Δημοσίευση αίτησης τροποποίησης των προδιαγραφών προϊόντος για ονομασία στον αμπελοοινικό τομέα όπως προβλέπεται στο άρθρο 105 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου

(2020/C 63/05)

Η παρούσα δημοσίευση παρέχει το δικαίωμα ένστασης κατά της αίτησης τροποποίησης σύμφωνα με το άρθρο 98 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (1) εντός δύο μηνών από την ημερομηνία της παρούσας δημοσίευσης.

ΑΙΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

«Terrazze Retiche di Sondrio»

PGI-IT-A1352-AM02

Ημερομηνία υποβολής της αίτησης: 24 Ιουλίου 2017

1. Κανόνες που διέπουν την τροποποίηση

Άρθρο 105 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1308/2013 — Mη ήσσονος σημασίας τροποποίηση

2. Περιγραφή και αιτιολόγηση της τροποποίησης

2.1. Αλλαγή ονομασίας

Περιγραφή: Η τροποποίηση αφορά την αλλαγή της ονομασίας από «Terrazze Retiche di Sondrio» σε «Alpi Retiche».

Λόγοι: Σκοπός της αίτησης είναι αφενός να δώσει στους εθνικούς και, ιδίως, στους διεθνείς καταναλωτές τη δυνατότητα να αναγνωρίζουν άμεσα την περιοχή παραγωγής αυτού του τύπου οίνου και, αφετέρου, να διευκρινίζεται η ορεινή φύση της περιοχής παραγωγής μέσω της ταύτισής της με συγκεκριμένη περιοχή των Άλπεων. Εδώ και αιώνες, οι οίνοι με την τυπική γεωγραφική ένδειξη (ΤΓΕ) «Alpi Retiche» είναι στενά συνδεδεμένοι με τον όγκο των Ραιτικών Άλπεων (Alpi Retiche), τμήμα της προαναφερόμενης οροσειράς των Άλπεων. Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των πλαγιών ως προς τη γεωλογία, τη μορφολογία, το έδαφος και το κλίμα δημιουργούν περιβαλλοντικές συνθήκες ευνοϊκές για την αμπελουργία στην περιοχή. Οι Ραιτικές Άλπεις προστατεύουν τη Vatellina από τους ψυχρούς βόρειους ανέμους, ενώ ο μεσημβρινός προσανατολισμός των αναβαθμίδων εγγυάται πάνω από 1 900 ώρες μέση ετήσια ηλιοφάνεια, διάρκεια που συνήθως συναντάται σε περιοχές με πολύ μικρότερο γεωγραφικό πλάτος. Οι πλαγιές των Ραιτικών Άλπεων έχουν αδιάλειπτη ηλιοφάνεια σχεδόν όλη την ημέρα, με αποτέλεσμα να εξασφαλίζεται το ιδανικό κλίμα για τα αμπέλια που παράγουν εξαιρετικά σταφύλια. Το έδαφος στις πλαγιές των Ραιτικών Άλπεων είναι ρηχό και κυρίως αμμώδες (περίπου 70 %), ωστόσο η τεχνική κατασκευής τοιχίων από ξερολιθιά, έργο των ίδιων των αμπελουργών, επιτρέπει τη βέλτιστη αξιοποίηση του εδάφους στις πλαγιές των Ραιτικών Άλπεων και συμβάλλει στην αύξηση της παραγωγικότητας.

Η ονομασία πρόκειται να αλλάξει σε όλα τα άρθρα των προδιαγραφών προϊόντος, καθώς και στα τμήματα 1.1, 1.4, 1.5, 1.6 και 1.8 του ενιαίου εγγράφου.

2.2. Εισαγωγή της κατηγορίας «Αφρώδης οίνος»

Περιγραφή: Η τροποποίηση παρουσιάζει τον αφρώδη τύπο που παράγεται σε λευκή και ερυθρωπή εκδοχή. Ο αφρώδης τύπος παρασκευάζεται με βάση την παραδοσιακή μέθοδο.

Λόγοι: Από τη δεκαετία του 1970, πολλές τοπικές εκμεταλλεύσεις παράγουν έναν αφρώδη τύπο από την κύρια ποικιλία αμπέλου που καλλιεργείται στη Valtellina, δηλαδή τη Nebbiolo, με δυνατότητα προσθήκης άλλων ποικιλιών. Η αίτηση προσθήκης της κατηγορίας στην ΤΓΕ στοχεύει στην ενίσχυση της αξίας του προϊόντος, το οποίο είναι στενά συνδεδεμένο με την περιοχή παραγωγής του και με μια ποικιλία που επιδεικνύει μεγάλες δυνατότητες σε αυτή την περιοχή. Πράγματι, η παραγωγή αφρωδών οίνων επωφελείται από τις μεγάλες διακυμάνσεις της θερμοκρασίας μεταξύ ημέρας και νύχτας που σημειώνονται κυρίως κατά την περίοδο του τρύγου. Εκτός από το γεγονός ότι ευνοεί τη συσσώρευση αρωματικών πρόδρομων ουσιών που αποτελούν χαρακτηριστικό στοιχείο της περιοχής, αυτό το θερμοκρασιακό εύρος επιτρέπει τη διατήρηση στα σταφύλια μιας ισορροπίας ανάμεσα στην περιεκτικότητα σε σάκχαρα και στην περιεκτικότητα σε οξέα, που είναι πιο έντονη στους αμπελώνες μεγαλύτερων υψομέτρων. Αυτές οι πτυχές ώθησαν ολοένα και περισσότερες εκμεταλλεύσεις να δρομολογήσουν τη διαδικασία παραγωγής αυτού του τύπου οίνου.

