ΕL 
 
 
 ΓΝΩΜΗ  ΤΗΣ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ  ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ  ΤΡΑΠΕΖΑΣ  
της 23ης Αυγούστου  2006  
κατόπιν  αιτή µατος  της κυπριακής  Υπηρεσίας  Εποπτείας  και Ανάπτυξης  Συνεργατικών  Εταιρειών  
 σχετικά  µε σχέδιο  κανονιστικής  απόφασης  αναφορικά  µε τους  όρους  και προϋποθέσεις  σύνδεσης  
συνεργατικών  πιστωτικών  ιδρυ µάτων  µε τη Συνεργατική  Κεντρική  Τράπεζα  
(CON/2006/42) 
 
Εισαγωγή  και νοµική βάση  
Στις 19 Ιουλίου  2006 η Ευρωπαϊκή  Κεντρική  Τράπεζα  (EΚΤ) έλαβε  αίτηµα της κυπριακής  Υπηρεσίας  
Εποπτείας  και Ανάπτυξης  Συνεργατικών  Εταιρειών  (εφεξής  η «ΥΕΑΣΕ ») για την έκδοση  γνώµης 
σχετικά  µε σχέδιο  κανονιστικής  απόφασης  αναφορικά  µε τους όρους  και προϋποθέσεις  σύνδεσης  
συνεργατικών  πιστωτικών  ιδρυµάτων  µε τη Συνεργατική  Κεντρική  Τράπεζα  (εφεξής  το «σχέδιο  
απόφασης »).  
Η αρµοδιότητα  της ΕΚΤ  για τη διατύπωση  γνώµης βασίζεται  στο άρθρο  2 παράγραφος  1, έκτη 
περίπτωση  της απόφασης  98/415/ΕΚ του Συµβουλίου  της 29ης Ιουνίου  1998 σχετικά  µε τη διαβούλευση  
της Ευρωπαϊκής  Κεντρικής  Τράπεζας  µε τις εθνικές  αρχές  για τα σχέδια  νοµοθετικών  διατάξεων1, καθώς  
οι κανόνες  που περιέχονται  στο σχέδιο  απόφασης  επηρεάζουν  ουσιωδώς  τη σταθερότητα  των 
χρηµατοπιστωτικών  ιδρυµάτων  και αγορών . Η παρούσα  γνώµη εκδόθηκε  από το διοικητικό  συµβούλιο , 
σύµφωνα  µε το άρθρο  17.5 πρώτη  περίοδος  του εσωτερικού  κανονισ µού της Ευρωπαϊκής  Κεντρικής  
Τράπεζας . 
 1. Σκοπός  του σχεδίου  απόφασης   
1.1 Με
 το σχέδιο  απόφασης  που εκπόνησε  η ΥΕΑΣΕ  δυνά µει του άρθρου  41Z των περί Συνεργατικών  
Εταιρειών  Νόµων του 1985 µέχρι (αρ. 3) του 2005 (εφεξής  ο «περί Συνεργατικών  Εταιρειών  
Νόµος») σκοπείται  η εναρ µόνιση  του εσωτερικού  νοµικού πλαισίου  που διέπει  την ίδρυση  και 
λειτουργία  των συνεργατικών  πιστωτικών  ιδρυµάτων  (ΣΠΙ) µε την οδηγία  σχετικά  µε την ανάληψη  
και την άσκηση  δραστηριότητας  πιστωτικών  ιδρυµάτων2 (εφεξής  η «αναδιατυπω µένη τραπεζική  
                                                      
1  ΕΕ L 189 της 3.7.1998, σ. 42.  
2  Οδηγία  2001/12/E Κ του Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου  και του Συµβουλίου  της 20ής Μαρτίου  2000 σχετικά  µε την 
ανάληψη  και την άσκηση  δραστηριότητας  πιστωτικών  ιδρυµάτων  (ΕΕ L 126 της 26.5.2000, σ. 1), η οποία  πρόσφατα  
αναδιατυπώθηκε  στο κείµενο της οδηγίας  2006/48/ ΕΚ (ΕΕ L 177 της 30.6.2006, σ. 1). 
