P6_TA(2005)0236

Κινητικότητα των ασθενών και μελλοντικές εξελίξεις στην υγειονομική περίθαλψη

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την κινητικότητα των ασθενών και τις μελλοντικές εξελίξεις στην υγειονομική περίθαλψη στην Ευρωπαϊκή Ένωση 2004/2148(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής — Συνέχεια της διαδικασίας προβληματισμού υψηλού επιπέδου για την κινητικότητα των ασθενών και τις μελλοντικές εξελίξεις υγειονομικής περίθαλψης στην Ευρωπαϊκή Ένωση (COM(2004)0301),

- έχοντας υπόψη το άρθρο 152 και τα άρθρα 5, 18, 43 και 47 της Συνθήκης ΕΚ,

- έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών — Εκσυγχρονισμός της κοινωνικής προστασίας για την ανάπτυξη ποιοτικής, προσιτής και βιώσιμης υγειονομικής περίθαλψης και μακροχρόνιας περίθαλψης: στήριξη των εθνικών στρατηγικών μέσω της "ανοικτής μεθόδου συντονισμού" (COM(2004)0304),

- έχοντας υπόψη την οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 1995, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών [1],

- έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών με τίτλο: "el-Health (ηλεκτρονική υγεία) — βελτίωση των υπηρεσιών ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης για τους πολίτες της Ευρώπης: Σχέδιο δράσης για έναν Ευρωπαϊκό Χώρο Ηλεκτρονικής Υγείας" (COM(2004)0356),

- έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών — eEurope 2002 (ηλεκτρονική Ευρώπη 2002): ποιοτικά κριτήρια για τους ιστοτόπους που αφορούν την υγεία (COM(2002)0667),

- έχοντας υπόψη τις αποφάσεις του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στις υποθέσεις Decker (C-120/95 της 28ης Απριλίου 1998), Kohll (C-158/96 της 28ης Απριλίου 1998), Geraets-Smits & Peerbooms (C-157/99 της 12ης Ιουλίου 2001), IKA (C-326/00 της 25ης Φεβρουαρίου 2003) και Müller-Fauré & van Riet (C-385/99 της 13ης Μαΐου 2003),

- έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής για οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων (COM(2002)0119),

- έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής για οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τις υπηρεσίες στην εσωτερική αγορά (COM(2004)0002),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 15ης Ιανουαρίου 2003 σχετικά με το μέλλον της υγειονομικής περίθαλψης και της μέριμνας για τους ηλικιωμένους [2] καθώς και το ψήφισμά του της 11ης Μαρτίου 2004 σχετικά με την υγειονομική περίθαλψη και τη μέριμνα για τους ηλικιωμένους [3],

- έχοντας υπόψη το άρθρο 45 του Κανονισμού,

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων (A6-0129/2005),

Α. εκτιμώντας ότι η υγειονομική περίθαλψη στην ΕΕ μετασχηματίζεται λόγω των εξελίξεων στην ιατρική, την τεχνολογία, την ηλεκτρονική υγεία, την ευαισθητοποίηση των ασθενών και το δίκαιο,

Β. εκτιμώντας ότι το σύστημα E111 για μη προγραμματισμένη θεραπευτική αγωγή στο κράτος μέλος προσωρινής διαμονής αντικαθίσταται από την ευρωπαϊκή κάρτα ασφάλισης υγείας, και ότι πρέπει να αντικατασταθεί ή να τροποποιηθεί σημαντικά το γραφειοκρατικό και περιοριστικό σύστημα E112 για προγραμματισμένη θεραπευτική αγωγή σε άλλο κράτος μέλος,

Γ. εκτιμώντας ότι η πρόληψη αποτελεί κεντρικό στοιχείο μιας ολοκληρωμένης πολιτικής δημόσιας υγείας και ότι τα συστηματικά μέτρα πρόληψης αυξάνουν το προσδόκιμο επιβίωσης, μειώνουν τις κοινωνικές διαφορές όσον αφορά τους χρόνους αναμονής στο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης, αποτρέπουν τη διάδοση χρόνιων ασθενειών και επιτρέπουν να γίνονται οικονομίες στο κόστος θεραπείας,

