Αριθ. C 81/8 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 3. 91 
Άρϋ·ρο 6 
Οι επιλέξιμες χώρες είναι χώρες που έχουν συνάψει συμ­
φωνία συνεργασίας ή σύνδεσης με την Κοινότητα. 
ΆρΦρο 7 
Τα χρηματοδοτικά κίνητρα που παρέχει το μέσο «EC-IIP» 
μέσω της συνεργασίας λαμβάνουν τη μορφή, ανάλογα με 
την περίπτωση, μη επιστρεπτέων ενισχύσεων, άτοκων προ­
καταβολών, συμμετοχής στο μετοχικό κεφάλαιο ή συμμετο­
χικών δανείων. 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, 
την πράξη προσχώρησης της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, 
στο εξής ονομαζόμενη «Πράξη προσχώρησης», 
την πρόταση της Επιτροπής, 
τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, 
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι οι αυτόνομες πορτογαλικές περιφέρειες των Αζορών και 
της Μαδέρας έχουν ενταχθεί από πολιτικής και οικονομικής 
πλευράς στην Κοινότητα σύμφωνα με την πράξη προσχώ­
ρησης, στην οποία αναγνωρίζονται ορισμένες από τις ιδιο­
μορφίες τους με τη δυνατότητα πρόβλεψης παρεκκλίσεων 
κατά την εφαρμογή των κοινών πολιτικών 
ότι τα κράτη μέλη, σε κοινή τους δήλωση η οποία παρατί­
θεται υπό μορφή παραρτήματος στην πράξη προσχώρησης, 
κάλεσαν τα κοινοτικά όργανα να αποδώσουν ιδιαίτερη προ-Άρ&ρο 8 
Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο 
Συμβούλιο ετήσια έκθεση εκτέλεσης, καθώς και έκθεση 
εκτίμησης στα μέσα και στο τέλος της πενταετούς περιόδου. 
'Αρφρο 9 
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την τρίτη ημέρα 
μετά τη δημοσίευση του στην Επίσημη Εφημερίδα των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα 
μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος. 
σοχή στις πολιτικές ανάπτυξης των δύο αρχιπελαγών, 
«σκοπός των οποίων είναι να κατανικήσουν τα μειονεκτή­
ματα των περιοχών αυτών που προκύπτουν από τη γεωγρα­
φική τους θέση, απομακρυσμένη από την ευρωπαϊκή ήπειρο, 
την ιδιαίτερη ορογραφία τους, τη σοβαρή ανεπάρκεια έργων 
υποδομής και την οικονομική τους καθυστέρηση»' 
ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο ψήφισμα που εξέδωσε 
στις 14 Απριλίου 1989 σχετικά με τα κοινοτικά προγράμ­
ματα υπέρ των αυτόνομων πορτογαλικών περιφερειών ('), 
έκρινε ότι ο απομακρυσμένος και νησιωτικός χαρακτήρας 
των Αζορών και της Μαδέρας δικαιολογεί μια ειδική μετα­
χείριση από την Κοινότητα" 
ότι οι Αζόρες και η Μαδέρα παρουσιάζουν σημαντική διαρ­
θρωτική καθυστέρηση την οποία επιτείνουν πολλά φαινό­
μενα (νησιωτικός και απομακρυσμένος χαρακτήρας, μικρή 
γεωγραφική έκταση, προβληματική μορφολογία του εδά­
φους και ιδιόμορφο κλίμα), των οποίων η εμμονή και η 
σώρευση επηρεάζουν αρνητικά την οικονομική και κοινω­
νική τους ανάπτυξη, έτσι ώστε τα δύο αυτά αρχιπελάγη να 
συγκαταλέγονται μεταξύ των πλέον μειονεκτουσών περιφε­
ρειών της Κοινότητας· ότι η ύπαρξη των φαινομένων αυτών 
καθιστά απαραίτητη την ενίσχυση της υποστήριξης της Κοι­
νότητας, ώστε να διασφαλιστεί η πλήρης συμμετοχή των 
Αζορών και της Μαδέρας στη δυναμική της εσωτερικής 
αγοράς· ότι η κοινοτική αυτή στήριξη υλοποιείται με τις 
παρεμβάσεις των αναμορφωμένων διαρθρωτικών ταμείων 
στο πλαίσιο της προτεραιότητας που αποδίδεται στις περι­
φέρειες του στόχου αριθ. 1, αλλά ότι πρέπει επίσης να λάβει 
(•) ΕΕ αριθ. C 120 της 16. 5. 1989, σ. 321. Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για τη θέσπιση προγράμματος ειδικών μέτρων λόγω του απομα­
κρυσμένου και νησιωτικού χαρακτήρα της Μαδέρας και των Αζορών (POSEIMA) 
(91/C 81/08) 
COM(90) 687 τελικό 
(ΥποδλήΦηκε από την Επιτροπή στις 20 Δεκεμβρίου 1990) 
^1^1 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ^η^ 
υπόι^ητης,παράλληλακαι με συμπληρωματικό τρόπο,τις 
δυσχέρειες που αντιμετωπίζουν οι Αζόρες καιη μαδέρα 
κατάτην εφαρμογή των κοινών πολιτικών,ακολουθώντας 
την κοινοτική προσέγγιση όσον αφορά τις απομακρυσμένες 
περιφέρειες, πρώτη εκδήλωση της οποίας ητανηέγκριση και 
η εφαρμογή του προγράμματος Ι^Ο^Ε^υΟ^ για τα γαλλικά 
υπερπόντια διαμερίσματα^ 
ότι,για να ληφθούν υπόι^η οι δυσχέρειες που αντιμετωπΡ 
