[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 22.12.2006

COM(2006) 855 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2702/1999 του Συμβουλίου σχετικά με τις ενέργειες ενημέρωσης και προώθησης των γεωργικών προϊόντων στις τρίτες χώρες και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2826/2000 του Συμβουλίου σχετικά με τις ενέργειες ενημέρωσης και προώθησης των γεωργικών προϊόντων στην εσωτερική αγορά {SEC(2006) 1785}

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

1. Εισαγωγή 3

2. Εφαρμογή της πολιτικησ προωθησησ κατά την περιοδο 2004–2006 3

2.1. Πιστώσεις και δαπάνες του προϋπολογισμού 4

2.2. Προγράμματα που υπεβλήθησαν προς χρηματοδότηση κατά την περίοδο 2004–2006 5

2.2.1. Προγράμματα που έγιναν αποδεκτά και προγράμματα που απορρίφθηκαν 5

2.2.2. Προγράμματα που προορίζονται για τις αγορές των τρίτων χωρών 6

2.2.3. Προγράμματα που προορίζονται για την εσωτερική αγορά 7

2.2.4. Προγράμματα που αφορούν πολλές χώρες 8

2.3. Προγράμματα τα οποία διαχειρίζεται η ίδια η ΓΔ Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης 9

2.3.1. Δράσεις που τις διαχειρίζεται η ίδια η Επιτροπή βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2702/1999 9

2.3.2. Εκστρατεία προώθησης της βιολογικής γεωργίας 9

2.3.3. Αξιολόγηση των αποτελεσμάτων των δράσεων προώθησης και ενημέρωσης 10

3. Δράσεις προώθησης που πραγματοποιούνται αλλού 10

4. Η θέση των επαγγελματικών οργανώσεων 11

5. Συμπεράσματα και μελλοντική δράση 11

5.1. Γενικά συμπεράσματα 11

5.2. Μελλοντική δράση 12

5.2.1. Ενοποίηση των κανονισμών 12

5.2.2. Δημοσιονομικός προγραμματισμός από τους προτείνοντες οργανισμούς 12

5.2.3. Δήλωση δαπανών ανά κράτος μέλος 12

5.2.4. Επιλογή του οργανισμού υλοποίησης 13

5.2.5. Εκπόνηση κατευθυντήριων γραμμών 13

1. Εισαγωγή

Το 2004, η Επιτροπή υπέβαλε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο μία έκθεση σχετικά με τις ενέργειες ενημέρωσης και προώθησης των γεωργικών προϊόντων τόσο στις τρίτες χώρες όσο και στην εσωτερική αγορά[1]. Ο κανονισμός προβλέπει ότι η Επιτροπή υποχρεούται να υποβάλει μια δεύτερη έκθεση εντός δύο ετών το αργότερο[2].

Η παρούσα έκθεση υποβάλλεται στο πλαίσιο της εκπλήρωσης αυτής της υποχρέωσης. Αφορά την εφαρμογή των δύο κανονισμών κατά την περίοδο που αρχίζει το 2003, έτος εκπόνησης της προηγούμενης έκθεσης (υπεβλήθη το 2004), και λήγει τον Ιούλιο του 2006 (περίοδος αναφοράς). Αναφέρεται σε όλες τις αποφάσεις που εξέδωσε η Επιτροπή κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, η οποία χαρακτηρίζεται κυρίως από την τελευταία διεύρυνση της Ένωσης, που είχε ως συνέπεια να αυξηθούν από 15 σε 25 τα κράτη μέλη, και αναλύει τα στοιχεία σχετικά με την προώθηση των γεωργικών προϊόντων κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου. Τα συμπεράσματά της περιλαμβάνουν προτάσεις που θα μπορούσαν να συμβάλουν στην απλοποίηση και στη βελτίωση της λειτουργίας του ισχύοντος καθεστώτος προώθησης.

2. Εφαρμογή της πολιτικησ προωθησησ κατά την περιοδο 2004–2006

Η κοινοτική πολιτική όσον αφορά την προώθηση είναι οριζόντιου χαρακτήρα κατά την έννοια ότι καλύπτει πολλούς τομείς προϊόντων και δίνει έμφαση στα γενικά χαρακτηριστικά και στα κοινά θέματα: ποιότητα, ασφάλεια, επισήμανση, ειδικές μέθοδοι παραγωγής, τήρηση των αρχών της καλής μεταχείρισης των ζώων και της προστασίας του περιβάλλοντος κατά το στάδιο της παραγωγής, κλπ. Η πολιτική αυτή προσδίδει όντως πρόσθετη αξία στις εθνικές και ιδιωτικές πρωτοβουλίες στο βαθμό που ενισχύει ή τονώνει τις προσπάθειες των κρατών μελών και των ιδιωτικών επιχειρήσεων στον τομέα της προώθησης. Ελπίζεται εξάλλου ότι θα βοηθήσει τα κράτη μέλη να ξεκινήσουν, από κοινού με τις επαγγελματικές και τις διεπαγγελματικές οργανώσεις τους, εκστρατείες προώθησης και ενημέρωσης σχετικά με τα προϊόντα τους.

Η ανάγκη μιας ενεργού πολιτικής προώθησης έχει αναγνωριστεί από τους εμπορικούς μας εταίρους, όπως είναι οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Ιαπωνία και η Αυστραλία), οι οποίες έχουν επίσης εφαρμόσει αποτελεσματικές πολιτικές προώθησης, οι οποίες τυγχάνουν σημαντικής χρηματοδότησης με στόχο τη διατήρηση ή την αύξηση των μεριδίων τους στην παγκόσμιο αγορά. Για παράδειγμα, οι δράσεις που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο διάφορων αμερικανικών προγραμμάτων προώθησης των εξαγωγών χρηματοδοτούνται από την Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση με το συνολικό ποσό των 145 εκατομμυρίων δολαρίων ετησίως. Αυτό δείχνει πόσο σημαντικό είναι για την Ευρωπαϊκή Ένωση επίσης να παίξει ένα σαφή και αποτελεσματικό ρόλο στο θέμα της προώθησης των εξαγωγών.

2.1. Πιστώσεις και δαπάνες του προϋπολογισμού

Πίνακας 1 – Πιστώσεις του προϋπολογισμού της ΕΕ για τις ενέργειες προώθησης

εκατομμύρια ευρώ |

Κονδύλιο του προϋπολογισμού | Θέση του προϋπολογισμού | 2007* | 2006 | 2005 | 2004 |

Ενέργειες προώθησης: | εσωτερική αγορά | 05 08 04 | ) |

(ΕΑ) | >=2004 | ) |

(ex B1-3800 και B1-3801) | τρίτες χώρες | 05 02 10 01 | ) |

(ΤΧ) | >=2006 | ) | 38 000 | 42 000 | 48 500 | 48 500 |

Ενέργειες προώθησης: | εσωτερική αγορά | 05 08 05 | ) |

(ΕΑ) | >=2004 | ) |

(ex B1-3810 και B1-3811) | τρίτες χώρες | 05 02 10 02 | ) |

(ΤΧ) | >=2006 | ) | 7 840 | 10 000 | 11 000 | 11 000 |

Σύνολο προώθησης | 45 840 | 52 000 | 59 500 | 59 500 |

* Προβλέψεις για το τέλος του οικονομικού έτους με βάση την κατάσταση της εκτέλεσης στις 30.9.2006 |

Στον παραπάνω πίνακα εμφανίζονται οι πιστώσεις που διετέθησαν εκ μέρους της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής για τις ενέργειες ενημέρωσης και προώθησης των γεωργικών προϊόντων. Διαπιστώνουμε σταδιακή μείωση των πιστώσεων που διετέθησαν από 60 εκατομμύρια ευρώ το 2004 σε 52 εκατομμύρια ευρώ το 2006, δηλαδή ποσοστό μείωσης 15% περίπου, το οποίο προβλέπεται να αυξηθεί ακόμη περισσότερο το 2007. Οι μειώσεις αυτές που οφείλονται στη "διαχρονική" αδυναμία του τομέα να απορροφήσει τις διαθέσιμες πιστώσεις, με συνέπεια να υπάρχει σημαντική υποαπορρόφηση, όπως φαίνεται και από τον πίνακα 2 που ακολουθεί. Αυτή η υποαπορρόφηση είχε ως συνέπεια τη μεταφορά, κατά το τέλος του έτους, ενός μέρους του αρχικού προϋπολογισμού που είχε διατεθεί για τις ενέργειες αυτές προς άλλες γεωργικές δαπάνες.

Πίνακας 2 – Δαπάνες του προϋπολογισμού της ΕΕ για τις ενέργειες προώθησης

εκατομμύρια ευρώ |

Κατηγορία προϋπολογισμού (πιστώσεις πληρωμών) | Θέση του προϋπολογισμού | 2007* | 2006 | 2005 | 2004 |

Ενέργειες προώθησης: | ΕΑ | 05 08 04 | ) | 26 000 | 26 145 | 22 118 |

Πληρωμές εκ μέρους των κρατών μελών | >=2004 | ) |

(ex B1-3800 και B1-3801) | ΤΧ | 05 02 10 01 | ) | 6 000 | 4 085 | 5 119 |

>=2006 | ) | 32 000 | 30 230[3] | 27 237 |

Ενέργειες προώθησης: | ΕΑ | 05 08 05 | ) |

Άμεσες ενισχύσεις εκ μέρους της Επιτροπής | >=2004 | ) |

(ex B1-3810 και B1-3811) | ΤΧ | 05 02 10 02 | ) |

>=2006 | ) | 5 000 | 2 349 | 2 568 |

Σύνολο προώθησης | 37 000 | 32 579 | 29 805 |

Ποσοστό εκτέλεσης | 71,1% | 54,8% | 50,0% |

* Προβλέψεις για το τέλος του οικονομικού έτους με βάση την κατάσταση της εκτέλεσης στις 30.9.2006. |

Οι αιτίες αυτής της υποαπορρόφησης είναι κυρίως οι εξής:

1. η κατά καιρούς αναβολή εκτέλεσης των έργων που πρότειναν ορισμένα κράτη μέλη: όταν π.χ αναβάλλεται η υπογραφή της σύμβασης μεταξύ του προτείνοντος οργανισμού και του οργανισμού εκτέλεσης, οι δαπάνες πραγματοποιούνται κατά τη διάρκεια μεταγενέστερων οικονομικών ετών,

2. οι αιτήσεις απόδοσης των δαπανών που υποβάλλονται καθυστερημένα από τα κράτη μέλη,

3. η υπό-εκτέλεση ορισμένων εγκεκριμένων προγραμμάτων,

4. η μη εθελοντική εισφορά στον COI όσον αφορά τις ενέργειες άμεσης διαχείρισης.

Ορισμένες προτάσεις για την εξάλειψη του φαινομένου της υπο-απορρόφησης, εκτός εκείνων που περιλαμβάνονται στο κεφάλαιο 3 ανωτέρω, προσδιορίζονται στο μέρος 7 "Συμπεράσματα και μελλοντική δράση".

2.2. Προγράμματα που υπεβλήθησαν προς χρηματοδότηση κατά την περίοδο 2004–2006

Κατά τη διάρκεια της περιόδου αναφοράς, όλα τα κράτη μέλη ενδιαφέρθηκαν για τα προγράμματα προώθησης. Όλα σχεδόν τα κράτη μέλη υπέβαλαν σταδιακά προγράμματα – τα δε νέα κράτη μέλη συμμετέχουν ενεργά σ΄ αυτό το καθεστώς από τότε που προσχώρησαν.

Πίνακας 3 – Αριθμός προτεινόντων κρατών μελών ανά απόφαση

[pic]

Θα πρέπει εντούτοις να επισημανθεί ότι τα νέα κράτη μέλη ασχολήθηκαν κυρίως με την προώθηση των δικών τους γεωργικών προϊόντων εντός της εσωτερικής αγοράς της Ένωσης – τη νέα μεγάλη αγορά στην οποία έχουν τώρα πρόσβαση!

2.2.1. Προγράμματα που έγιναν αποδεκτά και προγράμματα που απορρίφθηκαν

Από το 2004 έχουν γίνει αποδεκτά 174 προγράμματα προώθησης, εκ των οποίων 128 για την εσωτερική αγορά και 46 για τις τρίτες χώρες σε σχέση με όλα τα προϊόντα (βλέπε έγγραφο εργασίας[4]). Σε απόλυτους όρους, οι αριθμοί αυτοί συνιστούν μία ελαφρά αύξηση σε σχέση με την αρχική περίοδο, κατά τη διάρκεια της οποίας τα αντίστοιχα ποσά ήταν 94 για την εσωτερική αγορά και 31 για τις τρίτες χώρες (βλέπε σύγκριση των πινάκων A.1 και B.1 των παραρτημάτων II και III). Το αποτέλεσμα αυτό εξάλλου είναι ενδεικτικό του ότι, κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών, τα κριτήρια επιλογής εφαρμόστηκαν με πολύ μεγαλύτερη αυστηρότητα. Επιπλέον, τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι παραμένει αναλλοίωτο το ενδιαφέρον των κρατών μελών για τα προγράμματα που προορίζονται για την εσωτερική αγορά.

Οι κυριότερες αιτίες απόρριψης κατά τη διάρκεια της περιόδου αναφοράς ήταν: η ανεπαρκής περιγραφή εκ μέρους των προτεινόντων οργανισμών του προγράμματος και των δράσεων που περιελάμβανε, η απουσία των σχετικών προϋπολογισμών, η μη προώθηση ενός εμπορικού σήματος ή η έλλειψη αντιπροσωπευτικότητας του τομέα.

Πίνακας 4 – Προγράμματα που εγκρίθηκαν και απορρίφθηκαν μέχρι τον Ιούλιο του 2006 |

Απόφαση | Παραληφθείσες προτάσεις | Εγκριθέντα προγράμματα | Απορριφθέντα προγράμματα |

Εσωτερική αγορά | Αριθμός | Συγχρηματοδότηση | Αριθμός | Συγχρηματοδότηση |

C(2004) 2000 | 11/06/2004 | 30 | 26 | 10 721 161 € | 4 | 832 985 € |

C(2004) 5360 | 28/12/2004 | 34 | 20 | 24 068 756 € | 14 | 11 075 424 € |

C(2005) 1767 | 15/06/2005 | 32 | 26 | 26 130 535 € | 6 | 7 357 163 € |

C(2006) 6 | 12/01/2006 | 40 | 25 | 25 459 807 € | 15 | 16 227 822 € |

C(2006) 3079 | 7/07/2006 | 79 | 31 | 27 660 899 € | 48 | 49 942 266 € |

Σύνολο | 215 | 128 | 114 041 158 € | 87 | 85 435 660 € |

Τρίτες χώρες |

C(2004) 817 | 22/03/2004 | 6 | 5 | 3 016 781 € | 1 | 632 502 € |

C(2004) 3536 | 27/09/2004 | 10 | 8 | 5 027 325 € | 2 | 1 868 550 € |

C(2005) 615 | 14/03/2005 | 18 | 10 | 10 182 124 € | 8 | 7 976 353 € |

C(2005) 4082 | 21/10/2005 | 25 | 15 | 13 239 540 € | 10 | 12 462 386 € |

C(2006) 796 | 17/03/2006 | 12 | 8 | 8 186 583 € | 4 | 4 203 229 € |

Σύνολο | 71 | 46 | 39 652 353 € | 25 | 27 143 020 € |

Για την κατανόηση αυτού του πίνακα αλλά και των στατιστικών που περιλαμβάνονται σε αυτή την έκθεση, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ότι, μέχρι το 2005, η Επιτροπή ελάμβανε κάθε χρόνο δύο αποφάσεις σχετικά με την εσωτερική αγορά και δύο σχετικά με τις αγορές των τρίτων χωρών. Το 2006, τροποποιήθηκαν οι κανονισμοί με συνέπεια να μειωθεί ο αριθμός των αποφάσεων από 4 σε 2 ανά έτος.

2.2.2. Προγράμματα που προορίζονται για τις αγορές των τρίτων χωρών

Τα προγράμματα αυτά κατά την περίοδο αναφοράς αντιπροσώπευαν μόλις το 25% των προταθέντων προγραμμάτων. Εξάλλου, όσον αφορά τη συγχρηματοδότηση, τα προγράμματα αυτά απορρόφησαν το ένα τέταρτο περίπου των κοινοτικών πόρων που διετέθησαν για τα προγράμματα προώθησης που έγιναν αποδεκτά.

Η Βόρεια Αμερική ήταν ο κύριος στόχος ακολουθούμενη από τη Ρωσία και την Ιαπωνία.

Όσον αφορά τα προϊόντα που προωθήθηκαν στις αγορές των τρίτων χωρών, την πρώτη θέση κατέχουν σαφώς αυτά που φέρουν σήμα ποιότητας (ΠΟΠ, ΠΓΕ, ΕΠΙΠ) ακολουθούμενα από τους οίνους και τα οινοπνευματώδη, τα νωπά και τα μεταποιημένα οπωροκηπευτικά καθώς και από τα κρέατα ποιότητας. Το ακόλουθο γράφημα είναι εύγλωττο ως προς το θέμα αυτό:

Πίνακας 5 – Κοινοτική χρηματοδότηση ανά προϊόν – τρίτες χώρες

[pic]

2.2.3. Προγράμματα που προορίζονται για την εσωτερική αγορά

Ο αριθμός των υποβληθέντων προγραμμάτων αυξήθηκε από 64 το 2004, σε 72 το 2005 και σε 79 το 2006, δηλαδή κατά 23,4%. Ο αριθμός των εγκριθέντων προγραμμάτων αυξήθηκε από 46 το 2004 σε 51 το 2005 και εν συνεχεία μειώθηκε σε 31 το 2006. Η εφαρμογή αυστηρότερων κριτηρίων κατά την εξέταση αυτών των προγραμμάτων είναι η αιτία αυτής της μείωσης.

Όπως φαίνεται στο γράφημα που ακολουθεί (βλέπε έγγραφο εργασίας), όλα τα επιλέξιμα προϊόντα εκτός από τον υφαντικό λίνο απετέλεσαν αντικείμενο προγραμμάτων προώθησης κατά τη διάρκεια της περιόδου που καλύπτεται από την παρούσα έκθεση. Οι τομείς των γαλακτοκομικών προϊόντων, των νωπών και μεταποιημένων οπωροκηπευτικών καθώς και των καλλωπιστικών φυτών και θάμνων αλλά και της βιολογικής γεωργίας και των κρεάτων ποιότητας ήταν αυτοί που απορρόφησαν τις περισσότερες πιστώσεις του προϋπολογισμού.

Οι χώρες που αφορούσαν τα προγράμματα για την εσωτερική αγορά περιλαμβάνονται στους συνημμένους πίνακες. Είναι αξιοσημείωτο ότι, ενώ στην αρχή του καθεστώτος προώθησης ,στις μισές περιπτώσεις η χώρα-στόχος ήταν η χώρα που προέβλεπε το πρόγραμμα (βλέπε έγγραφο εργασίας), ο αριθμός τους μειώθηκε σημαντικά κατά την περίοδο 2004–2006.

Πίνακας 6 – Κοινοτική χρηματοδότηση ανά προϊόν – εσωτερική αγορά

[pic]

2.2.4. Προγράμματα που αφορούν πολλές χώρες

Είναι αξιοσημείωτος ο σχετικά μικρός αριθμός των προγραμμάτων που αφορούν πολλές χώρες σε σχέση με το σύνολο των προταθέντων προγραμμάτων, τόσο όσον αφορά την εσωτερική αγορά όσο και τις τρίτες χώρες:

Πίνακας 7 – Αριθμός προγραμμάτων που αφορούν πολλά κράτη μέλη σε σχέση με το σύνολο των προταθέντων προγραμμάτων |

Απόφαση | Προταθέντα προγράμματα | Προταθέντα προγράμματα που αφορούν πολλά κράτη μέλη |

Εσωτερική αγορά |

C(2004) 2000 | 11/06/2004 | 30 | 0 |

C(2004) 5360 | 28/12/2004 | 34 | 2 |

C(2005) 1767 | 15/06/2005 | 32 | 2 |

C(2006) 6 | 12/01/2006 | 40 | 2 |

C(2006) 3079 | 7/07/2006 | 79 | 6 |

Σύνολο | 215 | 12 |

Τρίτες χώρες |

C(2004) 817 | 22/03/2004 | 6 | 1 |

C(2004) 3536 | 27/09/2004 | 10 | 1 |

C(2005) 615 | 14/03/2005 | 18 | 5 |

C(2005) 4082 | 21/10/2005 | 25 | 1 |

C(2006) 796 | 17/03/2006 | 12 | 1 |

Σύνολο | 71 | 9 |

2.3. Προγράμματα τα οποία διαχειρίζεται η ίδια η ΓΔ Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης

Είχε ήδη αναφερθεί ότι ορισμένες δράσεις μπορούν να χρηματοδοτηθούν κατά 100% από τον προϋπολογισμό της ΕΕ. Πρόκειται για τις δράσεις τις οποίες προτείνει και διαχειρίζεται η ίδια η Επιτροπή και υλοποιούνται από εργολήπτες οι οποίοι επιλέγονται με τη διαδικασία των διαγωνισμών.

2.3.1. Δράσεις που τις διαχειρίζεται η ίδια η Επιτροπή βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2702/1999

1. Οργάνωση ενημερωτικών εκστρατειών στις Ηνωμένες Πολιτείες και στον Καναδά καθώς και στην Κίνα και την Ιαπωνία σχετικά με τα κοινοτικά συστήματα που αφορούν τις προστατευόμενες ονομασίες προέλευσης (ΠΟΠ), τις προστατευόμενες γεωγραφικές ενδείξεις (ΠΓΕ), τα εγγυημένα παραδοσιακά ιδιότυπα προϊόντα (ΕΠΙΠ) καθώς και τη βιολογική γεωργία.

Ετήσιος προϋπολογισμός: 2 εκατομμύρια ευρώ (1 εκατομμύριο ευρώ για τη Βόρεια Αμερική και 1 εκατομμύριο ευρώ για την Ασία).

2. Αποστολές υψηλού επιπέδου:

Τον Μάιο του 2004, επεσκέφθη την Κίνα μια εμπορική αποστολή με επικεφαλής τον κ. M. Franz Fischler, αρμόδιο ευρωπαίο επίτροπο τότε για τη γεωργία και την αλιεία.

Διατεθέν ποσό: 0,8 εκατομμύρια ευρώ.

Τον Μάρτιο του 2007, πρόκειται να επισκεφθεί την Κίνα μια εμπορική αποστολή υψηλού επιπέδου με επικεφαλής την Κα Marianne Fischer Boel συνοδευόμενη από μία αντιπροσωπεία διευθυντών επιχειρήσεων. Η αποστολή αυτή, διάρκειας έξι ημερών, θα έχει ως στόχο τη δημιουργία σχέσεων ανάμεσα στην ΕΕ και την Ινδία. Θα επισκεφθεί το Νέο Δελχί και τη Βομβάη. Η Ευρωπαϊκή Ένωση προβλέπεται να συμμετάσχει με δικό της περίπτερο στην έκθεση γεωργικών προϊόντων Aahaar στο Νέο Δελχί.

Προϋπολογισμός: 1,0 εκατομμύριο ευρώ.

