[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 29.9.2010

COM(2010) 527 τελικό

2010/0281 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

Η εμφάνιση σοβαρών μακροοικονομικών ανισορροπιών, συμπεριλαμβανομένων των ευρύτατων και επίμονων αποκλίσεων όσον αφορά τις τάσεις ανταγωνιστικότητας, αποδείχθηκε εξαιρετικά επιζήμια για την ΕΕ και ειδικότερα το ευρώ όταν ξέσπασε η κρίση. Κατά τα έτη που προηγήθηκαν της κρίσης, το χαμηλό κόστος χρηματοδότησης τροφοδότησε την εσφαλμένη κατανομή πόρων, συχνά σε χρήσεις χαμηλής παραγωγικότητας, συντηρώντας ανέφικτα επίπεδα κατανάλωσης, φούσκες στον στεγαστικό τομέα και τη συσσώρευση εξωτερικού και εσωτερικού χρέους σε ορισμένα κράτη μέλη. Έχει επομένως σημασία να αναπτυχθεί μια νέα διαρθρωμένη διαδικασία για την πρόληψη και τη διόρθωση των δυσμενών μακροοικονομικών ανισορροπιών σε έκαστο κράτος μέλος.

Στην ανακοίνωση και έκθεσή της με τίτλο «ΟΝΕ@10: επιτυχίες και προκλήσεις μετά από δέκα έτη λειτουργίας της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης»[1], η Επιτροπή πρότεινε ένα ευρύ θεματολόγιο πολιτικής με σκοπό να βελτιώσει τη λειτουργία της ΟΝΕ. Τόνισε, ειδικότερα, την ανάγκη διεύρυνσης της οικονομικής εποπτείας ώστε να ανιχνεύονται και αντιμετωπίζονται σε πρώιμο στάδιο οι μακροοικονομικές ανισορροπίες. Θεωρήθηκε ότι η ενισχυμένη εποπτεία δικαιολογείται ιδίως στους τομείς της εξωτερικής ανταγωνιστικότητας και των ισοζυγίων τρεχουσών συναλλαγών, όπου έχουν αναφανεί αξιοσημείωτες αποκλίσεις μεταξύ κρατών μελών από τότε που τέθηκε σε κυκλοφορία το ευρώ. Προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι ανωτέρω προκλήσεις, η Ευρωομάδα συμφώνησε τον Ιούλιο του 2008 να ξεκινήσει τακτική εξέταση των εξελίξεων στην ανταγωνιστικότητα εντός της ευρωζώνης, η οποία εξέταση απέβη καρποφόρος.

Η έκθεση «Ευρώπη 2020» καθορίζει μια φιλόδοξη και περιεκτική στρατηγική προς την κατεύθυνση της έξυπνης, βιώσιμης και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξης για την οικονομία της ΕΕ. Στον απόηχο της κρίσης, δίνει νέα έμφαση στην αντιμετώπιση των αδυναμιών της Ευρώπης όσον αφορά την εποπτεία των μακροοικονομικών χρηματοπιστωτικών και διαρθρωτικών προκλήσεων. Λαμβάνοντας υπόψη τις βαθιές οικονομικές και χρηματοπιστωτικές διασυνδέσεις στο εσωτερικό της ευρωζώνης και τον αντίκτυπό τους στο ενιαίο νόμισμα, η «Ευρώπη 2020» καθιστά αναγκαία την ανάπτυξη ενός συγκεκριμένου πολιτικού πλαισίου για την ευρωζώνη ώστε να αντιμετωπιστούν οι ευρύτερες μακροοικονομικές ανισορροπίες[2]. Υπό το πρίσμα αυτό, απαιτείται ενσωματωμένος στη νομοθεσία μηχανισμός που θα παρακολουθεί την προέλευση των μακροοικονομικών ανισορροπιών και θα διασφαλίζει την ενδεδειγμένη διορθωτική δράση όταν είναι ανάγκη. Η αναγκαία σύνδεση μεταξύ προληπτικής και διορθωτικής δράσης είναι ζωτικής σημασίας για την αποφυγή οδυνηρής οικονομικής προσαρμογής όταν οι ανισορροπίες καθίστανται ανεξέλεγκτες.

2. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ

Απέναντι σε μια κρίση άνευ προηγουμένου και πέραν της κατεπείγουσας δράσης που αναλήφθηκε για την αντιμετώπιση των άμεσων αναγκών, η Επιτροπή αντέδρασε γρήγορα με ένα τολμηρό, πλην όμως ρεαλιστικό, πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων. Το τελευταίο έλαβε τη μορφή δύο ανακοινώσεων προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, που εκδόθηκαν αντίστοιχα στις 12 Μαΐου και 30 Ιουνίου 2010. Επιλέγοντας ως δίαυλο επικοινωνίας δημόσια νομικά έγγραφα, η Επιτροπή έσπευσε να επιδείξει την προσήλωσή της στον διάλογο με τα κράτη μέλη, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και όλους τους λοιπούς εμπλεκόμενους παράγοντες, ενώ παράλληλα κατέθετε συγκεκριμένες προτάσεις για δράση.

Στην ανακοίνωση της 12ης Μαΐου 2010, η Επιτροπή εξέθεσε μια πολυ-πυλωνική προσέγγιση για να ενισχύσει τον συντονισμό της οικονομικής πολιτικής. Η ανακοίνωση επιχειρηματολογεί υπέρ της πλήρους αξιοποιήσεως των μέσων εποπτείας που είναι διαθέσιμα στο πλαίσιο της Συνθήκης. Εφόσον παρίσταται ανάγκη, θα πρέπει να τροποποιηθούν και συμπληρωθούν τα υφιστάμενα μέσα. Στην ανακοίνωση ζητήθηκε να ενισχυθεί η συμμόρφωση με το σύμφωνο σταθερότητας και ανάπτυξης και να επεκταθεί η οικονομική εποπτεία. Για να επιτευχθεί αυτό, η καθιέρωση ενός “Ευρωπαϊκού Εξαμήνου” για τον συντονισμό της οικονομικής πολιτικής θα επέτρεπε στα κράτη μέλη να επωφεληθούν από τον έγκαιρο συντονισμό σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Τέλος, στην ανακοίνωση ορίστηκαν οι αρχές στις οποίες θα πρέπει να βασίζεται ένα άρτιο πλαίσιο για τη διαχείριση κρίσεων από τα κράτη μέλη της ευρωζώνης. Συνολικά, οι περισσότερες προτάσεις ίσχυαν για την ΕΕ ως σύνολο, αλλά τα προβλήματα της ευρωζώνης θα αντιμετωπίζονταν με πιο απαιτητικούς κανόνες.

Στο μεταξύ, κορυφώθηκαν οι εντάσεις στις χρηματαγορές και στις 9 Μαΐου 2010 το έκτακτο Συμβούλιο Ecofin αποφάσισε, με βάση πρόταση της Επιτροπής, τη σύσταση ευρωπαϊκού μηχανισμού σταθεροποίησης και συμφώνησε να εκφράσει ρητή δέσμευση για ταχύτερη δημοσιονομική εξυγίανση όπου ενδείκνυται.

