EL    EL  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ  ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ  
Βρυξέλλες , 11.10.2005 
COM(2005)482 τελικό  
. 
ΕΚΘΕΣΗ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  
Ετήσια  έκθεση  της Ευρωπαϊκής  Επιτροπής  στο Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  σχετικά  με τη 
λειτουργία  του συστήματος  των ευρωπαϊκών  σχολίων  
 
EL 2   EL 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ  
Η παρούσα  έκθεση  είναι  η πρώτη  ετήσια  έκθεση  της Ευρωπαϊκής  Επιτροπής  στο Ευρωπαϊκό  
Κοινοβούλιο  σχετικά  με τη λειτουργία  του συστήματος  των ευρωπαϊκών  σχολείων . 
Εκπονήθηκε  κατόπιν  αιτήματος  του Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου  που διατυπώθηκε  στην  
έκθεση  Bösch το 2002 σχετικά  με τη μελλοντική  χρηματοδότηση  των ευρωπαϊκών  σχολείων  
(ΕΣ). Η παρούσα  έκθεση  παρουσιάζει  συνολικά  τις κύριες  πτυχές  της λειτουργίας  του ΕΣ 
σήμερα  (με συγκριτικά  στοιχεία  για τον εντοπισμό  των σημαντικότερων  τάσεων ) και 
επικεντρώνεται  στην  εξέταση  του συνόλου  των μαθητών , του προσωπικού , των κύριων  
παιδαγωγικών  θεμάτων  και της χρηματοδότησης . Η έκθεση  συνεχίζει  τονίζοντας  τις καίριες  
προκλήσεις  που αντιμετωπίζουν  τα ΕΣ: τις συνέπειες  της διεύρυνσης , την ανάγκη  να ληφθεί  
υπόψη  η δημιουργία  αποκεντρωμένων  υπηρεσιών  της ΕΕ και η διεύρυνση  της 
διαθεσιμότητας  του ευρωπαϊκού  Baccalaureate, τη διαχείριση  του σχολικού  συστήματος , τις 
δύσκολες  συνθήκες  που επικρατούν  στα μεγάλα  ΕΣ στις Βρυξέλλες  και στο Λουξεμβούργο  
και το μέλλον  των μικρών  σχολείων , ιδίως  λόγω  του πολύ  μικρού  αριθμού  μαθητών  της κατ. 
1 στα τελευταία . 
Το σύστημα  των ΕΣ λειτούργησε  με επιτυχία  για πάνω  από μισό αιώνα , προσφέροντας  
υψηλής  ποιότητας  εκπαίδευση  κυρίως  σε παιδιά  του προσωπικού  της Ευρωπαϊκής  Ένωσης  
(ήτοι σχεδόν  51% του συνολικού  αριθμού  των μαθητών  των ΕΣ το 2004 ήταν  παιδιά  του 
προσωπικού  της ΕΕ). Το σύστημα  λειτουργεί  σε διακρατική  βάση , βάσει  σύμβασης  που 
υπεγράφη  από όλα τα κράτη  μέλη  (ΚΜ) και από την Ευρωπαϊκή  Επιτροπή . Όπως  ορίζεται  
ρητά  και στην  διακυβερνητική  σύμβαση , ο κύριος  στόχος  των ΕΣ είναι  «η από κοινού  
εκπαίδευση  των τέκνων  του προσωπικού  των Ευρωπαϊκών  Κοινοτήτων »1. Εκτός  αυτών , 
«άλλα  παιδιά  μπορούν  επίσης  να εγγράφονται  σε αυτά  εντός  των ορίων  που θέτει  το Ανώτατο  
Συμβούλιο »2. Ως χρηματοδότες  του συστήματος  των ΕΣ σε ποσοστό  σχεδόν  60% και ως 
εργοδότες  που ενδιαφέρονται  για την εξασφάλιση  της αδιάλειπτης  ορθής  λειτουργίας  ενός 
συστήματος  που παραμένει  σημαντικό  στοιχείο  για την έλξη  και την πρόσληψη  προσωπικού  
ανωτάτου  επιπέδου , τα όργανα  της ΕΕ δείχνουν  ολοένα  μεγαλύτερο  ενδιαφέρον  στα 
Ευρωπαϊκά  Σχολεία . 
Μετά  την έγκριση  της έκθεσης  Bösch από το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  το 2002, η Επιτροπή  
δρομολόγησε  το 2004 έγγραφο  συζήτησης  σχετικά  με το μέλλον  του συστήματος  των ΕΣ, 
που θέτει  σειρά  θεμάτων  όσον  αφορά  τη διοίκησή  τους, τη χρηματοδότηση  και τις 
εκπαιδευτικές  υπηρεσίες . Το έγγραφο  αυτό  οδήγησε  σε έναν ευρύ  διάλογο  σχετικά  με τα 
θέματα  και τις προκλήσεις  που αντιμετωπίζουν  τα Ευρωπαϊκά  Σχολεία  καθώς  προχωρούν  στη 
δεύτερη  πεντηκονταετία  λειτουργίας  τους, ευρισκόμενα  σε ένα πλαίσιο  σημαντικών  
αλλαγών . Η συνεχής  διεύρυνση  της Ένωσης  και η δημιουργία  νέων  οργάνων  της ΕΕ σε όλη 
την Ευρώπη , από κοινού  με νέες προσεγγίσεις  στην  εκπαίδευση , θέτουν  νέες προκλήσεις  που 
το σύστημα  των ΕΣ πρέπει  να αντιμετωπίσει  εάν πρόκειται  να παραμείνει  την επόμενη  
πεντηκονταετία  το ίδιο οραματιστικό  όσο και στο παρελθόν . Στο πλαίσιο  αυτό  η Επιτροπή  
υποβάλλει  μια πρώτη  ετήσια  έκθεση  στο Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  σχετικά  με τη λειτουργία  
του συστήματος  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων . Η παρούσα  έκθεση  παρουσιάζει  συνολικά  το 
σύστημα  σήμερα  και θίγει σειρά  καίριων  προκλήσεων  για το μέλλον . 
                                                 
1 Σύμβαση  σχετικά  με το καταστατικό  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων , άρθρο  1. 
2 Στη Συλλογή  αποφάσεων  του διοικητικού  συμβουλίου  στην  παραπομπή  # 95-D-19, σ. 162 ορίζεται  όριο 
για τους μαθητές  της κατηγορίας  3 σε ποσοστό  20% των μαθητών  της τάξης . 
 
EL 3   EL 2. ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ  ΣΤΟΙΧΕΙΑ  ΚΑΙ  ΤΑΣΕΙΣ  
2.1. Το σώμα  των μαθητών  
Υπάρχουν  σήμερα  13 Ευρωπαϊκά  Σχολεία3 σε 7 κράτη  μέλη . 14 γλώσσες  χρησιμοποιούνται  
για την εκπαίδευση  των μαθητών  κατά  γλωσσικά  τμήματα  και 80 γλωσσικά  τμήματα  
συνολικά . Οι μαθητές  που φοιτούν  στα ΕΣ κατατάσσονται  σε τρεις  κατηγορίες  σύμφωνα  με 
απόφαση  του Ανωτάτου  Συμβουλίου  (ΑΣ), που είναι  η διοικούσα  αρχή  των ΕΣ. Η πρώτη  
κατηγορία  (κατ. 1) περιλαμβάνει  τα παιδιά  του προσωπικού  των οργάνων  της ΕΕ (καθώς  και 
παιδιά  ορισμένων  άλλων  οργανισμών  και παιδιά  του προσωπικού  που εργάζεται  για το ίδιο 
το σύστημα  των ΕΣ). Οι μαθητές  αυτοί  δεν καταβάλλουν  δίδακτρα . Στη δεύτερη  κατηγορία  
μαθητών  (κατ. 2) υπάγονται  τα παιδιά  εκείνα  για τα οποία  οι εργοδότες  των γονιών  τους 
έχουν  υπογράψει  συμφωνία  με τα ΕΣ και καταβάλλουν  το πλήρες  ετήσιο  κόστος  διδάκτρων  
ανά μαθητή  του ΕΣ στο οποίο  φοιτούν . Η τρίτη  κατηγορία  μαθητών  (κατ. 3) είναι  άλλα  
παιδιά , που δεν καλύπτονται  από τις δύο πρώτες  κατηγορίες  και που έχουν  γίνει δεκτά  από 
τον διευθυντή  του ΕΣ σύμφωνα  με τους κανόνες  και τις αποφάσεις  που έχει λάβει  το ΑΣ. 
Καταβάλλουν  και αυτά  δίδακτρα , που καλύπτουν  μέρος  του κόστους  ανά μαθητή  στα 
σχολεία  τους. 
Υπάρχουν  σήμερα  20000 περίπου  μαθητές  στα ΕΣ. Το σύστημα  σημείωσε  αύξηση  ύψους  
17% την τελευταία  τριετία . Το μεγαλύτερο  μέρος  αυτής  της αύξησης  οφείλεται  σε αύξηση  
του αριθμού  των μαθητών  της κατηγορίας  1 (23%), κυρίως  στις Βρυξέλλες  και στο 
Λουξεμβούργο . Ο παρακάτω  πίνακας  περιλαμβάνει  ορισμένα  ενδεικτικά  στοιχεία  όσον  
αφορά  τη συνολική  ανάπτυξη  και τους μαθητές  της κατ. 1 στα ΕΣ, ενώ περισσότερες  
λεπτομέρειες  περιέχονται  στο παράρτημα  1. 
Σήμερα , τα μεγάλα  ΕΣ στις Βρυξέλλες  και στο Λουξεμβούργο  συγκεντρώνουν  άνω των 
12000 ή ποσοστό  60% όλων  των παιδιών  σε όλα τα ΕΣ. Επιπλέον , αυτά  τα μεγάλα  σχολεία  
προσφέρουν  εκπαιδευτικές  υπηρεσίες  σε ποσοστό  78% όλων  των μαθητών  της κατηγορίας  1 
του συστήματος , ενώ τα υπόλοιπα  8 σχολεία  συγκεντρώνουν  ποσοστό  μόνον  22% των 
μαθητών  της κατ. 14. 
                                                 
3 Άλλο  ένα ΕΣ πρόκειται  να εγκαινιαστεί  στις Βρυξέλλες  το 2009 ανεβάζοντας  το συνολικό  αριθμό  των 
ΕΣ στις Βρυξέλλες  σε 4 και όλων  των ΕΣ σε 14. 
4 Το ΕΣ στο Μόναχο  εξυπηρετεί  τους μαθητές  της κατηγορίας  1 του προσωπικού  του Ευρωπαϊκού  
Γραφείου  Διπλωμάτων  Ευρεσιτεχνίας  και αντιπροσωπεύουν  8% όλων  των μαθητών  της κατηγορίας  1 
σε όλα τα ΕΣ. Το ΕΣ στο Βαρέζε  προσφέρει  εκπαιδευτικές  υπηρεσίες  σε μαθητές  του Κοινού  Κέντρου  
Ερευνών  στην  Ίσπρα  και αποτελούν  ποσοστό  5% όλων  των μαθητών  της κατηγορίας  1 του 
συστήματος . Ο πληθυσμός  της κατηγορίας  1 στα νέα ΕΣ του Αλικάντε  και της Φρανκφούρτης  αποτελεί  
5% επί του συνόλου  του συστήματος . Τελικά , τα 4 μικρά  ΕΣ στο Κούλαμ , στο Μπέργκεν , στο Μολ και 
στην  Καρλσρούη  (εκ των οποίων  τα τρία τελευταία  εξυπηρετούν  τα παιδιά  του προσωπικού  του Μαθητές  1995 2001 2004 % αύξηση  
από το 1995 % αύξηση  
από το 2001 
Συνολικός  
αριθμός  μαθητών  15756 16985 19862 26.1 16.9 
Μαθητές  
κατηγορίας  1 8965 10070 12412 38.4 23.3 
 
