[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 6.12.2006

COM(2006) 775 τελικό

2006/0005 (COD)

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το δεύτερο εδάφιο του άρθρου 251 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ σχετικά με

κοινή θέση του Συμβουλίου όσον αφορά την έκδοση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την αξιολόγηση και τη διαχείριση των πλημμυρών

2006/0005 (COD)

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το δεύτερο εδάφιο του άρθρου 251 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ σχετικά με

κοινή θέση του Συμβουλίου όσον αφορά την έκδοση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την αξιολόγηση και τη διαχείριση των πλημμυρών

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

1. Ιστορικό

Ημερομηνία διαβίβασης της πρότασης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο (έγγραφο COM(2006)15 τελικό – 2006/0005 COD): | 18.1.2006 |

Ημερομηνία γνωμοδότησης της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής: | 17.5.2006 |

Ημερομηνία γνωμοδότησης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου κατά την πρώτη ανάγνωση: | 13.6.2006 |

Ημερομηνία έκδοσης της κοινής θέσης: | 23.11.2006 |

2. Στόχος της πρότασης της Επιτροπής

Στόχος της προτεινόμενης οδηγίας είναι να περιοριστούν και εξασφαλιστεί η διαχείριση οι κίνδυνοι που συνεπάγονται οι πλημμύρες για την υγεία του ανθρώπου, το περιβάλλον, τις υποδομές και την ιδιοκτησία. Η προτεινόμενη προσέγγιση βασίζεται σε τρία στάδια κατά τη διάρκεια των οποίων προβλέπεται προκαταρκτική αξιολόγηση των κινδύνων, που θα επιτρέψει να εντοπιστούν οι περιοχές που αντιμετωπίζουν σοβαρούς κινδύνους πλημμύρας, χαρτογράφηση των πλημμυρών και διαμόρφωση σχεδίων διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας στις περιοχές των λεκανών απορροής των ποταμών, συμπεριλαμβανομένων των παράκτιων περιοχών. Σε όλα τα ως άνω στάδια θα εξασφαλιστεί ο συντονισμός στο πλαίσιο των λεκανών απορροής των ποταμών στη διαχείριση των οποίων συμμετέχουν περισσότερα του ενός κράτη μέλη και τρίτες χώρες, ο συντονισμός με την οδηγία πλαίσιο για το νερό (2000/60/ΕΚ) καθώς και η συμμετοχή του κοινού. Η προτεινόμενη οδηγία αφήνει μεγάλα περιθώρια στα κράτη μέλη να καθορίσουν το απαιτούμενο επίπεδο προστασίας και τα συνακόλουθα μέτρα για την επίτευξή του καθώς και τα χρονοδιαγράμματα για την εφαρμογή των σχεδίων διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας.

3. Σχόλια της Επιτροπής

3.1 Γενικά σχόλια

Η Επιτροπή έκανε δεκτές συνολικά, εν μέρει ή επί τής αρχής, 59 (συμπεριλαμβανομένης μιας χωριστής ψηφοφορίας) από τις 76 τροπολογίες που πρότεινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά την πρώτη ανάγνωση. 35 από τις εν λόγω 59 τροπολογίες ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση.

Η Επιτροπή αποδέχτηκε όλες τις τροπολογίες που διευκρίνιζαν περαιτέρω τις σχέσεις με την οδηγία 2000/60/ΕΚ, τη σημασία του προβληματισμού για την αλλαγή του κλίματος και τη χρήση των ήδη υφιστάμενων μέσων.

Η Επιτροπή απέρριψε ιδίως τις τροπολογίες οι οποίες περιόριζαν την εφαρμογή της οδηγίας σε πλημμύρες που οφείλονται σε συγκεκριμένους λόγους, που καθιερώνουν υπέρ το δέον λεπτομερείς απαιτήσεις ή που είναι ενδεχόμενο να προκαλέσουν νομικές ασάφειες.