Δ. εκτιμώντας ότι η ευρωπαϊκή πολιτική για την υγεία καθοδηγείται από τις αποφάσεις του Δικαστηρίου για την κινητικότητα των ασθενών και ότι, συνεπεία της διαδικασία της διεύρυνσης, το Δικαστήριο θα έχει να αντιμετωπίσει ακόμη περιπλοκότερες υποθέσεις, και ότι είναι προς το συμφέρον τόσο των ασθενών όσο και των κυβερνήσεων να συμφωνηθεί και να υλοποιηθεί άμεσα σαφής καθοδήγηση σχετικά με την πολιτική και τις διαδικασίες,

Ε. εκτιμώντας ότι η πρωταρχική ευθύνη για την οργάνωση, χρηματοδότηση και παροχή υπηρεσιών υγείας και ιατρικής περίθαλψης ανήκει στα κράτη μέλη, ενώ η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει αρμοδιότητα στους τομείς της δημόσιας υγείας, της προώθησης της υγείας, της έρευνας και της έγκαιρης διάγνωσης, καθώς και στη διασυνοριακή κινητικότητα,

ΣΤ. εκτιμώντας ότι χρειάζεται μεγαλύτερη σαφήνεια για να μπορέσουν οι ασθενείς, οι επαγγελματίες υγείας, οι διαχειριζόμενοι τον προϋπολογισμό υγείας και οι ασφαλιστικοί φορείς να κατανοήσουν και να συμμετάσχουν στη διασυνοριακή και στην υπερεθνική υγειονομική περίθαλψη,

Ζ. εκτιμώντας ότι υπάρχουν σημαντικές υλικοτεχνικές, διοικητικές, πολιτισμικές και κλινικές προκλήσεις όσον αφορά τη θέσπιση ενός συνεκτικού, ασφαλούς και προσιτού πλαισίου για την κινητικότητα των ασθενών στην ΕΕ,

Η. εκτιμώντας ότι τα συστήματα υγείας στην Ένωση βασίζονται στις αρχές της αλληλεγγύης, της δικαιοσύνης και της καθολικότητας, προκειμένου να διασφαλίζεται σε κάθε ασθενή, ανεξαρτήτως εισοδήματος, περιουσιακών στοιχείων και ηλικίας, η ενδεδειγμένη υγειονομική περίθαλψη υψηλής ποιότητας,

Θ. εκτιμώντας ότι η κινητικότητα των ασθενών περιπλέκεται εξαιτίας διαφορών ανάμεσα στα εθνικά συστήματα υγείας και παραδόσεις, αυτό όμως δεν πρέπει να λειτουργεί αποθαρρυντικά στην προσπάθεια εξεύρεσης λύσεων στα προβλήματα συντονισμού και αποτελεσματικότητας που αντιμετωπίζουν οι χρήστες και στη βελτίωση των υπηρεσιών,

1. χαιρετίζει την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την κινητικότητα των ασθενών και τις προτάσεις που περιέχει για τη διάρθρωση της συνεργασίας στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης·

2. τονίζει την ανάγκη, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη την προτεραιότητα για διατήρηση και διασφάλιση της απεριόριστης και καθολικής πρόσβασης στις υπηρεσίες δημόσιας υγείας, να αναπτύξει επειγόντως η Ευρωπαϊκή Ένωση, μια συνεκτική πολιτική για την κινητικότητα των ασθενών υπό το πρίσμα των αποφάσεων του Δικαστηρίου και της έκθεσης της Διαδικασίας Προβληματισμού Υψηλού Επιπέδου για την κινητικότητα των ασθενών και τις μελλοντικές εξελίξεις στην υγειονομική περίθαλψη, καθώς και να θεσπίσει κατευθυντήριες γραμμές για τους ασθενείς, τους επαγγελματίες υγείας και τους φορείς χρηματοδότησης· πιστεύει ότι ο ασθενής που πάσχει από απειλητική για τη ζωή του ασθένεια θα πρέπει, ως ελάχιστη προϋπόθεση, να έχει το δικαίωμα και τη δυνατότητα να ζητήσει εγκαίρως θεραπευτική αγωγή σε άλλο κράτος μέλος, εάν η αγωγή αυτή δεν είναι διαθέσιμη στη χώρα του μέσα σε εύλογο χρονικό διάστημα·

3. υποστηρίζει ότι η περαιτέρω συνεργασία των κρατών μελών, υπό το συντονισμό της Επιτροπής, εάν αυτό είναι απαραίτητο, πρέπει να επικεντρωθεί στα συγκεκριμένα ζητήματα που αφορούν τη διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη· πιστεύει ότι, στο πλαίσιο αυτό, πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στις πτυχές της περιφερειακής συνεργασίας και πρέπει να ληφθούν δεόντως υπόψη οι εμπειρίες των μεθοριακών περιοχών· θεωρεί ότι με αυτόν τον τρόπο μπορούν να αναζητηθούν κατάλληλες λύσεις σε περιφερειακό επίπεδο προσαρμοσμένες στις ανάγκες του πληθυσμού, ενώ μπορούν να αξιοποιηθούν συγκεκριμένες εμπειρίες κατά το πρότυπο της "βέλτιστης πρακτικής"·

4. πιστεύει ότι το θέμα της κινητικότητας των ασθενών απαιτεί χωριστή πρόταση της Επιτροπής, και ότι η οδηγία για τις υπηρεσίες θα πρέπει να εστιασθεί στην κινητικότητα των υπηρεσιών μάλλον παρά στην κινητικότητα των ασθενών, αλλά ότι η οδηγία για τις υπηρεσίες πρέπει να περιλαμβάνει αίτημα προς την Επιτροπή να υποβάλει πρόταση για την κινητικότητα των ασθενών εντός έξι μηνών από την έναρξη ισχύος του μέτρου· πιστεύει επίσης ότι η πρόταση αυτή πρέπει να βασίζεται στις εργασίες της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου για τις Υγειονομικές Υπηρεσίες και την Ιατρική Περίθαλψη και πρέπει ιδίως να εμπεριέχει πλαίσιο καθοδήγησης για ασθενείς, επαγγελματίες του υγειονομικού κλάδου και υπεύθυνους διαχείρισης προϋπολογισμών υγείας καθώς και προτάσεις για την ενημέρωση των ασθενών, την ασφάλεια των ασθενών αλλά και την εμπιστευτικότητα·

5. λυπάται για το γεγονός ότι η ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την κινητικότητα των ασθενών δεν παρέχει χρονοδιάγραμμα δράσης ούτε περιέχει δέσμευση σε ολοκληρωμένη πολιτική για την κινητικότητα των ασθενών·

6. θεωρεί ότι η ανοιχτή μέθοδος συντονισμού συνιστά κατάλληλο πλαίσιο για την αντιμετώπιση θεμάτων της κινητικότητας των ασθενών χωρίς να αποκλείεται παράλληλα η διακρατική συνεργασία σε θέματα που εμπίπτουν στις υπηρεσίες υγείας των κρατών μελών·

7. θεωρεί ότι οι κατευθυντήριες γραμμές πρέπει να περιλαμβάνουν διαδικασίες πρόσβασης σε θεραπευτική αγωγή, πηγές πληροφόρησης σχετικά με τους επαγγελματίες στον τομέα της υγείας και τις υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης, μηχανισμούς πληρωμής για την περίθαλψη, ρυθμίσεις ταξιδιού και γλωσσικής υποστήριξης, ρυθμίσεις για συνεχή περίθαλψη, μεταθεραπευτική παρακολούθηση, ανάρρωση και αποκατάσταση πριν ή μετά την επιστροφή, διαδικασίες υποβολής καταγγελιών και άλλες σχετικές διαδικασίες, όπως επίσης ειδική περίθαλψη για τους ηλικιωμένους και τους συνταξιούχους· υπογραμμίζει ότι τα συστήματα πληρωμής για την παρεχόμενη περίθαλψη πρέπει να είναι ομοιόμορφα και αμερόληπτα, ώστε να αποφεύγονται ανισότητες και μειονεκτήματα εις βάρος ορισμένων ασθενών·

8. κρίνει απαραίτητη την προώθηση της διασυνοριακής συνεργασίας η οποία συνδέεται με την παροχή αποτελεσματικής ή επείγουσας περίθαλψης κυρίως στην περίπτωση των επειγόντων περιστατικών, των χρόνιων ασθενειών, αλλά και των σοβαρών παθήσεων ή αλλεργιών·

9. χαιρετίζει την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την επέκταση της 'ανοικτής μεθόδου συντονισμού' στην υγειονομική περίθαλψη και τη μακροχρόνια περίθαλψη και αναμένει το έργο που θα επιτελεσθεί στη συνέχεια για τη θέσπιση μηχανισμού διάρθρωσης της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών με συγκεκριμένους στόχους και τακτική αναθεώρηση·