Στις 30 Ιουνίου 2010, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε επικαιροποιημένη ανακοίνωση στην οποία εξειδικεύονται με μεγαλύτερη λεπτομέρεια οι αρχές για την οικονομική εποπτεία οι οποίες ορίστηκαν στην ανακοίνωση της 12ης Μαΐου. Η επικαιροποίηση εστιάστηκε σε ζητήματα υλοποίησης και επιβολής. Υπογράμμισε ότι η ΕΕ χρειαζόταν ισχυρότερη μακροοικονομική επιτήρηση για κάθε χώρα, ενσωματώνοντας όλα τα σχετικά πεδία άσκησης οικονομικής πολιτικής. Οι μακροοικονομικές ανισορροπίες θα πρέπει να εξετάζονται από κοινού με τη δημοσιονομική πολιτική και τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις που ενισχύουν την ανάπτυξη, στο πλαίσιο της «Ευρώπης 2020». Η ενισχυμένη εποπτεία επρόκειτο να πακτωθεί στην ιδέα ενός «Ευρωπαϊκού Εξαμήνου» και να συνοδευθεί από πλέγμα κυρώσεων ώστε να προλαμβάνονται ή να διορθώνονται οι υπερβάσεις που θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα της ΕΕ και της ευρωζώνης. Από δημοσιονομικής πλευράς, θα πρέπει να ενισχυθούν αμφότερα τα σκέλη, προληπτικό και διορθωτικό, του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Παρουσιάστηκε επίσης σε αδρές γραμμές ένα πλαίσιο αντιμετώπισης των μακροοικονομικών ανισορροπιών μεταξύ κρατών μελών.

Μέσω των προαναφερόμενων ανακοινώσεων η Επιτροπή συνέβαλε στις εργασίες της ειδικής ομάδας για την οικονομική διακυβέρνηση που συστάθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μαρτίου, της οποίας προεδρεύει ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Η ειδική ομάδα απεδέχθη ότι οι ανισορροπίες αποτελούσαν ιδιαίτερο πρόβλημα, ειδικώς για τα μέλη της ευρωζώνης. Αναγνωρίσθηκε η ανάγκη για επιμελέστερη παρακολούθηση των μακροοικονομικών εξελίξεων με μικρό σύνολο καίριων δεικτών, ιδιαίτερα μέσω μηχανισμού προειδοποίησης. Συνολικά, συμφωνήθηκε ότι η μακροοικονομική εποπτεία θα πρέπει να λειτουργεί παράλληλα με την επιτήρηση του προϋπολογισμού στο πλαίσιο του συμφώνου σταθερότητας και ανάπτυξης.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο παρακολούθησε εκ του σύνεγγυς το έργο της ειδικής ομάδας. Πρώτοι προσανατολισμοί διατυπώνονται στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 17ης Ιουνίου, το οποίο συμφώνησε για την κατάρτιση πίνακα αποτελεσμάτων με τον οποίο εντοπίζονται έγκαιρα μη βιώσιμες ή επικίνδυνες τάσεις. Τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 16ης Σεπτεμβρίου 2010 χαιρετίζουν την επεξεργασία ενός νέου πλαισίου μακρο-επιτήρησης για την παρακολούθηση και τη διόρθωση, κατά τρόπο έγκαιρο, των μη βιώσιμων αποκλίσεων και ανισορροπιών στην ανταγωνιστικότητα.

3. ΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

Ο πλήρως αναπτυγμένος μηχανισμός για την πρόληψη και διόρθωση μακροοικονομικών ανισορροπιών συνίσταται από δύο προτάσεις κανονισμών σε στάδιο σχεδίου. Η παρούσα πρώτη πρόταση σκιαγραφεί τη διαδικασία υπερβολικών ανισορροπιών (ΔΥΑ), ενώ η δεύτερη επικεντρώνεται στα συναφή κατασταλτικά μέτρα. Αμφότερες οι προτάσεις περιγράφονται διαδοχικά στην παρούσα αιτιολογική έκθεση.

Σκοπός της παρούσας πρώτης πρότασης είναι να παράσχει πλαίσιο για τον εντοπισμό και την αντιμετώπιση μακροοικονομικών ανισορροπιών, συμπεριλαμβανομένων των τάσεων επιδείνωσης της ανταγωνιστικότητας. Με τον τρόπο αυτό, η πρόταση συμπληρώνει τη διαδικασία μακρο-διαρθρωτικής επιτήρησης κάθε χώρας που προβλέπεται βάσει της «Ευρώπης 2020».

Η ΔΥΑ αποτελεί εντελώς νέο στοιχείο της διαδικασίας οικονομικής εποπτείας. Περιλαμβάνει τακτική εκτίμηση του κινδύνου ανισορροπιών, συμπεριλαμβανομένου μηχανισμού επαγρύπνησης, συνδυαζόμενη με κανόνες σχεδιασμένους για να επιτρέπουν διορθωτικές ενέργειες σε περίπτωση δυσμενών μακροοικονομικών ανισορροπιών που εκτείνονται πέραν της δημοσιονομικής πολιτικής. Η ΔΥΑ εφαρμόζεται σε κάθε κράτος μέλος.

Η εποπτεία ξεκινά με μηχανισμό επαγρύπνησης ο οποίος στοχεύει στον εντοπισμό κρατών μελών με δυνητικώς προβληματικά επίπεδα μακροοικονομικών ανισορροπιών. Ο μηχανισμός επαγρύπνησης συνίσταται από πίνακα αποτελεσμάτων (Άρθρο 3) συμπληρούμενο από κριτική ανάλυση. Ο πίνακας αποτελεσμάτων έχει σχεδιασθεί ώστε να χαρακτηρίζεται από διαφάνεια, να είναι εύλογα απλός και να έχει οικονομική λογική. Για τον σκοπό αυτό, ένα σύνολο δεικτών στοχεύει στη διασφάλιση του έγκαιρου εντοπισμού των ανισορροπιών που ανακύπτουν σε διάφορα μέρη της οικονομίας. Το σύνολο δεικτών θα πρέπει να έχει αρκετό εύρος ώστε να καλύπτει οποιαδήποτε πιθανή περίπτωση μείζονος ανισορροπίας και να υπάρχει βεβαιότητα ότι είναι αρκετά ευαίσθητο ώστε να ανιχνεύει σε πρώιμο στάδιο τις ανισορροπίες. Ο πίνακας αποτελεσμάτων θα συνίσταται από διάφορους δείκτες για έκαστο κράτος μέλος.

Για κάθε δείκτη θα οριστούν και αναγγελθούν κατώφλια προειδοποίησης ώστε να αυξηθεί η διαφάνεια και λογοδοσία. Για ορισμένους δείκτες τα κατώφλια θα είναι συμμετρικά· με αυτά θα ανιχνεύονται αμφότερα τα υπερβολικά επίπεδα, υψηλά και χαμηλά, της μεταβλητής. Έχει ωστόσο σημασία να έχουμε υπόψη ότι οι δείκτες δεν πρέπει να θεωρούνται ούτε στόχοι ούτε μέσα άσκησης πολιτικής. Για παράδειγμα, έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών 3 % μπορεί να θεωρηθεί αποδεκτό σε συγκλίνουσα οικονομία με ισχυρές επενδυτικές ανάγκες, όχι όμως σε μια πιο προηγμένη χώρα με ταχέως γηράσκοντα πληθυσμό. Τα κατώφλια θα πρέπει επομένως να θεωρηθούν ως ενδεικτικές τιμές για να κατευθύνουν την αξιολόγηση, να μην ερμηνεύονται όμως κατά τρόπο μηχανιστικό· θα πρέπει να συμπληρώνονται από οικονομική ευθυκρισία και εξαρτώμενη από τη χώρα εμπειρογνωσία.

