[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 28.5.2010

COM(2010) 260 τελικό

2010/0154 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στον γενικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης

(Αναδιατύπωση)

{SEC(2010 639}

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. Εισαγωγή

Ο προϋπολογισμός είναι ένα από τα βασικά μέσα υλοποίησης των πολιτικών της ΕΕ. Το 2011, προβλέπεται να διατεθούν πάνω από 130 δισεκ. ευρώ για πολιτικές της ΕΕ, προσπορίζοντας οφέλη στην Ένωση και στους πολίτες της. Υπό τις παρούσες οικονομικές συνθήκες, είναι ακόμη πιο σημαντικό να μεγιστοποιηθεί η αποτελεσματικότητα των μηχανισμών κατάρτισης του προϋπολογισμού και να διευκολυνθεί η εφαρμογή των πολιτικών της ΕΕ, με ταυτόχρονη εξασφάλιση της σωστής χρήσης των χρημάτων των ευρωπαίων φορολογουμένων. Ειδικότερα, έχει σημασία να είναι οι μηχανισμοί αυτοί απλοί και διαφανείς (ιδίως για τους τελικούς αποδέκτες των κονδυλίων της ΕΕ), να παρέχουν τη δυνατότητα μόχλευσης πόρων μη προερχόμενων από τον προϋπολογισμό της ΕΕ και συγχρόνως να ενισχύουν τη λογοδοσία της Επιτροπής για την εκτέλεση του προϋπολογισμού κατά τα προβλεπόμενα στο άρθρο 317 της ΣΛΕΕ.

Ο δημοσιονομικός κανονισμός (στο εξής: «ΔΚ»[1]) περιέχει όλες τις αρχές και τους κανόνες που διέπουν την εκτέλεση του προϋπολογισμού της Ένωσης. Έχει δε οριζόντιο χαρακτήρα, υπό την έννοια ότι εφαρμόζεται σε όλους τους τομείς δαπανών και στο σύνολο των εσόδων. Ο ΔΚ αναθεωρείται ανά τριετία ή όποτε διαπιστώνεται ότι είναι αναγκαία η αναθεώρησή του, και η παρούσα πρόταση συνιστά μια τέτοια τριετή αναθεώρηση του κανονισμού. Επίσης αντανακλά την υπαρκτή αναγκαιότητα επανεξέτασης των μηχανισμών κατάρτισης του προϋπολογισμού υπό τις τρέχουσες οικονομικές συνθήκες και με γνώμονα τις μελλοντικές στρατηγικές προκλήσεις[2].

Για πρώτη φορά, η ανά τριετία αναθεώρηση του ΔΚ πραγματοποιείται με βάση τη συνήθη νομοθετική διαδικασία, η οποία προβλέπεται στο άρθρο 322 της ΣΛΕΕ. Υποβάλλεται υπό τη μορφή της αναδιατύπωσης, όπως ορίζει η διοργανική συμφωνία, της 28ης Νοεμβρίου 2001, για μια πλέον συστηματοποιημένη χρήση της τεχνικής της αναδιατύπωσης των νομικών πράξεων[3]. Για να μπορεί η νομοθετική αρχή να έχει σφαιρική εικόνα των προτεινόμενων τροποποιήσεων, οι κανόνες εφαρμογής του ΔΚ (στο εξής: «ΚΕ»[4]) υποβάλλονται, ως έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής, μαζί με τον ΔΚ ως ενιαίο σύνολο. Οι κανόνες εφαρμογής, οι οποίοι περιέχουν λεπτομερέστερες διατάξεις, που συμπληρώνουν τον ΔΚ, θα εκδοθούν με βάση τις εξουσίες που έχουν ανατεθεί στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣΛΕΕ.

Η παρούσα αναθεώρηση δεν καλύπτει τις αλλαγές που απορρέουν από την έναρξη ισχύος της συνθήκης της Λισαβόνας, με εξαίρεση τις υποχρεώσεις των κρατών μελών σε σχέση με τον εσωτερικό και λογιστικό έλεγχο και τις συνακόλουθες ευθύνες τους στον τομέα της επιμερισμένης διαχείρισης, οι οποίες συμπεριλαμβάνονται στην παρούσα αναθεώρηση. Η Επιτροπή έχει ασχοληθεί με τις υπόλοιπες αλλαγές που σχετίζονται με τη συνθήκη της Λισαβόνας, λόγω του λίαν εξειδικευμένου χαρακτήρα τους, στο πλαίσιο δύο αυτοτελών ad hoc προτάσεων: η μία αφορά τη συγκρότηση της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Εξωτερικής Δράσης[5], η δε άλλη αφορά τους νέους δημοσιονομικούς κανόνες[6] (καθιέρωση πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου στη συνθήκη και, ειδικότερα, νέας ετήσιας διαδικασίας προϋπολογισμού).

Η παρούσα πρόταση στηρίζεται στα πορίσματα της δημόσιας διαβούλευσης της 19ης Οκτωβρίου 2009[7], από την οποία προέκυψαν συνολικά 235 συνεισφορές ενδιαφερομένων οι οποίοι είτε εκτελούν είτε λαμβάνουν κονδύλια της Ένωσης· σε αυτούς συγκαταλέγονται πολίτες και δημόσιοι και ιδιωτικοί φορείς, αλλά και περιφερειακές και εθνικές διοικήσεις. Η Επιτροπή ενέκρινε την πρότασή της με βάση τα πορίσματα της προαναφερθείσας διαβούλευσης, καθώς και την πείρα των επιχειρησιακών της υπηρεσιών και τα διδάγματα που αντλήθηκαν από παλαιότερες αναθεωρήσεις.

2. Χρονοδιάγραμμα

Η αναθεώρηση του ΔΚ θα αποτελέσει αντικείμενο διαπραγματεύσεων ταυτόχρονα με την κατάρτιση των προγραμμάτων της περιόδου μετά το 2013 και πρέπει, συνεπώς, να αξιολογηθεί σε αυτό το ευρύτερο πλαίσιο. Ως εκ τούτου, είναι σημαντικό να συμφωνήσουν όλοι οι παράγοντες που μετέχουν στη νομοθετική διαδικασία, ιδίως δε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, επί ενός φιλόδοξου χρονοδιαγράμματος για την παρούσα αναθεώρηση, καθώς και επί της ανάγκης διασφάλισης της συνέπειας μεταξύ των δημοσιονομικών κανόνων που θα προβλέπει ο ΔΚ και του περιεχομένου των τομεακών βασικών πράξεων. Για να επιτευχθεί ο στόχος αυτός, οι παράγοντες που μετέχουν στη νομοθετική διαδικασία θα πρέπει να επιδιώξουν την επίτευξη συμφωνίας επί της συνολικής δέσμης (ΔΚ + ΚΕ), έτσι ώστε να καταστεί δυνατή η θέση της σε εφαρμογή έως τα τέλη του 2011. Πρόκειται για πολύ φιλόδοξο χρονοδιάγραμμα, αν ληφθούν υπόψη οι εγγενείς περιορισμοί τους οποίους συνεπάγεται η συνήθης νομοθετική διαδικασία.

3. Βάση της παρούσας αναθεώρησης

Ο ΔΚ θα πρέπει να περιλαμβάνει μόνο τις θεμελιώδεις αρχές (ΔΚ, τίτλος II) και τους βασικούς κανόνες της διαχείρισης του προϋπολογισμού και της δημοσιονομικής διαχείρισης, αφήνοντας τις λεπτομέρειες προς ρύθμιση με τους ΚΕ και μη υποχρεωτικές διατάξεις, π.χ. εσωτερικές κατευθυντήριες γραμμές. Οι αρχές πρέπει να τηρούνται στο σύνολο των νομοθετικών πράξεων[8] και από όλα τα θεσμικά όργανα· πρέπει δε να παραμένουν σταθερές και οι όποιες παρεκκλίσεις από αυτές να περιορίζονται στο ελάχιστο αναγκαίο.

Σε ό,τι αφορά το περιεχόμενο, είναι σκόπιμο να διατηρηθούν τα βασικά στοιχεία των δημοσιονομικών μεταρρυθμίσεων, όπως είναι ιδίως τα εξής: ο ρόλος των δημοσιονομικών παραγόντων, η σπουδαιότητα της απόφασης χρηματοδότησης που θεσπίζεται από το Σώμα των Επιτρόπων σε σχέση με τις λειτουργικές δαπάνες, η ενσωμάτωση των ελέγχων στις επιχειρησιακές υπηρεσίες, η λειτουργία εσωτερικού ελέγχου, η κατάρτιση προϋπολογισμού βάσει δραστηριοτήτων, καθώς επίσης ο εκσυγχρονισμός των αρχών λογιστικής και των βασικών κανόνων που διέπουν τις επιδοτήσεις. Οι κανόνες περί ανάθεσης συμβάσεων θα πρέπει να διατηρηθούν με βάση τις διατάξεις των σχετικών οδηγιών.

Εξάλλου, ενδείκνυται να ληφθεί υπόψη ότι δεν επιβάλλουν τροποποιήσεις του ΔΚ όλα τα προβλήματα που έχουν καταγραφεί σε σχέση με την εφαρμογή των κανόνων. Στη συντριπτική πλειονότητα των περιπτώσεων, οι δυσχέρειες που επισημάνθηκαν κατά τη δημόσια διαβούλευση δεν είναι απόρροια του δημοσιονομικού κανονισμού, ούτε μπορούν να επιλυθούν με την ερμηνεία των κανόνων. Ορισμένες δυσχέρειες οφείλονται επίσης σε κανονισμούς οι οποίοι αφορούν επιμέρους τομείς, των οποίων ο βαθμός λεπτομερειακότητας και περιπλοκότητας αυξάνει σημαντικά τον κίνδυνο σφάλματος ή λανθασμένης ερμηνείας.

Σε ό,τι αφορά τη μέθοδο, κάθε ουσιώδης τροποποίηση έχει εκτιμηθεί σε συνάρτηση με τις ακόλουθες κατευθυντήριες παραμέτρους:

- μείωση των διοικητικών βαρών για τους δικαιούχους, τους αναδόχους και τους εταίρους υλοποίησης·

- διευκόλυνση, οσάκις είναι δυνατό, της μόχλευσης με πιστώσεις του προϋπολογισμού·

- διευκόλυνση της τήρησης της υποχρέωσης της Επιτροπής βάσει του άρθρου 317 της συνθήκης να εκτελεί τον προϋπολογισμό και να επιτυγχάνει τους στόχους πολιτικής μέσω της βελτίωσης των μηχανισμών κατάρτισης και της απλούστευσης των κανόνων και των διαδικασιών·

- διασφάλιση χρηστής χρηματοοικονομικής διαχείρισης και προάσπιση των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης έναντι της απάτης και άλλων παράνομων δραστηριοτήτων[9].

4. Αναγκαιότητα μεταρρύθμισης

Η μεταρρύθμιση είναι αναγκαία με σκοπό την προσαρμογή των δημοσιονομικών κανόνων στις νέες απαιτήσεις της εκτέλεσης του προϋπολογισμού (συγχρηματοδότηση με άλλους χορηγούς χρηματοδότησης, ειδικά χρηματοδοτικά μέσα, συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ)) ή για τη διευθέτηση των περιπτώσεων όπου οι θεμελιώδεις αρχές συνεπάγονται υπέρμετρο φόρτο εργασίας (τόκους επί της προχρηματοδότησης) ή ενδέχεται να εμποδίζουν αδικαιολόγητα την αποτελεσματικότητα (απαγόρευση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού από φορείς του ιδιωτικού τομέα). Επιβάλλεται επίσης να διευκολυνθεί η κατακύρωση μικρού ύψους επιδοτήσεων και συμβάσεων.

Εξάλλου, η νέα διαδικασία στην οποία υπόκεινται οι ΚΕ, όπως αυτή καθορίζεται στη συνθήκη της Λισαβόνας, θα πρέπει να οδηγήσει σε νέα συνάρθρωση μεταξύ του ΔΚ και των ΚΕ, καθιστώντας αναγκαία την εκ βάθρων επανεξέταση ολόκληρου του πλέγματος δημοσιονομικών κανόνων. Εν προκειμένω, ορισμένες διατάξεις των ΚΕ οι οποίες επί του παρόντος προσδιορίζουν εξαιρέσεις ή παρεκκλίσεις από διατάξεις του ΔΚ είναι σκόπιμο να ενταχθούν στον ίδιο τον ΔΚ, οι δε ΚΕ θα πρέπει να περιορίζονται σε τεχνικές λεπτομέρειες και επιμέρους εκτελεστικές ρυθμίσεις[10].

Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή έχει βασίσει την πρότασή της στους εξής στόχους:

- καθιέρωση μεγαλύτερης ευελιξίας κατά την εφαρμογή των δημοσιονομικών αρχών, οι οποίες θα πρέπει να καλύπτουν ικανοποιητικότερα τις επιχειρησιακές ανάγκες και να ελαττώνουν τον περιττό διοικητικό φόρτο για τους αποδέκτες κονδυλίων της Ένωσης·

- εξορθολογισμός των σχέσεων με τους εταίρους υλοποίησης στους οποίους η Επιτροπή αναθέτει τη διαχείριση προγραμμάτων ή ένα μέρος των ενεργειών προγραμματισμού (σχεδίων), λαμβάνοντας υπόψη ειδικότερα τον χαρακτήρα του εκάστοτε εταίρου υλοποίησης (κράτη μέλη, οργανισμοί, ΕΤΕπ, κρατικοί ή ιδιωτικοί φορείς, κ.λπ) και τους προκύπτοντες χρηματοοικονομικούς κινδύνους (αναλογικότητα)·

- μετεξέλιξη του καθεστώτος που διέπει τις επιδοτήσεις από τη διαχείριση με βάση το πραγματικό κόστος (εισροές) σε ένα καθεστώς με κεντρικό άξονα τις επιδόσεις (εκροές), ούτως ώστε να στοχοθετούνται καλύτερα οι επιδιώξεις της πολιτικής και να επιτευχθεί σημαντική απλούστευση των απαιτήσεων όσον αφορά τις διαδικασίες και τα δικαιολογητικά προς όφελος των δικαιούχων, καθώς επίσης να διευκολυνθεί η χρήση κατ’ αποκοπή ποσών·

- διασφάλιση χρηστής χρηματοοικονομικής διαχείρισης, με ταυτόχρονη πρόβλεψη σημαντικών περιθωρίων ελιγμών για τους διατάκτες, έτσι ώστε να μπορούν να προσαρμόζουν τα διατιθέμενα μέσα στους επιχειρησιακούς περιορισμούς στους οποίους υπόκεινται και στους χρηματοοικονομικούς κινδύνους που αντιμετωπίζουν·

- εκσυγχρονισμός του συστήματος διαχείρισης κινδύνου και των μέτρων ελέγχου, ούτως ώστε να αποκτήσουν μεγαλύτερη αναλογικότητα σε σχέση με την πιθανότητα σφάλματος και τη δαπάνη που απαιτείται κατά περίπτωση.

5. Οι τροποποιήσεις που προτέινει η Επιτροπή

5.1. Εξαιρέσεις στις αρχές που διέπουν τον προϋπολογισμό

Σε ό,τι αφορά την αρχή της ενότητας του προϋπολογισμού , οι κανόνες που διέπουν τους τόκους από προχρηματοδοτήσεις είναι σκόπιμο να απλουστευθούν (άρθρα 5 και 5α του ΔΚ), διότι συνεπάγονται υπέρμετρο διοικητικό φόρτο και για τις δύο πλευρές, καθώς και παρανοήσεις έναντι επιχειρήσεων και εταίρων (ιδίως στην τρέχουσα περίοδο κατά την οποία τα επιτόκια είναι χαμηλά). Οι εν λόγω τόκοι εισπράττονται σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και αντιπροσωπεύουν ένα μη ευκαταφρόνητο έσοδο του προϋπολογισμού της Ένωσης (+/-50 εκατ. ευρώ ετησίως). Συνεπώς, οι προτεινόμενες αλλαγές εστιάζονται στους δικαιούχους επιχορηγήσεων, η δε υποχρέωση τοκοφορίας των προχρηματοδοτήσεων και ανάκτησης των τόκων αυτών καταργείται, εκτός αν προβλέπεται κάτι διαφορετικό σε συμφωνία ανάθεσης. Τούτο σημαίνει ότι οι εθνικοί οργανισμοί θα έχουν την ευχέρεια να επαναχρησιμοποιούν τους τόκους που αποφέρουν τα προγράμματα τα οποία διαχειρίζονται, ενώ οι τόκοι τους οποίους αποκομίζουν οι φορείς της ΕΕ θα εξακολουθήσουν να εισπράττονται σε ετήσια βάση. Το μέτρο αυτό θα οδηγήσει σε περιορισμένη απώλεια για τα διάφορα έσοδα της Ένωσης (+/- 15 εκατ. ευρώ).

