Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την "Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - Μία στρατηγική για την εσωτερική αγορά των Υπηρεσιών"

(2002/C 48/05)

Στις 28 Φεβρουαρίου 2001, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποφάσισε σύμφωνα με το άρθρο 23, παράγραφος 2 του Εσωτερικού της Κανονισμού, να καταρτίσει γνωμοδότηση για την ανωτέρω ανακοίνωση.

Το τμήμα Ενιαία αγορά, παραγωγή, κατανάλωση, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ υιοθέτησε την γνωμοδότησή του στις 21 Νοεμβρίου 2001 (εισηγητής ο κ. Vener).

Κατά την διάρκεια της 386ης ολομέλειας της 28ης και 29ης Νοεμβρίου 2001 (συνεδρίαση της 28ης Νοεμβρίου), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 106 ψήφους υπέρ και μία αποχή την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Σύνοψη των παρατηρήσεων της ΟΚΕ

1.1. Η ΟΚΕ εκφράζει την ανησυχία της για τις συνεχιζόμενες καθυστερήσεις στην υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς υπηρεσιών, την στιγμή μάλιστα που οι δραστηριότητες στα πεδία αυτά έχουν αποκτήσει δεσπόζουσα θέση στην οικονομική ανάπτυξη και στην απασχόληση στην Ευρώπη. Στη σημερινή πραγματικότητα, που χαρακτηρίζεται από την πίεση της παγκοσμιοποίησης, την προώθηση των διαπραγματεύσεων του ΠΟΕ, την επίτευξη της κοινωνίας των πληροφοριών, το πέρασμα στο ευρώ, τις δεσμεύσεις για την ανταγωνιστικότητα που έχουν αναληφθεί στη Λισσαβόνα, και την προετοιμασία της διεύρυνσης, είναι σκόπιμο να αποκατασταθούν το συντομότερο δυνατό οι καθυστερήσεις αυτές.

1.2. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι η Επιτροπή υπογραμμίζει, στην ανακοίνωση του Δεκεμβρίου 2000, την επιτακτικότητα της προώθησης της εσωτερικής αγοράς υπηρεσιών αποφασίζοντας να δώσει έμφαση στην πίεση για τα υπό εξέλιξη θέματα, να ενεργοποιήσει την ανάλυση των εμποδίων και να προχωρήσει σε μία συνολική και καινοτόμο προσέγγιση ήδη από το 2002.

1.3. Η ΟΚΕ έχει επίγνωση της πολυπλοκότητας που αντιπροσωπεύει η επίτευξη της εσωτερικής αγοράς υπηρεσιών έναντι των διαφοροποιήσεων που είναι ισχυρά συνδεδεμένες με το δίκαιο και τον πολιτισμό κάθε κράτους μέλους. Από την έρευνά της καθώς και την ακρόασή της προκύπτει ωστόσο καθαρά ότι το σύνολο σχεδόν των κοινωνικοοικονομικών παραγόντων, μολονότι αναγνωρίζουν την πολυπλοκότητα αυτή, θεωρούν ότι τα ευρωπαϊκά διακυβεύματα δεν αντιμετωπίζονται σήμερα με τον βέλτιστο τρόπο.

1.4. Η ΟΚΕ διαπιστώνει επίσης ότι οι τοπικοί κοινωνικοοικονομικοί παράγοντες τρέφουν ισχυρές προσδοκίες υπέρ μιας νέας προσέγγισης πιο αποτελεσματικής και πιο ικανής να αντιμετωπίσει με επιτυχία την πολυπλοκότητα των ζητημάτων που τίθενται. Υπογραμμίζει συνεπώς, από κοινού με την Επιτροπή, την αναγκαιότητα προώθησης και επιτάχυνσης των κοινοτικών εργασιών, επί νέων βάσεων που θα πρέπει να είναι συνολικές, συντονισμένες και ευέλικτες. Το ζητούμενο είναι να επιτευχθεί δυναμική ισορροπία μεταξύ της πίεσης της αγοράς, των αμοιβαίων αναγνωρίσεων και της εναρμόνισης λαμβάνοντας υπόψη, έναντι της επιτακτικής ανάγκης για προσαρμογή, τα συμφέροντα των επιχειρήσεων, των καταναλωτών και τις συγκεκριμένες αποστολές των κοινωφελών υπηρεσιών.

1.5. Σχετικά με την αξιολόγηση των εμποδίων, η ΟΚΕ εφιστά την προσοχή της Επιτροπής στην αναγκαιότητα να προσδιοριστεί μία μεθοδολογία και να υπάρξει καλύτερη επιλογή μεταξύ των διαφόρων κατηγοριών εμποδίων, διαχωρίζοντας με σαφήνεια τα πραγματικά εμπόδια που θα πρέπει να αρθούν, από την πραγματικότητα μιας Ευρωπαϊκής πολιτιστικής διαφοροποίησης, στην οποία οι φορείς θα υποχρεωθούν να προσαρμοστούν.

1.6. Σχετικά με την στρατηγική που θα πρέπει να αναπτυχθεί και να υλοποιηθεί κατά το 2002 προκειμένου να επιταχυνθεί η επίτευξη της εσωτερικής αγοράς των υπηρεσιών η ΟΚΕ στηρίζει τις κατευθυντήριες γραμμές που προτείνει η Επιτροπή και υποβάλλει τις ακόλουθες υποδείξεις:

1.6.1. Η ΟΚΕ είναι πεπεισμένη ότι η επιτυχία αυτής της νέας προσέγγισης θα εξαρτηθεί από μία νέα κοινοπραξία μεταξύ ευρωπαϊκών οργάνων, κοινωνικοεπαγγελματικών κύκλων και κρατών μελών, γύρω από τις ακόλουθες αρχές: αυστηρή αξιολόγηση των εμποδίων, πρόβλεψη νέων φραγμών, συντονισμός μέσω συμπληρωματικών μέσων, απλοποίηση των κανόνων, προφύλαξη κατά την άρση των εμποδίων που αποτελούν επίσης και ρυθμιστές, συνυπολογισμός της παγκοσμιοποίησης των συναλλαγών, συμμετοχή των κοινωνικοοικονομικών παραγόντων στους κανόνες που τους αφορούν, συνεχής παρακολούθηση της προόδου από την Επιτροπή.

1.6.2. Ένα προκαταρκτικό δεδομένο είναι η ενίσχυση της άμεσης εφαρμογής των διατάξεων της Συνθήκης, η συστηματικοποίηση της διαδικασίας προκαταρκτικής ενημέρωσης σχετικά με τα εθνικά σχέδια διακανονισμού που ενδέχεται να δημιουργήσουν εμπόδια και η ενίσχυση της αυστηρότητας κατά την μεταγραφή των διαφορετικών οδηγιών.

1.6.3. Για να έχει η νέα στρατηγική τον αναγκαίο αντίκτυπο η ΟΚΕ υποστηρίζει την πρόταση της Επιτροπής να προτείνει στο Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο την υιοθέτηση ενός νέου οριζόντιου νομικού μέσου, στο μέτρο που πολιτικά θα είναι δεσμευτικό, νομικά υποχρεωτικό, σφαιρικό στην προσέγγισή του, και επικεντρωμένο στις ουσιαστικές απαιτήσεις, και τέλος ικανό να δραστηριοποιήσει και να συντονίσει άλλα συμπληρωματικά μέτρα, καθώς και ευέλικτο στην εφαρμογή του.

1.6.4. Η ΟΚΕ υποδεικνύει την ανάθεση της μεταγραφής των νέων απαιτήσεων του μέσου-πλαίσιο καθώς και των διαφόρων συνοδευτικών οδηγιών σε μικτές ρυθμιστικές επιτροπές, κατά το πρότυπο των επιτροπών SLIM, που θα συγκροτούνται από εκπροσώπους των διοικήσεων των φορέων παροχής των υπηρεσιών και των χρηστών.

1.6.5. Η ΟΚΕ υποδεικνύει επίσης το μέσο-πλαίσιο να αναγνωρίσει και να ενθαρρύνει τις προσεγγίσεις αυτορρύθμισης και συνρύθμισης των ενδιαφερόμενων κοινωνικοοικονομικών παραγόντων, υπό τον έλεγχο του ευρωπαίου νομοθέτη και της Επιτροπής όσον αφορά τις επιπτώσεις και την εφαρμογή τους. Η ΟΚΕ καλεί τέλος τους ευρωπαίους κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες να αναλάβουν όλες τις απαιτούμενες πρωτοβουλίες σχετικά, ώστε να διαδραματίσουν κινητήριο ρόλο για την επίτευξη της εσωτερικής αγοράς των υπηρεσιών.

1.6.6. Η ΟΚΕ αναμένει ότι η νέα αυτή προσέγγιση θα επιτρέψει σημαντικά και οριστικά αποτελέσματα επιτάχυνσης της εσωτερικής αγοράς υπηρεσιών έως το τέλος της σημερινής θητείας της Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και πριν από τις πρώτες διευρύνσεις.

