[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 7.6.2005

COM(2005)244 τελικό

Πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Για την υπογραφή του πρωτοκόλλου σχετικά με την προστασία του εδάφους, του πρωτοκόλλου για την ενέργεια και του πρωτοκόλλου για τον τουρισμό της σύμβασης των Άλπεων

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΙΣΤΟΡΙΚΟ

Πολλά περιβαλλοντικά προβλήματα είναι διασυνοριακού χαρακτήρα και μπορούν να αντιμετωπιστούν αποκλειστικά και μόνο μέσω της διεθνούς συνεργασίας. Ως εκ τούτου, το άρθρο 174 της συνθήκης ΕΚ ορίζει ότι ένας από τους καθοριστικής σημασίας στόχους της πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κοινότητας για το περιβάλλον είναι η προώθηση μέτρων σε διεθνές επίπεδο για την αντιμετώπιση περιφερειακών περιβαλλοντικών προβλημάτων.

Δεδομένου ότι η περιφέρεια των Άλπεων αποτελεί λίαν ευπαθή οικολογική περιοχή, η ΕΕ πρέπει να της αποδώσει μεγαλύτερη σημασία και να αντιμετωπίσει τα προβλήματά της κατά τον πλέον ενδεδειγμένο τρόπο. Η Επιτροπή υποστηρίζει το στόχο για την προαγωγή υψηλού επιπέδου περιβαλλοντικής προστασίας λαμβάνοντας υπόψη ότι ποικίλλει η επικρατούσα κατάσταση στις επιμέρους περιοχές. Οι τομείς προτεραιότητας του 6ου προγράμματος δράσης για το περιβάλλον[1] - αλλαγή του κλίματος, φύση και βιοποικιλότητα, υγεία και ποιότητα ζωής καθώς και φυσικοί πόροι και απόβλητα, είναι δυνατόν να προαχθούν και να ενισχυθούν στις ορεινές περιοχές με διεθνείς συμφωνίες.

Η σύμβαση για την προστασία των Άλπεων, εφεξής σύμβαση των Άλπεων, υπεγράφη από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα στο Ζάλτσμπουργκ στις 7 Νοεμβρίου 1991. Με την απόφαση 96/191/ΕΚ του Συμβουλίου της 26ης Φεβρουαρίου[2] 1996 η Κοινότητα επικύρωσε τη σύμβαση η οποία τελικά ετέθη σε ισχύ στις 4 Απριλίου 1998. Τα υπόλοιπα συμβαλλόμενα μέρη είναι η Αυστρία, η Γαλλία, η Γερμανία, η Ιταλία, το Λιχτενστάϊν, το Μονακό, η Σλοβενία και η Ελβετία.

Οι λόγοι για τη λήψη της ως άνω αποφάσεως εκ μέρους του Συμβουλίου εξακολουθούν να ισχύουν και έχουν ως εξής:

(1) η σύναψη της εν λόγω σύμβασης αποτελεί μέρος της συμμετοχής της Κοινότητας σε διεθνείς δράσεις για την προστασία του περιβάλλοντος όπως προβλέπεται στο (…)πέμπτο πρόγραμμα δράσης (1992) των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για το περιβάλλον και

(2) η προστασία των Άλπεων είναι ιδιαιτέρως σημαντική για το σύνολο των κρατών μελών της Κοινότητας λόγω του διασυνοριακού χαρακτήρα των οικονομικών, κοινωνικών και οικολογικών προβλημάτων του Αλπικού χώρου .

Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφοι 2 και 3 της Σύμβασης των Άλπεων, για την επίτευξη των ως άνω στόχων προβλέπεται η θέσπιση συγκεριμένων μέτρων με τη μορφή πρωτόκολλου. Επικυρώνοντας τη Σύμβαση των Άλπεων, η ΕΕ δεσμεύεται να ανταποκριθεί στις εξαυτής απορρέουσες υποχρεώσεις. Η υπογραφή και η επικύρωση των πρωτοκόλλων εγγράφεται στο πλαίσιο της περιβαλλοντικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Εν προκειμένω αξίζει να σημειωθεί ιδιαίτερα ότι το άρθρο 174 παράγραφος 4 της Συνθήκης ΕΚ προβλέπει ρητά τη διεθνή συνεργασία στον τομέα του περιβάλλοντος. Τα ως άνω πρωτόκολλα συμφωνούν επίσης με το 6ο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον. Τέλος, η Σύμβαση των Άλπεων και τα πρωτόκολλα τα οποία τη συμπληρώνουν, διαμορφώνουν πλαίσιο για αειφόρο ανάπτυξη βάσει των αρχών της επικουρικότητας, της πρόληψης και της συνεργασίας καθώς και της αρχής «ο ρυπαίνων πληρώνει». Πρόκειται για αρχές που ακολουθούν όλες οι πολιτικές της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

Η σύμβαση καλύπτεται σαφώς από το πλαίσιο της περιβαλλοντικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Κοινότητας όπως ορίζεται στο άρθρο 174 της συνθήκης ΕΚ. Τα πρωτόκολλα μπορεί να θεωρηθούν ως μέτρα για την επιχειρησιακή εφαρμογή της. Έκαστο των ως άνω πρωτοκόλλων αποτελεί διεθνή συμφωνία, εντούτοις όλα απορρέουν από τη σύμβαση των Άλπεων. Ως εκ τούτου θα πρέπει να αναλύονται από περιβαλλοντική σκοπιά και να έχουν κοινή νομική βάση το άρθρο 174 της συνθήκης ΕΚ, μολονότι καλύπτουν ειδικούς στόχους.

Όλα τα πρωτόκολλα έχουν υπογραφεί από τα κράτη μέλη της σύμβασης των Άλπεων. Η Γερμανία, η Αυστρία, η Σλοβενία και το Λιχτενστάϊν έχουν επικυρώσει τα πρωτόκολλα, τα οποία έχουν τεθεί σε ισχύ. Η Γαλλία, η Ιταλία και η Ελβετία βρίσκονται σε διαδικασία επικύρωσης των πρωτοκόλλων.

2. Η ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ

Η Επιτροπή έχει επισημάνει τρία από τα εν λόγω πρωτόκολλα τα οποία θεωρεί ότι θα ήταν σκόπιμο να υπογραφούν σήμερα από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Πρόκειται για τα πρωτόκολλα αναφορικά με την προστασία του εδάφους, την ενέργεια και τον τουρισμό. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη εγκρίνει πρόταση για την υπογραφή του πρωτοκόλλου σχετικά με τις μεταφορές που θα πρέπει να υπογραφεί από το Συμβούλιο. Τα πρωτόκολλα για τη χωροταξία, την αειφόρο ανάπτυξη, την ορεινή γεωργία και την προστασία της φύσης έχουν ήδη υπογραφεί από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Η υπογραφή των πρωτοκόλλων για τα ορεινά δάση και την διευθέτηση των διαφορών θα εξεταστεί αργότερα.

α) Το πρωτόκολλο για την προστασία του εδάφους

Το πρωτόκολλο για την προστασία τους εδάφους της σύμβασης των Άλπεων περιλαμβάνει σειρά αυστηρών υποδείξεων για την προστασία του εδάφους σύμφωνα με το σκεπτικό της Επιτροπής όσον αφορά τη στρατηγική για την προστασία του εδάφους[3] και με το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου[4] σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής “Προς μια θεματική στρατηγική για την προστασία του εδάφους”. Ένας από τους βασικούς στόχους που ορίζεται στο άρθρο 1 του πρωτοκόλλου, είναι η διαφύλαξη του πολυλειτουργικού ρόλου του εδάφους βάσει της ιδέας της αειφόρου ανάπτυξης. Ως εκ τούτου, η αειφόρος παραγωγικότητα του εδάφους θα πρέπει να εξασφαλίζεται, ως φυσική λειτουργία του (ήτοι ως βάση της ζωής και του ζωτικού χώρου για τους ανθρώπους, τα ζώα και τα φυτά καθώς και ως καθοριστικής σημασίας στοιχείο της φύσης και του τοπίου, ως μέρος του οικοσυστήματος και ως γενετικό απόθεμα), ως αρχείο της φυσικής και πολιτιστικής ιστορίας και με στόχο να εξασφαλιστεί η χρήση του για γεωργικούς και δασικούς σκοπούς, την πολεοδομία και τον τουρισμό, άλλες οικονομικές χρήσεις, τις μεταφορές και τη δημιουργία υποδομών καθώς και ως πηγή πρώτων υλών.

Το πρωτόκολλο θα μπορούσε να συμβάλει στην εφαρμογή κατάλληλων μέτρων σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο, δεδομένου ότι κάθε προσέγγιση της προστασίας του εδάφους πρέπει να λαμβάνει δεόντως υπόψη την ιδιαίτερη ποικιλία των περιφερειακών και τοπικών συνθηκών ανά την Ευρώπη. Η υπογραφή και η επικύρωση του πρωτοκόλλου επιβάλλεται να αποτελεί συγκεκριμένο μέτρο για την ενίσχυση της στρατηγικής της Επιτροπής, δεδομένου ότι θα πρέπει να επιτευχθεί πρόοδος στον εν λόγω τομέα σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Συμβουλίου όσον αφορά την ολοκληρωμένη προστασία του εδάφους[5]. Πολλά από τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στο πρωτόκολλο μπορεί να χρησιμοποιηθούν για τη διαμόρφωση κοινοτικής πολιτικής σχετικά με την προστασία του εδάφους. Ανάλογα στοιχεία αποτελούν οι απαιτήσεις παρακολούθησης, ο εντοπισμός των ζωνών που κινδυνεύουν από διάβρωση, πλημμύρες και κατολισθήσεις, η απογραφή μολυσμένων περιοχών και η καθιέρωση εναρμονισμένων βάσεων δεδομένων.

Ωστόσο, η Επιτροπή προτείνει να διατυπωθεί δήλωση σχετικά με το άρθρο 12 παράγραφος 3 του πρωτοκόλλου για την προστασία του εδάφους όσον αφορά τη χρήση της ιλύος καθαρισμού (λυματολάσπης) που θα πρέπει να ερμηνεύεται βάσει της οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με την προστασία του περιβάλλοντος και ιδίως του εδάφους, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες η λυματολάσπη χρησιμοποιείται για γεωργικούς σκοπούς (86/278/ΕΟΚ)[6]. Η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι η ως άνω ιλύς καθαρισμού μπορεί να έχει ιδιαίτερα σημαντικές ιδιότητες από γεωπονικής πλευράς και ότι θα πρέπει να ενθαρρύνεται η χρήση της για γεωργικούς σκοπούς εφόσον χρησιμοποιείται ορθά και δεν είναι επιβλαβής για την ποιότητα του εδάφους και των γεωργικών προϊόντων, ως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 7 της εν λόγω οδηγίας, και εφόσον δεν έχει αρνητικές επιπτώσεις για τον άνθρωπο (άμεσες ή έμμεσες συνέπειες για την υγεία του ανθρώπου), τα ζώα, τα φυτά και το περιβάλλον, ως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 5 και το άρθρο 1 της οδηγίας.

Άλλη προτεινόμενη δήλωση αφορά το άρθρο 17 παράγραφος 2 του πρωτοκόλλου για την προστασία του εδάφους. Το εν λόγω άρθρο πρέπει να ερμηνεύεται κατά τρόπο που να εξασφαλίζεται ότι τα σχέδια για τη διαχείριση των αποβλήτων όσον αφορά την προεπεξεργασία, την επεξεργασία και την τελική διάθεση των αποβλήτων και των υπολειμμάτων, συντάσσονται και εφαρμόζονται έτσι ώστε να αποφεύγεται η ρύπανση του εδάφους και να εξασφαλίζεται συμβατότητα με το περιβάλλον και την υγεία του ανθρώπου.

Σε ό,τι αφορά το άρθρο 19 παράγραφος 2 και το άρθρο 21 παράγραφος 2 προτείνεται δήλωση ότι το κοινό σύστημα παρακολούθησης που προβλέπει η σύμβαση των Άλπεων θα πρέπει να συμφωνεί κατά το δυνατόν με το παγκόσμιο δίκτυο των συστημάτων γεωσκόπησης (GEOSS). Τα συστήματα γεωσκόπησης αφορούν μετρήσεις στον αέρα, το νερό και το έδαφος που εκτελούνται από το έδαφος, τον αέρα ή το διάστημα. Κατά παράδοση ανάλογες παρατηρήσεις πραγματοποιούνται χωριστά, αλλά σήμερα καταβάλλονται προσπάθειες τα στοιχεία αυτά να συνεξετάζονται και να μελετώνται οι αλληλεπιδράσεις τους. Το GEOSS προβλέπεται να αποτελέσει κατανεμημένο σύστημα, το οποίο θα βασίζεται στις προσπάθειες συνεργασίας των ήδη υφιστάμενων συστημάτων παρακολούθησης και επεξεργασίας, τα οποία λειτουργούν βάσει χωριστών εντολών, και να καταστεί σύστημα παροχής έγκαιρων, χρήσιμων και ακριβών δεδομένων, πληροφοριών, προϊόντων και υπηρεσιών σε όλους τους νόμιμους χρήστες ανά την υφήλιο.

β) Το πρωτόκολλο για την ενέργεια

Το 6ο πρόγραμμα δράσης για το περιβάλλον[7] αναφέρεται στη δέσμευση που έχει αναλάβει η Ευρωπαϊκή Κοινότητα όσον αφορά την καταπολέμηση της αλλαγής του κλίματος καθώς και υπέρ της αειφόρου διαχείρισης και χρήσης των φυσικών πόρων. Επιβάλλεται να ληφθούν ειδικά μέτρα για να βελτιωθεί η αποτελεσματική χρήση της ενέργειας, να προαχθεί η χρήση των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας και να εξασφαλιστεί η ένταξη των θεμάτων που αφορούν την αλλαγή του κλίματος στις υπόλοιπες πολιτικές.

Τα συμβαλλόμενα μέρη στο πρωτόκολλο της ενέργειας συμφωνούν να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα στους τομείς της εξοικονόμησης της ενέργειας, της παραγωγής, της μεταφοράς, της διανομής και της χρήσης της ενέργειας ώστε να εξασφαλιστούν οι απαραίτητες προϋποθέσεις για την αειφόρο ανάπτυξη.

Οι διατάξεις του πρωτοκόλλου ευθυγραμμίζονται με την πολιτική της Επιτροπής[8] και η υπογραφή του πρωτοκόλλου αναμένεται ότι θα ενισχύσει περαιτέρω τη διασυνοριακή συνεργασία με την Ελβετία, το Λίχτενσταϊν και το Μονακό. Τοιουτοτρόπως θα καταστεί δυνατόν να συμμερισθούν τους στόχους μας οι περιφερειακοί εταίροι μας και ανάλογες πρωτοβουλίες να καλύψουν συνολικά την οικολογική περιφέρεια των Άλπεων. Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) έχει αναλάβει τη δέσμευση να φέρει εις πέρας σειρά περιβαλλοντικών πολιτικών που θα μπορούσαν και θα έπρεπε να προαχθούν επίσης σε περιφερειακό επίπεδο από κατάλληλους (δια) κυβερνητικούς φορείς, όπως για παράδειγμα η συνθήκη των Άλπεων.

Ωστόσο, η Επιτροπή προτείνει να διατυπωθεί επιφύλαξη όσον αφορά το άρθρο 9 του πρωτοκόλλου για την ενέργεια το οποίο αφορά θέματα πυρηνικής ενέργειας. Σε ό,τι αφορά την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, ανάλογες απαιτήσεις προβλέπονται στη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας (EURATOM- ΕΚΑΕ). Η προς λήψη απόφαση καθώς και η απόφαση για την επικύρωση της σύμβασης των Άλπεων βασίζονται στη συνθήκη ΕΚ και όχι στη συνθήκη EURATOM – ΕΚΑΕ. Κατά συνέπεια, ελλείψει ενδεδειγμένης νομικής βάσης, η ΕΚ δεν μπορεί να επικυρώσει την εν λόγω παράγραφο εάν δεν προηγηθεί η γενικότερη αναθεώρησή της.

γ) Πρωτόκολλο τουρισμού

Ο τουρισμός αποτελεί ιδιαίτερης σημασίας οικονομικό τομέα στα περισσότερα μέρη των ΄Αλπεων με άμεσες περιβαλλοντικές και κοινωνικές επιπτώσεις. Δεδομένου ότι η συγκεκριμένη ορεινή περιοχή αποτελεί μοναδικό και λίαν ευπαθή οικολογικό χώρο, είναι ιδιαίτερης σημασίας να επιτευχθεί εξισορρόπηση οικονομικών συμφερόντων και περιβαλλοντικών μελημάτων ώστε να επιτευχθεί η αειφόρος ανάπτυξη της εν λόγω περιφέρειας. Οι τουριστικές δραστηριότητες αφορούν και τους τοπικούς πληθυσμούς, αλλά κυρίως άτομα εκτός της συγκεκριμένης ορεινής περιφέρειας. Μολονότι καθίσταται ολοένα πιο παγκόσμιο φαινόμενο, ο τουρισμός απαιτεί τη λήψη μέτρων σε εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο.