Η Επιτροπή θα γνωστοποιήσει σε χωριστό έγγραφο τους δείκτες που συνθέτουν τον πίνακα αποτελεσμάτων, τις αντίστοιχες τιμές τους και τις συναφείς υποκείμενες μεθοδολογίες, ώστε να διασφαλίσει πλήρη διαφάνεια ως προς τη λειτουργία του μηχανισμού επαγρύπνησης. Η σύνθεση του πίνακα αποτελεσμάτων θα μπορούσε να εξελιχθεί με την πάροδο του χρόνου, ανάλογα με τις μεταβαλλόμενες απειλές στη μακροοικονομική σταθερότητα ή τις προόδους στη διαθεσιμότητα δεδομένων. Οι δυνατοί δείκτες πιθανότατα να είναι και εξωτερικοί και εσωτερικοί. Τα μέτρα της εξωτερικής θέσης (π.χ. τρέχουσες συναλλαγές και εξωτερικό χρέος) και της ανταγωνιστικότητας τιμών ή κόστους (π.χ. πραγματικές συναλλαγματικές ισοτιμίες) θα βοηθούσαν τον εντοπισμό εξωτερικών ανισορροπιών. Η χρήση εσωτερικών δεικτών (π.χ. χρέος δημόσιου και ιδιωτικού τομέα) δικαιολογείται επειδή οι εξωτερικές ανισορροπίες συνεπάγονται κατ’ανάγκη αντίστοιχες εσωτερικές. Η παρακολούθηση των εσωτερικών δεικτών μπορεί επίσης να δικαιολογηθεί από μόνη της επειδή οι εσωτερικές ανισορροπίες δύνανται να έχουν επιπτώσεις στα άλλα κράτη μέλη, ειδικότερα μέσω της μετάδοσης μιας χρηματοπιστωτικής κρίσης. Οι ανωτέρω δείκτες, συνδυαζόμενοι, θα κάλυπταν μεγάλο μέρος των αναγκών ανάλυσης για την προκαταρκτική εκτίμηση πιθανών ανισορροπιών.

Η Επιτροπή θα γνωστοποιεί σε τακτά διαστήματα τα αποτελέσματα του πίνακα και θα επισυνάπτει έκθεση της Επιτροπής με την οποία θα προβάλλονται στις πραγματικές τους διαστάσεις τυχόν δυνητικώς αντιφατικά μηνύματα από τους διάφορους δείκτες του πίνακα (Άρθρο 4). Με βάση όλες τις διαθέσιμες πληροφορίες, η Επιτροπή θα καταρτίσει κατάλογο κρατών μελών που θεωρούνται ότι διατρέχουν κίνδυνο ανισορροπιών. Η έγκαιρη συζήτηση του θέματος αυτού στους κόλπους του Συμβουλίου και της Ευρωομάδας θα καταστήσει την Επιτροπή ικανή να λάβει την ενδεδειγμένη πληροφόρηση εξ αναδράσεως από τα κράτη μέλη και να διασφαλίσει τη διαφάνεια του σκεπτικού της Επιτροπής. Ως επακόλουθο των ανωτέρω συζητήσεων, για όσα κράτη μέλη ο μηχανισμός επαγρύπνησης δείχνει πιθανές ανισορροπίες ή κίνδυνο να ανακύψουν, η Επιτροπή θα παράσχει εμπεριστατωμένες επισκοπήσεις για τη συγκεκριμένη χώρα (Άρθρο 5). Η εμπεριστατωμένη επισκόπηση θα συνίσταται από λεπτομερή διερεύνηση των υποκρυπτόμενων προβλημάτων στο εντοπιζόμενο κράτος μέλος. Η επισκόπηση μπορεί να διενεργηθεί, εφόσον χρειάζεται, σε συνδυασμό με αποστολές επιτήρησης στην οικεία χώρα. Θα συνεκτιμηθούν τυχόν έγκαιρες προειδοποιήσεις ή συστάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Συστημικών Κινδύνων, παράλληλα με την πολιτική που προτίθεται να ασκήσει το υπό εξέταση κράτος μέλος, όπως αντικατοπτρίζεται στο πρόγραμμα σταθερότητας και σύγκλισης και στο εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων που εφαρμόζει. Από την εμπεριστατωμένη αυτή ανάλυση της Επιτροπής μπορούν να προκύψουν τρεις διαφορετικές καταστάσεις, όπως προβλέπεται στα άρθρα 6 και 7:

- Εάν θεωρηθεί ότι οι μακροοικονομικές ανισορροπίες δεν συνεπάγονται προβλήματα, η Επιτροπή θα προτείνει να μην ληφθούν περαιτέρω μέτρα.

- Εάν η Επιτροπή θεωρεί ότι υφίστανται μακροοικονομικές ανισορροπίες (ή κίνδυνος ανισορροπιών) κατόπιν της εμπεριστατωμένης επισκόπησης, θα υποδείξει στο Συμβούλιο να εκδώσει τις αναγκαίες συστάσεις προς το οικείο κράτος μέλος για τη λήψη προληπτικών μέτρων, σύμφωνα με το άρθρο 121 παράγραφος 2 της Συνθήκης. Ανταποκρινόμενες στους Γενικούς Προσανατολισμούς Οικονομικής Πολιτικής και ανάλογα με τη φύση της ανισορροπίας, οι συστάσεις προληπτικών μέτρων μπορεί να αφορούν προκλήσεις σε φάσμα πεδίων άσκησης πολιτικής.

- Εάν η εμπεριστατωμένη επισκόπηση διαπιστώνει σοβαρές ανισορροπίες ή ανισορροπίες που θέτουν σε κίνδυνο την εύρυθμη λειτουργία της οικονομικής και νομισματικής ένωσης σε συγκεκριμένο κράτος μέλος, το Συμβούλιο μπορεί, κατόπιν συστάσεως της Επιτροπής, να εκδώσει συστάσεις σύμφωνα με το άρθρο 121 παράγραφος 4 της Συνθήκης, όπου δηλώνει ότι υφίσταται υπερβολική ανισορροπία και συνιστά στο οικείο κράτος μέλος να λάβει διορθωτικά μέτρα εντός καθορισμένης προθεσμίας και να παρουσιάσει τις πολιτικές του προθέσεις σε διορθωτικό σχέδιο δράσης. Τα κράτη μέλη με υπερβολικές ανισορροπίες κατά την έννοια της ΔΥΑ θα υποστούν αυξημένες πιέσεις από ομολόγους των. Οι ανωτέρω «συστάσεις ΔΥΑ» θα πρέπει να δημοσιοποιούνται· θα πρέπει να είναι λεπτομερέστερες και πλέον καθοδηγητικές από τις «προληπτικές» που προβλέπονται στο άρθρο 6. Ανάλογα με τη φύση της ανισορροπίας, οι υποδείξεις πολιτικής θα μπορούσαν δυνητικώς να αφορούν δημοσιονομικές, μισθολογικές, μακροδιαρθρωτικές και μακροπροληπτικές πτυχές υπό τον έλεγχο των κυβερνητικών αρχών.

