P6_TA(2006)0274

Μικρά όπλα

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με τα φορητά όπλα και τον ελαφρό οπλισμό, ενόψει της Διάσκεψης Αναθεώρησης του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ για την Πρόληψη, την Καταπολέμηση και την Εξάλειψη φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού σε όλες τις μορφές του, και τη θέσπιση Διεθνούς Συνθήκης για το εμπόριο όπλων

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του της 15ης Μαρτίου 2001 [1], της 15ης Νοεμβρίου 2001 [2], της 19ης Ιουνίου 2003 [3], και της 26ης Μαΐου 2005 [4] για την καταπολέμηση της διάδοσης και κατάχρησης φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού (ΦΟΕΟ),

- έχοντας υπόψη το προηγούμενο ψήφισμά του της 17ης Νοεμβρίου 2005 σχετικά με την έκτη ετήσια έκθεση του Συμβουλίου δυνάμει της λειτουργικής διάταξης αριθ. 8 του κώδικα συμπεριφοράς της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τις εξαγωγές όπλων [5],

- έχοντας υπόψη το Πρόγραμμα της ΕΕ για την πρόληψη και την καταπολέμηση του λαθρεμπορίου συμβατικών όπλων της 26ης Ιουνίου 1997 [6], την κοινή δράση 2002/589/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2002, για τη συμβολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην καταπολέμηση της αποσταθεροποιητικής συσσώρευσης και διάδοσης φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού [7], την κοινή δράση 2003/468/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου της 23ης Ιουνίου 2003 για τον έλεγχο της διαμεσολάβησης με αντικείμενο όπλα [8], και τη Στρατηγική της ΕΕ για την καταπολέμηση της παράνομης συσσώρευσης και του λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού και των πυρομαχικών τους, όπως εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 15- 16 Δεκεμβρίου 2005 [9],

- έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα που ενέκρινε το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων και Εξωτερικών Σχέσεων στη συνεδρίασή του της 3ης Οκτωβρίου 2005, όπου εκφράστηκε η στήριξη της ΕΕ σε ένα Διεθνές Εμπόριο Όπλων υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών που θα μπορούσε να θεσπίσει κοινά δεσμευτικά πρότυπα για το παγκόσμιο εμπόριο συμβατικών όπλων [10],

- έχοντας υπόψη το Πρόγραμμα Δράσης των ΗΕ για την Πρόληψη, την Καταπολέμηση και την Εξάλειψη του Λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού κάθε μορφής, που εγκρίθηκε τον Ιούλιο του 2001,

- έχοντας υπόψη τη Δεύτερη Ανά Διετία Συνάντηση κρατών των Ηνωμένων Εθνών για τη μελέτη της εφαρμογής του Προγράμματος των ΗΕ για την Πρόληψη, την Καταπολέμηση και την Εξάλειψη του Λαθρεμπορίου φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού κάθε μορφής στις 11- 15 Ιουλίου 2005,

- έχοντας υπόψη την έγκριση από τη Γενική Συνέλευση των ΗΕ τον Δεκέμβριο του 2005 του Διεθνούς Μέσου που παρέχει στα κράτη δυνατότητα έγκαιρου και αξιόπιστου εντοπισμού και ανίχνευσης της παράνομης διακίνησης φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού [11],

- έχοντας υπόψη ότι από τις 6 Ιουλίου 2005, τέθηκε σε ισχύ το Πρωτόκολλο του 2001 για την καταπολέμηση της παράνομης κατασκευής και διακίνησης πυροβόλων όπλων, μερών και εξαρτημάτων τους και πυρομαχικών (Πρωτόκολλο των ΗΕ για τα Πυροβόλα Όπλα) [12],

- έχοντας υπόψη τη Διάσκεψη των ΗΕ για την Αναθεώρηση του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ, που προγραμματίζεται να συνέλθει κατά το χρονικό διάστημα από 26 Ιουνίου έως 7 Ιουλίου 2006, και την ανάγκη η Διάσκεψη αυτή, καθώς και η συνέχεια που θα δοθεί σε αυτήν, να στεφθούν από απόλυτη επιτυχία,

- έχοντας υπόψη το άρθρο 108, παράγραφος 5, του Κανονισμού του,

A. χαιρετίζοντας τη διευρυνόμενη διεθνή στήριξη για την υπογραφή μιας νομικώς δεσμευτικής διεθνούς συμφωνίας για το εμπόριο όπλων που θα απαγορεύει τις διακινήσεις όπλων που μπορούν να θέσουν σε κίνδυνο τα ανθρώπινα δικαιώματα ή το διεθνές ανθρωπιστικό δίκαιο, ή που απειλούν τη σταθερότητα χωρών ή περιοχών ή που ενδέχεται να συμβάλουν στην έκρηξη ή την κλιμάκωση ένοπλων συγκρούσεων,