Με την προσφάτως εγκριθείσα ανακοίνωση “Βασικές κατευθύνσεις για την αειφορία του ευρωπαϊκού τουρισμού”[9] η Επιτροπή επιχειρεί να αντιμετωπίσει ειδικά προβλήματα που αφορούν τον τουρισμό καθώς και τις επιπλέον προκλήσεις που αντιμετωπίζουν συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές όπως οι Άλπεις. Σημαντική προσέγγιση εν προκειμένω αποτελεί η προαγωγή των αειφόρων μορφών τουρισμού.

Το προσφάτως εγκριθέν έγγραφο εργασίας “Τα κοινοτικά μέτρα που επηρεάζουν τον τουρισμό”[10] αποδεικνύει σαφώς ότι ευρύ φάσμα των πολιτικών και της νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης αφορούν, άμεσα ή έμμεσα, τον ευρωπαϊκό και το διεθνή τουρισμό.

Το πρωτόκολλο για τον τουρισμό που στοχεύει εν γένει στην προαγωγή αειφόρων και φιλικών για το περιβάλλον μορφών τουρισμού με τη λήψη ειδικών μέτρων και τη διατύπωση συστάσεων, μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως μέσο για την ενσωμάτωση των περιβαλλοντικών πτυχών της αειφόρου τουριστικής ανάπτυξης στις οικονομικές και κοινωνικές στρατηγικές.

Η υπογραφή του πρωτοκόλλου θα εκπέμψει έντονο πολιτικό σήμα προς την περιφέρεια των Άλπεων και τις υπόλοιπες ορεινές περιοχές εν γένει καθώς και θα αποτελέσει συγκεκριμένο βήμα για να δοθεί συνέχεια στην Παγκόσμια Διάσκεψης Κορυφής για την Αειφόρο Ανάπτυξη και το Διεθνές έτος 2002 για τον οικολογικό τουρισμό.

3. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Η σύμβαση των Άλπεων και τα πρωτόκολλα αυτής αποτελούν μέσο που επιτρέπει στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα να ενισχύσει την περιβαλλοντική προστασία μιας μεγάλης και λίαν ευπαθούς διασυνοριακής ζώνης. Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα έχει δεσμευθεί υπέρ της επίτευξης του στόχου της σύμβασης και των πρωτοκόλλων της. Η υπογραφή των πρωτοκόλλων θα αποτελέσει σαφές σήμα ανάληψης των εν λόγω δεσμεύσεων.

Πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Για την υπογραφή του πρωτοκόλλου σχετικά με την προστασία του εδάφους, του πρωτοκόλλου για την ενέργεια και του πρωτοκόλλου για τον τουρισμό της σύμβασης των Άλπεων

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως τα άρθρα 175 παράγραφος 1 και 300 παράγραφος 2 πρώτο σημείο, πρώτη πρόταση,

την πρόταση της Επιτροπής[11],

Εκτιμώντας τα εξής:

1. Η σύμβαση για την προστασία των Άλπεων (σύμβαση των Άλπεων) υπεγράφη εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Κοινότητας στις 7 Νοεμβρίου 1991[12].

2. Τα πρωτόκολλα αποτελούν καθοριστικής σημασίας βήμα για την εφαρμογή της σύμβασης των Άλπεων, και η Ευρωπαϊκή Κοινότητα έχει δεσμευθεί για την υλοποίηση των στόχων της σύμβασης.

3. Τα οικονομικά, κοινωνικά και οικολογικά διασυνοριακά προβλήματα των Άλπεων εξακολουθούν να αποτελούν μείζονα πρόκληση που θα πρέπει να αντιμετωπιστεί στην συγκεκριμένη λίαν ευπαθή περιοχή.

4. Οι κοινοτικές πολιτικές και ιδίως οι τομείς προτεραιότητας του 6ου προγράμματος δράσης για το περιβάλλον[13], θα πρέπει να προαχθούν και να ενισχυθούν στην περιοχή των Άλπεων.

5. Κρίνεται σκόπιμο τα εν λόγω πρωτόκολλα να υπογραφούν από την Κοινότητα, μετά τη σύναψή τους.

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

Άρθρο 1

Ο Πρόεδρος του Συμβουλίου εξουσιοδοτείται να ορίσει το άτομο ή τα άτομα που δικαιούνται να υπογράψουν, εξ ονόματος της Κοινότητας, και υπό την επιφύλαξη της σύναψης τους, το πρωτόκολλο για την προστασία του εδάφους, το πρωτόκολλο για την ενέργεια και το πρωτόκολλο για τον τουρισμό στην σύμβαση των Άλπεων, ως διατυπώθηκαν στο Ζάλτσμπουργκ στις 7 Νοεμβρίου 1991, και να τους εκχωρήσει την απαραίτητη προς τούτο εξουσία.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 12 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 3 ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ «προστασια του εδαφουσ» της ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΤΩΝ ΑΛΠΕΩΝ

Το ως άνω άρθρο πρέπει να ερμηνεύεται βάσει των διατάξεων της οδηγίας της 12ης Ιουνίου 1986 για την προστασία του περιβάλλοντος και ιδίως του εδάφους σε ό,τι αφορά τη χρήση της λυματολάσπης στη γεωργία (86/278/ΕΟΚ)[14]. Η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι η εν λόγω ιλύς καθαρισμού μπορεί να έχει χρήσιμες ιδιότητες από γεωπονικής πλευράς και ως εκ τούτου θεωρείται δικαιολογημένο να ενθαρρυνθεί η χρήση της στη γεωργία, εφόσον βεβαίως αξιοποιείται ορθά. Επιπλέον, η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι η χρήση της λυματολάσπης δεν θα πρέπει να επιβαρύνει την ποιότητα του εδάφους ή των γεωργικών προϊόντων, ως προβλέπεται στην αιτιολογική σκέψη της εν λόγω οδηγίας, ούτε να έχει αρνητικές συνέπειες για τον άνθρωπο (άμεσες και έμμεσες επιπτώσεις στην υγεία του ανθρώπου), για τα ζώα τα φυτά και το περιβάλλον, ως αναφέρεται στο άρθρο και το άρθρο 1 της οδηγίας.

ΔΗΛΩΣΗ της ΕΥΡΩΠΑΪκησ επιτροπησ

ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΑΤΟ ΑΡΘΡΟ 17 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 2 ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ «προστασια του εδαφουσ» της ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΤΩΝ ΑΛΠΕΩΝ

Το άρθρο 17 παράγραφος 2 του πρωτοκόλλου για την προστασία του εδάφους πρέπει να ερμηνεύεται κατά τρόπο που να εξασφαλίζεται ότι τα σχέδια διαχείρισης αποβλήτων για την προεπεξεργασία, την επεξεργασία και τη διάθεση αποβλήτων και υπολειμμάτων συντάσσονται και εφαρμόζονται, κατά τρόπο που να αποφεύγεται η ρύπανση του εδάφους και να εξασφαλίζεται όχι μόνο η συμβατότητα προς το περιβάλλον αλλά και προς την υγεία του ανθρώπου.

ΔΗΛΩΣΗ της ΕΥΡΩΠΑΪκησ επιτροπησ

ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 19 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 2 και το αρθρο 21 παραγραφοσ 2 του ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ «προστασια του εδαφουσ» της ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΤΩΝ ΑΛΠΕΩΝ

Σε ότι αφορά το άρθρο 19 παράγραφος 2 και το άρθρο 21 παράγραφος 2 το κοινό σύστημα παρατήρησης θα πρέπει να είναι κατά το δυνατόν συμβατό προς το παγκόσμιο δίκτυο των συστημάτων γεωσκόπησης (GEOSS).

ΕΠΙΦΥΛΑΞΗ της ΕΥΡΩΠΑϊκησ επιτροπησ

οσον αφορα το αρθρο 9 του πρωτοκολλου για την «ενεργεια» της συμβασησ των αλπεων

Το άρθρο 9 του πρωτοκόλλου για την ενέργεια άπτεται θεμάτων πυρηνικής ενέργειας. Όσον αφορά την ΕΚ ανάλογες απαιτήσεις καλύπτονται από τις διατάξεις της συνθήκης ίδρυσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας (EURATOM- ΕΚΑΕ). Η προς λήψη απόφαση και η απόφαση βάσει της οποίας έχει επικυρωθεί η σύμβαση των Άλπεων δεν βασίζονται στη συνθήκη ΕΚΑΕ αλλά αποκλειστικά και μόνο στη συνθήκη ΕΚ. Ως εκ τούτου, ελλείψει προσήκουσας νομικής βάσης, η ΕΚ δεν μπορεί να συμβληθεί στην εν λόγω παράγραφο πριν από τη γενικότερη αναθεώρηση της.

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ

ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΤΩΝ ΑΛΠΕΩΝ ΤΟΥ 1991 ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ "ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΕΔΑΦΟΥΣ"

Προοίμιο

Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας,

Η Δημοκρατία της Αυστρίας,

Η Γαλλική Δημοκρατία,

Η Ιταλική Δημοκρατία,

Το Πριγκιπάτο του Λιχτενστάιν,

Το Πριγκιπάτο του Μονακό,

Η Δημοκρατία της Σλοβενίας,

Η Ελβετική Συνομοσπονδία,

καθώς και

Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα,

Σύμφωνα με την αποστολή τους, η οποία απορρέει από τη Σύμβαση για την Προστασία των Άλπεων (Σύμβαση των Άλπεων) της 7ης Νοεμβρίου 1991 και συνίσταται στην εξασφάλιση της σφαιρικής πολιτικής προστασίας και της αειφόρου ανάπτυξης του χώρου των Άλπεων,

Κατ’ εφαρμογή των υποχρεώσεών τους που απορρέουν βάσει του άρθρου 2, εδάφια 2 και 3 της Σύμβασης των Άλπεων,

Με στόχο να μειωθεί η ποιοτική και ποσοτική υποβάθμιση του εδάφους, χρησιμοποιώντας, ιδίως, μεθόδους γεωργικής και δασοκομικής παραγωγής που συνεπάγονται ελάχιστες αρνητικές επιπτώσεις για το έδαφος, εκμεταλλευόμενοι το έδαφος κατά τρόπο οικονομικό, θέτοντας υπό έλεγχο τη διάβρωση και περιορίζοντας την αδιαβροχοποίηση (σφράγιση) του εδάφους,

Αναγνωρίζοντας ότι η προστασία των αλπικών εδαφών, η αειφόρος διαχείριση και η αποκατάσταση των φυσικών λειτουργιών τους στις περιοχές που έχουν υποστεί αλλοίωση αποτελούν θέματα γενικού ενδιαφέροντος,

Αναγνωρίζοντας ότι οι Άλπεις, δεδομένου ότι αποτελούν έναν από τους μεγαλύτερους ενιαίους φυσικούς χώρους στην Ευρώπη, διαθέτουν ιδιαζόντως ευπαθή οικολογική ποικιλότητα και οικοσυστήματα των οποίων επιβάλλεται να διαφυλαχθεί η εύρυθμη λειτουργία,

Εκτιμώντας ότι ο τοπικός πληθυσμός πρέπει να είναι σε θέση να καθορίζει το δικό του πρόγραμμα κοινωνικής, πολιτιστικής και οικονομικής ανάπτυξης και να συμμετέχει στην εφαρμογή του βάσει του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου,

Γνωρίζοντας αφενός το γεγονός ότι ο χώρος των Άλπεων αποτελεί πλαίσιο διαβίωσης και ανάπτυξης οικονομικών δραστηριοτήτων που είναι καθοριστικής σημασίας για τον τοπικό πληθυσμό καθώς και χώρο αναψυχής για τους κατοίκους άλλων περιφερειών, και έχοντας αφετέρου υπόψη ότι η διαφύλαξη των λειτουργιών του εδάφους μπορεί να τεθεί σε κίνδυνο από τις διιστάμενες απαιτήσεις χρήσης του που συγκεντρώνονται στο στενό αλπικό χώρο καθώς και ότι, ως εκ τούτου, επιβάλλεται να εναρμονισθούν τα οικονομικά συμφέροντα προς τις οικολογικές απαιτήσεις,

Αναγνωρίζοντας ότι το έδαφος κατέχει ιδιαίτερη θέση στα οικοσυστήματα, ότι η ανασύσταση και η αποκατάσταση των εδαφών που έχουν υποστεί αλλοίωση μπορεί να επιτευχθεί μόνο με ιδιαίτερα βραδείς ρυθμούς, ότι εξαιτίας των τοπογραφικών ιδιομορφιών του χώρου των Άλπεων, η διάβρωση των εδαφών θα μπορούσε να εντατικοποιηθεί καθώς και ότι, αφενός τα εδάφη αποτελούν συλλέκτη ρύπων και αφετέρου, τα μολυσμένα εδάφη μπορούν να αποτελέσουν πηγή ρύπων για τα γειτονικά οικοσυστήματα και, ως εκ τούτου, ενδέχεται να συνιστούν κίνδυνο για τον άνθρωπο, τα ζώα και τα φυτά,

Έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι η χρήση του εδάφους, ιδίως με την πολεοδομία, την ανάπτυξη της βιομηχανίας και της βιοτεχνίας, τη δημιουργία υποδομών, τις εξορυκτικές δραστηριότητες, τον τουρισμό, τη γεωργία, τη δασική οικονομία και τις μεταφορές, μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα την ποσοτική και ποιοτική υποβάθμιση του εδάφους και ότι, κατά συνέπεια, επιβάλλεται να προταθούν ενδεδειγμένα και ολοκληρωμένα μέτρα πρόληψης, περιορισμού και αποκατάστασης των ζημιών με στόχο την προστασία του,

Εκτιμώντας ότι η προστασία του εδάφους επηρεάζει πολλαπλά άλλες πολιτικές οι οποίες ασκούνται στο χώρο των Άλπεων και ότι, κατά συνέπεια, θα πρέπει να συντονίζεται με τους άλλους τομείς και κλάδους,

Έχοντας πεισθεί ότι ορισμένα προβλήματα μπορούν να αντιμετωπιστούν αποκλειστικά και μόνο σε διασυνοριακό πλαίσιο και, ως εκ τούτου, απαιτούν τη λήψη κοινών μέτρων εκ μέρους των αλπικών κρατών τα οποία θα πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή από τα συμβαλλόμενα μέρη ανάλογα με τα διαθέσιμα μέσα,

Συμφώνησαν στα εξής:

Κεφάλαιο I

Γενικές διατάξεις

Άρθρο 1

Στόχοι

(1) Το παρόν πρωτόκολλο αποσκοπεί στην εφαρμογή των δεσμεύσεων που έχουν αναλάβει τα συμβαλλόμενα μέρη της Σύμβασης των Άλπεων για θέματα προστασίας του εδάφους.

(2) Το έδαφος,

1. στις φυσικές λειτουργίες του ως:

α) ζωτικού υποβάθρου και χώρου για τον άνθρωπο, τα ζώα, τα φυτά και τους μικροοργανισμούς,

β) χαρακτηριστικού στοιχείου της φύσης και των τοπίων,

γ) τμήματος του οικοσυστήματος, ιδίως με τους κύκλους του νερού και των θρεπτικών στοιχείων,

δ) μέσου μετατροπής και ρύθμισης της παροχής ουσιών, ιδίως χάρη στην ικανότητά του να λειτουργεί διηθητικά, να έχει ανασχετική δράση και να αποτελεί δεξαμενή αποθήκευσης, ιδίως για την προστασία των υπόγειων υδάτων,

ε) γενετικού αποθέματος,

2. στις λειτουργίες του ως αρχείου της φυσικής και πολιτιστικής ιστορίας και,

3. με στόχο να διαφυλαχθεί η αξιοποίησή του ως:

α) χώρου άσκησης της γεωργίας, συμπεριλαμβανόμενης της καλλιέργειας λειμώνων και της δασικής οικονομίας,

β) χώρου πραγματοποίησης πολεοδομικών και τουριστικών δραστηριοτήτων,

γ) τοποθεσίας για άλλες οικονομικές χρήσεις, τις μεταφορές, την παροχή και τη διανομή, την αποχέτευση υδάτων και τη διάθεση αποβλήτων,

δ) πηγής φυσικών πόρων,

πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο αειφόρου διαφύλαξης ως προς όλες τις πτυχές του. Ιδιαίτερα επιβάλλεται να εξασφαλιστούν και να διαφυλαχθούν μακροπρόθεσμα τόσο ποσοτικά όσο και ποιοτικά οι οικολογικές λειτουργίες του εδάφους δεδομένου ότι αποτελούν καθοριστικής σημασίας στοιχείο των οικοσυστημάτων. Επιβάλλεται επίσης να ενθαρρυνθεί η αποκατάσταση των εδαφών που έχουν υποστεί αλλοίωση.