Ως επακόλουθο της κίνησης ΔΥΑ, το επίμαχο κράτος μέλος θα υποχρεούται να θεσπίσει εντός συγκεκριμένου χρονικού πλαισίου σχέδιο διορθωτικών ενεργειών, όπως προβλέπεται στο άρθρο 8, ώστε να παρουσιάσει ένα χάρτη πορείας εκτελεστικών μέτρων άσκησης πολιτικής. Στο σχέδιο διορθωτικών ενεργειών επαναδιακηρύσσεται η αποφασιστικότητα του υπόψη κράτους μέλους να εργασθεί για την άρση των ανισορροπιών. Εντός δύο μηνών από την υποβολή του σχεδίου διορθωτικών ενεργειών και με βάση έκθεση της Επιτροπής, το Συμβούλιο αξιολογεί το σχέδιο διορθωτικών ενεργειών. Εάν θεωρηθεί επαρκές, το Συμβούλιο, με βάση πρόταση της Επιτροπής, εκδίδει γνώμη με την οποία συντάσσεται με το σχέδιο. Εάν είτε τα λαμβανόμενα ή σχεδιαζόμενα στο σχέδιο διορθωτικών ενεργειών μέτρα είτε το χρονικό πλαίσιο εφαρμογής κριθούν ανεπαρκή για την υλοποίηση των συστάσεων, το Συμβούλιο, με βάση πρόταση της Επιτροπής, καλεί το κράτος μέλος να τροποποιήσει το σχέδιό του διορθωτικών ενεργειών τάσσοντας νέα διορία. Αναμένεται ότι με την ευελιξία που έχει αποκτήσει η διαδικασία, δίνεται στο Συμβούλιο η δυνατότητα να ορίσει την ενδεδειγμένη προθεσμία όταν διατυπώνει συστάσεις ΔΥΑ, συνεκτιμώντας την κλίμακα και τον επείγοντα χαρακτήρα των ανισορροπιών και την ικανότητα των ασκούμενων πολιτικών να αντιμετωπίσουν την κατάσταση. Αντίθετα με την περίπτωση της δημοσιονομικής πολιτικής, όταν πρόκειται για την άρση ανισορροπιών, οι εθνικές κυβερνήσεις δεν έχουν υπό τον άμεσο έλεγχό τους όλους τους μοχλούς επηρεασμού της πολιτικής. Επιπλέον, οι διορθωτικές πολιτικές μπορεί να έχουν καθυστερημένο αντίκτυπο στις ανισορροπίες, ανάλογα με τη φύση των τελευταίων. Για παράδειγμα, στο δεκαετές διάστημα που προηγήθηκε της κρίσης του 2008, στην ευρωζώνη σημειώθηκε σταθερή απόκλιση στην ανταγωνιστική θέση και στα ισοζύγια τρεχουσών συναλλαγών των ενταγμένων σε αυτήν κρατών. Η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας και των εξωτερικών ανισορροπιών απαιτεί σημαντικές αλλαγές στις συγκριτικές τιμές και κόστη, όπως και ανακατανομή ζήτησης και προσφοράς μεταξύ του τομέα των μη εμπορεύσιμων αγαθών και του εξαγωγικού τομέα. Η οικονομία πολλών κρατών μελών της ευρωζώνης χαρακτηρίζεται από σχετικά υψηλού βαθμού ακαμψίες στην αγορά εργασίας και προϊόντων οι οποίες – λόγω ανυπαρξίας ενδεδειγμένων μεταρρυθμίσεων – πιθανότατα να επιμηκύνει το διάστημα προσαρμογής. Εν πάση περιπτώσει, η Επιτροπή θα παρακολουθεί την εφαρμογή των διορθωτικών ενεργειών από τα οικεία κράτη μέλη, τα οποία οφείλουν να υποβάλλουν σε τακτά διαστήματα εκθέσεις προόδου, όπως προβλέπεται στο άρθρο 9. Εάν αλλάξουν οι οικονομικές περιστάσεις, μπορεί να τροποποιηθούν οι συστάσεις της ΔΥΑ με βάση σύσταση της Επιτροπής.

Με βάση σύσταση της Επιτροπής, το Συμβούλιο θα συμπεράνει κατά πόσον το οικείο κράτος μέλος έχει λάβει τα συνιστώμενα διορθωτικά μέτρα. Στο άρθρο 10 εκτίθενται οι προϋποθέσεις για την εν λόγω αξιολόγηση. Εάν το Συμβούλιο αποφασίσει ότι το οικείο κράτος μέλος έλαβε τα ενδεδειγμένα μέτρα, η διαδικασία αναβάλλεται. Αναβολή σημαίνει ότι το κράτος μέλος πραγματοποιεί ικανοποιητική πρόοδο ως προς τις διορθωτικές ενέργειες. Εντούτοις, λόγω των πιθανώς μακροχρόνιων υστερήσεων της εμφάνισης στην πράξη των αποτελεσμάτων έναντι της στιγμής που θεσπίστηκαν τα διορθωτικά μέτρα, η αποτελεσματική άρση των ανισορροπιών μπορεί να χρειαστεί κάποιο χρόνο. Το οικείο κράτος μέλος θα αποτελεί αντικείμενο τακτικών εκθέσεων και επιτήρησης έως ότου κλείσει οριστικά η ΔΥΑ.

Εν τέλει, οι συνεχείς και επιτυχείς διορθωτικές ενέργειες θα συντελέσουν στην άρση των ανισορροπιών. Όπως προβλέπεται στο άρθρο 11, η διαδικασία υπερβολικών ανισορροπιών θα κλείσει μόλις το Συμβούλιο συμπεράνει, με βάση σύσταση της Επιτροπής, ότι το κράτος μέλος δεν παρουσιάζει πλέον υπερβολικές ανισορροπίες.

Εάν το οικείο κράτος μέλος δεν έλαβε τα ενδεδειγμένα μέτρα, θα εξακολουθεί να αποτελεί αντικείμενο διαδικασίας υπερβολικών ανισορροπιών. Το Συμβούλιο θα πρέπει να διατυπώσει αναθεωρημένες συστάσεις τάσσοντας νέα διορία – πιθανώς συντομότερη – για τη λήψη διορθωτικών μέτρων. Για τα κράτη μέλη της ευρωζώνης ο μηχανισμός επιβολής θα μπορούσε τελικώς να συνεπάγεται τις κυρώσεις που περιγράφονται στον κανονισμό σχετικά με τα μέτρα που επιβάλλονται για τη διόρθωση υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών στην ευρωζώνη. Επιπλέον, η ανεπαρκής συμμόρφωση με τις συστάσεις βάσει της εποπτείας των ανισορροπιών θα μπορούσε επίσης να θεωρηθεί επιβαρυντικός παράγων κατά την αξιολόγηση της δημοσιονομικής κατάστασης στο πλαίσιο του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, ο οποίος δημιουργεί αυτοενισχυόμενες συνέργειες μεταξύ διαφόρων κατευθύνσεων πολιτικής σε επίπεδο επιβολής.

