Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα την «Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη συντονισμένη εισαγωγή των κινητών και ασύρματων επικοινωνιών (UMTS) στην Κοινότητα»

(98/C 214/25)

Στις 24 Μαρτίου 1998, και σύμφωνα με το άρθρο 198 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα μεταφορών και επικοινωνιών στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ 7 συνέστησε μία ομάδα μελέτης και όρισε τον κ. Mobbs ως εισηγητή.

Κατά την 354η σύνοδο ολομέλειας της 29ης και 30ής Απριλίου 1998 (συνεδρίαση της 29ης Απριλίου), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή όρισε τον κ. Mobbs γενικό εισηγητή και υιοθέτησε με 65 ψήφους υπέρ και 1 ψήφο κατά την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η ταχύτητα των τεχνολογικών εξελίξεων και η πίεση που ασκεί η αγορά της κινητής τηλεφωνίας για τη χάραξη μιας κοινοτικής πολιτικής για τις UMTS είναι τόσο έντονες που η Επιτροπή υπέβαλε τρία κείμενα σχετικά με τις κινητές επικοινωνίες τρίτης γενεάς [UMTS ()] σε λιγότερο από ένα έτος.

1.2. Στην πρώτη ανακοίνωσή της (), η Επιτροπή παρουσιάζει μία έκθεση σχετικά με την περαιτέρω ανάπτυξη των κινητών επικοινωνιών. Η δεύτερη ανακοίνωση της Επιτροπής () αποτελεί μία σύνθεση παρατηρήσεων και συμβολών όλων των προσώπων που αντέδρασαν στην πρώτη ανακοίνωση. Η ΟΚΕ υιοθέτησε μία γνωμοδότηση σχετικά με τις δύο ανακοινώσεις το Δεκέμβριο 1997 (). Από τις διαβουλεύσεις που πραγματοποιήθηκαν απορρέει γενικά η ομόφωνη άποψη ότι οι προτάσεις της Επιτροπής θα συμβάλουν στη δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για την ανάπτυξη των UMTS και, επομένως, στην κάλυψη των αναγκών των ευρωπαίων καταναλωτών και στη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας.

1.3. Τα κινητά τηλέφωνα πρώτης γενεάς (αναλογικό σύστημα) συμπληρώνονται από εκείνα της δεύτερης γενεάς (ψηφιακό σύστημα) 7 στο σχετικό τομέα, το ευρωπαϊκό GSM () έχει γίνει αποδεκτό ως πρότυπο για τις κινητές επικοινωνίες σε ευρεία κλίμακα, δεδομένου ότι περισσότεροι από 200 φορείς εκμετάλλευσης (σε περισσότερες από 110 χώρες) χειρίζονται ή δημιουργούν δίκτυα, κυρίως εκτός Ευρώπης.

1.4. Στη γνωμοδότησή της του Δεκεμβρίου 1997, η ΟΚΕ σημειώνει ότι η επιτυχία που γνώρισε η Ευρώπη με τη θέση σε λειτουργία και την καθιέρωση του συστήματος GSM οφείλεται στον έγκαιρο και κατάλληλο συντονισμό και συνεργασία μεταξύ της βιομηχανίας και των δημοσίων αρχών της ΕΕ. Συνιστά επίμονα την υιοθέτηση παρόμοιας προσέγγισης όσον αφορά τα θέματα που συνδέονται με τη μετάβαση στις UMTS. Τούτο έχει σημασία καθώς τα ετήσια έσοδα που θα αποφέρει η κοινοτική αγορά κυψελοειδών κινητών υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των UMTS, αναμένεται ότι θα υπερβούν τα 100 δισεκατομμύρια Ecu έως το 2005 (σύμφωνα με την Επιτροπή και το Forum των UMTS).

1.5. Οι UMTS είναι το ευρωπαϊκό σχέδιο για τις κινητές επικοινωνίες τρίτης γενεάς. Θα προσφέρουν στους χρήστες ασύρματη πρόσβαση στο Internet και σε άλλες υπηρεσίες πολυμέσων εκτός από αυτές που διατίθενται σήμερα, δηλαδή την κινητή τηλεφωνία και τις υπηρεσίες μηνυμάτων. Η ενσωμάτωση δορυφορικών λειτουργιών θα είναι ιδιαίτερα σημαντική, τόσο για τις εξελιγμένες κοινωνίες όσο και για τις αραιοκατοικημένες περιφέρειες και τις αναπτυσσόμενες χώρες.

