Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για τις «Επιπτώσεις που θα έχουν στην αγορά η νομοθεσία και οι ρυθμίσεις που είναι αναγκαίες για τη μετάβαση στο ενιαίο νόμισμα»

(97/C 56/12)

Στις 26 Σεπτεμβρίου 1996 και σύμφωνα με το άρθρο 23, τρίτο εδάφιο του Εσωτερικού της Κανονισμού, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποφάσισε να καταρτίσει γνωμοδότηση για τις: «Επιπτώσεις που θα έχουν στην αγορά η νομοθεσία και οι ρυθμίσεις που είναι αναγκαίες για τη μετάβαση στο ενιαίο νόμισμα»

Το τμήμα οικονομικών, δημοσιονομικών και νομισματικών υποθέσεων στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, επεξεργάστηκε τη γνωμοδότησή του στις 16 Οκτωβρίου 1996 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Umberto Burani.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, κατά τη διάρκεια της 339ης συνόδου ολομέλειας της (συνεδρίαση της 31ης Οκτωβρίου 1996), υιοθέτησε με 89 ψήφους υπέρ, 2 ψήφους κατά και 3 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Καθώς πλησιάζουν οι προθεσμίες που προβλέπονται από τη Συνθήκη για την υλοποίηση της ΟΝΕ, οι προπαρασκευαστικές εργασίες επισπεύδονται σε διάφορους τομείς που απαιτούν την παρέμβαση των ευρωπαϊκών αρχών. Σύμφωνα με το πρόγραμμα που παρέχει το «Πράσινο Βιβλίο σχετικά με τις πρακτικές ρυθμίσεις για την καθιέρωση του ενιαίου νομίσματος ()», η Επιτροπή, από κοινού με το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα, επεξεργάζεται σχέδιο κανονισμού του Συμβουλίου στόχος του οποίου είναι η δημιουργία της νομοθετικής δομής που θα χρησιμοποιηθεί από το εύρο. Οι εργασίες της Επιτροπής πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί ως τα τέλη του 1996.

1.2. Η παρούσα γνωμοδότηση της ΟΚΕ αποτελεί συνέχεια της γνωμοδότησης που υιοθετήθηκε τον Οκτώβριο του 1995 για το «Πράσινο Βιβλίο σχετικά με τις πρακτικές ρυθμίσεις για την καθιέρωση του ενιαίου νομίσματος ()» και της γνωμοδότησης πρωτοβουλίας που υιοθετήθηκε το Σεπτέμβριο 1996 για τις επιπτώσεις της οικονομικής και νομισματικής ένωσης: «οικονομικές και κοινωνικές πτυχές της συγκλίσεως και ευαισθητοποίηση για το ενιαίο νόμισμα». Πέραν των άλλων επίσημων εκτιμήσεων, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή θεωρεί καθήκον και χρέος της να συνεργαστεί στη διατύπωση νομοθετικού σχεδίου που δεν θα ανταποκρίνεται μόνον στην απαίτηση δημιουργίας μιας σταθερής νομοθετικής υποδομής του ενιαίου νομίσματος αλλά και θα σέβεται τις απαιτήσεις της αγοράς. Είναι ανάγκη προπάντων η μετάβαση να γίνει με την μεγαλύτερη δυνατή απλότητα χωρίς γραφειοκρατικές ή διαδικαστικές περιπλοκές και όσο γίνεται με πνεύμα σεβασμού προς τις συνήθειες κάθε αγοράς.

1.3. Δεν έχουν ακόμη δημοσιευθεί επίσημα έγγραφα ούτε από πλευράς Επιτροπής ούτε από πλευράς Ευρωπαϊκού Νομισματικού Ιδρύματος. Οι εκτιμήσεις που διατύπωνονται από την Επιτροπή βασίζονται συνεπώς στη γνώση των εγγράφων εργασίας και των κατευθύνσεων που λαμβάνουν σταδιακά συγκεκριμένη μορφή σε διάφορους τομείς. Το τελευταίο έγγραφο της Επιτροπής επί του οποίου βασίζονται οι σχετικές παρατηρήσεις είναι της 27ης Ιουλίου 1996. Οι επακόλουθες τροποποιήσεις ελήφθησαν υπόψη, στα πλαίσια των προθεσμιών εργασίας και των σχετικών διαδικασιών της ΟΚΕ.

2. Γενικές παρατηρήσεις

2.1. Δεν είναι ακόμη σαφές ποια θα είναι η νομοθετική βάση της σχετικής ρυθμίσεως. Κατά την άποψη της ΟΚΕ, έχει σημασία τα εν λόγω πρότυπα να τεθούν σε ισχύ στις προβλεπόμενες προθεσμίες και να ισχύουν για όλα τα κράτη μέλη είτε συμμετέχουν πλήρως στην ΟΝΕ είτε όχι.

2.2. Η ΟΚΕ με χαρά διαπιστώνει ότι πολλές από τις προτάσεις που διατυπώθηκαν στη σχετική της γνωμοδότηση της 26ης Οκτωβρίου 1995 υιοθετούνται στις προκαταρκτικές εργασίες της Επιτροπής. Από την άλλη πλευρά, επισημαίνει ότι ορισμένες αξιοσημείωτες πτυχές - που θα υπενθυμιστούν στην παρούσα γνωμοδότηση - δεν φαίνεται να έχουν ληφθεί υπόψη.

2.3. Μία από τις πτυχές τις οποίες η ΟΚΕ είχε τονίσει ιδιαίτερα αφορούσε τις συμβάσεις που συνάπτονται μεταξύ κατοίκων των χωρών με ενιαίο νόμισμα, μεταξύ κατοίκων των χωρών με ενιαίο νόμισμα και κατοίκων των χωρών υπό παρέκκλιση και τέλος μεταξύ των χωρών με ενιαίο νόμισμα και των κατοίκων τρίτων χωρών που διέπονται από την νομοθεσία των χωρών υπό παρέκκλιση ή τρίτων χωρών (). Με την ευρύτερη έννοια, οι συμβάσεις αυτές περιλαμβάνουν την έκδοση κινητών αξιών και τους συντελεστές απόδοσης των τίτλων με σταθερό εισόδημα, ειδικότερα εφόσον αναφέρονται σε νομίσματα τρίτων χωρών. Η ΟΚΕ είχε ζητήσει από την Επιτροπή και το ΕΝΙ να μεριμνήσουν «μέσω επίσημων διαβημάτων ούτως ώστε η αγορά να έχει τη διαβεβαίωση ότι, σε ότι αφορά την τήρηση των συμβατικών προτύπων, δεν θα προκύψει καμία διαταραχή στις αγορές της Ευρώπης και των τρίτων χωρών από την καθιέρωση του ενιαίου νομίσματος».