Η δεύτερη πρόταση κανονισμού πραγματεύεται την επιβολή των μέτρων για τη διόρθωση υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών. Συνοδεύει τον παρόντα κανονισμό περί ΔΥΑ, εστιάζοντας στην επιβολή για τα κράτη μέλη της ευρωζώνης. Ορίζει ότι εάν ένα κράτος μέλος κατ’επανάληψη αδυνατεί να αντιμετωπίσει τις υπερβολικές μακροοικονομικές ανισορροπίες ακολουθώντας τις συστάσεις του Συμβουλίου, θα οφείλει να πληρώσει ετήσιο πρόστιμο έως ότου το Συμβούλιο διαπιστώσει ότι έχουν ληφθεί διορθωτικά μέτρα. Ως επανειλημμένη αδυναμία ορίζεται η αδυναμία τήρησης των συστάσεων του Συμβουλίου έως τη νέα διορία που τάσσεται σύμφωνα με άρθρο 10 παράγραφος 4 του κανονισμού (…). Επιπλέον, το κράτος μέλος θα οφείλει επίσης να πληρώσει ετήσιο πρόστιμο εάν κατ’επανάληψη αδυνατεί να παρουσιάσει στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή σχέδιο διορθωτικών ενεργειών επαρκές για την τήρηση των συστάσεων του Συμβουλίου. Εν προκειμένω, ως επανειλημμένη αδυναμία ορίζεται η αδυναμία παρουσίασης επαρκούς σχεδίου διορθωτικών ενεργειών εντός της νέας προθεσμίας που τάσσεται σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 2 του κανονισμού (…). Το ετήσιο πρόστιμο θα προσφέρει στα κράτη μέλη της ευρωζώνης το αναγκαίο κίνητρο για την τήρηση των συστάσεων ή την κατάρτιση επαρκούς σχεδίου διορθωτικών ενεργειών ακόμη και μετά την πληρωμή του πρώτου προστίμου.

Για να διασφαλιστεί ισότιμη μεταχείριση μεταξύ κρατών μελών, το πρόστιμο θα πρέπει να είναι το ίδιο για όλα τα κράτη μέλη της ευρωζώνης και ίσο προς το 0,1% του ΑΕΠ του οικείου κράτους μέλους κατά το προηγούμενο έτος. Κατά κανόνα, η Επιτροπή θα προτείνει το ανώτατο ύψος προβλεπόμενου προστίμου και η σχετική πρόταση θα θεωρείται εγκεκριμένη, εκτός εάν το Συμβούλιο αποφασίσει περί του αντιθέτου με ειδική πλειοψηφία εντός δέκα ημερών από τότε που η Επιτροπή εγκρίνει την πρότασή της. Το Συμβούλιο δικαιούται να τροποποιήσει την πρόταση της Επιτροπής με ομοφωνία, ενεργώντας σύμφωνα με το άρθρο 293 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

Το Συμβούλιο δικαιούται να αποφασίσει, με βάση πρόταση της Επιτροπής, να ακυρώσει ή να μειώσει το πρόστιμο. Η Επιτροπή θα μπορούσε να υποβάλει προς τούτο πρόταση κατόπιν αξιολογήσεως αιτιολογημένου αιτήματος του κράτους μέλους και έτσι αναστρέφεται το βάρος της απόδειξης για την επιβολή της κύρωσης. Επιπλέον, η Επιτροπή θα μπορούσε επίσης να υποβάλει προς τούτο πρόταση λόγω έκτακτων οικονομικών περιστάσεων, όπως ορίζονται στο σύμφωνο σταθερότητας και ανάπτυξης (ΣΣΑ) (Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97).

Οι αποφάσεις του Συμβουλίου όσον αφορά τα εν λόγω πρόστιμα λαμβάνονται μόνον από τα μέλη που εκπροσωπούν κράτη μέλη που έχουν ως νόμισμα το ευρώ. Δεν λαμβάνεται υπόψη η ψήφος του μέλους που εκπροσωπεί κράτος μέλος το οποίο αφορούν οι αποφάσεις.

Τα πρόστιμα που προβλέπονται στην παρούσα πρόταση κανονισμού θεωρούνται λοιπά έσοδα, όπως αναφέρεται στο άρθρο 311 της Συνθήκης. Ακολουθώντας την πρακτική που έχει καθιερωθεί στο διορθωτικό σκέλος του ΣΣΑ (Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97), τα εν λόγω έσοδα διανέμονται μεταξύ των κρατών μελών που έχουν ως νόμισμα το ευρώ και δεν εμπλέκονται σε διαδικασία υπερβολικών ανισορροπιών κατά την έννοια του κανονισμού (…) ούτε σε διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1467/1997, κατ' αναλογία προς το μερίδιό τους στο συνολικό ΑΕΕ των επιλέξιμων κρατών μελών.

2010/0281 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την πρόληψη και τη διόρθωση των υπερβολικών μακροοικονομικών ανισορροπιών

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 121 παράγραφος 6,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Κατόπιν διαβιβάσεως του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[3],

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Ο συντονισμός των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών εντός της Ένωσης, όπως προβλέπεται από τη Συνθήκη, πρέπει να συνεπάγεται τη συμμόρφωση με τις κατευθυντήριες αρχές των σταθερών τιμών, των υγιών δημόσιων οικονομικών και νομισματικών συνθηκών και της βιωσιμότητας του ισοζυγίου πληρωμών.

(2) Υπάρχει ανάγκη να αξιοποιηθεί η εμπειρία που αποκτήθηκε κατά την πρώτη δεκαετία λειτουργίας της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης.

(3) Ειδικότερα, η εποπτεία των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών πρέπει να διευρυνθεί πέραν της δημοσιονομικής εποπτείας προκειμένου να προλαμβάνονται οι υπερβολικές μακροοικονομικές ανισορροπίες και να βοηθούνται τα κράτη μέλη που πλήττονται να καταρτίζουν διορθωτικά σχέδια προτού παγιωθούν οι αποκλίσεις. Η διεύρυνση αυτή του πλαισίου δημοσιονομικής εποπτείας θα πρέπει να συμβαδίζει με την εμβάθυνση της δημοσιονομικής εποπτείας.

(4) Για την αντιμετώπιση των εν λόγω ανισορροπιών, είναι απαραίτητη μια διαδικασία που καθορίζεται λεπτομερώς στη νομοθεσία.

(5) Ενδείκνυται να συμπληρωθεί η πολυμερής εποπτεία που αναφέρεται στο άρθρο 121 παράγραφοι 3 και 4 της Συνθήκης με συγκεκριμένους κανόνες για τον εντοπισμό, την πρόληψη και τη διόρθωση των μακροοικονομικών ανισορροπιών.

(6) H διαδικασία αυτή πρέπει να στηρίζεται σε μηχανισμό επαγρύπνησης για τον έγκαιρο εντοπισμό των νεοεμφανιζόμενων μακροοικονομικών ανισορροπιών. Πρέπει να βασίζεται στη χρήση ενός ενδεικτικού και διαφανούς πίνακα αποτελεσμάτων σε συνδυασμό με οικονομικές κριτικές αναλύσεις.

(7) Ο πίνακας αποτελεσμάτων θα πρέπει να αποτελείται από μια περιορισμένη σειρά οικονομικών και χρηματοοικονομικών δεικτών σχετικών με τον εντοπισμό μακροοικονομικών ανισορροπιών, με τα αντίστοιχα ενδεικτικά κατώφλια. Η σύνθεση του πίνακα αποτελεσμάτων μπορεί να εξελιχθεί διαχρονικά, μεταξύ άλλων λόγω των εξελισσόμενων απειλών για τη μακροοικονομική σταθερότητα ή της αύξησης της διαθεσιμότητας των σχετικών στατιστικών.

