ΕΠΙΤΡΟΠΗ TON ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Βρυξέλλες, 19.07.1995 
COM(95) 368 τελικό 
ΕΚΘΕ^™£ΕΠΙ1ΡΩΙΙ^^ 
ΚΑΤΤΠ FYPOnAÏKO ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 
σχβτικά μβ ης δραστηριότητες 
του σώματος ειδικών υπαλλήλων της Επιτροπής 
yia TOP ελβΎχο στον αμπβλοοινικό τομέα 
κατά την περίοδο από 1ης Μαΐου 1992 έως 31?7Ç Δεκεμβρίου 1994 
κατ" εφαρμογή του άρθρου 17 παράΎραφος 2 
του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 2048/89 

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 
Η συνημμένη έκθεση επί των δραστηριοτήτων του σώματος ειδικών υπαλλήλων 
ελε-γχου στον αμπελοοινικό τομέα που η Επιτροπή υποβάλλει στο Συμβούλιο και στο 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καλύπτει την περίοδο από 1ης Μαΐου 1992 έως και 31 
Δεκεμβρίου 1994. 
Οι ειδικοί υπάλληλοι έλεγχου της Επιτροπής επέστησαν την προσοχή τους επί 
ορισμένων βασικών θεμάτων: την οριστική εγκατάλειψη, τον έλεγχο των δηλώσεων 
συγκομιδής και παρα^γω^γής και την απόδοση ανά εκτάριο των V.Q.P.R.D., για να 
αναφέρουμε τα κυριότερα. 
Στην έκθεση εκτίθενται λεπτομερώς οι παρατηρήσεις τις οποίες διατύπωσε το σώμα 
των ειδικών υπαλλήλων ελέγχου επί της εφαρμογής των μέτρων αυτών. Ακολουθούν 
εν συντομία τα βασικά συμπεράσματα των παρατηρήσεων αυτών. 
Για τις διαδικασίες ελέγχου της οριστικής εγκατάλειψης που εφαρμόστηκαν από τα 
Κράτη μέλη διατυπώνονται οι εξής βασικές παρατηρήσεις: όταν ο έλεγχος 
διεξάγεται εκτός της βλαστικής περιόδου της αμπέλου, δεν ει^αι δυνατόν να 
εκτιμηθεί η παρα^ωτ^ική δυναμικότητα αυτής οι αποδόσεις των εκριζωμένων 
τεμαχίων εύ/αι ενίοτε ενσυνειδήτως υπερεκτιμημενες οι ετήσιες δηλώσεις συχνά 
αγνοούνται και οι εκριζώσεις εί^αι συχνά ατελείς (μη πλήρως εξαλειφθεντα πρεμνα). 
Από τον έλεγχο των δηλώσεων συγκομιδής και παραγωγές διαπιστώθηκαν οι 
ακόλουθες βασικές ελλείψεις: οι παρεκκλίσεις από την υποχρέωση υποβολής της 
δηλώσεως συγκομιδής, όταν ο συγκομίζων παραδίδει το σύνολο της συ'γκομιδής του 
σε ενα οινοποιό, που επιτρέπουν την αλλαγτ} των εκτάσεων καταγωγές και συνεπώς 
των αποδόσεων συγκομιδής η παράλλειψη (κανονιστική) των ενδιάμεσων κέντρων 
συΎΚομιδής που. δεν πρέπει να κάνει καμμία δήλωση- η μη διαθεσιμότητα 
αμπελοκομικού μητρώου ώστε να γνωρίζουμε την πραγματική σύσταση του α/χτελώί'α 
(αμπελοτεμάχια καταχωρημένα στο μητρώο) από τα οποία προέρχονται τα 
συ^κομιζόμενα προϊόντα. 
Οι διατάξεις που θεσπίστηκαν από τα Κράτη μέλη, που αποσκοπούν στον περιορισμό 
των αποδόσεων των V.Q.P.R.D.Trapa/caμπτουν την αρχή σύμφωνα με την οποία η 
υπέρβαση της ανωτάτης αποδόσεως α^α εκτάριο συνεπάγεται την απώλεια της 
ονομασίας yia το σύνολο της συyκoμιδής, με πολλούς τρόπους εκ των οποίων οι 
κυριότεροι εί^αι οι εξής: οι ανώτατες αποδόσεις έχουν καθοριστεί σε υψηλά επίπεδα, 
ανεξαρτήτως των αποδόσεων των δέκα πpoηyoυμεvωv ετών η συστηματική πpoσφυyή 
σε ετη "εξαιρετικά" από κλιματικής απόψεως για να δικaιoλoyήσoυv την αυξητική 
τροποποίηση των αποδόσεων ο διαφορετικός, μεταξύ των Κρατών μελών, νόμιμος 
προορισμός που θα πρέπει να έχουν τα λαμ/^ο^ό'μείΌ! προϊόντα καθ' υπέρβαση των 
κατωφλίων αποδόσεως. 
Ύο άλλο συμπέρασμα που μπορεί να εξαχθεί από τις έρευνες που 
πpayμaτoπoιήθηκav είναι η αδυναμία των μέσων ελέγχου που εφαρμόσθηκαν από 
τα Κράτη μέλη για να υπάρξει εγγύΐ/σΐ/ της ορθής εφapμoyής των κοινοτικών 
κανονισμών. 
Η αδυναμία αυτή προκύπτει από την ανεπάρκεια ανθρωπίνων και υλικών μέσων τα 
οποία χρησιμοποιούνται για τον έλεγχο καθώς και η διασπορά των μέσων αυτών σε 
πολλούς oρyavισμoύς ο συντονισμός των οποίων είναι περιορισμένος, για να μη 
πούμε ότι ενίοτε είναι ανύπαρκτος. 
θα πρέπει να avayvωpισθεί ότι η νομοθεσία που αναπτύχθηκε από την εφapμoyή 
της κοινής opyavώσεως της ay οράς (KO Α), στον αμπελοοινικό τομέα καθώς και οι 
εθνικές νομοθεσίες που τη συμπληρώνουν είναι περίπλοκη, και σ' αυτή 
αντικατοπτρίζεται η πολυπλοκότητα του τομέα. 
Η πpoσφυyή σε ορισμένα μέσα όπως το αμπελοοινικό μητρώο το οποίο είχε εισαχθεί 
για να δώσει πληροφοριακά στοιχεία που θα μπορούσαν να συμβάλλουν στη βελτίωση 
της αποτελεσματικότητας των ελέγχων, και του οποίου η εφapμoyή και 
χρησιμοποίηση δεν έχουν ακόμη τελειώσει, και μάλιστα δεν έχουν αρχίσει, παραμένει 
περιορισμένη για λόyoυς που η Επιτροπή αποφάσισε να διευκρινίσει στις προσεχείς 
εβδομάδες, με συμπληρωματικό έλεγχο. 
Στην πρόταση της για τον κανονισμό περί αναμορφώσεως της Κοινής Οργανώσεως 
της Αμπελοοινικής Αγοράς, η Επιτροπή έκανε yvωστό ότι η καθιέρωση ενός 
κοινοτικού ελέγχου αποτελεσματικού για την τήρηση της νομοθεσίας και των 
δεσμεύσεων που έχουν ληφθεί αποτελεί όρο sine qua non της επιτυχίας της 
αναμόρφωσης. Yπoypάμμισε επίσης ότι η εφapμoyή αυτού θα έπρεπε να 
συνοδεύεται από την καθιέρωση ενός απλουστευμένου αμπελοκομικού μητρώου που 
θα επιτρέπει να διαπιστώνονται με ακρίβεια οι εκτάσεις που διατίθενται στην 
aμπελoυpyίa (COM(94) 117 τελικό, τίτλοι IX και Χ). 
Τ?7 σπουδαιότατα που θα είχε η εφapμoyή μια κοινοτικής δομής ελ^χου τη 
συμμερίστηκε επίσης το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο1 το οποίο, αφού εξήτασε την πρώτη 
έκθεση της Επιτροπής (προς το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο) όσον αφορά τις 
δραστηριότητες του σώματος των ειδικών υπαλλήλων ελεyχoυ στον αμπελοοινικό 
τομέα, ενέκρινε χωρίς επιφύλαξη τα συμπεράσματα της Επιτροπής και θεώρησε ότι: 
"- πρέπει να ενδυναμωθεί το σώμα των ειδικών υπαλλήλων της Επιτροπής με 
αύξηση του αριθμού των ειδικών του αμπελοοινικού τομέα 
πρέπει να υπάρξει μόνιμη ρύθμιση του σώματος αυτού με τη θέσπιση 
καταστατικού που θα εγγυάται στους υπαλλήλους σταθερή σταδιοδρομία 
πρέπει να διατεθούν στο σώμα αυτό τα τεχνικά (εργαστήρια αναφοράς) και 
οικονομικά μέσα που θα συμβάλλουν στον περιορισμό των δαπανών του ΕΓΤΠΕ 
περιορίζοντας τις πριμοδοτήσεις, τις ενισχύσεις και τις παράνομες 
παρεμβάσεις". 
ΕΕ αριθ. C 20 της 24.1.94, σ. 511 
Παρά τις προσπάθειες που ανέλαβε η Τενική Διεύθυνση Γεωργίας για να αναπτύξει 
το σώμα των ειδικών υπαλλήλων ελεyχoυ στον αμπελοοινικό τομέα, που 
δημιoυρyήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αρι0. 2048/89, η παρούσα κατάσταση πόρρω 
απέχει από εκείνη που ζητήθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, οι βασικές δε 
δυσκολίες συνδέονται με το προσωρινό καθεστώς του προσωπικού του και ιδίως με την 
ανυπαρξία θέσεων για το σώμα αυτό. Εάν πράγματι το σώμα των ελεγκτών μπόρεσε 
να διατηρηθεί, με δύο μόνο υπαλλήλους, οφείλεται στο ότι υπάρχουν δύο θέσεις 
μονίμων υπαλλήλων οι οποίες κανονικά προορίζονται για το ΕΓΤΠΕ, για άλλους 
ελέγχους, οι οποίες του έχουν παραχωρηθεί. 
Περιορισμένο με τον τρόπο αυτό όσον αφορά τα μέσα και το δυναμικό, το σώμα των 
ειδικών υπαλλήλων ελεyχoυ δεν μπορεί να εκπληρώσει την αποστολή που του έχει 
ανατεθεί από το Συμβούλιο. 
Η Αναμόρφωση της ΚΟΑ δεν θα μπορούσε να ευωδοθεί χωρίς ενδυνάμωση του 
κοινοτικού ελεyχoυ της αρμονικής και ομοιόμορφης εφapμoyής των μέτρων που θα 
εyκpιθoύv ώστε να διορθωθεί η ανισορροπία που έχει διαφανεί στον τομέα αυτό. 
Η Επιτροπή είναι πεπεισμένη εχ' αυτού. Και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο 
ψήφισμα2 του επί της ανακοινώσεως της Επιτροπής προς το Συμβούλιο όσον αφορά 
την εξέλιξη και το μέλλον της αμπελοοινικής πολιτικής (COM9930 380 τελικό), 
επαναλαμβάνει την άποψη του υπογραμμίζοντας "ότι η βασική προϋπόθεση για την 
επιτυχία της αναμορφώσεως του τομέα είναι η συστηματοποίηση των ελέγχων 
προκείμενου να υπάρξει διασφάλιση της ομοιόμορφης εφapμoyής της αμπελοοινικής 
νομοθεσίας, δημιουργώντας για το σκοπό αυτό ένα κεντρικό κοινοτικό εpyaστήpιo 
διαιτησίας και ενδυναμώνοντας το σώμα των ειδικών κοινοτικών υπαλλήλων ελέγχου 
το οποίο, έχοντας τα κατάλληλα ανθρώπινα και υλικά μέσα θα μπορούσε να 
συνδράμει τις εθνικές και περιφερειακές αρχές, να διενεργεί εποπτεία, καταστολή 
των νοθειών και να επιβάλλει κυρώσεις. Εναπόκειται επίσης, προσθέτει το 
Κοινοβούλιο, να εφαρμοσθεί ένας λειτουργικός τμηματικός διαχωρισμός των 
αμπελώνων και να παρακολουθηθεί η εξέλιξη των εκτάσεων με αεροφωτογραφίες" εξ 
ου η σημασία της προτάσεως που υποβλήθηκε από την Επιτροπή επί του 
Κτηματολογίου. 
ΕΕ αριθ. C 91 της 28.3.94, σ. 55 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 
ΠΡΟΛΟΓΟΣ 3 
1.ΕΙΣΑΓΩΓΗ 4 
1.1. Η νομοθεσία και ο έλεγχος 4 
1.2. Η βελτίωση των ελέγχων 5 
2.ΤΟ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΣΩΜΑ ΕΛΕΓΚΤΩΝ 6 
2.1. Η αποστολή 6 
2.2. Το προσωπικό ,. 6 
2.3. Οι εξουσίες των ελεγκτών 7 
2.4. Οι μέθοδοι εργασίας 8 
2.5. Οι πραγματοποιηθείσες αποστολές 8 
2.6. Η συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές 9 
3. ΟΙ ΕΘΝΙΚΕΣ ΔΙΑΡΘΡΩΣΕΙΣ ΕΛΕΓΧΟΥ 9 
3.1. Οι αρχές 9 
3.2. Η λειτουργία 11 
3.3. Οι δραστηριότητες (γενικές πτυχές) 12 
4. Η ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕΤΑΞΎ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΑΡΧΩΝ . . ; 14 
4.1. Το κανονιστικό πλαίσιο 14 
4.1.1. Η αμοιβαία βοήθεια 14 
4.1.2. Το περιεχόμενο των προς ανταλλαγή 
πληροφοριών 14 
4.1.3. Οι δειγματοληψίες 14 
4.1.4. Οι μέθοδοι ανάλυσης 14 
4.1.5. Το κοινοτικό εργαστήριο αναλύσεων 15 
4.1.6. Ο προορισμός των προϊόντων που δεν 
συμφωνούν με τα πρότυπα 16 
4.2. Οι επίμαχοι φάκελοι 16 
4.3. Παρατηρήσεις 17 
5. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 19 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι 21 
Κατάσταση των αποστολών που πραγματοποίησε το σώμα 
ελεγκτών κατά την περίοδο που καλύπτει η έκθεση 21 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II 25 
Θέματα που αντιμετώπισε το σώμα ελεγκτών κατά την 
περίοδο που καλύπτει η έκθεση 25 
Ι. Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ ΟΡΙΣΤΙΚΗΣ ΠΑΥΣΗΣ ΤΗΣ 
ΑΜΠΕΛΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ 25 
1.1. Το κοινοτικό πλαίσιο 25 
1.2. Παρατηρήσεις 26 
2. Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΕΣΟΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 28 
2.1. Το κοινοτικό πλαίσιο 28 
2.2. Παρατηρήσεις 28 
3. Η ΑΠΟΔΟΣΗ ΑΝΑ ΕΚΤΑΡΙΟ ΤΩΝ VQPRD 32 
3.1. Το κοινοτικό πλαίσιο 32 
3.2. Παρατηρήσεις 32 
4. Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΕΜΠΛΟΥΤΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΟΙΝΟΥ 35 
4.1. Το κοινοτικό πλαίσιο 35 
4.2. Παρατηρήσεις 35 
5. Η ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΑΜΠΕΛΟΥΡΓΙΚΩΝ ΑΠΟΔΟΣΕΩΝ 39 
5.1. Εισαγωγή 39 
5.2. Οι χρησιμοποιούμενες μέθοδοι εκτίμησης των 
αποδόσεων 39 
5.2.1 Η μέθοδος "beaujolaise" 39 
5.2.2 Η "ελβετική" μέθοδος 39 
5.3. Παρατηρήσεις ; . . . . 40 
5.4. Συμπεράσματα 41 
ΠΡΟΛΟΓΟΣ 
Δυνάμει του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2048/89 του Συμβουλίου της 19ης Ιουνίου 1989, 
περί των γενικών κανόνων σχετικά με την άσκηση ελέγχων στον αμπελοοινικό τομέα1, 
συστάθηκε σώμα ελεγκτών της Κοινότητας και θεσπίστηκαν οι νομικές βάσεις που είναι 
απαραίτητες για τη δραστηριότητα του. 
Το σώμα ελεγκτών εντάχθηκε τον Μάιο του 1991 στο ΕΓΤΠΕ, δεδομένου ότι το Ταμείο αυτό 
είναι αρμόδιο για όλους τους ελέγχους που διενεργούνται στον τομέα της γεωργίας. Το 
προσωπικό του εν λόγω σώματος αποτελείται από ειδικευμένους υπαλλήλους των εθνικών 
διοικητικών υπηρεσιών ελέγχου. Κατά τη διάρκεια των δύομιση ετών λειτουργίας του 
σώματος ελεγκτών, σημειώθηκε σημαντική εναλλαγή προσωπικού, λόγω του προσωρινού 
καθεστώτος των υπαλλήλων (επικουρικοί υπάλληλοι) και της περιορισμένης διάρκειας των 
συμβολαίων τους (κατ'ανώτατο όριο ένα έτος), σύμφωνα με απόφαση της Επιτροπής. Ο 
ιδιαίτερα περιορισμένος αριθμός των θέσεων που διατίθενται στο σώμα και ο προσωρινός 
χαρακτήρας του καθεστώτος τους περιόρισε σημαντικά τον ρόλο του εν λόγω σώματος. 
Ωστόσο, πολλοί τομείς που αναφέρονται στο παράρτημα του κανονισμού αποτέλεσαν το 
αντικείμενο ελέγχων. 
Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 17 παραγρ. 2 του εν λόγω κανονισμού, η Επιτροπή 
υπέβαλε στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μια πρώτη ετήσια έκθεση όσον 
αφορά τις δραστηριότητες του σώματος ελεγκτών κατά το πρώτο έτος δραστηριότητας, ήτοι 
από την 1η Μαΐου 1991 έως την 30η Απριλίου 19922. 
Σε γενικές γραμμές, το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο δέχθηκαν με ικανοποίηση το έγγραφο 
και συμφώνησαν ως προς την ανάγκη συνέχισης και βελτίωσης της δραστηριότητας του 
σώματος ελεγκτών, ενισχύοντας κυρίως τη διοικητική του διάρθρωση και το δυναμικό του 
καθώς και την ανταλλαγή πληροφοριών με τις εθνικές αρχές ελέγχου. Τα συμπεράσματατης 
έκθεσης έγιναν αποδεκτά από όλους ιδίως προκειμένου να επιτευχθεί μεγαλύτερη 
ομοιομορφία στην εφαρμογή των ελέγχων από τα κράτη μέλη. 
Εξάλλου, η έκθεση έτυχε εμπεριστατωμένης ανάλυσης κατά τη συνεδρίαση της Επιτροπής 
Διαχείρισης Οίνων, στα πλαίσια της περιοδικής εξέτασης της εξέλιξης των ελέγχων όπως 
προβλέπεται στο άρθρο 17 παραγρ. 1 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2048/89. Κατά τη 
διάρκεια της συνεδρίασης αυτής, υποβλήθηκαν στις εθνικές αντιπροσωπείες λεπτομερέστερα 
έγγραφα συνοπτικής έκθεσης όσον αφορά τις δραστηριότητες του σώματος ελεγκτών. 
Στην παρούσα έκθεση περιγράφονται οι δραστηριότητες του σώματος ελεγκτών κατά την 
περίοδο λειτουργίας από την 1η Μαΐου 1992 έως την 31η Δεκεμβρίου 1994. 
!Ε.Ε. αριθ. L 202 της 14.7.1989, σελ.32 
2Εγγραφο Sec (92) 2014 τελικό, της 5.11.1992 
1.ΕΙΣΛΓΩΙΊΙ 
1.1. II κοινοτική ρύθμιση και ο έλεγχος 
1. Λπ'όλους τους τομείς γεωργικών προϊόντων διατροφής, ο αμπελοοινικός 
τομέας χαρακτηρίζεται ως ο τομ,έας ο οποίος απαιτεί, εκ μέρους των 
εθνικών διοικήσεων, πολύπλοκη διοικητική οργάνωση προκειμένου να 
καταστεί δυνατή η διαχείριση και, ο έλεγχος των μετρούν που διέπουν τον 
αμπελοοινικό τομέα. Το εν λόγω φαινόμενο εκδηλώνεται σε όλο του το 
εύρος, κυρίως στις χο')ρες παραγωγής οίνου. 