Αναφορικά με την αρχή της καθολικότητας , προτείνεται ένα διττό καθεστώς για τα έσοδα για ειδικό προορισμό (άρθρο 18 του ΔΚ), με διάκριση μεταξύ: 1. της επαναχρησιμοποίησης για τον ίδιο σκοπό κονδυλίων που διατέθηκαν αρχικά από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή ( εσωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό ), ως προς τα οποία διατηρείται ως έχει το τρέχον καθεστώς (επιτρέπεται μεταφορά μόνο για ένα έτος, και, μετά από τυχόν μεταφορά, τα κονδύλια πρέπει οπωσδήποτε να χρησιμοποιηθούν, διαφορετικά δεν επιτρέπεται η διάθεση νέων πιστώσεων)· και 2. εσόδων τα οποία προέρχονται και διατίθενται από ποικίλους χορηγούς χρηματοδότησης για συγκεκριμένο πρόγραμμα ή δράση ( εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό : συνεισφορά χωρών ΕΖΕΣ και τρίτων χωρών σε πρόγραμμα της Ένωσης, συγχρηματοδότηση εξωτερικών ενεργειών από κράτη μέλη και λοιπούς χορηγούς χρηματοδότησης, κ.λπ.), ως προς τα οποία το καθεστώς μεταφοράς θα πρέπει να είναι περισσότερο ευέλικτο, προκειμένου να διαφυλάσσεται ο σκοπός τον οποίον έχει καθορίσει ο εκάστοτε χορηγός χρηματοδότησης. Προβλέπεται κατάλληλο πλέγμα διατάξεων για την υποβολή αναφορών στην αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή.

Προκειμένου για την αρχή της ειδικότητας του προϋπολογισμού , οι κανόνες που διέπουν τις μεταφορές πιστώσεων θα πρέπει να αποσαφηνισθούν και να προβλεφθεί μεγαλύτερη ευελιξία για τη διαδικασία έγκρισης ορισμένων μεταφορών για τις οποίες αποφασίζει η Επιτροπή (άρθρα 21, 23 και 26 του ΔΚ), ώστε να καλύπτονται οι ανάγκες καλύτερης εκτέλεσης του προϋπολογισμού, ιδίως σε ό,τι αφορά τις πιστώσεις πληρωμών, τα έσοδα για ειδικό προορισμό και τις διοικητικές πιστώσεις, τα οποία είναι κοινά για μια σειρά τίτλων. Προτείνεται επίσης να απλουστευθούν οι κανόνες σχετικά με τις μεταφορές που προϋποθέτουν ενημέρωση της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής, προκειμένου να αποφεύγονται οι συχνές καθυστερήσεις κατά την πραγματοποίησή τους.

Σε ό,τι αφορά την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης , η οποία συμπεριλαμβάνει την έννοια της αναλογικότητας, ο ΔΚ είναι σκόπιμο να καθιερώνει την έννοια του αποδεκτού κινδύνου (άρθρο 28β του ΔΚ). Στόχος της πρότασης αυτής, η οποία υποβλήθηκε κατά την τελευταία αναθεώρηση αλλά τεκμηριώνεται πλέον από εμπεριστατωμένη ανάλυση του κόστους και της ωφέλειας του ελέγχου, είναι να αποφασισθεί ένας βαθμός αποδεκτού κινδύνου σφάλματος ανά τομέα πολιτικής , σε συνάρτηση με το κόστος του ελέγχου, τον κίνδυνο σφάλματος και τα οφέλη της πολιτικής. Τούτο θα οδηγήσει, σε ορισμένους τομείς, στον καθορισμό ενός επιπέδου αποδεκτού κινδύνου πάνω από το όριο σημαντικότητας του 2% το οποίο χρησιμοποιείται από το Ελεγκτικό Συνέδριο ως προς όλους τους τομείς πολιτικής, προκειμένου να εξακριβώνεται η νομιμότητα και κανονικότητα των υποκείμενων πράξεων. Τα επίπεδα αποδεκτού κινδύνου θα αποφασίζονται από τη νομοθετική αρχή και θα προσδιορίζουν ένα αποτελεσματικό σε σχέση με το κόστος επίπεδο ελέγχου, έτσι ώστε να συγκροτείται μια πιο ενδεδειγμένη βάση για να μπορεί η αρμόδια για την απαλλαγή αρχή (δηλ. το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο) να αξιολογεί την ποιοτική στάθμη της διαχείρισης κινδύνων από μέρους της Επιτροπής.

Αναφορικά με την αρχή της ετήσιας διάρκειας, δεν προτείνεται τροποποίηση του ΔΚ, με εξαίρεση τους κανόνες μεταφοράς που ισχύουν για τα εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό (άρθρο 10 του ΔΚ), ούτως ώστε να ληφθεί υπόψη το διττό σύστημα που προτείνεται για τα έσοδα για ειδικό προορισμό. Εντούτοις, η Επιτροπή έχει πλήρη επίγνωση των επιφυλάξεων που έχουν διατυπώσει ορισμένοι από τους εταίρους υλοποίησης στο πλαίσιο πολυετών προγραμμάτων (ΕΤΕπ, ITER, Galileo, προγράμματα έρευνας των οποίων η διαχείριση γίνεται μέσω κοινών τεχνολογικών πρωτοβουλιών, κ.λπ.), οι οποίοι απαιτούν, πριν από την υπογραφή σύμβασης ή συμφωνίας με την Επιτροπή, διαβεβαίωση αναφορικά με τη διάρκεια της δέσμευσης του προϋπολογισμού της Ένωσης σε σχέση με ένα συγκεκριμένο σχέδιο, με χρονικό ορίζοντα ενίοτε ακόμη μεγαλύτερο από εκείνον του τρέχοντος πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου. Είναι σκόπιμο να σημειωθεί ότι τέτοιου είδους διαβεβαίωση υφίσταται σήμερα υπό τη μορφή ετήσιων δόσεων, όπου η βασική πράξη καθορίζει τα ετήσια ποσά για όλη τη διάρκεια του πολυετούς δημοσιονομικού πλαισίου (π.χ. στην περίπτωση των διαρθρωτικών ταμείων), ή και ακόμη πιο μακροπρόθεσμα (π.χ. ITER), κατ’ εφαρμογή του άρθρου 76 παράγραφος 3 του ΔΚ. Παρά το γεγονός ότι ο δημοσιονομικός προγραμματισμός αυτού του τύπου[11] είναι ενδεικτικός, παρέχει κατάλληλη πληροφόρηση σχετικά με τα ετήσια ποσά που προβλέπονται για σημαντικά προγράμματα, π.χ. για τις κοινές τεχνολογικές πρωτοβουλίες, αλλά το σπουδαιότερο είναι ότι δείχνει τη μεσοπρόθεσμη προοπτική της χρηματοδότησης της Ένωσης την οποία επιζητούν ορισμένοι από τους εταίρους υλοποίησης της Ένωσης. Πέραν αυτού, ο βαθμός βεβαιότητας τον οποίον προσπορίζουν τα καθοριζόμενα στις νομικές βάσεις ετήσια ποσά έχει αυξηθεί χάρη στην επέκταση της νομοθετικής διαδικασίας συναπόφασης, που αποτελεί πλέον τη συνήθη νομοθετική διαδικασία.

Τέλος, δεν προτείνεται καμία τροποποίηση σε σχέση με την αρχή της διαφάνειας.

5.2. Εκτέλεση του προϋπολογισμού

5.2.1. Εξορθολογισμός των μεθόδων εκτέλεσης και μείωση του αριθμού τους από 5 σε 2 (άρθρο 53 του ΔΚ)

Οι διατάξεις σχετικά με τις μεθόδους εκτέλεσης αποτελούν βασικό στοιχείο της μεταρρύθμισης του 2001 και διέπουν τις προϋποθέσεις ανάθεσης σε τρίτους καθηκόντων που άπτονται του προϋπολογισμού . Σκοπός τους είναι να διασφαλισθεί ότι, ασχέτως της μεθόδου που επιλέγεται κάθε φορά, η δαπάνη εκτελείται με έναν βαθμό ελέγχου και διαφάνειας ισοδύναμο εκείνου που οφείλουν να τηρούν οι υπηρεσίες της Επιτροπής με βάση τις διατάξεις του ΔΚ.

Ωστόσο, οι εν λόγω διατάξεις έχουν καταστεί τόσο περίπλοκες με την πάροδο των ετών, ώστε να ακυρώνεται το σκεπτικό στο οποίο στηρίζονται. Για τον λόγο αυτό, η πρόταση της Επιτροπής κατατείνει στην καθιέρωση σαφούς διάκρισης μεταξύ:

- καταστάσεων όπου ο προϋπολογισμός εκτελείται απευθείας (από την Επιτροπή ή εκτελεστικούς οργανισμούς – άρθρο 53 παράγραφος 1 σημείο 1),

- και καταστάσεων όπου ο προϋπολογισμός εκτελείται εμμέσως υπό καθεστώς επιμερισμένης διαχείρισης με τα κράτη μέλη ή μέσω άλλων οντοτήτων ή προσώπων (άρθρο 53 παράγραφος 1 σημείο 2).

Στην πρόταση καθορίζονται κοινές απαιτήσεις για όλους τους τύπους έμμεσης διαχείρισης, ενώ προβλέπονται ειδικές διατάξεις για την έμμεση διαχείριση με τα κράτη μέλη (άρθρο 53α του ΔΚ).

Η πρόταση αποσκοπεί ειδικότερα στην επίτευξη της σωστής ισορροπίας μεταξύ, αφενός, της διευκόλυνσης του έργου του διατάκτη, ο οποίος καλείται να προσδιορίσει τη μέθοδο εκτέλεσης του προϋπολογισμού που ενδείκνυται για την εκάστοτε δράση και, αφετέρου, την παροχή ασφαλέστερου περιβάλλοντος για τον διατάκτη. Η ισορροπία αυτή επιτυγχάνεται χάρη στα ακόλουθα δύο στοιχεία:

- οι επιχειρησιακές ανάγκες των υπηρεσιών λαμβάνονται υπόψη με την καθιέρωση μεγαλύτερου βαθμού αναλογικότητας κατά τους εκ των προτέρων ελέγχους, σε συνάρτηση με τους ειδικούς κινδύνους της εκάστοτε ενέργειας και το ευρύτερο ελεγκτικό περιβάλλον, περιλαμβανομένων των μέτρων που η Επιτροπή λαμβάνει για την επιτήρηση και υποστήριξη της εκτέλεσης. Πέραν αυτού, προτείνονται διατάξεις για την κάλυψη των αναγκών των νεοεμφανιζόμενων μέσων χρηματοδότησης, π.χ. των αναγκών που προκύπτουν σε σχέση με την ΕΤΕπ και τις συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα·

- ενισχύεται η ευθύνη των κρατών μελών και των οντοτήτων ή προσώπων στα οποία ανατίθενται καθήκοντα στο πλαίσιο έμμεσης διαχείρισης, και εξορθολογίζονται οι υποχρεώσεις διενέργειας λογιστικών και λοιπών ελέγχων από την Επιτροπή για το σύνολο των μεθόδων διαχείρισης του προϋπολογισμού.

Ταυτοχρόνως, προτείνονται διατάξεις με σκοπό την ενίσχυση της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης , ούτως ώστε να διασφαλίζεται ότι η Επιτροπή είναι υπόλογη για την εκτέλεση του προϋπολογισμού. Οι διατάξεις αυτές αφορούν:

- τις υποχρεώσεις διενέργειας λογιστικών και λοιπών ελέγχων τις οποίες οφείλουν να τηρούν τα κράτη μέλη και οι οντότητες στις οποίες εκχωρούνται καθήκοντα, έτσι ώστε να κατοχυρώνεται επαρκής βαθμός προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης·

- τις διαχειριστικές δηλώσεις αξιοπιστίας για όλους τους τύπους έμμεσης διαχείρισης του προϋπολογισμού που δεν υπόκεινται σε αυτοτελή απαλλαγή από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή, οι οποίες θα πρέπει να ενισχύουν την ευθύνη των κρατών μελών και των οντοτήτων στις οποίες εκχωρούνται καθήκοντα και να παρέχουν μεγαλύτερη αξιοπιστία στον διατάκτη, ιδίως αναφορικά με τα καθήκοντα αναφοράς που έχει·

- τις υποχρεώσεις διενέργειας λογιστικών και λοιπών ελέγχων από μέρους της Επιτροπής, περιλαμβανομένων των διαδικασιών εκκαθάρισης των λογαριασμών και της δυνατότητας αναστολής ή διακοπής των πληρωμών.

5.2.2. Υποχρεώσεις διενέργειας λογιστικών και λοιπών ελέγχων από τα κράτη μέλη (άρθρο 53α του ΔΚ)

Η παρούσα πρόταση περιλαμβάνει νέες διατάξεις με βάση το άρθρο 317 της ΣΛΕΕ, οι οποίες καλύπτουν τα ακόλουθα στοιχεία: εναρμονισμένη διοικητική δομή στα κράτη μέλη· κοινές υποχρεώσεις διαχείρισης και ελέγχου για τις δομές αυτές· ετήσια διαχειριστική δήλωση αξιοπιστίας επί της οποίας εκδίδεται ανεξάρτητη γνωμοδότηση ελέγχου, με την οποία ο διαπιστευμένος εθνικός φορέας αναλαμβάνει την ευθύνη για τη διαχείριση των κονδυλίων της Ένωσης που έχει αναλάβει να φέρει σε πέρας· μηχανισμοί δημοσιονομικής εκκαθάρισης, αναστολής και διόρθωσης, τους οποίους εφαρμόζει η Επιτροπή.

Οι διατάξεις αυτές θα πρέπει να εφαρμόζονται μόνο στην επόμενη γενεά τομεακών κανονισμών, ήτοι μετά το 2013 (άρθρο 187 του ΔΚ).

5.2.3. Πληρωμές και καταπιστευματικοί λογαριασμοί (άρθρο 61 παράγραφος 4 του ΔΚ)

Οι διατάξεις του ΔΚ καλύπτουν μόνο τους τραπεζικούς λογαριασμούς που ανοίγονται με σκοπό τη διαχείριση μετρητών υπό την ευθύνη του Υπολόγου. Η σύσταση καταπιστευματικών λογαριασμών , προς τον σκοπό της υλοποίησης ενός προγράμματος υπό την έμμεση διαχείριση χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, θα πρέπει να επιτρέπεται. Οι καταπιστευματικοί λογαριασμοί αυτού του είδους θα ανοίγονται υπό την ευθύνη των Διατακτών με τη σύμφωνη γνώμη του Υπολόγου.

Εξάλλου, επανεξετάστηκαν οι κανόνες σχετικά με τις προχρηματοδοτήσεις (άρθρο 81 του ΔΚ) κατά τρόπον ώστε να είναι δυνατή μία και μοναδική πληρωμή προχρηματοδότησης, η εκκαθάριση της οποίας θα πρέπει να συμβαδίζει χρονικά με την πρόοδο της εκάστοτε ενέργειας. Εκτιμάται ότι η ρύθμιση αυτή θα προσπορίζει μεγαλύτερη βεβαιότητα στους αποδέκτες επιδοτήσεων της ΕΕ σχετικά με το ποσό που τους καταβάλλεται, δεδομένου ότι η Επιτροπή θα εγκρίνει τακτικά την επιλεξιμότητα μέσω ενδιάμεσων πληρωμών.

5.2.4. Πράξεις εσόδων (άρθρα 73β και 74 του ΔΚ)

Οι κανόνες σχετικά με την ανάκτηση θα πρέπει να ενισχυθούν προκειμένου να καταστεί αποτελεσματικότερη η προάσπιση των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Ειδικότερα, τα κράτη μέλη θα πρέπει να αντιμετωπίζουν τις ανακτήσεις με τον ίδιο τρόπο με τον οποίον αντιμετωπίζουν τις δικές τους απαιτήσεις στο εσωτερικό της επικράτειάς τους.

Προτείνεται επίσης να απλουστευθεί το καθεστώς που διέπει τις προβλέψεις εσόδων με γνώμονα τις ανάγκες του προϋπολογισμού. Θα πρέπει να απαιτείται εγγραφή οσάκις το έσοδο αναμένεται με ορισμένο βαθμό πιθανότητας και είναι ευλόγως δυνατό να εκφραστεί σε αριθμητικό ποσό.

5.2.5. Δημόσιες συμβάσεις (άρθρα 88-107 του ΔΚ)

Εντός των ορίων που επιτρέπει η οδηγία περί δημοσίων συμβάσεων του 2004[12], οι διατάξεις σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις επανεξετάζονται με στόχο να υπάρξει απλούστευση των κανόνων (ανώτατα όρια, τραπεζικές εγγυήσεις), να ληφθεί υπόψη το ειδικό καθεστώς της ΕΤΕπ βάσει της συνθήκης και να προσδιορισθεί το πεδίο εφαρμογής ορισμένων διατάξεων με μεγαλύτερη ακρίβεια, ιδίως σε σχέση με την επιλογή εμπειρογνωμόνων. Επιπλέον, εκτιμάται ότι η καθιέρωση βάσης δεδομένων σχετικά με τους πωλητές θα επιτρέπει την αποτελεσματικότερη επικοινωνία με δυνητικούς συμμετέχοντες σε διαγωνισμούς για συμβάσεις των οποίων η αξία υπολείπεται του κατώτατου ορίου που καθορίζεται στην οδηγία περί δημοσίων συμβάσεων.