B. λαμβάνοντας υπόψη ότι το λαθρεμπόριο όπλων υποθάλπει την τρομοκρατία και το λαθρεμπόριο ναρκωτικών, καταστρέφει και επιβάλλει το δικό του κώδικα θανάτου και διαφθοράς, υποθάλπει το οργανωμένο έγκλημα στο οποίο οφείλονται αεροπειρατείες και βίαιες επιθέσεις και καθιστά ευάλωτη τη δημόσια ασφάλεια· λαμβάνοντας υπόψη ότι το λαθρεμπόριο όπλων υποθάλπει τις διεθνείς τρομοκρατικές ομάδες που προσπαθούν να κλείσουν το δρόμο στη δημοκρατία και να επιβάλουν το δογματισμό και τη μισαλλοδοξία,

Γ. επαναβεβαιώνοντας την ανησυχία του σχετικά με τη συνεχιζόμενη διάδοση των ΦΟΕΟ, που προξενεί περιττό ανθρώπινο πόνο, εντείνει τις ένοπλες συγκρούσεις και την αστάθεια, διευκολύνει την τρομοκρατία, υπονομεύει την αειφόρο ανάπτυξη, τη χρηστή διακυβέρνηση και το κράτος δικαίου και οδηγεί σε σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου,

Δ. βεβαιώνοντας την αποφασιστικότητά του για την ενίσχυση του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ και την ανάληψη περαιτέρω δεσμεύσεων από τις κυβερνήσεις όσον αφορά την επίτευξη συμφωνίας επί των δεσμευτικών διατάξεων για τον έλεγχο των ΦΟΕΟ (συμπεριλαμβανομένης και της μεσιτείας και των μεταφορών) μέσω της διεθνούς, της περιφερειακής και της εθνικής νομοθεσίας· εκφράζοντας τη σταθερή του υποστήριξη στην έκκληση να διατεθεί διεθνής χρηματοδοτική και τεχνική βοήθεια, όπως ορίζεται στο άρθρο 6, τμήμα ΙΙΙ, του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ,

Ε. πεπεισμένο ότι έχουν πλέον ωριμάσει οι συνθήκες για την ανάληψη πρωτοβουλίας από τη διεθνή κοινότητα προκειμένου να αντιμετωπιστεί το ζήτημα της διάδοσης και της κατάχρησης των ΦΟΕΟ, μέσω δεσμευτικών διεθνών προτύπων που θα βασίζονται στον πλήρη σεβασμό του διεθνούς δικαίου, συμπεριλαμβανομένων και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου,

ΣΤ. θορυβημένο από τον αποκλεισμό των πυρομαχικών και των εκρηκτικών από το Διεθνές Μέσο που παρέχει στα κράτη δυνατότητα έγκαιρου και αξιόπιστου εντοπισμού και ανίχνευσης της παράνομης διακίνησης ΦΟΕΟ, καθώς και από τον μη νομικώς δεσμευτικό χαρακτήρα του μέσου αυτού,

Ζ. εκφράζοντας τη λύπη του για τον αργό ρυθμό της ευρείας κλίμακας διαβουλεύσεων των ΗΕ για την καταπολέμηση της παράνομης μεσιτείας ΦΟΕΟ, καθώς και την απουσία δέσμευσης για την ανάληψη διαπραγματεύσεων επί ενός νομικώς δεσμευτικού διεθνούς μέσου σχετικά με τη μεσιτεία όπλων,

Η. επισημαίνοντας ότι το Πρόγραμμα Δράσης των ΗΕ απαιτεί από τα κράτη να αξιολογούν τις αιτήσεις αδειοδότησης εξαγωγών, με βάση αυστηρές εθνικές διατάξεις και διαδικασίες που καλύπτουν όλα τα ΦΟΕΟ, οι οποίες να αντιστοιχούν στις υφιστάμενες ευθύνες των κρατών και του συναφούς διεθνούς δικαίου, λαμβάνοντας ιδίως υπόψη τον κίνδυνο εκτροπής των όπλων αυτών στο παράνομο εμπόριο,

Θ. πεπεισμένο ότι η δέουσα ολοκλήρωση των στρατηγικών μείωσης και ελέγχου της διακίνησης των ΦΟΕΟ πρέπει να καταστεί αναπόσπαστο μέρος των διεθνών προγραμμάτων που αποσκοπούν στην πρόληψη των συγκρούσεων και στην οικοδόμηση της ειρήνης μετά τον τερματισμό τους,

