[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 6.7.2010

COM(2010)361 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Αξιολόγηση του Ευρωπαϊκού Έτους Διαπολιτισμικού Διαλόγου 2008

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Αξιολόγηση του Ευρωπαϊκού Έτους Διαπολιτισμικού Διαλόγου 2008

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Το 2008 ορίστηκε ως το Ευρωπαϊκό Έτος Διαπολιτισμικού Διαλόγου (στο εξής «EEΔΔ» ή «το Έτος») με την απόφαση αριθ. 1983/2006/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου[1].

Η παρούσα έκθεση παρουσιάζει τα συμπεράσματα και τις συστάσεις που προέκυψαν από την εξωτερική αξιολόγηση του Έτους που εκτελέστηκε από την ECOTEC Research and Consulting Limited καθώς και την απάντηση της Επιτροπής στα εν λόγω αποτελέσματα. Η αξιολόγηση υπάρχει στη διεύθυνση:

http://ec.europa.eu/dgs/education_culture/evalreports/index_en.htm#cultureHeader

ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ

Το Έτος αποτελούσε απάντηση στην αυξανόμενη πολιτισμική ποικιλομορφία της Ευρώπης, αποτέλεσμα της διεύρυνσης της ΕΕ, της κινητικότητας του εργατικού δυναμικού στην ενιαία αγορά, των παλαιών και νέων μεταναστευτικών ροών και της παγκοσμιοποίησης. Με αυτό επιδιώχθηκε να προβληθεί η αρχή ότι η πολιτισμική ποικιλομορφία της Ευρώπης αντιπροσωπεύει σημαντικό πλεονέκτημα και να δοθεί η ευκαιρία για συναγωγή διδαγμάτων από διάφορες πολιτισμικές εμπειρίες, τόσο υπεράνω των εθνικών συνόρων όσο και εντός κοινοτήτων.

Οι αξιολογητές έκαναν διάκριση μεταξύ τριών συνόλων στόχων για το Έτος:

Γενικοί στόχοι

- Επίδειξη διαπολιτισμικού διαλόγου (ή «ΔΠΔ»), τι είναι, πως λειτουργεί και γιατί

- Επίτευξη αντίκτυπου επί των απόψεων και στάσεων μεγάλου αριθμού ατόμων

- Επίτευξη αντίκτυπου στους υπευθύνους διαμόρφωσης πολιτικής

- Κινητοποίηση μιας βιώσιμης διαδικασίας δραστηριοτήτων σχετιζόμενων με τον διαπολιτισμικό διάλογο

- Προαγωγή ενός πλέον δομημένου διαλόγου με την κοινωνία των πολιτών

- Παροχή βοήθειας ώστε οι άνθρωποι που ζουν στην Ευρώπη να αποκτήσουν διαπολιτισμικές ικανότητες

Ειδικοί στόχοι

- Ευαισθητοποίηση ως προς την έννοια του διαπολιτισμικού διαλόγου μεταξύ του ευρέος κοινού, ειδικά μεταξύ των νέων

- Ευαισθητοποίηση ως προς τα χαρακτηριστικά των προγραμμάτων της ΕΕ που υποστηρίζουν τον διαπολιτισμικό διάλογο

- Εντοπισμός και διάδοση των βέλτιστων πρακτικών και της καινοτομίας

- Προβολή των τρόπων με τους οποίους η εκπαίδευση και τα μέσα ενημέρωσης δύνανται να βοηθήσουν στην ανάπτυξη αμοιβαίας κατανόησης μεταξύ πολιτισμών

Επιχειρησιακοί στόχοι

- Προαγωγή του διαπολιτισμικού διαλόγου μέσω εκδηλώσεων σε ευρωπαϊκή κλίμακα

- Προαγωγή των στόχων του Έτους σε εθνικό και περιφερειακό επίπεδο

- Διάδοση των βασικών μηνυμάτων ως προς τους στόχους του Έτους και τις βέλτιστες πρακτικές

- Αξιολόγηση και υποβολή έκθεσης αναφορικά με την προπαρασκευή του Έτους, την αποτελεσματικότητα και τον αντίκτυπο του

Για να επιτευχθούν οι εν λόγω στόχοι, διατέθηκε προϋπολογισμός 10 εκατομμυρίων ευρώ για τα ακόλουθα μέτρα:

- Εθνικά σχέδια, ένα ανά κράτος μέλος, έλαβαν συγχρηματοδότηση για δραστηριότητες σε εθνικό/ή περιφερειακό επίπεδο. Τα εν λόγω σχέδια τυπικά υλοποιήθηκαν από το Εθνικό Συντονιστικό Όργανο (ΕΣΟ) του Έτους σε κάθε χώρα. Ανάλογα με το μέγεθος κάθε χώρας διατέθηκαν επιχορηγήσεις ύψους κυμαινόμενου από 26.000 ευρώ για τη Μάλτα έως 252.000 ευρώ για τη Γερμανία.

- Τα ευρωπαϊκά πρωτοπόρα σχέδια επιλέχθηκαν κατόπιν ανοικτής πρόσκλησης υποβολής προτάσεων. Επτά σχέδια από τα 300 που υποβλήθηκαν έλαβαν συγχρηματοδότηση για διακρατικές δραστηριότητες ευαισθητοποίησης, όπου συμμετείχαν εταίροι από πέντε έως είκοσι δύο χώρες. Το μέσο ποσό επιχορήγησης ήταν 340.000 ευρώ.

- Μια ενημερωτική εκστρατεία σε κοινοτικό επίπεδο πραγματοποιήθηκε μέσω συνεργασίας με εξωτερικό ανάδοχο επικοινωνίας, συμπεριλαμβανομένου ενός ιστοχώρου και ενός προγράμματος εκδηλώσεων. Στο πλαίσιο της εκστρατείας αυτής, διατέθηκαν επίσης πόροι προς κάθε εθνικό όργανο συντονισμού για να χρησιμοποιήσει τις υπηρεσίες του εθνικού γραφείου του αναδόχου επικοινωνίας.

- Οι εκδηλώσεις έναρξης και λήξης του Έτους διοργανώθηκαν από την σλοβενική και τη γαλλική προεδρία της ΕΕ και έλαβαν συγχρηματοδότηση.

Επιπλέον, ο λογότυπος του Έτους και το ενημερωτικό υλικό διατέθηκαν δωρεάν σε οργανώσεις που επιθυμούσαν να θέσουν τις δραστηριότητές τους κάτω από το έμβλημα του Έτους.

Ο παρακάτω πίνακας συνοψίζει τον προϋπολογισμό που διατέθηκε με την απόφαση και τα ποσά που όντως χρησιμοποιήθηκαν.

Τύπος δραστηριότητας | Διάθεση προϋπολογισμού βάσει της απόφασης € | Χρησιμοποιηθείς προϋπολογισμός € | Ποσοστό % του προϋπολογισμού |

Εθνικά σχέδια | 3.000.000 | 2.993.830 | 30 |

Ευρωπαϊκά πρωτοπόρα σχέδια | 2.400.000 | 2.363.248 | 24 |

Εκδηλώσεις έναρξης και λήξης από τις προεδρίες της ΕΕ | 600.000 | 600.000 | 6 |

Ενημερωτική εκστρατεία, έρευνες και μελέτες σε κοινοτικό επίπεδο (εκ των οποίων, ενίσχυση για τις εθνικές επικοινωνιακές εκστρατείες) | 4.000.000 | 3.922.639 (1.254.033) | 40 (12) |

Σύνολο προϋπολογισμού του Έτους | 10.000.000 | 9.879.717 | 100 |

Εκτός της Επιτροπής, οι κυριότεροι παράγοντες που έλαβαν μέρος στην υλοποίηση των παραπάνω μέτρων ήταν το Εθνικό Συντονιστικό Όργανο που ορίστηκε σε κάθε κράτος μέλος (σε πολλές περιπτώσεις, επρόκειτο για το Υπουργείο Πολιτισμού), οι συντονιστές του ευρωπαϊκού πρωτοπόρου σχεδίου και οι εταίροι τους, ο εξωτερικός ανάδοχος για την ενημερωτική εκστρατεία και πολυάριθμοι φορείς της κοινωνίας των πολιτών.

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Μέθοδοι

Η αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια 15άμηνης περιόδου από τον Απρίλιο του 2008. Πέραν της εξέτασης των εγγράφων, οι αξιολογητές διεξήγαγαν πενήντα συνεντεύξεις με μέλη του προσωπικού της Επιτροπής, τον εξωτερικό ανάδοχο επικοινωνίας, συντονιστές του πρωτοπόρου ευρωπαϊκού σχεδίου, τα Εθνικά Συντονιστικά Όργανα, και τους φορείς της κοινωνίας των πολιτών, ενώ πραγματοποίησαν τέσσερις περιπτωσιολογικές μελέτες χωρών. Επίσης, πραγματοποιήθηκε έρευνα μεταξύ άμεσων συμμετεχόντων σε εκδηλώσεις του Έτους, χρήστες του λογότυπου του Έτους και των 1000 ενώσεων ή ατόμων που καταχωρήθηκαν στον ιστοχώρο ως «εταίροι του Έτους».

Οι αξιολογητές εξέτασαν τα ακόλουθα πέντε κριτήρια, γύρω από τα οποία έχει διαρθρωθεί επίσης η παρούσα έκθεση: καταλληλότητα· εξωτερική συνοχή, επάρκεια, αποτελεσματικότητα, βιωσιμότητα.

Τα συμπεράσματα των αξιολογητών

Η αξιολόγηση του Έτους ήταν πολύ θετική από διάφορες πλευρές. Το Έτος ταίριαζε με τις ανάγκες των ενδιαφερόμενων παραγόντων και με τις προκλήσεις που επισημάνθηκαν αναφορικά με την πολιτισμική ποικιλομορφία της Ευρώπης. Η διαχείριση των πόρων έγινε κατά τρόπο ικανοποιητικό, αποτέλεσμα εν μέρει μιας «διττής προσέγγισης», η οποία συνδύαζε μια ισχυρή επικοινωνιακή εκστρατεία σε ευρωπαϊκό επίπεδο και ένα μικρό αριθμό πρωτοπόρων σχεδίων με αποκεντρωμένες πρωτοβουλίες και ένα εθνικό σχέδιο ανά κράτος μέλος. Το Έτος πέτυχε αυξημένη γενική ευαισθητοποίηση σε θέματα ΔΠΔ μέσω μιας κρίσιμης μάζας εκδηλώσεων, κινητοποίησε επιτυχώς τους ενδιαφερόμενους παράγοντες και αποτέλεσε έναυσμα μεγάλου όγκου σχετικών δραστηριοτήτων που διοργανώθηκαν χωρίς άμεση χρηματοδότηση.

Περισσότερες αμφιβολίες εγέρθηκαν σχετικά με το βαθμό στον οποίο το Έτος ήταν σε θέση να έχει αντίκτυπο σε συμπεριφορές του ευρέος κοινού στον συγκεκριμένο πολύπλοκο τομέα. Η δέσμευση των ενδιαφερόμενων παραγόντων αναφορικά με το Έτος ήταν πολύ έντονη στον πολιτισμικό τομέα και σε κάποιο βαθμό στην εκπαίδευση, αλλά δεν κατόρθωσε να ανταποκριθεί ικανοποιητικά στο φιλόδοξο στόχο που αποτελούσε η διατομεακή κινητοποίηση. Η απουσία ευρύτερων διαρθρωτικών αλλαγών (στη διοίκηση, π.χ.) δημιουργεί αμφιβολίες ως προς την στερεότητα της βάσης για βιώσιμη δραστηριότητα συνέχισης του διαπολιτισμικού διαλόγου.

Τα σημεία αυτά παρουσιάζονται αναλυτικότερα παρακάτω.

Καταλληλότητα ως προς υπάρχοντα προβλήματα και τις ανάγκες των ενδιαφερομένων παραγόντων

Οι στόχοι του Έτους ήταν ενδεδειγμένοι ως προς τα διαπιστωμένα προβλήματα και τις ανάγκες των ενδιαφερόμενων παραγόντων. Η έντονη εμπλοκή της κοινωνίας των πολιτών, ειδικότερα της Πλατφόρμας του Ουράνιου Τόξου (καλούμενη τώρα Πλατφόρμα δομημένου διαλόγου για μια Διαπολιτισμική Ευρώπη[2]) στην προετοιμασία του Έτους τονίζεται ως γεγονός που συνέβαλε σ' αυτό τον ακριβή συνδυασμό αναγκών και στόχων. Οι ενδιαφερόμενοι παράγοντες μπόρεσαν να συνδέσουν εύκολα το Έτος με συγκεκριμένα εθνικά ζητήματα και αναγνώρισαν ρητά το ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ο διαπολιτισμικός διάλογος στην αντιμετώπιση των εν λόγω ζητημάτων.

Ο γενικός ορισμός των στόχων στην απόφαση παρέσχε την ευελιξία που χρειαζόταν τα επιμέρους κράτη μέλη για να προσαρμόσουν τις δραστηριότητες υλοποίησης στα δικά τους συγκεκριμένα πλαίσια, παραμένοντας συγχρόνως εντός ενός γενικού πλαισίου με κοινή κατανόηση του υπερκειμένου στόχου. Ορισμένοι ενδιαφερόμενοι παράγοντες ήταν της άποψης ότι ένα πλέον ακριβές, κεντρικά καθορισμένο σύνολο στοχευόμενων δραστηριοτήτων θα βοηθούσε στη διάρθρωση των προπαρασκευαστικών τους ενεργειών για την υλοποίηση του Έτους.

Συνοχή με υφιστάμενα προγράμματα και πολιτικές

Το Έτος παρουσίαζε συνοχή με υφιστάμενα προγράμματα και πολιτικές, σαφέστερα σε διεθνές και ευρωπαϊκό επίπεδο. Η έννοια της διαπολιτισμικότητας είναι παρούσα σε πολλούς τομείς ευρωπαϊκής και διεθνούς πολιτικής, έστω και αν δεν εκφράζεται πάντα ως συγκεκριμένη ανάγκη για διάλογο. Η σημασία της αλληλεπίδρασης μεταξύ πολιτισμών ως δύναμης προόδου είναι ευρέως αναγνωρισμένη και αντικατοπτρίζεται στις πολιτικές των Ηνωμένων Εθνών, του Συμβουλίου της Ευρώπης και του ΟΟΣΑ. Ιδιαίτερες συνέργειες υπήρξαν στις κοινές ενέργειες μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και του Συμβουλίου της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένου του σχεδίου Διαπολιτισμικών Πόλεων[3].

Σε επίπεδο επιχειρησιακού προγράμματος, ο διαπολιτισμικός διάλογος πέτυχε υψηλή προβολή, ακόμη και αν η κατανόηση του όρου ποικίλλει σε κάποιο βαθμό. Τα σχέδια χρηματοδοτήθηκαν μέσω προγραμμάτων που συμπεριελάμβαναν τη Νεολαία σε δράση, την Ευρώπη για τους πολίτες, τον Πολιτισμό και Διά Βίου Μάθηση.

Ο βαθμός στον οποίο το Έτος είχε συνοχή με εθνικές πολιτικές, αποδείχτηκε δυσκολότερο να αξιολογηθεί, εξαιτίας των ελάχιστων, αν υπήρχαν, χωρών που διέθεταν συγκεκριμένες, αναγνωρίσιμες, πολιτικές καθαυτό διαπολιτισμικού διαλόγου. Σε ορισμένες χώρες, διαπιστώθηκε η συμπληρωματικότητα μεταξύ του θεματολογίου του Έτους και των εθνικών πολιτικών, ενώ σε άλλες χώρες, οι εθνικές πολιτικές που ήταν σχετικές π.χ., με τη μη διάκριση ή τον πολιτισμό, θεωρήθηκαν τουλάχιστον μη αντιφατικές.

Αποδοτική χρήση πόρων

Ο προϋπολογισμός του Έτους δαπανήθηκε κατά τρόπο αποδοτικό.

Η διάκριση μεταξύ ευρωπαϊκών διακρατικών «πρωτοπόρων» σχεδίων και εθνικών σχεδίων κατέστησε δυνατό για το Έτος τον συνδυασμό των ωφελημάτων ενός βαθμού αποκέντρωσης (ένα εθνικό σχέδιο ανά κράτος μέλος με ευρωπαϊκή συγχρηματοδότηση) με δραστηριότητα σχεδίων που καλύπτουν ολόκληρη την ΕΕ διοχετευόμενη μέσω των επτά πρωτοπόρων σχεδίων. Αυτό αντικατόπτριζε την ανάγκη για δραστηριότητες διαπολιτισμικού διαλόγου μεταξύ όσο και εντός χωρών.

Ένα σχετικά μεγάλο μέρος του προϋπολογισμού (σχεδόν 40%) διατέθηκε σε περισσότερο κεντρικού χαρακτήρα επικοινωνιακές δραστηριότητες, με επικέντρωση στον ιστότοπο του Έτους. Ο εξωτερικός ανάδοχος συνεργάστηκε με την Επιτροπή για την υλοποίηση μιας εκστρατείας συντονισμένης σε κοινοτικό επίπεδο, αλλά επίσης διαρθρωμένης, στα κράτη μέλη, μέσω μιας κοινής γραφικής ταυτότητας, κοινών υλικών πληροφόρησης και ενός τομέα ιστότοπου διατεθειμένου για κάθε εθνική εκστρατεία. Οι χώρες μπορούσαν να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες του δικτύου εταίρων-μέσων ενημέρωσης του αναδόχου για την υποστήριξη του εθνικού τους σχεδίου διάδοσης.

Ορισμένοι ενδιαφερόμενοι παράγοντες θα προτιμούσαν να είχαν τον έλεγχο σημαντικότερων αποκεντρωμένων προϋπολογισμών για επικοινωνιακές δραστηριότητες, αλλά στις περισσότερες των περιπτώσεων η συνεργασία μεταξύ εθνικών συντονιστικών φορέων και του υπεργολάβου τοπικών μέσων ενημέρωσης αναφέρθηκε ότι λειτούργησε καλά.

Οι αξιολογητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι μια πλήρως αποκεντρωμένη προσέγγιση θα είχε οδηγήσει στο κίνδυνο μείωσης του αντίκτυπου της επικοινωνιακής εκστρατείας του Έτους και ότι η «διττή προσέγγιση» ήταν η πλέον ενδεδειγμένη, καθώς συνδυάζει την εκστρατεία σε ευρωπαϊκό επίπεδο και τα πρωτοπόρα σχέδια με ένα βαθμό αποκέντρωσης.

Από τα κράτη μέλη αναμενόταν να χρηματοδοτήσουν με δικούς τους όρους συμπληρωματικές δραστηριότητες πέραν του εθνικού σχεδίου ευρωπαϊκής συγχρηματοδότησης, όπου χρειαζόταν. Ο βαθμός στον οποίο διατέθηκε η εν λόγω χρηματοδότηση διακυμάνθηκε σε μεγάλο βαθμό, με ένα μικρό αριθμό χωρών να διαθέτουν εθνικό προϋπολογισμό πολλών εκατομμυρίων ευρώ για σχέδια και επικοινωνιακές δραστηριότητες και άλλες να μην έχουν διαθέσει χρηματοδότηση, αλλά πάντως να είναι σε θέση να συνεργαστούν με οργανισμούς εταίρους.

Αποτελεσματικότητα

Δραστηριότητες που χρηματοδοτήθηκαν τόσο από τον προϋπολογισμό του Έτους όσο και από τα κράτη μέλη με τη χρήση συμπληρωματικών πόρων, ταίριαζαν με τους στόχους του Έτους. Τα ευρωπαϊκά πρωτοπόρα σχέδια πέτυχαν συνεργασία μέσω εταιρικών σχέσεων σε μεγάλο αριθμό χωρών. Η δημιουργικότητα υπήρξε το κύριο μέσο προσέγγισης του κοινού και επομένως τα προϊόντα των σχεδίων περιελάμβαναν δίσκους cd, dvd και χρήση νέων χώρων στα μέσα ενημέρωσης. Η δραστηριότητα των εθνικών σχεδίων ήταν περισσότερο ποικίλη. Οι χώρες με σχετικά λιγότερη εμπειρία σε θέματα πολιτισμικής ποικιλίας στόχευσαν κυρίως στην ευαισθητοποίηση και στις εορταστικές εκδηλώσεις σχετικά με διάφορους πολιτισμούς. Τα κράτη μέλη με περισσότερο μακρά ιστορία υποδοχής μεταναστών και/ή μεγαλύτερη ικανότητα της κοινωνίας των πολιτών ή της κυβέρνησης να εκπονεί σχέδια επεδίωξαν κυρίως την παροχή ειδικών ευκαιριών για διάλογο και αξιοποίηση των υφιστάμενων δικτύων.

Ο ρόλος του εθνικού πλαισίου αποτελεί καθοριστικό παράγοντα για τη μέτρηση της αποτελεσματικότητας του Έτους. Τα πολύ διαφορετικά πολιτισμικά και δημογραφικά υπόβαθρα, οι διαφορετικοί βαθμοί των θεσμικών δομών και της δημόσιας διοίκησης, καθώς και της κοινωνίας των πολιτών, σημαίνουν ότι το σημείο εκκίνησης κάθε κράτους μέλους ήταν πολύ διαφορετικό. Οι αξιολογητές υπογράμμισαν τη σημαντική «απόσταση που διανύθηκε» κατά τη διάρκεια του Έτους από ορισμένα κράτη μέλη, το εθνικό πλαίσιο των οποίων έδειχνε ότι ο διαπολιτισμικός διάλογος ήταν σχετικά πρόσφατος, με λιγότερες διαθέσιμες δομές για την υποστήριξη της υλοποίησης.

Ένα μεγάλο μέρος της δραστηριότητας που έλαβε χώρα στη διάρκεια του Έτους δεν είχε άμεσα χρηματοδοτηθεί από το προϋπολογισμό του. Βάσει εκτιμήσεων που παρασχέθηκαν από τους εθνικούς συντονιστικούς φορείς, πραγματοποιήθηκαν 8.000 έως 10.000 δραστηριότητες, από τις οποίες περίπου οι μισές διοργανώθηκαν από τους ΕΣΦ με ένα στοιχείο δημόσιας χρηματοδότησης ενώ οι άλλες μισές ήταν εκτός του ελέγχου τους.

Ο υψηλός αριθμός εκδηλώσεων βοήθησε στη δημιουργία ενδιαφέροντος για τα μέσα ενημέρωσης και διευκόλυνε τη συνεργασία αυτών. Πάνω από 11.500 ρεπορτάζ αναφέρθηκαν στο Έτος. Η συνεργασία των μέσων ενημέρωσης των κρατών μελών συμπεριέλαβε από τις εθνικές τηλεοράσεις και εφημερίδες (τυπικά σε μικρότερα κράτη μέλη) μέχρι ειδικευμένες δημοσιεύσεις ή προγράμματα. Η χρήση του λογότυπου από σχετιζόμενες με το Έτος πρωτοβουλίες συνέβαλε επίσης στη βελτίωση της προβολής, με 2.700 κατ' εκτίμηση περιπτώσεις χρήσης. Ο ιστότοπος του Έτους, που περιελάμβανε έναν τομέα για κάθε κράτος μέλος, δέχτηκε 800.000 επισκέπτες και πάνω από 5 εκατομμύρια επισκέψεις σελίδας.

Εντοπίστηκαν τα ακόλουθα κυριότερα αποτελέσματα του Έτους:

- Αυξημένη γενική ευαισθητοποίηση. Το Έτος είχε εξαιρετική επιτυχία όσον αφορά την ευαισθητοποίηση στον διαπολιτισμικό διάλογο, πάνω απ' όλα μέσω των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών δραστηριοτήτων. Οι δραστηριότητες έδειξαν σε ένα αρκετά ευρύ ακροατήριο και ειδικά σε νέους, τους διάφορους τρόπους με τους οποίους ο διαπολιτισμικός διάλογος θα μπορούσε να συμβάλει σε ισχυρές οικονομίες και συνεκτικές κοινότητες. Η ανάδραση που προήλθε από άμεσα συμμετέχοντες σε εκδηλώσεις του Έτους ήταν θετική, υπογραμμίζοντας την «αναζωογόνηση» που μπορεί να προκύψει από τη συμμετοχή στις εν λόγω δραστηριότητες. Σχεδόν το 70% των αποκριθέντων δήλωσαν ότι η συμμετοχή τους θα μπορούσε να τους οδηγήσει στο να αντιμετωπίζουν τον ΔΠΔ κατά διαφορετικό τρόπο όταν αναπτύσσουν πολιτικές και στρατηγικές. Ο βαθμός στον οποίο το Έτος είχε αντίκτυπο στις συμπεριφορές απέναντι στον ΔΠΔ μεγάλου αριθμού ανθρώπων αποδείχτηκε πολύ δυσκολότερο να μετρηθεί.

- Η αυξημένη συμμετοχή και δέσμευση των ενδιαφερομένων παραγόντων ώθησε στη δημιουργία δεσμών μεταξύ διαφορετικών τομέων της κοινωνίας των πολιτών και της δημόσιας διοίκησης. Αυτό υπήρξε ιδιαίτερα επιτυχές στα κράτη μέλη που εστιάζουν την προσοχή τους στη συνεργασία ή στην οικοδόμηση πάνω σε υφιστάμενα δίκτυα ή σε ένα συγκεκριμένο τομέα, συχνά την εκπαίδευση. Οι καλλιτεχνικές και πολιτιστικές οργανώσεις κυριάρχησαν, με τον εκπαιδευτικό τομέα στη δεύτερη θέση. Άλλοι τομείς όπου θα αναμενόταν ότι ο ΔΠΔ θα αποτελούσε ένα σημαντικό θέμα, συγκεκριμένα ο αθλητισμός και οι θρησκείες και πεποιθήσεις, είχαν σχετικά λιγότερη συμμετοχή, τουλάχιστον στις περισσότερες χώρες. Ο αρχικός στόχος για ένα πλήρως διατομεακό Έτος αποδείχτηκε δύσκολο να υλοποιηθεί.

- Πολιτικές και προσεγγίσεις οι οποίες θεσπίζουν ή ενισχύουν μέτρα τα οποία ρητά λαμβάνουν υπόψη τον ΔΠΔ. Παραδείγματα υπάρχουν πάνω απ’ όλα στη σχολική εκπαίδευση και περιλαμβάνουν: αλλαγές στη διδασκαλία γλωσσών μεταρρύθμιση της σχολικής διδακτέας ύλης ώστε να συμπεριληφθούν διαπολιτισμικές δεξιότητες· πρωτοβουλίες επιμόρφωσης εκπαιδευτικών· και διάλογος με ευρύτερες σχολικές κοινότητες, συγκεκριμένα οικογένειες. Άλλα αποτελέσματα περιλαμβάνουν μια περισσότερο ολοκληρωμένη στρατηγική που να καλύπτει την εκπαίδευση, τη νεολαία, τον αθλητισμό και σε διάφορα κράτη μέλη τη συνέχιση χρηματοδοτικών μέσων που εγκαινιάστηκαν κατά τη διάρκεια του Έτους για την υποστήριξη πρωτοβουλιών του ΔΠΔ από καλλιτέχνες και επαγγελματίες του πολιτιστικού τομέα.

- Κατά την πορεία προς το Έτος, κάθε κράτος μέλος προετοίμασε μια εθνική στρατηγική[4], παρέχοντας το εθνικό πλαίσιο και προτεραιότητες και προσδιορίζοντας μια σειρά ενεργειών για τη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών και του επικοινωνιακού τομέα, ώστε να προσεγγιστούν οι νέοι και άλλες ομάδες-στόχοι. Η προπαρασκευή της εν λόγω στρατηγικής ήταν κάτι που έγινε για πρώτη φορά σε πολλές χώρες και αποδείχτηκε ιδιαίτερα χρήσιμη ενέργεια σε κράτη μέλη όπου ο διαπολιτισμικός διάλογος βρισκόταν σε χαμηλή θέση στην ημερήσια διάταξη της πολιτικής.

- Δομές. Στοιχεία ως προς αλλαγές στις δομές δεν διατίθενται ευρέως, αλλά ορισμένα ενδιαφέροντα παραδείγματα περιλαμβάνουν, νέες μονάδες ή οργανισμούς ΔΠΔ στο πλαίσιο δημόσιων διοικήσεων, διυπουργικές επιτροπές για τη διευκόλυνση της διατομεακής συνεργασίας, ομάδες εργασίας με βασικούς ενδιαφερόμενους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της κοινωνίας των πολιτών. Πρόοδος σημειώθηκε σε διάφορες χώρες όσον αφορά τη θέση σε κίνηση ενός περισσότερο δομημένου διαλόγου με την κοινωνία των πολιτών αλλά αυτό όχι σε όλα τα κράτη.

Βιωσιμότητα

Η ύπαρξη διαφορετικών εθνικών πλαισίων σημαίνει ότι εμφανίζεται μικτή εικόνα ως προς την πιθανότητα που έχουν να διαρκέσουν τα θετικά αποτελέσματα του Έτους. Σε ορισμένα κράτη μέλη, η κληρονομιά του Έτους περιλαμβάνει πολιτικές και δομές, τυπικά σε χώρες όπου το πλαίσιο του ΔΠΔ ή το σχέδιο δράσης προϋπήρχε του Έτους. Σε άλλες, τα αποτελέσματα του Έτους υπήρξαν συχνότερα άμεσος αντίκτυπος σε άτομα και επομένως είναι πιθανό να είναι βραχυπρόθεσμα. Η ισχυρότερη προοπτική για συνέχιση της δράσης βρίσκεται στον τομέα της σχολικής εκπαίδευσης· νέες πρωτοβουλίες επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, μεταρρύθμιση της διδακτέας ύλης και ευαισθητοποίηση βρίσκονται σταθερά στην ημερήσια διάταξη ορισμένων χωρών.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ένα σαφές αποτέλεσμα του Έτους ήταν η επίδειξη της σχέσης του ΔΠΔ με ευρεία δέσμη τομέων πολιτικής και αύξηση της κατανόησης της ανάγκης για συνοχή και συμπληρωματικότητα στους τομείς που περιλαμβάνουν διαπολιτισμικές πτυχές, στην εκπαίδευση των παιδιών των μεταναστών και σε ολοκληρωμένες πρωτοβουλίες πολιτικής σε επίπεδο πόλης. Πέραν του πολιτιστικού πεδίου, η ανάγκη για διαπολιτισμικό διάλογο και τα οφέλη που προκύπτουν από αυτόν τονίστηκαν σε πολιτικές που περιλαμβάνουν την εκπαίδευση, την απασχόληση, τη δικαιοσύνη και ασφάλεια, τις εξωτερικές σχέσεις και την περιφερειακή ανάπτυξη. Τα επίσημα και ανεπίσημα δίκτυα των υπευθύνων για τη διαμόρφωση πολιτικής που δημιουργήθηκαν μέσω αυτών των προσπαθειών είναι πιθανόν να αποδειχτούν μόνιμα, καθιστώντας πιθανότερη την παροχή βιώσιμης υποστήριξης για τον διαπολιτισμικό διάλογο σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Ένα σαφές μήνυμα είναι ότι η δραστηριότητα συνέχειας έχει ουσιώδη σημασία για να μη χαθεί η πρόοδος που επιτεύχθηκε στην διάρκεια του Έτους σε τοπικό, εθνικό ή ευρωπαϊκό επίπεδο. Ως προς αυτό, οι δύο κυριότερες συστάσεις που διατυπώθηκαν είναι να εξασφαλισθεί ότι το υλικό και οι εμπειρίες του Έτους συνεχίζουν να αξιοποιούνται και να διαδίδονται και ότι υπάρχει συνέχεια σε επίπεδο ΕΕ, μέσω χρηματοδοτικής ενίσχυσης και / ή ενός φόρουμ των ενδιαφερομένων κρατών μελών.

ΚΥΡΙΟΤΕΡΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ – ΣΧΟΛΙΑ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Οι αξιολογητές απηύθυναν ένδεκα συστάσεις προς την επιτροπή και έξι προς τα κράτη μέλη. Αυτές θα εξεταστούν σε συζήτηση με τα κράτη μέλη στη διάρκεια του δεύτερου εξαμήνου του 2010 σχετικά με τον ορισμό του επόμενου σχεδίου εργασίας για τον πολιτισμό, που θα ξεκινήσει από το 2011. Ένα από τα μέσα με τα οποία θα υλοποιηθεί το σχέδιο εργασίας είναι η συνεργασία μεταξύ κρατών μελών μέσω της ανοικτής μεθόδου συντονισμού (ομάδες εμπειρογνωμόνων), η σύγκριση εμπειριών και η διατύπωση προτάσεων πολιτικής για δράση σε ευρωπαϊκό και / ή εθνικό επίπεδο. Η συζήτηση του επόμενου σχεδίου εργασίας θα αποτελέσει την ευκαιρία να εντοπιστούν ποιες από τις παρακάτω συστάσεις μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά μέσω συνεργασίας του τύπου αυτού.

Υποστήριξη του διαλόγου με την κοινωνία των πολιτών

Παροχή συνεχιζόμενης υποστήριξης για δομημένο διάλογο με την κοινωνία των πολιτών, π.χ. μέσω πλατφορμών για παράδειγμα.

Το πρόγραμμα «πολιτισμός» προσφέρει υποστήριξη για τον συγκεκριμένο δομημένο διάλογο μέσω της πτυχής 2, «δομές υποστήριξης πολιτικής για το πολιτιστικό θεματολόγιο». Στο πλαίσιο αυτό, η πλατφόρμα για τη διαπολιτισμική Ευρώπη λαμβάνει τη στιγμή αυτή συνεισφορά για τα λειτουργικά της έξοδα. Αυτός ο τύπος διαλόγου σε υποψήφιες και δυνάμει υποψήφιες χώρες υποστηρίζεται από το μέσο προενταξιακής συνδρομής («διευκόλυνση κοινωνίας των πολιτών»).

Χρήση των παραχθέντων υλικών και των αποτελεσμάτων του Έτους

Ανάληψη διαβημάτων για τη διασφάλιση της συνεχιζόμενης και συστηματικής διάδοσης και αξιοποίησης των παραχθέντων υλικών και των αποτελεσμάτων του Έτους, παραδείγματος χάρη με την υποστήριξη της συνέχισης των κατάλληλων χαρακτηριστικών του ιστότοπου του EYID και αξιοποίηση της επιτυχίας τους φωτογραφικού διαγωνισμού «Πολιτισμοί στο δρόμο μου» μέσω του εντοπισμού ευκαιριών για τη χρήση των εικόνων σε σχέση με σειρά δραστηριοτήτων σε επίπεδο ΕΕ και σε εθνικό επίπεδο ανάλογα με την περίπτωση.

Ο ιστότοπος του Έτους παραμένει προσβάσιμος. Η μεταφορά ορισμένων από τα χαρακτηριστικά του στις ιστοσελίδες πολιτισμού και εκπαίδευσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής βρίσκεται σε εξέλιξη. Τα παραχθέντα υλικά (υλικό διδασκαλίας, dvd, εγχειρίδια κ.λπ.) τα οποία συγκεντρώθηκαν στο τμήμα «πόρων» του ιστότοπου του Έτους μεταφέρονται επίσης στις ιστοσελίδες πολιτισμού και εκπαίδευσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Οι εικόνες του διαγωνισμού «Πολιτισμοί στο δρόμο μου» έχουν ήδη χρησιμοποιηθεί σε διάφορες εκδόσεις της Επιτροπής και παραμένουν διαθέσιμες επίσης για χρήση από τα κράτη μέλη και τον τομέα πολιτισμού και θέματα σχετικά με τον ΔΠΔ.

Έρευνα αντικτύπου του διαπολιτισμικού διαλόγου στα σχολεία

Εξέταση ανάθεσης διεξαγωγής περαιτέρω έρευνας ιδιαίτερα ως προς τον αντίκτυπο του ΔΠΔ σε σχολεία, δεδομένης της έντονης επικέντρωσης στο θέμα αυτό κατά τη διάρκεια του Έτους και της πιθανότητας μακροπρόθεσμων αντικτύπων σε αριθμό χωρών.

Ο αντίκτυπος του ΔΠΔ στα σχολεία θα, εξεταστεί περαιτέρω στο πλαίσιο των διάφορων υποπρογραμμάτων του προγράμματος δια βίου μάθησης ή του προγράμματος πλαισίου για την έρευνα και ανάπτυξη.

Περαιτέρω εργασία στο χώρο της εκπαίδευσης

Ειδικότερα εξέταση μέτρων για τη διατήρηση της ώθησης που επιτεύχθηκε στο χώρο της εκπαίδευσης κατά τη διάρκεια του Έτους, παραδείγματος χάρη μέσω της προαγωγής και της διευκόλυνσης της μεταφοράς γνώσης στον τομέα της παιδαγωγικής του ΔΠΔ, της ανάπτυξης διδακτέας ύλης και της επιμόρφωσης εκπαιδευτικών.

Η συνεργασία μεταξύ κρατών μελών θα συνεχιστεί μέσω των εργασιών στις θεματικές προτεραιότητες που έχει θέσει το στρατηγικό πλαίσιο εκπαίδευσης και κατάρτισης 2020, ειδικότερα στο πλαίσιο των εργασιών για την υλοποίηση της σύστασης του 2006 για βασικές δεξιότητες στην διά βίου μάθηση. Η μεταφορά γνώσης μέσω δραστηριοτήτων μάθησης μεταξύ ισοτίμων βρίσκεται στο επίκεντρο της εν λόγω διαδικασίας. Η συνέχεια των συμπερασμάτων του Συμβουλίου του 2008 για τις διαπολιτισμικές δεξιότητες θα αποτελέσει σημαντικό στοιχείο της συνεργασίας των κρατών μελών.

Μεταφορά διδαγμάτων

Εξέταση τρόπων προαγωγής και παρακίνησης της μεταφοράς διδαγμάτων από Έτος μεταξύ κρατών μελών, μέσω ομάδων εργασίας σε επίπεδο ΕΕ συμπεριλαμβανομένων, π.χ, εκπροσώπων των κυβερνήσεων, της κοινωνίας των πολιτών και άλλων ενδιαφερόμενων παραγόντων.