Οι τροποποιήσεις αφορούν τα άρθρα 1, 2, 4, 6, 7 και 9 των προδιαγραφών προϊόντος και τα τμήματα 1.3, 1.4 και 1.8 του ενιαίου εγγράφου.

2.3. Εισαγωγή νέων ποικιλιών

Περιγραφή: Η τροποποίηση αφορά την εισαγωγή των ποικιλιών Cabernet Carbon N., Cabernet Cortis N., Helios B., Johanniter B., Prior N., Solaris B. και Bronner B στον συνδυασμό ποικιλιών αμπέλου που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή των οίνων.

Λόγοι: Αυτές οι ποικιλίες αμπέλου αποδεικνύονται ικανές να προσαρμόζονται σε αντίξοες συνθήκες και απαιτούν πιο περιορισμένη χρήση προϊόντων φυτοπροστασίας. Πράγματι, η συνεχιζόμενη στροφή προς τις αειφόρες μορφές γεωργίας (για τις οποίες η Valtellina επιδεικνύει φυσική προδιάθεση), σε συνδυασμό με τη δυνατότητα εισαγωγής των προαναφερόμενων ποικιλιών, μπορούν να αποτελέσουν ένα επιπρόσθετο πολύτιμο στοιχείο για τον περιορισμό των φυτοπροστατευτικών παρεμβάσεων και την ενίσχυση της καλλιέργειας σε περιοχές που δεν ευνοούν τη χρήση αγροτικών μηχανημάτων, με αποτέλεσμα μια λιγότερο εντατική και περισσότερο φιλική προς το περιβάλλον διαχείριση των αμπελώνων. Οι ερευνητικές δραστηριότητες των ιδρυμάτων Fondazione Edmund Mach και Fondazione Fojanini επιρρωνύουν τα ανωτέρω. Αυτή η δυνατότητα είναι επίσης πολύ σημαντική για την αναβίωση εγκαταλειμμένων αμπελώνων.

Οι τροποποιήσεις αφορούν τα άρθρα 1 και 2 των προδιαγραφών προϊόντος και το τμήμα 1.7 του ενιαίου εγγράφου.

2.4. Μείωση του αποκτημένου κατ’ όγκο αλκοολικού τίτλου του τύπου Passito Bianco

Περιγραφή: Η τροποποίηση αφορά τη μείωση του αποκτημένου κατ’ όγκο αλκοολικού τίτλου του τύπου Passito Bianco από 12 % σε 10 %.

Λόγοι: Η αποξήρανση των σταφυλιών που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή οίνων, στόχος της οποίας είναι η συμπύκνωση στο γλεύκος σταφυλιών των μεταβολιτών που υπάρχουν στη σάρκα και στον φλοιό των σταφυλιών, επιτυγχάνει βέλτιστα αποτελέσματα στους γλυκούς οίνους όπως οι οίνοι Passito. Αυτή η διαδικασία επιτρέπει την παραγωγή ενός οίνου με ισορροπημένη περιεκτικότητα σε αλκοόλη και σάκχαρα, χωρίς να μεταβάλλει κάποιο από τα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά του προϊόντος. Οι συγκεκριμένοι οίνοι διευρύνουν την ποικιλία των οίνων και ικανοποιούν τις ανάγκες του αμπελοοινικού τομέα στην περιοχή.

Η τροποποίηση αφορά το άρθρο 6 των προδιαγραφών προϊόντος και το τμήμα 1.4 του ενιαίου εγγράφου.

ΕΝΙΑΙΟ ΕΓΓΡΑΦΟ

1. Ονομασια προϊοντος

Alpi Retiche

2. Τυπος γεωγραφικης ενδειξης

ΠΓΕ – Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη

3. Κατηγοριες αμπελοοινικων προϊοντων

1. Οίνος

4. Αφρώδης οίνος

8. Ημιαφρώδης οίνος

15. Οίνος από λιαστά σταφύλια

16. Οίνος από υπερώριμα σταφύλια

4. Περιγραφη του/των οινου/-ων

Alpi Retiche Bianco με ένδειξη της ποικιλίας αμπέλου

Χρώμα: αχυροκίτρινο, περιστασιακά με πρασινωπές νότες·

Άρωμα: δροσερό, λεπτό, ανθώδες·

Γεύση: ξηρή, γεμάτη, ευχάριστη·

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 10,50 %·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 13,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Ελάχιστη ολική οξύτητα 3,50 γραμμάρια/λίτρο εκφραζόμενη σε τρυγικό οξύ Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

Alpi Retiche Rosso με ένδειξη της ποικιλίας αμπέλου και Alpi Retiche Novello

Χρώμα: ρουμπινί ποικίλης έντασης·

Άρωμα: δροσερό, φρουτώδες·

Γεύση: δροσερή, ευωδιαστή, απαλή, ελαφρώς τανική.