(3) Τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν αποσκοπούν ιδίως στην ενδεδειγμένη αξιοποίηση του εδάφους στην εκάστοτε τοποθεσία, στην οικονομική χρήση των εκτάσεων, στην πρόληψη της διάβρωσης και κάθε επιβλαβούς τροποποίησης για τη δομή του εδάφους καθώς και στην ελαχιστοποίηση της διοχέτευσης ρυπογόνων ουσιών στο έδαφος.

(4) Ιδιαίτερα, επιβάλλεται να διαφυλαχθεί ή να προαχθεί η ποικιλότητα των εδαφών που χαρακτηρίζει τον αλπικό χώρο καθώς και οι χαρακτηριστικές τοποθεσίες.

(5) Προς τούτο, έχει ιδιαίτερη σημασία η αρχή της πρόληψης, η οποία εν προκειμένω καλύπτει τη διασφάλιση της λειτουργικότητας των εδαφών και των δυνατοτήτων αξιοποίησής τους για διαφορετικούς σκοπούς καθώς και τη διαφύλαξή τους για τις μελλοντικές γενιές στο πλαίσιο της αειφόρου ανάπτυξης.

Άρθρο 2

Βασικές υποχρεώσεις

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να λάβουν τα απαραίτητα νομοθετικά και διοικητικά μέτρα για να εξασφαλίσουν την προστασία του εδάφους στον χώρο των Άλπεων. Ο έλεγχος εφαρμογής των εν λόγω μέτρων εμπίπτει στις αρμοδιότητες των εθνικών αρχών.

(2) Σε περίπτωση που υπάρχει κίνδυνος να πληγεί σοβαρά και μόνιμα η λειτουργικότητα του εδάφους, κατά γενικό κανόνα τα θέματα προστασίας προέχουν των θεμάτων χρήσης.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη εξετάζουν τις δυνατότητες να στηρίξουν τα μέτρα που καλύπτει το παρόν πρωτόκολλο για την προστασία του εδάφους στον χώρο των Άλπεων με φορολογικά και/ή χρηματοοικονομικά μέσα. Ιδιαίτερης στήριξης επιβάλλεται να τύχουν τα μέτρα που θεωρούνται συμβατά προς την προστασία του εδάφους και προς τους στόχους της οικονομικής και οικολογικής αξιοποίησής του.

Άρθρο 3

Συνεκτίμηση των στόχων στις άλλες πολιτικές

Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να λάβουν επίσης υπόψη τους στόχους του παρόντος πρωτοκόλλου και στις υπόλοιπες πολιτικές τους. Στην περίπτωση των Άλπεων, αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τους τομείς της χωροταξίας, της πολεοδομίας και των μεταφορών, της ενέργειας, της γεωργίας και της δασικής οικονομίας, της εκμετάλλευσης των πρώτων υλών, της βιομηχανίας, της βιοτεχνίας, του τουρισμού, της προστασίας της φύσης και της διατήρησης των τοπίων, της διαχείρισης του νερού και των αποβλήτων καθώς και της ποιότητας του αέρα.

Άρθρο 4

Συμμετοχή των περιφερειακών και τοπικών αρχών

(1) Στο υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο, έκαστο των συμβαλλομένων μερών καθορίζει το κατά τη γνώμη του πλέον κατάλληλο επίπεδο συντονισμού και συνεργασίας μεταξύ των θεσμικών οργάνων και των άμεσα εμπλεκόμενων περιφερειακών και τοπικών αρχών ώστε να εξασφαλίζεται η συνυπευθυνότητα, ιδίως για την εκμετάλλευση και την ανάπτυξη στον χώρο των Άλπεων συνεργιών όσον αφορά την εφαρμογή των πολιτικών προστασίας του εδάφους καθώς και την εφαρμογή των σχετικών μέτρων.

(2) Οι άμεσα εμπλεκόμενες περιφερειακές και τοπικές αρχές συμμετέχουν στα επιμέρους στάδια προπαρασκευής και εφαρμογής των εν λόγω πολιτικών και μέτρων στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων τους και εντός του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου.

Άρθρο 5

Διεθνής συνεργασία

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη υποστηρίζουν την ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας μεταξύ των αντίστοιχων αρμόδιων θεσμικών οργάνων ιδίως σε ό,τι αφορά την κατάρτιση μητρώων εδαφών, την παρατήρηση του εδάφους, την οριοθέτηση και την επιτήρηση προστατευόμενων εδαφών και εδαφικών εκτάσεων που έχουν υποστεί ρύπανση ή αντιμετωπίζουν κινδύνους, τη διάθεση και την εναρμόνιση βάσεων δεδομένων, το συντονισμό της έρευνας για την προστασία του αλπικού εδάφους καθώς και την αμοιβαία ενημέρωση.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να εξαλείψουν κάθε εμπόδιο στη διεθνή συνεργασία μεταξύ των περιφερειακών και τοπικών αρχών στον χώρο των Άλπεων και να διευκολύνουν την επίλυση των κοινών προβλημάτων στο πλέον ενδεδειγμένο επίπεδο.

(3) Εφόσον ο καθορισμός των μέτρων σχετικά με την προστασία του εδάφους εμπίπτει στο πεδίο διεθνών ή εθνικών αρμοδιοτήτων, οι τοπικές και περιφερειακές αρχές θα πρέπει να έχουν το δικαίωμα να εκπροσωπούν αποτελεσματικά τα συμφέροντα του πληθυσμού.

Κεφάλαιο II

Ειδικά μέτρα

Άρθρο 6

Οριοθέτηση περιοχών

Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε τα εδάφη, των οποίων θεωρείται δικαιολογημένη η προστασία, να συμπεριλαμβάνονται στις προστατευόμενες εκτάσεις κατά την οροθέτηση αυτών. Ιδιαίτερα θα πρέπει να διαφυλαχθούν οι εδαφικοί και βραχώδεις σχηματισμοί που θεωρούνται χαρακτηριστικοί ή ιδιαίτερου ενδιαφέροντος για τη γνώση της εξέλιξης της γης.

Άρθρο 7

Οικονομική και εύλογη χρήση του εδάφους

(1) Κατά την κατάρτιση και την εφαρμογή των σχεδίων και/ή προγραμμάτων που προβλέπονται στο τρίτο εδάφιο του άρθρου 9 του πρωτοκόλλου «χωροταξία και αειφόρος ανάπτυξη», επιβάλλεται να λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι ανάγκες για την προστασία του εδάφους, ιδίως μάλιστα η οικονομική χρήση του εδάφους και των εκτάσεων.

(2) Για να περιορισθεί η σφράγιση (αδιαβροχοποίηση) και η κατάληψη του εδάφους, τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε να χρησιμοποιούνται κατασκευαστικές μέθοδοι που να μην προκαλούν σπατάλη των εδαφικών εκτάσεων και των αντίστοιχων εδαφικών πόρων. Σε ό,τι αφορά την πολεοδομία, εστιάζονται κατά προτίμηση στις εσωτερικές ζώνες, επιδιώκοντας παράλληλα τον περιορισμό της διεύρυνσης των οικισμών.

(3) Για τις μελέτες των περιβαλλοντικών και χωροταξικών επιπτώσεων των μεγάλων έργων στους τομείς της βιομηχανίας, των κατασκευών και των υποδομών ιδίως των μεταφορών, της ενέργειας και του τουρισμού, είναι σκόπιμο να λαμβάνονται δεόντως υπόψη στις εθνικές διαδικασίες η προστασία του εδάφους και η περιορισμένη διαθεσιμότητα εδαφικών εκτάσεων στο χώρο των Άλπεων.

(4) Εφόσον το επιτρέπουν οι φυσικές συνθήκες, τα εδάφη που δεν χρησιμοποιούνται πλέον, ή τα οποία έχουν υποστεί αλλοίωση, ιδίως οι χώροι εναπόθεσης αποβλήτων, συσσώρευσης απορριμμάτων, οι υποδομές και οι χιονοδρομικές πίστες, επιβάλλεται να αποτελέσουν αντικείμενο αποκατάστασης ή εκ νέου καλλιέργειας.

Άρθρο 8

Οικονομική χρήση και εξόρυξη πρώτων υλών με παράλληλη διαφύλαξη των εδαφικών πόρων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν για την οικονομική αξιοποίηση των πρώτων υλών που εξορύσσονται από το έδαφος. Καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να χρησιμοποιούνται κατ’ εξοχήν προϊόντα υποκατάστασης, να εξαντλείται κάθε δυνατότητα ανακύκλωσης και να ενθαρρύνεται η ανάπτυξή τους.

(2) Κατά την εξόρυξη, την επεξεργασία και τη χρήση των πρώτων υλών που εξορύσσονται από το έδαφος, πρέπει να επιδιώκεται η κατά το δυνατόν ελαχιστοποίηση της επιβάρυνσης των υπόλοιπων λειτουργιών του εδάφους. Στις ζώνες ιδιαίτερου ενδιαφέροντος για την προστασία των λειτουργιών του εδάφους και στις ζώνες που προορίζονται για τη συγκέντρωση πόσιμου ύδατος, δεν θα πρέπει να πραγματοποιείται εξόρυξη πρώτων υλών.

Άρθρο 9

Η διατήρηση του εδάφους στις υγρές ζώνες και τους τυρφώνες

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να διαφυλάξουν τους τυρφώνες που βρίσκονται σε υψηλό και χαμηλό υψόμετρο. Προς τούτο κρίνεται σκόπιμο μεσοπρόθεσμα να επιδιωχθεί η πλήρης υποκατάσταση της τύρφης.

(2) Στις υγρές ζώνες και τους τυρφώνες, τα αποστραγγιστικά μέτρα πρέπει να περιοριστούν στη συντήρηση των ήδη υφιστάμενων δικτύων, εκτός από εξαιρετικές περιπτώσεις για τις οποίες θεωρούνται απόλυτα δικαιολογημένα. Επιβάλλεται να ενθαρρυνθεί η λήψη μέτρων για την επιστροφή στη φυσική κατάσταση των ζωνών που έχουν ήδη αποτελέσει αντικείμενο αποστράγγισης.

(3) Κατά γενικό κανόνα, οι βαλτώδεις εκτάσεις δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται, ή εφόσον χρησιμοποιούνται για γεωργικούς σκοπούς, θα πρέπει να αποτελούν αντικείμενο εκμετάλλευσης που να επιτρέπει παράλληλα τη διατήρηση του ιδιαίτερου χαρακτήρα τους.

Άρθρο 10

Οροθέτηση και επεξεργασία των ζωνών που αντιμετωπίζουν κινδύνους

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να χαρτογραφηθούν οι ζώνες των Άλπεων που απειλούνται από γεωλογικούς, υδρογεωλογικούς και υδρολογικούς κινδύνους, ιδίως λόγω κατολισθήσεων (ολισθήσεις μαζών, κατολισθήσεις ιλύος, κατολισθήσεις εδάφους) χιονοστιβάδων και πλημμυρών, οι ζώνες αυτές θα πρέπει να καταχωρισθούν σε μητρώο προβλέποντας παράλληλα, εάν αυτό κρίνεται απαραίτητο, την οροθέτηση των ζωνών που αντιμετωπίζουν ιδιαίτερους κινδύνους. Εφόσον υφίστανται, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και οι σεισμικοί κίνδυνοι.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε οι χρησιμοποιούμενες μηχανοτεχνικές μέθοδοι στις ζώνες που αντιμετωπίζουν κινδύνους να είναι κατά το δυνατόν πλησιέστερες προς τη φύση χρησιμοποιώντας τοπικά και παραδοσιακά υλικά δεόντως προσαρμοσμένα στις συνθήκες του τοπίου. Τα ως άνω μέτρα επιβάλλεται να υποστηρίζονται από τα ενδεδειγμένα δασοκομικά μέτρα.

Άρθρο 11

Οροθέτηση και διαχείριση των ζωνών των Άλπεων που απειλούνται από τη διάβρωση

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν να χαρτογραφήσουν τις αλπικές ζώνες που έχουν υποστεί διάβρωση κατά στρώσεις (επιφανειακή διάβρωση) και να τις καταχωρίσουν στο αντίστοιχο μητρώο εδαφών σύμφωνα με συγκρίσιμα κριτήρια ποσοτικοποίησης της διάβρωσης του εδάφους, εφόσον αυτό είναι απαραίτητο για την προστασία υλικών αγαθών.

(2) Επιβάλλεται να ελαχιστοποιηθεί η διάβρωση του εδάφους. Οι επιφάνειες που έχουν υποστεί διάβρωση του εδάφους και κατολισθήσεις θα πρέπει να αποκαθίστανται όσο είναι απαραίτητο για την προστασία του ανθρώπου και των υλικών αγαθών.

(3) Για την προστασία του ανθρώπου και των υλικών αγαθών, κρίνεται σκόπιμο να χρησιμοποιούνται κατά προτίμηση τεχνικές φιλικές προς τη φύση στους τομείς της υδραυλικής, της μηχανικής και της δασικής εκμετάλλευσης ώστε να σταματήσει η διάβρωση από τα ύδατα και να μειωθούν οι επιπτώσεις της απορροής.

Άρθρο 12

Γεωργία, καλλιέργεια λειμώνων και δασική οικονομία

(1) Για την προστασία από τη διάβρωση και την επιβλαβή συμπύκνωση του εδάφους, τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να χρησιμοποιούν καλές πρακτικές όσον αφορά τη γεωργία, την καλλιέργεια των λειμώνων χορτονομής και τη δασική οικονομία, που να είναι δεόντως προσαρμοσμένες στις τοπικές συνθήκες.

(2) Όσον αφορά την είσοδο ουσιών που προέρχονται από τη χρήση των λιπασμάτων ή των φυτοϋγειονομικών προϊόντων στο έδαφος, τα συμβαλλόμενα μέρη αποσκοπούν στην εκπόνηση και την εφαρμογή κοινών κριτηρίων καλής τεχνικής πρακτικής. Το είδος και η ποσότητα των λιπασμάτων καθώς και η εποχή κατά την οποία επιτρέπεται να χρησιμοποιούνται θα πρέπει να προσαρμοστούν στις ανάγκες των φυτών, λαμβάνοντας υπόψη τα διαθέσιμα θρεπτικά στοιχεία στο έδαφος και τα οργανικά υλικά, ενώ παράλληλα θα πρέπει να προσαρμόζονται στις συνθήκες καλλιέργειας και το περιβάλλον. Εν προκειμένω αναμένεται να είναι χρήσιμη η εφαρμογή οικολογικών/βιολογικών και ολοκληρωμένων μεθόδων παραγωγής και ο καθορισμός ανώτατων επιτρεπτών ορίων ζωικής επιβάρυνσης (πληθυσμιακής πυκνότητας του ζωικού κεφαλαίου) συναρτήσει των φυσικών συνθηκών του περιβάλλοντος και της ανάπτυξης των φυτών.

(3) Στους αλπικούς λειμώνες, θα πρέπει να ελαχιστοποιηθεί κυρίως η χρήση ορυκτών λιπασμάτων και συνθετικών φυτοφαρμακευτικών προϊόντων. Παράλληλα επιβάλλεται να εγκαταλειφθεί η χρήση λυματολάσπης.

Άρθρο 13

Δασοκομικά και άλλα μέτρα

(1) Στα ορεινά δάση που, ως επί το πλείστον, προστατεύουν την τοποθεσία τους, ή ιδίως στους οικισμούς, τις υποδομές μεταφορών, τις καλλιεργούμενες και άλλες εκτάσεις, τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να αποδώσουν προτεραιότητα στην ως άνω προστατευτική λειτουργία και να κατευθύνουν τη δασική διαχείριση με γνώμονα το συγκεκριμένο στόχο προστασίας. Τα ορεινά δάση θα πρέπει να διατηρηθούν όπου απαντούν.

(2) Ιδιαίτερα, το δάσος επιβάλλεται να αποτελεί αντικείμενο εκμετάλλευσης και συντήρησης ώστε να αποφεύγεται η διάβρωση και η επιβλαβής συμπύκνωση του εδάφους. Προς τούτο, κρίνεται σκόπιμο να ενθαρρυνθεί τόσο η δασοκομία που είναι προσαρμοσμένη στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της τοποθεσίας όσο και η φυσική αναγέννηση των δασών.