3.2 Λεπτομερή σχόλια

3.2.1 Κοινοβουλευτικές τροπολογίες που έγιναν δεκτές από την Επιτροπή και ενσωματώθηκαν πλήρως ή η εν μέρει στην κοινή θέση

Οι κάτωθι τροπολογίες ενσωματώθηκαν δεόντως στην κοινή θέση: αριθ. 1 (τίτλος), 2, 11, 16, 25 (αιτιολογικές σκέψεις), 26, 28, 29, 30, 32, 33, 39, 40, 52, 66 και 86 (άρθρα).

Μολονότι η αρχή της αλληλεγγύης για τις λεκάνες απορροής των ποταμών υπό επιμερισμένη διαχείριση, που περιλαμβάνεται στις τροπολογίες 6, 8 και 12 αντανακλάται στις αιτιολογικές σκέψεις της κοινής θέσης, τα ειδικά σχόλια όσον αφορά τη συνεργασία για την ανεύρεση αντισταθμιστικών περιοχών (τροπολογία 6) και η αναφορά στη μη βιώσιμη διαχείριση των ποταμών ως αίτιου αύξησης των κινδύνων (τροπολογία 8) δεν περιλήφθηκαν στην κοινή θέση.

Οι τροπολογίες 7 και 10 ενσωματώθηκαν επί τις αρχής στο κείμενο με σύντομη αναφορά στην αλλαγή του κλίματος στο πλαίσιο της αιτιολογικής σκέψης 2. Η εν μέρει ενσωματωθείσα τροπολογία 38 (άρθρο 5) προσθέτει ότι είναι υποχρεωτικό να λαμβάνεται υπόψη η «προβλεπόμενη χρήση γης ή η αλλαγή του κλίματος» κατά την προκαταρκτική αξιολόγηση των κινδύνων πλημμύρας. Αυτό το στοιχείο της δεν περιλήφθηκε τελικά στην κοινή θέση.

Η τροπολογία 20 ενσωματώθηκε εν μέρει στο κείμενο και τονίζει επίσης τη σημασία της συμμετοχής του κοινού.

Οι τροπολογίες 17, 24, 31, 37, 41, 55 και 71 καθιερώνουν απαιτήσεις για τη χρήση των ήδη υφιστάμενων μέσων, που ενσωματώνονται επί της αρχής στην κοινή θέση ( άρθρο 13). Ωστόσο, οι απαιτήσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που προέβλεπαν ότι ανάλογες ήδη υφιστάμενες αξιολογήσεις, χάρτες και σχέδια πρέπει να ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των αντιστοίχων άρθρων της οδηγίας, είναι αυστηρότερες από τα ηπιότερα κριτήρια ισοτιμίας που προβλέπει η κοινή θέση. Η κοινή θέση παρατείνει έως τις 12 Δεκεμβρίου 2012 την προθεσμία για τη θέσπιση εξαιρέσεων για ανάλογα μέσα βάσει του συγκεκριμένου άρθρου, ενώ η τροπολογία 71 αναφέρεται εν προκειμένω στην ημερομηνία με την οποία η οδηγία τίθεται σε ισχύ.

Μολονότι τα τμήματα των τροπολογιών 35 και 60 (με πανομοιότυπη διατύπωση) που αναφέρονται στις δαπάνες και τα οφέλη απηχούνται στην κοινή θέση (άρθρο 7), οι ως άνω τροπολογίες καθιερώνουν επίσης την ανάκτηση των δαπανών και τον εσωτερικό καταλογισμό του περιβαλλοντικού κόστους και του κόστους σε επίπεδο πόρων, που η Επιτροπή αποδέχεται εφόσον συνάδουν προς τις προβλεπόμενες αρχές και διαδικασίες για την ανάκτηση των δαπανών βάσει της οδηγίας 2000/60/ΕΚ.

Οι τροπολογίες 46 και 48 προσθέτουν απαιτήσεις για σημαντικές λεπτομέρειες στους χάρτες των κινδύνων πλημμύρας, και μπορεί να θεωρηθεί ότι καλύπτονται από την κοινή θέση ( άρθρο 6 παράγραφος 5 εδάφιο δ).

