ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Το ιστορικό της πρότασης

Έγκριση της πρότασης από την Επιτροπή: 17 Σεπτεμβρίου 2008

Διαβίβαση της πρότασης στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο – COM(2008) 563 τελικό: 15 Οκτωβρίου 2008 (2008/0183(CNS))

Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου – πρώτη ανάγνωση: Η γνώμη εγκρίθηκε στις 26 Μαρτίου 2009 και επιβεβαιώθηκε με το ψήφισμα της 5ης Μαΐου 2010 σχετικά με τις συνέπειες της έναρξης της ισχύος της συνθήκης της Λισαβόνας στις τρέχουσες διοργανικές διαδικασίες λήψης αποφάσεων (COM(2009)0665)- «omnibus».

Κατά τη συνεδρίασή του στις 26 Μαρτίου 2009 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε, με το νομοθετικό του ψήφισμα και με 425 ψήφους υπέρ, 71 κατά και 62 αποχές, την έκθεση του κ. Siekierski η οποία περιελάμβανε 20 τροπολογίες.

Στις 17 Σεπτεμβρίου 2010 η Επιτροπή ενέκρινε τροποποιημένη πρόταση (COM(2010) 486 τελικό). Εκτός από τα χαμηλότερα ποσοστά εθνικής συγχρηματοδότησης προέβλεπε ως ανώτατο όριο τα 500 εκατομμύρια ευρώ για την ετήσια χρηματοδοτική συνεισφορά της ΕΕ καθώς και μια σειρά από τεχνικές προσαρμογές ως συνέπεια των τροπολογιών που πρότεινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η τροποποιημένη πρόταση προσαρμόστηκε επίσης κατά τρόπο ώστε να ληφθεί υπόψη η έναρξη της ισχύος της συνθήκης της Λισαβόνας.

Γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής σχετικά με την τροποποιημένη πρόταση: ΕΟΚΕ 70/2011, η οποία εκδόθηκε στις 27 Ιανουαρίου 2011 (Εισηγητής: κ. Lucan)

Γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών σχετικά με την τροποποιημένη πρόταση: ΕτΠ 340/2010, η οποία εκδόθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2011 (Εισηγητής: κ. Martikainen).

Η νέα τροποποιημένη πρόταση αντικαθιστά την τροποποιημένη πρόταση (COM(2010) 486 τελικό).

ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3730/87 του Συμβουλίου προέβλεπε γενικούς κανόνες για την διάθεση τροφίμων από τα αποθέματα παρέμβασης σε ορισμένους οργανισμούς με σκοπό την διανομή τους στους απόρους της Κοινότητας. Ο κανονισμός αυτός καταργήθηκε εν συνεχεία και ενσωματώθηκε στον κανονισμό για την θέσπιση κοινής οργάνωσης των γεωργικών αγορών και ειδικών διατάξεων για ορισμένα γεωργικά προϊόντα (ενιαίος κανονισμός ΚΟΑ).

Για πάνω από δύο δεκαετίες τα αποθέματα παρέμβασης που διέθετε η Κοινότητα υπήρξαν μια αξιόπιστη πηγή παροχής επισιτιστικής βοήθειας στους απόρους. Η ανάγκη για διανομή τροφίμων αυξήθηκε ως συνέπεια των διαδοχικών διευρύνσεων οι οποίες αύξησαν σημαντικά τον άπορο πληθυσμό της Κοινότητας. Το 2010 πάνω από 18 εκατ. άνθρωποι επωφελήθηκαν από αυτό το καθεστώς ενισχύσεων.

Οι στόχοι της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (ΚΓΠ), όπως ορίζονται στο άρθρο 39 παράγραφος 1 της συνθήκης, περιλαμβάνουν τη σταθεροποίηση των αγορών και τη διασφάλιση λογικών τιμών για τα προϊόντα που προσφέρονται στους καταναλωτές. Εξάλλου η ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής της Ένωσης προβλέπεται στο άρθρο 174 της συνθήκης. Μειώνοντας την επισιτιστική ανασφάλεια των απόρων στην Ένωση και συμβάλλοντας στην μείωση των αποθεμάτων παρέμβασης το πρόγραμμα συμβάλλει επίσης στην επίτευξη όλων αυτών των στόχων.

Κατά τα τελευταία χρόνια η ΚΓΠ έχει αναμορφωθεί σημαντικά και πρωταρχικός της στόχος δεν είναι πλέον η αύξηση της παραγωγικότητας αλλά η ενίσχυση της μακροπρόθεσμης αειφορίας της γεωργίας με συνέπεια να μειωθούν τα αποθέματα παρέμβασης των αγροτικών προϊόντων. Το θεσμικό πλαίσιο του προγράμματος διανομής τροφίμων πρέπει να προσαρμοστεί με βάση αυτή τη νέα πραγματικότητα.

Στην δήλωσή του της 4ης Απριλίου 2006 σχετικά με τον εφοδιασμό των φιλανθρωπικών οργανώσεων που έχουν εξουσιοδοτηθεί να υλοποιήσουν το ευρωπαϊκό πρόγραμμα επισιτιστικής βοήθειας υπέρ των απόρων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέφρασε την ανησυχία του σχετικά με το μέλλον του ευρωπαϊκού προγράμματος επισιτιστικής βοήθειας και, αναγνωρίζοντας την ανάγκη ικανοποίησης των επισιτιστικών τους αναγκών, κάλεσε την Επιτροπή και το Συμβούλιο να προσδώσουν διαρκή χαρακτήρα στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα επισιτιστικής βοήθειας.

Στις 22 Μαΐου 2008, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέδωσε ψήφισμα σχετικά με τις αυξανόμενες τιμές των τροφίμων στην ΕΕ και στις αναπτυσσόμενες χώρες στο οποίο επισημαίνεται ο βασικός χαρακτήρας του δικαιώματος για τροφή και την ανάγκη βελτίωσης της πρόσβασης όλων των ανθρώπων ανά πάσα στιγμή σε επαρκή τροφή για την εξασφάλιση ενεργού και υγιούς ζωής.

Η Επιτροπή έχει ήδη αναγνωρίσει την σπουδαιότητα αυτού του καθεστώτος στην ανακοίνωσή της με τίτλο «Αντιμετώπιση της πρόκλησης από την αύξηση των τιμών των τροφίμων – Κατευθύνσεις για την δράση της ΕΕ» της 20ής Μαΐου 2008. Κατά την διάρκεια της ομιλίας τους στο Κοινοβούλιο στις 18 Ιουνίου 2008 ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ανέφερε ότι η Επιτροπή επρόκειτο να αυξήσει τον προϋπολογισμό γι’ αυτή την πρωτοβουλία κατά δύο τρίτα.

Στις 13 Απριλίου 2011 το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο (υπόθεση T-576/08) ακύρωσε το σχέδιο διανομής του 2009 που προέβλεπε την πραγματοποίηση αγορών στην ελεύθερη αγορά. Κατόπιν αυτού η Επιτροπή ήταν αναγκασμένη να τροφοδοτήσει το σχέδιο διανομής του 2012 αποκλειστικά και μόνο από τα υφιστάμενα αποθέματα παρέμβασης. Κατά συνέπεια, ο προϋπολογισμός του σχεδίου του 2012 ανέρχεται μόνο στα 113 εκατομμύρια ευρώ, δηλαδή είναι μικρότερος από το ένα τέταρτο των προηγούμενων ετήσιων προγραμμάτων.