10. ζητεί τη δημιουργία γενικής επιστημονικής στρατηγικής για τη βέλτιστη διαμόρφωση της ανοικτής μεθόδου συντονισμού· θεωρεί ότι προς το σκοπό αυτό απαιτείται συμβατότητα δεδομένων σε ευρωπαϊκή κλίμακα καθώς και κεντρικός δείκτης για τα μεταστοιχεία· πρέπει να εξακριβωθεί κατά πόσον μπορούν να ενσωματωθούν ήδη υπάρχουσες εγγραφές δεδομένων·

11. επιδοκιμάζει το σχέδιο εργασίας της Γενικής Διεύθυνσης Υγείας και Προστασίας του Καταναλωτή της Επιτροπής για το 2005, που καταρτίσθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας, σχέδιο το οποίο περιλαμβάνει πιλοτικές προτάσεις διασυνοριακής συνεργασίας στον τομέα των υπηρεσιών υγείας με στόχο την ανάπτυξη της συνεργασίας και τον εντοπισμό δυνητικών πλεονεκτημάτων και προβλημάτων που συνδέονται με αυτή τη συνεργασία·

12. θεωρεί την έλλειψη προόδου όσον αφορά την πληροφόρηση των ασθενών ως σοβαρή απειλή για την ανάπτυξη υγειονομικής περίθαλψης στην ΕΕ και ιδιαίτερα για την επίτευξη της κινητικότητας των ασθενών· καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να προωθήσουν επειγόντως πλαίσιο για την καθημερινή πληροφόρηση των ασθενών·

13. επικρίνει το γεγονός ότι μέχρι σήμερα δεν έχει πραγματοποιηθεί εναρμόνιση των απόψεων όσον αφορά τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των ασθενών — όπως συστήθηκε στο πλαίσιο της διαδικασίας προβληματισμού — και ζητεί από το Συμβούλιο και την Επιτροπή να το πράξουν χωρίς καθυστέρηση· καλεί τα κράτη μέλη να εγκρίνουν νόμο ή χάρτη ασθενών με τον οποίο θα εκχωρούνται στους ασθενείς, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα δικαιώματα:

- το δικαίωμα σε κατάλληλη και ειδικευμένη ιατρική περίθαλψη από ειδικά εκπαιδευμένο ιατρικό προσωπικό,

- το δικαίωμα σε κατανοητή, τεκμηριωμένη και κατάλληλη πληροφόρηση και συμβουλή από τον ιατρό,

- το δικαίωμα αυτοδιάθεσης μετά από ολοκληρωμένη ενημέρωση,

- το δικαίωμα σε έγγραφα τεκμηρίωσης της θεραπευτικής αγωγής και το δικαίωμα πρόσβασης του ασθενούς σε αυτά,

- το δικαίωμα στην τήρηση του απόρρητου και στην προστασία των δεδομένων,

- το δικαίωμα κατάθεσης καταγγελίας,

- η εγγύηση ότι οι ασθενείς δεν θα υποβληθούν σε παρακολούθηση ή σε ιατρικά πειράματα χωρίς την προηγούμενη συγκατάθεσή τους·

14. θεωρεί ότι, μολονότι τα κράτη μέλη είναι περισσότερο αρμόδια να αναπτύξουν σαφή εθνική καθοδήγηση για την πληροφόρηση των ασθενών, συναφή με τα εθνικά τους συστήματα υγείας, αυτό δεν πρέπει να εμποδίσει την Επιτροπή να θεσπίσει κοινά βασικά στοιχεία σχετικά με την πληροφόρηση των ασθενών για την κατάρτιση χάρτη υγειονομικών υπηρεσιών στον οποίο θα καθορίζονται τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις των ασθενών, οι καλυπτόμενες θεραπευτικές αγωγές και το σύστημα επιστροφής των ιατρικών εξόδων·

15. ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει κατά πόσον μπορεί να επιτευχθεί, με την επιφύλαξη των εθνικών κανόνων, εναρμόνιση των διαδικασιών για την επιστροφή των εξόδων, όπως αυτές έχουν καθιερωθεί τόσο από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 883/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για τον συντονισμό των συστημάτων κοινωνικής ασφάλειας [4], όσο και από τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, προκειμένου να διασφαλισθεί νομική ασφάλεια για τους ασθενείς στον τομέα της επιστροφής των ιατρικών εξόδων·

16. καλεί την Επιτροπή να καταρτίσει, έως την 1η Ιανουαρίου 2007, σειρά κατευθυντηρίων γραμμών για τα βασικά ζητήματα που συνδέονται με την κινητικότητα των ασθενών, οι οποίες θα στηρίζονται από εθνικές κατευθυντήριες γραμμές που θα καταρτίσουν τα κράτη μέλη εντός των επομένων 12 μηνών·