2. Κύριες κατευθύνσεις της ανακοίνωσης της Επιτροπής

2.1. Η ανακοίνωση "Μία στρατηγική για την εσωτερική αγορά των Υπηρεσιών"(1), που υποβλήθηκε στις 29 Δεκεμβρίου 2000 από την Επιτροπή, τονίζει την αυξανόμενη απόκλιση, αφενός, μεταξύ της ιδιαίτερης σημασίας που αποκτούν οι υπηρεσίες για την ευρωπαϊκή οικονομία και, αφετέρου, των συνεχιζόμενων καθυστερήσεων όσον αφορά την υλοποίηση μιας ευρωπαϊκής εσωτερικής αγοράς των υπηρεσιών επαρκώς ρευστής και ολοκληρωμένης. Υπενθυμίζει την δέσμευση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Λισσαβόνας να αναπτύξει τις υπηρεσίες σε μία ολοένα και πιο δυναμική και ανταγωνιστική Ευρωπαϊκή Οικονομία, δέσμευση που αποτελεί τον ουσιαστικό ρόλο για την υποβολή της Ανακοίνωσης εκ μέρους της Επιτροπής.

2.2. Για την αντιμετώπιση του ζητήματος, η Επιτροπή προτείνει την κατάρτιση μιας νέας στρατηγικής, σε δύο διαδοχικά στάδια.

2.2.1. Από το πρώτο στάδιο το 2001, η Επιτροπή προβλέπει μια σειρά δράσεων που περιλαμβάνουν:

- την υιοθέτηση από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο πολυάριθμων υπό εξέλιξη σχεδίων κανονισμού (κρατικές προμήθειες, υπηρεσίες και εργασίες, εμπορία εξ αποστάσεως χρηματοοικονομικών υπηρεσιών, ρυθμιστικό πλαίσιο τηλεπικοινωνιών, άνοιγμα ταχυδρομικών υπηρεσιών, πνευματικά δικαιώματα στην κοινωνία των πληροφοριών, λογιστική στρατηγική της ΕΕ, δημόσιες προσφορές αγοράς, ΦΠΑ που εφαρμόζεται στις υπηρεσίες που παρέχονται μέσω ηλεκτρονικής οδού)

- Νέες πρωτοβουλίες (εμπορικές επικοινωνίες - προώθηση των πωλήσεων - επαγγέλματα που υπόκεινται σε ρύθμιση - αναγνώριση προσόντων - χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και ηλεκτρονικό εμπόριο - παραχάραξη και πειρατεία)

- έκθεση αξιολόγησης για την εφαρμογή των προηγούμενων οδηγιών (προκαταρκτική κανονιστική ενημέρωση, νομική προστασία των υπηρεσιών ελεγχόμενης πρόσβασης, πνευματικά δικαιώματα, και ραδιοφωνική μετάδοση μέσω καλωδίου και δορυφόρου, νομική προστασία βάσεως δεδομένων)

- πολλά άλλα συνοδευτικά μέτρα (βελτίωση στατιστικών δεδομένων, αξιολόγηση επιδόσεων, κατάρτιση των επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών στις ΤΠΕ, βελτίωση της διαδικασίας καινοτομίας στο 6ο ΠΠΕΑ)

- μελέτες για τα εμπόδια που παρεμβάλλονται ως προς την παροχή υπηρεσιών και σύνταξη έκθεσης στα τέλη του πρώτου σταδίου.

2.2.2. Όσον αφορά το δεύτερο στάδιο που προγραμματίστηκε για το 2002, η Επιτροπή πρόκειται να υποβάλλει άλλα μέτρα που αποτελούν το αντικείμενο χρονοδιαγράμματος και περιλαμβάνουν:

- κατάλογο των εμποδίων που μπορούν να αρθούν μέσω της άμεσης εφαρμογής των αρχών της Συνθήκης

- μη νομοθετικά μέτρα για την άρση ορισμένων μη κανονιστικών εμποδίων (που περιλαμβάνουν κοινοτικούς κώδικες συμπεριφοράς, μηχανισμούς διευθέτησης διενέξεων, δράσεις ευαισθητοποίησης)

- την κατάρτιση ενός μέσου εγκάρσιας προσέγγισης για την άρση του μεγαλύτερου τμήματος των εμποδίων που παραμένουν

- συμπληρωματικά μέτρα στοχοθετημένης εναρμόνισης.

2.3. Η ΟΚΕ σημειώνει ότι η ανακοίνωση της Επιτροπής υποβάλλεται την κατάλληλη στιγμή, για μία σειρά λόγων:

2.3.1. Η οικονομική παγκοσμιοποίηση και το εξωτερικό άνοιγμα της ενιαίας αγοράς συνεχίζουν να αναπτύσσονται, και πρόκειται να ενταθούν με την προώθηση τον Νοέμβριο του 2001 πολυμερών διαπραγματεύσεων στα πλαίσια του ΠΟΕ, που αφορούν κυρίως την φιλελευθεροποίηση των υπηρεσιών σε διεθνή κλίμακα.

2.3.2. Η εμφάνιση της κοινωνίας των πληροφοριών αναστατώνει τις συνθήκες παροχής υπηρεσιών, καταργώντας τα σύνορα, εντείνοντας τον ανταγωνισμό, θέτοντας τους χρήστες των υπηρεσιών (επιχειρήσεις, συλλογικές αρχές και μεμονωμένοι καταναλωτές) σε κεντρική και προνομιούχο θέση.

2.3.3. Η οριστική καθιέρωση στις αρχές του 2002 του ευρώ που αντικαθιστά έτσι τα εθνικά νομίσματα θα έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση του ανταγωνισμού μεταξύ των φορέων, εντείνοντας παράλληλα τις απαιτήσεις ολοκλήρωσης της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών.

2.3.4. Η λειτουργική εφαρμογή της εντολής της Λισσαβόνας, που επιδιώκει να καταστήσει έως το 2010 την Ευρώπη μία οικονομία βασισμένη στη γνώση που να είναι η πιο δυναμική και η πιο ανταγωνιστική στον κόσμο, εμφανίζεται από τώρα να παρουσιάζει καθυστέρηση και δεν θα μπορέσει να υλοποιηθεί χωρίς αποφασιστική επιτάχυνση του ανοίγματος των υπηρεσιών στα πλαίσια της ενιαίας αγοράς.

2.3.5. Η προετοιμασία της διεύρυνσης τέλος είναι ένας άλλος συμπληρωματικός λόγος επιτάχυνσης των εργασιών ολοκλήρωσης της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών, προκειμένου να υλοποιηθεί ουσιαστική πρόοδος πριν από την προσχώρηση των νέων κρατών μελών.

2.4. Οι παρατηρήσεις της ΟΚΕ, που αναπτύσσονται στη συνέχεια, επικεντρώνονται:

- στην ανάλυση από την Επιτροπή της σημερινής κατάστασης της αγοράς υπηρεσιών (ο ρόλος των υπηρεσιών στην Ευρωπαϊκή Οικονομία, καθυστερήσεις της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών)

- στη νέα στρατηγική που προτείνεται από την Επιτροπή για την επιτάχυνση της ολοκλήρωσης της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών (βασικές αρχές, δράσεις κατά το πρώτο και κατόπιν κατά το δεύτερο στάδιο).

2.5. Η γνωμοδότηση της ΟΚΕ στηρίζεται κυρίως σε ακρόαση που οργανώθηκε στις 19 Σεπτεμβρίου 2001, με εκπροσώπους των κοινωνικοοικονομικών παραγόντων. Η ακρόαση αυτή επέτρεψε να γίνει πιο σαφής η "φωτογράφηση" της σημερινής κατάστασης της εσωτερικής αγοράς των υπηρεσιών κυρίως σε ό,τι αφορά τα εμπόδια, και να περισυλλεγούν υποδείξεις σχετικά με το "φύλλο πορείας" για την επιτάχυνση της υλοποίησης αυτής της εσωτερικής αγοράς.

3. Παρατηρήσεις της ΟΚΕ σχετικά με το ρόλο των υπηρεσιών στην Ευρωπαϊκή Οικονομία

3.1. Η Επιτροπή υπενθυμίζει σκόπιμα τον κύριο ρόλο των υπηρεσιών στην επίτευξη της ευρωπαϊκής εσωτερικής αγοράς. Η ευρωπαϊκή οικονομία διαδραματίζει τον κύριο ρόλο στην ανάπτυξη των υπηρεσιών, των οποίων αποτελεί τον πρώτο παγκόσμιο εξαγωγέα (26 % των εξαγωγών) και τον πρώτο επενδυτή. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει κυρίως ότι ο τομέας των υπηρεσιών αντιπροσώπευε στην Ευρώπη πάνω από το ήμισυ του ΑΕΠ και της απασχόλησης, το 70 % των θέσεων εργασίας που δημιουργήθηκαν τα τελευταία τρία χρόνια και περίπου το 90 % των νέων επιχειρήσεων. Ο μέσος μισθός και τα μέσα προσόντα στον τομέα αυτόν είναι υψηλότερα από τα αντίστοιχα των άλλων τομέων. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει την αναγκαιότητα ενίσχυσης αυτής της κατάστασης καθώς και άντλησης του μεγαλύτερου δυνατού οφέλους από την οικονομική βαρύτητα που έχουν οι ευρωπαϊκές δραστηριότητες υπηρεσιών.

3.2. Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι ο τομέας των υπηρεσιών είναι τόσο διαφορετικός όσο και αχανής. Η απαρίθμηση των στοιχείων του μπορεί να δώσει την εντύπωση ενός ατελείωτου καταλόγου: χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και υπηρεσίες ασφάλειας, άϋλες υπηρεσίες προς τις επιχειρήσεις (παροχή συμβουλών, διαφήμιση και εμπορία, πληροφορική κ.λπ.), λειτουργικές υπηρεσίες στις επιχειρήσεις (εξωτερική διαχείριση, καθαριότητα, συλλογική σίτιση, ασφάλεια κ.λπ.) υπηρεσίες στο κοινωνικό σύνολο, υπηρεσίες στους ιδιώτες (ξενοδοχεία, ατομική σίτιση, αναψυχή κ.λπ.), προσωπικές υπηρεσίες (στα πλαίσια της κατοικίας) προσωρινή εργασία, μεταφορές και επιμελητεία.