Σε ό,τι αφορά τους κανόνες περί αποκλεισμού , η παρέκκλιση από την υποχρέωση αποκλεισμού θεσπίζεται στο άρθρο 93 του ΔΚ ένεκα επιτακτικών λόγων γενικού συμφέροντος, ιδίως με σκοπό τη διαφύλαξη της συνεχούς λειτουργίας των θεσμικών οργάνων. Η συγκεκριμένη διάταξη αποσκοπεί στην ευθυγράμμιση των κανόνων του ΔΚ με τις διατάξεις της σχετικής οδηγίας. Στο άρθρο 95 του ΔΚ ενσωματώνεται διάταξη σε σχέση με την ΕΚΤ και την ΕΤΕπ, προκειμένου να τους παραχωρείται πρόσβαση στην κεντρική βάση δεδομένων για τους αποκλεισμούς, υπό όρους ισότιμους με αυτούς που ισχύουν για τα θεσμικά όργανα της ΕΕ.

Τέλος, το άρθρο 96 παράγραφος 2 του ΔΚ προστίθεται διάταξη σχετικά με την πρόβλεψη επαρκούς νομικής βάσης για τη δημοσίευση διοικητικών αποφάσεων περί αποκλεισμού και οικονομικών κυρώσεων, σύμφωνα με τις απαιτήσεις περί προστασίας δεδομένων.

5.2.6. Επιδοτήσεις (άρθρα 108-120 του ΔΚ)

Κανόνες σχετικά με τις επιδοτήσεις συμπεριελήφθησαν για πρώτη φορά στον ΔΚ και στους ΚΕ με την αναδιατύπωση του 2002. Η αναθεώρηση του 2006 επέφερε μόνο περιορισμένες τροποποιήσεις, οι οποίες αποδείχτηκαν ανεπαρκείς για τη μείωση του διοικητικού φόρτου που επιβάλλεται στις επιχειρησιακές υπηρεσίες και στους δικαιούχους.

Αυτός ο διοικητικός φόρτος εμποδίζει τις υπηρεσίες να χρησιμοποιούν τους πόρους τους για την επίτευξη στόχων πολιτικής και την έγκαιρη κατάρτιση, και συγχρόνως συνεπάγεται υπέρμετρη γραφειοκρατία για τους δικαιούχους. Έχει δύο άμεσα αίτια: το πρώτο είναι η υπερβολική ομοιότητα μεταξύ των κανόνων/διαδικασιών σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις και των κανόνων/διαδικασιών σχετικά με τις επιδοτήσεις, παρόλο που οι στόχοι τους είναι διαφορετικοί (κτήση, στη μια περίπτωση, παροχή στήριξης στην άλλη)· το δεύτερο είναι το γεγονός ότι οι έλεγχοι στον τομέα των επιδοτήσεων εστιάζονται στις πραγματικές δαπάνες (επιδότηση με βάση την πραγματική δαπάνη) και όχι στα αναμενόμενα αποτελέσματα (παραδοτέα) των σχεδίων.

Ως εκ τούτου, προτείνεται να μετεξελιχθεί το καθεστώς που εφαρμόζει η Ένωση προς την κατεύθυνση ενός συστήματος με άξονα τις επιδόσεις , με βάση τον καθορισμό συμπεφωνημένων δεικτών και στόχων (εκροές και αποτελέσματα), όπως επίσης να υπάρξει ριζική απλούστευση των κατ’ αποκοπή ποσών (κατ’ αποκοπή ποσά, τυποποιημένη κλίμακα μοναδιαίου κόστους και σταθεροί συντελεστές), με σαφή αποσύνδεση από οποιαδήποτε επαλήθευση του πραγματικού κόστους υλοποίησης (άρθρο 109 του ΔΚ). Η νέα αυτή προσέγγιση θα πρέπει να θεσπίζεται κατά βάση στους κανόνες εφαρμογής και θα καλύπτει τις μεθόδους ελέγχου (περιλαμβανομένων των επιχειρησιακών λογιστικών ελέγχων), διασφαλίζοντας ταυτόχρονα την τήρηση των κοινών αρχών που ισχύουν για τις επιδοτήσεις. Για τους λόγους αυτούς, θα πρέπει να καταργηθεί το ανώτατο όριο ανά κατ’ αποκοπή ποσό (25.000 ευρώ), και να παραχωρηθεί στο Σώμα των Επιτρόπων η ευχέρεια να αποφασίζει σχετικά κατά τη θέσπιση κάθε επιμέρους πλαισίου που αφορά κατ’ αποκοπή ποσό.

Για να διασφαλισθεί ότι η προσφυγή σε κατ’ αποκοπή ποσά αποτελεί στοιχείο εκτίμησης κινδύνου από μέρους του διατάκτη και να κατοχυρωθεί η ίση μεταχείριση μεταξύ δικαιούχων, η Επιτροπή είναι σκόπιμο να θεσπίσει το πλαίσιο ρυθμίσεων που θα εφαρμόζεται για τον καθορισμό κατ’ αποκοπή ποσών (συμβατότητα με τις χρηματοδοτούμενες δραστηριότητες, μέγιστο ποσό, βάση και μέθοδοι υπολογισμού), με εξαίρεση τα καθεστώτα επιδοτήσεων μικρού ύψους (≤ 50.000 ευρώ). Ο διατάκτης θα μπορεί επομένως, εντός των ορίων της διάρκειας του εκάστοτε προγράμματος, να καθορίζει τα κατ’ αποκοπή ποσά, τις κλίμακες μοναδιαίου κόστους και τους σταθερούς συντελεστές με βάση προσωρινό προϋπολογισμό που θα του υποβάλλει ο υποψήφιος, λαμβάνοντας υπόψη τις εσωτερικές λογιστικές πρακτικές του, συμπεριλαμβάνοντας αποκλειστικά αποδεκτές κατηγορίες κόστους οι οποίες ισχύουν για παρόμοιες πράξεις του υποψηφίου (έλλειψη μεροληπτικότητας εις βάρος των κονδυλίων της ΕΕ).

Συγχρόνως, το καθεστώς πραγματικού κόστους , το οποίο θα διατηρηθεί ως το κύριο καθεστώς, θα πρέπει να επανεξετασθεί (αποσαφήνιση των διαφόρων κατηγοριών δαπανών, πραγματοποιηθείσες δαπάνες, συνεισφορές σε είδος, κέρδος), το δε ενδεχόμενο κέρδος που προκύπτει από μια ενέργεια θα πρέπει να ανακτάται σε αναλογική βάση (όπου η ΕΕ χρηματοδοτεί το 50% του κόστους, θα πρέπει να ανακτάται μόνο το 50% του κέρδους).

Σε ό,τι αφορά τη σταδιακή μείωση των επιδοτήσεων λειτουργίας (άρθρο 113 παράγραφος 2 του ΔΚ), προτείνεται να επανεξετασθεί η εφαρμογή του κανόνα αυτού επί μία τετραετία, αλλά να μην καταργηθεί εντελώς ο κανόνας, διότι είναι καταρχήν δικαιολογημένος.

Οι διαδικασίες που ισχύουν για την παροχή επιδοτήσεων σύμφωνα με τους ΚΕ επανεξετάζονται, με στόχο να παραχωρείται στον διατάκτη όσο το δυνατό μεγαλύτερη ευχέρεια επιλογής των επιμέρους ρυθμίσεων (απόφαση αντί συμφωνίας, τραπεζικές εγγυήσεις και έγγραφα που χρησιμεύουν για την εκτίμηση των επιχειρησιακών και χρηματοδοτικών ικανοτήτων). Εξάλλου, η παροχή επιδοτήσεων μικρής αξίας θα πρέπει να καταστεί ευκολότερη, με την κατάργηση των υπέρμετρων διοικητικών απαιτήσεων, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, και την αύξηση του ισχύοντος κατώτατου ορίου (από 25.000 ευρώ σε 50.000 ευρώ). Τούτο συμβαδίζει με την τάση που εγκαινιάστηκε το 2006.

Οι κανόνες που επιτρέπουν κατ’ εξαίρεση αλυσιδωτές επιδοτήσεις έχουν αποδειχθεί υπερβολικά αυστηροί και είναι σκόπιμο να καταστούν χαλαρότεροι (άρθρο 120 παράγραφος 2 του ΔΚ), ούτως να έχουν οι δικαιούχοι τη δυνατότητα να αναδιανέμουν την επιδότηση που έχουν λάβει με την παροχή επιχορηγήσεων σε τρίτους. Κάτι τέτοιο αναμένεται να βελτιώσει την υλοποίηση προγραμμάτων που απευθύνονται σε μεγάλο πλήθος φυσικών προσώπων των οποίων η κάλυψη απαιτεί οπωσδήποτε δύο επίπεδα εκτέλεσης (πανεπιστήμια για το Erasmus και ΜΚΟ για τα προγράμματα μεταφοράς μετρητών στο πλαίσιο των εξωτερικών ενεργειών). Η Επιτροπή προτείνει να καταστούν ευκολότερες οι αλυσιδωτές επιδοτήσεις, με την κατάργηση ή τη χαλάρωση ορισμένων από τους περιορισμούς που ισχύουν σήμερα για τις περιπτώσεις στις οποίες η αναδιανομή κονδυλίων αποτελεί τον πρωταρχικό σκοπό της δράσης και υπό την προϋπόθεση ότι ο πρώτος τη τάξει δικαιούχος παρέχει κατάλληλες εγγυήσεις αναφορικά με την ανάκτηση των ποσών. Διατηρείται η αρχή με την οποία περιορίζεται η διακριτική ευχέρεια αναδιανομής των επιδοτήσεων από μέρους του κύριου δικαιούχου.

Εξάλλου, θα πρέπει να παραχωρηθεί ευελιξία στους διατάκτες ώστε να μπορούν να θεωρούν ως ενιαίο δικαιούχο μια ομάδα εταίρων υλοποίησης, π.χ. μια κοινοπραξία η οποία συμμετέχει σε ένα δίκτυο. Διαδικαστική ευελιξία παρέχεται επίσης, σύμφωνα με το άρθρο 109 παράγραφος 6 του ΔΚ, κατά την παροχή επιδοτήσεων στην ΕΤΕπ με γνώμονα το ειδικό καθεστώς της βάσει της συνθήκης.

Τέλος, προτείνονται διατάξεις σχετικά με την επέκταση των συμπερασμάτων περί συστημικών σφαλμάτων στο εσωτερικό του καθεστώτος του πραγματικού κόστους οσάκις έχουν διαπιστωθεί τέτοια σφάλματα κατά τη διάρκεια εκ των υστέρων λογιστικού ελέγχου. Στις περιπτώσεις αυτές, ο αρμόδιος διατάκτης θα πρέπει να νομιμοποιείται να εφαρμόσει την ίδια αναλογία δημοσιονομικής διόρθωσης σε άλλα, μη ελεγχθέντα, σχέδια τα οποία έχουν υλοποιηθεί από τον ίδιο δικαιούχο και να ανακτήσει τα σχετικά ποσά εφόσον ο δικαιούχος αδυνατεί να αποδείξει ότι το σφάλμα δεν έχει συνέπειες για τα μη ελεγχθέντα σχέδια.

5.2.7. Βραβεία (νέος τίτλος VIa , άρθρο 120α του ΔΚ)

Τα βραβεία δίδονται ως έπαθλο έπειτα από διαγωνισμό και συνιστούν διαφορετική μορφή συνεισφοράς της Ένωσης σε σχέση με τις επιδοτήσεις. Κατά συνέπεια, προτείνεται να θεσπισθούν διατάξεις σχετικά με τα βραβεία σε αυτοτελή τίτλο του ΔΚ. Η συνεισφορά της Ένωσης στο πλαίσιο αυτό θα αποσυνδέεται πλήρως από οποιαδήποτε αναφορά σε προβλέψιμες δαπάνες.

5.2.8. Χρηματοδοτικά μέσα υπό τη διαχείριση ΔΧΙ (νέος τίτλος VI B , άρθρα 120β και 120γ του ΔΚ)

Τα χρηματοδοτικά μέσα αναγνωρίζονται ολοένα και περισσότερο ως κατάλληλο μέσο μόχλευσης των κονδυλίων της ΕΕ, ιδίως όταν συνδυάζονται με άλλα κονδύλια (εγγυητικά ταμεία, επιχειρηματικά κεφάλαια, μεικτά μέσα τα οποία συνδυάζουν επιδότηση της Ένωσης με δάνειο ή εγγύηση).

Προτείνεται να προβλεφθεί ένας νέος τύπος χρηματοδοτικής συνεισφοράς , διότι τα χρηματοδοτικά μέσα αυτής της κατηγορίας, τα οποία σήμερα υλοποιούνται ως επί το πλείστον από την ΕΤΕπ και το ΕΤαΕ, δεν μπορούν να εξομοιωθούν με υπηρεσίες ή επιδοτήσεις. Θα πρέπει να υπόκεινται σε ειδικές διατάξεις έτσι ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι ιδιαιτερότητες της υλοποίησής τους (ανανεώσιμα κεφάλαια, αλυσιδωτές συνεισφορές μέσω τραπεζικών δικτύων), με ταυτόχρονη τήρηση των αρχών της υπευθυνότητας (π.χ. επιμερισμός των κινδύνων ή της συγχρηματοδότησης και κυρώσεις για αθέτηση υποχρέωσης) και της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης (περιορισμός των κινδύνων για τα κρατικά κονδύλια).

5.2.9. Εκθέσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου και δηλώσεις αρχικών διαπιστώσεων (άρθρα 143 και 144)

Προτείνεται μια σειρά τροποποιήσεων σχετικά με τις ετήσιες και τις ειδικές εκθέσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου, κατά τρόπον ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι τρέχουσες πρακτικές (διαδικασία κατ’ αντιμωλία, δημοσίευση των απαντήσεων εκάστου θεσμικού οργάνου σε αντιπαραβολή ή μετά τις παρατηρήσεις του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου (ΕΕΣ), διαβίβαση των απαντήσεων των κρατών μελών) ή με στόχο τον εξορθολογισμό του χρονοδιαγράμματος. Τέλος, μια νέα διάταξη επισημοποιεί την πρακτική της δήλωσης σχετικά με τις αρχικές διαπιστώσεις, την οποία το ΕΕΣ διαβιβάζει σε Επιτρόπους, οργανισμούς και κράτη μέλη.

5.2.10. Καταπιστευματικά κεφάλαια της Ένωσης (άρθρο 164 του ΔΚ)

Προτείνεται να επιτραπεί στην Επιτροπή να συστήνει και να διαχειρίζεται καταπιστευματικά κεφάλαια της Ένωσης για τον τομέα των εξωτερικών ενεργειών. Τα εν λόγω κεφάλαια θα παρεμβαίνουν σε καταστάσεις έκτατης ανάγκης ή σε καταστάσεις κρίσης που έπονται καταστάσεων έκτακτης ανάγκης (π.χ. Αϊτή), ή για θεματικές ενέργειες, και θα συνενώνουν τη συνεισφορά από τον προϋπολογισμό της Ένωσης με κεφάλαια από άλλους χορηγούς χρηματοδότησης.

Πρωταρχικός στόχος ενός τέτοιου μηχανισμού επίτευξης αποτελεσμάτων είναι να μπορεί η Ένωση να ενεργεί ως σημαντικός και πιο ευδιάκριτος παίκτης στον τομέα της αναπτυξιακής βοήθειας.

5.2.11. Δυνατότητα άντλησης δανείων για τη χρηματοδότηση της κτήσης κτιρίων (άρθρο 179 παράγραφος 3 στοιχείο β) του ΔΚ)

Για λόγους διαφάνειας αλλά και αποτελεσματικότητας σε σχέση με το κόστος, η Επιτροπή προτείνει να θεσπισθεί η δυνατότητα άντλησης δανείων αποκλειστικά και μόνο στην περίπτωση κατά την οποία τα θεσμικά όργανα σχεδιάζουν να αγοράσουν ένα κτίριο προς ιδία χρήση. Η θέσπιση της δυνατότητας αυτής θα απλούστευε σε μεγάλο βαθμό το τρέχον καθεστώς και θα παρείχε μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα σε σχέση με το κόστος, καθώς τα θεσμικά όργανα θα μπορούσαν, αφενός, να επωφεληθούν από τα μειωμένα επιτόκια χάρη στον βαθμό πιστοληπτικής ικανότητας AAA του οποίου απολαύει η Ένωση στη χρηματαγορά και, αφετέρου, να καταστρώσουν μακροπρόθεσμη πολιτική στον τομέα των ακινήτων (ιδίως για τις αντιπροσωπείες και τις υπηρεσίες OIB και OIL).

Στην πράξη, μόνο οι ετήσιες εξοφλητικές δόσεις (για την αποπληρωμή του δανείου) θα εμφαίνονται στον προϋπολογισμό, ενώ τα «κατασκευαστικά» δάνεια καθ’ εαυτά θα λαμβάνονται υπόψη ως στοιχεία εκτός προϋπολογισμού, δεδομένου ότι δεν αποβλέπουν στη χρηματοδότησή του αλλά στην απόκτηση περιουσιακών στοιχείων. Για τον λόγο αυτόν, η σχετική τροποποίηση εισάγεται στο άρθρο 179 του ΔΚ και όχι στο άρθρο 14 του ΔΚ. Το άρθρο 96 των ΚΕ, στο οποίο καθορίζονται οι διοικητικές δαπάνες που καλύπτονται από προσωρινές αναλήψεις υποχρεώσεων, τροποποιείται επίσης, επειδή η πληρωμή κάθε ετήσιας (ή περιοδικής) δόσης πρέπει να αντιμετωπίζεται ως επαναλαμβανόμενη διοικητική δαπάνη, ανάλογη της καταβολής μισθώματος.

