Γνωμοδότηση του τμήματος "Οικονομικής και νομισματικής ένωσης, οικονομικής και κοινωνικής συνοχής" για την Ετήσια οικονομική έκθεση 1999 "Η οικονομία της Ένωσης κατά την καθιέρωση του ευρώ: προώθηση της ανάπτυξης, της απασχόλησης και της σταθερότητας"

(1999/C 209/13)

Στις 22 Ιανουαρίου 1999, και σύμφωνα με το άρθρο 198 της Συνθήκης ΕΚ, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την "Ετήσια οικονομική έκθεση 1999 - Η οικονομία της Ένωσης κατά την καθιέρωση του ευρώ: προώθηση της ανάπτυξης, της απασχόλησης και της σταθερότητας".

Το τμήμα οικονομικής και νομισματικής ένωσης, οικονομικής και κοινωνικής συνοχής, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ, υιοθέτησε γνωμοδότηση στις 5 Μαου 1999 με βάση εισηγητική έκθεση του κ. Vasco Cal.

Κατά την 364η σύνοδο ολομέλειας της 26ης και 27ης Μαΐου 1999 (συνεδρίαση της 27ης Μαΐου 1999), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 86 ψήφους υπέρ και 6 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή τονίζει, κατ' αρχάς, τη σημασία της υπό εξέταση Ετήσιας οικονομικής έκθεσης: είναι η πρώτη που προετοιμάζει τους "Κύριους προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών και της Κοινότητας" (που προβλέπονται στο άρθρο 103 της Συνθήκης ΕΚ) για την τρίτη φάση της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για το μεγάλο αριθμό χωρών που θα προχωρήσουν στην τρίτη φάση της νομισματικής ένωσης και ελπίζει ότι η Ελλάδα και οι χώρες που επέλεξαν, προς το παρόν, να παραμείνουν εκτός της ένωσης αυτής, θα μπορέσουν σύντομα να προσχωρήσουν.

1.2. Η μετάβαση των νομισμάτων των 11 χωρών προς ένα ενιαίο νόμισμα - η οποία αποφασίστηκε επίσημα στις αρχές Μαΐου του 1998 και ετέθη σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 1999 - πραγματοποιήθηκε απρόσκοπτα και σηματοδοτεί την έναρξη μιας εποχής σταθερότητας στο εσωτερικό της ζώνης του ευρώ, και πέρα απ' αυτήν. Ο ενθουσιασμός με τον οποίο αντέδρασαν αμέσως οι χρηματοπιστωτικές αγορές στη γέννηση του ευρώ είναι ενδεικτικός επ' αυτού(1).

1.3. Μεταξύ της έκδοσης της ετήσιας οικονομικής έκθεσης και της λήξεως των εργασιών της ΟΚΕ, εκδηλώθηκαν σημαντικές αλλαγές τάσεων ως προς τις οικονομικές προβλέψεις για το 1999 και το 2000, η Επιτροπή υπέβαλε σύσταση για τους Γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών και, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα έλαβε, στις 8 Απριλίου 1999, μια σημαντική απόφαση σχετικά με τη νομισματική πολιτική και, τέλος, η γερμανική προεδρία παρουσίασε πρόταση για το ευρωπαϊκό σύμφωνο για την απασχόληση. Τα διάφορα αυτά στοιχεία ελήφθησαν υπόψη κατά την κατάρτιση της παρούσας γνωμοδότησης.

2. Οικονομική κατάσταση και προοπτικές

2.1. Η ετήσια οικονομική έκθεση 1999

2.1.1. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι, στα τέλη του 1998, οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που δεν προσχώρησαν (ακόμη) στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση, επέτυχαν έναν πολύ υψηλό βαθμό σύγκλισης:

- ο πληθωρισμός βρίσκεται στα χαμηλότερα επίπεδα των τελευταίων τριάντα χρόνων·

- το δημοσιονομικό έλλειμμα έχει πέσει κάτω από το 3 % του ΑΕγχΠ (από 6,1 % το 1993, έφτασε σε λιγότερο από 2 % το 1998)·

- το δημόσιο χρέος, στο σύνολό του, περιορίζεται σε σημαντικό βαθμό, κυρίως στις χώρες όπου είναι υψηλότερο και συγκεκριμένα στο Βέλγιο και την Ιταλία)·

- οι διαταραχές των συναλλαγματικών τιμών - τουλάχιστον μεταξύ των χωρών που συμμετέχουν στην ΟΝΕ - ανήκουν στο παρελθόν, χάρη στην καθιέρωση του ενιαίου νομίσματος·

- τα μακροπρόθεσμα επιτόκια συγκλίνουν προς μία τιμή κοντά στο 4 %· το πραγματικό επιτόκιο - γύρω στο 2 % - είναι το κατώτερο των τελευταίων είκοσι χρόνων·

- από μακροοικονομική άποψη, η αποδοτικότητα των επιχειρήσεων έχει ξεπεράσει τα επίπεδα της περιόδου της πλήρους απασχόλησης της δεκαετίας του 60.

2.1.2. Παρότι, κατά το 1998, δημιουργήθηκαν 1,7 εκατομμύρια νέες θέσεις απασχόλησης, ο περιορισμός της ανεργίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση παραμένει σαφώς ανεπαρκής(2).

2.1.3. Αυτές είναι, σε γενικές γραμμές, οι βασικές συνθήκες στις οποίες - με τη βοήθεια της διεθνούς συγκυρίας, των οικονομικών πολιτικών και της εμπιστοσύνης των καταναλωτών - αναμενόταν να στηριχθούν οι προσπάθειες για μια πορεία προς μια κατάσταση σταθερότητας και ανάπτυξης, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει, σε μια δεκαετία περίπου, στην ουσιαστική μείωση του επιπέδου της ανεργίας.

2.1.4. Εντούτοις, η ασιατική κρίση, που εξαπλώθηκε στις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και έφτασε στη Νότια Αμερική, συνεπάγεται κινδύνους για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την οικονομική έκθεση 1999, η διεθνής οικονομική κατάσταση αυτή θέτει σε κίνδυνο τις προοπτικές οικονομικής μεγέθυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στο γεγονός αυτό προστίθεται και η αύξηση του αισθήματος ανασφάλειας των καταναλωτών και των οικονομικών παραγόντων.