1.6. Με βάση το ιστορικό αυτό, η Επιτροπή προτείνει την έγκριση μιας απόφασης σχετικά με τη συντονισμένη εισαγωγή των κινητών και ασύρματων επικοινωνιών (UMTS). Αν και είναι ευρέως αποδεκτό ότι η ανάπτυξη του εν λόγω συστήματος θα πρέπει να καθορισθεί από την αγορά, προκειμένου να ενθαρρυνθούν οι επενδύσεις και οι καινοτομίες, είναι απαραίτητο να δημιουργηθεί, στο πλαίσιο των υφιστάμενων ρυθμίσεων, μία νομική βεβαιότητα όσον αφορά την έγκαιρη παροχή αδειών και φάσματος συχνοτήτων.

2. Η πρόταση της Επιτροπής

2.1. Η αιτιολογική έκθεση της πρότασης απόφασης περιλαμβάνει μία σαφέστατη και σύντομη εισαγωγή στη συνολική πρόταση. Ορισμένα βασικά σημεία της εισαγωγής αυτής συνοψίζονται κατωτέρω.

2.1.1. Μία ισχυρή εσωτερική αγορά στην Ευρώπη θα εξασφαλίσει τις καλύτερες συνθήκες για να καταστεί η ευρωπαϊκή βιομηχανία ανταγωνιστική στην παγκόσμια αγορά και να σταθεροποιήσει την ηγετική θέση που κατέχει με το GSM.

2.1.2. Η έγκριση της προτεινόμενης απόφασης θα αποδείξει την αποφασιστικότητα που υπάρχει στο πολιτικό επίπεδο για την εξασφάλιση της επιτυχίας των UMTS και θα προσφέρει στη βιομηχανία την αναγκαία νομική ασφάλεια. Τα κράτη μέλη και οι ρυθμιστικές αρχές τους θα πρέπει να διασφαλίσουν την εναρμόνιση των εθνικών διαδικασιών αδειοδότησης και της χορήγησης αδειών και εγκρίσεων για τις UMTS. Με την προτεινόμενη απόφαση καθιερώνεται μία διαδικασία για την ενίσχυση της χορήγησης αδειών σε συνεργασία με τις CEPT/ERC (), CEPT/ECTRA () και το ETSI ().

2.1.3. Η ανάγκη για ένα κοινό, ανοικτό και διεθνώς ανταγωνιστικό πρότυπο για τη ραδιοδιεπαφή των UMTS έχει υπογραμμισθεί από όλα τα κοινοτικά όργανα. Η συναίνεση που επιτεύχθηκε μεταξύ της βιομηχανίας και του ETSI στις 29 Ιανουαρίου 1998 αντανακλά επίσης την ανωτέρω ανάγκη. Θα πρέπει πλέον να καθορισθούν οι σχετικές τεχνικές προδιαγραφές, ενόψει της υιοθέτησης των οριστικών προτύπων UMTS εκ μέρους του ETSI. Η σχετική συμφωνία θα καθιερώσει τις UMTS ως βασικό συστατικό της οικογένειας προτύπων των διεθνών κινητών τηλεπικοινωνιών (IMT 2000), η οποία βρίσκεται στο στάδιο της προετοιμασίας στους κόλπους της ITU () και πρόκειται να χρησιμοποιηθεί το 2000.

2.1.4. Χρειάζεται να αναληφθεί δράση ώστε να προσδιορισθούν χωρίς καθυστέρηση οι όροι εφαρμογής της υφιστάμενης νομοθεσίας και ιδίως της οδηγίας 97/13/ΕΚ περί αδειοδότησης.

