[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 14.6.2010

COM(2010)308 τελικό

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Σχέδιο δράσης για τις εφαρμογές του παγκόσμιου δορυφορικού συστήματος πλοήγησης (GNSS)

SEC(2010)716 SEC(2010)717

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Σχέδιο δράσης για τις εφαρμογές του παγκόσμιου δορυφορικού συστήματος πλοήγησης (GNSS)

Εισαγωγή: περισσοτερεσ εφαρμογεσ του EGNOS και του GALILEO στην Ευρωπη

Το EGNOS έφτασε, ας το χρησιμοποιήσουμε!

Το EGNOS[1], το ευρωπαϊκό δορυφορικό σύστημα βελτίωσης των σημάτων ραδιοπλοήγησης, που ανοίγει το δρόμο για το GALILEO, λειτουργεί από την 1η Οκτωβρίου 2009. Έξι μήνες αργότερα, η κυριότητα του συστήματος πέρασε από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA) στην Επιτροπή, για λογαριασμό της ΕΕ. Με τους τρεις γεωστατικούς δορυφόρους του και τους 40 επίγειους σταθμούς κατανεμημένους στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αφρική, το EGNOS συμπληρώνει το παγκόσμιο σύστημα προσδιορισμού θέσης (GPS), στο οποίο πρόσφεραν πρόσβαση για μη στρατιωτική χρήση οι ΗΠΑ, χωρίς εγγύηση παροχής της υπηρεσίας, ήδη από το 2000.

Η διαβούλευση στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής πράσινης βίβλου για εφαρμογές του GNSS το 2006 επιβεβαίωσε ότι υπάρχει ευρύ φάσμα τομέων δυνητικής εφαρμογής του GNSS στην Ευρώπη με την αξιοποίηση των δυνατοτήτων προσδιορισμού θέσης, ταχύτητας και χρόνου που προσφέρει το GNSS.

Το EGNOS προσφέρει δωρεάν ενισχυμένα σήματα δορυφορικής πλοήγησης στην Ευρώπη, με δέκα φορές μεγαλύτερη ακρίβεια από το GPS. Όλοι οι τομείς εφαρμογής που χρησιμοποιούν πληροφορίες προσδιορισμού θέσης και ταχύτητας μπορούν να επωφεληθούν από τη βελτιωμένη αυτή ακρίβεια: όλοι οι τρόποι μεταφοράς, μέσω της διαχείρισης υποδομής και της παροχής πληροφοριών γεωεντοπισμού, η εφοδιαστική, η γεωργία ακριβείας, η πολιτική προστασία και η διαχείριση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, η χαρτογράφηση και η κτηματογράφηση, η αλιεία, η ενέργεια, η διαχείριση των φυσικών πόρων, η εξόρυξη, οι γεωεπιστήμες, η μετεωρολογία, η μοντελοποίηση της αλλαγής του κλίματος, το περιβάλλον, η δικαιοσύνη και ο έλεγχος εφαρμογής του νόμου, οι συνοριακοί έλεγχοι κ.λπ.

Ένα ακόμη πλεονέκτημα που μπορεί να προσφέρει το EGNOS στους μη στρατιωτικούς χρήστες του είναι η ακεραιότητα: πρόκειται για ένα μέτρο της εμπιστοσύνης που μπορεί να αποδοθεί στην ορθότητα της πληροφορίας που παρέχει το σύστημα, αφού ο χρήστης προειδοποιείται αυτόματα κάθε φορά που ένα λάθος του συστήματος υπερβαίνει ένα ορισμένο όριο αξιοπιστίας. Η ακεραιότητα παίζει σημαντικό ρόλο στις εφαρμογές για την ασφάλεια της ζωής στις μεταφορές (όλα τα μέσα μεταφοράς, διαχείριση αεροδρομίων, αυτόματα οχήματα), σε ευαίσθητες εμπορικές εφαρμογές (εντοπισμός υψηλής ακρίβειας εξεδρών άντλησης πετρελαίου, εφοδιαστική, μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων) ή σε εφαρμογές κρίσιμες όσον αφορά θέματα ευθύνης, όπου απαιτείται προσφυγή στη δικαιοσύνη (αναπαράσταση τροχαίων ατυχημάτων, χρέωση χρήσης των οδικών υποδομών, συγχρονισμός ηλεκτρικών και τηλεπικοινωνιακών δικτύων).