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 10,50 %·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 17,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Ελάχιστη ολική οξύτητα 3,50 γραμμάρια/λίτρο εκφραζόμενη σε τρυγικό οξύ Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

Alpi Retiche Rosato με ένδειξη της ποικιλίας αμπέλου

Χρώμα: από ανοιχτό ρόδινο έως έντονο ρόδινο·

Άρωμα: εκλεπτυσμένο, λεπτό·

Γεύση: ξηρή, δροσερή, φρουτώδης·

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 10,50 %·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 14,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Ελάχιστη ολική οξύτητα 3,50 γραμμάρια/λίτρο εκφραζόμενη σε τρυγικό οξύ Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

Alpi Retiche Passito Bianco

Χρώμα: έντονο κίτρινο με χρυσές ανταύγειες·

Άρωμα: ευρύ, σύνθετο, έντονο·

Γεύση: γλυκιά, γεμάτη, αρμονική, κομψή, αιθέρια·

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 16,00 g/l·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 13,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) 10,00 Ελάχιστη ολική οξύτητα 3,50 γραμμάρια/λίτρο εκφραζόμενη σε τρυγικό οξύ Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

Alpi Retiche Passito Rosso

Χρώμα: έντονο ρουμπινί·

Άρωμα: ευρύ, ανθώδες·

Γεύση: γλυκιά, φρουτώδης, αρμονική, ευχάριστη·

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 16,00 %·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 17,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) 12,00 Ελάχιστη ολική οξύτητα 3,50 γραμμάρια/λίτρο εκφραζόμενη σε τρυγικό οξύ Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

Alpi Retiche Vendemmia Tardiva Rosso

Χρώμα: ρουμπινί·

Άρωμα: έντονο, διακριτό, σύνθετο·

Γεύση: οξεία, αρμονική, ευχάριστα τανική·

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 13,00 %·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 17,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) 11,00 Ελάχιστη ολική οξύτητα 3,50 γραμμάρια/λίτρο εκφραζόμενη σε τρυγικό οξύ Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

Alpi Retiche Vendemmia Tardiva Bianco

Χρώμα: αχυροκίτρινο με χρυσές ανταύγειες·

Άρωμα: σύνθετο, ευρύ, με ορυκτώδεις νότες·

Γεύση: γεμάτη, αρμονική, κομψή, ευχάριστη·

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 13,00 %·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 13,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) 11,00 Ελάχιστη ολική οξύτητα 3,50 γραμμάρια/λίτρο εκφραζόμενη σε τρυγικό οξύ Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

Alpi Retiche Spumante Metodo Classico

Χρώμα: αχυροκίτρινο ποικίλης έντασης έως χρυσό·

Άρωμα: εκλεπτυσμένο, λεπτό, ευρύ, σύνθετο, με νότες που οφείλονται στη δεύτερη ζύμωση εντός της φιάλης·

Γεύση: γεμάτη, δροσερή, εκλεπτυσμένη και αρμονική·

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 11,50 %·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 14,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Ελάχιστη ολική οξύτητα 5,0 Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

Alpi Retiche Spumante Metodo Classico Rosé

Χρώμα: ρόδινο ποικίλης έντασης.

Άρωμα: εκλεπτυσμένο, λεπτό, ευρύ, σύνθετο, με νότες που οφείλονται στη δεύτερη ζύμωση εντός της φιάλης·

Γεύση: δροσερή, ευωδιαστή, εκλεπτυσμένη και αρμονική.

Ελάχιστος ολικός κατ’ όγκο αλκοολικός τίτλος: 11,50 %·

Ελάχιστο εκχύλισμα χωρίς σάκχαρα: 15,00 g/l.

Οι αναλυτικές παράμετροι που δεν απεικονίζονται στον παρακάτω πίνακα τηρούν τα όρια που θεσπίζονται στην εθνική και ενωσιακή νομοθεσία.

Γενικά αναλυτικά χαρακτηριστικά Μέγιστος ολικός αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Μέγιστος αποκτημένος αλκοολικός τίτλος (σε % όγκο) Ελάχιστη ολική οξύτητα 5,0 Μέγιστη πτητική οξύτητα (σε χιλιοστοϊσοδύναμα ανά λίτρο) Μέγιστος ολικός θειώδης ανυδρίτης (σε χιλιοστόγραμμα ανά λίτρο)

5. Οινοποιητικες πρακτικες

α. Ουσιώδεις οινολογικές πρακτικές

Ελάχιστος χρόνος παλαίωσης

Ειδική οινολογική πρακτική

Οι οίνοι ΤΓΕ «Alpi Retiche» Passito και «Alpi Retiche» Vendemmia Tardiva [όψιμος τρύγος] προϋποθέτουν ελάχιστο χρόνο παλαίωσης, δηλαδή το νωρίτερο ως την 30ή Ιουνίου του έτους που έπεται της συγκομιδής.