2 οδηγία »), το οποίο  θα εφαρ µοστεί  στα ΣΠΙ από 1ης Ιανουαρίου  20083. Η ΕΚΤ  παρατηρεί  ότι ενώ 
η αναδιατυπω µένη τραπεζική  οδηγία  δεν πραγ µατεύεται  µε διεξοδικό  τρόπο  τη διαδικασία  
σύνδεσης  των συνεταιριστικών  εταιρειών  µε τους οικείους  κεντρικούς  οργανισ µούς, το άρθρο  3 
αυτής  εξαιρεί , υπό συγκεκρι µένες προϋποθέσεις , πιστωτικά  ιδρύµατα συνδεδε µένα µε έναν 
κεντρικό  οργανισ µό από ορισµένες εκ των υποχρεώσεων  που υπέχουν  δυνά µει του κοινοτικού  
τραπεζικού  δικαίου4. Σύµφωνα  µε το άρθρο  3 παράγραφος  1 της αναδιατυπω µένης τραπεζικής  
οδηγίας , όπως  αυτή  µεταφέρεται  στο κυπριακό  δίκαιο  µε τον περί Συνεργατικών  Εταιρειών  Νόµο, 
τα ΣΠΙ θα δύνανται  να ασκούν  τις εργασίες  τους αυτοτελώς  ή δια της σύνδεσής  τους µε τη 
Συνεργατική  Κεντρική  Τράπεζα  (εφεξής  η «ΣΚΤ »)5 ως τον κεντρικό  φορέα .  
1.2 Ακολούθως  προς  τον προβαλλό µενο σκοπό  του, το σχέδιο  απόφασης  καθορίζει , µεταξύ  άλλων , 
i) τη διαδικασία  σύνδεσης  των ΣΠΙ µε την ΣΚΤ6, ii) τις επιπτώσεις  της εν λόγω  σύνδεσης , iii) τις 
προϋποθέσεις  και τη διαδικασία  τερµατισµού της και iv) το πλαίσιο  για την εκ µέρους  της ΣΚΤ  
έκδοση  οδηγιών  προς  τα συνδεδε µένα ΣΠΙ.  
 
                                                      
3  Βλ. παράρτη µα VII της πράξης  περί των όρων  προσχωρήσεως  της Τσεχικής  ∆ηµοκρατίας , της ∆ηµοκρατίας  της 
Εσθονίας , της Κυπριακής  ∆ηµοκρατίας , της ∆ηµοκρατίας  της Λεττονίας , της ∆ηµοκρατίας  της Λιθουανίας , της 
∆ηµοκρατίας  της Ουγγαρίας , της ∆ηµοκρατίας  της Μάλτας , της ∆ηµοκρατίας  της Πολωνίας , της ∆ηµοκρατίας  της 
Σλοβενίας  και της Σλοβακικής  ∆ηµοκρατίας  και των προσαρ µογών  των Συνθηκών  επί των οποίων  βασίζεται  η 
Ευρωπαϊκή  Ένωση  (ΕΕ L 236 της 23.9.2003, σ. 819) µε τίτλο  «Κατάλογος  ο οποίος  αναφέρεται  στο άρθρο  24 της 
Πράξης  Προσχώρησης : Κύπρος », όπου , υπό τον τίτλο  2 (ΕΛΕΥΘΕΡΗ  ΠΑΡΟΧΗ  ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ), προβλέπονται  τα 
ακόλουθα : «Στην  Κύπρο , η οδηγία  2000/12/ ΕΚ δεν εφαρµόζεται  στις Συνεργατικές  Πιστωτικές  Εταιρείες  και 
Ταµιευτήρια , εφόσον  αυτές  δεν έχουν  συµµορφωθεί  προς  τις διατάξεις  της παρούσας  οδηγίας , έως την 
31η ∆εκεµβρίου  2007. Από την ηµεροµηνία προσχώρησης  και µέχρι το τέλος  της προαναφερθείσας  περιόδου , οι 
κυπριακές  αρχές  πρέπει  να ενηµερώνουν  την Επιτροπή  στην  αρχή  εκάστου  έτους  για τον αριθµό των Συνεργατικών  
Πιστωτικών  Εταιρειών  και Ταµιευτηρίων  που δεν έχουν  συµµορφωθεί  ακόµα και, συνεπώς , εξακολουθούν  να 
εξαιρούνται , καθώς  και για το µερίδιο  της αγοράς  που κατέχουν ». 