Στις 29 Ιουνίου 2011 η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση σχετικά με τις πολυετείς δημοσιονομικές προοπτικές για την περίοδο 2014-20. Όσον αφορά στο πρόγραμμα διανομής τροφίμων για τους απόρους πρότεινε να χρηματοδοτείται στο μέλλον από τον τομέα 1 με το συνολικό ποσό των 2,5 δισεκατομμυρίων ευρώ (τιμές 2011).

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με το ψήφισμά του της 7ης Ιουλίου 2011 κάλεσε την Επιτροπή και το Συμβούλιο να επεξεργαστούν μια μεταβατική λύση για τα εναπομένοντα χρόνια του τρέχοντος πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου, ώστε να αποφευχθεί η απότομη μείωση της επισιτιστικής βοήθειας ως αποτέλεσμα της μείωσης της χρηματοδότησης από τα 500 εκατομμύρια ευρώ στα 133 εκατομμύρια ευρώ και να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι που εξαρτώνται από την επισιτιστική βοήθεια δεν θα υποφέρουν από επισιτιστική ένδεια. Πολλοί εκπρόσωποι της ευρωπαϊκής κοινωνίας των πολιτών, μεταξύ των οποίων τοπικές αρχές, ΜΚΟ και φιλανθρωπικοί οργανισμοί, εξέφρασαν την ανησυχία τους για το μέλλον του προγράμματος και ζήτησαν ομόφωνα από τα διάφορα όργανα της Ένωσης να βρουν μια λύση, ώστε να διασφαλιστεί η συνέχισή του.

Τα στοιχεία της αρχικής πρότασης

Το 2008 η Επιτροπή πρότεινε στο πλαίσιο αυτό την αναθεώρηση του προγράμματος διανομής τροφίμων (COM (2008) 563 τελικό) με βάση τα ακόλουθα στοιχεία:

- Δύο πηγές εφοδιασμού. Τα τρόφιμα μπορούν να προέρχονται είτε από τα αποθέματα παρέμβασης είτε από την αγορά. Η προσφυγή στην αγορά δεν θα περιορίζεται πλέον στις περιπτώσεις προσωρινής ανεπάρκειας αποθεμάτων παρέμβασης. Εντούτοις, προτεραιότητα θα δίνεται στη χρησιμοποίηση κατάλληλων αποθεμάτων παρέμβασης, όταν είναι διαθέσιμα.

- Μεγαλύτερη ποικιλία τροφίμων προς διανομή. Με στόχο την βελτίωση της διατροφικής ισορροπίας των τροφίμων που παρέχει το πρόγραμμα, η επιλογή των διανεμόμενων τροφίμων δεν θα περιορίζεται πλέον σε αυτά για τα οποία ισχύει η παρέμβαση. Τα τρόφιμα θα επιλέγονται από τις αρχές των κρατών μελών στο πλαίσιο των εθνικών προγραμμάτων διανομής τροφίμων τα οποία θα καθορίζουν στόχους και προτεραιότητες για τη διανομή των τροφίμων στους απόρους και θα περιλαμβάνουν διατροφικά κριτήρια.

- Μακροπρόθεσμη προοπτική. Οι εργασίες διανομής τροφίμων απαιτούν μακροπρόθεσμο προγραμματισμό και προσεκτική προετοιμασία εκ μέρους των αρχών και των φιλανθρωπικών οργανώσεων. Με στόχο τη βελτίωση της αποτελεσματικότητάς του το πρόγραμμα διανομής τροφίμων της Ένωσης θα είναι τριετούς διάρκειας. Τα ποσά της ενίσχυσης για τον δεύτερο και τον τρίτο χρόνο θα είναι απλώς ενδεικτικά και θα οριστικοποιούνται εν συνεχεία. Επιπλέον, προτείνεται ο καθορισμός ενός ανώτατου ορίου για την χρηματοδοτική συνδρομή της Ένωσης.

- Συγχρηματοδότηση. Η καθιέρωση συγχρηματοδότησης θα ενισχύσει τη συνοχή του καθεστώτος, θα διασφαλίσει το σωστό προγραμματισμό και θα ευνοήσει τις συνέργειες. Με στόχο τη σταδιακή χρησιμοποίηση και την διατήρηση υψηλού ρυθμού απορρόφησης των διαθέσιμων κοινοτικών πόρων, τα ποσοστά κοινοτικής συγχρηματοδότησης θα ανέρχονται στο 75% και στο 85% στα κράτη μέλη που υπάγονται στο Ταμείο Συνοχής όσον αφορά το πρόγραμμα της περιόδου 2010/12. Εν συνεχεία, όσον αφορά το πρόγραμμα της περιόδου 2013/15, τα ποσοστά της κοινοτικής συγχρηματοδότησης θα ανέρχονται σε 50% και 75% αντίστοιχα.

- Βελτίωση της εποπτείας και της υποβολής εκθέσεων. Θα αυξηθούν οι υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων σε διάφορα επίπεδα και θα περιλαμβάνουν και την υποβολή έκθεσης εκ μέρους της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.

Η πρόταση του 2008 συνοδευόταν από μια εκτίμηση επιπτώσεων υπό τη μορφή εγγράφου εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής (SEC(2008)2436/2).

Γνώμη της Επιτροπής σχετικά με τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, στοιχεία της νέας τροποποιημένης πρότασης

Στην γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου επισημαίνεται με έμφαση η ανάγκη της πλήρους χρηματοδότησης εκ μέρους της Ένωσης αυτού του προγράμματος (τροπολογίες 5, 10, 16, 17, 18, 19). Στην γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής περιλαμβάνεται παρόμοιο αίτημα.

Οι εθνικές αρχές των συμμετεχόντων κρατών μελών καθώς και πάρα πολλοί εκπρόσωποι της κοινωνίας των πολιτών εξέφρασαν πρόσφατα την επιθυμία τους να συνεχιστεί η πλήρης χρηματοδότηση του προγράμματος από τον προϋπολογισμό της ΕΕ. Όλοι αυτοί ισχυρίζονται ότι λόγω της τρέχουσας χρηματοοικονομικής κρίσης ορισμένα συμμετέχοντα κράτη μέλη δεν θα μπορούσαν να συνεισφέρουν το δικό τους ποσοστό εθνικής χρηματοδότησης κατά συνέπεια θα υπήρχε κίνδυνος διακοπής του προγράμματος διανομής τροφίμων σε αυτούς που το χρειάζονται περισσότερο.

Εξάλλου, η Επιτροπή έχει πλήρη επίγνωση του γεγονότος ότι αυξάνεται ο αριθμός των ευρωπαίων πολιτών που χρειάζεται επισιτιστική βοήθεια.

Ως αποτέλεσμα όλων αυτών η Επιτροπή αποφάσισε να αντικαταστήσει την τροποποιημένη πρόταση (COM(2010)486 τελικό) με την παρούσα νέα τροποποιημένη πρόταση.

Λαμβανομένης υπόψη της συμβολής των προγραμμάτων διανομής τροφίμων στην επίτευξη τόσο των στόχων της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής όσο και στην ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής της Ένωσης, η Επιτροπή έχει την άποψη ότι θα ήταν καλύτερο να αναφέρεται ότι η πρότασή της βασίζεται σε δύο νομικές βάσεις (άρθρα 42 και 43 παράγραφος 2 σε συνδυασμό με το άρθρο 175 παράγραφος 3).

Η παρούσα νέα τροποποιημένη πρόταση διατηρεί για το μέλλον τον ισχύοντα συντελεστή ενωσιακής χρηματοδότησης ύψους 100% για το πρόγραμμα αλλά, προκειμένου να διασφαλίσει τη δημοσιονομική σταθερότητα, διατηρείται και το ανώτατο όριο των 500 εκατομμυρίων ευρώ όσον αφορά την χρηματοδοτική συνεισφορά της Ένωσης.

