Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών για την «Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη συντονισμένη εισαγωγή των κινητών και ασύρματων επικοινωνιών (UΜTS) στην Κοινότητα»

(98/C 373/04)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ,

έχοντας υπόψη την «Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη συντονισμένη εισαγωγή των κινητών και ασύρματων επικοινωνιών (UΜTS)» [COM(98) 58 τελικό - 98/0051 COD] () 7

έχοντας υπόψη την απόφαση του Συμβουλίου, της 24ης Μαρτίου 1998, να ζητήσει τη γνωμοδότησή της επ' αυτού του θέματος, σύμφωνα με το άρθρο και 198 Γ παράγραφος 1 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 7

έχοντας υπόψη την απόφαση του Προεδρείου, της 15ης Ιουλίου 1998, να αναθέσει την κατάρτιση της γνωμοδότησης στην επιτροπή 3 «Διευρωπαϊκά δίκτυα, μεταφορές, κοινωνία των πληροφοριών» 7

έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης (CdR 159/98 rιv.) που υιοθέτησε η επιτροπή 3 στις 7 Ιουλίου 1998 (εισηγητής: ο κ. Nordstrφm) 7

υιοθέτησε ομόφωνα κατά την 25η σύνοδο ολομέλειας της 16ης και 17ης Σεπτεμβρίου 1998 (συνεδρίαση της 17ης Σεπτεμβρίου) την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η πρόταση της Επιτροπής καθορίζει τους όρους για τη συντονισμένη εισαγωγή από τα κράτη μέλη κινητών και ασύρματων επικοινωνιών τρίτης γενεάς (UMTS) στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το UMTS θα προσφέρει στους χρήστες ασύρματη πρόσβαση στο Ίντερνετ και άλλες πολυμεσικές υπηρεσίες, εκτός από τις ήδη διαθέσιμες, δηλαδή την κινητή τηλεφωνία και τις υπηρεσίες μηνυμάτων.

1.2. Στις 15 Οκτωβρίου 1997, η Επιτροπή υπέβαλε ανακοίνωση σχετικά με τη στρατηγική και τις κατευθύνσεις πολιτικής όσον αφορά την περαιτέρω ανάπτυξη των κινητών και ασύρματων επικοινωνιών (UMTS). Στην εν λόγω ανακοίνωση γινόταν αναφορά στις διαβουλεύσεις με τα κράτη μέλη και τους εκπροσώπους του βιομηχανικού τομέα βάσει προηγούμενης ανακοίνωσης της 29ης Μαΐου 1997. Οριζόταν επίσης ένα σχέδιο δράσης για τη δημιουργία ευνοϊκού κλίματος για την ανάπτυξη των UMTS.

1.3. Το υπό εξέταση έγγραφο ανταποκρίνεται στην έκκληση του Συμβουλίου προς την Επιτροπή «να υποβάλει έως τις αρχές του 1998 πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που να παρέχει τη δυνατότητα χάραξης κατευθύνσεων επί της ουσίας του θέματος και να διευκολύνει, στο υφιστάμενο κοινοτικό πλαίσιο, την έγκυρη αδειοδότηση υπηρεσιών UMTS, κατά περίπτωση και βάσει του υφιστάμενου καταμερισμού αρμοδιοτήτων, όσον αφορά τη συντονισμένη εκχώρηση συχνοτήτων στην Κοινότητα και την πανευρωπαϊκή περιαγωγή».