Άρθρο 14

Επιπτώσεις των τουριστικών υποδομών

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια με τον πλέον ενδεδειγμένο τρόπο ώστε:

- να αποφευχθούν τυχόν αρνητικές επιπτώσεις στα αλπικά εδάφη λόγω των τουριστικών δραστηριοτήτων·

- να σταθεροποιηθούν τα εδάφη τα οποία έχουν υποστεί αλλοίωση λόγω της εντατικής τουριστικής εκμετάλλευσης, ιδίως, και στο μέτρο του δυνατού, με την αποκατάσταση της φυτοκάλυψης και τη χρήση μηχανοτεχνικών μεθόδων φιλικών προς τη φύση. Εν συνεχεία, οι μελλοντικές μέθοδοι χρήσης των εν λόγω τοποθεσιών πρέπει να επιλέγονται κατά τρόπο που να μη θίγεται εκ νέου το έδαφος·

- στις δασικές περιοχές που λειτουργούν προστατευτικά, οι άδειες κατασκευής και ισοπέδωσης χιονοδρομικής πίστας επιτρέπεται να χορηγούνται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις και υπό την προϋπόθεση ότι λαμβάνονται αντίστοιχα αντισταθμιστικά μέτρα· παράλληλα, ουδεμία άδεια επιτρέπεται να χορηγείται στις ασταθείς ζώνες.

(2) Οι πρόσθετες χημικές και φυσικές ουσίες που χρησιμοποιούνται για την προπαρασκευή της εκάστοτε πίστας, επιτρέπονται αποκλειστικά και μόνον εφόσον έχει πιστοποιηθεί η συμβατότητά τους με το περιβάλλον.

(3) ¨Όταν διαπιστώνονται σημαντικές ζημίες στο έδαφος και τη βλάστηση, τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν, το ταχύτερο δυνατόν, τα απαραίτητα μέτρα αποκατάστασης.

Άρθρο 15

Περιορισμός της εισόδου ρυπογόνων στοιχείων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη καταβάλλουν κάθε προσπάθεια για να μειώσουν κατά το δυνατόν και προληπτικά την είσοδο ρυπογόνων ουσιών στο έδαφος από την ατμόσφαιρα, το νερό, τα απόβλητα και τις ουσίες που είναι επιβλαβείς για το περιβάλλον. Ευνοούνται τα μέτρα για τον περιορισμό των εκπομπών στην πηγή τους.

(2) Για να αποφευχθεί η μόλυνση των εδαφών από τη χρήση επικινδύνων ουσιών, τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν τα απαραίτητα τεχνικά μέτρα, προβλέπουν ελέγχους, εφαρμόζουν ερευνητικά προγράμματα και αναλαμβάνουν ενημερωτικές δράσεις.

Άρθρο 16

Οικολογική χρήση των αντιπαγωτικών προϊόντων

Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να ελαχιστοποιήσουν τη χρήση αντιπαγωτικών αλάτων και να χρησιμοποιούν στο μέτρο του δυνατού αντιολισθητικά προϊόντα και προϊόντα με μικρότερες ρυπογόνες επιδράσεις, όπως χαλίκια και άμμο.

Άρθρο 17

Ρυπανθέντα εδάφη, τοποθεσίες που έχουν υποστεί ρύπανση κατά το παρελθόν, προγράμματα διαχείρισης των αποβλήτων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να απογράψουν και να περιγράψουν τις τοποθεσίες τους που κατά το παρελθόν υπέστησαν ρύπανση και τις εκτάσεις για τις οποίες υπάρχουν υποψίες ότι έχουν ρυπανθεί (απογραφή των τοποθεσιών που έχουν υποστεί ρύπανση κατά το παρελθόν), με στόχο να εξετάσουν την κατάσταση των εν λόγω εκτάσεων και να αξιολογήσουν, με συγκρίσιμες μεθόδους, τους κινδύνους που εγκυμονούν.

(2) Για να αποφευχθεί η ρύπανση του εδάφους και ενόψει της προεπεξεργασίας, της επεξεργασίας και της εναπόθεσης αποβλήτων και καταλοίπων που να είναι συμβατά προς το περιβάλλον, επιβάλλεται να καταρτισθούν και να εφαρμοσθούν προγράμματα διαχείρισης των αποβλήτων

Άρθρο 18

Συμπληρωματικά μέτρα

Τα συμβαλλόμενα μέρη δύνανται να λάβουν συμπληρωματικά μέτρα για τη προστασία του εδάφους πέραν των ήδη προβλεπόμενων από το παρόν πρωτόκολλο.

Κεφάλαιο III

Έρευνα, κατάρτιση και ενημέρωση

Άρθρο 19

Έρευνα και παρατήρηση

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη ενθαρρύνουν και εναρμονίζουν σε στενή συνεργασία την έρευνα και τη συστηματική παρακολούθηση που θεωρούνται χρήσιμες για την επίτευξη των στόχων του παρόντος πρωτοκόλλου.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε τα εθνικά αποτελέσματα της έρευνας και της συστηματικής παρακολούθησης να ενσωματώνονται σε κοινό σύστημα μόνιμης παρακολούθησης και ενημέρωσης και να είναι προσπελάσιμα από το κοινό βάσει του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συντονίζουν τα αλπικά έργα έρευνας σχετικά με την προστασία του εδάφους, λαμβάνοντας υπόψη τις υπόλοιπες εξελίξεις σε επίπεδο εθνικής και διεθνούς έρευνας και εξετάζουν το ενδεχόμενο να αναπτύξουν κοινές ερευνητικές δραστηριότητες.

(4) Ιδιαίτερη προσοχή αποδίδεται στις αξιολογήσεις της ευπάθειας του εδάφους έναντι των επιμέρους δραστηριοτήτων του ανθρώπου, στις αξιολογήσεις της αναγεννητικής του ικανότητας καθώς και στη μελέτη των αντίστοιχων τεχνικών που θεωρούνται ως οι πλέον ενδεδειγμένες.

Άρθρο 20

Δημιουργία εναρμονισμένων βάσεων δεδομένων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να δημιουργήσουν, στο πλαίσιο του Συστήματος Ενημέρωσης και Παρατήρησης των Άλπεων, συγκρίσιμες βάσεις δεδομένων (για τις εδαφολογικές παραμέτρους, δειγματοληψίες, αναλυτικές μεθόδους και την αξιολόγηση) εξασφαλίζοντας τη δυνατότητα ανταλλαγής δεδομένων.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν όσον αφορά τις ουσίες που είναι επικίνδυνες για το έδαφος και πρέπει να αναλύονται κατά προτεραιότητα, και επιδιώκουν να καταλήξουν σε συγκρίσιμα κριτήρια αξιολόγησης.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη επιδιώκουν την αντιπροσωπευτική απογραφή της κατάστασης των αλπικών εδαφών, με κοινές βάσεις αξιολόγησης και σύμφωνα με εναρμονισμένες μεθόδους, λαμβάνοντας υπόψη τη γεωλογική και υδρογεωλογική κατάσταση.

Άρθρο 21

Δημιουργία μονίμων παρατηρητηρίων και συντονισμός της παρατήρησης του περιβάλλοντος

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να δημιουργήσουν, στον αλπικό χώρο, μόνιμα παρατηρητήρια (για τον έλεγχο και την τεχνική παρακολούθηση) και να τα εντάξουν σε ένα παναλπικό δίκτυο παρατήρησης του εδάφους.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν να συντονίσουν τις αντιστοίχως καταβαλλόμενες προσπάθειες για την παρατήρηση του εδάφους καθώς και τους περιβαλλοντικούς φορείς στους τομείς του αέρα, του νερού, της χλωρίδας και της πανίδας.

(3) Στο πλαίσιο των εν λόγω μελετών, τα συμβαλλόμενα μέρη συγκροτούν τράπεζες εδαφικών δειγμάτων βάσει συγκρίσιμων κριτηρίων.

Άρθρο 22

Κατάρτιση και πληροφόρηση

Τα συμβαλλόμενα μέρη ευνοούν την αρχική και συνεχή επιμόρφωση καθώς και την ενημέρωση του κοινού όσον αφορά τους στόχους, τα μέτρα και την εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου.

Κεφάλαιο IV

Εφαρμογή, έλεγχος και αξιολόγηση

Άρθρο 23

Εφαρμογή

Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται για την εφαρμογή του πρωτοκόλλου να λαμβάνοντας όλα τα κατάλληλα μέτρα βάσει του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου.

Άρθρο 24

Έλεγχος της τήρησης των υποχρεώσεων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη υποβάλλουν σε τακτά χρονικά διαστήματα εκθέσεις στη μόνιμη επιτροπή σχετικά με τα μέτρα που έχουν λάβει βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου. Οι εκθέσεις αφορούν επίσης το θέμα της αποτελεσματικότητας των ληφθέντων μέτρων. Η Διάσκεψη των Άλπεων καθορίζει την περιοδικότητα των εν λόγω εκθέσεων.

(2) Η μόνιμη επιτροπή εξετάζει τις ως άνω εκθέσεις για να διαπιστώσει κατά πόσον τα συμβαλλόμενα μέτρα έχουν ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις που επωμίζονται βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου. Η Επιτροπή δύναται επίσης να ζητήσει συμπληρωματικές πληροφορίες από τα εμπλεκόμενα συμβαλλόμενα μέρη ή να προσφύγει σε άλλες πηγές πληροφοριών.

(3) Η μόνιμη επιτροπή συντάσσει έκθεση σχετικά με την τήρηση, εκ μέρους των συμβαλλομένων μερών, των υποχρεώσεών τους βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου, η οποία διαβιβάζεται στην Διάσκεψη των Άλπεων.

(4) Η Διάσκεψη των Άλπεων λαμβάνει υπόψη την εν λόγω έκθεση. Εάν διαπιστώσει ότι κάποιες υποχρεώσεις δεν τηρήθηκαν, έχει τη δυνατότητα να διατυπώσει συστάσεις.

Άρθρο 25

Αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των διατάξεων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη εξετάζουν και αξιολογούν σε τακτά χρονικά διαστήματα την αποτελεσματικότητα των διατάξεων του παρόντος πρωτοκόλλου. Εφόσον κριθεί απαραίτητο για την επίτευξη των στόχων εξετάζουν το ενδεχόμενο έγκρισης κατάλληλων τροποποιήσεων για το παρόν πρωτόκολλο.

(2) Βάσει του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου, οι περιφερειακές και τοπικές αρχές συμμετέχουν στην εν λόγω αξιολόγηση. Οι μη κυβερνητικοί οργανισμοί που ενεργοποιούνται στον αντίστοιχο τομέα, μπορούν επίσης να συμμετάσχουν σε σχετικές διαβουλεύσεις.

Κεφάλαιο V

Τελικές διατάξεις

Άρθρο 26

Σχέσεις μεταξύ της Διάσκεψης των Άλπεων και του Πρωτοκόλλου

(1) Το παρόν πρωτόκολλο αποτελεί πρωτόκολλο της Σύμβασης των Άλπεων κατά την έννοια του άρθρου 2 και των υπολοίπων σχετικών άρθρων της ως άνω σύμβασης.

(2) Ουδείς δύναται να καταστεί συμβαλλόμενο μέρος στο παρόν πρωτόκολλο αν δεν συγκαταλέγεται μεταξύ των συμβαλλομένων μερών της Σύμβασης των Άλπεων. Κάθε καταγγελία της Σύμβασης των Άλπεων ισοδυναμεί και με καταγγελία του παρόντος πρωτοκόλλου.

(3) Όταν η Διάσκεψη των Άλπεων αποφασίζει για θέματα σχετικά με το παρόν πρωτόκολλο, στην αντίστοιχη ψηφοφορία δύνανται να λάβουν μέρος αποκλειστικά και μόνο τα συμβαλλόμενα μέρη στο παρόν πρωτόκολλο.

Άρθρο 27

Υπογραφή και επικύρωση

(1) Το παρόν πρωτόκολλο είναι ανοικτό προς υπογραφή από τα κράτη που υπέγραψαν τη σύμβαση των Άλπεων και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα από τις 16 Οκτωβρίου 1998, καθώς και τη Δημοκρατία της Αυστρίας ως θεματοφύλακα, από τις 16 Νοεμβρίου 1998.

(2) Το παρόν πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ για τα συμβαλλόμενα μέρη που έχουν εκφράσει σύμφωνη γνώμη και δέχονται να δεσμευθούν από αυτό τρεις μήνες μετά από την ημερομηνία κατά την οποία τρία κράτη έχουν καταθέσει αντίστοιχες πράξεις επικύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης.

(3) Για τα συμβαλλόμενα μέρη που εν συνεχεία εκφράζουν σύμφωνη γνώμη για να δεσμευθούν από το παρόν πρωτόκολλο, το πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ τρεις μήνες μετά από την ημερομηνία κατάθεσης των αντίστοιχων πράξεων κύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης. Μετά από την ημερομηνία έναρξης ισχύος τροποποίησης του πρωτοκόλλου, κάθε νέο συμβαλλόμενο μέρος στο εν λόγω πρωτόκολλο καθίσταται συμβαλλόμενο μέρος του πρωτοκόλλου όπως αυτό έχει τροποποιηθεί.

Άρθρο 28

Κοινοποιήσεις

Ο θεματοφύλακας κοινοποιεί σε όλα τα κράτη που αναφέρονται στο προοίμιο καθώς και στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα, σε ό,τι αφορά το συγκεκριμένο πρωτόκολλο:

α) κάθε υπογραφή,

β) την κατάθεση οιασδήποτε πράξεως κύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης,

γ) κάθε ημερομηνία θέσης σε ισχύ,

δ) κάθε δήλωση εκ μέρους συμβαλλομένου ή υπογράψαντος μέλους,

ε) κάθε καταγγελία που κοινοποιείται από συμβαλλόμενο μέρος, συμπεριλαμβανομένης της ημερομηνίας από την οποία αρχίζει να ισχύει.

Σε περίπτωση των ανωτέρω, οι υπογραφόμενοι, δεόντως προς τούτο εξουσιοδοτημένοι, υπέγραψαν το παρόν πρωτόκολλο.

Συνετάγη στο Bled, στις 16 Οκτωβρίου 1998, στα γαλλικά, γερμανικά, ιταλικά, σλοβένικα, θεωρώντας ότι τα κείμενα στις τέσσερις γλώσσες είναι αυθεντικά, σε ένα μόνο αντίγραφο το οποίο θα κατατεθεί στα αρχεία του κράτους της Δημοκρατίας της Αυστρίας. Ο θεματοφύλακας κοινοποιεί επικυρωμένο αντίγραφο σε όλα τα υπογράφοντα μέρη.