Ομάδες εμπειρογνωμόνων στους τομείς εκπαίδευσης και πολιτισμού θα συνεχίσουν να συνεργάζονται μέσω της «ανοικτής μεθόδου συντονισμού» για την μάθηση μεταξύ ισοτίμων και τη διατύπωση συστάσεων πολιτικής, όπου ενδείκνυται. Η Επιτροπή θα διερευνήσει τρόπους διευκόλυνσης του διαλόγου μεταξύ όλων των ενδιαφερόμενων παραγόντων, π.χ. μέσω θεματικών σεμιναρίων.

Παρακολούθηση και αναφορά προόδου

Εγκατάσταση ενός πλαισίου παρακολούθησης και αναφοράς που θα επιτρέπει την καταγραφή της προόδου στον ΔΠΔ στα κράτη μέλη, παραδείγματος χάρη μέσω υφιστάμενων διαδικασιών παρακολούθησης και αναφοράς στους τομείς εκπαίδευσης και ενσωμάτωσης των μεταναστών.

Στον τομέα της εκπαίδευσης, η Επιτροπή προτίθεται να εξετάσει περαιτέρω την από μέρους της παρακολούθηση του χάσματος σχολικών αποτελεσμάτων μεταξύ μεταναστών και ντόπιων μαθητών, ακολουθώντας την πρόσκληση του Συμβουλίου εκπαίδευσης, νεολαίας και πολιτισμού της 26ης Νοεμβρίου 2009.

Ενίσχυση κοινοτικών προγραμμάτων

Εξέταση της ενίσχυσης της πτυχής ΔΠΔ στα κοινοτικά προγράμματα μέσω της διαδικασίας ετήσιων προσκλήσεων υποβολής προτάσεων για την καλύτερη υποστήριξη της συγχρηματοδότησης θεματικών σχεδίων, ειδικότερα εκείνων που δίνουν έμφαση στην συνεργασία μεταξύ εκπαίδευσης, πολιτισμού και νεολαίας αφενός και δημόσιων υπηρεσιών και / ή ενεργού ιδιότητας του πολίτη, αφετέρου.

Η δυνατότητα στοχευμένης υποστήριξης της διατομεακής συνεργασίας μέσω κοινοτικών προγραμμάτων θα διερευνηθεί περαιτέρω στη διάρκεια του 2010 κατά τη δημόσια διαβούλευση για την επόμενη γενιά προγραμμάτων.

Συνεργασία ανά τους τομείς πολιτικής

Συνεργασία με άλλες υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ( εντός και εκτός της ΓΔ EAC), συμπεριλαμβανομένων των τομέων νεολαίας, δια βίου μάθησης, απασχόλησης και εκπαίδευσης για να εξασφαλιστεί ότι ο ΔΠΔ παίρνει επιχειρησιακή μορφή κατά τρόπο περισσότερο εμφανή και συστηματικό στα προγράμματα της ΕΕ και της διάθεσης σε άλλες υπηρεσίες της Επιτροπής των διδαγμάτων από το σχεδιασμό και την υλοποίηση του Έτους.

Η διαβούλευση κατά το 2010 και ο επακόλουθος σχεδιασμός προτάσεων της Επιτροπής για την επόμενη γενιά κοινοτικών προγραμμάτων θα διερευνήσουν τρόπους με τους οποίους η προτεραιότητα για τον διαπολιτισμικό διάλογο μπορεί να καταστεί σαφέστερα επιχειρησιακή, παραδείγματος χάρη μέσω ενός συνεπέστερου ορισμού.

Συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς

Συνέχιση της συνεργασίας με βασικούς διεθνείς οργανισμούς, ιδιαίτερα το Συμβούλιο της Ευρώπης και την UEFA, οικοδομώντας πάνω στις σημερινές υπάρχουσες στρατηγικές εταιρικές σχέσεις.

Η συνεργασία με βασικούς διεθνείς οργανισμούς συνεχίζεται, ιδιαίτερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένου του σχεδίου «διαπολιτισμικές πόλεις» και στο πλαίσιο της συνεργασίας με τις χώρες του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Γειτονίας και μεταξύ αυτών.

Συμπερίληψη λιγότερο προβεβλημένων τομέων

Εξέταση τρόπων βελτίωσης της προόδου σε ορισμένους τομείς οι οποίοι στερήθηκαν προβολής κατά τη διάρκεια του Έτους – αθλητισμός, λιγότερο ευνοημένες κοινότητες και δημόσιες υπηρεσίες – συμπεριλαμβανομένου του εντοπισμού κατάλληλων εταίρων στην κυβέρνηση και στην κοινωνία των πολιτών με τους οποίους θα υπάρξει συνεργασία.

Η Επιτροπή θα διερευνήσει τους τρόπους με τους οποίους, σε μελλοντικές πρωτοβουλίες θα υπάρξει στενότερη συμμετοχή τομέων με ελλιπή εκπροσώπηση, συμπεριλαμβανομένης της μεταφοράς διδαγμάτων μεταξύ τομέων στο πλαίσιο της επόμενης γενιάς κοινοτικών προγραμμάτων.

Διδάγματα για μελλοντικά ευρωπαϊκά Έτη

Ενόψει μελλοντικών ευρωπαϊκών Ετών, θα πρέπει να εξεταστούν υπόψη τα εξής:

- Ο τρόπος με τον οποίο ένας συστηματικός τριετής κύκλος Ευρωπαϊκών Ετών θα μπορούσε να ενσωματωθεί στη διαδικασία (προπαρασκευή-υλοποίηση-συνέχεια), για τη διασφάλιση του μέγιστου επιπέδου ετοιμότητας και ώθησης.

- Ο τρόπος κατά τον οποίο οι στόχοι των μελλοντικών ετών θα μπορούσαν να γίνουν περισσότερο μετρήσιμοι.

Τα διδάγματα από την προπαρασκευή και την υλοποίηση του Έτους γνωστοποιήθηκαν και σε άλλες σχετικές υπηρεσίες της Επιτροπής, συγκεκριμένα ΓΔ Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων, η οποία συντονίζει το ευρωπαϊκό έτος 2010 για την καταπολέμηση της φτώχειας και του κοινωνικού αποκλεισμού και την ΓΔ Επικοινωνίας που συντονίζει το ευρωπαϊκό έτος 2011 για τον εθελοντισμό.

