Αριθ.C34/78 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων 2.2.94
Γνωμοδότησηγιατοδιάλογομεταξύπρομηθευτήκαικαταναλωτή
(94C34/23)
Στις23Μαρτίου1993,καισυμφωναμετοάρθρο20(παράγραφος4)τουΕσωτερικούΚανονισμού ,η
ΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήαποφάσισενακαταρτίσειγνωμοδότησηγιατοδιάλογομεταξύ
προμηθευτήκαικαταναλωτή ,
Τοτμήμαπεριβάλλοντος ,δημόσιαςυγείαςκαικατανάλωσης ,στοοποίοανατέθηκεηπροετοιμασία
τωνσχετικώνεργασιώντηςΟΚΕ,υιοθέτησετηγνωμοδότησήτουστις9Νοεμβρίου1993μεβάσητην
εισηγητικήέκθεσητουκ,Hilkens(συνεισηγητής :oκ,Proumens).
Κατάτην310ησύνοδοολομέλειας(συνεδρίασητης25ηςΝοεμβρίου1993),ηΟικονομικήκαιΚοινω­
νικήΕπιτροπήυιοθέτησεομόφωνατηνακόλουθηγνωμοδότηση .
1.Εισαγωγικήπαρατήρηση
1.1.Κατατατελευταίαέτησεδιάφορακοινοτικάπρογράμ­
ματαγιατουςκαταναλωτέςτονίσθηκεησημασίαενόςδιαλό­
γουμεταξύτωνπαραγωγώναγαθών,καιυπηρεσιώνκαιεμπό­
ρων(πλευράτηςπροσφοράς)αφενός,καιτωναγοραστών
(πλευράτηςζήτησης)αφετέρου.
Μπορείναεπιβεβαιωθείότισεμιακοινωνικήοικονομία
αγοράςοικύριοιπαράγοντεςτηςδιεργασίαςγιατηνευημε­
ρία,τωνοποίωντασυμφέρονταείναισεορισμένασημεία
αλληλοσυγκρουόμενα ,θαπροσπαθήσουν μέσωτουδιαλόγου
ναεξεύρουνμιαλύσησταενδεχόμεναπροβλήματακαταλήγο­
ντας,μεαυτόντοντρόπο,σ'έναmodusvivendiαποδεκτό
απόταδύομέρη.Χαρακτηριστικό παράδειγμα,ανκαισε
διαφορετικόκλίμααποτελούνοιδιαπραγματεύσεις μεταξύ
εργοδοτώνκαιεργαζομένων ,ήτωνεκπροσώπωντους,με
στόχοτηνεπίτευξησυμφωνιώνμέσωτουδιαλόγου.ματατωνκαταναλωτών .HγνωμοδότησητηςΟΚΕτουέτους
1984γιατοθέμααυτόστηνοποίαπροτείνετοηέναρξηδιαλό­
γουσεευρύτερηβάσηκαιβάσεικανόνων,μετημορφή
οδηγίας,τουςοποίουςθαπρέπειναπληροίγιαναείναι
αποτελεσματικός ,δενκατέληξεσεθετικάαποτελέσματα ,
εντόςτηςΕΚ,γιατηνεκτιμώμενηεπιτάχυνσητηςδημιουρ­
γίαςτουμηχανισμούδιαβουλεύσεων μεταξύπαραγωγώνκαι
καταναλωτών .
1.3.1.HΟΚΕυπενθυμίζεισεαυτότοπλαίσιοτησυζήτηση
πουείχεήδηδιεξαχθείπριναπόμιαπενταετίαμεταξύτων
εκπροσώπωντηςσυμβουλευτικής επιτροπήςτωνκαταναλω­
τώνκαιτηςUnice,σχετικάμετηνπροώθησητουδιαλόγου
μεταξύτωνπαραγωγώνκαιτωνκαταναλωτών .Σκοπόςτης
συζήτησηςαυτήςήτανηανεύρεσηλύσεωνγιατακοινά
προβλήματαμέσωκωδίκωνσυμπεριφοράς ήσυμφωνιών .
1.3.2.Hελπιδοφόρααυτήπρώτηπροσέγγισηέμεινεχωρίς
συνέχειαεπειδή,ανεξάρτητααπότηνπολιτικήαντίσταση
πουαντιμετώπισε ,δενείχεπροσδιοριστεί μεσυγκεκριμένο
τρόποτοπλαίσιοτηςδιεξαγωγήςαυτούτουδιαλόγου,
δηλαδή:
—μιαεπίσημηήτουλάχιστοντυπικήδιάρθρωση,
—ημέθοδοςεργασίας,
—oκατάλογοςτωνπροςσυζήτησηθεμάτων,
—oκαθορισμόςσαφώνόρωνσυμμετοχής .
Έχειγι'αυτόιδιαίτερησημασίαναθιγούνστηγνωμοδότηση
οιαδυναμίεςαυτές,ώστεναμπορούννααποφευχθούνστο
μέλλον.Σεορισμένακράτημέληέχει,ωστόσο,σημειωθεί
εξαιρετικήπρόοδοςσχετικάμετοθέμααυτό.
1.4.Είναισαφέςότιπρέπειναδημιουργηθείκλίμαεμπι­
στοσύνηςμεταξύτωνενδιαφερομένων μερώνγιανααναπτυ­
χθείέναςχρήσιμοςδιάλογος.Hανάπτυξηενόςεποικοδομητι­
κούδιαλόγουμεστόχοτηνεπεξεργασίασυμφωνιών(ι)από
ταμέρηθαμπορέσειναπραγματοποιηθεί μόνοκατάστάδια.
