Αριθ. C 206/24 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 8. 84 
θηκών μέτρο, θα πρέπει να χορηγείται δικαίωμα έκπτω­
σης του φόρου. 
Για απλούστευση θα μπορούσαν να καθορισθούν ενδει­
κτικές τιμές είτε ανώτατα όρια που πρέπει να καθορίζο­
νται σύμφωνα με το μέγεθος και τη σημασία της επιχεί­
ρησης. Κατά τα άλλα θα πρέπει να εφαρμόζονται 
Βρυξέλλες, 23 Μαΐου 1984. 
1. Γενικές παρατηρήσεις 
1.1. Σήμερα, 13 περίπου εκατομμύρια στην Ευρωπαϊκή 
Κοινότητα, δηλαδή το 11,5 °/ο του εργατικού δυναμικού, 
βρίσκονται χωρίς απασχόληση. Οι νέοι, οι ηλικιωμένοι 
και οι γυναίκες έχουν θιγεί ιδιαίτερα και σε όλο και 
περισσότερο μακροχρόνια βάση με μικρή άμεση πιθανό­
τητα επανένταξης τους στην αγορά εργασίας. Οι διαβου­
λεύσεις της Επιτροπής έδειξαν μία νέα αυθόρμητη αύξηση 
των πρωτοβουλιών σε τοπικό επίπεδο στις οποίες περι­
λαμβάνονται πολλές πρωτοβουλίες ανέργων οι οποίες 
απαιτούν απτή υποστήριξη. Γι' αυτό η ΟΚΕ τάσσεται αυστηρά μέτρα για τον έλεγχο του παραδεκτού του 
δικαιώματος. 
Το δικαίωμα έκπτωσης του φόρου για δώρα στα πλαίσια 
της επιχειρηματικής δραστηριότητας θα πρέπει να παρέ­
χεται μόνο όταν το κόστος τους δεν υπερβαίνει τις 
20 ECU. 
Ο Πρόεδρος 
της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής 
Francis CEYRAC 
υπέρ της ανακοίνωσης και συμφωνεί ότι οι πολιτικές για 
τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης θα πρέπει να λάβουν 
περισσότερο υπόψη τους τις δυνατότητες που παρουσιά­
ζουν τοπικές πρωτοβουλίες για την απασχόληση (ΤΠΑ). 
Αναγνωρίζει επίσης ότι, επειδή πολλές τοπικές πρωτοβου­
λίες για' την απασχόληση μοιάζουν ή ενδεχομένως έχουν 
τη δυνατότητα να ωριμάζουν σε μικρομεσαίες επιχειρή­
σεις, η τεράστια ποικιλία τοπικών πρωτοβουλιών για 
απασχόληση — ιδιαίτερα τα προγράμματα με κοινωνικά 
κίνητρα που υποστηρίζονται και υποκινούνται από διά­
φορες ομάδες — δικαιολογεί χωριστές αναλύσεις. Η 
ΟΚΕ αναγνωρίζει την ανάγκη μιας ρεαλιστικής και δημι-Γνωμοδοτηση για μια ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο «κοινοτική δράση για την 
καταπολέμηση της ανεργίας — η συμβολή των τοπικών πρωτοβουλιών για την απασχόληση» 
(84/C 206/09) 
Το κείμενο που αποτελεί αντικείμενο της γνωμοδότησης αυτής δημοσιεύεται στην Επίσημη 
Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων αριθ. C 70 της 12ης Μαρτίου 1984, σελίδα Ι. 
Α. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ 
Το Συμβούλιο αποφάσισε την 1η Δεκεμβρίου 1983 να ζητήσει, σύμφωνα με τις διατάξεις του 
άρθρου 198 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, τη γνωμο­
δότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανακοίνωση που αναφέρθηκε 
παραπάνω. 
Διαδικασία 
Το τμήμα κοινωνικών υποθέσεων, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργα­
σιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 10 Μαΐου 1984 με βάση την εισηγητική έκθεση του 
κ. Brian Ε. Roycroft. 
Β. ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε ομόφωνα κατά την 217η σύνοδο ολομέ­
λειας της, συνεδρίαση της 23ης Μαΐου 1984, την ακόλουθη γνωμοδότηση: 
6. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 206/25 
ουργικής προσέγγισης του θέματος στη γνωμοδότηση 
της, αν ληφθούν υπόψη τα επίμονα υψηλά επίπεδα ανερ­
γίας στην Κοινότητα, και αναγνωρίζει τις προσπάθειες 
που καταβάλλονται ολοένα και περισσότερο στις γεωργι­
κές περιοχές στα πλαίσια των ΤΠΑ και οι οποίες προέρ­
χονται από την ιδιωτική πρωτοβουλία ή είναι αποτέλε­
σμα κοινοτικής δράσης κοινωνικού χαρακτήρα. 
