31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/1 
II 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Τροποποίηση πρότασης κανονισμού του Συμβουλίου περί του κοινοτικού εμπορικού σήματος 
COM(84) 470 τελικό 
(Υπεβλήθη από την Επιτροπή στο Συμβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 149 παράγραφος 2 της 
Συνθήκης ΕΟΚ) 
(84/C 230/01) 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Έχοντας υπ' όψη την συνθήκη περί ιδρύσεως της 
Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος, και ιδίως το 
άρθρο 235, 
τήν πρόταση της Επιτροπής, 
την γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, 
την γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επι­
τροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι η αρμονική ανάπτυξη των οικονομικών δραστηριοτή­
των στο σύνολο της Κοινότητος και η συνεχής και 
ισόρροπη επέκταση της οικονομίας δύνανται να προωθη­
θούν με την δημιουργία και την καλή λειτουργία μιας 
Κοινής Αγοράς, ικανής να εξασφαλίζει συνθήκες ανάλο­
γες με εκείνες που επικρατούν σε μια εθνική αγορά. Η 
δημιουργία μιας τέτοιας αγοράς και η ενίσχυση της 
ενότητός της, προϋποθέτει αφενός μεν την εξάλειψη των 
εμποδίων στην ελεύθερη διακίνηση των εμπορευμάτων 
και παροχή υπηρεσιών καθώς και την υποβολή ενός 
καθεστώτος, το οποίο να εξασφαλίζει ανόθευτο ανταγω­
νισμό και αφετέρου δε, την δημιουργία νομικών προϋπο­
θέσεων οι οποίες να επιτρέπουν στις επιχειρήσεις να 
προσαρμόζουν ευθύς εξ αρχής την παραγωγή και την 
διανομή των προϊόντων ή την χορήγηση των υπηρεσιών 
στις διατάξεις της Κοινότητος. Αμετάβλητη 
Αμετάβλητη 
Έχοντας υπ' όψη την πρόταση της Επιτροπής 0), 
Έχοντας υπ' όψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβου­
λίου (2), 
Έχοντας υπ' όψη τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινω­
νικής Επιτροπής (3), 
Εκτιμώντας: 
Αμετάβλητη 
Η ΕΕ αριθ. C 351, 31. 12. 1980, σ. 1. 
(2) ΕΕ αριθ. C 307, 14. 11. 1983, σ. 46. 
(3) ΕΕ αριθ. C 310, 30. 11. 1981, σ. 22. 
Αριθ. C 230/2 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Μεταξύ αυτών των νομικών μέσων τα οποία πρέπει να 
διαθέτουν, γι' αυτόν τον σκοπό, οι επιχειρήσεις, προέχει η 
χρήση σημάτων ικανών να επιτρέπουν, κατ' απαράλλα­
κτο τρόπο, την αναγνώριση των προϊόντων ή των υπηρε­
σιών τους, εντός του συνόλου της Κοινότητος και ανεξαρ­
τήτως των εθνικών συνόρων. Αμετάβλητη 
Ότι η συνθήκη δεν έχει προβλέψει τις απαιτούμενες 
εξουσίες για την δημιουργία ενός νομικού μέσου, όπως τα 
κοινοτικά σήματα. Η προσέγγιση των εθνικών νομοθε­
σιών δεν είναι δυνατόν να εξαλείψει το εμπόδιο του 
εδαφικού περιορισμού των δικαιωμάτων, τα οποία οι 
νομοθεσίες των Κρατών μελών παρέχουν στους δικαιού­
χους των σημάτων. Υπό αυτές τις προϋποθέσεις η μόνη 
λύση ικανή να επιτρέψει στις επιχειρήσεις να ασκήσουν 
χωρίς παρεμποδισμούς μια οικονομική δραστηριότητα 
στο σύνολο της Κοινής Αγοράς είναι, λοιπόν, η δημιουρ­
γία σημάτων ρυθμιζόμενων από μια ενιαία κοινοτική 
νομοθεσία, η οποία εφαρμόζεται ευθέως, σε όλα τα Κράτη 
μέλη. Αμετάβλητη 
Ότι η κοινοτική νομοθεσία περί σημάτων δεν υποκαθί­
σταται, εντούτοις, στις νομοθεσίες περί σημάτων των 
Κρατών μελών, διότι, στο σημερινό στάδιο ενοποιήσεως 
της Κοινής Αγοράς, δεν αποβαίνει σκόπιμο να υποχρεω­
θούν οι επιχειρήσεις να καταθέτουν τα σήματα τους ως 
κοινοτικά σήματα· πράγματι η ύπαρξη εθνικών σημάτων 
εξακολουθεί να είναι απαραίτητη για τις επιχειρήσεις η 
δραστηριότητα των οποίων είναι τέτοια ώστε η προστα­
σία των σημάτων τους, σε κοινοτικό επίπεδο, δεν απο­
βαίνει αναγκαία. Αμετάβλητη 
Ότι για να μην αμφισβητηθεί η ενότητα του καθεστώτος 
των κοινοτικών σημάτων και η υπεροχή της κοινοτικής 
νομοθεσίας, η οποία και τα ρυθμίζει, είναι απαραίτητο τα 
σήματα να υπάγονται στις νομοθεσίες των Κρατών μελών 
μόνον στις περιπτώσεις οι οποίες προβλέπονται, σαφώς, 
από τον παρόντα κανονισμό. Αμετάβλητη 
Ότι το δικαίωμα επί του κοινοτικού σήματος αποκτάται 
μόνον διά της καταχωρίσεως και δεν γίνεται αποδεκτό άν 
το σήμα στερείται διακριτικού χαρακτήρος, είναι αθέμιτο 
ή δεν είναι διαθέσιμο. Στην τελευταία περίπτωση όμως, η 
Υπηρεσία αρνείται την καταχώριση του κοινοτικού σήμα­
τος μόνον αν αυτή προσβάλλει ένα προγενέστερο δικαί­
ωμα επί σήματος καταχωρισθέντος και εκμεταλ­
λευομένου εντός της Κοινής Αγοράς, αν ο δικαιούχος 
άσκησε εναντίωση προς την καταχώριση του κοινοτικού 
σήματος, και άν κάθε προσπάθεια συμφιλιώσεως των 
μερών έχει αποτύχει. 
Οτι οι δικαιούχοι μη καταχωρισθέντων προγενεστέρων 
στερητικών δικαιωμάτων, οποιαδήποτε και να είναι 
αυτά, δεν θίγονται, εφόσον επιτρέπεται σε κάθε δικαιούχο 
προγενεστέρου δικαιώματος, καταχωρισθέντος ή μη, να 
αξιώσει την ακύρωση κοινοτικού σήματος έπειτα από την 
καταχώριση του. Στο απώτερο μέλλον, ανάλογα κυρίως 
με τον βαθμό ενοποιήσεως της Κοινότητος που θα έχει 
επιτευχθεί, θα είναι δυνατόν να αντιμετωπισθεί το ενδεχό­
μενο της θεσπίσεως νέων μέτρων που να καθιστούν Ότι το δικαίωμα επί του κοινοτικού σήματος αποκτάται 
μόνο δια καταθέσεως και η δήλωση καταθέσεως δεν 
γίνεται αποδεκτή εάν το σήμα στερείται διακριτικού 
χαρακτήρος, είναι παράνομο ή δεν είναι διαθέσιμο. Στην 
τελευταία περίπτωση το Γραφείο δεν αποδέχεται την 
δήλωση καταθέσεως μόνο εάν ο προγενέστερος κάτοχος 
του δικαιώματος με το οποίο συγκρούεται το σήμα έχει 
ασκήσει βασίμως ένσταση για την κατάθεση του και κάθε 
προσπάθεια για φιλικό διακανονισμό των μερών έχει 
αποτύχει. 
Ότι τα συμφέροντα προγενεστέρων δικαιούχων προστα­
τεύονται επίσης, όποια κι αν είναι τα δικαιώματα τους, 
δεδομένου ότι κάθε προηγούμενος δικαιούχος, είτε το 
δικαίωμα του έχει καταχωρισθεί είτε όχι, δικαιούται να 
προβάλει ακυρότητα κοινοτικού σήματος, εφόσον τούτο 
έχει κατατεθεί. 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/3 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
δυνατή την ευχερέστερη επίλυση των διενέξεων μεταξύ 
κοινοτικών σημάτων και προγενεστέρων εθνικών δικαιω­
μάτων. 
Ότι η προστασία, που συνεπάγεται το κοινοτικό σήμα, 
συνδέεται με τις έννοιες της ομοιότητος των διακριτικών 
γνωρισμάτων, της ομοιότητος των προϊόντων ή των 
υπηρεσιών και του κινδύνου συγχύσεως, ο οποίος 
προκύπτει από αυτή. Ο σκοπός αυτός της προστασίας 
είναι η εξασφάλιση της λειτουργίας του σήματος ως 
ενδεικτικού σημείου. Οι προαναφερθείσες έννοιες πρέπει 
να τυγχάνουν αυστηρής ερμηνείας για να αποφεύγεται ο 
άσκοπος περιορισμός της ελευθερίας κινήσεων των αντα­
γωνιστών. Προέχει να εξακριβώνεται, σε όλες τις περι­
πτώσεις, βάσει ταυτοχρόνου συγκρίσεως των διακριτι­
κών γνωρισμάτων και των προϊόντων, ή υπηρεσιών, αν 
πράγματι η πελατεία διατρέχει κίνδυνο συγχύσεως των 
προϊόντων ή των υπηρεσιών, που χαρακτηρίζονται από τα 
ανωτέρω διακριτικά γνωρίσματα. Όταν ένα σήμα αποτε­
λείται από πολλά στοιχεία πρέπει να λαμβάνεται υπόψη 
στο σύνολο του για να εκτιμηθεί αν το διακριτικό γνώρι­
σμα, που υποτίθεται ότι αποτελεί απομίμηση ή παραποί­
ηση του ανωτέρω σήματος προσομοιάζει προς αυτό κατά 
τέτοιο τρόπο ώστε να δημιουργεί σύγχυση. Είναι πλέον 
αδύνατον για να κρίνουμε αν ένα κοινοτικό σήμα και ένα 
άλλο ηχητικό διακριτικό γνώρισμα είναι ομόφωνα ή 
τουλάχιστον φωνητικά παρεμφερή, να αγνοήσουμε την 
ύπαρξη της Κοινότητος και του γεγονότος ότι το κοινό 
γνωρίζει πλέον την ορθή προφορά των λέξεων, οι οποίες 
ανήκουν στις ομιλούμενες στην Κοινότητα γλώσσες. 
Ότι η λειτουργία του σήματος, ως στοιχείου ενδεικτικού 
προελεύσεως συνεπάγεται ότι η χρήση αυτού δεν δύναται 
κατ' αρχήν να απαγορευθεί ούτε σε τρίτο πρόσωπο, όσον 
αφορά προϊόντα τα οποία διατίθενται υπό το ανωτέρω 
σήμα στο εμπόριο εντός της Κοινότητος ή εκτός αυτής 
είτε εκ μέρους του δικαιούχου είτε με την συναίνεση του, 
ούτε βάσει της νομοθεσίας περί σημάτων σε κάτοχο 
άδειας εκμεταλλεύσεως σήματος, ο οποίος προμηθεύει 
προϊόντα ή παρέχει υπηρεσίες υπό το σήμα εκτός της 
περιοχής που καλύπτει η άδεια. Αμετάβλητη 
Ότι όπως προκύπτει από την αρχή της ελεύθερης διακί­
νησης των εμπορευμάτων, ο κάτοχος κοινοτικού σήμα­
τος δεν πρέπει να έχει τη δυνατότητα να απαγορεύει τη 
χρησιμοποίηση από τρίτον, σε σχέση με εμπορεύματα τα 
οποία έχουν τεθεί σε ελεύθερη κυκλοφορία στην Κοινότη­
τα, υπό το σήμα αυτό, από τον ίδιο ή με τη συγκατάθεση 
του, ούτε να απαγορεύει τη χρησιμοποίηση του, βάσει 
νομοθεσίας περί εμπορικών σημάτων σε κάτοχο αδείας ο 
οποίος προμηθεύει τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες που 
φέρουν το σήμα, εκτός περιοχής που καλύπτει η άδεια 
του. 
Ότι είναι σκόπιμο να προστατεύονται τα κοινοτικά 
σήματα και, έναντι αυτών, κάθε καταχωρισθέν προγενέ­
στερο σήμα, μόνο στο μέτρο που τα σήματα αυτά 
χρησιμοποιούνται ευρέως. 
Ότι το κοινοτικό σήμα πρέπει να αντιμετωπίζεται ως 
αντικείμενο ιδιοκτησίας ανεξάρτητο της επιχειρήσεως 
της οποίας υποδηλώνει τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες. 
Πρέπει να δύναται να μεταβιβάζεται ή να παραδίδεται ως 
ενέχυρο σε τρίτους ή να αποτελεί αντικείμενο αδείας 
εκμετάλλευσης. Οι προϋποθέσεις της στερήσεως του 
δικαιώματος επί του σήματος και της ακυρώσεως αυτού 
πρέπει, επίσης, να αποτελούν αντικείμενο ενιαίας ρυθμί­
σεως. Αμετάβλητη 
Ότι το κοινοτικό σήμα θεωρείται ως αντικείμενο ιδιο­
κτησίας, το οποίο υφίσταται χωριστά από την επιχείρηση 
της οποίας τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες φέρουν το σήμα 
αυτό. Επομένως, το κοινοτικό σήμα, υπό την επιφύλαξη 
της ανώτερης ανάγκης να αποφευχθεί η εξαπάτηση του 
καταναλωτή, πρέπει, μεταξύ άλλων, να είναι δυνατό να 
μεταβιβάζεται ή να αποτελεί αντικείμενο εγγυήσεως υπέρ 
τρίτου και να εκχωρείται η χρήση του με άδεια. Οι όροι 
ανάκλησης και ακύρωσης των σημάτων πρέπει επίσης να 
ρυθμίζονται κατά τρόπο ενιαίο. 
Ότι είναι απαραίτητο οι αποφάσεις περί της εγκυρότητος 
κοινοτικών σημάτων να εφαρμόζονται απολύτως και να Ότι αποφάσεις περί ακυρότητας και παραβίασης δικαι­
ώματος επί των κοινοτικών σημάτων πρέπει να ισχύουν 
Αριθ. C 230/4 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ισχύουν στο σύνολο της Κοινής Αγοράς, διότι μόνον 
μ'αυτόν τον τρόπο είναι δυνατόν να αποφευχθεί η λήψη 
αντιθέτων αποφάσεων από τα δικαστήρια και την Υπηρε­
σία σημάτων και να εξασφαλισθεί ο ενωτικός χαρακτή­
ρας των κοινοτικών σημάτων. Οι κανόνες της συνθήκης, 
οι οποίοι αφορούν την δικαστική αρμοδιότητα και την 
εκτέλεση αποφάσεων επί αστικών και εμπορικών ζητη­
μάτων είναι εκείνοι οι οποίοι εφαρμόζονται σε περίπτωση 
αγωγής σχετικής με κοινοτικά σήματα, εκτός παρεκκλί­
σεων που προβλέποναι από τον παρόντα κονονισμό. και να καλύπτουν ολόκληρο το κοινοτικό έδαφος, δεδο­
μένου ότι αυτός είναι ο μόνος τρόπος για να αποφευχθούν 
αντιφατικές αποφάσεις των δικαστηρίων και του Γραφεί­
ου για να εξασφαλιστεί ο ενιαίος χαρακτήρας των κοινο­
τικών σημάτων. Οι κανόνες της Σύμβασης περί δικαιοδο­
σίας και εκτέλεσης των δικαστικών αποφάσεων επί 
αστικών και εμπορικών υποθέσεων, εφαρμόζονται σε 
όλες τις δικαστικές υποθέσεις που αφορούν κοινοτικά 
σήματα, εκτός εάν προβλέπεται παρέκκλιση στον παρό­
ντα κανονισμό. 
Ότι η νομοθεσία περί σημάτων, την οποία θεσπίζει ο 
παρών κανονισμός, απαιτεί, για κάθε σήμα την λήψη 
διοικητικών εκτελεστικών μέτρων, σε κοινοτικό επίπεδο. 
Κατά συνέπεια, είναι απαραίτητο, όλως διατηρώντας την 
υπάρχουσα διάρθρωση των οργάνων της Κοινότητος και 
την ισορροπία των εξουσιών, να συσταθεί μια κοινοτική 
Υπηρεσία Σημάτων, ανεξάρτητη σε τεχνικό επίπεδο, η 
οποία να έχει επαρκή νομική, διοικητική και χρηματοδο­
τική αυτονομία. Προς τον σκοπό αυτό είναι αναγκαίο και 
σκόπιμο να της αποδοθεί ο χαρακτήρας κοινοτικού 
οργανισμού, ο οποίος να έχει την νομική προσωπικότητα 
και την σαφώς προκαθορισμένη εκτελεστική εξουσία που 
της παρέχει ο παρών κανονισμός, στα πλαίσια του 
κοινοτικού δικαίου, και χωρίς να θίγονται οι αρμοδιότη­
τες των οργάνων της Κοινότητος* Αμετάβλητη 
Ότι είναι σκόπιμο οι αποφάσεις της Υπηρεσίας να Αμετάβλητη 
εξασφαλίζουν, στα ενδιαφερόμενα μέρη, μια νομική 
προστασία η οποία να προσαρμόζεται, απολύτως, στην 
ιδιαιτερότητα της νομοθεσίας περί σημάτων. Κατά συνέ­
πεια πρέπει να συσταθούν, εντός της Υπηρεσίας, τμήματα 
εκδικάσεως προσφυγών αποτελούμενα από τρία ανεξάρ­
τητα μέλη, έχοντα νομική κατάρτιση και αρμόδια για την 
υλική και νομική εξέταση των αποφάσεων των τμημάτων 
της Υπηρεσίας· 
Ότι για να εξασφαλίζεται η τήρηση των νόμων, κατά την Αμετάβλητη 
ερμηνεία και την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, οι 
αποφάσεις των τμημάτων εκδικάσεως προσφυγών πρέπει 
να δύνανται ν' αποτελούν αντικείμενο αναιρέσεως υπέρ 
του νόμου, ενώπιον Δικαστηρίου. Ο δικαστικός έλεγχος 
πρέπει να εξασφαλίζεται ακόμα και στις περιπτώσεις που 
κανένα από τα ενδιαφερόμενα μέρη δεν ήσκησε αναίρεση 
κατά μη νομίμου αποφάσεως ενός τμήματος εκδικάσεως 
προσφυγών. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή οφείλει να έχει 
την δυνατότητα ασκήσεως μιας τέτοιας αναιρέσεως, για 
λόγους ασφαλείας του δικαίου, ενώπιον του Δικαστη­
ρίου· 
Ότι η διάρθρωση των οργάνων της Κοινότητος, η ισορ- Αμετάβλητη 
ροπία των εξουσιών και ο δημοκρατικός έλεγχος του 
προϋπολογισμού της Υπηρεσίας δύνανται να διατηρηθούν 
μόνο αν, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, 
εγκρίνουν τον προϋπολογισμό της Υπηρεσίας, σύμφωνα 
με τις διατάξεις της συνθήκης σχετικά με την έκδοση του 
γενικού προϋπολογισμού των Κοινοτήτων και, όπως το 
Ελεγκτικό Συνέδριο, ασκούν την ελεγκτική εξουσία, που 
τους παρέχει η συνθήκη, όσον αφορά τα έσοδα και τα 
έξοδα της Υπηρεσίας· 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/5 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ: 
ΤΙΤΛΟΣ 1 
Γενικές διατάξεις 
Άρθρο πρώτο 
[Κοινοτικό σήμα] 
(1) Τα σήματα των προϊόντων ή των υπηρεσιών, τα 
οποία καταχωρίζονται, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις και 
τους τρόπους που προβλέπονται από τον παρόντα κανο­
νισμό, καλούνται κοινοτικά σήματα. 
(2) Το κοινοτικό σήμα επιφέρει τις ίδιες συνέπειες στο 
σύνολο της επικράτειας της Κοινότητος. Δεν δύναται να 
καταχωρισθεί, να μεταβιβασθεί, να αποτελέσει αντικείμε­
νο παραιτήσεως, αποφάσεως περί στερήσεως δικαιώμα­
τος ή ακυρώσεως και η χρήση του δύναται να απαγορευθεί 
μόνον για το σύνολο αυτής της επικρατείας. 
Άρθρο 2 
[Κοινοτική Υπηρεσία Σημάτων] 
Για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού ιδρύεται μια 
κοινοτική Υπηρεσία Σημάτων, η οποία, στο εξής, καλεί­
ται «η Υπηρεσία». 
ΤΙΤΛΟΣ II 
Η ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΕΡΙ ΣΗΜΑΤΩΝ 
Τμήμα 1 
ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ ΑΠΟΚΤΗΣΗ 
ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 3 
[Διακριτικά γνωρίσματα ικανά να συστήσουν κοινοτικό 
σήμα] 
Δύνανται να συστήσουν κοινοτικά σήματα οι λέξεις, 
συμπεριλαμβανομένων και των ονομάτων, τα σχέδια, τα 
γράμματα, οι αριθμοί, οι συνδυασμοί χρωμάτων, το 
σχήμα του προϊόντος ή της συσκευασίας του, όπως και 
κάθε άλλο διακριτικό γνώρισμα ικανό να διακρίνει τα 
προϊόντα ή τις υπηρεσίες μιας επιχειρήσεως από εκείνα 
άλλων επιχειρήσεων. 
Άρθρο 4 
[Πρόσωπα που δύνανται να είναι δικαιούχοι του 
κοινοτικού σήματος] 
(1) Δύνανται να είναι δικαιούχοι κοινοτικών σημά­
των: 
(α) οι έχοντες ιθαγένεια Κράτους μέλους καθώς και οι 
υπήκοοι τρίτων χωρών, οι οποίοι είναι ιδιοκτήτες 
σημαντικής βιομηχανικής ή εμπορικής επιχειρήσεως 
ή εγκατεστημένοι εντός της Κοινότητος· ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ΤΙΤΛΟΣ 1 
Γενικές διατάξεις 
Άρθρο πρώτο 
[Κοινοτικό σήμα] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 2 
[Κοινοτική Υπηρεσία Σημάτων] 
Αμετάβλητη 
ΤΙΤΛΟΣ II 
Η ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΕΡΙ ΣΗΜΑΤΩΝ 
Τμήμα 1 
ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ ΑΠΟΚΤΗΣΗ 
ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 3 
[Διακριτικά γνωρίσματα ικανά να συστήσουν κοινοτικό 
σήμα] 
Το κοινοτικό σήμα δύναται να φέρει οποιεσδήποτε ενδεί­
ξεις, καιιδιαίτερα, λέξεις, περιλαμβανομένων και ονομα­
τεπωνύμων, σχέδια, γράμματα, αριθμούς, συνδυα­
σμούς χρωμάτων, το σχήμα εμπορευμάτων ή της συ­
σκευασίας τους οι οποίες είναι ικανές να προσδώσουν 
διακριτικό χαρακτήρα στα προϊόντα και υπηρεσίες μιας 
επιχείρησης. 
Άρθρο 4 
[Πρόσωπα που δύνανται να είναι δικαιούχοι του 
κοινοτικού σήματος] 
(1) Τα ακόλουθα πρόσωπα δύνανται να είναι δικαιού­
χοι κοινοτικών σημάτων: 
(α) υπήκοοι των Κρατών μελών 
Αριθ. C 230/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(β) οι υπήκοοι των συμβαλλομένων κρατών της συνθήκης 
των Παρισίων περί προστασίας της βιομηχανικής 
ιδιοκτησίας, η οποία στο εξής καλείται «η συνθήκη 
των Παρισίων», καθώς και πρόσωπα εξομοιωμένα με 
αυτούς, δυνάμει του άρθρου 3 της συνθήκης· 
(γ) οι έχοντες την ιθαγένεια άλλων κρατών τα οποία, 
όσον αφορά τα σήματα, παρέχουν στους υπηκόους 
όλων των Κρατών μελών την ίδια προστασία που 
χορηγούν στους υπηκόους τους. 
(2) Τα νομικά πρόσωπα καθώς και οι εταιρείες που 
εξομοιώνονται με νομικά πρόσωπα τα οποία, δυνάμει της 
νομοθεσίας στην οποία υπάγονται, εξομοιώνονται με τους 
υπηκόους, τους οποίους προβλέπει η παράγραφος 1. (β) υπήκοοι των Κρατών που είναι συμβαλλόμενα μέρη 
της Σύμβασης των Παρισίων περί προστασίας της 
βιομηχανικής ιδιοκτησίας, ονομαζόμενης εφεξής «η 
Σύμβαση των Παρισίων»* 
(γ) υπήκοοι Κρατών που δεν είναι συμβαλλόμενα μέρη 
της Σύμβασης των Παρισίων: 
— οι οποίοι κατοικούν ή διαθέτουν πραγματικές 
βιομηχανικές ή εμπορικές εγκαταστάσεις στο έδα­
φος της Κοινότητος ή Κράτους που είναι συμβαλ­
λόμενο μέρος της Σύμβασης των Παρισίων, ή 
— όταν τα Κράτη αυτά παρέχουν στους υπηκόους 
όλων των Κρατών μελών την ίδια προστασία, όσον 
αφορά τα σήματα, με εκείνη που παρέχουν στους 
υπηκόους τους. 
(2) Αμετάβλητη 
Άρθρο 5 
[Τρόπος κτήσεως του δικαιώματος επί του κοινοτικού 
σήματος] 
Το δικαίωμα επί του κοινοτικού σήματος κτάται διά της 
καταχωρίσεως. Άρθρο 5 
[Τρόπος κτήσεως του δικαιώματος επί του κοινοτικού 
σήματος] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 6 
[Απόλυτοι λόγοι άρνησης της καταχώρισης] 
(1) Δεν γίνονται δεκτά προς καταχώριση σήματα, τα 
οποία δεν πληρούν τους όρους των άρθρων 3 και 4 καθώς 
και σήματα τα οποία στερούνται διακριτικού χαρακτή-
ρος, και ιδίως: 
(α) εκείνα που συνιστώνται αποκλειστικά από διακριτι­
κά ή ενδεικτικά γνωρίσματα, τα οποία δύνανται να 
χρησιμεύσουν στο εμπόριο προς δήλωση του είδους, 
της ποιότητος, της ποσότητος, του προορισμού, της 
αξίας, του τόπου προελεύσεως, του χρόνου παραγω­
γής του προϊόντος ή της παροχής της υπηρεσίας ή 
άλλων χαρακτηριστικών αυτών 
(β) εκείνα που συνιστώνται αποκλειστικά από διακριτι­
κά ή ενδεικτικά γνωρίσματα τα οποία, στην ευρέως 
ομιλούμενη γλώσσα ή στο πλαίσιο των θεμιτών και 
σταθερών συνηθειών του εμπορίου αποτελούν τον 
συνήθη χαρακτηρισμό του προϊόντος ή της υπηρε­
σίας. 
(2) Δεν γίνονται, επίσης, δεκτά προς καταχώριση: 
(α) τα σήματα που χαρακτηρίζονται από το σχήμα, το 
οποίο επιβάλλει η φύση του προϊόντος ή που συνεπά­
γεται τεχνικό αποτέλεσμα καθώς και από το σχήμα 
του προϊόντος, το οποίο θίγει την εγγενή του αξία* Άρθρο 6 
[Απόλυτοι λόγοι άρνησης της καταχώρισης] 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Επί πλέον δεν καταχωρούνται: 
(α) Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/7 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(β) τα σήματα που φέρουν διακριτικά ή ενδεικτικά γνω­
ρίσματα, τα οποία είναι ικανά να παραπλανήσουν το 
κοινό ιδίως, όσον αφορά την φύση, την ποιότητα, ή 
τον τόπο προελεύσεως του προϊόντος ή της υπηρε­
σίας· 
(γ) τα σήματα που αντιβαίνουν στην δημόσια τάξη και 
στην ηθική ή εμπίπτουν στο άρθρο 6 β της συνθήκης 
των Παρισίων. 
(3) Οι παράγραφοι 1 και 2 εφαρμόζονται ακόμα και αν 
οι αιτίες μη αποδοχής της καταχωρίσεως ισχύουν μόνον 
για ενα τμήμα της Κοινής Αγοράς. 
(4) Η παράγραφος 1 α δεν εφαρμόζεται αν το σήμα 
απέκτησε έναν διακριτικό χαρακτήρα, λόγω της χρησι­
μοποιήσεως του. (β) σήματα τα οποία είναι δυνατό να παραπλανήσουν το 
κοινό, ιδίως όσον αφορά το είδος, την ποιότητα ή την 
γεωγραφική προέλευση των προϊόντων ή υπηρε­
σιών 
(γ) σήματα τα οποία έρχονται σε αντίθεση με το δημόσιο 
συμφέρον ή παραδεδεγμένες ηθικές αρχές ή σήματα 
για τα οποία δεν έχει δοθεί άδεια από τις αρμόδιες 
αρχές και τα οποία είναι απορριπτέα βάσει του άρ­
θρου 6 ter της Σύμβασης των Παρισίων 
(δ) σήματα που συνίστανται σε σημεία, εμβλήματα και 
σχεδιάσματα άλλα απο εκείνα που καλύπτονται από 
το άρθρο 6 ter της Σύμβασης των Παρισίων και 
δημοσίου συμφέροντος, που προσδιορίζονται στον 
Κανονισμό εφαρμογής. 
(3) Οι παράγραφοι 1 και 2 εφαρμόζονται ακόμη και αν 
οι λόγοι άρνησης της καταχώρισης ισχύουν σε τμήμα 
μόνο της Κοινότητας. 
(4) Η παράγραφος 1, α) δεν εφαρμόζεται εάν το σήμα 
έχει αποκτήσει διακριτικό χαρακτήρα σε σχέση με τα 
προϊόντα ή τις υπηρεσίες για τις οποίες ζητείται καταχώ­
ριση, συνεπεία της χρήσεως που του έχει γίνει. 
Άρθρο 7 
[Σχετικοί λόγοι άρνησης της καταχώρισης] 
(1) Δεν γίνεται δεκτό προς καταχώριση σήμα όταν 
είναι όμοιο με προγενέστερο σήμα ή ομοειδές, ή όταν τα 
προϊόντα ή οι υπηρεσίες, τα οποία υποδηλώνουν αυτά τα 
σήματα είναι όμοια ή ομοειδή και προκύπτει σοβαρός 
κίνδυνος συγχύσεως του κοινού της χώρας, εντός της 
οποίας το προγενέστερο σήμα παράγει αποτελέσματα. Άρθρο 7 
[Σχετικοί λόγοι άρνησης της καταχώρισης] 
(1) Το σήμα δεν καταχωρίζεται: 
(α) εάν είναι πανομοιότυπο με προγενέστερο δικαίωμα 
και τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες είναι πανομοιότυπες 
με εκείνες, για τις οποίες έχει καταχωρισθεί το 
προγενέστερο δικαίωμα στις περιπτώσεις 2, α) ή β) ή 
αν έχει χρησιμοποιηθεί στις περιπτώσεις της παρα­
γράφου 2, γ) ή δ)· 
(β) εάν είναι πανομοιότυπο με προγενέστερο δικαίωμα 
και τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες είναι παρόμοιες με 
εκείνες, για τις οποίες έχει καταχωρισθεί το προγενέ­
στερο δικαίωμα, στις περιπτώσεις της παραγράφου 2, 
α) ή β) ή αν έχει χρησιμοποιηθεί στις περιπτώσεις της 
παραγράφου 2, γ) ή δ), με αποτέλεσμα να ανακύπτει 
κίνδυνος συγχύσεως μεταξύ του κοινοτικού σήματος, 
του οποίου ζητείται η καταχώριση, και του προγενέ­
στερου δικαιώματος, για το κοινό της περιοχής στην 
οποία ισχύει το προγενέστερο δικαίωμα-
(γ) εάν είναι παρόμοιο με προγενέστερο δικαίωμα και τα 
αγαθά η οι υπηρεσίες είναι πανομοιότυπες ή παρό­
μοιες με εκείνες για τις οποίες έχει καταχωρισθεί το 
προγενέστερο δικαίωμα, στις περιπτώσεις της παρα­
γράφου 2, α) ή β) ή αν έχει χρησιμοποιηθεί στις 
περιπτώσεις της παραγράφου 2, γ) ή δ), με αποτέλε­
σμα να ανακύπτει κίνδυνος συγχύσεως μεταξύ του 
κοινοτικού σήματος, του οποίου ζητείται η καταχώρι­
ση, και του προγενέστερου δικαιώματος, για το κοινό 
της περιοχής στην οποία ισχύει το προγενέστερο 
δικαίωμα. 
Αριθ. C 230/8 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Ως προγενέστερα σήματα θεωρούνται εκείνα, των 
οποίων η ημερομηνία καταθέσεως προηγείται της αιτήσε­
ως κοινοτικού σήματος, λαμβάνοντας υπόψη, κατά περί­
πτωση, το δικαίωμα ιδιοκτησίας, το οποίο τυγχάνει 
επικλήσεως, προς υποστήριξη των σημάτων αυτών και τα 
οποία ανήκουν στις ακόλουθες κατηγορίες: 
(α) κοινοτικά σήματα 
(β) σήματα καταχωρισθέντα σε Κράτος μέλος, συμπερι­
λαμβανομένων και των σημάτων τα οποία έχουν 
καταχωρισθεί στό Μπενελούξ· 
(γ) σήματα τα οποία έχουν αποτελέσει αντικείμενο διεθ­
νούς καταχωρίσεως η οποία αναγνωρίζεται και παρά­
γει αποτελέσματα σε Κράτος μέλος· 
καθώς και σήματα, τα οποία κατά την ημερομηνίο 
καταθέσεως της αιτήσεως κοινοτικού σήματος, είναι 
ευρύτατα γνωστά σε ένα Κράτος μέλος, υπό την έννοια 
του άρθρου 6 α της συνθήκης των Παρισίων. 
(3) Δεν γίνεται, επίσης, δεκτό προς καταχώριση σήμα, 
το οποίο αιτείται από τον εντεταλμένο ή τον αντιπρόσωπο 
του δικαιούχου του σήματος, υπ' ονόματι του και χωρίς 
την συναίνεση του δικαιούχου, εκτός και αν ο εντεταλμέ­
νος ή ο αντιπρόσωπος δικαιολογήσει την ενέργεια του. 
(4) Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται μόνον αν ο δικαιού­
χος του προγενεστέρου σήματος ή του σήματος που 
αναφέρεται στην παράγραφο 3, ήσκησε εναντίωση, μετ' 
επιτυχίας, προς την καταχώριση του κοινοτικού σήμα­
τος, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος κανονι­
σμού. (2) Ως «προγενέστερο δικαίωμα» νοείται: 
(α) τα σήματα, των κατωτέρω κατηγοριών, των οποίων η 
ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης καταχώρισης 
είναι προγενέστερη της ημερομηνίας κατάθεσης της 
αίτησης καταχώρισης του κοινοτικού σήματος, αφού 
ληφθεί υπόψη, κατά περίπτωση το δικαίωμα προτε­
ραιότητας που μπορεί να προβληθεί σε σχέση με τα 
σήματα αυτά: 
— κοινοτικά σήματα, 
— σήματα κατατεθημένα σε Κράτος μέλος, περι­
λαμβανομένων και εκείνων που έχουν κατατεθεί 
στις χώρες της Μπενελούξ, 
— σήματα, κατατεθημένα βάσει διεθνών ρυθμίσεων, 
τα οποία ισχύουν σε ένα Κράτος μέλος, 
(β) η δήλωση για τα σήματα που αναφέρονται στο σημείο 
α) υπό την επιφύλαξη της καταχωρίσεως τους· 
(γ) τα σήματα τα οποία κατά την ημερομηνία υποβολής 
της δήλωσης για καταχώριση του κοινοτικού σήμα­
τος είναι παγκοίνως γνωστά σε ένα Κράτος μέλος, 
κατά την έννοια του άρθρου 6α της Σύμβασης των 
Παρισίων 
(δ) κάθε σημείο που χρησιμοποιείται στον επιχειρηματι­
κό κόσμο, πριν από τη δήλωση καταχώρισης του 
κοινοτικού σήματος, το οποίο, σύμφωνα με τη νομο­
θεσία του Κράτους μέλους που το διέπει, δίδει στον 
δικαιούχο το δικαίωμα να απαγορεύει την χρήση 
μεταγενέστερου σήματος· 
(ε) κάθε σημείο που περιέχει: 
— το όνομα τρίτου, εφόσον η χρήση του ονόματος 
αυτού, σε σχέση με τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες για 
τις οποίες ζητείται η καταχώριση του κοινοτικού 
σήματος, είναι δυνατό να προκαλέσει σοβαρή 
ζημία στην τιμή, φήμη ή αξιοπιστία του προσώπου 
αυτού, 
— προσωπογραφία τρίτου, 
— έργο τρίτου, προστατευόμενο από το δίκαιο περί 
πνευματικής ιδιοκτησίας ή από βιομηχανικό υπό­
δειγμα ή σχέδιο, 
κατά τρόπο ωστόσο, που σε περίπτωση άσκησης 
ένστασης βασιζόμενης σε τέτοιο σημείο δεν απαιτεί­
ται να αποδειχθεί κίνδυνος σύγχυσης. 
(3) Αμετάβλητη 
(4) Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται μόνο εφόσον ο κάτο­
χος προγενεστέρου δικαιώματος, κατά την έννοια του 
άρθρου 2, το οποίο δεν ισχύει σε συγκεκριμένη μόνο 
περιοχή, ή σήματος στο οποίο εφαρμόζεται η παράγρα­
φος 3, έχει ασκήσει επιτυχώς ένσταση κατά του κοινοτι­
κού σήματος, σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος 
κανονισμού. 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/9 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Τμήμα 2 
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 8 
[Δικαιώματα παρεχόμενα από το κοινοτικό σήμα] Τμήμα 2 
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 8 
[Δικαιώματα παρεχόμενα από το κοινοτικό σήμα] 
(1) Το κοινοτικό σήμα παρέχει στον δικαιούχο το 
δικαίωμα αποκλειστικής χρήσεως. Το δικαίωμα αυτό 
επιτρέπει στον δικαιούχο να απαγορεύει σε τρίτους να 
χρησιμοποιούν, άνευ της συναινέσεως του, στο εμπό­
ριο: 
(α) διακριτικό γνώρισμα που είναι όμοιο με το κοινοτικό 
σήμα, ή ομοιογενές και χαρακτηρίζει προϊόντα ή 
υπηρεσίες όμοιες με εκείνες για τις οποίες το σήμα 
κατεχωρίσθη ή ομοιογενείς, όταν η σχετική χρήση 
δημιουργεί στο κοινό σοβαρό κίνδυνο συγχύσεως· 
(β) διακριτικό γνώρισμα που είναι όμοιο με το κοινοτικό 
σήμα, ή ομοιογενές και χαρακτηρίζει προϊόντα ή 
υπηρεσίες διάφορα από εκείνα για τα οποία το σήμα 
κατεχωρίσθη, όταν το κοινοτικό σήμα απολαύει, 
τουλάχιστον εντός της Κοινότητος, ιδιαιτέρας φήμης 
και η χρήση του διακριτικού γνωρίσματος θίγει την 
φήμη του αυτή. 
(2) Δύνανται, επίσης, να απαγορευθούν, αν πληρούνται 
οι όροι που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οι ακόλουθοι 
τρόποι χρήσεως: 
(α) η επίθεση διακριτικού γνωρίσματος επί των προϊό­
ντων ή της συσκευασίας τους· 
(β) η διάθεση προϊόντων στο εμπόριο ή η παροχή υπηρε­
σιών, υπό το διακριτικό γνώρισμα* 
(Ύ) η ΧΡή^η του διακριτικού γνωρίσματος στα επιχειρη­
ματικά έγγραφα και στα τιμολόγια. 
(3) Το δικαίωμα που παρέχει το κοινοτικό σήμα δύνα­
ται να αντιταχθεί σε τρίτους, μόνον έπειτα από την 
δημοσίευση της καταχωρίσεως του σήματος. Εντούτοις 
δύναται να ασκηθεί αξίωση επαρκούς αποζημιώσεως (1) Το κοινοτικό σήμα παρέχει στον κάτοχο του απο­
κλειστικά δικαιώματα επ' αυτού. Ο κάτοχος δικαιούται 
να απαγορεύει σε οποιονδήποτε τρίτο την χρησιμοποίηση 
κατά τις εμπορικές συναλλαγές, χωρίς την συγκατάθεση 
του: 
(α) κάθε σημείου, που είναι πανομοιότυπο με το κοινοτι­
κό σήμα, σε σχέση με προϊόντα ή υπηρεσίες, πανο­
μοιότυπες με εκείνες για τις οποίες έχει κατατεθεί το 
κοινοτικό σήμα· 
(β) κάθε σημείου, που είναι πανομοιότυπο με το κοινοτι­
κό σήμα, σε σχέση με προϊόντα ή υπηρεσίες παρόμοι­
ες με εκείνες για τις οποίες έχει κατατεθεί το κοινο­
τικό σήμα εφόσον, λόγω της ομοιότητας των προϊό­
ντων ή των υπηρεσιών, η χρησιμοποίηση αυτή ενέχει 
για το κοινό κίνδυνο σύγχυσης μεταξύ του σημείου και 
του κοινοτικού σήματος* 
(γ) κάθε σημείου που είναι παρόμοιο με το κοινοτικό 
σήμα, σε σχέση με προϊόντα ή υπηρεσίες πανομοιό­
τυπες ή παρόμοιες με εκείνες για τις οποίες έχει 
κατατεθεί το κοινοτικό σήμα, εφόσον, λόγω της 
ομοιότητας των σημείων και του πανομοιότυπου ή της 
ομοιότητας των προϊόντων ή υπηρεσιών, η χρησιμο­
ποίηση αυτή ενέχει για το κοινό κίνδυνο σύγχυσης 
μεταξύ του σημείου και του κοινοτικού σήματος· 
δ) κάθε σημείου, που είναι πανομοιότυπο ή παρόμοιο με 
το κοινοτικό σήμα, σε σχέση με προϊόντα ή υπηρεσίες 
που δεν είναι παρόμοιες με εκείνες για τις οποίες έχει 
κατατεθεί το κοινοτικό σήμα, εφόσον το τελευταίο 
είναι ευρέως γνωστό στην Κοινότητα και η χρησιμο­
ποίηση του σήματος αυτού θα συνιστούσε αθέμιτη 
εκμετάλλευση της εμπορικής αξίας και φήμης του 
κοινοτικού σήματος. 
(2) Τα κατωτέρω είναι δυνατό να απαγορευθούν, 
μεταξύ άλλων, κατά την παράγραφο (1): 
(α) Αμετάβλητη 
(β) Αμετάβλητη 
(γ) Χρησιμοποίηση του σημείου σε επαγγελματικό έ­
ντυπο υλικό. 
(3) Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/10 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
έναντι ενεργειών προγενεστέρων της δημοσιεύσεως της 
αιτήσεως κοινοτικού σήματος, οι οποίες έπειτα από την 
δημοσίευση της καταχωρίσεως του σήματος απαγο­
ρεύονται δυνάμει αυτής. Το δικαστήριο που έχει επιληφθεί 
της υποθέσεως, αναβάλλει την έκδοση αποφάσεως μέχρι 
την δημοσίευση της καταχωρίσεως. 
Άρθρο 9 
[Αναπαραγωγή του κοινοτικού σήματος σε λεξικά] 
(1) Ο εκδότης λεξικού εγκυκλοπαίδειας ή παρόμοιου 
έργου μεριμνά ώστε η ανατύπωση του κοινοτικού σήμα­
τος να συνοδεύεται από την ένδειξη ότι πρόκειται για 
σήμα κατατεθέν. 
(2) Αν ο εκδότης δεν συμμορφώνεται προς τις διατά­
ξεις της παραγράφου 1, υποχρεούται, κατόπιν αιτήσεως 
του κοινοτικού σήματος, να διορθώσει το βιβλίο, ιδία 
δαπάνη, κατά την επανέκδοση του. Άρθρο 9 
[Αναπαραγωγή του κοινοτικού σήματος σε λεξικά] 
(1) Ο εκδότης λεξικού, εγκυκλοπαίδειας ή παρόμοιου 
έργου, εξασφαλίζει ότι, στο εξής, κάθε αναπαραγωγή 
κοινοτικού σήματος, συνοδεύεται από την ένδειξη ότι το 
σήμα είναι κατατεθειμένο, εφόσον η αναπαραγωγή του 
σήματος σε τέτοια έργα, δίνει την εντύπωση ότι αυτό 
αποτελεί την γενικής φύσης ονομασία των προϊόντων ή 
υπηρεσιών για τις οποίες έχει κατατεθεί το σήμα. 
(2) Αμετάβλητη 
Άρθρο 10 
[Περιορισμός των αποτελεσμάτων του κοινοτικού 
σήματος] 
Το δικαίωμα, που παρέχει το κοινοτικό σήμα, δεν επι­
τρέπει στον δικαιούχο να απαγορεύει σε τρίτο την χρήση 
στο εμπόριο: 
(α) του ονόματος και της διευθύνσεως του* 
β) δηλώσεων περί του είδους, της ποιότητος, της ποσό­
τητος, του προορισμού, της αξίας, του τόπου προελεύ­
σεως, του χρόνου παραγωγής του προϊόντος ή της 
παροχής της υπηρεσίας ή άλλων χαρακτηριστικών 
αυτών 
(γ) του σήματος για να υποδεικνύεται ο προορισμός των 
εξαρτημάτων και των ανταλλακτικών, εφόσον η 
χρησιμοποίηση αυτών δεν γίνεται εν είδει σήματος. Άρθρο 10 
[Περιορισμός των αποτελεσμάτων του κοινοτικού 
σήματος] 
Το κοινοτικό σήμα δεν δίνει το δικαίωμα στον κάτοχο του 
να απαγορεύει σε τρίτον την χρησιμοποίηση κατά τις 
εμπορικές συναλλαγές: 
(α) του δικού του ονόματος και διεύθυνσης-
(β) Αμετάβλητη 
(γ) του σήματος, όταν τούτο είναι αναγκαίο για την 
υπόδειξη της κατά προορισμό χρήσεως προϊόντος ή 
υπηρεσίας, ιδίως εξαρτημάτων ή ανταλλακτικών 
υπό την προϋπόθεση ότι τα χρησιμοποιεί με τα χρηστά 
συναλλακτικά ήθη στον τομέα της βιομηχανικής ή εμπο­
ρικής πρακτικής. 
Άρθρο 11 
[Όρια του δικαιώματος που παρέχει το κοινοτικό σήμα] 
(1) Το δικαίωμα, που παρέχει το κοινοτικό σήμα, δεν 
επιτρέπει στον δικαιούχο να απαγορεύει την χρήση αυτού 
για προϊόντα που έχουν διατεθεί στο εμπόριο, υπό το 
ανωτέρω σήμα, από τον δικαιούχο ή με την συναίνεση 
του. Άρθρο 11 
[Όρια του δικαιώματος που παρέχει το κοινοτικό σήμα] 
(1) Το κοινοτικό σήμα δεν δίνει το δικαίωμα στον 
κάτοχο του να απαγορεύει τη χρησιμοποίηση του για 
προϊόντα, τα οποία έχουν διατεθεί στο εμπόριο εντός της 
Κοινότητος υπό το ανωτέρω σήμα, από τον ίδιο τον 
κάτοχο ή με τη συγκατάθεση του. 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/11 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Η παράγραφος 1 δεν εφαρμόζεται: 
(α) όταν νόμιμες αιτίες επιτρέπουν στον δικαιούχο να 
αντιταχθεί στην εισαγωγή, εντός της Κοινότητος, 
προϊόντων τα οποία έχουν τεθεί στο εμπόριο, εκτός 
αυτής· 
(β) όταν η κατάσταση των προϊόντων έχει τροποποιηθεί ή 
αλλοιωθεί, μετά την διάθεση τους, στο εμπόριο-
(γ) όταν τα προϊόντα συσκευάζονται εκ νέου, από τρίτο 
πρόσωπο- εντούτοις, η παρούσα διάταξη δεν εφαρ­
μόζεται, αν αποδειχθεί από τρίτο πρόσωπο, ότι η 
χρήση του δικαιώματος επί του σήματος από τον 
δικαιούχο, λαμβάνοντας υπόψη το σύστημα εμπορευ-
ματοποιήσεως το οποίο αυτός εφαρμόζει, επιφέρει την 
τεχνητή στεγανοποίηση των αγορών και ότι η επα-
νασυσκευασία των προϊόντων δεν θίγει την αρχική 
τους κατάσταση, καθώς και αν αυτός γνωστοποιεί, εκ 
των προτέρων, στον δικαιούχο, ότι σκοπεύει να θέσει 
προς πώληση τα επανασυσκευασμένα προϊόντα και 
υποδεικνύει, επί της νέας συσκευασίας, ότι τα προϊ­
όντα αυτά έχουν επανασυσκευασθεί υπ' αυτού. 
Άρθρο 12 
[Συμπληρωματική εφαρμογή της εθνικής νομοθεσίας περί 
προσβολής] (2) Η παράγραφος (1) δεν εφαρμόζεται εάν η κατάστα­
ση των προϊόντων έχει τροποποιηθεί ή αλλοιωθεί μετά την 
διάθεση τους στο εμπόριο. 
Άρθρο 12 
[Συμπληρωματική εφαρμογή της εθνικής νομοθεσίας περί 
προσβολής] 
(1) Οι συνέπειες των κοινοτικών σημάτων καθορίζο­
νται, αποκλειστικά, από τις διατάξεις του παρόντος 
κανονισμού. Εκτός των παρεκκλίσεων του προβλέπονται 
από τον παρόντα κανονισμό, οι κυρώσεις που επιβάλλο­
νται σε περίπτωση παραποιήσεως ή απομιμήσεως κοινο­
τικού σήματος ρυθμίζονται από την νομοθεσία του Κρά­
τους μέλους, στο οποίο ανήκει το δικαστήριο που έχει 
επιληφθεί της υποθέσεως, την σχετική με τις επιβλητέες 
εκ του αστικού δικαίου κυρώσεις επί της παραποιήσεως ή 
απομιμήσεως εθνικών σημάτων. (1) Τα αποτελέσματα του κοινοτικού σήματος διέπο­
νται αποκλειστικά από τις διατάξεις του παρόντος κανο­
νισμού. Εφόσον ο κανονισμός δεν ορίζει άλλως, η προ­
σβολή κοινοτικού σήματος διέπεται από την εθνική 
νομοθεσία περί προσβολής εγχωρίου σήματος του Κρά­
τους μέλους στο οποίο εδρεύει το επιληφθέν Δικαστή­
ριο. 
(Ια) Ο παρών κανονισμός δεν αποκλείει στον δικαιού­
χο κοινοτικού σήματος την δυνατότητα εγέρσεως αγωγής 
περί του σήματος αυτού, σύμφωνα με την εθνική νομοθε­
σία, ιδίως, περί αστικής ευθύνης και αθέμιτου ανταγωνι­
σμού, εφόσον οι αγωγές αυτές δεν βασίζονται στους ίδιους 
λόγους με εκείνους που προβλέπονται στα άρθρα 8 
και 9. 
(2) Οι διαδικαστικοί κανόνες που εφαρμόζονται, καθο­
ρίζονται δυνάμει των άρθρων 76 και περαιτέρω. (2) Αμετάβλητη 
Τμήμα 3 
ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ Τμήμα.3 
ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 13 Άρθρο 13 
(1) Πλην περιπτώσεως όπου υφίσταται νόμιμη δικαιο­
λογία, το κοινοτικό σήμα πρέπει, υπό τους όρους που 
προβλέπει ο παρών κανονισμός, να αποτελέσει αντικεί­
μενο ευρείας χρησιμοποιήσεως εντός της Κοινής Αγοράς, 
για τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες για τα οποία κατεχωρί-
σθη. (1) Αν εντός πέντε ετών από την κατάθεση ο δικαιού­
χος δεν έχει πράγματι χρησιμοποιήσει εντός της Κοινότη­
τος το κοινοτικό σήμα σε σχέση με τα προϊόντα ή τις 
υπηρεσίες για τις οποίες έχει κατατεθεί ή αν η χρησιμο­
ποίηση ανεστάλη επί πέντε συνεχή έτη, το δικαίωμα επί 
του κοινοτικού σήματος υπόκειται στις κυρώσεις που 
προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό, εκτός αν υπάρ­
χει εύλογος αιτία για τη μη χρησιμοποίηση. 
Αριθ. C 230/12 Επίσημη Εφημερίδα των 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Ως νόμιμη δικαιολογία θεωρούνται μόνον οι περι­
στάσεις ανεξάρτητες της βουλήσεως του δικαιούχου του 
κοινοτικού σήματος. 
(3) Η χρήση του κοινοτικού σήματος από κάτοχο 
αδείας εκμεταλλεύσεως ή από άτομο οικονομικά συνδε­
όμενο με τον δικαιούχο του κοινοτικού σήματος, θεωρεί­
ται ότι πραγματοποιείται από τον δικαιούχο. 
Τμήμα 4 
ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ 
ΣΗΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 14 
[Διάρκεια προστασίας] 
Η διάρκεια ισχύος της καταχωρίσεως κοινοτικού σήμα­
τος είναι δέκα έτη, από της ημερομηνίας καταθέσεως της 
αιτήσεως. Με την επιφύλαξη του άρθρου 37, η καταχώρι­
ση δύναται να ανανεώνεται για περιόδους δέκα ετών. 
Άρθρο 15 
[Τροποποίηση] 
(1) Το κοινοτικό σήμα δεν δύναται να τροποποιείται 
ούτε κατά την διάρκεια της καταχωρίσεως, ούτε επ' 
ευκαιρία της ανανεώσεως του. 
(2) Εντούτοις, αν το κοινοτικό σή μα φέρει το όνομα και 
την διεύθυνση του δικαιούχου, αυτά δύνανται να τροπο­
ποιηθούν, υπό τον όρο ότι αυτή η τροποποίηση δεν θίγει, 
ουσιωδώς, το σήμα. Η τροποποίηση καταχωρίζεται. ιπαϊκών Κοινοτήτων 31.8.84 
ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(Ια) Για τους σκοπούς της παραγράφου (1) θεωρείται 
επίσης ως χρησιμοποίηση: 
(α) η χρησιμοποίηση του κοινοτικού σήματος υπό μορφή 
η οποία διαφέρει ως προς τα στοιχεία που δεν 
μεταβάλλουν τον διακριτικό χαρακτήρα του σήματος 
όπως αυτό κατετέθη· 
(β) η επίθεση του κοινοτικού σήματος σε προϊόντα ή στην 
συσκευασία τους στην Κοινότητα, αποκλειστικά για 
εξαγωγικούς σκοπούς. 
(2) Αμετάβλητη 
(3) Η χρησιμοποίηση του κοινοτικού σήματος με τη 
συγκατάθεση του δικαιούχου, θεωρείται ότι αποτελεί 
χρησιμοποίηση του από τον δικαιούχο. 
Τμήμα 4 
ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ 
ΣΗΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 14 
[Διάρκεια προστασίας] 
Η διάρκεια προστασίας του κοινοτικού σήματος είναι 
δεκαετής, από την ημερομηνία υποβολής της αίτησης 
καταχώρισης. Η κατάθεση δύναται να παραταθεί εκά­
στοτε επί νέα δεκαετία σύμφωνα με το άρθρο 37. 
Άρθρο 15 
[Τροποποίηση] 
(1) Το κοινοτικό σήμα δεν τροποποιείται στο βιβλίο 
καταχώρισης κατά τη διάρκεια κατάθεσης ή κατά την 
παράταση της. 
(2) Στην περίπτωση, πάντως, που το κοινοτικό σήμα 
περιλαμβάνει το όνομα και τη διεύθυνση του δικαιούχου, 
οποιαδήποτε μεταβολή τους μπορεί να καταχωρισθεί, 
μετά από αίτηση του δικαιούχου, υπό την προϋπόθεση ότι 
δεν μεταβάλλεται ουσιωδώς το σήμα. 
(3) Η δημοσίευση της καταχώρισης, περιλαμβάνει 
αναπαράσταση του τροποποιημένου κοινοτικού σήμα­
τος. Τρίτοι, των οποίων τα δικαιώματα είναι δυνατό να 
θιγούν από την τροποποίηση, μπορούν να προσβάλλουν 
την ανωτέρω καταχώριση εντός τριών μηνών από την 
δημοσίευση. 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/13 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Τμήμα πέμπτο 
ΤΟ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΣΗΜΑ ΩΣ ΑΝΉΚΕΙΜΕΝΟ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ Τμήμα πέμπτο 
ΤΟ ΚΟΙΝΟΉΚΟ ΣΗΜΑ ΩΣ ΑΝΉΚΕΙΜΕΝΟ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ 
Άρθρο 16 
[Εξομοίωση του κοινοτικού σήματος με σήμα 
Κράτους μέλους] 
(1) Εκτός αντιθέτου διατάξεως προς τα άρθρα 17 μέχρι 
22, το κοινοτικό σήμα, ως αντικείμενο ιδιοκτησίας, 
θεωρείται στο σύνολο του και σε όλη την επικράτεια της 
Κοινότητος, ως σήμα Κράτους μέλους, εντός του οποίου 
ευρίσκεται, σύμφωνα με το Βιβλίο Εκθέσεως Σημάτων, 
κατά την ημερομηνία καταθέσεως της αιτήσεως κοινοτι­
κού σήματος, η κατοικία ή η έδρα ή ελλείψει αυτών, ένα 
ίδρυμα του αιτούντος. Άρθρο 16 
[Εξομοίωση του κοινοτικού σήματος με σήμα 
Κράτους μέλους] 
(1) Εκτός αν προβλέπεται άλλως στα άρθρα 17 έως 22, 
το κοινοτικό σήμα, ως αντικείμενο ιδιοκτησίας, θεωρεί­
ται στο σύνολο του και για ολόκληρο το έδαφος της 
Κοινότητας, ως εθνικό σήμα, κατατεθέν στο Κράτος 
μέλος στο οποίο, σύμφωνα με το Βιβλίο καταχώρισης των 
κοινοτικών σημάτων, 
(α) ο αιτών είχε την κατοικία του ή την κύρια επαγγελ­
ματική του εγκατάσταση κατά την ημερομηνία υπο­
βολής της δήλωσης καταχώρισης, ή 
(β) αν δεν τυγχάνει εφαρμογής το εδάφιο (α), ο αιτών είχε 
κάποια επαγγελματική εγκατάσταση κατά την ημε­
ρομηνία αυτή. 
(2) Για τις περιπτώσεις, οι οποίες δεν προβλέπονται 
από την παράγραφο 1, το Κράτος μέλος το αναφερθέν 
στην παράγραφο 1, είναι το κράτος εντός του οποίου 
εδρεύει η Υπηρεσία. (2) Αμετάβλητη 
(3) Στην περίπτωση που δύο ή περισσότερα πρόσωπα 
έχουν εγγραφεί στο βιβλίο καταχώρισης των κοινοτικών 
σημάτων ως συναιτούντες, η παράγραφος (1) εφαρμόζε­
ται στον πρώτο εγγεγραμμένο. Αν δεν συντρέχουν οι 
προϋποθέσεις γι' αυτόν, εφαρμόζεται στον εκάστοτε 
επόμενο συναιτούντα, με τη σειρά εγγραφής. Αν η παρά­
γραφος (1) δεν τυγχάνει εφαρμογής για κανένα από τους 
συναιτούντες, εφαρμόζεται η παράγραφος (2). 
Άρθρο 17 
[Μεταβίβαση] 
(1) Το κοινοτικό σήμα, ανεξαρτήτως της μεταβιβάσε­
ως της επιχειρήσεως, δύναται να μεταβιβάζεται για το 
σύνολο ή για ένα μόνο τμήμα των προϊόντων ή των 
υπηρεσιών, για τα οποία κατεχωρίσθη. Άρθρο 17 
[Μεταβίβαση] 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Εκτός εκδηλώσεως αντιθέτου επιθυμίας, η συνολι­
κή μεταβίβαση της επιχειρήσεως συνεπάγεται την μετα­
βίβαση του κοινοτικού σήματος. (2) Η μεταβίβαση του συνόλου της επιχείρησης συνε­
πάγεται τη μεταβίβαση και του κοινοτικού σήματος, 
εκτός αν συνεφωνήθη άλλως ή, εκτός αν προκύπτει 
σαφώς από τις περιστάσεις διαφορετική βούληση. Η 
διάταξη αυτή εφαρμόζεται στην περίπτωση συμβατικής 
υποχρέωσης μεταβίβασης της επιχείρησης. 
(3) Με την επιφύλαξη της παραγράφου 2, η μεταβίβαση 
κοινοτικού σήματος δηλώνεται εγγράφως, επί ποινή 
ακυρώσεως. (3) Υπό την επιφύλαξη της παραγράφου (2) η εκχώρηση 
του κοινοτικού σήματος γίνεται εγγράφως και η σύμβαση 
υπογράφεται από τους συμβαλλόμενους, εκτός αν η 
εκχώρηση είναι αποτέλεσμα δικαστικής απόφασης. 
Αριθ. C 230/14 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(4) Αν προκύπτει εμφανώς, από τα έγγραφα μεταβιβά­
σεως, ότι λόγω της μεταβιβάσεως το κοινοτικό σήμα θα 
καταστεί ικανό να παραπλανήσει το κοινό, ιδίως όσον 
αφορά την φύση, την ποιότητα ή τον τόπο προελεύσεως 
των προϊόντων ή των υπηρεσιών, για τα οποία κατεχωρί-
σθη, η Υπηρεσία αρνείται την καταχώριση της μεταβιβά­
σεως. 
(5) Η μεταβίβαση δεν θίγει δικαιώματα τρίτων, τα 
οποία έχουν κτηθεί πρίν της ημερομηνίας μεταβιβά­
σεως. 
(6) Η μεταβίβαση αναγνωρίζεται από την Υπηρεσία και 
δύναται να αντιταχθεί σε τρίτους, μόνον έπειτα από την 
καταχώριση της και εντός των ορίων, τα οποία προκύ­
πτουν από τα έγγραφα που την συστήνουν. Εντούτοις, 
πρίν από την καταχώριση της, η μεταβίβαση δύναται να 
αντιταχθεί σε τρίτους οι οποίοι απέκτησαν δικαιώματα, 
πρίν της ημερομηνίας μεταβιβάσεως, στο μέτρο που κατά 
την κτήση των δικαιωμάτων αυτών, είχαν λάβει γνώση 
αυτής. (4) Αν από τη σύμβαση μεταβίβασης προκύπτει σαφώς 
ότι, λόγω της μεταβίβασης το κοινοτικό σήμα είναι 
δυνατό να παραπλανήσει το κοινό όσον αφορά το είδος, 
την ποιότητα ή τη γεωγραφική προέλευση των προϊόντων 
ή υπηρεσιών για τις οποίες έχει καταχωρισθεί, το Γραφείο 
δεν καταχωρίζει τη μεταβίβαση εκτός αν ο νέος δικαιού­
χος συμφωνεί να περιορισθεί η καταχώριση του κοινοτι­
κού σήματος στα προϊόντα ή τις υπηρεσίες για τις οποίες 
δεν θα θεωρείται παραπλανητικό. 
(5) Αμετάβλητη 
(6) Αμετάβλητη 
Άρθρο 18 
[Εμπράγματα δικαιώματα] 
(1) Το κοινοτικό σήμα δύναται, ανεξαρτήτως της επι­
χειρήσεως, να δοθεί ως ενέχυρο ή ν' αποτελέσει αντικεί­
μενο άλλου εμπράγματος δικαιώματος. 
(2) Η δημιουργία ή η μεταβίβαση εμπράγματος δικαι­
ώματος επί του κοινοτικού σήματος δύναται να αντι­
ταχθεί σε τρίτους μόνον έπειτα από την καταχώριση 
του. Άρθρο 18 
[Εμπράγματα δικαιώματα] 
(1) Αμετάβλητη 
Άρθρο 19 
[Αναγκαστική εκτέλεση] 
(1) Το κοινοτικό σήμα δύναται να κατασχεθεί, ανεξαρ­
τήτως της επιχειρήσεως και να αποτελέσει αντικείμενο 
διαδοχικών μέτρων εκτελέσεως. 
(2) Όσον αφορά την διαδικασία κατασχέσεως κοινο­
τικού σήματος, η αποκλειστική αρμοδιότητα ανήκει στα 
δικαστήρια και στις αρχές του Κράτους μέλους, το οποίο 
ορίζεται κατ5 εφαρμογή του άρθρου 16. Άρθρο 19 
[Αναγκαστική εκτέλεση] 
(1) Αμετάβλητη 
Άρθρο 20 
[Διαδικασία πτωχεύσεως ή ανάλογες διαδικασίες] 
Μέχρι την έναρξη ισχύος, μεταξύ των Κρατών μελών, των 
κοινών διατάξεων όσον αφορά αυτό το ζήτημα, το κοινο­
τικό σήμα δύναται να συμπεριληφθεί σε διαδικασία Άρθρο 20 
[Διαδικασία πτωχεύσεως ή ανάλογες διαδικασίες] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/15 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
πτωχεύσεως ή ανάλογη διαδικασία, μόνον εντός του 
Κράτους μέλους, στο οποίο αρχικώς έλαβε χώρα μια 
τέτοια διαδικασία. 
Άρθρο 21 
[Άδεια χρήσης] 
(1) Το κοινοτικό σήμα δύναται να αποτελέσει αντικεί­
μενο αδείας εκμεταλλεύσεως, για το σύνολο ή για ένα 
μόνο τμήμα των προϊόντων ή των υπηρεσιών, για τα οποία 
κατεχωρίσθη. 
(2) Το δικαίωμα το οποίο παρέχει το κοινοτικό σήμα 
δύναται να τύχει επικλήσεως έναντι κατόχου αδείας, 
μόνον όταν αυτός αθετεί τον περιορισμό της αδείας του, 
όσον αφορά την χρονική της διάρκεια ή το τμήμα των 
προϊόντων ή των υπηρεσιών, για τα οποία το σήμα 
κατεχωρίσθη ή παραβαίνει τις οδηγίες του δικαιούχου 
σχετικά με την ποιότητα των προϊόντων ή των υπηρε­
σιών. 
(3) Ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος μεριμνά ώστε ο 
κάτοχος αδείας να κατασκευάζει προϊόντα ή να παρέχει 
υπηρεσίες ίσης ποιότητος με τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες 
που κατασκευάζει ή παρέχει αυτός ο ίδιος. 
(4) Οι παράγραφοι 5 και 6 στο άρθρο 17 εφαρμόζονται 
επί των αδειών εκμεταλλεύσεως. Άρθρο 21 
[Άδεια χρήσης] 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Μπορεί να γίνει επίκληση των δικαιωμάτων που 
απορρέουν από το κοινοτικό σήμα κατά κατόχου αδείας 
μόνο εάν αυτός παραβιάζει τα όρια της αδείας του όσον 
αφορά τη διάρκεια της ή το φάσμα των προϊόντων και 
υπηρεσιών για τις οποίες έχει κατατεθεί το σήμα ή δεν 
συμμορφώνεται με τις οδηγίες του δικαιούχου όσον 
αφορά την ποιότητα των προϊόντων ή υπηρεσιών. 
(3) Ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος παίρνει τα 
κατάλληλα μέτρα για να εξασφαλίσει ότι η ποιότητα των 
προϊόντων που κατασκευάζονται ή των υπηρεσιών που 
παρέχονται από τον κάτοχο της άδειας, είναι σύμφωνη με 
τις οδηγίες του. 
(4) Αμετάβλητη 
Άρθρο 22 
[Η αίτηση κοινοτικού σήματος ως αντικείμενο 
ιδιοκτησίας] 
Τα άρθρα 15 μέχρι 21 εφαρμόζονται επί των αιτήσεων 
κοινοτικών σημάτων. Άρθρο 22 
[Η αίτηση κοινοτικού σήματος ως αντικείμενο 
ιδιοκτησίας] 
Αμετάβλητη 
ΤΙΤΛΟΣ III 
ΑΙΤΗΣΗ ΚΟΙΝΟΉΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ ΤΙΤΛΟΣ III 
ΑΙΤΗΣΗ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ 
Τμήμα πρώτο 
ΚΑΤΑΘΕΣΗ ΤΗΣ ΑΙΤΗΣΕΩΣ ΚΑΙ ΠΛΗΡΩΤΕΟΙ ΟΡΟΙ 
Άρθρο 23 
[Κατάθεση της αιτήσεως] 
Η αίτηση κοινοτικού σήματος κατατίθεται στην Υπηρε­
σία. Τμήμα πρώτο 
ΚΑΤΑΘΕΣΗ ΤΗΣ ΑΙΤΗΣΕΩΣ ΚΑΙ ΠΛΗΡΩΤΕΟΙ ΟΡΟΙ 
Άρθρο 23 
[Κατάθεση της αιτήσεως] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 24 
[Πληρωτέοι όροι της αιτήσεως] 
(1) Η αίτηση κοινοτικού σήματος περιλαμβάνει, κυ­
ρίως: Άρθρο 24 
[Πληρωτέοι όροι της αιτήσεως] 
(1) Η δήλωση κατάθεσης κοινοτικού σήματος περι­
λαμβάνει, μεταξύ άλλων, τα εξής: 
Αριθ. C 230/16 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(α) τα στοιχεία του αιτούντος· (α) πληροφορίες για την ταυτότητα του αιτούντος· 
(β) τον πίνακα των προϊόντων ή των υπηρεσιών. (β) Αμετάβλητη 
(γ) την ανατύπωση του σήματος· (γ) Αμετάβλητη 
(δ) τις αρμοδιότητες του αντιπροσώπου, για την περίπτω- (δ) (Ακυρώθηκε) 
ση την οποία προβλέπει το άρθρο 72 παράγρα­
φος 2. 
(2) Η κατάθεση αιτήσεως συνεπάγεται την καταβολή 
φόρων. 
Άρθρο 25 
[Ημερομηνία καταθέσεως] 
Ως ημερομηνία καταθέσεως της αιτήσεως κοινοτικού 
σήματος θεωρείται η ημερομηνία υποβολής των εγγρά­
φων, τα οποία αναφέρονται στο άρθρο 24, υπό τον όρο ότι, 
κατά την ημερομηνία αυτή, έχει καταβληθεί στην Υπη­
ρεσία το επιβλητέο ποσό των φόρων. 
Τμήμα δεύτερο 
ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ 
Άρθρο 26 
[Δικαίωμα προτεραιότητος] 
(1) Ο δικαιούχος ή ο διάδοχος του στο δικαίωμα, ο 
οποίος έχει καταθέσει νομοτύπως σήμα προοριζόμενο για 
ένα από τα συμβαλλόμενα κράτη της συνθήκης των 
Παρισίων, ή εντός αυτού, απολαύει, κατά την διάρκεια έξι 
μηνών από της ημερομηνίας της πρώτης καταθέσεως, το 
δικαίωμα προτεραιότητος για την κατάθεση αιτήσεως 
κοινοτικού σήματος, η οποία αφορά το ίδιο σήμα και 
προϊόντα ή υπηρεσίες όμοια προς αυτά για τα οποία το 
ανωτέρω σήμα κατατέθηκε. 
(2) Το δικαίωμα προτεραιότητος αναγνωρίζεται σε 
όλες τις καταθέσεις, οι οποίες αποτελούν μια εθνική 
νομότυπη κατάθεση, δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας του 
κράτους στο οποίο αυτή έλαβε χώρα, ή των διμερών ή 
πολυμερών συμφωνιών. 
(3) Ως εθνική νομότυπη κατάθεση θεωρείται κάθε 
κατάθεση, η οποία προσδιορίζει την ημερομηνία κατά την 
οποία υποβλήθηκε, ανεξαρτήτως των περαιτέρω αποτε­
λεσμάτων της καταθέσεως αυτής. 
(4) Ως πρώτη κατάθεση θεωρείται μεταγενέστερη 
κατάθεση, η οποία υποβάλλεται για το ίδιο σήμα, για 
όμοια προϊόντα ή υπηρεσίες και προοριζόμενη για το ίδιο 
Κράτος ή εντός αυτού, προγενεστέρας καταθέσεως, υπό 
τον όρο ότι η προγενέστερη κατάθεση, κατά την ημερο­
μηνία της μεταγενεστέρας καταθέσεως, είχε αποσυρθεί, 
εγκαταλειφθεί ή απορριφθεί, χωρίς να αφήσει εκκρεμή 
δικαιώματα και δεν έχει αποτελέσει αντικείμενο διεκδι-
κήσεως δικαιώματος προτεραιότητος. Κατά συνέπεια, η 
προγενέστερη κατάθεση δεν δύναται πλέον να αποτελέσει (2) Εντός μηνός την υποβολή της δήλωσης, καταβάλ­
λεται ένα ελάχιστο ποσό τέλους. 
Άρθρο 25 
[Ημερομηνία καταθέσεως] 
Η ημερομηνία υποβολής της δήλωσης για την κατάθεση 
κοινοτικού σήματος είναι η ημερομηνία λήξεως των 
εγγράφων που ορίζονται στο άρθρο 24, παράγραφος 1. 
Τμήμα δεύτερο 
ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑ 
Άρθρο 26 
[Δικαίωμα προτεραιότητος] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/17 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΙΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
αντικείμενο διεκδικήσεως του δικαιώματος προτεραιότη-
τος. 
(5) Αν η πρώτη κατάθεση έχει υποβληθεί σε Κράτος το 
οποίο δεν αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος της συνθήκης 
των Παρισίων, οι διατάξεις των παραγράφων 1 μέχρι 4 
εφαρμόζονται μόνον εάν το κράτος αυτό παρέχει, βάσει 
μιας πρώτης καταθέσεως στην Υπηρεσία, ένα δικαίωμα 
προτεραιότητος, το οποίο υπάγεται στους ιδίους όρους 
και φέρει ανάλογα αποτελέσματα με εκείνα τα οποία 
προβλέπονται από την συνθήκη των Παρισίων. 
Άρθρο 27 
[Διεκδίκηση προτεραιότητας] 
Ο αιτών, ο οποίος επιθυμεί να διεκδικήσει την προτεραι­
ότητα προγενεστέρας καταθέσεως, υποβάλλει μια δήλω­
ση προτεραιότητας. Η Υπηρεσία δύναται να ζητήσει ένα 
αντίτυπο της πράξεως καταθέσεως, συνοδευόμενο, εφό­
σον είναι ανάγκη, από την μετάφραση του κειμένου στην 
επίσημη γλώσσα της Υπηρεσίας. 
Άρθρο 28 
[Δικαίωμα προτεραιότητας] 
Συνεπεία του δικαιώματος προτεραιότητας, η ημερομη­
νία της πρώτης καταθέσεως θεωρείται ως ημερομηνία 
καταθέσεως της αιτήσεως κοινοτικού σήματος, εκτός 
από την περίπτωση την οποία προβλέπει το άρθρο 14. 
Άρθρο 29 
[Ισοδυναμία κοινοτικής και εθνικής υποβολής δήλωσης] 
Με σκοπό την εφαρμογή του άρθρου 4 της συνθήκης των 
Παρισίων, η αίτηση κοινοτικού σήματος, για την οποία 
έχει ορισθεί ημερομηνία καταθέσεως, αποκτά, στα Κράτη 
μέλη, το κύρος νομότυπου εθνικής καταθέσεως. Άρθρο 27 
[Διεκδίκηση προτεραιότητας] 
Αν ο αιτών θέλει να επικαλεσθεί την προτεραιότητα 
προγενέστερης αίτησης, υποβάλλει δήλωση προτεραιότη­
τας. Το Γραφείο μπορεί να ζητήσει αντίγραφο της προγε­
νέστερης δήλωσης και, αν χρειάζεται, μετάφραση της 
στην γλώσσα εργασίας του Γραφείου. 
Άρθρο 28 
[Δικαίωμα προτεραιότητας] 
Προκειμένου να καθορισθεί η χρονολογική προτεραιότη­
τα των δικαιωμάτων, συνεπεία του δικαιώματος προτε­
ραιότητας, ως ημερομηνία προτεραιότητας θεωρείται η 
ημερομηνία υποβολής της δήλωσης για την κατάθεση του 
κοινοτικού σήματος. 
Άρθρο 29 
[Ισοδυναμία κοινοτικής και εθνικής υποβολής δήλωσης] 
Η δήλωση κατάθεσης κοινοτικού σήματος η οποία έχει 
λάβει βεβαία ημερομηνία υποβολής, ισοδυναμεί στα Κρά­
τη με νόμιμη υποβολή σε εθνικό επίπεδο και, ενδεχομέ­
νως, με την ίδια προτεραιότητα της οποίας γίνεται επί­
κληση για το κοινοτικό σήμα. 
ΤΙΤΛΟΣ IV 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΕΩΣ ΤΙΤΛΟΣ IV 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΕΩΣ 
Τμήμα πρώτο 
ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΙΤΗΣΕΩΣ 
Άρθρο 30 
[Εξέταση των επισήμων πληρωτέων όρων 
της αιτήσεως] 
(1) Αν η αίτηση κοινοτικού σήματος δέν πληροί τους 
απαιτούμενους όρους για να της ορισθεί μια ημερομηνία 
καταθέσεως, δεν γίνεται αποδεκτή. Τμήμα πρώτο 
ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΙΤΗΣΕΩΣ 
Άρθρο 30 
[Εξέταση των επισήμων πληρωτέων όρων 
της αιτήσεως] 
(1) Το Γραφείο εξετάζει: 
(α) αν η δήλωση του κοινοτικού σήματος πληροί τις 
προϋποθέσεις για την αναγνώριση ημερομηνίας υπο­
βολής· 
Αριθ. C 230/18 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31.8.84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Αν η αίτηση κοινοτικού σήματος παρουσιάζει υλι­
κές εκκρεμότητες ή αν το ύψος των καταβληθέντων 
φόρων αντιστοιχεί στο ελάχιστο επιβλητέο ποσό, αλλά 
παραμένει κατώτερο του ορισθέντος ποσού, η αίτηση δεν 
γίνεται αποδεκτή. Η παράβαση των διατάξεων του 
παρόντος κανονισμού, σχετικά με την διεκδίκηση προτε-
ραιότητος, συνεπάγεται την απώλεια του δικαιώματος 
προτεραιότητος της αιτήσεως. (β) αν η δήλωση του κοινοτικού σήματος περιέχει τυπικά 
ελαττώματα* 
(γ) αν έχουν καταβληθεί εμπρόθεσμα τα οφειλόμενα 
τέλη. 
(2) Αν η δήλωση του κοινοτικού σήματος δεν πληροί 
τις προϋποθέσεις της παραγράφου 1, το Γραφείο καλεί τον 
δηλούντα να θεραπεύσει τα ελαττώματα που διαπιστώθη­
καν. 
(3) Η παράγραφος 2 εφαρμόζεται μόνον εφόσον έχει 
προηγηθεί η υπόδειξη στον αιτούντα να επανορθώσει τις 
εκκρεμότητες του ή να καταβάλει το ορισθέν ποσό των 
φόρων. (3) Αν τα ελαττώματα που αναφέρονται στην παρά­
γραφο 1 α) δεν θεραπευθούν σε τακτή προθεσμία η 
δήλωση δεν θεωρείται δήλωση κοινοτικού σήματος. Αν ο 
δηλών συμμορφωθεί με τις υποδείξεις του Γραφείου, ως 
ημερομηνία υποβολής της δήλωσης λαμβάνεται η ημερο­
μηνία θεραπείας των ελαττωμάτων. 
(4) Αν τα ελαττώματα που αναφέρονται στην παρά­
γραφο 1 β) ή γ), δεν θεραπευθούν σε τακτή προθεσμία η 
δήλωση απορρίπτεται. 
(5) Η μη τήρηση των διατάξεων που αφορούν την 
επίκληση προτεραιότητας συνεπάγεται την απώλεια του 
δικαιώματος προτεραιότητας για την δήλωση. 
Άρθρο 31 
[Εξέταση των απολύτων αιτιών μη αποδοχής] 
(1) Αν το σήμα δεν γίνεται δεκτό προς καταχώριση, 
δυνάμει του άρθρου 6, για το σύνολο ή για τμήμα των 
προϊόντων ή των υπηρεσιών, για τα οποία υποβλήθηκε η 
αίτηση κοινοτικού σήματος, η αίτηση δεν γίνεται αποδε­
κτή για τα ανωτέρω προϊόντα ή υπηρεσίες. 
(2) Όταν το σήμα φέρει ένα συστατικό στοιχείο, το 
οποίο στερείται διακριτικού χαρακτήρος, η καταχώριση 
του σήματος αυτού εξαρτάται, κατόπιν αιτήσεως της 
Υπηρεσίας, από την προσκόμιση δηλώσεως του αιτού­
ντος, ότι παραιτείται του αποκλειστικού δικαιώματος επί 
του στοιχείου αυτού. Άρθρο 31 
[Εξέταση των απολύτων αιτιών μη αποδοχής] 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Εάν το σήμα περιέχει στοιχείο το οποίο δεν έχει 
διακριτικό χαρακτήρα και η προσθήκη αυτού του στοι­
χείου στο σήμα μπορεί να δημιουργήσει αμφιβολίες για 
την έκταση της προστασίας του σήματος, το Γραφείο 
μπορεί, ως προϋπόθεση για την καταχώριση του σήματος 
να ζητήσει από τον δηλούντα να δηλώσει ότι δεν θα 
επικαλεσθεί αποκλειστικό δικαίωμα για το στοιχείο αυτό. 
Η δήλωση αυτή δημοσιεύεται ταυτόχρονα με τη δήλωση 
καταχώρισης ή την κατάθεση του κοινοτικού σήματος, 
ανάλογα με την περίπτωση. 
(3) Η αίτηση γίνεται αποδεκτή μόνον εφόσον έχουν 
παραχωρηθεί στον αιτούντα οι απαραίτητες προϋποθέ­
σεις για να αποσύρει ή να τροποποιήσει την αίτηση του ή 
να υποβάλει τις παρατηρήσεις του. 
(4) Η αίτηση δημοσιεύεται για τα προϊόντα ή τις 
υπηρεσίες, των οποίων η καταχώριση έχει γίνει απο­
δεκτή. (3) Αμετάβλητη 
(4) Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/19 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(5) Αν κατόπιν της δημοσιεύσεως, η αίτηση δεν γίνεται 
αποδεκτή, σύμφωνα με τις παραγράφους 1 και 2 η 
απόφαση μη αποδοχής της καταχωρίσεως δημοσιεύεται 
όταν λαμβάνει οριστικό χαρακτήρα. (5) Αμετάβλητη 
Άρθρο 32 
[Τροποποίηση της αιτήσεως] 
Η αίτηση κοινοτικού σήματος δύναται, κατόπιν αιτή­
σεως, να τροποποιηθεί για να περιορισθεί ο πίνακας των 
προϊόντων ή των υπηρεσιών ή για να διορθωθούν το όνομα 
και η διεύθυνση του αιτούντος, φραστικά ή τυπογραφικά 
λάθη ή άλλα εμφανή σφάλματα, εφόσον η διόρθωση αυτή 
δεν θίγει ουσιωδώς το σήμα. Άρθρο 32 
[Τροποποίηση της αιτήσεως] 
(1) Ο δηλών μπορεί οποιαδήποτε στιγμή να ανακαλέσει 
την δήλωση κοινοτικού σήματος ή να περιορίσει τον 
κατάλογο των προϊόντων η υπηρεσιών που περιλαμβά­
νεται στη δήλωση. Αν η δήλωση έχει ήδη δημοσιευθεί, η 
ανάκληση ή ο περιορισμός δημοσιεύονται επίσης. 
(2) Εξ άλλου, με αίτηση του δηλούντος η δήλωση 
μπορεί να τροποποιηθεί μόνο για να διορθωθεί το όνομα 
και η διεύθυνση του δηλούντος, σφάλματα διατύπωσης ή 
αντιγραφής ή άλλα προφανή σφάλματα, εφόσον με τη 
διόρθωση αυτή δεν μεταβάλλεται ουσιωδώς το σήμα ή δεν 
επεκτείνεται ο κατάλογος των προϊόντων ή υπηρεσιών. 
Εάν οι τροποποιήσεις αφορούν την αναπαράσταση του 
σήματος ή τον κατάλογο των προϊόντων ή υπηρεσιών και 
γίνονται μετά τη δημοσίευση της δήλωσης η δήλωση 
δημοσιεύεται όπως έχει τροποποιηθεί. Στην περίπτωση 
αυτή εφαρμόζεται αναλόγως το άρθρο 15 παράγρα­
φος 3. 
Τμήμα δεύτερο 
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΡΙΤΩΝ ΚΑΙ ΕΝΑΝΉΩΣΗ Τμήμα δεύτερο 
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΡΙΤΩΝ ΚΑΙ ΕΝΑΝΉΩΣΗ 
Άρθρο 33 
[Παρατηρήσεις τρίτων] 
Κάθε φυσικό καί νομικό πρόσωπο, καθώς καί οι ενώσεις 
που αντιπροσωπεύουν τους κατασκευαστές, τους παρα­
γωγούς, τους παρέχοντες υπηρεσίες, τους εμπόρους ή 
τους καταναλωτές, δύνανται, έπειτα από την δημοσίευση 
της αιτήσεως κοινοτικού σήματος, να απευθύνουν στην 
Υπηρεσία γραπτές παρατηρήσεις βασιζόμενες σε μια από 
τις αιτίες μη αποδοχής της καταχωρίσεως σήματος, 
δυνάμει του άρθρου 6. Άρθρο 33 
[Παρατηρήσεις τρίτων] 
(1) Μετά τη δημοσίευση της δήλωσης του κοινοτικού 
σήματος κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, ή ένωση 
κατασκευαστών, παραγωγών, προσώπων που παρέχουν 
υπηρεσίες, εμπόρων ή καταναλωτών μπορεί να υποβάλει 
στο Γραφείο γραπτές παρατηρήσεις που θα περιλαμβά­
νουν τους λόγους για τους οποίους η καταχώριση του 
σήματος είναι απαράδεκτη σύμφωνα με το άρθρο 6. Τα 
πρόσωπα ή οι ενώσεις αυτές δεν συμμετέχουν στη δια­
δικασία ενώπιον του Γραφείου. 
(2) Οι παρατηρήσεις που αναφέρονται στην παράγρα­
φο (1) κοινοποιούνται στον δηλούντα ο οποίος μπορεί να 
απαντήσει. 
Άρθρο 34 
[Εναντίωση] 
(1) Οι δικαιούχοι των σημάτων, τα οποία προβλέπει το 
άρθρο 7, δύνανται, εντός μιας προθεσμίας τριών μηνών 
από την ημερομηνία δημοσιεύσεως της αιτήσεως κοινοτι­
κού σήματος, να ασκήσουν εναντίωση στην καταχώριση Άρθρο 34 
[Εναντίωση] 
(1) Εντός τριών μηνών από τη δημοσίευση της δήλωσης 
κοινοτικού σήματος είναι δυνατό να υποβληθούν ενστά­
σεις κατά της καταχώρισης του σήματος σύμφωνα με το 
άρθρο 7: 
Αριθ. C 230/20 Επίσημη Εφημερίδα των 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
του σήματος αυτού. Η εναντίωση δύναται να βασίζεται 
μόνον σε μια από της αιτίες μη αποδοχής της καταχωρί­
σεως σήματος, δυνάμει του άρθρου 7. 
(2) Η εναντίωση είναι αιτιολογημένη, υποβάλλεται 
εγγράφως και αναγνωρίζεται μόνον έπειτα από την κατα­
βολή του φόρου εναντιώσεως. 
(3) Αν ο εναντιωθείς δεν έχει ούτε την κατοικία, ούτε 
την έδρα του εντός της Κοινότητος καταβάλλει, κατόπιν 
αιτήσεως του αιτούντος, χρηματική εγγύηση έναντι των 
δαπανών της διαδικασίας. Η Υπηρεσία ορίζει το ποσό της 
εγγυήσεως και την προθεσμία καταβολής. Αν η εγγύηση 
δεν καταβληθεί εντός της ταχθείσης προθεσμίας θεωρεί­
ται ότι η εναντίωση αποσύρεται. 
Άρθρο 35 
[Εξέταση της εναντιώσεως] 
(1) Κατά την διάρκεια της εξετάσεως της εναντιώσεως, 
η Υπηρεσία καλεί τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν 
τις παρατηρήσεις τους. 
(2) Κατόπιν αιτήσεως του αιτούντος ή της Υπηρεσίας, ο 
δικαιούχος προγενεστέρου κοινοτικού σήματος, ο οποίος 
ήσκησε την εναντίωση, προσκομίζει την απόδειξη ότι το 
σήμα αυτό χρησιμοποιήθηκε σύμφωνα με το άρθρο 13, 
κατά την διάρκεια των πέντε ετών που προηγήθηκαν της 
δημοσιεύσεως της αιτήσεως του κοινοτικού σήματος, , 
εφόσον, κατά την ημερομηνία αυτή, ο χρόνος καταχωρί­
σεως του προγενεστέρου κοινοτικού σήματος ανήρχετο 
σέ τουλάχιστον πέντε έτη. Ελλείψει τέτοιας αποδείξεως η 
εναντίωση δεν γίνεται αποδεκτή. Αν το προγενέστερο 
κοινοτικό σήμα χρησιμοποιήθηκε μόνον για ένα τμήμα 
των προϊόντων ή των υπηρεσιών για τα οποία κατεχωρί-
σθη θεωρείται, κατά την εξέταση της εναντιώσεως, ότι 
κατωρίσθη μόνον για τα σχετικά προϊόντα ή της υπηρε­
σίες. Η παρούσα διάταξη εφαρμόζεται επί των προγενε­
στέρων κοινοτικών σημάτων, τα οποία προβλέπει το άρ­
θρο 7 παράγραφος 2 β) ή γ). 
(3) Η Υπηρεσία, εφόσον το κρίνει σκόπιμο, καλεί τα 
ενδιαφερόμενα μέρη να συμφιλιωθούν. Προς τον σκοπό 
αυτό τους υποβάλλει προτάσεις, εφόσον κρίνει ότι η ιπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(α) από τους κατόχους προγενεστέρων δικαιωμάτων που 
αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 2 α) και δ) 
καθώς και από κατόχους αδειών κατ' εξουσιοδότηση 
του δικαιούχου· 
(β) από τους κατόχους προγενεστέρων δικαιωμάτων που 
αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 2 ε) ή από τα 
πρόσωπα που δικαιούνται να ασκήσουν τα εν λόγω 
δικαιώματα σύμφωνα με τη νομοθεσία των Κρατών 
μελών 
(γ) από τους δικαιούχους σημάτων που αναφέρονται στο 
άρθρο 7, παράγραφος 3. 
(2) Αμετάβλητη 
(3) Αν ο ασκών την ένσταση δεν διαθέτει ούτε κατοικία 
ούτε επαγγελματική εγκατάσταση εντός της Κοινότητας, 
καταβάλλει, μετά από αίτηση του δηλούντος, εγγύηση για 
να καλυφθούν τα έξοδα της διαδικασίας. Το Γραφείο 
καθορίζει το ποσό της εγγύησης και την προθεσμία 
κατάθεσης της. Αν η εγγύηση δεν κατατεθεί εντός της 
προθεσμίας, θεωρείται ότι η ένσταση αποσύρεται. 
Άρθρο 35 
[Εξέταση της εναντιώσεως] 
(1) Κατά την εξέταση της ένστασης το Γραφείο καλεί 
τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις 
τους. 
(2) Αν το ζητήσει ο δηλών ή το Γραφείο, ο δικαιούχος 
προγενεστέρου κοινοτικού σήματος, ο οποίος έχει υποβά­
λει ένσταση, οφείλει να αποδείξει ότι κατά την διάρκεια 
των πέντε ετών που προηγούνται της ημερομηνίας δημο­
σίευσης της δήλωσης του κοινοτικού σήματος, το προγε­
νέστερο κοινοτικό σήμα χρησιμοποιήθηκε πράγματι στην 
Κοινότητα σε σχέση με τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες για τις 
οποίες κατατέθηκε, ή ότι υφίστανται νόμιμοι λόγοι για τη 
μη χρησιμοποίηση του, υπό τον όρο ότι κατά την ημερο­
μηνία αυτή, το προγενέστερο κοινοτικό σήμα ήταν κατα­
τεθειμένο επί πέντε τουλάχιστον έτη. Αν το προγενέστερο 
κοινοτικό σήμα χρησιμοποιήθηκε σε σχέση με μέρος μόνο 
των προϊόντων ή υπηρεσιών για τα οποία έχει κατατεθεί, 
θεωρείται, για τους σκοπούς της εξέτασης της ένστασης, 
ότι είναι κατατεθειμένο μόνο για το μέρος αυτό. 
(2α) Η παράγραφος (2) εφαρμόζεται αναλόγως σε 
προγενέστερα εθνικά σήματα, που αναφέρονται στο άρ­
θρο 7, παράγραφος 2 α), υπό τον όρο ότι η χρησιμοποίηση 
στο Κράτος μέλος όπου προστατεύεται το προγενέστερο 
εθνικό σήμα αντικαθίσταται με τη χρησιμοποίηση στην 
Κοινότητα. 
(3) Το Γραφείο, εάν το κρίνει σκόπιμο, καλεί τα μέρη 
να προβούν σε φιλικό διακανονισμό. Για το σκοπό αυτό, 
το Γραφείο υποβάλλει σχετικές προτάσεις στα μέρη, 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/21 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
χρήση του κατατεθειμένου ή του προγενεστέρου σήματος, 
δύναται να υπαχθεί σε όρους ικανούς να αποκλείσουν τον 
κίνδυνο σοβαρής συγχύσεως του κοινού. εφόσον κρίνει ότι η μελλοντική χρησιμοποίηση του δηλω­
θέντος σήματος, του προγενέστερου σήματος ή του προ­
γενέστερου δικαιώματος, μπορεί να γίνει υπό προϋποθέ­
σεις τέτοιες ώστε να μην προκύψει κίνδυνος σύγχυσης για 
το κοινό. 
(4) Αν προκύπτει, από την εξέταση της εναντιώσεως, 
ότι η καταχώριση του σήματος δεν γίνεται αποδεκτή για 
το σύνολο ή για ένα τμήμα μόνο των προϊόντων ή των 
υπηρεσιών, για τα οποία υποβλήθηκε η αίτηση κοινοτικού 
σήματος, η αίτηση γίνεται αποδεκτή μόνον για τα σχετικά 
προϊόντα ή τις υπηρεσίες. Σε αντίθετη περίπτωση η 
εναντίωση δεν γίνεται αποδεκτή. 
(5) Η απόφαση μη αποδοχής της καταχωρίσεως της 
αιτήσεως δημοσιεύεται όταν λαμβάνει οριστικό χαρα­
κτήρα. (4) Αμετάβλητη 
(5) Αν η δήλωση απορριφθεί εν όλω, η σχετική απόφα­
ση δημοσιεύεται μόλις καταστεί οριστική. 
Τμήμα τρίτο 
ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΗ 
Άρθρο 36 
Το κοινοτικό σήμα καταχωρίζεται όταν η αίτηση αντα­
ποκρίνεται στις διατάξεις του παρόντος κανονισμού και 
καταβάλλεται, εμπροθέσμως, ο φόρος καταχωρίσεως. 
Ελλείψει καταβολής του φόρου, εντός της ταχθείσης 
προθεσμίας, θεωρείται ότι η αίτηση αποσύρεται. Τμήμα τρίτο 
ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΗ 
Άρθρο 36 
Το σήμα καταχωρίζεται ως κοινοτικό σήμα, εφόσον η 
δήλωση πληροί τις προϋποθέσεις του παρόντος κανονι­
σμού και έχει καταβληθεί το τέλος καταχώρισης μέσα 
στην ορισθείσα προθεσμία. Αν η καταβολή του τέλους δεν 
γίνει μέσα σε αυτή την προθεσμία, η δήλωση του σήματος 
θεωρείται ότι αποσύρθηκε. 
ΤΙΤΛΟΣ V 
ΑΝΑΝΕΩΣΗ ΤΙΤΛΟΣ V 
ΑΝΑΝΕΩΣΗ 
Άρθρο 37 
(1) Η ανανέωση της καταχωρίσεως κοινοτικού σήματος 
αποτελεί αντικείμενο αιτήσεως. Εξαρτάται από την προ­
σκόμιση δηλώσεως χρήσεως και την καταβολή των 
φόρων. 
(2) Η δήλωση χρήσεως αναφέρει τα προϊόντα ή τις 
υπηρεσίες για τα οποία χρησιμοποιήθηκε το σήμα, 
σύμφωνα με το άρθρο 13, κατά την διάρκεια των πέντε 
ετών, που προηγήθησαν από της λήξεως της ισχύος 
καταχωρίσεως. 
(3) Η αίτηση υποβάλλεται, η δήλωση προσκομίζεται 
και οι φόροι καταβάλλονται, το νωρίτερο έξι μήνες πρίν 
από την λήξη ισχύος της καταχωρίσεως. Άλλως δύνανται 
να υποβληθούν εντός έξι μηνών από της ημερομηνίας 
ισχύος της καταχωρίσεως, υπό τον όρο συγχρόνου κατα­
βολής συμπληρωματικών φόρων. Άρθρο 37 
(1) Η κατάθεση κοινοτικού σήματος ανανεώνεται 
κατόπιν αιτήσεως του δικαιούχου του σήματος ή του 
κατόχου αδείας, ο οποίος έχει εξουσιοδοτηθεί ρητά προς 
τούτο από τον δικαιούχο, υπό την προϋπόθεση καταβολής 
του σχετικού τέλους. 
(Ια) Το Γραφείο ενημερώνει τον δικαιούχο του κοινο­
τικού σήματος και κάθε τρίτον που έχει δικαιώματα 
σχετικά με το κοινοτικό σήμα το κατατεθειμένο στο 
Βιβλίο Σημάτων, σχετικά με την εκπνοή της κατάθεσης, 
εγκαίρως. 
(2) Διαγράφεται 
(3) Η αίτηση υποβάλλεται και το τέλος καταβάλλεται 
εντός των έξη μηνών που προηγούνται της εκπνοής της 
κατάθεσης. Σε αντίθετη περίπτωση, η υποβολή της αίτη­
σης και η καταβολή του τέλους μπορούν να γίνουν έγκυρα 
εντός έξη μηνών από την εκπνοή της κατάθεσης, εφόσον 
καταβληθεί συμπληρωματικό τέλος. 
Αριθ. C 230/22 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(4) Αν υποβάλλεται η αίτηση, προσκομίζεται η δήλωση 
ή καταβάλλονται οι φόροι, για ένα μόνο τμήμα των 
προϊόντων ή των υπηρεσιών για τα οποία το κοινοτικό 
σήμα κατεχωρίσθη, η καταχώριση δεν ανανεώνεται παρά 
μόνον για τα συγκεκριμένα προϊόντα ή τις υπηρεσίες. 
(5) Η ανανέωση τίθεται σε ισχύ κατά την ημερομηνία 
λήξεως της καταχωρίσεως. Αποτελεί αντικείμενο κατα­
χωρίσεως. 
ΤΙΤΛΟΣ VI 
ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ, ΣΤΕΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΚΥΡΩΣΗ 
Τμήμα πρώτο 
ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ 
Άρθρο 38 
(1) Το κοινοτικό σήμα δύναται να αποτελέσει αντικεί­
μενο παραιτήσεως για το σύνολο ή για ένα μόνο τμήμα 
των προϊόντων ή των υπηρεσιών, για τα οποία κατεχω­
ρίσθη. 
(2) Η παραίτηση υποβάλλεται εγγράφως στην Υπηρε­
σία από τον δικαιούχο του σήματος. Αποκτά ενέργεια 
μόνον έπειτα από την καταχώριση της. 
(3) Η παραίτηση καταχωρίζεται, κατόπιν συμφωνίας 
του προσώπου, το οποίο επωφελείται των πραγματικών 
δικαιωμάτων εγγεγραμμένων στο Βιβλίο Εκθέσεως σημά­
των. Αν μια άδεια εκμεταλλεύσεως έχει καταχωρισθεί, η 
παραίτηση εγγράφεται στο ανωτέρω βιβλίο, μόνον αν ο 
δικαιούχος του σήματος αποδείξει ότι έχει γνωστοποιή­
σει, εκ των προτέρων στον κάτοχο αδείας ότι επιδιώκει 
την παραίτηση του από του σήματος. 
Τμήμα δεύτερο 
ΑΓΠΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΤΕΡΗΣΕΩΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 39 
{Αιτίες στερήσεως των δικαιωμάτων επί του σήματος] 
(1) Ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος κηρύσσεται 
έκπτωτος των δικαιωμάτων του: 
(α) όταν το σήμα δεν χρησιμοποιήθηκε, σύμφωνα με το 
άρθρο 13, κατά την διάρκεια συνεχούς περιόδου πέντε 
ετών εντούτοις, ουδείς δύναται να αξιώσει την στέ­
ρηση του δικαιώματος επί του κοινοτικού σήματος 
όταν, μεταξύ της λήξεως της ανωτέρω περιόδου και 
της προσκομίσεως της αιτήσεως περί στερήσεως 
δικαιώματος, το σήμα χρησιμοποιήθηκε με καλή 
πίστη· (4) Στην περίπτωση που η αίτηση και η καταβολή του 
τέλους αφορούν μέρος μόνο των προϊόντων ή υπηρεσιών 
για τις οποίες έχει κατατεθεί το κοινοτικό σήμα, η 
κατάθεση ανανεώνεται μόνο για το μέρος αυτό. 
(5) Αμετάβλητη 
ΤΙΤΛΟΣ VI 
ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ, ΣΤΕΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΚΥΡΩΣΗ 
Τμήμα πρώτο 
ΠΑΡΑΙΤΗΣΗ 
Άρθρο 38 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Αμετάβλητη 
(3) Η παραίτηση καταχωρίζεται στο Βιβλίο Σημάτων 
μόνο με τη σύμφωνη γνώμη τρίτου που έχει ένα από τα 
δικαιώματα που αναφέρονται τα άρθρα 18, 19 και 20, 
εφόσον το δικαίωμα αυτό είναι καταχωρισμένο στο 
Βιβλίο σημάτων. Αν έχει καταχωρισθεί άδεια χρήσης, η 
παραίτηση εγγράφεται στο Βιβλίο Σημάτων μόνο εάν ο 
δικαιούχος του σήματος αποδείξει ότι έχει γνωστοποιήσει 
στον κάτοχο της άδειας την πρόθεση του να παραιτηθεί 
από το κοινοτικό σήμα. Η εγγραφή γίνεται μετά το πέρας 
της καθορισμένης προθεσμίας. 
Τμήμα δεύτερο 
ΑΙΤΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΗΣ ΣΤΕΡΗΣΕΩΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 39 
[Αιτίες στερήσεως των δικαιωμάτων επί του σήματος] 
(1) Τα δικαιώματα του κατόχου κοινοτικού σήματος 
είναι δυνατό να ανακληθούν, κατόπιν αιτήσεως προς το 
Γραφείο ή συνεπεία ανταγωγής κατά την εκδίκαση προ­
σβολής δικαιώματος επί του σήματος: 
(α) αν το σήμα για μία περίοδο πέντε συναπτών ετών, δεν 
έχει πράγματι χρησιμοποιηθεί στην Κοινότητα σε 
σχέση με τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες για τις οποίες 
έχει κατατεθεί, εκτός εαν υπάρχουν νόμιμοι λόγοι μη 
χρησιμοποίησης του. Πάντως, δεν είναι δυνατό να 
προβληθεί ότι τα δικαιώματα του κατόχου κοινοτικού 
σήματος πρέπει να ανακληθούν, εάν κατά το χρονικό 
διάστημα μεταξύ της λήξης της πενταετούς περιόδου 
και της υποβολής της αίτησης ή της ανταγωγής 
άρχισε ή επανελήφθη η χρησιμοποίηση του σήματος 
καλή τη πίστεν 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/23 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(β) όταν το σήμα απέκτησε, λόγω της χρήσεως του από 
μέρους του δικαιούχου, μια τέτοια ειδική σημασία, 
ώστε να ταυτίζεται με τον συνήθη χαρακτηρισμό του 
προϊόντος ή της υπηρεσίας για το οποίο κατεχωρί­
σθη· 
(γ) όταν, λόγω της χρησιμοποιήσεως των προϊόντων ή 
των υπηρεσιών για τα οποία κατεχωρίσθη, το σήμα 
κατέστη ικανό να παραπλανήσει το κοινό, κυρίως 
σχετικά με την φύση, την ποιότητα ή τον τόπο 
προελεύσεως των ανωτέρω προϊόντων ή υπηρεσιών. 
(2) Αν η αιτία στερήσεως δικαιώματος αφορά μόνον 
ένα τμήμα των προϊόντων ή των υπηρεσιών, για τα οποία 
το κοινοτικό σήμα κατεχωρίσθη, ο δικαιούχος κηρύσσε­
ται έκπτωτος των δικαιωμάτων του μόνον επί των ανω­
τέρω προϊόντων ή υπηρεσιών. 
Άρθρο 40 
[Συνέπειες της στερήσεως δικαιώματος] 
(1) Η στέρηση δικαιώματος υποχρεούται να έχει πιστο­
ποιηθεί δι' αποφάσεως, σύμφωνα με τους όρους τους 
οποίους προβλέπει ο παρών κανονισμός. 
(2) Το κοινοτικό σήμα, όταν αναφύεται μια από τις 
αιτίες στερήσεως δικαιώματος, θεωρείται εντός των 
ορίων της αποφάσεως περί στερήσεως δικαιώματος, ότι 
δεν πληροί τους όρους που προβλέπει ο παρών κανονι­
σμός. 
(3) Με την επιφύλαξη των διατάξεων των νομοθεσιών 
των Κρατών μελών σχετικά είτε με τις ενέργειες, οι οποίες 
αποσκοπούν στην αποκατάσταση ζημίας προξενηθείσης 
από τα σφάλματα ή την κακή πίστη του δικαιούχου του 
σήματος, είτε με τον αδικαιολόγητο πλουτισμό, οι ανα­
δρομικές συνέπειες της στερήσεως δικαιώματος δεν 
θίγουν: 
α) τις αποφάσεις περί παραποιήσεως ή απομιμήσεως που 
έχουν ισχύ δεδικασμένου και έχουν εκτελεσθεί πριν 
από την έκδοση αποφάσεως για την στέρηση δικαιώ­
ματος· 
β) τα συμβόλαια τα οποία έχουν συναφθεί πρίν από την 
απόφαση περί στερήσεως δικαιώματος, εφόσον έχουν 
εκτελεσθεί πρίν από αυτήν την απόφαση· εντούτοις, η 
επιστροφή των καταβαλλόμενων χρηματικών ποσών, 
δυνάμει του συμβολαίου, δύναται να αξιωθεί στο μέτρο 
που δικαιολογείται από τις περιστάσεις, για λόγους 
δικαίας μεταχειρίσεως. 
Τμήμα τρίτο 
Αιτίες και συνέπειες της ακυρώσεως 
Άρθρο 41 
[Αιτίες απολύτου ακυρώσεως] 
(1) Το κοινοτικό σήμα καθίσταται άκυρο όταν κατεχω­
ρίσθη αντιθέτως προς τις διατάξεις του άρθρου 6. (β) αν, συνεπεία αδράνειας εκ- μέρους του δικαιούχου, το 
σήμα κατέστη κοινόχρηστο στο εμπόριο για προϊόν ή 
υπηρεσία για την οποία έχει κατατεθεί· 
(γ) Αμετάβλητη 
(2) Αν οι λόγοι ανακλήσεως του δικαιώματος υφίστα­
νται σε σχέση με μέρος μόνο των προϊόντων ή υπηρεσιών 
για τις οποίες έχει κατατεθεί το κοινοτικό σήμα, το 
δικαίωμα του κατόχου ανακαλείται μόνο για το μέρος 
αυτό. 
Άρθρο 40 
[Συνέπειες της στερήσεως δικαιώματος] 
(1) Διαγράφεται 
(2) Από την ημερομηνία εκδόσεως της αποφάσεως 
ανακλήσεως των δικαιωμάτων του κατόχου σήματος, το 
κοινοτικό σήμα παύει πλέον να παράγει τα αποτελέσματα 
που προβλέπει ο παρών κανονισμός, στο βαθμό που τα 
δικαιώματα αυτά έχουν ανακληθεί. Κατόπιν αιτήσεως 
ενδιαφερόμενου μέρους, είναι δυνατό να ορισθεί στην 
απόφαση αναδρομική ισχύς της, από την ημερομηνία 
κατά την οποία υπήρχε κάποιος από τους λόγους ανα­
κλήσεως. 
(3) Αμετάβλητη 
Τμήμα τρίτο 
Αιτίες και συνέπειες της ακυρώσεως 
Άρθρο 41 
[Αιτίες απολύτου ακυρώσεως] 
(1) Κοινοτικό σήμα που έχει καταχωρισθεί κατά παρά­
βαση των διατάξεων του άρθρου 6, κηρύσσεται άκυρο 
κατόπιν αιτήσεως προς το Γραφείο ή συνεπεία ανταγωγής 
κατά την εκδίκαση προσβολής δικαιώματος επί του 
σήματος. 
Αριθ. C 230/24 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Σε περίπτωση παραβάσεως του άρθρου 6, παράγρα­
φος 1 α), το κοινοτικό σήμα δεν δύναται εντούτοις να 
καταστεί άκυρο αν απέκτησε διακριτικό χαρακτήρα 
έπειτα από την καταχώριση του. (2) Αν το κοινοτικό σήμα καταχωρίσθηκε κατά παρά­
βαση της διατάξεως του άρθρου 6, παράγραφος 1, α), 
είναι δυνατό να μην κηρυχθεί άκυρρ, αν συνεπεία της 
χρήσης που του έχει γίνει, απέκτησε διακριτική δύναμη 
μετά την κατάθεση, σε σχέση με τα προϊόντα ή τις 
υπηρεσίες για τις οποίες έχει κατατεθεί. 
(3) Αν η αιτία ακυρώσεως αφορά μόνον ένα τμήμα των 
προϊόντων ή των υπηρεσιών για τα οποία το κοινοτικό 
σήμα κατεχωρίσθη, η ακύρωση του σήματος περιορίζεται 
στα ανωτέρω προϊόντα ή υπηρεσίες. (3) Όταν οι λόγοι ακυρότητας ισχύουν για μέρος μόνο 
των προϊόντων ή υπηρεσιών για τις οποίες έχει κατατεθεί 
το κοινοτικό σήμα, το σήμα κηρύσσεται άκυρο μόνο για 
το μέρος αυτό. 
Άρθρο 42 
[Αιτίες σχετικής ακυρώσεως] 
(1) Το κοινοτικό σήμα καθίσταται άκυρο: 
(α) όταν, σύμφωνα με το άρθρο 7, ένα σήμα αντιτίθεται σε 
αυτό και πληρούνται οι όροι που αναφέρονται στις 
παραγράφους 1 μέχρι 3* 
(β) όταν άλλο προγενέστερο δικαίωμα αντιτίθεται στο 
κοινοτικό σήμα και υπάρχει σοβαρός κίνδυνος 
συγχύσεως του κοινού, μεταξύ του σήματος και αυτού 
του δικαιώματος, εκτός και αν αυτό έχει μόνον 
τοπική ισχύ. Ως προγενέστερο δικαίωμα θεωρείται 
κάθε διακριτικό γνώρισμα, το οποίο χρησιμοποιείται 
στο εμπόριο, πριν από την κατάθεση της αιτήσεως 
κοινοτικού σήματος και το οποίο, σύμφωνα με την 
νομοθεσία του Κράτους μέλους που το διέπει, παρέχει 
στον δικαιούχο του το δικαίωμα να απαγορεύσει την 
χρήση μεταγενεστέρου σήματος. Άρθρο 42 
[Αιτίες σχετικής ακυρώσεως] 
(1) Κοινοτικό σήμα κηρύσσεται άκυρο κατόπιν αίτη­
σης προς το Γραφείο ή συνεπεία ανταγωγής κατά την 
εκδίκαση προσβολής δικαιώματος επί του σήματος: 
(α) όταν προσκρούει σε προγενέστερο δικαίωμα, που 
αναφέρεται στο άρθρο 7 και πληρούνται οι προϋποθέ­
σεις της παραγράφου 1 του ανωτέρω άρθρου, εκτός αν 
το προγενέστερο δικαίωμα έχει περιορισμένη τοπική 
ισχύ· 
(β) όταν πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 7, 
παράγραφος 3. 
(2) Το κοινοτικό σήμα καθίσταται άκυρο αν περιλαμ­
βάνει επίσης: 
(α) έργο προστατευόμενο από δικαιώματα πνευματικής 
ιδιοκτησίας ή από βιομηχανικό σχέδιο ή υπό­
δειγμα* 
(β) ένα πορτραίτο* 
(γ) πατρώνυμο, αν η χρήση του σήματος για τα προϊόντα 
ή τις υπηρεσίες για τα οποία κατεχωρίσθη δύναται να 
προσβάλλει την τιμή, την υπόληψη ή την καλή φήμη 
του προσώπου που φέρει αυτό το πατρώνυμο. (2) Διαγράφεται 
(3) Το κοινοτικό σήμα δεν δύναται να καταστεί άκυρο, 
όταν ο δικαιούχος ενός εκ των δικαιωμάτων, τα οποία 
προβλέπονται στις παραγράφους 1 ή 2, συγκατατίθεται 
στην καταχώριση αυτού του σήματος. 
(4) Ο δικαιούχος ενός εκ των δικαιωμάτων που προ­
βλέπονται στις παραγράφους 1 ή 2, ο οποίος αξίωσε την 
ακύρωση κοινοτικού σήματος, δεν δύναται να υποβάλει (3) Το κοινοτικό σήμα δεν κηρύσσεται άκυρο, αν ο 
κάτοχος προγενεστέρου δικαιώματος, που προβλέπεται 
στην παράγραφο (1), έδωσε ρητά την συγκατάθεση του 
για την κατάθεση του κοινοτικού σήματος. 
(4) Αν ο κάτοχος προγενεστέρου δικαιώματος, που 
προβλέπεται στη παράγραφο (1), έχει υποβάλει αίτηση 
ακυρώσεως κοινοτικού σήματος ή έχει ασκήσει ανταγω-
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/25 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
νεα αίτηση ακυρώσεως, βασιζόμενη επί άλλου εξ αυτών 
των δικαιωμάτων, το οποίο ήταν δυνατόν να τύχει επι­
κλήσεως κατά την πρώτη αίτηση ακυρώσεως. 
(5) Το άρθρο 41 παράγραφος 3, εφαρμόζεται. γή κατά την εκδίκαση προσβολής δικαιώματος επί του 
σήματος, μπορεί να υποβάλει νέα αίτηση ή να ασκήσει νέα 
ανταγωγή βάσει άλλου δικαιώματος, το οποίο θα μπορού­
σε να επικαλεσθεί κατά την πρώτη του αίτηση. 
(5) Το άρθρο 41, παράγραφος 3, εφαρμόζεται αναλό­
γως. 
Άρθρο 43 
[Συνέπειες της ακυρώσεως] 
(1) Το κοινοτικό σήμα θεωρείται εντός των ορίων της 
αποφάσεως περί ακυρώσεως όταν δεν πληροί εξαρχής 
τους όρους που προβλέπει ο παρών κανονισμός. 
(2) Το άρθρο 40 παράγραφοι 1 και 3, εφαρμόζεται επί 
της ακυρώσεως κοινοτικού σήματος. Άρθρο 43 
[Συνέπειες της ακυρώσεως] 
(1) Το κοινοτικό σήμα θεωρείται ότι δεν παρήγαγε από 
την αρχή τα αποτελέσματα που προβλέπει ο παρών 
κανονισμός, στο μέτρο που το σήμα εκηρύχθη άκυρο. 
/ (2) Το άρθρο 40, παράγραφος 3 εφαρμόζεται αναλόγως 
για την ακυρότητα του κοινοτικού σήματος. 
Άρθρο 44 
[Παραγραφή διά της ανοχής] 
(1) Ο δικαιούχος δικαιώματος, αναφερθέντος στο άρ­
θρο 42 παράγραφος 1 ή 2, ο οποίος επί τρία συνεχή έτη 
ανέχθηκε την χρήση κοινοτικού σήματος, δεν δύναται 
πλέον, βασιζόμενος επ' αυτού ή άλλου δικαιώματος, να 
ζητήσει την ακύρωση του ανωτέρω σήματος, εκτός και αν 
η κατάθεση του κοινοτικού σήματος αντίκειται στην 
καλή πίστη. 
(2) Η παράγραφος 1 δεν θίγει το δικαίωμα του δικαιού­
χου σήματος ευρύτατα γνωστού αναφερθέντος στο άρθρο 
7 παράγραφος 2, να ζητήσει την ακύρωση κοινοτικού 
σήματος, εντός μιας προθεσμίας πέντε ετών από της 
ημερομηνίας καταχωρίσεως αυτού. 
(3) Ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος δεν δύναται να 
αντιταχθεί στην χρήση δικαιώματος, αναφερθέντος στην 
παράγραφο 1, ακόμα και αν ο δικαιούχος του σήματος 
αυτού δεν δύναται πλέον να αξιώσει την ακύρωση του 
κοινοτικού σήματος. Άρθρο 44 
[Παραγραφή διά της ανοχής) 
(1) Αν ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος έχει ανεχθεί 
τη χρησιμοποίηση μεταγενέστερου κοινοτικού σήματος 
στην Κοινότητα, επί τρία συνεχή έτη, κατά τα οποία ήταν 
εν γνώσει της χρησιμοποίησης αυτής, δεν δικαιούται να 
ζητήσει την κήρυξη της ακυρότητας του μεταγενέστερου 
σήματος ούτε να αντιταχθεί στην χρησιμοποίηση του 
μεταγενέστερου σήματος, σε σχέση με τα προϊόντα ή τις 
υπηρεσίες για τις οποίες χρησιμοποιήθηκε το μεταγενέ­
στερο σήμα, εκτός αν η δήλωση καταθέσεως του μεταγε­
νέστερου κοινοτικού σήματος έγινε κακή τη πίστει. 
(Ια) Αν ο κάτοχος άλλου προγενέστερου δικαιώματος, 
που αναφέρεται στο άρθρο 7, παράγραφος 2 α) έως δ) έχει 
ανεχθεί τη χρησιμοποίηση μεταγενέστερου κοινοτικού 
σήματος σε Κράτος μέλος όπου προστατεύεται το προγε­
νέστερο δικαίωμα, επί τρία συνεχή έτη κατά τα οποία 
ήταν εν γνώσει της χρησιμοποίησης αυτής, δεν δικαιούται 
να ζητήσει την κήρυξη της ακυρότητας του κοινοτικού 
σήματος, σε σχέση με τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες για τις 
οποίες χρησιμοποιήθηκε το κοινοτικό σήμα, εκτός αν η 
δήλωση καταθέσεως του κοινοτικού σήματος έγινε κακή 
τη πίστει. 
(2) Αμετάβλητη 
(3) Ο δικαιούχος μεταγενέστερου κοινοτικού σήματος 
δεν δικαιούται να αντιταχθεί στην χρησιμοποίηση του 
προγενέστερου δικαιώματος, που αναφέρεται στις παρα­
γράφους (1) και (Ια). Πάντως δεν είναι πλέον δυνατό να 
γίνει επίκληση του δικαιώματος αυτού κατά του μεταγε­
νέστερου κοινοτικού σήματος. 
Αριθ. C 230/26 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρθρο 45 
[Προγενέστερα δικαιώματα τοπικής ισχύος] 
(1) Ο δικαιούχος άλλου προγενεστέρου δικαιώματος 
τοπικής ισχύος δύναται νά αντιταχθεί στή* χρήση κοινο­
τικού σήματος εντός της χώρας όπου το δικαίωμα αυτό 
αναγνωρίζεται. 
(2) Η παράγραφος 1 δεν εφαρμόζεται αν ο δικαιούχος 
του προγενεστέρου δικαιώματος έχει ανεχθεί επί τρία 
συνεχή έτη, την χρήση του κοινοτικού σήματος, εκτός και 
αν η κατάθεση αυτού αντίκειται στην καλή πίστη. 
(3) Ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος δεν δύναται να 
αντιταχθεί στην χρήση δικαιώματος, αναφερθέντος στην 
παράγραφο 1, ακόμα και αν η διάταξη αυτή έχει πάψει να 
εφαρμόζεται. 
Τμήμα τέταρτο 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΤΕΡΗΣΕΩΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΚΑΙ 
ΑΚΥΡΩΣΕΩΣ, ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ 
Άρθρο 46 
[Αίτηση στερήσεως δικαιώματος ή ακυρώσεως] 
(1) Η αίτηση στερήσεως δικαιώματος ή ακυρώσεως 
κοινοτικού σήματος δύναται να υποβληθεί στην Υπηρε­
σία: 
(α) στις περιπτώσεις που ορίζουν τα άρθρα 39 μέχρι 41, 
από κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο καθώς και από 
ενώσεις, οι οποίες δύνανται να εναχθούν ενώπιον 
δικαστηρίου, για την αντιπροσώπευση των συμφερό­
ντων των κατασκευαστών, των παραγωγών, των 
παρεχόντων υπηρεσίες, των εμπόρων ή των κατανα­
λωτών 
(β) στις περιπτώσεις που ορίζει το άρθρο 42, παράγρα­
φος 1, από τον δικαιούχο του σήματος ή άλλου προγε­
νεστέρου δικαιώματος* 
(γ) στις περιπτώσεις που ορίζει το άρθρο 42 παράγρα­
φος 2, από τον δικαιούχο δικαιωμάτων πνευματικής 
ιδιοκτησίας ή βιομηχανικών σχεδίων ή υποδειγμάτων, 
από τον φέροντα το πατρώνυμο, από τον απεικονιζό­
μενο στο πορτραίτο ή από πρόσωπα εξουσιοδοτημέ­
να, δυνάμει της νομοθεσίας των Κρατών μελών, να 
επικαλεσθούν αυτά τα δικαιώματα. 
(2) Η αίτηση υποβάλλεται εγγράφως και είναι αιτιολο­
γημένη. Αναγνωρίζεται μόνον έπειτα από την καταβολή 
των φόρων. 
(3) Το άρθρο 34 παράγραφος 3, εφαρμόζεται. 
(4) Η αίτηση περί στερήσεως δικαιώματος ή ακυρώ­
σεως δεν γίνεται αποδεκτή, αν μια αίτηση η οποία έχει ίδιο Άρθρο 45 
[Προγενέστερα δικαιώματα τοπικής ισχύος] 
(1) Ο κάτοχος προγενέστερου δικαιώματος, περιορι­
σμένης τοπικής ισχύος, μπορεί να αντιταχθεί στην χρησι­
μοποίηση του κοινοτικού σήματος στην περιοχή όπου 
προστατεύεται το δικαίωμα του. 
(2) Η παράγραφος (1) παύει να εφαρμόζεται στην 
περίπτωση που ο κάτοχος προγενέστερου δικαιώματος 
έχει συναινέσει στην χρησιμοποίηση του κοινοτικού 
σήματος, στην περιοχή όπου προστατεύεται το δικαίωμα 
του, επί τρία συνεχή έτη, κατά τα οποία ήταν εν γνώσει της 
χρησιμοποίησης αυτής, εκτός αν η δήλωση καταθέσεως 
του κοινοτικού σήματος έγινε κακή τη πίστει. 
(3) Ο δικαιούχος του κοινοτικού σήματος δεν δικαιού­
ται να αντιταχθεί στην χρησιμοποίηση του δικαιώματος 
που αναφέρεται στην παράγραφο (1). Πάντως δεν είναι 
πλέον δυνατό να γίνει επίκληση του δικαιώματος αυτού 
κατά του κοινοτικού σήματος. 
Τμήμα τέταρτο 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΣΤΕΡΗΣΕΩΣ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΟΣ ΚΑΙ 
ΑΚΥΡΩΣΕΩΣ, ΕΝΩΠΙΟΝ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ 
Άρθρο 46 
[Αίτηση στερήσεως δικαιώματος ή ακυρώσεως] 
(1) Είναι δυνατό να υποβληθεί στο Γραφείο αίτηση 
ανακλήσεως των δικαιωμάτων του κατόχου κοινοτικού 
σήματος ή ακυρώσεως του σήματος: 
(α) Αμετάβλητη 
(β) στην περίπτωση εφαρμογής του άρθρου 42, παράγρα­
φος 1, από τα πρόσωπα που αναφέρονται στο άρθρο 
34, παράγραφος 1. 
(γ) Διαγράφεται 
(2) Αμετάβλητη 
(3) Αμετάβλητη 
(4) Η αίτηση ανακλήσεως ή ακυρώσεως δεν γίνεται 
αποδεκτή, εάν αίτηση με το αυτό επίδικο αντικείμενο και 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/27 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
αντικείμενο και αιτιολογία και αφορά τα ίδια πρόσωπα, 
έχει κριθεί από δικαστήριο Κράτους μέλους. 
Άρθρο 47 
[Εξέταση της αιτήσεως] 
(1) Η Υπηρεσία δύναται, αυτεπαγγέλτως ή κατόπιν 
αιτήσεως ενός εκ των ενδιαφερόμενων μερών, να αναβάλ­
λει την έκδοση αποφάσεως, όταν ένα δικαστήριο Κρά­
τους μέλους έχει επιληφθεί της υποθέσεως, σύμφωνα με το 
άρθρο 78 παράγραφος 1 και έχει υποβληθεί ανταγωγή επί 
στερήσει των δικαιωμάτων του δικαιούχου κοινοτικού 
σήματος ή ακυρώσει αυτών. 
(2) Κατά την διάρκεια της εξετάσεως της αιτήσεως 
περί στερήσεως δικαιώματος ή ακυρώσεως, η Υπηρεσία 
καλεί, όσο συχνά το κρίνει απαραίτητο, τα ενδιαφερόμε­
να μέρη να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους έναντι των 
κοινοποιήσεων των οποίων τους απευθύνει ή έναντι των 
ανακοινώσεων προερχομένων εξ άλλων προσώπων. 
(3) Η Υπηρεσία δύναται, αυτεπαγγέλτως, να κατα­
στήσει άκυρο ένα κοινοτικό σήμα το οποίο κατεχωρίσθη 
αντιθέτως προς τα άρθρα 2, 4 ή 6 παράγραφος 2 β) 
και γ). 
(4) Κατόπιν αιτήσεως του δικαιούχου κοινοτικού 
σήματος ή της Υπηρεσίας, ο δικαιούχος προγενεστέρου 
κοινοτικού σήματος, ο οποίος παρίσταται ως διάδικος 
στην διαδικασία ακυρώσεως, προσκομίζει την απόδειξη 
ότι το σήμα αυτό χρησιμοποιήθηκε, σύμφωνα με το άρθρο 
13, κατά την διάρκεια των πέντε ετών που προηγήθηκαν 
της ημερομηνίας αιτήσεως ακυρώσεως, εφόσον κατά την 
ημερομηνία αυτή ο χρόνος καταχωρίσεως του προγενε­
στέρου κοινοτικού σήματος ανήρχετο σε τουλάχιστον 
πέντε έτη. Επιπλέον, αν το σήμα αυτό είχε καταχωρισθεί 
πέντε έτη πρίν από την ημερομηνία δημοσιεύσεως της 
αιτήσεως κοινοτικού σήματος, ο δικαιούχος του προγε­
νεστέρου κοινοτικού σήματος προσκομίζει, επίσης, την 
απόδειξη ότι κατά την ημερομηνία αυτή είχαν τηρηθεί οι 
όροι, οι οποίοι αναφέρονται στο άρθρο 35 παράγραφος 2. 
Ελλείψει τέτοιας αποδείξεως, η αίτηση ακυρώσεως δεν 
γίνεται αποδεκτή. Αν το προγενέστερο κοινοτικό σήμα 
χρησιμοποιήθηκε μόνον για ένα τμήμα των προϊόντων ή 
των υπηρεσιών για τα οποία κατεχωρίσθη, θεωρείται, 
κατά την εξέταση της αιτήσεως ακυρώσεως, ότι κατεχω­
ρίσθη μόνον για τα σχετικά προϊόντα ή υπηρεσίες. Η 
παρούσα διάταξη εφαρμόζεται επί των προγενεστέρων 
σημάτων, τα οποία αναφέρονται στο άρθρο 7 παράγρα­
φος β) ή γ). την αυτή νομική βάση μεταξύ των αυτών διαδίκων έχει 
ήδη συζητηθεί σε δικαστήριο Κράτους μέλους και έχει 
εκδοθεί τελεσίδικη απόφαση. 
Άρθρο 47 
[Εξέταση της αιτήσεως] 
(1) Αμετάβλητη 
(5) Κατά την διάρκεια της διαδικασίας ακυρώσεως, η 
Υπηρεσία, αν το κρίνει σκόπιμο, καλεί τα ενδιαφερόμενα 
μέρη να συμφιλιωθούν. Προς τον σκοπό αυτό, τους 
υποβάλλει προτάσεις εφόσον κρίνει ότι η χρήση του (2) Κατά την εξέταση της αιτήσεως ανακλήσεως ή 
ακυρώσεως του δικαιώματος, το Γραφείο καλεί τα ενδια­
φερόμενα μέρη, όσο συχνά χρειάζεται, να υποβάλουν, 
εντός τακτής προθεσμίας, παρατηρήσεις επί των ανακοι­
νώσεων του άλλου μέρους ή του ίδιου του Γραφείου. 
(3) Αμετάβλητη 
(4) Αν ο δικαιούχος του κοινοτικού σήματος ή το 
Γραφείο το ζητήσουν, ο δικαιούχος προγενέστερου κοινο­
τικού σήματος, ο οποίος παρίσταται ως διάδικος στη 
διαδικασία ακυρώσεως, οφείλει να αποδείξει ότι, για μία 
περίοδο πέντε ετών πριν από την ημερομηνία υποβολής 
της αιτήσεως ακυρώσεως, το προγενέστερο κοινοτικό 
σήμα χρησιμοποιήθηκε πράγματι στην Κοινότητα, σε 
σχέση με τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες για τις οποίες είχε 
κατατεθεί ή, ότι υπήρχαν βάσιμοι λόγοι για τη μη χρησι­
μοποίηση του, υπό τον όρο ότι το προγενέστερο κοινοτικό 
σήμα ήταν, κατά την ημερομηνία αυτή, κατατεθειμένο επί 
πέντε τουλάχιστον έτη. Αν κατά την ημερομηνία δημο­
σιεύσεως της δηλώσεως καταθέσεως του κοινοτικού 
σήματος, το προγενέστερο κοινοτικό σήμα ήταν κατατε­
θειμένο επί πέντε τουλάχιστον έτη, ο δικαιούχος του 
προγενέστερου κοινοτικού σήματος οφείλει να αποδείξει 
επιπροσθέτως, ότι κατά την ημερομηνία αυτή επληρούντο 
και οι όροι του άρθρου 35, παράγραφος 2. Ελλείψει 
σχετικών αποδείξεων, η αίτηση κηρύξεως ακυρώσεως 
απορρίπτεται. Αν το προγενέστερο κοινοτικό σήμα χρη­
σιμοποιήθηκε για μέρος μόνο των προϊόντων ή των 
υπηρεσιών, για τις οποίες έχει κατατεθεί θεωρείται, για 
τους σκοπούς της εξετάσεως της αιτήσεως ακυρώσεως, 
ότι έχει κατατεθεί μόνο για το μέρος αυτό. 
(4α) Η Παράγραφος (4) εφαρμόζεται αναλόγως στα 
προγενέστερα εθνικά σήματα, που αναφέρονται στο άρ­
θρο 7, παράγραφος 2 α), υπό την προϋπόθεση ότι η 
χρησιμοποίηση στο Κράτος μέλος όπου προστατεύεται το 
προγενέστερο εθνικό σήμα αντικαθίσταται από τη χρησι­
μοποίηση στην Κοινότητα. 
(5) Κατά τη διάρκεια της διαδικασίας ακυρώσεως το 
Γραφείο καλεί, αν το κρίνει σκόπιμο, τα μέρη, να προβούν 
σε φιλικό διακανονισμό. Για το σκοπό αυτό, το Γραφείο 
υποβάλλει προτάσεις, εφόσον κρίνει ότι η μελλοντική 
Αριθ. C 230/28 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
κοινοτικού σήματος, του προγενεστέρου σήματος ή άλ­
λου προγενεστέρου δικαιώματος δύναται να υπαχθεί σε 
όρους ικανούς να αποκλείσουν τον κίνδυνο σοβαρής 
συγχύσεως του κοινού. 
(6) Το κοινοτικό σήμα διαγράφεται από το Βιβλίο 
Εκθέσεως Σημάτων, όταν η απόφαση περί στερήσεως των 
δικαιωμάτων του δικαιούχου επί του κοινοτικού σήματος 
ή ακυρώσεως αυτού λαμβάνει οριστικό χαρακτήρα. χρησιμοποίηση του κοινοτικού σήματος, του προγενέστε­
ρου σήματος ή του προγενέστερου δικαιώματος μπορεί να 
γίνει υπό προϋποθέσεις τέτοιες, ώστε να μην προκύψει 
κίνδυνος σύγχυσης για το κοινό. 
(5α) Αν από την εξέταση της αιτήσεως ανακλήσεως 
του δικαιώματος ή κηρύξεως της ακυρότητας του 
προκύψει ότι το σήμα δεν έπρεπε να είχε κατατεθεί σε 
σχέση με ορισμένα ή όλα τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες για 
τις οποίες έχει κατατεθεί, το δικαίωμα του κατόχου του 
κοινοτικού σήματος ανακαλείται ή το σήμα κηρύσσεται 
άκυρο σε σχέση με τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες αυτές. 
Στην αντίθετη περίπτωση, η αίτηση ανακλήσεως ή ακυ­
ρώσεως απορρίπτεται. 
(6) Αμετάβλητη 
ΤΙΤΛΟΣ VII 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΠΡΟΣΦΥΓΗΣ ΤΙΤΛΟΣ VII 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΠΡΟΣΦΥΓΗΣ 
Άρθρο 48 
[Αποφάσεις δυνάμενες να αποτελέσουν αντικείμενο 
προσφυγής] 
(1) Οι αποφάσεις της Υπηρεσίας είναι δυνατόν να 
αποτελέσουν αντικείμενο προσφυγής. Η προσφυγή έχει 
ανασταλτικό αποτέλεσμα. 
(2) Η απόφαση η οποία δεν περατώνει μια δίκη, όσον 
αφορά έναν από τους διαδίκους, δύναται να αποτελέσει 
αντικείμενο προσφυγής, μόνον εφόσον έχει εκδοθεί η 
οριστική απόφαση και αν η απόφαση αυτή προβλέπει την 
άσκηση χωριστής προσφυγής. 
Άρθρο 49 
[Πρόσωπα δυνάμενα να ασκήσουν προσφυγή και να 
παρασταθούν ως διάδικοι στη διαδικασία] 
Κάθε διάδικος, έναντι του οποίου έχει εκδοθεί απόφαση, η 
οποία βλάπτει τα δικαιώματα του, δύναται να ασκήσει 
προσφυγή κατά της αποφάσεως αυτής. Οι υπόλοιποι 
διάδικοι παρίστανται αυτοδικαίως, ως διάδικοι στην 
εκδίκαση της προσφυγής. 
Άρθρο 50 
[Προθεσμία και τύπος] 
Η αίτηση προσφυγής υποβάλλεται εγγράφως, στην Υπη­
ρεσία, εντός μιας προθεσμίας δύο μηνών από της κοινο­
ποιήσεως της αποφάσεως. Αναγνωρίζεται, μόνον έπειτα 
από την καταβολή του φόρου προσφυγής. Το υπόμνημα 
των μέσων τα οποία τυγχάνουν επικλήσεως, κατατίθεται, 
εγγράφως, εντός μιας προθεσμίας τεσσάρων μηνών από 
της κοινοποιήσεως της αποφάσεως. 
Άρθρο 51 
[Αναθεώρηση της αποφάσεως] 
(1) Αν η υπηρεσία της οποίας προσβάλλεται η απόφα­
ση, θεωρήσει ότι η προσφυγή είναι βάσιμη και δύναται να Άρθρο 48 
[Αποφάσεις δυνάμενες να αποτελέσουν αντικείμενο 
προσφυγής] 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Κατά αποφάσεως, η οποία δεν περατώνει την δια­
δικασία ως προς ένα των διαδίκων, μπορεί να ασκηθεί 
προσφυγή μόνο μαζί με την τελεσίδικη απόφαση, εκτός αν 
αυτή προβλέπει τη δυνατότητα χωριστής προσφυγής. 
Άρθρο 49 
[Πρόσωπα δυνάμενα να ασκήσουν προσφυγή και να 
παρασταθούν ως διάδικοι στη διαδικασία] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 50 
[Προθεσμία και τύπος] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 51 
[Αναθεώρηση της αποφάσεως] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/29 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
γίνει αποδεκτή, αναθεωρεί την απόφαση της. Η διάταξη 
αυτή δεν εφαρμόζεται όταν η διαδικασία αντιπαραθέτει 
εκείνον ο οποίος ήσκησε την προσφυγή έναντι άλλου 
διαδίκου. 
(2) Το τμήμα εκδικάσεως προσφυγών αναλαμβάνει 
αυτόματα την υπόθεση, άνευ της γνωμοδοτήσεως της 
υπηρεσίας αν η δικαιοσύνη δεν έχει αποκατασταθεί εντός 
μηνός από της υποβολής του υπομνήματος. 
Άρθρο 52 
[Εξέταση της προσφυγής] 
Αν η προσφυγή γίνει αποδεκτή, το τμήμα εκδικάσεως 
προσφυγών καλεί τους διαδίκους, όσο συχνά το κρίνει 
απαραίτητο, να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους επί των 
κοινοποιήσεων τις οποίες τους απευθύνει ή επί των 
ανακοινώσεων προερχομένων εξ άλλων προσώπων. Άρθρο 52 
[Εξέταση της προσφυγής] 
(1) Αν η προσφυγή είναι τύποις παραδεκτή το Τμήμα 
Προσφυγών εξετάζει εάν είναι και ουσία παραδεκτή. 
(2) Κατά την εξέταση της προσφυγής, το Τμήμα Προ­
σφυγών καλεί τα ενδιαφερόμενα μέρη, όσο συχνά χρει­
άζεται, να υποβάλουν, εντός τακτής προθεσμίας, παρα­
τηρήσεις επί των ανακοινώσεων του άλλου μέρους ή του 
ίδιου του Τμήματος. 
Άρθρο 53 
[Εκδίκαση της προσφυγής] 
Όταν το τμήμα εκδικάσεως προσφυγών αποφαίνεται επί 
της προσφυγής, δύναται είτε να εκτελέσει τις αρμοδιότη­
τες της υπηρεσίας η οποία εξέδωσε την προσβαλλόμενη 
απόφαση, είτε να αναπέμψει την υπόθεση σε αυτήν την 
υπηρεσία, για την νόμιμη συνέχεια των πραγμάτων. Στην 
τελευταία περίπτωση, η υπηρεσία δεσμεύεται από το 
αιτιολογικό και το διατακτικό της αποφάσεως του τμή­
ματος εκδικάσεως προσφυγών, εφόσον τα πραγματικά 
περιστατικά παραμένουν τα ίδια. Άρθρο 53 
[Εκδίκαση της προσφυγής] 
(1) Μετά την εξέταση του ουσία παραδεκτού της προ­
σφυγής, το Τμήμα Προσφυγών αποφασίζει επί της προ­
σφυγής. Μπορεί, είτε να ασκήσει οποιαδήποτε αρμοδιό­
τητα της υπηρεσίας που εξέδωσε την απόφαση, κατά της 
οποίας ασκείται προσφυγή ή να παραπέμψει την υπόθεση 
στην υπηρεσία αυτή για περαιτέρω εκδίκαση. 
(2) Αν το Τμήμα Προσφυγών παραπέμψει την υπόθεση 
για περαιτέρω εκδίκαση στην υπηρεσία κατά της απόφα­
σης της οποίας ασκήθηκε η προσφυγή, η υπηρεσία αυτή 
δεσμεύεται από την ratio decidendi του Τμήματος Προ­
σφυγών, εφόσον τα πραγματικά περιστατικά παραμένουν 
τα ίδια. 
Άρθρο 54 
[Άσκηση αναιρέσεως υπέρ των διαδίκων] 
(1) Οι αποφάσεις των τμημάτων εκδικάσεως προ­
σφυγών, δύνανται να αποτελέσουν, ενώπιον δικαστηρίου, 
αντικείμενο αναιρέσεως. Η αναίρεση έχει ανασταλτικό 
αποτέλεσμα. 
(2) Η αναίρεση ασκείται λόγω αναρμοδιότητος, παρα­
βάσεως των ουσιωδών τύπων, παραβάσεως της συνθή­
κης, του παρόντος κανονισμού ή νομικού κανόνος σχετι­
κού με την εφαρμογή τους, εφόσον δεν πρόκειται για 
κανόνα εθνικού δικαίου ή κατάχρηση εξουσίας. Η εξέτα­
ση στην οποία προβαίνει το δικαστήριο δεν αφορά την 
διαπίστωση των γεγονότων που περιλαμβάνει η απόφαση 
του τμήματος εκδικάσεως προσφυγών. Άρθρο 54 
[Άσκηση αναιρέσεως υπέρ των διαδίκων] 
(1) Οι αποφάσεις επί των προσφυγών του Τμήματος 
Προσφυγών, υπόκεινται σε αναίρεση ενώπιον του Δικα­
στηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Η άσκηση αναιρέ­
σεως έχει ανασταλτικό αποτέλεσμα. 
(2) Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/30 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΕΗ 
(3) Κάθε διάδικος δύναται να ασκήσει αναίρεση ενώ­
πιον τμήματος εκδικάσεως προσφυγών, εφόσον η απόφα­
ση αυτού βλάπτει τα δικαιώματα του. 
(4) Η αναίρεση ασκείται ενώπιον Δικαστηρίου, εντός 
προθεσμίας δύο μηνών από της κοινοποιήσεως της απο­
φάσεως του τμήματος εκδικάσεων προσφυγών. 
(5) Αν το Δικαστήριο αναπέμψει την υπόθεση στο 
τμήμα εκδικάσεως προσφυγών για την νόμιμη συνέχεια 
των πραγμάτων, η υπηρεσία αυτή δεσμεύεται από το 
αιτιολογικό και το διατακτικό της αποφάσεως του 
Δικαστηρίου, εφόσον τα πραγματικά περιστατικά παρα­
μένουν τα ίδια. (3) Αμετάβλητη 
(4) Αμετάβλητη 
(5) Αμετάβλητη 
Άρθρο 55 
[Αναίρεση υπέρ του νόμου] 
(1) Η Επιτροπή δύναται να ασκήσει, ενώπιον Δικαστη­
ρίου, αναίρεση υπέρ του νόμου κατά της αποφάσεως του 
τμήματος εκδικάσεως προσφυγών. Η αναίρεση ασκείται 
λόγω αναρμοδιότητος, παραβάσεως των ουσιωδών 
τύπων, παραβάσεως της συνθήκης, του παρόντος κανο­
νισμού ή νομικών κανόνων σχετικών με την εφαρμογή 
τους, εφόσον δεν πρόκειται για κανόνες εθνικού δικαίου ή 
κατάχρηση εξουσίας. Οι διατάξεις της παρούσης παρα­
γράφου εφαρμόζονται μόνον επί των οριστικών αποφάσε­
ων. Άρθρο 55 
[Αναίρεση υπέρ του νόμου] 
Αμετάβλητη 
(2) Αν επέρχεται αναίρεση υπέρ του νόμου, οι διάδικοι 
δεν δύνανται να την επικαλεσθούν. 
(3) Ο γραμματεύς του Δικαστηρίου κοινοποιεί την 
αναίρεση στα Κράτη μέλη και στο Συμβούλιο, τα οποία 
εντός μιας προθεσμίας δύο μηνών από της κοινοποιήσεως 
αυτής, έχουν το δικαίωμα να καταθέσουν στο Δικαστήριο 
υπομνήματα ή γραπτές παρατηρήσεις. 
(4) Η διαδικασία του προβλέπει το παρόν άρθρο δεν 
συνεπάγεται ούτε την είσπραξη, ούτε την αποκατάσταση 
των δαπανών και των εξόδων. 
ΤΙΤΛΟΣ VIII 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
Τμήμα πρώτο 
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΙΤΛΟΣ VIII 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
Τμήμα πρώτο 
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
Άρθρο 56 
[Αιτιολογία των αποφάσεων] 
Οι αποφάσεις της Υπηρεσίας είναι αιτιολογημένες. 
Δύνανται να βασίζονται μόνον επί των επικαλουμένων 
λόγων, επί των οποίων οι διάδικοι είχαν την δυνατότητα 
να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους. Άρθρο 56 
[Αιτιολογία των αποφάσεων] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/31 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρθρο 57 
[Αυτεπάγγελτος εξέταση των γεγονότων! 
Κατά την διάρκεια της διαδικασίας, η Υπηρεσία προβαί­
νει στην αυταπάγγελτο εξέταση των γεγονότων. Δέν 
λαμβάνει υπόψη τα γεγονότα, τα οποία δεν έχουν τύχει 
επικλήσεως από τους διαδίκους ή τα αποδεικτικά 
στοιχεία τα οποία δεν έχουν προσκομισθεί εμπροθέ­
σμως. 
Άρθρο 58 
[Προφορική διαδικασία] 
(1) Η Υπηρεσία προσφεύγει, εφόσον το κρίνει σκόπιμο, 
σε προφορική διαδικασία, είτε αυτεπαγγέλτως, είτε κατό­
πιν αιτήσεως ενός εκ των διαδίκων. 
(2) Η προφορική διαδικασία ενώπιον του τμήματος επί 
των εξετάσεων, του τμήματος επί των αμφισβητήσεων και 
του διοικητικού τμήματος περί σημάτων, δεν είναι δημό­
σια. 
(3) Η προφορική διαδικασία ενώπιον του τμήματος επί 
των ακυρώσεων και εκδικάσεως προσφυγών, συμπερι­
λαμβανομένης και της εκδόσεως της αποφάσεως, είναι 
δημόσια, εκτός αντιθέτου αποφάσεως της υπηρεσίας που 
έχει επιληφθεί της υποθέσεως, σε περίπτωση κατά την 
οποία η δημοσιότητα δύναται να επιφέρει, ιδίως σε έναν 
από τους διαδίκους, σημαντικές και αδικαιολόγητες 
επιπτώσεις. Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 2, η 
παρούσα διάταξη εφαρμόζεται επί της προφορικής διαδι­
κασίας ενώπιον του τμήματος επί των αμφισβητήσεων, 
στην περίπτωση που προβλέπει το άρθρο 91. 
Άρθρο 59 
[Διαδικασία αποδείξεως] 
(1) Σε κάθε διαδικασία ενώπιον της Υπηρεσίας, δύνα­
νται να ληφθούν, κυρίως, τα ακόλουθα διαδικαστικά 
μέτρα αποδείξεως: 
(α) εξέταση των διαδίκων 
(β) αίτηση πληροφοριών 
(γ) προσκόμιση εγγράφων και δειγμάτων 
(δ) εξέταση των μαρτύρων 
(ε) πραγματογνωμοσύνη· 
(στ) επιτόπιος έλεγχος· 
(ζ) έγγραφες ένορκες καταθέσεις. 
(2) Η υπηρεσία, που έχει επιληφθεί της υποθέσεως, 
δύναται να αναθέσει σε ένα από τα μέλη της να προβεί σε 
διαδικαστικά μέτρα αποδείξεως. Άρθρο 57 
[Αυτεπάγγελτος εξέταση των γεγονότων] 
(1) Κατά την ενώπιον του διαδικασία, το Γραφείο 
εξετάζει τα πραγματικά περιστατικά αυτεπαγγέλτως. 
Πάντως, κατά την διαδικασία που αφορά σχετικούς 
λόγους απόρριψης της καταθέσεως, το Γραφείο περιορίζει 
την εξέταση του στα πραγματικά περιστατικά, αποδει­
κτικά στοιχεία, επιχειρήματα και αιτήματα των μερών. 
(2) Το Γραφείο μπορεί να μη λάβει υπόψη του πραγμα­
τικά περιστατικά ή αποδεικτικά στοιχεία που δεν υπε­
βλήθησαν εμπρόθεσμα από τα ενδιαφερόμενα μέρη. 
Άρθρο 58 
[Προφορική διαδικασία] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 59 
[Διαδικασία αποδείξεως] 
Αμετάβλητη 
Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/32 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(3) Αν η Υπηρεσία κρίνει απαραίτητη την προφορική 
κατάθεση ενός διαδίκου, μάρτυρος ή εμπειρογνώμονος, 
(α) καλεί, ενώπιον αυτής, το ανωτέρω πρόσωπο, ή 
(β) ζητά, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 70 παρά-, 
γράφος 3, από τις αρμόδιες δικαστικές αρχές του 
κράτους εντός του οποίου κατοικεί το πρόσωπο αυτό, 
να λάβει την κατάθεση του. 
(4) Ένας διάδικος, μάρτυρας ή εμπειρογνώμων, κλη­
θείς ενώπιον της Υπηρεσίας, δύναται να ζητήσει, υπ' 
αυτής, την άδεια να εισακουσθεί από τις αρμόδιες δικα­
στικές αρχές του κράτους εντός του οποίου κατοικεί. Η 
Υπηρεσία, αφού λάβει αυτήν την αίτηση ή αν η κλήση δεν 
επιφέρει αποτελέσματα, δύναται, σύμφωνα με τις διατά­
ξεις του άρθρου 70 παράγραφος 3, να ζητήσει από τις 
αρμόδιες δικαστικές αρχές να λάβουν την κατάθεση του 
ανωτέρω προσώπου. 
(5) Αν διάδικος, μάρτυρας ή εμπειρογνώμων, καταθέ­
σει ενώπιον της Υπηρεσίας, αυτή δύναται, εφόσον κρίνει 
σκόπιμο να ληφθεί η κατάθεση υπό μορφή εξαναγκασμού, 
να ζητήσει από τις αρμόδιες αρχές του κράτους εντός του 
οποίου κατοικεί το ανωτέρω πρόσωπο, την επανακρόασή 
του, υπό τους νέους αυτούς όρους. 
(6) Όταν η Υπηρεσία ζητά από αρμόδια δικαστική 
αρχή να λάβει κατάθεση, δύναται να της ζητήσει να λάβει 
την κατάθεση υπό μορφή εξαναγκασμού και να επιτρέψει 
σε ένα από τα μέλη της εν λόγω υπηρεσίας να παρευρεθεί 
στην εξέταση του μάρτυρος ή του εμπειρογνώμονος και 
να τον ανακρίνει, είτε μέσω της αρχής αυτής, είτε 
ευθέως. Αμετάβλητη 
Άρθρο 60 
[Ανακοίνωση] 
Η Υπηρεσία ανακοινώνει όλες τις αποφάσεις και τις 
κλήσεις καθώς και τις κοινοποιήσεις των προθεσμιών ή 
εκείνες των οποίων η ανακοίνωση προβλέπεται από άλλες 
διατάξεις του παρόντος κανονισμού ή που ορίζονται από 
τον διευθυντή της Υπηρεσίας. 
Άρθρο 61 
[Εις ολόκληρον αποκατάσταση] 
(1) Ο αιτών ή δικαιούχος κοινοτικού σήματος ή άλλος 
διάδικος παριστάμενος σε διαδικασία, ενώπιον της Υπη­
ρεσίας, ο οποίος παρ' ότι έχει επιδείξει την δέουσα 
επιμέλεια που επιβάλλουν οι περιστάσεις, δεν ήταν σε 
θέση, έναντι της Υπηρεσίας, να τηρήσει μια προθεσμία, 
αποκαθίσταται, κατόπιν αιτήσεως, στα δικαιώματα του, 
αν το κώλυμα του είχε ως άμεσο αποτέλεσμα, δυνάμει των 
διατάξεων του παρόντος κανονισμού, την απώλεια δικαι­
ώματος ή μέσου προσφυγής. Αμετάβλητη 
(5) Αν διάδικος, μάρτυς ή εμπειρογνώμων καταθέτει 
ενώπιον του Γραφείου, το Γραφείο δύναται, εφόσον κρίνει 
σκόπιμο να δοθεί η κατάθεση ενόρκως ή με άλλο, εξ ίσου 
δεσμευτικό τρόπο, να ζητήσει, σύμφωνα με το άρθρο 70, 
παράγραφος 3, από το αρμόδιο δικαστήριο της χώρας 
όπου κατοικεί το εν λόγω πρόσωπο, να επανεξετάσει την 
κατάθεση του, υπό τους όρους αυτούς. 
(6) Αν το Γραφείο ζητήσει από αρμόδιο δικαστήριο να 
λάβει κατάθεση, δύναται να ζητήσει από το δικαστήριο, 
σύμφωνα με το άρθρο 70, παράγραφος 3, να λάβει την 
κατάθεση ενόρκως ή με άλλο, εξίσου δεσμευτικό τρόπο 
και να επιτρέψει σε στέλεχος της ενδιαφερόμενης υπηρε­
σίας να παρευρεθεί στην εξέταση και να υποβάλει ερωτή­
σεις στον διάδικο, μάρτυρα ή εμπειρογνώμονα απ' ευθεί­
ας, ή μέσω του δικαστηρίου. 
(7) Οι διάδικοι ενημερώνονται για την εξέταση μάρ­
τυρος. Έχουν το δικαίωμα να παρίστανται και να υποβά­
λουν ερωτήσεις στον μάρτυρα. 
Άρθρο 60 
[Ανακοίνωση] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 61 
[Εις ολόκληρον αποκατάσταση] 
(1) Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/33 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Η αίτηση υποβάλλεται εγγράφως, εντός δύο μηνών 
από της παύσεως του κωλύματος. Η παραληφθείσα 
πράξη ολοκληρώνεται κατά την διάρκεια αυτής της 
περιόδου. Η αίτηση γίνεται αποδεκτή μόνον κατόπιν της 
παρελεύσεως ενός έτους από της λήξεως της αθετηθείσης 
προθεσμίας. Σε περίπτωση κατά την οποία δεν έχουν 
πληρωθεί οι διατυπώσεις ανανεώσεως, η προθεσμία που 
προβλέπει το άρθρο 37 παράγραφος 3, αφαιρείται από την 
περίοδο του ενός έτους. 
(3) Η αίτηση είναι αιτιολογημένη και υποδεικνύει τα 
γεγονότα και τα αποδεικτικά στοιχεία, τα οποία τυγχά­
νουν επικλήσεως προς υποστήριξη της. Αναγνωρίζεται 
μόνον κατόπιν της καταβολής του φόρου εις ολοκλήρου 
αποκαταστάσεως. 
(4) Η Υπηρεσία, η οποία είναι αρμόδια για να κρίνει την 
παραληφθείσα πράξη, αποφασίζει και επί της αιτή­
σεως. 
(5) Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν εφαρμόζο­
νται επί των προθεσμιών, οι οποίες προβλέπονται από την 
παράγραφο 2, καθώς και από το άρθρο 26 παράγρα­
φος 1. 
(6) Ο αιτών ή δικαιούχος κοινοτικού σήματος δεν 
δύναται να αντιταχθεί στην χρήση διακριτικού γνωρίσμα­
τος υπό τρίτου, η οποία πραγματοποιήθηκε μετά καλής 
πίστεως, κατά την διάρκεια της περιόδου, η οποία 
περιλαμβάνεται μεταξύ της απώλειας του δικαιώματος 
επί της αιτήσεως ή επί του κοινοτικού σήματος και της 
αποκαταστάσεως αυτού του δικαιώματος. 
Άρθρο 62 
[Αναφορά σε γενικές αρχές] 
Ελλείψει διαδικαστικής διατάξεως προβλεπομένης από 
τον παρόντα κανονισμό, η Υπηρεσία λαμβάνει υπόψη τις 
γενικώς αποδεκτές αρχές, επί του ζητήματος αυτού, από 
τα Κράτη μέλη. 
Άρθρο 63 
[Αήξη των δημοσιονομικών υποχρεώσεων] 
(1) Το δικαίωμα απαιτήσεως της καταβολής φόρων 
της Υπηρεσίας ορίζεται ανά τετραετία, από της λήξεως 
του ημερολογιακού έτους στην διάρκεια του οποίου ο 
φόρος έχει καταστεί επιβλητέος. 
(2) Τα δικαιώματα, έναντι της Υπηρεσίας, σχετικά με 
την αποκατάσταση των φόρων ή των υπερβαλλόντων 
ποσών, τα οποία έχουν εισπραχθεί υπ' αυτής κατά την 
καταβολή των φόρων, ορίζονται ανά τετραετία, από της 
λήξεως του ημερολογιακού έτους στην διάρκεια του 
οποίου έλαβε χώρα το δικαίωμα αυτό. 
(3) Στην περίπτωση που προβλέπει η παράγραφος 1, η 
προθεσμία διακόπτεται από την κλήση για την καταβολή 
των φόρων και στην περίπτωση που προβλέπει η παρά­
γραφος 2, δι' εγγράφου αιτήσεως επιδιώκουσας την 
αξίωση του δικαιώματος. Η προθεσμία αυτή αρχίζει εκ 
νέου να ισχύει, κατά την ημερομηνία διακοπής της· λήγει (2) Αμετάβλητη 
(3) Αμετάβλητη 
(4) Αμετάβλητη 
(5) Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν εφαρμόζο­
νται στις προθεσμίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 
του άρθρου αυτού, στο άρθρο 26, παράγραφος 1 και στο 
άρθρο 34, παράγραφος 1. 
(6) Όταν ο δηλών ή ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος 
αποκατασταθεί στα δικαιώματα του, δεν μπορεί να 
επικαλεσθεί τα δικαιώματα αυτά έναντι τρίτου, σε σχέση 
με προϊόντα ή υπηρεσίες που ο τρίτος έχει κυκλοφορήσει 
στο εμπόριο καλή τη πίστει υπό το σήμα αυτό, κατά το 
διάστημα μεταξύ της απώλειας των δικαιωμάτων και της 
δημοσίευσης της αποκατάστασης των δικαιωμάτων 
αυτών. 
Άρθρο 62 
[Αναφορά σε γενικές αρχές] 
Ελλείψει συγκεκριμένης διατάξεως περί διαδικασίας 
στον παρόντα κανονισμό, στον κανονισμό εφαρμογής, 
στον κανονισμό περί τελών ή στους διαδικαστικούς 
κανόνες του Τμήματος Προσφυγών, το Γραφείο λαμβάνει 
υπόψη τις γενικά παραδεδεγμένες δικονομικές αρχές των 
Κρατών μελών. 
Άρθρο 63 
[Αήξη των δημοσιονομικών υποχρεώσεων] 
Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/34 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
το αργότερο έξι μήνες από της λήξεως του ημερολογιακού 
έτους, στην διάρκεια του οποίου τέθηκε, αρχικώς, σε 
ισχύ, εκτός και αν δεν έχει κινηθεί δικαστική ενέργεια για 
την αξίωση αυτού του δικαιώματος· σε τέτοιες περιπτώ­
σεις, η προθεσμία λήγει το νωρίτερο σε ένα έτος, από της 
ημερομηνίας κατά την οποία η απόφαση απέκτησε ισχύ 
δεδικασμένου. 
Τμήμα δεύτερο 
ΔΑΠΑΝΕΣ 
Άρθρο 64 
[Κατανομή των δαπανών] 
(1) Κάθε διάδικος παριστάμενος σε διαδικασία αμφι­
σβητήσεως, στερήσεως δικαιώματος ή ακυρώσεως επι­
βαρύνεται με τις δαπάνες τις οποίες προξένησε, εκτός 
αντιθέτου αποφάσεως του τμήματος επί των αμφισβητή­
σεων ή του τμήματος επί των ακυρώσεων, η οποία ορίζει, 
στο μέτρο που επιβάλλεται από την δικαιοσύνη, μια 
διαφορετική κατανομή των απαιτούμενων δαπανών από 
μια προφορική διαδικασία, ή από ένα διαδικαστικό μέτρο 
αποδείξεως. Δύναται επίσης, κατόπιν αιτήσεως, να εκδο­
θεί απόφαση σχετικά με την κατανομή των δαπανών όταν 
αποσύρεται η αίτηση κοινοτικού σήματος, η εναντίωση ή 
η αίτηση στερήσεως δικαιώματος ή ακυρώσεως, όταν δεν 
ανανεώνεται η καταχώριση κοινοτικού σήματος ή όταν ο 
δικαιούχος παραιτείαι εξ αυτού. 
(2) Η παράγραφος 1 εφαρμόζεται επί των δαπανών οι 
οποίες προξενούνται από διαδίκους παριστάμενους σε 
διαδικασία, εκδικάσεως προσφυγής. Η απόφαση του 
τμήματος εκδικάσεως προσφυγών σχετικά με την κατα­
νομή των δαπανών δύναται, εντούτοις, να αναφέρεται στο 
σύνολο των απαραιτήτων δαπανών και ιδίως στα έξοδα 
μεταβιβάσεως, διαμονής και αμοιβής ενός υπαλλήλου, 
συμβούλου ή δικηγόρου. 
(3) Κατόπιν αιτήσεως, ο γραμματεύς του τμήματος επί 
των αμφισβητήσεων ή του τμήματος επί των ακυρώσεων 
ορίζει το πληρωτέο ποσό των δαπανών, δυνάμει της 
αποφάσεως κατανομής. Το ποσό αυτό δύναται, βάσει 
αιτήσεως, να τροποποιηθεί διά αποφάσεως του τμήματος 
επί των αμφισβητήσεων ή του τμήματος επί των ακυρώ­
σεων. 
Άρθρο 65 
[Εκτέλεση των αποφάσεων σχετικών με τον ορισμό των 
δαπανών] 
(1) Κάθε οριστική απόφαση της Υπηρεσίας, η οποία 
ορίζει το σύνολο των δαπανών, είναι τίτλος εκτελε­
στός. 
(2) Η αναγκαστική εκτέλεση ρυθμίζεται από τους 
κανόνες της ισχύουσας πολιτικής δικονομίας στο κράτος 
στο οποίο λαμβάνει χώρα. Ο εκτελεστήριος τύπος 
περιάπτεται, κατόπιν ελέγχου της γνησιότητος του τίτλου 
από την εθνική αρχή την οποία ορίζουν για αυτό το σκοπό ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Τμήμα δεύτερο 
ΔΑΠΑΝΕΣ 
Άρθρο 64 
[Κατανομή των δαπανών] 
(1) Κάθε διάδικος, κατά την εκδίκαση ενστάσεως ή 
αιτήσεως ανακλήσεως ή ακυρώσεως του σήματος ή 
προσφυγής, βαρύνεται με τα έξοδα του, εκτός αν με 
απόφαση τμήματος ενστάσεων ή τμήματος ακυρώσεως ή 
τμήματος προσφυγών, διατάσσεται, για λόγους δικαι­
οσύνης, διαφορετικός επιμερισμός των βασικών εξόδων, 
περιλαμβανομένων και των εξόδων μετακίνησης και 
παραμονής και της αποζημίωσης των εμπειρογνωμόνων, 
συμβούλων ή δικηγόρων. Απόφαση επιμερισμού των 
εξόδων μπορεί να εκδοθεί και κατόπιν αιτήσεως, στην 
περίπτωση που η δήλωση κατάθεσης κοινοτικού σήμα­
τος, η ένσταση, η αίτηση ανάκλησης ή ακύρωσης σήμα­
τος αποσυρθεί, ή αν δεν ανανεωθεί η κατάθεση κοινοτικού 
σήματος ή αν ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος παραιτη­
θεί από αυτό. 
(2) Διαγράφεται 
(3) Αμετάβλητη 
Άρθρο 65 
[Εκτέλεση των αποφάσεων σχετικών με τον ορισμό των 
δαπανών] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/35 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
οι κυβερνήσεις των Κρατών μελών και η οποία ενημερώνει 
σχετικώς την Υπηρεσία και το Δικαστήριο. 
(3) Έπειτα από την πλήρωση αυτών των διατυπώσεων, 
κατόπιν αιτήσεως του ενδιαφερομένου, εκείνος δύναται 
να προσβάλει την αναγκαστική εκτέλεση προσφεύγοντας 
απευθείας στο αρμόδιο όργανο, σύμφωνα με την ισχύουσα 
εθνική νομοθεσία. 
(4) Η αναγκαστική εκτέλεση δύναται να ανασταλεί 
μόνον δυνάμει αποφάσεως του Δικαστηρίου. Εντούτοις, ο 
έλεγχος της νομιμότητος των εκτελεστικών μέτρων επα­
φίεται στην αρμοδιότητα των εθνικών δικαστηρίων. 
Τμήμα τρίτο 
ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ ΤΩΝ 
ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ Τμήμα τρίτο 
ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΚΑΙ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ ΤΩΝ 
ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ 
Άρθρο 66 
[Βιβλίο Εκθέσεων κοινοτικών Σημάτων] 
Η Υπηρεσία διαθέτει ένα Βιβλίο Εκθέσεων, το οποίο 
καλείται Βιβλίο Εκθέσεων κοινοτικών Σημάτων και όπου 
αναγράφονται όλα τα ενδεικτικά στοιχεία, των οποίων η 
καταχώριση προβλέπεται από τον παρόντα κανονισμό. 
Το κοινό έχει πρόσβαση στο Βιβλίο Εκθέσεων. Άρθρο 66 
[Βιβλίο Εκθέσεων κοινοτικών Σημάτων] 
Το Γραφείο τηρεί βιβλίο, το οποίο καλείται Βιβλίο Κοινο­
τικών Σημάτων και περιλαμβάνει όλα τα στοιχεία η 
καταχώριση των οποίων προβλέπεται από τον παρόντα 
κανονισμό ή από τον κανονισμό εφαρμογής. Το Βιβλίο 
είναι προσιτό στο κοινό. 
Άρθρο 67 
[Πρόσβαση του κοινού] 
(1) Το κοινό έχει πρόσβαση στους φακέλους, σχετι­
κούς με τις αιτήσεις κοινοτικών σημάτων, οι οποίοι δεν 
έχουν ακόμα δημοσιευθεί, μόνον κατόπιν συμφωνίας του 
αιτούντος. 
(2) Οποιοσδήποτε προσκομίζει την απόδειξη ότι ο 
αιτών κοινοτικό σήμα ισχυρίσθηκε, αμέσως ή εμμέσως, 
ότι κατόπιν της καταχωρίσεως του σήματος θα το χρησι­
μοποιήσει εναντίον αυτού, δύναται να συμβουλευθεί τον 
φάκελο πριν από την δημοσίευση της αιτήσεως και άνευ 
της εγκρίσεως του αιτούντος. 
(3) Έπειτα από την δημοσίευση της αιτήσεως κοινοτι­
κού σήματος το κοινό έχει, κατόπιν αιτήσεως, πρόσβαση 
στους φακέλους της αιτήσεως αυτής. Εντούτοις, η πρό­
σβαση του κοινού σε ορισμένα έγγραφα των φακέλων, 
δύναται να αποκλεισθεί. Άρθρο 67 
[Πρόσβαση του κοινού] 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Αμετάβλητη 
(3) Μετά τη δημοσίευση της δήλωσης του κοινοτικού 
σήματος, οι φάκελοι της δήλωσης και του σχετικού 
σήματος είναι προσιτοί στο κοινό, για εξέταση, κατόπιν 
αιτήσεως. Πάντως, ορισμένα έγγραφα του φακέλου, είναι 
δυνατό να εξαιρούνται της εξέτασης, σύμφωνα με τις 
διατάξεις του κανονισμού εφαρμογής. 
Άρθρο 68 
[Δελτίο κοινοτικών σημάτων] 
Η Υπηρεσία δημοσιεύει περιοδικώς, ένα Δελτίο κοινοτι­
κών Σημάτων, το οποίο περιλαμβάνει τις εγγραφές του Άρθρο 68 
[Δελτίο κοινοτικών σημάτων] 
Το Γραφείο δημοσιεύει περιοδικά: 
Αριθ. C 230/36 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Βιβλίου Εκθέσεων κοινοτικών Σημάτων, καθώς και τα 
υπόλοιπα ενδεικτικά στοιχεία, η δημοσίευση των οποίων 
ορίζεται από τον παρόντα κανονισμό. 
Άρθρο 69 
[Ταξινόμηση] 
Τα προϊόντα και οι υπηρεσίες για τα οποία κατατίθενται 
τα κοινοτικά σήματα, ταξινομούνται σύμφωνα με το 
σύστημα ταξινομήσεως, το οποίο εφαρμόζει η Υπηρε­
σία. 
Άρθρο 70 
[Διοικητική και δικαστική συνεργασία] 
(1) Εκτός αντιθέτου διατάξεως προς τον παρόντα 
κανονισμό, η Υπηρεσία και τα Δικαστήρια ή άλλες 
αρμόδιες αρχές των Κρατών μελών συνεργάζονται αμοι­
βαίως, κατόπιν αιτήσεως, διά της ανταλλαγής πληροφο­
ριών και φακέλων. Όταν η Υπηρεσία κοινοποιεί τους 
φακέλους στα δικαστήρια, στα υπουργεία και στις κε­
ντρικές υπηρεσίες της βιομηχανικής ιδιοκτησίας, η κοι­
νοποίηση αυτή δεν υποβάλλεται στους περιορισμούς τους 
οποίους προβλέπει το άρθρο 67. 
(2) Οι πληροφορίες οι οποίες συγκεντρώνονται, 
σύμφωνα με την παράγραφο 1, δεν δύνανται να χρησιμο­
ποιηθούν παρά μόνον για τον σκοπό, για τον οποίο 
εζητήθησαν. Η Υπηρεσία και τα δικαστήρια ή άλλες 
αρμόδιες αρχές των Κρατών μελών καθώς και οι υπάλ­
ληλοι ή τα υπόλοιπα μέλη του προσωπικού τους, υποχρε­
ούνται να μην μεταδίδουν τις πληροφορίες, τις οποίες 
συγκεντρώνουν, σύμφωνα με την παράγραφο 1 και που 
αποτελούν εκ φύσεως επαγγελματικά απόρρητα. 
(3) Κατόπιν αποφάσεως της Υπηρεσίας, τα δικαστήρια 
ή άλλες αρμόδιες αρχές των Κρατών μελών προβαίνουν 
για λογαριασμό της Υπηρεσίας και εντός των ορίων των 
αρμοδιοτήτων τους στην λήψη διαδικαστικών μέτρων 
αποδείξεως ή άλλων δικαστικών ενεργειών. 
Άρθρο 71 
[Ανταλλαγή δημοσιεύσεων] 
Η Υπηρεσία και οι κεντρικές υπηρεσίες της βιομηχανικής 
ιδιοκτησίας των Κρατών μελών, ανταλλάσσουν, βάσει 
αιτήσεως, για την κάλυψη των αναγκών τους και δωρεάν 
ένα ή περισσότερα τεύχη των αντιστοίχων δημοσιεύσεων 
τους. (α) Δελτίο Κοινοτικών Σημάτων με τις καταχωρίσεις στο 
Βιβλίο Κοινοτικών Σημάτων και άλλα στοιχεία η 
δημοσίευση των οποίων προβλέπεται από τον παρό­
ντα κανονισμό· 
(β) Δελτίο του Γραφείου Κοινοτικών Σημάτων με ανακοι­
νώσεις και γενικής φύσης πληροφορίες προερχόμενες 
από τον Πρόεδρο του Γραφείου, καθώς και οποιαδή­
ποτε πληροφορία σχετική με τον παρόντα κανονισμό 
και την εφαρμογή του. 
Άρθρο 69 
[Ταξινόμηση] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 70 
[Διοικητική και δικαστική συνεργασία] 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Αμετάβλητη 
(3) Αμετάβλητη 
(4) Κάθε Κράτος μέλος καθορίζει μια κεντρική υπηρε­
σία η οποία αναλαμβάνει να δέχεται τις παρακλητικές 
εντολές του Γραφείου και να τις προωθεί στην αρμόδια 
προς ενέργεια αρχή. 
Άρθρο 71 
[Ανταλλαγή δημοσιεύσεων] 
(1) Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/37 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Τμήμα τέταρτο 
ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΥΣΗ 
Άρθρο 72 
[Γενικές αρχές σχετικές με την αντιπροσώπευση] 
(1) Υποχρεούται να αντιπροσωπεύεται ενώπιον της 
Υπηρεσίας. 
(2) Εντούτοις, φυσικά και νομικά πρόσωπα, τα οποία 
δεν διαθέτουν ούτε κατοικία ούτε έδρα, εντός της Κοινό­
τητος, αντιπροσωπεύονται σε όλες τις διαδικασίες που 
διεξάγονται ενώπιον της Υπηρεσίας. 
(3) Τα φυσικά και νομικά πρόσωπα, τα οποία διαθέ­
τουν κατοικία ή έδρα εντός της Κοινότητος, δύνανται να 
ενεργούν, ενώπιον της Υπηρεσίας, διά μέσου υπαλλήλου 
τους· αυτός υποχρεούται να έχει την εξουσιοδότηση τους. 
Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 2, ο υπάλληλος 
νομικού προσώπου, προβλεπομένου από την παρούσα 
παράγραφο δύναται, επίσης, κατά περίπτωση, να ενεργή­
σει επ' ονόματι άλλων νομικών προσώπων, τα οποία είναι 
οικονομικά συνδεόμενα με το ανωτέρω πρόσωπο. (2) Το Γραφείο μπορεί να συνάπτει συμφωνίες για την 
ανταλλαγή ή αποστολή δημοσιεύσεων. 
Τμήμα τέταρτο 
ΑΝΉΠΡΟΣΩΠΕΥΣΗ 
Άρθρο 72 
[Γενικές αρχές σχετικές με την αντιπροσώπευση] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 73 
[Επαγγελματική αντιπροσώπευση] 
(1) Η αντιπροσώπευση των φυσικών και νομικών προ­
σώπων, ενώπιον της Υπηρεσίας, δύναται να εξασφαλι­
σθεί: 
(α) από δικηγόρο, ο οποίος δικαιούται να εξασκεί το 
επάγγελμα του στην επικράτεια Κράτους μέλους και 
έχει την επαγγελματική του στέγη εντός της Κοινότη­
τος, στο μέτρο που εντός του κράτους αυτού δύναται 
να ενεργήσει ως αντιπρόσωπος για ζητήματα αφορώ-
ντα τα σήματα, ή 
(β) από τους προκρινόμενους αντιπροσώπους, εγγεγραμ­
μένους στον πίνακα τον οποίο διαθέτει για αυτόν τον 
σκοπό η Υπηρεσία. 
(2) Στον κατάλογο των προκρινομένων αντιπροσώ­
πων, δύναται να εγγραφεί κάθε φυσικό πρόσωπο, το 
οποίο: 
(α) έχει την ιθαγένεια Κράτους μέλους· 
(β) έχει την επαγγελματική του στέγη ή τον τόπο εργα­
σίας του εντός της Κοινότητος· 
(γ) δικαιούται να αντιπροσωπεύει, για ζητήματα αφορώ-
ντα τα σήματα, φυσικά ή νομικά πρόσωπα, ενώπιον 
των αρμοδίων υπηρεσιών του Κράτους μέλους, εντός 
του οποίου ασκεί το επάγγελμα του ή εργάζεται ως 
υπάλληλος. Όταν, εντός του κράτους αυτού, η εξου­
σιοδότηση δεν υπάγεται στην απαίτηση ειδικής επαγ­
γελματικής ειδικεύσεως, κάθε άτομο το οποίο ενεργεί, 
όσον αφορά τα σήματα, ενώπιον των αρμοδίων υπη-Άρθρο 73 
[Επαγγελματική αντιπροσώπευση] 
Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/38 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ρεσιών του κράτους αυτού και ζητά την εγγραφή του 
στον πίνακα, υποχρεούται να έχει ασκήσει κανονικώς 
το επάγγελμα του τουλάχιστον επί πέντε έτη. 
(3) Η εγγραφή πραγματοποιείται κατόπιν αιτήσεως, 
συνοδευομένης από μια βεβαίωση της κεντρικής υπηρε­
σίας βιομηχανικής ιδιοκτησίας, η οποία πιστοποιεί ότι 
πληρούνται οι όροι που αναφέρονται στην παρά­
γραφο 2. 
ΤΙΤΛΟΣ IX 
ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΩΣ 
ΠΡΟΣ ΤΑ ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΣΗΜΑΤΑ ΤΙΤΛΟΣ IX 
ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΩΣ 
ΠΡΟΣ ΤΑ ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΣΗΜΑΤΑ 
Τμήμα πρώτο 
ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΑ Τμήμα πρώτο 
ΔΙΚΑΣΤΙΚΗ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΑ 
Άρθρο 73α 
Εκτός αντιθέτου διατάξεως του παρόντος κανονισμού, η 
Σύμβαση για τη δικαστική αρμοδιότητα και εκτέλεση των 
δικαστικών αποφάσεων επί αστικών και εμπορικών υπο­
θέσεων, η οποία υπεγράφη στις Βρυξέλλες στις 27 Σε­
πτεμβρίου 1968, όπως τροποποιήθηκε από τη Σύμβαση 
προσχωρήσεως, στη Σύμβαση αυτή, του Βασιλείου της 
Δανίας, της Ιρλανδίας και του Ηνωμένου Βασιλείου της 
Μεγάλης Βρετανίας και Βορείου Ιρλανδίας, η οποία 
υπεγράφη στο Λουξεμβούργο στις 9 Οκτωβρίου 1978 και 
από τη Σύμβαση προσχωρήσεως στη Σύμβαση αυτή της 
Ελληνικής Δημοκρατίας, η οποία υπεγράφη στο Λου­
ξεμβούργο στις 25 Οκτωβρίου 1982, εφαρμόζεται επί των 
αγωγών περί κοινοτικών σημάτων και των σχετικών 
δικαστικών αποφάσεων. Οι τρεις ανωτέρω Συμβάσεις θα 
αναφέρονται στο εξής ως «Σύμβαση για τη δικαστική 
αρμοδιότητα και εκτέλεση». 
Άρθρο 74 
[Αρμοδιότητα των δικαστηρίων των Κρατών μελών για την 
εκδίκαση πράξεων παραποιήσεως ή απομιμήσεως 
κοινοτικών σημάτων] 
(1) Οι πράξεις παραποιήσεως ή απομιμήσεως κοινοτι­
κού σήματος εκδικάζονται από το δικαστήριο του Κρά­
τους μέλους, εντός του οποίου ο κατηγορούμενος έχει την 
κατοικία του ή, ελλείψει αυτής, ένα ίδρυμα. Αν ο κατη­
γορούμενος δεν έχει ούτε την κατοικία του ούτε ίδρυμα 
στην επικράτεια Κράτους μέλους, η υπόθεση παραπέμπε­
ται σε δικαστήριο του Κράτους μέλους, εντός του οποίου ο 
ενάγων έχει την κατοικία του ή ελλείψει αυτής, ένα 
ίδρυμα. Αν ούτε ο κατηγορούμενος, ούτε ο ενάγων, δεν 
διαθέτουν μια τέτοια κατοικία ή ίδρυμα, η υπόθεση 
παραπέμπεται σε δικαστήριο του κράτους στο οποίο 
εδρεύει η.Υπηρεσία. Το δικαστήριο που επιλαμβάνεται 
της υποθέσεως έχει αρμοδιότητα για την εκδίκαση όλων 
των πράξεων παραποιήσεως ή απομιμήσεως οι οποίες διε-
πράχθησαν στην επικράτεια παντός Κράτους μέλους. Άρθρο 74 
[Αρμοδιότητα τών δικαστηρίων των Κρατών μελών για την 
εκδίκαση πράξεων παραποιήσεως ή απομιμήσεως 
κοινοτικών σημάτων] 
(1) Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/39 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Οι πράξεις παραποιήσεως ή απομιμήσεως κοινοτι­
κού σήματος δύνανται, επίσης, να εκδικασθούν από το 
δικαστήριο του Κράτους μέλους, εντός του οποίου δια­
πράχθηκε η παραποίηση ή η απομίμηση. Το δικαστήριο 
που επιλαμβάνεται της υποθέσεως, έχει αρμοδιότητα 
μόνον για την εκδίκαση πράξεων παραποιήσεως ή απο­
μιμήσεως, οι οποίες διεπράχθησαν στην επικράτεια αυτού 
του Κράτους μέλους. 
(3) Αν το δικαστήριο που έχει επιληφθεί της υποθέσεως 
κρίνει ότι το κοινοτικό σήμα έχει απομιμηθεί από άλλο 
κοινοτικό σήμα, απαγορεύει την χρήση αυτού σε όλη την 
επικράτεια της Κοινότητος· σε διαφορετικές περιπτώ­
σεις, η απαγορευτική απόφαση ισχύει μόνον για το 
Κράτος μέλος, στην επικράτεια του οποίου έχει δια­
πραχθεί η απομίμηση. (2) Αμετάβλητη 
Άρθρο 75 
[Συμπληρωματικές διατάξεις] 
Τα Κράτη μέλη ρυθμίζουν ώστε οι πράξεις παραποιήσεως 
ή απομιμήσεως κοινοτικών σημάτων, να εκδικάζονται σε 
πρώτο βαθμό δικαιοδοσίας από ένα δικαστήριο, για το 
σύνολο της επικρατείας τους η για πολλές δικαστικές 
περιφέρειες. (3) Αν το δικαστήριο κατά την εκδίκαση της αγωγής 
διαπιστώσει ότι η προσβολή του δικαιώματος επί του 
κοινοτικού σήματος συνίσταται σε χρησιμοποίηση άλλου 
σήματος ή άλλου σημείου, απαγορεύει την χρησιμοποίη­
ση του τελευταίου αυτού σήματος ή άλλου σημείου σε 
ολόκληρη την Κοινότητα* κατά τον ίδιο τρόπο διατάσσει 
προσωρινά μέτρα. 
(4) Οποιοδήποτε δικαστήριο Κράτους μέλους που έχει 
επιληφθεί υποθέσεως κοινοτικού σήματος, μπορεί αυτε­
παγγέλτως ή κατόπιν αιτήσεως ενός των διαδίκων, να 
ζητήσει από το Γραφείο γνωμοδότηση για τη σημασία της 
έννοιας, ορισμών και προφοράς λέξεων που περιλαμβά­
νονται στο επίδικο σήμα ή σημείο. Η γνωμοδότηση αυτή 
θεωρείται ως αποδεικτικό στοιχείο στην υπόθεση του εν 
λόγω δικαστηρίου. 
Άρθρο 75 
[Συμπληρωματικές διατάξεις] 
Αμετάβλητη 
Τμήμα δεύτερο 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ 
Άρθρο 76 
[Εφαρμοστέοι κανόνες] 
Εκτός αντιθέτου διατάξεως του παρόντος κανονισμού, οι 
πράξεις παραποιήσεως ή απομιμήσεως κοινοτικού σήμα­
τος υπάγονται στους διαδικαστικούς κανόνες της νομο­
θεσίας των Κρατών μελών, οι οποίοι εφαρμόζονται σε 
περιπτώσεις παραποιήσεως ή απομιμήσεως εθνικού 
σήματος. 
Άρθρο 77 
[Ασκηση αγωγής επί παραποιήσει ή απομιμήσει 
κοινοτικού σήματος] 
(1) Η αγωγή επί παραποιήσει ή απομιμήσει κοινοτικού 
σήματος ασκείται από τον δικαιούχο του κοινοτικού 
σήματος. Κάτοχος αδείας εκμεταλλεύσεως δύναται να 
ασκήσει αγωγή επί παραποιήσει ή απομιμήσει κοινοτικού 
σήματος, μόνον με την συγκατάθεση του δικαιούχου. Τμήμα δεύτερο 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ 
Άρθρο 76 
[Εφαρμοστέοι κανόνες] 
Εκτός αντιθέτου διατάξεως του παρόντος κανονισμού, οι 
αγωγές και αιτήσεις προσωρινών μέτρων λόγω προ­
σβολής κοινοτικού σήματος, διέπονται από τους διαδικα­
στικούς κανόνες περί αγωγών προσβολής εθνικού σήμα­
τος, οι οποίοι ισχύουν στο Κράτος μέλος σε δικαστήριο 
του οποίου εκδικάζεται η αγωγή προσβολής. 
Άρθρο 77 
[Άσκηση αγωγής επί παραποιήσει ή απομιμήσει 
κοινοτικού σήματος] 
Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/40 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Κάθε κάτοχος αδείας εκμεταλλεύσεως δύναται να 
παρέμβει στην διαδικασία επί παραποιήσει ή απομιμήσει 
κοινοτικού σήματος, η οποία έχει κινηθεί, από τον 
δικαιούχο του κοινοτικού σήματος, για να επιτύχει την 
αποκατάσταση της προξενηθείσης κατ' αυτού ζημίας. 
Άρθρο 78 
[Ανταγωγή επί στερήσει ή ακυρώσει κοινοτικού 
σήματος] 
(1) Το δικαστήριο που επιλαμβάνεται της εκδικάσεως 
πράξεων παραποιήσεως ή απομιμήσεως κοινοτικού 
σήματος είναι αρμόδιο για να κρίνει την ανταγωγή επί 
στερήσει των δικαιωμάτων του δικαιούχου επί του σήμα­
τος ή ακυρώσει αυτού, η οποία υποβάλλεται από τον 
αρχικό εναγόμενο. 
(2) Η ανταγωγή επί στερήσει των δικαιωμάτων του 
δικαιούχου κοινοτικού σήματος ή επί ακυρώσει του 
ανωτέρω σήματος, δεν γίνεται αποδεκτή αν μια ανταγωγή 
η οποία περιλαμβάνει το ίδιο αντικείμενο, την αυτή 
αιτιολογία και αφορά τα ίδια πρόσωπα, έχει κριθεί από 
την Υπηρεσία. 
(3) Το άρθρο 47 παράγραφος 2 μέχρι 5 εφαρμόζεται. 
(4) Αν το δικαστήριο αποφασίσει την στέρηση των 
δικαιωμάτων του δικαιούχου ή την ακύρωση του κοινοτι­
κού σήματος, διατάζει, αυτεπαγγέλτως, την διαγραφή του 
ανωτέρω σήματος. Η διαγραφή πραγματοποιείται από 
την Υπηρεσία, βάσει της αιτήσεως του επιμελέστερου 
διαδίκου, μόλις η απόφαση αποκτήσει ισχύ διαδικασμέ-
νου. 
Άρθρο 79 
[Αναστολή της διαδικασίας] 
(1) Το δικαστήριο που έχει επιληφθεί, σύμφωνα με το 
άρθρο 78 παράγραφος 1, της εκδικάσεως ανταγωγής επί 
στερήσει των δικαιωμάτων του δικαιούχου κοινοτικού 
σήματος δύναται, αυτεπαγγέλτως ή κατόπιν αιτήσεως 
ενός εκ των διαδίκων, να αναβάλλει την έκδοση αποφά­
σεως και να καλέσει τον αρχικό εναγόμενο να υποβάλλει 
μια αίτηση περί στερήσεως δικαιώματος ή ακυρώσεως 
ενώπιον της Υπηρεσίας, εντός της ταχθείσης προθε­
σμίας. 
(2) Το δικαστήριο που επιλαμβάνεται της εκδικάσεως 
πράξεων σχετικών με κοινοτικά σήματα δύναται, επίσης, 
αυτεπαγγέλτως ή κατόπιν αιτήσεως ενός εκ των διαδίκων 
να αναβάλλει την έκδοση αποφάσεως, όταν μια αίτηση 
περί στερήσεως των δικαιωμάτων του δικαιούχου κοινο­
τικού σήματος ή ακυρώσεως του ανωτέρω σήματος, 
υποβάλλεται ενώπιον της Υπηρεσίας. 
Άρθρο 80 
[Επιχειρήματα επί της ουσίας] 
Η στέρηση των δικαιωμάτων του δικαιούχου κοινοτικού 
σήματος και η ακύρωση του ανωτέρω σήματος δεν 
δύνανται να τύχουν επικλήσεως ως επιχειρήματα επί της 
ουσίας, κατά την διάρκεια διαδικασίας σχετικής με 
τέτοιο σήμα. Άρθρο 78 
[Ανταγωγή επί στερήσει ή ακυρώσει κοινοτικού 
σήματος] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 79 
[Αναστολή της διαδικασίας] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 80 
[Επιχειρήματα επί της ουσίας] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/41 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ΤΙΤΛΟΣ Χ 
ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ 
ΜΕΛΩΝ ΤΙΤΛΟΣ Χ 
ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ 
ΜΕΛΩΝ 
Τμήμα πρώτο 
ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΩΝ ΣΩΡΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΩΝ 
Άρθρο 81 
(1) Αν ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος είναι, επίσης, 
σε ένα Κράτος μέλος, δικαιούχος εθικού σήματος, ομοίου 
με το κοινοτικό σήμα ή ομοιογενούς, για προϊόντα ή 
υπηρεσίες όμοιες ή ομοιογενείς με εκείνες για τις οποίες το 
κοινοτικό σήμα κατεχωρίσθη, η ενέργεια του σήματος 
αυτού αναστέλλεται μόλις δημοσιευθεί η καταχώριση του 
κοινοτικού σήματος και καθ' όλη την διάρκεια ισχύος 
αυτού του τελευταίου. 
(2) Εντούτοις, ο δικαιούχος του κοινοτικού σήματος 
δύναται να επικαλεσθεί, σε όφελος του ανωτέρω σήματος, 
την ημερομηνία κτήσεως του κοινοτικού σήματος, όσον 
αφορά το Κράτος μέλος στο οποίο ήταν ή εξακολουθεί να 
είναι καταχωρισμένο το εθνικό σήμα. 
(3) Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 1, το εθνικό 
σήμα δεν επανακτά ισχύ όταν το κοινοτικό σήμα διαγρά­
φεται, εφόσον ο δικαιούχος έχει κηρυχθεί έκπτωτος των 
δικαιωμάτων του, ελλείψει ευρείας χρησιμοποιήσεως του 
σήματος. Τμήμα πρώτο 
ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΩΝ ΣΩΡΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΩΝ 
Άρθρο 81 
(1) Αν ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος είναι επίσης, 
σε Κράτος μέλος, δικαιούχος εθνικού σήματος, το οποίο 
είναι πανομοιότυπο ή παρόμοιο με το κοινοτικό σήμα και 
καλύπτει πανομοιότυπα ή παρόμοια αγαθά ή υπηρεσίες 
για τις οποίες, είναι κατατεθειμένο το κοινοτικό σήμα, τα 
αποτελέσματα του εθνικού σήματος αναστέλλονται, με 
τη δημοσίευση της κατάθεσης του κοινοτικού σήματος, 
στο μέτρο που δίδουν τα αυτά δικαιώματα με εκείνα που 
παρέχει το κοινοτικό σήμα, επί όσο χρονικό διάστημα το 
κοινοτικό σήμα παράγει αποτελέσματα. 
(Ια) Εφόσον, σε ένα Κράτος μέλος, έχει ασκηθεί αγωγή 
λόγω προσβολής του δικαιώματος επί κοινοτικού σήμα­
τος, βάσει κοινοτικού σήματος ή εθνικού σήματος, το 
οποίο δεν δίδει τα αυτά δικαιώματα με εκείνα που παρέχει 
το κοινοτικό σήμα, δεν είναι δυνατό να ασκηθεί νέα 
αγωγή κατά του αυτού εναγομένου ή του εκδοχέως του για 
την ίδια ή όμοια μεταγενέστερη προσβολή, σχετικά με το 
άλλο σήμα. 
(2) Πάντως, ο δικαιούχος του κοινοτικού σήματος 
μπορεί να επικαλεσθεί, σε όφελος του κοινοτικού σή μα-
~Τος, την ημερομηνία κτήσεως του εθνικού σήματος, στο 
Κράτος μέλος στο οποίο υφίσταται ή εξακολουθεί να είναι 
κατατεθειμένο το εθνικό σήμα. 
(3) Κατά παρέκκλιση από την παράγραφο 1, η ανα­
στολή των αποτελεσμάτων του εθνικού σήματος δεν 
λήγει, σε περίπτωση διαγραφής του κοινοτικού σήματος 
κατόπιν ανάκλησης των δικαιωμάτων του δικαιούχου 
λόγω μη χρησιμοποίησης του σήματος. 
Τμήμα δεύτερο 
ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ ΤΩΝ 
ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΕΠΙ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΣΗΜΑΤΩΝ 
Άρθρο 82 
Με την επιφύλαξη του άρθρου 45, η εγκυρότητα κοινοτι­
κού σήματος ή η χρήση αυτού εξαιρείται από την εφαρ­
μογή της νομοθεσίας των Κρατών μελών. Τμήμα δεύτερο 
ΑΠΑΓΟΡΕΥΣΗ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ ΤΩΝ 
ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΕΠΙ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΣΗΜΑΤΩΝ 
Άρθρο 82 
(1) Υπό την επιφύλαξη των άρθρων 45 και 74 έως 76, η 
νομοθεσία των Κρατών μελών δεν εφαρμόζεται στη 
χρησιμοποίηση των κοινοτικών σημάτων. Πάντως εφαρ­
μόζεται η νομοθεσία των Κρατών μελών στη λήψη προ­
σωρινών μέτρων, υπό τον όρο ότι τα τελικά μέτρα θα 
ληφθούν μόνο μετά την περάτωση της διαδικασίας που 
προβλέπεται στα άρθρα 46 και 47. 
(2) Η παράγραφος 1 δεν εμποδίζει την έγερση αγωγής 
κατά κοινοτικού σήματος σύμφωνα με τη νομοθεσία των 
Αριθ. C 230/42 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Κρατών μελών περί αστικής ευθύνης και αθέμιτου αντα­
γωνισμού, στο μέτρο που η χρησιμοποίηση εθνικού σήμα­
τος μπορεί να απαγορευθεί κατά τη νομοθεσία αυτή, υπό 
τόν όρο ότι η αγωγή αυτή δεν εγείρεται για τους λόγους 
που αναφέρονται στα άρθρα 7 και 42. 
Τμήμα τρίτο 
ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΣΕ ΑΙΤΗΣΗ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ Τμήμα τρίτο 
ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΣΕ ΑΙΤΗΣΗ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ 
Άρθρο 83 
[Αίτηση περί εφαρμογής της εθνικής διαδικασίας] 
(1) Οι κεντρικές υπηρεσίες της βιομηχανικής ιδιοκτη­
σίας των Κρατών μελών δεν δύνανται να κινήσουν μια 
διαδικασία καταχωρίσεως εθνικού σήματος, βασιζόμε-
νην επί αιτήσεως κοινοτικού σήματος ή επί κοινοτικού 
σήματος, παρά μόνον βάσει αιτήσεως του αιτούντος ή του 
δικαιούχου του σήματος και κατά τις ακόλουθες περι­
πτώσεις: 
(α) αν η αίτηση κοινοτικού σήματος έχει είτε απορριφθεί, 
είτε αποσυρθεί ή θεωρηθεί αποσυρμένη· 
(β) αν το κοινοτικό σήμα έχει πάψει να παράγει αποτε­
λέσματα, εκτός και αν το σήμα αυτό έχει διαγραφεί, 
εφόσον ο δικαιούχος του έχει κηρυχθεί έκπτωτος των 
δικαιωμάτων του, ελλείψει ευρείας χρησιμοποιήσεως 
του σήματος. 
(2) Η παράγραφος 1 εφαρμόζεται μόνο στα Κράτη 
μέλη, όπου δεν έχει διαπιστωθεί από την Υπηρεσία ή από 
εθνικό δικαστήριο, ότι η αίτηση κοινοτικού σήματος 
προσβάλλεται από μια αιτία μη αποδοχής της καταχωρί­
σεως ή από έναν λόγο ακυρώσεως, δυνάμει του παρόντος 
κανονισμού. 
(3) Η αίτηση μετατροπής υποβάλλεται εντός τριών 
μηνών από της αρνήσεως ή αποσύρσεως της αιτήσεως ή 
από της ημερομηνίας κατά την οποία το κοινοτικό σήμα 
έπαψε να παράγει αποτελέσματα. Ο αιτών ή ο δικαιούχος 
ο οποίος δεν τηρεί την προθεσμία αυτή δεν έχει πλέον 
δικαίωμα να επικαλεσθεί την ημερομηνία καταθέσεως 
της αιτήσεως ή του κοινοτικού σήματος, σε όφελος του 
ανωτέρω σήματος. Άρθρο 83 
[Αίτηση περί εφαρμογής της εθνικής διαδικασίας] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 84 
[Υποβολή της αιτήσεως μετατροπής] 
(1) Τα Κράτη μέλη καθορίζουν τους όρους υποβολής 
της αιτήσεως μετατροπής. 
(2) Βάσει αιτήσεως και έπειτα από την καταβολή του 
φόρου, η Υπηρεσία θέτει στην διάθεση του αιτούντος ή 
δικαιούχου ένα αντίτυπο του φακέλου της αιτήσεως 
κοινοτικού σήματος ή του κοινοτικού σήματος. Άρθρο 84 
[Υποβολή της αιτήσεως μετατροπής] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/43 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρθρο 85 
[Ανακοινώσεις και δημοσίευση] 
(1) Οι κεντρικές υπηρεσίες της βιομηχανικής ιδιοκτη­
σίας των Κρατών μελών, ενημερώνουν την Υπηρεσία για 
την παραλαβή αιτήσεως μετατροπής. 
(2) Η παραλαβή της αιτήσεως αυτής εγγράφεται στο 
Βιβλίο Εκθέσεων κοινοτικών Σημάτων. Δημοσιεύεται 
έπειτα από την δημοσίευση της αιτήσεως του κοινοτικού 
σήματος. Άρθρο 85 
[Ανακοινώσεις και δημοσίευση] 
Αμετάβλητη 
ΤΙΤΛΟΣ XI 
ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΣΗΜΑΤΑ ΕΓΓΥΗΣΕΩΣ ΚΑΙ ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ 
ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΣΗΜΑΤΑ 
Άρθρο 86 
[Κοινοτικά σήματα εγγυήσεως] 
(1) Δύνανται να καταστήσουν κοινοτικά σήματα εγγυ­
ήσεως, όλα τα διακριτικά γνωρίσματα τα οποία αναγνω­
ρίζονται ως σήμα, κατά την κατάθεση, και προορίζονται 
να αποτελέσουν εγγύηση της ποιότητος, του τρόπου 
κατασκευής ή άλλων κοινών χαρακτηριστικών των προϊ­
όντων ή των υπηρεσιών προερχομένων εκ διαφορετικών 
επιχειρήσεων οι οποίες χρησιμοποιούν το σήμα, υπό τον 
έλεγχο του δικαιούχου. 
(2) Το κοινοτικό σήμα εγγυήσεως δεν δύναται να 
χρησιμοποιείται για προϊόντα ή για υπηρεσίες τα οποία, 
κατά περίπτωση, κατασκευάζει ή παρέχει ο δικαιούχος ή 
ένα άτομο οικονομικά συνδεόμενο με αυτόν. 
Άρθρο 87 
[Συλλογικά κοινοτικά σήματα] 
Οι ενώσεις κατασκευαστών, παραγωγών, παρεχόντων 
υπηρεσίες ή εμπόρων που έχουν νομική ικανότητα, δύνα­
νται να καταθέσουν συλλογικά κοινοτικά σήματα, τα 
οποία αναγνωρίζονται κατά την κατάθεση ως τέτοια και 
είναι ικανά να διακρίνουν τα προϊόντα ή τις υπηρεσίες των 
μελών τους από εκείνες άλλων επιχειρήσεων. 
Άρθρο 88 
[Εφαρμοστέες διατάξεις] 
Οι διατάξεις του παρόντος κανονισμού εφαρμόζονται επί 
των κοινοτικών σημάτων εγγυήσεως και επί των συλλο­
γικών κοινοτικών σημάτων, εκτός των αντιθέτων διατά­
ξεων οι οποίες προβλέπονται στα άρθρα 86 μέχρι 99. 
Άρθρο 89 
[Καταστατικό του σήματος] 
(1) Η αίτηση κοινοτικού σήματος εγγυήσεως ή συλλο­
γικού κοινοτικού σήματος υποχρεούται να περιλαμβάνει 
ένα καταστατικό. ΤΙΤΛΟΣ XI 
ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΣΗΜΑΤΑ ΕΓΓΥΗΣΕΩΣ ΚΑΙ ΣΥΛΛΟΓΙΚΑ 
ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΣΗΜΑΤΑ 
Άρθρο 86 
[Κοινοτικά σήματα εγγυήσεως] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 87 
[Συλλογικά κοινοτικά σήματα] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 88 
[Εφαρμοστέες διατάξεις] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 89 
[Καταστατικό του σήματος] 
Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/44 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Το καταστατικό κοινοτικού σήματος εγγυήσεως 
αναφέρει τα κοινά χαρακτηριστικά των προϊόντων ή των 
υπηρεσιών για τα οποία το σήμα προορίζεται να αποτελέ­
σει την εγγύηση και καθορίζει τις λεπτομέρειες διεξαγω­
γής ενός υπευθύνου και αποτελεσματικού ελέγχου επί της 
χρήσεως του σήματος και επιβολής των καταλλήλων 
κυρώσεων. 
Άρθρο 90 
[Μη αποδοχή της αιτήσεως] 
(1) Η αίτηση κοινοτικού σήματος εγγυήσεως ή συλλο- Αμετάβλητη 
γικού κοινοτικού σήματος δεν γίνεται αποδεκτή όταν δεν 
συμμορφώνεται προς τις διατάξεις των άρθρων 86,87 ή 89 
ή αν το καταστατικό του αντίκειται στην δημόσια τάξη ή 
στην ηθική. 
(2) Η αίτηση κοινοτικού σήματος εγγυήσεως δεν γίνε­
ται, επίσης, αποδεκτή όταν υπάρχει κίνδυνος παραπλα­
νήσεως του κοινού, ως προς την φύση του ανωτέρω 
σήματος. Άρθρο 90 
[Μη αποδοχή της αιτήσεως] 
Άρθρο 91 
[Ασκηση εναντιώσεως προς την καταχώριση κοινοτικού 
σήματος εγγυήσεως λόγω απολύτων αιτιών μη 
αποδοχής] 
(1) Φυσικά ή νομικά πρόσωπα καθώς και ενώσεις, 
ικανές να εναχθούν ενώπιον δικαστηρίου για την αντι­
προσώπευση των συμφερόντων των κατασκευαστών, των 
παραγωγών, των παρεχόντων υπηρεσίες, των εμπόρων ή 
των καταναλωτών δύνανται, εντός τριών μηνών από της 
δημοσιεύσεως της αιτήσεως κοινοτικού σήματος εγγυή­
σεως, να ασκήσουν εναντίωση, στην Υπηρεσία, προς την 
καταχώριση του ανωτέρω σήματος, βάσει αιτιών σύμφω­
να με τις οποίες: 
(α) το σήμα αποκλείεται προς καταχώριση, δυνάμει των 
άρθρων 6 ή 86· 
(β) το καταστατικό δεν συμμορφώνεται προς τις διατά­
ξεις του άρθρου 89 παράγραφος 2 ή αντιβαίνει στην 
δημόσια τάξη ή ηθική· 
(γ) υπάρχει κίνδυνος παραπλανήσεως του κοινού ως 
προς την φύση του σήματος· 
(2) Η εναντίωση είναι αιτιολογημένη και υποβάλλεται 
εγγράφως. Αναγνωρίζεται μόνον έπειτα από την καταβο­
λή του φόρου εναντιώσεως. 
Άρθρο 92 
[Παρατηρήσεις τρίτων] 
Το άρθρο 33 εφαρμόζεται επί των περιπτώσεων, οι οποίες Αμετάβλητη 
προβλέπονται από το άρθρο 90. 
Άρθρο 93 
[Χρήση του σήματος] Άρθρο 91 
[Ασκηση εναντιώσεως προς την καταχώριση κοινοτικού 
σήματος εγγυήσεως λόγω απολύτων αιτιών μη 
αποδοχής] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 92 
[Παρατηρήσεις τρίτων] 
Άρθρο 93 
[Χρήση του σήματος] 
Η χρήση κοινοτικού σήματος εγγυήσεως ή συλλογικού 
κοινοτικού σήματος, η οποία ασκείται, από πρόσωπα Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/45 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
εξουσιοδοτημένα να χρησιμοποιούν το ανωτέρω σήμα, 
συμμορφώνεται προς τις διατάξεις του παρόντος κανο­
νισμού, εφόσον τηρούνται οι υπόλοιποι όροι στους οποί­
ους υπάγεται η χρήση κοινοτικού σήματος. 
Άρθρο 94 
[Τροποποίηση του καταστατικού του σήματος] 
(1) Ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος εγγυήσεως ή 
συλλογικού κοινοτικού σήματος κοινοποιεί στην Υπηρε­
σία κάθε τροποποίηση του καταστατικού. 
(2) Δεν γίνονται αποδεκτές οι τροποποιήσεις οι οποίες 
δεν συμμορφώνονται προς τις διατάξεις του άρθρου 89 και 
αντιβαίνουν στην δημόσια τάξη ή στην ηθική ή εκείνες οι 
οποίες, στην περίπτωση των κοινοτικών σημάτων εγγυή­
σεως, εγκλείουν κίνδυνο παραπλανήσεως του κοινού ως 
προς την φύση του σήματος ή τις παρεχόμενες εγγυήσεις 
από το καταστατικό. 
(3) Η Υπηρεσία δημοσιεύει τις τροποποιήσεις του 
καταστατικού του κοινοτικού σήματος εγγυήσεως και 
του συλλογικού κοινοτικού σήματος ή κοινοποιεί ότι το 
καταστατικό τροποποιήθηκε. Σε περίπτωση δημοσιεύ­
σεως, εφαρμόζονται τα άρθρα 91 και 92. 
(4) Η τροποποίηση του καταστατικού τίθεται σε ισχύ, 
έπειτα από την καταχώριση. 
Άρθρο 95 
[Άσκηση αγωγής επί παραποιήσει ή απομιμήσει 
σήματος] 
(1) Οι διατάξεις του άρθρου 77, σχετικά με τα δικαιώ­
ματα των κατόχων αδείας εκμεταλλεύσεως εφαρμόζο­
νται επί παντός προσώπου εξουσιοδοτημένου να χρησιμο­
ποιεί κοινοτικό σήμα εγγυήσεως ή συλλογικό κοινοτικό 
σήμα. 
(2) Ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος εγγυήσεως ή 
συλλογικού κοινοτικού σήματος δύναται, επίσης, να 
αξιώσει την αποκατάσταση ζημίας, την οποία υπέστη από 
πρόσωπα εξουσιοδοτημένα για την χρήση του σήματος, 
λόγω ανεπίτρεπτου χρήσεως αυτού. 
Άρθρο 96 
[Αιτίες στερήσεως των δικαιωμάτων επί του σήματος] 
Ο δικαιούχος κοινοτικού σήματος εγγυήσεως ή συλλογι­
κού κοινοτικού σήματος κηρύσσεται έκπτωτος των 
δικαιωμάτων του όταν: 
(α) χρησιμοποιεί το σήμα αντιθέτως προς τις διατάξεις 
του άρθρου 86 παράγραφος 2, ή 
(β) επιτρέπει ή ανέχεται την χρήση του ανωτέρω σήματος 
υπό διαφορετικούς όρους από εκείνους που προβλέπει 
ο παρών κανονισμός. 
Άρθρο 97 
[Αιτίες και συνέπειες της ακυρώσεως σήματος] 
(1) Το κοινοτικό σήμα εγγυήσεως ή το συλλογικό 
κοινοτικό σήμα καθίσταται άκυρο όταν η καταχώριση Άρθρο 94 
[Τροποποίηση του καταστατικού του σήματος] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 95 
[Άσκηση αγωγής επί παραποιήσει ή απομιμήσει 
σήματος] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 96 
[Αιτίες στερήσεως των δικαιωμάτων επί του σήματος] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 97 
[Αιτίες και συνέπειες της ακυρώσεως σήματος] 
(1) Κοινοτικό σήμα εγγυήσεως ή κοινοτικό συλλογικό 
σήμα, που καταχωρίσθηκε κατά παράβαση των διατά-
Αριθ. C 230/46 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
του αντιβαίνει στις διατάξεις του άρθρου 90 ή όταν η 
καταχώριση της τροποποιήσεως του καταστατικού αντι­
βαίνει στις διατάξεις του άρθρου 94 παράγραφος 2, εκτός 
και αν ο δικαιούχος του σήματος συμμορφώνεται, διά 
τροποποιήσεως του καταστατικού, στις απαιτήσεις που 
ορίζουν τα ανωτέρω άρθρα. 
(2) Όταν η ακύρωση κοινοτικού σήματος εγγυήσεως ή 
συλλογικού κοινοτικού σήματος έχει ως αιτία την τροπο­
ποίηση του καταστατικού, το σήμα θεωρείται ότι δεν 
παράγει τα αποτελέσματα που προβλέπει ο παρών 
κανονισμός, από της ημερομηνίας καταχωρίσεως της 
τροποποιήσεως. 
Άρθρο 98 
[Απαγόρευση καταθέσεως και χρήσεως διεγραμμένων 
κοινοτικών σημάτων εγγυήσεως και συλλογικών 
κοινοτικών σημάτων] 
(1) Τα κοινοτικά σήματα εγγυήσεως και τα συλλογικά 
κοινοτικά σήματα δεν δύνανται να αποτελέσουν αντικεί­
μενο νέας καταθέσεως ούτε να χρησιμοποιηθούν, υπό 
οποιαδήποτε μορφή, για προϊόντα ή υπηρεσίες ομοιογε­
νείς με εκείνες για τις οποίες κατεχωρίσθησαν, κατά την 
διάρκεια τριών ετών από της ημερομηνίας μη ανανεώ­
σεως της καταχωρίσεως, της στερήσεως των δικαιωμά­
των του δικαιούχου, της ακυρώσεως του σήματος ή της 
παραιτήσεως εξ αυτού. 
(2) Με την επιφύλαξη του άρθρου 83 παράγραφος 1 β), η 
παράγραφος 1 δεν εφαρμόζεται επί του πρώην δικαιούχου 
του σήματος ούτε επί του διαδόχου του. ξεων των άρθρων 90 ή 91, είναι άκυρο. Τα σήματα αυτά 
είναι επίσης άκυρα αν καταχωρισθεί τροποποίηση των 
ρυθμίσεων που τα διέπουν, κατά παράβαση της παραγρά­
φου 2 του άρθρου 94. Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου 
δεν εφαρμόζονται πάντως, αν ο δικαιούχος του σήματος, 
τροποποιώντας περαιτέρω τις ρυθμίσεις, συμμορφωθεί με 
τις διατάξεις των ανωτέρω άρθρων. 
(2) Αμετάβλητη 
Άρθρο 98 
[Απαγόρευση καταθέσεως και χρήσεως διεγραμμένων 
κοινοτικών σημάτων εγγυήσεως και συλλογικών 
κοινοτικών σημάτων] 
Αμετάβλητη 
ΤΙΤΛΟΣ ΧΙα 
ΣΥΜΒΟΛΟ ΠΡΟΣ ΔΗΛΩΣΗ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΥ 
ΕΜΠΟΡΙΚΟΥ ΣΗΜΑΤΟΣ 
ΤΙΤΛΟΣ XII 
Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΗΜΑΤΩΝ Άρθρο 98α 
Το σύμβολο του ελληνικού κεφαλαίου γράμματος έψιλον 
μέσα σε κύκλο, δηλ. © μπορεί να χρησιμοποιηθεί προς 
δήλωση κατατεθέντος κοινοτικού εμπορικού σήματος. 
ΤΙΤΛΟΣ XII 
Η ΚΟΙΝΟΉΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΗΜΑΤΩΝ 
Τμήμα πρώτο 
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
Άρθρο 99 
[Νομικό καθεστώς] 
(1) Η Υπηρεσία αποτελεί οργανισμό της Κοινότητος. 
Έχει νομική προσωπικότητα. 
(2) Εντός των Κρατών μελών έχει την ευρύτερη δυνατή 
νομική προσωπικότητα, η οποία αναγνωρίζεται σε νομικά 
πρόσωπα από τις εθνικές νομοθεσίες· δύναται, ιδίως, να Τμήμα πρώτο 
ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
Άρθρο 99 
[Νομικό καθεστώς] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/47 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
αποκτά ή να διαθέτει ακίνητη και κινητή περιουσία και να 
παρίσταται ενώπιον δικαστηρίου. Προς τον σκοπό αυτό 
αντιπροσωπεύεται από τον διευθυντή της. 
(3) Η Υπηρεσία εδρεύει. . . 
Άρθρο 100 
[Προσωπικό] 
(1) Με την επιφύλαξη της εφαρμογής του άρθρου 118 
επί των μελών των τμημάτων εκδικάσεως προσφυγών, ο 
κανονισμός περί της υπηρεσιακής καταστάσεως των 
υπαλλήλων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, το καθεστώς 
που εφαρμόζεται επί του λοιπού προσωπικού και τα 
εκτελεστικά μέτρα αυτών των διατάξεων που έχουν 
θεσπισθεί, κατόπιν κοινής συμφωνίας, από τα διάφορα 
όργανα, εφαρμόζονται και επί του προσωπικού της Υπη­
ρεσίας. 
(2) Οι εξουσίες οι οποίες ανατίθενται σε κάθε όργανο 
από το καταστατικό και το καθεστώς που εφαρμόζεται 
επί του λοιπού προσωπικού, ασκούνται από την Υπηρεσία 
έναντι του προσωπικού της, με την επιφύλαξη του άρθρου 
105. Άρθρο 100 
[Προσωπικό] 
Αμετάβλητη 
Άρθφο 101 
[Προνόμια και ασυλίες] 
Το πρωτόκολλο περί προνομίων και ασυλιών των Ευρω­
παϊκών Κοινοτήτων, εφαρμόζεται επί της Υπηρεσίας. Άρθφο 101 
[Προνόμια και ασυλίες] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 102 
[Ευθύνη] 
(1) Η συμβατική ευθύνη της Υπηρεσίας ρυθμίζεται από 
τους νόμους που εφαρμόζονται επί των σχετικών συμβά­
σεων. Άρθρο 102 
[Ευθύνη] 
Αμετάβλητη 
(2) Το Δικαστήριο είναι αρμόδιο να λαμβάνει αποφά­
σεις δυνάμει ρήτρας διαιτησίας, η οποία περιέχεται σε 
σύμβαση που συνάπτεται από την Υπηρεσία. 
(3) Σε ζητήματα εξωσυμβατικής ευθύνης, η Υπηρεσία 
υποχρεούται να επανορθώνει, σύμφωνα με τις κοινές 
γενικές αρχές των νομοθεσιών των Κρατών μελών, τις 
ζημίες που προξενούνται εξ υπαιτιότητος των υπηρεσιών 
της ή των υπαλλήλων της κατά την ενάσκηση των 
καθηκόντων τους. 
(4) Το Δικαστήριο είναι αρμόδιο για να εκδικάζει τις 
διαφορές, σχετικά με την αποκατάσταση των ζημιών, οι 
οποίες προβλέπονται στην παράγραφο 3. 
(5) Η προσωπική ευθύνη των υπαλλήλων έναντι της 
Υπηρεσίας ρυθμίζεται από τις διατάξεις, οι οποίες ορίζουν 
την υπηρεσιακή τους κατάσταση και το καθεστώς που 
εφαρμόζεται. 
Αριθ. C 230/48 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρθρο 103 
[Γλώσσα] 
Η επίσημη γλώσσα της Υπηρεσίας είναι Άρθρο 103 
[Γλώσσα] 
Η γλώσσα του Γραφείου από πλευράς διαδικασίας 
είναι. . . Πάντως, τα πρόσωπα που συμμετέχουν στην 
διαδικασία έχουν το δικαίωμα διεξαγωγής της όλης 
γραπτής και προφορικής διαδικασίας, σε οποιαδήποτε 
γλώσσα της Κοινότητας με μετάφραση και, σε περίπτωση 
ακροαματικής διαδικασίας, με ταυτόχρονη διερμηνεία 
στην γλώσσα του Γραφείου και στην γλώσσα των προσώ­
πων που συμμετέχουν στην διαδικασία, σύμφωνα με τον 
Κανονισμό εφαρμογής. 
Τμήμα δεύτερο 
ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ 
Άρθρο 104 
[Αρμοδιότητες του διευθυντού] 
(1) Η διοίκηση της Υπηρεσίας, εξασφαλίζεται από τον 
διευθυντή της. 
(2) Προς αυτόν τον σκοπό, ο διευθυντής έχει, κυρίως, 
τις ακόλουθες αρμοδιότητες: 
(α) λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα και κυρίως την 
θέσπιση των εσωτερικών διοικητικών οδηγιών και την 
δημοσίευση των κοινοποιήσεων, για την εξασφάλιση 
της λειτουργίας της Υπηρεσίας· 
(β) δύναται, λαμβάνοντας υπόψη την γνώμη της Συμβου­
λευτικής Επιτροπής, να υποβάλλει στην Επιτροπή 
σχέδια τροπολογίας του παρόντος κανονισμού, του 
εκτελεστικού κανονισμού, του διαδικαστικού κανο­
νισμού, των τμημάτων εκδικάσεως προσφυγών, του 
κανονισμού σχετικού με τους φόρους και των δημο­
σιονομικών διατάξεων 
(γ) καταρτίζει την κατάσταση των προβλεπομένων εσό­
δων και εξόδων της Υπηρεσίας και εκτελεί τον 
προϋπολογισμό" 
(δ) υποβάλλει, ετησίως, μια έκθεση των δραστηριοτήτων 
της Υπηρεσίας στην Επιτροπή και στην Συμβουλευτι­
κή Επιτροπή· 
(ε) ασκεί, έναντι του προσωπικού, τις αρμοδιότητες τις 
οποίες προβλέπει το άρθρο 100 παράγραφος 2. 
(3) Ο διευθυντής επικουρείται από πολλούς υπο­
διευθυντές. Σε περίπτωση κωλύματος του διευθυντού, τα 
καθήκοντα του ασκούνται υφ' ενός εκ των υποδιευθυ­
ντών. 
Άρθρο 105 
[Διορισμός των ανωτέρων υπαλλήλων] 
(1) Ο διευθυντής της Υπηρεσίας επιλέγεται από έναν 
πίνακα τριών υποψηφίων, τον οποίο καταρτίζει η Συμ­
βουλευτική Επιτροπή και διορίζεται από την Επιτροπή 
ανακαλείται υπ' αυτής, εφόσον ληφθεί υπόψη η γνώμη της 
Συμβουλευτικής Επιτροπής. Τμήμα δεύτερο 
ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ 
Άρθρο 104 
[Αρμοδιότητες του διευθυντού] 
Αμετάβλητη 
(1) Άρθρο 105 
[Διορισμός των ανωτέρων υπαλλήλων] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/49 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(2) Οι υποδιευθυντές της Υπηρεσίας και τα μέλη των 
τμημάτων εκδικάσεως προσφυγών διορίζονται και ανα­
καλούνται σύμφωνα με την διαδικασία που προβλέπει η 
παράγραφος 1. 
(3) Με την επιφύλαξη του άρθρου 118 παράγραφος 1 η 
Επιτροπή ασκεί πειθαρχική εξουσία έναντι των υπαλλή­
λων, που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2. 
Άρθρο 106 
[Έλεγχος νομιμότητος] 
(1) Η Επιτροπή ελέγχει την νομιμότητα των πράξεων 
του διευθυντού. 
(2) Ζητά την τροποποίηση ή την ανάκληση παντός μη 
νομίμου πράξεως του διευθυντού. 
(3) Κράτος μέλος ή τρίτο πρόσωπο αμέσως και ατομι­
κώς ενδιαφερόμενο, δύναται να φέρει ενώπιον της Επι­
τροπής κάθε έμμεση ή άμεση πράξη του διευθυντού, για 
την διεξαγωγή ελέγχου νομιμότητος. 
Τμήμα τρίτο 
ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Άρθρο 107 
[Σύσταση και αρμοδιότητα] 
(1) Εντός της Υπηρεσίας συνιστάται μια Συμβουλευτι­
κή Επιτροπή, η οποία στο εξής καλείται «η επιτροπή». 
(2) Καταρτίζει τους καταλόγους υποψηφίων, τους 
οποίους προβλέπει το άρθρο 105. 
(3) Συμβουλεύει τον διευθυντή επί ζητημάτων σχετικών 
με τις αρμοδιότητες της Υπηρεσίας. 
(4) Σε όλες τις περιπτώσεις, τις οποίες προβλέπει ο 
παρών κανονισμός, ζητείται η γνωμοδότηση της. 
(5) Δύναται, εφόσον το κρίνει απαραίτητο, να υποβάλ­
λει την γνώμη της στην Επιτροπή και στον διευθυντή. (2) Οι αντιπρόεδροι του Γραφείου και τα μέλη του 
Τμήματος Προσφυγών ορίζονται, ενώ οι αντιπρόεδροι 
απολύονται, σύμφωνα με την παράγραφο 1. 
(3) Αμετάβλητη 
Άρθρο 106 
[Έλεγχος νομιμότητος] 
Αμετάβλητη 
Τμήμα τρίτο 
ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΉΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Άρθρο 107 
[Σύσταση και αρμοδιότητα] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 108 
[Σύνθεση] 
(1) Η επιτροπή αποτελείται από έναν εκπρόσωπο της 
κυβερνήσεως κάθε Κράτους μέλους και από έναν αντι­
πρόσωπο της Επιτροπής, καθώς και από τους αναπληρω­
τές τους. 
(2) Τα μέλη, τα οποία αντιπροσωπεύουν τις κυβερνή­
σεις των Κρατών μελών και οι αναπληρωτές τους διορί­
ζονται από το Συμβούλιο. Το μέλος, το οποίο αντιπροσω­
πεύει την Επιτροπή, και ο αναπληρωτής του διορίζονται 
υπ' αυτής. Άρθρο 108 
[Σύνθεση] 
Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/50 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(3) Η διάρκεια της θητείας των μελών και των ανα­
πληρωτών τους είναι τρία έτη και δύναται να ανανεω­
θεί. . 
Άρθρο 109 
[Προεδρία] 
Η επιτροπή εκλέγει μεταξύ των μελών της έναν πρόεδρο Αμετάβλητη 
και έναν αντιπρόεδρο. Σε περίπτωση κωλύματος του 
προέδρου, τα καθήκοντα του ασκούνται από τον αντι­
πρόεδρο. 
Άρθρο 110 
[Συνεδριάσεις] 
(1) Η επιτροπή συνεδριάζει κατόπιν συγκλήσεως του Αμετάβλητη 
προέδρου. 
(2) Ο διευθυντής της Υπηρεσίας λαμβάνει μέρος στην 
λήψη των αποφάσεων. 
(3) Η επιτροπή συνέρχεται σε ετήσια σύνοδο. Επίσης, 
συνεδριάζει κατόπιν πρωτοβουλίας του προέδρου ή αιτή­
σεως της Επιτροπής ή του ενός τρίτου των μελών της. 
(4) Θεσπίζει τον εσωτερικό της κανονισμό. 
(5) Οι αποφάσεις της λαμβάνονται δι' απλής πλειοψη­
φίας. Εντούτοις, οι αποφάσεις τις οποίες η επιτροπή έχει 
την αρμοδιότητα να λαμβάνει, δυνάμει των άρθρων 105 
παράγραφος 1 και 2 και 121 παράγραφος 1, απαιτούν την 
πλειοψηφία των τριών τετάρτων των μελών της. 
Άρθρο 111 
[Λειτουργικά καθήκοντα] 
Τα μέλη της επιτροπής υποχρεούνται, ακόμη και πέραν Αμετάβλητη 
της παύσεως εκ των καθηκόντων τους, να μην μεταδίδουν 
ή να χρησιμοποιούν πληροφορίες, που αποτελούν, εκ 
φύσεως, επαγγελματικά απόρρητα. Άρθρο 109 
[Προεδρία] 
Άρθρο 110 
[Συνεδριάσεις] 
Άρθρο 111 
[Λειτουργικά καθήκοντα] 
Τμήμα τέταρτο 
ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΏΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ 
Άρθρο 112 
[Υπηρεσίες επιληφθείσες των διαδικασιών] 
Για την εφαρμογή των διαδικασιών, τις οποίες ορίζει ο 
παρών κανονισμός, συγκροτείται, εντός της υπηρεσίας: 
(α) ένα τμήμα επί των εξετάσεων 
(β) ένα τμήμα επί των αμφισβητήσεων 
(γ) ένα διοικητικό τμήμα περί σημάτων 
(δ) ένα τμήμα επί των ακυρώσεων 
(ε) τμήματα εκδικάσεως προσφυγών. Τμήμα τέταρτο 
ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΏΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ 
Άρθρο 112 
[Υπηρεσίες επιληφθείσες των διαδικασιών] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/51 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρθρο 113 
[Τμήματα επί των εξετάσεων] 
(1) Το τμήμα επί των εξετάσεων είναι αρμόδιο για την 
εξέταση των αιτήσεων κοινοτικών σημάτων και για την 
λήψη αποφάσεων σχετικά με την καταχώριση των ανω­
τέρω σημάτων. 
(2) Οι αποφάσεις του τμήματος επί των εξετάσεων 
λαμβάνονται υπό ενός των μελών της. Άρθρο 113 
[Τμήματα επί των εξετάσεων] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 114 
[Τμήμα επί των αμφισβητήσεων] 
(1) Το τμήμα επί των αμφισβητήσεων είναι αρμόδιο για 
την έκδοση αποφάσεων σχετικά με την καταχώριση 
κοινοτικού σήματος, όταν έχουν υποβληθεί παρατηρή­
σεις ή έχει ασκηθεί εναντίωση. 
(2) Οι αποφάσεις του τμήματος επί των αμφισβητή­
σεων λαμβάνονται από τρία μέλη, εκ των οποίων τα δύο 
δεν πρέπει να έχουν συμμετάσχει στην εξέταση της 
αιτήσεως. Το ένα από τα μέλη οφείλει να έχει νομική 
κατάρτιση. 
(3) Η εξέταση της αμφισβητήσεως δύναται να ανατεθεί 
σε ένα από τα ανωτέρω μέλη. Άρθρο 114 
[Τμήμα επί των αμφισβητήσεων] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 115 
[Διοικητικό τμήμα περί σημάτων] 
(1) Το διοικητικό τμήμα περί σημάτων είναι αρμόδιο 
για όλες τις ενέργειες της Υπηρεσίας, οι οποίες αφορούν 
κοινοτικά σήματα, στο μέτρο που οι ενέργειες αυτές δεν 
εμπίπτουν στην αρμοδιότητα των άλλων υπηρεσιών της 
Υπηρεσίας. Είναι, ιδίως, αρμόδιο για την λήψη αποφά­
σεων σχετικών με τα στοιχεία τα οποία εγγράφονται στο 
Βιβλίο Εκθέσεως κοινοτικών Σημάτων. 
(2) Οι αποφάσεις του διοικητικού τμήματος περί σημά­
των λαμβάνονται υφ' ενός εκ των μελών του. Άρθρο 115 
[Διοικητικό τμήμα περί σημάτων] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 116 
[Τμήμα επί των ακυρώσεων] 
(1) Το τμήμα επί των ακυρώσεων είναι αρμόδιο για την 
εξέταση των αιτήσεων περί στερήσεως δικαιώματος επί 
κοινοτικού σήματος και ακυρώσεως αυτού. 
(2) Οι αποφάσεις του τμήματος επί των ακυρώσεων 
λαμβάνονται υπό τριών μελών, εχόντων νομική κατάρτι­
ση. Άρθρο 116 
[Τμήμα επί των ακυρώσεων] 
Αμετάβλητη 
(3) Η εξέταση της αιτήσεως δύναται να ανατεθεί σε ένα 
από τα ανωτέρω μέλη. 
Αριθ. C 230/52 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρθρο 117 
[Τμήματα εκδικάσεως προσφυγών] 
(1) Τα τμήματα εκδικάσεως προσφυγών είναι αρμόδια 
για την εξέταση των προσφυγών, οι οποίες ασκούνται 
κατά των αποφάσεων του τμήματος επί των εξετάσεων, 
του τμήματος επί των αμφισβητήσεων, του τμήματος επί 
των ακυρώσεων και του διοικητικού τμήματος περί 
σημάτων. 
(2) Το τμήμα εκδικάσεως προσφυγών αποτελείται από 
τρία μέλη έχοντα νομική κατάρτιση. 
Άρθρο 118 
[Ανεξαρτησία των μελών των τμημάτων εκδικάσεως 
προσφυγών] 
(1) Τα μέλη των τμημάτων εκδικάσεως προσφυγών 
διορίζονται για μια περίοδο πέντε ετών και δεν δύνανται 
να ανακληθούν εκ των καθηκόντων τους, κατά την 
διάρκεια αυτής της περιόδου, εκτός λόγω σημαντικών 
αιτιών και αν το Δικαστήριο, που έχει επιληφθεί της 
υποθέσεως, κατόπιν αιτήσεως της Επιτροπής εκδίδει 
ανάλογη απόφαση. 
(2) Τα μέλη των τμημάτων εκδικάσεως προσφυγών 
είναι ανεξάρτητα. Κατά την λήψη των αποφάσεων δεν 
δεσμεύονται από τα αποτελέσματα οποιασδήποτε εξετά­
σεως. 
(3) Τα μέλη των τμημάτων εκδικάσεως προσφυγών δεν 
δύνανται να είναι, συγχρόνως, μέλη του τμήματος επί των 
εξετάσεων, του τμήματος περί σημάτων, ούτε του τμήμα­
τος επί των ακυρώσεων. 
Άρθρο 119 
[Εξαίρεση] 
(1) Τα μέλη του τμήματος επί των ακυρώσεων και του 
τμήματος εκδικάσεως προσφυγών δεν δύνανται να 
συμμετέχουν στην εκδίκαση μιας υποθέσεως, αν είναι 
προσωπικώς ενδιαφερόμενοι, αν έχουν τελέσει, κατά το 
παρελθόν, ως αντιπρόσωποι ενός εκ των διαδίκων ή αν 
έχουν συμμετάσχει στην λήψη οριστικής αποφάσεως επί 
της υποθέσεως αυτής, στο πλαίσιο της διαδικασίας 
καταχωρίσεως. Τα μέλη των τμημάτων εκδικάσεως 
προσφυγών δεν δύνανται, επίσης, να συμμετέχουν σε 
εκδίκαση προσφυγής αν έχουν λάβει μέρος στην λήψη της 
αποφάσεως η οποία αποτελεί το αντικείμενο της προ­
σφυγής. 
(2) Αν, για έναν από τους λόγους που αναφέρονται στην 
παράγραφο 1 ή για οποιαδήποτε άλλη αιτία, ένα μέλος του 
τμήματος επί των ακυρώσεων ή εκδικάσεως προσφυγών 
κρίνει ότι δεν δύναται να παραστεί στην εκδίκαση μιας 
υποθέσεως, ενημερώνει σχετικώς το συγκεκριμένο τμή­
μα. 
(3) Τα μέλη του τμήματος επί των ακυρώσεων ή επί της 
εκδικάσεως προσφυγών δύνανται να εξαιρεθούν, κατόπιν 
αιτήσεως ενός εκ των διαδίκων, για έναν από τους λόγους 
που αναφέρονται στην παράγραφο 1, ή αν θεωρούνται Άρθρο 117 
[Τμήματα εκδικάσεως προσφυγών] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 118 
[Ανεξαρτησία των μελών των τμημάτων εκδικάσεως 
προσφυγών] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 119 
[Εξαίρεση] 
Αμετάβλητη 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/53 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ύποπτοι μεροληψίας. Η εξαίρεση δεν γίνεται, αποδεκτή 
όταν ο ανωτέρω διάδικος δεν έχει προβεί σε διαδικαστι­
κές πράξεις, παρ' ότι ήταν γνώστης της εξαιρέσεως. Η 
εξαίρεση δεν δύναται να βασίζεται στην ιθαγένεια των 
μελών. 
(4) Το τμήμα επί των ακυρώσεων και τα τμήματα 
εκδικάσεως προσφυγών αποφασίζουν, στις περιπτώσεις 
που αναφέρονται στα άρθρα 2 και 3, άνευ της συμμετοχής 
του ενδιαφερομένου μέλους. Για την έκδοση της αποφά­
σεως αυτής το μέλος το οποίο εξαιρείται αντικαθίσταται, 
εντός του σχετικού τμήματος, από τον αναπληρωτή 
του. 
Τμήμα πέμπτο 
ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ 
Άρθρο 120 
[Προϋπολογισμός] 
(1) Όλα τα έσοδα και τα έξοδα της Υπηρεσίας, πρέπει 
να προβλέπονται για κάθε οικονομικό έτος, το οποίο 
αντιστοιχεί στο ημερολογιακό έτος και να εγγράφονται 
στον προϋπολογισμό της Υπηρεσίας. 
Άρθρο 121 
[Κατάρτιση του προϋπολογισμού] 
(1) Ο διευθυντής συντάσσει, ετησίως, την κατάσταση 
των προβλεπομένων εσόδων και εξόδων της Υπηρεσίας, 
για το επόμενο οικονομικό έτος και το διαβιβάζει στην 
Επιτροπή, μαζί με τον πίνακα θέσεων και την γνωμοδό­
τηση της επιτροπής, τό αργότερο μέχρι τις 31 Μαρτίου. 
(2) Η Επιτροπή προσάπτει αυτήν την κατάσταση στο 
προσχέδιο του γενικού προϋπολογισμού, υπό μορφή 
παραρτήματος. Δύναται να επισυνάψει σε αυτήν μια 
γνώμη, η οποία να περιέχει διαφορετικές προβλέψεις. Αν 
η επιδότηση που προβλέπει το άρθρο 120 παράγραφος 3 
αποβαίνει αναγκαία η Επιτροπή δύναται να επιφέρει στην 
κατάσταση των προβλεπομένων εσόδων και εξόδων τίς 
τροπολογίες που θεωρεί απαραίτητες. 
(3) Ο προϋπολογισμός της Υπηρεσίας εγκρίνεται από 
την Αρχή του προϋπολογισμού. 
Άρθρο 122 
[Έλεγχος] 
(1) Το αργότερο μέχρι τις 31 Μαρτίου κάθε έτους, ο 
διευθυντής υποβάλλει στην Επιτροπή και στο Ελεγκτικό 
Συνέδριο τους λογαριασμούς του συνόλου των εσόδων και 
των εξόδων της Υπηρεσίας για το παρελθόν οικονομικό 
έτος. Το Ελεγκτικό Συνέδριο τους εξετάζει, σύμφωνα με 
το άρθρο 206 (περίπτωση 2) της συνθήκης. 
(2) Η Συνέλευση απαλλάσσει τον διευθυντή της Υπηρε­
σίας, σύμφωνα με την διαδικασία την οποία προβλέπει το 
άρθρο 206 (περίπτωση 3) της συνθήκης. Τμήμα πέμπτο 
ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ 
Άρθρο 120 
[Προϋπολογισμός] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 121 
[Κατάρτιση του προϋπολογισμού] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 122 
[Έλεγχος] 
Αμετάβλητη 
Αριθ. C 230/54 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 8. 84 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
(3) Ο έλεγχος των αναλήψεων των υποχρεώσεων και 
των πληρωμών των εξόδων, καθώς και ο έλεγχος της 
πιστοποιήσεως και της καλύψεως των εσόδων της Υπη­
ρεσίας ασκούνται από τον δημοσιονομικό ελεγκτή της 
Επιτροπής. 
(2) Ο προϋπολογισμός πρέπει να ισοσκελίζεται ως 
προς τα έσοδα και τα έξοδα. 
(3) Τα έσοδα του προϋπολογισμού περιλαμβάνουν, με 
την επιφύλαξη των λοιπών εσόδων, τους φόρους οι οποίοι 
καταβάλλονται, δυνάμει του κανονισμού σχετικού με 
τους φόρους και εφόσον αποβαίνει αναγκαίο, μια επιδό­
τηση του γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοι­
νοτήτων, τμήμα Επιτροπής, υπό ειδικό κονδύλιο προϋπο­
λογισμού. 
Άρθρο 123 
[Δημοσιονομικές διατάξεις] 
Ο δημοσιονομικός κανονισμός που εφαρμόζεται επί του Αμετάβλητη 
γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, 
με την επιφύλαξη των διατάξεων του παρόντος κανονι­
σμού και των ειδικών διατάξεων που ορίζονται από τον 
κανονισμό που εξέδωσε το Συμβούλιο, σύμφωνα με τους 
όρους που προβλέπονται στο άρθρο 209 της συνθήκης, 
εφαρμόζεται επί της Υπηρεσίας. Άρθρο 123 
[Δημοσιονομικές διατάξεις] 
Άρθρο 124 
[Κανονισμός σχετικός με τους φόρους] 
(1) Ο κανονισμός, σχετικός με τους φόρους ορίζει, 
κυρίως, το ύψος και τον τρόπο εισπράξεως των φόρων. 
(2) Το ύψος των φόρων πρέπει να ορίζεται κατά τέτοιο 
τρόπο ώστε τα έσοδα της Υπηρεσίας να καλύπτουν τις 
δαπάνες της. 
(3) Ο κανονισμός, σχετικός με τους φόρους, έχει 
θεσπισθεί από το Συμβούλιο, με ειδική πλειοψηφία, κατό­
πιν προτάσεως της Επιτροπής και εφόσον ζητήθηκε η 
γνωμοδότηση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. 
ΤΙΤΛΟΣ XIII 
ΤΕΑΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
Άρθρο 125 
[Κοινοτικές εκτελεστικές διατάξεις] Άρθρο 124 
[Κανονισμός σχετικός με τους φόρους] 
(1) Αμετάβλητη 
(2) Τα τέλη καθορίζονται κατά τρόπο ώστε τα έσοδα 
του Γραφείου, μετά από μία μεταβατική περίοδο, να 
καλύπτουν τις δαπάνες του. 
(3) Αμετάβλητη 
ΤΙΤΛΟΣ XIII 
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
Άρθρο 125 
[Κοινοτικές εκτελεστικές διατάξεις] 
(1) Οι λεπτομέρειες εφαρμογής του παρόντος κανόνι- Αμετάβλητη 
σμού και, κυρίως, ο υπολογισμός των προθεσμιών και οι 
όροι των παρατάσεων, ορίζονται από έναν εκτελεστικό 
κανονισμό. 
(2) Ο εκτελεστικός κανονισμός και ο διαδικαστικός 
κανονισμός των τμημάτων εκδικάσεως προσφυγών, 
θεσπίζονται από το Συμβούλιο, με ειδική πλειοψηφία, 
κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής. 
31. 8. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 230/55 
ΠΡΩΤΟΤΥΠΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρθρο 126 
[Εθνικές εκτελεστικές διατάξεις] 
Τα Κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τα απαιτούμενα μέτρα, 
δυνάμει των άρθρων 75 και 84, εντός δώδεκα μηνών από 
της εκδόσεως του παρόντος κανονισμού και ενημερώνουν 
σχετικώς τήν Επιτροπή. 
Άρθρο 127 
[Έναρξη ισχύος] 
Με εξαίρεση των άρθρων 75 και 84, ο παρών κανονισμός 
τίθεται σε ισχύ εντός δώδεκα μηνών από της δημοσιεύ­
σεως του στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρθρο 126 
[Εθνικές εκτελεστικές διατάξεις] 
Αμετάβλητη 
Άρθρο 127 
[Έναρξη ισχύος] 
Αμετάβλητη 
Ο παρών κανονισμός είναι υποχρεωτικός στο σύνολο του 
και εφαρμόζεται, ευθέως, σε όλα τα Κράτη μέλη.