Οι τροπολογίες 8, 11, 13 και 14 περιλαμβάνουν άλλες ουσιαστικές αλλαγές τις οποίες δέχθηκε η Επιτροπή και περιέλαβε στην τροποποιημένη πρότασή της, παρόλο ότι η διατύπωση στο κείμενο που ενέκρινε τελικά η Επιτροπή ενδέχεται να διαφέρει από αυτό που πρότεινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η τροπολογία 8 εισάγει την έννοια της ενωσιακής προέλευσης των τροφίμων η οποία στην παρούσα τροποποιημένη πρόταση θεωρείται ως προτεραιότητα για την οποία μπορούν να αποφασίσουν τα κράτη μέλη όταν επιλέγουν τα είδη των τροφίμων που θα διανεμηθούν. Η τροπολογία 11 προβλέπει την υποχρέωση ότι στα σημεία διανομής θα πρέπει να αναγράφεται σε εμφανές σημείο ότι συμμετέχει η Ένωση στο πρόγραμμα, το οποίο ενέκρινε η Επιτροπή με την τροποποιημένη πρότασή της με λεπτομερείς κανόνες οι οποίοι πρέπει να εγκριθούν μεταγενέστερα. Η τροποποίηση 13 αναφέρει ότι η αγορά ειδών διατροφής μπορεί να γίνει κατόπιν διαγωνισμών όπως ρητά αναφέρεται προς το παρόν στην πρόταση. Τέλος, η τροποποίηση 14 προβλέπει την απόδοση του κόστους αποθήκευσης στο οποίο υποβάλλονται οι φιλανθρωπικές οργανώσεις, το οποίο τώρα ενσωματώνεται επίσης.

Η Επιτροπή θα εγκρίνει σύντομα γνωμοδοτικές προτάσεις σχετικά με το νέο πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο, στις οποίες θα περιλαμβάνεται και μια πρόταση σχετικά με τη διανομή τροφίμων στους απόρους η οποία θα χρηματοδοτείται από τον τομέα 1. Αυτό σημαίνει ότι τα τριετή προγράμματα που προβλέπονταν στην προηγούμενη πρόταση δεν θα περιλαμβάνονται πλέον σ’ αυτό το νέο προσωρινό πλαίσιο. Επομένως, η παρούσα νέα πρόταση διατηρεί το τρέχον σύστημα των ετήσιων προγραμμάτων.

Τα άλλα στοιχεία που περιλαμβάνονται στην αρχική πρόταση, δηλαδή οι δύο πηγές εφοδιασμού, η μεγαλύτερη ποικιλία τροφίμων σε συνδυασμό με την έμφαση που δίνεται στις διατροφικές πτυχές σε συνδυασμό με σαφέστερες προτεραιότητες και οι αυστηρότεροι μηχανισμοί ελέγχου και αναφοράς, παραμένουν στην παρούσα νέα τροποποιημένη πρόταση.

Συμμόρφωση με την συνθήκη λειτουοργίας της Ευρωπαϊκής ένωσης (ΣΛΕΕ)

Η συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) προβλέπει το σαφή διαχωρισμό ανάμεσα στην αρμοδιότητα που ανατίθεται στην Επιτροπή προκειμένου να εκδίδει νομοθετικές πράξεις (πράξεις κατ’ εξουσιοδότηση), οι οποίες συμπληρώνουν ή τροποποιούν ορισμένα μη ουσιαστικά στοιχεία της νομοθετικής πράξης όπως προβλέπεται στο άρθρο 290 και, αφετέρου της αρμοδιότητας που ανατίθεται στην Επιτροπή, προκειμένου να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις σύμφωνα με το 291. Στην ουσία τα κράτη μέλη είναι υπεύθυνα για την εφαρμογή των νομικά δεσμευτικών πράξεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά, εάν η εφαρμογή της νομοθετικής πράξης απαιτεί ομοιόμορφους όρους εφαρμογής, εναπόκειται στην Επιτροπή να τις εκδώσει υπό τη μορφή εκτελεστικών πράξεων.

Η συμμόρφωση του προγράμματος διανομής τροφίμων στους απόρους προς τους νέους κανόνες της συνθήκης συνίσταται στη διαπίστωση κατά πόσο οι κανόνες εφαρμογής που εγκρίνει η Επιτροπή για τη διασφάλιση της ομαλής εκτέλεσης των μέτρων είναι εκτελεστικές πράξεις ή πράξεις κατ’ εξουσιοδότηση.

Η παρούσα τροποποιημένη πρόταση περιλαμβάνει όλα τα ουσιαστικά στοιχεία, τις γενικές αρχές και τους κανόνες του προγράμματος που καθορίζονται από το νομοθέτη.

Σύμφωνα με το άρθρο 290 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο νομοθέτης αναθέτει στην Επιτροπή την αρμοδιότητα να συμπληρώνει ή να τροποποιεί ορισμένα μη ουσιαστικά στοιχεία τα οποία είναι εντούτοις απαραίτητα για την σωστή λειτουργία του προγράμματος. Η παρούσα τροποποιημένη πρόταση προβλέπει ότι η Επιτροπή εγκρίνει με πράξεις κατ’ εξουσιοδότηση την μέθοδο υπολογισμού του συνόλου των χορηγούμενων πόρων περιλαμβανομένης και της διανομής από αποθέματα παρέμβασης καθώς και των χρηματοοικονομικών πόρων, του ορισμού της συνολικής αξίας των προϊόντων που εξέρχονται από τα αποθέματα παρέμβασης καθώς και της μεθόδου επαναδιάθεσης των πόρων σε περίπτωση αναθεώρησης του προγράμματος. Η Επιτροπή πρέπει να εκδώσει διατάξεις που να προβλέπουν τη χρησιμοποίηση της διαδικασίας των διαγωνισμών για όλες τις πράξεις που έχουν σχέση με την εκτέλεση των προγραμμάτων, τις εγγυήσεις που πρέπει να καταβάλουν οι αιτούντες και τους κανόνες σχετικά με τις κυρώσεις και τις μειώσεις που θα πρέπει να επιβάλουν τα κράτη μέλη στην περίπτωση μη τήρησης των προθεσμιών καθώς και άλλων παραλείψεων.

Τα κράτη μέλη, σύμφωνα με το άρθρο 291 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι υπεύθυνα για την εφαρμογή όλων των δεσμευτικά νομοθετικών πράξεων της Ένωσης που εκδίδει ο νομοθέτης. Κρίνεται εντούτοις απαραίτητο να διασφαλίζεται η ομοιόμορφη εφαρμογή του προγράμματος σε όλα τα συμμετέχοντα κράτη μέλη, προκειμένου να αποφεύγονται οι κίνδυνοι στρεβλώσεων ή διακρίσεων. Κατά συνέπεια, με τη παρούσα τροποποιημένη πρόταση ο νομοθέτης αναθέτει στην Επιτροπή εκτελεστικές αρμοδιότητες για την έγκριση λεπτομερών κανόνων και διαδικασιών, την έγκριση και εν ανάγκη αναθεώρηση των προγραμμάτων, τον καθορισμό των πρόσθετων στοιχείων που θα πρέπει να περιλαμβάνονται στα τριετή προγράμματα, τις διαδικασίες και τις χρονικές προθεσμίες που ισχύουν για τις αποσύρσεις, τον τύπο των ετήσιων εκθέσεων εφαρμογής και των εθνικών προγραμμάτων διανομής τροφίμων, τους κανόνες για την απόδοση των δαπανών, τις χρονικές προθεσμίες, τα ανώτατα όρια χρηματοδότησης, τους όρους που αφορούν τους διαγωνισμούς καθώς και τους όρους που αφορούν τα είδη διατροφής και την προμήθειά τους, τις ελάχιστες διατάξεις των προγραμμάτων ελέγχου, τους ομοιόμορφους όρους που αφορούν τις διαδικασίες πληρωμών καθώς και τα καθήκοντα των εθνικών οργανισμών παρέμβασης και τους λεπτομερείς κανόνες σχετικά με την υποχρέωση αναγραφής σε εμφανές σημείο τόσο στα σημεία συσκευασίας όσο και στα σημεία διανομής ότι η Ένωση συμμετέχει στο πρόγραμμα.

