ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Ένα στρατηγικό όραμα για τα ευρωπαϊκά πρότυπα: Προχωρώντας προς τα εμπρός για την ενίσχυση και την επιτάχυνση της βιώσιμης ανάπτυξης της ευρωπαϊκής οικονομίας έως το 2020

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ενα στρατηγικό όραμα για τα πρότυπα στην Ευρώπη

Ευρωπαϊκά πρότυπα

Τα πρότυπα είναι προαιρετικά έγγραφα που καθορίζουν τεχνικές ή ποιοτικές απαιτήσεις τις οποίες μπορούν να πληρούν τα υφιστάμενα ή μελλοντικά προϊόντα, παραγωγικές διαδικασίες, υπηρεσίες ή μέθοδοι. Τα πρότυπα προκύπτουν από την εθελοντική συνεργασία μεταξύ της βιομηχανίας, των δημόσιων αρχών και άλλων ενδιαφερόμενων μερών που συνεργάζονται στο πλαίσιο ενός συστήματος που στηρίζεται στον ανοιχτό χαρακτήρα, τη διαφάνεια και τη συναίνεση.

Τα πρότυπα προωθούν το εμπόριο λόγω της αποτελεσματικής μείωσης του κόστους και της μείωσης των ασυμμετριών πληροφόρησης μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης, ιδίως στην περίπτωση των διασυνοριακών συναλλαγών. Αρκετές οικονομετρικές μελέτες έχουν αποδείξει μια σαφή σύνδεση, σε μακροοικονομικό επίπεδο, μεταξύ της τυποποίησης στην οικονομία, της αύξησης της παραγωγικότητας, του εμπορίου και της συνολικής οικονομικής ανάπτυξης. Το οικονομικό όφελος της τυποποίησης μπορεί να διαφέρει σημαντικά μεταξύ των διαφόρων χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι μελέτες δείχνουν ότι ο αντίκτυπος των προτύπων στην ετήσια αύξηση του ΑΕγχΠ θα μπορούσε να κυμαίνεται από 0,3 έως 1 ποσοστιαίες μονάδες. Για τη Γερμανία οι επιπτώσεις αυτές υπολογίζονται στο 1% του ακαθάριστου εθνικού προϊόντος, για τη Γαλλία στο 0,8% και για το Ηνωμένο Βασίλειο μόλις στο 0,3%.

Μια από τις ιδιαίτερες παραμέτρους της εθελοντικής συνεργασίας μεταξύ της βιομηχανίας, των δημόσιων αρχών και των άλλων ενδιαφερόμενων μερών στην ΕΕ είναι ο αυξανόμενος αριθμός των ευρωπαϊκών προτύπων που θεσπίζονται από τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης (ΕΟΤ)[1] και τα οποία εφαρμόζονται σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι ΕΟΤ είναι ανεξάρτητοι οργανισμοί που διέπονται από το ιδιωτικό δίκαιο. Για τη βιομηχανία, τα ευρωπαϊκά πρότυπα συνοψίζουν τις βέλτιστες πρακτικές σε έναν συγκεκριμένο τομέα, επειδή ενσωματώνουν τη συλλογική εμπειρία των φορέων που συμμετέχουν. Η μεγαλύτερη πλειονότητα των ευρωπαϊκών προτύπων εξακολουθούν να θεσπίζονται κατόπιν πρωτοβουλίας της βιομηχανίας, γεγονός που αποδεικνύει ότι τα μέσα αυτά ανταποκρίνονται κυρίως στις ανάγκες των επιχειρήσεων και είναι κυρίως ιδιωτικά κατευθυνόμενα.

Η ευρωπαϊκή τυποποίηση ήταν εξαιρετικά επιτυχής και μία από τις κινητήριες δυνάμεις για τη δημιουργία της εσωτερικής αγοράς εμπορευμάτων. Τα ευρωπαϊκά πρότυπα αντικαθιστούν τα εθνικά και συχνά αντικρουόμενα πρότυπα, τα οποία, ως τέτοια, μπορεί να δημιουργήσουν τεχνικά εμπόδια σε μια εθνική αγορά. Πολλά ευρωπαϊκά πρότυπα αναπτύχθηκαν από τους ΕΟΤ μετά από αίτημα της Επιτροπής. Ένα μεγάλο ποσοστό αυτών των προτύπων που εξέδωσαν οι ΕΟΤ κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, τα λεγόμενα "εναρμονισμένα πρότυπα", εξασφαλίζουν ότι τα προϊόντα πληρούν τις βασικές απαιτήσεις που καθορίζονται στη νομοθεσία της ΕΕ για την εναρμόνιση. Η συμμόρφωση προς ένα ευρωπαϊκό εναρμονισμένο πρότυπο εγγυάται τη συμμόρφωση με τις ισχύουσες απαιτήσεις, συμπεριλαμβανομένων των απαιτήσεων ασφάλειας, που προβλέπονται στη σχετική νομοθεσία εναρμόνισης της ΕΕ. Ωστόσο, η χρήση των εναρμονισμένων προτύπων παραμένει προαιρετική και ο κατασκευαστής μπορεί να χρησιμοποιεί κάθε άλλη τεχνική λύση η οποία καταδεικνύει ότι το προϊόν του πληροί τις βασικές απαιτήσεις. Το ποσοστό των ευρωπαϊκών προτύπων τα οποία είναι εναρμονισμένα πρότυπα έχει αυξηθεί τις τελευταίες δύο δεκαετίες από 3,55% σε 20% το 2009.

Τα ευρωπαϊκά πρότυπα και η τυποποίηση είναι πολύ αποτελεσματικά εργαλεία πολιτικής για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Παρά το γεγονός ότι τα πρότυπα και η τυποποίηση έχουν ευρύτερα οφέλη για την ευρωπαϊκή οικονομία, χρησιμοποιούνται ως μέσα πολιτικής για να διασφαλίζεται, μεταξύ άλλων, η διαλειτουργικότητα των δικτύων και των συστημάτων, η απρόσκοπτη λειτουργία της ενιαίας αγοράς, ένα υψηλό επίπεδο προστασίας των καταναλωτών και του περιβάλλοντος, καθώς και περισσότερη καινοτομία και κοινωνική ένταξη.

Η ασφάλεια των καταναλωτών αποτελεί πολύ σημαντικό στοιχείο σε πολλά ευρωπαϊκά πρότυπα. Η ασφάλεια του καταναλωτή είναι συνήθως πρωταρχική μέριμνα για τη σύνταξη και υιοθέτηση ενός ευρωπαϊκού προτύπου. Αντίθετα, όταν προκύπτει ένα ζήτημα ασφάλειας ενώ το προϊόν έχει ήδη διατεθεί στην αγορά (για παράδειγμα, ως αποτέλεσμα της επιθεώρησης της εποπτείας αγοράς), το πρόβλημα αυτό πρέπει να ληφθεί υπόψη κατά την εκπόνηση ενός νέου προτύπου ή την αναθεώρηση του υπάρχοντος. Κατά συνέπεια, υπάρχει στενή σχέση μεταξύ της τυποποίησης, της ασφάλειας των προϊόντων και της εποπτείας της αγοράς, η οποία θα ενισχυθεί στη μελλοντική αναθεώρηση του νομοθετικού πλαισίου για την εποπτεία της αγοράς.

Τα ευρωπαϊκά και τα άλλα πρότυπα είναι απαραίτητα για την ψηφιακή κοινωνία, ώστε να εξασφαλίσουν τη διαλειτουργικότητα των δικτύων και των συστημάτων, ιδίως στον τομέα των ΤΠΕ. Σε μια κοινωνία που κινείται στους ρυθμούς της ψηφιακής εποχής, οι λύσεις των ΤΠΕ χρησιμοποιούνται σε οποιονδήποτε οικονομικό τομέα καθώς και στην καθημερινή μας ζωή. Οι λύσεις, οι εφαρμογές και οι υπηρεσίες των ΤΠΕ πρέπει να είναι σε θέση να επικοινωνούν μεταξύ τους, θα πρέπει να είναι διαλειτουργικές. Η διαλειτουργικότητα απαιτεί πρότυπα.

... σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο παγκόσμιο περιβάλλον

Ωστόσο, ο κόσμος έχει αλλάξει. Στο παρελθόν, τα πρότυπα περιορίζονταν σε πρότυπα για τα προϊόντα, όμως εξελίσσονται όλο και περισσότερο σε πρότυπα για την επεξεργασία και την παραγωγή που καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα θεμάτων. Στο μέλλον, η ευρωπαϊκή τυποποίηση θα διαδραματίσει καίριο ρόλο σε ένα ευρύ φάσμα τομέων, ευρύτερο από ό,τι σήμερα , που θα κυμαίνεται από την υποστήριξη της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας, την προστασία του καταναλωτή, τη βελτίωση της προσβασιμότητας των ατόμων με ειδικές ανάγκες και των ηλικιωμένων έως την αντιμετώπιση της αλλαγής του κλίματος και της πρόκλησης της αποτελεσματικότητας των πόρων. Ένα συνολικό, αποτελεσματικό και τεχνικά επικαιροποιημένο ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης θα απαιτηθεί για να ανταποκριθεί ταχέως στις εξελισσόμενες ανάγκες σε όλους τους τομείς. Το σύστημα αυτό θα βασιστεί στα θετικά του υφιστάμενου συστήματος, αλλά επίσης θα πρέπει να είναι ευέλικτο και να ανταποκρίνεται στην αντιμετώπιση των μελλοντικών προκλήσεων που προκύπτουν.

Είναι ιδιαίτερα σημαντικό, στους τομείς όπου η Ευρώπη είναι η κινητήρια δύναμη της καινοτομίας στην ανάπτυξη νέων τύπων εμπορεύσιμων αγαθών, υπηρεσιών και τεχνολογιών, για παράδειγμα σε τομείς όπως τα ηλεκτρικά οχήματα, η ασφάλεια, η ενεργειακή απόδοση και τα έξυπνα δίκτυα, η δημιουργία του ευρωπαϊκού προτύπου να πραγματοποιηθεί άμεσα με στόχο να καταστεί ένα διεθνές πρότυπο. Αυτό θα μεγιστοποιήσει το πλεονέκτημα της πρώτης κίνησης και θα αυξήσει την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Στις περιπτώσεις αυτές, αν και ο ρόλος των ΕΟΤ είναι ζωτικής σημασίας, οι οποιεσδήποτε καθυστερήσεις στην παράδοση του προτύπου θα οδηγήσουν στην άμεση νομοθετική δράση εκ μέρους της Επιτροπής.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 4 Φεβρουαρίου του 2011 επιβεβαίωσε ότι η τυποποίηση αποτελεί βασική προϋπόθεση για την τόνωση των ιδιωτικών επενδύσεων στα καινοτόμα προϊόντα και τις υπηρεσίες και ότι οι διαδικασίες τυποποίησης πρέπει να επιταχυνθούν, να απλουστευθούν και να εκσυγχρονισθούν. Είναι ουσιαστικής σημασίας για την ευρωπαϊκή οικονομία η ευρωπαϊκή τυποποίηση να προσαρμόζεται περαιτέρω στο ταχέως μεταβαλλόμενο παγκόσμιο τοπίο και οικονομικό περιβάλλον. Οι κύκλοι καινοτομίας γίνονται όλο και πιο σύντομοι, η σύγκλιση των τεχνολογιών, ο έντονος παγκόσμιος ανταγωνισμός και η εμφάνιση νέων παγκόσμιων παικτών θα μπορούσε να εγείρει ανησυχίες για τη βιωσιμότητα του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης όσον αφορά την προσαρμογή του σε αυτές τις προκλήσεις. Στη νέα παγκόσμια εποχή, ο ρόλος της πολιτικής της διαδικασίας τυποποίησης δεν μπορεί να περιορίζεται στην υποστήριξη της ευρωπαϊκής νομοθεσίας. Σήμερα, η τυποποίηση συντελείται όλο και περισσότερο σε παγκόσμιο επίπεδο σε πολλούς τομείς, και συχνά, όπως στον τομέα των ΤΠΕ, μέσω των δυναμικών και ταχέων φόρουμ και κοινοπραξιών. Στο πλαίσιο αυτό, η στρατηγική χρήση των προτύπων από τη μια πλευρά και η ευρωπαϊκή τυποποίηση από την άλλη είναι στοιχεία στρατηγικής σημασίας για την εξασφάλιση της ανταγωνιστικότητας της ΕΕ και ένα βασικό εργαλείο για τη διάδοση της γνώσης, τη διαλειτουργικότητα, την επικύρωση νέων ιδεών και την προώθηση της καινοτομίας. Ωστόσο, τα ευρωπαϊκά πρότυπα μπορεί να συμπληρώνουν αλλά δεν υποκαθιστούν την ευρωπαϊκή νομοθεσία ούτε αποτρέπουν τον ευρωπαίο νομοθέτη από την αντιμετώπιση σημαντικών θεμάτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η ευρωπαϊκή τυποποίηση θα επεκταθεί σε νέους τομείς και θα καλύπτει νέα θέματα. Σε ένα ταχέως μεταβαλλόμενο και παγκοσμιοποιημένο οικονομικό πλαίσιο, τα πρότυπα περισσότερο από ποτέ θα αποτελέσουν ένα ανεκτίμητο εργαλείο για το διεθνές εμπόριο. Ωστόσο, η επιτυχία της εφαρμογής των ευρωπαϊκών προτύπων θα εξαρτηθεί από τη νομιμότητα και την αποτελεσματικότητα των διαδικασιών υιοθέτησής τους. Ο συμπεριληπτικός χαρακτήρας και η ταχύτητα της διαδικασίας θα πρέπει να βελτιωθούν άμεσα, αν θέλουμε τα ευρωπαϊκά πρότυπα να διαδραματίσουν έναν παγκόσμιο ρόλο.