Η τροπολογία 49 ενσωματώνεται στην κοινή θέση (άρθρο 6 παράγραφος 5 εδάφιο γ) την εστίαση της προσοχής σε συγκεκριμένες πηγές ρύπανσης και σε συγκεκριμένες ευπαθείς περιοχές των οποίων το περιβάλλον κινδυνεύει να υποστεί ζημίες, αντί στον υπολογισμό των πιθανών περιβαλλοντικών και οικονομικών ζημιών. Εντούτοις στην κοινή θέση δεν καλύπτονται όλες οι πηγές που προβλέπει η τροπολογία. Απουσιάζουν ιδίως οι πηγές της διάχυτης ρύπανσης και οι μικρότερης κλίμακας εγκαταστάσεις που δεν καλύπτονται από την οδηγία για την ολοκληρωμένη πρόληψη και τον έλεγχο της ρύπανσης (οδηγία IPPC – οδηγία 96/61/ΕΚ). Με τη συγκεκριμένη τροπολογία προβλεπόταν η υποχρεωτική εξέταση των ζημιών στα χερσαία οικοσυστήματα. Η εν λόγω απαίτηση δεν καλύπτεται από την κοινή θέση.

Μολονότι οι πλημμυρικές περιοχές και ο ρόλος που διαδραματίζουν στη συγκράτηση των πλημμύρων και την παροχέτευση των υδάτων αναφέρονται στην κοινή θέση, η τροπολογία 54 προβλέπει λεπτομερέστερη ανάλυση των πλημμυρικών διαδικασιών και των μακροπρόθεσμων εξελίξεων στο σχέδιο διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας ( άρθρο 7 ). Αυτό, όμως, θα πρέπει να αντιμετωπισθεί στο πλαίσιο των απλοποιήσεων που επιχείρησε το Συμβούλιο όσον αφορά την προκαταρκτική αξιολόγηση των κινδύνων πλημμύρας ( άρθρο 4).

Μολονότι μέρη της τροπολογίας 56 σχετικά με τη διασυνοριακή συνεργασία διατηρήθηκαν στην κοινή θέση, δεν περιλήφθηκαν στο κείμενο η ειδική απαίτηση να διαμορφώνονται τα σχέδια διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας ( Κεφάλαιο IV ) με τη συμμετοχή των τοπικών και περιφερειακών αρχών καθώς και η απαίτηση να προσαρμόζονται οι ανθρώπινες χρήσεις των πλημμυρικών πεδίων στους επισημανθέντες κινδύνους. Η Επιτροπή ωστόσο υποστηρίζει τη διατύπωση της κοινής θέσης στο συγκεκριμένο άρθρο σε ό,τι αφορά τα μη διαρθρωτικά μέτρα και τη μείωση της πιθανότητας των πλημμυρών.

Μολονότι το πνεύμα του πρώτου τμήματος της τροπολογίας 61 διατηρήθηκε στην κοινή θέση (άρθρο 7 παράγραφος 4) , δεν υιοθετήθηκε η προσθήκη «άλλων μέτρων» που ενδέχεται να αυξήσουν ανάντη ή κατάντη τον κίνδυνο των πλημμύρων.

Διατηρήθηκε το πνεύμα της τροπολογίας 64 στην κοινή θέση (άρθρο 8), εντούτοις η συγκεκριμένη τροπολογία προβλέπει επίσης ότι είναι δυνατόν να χρησιμοποιούνται διεθνείς συμφωνίες για την εφαρμογή της οδηγίας σε ό,τι αφορά τρίτες χώρες.

Μολονότι η τροπολογία 68, η οποία τονίζει όλες τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη Σύμβαση του Aarhus συμπεριλαμβανομένης και της συμμετοχής του κοινού, αντανακλάται επί της αρχής στην κοινή θέση ( άρθρο 10 ), επισημαίνεται ότι στο αντίστοιχο κεφάλαιο της κοινής θέσης η συμμετοχή του κοινού αντικαθίσταται από διαβουλεύσεις.