Δημοσιονομικές επιπτώσεις

Οι προτεινόμενοι κανόνες έχουν ως στόχο την εφαρμογή των νέων διατάξεων σχετικά με το πρόγραμμα διανομής τροφίμων στους απόρους της Κοινότητας. Το νέο πρόγραμμα θα συνεχίσει να χρηματοδοτείται αποκλειστικά από την Ένωση.

Η παρούσα νέα πρόταση διατηρεί ως ανώτατο ετήσιο χρηματοδοτικό όριο τα 500 εκατ. ευρώ όσον αφορά τη χρηματοδότηση του προγράμματος από την ΕΕ.

Τροποποιημένη πρόταση

Η παρούσα τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής υποβάλλεται σύμφωνα με το άρθρο 293 παράγραφος 2 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

2008/0183 (COD)

Τροποποιημένη πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 και (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 του Συμβουλίου όσον αφορά τη διανομή τροφίμων στους απόρους της Ένωσης

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ειδικότερα το άρθρο 42 πρώτο εδάφιο και το άρθρο 43 παράγραφος 2 και το άρθρο 175 παράγραφος 3

την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής[1],

την πρόταση που διαβιβάσθηκε στα εθνικά κοινοβούλια,

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[2],

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών[3],

ενεργώντας σύμφωνα με την συνήθη νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. Ο κανονισμός (EΟΚ) αριθ. 3730/87 του Συμβουλίου της 10ης Δεκεμβρίου 1987 που καθορίζει τους γενικούς κανόνες για την διάθεση τροφίμων από τα αποθέματα παρέμβασης σε καθορισμένους οργανισμούς με σκοπό την διανομή τους στους απόρους της Κοινότητας[4], ο οποίος εν συνεχεία καταργήθηκε και ενσωματώθηκε στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 του Συμβουλίου, της 22ας Οκτωβρίου 2007 για τη θέσπιση κοινής οργάνωσης των γεωργικών αγορών και ειδικών διατάξεων για ορισμένα γεωργικά προϊόντα (ενιαίος κανονισμός ΚΟΑ)[5], υπήρξε αξιόπιστη πηγή άντλησης τροφίμων προς διανομή στους άπορους της Κοινότητας για πάνω από δύο δεκαετίες και συνέβαλε θετικά στην κοινωνική συνοχή της ΕΕ μειώνοντας τις οικονομικές και κοινωνικές διαφορές.

2. Στους στόχους της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (ΚΓΠ), όπως ορίζονται στο άρθρο 39 παράγραφος 1 της συνθήκης, περιλαμβάνεται η σταθεροποίηση των αγορών καθώς και η διασφάλιση λογικών τιμών για τα προϊόντα που προσφέρονται στους καταναλωτές. Με το πέρασμα των χρόνων το πρόγραμμα διανομής τροφίμων συνέβαλε επιτυχώς στην επίτευξη και των δύο στόχων και, με την μείωση της επισιτιστικής ανασφάλειας των άπορων ατόμων στην Ένωση, συνέβαλε σημαντικά στην εξασφάλιση μεγάλης επάρκειας τροφίμων εντός της Ένωσης καθώς και στην μείωση των αποθεμάτων παρέμβασης. Το πρόγραμμα επισιτιστικής βοήθειας της ΕΕ για τους απόρους θα συνεχίσει να διασφαλίζει τους στόχους της ΚΓΠ. Παράλληλα, θα πρέπει να αποσκοπεί στην ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής της Ένωσης.

3. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στην δήλωσή του της 4ης Απριλίου 2006 σχετικά με τον εφοδιασμό των φιλανθρωπικών οργανώσεων που έχουν εξουσιοδοτηθεί να υλοποιήσουν το ευρωπαϊκό πρόγραμμα επισιτιστικής βοήθειας υπέρ των απόρων[6], επισημαίνει ότι το ευρωπαϊκό πρόγραμμα επισιτιστικής βοήθειας για τους απόρους αποδείχθηκε πολύτιμο και ζωτικής σημασίας για εκατομμύρια ανθρώπους. Εξέφρασε επίσης την ανησυχία του σχετικά με το μέλλον του ευρωπαϊκού προγράμματος επισιτιστικής βοήθειας για τους απόρους και, αναγνωρίζοντας την ανάγκη ικανοποίησης των επισιτιστικών τους αναγκών, κάλεσε την Επιτροπή και το Συμβούλιο να προσδώσουν, μεταξύ άλλων , διαρκή χαρακτήρα στο ευρωπαϊκό πρόγραμμα επισιτιστικής βοήθειας. Εξάλλου, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με το ψήφισμά του της 7ης Ιουλίου 2011 κάλεσε την Επιτροπή και το Συμβούλιο να επεξεργαστούν μια μεταβατική λύση για τα εναπομένοντα χρόνια του τρέχοντος πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου ώστε να αποφευχθεί η απότομη μείωση της επισιτιστικής βοήθειας ως αποτέλεσμα της μείωσης της χρηματοδότησης από τα 500 εκατομμύρια ευρώ στα 133 εκατομμύρια ευρώ και να διασφαλιστεί ότι οι άνθρωποι που εξαρτώνται από την επισιτιστική βοήθεια δεν θα υποφέρουν από επισιτιστική ένδεια.

4. Οι διαδοχικές διευρύνσεις της Ένωσης αύξησαν τον αριθμό των πιθανών δικαιούχων των προγραμμάτων επισιτιστικής βοήθειας. Παράλληλα, η έντονη η αύξηση των τιμών των τροφίμων επηρέασε αρνητικά την επισιτιστική ασφάλεια των απόρων και αύξησε το κόστος χορήγησης επισιτιστικής βοήθειας. Κατά συνέπεια, η σημασία του προγράμματος που είχε αρχικά θεσπιστεί με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3730/87 και σήμερα διέπεται από το άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 αυξήθηκε με την πάροδο των ετών. Για τον λόγο αυτό, πρέπει να συνεχιστεί το πρόγραμμα στο επίπεδο της Ένωσης και να προσαρμοστεί ακόμη περισσότερο στις εξελίξεις της αγοράς.

5. Το ισχύον καθεστώς διανομής τροφίμων βασίζεται στην διανομή προϊόντων από κοινοτικά αποθέματα παρέμβασης τα οποία συμπληρώνονται, σε προσωρινή βάση, από αγορές τροφίμων. Εντούτοις, οι διαδοχικές μεταρρυθμίσεις της ΚΓΠ και οι ευνοϊκές εξελίξεις των τιμών παραγωγού είχαν ως αποτέλεσμα την σταδιακή μείωση των αποθεμάτων παρέμβασης καθώς και του φάσματος των διαθέσιμων προϊόντων. Κατά συνέπεια, οι αγορές προϊόντων θα πρέπει να αποτελέσουν επίσης μόνιμη πηγή εφοδιασμού για το καθεστώς προς συμπλήρωση των αποθεμάτων παρέμβασης στις περιπτώσεις που δεν διατίθενται κατάλληλα αποθέματα παρέμβασης.

