Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών για:

- την "Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - Πρόγραμμα δράσης για την υλοποίηση του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού",

- την "Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τον καθορισμό του πλαισίου για την υλοποίηση του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού",

- την "Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για την υλοποίηση του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού",

- την "Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την παροχή υπηρεσιών αεροναυτιλίας στο πλαίσιο του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού",

- την "Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την οργάνωση και χρήση του εναέριου χώρου στο πλαίσιο του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού", και

- την "Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη διαλειτουργικότητα του ευρωπαϊκού δικτύου διαχείρισης εναέριας κυκλοφορίας"

(2002/C 278/04)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ,

έχοντας υπόψη την Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - Πρόγραμμα δράσης για την υλοποίηση του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού και την Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τον καθορισμό του πλαισίου για την υλοποίηση του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού [COM(2001) 123 τελικό - 2001/0060 (COD)]·

έχοντας υπόψη την Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - Πρόγραμμα δράσης για την υλοποίηση του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού, την Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την παροχή υπηρεσιών αεροναυτιλίας στο πλαίσιο του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού, την Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την οργάνωση και χρήση του εναέριου χώρου στο πλαίσιο του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού και την Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη διαλειτουργικότητα του ευρωπαϊκού δικτύου διαχείρισης εναέριας κυκλοφορίας [COM(2001) 564 τελικό - 2001/0235-0236-0237 (COD)]·

έχοντας υπόψη την απόφαση του Συμβουλίου της 15ης Νοεμβρίου 2001 να ζητήσει γνωμοδότησή της επί του θέματος αυτού, σύμφωνα με το άρθρο 265, εδάφιο 80 της ΣΕΚ·

έχοντας υπόψη την απόφαση που έλαβε το Προεδρείο της στις 12 Ιουνίου 2001 να αναθέσει στην επιτροπή 3 "Διευρωπαϊκά δίκτυα, μεταφορές, κοινωνία των πληροφοριών" την κατάρτιση γνωμοδότησης επί του θέματος αυτού·

έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης που υιοθετήθηκε από την επιτροπή "Πολιτική εδαφικής συνοχής"(1) στις 5 Μαρτίου 2002 (CdR 4/2002 rev.) με εισηγητή τον κ. Verburg, μέλος του Επαρχιακού Συμβουλίου της Βόρειας Ολλανδίας (NL/PPE)·

εκτιμώντας ότι η δημιουργία ενός ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού εξυπηρετεί την ασφαλή και αποδοτική λειτουργία των αερομεταφορών στα υψηλότερα στρώματα της ατμόσφαιρας·

εκτιμώντας ότι ο μεγάλος αριθμός καθυστερημένων πτήσεων τα τελευταία χρόνια δείχνει ότι η βελτίωση της αποτελεσματικότητας, σε συνδυασμό με τη διασφάλιση του υψηλότερου δυνατού επιπέδου ασφαλείας, κρίνεται επειγόντως επιβεβλημένη, προκειμένου να εξασφαλιστεί η διαρκής συμμόρφωση του ευρωπαϊκού συστήματος, αερομεταφορών με τις ποιοτικές απαιτήσεις που πρέπει να πληρούνται για να διασφαλιστεί και να βελτιωθεί όσο το δυνατό περισσότερο η ανταγωνιστική θέση της Ευρώπης και των περιφερειών της·

εκτιμώντας ότι η αύξηση της χωρητικότητας των διαδρομών στα υψηλότερα στρώματα της ατμόσφαιρας και η αποτελεσματικότερη διεκπεραίωση της εναέριας κυκλοφορίας, παράλληλα με άλλα μέτρα, είναι απαραίτητες για την υλοποίηση των βελτιώσεων που επιδιώκονται·

υιοθέτησε κατά την 44η σύνοδο ολομέλειας στις 15 και 16 Μαΐου 2002 (συνεδρίαση της 15ης Μαΐου) την ακόλουθη γνωμοδότηση.

Η Επιτροπή των Περιφερειών

1. επιδοκιμάζει τις προτάσεις της Επιτροπής. Μια Ευρώπη χωρίς εσωτερικά σύνορα θα πρέπει, οπωσδήποτε, να επιτρέπει την απρόσκοπτη μεταφορά προσώπων και εμπορευμάτων και δια του αέρος. Οι υφιστάμενες, σημαντικές καθυστερήσεις στη διεκπεραίωση των αερομεταφορών επιφέρουν οικονομικά και περιβαλλοντολογικά μειονεκτήματα στους αερολιμένες και τις γύρω περιοχές. Η ΕΤΠ θεωρεί ότι οι προτάσεις της Επιτροπής αποτελούν αναγκαίο τμήμα των μέτρων που είναι απαραίτητα για τη λύση των προβλημάτων αυτών. Όσον αφορά την περαιτέρω επεξεργασία των προτεινόμενων μέτρων, συνιστά να χρησιμοποιηθούν ως κατευθυντήριο νήμα οι ακόλουθοι τρεις στόχοι:

- η εγγύηση και, στο μέτρο του δυνατού, η περαιτέρω βελτίωση της ασφάλειας,

- η αύξηση της δυναμικότητας του συστήματος εναέριων μεταφορών,

- η αύξηση της αποτελεσματικότητας, εκτός άλλων για να αυξηθούν οι δυνατότητες εφαρμογής των περιβαλλοντολογικών κανόνων που ισχύουν για τις αερομεταφορές,