2.1.5. Χρειάζεται ακόμη να αναληφθεί μέριμνα για την εναρμόνιση και την ταχεία καθιέρωση συμβατών υπηρεσιών UMTS, προκειμένου να εξασφαλισθεί περιαγωγή ευρωπαϊκής κλίμακας των υπηρεσιών που αναπτύσσονται σε κοινοτική και σε πανευρωπαϊκή κλίμακα. Ως προθεσμία για την καθιέρωση, εκ μέρους των κρατών μελών, των διαδικασιών αδειοδότησης, που είναι απαραίτητες για την εισαγωγή των UMTS, προτείνεται η 1η Ιανουαρίου 2000. Η παροχή υπηρεσιών UMTS στα κράτη μέλη θα αρχίσει να επιτρέπεται από την 1η Ιανουαρίου 2002. Η προτεινόμενη απόφαση θεσπίζει δικαιώματα και υποχρεώσεις για τους εμπορικούς παράγοντες, κατά τη διαπραγμάτευση συμφωνιών περιαγωγής σε διεθνή κλίμακα.

2.1.6. Αν και οι συνιστώσες των UMTS χρειάζεται ακόμη να προσδιορισθούν, τα χαρακτηριστικά που περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι αντανακλούν τη σύμφωνη άποψη όλων των παραγόντων που έλαβαν μέρος στη διαβούλευση για το θέμα αυτό.

2.1.7. Η έγκαιρη διάθεση του φάσματος συχνοτήτων αποτελεί προϋπόθεση για την εισαγωγή υπηρεσιών UMTS στην Κοινότητα. Τούτο τονίζεται στο χρονοδιάγραμμα που περιλαμβάνεται στο παράρτημα ΙΙ και αφορά την εκχώρηση φασμάτων που προσδιορίζει η CEPT.

3. Γενικές παρατηρήσεις

3.1. Η ΟΚΕ συγχαίρει την Επιτροπή για την ταχύτητα με την οποία ανέλαβε δράση όσον αφορά τις UMTS 7 στον τομέα αυτό, η Ευρώπη πρέπει οπωσδήποτε να εκμεταλλευθεί την επιτυχία που γνώρισε το GSM. Είναι απαραίτητη μία σαφής και σταθερή ρυθμιστική βάση που θα επιτρέψει την επίτευξη προόδου στον τομέα των ευρωπαϊκών κινητών και ασύρματων τεχνολογιών.

3.2. Η ΟΚΕ επικροτεί την πρόταση απόφασης και υποστηρίζει το στόχο της Επιτροπής που συνίσταται στη διευκόλυνση της ταχύτατης εισαγωγής UMTS. Το σχετικό σύστημα θα αναπτυχθεί με βάση το υφιστάμενο πρόγραμμα για το GSM. Τα συστήματα GSM δεν θα καταστούν περιττά και ο αντίκτυπος από τις μορφές ανάπτυξής τους, που προτείνονται αυτή τη στιγμή, θα είναι αισθητός για πολλά χρόνια.

3.3. Η ΟΚΕ εκφράζει ιδιαίτερα την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι, σύμφωνα με την Επιτροπή, «το UMTS αναμένεται να συμβάλει στη δημιουργία δεκάδων χιλιάδων νέων θέσεων εργασίας στην Κοινότητα». Ωστόσο, θα επιθυμούσε η ευχάριστη αυτή πρόβλεψη να είναι βασισμένη σε αποδείξεις.

3.4. Η προθεσμία για την πλήρη ελευθέρωση της τηλεφωνίας (με την επιφύλαξη ορισμένων παρεκκλίσεων) έληξε στις 1 Ιανουαρίου 1998. Αν και η Επιτροπή επέτυχε τη θέσπιση του συνόλου των κανόνων για την ελευθέρωση εντός των απαιτούμενων προθεσμιών, η εφαρμογή των εν λόγω κανόνων στα κράτη μέλη απέχει πολύ από το να είναι πλήρης. Στην Τρίτη έκθεση της Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή του συνόλου των ρυθμίσεων για τις τηλεπικοινωνίες () υπογραμμίζονται ορισμένοι τομείς όπου η επιτευχθείσα πρόοδος δεν είναι καθόλου ικανοποιητική. Σε ορισμένες περιπτώσεις μάλιστα, έχουν τεθεί σε κίνηση νομικές διαδικασίες.