6. Η πρόβλεψη του προγράμματος ότι πρέπει να αγοράζονται είδη διατροφής όταν δεν διατίθενται κατάλληλα αποθέματα παρέμβασης για τη διανομή τροφίμων αποτελεί ειδική δράση η οποία είναι απαραίτητη για την επίτευξη του στόχου της ενίσχυσης της κοινωνικής συνοχής της Ένωσης.

7. Ένα κοινοτικό καθεστώς δεν μπορεί να αποτελεί την μόνη πηγή ικανοποίησης των αυξανόμενων αναγκών για επισιτιστική βοήθεια στην Ένωση. Εθνικές πολιτικές οι οποίες υλοποιούνται από τις δημόσιες διοικήσεις και την κινητοποίηση της κοινωνίας των πολιτών είναι εξίσου αναγκαίες για την παροχή επισιτιστικής ασφάλειας στους απόρους. Ένα κοινοτικό καθεστώς με μεγάλη συνοχή θα μπορούσε πάντως να χρησιμεύσει ως υπόδειγμα διανομής τροφίμων στους απόρους, να συμβάλει στην δημιουργία συνεργειών και να ενθαρρύνει δημόσιες και ιδιωτικές πρωτοβουλίες με στόχο την αύξηση της επισιτιστικής ασφάλειας των απόρων. Επιπλέον, λόγω της γεωγραφικής διασποράς των μειωμένων διαθέσιμων αποθεμάτων παρέμβασης στα κράτη μέλη, μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη δυνατή χρησιμοποίησή τους. Για τον λόγο αυτό, το κοινοτικό καθεστώς δεν πρέπει να έρχεται σε αντίθεση προς τέτοιες εθνικές πολιτικές.

8. Προκειμένου να διασφαλιστεί η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, θα πρέπει να προβλέπεται ανώτατο όριο βοήθειας εκ μέρους της Ένωσης, πρέπει να προστεθεί στον κατάλογο των επιλέξιμων μέτρων για χρηματοδότηση από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) που προβλέπεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου, της 21ης Ιουνίου 2005, σχετικά με τη χρηματοδότηση της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής[7].

9. Η πείρα έχει δείξει ότι είναι αναγκαίες ορισμένες βελτιώσεις στη διαχείριση του καθεστώτος διανομής τροφίμων,. Η Επιτροπή, κατά συνέπεια, πρέπει να καθορίσει ετήσια προγράμματα υλοποίησης του προγράμματος με βάση τις αιτήσεις των κρατών μελών προς την Επιτροπή και άλλες πληροφορίες που θεωρεί σχετικές. Τα κράτη μέλη πρέπει να βασίζουν τις αιτήσεις τους όσον αφορά τα είδη διατροφής προς διανομή στα εθνικά προγράμματα διανομής τροφίμων, τα οποία καθορίζουν τους στόχους και τις προτεραιότητές τους όσον αφορά την διανομή τροφίμων στους άπορους περιλαμβανομένων και διατροφικών κριτηρίων. Στο πλαίσιο αυτό θα ήταν σκόπιμο να παρέχεται η δυνατότητα στα κράτη μέλη να προτιμούν προϊόντα καταγόμενα από την Ένωση. Τέλος, προκειμένου να διασφαλιστεί η κάλυψη του κόστους που έχει σχέση με την υλοποίηση του προγράμματος, θα πρέπει να προβλέπεται ότι τα κράτη μέλη θα έχουν τη δυνατότητα να αποδίδουν, εντός των ορίων των πόρων που διατίθενται μέσω του προγράμματος, μέρος του κόστους στο οποίο υποβάλλονται οι καθορισμένοι οργανισμοί σε σχέση με τη διαχείριση, τη μεταφορά και την αποθήκευση.

10. Τα κράτη μέλη πρέπει να προβαίνουν στους κατάλληλους διοικητικούς και φυσικούς ελέγχους και να επιβάλλουν κυρώσεις σε περιπτώσεις παρατυπιών, προκειμένου να διασφαλίζεται ότι το ετήσιο πρόγραμμα θα υλοποιείται σύμφωνα με τους εφαρμοστέους κανόνες.

11. Το άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 παρέχει στην Επιτροπή το δικαίωμα να εφαρμόζει ορισμένες από τις διατάξεις του.

12. Ως συνέπεια της έναρξης της ισχύος της Συνθήκης της Λισαβόνας οι αρμοδιότητες που έχουν ανατεθεί στην Επιτροπή για την διαχείριση του προγράμματος που προβλέπονται στον άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 πρέπει να προσαρμοστούν προς τα άρθρα 290 και 291 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης («η Συνθήκη»).

13. Η Επιτροπή πρέπει να έχει την αρμοδιότητα να εκδίδει πράξεις κατ’ εξουσιοδότηση σύμφωνα με το άρθρο 290 της συνθήκης προκειμένου να συμπληρώνει ή να τροποποιεί ορισμένα μη ουσιαστικά στοιχεία του άρθρου 27 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007. Πρέπει να προσδιοριστούν τα στοιχεία ως προς τα οποία μπορεί να ασκηθεί αυτή η αρμοδιότητα καθώς και οι όροι στους οποίους θα πρέπει να υπόκειται αυτή η εξουσιοδότηση.

14. Προκειμένου να διασφαλιστεί η ομοιόμορφη εφαρμογή του άρθρου 27 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 σε όλα κράτη μέλη, θα πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή η αρμοδιότητα να εκδίδει εκτελεστικές πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 291 της συνθήκης. Τα μέτρα που χρειάζονται για αυτή την ομοιόμορφη εφαρμογή πρέπει να εγκρίνονται από την Επιτροπή, με εκτελεστικές πράξεις, σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. XX/XXXX του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της …

15. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα και η διαφάνεια όσον αφορά την έγκριση των ετήσιων προγραμμάτων η Επιτροπή πρέπει να εγκρίνει τις διαδικασίες για την έγκριση και την αναθεώρηση των προγραμμάτων με εκτελεστικές πράξεις. Για τον ίδιο λόγο η έγκριση και, όπου είναι αναγκαίο, η αναθεώρηση των ετήσιων προγραμμάτων πρέπει να γίνεται με εκτελεστικές πράξεις.

16. Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα κράτη μέλη θα διαθέτουν συνεκτικό και αποτελεσματικό πλαίσιο για τη συμμετοχή και την υλοποίηση του προγράμματος, η Επιτροπή πρέπει να εκδώσει εκτελεστικές πράξεις για τον καθορισμό πρόσθετων στοιχείων τα οποία πρέπει να περιλαμβάνονται στο ετήσιο πρόγραμμα, πρόσθετων κανόνων για την προσφορά αγαθών καθώς και διαδικασιών και προθεσμιών που θα ισχύουν για τις αποσύρσεις προϊόντων παρέμβασης καθώς και τις μεταβιβάσεις μεταξύ των κρατών μελών.

17. Προκειμένου να διασφαλιστεί η συγκρισιμότητα των πληροφοριών που θα πρέπει να υποβάλουν τα συμμετέχοντα κράτη μέλη, η Επιτροπή πρέπει να θεσπίσει με εκτελεστικές πράξεις κανόνες σχετικά με το μορφότυπο των εθνικών προγραμμάτων διανομής τροφίμων και των ετήσιων εκθέσεων υλοποίησης.