17. θεωρεί ότι στην κινητικότητα των ασθενών πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στη θέσπιση κατευθυντήριων γραμμών όσον αφορά την πρόσβαση σε θεραπευτικές αγωγές που δεν υπάρχουν στο κράτος μέλος προέλευσης του ασθενή αλλά και όσον αφορά την πρόσβαση σε θεραπευτικές αγωγές που ενώ επείγουν δεν υπάρχει δυνατότητα άμεσης πραγματοποίησής τους στο κράτος μέλος προέλευσης του ασθενή·

18. κρίνει απαραίτητο να θεσπιστούν, μεταξύ των κρατών μελών, κανόνες συνταγογράφησης, εκτέλεσης των συνταγών αλλά και επιστροφής των χρημάτων που καταβάλλουν για φάρμακα οι ασθενείς σε άλλο κράτος μέλος με σκοπό την περαιτέρω διευκόλυνση της κινητικότητας των ασθενών μεταξύ των κρατών μελών·

19. ενθαρρύνει την Επιτροπή να ορίσει προθεσμίες για τη συλλογή και αξιολόγηση δεδομένων σχετικά με την υφιστάμενη διασυνοριακή κυκλοφορία ασθενών και ζητεί από την Επιτροπή να κοινοποιήσει το ταχύτερο δυνατόν τα αποτελέσματα σχετικών μελετών· επαναλαμβάνει την αξία της αξιολόγησης και ανταλλαγής εμπειριών από διασυνοριακές συμφωνίες, όπως είναι τα σχέδια Euregio·

20. καλεί την Επιτροπή να εκπονήσει έκθεση σχετικά με τη φύση και τη διάδοση του τουρισμού για λόγους υγείας και τον βαθμό στον οποίο καλύπτεται επί του παρόντος από τις θεσμοθετημένες υπηρεσίες και τον ιδιωτικό ασφαλιστικό τομέα ή από τον ίδιο τον ενδιαφερόμενο·

21. ζητεί από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να εκπονήσουν, έως τον Ιούνιο 2007, έκθεση σχετικά με τα αριθμητικά στοιχεία της κινητικότητας των ασθενών και των υπηρεσιών που έλαβαν οι επισκέπτες και οι μόνιμοι κάτοικοι, τόσο στις δημόσιες όσο και στις ιδιωτικές υπηρεσίες·

22. ζητεί από τα κράτη μέλη να παρουσιάσουν εγκαίρως σαφές και διαφανές πλαίσιο για την πρόσβαση σε διασυνοριακές υπηρεσίες υγείας, η κατάρτιση του οποίου είχε εξαγγελθεί για το τρέχον έτος στο πλαίσιο της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου·

23. στηρίζει σθεναρά τις προσπάθειες βελτίωσης της γνώσης και της νομοθεσίας περί κυκλοφορίας των επαγγελματιών υγείας και κοινωνικής μέριμνας· υπενθυμίζει στην Επιτροπή ότι πρέπει να ενσωματωθούν στην οδηγία σχετικά με την αμοιβαία αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων αποτελεσματικοί μηχανισμοί για την ενίσχυση της ασφάλειας των ασθενών·

24. αναγνωρίζει το έργο που επιτελείται για τη δημιουργία πανευρωπαϊκού μητρώου ιατρών και άλλων επαγγελματιών υγείας και κοινωνικής μέριμνας οι οποίοι έχουν τεθεί σε διαθεσιμότητα ή έχουν διαγραφεί λόγω ανικανότητας ή αντιεπαγγελματικής συμπεριφοράς· εκτιμά ότι το εν λόγω μητρώο πρέπει να είναι προσιτό σε ασθενείς και σε αγοραστές υπηρεσιών υγείας· ζητεί τακτικές εκθέσεις προόδου από την Επιτροπή·

25. επισημαίνει τον κίνδυνο 'διαρροής εγκεφάλων' από τα νέα κράτη μέλη προς εκείνα που προσφέρουν υψηλότερες αποδοχές και την επακόλουθη απειλή για την επάρκεια και τα πρότυπα των συστημάτων υγείας τους· ενθαρρύνει, για το λόγο αυτό, την έρευνα σχετικά με ενδεχόμενες επιπτώσεις της αυξημένης κινητικότητας των ασθενών σε τέτοιου είδους μετακινήσεις καθώς και την έρευνα για τη μελλοντική ζήτηση για επαγγελματίες υγείας και την προσφορά μέσω των συστημάτων ανώτερης εκπαίδευσης της ΕΕ·

