Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής σχετικά με την "Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για την εμπορία του δασικού πολλαπλασιαστικού υλικού"(1)

(1999/C 329/06)

Στις 8 Σεπτεμβρίου 1999 το Συμβούλιο, και σύμφωνα με το άρθρο 37 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της ΟΚΕ σχετικά με την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα γεωργίας, ανάπτυξης της υπαίθρου και περιβάλλοντος, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών εξέδωσε τη γνωμοδότησή του στις 13 Ιουλίου 1999 (Εισηγητής: ο κ. Kallio).

Κατά την 366η σύνοδο ολομέλειάς της τής 22ας και 23ης Σεπτεμβρίου 1999 (συνεδρίαση της 22ας Σεπτεμβρίου 1999) η ΟΚΕ υιοθέτησε, με 108 ψήφους υπέρ και 1 αποχή, την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Ιστορικό

1.1. Η εμπορία δασικού πολλαπλασιαστικού υλικού στην ΕΕ διέπεται σήμερα από δύο οδηγίες: η προέλευση του πολλαπλασιαστικού υλικού που πωλείται και οι σχετικές πληροφορίες αποτελούν αντικείμενο της οδηγίας 66/404/ΕΟΚ (οδηγία προέλευσης) και η ποιότητα των σπόρων προς σπορά και το μητρικό υλικό της οδηγίας 71/161/ΕΟΚ (οδηγία για την ποιότητα). Οι οδηγίες αυτές εκδόθηκαν το 1966 και 1991 αντιστοίχως, οι οποίες από τότε έχουν υποστεί μικρές τροποποιήσεις. Η Επιτροπή ήδη κατά τις διαπραγματεύσεις ένταξης είχε παραδεχτεί την ανάγκη αναδιατύπωσης των οδηγιών. Στη Φινλανδία και τη Σουηδία έχει χορηγηθεί μεταβατική περίοδος μέχρι το τέλος του 1999 για την εφαρμογή των οδηγιών.

2. Αξιολόγηση της πρότασης

2.1. Η υπό εξέταση οδηγία είναι αποτέλεσμα σημαντικής προσπάθειας της ομάδας εργασίας και της προπαρασκευαστικής επιτροπής, αλλά και των εντατικών προπαρασκευαστικών εργασιών της Μόνιμης Επιτροπής "για τους Σπόρους προς Σπορά και το Πολλαπλασιαστικό Υλικό για τη Γεωργία, τις Δενδροκηπευτικές Καλλιέργειες και τη Δασοκομία". Η πρόταση οδηγίας αποτελεί συνδυασμό των δύο προαναφερθεισών παλαιότερων οδηγιών και τροποποιεί το αρχικό κείμενο σε πολλά σημεία.

2.2. Στην πρόταση λαμβάνονται υπόψη οι ειδικές ανάγκες της Φινλανδίας και της Σουηδίας με την προσθήκη νέας κατηγορίας γνωστής πηγής ("Δασοσυστάδα"), η χρήση της οποίας δεν ήταν δυνατή με τις υφιστάμενες οδηγίες. Η χρήση αυτής της κατηγορίας προέλευσης πολλαπλασιστικού υλικού είναι απαραίτητη ιδιαίτερα για τα βόρεια τμήματα της Φινλανδίας και της Σουηδίας. Τα κράτη μέλη τα οποία δεν θέλουν να χρησιμοποιήσουν παράμοιο υλικο (π.χ. Γερμανία) μπορούν να το απαγορεύσουν στην εθνική τους νομοθεσία. Τα κράτη μέλη έχουν επίσης τη δυνατότητα, υπό ορισμένες συνθήκες, να επιβάλουν αυστηρότερες απαιτήσεις στην επικράτειά τους, πράγμα που εξασφαλίζει ότι δεν θα χρειαστεί να γίνουν συμβιβασμοί όσον αφορά το επίπεδο των ρυθμίσεων στο οποίο είχαν προσχωρήσει, όταν θα τεθεί σε ισχύ η νέα οδηγία. Με το τρόπο αυτό λαμβάνονται υπόψη στην πρόταση οι διάφορες ανάγκες των κρατών μελών.

2.3. Η πρόταση ανταποκρίνεται στην εξέλιξη που σημειώνεται σε αυτόν τον τομέα. Οι βασικές έννοιες και κατατάξεις της οδηγίας αποσκοπούν στο να επιτευχθεί συμφωνία με το υφιστάμενο καθεστώς του ΟΟΣΑ για το δασικό πολλαπλασιαστικό υλικό που διακινείται στο διεθνές εμπόριο. Τούτο διευκολύνει τις εμπορικές συναλλαγές της Κοινότητας με χώρες που δεν ανήκουν στον ΟΟΣΑ.

2.4. Είναι γενικά γνωστό ότι οι πολύ μακρινές μεταφορές βασικού υλικού κυρίως από το Νότο στο Βορρά οδηγούν μοιραία στην αποτυχία της δασοκαλλιέργειας. Τα κράτη μέλη μπορούν, με άδεια της Επιτροπής, να απαγορεύσουν τη χρήση ακατάλληλου βασικού υλικού στην επικράτειά τους. Η άδεια χορηγείται στα κράτη μέλη που αποδεικνύουν με στοιχεία την ακαταλληλότητα του υλικού. Επίσης πρέπει να μελετηθεί το ενδεχόμενο της απλοποίησης των διαδικασιών και να δοθεί στα κράτη μέλη μεγαλύτερη διακριτική ευχέρεια αλλά ταυτόχρονα να γίνεται σεβαστή η ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών στην Κοινότητα.

2.5. Με την πρόταση διευρύνεται το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας με την αύξηση κυρίως του αριθμού των ειδών δένδρων. Επίσης αυξάνεται η ανάγκη για έλεγχο και κατά συνέπεια οι σχετικές δαπάνες. Για την αντιστάθμιση τούτου πρέπει να δοθεί στους αγοραστές δασικού πολλαπλασιαστικού υλικού μεγαλύτερη εξασφάλιση από σήμερα όσον αφορά την αξιοπιστία της προέλευσης του βασικού υλικού.

2.6. Η ακρίβεια των πληροφοριών σχετικά με το δασικό πολλαπλασιαστικό υλικό πρέπει να εξασφαλιστεί όταν το υλικό πωλείται στην επικράτεια άλλων κράτων μελών. Τούτο προϋποθέτει καλή συνεργασία των ελεγκτικών αρχών των κρατών μελών και υποχρέωση ανταλλαγής πληροφοριών όσον αφορά την εισαγωγή σπόρων προς σπορά και μητρικού υλικού. Η καταλληλότητα των διατάξεων που αφορούν αυτές τις διαδικασίες χρήζει επανεξέτασης.

3. Οικονομικές συνέπειες στα κράτη μέλη

3.1. Η εφαρμογή της οδηγίας αυξάνει τις δαπάνες των εθνικών διοικήσεων, επειδή η παραγωγή και η εμπορία δασικού πολλαπλασιαστικού υλικού απαιτεί μεγαλύτερη τεκμηρίωση από σήμερα και αύξηση των ελέγχων από τις αρχές. Εξάλλου, οι διατάξεις της οδηγίας που αφορούν τις περιοχές προέλευσης, τα διάφορα μητρώα και τους χάρτες, απαιτούν κατά τη φάση της εφαρμογής της επιπλέον φόρτο εργασίας.

4. Η θέση σε ισχύ της οδηγίας

4.1. Η πρόταση οδηγίας προβλέπει μια μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2000, πριν μεταφέρουν τα κράτη μέλη τις διατάξεις της στο εθνικό τους δίκαιο, πράγμα σημαντικό για τη Φινλανδία και τη Σουηδία, δεδομένης της σημασίας της δασοκομίας τους και του εντατικού ρυθμού με τον οποίο ασκείται. Οι σημερινές τροποποιήσεις περιέχουν τόσο πολλές διοικητικές αλλαγές ούτως ώστε να πρέπει να αναθεωρηθούν οι κανόνες για τη θέση σε ισχύ της οδηγίας. Επειδή επίσης πρέπει να αναθεωρηθεί και η εθνική νομοθεσία για το δασικό πολλαπλασιαστικό υλικό, η θέση σε ισχύ της οδηγίας στην Φινλανδία μπορεί να μετατεθεί για τις αρχές του 2001. Στη συμφωνία ένταξης της Φινλανδίας (και της Σουηδίας) η μεταβατική περίοδος για την εφαρμογή των υφιστάμενων οδηγιών λήγει τέλος του έτους για το λόγο αυτό πρέπει να παραταθεί για τουλάχιστον ένα έτος. Εξάλλου με τις μεταβατικές διατάξεις πρέπει να διασφαλιστεί ότι πριν τη θέση σε ισχύ της οδηγίας πρέπει να συνεχιστεί η εμπορία των αγορασμένων σπόρων προς σπορά τουλάχιστον στο εσωτερικό της χώρας.

Βρυξέλλες, 22 Σεπτεμβρίου 1999.

Η Πρόεδρος

της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Beatrice RANGONI MACHIAVELLI

(1) EE C 199 της 14.7.1999, σ. 1.