3.3. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει επίσης ότι το επιφανειακώς ετερόκλιτο αυτό σύνολο έχει κοινά τρία μεγάλα χαρακτηριστικά που επηρεάζουν αισθητά τον τρόπο διαχείρισης, την οργάνωση, την διαχείριση των ικανοτήτων, τις ανάγκες χρηματοδότησης κ.λπ.:

- μισθολογικό όγκο στον κύκλο εργασιών που αντιπροσωπεύει κατά μέσο όρο το 70 %, με διαφορές που κυμαίνονται από 40-80% ανάλογα με το επάγγελμα·

- το σύνολο σχεδόν των μισθωτών βρίσκεται σε καθημερινή και μόνιμη επαφή με τους πελάτες πράγμα που οδηγεί σε ειδική διαχείριση της σχέσης με τον πελάτη·

- δικτυακή λειτουργία, με ισχυρή αποκέντρωση των αποφάσεων και με μεγάλη αυτονομία που δίνεται στην τοπική διαχείριση, λόγω της αναγκαίας εγγύτητας με τους πελάτες.

3.4. Πέρα από τον τομέα των υπηρεσιών υπό στενή έννοια, η ΟΚΕ σημειώνει ότι σήμερα κυριαρχεί η ίδια η έννοια της υπηρεσίας. Μετά από μία δεκαετία ανάπτυξης της έννοιας των υπηρεσιών που συνδέονται με ένα ή περισσότερα προϊόντα, τα προϊόντα συνδέονται τα ίδια όλο και περισσότερο με μια προσφορά υπηρεσίας. Οι τόποι δημιουργίας της αξίας έχουν πράγματι μετατοπισθεί και βρίσκονται στην καρδιά της σχέσης της ίδιας της υπηρεσίας, και οι χώροι πριν ή μετά από αυτή είναι πλέον εξαρτημένοι από αυτήν. Τέλος η εξέλιξη αναπόδραστα τείνει προς μια οικονομία του άϋλου και της γνώσης, που συγκροτείται από συμμαχίες, αλληλεξαρτήσεις και συνυπευθυνότητες κάθε είδους.

3.5. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει τέλος ότι η αγορά υπηρεσιών είναι η ίδια αξεδιάλυτα συνδεδεμένη με την αγορά των προϊόντων. Η ανάπτυξη των υπηρεσιών αποτελεί το κύριο χαρακτηριστικό των ανεπτυγμένων χωρών. Όλοι οι τομείς δραστηριότητας συνδέονται με αυτό: η βιομηχανία, της οποίας το κόστος παραγωγής αλλά επίσης και τα κέρδη και οι θέσεις απασχόλησης ολοένα και περισσότερο συγκροτούνται από υπηρεσίες, η διανομή, που επιδιώκει να κερδίσει πιστούς πελάτες με παράλληλες υπηρεσίες, οι ίδιες οι υπηρεσίες που υλοποιούν πάνω από το ήμισυ των δραστηριοτήτων τους μεταξύ υπηρεσιών, τέλος τα κράτη που όλο και περισσότερο πρέπει να διαχωρίζουν τη δημόσια υπηρεσία από την υπηρεσία στο κοινό. Όλες αυτές είναι αλληλοεξαρτούμενες και συμπληρωματικές.

3.6. Η ΟΚΕ επισημαίνει επίσης ότι επιλέγοντας το ευρώ, η Ευρώπη, για να παραμείνει ανταγωνιστική έναντι της παγκοσμιοποίησης, επέλεξε εμμέσως να ενισχύσει την θέση των υπηρεσιών. Οι υπηρεσίες υψηλής προστιθέμενης ατομικής αξίας (που στηρίζονται τόσο στις διαδικασίες όσο και στα άτομα) ωθούν την καινοτομία καθώς και τη θέση της Ευρώπης στην παγκόσμια οικονομία. Οι υπηρεσίες χαμηλότερης προστιθέμενης ατομικής αξίας αλλά ισχυρής συλλογικής ωφελείας αποδεικνύονται απαραίτητες για την απόδοση των πρώτων ενώ παράλληλα συμβάλλουν άμεσα στην εξισορρόπηση της κοινωνίας μέσω του ρόλου ενσωμάτωσης, ολοκλήρωσης και κοινωνικής προώθησης. Η παγίωση της κοινωνικής ισορροπίας αποτελεί επίσης ένα παράγοντα που ελκύει τις επενδύσεις στις περιφέρειες. Οι υπηρεσίες είναι πράγματι μια ισχυρή απάντηση στα ζητήματα της χωροταξικής ανάπτυξης, της αλληλοσύνδεσης των περιοχών, στην διάρθρωση της προσφοράς, ενισχύοντας την εικόνα της Ευρώπης στο διεθνές πεδίο και παράλληλα ανταποκρινόμενες στις προκλήσεις και τις τοπικές ανάγκες.

3.7. Για όλους αυτούς τους λόγους η Επιτροπή υπογραμμίζει επίσης τον κεντρικό ρόλο των υπηρεσιών για την λειτουργία της ενιαίας αγοράς σε ένα γενικό επίπεδο (βλέπε τηλεπικοινωνίες, χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες κ.λπ.) καθώς και τα αποτελέσματά τους στα διάφορα στάδια της εμπορικής διαδικασίας. Η ΟΚΕ θεωρεί επίσης ότι η καλύτερη υλοποίηση της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών αποτελεί αποφασιστικό στοιχείο για την ενίσχυση της ελεύθερης διακίνησης των ατόμων, των προϊόντων και των κεφαλαίων, λόγω των πολλαπλασιαστικών επιπτώσεων της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών στους διάφορους παράγοντες της οικονομίας.

3.8. Η ΟΚΕ επιμένει ειδικότερα στον θεμελιώδη ρόλο των ΜΜΕ στην ανάπτυξη της οικονομίας των υπηρεσιών, καθώς και στην αναγκαιότητα να υποστηριχθούν από ένα ποιο ευνοϊκό σφαιρικό περιβάλλον (βλέπε απλοποίηση των κανονισμών και διατυπώσεων, ελάφρυνση της φορολογικής πίεσης, δικτύωση, εύκολη πρόσβαση στις χρηματοδοτήσεις, κ.λπ.).

3.9. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει εξάλλου τον οικονομικό και κοινωνικό ρόλο που διαδραματίζουν επίσης οι κοινωφελείς υπηρεσίες, των οποίων η αποστολή αναγνωρίστηκε ρητά από την Συνθήκη του Άμστερνταμ και τον χάρτη δικαιωμάτων της Νίκαιας. Οι κοινωφελείς υπηρεσίες χαρακτηρίζονται από μεγάλη ποικιλία, ανάλογα με τις πολιτικές, διοικητικές και πολιτιστικές ιδιαιτερότητες των κρατών μελών. Οι κοινωφελείς αποστολές μπορούν επίσης να ανατεθούν σε μη δημόσιους φορείς, ανάλογα με τις εκχωρήσεις του κράτους που διέπονται από συγκεκριμένους όρους. Η ΟΚΕ θεωρεί θεμιτό το ρόλο των κοινωφελών υπηρεσιών, υπογραμμίζοντας ότι πρέπει να ληφθεί μέριμνα ώστε να είναι συμβατές με την καλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, κυρίως σε ό,τι αφορά την διαφάνεια της διαχείρισής τους, την συμμετοχή των χρηστών και των κοινωνικών εταίρων στην διοργάνωσή τους, τη συμμόρφωσή τους στους κοινοτικούς κανόνες στον τομέα του ανταγωνισμού. Εξάλλου, η ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να διασαφηνίσει καλύτερα τον διαχωρισμό μεταξύ των οικονομικών δραστηριοτήτων και των μη οικονομικών δραστηριοτήτων των κοινωφελών υπηρεσιών. Τέλος, η ΟΚΕ υπογραμμίζει ότι είναι αναγκαία η καλή έκβαση του ανοίγματος των μεταφορών, των τηλεπικοινωνιών, των ταχυδρομικών υπηρεσιών και της ενέργειας, που δεν μπορεί να διαχωριστεί από την υλοποίηση μιας πραγματικής ευρωπαϊκής εσωτερικής αγοράς.

3.10. Η Επιτροπή υπογραμμίζει την σημασία που αποδίδεται στις υπηρεσίες από την εντολή της Λισσαβόνας. Υπενθυμίζει κυρίως ότι οι υπηρεσίες αποτελούν τον κινητήρα της νέας οικονομίας, τονίζοντας τις επιπτώσεις της τεχνολογικής επανάστασης που συντελείται, τον αντίκτυπό τους στην διαδικασία καινοτομίας, στον ανταγωνισμό στην Ευρώπη και στον κόσμο, τις επιπτώσεις τους στην οικονομική ανάπτυξη, την συμβολή τους στην ενίσχυση των απαιτήσεων ποιότητος που αναμένονται πλέον από όλους τους χρήστες. Η ΟΚΕ υποστηρίζει αυτή την αναφορά στην εντολή της Λισσαβόνας, υπογραμμίζοντας ωστόσο ότι ο αυστηρός έλεγχος της εφαρμογής της παραμένει σήμερα το αδύνατο και ανησυχητικό σημείο, όπως επισημαίνεται από την περιορισμένη πρόοδο των μεταρρυθμίσεων και την έλλειψη διαφάνειας ως προς την κατάσταση της πορείας τους όπως παραδέχονται οι 15 στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Στοκχόλμης (έλλειψη πληροφοριών από τα Κράτη Μέλη για την κατάσταση των εθνικών μεταρρυθμίσεων, καθυστερήσεις των ευρωπαϊκών αποφάσεων, καθυστερήσεις στη μεταγραφή των οδηγιών στα κράτη μέλη), πράγμα που θα πρέπει επιτακτικώς να αντιμετωπιστεί έως την προσεχή συνάντηση κορυφής στην Βαρκελώνη τον Μάρτιο του 2002.