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ

ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΤΩΝ ΑΛΠΕΩΝ ΤΟΥ 1991 ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ "ΕΝΕΡΓΕΙΑ"

Προοίμιο

Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας,

η Δημοκρατία της Αυστρίας,

η Γαλλική Δημοκρατία,

η Ιταλική Δημοκρατία,

το Πριγκιπάτο του Λιχτενστάιν,

το Πριγκιπάτο του Μονακό,

η Δημοκρατία της Σλοβενίας,

η Ελβετική Συνομοσπονδία,

καθώς και

Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα,

σύμφωνα με την αποστολή τους, η οποία απορρέει από τη Σύμβαση για την Προστασία των Άλπεων (Σύμβαση των Άλπεων) της 7ης Νοεμβρίου 1991, να εξασφαλίσουν μία σφαιρική πολιτική προστασίας και αειφόρου ανάπτυξης του χώρου των Άλπεων,

κατ’ εφαρμογή των υποχρεώσεών τους που απορρέουν από το άρθρο 2, παράγραφοι 2 και 3 της Σύμβασης των Άλπεων,

έχοντας επίγνωση της σημασίας που έχει η εφαρμογή μεθόδων παραγωγής, διανομής και χρήσης της ενέργειας οι οποίες σέβονται τη φύση και το τοπίο και είναι φιλικές προς το περιβάλλον και συμβατές με την προώθηση μέτρων εξοικονόμησης ενέργειας,

λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη μείωσης των αερίων του θερμοκηπίου στον αλπικό χώρο και συμμόρφωσης με τις δεσμεύσεις της Σύμβασης - Πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την Αλλαγή του Κλίματος,

έχοντας πεισθεί για την ανάγκη εναρμόνισης των οικονομικών συμφερόντων και των οικολογικών απαιτήσεων,

έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι ο χώρος των Άλπεων έχει ιδιαίτερη σημασία για την Ευρώπη και ότι αποτελεί, από απόψεως γεωμορφολογίας, κλίματος, υδάτων, βλάστησης, πανίδας, τοπίου και πολιτιστικής δράσης, μοναδική αλλά και διαφοροποιημένη κληρονομιά και ότι οι περιοχές σε μεγάλο υψόμετρο, οι πεδιάδες και οι παρυφές των Άλπεων αποτελούν περιβαλλοντικές οντότητες των οποίων η διατήρηση δεν είναι δυνατόν να αφορά αποκλειστικά τα αλπικά κράτη,

έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι οι Άλπεις αντιπροσωπεύουν όχι μόνο τον χώρο διαβίωσης και εργασίας του τοπικού πληθυσμού, αλλά έχουν επίσης πολύ μεγάλη σημασία για τις πέραν των Άλπεων περιοχές, δεδομένου ότι από το χώρο αυτό πραγματοποιείται η διέλευση των διευρωπαϊκών μεταφορών προσώπων και εμπορευμάτων, καθώς επίσης και των διεθνών δικτύων διανομής ενέργειας,

δεδομένης της περιβαλλοντικής ευαισθησίας του αλπικού χώρου, κυρίως όσον αφορά τις δραστηριότητες παραγωγής, μεταφοράς και χρήσης της ενέργειας, οι οποίες αλληλεπιδρούν με θέματα που αφορούν την προστασία της φύσης, τη χωροταξία και τη χρήση του εδάφους,

λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι, λόγω της παρουσίας κινδύνων για την προστασία του περιβάλλοντος, ιδιαίτερα εξαιτίας των ενδεχόμενων αλλαγών του κλίματος που προκαλούνται από τον άνθρωπο, έχει καταστεί αναγκαίο να δίδεται ιδιαίτερη προσοχή στις στενές σχέσεις μεταξύ των κοινωνικών και οικονομικών δραστηριοτήτων του ανθρώπου και της διατήρησης των οικοσυστημάτων που απαιτούν, κυρίως στον αλπικό χώρο, τη θέσπιση κατάλληλων και διαφοροποιημένων μέτρων, σε συμφωνία με τον τοπικό πληθυσμό, τους πολιτικούς φορείς και τις οικονομικές και κοινωνικές οργανώσεις,

έχοντας την πεποίθηση ότι ο τοπικός πληθυσμός πρέπει να είναι σε θέση να καθορίζει τη δική του προοπτική κοινωνικής, πολιτιστικής και οικονομικής ανάπτυξης και να συμμετέχει στην υλοποίησή της εντός του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου,

έχοντας την πεποίθηση ότι ορισμένα προβλήματα είναι δυνατόν να επιλυθούν μόνο μέσα σε ένα διακρατικό πλαίσιο και ότι απαιτούνται κοινά μέτρα εκ μέρους των αλπικών κρατών και των άμεσα ενδιαφερόμενων τοπικών φορέων,

πεπεισμένες για το γεγονός ότι η ικανοποίηση των ενεργειακών αναγκών αντιπροσωπεύει σημαντικό παράγοντα οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξης, τόσο εντός όσο και εκτός του αλπικού χώρου,

έχοντας επίγνωση της σημασίας χρησιμοποίησης και περαιτέρω ανάπτυξης οικονομικών εργαλείων χάρη στα οποία θα μπορεί να λαμβάνεται καλύτερα υπόψη το πραγματικό κόστος στον υπολογισμό των ενεργειακών τιμών,

πεπεισμένες ότι η περιοχή των Άλπεων συμβάλλει μακροπρόθεσμα στην ικανοποίηση των ευρωπαϊκών ενεργειακών αναγκών και ότι πρέπει η ίδια να διαθέτει, εκτός από επαρκείς πόρους πόσιμου ύδατος, επαρκείς ενεργειακούς πόρους για τη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης των πληθυσμών και της οικονομικής παραγωγικότητας,

πεπεισμένες ότι η περιοχή των Άλπεων παίζει ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο για τη διασύνδεση των ενεργειακών συστημάτων των ευρωπαϊκών χωρών,

πεπεισμένες για το γεγονός ότι, στον αλπικό χώρο, μέτρα για την ορθολογική χρήση της ενέργειας και την αειφόρο χρησιμοποίησή των πόρων ύδατος και ξυλείας συμβάλλουν στην ικανοποίηση των ενεργειακών αναγκών στο πλαίσιο της εθνικής οικονομίας και ότι η χρησιμοποίηση της βιομάζας και της ηλιακής ενέργειας αποκτούν όλο και μεγαλύτερη σημασία,

συμφώνησαν στα εξής:

Κεφάλαιο I

Γενικές διατάξεις

Άρθρο 1

Στόχοι

Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να δημιουργήσουν το κατάλληλο πλαίσιο και να θεσπίσουν μέτρα για την εξοικονόμηση ενέργειας, την παραγωγή, τη μεταφορά, τη διανομή και τη χρησιμοποίηση της ενέργειας εντός του εδαφικού πλαισίου εφαρμογής της Σύμβασης των Άλπεων προκειμένου να επιτευχθεί αειφόρος ανάπτυξη στον ενεργειακό τομέα, συμβατή με τα συγκεκριμένα όρια ανοχής του αλπικού χώρου· προς το σκοπό αυτό, τα συμβαλλόμένα μέρη θα συνεισφέρουν ουσιαστικά στην προστασία του πληθυσμού και του περιβάλλοντος και στη διαφύλαξη των πόρων και του κλίματος.

Άρθρο 2

Θεμελιώδεις υποχρεώσεις

(1) Σύμφωνα με το παρόν πρωτόκολλο, τα συμβαλλόμενα μέρη επιδιώκουν κυρίως:

α) α εναρμονίσουν το σχεδιασμό της ενεργειακής τους οικονομίας με εκείνον της γενικής διευθέτησης του αλπικού χώρου·

β) α εναρμονίσουν τα συστήματα παραγωγής, μεταφοράς και διανομής της ενέργειας με στόχο τη γενικότερη βελτιστοποίηση του συστήματος υποδομών στον αλπικό χώρο, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες προστασίας του περιβάλλοντος·

γ) α περιορίσουν τις επιπτώσεις ενεργειακής προέλευσης στο περιβάλλον, βελτιστοποιώντας την παροχή υπηρεσιών στους τελικούς χρήστες της ενέργειας με τη θέσπιση, μεταξύ άλλων και στα πλαίσια του εφικτού, των ακόλουθων μέτρων:

- τη μείωση των αναγκών σε ενέργεια με τη χρησιμοποίηση περισσότερο αποδοτικών τεχνολογιών·

- την ευρύτερη κάλυψη των εναπομενουσών αναγκών σε ενέργεια από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας·

- η βελτιστοποίηση των υφιστάμενων εγκαταστάσεων για την παραγωγή ενέργειας από μη ανανεώσιμες πηγές ενέργειας·

δ) α περιορίσουν τις αρνητικές επιπτώσεις των ενεργειακών υποδομών στο περιβάλλον και στο τοπίο, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που συνδέονται με τη διαχείριση των αποβλήτων τους, μέσω της θέσπισης προληπτικών μέτρων για τις νέες υποδομές και, εφόσον είναι αναγκαίο της προσφυγής σε βελτιωτικές παρεμβάσεις επί των υφιστάμενων εγκαταστάσεων.

(2) Σε περίπτωση κατασκευής νέων μεγάλων ενεργειακών υποδομών και σημαντικής αύξησης του δυναμικού των υφιστάμενων, τα συμβαλλόμενα μέρη, στο πλαίσιο του ισχύοντος δικαίου, προβαίνουν στην αξιολόγηση του αντίκτυπου στο περιβάλλον των Άλπεων καθώς και σε εκτίμηση των χωρικών και κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεών τους, σύμφωνα με το άρθρο 12. Στην περίπτωση έργων που είναι δυνατόν να έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις, τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν το δικαίωμα διαβούλευσης σε διεθνές επίπεδο.

(3) Λαμβάνουν υπόψη στην ενεργειακή τους πολιτική το γεγονός ότι ο αλπικός χώρος προσφέρεται για τη χρησιμοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και ενθαρρύνουν την αμοιβαία συνεργασία σε αναπτυξιακά προγράμματα στον εν λόγω τομέα.

(4) Τα συμβαλλόμενα μέρη διατηρούν τους προστατευόμενους χώρους με τις προστατευτικές τους ζώνες, τις άλλες ζώνες προστασίας και ησυχίας καθώς και τις άθικτες ζώνες όσον αφορά τη φύση και το τοπίο· βελτιστοποιούν τις ενεργειακές υποδομές σε συνάρτηση με τα διαφορετικά επίπεδα ευαισθησίας, ανοχής και τρέχουσας υποβάθμισης του αλπικού οικοσυστήματος.

(5) Τα συμβαλλόμενα μέρη έχουν επίγνωση του γεγονότος ότι η εφαρμογή μιας ενδεδειγμένης πολιτικής έρευνας και ανάπτυξης η οποία μεταφράζεται σε μέτρα πρόληψης και βελτίωσης είναι δυνατόν να συμβάλει σημαντικά στην προστασία των Άλπεων από τον αντίκτυπο των ενεργειακών υποδομών στο περιβάλλον. Ενθαρρύνουν δράσεις έρευνας και ανάπτυξης προς την κατεύθυνση αυτή και ενημερώνονται αμοιβαία για τα σημαντικά αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί.

(6) Τα συμβαλλόμενα μέρη συνεργάζονται προκειμένου να αναπτύξουν στον τομέα της ενέργειας μεθόδους ώστε να λαμβάνεται καλύτερα υπόψη το πραγματικό κόστος.

Άρθρο 3

Συμμόρφωση με το διεθνές δίκαιο και τις άλλες πολιτικές

(1) Η θέση σε εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου πραγματοποιείταί σε συμφωνία με τα ισχύοντα διεθνή νομικά πρότυπα, ιδιαίτερα εκείνα της Σύμβασης των Άλπεων και των πρωτοκόλλων που έχουν συνταχθεί για την εφαρμογή της, καθώς και με τις ισχύουσες διεθνείς συμφωνίες.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να λάβουν επίσης υπόψη τους στόχους του παρόντος πρωτοκόλλου στις λοιπές πολιτικές τους, ιδίως στους τομείς της χωροταξίας και της περιφερειακής ανάπτυξης, των μεταφορών, της γεωργίας και της δασοκομίας καθώς και του τουρισμού, προκειμένου οι πολιτικές αυτές να μην επιφέρουν αρνητικά ή αλληλοσυγκρουόμενα αποτελέσματα στον αλπικό χώρο.

Άρθρο 4

Συμμετοχή των φορέων τοπικής αυτοδιοίκησης

(1) Στο υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο, κάθε συμβαλλόμενο μέρος καθορίζει το καλύτερο επίπεδο συντονισμού και συνεργασίας μεταξύ των άμεσα ενδιαφερόμενων θεσμικών οργάνων και των φορέων τοπικής αυτοδιοίκησης προκειμένου να προαχθεί η αλληλέγγυα ευθύνη, ιδίως για την εκμετάλλευση και ανάπτυξη συνεργιών στην εφαρμογή των ενεργειακών πολιτικών στον αλπικό χώρο καθώς και στην εφαρμογή των σχετικών μέτρων.

(2) Οι άμεσα ενδιαφερόμενοι φορείς τοπικής αυτοδιοίκησης συμμετέχουν στα διάφορα στάδια προετοιμασίας και υλοποίησης των εν λόγω πολιτικών και μέτρων βάσει των αρμοδιοτήτων τους και σύμφωνα με το ισχύον θεσμικό πλαίσιο.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη ενθαρρύνουν τη διεθνή συνεργασία μεταξύ των φορέων τους οποίους αφορούν άμεσα τα προβλήματα τα οποία συνδέονται με την ενέργεια και το περιβάλλον προκειμένου να επιτευχθεί συμφωνία σχετικά με τις λύσεις στα κοινά προβλήματα.

Κεφαλαίο II

Ειδικά μέτρα

Άρθρο 5

Εξοικονόμηση και ορθολογική χρήση της ενέργειας

(1) Ο χώρος των Άλπεων χρειάζεται ειδικά μέτρα για την εξοικονόμηση ενέργειας, τη διανομή και την ορθολογική της χρησιμοποίηση· τα μέτρα αυτά πρέπει να λαμβάνουν υπόψη:

α) τις ενεργειακές ανάγκες οι οποίες κατανέμονται σε ευρείες περιοχές και οι οποίες ποικίλλουν σε σημαντικό βαθμό ανάλογα με το υψόμετρο, τις εποχές και τις τουριστικές απαιτήσεις·

β) την τοπική διαθεσιμότητα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας·

γ) τον ιδιαίτερο αντίκτυπο των ατμοσφαιρικών εισροών στις λεκάνες απορροής και τις κοιλάδες, εξαιτίας της γεωμορφολογίας τους.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη επιδιώκουν να καταστήσουν τη χρησιμοποίηση της ενέργειας περισσότερο φιλική προς το περιβάλλον και ενθαρρύνουν κατά προτεραιότητα την εξοικονόμηση και ορθολογική χρήση της ενέργειας, ιδιαίτερα όσον αφορά τις διεργασίες παραγωγής, τις δημόσιες υπηρεσίες και τις μεγάλες ξενοδοχειακές υποδομές, καθώς και στις εγκαταστάσεις μεταφοράς, αθλητικών δραστηριοτήτων και αναψυχής.

(3) Θεσπίζουν διατάξεις και λαμβάνουν μέτρα, ειδικότερα στους κατωτέρω τομείς:

α) βελτίωση της μόνωσης των κτηρίων και της αποδοτικότητας των συστημάτων διανομής θερμότητας

β) βελτιστοποίηση της απόδοσης των εγκαταστάσεων θέρμανσης, εξαερισμού και κλιματισμού

γ) περιοδικός έλεγχος και μείωση, ενδεχομένως, των ρυπογόνων εκπομπών των θερμοηλεκτρικών σταθμών

δ) εξοικονόμηση ενέργειας με τη βοήθεια σύγχρονων τεχνολογικών μεθόδων για τη χρησιμοποίηση και τη μετατροπή της ενέργειας

ε) εξατομικευμένος υπολογισμός του κόστους θέρμανσης και θερμού ύδατος

στ) σχεδιασμός/μελέτη και προώθηση νέων κτιρίων που χρησιμοποιούν τεχνολογίες με χαμηλή κατανάλωση ενέργειας

ζ) προώθηση και υλοποίηση κοινοτικών / τοπικών έργων που αφορούν την ενέργεια και το κλίμα, σύμφωνα με τα μέτρα που προβλέπονται στο άρθρο 2 εδάφιο 1.στοιχείο γ

η) βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων σε περίπτωση ανακαίνισης και ενθάρρυνση χρησιμοποίησης συστημάτων θέρμανσης φιλικών προς το περιβάλλον.

Άρθρο 6

Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται, εντός των ορίων που επιτρέπουν οι χρηματοδοτικοί τους πόροι, να προάγουν και να χρησιμοποιούν κατά προτίμηση ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, φιλικές προς το περιβάλλον και το τοπίο.

(2) Ενθαρρύνουν επίσης τη χρησιμοποίηση αποκεντρωμένων εγκαταστάσεων για την εκμετάλλευση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, όπως το ύδωρ, ο ήλιος και η βιομάζα.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη ενθαρρύνουν τη χρησιμοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, ακόμα και σε συνδυασμό με τον υφιστάμενο συμβατικό ενεργειακό εφοδιασμό.

(4) Τα συμβαλλόμενα μέρη ενθαρρύνουν, ειδικότερα, την ορθολογική χρησιμοποίηση των πόρων ύδατος και ξυλείας που προέρχονται από την αειφόρο διαχείριση των ορεινών δασών για την παραγωγή ενέργειας.

Άρθρο 7

Υδροηλεκτρική ενέργεια

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη διασφαλίζουν τη διατήρηση των οικολογικών λειτουργιών των υδατορευμάτων και την ακεραιότητα των τοπίων μέσω κατάλληλων μέτρων, όπως ο καθορισμός των ελάχιστων ροών, η εφαρμογή προτύπων για τη μείωση των τεχνητών διακυμάνσεων της στάθμης των υδάτων καθώς και τη μετανάστευσης της πανίδας στην περίπτωση νέων υδροηλεκτρικών σταθμών και, εφόσον αυτό είναι δυνατό, στην περίπτωση των ήδη υφιστάμενων.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη δύνανται να θεσπίζουν μέτρα για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των υφιστάμενων υδροηλεκτρικών σταθμών, μεριμνώντας παράλληλα για την τήρηση των προτύπων τους όσον αφορά την ασφάλεια και το περιβάλλον.

