2.2,94 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων Αριθ.C34/83
ΓνωμοδοτησηγιατηνXXIIέκθεσηεπιτηςπολιτικήςανταγωνισμού
(94/C3424
Στις9Ιουλίου1993καισυμφωνάμετιςδιαταξειςτουάρθρου198τηςΣυνθήκηςπερίιδρύσεωςτης
ΕυρωπαϊκήςΚοινότητας,ηΕπιτροπήαποφάσισεναζητήσειτηγνωμοδότησητηςΟικονομικήςκαι
ΚοινωνικήςΕπιτροπήςγιατηνXXIIέκθεσηεπίτηςπολιτικήςτουανταγωνισμού .
Τοτμήμαβιομηχανίας ,εμπορίου,βιοτεχνίαςκαιυπηρεσιώνστοοποίοανατέθηκεηπροετοιμασίατων
σχετικώνεργασιώνδιατύπωσετηγνωμοδότησήτουβάσειτηςέκθεσηςτουεισηγητήκ.Bagliano,στις
3Νοεμβρίου1993.
HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήυιοθέτησεομόφωναστις24Νοεμβρίου1993,στηδιάρκεια
της310ηςσυνόδουολομέλειας,τηνακόλουθηγνωμοδότηση .
1.Νέοπλαίσιο:ηεπιβράδυνσητηςοικονομικήςμεγένθυσης
1.1.Δεδομένουότιηεπίτευξητηςεσωτερικήςαγοράς
προϋποθέτειόλοκαιπερισσότερομια«ενιαία»,σαφή,συνε­
κτικήπολιτικήεπίτουανταγωνισμού ,ηΟικονομικήκαι
ΚοινωνικήΕπιτροπήαναγνωρίζει ,απόκοινούμετηνΕπι­
τροπήότιτονέοπλαίσιο,χαρακτηρίζεται αφενόςαπότην
επιβράδυνσητηςοικονομικήςαύξησηςκαιαφετέρουαπότην
εφαρμογήτηςαρχήςτηςεπικουρικότητας .Αυτόεπιβάλλει
στηνπολιτικήεπίτουανταγωνισμού —προσθέτειηΕπι­
τροπή—νέουςπροσανατολισμούς καιμιαπιοαυστηρήεπα­
γρύπνηση.
1.2.Μεταξύτων«νέωνπροσανατολισμών »ηΕπιτροπή
αναφέρειτηναναγκαιότηταμιαςδυναμικήςοπτικήςτωναγο­
ρών,ηοποίαεπιβάλλει«μεγαλύτερηευελιξίαώστεναεπιτυγ­
χάνεταιπροσαρμογήστιςαλλαγέςκαιεναρμόνισημετους
στόχουςτηςΚοινότητας ,ιδιαίτερασεό,τιαφοράτηνοικονο­
μικήκαικοινωνικήσυνοχή».
1.3.Μεαυτέςτιςεκτιμήσειςπουείναιταυτόχροναρεαλι­
στικέςκαιορθέςηΕπιτροπήαρχίζειτην22ηετήσια
«Έκθεσή»τηςμετησυνήθητηςσαφήνειακαιμεαυξημένη
επιμέλειακαιτεκμηρίωση .Συνεπώςέχουνπροοδευτικάαλλάξεικαιοικατευθυντήριες
γραμμέςτωναντιμονοπωλιακών πολιτικώνκαιτωνπολιτικών
προστασίαςτουανταγωνισμού .
Αυτέςοικατευθυντήριες γραμμέςσυγκλίνουνσυνεχώςπερισ­
σότεροστοναδοθείμεγαλύτερηπροσοχήστηναποτελεσμα­
τικότητατωνεπιχειρήσεωνκαιτουοικονομικούσυστήματος
στοσύνολοτου,δίνονταςγιατολόγοαυτόέμφασηόχι
τόσοστηδιάρθρωσητωνεπιχειρήσεων ,απότηνάποψητων
διαστάσεωνήτωνεμπορευμάτωνόσοστηστρατηγικήτους.
Γιατολόγοαυτόηυποστήριξηήηπροστασία,της«αγοράς»
—εννοούμενηςωςπολλαπλότητα παραγωγών(αγαθώνκαι
υπηρεσιών)καικαταναλωτών—δενείναιστατική·δηλαδή
δενμπορείκανείςπλέονναπεριοριστείστονααπαγορεύσει
«όλες»τιςσυμφωνίεςήοποιαδήποτεεπιχείρησησυγχώνευ­
σηςήαγοράςδημιουργείπιοισχυρούςπαραγωγικούςομί­
λους.
Hυποστήριξη—ήπροστασία—της«αγοράς»—εννοούμε­
νηςωςτοσύνολοτωνκανόνωνπουεγγυώνταιυγιήκαιαποτε­
λεσματικόανταγωνισμό—πρέπεινακαταστείδυναμική:
χρειάζεταιδηλαδήνααξιολογηθούν «περίπτωσηπροςπερί­
πτωση»οισυμφωνίεςκαιοιπράξειςσυγχώνευσης .
2.3.Σήμεραηδυναμική,όχιμόνοηοικονομική ,επιταχύ­
νεταισυνεχώς.Χρειάζεται,συνεπώς,νακαταστούνταχύτερες
οιεπεμβάσειςκαιοιενέργειεςγιατηνεφαρμογήτωναποφά­
σεωνπουλαμβάνονται .Καιοιαποφάσεις,εφόσονορθώς
πρέπειναυιοθετούνταιαφούπροηγηθείδιαβούλευσημεόλες
τιςενδιαφερόμενες πλευρές,δενμπορούνπλέονναυποβάλλο­
νται—σήμερα—σεδιαδικασίεςκατάρτισηςήεπίτευξης
ομοφωνιών,πουείναιυπέρμετραχρονοβόρεςκαιακόμηλιγό­
τεροπαραπομπώνκαικαθυστερήσεων πουδενείναιαντικει­
μενικάήμεσαφήνειαδικαιολογημένες ήαποδεκτές.
2.4.Ήδηαπότο1981ηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπι­
τροπήεπιβεβαίωνετηναναγκαιότηταναενταχθείηπολιτική
επίτουανταγωνισμούσεμιαδυναμικήκαιρεαλιστικήοπτική
μιαςσφαιρικήςαλληλεξάρτησης σεπαγκόσμιοεπίπεδο.
Αυτήηπαράθεσηδενεπιδιώκεινααποτελέσειαυτοσκοπό,
απλάγίνεταιγιανααποδείξουμεπωςστοπαρελθόνείχαμε
ήδημιλήσειγιαταπράγματαπουλέγονταιήεπαναλαμβάνο­
νταισήμερα.OλόγοςγιατονοποίοηΟικονομικήκαιΚοινω­
νικήΕπιτροπήεπιθυμείναυπενθυμίζει,ότανχρειάζεται,τις
περασμένεςγνωμοδοτήσεις τηςέχειλειτουργικήσχέσημε
τονπροβληματισμό πουπροκαλείτουπόεξέτασηέγγραφο
—καιστηνπερίπτωσήμαςηXXIIέκθεση.Απότηνπαρά­
θεσηαυτήηΕπιτροπήθαπρέπεινααντλήσειτησταθερή2.Δυναμικήοπτικήτωναγορών
2.1.Σχετικάμ'αυτόηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπι­
τροπήκρίνειότικατάτηνανάπτυξητηςπολιτικήςεπίτου
ανταγωνισμού ηανάγκηγιαμιαδυναμικήοπτικήτωναγορών
αποτελείστηνπραγματικότητα μιαμόνιμηκαιειδικήσυν­
θήκηγιατησυμπεριφοράτωνεπιχειρήσεωνστηναγορά.H
ίδιαηΕπιτροπήαπότηδικήτηςμεριάότανλαμβάνειυπόψη
τον«ενδυνάμει»ανταγωνισμό—στηναξιολόγησητωνεπι­
χειρήσεωνσυγκέντρωσης —τοποθετείταιστηνίδιαστρατη­
γικήοπτικήτηςεπιχείρησης ,πουείναιπάντοτεδυναμικήκαι
σεπροοπτική .