3.4.1. Ορισμένοι από τους ανωτέρω τομείς σχετίζονται με την κινητή τηλεφωνία. Τούτο καταδεικνύει ότι η πρόοδος όσον αφορά την ελευθέρωση της (κινητής ή σταθερής) τηλεφωνίας διαφέρει από το ένα κράτος μέλος στο άλλο. Συνεπώς, ενδέχεται να προκύψουν προβλήματα όσον αφορά την εφαρμογή, εντός των προθεσμιών, στον ίδιο βαθμό και με ταυτόχρονο τρόπο, των διάφορων δράσεων που περιλαμβάνει η πρόταση απόφασης.

4. Ειδικές παρατηρήσεις

4.1. Άρθρο 2 Ορισμός (χαρακτηριστικά των UMTS)

Η ΟΚΕ συμφωνεί με την άποψη ότι οι UMTS πρέπει να προσδιορισθούν με βάση τις δυνατότητες που προσφέρουν. Είναι ανάγκη να γίνει διάκριση μεταξύ των δυνατοτήτων αυτών και των υπηρεσιών που θα παρέχονται ενδεχομένως. Ο ορισμός και οι συνιστώσες των UMTS θα πρέπει ιδίως να καθορισθούν από την αγορά, υπό το φως των εξελίξεων από την άποψη της τεχνολογίας και των αναγκών των καταναλωτών. Τα κύρια χαρακτηριστικά των UMTS, τα οποία έχει συμπεριλάβει η Επιτροπή σε ένα κατάλογο στο παράρτημα Ι της πρότασης απόφασης, ενδέχεται είτε να μην απαιτηθούν από τους καταναλωτές είτε να είναι ανεπαρκή. Η ΟΚΕ αναγνωρίζει την ανάγκη για την ενσωμάτωση των χαρακτηριστικών των UMTS σε ένα κατάλογο, αλλά πρέπει να καταστεί σαφές ότι τα τελευταία θα καθορισθούν από την αγορά. Συνεπώς, το παράρτημα Ι πρέπει να συμπεριλάβει έναν ελάχιστο αριθμό χαρακτηριστικών των UMTS για το πρώτο στάδιο της καθιέρωσής τους.

4.2. Άρθρο 3 Συντονισμένη αδειοδότηση

4.2.1. Η ΟΚΕ αναγνωρίζει την ανάγκη για τον ορισμό μιας προθεσμίας όσον αφορά την ολοκλήρωση της εναρμόνισης των εθνικών διαδικασιών αδειοδότησης, ώστε να δημιουργηθεί μία ασφάλεια σχετικά με την εισαγωγή των UMTS. Τούτο δεν πρέπει να αποτελέσει εμπόδιο για τα κράτη μέλη που ενδέχεται να μπορούν ή απλώς να επιθυμούν να προβούν στην καθιέρωση UMTS συντομότερα από άλλα.

4.2.2. Το χρονοδιάγραμμα που περιλαμβάνεται στο παράρτημα ΙΙ αφορά την εναρμόνιση του φάσματος συχνοτήτων το οποίο είναι απαραίτητο για τη λειτουργία των UMTS. Το χρονοδιάγραμμα αυτό πρέπει να τηρηθεί. Κατά την παροχή αδειών σε νεοεισερχόμενους στον τομέα των UMTS, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η ανάγκη για την επίτευξη συμβατότητας των συστημάτων UMTS σε ευρωπαϊκή κλίμακα.

4.3. Άρθρο 4 Δικαιώματα και υποχρεώσεις περιαγωγής

Στο άρθρο 3 γίνεται επίσης λόγος για το θέμα της περιαγωγής. Αναφέρεται ότι «Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι οι άδειες υποστηρίζουν την περιαγωγή σε όλη την έκταση της Ευρώπης». Ωστόσο, στο άρθρο αυτό η Επιτροπή δεν διευκρινίζει αν μόνο η διασυνοριακή περιαγωγή θα αποτελεί αντικείμενο διαπραγματεύσεων μεταξύ φορέων εκμετάλλευσης UMTS ή αν θα ισχύουν τα ίδια δικαιώματα και υποχρεώσεις και όσον αφορά την περιαγωγή στους κόλπους ενός κράτους μέλους. H Επιτροπή οφείλει να εκθέσει τις προθέσεις της σαφώς.