Η Ευρώπη πρέπει να εξασφαλίσει το μερίδιό της από την παγκόσμια δευτερεύουσα αγορά του GNSS

Μαζί με το σήμα GPS, το EGNOS σήμερα, και το GALILEO αργότερα, ενισχύει την υποδομή που οδηγεί σε μια παγκόσμια αγορά προϊόντων και υπηρεσιών GNSS, που ονομάζονται δευτερεύουσες εφαρμογές GNSS. Το 2008 αντιπροσώπευαν αξία 124 δισεκατομμυρίων ευρώ.

Η αγορά στηρίζεται πρωταρχικά στα βασικά σήματα προσδιορισμού θέσης και χρόνου, αλλά αναμένεται ότι θα επωφεληθεί από τη σχεδιαζόμενη εισαγωγή σημάτων επαλήθευσης και κρυπτογράφησης. Οι ειδικοί προβλέπουν ότι, σε όγκο, το 75 % της αγοράς αυτής (52% σε έσοδα) θα προέλθει από προϊόντα και υπηρεσίες που συνδέονται με τις κινητές τηλεπικοινωνίες και τις προσωπικές τερματικές συσκευές, ενώ ένα 20 % επιπλέον (44% σε έσοδα) από τα νοήμονα συστήματα μεταφορών για τις οδικές μεταφορές και το υπόλοιπο 5 % (4% σε έσοδα) από άλλους τομείς εφαρμογής.

Παρά την επένδυση της Ευρώπης στην υποδομή GNSS και την ύπαρξη του EGNOS, η ευρωπαϊκή βιομηχανία έχει μικρό μόνο μερίδιο της παγκόσμιας αγοράς εφαρμογών GNSS σε σύγκριση με ό,τι μπορεί να καταφέρει σε άλλους τομείς υψηλής τεχνολογίας (τουλάχιστον το ένα τρίτο). Αυτό συνιστά πρόβλημα επειδή:

- Εφαρμογές που βασίστηκαν στο EGNOS και στη συνέχεια στο GALILEO αναμένεται να συμβάλουν αποφασιστικά στην ανάπτυξη μιας κοινωνίας της γνώσης και στη δημιουργία θέσεων εργασίας υψηλής αξίας στην ΕΕ. Συνεπώς, η Ευρώπη θα χάσει μια μεγάλη ευκαιρία εάν δεν εξασφαλίσει κατάλληλο μερίδιο του οικονομικού οφέλους που αναμένεται από τις εφαρμογές GNSS. Επίσης, εάν το GALILEO και το EGNOS δεν καταστούν το βασικό πρότυπο GNSS στην Ευρώπη, πολλοί τομείς εφαρμογής μπορεί να παραμείνουν προσδεδεμένοι σε τεχνολογίες που τους εμποδίζουν να επωφεληθούν από την προστιθέμενη αξία των νέων προηγμένων υπηρεσιών.

- Η περιορισμένη χρήση εφαρμογών βασιζόμενων στο EGNOS και στο GALILEO οδηγεί σε καταστάσεις κρίσιμης εξάρτησης, επειδή οι τεχνολογίες GNSS είναι πολύ διεισδυτικές, παρέχοντας ζωτικές πληροφορίες θέσης, πλοήγησης και χρόνου για ευρύ φάσμα καθημερινών δραστηριοτήτων και για την ασφάλεια και την κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη της Ευρώπης. Εάν η ΕΕ στηριχθεί μόνο σε εφαρμογές βασιζόμενες στο GPS, θα εκτεθεί ενδεχομένως στον κίνδυνο μη διαθεσιμότητας του σήματος GPS, κάτι που βρίσκεται πέρα από τον έλεγχο της ΕΕ, αφού ο πρωταρχικός σκοπός που εξυπηρετεί το GPS είναι η υποστήριξη στρατιωτικών επιχειρήσεων τρίτης χώρας.

Ακριβώς όπως συνέβη και με το Ίντερνετ, η διεισδυτικότητα των υπηρεσιών GNSS είναι τεράστια. Οι πιο πρόσφατες, συντηρητικές εκτιμήσεις για τα συνολικά κέρδη των προγραμμάτων GNSS της ΕΕ για τη βιομηχανία, τους πολίτες και τα κράτη μέλη της ΕΕ κάνουν λόγο για 55 έως 63 δισεκατομμύρια ευρώ την επόμενη εικοσαετία, τα σημαντικότερα δε κέρδη προέρχονται από έμμεσα έσοδα της δευτερεύουσας βιομηχανίας (μεταξύ 37 και 45 δισεκατομμυρίων ευρώ). Κατά συνέπεια, η χαμηλή πρόσληψη εφαρμογών βασιζόμενων στο GNSS της ΕΕ αποτελεί πρόβλημα που επηρεάζει την ευρωπαϊκή κοινωνία γενικότερα και πολλαπλώς[2].

Στο μεταξύ, η αβεβαιότητα που περιβάλλει το ευρωπαϊκό GNSS πλήττει την εμπιστοσύνη σε δυνητικές δευτερεύουσες επιχειρηματικές ευκαιρίες. Ο αυξανόμενος «ανταγωνισμός» από τρίτες χώρες (ΗΠΑ, Ρωσία, Κίνα, Ινδία, Ιαπωνία, που έχουν αναγνωρίσει τη στρατηγική αξία του GNSS και έχουν δηλώσει την πρόθεσή τους να αναπτύξουν δυνατότητες GNSS για μη στρατιωτική χρήση, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης εφαρμογών από τη βιομηχανία τους βασιζόμενων στο δικό τους σύστημα) άλλαξε επίσης τα δεδομένα για την ανάπτυξη εφαρμογών GNSS εις βάρος των ευρωπαϊκών παικτών, επειδή τα συστήματα αυτά μπορεί να τεθούν σε λειτουργία σχεδόν ταυτόχρονα με το GALILEO.

Έτσι, δεδομένης της νέας πραγματικότητας για τα προγράμματα GNSS της ΕΕ, απαιτείται η κατάρτιση λεπτομερούς σχεδίου δράσης για την τόνωση της εμπιστοσύνης στα προγράμματα, την ανάπτυξη δευτερευουσών εφαρμογών του EGNOS και του GALILEO και την επίτευξη της ταχύτερης, βαθύτερης, ευρύτερης ανάπτυξης εφαρμογών σε όλους τους τομείς, ώστε να αποκομιστεί το μέγιστο όφελος από την υποδομή της ΕΕ.

Ποιος είναι ο ρόλος της ΕΕ;

Το δυνητικό όφελος από τις εφαρμογές GNSS εκτείνεται σε πολλούς τομείς πολιτικής που συντονίζονται σε επίπεδο ΕΕ, μεταξύ άλλων, στη στρατηγική ΕΕ2000 και στην εμβληματική πρωτοβουλία της ΕΕ «Μια βιομηχανική πολιτική για την εποχή της παγκοσμιοποίησης», στην ασφάλεια των μεταφορών, στο περιβάλλον και στον έλεγχο εφαρμογής της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής. Επειδή δε η υιοθέτηση του GNSS της ΕΕ προϋποθέτει συχνά συμμόρφωση με διεθνή πρότυπα ή πιστοποίηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο, χρειάζεται ενωσιακή δράση για την αποφυγή επαναλήψεων ταυτόσημων εργασιών και διπλού κόπου σε επίπεδο κρατών μελών.

Η διατήρηση της ισχύουσας κατάστασης και η αδράνεια της ΕΕ θα είχε ως αποτέλεσμα την ανάληψη κατακερματισμένης και ασυντόνιστης δράσης από τα κράτη μέλη και τη διατήρηση του σημερινού χαμηλού βαθμού πρόσληψης εφαρμογών βασιζόμενων στο GNSS της ΕΕ, θα περιόριζε την αποτελεσματικότητα νεωτερικών εφαρμογών, θα δημιουργούσε φραγμούς στην ελεύθερη κυκλοφορία προϊόντων και υπηρεσιών και θα συνεπαγόταν άνιση μεταχείριση για τους ευρωπαίους πολίτες.

Επειδή η Επιτροπή διαχειρίζεται το GALILEO και το EGNOS για λογαριασμό της ΕΕ, οφείλει να εξασφαλίσει την καλύτερη απόδοση της επένδυσης σ’ αυτά τα προγράμματα. Επίσης, η Επιτροπή θα κινητοποιήσει κονδύλια Ε&Α προερχόμενα από τα ερευνητικά προγράμματα της ΕΕ.

Γι’ αυτό το λόγο, συγκεντρώθηκαν προτάσεις για την ανάληψη ενωσιακής δράσης μέσω μιας διαδικασίας εκτεταμένης διαβούλευσης, η οποία ξεκίνησε με την προαναφερόμενη πράσινη βίβλο για τις εφαρμογές της δορυφορικής ραδιοπλοήγησης. Διάφορες μελέτες αγοράς και αναλύσεις κόστους-οφέλους διενεργήθηκαν από την Επιτροπή και άλλους ευρωπαϊκούς φορείς, συμπεριλαμβανομένων ορισμένων κρατών μελών. Επίσης, προέκυψαν νέες ιδέες μέσω των προσκλήσεων υποβολής ερευνητικών προτάσεων στο πλαίσιο του 6ου και του 7ου προγράμματος-πλαισίου Ε&Α ή των προσκλήσεων υποβολής ιδεών, όπως τα «GALILEO Masters».

Το πλήθος των τομέων στους οποίους μπορούν να αναπτυχθούν εφαρμογές είναι τεράστιο, αλλά οι δημοσιονομικοί περιορισμοί επιβάλλουν την επικέντρωση της δράσης της Επιτροπής σε μικρό αριθμό θεμάτων στα οποία η επιρροή της είναι μεγαλύτερη. Άλλοι παίκτες μπορούν να ακολουθήσουν άλλες οδούς προσέγγισης, το ίδιο και οι δυνάμεις της αγοράς. Επιπλέον αυτών των τομέων προτεραιότητας, η Επιτροπή προτείνει την τόνωση της καινοτομίας διατομεακά, με «οριζόντια» δράση, ώστε να βελτιωθεί η διεισδυτικότητα του GNSS της ΕΕ γενικότερα.

Προγραμμα Δρασησ σε Ειδικουσ Τομεισ Προτεραιοτητασ

Από τους πιθανούς τομείς εφαρμογής που προαναφέρονται, δόθηκε προτεραιότητα σε τομείς στους οποίους οι εφαρμογές GNSS μπορούν να φέρουν καλύτερα αποτελέσματα όσον αφορά:

- τη συμβολή στους στόχους της ΕΕ (ανάπτυξη, απασχόληση, κοινωνία της γνώσης)·

- τα έμμεσα οικονομικά (συμπεριλαμβανομένης της ενεργειακής κατανάλωσης) και κοινωνικά οφέλη·

- τη θετική επίδραση στις εκπομπές και σε άλλες μορφές ρύπανσης·

- τη θετική επίδραση στη λειτουργία της ενιαίας αγοράς και του διασυνοριακού εμπορίου·

- τη θετική επίδραση στη διαλειτουργικότητα των εφαρμογών·

- τη διασύνδεση με συμφέροντα που προκύπτουν από διαβουλεύσεις, προσκλήσεις υποβολής ιδεών και μελέτες επιχειρηματικών περιπτώσεων·

- την επιρροή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και των αρχών των κρατών μελών·

- τους χρονικούς περιορισμούς και τις ευκαιρίες [το EGNOS είναι διαθέσιμο τώρα, η φάση επικύρωσης του συστήματος GALILEO «σε τροχιά» (In-Orbit Validation-IOV) σύντομα, και η φάση πλήρους επιχειρησιακής ικανότητας (Full Operational Capability-FOC) αργότερα μόνο]·

- την ειδική προστιθέμενη αξία που προκύπτει από τα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα των υπηρεσιών EGNOS και GALILEO: επαλήθευση, ακεραιότητα, υψηλή ακρίβεια για τον προσδιορισμό θέσης, την πλοήγηση και το χρόνο.

Η διαδικασία οδήγησε στην επικέντρωση του σχεδίου δράσης, για την περίοδο έως το 2013[3] στους τομείς με τη σκουρότερη γραμμοσκίαση (βλ. διάγραμμα 1): εφαρμογές για ατομικές τερματικές συσκευές και κινητά τηλέφωνα· οδικές μεταφορές· αεροπορία· θαλάσσιες μεταφορές και αλιεία· γεωργία ακριβείας και περιβαλλοντική προστασία· πολιτική προστασία και επιτήρηση.

ΑΝΑΓΚΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ Ε&Α GNSS | 80 | 100 | 100 | 100 | 100 | 400 | 480 |

Διατέθηκαν στο πλαίσιο του ΠΠ7 για Ε&Α στο τμήμα τελικού χρήστη του GNSS | 65 | 0 | 38 | 0 | 0 | 38 | 103 |

Διατέθηκαν στο πλαίσιο του ΠΠ7 για Ε&Α στην τεχνολογία GNSS | 15 | 0 | 0 | 0 | 0 | 0 | 15 |

Σχήμα 2: ανάγκες χρηματοδότησης Ε&Α του GNSS

Εάν δεν δράσουν η ΕΕ και τα κράτη μέλη, η αγορά θα καταληφθεί από ξένες βιομηχανίες που έχουν επωφεληθεί από στρατιωτικές δαπάνες για τη δημιουργία της βάσης τους, την οικοδόμηση κρίσιμου μεγέθους και την απόκτηση δεσπόζουσας θέσης. Το θέμα δεν είναι απλώς οικονομικό: μόλις η Ευρώπη δημιουργήσει την ανεξάρτητη υποδομή της GNSS, θα χρειαστεί να διατηρήσει την ανεξαρτησία της επίσης στις εφαρμογές. Οι πληροφορίες προσδιορισμού θέσης και χρόνου είναι πόροι εξαιρετικής διεισδυτικότητας· ποσοστό άνω του 6% του συνολικού ΑΕγχΠ της Ευρωπαϊκής Ένωσης στηρίζεται σε αυτό.

Μελλοντικές προοπτικές

Το σχέδιο δράσης θα επικαιροποιείται τακτικά, επειδή πρόκειται για κυλιόμενο πρόγραμμα: Οι στόχοι του προχωρούν πέρα από το 2020, αλλά το σημερινό σύνολο δράσεων εστιάζεται στην περίοδο 2010-2013. Μια πρώτη ανασκόπηση της σημερινής πρότασης μπορεί να γίνει έπειτα από την έγκριση του σχεδίου εκμετάλλευσης του GALILEO για την περίοδο μετά το 2013, επειδή κάθε δράση μπορεί να επηρεαστεί από τα χαρακτηριστικά των επερχόμενων υπηρεσιών, ιδίως σε όρους χρονοδιαγράμματος εκκίνησης, πολιτικής τιμών, αξιοπιστίας και διανοητικής ιδιοκτησίας.

Μπορεί να χρειαστούν προσαρμογές επίσης για τη λήψη αποφάσεων σχετικά με την περαιτέρω χρηματοδότηση εφαρμογών ή με την επέκταση της υποδομής του EGNOS σε περιφέρειες εκτός Ευρώπης. Ενώ το σημερινό σχέδιο δίνει έμφαση στις εφαρμογές EGNOS, οι μελλοντικές εκδόσεις του σχεδίου θα μετατοπίσουν σταδιακά τις προτεραιότητες προς τις εφαρμογές GALILEO. Θα αναπτυχθούν επίσης ένα μακροοικονομετρικό μοντέλο και ένα εργαλείο για την παρακολούθηση του αντικτύπου του σχεδίου, με σκοπό την τροφοδότηση της διαδικασίας ανασκόπησης με πληροφορίες.

Η προτεινόμενη δράση θα αναληφθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τους συναφείς οργανισμούς της και θα συμμετάσχουν εθνικές και περιφερειακές αρχές των κρατών μελών και άλλοι συντελεστές, εφόσον χρειαστεί.

[1] EGNOS: Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Υπέρθεσης για τη Γεωστατική Πλοήγηση

[2] Το ζήτημα του άμεσου εισοδήματος που δημιουργείται εν δυνάμει από το ευρωπαϊκό GNSS δεν θα σχολιαστεί στην παρούσα ανακοίνωση· ούτε οι ενέργειες που συνδέονται ειδικά με την «κυβερνητική υπηρεσία» (PRS), στην οποία έχουν πρόσβαση μόνο οι αρχές των κρατών μελών. Και τα δύο ζητήματα θα εξεταστούν σε χωριστά έγγραφα.

[3] Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί την αγορά και να αξιολογεί τον αντίκτυπο της δράσης, ώστε να προσαρμόζει τους τομείς προτεραιότητας κάθε φορά που επικαιροποιείται το σχέδιο δράσης.

[4] ATM: Διαχείριση της εναέριας κυκλοφορίας

[5] Οδηγία 2004/52/ΕΚ, της 29ης Απριλίου 2004, σχετικά με τη διαλειτουργικότητα των συστημάτων τηλεδιοδίων στην Κοινότητα.

[6] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1/2005 του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 2004, για την προστασία των ζώων κατά τη μεταφορά και συναφείς δραστηριότητες και για την τροποποίηση των οδηγιών 64/432/ΕΟΚ και 93/119/ΕΚ και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1255/97.

[7] COM(2008) 886.

[8] COM (2008) 887.

[9] COM(2007) 607.

[10] UNECE : United Nations Economic Commission for Europe (Οικονομική Επιτροπή Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη)

[11] OTIF: Intergovernmental Organisation for International Carriage by Rail (Διακυβερνητικός Οργανισμός Διεθνών Σιδηροδρομικών Μεταφορών)

[12] ΕΕ L 108 της 25.4.2007, σ. 1-14

[13] GEOSS: Παγκόσμιο Σύστημα Συστημάτων Γεωσκόπησης

[14] Η χρηματοδότηση Ε&Α του έβδομου προγράμματος-πλαισίου για το τμήμα του τελικού χρήστη (εφαρμογές, τυποποίηση και πιστοποίηση, δέκτες, συναφή διεθνή σχέδια, εξέλιξη της αποστολής) έφτασε τα 27 εκατομμύρια το 2007, τα 40 εκατομμύρια ευρώ το 2008 και τα 38 εκατομμύρια ευρώ το 2011. Αυτό αντιπροσωπεύει μέσο όρο 15 εκατομμυρίων ευρώ το χρόνο την περίοδο 2007-2013. Επιπλέον, το 2007 διατέθηκαν 15 εκατομμύρια σε Ε&Α τεχνολογίας GNSS από το έβδομο πρόγραμμα-πλαίσιο.

[15] Σε όλη τη διάρκεια του έβδομου προγράμματος-πλαισίου, διατέθηκαν 8,3 δισεκατομμύρια ευρώ για ΤΠΕ (κατά μέσο όρο 1,2 δισεκατομμύρια το χρόνο), για κύκλο εργασιών Ευρωπαϊκής Ένωσης αξίας 680 δισεκατομμυρίων ευρώ το 2009. Αυτό θα πρέπει να συγκριθεί με τα 15 εκατομμύρια ενωσιακής χρηματοδότησης κατά μέσο όρο, ετησίως, για Ε&Α στο τμήμα τελικού χρήστη του GNSS και αντίστοιχο κύκλο εργασιών 25 δισεκατομμυρίων ευρώ.

[16] ΕΕ L 412 της 30.12.2006, σ. 1.