(3) Δεσμεύονται, παράλληλα, να διαφυλάξουν το καθεστώς των υδάτων στις αποκλειστικές ζώνες πόσιμου ύδατος, στις προστατευόμενες περιοχές με τις προστατευτικές τους ζώνες, στις λοιπές ζώνες προστασίας και ησυχίας, καθώς και στις άθικτες περιοχές από απόψεως φύσεως και τοπίου.

(4) Τα συμβαλλόμενα μέρη συνιστούν την επανέναρξη λειτουργίας υδροηλεκτρικών σταθμών που έχουν εγκαταλειφθεί αντί για την κατασκευή νέων. Η διάταξη του εδαφίου (1) σχετικά με τη διαφύλαξη των υδατικών οικοσυστημάτων και άλλων συναφών συστημάτων εφαρμόζεται επίσης στην επανέναρξη της λειτουργίας υφιστάμενων υδροηλεκτρικών σταθμών.

(5) Τα συμβαλλόμενα μέρη δύνανται, στο πλαίσιο της εθνικής τους νομοθεσίας, να εξετάσουν τρόπους ώστε οι τελικοί καταναλωτές των αλπικών φυσικών πόρων να καταβάλλουν τιμές σύμφωνες με την αγορά καθώς και σε ποιο βαθμό υπηρεσίες που παρέχονται από τον τοπικό πληθυσμό προς το γενικό συμφέρον μπορούν να λαμβάνουν εύλογη αντιστάθμιση.

Άρθρο 8

Ενέργεια από ορυκτά καύσιμα

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη εγγυώνται ότι εφαρμόζονται οι καλύτερες διαθέσιμες τεχνικές στην περίπτωση θερμοηλεκτρικών εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και/ή θερμότητας. Για τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις στον χώρο τον Άλπεων, τα συμβαλλόμενα μέρη περιορίζουν τις εκπομπές στα όρια του εφικτού, με τη χρησιμοποίηση κατάλληλων τεχνολογιών και/ή καυσίμων.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη ελέγχουν την τεχνική και οικονομική σκοπιμότητα καθώς και την περιβαλλοντική συμβατότητα στην περίπτωση αντικατάστασης θερμοηλεκτρικών εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα από εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και από αποκεντρωμένες εγκαταστάσεις.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη θεσπίζουν μέτρα που τείνουν να ευνοήσουν την συμπαραγωγή με σκοπό την περισσότερο ορθολογική χρήση της ενέργειας.

(4) Στις παραμεθόριες περιοχές, τα συμβαλλόμενα μέρη πραγματοποιούν, στο μέτρο του δυνατού, εναρμόνιση και σύνδεση των συστημάτων ελέγχου των εκπομπών και των εισροών.

Άρθρο 9

Πυρηνική ενέργεια

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται, στο πλαίσιο των διεθνών συμβάσεων, να ανταλλάσσουν κάθε πληροφορία σχετικά με τους πυρηνικούς σταθμούς και λοιπές πυρηνικές εγκαταστάσεις που έχουν - ή θα μπορούσαν να έχουν - επιπτώσεις στον χώρο των Άλπεων, με σκοπό τη μακροπρόθεσμη προστασία της υγείας του πληθυσμού, της χλωρίδας, της πανίδας, της βιοκοινωνίας τους, των ενδιαιτημάτων τους και των αλληλεπιδράσεών τους.

(2) Παράλληλα, τα συμβαλλόμενα μέρη, μεριμνούν, στο μέτρο του δυνατού, για την εναρμόνιση και σύνδεση των συστημάτων παρακολούθησης της περιβαλλοντικής ραδιενέργειας.

Άρθρο 10

Μεταφορά και διανομή ενέργειας

(1) Για όλες τις υφιστάμενες υποδομές, τα συμβαλλόμενα μέρη επιδιώκουν τον εξορθολογισμό και τη βελτιστοποίηση, λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις προστασίας του περιβάλλοντος και κυρίως την ανάγκη διατήρησης των ιδιαίτερα ευαίσθητων οικοσυστημάτων και του τοπίου εφαρμόζοντας, εφόσον είναι αναγκαίο, μέτρα προστασίας του πληθυσμού και του αλπικού περιβάλλοντος.

(2) Σε περίπτωση κατασκευής γραμμών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας και των συναφών σταθμών ηλεκτροπαραγωγής, καθώς και αγωγών πετρελαίου και αερίου, συμπεριλαμβανομένων των σταθμών άντλησης και συμπίεσης και των εγκαταστάσεων που έχουν μεγάλη σημασία από περιβαλλοντικής απόψεως, τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν κάθε αναγκαίο μέτρο προκειμένου να αμβλυνθεί η όχληση για τον πληθυσμό και το περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης, εφόσον είναι δυνατό, της χρησιμοποίησης των ήδη υφιστάμενων τεχνικών έργων και δικτύων γραμμών.

(3) Όσον αφορά τις γραμμές μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας, τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν ιδιαίτερα υπόψη την σπουδαιότητα των προστατευόμενων περιοχών με τις προστατευτικές τους ζώνες, των άλλων ζωνών προστασίας και ησυχίας, καθώς και των άθικτων ζωνών όσον αφορά τη φύση και το τοπίο καθώς και την ορνιθοπανίδα.

Άρθρο 11

Αποκατάσταση του περιβάλλοντος και τεχνολογία περιβάλλοντος

Τα συμβαλλόμενα μέρη καθορίζουν στα προσχέδια και στις προβλεπόμενες μελέτες περιβαλλοντικών επιπτώσεων, σύμφωνα με τις ισχύουσες νομοθεσίες, τους κανόνες σχετικά με την αποκατάσταση των υδάτινων τόπων και του υδάτινου περιβάλλοντος μετά από την εκτέλεση δημόσιων ή ιδιωτικών έργων στον ενεργειακό τομέα σχετικά με το περιβάλλον και τα οικοσυστήματα στον αλπικό χώρο, προσφεύγοντας, στο μέτρο του δυνατού, στην τεχνολογία του περιβάλλοντος.

Άρθρο 12

Αξιολόγηση τ ων επιπτώσεων στο περιβάλλον

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη πραγματοποιούν, στο πλαίσιο των ισχυουσών εθνικών νομοθεσιών, διεθνών συμβάσεων και συμφωνιών, προκαταρκτική αξιολόγηση των επιπτώσεων στο περιβάλλον για κάθε έργο κατασκευής ενεργειακών εγκαταστάσεων που προβλέπονται στα άρθρα 7, 8, 9 και 10 του παρόντος πρωτοκόλλου και για κάθε ουσιαστική μεταβολή των ιδίων αυτών εγκαταστάσεων.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν τη χρησιμότητα υιοθέτησης, στο μέτρο του δυνατού, των καλύτερων διαθέσιμων τεχνικών προκειμένου να εξαλειφθούν ή να αμβλυνθούν οι επιπτώσεις στο περιβάλλον, προβλέποντας, ενδεχομένως, την αποξήλωση μη χρησιμοποιούμενων εγκαταστάσεων οι οποίες δεν σέβονται το περιβάλλον.

Άρθρο 13

Διαβουλεύσεις

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν την υποχρέωση προηγούμενης διαβούλευσης σχετικά με τα έργα που είναι δυνατόν να έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις.

(2) Όσον αφορά τα έργα που είναι δυνατόν να έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις, τα ενδιαφερόμενα συμβαλλόμενα μέρη πρέπει να είναι σε θέση να διατυπώνουν εγκαίρως τις παρατηρήσεις τους, οι οποίες θα λαμβάνονται κατάλληλα υπόψη στη φάση της έκδοσης των αδειών.

Άρθρο 14

Συμπληρωματικά μέτρα

Τα συμβαλλόμενα μέρη μπορούν να λαμβάνουν μέτρα συμπληρωματικά εκείνων τα οποία προβλέπονται στο παρόν πρωτόκολλο σχετικά με την ενέργεια και την αειφόρο ανάπτυξη.

Κεφάλαιο III

Έρευνα, κατάρτιση και ενημέρωση

Άρθρο 15

Έρευνα και παρατήρηση

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη, σε στενή συνεργασία και λαμβάνοντας υπόψη τα ήδη επιτευχθέντα αποτελέσματα σε διάφορα εθνικά και διεθνή επίπεδα, ενθαρρύνουν και εναρμονίζουν την έρευνα και συστηματική παρατήρηση προκειμένου να υλοποιηθούν οι στόχοι του παρόντος πρωτοκόλλου, ιδίως όσον αφορά τις μεθόδους και τα κριτήρια ανάλυσης και αξιολόγησης του αντίκτυπου στο περιβάλλον και στο κλίμα, καθώς και τις ειδικές τεχνολογίες για την εξοικονόμηση ενέργειας και την ορθολογική χρησιμοποίησή της στην περιοχή των Άλπεων.

(2) Λαμβάνουν υπόψη τα αποτελέσματα της έρευνας στη διαδικασία καθορισμού και εξακρίβωσης των στόχων και των μέτρων ενεργειακής πολιτικής καθώς και στη δραστηριότητα κατάρτισης και τεχνικής συνδρομής σε τοπικό επίπεδο, προς όφελος του πληθυσμού, των οικονομικών φορέων και των τοπικών αρχών.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε τα εθνικά αποτελέσματα της έρευνας και της συστηματικής παρατήρησης να ενσωματώνονται σε ένα κοινό σύστημα παρατήρησης και συνεχούς ενημέρωσης και να καθίστανται προσπελάσιμα στο κοινό εντός του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου.

Άρθρο 16

Κατάρτιση και ενημέρωση

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη προωθούν τη βασική και συνεχή κατάρτιση καθώς και την ενημέρωση του κοινού όσον αφορά τους στόχους, τα μέτρα και την εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου.

(2) Ενθαρρύνουν πιο συγκεκριμένα την περαιτέρω ανάπτυξη της βασικής κατάρτισης, της συνεχούς κατάρτισης καθώς και της τεχνικής συνδρομής στον τομέα της ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας του περιβάλλοντος, της φύσεως και του κλίματος.

Κεφάλαιο IV

Εφαρμογή, έλεγχος και αξιολόγηση

Άρθρο 17

Εφαρμογή

Τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν να μεριμνούν για την εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου, λαμβάνοντας όλα τα κατάλληλα μέτρα βάσει του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου.

Άρθρο 18

Έλεγχος της τήρησης των υποχρεώσεων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη υποβάλλουν σε τακτά χρονικά διαστήματα έκθεση στη μόνιμη επιτροπή σχετικά με τα μέτρα που έχουν ληφθεί δυνάμει του παρόντος πρωτοκόλλου. Οι εκθέσεις αυτές πραγματεύονται επίσης το θέμα της αποτελεσματικότητας των ληφθέντων μέτρων. Η Διάσκεψη των Άλπεων καθορίζει την περιοδικότητα των εν λόγω εκθέσεων.

(2) Η μόνιμη επιτροπή εξετάζει τις ως άνω εκθέσεις προκειμένου να διαπιστώσει κατά πόσον τα συμβαλλόμενα μέρη έχουν εκπληρώσει τις υποχρεώσεις οι οποίες απορρέουν από το παρόν πρωτόκολλο. Η επιτροπή μπορεί επίσης να ζητήσει συμπληρωματικές πληροφορίες από τα οικεία συμβαλλόμενα μέρη ή να προσφύγει σε άλλες πηγές πληροφοριών.

(3) Η μόνιμη επιτροπή συντάσσει έκθεση σχετικά με την τήρηση, εκ μέρους των συμβαλλομένων μερών, των υποχρεώσεων που απορρέουν από το παρόν πρωτόκολλο, η οποία τίθεται υπόψη της Διάσκεψης των Άλπεων.

(4) Η Διάσκεψη των Άλπεων λαμβάνει γνώση της εν λόγω έκθεσης. Εφόσον διαπιστώσει παράλειψη στην τήρηση των υποχρεώσεων, έχει τη δυνατότητα να διατυπώσει συστάσεις.

Άρθρο 19

Αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των διατάξεων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη εξετάζουν και αξιολογούν, σε τακτική βάση, την αποτελεσματικότητα των διατάξεων του παρόντος πρωτοκόλλου. Στο βαθμό που κρίνεται αναγκαίο για την υλοποίηση των στόχων, εξετάζουν το ενδεχόμενο θέσπισης των κατάλληλων τροποποιήσεων του παρόντος πρωτοκόλλου.

(2) Εντός του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου, οι τοπικές αρχές συμμετέχουν στην εν λόγω αξιολόγηση. Είναι επίσης δυνατή η διαβούλευση με μη κυβερνητικές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον εν λόγω τομέα.

Κεφάλαιο V

Τελικές διατάξεις

Άρθρο 20

Σχέσεις μεταξύ της Σύμβασης των Άλπεων και του πρωτοκόλλου

(1) Το παρόν πρωτόκολλο αποτελεί πρωτόκολλο της Σύμβασης των Άλπεων κατά την έννοια του άρθρου 2 και των λοιπών συναφών άρθρων της Σύμβασης.

(2) Μόνον τα συμβαλλόμενα μέρη της Σύμβασης των Άλπεων μπορούν να καταστούν να καταστούν συμβαλλόμενα μέρη στο παρόν πρωτόκολλο. Κάθε καταγγελία της Σύμβασης των Άλπεων ισοδυναμεί και με καταγγελία του παρόντος πρωτοκόλλου.

(3) Όταν στη Διάσκεψη των Άλπεων εξετάζονται θέματα σχετικά με το παρόν πρωτόκολλο, στη σχετική ψηφοφορία δύνανται να λαμβάνουν μέρος μόνο τα συμβαλλόμενα μέρη του παρόντος πρωτοκόλλου.

Άρθρο 21

Υπογραφή και επικύρωση

(1) Το παρόν πρωτόκολλο είναι ανοικτό προς υπογραφή από τα κράτη που έχουν υπογράψει τη Σύμβαση των Άλπεων και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα στις 16 Οκτωβρίου 1998 καθώς και από τη Δημοκρατία της Αυστρίας, ως θεματοφύλακα, από τις 16 Νοεμβρίου 1998.

(2) Το παρόν πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ για τα συμβαλλόμενα μέρη τα οποία έχουν συναινέσει να δεσμεύονται από το εν λόγω πρωτόκολλο τρεις μήνες μετά την ημερομηνία κατά την οποία τρία κράτη έχουν καταθέσει τις πράξεις επικύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης.

(3) Για τα συμβαλλόμενα μέρη που εκφράζουν στη συνέχεια τη συναίνεσή τους να δεσμεύονται από το παρόν πρωτόκολλο, το πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ τρεις μήνες από την ημερομηνία κατάθεσης της πράξης επικύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης. Μετά την έναρξη ισχύος τροποποίησης του πρωτοκόλλου, κάθε νέο συμβαλλόμενο μέρος στο εν λόγω πρωτόκολλο καθίσταται συμβαλλόμενο μέρος του πρωτοκόλλου όπως αυτό έχει τροποποιηθεί.

Άρθρο 22

Κοινοποιήσεις

Όσον αφορά το παρόν πρωτόκολλο, ο θεματοφύλακας κοινοποιεί σε όλα τα κράτη μέλη που αναφέρονται στο προοίμιο καθώς και στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα:

α) κάθε υπογραφή,

β) την κατάθεση οιασδήποτε πράξεως κύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης,

γ) κάθε ημερομηνία έναρξης ισχύος,

δ) κάθε δήλωση εκ μέρους συμβαλλόμενου ή υπογεγραμμένου μέρους,

ε) κάθε καταγγελία που κοινοποιείται από συμβαλλόμενο μέρος, συμπεριλαμβανομένης της ημερομηνίας ισχύος της.

Σε πίστωση των ανωτέρω, οι υπογεγραμμένοι, δεόντως εξουσιοδοτημένοι προς τον σκοπό αυτό, υπέγραψαν το παρόν πρωτόκολλο.

Το παρόν πρωτόκολλο συντάχθηκε στο Bled, στις 16 Οκτωβρίου 1998, στα γαλλικά, γερμανικά, ιταλικά, σλοβενικά, με τα κείμενα στις εν λόγω τέσσερις γλώσσες να είναι εξίσου αυθεντικά, και σε ένα μόνο αντίτυπο το οποίο θα κατατεθεί στα αρχεία του κράτους της Δημοκρατίας της Αυστρίας. Ο θεματοφύλακας κοινοποιεί επικυρωμένο ακριβές αντίγραφο σε όλα τα υπογράφοντα μέρη.