5.2.12. Ευέλικτη προσέγγιση για τις συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ)

Η πρόταση της Επιτροπής αποσκοπεί στη διευκόλυνση της ευρύτερης χρήσης των ΣΔΙΤ, ιδίως στον τομέα της έρευνας, πράγμα που αποτελεί έντονο αίτημα των περισσότερων ενδιαφερομένων. Η προτεινόμενη ευελιξία θα πρέπει να επιτρέπει ένα τεράστιο φάσμα ΣΔΙΤ, αναλόγως της δομής τους και του επακριβούς καθορισμού της χρηματοδοτούμενης δραστηριότητας (σαφώς προσδιορισμένα σχέδια ή θεματικές ενότητες Ε&Α). Επομένως, προτείνεται να προστεθούν στις δύο υπάρχουσες δυνατότητες δομής (οργανισμοί της Ένωσης βάσει του άρθρου 185 του ΔΚ , όπως είναι σήμερα οι κοινές τεχνολογικές πρωτοβουλίες, κοινοπραξία εταίρων συγκροτημένη υπό τη μορφή ιδιωτικής νομικής οντότητας ή αμιγώς συμβατικού δικτύου, και παροχή επιδότησης σε αυτούς – άρθρο 108 του ΔΚ ) δύο ακόμη νέες δυνατότητες. Ειδικότερα, προβλέπεται:

- να επιτραπεί σε ιδιωτικούς φορείς να αναλαμβάνουν την υλοποίηση μιας ΣΔΙΤ και να διαχειρίζονται κονδύλια της ΕΕ (π.χ. με την παροχή επιδοτήσεων) για τον σκοπό αυτό υπό καθεστώς έμμεσης διαχείρισης ( άρθρο 53(1) 2(ζ) του ΔΚ )·

- να προβλεφθεί η έκδοση, βάσει ανάθεσης εξουσιών, χωριστού, λιγότερο επαχθούς πρότυπου δημοσιονομικού κανονισμού, ο οποίος θα εφαρμόζεται στους φορείς που συνιστώνται με βασική πράξη και στους οποίους ανατίθεται η υλοποίηση ΣΔΙΤ ( άρθρο 185α του ΔΚ ). Ο εν λόγω πρότυπος δημοσιονομικός κανονισμός θα περιλαμβάνει κοινή δέσμη αρχών υποχρεωτικής ισχύος, ούτως ώστε να διασφαλίζεται η χρηστή διαχείριση των κονδυλίων της ΕΕ και η επαρκής προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Εντούτοις, οι ΣΔΙΤ θα μπορούν να εφαρμόζουν δικούς τους κανόνες (για θέματα λογιστικής, εσωτερικών και εξωτερικών λογιστικών ελέγχων, δημόσιων συμβάσεων, κ.λπ) εντός του πλαισίου της εφαρμοστέας εθνικής νομοθεσίας και της βασικής πράξης.

Με τον τρόπο αυτό, θα είναι δυνατή η επιλογή της δομής που ανταποκρίνεται περισσότερο στους στόχους και στον χαρακτήρα των προς υλοποίηση δραστηριοτήτων, μεταξύ ενός φάσματος που ποικίλλει από ρυθμίσεις συμβατικού τύπου έως ρυθμίσεις θεσμικού (με σύσταση νομικής προσωπικότητας) τύπου· αυτές οι τελευταίες περιλαμβάνουν φορέα της Ένωσης (άρθρο 185 του ΔΚ), φορέα του ιδιωτικού τομέα (άρθρο 53(1) 2(ζ) του ΔΚ) και φορέα μεικτού τύπου (άρθρα 185α και 53(1) 2(ε) του ΔΚ).

5.3. Τελικές διατάξεις (άρθρα 182-187 του ΔΚ)

Η τακτική ανά τριετία αναθεώρηση του ΔΚ η οποία προβλέπεται σήμερα δεν παρέχει επαρκή ασφάλεια δικαίου και σταθερότητα των δημοσιονομικών κανόνων. Εκτός αυτού, ο μηχανισμός αναθεώρησης είναι πολύ άκαμπτος και δεν λαμβάνει υπόψη τον κύκλο πολυετούς προγραμματισμού του προϋπολογισμού της ΕΕ και της συναφούς τομεακής νομοθεσίας. Κατά συνέπεια, προτείνεται να αναθεωρείται μελλοντικώς ο δημοσιονομικός κανονισμός όποτε διαπιστώνεται ότι τούτο είναι απαραίτητο, χωρίς προκαθορισμένα χρονοδιαγράμματα.

ê 1605/2002 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

2010/0154 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ð στον γενικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης ï

(Αναδιατύπωση)

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ |

ΜΕΡΟΣ 1 | ΚΟΙΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ … |

ΤΙΤΛΟΣ I | ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ … |

ΤΙΤΛΟΣ II | ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ … |

Κεφάλαιο 1 | Αρχές της ενότητας και της αυθεντικότητας του προϋπολογισμού… |

Κεφάλαιο 2 | Αρχή της ετήσιας διάρκειας … |

Κεφάλαιο 3 | Αρχή της ισοσκέλισης … |

Κεφάλαιο 4 | Αρχή ενιαίας νομισματικής μονάδας … |

Κεφάλαιο 5 | Αρχή της καθολικότητας … |

Κεφάλαιο 6 | Αρχή της ειδικότητας … |

Κεφάλαιο 7 | Αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης … |

Κεφάλαιο 8 | Αρχή της διαφάνειας … |

ΤΙΤΛΟΣ III | ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ… |

Κεφάλαιο 1 | Κατάρτιση του προϋπολογισμού … |

Κεφάλαιο 2 | Διάρθρωση και παρουσίαση του προϋπολογισμού … |

ΤΙΤΛΟΣ IV | ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ … |

Κεφάλαιο 1 | Διατάξεις γενικής ισχύος … |

Κεφάλαιο 2 | Τρόποι εκτέλεσης … |

Κεφάλαιο 3 | Δημοσιονομικοί παράγοντες … |

Τμήμα 1 | Αρχή του διαχωρισμού των καθηκόντων … |

Τμήμα 2 | Διατάκτης … |

Τμήμα 3 | Υπόλογος … |

Τμήμα 4 | Υπόλογος πάγιων προκαταβολών … |

Κεφάλαιο 4 | Ευθύνη των δημοσιονομικών παραγόντων … |

Τμήμα 1 | Γενικοί κανόνες … |

Τμήμα 2 | Κανόνες που εφαρμόζονται για τους κύριους και τους δευτερεύοντες διατάκτες … |

Τμήμα 3 | Κανόνες που εφαρμόζονται για τους υπόλογους και τους υπόλογους πάγιων προκαταβολών … |

Κεφάλαιο 5 | Πράξεις εσόδων … |

Τμήμα 1 | Απόδοση των ιδίων πόρων … |

Τμήμα 2 | Πρόβλεψη απαίτησης … |

Τμήμα 3 | Βεβαίωση απαιτήσεων … |

Τμήμα 4 | Εντολή είσπραξης … |

Τμήμα 5 | Είσπραξη … |

Κεφάλαιο 6 | Πράξεις δαπανών … |

Τμήμα 1 | Δεσμεύσεις όσον αφορά δαπάνες … |

Τμήμα 2 | Εκκαθάριση των δαπανών … |

Τμήμα 3 | Εντολή πληρωμής των δαπανών … |

Τμήμα 4 | Πληρωμή των δαπανών … |

Τμήμα 5 | Προθεσμίες των πράξεων δαπανών … |

Κεφάλαιο 7 | Συστήματα πληροφορικής … |

Κεφάλαιο 8 | Εσωτερικός ελεγκτής … |

ΤΙΤΛΟΣ V | ΣΥΝΑΨΗ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ… |

Κεφάλαιο 1 | Γενικές διατάξεις … |

Τμήμα 1 | Πεδίο εφαρμογής και αρχές ανάθεσης … |

Τμήμα 2 | Δημοσιότητα … |

Τμήμα 3 | Διαδικασίες σύναψης συμβάσεων … |

Τμήμα 4 | Εγγυήσεις και έλεγχος … |

Κεφάλαιο 2 | Διατάξεις εφαρμοζόμενες στις συμβάσεις που συνάπτονται από τα κοινοτικά όργανα Ö της Ένωσης Õ για ίδιο λογαριασμό… |

ΤΙΤΛΟΣ VI | ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΙΣ … |

Κεφάλαιο 1 | Πεδίο εφαρμογής και μορφή των επιδοτήσεων … |

Κεφάλαιο 2 | Αρχές … |

Κεφάλαιο 3 | Διαδικασία χορήγησης … |

Κεφάλαιο 4 | Πληρωμή και έλεγχος … |

Κεφάλαιο 5 | Εκτέλεση … |

ΤΙΤΛΟΣ VII | ΑΠΟΔΟΣΗ ΤΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΚΑΙ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ … |

Κεφάλαιο 1 | Απόδοση των λογαριασμών … |

Κεφάλαιο 2 | Πληροφορίες σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού … |

Κεφάλαιο 3 | Λογιστική … |

Τμήμα 1 | Κοινές διατάξεις … |

Τμήμα 2 | Γενική λογιστική … |

Τμήμα 3 | Λογιστική του προϋπολογισμού … |

Κεφάλαιο 4 | Απογραφή των ακινητοποιήσεων … |

ΤΙΤΛΟΣ VIII | ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΑΠΑΛΛΑΓΗ … |

Κεφάλαιο 1 | Εξωτερικός έλεγχος … |

Κεφάλαιο 2 | Απαλλαγή … |

ΜΕΡΟΣ ΙΙ | ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ … |

ΤΙΤΛΟΣ I | ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΓΕΩΡΓΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΓΓΥΗΣΕΩΝ … |

ΤΙΤΛΟΣ II | ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΑ ΤΑΜΕΙΑ, ΤΑΜΕΙΟ ΣΥΝΟΧΗΣ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΛΙΕΙΑΣ, ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΓΕΩΡΓΙΚΟ ΤΑΜΕΙΟ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΤΑΜΕΙΑ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑΣ, ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ ΠΟΥ ΥΠΟΚΕΙΝΤΑΙ ΣΕ ΕΠΙΜΕΡΙΣΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ … |

ΤΙΤΛΟΣ III | ΕΡΕΥΝΑ … |

ΤΙΤΛΟΣ IV | ΕΞΩΤΕΡΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ … |

Κεφάλαιο 1 | Γενικές διατάξεις … |

Κεφάλαιο 2 | Υλοποίηση ενεργειών … |

Κεφάλαιο 3 | Σύναψη συμβάσεων … |

Κεφάλαιο 4 | Επιδοτήσεις … |

Κεφάλαιο 5 | Επαλήθευση λογαριασμών … |

ΤΙΤΛΟΣ V | ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ … |

ΤΙΤΛΟΣ VI | ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ … |

ΤΙΤΛΟΣ VII | ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΕΣ … |

ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ | ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ … |

ΤΙΤΛΟΣ I | ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ … |

ΤΙΤΛΟΣ II | ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ … |

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

΄Εχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 322, σε συνδυασμό με τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας, και ιδίως το άρθρο 106α,

την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

τη γνώμη του Ελεγκτικού Συνεδρίου[13],

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου Αφού διαβίβασαν το σχέδιο νομοθετικής πράξης στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, στην Επιτροπή των Περιφερειών, στον Διαμεσολαβητή και στον Υπεύθυνο Προστασίας Δεδομένων,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου Αφού διαβίβασαν το σχέδιο νομοθετικής πράξης προς ενημέρωση στα εθνικά κοινοβούλια,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου Αφού διαβίβασαν το σχέδιο νομοθετικής πράξης προς ενημέρωση στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων,

Αποφασίζοντας με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία[14],

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

ò νέο

(1) Ο κανονισμός (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου, της 25ης Ιουνίου 2002, για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων[15] έχει επανειλημμένως τροποποιηθεί κατά τρόπο ουσιώδη. Δεδομένου ότι απαιτούνται περαιτέρω τροποποιήσεις, είναι σκόπιμη η αναδιατύπωση του εν λόγω κανονισμού για λόγους σαφήνειας.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 1 (προσαρμοσμένο)

(2) Οι συνθήκες υπό τις οποίες είχε εκδοθεί ο δημοσιονομικός κανονισμός της 21ης Δεκεμβρίου 1977 ο εφαρμοζόμενος επί του γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων[16] μετεβλήθησαν σημαντικά, ιδίως λόγω της πλαισίωσης του προϋπολογισμού με τις δημοσιονομικές προοπτικές και των θεσμικών εξελίξεων, καθώς και των διαδοχικών διευρύνσεων, και κατά συνέπεια ο εν λόγω δημοσιονομικός κανονισμός υπέστη σημαντικές τροποποιήσεις. Προκειμένου να ληφθούν υπόψη, ειδικότερα, οι ανάγκες νομοθετικής και διοικητικής απλούστευσης καθώς και μεγαλύτερης πειθαρχίας στην κοινοτική δημοσιονομική διαχείριση, είναι σκόπιμο, για λόγους σαφήνειας, να αναδιατυπωθεί ο δημοσιονομικός κανονισμός της 21ης Δεκεμβρίου 1977.

ò νέο

(3) Με τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 θεσπίστηκαν οι αρχές που διέπουν τον προϋπολογισμό και οι δημοσιονομικοί κανόνες που πρέπει να τηρούνται σε σχέση με κάθε νομοθετική πράξη από το σύνολο των θεσμικών οργάνων. Επιβάλλεται να παραμείνουν σε ισχύ οι θεμελιώδεις αρχές, η σύλληψη και η διάρθρωση του εν λόγω κανονισμού, καθώς και οι βασικοί κανόνες της διαχείρισης του προϋπολογισμού και της δημοσιονομικής διαχείρισης. Οι παρεκκλίσεις από τις εν λόγω θεμελιώδεις αρχές ενδείκνυται να επανεξετασθούν και να απλουστευθούν στο μέτρο του δυνατού, με γνώμονα τον βαθμό στον οποίον εξακολουθούν να είναι χρήσιμες, την προστιθέμενη αξία την οποία αντιπροσωπεύουν για τον ετήσιο προϋπολογισμό της Ένωσης (στο εξής: «προϋπολογισμός») και την επιβάρυνση την οποία συνεπάγονται για τους ενδιαφερόμενους. Είναι αναγκαίο να διατηρηθούν και να ενισχυθούν τα κεντρικά στοιχεία της δημοσιονομικής μεταρρύθμισης – ο ρόλος των διαφόρων δημοσιονομικών παραγόντων, η ενσωμάτωση ελέγχων στις επιχειρησιακές υπηρεσίες, οι εσωτερικοί ελεγκτές, η κατάρτιση του προϋπολογισμού βάσει δραστηριοτήτων («ΠΒΔ»), ο εκσυγχρονισμός των αρχών και των κανόνων λογιστικής και οι θεμελιώδεις αρχές που διέπουν την παροχή επιδοτήσεων.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 4 (προσαρμοσμένο)

(4) Θα πρέπει να ληφθούν υπόψη οι διατάξεις για την εκτέλεση των εσόδων και των δαπανών του προϋπολογισμού που θα περιλαμβάνονται στις βασικές νομοθετικές πράξεις της περιόδου 2007-2013, ώστε να εξασφαλισθεί η λογική συνέπεια μεταξύ των πράξεων αυτών και του Ö παρόντος Õ δημοσιονομικού κανονισμού.

ò νέο

(5) Με γνώμονα την πείρα που έχει αποκτηθεί στην πράξη, ενδείκνυται να επέλθουν ορισμένες τροποποιήσεις στον δημοσιονομικό κανονισμό, ούτως ώστε αυτός να προσαρμοσθεί τις εξελισσόμενες απαιτήσεις της εκτέλεσης του προϋπολογισμού, όπως είναι η συγχρηματοδότηση με άλλους χορηγούς χρηματοδότησης, να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα της εξωτερικής βοήθειας και να διευκολυνθεί η χρήση ειδικών χρηματοδοτικών μέσων, π.χ. των μέσων που συνάπτονται με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, καθώς και η εκτέλεση διαμέσου συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 2 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(6) Ο παρών κανονισμός Ö (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 Õ πρέπει να περιορίζεται Ö περιοριζόταν Õ στην εξαγγελία των κύριων αρχών και των βασικών κανόνων που διέπουν το σύνολο του δημοσιονομικού τομέα που καλύπτεται από τη συνθήκη Ö τις συνθήκες Õ , ενώ οι διατάξεις εφαρμογής πρέπει να περιλαμβάνονται στον κανονισμό για τη θέσπιση κανόνων εφαρμογής του παρόντος κανονισμού Ö καθορίζονταν στον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2342/2002 της Επιτροπής, της 23ης Δεκεμβρίου 2002, για τη θέσπιση των κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (EK, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου, για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων[17] Õ ώστε να διασφαλίζεται η καλύτερη ιεράρχηση των κανόνων και κατά τον τρόπο αυτό να βελτιώνεται το ευανάγνωστο του δημοσιονομικού κανονισμού Ö (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 Õ. Κατά συνέπεια, πρέπει να εξουσιοδοτηθεί η Επιτροπή να θεσπίσει τους κανόνες εφαρμογής. ð Εντούτοις, η συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης προβλέπει τη δυνατότητα ανάθεσης στην Επιτροπή της εξουσίας θέσπισης μέτρων εφαρμογής μόνο προς τον σκοπό της συμπλήρωσης ή τροποποίησης μη ουσιωδών στοιχείων νομοθετικών πράξεων. Κατά συνέπεια, ορισμένες διατάξεις του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2342/2002 ενδείκνυται να ενσωματωθούν στον παρόντα κανονισμό. Τα μέτρα εφαρμογής τα οποία θεσπίζονται από την Επιτροπή θα πρέπει να περιορίζονται σε τεχνικές λεπτομέρειες και επιμέρους ρυθμίσεις υλοποίησης. ï

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 3

(7) Η κατάρτιση και η εκτέλεση του προϋπολογισμού πρέπει να τηρούν τις τέσσερις θεμελιώδεις αρχές του δικαίου του προϋπολογισμού (ενότητα, καθολικότητα, ειδικότητα, ετήσια διάρκεια) καθώς και τις αρχές της αυθεντικότητας του προϋπολογισμού, της ισοσκέλισης, της ενιαίας νομισματικής μονάδας, της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και της διαφάνειας.

ê1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 4

(8) Ο παρών κανονισμός πρέπει να επαναβεβαιώνει τις αρχές αυτές και να περιορίζει τις εξαιρέσεις στις απολύτως αναγκαίες, προβλέποντας αυστηρή πλαισίωσή τους.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 5 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(9) Όσον αφορά την αρχή της ενότητας, ο παρών κανονισμός πρέπει να προβλέπει ότι η αρχή αυτή εφαρμόζεται και στις επιχειρησιακές δαπάνες που αφορούν τις διατάξεις της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση σχετικά με την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας και εκείνες που αφορούν την αστυνομική και δικαστική συνεργασία σε ποινικά θέματα, όταν οι δαπάνες αυτές επιβαρύνουν τον προϋπολογισμό. Σύμφωνα με τις αρχές της ενότητας και της αυθεντικότητας του προϋπολογισμού, όλα τα έσοδα και όλες οι δαπάνες των Κοινοτήτων καθώς και της Ένωσης, όταν επιβαρύνουν τον προϋπολογισμό, εγγράφονται σε αυτόν.

(10) ð Οι κανόνες που διέπουν τους τόκους από προχρηματοδοτήσεις είναι σκόπιμο να απλουστευθούν, διότι συνεπάγονται υπέρμετρο διοικητικό φόρτο τόσο για τους αποδέκτες κονδυλίων της Ένωσης όσο και για τις υπηρεσίες της Επιτροπής, και προκαλούν παρανοήσεις μεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής και επιχειρήσεων και εταίρων. Για λόγους απλούστευσης, ιδίως σε σχέση με τους δικαιούχους επιδοτήσεων, και σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, θα πρέπει να καταργηθεί η υποχρέωση τοκοφορίας των προχρηματοδοτήσεων και ανάκτησης των τόκων αυτών. Ωστόσο, θα πρέπει να είναι δυνατό να συμπεριληφθεί μια υποχρέωση αυτής της μορφής σε σύμβαση ανάθεσης έτσι ώστε να είναι δυνατή η επαναχρησιμοποίηση των τόκων που παράγονται από προχρηματοδοτήσεις για προγράμματα τα οποία διαχειρίζονται ορισμένοι εντεταλμένοι, ή η ανάκτησή τους. ï

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 8 (προσαρμοσμένο)

(11) Όσον αφορά την αρχή της ετήσιας διάρκειας, πρέπει να διατηρηθεί η διάκριση μεταξύ διαχωριζόμενων και μη διαχωριζόμενων πιστώσεων. Οι μεταφορές, μεταξύ ετών, των πιστώσεων αναλήψεων υποχρεώσεων και πληρωμών πρέπει να αποφασίζονται από κάθε όργανο. Οι συμπληρωματικές περίοδοι πρέπει να περιορίζονται μόνο στις απόλυτα αναγκαίες περιπτώσεις, δηλαδή στις πληρωμές του ΕΓΤΠΕ. Ως προς την αρχή ετήσιας διάρκειας, θΘα πρέπει να Ö διατηρηθεί ο τρέχων βαθμός Õ καθιερωθεί μεγαλύτερη διαφάνειας και ευελιξίας για την ικανοποίηση των λειτουργικών αναγκών. Η μεταφορά πιστώσεων στο επόμενο έτος θα πρέπει να επιτρέπεται κατ’ εξαίρεση στην περίπτωση των δαπανών για άμεσες ενισχύσεις προς τους αγρότες στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) που ιδρύθηκε με τον κανονισμό 1290/2005 του Συμβουλίου, της 21ης Ιουνίου 2005, για τη χρηματοδότηση της κοινής γεωργικής πολιτικής[18].

ê 1995/2006 Αιτιολογικές σκέψεις 9 και 10 (προσαρμοσμένο)

(12) Οι αιτήσεις πληρωμής από τα κράτη μέλη βάσει των νέων γεωργικών κανονισμών Ö για τον τομέα της γεωργίας τείνουν να Õ θα συγκεντρώνονται κατά το μεγαλύτερο μέρος τους στην αρχή του οικονομικού έτους Ν. Ως εκ τούτου, το μέγιστο κατώτατο όριο για τις εκ των προτέρων δεσμεύσεις έναντι του ΕΓΤΕ (από τις 15 Νοεμβρίου του έτους Ν-1) για την κάλυψη των συνήθων διαχειριστικών δαπανών (οι οποίες εγγράφονται στον προϋπολογισμό του έτους Ν) θα πρέπει να αυξάνεται στα τρία τέταρτα των αντίστοιχων πιστώσεων του τελευταίου εγκριθέντος γεωργικού προϋπολογισμού. Όσον αφορά Ö Οι διατάξεις σχετικά με Õ το όριο των εκ των προτέρων δεσμεύσεων πιστώσεων για διοικητικές δαπάνες, το κείμενο θα πρέπει να τροποποιηθεί για να αναφέρεται Ö θα πρέπει να αναφέρονται Õ στις πιστώσεις που εγκρίνονται από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή, εξαιρουμένων συνεπώς των μεταφορών πιστώσεων.

(13) Η χρήση μη διαχωριζόμενων πιστώσεων για κτηνιατρικά μέτρα, με εγγραφή στο ΕΓΤΕ, εμποδίζειουν άσκοπα την εκτέλεση τέτοιων μέτρων, ιδίως σε ό, τι αφορά τα όρια που τίθενται στις δυνατότητες μεταφοράς στο επόμενο οικονομικό έτος. Η χρήση διαχωριζόμενων πιστώσεων για τις δαπάνες αυτές θα πρέπει συνεπώς να επιτρέπεται, διότι τούτο συνάδει περισσότερο προς τον πολυετή χαρακτήρα των μέτρων αυτών.

ò νέο

(14) Οι κανόνες μεταφοράς που ισχύουν για τα έσοδα για ειδικό προορισμό θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τη διάκριση μεταξύ εξωτερικών και εσωτερικών εσόδων για ειδικό προορισμό. Για να γίνεται σεβαστός ο σκοπός που έχει καθορίσει ο χορηγός χρηματοδότησης, τα εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό θα πρέπει να μεταφέρονται αυτομάτως και να χρησιμοποιούνται μέχρι την εκτέλεση όλων των πράξεων που σχετίζονται με το πρόγραμμα ή την ενέργεια για την οποία έχουν διατεθεί. Σε περίπτωση που τα εξωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό λαμβάνονται κατά το τελευταίο έτος του προγράμματος ή της ενέργειας, θα πρέπει επίσης να είναι δυνατή χρησιμοποίησή τους κατά το πρώτο έτος εφαρμογής του διάδοχου προγράμματος ή ενέργειας. Τα εσωτερικά έσοδα για ειδικό προορισμό επιτρέπεται να μεταφερθούν μόνο για ένα έτος, εκτός αν ορίζεται κάτι διαφορετικό στην εφαρμοστέα βασική πράξη ή σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 9 (προσαρμοσμένο)

(15) Η αρχή της ισοσκέλισης συνιστά βασικό κανόνα του προϋπολογισμού. Υπογραμμίζεται εν προκειμένω ότι η σύναψη δανείων δεν συμβιβάζεται με το σύστημα των ιδίων πόρων των Κοινοτήτων Ö της Ένωσης Õ. Ωστόσο, η αρχή της ισοσκέλισης Ö δεν θα πρέπει να ερμηνεύεται υπό την έννοια ότι εμποδίζει Õ δεν είναι δυνατόν να εμποδίσει τις δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις τις οποίες εγγυάται ο γενικός προϋπολογισμός της Ένωσης.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 10 (προσαρμοσμένο)

(16) Δυνάμει του άρθρου Ö 320 Õ 277 πρώτο εδάφιο της συνθήκης ΕΚ Ö για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης Õ και του άρθρου 181 πρώτο εδάφιο της συνθήκης Ευρατόμ, πρέπει να καθορισθεί η λογιστική μονάδα στην οποία καταρτίζεται ο προϋπολογισμός. Η εν λόγω λογιστική μονάδα ισχύει επίσης για την εκτέλεση του προϋπολογισμού και την απόδοση των λογαριασμών.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 6 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(17) Όσον αφορά την αρχή της καθολικότητας, πρέπει να καταργηθούν οι δυνατότητες της επιστροφής των προκαταβολών και της επαναχρησιμοποίησης Ö καταργήθηκαν και αντικαταστάθηκαν Õ , που θα αντικατασταθούν εν μέρει από τα έσοδα για ειδικό προορισμό, καθώς και από οι δυνατότητες ανασύστασης των αποδεσμευμένων πιστώσεων. Οι ειδικοί κανόνες που εφαρμόζονται στα διαρθρωτικά ταμεία δεν επηρεάζονται από τις τροποποιήσεις αυτές Ö επηρεάστηκαν Õ.

(18) ð Η παρέκκλιση σχετικά με τα έσοδα για ειδικό προορισμό είναι σκόπιμο να τροποποιηθεί κατά τρόπο ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι ιδιαιτερότητες, αφενός, των «εσωτερικών εσόδων για ειδικό προορισμό» που πηγάζουν από πιστώσεις εγκριθείσες από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή και, αφετέρου, των «εξωτερικών εσόδων για ειδικό προορισμό», τα οποία εισπράττονται και διατίθενται από διάφορους χορηγούς χρηματοδότησης για συγκεκριμένο πρόγραμμα ή ενέργεια. Εξάλλου, οι εξωτερικοί χορηγοί χρηματοδότησης θα πρέπει να εξακολουθήσουν να έχουν το δικαίωμα να συγχρηματοδοτούν εξωτερικές ενέργειες, ιδίως ανθρωπιστικές ενέργειες, ακόμη και αν η βασική πράξη δεν περιλαμβάνει σχετική ρητή πρόβλεψη. Για να διευκολυνθεί η διαχείριση των ακίνητων περιουσιακών στοιχείων, ο κατάλογος των εσωτερικών εσόδων για ειδικό προορισμό θα πρέπει να περιλαμβάνει τα έσοδα από την πώληση κτιρίων ή παρεμφερείς πράξεις. ï

ò νέο

(19) Σε ό,τι αφορά την παρουσίαση των εσόδων για ειδικό προορισμό στο σχέδιο προϋπολογισμού, ενδείκνυται να θεσπισθεί μεγαλύτερη διαφάνεια με την πρόβλεψη ότι από τα ποσά των εσόδων για ειδικό προορισμό συμπεριλαμβάνονται στο σχέδιο προϋπολογισμού μόνον εκείνα τα οποία είναι βέβαια κατά την ημερομηνία κατάρτισής του.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 12 (προσαρμοσμένο)

(20) Προς το παρόν, η Επιτροπή πρέπει να λαμβάνει έγκριση από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή πριν αποδεχθεί οποιαδήποτε ελευθεριότητα, όπως δώρα ή κληροδοτήματα, η οποία συνεπάγεται έξοδα. Για να αποφεύγονται οι περιττές και δυσκίνητες διαδικασίες Ö κατά τη χορήγηση στην Επιτροπή έγκρισης για την αποδοχή ελευθεριοτήτων, π.χ. δώρων ή κληροδοτημάτων, που συνεπάγονται έξοδα Õ, η παροχή έγκρισης Ö από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή Õ θα πρέπει να είναι υποχρεωτική μόνο εφόσον η συναφής ελευθεριότητα υπερβαίνει ορισμένη αξία και συνεπάγεται σημαντική επιβάρυνση.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 7

(21) Όσον αφορά την αρχή της ειδικότητας, τα όργανα χρειάζονται ορισμένη ευελιξία διαχείρισης για τις μεταφορές πιστώσεων. Πράγματι, ο παρών κανονισμός πρέπει να επιτρέπει την ολοκληρωμένη παρουσίαση της διάθεσης των δημοσιονομικών και διοικητικών πόρων ανά προορισμό. Επιπλέον, πρέπει να εναρμονισθούν οι διαδικασίες μεταφορών πιστώσεων μεταξύ όλων των οργάνων κατά τρόπο ώστε να προβλέπεται ότι οι μεταφορές πιστώσεων προσωπικού και διοικητικής λειτουργίας υπάγονται στην αρμοδιότητα κάθε οργάνου. Όσον αφορά τις μεταφορές πιστώσεων για τις επιχειρησιακές δαπάνες, η Επιτροπή μπορεί να προβαίνει σε μεταφορές μεταξύ κεφαλαίων στο εσωτερικό του ίδιου τίτλου εντός συνολικού ορίου 10 % επί των πιστώσεων του οικονομικού έτους που εμφαίνονται στη γραμμή από την οποία πραγματοποιείται η μεταφορά. Η σύσταση αποθεματικών από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή πρέπει εξάλλου να περιορίζεται σε δύο περιπτώσεις, δηλαδή την απουσία βασικής πράξης ή την αβεβαιότητα ως προς την επάρκεια των πιστώσεων.

ê 1995/2006 Αιτιολογικές σκέψεις 13 και 14

ð νέο

(22) Οι κανόνες που διέπουν τις μεταφορές πιστώσεων θα πρέπει να απλοποιηθούν και να αποσαφηνισθούν σε ορισμένα σημεία, διότι στην πράξη αποδείχθηκαν ασαφείς ή δυσεφάρμοστοι. ð Είναι απαραίτητο να διασφαλισθεί η καλύτερη εκτέλεση του προϋπολογισμού, ιδίως σε ό,τι αφορά τις πιστώσεις πληρωμών, τα έσοδα για ειδικό προορισμό και τις διοικητικές πιστώσεις, τα οποία είναι κοινά για μια σειρά τίτλων. Για τον σκοπό αυτό, θα πρέπει να επιτρέπεται μεγαλύτερη ευελιξία κατά τη διαδικασία έγκρισης ορισμένων μεταφορών. ï

(23) Για λόγους αποδοτικότητας, θα πρέπει να επιτραπεί στην Επιτροπή να αποφασίζει μόνη της σχετικά με τις μεταφορές από το αποθεματικό στις περιπτώσεις όπου δεν υπάρχει βασική πράξη για την αντίστοιχη ενέργεια κατά την κατάρτιση του προϋπολογισμού, αλλά εκδίδεται βασική πράξη κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους. ð Εξάλλου, προκειμένου να αποφεύγονται οι επανειλημμένες καθυστερήσεις κατά την πραγματοποίηση μεταφορών, για τις οποίες πρέπει να διαβιβάζονται ορισμένες πληροφορίες στην αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή, είναι απαραίτητο να απλουστευθούν η διαδικασία και η τυπολογία των μεταφορών αυτών. Ειδικότερα, έχει αποδειχθεί κατά το παρελθόν η χρησιμότητα και η αποτελεσματικότητα της ευχέρειας της Επιτροπής να αποφασίζει σχετικά με τη μεταφορά αχρησιμοποίητων πιστώσεων του προϋπολογισμού σε περιπτώσεις διεθνών ανθρωπιστικών καταστροφών και κρίσεων. Επομένως, η δυνατότητα αυτή θα πρέπει να επεκταθεί σε παρόμοια συμβάντα τα οποία επέρχονται μετά την 1η Δεκεμβρίου. Στις περιπτώσεις αυτές, για λόγους διαφάνειας, η Επιτροπή θα πρέπει να ενημερώνει πάραυτα την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή σχετικά με την απόφασή της. Η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να αποφασίζει αυτόνομα, εντός ορισμένων ορίων, σχετικά με μεταφορές από το αποθεματικό επείγουσας βοήθειας. ï

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 15 (προσαρμοσμένο)

(24) Οι κανόνες περί διοικητικών μεταφορών της Επιτροπής θα πρέπει να προσαρμοσθούν στη νέα δομή του Προϋπολογισμού Βάσει Δραστηριοτήτων (ΠΒΔ) Ö συνάδουν με τη δομή ΠΒΔ Õ. Έτσι, θα πρέπει να προβλέπεται δυνατότητα εξαίρεσης από τη «διαδικασία κοινοποίησης». Κατά τον τελευταίο μήνα του οικονομικού έτους η Επιτροπή θα πρέπει να μπορεί να αποφασίζει μόνη της για τις μεταφορές πιστώσεων που αφορούν τις δαπάνες προσωπικού, εντός ενός ορίου.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 11 (προσαρμοσμένο)

(25) Όσον αφορά την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, θα πρέπει να ορισθεί η αρχή αυτή με αναφορά στις αρχές της οικονομίας, της αποτελεσματικότητας και της αποδοτικότητας και να εξασφαλισθεί η τήρησή της μέσω της παρακολούθησης δεικτών επίδοσης που καθορίζονται ανά δραστηριότητες, μετρήσιμων ώστε να εκτιμώνται τα επιτευχθέντα αποτελέσματα. Τα όργανα πρέπει να προβαίνουν σε εκ των προτέρων και εκ των υστέρων αξιολόγηση, σύμφωνα με τους προσανατολισμούς Ö τις κατευθύνσεις Õ που καθορίζει η Επιτροπή.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 5 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(26) Θα πρέπει Ö επίσης Õ να διευκρινισθεί ότι η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση απαιτεί αποτελεσματικό και αποδοτικό εσωτερικό έλεγχο και να ορισθούν τα βασικά χαρακτηριστικά και στόχοι των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου.

(27) ð Αναφορικά με τις διατάξεις περί αναλογικότητας, η έννοια του αποδεκτού κινδύνου σφάλματος θα πρέπει να καθιερωθεί ως στοιχείο της εκτίμησης κινδύνου στην οποία προβαίνει ο διατάκτης. Τα θεσμικά όργανα θα πρέπει να μπορούν να παρεκκλίνουν από το γενικής ισχύος κατώτατο όριο σημαντικότητας του 2% το οποίο εφαρμόζεται από το Ελεγκτικό Συνέδριο για την εξακρίβωση της νομιμότητας και της κανονικότητας των υποκείμενων πράξεων. Η θέσπιση αποδεκτών επιπέδων κινδύνου θα αποτελούσε προσφορότερη βάση για την αξιολόγηση από μέρους της αρμόδιας για την απαλλαγή αρχής της ποιοτικής στάθμης της διαχείρισης κινδύνων από την Επιτροπή. Η νομοθετική αρχή θα πρέπει συνεπώς να καθορίζει το επίπεδο του αποδεκτού κινδύνου σφάλματος για τους διάφορους τομείς πολιτικής, λαμβάνοντας υπόψη το κόστος και τα οφέλη των ελέγχων. ï

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 12 (προσαρμοσμένο)

(28) Τέλος, Όόσον αφορά την αρχή της διαφάνειας, πρέπει να εξασφαλισθεί καλύτερη πληροφόρηση σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού και τη λογιστική. Επίσης πρέπει να καθορισθεί επιτακτική προθεσμία για τη δημοσίευση του προϋπολογισμού χωρίς να θίγεται η προσωρινή διανομή, με μέριμνα ενδεχομένως της Επιτροπής, μεταξύ της ημερομηνίας διαπίστωσης της οριστικής έγκρισης του προϋπολογισμού από τον Πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της δημοσίευσης στην Επίσημη Εφημερίδα Ö της Ευρωπαϊκής Ένωσης Õ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Εξάλλου, διατηρείται Ö Είναι σκόπιμο να διατηρηθεί Õ η δυνατότητα σύστασης αρνητικού αποθεματικού.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 6

(29) Προκειμένου να εξασφαλισθεί η διαφάνεια της χρήσης πόρων που προέρχονται από τον προϋπολογισμό, είναι αναγκαίο να διατίθενται πληροφορίες σχετικά με τους δικαιούχους των εν λόγω πόρων εντός ορισμένων ορίων που επιβάλλονται για λόγους προστασίας νόμιμων δημόσιων και ιδιωτικών συμφερόντων και λαμβανομένης υπόψη της ιδιομορφίας του έτους του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Εγγυήσεων.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 13 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(30) Όσον αφορά την κατάρτιση και την παρουσίαση του προϋπολογισμού, θα πρέπει να εναρμονισθούν και να απλουστευθούν οι ισχύουσες διατάξεις, με την κατάργηση της χωρίς πρακτική επίπτωση διάκρισης μεταξύ συμπληρωματικών και διορθωτικών προϋπολογισμών.

(31) ð Όσον αφορά την κατάρτιση του προϋπολογισμού, είναι σημαντικό να καθορισθούν επακριβώς η διάρθρωση και η παρουσίαση του σχεδίου προϋπολογισμού που καταρτίζει η Επιτροπή. Το περιεχόμενο της γενικής εισαγωγής που προηγείται του σχεδίου προϋπολογισμού θα πρέπει να περιγράφεται με μεγαλύτερη λεπτομερειακότητα. Είναι επίσης απαραίτητο να συμπεριλαμβάνεται διάταξη σχετικά με τον δημοσιονομικό προγραμματισμό για τα επόμενα έτη, καθώς και σχετικά με τη δυνατότητα της Επιτροπής να υποβάλλει έγγραφα εργασίας προς επίρρωση αιτημάτων που αφορούν τον προϋπολογισμό. ï

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 14

(32) Το τμήμα του προϋπολογισμού που αφορά την Επιτροπή πρέπει να επιτρέπει την ανά προορισμό παρουσίαση των πιστώσεων και πόρων, δηλαδή την κατάρτιση του προϋπολογισμού βάσει δραστηριοτήτων («activity-based budgeting»), προκειμένου να ενισχυθεί η διαφάνεια της διαχείρισης του προϋπολογισμού σε συνάρτηση με τους στόχους της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και ιδίως της αποτελεσματικότητας και της αποδοτικότητας.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 15 (προσαρμοσμένο)

(33) Τα όργανα πρέπει να διαθέτουν ορισμένη ευελιξία στη διαχείριση των βάσει του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης θέσεων σε σχέση με τα εγκριθέντα στον προϋπολογισμό, ιδίως στο πλαίσιο του νέου προσανατολισμού για μία διαχείριση με βάση τα αποτελέσματα και όχι τα μέσα. Ωστόσο η Ö ευελιξία αυτή θα πρέπει να Õ ελευθερία αυτή θα παραμείνει περιορισμένη από το διπλό όριο το οποίο αποτελούν οι πιστώσεις του προϋπολογισμού ενός οικονομικού έτους και ο συνολικός αριθμός των διατιθέμενων θέσεων. Οι βαθμοί A 1, A 2 και A 3 Ö AD 16, AD 15 και AD 14 Õ θα Ö πρέπει να Õαποκλείονται από το όριο αυτό.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 19 (προσαρμοσμένο)

(34) Όσον αφορά την εκτέλεση του προϋπολογισμού, κρίνονται αναγκαίες ορισμένες αναπροσαρμογές, ώστε να αποτυπώνονται καλύτερα οι ιδιαιτερότητες της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ) Ö θα πρέπει να αποτυπώνονται Õ . Για λόγους νομικής σαφήνειας, η μορφή που μπορεί να πάρει μια βασική πράξη δυνάμει της συνθήκης ΕΚ Ö για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης Õ και των τίτλων V και VI της συνθήκης ΕΕ θα πρέπει να προσδιορίζεται στο άρθρο 49 στις διατάξεις του δημοσιονομικού κανονισμού και όχι στους κανόνες εφαρμογής. Ακόμη, θα πρέπει να Ö θεσπισθεί Õ προστεθεί συγκεκριμένη διάταξη για να αποτυπωθούν τα είδη προπαρασκευαστικών μέτρων που είναι δυνατόν να ληφθούν στο πλαίσιο της ΚΕΠΠΑ.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 16 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(35) Όσον αφορά την εκτέλεση του προϋπολογισμού, πρέπει να διευκρινισθούν οι διάφοροι δυνατοί τρόποι εκτέλεσης του προϋπολογισμού, είτε κεντρικά από την Επιτροπή είτε σε επιμερισμένη βάση με τα κράτη μέλη ή σε αποκεντρωμένη βάση με τις τρίτες χώρες δικαιούχους εξωτερικών ενισχύσεων είτε, τέλος, από κοινού με διεθνείς οργανισμούς. Η κεντρική διαχείριση πρέπει να μπορεί να ασκείται είτε απευθείας από τις υπηρεσίες της Επιτροπής είτε έμμεσα με μεταβίβαση αρμοδιοτήτων σε οργανισμούς κοινοτικού δικαίου ή οργανισμούς δημοσίου δικαίου των κρατών μελών. Οι διάφοροι τρόποι εκτέλεσης πρέπει να εγγυώνται την τήρηση των διαδικασιών που προστατεύουν τα κοινοτικά κονδύλια, όποια και αν είναι η οντότητα που έχει αναλάβει εν όλω ή εν μέρει αυτή την εκτέλεση, επιβεβαιώνοντας παράλληλα ότι η τελική ευθύνη για την εκτέλεση του προϋπολογισμού εναπόκειται στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 274 της συνθήκης ΕΚ.

(36) ð Σε ό,τι αφορά τις μεθόδους εκτέλεσης, οι οποίες διέπουν μεταξύ άλλων τις προϋποθέσεις ανάθεσης εκτελεστικών εξουσιών σε τρίτους, οι σχετικοί κανόνες έχουν καταστεί υπερβολικά περίπλοκοι με την πάροδο των ετών και είναι σκόπιμο να απλουστευθούν. Συγχρόνως, ο αρχικός στόχος της εξωτερικής ανάθεσης – δηλαδή το να διασφαλισθεί ότι, ανεξαρτήτως της μεθόδου εκτέλεσης, οι δαπάνες θα πρέπει να εκτελούνται με ένα επίπεδο ελέγχου και διαφάνειας ισοδύναμο με εκείνο το οποίο απαιτείται από τις υπηρεσίες της Επιτροπής – είναι σκόπιμο να διατηρηθεί. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να γίνεται σαφής διάκριση μεταξύ των καταστάσεων όπου ο προϋπολογισμός εκτελείται άμεσα, είτε από την Επιτροπή είτε από τους εκτελεστικούς της οργανισμούς, και των καταστάσεων όπου ο προϋπολογισμός εκτελείται εμμέσως μέσω τρίτων. Τούτο αναμένεται να επιτρέψει την καθιέρωση κοινού καθεστώτος έμμεσης διαχείρισης, με πρόβλεψη της δυνατότητας προσαρμογής του σύμφωνα με τους ειδικούς ανά τομέα κανόνες, ιδίως οσάκις ο προϋπολογισμός εκτελείται εμμέσως από τα κράτη μέλη υπό καθεστώς επιμερισμένης διαχείρισης. Το κοινό αυτό καθεστώς θα πρέπει να περιλαμβάνει, ιδίως, τις βασικές αρχές τις οποίες οφείλει να τηρεί η Επιτροπή κάθε φορά που αποφασίζει για την έμμεση εκτέλεση του προϋπολογισμού, καθώς και τις βασικές αρχές τις οποίες οφείλουν να τηρούν οι φορείς προς τους οποίους έχουν εκχωρηθεί εξουσίες. Η Επιτροπή θα πρέπει να μπορεί να εφαρμόζει τους κανόνες και τις διαδικασίες της Ένωσης ή να κάνει δεκτή την εφαρμογή των κανόνων και των διαδικασιών της εντεταλμένης οντότητας, υπό την προϋπόθεση ότι αυτή η τελευταία εγγυάται την ισοδύναμη προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. ï

ê 1605/2002 Αιτιολογικές σκέψεις 17 και 18 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(37) Η ευθύνη της Επιτροπής για την εκτέλεση του προϋπολογισμού της απαγορεύει την περαιτέρω ανάθεση καθηκόντων δημόσιας εξουσίας που συνεπάγονται διακριτική εξουσία εκτίμησης. Ο παρών κανονισμός πρέπει να υπενθυμίζει την αρχή αυτή και να διευκρινίζει το πεδίο των μεταβιβάσιμων καθηκόντων. Επιπλέον, πρέπει να διευκρινίζεται, ότι οι οργανισμοί ιδιωτικού δικαίου, με εξαίρεση αυτούς στους οποίους έχει ανατεθεί δημόσια υπηρεσία και υπό συγκεκριμένους όρους, δεν μπορούν να διενεργούν καμία πράξη εκτέλεσης του προϋπολογισμού· μπορούν να παρέχουν μόνο υπηρεσίες τεχνικής ή διοικητικής πραγματογνωμοσύνης ή να ασκούν προπαρασκευαστικά ή δευτερεύοντα καθήκοντα.

(38) Η τήρηση των αρχών της διαφάνειας και της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης συνεπάγεται ότι οι οργανισμοί δημοσίου δικαίου ή οι επιφορτισμένοι με δημόσια υπηρεσία στους οποίους ανατίθενται καθήκοντα εκτέλεσης για λογαριασμό της Επιτροπής, πρέπει να διαθέτουν διαφανείς διαδικασίες σύναψης συμβάσεων, αποτελεσματικούς εσωτερικούς ελέγχους, σύστημα απόδοσης των λογαριασμών χωριστό από τις υπόλοιπες δραστηριότητές τους και σύστημα εξωτερικού ελέγχου.

(39) ð Οι κανόνες σχετικά με την «εκ των προτέρων αξιολόγηση» οντοτήτων – εξαιρουμένων των κρατών μελών, τα οποία δεν υπόκεινται σε εκ των προτέρων αξιολόγηση – ενδείκνυται να προσαρμοσθούν για να διασφαλισθεί ότι όλες οι εντεταλμένες οντότητες και πρόσωπα παρέχουν έναν βαθμό προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης ισοδύναμο με εκείνον που απαιτείται βάσει του παρόντος κανονισμού. Στο πλαίσιο των εποπτικών καθηκόντων της Επιτροπής, είναι σκόπιμο να προβλεφθεί ένα σύνολο υποχρεώσεων διενέργειας λογιστικών και λοιπών ελέγχων, περιλαμβανομένων διαδικασιών εκκαθάρισης λογαριασμών για όλους τους τύπους διαχείρισης του προϋπολογισμού. ï

ò νέο

(40) Προκειμένου να λαμβάνονται υπόψη οι επιχειρησιακές ανάγκες και να διευκολύνεται η εκτέλεση από δυνητικούς δικαιούχους ή εταίρους υλοποίησης, οι σχετικές απαιτήσεις θα πρέπει να παραμείνουν αναλογικές σε σχέση με τους ειδικούς κινδύνους της εκάστοτε δράσης και το συνολικό ελεγκτικό καθεστώς που την περιβάλλει. Ο χαρακτήρας των καθηκόντων και των μέτρων που εφαρμόζει η Επιτροπή στο πλαίσιο της εποπτείας και της υποστήριξης της υλοποίησης της δράσης θα πρέπει να συνεκτιμάται κατά την αξιολόγηση της ικανότητας του τρίτου μέρους ή της οντότητας να συμμορφωθεί με τις εν λόγω απαιτήσεις. Εξάλλου, ο παρών κανονισμός θα πρέπει να ανταποκρίνεται στις ανάγκες των νέων χρηματοδοτικών μέσων, όπως είναι π.χ. τα χρηματοδοτικά μέσα και οι συμπράξεις δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, προκειμένου να βελτιωθεί η εκτέλεση του προϋπολογισμού και η επίτευξη των στόχων πολιτικής.

ò νέο

(41) Η πείρα που έχει αποκτηθεί από τη λειτουργία «συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα» (ΣΔΙΤ) οι οποίες έχουν θεσμοθετηθεί υπό τη μορφή οργανισμών της Ένωσης δυνάμει του άρθρου 185 του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 καταδεικνύει ότι ενδείκνυται να προστεθούν επιπλέον εναλλακτικές δυνατότητες, προκειμένου να διευρυνθούν τα περιθώρια επιλογής μέσων και να συμπεριλάβουν οργανισμούς των οποίων το καθεστώς είναι περισσότερο ευέλικτο και προσιτό στους ιδιωτικούς εταίρους σε σύγκριση με το καθεστώς στο οποίο υπόκεινται τα θεσμικά όργανα της Ένωσης. Οι εν λόγω εναλλακτικές δυνατότητες θα πρέπει να εφαρμόζονται υπό έμμεση διαχείριση. Μία εναλλακτική δυνατότητα θα πρέπει να είναι η ίδρυση οργανισμού με βασική πράξη και η πλαισίωσή του με δημοσιονομικούς κανόνες που πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις αρχές που απαιτούνται για τη διασφάλιση της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης των κονδυλίων της Ένωσης. Αυτές οι αρχές θα πρέπει να καθορίζονται σε κατ’ εξουσιοδότηση κανονισμό και να στηρίζονται στις αρχές τις οποίες οφείλουν να τηρούν οι τρίτες οντότητες στις οποίες ανατίθενται καθήκοντα εκτέλεσης του προϋπολογισμού. Μία ακόμη εναλλακτική δυνατότητα θα πρέπει να είναι η υλοποίηση των ΣΔΙΤ από οργανισμούς που λειτουργούν με βάση το ιδιωτικό δίκαιο κράτους μέλους.