Απότηνπροηγηθείσαεπισκόπησητηςκατάστασηςστις
προαναφερθείσες χώρεςκαθίσταταισαφέςότιηεξέλιξητων
σχέσεων,στοντομέααυτό,παρουσιάζειμεγάλεςδιαφορές1.2.Ταπροβλήματατωνκαταναλωτώνπουτίθενταισε
αυξημένοβαθμόαπότιςοικονομικέςεξελίξειςεθίγησανσε
ό,τιαφοράτηνανάγκηπροστασίας .Hπολιτικήγιατους
καταναλωτέςσχετίζεταισεμεγάλοβαθμόμεμιαπολιτική
προστασίαςτουτομέαπουεμπίπτειουσιαστικάστηναρμοδι­
ότητατηςδημόσιαςεξουσίας.Οιενδείξειςαυτέςκαταδει­
κνύουνότικαιστοντομέατηςκατανάλωσης ηιδέατης
συνεννόησηςκαιτηςεπίλυσηςμέσωτωνδιαβουλεύσεων (δια­
λόγου)ορισμένωνπροβλημάτωνπουπροέκυψανστιςσχέσεις
μεταξύπαραγωγώνκαικαταναλωτών ,μεταξύτωνεκπροσώ­
πωντωνδύομερών,κερδίζεισυνεχώςέδαφος.Είναιαυτονό­
ητοότιστακράτημέλητηςΕΚηπορείατηςστάσηςαυτής
είναιαρκετάδιαφορετική .Αυτόσυμβαίνεικαιστακράτη
μέλητηςΕΚ,μολονότιθαυπάρχουνπάνταδιαφορέςστην
εφαρμοζόμενηπροσέγγιση,λόγωτωνδιαφορετικώνκατανα­
λωτικώνσυνηθειώνκαιτουδιαφορετικούεπιπέδουσυνειδη­
τοποίησηςτωνκαταναλωτών ,ακόμηκαιεντόςμιαςχώρας.
Hέκθεσηπουεπισυνάπτεταιστοπαράρτηματουσχεδίου
γνωμοδότησης είναιμιαεπισκόπησητηςκατάστασηςστον
ενλόγωτομέασεδιάφορακράτημέληκαισεορισμένα
υποψήφιαπροςπροσχώρησηστηνΕΚκράτη.
1.3.Σεκοινοτικόεπίπεδοδιαπιστώνεται ότι,παράτην
παρότρυνσητηςΕπιτροπήςτωνΕΚ,δενεπιτεύχθηκεκαμία
αξιόλογηπρόοδοςστοντομέατουδιαλόγουγιαταπροβλή(1)Hέvvota«συμφωνία»χρησιμοποιείται στηγνωμοδότηση με
γενικότρόποδηλαδήωςτοσταθερόαποτέλεσμαενόςδιαλόγου.

2.2.94 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων Αριθ.C34/79
τουςκαταναλωτέςστιςοποίεςεπισημαίνεταικαιησημασία
τουδιαλόγουωςμέσοτηςπολιτικήςγιατουςκαταναλωτές .
2.Γενικεςπαρατηρήσεις
2.1,Μετηνυλοποίησητηςεσωτερικήςαγοράςτην1η
Ιανουαρίου1993δημιουργήθηκε έναςανοικτόςοικονομικός
χώροςχωρίςεμπόδιαστασύνορα.Τογεγονόςαυτόδενσημαί­
νειόμωςότικαιoκαταναλωτήςμπορείνααπολαύσειπλήρως
ταπλεονεκτήματα αυτούτουμεγάλουχώρου.Υπάρχουν
σαφείςενδείξειςότιoυφιστάμενοςήδηκατακερματισμός των
αγορώνπουσυνδέεταιάρρηκταμετασύνορατωνκρατών
μελώνπρέπειναληφθεί,όπωςκαιστοπαρελθόν,υπόψη
γιατονκαταναλωτή .Υπάρχουνμάλισταορισμέναπεδίατων
κοινοτικώννομοθετικώνδιατάξεωνπουαποσκοπούνστηβελ­
τίωσητηςθέσηςτουκαταναλωτήχωρίςωστόσοτοκοινοτικό
δίκαιοναέχειαναπτυχθείσετέτοιοβαθμόώστεoκαταναλω­
τήςναέχειτηνίδιαμεταχείρισησεολόκληρητηνΚοινό­
τητα.Πολύπερισσότερομπορείναγίνειλόγοςμόνογιαμία
σεορισμένακατώτεραόριαεναρμόνισηενώοιδιαφορές
μεταξύτωνκρατώνμελώνσυνεχίζουνναυφίστανται .Ακόμη
καιτοσύστηματηςαμοιβαίαςαναγνώρισηςτωνρυθμίσεων
τωνεπιμέρουςκρατώνμελώνδεσυμβάλλειστηναποσαφή­
νισητηςθέσηςτουκαταναλωτή .Γιαμιααγοράγιατον
καταναλωτήπουναλειτουργείομαλά,οικοινοτικέςνομοθε­
τικέςδιατάξειςπαρουσιάζουνμεγάλακενά.Σανπαράδειγμα
πρέπεινααναφερθούνοιπερίεγγυήσεωνκαιυπηρεσιώνμετά
τηνπώλησηδιατάξεις.Κατάσυνέπειαοικαταναλωτέςσε
περίπτωσηυπερσυνοριακών αγορώναγαθώνβρίσκονταιδι­
αρκώςαντιμέτωποιμεδιαφορετικέςρυθμίσεις.Σεμιατέτοια
περίπτωσηδενμπορείναγίνεταιλόγοςγιαμιαομαλώςλει­
τουργούσαεσωτερικήαγοράαπότηνπλευράτωνκαταναλω­
τών.μεταξύτωνκρατώνμελών.Σεορισμένακράτημέληδενμπο­
ρείκανναγίνειλόγοςγιαδιαβουλεύσειςμεταξύτωνπαραγό­
ντωνπροσφοράςκαιζήτησης.Αντίθετασεάλλαγίνεται
λόγοςγιαέναν«ώριμο»διάλογοπουκαταλήγειστησύναψη
συμφωνιώνμεταξύτωνμερών.Τοολλανδικόσύστημαπληρο­
φόρησηςγιαταπροϊόντακαιτοδανέζικοσύστημαεπισήμαν­
σηςγιαταπροϊόντα.