3.2.2 Κοινοβουλευτικές τροπολογίες που έγιναν δεκτές από την Επιτροπή αλλά δεν ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση

Στις αιτιολογικές σκέψεις , οι τροπολογίες 3 και 4 διευκρινίζουν περαιτέρω τους κινδύνους που αντιμετωπίζει το περιβάλλον καθώς και τα αίτια που ενδέχεται να προκαλέσουν μεγαλύτερους κινδύνους πλημμύρας, αναφερόμενες ιδίως σε ανθρωπογενείς παράγοντες και στην αλλαγή του κλίματος. Η τροπολογία 5 (που αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 3) σχετικά με τη σημασία του κατακόρυφου συντονισμού (εθνικών, περιφερειακών και τοπικών αρχών) δεν ενσωματώθηκε στην κοινή θέση. Μολονότι διατηρήθηκε η παραπομπή στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης ( αιτιολογική σκέψη 19 ) η τροπολογία 9 προσθέτει επίσης αναφορά στα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 18ης Οκτωβρίου 2004, ιδίως για την αύξηση των κινδύνων πλημμύρας λόγω της αλλαγής του κλίματος. Η εν λόγω αναφορά δεν περιλήφθηκε στην κοινή θέση. Η τροπολογία 13 διευκρινίζει τη σημασία της ενσωμάτωσης της διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας στις άλλες πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η τροπολογία 15 αποδίδει μεγαλύτερη σημασία στις περιοχές που αντιμετωπίζουν περιορισμένους κινδύνους πλημμύρας θεωρώντας ότι ενδεχομένως να είναι σημαντικές για το μετριασμό των πλημμυρών . Ωστόσο η κοινή θέση αναφέρεται σε περιοχές που μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στη συγκράτηση των πλημμυρών ( άρθρο 7 ). Η τροπολογία 18 τονίζει τη σημασία της αντιμετώπισης φαινομένων ενδεχόμενης περιβαλλοντικής ρύπανσης λόγω πλημμυρών στα σχετικά σχέδια. Οι τροπολογίες 19 και 21 προσθέτουν τεχνικές λεπτομέρειες σε ό,τι αφορά την πρόβλεψη των πλημμυρών.

Η τροπολογία 34 αποδίδει κυρίως σημασία στις καθιζήσεις κατά την προκαταρκτική αξιολόγηση των κινδύνων πλημμύρας. Η τροπολογία 36 προτείνει τη διενέργεια αξιολόγησης της αποτελεσματικότητας των υφιστάμενων ανθρωπογενών κατασκευών κατά την προκαταρκτική αξιολόγηση των κινδύνων πλημμύρας ( άρθρο 4 ).

Η τροπολογία 58 προσθέτει ότι η αξιολόγηση των μέτρων διάσωσης και αποκατάστασης επιβάλλεται να περιλαμβάνεται στα σχέδια διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας, και ως εκ τούτου συνεπάγεται την προσθήκη της εξέτασης του κύκλου διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας στο κύριο πεδίο της οδηγίας.

Η τροπολογία 62 προσθέτει απαίτηση κοινοποίησης όσον αφορά τις μεταβολές του χρονοδιαγράμματος εφαρμογής στις λεκάνες απορροής των ποταμών των οποίων η διαχείριση επιμερίζεται μεταξύ διαφόρων κρατών μελών, εντός περιόδου έξι ετών μεταξύ των σχεδίων διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας.

Η χωριστή ψηφοφορία για το άρθρο 13 ( άρθρο 9 στην κοινή θέση ) ενισχύει τη στενή συνεργασία και αλληλοσυμπλήρωση της προτεινόμενης οδηγίας με την οδηγία 2000/60/ΕΚ . Η κοινή θέση του Συμβουλίου περιορίζει τις απαιτήσεις εξαλείφοντας τις προβλεπόμενες για το στενό συντονισμό και καθιστώντας τον εν λόγω συντονισμό προαιρετικό (άρθρο 9, αιτιολογική σκέψη 16 ).

Η τροπολογία 69 πρότεινε η ενημέρωση του κοινού στο πλαίσιο των λαμβανομένων μέτρων ετοιμότητας να συμπεριληφθεί στο άρθρο για τη συμμετοχή του κοινού, αλλά η Επιτροπή θεώρησε ότι θα μπορούσε να ενταχθεί στα σχέδια διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας ( άρθρο 7 ).