2.4. Η ΟΚΕ διαπιστώνει μετά χαράς ότι η πρόταση υιοθετήθηκε, τουλάχιστον σε ό,τι αφορά τις αγορές κινητών αξιών και νομισμάτων. Οι συμβάσεις της Επιτροπής με την IPMA (International Primary Market Association) και με την ISDA (International Swaps and Derivatives Association) προσανατολίζονται προς τη λήψη αποφάσεως, η οποία και θα πρέπει να οριστικοποιηθεί στο εγγύτατο μέλλον, να δεχθούν επισήμως τη μεταβολή του Εcu σε εύρο με συντελεστή ένα προς ένα. Αλλά και άλλα βήματα πιθανώς έναντι των κυβερνήσεων των τρίτων χωρών και/ή του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ) - θα καταστούν επίσης απαραίτητα προκειμένου να εξασφαλισθεί η συνέχεια των συμβάσεων που συνάπτονται με κατοίκους τρίτων χωρών.

2.5. Είναι προφανές ότι καμία εθνική ή ευρωπαϊκή νομοθεσία δεν μπορεί να έχει εξωεδαφική ισχύ. Μολαταύτα έχει σημασία να διαβεβαιωθούν οι οικονομικοί φορείς που συνεργάζονται με τρίτες χώρες, ότι, τόσο η ειρηνική αποδοχή του εύρο όσο και η εγγυρότητα και η συνέχεια των συμβάσεων, θα είναι κάτα κάποιο τρόπο εξασφαλισμένες. Πρέπει εδώ να παρατηρηθεί ότι μολονότι το διεθνές δίκαιο αναγνωρίζει το δικαίωμα μιας χώρας να μεταβάλει την αξία και την ονομασία του νομίσματός της, δεν είναι εξίσου προφανής και η αυτόματη αναγνώριση του δικαιώματος - που ισχύει erga omnes - να ορίζει δια νόμου τους συντελεστές μετατροπής μεταξύ διαφόρων νομισμάτων.

3. Αντικατάσταση του Ecu και των άλλων εθνικών νομισμάτων από το εύρο

3.1. O κανονισμός θα επικυρώσει τις αποφάσεις που έχουν ήδη υιοθετηθεί από το Συμβούλιο: από 1ης Ιανουαρίου 1999, το εύρο θα καταστεί το νόμισμα των κρατών μελών που συμμετέχουν στην ΟΝΕ ενώ τα εθνικά νομίσματα με τις υποδιαιρέσεις τους θα αποτελέσουν κλάσματα του ενιαίου νομίσματος με συντελεστές μετατροπής που θα καθορισθούν. Η νομισματική μονάδα «εύρο» θα υποδιαιρεθεί σε εκατοστά. Η διάταξη αυτή επιτρέπει την θέση σε ισχύ αυτόματης ισοτιμίας μεταξύ του εύρο και των νομισμάτων που συμμετέχουν. Άλλες διατάξεις, οι οποίες είναι ήδη γνωστές και δεν χρήζουν ειδικότερων σχολίων, αφορούν:

- την επιλογή του εύρο ως λογιστικής μονάδος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) και των κεντρικών τραπεζών των χωρών που συμμετέχουν 7

- σε όλα τα νομικά μέσα (), η αναφορά (ρητή ή όχι) στο Ecu θα αντικατασταθεί από την αναφορά στο εύρο, με τη διαβεβαίωση ότι η ανταλλαγή θα είναι ένα Ecu αντί ενός εύρο.

3.2. Σε ό,τι αφορά τη συνέχεια των συμβάσεων, ο κανονισμός του Συμβουλίου επικυρώνει την αρχή σύμφωνα με την οποία η καθιέρωση του εύρο δεν θα μπορεί να έχει ως συνέπεια την τροποποίηση των όρων των συμβολαίων, ούτε θα παρέχει το δικαίωμα σε ένα από τα μέρη να τους τροποποιεί ή να παραιτείται της συμβάσεως.

4. Οι διατάξεις που ισχύουν για τη μεταβατική περίοδο

4.1. Ο κανονισμός εισάγει την έννοια της «μεταβατικής περιόδου», που αντιστοιχεί στη Φάση Β του Πράσινου Βιβλίου, ή σύμφωνα με την ορολογία της Συνθήκης (), στην Τρίτη Φάση. Η φάση αυτή καλύπτει τριετή περίοδο, από την ημερομηνία της πραγματικής ενάρξεως της ΟΝΕ (1. 1. 1999) έως την προηγούμενη της οριστικής μετατροπής στο ενιαίο νόμισμα (31. 12. 2001).

4.2. Η κατεύθυνση που διαγραφόταν και η οποία φαίνεται τώρα πως εγκαταλείφθηκε είναι εκείνη σύμφωνα με την οποία η τρίτη φάση θα μπορούσε να είναι μικρότερης διάρκειας εφόσον το επιτρέπουν οι συνθήκες. Η ΟΚΕ είχε λάβει υπόψη το ενδεχόμενο αυτό, που διαγραφόταν ήδη στο Πράσινο Βιβλίο και είχε εκφράσει την αποφασιστική της αντίθεση () προς οιαδήποτε τροποποίηση των προκαθορισμένων προγραμμάτων. Η διάρκεια των διαφόρων φάσεων θα πρέπει να αποφασισθεί από το Συμβούλιο το αργότερο έως τις 30 Ιουνίου 1998. Η απόφαση αυτή θα πρέπει να θεσπίσει, επίσης, ότι η εν λόγω διάρκεια δεν θα αποτελέσει αντικείμενο περαιτέρω τροποποιήσεων. Η αγορά έχει ανάγκη βεβαιότητας για να μπορεί να προγραμματίσει τους πολυάριθμους πολυσύνθετους και δαπανηρούς μετασχηματισμούς που καθίστανται αναγκαίοι.

