[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 8.2.2010

COM(2008) 902 final/2

CORRIGENDUM:Annule et remplace le document COM(2008) 902 final du 12.1.2009Concerne toutes les versions linguistiques

ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

σχετικά με την προσπάθεια των κρατών μελών κατά τη διάρκεια του 2007 για την επίτευξη βιώσιμης ισορροπίας μεταξύ της αλιευτικής ικανότητας και των αλιευτικών δυνατοτήτων {SEC(2008) 3108/2} {SEC(2009) 645}

ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

σχετικά με την προσπάθεια των κρατών μελών κατά τη διάρκεια του 2007 για την επίτευξη βιώσιμης ισορροπίας μεταξύ της αλιευτικής ικανότητας και των αλιευτικών δυνατοτήτων

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ σχετικά με την προσπάθεια των κρατών μελών κατά τη διάρκεια του 2007 για την επίτευξη βιώσιμης ισορροπίας μεταξύ της αλιευτικής ικανότητας και των αλιευτικών δυνατοτήτων 1

1. Εισαγωγή 4

2. Συνοπτική παρουσίαση των ετήσιων εκθέσεων των κρατών μελών 4

2.1. Περιγραφή των στόλων σε σχέση με τους τύπους αλιείας 5

2.2. Επίπτωση των καθεστώτων μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας επί της αλιευτικής ικανότητας 8

2.3. Συμμόρφωση με το καθεστώς εισόδων/εξόδων και με τα επίπεδα αναφοράς 11

3. Συμμόρφωση με τους κανόνες διαχείρισης της αλιευτικής ικανότητας. Συνολική εικόνα αποτελεσμάτων 12

3.1. Αποτελέσματα που αφορούν τον ηπειρωτικό στόλο (εξαιρούνται τα σκάφη που είναι νηολογημένα στις εξόχως απόκεντρες περιοχές) 12

3.2. Αποτελέσματα για τους στόλους που είναι νηολογημένοι στις εξόχως απόκεντρες περιοχές 12

4. Συμπεράσματα της Επιτροπής 13

1. Εισαγωγή

Τα κράτη μέλη υποχρεούνται[1] να υποβάλλουν στην Επιτροπή, πριν από την 1η Μαΐου κάθε έτους, έκθεση σχετικά με τις προσπάθειές τους κατά τη διάρκεια του προηγούμενου έτους για την επίτευξη βιώσιμης ισορροπίας μεταξύ της αλιευτικής ικανότητας και των διαθέσιμων αλιευτικών δυνατοτήτων. Οι εκθέσεις των κρατών μελών διατίθενται στον ιστότοπο «Europa»[2]. Με βάση τις εκθέσεις αυτές και τα στοιχεία του Κοινοτικού Μητρώου Αλιευτικού Στόλου, η Επιτροπή συνέταξε για το έτος 2007 συνοπτικό έγγραφο, το οποίο υπέβαλε στην Επιστημονική, Τεχνική και Οικονομική Επιτροπή Αλιείας (ΕΤΟΕΑ) και στην Επιτροπή Αλιείας και Υδατοκαλλιέργειας. Η παρούσα έκθεση της Επιτροπής παρουσιάζει στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το εν λόγω συνοπτικό έγγραφο, το οποίο συνοδεύεται από τεχνικό παράρτημα (έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής Ι) και από τις γνωμοδοτήσεις των προαναφερόμενων επιτροπών (έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής ΙΙ). Στο έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής Ι περιέχονται λεπτομερή σχόλια σχετικά με τη διαχείριση της ικανότητας[3], καθώς και πίνακες και γραφικές παραστάσεις όπου παρουσιάζονται οι συνολικές τάσεις του κοινοτικού αλιευτικού στόλου και ο βαθμός συμμόρφωσης των κρατών μελών με το καθεστώς εισόδων/εξόδων. Επίσης, στον ιστότοπο Europa διατίθενται οι παρακάτω πληροφορίες στα αγγλικά:

- λεπτομερή αποτελέσματα όσον αφορά τη συμμόρφωση μεμονωμένων κρατών μελών·

- αποτελέσματα σε καθεμιά από τις εξόχως απόκεντρες περιοχές της Κοινότητας·

- εκθέσεις των κρατών μελών.

2. Συνοπτική παρουσίαση των ετήσιων εκθέσεων των κρατών μελών

Εφέτος, μόνο 13 κράτη μέλη υπέβαλαν τις εκθέσεις τους εγκαίρως· οκτώ εκθέσεις υποβλήθηκαν με καθυστέρηση κυμαινόμενη από δύο εβδομάδες έως δύο μήνες. Τη στιγμή της σύνταξης της παρούσας έκθεσης, το Ηνωμένο Βασίλειο δεν είχε ακόμη διαβιβάσει τις εκθέσεις του στην Επιτροπή. Παρά τις καθυστερήσεις αυτές, η Επιτροπή υπέβαλε τη συνοπτική έκθεση στις προαναφερόμενες επιτροπές στις 31 Ιουλίου 2008. Πρέπει να προστεθεί ότι, μολονότι πολλά κράτη μέλη τήρησαν τον τρόπο σύνταξης της έκθεσης που προβλέπει το άρθρο 13 του κανονισμού 1438/2003, η ποιότητα των στοιχείων που περιέχονταν στις εκθέσεις αυτές δεν ήταν επαρκής σε όλες τις περιπτώσεις για τους σκοπούς της παρούσας έκθεσης.

Η παρούσα έκθεση συνοψίζει τις περιγραφές των κρατών μελών όσον αφορά τους αλιευτικούς τους στόλους, τον αντίκτυπο των υφιστάμενων καθεστώτων στη μείωση της αλιευτικής τους προσπάθειας, το βαθμό συμμόρφωσης των κρατών μελών με το καθεστώς εισόδων/εξόδων και τις αδυναμίες και τα πλεονεκτήματα των συστημάτων διαχείρισης των στόλων τους.