Η τροπολογία 73 καλεί την Επιτροπή να αναφέρεται στις επιπτώσεις της αλλαγής του κλίματος στην τακτική έκθεσή της για την εφαρμογή της οδηγίας.

Με την τροπολογία 74 καθιερώνεται η απαίτηση να ιεραρχούνται τα πιθανά μέτρα ανάλογα με το βαθμό στον οποίο αποσκοπούν στη διευκόλυνση της εφαρμογής για την πραγμάτωση των στόχων της οδηγίας 2000/60/ΕΚ (που έχει τεθεί σε ισχύ και επηρεάζει ήδη τις επιλογές σχετικά με τη διαχείριση των κινδύνων πλημμύρας).

3.2.3 Κοινοβουλευτικές τροπολογίες που απορρίφθηκαν από την Επιτροπή αλλά αποτελούν μέρος της κοινής θέσης

Οι τροπολογίες 44 (σχετικά με τη χαρτογράφηση περιοχών που υφίστανται αποσάθρωση), 57 (για τα μη διαρθρωτικά μέτρα), 59 (με καταχώριση στο παράρτημα της κοινής θέσης παραδειγμάτων άλλων νομοθετικών πράξεων για τις οποίες πρέπει να περιλαμβάνονται συνόψεις αντιστοίχων μέτρων στα σχέδια διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας) και 65 (σχετικά με το συντονισμό στις περιοχές των λεκανών απορροής υπό επιμερισμένη διαχείριση) απορρίφθηκαν από την Επιτροπή βάσει της αρχής της επικουρικότητας ή για να αποφευχθεί η αλληλοεπικάλυψη με άλλες υποχρεώσεις. Ωστόσο, στο πλαίσιο της συνολικής δέσμης μέτρων για την κοινή θέση, η Επιτροπή μπορεί να αποδεχτεί τις εν λόγω τροπολογίες με τη μορφή που ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση.

3.2.4 Κοινοβουλευτικές τροπολογίες που απορρίφθηκαν από την Επιτροπή και δεν ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση

Οι τροπολογίες 14, 23, 27, 42, 43, 47, 50, 51, 53, 63, 70, 72, 75 και 85 απορρίφθηκαν τόσο από την Επιτροπή όσο και από το Συμβούλιο. Η τροπολογία 45 (που ήταν γλωσσικού χαρακτήρα) κρίθηκε περιττή ως προς το υπόλοιπο κείμενο της κοινής θέσης.

Πέραν των αποδεκτών συντακτικών τροποποιήσεων που προτείνει η τροπολογία 22 ( αιτιολογική σκέψη 17 ), η κοινή θέση απορρίπτει τις τροποποιήσεις που αφορούν την εφαρμογή του άρθρου 4 παράγραφος 7 της οδηγίας 200/60/ΕΚ σχετικά με τα προέχοντα δημόσια συμφέροντα, όπως έπραξε και η Επιτροπή, δεδομένου ότι είναι ήδη σαφείς οι διατάξεις της εν λόγω οδηγίας.

3.2.5 Πρόσθετες αλλαγές στην πρόταση από το Συμβούλιο

Η κοινή θέση περιέχει σημαντικό αριθμό αλλαγών συγκριτικά με το αρχικό κείμενο της πρότασης της Επιτροπής. Όσον αφορά την παρουσίαση, το κείμενο απλοποιήθηκε με τη συγχώνευση πολλών αρχικών άρθρων και την απλοποίηση των αιτιολογικών σκέψεων. Ωστόσο διατηρήθηκαν όλα τα ουσιώδη στοιχεία της αρχικής πρότασης της Επιτροπής.

Ως προς την ουσία, οι σημαντικότερες αλλαγές στην κοινή θέση συγκριτικά προς την αρχική πρόταση που δεν αντανακλώνται στις τροπολογίες του Κοινοβουλίου, αφορούν την απλοποίηση της προκαταρκτικής αξιολόγησης των κινδύνων πλημμύρας, την ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας και την εξασθένιση του συντονισμού με την οδηγία 200/60/ΕΚ.