Η ΟΚΕ όμως εκφράζει τη μεγάλη ανησυχία της επειδή η 
ανάπτυξη των ΤΠΑ υποκινείται επίσης από το φόβο να 
παραμείνει κανείς ή να βρεθεί άνεργος εξαιτίας της έλλει­
ψης ή ανεπάρκειας επίσημης πολιτικής για την ανά­
πτυξη της απασχόλησης. Έτσι ενώ υποστηρίζει προγράμ­
ματα τα οποία διέπονται από ένα πραγματικό επιχειρη­
ματικό ή κοινωνικό ενδιαφέρον καθώς και την ανάγκη να 
δημιουργηθεί μία διαφορετική νοοτροπία και ένα κοινο­
τικό κλίμα ελπίδας και στήριξης στις ίδιες δυνατότητες, η 
ΟΚΕ δεν θα ήθελε να ενθαρρύνει την εγκατάλειψη από 
τις δημόσιες και κυβερνητικές αρχές της πρωταρχικής 
τους ευθύνης δημιουργίας και αύξησης των θέσεων απα­
σχόλησης. 
Σχετικά, η ΟΚΕ θεωρεί ότι οι ΤΠΑ δε θα έπρεπε να κρί­
νονται μόνον ως μέσο διατήρησης της απασχόλησης, 
αλλά ως μέσο ανακούφισης της ψυχολογικής έντασης και 
της απογοήτευσης ανάμεσα στους νέους και στους ανέρ­
γους από μεγάλο χρονικό διάστημα, και ως μέσο ένταξης 
και εμπλοκής των ατόμων αυτών στην τοπική κοινωνία 
στην οποία οι ικανότητες τους και η ενεργητικότητα τους 
μπορούν να έχουν ευεργετική χρήση. 
1.2. Οι διαβουλεύσεις που έχουν πραγματοποιηθεί στα 
κράτη μέλη αποκαλύπτουν ένα ευρύ φάσμα επιχειρή­
σεων: 
— πολύ μικρές εταιρείες με τον παραδοσιακό κερδο­
σκοπικό προσανατολισμό' 
— συνεταιρισμοί οι οποίοι αν και επιδιώκουν ένα εμπο­
ρικό κέρδος, έχουν τη δική τους ιδιαίτερη οργάνωση 
και φιλοσοφία' 
— μια ποικιλία επιχειρήσεων που εδρεύουν στην Κοι­
νότητα και υποκινούνται περισσότερο από κοινωνι­
κούς σκοπούς, νέες μορφές εργασίας και οι οποίες, 
σε μερικές περιπτώσεις, βοηθούν ιδιαίτερα μειονεκτι­
κές ομάδες να ενσωματωθούν στην αγορά εργασίας. 
Αν και ο τόπος είναι το κοινό χαρακτηριστικό, οι ΤΠΑ 
ωστόσο δεν αντιπροσωπεύουν μία ομοιογενή ομάδα και 
η ΟΚΕ πιστεύει ότι υπάρχουν αντικειμενικές δυσκολίες 
στην προσπάθεια ολοκληρωμένης αντιμετώπισης τους σε 
μία ανακοίνωση, αν ληφθούν υπόψη οι διαφορετικές ανα­
πτυξιακές ανάγκες τους. Κατά συνέπεια η ανακοίνωση 
δεν είναι σαφής όσον αφορά τον ορισμό που δίνει στις 
ΤΠΑ, το ρόλο τους στην αγορά εργασίας και την ενδε­χόμενη συμβολή τους σε σχέση με την κατάρτιση και την 
πραγματική δημιουργία απασχόλησης. Οι προτάσεις για 
δράση είναι επιπόλαιες από ορισμένες απόψεις. 
1.3. Η ανακοίνωση πρέπει να είναι σαφής όσον αφορά 
τον κύριο στόχο για την ανάπτυξη των ΤΠΑ. Αν ο στόχος 
αυτός είναι να δημιουργηθούν νέες θέσεις απασχόλησης, 
τότε είναι πιθανό ότι το καθαρό κέρδος σε απασχολήσεις 
θα είναι, στην καλύτερη περίπτωση, περιορισμένο αν 
συγκριθεί με τη μεγάλη ανεργία που επικρατεί σ' όλη την 
επικράτεια της Κοινότητας. Για το λόγο αυτό, η ΟΚΕ 
τονίζει τη θέση που διατυπώνεται στην ανακοίνωση, ότι 
η ανάπτυξη των ΤΠΑ δεν μπορεί να θεωρηθεί ως υποκα­
τάστατο των πολιτικών που αποσκοπούν στην ανάπτυξη 
της απασχόλησης στην Κοινότητα. 
Αν στόχος είναι η ενθάρρυνση της δημιουργίας περισσό­
τερων μικρών ανεξάρτητων επιχειρήσεων, τότε αυτό θα 
μπορούσε να γίνει, στο σύνολο του, ευνοϊκά δεκτό, ιδίως 
εφόσον η προσπάθεια αυτή συμβάλει στην κατάργηση 
της υπερβολικής εξάρτησης σε ορισμένες περιοχές από 
μία ή δύο μεγάλες επιχειρήσεις, στην αποκατάσταση της 
αυτοεμπιστοσύνης, στη διατήρηση των ειδικοτήτων και 
στη συγκράτηση από μία παρεκτροπή προς την «παραοι­
κονομία». 