Η τυποποίηση θα διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στη στήριξη της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» για έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη, όπως ορίζεται σε διάφορες εμβληματικές πρωτοβουλίες. Η Ένωση καινοτομίας[2] υπογραμμίζει ότι ένα δυναμικό ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης που να απαντά στις προκλήσεις είναι αναγκαίο για την υποστήριξη της καινοτομίας. Η εμβληματική πρωτοβουλία «Βιομηχανική πολιτική»[3] τονίζει την ανάγκη για μια ευρωπαϊκή τυποποίηση που θα ανταποκρίνεται ιδιαίτερα σε έναν ταχέως μεταβαλλόμενο κόσμο, για να στηρίζει την ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα στην παγκόσμια αγορά και για να καλύψει τις ανάγκες τόσο της βιομηχανίας όσο και των δημόσιων αρχών. Το ψηφιακό θεματολόγιο για την Ευρώπη[4] τονίζει τη σημασία των προτύπων των ΤΠΕ στην επίτευξη της διαλειτουργικότητας μεταξύ των συσκευών, των εφαρμογών, των χώρων συσσώρευσης δεδομένων, των υπηρεσιών και των δικτύων. Και η εμβληματική πρωτοβουλία «Μια Ευρώπη που χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τους πόρους»[5] υπογραμμίζει τον σημαντικό ρόλο των προτύπων για την ενθάρρυνση της οικολογικής καινοτομίας. Η τυποποίηση διαδραματίζει επίσης σημαντικό ρόλο σε μέτρα πολιτικής, όπως η «Πράξη της ενιαίας αγοράς» [6], η «Ανακοίνωση για την εμπορική ανάπτυξη και τις παγκόσμιες υποθέσεις»[7] και η στρατηγική για τα άτομα με ειδικές ανάγκες 2010-2020[8]. Γίνεται επίσης λόγος για την ευρωπαϊκή τυποποίηση διαμορφώνει επίσης την αναθεώρηση του «νόμου για τις μικρές επιχειρήσεις» για την Ευρώπη[9]. Η ανακοίνωση σχετικά με «μια νέα απάντηση σε μια μεταβαλλόμενη γειτνίαση»[10] αναφέρεται επίσης στην ανάγκη οι χώρες εταίροι να υλοποιήσουν τις δεσμεύσεις τους για την ανάληψη των προτύπων της ΕΕ στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων με σεβασμό στις σφαιρικές και σε βάθος συμφωνίες ελεύθερων εμπορικών συναλλαγών.

Ένα ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης που θα υποστηρίζει τη στρατηγική «Ευρώπη 2020» για μια έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη θα πρέπει να ικανοποιεί τους παρακάτω στρατηγικούς στόχους:

1. Τα πρότυπα πρέπει να είναι γρήγορα διαθέσιμα - κυρίως αλλά όχι μόνο - για να εξασφαλιστεί η διαλειτουργικότητα μεταξύ των υπηρεσιών και των εφαρμογών στον τομέα των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας, έτσι ώστε η Ευρώπη να μπορεί να αποκομίσει πλήρως τα οφέλη των ΤΠΕ. Τα πιο σημαντικά πρότυπα ΤΠΕ που αναπτύχθηκαν από τους ΕΟΤ ή από τα παγκόσμια φόρουμ και κοινοπραξίες για τις ΤΠΕ, υπό την προϋπόθεση ότι τα πρότυπα αυτά πληρούν ένα σύνολο ποιοτικών κριτηρίων, θα πρέπει να διαδραματίσουν πιο σημαντικό ρόλο στην εκπλήρωση των στόχων της δημόσιας πολιτικής και των κοινωνικών αναγκών. Θα πρέπει να καταστεί δυνατή η χρήση των προτύπων αυτών στις δημόσιες συμβάσεις, ή για τη διευκόλυνση της χάραξης πολιτικής και νομοθεσίας.

2. Η τυποποίηση εντός της ΕΕ θα συνεχίσει να συμβάλλει σημαντικά στην ευρωπαϊκή οικονομία. Τα ευρωπαϊκά πρότυπα είναι ισχυρά στρατηγικά εργαλεία για να αυξήσουν οι επιχειρήσεις την ανταγωνιστικότητά τους. Δεδομένου ότι τα ευρωπαϊκά πρότυπα χρησιμοποιούνται κυρίως από τις επιχειρήσεις ως εργαλείο για τη διευκόλυνση της διείσδυσης στην αγορά των καινοτόμων προϊόντων και στη μείωση του κόστους παραγωγής, τα πρότυπα πρέπει να συμβαδίζουν με ολοένα ταχύτερους κύκλους ανάπτυξης προϊόντων.

3. Τα ευρωπαϊκά πρότυπα που καταρτίζονται από τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης θα πρέπει να ανταποκριθούν στην αυξανόμενη ζήτηση, ως εργαλείο για την υποστήριξη πολλών ευρωπαϊκών πολιτικών και νομοθεσιών. Η ευρωπαϊκή τυποποίηση έχει και θα έχει σημαντικό αντίκτυπο στην υποστήριξη της ενιαίας αγοράς αγαθών και υπηρεσιών και στην πρόληψη της δημιουργίας εμπορικών φραγμών εντός της ΕΕ. Η χρήση των προτύπων ως εργαλείο πολιτικής έχει καταστεί δυνατή χάρη στην μακροχρόνια παράδοση της ισχυρής εταιρικής σχέσης μεταξύ εθελοντών εμπειρογνωμόνων από τη βιομηχανία, των δημόσιων αρχών της ΕΕ, των ΕΟΤ, των Εθνικών οργανισμών τυποποίησης και άλλων οργανισμών κατάρτισης προτύπων. Οι ΕΟΤ είναι υπεύθυνοι για τη διαχείριση της ανάπτυξης και την υιοθέτηση των ευρωπαϊκών προτύπων σε συνεννόηση με τα μέλη τους[11].

4. Τα ευρωπαϊκά πρότυπα θα επηρεάσουν όλο και περισσότερες ομάδες της ευρωπαϊκής κοινωνίας, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρήσεων όλων των ειδών και πολλών μεμονωμένων πολιτών. Το πρότυπο είναι το αποτέλεσμα μιας συναίνεσης που επιτεύχθηκε από εκείνους που συμμετέχουν στην ανάπτυξή του. Ένα αρκετά ευρύ φάσμα συμμετεχόντων είναι απαραίτητο για να γίνει αποδεκτό ένα πρότυπο τόσο από τις επιχειρήσεις όσο και από τους καταναλωτές. Το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης πρέπει να γίνει όσο το δυνατόν πιο περιεκτικό , με όλους τους εταίρους να δεσμεύονται σε ένα σύστημα που στηρίζεται στις βασικές αξίες του ανταγωνιστικού χαρακτήρα, της διαφάνειας και της επιστημονικής αρτιότητας. Η συνεχής βελτίωση των δομών τυποποίησης και διακυβέρνησης θα απαιτήσουν επίσης αποτελεσματική και στενότερη συνεργασία μεταξύ όλων των εταίρων, κυρίως μεταξύ των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης, καθώς και, αφενός, μεταξύ των εθνικών οργανισμών τυποποίησης, και αφετέρου των δημοσίων αρχών και των νομοθετών.

5. Τα πρότυπα διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην υποστήριξη της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στην παγκόσμια αγορά, δίνοντάς τους πρόσβαση σε ξένες αγορές και δημιουργώντας επιχειρηματικές συνεργασίες σε όλο τον κόσμο.

Η στρατηγική αυτή καθορίζει ένα πακέτο μέτρων, τόσο νομοθετικών όσο και μη νομοθετικών. Τα νομοθετικά μέτρα περιλαμβάνονται στη συνοδευτική πρόταση κανονισμού σχετικά με την τυποποίηση, η οποία επικαιροποιεί και συνδυάζει την ισχύουσα ευρωπαϊκή νομοθεσία και συνοδεύεται από μια έκθεση εκτίμησης των επιπτώσεων[12]. Τα μη νομοθετικά μέτρα περιλαμβάνουν δράσεις που πρέπει να ληφθούν από την Επιτροπή και μια σειρά συστάσεων που απευθύνονται σε άλλους παράγοντες του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης.

Όλα αυτά τα μέτρα βασίζονται στα αποτελέσματα μιας ευρείας κλίμακας επανεξέτασης του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης, που πραγματοποιήθηκε την περίοδο 2008-2010, συμπεριλαμβανομένης της έκθεσης EXPRESS[13], δύο δημόσιες διαβουλεύσεις, τη λευκή βίβλο για τον εκσυγχρονισμό της τυποποίησης των ΤΠΕ στην ΕΕ[14] και μια σειρά από εις βάθος μελέτες. Επίσης, η έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου του Οκτωβρίου του 2010 σχετικά με το μέλλον της ευρωπαϊκής τυποποίησης[15] τονίζει, με βάση τα πλεονεκτήματα και τις βασικές αξίες του υπάρχοντος συστήματος, τη βελτίωση των κενών και την επίτευξη κατάλληλης ισορροπίας μεταξύ των ευρωπαϊκών, εθνικών και διεθνών διαστάσεων.

Η σημασία της ευρωπαϊκής τυποποίησης για την ευρωπαϊκή οικονομία και την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων συνεπάγεται ότι θα πρέπει, σε μια πιο μακροπρόθεσμη προοπτική, να αξιολογείται τακτικότερα εάν το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης είναι αρκετά ικανό να προσαρμοστεί στο ταχέως εξελισσόμενο περιβάλλον και να συμβάλει στους εσωτερικούς και εξωτερικούς στρατηγικούς στόχους της Ευρώπης, ιδίως στον τομέα της βιομηχανικής πολιτικής, της καινοτομίας και της τεχνολογικής ανάπτυξης. Η πρώτη αξιολόγηση θα ξεκινήσει το αργότερο το 2013.

η ευρωπαϊκη τυποποιηση στην υπηρεσια της βιομηχανικησ πολιτικησ και της καινοτομιασ

Σε μια εποχή αυξανόμενου παγκόσμιου ανταγωνισμού, ευρωπαϊκής δημογραφικής γήρανσης και δημοσιονομικής πειθαρχίας, η ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα εξαρτάται από την ικανότητά μας να προωθήσουμε την καινοτομία σε προϊόντα, υπηρεσίες και διαδικασίες. Για αυτό το λόγο η καινοτομία έχει τεθεί στο επίκεντρο της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» και των εμβληματικών πρωτοβουλιών της Επιτροπής για την «Βιομηχανική πολιτική»[16] και την «Ένωση καινοτομίας»[17].

Τα οφέλη των προτύπων για την ευρωπαϊκή βιομηχανία είναι τεράστια. Τα πρότυπα οδηγούν σε μείωση του κόστους ή εξοικονόμηση των δαπανών που προέρχονται κυρίως από τις οικονομίες κλίμακας, στη δυνατότητα να προβλέπονται οι τεχνικές απαιτήσεις, στη μείωση του κόστους των συναλλαγών και στη δυνατότητα πρόσβασης σε τυποποιημένα εξαρτήματα. Σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα[18], ένα από τα πιο σημαντικά οικονομικά οφέλη των προτύπων είναι η αύξηση της παραγωγικής και καινοτόμου αποτελεσματικότητας. Επιτρέπει στους προμηθευτές να επιτύχουν μείωση του κόστους ανά μονάδα με την παραγωγή μεγάλων ομοιογενών παρτίδων. Επιπλέον, οι παραγωγοί αποκτούν δεξιότητες και εμπειρία εστιάζοντας σε λιγότερες παραλλαγές ενός προϊόντος. Ένα άλλο πλεονέκτημα είναι η βελτιωμένη πρόσβαση στην αγορά ως αποτέλεσμα της αύξησης της ανταγωνιστικότητας εξαιτίας της αυξημένης αποτελεσματικότητας, της μείωσης του κόστους των συναλλαγών, της απλούστευσης των συμβατικών συμφωνιών (τα χαρακτηριστικά και οι λειτουργίες του προϊόντος είναι σαφή, ως αποτέλεσμα των προτύπων) και της αυξημένης ποιότητας. Τα πρότυπα επίσης οδηγούν σε καλύτερες σχέσεις με τους προμηθευτές και τους πελάτες, που προκύπτουν από την αυξημένη ασφάλεια των καταναλωτών, την αυξημένη εμπιστοσύνη, τον περιορισμένο κίνδυνο αστικής ευθύνης και την ευρύτερη επιλογή προμηθευτών για τους ίδιους λόγους που αναφέρονται παραπάνω. Τα ελάχιστα πρότυπα ασφάλειας είναι το πιο απλό παράδειγμα προτύπων που χρησιμοποιείται για την επίλυση προβλημάτων ατελούς πληροφόρησης. Τα ευρωπαϊκά πρότυπα έχουν τεράστια αξία για την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων που ανήκουν στους τομείς των μεταφορών, των μηχανημάτων, των ηλεκτροτεχνικών προϊόντων και άλλων κατασκευαστικών βιομηχανιών, καθώς και στον τομέα των τηλεπικοινωνιών.