β. Μέγιστες αποδόσεις

Alpi Retiche

14 000 χιλιόγραμμα σταφυλιών ανά εκτάριο

Alpi Retiche

112 εκατόλιτρα ανά εκτάριο

Alpi Retiche Passito

56 εκατόλιτρα ανά εκτάριο

Alpi Retiche Vendemmia Tardiva

84 εκατόλιτρα ανά εκτάριο

6. Οριοθετημενη γεωγραφικη περιοχη

Η περιοχή παραγωγής των σταφυλιών που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή γλεύκους και οίνων που μπορούν να φέρουν την τυπική γεωγραφική ένδειξη (ΤΓΕ) «Alpi Retiche» περιλαμβάνει το σύνολο της διοικητικής επικράτειας των δήμων: Albosaggia, Ardenno, Berbenno in Valtellina, Bianzone, Buglio in Monte, Castione Andevenno, Cercino, Chiavenna, Chiuro, Cino, Civo, Dazio, Dubino, Faedo, Gordona, Mantello, Mello, Menarola, Mese, Montagna in Valtellina, Morbegno, Piateda, Piuro, Poggiridenti, Ponte in Valtellina, Postalesio, Prata Camportaccio, Sernio, Sondrio, Teglio, Tirano, Traona, Tresivio, Villa di Chiavenna και Villa di Tirano, στην επαρχία Sondrio.

7. Κυρια/-ες οινοποιησιμη/-ες ποικιλια/-ες αμπελου

Ancellotta N.

Barbera N.

Bonarda N.

Bussanello B.

Cabernet Franc N. - Cabernet

Cabernet Sauvignon N. - Cabernet

Carmenère N.

Chardonnay B.

Cortese B.

Corbina N.

Croatina N.

Dolcetto N.

Erbaluce B.

Fortana N.

Franconia N.

Freisa N.

Garganega B.

Grappello Ruberti N.

Groppello di Mocasina N. - Groppello

Groppello di S. Stefano N. - Groppello

Groppello Gentile N. - Groppello

Manzoni Bianco B. - Incrocio Manzoni 6.0.13 B.

Incrocio Terzi n.1 N.

Invernenga B.

Kerner B.

Lagrein N.

Lambrusco di Sorbara N. - Lambrusco

Lambrusco Grasparossa N. - Lambrusco

Lambrusco Maestri N. - Lambrusco

Lambrusco Marani N. - Lambrusco

Lambrusco Salamino N. - Lambrusco

Lambrusco Viadanese N. - Lambrusco

Malvasia Bianca di Candia B. - Malvasia

Malvasia di Candia Aromatica B. - Malvasia

Marzemino N.

Merlot N.

Meunier N.

Molinara N.

Montepulciano N.

Moscato Bianco B. - Moscato

Moscato di Scanzo N. - Moscato

Malvasia di Candia Aromatica B. - Malvasia

Moscato Rosa Rs.

Müller Thurgau B.

Nebbiolo N.

Negrara N.

Pignola N.

Petit Verdot N.

Pinot Bianco B.

Pinot Grigio

Pinot Nero N.

Raboso Veronese N. - Raboso

Rebo N.

Riesling Italico B. - Riesling

Rondinella N.

Rossola Nera N. - Rossola

Sangiovese N.

Sauvignon B.

Schiava Gentile N. - Schiava

Schiava Grigia N. - Schiava

Schiava Grossa N. - Schiava

Schiava N.

Syrah N.

Teroldego N.

Timorasso B.

Tocai Friulano B.

Traminer Aromatico Rs

Trebbiano di Soave B. - Trebbiano

Trebbiano Giallo B. - Trebbiano

Trebbiano Romagnolo B. - Trebbiano

Trebbiano Toscano B. - Trebbiano

Uva Rara N.

Veltliner B.

Verdea B.

Verdese B.

Vespolina N.

Cabernet Carbon N.

Cabernet Cortis N.

Helios B.

Johanniter B.

Prior N.

Solaris B.

Bronner B.

8. Περιγραφη του/-ων δεσμου/-ων

Alpi Retiche. Όλες οι κατηγορίες (1, 4, 8, 15 και 16) — (A) Λεπτομέρειες για τη γεωγραφική περιοχή

Φυσικοί παράγοντες που συμβάλλουν στον δεσμό

Η Valtellina αντιπροσωπεύει το έδαφος της επαρχίας Sondrio και βρίσκεται βορειοανατολικά της λίμνης Κόμο, 46 έως 46,5 μοίρες βορείως.