26. υπογραμμίζει ότι η ελεύθερη κυκλοφορία των ασθενών αποτελεί κίνητρο και για τις εθνικές υπηρεσίες υγείας, προκειμένου οι τελευταίες να συμμορφώνονται συνεχώς προς τις υψηλότερες διαθέσιμες προδιαγραφές και, μέσω της ποιότητας των υπηρεσιών που παρέχουν, να αποθαρρύνουν τους ασθενείς από το να μεταβαίνουν στο εξωτερικό για να λάβουν την ίδια θεραπευτική αγωγή·

27. χαιρετίζει τις προσπάθειες δημιουργίας ευρωπαϊκών κέντρων αναφοράς και τα πιθανά οφέλη που αυτό συνεπάγεται για τη θεραπευτική αντιμετώπιση σπάνιων ασθενειών· αναγνωρίζει ότι οι ασθενείς που πάσχουν από σπάνια ασθένεια ή αντιμετωπίζουν σπάνια κατάσταση μπορεί συχνά να χρειάζονται μεγαλύτερη υποστήριξη στην πρόσβαση σε περίθαλψη από ειδικευμένο προσωπικό· ζητεί να μην περιορισθεί η δημιουργία κέντρων αναφοράς στη θεραπευτική αντιμετώπιση σπάνιων ασθενειών, αλλά να καλύπτονται όλες οι ασθένειες, για τις οποίες απαιτείται ιδιαίτερη σύνδεση πόρων και τεχνογνωσίας· τονίζει ότι τα ευρωπαϊκά κέντρα αναφοράς, εκτός από τη θεραπευτική αντιμετώπιση αυτών των ασθενειών, πρέπει να αναλάβουν και εξέχοντα ρόλο στη λήψη δεύτερης γνώμης και στην περαιτέρω κατάρτιση των ειδικευμένων ιατρών·

28. προειδοποιεί ότι θα χρειαστούν πρόσθετοι χρηματοδοτικοί πόροι για τη συντήρηση των ευρωπαϊκών κέντρων αναφοράς·

29. πιστεύει ότι η κοινή χρήση δυναμικού, ιδιαίτερα στην περίπτωση ειδικών μορφών περίθαλψης, μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην αύξηση της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών υγειονομικής περίθαλψης·

30. επισημαίνει ότι, σε έρευνα που πραγματοποίησε το Πανεπιστήμιο του Γιορκ σε βρετανούς ασθενείς που λαμβάνουν θεραπευτική αγωγή στο εξωτερικό, το 87% των ασθενών ανέφερε ως κίνητρο την προοπτική μεγαλύτερης αναμονής για θεραπευτική αγωγή στη Βρετανία· θεωρεί, ωστόσο, ότι οι ασθενείς, στη μεγάλη τους πλειοψηφία, προτιμούν και θα συνεχίσουν να προτιμούν να λαμβάνουν θεραπευτική αγωγή όσο το δυνατόν πλησιέστερα στο σπίτι τους·

31. χαιρετίζει τη δέσμευση της Επιτροπής για στήριξη της ισχύουσας νομοθεσίας περί προστασίας δεδομένων· τονίζει τη σπουδαιότητα της θέσπισης αποτελεσματικής και ασφαλούς μεθόδου ανταλλαγής των ιστορικών των ασθενών μεταξύ των κρατών μελών·

32. χαιρετίζει την ανακοίνωση της Επιτροπής στην οποία προβλέπεται το σχέδιο δράσης "ηλεκτρονική υγεία", αναγνωρίζοντας ότι οι τεχνολογίες πληροφοριών και επικοινωνιών, ιδίως το Διαδίκτυο, μπορούν να συμβάλλουν στη βελτίωση της πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας, καθώς και στη βελτίωση της ποιότητας και της αποτελεσματικότητάς τους, αν και υπάρχει κίνδυνος να αυξηθούν οι ανισότητες εξαιτίας του "ψηφιακού χάσματος"· τονίζει την ανάγκη να εφαρμοστούν ποιοτικά κριτήρια για τις ιστοσελίδες στο Διαδίκτυο που αφορούν την υγεία· αναγνωρίζει το ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν η τηλεϊατρική και η τηλεψυχιατρική για τη βελτίωση των δυνατοτήτων υγειονομικής περίθαλψης και για τη μείωση της ανάγκης κινητικότητας των ασθενών· πιστεύει ότι πρέπει να λαμβάνονται επίσης υπόψη οι ανισότητες όσον αφορά τους ηλικιωμένους και τους αναλφάβητους·