^ουν οι Αζόρες και η μαδέρα κατά την εφαρμογή των 
κοινών πολιτικών,^ρειά^εταιμιαγενικηκαιπολυτομεακη 
προσέγγιση^ότι, για το λόγο αυτό, κρίνεται σκόπιμηηανά^ 
ληι^η συντονισμένων πρωτοβουλιών στο πλαίσιο ενός 
γενικοΰπρογράμματοςδράσης,τοοποίοθαπεριλαμβάνει 
νομοθετικάμέτρα κα^την ανάληψη χρηματοδοτικών υπο^ 
^ρεώσεων^ 
ότιηεφαρμογητουπρογράμματοςαυτοΰθαγίνειμετην 
έκδοση, απότο^υμβοΰλιοητην Επιτροπή, ανάλογα με την 
περίπτωση, των απαραίτητων νομικών πράξεων πριν από τις 
^1 Αεκεμβρίουί^^^ ότιηεφαρμογη ορισμένων στοιχείων 
του προγράμματος αυτοΰ θα μπορεί να συνετιστεί και μετά 
τηνολοκληρωση της εσωτερικής αγοράς όσοναφορά τις 
δυσχέρειες διαρκούς χαρακτήρα που χαρακτηρίζουν τις 
Αξόρεςκαιτη^νΙαδέρα^ 
ότι το πρόγραμμα αυτό πρέπει να στηρίζεται στην αρ^η ότι 
οι Αζόρες καιη^αδέρα ανήκουν στην^οινότητα,καθώς 
και στην αναγνώριση της πραγματικότητας των δυο περιφε 
ρειών,ηοποία συνδέεται με την ιδιάζουσα γεωγραφική τους 
θέση 
ότιτα μέτρα που προβλέπονται στα πλαίσια του προγράμ 
ματοςαυτοΰπρέπει ναεπιτρέπουν ναληφθοΰνυπόι^η οι 
ιδιομορφίες και οι δυσχέρειες των Αγορών και της μαδέρας 
^ωρίς να θίγουν την ακεραιότητα και τη συνεκτικότητα της 
κοινοτικής έννομης τάξης ότι, για το λόγο αυτό, οι οικονο 
μικές επιπτώσεις των ειδικών μέτρων πρέπει να περιορι 
στοΰν στο έδαφος τωνΑξορών και της μαδέρας ^ωρίς να 
επηρεάσουν άμεσα τη λειτουργία της κοινής αγοράς^ 
ότι οικοινοτικές πολιτικές περιλαμβάνουνμεγάλο αριθμό 
μέσων και προγραμμάτων που μπορούν να συμβάλουν στην 
αντιμετώπισηορισμένων ειδικών προβλημάτων καιδυσ^ε 
ρειών που αντιμετωπίζουν οι Αξόρεςκαιη Ιν^αδέρα,ιδίως 
στον τομέατηςαλιείας,τηςενέργειας,του περιβάλλοντος, 
της βιοτεχνίας, καθώς καιτης έρευνας και ανάπτυξης^ ότι 
πρέπει να καταβληθοΰνπροσπάθειεςπροκειμένου ναδια 
σφαλιστείηβέλτιστη χρησιμοποίηση αυτών των μέσων και 
προγραμμάτων στις Αξόρες και τη μαδέρα, ιδίως με τη 
διευκόλυνση της διάδοσης τους στις απομακρυσμένες αυτές 
περιφέρειες και με τη θέσπιση των κατάλληλων μέτρων 
τεχνικής βοηθειας^ 
ότιηκοινοτικηνομοθεσίαπρέπειναλάβειυπόι^ητηςτις 
ιδιομορφίες τωνΑξορών και της μαδέρας και να επιτρέπει 
την οικονομική και κοινωνική τους ανάπτυξη,ιδίωςστους τομείς στους οποίους είναι περισσότερο αισθητή η ευαι 
σθησίατων νησιωτικών περιοχών, όπως στοντομέα των 
μεταφορών, στο φορολογικό και κοινωνικό τομέα, στον 
τομέα της έρευνας και της ανάπτυξης, καθώς και στον 
τομέα της προστασίας του περιβάλλοντος, δεδομένου 
μάλιστα ότι οι Αξόρεςκαιη^αδέρα εκτίθενται σε μεγάλο 
βαθμό στον κίνδυνο οικολογικώνηφυσικών καταστροφών 
ότι, στο φορολογικό τομέα,για να ληφθούν υπόι^η οι ίδιο 
μορφίες των Αξορών και της μαδέρας, πρέπει να αναγνωρι 
στεί μια ιδιαίτερη έμμεση φορολογία στις δυο αυτές περιφέ 
ρειες,η οποίαθα συμβιβάζεται με τους κανόνες τηςσυν 
θήκης και θα συμβάλει στην οικονομική και κοινωνική ανά^ 
πτύξη τους^ 
ότι έ^ει μεγάλη σημασίαηεξασφάλιση τακτικών μεταφο 
ρικών μέσων μετο^αμηλότερο δυνατό κόστος, ώστε να 
αντισταθμιστούν τα εμπόδια που δημιουργούνται λόγω του 
απομακρυσμένου καινησιωτικοΰ^αρακτηρα^ ότιοιαερο 
πορικές μεταφορές αποτελούν μέσο περιφερειακής ανά 
πτυξηςκαιότιπρέπεινααναξητηθοΰν,ιδίωςστο πλαίσιο 
της εταιρικής σ^έσης,οι πλέον κατάλληλες λύσεις για μια 
όσο το δυνατό μεγαλύτερη ελευθέρωση^ 
ότι η ιδιαίτερη γεωγραφική θέση των Αξορών και της 
^αδέραςσεσ^έσημε τι πηγές εφοδιασμού πρώτων υλών 
που^ρησιμοποιοΰνταισεορισμένουςβιομη^ανικοΰς κλά 
δους παράγωγης ειδών διατροφής, απαραίτητων για την 
κάλυψη τωναναγκώντηςτρέ^ουσαςκατανάλωσηςη για 
το μεταποιητικό τομέα του αρχιπελάγους, επιβάλλει στις 
περιοχές αυτές έξοδα,τα οποία αποτελούν ιδιαίτερα σήμα 
ντικό μειονέκτημα για τους εν λόγω τομείς ότι πρέπει,για 
το λόγο αυτό,να προβλεφθεί ένα ειδικό καθεστώς εφόδια 
σμοΰ με τα εν λόγω προϊόντα εντός των ορίων των αναγκών 
της αγοράς των δυο αρχιπελαγών και λαμβανομένων υπόι^η 
των τοπικών παραγωγών καιτων παραδοσιακών ρευμάτων 
των συναλλαγών 
ότι η μεγάλη απόσταση που ^ωρίξει τις Αξόρες και τη 