Ορισμένα ιδιαίτερα περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά συμβάλλουν στη δημιουργία κλιματικών συνθηκών κατάλληλων για την αμπελουργία. Η κοιλάδα, που εκτείνεται κατά μήκος των Άλπεων, έχει καθ’ ολοκληρία μεσημβρινό προσανατολισμό και προστατεύεται, τόσο βόρεια όσο και ανατολικά, από την οροσειρά των Ραιτικών Άλπεων. Στα νοτιοδυτικά, η γειτνίαση με τη λεκάνη απορροής της λίμνης Κόμο ασκεί σημαντική μετριαστική δράση.

Αυτή η θέση εξασφαλίζει ότι πνέει πάντα άνεμος ή αύρα, ότι οι βροχοπτώσεις είναι χαμηλές και συνήθως ομοιόμορφα κατανεμημένες κατά τη διάρκεια της περιόδου, καθώς και ότι υπάρχει άφθονο φως, λόγω του μεσημβρινού προσανατολισμού των πλαγιών, υψηλή θερμική βαθμίδα, χάρη στη σημαντική μάζα από πέτρες και βράχια που χαρακτηρίζουν τις αναβαθμίδες, χαμηλή σχετική υγρασία και σημαντικές διακυμάνσεις θερμοκρασίας κατά την περίοδο αμέσως πριν την ωρίμαση.

Τα εδάφη είναι κυρίως αμμώδη με πολλές πέτρες και βράχια, καθώς επίσης και χούμο και οργανική ύλη. Πρόκειται κυρίως για υπόξινα εδάφη. Σε πολλές περιπτώσεις το βάθος του εδάφους είναι μόλις 40-120 εκατοστά.

Ιστορικοί και ανθρωπογενείς παράγοντες που συμβάλλουν στον δεσμό

Η ιστορία της αμπελουργίας στην περιοχή Valtellina έχει τις ρίζες της στους πρώτους οικισμούς των Λιγύρων και εν συνεχεία των Ετρούσκων, ωστόσο τα ευρήματα όσον αφορά τη γεωργία και τη δημιουργία αναβαθμίδων στην περιοχή χρονολογούνται μόλις από τη Ρωμαϊκή εποχή. Ο εξορθολογισμός και η εντατική οργάνωση της αμπελοκαλλιέργειας ανάγονται στον Μεσαίωνα, χάρη στις μετακινήσεις της συντεχνίας των μαγίστρων κτιστών Comacini και στους Βενεδικτίνους μοναχούς και, κατά τους επόμενους αιώνες, χάρη στην Γκρίζα Λίγκα (πρόκειται για το σημερινό ελβετικό καντόνι Graubünden – επίσης γνωστό ως καντόνι των Grisons), η οποία έδωσε ισχυρή ώθηση στις πωλήσεις του οίνου της Valtellina στη Βόρεια Ευρώπη.

Η παρουσία αναβαθμίδων αποτελεί ιδιαίτερο χαρακτηριστικό της αμπελουργίας στην περιοχή. Ο τρόπος που έχουν δουλευτεί οι απότομες πλαγιές των βουνών αποτελεί έκφραση μιας ιδιαίτερης οικιστικής κουλτούρας, ενώ παρόμοιες κατασκευές συναντώνται σε πολλές κοιλάδες σε ολόκληρη την οροσειρά των Άλπεων. Ωστόσο, το πιο αξιόλογο και σημαντικό παράδειγμα εντοπίζεται στην περιοχή Valtellina.

Η δημιουργία αναβαθμίδων έδωσε στον τοπικό πληθυσμό τη δυνατότητα να ανακτήσει τις πλαγιές στους πρόποδες των λόφων ώστε να αναπτύξει τη γεωργία και να εδραιώσει τις καλλιέργειες που ήταν απαραίτητες για την επιβίωσή του.

Ο ανθρώπινος παράγοντας είναι καθοριστικός για τις αμπελουργικές και οινολογικές πρακτικές, ωστόσο είναι επίσης σημαντικός λόγω του ρόλου που διαδραματίζει ο γεωργικός τομέας στην υδρογεωλογική προστασία του εδάφους. Στην πραγματικότητα, το 5 % των κατολισθήσεων συμβαίνουν εκεί όπου υπάρχουν αναβαθμίδες και καλλιέργειες, ενώ άνω του 80 % των κατολισθήσεων συμβαίνουν εκεί όπου δεν υπάρχει προστασία από γεωργικές δραστηριότητες. Εκτός αυτού, σήμερα υπάρχει μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση όσον αφορά τις καλλιεργητικές τεχνικές που έχουν ως στόχο τον συνδυασμό της παραγωγικότητας με την περιβαλλοντική βιωσιμότητα.

«Alpi Retiche». Κατηγορία: Οίνος (1) — (Β) Πληροφορίες σχετικά με την ποιότητα/τα χαρακτηριστικά του προϊόντος

Πληροφορίες σχετικά με τον ειδικό χαρακτήρα των προϊόντων που αποδίδεται στη γεωγραφική προέλευση και αιτιώδης συνάφεια με τα φυσικά και ανθρωπογενή γνωρίσματα της γεωγραφικής περιοχής.