4  Σύµφωνα  µε το άρθρο  3 της αναδιατυπω µένης τραπεζικής  οδηγίας , πιστωτικά  ιδρύµατα που υφίστανται  στο αυτό  κράτος  
µέλος και συνδέονται  κατά  τρόπο  µόνιµο µε κεντρικό  οργανισ µό, ο οποίος  τα εποπτεύει  και είναι  εγκατεστη µένος στο 
αυτό  κράτος  µέλος, δύνανται  να εξαιρεθούν  από τις προϋποθέσεις  των άρθρων  7 και 11 παράγραφος  1 της εν λόγω  
οδηγίας . Εξάλλου , τα εν λόγω  συνδεδε µένα πιστωτικά  ιδρύµατα είναι  επίσης  δυνατό  να εξαιρούνται  από την εφαρ µογή 
των διατάξεων  των άρθρων  9 και 10, όπως  επίσης  και του τίτλου  V, κεφάλαιο  2, τµήµατα 2, 3, 4, 5 και 6, και 
κεφάλαιο  3, εφόσον , µε την επιφύλαξη  της εφαρ µογής των εν λόγω  απαιτήσεων  στον  κεντρικό  οργανισ µό, το σύνολο  
που αποτελείται  από τον κεντρικό  οργανισ µό και τα ιδρύµατα που συνδέονται  µε αυτόν  υπόκειται  στις εν λόγω  
απαιτήσεις  σε ενοποιη µένη βάση . Σε περίπτωση  εξαίρεσης , τα άρθρα  16, 23, 24, 25, 26 παράγραφοι  1 έως 3, και τα 
άρθρα  28 έως 37 εφαρ µόζονται  στο σύνολο  που αποτελείται  από τον κεντρικό  οργανισ µό και τα ιδρύµατα που 
συνδέονται  µε αυτόν . 
5  Η χορήγηση  ορισµένων  εξαιρέσεων  από το πεδίο  εφαρ µογής της αναδιατυπω µένης τραπεζικής  οδηγίας  απαιτεί  τη 
σωρευτική  πλήρωση  σειράς  προϋποθέσεων  σε ό,τι αφορά  τη µόνιµη σύνδεση  του πιστωτικού  ιδρύµατος µε τον οικείο  
κεντρικό  οργανισ µό. Πρώτον , τόσο  ο κεντρικός  οργανισ µός όσο και το συνδεδε µένο πιστωτικό  ίδρυµα που εποπτεύεται  
από εκείνον  πρέπει  να είναι  εγκατεστη µένα στο αυτό  κράτος  µέλος. ∆εύτερον , η εθνική  νοµοθεσία  του εν λόγω  κράτους  
µέλους  πρέπει  να προβλέπει : 1) ότι οι υποχρεώσεις  του κεντρικού  οργανισ µού και των ιδρυµάτων  που συνδέονται  µ' 
αυτόν  αποτελούν  αλληλέγγυες  υποχρεώσεις  ή ότι οι υποχρεώσεις  των ιδρυµάτων  που συνδέονται  µ' αυτό  τον κεντρικό  
οργανισ µό καλύπτονται  πλήρως  από εγγυήσεις  του κεντρικού  οργανισ µού αυτού , 2) ότι η φερεγγυότητα  και η 
ρευστότητα  του κεντρικού  οργανισ µού και όλων  των ιδρυµάτων  που συνδέονται  µε αυτόν  υπόκεινται  στο σύνολό  τους 
σε εποπτεία  βάσει  ενοποιη µένων  λογαριασ µών, και 3) ότι διοίκηση  του κεντρικού  οργανισ µού έχει τη δυνατότητα  να 
παρέχει  οδηγίες  στα ιδρύµατα που συνδέονται  µε αυτόν . 