3.11. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει την αναγκαιότητα να υπάρξει προβληματισμός σχετικά με τον αντίκτυπο, όχι μόνο τον οικονομικό αλλά και τον κοινωνικό, του αυξανόμενου ανοίγματος της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών: χρειάζεται να υποστηριχτεί το κέρδος παραγωγικότητας και ανταγωνιστικότητας που θα επιτρέψει αυτό το αυξανόμενο άνοιγμα αλλά επίσης θα πρέπει να δοθεί προσοχή στις κοινωνικές συνέπειες στις περιπτώσεις των καταστάσεων που προστατευόντουσαν παλαιότερα, διευθετώντας μεταβατικές περιόδους και προωθώντας δράσεις επιμόρφωσης και μετατροπής όπου χρειαστεί με την υποστήριξη κοινοτικών πόρων. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει εξάλλου ότι η καλύτερη υλοποίηση της ενιαίας αγοράς των υπηρεσιών θα έχει συνολικά ένα θετικό κοινωνικό αντίκτυπο, και μάλιστα αναφέρεται ότι μπορεί να δημιουργηθούν ακόμη και 36.000.000 νέες θέσεις εργασίας.

3.12. Η ΟΚΕ επιμένει τέλος στην αναγκαιότητα να υπάρξει από τώρα προβληματισμός όσον αφορά τον ρόλο των υπηρεσιών στην ενωμένη Ευρώπη και να συνδεθούν πλήρως οι υποψήφιες χώρες,με την προετοιμασία, τον προσδιορισμό και την εφαρμογή της νέας στρατηγικής στην ενιαία αγορά των υπηρεσιών.

4. Παρατηρήσεις της ΟΚΕ για τις καθυστερήσεις της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών

4.1. Η ΟΚΕ από κοινού με την Επιτροπή διαπιστώνει ότι η ενιαία αγορά των υπηρεσιών παραμένει σε καθυστέρηση σε σχέση με την ενιαία αγορά προϊόντων. Έχοντας ξεκινήσει αργότερα, συνεχίζει να συναντά περισσότερα εμπόδια. Απόδειξη είναι ο αυξανόμενος αριθμός οδηγιών που παραμένουν προς υιοθέτηση. Εξάλλου είναι στην ουσία πολύ πιο δύσκολο να εναρμονισθούν οι υπηρεσίες παρά τα προϊόντα. Πράγματι, οι συνθήκες παροχής των υπηρεσιών συνδέονται με ισχύοντα εθνικά δίκαια (αστικό, εμπορικό, κοινωνικό κ.λπ.) τα οποία επίσης με την σειρά τους χαρακτηρίζονται από πολιτιστικές ιδιαιτερότητες που εκ φύσεως παρουσιάζουν αντιστάσεις στην εναρμόνιση. Οι συνθήκες άσκησης των επαγγελμάτων παροχής υπηρεσιών διέπονται γενικά από αυστηρές ρυθμίσεις που, συχνά ισχύουν από παλαιά και συχνά επίσης πλαισιώνονται από αυτορυθμίσεις των ίδιων των επαγγελμάτων. Οι νομικές ευθύνες των επαγγελμάτων αυτών ποικίλλουν αισθητά ανάλογα με τη χώρα, (για παράδειγμα την ευθύνη από την κατασκευή ενός κτιρίου μπορεί σε μία χώρα να φέρει ο αρχιτέκτονας αλλά σε μία άλλη ο μηχανικός). Οι διαφορές αυτές πλήττουν ιδιαίτερα την ελευθερία παροχής υπηρεσιών από το ένα κράτος μέλος στο άλλο και περιπλέκουν αισθητά τα δεδομένα της εναρμόνισής τους.

4.2. Η ΟΚΕ έχει συνείδηση της ποικιλίας των μέσων που εφαρμόζονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση προκειμένου να συμβάλει στην καλύτερη υλοποίηση της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών. Οι διαδικασίες εναρμόνισης και αμοιβαίας αναγνώρισης θα πρέπει να αλληλοσυμπληρώνονται, πράγμα που καθιστά αναγκαίο τον καλύτερο προσδιορισμό των αντίστοιχων πεδίων εφαρμογής, έστω και αν οι αλληλοεπιδράσεις τους πρόκειται να εξελιχθούν. Εξάλλου, η κοινοτική παρέμβαση καλείται να αναπτυχθεί όχι μόνο βάσει νομοθετικών μέσων (κανονισμοί, οδηγίες) αλλά επίσης βάσει συνοδευτικών εργαλείων (π.χ. ανακοινώσεις,μελέτες, πίνακες απεικόνισης, δράσεις επιμόρφωσης, προγράμματα κ.λπ.).

4.3. Η ΟΚΕ εξάλλου υπενθυμίζει τις συχνές επικρίσεις της έκθεσης Lamfalussy του Μαρτίου 2001 σχετικά με την βραδύτητα της ευρωπαϊκής νομοθετικής διαδικασίας και υπογραμμίζει ότι οι διαπιστώσεις αυτές δεν δικαιώνονται μόνο σχετικά με το ζήτημα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών αλλά μπορούν να εφαρμοσθούν με την ίδια αξιοπιστία στην εναρμόνιση των κανονισμών που διέπουν άλλες κατηγορίες υπηρεσιών.

4.4. Η έρευνα που έγινε από την ΟΚΕ στους κοινωνικοεπαγγελματικούς κύκλους της Ευρώπης στα πλαίσια της κατάρτισης της γνωμοδότησης αυτής, επιβεβαιώνει την έλλειψη ικανοποίησης μολονότι αναγνωρίζονται οι δυσκολίες. Το 4 % μόνο επιμένουν στη πρόοδο που έχει επιτευχθεί, το16 % τονίζει τις καθυστερήσεις ενώ το 80 % ισορροπεί την εκτίμησή του μεταξύ των δύο. Το 80 % αναγνωρίζει επίσης ότι τα προβλήματα που παραμένουν είναι δύσκολα να επιλυθούν σε τεχνικό και πολιτικό επίπεδο αλλά επίσης το 80% κρίνει ότι δεν αντιμετωπίζονται σήμερα με τον καλύτερο τρόπο. Η έρευνα αυτή επιβεβαιώνει τον πολύπλοκο χαρακτήρα των προβλημάτων που πρέπει να αντιμετωπισθούν τονίζοντας ωστόσο ότι με κανένα τρόπο δεν πρέπει να είναι αυτός ο λόγος για να μειωθεί η κοινοτική παρέμβαση: υφίσταται ισχυρή προσδοκία των τοπικών παραγόντων υπέρ μιας νέας πιο επιθετικής και αποτελεσματικής προσέγγισης, καλύτερα διαρθρωμένης έτσι ώστε να αντιμετωπίσει πιο αποτελεσματικά αυτό το πολύπλοκο ζήτημα.

4.5. Η ΟΚΕ εφιστά τέλος την προσοχή της Επιτροπής στην αναγκαιότητα να προσδιοριστεί μια μεθολογία και να πραγματοποιηθεί μία επιλογή όσον αφορά τα εμπόδια που παραμένουν στην ενιαία αγορά. Η έρευνα και η ακρόαση που οργανώθηκαν από την ΟΚΕ επιβεβαίωσαν ότι τα εμπόδια στις υπηρεσίες στα οποία αναφέρθηκαν οι κοινωνικοοικονομικοί παράγοντες είναι πολυάριθμα και ποικίλα, και καλύπτουν ευρύτατα το φάσμα των διοικητικών τεχνικών και φορολογικών εμποδίων που παραμένουν στα πλαίσια της εσωτερικής αγοράς. Αντιθέτως, τα εμπόδια συχνά παρουσιάζονται και σχολιάζονται χωρίς επαρκή προσπάθεια "ιεράρχησής τους". Όμως θα πρέπει να έχουμε επίγνωση ότι ο στόχος της επίτευξης της Ευρωπαϊκής εσωτερικής αγοράς των υπηρεσιών είναι βεβαίως η διασφάλιση μεγαλύτερης διαφάνειας, ρευστότητας, αποτελεσματικότητας και συνοχής στις συναλλαγές, όχι όμως η ενοποίηση όλων των πτυχών της. Ορισμένες διαφορές θα πρέπει να γίνουν αποδεκτές (πολιτισμός, γλώσσες κ.λπ.) και εναπόκειται στον καθένα να προσαρμοστεί σ' αυτές. Αντιθέτως, παραμένουν ακόμη εμπόδια που δημιουργούν πραγματικούς φραγμούς και ισχυρές διακρίσεις και δεν μπορούν να δικαιολογούνται σε μία ενιαία αγορά και συνεπώς θα πρέπει ταχύτατα να αρθούν. Μεταξύ των δύο υφίσταται μία "γκρίζα ζώνη" όπου η συζήτηση γίνεται φυσικά και θα συνεχιστεί να γίνεται όσον αφορά το βαθμό ρευστότητας (π.χ. αμοιβαίες αναγνωρίσεις, ανοίγματα μέσω της άμεσης δράσης της αγοράς) καθώς και το επίπεδο επιθυμητής κοινωνικής παρέμβασης (κυρίως μέσω της εναρμόνισης).