2.2.Πράγματι,ηεξέλιξητωντεχνολογιών—πουγίνονται
συνεχώςπιοευέλικτεςκαιλιγότεροδαπανηρές—όπωςεπί­
σηςηαυξανόμενηανταγωνιστική καιδιεθνήςπίεση(που
καθιστάσυνεχώςλιγότεροθεωρητικήτηναπειλήεισόδου
στηναγοράνέωνφορέων·στηνπραγματικότητα οιαγορές
γίνονταιόλοκαιπερισσότεροανοιχτές)έχειμεταβάλεισε
βάθοςτηστρατηγικήτωνεπιχειρήσεωνστηναγορά.

Αριθ.C34/84 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων 2.2.94
καιενισχυμενηπεποίθηση—πουστηνπραγματικότητα εχει
αποδειχθείπερίτρανατοντελευταίοκαιρό—γιατηναξία
καιτηνπρακτικήσημασίατωνδιαβουλεύσεων μετηνΟικο­
νομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπή.θυνσηςτουΑνταγωνισμού .Σήμερα,καισεπερίοδοπροσεκτι­
κήςδιαχείρισης,αυτήηεπιδίωξημπορείνακαλυφθείμε
καλύτερηχρησιμοποίηση τωνήδηυφιστάμενωνπόρων.
Πράγματι,ηΣυνθήκητουΜάαστριχτεπέφερεαναδιαρθρώ­
σειςστιςυπηρεσίεςκαιτιςαρμοδιότητεςπουθαοδηγήσουν
αναπόφευκτασεδιαφορετικούβαθμούμεταβολήτηςσχέσης
μέσωνσκοπών,σεορισμένεςΓενικέςΔιευθύνσεις .
4.Oρολοςτωνεθνικώννομοθεσιών
4.1.Μολονοτιείναιαλήθειαοτιτοάρθρο5τηςΣυνθήκης
θεσπίζειτηναρχήτηςμόνιμηςκαιθεμιτήςσυνεργασίας
μεταξύτηςΚοινότηταςκαιτωνκρατώνμελών,ηεπιδιωκό­
μενησυνεργασίαμεταξύτωνεθνικώνδικαστικώναρχώντης
Επιτροπής—ηοποίαέχειπλέονεπισημοποιηθεί στηνανα­
κοίνωσητης13ηςΦεβρουαρίου 1993έστωκαιενδεικτικά—
αναμένειπάντοτετηνεπιβεβαίωσητηςεμπειρίας.
4.2.Ορισμένεςασάφειεςαφορούναπότημιαμεριάτην
παράδοσηανεξαρτησίαςτωνεθνικώνδικαστηρίωνκαιαπό
τηνάλλητιςδυσκολίεςπραγματοποίησης πολύσύνθετων
αξιολογήσεων οικονομικούχαρακτήραπουδενυπεισέρχο­
νταιστησυνηθισμένηαρμοδιότητατωνπρωτοβάθμιων δικα­
στικώναρχών.
4.3.Οπωσδήποτεομωςησυνεργασίαμεταξύτωνεθνικών
δικαστικώναρχώνκαιτηςΕπιτροπήςδενπρέπειναεννοηθεί
ωςμίαέστωκαιελάχιστηεπανεθνικοποίηση τηςκοινοτικής
πολιτικήςγιατονανταγωνισμό .3.Hαρχήτης«επικουρικότητας »
3.1.Σχετικάμετηναρχήτης«επικουρικότητας »ηΟικονο­
μικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήσυμφωνείμετηνΕπιτροπήότι
ταάρθρα85και86—τωνοποίωνάλλωστεηγενικήισχύ
γιαολόκληρητηνκοινοτικήαγοράεπικυρώνεταιαπότην
ΣυνθήκητηςΡώμης—τηρούσανανέκαθεναυτήτηναρχή:o
αποκλεισμόςαπότηναπαγόρευση ,τωνμικρότερωνσυμφω­
νιών,απότημιαμεριά,καιτοκριτήριοτησημασίαςτους
γιατιςδιακοινοτικέςσυναλλαγέςαπότηνάλλη,αποτελούν
ήδητησυγκεκριμένηκαισαφήεφαρμογήτους.Τοίδιοισχύει
επίσηςγιατονκανονισμόσχετικάμετονέλεγχοτωνσυγκε­
ντρώσεωνoοποίος,προβλέπειτηδυνατότηταπαραπομπής
στιςεθνικέςαρχές.
3.2.Ωστόσο,σεεθνικόεπίπεδο,οιεπιμέρουςνομοθεσίες
τωνκρατώνμελών,γιατηνπροστασίατηςαγοράςκαιτον
ελεύθεροανταγωνισμό ,εξακολουθούν ναδιαδραματίζουν
ρόλοουσιαστικόκαισυμπληρωματικό .Στοσημείοαυτό,
γιαναδιαφυλαχθείηπιοαποτελεσματική συνέπειαμετους
κοινοτικούςκανόνες,ηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπή
συμφωνείμετηνΕπιτροπήότιαπαιτείται,νασυνεχισθείμε
μεγαλύτερηαποφασιστικότητα ηπροοδευτικήεναρμόνιση
τωνεθνικώναντιμονοπωλικών νομοθεσιώνγιανααποφευ­
χθούννοθεύσειςστιςδιακοινοτικέςσυναλλαγέςκαισημαντι­
κέςαλλοιώσειςστιςσυνθήκεςανταγωνιστικής ισοδυναμίας
μεταξύτωνκρατώνμελώνοιοποίεςθακαθιστούσανμάταιη
τηνκοινοτικήπολιτικήανταγωνισμού .
3.3.Επιπλέονηκατάστασησεπολλούςτομείς—μεταξύ
τωνοποίωνoφαρμακευτικός ,γιατονοποίοηΟικονομική
καιΚοινωνικήΕπιτροπή—έχειεκδώσειακριβείςγνωμοδο­
τήσεις—αποδεικνύειγιαπαράδειγμα—πέρααπότιςδιαφο­
ρέςστιςεθνικέςνομοθεσίες—ότιοιθεαματικέςδιαφορές
τιμήςμεταξύτωνκρατώνμελώνμπορούννααντιμετωπιστούν
μόνοσεκοινοτικόεπίπεδο.
3.4.Σχετικάμετηνκατανομήτωνκαθηκόντων—μεταξύ
τηςΕπιτροπήςκαιτωνεθνικώναρχών—μπορείναδημιουρ­
γηθούνορισμένεςασάφειεςαπότηνέντονηαναφοράστους
«περιορισμένους πόρους»τηνοποίακάνειηΕπιτροπήστην
ετήσιαέκθεσήτης.
Προφανώςδενείναιγι'αυτότολόγο—δηλαδήγιαναπεριο­
ρίσειτηνεργασίατης—πουηΕπιτροπήπροτίθεταινα
ενεργοποιήσει όλοκαιπερισσότεροτιςεθνικέςαρχές.Τα
κριτήριαπρέπεινασυνεχίσουνπάντοτεναείναι—ορθώς
νομικά,καιοικονομικάμαζί,σύμφωναμετουςκανόνες,την
πρακτικήκαιτηνπολιτικήπουακολουθείταιαπότηνΕπι­
τροπή.