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ

ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΑΛΠΙΚΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΤΟΥ 1991 ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΟΥ ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ «ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ»

Προοίμιο

Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας,

η Δημοκρατία της Αυστρίας,

η Γαλλική Δημοκρατία,

η Ιταλική Δημοκρατία,

το Πριγκιπάτο του Λιχτενστάιν,

το Πριγκιπάτο του Μονακό,

η Δημοκρατία της Σλοβενίας,

η Ελβετική Συνομοσπονδία,

καθώς και

η Ευρωπαϊκή Κοινότητα,

σύμφωνα με την αποστολή τους, η οποία απορρέει από τη Σύμβαση για την Προστασία των Άλπεων (Σύμβαση των Άλπεων) της 7ης Νοεμβρίου 1991, να εξασφαλίσουν μία σφαιρική πολιτική προστασίας και αειφόρου ανάπτυξης του χώρου των Άλπεων,

κατ’ εφαρμογήν των υποχρεώσεών τους που απορρέουν από το άρθρο 2, εδάφια 2 και 3, της Σύμβασης των Άλπεων,

εκτιμώντας την βούληση των συμβαλλομένων μερών για την εναρμόνιση των οικονομικών συμφερόντων και των οικολογικών απαιτήσεων και για την εξασφάλιση μιας αειφόρου ανάπτυξης,

έχοντας συνείδηση του γεγονότος ότι οι Άλπεις συνιστούν το πλαίσιο ζωής και οικονομικής ανάπτυξης του τοπικού πληθυσμού,

έχοντας την πεποίθηση ότι οι τοπικός πληθυσμός πρέπει να είναι σε θέση να διαμορφώσει το οικείο πρόγραμμα κοινωνικής, πολιτιστικής και οικονομικής ανάπτυξης και να συμμετάσχει στην εφαρμογή του εντός του υφισταμένου θεσμικού πλαισίου,

εκτιμώντας ότι ο αστικός πολιτισμός μας δημιουργεί ηυξημένες ανάγκες τουρισμού και διαφόρων μορφών ψυχαγωγίας για τον σύγχρονο άνθρωπο,

εκτιμώντας ότι οι Άλπεις παραμένουν ένας από τους δημοφιλέστερους πόλους έλξης τουρισμού και ψυχαγωγίας στην Ευρώπη, λόγω των τεράστιων ψυχαγωγικών δυνατοτήτων, του πλούτου των τοπίων και της ποικιλότητας των οικολογικών συνθηκών και ότι είναι σκόπιμο να αντιμετωπιστεί ως ένα ενιαίο σύνολο που ξεπερνά τα εθνικά πλαίσια,

εκτιμώντας ότι σημαντικό τμήμα του πληθυσμού ορισμένων συμβαλλομένων μερών κατοικεί στις Άλπεις και ότι ο αλπικός τουρισμός αποτελεί δημόσιο αγαθό, επειδή συμβάλλει στην επιτόπια διατήρηση ενός μόνιμου πληθυσμού,

εκτιμώντας ότι ο ορεινός τουρισμός αναπτύσσεται σε ένα συνεχώς παγκοσμιοποιούμενο ανταγωνιστικό πλαίσιο και συμβάλλει σημαντικά στις οικονομικές επιδόσεις του αλπικού χώρου,

εκτιμώντας ότι οι πρόσφατες τάσεις υποδηλώνουν μία καλύτερη εναρμόνιση του τουρισμού με το περιβάλλον: εντονότερο ενδιαφέρον της πελατείας για ένα ελκυστικό και διατηρημένο χειμερινό και θερινό φυσικό περιβάλλον, μέριμνα πολλών τοπικών υπευθύνων για τη βελτίωση της ποιότητας του πλαισίου υποδοχής, προς την κατεύθυνση της προστασίας του περιβάλλοντος,

εκτιμώντας ότι, στο πλαίσιο του αλπικού χώρου, τα όρια προσαρμογής των οικοσυστημάτων κάθε τόπου πρέπει να λαμβάνονται κατ’ εξοχήν υπόψη και να αξιολογούνται βάσει των ιδιαιτεροτήτων τους,

έχοντας συνείδηση του γεγονότος ότι η φυσική και πολιτιστική κληρονομιά, καθώς και τα τοπία, συνιστούν τον ακρογωνιαίο λίθο του τουρισμού στις Άλπεις,

έχοντας συνείδηση του γεγονότος ότι οι φυσικές, πολιτιστικές, οικονομικές και θεσμικές διαφορές των αλπικών κρατών οδήγησαν σε αυτόνομες αναπτυξιακές πορείες και σε μία πλειάδα τουριστικών προσφορών, οι οποίες, χωρίς να παρουσιάζουν ομοιομορφία σε διεθνές επίπεδο, θα έπρεπε να αποτελούν το αντικείμενο διαφοροποιημένων και αλληλοσυμπληρούμενων τουριστικών δραστηριοτήτων,

συνειδητοποιώντας ότι κρίνεται αναγκαία μία αειφόρος ανάπτυξη της τουριστικής οικονομίας με άξονα την αξιοποίηση της φυσικής κληρονομιάς και της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών, λόγω της οικονομικής εξάρτησης των περισσότερων αλπικών περιφερειών από τον τουρισμό και των προοπτικών επιβίωσης που αντιπροσωπεύει για τους πληθυσμούς τους,

συνειδητοποιώντας ότι είναι σκόπιμο να ενθαρρυνθούν οι επισκέπτες προς την κατεύθυνση του σεβασμού της φύσης, να βοηθηθούν στην καλύτερη κατανόηση της νοοτροπίας και των προβλημάτων των πληθυσμών που διαμένουν και εργάζονται στις περιφέρειες υποδοχής και να διαμορφωθούν οι βέλτιστες δυνατές συνθήκες για μια πραγματική εξοικείωση με τη φύση στον αλπικό χώρο, σε όλη του την ποικιλότητα,

συνειδητοποιώντας ότι εναπόκειται στις επαγγελματικές τουριστικές οργανώσεις και στους φορείς της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης να θέσουν σε εφαρμογή κατά συντονισμένο τρόπο σε επίπεδο αλπικού χώρου, τα μέσα βελτίωσης των παραγωγικών δομών τους, καθώς και τη λειτουργία τους,

επιθυμώντας να εξασφαλίσουν την αειφόρο ανάπτυξη του αλπικού χώρου μέσω ενός φιλικού προς το περιβάλλον τουρισμού, ο οποίος αποτελεί, συν τοις άλλοις, το θεμέλιο της ευημερίας και οικονομικής ανάπτυξης του τοπικού πληθυσμού,

έχοντας πεισθεί ότι ορισμένα προβλήματα δεν δύνανται να επιλυθούν παρά μόνο σε ένα διασυνοριακό πλαίσιο και απαιτούν τη λήψη από κοινού μέτρων εκ μέρους των αλπικών κρατών,

συμφώνησαν τα ακόλουθα:

Κεφάλαιο I

Γενικές διατάξεις

Άρθρο 1

Στόχος

Στόχος του παρόντος πρωτοκόλλου είναι η συμβολή, εντός του υφισταμένου θεσμικού πλαισίου, στην αειφόρο ανάπτυξη του αλπικού χώρου μέσω ενός φιλικού προς το περιβάλλον τουρισμού, χάρις σε ειδικά μέτρα και συστάσεις που συνεκτιμούν τα συμφέροντα του τοπικού πληθυσμού και των τουριστών.

Άρθρο 2

Διεθνής συνεργασία

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να άρουν τα εμπόδια που ορθώνονται σε μία διεθνή συνεργασία μεταξύ των φορέων της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης του αλπικού χώρου και να προαγάγουν την επίλυση των κοινών προβλημάτων, χάρις στη συνεργασία στο κατάλληλο εδαφικό επίπεδο.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη ενθαρρύνουν την ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας μεταξύ των αντίστοιχων αρμόδιων οργανισμών. Μεριμνούν ιδίως για την αξιοποίηση διασυνοριακών εκτάσεων, μέσω του συντονισμού φιλικών προς το περιβάλλον δραστηριοτήτων τουρισμού και ψυχαγωγίας.

(3) Όταν οι φορείς της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης δεν δύνανται να θέσουν σε εφαρμογή μέτρα, επειδή αυτά εμπίπτουν σε εθνικές ή διεθνείς αρμοδιότητες, πρέπει να τους εξασφαλίζεται η δυνατότητα αποτελεσματικής εκπροσώπησης των συμφερόντων του πληθυσμού.

Άρθρο 3

Ένταξη των στόχων στις άλλες πολιτικές

Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται επίσης εντάξουν τους στόχους του παρόντος πρωτοκόλλου στις άλλες πολιτικές τους, ιδίως στους τομείς της χωροταξίας, των μεταφορών, της γεωργίας, της δασικής οικονομίας, της προστασίας του περιβάλλοντος και της φύσεως, καθώς και της υδρευτικής και ενεργειακής πολιτικής, προκειμένου να περιοριστούν οι ενδεχόμενες αρνητικές επιπτώσεις ή αντιφάσεις.

Άρθρο 4

Συμμετοχή των φορέων της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης

(1) Βάσει του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου, κάθε συμβαλλόμενο μέρος καθορίζει το βέλτιστο επίπεδο συντονισμού και συνεργασίας μεταξύ των θεσμικών οργάνων και των άμεσα ενδιαφερομένων φορέων της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης, προς την κατεύθυνση της από κοινού ανάληψης ευθυνών, ιδίως για την εκμετάλλευση και ανάπτυξη συνεργειών στην εφαρμογή τουριστικών πολιτικών, καθώς και για την εφαρμογή των επακόλουθων μέτρων.

(2) Οι άμεσα ενδιαφερόμενοι φορείς της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης συμμετέχουν στα διάφορα στάδια προετοιμασίας και εφαρμογής των εν λόγω πολιτικών και μέτρων, στο πλαίσιο των οικείων αρμοδιοτήτων και του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου.

Κεφάλαιο II

Ειδικά μέτρα

Άρθρο 5

Έλεγχος της προσφοράς

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να μεριμνήσουν για μία αειφόρο τουριστική ανάπτυξη, στο πλαίσιο ενός φιλικού προς το περιβάλλον τουρισμού. Προς τον σκοπό αυτό, στηρίζουν τη διαμόρφωση και εφαρμογή κατευθυντηρίων αντιλήψεων, αναπτυξιακών προγραμμάτων, τομεακών σχεδίων, τα οποία έχουν τεθεί σε εφαρμογή από τις αρμόδιες αρχές στο καταλληλότερο επίπεδο και λαμβάνουν υπόψη τους στόχους του παρόντος πρωτοκόλλου.

(2) Τα εν λόγω μέτρα θα επιτρέψουν την αξιολόγηση και σύγκριση των πλεονεκτημάτων και μειονεκτημάτων των υπό εξέτασιν αναπτυξιακών σχεδίων, ιδίως εις ό,τι αφορά:

α) τις κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις στους τοπικούς πληθυσμούς,

β) τις συνέπειες για το έδαφος, τα ύδατα, τον ατμοσφαιρικό αέρα, τη φυσική ισορροπία και τα τοπία, συνεκτιμώντας τα εκάστοτε οικολογικά δεδομένα, τους φυσικούς πόρους και τα όρια προσαρμογής των οικοσυστημάτων,

γ) τις επιπτώσεις στη δημόσια οικονομία.

Άρθρο 6

Κατευθύνσεις της τουριστικής ανάπτυξης

(1) Για την ανάπτυξη του τουρισμού, τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν υπόψη τους προβληματισμούς σχετικά με την προστασία της φύσεως και τη διαφύλαξη του τοπίου. Δεσμεύονται να προαγάγουν, στο μέτρο του δυνατού, τα έργα που ευνοούν τα τοπία και που είναι ανεκτά από το περιβάλλον.

(2) Δεσμεύονται να εφαρμόζουν μία αειφόρο πολιτική που ενισχύει την ανταγωνιστικότητα του φιλικού προς την φύση αλπικού τουρισμού και η οποία συμβάλλει, κατ’ αυτόν τον τρόπο, σημαντικά στην κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη του αλπικού χώρου. Θα προτιμηθούν τα μέτρα που προάγουν την καινοτομία και τη διαφοροποίηση.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε να επιδιωχθεί, στις περιφέρειες που υφίστανται ισχυρή τουριστική πίεση, μία ισόρροπη σχέση μεταξύ των μορφών εντατικού τουρισμού και των μορφών εκτατικού τουρισμού.

(4) Αφ’ ης στιγμής τεθούν σε εφαρμογή τα κίνητρα, πρέπει να ληφθούν υπόψη οι ακόλουθες πτυχές:

α) για τον εντατικό τουρισμό, η προσαρμογή των υφιστάμενων τουριστικών δομών και εξοπλισμών στις οικολογικές απαιτήσεις και η ανάπτυξη νέων δομών, σύμμορφων με τους στόχους του παρόντος πρωτοκόλλου,

β) για τον εκτατικό τουρισμό, η διατήρηση ή την ανάπτυξη της παροχής τουριστικών υπηρεσιών που συμβαδίζουν με την κατάσταση της φύσης και σέβονται το περιβάλλον, καθώς και η αξιοποίηση της φυσικής και πολιτιστικής κληρονομιάς των τουριστικών περιοχών.

Άρθρο 7

Επιδίωξη της ποιότητας

1) Τα συμβαλλόμενα μέρη εγκαινιάζουν μία πολιτική μόνιμης και συστηματικής επιδίωξης της ποιότητας των τουριστικών υπηρεσιών στο σύνολο του αλπικού χώρου, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη τις οικολογικές απαιτήσεις.

2) Ενθαρρύνουν την ανταλλαγή πείρας και την υλοποίηση προγραμμάτων κοινής δράσεως, επιδιώκοντας την ποιοτική βελτίωση ιδίως στους εξής τομείς:

α) ενσωμάτωση των εξοπλισμών στα τοπία και στο φυσικό περιβάλλον,

β) πολεοδομία, αρχιτεκτονική (νέες κατασκευές και αναβάθμιση των χωριών),

γ) εξοπλισμός διαμονής και παροχή τουριστικών υπηρεσιών,

δ) διαφοροποίηση του τουριστικού προϊόντος του αλπικού χώρου, αναδεικνύοντας τις πολιτιστικές δραστηριότητες των σχετικών περιοχών.

Άρθρο 8

Έλεγχος των τουριστικών ροών

Τα συμβαλλόμενα μέρη προάγουν τον έλεγχο των τουριστικών ροών, ιδίως στους προστατευόμενους χώρους, οργανώνοντας την κατανομή και υποδοχή των τουριστών κατά τρόπο που εγγυάται την μακροβιότητα των εν λόγω τόπων.

Άρθρο 9

Φυσικά όρια της ανάπτυξης

Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε η τουριστική ανάπτυξη να είναι προσαρμοσμένη στις ιδιαιτερότητες του περιβάλλοντος και στους διαθέσιμους συγκεκριμένους τοπικούς ή περιφερειακούς πόρους. Στην περίπτωση έργων που ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, θα πρέπει να διενεργηθεί εκ των προτέρων εκτίμηση των εν λόγω επιπτώσεων, βάσει του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου, τις οποίες θα συνεκτιμήσουν κατά τη λήψη της απόφασης.

Άρθρο 10

Ζώνες ησυχίας

Τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν, σύμφωνα με τις οικείες κανονιστικές διατάξεις και βάσει οικολογικών κριτηρίων, την υποχρέωση να οριοθετήσουν ζώνες ησυχίας όπου δεν πραγματοποιούνται τουριστικά έργα.

Άρθρο 11

Πολιτική παροχής καταλυμάτων

Τα συμβαλλόμενα μέρη αναπτύσσουν πολιτικές παροχής καταλυμάτων συνεκτιμώντας τη σπανιότητα του διαθέσιμου χώρου, ευνοώντας τις εμπορικές εγκαταστάσεις καταλυμάτων, την αποκατάσταση και τη χρήση των υφιστάμενων κτιρίων και εκσυγχρονίζοντας και βελτιώνοντας την ποιότητα των υφιστάμενων εγκαταστάσεων καταλυμάτων.

Άρθρο 12

Αναβατήρες χιονοδρομικών κέντρων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνούν, στο πλαίσιο των εθνικών διαδικασιών έγκρισης αναβατήρων χιονοδρομικών κέντρων, να θέσουν σε εφαρμογή, πέραν των οικονομικών απαιτήσεων και των απαιτήσεων ασφαλείας, μία πολιτική που να ανταποκρίνεται στις οικολογικές απαιτήσεις και στις απαιτήσεις αισθητικής του τοπίου.

(2) Οι νέες άδειες εκμετάλλευσης αναβατήρων χιονοδρομικών κέντρων, καθώς και οι παραχωρήσεις, θα υπόκεινται στη διάλυση και αφαίρεση των εκτός χρήσεως εγκαταστάσεων αναβατήρων χιονοδρομικών κέντρων, καθώς και στην φυσική αποκατάσταση των αχρησιμοποίητων εκτάσεων, με προτεραιότητα στα τοπικά φυτικά είδη.

Άρθρο 13

Τουριστική διακίνηση και τουριστικές μεταφορές

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη προωθούν μέτρα που αποβλέπουν στη μείωση τής κυκλοφορίας με μηχανοκίνητα μέσα στο εσωτερικό των τουριστικών θερέτρων.

(2) Εξάλλου, ενθαρρύνουν τις ιδιωτικές ή δημόσιες πρωτοβουλίες βελτίωσης της πρόσβασης στους τουριστικούς τόπους και στα τουριστικά κέντρα με τη βοήθεια μέσων μαζικής μεταφοράς, καθώς και την προαγωγή της χρήσεως των εν λόγω μέσων εκ μέρους των τουριστών.

Άρθρο 14

Ειδικές τεχνικές διαρρυθμίσεων

1. Πίστες χιονοδρομίας

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε η διαρρύθμιση, η συντήρηση και η εκμετάλλευση των πιστών χιονοδρομίας, να ενσωματώνονται κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο στο τοπίο λαμβάνοντας υπόψη τις φυσικές ισορροπίες και την ευαισθησία των βιοτόπων.

(2) Οι επεμβάσεις που προκαλούν μεταβολές στο τοπίο πρέπει να περιορίζονται στο μέτρο του δυνατού και εφόσον το επιτρέπουν οι φυσικές συνθήκες, οι εκτάσεις που αποτελούν αντικείμενο διευθετήσεων πρέπει να επαναφυτεύονται κατά προτεραιότητα με τοπικά είδη φυτών.

2. Εγκαταστάσεις τεχνητού χιονιού

Οι εθνικές νομοθεσίες δύνανται να επιτρέπουν την παραγωγή τεχνητού χιονιού κατά τις περιόδους ψύχους, ανάλογα με τον συγκεκριμένο τόπο, ιδίως για την ασφάλεια των εκτεθειμένων ζωνών, εφόσον το επιτρέπουν οι υδρολογικές, κλιματικές και οικολογικές συνθήκες του συγκεκριμένου τόπου.

Άρθρο 15

Αθλητικές δραστηριότητες

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να καθορίσουν πολιτική ελέγχου των υπαίθριων αθλητικών δραστηριοτήτων, ιδίως στους προστατευόμενους χώρους, ούτως ώστε να αποφεύγονται οι περιβαλλοντικές οχλήσεις. Ο έλεγχος αυτός δύναται να οδηγήσει, εν ανάγκη, στην απαγόρευση των δραστηριοτήτων.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να περιορίσουν στον μέγιστο δυνατό βαθμό και - εφόσον είναι αναγκαίο - να απαγορεύσουν, τις αθλητικές δραστηριότητες που ασκούνται με μηχανοκίνητα μέσα, εκτός των ζωνών που καθορίζονται από τις αρμόδιες αρχές.

Άρθρο 16

Προσγειώσεις αεροσκαφών

Τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να περιορίσουν στον μέγιστο δυνατό βαθμό και, εφόσον είναι αναγκαίο, να απαγορεύσουν, τις προσγειώσεις αεροσκαφών για αθλητικούς σκοπούς εκτός των αεροδρομίων.

Άρθρο 17

Ανάπτυξη των οικονομικά ασθενών περιφερειών και των τοπικών και περιφερειακών φορέων

Συνιστάται στα συμβαλλόμενα μέρη να μελετήσουν κατάλληλες λύσεις σε εδαφικό επίπεδο που θα επιτρέψουν την ισόρροπη ανάπτυξη των οικονομικά ασθενών περιφερειών και των τοπικών και περιφερειακών φορέων.

Άρθρο 18

Κατανομή των διακοπών από απόψεως χώρου και χρόνου

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη θα καταβάλουν προσπάθειες για την καλύτερη κατανομή, από απόψεως χώρου και χρόνου, της ζήτησης τουριστικών υπηρεσιών των περιοχών υποδοχής.

(2) Προς τον σκοπό αυτό, είναι σκόπιμο να στηριχθούν τόσο η συνεργασία μεταξύ κρατών εις ό,τι αφορά την κατανομή των διακοπών, από απόψεως χώρου και χρόνου όσο και οι πειραματισμοί παράτασης των περιόδων διακοπών.

Άρθρο 19

Ενθάρρυνση της καινοτομίας

Συνιστάται στα συμβαλλόμενα μέρη να αναπτύξουν πρωτοβουλίες για την ενθάρρυνση της εφαρμογής των κατευθυντήριων γραμμών του παρόντος πρωτοκόλλου· προς τον σκοπό αυτό, θα μελετήσουν ιδίως την διοργάνωση αλπικού διαγωνισμού για την επιβράβευση των καινοτόμων πρωτοβουλιών και προϊόντων που εντάσσονται στο πλαίσιο των στόχων του παρόντος πρωτοκόλλου·

Άρθρο 20

Συνεργασία μεταξύ του τουρισμού, της γεωργίας, της δασοκομίας και της βιοτεχνίας / χειροτεχνίας

Τα συμβαλλόμενα μέρη στηρίζουν τη συνεργασία μεταξύ του τουρισμού, της γεωργίας, της δασικής οικονομίας και της βιοτεχνίας /χειροτεχνίας. Ενθαρρύνουν ιδιαίτερα τον συνδυασμό δραστηριοτήτων που δημιουργούν θέσεις απασχόλησης στο πλαίσιο μιας αειφόρου ανάπτυξης.

Άρθρο 21

Συμπληρωματικά μέτρα

Τα συμβαλλόμενα μέρη δύνανται να λάβουν μέτρα, τα οποία είναι συμπληρωματικά εκείνων που προβλέπει το παρόν πρωτόκολλο, προς όφελος του αειφόρου τουρισμού.

Κεφάλαιο III

Έρευνα, κατάρτιση και ενημέρωση

Άρθρο 22

Έρευνα και παρατήρηση

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη ενθαρρύνουν και εναρμονίζουν, σε στενή συνεργασία μεταξύ τους, την έρευνα και συστηματική παρατήρηση για μια καλύτερη γνώση της αλληλεπίδρασης μεταξύ του τουρισμού και του περιβάλλοντος στις Άλπεις, καθώς και για την ανάλυση των μελλοντικών εξελίξεων.

(2) Τα συμβαλλόμενα μέρη μεριμνούν ώστε τα εθνικά αποτελέσματα της έρευνας και συστηματικής παρατήρησης να ενσωματωθούν σε ένα κοινό σύστημα μόνιμης παρατήρησης και ενημέρωσης και να καταστούν προσβάσιμα στο κοινό, εντός του υφισταμένου θεσμικού πλαισίου.

(3) Τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να ανταλλάσσουν πείρα εις ό,τι αφορά την εφαρμογή των μέτρων και συστάσεων του παρόντος πρωτοκόλλου και να συγκεντρώνουν κατάλληλα δεδομένα για την ανάπτυξη ενός τουρισμού ποιότητας.

Άρθρο 23

Κατάρτιση και ενημέρωση

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη ευνοούν την αρχική και συνεχή κατάρτιση, καθώς και την ενημέρωση του κοινού εις ό,τι αφορά τους στόχους, τα μέτρα και την εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου.

(2) Συνιστάται στα συμβαλλόμενα μέρη να περιλάβουν, στα προγράμματα κατάρτισης των επαγγελμάτων που συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με τον τουρισμό, γνώσεις για τη φύση και το φυσικό περιβάλλον. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, θα μπορούσαν να οργανωθούν πρωτότυπες δραστηριότητες κατάρτισης που συνδέουν τον τουρισμό και το περιβάλλον. Λόγου χάριν:

- «διοργανωτές δραστηριοτήτων σε θέματα φύσης»,

- «υπεύθυνοι για την ποιότητα του κέντρου διακοπών»,

- «τουριστικοί βοηθοί για άτομα με ειδικές ανάγκες».

Κεφάλαιο IV

Εφαρμογή, έλεγχος και αξιολόγηση

Άρθρο 24

Εφαρμογή

Τα συμβαλλόμενα μέρη δεσμεύονται να μεριμνούν για την εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου, λαμβάνοντας κάθε κατάλληλο μέτρο ενός του υφιστάμενου θεσμικού πλαισίου.

Άρθρο 25

Έλεγχος τήρησης των υποχρεώσεων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη υποβάλλουν τακτικές εκθέσεις, στη μόνιμη επιτροπή, για τα μέτρα που λαμβάνονται δυνάμει του παρόντος πρωτοκόλλου, Οι εκθέσεις αναφέρονται επίσης στο ζήτημα της αποδοτικότητας των ληφθέντων μέτρων. Η αλπική συνδιάσκεψη καθορίζει την περιοδικότητα των εκθέσεων.

(2) Η μόνιμη επιτροπή εξετάζει τις εν λόγω εκθέσεις προκειμένου να ελέγξει κατά πόσον τα συμβαλλόμενα μέρη έχουν εκπληρώσει τις οικείες υποχρεώσεις που απορρέουν από το παρόν πρωτόκολλο. Δύναται, επίσης, να ζητήσει συμπληρωματικές πληροφορίες από τα συμβαλλόμενα μέρη ή να προσφύγει σε άλλες πηγές πληροφοριών.

(3) Η μόνιμη επιτροπή συντάσσει έκθεση σχετική με την εκ μέρους των συμβαλλομένων μερών τήρηση των υποχρεώσεων που απορρέουν από το παρόν πρωτόκολλο, η οποία διαβιβάζεται στην αλπική συνδιάσκεψη.

(4) Η αλπική συνδιάσκεψη λαμβάνει γνώση της εν λόγω εκθέσεως. Εφόσον διαπιστώσει μη τήρηση των υποχρεώσεων, δύναται να απευθύνει συστάσεις.

Άρθρο 26

Αξιολόγηση της αποδοτικότητας των διατάξεων

(1) Τα συμβαλλόμενα μέρη εξετάζουν και αξιολογούν, ανά τακτά χρονικά διαστήματα, την αποδοτικότητα των διατάξεων του παρόντος πρωτοκόλλου. Στο μέτρο που αυτό κρίνεται αναγκαίο για την επίτευξη των στόχων, εξετάζουν τη θέσπιση κατάλληλων τροποποιήσεων του παρόντος πρωτοκόλλου.

(2) Εντός του υφισταμένου θεσμικού πλαισίου, οι περιφερειακοί και τοπικοί φορείς συμμετέχουν στην εν λόγω αξιολόγηση. Είναι επίσης δυνατή η προσφυγή στη γνώμη μη κυβερνητικών οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στον συγκεκριμένο τομέα.

Κεφάλαιο V

Τελικές διατάξεις

Άρθρο 27

Σχέσεις μεταξύ της Σύμβασης των Άλπεων και του πρωτοκόλλου

(1) Το παρόν πρωτόκολλο αποτελεί πρωτόκολλο της Σύμβασης των Άλπεων κατά την έννοια του άρθρου 2 και των άλλων συναφών άρθρων της σύμβασης.

(2) Ουδείς δύναται να καταστεί συμβαλλόμενο μέρος του παρόντος πρωτοκόλλου εάν δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος στην Σύμβαση των Άλπεων. Κάθε καταγγελία της Σύμβασης των Άλπεων ισοδυναμεί με καταγγελία του παρόντος πρωτοκόλλου.

(3) Στην περίπτωση που η Συνδιάσκεψη των Άλπεων διεξάγει διαβουλεύσεις σχετικές με ζητήματα που αφορούν το παρόν πρωτόκολλο, στην ψηφοφορία συμμετέχουν μόνο τα συμβαλλόμενα στο παρόν πρωτόκολλο μέρη.

Άρθρο 28

Υπογραφή και επικύρωση

(1) Το παρόν πρωτόκολλο είναι ανοικτό για υπογραφή εκ μέρους των κρατών που έχουν υπογράψει την Σύμβαση των Άλπεων και της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, στις 16 Οκτωβρίου 1998 καθώς και της Δημοκρατίας της Αυστρίας υπό την ιδιότητά της ως θεματοφύλακα, από της 16ης Νοεμβρίου 1998.

(2) Το παρόν πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ για τα συμβαλλόμενα μέρη που εξέφρασαν τη συναίνεσή τους για τη δέσμευσή τους από το εν λόγω πρωτόκολλο τρεις μήνες μετά από την ημερομηνία κατά την οποία τρία κράτη κατέθεσαν το οικείο έγγραφο επικύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης.

(3) Εις ό,τι αφορά τα συμβαλλόμενα μέρη, που εκφράζουν σε μεταγενέστερο στάδιο τη συναίνεσή τους να δεσμεύονται από το πρωτόκολλο, το πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ τρεις μήνες μετά την ημερομηνία κατάθεσης του εγγράφου επικύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης. Μετά τη θέση σε ισχύ τροποποιήσεως του πρωτοκόλλου, κάθε νέο συμβαλλόμενο μέρος στο εν λόγω πρωτόκολλο καθίσταται συμβαλλόμενο μέρος στο τροποποιηθέν πρωτόκολλο.

Άρθρο 29

Κοινοποιήσεις

Ο θεματοφύλακας κοινοποιεί σε κάθε κράτος που ορίζεται στο προοίμιο καθώς και στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα, εις ό,τι αφορά το παρόν πρωτόκολλο:

α) κάθε υπογραφή,

β) την κατάθεση κάθε εγγράφου επικύρωσης, αποδοχής ή έγκρισης,

γ) κάθε ημερομηνία έναρξης ισχύος,

δ) κάθε δήλωση συμβαλλόμενου ή υπογράφοντος μέρους,

ε) κάθε καταγγελία που κοινοποιείται από συμβαλλόμενο μέρος, συμπεριλαμβανομένης της ημερομηνίας έναρξης ισχύος της.

Σε πίστωση των ανωτέρω, τα υπογεγραμμένα μέρη, δεόντως εξουσιοδοτημένα προς τούτο, υπέγραψαν το παρόν πρωτόκολλο.

Συνετάγη στο Bled, στις 16 Οκτωβρίου 1998, στην γαλλική, γερμανική, ιταλική, σλοβενική· τα κείμενα στις εν λόγω τέσσερις γλώσσες είναι εξίσου αυθεντικά, σε ένα και μόνο αντίγραφο, το οποίο θα κατατεθεί στα αρχεία του κράτους της Δημοκρατίας της Αυστρίας. Ο θεματοφύλακας διαβιβάζει δεόντως επικυρωμένο αντίγραφο σε όλα τα υπογεγραμμένα μέρη.

[1] ΕΕ L 242, 10.9.2002, σ. 1.

[2] ΕΕ L 61, 12.03.1996, σ. 31.

[3] COM(2002)179 “ Προς μια θεματική στρατηγική για την προστασία του εδάφους ”.

[4] ΕΕ C 87 E, 7.4.2004, σ. 395.

[5] Συμβούλιο Περιβάλλοντος της 25ης Ιουνίου 2002.

[6] ΕΕ L 181, 4.7.1986, σ. 6.

[7] ΕΕ L 242, 10.9.2002, σ. 1.

[8] COM(1997)599 τελικό „Λευκή βίβλος για κοινοτική στρατηγική και σχέδιο δράσης «ενέργεια για το μέλλον· ανανεώσιμες πηγές ενέργειας“· COM2002)321 τελικό Τελική Έκθεση για την πράσινη βίβλο με τίτλο “Ευρωπαϊκή στρατηγική ασφάλειας ενεργειακού εφοδιασμού”· ΕΕ L 283, 27.10.2001, σ. 33. Οδηγία 2001/77/ΕΚ για την προαγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές στην εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας· ΕΕ L 1, 4.1.2003, σ. 65, οδηγία 2002/91/ΕΚ για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων· ΕΕ L 176, 15.7.2003, σ. 29, απόφαση αριθ. 1230/2003/ΕΚ για θέσπιση πολυετούς προγράμματος δράσης στο πεδίο της ενέργειας: “Ευφυής Ενέργεια - Ευρώπη” (2003-2006).

[9] COM(2003)716.

[10] SEC(2004)24.

[11] EE […], […],σ.

[12] ΕΕ L 061, 12.03.1996, σ. 31.

[13] ΕΕ L 242, 10.9.2002, σ. 1.

[14] ΕΕ L 181, 4.7.1986, σ. 6.