6  Το πλαίσιο  που διέπει  την εν λόγω  σύνδεση  έχει ήδη καθοριστεί  από τους περί Συνεργατικών  Εταιρειών  
(Τροποποιητικούς ) Θεσµούς του 2004 (Κ∆Π  874/2004, Επίση µη Εφηµερίδα  της ∆ηµοκρατίας  αριθ. 3940 της 
31.12.2004), οι οποίοι  εκδόθηκαν  δυνά µει του άρθρου  53 του περί Συνεργατικών  Εταιρειών  Νόµου. 
3 2. Γενικές  παρατηρήσεις   
2.1  Τα ΣΠΙ είναι  αυτόνο µοι οργανισ µοί που τελούν  υπό συνεταιριστικό  ιδιοκτησιακό  καθεστώς , οι 
οποίοι  δραστηριοποιούνται  στην  παροχή  βασικών  τραπεζικών  υπηρεσιών  στα µέλη τους και 
ειδικεύονται  στην  ενυπόθηκη  στεγαστική  πίστη  και στα δάνεια  λιανικής . Σύµφωνα  µε πληροφορίες  
τις οποίες  παρέχει  η αρχή  που αιτείται  την παρούσα  διαβούλευση , τα ΣΠΙ αντιπροσωπεύουν  ένα 
ποσοτικά  σηµαντικό  τµήµα του εγχώριου  χρηµατοπιστωτικού  συστή µατος, µεταφραζό µενο στο 
1/3 περίπου  των συνολικών  δανείων  και καταθέσεων  στο εγχώριο  νόµισµα. Η υποδιαίρεση  του 
εγχώριου  τραπεζικού  τοµέα στους  υποτο µείς της εµπορικής  τραπεζικής  και της συνεργατικής  
πίστης  είχε ως αποτέλεσ µα ένα παράλληλο  ρυθµιστικό  και εποπτικό  καθεστώς  για τα ΣΠΙ, 
βασισ µένο στον  περί Συνεργατικών  Εταιρειών  Νόµο, στο πλαίσιο  του οποίου  η ΥΑΣΕΑ  αποτελεί  
την ανεξάρτητη  αρχή  που είναι  αρµόδια για τη χορήγηση  αδειών  λειτουργίας , την προληπτική  
εποπτεία  και τη ρύθµιση των ΣΠΙ. Επί του παρόντος  ο τοµέας των ΣΠΙ τελεί  υπό διαδικασία  
ενοποίησης , σκοπός  της οποίας  είναι  να συνδρά µει τις συγχωνευό µενες οντότητες  στην  ενίσχυση  
της αποτελεσ µατικότητάς  τους και στη βελτίωση  της ποιότητας  των υπηρεσιών  τους.  
2.2 Η ΕΚΤ  χαιρετίζει  το σχέδιο  απόφασης  ως ένα περαιτέρω  βήµα προς  την κατεύθυνση  της επίτευξης  
πλήρους  συµφωνίας  µεταξύ  του καθεστώτος  που διέπει  την ίδρυση  και λειτουργία  των ΣΠΙ και του 
εναρ µονισµένου  πλαισίου  για την άσκηση  δραστηριότητας  πιστωτικών  ιδρυµάτων , σηµειώνοντας  
ότι οι κυπριακές  αρχές  έχουν  ήδη αντιµετωπίσει  άλλες  πτυχές  της εν εξελίξει  εναρ µόνισης  των ΣΠΙ 
µε το κοινοτικό  δίκαιο7. 