Οι ερυθροί οίνοι έχουν ρουμπινί χρώμα, δροσερό και φρουτώδες άρωμα και ευωδιαστή και ελαφρώς τανική, αλλά καλά δομημένη γεύση.

Οι ερυθροί οίνοι τύπου «Novello» έχουν ρουμπινί χρώμα ποικίλης έντασης και οινώδες, ελαφρώς φρουτώδες άρωμα· η γεύση είναι δροσερή, στρογγυλή και απαλή.

Το χρώμα του ερυθρωπού τύπου ποικίλει σε ένταση και τόνο ανάλογα με τις διαφορετικές χρησιμοποιούμενες τεχνικές οινοποίησης και το άρωμά του διακρίνεται για τα εκλεπτυσμένα και λεπτά χαρακτηριστικά του και την ξηρή, δροσερή και φρουτώδη γεύση του.

Οι λευκοί οίνοι έχουν αχυροκίτρινο χρώμα πιθανώς με πρασινωπές νότες, ανάλογα με τον συνδυασμό των χρησιμοποιούμενων ποικιλιών. Όσον αφορά το άρωμα, οι οίνοι χαρακτηρίζονται από ιδιαίτερη αρωματική φρεσκάδα και λεπτές νότες ανθέων, ενώ η γεύση είναι κυρίως ξηρή, ευωδιαστή και ευχάριστη, ιδίως χάρη στην ισορροπημένη οξύτητα.

Η ονομασία ΤΓΕ «Alpi Retiche» καλύπτει διάφορους τύπους οίνου λόγω των υψομετρικών διαφορών, του βάθους του εδάφους και των βαθμίδων των βουνοπλαγιών. Γενικά, στις θερμότερες περιοχές καλλιεργούνται κυρίως ερυθρές ποικιλίες αμπέλου καθώς μπορούν να παράγουν οίνους με καλή δομή. Αντιθέτως, σε πιο δροσερές περιοχές και σε μεγαλύτερα υψόμετρα καλλιεργούνται κυρίως λευκές ή ερυθρές ποικιλίες αμπέλου για ερυθρωπούς οίνους καθώς, λόγω του εύρους των θερμοκρασιών που επικρατούν στις εν λόγω περιοχές, μεταξύ άλλων παραγόντων, είναι δυνατή η παραγωγή οίνων που χαρακτηρίζονται από πολυπλοκότητα και ευρύ φάσμα αρωμάτων, χαρακτηριστικά που χαίρουν ιδιαίτερης εκτίμησης στην αγορά.

Τα χαρακτηριστικά και οι ποιότητες των οίνων ΤΓΕ «Alpi Retiche» επηρεάζονται επίσης από ανθρώπινους παράγοντες, και ιδίως από την τεχνογνωσία των αμπελουργών. Λαμβάνοντας υπόψη το απότομο ορεινό ανάγλυφο της περιοχής, το μέσο μέγεθος των εκμεταλλεύσεων είναι σχετικά μικρό και κατακερματισμένο (δεν υπερβαίνει τα 3 000 τετραγωνικά μέτρα). Αυτό έχει τεράστια επίδραση στον αριθμό των ωρών που απαιτούνται για την καλλιέργεια των αμπελιών. Σε πολλές περιπτώσεις, λόγω της ύπαρξης αναβαθμίδων και της δυσκολίας πρόσβασης στη γη, ο αριθμός των ωρών/εκτάριο υπερβαίνει το κατώτατο όριο των 1 200. Οι πιο σημαντικές δραστηριότητες είναι εκείνες που σχετίζονται με το χλωρό κλάδεμα, την φυτοπροστασία, τη συγκομιδή (αποκλειστικά χειρωνακτικός τρύγος), καθώς και οι εργασίες ανακατασκευής των τοιχίων ξερολιθιάς που είναι απαραίτητες για την επαναφορά των εδαφών σε καλή κατάσταση όταν έκτακτα γεγονότα την καθιστούν απαραίτητη.

«Alpi Retiche». Κατηγορίες: Αφρώδης οίνος (4) και Ημιαφρώδης οίνος (8) — (B) Πληροφορίες σχετικά με την ποιότητα ή τα χαρακτηριστικά του προϊόντος

Πληροφορίες σχετικά με τον ειδικό χαρακτήρα των προϊόντων που αποδίδεται στη γεωγραφική προέλευση και αιτιώδης συνάφεια με τα φυσικά και ανθρωπογενή γνωρίσματα της γεωγραφικής περιοχής.

Ο αφρώδης τύπος, ο οποίος παράγεται με την παραδοσιακή μέθοδο, έχει αχυροκίτρινο χρώμα ποικίλης έντασης, πιθανώς με χρυσές ανταύγειες. Το άρωμα είναι εκλεπτυσμένο, λεπτό, ευρύ, σύνθετο, με νότες που οφείλονται στη δεύτερη ζύμωση εντός της φιάλης. Η γεύση είναι δροσερή, ευωδιαστή, εκλεπτυσμένη και αρμονική.