Η Επιτροπή, επιθυμώντας να βοηθήσει τα κράτη μέλη να εκπονήσουν μια εναρμονισμένη και θεμελιωμένη ανάλυση της ισορροπίας μεταξύ του στόλου τους και των διαθέσιμων αλιευτικών δυνατοτήτων, ζήτησε από την ΕΤΟΕΑ να συντάξει κατευθυντήριες γραμμές για τη βελτίωση της ανάλυσης της ισορροπίας μεταξύ αλιευτικής ικανότητας και αλιευτικών δυνατοτήτων. Η Επιτροπή υπέβαλε τις κατευθυντήριες γραμμές στα κράτη μέλη, ζητώντας να εκτιμήσουν την αλιευτική ικανότητα με βάση τους διάφορους δείκτες που πρότεινε η ΕΤΟΕΑ. Ορισμένα κράτη μέλη δεν εφάρμοσαν τις κατευθυντήριες γραμμές, ισχυριζόμενα ότι δεν είχαν αρκετό χρόνο ή επαρκή δεδομένα για να εκτελέσουν την εργασία αυτή. Παρά τη σύντομη προθεσμία, όμως, ορισμένα κράτη μέλη συμπεριέλαβαν στην έκθεσή τους τον υπολογισμό ορισμένων ή και όλων των προτεινόμενων δεικτών.

2.1. Περιγραφή των στόλων σε σχέση με τους τύπους αλιείας

Βέλγιο: Το 2007 σημειώθηκε ελαφρά μείωση της χωρητικότητας χωρίς δημόσια ενίσχυση, ενώ η συνολική ισχύς μηχανών αυξήθηκε ελάχιστα. Στην έκθεση του Βελγίου εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές για τις δοκότρατες, οι οποίες αποτελούν το σημαντικότερο τμήμα του βελγικού στόλου. Ο χαμηλός βαθμός χρησιμοποίησης της αλιευτικής ικανότητας και η αρνητική απόδοση των επενδύσεων (με βάση στοιχεία του 2006) υποδηλώνουν την ύπαρξη πλεονάζουσας ικανότητας. Προβλέπονται συμπληρωματικές διαλύσεις σκαφών για την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 του ΕΤΑ, αλλά δεν προσδιορίζεται ποσοτικά το μέγεθος της αλιευτικής ικανότητας που αφορούν.

Βουλγαρία: Ο βουλγαρικός στόλος αποτελείται κυρίως από μικρά σκάφη· μόνο 105 από 2.536 έχουν μήκος άνω των 12 μέτρων. Η πρώτη έκθεση για τον βουλγαρικό στόλο εμφανίζει ελαφρά αύξηση (περίπου 1%) της αλιευτικής ικανότητας κατά το 2007. Στην έκθεση περιλαμβάνεται ο υπολογισμός ορισμένων δεικτών ισορροπίας της αλιευτικής ικανότητας, όπως προτείνουν οι κατευθυντήριες γραμμές, αλλά δεν συνάγονται συμπεράσματα σε σχέση με το μέγεθος του στόλου.

Δανία: Όπως και στις προηγούμενες εκθέσεις από το 2003 και μετέπειτα, χρησιμοποιήθηκε οικονομικό μοντέλο (EIAA) για τον υπολογισμό του ελάχιστου αριθμού σκαφών που απαιτούνται για την αλίευση των ποσοστώσεων που έχουν κατανεμηθεί σε 12 τμήματα του στόλου τα οποία έχουν ταξινομηθεί σύμφωνα με τον κανονισμό για τη συλλογή δεδομένων[4]. Ο αριθμός των ημερών στη θάλασσα για τα σκάφη αυτά θεωρήθηκε ως ο μέγιστος δυνατός αριθμός ημερών ετησίως. Διαπιστώθηκε ότι υπάρχει διαφορετικός βαθμός πλεονάζουσας αλιευτικής ικανότητας σε κάθε τμήμα με βάση την τρέχουσα κατάσταση των αποθεμάτων. Σύμφωνα με το μοντέλο αυτό, ο σημερινός αριθμός ενεργών σκαφών θεωρείται ότι βρίσκεται σε ισορροπία με τις διαθέσιμες αλιευτικές δυνατότητες. Ο αριθμός ενεργών σκαφών μειώθηκε κατά περίπου 3% σε σχέση με το 2006. Περισσότερα από 800 σκάφη συνολικής χωρητικότητας 7.143 GT και 33.456 kW αναφέρθηκαν ως ανενεργά το 2007. Δεν πραγματοποιήθηκαν μειώσεις της αλιευτικής ικανότητας με δημόσια ενίσχυση στη διάρκεια του 2007. Αυτό δίνει μια ιδέα σχετικά με το μέγεθος της πλεονάζουσας αλιευτικής ικανότητας.

Γερμανία: Για τη γερμανική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές. Αντίθετα, χρησιμοποιήθηκε μια ποιοτική βιολογική προσέγγιση για να εξεταστεί η σχέση μεταξύ της αλιευτικής ικανότητας και των αλιευτικών δυνατοτήτων ανά τμήμα του στόλου. Τα τμήματα του στόλου ταυτίζονται με εκείνα που είχαν οριστεί στο πλαίσιο του ΠΠΠ IV. Στην έκθεση εξετάστηκε εάν η τάση της αλιευτικής ικανότητας κάθε τμήματος του στόλου ακολουθούσε την τάση της αφθονίας και του επιπέδου των αλιευμάτων των σημαντικότερων αποθεμάτων. Μικρές μειώσεις της αλιευτικής ικανότητας πραγματοποιήθηκαν στη διάρκεια του 2007 για τα τμήματα αδρανών εργαλείων του στόλου, για τις μηχανότρατες της Βόρειας Θάλασσας και για τις δοκότρατες χωρίς δημόσια ενίσχυση. Σημειώθηκε αύξηση της αλιευτικής ικανότητας για τον υπερπόντιο στόλο. Η είσοδος μιας μεγάλης μηχανότρατας στο τμήμα αυτό είχε ως αποτέλεσμα συνολική αύξηση της αλιευτικής ικανότητας του γερμανικού στόλου (11% σε GT, 3% σε kW).

Εσθονία: Στην εσθονική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιελήφθη εκτίμηση της ισορροπίας μεταξύ αλιευτικής ικανότητας του στόλου και αλιευτικών δυνατοτήτων. Ο στόλος είναι οργανωμένος σε τρία τμήματα, τα οποία ορίζονται με βάση το μήκος, τα εργαλεία και την περιοχή αλιείας. Ο στόλος της Εσθονίας υπόκειται σε μειώσεις των TAC όσον αφορά το γάδο στη Βαλτική Θάλασσα και στο σχέδιο ανασύστασης NAFO. Το 2007 δεν εισήχθησαν νέα πολυετή σχέδια διαχείρισης και αποκατάστασης ούτε στη Βαλτική Θάλασσα ούτε στη ζώνη διακανονισμού της NAFO.