 
3. Ειδικές  παρατηρήσεις  
3.1 Το άρθρο  6.2 του σχεδίου  απόφασης  προβλέπει  ότι η ΣΚΤ  πρέπει  να εγγυάται  πλήρως  την 
εξόφληση  όλων  των υποχρεώσεων  των συνδεδε µένων  ΣΠΙ, συµπεριλα µβανο µένων  όλων  των 
εκτός  ισολογισ µού υποχρεώσεων  και δεσµεύσεών  τους, εξαιρου µένων , υπό όρους , των 
υποχρεώσεων  που εξασφαλίζονται  µε επιβαρύνσεις  επί της περιουσίας /ενεργητικού  τους. Το 
σχέδιο  απόφασης  ρυθµίζει διεξοδικά  το πεδίο  εφαρ µογής και τα όρια της εν λόγω  εγγύησης , η 
οποία  ενεργοποιείται  µε πρωτοβουλία  του Εφόρου . Εξάλλου , η πέµπτη αιτιολογική  σκέψη  και το 
άρθρο  6.8 στοιχεία  α) και β) του σχεδίου  απόφασης  αναφέρονται  στην  παράλληλη  σύσταση , µε 
κανονιστική  απόφαση  της ΥΕΑΣΕ , και λειτουργία  ενός «ταµείου αλληλεγγύης » ή «στήριξης » που 
σκοπό  έχει να συνεπικουρεί  την ΣΚΤ  σε τυχόν  παρέ µβασή  της σε οποιοδήποτε  ΣΠΙ και εν γένει  να 
στηρίζει  το σύνολο  των δραστηριοτήτων  της8. Ακόµη, το σχέδιο  απόφασης  προβλέπει  ότι το 
                                                      
7 Βλ. σχέδιο  νόµου που τροποποιεί  τους περί της Κεντρικής  Τράπεζας  της Κύπρου  νόµους του 2002 και 2003 
προβλέποντας , µεταξύ  άλλων , την ενσω µάτωση  των ΣΠΙ στο καθεστώς  ελάχιστων  αποθε µατικών  της Κεντρικής  
Τράπεζας  της Κύπρου . Σχετικώς  η ΕΚΤ  εξέδωσε  τη γνώµη CON/2006/4 της 27ης Ιανουαρίου  2006 κατόπιν  αιτήµατος 
της Κεντρικής  Τράπεζας  της Κύπρου  σχετικά  µε σχέδιο  νόµου που τροποποιεί  τους περί της Κεντρικής  Τράπεζας  της 
Κύπρου  νόµους του 2002 και 2003. 
8  Βλ. άρθρο  6.3 του σχεδίου  απόφασης , αναγνωσ µένου σε συνδυασ µό µε τον όρο αριθ. 1 του άρθρου  6.8 στοιχείο  β) 
σηµείο iii), όπου  γίνεται  ρητή  µνεία στο ταµείο αλληλεγγύης . 
4 Ταµείο Προστασίας  Καταθέσεων  µπορεί  επίσης  να ενεργοποιείται  για την προστασία  των 
καταθέσεων  στα ΣΠΙ και στη ΣΚΤ . 