Απότηνάλλημεριά,επειδήακριβώςλαμβάνειυπόψητην
ανησυχίαγιατους«περιορισμένους πόρους»,ηΟικονομική
καιΚοινωνικήΕπιτροπήεπανειλημμένα εξέφρασετηνεπιθυ­
μίαενίσχυσηςτουοργανικούπροσωπικούτηςΓενικήςΔιεύ­5.Δραστηριότητα τηςΕπιτροπής
5.1.HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήαναγνωρίζει
ότιηδραστηριότητα τηςΕπιτροπήςυπήρξεεντατικήτο1992,
τόσοόσοναφοράτηνεπίλυσηεπιμέρουςπεριπτώσεωνόσο
καιτηνυιοθέτησηπράξεων(κανονισμώνκαιανακοινώσεων
πουαποβλέπουνειδικότεραναδιευκολύνουνορισμένεςμορ­
φέςσυνεργασίαςμεταξύτωνεπιχειρήσεωνδιεύρυνσηορι­
σμένωνκανονισμώνεξαίρεσηςανάκατηγορίακαιανακοί­
νωσηγιατις«συνεργατικέςκοινοπραξίες»).
5.2.HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήενθαρρύνει
τηνΕπιτροπήναεκφράσειεπισήμωςτουςπροσανατολισμούς
τηςκαιμέσω«ανακοινώσεων »στιςοποίεςνααντικατοπτρίζο­
νταιευρύτεραοιαπόψειςτωνγραφείων,ταοποίαστηνπράξη
αξιολογούντιςκαταστάσειςκαιτιςσυμπεριφορέςτωνεπιχει­
ρήσεων,Μετοντρόποαυτόθαδιευκολυνθείησχέσηεπιχει­
ρήσεων—ΓενικήςΔιεύθυνσηςΑνταγωνισμού και,κυρίωςθα
καταστείταχύτερηκάθεδιοικητικήδιαδικασίακαιεπίλυση
διαφωνιών .Ενδεχομένωςμάλισταναμπορείναμειωθείη
φάσητωνδιαφωνιών .

2.2.94 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκωνΚοινοτήτων Αριθ,C34/85
6.3.2.Δενπρόκειταιγιαέλλειψηεμπιστοσύνηςσ'αυτόνή
τονάλλοΕπίτροποήΓενικόΔιευθυντήαλλάαντιθέτωςγια
πρακτικόμηχανισμόπροκειμένουνασυμμετέχεικάθεφορά
ηΕπιτροπή,μετοσύνολοτωνπολιτικώνευθυνώντης,στην
λεπτότατηπράξητηςεποπτείας,ελέγχου,συμπίεσηςκαι
ενθάρρυνσηςτηςκοινοτικήςοικονομίας,προκειμένουνα
προωθηθείηαρμονικήανάπτυξητουσυνόλουτηςΚοινότη­
ταςκαιναενισχυθείηοικονομικήκαικοινωνικήσυνοχή
της.
Μιαπολιτικήγιατονανταγωνισμό ,πουεπιθυμείναείναι
πραγματικάδυναμικήκαιευέλικτη,δενμπορείναπεριορισθεί
στοναεφαρμόζειπάγιαδιαγράμματαήάκαμπταδιαρθρωτικά
κριτήρια,αλλάπρέπειναδιερμηνεύειτηνυπόδιαμόρφωση
οικονομικοκοινωνική πραγματικότητα σεόλητηςτηνπολυ­
πλοκότητα,τηνοποίαπολύσυχνάδενκαθορίζουνμόνοοι
συμπεριφορέςτωνμεμονωμένωνυποκειμένων .
Κατ'αυτότοντρόποκάθεαπόφασηαποκτάαπλάπολιτικό
κύροςδηλαδήκύρος«κοινοτικήςπολιτικής»μετηνπιοσύν­
θετηκαιυπεύθυνηέννοια.5.3.Αυξήθηκεεπίσηςκαιηδραστηριότητα ενημερωσης
εκμέρουςτηςΕπιτροπής .Ειδικότερα,καιαυτόείναικάτιτο
οποίοθεωρούμεθετικόέχειπαγιωθείoπροσανατολισμός της
δημοσίευσηςστηνΕπίσημηΕφημερίδαπλαισίωνήκατηγο­
ριών,κωδίκωνήγενικώνκατευθύνσεων ,γιασυγκεκριμένους
τομείςήπροβλήματα .
5.4.Όσοναφοράτις«μελέτες»είναιαρκετάενδιαφέρουσα
καιπολύτιμηηεπιμελήςκαταγραφήτουςκαιησυνοπτική
τουςαπεικόνισησεπαράρτημα .Ορισμένεςαπότιςεργασίες
αυτέςαξίζουνωστόσοείτεμεγαλύτεροχώρογιαμίαεξαντλη­
τικήπεριγραφή,είτεμεγαλύτερηδιάδοση.HΟικονομικήκαι
ΚοινωνικήΕπιτροπήέχειπλήρηεπίγνωσητουγεγονότος
ότιηπολυσύνθετηθεματικήτου«ανταγωνισμού »—που
περιλαμβάνειόλεςτιςπτυχέςτηςοικονομικοκοινωνικής
ζωής,της«αστικής»ζωής,τωνατόμων—απαιτείτονσυνεχή
εμπλουτισμότηςπολιτιστικήςκαιεπαγγελματικής κληρονο­
μιάςόλωνεκείνωνπουέχουνευθύνεςανάλυσης,αξιολόγησης
καιαπόφασης,κατάτηνεφαρμογήτωνκανόνωνπουδιέπουν
τηναγορά-ηπροσπάθειααυτήαποτελείπάντοτεμίαάριστη
επένδυσηπουπαρέχειωςσίγουροκαρπότηνυψηλήποιότητα
τηςεργασίαςόλωντων«εντεταλμένων».
7.Hπολιτικήτουανταγωνισμούκαιοικαταναλωτές
7.1.Hολοκληρωμένη ενιαίααγοράπρέπειναμπορείνα
προσφέρειόλαταπλεονεκτήματά τηςστουςκαταναλωτές ,
πουαποτελούντελικάτονπραγματικόπροορισμότωνστόχων
τηςΣυνθήκηςτηςΡώμης.
7.1.1.Γιαναεπωφεληθούνπλήρωςαπότηνενιαίααγορά
οικαταναλωτέςπρέπειναμπορέσουνναβελτιώσουντην
ποιότητατηςσυμμετοχήςτουςσταδιάφορααντιπροσωπευ­
τικάόργανα,μεσκοπόεπίσηςνακαταστείπιοαποτελεσματι­
κόςκαιέγκαιροςoέλεγχοςπουασκείήδηηΕπιτροπήστο
μέτροτουδυνατούκαισεσχέσημεταδιαθέσιμαμέσα.
Ιδιαίτερα,γιαναεπιτραπείστουςεκπροσώπουςτωνκατανα­
λωτώννασυμμετάσχουν μεαποτελεσματικό τρόποστιςαπο­
φάσειςπουλαμβάνονταιγιατηνυλοποίησητηςπολιτικής
ανταγωνισμού ,είναισκόπιμοναπροβλεφθεί,αφενός,ημεγα­
λύτερηδυνατήευχέρειαγιατηνπρόσβασητρίτωνστοσχε­
τικόφάκελο,καιαφετέρου,λογικέςπροθεσμίεςγιατηνυπο­
βολήπαρατηρήσεων ,ώστεναλαμβάνεταιυπόψηηανάγκη
συλλογήςκαιανάλυσηςτωνσχετικώνδεδομένων .
7.2.Hπολιτικήγιατονανταγωνισμόπρέπειναμπορείνα
ασκείταιαποτελεσματικά σεόλεςτιςχώρεςμέλη,όχιμόνο
γιανααντιμετωπιστούν ταπροβλήματαπουπροκύπτουναπό
τιςσημαντικέςδιαφορέςστιςτιμές,τωναγαθώνκαιτων
υπηρεσιών,αλλάεπίσηςγιανασυμβάλειστηνεξάλειψη
τωνμονοπωλιακών καταστάσεων ,πουυφίστανταιακόμησε
ορισμένακράτημέληκαισεκαθορισμένους τομείςκαιοι
οποίεςειδικότεραεπιφέρουναυτέςτιςαισθητέςαποκλίσεις
τωντιμών.
