[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 12.2.2009

COM(2009) 69 τελικό

ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

σχετικά με την πρόοδο της Βουλγαρίας στο πλαίσιο του μηχανισμού συνεργασίας και ελέγχου

ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

σχετικά με την πρόοδο της Βουλγαρίας στο πλαίσιο του μηχανισμού συνεργασίας και ελέγχου

1. Εισαγωγή–

Κατά την προσχώρηση της Βουλγαρίας στην ΕΕ, την 1η Ιανουαρίου 2007, θεσπίστηκε μηχανισμός συνεργασίας και ελέγχου (εφεξής ΜΣΕ) [1] για να βοηθήσει τη Βουλγαρία να αντιμετωπίσει ορισμένες ελλείψεις στους τομείς της δικαστικής μεταρρύθμισης και της καταπολέμησης της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος και για να παρακολουθεί την πρόοδο που σημειώνεται σ’ αυτούς τους τομείς με περιοδικές εκθέσεις.

Η παρούσα έκθεση αποτελεί ενδιάμεση έκθεση που παρέχει τεχνική ενημέρωση για τις σημαντικές εξελίξεις που σημειώθηκαν κατά το τελευταίο εξάμηνο στη Βουλγαρία στο πλαίσιο του ΜΣΕ[2], χωρίς ωστόσο να περιλαμβάνει αξιολόγηση της επιτευχθείσας προόδου. Η ενημέρωση περιορίζεται σε μέτρα που έχουν ήδη ολοκληρωθεί ή που αναμένεται να ολοκληρωθούν σύντομα.

Η ανακοίνωση που εκδόθηκε από την Επιτροπή στις 23 Ιουλίου 2008 εξακολουθεί να αποτελεί το σημείο αναφοράς για την αξιολόγηση της προόδου που έχει επιτευχθεί σε σχέση με τους στόχους αναφοράς και για τον προσδιορισμό των προκλήσεων που εξακολουθούν να υφίστανται. Η Επιτροπή θα προβεί στην επόμενη αξιολόγησή της κατά το θέρος του 2009.

2. Δικαστική μεταρρυθμιση και καταπολέμηση της διαφθορασ και του οργανωμενου εγκλήματοσ: γενικα σχολια για την επικρατουσα κατασταση

Η αξιολόγηση της Επιτροπής του Ιουλίου 2008 έγινε ευρέως αποδεκτή από τις βουλγαρικές αρχές. Για να ανταποκριθούν στις προκλήσεις που προσδιορίστηκαν από την Επιτροπή, η Εισαγγελία το Υπουργείο Δικαιοσύνης και το Υπουργείο Εσωτερικών έλαβαν ορισμένα αρχικά μέτρα για τη διαρθρωτική και νομοθετική μεταρρύθμιση. Τα μέτρα αυτά πρέπει να συνεχιστούν και να επεκταθούν περαιτέρω για να παραγάγουν συγκεκριμένα αποτελέσματα.

Από τον Ιούλιο του 2008, σημειώθηκαν ορισμένες εξελίξεις στο πλαίσιο των στόχων αναφοράς 1-3 (μεταρρύθμιση του δικαστικού συστήματος), ιδίως όσον αφορά το έργο της επιθεώρησης του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου, η οποία απέκτησε κάποια επιχειρησιακή ικανότητα. Το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο ξεκίνησε μία ανάλυση σχετικά με την πειθαρχική νομολογία, άρχισε να εξετάζει τους λόγους για τους οποίους επιστρέφονται οι υποθέσεις στην Εισαγγελία και δημιούργησε ένα μηχανισμό υποβολής εκθέσεων για την εξέλιξη των υποθέσεων. Εξαγγέλθηκαν περαιτέρω μέτρα που αποσκοπούν στη μείωση της άνισης κατανομής του φόρτου εργασίας των δικαστηρίων, τη βελτίωση της διοικητικής διαχείρισης και τη διοργάνωση διαφανών διαδικασιών διορισμού οι οποίες διασφαλίζουν υψηλή επαγγελματική ποιότητα και ακεραιότητα όσον αφορά τους δικαστές σε επίπεδο διαχείρισης. Όσον αφορά τη νομοθετική πτυχή, εξεδόθη ο νόμος περί συγκρούσεως συμφερόντων και τροποποιήθηκε ο νόμος για τις δημόσιες συμβάσεις.