2. Ιστορικό

2.1. Στην Πράσινη Βίβλο του 1994 για τις κινητές και προσωπικές επικοινωνίες υπογραμμιζόταν η σημασία της μελλοντικής ανάπτυξης των κινητών και προσωπικών επικοινωνιών στην Κοινότητα και σε παγκόσμια κλίμακα. Η Κοινότητα έχει ήδη διαδραματίσει μείζονα ρόλο στην ανάπτυξη της δεύτερη γενεάς κινητών επικοινωνιών που περιλαμβάνει το GSM και συναφείς ψηφιακές υπηρεσίες επικοινωνιών. Το GSM αποτελεί πλέον μεγάλη επιτυχία στην αγορά με περισσότερους από 70 εκατομμύρια χρήστες σε πάνω από 110 χώρες. Επίσης, κινητές επικοινωνίες που χρησιμοποιούνται για τη σύνδεση των υπολογιστών και για πρόσβαση στο Ίντερνετ, καθώς και επίσης και δορυφορικά συστήματα προσωπικών επικοινωνιών, εμφανίζονται και εξελίσσονται ενόψει του πλήρους ανοίγματος στον ανταγωνισμό των αγορών τηλεπικοινωνιών στα περισσότερα κράτη μέλη από την 1η Ιανουαρίου 1998.

2.2. Βασιζόμενη στις εξελίξεις αυτές, η βιομηχανία επικοινωνιών αναπτύσσει μία στρατηγική για την επόμενη γενεά ψηφιακών κινητών συστημάτων που στην Ευρώπη αποκαλείται «Παγκόσμιο Σύστημα Κινητών Τηλεπικοινωνιών» (UMTS). Συνεπώς, πρέπει να εξετασθούν λεπτομερώς οι μελλοντικές αρχές και αντιλήψεις όσον αφορά τις υπηρεσίες, καθώς επίσης και οι απαιτήσεις των χρηστών, ώστε να προταθούν, σε κοινοτικό και εθνικό επίπεδο, λύσεις όσον αφορά τα κανονιστικά θέματα, τις συχνότητες και την τυποποίηση.

2.3. Η ευρωπαϊκή αγορά κυψελοειδών κινητών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανόμενου και του UMTS, αναμένεται να φθάσει το έτος 2000 σε ετήσια έσοδα ύψους 100 δισεκατομμυρίων Ecu, με 200 εκατομμύρια περίπου συνδρομητές. Η αναμενόμενη ανάπτυξη της παγκόσμιας αγοράς είναι ακόμη μεγαλύτερη, ιδίως στην Ασία. Το UMTS αναμένεται να συμβάλει στη δημιουργία δεκάδων χιλιάδων νέων θέσεων εργασίας στην Κοινότητα σε ένα ιδιαίτερα προηγμένο και στρατηγικό τομέα της οικονομίας.

2.4. Η πρώτη φάση της ανάπτυξης των UMTS θα οδηγήσει στην εισαγωγή υπηρεσιών UMTS έως το έτος 2002.

2.5. Η στρατηγική για την εισαγωγή των UMTS στην Ευρωπαϊκή Ένωση λαμβάνει υπόψη την ανάγκη προώθησης του προτύπου UMTS ως θεμελιώδους στοιχείου των κινητών επικοινωνιών της επόμενης γενεάς (ΙΜΤ-2000), η οποία δημιουργείται τη στιγμή αυτή από τη Διεθνή Ένωση Τηλεπικοινωνιών (ITU) και πρόκειται να ολοκληρωθεί το έτος 2000. Η συμφωνία αυτή, που συνήφθη στις 29 Ιανουαρίου 1998 στο Ευρωπαϊκό Ίδρυμα Τηλεπικοινωνιακών Προτύπων (ETSI) σχετικά με την τεχνολογία ραδιοεπαφής για το UMTS, έχει ως αποτέλεσμα να έχει το τελευταίο μεγάλες δυνατότητες να αναγνωρισθεί ως παγκόσμιο πρότυπο στο πλαίσιο αυτό.

3. Συνοπτική παρουσίαση της πρότασης

3.1. Σκοποί και στόχοι

3.1.1. Σκοπός είναι να προβλεφθούν χωρίς καθυστέρηση, σε κοινοτικό επίπεδο, ειδικά μέτρα για τα κράτη μέλη όσον αφορά την εναρμονισμένη εισαγωγή UMTS στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία δεν μπορεί να εξασφαλισθεί ή να παρασχεθεί μόνο με βάση την οδηγία περί αδειοδότησης ή μεμονωμένες δράσεις των κρατών μελών.