Ελλάδα: Στην ελληνική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιελήφθη εκτίμηση της ισορροπίας μεταξύ αλιευτικής ικανότητας του στόλου και αλιευτικών δυνατοτήτων. Η μείωση της ικανότητας εξακολούθησε να χρηματοδοτείται με δημόσια ενίσχυση κατά τη διάρκεια του 2007, με αποτέλεσμα την οριστική παύση δραστηριοτήτων 1.528 GT και 8.264 kW. Ο ελληνικός αλιευτικός στόλος αποτελείται στην πλειονότητά του από σκάφη παράκτιας αλιείας μικρής κλίμακας τα οποία χρησιμοποιούν ποικίλα αδρανή αλιευτικά εργαλεία.

Ισπανία: Στην ισπανική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιελήφθη εκτίμηση της ισορροπίας μεταξύ αλιευτικής ικανότητας του στόλου και αλιευτικών δυνατοτήτων. Η Ισπανία εξακολούθησε να χρηματοδοτεί τη μείωση της αλιευτικής ικανότητας του στόλου με δημόσια κονδύλια· διαλύθηκαν σκάφη άνω των 9.000 GT και 21.000 kW στη διάρκεια του 2007, αλλά στην έκθεση δεν περιλαμβάνονται λεπτομέρειες ως προς τους τύπους αλιείας και τα τμήματα του στόλου τα οποία αφορά αυτή η οριστική παύση δραστηριοτήτων. Η διαχείριση του στόλου γίνεται μέσω διαφορετικών τμημάτων, όπως συνέβαινε και βάσει του ΠΠΠ IV.

Γαλλία : Η γαλλική έκθεση υποβλήθηκε πολύ αργά και δεν μπόρεσε να συμπεριληφθεί στην παρούσα έκθεση.

Ιρλανδία: Στην ιρλανδική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιελήφθη εκτίμηση της ισορροπίας μεταξύ αλιευτικής ικανότητας του στόλου και αλιευτικών δυνατοτήτων. Ωστόσο, αναφέρεται ότι πολλά από τα αποθέματα-στόχους βρίσκονται εκτός ασφαλών βιολογικών ορίων. Οι ποσοστώσεις και εκφορτώσεις μειώνονται με πολύ ταχύτερο ρυθμό από την αλιευτική ικανότητα. Δεν σημειώθηκε καμία οριστική παύση δραστηριοτήτων στη διάρκεια του 2007, αλλά προβλέπεται σημαντικής έκτασης παύση δραστηριοτήτων στον στόλο λευκόψαρων για το 2008.

Ιταλία: Η αλιευτική ικανότητα του ιταλικού στόλου μειώθηκε περαιτέρω μέσω της διάλυσης σκαφών με χορήγηση δημόσιας ενίσχυσης. Κατά τη διάρκεια του 2007 έπαυσαν οριστικά τις δραστηριότητές τους 177 σκάφη συνολικής χωρητικότητας 9.422 GT και συνολικής ισχύος μηχανών 38.372 kW. Στην ιταλική έκθεση περιελήφθη ο υπολογισμός ορισμένων από τους δείκτες ισορροπίας που προτείνονται στις κατευθυντήριες γραμμές. Η μέση δραστηριότητα των ιταλικών αλιευτικών σκαφών ελαττώνεται σταθερά, με 131 ημέρες ανά σκάφος για το 2007. Επίσης, μειώθηκαν ελαφρά τα αλιεύματα ανά μονάδα αλιευτικής προσπάθειας, τα οποία μετρώνται σε GT x ημέρες.

Κύπρος: Στην κυπριακή έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιελήφθη εκτίμηση της ισορροπίας μεταξύ αλιευτικής ικανότητας και αλιευτικών δυνατοτήτων. Η αλιευτική ικανότητα του κυπριακού στόλου μειώθηκε κατά 3% σε χωρητικότητα και κατά 9% σε ισχύ μηχανών στη διάρκεια του 2007 χωρίς δημόσια ενίσχυση. Στην κυπριακή έκθεση υπογραμμίζεται ότι η ικανότητα του στόλου θα αυξηθεί το 2008 κατόπιν της αλλαγής καθεστώτος των μικρών αλιευτικών σκαφών από ερασιτεχνικά σε επαγγελματικά.

Λετονία: Στην λετονική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές για την εκτίμηση της ισορροπίας μεταξύ αλιευτικής ικανότητας και αλιευτικών δυνατοτήτων. Ωστόσο, για το τμήμα ανοικτής θαλάσσης του στόλου (8 σκάφη), η ικανότητα του στόλου λέγεται ότι βρίσκεται σε ισορροπία με τις διαθέσιμες ποσοστώσεις. Για την περίοδο 2007-2013 προβλέπεται οριστική παύση δραστηριοτήτων 70 σκαφών στο τμήμα της Βαλτικής και 110 σκαφών στο τμήμα της αλιείας μικρής κλίμακας, για να προσαρμοστεί η αλιευτική ικανότητα στις διαθέσιμες ποσοστώσεις. Κατά το 2007 έπαυσαν οριστικά τις δραστηριότητές τους με δημόσια ενίσχυση 17 σκάφη συνολικής ικανότητας 950 GT και 2.228 kW.

Λιθουανία: Στη λιθουανική έκθεση περιελήφθη ο υπολογισμός ορισμένων από τους δείκτες που προτείνονται στις κατευθυντήριες γραμμές, αλλά δεν συνήχθησαν συμπεράσματα σε σχέση με το μέγεθος του στόλου. Εντούτοις, οι τιμές των προτεινόμενων δεικτών υποδηλώνουν πλεονάζουσα αλιευτική ικανότητα στο στόλο της Βαλτικής. Κατά το 2007 έπαυσαν οριστικά τις δραστηριότητές τους με δημόσια ενίσχυση 11 σκάφη συνολικής ικανότητας 1.173 GT και 1.893 kW.