4.3. Είναι σαφή τα κίνητρα που ενδέχεται να οδηγήσουν στην εξέταση της δυνατότητας για τη μείωση της διάρκειας της τρίτης φάσεως. Η φάση αυτή καθορίζεται, πράγματι, σε συνάρτηση με τις προθεσμίες που είναι απαραίτητες για τις κεντρικές τράπεζες, προκειμένου να θέσουν σε κυκλοφορία τα νέα τραπεζογραμμάτια και κέρματα. Φαίνεται ότι οι προθεσμίες αυτές μπορούν να συντομευθούν εφόσον οι κεντρικές τράπεζες θα είναι σε θέση να επισπεύσουν την προετοιμασία. Η αγορά θα μπορούσε ίσως να προσαρμοσθεί (αλλά μόνον ως υπόθεση που πρέπει εξ άπαντος να επαληθευθεί) σε μία βραχύτερη περίοδο, αλλά πάντοτε υπό τον όρο ότι η διάρκειά της, αφ'ης στιγμής προσδιορισθεί, δεν θα υποστεί πλέον καμίαν άλλη τροποποίηση.

4.4. Μεταξύ των διατάξεων που αξίζει να σημειωθούν και που ισχύουν για τη μεταβατική περίοδο, είναι και η διάταξη σύμφωνα με την οποία το εύρο θα υποδιαιρείται, σύμφωνα με τους συντελεστές μετατροπής σε μονάδες του εθνικού νομίσματος, οι οποίες θα διατηρήσουν τις υφιστάμενες υποδιαιρέσεις. Οι νομισματικοί νόμοι των μεμονωμένων κρατών θα παραμείνουν σε ισχύ με την τήρηση των διατάξεων των κανονισμών του Συμβουλίου. Οι διατάξεις αυτές δεν χρήζουν ιδιαίτερων σχολίων.

4.5. Ο κανόνας «καμία υποχρέωση, καμία απαγόρευση»

4.5.1. Το Πράσινο Βιβλίο είχε δείξει ότι η χρησιμοποίηση του εύρο για τις τρέχουσες ανάγκες της αγοράς κατά την μεταβατική περίοδο θα πρέπει να είναι προαιρετική. Η ΟΚΕ είχε επιμείνει προκειμένου η αρχή αυτή να υιοθετηθεί άνευ παρακάμψεων, τονίζοντας ότι πρέπει να παραμείνει «προαιρετική για κάθε συμβαλλόμενο μέρος η αποδοχή πληρωμών σε νόμισμα διαφορετικό από το εθνικό νόμισμα». Αυτή η ελευθερία αποφάσεως στην αγορά, που διατυπώνεται στη φράση «καμία υποχρέωση, καμία απαγόρευση» έγινε δεκτή από το Συμβούλιο της Μαδρίτης. Από κανένα έγγραφο ή ανακοίνωση δεν προκύπτει ότι αμφισβητείται.

4.5.2. Ο κανονισμός φαίνεται, εκ πρώτης όψεως, να εμπνέεται από την ιδέα αυτή. Η βασική διάταξη ορίζει πράγματι ότι τα νομικά μέσα που επιτάσσουν την χρήση του εθνικού νομίσματος ή του εύρο θα πρέπει πράγματι να εκτελούνται στο προεπιλεγμένο νόμισμα, με την επιφύλαξη διαφορετικής συμφωνίας εκ μέρους των συμβαλλομένων μερών. Με άλλα λόγια, θα εξαρτάται από τη θέληση των μερών να προσδιορίσουν σε ποιο νόμισμα θα εκτελεσθεί η σύμβαση. Η ΟΚΕ συμφωνεί πλήρως με ένα μέτρο που είχε η ίδια ζητήσει να υιοθετηθεί.

4.5.3. Σήμερα, ο κανονισμός προβλέπει επίσης μία παρέκκλιση: οιοδήποτε χρέος πληρωτέο με πίστωση στο λογαριασμό του πιστωτού και εκφρασμένο σε εύρο ή εθνικό νόμισμα μπορεί να εξοφλείται στο ένα ή στο άλλο από τα δύο νομίσματα, κατ'επιλογήν του οφειλέτη. Ο πιστωτής θα λάβει το ποσό στο νόμισμα του λογαριασμού του και η μετατροπή θα γίνει με σταθερούς συντελεστές.

4.5.4. Η αποκαλούμενη «παρέκκλιση» έχει προφανώς τέτοια εμβέλεια ώστε να καταστεί ο βασικός κανόνας. Το άτοπο εδώ είναι ότι η παρέκκλιση θα αφορούσε, ενδεχομένως, μόνο τις συναλλαγές σε μετρητά: η παρέκκλιση αυτή χάνει πράγματι οιαδήποτε σημασία, δεδομένου ότι, εφόσον δεν υπάρχουν ακόμη εύρο, οι συναλλαγές αυτές δεν μπορούν παρά να πραγματοποιηθούν σε εθνικό νόμισμα. Η αρχή «καμία υποχρέωση, καμία απαγόρευση» στην πράξη εγκαταλείπεται και αντικαθίσταται από την αντίθετη αρχή 7 «επιλογή του οφειλέτη, υποχρέωση του πιστωτή».

4.5.5. Όταν, τελικώς, γίνει δεκτή η προαναφερθείσα αρχή, θα πρέπει να επιλυθεί νομικώς και η σύγκρουση που θα προκύψει όταν ο πιστωτής δεν θα είναι σε θέση να δεχθεί πληρωμή σε εύρο. Ας φέρουμε ως παράδειγμα την κατάσταση του λιανικού εμπορίου και των επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών, όταν έχουν να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα του διακανονισμού σε εύρο των συναλλαγών με κάρτες πληρωμής οι οποίες λειτουργούν με πίστωση στο λογαριασμό του πωλητή. Εφόσον οι τερματικοί σταθμοί και ο ταμειακός εξοπλισμός δεν θα είναι ακόμη σε θέση να χειρίζονται το νέο νόμισμα (ή να εργάζονται στα δύο νομίσματα) οι συναλλαγές θα είναι αδύνατες.

4.5.6. Γενικότερα, η δυνατότητα επιλογής που δίδεται στον πιστωτή μεταφράζεται ήδη από την έναρξη της περιόδου σε υποχρέωση για τις επιχειρήσεις και, συγκεκριμένα, για τον τραπεζικό και δημοσιονομικό τομέα, να πραγματοποιούν πολυάριθμες πράξεις μετατροπής ή να διατηρούν διπλά λογιστικά βιβλία για όλη τη διάρκεια της περιόδου, πράγμα που το ίδιο το Πράσινο Βιβλίο θεωρούσε ως ασυμβίβαστο από τεχνικής και οικονομικής απόψεως.

