A4-0111/99

Ψήφισμα για τη Λευκή Βίβλο της Επιτροπής με τίτλο «Δίκαιη πληρωμή για τη χρήση της υποδομής: Μια σταδιακή θέσπιση ενός κοινού πλαισίου για τη χρέωση του κόστους της υποδομής των μεταφορών στην ΕΕ» (COM(98)0466 - C4-0514/98)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη τη Λευκή Βίβλο της Επιτροπής (COM(98)0466 - C4-0514/98),

- έχοντας υπόψη την Πράσινη Βίβλο της Επιτροπής για «την αειφόρο και φιλική προς το περιβάλλον κινητικότητα», τη Λευκή Βίβλο σχετικά με την μελλοντική ανάπτυξη της κοινής πολιτικής μεταφορών και τα σχετικά με αυτήν ψηφίσματα της 18ης Σεπτεμβρίου 1992 ((ΕΕ C 284 της 2.11.1992, σελ. 164 και 176)) και της 18ης Ιανουαρίου 1994 ((ΕΕ C 44 της 14.2.1994, σελ. 53)),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 6ης Ιουνίου 1996 σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών σχετικά με την κοινή πολιτική μεταφορών - πρόγραμμα δράσης 1995-2000 ((ΕΕ C 181 της 24.6.1996, σελ. 21)),

- έχοντας υπόψη την Πράσινη Βίβλο της Επιτροπής με τίτλο «Προς ένα δίκαιο και αποτελεσματικό καθορισμό των τιμών στις μεταφορές - Πολιτικές επιλογές για την εσωτερίκευση των εξωτερικών στοιχείων κόστους των μεταφορών στην Ευρωπαϊκή Ένωση» καθώς και το σχετικό με αυτήν ψήφισμα ((ΕΕ C 55 της 24.2.1997, σελ. 41)) της 30ής Ιανουαρίου 1997,

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 13ης Ιανουαρίου 1999 σχετικά με την Πράσινη Βίβλο της Επιτροπής για τους θαλάσσιους λιμένες και την υποδομή των θαλάσσιων μεταφορών ((Μέρος ΙΙ, σημείο 11 β) των ΣΠ της ημερομηνίας αυτής)),

- έχοντας υπόψη τα ψηφίσματα του Συμβουλίου της 11ης Μαρτίου και 18ης Ιουνίου 1997 σχετικά με την ηλεκτρονική επιβολή τελών στην ΕΕ,

- έχοντας υπόψη το ψήφισμα 98/1 της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης των Υπουργών Μεταφορών (ECMT), που εγκρίθηκε στις 26/27 Μαΐου 1998 στην Κοπεγχάγη σχετικά με την εσωτερίκευση των εξωτερικών στοιχείων κόστους στον τομεά των μεταφορών,

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Μεταφορών και Τουρισμού (A4-0111/99),

Α. έχοντας υπόψη το γεγονός, ότι τα εξωτερικά στοιχεία κόστους σύμφωνα με εκτιμήσεις της Επιτροπής υπολογίζονται ετησίως σε επίπεδο ΕΕ σε 250 δισ. εκατ. Ευρώ (εκ των οποίων 90% αντιστοιχούν στις οδικές μεταφορές) ή στο 4% περίπου του Ακαθάριστου Εγχώριου Προϊόντος (εκ των οποίων περίπου 2% σημεία σε κυκλοφοριακές συμφορήσεις, 1,5% σημεία σε ατυχήματα και 0,6% σημεία σε ατμοσφαιρική ρύπανση και θόρυβο),

Β. βάσει εκτιμήσεων της Επιτροπής, σύμφωνα με τις οποίες με την εσωτερίκευση των εξωτερικών στοιχείων κόστους σε κοινοτικό επίπεδο μπορούν να εξοικονομηθούν 28 έως 78 δισ. εκατ. ευρώ ανά έτος λόγω συντομότερων χρόνων αναμονής σε κυκλοφοριακές συμφορήσεις, χαμηλότερων αριθμών ατυχημάτων και μικρότερης ηχητικής και λοιπής επιβάρυνσης, καθώς και μια μέση μείωση των εκπομπών CO2 κατά περίπου 12%,

Γ. έχοντας υπόψη το γεγονός, ότι οι επενδύσεις στον τομέα των μεταφορών έχουν επιτύχει τα οικονομικά τους όρια, όπως προκύπτει από το γεγονός, ότι οι δαπάνες για μέτρα υποδομής στις μεταφορές στις χώρες του ΟΟΣΑ κατά την δεκαετία του 1980 έχουν μειωθεί κατά 30%, ενώ το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν αυτών των χωρών έχει αυξηθεί κατά μέσο κατά περίπου 50% και οι δημόσιοι προϋπολογισμοί έχουν αυξηθεί κατά περίπου 35%,