Υπάρχουν όμως ορισμένα σημεία στα οποία η ΟΚΕ θα 
ήθελε να επιστήσει την προσοχή: 
— η ανάγκη να αποφευχθεί η χωρίς διακρίσεις υποστή­
ριξη «προσανατολισμένων προς την αγορά» ΤΠΑ 
που οδηγεί σε αθέμιτο ανταγωνισμό και έχει ως απο­
τέλεσμα την υποκατάσταση απασχολήσεων ή την 
απώλεια θέσεων απασχόλησης σε καθιερωμένες επι­
χειρήσεις' 
— η ανάγκη να αποφευχθεί η ανάπτυξη μιας διπλής 
οικονομίας, η οποία να στηρίζεται σε διαφορετικά 
πρότυπα, με την εξασφάλιση επαγγελματικής κατάρ­
τισης των επιχειρησιακών στελεχών και καθοδήγη­
σης για το ύψος της αμοιβής των εργαζομένων και 
τις συνθήκες εργασίας' 
— οι τοπικές αρχές θα πρέπει να συνεχίσουν να θεω­
ρούνται ως οι φορείς των κυρίων δημοσίων υπηρε­
σιών, και η ανάπτυξη των ΤΠΑ δεν πρέπει να χρησι­
μοποιηθεί ως μέσο ενίσχυσης των πιέσεων για να 
«ιδιωτικοποιηθούν» ή να περιοριστούν αυτές οι 
βασικές υπηρεσίες. 
1.4. Η ΟΚΕ συμφωνεί ότι το ενδιαφέρον πρέπει να συ­
γκεντρωθεί στις βιώσιμες επιχειρήσεις και σε ΤΠΑ οι 
οποίες αποβλέπουν στη βιωσιμότητα αν στόχος είναι η 
δημιουργία θέσεων απασχόλησης που θα διατηρηθούν 
μακροπρόθεσμα, δηλαδή το εισόδημα πρέπει να είναι 
τουλάχιστο ίσο με τις δαπάνες. Στα πλαίσια αυτά, η ανά­
πτυξη μικρών βιώσιμων επιχειρήσεων δικαιολογείται ιδι­
αίτερα στις περισσότερο μειονεκτικές περιοχές της Κοι-
Αριθ. C 206/26 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 8. 84 
νότητας. Αυτό αφορά επίσης περιπτώσεις όπου μπορούν 
να διασωθούν βιώσιμα τμήματα μεγαλύτερων αντιοικο­
νομικών επιχειρήσεων, όπου είναι δυνατό να διατηρη­
θούν οι τοπικές ειδικεύσεις και όπου υπάρχει αγορά νέων 
υπηρεσιών και προϊόντων. 
Η βιωσιμότητα όμως μπορεί να αποτελεί μία απώτερη 
προοπτική για ορισμένες ΤΠΑ, ιδιαίτερα για εκείνες που 
έχουν σαν σκοπό να υποστηρίξουν την κοινωνικά χρή­
σιμη απασχόληση μειονεκτικών ομάδων — γυναικών, 
ατόμων που έχουν παραμείνει άνεργα για μεγάλο χρο­
νικό διάστημα, μειονεκτούντων ατόμων και εθνικών ομά­
δων, για παράδειγμα. Στις περιπτώσεις αυτές θα ζητηθεί 
περισσότερο παρατεταμένη υποστήριξη και καθοδήγηση 
για ένα μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Υπάρχει επίσης η 
δυνατότητα μονιμότερης και ουσιαστικότερης υποστήρι­
ξης με τη μορφή τής από κοινού ανάπτυξης μεταξύ των 
ΤΠΑ και των τοπικών αρχών. 
1.5. Παρά τις επιφυλάξεις που διατυπώθηκαν, η ΟΚΕ 
συμφωνεί ότι η Ευρωπαϊκή Κοινότητα και τα κράτη μέλη 
πρέπει οπωσδήποτε να υποστηρίξουν τις ΤΠΑ. Οι ευρείας 
κλίμακας πολιτικές για την ανάπτυξη της απασχόλησης 
θα αργήσουν να αποδώσουν, ενώ οι παραδοσιακές μεγά­
λες επιχειρήσεις δεν δημιουργούν προς το παρόν ικανό 
αριθμό νέων θέσεων απασχόλησης. Και το σπουδαιό­
τερο, παρατηρείται μία σημαντική και αυθόρμητη επέ­
κταση της δράσης των ΤΠΑ σε όλη την Κοινότητα η 
οποία έχει ανάγκη από μία πιο απτή ενίσχυση. 