Περιορισμός του ορισμού των τύπων πλημμυρών που αφορούν την οδηγία: Η κοινή θέση προσθέτει κατάλογο των ειδών των πλημμυρών που μπορεί να καλύψει η οδηγία ενώ παράλληλα προβλέπει τη δυνατότητα εξαίρεσης των πλημμυρών αποχέτευσης από την εφαρμογή της οδηγίας ( άρθρο 2 παράγραφος 1, αιτιολογική σκέψη 9 ).

Μικρότερες μονάδες διαχείρισης από τις περιοχές των ποταμίων λεκανών απορροής: Η κοινή θέση καθιερώνει ότι οι παρόχθιες περιοχές και οι επιμέρους λεκάνες απορροής των ποταμών μπορεί να χρησιμοποιούνται ως μονάδες διαχείρισης (άρθρο 3 παράγραφος 2 και αντίστοιχες τροπολογίες, αιτιολογική σκέψη 16) .

Απλοποίηση της προκαταρκτικής αξιολόγησης των κινδύνων πλημμύρας και συνυπολογισμός της αλλαγής του κλίματος: Η κοινή θέση απλοποιεί την προκαταρκτική αξιολόγηση των κινδύνων πλημμύρας, ιδίως σε ό,τι αφορά την εκτίμηση της πιθανής μελλοντικής κλίμακας και των συνεπειών των πλημμυρών και των παραγόντων που επηρεάζουν τους κινδύνους πλημμύρας ( άρθρο 4 παράγραφος 2 ). Εν προκειμένω συνυπολογίζεται και η αλλαγή του κλίματος, της οποίας μειώνεται η σημασία δεδομένου ότι καθίσταται προαιρετική μέχρι την πρώτη επανεξέταση της προκαταρκτικής αξιολόγησης των κινδύνων πλημμύρας το 2018 ( άρθρο 14, αιτιολογική σκέψη 14Ι). Αντίθετα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υποστηρίζει το επίπεδο των φιλοδοξιών της Επιτροπής σε ό,τι αφορά την αλλαγή του κλίματος και επιπλέον προτείνει λεπτομερέστερες απαιτήσεις στο πλαίσιο της προκαταρκτικής αξιολόγησης των κινδύνων πλημμύρας. Η Επιτροπή δύναται να αποδεχθεί την ετεροχρονισμένη αντιμετώπιση των επιπτώσεων της αλλαγής του κλίματος που προβλέπει η κοινή θέση μόνο εφόσον επιτευχθεί συνολικότερος συμβιβασμός και προσέθεσε σχετική δήλωση στα συμπεράσματα του Συμβουλίου για να διευκρινίσει ότι οι πολίτες προσδοκούν να αξιολογούνται και να λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι επιπτώσεις της αλλαγής του κλίματος στους κινδύνους πλημμύρας.

Χρονοδιάγραμμα : Η κοινή θέση μεταθέτει στις 12 Δεκεμβρίου 2012 την ημερομηνία που προβλεπόταν για την ολοκλήρωση της πρώτης προκαταρκτικής αξιολόγησης των κινδύνων πλημμύρας, αντί για 3 χρόνια μετά από την έναρξη ισχύος της οδηγίας ( άρθρο 4 παράγραφος 3 ).

Συνεργασία σε λεκάνες απορροής ποταμών υπό επιμερισμένη διαχείριση : Η συγκεκριμένη πτυχή του θέματος ενισχύεται στην κοινή θέση και στα τρία στάδια που προβλέπει η οδηγία ήτοι κατά τις προκαταρκτικές αξιολογήσεις των κινδύνων πλημμύρας ( άρθρο 4 παράγραφος 2 και 5 παράγραφος 2) , τους χάρτες πλημμυρών (άρθρο 6 παράγραφος 2) καθώς και σε σχέση με τα σχέδια διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας (άρθρο 7 παράγραφοι 4 και 8).