4.6. Στον κατάλογο των εμποδίων που πρόκειται να υποβάλει προσεχώς, η ΟΚΕ συστήνει συνεπώς στην Επιτροπή να προβεί σε διακρίσεις μεταξύ

- αφενός των εμποδίων που καθιστούν την παροχή υπηρεσιών αδύνατη ή σαφώς ανεπιθύμητη, όπως είναι η μη αναγνώριση των τεχνικών απαιτήσεων ή των επαγγελματικών προσόντων και έναντι των οποίων απαιτούνται κατά προτεραιότητα κοινοτικές δράσεις·

- και αφετέρου των εμποδίων που δυσχεραίνουν την παροχή των υπηρεσιών χωρίς ωστόσο να επηρεάζουν θεμελιωδώς τις συνθήκες του ανταγωνισμού όπως οι προσαρμογές στις πολιτιστικές, γλωσσικές κ.λπ. διαφορές και έναντι των οποίων εναπόκειται κυρίως στους φορείς παροχής και στους καταναλωτές των υπηρεσιών να προσαρμοστούν·

- τα εμπόδια που επιφέρουν αξιοσημείωτη αύξηση του κόστους παροχής των υπηρεσιών, και μπορούν να επηρεάσουν σε διαφορετικούς βαθμούς τις συνθήκες ανταγωνισμού, όπως είναι τα συμπληρωματικά βάρη που συνδέονται με τους κανονισμούς, τις διαδικασίες, τις συνθήκες δραστηριότητας και έναντι των οποίων οι κοινοτικές δράσεις μπορεί να αποβούν αναγκαίες, λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη το βαθμό πολιτικής δέσμευσης της Ένωσης όσον αφορά τον προσδιορισμό και την εφαρμογή των κοινών πολιτικών όπως οι απαιτήσεις επικουρικότητας και αναλογικότητας. Πρόκειται για ένα πεδίο παρέμβασης που πρόκειται να συνεχίσει να εξελίσσεται σε αναλογία με την πρόοδο της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.

5. Παρατηρήσεις της ΟΚΕ σχετικά με τις στρατηγικές αρχές που προτείνονται από την Επιτροπή

5.1. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι η Επιτροπή δικαιολογημένα επιμένει στη σημασία μιας σφαιρικής στρατηγικής για την προώθηση της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών. Η ΟΚΕ εγκρίνει τις 5 βασικές αρχές πάνω στις οποίες στηρίζεται η στρατηγική αυτή:

- πλήρης στρατηγική που αφορά όλες τις υπηρεσίες·

- στρατηγική που επιδιώκει να καταστήσει την παροχή διαμεθοριακών υπηρεσιών το ίδιο ευχερή με την παροχή υπηρεσιών εντός κράτους μέλους· η ΟΚΕ διαπιστώνει εντούτοις ότι ο καθένας θα πρέπει να προσαρμοσθεί επιτόπου στις πολιτισμικές και γλωσσικές διαφορές που αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα της ευρωπαϊκής πραγματικότητας και του ευρωπαϊκού πλούτου·

- στρατηγική για την εξυπηρέτηση των επιχειρήσεων και των καταναλωτών·

- στρατηγική που ακολουθεί τον ρυθμό των μεταβολών·

- στρατηγική συνεπή προς τις άλλες πολιτικές.

5.2. Η ΟΚΕ εγκρίνει ιδιαιτέρως την προσπάθεια που καταβάλλεται από την Επιτροπή να γενικευτεί η καταπολέμηση των εμποδίων που παραμένουν και αυτό μέσω της έμφασης που δίδεται στο σύνολο της μικροοικονομικής διαδικασίας (παραγωγικής, εμπορικής, χρηματοπιστωτικής κ.λπ.) όπως βιώνεται από τους οικονομικούς φορείς, και τονίζοντας παράλληλα την αναγκαιότητα άρσης του κάθε είδους εμποδίων στην διάρκεια της διαδικασίας αυτής προκειμένου να επιτευχθεί θετικό αποτέλεσμα που να γίνεται όντως αισθητό από τους φορείς.

5.3. Αντιθέτως η ΟΚΕ, διαπιστώνει ότι οι λύσεις δεν προσδιορίζονται πάντοτε σαφώς, δεδομένου ότι η Επιτροπή επιλέγει να εντάξει τον ορισμό στα πλαίσια μιας πιο λεπτομερούς ανάλυσης των εμποδίων. Για το λόγο αυτό η ανακοίνωση της Επιτροπής μοιάζει στο στάδιο αυτό να εκθέτει μια μεθοδολογία, η οποία θα πρέπει να διευκρινιστεί περισσότερο όσον αφορά τη λειτουργική της ισορροπία και την κατανομή των ευθυνών μεταξύ των ενδιαφερομένων φορέων και της οποίας η εφαρμογή θα πρέπει να εξασφαλιστεί με κατάλληλο τρόπο. Όμως η επιτυχής έκβαση της στρατηγικής αυτής καθιστάται ολοένα και πιο απαραίτητη τη στιγμή που η διπλή πίεση του ευρώ και της κοινωνίας των πληροφοριών προβάλλει επιτακτικά την ανάγκη για μια πιο ρευστή αγορά υπηρεσιών, πιο συνεκτική και πιο οργανωμένη.

5.4. Η ΟΚΕ αναγνωρίζει από κοινού με την Επιτροπή ότι επιβάλλεται να δοθεί προτεραιότητα στην απελευθέρωση των διαμεθοριακών συναλλαγών, που αποτελούν πραγματικά σημεία παγίωσης της ενιαίας αγοράς, ειδικότερα τώρα με το ευρώ. Μια ορθή προσέγγιση θα ήταν να καταγραφούν και να υποστηριχθούν καλύτερα οι πρωτοβουλίες που αναλαμβάνονται επί τόπου από τους οικονομικούς φορείς προκειμένου να αρθούν τα υφιστάμενα μεθοριακά εμπόδια. Η βάση δεδομένων PRISM του Παρατηρητηρίου της Ενιαίας Αγοράς παρέχει ήδη συγκεκριμένες και διαφοροποιημένες απεικονίσεις αυτών των πρωτοβουλιών.

5.5. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την Επιτροπή όσον αφορά την μεγάλη σημασία που έχει η αναγκαιότητα διασφάλισης πραγματικής υποστήριξης στους καταναλωτές και τις επιχειρήσεις (που εξάλλου αποτελούν οι ίδιες ταυτόχρονα φορείς παροχής και φορείς κατανάλωσης υπηρεσιών). Αυτό σημαίνει, αφενός, κατανόηση του τρόπου που γίνονται αντιληπτές επιτόπου, καθώς και των προσδοκιών τους, αλλά επίσης και άμεση συμμετοχή τους στην κατάρτιση των ίδιων αυτών κανόνων.

5.6. Η Επιτροπή επισημαίνει την ανάγκη προσαρμογής των ρυθμίσεων στους ρυθμούς αλλαγής. Η ΟΚΕ αποδέχεται την ανάγκη αυτή και υπογραμμίζει ότι, προκειμένου να ικανοποιηθεί απαιτείται, καλύτερη οργάνωση της κατανομής των καθηκόντων μεταξύ των ενδιαφερόμενων φορέων. Έτσι η ΟΚΕ θεωρεί ότι ο ευρωπαίος νομοθέτης δεν θα πρέπει να επιδιώξει να ρυθμίσει κάθε λεπτομέρεια αλλά να επικεντρωθεί στις ουσιώδεις απαιτήσεις (κατ' εικόνα της "νέας προσέγγισης" που εφαρμόσθηκε ήδη πριν 15 χρόνια για την εναρμόνιση των προϊόντων).

5.7. Η ΟΚΕ εφιστά εξάλλου την προσοχή της Επιτροπής στην αναγκαιότητα να ληφθούν υπόψη, στην κατάρτιση μιας πιο επιθετικής στρατηγικής, οι "αντίθετες διακρίσεις" που μπορεί επίσης να δημιουργήσει η επιτάχυνση του ανοίγματος της αγοράς σε ένα κράτος μέλος για τους υπηκόους του. Πράγματι, οι συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης καταρτίστηκαν κυρίως για να προστατεύσουν από κάθε διάκριση σε ένα κράτος τους υπηκόους των άλλων κρατών μελών, και όχι τους υπηκόους του ίδιου. Έτσι ένα κράτος γενικά καλείται να καταργήσει ή προσαρμόσει στο άνοιγμα τους εθνικούς κανονισμούς που θεωρούνται άχρηστοι ή δυσμενείς αλλά μπορεί έτσι μέσω των τροποποιήσεων αυτών να πλήξει τους ίδιους τους υπηκόους του. Η Επιτροπή θα διαδραματίσει θετικό ρόλο ανιχνεύοντας κάθε φορά αυτές τις "αντίθετες διακρίσεις", ενισχύοντας έτσι την πίεση προς τα κράτη μέλη προκειμένου να μεταρρυθμίσουν τις εθνικές κανονιστικές διατάξεις.

5.8. Η Επιτροπή υπογραμμίζει τέλος την ανάγκη συνοχής της στρατηγικής για τις υπηρεσίες με τις άλλες πολιτικές που εφαρμόζονται από την ΕΕ. Η ΟΚΕ συμφωνεί με αυτή την επιδίωξη, που στην πραγματικότητα υποστηρίζει την ανάγκη κατάρτισης μιας πραγματικής σφαιρικής στρατηγικής.