Τα καλά σχεδιασμένα και έγκαιρα ευρωπαϊκά πρότυπα μπορούν να υποστηρίξουν την καινοτομία με διάφορους τρόπους. Τα υφιστάμενα πρότυπα μπορούν να κωδικοποιήσουν και να διαδώσουν το επίπεδο της τεχνογνωσίας σε διάφορες τεχνολογίες. Μπορούν επίσης να διευκολύνουν την εισαγωγή καινοτόμων προϊόντων, παρέχοντας διαλειτουργικότητα μεταξύ νέων και υφιστάμενων προϊόντων, υπηρεσιών και διαδικασιών, όπως για παράδειγμα στον τομέα του οικολογικού σχεδιασμού, των έξυπνων δικτύων, της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων, της νανοτεχνολογίας, της ασφάλειας και της ηλεκτρικής κινητικότητας. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι καινοτομίες μπορούν πιο εύκολα να κερδίσουν την αποδοχή της αγοράς, εφόσον πληρούν τα ισχύοντα πρότυπα για την ασφάλεια, την ποιότητα και τις επιδόσεις. Τα πρότυπα διαλειτουργικότητας μπορούν να στηρίξουν μια τεχνολογική πλατφόρμα στην οποία άλλου είδους καινοτομία μπορεί να λάβει χώρα, ειδικά στις υπηρεσίες (για παράδειγμα, η χρήση υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας LTE ως πλατφόρμα για τις λύσεις κινητού εμπορίου ή δημόσιες cloud computig πλατφόρμες για τις εφαρμογές ηλεκτρονικής διακυβέρνησης).

Τέλος, τα πρότυπα μπορούν να συμβάλουν στη γεφύρωση του χάσματος μεταξύ της έρευνας και των εμπορεύσιμων προϊόντων ή υπηρεσιών. Ένα πρότυπο μπορεί να κωδικοποιήσει τα αποτελέσματα των δημόσιων χρηματοδοτούμενων ερευνών, έτσι ώστε να είναι προσβάσιμα ως βάση για περαιτέρω καινοτομία. Αυτό μπορεί να αποτελέσει έναν εξαιρετικά αποτελεσματικό μηχανισμό για τη μεταφορά γνώσης και τεχνολογίας. Δυστυχώς, το πλήρες δυναμικό της τυποποίησης για την υποστήριξη της καινοτομίας δεν έχει αξιοποιηθεί. Εξακολουθεί να υπάρχει ανάγκη για περαιτέρω κατανόηση του πώς αλληλεπιδρούν τα διάφορα κανάλια μέσω των οποίων τα πρότυπα μπορούν να προωθήσουν την καινοτομία.

Οι επιστημονικές δραστηριότητες συμβάλλουν αποφασιστικά στη διαδικασία τυποποίησης. Οι μεθοδολογίες, οι διαδικασίες και τα υλικά που οδηγούν σε πρότυπα καθορίζονται, μερικώς ή ολικώς, από τις διαθέσιμες επιστημονικές γνώσεις. Πράγματι, η προ-τυποποιητική έρευνα αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση σε πολλά υποσχόμενες βιομηχανικές εφαρμογές ως μέσο για την καθιέρωση ίσων όρων ανταγωνισμού για τη βιομηχανική συνεργασία και ένα προβλέψιμο ρυθμιστικό περιβάλλον για τη μελλοντική ανάπτυξη της αγοράς.

Μια συστηματική προσέγγιση της έρευνας, της καινοτομίας και της τυποποίησης θα πρέπει να θεσπιστεί σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο για τη βελτίωση της αξιοποίησης των αποτελεσμάτων της έρευνας, ώστε οι καλύτερες ιδέες να φθάνουν στην αγορά και να επιτευχθεί η ευρεία αποδοχή του.

Όταν πρότυπα με μία επιστημονική συνιστώσα πρόκειται να ενσωματωθούν στην πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης, θα καθορίζονται διαδικασίες οι οποίες θα διαβεβαιώνουν τα πρότυπα αυτά είναι αμερόληπτα και άρτια, ότι βασίζονται σε σταθμισμένα επιστημονικά στοιχεία και ότι λαμβάνουν υπόψη τον αντίκτυπο καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής των προϊόντων και των υπηρεσιών. Εκτός από τα αποτελέσματα που αφορούν την τυποποίηση από τα χρηματοδοτούμενα ερευνητικά σχέδια της ΕΕ και από άλλες πηγές, το Κοινό Κέντρο Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα παράσχει επιστημονική συμβολή στον τομέα της εξειδίκευσης για να διασφαλίσει ότι τα πρότυπα λαμβάνουν υπόψη την οικονομική παραγωγικότητα και τις κοινωνικές ανάγκες όπως η περιβαλλοντική βιωσιμότητα και τα ζητήματα ασφάλειας και προστασίας. Η συνειδητοποίηση των δυνητικών συνεργειών ανάμεσα στην έρευνα, την καινοτομία και την τυποποίηση πρέπει επίσης να αυξηθεί μέσω της βελτίωσης της εκπαίδευσης και της κατάρτισης αναφορικά με τα πρότυπα. Επιπλέον, τα πρότυπα μπορούν να περιλαμβάνουν αποκλειστικές τεχνολογίες, ιδίως σε καινοτόμους τομείς. Ως εκ τούτου, οι πολιτικές των δικαιωμάτων διανοητικής ιδιοκτησίας των ΕΟΤ θα πρέπει χαρακτηρίζονται από την ισορροπία μεταξύ των συμφερόντων των ιδιοκτητών τεχνολογίας και των χρηστών τεχνολογίας, για να αποφεύγονται οι περιοριστικές επιπτώσεις στον ανταγωνισμό.

Τα ευρωπαϊκά πρότυπα συνιστούν ένα σημαντικό βήμα για την πρόσβαση των ερευνητικών αποτελεσμάτων στην αγορά και για την επικύρωση των τεχνολογιών. Τα πρότυπα μπορούν να παίξουν αυτό τον ρόλο μόνο εφόσον συμβαδίζουν με την ανάπτυξη των τεχνολογιών και των ολοένα και ταχύτερων κύκλων ανάπτυξης των προϊόντων. Στο παρελθόν, οι προθεσμίες πριν από την έναρξη των εργασιών τυποποίησης, σε συνδυασμό με τα 3 έως 5 χρόνια που απαιτούνταν για την ανάπτυξη ενός ευρωπαϊκού προτύπου, ήταν η αιτία για τη σημαντική υστέρηση των προτύπων σε σχέση με τις ταχέως εξελισσόμενες τεχνολογίες, καθιστώντας τα μερικές φορές άνευ αντικειμένου όταν τελικά εγκρίνονταν. Αυτό γίνεται όλο και πιο προβληματικό εάν τα πρότυπα χρησιμοποιηθούν στρατηγικά ως μέσο για την τόνωση της καινοτομίας και την προώθηση της διαλειτουργικότητας των καινοτόμων προϊόντων. Κατά συνέπεια, ορισμένοι τομείς δίστασαν να δεσμευτούν στη διαδικασία τυποποίησης ή δεν είναι σε θέση να επωφεληθούν από τα θετικά αποτελέσματα των προτύπων, όπως είναι η διαλειτουργικότητα.

Για τη βελτίωση της κατάστασης αυτής δύο παράγοντες έχουν καθοριστική σημασία: πρώτον, η αποτελεσματική πρόβλεψη και ο σχεδιασμός της τυποποίησης και, δεύτερον, η ίδια η ταχύτητα της ανάπτυξης των προτύπων. Η πρόβλεψη και οι προβλεπτικές μελέτες μπορούν να βοηθήσουν στην πρόβλεψη της ανάγκης για την ανάπτυξη προτύπων, με τη σύνδεση ανερχόμενων τεχνολογιών, των ερευνητικών αναγκών για τα μελλοντικά προϊόντα και των διαδικασιών για τον καθορισμό της πολιτικής. Πολλές βελτιώσεις μπορούν να γίνουν στους τομείς αυτούς χωρίς να υπονομεύονται οι βασικές αξίες του συστήματος τυποποίησης, όπως ο συμπεριληπτικός χαρακτήρας, η συναίνεση και η προαιρετική φύση των προτύπων.

Για να βελτιωθεί ο προγραμματισμός των συναφών με την τυποποίηση δραστηριοτήτων της, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εγκρίνει ένα ετήσιο πρόγραμμα εργασίας για την τυποποίηση , όπως ορίζεται στη συνοδευτική πρόταση κανονισμού. Αυτό το πρόγραμμα εργασίας θα προσδιορίζει τις στρατηγικές προτεραιότητες για την ευρωπαϊκή τυποποίηση, για τις εντολές[19] και για τις άλλες ενέργειες που απαιτούνται. Οι καινοτόμοι τομείς θα τεθούν σε προτεραιότητα με τη χρήση των μηχανισμών που προβλέπονται στην εμβληματική πρωτοβουλία «Ένωση καινοτομίας», όπως είναι οι συμπράξεις καινοτομίας και η παρακολούθηση των τομέων ανάπτυξης καινοτομίας από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Ο προτεινόμενος κανονισμός θα απλουστεύσει επίσης τη διαδικασία ενστάσεων σε ένα εναρμονισμένο πρότυπο που έχει εγκριθεί για την εφαρμογή της νομοθεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η χρηματοδότηση της Επιτροπής για την ευρωπαϊκή τυποποίηση θα πρέπει να κατευθύνεται ανάλογα με τις προτεραιότητες που καθορίζονται στο ετήσιο πρόγραμμα εργασίας.

Οι περισσότεροι ενδιαφερόμενοι θεωρούν ότι οι ευρωπαϊκές διαδικασίες τυποποίησης πρέπει να επιταχυνθούν, να απλουστευθούν και να εκσυγχρονισθούν. Γι' αυτό, η χρηματοδοτική στήριξη της ΕΕ προς τους ΕΟΤ θα χρησιμοποιηθεί για τη συνεχή βελτίωση των επιδόσεων των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης. Η Επιτροπή θα θέσει προθεσμίες στα αιτήματά της για πρότυπα και η χρηματοδότηση θα εξαρτάται από το κατά πόσον οι ευρωπαϊκοί οργανισμοί τυποποίησης, πληρούν κριτήρια που αφορούν μεταξύ άλλων, την ταχύτητα της ανάπτυξης των προτύπων, την επαρκή εκπροσώπηση των ενδιαφερομένων και την ποιότητα, την καταλληλότητα και την επικαιρότητα των προτύπων που έχουν εκπονηθεί. Ο στόχος της Επιτροπής είναι να μειωθεί ο μέσος χρόνος για την ανάπτυξη ευρωπαϊκών προτύπων ή ευρωπαϊκών προϊόντων τυποποίησης κατά 50% έως το 2020[20].

Η οικονομική υποστήριξη θα εξαρτηθεί πάνω από όλα από τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης και την επίτευξη των καθορισμένων στόχων των κεντρικών γραμματειών. Ήδη έχουν λάβει κάποια μέτρα, όπως είναι η δημιουργία ενός κοινού κέντρου διαχείρισης CEN - CENELEC υπό τη διεύθυνση κοινού γενικού διευθυντή. Ωστόσο, οι εσωτερικές διαδικασίες των ΕΟΤ πρέπει να εκσυγχρονιστούν, π.χ. με τη διερεύνηση και την υιοθέτηση βέλτιστων πρακτικών από άλλους οργανισμούς που εκπονούν πρότυπα και με τη βελτίωση της συνεργασίας μεταξύ τους καθώς και με τους άλλους οργανισμούς. Οι ΕΟΤ θα πρέπει επίσης να ενημερώνονται σχετικά με τους υφιστάμενους μηχανισμούς επίλυσης των διαφορών και να διασφαλίζουν ότι οι μηχανισμοί αυτοί οδηγούν σε συναίνεση εντός του ενδεδειγμένου χρονικού πλαισίου.