7.3.Oτομέαςτηςδιανομήςαγαθώνκαιυπηρεσιώνείναι
σίγουραoπιοευαίσθητοςκαιoπιοάμεσασυνδεδεμένοςμε
τηναπευθείαςεκτίμησηεκμέρουςτωνκαταναλωτώντων
αγαθώνήτωνυπηρεσιώνμέσωτης«τελικήςτιμής».
Επιπλέονηαποτελεσματικότητα τηςδιανομήςμετράταικαι
πραγματοποιείται μέσωτηςαποτελεσματικότητας τωνυποδο­
μών,μεταξύτωνοποίωνοιμεταφορέςπαίζουνουσιαστικό
ρόλογιατονεφοδιασμόσετρόφιμακαιενέργεια.6.Συντονισμόςτωνκοινοτικώνπολιτικών
6.1.«Hπολιτικήγιατονανταγωνισμό—απόκοινούμε
τηνεγκαθίδρυσητηςκοινήςαγοράς—αποτελείένααπότα
μεγάλαμέσαγιατηνεπίτευξητωνθεμελιωδώνστόχωντης
Κοινότητας»,έτσιαρχίζειηXXIIετήσιαέκθεση.Συνεπώςη
πολιτικήγιατονανταγωνισμόδενείναιαυτοσκοπός,αλλά
μέσογιατηνεπίτευξητωνστόχωνπουπροβλέπονταιαπότο
άρθρο2τηςΣυνθήκηςτηςΡώμης.ΑυτάδήλωνεηΕπιτροπή
ήδηαπότην1ηετήσιαέκθεσητου1971—κιαυτόυπογράμ­
μιζεηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήστηνπρώτη
«γνωμοδότηση »του1981.
6.2.Αυτέςοιεπανειλημμένες διακηρύξειςαναπότημια
μεριάκαθησυχάζουν ωςπροςτηνπηγήτουκανόνα—άρθρο
2τηςΣυνθήκης—απότηνάλλημαςδεσμεύουνσεμια
συνεκτικήδράση,ηοποία,όσοναφοράτηνπολιτικήγιατον
ανταγωνισμό ,πουαποβλέπειστηνεπίτευξητωνστόχωντης
Συνθήκης,σημαίνειότιλαμβάνεταιυπόψηέναευρύτεροπλαί­
σιοστοοποίοπεριλαμβάνονται όλεςοικοινοτικέςπολιτικές .
Απ'αυτόαπορρέειηανάγκηγιασυντονισμό .
6.3.Σχετικάμ'αυτότοειδικόθέμα,καιπάντοτεστηνπρώτη
«γνωμοδότηση »του1981ηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπι­
τροπήυποστήριζε :
«τηναπαίτηση...τηςπραγματοποίησης ενόςστενού
συντονισμούμετιςάλλεςκοινοτικέςπολιτικές...».
6.3.1.Αυτήηαπαίτησηγιαμεγαλύτεροσυντονισμόμεταξύ
όλωντωνκοινοτικώνπολιτικών,μπορείναικανοποιηθεί
κατάκάποιοτρόποστοεσωτερικόδιαδικαστικόπεδίοαπό
τηνίδιατηνΕπιτροπήεάνόλεςοιαποφάσειςπουαφορούν
τηνεφαρμογήτωνάρθρωναπό85έως93καιτουκανονισμού
CO(ανακοινώσειςκαιαποφάσεις)υιοθετηθούνμεαυστηρό­
τητααπότηνΕπιτροπή«συλλογικά».Οιενδεχόμενες«εξαι­
ρέσεις»μπορούννααφορούνμόνοτηνπροπαρασκευαστική
φάσηκαιτιςεσωτερικέςδιοικητικέςπράξεις.

Αριθ.C34/86 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων 2.2.94
8.5.2,ΕπιπλέονηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπή
εκφράζειτηνεπιθυμίαναεπεκτείνειηΕπιτροπήοπωσδήποτε
τηδυνατότηταεξαίρεσηςτουάρθρου85/3στηνκατηγορία
τωνεμπορικώνκαιβιοτεχνικώνμικρώνκαιμεσαίωνσυνεργα­
τικώνεπιχειρήσεων ,μετρόποπουναεπιτρέψεισ'αυτήτη
σημαντικήοικονομικήκατηγορίανααντιμετωπίσειτοναντα­
γωνισμότωνμεγάλωνεμπορικώνομίλωνμέσωκατάλληλων
καιαποτελεσματικών μορφώνένωσηςκαισυνεργασίας .
9.Έλεγχοςτωνσυγκεντρώσεων '
9.1.Τογεγονόςότιτο1992δενυπήρξαναποφάσειςαπαγο­
ρευσηςαλλάπερισσότερεςπεριπτώσειςέγκρισης«μετροπο­
ποιήσεις»,μπορείναερμηνευθεί,όπωςβεβαιώνειηΕπιτροπή,
ωςσημάδιθετικήςεξέλιξης.Ωστόσο,δενμπορείνααπο­
κλεισθείότιηεπιτευχθείσακατ'αυτότοντρόπολύσηορισμέ­
νωνπεριπτώσεωνμπορείνααντανακλάεπιλογήσυμβιβασμού
τωνενδιαφερόμενων επιχειρήσεων ,γιανααποφευχθούν
μακρόχρονες ,δαπανηρέςκαιαβέβαιεςαμφισβητήσεις .8.Κανονισμοίεξαιρέσεωνανάκατηγορία—Συνεργασία—
Μεταφοράτωντεχνολογιών—Συνεταιριστικές επιχειρή­
σεις
8.1.HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήαντιμετωπίζει
ιδιαίτεραευμενώςτηδιεύρυνσητουπεδίουεφαρμογήςτης
εξαίρεσηςανάκατηγορίαπουπροβλέπεταιαπότουςκανονι­
σμούςγιατιςσυμφωνίεςειδίκευσης,έρευναςκαιανάπτυξης,
άδειαςευρεσιτεχνίας ,καιάδειαςτεχνογνωσίας .
8.2.Επιπλέονκαιοικοινέςεπιχειρήσειςσυνεταιριστικού
καιόχισυγκεντρωτικού χαρακτήρα—σταόριακαθορισμέ­
νωνπαραμέτρωνποσοστώσεωναγοράςήκύκλουεργασιών
—μπορούντώραναεπωφεληθούναπότηνεξαίρεσητου
άρθρου85/3,καλύπτονταςέτσιπραγματικάένακενόπουκατά
κάποιοτρόποευνοούσετιςκοινέςεπιχειρήσειςσυγκεντρωτι­
κούχαρακτήραπουυπεισέρχονταν στονκανονισμό(ΕΟΚ)
αριθ.4064/89oοποίοςπροσφέρειευνοϊκότερεςδιαδικασίες .
8.3.Μεόλααυτάταμέτραητάσηγιασυνεργασίαμεταξύ
τωνεπιχειρήσεωνενθαρρύνεταικατάκάποιοτρόποαπτό.
8.4.Σχετικά,ηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήυπο­
γραμμίζειτηστενήδιασύνδεσημεταξύτηςπολιτικήςανταγω­
νισμούκαιτηςμεταφοράςτωντεχνολογιών ,πουπραγματο­
ποιείταιουσιαστικάακριβώςμέσωτηςσυνεργασίας ,πουαπο­
τελείπράγματιτοχαρακτηριστικό φαινόμενοτηςσημερινής
διαδικασίαςεξέλιξηςτουμετασχηματισμού οικονομικών
διαρθρώσεωνπροκειμένουναπροσαρμοσθούν στιςαπαιτή­
σειςτωννέωνπροκλήσεωντουδιεθνούςανταγωνισμού .