Χάρτες: περιορισμένες απαιτήσεις για τη χαρτογράφηση βάσει διαφορετικών πιθανών σεναρίων ανάλογα με το είδος των πλημμυρών: Η κοινή θέση προσφέρει τη δυνατότητα να πραγματοποιούνται χαρτογραφήσεις για τα σενάρια χαμηλής πιθανότητας (σενάρια ακραίων περιπτώσεων) σχετικά με τα υπόγεια ύδατα (άρθρο 6 παράγραφος 7) και για τις παρόχθιες πλημμύρες μόνο εφόσον έχουν ληφθεί τα δέοντα μέτρα προστασίας ( άρθρο 6 παράγραφος 6). Η χαρτογράφηση των περιοχών που απειλούνται από υψηλής πιθανότητας πλημμύρες (σενάρια μικρότερης ακρότητας) κατέστη επίσης προαιρετική ( άρθρο 6 παράγραφος 3 εδάφιο γ ). Με άλλες αλλαγές διευκρινίζεται ότι οι χάρτες πρέπει να εκπονούνται υπό την ενδεδειγμένη κλίμακα, ότι η έκταση των πλημμυρών πρέπει να αναφέρεται στους χάρτες επικινδυνότητας των πλημμυρών ενώ παράλληλα διευκρινίζεται και πώς πρέπει να περιγράφονται τυχόν ζημίες στις οικονομικές δραστηριότητες και το περιβάλλον πάντα στο πλαίσιο των χαρτών κινδύνων πλημμύρας.

Σχέδια διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας : Η κοινή θέση προβλέπει τη δυνατότητα εκπόνησης περισσοτέρων του ενός σχεδίων διαχείρισης κινδύνων πλημμύρας στις περιοχές των λεκανών απορροής των ποταμών εφόσον εκπονούνται συντονισμένα στο επίπεδο της περιοχής της λεκάνης απορροής του ποταμού ( άρθρα 7 και 8). Καθορίζονται επίσης ειδικές απαιτήσεις συνεργασίας για τις διεθνές υπολεκάνες.

Επιπλέον απαιτείται η θέσπιση «στόχων για τη διαχείριση των κινδύνων πλημμύρας», αντί να προβλέπεται επιθυμητό «επίπεδο προστασίας», καθιστώντας τοιουτοτρόπως αποδεκτό ότι ενδέχεται να μην είναι δυνατόν να εξασφαλίζεται συγκεκριμένο επίπεδο προστασίας λόγω απροσδόκητων φυσικών καταστροφών όπως οι πλημμύρες. Παράλληλα προβλέπεται ότι επιτρέπεται να αυξάνονται οι κίνδυνοι στις κατάντη ή ανάντη χώρες κατόπιν σχετικής συμφωνίας μεταξύ των εμπλεκομένων μερών ( άρθρο 7 παράγραφος 4 ).

Η κοινή θέση περιλαμβάνει επίσης σειρά επιπλέον διευκρινήσεων του ρόλου των σχεδίων διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας ( άρθρο 7) (σύνδεση με τους χάρτες του Κεφαλαίου ΙΙΙ, ιδιαίτερη σημασία στην προστασία των εγκαταστάσεων λιμενικών υποδομών και ναυσιπλοΐας, διευκρίνηση ότι η προσοχή θα εστιάζεται και στην πρόβλεψη των πλημμυρών καθώς και στα αντίστοιχα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης στο πλαίσιο της ετοιμότητας, ρητή πρόβλεψη της δυνατότητας να χρησιμοποιούνται ελεγχόμενες πλημμύρες σε ορισμένες περιοχές για να μειώνονται οι συνολικοί κίνδυνοι) οι οποίες δεν μεταβάλλουν τα ουσιαστικά στοιχεία της προτεινόμενης οδηγίας.

Μέτρα εφαρμογής και βελτιώσεις : Με την κοινή θέση προβλέπεται προθεσμία για τη διευκρίνιση των τεχνικών στοιχείων της μορφής υπό την οποία θα υποβάλλονται οι εκθέσεις στην Επιτροπή, δύο έτη πριν από την αντίστοιχη προθεσμία. Παράλληλα περιορίζεται η ενδεχόμενη προσαρμογή της οδηγίας στην επιστημονική και τεχνική πρόοδο θεσπίζοντας διαδικασία επιτροπής αποκλειστικά και μόνο στο παράρτημα ( άρθρο 11 ).