1.6. Η ΟΚΕ τονίζει ιδιαίτερα την ανάγκη που υπάρχει 
για πλήρη διαβούλευση και δέσμευση των κοινωνικών 
εταίρων και των τοπικών αρχών για την ανάπτυξη και 
οργάνωση των ΤΠΑ. 
1.7. Οι προτάσεις για δράση θα πρέπει να αναζητήσουν 
τη δημιουργία ενός οικονομικού κλίματος στο οποίο να 
μπορούν να επιβιώσουν οι ΤΠΑ οι οποίες υποκινούνται 
από θετικά κίνητρα, δηλαδή ένα κλίμα το οποίο να 
συντελεί στη δημιουργία ευμάρειας, στην ανάπτυξη της 
κοινοτικής συνειδητοποίησης και ευημερίας, και στην 
αποφυγή της εκμετάλλευσης ή του φόβου της ανεργίας. 
Είναι επίσης σημαντικό να αναπτυχθεί η κατάλληλη νοο­
τροπία σε πολιτικό και διοικητικό επίπεδο ώστε να αξιο­
ποιηθούν κατάλληλα ανθρώπινοι πόροι μέσα στην Κοινό­
τητα. 
1.8. Οι διαβουλεύσεις της Επιτροπής κατέδειξαν ότι οι 
ΤΠΑ ζητούν ενίσχυση με τρόπους σχετικούς προς τα 
ειδικά χαρακτηριστικά και τις ανάγκες τους. Παρόλο ότι 
οι προτάσεις για τη βοήθεια και την προώθηση των ΤΠΑ 
είναι λογικές, εντούτοις είναι περιορισμένες. Ένα μεγάλο 
μέρος από αυτά που προτείνονται φαίνεται να απευθύνε­ται στο «επιχειρηματικό» είδος επιχείρησης. Ήδη ανα­
φέρθηκε η μεγάλη ποικιλία των ΤΠΑ και οι δυσκολίες 
που υπάρχουν για μία επαρκή εξέταση τους σ' ένα 
έγγραφο. Η δυσκολία αυτή φαίνεται στις προτάσεις για 
δράση. Πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη προσοχή στις συχνά 
τελείως διαφορετικές αναπτυξιακές ανάγκες των διαφό­
ρων τύπων ΤΠΑ. 
1.9. Μία περισσότερο άμεση πρόσβαση των ΤΠΑ στα 
υπάρχοντα ταμεία των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων είναι 
ζωτικής σημασίας επειδή τα κεφάλαια δεν φθάνουν ώς 
τις πολύ μικρές επιχειρήσεις. Η περαιτέρω έρευνα που 
προτείνει η Επιτροπή δεν πρέπει να βλάψει την πρόοδο σ' 
αυτόν τον τομέα ή να έχει ανασχετική επίδραση στην 
προτεινόμενη αναθεώρηση των κοινοτικών μέσων. Χρει­
άζονται νέοι τρόποι χρηματοδότησης και διαδικασίες 
που να ανταποκρίνονται στις ανάγκες και τις δυνατότη­
τες των τοπικών πρωτοβουλιών και να διευκολύνουν τα 
κράτη μέλη στην ενθάρρυνση και ενίσχυση των ΤΠΑ. Τα 
νέα μέτρα θα πρέπει επίσης να λάβουν υπόψη τις διάφο­
ρες μορφές των ΤΠΑ και την ιδιαίτερη ανάγκη για μία 
αποκεντρωμένη λήψη αποφάσεων, ευέλικτες κατευθύν­
σεις και ταχείες διαδικασίες. Η αναθεώρηση των κοινοτι­
κών μέσων θα πρέπει να επιδιώξει μία μεγαλύτερη ευθυ­
γράμμιση μεταξύ διαδικασιών και κατευθύνσεων και να 
επιτύχει, με τα περιορισμένα κονδύλια που είναι διαθέ­
σιμα, μία ολοκληρωμένη υποστήριξη με διαφορετικά 
κεφάλαια τα οποία αποτελούν ένα ενιαίο σύνολο για 
σχέδια δημιουργίας θέσεων απασχόλησης. 
Η μεγαλύτερη χρηματοδοτική ανάγκη των ΤΠΑ, ιδίως 
των κοινοτικών επιχειρήσεων, είναι για μικρά ποσά για 
την έναρξη της λειτουργίας και κεφάλαια κίνησης. Οι 
παραδοσιακές μικρές επιχειρήσεις και ορισμένοι συνεται­
ρισμοί μπορούν να βρουν ευκολότερα πηγές χρηματοδό­
τησης, συχνά επειδή γίνονται καλύτερα κατανοητές και 
φαίνονται περισσότερο αξιόπιστες. Υπάρχει λοιπόν μία 
σαφής ανάγκη για τη διάθεση πόρων, είτε άμεσα ή με τη 
βοήθεια ενδιάμεσων φορέων, με τη μορφή μικρών 
δανείων, πιστωτικών εγγυήσεων, επιχορηγήσεων για την 
έναρξη λειτουργίας μιας επιχείρησης και αναπτυξιακών 
κεφαλαίων, επιχορηγήσεων για την επαγγελματική 
κατάρτιση και την έρευνα. 