Oπροαναγγελθείς νέοςκανονισμόςγιατημεταφοράτων
τεχνολογιώναναμένεταισυνεπώςμεμεγάλοενδιαφέρονκαι
θετικήδιάθεσηδεδομένουότιέχειωςστόχονααυξηθείαπό
τημίαμεριάηευελιξίατηςδράσηςτηςΕπιτροπήςκαιαπό
τηνάλληνασυμβάλειστηνεπίτευξηισορροπίαςστησχέση
μεταξύπροστασίαςτηςπνευματικήςιδιοκτησίαςκαιέρευνας.
Σχετικάμ'αυτόηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπή,υπεν­
θυμίζειτη«γνωμοδότησήτης»γιατηνXVIIIετήσιαέκθεση,
στηνοποίαπροτείνοντανηκατάρτισηπροπαρασκευαστικών
μελετώνγιαναεπαληθευθείακριβώςησκοπιμότηταειδικών
κανόνων.HΕπιτροπήέλαβευπόψητηςτηνπρότασηαυτή.
8.5.Έναςάλλοςτομέας,πουαξίζειμίαadhocρύθμιση,
είναιoτομέαςτων«συνεταιρισμών »οιοποίοιέχουντηδική
τουςαπόλυτηιδιαιτερότητα .
8.5.1.Πράγματιστιςειδικέςεπιχειρήσεις ,χρειάζεταινα
επιφυλαχθείειδικήμεταχείρισηειδικότερασεό,τιαφορά
τησυνεννόησηκαιτησυγκέντρωση .Αυτήείναιακριβώςη
περίπτωσητωνσυνεταιρισμών πουσυγκροτούνοιχρήστες
σεπολυάριθμουςτομείςόπωςοιασφαλιστικοίοργανισμοί,
οιτράπεζεςαποταμιεύσεως ,ηκατοικίακαιηφαρμακοβιομη­
χανία.Ότανοισυνεταιρισμοίαυτοίανταποκρίνονται σεμία
ομοσπονδιακήβούλησηκαισυνενώνονταισταπλαίσιαμιας
υπερεθνικήςπροσέγγισης ,λόγωτηςφύσεώςτους,δενμπο­
ρούνπαράναεργάζονταιπροςτοσυμφέροντωνχρηστώνπου
τιςελέγχουν.Αυτόςoειδικόςχαρακτήρας ,πουαναγνωρίζεται
ήδηστοσχέδιοκανονισμούγιαμιαευρωπαϊκήσυνεργατική
εταιρεία,δικαιολογείτοό,τιστηνπερίπτωσηαυτήηΟικονο­
μικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήζητείαπότηνΕπιτροπήνα
υιοθετήσειμίαιδιαίτερηπροσέγγισητουπροβλήματος .9.2.Σχετικάμετιςέννοιεςτης«δεσπόζουσαςθέσης»που
κατέχειμίαεπιχείρηση,της«συλλογικήςδεσπόζουσας
θέσης»,τηςδημιουργίαςήενίσχυσηςδιπωλίωνήολιγοπω­
λίων,πρέπειναυπενθυμισθούν καιυπογραμμισθούν οιυπο­
δείξεις,πουέχουνήδηεκφρασθείαπότηνΟικονομικήκαι
ΚοινωνικήΕπιτροπή,γιαμίαπιοπροσεκτικήπροσέγγιση,
πουθααποβλέπειστημηδημιουργίαεξαρτήσεωντηςαγοράς,
πουδενείναιαναγκαίεςήπουείναιεπίσηςεπικίνδυνες,και
οιοποίεςίσωςδενσυγκαταλέγονται στιςπροθέσειςτηςίδιας
τηςΕπιτροπής,ηοποίαπράγματιδενπροτίθεταισίγουρανα
καθορίσει,στονέναήτονάλλοτομέα,τονβέλτιστοαριθμό
τωνανταγωνιστώνστηναγορά.Hεπιτήρησηκαιoέλεγχος,
ακόμηκαιηκαταπίεση,πρέπειναέχουνπολύσαφήόρια,
πέρααπόταοποίαμπορείναπροκύψουντάσεις,ήαντικειμε­
νικοίκίνδυνοι,διοικητισμού .
9.3."Μολονοτιμπορείναειπωθείοτισυνολικάοιοικονομι­
κοίκύκλοιείναιαρκετάικανοποιημένοι απότηνεφαρμογή
τουκανονισμούγιατονέλεγχοτωνσυγκεντρώσεων ,ωστόσο
παραμένουνακόμησημαντικάπεριθώριαβελτιώσεως,ειδικό­
τερασεό,τιαφοράτιςδιαδικασίεςπουυποδεικνύειηεμπειρία
αυτώντωνπρώτωνετώνεφαρμογής .
9.4.HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπή,μολονοτι
αναγνωρίζειτηνπροσπάθειαπουέχεικαταβληθείήδη,καλεί
τηνΕπιτροπήναεπιτύχειμεγαλύτερη«διαφάνεια»,αυξάνο­
νταςτηνποιότητακαιτηνποσότητατωνπληροφοριώνπρος
τουςτρίτους,τόσοστηνπρώτηόσοκαιστηδεύτερηφάση.
Στοίδιοπνεύμα—αυξημένης«διαφάνειας»—θαήτανακόμη
περισσότεροπολύτιμη—καιεπωφελήςγιατησυζήτηση—
ναεπεκταθείκαιστιςάλλεςεπιτροπέςηδημοσίευσητων
αντίστοιχωνγνωμοδοτήσεων ,όπωςακριβώςισχύειγιατη
συμβουλευτική επιτροπήεπίτωνσυγκεντρώσεων .Ακόμηκαι
οι«ανακοινώσειςΤύπου»πρέπειναείναιπιοολοκληρωμένες
καιναπεριέχουντιςαπόψειςτωνενδιαφερόμενων πλευρών,
στιςοποίεςπρέπειοπωσδήποτενααποστέλλεταιαντίγραφο
τηςπροκαταρκτικής έκθεσης.

2,2.94 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων Αριθ.C34/87
9.5.Είναιεπίσηςεπιθυμητόόπωςη«Ανακοίνωση»που
αφοράτιςπράξειςσυγκέντρωσηςκαισυνεργασίαςβάσειτου
κανονισμού(ΕΟΚ)αριθ.4064/89,ενημερώνεταιστοφωςτόσο
τωννέωνκανονισμώνόσοκαιαπότηνομολογίαπουέχει
διαμορφωθείστομεταξύστοπεδίοαυτό.
10.Κρατικέςενισχύσεις
10.1.Δενυπάρχειαμφιβολίαότιτοθέμααυτοείναισύνθετο
καιλεπτό.Hπεριφερειακήκαιηχρονικήπτυχή(δηλαδήη
διάρκειατηςενίσχυσης)αλληλοτέμνονται :oμεσοπρόθεσμος ,
ήβραχυπρόθεσμος ήμακροπρόθεσμος χαρακτήρας,αποτε­
λούνδιαδικασίεςπουμπορούνγιαπαράδειγμαναδώσουν
σεμίαμορφήενίσχυσηςδιαφορετικάχαρακτηριστικά και
εξίσουδιαφορετικάπλεονεκτήματα ήμειονεκτήματα .Επίσης
τοκοινωνικόσκέλοςπρέπειναπροσεχθείιδιαίτερασεστενή
συσχέτισημετοπεριφερειακό .