33. ενθαρρύνει την Επιτροπή να παρακολουθεί την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής κάρτας ασφάλισης υγείας στα κράτη μέλη, ώστε να διασφαλίσει ότι τα κράτη μέλη παρέχουν στους πολίτες σαφείς και κατανοητές πληροφορίες για τον τρόπο λειτουργίας της κάρτας·

34. ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο η ευρωπαϊκή κάρτα ασφάλισης υγείας να αποτελέσει τη βάση για την προώθηση κοινής προσέγγισης της ταυτότητας των ασθενών και την ανάπτυξη νέων λειτουργιών όπως ο φάκελος επείγουσας ιατρικής ανάγκης, σύμφωνα με το σχέδιο δράσης e-Europe 2005, το οποίο ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Σεβίλλης της 21ης και 22ας Ιουνίου 2002·

35. καλεί την Επιτροπή να προχωρήσει στην εκπόνηση πρότασης σχετικά με την καταχώριση στην ευρωπαϊκή κάρτα ασφάλισης ασθένειας, με τη σύμφωνη γνώμη των ενδιαφερομένων, όχι μόνο ασφαλιστικών, αλλά και ιατρικών δεδομένων των ασθενών, διευκολύνοντας έτσι την κινητικότητα τους μεταξύ των κρατών μελών και εξασφαλίζοντας παράλληλα κατάλληλη πρόσβαση σε περίθαλψη και θεραπεία που απαιτεί η κατάσταση της υγείας τους·

36. ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει τον τρόπο με τον οποίο η ευρωπαϊκή κάρτα ασφάλισης υγείας μπορεί να λαμβάνει καλύτερα υπόψη τις ανάγκες των συνταξιούχων κράτους μέλους οι οποίοι κατοικούν μόνιμα ή διαμένουν προσωρινά σε άλλο κράτος μέλος·

37. επισημαίνει, ωστόσο, ότι πρέπει να υπάρχει υψηλός βαθμός προστασίας δεδομένων σε σχέση με κάθε νέα λειτουργία της ευρωπαϊκής κάρτας ασφάλισης υγείας και ότι οι φάκελοι που περιέχει και τα στοιχεία που ανταλλάσσουν οι αρμόδιες αρχές πρέπει να συνυπολογίζουν τις ισχύουσες διατάξεις περί προστασίας δεδομένων·

38. χαιρετίζει τη δημιουργία της Ομάδας Υψηλού Επιπέδου στους κόλπους της Επιτροπής, καθώς και τη σύσταση ομάδας για την υγεία, σε επίπεδο υπαλλήλων, στους κόλπους του Συμβουλίου· ζητεί από την Επιτροπή και το Συμβούλιο να ενημερώνουν τακτικά το Κοινοβούλιο για τις δραστηριότητες αυτών των ομάδων· ζητεί επίσης από την ομάδα υψηλού επιπέδου να διαβιβάζει ανά εξάμηνο έκθεση στο Κοινοβούλιο·

39. θεωρεί ότι η ασφάλεια των ασθενών είναι ιδιαίτερα σημαντική για την ανάπτυξη αποτελεσματικής πολιτικής υγείας στην ΕΕ· αναγνωρίζει την ανάγκη για στενή συνεργασία με τη World Alliance for Patient Safety (παγκόσμια ένωση για την ασφάλεια των ασθενών) στο πλαίσιο της ΠΟΥ· ενθαρρύνει σθεναρά την Ομάδα Υψηλού Επιπέδου να παρουσιάσει προτάσεις για ένα κοινοτικό δίκτυο ασφάλειας ασθενών το ταχύτερο δυνατό μέσα στο 2005·

40. τονίζει ότι θέματα υγειονομικής περίθαλψης και ασφάλειας των ασθενών πρέπει να λαμβάνονται υπόψη στο σχεδιασμό και την εφαρμογή των πολιτικών σε άλλους τομείς· λυπάται για την τριβή που υπάρχει ενίοτε ανάμεσα στους στόχους για την εσωτερική αγορά και τους στόχους για την υγειονομική περίθαλψη· θεωρεί ότι η υγεία των ευρωπαίων πολιτών αποτελεί προϋπόθεση για τις οικονομικές επιδόσεις και την ανταγωνιστικότητα της Ευρώπης·