Οι αξιολογητές διατύπωσαν επίσης έξι συστάσεις προς τα κράτη μέλη, δεδομένου ότι η κυρία αρμοδιότητα για πολλές από τις πολιτικές εμπίπτει σε εθνικό, ή σε ορισμένες περιπτώσεις περιφερειακό και τοπικό, επίπεδο. Οι εν λόγω συστάσεις προτείνουν για κάθε κράτος μέλος:

- να αναπτύξει ένα εθνικό σχέδιο δράσης για τον ΔΠΔ, υποστηριζόμενο από μια βάση στοιχείων έρευνας και από στατιστικές·

- εκπονήσει κατευθυντήριες γραμμές που θα βοηθήσουν στη διαμόρφωση στρατηγικών ΔΠΔ σε τομείς όπως ο αθλητισμός, οι δημόσιες υπηρεσίες και η ενεργή ιδιότητα του πολίτη·

- να λάβει καλύτερα υπόψη τον ΔΠΔ σε διάφορους τομείς, συμπεριλαμβανομένου του σχεδιασμού και της παροχής δημόσιων υπηρεσιών, ώστε να προαχθεί η συνοχή της κοινότητας και η κοινωνική ένταξη·

- να βοηθήσει στην αύξηση της δυνατότητας των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών για ΔΠΔ, ειδικά στις περιπτώσεις όπου η βάση ΜΚΟ είναι αδύναμη, ιδίως χαρτογραφώντας τον τομέα, αναπτύσσοντας δίκτυα και παρέχοντας κατάρτιση·

- να συμβάλει σε επίπεδο ΕΕ, σε φόρουμ και ομάδες εργασίας που μοιράζονται γνώσεις, να καθοδηγήσει την ανάπτυξη πολιτικής και να αναβαθμίσει τα χαρακτηριστικά του ΔΠΔ στη διαμόρφωση πολιτικής σε επίπεδο εθνικό και ΕΕ·

- να εξετάσει τη θέσπιση εθνικού συστήματος παρακολούθησης και ανασκόπησης της προόδου στον ΔΠΔ, μαζί με τους κατάλληλους δείκτες.

ΤΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Η Επιτροπή συμφωνεί με την γενική αξιολόγηση του Έτους από τους αξιολογητές. Το Έτος σημείωσε μεγάλη επιτυχία όσον αφορά την ευαισθητοποίηση σε θέματα ΔΠΔ, συγκεκριμένα μεταξύ των υπευθύνων διαμόρφωσης πολιτικής και την κινητοποίηση των ενδιαφερομένων παραγόντων, ιδιαίτερα στον καλλιτεχνικό και πολιτιστικό τομέα. Ο αντίκτυπός του στις συμπεριφορές ως προς τον ΔΠΔ αποδείχτηκε δυσκολότερο να μετρηθεί, δεδομένου του πολύ μεγαλύτερου χρονικού διαστήματος που απαιτείται για να επέλθουν βαθύτερες κοινωνικές αλλαγές και του πολύπλοκου συνόλου παραγόντων που επηρεάζουν τις συμπεριφορές αυτές.

Η συνέχεια που θα δοθεί στο Έτος απαιτεί τις συνδυασμένες προσπάθειες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, άλλων θεσμικών οργάνων της ΕΕ, των μελών και της κοινωνίας των πολιτών. Η Επιτροπή θα δώσει προτεραιότητα στις συστάσεις των αξιολογητών που εκτίθενται στο κεφάλαιο τέσσερα παραπάνω και θα επικεντρώσει τις ενέργειες της για τη συνέχεια στα εξής:

- Ενθάρρυνση της συνεργασίας και της μεταφοράς διδαγμάτων μεταξύ κρατών μελών και μεταξύ εμπειρογνωμόνων σε διάφορους τομείς πολιτικής σχετικούς, με τον ΔΠΔ. Η ανοικτή μέθοδος συντονισμού θα αποτελέσει ένα κύριο μέσο γι' αυτό τον τύπο συνεργασίας και για τη χρήση των αποτελεσμάτων και των παραχθέντων υλικών του Έτους. Τα διδάγματα θα μοιραστούν επίσης άλλοι τομείς οι οποίοι είχαν ελλιπή εκπροσώπηση στο Έτος. Σχέδια όπως διαπολιτισμικές πόλεις, κοινή πρωτοβουλία με το Συμβούλιο της Ευρώπης ή το προτεινόμενο δίκτυο εμπειρογνωμόνων μελετών για τους Ρομ αποτελούν ευκαιρίες ενδυνάμωσης αυτής ακριβώς της μεταφοράς διδαγμάτων και συνεργασίας.

- Παροχή χρηματοδοτικής υποστήριξης σε σχέδια και πρωτοβουλίες σχετικά με τον διαπολιτισμικό διάλογο. Η προπαρασκευή της επόμενης γενιάς προγραμμάτων της ΕΕ θα αποτελέσει την ευκαιρία για ευρεία διαβούλευση αναφορικά με τις επιλογές για υποστήριξη του ΔΠΔ, συμπεριλαμβανομένης και της ενίσχυσης για συνεργασία μεταξύ τομέων πολιτικής. Η Επιτροπή θα επιδιώξει επίσης να διασφαλίσει ότι η προτεραιότητα που δίνεται στον ΔΠΔ σε ορισμένα προγράμματα καθίσταται σαφώς επιχειρησιακή.

- Συνέχιση της εργασίας στον εκπαιδευτικό τομέα, όπου οι πρωτοβουλίες πάνω σε βασικές δεξιότητες π.χ. για τη διά βίου μάθηση και την κατάρτιση εκπαιδευτικών, συνδέονται στενά με τον ΔΠΔ.

Οι συστάσεις που έχουν διατυπωθεί θα βοηθήσουν ώστε να εξασφαλιστεί ότι ο ΔΠΔ παραμένει σε υψηλή θέση στην ημερήσια διάταξη της πολιτικής της ΕΕ. Η προαγωγή της πολιτιστικής πολυμορφίας και του διαπολιτισμικού διαλόγου αποτελεί έναν από τους στρατηγικούς στόχους της ευρωπαϊκής ημερήσιας διάταξης για τον πολιτισμό και οι από κοινού προσπάθειες για την επίτευξή του από μέρους των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, των κρατών μελών και της κοινωνίας των πολιτών θα συνεχιστούν. Η αυξημένη ευαισθητοποίηση και κατανόηση της ανάγκης για συνεπή διατομεακή προσέγγιση, που ήταν αποτέλεσμα του Έτους αποτελεί μια υγιή βάση επί της οποίας μπορεί να βασιστεί περαιτέρω συνεργασία για την επίτευξη του εν λόγω στόχου.

[1] ΕΕ L 412/44 της 30ης Δεκεμβρίου 2006

[2] http://www.intercultural-europe.org/

[3] http://www.coe.int/t/dg4/cultureheritage/culture/Cities/Default_en.asp

[4] http://ec.europa.eu/culture/archive/dialogue/strategies_en.html