10.2.HΕπιτροπήεπιδεικνύειαυξανομένηευελιξία.Είναι
αλήθειαπράγματιότιηεμπειρίαεπιβραβεύειτοκριτήριοτης
«κατάπερίπτωσηαξιολόγησης»καιόχιτηςγραφειοκρατικής
εφαρμογήςαυστηρώνκανόνων.
Απόαυτήτηνάποψη,ωστόσο,ηευθυνητηςΕπιτροπήςστην
υιοθέτησηκριτηρίωνευελιξίας—χρειάζεταιτηνομιμόφρονα
συνεργασίατωνεπιμέρουςκρατώνμελών,γιαναδοθείη
απαραίτητηαποτελεσματικότητα στηνπολιτικήτηςπουαπο­
βλέπειστηνυλοποίησημιαςπραγματικήςοικονομικήςκαι
κοινωνικήςσύγκλισηςστηνΚοινότητα .10.5.HευχήτηςΟικονομικήςκαιΚοινωνικήςΕπιτροπής
πουεκφράσθηκεεπανειλημμένα ,συνεχίζειναείναιαποφασι­
στικάυπέρτηςπροοδευτικήςμείωσης,πουθαπρέπειωστόσο
ναεπιδιωχθείμεσυνεκτικήαποφασιστικότητα .Οιεξαιρέσεις
καιοιειδικέςδεσμεύσειςθαπρέπεινααντιμετωπισθούν
αυστηρά,καιναεξαλειφθούνσταχρονικάόριαπουέχουν
προβλεφθείαπόκαιρό,χωρίςναυπάρχουνπεραιτέρωεξαιρέ­
σειςήπαρατάσεις .ΣτοσημείοαυτόηΟΚΕσημειώνειτην
ευαρέσκειάτηςδιότιστηνXXIIέκθεσητηςΕπιτροπήςανα­
φέρεται;ηΕπιτροπήσυμφωνείμεόσαδήλωνεγιαάλληφορά
μεσαφήνειαηΟΚΕστηγνωμοδότησήτηςγιατηνXXII
έκθεση,ότιδηλαδήοικρατικέςενισχύσειςπρέπειναείναι
«διαφανείς,προσωρινέςκαιφθίνουσες».HΟΚΕυποστηρίζει
ότιηΕπιτροπήπρέπειναεφαρμόσειστιςδημόσιεςεπιχειρή­
σειςτουςίδιουςκανόνεςπουισχύουνγιατιςιδιωτικές,χωρίς
καμίαδιακριτικήμεταχείριση .
10.6.HσυνεργασίαπουπροβλέπεταιστηΣυνθήκηγιατον
ΕυρωπαϊκόΟικονομικόΧώροσχετικάμετονέλεγχοτων
κρατικώνενισχύσεωνείναιαξιέπαινημολονότιυποχρεωτική .
Ωστόσο,αυτόπουθαπρέπειναεγκριθείκαιναενισχυθεί
είναιηπολιτικήπροςτιςτρίτεςχώρεςπουθααποβλέπειστην
πρόβλεψηρητώνδιατάξεωνσταθέματατωνενισχύσεων .
10.6.1.ΟισυμφωνίεςμετιςΧΚΑΕαποτελούνένασυγκε­
κριμένοκαιθετικόπαράδειγμα·ηΟικονομικήκαιΚοινωνική
Επιτροπήυποδεικνύειωστόσομεγαλύτερηαποφασιστικό­
τητακαιέγκαιρεςπαρεμβάσειςστιςπεριπτώσειςανώμαλων
καταστάσεωνωςπροςτιςκρατικέςενισχύσεις,πουέρχονται
σεαντίθεσηήαντίφασημετηνπολιτικήτηςπροσέγγισης
τωναντιμονοπωλιακών νομοθεσιώντηνοποίαπροωθείη
Επιτροπή.
Oστόχοςείναισίγουραφιλόδοξος,αλλάδενμπορείναδια­
χωριστείόλωςαπότηνανάγκηαυστηρώνελέγχων.
10.6.2.Αυτόςoπροσανατολισμός —εναρμόνισηςαλλά
καιελέγχου—πρέπειναυπάρχειπάντοτεέναντιτωντρίτων
χωρώνμετιςοποίεςηΚοινότηταέχεισυνάψειήπροτίθεται
νασυνάψειγενικέςήειδικέςσχέσεις,κυρίωςμέσαστοπλαί­
σιοτηςκοινήςεμπορικήςπολιτικής.
10.7.HευχήτηςΟικονομικήςκαιΚοινωνικήςΕπιτροπής
είναιοπωσδήποτεηαμοιβαίαδιαφάνειατωναντίστοιχων
κανόνωνσταθέματατωνενισχύσεων,πουαποτελείαπαραί­
τητηπροϋπόθεσηγιαμιαθεμιτήσχέση,ανεξάρτητααπότο
περιεχόμενοήτουςστόχουςτης.
10.8.HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήκρίνειεπι­
πλέονότιθαπρέπειναεπιστήσειτηνπροσοχήτηςΕπιτροπής
καιστις«έμμεσεςενισχύσεις»,δηλαδήστιςδιευκολύνσεις
πουτακράτημέληενδέχεταιναπαρέχουνσταθέματαπιστώ­
σεωνστηνεξαγωγήκαιεγγυήσεωνπιστώσεωνστηνεξαγωγή.
Όχιμόνοοιπιστώσειςστηνεξαγωγήπουδιευκολύνονται με
τονέναήτονάλλοτρόποαπότακράτημέλημπορούννα
αποτελέσουνενισχύσειςκατάτηνέννοιατωνάρθρων92και
τωνεπόμενωντηςΣυνθήκης,αλλάεπίσης—καιεδώφαίνεται
ότιδενέχειαντιμετωπισθεί σεβάθοςτοζήτημα—οιπιστώ­
σειςαπόκράτοςσεκράτος,ότανοιπιστώσειςαυτέςπροορίζο­
νταιάμεσαήέμμεσαναευνοήσουνμίαήπερισσότερεςεπιχει­
ρήσειςτουκράτουςπουτιςχορηγεί.10.3.Συνεχίζειναυφίσταταισταδιαφορακράτημέλητης
Κοινότηταςμίααισθητήανισορροπίασχετικάμετιςδημό­
σιεςενισχύσεις,πουσυνδέεταικυρίωςμετοδιαφορετικό
επίπεδοευημερίαςκαισυνεπώςμετουςδιαθέσιμουςπόρους.
Τηνπερίοδο1988-1990ηΕπιτροπήδιαπιστώνειότιστιςτέσ­
σερειςμεγαλύτερεςχώρεςοικρατικέςενισχύσειςστημετα­
ποίησηαντιπροσώπευαν το79%τουσυνόλουτωνενισχύ­
σεωνστονίδιοτομέαστηνΚοινότητα .
Hσυγκέντρωσητωνκρατικώνενισχύσεωνστιςπιοισχυρές
οικονομίεςείναιαξιοκατάκριτο γεγονός,κυρίωςενόψειτης
συνεχώςαναφερόμενης «συνοχής».
10.4.Σχετικάμεαυτόπρέπειναεπαινεθείησταθερήπρο­
σοχή—μέσωπεριοδικώνεκθέσεων—πουδείχνειηΕπι­
τροπήστηνπροβληματική αυτή,ηοποίαείναιεπίσηςπολύ
διαφορετικήαπότομέασετομέα(φθάνεινασκεφθείκανείς
τομείςόπωςείναιoάνθρακας,oχάλυβας,ταναυπηγεία).Δεν
μπορείπράγματιναπαραγνωρισθεί ηαντίφασημεταξύτης
πολιτικήςτηςΕπιτροπής,—νααποβλέπειστοναμειώσει
—προοδευτικάαλλάδραστικά—τιςενισχύσεις,καιτης
κατάστασηςσεορισμένακράτημέλη,σταοποίαγιαπαρά­
δειγμαηανθρακοβιομηχανία επωφελείταιαπόεπιδοτήσειςή
στιςοποίεςηενέργειαεπιβαρύνεταιμεειδικούςφόρους.