4.5.7. Οι βασικοί λόγοι της εν λόγω διατάξεως είναι, ωστόσο, καθ'όλα έγκυροι. Μόνο η διατύπωσή της δεν φαίνεται επιτυχής και πρέπει να αναθεωρηθεί. Λαμβάνοντας υπόψη την πραγματική κατάσταση η οποία επαληθεύθηκε και από την Επιτροπή κατά τη διάρκεια πολυάριθμων συναντήσεων με τα ιδρύματα, αντιλαμβάνεται κανείς ότι η αγορά θα μπορέσει να προσαρμοσθεί στο ενιαίο νόμισμα μόνο βαθμιαία. Η τήρηση λογιστικών βιβλίων στα δύο νομίσματα αποδεικνύεται δαπανηρή και συχνά - ειδικότερα κατά την έναρξη της περιόδου - αδύνατον να εφαρμοσθεί. Η διάταξη επιτάσσει να ληφθεί υπόψη η κατάσταση αυτή, οι συνέπειές της όμως δύνανται να ξεπεράσουν τις προθέσεις.

4.5.8. Λαμβάνοντας υπόψη τα όσα προηγήθηκαν, η ΟΚΕ προτείνει να διαγραφεί το πρότυπο που προβλέπει το άρθρο 4.5.3, και να αντικατασταθεί με το άλλο πρότυπο που προβλέπει ότι τα πληρωτέα χρέη με πίστωση στο λογαριασμό του πιστωτή μπορούν να πληρώνονται από την οφειλέτη αδιακρίτως σε εύρο ή εθνικό νόμισμα, υπό τον όρο της συμφωνίας του πιστωτή και του χρηματοπιστωτικού ιδρύματος στο οποίο διατηρείται ο λογαριασμός. Μόνο κατά τον τρόπο αυτό, η αρχή του «καμία υποχρέωση, καμία απαγόρευση» - που πρέπει να ισχύει για όλους τους φορείς - θα γίνει σεβαστή και θα ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα.

4.6. Οι οργανωμένες αγορές

4.6.1. Η βαθμιαία μετάβαση προς το ενιαίο νόμισμα συνεπάγεται για τους δημοσιονομικούς οργανισμούς τον προγραμματισμό τεχνικών και οργανωτικών μέτρων εσωτερικού χαρακτήρα. Xρειάζεται, επίσης, να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι ο χρηματοπιστωτικός τομέας λειτουργεί βάσει στενής αλληλεξαρτήσεως: κάθε οργανισμός διατηρεί σχέσεις με τους άλλους οργανισμούς με βάση σαφώς καθορισμένους κανόνες, που είναι θεμελιώδεις για τη λειτουργία των συστημάτων. Η εξεταζόμενη νομοθεσία λαμβάνει υπόψη την έννοια των «οργανωμένων αγορών» και θεσπίζει τους κανόνες που είναι απαραίτητοι για την αποφυγή διαταραχών κατά τη φάση της μεταβάσεως από το εθνικό νόμισμα στο ενιαίο νόμισμα.

4.6.2. Με τον όρο «οργανωμένες αγορές», ο κανονισμός εννοεί «τις αγορές που έχουν δημιουργηθεί για τις τακτικές συναλλαγές», την αντιστάθμιση, ή τη ρύθμιση των χρηματοπιστωτικών μέσων που απαριθμούνται στο Μέρος Β' του παραρτήματος της οδηγίας 93/22/ΕΟΚ σχετικά με τις υπηρεσίες επενδύσεων και οι οποίες περιλαμβάνουν τα συστήματα για τις τακτικές συναλλαγές, την αντιστάθμιση ή τη ρύθμιση των μέσων πληρωμής.

4.6.3. Συμφέρον κάθε οργανωμένης αγοράς θα είναι να πραγματοποιήσει την μετάβαση προς το ενιαίο νόμισμα κατά τον ταχύτερο δυνατό τρόπο, αλλά ταυτοχρόνως δεν θα μπορεί να μη λάβει υπόψη την ικανότητα των μεμονωμένων μελών να προσαρμοσθούν στους νέους κανόνες με τακτικό και, προπάντων, συντονισμένο τρόπο. Ενόψει της απαιτήσεως αυτής, ο κανονισμός του Συμβουλίου θα πρέπει να προβλέψει μία διάταξη βάσει της οποίας τα κράτη μέλη θα πρέπει να υιοθετήσουν τις κατάλληλες διατάξεις, προκειμένου να επιτρέπεται στις οργανωμένες αγορές η υιοθέτηση των αποφάσεων που είναι απαραίτητες για την μετάβαση από το εθνικό νόμισμα στο ενιαίο νόμισμα.

4.6.4. Η ΟΚΕ συμφωνεί πλήρως με το μέτρο αυτό που εμπνέεται από τον απαραίτητο πραγματισμό και από την εκτίμηση των καταστάσεων στις οποίες κάθε εθνική οργανωμένη αγορά καλείται να λειτουργήσει. Μένει, ωστόσο, ανοικτό το ερώτημα των διεθνών οργανωμένων αγορών των οποίων η μεν λειτουργική βάση βρίσκεται σε ένα κράτος μέλος - που δεν συμμετέχει απαραιτήτως στη νομισματική ένωση - αλλά τα μέλη των οποίων ανήκουν και σε άλλα κράτη μέλη που συμμετέχουν, ή όχι, στην ΟΝΕ. Η ΟΚΕ ζητεί να θεσπισθεί ειδική διάταξη για το θέμα αυτό.

4.6.5. Η ΟΚΕ φρονεί ότι:

- οι κανόνες που υιοθετούνται από μια οργανωμένη αγορά, βάσει των διατάξεων που θεσπίζονται από το κράτος μέλος στο οποίο έχει την έδρα του η οργανωμένη αγορά πρέπει να ισχύουν για όλα τα μέλη που κατοικούν, λίγο ή πολύ, στην Ευρωπαϊκή Ένωση 7

- όταν η έδρα μιας οργανωμένης αγοράς βρίσκεται σε ένα κράτος που δεν συμμετέχει στην ΟΝΕ, αλλά της οποίας τα μέλη έχουν έδρα σε χώρες που συμμετέχουν, το εν λόγω κράτος μέλος θα πρέπει να αποφεύγει την υιοθέτηση μέτρων που εμποδίζουν την εθελούσια χρήση του εύρο.