6. Παρατηρήσεις της ΟΚΕ σχετικά με τις προτεραιότητες που προτείνονται από την Επιτροπή για το πρώτο στάδιο

6.1. Οι προτεραιότητες προς υιοθέτηση το 2001, που αναφέρονται από την Επιτροπή, αφορούν επίσης το πρώτο εξάμηνο του 2002, εάν ληφθούν υπόψη οι καθυστερήσεις και οι αποκλίσεις που μπορεί κανείς να προβλέψει από σήμερα, ένα έτος περίπου μετά την υποβολή της ανακοίνωσης. Οι προτεραιότητες αυτές απεικονίζουν μία πολυσύνθετη κατάσταση των πραγμάτων όσον αφορά τις υπό εξέλιξη εργασίες. Αυτό απεικονίζει επίσης την ποικιλία των ζητημάτων διακανονισμού που αφορούν τις υπηρεσίες αλλά ταυτόχρονα αποκαλύπτει ότι απαιτείται ένας επαρκώς συντονισμένος ενιαίος τρόπος δράσης που επιβεβαιώνεται και προγραμματίζεται κατά την αντιμετώπισή τους, κατά τον καθορισμό των πρωτοβουλιών που πρέπει να αναληφθούν κατά το δεύτερο στάδιο. Λόγω της επικείμενης κυκλοφορίας του ευρώ την 1η Ιανουαρίου 2002, η ΟΚΕ θεωρεί ότι πρωταρχική προτεραιότητα είναι σήμερα το άνοιγμα των υπηρεσιών στον χρηματοπιστωτικό τομέα (εξ αποστάσεως εμπορία χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, λογιστική των επιχειρήσεων, εφαρμογή των υποδείξεων της έκθεσης Lamfalussy, συνδέοντας τους επαγγελματικούς κύκλους με τις επιτροπές διακανονισμού των κινητών αξιών). Εξάλλου, η ΟΚΕ εγκρίνει την αναγκαιότητα ανάπτυξης, υπό την σημερινή Βελγική προεδρία, της πίεσης για την υιοθέτηση σειράς εκκρεμών αποφάσεων που αφορούν τις κρατικές προμήθειες, τις δημόσιες υπηρεσίες και τα δημόσια έργα, το κανονιστικό πλαίσιο των τηλεπικοινωνιών, το άνοιγμα των ταχυδρομικών υπηρεσιών, τα πνευματικά δικαιώματα στην κοινωνία των πληροφοριών και το ΦΠΑ που εφαρμόζεται στις ηλεκτρονικώς παρεχόμενες υπηρεσίες.

6.2. Σχετικά με τον κατάλογο των νέων πρωτοβουλιών που η Επιτροπή προτίθεται να υποβάλει έως τα τέλη του 2001, η ΟΚΕ δεν μπορεί παρά να επαναλάβει την προηγούμενη παρατήρηση σχετικά με την έλλειψη ομοιογένειας των εργασιών που αναφέρονται στις υπηρεσίες καθώς και την αναγκαιότητα, ενόψει αυτής της προσδοκίας, να δοθεί οπωσδήποτε προτεραιότητα στα συνοδευτικά μέτρα σχετικά με την έναρξη κυκλοφορίας του ευρώ, κυρίως σε ό,τι αφορά τις νέες πρωτοβουλίες που απαιτούνται από το πρόγραμμα δράσης για το άνοιγμα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών. Εξάλλου, ύστερα από την πρόσφατη απόρριψη από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο του σχεδίου οδηγίας για τις ΔΠΑ (δημόσιες προσφορές αγοράς), επείγει επίσης να υποβληθεί ένα σχέδιο κατάλληλο να υιοθετηθεί προσεχώς από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, και το οποίο θα παρέχει σαφή και κοινή νομική πλαισίωση έναντι του πολλαπλασιασμού των περιπτώσεων αναδιάρθρωσης επιχειρήσεων στα πλαίσια της ενιαίας αγοράς. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για την σύσταση, που εξαγγέλθηκε πρόσφατα από την Επιτροπή, ομάδας ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων που θα εξετάσει την σημερινή κατάσταση του δικαίου για τις επιχειρήσεις και θα συμβάλει στην προώθηση ενός σχεδίου κοινοτικής ρύθμισης των ΔΠΑ. Υπό την επιφύλαξη της αποσαφήνισης των λύσεων που θα προταθούν κατά το δεύτερο στάδιο η ΟΚΕ υποστηρίζει τις άλλες πρωτοβουλίες που θα εξαγγελθούν από την Επιτροπή έως τα τέλη του 2001 και θα αναφέρονται στις εμπορικές επικοινωνίες (προώθηση πωλήσεων), τα νομοθετικά κατοχυρωμένα επαγγέλματα (αναγνώριση προσόντων), τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και το ηλεκτρονικό εμπόριο, την παραχάραξη και την πειρατεία.

6.3. Σχετικά με τις εκθέσεις αξιολόγησης που ανακοινώθηκαν από την Επιτροπή για πολλές οδηγίες, η ΟΚΕ υπογραμμίζει ειδικότερα το ζήτημα της προκαταρκτικής κανονιστικής ενημέρωσης, που αποτελεί την απαραίτητη βάση κάθε ενίσχυσης της εναρμόνισης ή της κανονιστικής απλοποίησης της ενιαίας αγοράς των υπηρεσιών. Εξάλλου αναμένει επίσης με ενδιαφέρον τις άλλες εκθέσεις αξιολόγησης που ανακοινώθηκαν, σχετικά με την νομική προστασία των υπηρεσιών εξαρτημένης πρόσβασης, τα πνευματικά δικαιώματα, τη ραδιοφωνική καλωδιακή ή δορυφορική μετάδοση και την νομική προστασία των βάσεων δεδομένων.

6.4. Σχετικά με τα συνοδευτικά μέτρα που ανακοινώθηκαν από την Επιτροπή, η ΟΚΕ επιμένει ειδικότερα στην αναγκαιότητα να υπάρξουν καλύτερες στατιστικές, κυρίως για τη διενέργεια συγκρίσεων, προκειμένου να αξιολογηθεί η ανάπτυξη και το άνοιγμα των υπηρεσιών στα πλαίσια της ενιαίας αγοράς. Αυτή η καλύτερη στατιστική ανάλυση θεωρείται αποφασιστικό στοιχείο προκειμένου να θεμελιωθεί σε ορθές βάσεις η νέα στρατηγική για την προώθηση της ενιαίας αγοράς των υπηρεσιών. Εξάλλου η ΟΚΕ υποστηρίζει τα άλλα συνοδευτικά μέτρα που ανακοινώθηκαν από την Επιτροπή, και αφορούν, αφενός, την συγκρότηση των επιχειρήσεων υπηρεσιών στους τομείς της τεχνολογίας, της πληροφορίας και της επικοινωνίας και, αφετέρου, την βελτίωση της διαδικασίας καινοτομίας στο 6ο ΠΠΕΑ.

6.5. Τέλος, όσον αφορά τις μελέτες που ανακοινώθηκαν από την Επιτροπή σχετικά με τα εμπόδια στις υπηρεσίες η ΟΚΕ θεωρεί ότι η έκθεση αυτή δεν θα είναι το τελευταίο μέτρο του πρώτου σταδίου αλλά μάλλον θα σημάνει την έναρξη του δεύτερου σταδίου και διατυπώνει τις παρατηρήσεις που ακολουθούν. Προτείνει επίσης να υπάρξει συνεργασία για την κατάρτιση της έκθεσης με το Παρατηρητήριο Ενιαίας Αγοράς, που έχει επίσης καταγράψει, μέσω των ακροάσεων του, των ερωτηματολογίων του, και στα πλαίσια της σύνταξης της παρούσας γνωμοδότησης, και της βάσεως δεδομένων PRISM, μία σειρά εμποδίων στην Ενιαία Αγορά των υπηρεσιών που γίνονται κυρίως αισθητά από τους ίδιους τους οικονομικούς φορείς του τομέα.

7. Παρατηρήσεις της ΟΚΕ για τις προτεραιότητες που προτείνονται από την Επιτροπή κατά το 2002

7.1. Η ΟΚΕ επιθυμεί να υπογραμμίσει εξ αρχής ορισμένες ουσιώδεις αρχές, που προέκυψαν σαφώς από την ακρόαση που οργανώθηκε στα πλαίσια της παρούσας γνωμοδότησης, οι οποίες θα πρέπει να πλαισιώσουν την νέα κοινοτική προσέγγιση προκειμένου να ολοκληρωθεί η εσωτερική αγορά των υπηρεσιών.

7.1.1. Αξιολόγηση: μία ενημερωμένη καταγραφή των εμποδίων, βάσει επαγγελματικών ερευνών και προσφάτων στατιστικών στοιχείων, θα πρέπει να καταρτιστεί επειγόντως προκειμένου να θεμελιωθεί η νέα στρατηγική για την εσωτερική αγορά των υπηρεσιών.

7.1.2. Πρόληψη: ουσιαστικό στοιχείο της νέας στρατηγικής θα πρέπει να είναι η αποτροπή νέων εθνικών εμποδίων με την ενίσχυση της υποχρεωτικής προκαταρκτικής ενημέρωσης.