Ι. χαιρετίζοντας και στηρίζοντας τη συνεχιζόμενη εκστρατεία που έχει αναληφθεί από την πλευρά των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών,

1. καλεί τα κράτη που συμμετέχουν στη Διάσκεψη Αναθεώρησης του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ του 2006 να συμφωνήσουν επί μιας δέσμης γενικών αρχών σχετικά με τη διακίνηση όπλων, που θα είναι συνεπής με τις ανειλημμένες δεσμεύσεις τους στο πλαίσιο του διεθνούς, περιφερειακού και εθνικού δικαίου, συμπεριλαμβανομένης και της απαίτησης για άρνηση μεταφοράς όπλων που είναι πιθανόν να χρησιμοποιηθούν για παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας, ή που ενισχύουν την περιφερειακή ή εθνική αστάθεια και την ένοπλη αντιπαράθεση·

2. καλεί μετ' επιτάσεως τη διεθνή κοινότητα να ξεκινήσει διαπραγματεύσεις για τη σύναψη Διεθνούς Συνθήκης για το Εμπόριο Όπλων στο πλαίσιο των ΗΕ, αμέσως μετά τη Διάσκεψη Αναθεώρησης του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ του 2006, προκειμένου να θεσπιστεί νομικώς δεσμευτικό μέσο που θα ρυθμίζει τη διακίνηση όπλων βάσει όσων αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο·

3. καλεί τα κράτη που συμμετέχουν στη Διάσκεψη Αναθεώρησης του 2006 να αντιμετωπίσουν το ζήτημα της ανθρωπιστικής και αναπτυξιακής διάστασης του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ, επισημαίνοντας τη σημασία του συσχετισμού του λαθρεμπορίου, της διάδοσης και της κατάχρησης των ΦΟΕΟ με την ανάπτυξη, τη μείωση της φτώχειας και την ανθρωπιστική βοήθεια· ζητεί, ως εκ τούτου, να υπάρξει η κατάλληλη ενσωμάτωση των προγραμμάτων και των μέτρων για τα ΦΟΕΟ στις διεθνείς, περιφερειακές και εθνικές στρατηγικές για την ανάπτυξη και τη μείωση της φτώχειας·

4. επισημαίνει ότι πρέπει να κωδικοποιηθεί η ήδη υφιστάμενη στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου υποχρέωση όσον αφορά τη διακίνηση όπλων, που συγκεκριμένα θα καλύπτει κριτήρια περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ανθρωπιστικού δικαίου·

5. καλεί όλα τα κράτη που έχουν υπογράψει το Πρωτόκολλο των ΗΕ για τα πυροβόλα όπλα να προχωρήσουν στην κύρωση του πρωτοκόλλου και να το ενσωματώσουν αμελλητί στην εθνική νομοθεσία τους·

6. ζητεί επιμόνως από τα κράτη μέλη να καταστήσουν την παραβίαση του εμπάργκο όπλων (συμπεριλαμβανομένης της οικονομικής υποστήριξης ή της υποστήριξης σε επίπεδο επιχειρησιακής μέριμνας) ποινικό αδίκημα στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου·

7. επισημαίνει ότι οι μεταρρυθμίσεις που αποβλέπουν στη βελτίωση της λειτουργικότητας, της διαφάνειας και του δημοκρατικού ελέγχου των ενόπλων δυνάμεων καθώς και των νομίμως εξουσιοδοτημένων αρχών και των δικαστικών συστημάτων μπορούν να συμβάλουν στη δημιουργία ασφαλούς περιβάλλοντος στο οποίο οι πολίτες δεν θα αισθάνονται πλέον την ανάγκη να κατέχουν όπλα·

8. εκφράζει την άποψη ότι οι εθνικοί νόμοι πρέπει να εφαρμόζονται και να επιβάλλονται προκειμένου να ρυθμίζουν τις υπερπόντιες ιδιωτικές στρατιωτικές υπηρεσίες και υπηρεσίες ασφάλειας και, εφόσον δεν υπάρχουν τέτοιοι νόμοι, να θεσπιστούν και να εφαρμοστούν, προκειμένου να βελτιωθεί η ρύθμιση και η λογοδοσία όσον αφορά τον διευρυνόμενο αυτό κλάδο ασφάλειας·

9. καλεί επειγόντως όλα τα κράτη να ενσωματώσουν στην εθνική νομοθεσία τους τον Κώδικα Δεοντολογίας για το Προσωπικό των Σωμάτων Ασφαλείας [13] και τις Βασικές Αρχές σχετικά με τη Χρήση Ισχύος και Όπλων από το Προσωπικό των Σωμάτων Ασφαλείας [14]·