Η ερυθρωπή εκδοχή έχει ρόδινο χρώμα ποικίλης έντασης, με ανταύγειες που διαφέρουν ανάλογα με τον χρησιμοποιούμενο τύπο σταφυλιών. Το άρωμα είναι εκλεπτυσμένο, λεπτό, ευρύ και σύνθετο, με νότες που οφείλονται στην τεχνική της δεύτερης ζύμωσης εντός της φιάλης. Η γεύση είναι δροσερή, ευωδιαστή, εκλεπτυσμένη και αρμονική, και χαρακτηρίζεται από τη σωστή οξύτητα· διαφέρει από την προηγούμενη εκδοχή ως προς το ότι είναι πιο δομημένη.

Η κατηγορία ημιαφρώδους οίνου αφορά μόνο την ερυθρωπή εκδοχή. Αυτός ο τύπος οίνου διακρίνεται για τη φρεσκάδα και τη ζωντάνια του που συνδέονται με την ήπια έκλυση διοξειδίου του άνθρακα. Το αποτέλεσμα είναι ένας οίνος που πίνεται ευχάριστα. Οι σύγχρονες τεχνικές οινοποίησης συμβάλλουν στην αύξηση της ποιότητας αυτού του οίνου.

Η παραγωγή αφρωδών και ημιαφρωδών οίνων επωφελείται από τις μεγάλες διακυμάνσεις θερμοκρασίας μεταξύ ημέρας και νύχτας που σημειώνονται κυρίως κατά την περίοδο του τρύγου. Το θερμοκρασιακό εύρος ευνοεί τη συσσώρευση αρωματικών πρόδρομων ουσιών που αποτελούν χαρακτηριστικό στοιχείο της περιοχής, και επιτρέπει τη διατήρηση στα σταφύλια μιας ισορροπίας ανάμεσα στην περιεκτικότητα σε σάκχαρα και στην περιεκτικότητα σε οξέα, που είναι πιο έντονη στους αμπελώνες μεγαλύτερων υψομέτρων.

Τα χαρακτηριστικά και οι ποιότητες των οίνων επηρεάζονται επίσης από ανθρώπινους παράγοντες, και συγκεκριμένα την τεχνογνωσία των αμπελουργών. Πράγματι, λαμβάνοντας υπόψη το απότομο ορεινό ανάγλυφο της περιοχής, το μέσο μέγεθος των εκμεταλλεύσεων είναι σχετικά μικρό και κατακερματισμένο (δεν υπερβαίνει τα 3 000 τετραγωνικά μέτρα). Αυτό έχει τεράστια επίδραση στον αριθμό των ωρών που απαιτούνται για την καλλιέργεια των αμπελιών. Σε πολλές περιπτώσεις, λόγω της ύπαρξης αναβαθμίδων και της δυσκολίας πρόσβασης στη γη, ο αριθμός των ωρών/εκτάριο υπερβαίνει το κατώτατο όριο των 1 200. Οι πιο σημαντικές δραστηριότητες είναι εκείνες που σχετίζονται με το χλωρό κλάδεμα, την φυτοπροστασία, τη συγκομιδή (αποκλειστικά χειρωνακτικός τρύγος), καθώς και οι εργασίες ανακατασκευής των τοιχίων ξερολιθιάς που είναι απαραίτητες για την επαναφορά των εδαφών σε καλή κατάσταση όταν έκτακτα γεγονότα την καθιστούν απαραίτητη.

«Alpi Retiche». Κατηγορίες: Οίνος από λιαστά σταφύλια (15) και Οίνος από υπερώριμα σταφύλια (16) — (Β) Πληροφορίες σχετικά με την ποιότητα

Πληροφορίες σχετικά με τον ειδικό χαρακτήρα των προϊόντων που αποδίδεται στη γεωγραφική προέλευση και αιτιώδης συνάφεια με τα φυσικά και ανθρωπογενή γνωρίσματα της γεωγραφικής περιοχής.

Ο τύπος Passito Bianco έχει έντονο κίτρινο χρώμα με χρυσές ανταύγειες. Το άρωμά του είναι ευρύ, σύνθετο και έντονο, και η γεύση του γεμάτη, αρμονική, κομψή και αιθέρια.

Ο τύπος Passito Rosso έχει έντονο ρουμπινί χρώμα. Το άρωμά του είναι ευρύ και ανθώδες και η γεύση του γλυκιά, φρουτώδης, αρμονική και ευχάριστη.

Ο τύπος Vendemmia Tardiva Bianco έχει αχυροκίτρινο χρώμα με χρυσές ανταύγειες. Το άρωμά του είναι ευρύ και σύνθετο, με ορυκτώδεις νότες, και η γεύση του γεμάτη, αρμονική, κομψή και ευχάριστη.

Ο τύπος Vendemmia Tardiva Rosso έχει ρουμπινί χρώμα. Το άρωμά του είναι έντονο, χαρακτηριστικό και σύνθετο και η γεύση του έντονη, αρμονική και ευχάριστα τανική.