3.2 Κατά  πρώτον , η ΕΚΤ  αντιλα µβάνεται  ότι από συστάσεώς  του, το ταµείο αλληλεγγύης  πρόκειται  να 
αποτελείται  από εισφορές  των ΣΠΙ αποκλειστικά , ώστε  να αποτραπεί  η όποια  διατο µεακή  
επιδότηση  εκ µέρους  άλλων  πιστωτικών  ιδρυµάτων  που δεν συνιστούν  ΣΠΙ. Κατά  δεύτερον , 
κρίνεται  ίσως ενδεδειγ µένη η δέουσα  εµπλοκή  της Κεντρικής  Τράπεζας  της Κύπρου  (ΚΤΚ ) στις 
αποφάσεις  που αφορούν  τη στήριξη  των ΣΠΙ από την ΣΚΤ , λαµβανο µένων  υπόψη  τόσο  του ρόλου  
της ΚΤΚ  ως εποπτεύουσας  την ΣΚΤ  αρχής  όσο και της ανάγκης  αξιολόγησης  των πιθανών  
επιπτώσεων  οποιασδήποτε  παρέ µβασης  στη σταθερότητα  του χρηµατοπιστωτικού  τοµέα. Προς  
τούτο  θα απαιτείτο  ένας πρόσφορος  µηχανισ µός ανταλλαγής  πληροφοριών  µεταξύ  της ΚΤΚ  και 
της ΥΕΑΣΕ . 
3.3 Όπως  προαναφέρθηκε , το άρθρο  6.2 του σχεδίου  απόφασης  προβλέπει  ότι η ΣΚΤ  πρέπει  να 
εγγυάται  πλήρως  την εξόφληση  όλων  των υποχρεώσεων  των συνδεδε µένων  ΣΠΙ, 
συµπεριλα µβανο µένων  όλων  των εκτός  ισολογισ µού υποχρεώσεων  και δεσµεύσεών  τους, 
εξαιρου µένων , υπό όρους , των υποχρεώσεων  που εξασφαλίζονται  µε επιβαρύνσεις  επί της 
περιουσίας /ενεργητικού  τους. Το άρθρο  11.1 του σχεδίου  απόφασης  ορίζει  ότι η λειτουργία  της 
εγγύησης  της ΣΚΤ  ουδόλως  υποκαθιστά  τα βάσει  της εταιρικής  νοµοθεσίας  καθήκοντα  της 
επιτροπείας , του γραµµατέα, των στελεχών  και του προσωπικού  των συνδεδε µένων  ΣΠΙ. Για 
λόγους  ασφάλειας  δικαίου  θα πρέπει  να αποσαφηνιστεί  η σχέση  που συνδέει  τις δύο αυτές  
διατάξεις . 
3.4 Τα άρθρα  6.8 στοιχείο  α) και 6.8 στοιχείο  β) σηµείο ii) του σχεδίου  απόφασης  προβλέπουν , µεταξύ  
άλλων , ότι η ΣΚΤ  παρέχει  στα συνδεδε µένα ΣΠΙ υπηρεσίες , διευκολύνσεις  και στήριξη  ως 
«κεντρικός  τραπεζίτης  και ύστατο  καταφύγιο  δανεισ µού (lender of last resort) όλων  των ΣΠΙ». Η 
ΕΚΤ  αντιλα µβάνεται  ότι ο ρόλος  και οι εξουσίες  της ΣΚΤ  βάσει  των ως άνω άρθρων  δεν θίγουν  εν 
προκει µένω το ρόλο  και τις εξουσίες  της ΚΤΚ , σύµφωνα  µε τους όρους  των περί της Κεντρικής  
Τράπεζας  της Κύπρου  νόµων του 2002 και 2003 και των περί Τραπεζικών  Εργασιών  νόµων του 
1997 µέχρι (αρ. 2) του 2004. Ως εκ τούτου , ενδείκνυται  εν προκει µένω περαιτέρω  αποσαφήνιση .  
 Η παρούσα  γνώµη θα δηµοσιευτεί  στο δικτυακό  τόπο
 της ΕΚΤ . 
 Φρανκφούρτη , 23 Αυγούστου  2006. 
[υπογραφή ] 
 
Ο πρόεδρος  της ΕΚΤ 
Jean-Claude TRICHET