Μία σημαντική εξέλιξη όσον αφορά τους στόχους αναφοράς 4-6 (διαφθορά και οργανωμένο έγκλημα) ήταν η έναρξη του πιλοτικού προγράμματος για κοινές ομάδες έρευνας που απαρτίζονται από εκπροσώπους της Εισαγγελίας, της Κρατικής Υπηρεσίας Εθνικής Ασφάλειας (ΚΥΕΑ) και του Υπουργείου Εσωτερικών. Τα επόμενα μέτρα πρέπει να είναι απαγγελίες κατηγοριών όσον αφορά τις ομάδες σοβαρών εγκλημάτων οι οποίες αποτελούν στόχο αυτών των κοινών ομάδων.

Ελήφθησαν μέτρα για τη μεταρρύθμιση του Υπουργείου Εσωτερικών και για τη διασάφηση των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων των αρχών στο προδικαστικό στάδιο, αλλά τα αποτελέσματα και ο αντίκτυπος δεν είναι ακόμα μετρήσιμα. Πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη προσοχή στην ανάπτυξη διαφανών και υπεύθυνων ρυθμίσεων μεταξύ της ΚΥΕΑ και του Υπουργείου Εσωτερικών, όσον αφορά, π.χ., τη χρήση ειδικών μέσων επιτήρησης, το βαθμό κοινοβουλευτικού ελέγχου επί της ΚΥΕΑ και την έκταση του εξουσιών των αστυνομικών δυνάμεων ερευνών.

Αναμένεται πλήρης μεταρρύθμιση του προδικαστικού σταδίου ώστε να βελτιωθεί το ισχύον σύστημα για το παραδεκτό των αποδεικτικών στοιχείων καθώς και σημαντική θέσπιση νομοθεσίας σχετικά με τις ανταλλαγές γης, τη χρηματοδότηση των κομμάτων και την κατάσχεση των περιουσιακών στοιχείων εγκληματικής προέλευσης.

3. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ - προοπτικεσ

Η επόμενη αξιολόγηση προόδου εκ μέρους της Επιτροπής, κατά το θέρος του 2009, θα δείξει το βαθμό κατά τον οποίο η Βουλγαρία μπόρεσε να αντιμετωπίσει τις ελλείψεις που εντοπίστηκαν από την Επιτροπή στον τομέα της μεταρρύθμισης του δικαστικού συστήματος καθώς και να παραγάγει πειστικά και απτά αποτελέσματα όσον αφορά την πάταξη της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος. Για να αποδείξει την εις βάθος και αμετάκλητη αλλαγή του συστήματος, η Βουλγαρία πρέπει να έχει εγκαθιδρύσει ένα σταθερό δικαστικό σύστημα που λειτουργεί αυτόνομα και το οποίο είναι σε θέση να ανιχνεύει και να τιμωρεί τη σύγκρουση συμφερόντων, τη διαφθορά και το οργανωμένο έγκλημα και να διασφαλίζει το κράτος δικαίου. Αυτό σημαίνει ιδίως ότι πρέπει να θεσπίσει τους υπόλοιπους νόμους που απαιτούνται για να συμπληρωθεί το νομικό σύστημα και να αποδείξει με συγκεκριμένες απαγγελίες κατηγοριών, δίκες και καταδίκες που αφορούν την υψηλού επιπέδου διαφθορά και το οργανωμένο έγκλημα ότι το νομικό σύστημα είναι ικανό να εφαρμόζει τους νόμους με ανεξάρτητο και αποτελεσματικό τρόπο.

4. Τεχνική ενημερωση των στοχων αναφορασ

4.1. Στόχος αναφοράς 1: Να εγκριθούν τροποποιήσεις του συντάγματος που αίρουν κάθε ασάφεια σχετικά με την ανεξαρτησία και την υποχρέωση λογοδοσίας του δικαστικού συστήματος

Η εφαρμογή των συνταγματικών τροποποιήσεων απαιτεί μία πλήρως λειτουργούσα και ανεξάρτητη δικαστική Επιθεώρηση με τη διαδρομή των πειθαρχικών ερευνών. όσον αφορά αυτό το θέμα, κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2008, η επιθεώρηση του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου άρχισε να λειτουργεί πλήρως. Διεξήγαγε μεγάλο αριθμό ειδικών επιθεωρήσεων (μετά από αναφορές στα μέσα μαζικής ενημέρωσης ή κατόπιν ιδίας πρωτοβουλίας), προγραμματισμένες επιθεωρήσεις σε δύο από τις πέντε εφετειακές περιφέρειες[3] και θεματικές επιθεωρήσεις (μεταξύ άλλων, στην εγκληματική οργάνωση στέγασης στο Kostinbrod).