1.5.Εντωμεταξύσημειώθηκανεξελίξειςτόσοστηνκοινω­
νία,γενικά,όσοκαιστηδιεργασίαγιατηνευρωπαϊκήενοποί­
ησηηοποίαχαρακτηρίζεται απότηνδημιουργίαενόςπλέον
ευνοϊκούκλίματοςγιατην«προσέγγισητουδιαλόγου»και
στοντομέατηςπολιτικήςγιατουςκαταναλωτές .Σεαυτό
συντελείασφαλώςκαιτογεγονόςότιτόσοστακράτημέλη
όσοκαισεκοινοτικόεπίπεδο,παρατηρείταιμιατάσηαπορ­
ρύθμισηςκαιεφαρμογήςτηςαρχήςτηςεπικουρικότητας .
Ακόμηκαιβάσειτηςπολιτικήςγιατουςκαταναλωτέςπρέπει
ναισχύειηαρχήότιταενδιαφερόμενα μέρηρυθμίζουνμόνα
τους,στομέτροτουδυνατού,τιςδιαφορέςτουςμέσωτου
διαλόγου.
1.6.ΣτηναπόφασητουΣυμβουλίουτουΙουλίου\992(ι)
αναφέρθηκεστονκατάλογοπροτεραιοτήτων γιαμιαπολιτική
όσοναφοράτουςκαταναλωτές ,στοκεφάλαιοεκπροσώπηση
τωνκαταναλωτών ,τοθέματουδιαλόγου.Σεμιαδεπρόσφατη
απόφασητουΣυμβουλίουτης5ηςΑπριλίου1993(^)ηΕπι­
τροπήζήτησεναεξετασθείτοθέμασχετικάμετηδυνατότητα
ανάπτυξηςστοπεδίοτηςενημέρωσηςτωνκαταναλωτώνκαι
σταπλαίσιαενόςδιαρθρωμένουσυμβουλευτικού μηχανισμού
μεταξύτωνενδιαφερομένων μερών(καταναλωτές ,βιομηχα­
νία,υπηρεσίες,εμπορικέςοργανώσεις)ενόςσυστήματος
αυτορρύθμισης .Σχετικάδιατυπώθηκεoσημαντικόςσυλλογι­
σμόςότι«μιααποτελεσματική λειτουργίατηςεγκαθιδρυθεί­
σαντην1ηΙανουαρίου1993εσωτερικήςαγοράςείναιαπαραί­
τητοόπωςόλαταενδιαφερόμενα μέρη,συμπεριλαμβανομέ­
νωνκαιτωνιδιωτώνκαταναλωτών ,δείχνουνεμπιστοσύνη
στοντρόπολειτουργίαςτηςαγοράςαυτήςώστεναπορισθούν
ταανάλογαοφέλη.Ακόμηότιλόγωτωνυφισταμένωνδιαφο­
ρώντωνεπιμέρουςνομοθετικώνδιατάξεωντωνκρατώνμελών
κυρίωςωςπροςτηνεπισήμανσηδημιουργούνται εμπόδιαστις
συναλλαγέςεντόςτηςΚοινότηταςταοποίαδυσχεραίνουντη
λειτουργίατηςεσωτερικήςαγοράς».
