[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 24.5.2006

COM(2006) 234 τελικό

2005/0042 (COD)

Τροποποιημένη πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη θέσπιση προγράμματος κοινοτικής δράσης στον τομέα της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών για την περίοδο 2007-2013

Προσαρμογή με βάση τη συμφωνία της 17ης Μαΐου 2006 για το χρηματοδοτικό πλαίσιο 2007-2013

(υποβλήθηκε από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 250 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

I. Εισαγωγή

Στις 6 Απριλίου 2005 η Επιτροπή πρότεινε ευρύ και φιλόδοξο πρόγραμμα σχετικά με την υγεία και την προστασία των καταναλωτών για την περίοδο 2007-2013[1] με βάση εκτιμώμενο προϋπολογισμό ύψους 1.203 εκατ. € (από τα οποία τα 969 εκατ. € προορίζονταν για την υγεία). Η πρόταση αυτή προέβλεπε σημαντική αύξηση των ενεργειών που αναλαμβάνονται από την Κοινότητα για την υγεία, από τρεις σε έξι άξονες δράσης, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι διασυνοριακές προκλήσεις στον τομέα της υγείας και να ικανοποιηθούν οι προσδοκίες των ενδιαφερομένων.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στις 16 Μαρτίου 2006, στη γνώμη του σε πρώτη ανάγνωση σχετικά με το τμήμα του προγράμματος που αφορούσε την υγεία, συμφώνησε με τους στόχους και τις κύριες ενέργειες που είχε προτείνει η Επιτροπή, επισήμανε την προτίμησή του για ένα ξεχωριστό πρόγραμμα υγείας, διεύρυνε περαιτέρω το πεδίο εφαρμογής της προτεινόμενης δράσης για την υγεία και ζήτησε προϋπολογισμό ύψους 1.500 εκατ. €.

Ωστόσο, κατόπιν της διοργανικής συμφωνίας για το κοινοτικό χρηματοδοτικό πλαίσιο 2007-2013, ο τελικός προϋπολογισμός για τη δράση στον τομέα της υγείας ορίστηκε στα 365,6 εκατ. €, δηλαδή σχεδόν στο 1/3 του προϋπολογισμού που προβλεπόταν αρχικά στην πρόταση που ενέκρινε η Επιτροπή τον Απρίλιο του 2005.

Δεδομένου αυτού του περιορισμού των πόρων, πρέπει να ακολουθηθεί πιο στοχοθετημένη προσέγγιση για την κοινοτική δράση στον τομέα της υγείας. Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή προτείνει να επικεντρωθεί εκ νέου το πεδίο εφαρμογής του προγράμματος σε τρεις γενικούς στόχους: να βελτιωθεί η ασφάλεια της υγείας των πολιτών· να προωθηθεί η υγεία, ώστε να βελτιωθεί η ευημερία και η αλληλεγγύη· και, τέλος, να αποκτηθούν και να διαδοθούν γνώσεις σχετικά με την υγεία. Θα καταρτίζονται μέτρα προτεραιότητας σε ετήσια βάση, έτσι ώστε να παρέχεται η δυνατότητα στο πρόγραμμα να εστιάζει τους πόρους του σε ελάχιστους προσεκτικά επιλεγμένους τομείς, οι οποίοι θα είναι προσαρμοσμένοι στο πολιτικό πλαίσιο και τις αναδυόμενες ανάγκες.

Αυτός είναι ο στόχος της παρούσας τροποποιημένης πρότασης, η οποία αντικαθιστά την αρχική πρόταση της Επιτροπής του Απριλίου του 2005 όσον αφορά τη δράση για την υγεία. Η Επιτροπή, υποβάλλοντας ξεχωριστή πρόταση μόνο για την υγεία, ανταποκρίνεται θετικά στην προσέγγιση που προωθήθηκε από το Κοινοβούλιο και την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή όσον αφορά τη διαίρεση της πρότασής της σε δύο μέρη. Η προστασία των καταναλωτών αποτελεί αντικείμενο ξεχωριστής πρότασης.

Αυτή η τροποποιημένη πρόταση ευθυγραμμίζει σαφέστερα τη μελλοντική δράση που θα αναληφθεί στον τομέα της υγείας με τους γενικούς κοινοτικούς στόχους για ευημερία, αλληλεγγύη και ασφάλεια. Επιπλέον, αποβλέπει στην περαιτέρω αξιοποίηση των συνεργειών με άλλες πολιτικές, όπως επισημάνθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Στην παρούσα τροποποιημένη πρόταση ενσωματώνονται, στο μέτρο του δυνατού, οι ανησυχίες του Κοινοβουλίου σχετικά με καίρια ζητήματα στρατηγικής, όπως η ανάγκη να προωθηθεί η υγιής γήρανση, να εξαλειφθούν οι ανισότητες που παρουσιάζονται σε όλη την ΕΕ όσον αφορά την υγεία, να ληφθούν υπόψη ζητήματα υγείας με γνώμονα το φύλο και να στραφεί η προσοχή σε διασυνοριακά ζητήματα.

Ωστόσο, με βάση τους δημοσιονομικούς περιορισμούς, η παρούσα τροποποιημένη πρόταση δεν περιλαμβάνει ειδικό άξονα δράσης για την αντιμετώπιση μεμονωμένων ασθενειών (όπως στην αρχική πρόταση της Επιτροπής, η οποία ενισχύθηκε περαιτέρω από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο). Αντ’ αυτού, δεδομένων των περιορισμένων πόρων, η Επιτροπή αποβλέπει στη μείωση του βάρους των ασθενειών, στρέφοντας τη δράση της στους σημαντικότερους καθοριστικούς παράγοντες για την υγεία. Παρόλα αυτά, σε περιπτώσεις όπου υπάρχει σημαντική προστιθέμενη αξία σε ενέργειες που αναλαμβάνονται σε κοινοτικό επίπεδο σχετικά με συγκεκριμένη ασθένεια (π.χ. σπάνιες ασθένειες ή ψυχικές ασθένειες), θεσπίζονται διατάξεις στο πλαίσιο των σχετικών στόχων της τροποποιημένης πρότασης.

Επιπροσθέτως, η δράση για τη συνεργασία μεταξύ των συστημάτων υγείας (ξεχωριστός άξονας στην αρχική πρόταση της Επιτροπής) ευθυγραμμίστηκε σημαντικά και ενσωματώθηκε και στους τρεις στόχους κοινοτικής δράσης στον τομέα της υγείας οι οποίοι περιγράφονται αναλυτικότερα παρακάτω.

II. Η υγιής κοινωνία θεμέλιος λίθος για την ευημερία, την αλληλεγγύη και την ασφάλεια

Η βελτίωση της υγείας είναι από μόνη της σημαντική. Συμβάλλει όμως σημαντικά και στην αντιμετώπιση σειράς νευραλγικών προκλήσεων με τις οποίες καλείται να αναμετρηθεί η Ευρώπη, όπως η γήρανση του πληθυσμού, οι απειλές κατά της ασφάλειας ή η έλλειψη εργατικού δυναμικού. Η βελτίωση της υγείας είναι απαραίτητη για την επίτευξη των γενικών κοινοτικών στόχων, οι οποίοι ορίστηκαν με σκοπό την αντιμετώπιση τέτοιων προβλημάτων. Λόγω της φύσης της, η υγεία μπορεί να συμβάλει στην αξιοποίηση όλου του δυναμικού της Ευρώπης όσον αφορά την ευημερία, την αλληλεγγύη και την ασφάλεια.

Ως προς την ευημερία, η υγεία του πληθυσμού συνιστά καίριο παράγοντα της παραγωγικότητας και της ανάπτυξης. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τόνισε ότι η προώθηση της υγείας αποτελεί σημαντικό συστατικό για τη μακροπρόθεσμη οικονομική μεγέθυνση και την κοινωνική πρόνοια[2]. Οι αποτελεσματικότερες πολιτικές για την υγεία θα έχουν ως αποτέλεσμα οι ευρωπαίοι πολίτες να ζουν περισσότερο και να έχουν καλύτερη υγεία, κάτι που θα συμβάλει σημαντικά στη μείωση των συχνών απουσιών από την εργασία και στον περιορισμό της πρόωρης συνταξιοδότησης. Η Επιτροπή, στις ετήσιες εκθέσεις της προς το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, τόνισε ότι η αύξηση των ετών υγιούς ζωής είναι καθοριστική για την προσέλκυση ατόμων στην απασχόληση[3] και ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να αντέξει την έξοδο ατόμων από την αγορά εργασίας σε ηλικία πενήντα ετών[4]. Η κακή κατάσταση της υγείας είναι από τις κυριότερες αιτίες της πρόωρης συνταξιοδότησης και της μείωσης της παραγωγικότητας. Για το λόγο αυτό, η αύξηση της διάρκειας υγιούς ζωής των πολιτών είναι σημαντική για την υλοποίηση της ατζέντας της Λισαβόνας. Σε αυτό το πλαίσιο και σύμφωνα με τη γνώμη του Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση, η παρούσα τροποποιημένη πρόταση εστιάζεται ακόμη περισσότερο στην υγιή γήρανση, καθώς και στη δυνατότητα της υγείας να συμβάλει στην προώθηση της ανάπτυξης.

Ως προς την αλληλεγγύη, για να επιτευχθεί ο κοινοτικός στόχος της συνεκτικότερης Ευρώπης απαιτείται να μειωθούν οι μεγαλύτερες ανισότητες στην ΕΕ όσον αφορά το προσδόκιμο ζωής, την κατάσταση της υγείας και την πρόσβαση σε υψηλής ποιότητας υπηρεσίες υγείας. Αυτό αποτυπώνεται σε αξιοσημείωτες διαφορές στην ΕΕ όχι μόνο όσον αφορά την ποιότητα ζωής αλλά και την παραγωγικότητα, τη συμμετοχή στην αγορά εργασίας και την ηλικία αποχώρησης από το εργατικό δυναμικό λόγω αναπηρίας. Οι ανισότητες στον τομέα της υγείας συνοδεύονται από ανισότητες σε επίπεδο ευημερίας. Μια Ευρώπη αλληλεγγύης δεν μπορεί να παραβλέπει αυτές τις ανισότητες. Η τροποποιημένη πρόταση, ανταποκρινόμενη στη γνώμη του Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση, εστιάζεται περισσότερο στην εξάλειψη των ανισοτήτων στην υγεία και, επίσης, προβλέπει την ανάληψη δράσης με σκοπό τη βελτίωση της αλληλεγγύης μεταξύ των συστημάτων υγείας, προσαρμόζοντάς την, ωστόσο, στους δημοσιονομικούς περιορισμούς.

Τέλος, ως προς την ασφάλεια, οι πρόσφατες εξελίξεις στο θέμα της γρίπης των πτηνών και οι διογκούμενες ανησυχίες σχετικά με το ενδεχόμενο πανδημίας γρίπης μάς υπενθυμίζουν την επιτακτική ανάγκη να επισπευσθούν οι προσπάθειες για την προστασία των πολιτών μας έναντι των διασυνοριακών απειλών κατά της υγείας. Η βελτίωση της ασφάλειας απαιτεί την ανάπτυξη ικανοτήτων σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο ώστε να αντιμετωπισθούν οι καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας με συντονισμένο και αποτελεσματικό τρόπο, παράλληλα με το σεβασμό της προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των κοινών αξιών του Ευρωπαϊκού Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων. Οι πολίτες και οι ενδιαφερόμενοι αναμένουν από την ΕΕ να εξασφαλίσει ταχεία και αποτελεσματική παροχή βοήθειας προς τα κράτη μέλη για την αντιμετώπιση πιθανής πανδημίας και άλλων σοβαρών απειλών κατά της υγείας. Η ΕΕ δεν είναι δυνατόν να μην αναλάβει δράση όταν διακυβεύεται η ασφάλεια των πολιτών της. Για το λόγο αυτό, η τροποποιημένη πρόταση εξακολουθεί να δίνει έμφαση στο συγκεκριμένο ζήτημα και, γενικώς, διατηρεί το πεδίο δράσης που προβλεπόταν στην αρχική πρόταση. Η δράση που θα αναληφθεί στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος θα είναι συμπληρωματική προς το έργο του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (βλ. παρακάτω).

ΙΙΙ. Στόχοι του προγράμματος

Το πρόγραμμα θα επιδιώξει τρεις γενικούς στόχους, που ευθυγραμμίζονται με τους γενικούς στόχους της Κοινότητας:

1. Αποτελεσματικότερη ασφάλεια της υγείας των πολιτών

2. Προώθηση της υγείας, ώστε να βελτιωθεί η ευημερία και η αλληλεγγύη

3. Απόκτηση και διάδοση γνώσεων σχετικά με την υγεία

Η επίτευξη αυτών των στόχων απαιτεί στενή συνεργασία και αρραγείς συνέργειες με άλλες πολιτικές. Η ενσωμάτωση των προβληματισμών σχετικά με την υγεία σε άλλες πολιτικές και η αξιοποίηση της δυνατότητας κοινής δράσης ενισχύονται στην παρούσα τροποποιημένη πρόταση με βάση τη γνώμη του Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση.

1. Αποτελεσματικότερη ασφάλεια της υγείας των πολιτών

1.1. Προστασία των πολιτών από τις απειλές κατά της υγείας

Οι κοινοτικοί στρατηγικοί στόχοι για την περίοδο 2005-2009[5] τονίζουν τη σημασία της αντιμετώπισης των απειλών κατά της υγείας και της ασφάλειας των πολιτών σε επίπεδο ΕΕ (συμπεριλαμβανομένης της βιοτρομοκρατίας). Τα διδάγματα που αντλήθηκαν από τις απειλές κατά της υγείας σε παγκόσμιο επίπεδο και οι πρόσφατες εξελίξεις στο θέμα της γρίπης των πτηνών αποδεικνύουν την ανάγκη μεγαλύτερης ικανότητας της ΕΕ να αντιμετωπίζει τις διασυνοριακές απειλές. Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων (ΕΚΠΕΝ)[6] , που δημιουργήθηκε το 2004 για να αναλύει, να αξιολογεί και να παρέχει συμβουλές σχετικά με τους κινδύνους που συνεπάγονται οι μεταδοτικές ασθένειες, ήταν καθοριστικό βήμα προς το σκοπό αυτό.

Η δράση που θα αναλαμβάνεται στο πλαίσιο του προγράμματος θα καλύπτει τον εντοπισμό των απειλών που εκφεύγουν του πεδίου αρμοδιοτήτων του ΕΚΠΕΝ, όπως οι απειλές που συνιστούν οι φυσικοί και χημικοί παράγοντες. Επιπλέον, θα υποστηρίζονται ενέργειες που θα συμβάλουν στην περαιτέρω εφαρμογή της οδηγίας για τη δημιουργία κοινοτικού δικτύου επιδημιολογικής παρακολούθησης[7]. Το πρόγραμμα θα στηρίζει επίσης το σχεδιασμό πολιτικών εμβολιασμού και τη δημιουργία ευρωπαϊκών εργαστηρίων αναφοράς για σπάνιους παθογόνους παράγοντες ή για παθογόνους παράγοντες υψηλής επικινδυνότητας.

Η παρακολούθηση παρέχει απλώς τις πληροφορίες που είναι απαραίτητες στην Κοινότητα προκειμένου αυτή να αποφασίσει τα αναγκαία μέτρα. Η ΕΕ, για να προστατεύσει τους πολίτες, χρειάζεται τεχνική και επιχειρησιακή ικανότητα έτσι ώστε να προετοιμαστεί και να αντιδράσει έναντι των απειλών κατά της υγείας (εντός ή εκτός ΕΕ). Ως εκ τούτου, το πρόγραμμα θα στηρίξει την ανάπτυξη της ικανότητας της ΕΕ να συντονίζει την εκάστοτε αντίδραση σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Αυτό θα συμβάλει στη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα των εθνικών διαρθρώσεων που είναι επιφορτισμένες με την ανάληψη δράσης για την καλύτερη διαχείριση των κινδύνων και τον αποδοτικότερο προγραμματισμό όσον αφορά τις περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας· θα διευκολύνει το συντονισμό των ενεργειών σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας· θα βελτιώσει την προετοιμασία για την αντιμετώπιση τέτοιων περιπτώσεων· και, τέλος, θα διευκολύνει τη δικτύωση και την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών. Το πρόγραμμα θα βοηθήσει περαιτέρω τα κράτη μέλη να αναπτύξουν δική τους υποδομή, ικανότητα και μεθόδους συντονισμού που απαιτούνται για την αντιμετώπιση μιας απειλής.

1.2. Αποτελεσματικότερη ασφάλεια της υγείας των πολιτών

Οι πολίτες έρχονται αντιμέτωποι με πολλές και ποικίλες απειλές κατά της ασφάλειάς τους, πέραν των πιθανών πανδημιών. Η συχνότητα των περιστατικών και των νοσοκομειακών λοιμώξεων που μπορούν να αποφευχθούν εγείρει ανησυχίες για την ασφάλεια των ασθενών στην ΕΕ. Το βάρος των σχετιζόμενων με τραυματισμούς και ατυχήματα ασθενειών οι οποίες μπορούν να αποφευχθούν πρέπει επίσης να αντιμετωπιστεί. Η ΕΕ μπορεί να συμπληρώσει τα εθνικά μέτρα που λαμβάνονται στον τομέα αυτό, ευαισθητοποιώντας, εντείνοντας την ανταλλαγή γνώσεων και συμβάλλοντας στην εκπόνηση υλικού καθοδήγησης.

Επιπροσθέτως, η ΕΕ μπορεί να διαδραματίσει καίριο ρόλο στον εντοπισμό των κινδύνων για την υγεία (π.χ. εκείνων που σχετίζονται με την έκθεση σε χημικές ουσίες που περιέχονται σε ένα προϊόν) και στην αξιολόγηση του πιθανού αντικτύπου τους. Τέλος, η ΕΕ υπέχει σημαντική υποχρέωση δυνάμει της Συνθήκης: να θέτει υψηλές προδιαγραφές ποιότητας και ασφάλειας όσον αφορά τα όργανα και τις ουσίες ανθρώπινης προέλευσης για ιατρική χρήση. Ως εκ τούτου, το πρόγραμμα θα στηρίξει την εφαρμογή κοινοτικής νομοθεσίας σχετικά με το αίμα, τους ιστούς και τα κύτταρα και θα διευκολύνει την εκτέλεση των διεθνών υγειονομικών κανονισμών.

Η παρούσα τροποποιημένη πρόταση λαμβάνει υπόψη το αίτημα του Κοινοβουλίου προς την Επιτροπή με το οποίο την καλεί να αντιμετωπίζει τις σοβαρές διασυνοριακές απειλές κατά της υγείας ως ζήτημα προτεραιότητας, να συντονίζει εκ του σύνεγγυς το έργο που συντελείται στο πλαίσιο του προγράμματος με το έργο του ΕΚΠΕΝ και, τέλος, να λάβει δράση για την πρόληψη των τραυματισμών και για τα όργανα.

2. Προώθηση της υγείας, ώστε να βελτιωθεί η ευημερία και η αλληλεγγύη

2.1. Ενίσχυση της υγιούς και ενεργητικής γήρανσης και άμβλυνση των ανισοτήτων

Ο πληθυσμός της Ευρώπης γηράσκει και το ποσοστό των εργαζομένων μειώνεται. Δεδομένων αυτών, η κύρια πρόκληση είναι να εξασφαλιστεί ότι ο πληθυσμός θα γηράσκει διατηρώντας την υγεία του. «Όσο περισσότερο διάστημα είναι οι άνθρωποι σε θέση να απολαμβάνουν καλή υγεία, τόσο περισσότερο μπορούν να παραμένουν ενεργοί και να εργάζονται»[8] . Η ΕΕ πρέπει να ενθαρρύνει μέτρα πολιτικής για την υγιή και ενεργητική γήρανση, όπως προβλέπεται στο κοινοτικό πρόγραμμα της Λισαβόνας[9]. Όπως επισημαίνεται στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, τα κράτη μέλη πρέπει να μειώσουν τα υψηλά ποσοστά των ατόμων που είναι ανενεργά λόγω της κακής κατάστασης της υγείας τους[10]. Ορισμένα κράτη μέλη προβλέπουν υγειονομικά μέτρα στα σχέδια της Λισαβόνας που συντάσσουν, όχι μόνο με σκοπό την ενίσχυση του εργατικού δυναμικού τους[11] , αλλά και τη βελτίωση των δημόσιων οικονομικών. Αναμφισβήτητα ένας γηράσκων πληθυσμός με κακή κατάσταση υγείας μπορεί να διογκώσει τους προϋπολογισμούς της ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, αλλά έχει αποδειχθεί ότι η βελτιωμένη υγεία του πληθυσμού μπορεί να μειώσει σημαντικά τις προβλεπόμενες αυξήσεις των δαπανών. Τέλος, η αντιμετώπιση του γηράσκοντος πληθυσμού συνεπάγεται επίσης ότι θα ακολουθηθεί για την υγεία μια προσέγγιση κύκλου ζωής, η οποία θα εστιάζεται επαρκώς στους νέους.

Η παρούσα τροποποιημένη πρόταση λαμβάνει υπόψη, αφενός, το αίτημα του Κοινοβουλίου για την ανάληψη δράσης με σκοπό την αύξηση των ετών υγιούς ζωής (που συνιστά διαρθρωτικό δείκτη), ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι της Λισαβόνας με την πρόληψη ασθενειών και την προώθηση της υγιούς γήρανσης και, αφετέρου, το αίτημά του για την ενασχόληση με την υγεία των παιδιών.

Η υγεία του πληθυσμού και η πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας υψηλής ποιότητας ποικίλλει σημαντικά σε επίπεδο κρατών μελών και περιφερειών. Επιπροσθέτως, η κακή κατάσταση της υγείας του πληθυσμού συνεπάγεται χαμηλότερη παραγωγικότητα και συμμετοχή στην αγορά εργασίας. Ως εκ τούτου, ο πληθυσμός με κακή κατάσταση υγείας επηρεάζει αρνητικά την οικονομική μεγέθυνση και το χάσμα που διαπιστώνεται στην υγεία τροφοδοτεί το χάσμα στον οικονομικό τομέα. Για το λόγο αυτό, τα κράτη μέλη και οι περιφέρειες των οποίων ο πληθυσμός έχει σχετικά κακή κατάσταση υγείας (σε σύγκριση με τον μέσο όρο της ΕΕ) αναμένουν από την ΕΕ να επιδείξει αλληλεγγύη και να τους βοηθήσει να βελτιώσουν την ικανότητά τους σε θέματα υγείας. Η περιφερειακή πολιτική της ΕΕ μπορεί να στηρίξει τις επενδύσεις στις υποδομές υγείας σε περιφέρειες σύγκλισης, καθώς και στο ανθρώπινο δυναμικό σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτό το πρόγραμμα θα ενθαρρύνει επίσης τα κράτη μέλη να επενδύσουν στον τομέα της υγείας σε συνεργασία με άλλες πολιτικές.

Το πρόγραμμα αυτό, ανταποκρινόμενο στη γνώμη του Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση, προτείνει δράση με σκοπό να εντοπιστούν οι αιτίες των ανισοτήτων εντός και μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά την υγεία, με ιδιαίτερη έμφαση στην κατάσταση που επικρατεί στα νέα κράτη μέλη. Επιπλέον, το πρόγραμμα θα ενθαρρύνει την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών για την αντιμετώπιση αυτών των ανισοτήτων. Για το λόγο αυτό, η παρούσα τροποποιημένη πρόταση λαμβάνει πλήρως υπόψη τα αιτήματα του Κοινοβουλίου σύμφωνα με τα οποία η ανάληψη δράσης σχετικά με τις ανισότητες του τομέα της υγείας πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα του προγράμματος και θα επιδιώξει να συμβάλει στη γεφύρωση του χάσματος που διαπιστώνεται στον τομέα της υγείας σε όλη την ΕΕ.

Επιπλέον, η τροποποιημένη πρόταση λαμβάνει υπόψη το αίτημα του Κοινοβουλίου για την εστίαση του προγράμματος σε διασυνοριακά ζητήματα. Θα αναζητηθούν συνέργειες και συμπληρωματικά μέτρα στα διασυνοριακά σχέδια που σχετίζονται με την υγεία, στο πλαίσιο του στόχου εδαφικής συνεργασίας της περιφερειακής πολιτικής. Το πρόγραμμα θα εντείνει τη συνεργασία μεταξύ των συστημάτων υγείας για μια σειρά διογκούμενων διασυνοριακών θεμάτων, όπως η κινητικότητα των ασθενών και των επαγγελματιών του τομέα της υγείας.

2.2. Προώθηση υγιέστερου τρόπου ζωής με έμφαση στους καθοριστικούς παράγοντες της υγείας

Οι καθοριστικοί παράγοντες της υγείας, όπως η διατροφή και η κατανάλωση οινοπνεύματος, καπνού και ναρκωτικών, καθώς και η ποιότητα του κοινωνικού και του φυσικού περιβάλλοντος, επηρεάζουν σημαντικά την υγεία του πληθυσμού. Η ανάληψη δράσης σε αυτούς τους τομείς είναι σημαντική προκειμένου να βελτιωθεί η υγεία και η ευεξία και να προληφθούν ο πρόωρος θάνατος και η αναπηρία. Ειδικότερα, το αυξανόμενο βάρος, σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ, των συνδεόμενων με τον τρόπο ζωής και τα διάφορα είδη εθισμού ασθενειών οι οποίες μπορούν να αποφευχθούν απαιτεί δράση σε κοινοτικό επίπεδο για να διευκολυνθεί η συνεργασία, η ανταλλαγή ορθών πρακτικών και η λήψη συμπληρωματικών εθνικών μέτρων.

Ως εκ τούτου, η προώθηση της καλής υγείας απαιτεί την ενασχόληση με τους παράγοντες που καθορίζουν τον τρόπο ζωής (π.χ. τη διατροφή, τη σωματική δραστηριότητα και τη σεξουαλική υγεία) και τα διάφορα είδη εθισμού (π.χ. κάπνισμα, αλκοολισμός, τοξικομανία) που βλάπτουν την υγεία, καθώς και ευρύτερους κοινωνικοοικονομικούς και περιβαλλοντικούς καθοριστικούς παράγοντες για την υγεία.

Η παρούσα πρόταση λαμβάνει υπόψη τη στήριξη του Κοινοβουλίου για την ανάληψη κοινοτικής δράσης με στόχο την προώθηση της υγείας και την πρόληψη. Προβλέπει δράση που θα είναι εστιασμένη στους καθοριστικούς παράγοντες του τρόπου ζωής και σε καθοριστικούς παράγοντες που σχετίζονται με τα διάφορα είδη εθισμού.

Δεδομένων των δημοσιονομικών περιορισμών, ο ξεχωριστός άξονας «ασθένειες» που περιλαμβανόταν στην αρχική πρόταση της Επιτροπής έπρεπε να απαλειφθεί. Ωστόσο, η εξέταση των σημαντικότερων καθοριστικών παραγόντων για την υγεία θα περιορίσει το βάρος που συνιστούν οι ασθένειες. Η δράση για υγιή διατροφή, π.χ., μπορεί να περιορίσει τις καρδιακές παθήσεις, και η δράση για τη σεξουαλική υγεία μπορεί να συμβάλει στην καταπολέμηση του HIV/AIDS.

3. Απόκτηση και διάδοση γνώσεων σχετικά με την υγεία

3.1. Ανταλλαγή γνώσεων και βέλτιστων πρακτικών

Κρίνεται ιδιαίτερα σκόπιμη η ανταλλαγή γνώσεων και βέλτιστων πρακτικών σε ευρεία σειρά θεμάτων σχετικών με την υγεία. Το Κοινοβούλιο έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη ανάληψης κοινοτικής δράσης ώστε να υπάρξει προστιθέμενη αξία και εστίαση σε διασυνοριακά θέματα. Σε αυτό το πλαίσιο, η ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών θα επικεντρωθεί σε ζητήματα στα οποία η Κοινότητα μπορεί να παράσχει πραγματική προστιθέμενη αξία, φέρνοντας σε επαφή εμπειρογνώμονες από διάφορες χώρες, όπως στην περίπτωση των σπάνιων ασθενειών, ή σε διασυνοριακά ζητήματα σχετικά με τη συνεργασία μεταξύ των συστημάτων υγείας. Θα περιλαμβάνει επίσης οριζόντια θέματα που επισημαίνονται στη γνώμη του Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση, όπως οι παράμετροι της υγείας που σχετίζονται με το φύλο ή η υγεία των παιδιών. Τέλος, θα καλυφθούν και άλλα καίρια ζητήματα κοινού ενδιαφέροντος για όλα τα κράτη μέλη, όπως η ψυχική υγεία. Η ανταλλαγή γνώσεων και βέλτιστων πρακτικών θα συμπληρώνει τα εθνικά μέτρα και θα δίνει τη δυνατότητα στα κράτη μέλη να επωφελούνται από λύσεις που σχεδιάζονται σε άλλα σημεία της ΕΕ. Πριν από αυτή την ανταλλαγή γνώσεων ενδέχεται να χρειαστεί η συλλογή πληροφοριών.

Για το λόγο αυτό, η παρούσα τροποποιημένη πρόταση συνυπολογίζει το αίτημα του Κοινοβουλίου να αναληφθεί δράση ιδίως όσον αφορά τις παραμέτρους της υγείας που σχετίζεται με το φύλο, καθώς και την υγεία των παιδιών (που δεν προβλέπεται ειδικά στο παράρτημα 2 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής). Επιπλέον, εξετάζει το αίτημα του Κοινοβουλίου σύμφωνα με το οποίο η Κοινότητα πρέπει να εστιαστεί σε διασυνοριακά ζητήματα προστιθέμενης αξίας σχετικά με την υγεία, όπως η κινητικότητα των ασθενών.

3.2. Συγκέντρωση, ανάλυση και διάδοση πληροφοριών σχετικά με την υγεία

Η δημιουργία κατάλληλης βάσης πληροφοριών για την υγεία είναι σημαντική για τη διαμόρφωση πολιτικής στον τομέα της υγείας βάσει εξακριβωμένων στοιχείων. Επιπροσθέτως, οι ενδιαφερόμενοι και οι αρμόδιοι για τη χάραξη πολιτικής βασίζονται στην ΕΕ για τη λήψη συγκρίσιμων, αξιόπιστων και επικαιροποιημένων πληροφοριών για την υγεία. Η απόκτηση και η διάδοση γνώσεων σχετικά με την υγεία συνεπάγεται τη διεύρυνση των εργασιών που πραγματοποιούνται ήδη με σκοπό την ανάπτυξη συστήματος παρακολούθησης της υγείας στην ΕΕ, το οποίο θα τροφοδοτεί όλες τις δραστηριότητες στον τομέα της υγείας, χρησιμοποιώντας το κοινοτικό στατιστικό πρόγραμμα στο μέτρο που είναι απαραίτητο.

Όπως υποστηρίχθηκε στη γνώμη του Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση, θα εξακολουθήσουν να καταβάλλονται προσπάθειες στο πλαίσιο του προγράμματος με σκοπό την ανάπτυξη δεικτών και άλλων εργαλείων, καθώς και να συλλέγονται δεδομένα και πληροφορίες ως βάση για τη χάραξη πολιτικής. Επιπλέον, όπως αναφερόταν στην αρχική πρόταση της Επιτροπής, το πρόγραμμα θα εστιάζεται διαρκώς περισσότερο στην παροχή ανάλυσης και στη διάδοση πληροφοριών στους πολίτες με τρόπο φιλικό προς το χρήστη, όπως η δικτυακή πύλη για την υγεία. Η μεγαλύτερη έμφαση που θα δοθεί στην επικοινωνία με τους πολίτες θα στηρίξει επίσης τις προσπάθειες να έρθει η Ευρώπη –και η ευρωπαϊκή πολιτική για την υγεία– πιο κοντά στους πολίτες της.

IV. Εφαρμογή του προγράμματος

Η παρούσα τροποποιημένη πρόταση διατηρεί τα εργαλεία και τις βασικές εκτελεστικές διατάξεις της αρχικής πρότασης της Επιτροπής που υποβλήθηκε τον Απρίλιο του 2005 και υιοθετεί σειρά τροπολογιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, οι οποίες αναλύουν περαιτέρω την αρχική πρόταση και της προσδίδουν περισσότερη διαφάνεια.

Στο πλαίσιο των αρχών για τη βελτίωση της νομοθεσίας, θα καταβληθούν ιδιαίτερες προσπάθειες για να εξασφαλιστεί συνοχή πολιτικής μεταξύ της παρούσας πράξης και άλλων κοινοτικών προγραμμάτων. Το πρόγραμμα, όπως ζητήθηκε από το Κοινοβούλιο στη γνώμη του σε πρώτη ανάγνωση, θα εντείνει τις συνέργειες με άλλες κοινοτικές πολιτικές και προγράμματα, όπως η περιφερειακή ανάπτυξη και τα διαρθρωτικά ταμεία, το κοινοτικό στατιστικό πρόγραμμα, η κοινοτική στρατηγική για την υγεία και την ασφάλεια στο χώρο εργασίας, η στρατηγική για την αειφόρο ανάπτυξη, τα προγράμματα-πλαίσια για την έρευνα και η ατζέντα της Λισαβόνας. Επιπλέον, θα επιδιώξει, όπου είναι εφικτό, κοινές ενέργειες με άλλες πολιτικές.

Η συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών στη διαμόρφωση της πολιτικής για την υγεία θα προωθηθεί. Σημαντικές πρωτοβουλίες στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος θα λαμβάνουν πλήρως υπόψη τις διαβουλεύσεις με τους ενδιαφερομένους. Οι πολιτικές για την υγεία θα χαράζονται σε συνεργασία με τους πολίτες και τους ενδιαφερόμενους φορείς, π.χ. με την παροχή στήριξης για την ανάπτυξη οργανισμών που θα εκπροσωπούν τα συμφέροντα των ασθενών ή οι οποίοι θα προωθούν τα θέματα υγείας.

Όπως ζητήθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, δίνεται μεγαλύτερη έμφαση στην τακτική υποβολή στοιχείων σχετικά με τα κυριότερα αποτελέσματα του προγράμματος στα υπόλοιπα όργανα, καθώς και στην προσεκτική αξιολόγηση του αντικτύπου μελλοντικών πρωτοβουλιών. Επιπροσθέτως, η Επιτροπή ανταποκρίθηκε στο αίτημα του Κοινοβουλίου σύμφωνα με το οποίο το σχέδιο απόφασης θα ορίζει σαφή κριτήρια όσον αφορά τις επιλέξιμες για βασικές επιδοτήσεις ΜΚΟ. Αυτό προσδίδει μεγαλύτερη διαφάνεια στο κείμενο, σύμφωνα με τις αρχές για τη βελτίωση της νομοθεσίας. Ωστόσο, με βάση τους δημοσιονομικούς περιορισμούς, η παρούσα τροποποιημένη πρόταση μειώνει το μέγιστο ποσοστό βασικής χρηματοδότησης για εξαιρετικές περιπτώσεις από 95% (όπως στην αρχική πρόταση της Επιτροπής, η οποία υιοθετήθηκε από το Κοινοβούλιο) σε 80%.

Ο υφιστάμενος εκτελεστικός οργανισμός, ο οποίος συστάθηκε για το πρόγραμμα δημόσιας υγείας, θα πρέπει να συμβάλει στην υλοποίηση του προτεινόμενου νέου προγράμματος για την υγεία. Ο εν λόγω οργανισμός, για να βελτιώσει τη σχέση κόστους-αποτελεσματικότητας και να αξιοποιήσει τις οικονομίες κλίμακας, θα πρέπει επίσης να συμβάλει στην υλοποίηση του προγράμματος για τους καταναλωτές, καθώς και στην εφαρμογή μέτρων κατάρτισης στον τομέα της ασφάλειας των τροφίμων. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή εξετάζει το ενδεχόμενο να τροποποιήσει ανάλογα την απόφαση που εξέδωσε στις 15 Δεκεμβρίου 2004 για την ίδρυση του εκτελεστικού οργανισμού.

Το ισχύον πρόγραμμα δημόσιας υγείας δίνει μεγάλη έμφαση στη συγχρηματοδότηση διασυνοριακής δράσης μέσω της επιδότησης σχεδίων. Η Επιτροπή προτείνει το μελλοντικό πρόγραμμα να μειώσει το μέγεθος της συγχρηματοδότησης σχεδίων και να εστιαστεί περισσότερο στις προσκλήσεις υποβολής προσφορών, με σκοπό να μεγιστοποιηθεί η αποδοτικότητα, η αποτελεσματικότητα και η προστιθέμενη αξία των ενεργειών που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος, και ως μέσο για να εξασφαλιστεί ότι οι πόροι διατίθενται σαφώς σε ανάγκες σχετικές με τους στόχους του προγράμματος.

Τέλος, το εν λόγω πρόγραμμα αναπτύσσεται στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής για την υγεία, η οποία θα υποβληθεί από την Επιτροπή το 2007. Το πρόγραμμα καλύπτει κυρίως τις ενέργειες που απαιτούν δημοσιονομικούς πόρους. Η μελλοντική στρατηγική θα συνενώσει, σε συγκεντρωτικό πλαίσιο, το ευρύ φάσμα κοινοτικών ενεργειών για την υγεία και θα καθορίσει στόχους και προτεραιότητες. Καίρια ζητήματα, όπως η ενσωμάτωση των προβληματισμών για την υγεία σε άλλες πολιτικές, η εξάλειψη των ανισοτήτων στον τομέα της υγείας και η αντιμετώπιση διεθνών θεμάτων, θα αναπτυχθούν περαιτέρω στη στρατηγική.

2005/0042 A (COD)

Τροποποιημένη πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη θέσπιση δεύτερου [12] προγράμματος κοινοτικής δράσης στον τομέα της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών για την περίοδο 2007-2013 (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο τα άρθρα 152 και 153,[13]

την πρόταση της Επιτροπής[14],

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[15],

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών[16],

Ενεργώντας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 251 της Συνθήκης[17],

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. Η Κοινότητα μπορεί να συμβάλει στην προστασία της υγείας και της ασφάλειας και των οικονομικών συμφερόντων των πολιτών μέσω της ανάληψης ενεργειών στον τομέα στους τομείς της δημόσιας υγείας και της προστασίας των καταναλωτών [18]. Πρέπει να εξασφαλίζεται υψηλό επίπεδο προστασίας της υγείας κατά τον καθορισμό και την εφαρμογή όλων των κοινοτικών πολιτικών και δραστηριοτήτων. Βάσει του άρθρου 152 της Συνθήκης, η Κοινότητα καλείται να διαδραματίσει ενεργό ρόλο με τη λήψη μέτρων που δεν μπορούν να ληφθούν από τα κράτη μέλη, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας. Η Κοινότητα σέβεται πλήρως τα προνόμια των κρατών μελών περί την οργάνωση και την παροχή υπηρεσιών υγείας και ιατρικής μέριμνας. [19]

2. Ο τομέας της υγείας χαρακτηρίζεται αφενός από το σημαντικό δυναμικό του για οικονομική αύξηση, καινοτομία και δυναμισμό και αφετέρου από τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει από την άποψη της οικονομικής και κοινωνικής αειφορίας και αποτελεσματικότητας των συστημάτων υγειονομικής μέριμνας, μεταξύ άλλων λόγω της γήρανσης του πληθυσμού και των προόδων που σημειώνει η ιατρική.[20]

3. Το πρόγραμμα κοινοτικής δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας (2003-2008) ήταν το πρώτο ολοκληρωμένο πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Κοινότητας στον τομέα αυτό και έχει ήδη προσφέρει πολλά σημαντικά επιτεύγματα και βελτιώσεις.[21]

4. Υπάρχουν πολλές σοβαρές διασυνοριακές απειλές για την υγεία που είναι πιθανόν να λάβουν παγκόσμια διάσταση και εμφανίζονται νέες που απαιτούν περαιτέρω κοινοτική δράση. Η Κοινότητα πρέπει να αντιμετωπίσει τις σοβαρές διασυνοριακές απειλές για την υγεία ως ζήτημα προτεραιότητας. Η παρακολούθηση, η έγκαιρη προειδοποίηση και η καταπολέμηση σοβαρών απειλών της υγείας απαιτούν ικανότητα εκ μέρους της Κοινότητας να απαντά συντονισμένα και αποτελεσματικά.[22]

5. Σύμφωνα με την έκθεση της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας (ΠΟΥ) σχετικά με την υγεία στην Ευρώπη 2005, οι πιο σημαντικές αιτίες της επιβάρυνσης από νόσους στην περιοχή, σε έτη ζωής υπολογιζόμενα σε συνάρτηση με τις επιβαρύνσεις που επιφέρει η ασθένεια στην υγεία (DALYs), είναι οι μη μεταδοτικές ασθένειες (NCDs – 77% του συνόλου), τα εξωτερικά αίτια τραυματισμών και δηλητηρίασης (14%) και οι μεταδοτικές ασθένειες (9%). Επτά κύριες παθήσεις –ισχαιμική καρδιοπάθεια, μονοπολική καταθλιπτική διαταραχή, εγκεφαλική αγγειακή νόσος, διαταραχές από τη χρήση οινοπνεύματος, χρόνια πνευμονική νόσος, καρκίνος του πνεύμονα και τραυματισμοί από ατυχήματα οδικής κυκλοφορίας– αντιστοιχούν στο 34% των DALYs στην περιοχή. Επτά κύριοι παράγοντες κινδύνου –κάπνισμα, οινόπνευμα, υπέρταση, υψηλό ποσοστό χοληστερόλης, υπερβολικό βάρος, μικρή κατανάλωση φρούτων και λαχανικών και έλλειψη σωματικής άσκησης– ισοδυναμούν με 60% των DALYs. Επιπροσθέτως, οι μεταδοτικές νόσοι, όπως είναι ο ιός HIV/AIDS, η γρίπη, η φυματίωση και η ελονοσία, απειλούν επίσης την υγεία όλων των λαών της Ευρώπης. Σημαντικό καθήκον του προγράμματος, σε συνεργασία –όταν κρίνεται απαραίτητο– με το κοινοτικό στατιστικό πρόγραμμα, θα ήταν να εντοπισθούν καλύτερα οι κύριες επιβαρύνσεις της υγείας στην Κοινότητα.[23]

6. Οι οκτώ σημαντικότερες αιτίες θνησιμότητας και νοσηρότητας από μη μεταδοτικές ασθένειες (NCD) στην ΠΟΥ περιοχή της Ευρώπης είναι οι καρδιαγγειακές παθήσεις, οι νευροψυχικές διαταραχές, ο καρκίνος, οι παθήσεις του πεπτικού συστήματος, οι αναπνευστικές παθήσεις, οι διαταραχές αισθητηρίων οργάνων, οι παθήσεις σκελετού και μυών και ο σακχαρώδης διαβήτης. [24]

7. Η αντοχή των μικροβίων στα αντιβιοτικά και οι νοσοκομειακές λοιμώξεις μεταβάλλονται σε απειλή κατά της υγείας στην Ευρώπη. Η έλλειψη έρευνας για νέα αντιβιοτικά καθώς και η ορθή χρήση των υφισταμένων αποτελούν μείζονες ανησυχίες. Ως εκ τούτου είναι σημαντικό να γίνεται συλλογή και ανάλυση σχετικών με τα ανωτέρω δεδομένων.[25]

8. Η ενίσχυση του ρόλου του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων είναι σημαντική για την καταπολέμηση των μεταδοτικών νόσων.[26]

9. Το πρόγραμμα στηρίζεται στα επιτεύγματα του προηγούμενου προγράμματος για κοινοτική δράση στον τομέα της δημόσιας υγείας (2003-2008). Θα συμβάλει στην επίτευξη υψηλού επιπέδου σωματικής και ψυχικής υγείας, καθώς και μεγαλύτερης ισότητας σε θέματα υγείας σε ολόκληρη την Κοινότητα, κατευθύνοντας τις δράσεις προς τη βελτίωση της δημόσιας υγείας, την πρόληψη των ασθενειών και διαταραχών και την εξάλειψη των πηγών κινδύνου για την υγεία, με σκοπό την καταπολέμηση της νοσηρότητας και της πρόωρης θνησιμότητας, .[27]

10. Το πρόγραμμα θα πρέπει να δώσει έμφαση στη βελτίωση της υγείας και την προώθηση υγιεινού τρόπου ζωής και νοοτροπίας πρόληψης μεταξύ των παιδιών και των νέων.[28]

Το ενιαίο ολοκληρωμένο πρόγραμμα, ενώ θα διατηρεί τα βασικά στοιχεία και τις ιδιαιτερότητες των ενεργειών που αναλαμβάνονται στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών, αναμένεται να συμβάλει στη μεγιστοποίηση των συνεργειών, όσον αφορά τους στόχους, και της αποδοτικότητας, όσον αφορά τη διαχείριση των ενεργειών που εφαρμόζονται στους εν λόγω τομείς. Η ένταξη των δραστηριοτήτων που αναλαμβάνονται στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών σε ένα ενιαίο πρόγραμμα αναμένεται ότι θα συμβάλει στην επίτευξη των εξής κοινών στόχων: προστασία των πολιτών από τους κινδύνους και τις απειλές· αύξηση της ικανότητας των πολιτών να έχουν τις γνώσεις και τη δυνατότητα να λαμβάνουν αποφάσεις που να ανταποκρίνονται στα συμφέροντά τους· και υποστήριξη της ένταξης των στόχων των τομέων της υγείας και των καταναλωτών σε όλες τις κοινοτικές πολιτικές και δραστηριότητες. Ο συνδυασμός των διοικητικών δομών και συστημάτων αναμένεται να καταστήσει δυνατή την αποδοτικότερη εφαρμογή του προγράμματος και να συμβάλει στην άριστη χρήση των κοινοτικών πόρων που διατίθενται για την υγεία και την προστασία των καταναλωτών.

11. Το πρόγραμμα πρέπει να στηρίξει την ένταξη των στόχων της πολιτικής που εφαρμόζεται στον τομέα της υγείας σε όλες τις κοινοτικές πολιτικές και δραστηριότητες, χωρίς να επικαλύπτεται το έργο που συντελέστηκε στο πλαίσιο άλλων κοινοτικών πολιτικών.[29] Ο συντονισμός με τις άλλες κοινοτικές πολιτικές και προγράμματα αποτελεί βασική συνιστώσα του στόχου της ένταξης της πολιτικής για την υγεία στις άλλες πολιτικές. Για να προωθηθούν οι συνέργειες και να αποφευχθούν οι αλληλεπικαλύψεις, μπορούν να αναληφθούν κοινές ενέργειες με συναφή κοινοτικά προγράμματα και ενέργειες και να γίνει κατάλληλη χρήση άλλων κοινοτικών ταμείων και προγραμμάτων, συμπεριλαμβανομένων των εφαρμοζόμενων και των μελλοντικών κοινοτικών προγραμμάτων-πλαισίων για την έρευνα και των αποτελεσμάτων τους, των διαρθρωτικών ταμείων, του ευρωπαϊκού ταμείου αλληλεγγύης, της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την υγεία και την ασφάλεια στο χώρο εργασίας και του κοινοτικού στατιστικού προγράμματος. [30]

12. Ιδιαίτερες προσπάθειες θα καταβληθούν για να εξασφαλιστεί η συνοχή και η συνέργεια μεταξύ αυτού του κοινοτικού προγράμματος για την υγεία και των κοινοτικών εξωτερικών δράσεων, ιδίως στους τομείς της γρίπης των πτηνών, του HIV/AIDS, της φυματίωσης και άλλων διεθνικών απειλών κατά της υγείας. Επιπροσθέτως, θα πρέπει να υπάρξει διεθνής συνεργασία, προκειμένου να προωθηθεί η γενική μεταρρύθμιση της υγείας και τα γενικά θεσμικά ζητήματα υγείας σε χώρες εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

13. Η αύξηση της διάρκειας υγιούς ζωής (HLY), που καλείται επίσης δείκτης προσδόκιμου ζωής χωρίς επιβαρύνσεις που επιφέρει η ασθένεια στην υγεία, με την πρόληψη των ασθενειών και την προώθηση της γήρανσης του οργανισμού με καλή υγεία είναι σημαντική για την ευεξία των πολιτών της ΕΕ και συμβάλλει στην αντιμετώπιση των προκλήσεων της διαδικασίας της Λισαβόνας όσον αφορά την κοινωνία της γνώσης και τη βιωσιμότητα των δημόσιων οικονομικών που δέχονται πιέσεις από την αύξηση του κόστους της υγειονομικής περίθαλψης και κοινωνικής ασφάλισης. [31]

14. Η διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης έφερε επιπρόσθετες μέριμνες από την άποψη των ανισοτήτων στον τομέα της υγείας εντός της ΕΕ και τούτο κατά πάσα πιθανότητα θα ενταθεί με τις περαιτέρω διευρύνσεις. Αυτό το ζήτημα πρέπει επομένως να αποτελέσει μία από τις προτεραιότητες του προγράμματος.[32]

15. Το πρόγραμμα πρέπει να συμβάλει στον εντοπισμό των αιτίων των ανισοτήτων στον τομέα της υγείας και να ενθαρρύνει μεταξύ άλλων την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών στην προσπάθεια αντιμετώπισής τους.[33]

16. Έχει ουσιαστική σημασία η συστηματική συλλογή, επεξεργασία και ανάλυση συγκρίσιμων δεδομένων για μια αποτελεσματική παρακολούθηση της κατάστασης της υγείας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Τούτο θα δώσει τη δυνατότητα στην Επιτροπή και τα κράτη μέλη να βελτιώσουν την ενημέρωση του κοινού και να καταρτίσουν κατάλληλες στρατηγικές, πολιτικές και δράσεις, ώστε να επιτυγχάνεται υψηλό επίπεδο προστασίας της ανθρώπινης υγείας. Η συμβατότητα και η διαλειτουργικότητα των συστημάτων και των δικτύων για την ανταλλαγή πληροφοριών και στοιχείων σχετικά με την ανάπτυξη της δημόσιας υγείας πρέπει να επιδιώκονται στις δράσεις και τα μέτρα στήριξης. Το φύλο, και η ηλικία αποτελούν σημαντικούς παράγοντες υγείας. Ως εκ τούτου, αυτό θα πρέπει να συνεκτιμάται στα σχετικά δεδομένα.[34] Η συλλογή στοιχείων πρέπει να τηρεί τις σχετικές νομικές διατάξεις περί προστασίας των προσωπικών δεδομένων.[35]

17. Οι βέλτιστες πρακτικές είναι σημαντικές διότι η προώθηση της υγείας και η πρόληψη πρέπει να μετρώνται βάσει της αποτελεσματικότητας και της αποδοτικότητας και όχι βάσει αμιγώς οικονομικών όρων.[36] Είναι σημαντική η προώθηση των βέλτιστων πρακτικών και των τελευταίων μεθόδων θεραπείας για τις ασθένειες και τους τραυματισμούς, ώστε να προλαμβάνεται περαιτέρω επιδείνωση της υγείας και να αναπτύσσονται κέντρα αναφοράς για συγκεκριμένες παθήσεις. Έχει επίσης σημασία να προάγεται φάσμα επιλέξιμων εναλλακτικών λύσεων.[37]

18. Πρέπει να ληφθούν μέτρα για την πρόληψη τραυματισμών με τη συλλογή δεδομένων, την ανάλυση των καθοριστικών παραγόντων για τους τραυματισμούς και τη διάδοση των σχετικών πληροφοριών.[38]

19. Το πρόγραμμα πρέπει να συμβάλει στη συλλογή δεδομένων και την προώθηση των σχετικών πολιτικών για την κινητικότητα των ασθενών, καθώς επίσης και για την κινητικότητα των επαγγελματιών του τομέα της υγείας. Πρέπει να διευκολύνει την περαιτέρω ανάπτυξη ενός ευρωπαϊκού χώρου ηλεκτρονικής υγείας, μέσω κοινών ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών με άλλους τομείς πολιτικής της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της περιφερειακής πολιτικής, συμβάλλοντας παράλληλα στο έργο που συντελείται για τα κριτήρια ποιότητας όσον αφορά ιστοθέσεις σχετικές με την υγεία και στην ευρωπαϊκή κάρτα ασφάλισης ασθένειας.[39]

20. Η προαγωγή εφαρμογών της τηλεματικής ιατρικής μπορεί να συνεισφέρει στην κινητικότητα των ασθενών και την ιατρική φροντίδα στην οικία με συνέπεια τη μείωση της επιβάρυνσης από νόσους και τραυματισμούς . [40]

21. Η ρύπανση του περιβάλλοντος συνιστά σοβαρό κίνδυνο για την υγεία και μείζονα πηγή ανησυχιών για τους ευρωπαίους πολίτες. Ειδική δράση πρέπει να επικεντρωθεί στα παιδιά και τις άλλες ομάδες που είναι ιδιαίτερα ευάλωτες σε επικίνδυνες περιβαλλοντικές συνθήκες. Το πρόγραμμα πρέπει να συμπληρώνει τις δράσεις που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης για το περιβάλλον και την υγεία 2004-2010.[41]

22. Το πρόγραμμα πρέπει να ασχοληθεί με θέματα υγείας που σχετίζονται με το φύλο και τη γήρανση.[42]

23. Η αρχή της προφύλαξης και η αξιολόγηση των κινδύνων είναι βασικοί παράγοντες για την προστασία της ανθρώπινης υγείας και πρέπει επομένως να αποτελέσουν μέρος της περαιτέρω ένταξης σε άλλες κοινοτικές πολιτικές και δραστηριότητες.[43]

24. Για να εξασφαλισθεί υψηλό επίπεδο συντονισμού των ενεργειών και των πρωτοβουλιών που λαμβάνονται από την Κοινότητα και τα κράτη μέλη για την εφαρμογή του προγράμματος είναι αναγκαίο να προαχθεί η συνεργασία μεταξύ κρατών μελών και να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα των υφιστάμενων και μελλοντικών δικτύων στον τομέα της δημόσιας υγείας.[44]

25. Η συμμετοχή των εθνικών, περιφερειακών και τοπικών αρχών στο κατάλληλο επίπεδο σύμφωνα με τα εθνικά συστήματα πρέπει να ληφθεί υπόψη σε σχέση με την εκτέλεση του προγράμματος.[45]

Οι πολιτικές υγείας και προστασίας των καταναλωτών επιδιώκουν κοινούς στόχους, που αφορούν την προστασία από τους κινδύνους, τη βελτίωση των αποφάσεων των πολιτών και την ένταξη των θεμάτων της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών σε όλες τις κοινοτικές πολιτικές. Διαθέτουν επίσης κοινά μέσα όπως η επικοινωνία, η ανάπτυξη των ικανοτήτων της κοινωνίας των πολιτών στα ζητήματα της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών και η προώθηση της διεθνούς συνεργασίας στα ζητήματα αυτά. Θέματα όπως η διατροφή και η παχυσαρκία, το κάπνισμα και άλλες σχετικές με την κατανάλωση επιλογές που έχουν αντίκτυπο στην υγεία είναι παραδείγματα εγκάρσιων ζητημάτων που έχουν επιπτώσεις τόσο στην υγεία όσο και στην προστασία των καταναλωτών. Η υιοθέτηση μιας κοινής προσέγγισης όσον αφορά τους εν λόγω κοινούς στόχους και μέσα θα επιτρέψει την αποδοτικότερη και αποτελεσματικότερη υλοποίηση των δραστηριοτήτων που είναι κοινές για την υγεία και για την προστασία των καταναλωτών. Υπάρχουν επίσης χωριστοί στόχοι για καθέναν από τους δύο τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών οι οποίοι πρέπει να αντιμετωπιστούν μέσω ενεργειών και μέσων ειδικών για καθέναν από τους δύο αυτούς τομείς.

26. Χρειάζεται να αυξήσει η ΕΕ τις επενδύσεις σε έργα υγείας και έργα που σχετίζονται με την υγεία. Επ’ αυτού, τα κράτη μέλη παροτρύνονται να προσδιορίσουν ότι οι βελτιώσεις στον τομέα της υγείας συνιστούν προτεραιότητα για τα εθνικά προγράμματά τους. Χρειάζεται να υπάρξει καλύτερη επίγνωση των δυνατοτήτων που παρέχει η χρηματοδότηση από την ΕΕ για την υγεία. Πρέπει να ενθαρρυνθεί η ανταλλαγή εμπειριών ανάμεσα στα κράτη μέλη σχετικά με τη χρηματοδότηση της υγείας μέσω των διαρθρωτικών ταμείων.[46]

27. Οι μη κυβερνητικές οργανώσεις και τα ειδικευμένα δίκτυα παίζουν επίσης σημαντικό ρόλο στην προώθηση της δημόσιας υγείας και την εκπροσώπηση των συμφερόντων των πολιτών στην πολιτική για την υγεία στην Κοινότητα. Οι οργανώσεις αυτές Είναι προς το γενικό ευρωπαϊκό συμφέρον να εκπροσωπούνται και να προασπίζονται σε κοινοτικό επίπεδο η υγεία, η ασφάλεια και τα οικονομικά συμφέροντα των πολιτών, όπως επίσης τα συμφέροντα των καταναλωτών για την ανάπτυξη προτύπων για τα προϊόντα και τις υπηρεσίες. Η επίτευξη των βασικών στόχων του προγράμματος μπορεί επίσης να εξαρτηθεί από την ύπαρξη εξειδικευμένων δικτύων που χρειάζονται επίσης την κοινοτική συμβολή για να μπορέσουν να αναπτυχθούν και να λειτουργήσουν . Τα κριτήρια επιλεξιμότητας και οι διατάξεις σχετικά με τη δημοσιονομική διαφάνεια για τις μη κυβερνητικές οργανώσεις και τα ειδικευμένα δίκτυα που πληρούν τις προϋποθέσεις για κοινοτική υποστήριξη πρέπει να καθορισθούν στην παρούσα απόφαση. Λαμβάνοντας υπόψη την ιδιαίτερη φύση των σχετικών οργανώσεων, και σε περιπτώσεις εξαιρετικής χρησιμότητας, η ανανέωση της υποστήριξης που παρέχει η Κοινότητα για τη λειτουργία τέτοιων οργανώσεων δύναται να εξαιρείται από δεν πρέπει να υπόκειται σ την αρχή της βαθμιαίας μείωσης της κοινοτικής υποστήριξης.[47]

28. Η εφαρμογή του προγράμματος πρέπει να στηρίζεται και να επεκτείνει τις υφιστάμενες ενέργειες και διαρθρωτικές ρυθμίσεις στους τομείς της δημόσιας υγείας και της προστασίας των καταναλωτών, συμπεριλαμβανομένου του Εκτελεστικού Οργανισμού για το Πρόγραμμα Δημόσιας Υγείας, που συστάθηκε με την απόφαση 2004/858/EK της Επιτροπής Η εφαρμογή του προγράμματος πρέπει να γίνεται σε στενή συνεργασία με τις σχετικές οργανώσεις και οργανισμούς, και ιδίως με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων[48] , που συστάθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 851/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.[49]

29. Τα μέτρα που απαιτούνται για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης πρέπει να εγκριθούν σύμφωνα με την απόφαση 1999/468/EK του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1999 για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή[50], τηρουμένης της ανάγκης για διαφάνεια καθώς επίσης και της λογικής ισορροπίας μεταξύ των διαφόρων στόχων του προγράμματος.

30. Η συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (στο εξής «συμφωνία για τον ΕΟΧ») προβλέπει συνεργασία στον τομέα της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφενός, και των χωρών της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών (ΕΖΕΣ) που συμμετέχουν στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (στο εξής «χώρες ΕΖΕΣ/ΕΟΧ»), αφετέρου. Πρέπει να ληφθεί επίσης μέριμνα για τη δυνατότητα να συμμετάσχουν στο πρόγραμμα και άλλες χώρες, και ιδίως οι χώρες που περιλαμβάνονται στην πολιτική γειτονίας της Κοινότητας, οι χώρες που υποβάλλουν αίτηση για προσχώρηση, καθώς και οι υποψήφιες και οι υπό προσχώρηση στην Κοινότητα χώρες, λαμβάνοντας ιδιαίτερα υπόψη το γεγονός ότι απειλές για την υγεία που προκύπτουν σε άλλες χώρες είναι δυνατόν να έχουν αντίκτυπο μέσα στην Κοινότητα.[51].

31. Για να υποστηριχθεί η επίτευξη των στόχων του προγράμματος, πρέπει να διευκολυνθεί η ανάπτυξη κατάλληλων σχέσεων με τρίτες χώρες που δεν συμμετέχουν στο πρόγραμμα, λαμβανομένων υπόψη των τυχόν σχετικών συμφωνιών μεταξύ αυτών των χωρών και της Κοινότητας. Στο πλαίσιο αυτό, είναι δυνατόν να αναλαμβάνονται από τρίτες χώρες δραστηριότητες συμπληρωματικές προς τις δραστηριότητες που χρηματοδοτούνται μέσω του παρόντος προγράμματος σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος, αλλά δεν θα υπάρχει οικονομική συμβολή της Κοινότητας βάσει του παρόντος προγράμματος.

32. Ενδείκνυται να αναπτυχθεί η συνεργασία με τους σχετικούς διεθνείς οργανισμούς, όπως ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών και οι εξειδικευμένες οργανώσεις του, συμπεριλαμβανομένης της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας, καθώς επίσης με το Συμβούλιο της Ευρώπης και τον Οργανισμό Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, με σκοπό την εκτέλεση του προγράμματος κατά τρόπο που να μεγιστοποιεί την αποτελεσματικότητα και την αποδοτικότητα των ενεργειών που αφορούν την υγεία και την προστασία των καταναλωτών σε κοινοτικό και διεθνές επίπεδο, λαμβανομένων υπόψη των ιδιαίτερων ικανοτήτων και ρόλων των διαφόρων οργανισμών και οργανώσεων.

33. Η πρόοδος προς την επίτευξη των στόχων υγείας δυνάμει αυτού του προγράμματος χρειάζεται να μετράται και να αξιολογείται προκειμένου να αυξηθεί η αξία και ο αντίκτυπος του προγράμματος. Πρέπει να παρακολουθούνται και να αξιολογούνται τακτικά, συμπεριλαμβανομένων ανεξάρτητων εξωτερικών αξιολογήσεων, τα μέτρα που λαμβάνονται . [52]

34. Δεδομένου ότι οι στόχοι της δράσης που θα αναληφθεί στον τομέα της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη, λόγω της διεθνικής φύσης των σχετικών ζητημάτων, και δύνανται συνεπώς να επιτευχθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο λόγω της δυνατότητας της κοινοτικής δράσης να είναι αποδοτικότερη και αποτελεσματικότερη από την εθνική και μόνο δράση όσον αφορά την προστασία της υγείας και, της ασφάλειας και των οικονομικών συμφερόντων των πολιτών, η Κοινότητα μπορεί να λάβει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που ορίζεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο εν λόγω άρθρο, η παρούσα απόφαση δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων αυτών.

35. Σύμφωνα με το άρθρο 2 της Συνθήκης, που προβλέπει την ισότητα ανδρών και γυναικών ως αρχή που διέπει την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, και σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 2 της Συνθήκης, που προβλέπει ότι η Κοινότητα επιδιώκει την εξάλειψη των ανισοτήτων και την προαγωγή της ισότητας ανδρών και γυναικών σε όλες τις δραστηριότητες της Κοινότητας, όπου εγγράφεται και η επίτευξη υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας, όλοι οι στόχοι και οι δράσεις που καλύπτονται από το πρόγραμμα κοινοτικής δράσης στον τομέα της υγείας θα προωθούν καλύτερη κατανόηση και αναγνώριση των αναγκών υγείας των ανδρών και των γυναικών και των αντίστοιχων προσεγγίσεων σε θέματα υγείας.[53]

36. Η Επιτροπή πρέπει να εξασφαλίσει την κατάλληλη Κρίνεται σκόπιμο να εξασφαλιστεί η μετάβαση μεταξύ του προγράμματος και του προηγούμενου προγράμματος των δύο προγραμμάτων που το εν λόγω πρόγραμμα αντικαθιστά, ιδίως όσον αφορά τη συνέχιση των πολυετών ρυθμίσεων μέτρων διαχείρισής του, όπως η χρηματοδότηση της τεχνικής και διοικητικής υποστήριξης. [54] Από την 1η Ιανουαρίου 2014, η τεχνική και η διοικητική υποστήριξη θα εξασφαλίζουν, εάν κρίνεται αναγκαίο, τη διαχείριση μη ακόμη οριστικοποιημένων ενεργειών έως το τέλος του 2013και των δομών διοικητικής υποστήριξης, όπως ο Εκτελεστικός Οργανισμός για το Πρόγραμμα Δημόσιας Υγείας.

37. Απαιτείται συνεχής προσπάθεια για την υλοποίηση των σκοπών και στόχων που έθεσε ήδη η Κοινότητα στον τομέα της δημόσιας υγείας. Επομένως, πρέπει να θεσπιστεί δεύτερο πρόγραμμα κοινοτικής δράσης για την υγεία (2007-2013, στο εξής «το πρόγραμμα») όπως ορίζεται στην παρούσα απόφαση, που αντικαθιστά την απόφαση αριθ. 1786/2002/EK του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Σεπτεμβρίου 2002, για τη θέσπιση προγράμματος κοινοτικής δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας (2003-2008) [55] . Ως εκ τούτου, η απόφαση αυτή πρέπει να καταργηθεί.[56]

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ ΑΠΟΦΑΣΙΖΟΥΝ:

Άρθρο 1

Θέσπιση του προγράμματος

Με την παρούσα απόφαση θεσπίζεται το δεύτερο ένα πρόγραμμα κοινοτικής δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας (2007-2013) και της προστασίας των καταναλωτών για την περίοδο από την ημέρα έναρξης ισχύος της παρούσας απόφασης 1η Ιανουαρίου 2007 έως την 31η Δεκεμβρίου 2013, το οποίο καλείται στο εξής «το πρόγραμμα» .[57]

Άρθρο 2

Στόχος και σκοποί

1. Το πρόγραμμα συμπληρώνει, και υποστηρίζει και εξασφαλίζει προστιθέμενη αξία στις πολιτικές των κρατών μελών και συμβάλλει στην προστασία και την προώθηση της υγείας του ανθρώπου και, της ασφάλειας και στη βελτίωση της δημόσιας υγείαςκαι των οικονομικών συμφερόντων των πολιτών[58].

2. Οι στόχοι που επιδιώκονται μέσω των ενεργειών που ορίζονται στο παράρτημα της παρούσας απόφασης είναι οι εξής: [59]

- Ο στόχος που αναφέρεται στην παράγραφο 1 επιδιώκεται μέσω κοινών στόχων, σε συνδυασμό με ειδικούς στόχους στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών.

- αποτελεσματικότερη ασφάλεια της υγείας των πολιτών·

- προώθηση της υγείας, ώστε να βελτιωθεί η ευημερία και η αλληλεγγύη·

- απόκτηση και διάδοση γνώσεων σχετικά με την υγεία[60].

(α) Οι κοινοί στόχοι για την υγεία και την προστασία των καταναλωτών που επιδιώκονται μέσω των ενεργειών και των μέσων που ορίζονται στο παράρτημα 1 της παρούσας απόφασης είναι οι εξής:

- προστασία των πολιτών από τους κινδύνους και τις απειλές που ξεφεύγουν από τον έλεγχο των μεμονωμένων ατόμων·

- αύξηση της ικανότητας των πολιτών να λαμβάνουν καλύτερες αποφάσεις για τα συμφέροντά τους στον τομέα της υγείας αλλά και ως καταναλωτών·

- και ένταξη των στόχων της πολιτικής που εφαρμόζεται στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών στις άλλες κοινοτικές πολιτικές.

(β) Οι συγκεκριμένοι στόχοι που επιδιώκονται στον τομέα της υγείας μέσω των ενεργειών και των μέσων που ορίζονται στο παράρτημα 2 της παρούσας απόφασης είναι οι εξής:

- προστασία των πολιτών από τις απειλές για την υγεία·

- προώθηση πολιτικών που οδηγούν σε υγιέστερο τρόπο ζωής·

- συμβολή στη μείωση της επίπτωσης σημαντικών νόσων·

- και βελτίωση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας των συστημάτων υγείας.

(γ) Οι συγκεκριμένοι στόχοι που επιδιώκονται στον τομέα της προστασίας των καταναλωτών μέσω των ενεργειών και των μέσων που ορίζονται στο παράρτημα 3 της παρούσας απόφασης είναι οι εξής:

- καλύτερη κατανόηση των καταναλωτών και των αγορών·

- καλύτερη νομοθεσία για την προστασία των καταναλωτών·

- βελτίωση των διαδικασιών επιβολής και παρακολούθησης και των μέσων έννομης προστασίας·

- και καλύτερα ενημερωμένοι και εκπαιδευμένοι και υπεύθυνοι καταναλωτές.

Άρθρο 3

Μέθοδοι εφαρμογής

Οι ενέργειες που αναλαμβάνονται για την επίτευξη του στόχου των στόχων και των σκοπών που καθορίζονται στο άρθρο 2 αξιοποιούν πλήρως τις κατάλληλες διαθέσιμες μεθόδους εφαρμογής, που περιλαμβάνουν ειδικότερα:

(α) την άμεση ή έμμεση εφαρμογή από την Επιτροπή σε κεντρική βάση·

(β) και την από κοινού διαχείριση των ενεργειών με διεθνείς οργανισμούς, όπου κρίνεται σκόπιμο.

Άρθρο 4

Οικονομικές συνεισφορές

38. Για το σκοπό της παραγράφου 1 στοιχείο (α) ανωτέρω,οΟι οικονομικές συνεισφορές της Κοινότητας δεν υπερβαίνουν τα ακόλουθα επίπεδα:

(α) 60% του κόστους για τις ενέργειες που αποσκοπούν να συμβάλουν στην επίτευξη στόχου ο οποίος εντάσσεται σε κοινοτική πολιτική στον τομέα της υγείας και της προστασίας των καταναλωτώναυτό το πρόγραμμα, εκτός από περιπτώσεις εξαιρετικής χρησιμότητας, οπότε η κοινοτική συνεισφορά δεν υπερβαίνει το 80%· και,[61]

(β) 60% του κόστους των δαπανών λειτουργίας ενός φορέα ή ειδικευμένου δικτύου, που είναι μη κυβερνητικός, μη κερδοσκοπικός, ανεξάρτητος από βιομηχανικά, εμπορικά και επιχειρηματικά ή άλλα συγκρουόμενα συμφέροντα και έχει μέλη στο ήμισυ τουλάχιστον των κρατών μελών, και έχει ως πρωταρχικό στόχο του την προώθηση της υγείας ή την πρόληψη ή θεραπεία ασθενειών στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα, που επιδιώκει στόχο γενικού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος όταν η υποστήριξη αυτή είναι απαραίτητη για να εξασφαλιστεί η εκπροσώπηση των συμφερόντων που αφορούν την υγεία ή την προστασία των καταναλωτών σε κοινοτικό επίπεδο ή για να υλοποιηθούν οι βασικοί στόχοι του προγράμματος,. εκτός από Σε περιπτώσεις εξαιρετικής χρησιμότητας , οπότε η κοινοτική συνεισφορά δεν υπερβαίνει το 80%. 95%.

39. Για τους σκοπούς της παραπάνω παραγράφου 1, τα κριτήρια για την αξιολόγηση του εάν υφίσταται ή όχι εξαιρετική χρησιμότητα καταρτίζονται εκ των προτέρων στο ετήσιο πρόγραμμα εργασίας που εμφαίνεται στο άρθρο 10 παράγραφος 1 στοιχείο α) και δημοσιεύονται.

40. Η ανανέωση των οικονομικών συνεισφορών αυτού του είδους που προβλέπεται στην παράγραφο 1 στοιχείο β) προς ΜΚΟ και εξειδικευμένα δίκτυα δύναται να απαλλαγεί από την αρχή της βαθμιαίας μείωσης.[62]

41. Για το σκοπό της παραγράφου 1 στοιχείο (α) ανωτέρω, οΟι οικονομικές συνεισφορές της Κοινότητας μπορούν, όπου ενδείκνυται, λαμβανομένης υπόψη της φύσης του επιδιωκόμενου στόχου, να περιλάβουν κοινή χρηματοδότηση από την Κοινότητα και ένα ή περισσότερα κράτη μέλη ή από την Κοινότητα και τις αρμόδιες αρχές άλλων συμμετεχουσών χωρών. Σ’ αυτήν την περίπτωση, η κοινοτική συνεισφορά δεν υπερβαίνει το 50%, εκτός από περιπτώσεις εξαιρετικής χρησιμότητας, οπότε η κοινοτική συνεισφορά δεν υπερβαίνει το 70%. Αυτές οι κοινοτικές συνεισφορές μπορούν να δοθούν σε δημόσιο φορέα ή σε μη κερδοσκοπικό οργανισμό που υποδεικνύεται, με διαφανή διαδικασία, από το σχετικό κράτος μέλος ή από την οικεία αρμόδια αρχή και ο οποίος εγκρίνεται από την Επιτροπή.

42. Για το σκοπό της παραγράφου 1 στοιχείο (α) ανωτέρω, ηΗ οικονομική συνεισφορά της Κοινότητας μπορεί επίσης να δοθεί υπό μορφή ν κατ' αποκοπήν και εφάπαξ χρηματοδότησης, αν αυτό αρμόζει στη φύση των σχετικών ενεργειών. Για τις οικονομικές συνεισφορές αυτού του είδους δεν ισχύουν τα ποσοστιαία όρια που ορίζονται στις παραγράφους 1, 2, και 3 και 4 ανωτέρω, αν και εξακολουθεί να απαιτείται συγχρηματοδότηση. Τα κριτήρια για την επιλογή, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των εν λόγω ενεργειών προσαρμόζονται ανάλογα με τις ανάγκες.

Άρθρο 54

Εφαρμογή του προγράμματος

1. Η Επιτροπή εξασφαλίζει , σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, την εφαρμογή των δράσεων και των μέτρων του προγράμματος, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 76 και 107, εξασφαλίζοντας την αρμονική και ισόρροπη ανάπτυξή του.[63]

21α. Στο πλαίσιο της εφαρμογής του προγράμματος, η Επιτροπή εξασφαλίζει το συντονισμό των δικτύων παρακολούθησης της υγείας και ταχείας αντίδρασης σε απειλές κατά της υγείας.[64]

31β. Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη αναλαμβάνουν δράση, στο πλαίσιο των αντίστοιχων αρμοδιοτήτων τους, για να εξασφαλίσουν την αποτελεσματική λειτουργία του προγράμματος και να αναπτύξουν μηχανισμούς σε επίπεδο Κοινότητας και κρατών μελών για την επίτευξη των στόχων του προγράμματος. Εξασφαλίζουν την παροχή της δέουσας ενημέρωσης σχετικά με τις δράσεις που υποστηρίζονται από το πρόγραμμα και την επίτευξη της ευρύτερης δυνατής συμμετοχής.[65]

41δ. Για την επίτευξη των στόχων του προγράμματος η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη:

(α) επιδιώκει τη συγκρισιμότητα των δεδομένων και των πληροφοριών και τη συμβατότητα και τη διαλειτουργικότητα των συστημάτων και των δικτύων ανταλλαγής δεδομένων και πληροφοριών σχετικά με την υγεία [66] και

(β) εξασφαλίζει την απαραίτητη συνεργασία και επικοινωνία με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων.[67]

51στ. Κατά την εφαρμογή του προγράμματος, η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, εξασφαλίζει την τήρηση όλων των σχετικών νομικών διατάξεων περί προστασίας προσωπικών δεδομένων και, όπου απαιτείται, την καθιέρωση μηχανισμών για την εξασφάλιση της εμπιστευτικότητας και της ασφάλειας αυτών των δεδομένων.[68]

Άρθρο 6 4α

Κοινές στρατηγικές και δράσεις

1. Για να εξασφαλισθεί υψηλό επίπεδο προστασίας της ανθρώπινης υγείας κατά τον καθορισμό και την εφαρμογή όλων των κοινοτικών πολιτικών και δραστηριοτήτων και για να προωθηθεί η ένταξη των στόχων της πολιτικής που εφαρμόζεται στον τομέα της υγείας σε όλες τις κοινοτικές πολιτικές και δραστηριότητες, οι στόχοι του προγράμματος μπορούν να υλοποιηθούν ως κοινές στρατηγικές και κοινές δράσεις με τη δημιουργία συνδέσεων με συναφή κοινοτικά προγράμματα, δράσεις και ταμεία.

2. Η Επιτροπή μεριμνά ώστε το πρόγραμμα να συνδεθεί κατά βέλτιστο τρόπο με άλλα κοινοτικά προγράμματα, δράσεις και ταμεία, όπως με το έβδομο πρόγραμμα πλαίσιο για την έρευνα και το κοινοτικό στατιστικό πρόγραμμα.[69]

Άρθρο 75

Χρηματοδότηση

1. Το χρηματοδοτικό πλαίσιο για την εκτέλεση του παρόντος προγράμματος, για την περίοδο που αναφέρεται στο άρθρο 1, ορίζεται σε 1.203 365,6 εκατ. € [70] ..

2. Οι ετήσιες πιστώσεις εγκρίνονται από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή εντός των ορίων του δημοσιονομικού πλαισίου των δημοσιονομικών προοπτικών .

Άρθρο 8

Διοικητική και τεχνική υποστήριξη

1. Ο προϋπολογισμός αυτού του προγράμματος μπορεί επίσης να καλύψει τις δαπάνες σχετικά με τις δράσεις προετοιμασίας, παρακολούθησης, ελέγχου, λογιστικού ελέγχου και αξιολόγησης, οι οποίες είναι άμεσα αναγκαίες για τη διαχείριση του προγράμματος και για την επίτευξη των στόχων του, ιδίως δε τις μελέτες, τις συνεδριάσεις, τις δράσεις ενημέρωσης και δημοσίευσης, τις δαπάνες που σχετίζονται με τα δίκτυα πληροφορικής που εστιάζονται στην ανταλλαγή πληροφοριών καθώς επίσης και κάθε άλλη δαπάνη για τεχνική και διοικητική υποστήριξη που μπορεί να ζητήσει η Επιτροπή για τη διαχείριση του προγράμματος.

2. Μπορεί επίσης να καλύπτει τις δαπάνες τεχνικής και διοικητικής υποστήριξης που απαιτούνται για την εξασφάλιση της μετάβασης από αυτό το πρόγραμμα στα μέτρα που εγκρίθηκαν με την απόφαση αριθ. 1876/2002/ΕΚ. Εάν κριθεί αναγκαίο, οι πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων θα μπορούσαν να εγγραφούν στον προϋπολογισμό μετά το 2013 με σκοπό την κάλυψη αυτών των δαπανών, ώστε να καταστεί εφικτή η διαχείριση δράσεων που δεν θα έχουν ολοκληρωθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2013.

Άρθρο 96

Επιτροπή

1. Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή (η οποία καλείται στο εξής «επιτροπή»).

2. Όταν γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζονται τα άρθρα 4 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 8 της εν λόγω απόφασης. Η προθεσμία που προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 της απόφασης 1999/468/ΕΚ ορίζεται σε δύο μήνες.

3. Όταν γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζονται τα άρθρα 3 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, λαμβανομένων υπόψη των διατάξεων του άρθρου 8 της εν λόγω απόφασης.

4. Η επιτροπή θεσπίζει τον εσωτερικό της κανονισμό.

Άρθρο 107

Μέτρα εφαρμογής

1. Τα μέτρα που απαιτούνται για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης, όσον αφορά τα ακόλουθα θέματα, θεσπίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία της διαχειριστικής επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 9 6 παράγραφος 2:

(α) το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας για την εφαρμογή του προγράμματος, στο οποίο περιγράφονται:

- οι προτεραιότητες και οι ενέργειες που πρέπει να πραγματοποιηθούν, συμπεριλαμβανομένων των δημοσιονομικών πόρων που διατίθενται και των σχετικών κριτηρίων·[71]

- τα κριτήρια για το ποσοστό της οικονομικής συμβολής της Κοινότητας·

- οι ρυθμίσεις για την εφαρμογή των κοινών στρατηγικών και ενεργειών που αναφέρονται στο άρθρο 64α·[72]

(β) κριτήρια επιλογής και χορήγησης οικονομικής συμβολής, συμπεριλαμβανομένων των κριτηρίων που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 4.

2. Η Επιτροπή θεσπίζει Ο οποιαδήποτε άλλα μέτρα απαιτούνται για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης θεσπίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 96 παράγραφος 3. [73]. Η επιτροπή ενημερώνεται σχετικά.

Άρθρο 118

Συμμετοχή τρίτων χωρών

Στο πρόγραμμα μπορούν να συμμετάσχουν:

(α) οι χώρες ΕΖΕΣ/ΕΟΧ σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται στη συμφωνία ΕΟΧ·

(β) και τρίτες χώρες, και ιδίως οι χώρες που περιλαμβάνονται στην πολιτική γειτονίας της Ένωσης, οι χώρες που υποβάλλουν αίτηση για προσχώρηση, καθώς και οι υποψήφιες και οι υπό προσχώρηση στην Ένωση χώρες, όπως και οι χώρες των δυτικών Βαλκανίων που συμμετέχουν στη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης, σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται στις αντίστοιχες διμερείς ή πολυμερείς συμφωνίες στις οποίες προβλέπονται οι γενικές αρχές της συμμετοχής τους στα κοινοτικά προγράμματα.

Άρθρο 12 9

Διεθνής συνεργασία

Κατά τη διάρκεια της εφαρμογής του προγράμματος ενθαρρύνεται η ανάπτυξη σχέσεων με τρίτες χώρες που δεν συμμετέχουν στο πρόγραμμα και με τους σχετικούς διεθνείς οργανισμούς, ιδίως με την ΠΟΥ.[74]

Άρθρο 130

Παρακολούθηση, αξιολόγηση και διάδοση των αποτελεσμάτων

1. Η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, παρακολουθεί την εφαρμογή των ενεργειών του προγράμματος, με γνώμονα τους στόχους του. Υποβάλλει έκθεση στην επιτροπή και τηρεί ενήμερα το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο.

2. Κατόπιν αιτήσεως της Επιτροπής, τα κράτη μέλη παρέχουν πληροφορίες για την εφαρμογή και τον αντίκτυπο του παρόντος προγράμματος.[75]

3. Κατόπιν αιτήσεως της Επιτροπής, τα κράτη μέλη παρέχουν πληροφορίες για την εφαρμογή και τον αντίκτυπο του παρόντος προγράμματος. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών:

(α) εξωτερική και ανεξάρτητη προσωρινή έκθεση αξιολόγησης σχετικά με τα λαμβανόμενα αποτελέσματα και με τις ποιοτικές και ποσοτικές πτυχές της εφαρμογής του προγράμματος τρία έτη μετά την έγκρισή του· η έκθεση καθιστά δυνατή ιδιαίτερα την αποτίμηση του αντικτύπου των μέτρων σε όλες τις χώρες· η έκθεση περιέχει περίληψη των κύριων συμπερασμάτων και παρατηρήσεων της Επιτροπής·

(β) ανακοίνωση για τη συνέχιση του προγράμματος το αργότερο τέσσερα έτη μετά την έγκρισή του·

(γ) το αργότερο έως την 31η Δεκεμβρίου 2015, εξωτερική και ανεξάρτητη έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης που καλύπτει την εφαρμογή και τα αποτελέσματα του προγράμματος.[76]

(δ) Κατόπιν αιτήσεως της Επιτροπής, τα κράτη μέλη παρέχουν πληροφορίες για την εφαρμογή και τον αντίκτυπο του παρόντος προγράμματος.

3. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την αξιολόγηση του προγράμματος τρία έτη μετά την έναρξή του καθώς και μετά τη λήξη του. Η Επιτροπή ανακοινώνει τα πορίσματα της αξιολόγησης αυτής καθώς και τις παρατηρήσεις της στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών.

4. Η Επιτροπή δημοσιοποιεί τα αποτελέσματα των ενεργειών που αναλαμβάνονται σύμφωνα με την παρούσα απόφαση και εξασφαλίζει τη διάδοσή τους.

Άρθρο 1 41

Κατάργηση

Οι αποφάσειςΗ απόφαση αριθ. 1786/2002/EΚ και 20/2004/EΚ καταργ εί ούνται από τη στιγμή έναρξης ισχύος της παρούσας απόφασης.[77]

Άρθρο 152

Μεταβατικά μέτρα διοικητικών ρυθμίσεων

Η Επιτροπή λαμβάνει όλα τα μέτρα που απαιτούνται για να εξασφαλιστεί η μετάβαση μεταξύ των μέτρων που ελήφθησαν στο πλαίσιο των αποφάσεων αριθ. 1786/2002/EK και 20/2004/EK και των μέτρων που πρόκειται να εφαρμοστούν στο πλαίσιο του παρόντος προγράμματος.[78]

Άρθρο 153

Τελική διάταξη

Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την επομένη της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

Βρυξέλλες,

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

Παράρτημα

1. Αποτελεσματικότερη ασφάλεια της υγείας των πολιτών

1.1. Προστασία των πολιτών από τις απειλές κατά της υγείας

1.1.1. Ανάπτυξη στρατηγικών και μηχανισμών για την πρόληψη, την ανταλλαγή πληροφοριών και την αντιμετώπιση των απειλών που προέρχονται από μεταδοτικές και μη μεταδοτικές νόσους, καθώς και των απειλών που προέρχονται από φυσικές, χημικές ή βιολογικές πηγές, συμπεριλαμβανομένων των απειλών που προκαλούνται από εσκεμμένες ενέργειες διάχυσης ουσιών στο περιβάλλον· δράση για την εξασφάλιση διαγνωστικής συνεργασίας υψηλής ποιότητας μεταξύ των εργαστηρίων, συμπεριλαμβανομένης μιας κοινοτικής δομής εργαστηρίων αναφοράς.

1.1.2. Στήριξη της ανάπτυξης πολιτικών πρόληψης, εμβολιασμού και ανοσοποίησης· βελτίωση εταιρικών σχέσεων, δικτύων, εργαλείων και συστημάτων υποβολής στοιχείων για την κατάσταση στον τομέα της ανοσοποίησης και της παρακολούθησης των ανεπιθύμητων συμβάντων.

1.1.3. Ανάπτυξη ικανοτήτων και διαδικασιών διαχείρισης των κινδύνων· βελτίωση της προετοιμασίας και του προγραμματισμού για τις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας, συμπεριλαμβανομένης της προετοιμασίας συντονισμένης αντιμετώπισης των καταστάσεων έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας, τόσο σε επίπεδο ΕΕ όσο και σε διεθνές επίπεδο· ανάπτυξη διαδικασιών αναγγελίας κινδύνου και διαβουλεύσεων επί αντιμέτρων.

1.1.4. Προώθηση της συνεργασίας και βελτίωση της ικανότητας και των μέσων αντίδρασης, όπως εξοπλισμός προστασίας, εγκαταστάσεις απομόνωσης και κινητά εργαστήρια, που θα χρησιμοποιηθούν άμεσα σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης.

1.1.5. Ανάπτυξη στρατηγικών και διαδικασιών για την ανάπτυξη και τη βελτίωση της δυνατότητας ταχείας κινητοποίησης, τη διενέργεια ασκήσεων και δοκιμών, την αξιολόγηση και την επανεξέταση γενικών και ειδικών σχεδίων αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών στον τομέα της υγείας, καθώς και της διαλειτουργικότητάς τους μεταξύ των κρατών μελών.

1.2. Αποτελεσματικότερη ασφάλεια των πολιτών

1.2.1. Στήριξη και ενίσχυση της παροχής επιστημονικών συμβουλών και της αξιολόγησης των κινδύνων, με την προώθηση του έγκαιρου εντοπισμού των κινδύνων· ανάλυση του δυνητικού αντικτύπου τους· ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τους κινδύνους και την έκθεση· και τόνωση των ολοκληρωμένων και εναρμονισμένων προσεγγίσεων.

1.2.2. Ενίσχυση της ασφάλειας και της ποιότητας οργάνων και ουσιών ανθρώπινης προέλευσης, του αίματος και των παραγώγων του· προώθηση της διαθεσιμότητας, της ιχνηλασιμότητας και της προσβασιμότητάς τους για ιατρική χρήση.

1.2.3. Προώθηση μέτρων για την καλύτερη ασφάλεια των ασθενών μέσω ενός συστήματος ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης υψηλής ποιότητας και ασφάλειας, και σε ό,τι αφορά τις νοσοκομειακές λοιμώξεις·

1.2.4. Προώθηση ενεργειών για τη μείωση των ατυχημάτων και των τραυματισμών, ιδίως των ατυχημάτων στο σπίτι

2. Προώθηση της υγείας, ώστε να βελτιωθεί η ευημερία και η αλληλεγγύη

2.1. Ενίσχυση της υγιούς και ενεργητικής γήρανσης και άμβλυνση των ανισοτήτων στον τομέα της υγείας

2.1.1. Προώθηση πρωτοβουλιών για την αύξηση των ετών υγιούς ζωής και προώθηση της ενεργητικής γήρανσης· στήριξη μέτρων για την προώθηση και τη διερεύνηση του αντικτύπου που επιφέρει η υγεία στην παραγωγικότητα και τη συμμετοχή στην εργασία ως συμβολή στην επίτευξη των στόχων της Λισαβόνας.

2.1.2. Στήριξη πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση και τη άμβλυνση των ανισοτήτων στον τομέα της υγείας εντός και μεταξύ των κρατών μελών, με στόχο τη συμβολή στην ευημερία και τη συνοχή· προώθηση των επενδύσεων στον τομέα της υγείας, σε συνεργασία με άλλες κοινοτικές πολιτικές και ταμεία· βελτίωση της αλληλεγγύης μεταξύ των εθνικών συστημάτων υγείας, με την υποστήριξη της συνεργασίας σε θέματα όπως η κινητικότητα και η διασυνοριακή περίθαλψη.

2.2. Προώθηση υγιέστερου τρόπου ζωής με έμφαση στους καθοριστικούς παράγοντες για την υγεία

2.2.1. Ενασχόληση με τους καθοριστικούς παράγοντες για την υγεία, με στόχο την προώθηση και τη βελτίωση της υγείας, τη δημιουργία υποστηρικτικών πλαισίων για υγιείς τρόπους ζωής και πρόληψη ασθενειών· ανάληψη δράσης σε καίριους τομείς, όπως η διατροφή και η σωματική άσκηση και η σεξουαλική υγεία, καθώς και σε καθοριστικούς παράγοντες σχετικούς με τους εθισμούς, όπως ο καπνός, το οινόπνευμα και τα ναρκωτικά, με έμφαση στις νευραλγικές παραμέτρους, όπως η εκπαίδευση και ο χώρος εργασίας, καθώς και σε όλη τη διάρκεια του κύκλου ζωής.

2.2.2. Στήριξη δράσης σχετικά με τον αντίκτυπο που έχουν στην υγεία οι ευρύτεροι περιβαλλοντικοί και κοινωνικοοικονομικοί καθοριστικοί παράγοντες

3. Συγκέντρωση και διάδοση πληροφοριών σχετικά με την υγεία

3.1. Ανταλλαγή γνώσεων και βέλτιστων πρακτικών

3.1.2. Συλλογή πληροφοριών και ανταλλαγή γνώσεων και βέλτιστων πρακτικών σχετικά με βασικά θέματα υγείας στο πλαίσιο του προγράμματος, όπως η συνεργασία μεταξύ των συστημάτων υγείας, οι πτυχές της υγείας που σχετίζονται με το φύλο, η υγεία των παιδιών, η ψυχική υγεία και οι σπάνιες ασθένειες.

3.2. Συγκέντρωση, ανάλυση και διάδοση πληροφοριών σχετικά με την υγεία

3.2.1. (Συλλογή) Περαιτέρω ανάπτυξη ενός βιώσιμου συστήματος παρακολούθησης της υγείας με μηχανισμούς για τη συλλογή δεδομένων και πληροφοριών, με κατάλληλους δείκτες· συλλογή δεδομένων σχετικά με την κατάσταση της υγείας και τις πολιτικές για την υγεία· το στατιστικό στοιχείο του έργου αυτού θα αναπτυχθεί με το κοινοτικό στατιστικό πρόγραμμα.

3.2.2. (Ανάλυση και διάδοση) Ανάπτυξη μηχανισμών για την ανάλυση και τη διάδοση, συμπεριλαμβανομένων κοινοτικών εκθέσεων σχετικά με την υγεία, της δικτυακής πύλης για την υγεία και διασκέψεων· παροχή πληροφοριών στους πολίτες, τους ενδιαφερομένους και τους αρμόδιους για τη χάραξη πολιτικής, καθώς και ανάπτυξη μηχανισμών διαβούλευσης και συμμετοχικών διαδικασιών· τακτική δημοσίευση εκθέσεων σχετικά με την κατάσταση της υγείας στην Ευρωπαϊκή Ένωση βάσει όλων των δεδομένων και δεικτών και συμπεριλαμβανομένης της ποιοτικής και της ποσοτικής ανάλυσης. [79]

3.2.3. Ανάλυση και τεχνική υποστήριξη για την ανάπτυξη ή την εφαρμογή πολιτικών ή νομοθεσίας σχετικά με το πεδίο του προγράμματος.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 – Ενίσχυση των συνεργειών μέσω κοινών ενεργειών και μέσων

Στόχοι

1. Προστασία των πολιτών από τους κινδύνους και τις απειλές που ξεφεύγουν από τον έλεγχο των μεμονωμένων ατόμων (π.χ. απειλές για την υγεία που έχουν επιπτώσεις στην κοινωνία συνολικά, μη ασφαλή προϊόντα, αθέμιτες εμπορικές πρακτικές).

2. Αύξηση της ικανότητας των πολιτών να λαμβάνουν καλύτερες αποφάσεις για τα συμφέροντά τους στον τομέα της υγείας αλλά και ως καταναλωτών.

3. Ένταξη των στόχων της πολιτικής που εφαρμόζεται στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών στις άλλες κοινοτικές πολιτικές.

Ενέργειες και μέσα

1. Βελτίωση της επικοινωνίας με τους πολίτες της ΕΕ για τα θέματα της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών

1.1. Εκστρατείες ενημέρωσης/ευαισθητοποίησης.

1.2. Έρευνες.

1.3. Διασκέψεις, συνέδρια, συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων και εμπλεκόμενων φορέων.

1.4. Δημοσιεύσεις για ζητήματα που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για την υγεία και την πολιτική καταναλωτών.

1.5. Παροχή πληροφοριών online.

1.6. Ανάπτυξη και χρήση σημείων πληροφόρησης.

2. Αύξηση της συμμετοχής της κοινωνίας των πολιτών και των εμπλεκομένων φορέων στη χάραξη της πολιτικής για την υγεία και την προστασία των καταναλωτών

2.1. Προώθηση και ενίσχυση των οργανώσεων που δραστηριοποιούνται σε κοινοτικό επίπεδο στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών.

2.2. Κατάρτιση και ανάπτυξη των ικανοτήτων των οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών.

2.3. Δικτύωση των μη κυβερνητικών οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών καθώς και των λοιπών εμπλεκόμενων φορέων.

2.4. Ενίσχυση των συμβουλευτικών φορέων και μηχανισμών κοινοτικού επιπέδου.

3. Ανάπτυξη κοινής προσέγγισης για την ένταξη των θεμάτων της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών στις άλλες κοινοτικές πολιτικές

3.1. Ανάπτυξη και εφαρμογή μεθόδων για την αξιολόγηση του αντικτύπου των κοινοτικών πολιτικών και δραστηριοτήτων στα θέματα της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών.

3.2. Ανταλλαγή ορθών πρακτικών με τα κράτη μέλη σχετικά με τις εθνικές πολιτικές.

3.3. Μελέτες για τον αντίκτυπο άλλων πολιτικών στην υγεία και την προστασία των καταναλωτών.

4. Προώθηση της διεθνούς συνεργασίας σχετικά με την υγεία και την προστασία των καταναλωτών

4.1. Μέτρα συνεργασίας με διεθνείς οργανισμούς.

4.2. Μέτρα συνεργασίας με τρίτες χώρες που δεν συμμετέχουν στο πρόγραμμα.

4.3. Ενθάρρυνση του διαλόγου στα πλαίσια των οργανώσεων που δραστηριοποιούνται στους τομείς της υγείας και της προστασίας των καταναλωτών.

5. Βελτίωση του έγκαιρου εντοπισμού, της αξιολόγησης και της γνωστοποίησης των κινδύνων με τα εξής μέσα:

5.1. Υποστήριξη της παροχής επιστημονικών συμβουλών και της διενέργειας αξιολογήσεων κινδύνου, συμπεριλαμβανομένων των καθηκόντων των ανεξάρτητων επιστημονικών επιτροπών που συστάθηκαν με την απόφαση 2004/210/EK της Επιτροπής[80].

5.2. Συλλογή και αντιπαραβολή πληροφοριών και δημιουργία δικτύων ειδικών και φορέων.

5.3. Προώθηση της ανάπτυξης και της εναρμόνισης των μεθοδολογιών αξιολόγησης του κινδύνου.

5.4. Ανάληψη ενεργειών για τη συλλογή και την αξιολόγηση των πληροφοριών για την έκθεση των πληθυσμών και των υποομάδων σε χημικούς, βιολογικούς και φυσικούς κινδύνους για την υγεία.

5.5. Δημιουργία μηχανισμών για τον έγκαιρο εντοπισμό των νεοεμφανιζόμενων κινδύνων και ανάληψη δράσης για τους πρόσφατα εντοπιζόμενους κινδύνους.

5.6. Στρατηγικές για τη βελτίωση των διαδικασιών γνωστοποίησης (αναγγελίας) των κινδύνων.

5.7. Κατάρτιση στις μεθόδους αξιολόγησης των κινδύνων.

6. Προώθηση της ασφάλειας των αγαθών και των ουσιών ανθρώπινης προέλευσης

6.1. Ανάλυση των στοιχείων για τους τραυματισμούς και ανάπτυξη κατευθυντήριων γραμμών βέλτιστης πρακτικής για την ασφάλεια των καταναλωτικών προϊόντων και υπηρεσιών.

6.2. Ανάπτυξη μεθοδολογιών και τήρηση βάσης δεδομένων με σκοπό τη συλλογή στοιχείων για τους τραυματισμούς σε σχέση με την ασφάλεια των καταναλωτικών προϊόντων.

6.3. Δραστηριότητες που συμβάλλουν στη βελτίωση της ασφάλειας και της ποιότητας των οργάνων και των ουσιών ανθρώπινης προέλευσης, συμπεριλαμβανομένων του αίματος, των συστατικών του αίματος και των προδρόμων συστατικών του αίματος.

6.4. Βελτίωση, σε ολόκληρη την Κοινότητα, της διαθεσιμότητας και της δυνατότητας πρόσβασης σε όργανα και ουσίες ανθρώπινης προέλευσης υψηλής ποιότητας και κατοχύρωση της ασφάλειας των ιατρικών θεραπευτικών αγωγών.

6.5. Τεχνική βοήθεια για την ανάλυση ζητημάτων που σχετίζονται με τη χάραξη και την εφαρμογή των πολιτικών και της νομοθεσίας.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 - ΥΓΕΙΑ

ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΚΑΙ ΜΕΤΡΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

Στόχος 1: Προστασία των πολιτών από τις απειλές για την υγεία

1. Ενίσχυση της επιτήρησης και του ελέγχου των απειλών για την υγεία με τα ακόλουθα μέσα:

1.1.1. Ενίσχυση της ικανότητας αντιμετώπισης των μεταδοτικών νόσων με την υποστήριξη της περαιτέρω εφαρμογής της απόφασης αριθ. 2119/98/EK σχετικά με το κοινοτικό δίκτυο επιδημιολογικής παρακολούθησης και ελέγχου των μεταδοτικών ασθενειών, με την εξασφάλιση συνοχής με το έργο του ΕΚΠΕΝ και λαμβάνοντας υπόψη τις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Κέντρου Πρόληψης και Ελέγχου Νόσων·

1.1.2. Ανάπτυξη στρατηγικών και μηχανισμών για την πρόληψη, την ανταλλαγή πληροφοριών και την αντιμετώπιση των απειλών που προέρχονται από μη μεταδοτικές νόσους·

1.1.3. Ανταλλαγή πληροφοριών για τις υπάρχουσες στρατηγικές και ανάπτυξη κοινών στρατηγικών για τον εντοπισμό και τη λήψη αξιόπιστων πληροφοριών για τις απειλές για την υγεία που προέρχονται από φυσικές, χημικές ή βιολογικές πηγές, συμπεριλαμβανομένων των απειλών που προκαλούνται από εσκεμμένες ενέργειες διάχυσης ουσιών στο περιβάλλον, και ανάπτυξη και χρησιμοποίηση, όταν ενδείκνυται, κοινοτικών προσεγγίσεων και μηχανισμών σε συντονισμό με το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πρόληψης και Ελέγχου των Νόσων·

1.1.4. Βελτίωση της εργαστηριακής συνεργασίας για την εξασφάλιση διαγνωστικών ικανοτήτων υψηλής ποιότητας για τους παθογόνους παράγοντες σε ολόκληρη την Κοινότητα, συμπεριλαμβανομένης μιας κοινοτικής εργαστηριακής δομής αναφοράς για τους παθογόνους παράγοντες που απαιτούν ενισχυμένη κοινοτική συνεργασία·

1.1.5. Ανάπτυξη νέων και βελτιωμένων πολιτικών, εταιρικών σχέσεων και εργαλείων στους τομείς της πρόληψης, του εμβολιασμού και της ανοσοποίησης και παρακολούθηση της κατάστασης στον τομέα της ανοσοποίησης·

1.1.5α Παρακολούθηση της αντοχής των μικροβίων στα αντιβιοτικά καθώς και των ενδονοσοκομειακών λοιμώξεων και ανάπτυξη στρατηγικών για την πρόληψη και αντιμετώπισή τους·

1.1.6. Ανάπτυξη και εφαρμογή δικτύων επαγρύπνησης και συστημάτων υποβολής εκθέσεων για τα ανεπιθύμητα συμβάντα κατά τη χρησιμοποίηση προληπτικών μέτρων υγείας και ουσιών ανθρώπινης προέλευσης·

1.1.7. Τεχνική βοήθεια για την ανάλυση ζητημάτων που αφορούν τη χάραξη και την εφαρμογή των πολιτικών και της νομοθεσίας.

1.2. Αντιμετώπιση των απειλών για την υγεία με τα ακόλουθα μέσα:

1.2.1. Ανάπτυξη διαδικασιών διαχείρισης των κινδύνων για τις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας, περιλαμβανομένων διαδικασιών αμοιβαίας βοήθειας σε περίπτωση πανδημίας, και ενίσχυση της ικανότητας συντονισμένης αντιμετώπισης των καταστάσεων έκτακτης ανάγκης στον τομέα της υγείας·

1.2.2. Ανάπτυξη και διατήρηση της ικανότητας αξιολόγησης και κάλυψης των αναγκών και των κενών από πλευράς ετοιμότητας και αντίδρασης, καθώς και της ικανότητας ταχείας και αξιόπιστης διαβίβασης ανακοινώσεων και πραγματοποίησης διαβουλεύσεων σχετικά με τα αντίμετρα·

1.2.3. Ανάπτυξη στρατηγικών για τη γνωστοποίηση (αναγγελία) των κινδύνων και μέσων για την ενημέρωση και την καθοδήγηση του κοινού και των επαγγελματιών του τομέα της υγείας και βελτίωση της ευαισθητοποίησης και της αλληλεπίδρασης μεταξύ των διαφόρων παραγόντων·

1.2.4. Ανάπτυξη στρατηγικών και διαδικασιών για την κατάρτιση, τη δοκιμή, την αξιολόγηση και την αναθεώρηση γενικών και ειδικών σχεδίων αντιμετώπισης έκτακτων αναγκών στον τομέα της υγείας, καθώς και για την εξακρίβωση της διαλειτουργικότητάς τους μεταξύ των κρατών μελών, και διεξαγωγή σχετικών ασκήσεων και δοκιμών·

1.2.5. Ανάπτυξη στρατηγικών και μηχανισμών για την επανεξέταση και τη βελτίωση της διαθεσιμότητας, της καταλληλότητας και της πρόσβασης σε εγκαταστάσεις (π.χ. εργαστήρια) και εξοπλισμούς (ανιχνευτές κ.λπ.), καθώς επίσης και για την εξακρίβωση της ετοιμότητας του τομέα της υγείας, της ικανότητας ταχείας επέμβασής του και της υποδομής που διαθέτει για το σκοπό αυτό·

1.2.6. Ανάπτυξη στρατηγικών και μηχανισμών για την αξιολόγηση της ανάγκης και για την προώθηση της δημιουργίας μέσων δημόσιας υγείας που μπορούν να αναπτυχθούν γρήγορα σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης και δημιουργία μηχανισμών και διαδικασιών για τη μεταφορά υγειονομικών μέσων σε κράτη και σε διεθνείς οργανισμούς που υποβάλλουν σχετικό αίτημα·

1.2.7. Δημιουργία και διατήρηση μιας καταρτισμένης και μόνιμα διαθέσιμης βασικής ομάδας εμπειρογνωμόνων στον τομέα της δημόσιας υγείας, που θα μπορούν να μετακινούνται ταχύτατα σε όλον τον κόσμο σε περιπτώσεις σημαντικών κρίσεων στον τομέα της υγείας μαζί με κινητά εργαστήρια, προστατευτικό εξοπλισμό και εγκαταστάσεις απομόνωσης.

Στόχος 2: Προώθηση πολιτικών που οδηγούν σε υγιέστερο τρόπο ζωής

3. Προώθηση της υγείας με την αντιμετώπιση των καθοριστικών παραγόντων

Οι ενέργειες θα υποστηρίξουν την προετοιμασία, την ανάπτυξη και την εφαρμογή δραστηριοτήτων, στρατηγικών και μέτρων που αφορούν τους καθοριστικούς για την υγεία παράγοντες με την αντιμετώπιση των εξής παραγόντων:

3.1. Καθοριστικοί για την υγεία παράγοντες που συνδέονται με τους εθισμούς, και ιδίως με τον καπνό, το οινόπνευμα, τα ναρκωτικά και άλλες εθιστικές ουσίες·3 2.1α Πρακτικές για μια πιο υγιεινή ζωή, με στόχο τη βελτίωση της υγείας των παιδιών·

32.2. Καθοριστικοί για την υγεία παράγοντες που σχετίζονται με τον τρόπο ζωής, και ιδίως με τη διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα, τη σεξουαλική και την αναπαραγωγική υγεία·

32.2α Καθοριστικοί για την υγεία παράγοντες που σχετίζονται με τραυματισμό·

32.3. Καθοριστικοί για την υγεία παράγοντες κοινωνικού και οικονομικού χαρακτήρα, με ιδιαίτερη έμφαση στις ανισότητες όσον αφορά την υγεία και στον αντίκτυπο των κοινωνικών και οικονομικών παραγόντων στην υγεία, καθώς και στις διακρίσεις εις βάρος ευάλωτων ομάδων·

32.4. Καθοριστικοί για την υγεία παράγοντες περιβαλλοντικού χαρακτήρα, με ιδιαίτερη έμφαση στον αντίκτυπο των περιβαλλοντικών παραγόντων στην υγεία·

32.5. Ποιότητα, αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα (σε σχέση με το κόστος τους) των παρεμβάσεων στον τομέα της δημόσιας υγείας·

32.5ε Παράμετροι της υγείας που αφορούν το φύλο και την ηλικία·

32.6. Παροχή υποστήριξης για δραστηριότητες ενημέρωσης/ευαισθητοποίησης του κοινού, για ενέργειες κατάρτισης και για ενέργειες δημιουργίας υποδομής συναφούς με τις προτεραιότητες που καθορίζονται στις προηγούμενες παραγράφους·

32.7. Παροχή τεχνικής βοήθειας για την ανάλυση των ζητημάτων που αφορούν την ανάπτυξη και την εφαρμογή των πολιτικών και της νομοθεσίας.

Στόχος 3: Συμβολή στη μείωση της επίπτωσης σημαντικών νόσων και τραυματισμών και της νοσηρότητας και θνησιμότητας λόγω αυτών

43. Πρόληψη νόσων και τραυματισμών

Σε συντονισμό με τις εργασίες για τους καθοριστικούς παράγοντες, το πρόγραμμα υποστηρίζει τα εξής:

43.1. Ανάπτυξη και εφαρμογή ενεργειών για σημαντικές νόσους που έχουν ιδιαίτερη σημασία, σε σχέση με τη συνολική επιβάρυνση από τις νόσους και τα βασικά αίτια δυνάμει απώλειας ετών ζωής και αναπηριών στην Κοινότητα και για τις οποίες η κοινοτική δράση μπορεί να προσδώσει σημαντική προστιθέμενη αξία στις εθνικές προσπάθειες·

43.2. Κατάρτιση και εφαρμογή στρατηγικών και μέτρων για την πρόληψη των νόσων, ιδίως με τον εντοπισμό βέλτιστων πρακτικών και την ανάπτυξη κατευθυντήριων γραμμών και συστάσεων, που θα αφορούν, μεταξύ άλλων, τη δευτεροβάθμια πρόληψη, τη διενέργεια προληπτικών εξετάσεων και την έγκαιρη ανίχνευση των νόσων·

43.2α Προετοιμασία στρατηγικών και μέτρων για την ανοσοποίηση και τον εμβολιασμό και συστάσεις για την εφαρμογή τους·

43.3. Ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και γνώσεων και συντονισμός στρατηγικών για την προώθηση της ψυχικής υγείας και την πρόληψη των ψυχικών νόσων·

43.3β Προώθηση των βέλτιστων πρακτικών για ασθένειες και τραυματισμούς για να προλαμβάνεται περαιτέρω επιδείνωση της υγείας·

43.4. Κατάρτιση και εφαρμογή στρατηγικών και μέτρων για την πρόληψη των τραυματισμών, βάσει καθοριστικών παραγόντων τραυματισμών·

43.4α Ανάπτυξη βέλτιστων πρακτικών και κατευθυντηρίων γραμμών για τους τραυματισμούς βάσει της ανάλυσης των δεδομένων που συλλέγονται·

4.5. Υποστήριξη των ενεργειών ανταλλαγής γνώσεων, κατάρτισης και δημιουργίας ικανοτήτων για τις νόσους που επιδιώκεται να αντιμετωπιστούν και για την πρόληψη των τραυματισμών.

Στόχος 4: Βελτίωση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας των συστημάτων υγείας

54. Επίτευξη συνεργειών μεταξύ των εθνικών συστημάτων υγείας με τους εξής τρόπους:

54.1. Διευκόλυνση της διασυνοριακής αγοράς και παροχής υπηρεσιών υγειονομικής περίθαλψης, συμπεριλαμβανομένης της συλλογής και της ανταλλαγής πληροφοριών που καθιστούν δυνατή την από κοινού αξιοποίηση και χρήση των δυνατοτήτων διασυνοριακής περίθαλψης·

54.2. Συλλογή δεδομένων και ανταλλαγή πληροφοριών για την κινητικότητα των επαγγελματιών του τομέα της υγείας και διαχείριση των συνεπειών της και προώθηση πολιτικών για την κινητικότητα των ασθενών·

54.3. Καθιέρωση κοινοτικού συστήματος συνεργασίας για τα κέντρα αναφοράς και τις άλλες δομές συνεργασίας μεταξύ των συστημάτων υγείας περισσότερων του ενός κρατών μελών, το οποίο θα επιτρέπει στους ιατρούς και το λοιπό ιατρικό προσωπικό να εφαρμόζουν τις βέλτιστες πρακτικές και τις βέλτιστες γνώσεις για την πρόληψη και τη διαθέσιμη θεραπεία στην ΕΕ·

54.4. Δημιουργία δικτύου για την ενίσχυση της ικανότητας ανάπτυξης και ανταλλαγής πληροφοριών και αξιολογήσεων σχετικά με τις τεχνολογίες και τις τεχνικές υγείας (αξιολόγηση της τεχνολογίας υγείας)·

54.5. Παροχή πληροφοριών για τα συστήματα υγείας και την ιατρική φροντίδα στους ασθενείς, στους επαγγελματίες και στους υπεύθυνους για τη χάραξη της πολιτικής, σε συνδυασμό με τις γενικές ενέργειες πληροφόρησης που αναλαμβάνονται στον τομέα της υγείας και συμπεριλαμβανομένων των μηχανισμών ανταλλαγής και διάδοσης πληροφοριών που χρησιμοποιούνται από κοινού με το σχέδιο δράσης για έναν ευρωπαϊκό χώρο ηλεκτρονικής υγείας, με παράλληλη θέσπιση αυστηρών κριτηρίων ποιότητας για τις ιστοθέσεις που αφορούν την υγεία·

54.6. Ανάπτυξη μέσων για την αξιολόγηση του αντικτύπου των κοινοτικών πολιτικών στα συστήματα υγείας, περιλαμβανομένων των συνεπειών της διεύρυνσης και της στρατηγικής της Λισαβόνας·

54.7. Ανάπτυξη και εφαρμογή ενεργειών για την προώθηση της ασφάλειας των ασθενών και της παροχής υγειονομικής περίθαλψης υψηλής ποιότητας·

54.7α Βελτίωση, σε ολόκληρη την Κοινότητα, της διαθεσιμότητας, της ιχνιλασιμότητας και της δυνατότητας πρόσβασης σε όργανα και ουσίες ανθρώπινης προέλευσης υψηλής ποιότητας και κατοχύρωση της ασφάλειας των ιατρικών χρήσεων·

54.8. Υποστήριξη της διαδικασίας χάραξης πολιτικής για τα συστήματα υγείας, ιδίως όσον αφορά την ανοικτή μέθοδο συντονισμού για την υγειονομική περίθαλψη και τις υπηρεσίες μακρόχρονης περίθαλψης.

Ενέργειες που συμβάλλουν σε όλους τους ανωτέρω στόχους:

5. Συλλογή δεδομένων, παρακολούθηση της υγείας και ενημέρωση

65.1. Βελτίωση των πληροφοριών και των γνώσεων στον τομέα της υγείας για την ανάπτυξη της δημόσιας υγείας με συλλογή δεδομένων, παρακολούθηση της υγείας και διάδοση πληροφοριών:

65.1.1. Συνέχιση της περαιτέρω ανάπτυξης ενός βιώσιμου συστήματος παρακολούθησης της υγείας, με ιδιαίτερη έμφαση στις ανισότητες στον τομέα της υγείας και με παροχή στοιχείων για την κατάσταση της υγείας, τους καθοριστικούς για την υγεία παράγοντες, τα συστήματα υγείας και τους τραυματισμούς· η στατιστική συνιστώσα αυτού του συστήματος θα αναπτυχθεί περαιτέρω, χρησιμοποιώντας, ανάλογα με τις ανάγκες, το κοινοτικό στατιστικό πρόγραμμα.

65.1.1β Συλλογή και ανάλυση δεδομένων που σχετίζονται με παράγοντες που έχουν σχέση με τον τρόπο ζωής (π.χ. διατροφή και κάπνισμα και κατανάλωση οινοπνευματωδών ποτών) και με τραυματισμούς, δημιουργία πανευρωπαϊκών μητρώων για τις σημαντικές ασθένειες (π.χ. καρκίνος) και ανάπτυξη μεθοδολογιών και τήρηση βάσης δεδομένων·

65.1.2. Παροχή άλλων γνώσεων σχετικών με την υγεία·

65.1.3. Καθορισμός σχετικών πρόσθετων δεικτών·

65.1.4. Ανάπτυξη κατάλληλων μηχανισμών υποβολής εκθέσεων·

65.1.5. Εξασφάλιση της τακτικής συλλογής σχετικών πληροφοριών, σε συνεργασία με το στατιστικό πρόγραμμα, διεθνείς οργανώσεις, οργανισμούς και μέσω συναφών σχεδίων·

65.1.6. Υποστήριξη της ανάλυσης των θεμάτων της υγείας στην Κοινότητα μέσω τακτικών κοινοτικών εκθέσεων για την υγεία, τήρηση μηχανισμών διάδοσης όπως η διαδικτυακή πύλη υγείας, παροχή υποστήριξης για τη διενέργεια συνεδρίων συναίνεσης και στοχοθετημένων εκστρατειών πληροφόρησης που συντονίζονται μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών·

65.1.7. Εστίαση στην τακτική παροχή αξιόπιστων πληροφοριών στους πολίτες, στους υπεύθυνους για τη λήψη αποφάσεων, στους ασθενείς, στα άτομα που παρέχουν φροντίδα, στους επαγγελματίες του τομέα της υγείας και σε άλλα ενδιαφερόμενα μέρη·

65.1.8. Ανάπτυξη στρατηγικών και μηχανισμών για την πρόληψη των σπάνιων νόσων, την ανταλλαγή σχετικών πληροφοριών και την αντιμετώπιση των νόσων αυτών.

5.2. Συνεργασία και ολοκλήρωση

5.4. Κίνδυνοι, ασφάλεια και οριζόντια θέματα

5.6. Βελτίωση του έγκαιρου εντοπισμού, της αξιολόγησης και της γνωστοποίησης των κινδύνων με τα εξής μέσα:

5.6.1. Υποστήριξη της παροχής επιστημονικών συμβουλών και της διενέργειας αξιολογήσεων κινδύνου, συμπεριλαμβανομένων των καθηκόντων των ανεξάρτητων επιστημονικών επιτροπών που συστάθηκαν με την απόφαση 2004/210/EK της Επιτροπής1.

5.6.2. Συλλογή και αντιπαραβολή πληροφοριών και δημιουργία δικτύων ειδικών και φορέων.

5.6.3. Προώθηση της ανάπτυξης και της εναρμόνισης των μεθοδολογιών αξιολόγησης του κινδύνου.

5.6.4. Ανάληψη ενεργειών για τη συλλογή και την αξιολόγηση των πληροφοριών για την έκθεση των πληθυσμών και των υποομάδων σε χημικούς, βιολογικούς και φυσικούς κινδύνους για την υγεία, περιλαμβανομένων των επιπτώσεων αυτών των κινδύνων.

5.6.5. Δημιουργία μηχανισμών για τον έγκαιρο εντοπισμό των νεοεμφανιζόμενων κινδύνων και ανάληψη δράσης για τους πρόσφατα εντοπιζόμενους κινδύνους.

5.6.6. Στρατηγικές για τη βελτίωση των διαδικασιών γνωστοποίησης (αναγγελίας) των κινδύνων.

5.8. Οριζόντια ζητήματα

Παροχή τεχνικής βοήθειας για την ανάλυση των ζητημάτων που αφορούν την ανάπτυξη και την εφαρμογή των πολιτικών και της νομοθεσίας.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 3: Πολιτική καταναλωτών – Ενέργειες και μέτρα υποστήριξης

Στόχος I - Καλύτερη κατανόηση των καταναλωτών και των αγορών

Ενέργεια 1: Παρακολούθηση και αξιολόγηση των εξελίξεων που συμβαίνουν στην αγορά και οι οποίες έχουν αντίκτυπο στα οικονομικά και άλλα συμφέροντα των καταναλωτών, συμπεριλαμβανομένων της διενέργειας ερευνών για τις τιμές, της καταγραφής και ανάλυσης των καταγγελιών των καταναλωτών, της ανάλυσης των διασυνοριακών εμπορικών συναλλαγών και των αγορών που πραγματοποιούν καταναλωτές από επιχειρήσεις, καθώς και της διεξαγωγής ερευνών για τις αλλαγές στη δομή των αγορών.

Ενέργεια 2: Συλλογή και ανταλλαγή στοιχείων και πληροφοριών που παρέχουν μια βάση γνώσεων για την ανάπτυξη της πολιτικής καταναλωτών και για τη συνεκτίμηση των συμφερόντων των καταναλωτών στα πλαίσια των άλλων κοινοτικών πολιτικών, συμπεριλαμβανομένων της διενέργειας ερευνών για τις αντιλήψεις των καταναλωτών και των επιχειρήσεων, της διεξαγωγής ερευνητικών εργασιών για τους καταναλωτές και για άλλα θέματα των αγορών του τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, της συλλογής και ανάλυσης στατιστικών και άλλων σχετικών στοιχείων, η στατιστική συνιστώσα των οποίων θα αναπτυχθεί χρησιμοποιώντας, ανάλογα με τις ανάγκες, το κοινοτικό στατιστικό πρόγραμμα.

Ενέργεια 3: Συλλογή, ανταλλαγή, ανάλυση στοιχείων και ανάπτυξη εργαλείων αξιολόγησης που παρέχουν μια επιστημονική βάση γνώσεων για την έκθεση των καταναλωτών στις χημικές ουσίες που εκλύονται από τα προϊόντα.

Στόχος II - Καλύτερη νομοθεσία για την προστασία των καταναλωτών

Ενέργεια 4: Προετοιμασία νομοθετικών και άλλων ρυθμιστικών πρωτοβουλιών και προώθηση πρωτοβουλιών αυτορρύθμισης, που περιλαμβάνουν:

4.1. Συγκριτική ανάλυση των αγορών και των ρυθμιστικών συστημάτων

4.2. Νομική και τεχνική εμπειρογνωμοσύνη για τη χάραξη πολιτικής στον τομέα της ασφάλειας των υπηρεσιών

4.3 Tεχνική εμπειρογνωμοσύνη σε σχέση με την αξιολόγηση της ανάγκης για την κατάρτιση προτύπων ασφάλειας για τα προϊόντα και τη σύνταξη εντολών τυποποίησης CEN για τα προϊόντα και τις υπηρεσίες

4.4 Νομική και τεχνική εμπειρογνωμοσύνη για τη χάραξη πολιτικής στον τομέα των οικονομικών συμφερόντων των καταναλωτών

4.5 Εργαστήρια με τους εμπλεκόμενους φορείς και τους εμπειρογνώμονες.

Στόχος III - Βελτίωση των διαδικασιών επιβολής και παρακολούθησης και των μέσων έννομης προστασίας

Ενέργεια 5: Συντονισμός των ενεργειών επιτήρησης και επιβολής που συνδέονται με την εφαρμογή της νομοθεσίας περί προστασίας των καταναλωτών, περιλαμβανομένων των εξής:

5.1 Ανάπτυξη και συντήρηση εργαλείων ΤΠ (π.χ. βάσεις δεδομένων, συστήματα πληροφόρησης και επικοινωνίας)

5.2. Κατάρτιση, σεμινάρια, συνέδρια για θέματα εφαρμογής και επιβολής της νομοθεσίας

5.3. Προγραμματισμός και ανάπτυξη κοινών ενεργειών σε θέματα εφαρμογής και επιβολής της νομοθεσίας

5.4. Κοινές πιλοτικές ενέργειες σε θέματα εφαρμογής και επιβολής της νομοθεσίας

5.5. Ανάλυση προβλημάτων και λύσεων στον τομέα της εφαρμογής και επιβολής της νομοθεσίας

Ενέργεια 6: Παροχή οικονομικής συνδρομής για συγκεκριμένες κοινές δραστηριότητες επιτήρησης και εφαρμογής της νομοθεσίας, οι οποίες αποβλέπουν να βελτιώσουν τη διοικητική συνεργασία και τη συνεργασία στον τομέα της εφαρμογής και επιβολής της κοινοτικής νομοθεσίας περί προστασίας των καταναλωτών, συμπεριλαμβανομένης της οδηγίας για τη γενική ασφάλεια των τροφίμων, καθώς και για άλλες ενέργειες στο πλαίσιο της διοικητικής συνεργασίας.

Ενέργεια 7: Παρακολούθηση και αξιολόγηση της ασφάλειας των προϊόντων, πλην των τροφίμων, καθώς και των υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων, μεταξύ άλλων, των εξής:

7.1. Ενίσχυση και επέκταση της εμβέλειας του συστήματος ταχείας ειδοποίησης RAPEX, λαμβανομένων υπόψη των εξελίξεων στον τομέα της ανταλλαγής πληροφοριών για την εποπτεία της αγοράς

7.2. Τεχνική ανάλυση των κοινοποιήσεων έγκαιρης προειδοποίησης για την ενδεχόμενη ύπαρξη κινδύνου

7.3. Συλλογή και αξιολόγηση δεδομένων για τους κινδύνους που ενέχουν συγκεκριμένα καταναλωτικά προϊόντα και υπηρεσίες

7.4. Περαιτέρω ανάπτυξη του δικτύου για την ασφάλεια των καταναλωτικών προϊόντων, όπως προβλέπεται στην οδηγία 2001/95/EK του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου[81].

Ενέργεια 8: Παρακολούθηση της λειτουργίας και της αξιολόγησης των επιπτώσεων των εναλλακτικών μηχανισμών επίλυσης διαφορών για θέματα καταναλωτών.

Ενέργεια 9: Παρακολούθηση της μεταφοράς και της εφαρμογής της νομοθεσίας περί προστασίας των καταναλωτών από τα κράτη μέλη, και ιδίως της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές, και των εθνικών πολιτικών προστασίας των καταναλωτών.

Ενέργεια 10: Παροχή συγκεκριμένης τεχνικής και νομικής εμπειρογνωμοσύνης στις οργανώσεις των καταναλωτών, για να υποστηριχθεί η συμβολή τους στις ενέργειες επιβολής και επιτήρησης.

Στόχος IV - Καλύτερα ενημερωμένοι και εκπαιδευμένοι και υπεύθυνοι καταναλωτές

Ενέργεια 11: Ανάπτυξη και τήρηση εύκολα προσπελάσιμων και δημόσια διαθέσιμων βάσεων δεδομένων για την εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας περί προστασίας των καταναλωτών και τη σχετική νομολογία.

Ενέργεια 12: Ενέργειες πληροφόρησης για τα μέτρα προστασίας των καταναλωτών, ιδιαίτερα στα νέα κράτη μέλη, σε συνεργασία με τις οργανώσεις καταναλωτών τους.

Ενέργεια 13: Εκπαίδευση των καταναλωτών, συμπεριλαμβανομένων των ενεργειών που απευθύνονται στους νέους καταναλωτές, και ανάπτυξη διαλογικών εργαλείων εκπαίδευσης των καταναλωτών.

Ενέργεια 14: Εκπροσώπηση των συμφερόντων των καταναλωτών της Κοινότητας σε διεθνή φόρουμ, συμπεριλαμβανομένων των διεθνών οργανισμών τυποποίησης και των διεθνών εμπορικών οργανισμών.

Ενέργεια 15: Κατάρτιση των μελών του προσωπικού των περιφερειακών, εθνικών και κοινοτικών οργανώσεων καταναλωτών και άλλες ενέργειες ανάπτυξης σχετικών ικανοτήτων.

Ενέργεια 16: Παροχή οικονομικής συνδρομής για την ανάληψη κοινών ενεργειών με τους δημόσιους ή τους μη κερδοσκοπικούς φορείς που απαρτίζουν τα κοινοτικά δίκτυα τα οποία παρέχουν πληροφορίες και αρωγή στους καταναλωτές, για να τους βοηθούν να ασκούν τα δικαιώματά τους και να έχουν πρόσβαση σε κατάλληλους μηχανισμούς επίλυσης διαφορών (Δίκτυο Ευρωπαϊκών Κέντρων Καταναλωτών).

Ενέργεια 17: Παροχή οικονομικής συνδρομής για τη λειτουργία των κοινοτικών οργανώσεων καταναλωτών που εκπροσωπούν τα συμφέροντα των καταναλωτών στις εργασίες ανάπτυξης προτύπων για τα προϊόντα και τις υπηρεσίες σε κοινοτικό επίπεδο.

Ενέργεια 18: Παροχή οικονομικής συνδρομής για τη λειτουργία των κοινοτικών οργανώσεων καταναλωτών.

Ενέργεια 19: Παροχή ειδικής τεχνικής και νομικής εμπειρογνωμοσύνης στις οργανώσεις των καταναλωτών για την υποστήριξη της συμμετοχής και της συμβολής τους στις διαδικασίες διαβουλεύσεων για τις κοινοτικές νομοθετικές και μη νομοθετικές πολιτικές πρωτοβουλίες, σε συναφείς τομείς πολιτικής, όπως οι πολιτικές της εσωτερικής αγοράς, οι υπηρεσίες κοινής ωφελείας και το δεκαετές πρόγραμμα-πλαίσιο για τη βιώσιμη παραγωγή και κατανάλωση.

Ενέργεια κοινή για όλους τους στόχους

Ενέργεια 20: Παροχή οικονομικής συνδρομής σε ειδικά προγράμματα κοινοτικού ή εθνικού επιπέδου για την υποστήριξη άλλων στόχων της πολιτικής καταναλωτών.

LEGISLATIVE FINANCIAL STATEMENT

1. NAME OF THE PROPOSAL :

Health programme (2007-2013)

2. ABM / ABB FRAMEWORK

Policy area: Health and Consumer Protection (SANCO, Title 17)

Activities: Public health:

3. BUDGET LINES

3.1. Budget lines (operational lines and related technical and administrative assistance lines (ex- B..A lines)) including headings :

Current budget lines:

ABB 17 03 06 Community action in the field of Health and Consumer protection — Public health

ABB 17 01 04 06 : Public Health – Expenditure for Administrative management

ABB 17 01 04 30 : Public health –Operating subsidy to the Executive Agency for the Public Health Programme.

A new budget structure will be defined after approval of the Interinstitutional Agreement on Financial Framework 2007-2013.

3.2. Duration of the action and of the financial impact:

Total allocation for action : 365,6 € million for commitment

Period of application: day of entry into force of the decision in 2007 – 31 December 2013

3.3. Budgetary characteristics:

Budget lines | Type of expenditure | New | EFTA contribution | Contributions from associated countries | Heading in financial framework |

17 03 06 | Non-comp | diff | NO | YES | YES | No 3b |

17 01 04 06 | Non-comp | Non-diff | NO | YES | YES | No 3b |

17 01 04 30 | Non-comp | Non-diff[82] | NO | YES | YES | No 3b |

4. SUMMARY OF RESOURCES

4.1. Financial Resources

4.1.1. Summary of commitment appropriations (CA) and payment appropriations (PA)

EUR million (to 3 decimal places)

Total number of human resources* | 48 | 48 | 48 | 48 | 48 | 48 | 48 |

* of which 2 new posts in 2007, covered within the pre-allocation of the Directorate General in the PDB for 2007

5. CHARACTERISTICS AND OBJECTIVES:

5.1. Need to be met in the short or long term

The need is identified in the explanatory memorandum.

5.2. Value added of Community involvement and coherence of the proposal with other financial instruments and possible synergy

The EU, national and regional authorities, citizens, businesses and civil society have a role to play in improving the health, wellbeing and welfare of European citizens. There are however several health policy challenges that only action at EU level can tackle. Greater mobility and more communication have benefited citizens. But they have also increased the risk of spreading health threats such as SARS and other communicable diseases (which cannot be addressed by individual Member States alone). The complexity of modern life has brought more choice for citizens. But it has also made it harder for them to make the best choices.

The proposed strategy and programme aim to implement article 152 of the Treaty as regards Community action on health, by complementing national action with value- added measures which cannot be taken at national level.

The Health programme builds on the existing programme and maintains its core elements. In addition, it aligns future health action more explicitly with the overall Community objectives of prosperity, solidarity and security and with the Lisbon agenda in particular, and seeks to further exploit synergies with other policies.

Synergies will be ensured with other major instruments. For example health has been more closely associated to the Structural Funds and the research programme when designing the new legal base. Particular attention has also been given to ensure synergies with the Solidarity Fund.

5.3. Objectives and expected results of the proposal in the context of the ABM framework

The general objective of the ABM “public health” activity is to aim for a high level of human health protection in the development and implementation of all Community policies, through the promotion of an integrated health strategy, notably by implementation of the multi-annual health programme, and to enhance the capability of the EU to address, in a timely and coordinated fashion, threats to public health.

The objectives of the proposal are identified in the explanatory memorandum.

The expected results are:

1. Improved health security, in particular increased capacity at European and national level to respond to cross-border health threats and also to contribute to strengthened health-related safety across the EU (for example to fulfil the Treaty mandate as regards safety and quality of substances of human origin for medical use, or as regards the assessment of risks to citizens’ health).

2. Stronger health promotion at European level. This would include effective measures to encourage healthy ageing, greater awareness of health’s impact on productivity and growth, a narrowing of the health gap across the EU, in particular concerning improvement in health status in the new Member States. The programme should also result in healthier ways of life across the EU, a greater awareness about the impact of lifestyles and addictions on health, and a set of solutions developed through exchange of good practice. By acting on the most important health determinants, the programme will have the result of helping to reduce the disease burden