2.1.5. Το 1998, η ανάπτυξη της εσωτερικής ζήτησης, που υπερέβη τις προβλέψεις, υπερκάλυψε τις επιπτώσεις της ασιατικής κρίσης και η ΕΕ έκλεισε το οικονομικό έτος με αύξηση 3 % περίπου. Ωστόσο, για το 1999, η Επιτροπή προβλέπει ότι η επιβράδυνση των εξαγωγών θα πλήξει και τη δημιουργία αποθεμάτων και τις επενδύσεις των επιχειρήσεων, με αποτέλεσμα έναν αισθητό περιορισμό των προοπτικών ανάπτυξης. Ο συνδυασμός των μέτρων χαλάρωσε, βέβαια, με τη μείωση αυτή της ζήτησης, παραμένει όμως υπερβολικά ευάλωτος έναντι των εξωτερικών κλυδωνισμών.

2.1.6. Κατά τεκμήριον, η αντίδραση της ΕΕ απέναντι σε πιθανές απειλές θα πρέπει - σύμφωνα πάντα με την Επιτροπή - να είναι η εφαρμογή του κατάλληλου συνδυασμού μέτρων. Αυτό αφορά κυρίως τη μακροοικονομική πολιτική. Θα πρέπει να συνεχισθούν οι προσπάθειες σε θέματα αγοράς εργασίας και διαρθρωτικών πολιτικών, στις αγορές αγαθών και υπηρεσιών, αλλά και στον τομέα της καινοτομίας των επιχειρήσεων.

2.2. Οι προβλέψεις της ανοίξεως 1999, για τη διετία 1999-2000(3)

2.2.1. Στον πίνακα που ακολουθεί εμφαίνονται σαφώς η επιδείνωση των οικονομικών προοπτικών μετά τις προβλέψεις του φθινοπώρου 1998 μολονότι η επιδείνωση αυτή, λαμβανομένων υπόψη όλων των στοιχείων, είναι εξαιρετικά περιορισμένη και είχε ευρέως προβλεφθεί.

2.2.2. Μετά την μείωση των προοπτικών οικονομικής μεγέθυνσης για το 1999, από 2,7 σε 2,4%, στις προβλέψεις του φθινοπώρου 1998 (οι οποίες περιέχονται στην οικονομική έκθεση 1999), οι προβλέψεις του φθινοπώρου 1999 μειώνουν ακόμα τις προοπτικές αυτές σε 2,1 %. Ωστόσο, για το 2000, στις τελευταίες προβλέψεις γίνεται λόγος για αύξηση της οικονομικής μεγέθυνσης σε 2,7 %.

Προβλέψεις για την άνοιξη 1999 - ΕΕ-15

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

2.2.3. Όσον αφορά τη διεθνή κατάσταση, η Επιτροπή είναι λιγότερο απαισιόδοξη απ' ό,τι στο παρελθόν: η οικονομική κρίση στη Βραζιλία δεν φαίνεται να εξαπλώθηκε σε όλη την περιοχή, οι χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας διαβλέπουν το τέλος του οικονομικού εφιάλτη και το εθνικό νόμισμα ορισμένων από αυτές ανακάμπτει, στην Ιαπωνία διαγράφεται αναθέρμανση από το δεύτερο τρίμηνο του τρέχοντος έτους και, ιδίως, στις Ηνωμένες Πολιτείες η μεγέθυνση δεν άρχισε ακόμη να μετριάζεται και συνεχίζει να είναι εξαιρετικά ισχυρή (βλ. κατωτέρω σημείο 3.4).

2.3. Η σύσταση της Επιτροπής, της 30ής Μαρτίου 1999, σχετικά με τους Κύριους προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών(4)

2.3.1. Η Επιτροπή - εμπνεόμενη από την ετήσια οικονομική έκθεση 1999 και από τις διαρθρωτικές προβλέψεις της ανοίξεως 1999, των οποίων οι τάσεις προεξοφλούνταν ευρέως, εδώ και μερικούς μήνες ήδη - καλεί:

- τα κράτη μέλη να συνεχίσουν την πολιτική εξυγίανσης του προϋπολογισμού, σύμφωνα με το σύμφωνο σταθερότητας και ανάπτυξης·

- τους κοινωνικούς εταίρους να διαπραγματευθούν μισθολογικές αυξήσεις, όχι πολύ υψηλές, ούτως ώστε να μην υπάρξουν επιπτώσεις ούτε στη σταθερότητα των τιμών ούτε στην αποδοτικότητα των επιχειρήσεων, να είναι όμως οι αυξήσεις αρκετά υψηλές για να ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα προκειμένου να ενθαρρυνθεί η ιδιωτική κατανάλωση, η οποία θα συμβάλει στην αύξηση της παραγωγικότητας·

προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), βάσει του άρθρου 105 της Συνθήκης ΕΚ, να συμβάλλει στην ανάπτυξη και στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης χωρίς να τεθεί σε κίνδυνο η σταθερότητα των τιμών.

2.3.2. Η Επιτροπή καλεί συνεπώς όλους τους παράγοντες, συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών εταίρων, να διεξάγουν ευρύ διάλογο, σε όλα τα επίπεδα, προκειμένου να κάνουν παν το δυνατόν για τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης και τη μείωση της ανεργίας.

2.3.3. Ο συντονισμός των μακροοικονομικών πολιτικών πρέπει να συμβαδίσει με τα διαρθρωτικά μέτρα στις αγορές προϊόντων και υπηρεσιών, κεφαλαίου και εργασίας, σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για την απασχόληση, το οποίο συστάθηκε στη Βιέννη.

2.3.4. Η Επιτροπή συνηγορεί για την αύξηση των επενδύσεων, και σε κοινοτικό επίπεδο (διευρωπαϊκά δίκτυα) αλλά και μέσω συνεργασιών κυβερνήσεων και ιδιωτικών επιχειρήσεων, όπως προτείνει η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή.

2.3.5. Η Επιτροπή απευθύνει, για πρώτη φορά, συγκεκριμένες συστάσεις σε όλα τα κράτη μέλη. Τα κράτη που ανήκουν στη ζώνη ευρώ καλούνται να συνεχίσουν τις προσπάθειες εξυγίανσης υπό την έννοια του συμφώνου σταθερότητας και ανάπτυξης, και τα λοιπά να συνεχίσουν τις προσπάθειές τους για σύγκλιση προκειμένου να ενταχθούν ταχύτερα στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση. Όλα τα κράτη πρέπει να συνεχίσουν - ανάλογα με την κατάσταση στην οποία ευρίσκοντο στην αρχή - να λαμβάνουν μέτρα για την αναδιάρθρωση της οικονομίας τους υπό το πνεύμα των διαδικασιών του Λουξεμβούργου και του Κάρντιφ.