ò νέο

(42) Οι υποχρεώσεις των κρατών μελών να διενεργούν λογιστικούς και λοιπούς ελέγχους όταν εκτελούν τον προϋπολογισμό εμμέσως υπό καθεστώς επιμερισμένης διαχείρισης (τέτοιοι έλεγχοι προβλέπονται επί του παρόντος μόνο σε τομεακούς κανονισμούς) θα πρέπει να ενσωματωθούν στον παρόντα κανονισμό, όπως επιβάλλει το άρθρο 317 της συνθήκης. Συνεπώς, είναι αναγκαίο να συμπεριληφθούν διατάξεις, οι οποίες θα καθορίζουν συνεκτικό πλαίσιο για όλους τους οικείους τομείς πολιτικής, σχετικά με τη συγκρότηση εναρμονισμένης διοικητικής δομής σε εθνικό επίπεδο, κοινές υποχρεώσεις διαχείρισης και ελέγχου για τις δομές αυτές, ετήσια διαχειριστική δήλωση αξιοπιστίας με ανεξάρτητη γνωμοδότηση λογιστικού ελέγχου επ’ αυτής και ετήσια δήλωση των κρατών μελών με την οποία αναλαμβάνουν την ευθύνη για τη διαχείριση κονδυλίων που τους εμπιστεύεται η Ένωση, καθώς επίσης μηχανισμούς δημοσιονομικής εκκαθάρισης, αναστολής και διόρθωσης εφαρμοζόμενους από την Επιτροπή. Οι σχετικές λεπτομερείς διατάξεις θα πρέπει να εξακολουθήσουν να προβλέπονται σε ειδικούς ανά τομέα κανονισμούς.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 19 (προσαρμοσμένο)

(43) Ο παρών κανονισμός, σύμφωνα με το άρθρο Ö 322 Õ 279 στοιχείο γ) της συνθήκης, Ö θα πρέπει να Õ καθορίζει την αρμοδιότητα και την ευθύνη των Ö δημοσιονομικών παραγόντων, ειδικότερα δε Õ των διατακτών, του υπολόγου των υπολόγων και του εσωτερικού ελεγκτή.

Οι διατάκτες Ö θα πρέπει να Õ έχουν πλήρη ευθύνη για όλες τις πράξεις εσόδων και δαπανών που εκτελούνται υπό την εποπτεία τους Ö και θα πρέπει για τις πράξεις τους Õ , πράξεις για τις οποίες οφείλουν να λογοδοτούν, μεταξύ άλλων, στο πλαίσιο πειθαρχικών διαδικασιών, εφόσον παρίσταται ανάγκη. Κατά συνέπεια, η ανάθεση ευθύνης στους διατάκτες πρέπει να ενισχυθεί με την κατάργηση των κεντρικών εκ των προτέρων ελέγχων και, ειδικότερα, αφενός της προηγούμενης θεώρησης του δημοσιονομικού ελεγκτή για τις πράξεις εσόδων και δαπανών και αφετέρου της επαλήθευσης της εξοφλητικής ισχύος των πληρωμών από τον υπόλογο.

Ο υπόλογος Ö θα πρέπει να Õ αναλαμβάνει την ορθή εκτέλεση των πληρωμών, την είσπραξη των εσόδων και των απαιτήσεων. Ασχολείται Ö Θα πρέπει να ασχολείται Õ με τη διαχείριση του ταμείου και την τήρηση των λογαριασμών και Ö να Õ αναλαμβάνει την κατάρτιση των δημοσιονομικών καταστάσεων του οργάνου.

Ο εσωτερικός ελεγκτής Ö θα πρέπει να Õ ασκεί τα καθήκοντά του μέσω εσωτερικών ελέγχων σύμφωνα με τους κατάλληλους διεθνείς κανόνες που αφορούν τον έλεγχο. Το λειτούργημά του Ö θα πρέπει να Õ συνίσταται στην επαλήθευση της εύρυθμης λειτουργίας των συστημάτων και διαδικασιών διαχείρισης και ελέγχου που δημιουργούνται από τους διατάκτες.

Ο εσωτερικός ελεγκτής δεν είναι παράγων συμμετέχων στις δημοσιονομικές πράξεις και δεν έχει καθήκον άσκησης εκ των προτέρων ελέγχου επί των πράξεων αυτών, καθήκον το οποίο εναπόκειται στο εξής αποκλειστικά στους διατάκτες.

ò νέο

(44) Σε ό,τι αφορά τα καθήκοντα του κύριου διατάκτη, ενδείκνυται να αποσαφηνισθούν ορισμένες διατάξεις, ιδίως σε σχέση με τις διαδικασίες εσωτερικού ελέγχου που εφαρμόζει εκ των προτέρων και εκ των υστέρων και σε σχέση με τα καθήκοντα αναφοράς του. Σε σχέση με το θέμα αυτό, το περιεχόμενο της ετήσιας έκθεσης πεπραγμένων του κύριου διατάκτη θα πρέπει να επικαιροποιείται σύμφωνα με την πρακτική η οποία συνίσταται στο να συμπεριλαμβάνονται τα αναγκαία δημοσιονομικά στοιχεία και στοιχεία διαχείρισης προς επίρρωση της δήλωσης αξιοπιστίας την οποία υποβάλλει σχετικά με την εκτέλεση των καθηκόντων του.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 24

ð νέο

(45) ð Ενδείκνυται να αποσαφηνισθούν οι ευθύνες του υπόλογου της Επιτροπής, και ειδικότερα ενδείκνυται να προβλεφθεί ότι είναι το μόνο πρόσωπο που νομιμοποιείται να καθορίζει τους κανόνες λογιστικής και το εναρμονισμένο λογιστικό σχέδιο, ενώ οι υπόλογοι όλων των άλλων θεσμικών οργάνων καθορίζουν τις διαδικασίες λογιστικής που ισχύουν στο εκάστοτε θεσμικό όργανο. ï Η αρμοδιότητα του υπολόγου ως προς την επικύρωση των λογαριασμών βάσει των δημοσιονομικών στοιχείων που του παρέχονται από τους διατάκτες θα πρέπει να αποσαφηνισθεί. Προς τούτο, ο υπόλογος θα πρέπει να έχει την εξουσία να ελέγχει τα στοιχεία που λαμβάνει από τον κύριο διατάκτη κύριας μεταβίβασης και να διατυπώνει επιφυλάξεις, εφόσον το κρίνει αναγκαίο.

ò νέο

(46) Προκειμένου να διευκολύνεται η εφαρμογή ορισμένων προγραμμάτων ή δράσεων η οποία ανατίθεται σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, ενδείκνυται να συμπεριληφθεί στον παρόντα κανονισμό η δυνατότητα ανοίγματος καταπιστευματικών λογαριασμών. Οι τραπεζικοί λογαριασμοί αυτού του τύπου θα πρέπει να ανοίγονται στο όνομα ή για λογαριασμό της Επιτροπής στα βιβλία χρηματοπιστωτικού οργανισμού. Η διαχείρισή τους θα πρέπει να αποτελεί μέλημα του εκάστοτε χρηματοπιστωτικού οργανισμού υπό την ευθύνη του διατάκτη, και επιπλέον θα πρέπει να είναι δυνατό το άνοιγμα τέτοιων λογαριασμών σε άλλα νομίσματα πλην του ευρώ.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 20 (προσαρμοσμένο)

(47) Η ευθύνη των διατακτών, των υπολόγων και των υπολόγων παγίων προκαταβολών δεν Ö θα πρέπει να Õ είναι διαφορετικής φύσης από εκείνη των άλλων υπαλλήλων και του λοιπού προσωπικού και πρέπει να ρυθμίζεται, στο πλαίσιο του κανονισμού υπηρεσιακής κατάστασης των υπαλλήλων και του καθεστώτος που εφαρμόζεται επί του λοιπού προσωπικού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, με τις ήδη ισχύουσες πειθαρχικές και χρηματικές κυρώσεις. Ö Εντούτοις Õ Αντίθετα, ορισμένες ειδικές διατάξεις που ορίζουν περιπτώσεις παραπτώματος των υπολόγων και υπολόγων παγίων προκαταβολών, λόγω της ιδιαίτερης φύσης των αποστολών τους, διατηρούνται· αυτοί οι υπάλληλοι δεν θα διαθέτουν πλέον ούτε αποζημίωση ούτε ιδιαίτερη ασφάλιση. Πρέπει εξάλλου να διευκρινισθεί η ευθύνη του διατάκτη. Στις περιπτώσεις που δεν αφορούν απάτη και προκειμένου να παρέχεται στην Αρμόδια για τους Διορισμούς Αρχή η αναγκαία πραγματογνωμοσύνη, κάθε όργανο Ö θα πρέπει να Õ δημιουργεί ειδικευμένη υπηρεσία δημοσιονομικών παρατυπιών, Ö η οποία θα πρέπει Õ αρμόδια να κρίνει αν υπάρχει ή όχι παρατυπία τέτοιας φύσης που να τίθεται θέμα πειθαρχικής ή χρηματικής ευθύνης του υπαλλήλου ή του μέλους του λοιπού προσωπικού και, εφόσον η υπηρεσία αυτή εντοπίσει συστημικά προβλήματα, αρμόδια να διαβιβάζει έκθεση στο διατάκτη και στον εσωτερικό ελεγκτή. Σε περιπτώσεις απάτης αντίθετα, πρέπει στον παρόντα κανονισμό να γίνει παραπομπή στις ισχύουσες διατάξεις σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Ö της Ένωσης Õ και την καταπολέμηση της δωροδοκίας στην οποία ενέχονται υπάλληλοι Ö της Ένωσης Õ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ή των κρατών μελών.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 23

(48) Θα πρέπει να προβλεφθεί η δυνατότητα συγκρότησης από περισσότερα του ενός όργανα κοινών υπηρεσιών για την εξέταση δημοσιονομικών παρατυπιών.

ò νέο

(49) Σε ό,τι αφορά τις πράξεις εσόδων, είναι αναγκαίος ο εξορθολογισμός των κανόνων σχετικά με τις προβλέψεις απαιτήσεων, ούτως ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι δημοσιονομικές ανάγκες. Εγγραφή θα πρέπει να απαιτείται όταν η προσδοκία είσπραξης ενός εισόδου χαρακτηρίζεται από έναν ορισμένο βαθμό πιθανότητας και μπορεί να μετασχηματισθεί σε αριθμητικά στοιχεία με ικανό βαθμό προσέγγισης. Θα πρέπει να επιτευχθεί απλούστευση με τη θέσπιση ορισμένων ειδικών διατάξεων σχετικά με τις διαδικασίες προσαρμογής ή ακύρωσης μιας πρόβλεψης απαίτησης.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 26 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(50) Θα πρέπει να Ö καθορισθεί Õ καθιερωθεί χρονικό όριο για την ισχύ των απαιτήσεων. Η Ö Ένωση Õ Κοινότητα, αντίθετα με πολλά από τα κράτη μέλη, δεν υπόκειται σε χρονικό όριο μετά το οποίο μια δημοσιονομική απαίτησή της να παραγράφεται. Ούτε περιορίζεται χρονικά ως προς τη διεκδίκηση των απαιτήσεών της έναντι τρίτων. Η θέσπιση ενός τέτοιου χρονικού ορίου θα πρέπει να ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης.

(51) ð Οι κανόνες περί ανάκτησης θα πρέπει να αποσαφηνισθούν αλλά και να ενισχυθούν. Ειδικότερα, απαιτείται αποσαφήνιση προκειμένου να προβλέπεται ότι η ακύρωση βεβαιωμένης απαίτησης δεν συνεπάγεται παραίτηση από τη βεβαιωμένη αξίωση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εξάλλου, για να ενισχυθεί η προάσπιση των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, οι αξιώσεις επιστροφής κονδυλίων της Ένωσης θα πρέπει να αντιμετωπίζονται από τα κράτη μέλη όπως ακριβώς και οι ανάλογες αξιώσεις δημόσιων επιχειρήσεων στο έδαφός τους. ï

(52) Με βάση την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τη διαχείριση προσωρινώς εισπραχθέντων προστίμων[19], τα πρόστιμα, οι ποινές και οι κυρώσεις καθώς και τα έσοδα που ενδεχομένως παράγουν θα πρέπει να εγγράφονται ως έσοδα του προϋπολογισμού κατά το έτος που έπεται της εξάντλησης όλων των νομικών μέσων προσβολής των αποφάσεων για την επιβολή τους. Κατά παρέκκλιση από αυτόν τον κανόνα, ένα μέρος που δεν υπερβαίνει το 2% των συνολικών ποσών των προστίμων ή ποινών που εγγράφονται στον προϋπολογισμό θα πρέπει να παρακρατείται υπέρ του ταμείου του οποίου τη σύσταση προβλέπει η προαναφερθείσα ανακοίνωση.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 21 (προσαρμοσμένο)

(53) Ο παρών κανονισμός πρέπει να ορίζει τις έννοιες της δημοσιονομικής δέσμευσης και της νομικής δέσμευσης της δαπάνης και τους όρους της εφαρμογής τους. Προκειμένου να περιορίζεται ο όγκος των "αδρανών αναλήψεων υποχρεώσεων", πρέπει να περιορισθεί η διάρκεια κατά την οποία μπορούν να αναλαμβάνονται μεμονωμένες ατομικές νομικές δεσμεύσεις βάσει των συνολικών δημοσιονομικών δεσμεύσεων. Εξάλλου, Ö θα Õ πρέπει να προβλέπεται η δυνατότητα αποδέσμευσης για τις μεμονωμένες ατομικές δεσμεύσεις που δεν έχουν οδηγήσει σε πληρωμή κατά τη διάρκεια μιας περιόδου τριών ετών.

ò νέο

(54) Προκειμένου για τις πληρωμές και σε συμμόρφωση με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, ενδείκνυται να αποσαφηνισθούν οι διάφοροι τύποι πληρωμών. Εξάλλου, οι πληρωμές προχρηματοδότησης ενδείκνυται να εκκαθαρίζονται σε τακτική βάση από τον αρμόδιο διατάκτη σύμφωνα με τους κανόνες λογιστικής που καθορίζει ο υπόλογος της Επιτροπής. Προς τούτο, θα πρέπει να συμπεριληφθούν κατάλληλες διατάξεις σε συμβάσεις, αποφάσεις επιδότησης, συμβάσεις επιδότησης, καθώς και σε συμβάσεις ανάθεσης αρμοδιοτήτων με τρίτους.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 22 (προσαρμοσμένο)

(55) Ο παρών κανονισμός πρέπει να καθορίσει την τυπολογία των πληρωμών που επιχειρούνται από τους διατάκτες. Η εκτέλεση αυτών των τύπων πληρωμών Ö θα Õ πρέπει να διενεργείται κυρίως ανάλογα με την αποτελεσματικότητα της ενέργειας και τα σχετικά αποτελέσματα. Οι έννοιες της προπληρωμής και της προκαταβολής, οι οποίες δεν είναι αρκετά σαφείς, πρέπει να καταργηθούν· Οοι πληρωμές πρέπει να πραγματοποιούνται με τη μορφή προχρηματοδοτήσεων, ενδιάμεσων πληρωμών και πληρωμών του τελικού υπολοίπου, οσάκις το σύνολο του οφειλόμενου ποσού δεν καταβάλλεται εφάπαξ.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 23 (προσαρμοσμένο)

(56) Ο παρών κανονισμός πρέπει να διευκρινίζει ότι οΟι πράξεις εκκαθάρισης, εντολής πληρωμής και πληρωμής Ö θα Õ πρέπει να εκτελούνται εντός προθεσμίας, η οποία θα καθορισθεί καθορίζεται στους κανόνες εφαρμογής και η υπέρβαση της οποίας Ö θα πρέπει να Õ παρέχει στους πιστωτές το δικαίωμα τόκων υπερημερίας εις βάρος του προϋπολογισμού.