Η Επιθεώρηση διεξήγαγε επίσης πειθαρχικές επιθεωρήσεις και υπογράμμισε την ανάγκη για ερμηνευτικές δικαστηριακές αποφάσεις ή διατάγματα, όπου διαπιστώθηκε διιστάμενη νομολογία.

Η Επιθεώρηση έδρασε επίσης προληπτικά για να φέρει σε πέρας την αποστολή της και επέδειξε ενθαρρυντικά προκαταρκτικά αποτελέσματα. Είναι σημαντικό τώρα να διασφαλιστεί ότι το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο, η Εισαγγελία, τα δικαστήρια ή άλλοι αρμόδιοι σχετικοί φορείς συνεχίζουν με τον κατάλληλο τρόπο το έργο της επιθεώρησης και λαμβάνουν τα αναγκαία διορθωτικά μέτρα.

4.2. Στόχος αναφοράς 2: Να εξασφαλιστούν διαφανέστερες και αποτελεσματικότερες δικαστικές διαδικασίες με τη θέσπιση και την εφαρμογή νέου νόμου περί δικαστικού συστήματος του νέου κώδικα πολιτικής δικονομίας. Να υποβάλλονται εκθέσεις για τον αντίκτυπο των νέων αυτών νόμων και των κωδίκων ποινικής και διοικητικής δικονομίας ιδίως στο προδικαστικό στάδιο

Ο νέος νόμος περί δικαστικού συστήματος και ο νέος κώδικας πολιτικής δικονομίας εφαρμόζονται παρόλο που εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικά προβλήματα όσον αφορά τις ποινικές διώξεις. Σχετικά με αυτό το θέμα, οι βουλγαρικές αρχές πρέπει να υιοθετήσουν συνολική προσέγγιση η οποία θα οδηγήσει σε αποτελεσματική και επαρκή αποδεικτική διαδικασία στο δικαστήριο ενώ παράλληλα τηρούνται οι διαδικαστικές εγγυήσεις.

Παρόλο που υποβλήθηκαν προτάσεις από δικαστικούς και εξωτερικούς εμπειρογνώμονες, ο ποινικός κώδικας δεν έχει ακόμα υποστεί μεταρρύθμιση και οι εξαιρετικά δύσκαμπτες ποινικές διαδικασίες δεν έχουν ακόμη απλουστευθεί επαρκώς. Στις 17 Δεκεμβρίου 2008[4], θεσπίστηκε μερική μεταρρύθμιση του κώδικα ποινικής δικονομίας. Ενδέχεται να προκύψουν προβλήματα λόγω του γεγονότος ότι ο τροποποιηθείς νόμος υποχρεώνει το δικαστήριο να εφαρμόσει «ταχεία διαδικασία», η οποία συνεπάγεται αυτομάτως ποινή κάτω του κατώτατου νόμιμου ορίου, εάν ο εναγόμενος παραδεχθεί τα γεγονότα και ζητήσει αυτή τη διαδικασία ανεξαρτήτως της σοβαρότητας του διαπραχθέντος αδικήματος. Πριν από την 1η Ιανουαρίου 2009, οι δικαστές μπορούσαν να αποφασίζουν στην πράξη εάν δέχονταν ή όχι αυτό το αίτημα του εναγομένου. Στην προσεχή έκθεσή της, η Επιτροπή θα ελέγξει με προσοχή τα αποτελέσματα αυτής της τροποποίησης και θα εκτιμήσει αν η εν λόγω διάταξη αποτελεί οπισθοδρόμηση όσον αφορά την προστασία από το σοβαρό έγκλημα, συμπεριλαμβανομένων της απάτης και του υψηλού επιπέδου διαφθοράς.

Οι ανεπάρκειες που εντοπίστηκαν στο προδικαστικό στάδιο δεν έχουν αντιμετωπιστεί ακόμη. Ελάχιστες πολύπλοκες ποινικές υποθέσεις κατέληξαν στο Δικαστήριο σε επίπεδο Δικαστηρίου, οι υποθέσεις συνεχίζουν να επιστρέφουν στην Εισαγγελία[5] ή καθυστερούν, συχνά λόγω κατάχρησης των διαδικαστικών κανόνων.

