A4-0392/97

Ψήφισμα σχετικά με τις μετεγκαταστάσεις και τις άμεσες ξένες επενδύσεις στις τρίτες χώρες

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη τις συζητήσεις κατά τη δημόσια ακρόαση που διοργάνωσε σχετικά με το θέμα αυτό στις 26 και 27 Μαΐου 1997 η Επιτροπή Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων,

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 9ης Φεβρουαρίου 1994 σχετικά με την εισαγωγή της κοινωνικής ρήτρας στο μονομερές και πολυμερές σύστημα εμπορικών συναλλαγών ((ΕΕ C 61 της 28.2.1994, σελ. 89)),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 15ης Δεκεμβρίου 1994 σχετικά με τα συμπεράσματα του Γύρου της Ουρουγουάης και τις μελλοντικές δραστηριότητες του ΠΟΕ ((ΕΕ C 18 της 23.1.1995, σελ. 165)),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 14ης Δεκεμβρίου 1995 σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής που αφορά τους ίσους όρους ανταγωνισμού για τις άμεσες επενδύσεις παγκοσμίως ((ΕΕ C 17 της 22.1.1996, σελ. 175)),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 13ης Νοεμβρίου 1996 σχετικά με τη βιομηχανική αναδιάρθρωση και τις μετεγκαταστάσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση ((ΕΕ C 362 της 2.12.1996, σελ. 147)),

- έχοντας υπόψη το άρθρο 148 του Κανονισμού του,

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων (A4- 0294/97),

- έχοντας υπόψη τη δεύτερη έκθεση της Επιτροπής Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων (A4-0392/97),

Α. λαμβάνοντας υπόψη ότι η διεθνοποίηση του εμπορίου, της παραγωγής και των επενδύσεων προσφέρει ευκαιρίες προς εκμετάλλευση εάν περιορισθούν στο ελάχιστο τις αρνητικές συνέπειες,

Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι εισήλθαμε στην εποχή της κοινωνίας των πληροφοριών η οποία χαρακτηρίζεται από παγκόσμια ενημέρωση και επικοινωνιακά δίκτυα[semigr ] ότι η κοινωνία των πληροφοριών θα αναπτύξει νέο οικονομικό και κοινωνικό δυναμικό[semigr ] ότι το παγκόσμιο ηλεκτρονικό εμπόριο θα έχει ως αποτέλεσμα μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα, αυξημένη ικανότητα αντίδρασης και μείωση του κόστους για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, επιτρέποντας στις μικρές επιχειρήσεις και στους νεοφερμένους στην αγορά να επεκταθούν πολύ περισσότερο απ´ ότι ήταν δυνατόν κατά το παρελθόν[semigr ] κατά συνέπεια, το πρόβλημα των μετεγκαταστάσεων πρέπει, στο μέλλον, να εξετασθεί σε αυτό το πλαίσιο,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι μετεγκαταστάσεις αποτελούν φαινόμενο που ανταποκρίνεται στη λογική της οικονομίας και δεν θα έπρεπε να εξετάζονται από ιδεολογική άποψη,

Δ. εκτιμώντας ότι οι σχέσεις μεταξύ άμεσων ξένων επενδύσεων (ΑΞΕ) και μετεγκαταστάσεων είναι πολύπλοκες, ότι η έκταση του φαινομένου των μετεγκαταστάσεων είναι δύσκολο να υπολογισθεί επακριβώς, γεγονός που κινδυνεύει να οδηγήσει σε αβάσιμες εκτιμήσεις,

Ε. αναγνωρίζοντας ότι σημαντική πρόοδος έχει σημειωθεί τα τελευταία χρόνια ως προς τη γνώση των στοιχείων που αφοορουν τις ΑΞΕ της ΕΕ και λαμβάνοντας υπόψη ότι πρόσθετες μεθοδολογικές και στατιστικές προσπάθειες εξακολουθούν να καταβάλλονται στο πλαίσιο του προγράμματος εργασίας της EUROSTAT,

ΣΤ. εκτιμώντας ότι τα διαθέσιμα στοιχεία αποδεικνύουν ότι τα τελευταία χρόνια, σε αντίθεση με τις δεκαετίες του '70 και του '80, οι αποφάσεις για μετεγκατάσταση με στόχο την κατάκτηση νέων αγορών φαίνεται ότι είναι συχνότερες από τις αμυντικές μετεγκαταστάσεις που αποβλέπουν σε πλεονεκτήματα που οφείλονται στο κόστος του εργατικού δυναμικού,

Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι μετεγκαταστάσεις, που αποσκοπούν στην κατάκτηση των αγορών, δύνανται, δια της επαναφοράς του κέρδους, να ευνοήσουν την απασχόληση στην Ευρωπαϊκή Ένωση,

Η. έχοντας υπόψη ότι το μισθολογικό κόστος δεν είναι πάντα ο βασικός παράγοντας που ωθεί στη μετεγκατάσταση,

Θ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η καταπολέμηση των αμυντικών μετεγκαταστάσεων επιτυγχάνεται με την ανάπτυξη πολιτικής υπέρ της καινοτομίας και της επιμόρφωσης καθώς και με τη σύσφιγξη των σχέσεων μεταξύ διανομέων, κατασκευαστών και υπεργολάβων[semigr ] οι ενέργειες αυτές δύνανται τότε να οδηγήσουν σε επανεγκαταστάσεις,

Ι. λαμβάνοντας υπόψη ότι, ενώ ορισμένες μετεγκαταστάσεις ανταποκρίνονται στη λογική της υγιούς οικονομίας, άλλες είναι αποτέλεσμα επιδοτήσεων, φορολογικών ή κοινωνικών κινήτρων που επηρεάζουν τον ανταγωνισμό και έχουν συχνά αρνητικές συνέπειες στην απασχόληση,

ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η βάση για την λήψη μέτρων στον τομέα του εμπορίου και των επενδύσεων θα πρέπει να μετατοπισθεί από την σχετικά στενή αντίληψη της ανάπτυξης και της διατήρησης των ελεύθερων συναλλαγών και επενδύσεων στον περιπλοκότερο στόχο της διαρκούς ανάπτυξης, πράγμα που σημαίνει ότι θα πρέπει να ληφθούν επίσης υπόψη η οικονομική απόδοση, η μακροοικονομική σταθερότητα, η κοινωνική δικαιοσύνη και η φιλοπεριβαλλοντική πρακτική,

ΙΒ. εκτιμώντας ότι, για το λόγο αυτό, η έλλειψη συντονισμού των στόχων του δημοσίου τομέα στο επίπεδο των ολοκληρωμένων περιφερειακών αγορών λειτουργεί απορρυθμιστικά όσον αφορά τις συνθήκες του ανταγωνισμού, πράγμα που πρέπει να αποφευχθεί,

ΙΓ. έχοντας υπόψη ότι τα διαρθρωτικά ταμεία πρέπει να κατευθύνονται συνεχώς περισσότερο προς την προώθηση των όρων ανταγωνιστικότητας, στους οποίους συμπεριλαμβάνονται οι βασικές υποδομές μεταφοράς και επικοινωνίας, η επαγελματική κατάρτιση και η προώθηση της τεχνολογικής έρευνας και καινοτομίας των επιχειρήσεων που είναι εγκατεστημένες στις λιγότερο αναπτυγμένες περιφέρειες, προκειμένου να αυξάνεται η ικανότητά τους να αντιμετωπίζουν τον ανταγωνισμό των αναπτυσσόμενων χωρών με αναδυόμενη οικονομία,

ΙΔ. έχοντας υπόψη ότι οι ανταγωνιστικές υποτιμήσεις οδήγησαν όχι μόνο σε εμπορική αστάθεια, αλλά και σε αισθητή αύξηση των αμυντικών μετεγκαταστάσεων στο πλαίσιο της Ένωσης,

ΙΕ. εκτιμώντας ότι η συμμετοχή στην πρώτη φάση της προσχώρησης στο ενιαίο νόμισμα χωρών όπως η Ιταλία, η Ισπανία και η Πορτογαλία, θα αποτελέσει βασικό παράγοντα για τον περιορισμό των λεγόμενων αμυντικών μετεγκαταστάσεων,

ΙΣΤ. εκτιμώντας, ότι στο παρόν στάδιο της διεθνοποίησης, εναπόκειται στην επιχειρηματική κουλτούρα των πολυεθνικών επιχειρήσεων να καταστούν και φορείς κοινωνικής ανάπτυξης στον κόσμο,

ΙΖ. λαμβάνοντας υπόψη τον κώδικα καλής συμπεριφοράς της Αμερικανικής Κυβέρνησης για τις αμερικανικές πολυεθνικές επιχειρήσεις,

1. επαναλαμβάνει την επιθυμία του να εισαχθούν κοινωνικές και περιβαλλοντικές ρήτρες στις διεθνείς συμφωνίες και στο πλαίσιο των κανόνων του ΠΟΕ[semigr ]

2. συνιστά στην Επιτροπή να θεσπίσει κώδικα καλής συμπεριφοράς για τις ευρωπαϊκές πολυεθνικές, που να βασίζεται σε τρία σημεία:

- προώθηση της συνδικαλιστικής ελευθερίας και των συλλογικών διαπραγματεύσεων,

- απαγόρευση της καταναγκαστικής εργασίας,

- απαγόρευση της εργασίας των ανηλίκων,

- εξάλειψη των διακρίσεων στον τομέα της απασχόλησης και στην επαγγελματική ζωή και ίσες αμοιβές μεταξύ ανδρών και γυναικών απασχολουμένων[semigr ]

και τούτο σε συμφωνία με τις σχετικές συμβάσεις της ΔΟΕ (89, 98, 138, 29, 100 και 111), και με τα περιβαλλοντικά πρότυπα

3. εκφράζει την επιθυμία, χωρίς να προσδοθεί υποχρεωτικός χαρακτήρας στον κώδικα αυτό, να εγγραθεί στην Επίσημη Εφημερίδα των Κοινοτήτων η επωνυμία των επιχειρήσεων που δεσμεύονται να τον τηρούν[semigr ]

4. ζητεί από τα κράτη μέλη να μεριμνούν ώστε τα πιστωτικά ιδρύματα και ιδρύματα ασφαλίσεων της χώρας τους να παρέχουν πλεονεκτήματα στις επενδύσεις στο εξωτερικό των οποίων τα σχέδια συμμορφώνονται με τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη βιώσιμη ανάπτυξη[semigr ]

5. συνιστά να αναπτυχθεί στενή συνεργασία μεταξύ της ΔΟΕ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα αυτό. Ιδιαίτερα όταν μία ευρωπαϊκή επιχείρηση επιθυμεί, στο πλαίσιο ενός τέτοιου σχεδίου, να συμμετάσχει στην οικονομική ανάπτυξη μιας περιφέρειας, συγκεκριμένες ενισχύσεις πρέπει να συνοδεύουν τις εν λόγω πρωτοβουλίες κατά το πρότυπο του διεθνούς προγράμματος για την απαγόρευση της εργασίας των ανηλίκων (IPEC) της ΔΟΕ[semigr ]

6. επιθυμεί να αναληφθεί συντονισμένη δράση μεταξύ των κυβερνήσεων των κρατών μελών και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στο πλαίσιο του ΟΟΣΑ προκειμένου να τροποποιηθούν οι κατευθυντήριες αρχές του ΟΟΣΑ (κώδικας επενδύσεων). Όταν σε μία χώρα στην οποία εγκαθίσταται πολυεθνική επιχείρηση δεν υπάρχει νομοθεσία στον τομέα της εργασίας, πρέπει να υιοθετείται ένας ελάχιστος κώδικας με βάση αυτόν που θα έπρεπε να ισχύει στην Κοινότητα[semigr ]

7. ζητεί να συναφθεί η Πολυμερής Συμφωνία για τις Επενδύσεις (ΠΣΕ) στα πλαίσια του ΟΟΣΑ[semigr ]

8. ζητεί όπως η Πολυμερής Συμφωνία για τις Επενδύσεις, για την οποία γίνονται διαπραγματεύσεις στο πλαίσιο του ΟΟΣΑ δεν εμποδίζει το δικαίωμα των κρατών να ελέγχουν τον σεβασμό των δικαιωμάτων του ανθρώπου και του περιβάλλοντος εκ μέρους των πολυεθνικών επιχειρήσεων που ασκούν δραστηριότητες στην επικράτειά τους[semigr ]

9. θεωρεί απαραίτητη τη δημιουργία εκ μέρους της ΔΟΕ, όπως έχει προταθεί, ενός παγκόσμιου κοινωνικού σήματος προκειμένου να καταργηθεί η πληθώρα σημάτων που υπάρχουν στον τομέα αυτό. Στην αντίθετη περίπτωση, η Επιτροπή θα έπρεπε να προβεί στη θέσπιση ευρωπαϊκού κοινωνικού σήματος[semigr ]

10. χαιρετίζει την απόφαση του Ηνωμένου Βασιλείου να προσχωρήσει στις κοινωνικές διατάξεις της Συνθήκης του Άμστερνταμ και την πρόθεση της χώρας αυτής να υιοθετήσει τις οδηγίες που έχουν ήδη εγκριθεί βάσει της συμφωνίας[semigr ] θεωρεί ότι η κοινωνική εναρμόνιση εντός της Ένωσης πρέπει ήδη να επιταχυνθεί αλλά, έστω και αν είναι λυπηρό, τα συνταξιοδοτικά συστήματα και τα συστήματα κοινωνικής προστασίας θα παραμείνουν ακόμα για πολύ καιρό στην αρμοδιότητα των κρατών μελών[semigr ]

11. θεωρεί ότι θα έπρεπε να επανεξετασθεί η οδηγία 94/45/ΕΚ σχετικά με την ενημέρωση και τη διαβούλευση των εργαζομένων σε επιχειρήσεις και ομίλους επιχειρήσεων κοινοτικής κλίμακας. Λυπάται για τις αοριστίες της οδηγίας σύμφωνα με την οποία δεν φαίνεται να είναι αναγκαίο να συνέρχεται η επιτροπή του ομίλου πριν από κάθε απόφαση που αφορά μετεγκατάσταση ή παύση δραστηριοτήτων[semigr ] επιθυμεί να γίνεται ρητή αναφορά στην υποχρέωση σύκλησης της επιτροπής και γνωμοδότησής της εντός εύλογης προθεσμίας προτού το διοικητικό συμβούλιο του ομίλου λάβει οιαδήποτε οριστική απόφαση[semigr ]

12. προτείνει ότι οι κοινοτικές ενισχύσεις για την εγκατάσταση ενός ομίλου σε ένα συγκεκριμένο χώρο θα έπρεπε να υπόκεινται στη δέσμευση παραμονής στο χώρο αυτό για μία ορισμένη τουλάχιστον περίοδο, κατανέμοντας τις ενισχύσεις σε όλη τη διάρκεια της περιόδου αυτής[semigr ] σε περίπτωση μη τήρησης της ως άνω ρήτρας, οιοδήποτε ποσό που έχει ήδη ληφθεί πρέπει να επιστρέφεται στην επιτροπή. Τα ποσά που δεν θα έχουν επιστραφεί θα επαυξάνονται με τόκους υπερημερίας σύμφωνα με τις διατάξεις του δημοσιονομικού κανονισμού και τις λεπτομέριες εκτέλεσής του που αποφασίζει η Επιτροπή[semigr ]

13. συνιστά τον συντονισμό των πολιτικών που αφορούν την ενίσχυση και τα φορολογικά κίνητρα για την εγκατάσταση πολυεθνικών εταιρειών στα κράτη μέλη με σκοπό να προληφθεί η στρέβλωση του ανταγωνισμού[semigr ] χαιρετίζει στο πλαίσιο αυτό τις πρόσφατες προτάσεις Monti[semigr ]

14. χαιρετίζει τη νέα στρατηγική που εφαρμόζει η Επιτροπή για την πρόσβαση στις αγορές, με στόχο να εντοπισθούν οι εμπορικοί φραγμοί στις τρίτες χώρες, στους οποίους προσκρούουν οι κοινοτικές επιχειρήσεις[semigr ] ζητεί από την Επιτροπή τη διεξαγωγή λεπτουμερούς μελέτης σχετικά με τις συνέπειες της ασιατικής κρίσης επί των ευρωπαϊκών επενδύσεων στην περιοχή αυτή[semigr ]

15. συνιστά στην Επιτροπή να κατευθύνει εντονότερα τα διαρθρωτικά ταμεία προς τη δημιουργία κατάλληλου περιβάλλοντος για την καινοτομία και την έρευνα προς όφελος των μεγάλων και μικρών επιχειρήσεων στους τομείς της τεχνολογίας των πληροφοριών και του ηλεκτρονικού εμπορίου και τούτο με προοπτική τη μεταρρύθμιση που συνδέεται με την ατζέντα 2000[semigr ] επιθυμεί να επιταχυνθεί, μέσω του προγράμματος ΑDΑPΤ, η κατάρτιση των εργαζομένων ώστε να ανταποκριθεί στις τεχνολογικές μεταβολές όχι μόνον στο βιομηχανικό αλλά και στον τριτογενή τομέα[semigr ]

16. ζητεί από τις κυβερνήσεις των κρατών μελών, σε συνδυασμό με την Επιτροπή, να υποστηρίξουν την πολιτική αυτή θεσπίζοντας φορολογικά κίνητρα (πίστωση - φορολογία - έρευνα) και αναπτύσσοντας δομές του τύπου «κεφάλαιο επιχειρηματικού κινδύνου». Επιθυμεί να γίνει ένα νέο ξεκίνημα όσον αφορά τις πρωτοβουλίες αυτές μετά τις αποφάσεις που ελήφθησαν κατά τη σύνοδο κορυφής του Λουξεμβούργου για την απασχόληση[semigr ]

17. θεωρεί ότι το πρόγραμμα ΕΥΡΗΚΑ, το οποίο ικανοποιεί συγκεκριμένες ανάγκες των οικονομικών φορέων, είναι το καταλληλότερο για να αντιμετωπίσει την πρόκληση αυτή, αλλά υπογραμμίζει τη σημασία του 5ου προγράμματος-πλαισίου έρευνας και ανάπτυξης και θεωρεί ότι αυτό θα έπρεπε να διαδραματίσει ουσιαστικό ρόλο στον τομέα της βασικής έρευνας[semigr ]

18. θεωρεί απαραίτητη την ενθάρρυνση της ανταλλαγής πληροφοριών και εμπειριών μεταξύ των συμμετεχόντων στο πρόγραμμα ΕΥΡΗΚΑ και των συμμετεχόντων στα κοινοτικά προγράμματα έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης[semigr ]

19. ζητεί από τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις που πραγματοποιούν άμεσες επενδύσεις στο εξωτερικό να αναπτύσσουν στενότερη συνεργασία με τα ερευνητικά κέντρα των χωρών με αναδυόμενη οικονομία, καταφεύγοντας στη βοήθεια του προγράμματος συνεργασίας με τις τρίτες χώρες και τους διεθνείς οργανισμούς (INCO)[semigr ]

20. επιθυμεί την καθιέρωση συμβολαίου εμπιστοσύνης στο επίπεδο της Ένωσης μεταξύ διανομέων, κατασκευαστών και υπεργολάβων, το οποίο δεν θα αμφισβητεί τους κανόνες του ανταγωνισμού και δεν θα βλάπτει τα συμφέροντα των καταναλωτών[semigr ] το συμβόλαιο αυτό θα επιδιώκει την οικοδόμηση μεγαλύτερης εμπιστοσύνης μεταξύ των διαφόρων παραγόντων, θα βασίζεται στη βελτίωση της ανταλλαγής πληροφοριών, ιδιαίτερα στον τομέα της καινοτομίας και της επιμόρφωσης[semigr ]

21. ζητεί από την Επιτροπή να προβληματισθεί σχετικά με τις δυσκολίες που θα αντιμετωπίσουν οι χώρες που δεν θα συμμετέχουν στην πρώτη φάση της προσχώρησης όσον αφορά τις ΑΞΕ και τη μετεγκατάσταση[semigr ]

22. διαπιστώνει ότι τα περιθώρια διακύμανσης που καθόρισε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Δουβλίνου για τα νομίσματα που θα παραμείνουν έξω από τη ζώνη του ευρώ (- 15 / + 15%) δεν είναι δυνατόν να επιτρέψουν την αποφυγή ανταγωνιστικών υποτιμήσεων που έχουν συχνά ως αποτέλεσμα τη μετεγκατάσταση[semigr ]

23. επιθυμεί όπως, στο πλαίσιο του «Συμβουλίου του Ευρώ» συσκεφθούν οι πολιτικές ευρωπαϊκές αρχές όσον αφορά τις επιπτώσεις της ισοτιμίας Ευρώ/δολαρίου στις άμεσες ξένες επενδύσεις στις τρίτες χώρες[semigr ]

24. ζητεί από την Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις με τις κυβερνήσεις των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης σχετικά με την υποτίμηση ορισμένων από τα νομίσματά τους που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε μετεγκαταστάσεις[semigr ]

25. θεωρεί ότι η απάτη καταλήγει σε μετεγκαταστάσεις και ζητεί από την Επιτροπή να εφαρμόσει κάθε μέσο για την καταπολέμηση της μάστιγας αυτής με τη βοήθεια της Μονάδας Συντονισμού για την Καταπολέμηση της Απάτης (UCLAF)[semigr ]

26. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Επιτροπή, το Συμβούλιο, τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, τους ευρωπαίους εκπροσώπους των κοινωνικών εταίρων καθώς και στη ΔΟΕ και τη Γενική Γραμματεία του ΟΟΣΑ.