1.7.HπρωτοβουλίατηςΟΚΕαποσκοπείναπροσφερειτις
υπηρεσίεςτηςσ'αυτήτηφάσηεξέλιξηςγιατονπεραιτέρω
σχηματισμότωναπόψεωνστοντομέααυτό.Πρόκειταιλοι­
πόν,εκτόςαπότοθέματηςπεραιτέρωδιεύρυνσηςτηςσυμμε­
τοχήςτουκαταναλωτή ,ωςενδιαφερόμενο μέρος,στιςδια­
πραγματεύσεις στοοικονομικόκαικοινωνικόπεδίοκαιγια
τοθέμαπουαφοράτηδυνατότητασύναψηςσυμφωνιώναυτορ­
ρύθμισης(3)στοντομέατηςπολιτικήςγιατονκαταναλωτή
σχετικάμετοδιάλογομεταξύτωνσυμβαλλομένων μερώνοι
οποίεςθακαταστήσουνπεριττέςγιατοσχετικόκύκλοθεμά­
τωντιςτυπικέςνομοθετικέςδιατάξειςγιατηνπροστασία
τουκαταναλωτή .ΠρέπεινασημειωθείότιηΟΚΕεξέδωσε
τελευταίαδύογνωμοδοτήσεις (4)γιατηνπολιτικήσχετικάμε2.2.Τογεγονοςοτιοικαταναλωτέςδείχνουνελάχιστη
εμπιστοσύνηστιςδυνατότητεςπουτουςπροσφέρονταιστην
εσωτερικήαγοράέχειαποδειχθείκαιαπότηνπαράτασητης
διαδιακασίαςκύρωσηςτηςΣυνθήκηςτουΜάαστριχτ .Θα
μπορούσεναγίνειλόγοςγιατηνανάκτησητηςεμπιστοσύνης
στηδυνατότηταβελτίωσηςτουβιοτικούεπιπέδουμόνομέσω
τηςευρωπαϊκήςολοκλήρωσης .Οιευρωπαίοιπολίτεςθέλουν
μεγαλύτερηδιαφάνειαστηδιαδικασίαλήψεωςτωναποφά­
σεων.Γιατηνεπανάκτησητηςεμπιστοσύνηςτουκαταναλωτή
στηδιεργασίαολοκλήρωσηςπρέπειοπωσδήποτεκατάτην
υλοποίησητηςεσωτερικήςαγοράςκαιτηνπεραιτέρωολο­
κλήρωσητηςΕυρωπαϊκήςΈνωσηςναληφθείυπόψηηισοδυ­
ναμίατηςαξίαςτόσοτηςπροσφοράςόσοκαιτηςζήτησης
σταπλαίσιατωνοικονομικώνδιεργασιών .Μόνοκατ'αυτόν
τοντρόποθαυλοποιηθείηπροοπτικήγιατις,πριναπό
ορισμέναέτηστηνέκθεσηCecchini,πραγματοποιηθείσες
προβλέψειςσχετικάμετηνευημερίατουκαταναλωτή .Δι­
καίωςαπαιτείταιστηνπροσφάτωςδημοσιευθείσα έκθεση
Sutherlandναληφθείυπόψηηθέσητουκαταναλωτήστην
υλοποίησητηςεσωτερικήςαγοράς.Hεπανάκτησητηςεμπι­
στοσύνηςτουκαταναλωτήστηνεσωτερικήαγοράείναιεπί­
σηςλίανσημαντικήγιατηνοικονομικήανάκαμψηκαιτη
βελτίωσητηςκατάστασηςστοντομέατηςαπασχόλησης .
2.3.Hυλοποίησητηςεσωτερικήςαγοράςολοκληρώνεται
επίτουπαρόντοςμεσυμπληρωματικά νομοθετικάμέτρα.Επι­
πλέον,υπάρχουνκαιάλλοιτομείςόπουπρέπειναβελτιωθεί
ηθέσητουκαταναλωτήώστεναμπορείνααντιμετωπίζεται(')ΕΕαριθ.C186της23.7.1992.
(2)ΕΕαριθ.C110της20.4.1993.
(3)Βλ.επίσηςπαρ.2.5.2.
(4)Βλ.ΕΕαριθ.C339της31.12.1991καιΕΕαριθ.C19της
25.1.1993.

Αριθ.C34/80 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκωνΚοινοτήτων 2.2.94
ωςισοδύναμομέροςαποτονπρομηθευτή .Τίθεταιωστοσοτο
ερώτημαανείναιεπιθυμητόήκαιμάλιστααναγκαίοναγίνει
ρύθμισητουθέματοςτούτουμενομοθετικάμέτραήκαιo
ίδιοςστόχοςμπορείναεπιτευχθείίσωςμεάλλοτρόπο.ληφθείπερισσοτερουπόψηστιςδιαβουλεύσεις .Στην
παρούσαγνωμοδότησηεξετάζεταιανκαικατάποιοτρόποη
ανάπτυξηενόςδιαλόγουσεκοινοτικόεπίπεδομεταξύτωνδύο
μερώνμπορείναλάβειτημορφήενόςμέσουτηςπολιτικήςγια
τονκαταναλωτή .Στόχοςπρέπειναείναιλοιπόνηαντικατά­
στασηήσυμπλήρωσητηςσχετικήςνομοθεσίας ,ώστενα
δοθείσταενδιαφερόμενα μέρηηδυνατότητανασυνάψουν
μεταξύτους,βάσειενόςφιλικούδιακανονισμού ,τιςκατάλλη­
λεςσυμφωνίες .Στησχετικήειδικήβιβιλιογραφίαγίνεται
λόγος,σεσχέσημεαυτό,γιααυτορρύθμιση μετηνοποία
πρέπειναδιευκρινισθείότιδενπρόκειταιγιαμιαεπιβαλλό­
μενηαπότοκράτοςρύθμισηαλλάγιαμιαρύθμισητηνοποία
επεξεργάσθηκαν οιίδιοιοιενδιαφερόμενοι .Πρέπειναανα­
φερθείότιγιαμιατέτοιααυτορύθμισηυπάρχουνδιάφορα
πρότυπα.Συγκεκριμέναγίνεταιδιάκρισημεταξύτριώνπροτύ­
πωναπορρύθμισης :2.4.HΟΚΕπιστεύειότιπρέπειναεξετασθείσοβαρα,
στηνπεραιτέρωανάπτυξητηςκοινοτικήςπολιτικήςγιατον
καταναλωτή ,ηεφαρμογήγιαορισμένουςτομείςμιαςνέας
προσέγγισης .Στοβαθμόπουαπαιτείταιηενίσχυσητηςθέσης
τουκαταναλωτήπρέπεινακαθορισθούνμόνοοιουσιαστικές
απαιτήσειςκαιιδίωςοιαναγκαίεςγιαμιαομαλήλειτουργία
τηςαγοράςήγιατηνασφάλειακαιτηνυγείατουκαταναλωτή
προϋποθέσειςμετημορφήδιατάξεωνκοινοτικούδικαίου.Ως
προςτιςλοιπέςπτυχέςταενδιαφερόμενα μέρη,προσφέροντες
καικαταναλωτές ,καλούνταινατιςδιαμορφώσουν απόκοι­
νού.
α)μονόπλευρηαυτορρύθμιση μεσωτωνεπιχειρηματιών ή
τωνοργανώσεώντους·
Hάποψηβασίζεταιστηδιαπίστωσηότιοικαταναλωτέςκρά­
τουςμέλουςαλλάκαιστηνΚοινότηταπρέπεινααναγνωρι­
σθούνσεμεγάλοβαθμόωςδιαπραγματευτικά μέρηστιςσυνο­
μιλίεςσχετικάμεθέματατουκαταναλωτικού τομέα.β)μονόπλευρηαυτορρύθμιση ,αλλάσεσυνεννόησημετις
οργανώσειςτωνκαταναλωτών
γ)διμερήςαυτορρύθμιση ,μέσωσυμφωνιώνμεταξύτων
οργανώσεωντωνκαταναλωτώνκαιτωνεπιχειρήσεων
(ενδεχομένωςμετησυμμετοχήεθνικώνήκοινοτικών
αρχών).Υποθέτονταςότιoκαταναλωτήςστηνεσωτερικήαγοραπρε­
πειναμπορείνααποτελείπαράγοντατηςαγοράςείναισκό­
πιμοναεξετασθείανκαιυπόποιεςπροϋποθέσειςστουφιστά­
μενο,καισεορισμένεςπεριπτώσεις,χρησιμοποιηθέν μέσο
τουδιαλόγουμεταξύπρομηθευτήκαικαταναλωτήμπορεί
ναδοθείμεγαλύτερηπροτεραιότητα κατάτηχάραξημιας
πολιτικήςγιατονκαταναλωτή . Δεδομένουότιπρόκειταιγιαέναμέσοτηςπολιτικήςγια
τονκαταναλωτήηπαρούσαγνωμοδότησηκαταλήγειστην
υιοθέτησηενόςπροτύπουαμφιμερούςαυτορρύθμισης .
2.5.Μορφέςτουδιαλόγου
2.6.Τοπαράδειγματης«νέαςπροσέγγισης»όσοναφορατην
εναρμόνισηκαιτηνέγκρισηπροτύπων
2.6.1.HΟΚΕεπισημαίνειότιστηνΚοινότητακαισεένα
παραπλήσιοτομέαπριναπόλίγοχρόνοάρχισεμιαδιαδικα­
σίαβάσειτηςοποίαςμεσχετικήοδηγίαρυθμίζονταιμόνοοι
βασικέςαπαιτήσειςασφάλειαςκαιoκαθορισμόςτηςκατηγο­
ρίαςπροϊόντωνήυπηρεσιώνυπόμορφήπροτύπωνανατίθεται
σεευρωπαϊκούςκαιμηκυβερνητικούς οργανισμούς .Παρά
τογεγονόςότιηπροαναφερθείσα προσέγγισημπορείνα
θεωρηθείωςμιαμορφήαυτορρύθμισης ,είναιαναγκαίονα
επισημανθείότιτασυμφέροντατωνκαταναλωτώνδενικανο­
ποιούνταιεπαρκώςδιότιoκαταναλωτήςδενσυμμετέχειενερ­
γάστηδιαδικασίατυποποίησης .2.5.1.Στοκοινοτικόεπίπεδοείναιευνόητοναυπάρχουν
καιναεφαρμόζονταιδιάφορεςμορφέςδιαλόγουμεταξύπαρα­
γωγώνκαικαταναλωτών .Αυτέςεξικνούνταιαπότηδιεξα­
γωγήμηδεσμευτικώνδιαπαραγματεύσεων γιααναφυόμενα
προβλήματαμεταξύεπιμέρουςκαταναλωτώνκαιτωνεκπρο­
σώπωντωνσυμφερόντωντουςκαιτωνεπιχειρήσεωνκαι
τωνοργανώσεώντους,μέχριτηδιεξαγωγήδιαβουλεύσεων ,
μεταξύτωνενδιαφερομένων μερώνπουοδηγούνσεσυμφωνίες
πουαποκρυσταλλούνται ,στησυνέχειαστησύναψησυμφω­
νιών.ΣτοΗνωμένοΒασίλειοέχειαναπτυχθεί,προπολλού,
κυρίωςηπρακτικήαυτήαλλάκαισεάλλακράτημέληέχει
επιβληθεί,βαθμηδόν,μιατέτοιαμορφήενεργειών,κατάτα
παρελθόνταέτη,στονίδιοτομέα.Εντωμεταξύυπάρχουν
ακόμηενδιάμεσαστάδιαόπωςπ.χ.ησυμμετοχήτωνκατανα­
λωτώνστιςθεσμοθετημένες διαπραγματεύσεις στονκοινωνι­
κο-οικονομικό τομέαστουςκόλπουςτωνενδιαφερομένων
συμβουλευτικών επιτροπών .2.6.2.H«νέαπροσέγγιση»θαμπορούσεσεορισμένα
σημείαναχρησιμοποιηθεί σανπρότυπογιαένανέοτρόπο
δράσηςσεσυγκεκριμένους τομείςτηςπολιτικήςγιατους