Μάλτα: Στην έκθεση της Μάλτας περιλαμβάνεται ο υπολογισμός των δεικτών ισορροπίας που προτείνονται στις κατευθυντήριες γραμμές. Η αλιευτική ικανότητα του στόλου κρίνεται ανάλογη με τους διαθέσιμους πόρους και δεν προβλέπεται καμία μείωση. Ο στόλος αποτελείται από σκάφη πλήρους και μερικής απασχόλησης. Στην έκθεση περιλαμβάνονται και τα σκάφη ερασιτεχνικής αλιείας, παρότι δεν είναι εμπορικά αλιευτικά σκάφη και δεν υπάγονται στην ΚΑΠ. Ο στόλος αποτελείται κυρίως από σκάφη αλιείας μικρής κλίμακας μήκους κάτω των 12 μέτρων, τα οποία αντιπροσωπεύουν το 99% του στόλου. Κατά το 2007 η αλιευτική ικανότητα του στόλου της Μάλτας παρέμεινε αμετάβλητη σε σχέση με το προηγούμενο έτος, χωρίς καμία ένδειξη αύξησης της αλιευτικής προσπάθειας σε οποιονδήποτε τύπο αλιείας.

Κάτω Χώρες: Στην ολλανδική έκθεση εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές που πρότεινε η Επιτροπή. Ωστόσο, στην έκθεση σημειώνεται ότι είναι δύσκολο να κριθεί η ισορροπία μεταξύ αλιευτικής ικανότητας και αλιευτικών δυνατοτήτων, λόγω του πολύπλοκου χαρακτήρα συγκέντρωσης των λεπτομερών δεδομένων για τα οικεία τμήματα του στόλου, τα οποία είναι αναγκαία για την εκπόνηση ορθής ανάλυσης. Η ολλανδική έκθεση θεωρεί ότι οι δείκτες που προτείνονται στις κατευθυντήριες γραμμές δεν είναι κατάλληλοι για το τμήμα πελαγικής αλιείας, ενόψει του προσανατολισμού του προς τα διεθνή ύδατα. Οι δείκτες αυτοί εμφανίζουν πλεονάζουσα αλιευτική ικανότητα στον στόλο των σκαφών με δοκότρατες. Πραγματοποιήθηκε μείωση της αλιευτικής ικανότητας κατά 15%, μέσω ενός προγράμματος οριστικής παύσης δραστηριοτήτων που εφαρμόστηκε από το τέλος του έτους, η οποία όμως θα απεικονίζεται στα αριθμητικά στοιχεία για τις αρχές του 2008. Η ικανότητα του τμήματος των πελαγικών τρατών αυξήθηκε το 2007 κατά 7% σε χωρητικότητα και κατά 12% σε ισχύ μηχανών μετά την αντικατάσταση της ικανότητας που είχε αποσυρθεί στη διάρκεια του 2006.

Πολωνία: Στην πολωνική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιλαμβάνεται εκτίμηση της αλιευτικής ικανότητας του στόλου σε σχέση με τις αλιευτικές δυνατότητες. Μετά από μια ιδιαίτερα μεγάλη μείωση του στόλου της Βαλτικής κατά τα έτη 2005 και 2006, πραγματοποιήθηκε νέα, αλλά πολύ μικρότερη μείωση το 2007· 24 σκάφη χωρητικότητας 700 GT και ισχύος 2.600 kW αποσύρθηκαν οριστικά από το στόλο αυτό με δημόσια ενίσχυση.

Πορτογαλία: Στην πορτογαλική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιλαμβάνεται εκτίμηση της αλιευτικής ικανότητας του στόλου σε σχέση με τις αλιευτικές δυνατότητες. Η συνολική αλιευτική ικανότητα του πορτογαλικού ηπειρωτικού στόλου μειώθηκε μόνο κατά 0,4% στη διάρκεια του 2007, η δε μείωση αυτή είναι αποτέλεσμα ως επί το πλείστον της χορήγησης δημόσιας ενίσχυσης.

Ρουμανία: Στην έκθεση της Ρουμανίας δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές. Εντούτοις, η Ρουμανία εκτιμά ότι ο στόλος λειτουργεί κατά τρόπο βιώσιμο. Ο στόλος πάσχει από διαρθρωτικά προβλήματα, ιδίως λόγω παλαιότητας των σκαφών και λόγω παρωχημένων εργαλείων. Προβλέπονται διαλύσεις σκαφών για την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 του ΕΤΑ, αλλά δεν προσδιορίζεται ποσοτικά το μέγεθος της αλιευτικής ικανότητας που αφορούν.

Σλοβενία: Στην σλοβενική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιλαμβάνεται εκτίμηση της αλιευτικής ικανότητας του στόλου σε σχέση με τις αλιευτικές δυνατότητες. Η αλιευτική ικανότητα του σλοβενικού στόλου μειώθηκε ελαφρά κατά το 2007 χωρίς τη χορήγηση δημόσιας ενίσχυσης. Ο στόλος πάσχει από διαρθρωτικά προβλήματα, και συγκεκριμένα παλαιά σκάφη και παρωχημένου τύπου εργαλεία. Το σχέδιο διαχείρισης που συντάχθηκε σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού για τη Μεσόγειο θα εστιάζεται στην προσαρμογή της αλιευτικής ικανότητας και στη μείωση της αλιείας με τράτες βυθού.

Φινλανδία: Στην φινλανδική έκθεση δεν εφαρμόστηκαν οι κατευθυντήριες γραμμές ούτε περιλαμβάνεται εκτίμηση της αλιευτικής ικανότητας του στόλου σε σχέση με τις αλιευτικές δυνατότητες. Το 2007 ο αριθμός των σκαφών και η αλιευτική ικανότητα του φινλανδικού στόλου μειώθηκαν ελαφρά, αλλά δεν πραγματοποιήθηκε οριστική παύση δραστηριοτήτων με χορήγηση δημόσιας ενίσχυσης. Σε σύγκριση με το αρχικό επίπεδο της 1ης Ιανουαρίου 2003 σημειώθηκε μείωση κατά 19% σε GT και κατά 12% σε kW.

Σουηδία: Στην σουηδική έκθεση περιλαμβάνεται η εκτίμηση των δεικτών ισορροπίας σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές. Τα αποτελέσματα αποδεικνύουν ότι διενεργείται υπεραλίευση ορισμένων αποθεμάτων, η δραστηριότητα του μεγαλύτερου μέρους του στόλου είναι πολύ χαμηλή και η οικονομική του απόδοση δεν είναι ικανοποιητική. Αυτές είναι σαφείς ενδείξεις πλεονάζουσας αλιευτικής ικανότητας, γεγονός που αναγνωρίζεται στην έκθεση· κατά την περίοδο 2007-2013 προβλέπονται μειώσεις της αλιευτικής ικανότητας σε ποσοστό μέχρι 50% για το τμήμα βενθοπελαγικής αλιείας και 30% για το τμήμα πελαγικής αλιείας.

Ηνωμένο Βασίλειο: Δεν είχε ληφθεί έκθεση του Ηνωμένου Βασιλείου κατά το διάστημα σύνταξης της παρούσας έκθεσης.

2.2. Επίπτωση των καθεστώτων μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας επί της αλιευτικής ικανότητας

Τα κράτη μέλη παρουσίασαν διάφορα μέτρα αποκατάστασης και καθεστώτα μείωσης της προσπάθειας τα οποία εφαρμόστηκαν το 2007. Γενικά, από τις αναφορές των κρατών μελών δεν προκύπτει σαφώς εάν τα καθεστώτα αλιευτικής προσπάθειας ήταν ή θα είναι αποτελεσματικό μέσο για την επίτευξη βιώσιμης ισορροπίας μεταξύ της αλιευτικής ικανότητας και των πόρων. Η Επιτροπή πιστεύει ότι είναι πενιχρός ο συνολικός απολογισμός των καθεστώτων προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας όσον αφορά το μέγεθος των στόλων και ότι πρέπει να καταβληθούν περισσότερες προσπάθειες.

Βέλγιο: Ο αλιευτικός στόλος τήρησε τους όρους του καθεστώτος του παραρτήματος II[5] και του καθεστώτος των Δυτικών Υδάτων. Δεδομένου ότι ορισμένα σκάφη δεν χρησιμοποίησαν πλήρως τον επιτρεπόμενο αριθμό ημερών στη θάλασσα, δεν σημειώθηκε υπέρβαση του συνολικού αριθμού ημερών για το σύνολο του στόλου. Ωστόσο, η μείωση των ημερών στη θάλασσα δεν οδήγησε σε μείωση της χρησιμοποίησης των διαθέσιμων ποσοστώσεων. Οι διαθέσιμες αλιευτικές δυνατότητες για τα χτένια σχεδόν εξαντλήθηκαν. Ωστόσο, καθώς στη ζώνη ICES VIII η κατανομή αλιευτικής προσπάθειας ήταν ανεπαρκής, κρίθηκε απαραίτητη η ανταλλαγή ποσοστώσεων και αλιευτικής προσπάθειας με τις Κάτω Χώρες.

Βουλγαρία: Κανένα πρόγραμμα προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας δεν εφαρμόστηκε στον στόλο της Βουλγαρίας.

Δανία: Ο δανικός στόλος υπόκειται στα μέτρα του παραρτήματος II στο πλαίσιο του σχεδίου αποκατάστασης του γάδου. Η σημαντικότερη συνέπεια της εφαρμογής του παραρτήματος ΙΙ ήταν η μέση μείωση της αλιευτικής προσπάθειας κατά 47% σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2003. Ο συνολικός αριθμός των ημερών αλιείας μειώθηκε κατά 49%. Η μεταφορά ημερών αλιείας από κοινού με την εφαρμογή, κατά το 2007, ατομικών μεταβιβάσιμων ποσοστώσεων είχε ως αποτέλεσμα να συγκεντρωθεί η απομένουσα προσπάθεια σε πολύ μικρότερο αριθμό σκαφών, ενώ ένα μέρος του στόλου είχε πολύ λίγη ή και καθόλου δραστηριότητα στη διάρκεια του 2007.

Γερμανία: Όπως και το 2006, τα καθεστώτα μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας δεν είχαν παρά μικρή επίπτωση στο στόλο, κυρίως στη Βαλτική Θάλασσα. Η επίπτωση αυτή δεν κατεγράφη ποσοτικά.

Εσθονία: Κανένα πρόγραμμα μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας δεν εφαρμόστηκε στον εσθονικό στόλο της Βαλτικής, αλλά ο στόλος αυτός υπόκειται στα μέτρα αποκατάστασης που έχουν θεσπιστεί για τον γάδο της Βαλτικής. Ωστόσο, στην έκθεση δεν περιλαμβάνεται εκτίμηση του αποτελέσματος των μέτρων αυτών.

Ελλάδα: Κανένα πρόγραμμα προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας δεν εφαρμόστηκε στον ελληνικό στόλο.

Ισπανία: Τα μέτρα μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας για τον μερλούκιο του Νότου και την καραβίδα (Παράρτημα IIB), για τα είδη βαθέων υδάτων και για τους πόρους στη ζώνη NAFO είχαν επίπτωση στον στόλο. Εξακολούθησαν να εφαρμόζονται μέτρα διαχείρισης σε εθνικό επίπεδο για τη Μεσόγειο, τον Κόλπο του Κάδιξ και τα ύδατα των Καναρίων Νήσων. Πραγματική μείωση της αλιευτικής προσπάθειας κατά 12% αναφέρθηκε για τα είδη βαθέων υδάτων, η οποία αντιστοιχεί σε ονομαστική μείωση της μέγιστης προσπάθειας κατά 10%. Αντίθετα, η πραγματική προσπάθεια αυξήθηκε στο πλαίσιο του σχεδίου για τον μερλούκιο και την καραβίδα, βάσει του οποίου χορηγήθηκαν το 2007 πρόσθετες ημέρες στο οικείο τμήμα του στόλου, ενόψει της διάλυσης σκαφών. Η έκθεση δεν εξηγεί σε ποιο βαθμό συνδέεται με τα προαναφερόμενα μέτρα μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας η οριστική μείωση της αλιευτικής ικανότητας κατά 100 περίπου σκάφη και 9 000 GT, ύστερα από δημόσια ενίσχυση.

Γαλλία : Η γαλλική έκθεση υποβλήθηκε πολύ αργά και δεν μπόρεσε να συμπεριληφθεί στην παρούσα έκθεση.

Ιρλανδία: Ο ιρλανδικός στόλος υπόκειται τόσο στα προγράμματα μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας που έχουν θεσπιστεί βάσει του παραρτήματος ΙΙ του κανονισμού για τα TAC και τις ποσοστώσεις όσο και στο καθεστώς των Δυτικών Υδάτων, αν και τα προγράμματα αυτά δεν είχαν συνέπειες από την άποψη της αλιευτικής ικανότητας του στόλου στη διάρκεια του 2007. Οι τύποι αλιείας που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των σχεδίων αποκατάστασης αποθεμάτων (ζώνες ICES VIa και VIIa) είναι σε μεγάλο βαθμό μεικτοί. Η ιρλανδική διοίκηση, επομένως, αντιμετώπισε δυσκολίες ως προς την εκτίμηση των επιπτώσεων των προγραμμάτων μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας.

Ιταλία: Κανένα πρόγραμμα προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας δεν εφαρμόστηκε στον ιταλικό στόλο.

Κύπρος: Δεν εφαρμόζονται υποχρεωτικά καθεστώτα μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας στην κυπριακή αλιεία.

Λετονία: Ο λετονικός στόλος υπόκειται στα μέτρα αποκατάστασης που έχουν θεσπιστεί για τον γάδο της Βαλτικής, αλλά δεν υπάρχει αναφορά στις επιπτώσεις των μέτρων αυτών επί της αλιευτικής προσπάθειας. Η κακή κατάσταση των αποθεμάτων γάδου, η μεγάλη ηλικία των σκαφών και η αύξηση του κόστους των καυσίμων ώθησαν τους πλοιοκτήτες να υποβάλουν αιτήσεις για πριμοδότηση οριστικής παύσης δραστηριοτήτων.

Λιθουανία: Ο λιθουανικός στόλος υπόκειται στα μέτρα αποκατάστασης που έχουν θεσπιστεί για τον γάδο της Βαλτικής, αλλά δεν υπάρχει αναφορά στις επιπτώσεις των μέτρων αυτών επί της αλιευτικής προσπάθειας. Το 2007 συνεχίστηκε η μείωση του στόλου αυτού με τη χορήγηση δημόσιας ενίσχυσης, μέσω της διάλυσης των παλαιότερων και λιγότερο αποδοτικών σκαφών. Οι μειώσεις της αλιευτικής ικανότητας του στόλου κατά τα έτη 2005-2006 είχαν θετική επίπτωση στην οικονομική απόδοση (στοιχεία του 2006), καθόσον αυξήθηκαν τα αλιεύματα ανά σκάφος.

Μάλτα: Κανένα πρόγραμμα προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας δεν εφαρμόστηκε στον στόλο της Μάλτας.

Κάτω Χώρες: Ο στόλος υπόκειται στον περιορισμό των «ημερών στη θάλασσα» που ισχύει στη Βόρειο Θάλασσα (καθεστώς του Παραρτήματος II). Τα μέτρα αυτά δεν οδήγησαν σε σημαντική μείωση της συνολικής αλιευτικής ικανότητας του στόλου με δοκότρατες· η συνολική ισχύς μειώθηκε κατά 2,9%, ενώ η χωρητικότητα κατά 0,5%. Η αλιευτική προσπάθεια που ασκήθηκε κατά το 2007 ως προς την ευρωπαϊκή χωματίδα και τη γλώσσα στις περιοχές αποκατάστασης αυξήθηκε κατά 6% σε σχέση με το 2006, αν και παρέμεινε κατώτερη από τα επίπεδα του 2005. Ένας από τους λόγους ήταν η αλλαγή των αλιευτικών εργαλείων σε συνδυασμό με μεγαλύτερο αριθμό ημερών στη θάλασσα. Κατά την εφαρμογή του παραρτήματος IIA, οι Κάτω Χώρες εφάρμοσαν τη μεγαλύτερη δυνατή ευελιξία εντός των ισχυόντων ορίων: επετράπησαν οι μεταφορές ημερών μεταξύ σκαφών και οι μεταφορές μεταξύ περιόδων διαχείρισης.

Πολωνία: Ως αποτέλεσμα του προγράμματος μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας, ο αριθμός των ημερών αλιείας του στόλου της Βαλτικής μειώθηκε το 2007 κατά 44% σε σχέση με το 2004 και κατά 70% περίπου στην περίπτωση των αλιευτικών τύπου «cutter» μήκους 24-40 μέτρων. Κατά την περίοδο 2004 - 2007 ο αριθμός των ημερών στη θάλασσα για τα σκάφη που αλίευαν γάδο μειώθηκε κατά 56% περίπου.

Πορτογαλία: Το σχέδιο αποκατάστασης για τον μερλούκιο και την καραβίδα (Παράρτημα IIB του κανονισμού για τα TAC) εξακολούθησε να εφαρμόζεται κατά το 2007, αλλά δεν αναφέρθηκαν μειώσεις της αλιευτικής ικανότητας ως αποτέλεσμα αυτού. Ωστόσο, στην έκθεση σημειώνεται ότι τα εμπλεκόμενα σκάφη είχαν καταβάλει σημαντικές προσπάθειες, ακόμη και διακόπτοντας τις εργασίες τους, προκειμένου να τηρήσουν τις διαθέσιμες ημέρες στη θάλασσα. Ωστόσο, η συνολική πραγματική προσπάθεια αυξήθηκε σε σύγκριση με το 2006. Ο αριθμός ημερών που διανύθηκαν στη ζώνη NAFO εξακολούθησε να μειώνεται το 2007. Για τα είδη βαθέων υδάτων εφαρμόζονται εθνικά μέτρα που περιορίζουν την αλιευτική προσπάθεια.

Ρουμανία: Κανένα πρόγραμμα προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας δεν εφαρμόστηκε στον στόλο της Ρουμανίας.

Σλοβενία: Κανένα πρόγραμμα προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας δεν εφαρμόζεται στον σλοβενικό στόλο.

Φινλανδία: Κανένα πρόγραμμα μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας δεν εφαρμόστηκε στον φινλανδικό στόλο στη διάρκεια του 2007. Παρά τη σημαντική μείωση της αλιευτικής ικανότητας κατά την περίοδο 2003 - 2006, η συνολική αλιευτική ικανότητα του φινλανδικού στόλου εμφάνισε ανοδική τάση από το 2005 και μετά, και το 2007 ήταν κατά 10% υψηλότερη από ό,τι το 2003. Αυτή η αύξηση της αλιευτικής προσπάθειας αφορούσε την πελαγική αλιεία. Στο τμήμα των στατικών εργαλείων που έχουν στόχο τον γάδο η προσπάθεια μειώθηκε σταδιακά και το 2007 δεν υπήρξε αλιευτική δραστηριότητα στο τμήμα αυτό λόγω της απαγόρευσης των παρασυρόμενων διχτυών.

Σουηδία: Ο στόλος υπάγεται στο παράρτημα IIA και η αλιευτική προσπάθεια σταδιακά μειώθηκε λόγω των μικρότερων TAC και των λιγότερων ημερών στη θάλασσα. Το 2007 ήταν το τελευταίο έτος κατά το οποίο επιτρεπόταν η χρήση παρασυρόμενων διχτυών. Λόγω της επικείμενης απαγόρευσης των παρασυρόμενων διχτυών, 10 σκάφη με απλάδια διαλύθηκαν με δημόσια ενίσχυση. Το 2007 εισήχθησαν ατομικές ποσοστώσεις για τα πελαγικά είδη.

Ηνωμένο Βασίλειο: Δεν είχε ληφθεί έκθεση του Ηνωμένου Βασιλείου κατά το διάστημα σύνταξης της παρούσας έκθεσης.

2.3. Συμμόρφωση με το καθεστώς εισόδων/εξόδων και με τα επίπεδα αναφοράς

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία του ΚΑΜ (Κοινοτικό Αλιευτικό Μητρώο) στις 22 Ιουλίου 2008, στα τέλη 2007 όλα τα κράτη μέλη ήσαν εντός του μεγίστου ορίου αλιευτικής ικανότητας του στόλου τους. Η συνολική τάση στον στόλο της ΕΕ δείχνει σταθερή μείωση. Όλα τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη τήρησαν τα επίπεδα αναφοράς για τον ηπειρωτικό στόλο.

3. Συμμόρφωση με τους κανόνες διαχείρισης της αλιευτικής ικανότητας. Συνολική εικόνα αποτελεσμάτων

3.1. Αποτελέσματα που αφορούν τον ηπειρωτικό στόλο (εξαιρούνται τα σκάφη που είναι νηολογημένα στις εξόχως απόκεντρες περιοχές)

Σύμφωνα με το ΚΑΜ, κατά τη διάρκεια της πενταετούς περιόδου 2003-2007 και παρά δύο διαδοχικές διευρύνσεις, η συνολική αλιευτική ικανότητα του κοινοτικού στόλου μειώθηκε κατά περίπου 197.000 GT και 720.000 kW, με αποτέλεσμα να προκύψει καθαρή μείωση σε ποσοστό 11% περίπου από άποψη χωρητικότητας. Ο «στόλος της ΕΕ-15» μειώθηκε κατά 207.000 GT και 788.000 kW, σε σύγκριση με 71.000 GT και 152.000 kW που αποσύρθηκαν από τον «στόλο της ΕΕ-10». Σε σχετικούς όρους, η μείωση του «στόλου της ΕΕ-10» μετά την προσχώρηση υπήρξε μεγαλύτερη σε σχέση με τη μείωση του «στόλου της ΕΕ-15» κατά τη διάρκεια της περιόδου 2003-2007 (26% σε σύγκριση με 11% από πλευράς ισχύος μηχανών). Κατά τη διάρκεια της πενταετούς περιόδου 2003-2007, 198 000 GT και 638 000 kW περίπου αποσύρθηκαν από τον κοινοτικό στόλο (εκτός από τις εξόχως απόκεντρες περιοχές) με δημόσια ενίσχυση, εκ των οποίων 25 000 GT και 81 000 kW αποσύρθηκαν το 2007.

Γενικά, οι καθαρές μειώσεις στον κοινοτικό στόλο θεωρούνται ακόμη ανεπαρκείς, εάν ληφθούν υπόψη οι συνεχείς τεχνολογικές βελτιώσεις οι οποίες εξουδετερώνουν τα αποτελέσματα της μείωσης της αλιευτικής ικανότητας και την άσχημη κατάσταση της πλειονότητας των κοινοτικών αλιευτικών πόρων, ιδιαίτερα όσον αφορά τα βενθοπελαγικά είδη, για τα οποία απαιτούνται πολύ δραστικές μειώσεις της αλιευτικής προσπάθειας.

Οι πίνακες 1 και 2 στο έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής Ι της παρούσας έκθεσης συνοψίζουν το βαθμό συμμόρφωσης των κρατών μελών με το καθεστώς εισόδων/εξόδων και με τα επίπεδα αναφοράς στις 31 Δεκεμβρίου 2007. Όλα τα κράτη μέλη συμμορφώθηκαν με τους κανόνες αυτούς.

Πιο λεπτομερή στοιχεία (πίνακες και γραφικές παραστάσεις) όσον αφορά τις τάσεις στην αλιευτική ικανότητα των στόλων των κρατών μελών διατίθενται στον ιστότοπο Europa[6].

3.2. Αποτελέσματα για τους στόλους που είναι νηολογημένοι στις εξόχως απόκεντρες περιοχές

Η αλιευτική ικανότητα των στόλων που είναι νηολογημένοι στις εξόχως απόκεντρες περιοχές και η διακύμανσή της μεταξύ 1ης Ιανουαρίου 2003 και 31ης Δεκεμβρίου 2007 παρουσιάζεται στον Πίνακα 4 του εγγράφου εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής Ι της παρούσας έκθεσης. Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι ο στόλος που είναι νηολογημένος στις ισπανικές και πορτογαλικές εξόχως απόκεντρες περιοχές μειώθηκε σημαντικά τόσο από πλευράς χωρητικότητας όσο και από πλευράς ισχύος μηχανών. Όσον αφορά τα γαλλικά Υπερπόντια Διαμερίσματα, σημειώθηκε ελαφρά μείωση του συνολικού αριθμού σκαφών και της χωρητικότητάς τους και αύξηση της ισχύος μηχανών.

Στο τέλος του 2007, υπήρχε ελαφρά υπέρβαση του επιπέδου αναφοράς σε μόνο ένα από τα 17 τμήματα του στόλου στις εξόχως απόκεντρες περιοχές. Το εν λόγω τμήμα είναι το CA2 (σκάφη μήκους άνω των 12 μέτρων, νηολογημένα στις Κανάριες Νήσους, τα οποία αλιεύουν σε κοινοτικά ύδατα).

4. Συμπεράσματα της Επιτροπής

Η ποιότητα των εκθέσεων των κρατών μελών βελτιώθηκε σταθερά στο διάστημα που μεσολάβησε από την υποβολή της πρώτης έκθεσης, η οποία κάλυπτε το έτος 2003, αλλά και πάλι υπάρχουν μεγάλα περιθώρια βελτίωσης. Όπως και τα προηγούμενα έτη, η πλειονότητα των εκθέσεων δεν περιλαμβάνει περιγραφή των στόλων των κρατών μελών σε σχέση με την κατάσταση των αλιευμάτων, όπως απαιτείται από το άρθρο 13 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1438/2003, κατά τρόπο που να επιτρέπει στην Επιτροπή την ανάλυση της προσπάθειας που κατέβαλαν για την επίτευξη ισορροπίας μεταξύ της αλιευτικής ικανότητας του στόλου και των διαθέσιμων αλιευτικών δυνατοτήτων, όπως ορίζεται στο άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002. Αντίθετα, τα κράτη μέλη έδωσαν έμφαση στην εφαρμογή των εθνικών συστημάτων διαχείρισης των στόλων τους και στις τάσεις της αλιευτικής ικανότητας των στόλων τους σε σχέση με το καθεστώς εισόδων/εξόδων.