Η χρηματοδότηση για τη στήριξη των εντεταλμένων δραστηριοτήτων τυποποίησης θα παραμείνει η βασική κινητήρια δύναμη για την ανάπτυξη προτύπων των οποίων η κύρια λειτουργία είναι η στήριξη της δημόσιας πολιτικής και της νομοθεσίας της ΕΕ. Η Επιτροπή θα συνεχίσει επίσης να υποστηρίζει τη μετάφραση των εναρμονισμένων προτύπων στις επίσημες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Δράσεις

6. Σύμφωνα με τη συνοδευτική πρόταση κανονισμού, η Επιτροπή θα καθιερώσει ένα ετήσιο πρόγραμμα εργασίας , το οποίο θα προσδιορίσει τις προτεραιότητες για την ευρωπαϊκή τυποποίηση και τις εντολές που απαιτούνται με τις ανάλογες προθεσμίες. Η Επιτροπή θα καθορίσει το πρόγραμμα εργασίας μετά από ευρεία διαβούλευση με τους ενδιαφερόμενους φορείς.

7. Η Επιτροπή θα ζητήσει τα ευρωπαϊκά πρότυπα για τα καινοτόμα προϊόντα και τις υπηρεσίες να διαμορφωθούν και να εγκριθούν γρήγορα, όπως για παράδειγμα στον τομέα του οικολογικού σχεδιασμού, των έξυπνων δικτύων, της ενεργειακής απόδοσης των κτιρίων, της νανοτεχνολογίας, της ασφάλειας και της ηλεκτρικής κινητικότητας.

8. Η Επιτροπή θα ενεργοποιήσει τη χρηματοδότηση των ΕΟΤ με την πλήρωση των κριτηρίων επίδοσης και την εκπλήρωση καθορισμένων στόχων που, μεταξύ άλλων, θα διευκρινίζουν ότι οι ΕΟΤ θα πρέπει να βελτιστοποιήσουν την ταχύτητα της ανάπτυξης προτύπων και να εκσυγχρονίσουν τις μεθόδους εργασίας τους. Οι ΕΟΤ θα πρέπει να μειώσουν τον μέσο χρόνο για την ανάπτυξη ευρωπαϊκών προτύπων ή ευρωπαϊκών προϊόντων τυποποίησης που ζητούνται από την Επιτροπή κατά 50% έως το 2020. Επιπλέον, ο κανονισμός θα απλουστεύσει και θα συντομεύσει τη διαδικασία ενστάσεων σε ένα εναρμονισμένο πρότυπο.

9. Όταν τα πρότυπα που έχουν επιστημονική συνιστώσα πρόκειται να ενσωματωθούν στην πολιτική της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Επιτροπή θα λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα για να διαβεβαιώσει ότι αμερόληπτα, άρτια και σταθμισμένα επιστημονικά στοιχεία αποτελούν τη βάση της διαδικασίας της ευρωπαϊκής τυποποίησης. Εκτός από τα αποτελέσματα που αφορούν την τυποποίηση από τα χρηματοδοτούμενα ερευνητικά σχέδια της ΕΕ και από άλλες πηγές, το Κοινό Κέντρο Ερευνών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα παράσχει επιστημονική συμβολή στον τομέα της εξειδίκευσης για να διασφαλίσει ότι τα πρότυπα λαμβάνουν υπόψη την οικονομική ανταγωνιστικότητα, τις κοινωνικές ανάγκες, τα ζητήματα ασφάλειας και προστασίας και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής.

10. Οι ΕΟΤ, τα κράτη μέλη και άλλοι οργανισμοί τυποποίησης αναμένεται να βελτιώσουν την ευαισθητοποίηση και την εκπαίδευση σχετικά με την τυποποίηση και τις πιθανές διασυνδέσεις με ερευνητικά έργα. Η δημόσια γνώση σχετικά με την τυποποίηση θα πρέπει να αυξηθεί μέσω της κατάρτισης, των δραστηριοτήτων ευαισθητοποίησης και των στοχευμένων συναντήσεων εργασίας.

Χρησιμοποιωντασ προτυπα για την αντιμετωπιση βασικων κοινωνικων προκλησεων

Σε τομείς με μεγάλη πολιτική και οικονομική σημασία, τα πρότυπα μπορούν να χρησιμοποιηθούν στρατηγικά για την επιτάχυνση της ανάπτυξης καινοτόμων λύσεων, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης των ΤΠΕ. Στον εικοστό πρώτο αιώνα, η Ευρώπη αντιμετωπίζει μια σειρά από στρατηγικές προκλήσεις, ιδίως σε τομείς όπου τα πρότυπα έχουν ιδιαίτερα μεγάλες δυνατότητες για τη στήριξη της πολιτικής της ΕΕ, όπως η προστασία των καταναλωτών, η προσβασιμότητα, η κλιματική αλλαγή, η αποδοτικότητα των πόρων, η ασφάλεια και η προστασία του πολίτη, η προστασία των προσωπικών δεδομένων και της ιδιωτικής ζωής[21] και η χρήση των ΤΠΕ για τη διαλειτουργικότητα στην ενιαία ψηφιακή αγορά.

Τα πρότυπα διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην υποστήριξη της προστασίας του καταναλωτή , ιδίως μέσω της παροχής των παραμέτρων ασφαλείας στα πρότυπα που παρέχουν τεκμήριο πιστότητας με την οδηγία για τη γενική ασφάλεια των προϊόντων[22] (ΟΓΑΠ). Η Επιτροπή αναπτύσσει κατά συνέπεια πρόταση με την οποία προτίθεται να επιτρέψει την ταχύτερη έγκριση των εντολών για ευρωπαϊκά πρότυπα και να ενισχύσει τον ρόλο τους στην οδηγία.

Η τυποποίηση αποτελεί ήδη ένα σημαντικό μέσο για τη βελτίωση της προσβασιμότητας των ατόμων με ειδικές ανάγκες και των ηλικιωμένων. Περίπου το ένα δέκατο όλων των ευρωπαίων πολιτών έχουν κάποια μορφή αναπηρίας και δεδομένου ότι η Ευρώπη γερνάει δημογραφικά, το ποσοστό αυτό θα αυξηθεί. Τα πρότυπα τα οποία λαμβάνουν υπόψη τις επιταγές της προσβασιμότητας, σύμφωνα με την αρχή «Σχεδιασμός για όλους»[23], έχουν μεγάλες δυνατότητες για την άρση των εμποδίων και την ενδυνάμωση των ατόμων με ειδικές ανάγκες ώστε να συμμετέχουν σε όλους τους τομείς της κοινωνίας. Ο «Σχεδιασμός για όλους » συμβάλλει στη βελτίωση της ισότιμης πρόσβασης όλων των ανθρώπων, μεταξύ άλλων, στην απασχόληση, στο δομημένο περιβάλλον, στις μεταφορές, στις ιατρικές εγκαταστάσεις, στην ενημέρωση και στην επικοινωνία, στην εκπαίδευση, στην αναψυχή και στον πολιτισμό. Τα πρότυπα που έχουν αναπτυχθεί σύμφωνα με την αρχή αυτή υποστηρίζουν επίσης την καινοτομία και τη δημιουργία μιας πραγματικής ευρωπαϊκής ενιαίας αγοράς με προϊόντα και υπηρεσίες στα οποία μπορούν να έχουν πρόσβαση άτομα με ειδικές ανάγκες και ηλικιωμένοι. Οι διαδικασίες της ευρωπαϊκής τυποποίησης που εφαρμόζονται στις κοινωνικές υπηρεσίες θα μπορούσε κάλλιστα να είναι ένας τρόπος για τη διάδοση της κοινωνικής καινοτομίας σε ένα μεγάλο αριθμό φορέων και θα μπορούσε να δίνει στους παρόχους ένα ορατό κίνητρο για την επίτευξη προόδου προς τη σωστή κατεύθυνση. Οι απαιτήσεις προσβασιμότητας κατά συνέπεια πρέπει να ληφθούν υπόψη σε όλες τις σχετικές δραστηριότητες τυποποίησης, εκτός των άλλων μέσω της μεγαλύτερης συμμετοχής των οργανώσεων που εκπροσωπούν τα άτομα με ειδικές ανάγκες, τους εμπειρογνώμονες σε θέματα προσβασιμότητας και άλλους σχετικούς επαγγελματίες. Η σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία τέθηκε σε ισχύ για την ΕΕ στις 22 Ιανουαρίου του 2011 και επικυρώθηκε από 17 κράτη μέλη, ενώ τα υπόλοιπα κράτη μέλη βρίσκονται ακόμη στη διαδικασία αυτή. Η σύμβαση ζητά από τα κράτη μέρη να προωθήσουν τον καθολικό σχεδιασμό της ανάπτυξης προτύπων και να αναπτύξουν, να διαδώσουν και να ελέγξουν την εφαρμογή των ελάχιστων προδιαγραφών για την προσβασιμότητα των εγκαταστάσεων και των υπηρεσιών προς ελεύθερη χρήση ή παροχή στο ευρύ κοινό. Το ευρωπαϊκό έργο τυποποίησης μπορεί να συμβάλει στην εφαρμογή της σύμβασης στην Ευρώπη.

Η ευρωπαϊκή τυποποίηση μπορεί να υποστηρίξει τη νομοθεσία και τις πολιτικές για την κλιματική αλλαγή, την πράσινη ανάπτυξη και να προωθήσει τη μετάβαση προς μια οικονομία με χαμηλές εκπομπές άνθρακα και αποδοτικής χρήσης των πόρων. Τα πρότυπα ενθαρρύνουν την αποδοτικότητα των πόρων, ενσωματώνοντας απαιτήσεις που αφορούν τα κριτήρια αποχαρακτηρισμού των αποβλήτων, την ανθεκτικότητα και τη δυνατότητα ανακύκλωσης. Τα πρότυπα μέτρησης θα είναι ιδιαίτερα σημαντικά για την αξιολόγηση των εκπομπών και των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, η οποία θα επιτρέψει τη βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων των προϊόντων και των διαδικασιών παραγωγής. Σε αυτό, ενθαρρύνεται η χρήση εργαλείων ανάλυσης του κύκλου ζωής που αναπτύσσονται σε επίπεδο ΕΕ[24]. Είναι επίσης ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη νέων αγορών για πιο φιλικά προς το περιβάλλον προϊόντα και υπηρεσίες, και για τη διευκόλυνση της πρόσβασης νέων παραγόντων στην αγορά. Στο μέλλον θα είναι αναγκαίο να εξεταστούν οι περιβαλλοντικοί παράγοντες κατά τη θέσπιση προτύπων σε άλλους τομείς, η διαδικασία είναι γνωστή ως «ενσωμάτωση των περιβαλλοντικών απαιτήσεων»[25]. Η Επιτροπή αναγνωρίζει την πρόοδο που σημείωσαν οι ΕΟΤ βοηθώντας τους συντάκτες προτύπων να εντοπίσουν και να κατανοήσουν τις βασικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις και να διαπιστώσουν κατά πόσον είναι δυνατόν να αντιμετωπιστούν αυτές κατά την ανάπτυξη ενός προτύπου. Παρόλα αυτά, οι προσπάθειες για την αποτελεσματική αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών ζητημάτων στους εθνικούς φορείς τυποποίησης παραμένουν αποσπασματικές. Η ενσωμάτωση των περιβαλλοντικών απαιτήσεων πρέπει επομένως να παραμείνει υψηλή προτεραιότητα για τους ΕΟΤ και τους ΕΦΤ. Οι ΕΦΤ ιδίως είναι αναγκαίο να βελτιώσουν τη συμμετοχή των περιβαλλοντικών μη κυβερνητικών οργανώσεων (ΜΚΟ) στη διαδικασία ανάπτυξης προτύπων.

Η επιτάχυνση της τυποποίησης είναι το κλειδί στη δημιουργία μιας πανευρωπαϊκής αγοράς προϊόντων ασφαλείας και αποτελεί ήδη προτεραιότητα για την Επιτροπή[26]. Στον τομέα της ασφάλειας, η ταχύτητα είναι υψίστης σημασίας για να αντιμετωπιστούν οι νέες και αναδυόμενες απειλές. Γι' αυτό θα πρέπει να γίνει πλήρης χρήση των ταχέων διαδικασιών για την τυποποίηση. Επιπλέον, τα πρότυπα για ορισμένες εφαρμογές ασφάλειας, όπως σαρωτές στα αεροδρόμια ή πιεστήρια τραπεζογραμματίων, θα πρέπει να τίθενται στη διάθεση των φορέων που έχουν τις απαιτούμενες διαβαθμίσεις ασφαλείας.