10. συνιστά μετ' επιτάσεως στις κυβερνήσεις:

α) να μην επιτρέπουν την κατοχή και τη χρήση από πολίτες των πάσηςφύσεως ΦΟΕΟ, καθώς και των αυτόματων και ημιαυτόματων τυφεκίων και πολυβόλων·

β) να αναπτύξουν προγράμματα ενημέρωσης και ανταλλαγής γνώσης μεταξύ των κρατών που επιθυμούν να συνεργαστούν σε θέματα ελέγχου της κατοχής ΦΟΕΟ από πολίτες·

γ) να αντιμετωπίσουν το ζήτημα του περιορισμού της υπερβολικής και ανεπιθύμητης ζήτησης ΦΟΕΟ στην κοινωνία και, συνεπώς, να προωθήσουν προγράμματα και μέτρα για την αποτροπή και τον περιορισμό της ζήτησης, αποτρέποντας έτσι τη διάδοση της βίας και της ανασφάλειας στις πόλεις και την ύπαιθρο, με ιδιαίτερη εστίαση στις ομάδες που πλήττονται ιδιαίτερα από τη βία των ΦΟΕΟ·

11. καλεί ειδικότερα τα κράτη να προωθήσουν εθνική νομοθεσία για το διαχωρισμό και την αδειοδότηση των ΦΟΕΟ, των αυτόματων και ημιαυτόματων πολυβόλων και να απαγορεύσουν την απόκτηση όπλων από άτομα στο ιστορικό των οποίων έχουν καταγραφεί περιστατικά βίας, ιδίως οικογενειακής, ή τα οποία έχουν βεβαρημένο ποινικό μητρώο για λαθρεμπόριο ή για παραβίαση των κανόνων που διέπουν τον έλεγχο των όπλων·

12. καλεί τα συμβαλλόμενα στο Πρόγραμμα Δράσης των ΗΕ και τη μελλοντική Διεθνή Συνθήκη για το Εμπόριο Όπλων κράτη να εκπονήσουν προγράμματα τεχνικής βοήθειας, προκειμένου να συνδράμουν κάθε Τρίτη χώρα ή περιφερειακό οργανισμό που επιθυμεί να θεσπίσει νομοθετικούς ελέγχους για τη ρύθμιση του εμπορίου όπλων·

13. καλεί επιμόνως τα κράτη αυτά να δημιουργήσουν μηχανισμούς λογοδοσίας και παρακολούθησης προκειμένου να στηρίξουν τα κράτη στην υλοποίηση των δεσμεύσεών τους·

14. ζητεί από την αντιπροσωπεία της ΕΕ να προασπίσει τις αρχές και τις συστάσεις που περιέχονται στο παρόν ψήφισμα, κατά τη Διάσκεψη Αναθεώρησης του Προγράμματος Δράσης των ΗΕ·

15. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στις κυβερνήσεις και στα κοινοβούλια των κρατών μελών, στο Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, στο Κοινοβουλευτικό Φόρουμ για τα Φορητά Όπλα και τον Ελαφρό Οπλισμό, καθώς και στη Συνέλευση της Διακοινοβουλευτικής Ένωσης.

[1] ΕΕ C 343 της 5.12.2001, σ. 311.

[2] ΕΕ C 140 Ε της 13.6.2002, σ. 587.

[3] ΕΕ C 69 E της 19.3.2004, σ. 136.

[4] Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2005)0204.

[5] Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2005)0436.

[6] Εγκρίθηκε από το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων στις 26 Ιουνίου 1997.

[7] ΕΕ L 191 της 19.7.2002, σ. 1.

[8] ΕΕ L 156 της 25.6.2003, σ. 79.

[9] Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 5319/06, 13 Ιανουαρίου 2006.

[10] Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Συνεδρίαση αριθ. 2678, Λουξεμβούργο, 3 Οκτωβρίου 2005.

[11] Απόφαση A/60/463 (L 55), 8 Δεκεμβρίου 2005.

[12] Πρωτόκολλο που εγκρίθηκε τον Μάιο του 2001 με το ψήφισμα 55/255 της Γενικής Συνέλευσης.

[13] Εγκρίθηκε με την απόφαση 34/169 της Γενικής Συνέλευσης στις 17 Δεκεμβρίου 1979.

[14] Εγκρίθηκε από την Όγδοη Διάσκεψη των ΗΕ για την Πρόληψη του Εγκλήματος και τη Μεταχείριση των Παραβατών, Αβάνα, Κούβα, 27 Αυγούστου 1990 έως 7 Σεπτεμβρίου 1990.

--------------------------------------------------