Η εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών για την εκτίμηση της ισορροπίας μεταξύ αλιευτικής ικανότητας και αλιευτικών δυνατοτήτων είναι ένα βήμα προς την ορθή κατεύθυνση, αλλά το εργαλείο αυτό δεν αξιοποιήθηκε από όλα τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι τόσο η σύντομη προθεσμία για την εφαρμογή των εν λόγω κατευθυντήριων γραμμών όσο και ο μάλλον τεχνικός χαρακτήρας τους δημιούργησε δυσκολίες σε ορισμένα κράτη μέλη. Πρέπει να καταβληθούν συμπληρωματικές προσπάθειες κατά το τρέχον έτος, ώστε να εφαρμοστούν πλήρως οι κατευθυντήριες γραμμές για την έκθεση του 2008.

Οι περισσότερες εκθέσεις έχουν συνταχθεί με τρόπο που δεν μπορεί να διαπιστωθεί σαφής σύνδεση μεταξύ των μέτρων διαχείρισης της αλιευτικής προσπάθειας και της προσαρμογής της αλιευτικής ικανότητας του στόλου, ενώ δεν αναλύονται κριτικά οι τάσεις που σημειώνονται στην πραγματική ασκούμενη αλιευτική προσπάθεια. Γενικά, η επίπτωση των μέτρων προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας στην αλιευτική ικανότητα φαίνεται περιορισμένη. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η βασική κινητήρια δύναμη για τη μείωση της αλιευτικής ικανότητας του στόλου φαίνεται να είναι ο συνδυασμός τις πενιχρής οικονομικής απόδοσης του στόλου και η διαθεσιμότητα κοινοτικών ή εθνικών κονδυλίων. Αυτό, ενδεχομένως, οφείλεται εν μέρει στην απουσία συστημάτων διαχείρισης της προσπάθειας για πολλούς τύπους αλιείας, αλλά και στην περιορισμένη αποτελεσματικότητα των υφιστάμενων συστημάτων (Παράρτημα II, καθεστώς Δυτικών Υδάτων, αλιεία βαθέων υδάτων, ορισμένα εθνικά καθεστώτα κλπ.).

Κατά τη διάρκεια του 2007 η αλιευτική ικανότητα του κοινοτικού στόλου συνέχισε αργά, αλλά σταθερά, τη φθίνουσα πορεία της με ετήσιο ρυθμό μεταξύ 2% και 3%. Τα διαγράμματα 3 έως 5 του εγγράφου εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής Ι αποδεικνύουν ότι αυτή ήταν η συνολική τάση κατά τα τελευταία 16 έτη, παρότι η τάση δεν είναι τόσο ομοιόμορφη όταν εξετάζονται μεμονωμένα κράτη μέλη. Το γεγονός αυτό δημιουργεί ερωτήματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα των μέτρων προσαρμογής της αλιευτικής ικανότητας που εφαρμόζονται στο πλαίσιο της ΚΑΠ.

Η επιστημονική εκτίμηση αναφέρει ότι το 30% των αποθεμάτων για τα οποία υπάρχουν στοιχεία αλιεύεται εκτός ασφαλών βιολογικών ορίων και το 80% αλιεύεται σε επίπεδα που υπερβαίνουν τη Μέγιστη Βιώσιμη Απόδοση. Ταυτόχρονα, για μεγάλα μέρη του στόλου, η αλιευτική ικανότητα δεν χρησιμοποιείται πλήρως, δηλαδή ο αριθμός των ημερών αλιείας είναι κατώτερος από τον μέγιστο δυνατό, και καταγράφεται πενιχρή οικονομική απόδοση, η οποία επιδεινώθηκε περαιτέρω στη διάρκεια του 2008. Με βάση τις σκέψεις αυτές, οι μειώσεις της αλιευτικής ικανότητας που έχουν επιτευχθεί φαίνονται ανεπαρκείς για να οδηγήσουν βραχυπρόθεσμα σε βιώσιμη ισορροπία μεταξύ της αλιευτικής ικανότητας και των αλιευτικών δυνατοτήτων. Επιπλέον, η τεχνολογική πρόοδος, η οποία σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις είναι της ίδιας τάξεως μεγέθους με τις παρατηρηθείσες μειώσεις της αλιευτικής ικανότητας, ενέχει τον κίνδυνο να εξουδετερώσει το αποτέλεσμά τους.

Το Συμβούλιο εξέδωσε, στις 22 Ιουλίου 2008, προσωρινά και ειδικά μέτρα για την αναδιάρθρωση του κοινοτικού αλιευτικού στόλου, προσφέροντας έτσι μια ευκαιρία για την επίτευξη της αναγκαίας αναδιάρθρωσης του στόλου, η οποία δεν πρέπει να απολεσθεί.

[1] Σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού 2371/2002 και το άρθρο 12 του κανονισμού 1438/2003

[2] http://ec.europa.eu/fisheries/fleet/index.cfm?method=FM_Reporting.AnnualReport.

[3] Σύμφωνα με τη μεταρρύθμιση της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑΠ) που εγκρίθηκε τον Δεκέμβριο του 2002, η διαχείριση των αλιευτικών στόλων πραγματοποιείται βάσει του γενικού κανόνα ότι η νεοεισαγόμενη στον στόλο αλιευτική ικανότητα, η οποία μετράται από απόψεως χωρητικότητας και ισχύος μηχανών των σκαφών, δεν μπορεί να είναι υψηλότερη από την αλιευτική ικανότητα που αποσύρεται από αυτόν.

[4] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1639/2001 της Επιτροπής (ΕΕ L 222 της 17ης Αυγούστου 2001, σ. 53-115)

[5] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 51/2006 του Συμβουλίου (ΕΕ L 1 της 20ής Ιανουαρίου 2006, σ. 1-183).

[6] http://ec.europa.eu/fisheries/fleet/index.cfm?method=FM_Reporting.AnnualReport.