EL 4   EL Η πλειοψηφία , αν όχι το σύνολο , των μαθητών  από τα νέα ΚΜ θα γίνει δεκτή  στα ΕΣ των 
Βρυξελλών  ή του Λουξεμβούργου  όπου  επικρατούν  ήδη δύσκολες  συνθήκες  λόγω  του 
μεγάλου  αριθμού  μαθητών . Σε συνδυασμό  με μια μικρή  αύξηση  των γεννήσεων  που 
παρατηρείται  στο υφιστάμενο  προσωπικό , η πίεση  εδώ μπορεί  να γίνει ανυπόφορη  κατά  τα 
επόμενα  έτη. Επιπλέον , ο μεγάλος  αριθμός  μαθητών  στις Βρυξέλλες  και στο Λουξεμβούργο  
έχει αρνητική  επίδραση  στο μαθησιακό  περιβάλλον  και στη γενικότερη  ευμάρεια  των 
μαθητών . Επηρεάζει  επίσης  και τις συνθήκες  εργασίας  του προσωπικού  καθώς  και τη γενική  
ατμόσφαιρα  στα σχολεία . Μολονότι  οι απαραίτητες  αποφάσεις  έχουν  ληφθεί  και έχουν  
εντοπιστεί  σημεία  για την εγκατάσταση  του δεύτερου  ΕΣ στο Λουξεμβούργο  (Το δεύτερο  
σχολείο  στο Λουξεμβούργο  - «Luxembourg II» θα χτιστεί  στο Mamer) και του τέταρτου  ΕΣ 
στις Βρυξέλλες  (Το τέταρτο  σχολείο  - «Brussels IV» θα χτιστεί  στο Laeken), τα σχολεία  αυτά  
θα εγκαινιαστούν  το 2008 και το 2009 αντίστοιχα . Τα ΕΣ των Βρυξελλών  υπολογίζεται  ότι 
θα δεχθούν  περίπου  900 μαθητές  κατ. 1 έως το 2009 και τα ΕΣ του Λουξεμβούργου  200 
μαθητές  κατ. 1 έως το 2008. Η Επιτροπή  παρενέβη  από κοινού  με τις εθνικές  αρχές  για την 
τήρηση  της ημερομηνίας  παράδοσης  του κάθε  σχολείου  και θα συνεχίσει  να παρακολουθεί  
από κοντά  την κατάσταση . 
Στα μικρά  ΕΣ υπήρξε  μείωση  του συνολικού  αριθμού  των μαθητών  τα τελευταία  χρόνια  και η 
έντονη  παρουσία  των μεγάλων  αριθμών  μαθητών  της κατ. 3 δείχνει  ότι τα σχολεία  αυτά  
συντηρούνται  κυρίως  από αυτή  την κατηγορία  μαθητών  (βλ. το παράρτημα  2). Περίπου  80% 
των μαθητών  στα μικρά  ΕΣ ανήκουν  στην  κατ. 3. Ωστόσο , τα έσοδα  από τα δίδακτρα  των 
μαθητών  της κατ. 3 στον  προϋπολογισμό  των αντίστοιχων  ΕΣ ανέρχονται  σε 20% περίπου . 
2.2. Επίπεδα  προσωπικού  
Τα Ευρωπαϊκά  Σχολεία  στελεχώνονται  κυρίως  (+/-80%) από καθηγητές  αποσταλμένους  από 
εθνικά  υπουργεία  Παιδείας  για περιορισμένη  διάρκεια  απόσπασης5. Μέρος  του διδακτικού  
προσωπικού  (αναπληρωτές /«chargés de cours») καθώς  και το διοικητικό  και βοηθητικό  
προσωπικό  (ΔΒΠ ) του σχολείου  προσλαμβάνεται  τοπικά  από τους διευθυντές  του σχολείου . 
Μόνον  για τους αποσπασμένους  καθηγητές  ισχύει  πλήρης  κανονισμός  υπηρεσιακής  
κατάστασης  που καθορίζει  τους όρους  και τις προϋποθέσεις  της απασχόλησής  τους. Το ΔΒΠ  
υπακούει , κατά  κύριο  λόγο , στις εθνικές  διατάξεις  που ισχύουν  στη χώρα  όπου  βρίσκεται  το 
ΕΣ. Οι καθηγητές  μερικής  απασχόλησης  που προσλαμβάνονται  σε τοπικό  επίπεδο  («chargés 
de cours») συνήθως  προσλαμβάνονται  με ετήσια  σύμβαση  περιορισμένου  χρόνου  με στο ΕΣ, 
η οποία  ωστόσο  είναι  ανανεώσιμη . Αμείβονται  ανάλογα  με τον αριθμό  των μαθημάτων  που 
προσφέρουν  ανά εβδομάδα . 
Ακολουθώντας  την αύξηση  του αριθμού  των μαθητών , αυξήθηκε  και το επίπεδο  του 
προσωπικού  στα ΕΣ και στο γραφείο  του γενικού  γραμματέα  (ΓΓΓ). Πολλές , αν όχι όλες, από 
τις πρόσθετες  θέσεις  διδακτικού  προσωπικού , οφείλονται  στη διεύρυνση  με τη δημιουργία  3 
νέων  γλωσσικών  τμημάτων  (του πολωνικού , του τσεχικού  και του ουγγρικού ) στις Βρυξέλλες  
και άλλων  3 (πολωνικού , τσεχικού  και ουγγρικού ) στο Λουξεμβούργο . Στον  παρακάτω  
πίνακα  περιλαμβάνεται  ο λόγος  μαθητών /καθηγητών  στα διάφορα  ΕΣ. 
                                                                                                                                                         
Κοινού  Κέντρου  Έρευνας ) συγκεντρώνουν  συνολικά  μαθητές  κατηγορίας  1 που αντιπροσωπεύει  
λιγότερο  του 4% επί του συνόλου  των μαθητών  της κατηγορίας  1. 
5 Έως εννέα  έτη. 
 
EL 5   EL  Λόγος  μαθητών -καθηγητών  στα ΕΣ το 2004
0 2 4 6 8 10 12 14 16 
Αλικάντε  
Μπέργκεν  
Βρυξ  1 
Βρυξ  2 
Βρυξ .3 
Κούλαμ  
Φρανκφούρτη  
Καρλσρούη  
Λουξ .1 
Λουξ .2 
Μολ 
Μόναχο  
Βαρέζε  
   
Ο πλήρης  αντίκτυπος  της δημιουργίας  αυτών  των γλωσσικών  τμημάτων  δεν έχει γίνει ακόμη  
αισθητός  καθώς  έως σήμερα  λειτουργούν  μόνον  το νηπιαγωγείο  και το δημοτικό  σχολείο . Τα 
επίπεδα  της δευτεροβάθμιας  εκπαίδευσης  θα ξεκινήσουν  σταδιακά  και φαίνεται  πως ο πλήρης  
αντίκτυπος  όσον  αφορά  το διδακτικό  προσωπικό  για αυτά  τα γλωσσικά  τμήματα  θα είναι  
ορατός  μόνον  έως το 2010. Έως τότε, είναι  πιθανόν  μια νέα διεύρυνση  να καταστήσει  
αναγκαία  την πρόσληψη  πρόσθετου  διδακτικού  προσωπικού  στα ΕΣ. Εκτός  από τα 6 νέα 
γλωσσικά  τμήματα  που άνοιξαν  στις Βρυξέλλες  και στο Λουξεμβούργο  (3 στις Βρυξέλλες  
και 3 στο Λουξεμβούργο ), προσελήφθησαν  καθηγητές , με βάση  τις ανάγκες , σε διάφορα  ΕΣ 
για την παροχή  μαθημάτων  στη μητρική  γλώσσα  των μαθητών  στις άλλες  6 γλώσσες  από τα 
νέα κράτη  μέλη  για τα οποία  δεν είχαν  δημιουργηθεί  ακόμη  γλωσσικά  τμήματα  λόγω  του 
χαμηλού  αριθμού  αναμενόμενων  μαθητών . 
Η αύξηση  του διοικητικού  και βοηθητικού  προσωπικού  (ΔΒΠ ) σημείωσε  ιδιαίτερη  άνοδο  
μετά  την εγκαινίαση  3 νέων  ΕΣ το 2001: του Αλικάντε , της Φρανκφούρτης  και του 
Λουξεμβούργου  2. Εκτός  από αυτά  τα ΕΣ, η πιο αξιοσημείωτη  αύξηση  σε θέσεις  ΔΒΠ  από το 
2001 έως το 2005 σημειώθηκε  στο Μόναχο  (37% αύξηση  σε θέσεις  ΔΒΠ  σε σύγκριση  με 
ποσοστό  αύξησης  9.3% των μαθητών  κατά  την ίδια περίοδο ) και στο γραφείο  του γενικού  
γραμματέα  (αύξηση  σε ποσοστό  33.8% σε σύγκριση  με αύξηση  ποσοστού  16.9% σε 
αριθμούς  μαθητών  σε όλο το σύστημα  των ΕΣ). Στον  παρακάτω  πίνακα  παρουσιάζονται  
συγκριτικά  τα επίπεδα  του προσωπικού  το 2005 σε σχέση  με το 20016. Το παράρτημα  3 
περιέχει  περισσότερες  πληροφορίες  καθώς  και λεπτομερή  κατανομή  για τους αποσπασμένους  
καθηγητές  και το προσωπικό  ΔΒΠ  σε όλα τα ΕΣ για το σχολικό  έτος 2005-2006. Ο αριθμός  
των καθηγητών  μερικής  απασχόλησης  που έχουν  προσληφθεί  σε τοπική  κλίμακα  θα είναι  
κατά  μέσο  όρο ίδιος  το επόμενο  έτος, ήτοι, σχεδόν  430, ωστόσο , ενδεχομένως  να υπάρξει  μια 
μικρή  προσαρμογή  ανάλογα  με την επί τόπου  κατάσταση , όπως  π.χ μια διακύμανση  του 
αριθμού  των μαθητών  θα επηρεάσει  τον αριθμό  των τάξεων  που απαιτούνται  και/ή τη 
διαθεσιμότητα  των αποσπασμένων  καθηγητών . 
                                                 
6 Η ετήσια  έκθεση  του Γενικού  Γραμματέα  στο διοικητικό  συμβούλιο  των ΕΣ. Ref # 1612-D-2004.  
 
EL 6   EL  
2.3. Παιδαγωγικά  ζητήματα  
Τα Ευρωπαϊκά  Σχολεία  έχουν  αναγνωριστεί  εδώ και καιρό  για την ποιότητα  της παροχής  των 
υπηρεσιών  τους και ως προς  την πολύγλωσση  και πολυπολιτισμική  εκπαίδευση  που 
προσφέρουν  κατά  μοναδικό  τρόπο  και υποδομή . Επιπλέον , το ευρωπαϊκό  απολυτήριο  
(«Baccalaureate») (E Α), ο απολυτήριος  τίτλος  που προσφέρει  το ΕΣ, χαίρει  ευρείας  
αναγνώρισης  στα ΚΜ και ο κάτοχός  του υπόκειται  στους  ίδιους  όρους  για την εισαγωγή  του 
στο πανεπιστήμιο  με εκείνους  που ισχύουν  για τους υπηκόους  του συγκεκριμένου  ΚΜ στου  
οποίου  τα ανώτατα  εκπαιδευτικά  ιδρύματα  υποβάλλει  αίτηση . 
Τα αποτελέσματα  των μαθητών  που δίνουν  τις τελικές  εξετάσεις  για το EΑ βελτιώνονται  
ετησίως . Πράγματι , υπήρξε  σημαντική  αύξηση  στα ποσοστά  των μαθητών  που επιτυγχάνουν  
στις εξετάσεις  του EΑ καθώς  και εκείνων  που συγκεντρώνουν  ποσοστό  βαθμολογίας  άνω του 
75%7. Το μέσο  ποσοστό  επιτυχίας  στο EΑ σε όλα τα ΕΣ ήταν  98.1 στο 2004 σε σύγκριση  με 
ποσοστό  96.4 το 2000. Το σύνολο  του μέσου  όρου  βαθμολογίας  στο EΑ το 2004 αυξήθηκε  
κατά  2% ήτοι από 74% το 2000 σε 76% το 2004. Το 2004, σχεδόν  οι μισοί  από τους μαθητές  
που πέρασαν  τις εξετάσεις  του ΕΑ (49.6%) έλαβαν  βαθμολογία  75% ή περισσότερο . Ο 
αριθμός  των μαθητών  που σημείωσαν  βαθμολογία  υψηλότερη  από 80% στις εξετάσεις  τους 
αυξήθηκε  σε 29%. Εξάλλου , 3 ΕΣ σημείωσαν  ετήσια  ποσοστά  επιτυχίας  100% από το 2000. 
Επιπλέον , υπάρχουν  διαφορές  στα γλωσσικά  τμήματα  όσον  αφορά  τα ποσοστά  επιτυχίας  και 
τα υψηλά  αποτελέσματα . Σε έξι από τα έντεκα  γλωσσικά  τμήματα  στα οποία  προσφέρεται  το 
ευρωπαϊκό  απολυτήριο  σήμερα , οι μισοί  μαθητές  σημείωσαν  υψηλά  αποτελέσματα  (>75%) 
το 2004, ενώ τα άλλα  πέντε  γλωσσικά  τμήματα  σημείωσαν  ποσοστό  κάτω  του 49.6% που 
είναι  ο μέσος  όρος  του συστήματος  όσον  αφορά  την επίτευξη  υψηλών  αποτελεσμάτων . Το 
παράρτημα  4 προσφέρει  περισσότερες  λεπτομέρειες  για τα ποσοστά  επιτυχίας  και για τη 
βαθμολογία  των μαθητών  στο ευρωπαϊκό  απολυτήριο , ενώ στο παράρτημα  5 περιέχονται  τα 
ποσοστά  αποτυχίας  ανά σχολείο , γλωσσικό  τμήμα  και επίπεδο  κατά  τα έτη πριν από τις 
εξετάσεις  του ευρωπαϊκού  απολυτηρίου . 
Η πιο πρόσφατη  επιβεβαίωση  της άποψης  ότι το ΕΣ πράγματι  προσφέρει  καλό  επίπεδο  
εκπαίδευσης  είναι  τα αποτελέσματα  που σημείωσε  το ΕΣ του Λουξεμβούργου  κατά  την 
αξιολόγηση  PISA II του ΟΟΣΑ  για το 2003. Τα αποτελέσματα  των 192 15 ετών  μαθητών  
(στα αγγλόφωνα , γαλλόφωνα  και γερμανόφωνα  γλωσσικά  τμήματα ) που έλαβαν  μέρος  στην  
εξέταση  αυτή  ήταν  ελαφρώς  υψηλότερα  σε σχέση  με αυτά  άλλων  μαθητών  στα αντίστοιχα  
εθνικά  σχολεία  του Λουξεμβούργου . Η Ευρωπαϊκή  Επιτροπή  εξετάζει  την πιθανότητα  για 
                                                 
7 Έκθεση  για το ευρωπαϊκό  απολυτήριο  («Baccalaureate») . Διοικητικό  Συμβούλιο  1-2 Φεβρουαρίου  
2005. Ref # 2004-D-3210 Αποσπασμένοι  
καθηγητές  Καθηγητές  
που έχουν  
προσληφθεί  
σε τοπική  
κλίμακα  Σύνολο  
διδακτικού  
προσωπικού  Αύξηση  του 
διδακτικού  
προσωπικού  ΔΒΠ (που 
έχει 
προσληφθεί  
σε τοπική  
κλίμακα ) Αύξηση  
του ΔΒΠ  Σύνολο  των 
μαθητών   Αύξηση  
των 
μαθητών  
2001 2005 2001 2005 2001 2005 2005/2001  2001 2005 2005/2001  2001 2005 2005/2001 
1199 1390 311 430 1510 1820 20,5% 243 311 27,8% 16985 19862 16,9% 
 
EL 7   EL άλλα  ΕΣ να υποβληθούν  στις εξετάσεις  PISA III το 2006. Επίσης , οι υπηρεσίες  της 
Επιτροπής  εξετάζουν  το ενδεχόμενο  για διεξαγωγή  έρευνας  όσον  αφορά  τις ακαδημαϊκές  
σπουδές  και/ή τη σταδιοδρομία  που ακολουθείται  από τους μαθητές  ύστερα  από το 
απολυτήριο  και τους λόγους  για την επιτυχία  ή την αποτυχία  τους.  
Κατά  τα τελευταία  έτη αναπτύχθηκε  ή επικαιροποιήθηκε  σειρά  προγραμμάτων  για τα ΕΣ από 
το Συμβούλιο  Επιθεωρητών . Ειδικότερα  πολλά  από τα προγράμματα  γλωσσών  και ξένων  
γλωσσών  των αρχών  της δεκαετίας  του εβδομήντα  και του ογδόντα  αναθεωρήθηκαν  και 
εγκρίθηκαν  από το ΑΣ. Επιπλέον , βελτιώθηκαν  και επικαιροποιήθηκαν  πολλά  προγράμματα  
για τα μαθήματα  που δεν αποτελούν  μέρος  του κύριου  κορμού . Σήμερα , σχεδόν  τα μισά από 
τα υφιστάμενα  προγράμματα  για τα προγράμματα  σπουδών  των ΕΣ έχουν  εκπονηθεί  εκ νέου  
ή αναθεωρηθεί  μεταξύ  του 2000 και του 2005. Ωστόσο , πολλά  από αυτά  παραμένουν  ίδια 
από τη δεκαετία  του 1980. Σημαντική  προσθήκη  στα προγράμματα  σπουδών  των ΕΣ, είναι  τα 
προγράμματα  που έχουν  σχεδιαστεί  για την παροχή  βοήθειας  σε μαθητές  με δυσκολίες  ή 
ειδικές  ανάγκες . 
Τα ΕΣ προσφέρουν  σήμερα  ποικιλία  διδακτικής  και μεμονωμένης  βοήθειας  σε μαθητές  με 
μαθησιακές  δυσκολίες  και/ή αναπηρίες . Οι νέες πολιτικές  για τα παιδιά  με ειδικές  
εκπαιδευτικές  ανάγκες  (SEN) και για την υποστήριξη  της εκπαίδευσης  (LS) βασίζονται  στην  
αρχή  της ενσωμάτωσης  του μαθητή  στην  τάξη  και όπου  οι μαθητές  μπορούν  να συμμετέχουν  
ενεργά  σε έναν ελάχιστο  αριθμό  συλλογικών  δραστηριοτήτων  σε γνωστικό  επίπεδο . Ωστόσο , 
παρά  τις προσπάθειες  που καταβάλλονται  σήμερα , υπάρχουν  περιπτώσεις  στις οποίες  το ΕΣ 
δεν είναι  σε θέση  να αντιμετωπίσει  τις συγκεκριμένες  ανάγκες  του μαθητή . Η Επιτροπή  
στηρίζει  σημαντικά  την παροχή  βοήθειας  σε μαθητές  με ειδικές  ανάγκες . Ωστόσο , τα 
προγράμματα  SEN και LS απαιτούν  καλύτερη  παρακολούθηση  για τη βελτίωση  των 
υπηρεσιών  και την αξιολόγηση  του αντικτύπου  τους. Η Επιτροπή  ζήτησε  από το ΑΣ πιο 
λεπτομερείς  εκθέσεις  και την αξιολόγηση  της εφαρμογής  και της επιτυχίας  των 
προγραμμάτων  σε κάθε  ΕΣ. 
Άλλα  ειδικά  προγράμματα  αναπτύχθηκαν  για την προετοιμασία  εν όψει της διεύρυνσης  και 
για την εισροή  μαθητών  για τους οποίους  δεν θα δημιουργούνταν  γλωσσικά  τμήματα . Το ΑΣ 
ενέκρινε  πρόσφατα  προγράμματα  που βοηθούν  στην  ενσωμάτωση  των μαθητών  σε γλωσσικά  
τμήματα  που δεν ανταποκρίνονται  στη μητρική  τους γλώσσα . Τα προγράμματα  SWALS 
(«Students Without A Language Section» - Μαθητές  δίχως  γλωσσικό  τμήμα ), SEN και LS, 
έλαβαν  ισχυρή  υποστήριξη  από την Επιτροπή  και αύξηση  του προϋπολογισμού  του ΕΣ για 
τους απαιτούμενους  υλικούς  και ανθρώπινους  πόρους . 
Από το 1999, όταν το ΑΣ ενέκρινε  την πρώτη  πολιτική  SEN, ο αριθμός  των μαθητών  στο εν 
λόγω  πρόγραμμα  αυξήθηκε  ριζικά . Παρακάτω  φαίνεται  η εξέλιξη  της γραμμής  του 
προϋπολογισμού  SEN στα ΕΣ8. Όπως  φαίνεται , ο προϋπολογισμός  που διοχετεύεται  στην  
παροχή  βοήθειας  σε αυτούς  τους μαθητές  αυξήθηκε  αντίστοιχα  και βρίσκεται  σήμερα  στο 
επίπεδο  των €8700 ανά μαθητή9. 
                                                 
8 Το SWALS και τα δευτερεύοντα  προγράμματα  LS είναι  πολύ  πρόσφατα  ώστε  να υπάρχουν  συγκριτικά  
στοιχεία  σήμερα . 
9 Στοιχεία  που προέρχονται  από το Γραφείο  του Γενικού  Γραμματέα  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων . 
 
EL 8   EL Παρά  τις αυξήσεις  στους  χρηματοδοτικούς  πόρους  για την παροχή  βοήθειας  σε παιδιά  με 
ειδικές  ανάγκες  ή μαθησιακές  δυσκολίες , η εφαρμογή  αυτών  των προγραμμάτων  ποικίλει . 
Σειρά  καταγγελιών  που έχουν  υποβληθεί  στον  Ευρωπαίο  Διαμεσολαβητή  βεβαιώνει  την 
ύπαρξη  αυτών  των δυσκολιών . 
Η εξέταση  του ποσοστού  επανάληψης  των τάξεων  στη δευτεροβάθμια  εκπαίδευση10 στα ΕΣ, 
δείχνει  απότομη  αύξηση  στα ποσοστά  επανάληψης  των τάξεων  κατά  το 4ο και 5ο έτος της 
δευτεροβάθμιας  εκπαίδευσης , όπου  απαιτείται  από τους μαθητές  να παρακολουθήσουν  
μεγάλο  αριθμό  υποχρεωτικών  μαθημάτων  θετικών  επιστημών , γλωσσών  και μαθηματικών  σε 
απαιτητικό  επίπεδο  (βλ. παράρτημα  5). Τα ποσοστά  αυτά  καθώς  και τα ποσοστά  διακοπής  
της φοίτησης  καθιστούν  απαραίτητη  την προσαρμογή  της πολιτικής  στήριξης  της εκμάθησης  
για την αποφυγή  τέτοιων  ποσοστών  και για την προσφορά  διαφορετικής  πορείας  σπουδών  
που οδηγεί  σε απολυτήριο  εναλλακτικό  του ευρωπαϊκού  («Baccalaureate»), όπως  έχει ζητηθεί  
από τους γονείς  τα τελευταία  χρόνια . Μια νέα ομάδα  εργασίας  δημιουργήθηκε  από το ΑΣ για 
να συζητήσει  το θέμα  αυτό  και θα συναντηθεί  για πρώτη  φορά  το Σεπτέμβριο  του 2005. 
2.4. Χρηματοδότηση   
Η τελική  ευθύνη  για τον προϋπολογισμό  των ΕΣ μοιράζεται  από κοινού  μεταξύ  της συμβολής  
από τα κράτη  μέλη , των εσόδων  που προέρχονται  από τα δίδακτρα  των κατηγοριών  2 και 3 
και της εισφοράς  από τον προϋπολογισμό  της ΕΕ για μια ισορροπημένη  συμβολή . Τα ΚΜ 
συμβάλλουν  στον  προϋπολογισμό  των ΕΣ καταβάλλοντας  στο αποσπασμένο  στο σύστημα  
των ΕΣ προσωπικό  τους τον εθνικό  τους μισθό  (ο προϋπολογισμός  της ΕΕ καλύπτει  κατόπιν  
τη διαφορά  μεταξύ  του εθνικού  μισθού  και του μισθού  των ΕΣ). Το 2004, το ποσοστό  αυτό  
ανερχόταν  σε περίπου  22% επί του συνόλου  του προϋπολογισμού  των ΕΣ. Τα έσοδα  από τα 
δίδακτρα  των κατηγοριών  2 και 3 συνέβαλαν  κατά  5% και 8% αντίστοιχα . Ένα πρόσθετο  2% 
προέρχεται  από διάφορες  μικρές  άμεσες  συνδρομές  στα μεμονωμένα  σχολεία  (π.χ. οι γονείς  
πληρώνουν  την ασφάλεια , το κόστος  για τα φωτοτυπικά  μηχανήματα , κλπ) και το υπόλοιπο  
56% παρέχεται  από την Επιτροπή  από τον προϋπολογισμό  της ΕΕ. Για τα ΕΣ στο Μόναχο , το 
Ευρωπαϊκό  Γραφείο  Διπλωμάτων  Ευρεσιτεχνίας  διαδραματίζει  οικονομικό  ρόλο  παρόμοιο  με 
εκείνο  της Επιτροπής  στα υπόλοιπα  ΕΣ. Η χρηματοδοτική  συμβολή  του EPO στο σύστημα  
των ΕΣ είναι  σχεδόν  7% επί του συνόλου  του συστήματος . 
                                                 
10 Τα ΕΣ έχουν  γενική  πολιτική  σχετικά  με τις συνθήκες  υπό τις οποίες  ένας μαθητής  επαναλαμβάνει  το 
σχολικό  έτος. Η πολιτική  αυτή  περιέχεται  στο άρθρο  60 των Γενικών  Κανόνων  των ΕΣ. Εξέλιξη  της γραμμής  του προϋπολογισμού  ΕΣ για τα προγράμματα  SEN  
(για τους  μαθητές  με ειδικές  εκπαιδευτικές  ανάγκες )  
Έτος  2003 2004 2005 2006
ΣΥΝΟΛΟ  (σε ευρώ ) 1.680.670 2.045.499 2.331.233 2.604.399
Αριθμός  μαθητών  τους 
οποίους  αφορά  το 
πρόγραμμα  197 214 273 Περίπου  300
 
EL 9   EL Τα τελευταία  έτη, δαπανήθηκαν  από 1 έως 14,4 εκατομμύρια  ευρώ  λιγότερα  ετησίως  επί του 
συνολικού  προϋπολογισμού  που χορηγήθηκε  στο σύστημα  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων  (βλ. 
το παράρτημα  6). Μολονότι  αυτό  οφείλεται  κυρίως  σε υπερεκτίμηση  των δαπανών  
προσωπικού , το φαινόμενο  συναντάται  αναλογικά  σε μεγαλύτερο  βαθμό  στις λειτουργικές  
γραμμές  προϋπολογισμού , όπως  στις δαπάνες  για τους μαθητές  SEN, για την παρέμβαση  
ειδικών , την κατάρτιση  του προσωπικού , κλπ. όπως  φαίνεται  και από τον πίνακα  του 
παραρτήματος  7. Επιπλέον , οι διαφορές  μεταξύ  των ΕΣ, τόσο  όσον  αφορά  τα αρχικά  
αιτήματά  τους ως προς  τον προϋπολογισμό  όσο και όσον  αφορά  τα τελικά  ποσά  που 
δαπανώνται , φαίνεται  πως απαιτούν  μια σε βάθος  ανάλυση  από πλευράς  χρηστής  
οικονομικής  διαχείρισης .  
Υπήρξε  μια σταθερή , ετήσια  αύξηση  στον  προϋπολογισμό  των ΕΣ και στις συμβολές  από τις 
διάφορες  πλευρές . Η επιχορήγηση  από τον προϋπολογισμό  της ΕΕ, που χορηγήθηκε  από την 
Επιτροπή , αυξήθηκε  από €81.6 εκατ. το 1995 σε €118.4 εκατομμύρια  ευρώ  το 2004 (αύξηση  
ύψους  45%). Κατά  την ίδια περίοδο  ο μαθητικός  πληθυσμός  αυξήθηκε  κατά  33%, από 
σχεδόν  15000 μαθητές  σε σχεδόν  20000. Ο αριθμός  των σχολείων  αυξήθηκε  από 9 το 1995 
σε 12 το 2004 και ο προϋπολογισμός  του Γραφείο  του Γενικού  Γραμματέα  
υπερδιπλασιάστηκε  την ίδια περίοδο  από €4.0 εκατ. το 1995 σε χορηγούμενο  προϋπολογισμό  
ύψους  €8.2 το 2005. Η επιχορήγηση  της ΕΕ για τον προϋπολογισμό  του Γραφείου  του 
Γενικού  Γραμματέα  είναι  σχεδόν  80%. Η εκτιμώμενη  συμβολή  της ΕΕ στον  προϋπολογισμό  
των ΕΣ για το 2005 είναι  €127 εκατ., ίδια με εκείνη  του 2004. Ωστόσο , το 2004 δαπανήθηκαν  
€14,4 εκατ. ευρώ  λιγότερα  από τον προβλεπόμενο  προϋπολογισμό  των ΕΣ λόγω  του ότι οι 
ανάγκες  ήταν  χαμηλότερες  από τις αναμενόμενες . Συνεπώς , η συμβολή  ύψους  €127 εκατ. της 
ΕΕ αναμένεται  να είναι  υπεραρκετή  για τις ανάγκες  των ΕΣ το 2005. Στον  παρακάτω  πίνακα  
φαίνεται  ο συνολικός  δαπανηθείς  προϋπολογισμός  των ΕΣ και η συμβολή  της ΕΕ την 
τελευταία  δεκαετία11. 
Εξέλιξη  του προϋπολογισμού  των ΕΣ για το 1995-2004
050100150200250
1995
1996
1997
1998
1999
2000
2001
2002
2003
2004Εκατ .
Επιδότηση  από την
Επιτροπή
Συνολικόςπροϋπολογισμός  των ΕΣ
 
                                                 
11 Ο συνολικός  προϋπολογισμός  των ΕΣ και η συμβολή  της ΕΕ το 2000 και το 2001 είναι  ασυνήθιστα  
υψηλά  λόγω  της απόφασης  του ΔΣ να καταβάλει  το επίδομα  μετεγκατάστασης  σε όλους  τους 
καθηγητές  που εργάζονται  στα ΕΣ για περισσότερο  από 9 έτη, το σχολικό  έτος 2000-2001. Εκτιμάται  
από τον Οικονομικό  Ελεγκτή  των ΕΣ ότι αυτό  επιβάρυνε  τον προϋπολογισμό  των ΕΣ κατά  €35 εκατ. 
την τελευταία  διετία  αλλά  και μειώθηκε  τα επόμενα  έτη κατά  €4-5 εκατ. ετησίως . 
 
EL 10   EL Καθώς  αυξάνονται  τα όργανα  της ΕΕ και τα επίπεδα  προσωπικού , πρέπει  να αναμένουμε  ότι 
ο προϋπολογισμός  των ΕΣ επίσης  θα αυξηθεί . Ωστόσο , δεν υπάρχει  σαφής  συσχέτιση  μεταξύ  
της αύξησης  των μαθητών  κατηγορίας  1 σε ένα ΕΣ και της χρηματοδότησης  του εν λόγω  
σχολείου  από την ΕΕ όπως  φαίνεται  από τον παρακάτω  πίνακα . Στην  πραγματικότητα , τα 
μεγάλα  ΕΣ λαμβάνουν  χαμηλότερο  ποσοστό  κοινοτικών  κονδυλίων  σε σχέση  με το ποσοστό  
μαθητών  κατηγορίας  1, ενώ τα μικρά  ΕΣ, λαμβάνουν  πολύ  υψηλότερο  ποσοστό  κοινοτικών  
κονδυλίων  σε σχέση  με αυτό  που το ποσοστό  μαθητών  κατηγορίας  1 θα απαιτούσε . Ο 
πληθυσμός  μαθητών  κατηγορίας  1 στα 4 ΕΣ στο Μπέργκεν , στο Κούλαμ , στην  Καρλσρούη  
και στο Μολ, αντιπροσωπεύουν  από κοινού  ποσοστό  3.8% του συνόλου  του. Αντίθετα , η 
συμβολή  της ΕΕ στους  προϋπολογισμούς  αυτών  των 4 ΕΣ αποτελεί  το 18.8% του συνόλου  
της κοινοτικής  συμβολής  στο σύστημα  των ΕΣ. Στον  παρακάτω  πίνακα  οι συγκρίσεις  των 
ποσοστών , τόσο  για τους μαθητές  της κατηγορίας  1 όσο και για την κοινοτική  συμβολή  
γίνονται  σε σχέση  με το σύνολο  των μαθητών  κατηγορίας  1 στο σύστημα  των ΕΣ και σε 
σχέση  με τη συνολική  επιχορήγηση  της ΕΕ για τον προϋπολογισμό  του συστήματος  των ΕΣ. 
Σύγκριση  μεταξύ  των μαθητών  της κατηγορίας  1 και της κοινοτικής  
επιχορήγησης  ανά ΕΣ 
 2003 2004 
 % της 
κατ. 1 στο 
σύστημα  
των ΕΣ % της 
συνολικής  
κοινοτικής  
επιχορήγησης  
στα ΕΣ % της 
κατ. 1 στο 
σύστημα  
των ΕΣ % της 
συνολικής  
κοινοτικής  
επιχορήγησης  
στα ΕΣ 
Αλικάντε  2,1 3,1 2,5 4,8
Μπέργκεν  0,9 5,8 0,9 5,4
Βρυξέλλες  1 14,5 14,4 14,7 14,4
Βρυξέλλες  2 20,7 14,5 20,4 15,0
Βρυξέλλες  3 18,4 13,6 18,7 13,2
Κούλαμ  1,0 5,5 0,9 4,7
Φρανκφούρτη  2,1 2,7 2,7 3,5
Καρλσρούη  1,1 3,7 1,0 3,3
Λουξ . 1 24,5 17,4 19,1 17,1
Λουξ . 2 0,0 4,8 1,0
Μολ 1,1 6,0 1,0 5,4
Μόναχο  8,4 0,9 8,2 0,8
Βαρέζε  5,1 6,8 5,2 6,6
ΓΓΓ 5,5 4,8
Περισσότερες  πληροφορίες  σχετικά  με τη χρηματοδοτική  συμβολή  της ΕΕ ανά ΕΣ και την 
εξέλιξη  των προϋπολογισμών  των ΕΣ περιέχονται  στα παραρτήματα  8 και 9. 
Τα στοιχεία  του 2004 σχετικά  με το κόστος  ανά μαθητή  και μαθητικό  πληθυσμό  ανά ΕΣ 
περιέχονται  στον  παρακάτω  πίνακα12. Τα ΕΣ έχουν  τοποθετηθεί  ανάλογα  με το μέγεθός  τους, 
από το μεγαλύτερο  έως το μικρότερο13. 
                                                 
12 Πίνακας  που περιέχεται  στην  Ετήσια  έκθεση  του Οικονομικού  Ελεγκτή . Ref # 2005-D-163, σ. 12. 
13 Τα στοιχεία  για το ΕΣ «Luxembourg 2» δεν είναι  ορθά  και πρέπει  να αγνοηθούν  καθώς  το εν λόγω  
σχολείο  λειτούργησε  μόνον  για 4 μήνες  το 2004. 
 
EL 11   EL  2004: Κόστος  ανά μαθητή  (συνολική  δαπάνη ) και αριθμός  μαθητών
0 2.000 4.000 6.000 8.000 10.000 12.000 14.000 16.000 18.000 
lu b2 b3 b1 mu va ka al cu ff be mo l2 Κόστος  ανά μαθητή   
Αριθμός  μαθητών  
 
lu = Λουξεμβούργο  1· b2, b3, b1 = Βρυξέλλες  2,3,1· mu = Μόναχο · va = Βαρέζε · ka = 
Καρλσρούη · al = Αλικάντε · cu = Κούλαμ · ff = Φρανκφούρτη · be = Μπέργκεν · mo = Μολ· l2 
= Λουξεμβούργο  2 
3. ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ  ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ  ΠΟΥ  ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΥΝ  ΤΑ ΕΥΡΩΠΑΪΚΑ  
ΣΧΟΛΕΙΑ  
3.1. Διεύρυνση  
Οι πρόσφατες  και οι μελλοντικές  διευρύνσεις  προσθέτουν  πίεση  στο σύστημα  των ΕΣ 
αυξάνοντας  περαιτέρω  την περιπλοκότητα  και το μέγεθός  του όσον  αφορά  τις νέες γλώσσες  
και την αύξηση  του αριθμού  των μαθητών . Οι αναθεωρημένες  εκτιμήσεις  όσον  αφορά  τους 
αριθμούς  των μαθητών  από τα νέα κράτη  μέλη  είναι  1110 μεταξύ  2004 -2007. Τα ΕΣ που θα 
επηρεαστούν  περισσότερο  είναι  αυτά  των Βρυξελλών  (80%) και του Λουξεμβούργου  (20%). 
Τα υπόλοιπα  ΕΣ δεν είναι  πιθανόν  να επηρεαστούν  από τη διεύρυνση . Το παράρτημα  10 
αναφέρει  τον εκτιμώμενο  αριθμό  μαθητών  στα ΕΣ των Βρυξελλών  και του Λουξεμβούργου  
για την επόμενη  πενταετία , περιλαμβανομένων  των μαθητών  από τα νέα ΚΜ. 
Πρόβλεψη  
Η πρόβλεψη  στον  εκπαιδευτικό  τομέα  για τα παιδιά  του προσωπικού  από τα 10 νέα κράτη  
μέλη  γίνεται  στην  ίδια βάση  με την πρόβλεψη  που ισχύει  για τα παιδιά  του προσωπικού  των 
παλαιών  κρατών  μελών . Το ΑΣ έχει θέσει  αριθμητικά  κριτήρια  για την κατάρτιση  γλωσσικών  
τμημάτων  και όταν αυτά  πληρούνται , είναι  δυνατή  η δημιουργία  νέων  γλωσσικών  
τμημάτων .14 Μόνον  τα γλωσσικά  τμήματα  για την πολωνική , τσεχική  και ουγγρική  γλώσσα  
και μόνον  στις Βρυξέλλες  και στο Λουξεμβούργο  έχουν  εγκαινιαστεί  έως σήμερα  καθώς  οι 
                                                 
14 Κριτήρια  για την ίδρυση , το κλείσιμο  ή τη διατήρηση  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων . Ref # 2000-D-7510. 
σελ. 2. (απαιτούνται  75 παιδιά  στο δημοτικό  και 84 στη δευτεροβάθμια  εκπαίδευση  για να ανοίξει  ένα 
τμήμα ) 
 
EL 12   EL χώρες  αυτές  έχουν  υψηλότερο  πληθυσμό  σε σχέση  με τα υπόλοιπα  νέα κράτη  μέλη  και 
αναμένεται  να ικανοποιήσουν  εύκολα  τα αριθμητικά  κριτήρια . 
Συνεπώς , σήμερα , οι μαθητές  που προέρχονται  από 6 εκ των νέων  ΚΜ15 (Εσθονία , 
Λιθουανία , Λετονία , Σλοβακία , Σλοβενία  και Μάλτα ) δεν διαθέτουν  γλωσσικό  τμήμα  που να 
αντιστοιχεί  στη μητρική  τους γλώσσα  και ενσωματώνονται  σε ήδη υπάρχοντα  γλωσσικά  
τμήματα . Η επιλογή  τους στράφηκε  κυρίως  στο αγγλόφωνο  γλωσσικό  τμήμα  και σε πολύ  
μικρότερο  βαθμό  στο γερμανόφωνο  και στο γαλλόφωνο . Το γεγονός  αυτό  οδήγησε  σε μια 
κατάσταση  στις Βρυξέλλες  όπου , ποσοστό  που φθάνει  το εν τέταρτο  μιας τάξης  μπορεί  να 
αποτελείται  από μαθητές  των οποίων  η μητρική  γλώσσα  είναι  άλλη  από αυτή  του τμήματος . 
Εφαρμόστηκαν  δυο ειδικά  προγράμματα  με στόχο  την παροχή  επιπλέον  γλωσσικών  
μαθημάτων  σε μαθητές  που ανήκουν  σε αυτή  την κατηγορία . Πρώτον , γλωσσικά  μαθήματα  
στη μητρική  τους γλώσσα  (έως 5 μαθήματα  την εβδομάδα ) εξασφαλίζονται  για όλους  τους 
μαθητές  της κατηγορίας  1 και 2. Αυτή  είναι  μια υφιστάμενη  πολιτική  που ισχύει  σε όλα τα 
ΕΣ και εφαρμόζεται  και σε μαθητές  από τα νέα κράτη  μέλη , εφόσον  διατίθεται  δεόντως  
καταρτισμένος  καθηγητής . Δεύτερον , οι μαθητές  σε ένα γλωσσικό  τμήμα  που δεν αντιστοιχεί  
στη μητρική  τους γλώσσα  παρακολουθούν  επιπλέον  μαθήματα  στη γλώσσα  του τμήματος  
ώστε  να είναι  σε θέση  να φτάσουν  το επίπεδο  των υπολοίπων . Εντούτοις , η κατάσταση  στα 
εν λόγω  τμήματα  απαιτεί  στενή  παρακολούθηση  και αξιολόγηση  καθώς  αυτά  τα νέα 
προγράμματα  βρίσκονται  ακόμη  σε αρχικό  στάδιο . 
Επίπτωση  στην  παροχή  υπηρεσιών  στα μεγάλα  ΕΣ 
Έως σήμερα , η διεύρυνση  δεν είχε σημαντική  επίπτωση  στα επίπεδα  του προσωπικού  στα 
ΕΣ. Κάποιοι  καθηγητές  έχουν  προσληφθεί  για την παροχή  μαθημάτων  στη μητρική  γλώσσα  
και άλλοι  για την παροχή  μαθημάτων  στα νέα γλωσσικά  τμήματα . Έως το 2010, ήτοι έως 
ότου  σταθεροποιηθεί  ο αριθμός  των μαθητών  από τα 10 νέα ΚΜ, φαίνεται  απίθανο  να γίνει 
νέα διεύρυνση . Ο αντίκτυπος  αυτής  της κατάστασης  στο σύστημα  των ΕΣ δεν έχει γίνει 
γνωστός  ακόμη  και θα μελετηθεί  τα επόμενα  έτη. Ωστόσο , η πείρα  έχει δείξει  ότι ακόμη  και 
τα μικρά  γλωσσικά  τμήματα  απαιτούν  σχεδόν  15 αποσπασμένους  καθηγητές . 
3.2. Πολιτική  αποκέντρωσης  και ανάγκες  των οργανισμών  
Με τη δημιουργία  νέων  οργανισμών  σε όλη την Ευρωπαϊκή  Ένωση , η παροχή  
πολυγλωσσικής , πολυπολιτιστικής  εκπαίδευσης  (παρόμοιας  με εκείνη  που προσφέρεται  στα 
ΕΣ) για τα παιδιά  του προσωπικού  των οργανισμών  είναι  μεγάλη  πρόκληση . Ο χαμηλός  
αριθμός  προσωπικού  στους  περισσότερους  οργανισμούς  δεν δικαιολογεί  τη δημιουργία  νέων  
Ευρωπαϊκών  Σχολείων . Συνεπώς , απαιτείται  να αναπτυχθούν  νέα πρότυπα  που 
ανταποκρίνονται  στις διαφορετικές  τους ανάγκες  κατά  ευέλικτο  και κατάλληλο  τρόπο  και 
που συμβάλλουν  ώστε  να εξασφαλίζεται  γεωγραφική  ισορροπία  στην  πρόσληψη  του 
προσωπικού  τους και γενικώς  οι οργανισμοί  αυτοί  να ελκύουν  προσωπικό  με υψηλά  
προσόντα . Αυτό  καθίσταται  δύσκολο  και σε ορισμένες  περιπτώσεις  σχεδόν  αδύνατον , όταν  ο 
οργανισμός  βρίσκεται  σε μια πόλη  ή κωμόπολη  που δεν προσφέρει  εκπαίδευση  σε 
τουλάχιστον  μια από τις κοινές  γλώσσες  επικοινωνίας . Ακόμη  και σε μέρη  όπου  υπάρχουν  
εναλλακτικές  λύσεις  σε σχέση  με το εθνικό  εκπαιδευτικό  σύστημα , για παράδειγμα  σε 
ιδιωτικά  σχολεία , οι οργανισμοί  ζητούν  ίση μεταχείριση  με έδρες  οργάνων  της Ευρωπαϊκής  
                                                 
15 Οι μαθητές  που προέρχονται  από την Κύπρο  εισάγονται  στο τμήμα  ελληνικής  γλώσσας  που αντιστοιχεί  
στη μητρική  τους γλώσσα . 
 
EL 13   EL Επιτροπής  όπου  υπάρχει  χαμηλός  αριθμός  παιδιών  του προσωπικού  της ΕΕ, αλλά  όπου  
υπάρχει  Ευρωπαϊκό  Σχολείο  (Κούλαμ , Μολ, Μπέργκεν , Καρλσρούη ). 
Ο παρακάτω  πίνακας  δείχνει  τον αριθμό  των παιδιών  του προσωπικού  της ΕΕ στα 
υφιστάμενα  μικρά  σχολεία  στο Κούλαμ , στο Μπέργκεν , στην  Καρλσρούη  και στο Μολ για το 
σχολικό  έτος 2003-200416. 
Ευρωπαϊκό  Σχολείο   Κούλαμ  Μπέργκεν   Καρλσρούη  Μολ 
Αριθμός  παιδιών  του 
προσωπικού  της ΕΕ 14 66 83 85 
Οι υπάλληλοι  που εργάζονται  σε άλλα  όργανα  της ΕΕ, ήτοι στη Θεσσαλονίκη  (CEDEFOP 
και Ευρωπαϊκή  Υπηρεσία  για την Ανασυγκρότηση -EAR) και στη Σεβίλλη  (IPTS) και εκείνοι  
που αναμένονται  στην  Πάρμα  (EFSA)17 συγκεντρώνουν  παρόμοιο , αν όχι μεγαλύτερο  αριθμό  
παιδιών  στα οποία  πρέπει  να προσφερθεί  πολύγλωσση  εκπαίδευση . Το παράρτημα  11 
περιέχει  εκτίμηση  του αριθμού  των παιδιών  σε κάθε  οργανισμό  το 2005. 
Παρά  την ολοένα  μεγαλύτερη  πίεση  για την κάλυψη  των εκπαιδευτικών  αναγκών  για τα 
παιδιά  του προσωπικού  σε τοποθεσίες  όπου  υπάρχει  (ή όπου  θα δημιουργηθεί ) οργανισμός , 
το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  το 200218 ζήτησε  από το ΑΣ να εξετάσει  το ενδεχόμενο  
διεύρυνσης  της διαθεσιμότητας  του Ευρωπαϊκού  απολυτηρίου  εκτός  των Ευρωπαϊκών  
Σχολείων , σε συνδυασμό  με τοπικά  σχολεία . Τον Απρίλιο  του 2005, το ΑΣ υιοθέτησε  το 
πλαίσιο  έγκρισης  και τα κυριότερα  στοιχεία  της ευρωπαϊκής  εκπαίδευσης  όπως  
παρουσιάζονται  στην  έκθεση  από την αρμόδια  ομάδα  εργασίας19. Θα συνεχίσει  να 
συναντάται  για να προσδιορίσει  τις διαδικαστικές  πτυχές  αυτής  της συνεργασίας  και για να 
αξιολογήσει  τις δαπάνες  που αυτή  συνεπάγεται . Όταν  θα είναι  όλα έτοιμα  και το ΑΣ εγκρίνει  
τις ρυθμίσεις , προβλέπεται  ότι θα ζητηθεί  από τα όργανα  της ΕΕ να συμβάλουν  οικονομικά  
για την εκπαίδευση  που θα παρέχεται  στα παιδιά  του προσωπικού  της ΕΕ σε αυτά  τα 
«συνδεδεμένα /εγκεκριμένα » σχολεία . 
Ως αποτέλεσμα  αυτής  της απόφασης  που έλαβε  το ΑΣ, οι εθνικές  αρχές  σε τρεις  τοποθεσίες  - 
Πάρμα  (Ιταλία ), Dunshaughlin ( Ιρλανδία ) και Ηράκλειο  (Ελλάδα ) – θα ακολουθήσουν  τη νέα 
διαδικασία  αξιολόγησης  με στόχο  οι υπηρεσίες  που προσφέρουν  (ή που θα προσφέρουν ) να 
συγκριθούν  σε σχέση  με τα κριτήρια  που ισχύουν  για την παροχή  ευρωπαϊκής  εκπαίδευσης . 
Καθεμιά  από αυτές  τις εθνικές  αρχές  έχει αναλάβει  το καθήκον  της παροχής  ειδικής  
πολύγλωσσης  εκπαίδευσης  (ευρωπαϊκή  εκπαίδευση ) στα παιδιά  του προσωπικού  της ΕΕ που 
βρίσκονται  στην  επικράτειά  τους. Οι μέθοδοι  που θα ακολουθήσουν  ποικίλουν  ανάλογα  με το 
μέγεθος  του οργανισμού  και τον αριθμό  των μαθητών  (βλ. παράρτημα  12). Προβλέπεται  
επίσης  να ληφθεί  απόφαση  του ΑΣ που θα επιτρέπει  στους  μαθητές  αυτών  των σχολείων  που 
προσφέρουν  ευρωπαϊκή  εκπαίδευση  να λαμβάνουν  μέρος  στις εξετάσεις  για το ευρωπαϊκό  
                                                 
16 Τα στοιχεία  για τα ΕΣ του Κούλαμ , του Μπέργκεν , της Καρλσρούης  και του Μολ προέρχονται  από τις 
εκθέσεις  των σχολείων  αυτών  για το σχολικό  έτος 2003-2004. 
17 Ο αριθμός  των παιδιών  για το EFSA στην  Πάρμα  προβλέπεται  να είναι  άνω των 200 όταν  ο 
οργανισμός  θα έχει ολοκληρώσει  τις προσλήψεις  προσωπικού . 
18 Έκθεση  Bösch (ΤΕΛΙΚΟ  A5-0395/2002) για τη μελλοντική  χρηματοδότηση  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων  
(2002/2083(INI))   
19 Έκθεση  της τριμερούς  ομάδας  εργασίας  II «Ευρωπαϊκό  Απολυτήριο  και συνεργασία  με άλλα  σχολεία ». 
Ref 2005-D-342-en-4 
 
EL 14   EL απολυτήριο20. Αναμένεται  ότι, όταν θα είναι  διαθέσιμο  σε όλους  τους μαθητές  που 
ακολουθούν  ευρωπαϊκή  εκπαίδευση , το ευρωπαϊκό  απολυτήριο  θα επιβραβεύσει , αφενός , τις 
προσπάθειες  εκείνων  των εθνικών  αρχών  που έχουν  δαπανήσει  σημαντικούς  οικονομικούς  
και ανθρώπινους  πόρους  για τη δημιουργία  ενός νέου, υψηλού  επιπέδου  Σχολείου  στην  
επικράτειά  τους και αφετέρου  θα επιτρέψει  στον  προϋπολογισμό  της ΕΕ να επικεντρωθεί  
καλύτερα  αργότερα  στην  προτεραιότητα -στόχο  του, σύμφωνα  με τη σύμβαση  της ΕΣ, ήτοι 
στην  εκπαίδευση  των παιδιών  του προσωπικού  της ΕΕ. 
3.3. Διοίκηση  
Ένα καίριο  και θεμελιώδες  θέμα  που αντιμετωπίζουν  τα ευρωπαϊκά  σχολεία  είναι  η διοίκηση  
και η αποτελεσματικότητα  της διαχείρισής  τους. Ένα σύστημα  που αρχικά  οργανώθηκε  για 
ένα μόνον  σχολείο  στο Λουξεμβούργο , με τέσσερα  γλωσσικά  τμήματα  και ένα ΑΣ που 
αποτελείτο  από τα 6 μόνον  ΚΜ της εποχής  εκείνης , σήμερα  έχει να διαχειριστεί  80 γλωσσικά  
τμήματα  σε 14 διαφορετικές  γλώσσες  σε 13 σχολεία  σε 7 ΚΜ. Το ΑΣ και οι 
προπαρασκευαστικές  του επιτροπές  περιλαμβάνουν  σήμερα  29 μέλη : 25 αντιπροσώπους  από 
ΚΜ (που σύντομα  θα είναι  περισσότερα ) συν έναν εκπρόσωπο  του Ευρωπαϊκού  Γραφείου  
Διπλωμάτων  Ευρεσιτεχνίας21, τις οργανώσεις  των γονέων , την επιτροπή  του προσωπικού  των 
καθηγητών  και την Ευρωπαϊκή  Επιτροπή . Τον Οκτώβριο  του 2002 η νέα Σύμβαση  των ΕΣ 
τέθηκε  σε ισχύ και από εκείνο  το σημείο  και έπειτα , για τη λήψη  των περισσοτέρων  
αποφάσεων  απαιτείται  πλειοψηφία  μόνον  δύο τρίτων . Η πείρα  από την τελευταία  διετία , 
ωστόσο , έχει δείξει  ότι η ικανότητα  λήψης  αποφάσεων  του ΑΣ δεν έχει διευκολυνθεί  κατόπιν  
της εγκατάλειψης  του συστήματος  της ομοφωνίας . Όπως  προτάθηκε  στην  ανακοίνωση  για τα 
ευρωπαϊκά  σχολεία  (COM(2004)519 τελικό ), η τοπική  αυτονομία  στη διαχείριση  των 
σχολείων  πρέπει  να αυξηθεί . Ωστόσο , η αυξημένη  αυτονομία  πρέπει  να συνοδεύεται  από 
μεγαλύτερη  υπευθυνότητα  και πρέπει  να γίνεται  συστηματική  αξιολόγηση  της λειτουργίας  
του σχολείου . 
Εκτός  από την ανώτατη  αρχή , το ΑΣ, το σύστημα  των ΕΣ διαθέτει  πληθώρα  επιτροπών , 
ομάδων  και υπο-ομάδων  εργασίας , τόσο  σε κεντρικό  όσο και σε τοπικό  επίπεδο . Σε αυτά  
περιλαμβάνονται  σειρά  προπαρασκευαστικών  επιτροπών : τρεις  επιτροπές  επιθεωρητών22, 
τρεις  παιδαγωγικές  επιτροπές23, η διοικητική  και η οικονομική  επιτροπή24, σειρά  άλλων  
ομάδων  εργασίας  ad hoc που έχουν  δημιουργηθεί  από το ΑΣ καθώς  και τα διοικητικά  
συμβούλια  κάθε  ΕΣ που συναντώνται  τρεις  φορές  ετησίως . Αυτές  οι επιτροπές  γνωμοδοτούν  
ή λειτουργούν  ως εμπειρογνώμονες  με στόχο  την απαλλαγή  του ΑΣ από θέματα  μικρο -
διαχείρισης . Η Επιτροπή , που συμμετέχει  μόνον  σε μέρος  αυτών , συμπλήρωσε  πάνω  από 130 
ημέρες  συνάντησης  το 2004 με θέμα  τα ΕΣ όπου  εκπροσωπήθηκε  από τους υπαλλήλους  της. 
                                                 
20 Αυτό  μπορεί  να προϋποθέτει  την τροποποίηση  της Σύμβασης . 
21 Το ΕΓΔΕ  έχει συνάψει  ειδική  συμφωνία  με το ΔΣ βάσει  της οποίας  καταβάλλει  το μεγαλύτερο  κόστος  
των ΕΣ στο Μόναχο  όπως  η Επιτροπή  για τα υπόλοιπα  ΕΣ, κάτι που του δίνει το δικαίωμα  να 
συμμετέχει  στο ΔΣ. 
22 Μια για τα επίπεδα  του νηπιαγωγείου  και του δημοτικού , μια για τη δευτεροβάθμια  εκπαίδευση  και μια 
κοινή  ομάδα  αποτελούμενη  από αντιπροσώπους  του κάθε  ΚΜ 
23 Μια για τα επίπεδα  του νηπιαγωγείου  και του δημοτικού , μια για τη δευτεροβάθμια  εκπαίδευση  και μια 
κοινή  ομάδα  αποτελούμενη  από όλους  τους επιθεωρητές , διευθυντές  και υποδιευθυντές , κατά  
περίπτωση , από αντιπροσώπους  γονέων , καθηγητών  και μαθητών  και έναν αντιπρόσωπο  της Επιτροπής  
24 Η επιτροπή  αυτή  αποτελείται  από αντιπροσώπους  κάθε  ΚΜ – συνήθως  του υπουργείου  οικονομικών , 
του διευθυντή , των γονέων , των καθηγητών , των μαθητών  και της Επιτροπής  στις περισσότερες  
συναντήσεις . 
 
EL 15   EL Μια ομάδα  εργασίας  στην  οποία  το 1995 ανατέθηκε  το έργο της ενημέρωσης  των γενικών  
κανόνων  των ΕΣ παρουσίασε  τους αναθεωρημένους  κανόνες  μόλις  φέτος . Το καθήκον  της 
παγιοποίησης  των αποφάσεων  που ελήφθησαν  από το ΑΣ δεν έχει ακόμη  ολοκληρωθεί . Η 
τελευταία  «Συλλογή  Αποφάσεων » καταρτίστηκε  το 1995 και τα περισσότερα  έγγραφα , 
περιλαμβανομένων  των αποφάσεων  του ΑΣ, δεν έχουν  αναρτηθεί  στο διαδίκτυο . Τόσο  το ΕΚ 
όσο και η Επιτροπή  ζήτησαν  μεγαλύτερη  διαφάνεια  στα ΕΣ, καθώς  και να δημοσιοποιηθούν  
τα πρακτικά  των αποφάσεων  του ΑΣ. 
Ακόμη  και με αυτό  το μεγάλο  αριθμό  επιτροπών , εξακολουθεί  να μην υπάρχει  σαφής  
διαδικασία  προσφυγής  για τους μαθητές  και τους γονείς  κατά  αποφάσεων  που λαμβάνονται  
από τα σχολεία  ή από το ίδιο το ΑΣ. Το σύστημα  των ΕΣ περιλαμβάνει  έναν πίνακα  
παραπόνων , μέσω  του οποίου  επικοινωνούν  τα μέλη  της κοινότητας  των ΕΣ. Ωστόσο  το 
2004, ο πίνακας  αυτός  κηρύχθηκε  αναρμόδιος  για την αντιμετώπιση  θεμάτων  άλλων  από 
διοικητικά  θέματα  που αφορούν  συνήθως  το προσωπικό  των ΕΣ25. Έτσι , απορρίφθηκαν  
καταγγελίες  σχετικά  με τη μεταφορά  μαθητών , την αποδοχή  μαθητών  SEN, αποφάσεις  
πειθαρχικών  επιτροπών , αύξηση  των διδάκτρων  και βαθμολογία  στο EΑ. Οι τελικοί  χρήστες , 
που για κάποια  θέματα  προσφεύγουν  στα εθνικά  δικαστήρια , αντιμετωπίζουν  αυτή  την 
κατάσταση  ασκώντας  δριμεία  κριτική . 
Παρά  τη μοναδική  της ψήφο  (εκ των 29) και συνεπώς  την περιορισμένη  της εξουσία , η 
Επιτροπή  συχνά  θεωρείται  υπεύθυνη  από γονείς  και από το προσωπικό  της ΕΕ για αποφάσεις  
που λαμβάνονται  από το ΑΣ ή από διευθυντές  των ΕΣ. Ορισμένοι  από αυτούς  απευθύνονται  
στον  ευρωπαίο  διαμεσολαβητή  ο οποίος , μολονότι  αναγνωρίζει  την περιορισμένη  εξουσία  της 
Επιτροπής  στο ΑΣ, έχει ζητήσει  επανειλημμένως  από την Επιτροπή  να προωθεί  την ορθή  
διαχείριση  και διαφάνεια  στα ΕΣ26. 
3.4. Οι μαθητές  της κατηγορίας  3 και το θέμα  της βιωσιμότητας  των μικρών  
σχολείων  
Το πιο ευαίσθητο  θέμα  στο σύστημα  των ΕΣ είναι  ίσως το επίπεδο  των διδάκτρων  που 
επιβάλλεται  όσον  αφορά  τα παιδιά  της κατηγορίας  3. Αφενός  το ΕΚ και η Επιτροπή  ζήτησαν  
τα δίδακτρα  αυτά  να ευθυγραμμιστούν  περισσότερο  με το πραγματικό  κόστος , αφετέρου  οι 
εκπρόσωποι  των γονέων , των καθηγητών  και της διεύθυνσης  είναι  αντίθετοι  με οιαδήποτε  
αύξηση  διδάκτρων  ώστε  να μην μειωθεί  ο αριθμός  των παιδιών  της κατηγορίας  3 στα ΕΣ. 
Τα δίδακτρα  της κατηγορίας  3 αυξήθηκαν  σημαντικά  την τελευταία  3ετία. Αυτό  μπορεί  να 
οδήγησε  σε ελαφρά  πτώση  του αριθμού  των μαθητών  της κατηγορίας  3 σε ορισμένα  ΕΣ. Ο 
μεγάλος  αριθμός  μαθητών  στα σχολεία  των Βρυξελλών  είχε ως αποτέλεσμα  τον περιορισμό  
του αριθμού  των μαθητών  της κατηγορίας  3 που γίνονται  δεκτοί  σε αυτά . Ωστόσο , παρά  τη 
μικρή  πτώση  του αριθμού  των μαθητών  της κατηγορίας  3 (από 36% το 2002 σε 32% το 
2004), τα έσοδα  από τα δίδακτρα  της κατηγορίας  3 στον  προϋπολογισμό  των ΕΣ αυξήθηκαν  
από 6.5% το 2002 σε 8.4% το 2004. Τα σημερινά  δίδακτρα  της κατηγορίας  3 στα ΕΣ για το 
2004-2005 είναι : €2178 για το νηπιαγωγείο , €3028 για το δημοτικό  και €4132 για τη 
δευτεροβάθμια  εκπαίδευση  με 50% μείωση  για το δεύτερο  και 75% μείωση  για το τρίτο  και 
για τα επόμενα  παιδιά  της ίδιας  οικογένειας . 
                                                 
25 Ετήσια  Έκθεση  του Οικονομικού  Ελεγκτή . σ. 6. 
26 Η Επιτροπή  υπέβαλε  έγγραφο  σχετικά  με το εν λόγω  θέμα  (Προτεινόμενα  μέτρα  για μεγαλύτερη  
διαφάνεια  και ορθή  διαχείριση  στο σύστημα  των ευρωπαϊκών  σχολείων ) και αναμένει  την εφαρμογή  του 
από τα ΕΣ. 
 
EL 16   EL Η Επιτροπή  έχει τη βεβαιότητα  ότι τα παιδιά  της κατηγορίας  3 πρέπει  να συνεχίσουν  να 
γίνονται  δεκτά  στα ΕΣ. Ωστόσο , πρέπει  να υπάρχει  η αρμόζουσα  ισορροπία  μεταξύ  της 
εξασφάλισης  ενός ανεκτού  επιπέδου  διδάκτρων , αφενός  και του περιορισμού  του ποσού  της 
επιχορήγησης  που καταβάλλεται  από τον ευρωπαίο  φορολογούμενο , αφετέρου . Στην  
περίπτωση  ορισμένων  από τα μικρά  ΕΣ, όπου  οι μαθητές  της κατηγορίας  3 ανέρχονται  σε 
περίπου  80% του συνολικού  μαθητικού  πληθυσμού , το θέμα  αυτό  γίνεται  ακόμα  πιο πιεστικό  
και θέτει  και ανησυχίες  σχετικά  με τη μακροπρόθεσμη  βιωσιμότητα  των εν λόγω  σχολείων . 
(Βλ. τα παραρτήματα  2 και 8.) Επιπλέον , πρέπει  να αντιμετωπιστεί  το θέμα  των υψηλών  
επιπέδων  απαλλαγής  από τα δίδακτρα  της κατηγορίας  3 σε αυτά  τα μικρά  ΕΣ καθώς  
περιλαμβάνουν  το 65% όλων  των απαλλαγών  που χορηγούνται  σε όλα τα ΕΣ (ήτοι 571 
περιπτώσεις  επί συνόλου  882).  
Τα κριτήρια  Gaignage27 που εγκρίθηκαν  το 2000 θέτουν  κριτήρια  αναφοράς  για τη 
δημιουργία  ΕΣ προτείνοντας  έναν ελάχιστο  αριθμό  μαθητών  ανά γλωσσικό  τμήμα  και 
αναφέρουν  ότι τουλάχιστον  50% των μαθητών  σε ΕΣ εκτός  των Βρυξελλών  και του 
Λουξεμβούργου  πρέπει  να ανήκει  στην  κατηγορία  1. Το ίδιο έγγραφο  αναφέρει  ότι ένα 
γλωσσικό  τμήμα  ή ακόμη  και ένα ΕΣ είναι  δυνατόν  να κλείσει  «εφόσον  ο μικρός  αριθμός  
εγγεγραμμένων  μαθητών  κατηγορίας  1 δεν δικαιολογεί  πλέον  την ύπαρξη  του σχολείου »28. 
Το ΕΚ επικεντρώθηκε  επίσης  στο θέμα  αυτό  στην  έκθεση  Bösch το 2002 και ζήτησε  από το 
ΑΣ να λάβει  μέτρα . Κατόπιν , 7 πολύ  μικρά  γλωσσικά  τμήματα  στα 4 ΕΣ του Μπέργκεν , του 
Κούλαμ , της Καρλσρούης  και του Μολ  (που διέθεταν  μόνον  17 μαθητές  κατηγορίας  1 και 
στα 7 γλωσσικά  τμήματα29) σταδιακά  καταργήθηκαν . 
Καθώς  η σημερινή  κατάσταση  προκαλεί  σημαντικές  ανησυχίες  ως προς  το μακροπρόθεσμο  
μέλλον  αυτών  των σχολείων , η Ευρωπαϊκή  Επιτροπή  ξεκίνησε  εξωτερική  μελέτη  για τη 
βιωσιμότητα  των 4 μικρών  ΕΣ. Τα αποτελέσματα  των πορισμάτων  τους αναμένονται  το 2006 
και η Επιτροπή  θα τα υποβάλει  στο ΑΣ. Στην  εντολή  προβλέπεται  ότι οι σύμβουλοι  στους  
οποίους  έχει ανατεθεί  η μελέτη  θα επισκεφθούν  4 ΕΣ και θα συναντηθούν  με τους 
εκπροσώπους  της σχολικής  κοινότητας  καθώς  και ότι θα συνεργαστούν  στενά  με την 
Επιτροπή , το Γενικό  Γραμματέα  και το Γραφείο  του για στοιχεία  και άλλες  συναφείς  
πληροφορίες . Στους  όρους  αναφοράς  περιλαμβάνεται  και το καθήκον  της υποβολής  
πρότασης  για εναλλακτικές  μεθόδους  κάλυψης  των εκπαιδευτικών  αναγκών  των παιδιών  του 
προσωπικού  της ΕΕ στα 4 οικεία  ΕΣ παράλληλα  με τη λήψη  μεταβατικών  και κοινωνικών  
μέτρων  σε περίπτωση  κλεισίματος  και με σεβασμό  στη δυσκολία  που αντιμετωπίζουν  οι 
σημερινοί  μαθητές  στην  ανεύρεση  εναλλακτικών  λύσεων . 
                                                 
27 Κριτήρια  για την ίδρυση , το κλείσιμο  ή τη διατήρηση  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων . Ref # 2000-D-7510. 
28 Κριτήρια  για την ίδρυση , το κλείσιμο  ή τη διατήρηση  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων . Ref # 2000-D-7510. 
σ . 3. 
29 Παράρτημα  στο έγγραφο  με τίτλο : Εφαρμογή  των κριτηρίων  της έκθεσης  «Gaignage» για τα γλωσσικά  
τμήματα  που υπεβλήθη  στη συνάντηση  του ΔΣ το Ιανουάριο  του 2004. 
 
EL 17   EL 4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ  
Τα Ευρωπαϊκά  Σχολεία  είναι  σημαντικό  στοιχείο  της κοινωνικής  πολιτικής  των οργάνων  της 
ΕΕ και της ορθής  τους λειτουργίας , καθώς  συμβάλλουν  στο να καταστούν  μακροπρόθεσμα  
τα όργανα  της ΕΕ ελκυστικός  εργοδότης  για προσωπικό  υψηλής  ειδίκευσης  από όλη την 
Ευρώπη . Συνεπώς  η Ευρωπαϊκή  Επιτροπή  έχει την πεποίθηση  ότι είναι  καίριας  σημασίας , 
βασιζόμενα  στο οραματιστικό  πρότυπο  που θεσπίστηκε  1954, τα ΕΣ να λάβουν  θέση  τέτοια  
που να αντιμετωπίζουν  με επιτυχία  τις προκλήσεις  του μέλλοντος . 
Στο ρόλο  της ως σημαντικός  εργοδότης  των κύριων  τελικών  χρηστών  και ως κύριος  χορηγός  
του συστήματος  των ΕΣ, η Επιτροπή  εκτιμά  ότι έχει καθήκον  να παρακολουθεί  στενά  τη 
λειτουργία  του συστήματος  των ΕΣ, με στόχο  να εξασφαλίσει  ότι τα ΕΣ εξακολουθούν  να 
προετοιμάζουν  τους νέους  μας για την ολοένα  και πιο ανταγωνιστική  και βασιζόμενη  στη 
γνώση  κοινωνία  της πληροφορίας , προσφέροντας  ταυτόχρονα  μια καλή  σχέση  τιμής -
ποιότητας  στα όργανα  της ΕΕ και στους  ευρωπαίους  φορολογουμένους . Συνεπώς , μολονότι  
τα σχολεία  λειτουργούν  εντός  ενός διακυβερνητικού  πλαισίου  που έχει θεσπιστεί  από τη 
Σύμβαση , η Επιτροπή  εκτιμά  ότι πρέπει  να είναι  δημιουργικός  εταίρος  στον  εντοπισμό  και 
στη διευκόλυνση  της εισαγωγής  βελτιώσεων  στο σύστημα . 
Για το λόγο  αυτό , η Επιτροπή , τον Ιούλιο  του 2004 δημοσίευσε  ανακοίνωση  
(COM(2004)519 τελικό ) σχετικά  με τις προτάσεις  για την ανάπτυξη  του συστήματος  των 
ευρωπαϊκών  σχολείων , που τονίζει  συγκεκριμένα  την ανάγκη  για βελτιώσεις  στη διαχείριση , 
στη χρηματοδότηση  και στην  παροχή  εκπαίδευσης . Ειδικότερα , η Επιτροπή  εκτιμά  ότι η 
επισκόπηση  του συστήματος  των ΕΣ που παρουσιάζεται  στην  έκθεση  αυτή  δείχνει  πως αυτό  
αντιμετωπίζει  σειρά  σημαντικών  προκλήσεων . Ενώ τα ΕΣ ήταν  πρωτοποριακά  την εποχή  της 
ίδρυσής  τους, ορισμένες  πτυχές  σήμερα  πρέπει  να εκσυγχρονισθούν . Ύστερα  από 50 έτη 
λειτουργίας , έφτασε  πια η στιγμή  για την αναθεώρηση  της λειτουργίας  των ΕΣ ώστε  να 
βελτιώσουν  περαιτέρω  την ποιότητα  και τη φύση  της εκπαίδευσης  που προσφέρουν , να 
γίνουν  πιο αποτελεσματικά  και συμφέροντα  από άποψη  κόστους , να θέσουν  σε εφαρμογή  ένα 
σύγχρονο  και κατάλληλο  σύστημα  διαχείρισης  που προβλέπει  τη μεγαλύτερη  συμμετοχή  των 
σημαντικότερων  φορέων  και να λειτουργούν  με μεγαλύτερη  διαφάνεια  και να ακολουθούν  
ορθές  πρακτικές  στην  εκπαίδευση . Συνεπώς , αυτή  η πρώτη  ετήσια  έκθεση  πρέπει  να 
εξεταστεί  στο πλαίσιο  της ανακοίνωσης  της Επιτροπής  για το μέλλον  των σχολείων . Από 
κοινού , αυτά  τα δύο έγγραφα  επιδιώκουν  να εντοπίσουν  μέσα  για την περαιτέρω  ανάπτυξη  
και βελτίωση  του συστήματος , μέσω  διαβούλευσης  και συζήτησης  με τις εθνικές  αρχές  και με 
τους ειδικούς  καθώς  και με όλους  όσοι ενέχονται  στο σύστημα  των Ευρωπαϊκών  Σχολείων . 
 
EL 18   EL ANNEX 1  
Trends in Pupil Numbers in the European Schools 2001-2004  
The Brussels and Luxembourg pup il population is 12012 out of the 19862 in all the ES (i.e. 60%) 
The Brussels and Luxembourg cat 1 population is 9645 out of the 12412 in all the ES (i.e. 78%) Table 1: Total E S population by school and % comparison to total population in all ES  
2001 2002 2003 2004 Difference 
between 
2001 and 
2004  
Schools Pop % of all 
ES Pop. % of all 
ES Pop. % of all 
ES Pop. % of all 
ES Pop. 
Alicante      464 2,55 858 4,52 950 4,78 950 
Bergen  798 4,70 728 3,99 695 3,66 664 3,34 -134 
Brussels I 2411 14,19 2135 11,71 2289 7.21% 2394 7.21% -17 
Brussels II 2845 16,75 2782 15,26 2769 14,59 2917 14,69 72 
Brussels III 1751 10,31 2550 13,99 2592 4,66 2773 4,48 1022 
Culham 913 5,38 903 4,95 884 4,66 889 4,48 -24 
Frankfurt      299 1,64 633 3,33 809 4,07 809 
Karlsruhe  1166 6,86 1176 6,45 1091 5,75 1074 5,41 -92 
Luxembourg I 3702 21,80 3724 20,43 3753 19,77 3101 15,61 -601 
Luxembourg II            827 4,16 827 
Mol 677 3,99 676 3,71 641 3,38 643 3,24 -34 
Munich  1376 8,10 1421 7,80 1455 7,66 1504 7,57 128 
Varese  1346 7,92 1369 7,51 1323 6,97 1317 6,63 -29 
Total 16985 100 18227 100 18983 100 19862 100 2877 
Table 2: Category 1 population by School and % comparison to total population in that school 
2001 2002 2003 2004 2004 
Schools Cat 1 %  Cat 1 %  Cat 1 %  Cat 1 %  Children 
of school 
staff % of 
cat 1 
in ES 
Alicante      119 25.65% 236 27.51% 308 32.42% 50 16,23 
Bergen  123 15.41% 109 14.97 % 107 15.40% 108 16.27% 35 32,41 
Brussels I 1730 71.75% 1470 68.85% 1657 72.39% 1825 76.23% 118 6,47 
Brussels II 2358 82.88% 2311 83.07% 2359 85.19% 2536 86.94% 101 3,98 
Brussels III 1345 76.81% 2051 80.43% 2100 81.02% 2319 83.63% 87 3,75 
Culham 104 11.39% 113 12.51% 113 12.78% 107 12.04% 82 76,64 
Frankfurt      88 29.43 % 238 37.60% 329 40.67% 46 13,98 
Karlsruhe  119 10.21% 121 10.29 % 123 11.27% 130 12.10% 48 36,92 
Lux. I  2773 74.91% 2784 74.76% 2797 74.53% 2372 76.49% 121 5,10 
Lux. II             593 71.70% 27 4,55 
Mol 130 19.20% 143 21.15% 127 19.81% 127 19.75% 37 29,13 
Munich  846 61.48% 915 64.39% 963 67.77% 1018 66.88% 62 6,09 
Varese  542 40.27% 579 42.29 % 585 44.22% 640 48.60% 95 14,84 
Total 10070 59.29% 1080
3 59.27%1140
5 60.19% 12412 62.45% 909 7,32 
 
EL 19   EL ANNEX 2  
Category 3 Pupil Numbers in the European Schools 2001-2004  
2001 2002 2003 2004 
Schools Pop. % Pop. % Pop. % Pop. % 
Alicante      342 73.71% 618 72.03% 639 67.26% 
Bergen  670 83.96% 604 82.97% 579 83.31% 547 82.38% 
Brussels I 652 27.04% 638 29.88% 599 26.17% 532 22.22% 
Brussels II 345 12.13% 331 11.90% 265 9.57% 230 7.88% 
Brussels III 379 21.64% 479 18.78% 455 17.55 % 416 15.00% 
Culham 761 83.35% 734 81.28% 722 81.67% 730 82.11% 
Frankfurt      202 67.56% 373 58.93% 431 53.28% 
Karlsruhe  982 84.22% 968 82.31% 859 78.74% 810 75.42% 
Luxembourg I  704 19.02% 709 19.04% 719 19.16% 577 18.61% 
Luxembourg II             140 16.93% 
Mol 547 80.80% 527 77.96% 501 78.16% 493 76.67% 
Munich  403 29.29% 370 26. 04% 374 25.70% 366 24.34% 
Varese  687 51.04% 664 48.50% 599 45.28% 502 38.12% 
Total 6130 36.09% 6568 36.03 % 6663 35.10% 6413 32.29% 
 
EL 20   EL Table 3: Category 3 population by School and % comparison to total population in that school 
2003/2004 Cat 3 Fee Exoneration in ES
0100200300400500
Alicante
Bergen
Bxl 1
Bxl 2Bxl 3
Culham
Frankfurt
Karlsruhe
Lux 1
Mol
Munich
VareseThousandseuros
 
The data for above graph are taken from the Annual Report of the Financial Controller . Ref # 2005-D-163. 
Tables 1, 2 and 3 are taken from the Annual Report of the Secretary Gener al to the Board of Governors of the 
European Schools . Ref # 1612-D-2004 .
 
EL 21   EL ANNEX 3  
Staffing Levels in the European Schools for 2005-2006  
 
EL 22   EL Alicante
BergenBruxelles1
Bruxelles2
Bruxelles3
Culham
FrankfortKarlsruheLuxembourg1Luxembourg2Mol
München
Varèse
4 3 7,25 5,5 7 3 3,5 4,5 7 3,5 3 7 6,78 14,75 79,78
22 3 , 533323523436 4 4 , 5
11111111211116 2 033765233734450 5 5
11112111 * *1 * *2 * *0 1 2
4 2 , 5 7 , 587343 1 191530 6 81 0 , 5 1 , 7 1 , 5 1 , 5 0 , 51 0 , 8 1 , 511110 1 4
224443 1 , 5 2 , 56 0 , 52 3 , 53 1 , 5 3 9 , 5
Total AAS posts 18 15 32,95 30 30,5 16,5 17 18,8 39,5 21 15 27,5 22,78 28,25 332,78
33333333423330 3 9
68 64 177 188 178 66 58 81 235 52 65 86 100 0 1418
11111010111100 1 0
1 3116
77
72 68 182 192 182 69 62 84 243 55 70 90 104 7 1480
9
0 83 215 22 2212,5 85,5 7 9102,8282,5 7 6 85 117,5 126, 835,25 1813
944 690 2433 2923 2766 854 808 1076 3112 734 647 1514 1348  19849
307 109 1870 2543 2334 100 332 131 2389 527 130 1022 655 12449
1 0 81 11 31 31 01 01 01 11 0 81 31 1 1 1
319 1 1 1 114187295 7AAS posts in organigram 
as of Jan 2006;       
Seconded  posts in 
organigram as of Sept 
2005
Secretaries/assistants/commis
Detached / seconded Staff - levels in ES organigram for 2005-2006
No of cat 1 pupils per staffPupil population (2005)*
Cat 1 pupils (2005)*No of pupils per staffTotal Seconded Staff
Seconded and AAS staffBursars
LibrariansOffice of Secretary GeneralNurses/medical assistantsICT technician/ICT assistants
Directors / Deputy DirectorsNursery class assistants
Preparateur/teaching assistants
TOTALOffice of  Secretary 
General of the 
European Schools
* Figures provided in April 2005 by the Office of Secretary General of the European Schools
** Librarians are seconded personnel in this schoolTeachersTechnicians/workers
LibrariansEUROPEAN SCHOOL
Secretaries/assistants/commis
Accountants/bursars/assistants
 
 
EL 23   EL ANNEX 4  
Statistic on Results Obtained in the European Baccalaureate (Bac)  
Table 1: % of pupils who successfully passed the in the Bac in the ES, 1995-2004 
Year 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 
Pass rate 95.7% 95.7% 95.5% 97.2% 96% 96.4% 97.2% 98.3% 97.2% 98.1% 
Table 2: % of pupils who scored 80% or higher in Bac in the ES, 1995-2004 
Year 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 
>80%  21% 21.1% 18.8% 22.4% 23.4% 27.3% 28% 29% 33% 29% 
Table 3: % op pupils who scored 75% or higher in Bac in ES, 1995-2004 
Year 1995 – 1999 Average 2000 2001 2002 2003 2004 
>75% 41.3% 45.7% 45.9% 45.5% 51.5% 49.6% 
Table 4: Average Bac score of all pupils in ES, 2000-2004 
 
Comparative Data on Language Section Results in the European Baccalaureate, 2004  
Table 5: % of pupils succeeding in the Bac in 2004 by Language Section 
Table 6: % of pupils succeeding in the Bac on average between 1995-2004, by Language Section 
Table 7: % of pupils scoring >75% in the Bac in 2004, by Language Section 
Table 8: % of pupils scoring >75% in the Bac, on average 1995-2004, by Language Section 
 Year 2000 2001 2002 2003 2004 
Average EB mark 7.4 7.4 7.5 7.6 7.6 
2004 SW FI DK NL IT EN ES DE FR GR PT 
pass rate  100 100 100 99,2 99,1 99,1 97,7 97,7 97,2 95,5 95,3 
Avg 1995-2004 FI DK EN SW NL DE GR IT ES FR PT 
pass rate 100 99,8 98,5 98,3 98,3 97,3 97,2 97,2 95,6 95,4 94 
2004 FI SW GR DE DK EN average PT IT NL FR ES 
>75% 92 71 68 62 62 58 49,6 44 39 39 37 36 
Avg 1995-
2004 FI SW DK GR DE EN average IT ES NL FR PT 
>75% 79,9 73,8 63,2 60,7 56,2 54,47 51,6 39,6 36.7 34,9 34,9 33,5 
 
EL 24   EL ANNEX 5  
%  Repeat rates/school
02468101214
Bergen
Brussels 1
Brussels 2
Brussels 3
Cul ham
Karl sruhe
Luxem bourg
Mol
Munich
Varese
Al l  E.S.2000-2001
2001-2002
2002-2003
 
%  Repeat Rates / Language Section
012345678910
German
Dani ch
Greek
English
Spanish
Finish
French
Italian
Dutch
Portuguese
Swedish
Average2000-2001
2001-2002
2002-2003
 
 
EL 25   EL % Repeat Rates / Year Level in Secondary
024681012
1 sec
2 sec3 sec
4 sec
5 sec
6 sec
Avg2000-2001
2001-2002
2002-2003
 
 
EL 26   EL ANNEX 6  
Total Allocated vs Executed Budgets Comparison in the ES System 2000-2004  
 
Year 2000 2001 2002 2003 2004 
  alloc exec alloc exec alloc exec alloc exec alloc exec 
School                      
Luxembourg 34.456.692 33.977.968 34.210.582 32.957.559 32.284.456 31.574.527 31.945.707 31.229.866 34.562.372 32.671.20 5
Lux II 
(4months)                 2.722.894 2.058.52 4
Brussels I 29.819.176 28.135.116 28.226.386 25.912.899 23.755.967 22.817.588 23.962.277 22.694.123 26.021.831 24.202.76 3
Brussels II 27.928.123 27.563.406 27.424.908 27.394.960 23.662.085 23.940.633 24.468.782 24.792.967 26.646.298 26.388.69 9
Brussels III 12.600.341 14.219.152 17.063.462 17.101.474 19.130.383 18.858.833 22.285.783 22.415.008 24.246.378 23.545.73 3
Munich 15.680.626 15.271.062 16.232.026 15.241.501 14.826.346 14.784.591 15.892.679 15.782.917 18.572.297 16.815.07 5
Varese 15.295.071 15.362.270 15.536.782 14.732.380 14.667.823 14.493.087 15.274.106 15.060.188 15.794.950 15.585.131
Karlsruhe 12.634.553 12.762.941 11.895.663 11.567.255 11.870.902 10.933.169 11.480.626 11.276.785 11.753.185 11.228.53 2
Culham 12.307.344 13.889.837 13.164.212 12.101.021 12.200.603 11.437.042 12.330.374 11.114.141 12.277.338 10.861.82 4
Bergen 12.757.157 12.404.488 12.485.698 11.450.350 11.536.600 10.623.375 11.858.242 10.808.872 11.483.558 10.677.10 6
Mol 10.964.087 10.334.241 10.559.021 10.055.345 10.199.853 9.970.209 10.704.772 10.231.665 10.994.523 10.245.05 2
Alicante         1650000 1514192 5748702 5316744 9.921.031 8.268.17 0
Frankfurt         1700000 1149324 5637352 4638920 8.698.131 7.440.34 0
Ofc Sec-Gen 6.243.796 5.675.667 6.554.765 5.894.574 6.885.436 6.399.617 7.186.488 6.808.403 7.987.360 7.286.97 0
                      
TOTAL 190.686.966 189.596.148 193.353.505 184.409.318 184.370.454 178.496.187 198.775.890 192.170.599 221.682.146 207.275.12 4
Not spent   1.090.818   8.944.187   5.874.267   6.605.291   14.407.02 2
  
 
EL 27   EL ANNEX 7  
 Percentage of Budget Utilised in Each  European School and the Office of the 
Secretary General Compared to the Initial Budget Requested for 2004  
European School 
Lux I 
Lux II 
Brussels I 
Brussels II 
Brussells III 
Munich 
Varese 
Karlsruhe 
Culham 
Alicante 
Bergen 
Frankfurt 
Mol 
Office of 
Sec-Gen  
TOTAL E.S. 
SYSTEM 
Number of pupils 3835 734 2396 2847 2688 1483 1368 1163 918 914 759 740 674   19785 
Total Salaries: detached 
and locally hired teachers 
and managers, 
administrative staff, staff outside organisgramme, all 
social charges and 
benefits. 94,0% 72,3% 93,8% 99,4% 96,3% 87,8% 98,7% 95,5% 87,6% 83, 0% 92,7% 82,5% 92,7% 91,7% 93,1% 
Operational expenses: 
Training, conferences, missions, special projects, 
SEN programme, etc. 128,4% 71,8% 51,7% 70,8% 98,4% 82,7% 85,8% 64,7% 91,7% 94, 2% 64,6% 89,0% 92,8% 92,9% 82,3% 
Functional and 
administrative expenses: furniture, equipment, 
printing, cleaning, tel, fax, 
insurances, didactic 
material etc. 95,6% 93,4% 99,7% 99,7% 103,8% 114,4% 99,9% 101,1% 99,6% 84, 8% 99,6% 108,9% 97,2% 90,7% 98,6% 
UTILISATION OF TOTAL 
BUDGET ALLOCATED 94,5% 75,6% 93,0% 99,0% 97,1% 90,5% 98,7% 95, 5% 88,5% 83,3% 93,0% 85,5% 93,2% 91,2% 93,5% 
 
EL 28   EL ANNEX 8 
 
EU financial contribution to the ES annual budget by school  
           
 1995 1996 1997 1998 1999 2000* 2001* 2002 2003 2004 
Alicante      1.281.828 3.435.247 5.723.283 Bergen 5.833.608 6.356.958 6.388.801 6.979.595 6.995.189 8.483.134 7.116.390 5.985.727 6.349.789 6.346.386 
Bxl 1 19.335.913 21.719.305 20.988.385 20.601.472 21.029.992 20.300.446 18.811.353 15.527.268 15.836.882 17.010.951 Bxl  2 12.696.913 16.204.386 15.311.326 16.270.505 16.388.104 19.046.855 19.015.360 14.431.672 15.915.807 17.694.770 Brxl 3     4.037.630 10.221.836 11.878.666 12.543.329 14.973.514 15.655.353 
Culham 4.917.980 5.000.816 6.401.414 5.582.132 7.188.649 8.514.679 7.119.891 6.525.151 6.054.878 5.546.959 
Frankfurt      1.112.500 2.927.508 4.160.513 Karlsruhe 4.879.493 6.408.693 6.276.596 5.512.057 5.814.821 7.856.360 5.607.756 5.561.889 4.093.215 3.946.485 Lux 1 16.823.725 18.139.950 18.840.845 19.877.870 18.676.738 22.310.293 20.696.593 18.996.446 19.146.114 20.277.176 
Lux 2        1.208.960 
Mol 6.504.273 6.126.532 6.033.871 6.272.071 5.906.547 6.993.195 6.189.821 6.077.399 6.540.924 6.350.337 Munich 635.231 611.001 624.840 668.984 634.208 932.846 951.062 836.321 973.247 970.078 Varese 6.655.026 6.960.505 7.545.227 7.404.896 7.595.073 9.132.190 8.129.409 7.538.961 7.482.328 7.800.585 
OSG 3.335.958 4.580.649 5.019.041 4.394.012 4.714.003 5.027.289 5.238.656 5.647.616 6.075.597 5.665.198 
Total 81.618.120 92.108.795 93.430.346 93.563.594 98.980.954 118.819.123 110.754.957 102.066.107 109.805.050 118.357.034 
         
           
  
  
  
  
 The ES budget and the EU contribution to it for the years 2000 and 2001 are unusally high as a result of a BoG decision to 
pay the removal allowances to all teachers who had been in the system for longer than 9 year in that school year.  This early 
payment of the removal allowances, besides resulting in higher costs for the ES in the school year 2000-2001, also means that subsequent budgets are lower because the removal allowances already paid are not encountered in the year in which they occur.  
         
  
  
 It is estimated (by the OSG) that this decision had the effect of increasing the 2000 and 2001 ES budgets and specifically the 
EU subsidy by  35 million euros more than normal and by reducing the subsequent years by approximately  4-5 million euros 
per year.    
 
EL 29   EL ANNEX 9  
 
   Total Budget for the European School System 1995-2006    
            
 1995 1996 1997 1998 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 
Alicante        1.514.192 5.316.744 8.268.170 10.387.360 
Bergen 9.408.815 9.553.937 9.751.417 10.344.077 10.590.168 12.404.488 11.450.350 10.623.375 10.808.872 10.677.106 10.752.172 
Brussels 1 29.400.370 29.964.831 29.464.470 30.251.098 29.386.627 28.135.116 25.912.899 22.817.588 22.694.123 24.202.763 27.089 .538 
Brussels 2 20.219.149 22.427.046 22.532.853 23.866.422 24.527.102 27.563.406 27.394.960 23.940.633 24.792.967 26.388.699 27.272 .550 
Brussels 3     5.231.730 14.219.152 17.101.474 18.858.833 22.415.008 23.545.733 25.617.400 Culham 7.813.517 8.266.480 9.758.808 10.503.719 10.797.586 13.889.837 12.102.021 11.437.042 11.114.141 10.861.824 11.208.821 
Frankfurt        1.149.324 4.638.920 7.440.340 9.398.748 
Karlsruhe 9.974.327 10.534.488 10.173.922 10.304.481 11.202.614 12.762.941 11.567.255 10.933.169 11.276.785 11.228.532 11.171.4 42 
Luxembourg 1 25.828.255 26.631.439 27.390.562 29.012.394 30.221.863 33.977.968 32.957.559 31.574.527 31.229.866 32.671.205 33.2 72.011 
Luxembourg 2          2.058.524 6.420.443 
Mol 9.510.287 9.509.110 9.261.748 9.373.312 9.273.803 10.334.241 10.055.345 9.970.209 10.231.665 10.245.052 10.703.110 
Munich 10.810.071 11.371.787 11.519.371 11.734.445 12.717.308 15.271.062 15.241.501 14.784.591 15.782.917 16.815.075 18.711.626  
Varese 10.560.393 12.506.354 12.708.747 12.924.338 13.214.968 15.362.270 14.732.380 14.493.087 15.060.188 15.585.131 15.801.545  
Office Sec-Gen 4.048.813 5.222.526 5.567.010 5.049.424 5.348.393 5.675.667 5.894.574 6.399.617 6.808.403 7.286.970 8.188.302 
Total 137.573.997 145.987.998 148.128.908 153.363.710 162.512.162 189.596.148 184.410.318 178.496.187 192.170.599 207.275.124 2 25.995.068 
            
NB: the 1995 – 2004 figures are actual spen t budget whereas the 2005 are the provisional allocated budget to the schools. 
 
EL 30   EL ANNEX 10  
2006-2010 FORECAST OF PUPIL NUMBERS IN THE BRUSSELS AND 
LUXEMBOURG EUROPEAN SCHOOLS   
All 3 European Schools in Brussels  
 2003/4 
Actual  2004/5 
Estimate 2004/5 
Actual 2005/6 
Estimate 2006/7 
Estimate 2007/8 
Estimate 2008/9 
Estimate 
 2009/10 
Estimate 
 
New Cat I 
pupils from:  new MS  +  old MS  
  
200 
+ 
150  
333  
300 
+ 
150  
300 
+ 
150  
250 
+ 
150  
250 
+ 
150  
0 
+ 
150 
Cat. III pupils leaving ES   
  
- 150  
-141  
- 110  
- 140  
- 140  
- 120  
-120 
 TOTAL   
7.930  
8.130  
8.122  
8.470  
8.780  
9.040  
9.320  
9.350 
The 2 European Schools in Luxembourg  
 2003/4 
Actual  2004/5 
Estimate 2004/5 
Actual 2005/6 
Estimate 2006/7 
Estimate 2007/8 
Estimate 2008/9 
Estimate 
 2009/10 
Estimate 
New Cat I 
pupils from:  new MS  +  old MS  
  
25 
+ 
30  
68  
60 
+ 
40  
50 
+ 
50  
50 
+ 
50  
25 
+ 
60  
0 
+ 
60 
Cat. III pupils leaving ES   
  
- 50  
-65  
- 40  
- 50  
- 35  
- 50  
-40 
 TOTAL   
3.835  
3.840  
3.846  
3.900  
3.950  
4.015  
4.050  
4.070 
 
EL 31   EL ANNEX 11  
COMMUNITY AGENCIES 
 Agency Location Staff in
2005 Estimated 
number of 
pupils30 
1. CEDEFOP Thessaloniki** 91 55 
2. EUROFOUND Dublin 94 56 
3. AEE / EEA * Copenhague 115 69 
4. ETF Turin 104 62 
5. OEDT/EMCDDA* Lisbon*** 77 46 
6. OHMI/OHIM* Alicante 675 405 
7. EU - OSHA Bilbao 37 22 
8. OCVV/CPVO* Angers 38 22 
9. CdT Luxembourg 181 108 
10. EUMC Vienna 37 22 
11. EAR Thessaloniki** 115 69 
12. EFSA Parma 194 116 
13. AESM/EMSA* Lisbon*** 95 57 
14. AESA/EASA* Cologne 200 120 
15. ENISA Heraklion 40 24 
16. ECDC Stockholm 29 17 
17. EMEA London 379 227 
18. AFE/ERASI* Lille – 
Valenciennes 72 43 
19. Galiléo ? 15 9 
20. FRONTEX Warsaw 17 10 
3rd  Eurojust The Hague 87 52 
3rd pilier CEPOL Bramshill 18 11 
 TOTAL All locations 2710  1622 
* English acronym 
** Total agency staff in Thessaloniki 91+115 = 206 ; estimated number of pupils = 124 
*** Total agency staff in Lisbon 77 + 95 =172; estimated number of pupils = 103
                                                 
30 Statistics show the ration of pupils enrolled in a Euro pean School per staff member is 0.6 :1. This ratio 
is applied for the estimates above. 
 
EL 32   EL ANNEX 12  
Experimental Approaches to Delivering European Schooling in Parma Italy, 
Dunshaughlin Ireland and Heraklion Greece. 
A first alternative model of an “associated or acc redited” school is being established in Parma. 
There, the Italian authorities have almost reproduced a miniature ES which offers the 
complete range of ES programmes and which is  organised in 3 language  sections; English, 
Italian and French. The school, ‘S cuola per l’Europa’, was visi ted by a team of inspectors 
from the ES and they and the parents were very pleased with this experiment in an alternative 
delivery of European Schooling. The nursery and primary levels are operating this year with 
35 pupils, the first 3 years of secondary ar e scheduled to open in Sept 2005, years 4-5 
secondary in Sept 2006 and years 6-7 secondary in Sept 2007. Enrolments for Sept 2005 have 
already reached 210 pupils as the educational provi sion is attractive to ot her parents, besides 
the Agency staff, who are also interested to have their children partake in a European Schooling. The Italian authorities have borne and will continue to bear the full cost of this 
pilot project for another 3 years. 
In a second case, the Irish authorities offer a di fferent type of provision for the children of 
staff in the “Centre for European Schooling” in Dunshaughlin (near Grange) than that started last year in Parma. The Irish authorities have  dealt with this requi rement on an individual 
basis and have discussed and respected the expressed main concerns of the parents: 
proficiency in the child’s mother tongue,  appropriate English and second language 
programmes, and that the leaving certificate awarded to the child has wide recognition
31. The 
28 children (most in primary) from the Food and Veterinary Office (FVO) are integrated into 
national Irish schools where they receive instruction in English (a vehicular language and one 
that would facilitate mobility to another inte rnational or ES school) but also attend special 
courses at the “Centre for European Schooling” . Unlike the Parma model, no special classes 
are created for them or others  interested in re ceiving a European Schooling in language 
sections. They do however rece ive instruction in foreign la nguages, European Hours and 
Mother-tongue tuition as in the ES, and cooperate  with the ES in Mol for some exchanges and 
teaching by distance learning of some course s. After the latest BoG decision, the Irish 
authorities will try to organise lessons to meet the core criteria for European Schooling for the 
secondary. 
A third model is the planned cooperation of a national school with the ES system in 
Heraklion, Greece is yet again a different model in providing European Schooling. As the children of the European Network and Informa tion Security Agency (ENISA) will be very 
few (about 20 at most) the Parma example with 3 language sections cannot be functional. The 
Dunshaughlin model on the other hand where the children are integrated into the local schools 
(taught in English) is not feasible as the nati onal schools in Heraklion provide instruction in 
Greek. The proposed organisation of  the “Public School of Europ ean Education in Heraklion” 
is to provide the core elements of European Schooling in two language  sections: English and 
Greek. They will start the project in Sept 2005 a nd like the Italian and Irish authorities they 
will bear all costs themselves and will submit their request to be evaluated for compliance to the core criteria for European Schooling and late r for accreditation to become an “associated 
or accredited” school with the ES system. 
                                                
 
31 Centre for European Schooling in Dunshaughlin, Ireland. April 2005. Ref # 2005-D-34.