Θα πρέπει να ενθαρρυνθεί περισσότερο η προσέλκυση 
ιδιωτικών κεφαλαίων στις ΤΠΑ και τους μεσάζοντες 
φορείς, ίσως με την παραχώρηση διαφορικών φορολογι­
κών πλεονεκτημάτων. Πρέπει να δοθούν κίνητρα στις 
εταιρείες για επενδύσεις. Αυτές οι νέες μορφές παροχής 
κινήτρων δε θα πρέπει να θεωρηθούν αναγκαία διαφορε­
τικές ή περισσότερο επιζήμιες για τις μεθόδους και τις 
ρυθμίσεις που εφαρμόζονται στην προώθηση των Μ Μ Ε, 
ούτε όμως ότι τις ευνοούν περισσότερο. 
6. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 206/27 
«Το τοπικό στοιχείο» είναι το κύριο χαρακτηριστικό των 
ΤΠΑ και επομένως ο ρόλος των τοπικών αρχών είναι ιδι­
αίτερα σημαντικός. Η ικανότητα τους όμως να δράσουν 
συχνά παρεμποδίζεται εξαιτίας των περιορισμένων εξου­
σιών και πόρων. Η κατάσταση αυτή θα πρέπει να διορθω­
θεί ώστε οι τοπικές αρχές να μπορέσουν να αναλάβουν 
έναν περισσότερο ενεργό ρόλο σε σχέση με τις ΤΠΑ. Η 
«καθοδήγηση» μπορεί να αποδειχθεί πολυδάπανος και 
χρονοβόρος ρόλος, ιδιαίτερα στις περιπτώσεις έναρξης 
των προσπαθειών, και πολλές ΤΠΑ αποτυγχάνουν επειδή 
οι φορείς υποστήριξης συχνά δεν είναι σε θέση να συνεχί­
σουν την παροχή βοήθειας. 
1.10. Οι ΤΠΑ ευημερούν όταν οι δομές υποστήριξης 
είναι καλές και αυτό συμβαίνει στις περιπτώσεις όπου οι 
μεσάζοντες φορείς διαδραματίζουν αποφασιστικό ρόλο. 
Οι φορείς αυτοί πρέπει να λαμβάνουν κρατική ενίσχυση 
καθώς και να αποτελούν το κέντρο παρέμβασης της Κοι­
νότητας. Η περισσότερο λογική βάση για την ενίσχυση 
ενός πάρα πολύ μεγάλου αριθμού ΤΠΑ θα ήταν η ανά­
ληψη δράσης με τη βοήθεια των ενδιάμεσων φορέων και 
των τοπικών αρχών με μία απευθείας σύνδεση με τις αρμό­
διες κοινοτικές αρχές. Οι επιφυλάξεις τις οποίες μπορεί να 
έχουν οι κοινωνικοί εταίροι όσον αφορά την προώθηση 
των ΤΠΑ μπορεί να μετριασθούν με τη στενή συμμετοχή 
τους στους ενδιάμεσους φορείς. Σε ορισμένες περιοχές, 
όμως, μπορεί να υπάρχει ήδη ένας υπερβολικά μεγάλος 
αριθμός παρόμοιων φορέων και οι πειραματικές δράσεις 
δεν θα πρέπει να οργανώνονται με τρόπο που να οδηγεί 
σε έναν «αγώνα ταχύτητας» για την ανεύρεση κεφαλαίων. 
Η ενίσχυση προς τους ενδιάμεσους φορείς θα πρέπει να 
εξαρτάται από την προθυμία τους να συνεργαστούν με 
άλλους παρόμοιους φορείς και θα πρέπει να αποφεύγο­
νται οι επικαλύψεις. Σημαντικός ρόλος των τοπικών 
αρχών είναι να διασαφηνίσουν τι είδους διαρθρώσεις 
υποστήριξης χρειάζονται σε τοπικό επίπεδο, να ενθαρρύ­
νουν τη δημιουργία τους και να διαθέσουν ανάλογα τους 
πόρους. 
1.11. Έγινε ήδη αναφορά σχετικά με την ανάγκη που 
υπάρχει να ληφθούν υπόψη νέοι τρόποι χρηματοδότησης 
των ΤΠΑ, ιδιαίτερα κατά την περίοδο εκκίνησης. Σαν 
μέρος της διαδικασίας αυτής, πρέπει να υπάρχουν προσω­
ρινά μέτρα στήριξης του εισοδήματος (παρά επιδόματα 
ανεργίας) που να συνοδεύονται από κατάλληλες εγγυή­
σεις και νομικές διατάξεις δημοσίου, που θα μπορούσαν 
να είναι αναγκαίες ώστε να επιτρέπουν σε εκείνους που 
εισπράττουν κρατικά επιδόματα να μπορέσουν να απο­
κτήσουν αυτοδύναμη απασχόληση. 