(8) Η υπέρβαση ενός ή περισσότερων ενδεικτικών κατωφλίων δεν σημαίνει οπωσδήποτε ότι εμφανίζονται μακροοικονομικές ανισορροπίες, δεδομένου ότι η χάραξη οικονομικής πολιτικής θα πρέπει να λαμβάνει υπόψη τις διασυνδέσεις μεταξύ των μακροοικονομικών μεταβλητών. Αναμένεται ότι η οικονομική κριτική ανάλυση θα εξασφαλίζει ότι όλα τα στοιχεία πληροφοριών, είτε από τον πίνακα αποτελεσμάτων είτε όχι, τίθενται στη σωστή τους διάσταση και γίνονται μέρος μιας εμπεριστατωμένης ανάλυσης.

(9) Με βάση τη διαδικασία πολυμερούς εποπτείας και το μηχανισμό επαγρύπνησης, η Επιτροπή θα πρέπει να εντοπίζει τα κράτη μέλη που θα υποβάλλονται σε εμπεριστατωμένη επισκόπηση. Η εμπεριστατωμένη επισκόπηση θα πρέπει να περιλαμβάνει λεπτομερή ανάλυση των πηγών των ανισορροπιών στο υπό εξέταση κράτος μέλος. Πρέπει να γίνεται σχετική συζήτηση στο Συμβούλιο και στην Ευρωομάδα για τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ.

(10) Μια διαδικασία για την παρακολούθηση και τη διόρθωση των δυσμενών μακροοικονομικών ανισορροπιών, με προληπτικά και διορθωτικά στοιχεία, θα χρειάζεται ενισχυμένα εργαλεία εποπτείας βασισμένα σε εκείνα που χρησιμοποιούνται στη διαδικασία πολυμερούς εποπτείας. Σ’αυτά μπορούν να περιλαμβάνονται ενισχυμένες αποστολές εποπτείας από την Επιτροπή στα κράτη μέλη και πρόσθετη υποβολή στοιχείων από το κράτος μέλος σε περίπτωση σοβαρών ανισορροπιών, συμπεριλαμβανομένων των ανισορροπιών που θέτουν σε κίνδυνο την εύρυθμη λειτουργία της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης.

(11) Κατά την αξιολόγηση των ανισορροπιών, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η σοβαρότητά τους, ο βαθμός στον οποίο μπορούν να θεωρηθούν μη βιώσιμες και οι δυνητικές αρνητικές οικονομικές και χρηματοπιστωτικές δευτερογενείς επιπτώσεις σε άλλα κράτη μέλη. Πρέπει επίσης να λαμβάνεται υπόψη η ικανότητα οικονομικής προσαρμογής και το ιστορικό του οικείου κράτους μέλους όσον αφορά τη συμμόρφωση με προηγούμενες συστάσεις που είχαν εκδοθεί στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού και με άλλες συστάσεις που είχαν εκδοθεί σύμφωνα με το άρθρο 121 της Συνθήκης στο πλαίσιο της πολυμερούς εποπτείας, ιδίως τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών και της Ένωσης.

(12) Εάν εντοπίζονται μακροοικονομικές ανισορροπίες, πρέπει να εκδίδονται συστάσεις απευθυνόμενες στο οικείο κράτος μέλος, οι οποίες θα παρέχουν καθοδήγηση σχετικά με τις κατάλληλες πολιτικές λύσεις. Η πολιτική λύση του οικείου κράτους μέλους για τις ανισορροπίες πρέπει να είναι έγκαιρη και να χρησιμοποιεί όλα τα διαθέσιμα μέσα πολιτικής τα οποία ελέγχουν οι δημόσιες αρχές. Πρέπει να είναι προσαρμοσμένη στο συγκεκριμένο περιβάλλον και τις περιστάσεις του οικείου κράτους μέλους και να καλύπτει τους κύριους τομείς της οικονομικής πολιτικής, όπου μπορεί να περιλαμβάνονται η δημοσιονομική και η μισθολογική πολιτική, οι αγορές εργασίας, οι αγορές προϊόντων και υπηρεσιών και η κανονιστική ρύθμιση του χρηματοπιστωτικού τομέα.

(13) Οι έγκαιρες προειδοποιήσεις και οι συστάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Συστημικών Κινδύνων προς τα κράτη μέλη ή την Ένωση αφορούν κινδύνους μακροχρηματοοικονομικού χαρακτήρα. Μπορεί και αυτές να απαιτούν κατάλληλες ενέργειες παρακολούθησης στο πλαίσιο της εποπτείας των ανισορροπιών.

(14) Εάν εντοπίζονται σοβαρές μακροοικονομικές ανισορροπίες, συμπεριλαμβανομένων ανισορροπιών που θέτουν σε κίνδυνο την εύρυθμη λειτουργία της οικονομικής και νομισματικής ένωσης, πρέπει να κινηθεί διαδικασία υπερβολικών ανισορροπιών που μπορεί να περιλαμβάνει την έκδοση συστάσεων προς το κράτος μέλος, τις ενισχυμένες απαιτήσεις εποπτείας και ελέγχου και, για τα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ, τη δυνατότητα λήψης εκτελεστικών μέτρων σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. […/…][4]σε περίπτωση συνεχιζόμενης παράλειψης να ληφθούν διορθωτικά μέτρα.

(15) Κάθε κράτος μέλος που αποτελεί αντικείμενο διαδικασίας υπερβολικών ανισορροπιών πρέπει να καταρτίζει σχέδιο διορθωτικής δράσης που θα καθορίζει τις λεπτομέρειες των πολιτικών του που αποσκοπούν στην εφαρμογή των συστάσεων του Συμβουλίου. Το σχέδιο διορθωτικής δράσης πρέπει να περιλαμβάνει χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή των προβλεπόμενων μέτρων. Πρέπει να έχει την έγκριση του Συμβουλίου με βάση έκθεση της Επιτροπής.

(16) Δεδομένου ότι ένα αποτελεσματικό πλαίσιο για τον εντοπισμό και την πρόληψη των μακροοικονομικών ανισορροπιών δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη λόγω των εκτεταμένων εμπορικών και χρηματοοικονομικών διασυνδέσεων μεταξύ των κρατών μελών και των δευτερογενών επιπτώσεων των εθνικών οικονομικών πολιτικών για την Ένωση και τη ζώνη του ευρώ συνολικά, ενώ μπορεί να επιτευχθεί καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, όπως καθορίζεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως καθορίζεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει το μέτρο που είναι αναγκαίο για την επίτευξη αυτών των στόχων,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Κεφάλαιο I Αντικείμενο και ορισμοί

Άρθρο 1 Αντικείμενο

Ο παρών κανονισμός ορίζει λεπτομερείς κανόνες για τον εντοπισμό, την πρόληψη και τη διόρθωση των μακροοικονομικών ανισορροπιών εντός της Ένωσης.

Άρθρο 2 Ορισμοί

Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού:

(α) ως «ανισορροπίες» νοούνται οι μακροοικονομικές εξελίξεις που επηρεάζουν δυσμενώς, ή έχουν τη δυνατότητα να επηρεάσουν δυσμενώς, την εύρυθμη λειτουργία της οικονομίας ενός κράτους μέλους ή της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, ή της Ένωσης συνολικά.