18. Τα κράτη μέλη πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να θεωρούν επιλέξιμες στο πλαίσιο του προγράμματος ορισμένες δαπάνες φιλανθρωπικών οργανώσεων. Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η χρήση αυτής της δυνατότητας θα έχει τις ίδιες επιπτώσεις σε όλα τα κράτη μέλη, η Επιτροπή πρέπει να εκδώσει εκτελεστικές πράξεις που θα καθορίζουν κοινούς λεπτομερείς κανόνες για την απόδοση αυτών των δαπανών καθώς και των χρονικών προθεσμιών και των ανώτατων χρηματοοικονομικών ορίων.

19. Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι προκηρύξεις των διαγωνισμών θα γίνονται σύμφωνα με ομοιόμορφους κανόνες σε όλα τα κράτη μέλη, η Επιτροπή πρέπει να εγκρίνει εκτελεστικές πράξεις σχετικά με τους όρους των διαγωνισμών καθώς και με τους όρους που ισχύουν όσον αφορά τα προϊόντα διατροφής και την προμήθειά τους.

20. Για τη διασφάλιση εναρμονισμένου επιπέδου απόδοσης των διάφορων στοιχείων του συστήματος ελέγχου, η Επιτροπή πρέπει να εκδώσει εκτελεστικούς κανόνες που θα προβλέπουν την υποχρέωση των κρατών μελών να διενεργούν ελέγχους.

21. Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η εφαρμογή του προγράμματος από τις αρχές των κρατών μελών θα γίνεται κατ’ ομοιόμορφο τρόπο και να διευκολυνθεί η μεταξύ τους συνεργασία, η Επιτροπή πρέπει να εκδώσει εκτελεστικούς κανόνες που θα καθορίζουν τις διαδικασίες και τις προθεσμίες για τις πληρωμές, περιλαμβανομένων και των μειώσεων για τη μη τήρησή τους, τη λογιστική τους καταχώριση και τα καθήκοντα που πρέπει να εκτελούν οι εθνικοί οργανισμοί παρέμβασης περιλαμβανομένης και της περίπτωσης μεταβιβάσεων μεταξύ των κρατών μελών.

22. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να τροποποιηθούν αναλόγως οι κανονισμοί (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 και (ΕΚ) αριθ. 1234/2007.

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Άρθρο 1

Στο άρθρο 3 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 προστίθεται το ακόλουθο στοιχείο (ζ):

«(ζ) το πρόγραμμα για τη διανομή τροφίμων στους απόρους της Ένωσης που προβλέπεται στο άρθρο 27 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007.»

Άρθρο 2

Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 τροποποιείται ως εξής:

(1) Προστίθεται ως νέο άρθρο το 4α:

«Άρθρο 4a

[Έκδοση πράξεων κατ’ εξουσιοδότηση και εκτελεστικών πράξεων]

Στις περιπτώσεις που ανατίθενται στην Επιτροπή εξουσίες για την έκδοση πράξεων κατ’ εξουσιοδότηση ακολουθείται η διαδικασία που προβλέπει το άρθρο 196 a .

Στις περιπτώσεις που ανατίθενται στην Επιτροπή εξουσίες για την έκδοση πράξεων ακολουθείται η διαδικασία που προβλέπει το άρθρο196 β .»

(2) Στο μέρος II, τίτλος Ι, κεφάλαιο Ι, τμήμα ΙΙ, το υποτμήμα IV τροποποιείται ως εξής:

(α) Το άρθρο 27 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Άρθρο 27 Πρόγραμμα για τη διανομή τροφίμων στους άπορους της Ένωσης

1. Καταρτίζεται καθεστώς με το οποίο μπορούν να διανεμηθούν τρόφιμα στους άπορους της Ένωσης με τη μεσολάβηση οργανώσεων που ορίζουν τα κράτη μέλη. Προς το σκοπό αυτό μπορούν να διατεθούν προϊόντα από τα αποθέματα παρέμβασης. Εάν δεν διατίθενται κατάλληλα αποθέματα παρέμβασης για το πρόγραμμα διανομής τροφίμων, τα τρόφιμα αγοράζονται.

Όσον αφορά το καθεστώς που προβλέπει το πρώτο εδάφιο ως «άποροι» θεωρούνται τα φυσικά πρόσωπα, οι οικογένειες ή οι ομάδες προσώπων των οποίων η κοινωνική και οικονομική εξάρτηση καταγράφεται ή αναγνωρίζεται βάσει κριτηρίων επιλεξιμότητας που καθορίζουν οι αρμόδιες σχετικές αρχές ή θεωρούνται ως άποροι βάσει κριτηρίων που χρησιμοποιούν οι καθορισμένοι οργανισμοί και εγκρίνονται από τις εν λόγω αρμόδιες αρχές.

2. Τα κράτη μέλη που επιθυμούν να συμμετέχουν στο καθεστώς το οποίο προβλέπεται στην παράγραφο 1 υποβάλλουν στην Επιτροπή προγράμματα διανομής τροφίμων τα οποία περιέχουν τα ακόλουθα στοιχεία:

(α) λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με τα κυριότερα χαρακτηριστικά τους και τους στόχους τους,

(β) τους καθορισμένους οργανισμούς,

(γ) τις αιτήσεις για τις ποσότητες τροφίμων προς διανομή κάθε χρόνο καθώς και άλλες σχετικές πληροφορίες.

Τα κράτη μέλη επιλέγουν τα τρόφιμα βάσει αντικειμενικών κριτηρίων, στα οποία περιλαμβάνονται η θρεπτική αξία και η καταλληλότητα προς διανομή. Για το λόγο αυτό τα κράτη μέλη μπορούν να προτιμήσουν προϊόντα που κατάγονται από την Ένωση.

3. Με βάση τις αιτήσεις που θα κοινοποιήσουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο της παραγράφου 2 καθώς και άλλες πληροφορίες που θεωρούνται σχετικές η Επιτροπή εγκρίνει ετήσια προγράμματα.

Κάθε ετήσιο πρόγραμμα προβλέπει την ετήσια συγχρηματοδότηση εκ μέρους της Ένωσης ανά κράτος μέλος.

Στις περιπτώσεις που τα προϊόντα που περιλαμβάνονται στο ετήσιο πρόγραμμα δεν διατίθενται στα αποθέματα παρέμβασης του οικείου κράτους μέλους, το ετήσιο πρόγραμμα προβλέπει την μεταβίβαση από κράτη μέλη των οποίων τα αποθέματα παρέμβασης διαθέτουν τέτοια προϊόντα.

Το ετήσιο πρόγραμμα μπορεί να τροποποιηθεί με βάση τις εξελίξεις που επηρεάζουν την υλοποίησή του.

4. Οι οργανισμοί που ορίζονται από τα κράτη μέλη σύμφωνα με την παράγραφο 1 δεν επιτρέπεται να είναι εμπορικές επιχειρήσεις.

Τα προϊόντα διατροφής χορηγούνται δωρεάν στους οργανισμούς αυτούς.

Η διανομή τροφίμων στους απόρους γίνεται:

(α) δωρεάν ή

(β) σε τιμή η οποία δεν υπερβαίνει σε καμιά περίπτωση την τιμή που δικαιολογείται από τα έξοδα στα οποία υποβάλλονται οι οργανισμοί υλοποίησης τους προγράμματος, εκτός από το κόστος το οποίο μπορεί να καλυφθεί με βάση τα στοιχεία (α) και (β) του δευτέρου εδαφίου της παραγράφου 7.