2.3.2. Εκστρατεία προώθησης της βιολογικής γεωργίας

Η Επιτροπή ξεκίνησε μία εκστρατεία προώθησης, με βάση τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2826/2000 του Συμβουλίου, προκειμένου να συνεχιστεί η δράση 1 του ευρωπαϊκού σχεδίου υπέρ της βιολογικής διατροφής και γεωργίας. Το πρόγραμμα αυτό είναι τριετούς διάρκειας και ο συνολικός του προϋπολογισμός ανέρχεται στα 3 εκατομμύρια ευρώ. Η εκστρατεία αυτή θα διεξαχθεί παράλληλα με εθνικά προγράμματα που θα συγχρηματοδοτηθούν από την Ευρωπαϊκή Ένωση σε αυτόν τον ταχύτατα αναπτυσσόμενο τομέα και έχουν ως στόχο την ενίσχυση των εν λόγω πρωτοβουλιών.

Στο πλαίσιο αυτό, συνήφθη μια σύμβαση-πλαίσιο, μετά από διαγωνισμό, με μία ειδικευμένη εταιρεία για τη δημιουργία ενός ιστότοπου στο διαδίκτυο και μιας "παλέτας" η οποία θα περιλαμβάνει διάφορα μέσα που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την προώθηση της βιολογικής γεωργίας και την ενημέρωση σχετικά με τα προϊόντα της. Μπορούν επίσης να πραγματοποιηθούν και άλλες δράσεις ενημέρωσης, επικοινωνίας και προώθησης, εάν χρειαστεί, στο πλαίσιο αυτής της εκστρατείας, εκτός από την προώθηση στο κοινό που είναι ο στόχος της.

Μια ομάδα εμπειρογνωμόνων, η οποία θα περιλαμβάνει διάφορες ηγετικές προσωπικότητες του τομέα που θα διοριστούν από την Επιτροπή μετά από πρόταση των κρατών μελών, θα συμβουλεύει την Επιτροπή κατά τη διάρκεια αυτής της εκστρατείας.

2.3.3. Αξιολόγηση των αποτελεσμάτων των δράσεων προώθησης και ενημέρωσης

Οι αξιολογήσεις έχουν ως σκοπό την εξέταση της αποτελεσματικότητας των προγραμμάτων, δηλαδή τον έλεγχο της επίτευξης των στόχων και τη διαβεβαίωση ότι τα μέσα (χρηματοοικονομικά, νομοθετικά, διοικητικά, κλπ) χρησιμοποιήθηκαν σωστά για την επίτευξη των επιδιωχθέντων αποτελεσμάτων. Ελέγχουν επίσης την εναρμόνιση, τη σχετικότητα , τη χρησιμότητα και την ποιότητα των δράσεων που προβλέπουν .

Τα άρθρα 8 των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 2702/1999 και (ΕΚ) αριθ. 2826/2000 του Συμβουλίου παρέχουν τη δυνατότητα στις υπηρεσίες της Επιτροπής να προβαίνουν σε αξιολογήσεις των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων.

Μια αξιολόγηση των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων επικοινωνίας βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1358/2001 της Επιτροπής, ο οποίος προβλέπει ειδικά μέτρα σε θέματα επικοινωνίας στον τομέα του βοδινού κρέατος, ανετέθη στο πλαίσιο μιας διαδικασίας διαγωνισμού το 2004 και ολοκληρώθηκε το 2005. Απέδειξε δε ότι τα συγχρηματοδοτούμενα προγράμματα ήταν εναρμονισμένα με τους στόχους και τις καθορισμένες κατευθυντήριες γραμμές. Όσον αφορά όμως το περιεχόμενο, η απουσία κοινής στρατηγικής γι’αυτά τα προγράμματα είχε ως συνέπεια να μην υπάρχουν πάντοτε σαφείς πληροφορίες που να καθησυχάζουν τον καταναλωτή. Εξάλλου, λόγω έλλειψης πρωτοβουλιών για τη μέτρηση της επίπτωσης των δράσεων των προγραμμάτων τον καιρό της υλοποίησής τους, ήταν πολύ δύσκολο να εκτιμηθεί η αποτελεσματικότητά τους ακόμη και πολλά χρόνια μετά την υλοποίησή τους.

Όσον αφορά το μέλλον, η Επιτροπή, υπέγραψε , μετά από διαγωνισμούς, δύο συμβάσεις-πλαίσια διάρκειας τεσσάρων έως έξι μηνών για αξιολογήσεις όσον αφορά την εσωτερική αγορά όσο και τις τρίτες χώρες με στόχο τον έλεγχο της υλοποίησης των προγραμμάτων.

Ο συνολικός προϋπολογισμός για τις δύο συμβάσεις-πλαίσια ανέρχεται σε 3 750 000 ευρώ.

3. Δράσεις προώθησης που πραγματοποιούνται αλλού

Υπενθυμίζεται ότι, εκτός από τις συγχρηματοδοτούμενες δράσεις βάσει των διατάξεων των προαναφερόμενων κανονισμών οι οποίες αποτελούν και αντικείμενο της παρούσας έκθεσης, εκτελούνται και ορισμένες άλλες δράσεις προώθησης ή/και πληροφόρησης σχετικά με τα γεωργικά προϊόντα στο πλαίσιο άλλων πτυχών της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής:

- τομεακές δράσεις προώθησης σχετικά με τα οπωροκηπευτικά,

- τομεακές δράσεις προώθησης που προβλέπονται στο πλαίσιο της κοινής οργάνωσης της αγοράς οίνου, η οποία τελεί υπό αναθεώρηση,

- δράσεις στο πλαίσιο της πολιτικής σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις,

- δράσεις στο πλαίσιο της πολιτικής αγροτικής ανάπτυξης, όπου το φάσμα των συνοδευτικών μέτρων που προβλέπει ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1257/1999[5] διευρύνθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1783/2003 του Συμβουλίου[6].

4. Η θέση των επαγγελματικών οργανώσεων

Οι επαγγελματικές οργανώσεις που εκπροσωπούν τους παραγωγούς, ενημερώθηκαν κατά τη διάρκεια της συνεδρίασης της συμβουλευτικής επιτροπής της 12ης Σεπτεμβρίου 2006, σχετικά με τη φάση στην οποία βρίσκεται η σύνταξη της παρούσας έκθεσης. Με την ευκαιρία αυτή, εξέφρασαν μάλιστα στις υπηρεσίες της Επιτροπής ορισμένες απόψεις σχετικά με τη λειτουργία του καθεστώτος:

1. θα ήθελαν απλούστερους κανόνες γενικά όσον αφορά τα προγράμματα που αφορούν πολλές χώρες,

2. θα ήθελαν να διασαφηνισθεί εάν θα επιτρέπεται η προβολή εμπορικών σημάτων στο πλαίσιο μιας γενικής προώθησης,

3. θα ήθελαν να τους δοθούν κατευθυντήριες γραμμές για την εκπόνηση των προγραμμάτων τους.

5. Συμπεράσματα και μελλοντική δράση

5.1. Γενικά συμπεράσματα

Λόγω των τροποποιήσεων των κανονισμών που έγιναν περί τα τέλη των ετών 2004 και 2005, είναι πολύ νωρίς ακόμη να βγουν τελικά συμπεράσματα σχετικά με τα αποτελέσματα των δράσεων προώθησης που πραγματοποιήθηκαν μετά το τέλος της περιόδου η οποία καλύπτεται από την προηγούμενη έκθεση. Έχει αποδειχθεί πάντως η αξία και έχει επιβεβαιωθεί η αποτελεσματικότητα των βασικών αρχών του καθεστώτος της προώθησης ήδη από τότε που συνετάχθη η πρώτη έκθεση:

- σύστημα "έμμεσης" διαχείρισης εκ μέρους της Επιτροπής, βάσει του οποίου οι επαγγελματικές οργανώσεις και τα κράτη μέλη παίρνουν την πρωτοβουλία και αναλαμβάνουν την ευθύνη της διαχείρισης,

- για όλους τους επιλέξιμους τομείς εναρμονισμένη τριμερής συγχρηματοδότηση (Ευρωπαϊκή Ένωση, κράτη μέλη και επαγγελματικές οργανώσεις) αλλά και δυνατότητα ισομερούς συγχρηματοδότησης σε ορισμένες σαφώς καθορισμένες περιπτώσεις,

- επιμονή στον γενικό χαρακτήρα της κοινοτικής προώθησης με μεγαλύτερη έμφαση στους διάφορους τομείς και στα διάφορα θέματα παρά στο ένα ή στο άλλο προϊόν,

- κανονιστικό πλαίσιο που να επιτρέπει τον προγραμματισμό των δράσεων σε τακτά διαστήματα αντί της παρέμβασης σε περιπτώσεις κρίσεων.

Θα μπορούσαν να εξεταστούν τα ακόλουθα θέματα:

- Οι επαγγελματικές οργανώσεις και τα κράτη μέλη έχουν εκδηλώσει μεγάλο ενδιαφέρον για την υλοποίηση προγραμμάτων στην εσωτερική αγορά. Θα πρέπει όμως να επισημανθεί ότι ορισμένες από τις προτάσεις τους παρουσιάζουν κυρίως εθνικό ενδιαφέρον και ελάχιστο ενδιαφέρον σε κοινοτικό επίπεδο. Θα πρέπει να δοθεί έμφαση στην εκπόνηση προγραμμάτων που παρουσιάζουν ενδιαφέρον σε κοινοτικό επίπεδο και στη βελτίωση του συντονισμού και της συνεργασίας μεταξύ των εθνικών διοικήσεων.

- Οι επαγγελματικές οργανώσεις δεν δείχνουν και τόσο μεγάλο ενδιαφέρον για τις τρίτες χώρες.

- Το αυξανόμενο ενδιαφέρον που δείχνουν για τις δράσεις προώθησης οι επαγγελματίες των γεωργικών τομέων οι οποίοι έχουν υποστεί μεταρρύθμιση ή βρίσκονται στο στάδιο της μεταρρύθμισης στο πλαίσιο της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής.

5.2. Μελλοντική δράση

Η Επιτροπή πιστεύει ότι θα πρέπει να συνεχιστεί η εφαρμογή του τρέχοντος καθεστώτος ενίσχυσης των δράσεων προώθησης, το οποίο προβλέπεται από τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 2702/1999 και αριθ. 2826/2000 του Συμβουλίου, και να διατηρηθούν οι βασικές διατάξεις του. Για τη βελτίωση της εφαρμογής του όσον αφορά ορισμένα ειδικά θέματα προτείνονται οι ακόλουθες τροποποιήσεις.

5.2.1. Ενοποίηση των κανονισμών

Επιβάλλεται η απλοποίηση των κανονισμών:

- αφενός, συγχώνευση των δύο βασικών κανονισμών του Συμβουλίου σχετικά με την εσωτερική αγορά και τις τρίτες χώρες,

- αφετέρου, συγχώνευση των δύο κανονισμών εφαρμογής της Επιτροπής σχετικά με την εσωτερική αγορά και τις τρίτες χώρες.

5.2.2. Δημοσιονομικός προγραμματισμός από τους προτείνοντες οργανισμούς

Για τη βελτίωση της συμμόρφωσης προς τις δημοσιονομικές δεσμεύσεις κατά τη διάρκεια ενός δεδομένου έτους, ο ετήσιος προγραμματισμός των δαπανών πρέπει να αφορά συγκεκριμένα οικονομικά έτη και όχι "δωδεκάμηνες περιόδους".

5.2.3. Δήλωση δαπανών ανά κράτος μέλος

Για την τακτική παρακολούθηση της απορρόφησης των πιστώσεων του προϋπολογισμού, οι πληρωμές για τις δαπάνες που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο των προγραμμάτων θα πρέπει να καταβάλλονται και να δηλώνονται εμπρόθεσμα βάσει των δεσμεύσεων που λαμβάνονται κατά τη διάρκεια ενός συγκεκριμένου οικονομικού έτους.

5.2.4. Επιλογή του οργανισμού υλοποίησης

Η δυνατότητα επιλογής του οργανισμού υλοποίησης μετά τη διαβίβαση του προγράμματος εκ μέρους του προτείνοντος οργανισμού στο κράτος μέλος μπορεί να διατηρηθεί αλλά πρέπει να γίνουν οι ανάλογες διευκρινίσεις ώστε να γίνεται λελογισμένη χρήση αυτής της δυνατότητας.

5.2.5. Εκπόνηση κατευθυντήριων γραμμών

Η εκπόνηση σαφών και σταθερών κατευθυντήριων γραμμών, οι οποίες θα πρέπει να τηρούνται κατά τη διατύπωση προτάσεων προγραμμάτων προώθησης προς συγχρηματοδότηση, ελπίζεται ότι θα ελαχιστοποιήσει τις ανακρίβειες και τα άλλα "κενά" κατά τη διατύπωση των προγραμμάτων. Αυτές οι κατευθυντήριες γραμμές, οι οποίες βρίσκονται προς το παρόν στο στάδιο της επεξεργασίας, θα συμβάλουν αναμφίβολα στην προώθηση των γεωργικών προϊόντων στο μέλλον.

[1] Έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2702/1999 του Συμβουλίου σχετικά με τις ενέργειες ενημέρωσης και προώθησης των γεωργικών προϊόντων στις τρίτες χώρες και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2826/2000 του Συμβουλίου σχετικά με τις ενέργειες ενημέρωσης και προώθησης των γεωργικών προϊόντων στην εσωτερική αγορά, COM(2004) 233.

[2] Άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2702/1999 του Συμβουλίου (τρίτες χώρες) και άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2826/2006 του Συμβουλίου (εσωτερική αγορά), όπως τροποποιήθηκαν με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2060/2004.

[3] Το ποσό αυτό περιλαμβάνει επίσης 773 εκατομμύρια ευρώ που έχουν σχέση με παλιές ενέργειες προώθησης.

[4] Οι παραπομπές στα παραρτήματα αφορούν το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής, το οποίο υποβάλλει μαζί με την παρούσα έκθεση η Επιτροπή.

[5] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1257/1999 του Συμβουλίου της 17ης Μαΐου 1999 για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ) και για την τροποποίηση και κατάργηση ορισμένων κανονισμών (ΕΕ L 160 της 26.6.1999, σ. 80).

[6] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1783/2003 του Συμβουλίου της 29ης Σεπτεμβρίου 2003 για την τροποποίησητου κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1257/1999 για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ) (ΕΕ L 270 της 21.10.2003, σ. 70).