11 κατάσταση αυτή έχει άμεση σχέση με την έκταση και την πολυπλοκότητα 
της κοινοτικής ρύθμισης για τον αμπελοοινικό τομέα και των εθνικών 
διατάξεων εφαρμογής. Ως εκ τούτου, το 1994, ίσχυαν πολλές δεκάδες 
τομεακών κοινοτικών διατάξεων καθώς και βασικές διατάξεις και 
τροποποιήσεις. 
Πράγματι, η ρύθμιση καλύπτει το σύνολο σχεδόν των επιμέρους τομέων, 
όπως τομείς που αφορούν το καθεστώς της αμπελοκαλλιέργειας (εδάιρη 
κατάλληλα για αμπελοκαλλιέργεια, ποικιλίες, καλλιεργητικές πρακτι κές, 
τροποποιήσεις του δυναμικού), το καθεστώς οινοποίησης (εσοδεία και 
παραγωγή, επεξεργασία, κατοχή και κυκλοφορία των προϊόντων, ποιοτικές 
πλευρές, παρουσίαση, ...), το καθεστώς των μέτρων παρέμβασης 
(διαρθρωτικά μέτρα, μέτρα της αγοράς), το καθεστώς των συναλλαγών, το 
καθεστώς των τιμών, ... . Έχουμε να αντιμετωπίσουμε λοιπόν ένα 
ρυθμιστικό οικοδόμημα τεραστίων διαστάσεων, που περιλαμβάνει, 
πολυάριθμες διατάξεις οι οποίες συχνά αλληλοεπικαλύπτονται και τις 
οποίες καλούνται να τηρήσουν οι αμπελουργοί, πράγμα το οποίο δεν είναι 
αυτονόητο. Εάν λοιπόν επιβάλλεται απλούστετχιη της κοινοτικής ρύθμισης, 
τότε πρέπει να αφορά τον τομ,έα αυτό, δεδομένου ότι αποτελεί και στόχο της 
προτεινόμενης μεταρρύθμισης της ΚΟΛ. 
2. Κατά συνέπεια, η κοινοτική ρύθμιση που διέπει τον αμπ,ελοοινικό τομέα 
χαρακτηρίζεται από σημαντική αδυναμ,ια αντιμετώπισης των περιπτώσεων 
απάτης λόγω της ειδικής φύσης των προϊόντων, τα οποία είναι εύκολο να 
παραποιηθούν ή να υποκατασταθούν αλλά επίσης και λόγω της πολυπλο 
κότητας της ίδιας της ρύθμισης η οποία καθιστά δυσκολότερη την ανίχνευση 
των περιπτώσεων απάτης. Πράγματι, όσο πιο πολύπλοκη είναι η κοινοτική 
ρύθμιση, τόσο καθίσταται δυσκολότερη η διενέργεια των ελέγχων. 
Εξάλλου, οι αμπελουργοί αντιμετωπίζουν τεράστιες δυσκολίες για την 
τήρηση του συνόλου των διατάξεων που ισχύουν, κυρύος αυτών που διέπουν 
τις υποχρεώσεις δήλωσης και καταχώρησης των εργασιών των οινοποιείων. 
Πράγματι, πολλοί είναι οι αμπελουργοί οι οποίοι παραβιάζουν τις εν λόγω 
διατάξεις. 
1.2. Il βελτίωση των έλεγχοι ν 
1. Προκειμένου να καλυ<ρθούν όλα τα μέτωπα στα οποία είναι δυνατό να 
παρουσιαστούν παραβιάσεις, η προσπάθεια ελέγχου που πρέπει να 
καταβληθεί από τις εθνικές αρχές πρέπει να είναι ανάλογη, αφενός, με 
τη χρησιμοποίηση επαρκών μέσων ελέγχου (ειδικευμένο προσωπικό, 
τεχνικά μέσα στήριξης) και, αφετέρου, με. τον προσδιορισμό των 
τομέων, των πτυχιον και των δραστηριοτήτων που αποτελούν το 
αντικείμενο ελέγχων βάσει μιας μελέτης ανάλυσης του κινδύνου. 
Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2048/89 ορίζει τις βάσεις για τη βελτίωση 
των ελέγχων στον αμπελοοινικό τομέα. Συνοπτικά, στον κανονισμό:. 
καταγράφονται οι τομείς ελέγχου οι οποίοι κρίνονται ιδιαίτερα 
ευαίσθητοι και στους οποίους οι αρμόδιες για τον έλεγχο αρχές 
πρέπει να συγκεντρώσουν τις προσπάθειες τους, 
ορίζεται ότι οι έλεγχοι, στην περίπτωση που δεν διενεργούνται 
•συστηματικά, δεν ανταποκρίνονται στα κριτήρια 
αντιπροσωπευτϊκότητας, 
ορίζεται ότι οι αρμόδιες για τον έλεγχο αρχές πρέπει να διαΟέτο Α' 
χυ κατάλληλο δυναμικό για την αποτελεσματική διενέργεια <-ών 
ελέγχων, 
ορίζονται οι εξουσίες των ελεγκτών για την ορθή εκτέλεσ;; των 
καθηκόντων τους, 
θεσπίζονται οι κανόνες που διέπουν την αμ.οιβαία βοήθεια μεταξύ 
των αρχών των κρατών μελών, 
τέλος, ορίζεται η σύσταση κοινοτικής ομάδας ελέγχου στην 
Επιτροπή, η οποία είναι επιφορτισμένη -με τον έλεγχο για την 
ομοιόμορφη εφαρμογή της ρύθμισης που διέπει τον αμπελοοινικό 
τομέα στα κράτη μέλη. 
2. Πέντε και πλέον έτη μετά την, έναρξη ισχύος του κανονισμού, μπορεί 
κανείς να πει ότι έχουν υπάρξει κάποιες βελτιώσεις σε σχέση με την 
αρχική κατάσταση, των .'οποίων όμως η έκταση είναι ανεπαρκής και τα 
αποτελέσματα τους μετά βίας είναι αισθητά. 
Ετσι, συστάθηκε το κοινοτικό σώμα ελεγκτών και οι δραστηριότητες 
του, σε όλα τα κράτη μέλη και κυρίως στις χώρες παραγωγής, 
συνέβαλαν στην ενίσχυση της δραστηριότητας των εθνικών αρχών. 
Εξάλλου, μετά από τις διαπιστώσεις του σώματος ελεγκτών, 
αποκαλύφθηκαν, περιπτώσεις απάτης και επήλθαν διορθώσεις σε 
ορισμένα σημεία της ρύθμισης. 
Στο επίπεδο των κρατών μελών, η σύσταση αρχών επαφής βελτίωσε 
κατά κάποιον τρόπο τον ενδουπηρεσιακό συντονισμό καθώς και την 
αμοιβαία συνεργασία μεταξύ των αρχών των διαφόρων κρατών μελών. 
Ωστόσο, η ανεπάρκεια των μέσων ελέγχου, οι περιορισμένες εξουσίες 
των ελεγκτών ορισμένων υπηρεσιών, η έλλειψη ειδίκευσης ορισμένων 
αρχών οι οποίες είναι επιφορτισμένες με τη διενέργεια ελέγχων, σε 
θέματα που αφορούν τον αμπελοοινικό τομέα και το χαμηλό επίπεδο 
συντονισμού, περιορίζουν σε μεγάλο βαθμό την έκταση και την 
αποτελεσματικότητα των ελέγχων. 
2. ΤΟ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΣΩΜΑ ΕΛΕΓΚΤΩΝ 
2.1. Η αποστολή 
Δυνάμει του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2048/89, περί των γενικών κανόνων 
σχετικά με την άσκηση ελέγχων στον αμπελοοινικό τομέα, συστάθηκε στους 
κόλπους της Επιτροπής κοινοτικό σώμα ελεγκτών στον αμπελοοι νικό 
τομέα, του οποίου καθήκον είναι να εξασφαλίσει την ομοιόμορφη εφαρμογή 
των κοινοτικών διατάξεων μεταξύ των κρατών μελών. 
Οι αποστολές του σώματος καλύπτουν όλους τους τομείς της ΚΟΑ οίνου με 
τους ακόλουθους κυρίως στόχους: 
να συνεργάζονται στους επιτόπιους ελέγχους, στα κράτη μέλη, είτε 
πρόκειται για ελέγχους που προβλέπουν οι εθνικές αρχές είτε για 
ελέγχους που πραγματοποιούνται μετά από αίτηση της Επιτροπής, 
να αξιολογούν τους μηχανισμούς ελέγχου που διατίθενται, τις 
διαδικασίες που εφαρμόζονται και τα αποτελέσματα που 
επιτυγχάνονται, προκειμένου να επιτευχθεί εναρμόνιση των ελέγχων 
σε κοινοτικό επίπεδο, 
να αναπτύξουν τη συνεργασία και την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ 
των αρχών των διαφόρων κρατών μελών, προκειμένου να επιτευχθεί 
ομοιόμορφη εφαρμογή της νομοθεσίας για τον αμπελοοινικό τομέα και 
να διευκολυνθεί η κυκλοφορία των προϊόντων. 
2.2. Το προσωπικό 
1. Οπως αποφάσισε το Συμβούλιο κατά την έγκριση του κανονισμού 
(ΕΟΚ) αριθ. 2048/89, μετά τη σύσταση του σώματος ελεγκτών το 
1991, τα μέλη που προσλήφθηκαν υπάγονται στο καθεστώς των 
επικουρικών υπαλλήλων και υπόκεινται στον κανονισμό υπηρεσιακής 
κατάστασης του προσωπικού της ΕΟΚ. Το νομικό αυτό καθεστώς, 
μολονότι προσφέρει το πλεονέκτημα πρόσληψης έμπειρου προσωπικού 
στον τομέα των ελέγχων, δεν επιτρέπει την παραμονή των υπαλλήλων 
στο καθεστώς αυτό πέραν του έτους. 
Σημαντικά προβλήματα προέκυψαν από το εν λόγω νομικό καθεστώς, 
μεταξύ των οποίων. 
σε μια τόσο σύντομη περίοδο, οι υπάλληλοι δεν είχαν τον χρόνο να 
διευρύνουν την εμπειρία τους. Μόλις αποκτούσαν την κατάλληλη 
κατάρτιση, ήταν αναγκασμένοι να εγκαταλείψουν την Επιτροπή, 
ήταν δύσκολο να προσληφθούν άτομα με υψηλή ειδίκευση και 
εμπειρία με καθεστώς τόσο προσωρινού χαρακτήρα, 
η ανάγκη για ετήσια ανανέωση του προσωπικού του σώματος 
ελεγκτών είχε ως αποτέλεσμα την έλλειψη συνέχειας στις εργασίες 
και την απώλεια χρόνου στα πλαίσια της υπηρεσίας ΕΓΤΠΕ, η 
οποία επιπλέον είναι επιφορτισμένη με τις προσλήψεις. 
Ωστόσο, το 1993, χορηγήθηκαν στο σώμα ελεγκτών δύο θέσεις μονίμων 
υπαλλήλων και καταργήθηκαν όλες οι υπάρχουσες θέσεις επικουρικών 
υπαλλήλων. Σήμερα λοιπόν, το σώμα ελεγκτών περιορίζεται σε δύο 
πρόσωπα. 
2. Μπορούμε να ελπίζουμε ότι η προσωρινή αυτή κατάσταση θα πάρει 
τέλος. Πράγματι, η Επιτροπή, στην ανακοίνωση της στο Συμβούλιο της 
22.7.1993 σχετικά με τη μεταρρύθμιση της ΚΟΑ στον αμπελοοινικό 
τομέα, τόνισε την ανάγκη ενίσχυσης του ελέγχου σε όλα τα επίπεδα της 
προτεινόμενης μεταρρύθμισης και της αποτελεσματικής εφαρμογής των 
διατάξεων του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2048/89. Τούτο προϋποθέτει 
αύξηση του προσωπικού του κοινοτικού σώματος ελεγκτών. Κατά την 
εξέταση της εν λόγω ανακοίνωσης, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το 
1993, υποστήριξε τις δραστηριότητες του σώματος ελεγκτών και ζήτησε 
από την Επιτροπή να εξασφαλίσει τη μονιμότητα του σώματος 
ελεγκτών, προβαίνοντας σε σημαντική αύξηση του αριθμού των 
υπαλλήλων και στην πρόσληψη τους με βάση ένα πάγιο καθεστώς. Το 
Κοινοβούλιο εκτίμησε ότι ο απαραίτητος αριθμός υπαλλήλων ανέρχεται 
σε 36. 
2.3. Οι εξουσίες των ελεγκτών 
Στα πλαίσια εκτέλεσης των καθηκόντων τους, οι ειδικοί υπάλληλοι της 
Επιτροπής απολαύουν θεωρητικά των ιδίων δικαιωμάτων και εξουσιών με 
τους εθνικούς υπαλλήλους, με ορισμένους περιορισμούς. Ετσι: 
Οι υπάλληλοι της Επιτροπής, σύμφωνα με τον κανονισμό, δεν 
διαθέτουν αυτόνομες εξουσίες αλλά συνεργάζονται στο επίπεδο των 
ελέγχων που εφαρμόζουν οι εθνικές αρχές, οι οποίες εξασφα λίζουν 
εξάλλου και τη διεξαγωγή των ελέγχων: δεδομένου ότι, στις 
περισσότερες περιπτώσεις, οι κοινοτικοί ελεγκτές μπορούν να 
επιλέξουν, ή να προτείνουν, τις ενεργείς στις οποίες συμμετέχουν και 
έχουν πρόσβαση στους τόπους και στα έγγραφα που είναι χρήσιμα για 
τη διεξαγωγή των ελέγχων σε πλήρη ισοτιμία με τους εθνικούς ελεγκτές, 
ο περιορισμός αυτός δεν θίγει απαραίτητα τις εξουσίες τους, εφόσον 
υφίσταται πνεύμα συνεργασίας εκ μέρους των εθνικών υπαλλήλων, 
Εφόσον μια δειγματοληψία κρίνεται απαραίτητη, οι κοινοτικοί 
υπάλληλοι ζητούν από τους εθνικούς υπαλλήλους να προβούν στη 
δειγματοληψία. Τα δείγματα που συγκεντρώνονται, τίθενται στη 
διάθεση των κοινοτικών υπαλλήλων, οι οποίοι αποφασίζουν για το 
εργαστήριο στο οποίο θα υποβληθούν σε εξέταση τα εν λόγω δείγματα 
και θα διεξαχθούν οι σχετικές αναλύσεις. Δεδομένου ότι οι υπάλληλοι 
της Επιτροπής μπορούν να προβούν σε δειγματοληψία της επιλογής 
τους, ο περιορισμός αυτός είναι μόνο τυπικός, 
Ενας άλλος περιορισμός προκύπτει από την εφαρμογή της αρχής του 
απορρήτου των ανακρίσεων, έτσι όπως προβλέπεται στο δίκαιο πολλών 
κρατών μελών. Ο περιορισμός αυτός είναι 
δυνατό να θίξει τις εξουσίες των κοινοτικών ελεyκτώv στην περίπτωση που 
κράτος μέλος επικαλείται, αυθαίρετα, το απόρρητο των ανακρίσεων, 
προκειμένου να απομακρύνει τους κοινοτικούς ελεyκτές, στην περίπτωση 
που ο διεvεpyoύμεvoς έλεγχος eiVai δυνατό να φέρει στην επιφάνεια 
θέματα ποινικού χαρακτήρα. Δεδομένου ότι σχεδόν κάθε παράβαση 
των διατάξεων που υπόκβινται στους ελέγχους των ειδικών υπαλλήλων 
eimi δυνατό να προκαλέσει τη διεvέpyειa προανάκρισης, η στάση αυτή 
στερεί από την κοινοτική δομή κάθε αποτελεσματικότητα. 
2.4. Οι μέθοδοι εpyaσίaς 
1. Ορίζεται ετήσιο πpόyράμμα εpyaσίaς, με το οποίο προσδιορίζονται οι τομείς 
που πρόκειται να ελεyχθoύv και οι αποστολές που πρόκειται να 
πpayμaτoπoιηθoύv. Τια κάθε ειδικό τομέα, η περίοδος των ελέyχωv 
eπιλέyετaι κατά τρόπο ώστε να προσαρμόζεται στις συνήθεις 
δραστηριότητες ελέyχoυ των εθνικών υπηρεσιών. Οι αποστολές κατανέμονται 
μεταξύ των χωρών avάλoya με τη σπουδαιότητα που παρουσιάζουν για τη 
διαχείριση της αγοράς και avakoya με το ενδιαφέρον του εξεταζόμενου 
θέματος. 
Διεvεpyoύvτaι ενδεχομένως ειδικές αποστολές εκτός προγράμματος, στα 
πλαίσια της αμοιβαίας βοήθειας μεταξύ των ελεyκτικώv αρχών, στην 
περίπτωση που προκύπτουν σοβαρές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών 
όσον αφορά τις παρτίδες ακατάλληλων προϊόντων ή στην περίπτωση που 
δημιoυpyηθoύv δικaιoλoyημέveς υποψίες για την ύπαρξη παρατυπιών 
μεyάλης κλίμακας. 
2. Τα αποτελέσματα κάθε αποστολής ανακοινώνονται στην υπηρεσία επαφής 
του κράτους μέλους, η οποία καλείται να διατυπώσει τις παρατηρήσεις της 
στις υπηρεσίες της Επιτροπής. 
Ορισμένοι φάκελοι υπόκ€ΐνται σε περαιτέρω εσωτερική εξέταση, κυρίως στην 
περίπτωση παραβίασης της κοινοτικής νομοθεσίας απάτης εις βάρος του 
κοινοτικού προϋπολογισμού ή στην περίπτωση που διαπιστώνεται ανεπάρκεια 
ή ανεπάρκειες της ίδιας της νομοθεσίας. 
2.5. Οι πpayμaτoπoιηθείσες αποστολές 
Κατά την περίοδο που καλύπτει η έκθεση αυτή, οι υπάλληλοι της Επιτρο πής 
πpayμaτoπoίησav συνολικά 73 αποστολές στα κράτη μέλη. Σχετικός κατάλογος 
περιλαμβάνεται στο παράρτημα Ι. Οι περισσότερες αποστολές αποτελούσαν μέρος 
του ετήσιου πρετγράμματος του σώματος ελεyκτώv. Αλλες αποστολές 
πpayμaτoπoιήθηκav μετά από έρευνες που διεvήpyησε το εν λόγω σώμα μετά από 
πληροφορίες που περιήλθαν στην Επιτροπή για περιπτώσεις απάτης. Τέλος, 
ορισμένες αποστολές αφορούσαν διμερείς διάφορες που προέκυψαν μετά τον 
εντοπισμό προϊόντων που δεν συμφωνούν με τα πρότυπα. Το σώμα ελεyκτώv 
συνέβαλε επίσης στη διαμόρφωση απόψεων για τη μεταρρύθμιση της ΚΟΑ. 
Μία κατάσταση σχετικά με τις διαπιστώσεις και τα αποτελέσματα ανά θέμα, 
περιλαμβάνεται στο παράρτημα II της παρούσας έκθεσης. Η λειτουργία της 
αμοιβαίας βοήθειας μεταξύ των ελεγκτικών αρχών και οι κυριότερες 
δραστηριότητες του σώματος ελεγκτών στον τομέα αυτό αναλύονται στο κεφάλαιο 
4. 
2.6. Συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές 
Η συνεργασία του σώματος ελεγκτών με την πλειονότητα των ελεγκτικών αρχών των 
κρατών μελών υπήρξε αρμονική και παραγωγική. Οι εθνικές αρχές με προθυμία 
συνεργάστηκαν με το σώμα ελεγκτών και, στα πλαίσια της σύστασης του και της 
λειτουργίας του, διέβλεψαν την ευκαιρία για προώθηση και βελτίωση των ελέγχων 
στον αμπελοοινικό τομέα. Οι κοινοτικοί ελεγκτές έτυχαν επίσης ευνοϊκής 
υποδοχής εκ μέρους των παραγωγών και των επαγγελματικών οργανώσεων τους. 
Φαίνεται ότι όλοι αναγνωρίζουν την ανάγκη για αντικειμενικό κοινοτικό έλεγχο, 
προκειμένου να εξασφαλιστεί η προστασία του τομέα και κατ'επέκταση, να 
διαφυλαχθούν τα συμφέροντα τους. Βέβαια, παρατηρήθηκαν και αντιδράσεις, 
κυρίως εκ μέρους των παραγωγών, για τους οποίους οι έλεγχοι έφεραν στην 
επιφάνεια περιπτώσεις απάτης. 
3. ΟΙ ΕΘΝΙΚΕΣ ΑΙΑΡΘΡΩΣΕΙΣ ΕΑΕΓΧΟΥ 
3.1. Οι αρχές 
1. Οι εθνικές διαρθρώσεις ελέγχου στον αμπελοοινικό τομέα και οι 
αρμοδιότητες τους, διαφέρουν σημαντικά από το ένα κράτος μέλος στο 
άλλο, σε συνάρτηση κυρίως με το αν το κράτος μέλος ανήκει ή όχι 
στην ομάδα των χωρών παραγωγής οίνου αφενός, και αφετέρου, σε 
συνάρτηση με τις πολιτικές και διοικητικές διαρθρώσεις της χώρας. 
2. Στις χώρες παραγωγής, έως και 7 αρμόδιες αρχές (ή ενδεχομένως, 
κατηγορίες αντίστοιχων περιφερειακών αρχών) ασχολούνται με τη 
διοικητική διαχείριση και τον έλεγχο του τομέα. Μολονότι υφίστανται 
διαφορές μεταξύ των κρατών μελών σε γενικό επίπεδο, οι αρμόδιες 
εθνικές αρχές μπορούν να ταξινομηθούν στις ακόλουθες κατηγορίες: 
α) υπηρεσίες αρμόδιες για την αμπελοκαλλιέργεια: πρόκειται 
ορισμένες φορές για εξειδικευμένες υπηρεσίες, οι οποίες όμως 
γενικότερα ασχολούνται με όλους τους γεωργικούς τομείς. 
Εξασφαλίζουν τη διαχείριση και τον έλεγχο του αμπελουργικού 
δυναμικού, παρακολουθούν τις ενδεχόμενες τροποποιήσεις 
(εκριζώσεις, αναφυτεύσεις, νέες φυτεύσεις), εφαρμόζουν τα 
διαρθρωτικά μέτρα παρέμβασης (επιδοτούμενες εκριζώσεις, 
αναδιάρθρωση της αμπέλου) και ορισμένες φορές ελέγχουν τις 
δηλώσεις εσοδείας, 
β) υπηρεσίες αρμόδιες για τον έλεγχο των οίνων: πρόκειται 
ορισμένες φορές για εξειδικευμένες υπηρεσίες στον τομέα των 
οίνων ή για υπηρεσίες που διαθέτουν 
εξειδικευμένα τμήματα, οι οποίες όμως τις περισσότερες φορές 
αναπτύσσουν δραστηριότητα σε όλους τους τομείς των γεωργικών 
προϊόντων διατροφής. Οι υπηρεσίες αυτές είναι αρμόδιες για την 
πρόληψη και την καταστολή της απάτης στον τομέα των γεχοργικών 
προϊόντων διατροφής γενικότερα και ειδικότερα στον αμπελοοινικό 
τομέα. Εξασφαλίζουν τον έλεγχο του προϊόντος κυρίως στα στάδια της 
επεξεργασίας και του χονδρικού εμπορίου. Οι έλεγχοι που διενεργούνται 
αφορούν κυρίως τις ετήσιες δηλώσεις παραγωγής και αποθεμάτων, την 
κυκλοφορία των προϊόντων, την τήρηση βιβλίων, τις οινολογικές 
πρακτικές, την ποιότητα των οίνων και τη σήμανση, 
γ) υπηρεσίες αρμόδιες για τους οίνους ποιότητας: οι υπηρεσίες αυτές 
διενεργούν ελέγχους στους οίνους ονομασίας προέλευσης και ορισμένες 
φορές στους επιτραπέζιους οίνους που φέρουν γεωγραφική ένδειξη 
προέλευσης και τους τοπικούς οίνους. Διενεργούν ελέγχους αμπελώνων 
και οινοποιείων για την παραγωγή (ποικιλίες, καλλιερ γητικές 
πρακτικές, αποδόσεις ανά εκτάριο, τρύγοι), την επεξεργα σία ορισμένων 
προϊόντων (συμπίεση, παλαίωση, εμφιάλωση) και την ποιότητα των οίνων 
(έγκριση), 
δ) υπηρεσίες αρμόδιες για την προστασία των καταναλωτών: οι υπηρεσίες 
αυτές ασχολούνται με τον έλεγχο των ειδών διατροφής και των προϊόντων 
κατανάλωσης όσον αφορά τους κανόνες υγιεινής. Οι έλεγχοι επί των 
οίνων διενεργούνται κυρίως στο στάδιο του εμπορίου και αφορούν 
ειδικότερα την ποιότητα και τη σήμανση των προϊόντων, 
ε) οργανισμοί γεωργικής παρέμβασης: πρόκειται ορισμένες φορές για 
εξειδικευμένους οργανισμούς στον τομέα των οίνων, οι οποίοι είναι 
αρμόδιοι για την εφαρμογή των κοινοτικών μέτρων παρέμβα σης και την 
πληρωμή των αντίστοιχων ενισχύσεων. Συνακόλουθοι έλεγχοι για τη 
χορήγηση ενισχύσεων διενεργούνται είτε από τους ίδιους τους 
οργανισμούς παρέμβασης, είτε από τις υπηρεσίες που είναι αρμόδιες για 
την αμπελοκαλλιέργεια (διαρθρωτικά μέτρα) ή από τις υπηρεσίες που είναι 
αρμόδιες για τον έλεγχο των οίνων (μέτρα της αγοράς), 
στ) διάφορες εξειδικευμένες υπηρεσίες: μεταξύ των υπηρεσιών αυτών 
περιλαμβάνονται υπηρεσίες αρμόδιες για την επίβλεψη των 
αποστακτηρίων και υπηρεσίες αρμόδιες για τον έλεγχο της διάθεσης της 
οινικής αλκοόλης, 
ζ) τελωνειακές υπηρεσίες: οι έλεγχοι που διενεργούν οι υπηρεσίες αυτές επί 
των οίνων είναι κυρίως διοικητικής φύσης (κατάλληλο τητα των εγγράφων 
μεταφοράς). 
Οι εν λόγω υπηρεσίες προβαίνουν περιστασιακά και σε δειγματοληψίες. Το 
αμπελουργικό μητρώο αποτελεί αντιπροσωπευτικό παράδειγμα των διαφορών που 
υφίστανται από ένα κράτος μέλος σε άλλο, μεταξύ των οργανισμών που είναι αρμόδιοι 
για το μέσο αυτό, το οποίο ταυτόχρονα είναι μέσο ελέγχου και διαχείρισης του 
αμπελουργ ικού δα ^ναμικού : 
στη Γεοιχανία: την αρμοδιότητα έχουν τα ομόσπονδα κράτη "Lander" (Εσση, 
Ρηνανία-Παλατινάτο) ή ακόμη και οι περιφέρειες (Unterfran-
10 
ken, Baden, Wurttemberg) και ασκείται από ερευνητικά ιδρύματα (Baden και 
Wurttemberg), αμπελουργικούς οργανισμούς (Εσση), τοπική διοικητική αρχή 
(Unterfranken) ή εμπορικό επιμελητήριο (Ρηνανία-Παλατινάτο), 
στη Γαλλία: την αρμοδιότητα έχουν οι εθνικές αρχές και ασκείται από το 
υπουργείο Οικονομικών (τελωνείο), 
στο Λουξεμβούργο: το Αμπελουργικό Ινστιτούτο διαχειρίζεται το αμπελουργικό 
μητρώο, 
στην Ιταλία: την αρμοδιότητα έχουν οι εθνικές αρχές (ΕΙΜΑ οργανισμός 
παρέμβασης), όμως η υλοποίηση και η διαχείριση ανατίθενται σε ιδιωτική 
κοινοπραξία, 
στην Ισπανία: η αρμοδιότητα πέρασε από το 1NDO (εθνικός οργανισμός) στις 
αυτόνομες κοινότητες και η υλοποίηση έχει ανατεθεί σε ιδιωτική κοινοπραξία, 
στην Πορτογαλία: την αρμοδιότητα έχουν οι εθνικές αρχές (Ινστιτούτο αμπέλου 
και οίνου), 
στην Ελλάδα: την αρμοδιότητα έχουν οι εθνικές αρχές (υπουργείο Γεωργίας), 
ενώ δεν υφίσταται αμπελουργικό μητρώο. 
3. Στα κράτη μέλη που δεν είναι χώρες παραγωγής, σε γενικές γραμμές τρεις 
αρμόδιες αρχές ανά χώρα διενεργούν σχεδόν το σύνολο των ελέγχων. Πρόκειται 
για υπηρεσίες παρόμοιες με αυτές που αναφέρονται στο σημείο 2β), δ) και ζ). 
3.2. Η Λειτουργία 
Απο την προηγούμενη ανάλυση προκύπτει ότι, οι διαφορές που υφίστανται στα 
πλαίσια των αρχών που είναι αρμόδιες για τους ελέγχους στον αμπελοοινικό 
τομέα αποτελούν κανόνα σε όλα τα κράτη μέλη, με μοιρασμένες αρμοδιότητες 
διαχείρισης και ελέγχου, οι οποίες, δυστυχώς, ορισμένες φορές 
επικαλύπτονται. Επίσης, σε ορισμένες εξαιρετικές περιπτώσεις, οι αρχές που 
είναι αρμόδιες για τους έλεγχους δεν είναι εξειδικευμένες στον αμπελοοινικό 
τομέα αλλά ασκούν πολλαπλές δραστηριότητες και ασχολούνται και με τον 
έλεγχο άλλων τομέων (γεωργικών προϊόντων, προϊόντων διατροφής και 
προϊόντων κατανάλωσης). Τέλος, οι εξουσίες των ελεγκτών διαφέρουν 
ανάλογα με την υπηρεσία στην οποία ανήκουν. Τούτο έχει άμεση σχέση με τον 
ρόλο της εκάστοτε υπηρεσίας. Πράγματι, υπάρχουν υπηρεσίες συμβουλευτικού 
περισσότερο χαρακτήρα και άλλες κατασταλτικού. 
Επίσης, σε κάθε κράτος μέλος, ορίζεται αρμόδια αρχή η οποία εξασφαλί ζει 
τη σύνδεση μεταξύ των διαφόρων ελεγκτικών υπηρεσιών (αρχή επαφής) και της 
Επιτροπής. Ωστόσο, στην πράξη, ο ενδοκοινοτικός συντονισμός προσκρούει 
σε εμπόδια τα οποία προκύπτουν κυρίως από την πλαισίωση των αρχών στις 
διάφορες διοικητικές διαρθρώσεις (κεντρική, περιφερειακή, σε επίπεδο 
υπουργείου) και από τις διαφορετικές προτεραιότητες της κάθε υπηρεσίας σε 
θέματα ελέγχου. 
Λαμβανομένων υπόψη των αντικειμενικών αυτών δυσκολιών και προκειμένου 
να εξασφαλιστούν έλεγχοι σε ικανοποιητικό επίπεδο, είναι απαραίτητη η 
ύπαρξη εθνικών διαρθρώσεων, εξειδικευμένων στους ελέγχους στον 
αμπελοοινικό τομέα, με διευρυμένες αρμοδιότητες ελέγχου σε όλους τους 
τομείς που διέπει η κανονιστική 
11 
ρύθμιση και με επαρκείς εξουσίες και μέσα. Τούτο μπορεί να επιτευχθεί με 
τηνενίσχυση μιας τουλάχιστον αρχής από τις ήδη υπάρχουσες, κυρζίως στα 
κράτη μέλη παραγωγής οίνου. 
3.3. Οι δραστηριότητες (γενικές πτυχές) 
Το άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 2048/89 ορίζει τις αρχές για τη 
βελτίωση των ελέγχων στον αμπελοοινικό τομέα στα κράτη μέλη, οι οποίες 
συνίστανται στον προσδιορισμό των επί μέρους τομέων που υποβάλλονται σε 
έλεγχο και, ειδικότερα, τη θεώρηση κριτηρίων αντιπροσωπευτικότητας για 
τους ελέγχους που θα διενεργηθούν και την ανάγκη του να υπάρχει το 
κατάλληλο προσωπικό για την αποτελεσματική διενέργεια των ελέγχων. 
Το σώμα των ελεγκτών συνέλεξε, κατά τις αποστολές του, με τρόπο κατά το 
μάλλον ή ήττον συστηματικό, μια γενική τεκμηρίωση που αφορά τις 
δραστηριότητες των εθνικών υπηρεσιών, τον τρόπο εργασίας τους και το 
προσωπικό που διαθέτουν για τους ελέγχους. 
Προκύπτει σαφώς ότι, για έναν συγκεκριμένο τομέα, οι έλεγχοι που 
διενεργούν οι εθνικές υπηρεσίες απέχουν πολύ από το να είναι όμοιο γενείς 
μεταξύ των κρατών μελών, εφόσον η φύση τους, η έκταση και η 
αποτελεσματικότητα τους δεν είναι ισοδύναμες. 
Για να μπορέσει η Επιτροπή να εκτιμήσει σε κοινοτική κλίμακα την κατανομή 
και την αυστηρότητα των ελέγχων, ζήτησε το 1992 από τις αρχές επαφής των 
12 κρατών μελών να της δώσουν τα στατιστικά στοιχεία των ελέγχων που 
διενεργήθηκαν το 1991 καθώς και τα προγράμματα εργασίας για το 1992 για 
τα διάφορα είδη ελέγχων. 
Από τις απαντήσεις που έδωσαν τα κράτη μέλη σχετικά με τις στατιστικές των 
ελέγχων προκύπτει ότι: 
η ακρίβεια των πληροφοριών που έχουν δοθεί διαφέρει σημαντικά μεταξύ 
των κρατών μελών, και ενώ ορισμένες χώρες υπέβαλαν λεπτομερή 
στατιστικά στοιχεία κατανεμημένα ανά αρμόδια υπηρεσία και ανά τύπο 
ελέγχου, οι απαντήσεις ορισμένων άλλων ήταν λακωνικές· 
τα αριθμητικά στοιχεία για τους ελέγχους που πραγματοποίησαν οι 
διάφορες εθνικές υπηρεσίες είναι δύσκολο να συγκριθούν, κυρίως επειδή 
δεν είναι επαρκώς ακριβής ο τύπος, ο χαρακτήρας και οι διαδικασίες 
ελέγχου που ακολουθήθηκαν. 
Οσον αφορά τα προγράμματα εργασίας των εθνικών υπηρεσιών, οι 
πληροφορίες που διαβιβάστηκαν στην Επιτροπή περιορίζονται κατά κανόνα 
στην απαρίθμηση των επιμέρους τομέων που προβλέπεται να ελεγχθούν κατά 
προτεραιότητα, ορισμένες φορές με ένα κατά προσέγγιση χρονοδιάγραμμα, 
αλλά χωρίς να περιέχουν συγκεκριμένες αναφορές στα κριτήρια 
αντιπροσωπευτικότηταςπου πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά τους ελέγχους. 
12 
3. Για να υπάρξει πραγματική εναρμόνιση των ελέγχων σε κοινοτική κλίμα κα, 
είναι αναγκαίο να γίνει σε βάθος εκτίμηση των αναγκών ελέγχου της ΚΟΑ για 
κάθε επί μέρους κλάδο, να καταγραφούν συστηματικά όλες οι διαδικασίες 
ελέγχου που ακολουθούν οι διάφορες εθνικές υπηρεσίες και, τέλος, να 
γνωστοποιηθεί ο ακριβής αριθμός των ατόμων που ασχο λούνται με τους 
ελέγχους στον αμπελοοινικό τομέα σε κάθε υπηρεσία και σε κάθε επιμέρους 
κλάδο. Εάν το ΕΓΤΠΕ διαθέτει τα απαιτούμενα κεφάλαια, θα αναθέσει το 1995 
σε εξωτερικούς συνεργάτες τη σύνταξη διεξοδικής μελέτης για το θέμα αυτό. 
Εξάλλου, οι ετήσιες εκθέσεις δραστηριότητας και τα προγράμματα των 
εθνικών υπηρεσιών ελέγχου πρέπει να διαβιβάζονται ετησίως στις υπηρεσίες 
της Επιτροπής, όπως αυτή αναφέρει στην πρόταση της για τη μεταρρύθμιση 
της ΚΟΑ. 
Τέλος, είναι λυπηρό το γεγονός ότι δεν υπάρχει σε όλα τα κράτη μέλη ένα 
εύχρηστο αμπελουργικό μητρώο που να καλύπτει το σύνολο του αμπελουρ 
γικού τομέα σύμφωνα με τους κανονισμούς (ΕΟΚ) αρ.2392/86 του Συμβουλίου 
της 24ης Ιουλίου 19863 και αρ. 649/87 της Επιτροπής, της 3ης Μαρτίου 19874, 
ή όταν υπάρχει παρόμοιο μητρώο, η χρησιμοποίηση του για τους σκοπούς του 
ελέγχου είναι τελείως περιστασιακή. 
3Ε.Ε. αρ. L 208 της 31.7.1986, σελ. 1 
4Ε.Ε. αρ. L 62 της 5.3.1987, σελ. 10 
13 
4. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΑΡΧΩΝ 
41. Το κανονιστικό πλαίσιο 
4.1.1. Η αμοιβαία βοήθεια 
Ο τίτλος IV του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 2048/89 θεσπίζει τις πρακτικές 
διατάξεις της αλληλοβοήθειας των αρμόδιων υπηρεσιών των διαφόρων κρατών 
μελών. Εχουν οριστεί δύο διαδικασίες συνεργασίας, δηλαδή η βοήθεια 
κατόπιν αιτήσεως (άρθρο 8) και η αυθόρμητη παροχή βοήθειας (άρθρο 9). 
Στην Επιτροπή αναθέτει την αρμοδιότητα να προωθεί τις ανταλλαγές 
πληροφοριών. Για τον σκοπό αυτό, πρέπει να ενημερώνεται για όλες τις 
περιπτώσεις προϊόντων που δεν είναι σύμφωνα με τα πρότυπα και οι οποίες 
παρουσιάζουν ειδικό ενδιαφέρον για άλλα κράτη μέλη (άρθρο 8.1 και άρθρο 
9.2) 
4.1.2. Το περιεχόμενο των προς ανταλλαγή πληροφοριών 
Σύμφωνα με το άρθρο 10 του κανονισμού, όταν σε ένα κράτος μέλος 
εντοπίζεται ένα προϊόν που δεν είναι συμβατό με τα πρότυπα, προελεύσεως 
ενός άλλου κράτους μέλους, οι ανακοινώσεις μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών 
πρέπει να περιέχουν ακριβείς αναφορές στα αναλυτικά χαρακτηριστικά και τις 
οργανοληπτικές ιδιότητες του εν λόγω προϊόντος, για την περιγραφή και την 
παρουσίαση του καθώς και όσον αφορά την τήρηση των κανόνων που έχουν 
ορισθεί για την επεξεργασία και την εμπορία του. Εξάλλου, οι ανακοινώσεις 
πρέπει να συνοδεύονται με χρήσιμα συνοδευτικά έγγραφα και να περιέχουν 
αναφορά των ενδεχομένων διοικητικών μέτρων ή δικαστικών διώξεων. 
Στη συνέχεια, οι ενδιαφερόμενες υπηρεσίες πρέπει να αλληλοενημερώνονται 
άμεσα για την εξέλιξη των ελέγχων και για τη διοικητική ή δικαστική συνέχεια 
που δόθηκε μετά τους εν λόγω ελέγχους. 
4.1.3. Οι δειγματοληψίες 
Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αρ. 2347/91 της Επιτροπής, της 29ης Ιουλίου 19911, 
θεσπίζει τις μεθόδους επίσημης δειγματοληψίας στο πλαίσιο της συνερ γασίας 
ανάμεσα στις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, με στόχο να εξασφαλιστεί η 
αντιπροσωπευτικότητακαι η δυνατότητα επαλήθευσης των αποτελεσμάτων των 
επίσημων αναλύσεων σε όλη την Κοινότητα (βλέπε την 1η αιτιολογική σκέψη). 
4.1.4. Οι μέθοδοι ανάλυσης 
Το άρθρο 74 παραγρ. 1 του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 822/87 επιβάλλει την 
υιοθέτηση μεθόδων ανάλυσης που να επιτρέπουν τον προσδιορισμό της 
σύνθεσης των αμπελοοινικών προϊόντων και τη θέσπιση κανόνων που 
επιτρέπουν να προσδιοριστεί αν τα προϊόντα αυτά απετέλεσαν αντικεί μενο 
επεξεργασιών κατά παράβαση των επιτρεπόμενων οινολογικών πρακτικών. 
!Ε.Ε.. αρ. L 214 της 2.8.1991, σελ. 32 
14 
A Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αρ. 2676/90 της Επιτροπής, της 17ης Σεπτεμβρίου 1990*, 
καθορίζει τις κοινοτικές μεθόδους ανάλυσης που εφαρμόζονται στον τομέα του 
οίνου. Εξάλλου, ο ίδιος κανονισμός διευκρινίζει ότι, ελλείψει κοινοτικών 
αριθμητικών ορίων των στοιχείων που είναι παρόντα και χαρακτηρίζουν τη 
χρησιμοποίηση ορισμένων οινολογικών πρακτικών και πινάκων που να 
επιτρέπουν τη σύγκριση των αναλυτικών δεδομένων, επιτρέπεται στα κράτη 
μέλη να καθορίζουν αυτά τα όρια (βλέπε 2η αιτιολογική σκέψη). 
Εξάλλου, σύμφωνα με το άρθρο 74 παραγρ. 2 του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ.822/87, 
σε περιπτώσεις που δεν έχουν προβλεφθεί μέθοδοι ανάλυσης ή κοινοτικοί 
κανόνες, εφαρμόζονται οι μέθοδοι που αναγνωρίζει ο OIV ή οι μέθοδοι που 
συνιστά η ISO. Αν δεν υπάρχουν ούτε αυτά, είναι δυνατό να χρήσιμο ποιείται 
μέθοδος ανάλυσης που είναι αποδεκτή από το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος ή, 
σε περίπτωση ανάγκης, κάθε άλλη ενδεικνυόμενη μέθοδος ανάλυσης, με βάση 
την ακρίβεια της, τη δυνατότητα επανάληψης και αναπαραγωγής της. 
4.1.5. Το κοινοτικό εργαστήριο αναλύσεων 
Το άρθρο 16 του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 2048/89 προβλέπει ότι η Επιτροπή 
δημιουργεί στο Κοινό Κέντρο Ερευνών (ΚΚΕρ, Ispra) μια τράπεζα 
αναλυτικών δεδομένων των αμπελοοινικών προϊόντων. 
Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αρ. 2347/91 της Επιτροπής, της 29ης Ιουλίου 19911 
καθορίζει τις μεθόδους δειγματοληψίας των αμπελοοινικών προϊόντων είτε 
στο πλαίσιο της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών είτε με ανάλυση με 
πυρηνικό μαγνητικό διαχωρισμό, συμπεριλαμβανομένης της κοινοτικής 
τράπεζας δεδομένων. 
Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αρ. 2348/91 της Επιτροπής, της 29ης Ιουλίου 19912 
καθορίζει τις πρακτικές λεπτομέρειες εφαρμογής για τη δημιουργία αυτής της 
τράπεζας δεδομένων και για τη λειτουργία της. 
Για να ανταποκριθεί σε αυτές τις κανονιστικές απαιτήσεις, η Επιτροπή 
συνέστησε στο πλαίσιο του ΚΚΕρ (Ινστιτούτο Περιβάλλοντος) έναν ειδικό 
τομέα, το ευρωπαϊκό Γραφείο για τους οίνους, τις αλκοόλες και τα 
οινοπνευματώδη ποτά (BEVABS) που έχει α>ς βασική λειτουργία να 
αναλαμβάνει επιστημονικά και τεχνικά καθήκοντα που είναι αναγκαία για να 
είναι σε θέση η Επιτροπή να παρακολουθεί την ορθή εφαρμογή των κοινοτικών 
διατάξεων στον αμπελοοινικό τομέα. Η δημιουργία του BEVABS παρουσίασε 
κάποια καθυστέρηση λόγω διοικητικών (πρόσληψη ειδικευμένου προσωπικού) 
και τεχνικών προβλημάτων (αποκλίσεις στα αποτελέσματα των αναλύσεων που 
πραγματοποιήθηκαν στα κράτη μέλη και επαληθεύσεις που πραγματοποιούνται 
στο ΚΚΕρ, ιδίως: βαθμονόμηση των μηχανών, συστήματα απόσταξης των 
διαφόρων αλκοολών, εσωτερικό πρότυπο αναφοράς, μη τήρηση του τεχνικού 
πρωτοκόλλου). 
Οι περισσότερες από τις δυσκολίες αυτές ξεπεράστηκαν και τα στοιχεία για τις 
περιόδους 1991 και 1992 επικυρώθηκαν από την επιστημονική υπο-επιτροπή. Λ 
'[ ^Ε.Ε. αριθ. L 272, της 3.10.1990, σελ.1 
1 %Ε. αριθ. L 214, της 2.8.1991, σελ. 32 
i ^Ε.Ε. αρ. L 214 της 2.8.1991, σελ.39 
15 
Επίσης, το BEVABS έλαβε μέρος στη σύνταξη μελέτης για την ανίχνευση της 
διαβροχής των οίνων με ισοτοπική ανάλυση 18 0/160 (μαζική φασματοσκοπία - SMRI). 
Επιπλέον, το BAVEBS καλείται να συμπληρώσει την υφιστάμενη τράπεζα δεδομένων 
RMN με τα δεδομένα των ισοτοπικών σχέσεων που μετρώνται στα ίδια δείγματα. 
To BEVABS θα μπορούσε επίσης να αναπτύξει, εάν χρειαστεί, μια τράπεζα 
αναλυτικών δεδομένων αυτών των ισοτοπικών σχέσεων. 
Επίσης, το BEVABS είναι έτοιμο να πραγματοποιήσει τις περισσότερες κλασικές 
αναλύσεις στους οίνους και στις αλκοόλες και, ως εκ τούτου, θα μπορούσε να 
διαδραματίσει τον ρόλο του διαιτητικού εργαστηρίου σε περίπτωση διαφορών, εάν το 
αποδεχθούν τα κράτη μέλη. 
4.1.6. Ο προορισμός των προ ιόντων που δεν συμφωνούν με τα πρότυπα 
Το άρθρο 73 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 822/87 ορίζει ότι τα 
αμπελοοινικά προϊόντα που έχουν υποστεί οινολογικές πρακτικές οι οποίες δεν είναι 
αποδεκτές από την κοινοτική ρύθμιση ή, ελλείψει κοινοτικής ρύθμισης, από τις 
εθνικές διατάξεις, δεν είναι δυνατό να προορίζονται για κατανάλωση από τον 
άνθρωπο. Το ίδιο ισχύει για τα προϊόντα τα οποία δεν πληρούν τους κανόνες 
υγιεινής, που αντίκειται στους κανόνες καλής πίστεως και της συναλλαγής και για τα 
προϊόντα τα οποία δεν ανταποκρίνονται στους κοινοτικούς κανόνες. 
Το άρθρρο 73 παράγραφος 2 καθορίζει ότι θα θεσπιστούν κοινοτικές διατάξεις για 
να εντοπίζονται, για τα προϊόντα που αναγνωρίζονται ότι δεν είναι σύμφωνα με τα 
πρότυπα, οι όροι κατοχής και κυκλοφορίας τους, οι προορισμοί τους και τα κριτήρια 
βάσει των οποίων θα αποτρέπεται μια υπερβολική αυστηρότητα σε μεμονωμένες 
περιπτώσεις. Μέχρι στιγμής, δεν έχει εγκριθεί καμμία κοινοτική διάταξη εφαρμογής, 
παρά το γεγονός ότι υπάρχουν διμερείς διαφορές. 
Αν λάβουμε υπόψη το γεγονός ότι από την 1η Ιανουαρίου 1993 δεν είναι δυνατό να 
ακολουθούνται οι τελωνειακές διαδικασίες απόρριψης προϊόντων, δεν έ^ει ρυθμιστεί 
μέχρι στιγμής το ζήτημα του προορισμού των προϊόντων που δεν είναι σύμφωνα με 
τα πρότυπα. Σε περίπτωση διαφοράς, υπάρχει πάντοτε η δυνατότητα μιας δεύτερης 
πραγματογνω μοσύνης που πραγματοποιείται από εργαστήρια, τα οποία, μέχρι 
στιγμής, είναι μόνον εθνικά. Για την καλύτερη απονομή της δικαιοσύνης, θα ήταν 
σκόπιμο να χρησιμοποιούνται οι αυξημένες δυνατότητες του BEVABS ως κοινοτικού 
διαιτητικού εργαστηρίου. 
4.2. Οι επίμαχοι φάκελοι 
Από τη δημιουργία του, το κοινοτικό σώμα ελεγκτών λαμβάνει συγκεντρωτικά τους 
φακέλους με τις διμερείς διαφορές που αποστέλλουν στην Επιτροπή οι εθνικές αρχές. 
Οι φάκελοι, τους οποίους έχει λάβει η Επιτροπή, αφορούν ιδίως αμπελοοινικά 
προϊόντα που θεωρούνται ότι έχουν υποστεί παράνομες οινολογικές πρακτικές σε ένα 
κράτος μέλος διαφορετικό από αυτό που κίνησε τη διαδικασία και, σε μικρότερο 
βαθμό, αφορούν περιπτώσεις παράτυπης παρουσίασης των οίνων. 
Οι περισσότεροι φάκελοι καταρτίστηκαν από τις γερμανικές υπηρεσίες ελέγχου και, 
σε μικρότερο βαθμό, από τις γαλλικές υπηρεσίες ελέγχου. Τα αμφισβητούμενα 
προϊόντα προέρχονται κατά πλειοψηφία από την Ιταλία και, σε λιγότερες 
περιπτώσεις, από την Ισπανία και τη Γαλλία. 
16 
Το σώμα των ελεγκτών εξέτασε το σύνολο των φακέλων και πραγματοποίησε 
αποστολές έρευνας σε ορισμένους αμπελουργούς για τους οποίους υπάρχουν υποψίες, 
με στόχο να ελεγχθούν επιτόπου οι συνθήκες επεξεργασίας των προϊόντων που είχαν 
αποσταλεί. Εξάλλου, πραγματοποιήθηκαν επαφές με εθνικά εργαστήρια, προκειμένου 
να διασαφηνιστεί η ερμηνεία που δόθηκε σε ορισμένα αποτελέσματα αναλύσεων. 
4.3. Παρατηρήσεις 
Υπάρχουν διάφορα πρακτικά προβλήματα κατά τις ανταλλαγές πληροφοριών ανάμεσα 
στις υπηρεσίες των διαφόρων κρατών μελών και στις υπηρεσίες αυτές και την 
Επιτροπή, όταν εντοπίζονται διάφορα προβληματικά προϊόντα σε ένα κράτος μέλος 
διαφορετικό από το κράτος μέλος παραγωγής του προϊόντος. Ορισμένα από τα 
προβλήματα αυτά είναι τα εξής: 
α) Οι ανακοινώσεις δεν περιέχουν πάντοτε όλες τις ενδείξεις που προβλέπει το 
άρθρο 10 του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 2048/89. Επιπλέον, συχνά δεν 
συνοδεύονται από έγγραφα ή άλλα χρήσιμα αποδεικτικά στοιχεία, που θα 
επέτρεπαν στις υπηρεσίες ελέγχου της χώρας προορισμού να 
παρακολουθήσουν συστηματικότερα τους φακέλους 
β) Στην περίπτωση επιστροφής των προϊόντων που δεν είναι σύμφωνα με τα 
πρότυπα προς το κράτος μέλος καταγωγής, η επίσημη ανακοίνωση φθάνει 
συχνά στις υπηρεσίες ελέγχου μετά την εκφόρτωση του προϊόντος. Αρα, είναι 
αδύνατο να εξασφαλιστεί ότι ο προορισμός τους είναι αυτός που είχε 
προβλεφθεί 
γ) Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι υπηρεσίες στις οποίες απευθύνονται οι αιτήσεις 
δεν πληροφορούν τις προσφεύγουσες υπηρεσίες για τη διενέργεια των 
εργασιών ελέγχου και για τη συνέχεια που δόθηκε σε αυτές, ή το πράττουν με 
καθυστέρηση , ενώ τα στοιχεία δεν είναι πλήρη 
δ) Δεν τηρούνται πάντοτε οι διατάξεις που προβλέπει ο κανονισμός (ΕΟΚ) αρ. 
2347/91 για τις επίσημες δειγματοληψίες και την αποστολή τους στα 
προσφεύγοντα κράτη μέλη στο πλαίσιο της συνεργασίας μεταξύ των αρμοδίων 
υπηρεσιών. Διάφορες καθυστερήσεις κατά την ανταλλαγή δειγμάτων 
οφείλονται στο γεγονός ότι οι αιτήσεις δεν είναι αρκετά ακριβείς ή δεν είναι 
δεόντως αιτιολογημένες 
ε) Σε ορισμένα κράτη μέλη δεν είναι σαφώς καθορισμένες οι διαδικα σίες 
ανταλλαγής πληροφοριών ανάμεσα στην αρχή επαφής και τις υπηρεσίες 
ελέγχου. Αυτό προκαλεί επιπρόσθετες διοικητικές καθυστερήσεις στην επίλυση 
διμερών προβλημάτων 
στ) Δεν αποστέλλονται πάντοτε στις υπηρεσίες της Επιτροπής αντίγραφα της 
αλληλογραφίας που ανταλλάσσουν οι εθνικές υπηρεσίες στο πλαίσιο της 
αμοιβαίας βοήθειας 
ζ) Δεν έχει χρησιμοποιηθεί ποτέ η δυνατότητα συμμετοχής εθνικών ελεγκτών σε 
ελέγχους που πραγματοποιούνται σε άλλα κράτη μέλη, επειδή υπάρχουν 
προβλήματα γλώσσας και οικονομικά ή διοικητικά προβλήματα (για 
παράδειγμα, κατά τη διαπίστωση παραβάσεων). 
17 
Όσον αφορά τα προβλήματα που συνδέονται με τις μεθόδους ανάλυσης, η 
μέθοδος ανίχνευσης της διαβροχής των οίνων από το SMRI βρίσκεται σε 
πειραματικό στάδιο. Μέχρι στιγμής, η ερμηνεία των αποτελεσμάτων μπορεί να 
οδηγήσει σε διαφορές ανάμεσα στα κράτη μέλη, επειδή δεν υπάρχει μια επίσημη 
εγκεκριμένη μέθοδος σε κοινοτική ή διεθνή κλίμακα και είναι λίγα τα στοιχεία 
αναφοράς για τα αυθεντικά προϊόντα. 
Για να αποφευχθούν τα τεχνικά εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των 
προϊόντων, η Επιτροπή και τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη πρέπει να λάβουν 
επειγόντως μέτρα για να εγκρίνουν κοινούς κανόνες όσον αφορά τη μέθοδο 
ανάλυσης και ερμηνείας των αποτελεσμάτων. 
Πράγματι, στις περιπτώσεις κατά τις οποίες έχει θεσπιστεί μια επίσημη 
μέθοδος ανάλυσης για τον προσδιορισμό ορισμένων στοιχείων που είναι 
παρόντα στον οίνο, αλλά δεν έχουν οριστεί αριθμητικά όρια ή δεν έχουν 
καταρτιστεί συγκριτικοί πίνακες των αναλυτικών στοιχείων, ούτε με 
κοινοτικές διατάξεις ούτε από τον OIV, συμβαίνει να υπάρχουν διάφορε τικές 
ερμηνείες των ίδιων αποτελεσμάτων των αναλύσεων από τις υπηρεσίες 
ελέγχου των διαφόρων κρατών μελών. Αυτό αφορά τους περισσότερους 
φακέλους που αναφέρονται στο παρόν έγγραφο. 
Ως εκ τούτου, το ίδιο αμπελοοινικό προϊόν είναι δυνατό να θεωρείται νόμιμο 
σε ένα κράτος μέλος και παράνομο σε ένα άλλο. Και τούτο, παρά το γεγονός 
ότι οι υπηρεσίες ελέγχου των δύο κρατών μελών εφαρμόζουν την ίδια μέθοδο 
ανάλυσης και λαμβάνουν τα ίδια αποτελέσματα. 
Η κατάσταση αυτή μπορεί να αποδοθεί στις διατάξεις του άρθρου 74 του 
κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 822/87 που επιτρέπουν στα κράτη μέλη να εφαρμό 
ζουν τις δικές τους μεθόδους ανάλυσης για τα στοιχεία που χαρακτηρίζουν τη 
χρησιμοποίηση ορισμένων οινολογικών πρακτικών, στην περίπτωση που δεν 
έχει θεσπίσει η Κοινότητα τις μεθόδους αυτές. 
Σε αναμονή των κριτηρίων που θα καθοριστούν προς αποτροπή 
αμφισβητούμενων καταστάσεων, η επιτροπή διαχείρισης των οίνων ενέκρινε 
δήλωση με την οποία καλεί τις υπηρεσίες ελέγχου να υιοθετήσουν μια 
"συνετή" θέση σε παρόμοιες περιστάσεις και να συμβουλεύονται τους ειδικούς 
επιστήμονες. 
5. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 
1. Ο αμπελοοινικός τομέας χαρακτηρίζεται από μια σύνθετη διάρθρωση στην οποία 
εφαρμόζεται μια λεπτομερέστατη κανονιστικής ρύθμιση, που αποτελεί κληρονομιά των 
κρατών μελών και καλύπτει το σύνολο των επιμέρους τομέων (αμπελοκαλλιέργεια, 
οινοποίηση, μέτρα παρέμβασης, κυκλοφορία εμπορευμάτων ...). Η διοικητική 
οργάνωση, που έχει τεθεί σε εφαρμογή από τα κράτη μέλη παραγωγής, αντανακλά 
αυτή την πολυπλοκότητα. 
2. Η νομοθεσία για τον αμπελοοινικό τομέα είναι εξαιρετικά ευαίσθητη σε θέματα 
παρατυπιών, λόγω της ειδικής φύσης των προϊόντων αλλά και λόγω της 
πολυπλοκότητας του τομέα και των ίδιων των κανονισμών. Αυτός ο περίπλοκος 
χαρακτήρας των διατάξεων έχει σαν αποτέλεσμα να μην ευνοούνται οι 
αποτελεσματικοί έλεγχοι. 
3. Σε κοινοτική κλίμακα, το σώμα των ελεγκτών στον αμπελοοινικό τομέα, που 
θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αρ. 2048/89, δεν πέτυχε τους στόχους που 
επιθυμούσε το Συμβούλιο, επειδή οι δυσκολίες που προκύπτουν συνδέονται με το 
γεγονός ότι το προσωπικό του σώματος αυτού είναι προσωρινό και ο αριθμός των 
απασχολούμενων περιορισμένος. Η κατάσταση αυτή βελτιώθηκε, αναμφίβολα, με τη 
δημιουργία στο σώμα ελέγχου θέσεων μονίμων υπαλλήλων, σε βάρος άλλων 
υπηρεσιών του ΕΓΤΠΕ, αλλά ο αριθμός των υπαλλήλων μειώθηκε σε δύο. 
Κατά την περίοδο που καλύπτει η παρούσα έκθεση πραγματοποιήθηκαν 72 αποστολές, 
που αφορούσαν τα εξής βασικά θέματα, την οριστική παύση της αμπελοκαλλιέργειας, 
τις δηλώσεις εσοδείας και παραγωγής, την απόδοση ανά εκτάριο των οίνων vqprd, 
τον εμπλουτισμό του οίνου και την εκτίμηση των αποδόσεων παραγωγής. Οι 
αποστολές αυτές κατέδειξαν τις ελλείψεις ορισμένων κανονισμών, τις ενδεχόμενες 
ατέλειες των ελέγχων που πραγματοποιούν ορισμένα κράτη μέλη και εντόπισαν 
διάφορες παρατυπίες. Η συνεργασία με τις υπηρεσίες ελέγχου των κρατών μελών ήταν 
κατά κανόνα αρμονική και καρποφόρα. 
4. Οι εθνικές διαρθρώσεις του ελέγχου για τον αμπελοοινικό τομέα διαφέρουν 
σημαντικά από το ένα κράτος μέλος στο άλλο. Στις περισσότερες περιπτώσεις, οι 
αρμοδιότητες διαχείρισης και ελέγχου έχουν ανατεθεί σε διαφορετικές υπηρεσίες, που 
ορισμένες φορές επικαλύπτονται και σπάνια είναι ειδικευμένες στον αμπελοοινικό 
τομέα. 
5. Υπάρχουν πρακτικά προβλήματα κατά τη συνεργασία ανάμεσα στις εθνικές υπηρεσίες 
που είναι αρμόδιες για τους ελέγχους και στις υπηρεσίες αυτές με την Επιτροπή. 
Αφορούν κατά κανόνα την έλλειψη συγκεκριμένων ενδείξεων στις ανακοινώσεις ή στις 
αιτήσεις παροχής πληροφοριών και, κατά την επιστροφή προϊόντων που δεν είναι 
σύμφωνα με τα πρότυπα, την μη τήρηση των μεθόδων δειγματοληψίας, τον αργό ρυθμό 
ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ της αρχής επαφής και των υπηρεσιών ελέγχου καθώς 
και τις μεθόδους ανάλυσης, ενώ η ερμηνεία των αποτελεσμάτων οδηγεί σε διαφορετικά 
συμπεράσματα ελλείψει εγκεκριμένων τιμών αναφοράς σε διμερές ή / και κοινοτικό 
επίπεδο. 
19 
6. Τα κράτη μέλη παρουσιάζουν, εξάλλου, σημαντική καθυστέρηση στην κατάρτιση ενός 
πλήρους αμπελουργικού μητρώου. Ενα κράτος μέλος μάλιστα δεν έχει ακόμη αρχίσει 
τις εργασίες για την κατάρτιση αυτού του μητρώου. Επιπλέον, στις περιπτώσεις που 
υπάρχει το μητρώο αυτό, έστω και αποσπασματικά, δεν χρησιμοποιείται επαρκώς για 
τη βελτίωση της αξιοπιστίας των ελέγχων. Το ΕΓΤΠΕ θα αρχίσει το 1995, με τη 
βοήθεια εξωτερικών συνεργατών, εφόσον θα έχει τα απαραίτητα κεφάλαια, πλήρη και 
λεπτομερή έλεγχο όσον αφορά την κατάσταση της εφαρμογής του αμπελουργικού 
μητρώου σε όλα τα κράτη μέλη. 
7. Τέλος, επιβάλλεται μια απλούστευση των κανονιστικών διατάξεων, επειδή είναι 
προφανές ότι όσο λιγότερο περίπλοκη είναι η ρύθμιση τόσο αποτελεσματικότεροιείναι 
οι έλεγχοι. Αυτή τη θέση εξέφρασε η Επιτροπή στην ανακοίνωση της στο Συμβούλιο 
της 22ας Ιουλίου 1993 για τη μεταρρύθμιση της ΚΟΑ του αμπελοοινικού τομέα. 
20 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I 
ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΠΟΥ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΕ ΤΟ ΣΩΜΑ ΕΛΕΓΚΤΩΝ 
ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΠΟΥ ΚΑΛΥΠΤΕΙ Η ΕΚΘΕΣΗ 
1/5/1992-31/12/1992 
Αριθ. 
1 
2 
3 
4 
5 
6 
7 
8 
9 
10 
11 
12 
13 
14 
15 ΗΜΕΡΟΜ 
ΗΝΙΑ 
5/5/92 
7/5/92 
11-15/5 
11-15/5 
18-22/5 
18-22/5 
21/5 
1-5/6 
2-5/6 
8-12/6 
18-20/6 
29/6-3/7 
14-17/7 
20-23/7 
24/7 ΧΩΡΑ/ΠΕΡΙΟΧΗ 
ΒΕΛΓΙΟ/ΒΡΥΞΕΛ. 
ΒΕΛΠΟ/ΒΡΥΞΕΛ. 
ΙΣΠΑΝΙΑ/ΡΙΟΧΑ 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ/ 
ΛΕΣΑΒΩΝΑ 
ΓΑΛΛΙΑ/VAU-
CLUSE-DROME 
ΗΝΩΜ.ΒΑΣΙΛΕΙΟ/ 
ΛΟΝΔΙΝΟ 
ΒΕΛΓΙΟ 
ΙΤΑΛΙΑ/ΣΙΚΕΛΙΑ 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ/ΡΗΝΑ-
ΝΙΑ-ΠΑΛΑΤΙΝΑΤΟ 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ/ 
ΛΙΣΑΒΩΝΑ 
ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ 
ΙΣΠΑΝΙΑ/ΡΙΟΧΑ 
ΓΓΑΛΙΑ/ΓΟΣΚΑΝΗ 
ΙΡΛΑΝΔΙΑ/ 
ΔΟΥΒΛΙΝΟ 
ΙΙΝΩΜ.ΒΛΣΙΛΕΙΟ/ 
ΛΟΝΔΙΝΟ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ 
Περιγραφή των οίνων 
Περιγραφή των οίνων 
Παράνομες φυτεύσεις 
Οριστική παύση 
αμπελοκαλλιέργειας 
Τήρηση βιβλίων, 
παράνομες φυτεύσεις 
Περιγραφή των οίνων 
Περιγραφή των οίνων 
Παράνομες φυτεύσεις 
Αποστάξεις 
Αποστάξεις 
Οριστική παύση 
αμπελοκαλλιέργειας 
Παράνομες φυτεύσεις 
Οριστική παύση 
αμπελοκαλλιέργειας 
Τήρηση βιβλίων, 
περιγραφή των οίνων 
Τήρηση βιβλίων, 
περιγραφή των οίνων 
21 
16 
17 
18 
19 
20 
21 
22 
23 
24 
25 
26 
27 
28 
29 
30 
31 
32 
33 
34 31/8-4/9 
31/8-6/9 
14-18/9 
14-18/9 
20:30/9 
5-8/10 
19-23/10 
20-22/10 
26-30/Κ) 
16/11 
16-20/11 
23/11 
25-26/11 
30/11-4/12 
2/12 
7/12 
9-11/12 
14-18/12 
14-18/12 ΓΛΛΛ1Α/ΝΤΡΟΜ 
ΙΤΛΛΙΛ/ΕΜΙΛΙΛ-
ΡΟΜΛΝΛ 
ΕΛΛΛΔΛ/ΚΡ1ΓΓΗ 
ΙΣΠΑΝΙΑ/JEREZ 
ΙΤΑΛΙΑ/ΣΙΚΕΛΙΑ 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ/ 
riEPIOXIIDOURO 
ΓΑΛΛΙΛ/ΑΑΣΛΤΙΛ 
ΙΈΡΜΛΝΙΛ/AIIR-
ΜΟΥΕΝ-ΜΟΥΕΝ 
ΙΣΠ./ΠΛΡΚΕΛΩΝΠ 
ΙΤΛΛΙΛ/ΛΣΤΙ 
ΓΑΛΛΙΑ/ 
BEAUJOLAIS 
ΒΕΛΓΙΟ 
ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ 
ΓΕΡΜΛΝΙΛ/ΕΣΣΙΙ 
ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ/ 
EINDHOVEN 
ΙΤΑΛΙΑ/ΑΠΟΥΛΙΑ 
ΔΑΝΙΑ/ 
SVENDBORG 
ΙΣΠΑΝΙΑ/ LA 
MANCIIA 
ΓΑΛΛΙΑ/ 
CHARENTES Παράνομες φυτεύσεις 
Οίνοι που θεωρού νται 
ότι έχουν υποστεί 
διαβροχή 
Ελεγχος εσοδείας 
Ελεγχί »ς εσοδείας 
Γ,λεγχος εσοδείας 
Ελεγχος εσοδείας 
Ελεγχος εσοδείας 
Ελεγχος εσοδείας 
Εμπλουτισμ,ός 
Επίσκεψη εργαστηρίων 
Ελεγχος εσοδείας 
Περιγραφνή τ(ον οίνων 
Συνοδευτικά έγγρα φα, 
τήρηση βιβλί<ην 
Τήρηση βιβλίων 
Συνοδευτικά έγγρα φα, 
χαρακτηρισμός των οίνων 
Αποστάξεις 
Τήρηση βιβλίων, 
χαρακτηρισμός οίνων 
Αποστάξεις 
Οίνος - Αρθρο 36 
22 
1/1/1993 -31/12/1993 
Αριθμός 
1 
2 
3 
4 
5 
6 
7 
8 
9 
10 
11 
12 
13 
14 
15 ΙΙΜΕΡΟΜ. 
11-15/1 
1-5/2 
8-11/2 
8-12/2 
22-26/2 
23-26/2 
1-5/3 
1-5/3 
15-19/3 
16-19/3 
24/3 
21-23/3 
3-7/5 
17/5 
23-28/5 ΧΩΡΑ/ΠΕΡΙΟΧΗ 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ/ΡΓΙΝΑ-
ΝΙΑ-ΠΛΛΛΤΙΝΛΊΌ 
ΙΣΠΑΝΙΑ/ LA 
MANCHA 
ΓΑΛΛΙΑ/ 
LANGUEDOC 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ/ 
RIBATEJO 
ΕΛΛΑΔΑ/ ΑΤΤΙΚΗ 
ΓΑΛΛΙΑ/ 
ΠΡΟΒΗΓΚΙΑ 
ΙΤΛΛΙΛ/ΕΜΙΛΙΑ-
ΡΟΜΑΝΛ 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ/ 
ΣΛΞΩΝΙΑ-ΕΣΣΙΙ 
ΙΣΠΑΝΙΑ /PENEDES 
ΓΓΛΑΙΛ/ΒΕΝΕΤΙΛ 
ΒΕΛΓΙΟ 
ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ/ 
ΧΛΠΙ-ΛΜΣΤΕΡΝΤ. 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ/ ΣΛΙΤΙΙ 
ΡΙΙΝΛΝΙΛ-
ΠΛΛΑΊΤΝΛΊΌ 
Κ. ΧΩΡΕΣ / ΧΑΓΗ 
ΑΜΣΤΕΡΝΤΑΜ 
ΙΣΠΑΝΙΑ/ 
ΒΛΛΕΝΣΙΛ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) 
αρ.3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Δηλώσεις (καν.(ΕΟΚ) αρ. 
3929/87) 
Επίσκεψη σε οινολο γικό 
εργαστήριο 
Τήρηση βιβλίων, 
χαρακτηρισμός των 
οίνων, αμπελουργικό 
μητρώο 
Συνοδευτικά έγγραφα, 
χαρακτηρισμός των 
οίνων, αμπελουργικό 
μητρώο 
Επανεισαγωγή αλκοόλης 
Οριστική παύση 
αμπελοκαλλιέργειας 
23 
16 
17 
18 
19· 
20 
21 
22 
23 
24 
25 21-25/6 
28/6-2/7 
19-23/7 
6-10/9 
• 7-9/9 
' 1647/9 
20-24/9 
27/9-1/10 
10-15/10 
15-19/11 ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ/ 
BEIRA 
ΓΑΛΛΙΑ/ 
LANGUEDOC 
ΕΛΛΑΔΑ/ 
ΚΟΡΙΝΘΙΑ 
ΓΑΛΛΙΑ /GARD 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ/ 
WURZBOURG 
ΙΤΑΛΙΑ /ΝΑΠΟΛΗ 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ/ 
RIBATEJO 
ΙΤΑΛΙΑ/ ΕΜΙΛ1Α -
ΡΟΜΑΝΑ 
ΕΛΛΑΔΑ/ 
ΧΑΛΚΙΔΑ-
ΚΟΡΙΝΘΙΑ 
ΙΤΑΛΙΑ/ ΚΑΛΑΒΡΙΑ Οριστική παύση 
aμπελoκάλλιέpyeιaς 
Οριστική παύση 
aμπελoκaλλUpyειaς 
Οριστική παύση 
άμπελο κaλλιέρyειaς 
Δηλώσεις απόθεμα των, 
ενισχύσεις 
αποθεματοποίησης 
Ετήσια σύνοδος των 
yip μανών ελεyκτώv 
Χρησιμοποίηση αλκοόλης 
Δηλώσεις απόθεμα των, 
ενισχύσεις 
αποθεματοποίησης 
Δηλώσεις απόθεμα των, 
ενισχύσεις 
αποθεματοποίησης 
Εμπλουτισμός 
Οριστική παύση 
aμπελoκaλλιέpyεLaς 
1/1994-31/12/1994 
Αριθμός 
ι 
2 
3 
4 
5 
6 
7 ΗΜΕΡΟΜ. 
21-25/2 
14-18/3 
21-25/3 
27-29/4 
30/4-3/5 
8-9/8 
16-19/8 ΧΏΡΑ/ΠΕΡΙΟΧΗ 
ΙΤΛΛΙΛ/ΤΟΣΚΑΝΗ 
ΙΤΑΛΙΑ/ABRUZZO 
ΙΕΠΑΝΙΑ/CASTILLA 
LEON 
ΓΑΛΛΙΑ/ SUZE:LA-
ROUSSE 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ/ 
ΜΑΔΕΡΑ 
ΤΤΑΛΪΑ/ΙΣΠΡΑ 
ΓΑΛΛΙΑ/ 
BEAUJOLAIS ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ 
Συνοδευτικά έyypaφa 
Ελεγχος συνεταιρι στικού 
οινοποιείου 
Συνοδευτικά έyypaφa 
Σεμινάριο "Δί/caio της 
αμπέλου <οα του <HVOU" : 
Συνοδευτικά éy^/ραφα 
Τράπεζα δεδομένων RMN 
Εκτίμηση αποδόσεων 
24 
8 
9 
10 
Π 
12 
13 
14 22-26/8 
19-23/9 
10-14/10 
14-18/11 
22-23/11 
16/12 
19-20/12 ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ/DAO 
ΙΤΑΛΙΑ/PIEMONT 
ΠΆΛΙΑ/ΕΜΙΛΙΑ -
ΡΟΜΑΝΑ 
ΕΛΛΑΔΑ/ΒΟΙΩΤΙΑ 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ/ΒΡΕΜΗ 
ΙΤΑΛΙΑ / ΙΓΠΡΑ 
ΙΤΑΛΙΑ/ΡΩΜΗ Εκτίμηση αποδόσεων 
Εκτίμηση αποδόσεων 
Εμπλουτισμός 
Εκριζώσεις - αναφυτεύσεις 
Ετήσια σύνοδος των 
7ερμανών ελ^κτών 
Αξιολόγηση της μεθόδου 
εκτίμησης των αποδόσεων 
με yov^μoπo(ηση με yvpη 
AμπελQυpyικό μητρώο 
....J.. ' ,ι • ι;,,1,", '·" .ni ι ΙΊ.1 ι .a:. .... "ΐ—! 
25 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II 
ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΕ ΤΟ ΣΩΜΑ ΕΛΕΓΚΤΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ ΤΗΝ 
ΟΠΟΙΑ ΚΑΛΥΠΤΕΙ Η ΕΝ ΛΟΓΩ ΕΚΘΕΣΗ 
1. ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ ΟΡΙΣΤΙΚΗΣ ΠΑΥΣΗΣ ΤΗΣ 
ΑΜΠΕΛΟΚΑΛΛΙΈΡΓΕΙΑΣ 
1.1. Το κοινοτικό πλαίσιο 
1. Η μεγάλη διαρθρωτική ανισορροπία της αγοράς του αμπελοοινικού τομέα 
κατέστησε επιτακτική τη λήψη μέτρων για την αποκατάσταση της 
ισορροπίας ανάμεσα στην παραγωγή και τη ζήτηση. Προς τον σκοπό 
αυτό, χαράχθηκε μια πολιτική μείωσης του αμπελουργικού δυναμικού. 
Με τους κανονισμούς (ΕΟΚ) αριθ. 1442/88 του Συμβουλίου, της 24ης 
Μαΐου 1988 και αριθ. 2727/88 της Επιτροπής, της 31ης Αυγούστου 1988^ 
καθιερώνεται καθεστώς πριμοδοτήσεων για οριστική παύση της 
αμπελοκαλλιέργειας κατά τις αμπελουργικές περιόδους 1988/89 έως 
1995/96. Με την πριμοδότηση αυτή, οι καλλιεργητές χάνουν το δικαίωμα 
για αναφύτευση μετά την εκρίζωση και τους παρέχεται η δυνατότητα, έως 
την περίοδο 1992/93, να απολαύουν ενός προτιμησιακού καθεστώτος 
υποχρεωτικής απόσταξης επιτραπέζιων οίνων, το οποίο αρχίζει να τους 
καλύπτει από την περίοδο που έπεται εκείνης κατά την οποία έγινε η 
εκρίζωση. 
2. Ολες οι κατηγορίες αμπελουργικών εκτάσεων καλύπτονται από το 
πρόγραμμα οριστικής εγκατάλειψης. Εξαιρέσεις εγκρίθηκαν για ορισμένες 
από αυτές για λόγους που είχαν σχέση με το μικρό τους μέγεθος, 
προηγούμενα παράβασης, την ημερομηνία φύτευσης και την κακή 
κατάσταση συντήρησης. Επιπλέον, τα κράτη μέλη έχουν τη διακριτική 
ευχέρεια να εξαιρούν από την εφαρμογή του μέτρου ορισμένες περιοχές 
οι οποίες θεωρούνται ως "προστατευόμενες". 
3. Το ανά εκτάριο ύψος της πριμοδότησης για οριστική εγκατάλειψη 
ποικίλλει ανάλογα με το είδος της παραγωγής, την παραγωγικότητα των 
εκτάσεων από τις οποίες εκριζώθηκαν τα αμπέλια και από το κράτος 
μέλος* Εως την περίοδο 1992/93 προβλεπόταν προσαύξηση της 
πριμοδότησης σε περίπτωση οριστικής εγκατάλειψης του συνόλου των 
αμπελουργικών εκτάσεων μιας εκμετάλλευσης. Από την περίοδο 1993/94, 
χορηγήθηκε συμπληρωματική πριμοδότηση στην περίπτωση που η 
εκρίζωση εντασσόταν στα πλαίσια προγράμματος διευθέτησης των 
αμπελουργικών εκτάσεων. 
*Ε.Ε. αρ. L 132 της 28.5.1988, σελ. 3 
*Ε.Ε. αριθ. L 241#της 1.9.1988, σελ. 108 
* Το ύψος της πριμοδότησης είναι κατώτερο στην Πορτογαλία 
26 
1.2. Παρατηρήσεις 
1. Η αναποτελεσματικότητα των μέσων ελέγχου μοιάζει να είναι το κυριό τερο 
εμπόδιο για την ορθή εφαρμογή του προγράμματος οριστικής εγκατάλειψης. 
Η έλλειψη μέσων για τη διενέργεια συστηματικών και διοξοδικών ελέγχων, 
πριν και μετά την εκρίζωση, έχει ως αποτέλεσμα να μην διενεργείται αυστηρός 
έλεγχος για τη χορήγηση πριμοδοτήσεων. Το Ελεγκτικό Συνέδριο καταδίκασε 
το στοιχείο αυτό στα πλαίσια των ετήσιων εκθέσεων του. Τα κράτη μέλη 
πρέπει να προβούν σε εμπεριστατωμένη εξέταση του θέματος προκειμένου να 
επιλύσουν το πρόβλημα αυτό. 
2. Οι εθνικές διατάξεις διαχείρισης και ελέγχου του μέτρου δεν εξασφαλίζουν τη 
τήρηση του συνόλου των κοινοτικών απαιτήσεων. Η αμοιβαία γνώση των 
διαφόρων διατάξεων μπορεί να βοηθήσει τους αρμόδιους σε εθνικό επίπεδο 
φορείς να βελτιώσουν τις αντίστοιχες εθνικές διατάξεις. 
3. Ο έλεγχος των αγροτεμαχίων πριν από την εκρίζωση πρέπει κατά προτίμηση 
να λαμβάνει χώρα κατά την περίοδο βλάστησης της αμπέλου ή τουλάχιστον 
πριν το κλάδεμα, προκειμένου να εκτιμηθεί η ευρωστία της καλλιέργειας και 
ως εκ τούτου η παραγωγική της ικανότητα. 
4. Σε ορισμένα κράτη μέλη (Ισπανία, Ιταλία, Πορτογαλία), συχνά σκοπίμως 
υπερεκτιμήθηκαν οι εκτάσεις ή οι αποδόσεις ανά εκτάριο των αγροτεμαχία>ν 
που αποτέλεσαν αντικείμενο εκρίζωσης. Για την αποτροπή ενός τέτοιου 
κινδύνου, έπρεπε να υπάρξουν πρόσθετες εγγυήσεις. Τα δεδομένα των ετήσιων 
δηλώσεων εσοδείας και παραγωγής έπρεπε να ληφθούν υπόψη από τις 
υπηρεσίες ελέγχου σε όλες τις περιπτώσεις. Το 1993, θεσπίστηκε τροποποίηση 
του κανονισμού προς την κατεύθυνση αυτή1. 
5. Η προθεσμία που προβλέπεται για την εκρίζωση (15 Μαΐου) οδήγησε σε 
καθυστερήσεις όσον αφορά τη διαχείριση των φακέλων και την πληρωμή. 
Επιπλέον, η επίσημη διαπίστωση της εκρίζωσης εντός δύο μηνών μετά τη 
γνωστοποίηση εκρίζωσης εκ μέρους του ενδιαφερόμενου,δεν έγινε σε ορισμένες 
περιφέρειες όπου η επιδοτούμενη εκρίζωση ήταν μεγάλης σημασίας, επειδή δεν 
επαρκούσε το προσωπικό ελέγχου. Η προθεσμία για την εκρίζωση έπρεπε να 
επισπευσθεί και το προβλεπόμενο για τη διαπίστωση δίμηνο να παραταθεί. Το 
1993, το θέμα αυτό αποτέλεσε το αντικείμενο τροποποίησης του κανονισμού1. 
6. Σε ορισμένα κράτη μέλη (Γαλλία, Ελλάδα, Ιταλία), οι εκριζώσεις οι οποίες 
μετά από έλεγχο κρίνονται σύμφωνες προς τις διατάξεις του κανονισμού, δεν 
συνεπάγονται την τελεία αφαίρεση των πρέμνων που βρίσκονται στους 
αμπελώνες λόγω μη εκρίζωσης του κύριου ριζικού συστήματος και μη 
απομάκρυνσης1 των ξυλωδών μερών από τον αμπελώνα. Διευκρίνιση του όρου 
"εκρίζωση" δίνεται στον κανονισμό που θεσπίστηκε το 19931. 
7. Είναι πολύ δύσκολο να ελεγχθεί κατά πόσον ένας ενδιαφερόμενος δικαιούται 
να λάβει συμπληρωματική πριμοδότηση σε περίπτωση κατά την οποία η 
εκρίζωση αφορά το σύνολο των αμπελουργικών εκτάσεων που καλλιεργεί. Η 
έλλειψη επαρκών πληροφοριών για τις εκμεταλλεύσεις δεν επιτρέπει στις 
αρμόδιες υπηρεσίες να διαπιστώσουν εάν όντως η εγκατάλειψη είναι ολική. 
Υπ'αυτούς τους όρους, η χορήγηση επιπλέον πριμοδότησης για ολική 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1990/93 του Συμβουλίου, της 19ης Ιουλίου 1993 
(Ε.Ε. αριθ. L 182 της 24.7.1993, σελ.7) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1990/93 του Συμβουλίου, της 19ης Ιουλίου 1993 
(Ε.Ε. αριθ. L 182 της 24.7.1993, σελ. 7) 
27 
εγκατάλειψη δεν κρίνεται δικαιολογημένη. Το 1993, η εν λόγω συμπληρωματική 
πριμοδότηση καταργήθηκε. 
8. Η μηχανογράφηση του αμπελουργικού μητρώου θα συμβάλει στην κατά μεγάλο 
μέρος κάλυψη των αδυναμιών που υπάρχουν. Η χρησιμοποίηση του μέσου 
αυτού θα καταστήσει δυνατή μεταξύ άλλων, τη βελτίωση της διαχείρισης, τον 
προληπτικό έλεγχο των αιτήσεων, τον έλεγχο της υπόστασης του αμπελώνα και 
τη διαχείριση του δικαιώματος αναφύτευσης των εκμεταλλεύσεων. Στο μεταξύ, 
οι υπηρεσίες ελέγχου πρέπει να κάνουν χρήση των διαφόρων αρχείων ή των 
σχετικών κτηματολογίων, ακόμα και αν δεν είναι πλήρη, για τις περιφέρειες 
όπου ήδη υπάρχουν. 
28 
Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΕΣΟΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 
2.1. Το κοινοτικό πλαίσιο 
1. Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3929/87 της Επιτροπής, της 17ης Δεκεμβρίου 
19871, θέσπισε τις ετήσιες δηλώσεις εσοδείας, παραγωγής και αποθεμάτων 
προϊόντων του αμπελοοινικού τομέα. Η διάταξη αυτή μπορεί να θεωρηθεί 
ως το βασικό μέσο για τη διαχείριση και τον έλεγχο του αμπελοοινικού 
τομέα, λόγω της σημασίας των πληροφοριών που είναι δυνατό να 
συγκεντρωθούν, τόσο ατομικές σχετικά με κάθε αμπελουργό, όσο και 
συνολικές σχετικά με τον τομέα. 
Λόγω αυτού του χαρακτήρα της διάταξης, ο νομοθέτης προέβλεψε 
κοινοτικές κυρώσεις (άρθρο 11 του κανονισμού) για την περίπτωση μη 
υποβολής δηλώσεων ή ελλιπούς και ανακριβούς συμπλήρωσης αυτών εκ 
μέρους των αμπελουργών. Οι κυρώσεις συνίστανται στην εξαίρεση των 
εν λόγω αμπελουργών από όλα τα μέτρα της αγοράς για δύο 
αμπελουργικές περιόδους. 
2. Οσον αφορά τη διαχείριση της αγοράς επιτραπέζιων οίνων, τα κράτη μέλη 
προβαίνουν στον υπολογισμό των δικαιωμάτων και των υποχρεώσεων 
απόσταξης κάθε αμπελουργού, βάσει της παραγωγής, των εκτάσεων 
καταγωγής και των αποδόσεων ανά εκτάριο που δηλώνονται ετησίως. 
Επιπλέον, οι ετήσιες δηλώσεις εσοδείας και παραγωγής αποτελούν τη 
ληξιαρχική πράξη γεννήσεως των vqprd, ενώ παράλληλα αποτελούν 
απαραίτητο εργαλείο με το οποίο είναι δυνατό να ελεγχθεί η τήρηση ή μή, 
εκ μέρους των αμπελουργών, των εθνικών και κοινοτικών διατάξεων που 
διέπουν τους οίνους ονομασίας προέλευσης. 
2.2. Παρατηρήσεις 
1. Σύμφωνα με τις διαπιστώσεις του σώματος ελεγκτών, ο κανονισμός 
(ΕΟΚ) αριθ. 3929/87, έτσι όπως διατυπώνεται, δυσχεραίνει τη 
συλλογή αξιόπιστων πληροφοριών όσον αφορά τις εκτάσεις καταγωγής 
και τις αποδόσεις ανά εκτάριο των επιτραπέζιων οίνων και των vqprd 
που επιτυγχάνουν οι αμπελουργοί. Ελλείψεις και ανακρίβειες του 
κειμένου οδήγησαν τα κράτη μέλη να δημιουργήσουν δικό τους σύστημα 
όσον αφορά τις δηλώσεις, προβαίνοντας ορισμένες φορές σε συμπλήρωση 
των ελλείψεων που παρουσιάζει η κοινοτική ρύθμιση. Είναι ανάγκη να 
προσαρμοστούν πολλές διατάξεις του κανονισμού. 
2. Οσον αφορά τις δηλώσεις εσοδείας σταφυλιών, οι δυσκολίες που 
προκύπτουν οφείλονται κυρίως: 
ΐ.Ε. αριθ. L 369 της 29.12.1987, σελ. 59 
29 
α) Στην έλλειψη συγκεκριμένων κριτηρίων που να επιτρέπουν τον 
προσδιορισμό των αμπελουργικών εκτάσεων που υπόκεινται στα 
δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την ΚΟΑ. Από 
το γεγονός αυτό, στην περίπτωση που δεν διατίθεται αμπελουργικό 
μητρώο, οι υπηρεσίες που είναι αρμόδιες για τη διενέργεια των 
ελέγχων δεν είναι σε θέση να γνωρίζουν το σύνολο των 
αμπελουργικών εκτάσεων που υπόκεινται στην υποχρέωση δήλωσης 
για τη συγκομιδή σταφυλιών, και κατά συνέπεια ούτε να ελέγχουν 
την εκπλήρωση της υποχρέωσης αυτής. 
β) Στις εξαιρέσεις από την υποχρέωση υποβολής δήλωσης εσοδείας, 
και κυρίως αυτή που αφορά παραγωγούς που είναι μέλη 
συνεταιριστικών οινοποιείων και ομάδων παραγωγών. Ελλείψει 
ατομικών δηλώσεων εσοδείας, είναι εύκολο για τους οινοποιούς 
παραλήπτες των σταφυλιών να αλλάξουν τις εκτάσεις καταγωγής 
και, ως εκ τούτου, τις αποδόσεις των προϊόντων. 
γ) Στο γεγονός ότι τα ενδιάμεσα κέντρα συγκομιδής, τα οποία 
αγοράζουν σταφύλια από τους παραγωγούς για να μεταπωλήσουν, 
υπό μορφή γλεύκους, στους οινοποιούς πριν την 15η Δεκεμβρίου, 
δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της ρύθμισης. Δεδομένου ότι οι 
εν λόγω ενδιάμεσοι φορείς δεν υποχρεούνται να υποβάλουν δήλωση, 
αποτελούν ένα προστατευτικό κάλυμμα μεταξύ των παραγωγών και 
των οινοποιών και δύνανται να παραποιήσουν κατά βούληση, ήτοι 
να μειώσουν, τις αποδόσεις κατά την παράδοση στους οινοποιούς. 
δ) Στην απαλλαγή από την υποχρέωση δήλωσης των αγροτεμαχίων από 
τα οποία προέρχονται τα συγκομισθέντα προϊόντα. Ελλείψει 
αμπελουργικού μητρώου, το οποίο θα επέτρεπε να προσδιοριστεί η 
πραγματική υπόσταση των αμπελώνων των εκμεταλλεύσεων, 
εμποδίζεται η επαλήθευση των εκτάσεων που έχουν δηλωθεί 
συνολικά και ως εκ τούτου οι αποδόσεις. 
ε) Στην κατάργηση εφεξής της υποχρέωσης1 να δηλώνονται οι αποδόσεις 
των συγκομισθέντων προϊόντων αποκλειστικά σε ισοδύναμο όγκο 
οίνου (εκατόλιτρα/εκτάριο) και όχι σε βάρος σταφυλιών (εκατόκιλα/ 
εκτάριο). Οι παραγωγοί οι οποίοι δεν οινοποιούν οι ίδιοι τα 
σταφύλια τους δεν ήταν σε θέση να γνωρίζουν τους συντελεστές 
μεταποίησης των σταφυλιών σε οίνο, τους οποίους επιτυγχάνουν οι 
οινοποιοί παραλήπτες των προϊόντων. Ως εκ τούτου, τα στοιχεία που 
χορηγούσαν οι παραγωγοί στους οινοποιούς όσον αφορά τις 
αποδόσεις προσδιορίζονταν κατά προσέγγιση και όταν, βάσει των 
στοιχείων αυτών, οι οινοποιοί προέβαιναν σε μείωση των εκτάσεων 
καταγωγής των προϊόντων, οι αποδόσεις ήταν ανακριβείς. 
2. Οσον αφορά τις δηλώσεις παραγωγής οίνου, τίθενται προβλήματα κατά 
τον καθορισμό της σταθμισμένης μέσης απόδοσης των 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1991/94 της Επιτροπής, της 27ης Ιουλίου 1994 
(Ε.Ε. αριθ. L 200 της 3.8.1994, σελ. 10). 
30 
προϊόντων, η οποία, καθ ορισμό, πρέπει να αντιστοιχεί στη μέση απόδοση 
του οινοποιείου που προβαίνει στην οινοποίηση των σταφυλιών δικής 
του παραγωγής ή αυτών που έχει αγοράσει. Ο παραγωγός οίνου πρέπει 
να προσδιορίσει και να δηλώσει τόσο τις σταθμισμένες μέσες αποδόσεις 
όσο και τις κατηγορίες των διαφόρων προϊόντων (επιτραπέζιοι οίνοι, 
vqprd, άλλοι οίνοι). 
Οι δυσκολίες οφείλονται στα ακόλουθα γεγονότα: 
α) Προκειμένου να προσδιοριστεί η σταθμισμένη μέση απόδοση, ο 
οινοποιός πρέπει να γνωρίζει επακριβώς τόσο τις ποσότητες όσο και 
τις εκτάσεις καταγωγής των διαφόρων παρτίδων των 
χρησιμοποιηθέντων σταφυλιών/γλεύκους. 
Στην περίπτωση που ο οινοποιός δεν είναι ταυτόχρονα και 
αμπελουργός, προβαίνει στον υπολογισμό της έκτασης καταγωγής 
των παραδοθέντων προϊόντων βάσει των στοιχείων που παρέχουν 
οι προμηθευτές όσον αφορά την απόδοση ανά εκτάριο. 
Λόγω των δυσκολιών που αναφέρονται στο σημείο 2, τα στοιχεία 
όσον αφορά τις εκτάσεις καταγωγής είναι συχνά ανακριβή και ως εκ 
τούτου η δήλωση παραγωγής δεν είναι σύμφωνη προς τις διατάξεις. 
Πράγματι, εάν η δηλωθείσα έκταση καταγωγής είναι ανακριβής έστω 
και για μια μόνο παρτίδα των παραδοθέντων προϊόντων, τότε και 
η σταθμισμένη μέση απόδοση του οινοποιείου είναι και αυτή 
ανακριβής. 
β) Σύμφωνα με το έντυπο της δήλωσης παραγωγής που περιλαμβάνεται 
στον πίνακα Β του παραρτήματος Ι του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
3929/87, η μέση σταθμισμένη απόδοση αφορά το σύνολο των 
προϊόντων πριν την παραγωγή οίνου (σταφύλια - γλεύκος) που 
δηλώνει ο παραγωγός. Αφορά επίσης τόσο τα προϊόντα που έχουν 
οινοποιηθεί, ήδη από την αρχή της περιόδου, όσο και αυτά που 
βρίσκονται στο οινοποιείο κατά την ημερομηνία κατάρτισης της 
δήλωσης, ακόμα κι αν δεν έχουν οινοποιηθεί. Επιπλέον, σύμφωνα με 
τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 441/88 της Επιτροπής, 
της 17ης Φεβρουαρίου 1988, για τις λεπτομέρειες εφαρμογής για την 
υποχρεωτική απόσταξη των επιτραπέζιων οίνων1, η υποχρέωση 
απόσταξης για τον παραγωγό ορίζεται βάσει της μέσης σταθμισμένης 
απόδοσης των προϊόντων πριν από την παραγωγή επιτραπέζιου 
οίνου. 
Εξάλλου, ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2587/94 της Επιτροπής, της 
25ης Οκτωβρίου 19942, ορίζει ότι, σε περίπτωση οινοποίησης 
προϊόντων που έχουν αγοραστεί, λαμβάνονται υπόψη για τον 
υπολογισμό της μέσης απόδοσης μόνον οι παρτίδες προϊόντων που 
έχουν όντως οινοποιηθεί. 
3. Η δήλωση των vqprd 
ΐ.Ε. αριθ. L 45 της 18.2.1988, σελ. 15 
2Ε.Ε. αριθ. L 274, της 26.10.95, σελ.2 
31 
Ο προσδιορισμός και ο έλεγχος της εσοδείας/παραγωγής των vqprd 
των εκμεταλλεύσεων βάσει μόνο των δηλωθέντων στοιχείων θέτει 
δυσκολίες, διότι το κοινοτικό σύστημα όσον αφορά τις δηλώσεις 
δεν λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες των εν λόγω προϊόντων. 
Κατ'αυτόν τον τρόπο, η εσοδεία/παραγωγή πρέπει να δηλώνεται 
συνολικά, χωρίς διάκριση ονομασίας και προϊόντος, με την ένδειξη 
της μέσης απόδοσης ανά εκτάριο. 
Πράγματι, η ένδειξη του (των) ονόματος (-των) της (των) 
διεκδικούμενης (-ων) ονομασίας (-ών), δεν προβλέπεται. Επιπλέον, 
η διαχείριση και ο έλεγχος του τομέα των οίνων ποιότητας καθιστούν 
απαραίτητη την κατάταξη της εσοδείας/παραγωγής ανά ονομασία, 
ακόμη και εντός των ορίων μιας ονομασίας, την κατάταξη ανά τύπο 
προϊόντος σύμφωνα με το χρώμα, την ποικιλία ή την υποπεριοχή 
παραγωγής. Για τις ποσότητες για τις οποίες διεκδικείται ονομασία 
προέλευσης και γι αυτές τις οποίες έχει κατατάξει ο δηλών ως 
επιτραπέζιο οίνο, είναι απαραίτητη η κατανομή λόγω ύπαρξης 
διαφορετικών κανόνων παραγωγής σύμφωνα με τις ονομασίες και 
τα προϊόντα, όπως τα ανώτατα όρια αποδόσεων ανά εκτάριο ή οι 
συντελεστές μεταποίησης σταφυλιών σε οίνο. 
Ελλείψει των διευκρινίσεων αυτών, οι κοινοτικές δηλώσεις 
εσοδείας/παραγωγής δεν χρησιμεύουν στη διαχείριση και τον έλεγχο 
των οίνων ονομασίας προέλευσης. Τα δε στοιχεία που δηλώνονται 
συνολικά δεν έχουν αξία παρά μόνο από στατιστικής άποψης. 
32 
Ορισμένα κράτη μέλη, έχοντας συνειδητοποιήσει το μειονέκτημα 
αυτό, θέσπισαν σύστημα για τη δήλωση της εσοδείας/ παραγωγής 
διαφορετικό από το κοινοτικό, είτε προσαρμόζοντας τις δηλώσεις 
στις ανάγκες των vqprd (παράδειγμα, Γαλλία) είτε καταρτίζοντας 
συμπληρωματικές δηλώσεις που υποβάλλονται στις υπηρεσίες που 
είναι αρμόδιες για τον έλεγχο των οίνων ποιότητας (παράδειγμα, 
Ισπανία, Ιταλία) και τούτο προκειμένου οι παραγωγοί να μπορούν 
να διεκδικήσουν τις ονομασίες προέλευσης και οι αρμόδιες 
υπηρεσίες να είναι σε θέση να επαληθεύσουν την τήρηση των όρων 
παραγωγής και εμπορίας των vqprd. 
Ωστόσο, η ύπαρξη εθνικών δηλώσεων που αφορούν ειδικά τα vqprd 
αποτελεί αλληλεπικάλυψη με τις κοινοτικές δηλώσεις, οι οποίες από 
μόνες τους θα έπρεπε να επαρκούν για την κάλυψη όλων των 
αναγκών της ΚΟΑ όσον αφορά τις δηλώσεις. Επιπλέον, δεδομένου ότι 
η διοικητική προώθηση των δύο δηλώσεων ποικίλλει, δεν διαθέτουν 
όλες οι αρμόδιες για τον έλεγχο υπηρεσίες σχετικά αντίγραφα. 
Προκειμένου να απλουστευθεί η διαδικασία και να αυξηθεί η 
αποτελεσματικότητα, θα πρέπει να προσαρμοστούν οι κοινοτικές 
δηλώσεις στις ιδιαιτερότητες των vqprd. 
33 
3. Η ΑΠΟΔΟΣΗ ΑΝΑ ΕΚΤΑΡΙΟ ΤΩΝ VQPRD 
3.1. Το κοινοτικό πλαίσιο 
Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 823/87 του Συμβουλίου, της 16ης Μαρτίου 19871, 
περιλαμβάνει τις διατάξεις που διέπουν τα vqprd. Στη 15η αιτιολογική σκέψη ορίζεται 
ότι "για να διατηρείται το ποιοτικό επίπεδο των οίνων αυτών και να αποφεύγονται 
υπερβολικές αποδόσεις που μπορούν να διαταράξουν την αγορά, θα πρέπει τα κράτη 
μέλη να καθορίσουν τη μέγιστη απόδοση ανά εκτάριο για κάθε vqprd". 
Ετσι, στο άρθρο 11 προβλέπεται ότι "για κάθε vqprd, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος 
καθορίζει απόδοση ανά εκτάριο που εκφράζεται σε ποσότητες σταφυλιών, γλεύκους 
σταφυλιών ή οίνου" και ότι "η υπέρβαση της απόδοσης [... ] επιφέρει την απαγόρευση 
της χρησιμοποίησης, για το σύνολο της παραγωγής, της διεκδικούμενης ονομασίας, 
εκτός από γενικές ή ειδικές παρεκκλίσεις που προβλέπουν τα κράτη μέλη υπό τους 
όρους που θεσπίζουν, κατά περίπτωση, ανάλογα με τις περιοχές παραγωγής. Οι όροι 
αυτοί αφορούν ιδίως τον προορισμό των οίνων ή των εν λόγω προϊόντων". 
Εξάλλου το Δικαστήριο, στην απόφαση σχετικά με την ερώτηση που του υποβλήθηκε2 
, ορίζει ότι το εν λόγω άρθρο 11 "πρέπει να ερμηνεύεται προς την κατεύθυνση αυτή 
και ότι σε κάθε περίπτωση, καμμία ποσότητα οίνου που υπερβαίνει την οριζόμενη από 
το κράτος μέλος απόδοση ανά εκτάριο, δεν μπορεί να τεθεί σε εμπορία ως οίνος 
ποιότητας που παράγεται σε καθορισμένη περιοχή (vqprd)". 
3.2. Παρατηρήσεις 
Ολα τα κράτη μέλη παραγωγής θέσπισαν διατάξεις που αφορούν τον περιορισμό των 
αποδόσεων ανά εκτάριο για τα vqprd, δεδομένου ότι οι μέγιστες αποδόσεις ορίζονται 
γενικά για κάθε περιοχή παραγωγής και οι οποίες διαφέρουν ανά τύπο οίνου ή 
ποικιλίας για κάθε περιοχή. Τα ανώτατα όρια απόδοσης ορίζονται σε 
εκατόλιτρα/εκτάριο ή σε εκατόκιλα /εκτάριο ενώ επίσης ορίζονται και οι μέγιστοι 
συντελεστές μεταποίησης σταφυλιών σε οίνο. 
Ωστόσο, ορισμένες εθνικές διατάξεις παρεκκλίνουν κατά το μάλλον ή ήττον της 
αρχής σύμφωνα με την οποία η υπέρβαση της μέγιστης απόδοσης ανά εκτάριο επιφέρει 
απώλεια της διεκδικούμενης ονομασίας για το σύνολο της παραγωγής. Ετσι: 
α) σε πολλά κράτη μέλη (Γερμανία, Ισπανία, Ελλάδα, Λουξεμβούργο, Ιταλία, 
Πορτογαλία) οι μέγιστες αποδόσεις ανά εκτάριο ορίζονται, για ορισμένες 
ονομασίες, σε υψηλότερο επίπεδο· πιθανώς, τα επίπεδα αυτά έχουν οριστεί 
χωρίς να λαμβάνονται υπόψη οι αποδόσεις των 
'Ε.Ε. αριθ. L 84, της 27.3.1987, σελ 59 
2 Απόφαση του Δικαστηρίου της 2.8.1993, στην εκδικαθείσα \>πόθεση C-289/91. 
34 
δέκα προηγούμενων ετών, προκειμένου να αποφευχθεί η υπέρβαση των 
μέγιστων αποδόσεων και οι συνέπειες που απορρέουν 
β) σε ορισμένα κράτη μέλη (Γαλλία, Ιταλία), οι μέγιστες αποδόσεις κάθε 
ονομασίας μπορούν να προσαρμόζονται ετησίως προς τα πάνω (συχνότερα) 
ή προς τα κάτω, προκειμένου να λαμβάνονται υπόψη οι ιδιαίτερες συνθήκες 
κάθε εσοδείας και κυρίως οι κλιματολογικές συνθήκες. Εξάλλου, 
παρατηρείται κατ'επανάληψη υπέρβαση των μέγιστων αποδόσεων, δεδομένου 
ότι τα κράτη μέλη ορισμένες φορές καταχρηστικά επικαλούνται ιδιαίτερες 
κλιματολογικές συνθήκες προκειμένου να τύχουν των εξαιρέσεων που 
προβλέπονται. 
γ) σε ορισμένα κράτη μέλη (Γαλλία, Ιταλία), η μέγιστη απόδοση ανά εκτάριο 
μπορεί να αυξηθεί κατά 20% ή 25%: 
στην περίπτωση που η παραγωγή είναι τέτοια ώστε η απόδοση της 
εκμετάλλευσης να υπερβαίνει τη μέγιστη απόδοση, χωρίς όμως να 
υπερβαίνει την προαναφερόμενη προσαύξηση, μόνο το τμήμα στο οποίο 
παρατηρείται υπέρβαση χάνει το δικαίωμα της διεκδικούμενης ονομασίας, 
αντίθετα, στην περίπτωση που σημειώνεται υπέρβαση της μέγιστης 
προσαυξημένης απόδοσης, απαγορεύεται θεωρητικά να χρησιμοποιηθεί 
οποιαδήποτε ποσότητα σταφυλιών από την εσοδεία της εκμετάλλευσης 
για την παραγωγή οίνου vqprd. 
δ) στα κράτη μέλη διαπιστώνονται διαφορές ως προς τους όρους διάθεσης των 
προϊόντων που λαμβάνονται από την υπέρβαση των καθορισμένων ανώτατων 
ορίων απόδοσης για τα vqprd: 
σε τρία κράτη μέλη (Ισπανία, Ελλάδα, Πορτογαλία) οι πλεονά ζούσες 
ποσότητες ή, κατά περίπτωση, το σύνολο της παραγωγής, 
χαρακτηρίζονται ως επιτραπέζιοι οίνοι 
σε ένα κράτος μέλος (Γαλλία), η πλεονάζουσα παραγωγή παραδίδεται 
για απόσταξη προκειμένου να διατηρηθεί το δικαίωμα της διεκδικούμενης 
ονομασίας για το μη πλεονάζον μέρος της παραγωγής 
σε ένα κράτος μέλος (Ιταλία) στην περίπτωση που η παραγωγή μιας 
εκμετάλλευσης κυμαίνεται μεταξύ της μέγιστης απόδοσης και του 
προσαυξημένου προβλεπόμενου ορίου απόδοσης, οι πλεονάζουσες 
ποσότητες κατατάσσονται στην κατηγορία των επιτραπέζιων οίνων αλλά 
μέχρι ενός καθορισμένου ορίου απόδοσης γενικού χαρακτήρα για τα 
αμπέλια που προορίζο νται για την παραγωγή επιτραπέζιων οίνων. 
Οποιαδήποτε άλλη πλεονάζουσα ποσότητα πρέπει να παραδίδεται για 
απόσταξη προκειμένου να διατηρηθεί το δικαίωμα της διεκδικούμενης 
ονομασίας για την ποσότητα που βρίσκεται εντός των ορίων απόδοσης 
τέλος, στα άλλα κράτη μέλη παραγωγής (Γερμανία, Λουξεμβούργο) οι 
πλεονάζουσες ποσότητες προορίζονται για άλλες χρήσεις (αλκοολωμένος 
οίνος, ξύδι από οίνο, χυμός σταφυλιών, αφρώδεις οίνοι, ...) ή 
μεταφέρονται ως vqprd στην επόμενη περίοδο, υπό την προϋπόθεση ότι 
η απόδοση της εν λόγω περιόδου είναι κατώτερη από το επιτρεπόμενο 
όριο. 
35 
ε) τα συνεταιριστικά οινοποιεία και άλλες οργανώσεις που παράγουν οίνους 
vqprd απολαμβάνουν προνόμια σε θέματα περιορισμού των αποδόσεων, επειδή 
λαμβάνονται υπόψη στο σύνολο τους, κατά τον καθορισμό της απόδοσης ανά 
εκτάριο των vqprd που λαμβάνεται από την εν λόγω οινοποιία ή επιχείρηση 
(σταθμισμένη μέση απόδοση), όλες οι αμπελουργικές εκτάσεις των 
προμηθευτών τους από τις οποίες προέρχονται τα παραδιδόμενα προϊόντα. Ως 
εκ τούτου, οι υψηλές αποδόσεις που παρουσιάζουν ορισμένοι αμπελουργοί 
είναι δυνατό να αντισταθμίζονται με τις μικρότερες αποδόσεις άλλων, γεγονός 
που καθιστά αναποτελεσματικό τον ποσοτικό περιορισμό της παραγωγής σε 
κάθε μια από τις εκμεταλλεύσεις των αμπελουργών· 
στ) τέλος, σε πολλές περιοχές ενός κράτους μέλους (Γερμανία), οι αμπελουργικές 
εκτάσεις που δεν είναι στην πραγματικότητα φυτεμένες με αμπέλια καθώς και 
οι εκτάσεις που δεν βρίσκονται ακόμα στο στάδιο της πλήρους παραγωγής, 
μπορούν να λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της απόδοσης ανά εκτάριο 
των vqprd. 
Στην παραπάνω κατάσταση προστίθενται και άλλα πρακτικά προβλήματαελέγχου,στα 
οποία περιλαμβάνονται: 
α) η έλλειψη προσαρμογής των ετήσιων δηλώσεων εσοδείας και παραγωγής στις 
απαιτήσεις της διαχείρισης και του ελέγχου των vqprd· 
β) η άγνοια εκ μέρους των υπηρεσιών ελέγχου της υπόστασης των αμπελώνων 
κάθε αμπελουργού, λόγω του ασαφούς ορισμού της αμπελουργικής 
εκμετάλλευσης και της ανυπαρξίας των στοιχείων του αμπελουργικού 
μητρώου, ακόμα και στις χώρες στις οποίες έχει καταρτιστεί αυτό το μητρώο· 
γ) η σχεδόν παντελής έλλειψη επιτόπιων ελέγχων των δηλούμενων εκτάσεων· 
δ) η ανυπαρξία φυσικών ελέγχων των αγρονομικών αποδόσεων που λαμβάνονται 
στους αμπελώνες τους οποίους εκμεταλλεύονται οι αμπελουργοί. Αν και σε 
αρκετές αμπελουργικές περιοχές ορισμένων κρατών μελών πραγματοποιείται 
συστηματικά επίσημο ζύγισμα των σταφυλιών κατά την είσοδο τους στη 
συνεταιριστική οινοποιεία, αυτό δεν εγγυάται ότι τα παραδιδόμενα σταφύλια 
προέρχονται αποκλειστικά και εξ'ολοκλήρου από τους αμπελώνες που 
καλλιεργεί ο κάθε αμπελουργός· 
ε) η ανεπάρκεια του προσωπικού που διατίθεται για τους ελέγχους κατά την 
περίοδο του τρύγου. 
36 
4. Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΟΥ ΕΜΠΛΟΥΤΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΟΙΝΟΥ 
4.1. Το κοινοτικό πλαίσιο 
1. Διάφορες κοινοτικές διατάξεις αφορούν τον εμπλουτισμό του οίνου και 
τους περιορισμούς του. Οι βασικές διατάξεις για όλους τους οίνους 
ορίζονται στα άρθρα 18 έως 20 του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 822/87 και, 
για τους οίνους vqprd στα άρθρα 7 και 8 του κανονισμού (ΕΟΚ) 
αρ.823/87. 
Οι τρόποι δήλωσης, εκτέλεσης και ελέγχου των εργασιών εμπλουτισμού 
καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΟΚ) αρ. 2240/89 'της Επιτροπής, της 25ης 
Ιουλίου 1989. 
ν... 2. Το άρθρο 45 του κανονισμού (ΕΟΚ) αρ. 822/87 και ο κανονισμός (ΕΟΚ) 
/ αρ. 2640/88 ^της Επιτροπής, της 25ης Αυγούστου 1988, περιέχουν τις 
διατάξεις για τη χορήγηση ενίσχυσης στη χρησιμοποίηση κατά την 
οινοποίηση συμπυκνωμένων γλευκών (ΣΓ) και ανακαθαρισμένων 
συμπυκνωμένων γλευκών (ΑΣΓ) για τον εμπλουτισμό των οίνων. Οι 
ενισχύσεις αυτές έχουν στόχο να εξισορροπούν το κόστος προμήθειας των 
διαφόρων προϊόντων εμπλουτισμού (σακχαρόζης, αφενός, και ΣΓ ή ΑΣΓ, 
αφετέρου) και χορηγούνται στους χρήστες ΣΓ ή ΑΣΓ ανάλογα με τις 
χρησιμοποιούμενες ποσότητες τους. 
4.2 Παρατηρήσεις 
1. Ο εμπλουτισμός των οίνων, είτε με την προσθήκη σακχαρόζης (προσθήκη 
σακχάρων) ή ΣΓ ή ΑΣΓ, αποτελεί συνήθη πρακτική στις περισσότερες 
χώρες παραγωγής οίνου της Κοινότητας (Γερμανία, Γαλλία, Ελλάς, 
Ιταλία, Λουξεμβούργο). 
Αρχικά, αποτελούσε ένα μέσο για τη βελτίωση της ποιότητας του οίνου 
στις περιπτώσεις που οι συνθήκες παραγωγής ήσαν δυσμενείς, για να 
ανταποκριθεί το κρασί στην μέση ποιότητα που απαιτεί η ζήτηση στην 
αγορά. Είναι μια πρακτική που είναι συχνά απαραίτητη στις βόρειες 
περιοχές με οριακή δυνατότητα αμπελοκαλλιέργειας. 
Αν και στην κοινοτική ρύθμιση θεωρείται ως πρακτική που πρέπει να 
εφαρμόζεται κατ εξαίρεση, αποτελεί τον κανόνα σε πολλές αμπελουργικές 
περιοχές της Κοινότητας. Αυτή η γενίκευση του εμπλουτισμού του οίνου 
απετέλεσε ταυτόχρονα τη γενεσιουργό αιτία και τη συνέπεια των υψηλών 
αποδόσεων ανά εκτάριο που σημειώνονται σε πολλές περιοχές, οι οποίες 
έχουν σαν αποτέλεσμα να μειώνεται σημαντικά η φυσική περιεκτικότητα 
των σταφυλιών σε σάκχαρα. 
'Ε.Ε. αρ. L 215 της 26.7.1989, σελ. 16 
1 * Ε.Ε. αρ. L 236, της 26.8.1988, σελ.20 
37 
Επιπλέον, η χορήγηση ενίσχυσης στη χρησιμοποίηση ΣΓ ή ΑΣΓ απετέλεσε 
κίνητρο για την εφαρμογή του εμπλουτισμού και σε περιοχές στις οποίες 
δεν εφαρμοζόταν στο παρελθόν. 
2. Στις νότιες χώρες της Κοινότητας (Ελλάς, Ιταλία, Πορτογαλία) καθώς 
και στη νότια Γαλλία, η προσθήκη σακχάρων είναι απαγορευμένη 
πρακτική και ο εμπλουτισμός των οίνων είναι δυνατό να 
πραγματοποιείται αποκλειστικά με την προσθήκη ΣΓ ή ΑΣΓ. Η Ισπανία 
αποτελεί εξαίρεση στον κανόνα αυτόν, εφόσον απαγορεύεται οποιαδήποτε 
τεχνητή αύξηση του φυσικού αλκοολικού τίτλου των οίνων είτε με την 
προσθήκη σακχάρων είτε με την προσθήκη ΣΓ ή ΑΣΓ. 
Αντίθετα, στις βόρειες αμπελουργικές χώρες (Γερμανία, Λουξεμβούργο, 
Ηνωμένο Βασίλειο) καθώς και στη βόρεια Γαλλία, η προσθήκη σακχάρων 
αποτελεί σχεδόν τη μόνη αποδεκτή μέθοδο εμπλουτισμού που χρησιμοποι 
είται ευρέως από τους αμπελουργούς για λόγους ιστορικούς και με βάση 
τις καλλιεργητικές πρακτικές. 
Οσον αφορά τις επιτρεπόμενες μεθόδους εμπλουτισμού με αφαίρεση 
ύδατος (συμπύκνωση εν ψυχρώ), οι μέθοδοι αυτές σπάνια 
χρησιμοποιούνται, επειδή συνεπάγονται μείωση του όγκου του οίνου. 
3. Τα περισσότερα κράτη μέλη αμπελοκαλλιέργειας έχουν θεσπίσει εθνικές 
διατάξεις για τον έλεγχο των εργασιών του εμπλουτισμού. 
Οι διενεργούμενοι έλεγχοι είναι είτε διοικητικοί, είτε φυσικοί, είτε 
αναλυτικοί. Εχουν στόχο κυρίως να εγγυηθούν ότι: 
η εργασία έχει δεόντως δηλωθεί και καταχωρηθεί εκ των προτέρων 
στα λογιστικά βιβλία 
το εμπλουτισθέν προϊόν έχει τον απαιτούμενο ελάχιστο φυσικό 
αλκοολικό τίτλο 
ο βαθμός του εμπλουτισμού δεν υπερβαίνει τα επιβληθέντα όρια 
εφαρμόζονται αποκλειστικά οι επιτρεπόμενες μέθοδοι εμπλουτισμού 
ο εμπλουτισμός πραγματοποιείται μια μόνο φορά κατά τη ζύμωση 
όταν χρησιμοποιούνταιΣΓ ή ΑΣΓ που λαμβάνουν ενίσχυση, τηρούνται 
οι ειδικές διατάξεις που έχουν θεσπιστεί για τον σκοπό αυτό. 
4. Στη Γερμανία, ο έλεγχος αφορά κυρίως τους vqprd ανώτερης ποιότητας 
("mid Pradikat"), για τους οποίους απαγορεύεται ο εμπλουτισμός. 
Αντίθετα, λίγοι είναι οι έλεγχοι κατά την προσθήκη σακχάρων που 
αφορούν τους άλλους vqprd καθώς και τους επιτραπέζιους οίνους. 
Εχει διαπιστωθεί ότι δεν υποβάλλονται εκ των προτέρων δηλώσεις του 
εμπλουτισμού σε αρκετές περιοχές της Γερμανίας και ότι δεν 
καταχωρούνται όλες οι παραλαβές και η χρησιμοποίηση ποσοτήτων 
ζάχαρης για τον εμπλουτισμό. Οι εθνικές αρχές κρίνουν ότι η εκ των 
προτέρων δήλωση θίγει άσκοπα τους αμπελουργούς και ότι είναι ελάχιστα 
χρήσιμη για τις υπηρεσίες 
38 
ελέγχου, επειδή όλα σχεδόν τα οινοποιεία πραγματοποιούν τον 
εμπλουτισμό κατά την περίοδο μετά τον τρύγο. Επιπλέον, δέχονται την 
καταχώρηση των εργασιών εμπλουτισμού στα ειδικά βιβλία των 
οινοποιείων μετά την 15η Δεκεμβρίου και όχι νωρίτερα, όπως απαιτείται. 
5. Στην Ισπανία, απαγορεύεται οποιαδήποτε εργασία εμπλουτισμού. Εν 
τούτοις, διενεργούνται ελάχιστοι έλεγχοι ad hoc με στόχο τον εντοπισμό 
ενδεχόμενων εργασιών εμπλουτισμού. Οι αρμόδιες υπηρεσίες ελέγχου 
δείχνουν κάποια ανοχή στις ενέργειες εμπλουτισμού, όταν αυτός 
επιβάλλεται λόγω έκτακτων κλιματολογικών συνθηκών της εσοδείας. 
6. Στη Γαλλία, στην οποία εφαρμόζονται οι δύο μέθοδοι εμπλουτισμού, 
ανάλογα με την περιοχή, διενεργούνται από τρεις υπηρεσίες ελέγχου 
φυσικοί έλεγχοι κατά τη διάρκεια των εργασιών, δειγματοληπτικά ή σε 
συγκεκριμένους τόπους. Δεδομένου, όμως, του μεγάλου αριθμού των 
αμπελουργών οι οποίοι πραγματοποιούν εμπλουτισμό του οίνου, οι 
υπηρεσίες ελέγχου κατορθώνουν να ελέγξουν ένα ελάχιστο μόνο μέρος των 
εργασιών. 
Φαίνεται ότι οι Γάλλοι αμπελουργοί τηρούν τις υποχρεώσεις για εκ των 
προτέρων δήλωση και καταχώρηση στα ειδικά βιβλία των εργασιών του 
εμπλουτισμού. Εν τούτοις, σε πολλές περιοχές, οι οργανώσεις παραγωγοί 
ζήτησαν να γίνουν λιγότερο αυστηροί οι κανόνες που διέπουν την 
προσθήκη σακχάρων, όπως η εκ των προτέρων δήλωση κάθε προσθήκης 
ζάχαρης ή η απαγόρευση του τμηματικού εμπλουτισμού. Ακολουθώντας 
τις οδηγίες αυτές, πολλοί αμπελουργοί συντάσσουν μια μόνο 
συγκεντρωτική δήλωση εμπλουτισμούγια κάθε περίοδο εμπορίας πριν από 
την πρώτη εργασία του εμπλουτισμού. Ο τμηματικός εμπλουτισμός 
εφαρμόζεται ευρέως σε μια περιοχή της Γαλλίας. 
Οι εθνικές αρχές είναι αντίθετες με τη δυνατότητα υποβολής μιας μόνο 
συγκεντρωτικής δήλωσης εμπλουτισμού στην αρχή της περιόδου εμπορίας, 
αλλά είναι υπέρ της προσεκτικής εξέτασης όσον αφορά τη δυνατότητα να 
εφαρμόζεται ο τμηματικός εμπλουτισμός, λόγω του οινολογικού 
ενδιαφέροντος που παρουσιάζει και με στόχο να υπάρξει ένα 
προσαρμοσμένο.κανονιστικό πλαίσιο. 
7. Στην Ελλάδα, διενεργούνται συστηματικά φυσικοί έλεγχοι για τον 
εμπλουτισμό κατά το στάδιο της πραγματοποίησης του, από δύο υπηρεσίες 
ελέγχου. Δεν είναι δυνατό να πραγματοποιούνται οι εργασίες 
εμπλουτισμού χωρίς την παρουσία ελεγκτών. Διενεργούνται συστηματικά 
δειγματο ληψίες του γλεύκους προς εμπλουτισμό, του χρησιμοποιούμενου 
ΣΓ ή ΑΣΓ και του οίνου μετά τη ζύμωση. Για να είναι δυνατή η καταβολή 
της ενίσχυσης στους χρήστες ΣΓ ή ΑΣΓ, απαιτούνται και οι εκ των 
προτέρων δηλώσεις του εμπλουτισμούκαι τα επίσημα δελτία ανάλυσης για 
όλες τις εργασίες. 
39 
8. Στην Ιταλία, δύο υπηρεσίες ελέγχου διενεργούν ελέγχους του 
εμπλουτισμούκατά το στάδιο της πραγματοποίησήςτου, με δειγματοληψία 
ή σε προκαθορισμένους τόπους. Οι εθνικές διατάξεις είναι σύμφωνες με 
τις κοινοτικές διατάξεις. 
40 
5. Η ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΩΝ ΑΜΠΕΛΟΥΡΓΙΚΩΝ ΑΠΟΔΟΣΕΩΝ 
5.1. Εισαγωγή 
Η μεταρρύθμιση της ΚΟΑ του οίνου, που συζητείται σήμερα στο Συμβούλιο, 
προσδίδει μεγάλη σημασία στον έλεγχο των αποδόσεων παραγωγής. Η μείωση 
των αποδόσεων ανά εκτάριο είναι μια από τις προβλεπόμενες μεθόδους για την 
επίτευξη αυτού του στόχου με αντιστάθμιση της απώλειας εισοδήματος που 
προκαλείται από τη μείωση της παραγωγής (μέρος Α των μελλοντικών 
περιφερειακών προγραμμάτων προσαρμογής της αμπελοκαλλιέργειας). 
Πραγματοποιήθηκαν στις περιοχές του Beaujolais (Γαλλία), του Dao 
(Πορτογαλία) και του Piemonte (Ιταλία) τρεις αποστολές για να αξιολογηθεί 
επιτόπου μια μέθοδος εκτίμησης, αρκετές εβδομάδες πριν από τον τρύγο, της 
απόδοσης των επιμέρους αγροτεμαχίων καθώς και του συνόλου της περιοχής. 
Οι περιοχές στις οποίες δοκιμάστηκαν οι εν λόγω μέθοδοι επελέγησαν με βάση 
διάφορα χαρακτηριστικά (ποικιλίες, ονομασίες, η εμπειρία από την πρόβλεψη 
της εσοδείας, κατακερματισμός των αμπελώνων, ...) και τα στατιστικά 
δεδομένα που ήταν διαθέσιμα σε διαφορετική ποσότητα στην κάθε περιοχή 
(αμπελουργικό μητρώο), κατά τρόπον ώστε να προσαρμοσθούν οι περιοχές 
που αντιμετωπίζουν διαφορετικές δυσκολίες στην επιχειρούμενη προσπάθεια. 
5.2. Οι χρησιμοποιούμενες μέθοδοι εκτίμησης των αποδόσεων 
Σύμφωνα με τις πληροφορίες που υπήρχαν τον χρόνο πραγματοποίησης των 
αποστολών, δύο είναι οι τρέχουσες μέθοδοι εκτίμησης των αποδόσεων. 
5.2.1. Η μέθοδος "Beaujolaise" 
Η μέθοδος εκτίμησης της απόδοσης που χρησιμοποιείται στην περιοχή του 
Beaujolais βασίζεται σε ένα δείγμα βοτρύων ενός αμπελώνα. 
Η απόδοση του αμπελώνα εκτιμάται με προβολή με βάση το βάρος του 
δείγματος και τον αριθμό των βοτρύων που έχει η κάθε άμπελος. 
5.2.2. Η "ελβετική" μέθοδος 
Η μέθοδος αυτή αναπτύχθηκε στο ομοσπονδιακό κέντρο γεωπονικών ερευνών 
του Changins (Nyons) και βασίζεται επίσης σε δείγμα, βοτρύων. 
Συνίσταται στον προσδιορισμό του μέσου αριθμού βοτρύων επί 5 ομάδων 10 
συνεχών αμπέλων και στη συνέχεια του αριθμού των ρωγών του μεσαίου 
βότρυος των 10 αμπέλων που ελήφθησαν τυχαία. 
41 
5.3. Παρατηρήσεις 
Οι μετρήσεις που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια αυτών των αποστολών 
κατέδειξαν επίσης ορισμένες εγγενείς δυσκολίες για την πραγματοποίηση μιας 
τέτοιας εκτίμησης. ' 
Η πρώτη δυσκολία έγκειται στις κλιματολογικές συνθήκες που είναι πάντοτε 
απρόβλεπτες και μπορούν να επηρεάσουν σε σημαντικό βαθμό όλες τις 
προβλέψεις. Για παράδειγμα, το χαλάζι μπορεί να καταστρέψει όλη την 
παραγωγή ενός αμπελώνα αν πέσει κατά την περίοδο ανάμεσα στην ημερομηνία 
της εκτίμησης και τον τρύγο. 
Αντιθέτως, οι βροχοπτώσεις μπορεί να διογκώσουν είτε την εκτίμηση, εάν 
είναι άφθονες κατά τη δειγματοληψία, είτε την παραγωγή κατά τον τρύγο, εάν 
είναι άφθονες τη στιγμή του τρύγου. 
Η πραγματική παραγωγή μπορεί επίσης να επηρεαστεί με απόφαση του 
αμπελουργού να μην συλλέξει το σύνολο των σταφυλιών ενός αμπελώνα, με 
το να πραγματοποιήσει μια ποιοτική επιλογή κατά τον τρύγο, για παράδειγμα. 
Εντούτοις, αυτή η πρακτική είναι ακόμα ελάχιστα διαδεδομένη. 
Λεπτό είναι επίσης το ζήτημα της επιλογής των αμπελώνων οι οποίοι θα 
θεωρηθούν αντιπροσωπευτικοί της περιοχής: η γεωγραφική θέση, το μέγεθος, 
ο τρόπος καλλιέργειας, η συντήρηση της αμπέλου, η ηλικία των αμπελιών, η 
φροντίδα του αμπελουργού για την ποιότητα ... αποτελούν παράγοντες που 
πρέπει να εκτιμώνται με προσοχή, ώστε να μη δοθεί σε έναν από αυτούς 
υπερβολική βαρύτητα και με τον τρόπο αυτό να νοθευτεί η προβολή που θα 
γίνει στη συνέχεια σε επίπεδο όλης της περιοχής. 
Στο σημείο αυτό απαραίτητα στοιχεία θεωρούνται η πείρα των υπαλλήλων που 
πραγματοποιούν τις εκτιμήσεις και η ύπαρξη ενός αμπελουργικού μητρώου. 
Εντούτοις, κατά το μεγαλύτερο διάστημα η περιοχή δεν διαθέτει δίκτυο 
αντιπροσωπευτικών αγροτεμαχίων που να μπορούν να χρησιμεύσουν ως βάση 
για την εκτίμηση της παραγωγής της περιοχής, ή ακόμα και σε επίπεδο μιας 
ονομασίας. 
Ενα παρόμοιο δίκτυο είναι δύσκολο να τεθεί σε λειτουργία, λόγω του μεγάλου 
αριθμού των ονομασιών προέλευσης που υπάρχουν σε ορισμένες περιοχές. 
Η μέτρηση του αριθμού των βοτρύων ανά άμπελο οδηγεί επίσης σε σφάλματα, 
ιδίως για όσους δεν διαθέτουν μεγάλη πείρα. Η ανομοιογένεια των βοτρύων 
μπορεί να οδηγήσει σε διαφορετικές μετρήσεις, ανάλογα με τον ειδικό. 
Κατά την επιλογή ενός βότρυος ανά άμπελο, η επιλογή κατευθύνεται συχνά 
ασυνείδητα σε έναν καλοσχηματισμένο και φορτωμένο βότρυ, γεγονός που 
οδηγεί σε μια υπερεκτίμηση της περιεκτικότητας του αγροτεμαχίου. 
Η ελβετική μέθοδος αποδείχθηκε υπερβολικά περίπλοκη για τις συνήθεις 
εφαρμογές, εφόσον απαιτεί υπερβολικό χρόνο για τη μέτρηση των ρωγών. 
Αντίθετα, ο προσδιορισμός του αριθμού των βοτρύων για ένα δείγμα 50 
αμπέλων φαίνεται ότι είναι απαραίτητος για να ληφθεί υπόψη η πολυμορφία 
που απαντάται στους περισσότερους αμπελώνες. Εξακολουθούν να ισχύουν οι 
ίδιες δυσκολίες όσον αφορά τη μέτρηση των βοτρύων και την επιλογή των 
βοτρύων που ισχύουν και για τη μέθοδο της περιοχής του Beaujolais. 
42 
Ενας άλλος παράγοντας σφάλματος είναι η γνώση του ρυθμού γεμίσματος των ρωγών 
με βάση την περίοδο από τη στιγμή της εκτίμησης μέχρι τον τρύγο. Ακόμα και οι 
εκτιμήσεις που πραγματοποιήθηκαν κοντά στην περίοδο του τρύγου δεν ήταν καλύτερες 
από τις άλλες. 
Συχνά, το δείγμα των αγροτεμαχίων προσκρούει στην ανακρίβεια των στατιστικών 
στοιχείων. Για παράδειγμα, τα αγροτεμάχια είχαν υποστεί εκριζώσεις των αμπελιών 
ή η πραγματική σύσταση του αμπελώνα ήταν διαφορετική από αυτή που είχε 
αναφερθεί. Επιπλέον, σπάνια ενημερώννται τα στατιστικά στοιχεία όσον αφορά τον 
αριθμό των αμπέλων που λείπουν. 
Λόγω αυτών των δυσχερειών, διαπιστώθηκαν σημαντικές αποκλίσεις ανάμεσα στις 
εκτιμήσεις που πραγματοποιήθηκαν κατά τις αποστολές και την πραγματική εσοδεία. 
Στις περιπτώσεις που τα στοιχεία για την πραγματική εσοδεία κατά τον τρύγο, τα 
οποία ανακοινώνονται στην Επιτροπή, είναι αξιόπιστα, οι αποκλίσεις αυτές 
υπερβαίνουν τις περισσότερες φορές το 20% (υπερεκτιμήσεις και υποεκτιμήσεις). 
5.4. Συμπεράσματα 
Από την εργασία που πραγματοποιήθηκε κατά την προηγούμενη περίοδο, είναι δυνατό 
να καταλήξουμε στα εξής συμπεράσματα. 
Σε επίπεδο αγροτεμαχίου, τα αποτελέσματα παρουσιάζουν μάλλον την τάση να δίνουν 
υψηλότερες εκτιμήσεις από τη μέτρηση που πραγματοποιείται κατά τον τρύγο. 
Μπορούμε να συμπεράνουμε ότι η εκτίμηση της παραγωγής σε επίπεδο ενός 
ομοιογενούς αγροτεμαχίου μπορεί να περιλαμβάνει περιθώριο σφάλματος από 10% έως 
30%. 
Σε επίπεδο εκμετάλλευσης, η εκτίμηση της παραγωγής είναι δύσκολη στις περιπτώσεις 
κατά τις οποίες αυτή δεν βασίστηκε σε παρόμοια ή ομοιογενή αγροτεμάχια. 
Εκ των προτέρων, μια παρόμοια εκτίμηση θα έπρεπε να βασίζεται στην εκτίμηση όλων 
των εκτάσεων της εκμετάλλευσης, γεγονός που στην πράξη δεν είναι δυνατό για τις 
περισσότερες εκμεταλλεύσεις που περιέχουν περισσότερα αγροτεμάχια τα οποία 
βρίσκονταν συχνά κάτω από διαφορετικές συνθήκες (έκθεση στον ήλιο, ηλικία των 
αμπελιών, ποικιλία, ονομασία, κλήση του εδάφους ...). 
Η ανακρίβεια, ωστόσο, των εκτιμήσεων για κάθε αγροτεμάχιο καθιστά επισφαλή την 
εκτίμηση για την εκμετάλλευση. 
Σε επίπεδο περιοχής, η εκτίμηση εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την 
αντιπροσωπευτικοτητα των επιλεγόμενων αγροτεμαχίων. 
Στο επίπεδο αυτό, το Κοινό Κέντρο Ερευνών της ISPRA αναπτύσσει μια μέθοδο 
πρόβλεψης που βασίζεται στη γονιμοποίηση με τη γύρη. Η μέθοδος αυτή έχει ως αρχή 
την καταγραφή της γύρης που απελευθερώνεται κατά την άνθηση και την πρόβλεψη της 
παραγωγής με τη χρησιμοποίηση μιας ιστορικής σχέσης ανάμεσα στις ποσότητες γύρης 
κατά την άνθηση και της παραγωγής κατά τη στιγμή του τρύγου. Η ποσότητα της 
γύρης κατά την άνθηση εξαρτάται, σε πολύ μεγάλο βαθμό, από τις κλιματικές 
συνθήκες αυτής της περιόδου και εξαρτάται και από άλλους παράγοντες, όπως η 
επιφάνεια των αμπέλων και ο αριθμός των ανθών την περίοδο της άνθησης. Αυτό το 
τελευταίο στοιχείο μπορεί να μειωθεί σε μεγάλο βαθμό από διάφορα γεγονότα πριν από 
την άνθηση, όπως για παράδειγμα οι κλιματικές συνθήκες ή η ύπαρξη παρασίτων 
(παγετός την άνοιξη, χαλάζι, προσβολή από παράσιτα). 
43 
Και η μέθοδος αυτή παρουσιάζει προβλήματα, ιδίως οικονομικά και τεχνικά, και για 
τον λόγο αυτό θα είναι δύσκολο να εφαρμοστεί σε κοινοτική κλίμακα. 
Στο παρόν στάδιο, μπορούμε ήδη να καταλήξουμε στο συμπέρασμα ότι είναι δύσκολο 
να κάνουμε οικονομική εκτίμηση για την απώλεια εισοδήματος που προκαλείται από 
μια εκούσια μείωση της απόδοσης, όπως αναφέρεται στην πρόταση μεταρρύθμισης της 
ΚΟΑ για τον αμπελοοινικό τομέα. 
Για τον λόγο αυτό θα έπρεπε, εάν το μέτρο αυτό διατηρηθεί και στη νέα ΚΟΑ για τον 
τομέα του οίνου, να είναι ελεγχόμενο, με το να είναι, για παράδειγμα, αυστηρότερο, 
δηλαδή με το να επιδοτείται η συνολική μείωση της παραγωγής ενός αγροτεμαχίου1 με 
βάση την μέση ιστορική απόδοση της περιοχής (ή της εκμετάλλευσης, με βάση τις 
δηλώσεις εσοδείας). 
Θα "αρκούσε" συνεπώς να ελέγχεται η έλλειψη εσοδείας στο (στα) αγροτεμάχιο (-α) στο 
οποίο (στα οποία) ο κάτοχος της εκμετάλλευσης θα αναλάμβανε τη δέσμευση να μην 
παράγει. 
Πρέπει, εν τούτοις, να αναγνωρίσουμε ότι το μέτρο αυτό προσκρούει στη νοοτροπία 
των αγροτών που αρνούνται να αφήσουν τη γη τους στην εγκατάλειψη. 
Ενα άλλο μειονέκτημα αυτού του μέτρου (του όλα ή τίποτα) αντιμετωπίζεται σε 
επίπεδο παραγωγών, οι οποίοι μεριμνούν για την ποιότητα των κρασιών τους και 
τρυγούν (ένα μέρος) των σταφυλιών άγουρα για να αυξήσουν την περιεκτικότητα στα 
τσαμπιά που παραμένουν στο αμπέλι, οι οποίοι για τον λόγο αυτό θα στερούνταν την 
επιδότηση, επειδή η μείωση δεν θα ήταν ολική. Παρόλα αυτά, η απώλεια εισοδήματος 
θα ήταν κατά πάσα πιθανότητα ασήμαντη σε σχέση με την τιμή του παραγόμενου οίνου 
(ποιότητας). 
Το μέτρο αυτό παρέχει το πρόσθετο πλεονέκτημα της διατήρησης της φυτικής κάλυψης 
σε ορισμένες αμπελουργικές περιοχές στις οποίες υπάρχει κάποιος κίνδυνος διάβρωσης 
του εδάφους (για παράδειγμα, η περιοχή La Mancha). 
Για να ολοκληρώσουμε,πρέπει να τονίσουμε ότι προβλέπονται προσωρινά μέτρα, όπως 
το ζύγισμα μιας πρώιμης μερικής συγκομιδής, ο περιορισμόςτου αριθμού των βοτρύων 
ανά αμπέλι... 
Τα μέτρα αυτά, αν και από θεωρητική άποψη είναι εφικτά, από πρακτική άποψη θέτουν 
και πάλι το πρόβλημα της αποτελεσματικότητας του ελέγχου. 
*Πρόκειται για ολική πρώιμη συγκομιδή, δηλαδή την πραγματοποίηση του τρύγου 
στο σύνολο του αγροτεμαχίου πριν να ωριμάσουν τα σταφύλια κατά τρόπο που να 
είναι δυνατό να οινοποιηθούν παράνομα. Οσον αφορά την αντιστάθμιση της 
απώλειας της παραγωγής που προβλέπεται σήμερα στην πρόταση μεταρρύθμισης, 
είναι πιθανό ότι το μέτρο αυτό θα ενδιαφέρει μόνον τους παραγωγούς επιτραπέζιων 
οίνων χαμηλής τιμής, δηλαδή αυτούς ακριβώς που προκαλούν τα πλεονάσματα τα 
οποία επιδιώκουμε να εξαλείψουμε. 
44 
ISSN 0254-1483 
COM(95) 368 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 03 
Αριθ. καταλόγου : CB-CO-95-393-GR-C 
ISBN 92-77-92097-1 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Λσυζεμβούργο