Ο νόμος για το Υπουργείο Εσωτερικών τροποποιήθηκε στις 22 Ιουλίου 2008, με σκοπό τη βελτίωση της διοίκησης του Υπουργείου Εσωτερικών με τη μείωση του αριθμού των επιπέδων διαχείρισης, την κατάργηση των αλληλεπικαλυπτόμενων λειτουργιών, την άσκηση εκ μέρους της διαχείρισης άμεσου ελέγχου επί των επιχειρησιακών λειτουργιών και την εισαγωγή συστήματος αστυνόμευσης βάσει εμπιστευτικών πληροφοριών. Στις 2 Οκτωβρίου, το υπουργικό συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό για την εφαρμογή του νόμου για το Υπουργείο Εσωτερικών. Ένα σημαντικό στοιχείο, δηλ. η μεταρρύθμιση των αστυνομικών ερευνών προβλέπει την πρόσληψη ειδικών σε διαφόρους τομείς, όπως, π.χ. το χρηματοοικονομικό τομέα. Είναι ακόμη πολύ νωρίς για να εκτιμηθεί κατά πόσο οι μεταρρυθμίσεις αυτές θα επιτύχουν τους στόχους τους, όπως η βελτίωση της αποτελεσματικότητας των αστυνομικών ερευνών, ιδίως σε πολύπλοκες υποθέσεις.

Ο νόμος για την τροποποίηση της πράξης για τα ειδικά μέσα συλλογής πληροφοριών εγκρίθηκε τελικά από την Εθνική Συνέλευση, στις 17 Δεκεμβρίου 2008. Είναι πολύ νωρίς για να αξιολογηθεί ο αντίκτυπός του.

Πρέπει να επιλυθεί το θέμα του κοινοβουλευτικού ελέγχου επί της Κρατικής Υπηρεσίας Εθνικής Ασφάλειας.

4.3. Στόχος αναφοράς 3: Να συνεχιστεί η μεταρρύθμιση του δικαστικού συστήματος για την ενίσχυση του επαγγελματισμού, της ευθύνης και της αποτελεσματικότητας. Να αξιολογείται ο αντίκτυπος αυτής της μεταρρύθμισης και να δημοσιεύονται τα αποτελέσματα σε ετήσια βάση

Το 2008 το ήμισυ σχεδόν (47%) των πειθαρχικών διαδικασιών που κινήθηκαν στο Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο βασίζονταν σε προτάσεις που υποβλήθηκαν από την Επιθεώρηση. Έξι διαδικασίες ολοκληρώθηκαν, εννέα αναμένονταν να ολοκληρωθούν και τρεις είχαν προγραμματιστεί για αρχική ακρόαση. Το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο πρέπει να λάβει σημαντικά διορθωτικά μέτρα για να δίδεται συνέχεια στις διαπιστώσεις των επιθεωρήσεων, όπως σε αυτή που εξετάζει τους λόγους για τους οποίους οι υποθέσεις επιστρέφονται στην Εισαγγελία. Μια αποφασιστικής σημασίας δοκιμή όσον αφορά τον επαγγελματισμό και τη διαφάνεια του δικαστικού συστήματος εφέτος θα είναι ο διορισμός των διοικητικών προϊσταμένων των δικαστικών αρχών, στον οποίο το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο διαδραματίζει ζωτικό ρόλο.

Αναφέρθηκε ότι και τα 180 δικαστήρια στη Βουλγαρία διαθέτουν πλήρως λειτουργικούς δικτυακούς τόπους, γεγονός που πρέπει να συμβάλει στη διαφάνεια και στη διευκόλυνση της πρόσβασης στη δικαιοσύνη. Έχει ουσιαστική σημασία αυτοί οι δικτυακοί τόποι να σέβονται πλήρως το δικαίωμα στην προστασία των δεδομένων και την προστασία της ιδιωτικής ζωής.

4.4. Στόχος αναφοράς 4: Να διεξάγονται επίσημες και αμερόληπτες έρευνες για καταγγελίες διαφθοράς υψηλού επιπέδου και να υποβάλλονται σχετικές εκθέσεις. Να υποβάλλονται εκθέσεις για τις εσωτερικές επιθεωρήσεις δημόσιων οργανισμών και για τη δημοσιοποίηση των περιουσιακών στοιχείων των ανωτάτων δημοσίων υπαλλήλων

Τα δεδομένα για τη συνέχεια που δόθηκε σε υποθέσεις διαφθοράς συνολικά, κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2008, δείχνουν πτωτική τάση συγκριτικά με το πρώτο εξάμηνο του 2008[6]. Αυτή η αρνητική τάση φαίνεται να συνεχίζεται κατά το Νοέμβριο-Δεκέμβριο 2008.