Δ. εκτιμώντας, ότι ο σημερινός καταλογισμός του κόστους στον τομέα των μεταφορών λόγω των διαφορετικών ρυθμίσεων σε όλα τα μεταφορικά μέσα στα επιμέρους κράτη μέρη οδηγεί σε στρεβλώσεις του ανταγωνισμού,

Ε. εκτιμώντας, ότι λόγω της συνεχούς αύξησης των μεταφορών απειλείται μια κυκλοφοριακή συμφόρηση στις ιδιαίτερα πολυσύχναστες και ιδίως τις διαμεθοριακές οδούς, καθώς και σε όλες τις μεγάλες πόλεις της Κοινότητας,

ΣΤ. εκτιμώντας ότι είναι απολύτως απαραίτητο να μειωθεί η κυκλοφοριακή επιβάρυνση, να μετατοπισθεί η κυκλοφορία σε μεταφορικά μέσα φιλικά προς το περιβάλλον, καθώς επίσης και να αποφευχθούν οι περιττές μεταφορές,

Ζ. εκτιμώντας, ότι η αυξανόμενη κυκλοφοριακή επιβάρυνση διευρύνει τη ζημία στο περιβάλλον και ελατώνει την ποιότητα ζωής των πολιτών, ενώ σε ορισμένα μέρη η επιβάρυνση αυτή έχει φθάσει τα ανώτατα όριά της,

Η. εκτιμώντας ότι πρέπει να επιδιωχθεί ένας δίκαιος ανταγωνισμός μεταξύ όλων των επιμέρους μεταφορικών μέσων (οδικές μεταφορές, σιδηροδρομικές μεταφορές, θαλάσσιες μεταφορές, εσωτερικές πλωτές μεταφορές, αεροπορικές μεταφορές),

Θ. εκτιμώντας, ότι πρέπει να εξευρεθεί μια αποδεκτή λύση όσον αφορά τις διαφορετικές επιβαρύνσεις (διόδια αυτοκινητοδρόμων, ρυθμίσεις σήματος διοδίων) στα επιμέρους κράτη μέλη, αλλά δεν θα πρέπει να απαγορευθεί στα κράτη μέλη να εισάγουν, στον τομέα αυτό, ορισμένες νεωτεριστικές νομοθετικές ρυθμίσεις,

Ι. εκτιμώντας, ότι υφίστανται πλέον οι τεχνικές προϋποθέσεις, προκειμένου να καθιερωθούν ενιαία συστήματα τελών, π.χ. με τη βοήθεια της τηλεματικής σε επίπεδο ΕΕ, και ότι η ευκαιρία αυτή θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί, λόγω του ότι η τεχνολογία αυτή προσφέρει δυνατότητες για την βιομηχανία και μπορεί να δώσει ώθηση στην απασχόληση,

1. χαιρετίζει τη Λευκή Βίβλο ως βήμα για τη διατήρηση και περαιτέρω ανάπτυξη μιας αειφόρου κινητικότητας με υπολογισμό των πραγματικά προκυπτουσών δαπανών στη βάση της αρχής «ο χρήστης πληρώνει», χαιρετίζει ιδιαίτερα τη θέσπιση από την Επιτροπή ενιαίου συστήματος υπολογισμού των τελών για όλα τα μεταφορικά μέσα, το οποίο έχει ως μία βάση το κοινωνικό οριακό κόστος, καλεί όμως την Επιτροπή να εξετάσει τη δυνατότητα συμπλήρωσης της επιβάρυνσης του οριακού κόστους μέσω ενός κλιμακωτού συστήματος τιμών, στο οποίο θα πρέπει ιδίως να συμπεριλαμβάνονται ο φόρος επί της εκπομπής ρυπαντικών ουσιών, ο ενεργειακός φόρος και ο φόρος επί της εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα CO2[semigr ]

2. επισημαίνει, ότι αυτό πρέπει να θεωρηθεί σε συνάρτηση με άλλα μέτρα της πολιτικής μεταφορών, όπως των διευρωπαϊκών δικτύων, την προώθηση των διατροπικών μεταφορών καθώς και την εφαρμογή της τηλεματικής[semigr ]

3. τονίζει τη σημασία των εργασιών της Επιτροπής των κρατικών εμπειρογνωμόνων και των υποεπιτροπών της και ομάδων της εργασίας, τις οποίες προτίθεται να ορίσει η Επιτροπή κατά την πρώτη φάση του χρονικού διαστήματος μεταφοράς, χαιρετίζει τη συμμετοχή σ' αυτές τις επιτροπές μεταφορικών επιχειρήσεων και χρηστών των μεταφορών και σχετικών ΜΚΟ κατόπιν προσκλήσεως της Επιτροπής και καλεί την Επιτροπή, να ενημερώνει συνεχώς το Κοινοβούλιο σχετικά με τα αποτελέσματα των συζητήσεων αυτών των επιτροπών[semigr ]