4.7. Νομικές διατάξεις που πρέπει να θεσπιστούν από τα κράτη μέλη

4.7.1. Ο εξεταζόμενος κανονισμός φαίνεται πως θέλει να παράσχει στα κράτη μέλη ευρύτατη ελευθερία δράσεως έναντι των ίδιων των αγορών τους. Η τήρηση των εθνικών απαιτήσεων πρέπει, εντούτοις, να συντονισθεί με την τήρηση των κοινών αρχών που είναι απαραίτητες για να εξασφαλισθεί η αρμονική μετάβαση στις διάφορες χώρες. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την προσέγγιση αυτή, ταυτοχρόνως όμως επισύρει την προσοχή στο γεγονός ότι, όπως αναφέρθηκε στο προηγούμενο σημείο 4.6.4, είναι αναγκαίο να λαμβάνονται ρητώς υπόψη και οι περιπτώσεις, επίσης, στις οποίες οι εθνικές διατάξεις μπορούν να αφορούν ιδρύματα ή οργανωμένες αγορές άλλων κρατών μελών.

4.7.2. Μία γενική διάταξη είναι ότι οι εθνικές ρυθμίσεις πρέπει να τηρούν το χρονοδιάγραμμα που έχει καταρτισθεί από το Συμβούλιο. Κατά την άποψη της ΟΚΕ, η διάταξη αυτή είναι αναγκαία, αλλά ίσως όχι επαρκής: ένας ορισμένος συντονισμός των δράσεων θα είναι απαραίτητος για να αποφευχθεί το φαινόμενο έντονων διαφορών όσον αφορά τις προθεσμίες εφαρμογής των μέτρων που υιοθετούνται σε κάθε χώρα.

4.7.3. Η ανάγκη συντονισμού που αναφέρθηκε στο προηγούμενο σημείο γίνεται ακόμη προφανέστερη εάν ληφθεί υπόψη ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα για την μετατροπή της ονομασίας σε εύρο των τίτλων του δημόσιου χρέους που βρίσκονται σε κυκλοφορία. Επίσης, τα κράτη μέλη θα πρέπει να δώσουν τη δυνατότητα στα κατευθυντήρια όργανα των οργανωμένων αγορών να λάβουν τις απαραίτητες αποφάσεις για την υιοθέτηση του εύρο ως λογιστικής μονάδος. Αλλά και σε αυτή την περίπτωση ακόμη, μία πολύ έντονη διαφορά όσον αφορά τις προθεσμίες εφαρμογής των μέτρων αυτών στις διάφορες χώρες και στις διάφορες αγορές είναι δυνατόν να προκαλέσει διαταραχή στις αγορές.

4.7.4. Οι εθνικές νομικές διατάξεις που επιτρέπουν ή επιβάλλουν τον συμψηφισμό (netting), την αντιστάθμιση και άλλες παρόμοιες τεχνικές θα πρέπει να εφαρμόζονται στις υποχρεώσεις νομισματικού χαρακτήρα εκφρασμένες σε εύρο ή εθνικό νόμισμα. Η μετατροπή θα πραγματοποιηθεί με βάση τις σταθερές ισοδυναμίες. Το ίδιο θα πρέπει να ισχύσει και για την κατάθεση των προϋπολογισμών των επιχειρήσεων. Οι κανόνες αυτοί ευθυγραμμίζονται με τις διατάξεις της Συνθήκης και δεν χρήζουν ιδιαίτερων σχολίων.

4.7.5. Διαβεβαιώνεται, επίσης, ότι τα εθνικά τραπεζογραμμάτια και κέρματα θα διατηρήσουν το χαρακτήρα τους ως γενικής αποδοχής μέσα εξοφλήσεως και πληρωμής μόνο εντός των σημερινών εδαφικών ορίων και θα διέπονται από τους αντίστοιχους εθνικούς νομισματικούς νόμους. Η ΟΚΕ λαμβάνει υπό σημείωση την απόφαση αυτή που βασίζεται στην εφαρμογή της Συνθήκης.

5. Η στρογγυλοποίηση κατά τη μετατροπή

5.1. Ένας από τους βασικούς κανόνες που θα πρέπει να επικυρωθεί από τον κανονισμό του Συμβουλίου αφορά των αριθμό των δεκαδικών ψηφίων που πρέπει να χρησιμοποιούνται κατά τις μετατροπές. Η Επιτροπή θα πρέπει να κατευθυνθεί προς τους εξής κανόνες μετατροπής:

α) οι συντελεστές μετατροπής θα υπολογίζονται με έξι σημαντικά ψηφία και δεν θα υπόκεινται σε στρογγυλοποιήσεις 7

β) οι νομισματικοί λογαριασμοί προς πληρωμή ή προς υπολογισμό κατά την μετατροπή από εθνικό νόμισμα σε εύρο θα στρογγυλοποιούνται στην πλησιέστερη εκατοστιαία μονάδα 7 για την μετατροπή από το εύρο στο εθνικό νόμισμα, η στρογγυλοποίηση θα γίνεται στην πλησιέστερη δεκαδική υποδιαίρεση ή μονάδα σύμφωνα με τις εθνικές πρακτικές. Εάν η εφαρμογή του κανόνα δίδει ως αποτέλεσμα ακριβώς το μέσο, το ποσόν θα στρογγυλοποιείται στο εκατοστό ή στην ανώτερη μονάδα αναλόγως των περιπτώσεων.

5.1.1. Οι κανόνες αυτοί είναι απλοί και ανταποκρίνονται τόσο στη λογική, όσο και στην πρακτική των προηγούμενων εμπειριών, και συγκεκριμένα στην εμπειρία της δεκαδικοποιήσεως της στερλίνας. Ανακύπτουν, ωστόσο διάφορα προβλήματα νομικού χαρακτήρα ή εφαρμογής, ορισμένα από τα οποία εξετάζονται ήδη από την Επιτροπή και το ΕΝΙ.

5.2. Θα έπρεπε να ορισθεί ρητώς όπου αυτό είναι προφανές ότι για τις επιχειρήσεις και ειδικότερα για τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα ισχύει ο κανόνας ότι κάθε μεμονωμένος λογαριασμός θα μετατρέπεται σύμφωνα με υπολογισμούς βάσει έξι σημαντικών ψηφίων και θα στρογγυλοποιείται σύμφωνα με τους κανόνες που διατυπώθηκαν στο σημείο 5.1.β. Στην περίπτωση αυτή, το σύνολο των πολυάριθμων ψηφίων στο εθνικό νόμισμα που θα μετατρέπεται σε εύρο ενδέχεται να μην αντιστοιχεί ακριβώς στο σύνολο σε εύρο των μεμονωμένων λογαριασμών που μετατράπηκαν. Δοκιμαστικοί υπολογισμοί που έγιναν επί ορισμένων δεκάδων αριθμών επιβεβαιώνουν επίσης το νόμο των μεγάλων αριθμών: για πρακτικούς λόγους οι διαφορές είναι άνευ σημασίας στο μέτρο που οι στρογγυλοποιήσεις αντισταθμίζονται λίγο ή πολύ αμοιβαίως.