7.1.3. Συντονισμός: θα απαιτηθεί η εξεύρεση ορθής ισορροπίας μέσω συμπληρωματικών προσεγγίσεων, κυρίως μέσω αμοιβαίας αναγνώρισης, κανονιστικής εναρμόνισης, επαγγελματικών αυτορρυθμίσεων, συμβιβάζοντας τα συμφέροντα των επιχειρήσεων και των καταναλωτών και λαμβάνοντας υπόψη την αποστολή των κοινωφελών υπηρεσιών. Το νέο οριζόντιο μέσο θα πρέπει να αποτελέσει τον ταυτόχρονα παγιωμένο και ευέλικτο άξονα ενός τέτοιου συντονισμού.

7.1.4. Απλοποίηση: θα πρέπει επιτακτικώς να αποφευχθεί η επιβάρυνση των δραστηριοτήτων παροχής υπηρεσιών με ιδιαίτερα πολύπλοκους ευρωπαϊκούς κανονισμούς, ή χωρίς πραγματική συσχέτιση με τις προσδοκίες των φορέων.

7.1.5. Προφύλαξη: θα πρέπει να προβλεφθούν φάσεις προσαρμογής έναντι των εμποδίων που αποτελούν επίσης και τρόπους διακανονισμού μεταξύ των νομικά και πολιτιστικά διαφορετικών εθνικών συστημάτων.

7.1.6. Παγκοσμιοποίηση: θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το πλαίσιο και οι απαιτήσεις στο διεθνές εμπόριο π.χ. ηλεκτρονικό εμπόριο, ΠΟΕ.

7.1.7. Συμμετοχή: θα πρέπει να συμμετάσχουν οι κοινωνικοεπαγγελματικοί παράγοντες στην κατάρτιση και εφαρμογή των κανόνων, με την διευθέτηση χώρων αυτορρύθμισης και συνρύθμισης όπως οι ευρωπαϊκοί κανόνες συμπεριφοράς που έχουν ήδη καταγραφεί στην βάση δεδομένων PRISM του Παρατηρητηρίου Ενιαίας Αγοράς της ΟΚΕ.

7.1.8. Παρακολούθηση: θα πρέπει να συντάσσονται τακτικές εκθέσεις από την Επιτροπή για την πρόοδο του συνόλου των διατάξεων.

7.2. Με βάση τις αρχές που υπογραμμίσθηκαν, η ΟΚΕ υποβάλλει τις ακόλουθες συστάσεις υπογραμμίζοντας ότι κάθε μία συμβάλλει στην οικοδόμηση ενός σφαιρικού, δυναμικού, αλληλένδετου και συνεπούς πλέγματος διατάξεων, χωρίς το οποίο δεν θα είναι δυνατόν κατά τη γνώμή της να επιτευχθεί η ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών.

7.3. Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει την πρόθεση της Επιτροπής να προβεί, κατά τη λήξη του πρώτου σταδίου και την έναρξη του δεύτερου, σε συστηματική καταγραφή όλων των φραγμών και εμποδίων που αντιμετωπίζουν οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις κατά την παροχή των υπηρεσιών τους μέσω των συνόρων στους καταναλωτές. Η Επιτροπή θα πρέπει να διαθέτει τα κατάλληλα μέσα προκειμένου η απογραφή της να είναι όσο το δυνατόν πιο πλήρης και να καλύπτει το σύνολο των υπηρεσιών, είτε αποτελούν ήδη αντικείμενο κοινοτικών ρυθμίσεων είτε όχι. Όμως, το προτεινόμενο χρονοδιάγραμμα δεν φαίνεται υλοποιήσιμο αν ληφθεί υπόψη το εύρος της απογραφής αυτής.

7.4. Η ΟΚΕ υποστηρίζει επίσης την πρόθεση που έχει εξαγγελθεί από την Επιτροπή να υποβληθεί το 2002 κατάλογος των εμποδίων που μπορούν να αρθούν μέσω της άμεσης εφαρμογής των αρχών της Συνθήκης. Φαίνεται πράγματι απαραίτητο να διακηρυχθεί εκ νέου με σαφήνεια η αρχή της ελεύθερης παροχής των υπηρεσιών και των αμοιβαίων αναγνωρίσεων στα πλαίσια της Ενιαίας Αγοράς, και στο πνεύμα της Συνθήκης καθώς και της νομολογίας Cassis de Dijon, οριοθετώντας με μεγαλύτερη ακρίβεια τους λόγους των κρατών μελών για την διατήρηση ορισμένων εμποδίων, καθώς και τα πεδία στα οποία τα εμπόδια αυτά μπορούν ακόμα να ισχύουν λόγω απουσίας κοινοτικής ρυθμίσεως. Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως η ΟΚΕ εκφράζει την επιθυμία να διεξαχθεί διάλογος για την κατάρτιση αυτού του καταλόγου.

7.5. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει επίσης ότι πρέπει να ενταθεί η καταπολέμηση των παραβιάσεων που έχουν υπέρμετρα αναπτυχθεί στα κράτη μέλη κατά την διάρκεια των τελευταίων ετών και απειλούν σοβαρά την αποτελεσματικότητα και την συνοχή της Ενιαίας Αγοράς. Η Επιτροπή θα πρέπει να αναλάβει τον ρόλο της ως θεματοφύλακα της Συνθήκης με μεγαλύτερη αποφασιστικότητα και αποτελεσματικότητα, επισπεύδοντας ιδιαιτέρως την εξέταση των διαδικασιών παράβασης σε περίπτωση που παραβιάζονται οι αρχές της ελεύθερης κυκλοφορίας των υπηρεσιών και της ελεύθερης εγκατάστασης, και εξετάζοντας προσεκτικά το θέμα της αναλογικότητας των εθνικών μέτρων που προκαλούν αυτούς τους περιορισμούς. Την στιγμή κατά την οποία απαιτείται μία ασυνήθιστη προσπάθεια από τα υποψήφια κράτη προκειμένου να αποδεχτούν το κοινοτικό κεκτημένο, τα κράτη μέλη οφείλουν να θεωρήσουν πως πρέπει να δώσουν το παράδειγμα.

7.6. Η ΟΚΕ επιμένει εξάλλου στην αναγκαιότητα να ενισχυθεί και να επεκταθεί σε όλες τις δραστηριότητες των υπηρεσιών η διαδικασία προκαταρκτικής ενημέρωσης για τα εθνικά σχέδια διακανονισμού που είναι ενδεχόμενο να δημιουργήσουν νέα εμπόδια. Η υιοθέτηση μίας νέας οδηγίας που συμπληρώνει υπό την έννοια αυτή τις υπάρχουσες διατάξεις δεν μπορεί να διαχωριστεί από την κατάρτιση μίας νέας στρατηγικής για την εσωτερική αγορά υπηρεσιών, της οποίας αποτελεί προϋπόθεση προκειμένου να διασφαλισθεί η αξιοπιστία και η αποτελεσματικότητα.

7.7. Σχετικά με τα μη νομοθετικά μέτρα που η Επιτροπή προτίθεται να υποβάλει το 2002 για την κατάργηση ορισμένων μη κανονιστικών εμποδίων η ΟΚΕ υπογραμμίζει την αναγκαιότητα προώθησης, κάθε φορά που αυτό είναι δυνατό, της υιοθέτησης κωδίκων συμπεριφοράς από τους ίδιους τους ευρωπαϊκούς κοινωνικοοικονομικούς κύκλους, ως εναλλακτικές λύσεις σε νέες κοινοτικές ρυθμίσεις ή για την συμπλήρωσή τους. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει σχετικά τα συμπεράσματα της ακροάσεως της 3ης Μαΐου 2001 για τις προοπτικές αυτορρύθμισης στα πλαίσια της Ενιαίας Αγοράς, υποδεικνύοντας το ισχυρό δυναμικό ανάπτυξης στο πεδίο αυτό, κυρίως στο πεδίο των υπηρεσιών. Εξάλλου η ΟΚΕ υποστηρίζει τις προθέσεις της Επιτροπής να προωθήσει μηχανισμούς επίλυσης των διενέξεων και να αναπτύξει τις δράσεις ευαισθητοποίησης που αφορούν την ενιαία αγορά υπηρεσιών.

7.8. Η ΟΚΕ υποστηρίζει την πρόθεση της Επιτροπής να επικεντρώσει την εναρμόνιση σε ορισμένες ουσιώδεις απαιτήσεις και σημειώνει με ενδιαφέρον το σχέδιό της να καταρτίσει ένα μέσο εγκάρσιας προσέγγισης για την άρση των εμποδίων που παραμένουν. Η ΟΚΕ πιστεύει ότι χωρίς ισχυρή και νομική πολιτική δέσμευση, την οποία θα πρέπει να αναλάβουν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο προκειμένου να καθιερώσουν ένα πραγματικό χώρο χωρίς σύνορα για τις υπηρεσίες στην Ευρώπη, στηριζόμενα σε ένα τέτοιο νομικό μέσο πλαίσιο και οργανώνοντας πάνω σε αυτή τη βάση μια νέα κατανομή των ευθυνών μεταξύ των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, των κρατών μελών και των κοινωνικοεπαγγελματικών κύκλων, δεν θα είναι δυνατόν να επιταχυνθούν αισθητά οι εργασίες εναρμόνισης και αμοιβαίας αναγνώρισης που αφορούν την Ενιαία Αγορά υπηρεσιών.

7.8.1. Η ΟΚΕ έχει επίγνωση των δυσκολιών που μπορεί να δημιουργήσει το ζήτημα των νομικών χαρακτηριστικών αυτού του μέσου.