μαδέρα από τις πηγές εφοδιασμού καθαρών προϊόντων 
πετρελαίου, σε συνδυασμό με τη μεγάλη εξάρτηση του ενερ 
γειακου εφοδιασμού τους όσοναφορά τα προϊόντα αυτά 
καιτονκατακερματισμό τηςαγοράςτους,επιβάλλειστις 
περιφέρειες αυτές σημαντικό πρόσθετο κόστος εφοδιασμού 
σε σ^έση με τις ηπειρωτικές περιοχές της Πορτογαλίας ότι 
το πρόσθετο αυτό κόστος επιβαρύνει τους εθνικούς προ^πο 
λογισμούς, πράγμα που περιορίξει ακόμη περισσότερο τα 
περιθώρια δράσης τους για την προώθηση της οικονομικής 
και κοινωνικής ανάπτυξης τους^ ότι πρέπει για το λόγο 
αυτό να αντισταθμιστεί το κόστος αυτό με μια έκτακτη κοι^ 
νοτικη ενίσχυση για την εφαρμογή, από τις δυο ενδιαφερό 
μενεςπεριφέρειες,προγραμμάτωνπροώθησηςτωνεπενδΰ 
σεων για την ανάπτυξη των τοπικών και ανανεώσιμων 
πηγών ενέργειας, προκειμένου να βελτιωθούν οι όροι προ 
σφοράςκαιξητησηςστοντομέατηςενέργειαςστανησιά 
αυτά^ 
ότι οι ελεύθερες ξώνες μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό 
μέσο οικονομικής ανάπτυξης για τις νησιωτικές και απομα 
κρυσμένες περιφέρειες των Αξορών και της ^αδέρας^ότιη 
ληφη μέτρων στον τελωνειακό τομέα μπορεί να είναι 
Αρι^^ΙΟ Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών κοινοτήτων ^.3.^1 
κατάλληλη όσον αφορά τις ελεύθερες ζώνες των Αζορών και 
της μαδέρας, λόγω της ιδιαίτερης γεωγραφικής τους ^έσης^ 
ότιηε^άρτηση των Αζόρων και της μαδέρας από το ε^ωτε 
ρικό σε σ^έση με τις πηγές εφοδιασμού με προϊόντα 
σίδηρου και ^άλυ^α δικαιολογεί την έγκριση μιας χρονικά 
περιορισμένης παρέκκλισης, προκειμένου να παραταθεί 
μετά τις^ΙΑεκεμ^ρίουΙ^^ηρητρα των τιμών των προϊ 
όντων αυτών, η οποία προβλέπεται στο άρ^ρο ^ της 
πράξης προσ^ώρησης^ 
ότι είναιαπαραίτητο να ληφθούν υπόφη κατάτηνεφαρ 
μογη τηςκοινηςγεωργικηςπολιτικηςοιειδικέςσυν^ηκες 
πουεπικρατοΰνστις Αζόρεςκαιτη ^αδέραόσοναφορά 
την παραγωγέ ότιπρέπει,γιατολόγοαυτό,ναπρο^λε 
φ^οΰν κατάλληλα μέτρα για τη στηριςη του τομέα της 
παράγωγης φρούτων καιλα^ανικών,κα^ώςκαιτου τομέα 
των ανθέων και των ζώντων φυτών^ ότι τα μέτρα αυτά ^α 
πρέπεινα συμβάλουν ιδίως στην ανάπτυζη της παράγωγης 
τροπικών προϊόντων^ ότι, στο πλαίσιο αυτό, πρέπει να 
δο^εί ιδιαίτερη σημασία στην παράγωγη μπανάνας στη 
μαδέρα, λόγω της μεγάλης σημασίας που έ^ει για την 
περιοχή αυτή και λαμβάνοντας υπόφη τα δέματα που συν 
δέονται με την οικολογική ισορροπία και την ισορροπία του 
τοπίου στην περιφέρεια αυηρ ότιπρέπειεπίσης ναπρο^ 
^λεφ^οΰν άλλα μέτρα για την αγοράημέτρα διαρθρωτικού 
τΰπου για τη στήριξη της τοπικής παράγωγης, ιδίως για το 
γαλακτοκομικό τομέα τωνΑζορών, λόγω της μεγάλης κοι 
νωνικηςτου σημασίας, κυρίως γιατουςμικροΰςπαραγω 
γοΰς 
ότιημεγάλη κοινωνική σημασία της διατήρησης των ^ιοτε 
ενικών δραστηριοτήτων στιςδΰο περιφέρειες επι^άλλειτη 
ληι^η ειδικών κοινοτικών μέτρων,τα οποία ^ασυμπληρώ 
νουν αυτά που έ^ουνηδηπρο^λεφ^εί στο κοινοτικό πλαίσιο 
στήριξης ότι τα μέτρα αυτά ^α πρέπει να αποβλέπουν στην 
προώθηση της επαγγελματικής κατάρτισης,της πρόσβασης 
καιτης χρησιμοποίησης των νέων τεχνολογιών, κα^ώς και 
της πρόσβασης σε νέες αγορές^ 
ότιη^έσπιση,ηεφαρμογη,ηπαρακολοΰ^ησηκαιηα^ιολό 
γηση των μέτρων που προβλέπονται στα πλαίσιατου προ 
γράμματος αυτοΰ καθιστούν απαραίτητη την ανάπτυζη 
εταιρικής σχέσης μεταξύ της Επιτροπής καιτων αρμόδιων 
εθνικών και περιφερειακών αρ^ών^ ότι η εταιρική αυτή 
σ^έση^αεπιτρέφειναεπιτευ^είησυμπληρωματικότητα 
μεταζΰ των μέτρων που προβλέπονται στα πλαίσια του προ^ γράμματος και των μέτρων που εφαρμόζονται σε εθνικό και 
περιφερειακό επίπεδο^ 
ότι η ίίορτογαλία και οι ενδιαφερόμενες περιφέρειες ^α 
πρέπει να λάβουν υπόι^η τους τα μέτρα και τις ενέργειες που 
προβλέπονται από το πρόγραμμα αυτό κατά την κατάρτιση 
των μελλοντικών σχεδίων περιφερειακής ανάπτυ^ης^ ότιη 
Επιτροπή ^α φροντίσει, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, 
να διασφαλίσει τη συνεκτικότητα του προγράμματος αυτού 
με τις παρεμβάσεις των διαρθρωτικών ταμείων και των 
άλλων χρηματοδοτικών μέσων της κοινότητας, 
Αο^Α^^. 