5.3. Από τα προηγούμενα προκύπτει ότι οι υπολογισμοί έξι σημαντικών ψηφίων με την επακόλουθη στρογγυλοποίηση σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διατάξεις δεν συνεπάγονται ούτε σημαντικές ζημίες, ούτε σημαντικά οφέλη. Με άλλα λόγια, οι κανόνες μετατροπής είναι «ουδέτεροι» έναντι της αγοράς και των μεμονωμένων φορέων. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την υιοθέτηση των κανόνων αυτών κατά τρόπο ενιαίο για όλα τα κράτη μέλη.

5.4. Πρέπει ωστόσο να επισημανθεί ότι πολλές οργανωμένες αγορές θα μπορέσουν να υιοθετήσουν ταχέως το εύρο ως λογιστική μονάδα, επιτρέποντας έτσι στα μέλη τους να διατηρήσουν το εθνικό νόμισμα έναντι εκείνων με τους οποίους συναλλάσσονται. Σε παρόμοια περίπτωση, οι λογαριασμοί που υπολογίζονται σε εθνικό νόμισμα από τα μέλη θα μετατρέπονται σε εύρο της οργανωμένης αγοράς και συνεπώς θα μετατρέπονται και πάλι σε εθνικό νόμισμα για την καταγραφή των πράξεων εκκαθάρισης ή clearing. Το ζήτημα καθίσταται πιο πολυσύνθετο όταν οι λογαριασμοί εσόδων και εξόδων είναι σε δύο διαφορετικά νομίσματα, που αμφότερα συμμετέχουν στην ΟΝΕ. Για τη λειτουργία του συστήματος είναι επίσης επιτακτική ανάγκη το ίδιο ακριβώς ποσόν να υπολογίζεται κατά την εισροή και την εκροή με σκοπό το λογιστικό συντονισμό των πράξεων. Ο συντονισμός αυτός είναι σχεδόν αδύνατος ειδικότερα όταν τα νούμερα είναι σημαντικά.

5.5. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι ενιαίοι κανόνες θα πρέπει να υιοθετηθούν για να εξασφαλισθεί ο λογιστικός συντονισμός των πράξεων. Οι οργανωμένες αγορές θα πρέπει συνεπώς να έχουν την ελευθερία να καθορίζουν σχετικούς κανόνες που θα είναι έγκυροι για όλα τα μέλη τους. Εναλλακτικά, οι κανόνες αυτοί θα πρέπει να ορίζονται από τον κανονισμό του Συμβουλίου. Η λύση αυτή δεν φαίνεται εντούτοις να συνεπάγεται εύκολη υιοθέτηση διότι δεν θα μπορεί να λαμβάνει υπόψη τα διάφορα χαρακτηριστικά και τις πολλαπλές απαιτήσεις των εθνικών και διεθνών οργανωμένων αγορών.

5.6. Στο σημείο αυτό επιβάλλεται να γίνει μια διόλου ασήμαντη διαπίστωση: η πράξη μετατροπής έξι σημαντικών ψηφίων και η πράξη στρογγυλοποίησης είναι εύκολες για τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές και τον προσωπικό υπολογιστή με τον κατάλληλο προγραμματισμό. Το ίδιο όμως δεν ισχύει και για τις απλές ή ψηφιακές αριθμομηχανές, για τις ταμειακές μηχανές με ενσωματωμένα προγράμματα μετατροπής καθώς και για τους υπολογιστές τσέπης: η περιορισμένη χωρητικότητα των διαθέσιμων ψηφιακών χαρακτήρων (κατά γενικό κανόνα το μέγιστο όριο είναι 12 χαρακτήρες) καθιστά αδύνατον οιονδήποτε υπολογισμό. Αυτό σημαίνει ότι οι φορείς που δεν διαθέτουν ηλεκτρονικούς υπολογιστές ή προσωπικούς υπολογιστές θα πρέπει να αντικαταστήσουν τον σημερινό εξοπλισμό τους που δεν είναι προσαρμοσμένο στις νέες απαιτήσεις με εντελώς νέες συσκευές. Το ίδιο ισχύει για τους καταναλωτές που θα επιθυμούσαν να επαληθεύσουν τη μετατροπή των τιμών με τους κανονικούς υπολογιστές τσέπης.

5.7. Η αντικατάσταση των αριθμομηχανών, των ταμειακών μηχανών και των υπολογιστών τσέπης με τις ανάλογες συσκευές που είναι προσαρμοσμένες στις νέες απαιτήσεις θα μπορούσε να αποτελέσει μια νέα και ενδιαφέρουσα αγορά για τους κατασκευαστές. Δεν γνωρίζουμε πόσοι από τους εξοπλισμούς αυτούς βρίσκονται σε κυκλοφορία αλλά κατά τις μέγιστες εκτιμήσεις πρόκειται για ορισμένες δεκάδες εκατομμυρίων. Από την άλλη πλευρά η δαπάνη της αντικατάστασης θα αποτελέσει για την αγορά και τους πολίτες ένα πρόσθετο κόστος για τη μετάβαση προς το ενιαίο νόμισμα που δεν είναι άνευ σημασίας.

5.8. Οι προηγούμενες σκέψεις αναφέρονται σε προβλήματα τα οποία ο νομοθέτης δεν μπορεί ούτε να αγνοήσει, ούτε να μειώσει τη σημασία τους. Οι καταναλωτές όπως και οι επιχειρήσεις γενικού εμπορίου και υπηρεσιών έχουν ανάγκη από σαφείς κανόνες απλής εφαρμογής και ελέγχου που να εμπνέονται από κριτήρια ισότητας μεταξύ των μερών. Ο κανόνας των «έξι σημαντικών ψηφίων» με τις συνακόλουθες στρογγυλοποιήσεις δεν είναι βεβαίως στη διάθεση όλων. Υφίσταται ο κίνδυνος που δεν είναι καθόλου θεωρητικός να προκληθεί ένα είδος αντιστάσεως προς το ενίαιο νόμισμα από πλευράς πολιτών, τώρα μάλιστα που οι σημερινές εκστρατείες για την ενημέρωση της κοινής γνώμης καθώς και αυτές που προβλέπονται προσπαθούν να ευνοήσουν την αποδοχή του ενίαιου νομίσματος. Η ΟΚΕ προτείνει να εξετασθούν με προσοχή οι απαιτήσεις αυτές και να υιοθετηθούν κανόνες που είναι προσαρμοσμένοι στις απαιτήσεις της αγοράς.