Με την πάροδο του χρόνου έχει υιοθετηθεί η πρακτική της εξαναγκασμένης ωρίμασης πέραν των τεχνολογικών ορίων, γεγονός που μαρτυρά τη συμβολή του ανθρώπου. Η διάρκεια της διαδικασίας εξαναγκασμένης ωρίμασης εξαρτάται από τις καιρικές συνθήκες της εποχής, καθώς και τα χαρακτηριστικά που ο αμπελουργός επιθυμεί να προσδώσει στον οίνο. Η επιλογή του τύπου αμπέλου είναι προνόμιο του αμπελουργού, ο οποίος βασίζει την επιλογή του στην αλληλεπίδραση ανάμεσα στον αμπελώνα, στα χαρακτηριστικά των σταφυλιών και στον επιθυμητό οίνο.

Η παραγωγή των ανωτέρω οίνων ευνοείται γενικά από τα κλιματικά χαρακτηριστικά της κοιλάδας. Καθώς η κοιλάδα εκτείνεται κατά μήκος των Άλπεων, πνέει πάντα άνεμος ή αύρα και, ιδίως το φθινόπωρο, χαρακτηρίζεται από κρύες νύχτες, οι οποίες είναι οι πλέον κατάλληλες για την αποθήκευση σταφυλιών που υπόκεινται σε διαδικασία αποξήρανσης. Οι γνώσεις που έχουν αποκτηθεί με την πάροδο του χρόνου (ανθρώπινος παράγοντας) συνδυάζονται με τους περιβαλλοντικούς παράγοντες ώστε να καταστεί δυνατή η παραγωγή τέτοιων οίνων, οι οποίοι, μολονότι αντιπροσωπεύουν μικρό μερίδιο της συνολικής παραγωγής, λειτουργούν συμπληρωματικά προς τους πιο αντιπροσωπευτικούς οίνους.

«Alpi Retiche». Όλες οι κατηγορίες (1, 4, 8, 15 και 16) — (Γ) Περιγραφή της αιτιώδους αλληλεπίδρασης

Κατηγορία «Οίνος» (1): Η ποικιλομορφία του εδάφους και των κλιματικών συνθηκών, σε συνδυασμό με την τεχνογνωσία των οινοποιών, καθιστούν δυνατή την πλήρη αξιοποίηση των οίνων αυτής της κατηγορίας. Οι ερυθροί οίνοι συνήθως προέρχονται από θερμότερες περιοχές που τους προσδίδουν καλή δομή, ενώ οι λευκοί οίνοι καλλιεργούνται κυρίως σε περιοχές με μεγαλύτερο υψόμετρο.

Κατηγορίες «Αφρώδης Οίνος» (4) και «Ημιαφρώδης οίνος» (8): Η ποικιλομορφία του εδάφους και των κλιματικών συνθηκών, σε συνδυασμό με την πείρα που έχουν αποκτήσει οι τοπικοί παραγωγοί και τις σύγχρονες τεχνικές οινοποίησης και παραγωγής, συμβάλλουν στην αξιοποίηση του πλήρους δυναμικού των ποικιλιών που είναι κατάλληλες για την παραγωγή αφρωδών και ημιαφρωδών οίνων.

Κατηγορίες «Οίνος από λιαστά σταφύλια» (15) και «Οίνος από υπερώριμα σταφύλια» (16): Η ποικιλομορφία του εδάφους και των κλιματικών συνθηκών, σε συνδυασμό με την πείρα που έχουν αποκτήσει οι τοπικοί παραγωγοί και τις σύγχρονες τεχνικές οινοποίησης και παραγωγής, συμβάλλουν στην αξιοποίηση του πλήρους δυναμικού των ποικιλιών των οποίων τα σταφύλια είναι πλέον κατάλληλα για τη διαδικασία αποξήρανσης. Το γεγονός ότι η κοιλάδα εκτείνεται κατά μήκος του ορεινού όγκου συνεπάγεται ότι πάντοτε τη διαπνέει άνεμος και αύρα και ότι, το φθινόπωρο, ευνοείται η αποθήκευση των σταφυλιών.

Η αλληλεπίδραση ανάμεσα σε όλους αυτούς τους παράγοντες (τόσο φυσικούς όσο και ανθρώπινους) συμβάλλει στην παραγωγή ποιοτικών οίνων με πολύ ισχυρή ταυτότητα και χαρακτηριστικά που συνδέονται με την περιοχή παραγωγής.

Επομένως, η αιτιώδης σχέση βασίζεται στη συγκεκριμένη ποιότητα του προϊόντος που μπορεί να αποδοθεί στη γεωγραφική του προέλευση.

9. Αλλες ουσιωδεις προϋποθεσεις

ΚΑΜΙΑ

Συνδεσμος για τις προδιαγραφες προϊοντος

https://www.politicheagricole.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/14209

(1) ΕΕ L 347 της 20.12.2013, σ. 671.