Ρ θεσπίζεται πρόγραμμα δράσης για τη μαδέρα και τις 
Αζόρες,τοοποίοκαλείταιΡΟ^ΕΙ^ΙΑ (πρόγραμμα ειδικών 
μέτρωνλόγωτουαπομακρυσμένου καινησιωτικου^αρα 
κτηρατης^ΙαδέραςκαιτωνΑζορών^,όπωςαυτόαναφέ 
ρεται στο παράρτημα.Ιοπρόγραμμα αυτό εφαρμόζεται στα 
νομοθετικά μέτρα καιτις αναλήψεις χρηματοδοτικών υπο 
χρεώσεων. 
^. Ιο^υμ^οΰλιο εκδίδει, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων 
που του παρα^ωρείησυν^ηκη,τις διατάζεις που είναι ανα 
γκαίεςγιατην εκτέλεση του προγράμματος και καλείτην 
Επιτροπή να το υπο^άλει,το συντομότερο δυνατό, σχετικές 
προτάσεις. 
Ια χρηματοδοτικά μέσα που ^α επιτρέπουν την εφαρμογή 
των μέτρων σχετικά με τις γεωργικές διαρθρώσεις, την ενέρ 
γεια καιτη^ιοτε^νία,τα οποία προβλέπονται στα πλαίσια 
τουπρογράμματος,^ακα^οριστοΰνστοπλαίσιοτωνετη 
σιων διαδικασιών του προϋπολογισμού. 
ϋπαροΰσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την...Ι^Ρ 
11 παρούσα απόφαση δημοσιεύεται στην^^^^^^^ 
26. 3. 91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 81/11 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙΔΙΚΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΛΟΓΩ ΤΟΥ ΑΠΟΜΑΚΡΥΣΜΕΝΟΥ ΚΑΙ ΝΗΣΙΩΉΚΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ 
ΤΗΣ ΜΑΔΕΡΑΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΖΟΡΩΝ (POSEIMA) 
ΤΙΤΛΟΣ Ι 
Γενικές αρχές 
1. Το πρόγραμμα POSEIMA στηρίζεται στην αρχή ότι η Μαδέρα και οι Αζόρες ανήκουν στην Κοινότητα, 
καθώς και στην αναγνώριση της πραγματικότητας των δύο περιφερειών, η οποία χαρακτηρίζεται από τις 
ιδιομορφίες και τις ιδιαίτερες δυσχέρειες που αντιμετωπίζουν οι περιφέρειες αυτές σε σχέση με το σύνολο 
της Κοινότητας. 
2. Η εφαρμογή των μέτρων και των ενεργειών που προβλέπονται στα πλαίσια του προγράμματος POSEIMA 
πραγματοποιείται, καταρχήν, πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 1992, με την έκδοση από το Συμβούλιο ή την 
Επιτροπή, ανάλογα με την περίπτωση, των απαιτούμενων νομικών πράξεων, σύμφωνα με τις διατάξεις και 
τις διαδικασίες που προβλέπονται από τη συνθήκη. 
3.1. Το πρόγραμμα POSEIMA υποστηρίζει την επίτευξη των γενικών στόχων της συνθήκης, συμβάλλοντας στην 
επίτευξη των εξής ειδικών στόχων: 
— επίτευξη καλύτερης ενσωμάτωσης της Μαδέρας και των Αζορών στην Κοινότητα με τον καθορισμό του 
κατάλληλου πλαισίου για την εφαρμογή των κοινών πολιτικών στις περιφέρειες αυτές, 
— πλήρη συμμετοχή των Αζορών και της Μαδέρας στη δυναμική της εσωτερικής αγοράς με τη βέλτιστη 
χρησιμοποίηση των υφιστάμενων κοινοτικών νομοθετικών διατάξεων και μέσων, 
— συμβολή στην κάλυψη της καθυστέρησης των Αζορών και της Μαδέρας στον οικονομικό και κοινωνικό 
τομέα με τη χρηματοδότηση από την Κοινότητα των ειδικών μέτρων που προβλέπονται από το 
POSEIMA. 
3.2. Το κράτος μέλος και οι ενδιαφερόμενες περιφέρειες θα λάβουν υπόψη τους τα ειδικά μέτρα και τις ενέρ­
γειες που προβλέπονται από το POSEIMA κατά την κατάρτιση των μελλοντικών σχεδίων περιφερειακής 
ανάπτυξης. Η Επιτροπή θα φροντίσει, στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, να διασφαλίσει τη συνεκτικό­
τητα των ενεργειών που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του POSEIMA με τις παρεμβάσεις των διαρθρωτικών 
ταμείων και των άλλων χρηματοδοτικών μέσων της Κοινότητας. 
3.3. Η θέσπιση, η εφαρμογή, η παρακολούθηση και η αξιολόγηση των ενεργειών και των μέτρων που προβλέπο­
νται από το POSEIMA θα πραγματοποιηθούν από την Επιτροπή και τις αρμόδιες εθνικές και περιφερειακές 
αρχές, στα πλαίσια της εταιρικής σχέσης. Μεταξύ των ενεργειών που προβλέπονται από το POSEIMA και 
των ενεργειών που θα αναληφθούν σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο θα επιδιωχθεί η μεγαλύτερη δυνατή 
συμπληρωματικότητα. 
4. Τα μέτρα και οι ενέργειες που προβλέπονται από το POSEIMA θα επιτρέψουν να ληφθούν υπόψη οι ιδιο­
μορφίες και οι δυσχέρειες που αντιμετωπίζουν οι Αζόρες και η Μαδέρα χωρίς να θιγεί η ακεραιότητα και η 
συνεκτικότητα της κοινοτικής έννομης τάξης. 
ΤΙΤΛΟΣ II 
Βέλτιστη χρησιμοποίηση των υφιστάμενων πολιτικών και μέσων 
5. Η Επιτροπή φροντίζει, από κοινού με το κράτος μέλος και τις δύο περιφέρειες και στο πλαίσιο της υπάρ­
χουσας νομοθεσίας, να διασφαλίσει τη βέλτιστη χρησιμοποίηση των υφιστάμεων κοινοτικών μέσων και 
προγραμμάτων στις Αζόρες και τη Μαδέρα, διευκολύνοντας τη διάδοση τους στις απομακρυσμένες αυτές 
περιφέρειες και θεσπίζοντας τα κατάλληλα μέτρα τεχνικής βοήθειας. 