41. υπογραμμίζει ότι το κεντρικό σημείο ολόκληρου του συστήματος είναι ο ασθενής, ο οποίος φυσικά ενδιαφέρεται για την υγεία του και για την ποιότητα και την προσβασιμότητα της υγειονομικής περίθαλψης, ο οποίος είναι ο παραλήπτης της περίθαλψης και ο οποίος πληρώνει για την περίθαλψη που λαμβάνει είτε άμεσα είτε μέσω ασφάλισης υγείας ή φορολόγησης· φρονεί, για το λόγο αυτό, ότι οι ασθενείς δικαιούνται απολύτως να τηρούνται πλήρως ενήμεροι σχετικά με την θεραπευτική τους αγωγή και την κατάσταση της υγείας τους και δικαιούνται να συμμετέχουν πλήρως στη διαδικασία λήψεως αποφάσεων όσον αφορά την κατανάλωση της υγειονομικής περίθαλψης·

42. θεωρεί αναγκαίο ένα δίκτυο συναφών πληροφοριών, προσιτών σε ασθενείς, επαγγελματίες και στελέχη υγείας σε όλη την ΕΕ· επιδοκιμάζει, για το λόγο αυτό, τη δημιουργία δικτυακής πύλης της ΕΕ για την υγεία από την Επιτροπή και ελπίζει ότι η πύλη αυτή θα είναι έτοιμη προς λειτουργία έως το τέλος του 2005, όπως έχει προγραμματισθεί·

43. συμφωνεί ότι πρέπει να παράσχουμε στους πολίτες νομική ασφάλεια και σαφή επισκόπηση των δικαιωμάτων και υποχρεώσεών τους ως ασθενών όσον αφορά την πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη και την κάλυψη των εξόδων που υφίστανται σε άλλο κράτος μέλος·

44. κρίνει απαραίτητη την εκπόνηση Χάρτας Δικαιωμάτων των Ασθενών η οποία να περιλαμβάνει εκτός των άλλων και τα θέματα της κινητικότητά τους·

45. καλεί την Επιτροπή να αναπτύξει κατευθυντήριες γραμμές για να αποσαφηνίσει θέματα όπως "χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση", "συνήθεις πρακτικές", "συγκρίσιμο κόστος", "νοσοκομειακή περίθαλψη", "μείζων εξωνοσοκομειακή περίθαλψη" και "ελάσσων εξωνοσοκομειακή περίθαλψη", και να διασφαλίσει την μέγιστη ομοιομορφία μεταξύ κρατών μελών όσον αφορά τις απαιτήσεις σχετικά με την προηγούμενη έγκριση καθώς και την ερμηνεία της έννοιας "δικαιολογημένη προθεσμία από ιατρικής απόψεως"·

46. τονίζει ότι η διασυνοριακή υγειονομική περίθαλψη πρέπει να παρέχεται μόνο όταν είναι αναγκαίο ή στην περίπτωση προσωρινής αδικαιολόγητης καθυστέρησης στη θεραπευτική αγωγή· θεωρεί ότι παραμένει στην αρμοδιότητα των κρατών μελών να διασφαλίσουν την ύπαρξη υπηρεσιών δημόσιας υγείας βάσει της αρχής της καθολικής και απεριόριστης πρόσβασης, πράγμα το οποίο θα καταστήσει περιττή την κινητικότητα ασθενών σε μεγάλη κλίμακα·

47. εκφράζει την ανησυχία του για το γεγονός ότι οι όροι της θεραπευτικής αγωγής δεν πρέπει να δημιουργούν διακρίσεις εις βάρος των ασθενών με χαμηλό εισόδημα, ώστε, για παράδειγμα, να μην υποχρεούνται να καταβάλλουν το πλήρες κόστος της θεραπευτικής αγωγής πριν την κάλυψή του·

48. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, καθώς και στις κυβερνήσεις και στα κοινοβούλια των κρατών μελών.

[1] EE L 281 της 23.11.1995, σ. 31.

[2] ΕΕ C 38 E της 12.2.2004, σ. 269.

[3] ΕΕ C 102 E της 28.4.2004, σ. 862.

[4] ΕΕ L 166 της 30.4.2004, σ. 1. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 631/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 100 της 6.4.2004, σ. 1).

--------------------------------------------------