(β) ως «υπερβολικές ανισορροπίες» νοούνται οι σοβαρές ανισορροπίες, συμπεριλαμβανομένων των ανισορροπιών που θέτουν σε κίνδυνο την εύρυθμη λειτουργία της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης.

Κεφάλαιο II Εντοπισμός των ανισορροπιών

Άρθρο 3 Πίνακας αποτελεσμάτων

1. Η Επιτροπή, μετά από διαβουλεύσεις με τα κράτη μέλη, καταρτίζει ενδεικτικό πίνακα αποτελεσμάτων ως εργαλείο για τη διευκόλυνση του έγκαιρου εντοπισμού και της παρακολούθησης των ανισορροπιών.

2. Ο πίνακας αποτελεσμάτων θα αποτελείται από μια σειρά μακροοικονομικών και μακροχρηματοπιστωτικών δεικτών για τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή μπορεί να ορίσει ενδεικτικά κατώτατα ή ανώτατα κατώφλια για τους δείκτες αυτούς, τα οποία θα χρησιμεύουν ως όρια προειδοποίησης. Τα κατώφλια που θα εφαρμόζονται στα κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ μπορούν να είναι διαφορετικά από εκείνα που θα εφαρμόζονται στα άλλα κράτη μέλη.

3. Ο κατάλογος δεικτών που θα περιλαμβάνονται στον πίνακα αποτελεσμάτων και τα κατώφλια για τους δείκτες θα δημοσιοποιούνται.

4. Η Επιτροπή θα αξιολογεί τακτικά την καταλληλότητα του πίνακα αποτελεσμάτων, συμπεριλαμβανομένης της σύνθεσης των δεικτών, των κατωφλίων που έχουν καθοριστεί και της χρησιμοποιούμενης μεθοδολογίας, και θα τον αναπροσαρμόζει εάν αυτό είναι απαραίτητο για τη διατήρηση ή την ενίσχυση της ικανότητάς του να εντοπίζει τις νεοεμφανιζόμενες ανισορροπίες και να παρακολουθεί την εξέλιξή τους. Οι αλλαγές στην υποκείμενη μεθοδολογία και στη σύνθεση του πίνακα αποτελεσμάτων καθώς και τα σχετικά κατώφλια θα δημοσιοποιούνται.

Άρθρο 4 Μηχανισμός επαγρύπνησης

1. Η Επιτροπή επικαιροποιεί τις τιμές των δεικτών του πίνακα αποτελεσμάτων τουλάχιστον σε ετήσια βάση για κάθε κράτος μέλος. Ο επικαιροποιημένος πίνακας αποτελεσμάτων δημοσιοποιείται.

2. Η δημοσιοποίηση του επικαιροποιημένου πίνακα αποτελεσμάτων συνοδεύεται από έκθεση της Επιτροπής που περιέχει οικονομική και χρηματοπιστωτική αξιολόγηση και θέτει τις κινήσεις των δεικτών στις σωστές τους διαστάσεις, χρησιμοποιώντας στοιχεία από οποιονδήποτε άλλο οικονομικό και χρηματοπιστωτικό δείκτη που μπορεί να συμβάλει στον εντοπισμό των ανισορροπιών, εάν είναι απαραίτητο. Η έκθεση αναφέρει επίσης εάν η υπέρβαση των κατώτατων ή των ανώτατων κατωφλίων σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη σημαίνει την πιθανή εμφάνιση ανισορροπιών.

3. Η έκθεση προσδιορίζει τα κράτη μέλη τα οποία η Επιτροπή θεωρεί ότι πλήττονται από ανισορροπίες ή διατρέχουν κίνδυνο ανισορροπιών.

4. Στο πλαίσιο της πολυμερούς εποπτείας σύμφωνα με το άρθρο 121 παράγραφος 3 της Συνθήκης, το Συμβούλιο συζητά και εκδίδει συμπεράσματα σχετικά με την έκθεση της Επιτροπής. Η Ευρωομάδα συζητά την έκθεση στο βαθμό που αυτή αφορά, άμεσα ή έμμεσα, κράτη μέλη με νόμισμα το ευρώ.

Άρθρο 5 1. Εμπεριστατωμένη επισκόπηση

1. Λαμβάνοντας υπόψη τις συζητήσεις στο Συμβούλιο και την Ευρωομάδα, όπως προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 4, η Επιτροπή προβαίνει σε εμπεριστατωμένη επισκόπηση για κάθε κράτος μέλος που θεωρεί ότι πλήττεται από ανισορροπίες ή διατρέχει κίνδυνο ανισορροπιών. Η αξιολόγηση αυτή περιλαμβάνει εκτίμηση του κατά πόσον το εν λόγω κράτος μέλος πλήττεται από ανισορροπίες, και κατά πόσον οι ανισορροπίες αυτές συνιστούν υπερβολικές ανισορροπίες.

2. Η εμπεριστατωμένη επισκόπηση δημοσιοποιείται. Λαμβάνει υπόψη, ειδικότερα, τα εξής:

(α) ανάλογα με την περίπτωση, εάν το υπό εξέταση κράτος μέλος έχει λάβει κατάλληλα μέτρα ανταποκρινόμενο στις συστάσεις ή τις προσκλήσεις του Συμβουλίου που εκδίδονται σύμφωνα με τα άρθρα 121 και 126 της Συνθήκης και σύμφωνα με τα άρθρα 6, 7, 8 και 10 του παρόντος κανονισμού·

(β) τις προθέσεις πολιτικής του υπό εξέταση κράτους μέλους, όπως αντικατοπτρίζονται στο πρόγραμμά του σταθερότητας ή σύγκλισης και στο εθνικό πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων·

(γ) τυχόν έγκαιρες προειδοποιήσεις ή συστάσεις εκ μέρους του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Συστημικών Κινδύνων που αφορούν το υπό εξέταση κράτος μέλος.

Άρθρο 6 Προληπτική Δράση

1. Εάν, βάσει της εμπεριστατωμένη επισκόπησής της όπως αναφέρεται στο άρθρο 5 του παρόντος κανονισμού, η Επιτροπή θεωρήσει ότι ένα κράτος μέλος αντιμετωπίζει ανισορροπίες, ενημερώνει σχετικά το Συμβούλιο. Το Συμβούλιο, μετά από σύσταση της Επιτροπής, μπορεί να απευθύνει τις απαραίτητες συστάσεις στο οικείο κράτος μέλος, σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 121 παράγραφος 2 της Συνθήκης.

2. Το Συμβούλιο γνωστοποιεί τις συστάσεις του στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι συστάσεις του Συμβουλίου δημοσιοποιούνται.

3. Το Συμβούλιο επανεξετάζει τις συστάσεις αυτές ετησίως και μπορεί να τις τροποποιήσει εάν είναι απαραίτητο σύμφωνα με την παράγραφο 1.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III Διαδικασία υπερβολικών ανισορροπιών

Άρθρο 7 Κίνηση της διαδικασίας υπερβολικών ανισορροπιών

1. Εάν, βάσει της εμπεριστατωμένη επισκόπησης όπως αναφέρεται στο άρθρο 5, η Επιτροπή θεωρήσει ότι το οικείο κράτος μέλος πλήττεται από υπερβολικές ανισορροπίες, ενημερώνει σχετικά το Συμβούλιο.