ΤΙΤΛΟΣ III 
Εφαρμογή των κοινών πολιτικών στις Αζόρες και τη Μαδέρα 
6. Οι οδηγίες ή τα άλλα μέτρα που θεσπίζονται με την προοπτική της εσωτερικής αγοράς και των άλλων 
κοινών πολιτικών πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις ιδιομορφίες των Αζορών και της Μαδέρας και να συμ­
βάλλουν στην οικονομική και κοινωνική τους ανάπτυξη, ιδίως στους τομείς των μεταφορών και της φορο­
λογίας, στον κοινωνικό τομέα, στους τομείς της τεχνολογικής έρευνας και ανάπτυξης, με την επιφύλαξη 
του κοινοτικού προγράμματος-πλαισίου στους τομείς αυτούς, καθώς και στον τομέα της προστασίας του 
περιβάλλοντος. 
Αριθ. C 81/12 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 3. 91 
7.1. Η συνεκτίμηση των ιδιομορφιών των Αζορών και της Μαδέρας, στο πλαίσιο των νομοθετικών ρυθμίσεων 
της Κοινότητας στο φορολογικό τομέα, θα επιτρέψει την αναγνώριση μιας ειδικής έμμεσης φορολογίας 
στις περιφέρειες αυτές, η οποία θα συμβιβάζεται με τους κανόνες της συνθήκης και θα συμβάλει στην 
οικονομική και κοινωνική τους ανάπτυξη. 
7.2. Όσον αφορά το φόρο προστιθεμένης αξίας, η αναγνώριση αυτή προϋποθέτει τη διατήρηση στις Αζόρες και 
τη Μαδέρα ενός ειδικού καθεστώτος, σύμφωνα με την πράξη προσχώρησης. 
7.3. Όσον αφορά την κατάλληλη μεταχείριση, μετά τις 31 Δεκεμβρίου 1992, των ειδικών φόρων κατανάλωσης 
που επιβάλλονται στο βιομηχανοποιημένο καπνό, τα οινοπνευματώδη ποτά καθώς και τα προϊόντα πετρε­
λαίου, η μεταχείριση αυτή θα πρέπει να ενταχθεί στο γενικό πλαίσιο των προτάσεων της Επιτροπής σχε­
τικά με τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, ώστε να ληφθούν υπόψη τα προβλήματα που δημιουργούνται 
λόγω του απομακρυσμένου χαρακτήρα των δύο περιφερειών. 
8. Η Επιτροπή και το κράτος μέλος θα θέσουν σε εφαρμογή κάθε ενέργεια που θα επιτρέψει στις περισσό­
τερες αεροπορικές εταιρείες της Κοινότητας, και ιδίως τις τοπικές, να εξυπηρετούν τις Αζόρες και τη 
Μαδέρα για το σκοπό της ανάπτυξης τους. 
ΤΙΤΛΟΣ IV 
Ειδικά μέτρα για την επανόρθωση των συνεπειών της ιδιάζουσας γεωγραφικής θέσης 
9.1. Έξι μήνες μετά την ημερομηνία κατά την οποία η παρούσα απόφαση παράγει αποτελέσματα, το Συμβούλιο 
ή η Επιτροπή, ανάλογα με την περίπτωση, θεσπίζουν τις ενέργειες που προβλέπονται στο άρθρο αυτό και 
αποβλέπουν στην άμβλυνση των συνεπειών που έχει το πρόσθετο κόστος του εφοδιασμού με γεωργικά 
προϊόντα, το οποίο οφείλεται στον απομακρυσμένο και νησιωτικό χαρακτήρα των Αζορών και της 
Μαδέρας. 
9.2. Για τα γεωργικά προϊόντα που είναι απαραίτητα για την κατανάλωση και τη μεταποίηση στα δύο αρχιπε­
λάγη (βλέπε παράρτημα σημεία 3.1 και 3.3), η κοινοτική δράση θα συνίσταται, εντός των πλαισίων των 
αναγκών της αγοράς των Αζορών και της Μαδέρας και λαμβανομένων υπόψη των τοπικών παραγωγών και 
των παραδοσιακών εμπορικών ρευμάτων: 
— στην απαλλαγή από τη συνεισφορά ή/και τους δασμούς για τα προϊόντα καταγωγής τρίτων χωρών, 
— στην προμήθεια κοινοτικών προϊόντων που έχουν δοθεί στην παρέμβαση ή που έχουν τεθεί στην αγορά 
της Κοινότητας, παράλληλα και σε ανταγωνισμό με την προμήθεια προϊόντων από τρίτες χώρες. 
Η εφαρμογή του συστήματος αυτού θα στηρίζεται στις ακόλουθες αρχές: 
— προκειμένου να έχουν τα μέτρα αυτά κάποιες επιπτώσεις στο κόστος της παραγωγής και στις τιμές 
κατανάλωσης, πρέπει να προβλεφθεί ένα σύστημα ελέγχου των επιπτώσεων αυτών μέχρι τον τελεικό 
καταναλωτή, 
— όσον αφορά τον εφοδιασμό των Αζορών με ακατέργαστη ζάχαρη, το σύστημα που προβλέπεται στην 
παράγραφο 25 θα εφαρμοστεί μέχρις ότου αναπτυχθεί η τοπική παραγωγή ζαχαρότευτλων σε βαθμό 
που να μπορούν να ικανοποιηθούν οι ανάγκες της αγοράς των Αζορών και με τρόπο ώστε ο συνολικός 
όγκος επεξεργασμένης ζάχαρης στις Αζόρες να μην υπερβαίνει τους 10 000 τόνους, 
— όσον αφορά τον εφοδιασμό της Μαδέρας με συμπυκνωμένες τροφές για ζώα, το σύστημα που προβλέ­
πεται στην παράγραφο 25 θα εφαρμοστεί προσωρινά, μέχρις ότου εκσυγχρονισθεί και αυξηθεί η ικανό­
τητα της βιομηχανίας παραγωγής των τροφών αυτών, εντός των ορίων των αναγκών της τοπικής 
αγοράς και λαμβανομένων υπόψη των ποσοτήτων που παράγονται σε τοπικό επίπεδο. Το μέτρο αυτό 
θα μπορεί να εφαρμοστεί επί τρεις περιόδους για τα προϊόντα που υπάγονται στους κωδικούς ΣΟ 
2309 90 31,33,41,43,51 και 53. 
9.3. Είναι δυνατό να χορηγηθούν ενισχύσεις για την αγορά ζώων αναπαραγωγής κοινοτικής καταγωγής 
(άρρενα βοοειδή που προορίζονται για σφαγή) προκειμένου να επιτευχθεί γενετική βελτίωση. 
9.4. Πρέπει να ληφθούν ειδικά μέτρα για την ανάπτυξη της κτηνοτροφίας προκειμένου να ικανοποιηθούν οι 
ανάγκες της τοπικής αγοράς: 
— ενισχύσεις για την αγορά ζώων αναπαραγωγής (βοοειδών, χοίρων, νεοσσών και αυγών προς εκκόλαψη) 
κοινοτικής καταγωγής · 
26. 3. 91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 81/13 
— προσωρινή απαλλαγή από την εισφορά ή/και το δασμό για την αγορά βοοειδών προς πάχυνση κατα­
γωγής τρίτων χωρών, εντός των ορίων των ποσοτήτων που προοδευτικά θα μειώνονται και μέχρις ότου 
αυξηθεί η τοπική παραγωγή. Επιπλέον, λαμβανομένης υπόψη της απαλλαγής αυτής, θα μπορούσε να 
χορηγηθεί μια ενίσχυση για τα προϊόντα που εισάγονται από την Κοινότητα προκειμένου να καταστεί 
δυνατή η πρόσβαση των προϊόντων αυτών με ανάλογους όρους. Έπειτα από τέσσερα χρόνια εφαρμογής 
του συστήματος αυτού, προβλέπεται η επανεξέταση της κατάστασης. 
9.5. Για την παρασκευή κρασιών λικέρ στη Μαδέρα, εντός των ορίων των αναγκών για την παρασκευή των 
κρασιών αυτών, μπορεί να προβλεφθεί η χορήγηση ενίσχυσης για την αγορά από την Κοινότητα συμπυ­
κνωμένου μούστου σταφυλιών διπλής απόσταξης και, μέχρις ότου ολοκληρωθεί μια μελέτη σκοπιμότητας 
σχετικά με την κατασκευή μιας οινοπνευματοποιίας, οινοπνεύματος από κρασί. 
10.1. Στη διάρκεια του 1991 θα χορηγηθεί ειδική κοινοτική ενίσχυση για την αντιστάθμιση του επιπλέον 
κόστους εφοδιασμού των Αζορών και της Μαδέρας με προϊόντα πετρελαίου, για τρία χρόνια, με τους όρους 
που προβλέπονται στις παραγράφους 10.2 έως 10.5. 
10.2. Το επιπλέον κόστος που θα αντισταθμιστεί με την κοινοτική ενίσχυση είναι αυτό που οφείλεται στη 
θαλάσσια μεταφορά των προϊόντων πετρελαίου μεταξύ της ηπειρωτικής Ευρώπης, με σημείο αναφοράς το 
πλησιέστερο διυλιστήριο, που είναι το διυλιστήριο της Sines, και των κυριότερων αποθηκών στα νησιά, 
καθώς και μεταξύ των κυριότερων αυτών και των μικρότερων που βρίσκονται στα υπόλοιπα νησιά των δύο 
αρχιπελαγών. 
10.3. Το 1989 θα αποτελέσει το έτος αναφοράς για τον υπολογισμό της κοινοτικής ενίσχυσης: Θα ληφθεί υπόψη 
μόνο το κόστος της θαλάσσιας μεταφοράς, χωρίς τις δαπάνες που συνδέονται με την αποθήκευση και τη 
διανομή στα νησιά, υπολογίζοντας τις ποσότητες προϊόντων πετρελαίου που μεταφέρθηκαν πραγματικά 
στη διάρκεια του 1989, το μέσο κόστος μεταφοράς ανά κατηγορία προϊόντος το 1989, καθώς και τη μέση 
τιμή συναλλάγματος Ecu/εσκούδο στη διάρκεια του ίδιου έτους. 
10.4. Η ενίσχυση θα χορηγηθεί για μια περίοδο τριών ετών, η οποία αρχίζει την 1η Ιανουαρίου 1991 και λήγει 
στις 31 Δεκεμβρίου 1993. Στη διάρκεια των τριών αυτών ετών, η ετήσια κοινοτική ενίσχυση θα είναι στα­
θερή και θα ισούται προς το επιπλέον κόστος εφοδιασμού, όπως ορίστηκε ανωτέρω με βάση τα δεδομένα 
του έτους αναφοράς (1989). 
10.5. Η κοινοτική ενίσχυση θα χορηγηθεί υπό τον όρο ότι οι δικαιούχες περιφέρειες θα διαθέσουν στη διάρκεια 
της ίδιας περιόδου τουλάχιστον 50 ο/ο του ποσού της κοινοτικής ενίσχυσης για προγράμματα προώθησης 
των επενδύσεων στον τομέα της εξοικονόμησης ενέργειας και της ανάπτυξης των τοπικών και ανανεώ­
σιμων πηγών ενέργειας, προκειμένου να βελτιωθούν οι συνθήκες προσφοράς και ζήτησης της ενέργειας στα 
νησιά αυτά. Οι περιφερειακές αρχές θα υποβάλουν στην Επιτροπή μια ετήσια έκθεση, η οποία θα της 
επιτρέπει να ελέγχει την τήρηση του όρου αυτού. 
11. Οι εργασίες τελειοποίησης προς επανεξαγωγή που πραγματοποιούνται στις ελεύθερες ζώνες των Αζορών 
και της Μαδέρας δεν θα υπαχθούν στους οικονομικούς όρους που προβλέπονται από το καθεστώς αυτό. 
12. Η ρήτρα των τιμών των προϊόντων σιδήρου και χάλυβα, η οποία αναφέρεται στο άρθρο 376 της πράξης 
προσχώρησης, θα παραταθεί για μια περίοδο τριών ετών μετά τις 31 Δεκεμβρίου 1992. Ένα χρόνο πριν τη 
λήξη της περιόδου αυτής, η Επιτροπή θα προβεί σε αξιολόγηση του μέτρου αυτού και θα επανεξετάσει την 
κατάσταση. 
ΤΙΤΛΟΣ V 
Ειδικά μέτρα υπέρ της παραγωγής της Μαδέρας και των Αζορών 
13. Λαμβανομένης υπόψη της οικονομικής και κοινωνικής σημασίας που έχει η παραγωγή μπανάνας για τη 
Μαδέρα και του στόχου για την εξασφάλιση ικανοποιητικού βιοτικού επιπέδου στους παραγωγούς, η Επι­
τροπή θα απαφασίσει, χωρίς να αναμείνει τη θέσπιση κοινών κανόνων, τις διαρθρωτικές παρεμβάσεις για 
τον τομέα αυτό. Προκειμένου να βελτιωθούν οι όροι παραγωγής και ανταγωνισμού, οι παρεμβάσεις αυτές 
θα λάβουν τη μορφή μέτρων όσον αφορά την έρευνα, τη συλλογή, την παρουσίαση και την επεξεργασία, τη 
μεταφορά, την αποθήκευση, την εμπορία και την προώθηση των πωλήσεων. 
Το Συμβούλιο θα αποφασίσει, βάσει πρότασης της Επιτροπής, τα μέτρα για τη μπανάνα, ενόψει της υλοποί­
ησης της εσωτερικής αγοράς, έως τις 31 Δεκεμβρίου 1992. 
14.1. Το αργότερο έξι μήνες μετά την ημερομηνία κατά την οποία η παρούσα απόφαση παράγει αποτελέσματα, 
το Συμβούλιο ή η Επιτροπή, ανάλογα με την περίπτωση, θεσπίζουν τα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 
αυτό. 
ApiS. C 81/14 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 3. 91 
14.2. Τα μέτρα σχετικά με τον τομέα των φρούτων και των λαχανικών, καθώς και του τομέα των ανθέων και 
των ζώντων φυτών, των Αζορών και της Μαδέρας μπορούν να λάβουν τη μορφή: 
— μιας προσωρινής ενίσχυσης ανά εκτάριο για την κατάρτιση, από τους παραγωγούς, από ενώσεις ή από 
οργανώσεις παραγωγών, προγραμμάτων ανάληψης πρωτοβουλιών με στόχο τη διαφοροποίηση της 
παραγωγής ή/και τη βελτίωση της ποιότητας των προϊόντων. Τα προγράμματα αυτά θα συμβάλουν 
ιδιαίτερα στην ανάπτυξη των τοπικών παραγωγών. Η ενίσχυση αυτή μπορεί να αυξηθεί στις περιπτώ­
σεις που τα προγράμματα αυτά προβλέπουν για την εφαρμογή τους μέτρα τεχνικής βοήθειας, 
— ενίσχυσης για την εμπορία τροπικών προϊόντων, των οποίων ο όγκος συναλλαγών δεν υπερβαίνει τους 
3 000 τόνους για κάθε προϊόν, στο πλαίσιο συμβάσεων για την προώθηση των προϊόντων μεταξύ των 
παραγωγών της Μαδέρας και επιχειρηματιών εγκατεστημένων σε άλλα μέρη της Κοινότητας, 
— χρηματοδότησης μιας οικονομικής μελέτης ανάλυσης και διερεύνησης στον τομέα της μεταποίησης 
φρούτων και λαχανικών, ιδίως τροπικών. 
14.3. Άλλα μέτρα με σκοπό τη συμβολή στη στήριξη της τοπικής παραγωγής της Μαδέρας μπορούν να λάβουν 
τη μορφή: 
— μιας ειδικής ενίσχυσης ανά εκτάριο για την καλλιέργεια πατάτας εντός του ορίου των σημερινών εκτά­
σεων, ανεξάρτητα από τα μέτρα που ενδέχεται να ληφθούν στο πλαίσιο μιας κοινής οργάνωσης αγοράς 
για το προϊόν αυτό, 
— όσον αφορά το ζαχαροκάλαμο: 
— ειδικής ενίσχυσης ανά εκτάριο η οποία θα χορηγείται στους παραγωγούς, ενώσεις ή οργανώσεις 
παραγωγών, για την καλλιέργεια ζαχαροκάλαμου στο πλαίσιο ενός σχεδίου αναδιάρθρωσης που θα 
υποβάλουν οι πορτογαλικές αρχές. Έπειτα από παρέλευση πέντε ετών, η ενίσχυση αυτή θα χορη­
γείται μόνο στις ενώσεις ή οργανώσεις παραγωγών, 
— ενίσχυσης για την απευθείας μεταποίηση του ζαχαροκάλαμου σε σιρόπι ζάχαρης («Mel de cana») ή 
σε ρούμι γεωργικής προέλευσης, έναντι μιας ελάχιστης τιμής που θα καταβάλλεται σους παραγω­
γούς ζαχαροκάλαμου, 
— ειδικής ενίσχυσης για τα σταφύλια που προορίζονται για κρασιά ποιότητας παραγόμενα σε καθορι­
σμένες περιοχές (v.q.p.r.d.), η οποία θα χορηγείται στους παραγωγούς, ενώσεις ή οργανώσεις παρα­
γωγών, με την επιφύλαξη ενός περιορισμού όσον αφορά την απόδοση ανά εκτάριο. Οι ποσότητες που 
θα παραδίδονται για απόσταξη δεν θα λαμβάνονται υπόψη. Έπειτα από παρέλευση πέντε ετών, η ενί­
σχυση αυτή θα χορηγείται μόνο τις ενώσεις ή οργανώσεις παραγωγών, 
— ειδικής ενίσχυσης για τη στήριξη των προϊόντων της παραδοσιακής κτηνοτροφίας στις Μαδέρες, τα 
οποία προορίζονται για κατανάλωση εντός της περιφέρειας (νωπό γάλα και νωπά κρέατα). 
14.4. Άλλα μέτρα με σκοπό τη συμβολή στη στήριξη της τοπικής παραγωγής των Αζορών μπορούν να λάβουν τη 
μορφή: 
— όσον αφορά το ζαχαρότευτλο: 
— μιας κατ' αποκοπή ενίσχυσης ανά εκτάριο για την ανάπτυξη της τοπικής παραγωγής, η οποία όμως 
δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τον όγκο που ισοδυναμεί με την παραγωγή 10 000 τόνων ζάχαρης, 
— μιας ειδικής ενίσχυσης για τη μεταποίηση λευκής ζάχαρης από ζαχαρότευτλα που παράγονται στην 
περιφέρεια, προκειμένου να σταθεροποιηθεί το κόστος εφοδιασμού, 
— ειδικών ενισχύσεων ανά καλλιεργήσιμο εκτάριο για τις πατάτες προς σπορά, με ανώτατο όριο τα 200 
εκτάρια, και για τη chicoree, με ανώτατο όριο τα 400 εκτάρια, 
— ειδικής ενίσχυσης για τη συλλογή του καπνού, για την παραδοσιακή τοπική παραγωγή φύλλων καπνού 
και εντός του ορίου των ανώτατων εγγυημένων ποσοτήτων, 
— έκτακτης ενίσχυσης ανά εκτάριο για την αμπελοκαλλιέργεια με σκοπό την παραγωγή κρασιών v.q.p.r.d., 
η οποία θα χορηγείται στους παραγωγούς, ενώσεις ή οργανώσεις παραγωγών, αναμένοντας τα αποτελέ­
σματα της αναδιάρθρωσης και εντός των ορίων μιας έκτασης 1 700 εκταρίων, 
— ειδικής ενίσχυσης για τη διατήρηση των παραδοσιακών οικονομικών δραστηριοτήτων στο γαλακτοκο­
μικό τομέα, 
— ειδικής συμπληρωματικής ενίσχυσης για την πάχυνση μεγάλων αρρένων βοοειδών, εντός των ορίων της 
συνήθους παραγωγής. 
26. 3. 91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 81/15 
14.5. Όσον αφορά τον κτηνιατρικό τομέα και τον τομέα της φυτοπροστασίας, θα ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα 
προκειμένου να επεκταθεί η προστασία της Μαδέρας και των Αζορών από ορισμένες ασθένειες και επιβλα­
βείς οργανισμούς. Η Κοινότητα μπορεί να συμβάλει στη χρηματοδότηση προγραμμάτων για την καταπολέ­
μηση ή την εξάλειψη τους. 
14.6. Προκειμένου να ενθαρρυνθούν οι παραγωγοί γεωργικών προϊόντων στις Αζόρες να παράγουν προϊόντα 
ποιότητας και προκειμένου να προωθηθεί η εμπορία των προϊόντων αυτών, η Κοινότητα ενδέχεται να χρη­
ματοδοτήσει την εκτέλεση ενός γραφικού συμβόλου και την προώθηση του για καθεμία από τις περιφέρειες 
αυτές. 
14.7. Με βάση τα δικαιολογημένα αιτήματα των πορτογαλικών αρχών, είναι δυνατό να επιτραπούν κατ' εξαί­
ρεση παρεκκλίσεις των διατάξεων που περιορίζουν ή εμποδίζουν τη χορήγηση ορισμένων ενισχύσεων διαρ­
θρωτικού χαρακτήρα και αυτό για να ληφθούν υπόψη οι ιδιομορφίες της γεωργίας των Αζορών και της 
Μαδέρας, λαμβανομένων υπόψη των μέτρων που έχουν ήδη εγκριθεί υπέρ της Πορτογαλίας. 
14.8. Νέες διαρθρωτικές παρεμβάσεις μπορούν να προβλεφθούν στο πλαίσιο των προγραμμάτων που θα υποβά­
λουν οι πορτογαλικές αρχές, και συγκεκριμένα: 
α) όσον αφορά τη Μαδέρα: 
— ενισχύσεις για τη βελτίωση και τη διαφοροποίηση των παραγωγρν, καθώς και για τη βελτίωση της 
ποιότητας των προϊόντων, ιδίως στο γαλακτοκομικό και τον κτηνοτροφικό τομέα, τον τομέα της 
παραγωγής φρούτων και λαχανικών, τον τομέα της παραγωγής φυτών και ανθέων, τον αμπελουρ-
γικό, οινοποιητικό, καθώς και το δασοκομικό τομέα-
6) όσον αφορά τις Αζόρες: 
— ενισχύσεις για τη βελτίωση και τη διαφοροποίηση των παραγωγών, καθώς και για βελτίωση της 
ποιότητας των προϊόντων, ιδίως στο γαλακτοκομικό και τον κτηνοτροφικό τομέα, τον τομέα της 
παραγωγής φρούτων και λαχανικών, τον τομέα της παραγωγής φυτών και ανθέων, τον αμπελουρ-
γικό, οινοποιητικό, καθώς και το δασοκομικό τομέα, 
— ενίσχυση προκειμένου να ληφθεί υπόψη το επιπλέον κόστος των επενδύσεων στο γεωργικό τομέα, το 
οποίο οφείλεται στην προστασία κατά των κινδύνων που απορρέουν από φυσικές καταστροφές, 
καθώς και μια ενίσχυση όσον αφορά την παραγωγή προϊόντων διαφοροποίησης, για τη δημιουργία 
ενός ταμείου αλληλεγγύης με στόχο την ανασυγκρότηση του δυναμικού παραγωγής που υπέστη 
ζημίες από τις φυσικές καταστροφές. 
15.1. Μια κοινοτική δράση πρόκειται να αναληφθεί υπέρ των βιοτεχνικών επιχειρήσεων των Αζορών και της 
Μαδέρας στους τομείς της επαγγελματικής κατάρτισης, της πρόσβασης και της χρησιμοποίησης των νέων 
τεχνολογιών, καθώς και της πρόσβασης στις νέες αγορές. 
15.2. Η επιλογή των σχεδίων θα πρέπει να γίνει στο πλαίσιο της εταιρικής σχέσης, σε στενή συνεργασία με τις 
αρμόδιες περιφερειακές και τοπικές αρχές και σε συντονισμό με τις ενέργειες που διεξάγονται στις δύο 
αυτές περιφέρειες εντός του κοινοτικού πλαισίου στήριξης και των κοινοτικών πρωτοβουλιών, καθώς και 
με τις ενέργειες της Επιτροπής σε άλλες περιφέρειες της Κοινότητας. 
15.3. Η Επιτροπή και το κράτος μέλος θα αναλάβουν κάθε ενέργεια που είναι δυνατό να συμβάλει στη βελτίωση 
της διάδοσης και της πρόσβασης στα υφιστάμενα προγράμματα και δίκτυα στο πλαίσιο της επιχειρημα­
τικής πολιτικής που εφαρμόζει η Κοινότητα, προκειμένου να βελτιωθεί η παραγωγικότητα των βιοτεχνικών 
δραστηριοτήτων των Αζορών και της Μαδέρας και να αυξηθούν οι δυνατότητες διάθεσης των προϊόντων 
τους στην αγορά της Κοινότητας. 
ΤΙΤΛΟΣ VI 
Τελική διάταξη 
16. Η Επιτροπή υποβάλλει ετήσια έκθεση στο Συμβούλιο σχετικά με την πρόοδο που σημειώνεται κατά την 
εφαρμογή του προγράμματος POSEIMA.