4. .απορρίπτει για το λόγο αυτό καλεί την Επιτροπή, να ακολουθήσει κατά την μεταφορά μια ολοκληρωμένη προσέγγιση παράλληλα με την ταχεία και αποτελεσματική εξάλειψη των στρεβλώσεων του ανταγωνισμού μεταξύ της ΕΕ και των κρατών μελών[semigr ]

5. καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να μην αφήσουν να δημιουργηθούν στρεβλώσεις ανταγωνισμού μεταξύ των φορέων μεταφορών, με την έγκριση των μέτρων για τη μεταφορά της Λευκής Βίβλου σε διαφορετικά χρονικά σημεία για τα διάφορα μεταφορικά μέσα, (ιδιαίτερα σιδηροδρομικές και οδικές μεταφορές) και καλεί την Επιτροπή, να τηρήσει ακριβώς το από αυτήν καθορισθέν χρονοδιάγραμμα μεταφοράς και κατά το τέλος της πρώτης και δεύτερης φάσης, δηλαδή κατά τα έτη 2000 και 2004 καθώς και κατά την τρίτη φάση μετά το 2004 να ενημερώνει τακτικά το Κοινοβούλιο, εάν πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τις προθεσμίες η μεταφορά[semigr ]

6. καλεί όλα τα θεσμικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ψηφίσουν, όσο το δυνατόν συντομότερα, μέτρα μεταφοράς της νομοθεσίας, τα οποία βρίσκονται ήδη στο στάδιο της νομοθετικής διαδικασίας (οδηγία για το Ευρωπαϊκό σήμα, δέσμη μέτρων για τις υποδομές των σιδηροδρόμων)[semigr ]

7. καλεί την Επιτροπή να διατυπώσει ακριβέστερα το σύστημα του υπολογισμού των τελών, να παρουσιάσει ακριβώς τα εμπλεκόμενα στοιχεία κόστους και να συμπεριλάβει επίσης το κόστος κεφαλαίου στα στοιχεία του κόστους[semigr ]

8. καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι οι συνθήκες της αγοράς είναι συγκρίσιμες για τα μεμονωμένα μέσα μεταφοράς, έτσι ώστε να καθίστανται δυνατές άμεσες συγκρίσεις σε ό,τι αφορά την απόδοση και να είναι εύκολο να προσδιοριστεί η φθηνότερη προσφορά[semigr ] στο πλαίσιο αυτό, καλεί την Επιτροπή να εξετάσει μη κρατικές μορφές διαχείρισης των μεταφορών[semigr ]

9. επισημαίνει, ότι λόγω περιφερειακών δεδομένων και της περιφερειακής οικονομικής ανάπτυξης, ο υπολογισμός του κόστους θα πρέπει να κατευθύνεται από την ακολουθούμενη διαδρομή, την εκπομπή επιβλαβών ουσιών του μεταφορικούμέσου (αυτονομία απόδοσης) το χρονικό σημείο της διαδρομής και το μέσο μεταφοράς που χρησιμοποιείται από το χρήστη της υποδομής καιότι σε ευαίσθητες περιφέρειες θα είναι δυνατή η επιβολή υψηλότερων τελών[semigr ]

10. .επισημαίνει ότι η εφαρμογή της Λευκής Βίβλου δεν πρέπει να αυξήσει το κόστος των μεταφορών αλλά πρέπει να επιτύχει μία μετατόπιση από το «σταθερό» στο «μεταβλητό» κόστος[semigr ]

11. επισημαίνει ότι, έως σήμερα, το κόστος που προκύπτει από τις μεταφορές δεν έχει αναληφθεί από εκείνον που το προκαλεί αλλά από το κοινωνικό σύνολο, ότι το κόστος αυτό, λόγω μη αποδοτικής αξιοποίησης, είναι σε ορισμένες περιπτώσεις πολύ υψηλό ενώ σε μερικές περιπτώσεις θα μπορούσε μάλιστα και να μειωθεί[semigr ]

12. επισημαίνει, ότι οι αναμενόμενες εισπράξεις τελών πρέπει να επενδυθούν στη διατήρηση και ολοκλήρωση υποδομής των μεταφορών προς το συμφέρον μιας βιώσιμης πολιτικής μεταφορών και να χρησιμοποιηθούν για τη μείωση προκληθεισών εξωτερικών ζημιών και για τις αντισταθμιστικές παροχές για θιγέντες[semigr ]

13. καλεί την Επιτροπή, να λάβει μέτρα, προκειμένου να δημιουργήσει συνθήκες δίκαιου ανταγωνισμού μεταξύ των μεταφορικών μέσων και κατά τέτοιο τρόπο, ώστε οι κοινωνικοί όροι για τους απασχολούμενους στον τομέα μεταφορών να είναι συγκρίσιμοι στα επιμέρους μεταφορικά μέσα[semigr ]