Στη συνέχεια της έκθεσης του ΜΣΕ (Μηχανισμός Συνεργασίας και Ελέγχου) του Ιουλίου 2008, συστάθηκαν στο Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο κοινές ομάδες για την καταπολέμηση της απάτης, του οργανωμένου εγκλήματος, της διαφθοράς και της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες στην ΕΕ. Οι ομάδες αυτές απαρτίζονται από προσωπικό της Εισαγγελίας, της αστυνομίας της ΚΥΕΑ και της Εθνικής Υπηρεσίας Ερευνών. Άλλες υπηρεσίες (π.χ. φορολογικές αρχές) συμμετέχουν σε αυτές τις ομάδες ανάλογα με την περίπτωση. Ενώ είναι πολύ νωρίς για να αξιολογηθούν τα αποτελέσματα αυτών των κοινών ομάδων, πρέπει να επισημανθούν οι θετικές δυνατότητές τους.

Η Εθνική Συνέλευση εξέδωσε το νόμο για την πρόληψη και τη δημοσιοποίηση των συγκρούσεων συμφερόντων, στις 16 Οκτωβρίου 2008. Ο νόμος, οποίος ετέθη σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2009, έχει στόχο τη σύγκρουση συμφερόντων μεταξύ δημόσιων λειτουργιών και ιδιωτικών συμφερόντων. Ο νόμος δημιουργεί παρόμοια πρότυπα για τους κατέχοντες δημόσιες θέσεις σε όλα τα όργανα σε κεντρικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Εφαρμόζει πλήρως αποκεντρωμένο μηχανισμό ελέγχου ο οποίος θα πρέπει να αποδείξει την αποτελεσματικότητά του, δεδομένης της έλλειψης λειτουργικής ανεξαρτησίας σε πολλές περιπτώσεις. Η Επιτροπή θα παρακολουθεί στενά την επιβολή του νόμου[7].

Οι τροποποιήσεις των κανόνων χρηματοδότησης των πολιτικών κομμάτων συζητώνται ακόμη στην Εθνική Συνέλευση. Οι ισχύοντες κανόνες για τη χρηματοδότηση των προεκλογικών εκστρατειών διαφέρουν ανάλογα με το είδος των εκλογών και δεν αφορούν δωρεές σε είδος, μη ρυθμιζόμενες συναλλαγές τοις μετρητοίς ή το θέμα του δημόσιου μητρώου των χορηγών. Η νομοθεσία για τους κανόνες χρηματοδότησης των προεκλογικών εκστρατειών πρέπει να είναι συνεκτική, σαφής και να καθορίζει αυστηρούς μηχανισμούς ελέγχου, ενόψει των εθνικών και ευρωπαϊκών εκλογών που θα διεξαχθούν το θέρος του 2009. Οι αρχές πρέπει να ενισχύσουν τις προσπάθειές τους για τον περιορισμό της εξαγοράς ψήφων. Οι πρωτοβουλίες της κοινωνίας των πολιτών για την πρόληψη της εκλογικής νοθείας είναι ενθαρρυντικές.

Με τη θέση σε ισχύ του κώδικα εμπορικού μητρώου, υπάρχει κίνδυνος μείωσης της διαφάνειας όσον αφορά τις πληροφορίες για τους κατόχους εταιρικής περιουσίας. Ο εμπορικός κώδικας δεν απαιτεί εγγραφή των αλλαγών όσον αφορά την απόκτηση και μεταβίβαση μετοχών που πραγματοποιούνται μετά την πρώτη καταχώριση της εταιρείας. Η Επιτροπή θα παρακολουθεί με προσοχή αυτή την κατάσταση, η οποία υπάρχει κίνδυνος να παρεμποδίζει την αποτελεσματική χρηματοπιστωτική έρευνα.