3.1.2. Μια απόφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης θεωρείται ότι είναι ο αποτελεσματικότερος τρόπος για τη διασφάλιση της εναρμονισμένης και ταχείας εισαγωγής συμβατών υπηρεσιών UMTS, ώστε να εξασφαλισθεί περιαγωγή ευρωπαϊκής κλίμακας για τις μελλοντικές υπηρεσίες UMTS, μέσω της έγκαιρης και σε ευρωπαϊκή κλίμακα διάθεσης φάσματος συχνοτήτων για UMTS, καθώς επίσης και κοινών, ανοιχτών και διεθνώς ανταγωνιστικών προτύπων για τη διασφάλιση της ανάπτυξη υπηρεσιών σε κοινοτική και πανευρωπαϊκή κλίμακα.

3.1.3. Με την παρούσα απόφαση επεκτείνεται η διαδικασία εναρμόνισης της οδηγίας περί αδειοδότησης, που περιλαμβάνει την Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Ταχυδρομείων και Τηλεπικοινωνιών (CEPT), καθώς και την επιτροπολογία. Τούτο θα ισχύει τόσο για γενικές όσο και για ειδικές άδειες. Με την απόφαση απαιτείται επίσης να βασίζονται οι άδειες σε ευρωπαϊκά πρότυπα, τα οποία θα έχουν αναπτυχθεί κατά περίπτωση από το ETSI.

3.2. Συνοπτική παρουσίαση της πρότασης απόφασης και του περιεχομένου της

3.2.1. Στο άρθρο 1 ορίζεται ο βασικός σκοπός της απόφασης.

3.2.2. Το άρθρο 2 περιλαμβάνει ορισμό των UMTS. Το Συμβούλιο ζήτησε κατευθύνσεις σχετικά με την ουσία του θέματος. Το UMTS αποτελεί νέα γενεά υπηρεσιών που πρέπει να ορισθεί λαμβάνοντας υπόψη την τεχνολογική πρόοδο και τις εργασίες που έχουν πραγματοποιηθεί στη «Διεθνή Ένωση Τηλεπικοινωνιών» (ITU) και τη βιομηχανία. Ο σαφής ορισμός των UMTS θα συμβάλει σε μεγάλο βαθμό στην εναρμόνισή τους στην ΕΕ.

3.2.3. Στο άρθρο 3 σκιαγραφούνται οι βασικότερες αρχές της συντονισμένης αδειοδότησης εκ μέρους των κρατών μελών.

3.2.4. Στο άρθρο 3, παράγραφος 1, ζητείται από τα κράτη μέλη να λάβουν όλα τα απαραίτητα μέτρα ώστε να καταστήσουν δυνατή την εναρμονισμένη παροχή υπηρεσιών UMTS στην επικράτειά τους έως την 1η Ιανουαρίου 2002 το αργότερο. Τα κράτη μέλη πρέπει να εγκαταστήσουν συστήματα αδειοδότησης έως της 1η Ιανουαρίου 2000.

3.2.5. Στο άρθρο 3, παράγραφος 2, προβλέπεται η εναρμόνιση των συχνοτήτων μέσω της CEPT και η συνθεώρηση των ευρωπαϊκών προτύπων που έχουν αναπτυχθεί από το ETSI, συμπεριλαμβανομένου ενός κοινού, ανοικτού και διεθνώς ανταγωνιστικού προτύπου διεπαφής αέρος. Επιπλέον, οι άδειες πρέπει να καλύπτουν την περιαγωγή σε όλη την Κοινότητα.

3.2.6. Στο άρθρο 3, παράγραφος 3, ζητείται από τα κράτη μέλη να εφαρμόζουν κατά τη χορήγηση αδειών τα βασικά χαρακτηριστικά UMTS, όπως αυτά περιγράφονται στο παράρτημα Ι.

3.2.7. Στο άρθρο 3, παράγραφος 4, προβλέπεται καλύτερη διασφάλιση σε περίπτωση μη συμβατότητας συστημάτων και έλλειψης επαρκούς φάσματος συχνοτήτων για την εξυπηρέτηση όλων των συστημάτων: τα κράτη μέλη θα πρέπει να συντονίζουν τις διαδικασίες αδειοδότησής τους αποβλέποντας στην αδειοδότηση συμβατών υπηρεσιών UMTS στην Κοινότητα.

3.2.8. Το άρθρο 4 αφορά τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις περιαγωγής.

3.2.9. Με το άρθρο 4, παράγραφος 1, επιβάλλεται στα κράτη μέλη να λάβουν μέτρα ώστε οι οργανισμοί που παρέχουν δίκτυα UMTS να διαθέτουν δικαιώματα και υποχρεώσεις διαπραγμάτευσης συμφωνιών περιαγωγής με άλλους παρεμφερείς οργανισμούς, ώστε να εξασφαλίζεται η συνεχής και αδιάκοπη κάλυψη σε κοινοτική κλίμακα.

3.2.10. Βάσει του άρθρου 4, παράγραφος 2, παρέχεται η δυνατότητα στα κράτη μέλη να αναλαμβάνουν δράσεις, συμπεριλαμβανόμενης και της προώθησης συμφωνιών μεταξύ φορέων εκμετάλλευσης, ώστε να εξασφαλίζεται η κάλυψη των αραιοκατοικημένων περιοχών στα πλαίσια της κοινοτικής νομοθεσίας.

3.2.11. Το άρθρο 5 καθιερώνει τη συνεργασία με τη CEPT. Οι εντολές θα ανατίθενται στην Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Ταχυδρομείων και Τηλεπικοινωνιών/Ευρωπαϊκή Επιτροπή Επικοινωνιακών Κανονιστικών Θεμάτων (CEPT/ECTRA) και στην Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Ταχυδρομείων και Τηλεπικοινωνιών/Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ραδιοεπικοινωνιών (CEPT/ERC) για την εναρμόνιση της χρήσης των συχνοτήτων και των όρων και προϋποθέσεων που επισυνάπτονται σε άδειες για δίκτυα και υπηρεσίες UMTS. Στο παράρτημα ΙΙ προβλέπεται σχετικό χρονοδιάγραμμα. Μετά την ολοκλήρωση των εντολών, αποφασίζεται, σύμφωνα με τη διαδικασία επιτροπολογίας του τύπου ΙΙ β, κατά πόσο το αποτέλεσμα των εργασιών που πραγματοποιήθηκαν βάσει των εντολών θα εφαρμοσθεί στην Κοινότητα. Στο άρθρο 5, παράγραφος 3, προβλέπεται ρήτρα διασφάλισης σε περίπτωση καθυστέρησης της διαδικασίας.

3.2.12. Στο άρθρο 6 προβλέπεται συνεργασία με το ETSI, όταν αυτή είναι απαραίτητη για την προώθηση κοινού και ανοικτού προτύπου παροχής συμβατών υπηρεσιών UMTS, λαμβάνοντας υπόψη το παγκόσμιο περιβάλλον στη Διεθνή Ένωση Τηλεπικοινωνιών.

3.2.13. Στο άρθρο 7 καθορίζεται η διαδικασία επιτροπολογίας. Η επιτροπή θα είναι η επιτροπή αδειοδότησης που συγκροτείται βάσει της οδηγίας 97/13/ΕΚ περί αδειοδότησης.

3.2.14. Στο άρθρο 8 προβλέπεται ότι η Επιτροπή ενημερώνει τακτικά την επιτροπή αδειοδότησης σχετικά με τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεών της, και ότι η επιτροπή αδειοδότησης ενθαρρύνει την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών σε θέματα UMTS.

3.2.15. Το άρθρο 9 αφορά διεθνή θέματα. Η Επιτροπή θα λάβει κάθε απαραίτητο μέτρο για τη διευκόλυνση της εισαγωγής των υπηρεσιών UMTS σε τρίτες χώρες και για την ελεύθερη κυκλοφορία εξοπλισμού UMTS. Θα επιδιώξει επίσης την εφαρμογή των υφιστάμενων διεθνών συμφωνιών και μπορεί να ζητήσει την έκδοση ειδικών εντολών για διαπραγμάτευση των συμφωνιών.

3.2.16. Στο άρθρο 10 απαιτείται από τα κράτη μέλη να παρέχουν όλες τις πληροφορίες που θα ζητήσει η Επιτροπή για την εφαρμογή της απόφασης.

3.2.17. Στο άρθρο 11 περιλαμβάνονται οι συνήθεις υποχρεώσεις όσον αφορά το ζήτημα του απορρήτου.

3.2.18. Με το άρθρο 12 προβλέπεται ότι η απόφαση θα ισχύει για χρονική περίοδο τεσσάρων ετών.

3.2.19. Βάσει του άρθρο 13, επιβάλλεται στην Επιτροπή η υποχρέωση υποβολής έκθεσης προς το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο μετά από μία διετία.

3.2.20. Το άρθρο 14 περιλαμβάνει τη συνήθη διάταξη όσον αφορά την εφαρμογή από τα κράτη μέλη.

3.2.21. Το άρθρο 15 προβλέπει ότι η απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη.

4. Εκτιμήσεις της Επιτροπής των Περιφερειών

4.1. Η Επιτροπή των Περιφερειών επιδοκιμάζει το γεγονός ότι η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση που καθιστά δυνατή την αποτελεσματική και διορατική αξιοποίηση των UMTS στην Κοινότητα. Έχοντας υπόψη τις ταχείες τεχνολογικές εξελίξεις που σημειώνονται στον τομέα αυτό, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διακρίνεται η πρόταση από ευελιξία που να καθιστά δυνατή μια συνεχή προσαρμογή στις μεταβαλλόμενες συνθήκες.

4.2. Οι UMTS θα διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο τόσο για το κοινό όσο και για τις επιχειρήσεις, καθώς επίσης και για τους κρατικούς οργανισμούς που παρέχουν υπηρεσίες οι οποίες έχουν μεγάλη σημασία για το κοινό.

4.3. Έχοντας υπόψη ότι οι UMTS καθιστούν δυνατή τη διάδοση των πληροφοριών και των επικοινωνιών που δεν εξαρτώνται από σταθερές γραμμές, θα καταστεί δυνατή η εξυπηρέτηση απομεμακρυσμένων ομάδων και περιοχών, όπου η παροχή παραδοσιακής τεχνολογίας ήταν μέχρι σήμερα δαπανηρή. Κατά τη γνώμη της ΕΤΠ, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να προβληθεί η σημασία των υπηρεσιών UMTS, οι οποίες αποτελούν ένα από τα πολλά μέσα για τη διευκόλυνση της παροχής υπηρεσιών και της ανάπτυξης όλων των περιφερειών και δήμων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

4.4. Η Επιτροπή των Περιφερειών θα ήθελε, ειδικότερα, να τονίσει τη σημασία που έχουν τα όσα επισημαίνονται από την Επιτροπή στο σημείο 33, δηλαδή ότι κατά την παροχή υπηρεσιών UMTS και την εφαρμογή συστημάτων UMTS «θα πρέπει να ληφθούν υπόψη οι ανάγκες ενδεχομένων ομάδων χρηστών που εργάζονται σε υπηρεσίες δημοσίου συμφέροντος (υγεία, εκπαίδευση, μεταφορές, περιβάλλον, κ.λπ.)». Αυτό ισχύει σε μεγάλο βαθμό για τις επιχειρήσεις που διοικούν και διαχειρίζονται οργανισμοί σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο.