14. καλεί την Επιτροπή, το Συμβούλιο και τα κράτη μέλη να μεριμνούν για έναν εκτεταμένο έλεγχο των κοινωνικών διατάξεων ιδίως στις οδικές μεταφορές, λόγω του ότι η μη τήρηση αυτών των διατάξεων δεν επιτρέπεται να συνιστά ανταγωνιστικό πλεονέκτημα[semigr ]

15. καλεί την Επιτροπή, να λάβει υπόψη της στις προς υποβολή οδηγίες τα ακόλουθα:

α. την όσο το δυνατόν συμπερίληψη μεταφοράς αυτοκινήτων στο σύστημα τελών, προκειμένου να αποφευχθεί στρέβλωση του ανταγωνισμού μεταξύ των επιμέρους μεταφορικών μέσων, προκειμένου να εξασφαλισθεί η δίκαιη κατανομή του κόστους σε όλους τους χρήστες των οδικών υποδομών[semigr ] εν προκειμένω πρέπει προπάντων να δοθεί προσοχή, προκειμένου κοινωνικά υστερούντα και/ή άτομα με ειδικές ανάγκες να μην επιβαρυνθούν υπέρμετρα από τέλη ή να προβλεφθούν για αυτά αντισταθμιστικά μέτρα[semigr ] εάν αυτό δεν μπορεί να επιτευχθεί στη βάση του οριακού κοινωνικού κόστους, η Επιτροπή θα πρέπει να καταρτίσει νέες προτάσεις για τρόπους συμπερίληψης και των ιδιωτικών επιβατικών αυτοκινήτων (π.χ. μέσω φορολογίας των ορυκτελαίων)[semigr ]

β. ένα σύστημα τελών για όλα τα μέσα μεταφοράς, το οποίο λαμβάνει υπόψη του τη χρησιμοποίηση φιλικών προς το περιβάλλον τεχνολογιών, ενθαρρύνει τη χρησιμοποίηση μέσων μεταφοράς με τις ελάχιστες περιβαλλοντικές επιπτώσεις σε κάθε περίπτωση και προωθεί τη χρησιμοποίηση δημόσιων μέσων μεταφοράς σε τοπικό επίπεδο[semigr ]

γ. - στις αεροπορικές μεταφορές: τη φορολόγηση της κηροζίνης στο πλαίσιο των διεθνών συμφωνιών αεροπορικών μεταφορών

- στις θαλάσσιες μεταφορές: τη βαμιαία φορολόγηση του πετρελαίου ντήζελ και θερμαντικού πετρελαίου και τη χρησιμοποίηση βιοκαυσίμων και βιολογικών και λιπαντικών υλών για σκάφη αναψυχής

- στα δύο αυτά μεταφορικά μέσα: ελάχιστα πρότυπα ποιότητας για αυτά τα καύσιμα.

δ. τη διασφάλιση υπηρεσιών μεταφοράς που θα εξασφαλίζουν κινητικότητα σε όλο ανεξαιρέτως τον πληθυσμό, ιδιαίτερα επίσης στις αραιοκατοικημένες περιφέρειες και στις απομακρυσμένες περιοχές[semigr ]

16. επισημαίνει, ότι πρέπει να γίνουν προσπάθειες προς την κατεύθυνση της αποδοχής εκ μέρους των πολιτών γυναικών και ανδρών του καταλογισμού των τελών και καλεί την Επιτροπή γι' αυτό το λόγο να προτείνει εκτατεμένα μέτρα, τα οποία λαμβάνουν υπόψη τους αυτή την περίσταση[semigr ]

17. επισημαίνει, ότι τα με τη διεύρυνση της ΕΕ εκκρεμή ζητήματα δεν λαμβάνονται υπόψη στη Λευκή Βίβλο και καλεί την Επιτροπή, σε όλες τις προτάσεις που πρέπει να υποβληθούν για την μεταφορά της Λευκής Βίβλου να λάβει υπόψη της τη σταδιακή προσέγγιση των υποψηφίων κρατών[semigr ]

18. καλεί την Επιτροπή να εκπονήσει ενιαίες προτάσεις για όλη την ΕΕ σχετικά με τον καταλογισμό του εξωτερικού κόστους σε όλους τους τομείς μεταφορών σε περίπτωση που δεν μπορεί να τηρηθεί το χρονοδιάγραμμα μεταφοράς και εξακολουθούν να υπάρχουν υπερβολικές ανισότητες μεταξύ των διαρθρώσεων των τελών στα μεμονωμένα κράτη μέλη[semigr ]

19. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει αυτό το ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή καθώς και τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών.