Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ με αντικείμενο την παραχώρηση για την Κύπρο, τη Μάλτα και την Πολωνία ορισμένων προσωρινών παρεκκλίσεων από τις διατάξεις της οδηγίας αριθ. 2002/96/ΕΚ σχετικά με τα απόβλητα ειδών ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. Η Συνθήκη για την προσχώρηση της Τσεχικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Εσθονίας, της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Λετονίας, της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας, της Δημοκρατίας της Μάλτας, της Δημοκρατίας της Πολωνίας, της Δημοκρατίας της Σλοβενίας και της Σλοβακικής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση («Συνθήκη προσχώρησης») υπογράφηκε στην Αθήνα, στις 16 Απριλίου 2003. Την ίδια ημερομηνία υπογράφτηκε και δημοσιεύθηκε ταυτόχρονα με τη συνθήκη προσχώρησης και η πράξη που αφορά τους όρους προσχώρησης της Τσεχικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Εσθονίας, της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Λετονίας, της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας, της Δημοκρατίας της Μάλτας, της Δημοκρατίας της Πολωνίας, της Δημοκρατίας της Σλοβενίας και της Σλοβακικής Δημοκρατίας και τις προσαρμογές στις συνθήκες στις οποίες βασίζεται η Ευρωπαϊκή Ένωση («Πράξη προσχώρησης»). Το άρθρο 55 της Πράξης προσχώρησης προβλέπει ότι, μετά από δεόντως αιτιολογημένο αίτημα ενός από τα νέα κράτη μέλη, με ομόφωνη απόφαση κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής, το Συμβούλιο έχει τη δυνατότητα, πριν την 1η Μαΐου 2004, να λαμβάνει μέτρα συνιστάμενα σε προσωρινές παρεκκλίσεις από πράξεις των οργάνων που έχουν εκδοθεί από την 1η Νοεμβρίου 2002 και μέχρι την ημερομηνία της υπογραφής της Συνθήκης προσχώρησης.

2. Η οδηγία αριθ. 2002/96/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τα απόβλητα ειδών ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (αποκαλούμενη στη συνέχεια «οδηγία ΑΗΗΕ») εκδόθηκε στις 27 Ιανουαρίου 2003. Σύμφωνα με το άρθρο 1 της οδηγίας ΑΗΗΕ, σκοπός της είναι, ως πρώτη προτεραιότητα, η πρόληψη της δημιουργίας αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού και, επιπλέον, η επαναχρησιμοποίηση, ανακύκλωση και άλλες μορφές ανάκτησης των αποβλήτων αυτών ώστε να μειωθεί η ποσότητα των προς διάθεση αποβλήτων. Παράλληλα επιδιώκεται η βελτίωση των περιβαλλοντικών επιδόσεων όλων των φορέων που συμμετέχουν στον κύκλο ζωής του ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, παραδείγματος χάρη παραγωγών, διανομέων και καταναλωτών και ιδίως των φορέων που σχετίζονται άμεσα με την επεξεργασία των αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού.

3. Για απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού από νοικοκυριά, τα κράτη μέλη δημιουργούν εγκαταστάσεις συλλογής σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 5 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ.

4. Σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 της οδηγίας ΑΗΗΕ, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι, το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2006, θα έχει επιτευχθεί ξεχωριστή συλλογή τουλάχιστον τεσσάρων χιλιογράμμων ΑΗΗΕ οικιακής προέλευσης κατά μέσον όρο, ανά κάτοικο και ανά έτος από νοικοκυριά.

5. Το άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ θέτει ορισμένους ελάχιστους στόχους όσον αφορά την ανάκτηση αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, τους οποίους τα κράτη μέλη πρέπει να εξασφαλίσουν ότι εφαρμόζονται από τους παραγωγούς μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2006. Οι στόχοι αυτοί κυμαίνονται από 70% ως 80% μέσου βάρους ανά συσκευή, ανάλογα με την κατηγορία αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού. Επιπλέον, το άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ θέτει ορισμένους ελάχιστους στόχους για επαναχρησιμοποίηση και ανακύκλωση εξαρτημάτων, υλικών και ουσιών. Οι στόχοι αυτοί κυμαίνονται από 50% ως 80% μέσου βάρους ανά συσκευή, ανάλογα με την κατηγορία αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού.

6. Η οδηγία ΑΗΗΕ περιλαμβάνει διατάξεις για την χρηματοδότηση της συλλογής, επεξεργασίας, ανάκτησης και της περιβαλλοντικά ορθής διάθεσης αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, που προέρχονται από νοικοκυριά στο άρθρο 8 και από χρήστες εκτός νοικοκυριών, στο άρθρο 9.

7. Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 17 παράγραφος 1 της οδηγίας ΑΗΗΕ, τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που είναι αναγκαίες για τη συμμόρφωση προς την εν λόγω οδηγία μέχρι τις 13 Αυγούστου 2004. Το άρθρο 17 παράγραφος 4 εδάφιο α) προβλέπει ότι η Ελλάδα και η Ιρλανδία, χώρες οι οποίες γενικά λόγω της ανεπαρκούς ανακυκλωτικής τους υποδομής, των γεωγραφικών τους συνθηκών, όπως τα πολυπληθή μικρά νησιά και οι αγροτικές και ορεινές περιοχές, της χαμηλής τους πυκνότητας πληθυσμού και του χαμηλού επιπέδου κατανάλωσης ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, δεν είναι σε θέση να επιτύχουν είτε το στόχο συλλογής που αναφέρεται στο άρθρο 5 παράγραφος 5 πρώτο εδάφιο είτε τους στόχους αξιοποίησης που αναφέρονται στο άρθρο 7 παράγραφος 2. οι χώρες αυτές σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο της οδηγίας αριθ. 1999/31/ΕΚ του Συμβουλίου, της 26ης Απριλίου 1999, περί υγειονομικής ταφής των αποβλήτων, είναι δυνατόν να υποβάλλουν αίτημα για παράταση της προθεσμίας που μνημονεύεται στο ανωτέρω άρθρο και είναι δυνατόν να παρατείνουν κατά 24 το πολύ μήνες τις προθεσμίες που αναφέρονται στο άρθρο 5 παράγραφος 5 και στο άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ.

8. Στις 9 Φεβρουαρίου 2004 η Επιτροπή εξέδωσε πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για την παραχώρηση στην Τσεχική Δημοκρατία, την Εσθονία, την Ουγγαρία, την Λετονία, την Λιθουανία, την Σλοβενία και την Σλοβακία προσωρινών παρεκκλίσεων από την οδηγία ΑΗΗΕ [1]. Σύμφωνα με την εν λόγω πρόταση στις παραπάνω προσχωρούσες χώρες θα χορηγηθούν παρατάσεις από 12 ως 24 μήνες στις προθεσμίες που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 και στο άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ.

[1] COM(2004)81 τελικό.

9. Στις 18 Φεβρουαρίου 2004 η Μάλτα ζήτησε με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο από την Επιτροπή παράταση κατά 36 μήνες των προθεσμιών που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 και στο άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ. Οι λόγοι που ανέφερε η Μάλτα αφορούν τις ελλείψεις ανακυκλωτικής υποδομής, τη χαμηλή κατανάλωση ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, τους περιορισμούς λόγω του γεγονότος ότι είναι μικρή και γεωγραφικά απομονωμένη χώρα με μικρή τοπική αγορά και μεγάλη πυκνότητα πληθυσμού με συναφή προβλήματα χωροταξίας, και το γεγονός ότι αποτελεί καθαρό εισαγωγέα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού.

10. Υπό το πρίσμα των λόγων που επικαλείται η Μάλτα όσον αφορά το αίτημά της για παρεκκλίσεις από το πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 και του άρθρου 7 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ, η Επιτροπή θεωρεί ότι η Μάλτα αδυνατεί να ανταποκριθεί στις απαιτήσεις των εν λόγω διατάξεων εντός των προθεσμιών που καθορίζονται στην οδηγία. Η Επιτροπή θεωρεί ότι είναι ενδεδειγμένο να δοθεί στην Μάλτα η δυνατότητα παράτασης των εν λόγω προθεσμιών το πολύ μέχρι 24 μήνες. Η παράταση κατά 24 μήνες ανταποκρίνεται επίσης στις προθεσμίες που χορηγήθηκαν στην Ελλάδα και την Ιρλανδία για τις ίδιες διατάξεις της οδηγίας ΑΗΗΕ, με βάση το άρθρο 17 παράγραφος 4 εδάφιο α) της υπόψη οδηγίας. Αντιστοιχεί επίσης στις παρατάσεις που πρότεινε η Επιτροπή για επτά άλλες προσχωρούσες χώρες όπως αναφέρθηκε παραπάνω. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η Μάλτα δεν επικαλέστηκε πρόσθετες συνθήκες που θα ήταν δυνατόν να δικαιολογήσουν περαιτέρω παρατάσεις των σχετικών προθεσμιών.