4.4. Άρθρο 5 Συνεργασία με τη CEPT

Η εναρμόνιση της χρήσης του φάσματος συχνοτήτων UMTS και των σχετικών προϋποθέσεων εκ μέρους της CEPT είναι εξαιρετικά σημαντική για την επίτευξη του στόχου που επιδιώκει η Ευρώπη, δηλαδή την καθιέρωση των UMTS ως πρώτου παγκόσμιου προτύπου. Συνεπώς, η ΟΚΕ εκφράζει την άποψη ότι πρέπει να προβλεφθεί η δυνατότητα μιας ταχύτερης ρύθμισης της χρήσης συχνοτήτων και των προϋποθέσεων για την έγκριση σε εθνική κλίμακα, χωρίς να υπονομευθεί το έργο της CEPT στον τομέα της εναρμόνισης. Η καθιέρωση των UMTS θα έχει επιτυχία μόνο αν ληφθούν υπόψη οι απαιτήσεις της αγοράς 7 για την επίτευξη του στόχου αυτού, οι διοικητικές διαδικασίες θα πρέπει να τροποποιηθούν. Η Επιτροπή οφείλει να εξασφαλίσει, το συντομότερο δυνατό, ότι θα ληφθούν όλα τα κατάλληλα μέτρα σε κοινοτική κλίμακα, σε συνεργασία με τις οικείες διεθνείς οργανώσεις (CEPT/ECTRA, CEPT/ERC, ETSI), προκειμένου να επιτευχθεί η έγκαιρη εκχώρηση επαρκούς φάσματος συχνοτήτων για τις υπηρεσίες UMTS.

4.5. Άρθρο 6 - Συνεργασία με το ETSΙ

Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για την πρόοδο που επιτεύχθηκε πρόσφατα στους κόλπους του ETSI όσον αφορά την υιοθέτηση ενός κοινού και ανοικτού προτύπου διεπαφής αέρος για τις UMTS, γνωστού ως UTRA (). Τα εμπλεκόμενα όργανα πρέπει να καταβάλλουν όλες τις αναγκαίες προσπάθειες προκειμένου να διατηρηθεί η ταχύτητα για την καθιέρωση ενός κοινού προτύπου. Αυτό θα αυξήσει τις πιθανότητες για μία όσο το δυνατό ευρύτερη αποδοχή των UMTS.

4.6. Άρθρο 13 - Έκθεση

Η ΟΚΕ ζητά να της σταλεί ένα αντίτυπο της έκθεσης.

Βρυξέλλες, 29 Απριλίου 1998.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() Παγκόσμιο Σύστημα Κινητών Τηλεπικοινωνιών (UMTS).

() Ανακοίνωση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών σχετικά με την περαιτέρω ανάπτυξη των κινητών και ασύρματων επικοινωνιών - Προκλήσεις και επιλογές για την Ευρωπαϊκή Ένωση - COM (97) 217 τελικό της 29ης Μαϊου 1997.

() Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών - Στρατηγική και κατευθύνσεις πολιτικής όσον αφορά την περαιτέρω ανάπτυξη των κινητών και ασύρματων επικοινωνιών (UMTS) - Πορίσματα της δημόσιας διαβούλευσης και προτάσεις για τη δημιουργία ευνοϊκού περιβάλλοντος - COM (97) 513 τελικό της 15ης Οκτωβρίου 1997.

() ΕΕ C 73 της 9.3.1998, σ. 109.

() Παγκόσμιο Σύστημα Κινητής Τηλεφωνίας (GSM).

() Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Ταχυδρομείων και Τηλεπικοινωνιών (CEPT) 7 Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ραδιοεπικοινωνιών (ERC).

() Ευρωπαϊκή Διάσκεψη Ταχυδρομείων και Τηλεπικοινωνιών (CEPT) 7 Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τηλεπικοινωνιακών Κανονιστικών Θεμάτων (ECTRA).

() Eυρωπαϊκό Ινστιτούτο Τηλεπικοινωνιακών Προτύπων (ETSI).

() Διεθνής Ένωση Τηλεπικοινωνιών (ΙΤU).

() COM(98) 80 τελικό.

() Επίγεια ραδιοπρόσβαση UMTS (UTRA).