5.9. Ο κανονισμός του Συμβουλίου θα μπορούσε επίσης να συμπεριλάβει και ειδική αναφορά στο λιανικό εμπόριο και τις υπηρεσίες. Με βάση την αρχή της επικουρικότητας, τα κράτη μέλη θα πρέπει συνεπώς να θεσπίσουν κατάλληλους απλοποιημένους κανόνες για τη μετατροπή του εθνικού τους νομίσματος σε εύρο.

5.10. Είναι απαραίτητη μία τελευταία παρατήρηση όσον αφορά τη μετατροπή των νομισμάτων που συμμετέχουν μεταξύ τους: σύμφωνα με το άρθρο 109 Λ παράγραφος 4 της Συνθήκης, το Συμβούλιο θα ορίσει μόνο τον συντελεστή μετατροπής κάθε μεμονωμένου συμμετέχοντος νομίσματος σε εύρο όχι όμως και τον συντελεστή μετατροπής κάθε νομίσματος σε κάθε ένα από τα λοιπά νομίσματα. Ο κανονισμός προβλέπει ότι η μετατροπή θα εκτελείται βάσει ενός αλγόριθμου που θα σχηματίζεται από τη μετατροπή του αρχικού ποσού σε εύρο, τριών δεκαδικών ψηφίων τουλάχιστον, και από την επαναμετατροπή του ποσού αυτού σε άλλο εθνικό νόμισμα. Δεδομένου ότι οι συντελεστές μετατροπής των εθνικών νομισμάτων είναι καθορισμένοι, δεν φαίνεται για ποιο λόγο να μην είναι το ίδιο το Συμβούλιο - ή κατάλληλη αντιπροσωπεία της ΕΚΤ - που θα προσδιορίζει και θα επιβάλει τους αμοιβαίους συντελεστές μετατροπής των διαφόρων νομισμάτων, υπολογισμένων ακριβώς βάσει του καθορισμένου αλγόριθμου.

6. Τραπεζογραμμάτια και κέρματα σε εύρο

6.1. Νόμιμη αξία του εύρο και των εθνικών νομισμάτων

6.1.1. Ο κανονισμός προβλέπει ότι τα τραπεζογραμμάτια σε εύρο θα εκδοθούν ή καλύτερα θα τεθούν σε κυκλοφορία στο τέλος της μεταβατικής περίοδου από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και τις Κεντρικές Τράπεζες των χωρών που συμμετέχουν. Σύμφωνα με τον κανονισμό, το εύρο θα πρέπει να είναι το μόνο τραπεζογραμμάτιο με εξοφλητική ισχύ στις χώρες αυτές. Οι ίδιοι κανόνες θα ισχύσουν για τα κέρματα με την επιφύλαξη ότι κανείς δεν θα είναι υποχρεωμένος να δέχεται περισσότερο από 50 κέρματα για κάθε μεμονωμένη πληρωμή.

6.1.2. Οι «τελικές διατάξεις» του κανονισμού θα προβλέπουν ότι τα εθνικά τραπεζογραμμάτια και κέρματα θα πάψουν να έχουν εξοφλητική ισχύ έξι μήνες μετά το τέλος της μεταβατικής περιόδου. Η περίοδος αυτή θα μπορούσε να βραχυνθεί σε κάθε χώρα με νόμους που θα θεσπιστούν από τα κράτη μέλη.

6.1.3. Το γεγονός ότι τα τραπεζογραμμάτια και κέρματα σε εύρο έχουν νόμιμη αξία αρχής γενομένης από το τέλος της μεταβατικής περιόδου - δηλαδή από 1ης Ιανουαρίου 2002 - και ότι τα εθνικά τραπεζογραμμάτια και κέρματα θα πάψουν να έχουν νόμιμη αξία έξι μήνες μετά, δηλαδή στις 30 Ιουνίου 2002, σημαίνει ότι για τη μέγιστη περίοδο των έξι μηνών (που θα μπορούσε να είναι βραχύτερη σε ορισμένες χώρες) θα υπάρξουν διάφορα νομίσματα με νόμιμη ισχύ: το εύρο για όλες τις χώρες που συμμετέχουν και το εθνικό νόμισμα - υποδιαίρεση εύρο βλ. σημείο 3.1 - που ισχύει μόνο για τις αντίστοιχες χώρες έκδοσης.

6.1.4. Μολονότι από νομική άποψη η κατάσταση που περιγράφεται στο προηγούμενο άρθρο είναι άμεμπτη, στην πράξη το κοινό θα υποχρεωθεί να θεωρήσει το εύρο και το εθνικό νόμισμα ως δύο νομίσματα νόμιμης αξίας. Η περίπτωση αυτή έχει ορισμένα προηγούμενα: τη σκωτσέζικη στερλίνα, το φράγκο του Βελγίου και το φράγκο του Λουξεμβούργου με τη διαφορά ότι τα νομίσματα αυτά εξακολουθούν να κυκλοφορούν άνευ προθεσμίας. Προκειμένου να αποφευχθούν οι διαταραχές, η αγορά θα πρέπει να ενημερωθεί με σαφήνεια ότι τα δύο διαφορετικά νομίσματα έχουν ίση νόμιμη αξία. Με τον τρόπο αυτό δεν θα υπάρξουν κατά τις πρώτες ημέρες εκδόσεως πιέσεις στα υποκαταστήματα των κεντρικών τραπεζών και των τραπεζών εκ μέρους των πολιτών που θα επιθυμούν να μετατρέψουν αμέσως το εθνικό νόμισμα σε εύρο. Όλες οι χώρες έχουν την εμπειρία από τη μετατροπή εθνικών τραπεζογραμματίων και νομισμάτων νέου τύπου έναντι των ανάλογων νομισμάτων που αποσύρονται από την κυκλοφορία χωρίς να διαπιστώνονται σχετικές δυσχέρειες.