καταναλωτές .Hπρώτηφάσηπεριλαμβάνειτηβασικήκοινο­
τικήνομοθεσία(οδηγίαήκανονισμός)στηνοποίακαθορίζο­
νταιμόνοταβασικάστοιχεία.Hδεύτερηφάσησυνίσταται
σεμιασύστασηπουαπευθύνειηΕπιτροπήπροςταενδιαφερό­
μεναμέρηναεπεξεργαστούν τηβασικήαυτήνομοθεσίαστον
εκάστοτετομέαμέσωτουδιαλόγου.2.5.2.Οικαταναλωτέςσυμμετεχουνκαισεκοινοτικοεπι­
πέδοστονκαθιερωμένοδιάλογοστουςκόλπουςτηςΟικονομι­
κήςκαιΚοινωνικήςΕπιτροπής .Παράτονσχετικάμικρό
αριθμόεκπροσώπωναπόαυτήτηνκατηγορίασυμφερόντων
ηάποψητουκαταναλωτήμπορεί,κατ'αυτόντοντρόπο,να

2.2.94 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκωνΚοινοτήτων Αριθ.C34/81
ολουςτουςενδυνάμειτομείςσενομικέςρυθμίσεις,επιβαλλό­
μενεςέξωθεν,ενώστουςκαταναλωτέςπαρέχεταιηευκαιρία
νασυμμετάσχουνστηνεπεξεργασίατωνρυθμίσεωνπουπρο­
σφέρουνκατάλληληπροστασίασεαυτούς.
3.2.Μιασημαντικήβασητηςπροσέγγισηςαυτήςγιατην
καταναλωτικήπολιτικήαποτελείτογεγονόςότιαμφότερες
οιπλευρέςθαείναιισότιμεςκαιτασυμφέροντάτουςθα
αναγνωρίζονται καιθαγίνονταισεβαστάεκατέρωθεν .Είναι
αυτονόητοότιταμέρηθαείναιελεύθερανααποφασίζουν
γιατησυμμετοχήτουςσεδιάλογογιατηναυτορρύθμιση .
Ωστόσο,ότανδιαπιστώνεται ηανάγκηθέσπισηςκανονιστι­
κήςδιάταξηςορισμένηςμορφήςσεορισμένοτομέαoεπιβαλ­
λόμενοςσεβασμόςέναντιτουάλλουμέρουςεπιτάσσειτημη
συμμόρφωσησεμιαμηδεσμευτικήθέση.Πρόκειταιγιατην
περίπτωσηόπουδενεπιτυγχάνεται ηαυτορρύθμισηοπότεη
κρατικήεξουσίαοφείλειναλάβειτασχετικάμέτρα.
3.3.Γιατηδιαμόρφωσηαυτουτουμηχανισμούαυτορρυθ­
μισηςηΟΚΕπροτείνειτοεξήςπρότυπο.2.7.Προτάσειςγιαμιαοργανωτικήδομήεννοϊκηστοδιά­
λογοπρομηθευτών/καταναλωτών
2.7.1.Χωρίςτηνκατάλληληοργανωτικήδομήθαήταν
δύσκολονααναλάβουνταενδιαφερόμενα μέρητοδιάλογο
αυτόμεδικήτουςπρωτοβουλία .Συνεπώς,γιατοσυντονισμό
σεκοινοτικόεπίπεδο,προτείνεταιηδημιουργίαβήματος
(forum)τοοποίοθαμεριμνάγιατηνορθήσύνδεσητων
ενδιαφερομένων γιατοεκάστοτεσχέδιομερώνκαικατάτα
λοιπάθαμπορείνατουανατεθείτοέργοτηςπροώθησηςτου
διαλόγουμεταξύτωνενδιαφερομένων μερών.
2.7.2.Μιαδυνατότηταθαήτανναδιευρυνθείηυφιστάμενη
συμβουλευτική επιτροπήτωνκαταναλωτών μετηνένταξη
εκπροσώπωντηςπαραγωγής(αγαθάκαιυπηρεσίες)καιτου
εμπορίου.Hσημερινήσυμβουλευτική επιτροπήκαταναλω­
τώνθαπρέπει,συνεπώς,ναμετονομασθείσεσυμβούλιογια
τηνκατανάλωση .Ωστόσο,ηΟΚΕεκφράζειτηνάποψηότι
παρόμοιαλύσηδενσυνίσταταιεπειδήδενείναιπλέονδυνατό
ναεκπληρωθούνταειδικάκαθήκοντατηςυφιστάμενηςσυμ­
βουλευτικήςεπιτροπήςκαταναλωτών .
2.7.3.Μιαδεύτερηδυνατότητα ,ηοποίααναμφισβήτητα
είναιπιοεύκολοναεφαρμοσθεί ,συνίσταταιστηνίδρυση
ενόςβήματος(Forum)μετημορφή«βήματοςδιαλόγουστο
χώροτηςκατανάλωσης».HΕπιτροπήπρέπεινααναλάβειτη
σχετικήπρωτοβουλία .