5. Τα κράτη μέλη που συμμετέχουν στο καθεστώς:

(α) υποβάλλουν στην Επιτροπή ετήσια έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του καθεστώτος·

(β) ενημερώνουν την Επιτροπή εγκαίρως σχετικά με τις εξελίξεις που επηρεάζουν την υλοποίηση των προγραμμάτων διανομής τροφίμων.

6. Η Ένωση χρηματοδοτεί τα επιλέξιμα κόστη στο πλαίσιο του καθεστώτος. Η χρηματοδότηση αυτή δεν υπερβαίνει τα 500 εκατομμύρια ευρώ ανά οικονομικό έτος,

7. Επιλέξιμα κόστη στο πλαίσιο του καθεστώτος είναι:

(α) το κόστος των τροφίμων που προέρχονται από αποθέματα παρέμβασης,

(β) το κόστος των τροφίμων που αγοράζονται και

(γ) το κόστος μεταφοράς των τροφίμων που βρίσκονται στα αποθέματα παρέμβασης μεταξύ κρατών μελών, όταν χρειάζεται.

Εντός των ορίων των χρηματοοικονομικών πόρων που διατίθενται για την υλοποίηση του ετήσιου προγράμματος σε κάθε κράτος μέλος οι αρμόδιες εθνικές αρχές μπορούν να θεωρήσουν ως επιλέξιμα τα ακόλουθα κόστη:

(α) το κόστος μεταφοράς των τροφίμων στις αποθήκες των καθορισμένων οργανισμών,

(β) το κόστος στο οποίο υποβάλλονται οι καθορισμένοι οργανισμοί στο βαθμό που συνδέεται άμεσα με την υλοποίηση του προγράμματος:

(i) το διοικητικό κόστος,

(ii) το κόστος μεταφοράς από την αποθήκη των καθορισμένων οργανισμών στα σημεία τελικής διανομής και

(iii) το κόστος αποθήκευσης.

8. Τα κράτη μέλη διενεργούν διοικητικούς και φυσικούς ελέγχους για να διασφαλίσουν την υλοποίηση του προγράμματος σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες και καθορίζουν ποινές για τις περιπτώσεις παρατυπιών.

9. Η ένδειξη «Βοήθεια Ευρωπαϊκής Ένωσης» μαζί με το έμβλημα της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα πρέπει να αναγράφεται σε εμφανές σημείο της συσκευασίας των τροφίμων που διανέμονται μέσω των προγραμμάτων καθώς και σε εμφανείς θέσεις στα σημεία διανομής.

10. Το ενωσιακό καθεστώς δεν θίγει τα τυχόν εθνικά καθεστώτα μέσω των οποίων διανέμονται τρόφιμα στους απόρους σύμφωνα με το ενωσιακό δίκαιο.

* ΕΕ L 243 της 6.9.2006, σ. 47.»

(β) Προστίθενται τα ακόλουθα άρθρα 27α και 27β:

«Άρθρο 27α

Μη ουσιαστικά στοιχεία του καθεστώτος διανομής τροφίμων

1. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματική χρησιμοποίηση του προϋπολογισμού που διατίθεται για το καθεστώς που προβλέπει το άρθρο 27, η Επιτροπή καθορίζει, με πράξεις κατ’ εξουσιοδότηση, τη μέθοδο υπολογισμού του συνόλου των προς διάθεση πόρων, περιλαμβανομένων των προς διανομή τροφίμων από τα αποθέματα παρέμβασης και των χρηματοοικονομικών πόρων για την αγορά τροφίμων στα διάφορα κράτη μέλη. Καθορίζει επίσης τη λογιστική αξία των τροφίμων που εξέρχονται από τα αποθέματα παρέμβασης καθώς και την μέθοδο που πρέπει να χρησιμοποιηθεί για τυχόν επαναδιάθεση των πόρων σε περίπτωση αναθεώρησης ετήσιου προγράμματος.

2. Προκειμένου να διασφαλιστεί η αποδοτική και αποτελεσματική χρησιμοποίηση του προϋπολογισμού που διατίθεται για το καθεστώς το οποίο προβλέπει το άρθρο 27 και να διασφαλιστούν τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις των φορέων, η Επιτροπή θεσπίζει, με πράξεις κατ’ εξουσιοδότηση, διατάξεις που προβλέπουν τη διενέργεια διαγωνισμών για όλες τις πράξεις που έχουν σχέση με την εκτέλεση των προγραμμάτων διανομής τροφίμων, διατάξεις σχετικά με τις εγγυήσεις που πρέπει να καταβάλουν οι συμμετέχοντες στους διαγωνισμούς καθώς και διατάξεις σχετικά με τις κυρώσεις, τις μειώσεις και τους αποκλεισμούς στους οποίους προβαίνουν τα κράτη μέλη, ειδικά στις περιπτώσεις μη τήρησης των προθεσμιών απόσυρσης των προϊόντων από τα αποθέματα παρέμβασης και σε περιπτώσεις σοβαρών ελλείψεων ή παρατυπιών όσον αφορά την εκτέλεση του ετήσιου προγράμματος.

Άρθρο 27β

Ομοιόμορφη εφαρμογή του καθεστώτος διανομής τροφίμων

1. Η Επιτροπή, με εκτελεστικές πράξεις, θεσπίζει διατάξεις για την ομοιόμορφη εφαρμογή του ετήσιου προγράμματος και των εθνικών προγραμμάτων διανομής τροφίμων που προβλέπονται στο άρθρο 27. Οι πράξεις αυτές συνίστανται:

(α) σε λεπτομερείς κανόνες και διαδικασίες για την έγκριση και αναθεώρηση των ετήσιων προγραμμάτων περιλαμβανομένων και των ισχυουσών προθεσμιών,

(β) στην έγκριση ετήσιων προγραμμάτων και στις αναθεωρήσεις τους.

(γ) στις διατάξεις για πρόσθετα στοιχεία τα οποία θα πρέπει να περιλαμβάνουν τα τριετή προγράμματα, στους κανόνες για την προμήθεια ειδών διατροφής καθώς και στις διαδικασίες και στις προθεσμίες για τις αποσύρσεις προϊόντων από τα αποθέματα παρέμβασης και τις μεταβιβάσεις μεταξύ των κρατών μελών,

(δ) στις διατάξεις σχετικά με το μορφότυπο των ετήσιων εκθέσεων εφαρμογής καθώς και των εθνικών προγραμμάτων διανομής τροφίμων,

(ε) στους λεπτομερείς κανόνες σχετικά με τις αποδόσεις του κόστους που προβλέπονται στο άρθρο 27 παράγραφος 7 δεύτερο εδάφιο περιλαμβανομένων των ανώτατων χρηματοοικονομικών ορίων και των προθεσμιών,

(στ) στους ομοιόμορφους όρους σχετικά με τις προκηρύξεις διαγωνισμών περιλαμβανομένων αυτών που ισχύουν για τα είδη διατροφής και την προμήθειά τους,

(ζ) στις διατάξεις σχετικά με τους διοικητικούς και φυσικούς ελέγχους που πρέπει να διενεργούν τα κράτη μέλη,

(η) στις ομοιόμορφες διατάξεις που αφορούν τις διαδικασίες πληρωμών και τις προθεσμίες καθώς και τις μειώσεις που θα πρέπει να γίνονται στην περίπτωση μη τήρησής τους, στις λογιστικές διατάξεις και διαδικασίες μεταβίβασης μεταξύ κρατών μελών περιλαμβανομένης και της περιγραφής των καθηκόντων που θα πρέπει να ασκούν οι εθνικοί οργανισμοί παρέμβασης,

(θ) στους ομοιόμορφους όρους για την εφαρμογή του άρθρου 27 παράγραφος 9.»