6.2. Παραχάραξη και πλαστογράφηση

6.2.1. Σύμφωνα με μια κατεύθυνση που διαγράφεται, ο κανονισμός του Συμβουλίου θα περιορίζεται στο να υποχρεώσει τα κράτη μέλη να προβλέψουν τις κατάλληλες κυρώσεις για την παραχάραξη και την πλαστογράφηση των τραπεζογραμματίων. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει σχετικώς ότι το Πράσινο Βιβλίο διαβεβαίωνε στο σημείο 136 ότι «είναι χρέος της Επιτροπής σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Σύστημα Τραπεζών να υποβάλει νομοθετικές προτάσεις για τη νομική προστασία των τραπεζογραμματίων κατά των παραχαράξεων ...». Το Πράσινο Βιβλίο - και από ότι φαίνεται ο κανονισμός του Συμβουλίου - παρέλειψαν ωστόσο να εξετάσουν ότι και η θέση σε κυκλοφορία του πλαστογραφημένου νομίσματος πρέπει να προβλεθεί από τη νομοθεσία.

6.2.2. Προηγουμένως είχε λοιπόν ορθώς προβλεφθεί ότι είναι απαραίτητο να μην αφεθεί η προστασία μιας κοινής κληρονομιάς, του ενιαίου νομισμάτος, στην πρωτοβουλία των μεμονωμένων κρατών μελών. Εάν αληθεύει ότι η ποινική νομοθεσία εμπίπτει στην αποκλειστική αρμοδιότητα των κρατών μελών, αληθεύει εξίσου ότι το κοινό συμφέρον δεν μπορεί να προστατεύεται με διαφορετικό τρόπο από χώρα σε χώρα. Πρόκειται εδώ για μια περίπτωση όπου δεν μπορεί να γίνει επίκληση της αρχής της επικουρικότητας ακόμη και εάν καταφύγει κανείς στο επιχείρημα της ποινικής νομοθεσίας.

6.2.3. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή θεωρεί ότι είναι απαραίτητο για την Επιτροπή και το Συμβούλιο να εξεύρουν μια νομικώς έγκυρη λύση για να προστατευθεί καταλλήλως το ενιαίο νόμισμα με μέτρα τα οποία θα πρέπει να υιοθετήσουν υποχρεωτικώς όλα τα κράτη μέλη που συμμετέχουν. Οι καθαρώς εθνικές λύσεις δεν θα είναι επαρκείς και ενδέχεται να αποδειχθούν αντιπαραγωγικές: οι χώρες με λιγότερο αυστηρές νομοθεσίες θα καταστούν το καταφύγιο πλαστογράφων και άλλων κακοποιών του είδους αυτού.

6.2.4. Μια σχετική λύση είχε προταθεί από την ΟΚΕ στη γνωμοδότησή της για το Πράσινο Βιβλίο (σημεία από 7.10 εώς 7.14) και προτείνεται και πάλι: υιοθέτηση μιας ανακαινιστικής και πολιτικώς αποδεκτής προσέγγισης από όλα τα κράτη μέλη. Σύμφωνα με αυτή τα μέτρα για την καταπολέμηση της παραχάραξης και της πλαστογραφήσεως του ενιαίου νομίσματος θα πρέπει να εκληφθούν ως μια φάση της καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος. Στην πράξη, η ίδια οπτική υιοθετήθηκε με την οδηγία για την ανακύκλωση του χρήματος. Η ΟΚΕ είχε τεκμηριώσει ένα γεγονός που είναι άλλωστε γνωστό στις αστυνομίες όλου του κόσμου: ότι τα εγκλήματα αυτά δεν διαπράττονται από μεμονωμένα άτομα. Η παραχάραξη και η πλαστογράφηση (όπως ακριβώς και η κυκλοφορία) τραπεζογραμματίων καθώς και κερμάτων αποτελούν μονοπώλιο εγκληματικών οργανώσεων σχεδόν πάντα διεθνούς κλίμακος που διαθέτουν μεγάλα μέσα και συχνά συνδέονται με άλλες οργανώσεις στον τομέα των ναρκωτικών ή στην ανακύκλωση του χρήματος.

6.2.5. Η ΟΚΕ προτείνει να έχει η νέα νομοθεσία σφαιρική εμβέλεια περιλαμβάνοντας στη νομοθεσία και τα εναλλακτικά νομισματικά μέσα (κάρτες πληρωμής, ευρωεπιταγές, ταξιδιωτικές επιταγές κ.λπ.). Τα μέσα αυτά αποτελούν σήμερα σημαντικό μέρος της πιστωτικής κυκλοφορίας και η αποδοχή τους βασίζεται πάντοτε στην «πίστη» που τους έχει το κοινό. Συντελούν και αυτά με νέα δύναμη στην ισχυροποίηση των διεθνών εγκληματικών οργανώσεων. Μολονότι προφανώς οι ποινές που προβλέπονται για τα εγκλήματα κατά της ιδιωτικής περιουσίας δεν μπορεί να είναι οι ίδιες με τις ποινές που προβλέπονται για τα εγκλήματα κατά του δημοσίου, το είδος του εγκλήματος παραμένει το ίδιο σε ότι αφορά τις κοινωνικές του επιπτώσεις: μια αυξανόμενη απειλή για την κοινότητα και μια ενδυνάμωση του οργανωμένου εγκλήματος.

Βρυξέλλες, 31 Οκτωβρίου 1996.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() Έγγρ. COM(95) 333 τελ. της 31. 5. 1995.

() ΕΕ αριθ. C 18 της 22. 1. 1996.

() Γνωμοδότηση της ΟΚΕ που προαναφέρθηκε στην υποσημείωση 2, σημεία 7.4, 7.5 και 7.6. Οι συμβάσεις μεταξύ κατοίκων των χωρών που συμμετέχουν στο ενιαίο νόμισμα και κατοίκων των χωρών υπό παρέκκλιση δεν θα πρέπει να θέτουν παρόμοια προβλήματα δεδομένου ότι είναι προφανές ότι η ρύθμιση του Συμβουλίου θα ισχύει για όλες τις χώρες της ΕΕ άνευ διακρίσεων.

() Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει ο καθορισμός της έννοιας «Νομικά μέσα»: νόμοι, κανονισμοί, διοικητικές πράξεις νομοθετικές αποφάσεις, συμβάσεις, μέσα πληρωμής εκτός των τραπεζογραμματίων και των κερμάτων και άλλα μέσα με νομικές επιπτώσεις.

() Άρθρο 109 Ι 4.

() Βλέπε την προαναφερθείσα γνωμοδότηση της ΟΚΕ (υποσημείωση 2), σημεία 5.1.2 και 5.3.2.