2.4. Παρέμβαση της ΕΚΤ, της 8ης Απριλίου 1999

2.4.2. Στις 8 Απριλίου, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μείωσε κατά 0,50 % το βασικό επιτόκιο, δηλ. Από 3 σε 2,5 %. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή είχε εκπέμψει, εδώ και πολλούς μήνες, σήματα προς την κατεύθυνση αυτή και εκφράζει την ικανοποίησή της για την απόφαση της ΕΚΤ. Η ΕΚΤ δεν επικαλέσθηκε κανένα λόγο νομισματικής πολιτικής, αλλά ανέλαβε με αποφασιστικότητα τις ευθύνες της, βάσει του άρθρου 105 της Συνθήκης ΕΚ, παραπέμποντας στις παρούσες συνθήκες ανάπτυξης και δημιουργίας θέσεων απασχόλησης στην Κοινότητα. Είναι σαφές ότι η ΕΚΤ έλαβε την απόφασή της με πλήρη ανεξαρτησία.

3. Παρατηρήσεις της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

3.1. Η ανεργία - που εξακολουθεί να ανέρχεται στο 10 % σχεδόν του ενεργού πληθυσμού και να πλήττει περισσότερο ορισμένες κατηγορίες, μεταξύ των οποίων οι γυναίκες και οι νέοι, και ορισμένες περιφέρειες, όπως εκείνες που βρίσκονται σε φάση αγροτικής ή βιομηχανικής αναδιάρθρωσης - βρίσκεται πάντα σε απαράδεκτα επίπεδα(5), παρά τις διακηρύξεις για απόδοση προτεραιότητας στην απασχόληση.

3.2. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την Επιτροπή ως προς τις ευθύνες για τους προσανατολισμούς της οικονομικής πολιτικής στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η ΟΚΕ πιστεύει ότι οι πρωταγωνιστές της δημοσιονομικής, μισθολογικής και νομισματικής πολιτικής θα πρέπει να καταβάλουν συνδυασμένες προσπάθειες για την ευόδωση μιας δυναμικής στρατηγικής που να οδηγεί στην ανάπτυξη και τη δημιουργία απασχόλησης:

- Η δημοσιονομική πολιτική, την οποία διαχειρίζονται τα κράτη μέλη και η οποία ελέγχεται σύμφωνα με τις διαδικασίες που προβλέπει το άρθρο 104, α, β και γ - παρά τη σημαντική πρόοδο όσον αφορά τη σταθεροποίηση - δεν έχει ακόμη επιτύχει το ρυθμό ανάπτυξης που απαιτεί το Σύμφωνο σταθερότητας και ανάπτυξης. Ως εκ τούτου, οι εθνικές κυβερνήσεις μπορούν να επιτρέψουν τη λειτουργία των συστημάτων αυτόματης σταθεροποίησης στις χώρες που έχουν επιτύχει (ή σχεδόν) τη δημοσιονομική ισορροπία, στις υπόλοιπες όμως (τις μεγαλύτερες χώρες) έχουν μικρότερα περιθώρια ελιγμών.

- Η μισθολογική πολιτική, που ανήκει κυρίως στην αρμοδιότητα των κοινωνικών εταίρων (αν και τα κράτη μέλη παραμένουν σημαντικοί παράγοντες, πρώτα ως εργοδότες και ύστερα ως συνυπεύθυνοι για την αγορά εργασίας), έχει συμβάλει σημαντικά και εποικοδομητικά στο συνδυασμό των μέτρων, βοηθώντας έτσι την ΕΚΤ στις προσπάθειές της για νομισματική σταθερότητα και τα κράτη μέλη στον έλεγχο του προϋπολογισμού τους. Επέτρεψε την αποκατάσταση της αποδοτικότητας των επιχειρήσεων σε επίπεδα υψηλότερα από εκείνα των ετών 1961-1973, αν και οι διαφορές μεταξύ των περιοχών και των κλάδων είναι τεράστιες. Στο βαθμό που επιτρέπει η αύξηση της παραγωγικότητας, η εξέλιξη των μισθολογίων θα πρέπει να συμβάλει στη στήριξη της ιδιωτικής κατανάλωσης και την ενίσχυση της εμπιστοσύνης των καταναλωτών, χωρίς να θέσει σε κίνδυνο την αποδοτικότητα των επιχειρήσεων.

- Η νομισματική πολιτική, την οποία διαχειρίζεται η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ), αποβλέπει, κατά πρώτο λόγο, στη σταθερότητα των τιμών. Στο βαθμό που τούτο είναι δυνατόν χωρίς να διακινδυνεύσει η αξία του νομίσματος, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μπορεί, οπωσδήποτε, να συμβάλει μόνιμα και ταυτόχρονα στην ανάπτυξη και τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης, βάσει του άρθρου 105 που παραπέμπει στο άρθρο 2 της Συνθήκης.

3.3. Από τους τρεις πρωταγωνιστικούς παράγοντες της μακροοικονομικής πολιτικής της Κοινότητας - η ΕΚΤ για τη νομισματική πολιτική, τα κράτη μέλη για τη δημοσιονομική πολιτική, ή οι κοινωνικοί εταίροι για την μισθολογική πολιτική - η ΕΚΤ είναι εκείνη που μπορεί να αντιδράσει ταχέως σε μια έξωθεν απειλή. Η απόφασή της για τη μείωση του βασικού επιτοκίου (κατά 0,5 % στις 8 Απριλίου) έχει άμεση επίδραση επί του κόστους του χρήματος, οι πλήρεις συνέπειές της όμως για την ανάπτυξη (από 0,2 έως 0,3 %) δεν πρόκειται να φανούν πριν από τα τέλη του χρόνου. Παρόλο που οι επιπτώσεις από τις διαταραχές της διεθνούς συγκυρίας μετριάσθηκαν με σχετική ευκολία το 1998, η αρνητική τους επίδραση στην ανάπτυξη και την απασχόληση γίνεται φανερή το 1999 και το ενδεχόμενο νέων απειλών δεν μπορεί να αποκλεισθεί, δεδομένου ότι στις οικονομικές προβλέψεις, που δημοσιεύθηκαν στις 30 Μαρτίου, η Επιτροπή δεν μπορούσε να λάβει υπόψη τις επιπτώσεις της εμπόλεμης κατάστασης στο Κοσσυφοπέδιο.