11. Η Μάλτα ζήτησε επίσης προσωρινή παρέκκλιση από την υποχρέωση δημιουργίας συστημάτων ξεχωριστής συλλογής σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η κατάσταση στη Μάλτα όσον αφορά την εφαρμογή της διάταξης αυτής δεν διαφέρει σημαντικά από αυτήν άλλων προσχωρουσών χωρών. Θεωρεί συνεπώς ότι οι λόγοι τους οποίους επικαλείται η Μάλτα, συμπεριλαμβανομένου και του γεγονότος ότι η Μάλτα δεν διαθέτει προς το παρόν σύστημα ξεχωριστής συλλογής ή το υψηλό κόστος δημιουργίας των εν λόγω συστημάτων, δεν δικαιολογούν καμία παράταση της προθεσμίας η οποία καθορίζεται στην εν λόγω διάταξη της οδηγίας.

12. Επιπλέον, η Μάλτα ζητά και μεταβατικές περιόδους για τις διατάξεις περί χρηματοδότησης των άρθρων 8 και 9 της οδηγίας ΑΗΗΕ. Η Επιτροπή σημειώνει τις πληροφορίες που υπέβαλλε η Μάλτα σχετικά με τις προετοιμασίες της για την εφαρμογή αυτών των διατάξεων. Ωστόσο, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν περιλαμβάνουν αιτιολογία για κάποια παράταση των προθεσμιών που καθορίζονται στις εν λόγω διατάξεις της οδηγίας. Οι παρεκκλίσεις αυτές δεν είναι δυνατόν να δικαιολογηθούν εξαιτίας καθυστερήσεων που σημειώθηκαν κατά την θέσπιση των εθνικών μέτρων τα οποία απαιτούνται για την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων.

13. Με επιστολές τους που φέρουν ημερομηνία 8 Μαρτίου 2004, η Κύπρος και η Πολωνία ζήτησαν παράταση κατά 24 μήνες των προθεσμιών που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 και στο άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας ΑΗΗΕ. Και οι δύο χώρες ανέφεραν ως λόγους τις ελλείψεις ανακυκλωτικής υποδομής και την χαμηλή πυκνότητα πληθυσμού. Η Πολωνία ανέφερε επίσης το υψηλό ποσοστό αγροτικών περιοχών της χώρας. Η Επιτροπή θεωρεί σκόπιμη την παραχώρηση των παρατάσεων που ζητήθηκαν για τους ίδιους λόγους που αναφέρθηκαν παραπάνω για την Μάλτα.

14. Η Επιτροπή προτείνει την έκδοση Απόφασης του Συμβουλίου με αντικείμενο την παραχώρηση για την Κύπρο, τη Μάλτα και την Πολωνία, σύμφωνα με το άρθρο 55 της Πράξης προσχώρησης, προσωρινών παρεκκλίσεων από τις διατάξεις του πρώτου εδαφίου του άρθρου 5 παράγραφος 5 και του άρθρου 7 παράγραφος 2 της οδηγίας αριθ. 2002/96/ΕΚ σχετικά με τα απόβλητα ειδών ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού. Οι προθεσμίες που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 και στο άρθρο 7 παράγραφος 2 θα παραταθούν κατά 24 μήνες.

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ με αντικείμενο την παραχώρηση για την Κύπρο, τη Μάλτα και την Πολωνία ορισμένων προσωρινών παρεκκλίσεων από τις διατάξεις της οδηγίας αριθ. 2002/96/ΕΚ σχετικά με τα απόβλητα ειδών ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την προσχώρηση της Τσεχικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Εσθονίας, της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Λετονίας, της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας, της Δημοκρατίας της Μάλτας, της Δημοκρατίας της Πολωνίας, της Δημοκρατίας της Σλοβενίας και της Σλοβακικής Δημοκρατίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και ιδίως το άρθρο 2 παράγραφος 3 της συνθήκης αυτής,

την πράξη που αφορά τους όρους προσχώρησης της Τσεχικής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Εσθονίας, της Κυπριακής Δημοκρατίας, της Δημοκρατίας της Λετονίας, της Δημοκρατίας της Λιθουανίας, της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας, της Δημοκρατίας της Μάλτας, της Δημοκρατίας της Πολωνίας, της Δημοκρατίας της Σλοβενίας και της Σλοβακικής Δημοκρατίας, αποκαλούμενη στη συνέχεια «Πράξη προσχώρησης του 2003», και ιδίως το άρθρο 55 της πράξης αυτής,

τα αιτήματα της Κύπρου, της Μάλτας και της Πολωνίας,

την πρόταση της Επιτροπής [2],

[2] ΕΕ C της ..., σ. ..

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Σύμφωνα με το πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 της οδηγίας αριθ. 2002/96/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Ιανουαρίου 2003, σχετικά με τα απόβλητα ειδών ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (ΑΗΗΕ) [3], τα κράτη μέλη οφείλουν, το αργότερο μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2006 να εξασφαλίσουν ξεχωριστή συλλογή τουλάχιστον τεσσάρων χιλιογράμμων κατά μέσον όρο ανά κάτοικο ανά έτος αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού από νοικοκυριά.

[3] EE L 37 της 13.2.2003, σ. 24

(2) Το άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας αριθ. 2002/96/ΕΚ θέτει ορισμένους ελάχιστους στόχους όσον αφορά την ανάκτηση αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού για την επαναχρησιμοποίηση και ανακύκλωση εξαρτημάτων, υλικού και ουσιών. Τα κράτη μέλη οφείλουν να εξασφαλίσουν την τήρηση των στόχων αυτών από τους παραγωγούς μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2006.

(3) Σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγραφος 1 της οδηγίας αριθ. 2002/96/ΕΚ, τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις τις αναγκαίες για τη συμμόρφωση προς την εν λόγω οδηγία μέχρι τις 13 Αυγούστου 2004. Ωστόσο, το άρθρο 17 παράγραφος 4 εδάφιο α) προβλέπει ότι η Ελλάδα και η Ιρλανδία, χώρες οι οποίες γενικά λόγω της ανεπαρκούς ανακυκλωτικής τους υποδομής, των γεωγραφικών τους συνθηκών, όπως τα πολυπληθή μικρά νησιά και οι αγροτικές και ορεινές περιοχές, της χαμηλής τους πυκνότητας πληθυσμού και του χαμηλού επιπέδου κατανάλωσης ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, δεν είναι σε θέση να επιτύχουν, είτε το στόχο συλλογής που αναφέρεται στο άρθρο 5 παράγραφος 5 πρώτο εδάφιο είτε τους στόχους ανάκτησης που αναφέρονται στο άρθρο 7 παράγραφος 2. οι χώρες αυτές σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 2 τρίτο εδάφιο της οδηγίας αριθ. 1999/31/ΕΚ του Συμβουλίου, της 26ης Απριλίου 1999, περί υγειονομικής ταφής των αποβλήτων [4], είναι δυνατόν να ζητήσουν παράταση της προθεσμίας που μνημονεύεται στο ανωτέρω άρθρο και είναι δυνατόν να παρατείνουν κατά 24 το πολύ μήνες τις προθεσμίες που αναφέρονται στο άρθρο 5 παράγραφος 5 και στο άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας 2002/96/ΕΚ.

[4] ΕΕ L 182, 16.7.1999, σ. 1. Οδηγία όπως έχει τροποποιηθεί με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1882/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 284 της 31.10.2003, σ. 1).

(4) Σύμφωνα με το άρθρο 55 της Πράξης Προσχώρησης του 2003, η Κύπρος, η Μάλτα και η Πολωνία ζήτησαν μεταβατικές περιόδους όσον αφορά τις προθεσμίες που καθορίζονται στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 και στο άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας 2002/96/ΕΚ. Η Μάλτα ανέφερε ως λόγους τις ελλείψεις ανακυκλωτικής υποδομής, τη χαμηλή κατανάλωση ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού, τους περιορισμούς λόγω του γεγονότος ότι είναι μικρή και γεωγραφικά απομονωμένη χώρα με μικρή τοπική αγορά και μεγάλη πυκνότητα πληθυσμού με συναφή προβλήματα χωροταξίας, και το γεγονός ότι αποτελεί καθαρό εισαγωγέα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού. Η Κύπρος και η Πολωνία ανέφεραν ως λόγους τις ελλείψεις ανακυκλωτικής υποδομής και την χαμηλή πυκνότητα πληθυσμού. Η Πολωνία ανέφερε επίσης το υψηλό ποσοστό αγροτικών περιοχών της χώρας.

(5) Οι λόγοι αυτοί δικαιολογούν την παράταση κατά 24 μήνες των προθεσμιών που αναφέρθηκαν παραπάνω για την Κύπρο, τη Μάλτα και την Πολωνία.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ

Άρθρο 1

Η Κύπρος, η Μάλτα και η Πολωνία έχουν τη δυνατότητα να παρατείνουν τις προθεσμίες που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο του άρθρου 5 παράγραφος 5 και το άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας αριθ. 2002/96/ΕΚ κατά 24 μήνες.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη και στην Κυπριακή Δημοκρατία, την Δημοκρατία της Μάλτας και την Δημοκρατία της Πολωνίας.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος