[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 22.11.2005

COM(2005) 581 τελικό

Πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

που επιτρέπει στη Δημοκρατία της Λιθουανίας να εφαρμόσει ένα ειδικό μέτρο κατά παρέκκλιση από το άρθρο 11 της (A) (1) και από το άρθρο 28ε της Έκτης Οδηγίας του Συμβουλίου (77/388/EΟΚ) που αφορά την εναρμόνιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τους φόρους κύκλου εργασιών

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Πλαισιο της προτασησ |

110 | Λόγοι και στόχοι της πρότασης Σύμφωνα με το άρθρο 27 παράγραφος 1 της Έκτης Oδηγίας του Συμβουλίου 77/388/EΟΚ της 17ης Μαΐου 1977 για την εναρμόνιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τους φόρους κύκλου εργασιών – κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση, το Συμβούλιο, αποφασίζοντας ομόφωνα μετά από πρόταση της Επιτροπής, μπορεί να επιτρέπει σε κάθε κράτος μέλος να εφαρμόζει ειδικά μέτρα κατά παρέκκλιση από τις διατάξεις της εν λόγω οδηγίας με στόχο την απλοποίηση της διαδικασίας είσπραξης του φόρου ή την αποτροπή ορισμένων περιπτώσεων φοροδιαφυγής ή φοροαποφυγής. Με επιστολή της προς την Γενική Γραμματεία της Επιτροπής η Δημοκρατία της Λιθουανίας ζήτησε την άδεια να εφαρμόσει ειδικά μέτρα κατά παρέκκλιση από το άρθρο 11Α παράγραφος 1 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ, ενώ αργότερα γνωστοποίησε στην Επιτροπή ότι η ίδια αίτηση περιελάμβανε και ένα αίτημα παρέκκλισης από το άρθρο 28ε της ίδιας οδηγίας. Σύμφωνα με το άρθρο 27 παράγραφος 2 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ η Επιτροπή ενημέρωσε τα άλλα κράτη μέλη σχετικά με το αίτημα της Λιθουανίας της 7ης Ιουνίου 2005. Η Επιτροπή ενημέρωσε τη Λιθουανία στις 14 Ιουνίου 2005 ότι είχε λάβει όλες τις πληροφορίες που έκρινε αναγκαίες για την αξιολόγηση του αιτήματός της. |

120 | Γενικό πλαίσιο Σύμφωνα με το άρθρο 11A παράγραφος 1 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ φορολογητέο ποσό για τις παραδόσεις αγαθών και τις παροχές υπηρεσιών είναι "οτιδήποτε αποτελεί την αντιπαροχή την οποία έλαβε ή πρόκειται να λάβει από τον αγοραστή για τις πράξεις αυτές ο προμηθευτής ή ο παρέχων τις υπηρεσίες….". Η διάταξη αυτή είναι κανονικά επαρκής στις περιπτώσεις που η προμήθεια είναι μία απλή εμπορική συναλλαγή και δεν υπάρχει κανένας δεσμός ανάμεσα στον προμηθευτή και τον αγοραστή που θα μπορούσε να επηρεάσει την αξία της προμήθειας. Εντούτοις, στις περιπτώσεις που υπάρχει δεσμός ανάμεσα στα συναλλασσόμενα μέρη έχει αποδειχθεί ότι ορισμένες προμήθειες αποφέρουν λιγότερο φόρο εξ αιτίας της μείωσης της αξίας τους. Στις περιπτώσεις που ο αγοραστής δεν έχει πλήρες δικαίωμα έκπτωσης η μείωση της αξίας σε σχέση με την κανονική αξία της αγοράς έχει ως συνέπεια τη μείωση του μη ανακτήσιμου προκαταβολικού φόρου. Στις περιπτώσεις που ο προμηθευτής έχει περιορισμένο δικαίωμα έκπτωσης η αύξηση της αξίας μιας προμήθειας προς κάποιον αγοραστή που δεν έχει κανένα δικαίωμα έκπτωσης δεν θα έχει καμία επίπτωση, εκτός της ταμειακής, για τον αγοραστή, αλλά η τροποποίηση της αναλογίας ανάμεσα στην αξία των φορολογήσιμων και στην αξία των απαλλασσόμενων προμηθειών ενδέχεται να βελτιώσει τη θέση του προμηθευτή όσον αφορά την ανάκτηση. Για να αποφεύγονται οι απώλειες φόρων από αυτές τις αυξομειώσεις της αξίας, η Λιθουανία ζήτησε να της δοθεί το δικαίωμα να αναπροσαρμόζει το φορολογητέο ποσό στις προαναφερόμενες περιπτώσεις που διαφέρει σημαντικά σε σχέση με την αξία της ελεύθερης αγοράς και στις περιπτώσεις προμήθειας ανάμεσα σε συνδεόμενα πρόσωπα. Τα συνδεόμενα πρόσωπα όσον αφορά την εφαρμογή των κανόνων αναπροσαρμογής της αξίας προβλέπονται από την λιθουανική νομοθεσία σχετικά με τον ΦΠΑ. Η πρόταση επιτρέπει στις φορολογικές αρχές της Λιθουανίας να χρησιμοποιούν ως βάση για τον υπολογισμό του ΦΠΑ την αξία της ελεύθερης αγοράς (όπως ορίζεται στο άρθρο 11A παράγραφος 1 αντί για την καταβαλλόμενη αντιπαροχή. Οι κανόνες υπολογισμού της αξίας των ενδοκοινοτικών αγορών προβλέπονται στο άρθρο 28ε της Οδηγίας 77/388/EΟΚ, το οποίο επεκτείνει τους κανόνες του άρθρου 11Α προς τις ενδοκοινοτικές αγορές. Για να διασφαλιστεί ότι οι εγχώριες προμήθειες και αγορές θα αντιμετωπίζονται κατά τον ίδιο τρόπο και για να μην καταστρατηγηθεί εύκολα το μέτρο με τη βοήθεια των συνδεόμενων προσώπων που βρίσκονται σε άλλα κράτη μέλη, η Λιθουανία θέλει να εντάξει τις ενδοκοινοτικές αγορές στο πεδίο εφαρμογής του ειδικού μέτρου. Η πρόταση έχει ως στόχο τη χορήγηση αδείας για την εφαρμογή ειδικού μέτρου μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2009. Ο χρόνος ισχύος του θα είναι περιορισμένος και δεν θα μπορέσει να γίνει επανεξέταση του μέτρου με βάση την εμπειρία ή τις ανάγκες που ενδέχεται να εξακολουθούν να υπάρχουν. Εντούτοις, στις 16 Μαρτίου 2005 η Επιτροπή υπέβαλε στο Συμβούλιο το έγγραφο COM(2005)89. Πρόκειται για μία πρόταση οδηγίας για την τροποποίηση της Οδηγίας 77/388/EΟΚ όσον αφορά ορισμένα μέτρα για την απλοποίηση της διαδικασίας υποβολής ΦΠΑ και για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και φοροαποφυγής καθώς και για την κατάργηση ορισμένων αποφάσεων χορήγησης παρεκκλίσεων. Η γνωστή ως "πρόταση εξορθολογισμού του άρθρου 27" αφορά, εκτός των άλλων, και τη νομοθεσία η οποία καλύπτει τον ίδιο τομέα όπως το ζητούμενο μέτρο. Η προτεινόμενη παρέκκλιση θα παύσει να έχει ισχύ μόλις αρχίσουν να εφαρμόζονται στον τομέα αυτό τα μέτρα που προβλέπει η οδηγία που θα προκύψει από την πρόταση εξορθολογισμού. |

130 | Υφιστάμενες διατάξεις στον τομέα της πρότασης Παρόμοιες παρεκκλίσεις από το άρθρο 11A παράγραφος 1 και το άρθρο 28ε της Οδηγίας 77/388/EΟΚ έχουν επιτραπεί και σε άλλα κράτη μέλη. |

141 | Συμφωνία με τις άλλες πολιτικές και τους στόχους της Ένωσης Άνευ εφαρμογής. |

Διαβουλευση των ενδιαφερομενων μερων και εκτιμηση επιπτωσεων |

Διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη |

219 | Άνευ εφαρμογής. |

Χρησιμοποίηση εξωτερικών εμπειρογνωμόνων |

229 | Δεν χρειάστηκε να χρησιμοποιηθούν εξωτερικοί εμπειρογνώμονες. |

230 | Εκτίμηση επιπτώσεων Η πρόταση έχει ως στόχο την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής και της φοροαποφυγής όσον αφορά τον ΦΠΑ και αναμένεται ότι θα έχει θετική επίπτωση. Το μέτρο είναι παρόμοιο με αυτό που χρησιμοποίησαν και άλλα κράτη μέλη και η Λιθουανία θεωρεί ότι είναι κατάλληλο για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Το προτεινόμενο μέτρο είναι σύμφωνο επίσης και με την πρόταση της Επιτροπής που περιλαμβάνεται στο COM(2005)89 για τον περιορισμό του αριθμού των παρεκκλίσεων από το άρθρο 27. |

Νομικα στοιχεια της προτασησ |

305 | Περίληψη της προτεινόμενης ενέργειας Χορήγηση άδειας στη Λιθουανία να εφαρμόσει ένα ειδικό μέτρο κατά παρέκκλιση από τα άρθρα 11A παράγραφος 1 και 28ε της Έκτης Οδηγίας του Συμβουλίου 77/388/EΟΚ, ώστε να επανυπολογίζει την φορολογήσιμη αξία των πωλήσεων αγαθών και υπηρεσιών καθώς και των ενδοκοινοτικών αγορών σε ορισμένες περιπτώσεις που η αξία διαφέρει σημαντικά από την αξία της ελεύθερης αγοράς, τα συναλλασσόμενα μέρη συνδέονται μεταξύ τους και ένα από τα συναλλασσόμενα μέρη έχει περιορισμένο δικαίωμα έκπτωσης. Η αναπροσαρμογή της αξίας μπορεί να γίνει με βάση την αξία της ελεύθερης αγοράς όπως ορίζεται στο άρθρο 11Α παράγραφος 1 στοιχείο δ) της Έκτης Oδηγίας. |

310 | Νομική βάση Το άρθρο 27 παράγραφος 1 της Έκτης Oδηγίας του Συμβουλίου 77/388/EΟΚ της 17ης Μαΐου 1977 (όπως τροποποιήθηκε) για την εναρμόνιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τους φόρους κύκλου εργασιών – κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση. |

329 | Αρχή της επικουρικότητας Η πρόταση εμπίπτει στον τομέα της αποκλειστικής αρμοδιότητας της Κοινότητας. Κατά συνέπεια δεν ισχύει η αρχή της επικουρικότητας. |

Αρχή της αναλογικότητας Η πρόταση συμφωνεί με την αρχή της αναλογικότητας για τους εξής λόγους: |

331 | Η παρούσα απόφαση αφορά μία άδεια που χορηγείται σε ένα κράτος μέλος μετά από αίτησή του και δεν δημιουργεί καμμία υποχρέωση. |

332 | Λόγω του περιορισμένου πεδίου εφαρμογής της παρέκκλισης το ειδικό μέτρο είναι ανάλογο προς τον επιδιωκόμενο στόχο. |

Επιλογή των νομικών πράξεων |

341 | Προτεινόμενες νομικές πράξεις: άλλες. |

342 | Άλλες νομικές πράξεις δεν θα ήταν κατάλληλες για τους ακόλουθους λόγους: Σύμφωνα με το άρθρο 27 της Έκτης Οδηγίας του Συμβουλίου 77/388/EΟΚ για την εναρμόνιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τους φόρους κύκλου εργασιών παρέκκλιση από τους κοινούς κανόνες ΦΠΑ επιτρέπεται μόνο με άδεια του Συμβουλίου, το οποίο αποφασίζει ομόφωνα μετά από πρόταση της Επιτροπής. Η απόφαση του Συμβουλίου είναι η μόνη κατάλληλη νομική πράξη, επειδή μπορεί να απευθυνθεί σε ένα συγκεκριμένο κράτος μέλος. |

Δημοσιονομικεσ επιπτωσεισ |

409 | Η πρόταση δεν έχει καμία επίπτωση στον κοινοτικό προϋπολογισμό. |

Προσθετεσ πληροφοριεσ |

Ρήτρα επανεξέτασης/αναθεώρησης/λήξης της ισχύος |

533 | Η πρόταση δεν περιλαμβάνει ρήτρα λήξης της ισχύος. |

1. Πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

που επιτρέπει στη Δημοκρατία της Λιθουανίας να εφαρμόσει ένα ειδικό μέτρο κατά παρέκκλιση από το άρθρο 11 της (A) (1) και από το άρθρο 28ε της Έκτης Οδηγίας του Συμβουλίου (77/388/EΟΚ) που αφορά την εναρμόνιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τους φόρους κύκλου εργασιών

(Το κείμενο στη λιθουανική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη ίδρυσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

την Έκτη Οδηγία του Συμβουλίου (77/388/EΟΚ) της 17ης Μαΐου 1977 για την εναρμόνιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τους φόρους κύκλου εργασιών – κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση[1], και ιδίως το άρθρο 27 αυτής,

την πρόταση της Επιτροπής[2],

εκτιμώντας τα ακόλουθα:

2. Σύμφωνα με το άρθρο 27 παράγραφος 1 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ το Συμβούλιο, αποφασίζοντας ομόφωνα κατόπιν πρότασης της Επιτροπής, μπορεί να επιτρέπει σε οποιοδήποτε κράτος μέλος να εφαρμόζει ειδικά μέτρα κατά παρέκκλιση από την εν λόγω οδηγία με σκοπό την απλοποίηση της διαδικασίας είσπραξης των φόρων ή την αποτροπή ορισμένων περιπτώσεων φοροδιαφυγής ή φοροαποφυγής.

3. Με επιστολές της 3 Αυγούστου 2004 και στις 16 Δεκεμβρίου 2004 η Δημοκρατία της Λιθουανίας ζήτησε την άδεια εφαρμογής ενός ειδικού μέτρου κατά παρέκκλιση από τις διατάξεις της Οδηγίας 77/388/EΟΚ, που αφορούν το φορολογήσιμο ποσό όσον αφορά τον ΦΠΑ.

4. Σύμφωνα με το άρθρο 27 παράγραφος 2 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ η Επιτροπή ενημέρωσε με επιστολή της της 7ης Ιουνίου 2005 τα άλλα κράτη μέλη σχετικά με την αίτηση της Δημοκρατίας της Λιθουανίας. Με επιστολή της της 14ης Ιουνίου 2005 η Επιτροπή ενημέρωσε τη Δημοκρατία της Λιθουανίας ότι διέθετε όλες τις πληροφορίες που έκρινε αναγκαίες για την εξέταση του αιτήματος.

5. Σύμφωνα με το άρθρο 11Α παράγραφος 1 στοιχείο α) της Οδηγίας 77/388/EΟΚ φορολογητέο ποσό κάθε προμήθειας όσον αφορά τον φόρο προστιθέμενης αξίας (ΦΠΑ) είναι οτιδήποτε αποτελεί την αντιπαροχή που καταβάλλεται για την προμήθεια. Το άρθρο 28ε παράγραφος 1 της ίδιας οδηγίας προβλέπει το φορολογήσιμο ποσό για τις ενδοκοινοτικές αγορές όσον αφορά το άρθρο 11A.

6. Το μέτρο για το οποίο ζητείται άδεια παρέκκλισης έχει ως στόχο την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής που προκύπτει από τις αυξομειώσεις του φορολογητέου ποσού σε σχέση με τις ενδοκοινοτικές πωλήσεις και αγορές αγαθών και υπηρεσιών που υπόκεινται σε ΦΠΑ στις περιπτώσεις που ένα από τα συναλλασσόμενα μέρη δεν έχει πλήρες δικαίωμα έκπτωσης.

7. Tο μέτρο αφορά συγκεκριμένες περιπτώσεις και εφαρμόζεται μόνο σε περιπτώσεις διαφυγής ή αποφυγής του ΦΠΑ και μόνο όταν πληρούνται ορισμένες προϋποθέσεις. Για το λόγο αυτό είναι ανάλογο προς τον επιδιωκόμενο στόχο.

8. Παρόμοιες άδειες παρέκκλισης έχουν χορηγηθεί και σε άλλα κράτη μέλη, προκειμένου να καταπολεμηθεί η φοροδιαφυγή και η φοροαποφυγή, και έχουν αποδειχθεί αποτελεσματικές.

9. Οι παρεκκλίσεις σύμφωνα με το άρθρο 27 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ, οι οποίες έχουν ως στόχο την καταπολέμηση της αποφυγής του ΦΠΑ σε σχέση με το φορολογητέο ποσό των προμηθειών μεταξύ συνδεόμενων προσώπων περιλαμβάνονται στην πρόταση της Επιτροπής της 16ης Μαρτίου 2005 για την έκδοση μιας οδηγίας εξορθολογισμού ορισμένων από τις παρεκκλίσεις σύμφωνα με αυτό το άρθρο[3]. Για το λόγο αυτό η περίοδος ισχύος αυτής της παρέκκλισης θα πρέπει να λήξει την ημέρα που θα τεθεί σε εφαρμογή η εν λόγω οδηγία.

10. Η παρούσα παρέκκλιση θα διασφαλίσει το ποσό του ΦΠΑ που οφείλεται στο τελικό στάδιο της κατανάλωσης και δεν έχει καμία αρνητική επίπτωση στους ίδιους πόρους των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων όσον αφορά τον ΦΠΑ,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 11A παράγραφος 1 στοιχείο α) και από το άρθρο 28ε της Οδηγίας 77/388/EΟΚ η Δημοκρατία της Λιθουανίας εξουσιοδοτείται με την παρούσα να λαμβάνει ως βάση υπολογισμού του φορολογητέου ποσού όσον αφορά τις ενδοκοινοτικές αγορές και πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών την αξία τους στην ελεύθερη αγορά, όπως προβλέπεται στο άρθρο 11A παράγραφος 1 στοιχείο δ) της εν λόγω οδηγίας στις ακόλουθες περιπτώσεις:

α) στις περιπτώσεις που η αντιπαροχή είναι σημαντικά χαμηλότερη από την αξία της ελεύθερης αγοράς και ο παραλήπτης ή ο αγοραστής, στην περίπτωση των ενδοκοινοτικών αγορών, δεν έχει πλήρες δικαίωμα έκπτωσης βάσει του άρθρου 17 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ.

β) Στις περιπτώσεις που η αντιπαροχή είναι σημαντικά μεγαλύτερη από την αξία της ελεύθερης αγοράς και ο προμηθευτής δεν έχει πλήρες δικαίωμα έκπτωσης βάσει του άρθρου 17 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ.

Tο εν λόγω μέτρο μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο για την παρεμπόδιση της φοροδιαφυγής ή της φοροαποφυγής και όταν η αντιπαροχή βάσει της οποίας θα υπολογιζόταν το φορολογητέο ποσό επηρεάζεται από οικογενειακούς, διαχειριστικούς, ιδιοκτησιακούς, οικονομικούς ή νομικούς δεσμούς όπως αυτοί ορίζονται στην εθνική νομοθεσία. Για τους λόγους αυτούς οι νομικοί δεσμοί περιλαμβάνουν επίσης την επίσημη σχέση μεταξύ εργοδότη και εργαζόμενου.

Άρθρο 2

Η εξουσιοδότηση που χορηγείται βάσει του άρθρου 1 λήγει την ημερομηνία κατά την οποία τίθεται σε ισχύ η οδηγία για τον εξορθολογισμό των παρεκκλίσεων σύμφωνα με το άρθρο 27 της Οδηγίας 77/388/EΟΚ, που έχουν ως στόχο την καταπολέμηση της διαφυγής ή της αποφυγής του φόρου προστιθέμενης αξίας μέσω της τιμολόγησης των προμηθειών ανάμεσα σε συνδεόμενα πρόσωπα, ή στις 31 Δεκεμβρίου 2009 το αργότερο, εάν δεν έχει τεθεί σε ισχύ μέχρι την ημερομηνία αυτή.

Άρθρο 3

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στη Δημοκρατία της Λιθουανίας.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

[1] ΕΕ L 145 της 13.6.1977, σ. 1 όπως τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 2004/66/EΚ (ΕΕ L 168 της 1.5.2004, σ. 35).

[2] ΕΕ C , , σ. .

[3] ΕΕ C 125 της 24.5.2005, σ. 12. COM(2005)89.