3.3.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή επικροτεί την προσπάθεια της Επιτροπής για τον καθορισμό κατάλληλων συνδυασμένων μέτρων για την αντιμετώπιση της παρούσας κατάστασης· εκφράζει, όμως, τη δυσαρέσκειά της για το γεγονός ότι δεν αναπτύσσονται λεπτομερέστερα οι κίνδυνοι που ενδέχεται να προκύψουν και οι τρόποι αντιμετώπισής τους.

3.4. Η κατάσταση αυτή καθίσταται ακόμη πιο σοβαρή από το γεγονός ότι οι οικονομικές προβλέψεις για το 1999 προσαρμόστηκαν επανειλημμένα, τους τελευταίους μήνες, προς τα κάτω. Η ΟΚΕ είναι της άποψης ότι η απαισιοδοξία ορισμένων ερευνητικών ιδρυμάτων, η οποία διαδίδεται και σχολιάζεται ευρέως από τα μέσα ενημέρωσης, δεν ενθαρρύνει τους επιχειρηματίες και τους καταναλωτές για περισσότερες επενδύσεις ή περισσότερη κατανάλωση. Επί πλέον, η ανάλυση που παρουσιάζει η Επιτροπή στην ετήσια οικονομική έκθεση 1999 ως προς τους κινδύνους για τις προοπτικές ανάπτυξης και δημιουργίας απασχόλησης στην ΕΕ, επηρεάζεται υπερβολικά από τους φόβους της σχετικά με τη διεθνή συγκυρία. Η σύσταση της Επιτροπής της 30ής Μαρτίου 1999 είναι πιο ελαστική, δεδομένου ότι - αποδεχόμενη βέβαια ότι τα προβλήματα στη Ρωσία και τη Λατινική Αμερική δεν έχουν επιλυθεί - αναγνωρίζει παράλληλα ορισμένα σημάδια ανάκαμψης στην Ιαπωνία και στη Νοτιο-Ανατολική Ασία, καθώς και τη συνέχιση της ανάπτυξης στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες εξακολουθούν να αποτελούν τη σημαντικότερη εξαγωγική αγορά για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν αντιστάθηκαν απλά, χάρη στη δυναμικότητα της εσωτερικής ζήτησης, στη διεθνή συγκυρία, αλλά ζητούν τώρα και τη συμβολή της Ευρώπης για την τόνωση της διεθνούς οικονομίας.

3.4.1. Πράγματι, το ΑΕγχΠ της ΕΕ εξαρτάται κατά λιγότερο από 10 % από τις συναλλαγές με τρίτες χώρες. Η ΕΕ κατάφερε να υπερκαλύψει, το 1998, τα προβλήματα που προέκυψαν από τις συναλλαγές με τις ασιατικές χώρες, κυρίως μέσω της αύξησης της εσωτερικής ζήτησης θα πρέπει ετούτο το χρόνο να καταβάλει όλες τις δυνατές προσπάθειες για την περαιτέρω τόνωση της εσωτερικής ζήτησης και των επενδύσεων(6). Η καθιέρωση του ευρώ και η κατάρτιση μιας στρατηγικής για την ανάπτυξη και την απασχόληση υποχρεώνουν την ΕΕ να λάβει όλα τα μέτρα που, χωρίς να θέτουν σε κίνδυνο τη σταθερότητα, θα διασφαλίσουν την αποτελεσματική λειτουργία της αγοράς κεφαλαίων, έτσι ώστε η εισροή κεφαλαίων να καταλήγει σε παραγωγικές επενδύσεις.

3.4.2. Η διαφυγή κεφαλαίων από τις τρίτες χώρες που αντιμετωπίζουν δυσκολίες αντιστοιχεί σε μια εισροή κεφαλαίων στις Ηνωμένες Πολιτείες και την Ευρωπαϊκή Ένωση, προς αναζήτηση μεγαλύτερης ασφάλειας, γεγονός που μπορεί να τονώσει τις επενδύσεις. Η οικονομική διάσταση της Ευρώπης, ενισχυμένη από την καθιέρωση του ευρώ, δεν επιτρέπει πλέον την επίκληση έξωθεν παραγόντων για τη δικαιολόγηση των χαμηλών εσωτερικών επιδόσεων. Η Ευρώπη ως οικονομική οντότητα διαθέτει ένα μεγάλο δυναμικό ανάπτυξης και οι Κύριοι προσανατολισμοί των οικονομικών πολιτικών θα πρέπει να προτείνουν τα απαραίτητα μέτρα για την αξιοποίηση του δυναμικού αυτού.

3.5. Η ΟΚΕ αντιλαμβάνεται ότι, σε θέματα δημοσιονομικής πολιτικής, η μείωση των διαρθρωτικών ελλειμμάτων των κρατών μελών δεν αντιστοιχεί ακόμη απόλυτα στις απαιτήσεις του Συμφώνου σταθερότητας και ανάπτυξης, γεγονός που περιορίζει τα περιθώρια ελιγμών της δημοσιονομικής πολιτικής. Εξάλλου, είναι σκόπιμη μια αναδιάρθρωση των δημοσίων δαπανών με μια μεγαλύτερη στροφή προς τις επενδυτικές δαπάνες (συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων σε ανθρώπινο κεφάλαιο με στόχο την ανάπτυξη της κοινωνίας των γνώσεων), προκειμένου να βελτιωθούν οι προϋποθέσεις για την ανάπτυξη και τη δημιουργία απασχόλησης. Σε κοινοτικό επίπεδο, η επιτάχυνση της χρηματοδότησης των προγραμμάτων που αφορούν τα διευρωπαϊκά δίκτυα θα μπορούσε να συμβάλει ευρέως στη διαδικασία αυτή.

3.5.1. Αυτή η υπεύθυνη δημοσιονομική πολιτική, σε συνδυασμό με την συνέχιση της κατάλληλης εξέλιξης των μισθολογίων που περιγράφεται ανωτέρω στο σημείο 3.2, δημιουργεί τις απαραίτητες συνθήκες ώστε η νομισματική πολιτική της ΕΚΤ - όσο δεν υπάρχουν πληθωριστικές πιέσεις - να μπορέσει να αξιοποιήσει όλα τα περιθώρια ελιγμών που διαθέτει για την στήριξη της ανάπτυξης και της απασχόλησης, όπως ορίζουν τα άρθρα 2 και 105 της Συνθήκης. Με την απόφαση της 8ης Απριλίου για τη μείωση των επιτοκίων της, η ΕΚΤ κινήθηκε προς τη σωστή κατεύθυνση, τίθεται όμως το ερώτημα μήπως θα όφειλε να είχε προβλέψει περισσότερο την εξέλιξη της συγκυρίας προκειμένου να στείλει στις αγορές ένα ισχυρό σήμα για να ενισχύσει την εμπιστοσύνη.

3.5.2. Το 1998, οι τιμές παραγωγής της βιομηχανίας σημείωσαν αρνητική εξέλιξη:- 2,2 % στο σύνολο της ΕΕ. Σε ορισμένες χώρες, η εξέλιξη των τιμών καταναλωτή δημιουργεί φόβους για αντιπληθωριστικές τάσεις. Στις χώρες αυτές, λοιπόν, προβάλλεται το αίτημα για την εφαρμογή μιας πιο ευέλικτης νομισματικής πολιτικής, ώστε να τονωθεί η ζήτηση και να αποτραπεί η οικονομική ύφεση.

3.5.3. Στις λοιπές χώρες, όπου οι πληθωριστικές τάσεις είναι ισχυρότερες, απαιτούνται αυστηρότερες πολιτικές. Εξυπακούεται ότι η ΕΚΤ οφείλει να ακολουθήσει μια νομισματική πολιτική η οποία λαμβάνει υπόψη τα συμφέροντα όλων των κρατών μελών της ΟΝΕ.

3.6. Η ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να υποβάλει στην ετήσια έκθεσή της προτάσεις για μεσοπρόθεσμα σενάρια που θα υποβοηθήσουν τη διαδικασία λήψης αποφάσεων επί της μακροοικονομίας.

3.7. Η ΟΚΕ είναι της γνώμης ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση θα έπρεπε να ορίσει έναν μεσοπρόθεσμο στόχο ανάπτυξης της τάξεως του 3,5 % τουλάχιστον, προκειμένου να μπορέσουν να δημιουργηθούν αρκετές θέσεις απασχόλησης ώστε, σε 10 περίπου χρόνια, να περιοριστεί το σημερινό επίπεδο της ανεργίας στο 3 ή 4 % και να αυξηθεί το ποσοστό απασχόλησης ώστε να πλησιάσει το 70 %, όπως είχε προτείνει η Επιτροπή το φθινόπωρο του 1997, στο πρώτο της σχέδιο των Κατευθυντήριων γραμμών για τις πολιτικές απασχόλησης.

3.7.1. Η ανάπτυξη αυτή πρέπει να στηρίζεται σε μια σταθερή αύξηση των επενδύσεων (περίπου 7 % κατ' έτος, ώστε να ανέλθει στα 22-23 % του ΑΕγχΠ από το 19 % όπου βρίσκεται σήμερα), προκειμένου να δημιουργηθούν οι απαραίτητες θέσεις απασχόλησης και να αποτραπεί η εμφάνιση των πληθωριστικών πιέσεων που θα μπορούσαν να προκύψουν από την έλλειψη παραγωγικής ικανότητας. Το επίπεδο των μακροπρόθεσμων επιτοκίων και η αποδοτικότητα των επιχειρήσεων συνιστούν, στην παρούσα περίσταση, ευνοϊκές συνθήκες. Απομένει να εξευρεθεί μια μακροοικονομική πολιτική που θα δώσει τη δυνατότητα για σταθερή οικονομική ανάπτυξη και για κατάλληλη ανάπτυξη της ζήτησης. Η πολιτική αυτή θα πρέπει να στηρίζεται από οικονομικές μεταρρυθμίσεις συμβατές μ' εκείνες που εισήγαγε η διαδικασία του Κάρντιφ. Οι εν λόγω μεταρρυθμίσεις αποβλέπουν στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και της λειτουργίας των αγορών αγαθών, υπηρεσιών, και κεφαλαίων.

3.7.2. Σε πολλά κράτη μέλη, οι προσπάθειες των χωρών αυτών για την επίτευξη των κριτηρίων σύγκλισης για την ένταξη στην τρίτη φάση της ΟΝΕ έγιναν εις βάρος των δημοσίων επενδύσεων. Η ΟΚΕ, λοιπόν, τονίζει ότι η δημοσιονομική πολιτική πρέπει να ευνοεί περισσότερο τις επενδύσεις. Ειδικότερα, οι κυβερνήσεις θα όφειλαν να προωθήσουν τη δημιουργία εταιρικών σχέσεων μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα σε θέματα επενδύσεων.

3.7.3. Η ΟΚΕ είναι της γνώμης ότι θα πρέπει να καταβληθούν όλες οι δυνατές προσπάθειες για τη στήριξη της εσωτερικής ζήτησης. Μέσα σ' αυτά τα πλαίσια, και λαμβανομένων υπόψη των δημοσιονομικών πιέσεων και του ρόλου ανακατανομής που καλείται να διαδραματίσει ο προϋπολογισμός, ο περιορισμός των φορολογικών επιβαρύνσεων, και για τις επιχειρήσεις και για τα νοικοκυριά, θα μπορούσε να τονώσει και τις επενδύσεις, αλλά και την εμπιστοσύνη των επιχειρηματιών και των καταναλωτών. Η ΟΚΕ έχει απαιτήσει εδώ και πολλά χρόνια να επιτραπεί, υπό προϋποθέσεις, στα κράτη μέλη που το επιθυμούν, η μείωση των συντελεστών ΦΠΑ επί των προϊόντων και των υπηρεσιών με μεγάλη συγκέντρωση εργατικού δυναμικού. Η ΟΚΕ επικροτεί την υποβολή, εκ μέρους της Επιτροπής, πρότασης οδηγίας προς αυτή την κατεύθυνση, επί της οποίας και προετοιμάζει γνωμοδότηση(7).

3.7.3.1. Η ΟΚΕ εύχεται ότι, μετά από την αύξηση του φορολογικού βάρους (φόροι και κοινωνικές εισφορές ως εκατοστιαίο ποσοστό του ΑΕγχΠ)(8) κατά τη δεκαετία του 1970 (περίπου 36 % έως 46 % του ΑΕγχΠ, κυρίως λόγω της μείωσης του αριθμού των υπόχρεων καταβολής εισφορών υπέρ του συστήματος κοινωνικής ασφάλισης, καθώς και λόγω της αύξησης των κοινωνικών δαπανών) και μετά από τη στασιμότητα των φορολογικών βαρών μέχρι τα μέσα της δεκαετίας του 1990, να υπάρξει τώρα μια ανατροπή της τάσεως. Σύμφωνα με τις προβλέψεις της Επιτροπής, το φορολογικό βάρος για το σύνολο της Ένωσης, που ανήρχετο σε 46,7 % του ΑΕγχΠ το 1996, και σε 46,3 % το 1998, θα μειωθεί σε 45,7 % του ΑΕγχΠ το 2000, ακόμη και εάν, σε ορισμένα κράτη μέλη, δεν έχει αρχίσει ακόμη να μειώνεται. Η ΟΚΕ ελπίζει ότι η μείωση των εισφορών δεν θα έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση των κοινωνικών παροχών, οι οποίες αποτελούν θεμελιώδες στοιχείο του ευρωπαϊκού κοινωνικού προτύπου(9).

3.8. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εξακολουθεί να πιστεύει ότι η οικονομική ανάπτυξη είναι καθοριστική για τη δημιουργία επαρκούς αριθμού θέσεων απασχόλησης, φρονεί όμως παράλληλα ότι τα διαρθρωτικά μέτρα και τα μέτρα για την αγορά εργασίας είναι σημαντικό και απαραίτητο συμπλήρωμα για την επίτευξη μιας ουσιαστικής βελτίωσης της κατάστασης της απασχόλησης. Πρέπει λοιπόν να υπάρξει μια συνεκτική προσέγγιση των Γενικών προσανατολισμών των οικονομικών πολιτικών και των Κατευθυντήριων γραμμών για τις πολιτικές απασχόλησης(10). Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι ορισμένες διαρθρωτικές πολιτικές, που μέχρι τώρα ανήκαν στην αποκλειστική αρμοδιότητα των κρατών μελών, αποτελούν, όλο και περισσότερο, κοινό μέλημα που απαιτεί κάποιο συντονισμό.

3.8.1. Η ΟΚΕ φρονεί ότι τα εθνικά σχέδια δράσης για θέματα απασχόλησης θα πρέπει να βασίζονται στη διαδικασία που καθιερώθηκε στο Λουξεμβούργο το 1997 και να προβλέπουν: τη βελτίωση της ικανότητας επαγγελματικής ένταξης (κατάρτιση κ.λπ.), την ανάπτυξη του επιχειρηματικού πνεύματος, την προώθηση της ικανότητας προσαρμογής των επιχειρήσεων και των εργαζομένων σ' αυτές και την ενίσχυση των πολιτικών ισότητας των ευκαιριών. Η διαδικασία αυτή συμπληρώθηκε στη Βιέννη, το Δεκέμβριο του 1998, με: την επανεξέταση των συστημάτων φορολογικών κινήτρων και επιδομάτων, προκειμένου να ενθαρρυνθούν οι άνεργοι να αναλάβουν απασχόληση και οι εργοδότες να ιδρύσουν θέσεις, την ενθάρρυνση των ηλικιωμένων εργαζομένων για μεγαλύτερη συμμετοχή στον επαγγελματικό βίο, την προώθηση της κοινωνικής ένταξης και της ισότητας ευκαιριών για τις μειονεκτούσες ομάδες.

3.8.2. Εξάλλου, οι διαρθρωτικές πολιτικές πρέπει να φροντίζουν ώστε η ανάπτυξη να ανταποκρίνεται και στις οικολογικές επιταγές.

3.8.3. Σε ορισμένες περιπτώσεις, μια μεγαλύτερη ευελιξία σε επίπεδο συνθηκών εργασίας μπορεί να βοηθήσει στην απασχολησιμότητα των ατόμων. Η ΟΚΕ φρονεί ότι μια μεγαλύτερη διαφοροποίηση στην ιεράρχηση των διαφόρων στοιχείων του εργατικού κόστους θα μπορούσε να αυξήσει τα ποσοστά απασχόλησης που επιφέρει η ανάπτυξη. Προκειμένου να μη μειωθούν τα χαμηλότερα εισοδήματα και να αποτραπεί το φαινόμενο των "φτωχών εργαζομένων", αλλά και να τονωθεί η ζήτηση και επομένως η ανάπτυξη, η ΟΚΕ συνιστά την εφαρμογή ενός μέτρου, που προτεινόταν ήδη στη Λευκή Βίβλο του κ. Delors, και που συνίσταται στον περιορισμό των έμμεσων μισθολογικών επιβαρύνσεων στα κατώτερα κλιμάκια της μισθολογικής κλίμακας, ώστε να προωθηθεί η πρόσληψη των νέων και των εργαζομένων με μικρή κατάρτιση από τις επιχειρήσεις. Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι η Επιτροπή, στη σύστασή της της 30ής Μαρτίου 1999 σχετικά με τους Γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών, επανέρχεται στο εν λόγω θέμα.

3.8.4. Εντούτοις, η εκπαίδευση, η επαγγελματική κατάρτιση και η διαρκής κατάρτιση συνιστούν καθοριστικά στοιχεία για την καταπολέμηση της ανεργίας: ενώ το 20 % της ανεργίας είναι κυρίως συγκυριακού χαρακτήρα, το υπόλοιπο 80 % αποτελείται, κατά το ήμισυ, από εργατικό δυναμικό που είναι διαθέσιμο και που (με μια σύντομη κατάρτιση) θα μπορούσε να καταλάβει μια θέση εργασίας για το δεύτερο ήμισυ, που αφορά τους ανέργους μακράς διαρκείας, η κατάρτιση είναι ιδιαίτερα σημαντική. Οπωσδήποτε, πάντως, για το μη-συγκυριακό τμήμα της ανεργίας που μπορεί να απορροφηθεί βραχυπρόθεσμα και μεσοπρόθεσμα, πρέπει να δημιουργηθούν θέσεις εργασίας, και αυτό απαιτεί μεγαλύτερη ανάπτυξη(11).

3.9. Η Επιτροπή επισημαίνει, ορθά, τον κίνδυνο που αντιπροσωπεύει για τις πρόσφατα εκβιομηχανισμένες χώρες μια υπερβολικά ταχεία απελευθέρωση των χρηματοπιστωτικών τους αγορών (απουσία κατάλληλων μηχανισμών πρόληψης). Είναι γεγονός ότι, συχνά, οι τραπεζικές και οι ελεγκτικές υποδομές δεν επαρκούν για τη στήριξη των εισαγωγών και εξαγωγών κεφαλαίων, στον εξαιρετικά παγκοσμιοποιημένο χώρο των χρηματοπιστωτικών αγορών. Χωρίς βέβαια να επιθυμεί να τεθούν υπό αμφισβήτηση τα κεκτημένα όσον αφορά την απελευθέρωση των κινήσεων κεφαλαίων, η ΟΚΕ φρονεί ότι η Επιτροπή θα έπρεπε να εξετάσει μήπως ορισμένες ανεπάρκειες που διαπιστώνονται στις τρίτες χώρες υπάρχουν και στο εσωτερικό της Ένωσης. Τέλος, θα έπρεπε επίσης να εξετασθεί το ενδεχόμενο διεθνούς ελέγχου και συντονισμού των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων.

3.9.1. Η έκθεση που εκπονήθηκε κατ' εντολή των υπουργών οικονομικών και των διοικητών των κεντρικών τραπεζών της Ομάδας των 7(12) προτείνει την ίδρυση ενός οργάνου για την οικονομική σταθερότητα σε επίπεδο G7 και ορισμένων διεθνών ιδρυμάτων. Η ΟΚΕ ελπίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση και η ΟΝΕ θα αναλάβουν ενεργό ρόλο στα πλαίσια αυτά.

3.10. Οι εκθέσεις της Επιτροπής για τις οικονομικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις ("Κάρντιφ I" και "Κάρντιφ II")(13), επί των οποίων γνωμοδότησε, εξάλλου η ΟΚΕ(14), αναλύουν την πρόοδο που έχει σημειωθεί στην υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς και τα αποτελέσματα της καθιέρωσης του ευρώ. Τονίζουν τη σημασία μιας φορολογικής μεταρρύθμισης που να αποβλέπει στην ελάφρυνση της φορολογίας επί της εργασίας, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη την ανάγκη συνέχισης της δημοσιονομικής εξυγίανσης.

4. Συμπέρασμα

4.1. Η ΟΚΕ φρονεί ότι οι Γενικοί προσανατολισμοί των οικονομικών πολιτικών(15) θα πρέπει να χρησιμοποιηθούν ως μέσον για την εφαρμογή του Συμφώνου για την απασχόληση. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι η Επιτροπή, στη σύστασή της σχετικά με τους Κύριους προσανατολισμούς, συμμερίζεται την εν λόγω άποψη. Πράγματι, το Σύμφωνο για την απασχόληση έχει καταρτισθεί έτσι ώστε να συνιστά μια διαδικασία συνεργασίας των διαφόρων παραγόντων της οικονομικής και κοινωνικής δραστηριότητας και θα έπρεπε να στηρίζεται στο συντονισμό των οικονομικών πολιτικών και στο μακροοικονομικό επίπεδο και στο διαρθρωτικό. Τα μέτρα για την πολιτική της αγοράς εργασίας που προτάθηκαν στο Λουξεμβούργο, και που συμπληρώθηκαν από το διαρθρωτικό πρόγραμμα του Κάρντιφ, θα έπρεπε να συνοδεύουν τον κατάλληλο συνδυασμό μακροοικονομικών μέτρων - που να περιλαμβάνουν τη δημοσιονομική, τη νομισματική, και την εισοδηματική πολιτική - ώστε να δημιουργηθεί ένα κλίμα εμπιστοσύνης που να τονώσει την κατανάλωση και τις επενδύσεις και επομένως να δώσει μια νέα, βιώσιμη, ώθηση στην απασχόληση.

4.2. Η ΟΚΕ, όπως και η Επιτροπή στην προαναφερόμενη σύστασή της, ευελπιστεί ότι όλοι οι παράγοντες της μακροοικονομικής πολιτικής - κυβερνήσεις, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και κοινωνικοί εταίροι - θα μπορέσουν να συνεργασθούν για την επίτευξη ενός δυναμικού και μεσοπρόθεσμα βιώσιμου Συμφώνου για την απασχόληση. Η ΟΚΕ υιοθετεί ευρύτατα τις ανησυχίες της Επιτροπής που περιλαμβάνονται στην εν λόγω σύσταση, τονίζει όμως ότι η συγκεκριμένη επιτυχία του συντονισμού των οικονομικών πολιτικών και του Ευρωπαϊκού Συμφώνου για την απασχόληση θα εξαρτηθεί κυρίως από τους προαναφερθέντες παράγοντες.

4.2.1. Οι συστάσεις που διατυπώνονται για κάθε χώρα σχετικά με τη δημοσιονομική πολιτική επαναλαμβάνουν, σε μεγάλο βαθμό, το περιεχόμενο των προγραμμάτων σταθερότητας και σύγκλισης, στα οποία δεν λαμβάνεται υπόψη η επιδείνωση της οικονομικής συγκυρίας και η κατάσταση πολέμου στα Βαλκάνια. Ο ρόλος που μπορεί να διαδραματίσει η δημοσιονομική πολιτική μέσω των δημόσιων επενδύσεων δεν παρουσιάζεται στους προσανατολισμούς για κάθε χώρα.

4.2.2. Για τις αγορές προϊόντων και κεφαλαίων, η Επιτροπή επαναλαμβάνει τα αποτελέσματα της έκθεσης Κάρντιφ II και την εξέταση των καταστάσεων για κάθε χώρα, και κατά συνέπεια στις συστάσεις δεν λαμβάνονται υπόψη τα απαραίτητα συνοδευτικά μέτρα προκειμένου η εσωτερική αγορά να συμβάλει στη μεγαλύτερη κοινωνική συνοχή καθώς και στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης σε όλες τις περιφέρειες.

4.2.3. Για την αγορά εργασίας, οι συστάσεις που απευθύνονται σε ορισμένες χώρες αφορούν ευαίσθητα θέματα, όπως η εξυγίανση της κοινωνικής ασφάλισης και η ευελιξία της αγοράς εργασίας. Όμως, τα εν λόγω θέματα, σε όλα τα κράτη μέλη, υπάγονται στον τομέα της αυτονομίας των κοινωνικών εταίρων ή/και του διαλόγου που διεξάγεται μεταξύ των κοινωνικών εταίρων και της κυβέρνησης, τα οποία αποτελούν σήμερα αντικείμενο (συλλογικών) διαπραγματεύσεων στα περισσότερα κράτη μέλη.

4.3. Η προς τα κάτω προσαρμογή των προβλέψεων όσον αφορά την οικονομική μεγέθυνση, λόγω της διεθνούς κατάστασης, ενδέχεται να βαρύνει πολύ αρνητικά στο κλίμα εμπιστοσύνης των επιχειρήσεων. Ωστόσο, πρέπει να αναγνωρισθεί ότι οι εξωτερικές συναλλαγές συμβάλλουν περιορισμένα μόνο (10 %) στο ΑΕγχΠ της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ΟΚΕ συμπεραίνει ότι πρέπει να καταβληθεί κάθε προσπάθεια προκειμένου να ενθαρρυνθούν η εσωτερική ζήτηση και οι επενδύσεις.

4.4. Η ΟΚΕ είναι της γνώμης ότι κατά την περίοδο αυτή των οικονομικών αναταραχών, η Επιτροπή πρέπει να πράξει το παν προκειμένου να μπορέσουν οι κοινοτικές αρχές και οι αρχές της ΟΝΕ να διαδραματίσουν ένα ρόλο στα υπάρχοντα διεθνή βήματα καθώς και σε εκείνα που θα πρέπει να δημιουργηθούν.

4.5. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εκφράζει την ικανοποίησή της για την απόφαση της ΕΚΤ της 8ης Απριλίου να μειώσει τα επιτόκια. Μετά τις προόδους που σημειώθηκαν από τις κυβερνήσεις, όσον αφορά τη μείωση και τον έλεγχο των δημοσιονομικών ελλειμμάτων, αφενός, και τη μισθολογική εξέλιξη που αποφάσισαν οι κοινωνικοί εταίροι, αφετέρου, η ΕΚΤ συμβάλλει με τον τρόπο αυτό ενεργά στην αναζήτηση βιώσιμης ανάπτυξης προσανατολισμένης στη σταθερότητα των τιμών και στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης. Πράγματι, η σημαντική μείωση των επιτοκίων στην οποία προέβη η ΕΚΤ θα διευκολύνει τις επενδύσεις και θα ενθαρρύνει την ιδιωτική ζήτηση.

4.6. Η διεξαγωγή ενός μακροοικονομικού διαλόγου που να βελτιώνει το συντονισμό της μισθολογικής εξέλιξης, της δημοσιονομικής πολιτικής και της νομισματικής πολιτικής, ώστε να προωθείται η ανάπτυξη και η δημιουργία θέσεων απασχόλησης προϋποθέτει θεσμική διευθέτηση. Ως εκ τούτου, στον εν λόγω μακροοικονομικό διάλογο, που θα πρέπει να διεξάγεται τουλάχιστον δύο φορές το χρόνο, θα πρέπει να συμμετέχουν το Συμβούλιο, η Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και οι κοινωνικοί εταίροι, τόσο σε τεχνικό όσο και σε πολιτικό επίπεδο.

Βρυξέλλες, 27 Μαΐου 1999.

H Πρόεδρος

της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Beatrice RANGONI MACHIAVELLI

(1) Η ΟΚΕ προετοιμάζει μία γνωμοδότηση πρωτοβουλίας σχετικά με τους πρώτους μήνες της καθιέρωσης του ενιαίου ευρωπαϊκού νομίσματος.

(2) Αν και πρέπει να επισημανθούν σημαντικές διαφορές ανάλογα με τις χώρες και τις περιφέρειες.

(3) Ευρωπαϊκή Οικονομία - Συμπλήρωμα Α - Οικονομικές τάσεις - αριθ. 4 - Απρίλιος 1999.

(4) COM(1999) 143 τελικό.

(5) Η ΟΚΕ προετοιμάζει μία γνωμοδότηση πρωτοβουλίας σχετικά με τους πρώτους μήνες της καθιέρωσης του ενιαίου ευρωπαϊκού νομίσματος.

(6) Βλ. τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής της 2ας Ιουλίου 1998 με τίτλο "Η Ευρώπη ως οικονομική οντότητα - μια πολιτική πρόκληση", ΕΕ C 284της 14.9.1998.

(7) Γνωμοδότηση της 26ης Μαΐου 1999 για την "Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για την τροποποίηση, όσον αφορά τη δυνατότητα πειραματικής καθιέρωσης περιορισμένου συντελεστή ΦΠΑ επί των υπηρεσιών με μεγάλη συγκέντρωση εργατικού δυναμικού, της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ σχετικά με το κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας".

(8) Βλ. Παράρτημα Ι.

(9) Η ΟΚΕ θα επανέλθει στο ζήτημα της φορολογίας σε χωριστή γνωμοδότηση.

(10) Η ΟΚΕ εξέδωσε κατά την αυτή σύνοδο γνωμοδότηση αναφορικά με την "Εφαρμογή των κατευθυντήριων γραμμών για την απασχόληση".

(11) Από το 11 % της ανεργίας, η Επιτροπή εκτιμά ότι το 4,5 % είναι διαρθρωτικής φύσεως και απαιτεί μέτρα επαγγελματικής κατάρτισης κλπ. Οι υπόλοιποι άνεργοι θα ήταν σε θέση να δεχθούν μια θέση απασχόλησης, αν αυτή δημιουργείτο, ορισμένοι (2 %) αμέσως, και οι άλλοι μετά από σύντομη κατάρτιση.

(12) "Διεθνής συνεργασία και συντονισμός στο χώρο της εποπτείας και επιτήρησης των χρηματοπιστωτικών αγορών", έκθεση του Hans Tietmeyer, Προέδρου της Deutsche Bundesbank.

(13) "Οικονομική μεταρρύθμιση: Έκθεση για τη λειτουργία των κοινοτικών αγορών προϊόντων και κεφαλαιαγορών" (COM(1999) 10τελικό της 20ής Ιανουαρίου 1999) και "Οι οικονομικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση" (COM(1999) 61 τελικό της 17.2.1999).

(14) Γνωμοδότηση της 26ης Μαΐου 1999.

(15) Πρέπει να σημειωθεί ότι σε ψήφισμά του της 11ης Φεβρουαρίου 1999, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει - ιδέα την οποία υποστήριξε η ΟΚΕ σε προηγούμενες γνωμοδοτήσεις - να υποβάλλει η Επιτροπή προτάσεις σχετικά με τους γενικούς προσανατολισμούς, οι οποίοι στη συνέχεια να υιοθετούνται με ειδική πλειοψηφία από το Συμβούλιο μετά τη σύμφωνη γνώμη του Κοινοβουλίου και της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

στη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Μακροδιαρθρωτικά χαρακτηριστικά: ομοιότητες και αποκλίσεις

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>