Oστόχοςκαιηαποστολήπαρόμοιου«βήματοςστοχώροτης
κατανάλωσης»αναλύονταιστοτρίτοκεφάλαιοτηςπαρούσας
γνωμοδότησης .HΟΚΕεπιθυμείνατονίσεισχετικά,ότιαπο­
λύτωςαναγκαίαπροϋπόθεσηγιατηναποτελεσματικότητα
τουεπικείμενουδιαλόγουείναιηπλήρωσητωνόρωνπου
χαρακτηρίζονται ωςβασικοίόροιστοκεφάλαιοαυτό.
ΣτησυνέχειαηΕπιτροπήθαπρέπεινακαταλήξεισεσυνεργα­
σίαμετουςενδιαφερόμενους ,σεσαφείςσυμφωνίες,μεταξύ
άλλων,καιστουςακόλουθουςτομείς:
—οισκοποίτουβήματοςστοχώροτηςκατανάλωσης ,
—oτρόποςλειτουργίας,
—ησύνθεση,ηοποίαπρέπειοπωσδήποτεναείναιισομερής,
—τακονδύλια,
—ηχρηματοδότηση .
Τοβήμακαταναλωτών θαμπορούσενααποτελέσει (βλέπε
παρατηρήσεις )ηΟΚΕ.3.3.1.ΌτανηΚοινότηταεκτιμάότιεπιβαλλεταιηωςενα
βαθμόρύθμισηορισμένουτομέαείναιανάγκηπ.χ.ουσιώδη
στοιχείατης,όπωςοιπτυχέςπουείναιαπαραίτητεςγιατην
ομαλήλειτουργίατηςαγοράςήγιατηνασφάλειακαιτην
υγείαναενσωματώνονται στηνκοινοτικήρύθμιση(οδηγίαή
κανονισμός).Γιανέαυπόλήψημέτρατοάρθρο129Aπρο­
σφέρειτηνκατάλληληνομικήβάση.
3.3.2.Σεό,τιαφοράτηναναγκαίααπόκοινωνικήςάποψης
ρύθμισηηΕπιτροπήπροτείνεισύστασηστηνοποίααναλύε­
ταιηπροβληματική ενώκαλούνταιοιενδιαφερόμενες πλευ­
ρέςνακαταλήξουνστηναυτορρύθμιση μέσωδιαλόγουανα­
φορικάμετααναφερθένταστοιχεία.Hσύστασηαυτήπρέπει
επίσηςναπεριλαμβάνειτοπλαίσιοκαιτιςβασικέςπροϋποθέ­
σειςπουχρειάζεταιναπληροίηπροαναφερθείσα αυτορρύθ­
μιση.
3.3.3.Τοσυσταθέν«βήμαδιαλόγου»λαμβάνειπρωτοβου­
λίαγιατησύγκλησητωνενδιαφερομένων μερών:
—τοβήμααυτόθαπρέπει,ανεξάρτητααπότηνοριστική
τουμορφή,ναείναιισομερέςόσοναφοράτησυμμετοχή
τωνενδιαφερομένων ,
—στουςκόλπουςτουβήματοςαυτούθαπρέπειναδιασφαλί­
ζεταιηαντιπροσωπευτική εκπροσώπηση τουενδιαφερό­
μενουοικονομικούκλάδου,
—ηδημιουργίαπαρόμοιουβήματοςδιαλόγουδενπρέπει
νασυντελέσειστηναδρανοποίηση ήακόμηκαιστην
κατάργησηορισμένωνσυμβουλευτικών οργάνων(π.χ.
ΜόνιμηΕπιτροπήΤροφίμωνήΕπιτροπήγιατοΕμπόριο
καιτηΔιανομήκλπ.),
—ησυμμετοχήτωνεπιμέρουςενδιαφερομένων στοβήμα
διαλόγουδενπρέπειναοδηγήσειστηναπώλειατηςαυτο­
νομίαςκαιτωνειδικώνχαρακτηριστικών τους.Θαπρέπει
ναδιατηρήσουντηδυνατότηταπραγματοποίησης επίση­3.Hπεραιτερωαναπτυξητουγενικούσχήματος
3.1.Oπροαναφερθείς διάλογοςμεταξύπροσφερόντων
αγαθάκαιυπηρεσίες,αφενός,καικαταναλωτών ,αφετέρου,
δίδειτηδυνατότητασταδύομέρηνασυνάψουν,λαμβάνοντας
υπόψηταεκάστοτεσυμφέροντάτους,συμφωνίεςγιατην
ενδεικνυόμενηπολιτική.Hπροσέγγισηαυτήδίδειτοπλεονέ­
κτημαστουςπροσφέροντες αγαθάναμηνυπόκεινταιγια

Αριθ.C3482 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκωνΚοινοτήτων 2.2.94
ρουσανναείχανσαναποτελεσματηνυποβολήτωνπρωτων
προτάσεωνγιατηναυτορρύθμιση .Κατάτηνενδεχόμενηλει­
τουργίατουβήματοςτωνκαταναλωτώνστουςκόλπουςτης
ΟΚΕθαμπορούσανναληφθούνεπιπλέονυπόψηοιπροτάσεις
πουδιατυπώνειηΟΚΕστιςγνωμοδοτήσεις τηςκατάτον
περιοδικόαπολογισμότηςεσωτερικήςαγοράςτηςΕΚ(βλέπε
γνωμοδότησηγιατηνέκθεσηSutherland)(').