Δράσεις

11. Η Επιτροπή θα αναθεωρήσει την οδηγία για τη γενική ασφάλεια των προϊόντων , με την οποία προβλέπει ειδικότερα να ενισχύσει τον ρόλο των ευρωπαϊκών προτύπων και να συντομεύσει τη διαδικασία για την έγκρισή τους.

12. Η Επιτροπή θα επεκτείνει τη στρατηγική χρήση της τυποποίησης για την υποστήριξη της νομοθεσίας και των πολιτικών για το περιβάλλον και την προσβασιμότητα και τον τομέα της ασφάλειας και προστασίας του πολίτη .

13. Τα κράτη μέλη πρέπει να εξασφαλίζουν την αποτελεσματική συμμετοχή στην τυποποίηση σε εθνικό επίπεδο των ενδιαφερομένων, των περιβαλλοντικών ΜΚΟ και των εκπροσώπων των ατόμων με ειδικές ανάγκες και των ηλικιωμένων .

14. Οι ΕΟΤ και οι ΕΦΤ πρέπει να διασφαλίσουν ότι τα πρότυπα λαμβάνουν πλήρως υπόψη τους καταναλωτές, τους περιβαλλοντικούς παράγοντες και τους παράγοντες προσβασιμότητας και, ότι εξασφαλίζουν την επαρκή συμμετοχή των αντιπροσωπευτικών φορέων τους.

Μια περιεκτική διαδικασία ανάπτυξης προτύπων

Η δύναμη του προαιρετικού προτύπου εξαρτάται από την ισχύ της συναίνεσης που επετεύχθη κατά την εκπόνησή του. Μια ισχυρή συναίνεση είναι ζωτικής σημασίας ώστε το πρότυπο να γίνει αποδεκτό και να χρησιμοποιηθεί στη βιομηχανία. Η αποδοχή του προτύπου από άλλα ενδιαφερόμενα μέρη είναι σημαντική στους τομείς εκείνους όπου τα πρότυπα χρησιμοποιούνται για την υποστήριξη της δημόσιας πολιτικής και της νομοθεσίας. Ωστόσο, προς το παρόν, όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη δεν εκπροσωπούνται επαρκώς στη διαδικασία της τυποποίησης. Παρόλο που οι ΜΜΕ αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της ευρωπαϊκής οικονομίας, ισχύει το γεγονός ότι οι μεγαλύτερες εταιρείες εκπροσωπούνται καλύτερα στα διάφορα τεχνικά όργανα της ευρωπαϊκής τυποποίησης. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι οι ΜΜΕ έχουν λίγους υπαλλήλους και σπάνια μπορούν να αντέξουν οικονομικά τον καταμερισμό της εργασίας ώστε ένας εργαζόμενος να περάσει ένα σχετικό χρονικό διάστημα συμμετέχοντας στην ανάπτυξη των προτύπων. Το κόστος από άποψη απαιτούμενου χρόνου, εξόδων ταξιδίου και εισφορών των μελών είναι αναλογικά υπερβολικά υψηλό.

Επιπλέον, η τυποποίηση προχωράει σε νέους τομείς. Κατά παράδοση, τα πρότυπα παράγονταν για τον τεχνικό συντονισμό. Σήμερα όμως, τα πρότυπα αναπτύσσονται επίσης για την ευρύτερη χρήση εντός των οργανισμών, για παράδειγμα, με σκοπό να προσφέρουν καθοδήγηση σχετικά με τα συστήματα διαχείρισης, τις υπηρεσίες ή τα περιβαλλοντικά και κοινωνικά θέματα. Επιπλέον, παρόλο που τα πρότυπα αναπτύσσονται από ιδιωτικούς φορείς, τα πιο παραδοσιακά πρότυπα συχνά έχουν σημαντικό αντίκτυπο στην ευρύτερη κοινωνία, επηρεάζοντας την ασφάλεια και την ευημερία των πολιτών, την αποτελεσματικότητα των δικτύων, το περιβάλλον και άλλους τομείς της δημόσιας πολιτικής.

Ως εκ τούτου, οι ΜΜΕ και οι κοινωνικοί φορείς που εκπροσωπούν αυτές τις ευρύτερες ομάδες (π.χ. καταναλωτές, συνδικαλιστικές οργανώσεις, περιβαλλοντικές ΜΚΟ, οργανώσεις ατόμων με αναπηρίες) πρέπει να συμμετέχουν πλήρως στη διαδικασία της τυποποίησης. Μία από τις δυνατότητες των ΕΟΤ για την επίτευξη αυτού του στόχου είναι να εμπνευστούν από το μοντέλο που χρησιμοποιήθηκε για την ανάπτυξη του καθοδηγητικού προτύπου του ISO[27] για την εταιρική κοινωνική ευθύνη, τη λεγόμενη «εναλλακτική γραμμή παραγωγής». Το μοντέλο αυτό είναι ιδιαίτερα σημαντικό για θέματα εργασίας που είναι πολύ ευαίσθητα ή ιδιαίτερου δημοσίου συμφέροντος.

Επί του παρόντος, το μοντέλο συμμετοχής του ETSI είναι ήδη ανοικτό για την άμεση συμμετοχή των ΜΜΕ. Στην περίπτωση της CEN και της CENELEC, η συμμετοχή των ΜΜΕ και των κοινωνικών φορέων στην ανάπτυξη των ευρωπαϊκών προτύπων διοχετεύεται μέσω των ΕΦΤ. Αυτό είναι συνέπεια της αρχής της «εθνικής εκχώρησης», βάσει της οποίας τα συμφέροντα όλων των εθνικών ενδιαφερόμενων φορέων εκπροσωπούνται στο πλαίσιο της CEN και της CENELEC μέσω των ΕΦΤ. Το πλεονέκτημα αυτής της αρχής είναι ότι μεγάλο μέρος της εργασίας γίνεται σε εθνικό επίπεδο, έτσι ώστε το κόστος συμμετοχής, ιδίως τα ταξιδιωτικά έξοδα, να είναι χαμηλότερο και οι εθνικές ιδιαιτερότητες, όπως η γλώσσα, να μπορούν να ληφθούν υπόψη. Δεδομένου ότι η αρχή αυτή θα εξακολουθήσει να στηρίζει το σύστημα τυποποίησης εντός της CEN και της CENELEC, οι ΕΦΤ πρέπει να είναι σε θέση να παράσχουν μια ισχυρή πλατφόρμα για την επίτευξη της συναίνεσης. Ενώ ορισμένοι ΕΦΤ έχουν σημειώσει σημαντική πρόοδο στον τομέα αυτό, άλλοι χρειάζεται να είναι περισσότερο δραστήριοι αναφορικά με τη συμμετοχή των ενδιαφερόμενων φορέων οι οποίοι δεν συμμετέχουν παραδοσιακά στη διαδικασία τυποποίησης. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η τιμή των προτύπων εξακολουθεί να αποτελεί εμπόδιο στην πρόσβαση των ΜΜΕ και των κοινωνικών φορέων. Η βέλτιστη πρακτική, όπως οι ειδικές τιμές ή τα δέματα σε μειωμένη τιμή, μπορεί να άρουν αυτά τα εμπόδια, διατηρώντας ή ακόμα και βελτιώνοντας την οικονομική βιωσιμότητα του συστήματος.

Η CEN, η CENELEC και το ETSI σε όλες τους τις δραστηριότητες ακολουθούν τις βασικές αρχές για την τυποποίηση [28] , που ορίζονται από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου, στο πλαίσιο της συμφωνίας για τα τεχνικά εμπόδια στο εμπόριο[29]. Λαμβάνοντας τα κριτήρια του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΠΟΕ) ως βάση, οι ΕΟΤ και οι ΕΦΤ θα πρέπει να αναπτύξουν σε εθελοντική βάση ένα σύστημα, με μετρήσιμες παραμέτρους, που θα αποδεικνύει ότι οι ΕΦΤ ικανοποιούν αυτά τα κριτήρια και θα διασφαλίζει τη συνεχή βελτίωση του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης.

Ένα τέτοιο σύστημα θα πρέπει να αποτελέσει τη βάση μιας μελλοντικής αξιολόγησης από ομοτίμους των ΕΦΤ, το οποίο πρέπει να περιλαμβάνει και άλλα στοιχεία, όπως τη διάρθρωση του κόστους, τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα. Η αυξημένη συνεργασία μεταξύ των ΕΦΤ, συμπεριλαμβανομένων της ανταλλαγής ορθών πρακτικών και των έργων αδελφοποίησης, θα συμβάλει επίσης στην αύξηση της απόδοσής τους.

Επίσης, υπάρχει μεγάλο περιθώριο αύξησης της συμμετοχής των ΜΜΕ και των κοινωνικών φορέων στις ευρωπαϊκές επιτροπές τυποποίησης, αν και θέματα που σχετίζονται με τον χρόνο και το κόστους αποτελούν σημαντικά εμπόδια για την πρόσβασή τους. Παρόλο που οι ΕΟΤ έχουν αρχίσει εργασίες για τη βελτίωση της συμμετοχής των ΜΜΕ και για να επωφεληθούν από την τυποποίηση, απαιτείται περαιτέρω δράση. Η Επιτροπή θα συνεχίσει συνεπώς να υποστηρίζει οικονομικά τη συμμετοχή των ΜΜΕ και των κοινωνικών φορέων στις ευρωπαϊκές επιτροπές τυποποίησης [30] . Επίσης, θα συνεχίσει την υποστήριξη των ευρωπαϊκών οργανώσεων που εκπροσωπούν τις ΜΜΕ και τους κοινωνικούς φορείς, χρηματοδοτώντας τις δραστηριότητες των γραμματειών. Επιπλέον, η CEN και η CENELEC πρέπει να εφαρμόσουν πλήρως τις συστάσεις της έκθεσης «πρόσβαση των ΜΜΕ στην ευρωπαϊκή τυποποίηση»[31]. Θα πρέπει επίσης να προσαρμόσουν τους εσωτερικούς κανόνες τους, προκειμένου να ενισχύσουν τη θέση των ευρωπαϊκών ενώσεων των ΜΜΕ και των κοινωνικών φορέων.

Δράσεις

15. Η Επιτροπή θα ζητήσει από τους ΕΟΤ να αξιολογήσουν την εισαγωγή εναλλακτικών και πιο περιεκτικών εργασιακών διεργασιών (η «εναλλακτική γραμμή παραγωγής»), κυρίως για τα στοιχεία εργασίας που είναι πολύ ευαίσθητα ή δημοσίου συμφέροντος.

16. Η Επιτροπή θα ζητήσει από τους ΕΟΤ και τους ΕΦΤ να εφαρμόσουν ένα προαιρετικό σύστημα που να αποδεικνύει ότι οι ΕΦΤ συμμορφώνονται με τα κριτήρια ένταξης που βασίζονται στις αρχές της ΤΕΕΣ του ΠΟΕ και ότι οι ΕΟΤ παρακολουθούν τακτικά τη συμμόρφωσή τους αυτή. Επιπλέον, η Επιτροπή ζητά οι ΕΟΤ να κοινοποιούν στην Επιτροπή ετησίως τα αποτελέσματα της παρακολούθησης.

17. Η Επιτροπή θα ζητήσει επίσης από τους ΕΟΤ και τους ΕΦΤ να αναπτύξουν ένα σύστημα αξιολόγησης από ομοτίμους για την ενεργό παρακολούθηση, μεταξύ άλλων, της ευρείας συμμετοχής στη διαδικασία τυποποίησης.

18. Η συμμετοχή των εθνικών αντιπροσωπευτικών οργανώσεων των ΜΜΕ και των εθνικών κοινωνικών φορέων πρέπει να υποστηριχθεί από τα κράτη μέλη, μέσω της οικονομικής ενίσχυσης ανάλογα με την περίπτωση.

19. Οι εθνικοί οργανισμοί τυποποίησης ενθαρρύνονται να παρέχουν πρότυπα σε ειδικές τιμές ή σε πακέτα με μειωμένη τιμή για τις ΜΜΕ και τους κοινωνικούς φορείς.

20. Η θέση των ευρωπαϊκών ενώσεων που εκπροσωπούν ΜΜΕ και κοινωνικούς φορείς θα πρέπει να ενισχυθεί, μεταξύ άλλων μέσω της συνεχιζόμενης οικονομικής στήριξης από την Επιτροπή.

Τυποποιηση και ενιαια ευρωπαϊκη αγορα υπηρεσιων

Η ανθούσα και πλήρως λειτουργική ενιαία ευρωπαϊκή αγορά αποτελεί το κλειδί για την επίτευξη της στρατηγικής «Ευρώπη 2020», όπως περιγράφεται στην εμβληματική πρωτοβουλία «Προς μια πράξη για την ενιαία αγορά»[32]. Τα θεμέλια της ενιαίας αγοράς είναι οι τέσσερις ελευθερίες διακίνησης: των προσώπων, των εμπορευμάτων, των υπηρεσιών και των κεφαλαίων. Σε έναν από αυτούς τους τομείς, τα εμπορεύματα, το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης έχει ήδη συμβάλει σημαντικά, κυρίως μέσω της νομοθεσίας της «Νέας Προσέγγισης», με σκοπό να αποφεύγεται η δημιουργία τεχνικών εμποδίων στο εμπόριο.