7.8.1.1. Σε πρώτη ανάλυση μπορεί να φανεί δύσκολο να πλαισιωθεί όλη η προβληματική του ανοίγματος των υπηρεσιών σε μία μόνο οδηγία, έστω και αν πρόκειται για οδηγία πλαίσιο, λόγω της μεγάλης πολυπλοκότητας και της ισχυρής ποικιλίας των προβλημάτων που τίθενται. Ωστόσο, εάν η Επιτροπή επιλέξει αυτή την λύση, θα ήταν σκόπιμο να καταρτιστεί αυτή η οδηγία με τελείως καινοτόμες βάσεις έναντι των συνηθισμένων οδηγιών, κυρίως από τη άποψη της ευελιξίας του περιεχομένου της, της σύνδεσης με τους κοινωνικοεπαγγελματικούς παράγοντες, της αποκεντρωμένης εφαρμογής της, της παραπομπής της σε άλλες οδηγίες και συμπληρωματικά νομικά μέσα.

7.8.1.2. Η ΟΚΕ από τη πλευρά της είναι έτοιμη να υποδείξει την επιλογή ψηφίσματος-πλαίσιο του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου εάν προκύψει σαφώς ότι το ψήφισμα αυτό δεν θα εξομοιωθεί με απλή σύσταση και θα δεσμεύσει, όπως ακριβώς και μία οδηγία, τους συντάκτες της σε ένα νέο πρόγραμμα και νέο πλέγμα δράσεων με νομικά δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα.

7.8.1.3. Εν πάση περιπτώσει, η ΟΚΕ εκφράζει την επιθυμία ο αναμενόμενος αντίκτυπος - και η ίδια η δημιουργία - ενός οριζόντιου νομικού μέσου να μην επηρεαστεί ή εξουδετερωθεί από υπερβολικές διενέξεις σχετικά με τα νομικά χαρακτηριστικά του. Είναι έτοιμη να υιοθετήσει την παροιμία "δεν ενδιαφέρει τι χρώμα έχει η γάτα αρκεί να πιάνει τα ποντίκια". Αντιθέτως, η ΟΚΕ επιμένει στις ισχυρές απαιτήσεις σχετικά με το νέο πλέγμα διατάξεων που θα πρέπει να τεθεί σε ισχύ μέσω αυτού του οριζόντιου μέσου.

7.8.2. Για την ΟΚΕ, η συγγραφή υποχρεώσεων τις οποίες θα πρέπει να αναλάβει αυτό το νέο μέσο είναι οι ακόλουθες:

7.8.2.1. Το μέσο αυτό θα πρέπει να είναι οριζόντιο δηλαδή να αναφέρεται, πέρα από τις διαφορές τους, σε όλες τις πτυχές της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών.

7.8.2.2. Θα πρέπει να είναι πολιτικά δεσμευτικό και νομικά υποχρεωτικό, πράγμα που αποκλείει κάθε προσφυγή σε απλή σύσταση.

7.8.2.3. Θα πρέπει να διευκρινίζει έναν ορισμένο αριθμό βασικών αρχών που οργανώνουν τις συνθήκες του ανοίγματος, στις οποίες θα πρέπει να αναφέρονται τα σχετικά πρόσθετα μέσα.

7.8.2.4. Μολονότι παραμένει συνολικό στην προσέγγισή του, το μέσο αυτό θα πρέπει να είναι ευέλικτο κατά την εφαρμογή του, και να εξασφαλίζει τον βέλτιστο συντονισμό μεταξύ διαφόρων συμπληρωματικών προσεγγίσεων (εναρμόνιση, αμοιβαίες αναγνωρίσεις) και πολλαπλών παραγόντων (ευρωπαίος νομοθέτης, επιτροπές ρύθμισης, ευρωπαϊκοί κοινωνικοεπαγγελματικοί κύκλοι).

7.8.3. Το νέο οριζόντιο μέσο θα πρέπει συνεπώς:

7.8.3.1. να επιδιώξει να αντιμετωπίσει τα εμπόδια που παραμένουν μέσω της ενθάρρυνσης μιας συνολικής προσέγγισης, αίροντας τα εμπόδια που συναντούν οι επιχειρήσεις στα διάφορα στάδια της παροχής υπηρεσιών, και όχι μέσω κατακερματισμού των μέτρων σε υπέρμετρα συγκεκριμένα πεδία·

7.8.3.2. να διευκρινίζει τις συνθήκες κάτω από τις οποίες τα κράτη μπορούν να έχουν βάσιμο λόγο για την διατήρηση ειδικού εθνικού πλαισίου·

7.8.3.3. να προωθήσει την πιο αποτελεσματική εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης των εθνικών νομοθεσιών, αποφεύγοντας τις άχρηστες ρυθμίσεις σε κοινοτικό επίπεδο και εξασφαλίζοντας ότι ο κοινοτικός χώρος χωρίς σύνορα θα μπορεί να χρησιμοποιηθεί με την ίδια ευχέρεια όπως και μία εθνική αγορά·

7.8.3.4. να προβλέπει έναν περιορισμένο αριθμό στοχοθετημένων οδηγιών στα κυριότερα πεδία παροχής υπηρεσιών (π.χ. χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, προσωπικές υπηρεσίες, υπηρεσίες στο κοινωνικό σύνολο), οδηγίες που θα πρέπει να προσφεύγουν σε μεθόδους που έχουν ήδη αποδειχθεί ορθές για το άνοιγμα της ενιαίας αγοράς προϊόντων, και θα περιορίζονται στη θέσπιση των ουσιωδών απαιτήσεων·

7.8.3.5. καθώς πρόκειται για μόνιμο μέσο, να επιδιώξει να προβλέψει τις νέες κανονιστικές ανάγκες, να καταστήσει πιο ρέουσα την διαδικασία φιλελευθεροποίησης/ολοκλήρωσης, να ξεπεράσει τις αντιθέσεις τομέων και κατηγοριών·

7.8.4. Η ΟΚΕ υποδεικνύει την ανάθεση της μετεγγραφής των ουσιαστικών απαιτήσεων του μέσου-πλαίσιο καθώς και των διαφορετικών οδηγιών σε μικτές επιτροπές διακανονισμού (κατά το πρότυπο της εμπειρίας των επιτροπών SLIM) που θα πρέπει να συγκροτηθούν από εκπροσώπους των εθνικών διοικήσεων, εκπροσώπους των φορέων παροχής υπηρεσιών και τέλος εκπροσώπους των χρηστών αυτών των υπηρεσιών. Στα πλαίσια της αποκεντρωμένης προσέγγισης, ο ρόλος του ευρωπαίου νομοθέτη και της ευρωπαϊκής Επιτροπής θα πρέπει να έγκειται κυρίως στον έλεγχο της εφαρμογής των κανόνων που καταρτίζονται από τις μικτές αυτές επιτροπές διακανονισμού και στη συνέχεια να τις εγκρίνει εάν είναι αναγκαίο.

7.8.5. Το νέο μέσο θα πρέπει επίσης να αναγνωρίσει και να ενθαρρύνει τις προσεγγίσεις αυτορρύθμισης και συνρύθμισης των ενδιαφερόμενων κοινωνικοεπαγγελματικών φορέων, συμπληρώνοντας τις οδηγίες και τους κανόνες που καταρτίζονται από τις μικτές επιτροπές διακανονισμού, υπό τον έλεγχο του νομοθέτη και της ευρωπαϊκής Επιτροπής σε ό,τι αφορά τις επιπτώσεις και την εφαρμογή τους. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει ότι οι κοινωνικοεπαγγελματικοί παράγοντες, στο μέτρο που θα δεσμευτούν να αναλάβουν την ευθύνη της αυτορρύθμισης σε ευρωπαϊκή κλίμακα, θα έχουν την δυνατότητα να διαδραματίσουν σημαντικότερο ρόλο στη μελλοντική αρχιτεκτονική της εσωτερικής αγοράς υπηρεσιών. Αυτό θα απαιτήσει καινοτόμο σύμπραξη με τον ευρωπαίο νομοθέτη. Η ΟΚΕ εκφράζει την επιθυμία της για την ανάπτυξη μιας νέας τέτοιας σύμπραξης που κατά την γνώμη της αποτελεί το κλειδί για την επιτυχία της "νέας προσέγγισης" για την ολοκλήρωση της Ευρωπαϊκής αγοράς υπηρεσιών.

7.8.6. Η εφαρμογή αυτού του μέσου-πλαίσιο, των συνοδευτικών οδηγιών, των μέτρων εφαρμογής που προκύπτουν από τις μικτές επιτροπές διακανονισμού καθώς και από τις προσεγγίσεις αυτορρύθμισης των κοινωνικοεπαγγελματικών κύκλων θα επιτρέψει την σύνταξη εκθέσεων εκ μέρους της ευρωπαϊκής Επιτροπής που θα διευκρινίζουν την κατάσταση προόδου των εργασιών και θα προσαρμόζουν στα νέα δεδομένα τις προτεραιότητες που αφορούν την ενιαία αγορά υπηρεσιών.

7.8.7. Η εφαρμογή αυτού του νέου πλέγματος διατάξεων θα επιτρέψει να επιτευχθεί σημαντική και μόνιμη πρόοδος όσον αφορά την επιτάχυνση της ενιαίας αγοράς υπηρεσιών έως τα τέλη της σημερινής θητείας της Επιτροπής και του Κοινοβουλίου και πριν από τις πρώτες διευρύνσεις.

Βρυξέλλες, 28 Νοεμβρίου 2001.

Ο Πρόεδρος

της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Göke Frerichs

(1) COM(2000) 888 τελικό της 29.12.2000.