(3) Στο άρθρο 184 προστίθεται το ακόλουθο σημείο (9):

«(9) μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2014 το αργότερο προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή του καθεστώτος διανομής τροφίμων στους απόρους της Ένωσης που προβλέπεται στο άρθρο 27 μαζί με οποιεσδήποτε κατάλληλες προτάσεις.»

23. Στο κεφάλαιο Ι του μέρους VII προστίθενται τα ακόλουθα άρθρα 196 a και 196 β :

« Άρθρο 196a

Πράξεις κατ’ εξουσιοδότηση

1. Η αρμοδιότητα για την έκδοση πράξεων κατ’ εξουσιοδότηση, η οποία αναφέρεται στον παρόντα κανονισμό, ανατίθεται στην Επιτροπή για αόριστη χρονική διάρκεια.

Μόλις εκδίδει μια πράξη κατ’ εξουσιοδότηση, η Επιτροπή την κοινοποιεί ταυτόχρονα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.

2. Η αρμοδιότητα που αναφέρεται στην παράγραφο 1 μπορεί να ανακληθεί οποτεδήποτε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο.

Όποιο εξ αυτών των οργάνων ξεκινήσει εσωτερική διαδικασία, προκειμένου να αποφασίσει εάν πρέπει να ανακληθούν ή όχι οι ανατεθείσες αρμοδιότητες φροντίζει να ενημερώσει το άλλο όργανο και την Επιτροπή εντός λογικής προθεσμίας πριν λάβει την οριστική του απόφαση αναφέροντας τις ανατεθείσες αρμοδιότητες οι οποίες θα μπορούσαν να ανακληθούν καθώς και τους λόγους αυτής της ανάκλησης.

Η απόφαση ανάκλησης θέτει τέρμα στην ανάθεση αρμοδιοτήτων που προβλέπει αυτή η απόφαση. Αρχίζει να ισχύει από την ημερομηνία της έκδοσής της ή από μεταγενέστερη ημερομηνία η οποία προβλέπεται από την ίδια την απόφαση. Δεν επηρεάζει την εγκυρότητα των πράξεων κατ’ εξουσιοδότηση οι οποίες ισχύουν ήδη. Δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

3. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο μπορούν να προβάλλουν αντιρρήσεις για πράξη κατ’ εξουσιοδότηση εντός προθεσμίας δύο μηνών από την ημερομηνία κοινοποίησης. Κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου η περίοδος αυτή παρατείνεται κατά ένα μήνα.

Εάν, μετά τη λήξη αυτής της προθεσμίας, ούτε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ούτε το Συμβούλιο δεν έχουν προβάλλει αντιρρήσεις για την πράξη κατ’ εξουσιοδότηση, η πράξη αυτή δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αρχίζει να ισχύει από την ημερομηνία η οποία προβλέπεται σε αυτήν.

Η πράξη κατ’ εξουσιοδότηση δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αρχίζει να ισχύει πριν τη λήξη αυτής της προθεσμίας, εάν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο έχουν και τα δύο ενημερώσει την Επιτροπή σχετικά με την πρόθεσή τους να μην προβάλλουν αντιρρήσεις.

Εάν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο προβάλλουν αντιρρήσεις για πράξη κατ’ εξουσιοδότηση, η πράξη αυτή δεν τίθεται σε ισχύ. Το όργανο που προβάλλει αντιρρήσεις αιτιολογεί την απόφασή του αυτή.

Άρθρο 196β Εκτελεστικές πράξεις

1. Για την έκδοση εκ μέρους της Επιτροπής των εκτελεστικών πράξεων που προβλέπει ο παρών κανονισμός ισχύει η διαδικασία η οποία προβλέπεται από το άρθρο [X] του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. [XXX/XXXX] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

2. Η Επιτροπή επικουρείται από τη διαχειριστική επιτροπή για την κοινή οργάνωση των γεωργικών αγορών που προβλέπεται από το άρθρο 195 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 του Συμβουλίου.»

Άρθρο 2

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την έβδομη ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες, […]

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ | Fichefin/478963rev2 (FB/nh) 6.5.2011.1 |

ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 27/09/2011 |

1. | ΓΡΑΜΜΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ: 05 02 04 01 | ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ: 500 εκατ. ευρώ στον προϋπολογισμό του 2010 500 εκατ. ευρώ στο σχέδιο προϋπολογισμού 2011 |

2. | ΤΙΤΛΟΣ: Τροποποιημένη πρόταση κανονισμού (ΕΕ) αριθ. …/….του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1234/2007 όσον αφορά την διανομή τροφίμων στους άπορους της Ένωσης. |

3. | ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ: Άρθρο 42, άρθρο 43 παράγραφος 2. και άρθρο 175 παράγραφος 3.της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης |

4. | ΣΤΟΧΟΙ: Οι προτεινόμενοι κανόνες έχουν ως στόχο την εφαρμογή νέων διατάξεων για το καθεστώς διανομής τροφίμων στους άπορους της Ένωσης. |

5. | ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΝΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ | ΠΕΡΙΟΔΟΣ 12 ΜΗΝΩΝ (εκατομμύρια ευρώ) | ΤΡΕΧΟΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΤΟΣ (εκατομμύρια ευρώ) | ΕΠΟΜΕΝΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΤΟΣ (εκατομμύρια ευρώ) |

5.0 | ΔΑΠΑΝΕΣ - ΠΟΥ ΒΑΡΥΝΟΥΝ ΤΟ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟ ΤΗΣ ΕΕ (ΕΠΙΣΤΡΟΦΕΣ/ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ) - ΕΘΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ - ΑΛΛΕΣ | 500 | - | - |

5.1 | ΕΣΟΔΑ - ΙΔΙΟΙ ΠΟΡΟΙ ΤΗΣ ΕΕ (ΕΙΣΦΟΡΕΣ/ΔΑΣΜΟΙ) - ΣΕ ΕΘΝΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ | - | - | - |

2010 | 2011 | 2012 | 2013 |

5.0.1 | ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΔΑΠΑΝΩΝ | 500 | 500 |

5.1.1 | ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΕΣΟΔΩΝ | - | - | - | - |

5.2 | ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ: - |

6.0 | ΔΥΝΑΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΜΕ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΕΓΓΕΓΡΑΜΜΕΝΕΣ ΣΤΟ ΣΧΕΤΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΟΥ ΥΠΟ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ | ΝΑΙ ΟΧΙ |

6.1 | ΔΥΝΑΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΜΕ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΜΕΤΑΞΥ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΤΟΥ ΥΠΟ ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ | ΝΑΙ ΟΧΙ |

6.2 | ΑΝΑΓΚΗ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ | ΝΑΙ ΟΧΙ |

6.3 | ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΟΥΝ ΣΤΟΥΣ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΥΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥΣ | ΝΑΙ ΟΧΙ |

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ: Η πρόταση προβλέπει ως ανώτατο όριο χρηματοδότησης τα 500 εκατομμύρια ευρώ. |

[1] ΕΕ C […] της […], σ. […].

[2] XX

[3] ΕΕ C […]της […], σ. […].

[4] ΕΕ L 352 της,15.12.1987, σ. 1.

[5] ΕΕ L 299 της 16.11.2007, σ. 1.

[6] ΕΕ C 293 E της 2.12.2006, σ. 170.

[7] ΕΕ L 209 της 11.8.2005, σ. 1.