Παρόλο που τα ευρωπαϊκά πρότυπα χρησιμοποιούνται ήδη ευρέως στους τομείς των μεταφορών και της εφοδιαστικής, στις ταχυδρομικές υπηρεσίες και στα δίκτυα και τις υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών, τα προαιρετικά ευρωπαϊκά πρότυπα διαδραμάτισαν λιγότερο σημαντικό ρόλο στην υποστήριξη της ολοκλήρωσης της ενιαίας αγοράς των υπηρεσιών και στη συμβολή στην ανταγωνιστικότητα του εν λόγω βασικού τομέα της ευρωπαϊκής οικονομίας. Οι υπηρεσίες είναι σήμερα μία από τις βασικές κινητήριες δυνάμεις της οικονομίας της ΕΕ, αντιπροσωπεύοντας πάνω από τα δύο τρίτα του ΑΕγχΠ της ΕΕ και είναι η πηγή όλης της καθαρής δημιουργίας θέσεων απασχόλησης τα τελευταία χρόνια. .Ωστόσο, η ενιαία αγορά στις υπηρεσίες δεν αξιοποιεί πλήρως τις δυνατότητές της, ενόσω πολυάριθμα νομικά και διοικητικά εμπόδια εξακολουθούν να υπάρχουν σε υπηρεσίες εντός της ενιαίας αγοράς. Τα πρότυπα έχουν στο πλαίσιο αυτό μεγάλες δυνατότητες να συμβάλουν σε έναν περισσότερο ευρωπαϊκό και αναπτυσόμενο τομέα υπηρεσιών και, επομένως, σε μια πιο καινοτόμο και ανταγωνιστική οικονομία, με τη βελτίωση της διαλειτουργικότητας και της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών.

Ωστόσο, η πρόοδος στην ανάπτυξη των ευρωπαϊκών προτύπων για τις υπηρεσίες ήταν αργή, ενώ τα τελευταία χρόνια σημειώθηκε ραγδαία αύξηση του επιπέδου των υπηρεσιών σε εθνικό και όχι ευρωπαϊκό επίπεδο (453 νέα εθνικά πρότυπα κατά την περίοδο 2005-2009, εν αντιθέσει με μόνο 24 ευρωπαϊκά). Αυτή η πληθώρα των εθνικών προτύπων κινδυνεύει να δημιουργήσει εμπόδια στο ενδοενωσιακό εμπόριο στον τομέα των υπηρεσιών, καθώς απαιτείται από τις επιχειρήσεις να προσαρμοστούν σε όλο και μεγαλύτερο αριθμό διαφορετικών εθνικών προτύπων εντός της ενιαίας αγοράς.

Για το λόγο αυτό, η ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Πράξη για την Ενιαία Αγορά: Δώδεκα δράσεις για την τόνωση της ανάπτυξης και την ενίσχυση της εμπιστοσύνης» περιλαμβάνει μεταξύ των δώδεκα βασικών ενεργειών που θα εγκριθούν από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ πριν από το τέλος του 2012 την επέκταση του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης στις υπηρεσίες. Ως εκ τούτου, η πρόταση κανονισμού για την ευρωπαϊκή τυποποίηση περιλαμβάνει προαιρετικά πρότυπα για τις υπηρεσίες εντός του πεδίου εφαρμογής της, προκειμένου να μειωθεί η πιθανότητα των αντικρουόμενων και πολλαπλών εθνικών προτύπων, ενώ ταυτόχρονα θα διευκολύνει την Επιτροπή, μετά από προσεκτική εξέταση, να εκδίδει εντολές που θα ζητούν την ανάπτυξη ευρωπαϊκών προτύπων υπηρεσιών. Οι απαντήσεις στη δημόσια διαβούλευση για τη μεταρρύθμιση στο σύστημα τυποποίησης κάνουν λόγο για ευρεία υποστήριξη αυτής της πρότασης. Ωστόσο, ο προτεινόμενος κανονισμός δεν θα επεκτείνει την κοινοποίηση του υποχρεωτικού σχεδίου για τους κανόνες προϊόντων στο πεδίο των υπηρεσιών καθώς δεν είναι το αντικείμενό του. Το σύστημα αυτό θα παραμείνει αμετάβλητο από την πρόταση, δηλαδή τα σχέδια των τεχνικών κανόνων για τα προϊόντα και τις κοινωνικές υπηρεσίες πληροφόρησης πρέπει να κοινοποιούνται στην Επιτροπή και στα άλλα κράτη μέλη. Η επέκταση αυτού του συστήματος στον τομέα των υπηρεσιών μπορεί να εξεταστεί αργότερα στο πλαίσιο της αναθεώρησης της οδηγίας 98/34/ΕΚ.

Τα ευρωπαϊκά πρότυπα στον τομέα των υπηρεσιών πρέπει να λαμβάνουν υπόψη το δημόσιο συμφέρον και να βασίζονται στη συναίνεση και να κατευθύνονται από την αγορά σύμφωνα με την οποία προέχουν οι ανάγκες των οικονομικών φορέων και των ενδιαφερόμενων μερών που επηρεάζονται άμεσα ή έμμεσα από το πρότυπο. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή προτίθεται να ζητήσει τη γνώμη των ενδιαφερομένων του κλάδου των υπηρεσιών, έτσι ώστε να εξασφαλιστεί ότι κάθε μελλοντικό πρότυπο ανταποκρίνεται στη δοκιμή καταλληλότητας για την αγορά. Η Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για τις υπηρεσίες επιχειρήσεων που προτάθηκε στην ανακοίνωση της Επιτροπής «Προς μια πράξη για την ενιαία αγορά»[33] θα πρέπει επίσης να χρησιμοποιηθεί ως φόρουμ για να συζητηθούν αυτά και άλλα θέματα που σχετίζονται με την τυποποίηση των υπηρεσιών. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι η συντριπτική πλειοψηφία των επιχειρήσεων στον τομέα των υπηρεσιών είναι μικρές επιχειρήσεις. Συνεπώς, η συμμετοχή των ΜΜΕ και των κοινωνικών φορέων είναι ζωτικής σημασίας για τη διαδικασία της τυποποίησης.

Δράσεις

21. Τα πρότυπα για τις υπηρεσίες θα συμπεριληφθούν στο πεδίο εφαρμογής του νέου συνοδευτικού κανονισμού για την τυποποίηση.

22. Η Επιτροπή, όπου υπάρχει ζήτηση από την αγορά και μετά από διαβούλευση με τους ενδιαφερόμενους φορείς, θα ζητήσει την ανάπτυξη προαιρετικών προτύπων για τον τομέα των υπηρεσιών που καθοδηγούνται από την αγορά, βασίζονται στη συναίνεση και λαμβάνουν υπόψη το δημόσιο συμφέρον.

23. Η Επιτροπή θα συστήσει μια Ομάδα Υψηλού Επιπέδου για τις υπηρεσίες επιχειρήσεων , η οποία θα εξετάσει επίσης τα ζητήματα που αφορούν τα πρότυπα στις βιομηχανίες.

Τυποποιηση, Τεχνολογια πληροφοριων και Επικοινωνιων (τπε) και διαλειτουργικοτητα

Οι ΤΠΕ είναι υπεύθυνες για το 5% του ευρωπαϊκού ΑΕγχΠ με ετήσια αγοραία αξία 660 δισεκατομμυρίων ευρώ. Ωστόσο, η οικονομική επίπτωση είναι ελάχιστη σε σύγκριση με τον αντίκτυπο του καταλυτικού ρόλου των ΤΠΕ στην ανάπτυξη της παραγωγικότητας όλων των άλλων επιχειρηματικών τομέων. Επιπλέον, οι ΤΠΕ αγγίζουν άμεσα τις ζωές των πολιτών, αφού περισσότεροι από 250 εκατομμύρια είναι καθημερινοί χρήστες του Διαδικτύου στην ΕΕ και σχεδόν όλοι οι ευρωπαίοι πολίτες κατέχουν κινητά τηλέφωνα. Αυτό έχει ήδη αλλάξει ριζικά τις επιχειρήσεις και την κοινωνία με πολλούς τρόπους και οι αλλαγές αυτές θα επιταχυνθούν περαιτέρω: το ελκυστικό περιεχόμενο και οι υπηρεσίες που διατίθενται σε ένα αποδοτικό διαδικτυακό περιβάλλον ενισχύουν τη ζήτηση για μεγαλύτερη χωρητικότητα και ταχύτητα, οι οποίες με τη σειρά τους θα δημιουργήσουν νέες επιχειρήσεις και θα θέσουν σε λειτουργία ακόμη περισσότερες καινοτόμες υπηρεσίες.

Τα πρότυπα πρέπει να είναι διαθέσιμα για να εξασφαλιστεί η διαλειτουργικότητα μεταξύ συσκευών, εφαρμογών, χώρων αποθήκευσης δεδομένων, υπηρεσιών και δικτύων, ώστε η Ευρώπη να μπορεί να αποκομίσει πλήρως τα οφέλη των ΤΠΕ. Η χρήση των προτύπων πρέπει επίσης να προωθηθεί, μεταξύ άλλων μέσω των δημόσιων συμβάσεων και των σχετικών πολιτικών και της νομοθεσίας της ΕΕ.

Την ίδια στιγμή που το τοπίο των ΤΠΕ έχει αλλάξει δραματικά, αντίστοιχη αλλαγή έχει συντελεστεί στον τομέα της τυποποίησης των ΤΠΕ. Παράλληλα με τους παραδοσιακούς οργανισμούς κατάρτισης προτύπων, εξειδικευμένα και κυρίως παγκόσμια φόρουμ και κοινοπραξίες για τις ΤΠΕ έχουν γίνει πιο ενεργά και αρκετά από αυτά έχουν αναδειχθεί σε ηγετικούς οργανισμούς κατάρτισης προτύπων. Αυτοί οι ηγετικοί οργανισμοί εφαρμόζουν συνήθως κανόνες, μεθόδους και διαδικασίες που σε γενικές γραμμές συμφωνούν με αυτά που ορίζονται από τον ΠΟΕ για τους διεθνείς οργανισμούς προτύπων. Παρά το γεγονός ότι οι ΕΟΤ ήδη κάνουν σημαντικές προσπάθειες για να συνεργαστούν στενότερα με φόρουμ και κοινοπραξίες, τα πρότυπα που εκπόνησαν οι τελευταίοι δεν εντάσσονται στα ευρωπαϊκά πρότυπα.

Είναι απαραίτητο να επιτευχθεί τουλάχιστον ένα επαρκές επίπεδο διαλειτουργικότητας και να εξασφαλιστεί ότι οι αγοραστές–δημόσιοι φορείς μπορούν να αποκτήσουν διαλειτουργικές υπηρεσίες και εφαρμογές ΤΠΕ. Αυτό πρέπει να επιτευχθεί λαμβάνοντας υπόψη τις σημερινές τεχνολογίες όπου σε τομείς όπως το διαδίκτυο και ο παγκόσμιος ιστός, το τοπίο της τυποποίησης καταλαμβάνεται από φόρουμ και κοινοπραξίες αντί να καταλαμβάνεται από τους ΕΟΤ. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή εξέθεσε προς δημόσια διαβούλευση αναλυτικές προτάσεις για τον εκσυγχρονισμό της ευρωπαϊκής τυποποίησης των ΤΠΕ, με τη μορφή Λευκής Βίβλου[34]. Λαμβάνοντας υπόψη τις θετικές αντιδράσεις για τη Λευκή Βίβλο, η Επιτροπή θα πρέπει τώρα να εφαρμόσει περαιτέρω αυτές τις προτάσεις.

Όπως προβλέπεται στο «Ψηφιακό θεματολόγιο για την Ευρώπη»[35], ο κανονισμός θα θεσπίσει ένα σύστημα με το οποίο τα πιο σχετικά πρότυπα ΤΠΕ που αναπτύχθηκαν από κορυφαίους παγκόσμια φόρουμ και κοινοπραξίες για τα ΤΠΕ θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν στις δημόσιες συμβάσεις ώστε να συμβάλλουν στην αποφυγή εγκλωβισμών και να ενθαρρύνουν τον ανταγωνισμό στην παροχή διαλειτουργικών υπηρεσιών, εφαρμογών και προϊόντων ΤΠΕ. Σε ορισμένες περιπτώσεις, που καθορίζονται στο πλαίσιο των πολιτικών ΤΠΕ και των στρατηγικών πρωτοβουλιών, αρχιτεκτονικών και πλαισίων διαλειτουργικότητας για τις ΤΠΕ, η εφαρμογή των τυποποιημένων διεπαφών που εγκρίθηκαν σε παγκόσμιο επίπεδο μπορεί να απαιτηθεί στις διαδικασίες των δημόσιων συμβάσεων, υπό την προϋπόθεση ότι εφαρμόζονται οι αρχές του ανοικτού χαρακτήρα, της ισότητας, της αμεροληψίας, της αντικειμενικότητας και της μη επιβολής διακρίσεων, καθώς και οι οδηγίες περί δημόσιων συμβάσεων.

Τα επιλεγμένα πρότυπα ΤΠΕ θα συμπληρώσουν τα ευρωπαϊκά πρότυπα και θα πρέπει να ικανοποιούν τα κριτήρια ποιότητας . Τα κριτήρια αυτά, που αφορούν τόσο τις διαδικασίες ανάπτυξης προτύπων όσο και τα ίδια τα πρότυπα, καλύπτουν θέματα όπως ο ανοιχτός χαρακτήρας, η διαφάνεια και η ουδετερότητα, και επιβάλουν τις ίδιες ελάχιστες απαιτήσεις που εφαρμόζονται από τους ΕΟΤ για τα δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας.

Η Επιτροπή θα χρησιμοποιεί ολοένα και περισσότερο τα επιλεγμένα πρότυπα ΤΠΕ που έχουν αναπτυχθεί από άλλους οργανισμούς ανάπτυξης προτύπων εκτός των ΕΟΤ για τις ευρωπαϊκές πολιτικές , με την προϋπόθεση ότι τα πρότυπα αυτά συμμορφώνονται με τα κριτήρια ποιότητας, ιδίως όταν η διαλειτουργικότητα μεταξύ των συσκευών, των εφαρμογών, των χώρων αποθήκευσης δεδομένων, των υπηρεσιών και των δικτύων θα πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω. Για παράδειγμα, στον εξελισσόμενο τομέα του cloud computing οι προσπάθειες τυποποίησης και τα πρότυπα είναι πολλά και διάσπαρτα. Προσπάθειες απαιτείται να γίνουν ώστε να εξασφαλιστεί ότι τα πρότυπα αυτά είναι χρήσιμα για την υποστήριξη των ευρωπαϊκών επιδιώξεων διασφάλισης της επιλογής του χρήστη μέσω της διαλειτουργικότητας και της φορητότητας των δεδομένων.

Αν η Ευρώπη θέλει να έχει τα πρότυπα των ΤΠΕ που χρειάζεται εγκαίρως, είναι απαραίτητος ένας μόνιμος διάλογος μεταξύ των δημόσιων αρχών και των ενδιαφερόμενων φορέων και ένας διάλογος μεταξύ των οργανισμών ανάπτυξης προτύπων, συμπεριλαμβανομένων των φόρουμ και των κοινοπραξιών. Η Επιτροπή θα συνεχίσει επίσης να διερευνά μαζί με τους ενδιαφερόμενους φορείς τρόπους για την περαιτέρω αύξηση της διαφάνειας και της προβλεψιμότητας της διαχείρισης των πνευματικών δικαιωμάτων στην τυποποίηση των ΤΠΕ. Παράλληλα, η Επιτροπή θα βοηθήσει και θα ενθαρρύνει τους ΕΟΤ να ενισχύσουν περαιτέρω τη συνεργασία τους με τα φόρουμ και τις κοινοπραξίες, ιδίως για την ένταξη των προδιαγραφών των φόρουμ και των κοινοπραξιών στο ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης, για παράδειγμα μέσω ταχέων διαδικασιών.

Δράσεις

24. Η συνοδευτική πρόταση κανονισμού θα επιτρέψει την αναφορά σε έγγραφα δημοσίων συμβάσεων επιλεγμένων προτύπων ΤΠΕ που έχουν γίνει ευρέως αποδεκτά από την αγορά και συμμορφώνονται με ένα σύνολο κριτηρίων ποιότητας που βασίζονται στις αρχές του ΠΟΕ για τις διεθνείς διαδικασίες τυποποίησης, σε τομείς όπου οι ΕΟΤ δεν δραστηριοποιούνται, όπου τα πρότυπα των ΕΟΤ δεν εφαρμόζονται στην αγορά ή όταν τα πρότυπα αυτά έχουν καταστεί άνευ αντικειμένου.

25. Στις πολιτικές της ΕΕ , η Επιτροπή θα χρησιμοποιήσει ολοένα και περισσότερο επιλεγμένα πρότυπα ΤΠΕ που συμμορφώνονται με το ίδιο σύνολο των κριτηρίων ποιότητας, ιδίως όταν η διαλειτουργικότητα μεταξύ των συσκευών, των εφαρμογών, των χώρων αποθήκευσης δεδομένων, των υπηρεσιών και των δικτύων θα πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω.

26. Το 2011, η Επιτροπή θα δημιουργήσει και θα διευθύνει μια ειδική πλατφόρμα φορέων που θα συμβουλεύει την Επιτροπή για θέματα που αφορούν την εφαρμογή της πολιτικής για την τυποποίηση στον τομέα των ΤΠΕ, συμπεριλαμβανομένου και του προγράμματος εργασίας για την τυποποίηση των ΤΠΕ, τον καθορισμό προτεραιοτήτων για την υποστήριξη της νομοθεσίας και των πολιτικών και τον προσδιορισμό των προδιαγραφών που αναπτύχθηκαν από παγκόσμια φόρουμ και κοινοπραξίες.

27. Τα κράτη μέλη πρέπει να αυξήσουν τη χρήση των προτύπων, συμπεριλαμβανομένων των επιλεγμένων προτύπων ΤΠΕ, στις δημόσιες συμβάσεις των ΤΠΕ με στόχο την προώθηση της διαλειτουργικότητας και της καινοτομίας και την αποφυγή της εμπλοκής.

28. Οι ΕΟΤ αναμένεται να βελτιώνουν συνεχώς τις διαδικασίες για να εισάγουν τα πρότυπα ΤΠΕ που αναπτύχθηκαν από άλλους οργανισμούς ανάπτυξης προτύπων στο ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης, για παράδειγμα μέσω ταχέων διαδικασιών.

Προτυπα για την αυξηση της ανταγωνιστικότητασ της ΕΕ στην παγκόσμια αγορά

Η Ευρώπη ήδη κατέχει ηγετικό ρόλο στη διεθνή τυποποίηση μέσω των ευρωπαϊκών ΕΦΤ, οι οποίοι είναι όλοι μέλη των ISO και IEC. Τα πρότυπα διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην υποστήριξη της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στην παγκόσμια αγορά, δίνοντάς τους πρόσβαση σε ξένες αγορές και δημιουργώντας επιχειρηματικές συνεργασίες σε όλο τον κόσμο[36].

Το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης αναγνωρίζει την πρωτοκαθεδρία των διεθνών προτύπων, μέσω των συμφωνιών της Βιέννης και της Δρέσδης, οι οποίες καθορίζουν το πλαίσιο για τη συνεργασία μεταξύ των ΕΟΤ και των διεθνών οργανισμών τυποποίησης. Τα διεθνή πρότυπα, κυρίως, συμβάλουν στην άρση των εμπορικών φραγμών που προκύπτουν από διαφορές στους τεχνικούς κανονισμούς των διαφόρων χωρών, και είναι ένα ισχυρό εργαλείο για την προώθηση της ρυθμιστικής σύγκλισης. Τα ευρωπαϊκά πρότυπα θα πρέπει επομένως, στο μέτρο του δυνατού, να βασίζονται σε διεθνώς αποδεκτά πρότυπα των ISO, IEC και ITU. Οι περαιτέρω δυνατότητες για την αύξηση της σύγκλισης με τα διεθνή πρότυπα θα πρέπει ωστόσο να διερευνηθούν. Τα ευρωπαϊκά πρότυπα είναι απαραίτητα, όταν τα διεθνή πρότυπα δεν είναι διαθέσιμα ή όταν δεν εξυπηρετούν επαρκώς θεμιτούς κανονιστικούς και πολιτικούς στόχους. Σε περίπτωση που τα ευρωπαϊκά πρότυπα αποκλίνουν από τα ισχύοντα διεθνή πρότυπα, θα πρέπει να παρέχεται μια περιγραφή των λόγων της απόκλισης.

Ενώ η ΕΕ και η ΕΖΕΣ έχουν δεσμευθεί να εφαρμόσουν όλα τα διεθνή πρότυπα, τα οποία είναι συμβατά με τις αξίες της ευρωπαϊκής τυποποίησης, αποσύροντας τα συγκρουόμενα ευρωπαϊκά, δεν υπάρχει εξίσου συνολική δέσμευση για τη χρήση διεθνών προτύπων από οποιαδήποτε άλλη χώρα ή περιφερειακή οργάνωση. Η ΕΕ πρέπει συνεπώς να συνεχίσει να προωθεί τη χρήση των διεθνών προτύπων , να παραμείνει ενεργή στην αποφυγή προστατευτικών μέτρων και να αναμένει παρόμοια στάση από τους εταίρους της.

Η Ευρώπη είναι συχνά πρωτοπόρος στην ανάπτυξη νέων τύπων εμπορεύσιμων αγαθών, υπηρεσιών και τεχνολογιών, για παράδειγμα σε τομείς όπως τα ηλεκτρικά οχήματα, η ασφάλεια, η ενεργειακή απόδοση και τα ευφυή δίκτυα. Πρωτοστατώντας στην ανάπτυξη των ευρωπαϊκών ή διεθνών προτύπων σε αυτούς τους τομείς, η Ευρώπη μπορεί να μεγιστοποιήσει το πλεονέκτημα «του πρώτου εισερχόμενου» και να αυξήσει την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Οι φορείς τυποποίησης που εδρεύουν στην ΕΕ θα πρέπει συνεπώς να συνεχίσουν να υποβάλλουν προτάσεις για τα διεθνή πρότυπα στους τομείς εκείνους όπου η Ευρώπη κατέχει παγκόσμια ηγετική θέση, ώστε να μεγιστοποιηθεί το πλεονέκτημα της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας. Η διεθνής τυποποίηση θα είναι επίσης σημαντική για την αντιμετώπιση κοινωνικών προκλήσεων, όπως η κλιματική αλλαγή, η προσβασιμότητα και οι συνθήκες διαβίωσης ενός γηράσκοντος πληθυσμού. Η αποτελεσματική δράση θα απαιτήσει αυξημένη συνεργασία μεταξύ των ΕΟΤ και των διεθνών ομολόγων τους κατά το προπαρασκευαστικό στάδιο της ανάπτυξης των προτύπων.

Η ευρωπαϊκή τυποποίηση μπορεί να εμπνεύσει γειτονικές χώρες και άλλες περιοχές του πλανήτη. Το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης θα πρέπει να προωθηθεί μέσω της περαιτέρω και καλύτερα συντονισμένης προβολής και πρωτοβουλιών τεχνικής ενίσχυσης, για παράδειγμα, την αύξηση της συμμετοχής των αναπτυσσόμενων και των λιγότερο ανεπτυγμένων χωρών στο διεθνές έργο καθορισμού προτύπων, ή την καθιέρωση τυποποίησης και εμπειρογνωμόνων για τη ρύθμιση της εσωτερικής αγοράς σε τρίτες αγορές.

Δεδομένου ότι η εμπορική πολιτική της ΕΕ δίνει ιδιαίτερη προσοχή στις ΗΠΑ, την Κίνα, τη Ρωσία, την Ιαπωνία, την Ινδία και τη Βραζιλία , είναι σημαντικό για τις οικονομικές σχέσεις μας με αυτές τις χώρες να ενισχύσουμε τη συνεργασία μαζί τους σχετικά με την τυποποίηση. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή εκφράζει την ιδιαίτερη ικανοποίησή της για τα αποτελέσματα του Διατλαντικού Οικονομικού Συμβουλίου (ΔΟΣ) και του Φόρουμ Υψηλού Επιπέδου για τη Ρυθμιστική Συνεργασία για τη βελτίωση της συνεργασίας στον τομέα της τυποποίησης μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ στον τομέα της ενεργειακής απόδοσης, των ηλεκτρικών οχημάτων, της προσβασιμότητας και των ευφυών δικτύων. Η συνεργασία μεταξύ της Επιτροπής και της Κίνας έχει επίσης παρουσιάσει ελπιδοφόρα αποτελέσματα και παρόμοιες πρωτοβουλίες θα πρέπει να αναληφθούν με άλλους εταίρους, όπως η Ινδία.

Στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πολιτικής γειτνίασης , προωθείται το κανονιστικό μοντέλο της ΕΕ και οι εταίροι καλούνται να κάνουν χρήση της δυνατότητας να αξιοποιήσουν την ελκυστικότητα ενός κοινού κανονιστικού περιβάλλοντος. Αρκετοί εταίροι έχουν ήδη θεσπίσει μια προσέγγιση ευρείας κλίμακας για τη σύγκλιση με τα πρότυπα της ΕΕ και εργάζονται για την υλοποίηση των δεσμεύσεων για την ανάληψη των εν λόγω ευρωπαϊκών προτύπων, με σκοπό τη διαπραγμάτευση σφαιρικών και σε βάθος συμφωνιών ελευθέρων συναλλαγών με την ΕΕ.

Η ευρύτερη χρήση προαιρετικών διεθνών προτύπων στο κανονιστικό επίπεδο αποτελεί επίσης ένα ισχυρό εργαλείο για την επίτευξη ρυθμιστικής σύγκλισης μεταξύ των διαφόρων χωρών και των εμπορικών συνασπισμών με σκοπό την εξασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας των διεθνών αγορών, συμπεριλαμβανομένων των χρηματοοικονομικών αγορών. Κατά τη διάρκεια των εμπορικών διαπραγματεύσεων και των κανονιστικών διαλόγων, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να συνεχίσουν να προωθούν την κανονιστική σύγκλιση και να κάνουν χρήση των υφιστάμενων τομεακών πρωτοβουλιών που περιλαμβάνουν ένα στοιχείο τυποποίησης. Η ΕΕ θα πρέπει επίσης να συνεργαστεί με τους διεθνείς εταίρους της για να προωθήσει τη χρήση των προαιρετικών διεθνών προτύπων σε κανονιστικό επίπεδο και τη βελτίωση του ανοιχτού χαρακτήρα, της διαφάνειας και της ποιότητας/αποτελεσματικότητας των αντίστοιχων διαδικασιών.

Οι ΕΟΤ συνεργάζονται ήδη και συντονίζουν τις δραστηριότητές τους με τους διεθνείς ομολόγους τους. Θα πρέπει από κοινού να συνάπτουν περαιτέρω συμφωνίες με τους αναγνωρισμένους οργανισμούς τυποποίησης σε τρίτες χώρες και περιοχές.

Δράσεις

29. Η Επιτροπή θα συνεχίσει να προωθεί την ενισχυμένη σύγκλιση στα διεθνή πρότυπα, τη χρήση προαιρετικών προτύπων σε κανονιστικό επίπεδο και τη χρήση των υφιστάμενων τομεακών πρωτοβουλιών κανονιστικής σύγκλισης στο πλαίσιο των κανονιστικών διαλόγων και των εμπορικών διαπραγματεύσεων. Η Επιτροπή θα υποστηρίξει και θα ενισχύσει τους παρόντες κανονιστικούς διαλόγους, ιδίως εκείνους που περιλαμβάνουν ρητά την τυποποίηση, και θα διερευνήσει τη δυνατότητα πραγματοποίησης περαιτέρω διαλόγου με νέους εταίρους.

30. Η Επιτροπή θα παράσχει τεχνική ενίσχυση σε χώρες και περιοχές, με σκοπό την ενθάρρυνση της συμμετοχής τους στις εργασίες κατάρτισης διεθνών προτύπων,

31. Στηρίζοντας τους εμπειρογνώμονες της ευρωπαϊκής τυποποίησης στις χώρες με μια στρατηγική εμπορική διάσταση για την ΕΕ, η Επιτροπή θα ενισχύσει τη συνεργασία με τους φορείς τυποποίησή τους.

32. Η Επιτροπή αναμένει από τους ΕΟΤ και τους ΕΦΤ να υποβάλουν περισσότερες προτάσεις για τα διεθνή πρότυπα στους τομείς εκείνους όπου η Ευρώπη κατέχει παγκόσμια ηγετική θέση. Η Επιτροπή ζητά επιπλέον από τους ΕΟΤ την ενεργό παρακολούθηση των ευρωπαϊκών επιδόσεων σε θέματα διεθνούς τυποποίησης και την υποβολή σχετικής ετήσιας έκθεσης στην Επιτροπή.

33. Οι ΕΟΤ αναμένεται να ενεργήσουν από κοινού για διεθνή ζητήματα και να ενισχύσουν περαιτέρω την υφιστάμενη συνεργασία τους με τους διεθνείς ομολόγους τους. Αυτή η ενισχυμένη συνεργασία θα πρέπει να περιλαμβάνει καινοτόμους τομείς της ανάπτυξης προτύπων και περαιτέρω προώθηση των μηχανισμών για την από κοινού εκπόνηση προτύπων.

Παρακολούθηση της προόδου και χάραξη στρατηγικής απο το 2020 και μετα

Η Επιτροπή θα αρχίσει την υλοποίηση των δράσεών της άμεσα, ενώ για ορισμένες δράσεις είναι πιθανό να ζητηθεί η έναρξη ισχύος του συνοδευτικού κανονισμού, ιδανικά από την 1η Ιανουαρίου του 2013.

Μέχρι το 2013 το αργότερο, μια ανεξάρτητη αναθεώρηση θα ξεκινήσει για να μετρήσει και να αξιολογήσει εάν οι στρατηγικοί στόχοι της παρούσας ανακοίνωσης επιτυγχάνονται. Ο κύριος στόχος της θα είναι να αξιολογήσει αν, σε μια πιο μακροπρόθεσμη προοπτική, το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης έχει τη δυνατότητα να προσαρμοστεί στο ταχέως εξελισσόμενο περιβάλλον και να συμβάλει στους εσωτερικούς και εξωτερικούς στρατηγικούς στόχους της Ευρώπης, ιδίως στον τομέα της βιομηχανικής πολιτικής, της καινοτομίας και της τεχνολογικής ανάπτυξης. Θα εξετάσει επίσης εάν το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης είναι κατάλληλο υπό την έννοια των αναγκών της αγοράς, του συμπεριληπτικού χαρακτήρα και της αντιπροσωπευτικότητας. Σε αυτό το πλαίσιο, θα εξετάσει επίσης εάν θα πρέπει να χορηγούνται δικαιώματα ψήφου σε επιλεγμένες ευρωπαϊκές οργανώσεις που εκπροσωπούν τις ΜΜΕ και τους κοινωνικούς φορείς στους ΕΟΤ. Επιπλέον, πρέπει επίσης να αξιολογήσει πώς το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης μπορεί να υποστηρίξει τα ευρωπαϊκά πρότυπα πέρα από την ενιαία αγορά στην παγκοσμιοποιημένη οικονομία. Η Επιτροπή θα εξασφαλίσει επίσης την πλήρη ευθυγράμμιση με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο για μετά το 2013 και με τις διατάξεις του δημοσιονομικού κανονισμού. Η ανεξάρτητη αναθεώρηση θα αποτελέσει επίσης μια χρήσιμη βάση για τη δημιουργία στρατηγικών προτεραιοτήτων σχετικά με την τυποποίηση μετά το 2020. Οι προτεραιότητες αυτές θα παρέχουν μια σταθερή βάση για την ευρωπαϊκή πολιτική τυποποίησης, διασφαλίζοντας ότι η τυποποίηση θα συνεχίσει να διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην υποστήριξη του μέλλοντος της Ευρώπης.

Δράση

34. Η ανεξάρτητη αναθεώρηση θα ξεκινήσει το 2013 το αργότερο, για να αξιολογήσει την πρόοδο προς τους στρατηγικούς στόχους και να εκτιμήσει την απόδοση της τρέχουσας διακυβέρνησης στο ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης. Θα εξεταστούν μέτρα για τον ταχύτερο, πιο συμπεριληπτικό και πιο αποτελεσματικό καθορισμό προτύπων, διατηρώντας παράλληλα τη στρατηγική θέση της ΕΕ έναντι των κύριων εμπορικών εταίρων μας. Η Επιτροπή θα διασφαλίσει επίσης την πλήρη ευθυγράμμιση με το πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο για μετά το 2013 και με τις διατάξεις του δημοσιονομικού κανονισμού.

[1] Οι ΕΟΤ είναι: η CEN (Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης), η CENELEC (Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ηλεκτροτεχνικής Τυποποίησης) και το ETSI (Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Τηλεπικοινωνιακών Προτύπων).

[2] COM (2010) 546.

[3] COM (2010) 614.

[4] COM (2010) 245.

[5] COM (2011) 21.

[6] COM (2011) 206.

[7] COM (2010) 612.

[8] COM (2010) 636.

[9] COM (2011) 78.

[10] COM (2011) 303.

[11] Τα μέλη της CEN και της CENELEC είναι οι εθνικοί οργανισμοί τυποποίησης, ενώ το ETSI χρησιμοποιεί ένα «μεικτό» μοντέλο, στο οποίο τα μέλη από τη βιομηχανία συμμετέχουν άμεσα στην ανάπτυξη προτύπων, με τις Εθνικές Επιτροπές να συμμετέχουν στην τελική φάση για τη συμφωνία ενός ευρωπαϊκού προτύπου.

[12] Η εκτίμηση των επιπτώσεων αξιολογεί επίσης την ευστοχία των δραστηριοτήτων τυποποίησης που λαμβάνουν χρηματοδότηση από την ΕΕ, με γνώμονα τις απαιτήσεις των πολιτικών και της νομοθεσίας της ΕΕ, όπως ορίζεται στο άρθρο 6 παράγραφος 2 της απόφασης αριθ. 1673/2006/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 2006, σχετικά με τη χρηματοδότηση της ευρωπαϊκής τυποποίησης.

[13] Ομάδα εμπειρογνωμόνων για την αναθεώρηση του Ευρωπαϊκού Συστήματος Τυποποίησης (EXPRESS), «Τυποποίηση για μια ανταγωνιστική και καινοτόμο Ευρώπη: ένα όραμα για το 2020», έκθεση για την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 2010. http://ec.europa.eu/enterprise/policies/european-standards/files/express/exp_384_express_report_final_distrib_en.pdf

[14] COM(2009)324 της 3.7.2009.

[15] A7-0276/2010

[16] COM (2010) 614.

[17] COM (2010) 546.

[18] Συστήματα ποιότητας και πρότυπα για ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα (συντάχθηκε από τους J. Luis Guasch, Jean-Louis Racine, Isabel Sánchez και Makhtar Diop), Διεθνής Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης/Παγκόσμια Τράπεζα, 2007.

[19] Οι εντολές είναι αιτήσεις στους ΕΟΤ για να διεξάγουν εργασίες που σχετίζονται με το σχεδιασμό ή την ανάπτυξη προτύπων.

[20] Μείωση του μέσου χρόνου ανάπτυξης από 36 μήνες σε 18 μήνες έως το 2020.

[21] COM(2010) 609 «Μια ολοκληρωμένη προσέγγιση για την προστασία των προσωπικών δεδομένων στην Ευρωπαϊκή Ένωση».

[22] Οδηγία 2001/95/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 3ης Δεκεμβρίου 2001, για τη γενική ασφάλεια των προϊόντων.

[23] Εντολή Μ 473 «Σχεδιασμός για όλους»

[24] Διεθνές εγχειρίδιο βάσης δεδομένων για τον κύκλο ζωής (http://lct.jrc.ec.europa.eu/), τρέχουσες εργασίες για το αποτύπωμα προϊόντος και το εταιρικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα http://ec.europa.eu/environment/eussd/corporate_footprint.htm, http://ec.europa.eu/environment/eussd/product_footprint.htm)

[25] Βλ. τις εντολές οικολογικού σχεδιασμού που έχουν ήδη εκδοθεί για φάσμα κατηγοριών προϊόντων, π.χ M/439, M/450, M/451, M/469, M/470.

[26] COM (2009) 691.

[27] ISO 26000

[28] Οι βασικές αρχές είναι: διαφάνεια, ανοιχτός χαρακτήρας, αμεροληψία και συναίνεση, αποτελεσματικότητα, ασφάλεια και συνοχή.

[29] Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου - Τεχνικά Εμπόδια στο Εμπόριο: Παράρτημα 3γ Κώδικας ορθής πρακτικής για την εκπόνηση, έκδοση και εφαρμογή προτύπων: http://www.wto.org/english/docs_e/legal_e/17-tbt_e.htm. .

[30] Για παράδειγμα, μέσω εργαλείων των Μικρών και Μεσαίων Επιχειρήσεων Τυποποίησης (SMEST 1 & 2).

[31] de Vries, Blind, Mangelsdorf, Verheul, van der Zwann, "SME access to European standardization", Ρότερνταμ, 2009 («Πρόσβαση των ΜΜΕ στην ευρωπαϊκή τυποποίηση»).

[32] COM (2010) 608.

[33] COM (2010) 608.

[34] Ο εκσυγχρονισμός της τυποποίησης των ΤΠΕ στην ΕΕ: προχωρώντας μπροστά, COM(2009) 324, 3.7.2009.

[35] COM (2010) 245.

[36] «Ευρώπη 2020»: εμβληματική πρωτοβουλία για το εμπόριο, την ανάπτυξη και τις παγκόσμιες υποθέσεις, COM(2010) 612.