Αριθ.C34/88 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκωνΚοινοτήτων 2.2.94
τρόποοιδαπανεςυπάρχειπράγματιητάσηναεπιχειρούνται
θυσίεςόσοναφοράτηνασφάλειατηςμεταφοράςαυξάνοντας
τουςενδεχόμενουςκινδύνουςρύπανσηςτωνθαλασσώνκαι
τωνλιμένωνκαιδημιουργίαςέτσιμιαςπροφανούςκατάστα­
σηςντάμπινγκλόγωτουχαμηλούκόστουςπουπροκύπτειόχι
μόνοαπότονανεπαρκήεξοπλισμόσταθέματαασφάλειας,
καιόσοναφοράτησυντήρηση,αλλάεπίσης—σεπολλές
περιπτώσεις—απότιςχαμηλέςαμοιβέςτωνπληρωμάτων .10.9.Ιδιαίτερηανησυχίαπροκαλείηπαραδοχή,πουγίνε­
ταιαπότηνίδιατηνΕπιτροπή,γιασυνεχώςπερισσότερες
καταγγελίεςενισχύσεωνπουδενκοινοποιούνται .Σχετικάμε
αυτόθαπρέπεινααναρωτηθείκανείςγιατιςαιτίεςαυτώντων
παραβιάσεωντηςυποχρέωσηςπροληπτικήςκοινοποίησηςεκ
μέρουςτωνκρατώνκαιτωντοπικώνοργανισμών,οργανισμών
οιοποίοιίσωςπιοσυχνάπερνούναπαρατήρητοι .Καιαν
αληθεύειότιοικαταγγελίεςαυτέςαποδεικνύουντοαυξανό­
μενοενδιαφέροντωνοικονομικώνπαραγόντωνγιατιςκρατι­
κέςενισχύσεις,όπωςδηλώνειηΕπιτροπή,πρέπει,ωστόσο,
ναεξεταστείκαιηυπόθεσηότιυπάρχειπεριορισμένηενημέ­
ρωσηκαιανεπαρκήωριμότηταγιαορισμένακοινοτικά
θέματα,πουείναιουσιαστικά ,όπωςείναιτοθέματων«ενισχύ­
σεων»,ακόμηκαιστοεπίπεδοτωνδημόσιωνδιοικήσεων .
11.Hπολιτικήγιατονανταγωνισμόκαιοιμικρομεσαίες
επιχειρήσεις(MME)
11.1.HΕπιτροπήθαπρέπειναενισχύσειτηνπολιτική
υπέρτωνMME,τελειοποιώντας τηνεπιλογήμεσκοπότην
έγκρισηενισχύσεωνπουθαπροορίζονταιπραγματικάγιατη
βελτίωσητηςαποτελεσματικότητας ,τηςεπιμόρφωσης ,των
πηγώνχρηματοδότησης καιτωνερευνητικώνδραστηριοτή­
τωντωνμικρώνκαιμεσαίωνεπιχειρήσεων .
11.2.ΔενπρόκειταιγιατηνπροστασίατωνMMEαπότις
μεγάλεςεπιχειρήσεις ,αλλάγιατηνεπιδίωξηναμηνυπάρ­
χουνκαταχρήσειςπουαπορρέουναπόδεσπόζουσεςθέσεις.
Γιατοσκοπόαυτό,πρέπειναδοθείιδιαίτερηπροσοχήστο
φαινόμενοτωνμεγάλωνεμπορικώνεγκαταστάσεων .
11.3.Τοοικονομικό-κοινωνικό βάροςτωνMMEστην
ΕυρωπαϊκήΚοινότηταείναικαθοριστικό .Το70%,τόσο
τουενεργούπληθυσμούόσοκαιτουκύκλουεργασιών,στην
Κοινότητα,αναφέρεταιστηδραστηριότητα τωνμικρώνκαι
μεσαίωνεπιχειρήσεων ,στιςοποίεςσυμπεριλαμβάνονται και
οιβιοτεχνικές .
11.4.Γιαναεξασφαλισθείκαινααυξηθείηανταγωνιστι­
κότητατωνMMEστημεγάληΕνιαίαΑγοράηπολιτικήγια
τονανταγωνισμόπρέπειναπροωθήσειτηνενίσχυσηκαι
τηνπιοευρείαδιάδοδητωνκοινοτικώνμέσωντόσογιατη
συνεργασίαόσοκαιγιατηνενημέρωση .13.Hπολιτικήγιατονανταγωνισμόστοδιεθνέςεπίπεδο
13.1.Oκόσμοςτηςοικονομίαςχαρακτηρίζεται συνεχώς
περισσότεροαπότηναυξανόμενηανάπτυξητωνανταλλαγών
αγαθώνκαιυπηρεσιών,μεταξύκρατών,οικονομικώνπεριο­
χών,ηπείρων.
Hπροοδευτικήκατάργησητωνεμποδίων,τόσοτωνδασμολο­
γικώνόσοκαιτωνμηδασμολογικών ,είναιουσιαστικήαλλά
όχιεπαρκήςγιαναεπιτευχθείμιαπραγματικήαπελευθέρωση
τωνδιεθνώνανταλλαγώνσεσυνθήκεςυγιούςανταγωνιστικής
ισοδυναμίας .
H«ελευθερία»όμωςσυνεπάγεται«ευθύνη».
Oμεγαλύτεροςκαιπιοανοιχτόςελεύθεροςανταγωνισμός
—σεπαγκόσμιοεπίπεδο—πρέπειναπεριλαμβάνειτην
μεγαλύτερηυπευθυνότηταόλωντωνπαραγόντων ,είτεαυτοί
είναιιδιωτικέςεπιχειρήσειςείτεδημόσιες,κυβερνήσεις ,διε­
θνείςήυπερεθνικέςοργανώσεις .
13.2.Όλοιγνωρίζουνπλέονότιταοικονομικάθέματα
περιέχουνεξωοικονομικές πτυχές,ιδιαίτερακοινωνικέςπτυ­
χές,γιατιςοποίεςηευθύνηόλωνκαθίσταται«υποχρέωση».
Ιδιαίτερα,οιδιαφορετικέςσυνθήκεςκαιρυθμίσειςσταθέματα
τηςεργασίαςσεορισμένεςχώρες,στιςεξωκοινοτικέςπεριο­
χές,πουασκούναισθητέςεπιπτώσειςστοκόστος,μπορούν
ναδημιουργούνκαταστάσειςανισορροπίας ,ανώμαλεςκαι
τεχνητές,πουδενεφαρμόζουνκαθόλουστονφυσιολογικό
μηχανισμότουοικονομικο-παραγωγικού ανταγωνισμού σε
ισοδύναμεςσυνθήκεςυγιούςκαιαποτελεσματικής αντιπαρά­
θεσης.
13.3.Hμεγάληπρόκληση—θάρρουςκαισυνέπειας—την
οποίαηΕπιτροπήπρέπειαπολύτωςνακερδίσεισεσύντομο
χρονικόδιάστημαείναινακαταστείσυμβατήμετιςκοινοτι­
κέςπολιτικέςηδράσητηςπραγματικήςπροστασίαςτουαντα­
γωνισμούστοδιεθνέςεπίπεδο.
Κιαυτόγιατονπρόσθετολόγοότιπαραμένουνοιπροτιμησι­
ακέςσχέσειςέναντιχωρώνπουβρίσκονταισεμειονεκτικές
συνθήκεςήείναιαναπτυσσόμενες .Οικαταστάσειςαυτέςδεν
πρέπειοπωσδήποτεναδημιουργήσουν νοθεύσειςτηςδιακί­
νησηςήαθέμιτεςαλλοιώσειςστιςσυνθήκεςτηςαμοιβαίας
ανταγωνιστικότητας .