1.12. Έχοντας υπόψη ότι οι σημερινοί πόροι διατίθενται 
στην εκπαίδευση και την επανεκπαίδευση των ανέργων 
και στην κατάρτιση σχεδίων σχετικά με τη δημιουργία 
προσωρινών θέσεων απασχόλησης, η ΟΚΕ πιστεύει ότι 
θα πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην ενθάρρυνση 
κάθε επιχείρησης που αναφαίνεται και μπορεί να είναι 
βιώσιμη, και να αρθούν τα εμπόδια που αποτρέπουν ή 
αποθαρρύνουν εκείνους που συμμετέχουν σε εκπαιδευ­τικά τμήματα ή σε σχέδια προσωρινής απασχόλησης να 
ενταχθούν ομαλά στις ΤΠΑ. 
1.13. Η κατάρτιση για τη διαχείριση των επιχειρήσεων 
είναι εξαιρετικά σημαντική και η ΟΚΕ επιδοκιμάζει την 
έμφαση που δίνεται για την κατάρτιση στην ανακοίνωση. 
Η στάση προς τη μελλοντική απασχόληση υιοθετείται 
συχνά όταν οι νέοι είναι ακόμα στο σχολείο. Με αυτά τα 
δεδομένα θα πρέπει να εξετασθεί περισσότερο το δυνα­
μικό που θα συμμετάσχει σε ευρείας κλίμακας ενέργειες 
αυτοδύναμης απασχόλησης στις οποίες θα συμπεριλαμ­
βάνονται τοπικές δραστηριότητες κοινοτικής βάσης στα 
πλαίσια της σχολικής διδακτέας ύλης με σκοπό την παρό­
τρυνση των νέων για συμμετοχή και για να διευκολυνθεί 
η μετάβαση τους προς αυτές τις μορφές απασχόλησης 
μετά την ολοκλήρωση της βασικής τους εκπαίδευσης. 
1.14. Οι περίπλοκες νομοθετικές διατάξεις και κανονι­
σμοί αποτελούν ιδιαίτερο πρόβλημα για τις ΤΠΑ και επο­
μένως πρέπει να καταστούν ορθολογικότερες και να περι­
οριστούν σ' ένα λογικό πλαίσιο. 
1.15. Όταν απευθύνονται στις δημόσιες αρχές εκείνοι 
που επιθυμούν να αναλάβουν ΤΠΑ, οι τοπικοί γραφειο­
κράτες πρέπει να δείχνουν καλή διάθεση, να αφιερώνουν 
χρόνο για να τους ακούσουν και να είναι διατεθειμένοι 
να τους καταλάβουν καθώς και να τους συμβουλέψουν με 
αμεροληψία, ιδιαίτερα όσον αφορά τη χρησιμοποίηση 
πόρων των ΕΚ, ανεξάρτητα από πολιτικές πεποιθήσεις. 
1.16. Οι δημόσιες αρχές είναι οι κυριότεροι καταναλω­
τές μεταποιημένων αγαθών και υπηρεσιών, και μπορούν 
να ενθαρρύνουν τους εγχώριους φορείς μεταποίησης ή 
εφοδιασμού γνωστοποιώντας την πολιτική τους όσον 
αφορά τις προμήθειες. Μπορούν επίσης να βοηθήσουν 
την προώθηση παρόμοιων μεθόδων σε μεγαλύτερες τοπι­
κές εταιρείες. 
1.17. Οι εταιρικές, νομοθετικές και φορολογικές κανονι­
στικές διατάξεις ποικίλλουν μεταξύ των κρατών μελών 
όσον αφορά τους συνεταιρισμούς λόγου χάρη. Η Επι­
τροπή πρέπει να προσπαθήσει να εναρμονίσει περισσό­
τερο τις διατάξεις αυτές στα πλαίσια της Κοινότητας και 
να απομακρύνει τα εμπόδια εκείνα που αποθαρρύνουν τις 
νέες μορφές των μικρών επιχειρήσεων και τη συνεργασία. 
2. Ειδικά σημεία 
2.1. Άρθρο II περίπτωση 1 
Η ΟΚΕ τονίζει ότι η ενθάρρυνση για την ανάληψη ΤΠΑ 
δεν πρέπει να συνεπάγεται καμία μορφή πίεσης των ατό-
Αριθ. C 206/28 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 8. 84 
μων και ότι η αναγνώριση και η ενθάρρυνση των ΤΠΑ 
δεν πρέπει να υπερισχύσει της δημιουργίας των ανα­
γκαίων δομών στήριξης γιατί αυτό θα οδηγήσει στην 
αποτυχία. 
Η στενή συνεργασία μεταξύ των κοινωνικών εταίρων και 
των δημόσιων αρχών είναι σημαντική και γι' αυτό πρέπει 
να υποστηριχτούν οι περιοχές εκείνες στις οποίες μπορεί 
να εκδηλωθεί προθυμία για συνεργασία. 