4.5. Η αδειοδότηση για την παροχή υπηρεσιών UMTS προβλέπεται να ανατεθεί στις κυβερνήσεις των διαφόρων χωρών ή περιοχών, ανάλογα με το υφιστάμενο επίπεδο ανταγωνισμού και, ως εκ τούτου, πρέπει να είναι δυνατή η λήψη μέτρων ώστε να εξασφαλισθεί η κάλυψη σε προσιτές τιμές των αραιοκατοικημένων περιοχών από τους φορείς εκμετάλλευσης. Κατά τη γνώμη της ΕΤΠ, το δικαίωμα που παρέχεται με τον τρόπο αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό και πρέπει να αποτελέσει το αντικείμενο συνεχούς παρακολούθησης για την προοδευτική άντληση εμπειριών που να δείχνουν τα κατά πόσο οι δυνατότητες αυτές έχουν αξιοποιηθεί στην πραγματικότητα.

4.6. Η αρμόδια για την αδειοδότηση αρχή πρέπει να μεριμνά ώστε να υπάρχει ανταγωνισμός στην αγορά παροχής υπηρεσιών πολυμέσων και Ίντερνετ. Ο ανταγωνισμός αυτός πρέπει να αφορά τόσο τους φορείς εκμετάλλευσης όσο και τις τεχνολογίες με στόχο την παροχή των υπηρεσιών αυτών σε όσο το δυνατόν μεγαλύτερο τμήμα του πληθυσμού, με διαφανή τιμολόγια.

4.7. Η Επιτροπή των Περιφερειών θα ήθελε επίσης να επισημάνει ότι, όταν οι διάφορες χώρες αναγνωρίζουν τις υπηρεσίες του UMTS, πρέπει να είναι δυνατή η συγκεκριμένη ικανοποίηση των απαιτήσεων περί αδειοδότησης των επιχειρήσεων και των οργανισμών που πρέπει να εκπληρώνουν τις ανάγκες των τοπικών και περιφερειακών οργάνων για επικοινωνία με το κοινό. Διαφορετικά, υπάρχει κίνδυνος συγκέντρωσης των πληροφοριών και των δυνατοτήτων επικοινωνίας στις κεντρικές και μεγάλες επιχειρήσεις και οργανισμούς.

4.8. Η Επιτροπή των Περιφερειών θα ήθελε επίσης να επισημάνει ότι οι τοπικές και περιφερειακές αρχές μπορούν να αποτελέσουν σημαντικούς χρήστες υπηρεσιών UMTS. Για να καταστεί δυνατή η εξεύρεση οικονομικών μέσων εκ μέρους των εν λόγω αρχών, είναι σημαντικό να υπάρχει στις διάφορες περιοχές και περιφέρειες επαρκής ανταγωνισμός και να αποφευχθούν τα τοπικά ή περιφερειακά μονοπώλια. Κατά τη χορήγηση αδειών, η Επιτροπή των Περιφερειών συνιστά να γίνεται αυτό με ένα σύστημα που να μην προκαλεί αδικαιολόγητη αύξηση του κόστους αδειοδότησης.

4.9. Η Επιτροπή των Περιφερειών θα ήθελε τέλος να τονίσει ότι οι ταχείες τεχνολογικές εξελίξεις έχουν ως αποτέλεσμα να καθιερώνονται συνεχώς νέες τεχνολογίες και να είναι πάντα επίκαιρη η ανάγκη τυποποίησης στον τομέα αυτό. Είναι σημαντικό να συμμετάσχει έγκαιρα η ΕΤΠ, που εκπροσωπεί το κοινό και τα πολιτικά όργανα σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο, στην εν λόγω συνεχή διεργασία.

Βρυξέλλες, 17 Σεπτεμβρίου 1998.

Ο Πρόεδρος της Επιτροπής των Περιφερειών

Manfred DAMMEYER

() ΕΕ C 131 της 29.4.1998, σ. 9.