4.5. Στόχος αναφοράς 5: Να λαμβάνονται μέτρα για την πρόληψη και την καταπολέμηση της διαφθοράς, ιδίως στα σύνορα και την τοπική αυτοδιοίκηση

Στις 16 Οκτωβρίου 2008, η Εθνική Συνέλευση ψήφισε πολλές τροποποιήσεις του νόμου περί δημοσίων συμβάσεων, οποίος ετέθη σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2009[8]. Οι τροποποιήσεις αυτές αναμένεται ότι θα συμβάλουν στη βελτίωση της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης και της μη διακριτικής μεταχείρισης στις δημόσιες συμβάσεις. Ο αντίκτυπος των τροποποιήσεων πρέπει να ελέγχεται στενά και πρέπει να συμπληρωθούν με την ενίσχυση της διοικητικής ικανότητας καθώς και με αποτελεσματικές διαδικασίες ελέγχου που βασίζονται στη συνεχή αξιολόγηση των κινδύνων[9].

Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη ότι η νομοθεσία η οποία θα απαγορεύει την κατάχρηση ανταλλαγών γαιών και δασών τίθεται σε ισχύ την 1η Φεβρουαρίου (δάση) και την 1η Μαρτίου (γη). Η Επιτροπή θα συνεχίσει να παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς την αποτελεσματική εφαρμογή των νόμων.

4.6. Στόχος αναφοράς 6: Να εφαρμοστεί στρατηγική για την πάταξη του οργανωμένου εγκλήματος, με επίκεντρο τη σοβαρή εγκληματικότητα, την νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, καθώς και τη συστηματική κατάσχεση των περιουσιακών στοιχείων των εγκληματιών. Να υποβάλλονται εκθέσεις για τις νέες και τρέχουσες έρευνες, τις απαγγελίες κατηγοριών και τις καταδίκες στους ανωτέρω τομείς

Για να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα της πάταξης του οργανωμένου εγκλήματος, συστάθηκαν κοινές ομάδες σε επίπεδο Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου (βλ. στόχο αναφοράς 4).

Εντούτοις, τα στατιστικά στοιχεία που υποβλήθηκαν από τις βουλγαρικές αρχές δεν δείχνουν σημαντική αλλαγή[10] όσον αφορά την εισαγγελική και δικαστική συνέχεια που δόθηκε σε υποθέσεις οργανωμένου εγκλήματος του 2008. Κατά τους πρόσφατους μήνες δεν ελήφθησαν από το δικαστήριο μεγάλης σημασίας αποφάσεις σε σημαντικές υποθέσεις οργανωμένου εγκλήματος.

[1] Απόφαση 2006/929/ΕΚ της Επιτροπής της 13ης Δεκεμβρίου 2006 για τη θέσπιση μηχανισμού για τη συνεργασία και τον έλεγχο της προόδου στη Βουλγαρία όσον αφορά την επίτευξη των ειδικών στόχων αναφοράς στους τομείς της δικαστικής μεταρρύθμισης και της καταπολέμησης της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος (ΕΕ L 354 της 14.12.2006, σ. 58).

[2] Η προθεσμία υποβολής αυτής της έκθεσης λήγει στις 15 Ιανουαρίου 2009.

[3] Εφετειακές περιφέρειες Veliko Turnovo και Βurgas

[4] Οι Βουλγαρικές αρχές πληροφόρησαν την Επιτροπή ότι ο νόμος έχει ως στόχο να απλουστεύσει το προδικαστικό στάδιο και το βάρος της απόδειξης σε υποθέσεις που συνδέονται με το οργανωμένο έγκλημα, απαλλάσσοντας από την ευθύνη τον δωροδοκηθέντα σε ορισμένες περιπτώσεις με σκοπό τον εντοπισμό αποδεικτικού στοιχείου και αυξάνοντας την ποινική ευθύνη για παραβιάσεις της εκλογικής νομοθεσίας.

[5] Οι επιστροφές αφορούν ιδίως τη Σόφια, όπου εκδικάζεται η πλειονότητα των πολύπλοκων υποθέσεων και όπου επιστρέφεται κατά μέσο όρο το 20% των υποθέσεων.

[6] Κοινοποιήθηκαν από τη Βουλγαρία τα ακόλουθα στοιχεία για τα αδικήματα διαφθοράς υψηλού επιπέδου:

- Από Ιανουάριο έως Μάιο 2008 : κινήθηκαν 200 προδικαστικές διαδικασίες· 78 υποθέσεις παραπέμφθηκαν στο δικαστήριο με εντολή του εισαγγελέα· απαγγέλθηκαν κατηγορίες σε 103 υποθέσεις και εκδόθηκαν καταδικαστικές αποφάσεις σε 55.