2.2. Άρθρο II περίπτωση 3 β) 
Η ΟΚΕ τονίζει ότι είναι αναγκαίο να αποφεύγονται οι 
επικαλύψεις και ο ανώφελος ανταγωνισμός μεταξύ των 
ενδιάμεσων φορέων σε μία ορισμένη περιοχή. Οι τοπικές 
αρχές πρέπει να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο όσον 
αφορά το σημείο αυτό. 
2.3. Άρθρο II περίπτωση 3 γ) 
Η εξασφάλιση χώρων είναι σημαντική, ιδιαίτερα μάλιστα 
αν συνδυαστεί με άλλα κατάλληλα μέτρα στήριξης, όπως 
λόγου χάρη η μείωση του αρχικού κόστους των κτιρίων, 
η εξασφάλιση κοινών υπηρεσιών, η δημιουργία υπηρε­
σιών παροχής συμβουλών. 
2.4. Άρθρο II περίπτωση 3 δ) 
Η ΟΚΕ τονίζει ότι οι προσκλήσεις για δημόσιες προσφο­
ρές δεν πρέπει να χρησιμεύουν για να ασκούνται μεγαλύ­
τερες πιέσεις στις τοπικές αρχές να παραιτηθούν από τις 
ευθύνες τους ως πρωταρχικών οργανισμών παροχής βασι­
κών τοπικών υπηρεσιών. Πρέπει να παροτρύνονται οι 
ίδιες οι τοπικές αρχές να συμβάλλουν στη θετική αύξηση 
της επιτόπιας αγοράς ειδών. 
2.5. Άρθρο II περίπτωση 5 
Είναι σαφές ότι οι ΤΠΑ οι οποίες παρέχουν κοινοτική 
υπηρεσία και αφορούν κυρίως τις μειονεκτικές ομάδες 
μπορούν να απαιτούν συνεχή στήριξη. Ωστόσο, το ενδι-
φέρον στρέφεται προς τις βιώσιμες επιχειρήσεις και τις 
ΤΠΑ που είναι εφικτές και επομένως είναι αναγκαίο να 
καθοριστεί μία λογική από χρονική άποψη περίοδος ενί­
σχυσης για να υποστηριχθούν οι ΤΠΑ, και ιδιαίτερα οι 
ΤΠΑ που αφορούν τις πιο σύγχρονες μορφές κοινοτικής 
επιχείρησης, στις οποίες υπερισχύουν οι κοινωνικοί στό­
χοι σε σχέση με τους εμπορικούς. 2.6. Άρθρο Π περίπτωση 6 
Η ΟΚΕ τονίζει ότι, για εκείνους που αποφασίζουν να 
αναλάβουν ΤΠΑ θα ήταν προτιμότερο να ισχύουν προ­
σωρινά μέτρα υποστήριξης του εισοδήματος παρά να δια­
τεθούν επιδόματα ανεργίας. Θα πρέπει να παρέχονται 
ικανοποιητικές εγγυήσεις με τέτοιο τρόπο ώστε να μην 
ασκούνται πιέσεις στα άνεργα άτομα για να «αναλαμβά­
νουν εθελοντικά» τις δραστηριότητες αυτές. Παράλληλα, 
τα σχέδια για τις ΤΠΑ πρέπει να εξετάζονται με τον ενδε­
δειγμένο τρόπο ώστε να είναι βέβαιο ότι θα μπορέσουν 
να πραγματοποιηθούν. 
2.7. Άρθρο II περίπτωση 7 
Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει τις προτάσεις για τη διευκόλυνση 
της δραστηριότητας των ΤΠΑ, τονίζει όμως ότι οι επίση­
μες διαδικασίες είναι αναγκαίες προκειμένου να εξασφα­
λιστεί ότι τα προγράμματα ΤΠΑ είναι ρεαλιστικά και εφι­
κτά, και από την άποψη αυτή οι ενδιάμεσοι φορείς πρέπει 
να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο. 
2.8. Άρθρο II περίπτωση 8 
Η κατάρτιση και η εκπαίδευση έχουν ιδιαίτερη σπουδαι­
ότητα και η ΟΚΕ πιστεύει ότι πρέπει να ευθυγραμμίζο­
νται με τις ανάγκες των ΤΠΑ όσον αφορά το περιεχό­
μενο, τη μεθοδολογία και την πρόσβαση σ' αυτές. Επι­
πλέον, όπως παρατηρήθηκε και παραπάνω, η δραστηριό­
τητα των ΤΠΑ πρέπει να ενθαρρύνεται στη σχολική 
διδακτέα ύλη. 