2. τάσσεται υπέρ του εξορθολογισμού της χρήσης των υψηλότερων στρωμάτων της ατμόσφαιρας. Η οργάνωση της διαχείρισης της εναέριας κυκλοφορίας πρέπει να αναδιοργανωθεί έτσι ώστε να μειωθεί δραστικά ο αριθμός των κέντρων ελέγχου της εναερίου κυκλοφορίας και να εναρμονιστούν οι κανόνες. Όσον αφορά τον συντονισμό της χρήσης του εναέριου χώρου για πολιτικούς και στρατιωτικούς σκοπούς, η ΕΤΠ συνιστά τη βελτιστοποίησή του με βάση τις απαιτήσεις που πρέπει να διατυπωθούν από τους δύο κλάδους σε σχέση με τις πραγματικές δυνατότητες. Γενικά, αλλά και ειδικότερα για τα δύο αυτά σημεία, ο ενιαίος ευρωπαϊκός ουρανός θα μπορέσει να δημιουργηθεί μόνο αν αρθούν τα υφιστάμενα θεσμικά και οργανωτικά εμπόδια. Η ΕΤΠ απευθύνει έκκληση στο Συμβούλιο να εγκύψει σε αυτό το θέμα,

3. φρονεί ότι η θέσπιση ανεξάρτητων και αποτελεσματικών κανόνων αποτελεί το πρώτο βήμα για την ασφαλή και αποδοτική χρήση του εναέριου χώρου. Όσον αφορά τη βελτίωση της αποδοτικότητας, υποστηρίζει την προτεινόμενη προσχώρηση της ΕΕ στη Εurocontrol, ούτως ώστε οι κανονιστικές αποφάσεις να καθίστανται ταχέως νομικώς δεσμευτικές στα κράτη μέλη. Όσον αφορά το θέμα της ανεξαρτησίας, η ΕΤΠ επιμένει στον διαχωρισμό των νομοθετικών, των εκτελεστικών και των εποπτικών αρμοδιοτήτων σύμφωνα με τις ισχύουσες γενικές διοικητικές αρχές,

4. έχει επίγνωση του γεγονότος ότι η επιτυχία του εγχειρήματος της δημιουργίας ενός ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τα συγκεκριμένα μέτρα που θα ληφθούν με βάση τους προτεινόμενους κανονισμούς. Για την απρόσκοπτη εφαρμογή των κανονισμών αυτών, πρέπει να διατυπωθούν όλες οι λειτουργικές απαιτήσεις και τα αιτήματα κατά τη διάρκεια της προετοιμασίας των μέτρων εφαρμογής. Για το λόγο αυτό, η ΕΤΠ ζητεί να διεξαχθούν διαβουλεύσεις με τις διάφορες οργανώσεις του κλάδου. Στο πλαίσιο αυτό, τα συμφέροντα των περιφερειακών αρχών που διαθέτουν αερολιμένες εντός της περιοχής δικαιοδοσίας τους θα μπορούσε να τα προασπιστεί η Αirport Regions Conference (ARC), η οποία πρέπει να αναγνωριστεί μαζί με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές ως εκπρόσωπος των συμφερόντων των διαφόρων ενδιαφερομένων πλευρών. Θα πρέπει, επίσης, να διασφαλιστεί το δικαίωμα συμμετοχής της τοπικής και περιφερειακής διοίκησης στη διαχείριση των αερολιμένων,

5. προτείνει, κατά τη διαδικασία υλοποίησης του ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού, να ληφθούν υπόψη οι ειδικές απαιτήσεις των περιφερειακών και νησιωτικών περιοχών, όπου η απόσταση από τα οικονομικά και αστικά κέντρα περιορίζει σημαντικά την ανάπτυξή τους. Ιδιαίτερα, προτείνει, όταν αυτό καταστεί δυνατό, να ληφθούν άμεσα μέτρα για να εξασφαλιστεί η καλύτερη λειτουργικότητα και αποδοτικότητα στις συγκοινωνιακές γραμμές μεταξύ των νησιωτικών περιοχών και των κέντρων οικονομικών, κοινωνικών και θεσμικών δραστηριοτήτων, ακόμα και κατά παρέκκλιση των γενικών προγραμμάτων,

6. επιμένει ότι η δημιουργία ενός ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο δυναμικής δέσμευσης. Καλεί όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς στα κράτη μέλη να ενεργήσουν, ώστε ο ενιαίος ευρωπαϊκός ουρανός να γίνει πραγματικότητα το αργότερο έως τον Δεκέμβριο του 2004. Η προσχώρηση της ΕΕ στη Εurocontrol πρέπει να γίνει ήδη το 2002(2).

Βρυξέλλες, 15 Μαΐου 2002.

Ο Πρόεδρος

της Επιτροπής των Περιφερειών

Albert Bore

(1) Νέα οργάνωση των επιτροπών και ανακατανομή των αρμοδιοτήτων τους, 6 Φεβρουαρίου 2002.

(2) Η Σύνοδος Κορυφής της Βαρκελώνης που πραγματοποιήθηκε στις 15 και 16 Μαρτίου κατέληξε στο ίδιο συμπέρασμα.