13.4.Hσημερινήκατάστασηκρίσης,εσωτερικήςκαιεξω­
τερικήςστηνΚοινότητα,θέτειαυτότοπρόβλημασεπρώτο
επίπεδο.12.Hπολιτικήγιατοπεριβάλλονκαιηπολιτικήγιατον
ανταγωνισμό
12.1.Ταεθνικάκαιπεριφερειακάμέτρασταθέματατου
περιβάλλοντος ,ακόμηκαιότανείναιαπαραίτηταδενπρέπει
ναχρησιμοποιούνται ωςπρόφασηγιατηνπαροχήήμη
παροχήδιευκολύνσεων ήγιατηνεφαρμογήδιακρίσεων .Πρέ­
πειοπωσδήποτενααποφεύγονταιστρεβλωτικέςεπιδράσεις
στονανταγωνισμό .Σχετικάμ'αυτόoέλεγχοςπρέπειναείναι
αρκετάπροσεκτικόςκαισυνεχής,λαμβάνονταςυπόψηότι
ηπολιτικήγιατοπεριβάλλονπεριλαμβάνεται πλέονστις
θεμελιώδειςπολιτικέςτηςΣυνθήκης.
12.2.Επικρατείειδικήκατάστασηωςπροςτημεταφορά
πετρελαίου :ηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήεπιθυμεί
νατηνεπισημάνειτόσοόσοναφοράτιςεπιπτώσειςτηςστον
ανταγωνισμόόσοκαιγιατιςκοινωνικέςεπιπτώσειςκαιτις
επιπτώσειςστηνασφάλεια.Γιαναμειωθούνμεοποιοδήποτε

2,2,94 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων Αριθ.C34/89
Τονατεθείεκνεουσεκίνησηέναςμηχανισμόςοικονομικής
ανάκαμψης,σ'αυτότοκρίσιμοκοινοτικόκαιπαγκόσμιοπλαί­
σιο,απαιτείκυρίωςμίαισχυρήπολιτικήσεόλοτοφάσμα
τωνεπιχειρησιακών αρμοδιοτήτωντηςΚοινότητας .
13.5.Γιαναδημιουργηθούν νέεςδιέξοδοικαινέεςαγορές
χρειάζεταιναεπικρατήσουνοιαπαραίτητεςσυνθήκεςπροκει­
μένουοιοικονομίεςτωνπιομειονεκτικώνχωρώνήτων
χωρώνπουβρίσκονταισεφάσηδύσκολουμετασχηματισμού
τωνεσωτερικώνκοινωνικοοικονομικών αλλάκαιτωνπολιτι­
κώνδομών,ναμπορέσουνταχύταταναεμφανισθούνεπίίσοις
όροιςστονδιεθνήανταγωνισμό ,ωςχώρεςπροσφοράςκαι
ζήτησης,καινασυμμετάσχουνέτσιεπωφελώςστηδιαδικασία
ολοκλήρωσηςκαιγενικήςοικονομικοκοινωνικής ανάπτυξης .
13.6.Μίατόσοευρείακαισυνολικήστρατηγικήοπτική
δενπρέπειωστόσοναπαραγνωρίσειτοότι,γιαναφθάσει
τοστόχοτουπραγματικούορθούδιεθνούςανταγωνισμού ,η
κοινοτικήπολιτικήγιατονανταγωνισμόπρέπειναδράσει
πιοαποφασιστικάγιατημεγαλύτερηεναρμόνισηεπίσηςτων
εθνικώναντιμονοπωλιακών νομοθεσιώνμέσακαιέξωαπό
τηνΚοινότητα .
HΕπιτροπήβρίσκεταιήδησ'αυτήτηνκατεύθυνση,ηΟικονο­
μικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήόμωςπροτίθεταινατηνενθαρ­
ρύνεινασυνεχίσειμεμεγαλύτερηπεποίθησηκαιαποτελε­
σματικότητα .
13.7.Προςτοσκοπόαυτό,ακριβώςγιατίηνομιμότητα
τηςκοινοτικήςαρμοδιότηταςσταθέματατηςπολιτικήςτου
ανταγωνισμούαπορρέειάμεσααπότιςΣυνθήκες,ηΟικονο­
μικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήκαλείτηνΕπιτροπήνααναπτύ­
ξειτην«πολιτική»τηςχωρίςναυποστείτιςεπιβραδυντικές
καιαποθαρρυντικές επιπτώσειςτωναποτυχιώνστονομισμα­
τικόπεδίοκαιστιςδιαπραγματεύσεις γιατηΓενικήΣυμφωνία
ΔασμώνκαιΕμπορίου(ΓΣΔΕ),γιανααναφέρουμεμόνοδύο
παραδείγματα .14.Συμπεράσματα
Hανταγωνιστικότητα τηςΚοινότητας,τόσοστοεσωτερικό
τηςόσοκαισεδιεθνέςεπίπεδο,αποτελείπροϋπόθεσητης
ανάπτυξης,καθώςκαιουσιαστικήσυνθήκηγιαναμπορέσουν
άλλεςκοινοτικέςπολιτικέςναβρούνγρήγοραπάλιτην
αρχικήτουςώθηση.
Hπροσπάθειαγιαμίακατάλληληωςπροςτιςπροθεσμίες
πολιτικήείναισίγουραμεγάληκαιπρέπειναυποστηριχθεί
απόδυνατέςπεποιθήσειςκαισαφείςθεωρήσεις.
Hκοινοτικήπολιτικήγιατονανταγωνισμό ,ακόμηπερισσό­
τεροαπ'ό,τιστοπαρελθόν,πρέπειναενθαρρύνεικαινα
ζωντανέψειτοπνεύμακαιτηνεπιχειρηματική πρωτοβουλία
απότημίαμεριάκαιαπότηνάλληναδιευρύνειτιςεναλλακτι­
κέςεπιλογέςκαισυνεπώςτηνεπιλεκτικήικανότητατωνκατα­
ναλωτών.
Στιςδιεθνείςσυναλλαγέςεπίσηςπρέπειναυπάρξειμίανέα
μορφή«διαφάνειας».
Oοικονομικόςπαράγονταςπρέπειναείναισεθέσηναπροβεί
στιςεπιλογέςπουτονσυμφέρουν,καινααποδεχθείτους
σχετικούςκινδύνους,σεμιακατάστση«διαφάνειας»καιαπό
νομικήςκαικανονιστικήςπλευράς.
Απότηνάλλημεριάoκαταναλωτής—πουσυνεχώςπερισσό­
τεροαποκτά,ανάμεσαστουςπρωταγωνιστές τηςοικονομικής
σκηνής,ένανπιοδραστήριορόλο—πρέπειναείναικαλύτερα
ενημερωμένος γιαναμπορέσειναπραγματοποιήσει μια
λογικήεπιλογή,καιναμπορείέτσιναεπωφεληθείαπόμεγα­
λύτερηκαιπιοπλούσιαπροσφορά,μετιςκαλύτερεςεγγυή­
σειςποιότηταςκαιασφάλειας,καιστηνπιοχαμηλήτιμή.
HΕπιτροπήπρέπειναβρειτουςπόρουςγιαναμπορέσεινα
αφιερώσειτημέγιστηπροσοχήσταπροβλήματααυτάκαινα
διαπραγματευθεί στιςδιεθνείςδιαπραγματεύσεις μεμεγαλύ­
τερηαποφασιστικότητα .
Βρυξελλες,24Νοέμβριου1993.
HΠροεόροςτης
ΟικονομικήςκαιΚοινωνικήςΕπιτροπής
SusanneΤΙΕΜΑΝΝ