2. Το Συμβούλιο, μετά από σύσταση της Επιτροπής, μπορεί να εκδώσει συστάσεις σύμφωνα με το άρθρο 121 παράγραφος 4 της Συνθήκης, δηλώνοντας την ύπαρξη υπερβολικής ανισορροπίας και συνιστώντας στο οικείο κράτος μέλος να λάβει διορθωτικά μέτρα. Οι εν λόγω συστάσεις διευκρινίζουν τη φύση των ανισορροπιών και ορίζουν λεπτομερώς τα διορθωτικά μέτρα που πρέπει να ληφθούν και την προθεσμία εντός της οποίας το οικείο κράτος μέλος πρέπει να λάβει αυτά τα διορθωτικά μέτρα. Το Συμβούλιο μπορεί, όπως προβλέπεται στο άρθρο 121 παράγραφος 4 της Συνθήκης, να δημοσιοποιήσει τις συστάσεις του.

Άρθρο 8 Σχέδιο διορθωτικών ενεργειών

1. Κάθε κράτος μέλος για το οποίο κινείται διαδικασία υπερβολικών ανισορροπιών υποβάλλει σχέδιο διορθωτικών ενεργειών στο Συμβούλιο και την Επιτροπή εντός προθεσμίας που θα καθορίζεται στις συστάσεις σύμφωνα με το άρθρο 7. Το σχέδιο διορθωτικών ενεργειών ορίζει συγκεκριμένες και σαφείς ενέργειες πολιτικής τις οποίες το οικείο κράτος μέλος έχει εφαρμόσει ή σκοπεύει να εφαρμόσει και περιλαμβάνει χρονοδιάγραμμα για την εφαρμογή τους.

2. Μέσα σε δύο μήνες από την υποβολή σχεδίου διορθωτικών ενεργειών και βάσει έκθεσης της Επιτροπής, το Συμβούλιο αξιολογεί το σχέδιο διορθωτικών ενεργειών. Εάν αυτό κριθεί ικανοποιητικό, βάσει πρότασης της Επιτροπής, το Συμβούλιο εκδίδει γνώμη, επικυρώνοντας το. Εάν οι ενέργειες που έχουν αναληφθεί ή που προβλέπονται στο σχέδιο διορθωτικών ενεργειών ή το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής τους θεωρούνται ανεπαρκή για την εφαρμογή των συστάσεων, το Συμβούλιο, βάσει πρότασης της Επιτροπής, καλεί το κράτος μέλος να τροποποιήσει το σχέδιο διορθωτικών ενεργειών του εντός νέας προθεσμίας. Το τροποποιημένο σχέδιο διορθωτικών ενεργειών εξετάζεται σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται την παρούσα παράγραφο.

3. Το σχέδιο διορθωτικών ενεργειών, η έκθεση της Επιτροπής και η πρόσκληση του Συμβουλίου που αναφέρονται στην παράγραφο 2 δημοσιοποιούνται.

Άρθρο 9 Παρακολούθηση των διορθωτικών ενεργειών

1. Η Επιτροπή παρακολουθεί την εφαρμογή των συνιστώμενων διορθωτικών ενεργειών και του σχεδίου διορθωτικών ενεργειών από το οικείο κράτος μέλος. Για το σκοπό αυτό, το κράτος μέλος υποβάλλει έκθεση στο Συμβούλιο και την Επιτροπή σε τακτά χρονικά διαστήματα υπό μορφή εκθέσεων προόδου των οποίων η συχνότητα ορίζεται από το Συμβούλιο στη σύσταση που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 2.

2. Το Συμβούλιο δημοσιοποιεί τις εκθέσεις προόδου των κρατών μελών.

3. Η Επιτροπή μπορεί να διενεργεί αποστολές επιτήρησης στο οικείο κράτος μέλος για να παρακολουθεί την εφαρμογή του σχεδίου διορθωτικών ενεργειών.

4. Εάν αλλάξουν οι οικονομικές περιστάσεις, το Συμβούλιο, μετά από σύσταση της Επιτροπής, μπορεί να τροποποιήσει τις συστάσεις που εξέδωσε βάσει του άρθρου 7 σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο ίδιο άρθρο. Το οικείο κράτος μέλος υποβάλλει αναθεωρημένο σχέδιο διορθωτικών ενεργειών που αξιολογείται σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 8.

Άρθρο 10 Αξιολόγηση των διορθωτικών ενεργειών

1. Βάσει έκθεσης της Επιτροπής, το Συμβούλιο καταλήγει σε συμπεράσματα σχετικά με το εάν το οικείο κράτος μέλος προέβη στις συνιστώμενες διορθωτικές ενέργειες ή όχι.

2. Η έκθεση της Επιτροπής δημοσιοποιείται.

3. Τα συμπεράσματα του Συμβουλίου εγκρίνονται εντός της προθεσμίας που έχει θέσει το Συμβούλιο στις συστάσεις του που εγκρίθηκαν σύμφωνα με το άρθρο 7.

4. Το Συμβούλιο, εφόσον καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το κράτος μέλος δεν έχει προβεί στις συνιστώμενες διορθωτικές ενέργειες, και μετά από σύσταση της Επιτροπής, εκδίδει αναθεωρημένες συστάσεις σύμφωνα με το άρθρο 7, μετά από σύσταση της Επιτροπής, οι οποίες ορίζουν άλλη προθεσμία για τις διορθωτικές ενέργειες, στο πέρας της οποίας θα διεξαχθεί άλλη αξιολόγηση σύμφωνα με το παρόν άρθρο.

5. Εφόσον το Συμβούλιο καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το κράτος μέλος έχει προβεί στις συνιστώμενες διορθωτικές ενέργειες, η διαδικασία υπερβολικών ανισορροπιών αναστέλλεται.

6. Η κατάσταση αναστολής της διαδικασίας για τα οικεία κράτη μέλη επανεξετάζεται τακτικά από το Συμβούλιο σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στις παραγράφους 1 έως 5.

Άρθρο 11 Περάτωση της διαδικασίας υπερβολικών ανισορροπιών

Η διαδικασία υπερβολικών ανισορροπιών περατώνεται όταν το Συμβούλιο καταλήξει στο συμπέρασμα, μετά από σύσταση της Επιτροπής, ότι το κράτος μέλος δεν πλήττεται πλέον από υπερβολικές ανισορροπίες.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV Τελικές διατάξεις

Άρθρο 12 Έναρξη ισχύος

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες, […]

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

[1] Ευρωπαϊκή Οικονομία αριθ. 2/2008, Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ΓΔ Οικονομικών και Χρηματοδοτικών Υποθέσεων.

[2] Στο παρελθόν, η Επιτροπή έχει επανειλημμένα υποστηρίξει την εμβάθυνση και διεύρυνση του οικονομικού συντονισμού στην ευρωζώνη, μεταξύ άλλων στην Ετήσια Δήλωση για τη Ζώνη του Ευρώ του 2009 και στην ανακοίνωση του 2008 με τίτλο: «ΟΝΕ@10: επιτυχίες και προκλήσεις μετά από δέκα έτη λειτουργίας της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης».

[3] ΕΕ C της , σ. .

[4] ΕΕ L […], […], […].