Πίνακας αντιστοιχίας : Η κοινή θέση εξαλείφει την απαίτηση εκπόνησης πίνακα συσχετισμού με την εθνική νομοθεσία μετά από τη μεταφορά της οδηγίας ( από το άρθρο 17 στην αιτιολογική σκέψη 22 ).

Στο παράρτημα περιλήφθηκε απαίτηση περιγραφής της μεθόδου της ανάλυσης κόστους – οφέλους για τα μέτρα που λαμβάνονται σε μεγάλες λεκάνες απορροής ποταμών υπό καθεστώς επιμερισμένης διαχείρισης, καθώς και έκθεση για τους μηχανισμούς παρακολούθησης της εφαρμογής με ορισμένες διευκρινήσεις όσον αφορά τη μορφή των στοιχείων των σχεδίων.

4. Συμπέρασμα

Η Επιτροπή θεωρεί ότι η κοινή θέση, που εγκρίθηκε ομόφωνα από το Συμβούλιο, αποτελεί βελτίωση για τα σχέδια διαχείρισης των κινδύνων πλημμύρας και τη διεθνή συνεργασία και, ως εκ τούτου, δύναται να την υποστηρίξει. Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι εξακολουθεί να προβληματίζει η ετεροχρονισμένη αντιμετώπιση πιθανών μελλοντικών εξελίξεων συμπεριλαμβανόμενης της αλλαγής του κλίματος, στην προκαταρκτική αξιολόγηση των κινδύνων πλημμύρας καθώς και ότι τροποποιήθηκαν οι απαιτήσεις συντονισμού με την οδηγία 2000/60/ΕΚ. Η Επιτροπή προέβη σε δύο δηλώσεις που περιλήφθηκαν στα πρακτικά του Συμβουλίου (βλ. παράρτημα).

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

1. Δήλωση της Επιτροπής για την αλλαγή του κλίματος

Η Επιτροπή διαπιστώνει με απογοήτευση ότι η πολιτική συμφωνία δεν περιλαμβάνει κείμενο το οποίο να εξασφαλίζει ότι λαμβάνονται υπόψη και αξιολογούνται δεόντως οι επιπτώσεις της αλλαγής του κλίματος στους κινδύνους πλημμύρας.

Εντούτοις η Επιτροπή ελπίζει και περιμένει τα κράτη μέλη να λάβουν υπόψη τις προβλεπόμενες επιπτώσεις της αλλαγής του κλίματος. Κάθε άλλη στάση θα ήταν ακατανόητη για τους πολίτες μας.

2. Ανακοίνωση της Επιτροπής σε ό,τι αφορά τον πίνακα αντιστοιχίας διατάξεων (άρθρο 17, πρώην άρθρο 19)

Η Επιτροπή επιθυμεί να υπογραμμίσει, σύμφωνα με τους στόχους της διοργανικής συμφωνίας για τη βελτίωση της νομοθεσίας, την πρότασή της σχετικά με την εκ μέρους των κρατών κατάρτιση πινάκων στους οποίους να αντιστοιχίζονται οι διατάξεις της οδηγίας και τα νομοθετικά μέτρα που λαμβάνουν τα κράτη μέλη για τη μεταφορά της στο εθνικό δίκαιο, ώστε να δύναται η Επιτροπή να διαπιστώνει κατά πόσον τα λαμβανόμενα μέτρα είναι σύμφωνα προς τις διατάξεις της κοινοτικής νομοθεσίας.

Η Επιτροπή δεν προτίθεται να παρεμποδίσει την επίτευξη πολιτικής συμφωνίας από το Κοινοβούλιο. Η Επιτροπή θεωρεί ότι το συγκεκριμένο θέμα, που είναι οριζόντιου χαρακτήρα, θα αντιμετωπιστεί από κοινού από όλα τα θεσμικά όργανα.