2.9. Άρθρο II περίπτωση Ι α) 
Πρέπει να δοθεί άμεση προσοχή στη χρησιμοποίηση των 
κοινοτικών μέσων, η οποία πρέπει να επανεξεταστεί με 
μεγαλύτερη δημιουργικότητα (π.χ. η συνιδιοκτησία). Η 
πρόοδος δεν πρέπει να θιγεί εξαιτίας των προτάσεων της 
Επιτροπής για περαιτέρω έρευνα και αξιολόγηση των 
ΤΠΑ. 
2.10. Άρθρο II περίπτωση Ι β) 
Στο σημείο αυτό το οποίο αφορά την ανταλλαγή πληρο­
φοριών, η Επιτροπή πρέπει να μελετήσει τη δημιουργία 
ενός «κεντρικού γραφείου» για την παροχή πληροφοριών 
και συμβουλών σχετικά με τη δραστηριότητα και τη στή­
ριξη των ΤΠΑ, με βάση τις ίδιες προϋποθέσεις που θα 
ισχύουν όσον αφορά το πρόγραμμα για την ένδεια. 
6. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 206/29 
2.11. Άρθρο III περίπτωση 1 γ) 
Έχει ήδη αναφερθεί στη γνωμοδότηση ότι είναι αναγ­
καίο να διασαφηνιστεί ο κύριος στόχος για την προώ­
θηση της δραστηριότητας των ΤΠΑ. Η προϋπόθεση αυτή 
είναι βασική για τη μορφή της μελλοντικής αξιολόγησης 
και έρευνας που έχει προτείνει η Επιτροπή. 
2.12. Άρθρο III περίπτωση 2 β) και γ) 
Η ΟΚΕ υποστηρίζει τις προτάσεις για τη διεξαγωγή 
περαιτέρω διαβουλεύσεων και έρευνας σαν βάση για τη 
μελλοντική δράση σε ένα φάσμα θεμάτων, αν και το 
γεγονός αυτό δεν θα πρέπει να επηρεάσει την άμεση 
ανάγκη διευκόλυνσης της πρόσβασης των ΤΠΑ στα υπάρ­χοντα κεφάλαια και την ανάγκη να επανεξεταστεί η 
καταλληλότητα των υφιστάμενων κοινοτικών μέσων. 
Η ερευνητική εργασία θα έπρεπε να περιλαμβάνει τα εξής 
κριτήρια: 
— πλήρεις διαβουλεύσεις με τους κοινωνικούς εταίρους, 
— προσεκτικότερη και αντιπροσωπευτική αξιολόγηση 
της μεγάλης ποικιλίας δραστηριοτήτων των ΤΠΑ και 
επίσημων οργανισμών ενίσχυσης, 
— ειδική εξέταση για τον τρόπο με τον οποίο μπορούν 
να θεσπισθούν δικαιότερες διατάξεις σε ολόκληρη 
την Κοινότητα σχετικά με την πτώχευση και υπο­
στήριξη τοπικών πρωτοβουλιών από όλους όσους 
συμμετέχουν στη διάσωση των βιώσιμων τμημάτων 
επιχειρήσεων που έχουν χρεωκοπήσει. 
Βρυξέλλες, 23 Μαΐου 1984. 
Ο Πρόεδρος 
της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής 
Francis CΕYRAC 
Γνωμοδότηση για «Διάλογο παραγωγών-καταναλωτών» 
(84/C 206/10) 
Α. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ 
Στις 23 και 24 Φεβρουαρίου 1983, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποφάσισε, σύμφωνα 
με το άρθρο 20 παράγραφος 4 του εσωτερικού της κανονισμού, να επεξεργαστεί γνωμοδότηση 
σχετικά με το «Διάλογο παραγωγών-καταναλωτών». 
Το τμήμα περιβάλλοντος, δημόσιας υγείας και κατανάλωσης, στο οποίο ανατέθηκε η προετοι­
μασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 26 και 27 Απριλίου 1984 με 
βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Hilkehs. 
Β. ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε κατά την 217η σύνοδο ολομέλειας της, 
συνεδρίαση της 23ης Μαΐου 1984, με 63 ψήφους υπέρ, 48 ψήφους κατά και 4 αποχές, την ακό­
λουθη γνωμοδότηση: 
1.1. Το δεύτερο πρόγραμμα δράσης για την προστασία 
των καταναλωτών (1980 έως 1985) πρέπει να θεωρηθεί ως 
συνέχεια της περαιτέρω ανάπτυξης του πρώτου προγράμ­
ματος (1975 έως 1980). Περιλαμβάνει επίσης ένα πρό­
σθετο στοιχείο, το διάλογο μεταξύ παραγωγών και κατα­
ναλωτών που αποτελεί ένα νέο μέσο για την περαιτέρω ανάπτυξη της πολιτικής για την προστασία των κατανα­
λωτών παράλληλα με ένα άλλο μέσο που ήδη υπάρχει, 
δηλαδή τη σχετική νομοθεσία. 
1.2. Η βασική σκέψη της ΟΚΕ είναι ότι οι καταναλωτές 
θα πρέπει να έχουν ελεύθερη επιλογή των αγαθών και