4.2.1.Ενημέρωσητωνκαταναλωτών
4.2.2.Διαβάθμισηξενοδοχείων
4.2.3.Εγγύησηκαιεξυπηρέτηση μετάτην
πώληση
4.2.4.Ρύθμισητωντραπεζικώνιδρυμάτωνγια
τιςμεθόδουςπληρωμής
4.2.5.Ρυθμίσειςγιατηδιαφήμιση
4.2.6.Ασφάλειες
4.2.7.Φάρμακα
4.2.8.Προτάσειςγιατιςεπιτροπέςδιαιτησίαςμωνκαιανεπίσημωνεπαφώνμετιςκοινοτικέςαρχέςκαι
τακοινοτικάόργανα,
—ηδιάρθρωσηκαιηοικονομικήθέσητωνενδιαφερόμενων
μερώνθαπρέπειναεπιτρέπουντηνισότιμησυμμετοχή
στοδιάλογο.
3.3.4.HΟΚΕφρονείότιηεπιτυγχανόμενη σταπλαίσια
τηςπολιτικήςκαταναλωτώναυτορρύθμισηπρέπεινατηρεί
σειράβασικώνκανόνωνώστεναμπορείναεπιτυγχάνεται
μέσωτηςδιαπραγματευτικής οδούoεπιδιωκόμενοςστόχος,
είτεμετάαπόδιμερήαυτορρύθμισηνακαταλήξειστηνκατάρ­
τισηκώδικαείτεσεορισμένησυμφωνία.Οικανόνεςαυτοί
περιέχουνταεξήςστοιχεία:
—μιασαφήπεριγραφήτωνσυμμετεχόντων μερώνκατάτη
σύναψητηςσυμφωνίαςκαιτονκαθορισμότουκώδικα,το
χαρακτήρατηςκαιτηνεντολήτης,
—μιαακριβήπεριγραφήτωναγαθώνήυπηρεσιώνσταοποία
αναφέρεταιηρύθμιση,
—τηδιάρκειαισχύοςτηςσυμφωνίας,
—μιαρύθμισηγιατηνεφαρμογήτηςσυμφωνίαςπουνα
περιλαμβάνειμεταξύτωνάλλων:
•κανόνεςκαιπροθεσμίεςγιατυχόνενδιάμεσοαπολογι­
σμό-
•ταένδικαμέσα,όπωςπ.χ.άσκησηαγωγήςήδιαιτησία
γιατημητήρησηήπαράλειψη -
•κυρώσειςγιαπαραβάσειςήπαραλείψεις .
4.Κατάπροτεραιότητατομείςγιααυτορρύθμιση
4.1.Τοπροαναφερθένπρότυποδιαλόγουμεταξύτωνπρο­
μηθευτώνκαιτωνκαταναλωτώνπουοδηγείστηναυτορύθ­
μισηπρέπειναθεωρηθεί,κατάβάση,ωςγενικόπρότυπογια
τηνπεραιτέρωανάπτυξητηςπολιτικήςκαταναλωτών .Για
λόγουςπουάπτονταιτηςπραγματικότητας ενδέχεταιναπερι­
ορισθείηεφαρμογήτου.Γι'αυτόθαήτανσκόπιμοναεξετα­
σθείκάθεεπιμέρουςτομέαςγιαναδιαπιστωθούνποιαπεδία
είναικατάλληλαγιατηνεφαρμογήτηςπροσέγγισηςαυτής
καιποιαόχι.Στοκείμενοπουακολουθείαναφέρονται ,με
τρόπομηπεριοριστικό ,ορισμένοιτομείςοιοποίοιθαλη­
φθούνυπόψηγιατηνπροσέγγισηπουπεριλαμβάνεται στην
παρούσαγνωμοδότηση .
4.2.Ενδεικτικόςκατάλογοςτωντομέωνπροτεραιότητας
Ιδίωςοιεμπειρίεςτωνκαταναλωτών ,εμπόρωνκαιπαραγωγών
μετηνεγκαθίδρυσητηςεσωτερικήςαγοράςτηςΕΚθαμπο­5.Τελικεςπαρατηρήσεις
HΟΚΕκαλείτηνΕπιτροπήναδιοργανώσεισύντομα
ακρόασημεόλουςτουςενδιαφερόμενους (εθνικούκαικοινο­
τικούεπιπέδου),ώστε,ναπροσδιοριστούν οιτομείςπολιτικής
δραστηριότητας μέσωτωνοποίωνμπορείναεπιτευχθείένας
σαφήςσχεδιασμόςτηςγενικήςοργάνωσηςτουδιαλόγου
μεταξύκαταναλωτώνκαιπαραγωγών .Σεαυτότοπλαίσιοη
Επιτροπήοφείλειναδιευκρινίσειταόριαπουθέτειτοάρθρο
85τηςΣυνθήκηςΕΟΚστηναυτορρύθμιση τωνμερώνπου
συμμετέχουνστηναγορά.
(')ΕΕαριθ.C304της10.11.1993.
Βρυξέλλες,25Νοέμβριου1993.
HΠροεδροςτης
ΟικονομικήςκαιΚοινωνικήςΕπιτροπής
SusanneΤΙΕΜΑΝΝ