- Από τον Ιούνιο του 2008 : κινήθηκαν 179 προδικαστικές διαδικασίες· 63 υποθέσεις παραπέμφθηκαν στο δικαστήριο με εντολή του εισαγγελέα· απαγγέλθηκαν κατηγορίες σε 76 υποθέσεις και εκδόθηκαν καταδικαστικές αποφάσεις σε 50 υποθέσεις.

- Από τον Νοέμβριο έως το Δεκέμβριο του 2008 : κινήθηκαν 30 προδικαστικές διαδικασίες, παραπέμφθηκαν στο δικαστήριο με εντολή του εισαγγελέα 18 υποθέσεις, απαγγέλθηκε κατηγορία κατά 19 ατόμων και εκδόθηκε καταδικαστική απόφαση για 11 άτομα.

[7] Η εφαρμογή του νόμου αναβλήθηκε όσον αφορά ορισμένα σημεία του μέχρι την 1η Μαρτίου. Εντούτοις, διεξάγεται συζήτηση για τις τροποποιήσεις. Είναι σημαντικό ότι ο νόμος εξακολουθεί να έχει ως αντικείμενο τους οικογενειακούς δεσμούς, την ένταξη στα πολιτικά κόμματα και την ιδιότητα του μέλους σε μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς.

[8] Οι κύριες αλλαγές περιλαμβάνουν : υποχρεωτική δημοσίευση όλων των ολοκληρωθεισών διαδικασιών, υποχρεωτική δημοσίευση των προσφερόμενων τιμών, αυξημένες ποινές για παραβιάσεις, υποχρεωτική συμμετοχή εξωτερικών εμπειρογνωμόνων σε επιτροπές αξιολόγησης, αυξημένα κατώτατα όρια, πρόσθετους ελέγχους των διαδικασιών ανάθεσης συμβάσεων στις οποίες εμπλέκονται κοινοτικά κονδύλια, περισσότερη μόχλευση για πρόσθετες αμοιβές (bοnus) για τους υπαλλήλους που ασχολούνται με τις προμήθειες και περιορισμένη πρόσβαση του κοινού σε πληροφορίες λόγω της προστασίας των προσωπικών δεδομένων.

[9] Οι χαρακτηριστικές παραβιάσεις των κανόνων για τις δημόσιες συμβάσεις στη Βουλγαρία περιλαμβάνουν την κατάτμηση μιας μεγάλης σύμβασης σε πολλές μικρότερες, οι οποίες έτσι δεν υπερβαίνουν τα κατώφλια του διαγωνισμού, την κατάχρηση υπεργολαβιών, τη συμμετοχή στη διαδικασία του διαγωνισμού πολλών θυγατρικών εταιριών για να δημιουργήσουν ψευδή ανταγωνισμό και την παραποίηση της συγγραφής υποχρεώσεων και της αξιολόγησης των προσφορών.

[10] Δεδομένα σχετικά με τα αδικήματα που συνδέονται με το οργανωμένο έγκλημα για την περίοδο Ιουνίου - Οκτωβρίου 2008: κινήθηκαν 39 προδικαστικές διαδικασίες· 43 υποθέσεις παραπέμφθηκαν στο δικαστήριο με εντολή του εισαγγελέα· απαγγέλθηκαν κατηγορίες σε 147 υποθέσεις· απαγγέλθηκαν 65 καταδίκες, από τις οποίες εκτελέστηκαν στην πράξη οι 35. Τα αντίστοιχα στοιχεία για την περίοδο από Ιανουάριο έως Μάιο 2008 είναι : κινήθηκαν 48 προδικαστικές διαδικασίες· παραπέμφθηκαν στο δικαστήριο με εντολή του εισαγγελέα 30 υποθέσεις· απαγγέλθηκαν κατηγορίες σε 132 υποθέσεις και 60 καταδίκες, από τις οποίες οι 48 κατέστησαν αποτελεσματικές. Τα δεδομένα της περιόδου Νοεμβρίου -Δεκεμβρίου 2008 δείχνουν ότι κινήθηκαν 11 προδικαστικές διαδικασίες, 10 υποθέσεις παραπέμφθηκαν στο δικαστήριο με εντολή του εισαγγελέα, απαγγέλθηκαν κατηγορίες κατά 52 ατόμων, απαγγέλθηκαν και εκτελέστηκαν 17 καταδίκες.