ò νέο

(57) Τα θεσμικά όργανα θα πρέπει να έχουν την ευχέρεια να παρέχουν εκ των προτέρων την έγκρισή τους ενόψει της επίσημης αποδοχής της διαβίβασης εγγράφων μέσω ηλεκτρονικής διαδικασίας. Εξάλλου, με βάση τις αποφάσεις της Επιτροπής περί ηλεκτρονικών και ψηφιοποιημένων εγγράφων, οι δημοσιονομικές διατάξεις σχετικά με τις εξακριβώσεις που ισχύουν για τις δεσμεύσεις ενδείκνυται να επικαιροποιηθούν και να αναγνωρίζουν ρητώς τη νομική ισχύ των ηλεκτρονικών δελτίων παραγγελίας και τιμολογίων για την καταχώρηση νομικών δεσμεύσεων.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 25

(58) Η σχέση μεταξύ του εσωτερικού ελεγκτή της Επιτροπής και των οργανισμών που συστήνονται συνιστώνται από τις Κοινότητες θα πρέπει να αποσαφηνισθεί. Οι οργανισμοί αυτοί θα πρέπει να έχουν το δικό τους σύστημα εσωτερικού ελέγχου, το οποίο να αναφέρεται στο δικό τους διοικητικό συμβούλιο, ενώ ο εσωτερικός ελεγκτής της Επιτροπής αναφέρεται, ως προς τις διαδικασίες και τα συστήματα της Επιτροπής, στο Σώμα των Επιτρόπων. Θα πρέπει να απαιτείται από τον εσωτερικό ελεγκτή της Επιτροπής απλώς να επιβεβαιώνει ότι τα συστήματα εσωτερικού ελέγχου των ως άνω οργανισμών ακολουθούν τα διεθνή πρότυπα, προς τούτο δε θα πρέπει να είναι σε θέση να διεξάγει αξιολογήσεις της ποιότητας των εσωτερικών ελέγχων.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 27 (προσαρμοσμένο)

(59) Ο παρών δημοσιονομικός κανονισμός θα πρέπει να αποτυπώνει τη σπουδαιότητα των συμβάσεων-πλαισίων στη διαχείριση των δημόσιων συμβάσεων και να ενθαρρύνει την προσφυγή σε διοργανικές διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων καθώς και να παρέχει τη δυνατότητα διεξαγωγής κοινών τέτοιων διαδικασιών από όργανο και αναθέτουσα αρχή από κράτους μέλους.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 24 (προσαρμοσμένο)

(60) Όσον αφορά τις δημόσιες συμβάσεις που συνάπτουν τα όργανα των Κοινοτήτων για ίδιο λογαριασμό, πρέπει να προβλεφθεί ότι εφαρμόζονται οι κανόνες που περιέχονται στις οδηγίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για το συντονισμό των διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων έργων, υπηρεσιών και προμηθειών. Επιπλέον, οι κανόνες που εφαρμόζονται σε όλες τις συμβάσεις που συνάπτονται για λογαριασμό τρίτου πρέπει να είναι σύμφωνοι προς τις αρχές που θέτουν οι εν λόγω οδηγίες.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 28 (προσαρμοσμένο)

(61) Ö Σε ό,τι αφορά τους κανόνες περί δημοσίων συμβάσεων, Õ Θθα πρέπει να γίνουν ορισμένες τεχνικές αναπροσαρμογές, ώστε η ορολογία του δημοσιονομικού Ö παρόντος Õ κανονισμού να συμπίπτει πλήρως με εκείνη της οδηγίας 2004/18/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 31ης Μαρτίου 2004, σχετικά με τον συντονισμό των διαδικασιών ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων έργων, προμηθειών και υπηρεσιών[20]. Η δυνατότητα που παρέχεται στα κράτη μέλη, με την ως άνω οδηγία, να καθορίζουν συγκεκριμένες διαδικασίες για τις συμβάσεις που χαρακτηρίζονται απόρρητες, όταν η εκτέλεσή τους πρέπει να συνοδεύεται από ειδικά μέτρα ασφαλείας ή όταν τούτο απαιτείται για λόγους προστασίας του οικείου κράτους μέλους θα πρέπει να δοθεί και στα κοινοτικά όργανα Ö της Ένωσης Õ.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 25

(62) Για την πρόληψη των παρατυπιών και την καταπολέμηση της απάτης και της διαφθοράς δωροδοκίας και για την προώθηση της υγιούς και αποτελεσματικής διαχείρισης, πρέπει να αποκλείεται η ανάθεση των συμβάσεων σε υποψηφίους ή προσφέροντες, οι οποίοι είναι ενδέχεται να είναι υπαίτιοι τέτοιων πράξεων ή να τελούν υπό κατάσταση σύγκρουσης συμφερόντων.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 29 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(63) Σύμφωνα με την οδηγία 2004/18/ΕΚ, οι κανόνες αποκλεισμού από διαδικασία ανάθεσης σύμβασης πρέπει να αποσαφηνισθούν. Ακόμη, γΓια λόγους ασφάλειας δικαίου και αναλογικότητας, θα πρέπει να καθορισθεί στον παρόνταδημοσιονομικό κανονισμό μέγιστη περίοδος αποκλεισμού. Ö Εξάλλου, Õ σΣύμφωνα με την οδηγία 2004/18/ΕΚ, θα πρέπει να γίνεται εξαίρεση από τους κανόνες αποκλεισμού για τις προμήθειες με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους, είτε από προμηθευτή του οποίου η επιχείρηση παύει οριστικά να λειτουργεί είτε από συνδίκους ή εκκαθαριστές πτώχευσης είτε μέσω διακανονισμού με πιστωτές ή μέσω άλλης παρόμοιας διαδικασίας κατά την οικεία εθνική νομοθεσία.

(64) ð Ενδείκνυται επίσης να βελτιωθούν οι κανόνες περί αποκλεισμού, ούτως ώστε να ενισχυθεί η προάσπιση των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Θα πρέπει να προστεθεί η αναφορά στη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες, όπως προβλέπεται στην οδηγία 2004/18/ΕΚ. Επίσης, οι περιπτώσεις αποκλεισμού σε σχέση με υποψήφιους ή προσφέροντες που έχουν καταδικασθεί με τελεσίδικη δικαστική απόφαση για αδίκημα που άπτεται της επαγγελματικής τους διαγωγής ή για απάτη, διαφθορά, συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση, νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες ή παρόμοια ποινικά αδικήματα τα οποία βλάπτουν τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης θα πρέπει να επεκταθούν στα πρόσωπα που έχουν εξουσία εκπροσώπησης ή λήψης αποφάσεων ή που ασκούν έλεγχο επί τέτοιων υποψηφίων και προσφερόντων. Εντούτοις, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, ο αποκλεισμός δεν θα πρέπει να ισχύει για τους υποψήφιους και προσφέροντες που είναι σε θέση να αποδείξουν ότι έχουν λάβει επαρκή μέτρα κατά των οικείων πληρεξούσιων προσώπων. Τέλος, για να διασφαλίζεται η αδιάλειπτη λειτουργία του θεσμικού οργάνου, θα πρέπει να καθιερωθεί παρέκκλιση από την υποχρέωση αποκλεισμού εξαιτίας πτώχευσης ή άλλων ανάλογων καταστάσεων, σοβαρού επαγγελματικού παραπτώματος και αθέτησης κοινωνικών υποχρεώσεων, για την περίπτωση διαδικασιών που αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης όπου, για τεχνικούς ή καλλιτεχνικούς λόγους ή για λόγους που σχετίζονται με την προστασία αποκλειστικών δικαιωμάτων, η σύμβαση μπορεί να κατακυρωθεί μόνο σε έναν συγκεκριμένο οικονομικό φορέα. ï

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 30 (προσαρμοσμένο)

(65) Στο δημοσιονομικό κανονισμό, θα πρέπει να προβλεφθεί η υποχρέωση των υποψηφίων και προσφερόντων Ö Οι υποψήφιοι και οι προσφέροντες Õ στις διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων Ö θα πρέπει να οφείλουν Õ να πιστοποιούν, εφόσον τους ζητηθεί, το ιδιοκτησιακό καθεστώς καθώς και τις εξουσίες διοίκησης, ελέγχου και εκπροσώπησης της νομικής οντότητας που υποβάλλει προσφορά, ή ότι οι υπεργολάβοι τους δεν εμπίπτουν σε κάποια από τις περιπτώσεις Ö που συνεπάγονται αποκλεισμό από συμμετοχή σε διαγωνισμούς Õ του άρθρου 93 του δημοσιονομικού κανονισμού. Βάσει της αρχής της αναλογικότητας, οι προσφέροντες δεν θα πρέπει να οφείλουν να πιστοποιούν ότι δεν εμπίπτουν σε κάποια από τις περιπτώσεις αποκλεισμού οσάκις συμμετέχουν σε διαδικασία ανάθεσης συμβάσεων πολύ χαμηλής αξίας.

ê 1995/2006 Αιτιολογική σκέψη 31 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(66) Προκειμένου να καταστούν αποτελεσματικότερες οι διαδικασίες ανάθεσης συμβάσεων, η βάση δεδομένων με τους υποψηφίους και προσφέροντες που εμπίπτουν στις περιπτώσεις αποκλεισμού θα πρέπει να είναι κοινή για όλα τα όργανα, τους εκτελεστικούς οργανισμούς και τους οργανισμούς στους οποίους αναφέρεται ο δημοσιονομικός Ö παρών Õ κανονισμός.

(67) ð Μολονότι η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) λειτουργούν αμφότερες βάσει ειδικού καθεστώτος εντός του πλαισίου της Ένωσης, η χρησιμοποίηση των ιδίων πόρων τους συνδέεται με το οικονομικό συμφέρον της Ένωσης. Επομένως, η ΕΚΤ και η ΕΤΕπ είναι σκόπιμο να έχουν πρόσβαση στις πληροφορίες που περιέχει η κεντρική βάση δεδομένων αποκλεισμού, η οποία δημιουργήθηκε με σκοπό την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης, και να λαμβάνουν υπόψη τις πληροφορίες αυτές στο πλαίσιο της ευθύνης τους για την ανάθεση συμβάσεων με βάση τους κανόνες περί δημοσίων συμβάσεων που εφαρμόζουν. Επίσης, η ΕΚΤ και η ΕΤΕπ θα πρέπει να διαβιβάζουν στην Επιτροπή πληροφορίες σχετικά με συμμετέχοντες σε διαγωνισμούς εις βάρος των οποίων έχει εκδοθεί τελεσίδικη καταδικαστική απόφαση για απάτη ή άλλο παρεμφερές αδίκημα το οποίο ζημιώνει τα οικονομικά συμφέροντα της Ένωσης. ï

ê 1605/2002 Αιτιολογικές σκέψεις 26 και 27 (προσαρμοσμένο)

(68) Εξάλλου πρέπει να προβλεφθεί, με στόχο τη διαφάνεια, η κατάλληλη ενημέρωση των υποψηφίων και προσφερόντων όσον αφορά την ανάθεση των συμβάσεων.

(69) Τέλος, στο πλαίσιο της ανάθεσης αυξημένων ευθυνών στους διατάκτες, πρέπει να καταργηθεί ο εκ των προτέρων έλεγχος που ασκείται από τη συμβουλευτική επιτροπή αγορών και συμβάσεων.

ê 1995/2006 Αιτιολογικές σκέψεις 32 και 33 (προσαρμοσμένο)

(70) Για να λαμβάνονται υπόψη τα συμφέροντα των απορριπτόμενων υποψηφίων, ενδείκνυται να προβλεφθεί ότι μια σύμβαση που εμπίπτει στην οδηγία 2004/18/ΕΚ δεν μπορεί να υπογραφεί πριν λήξει εύλογη περίοδος απραξίας.

(71) Η υποχρέωση των κοινοτικών οργάνων να αναστέλλουν μια διαδικασία ανάθεσης ή την εκτέλεση μιας σύμβασης δυνάμει του δημοσιονομικού Ö παρόντος Õ κανονισμού σε περιπτώσεις απάτης ή παρατυπιών θα πρέπει να αποσαφηνισθεί, ώστε να βελτιωθεί η Ö εφαρμογή Õ λειτουργία των Ö λοιπών Õ οικείων διατάξεων του ανωτέρω κανονισμού.

ò νέο

(72) Σε ό,τι αφορά τις διοικητικές και οικονομικές κυρώσεις, ενδείκνυται να θεσπισθεί πρόσφορη νομική βάση για τη δημοσίευση των αποφάσεων περί της εφαρμογής τέτοιων κυρώσεων, με γνώμονα τις απαιτήσεις περί προστασίας δεδομένων. Η δημοσίευση αυτή θα πρέπει να εξακολουθήσει να είναι προαιρετική για λόγους προστασίας δεδομένων και ασφάλειας δικαίου.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 28 (προσαρμοσμένο)

ð νέο

(73) Όσον αφορά τις επιδοτήσεις, πρέπει να πλαισιωθεί η χορήγηση και η παρακολούθηση των κοινοτικών επιδοτήσεων Ö της Ένωσης Õ από ειδικές διατάξεις που υλοποιούν τις αρχές της διαφάνειας, της ίσης μεταχείρισης, της συγχρηματοδότησης, ð της μη αποκόμισης κέρδους, της σταδιακής μείωσης των χορηγούμενων επιδοτήσεων λειτουργίας, ï της μη αναδρομικότητας και του ελέγχου.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 29 (προσαρμοσμένο)

(74) Για να αποφευχθεί σώρευση επιδοτήσεων, αυτές δεν πρέπει να μπορούν να χορηγούνται για τη διπλή χρηματοδότηση της ίδιας ενέργειας ή για δαπάνες λειτουργίας του ίδιου οικονομικού έτους.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 30 (προσαρμοσμένο)

(75) Πρέπει να διατυπωθούν κανόνες αποκλεισμού από τη χορήγηση των επιδοτήσεων, κατά τρόπο παρόμοιο με τους επιλεγέντες κανόνες για την ανάθεση των δημοσίων συμβάσεων, ώστε να δοθούν στα όργανα τα μέσα καταπολέμησης της απάτης και της δωροδοκίας.

ê 1605/2002 Αιτιολογική σκέψη 31 (προσαρμοσμένο)

(76) Προκειμένου να διευκρινίζονται τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις του οργάνου και του δικαιούχου επιδότησης και να εξασφαλίζεται η τήρησή τους, η χορήγησή της επιδότησης πρέπει να αποτελεί το αντικείμενο έγγραφης σύμβασης.

ê 1995/2006 Αιτιολογικές σκέψεις 34, 35 και 36 (προσαρμοσμένο)

(77) Ö Ωστόσο, για λόγους απλούστευσης, Õ Όσον αφορά τις επιδοτήσεις, χρειάζεται απλοποίηση των σχετικών κανόνων. Οοι απαιτήσεις για ελέγχους και εγγυήσεις θα πρέπει να είναι πλέον αναλογικές προς τους εκάστοτε δημοσιονομικούς κινδύνους. Ο ορισμός των επιδοτήσεων Ö θα πρέπει να αποσαφηνισθεί Õ χρειάζεται αποσαφήνιση, ιδίως όσον αφορά τη χρηματοδότηση των δανειοδοτήσεων ή των συμμετοχών σε μετοχικά κεφάλαια καθώς και των δαπανών για τις αγορές των αλιευτικών προϊόντων. Για να Ö διασφαλισθεί η χρηστή Õ βελτιωθεί η διαχείριση των επιδοτήσεων και να απλοποιηθούν οι σχετικές διαδικασίες, οι επιδοτήσεις θα πρέπει να μπορούν να καταβάλλονται είτε βάσει αποφάσεως του οργάνου είτε βάσει γραπτής συμφωνίας με το δικαιούχο.

(78) Για λόγους σαφήνειας και διαφάνειας, θα πρέπει να επιτραπεί η συνύπαρξη της καταβολής ποσών κατ’ αποκοπή και με ενιαίο συντελεστή με την πλέον παραδοσιακή μέθοδο της επιστροφής εξόδων που έχουν πραγματοποιηθεί πράγματι.

(79) Για λόγους ασφάλειας δικαίου, οι εξαιρέσεις από τον κανόνα της μη αποκόμισης παροχής κέρδους, οι οποίες προβλέπονται επί του παρόντος στους κανόνες εφαρμογής, θα πρέπει να ενταχθούν στον δημοσιονομικό κανονισμό. Ακόμη, θα πρέπει να καταστεί σαφές ότι η φιλοσοφία της παροχής επιδοτήσεων για ορισμένες ενέργειες έγκειται στην ενίσχυση των οικονομικών δυνατοτήτων του δικαιούχου ή στην εξασφάλιση εσόδων.

ê 1525/2007 Αιτιολογικές σκέψεις 1, 4 και 5 (προσαρμοσμένο)

(80) Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2004/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 4ης Νοεμβρίου 2003, σχετικά με το καθεστώς και τη χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων σε ευρωπαϊκό επίπεδο[21] προβλέπει, μεταξύ άλλων, κανόνες σχετικούς με τη χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων σε ευρωπαϊκό επίπεδο από τον γενικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Είναι ανάγκη να προσαρμοστούν οι κανόνες αυτοί που διέπουν τη χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων σε ευρωπαϊκό επίπεδο ώστε να λαμβάνονται καλύτερα υπόψη οι ιδιαίτερες συνθήκες υπό τις οποίες λειτουργούν τα πολιτικά κόμματα, καθώς και οι αλλαγές σε επίπεδο πολιτικών προκλήσεων και ημερήσιας διάταξης που έχουν αντίκτυπο στον προϋπολογισμό και τις οποίες τα πολιτικά κόμματα δεν μπορούν να προβλέψουν κατά την κατάρτιση των ετήσιων προγραμμάτων εργασίας και των προϋπολογισμών τους. Για τον λόγο αυτόν, θα πρέπει να προβλεφθούν περιορισμένες δυνατότητες μεταφοράς χρηματοδότησης στο πρώτο τρίμηνο του επόμενου έτους.

(81) Προκειμένου να βελτιωθούν οι δυνατότητες μακροχρόνιου οικονομικού προγραμματισμού, να λαμβάνονται υπόψη οι διάφορες χρηματοδοτικές ανάγκες από το ένα έτος στο επόμενο και να ενισχυθούν οι πρωτοβουλίες των κομμάτων ώστε να πάψουν να βασίζονται μόνο στην κρατική χρηματοδότηση, θα πρέπει να επιτραπεί στα πολιτικά κόμματα σε ευρωπαϊκό επίπεδο να συγκεντρώνουν περιορισμένου ύψους χρηματοοικονομικά αποθέματα βάσει των ιδίων πόρων τους προερχόμενωνα από άλλες πηγές εκτός του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι προαναφερόμενες παρεκκλίσεις από τον κανόνα περί μη αποκόμισης κέρδους θα πρέπει να εφαρμόζονται κατ’ εξαίρεση και δεν θα πρέπει να αποτελούν προηγούμενο.

ê 1995/2006 Αιτιολογικές σκέψεις 37, 38, 41 (προσαρμοσμένο)

(82) Ο κανόνας σύμφωνα με τον οποίο οι επιδοτήσεις θα πρέπει να παρέχονται μετά από πρόσκληση για την υποβολή προτάσεων απέδειξε την αξία του. Ωστόσο, από την πείρα προκύπτει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις η φύση της επιδοτούμενης ενέργειας δεν αφήνει περιθώρια επιλογής δικαιούχων, οπότε θα πρέπει να προβλέπονται εξαιρέσεις από τον Öεν λόγω Õ κανόνα αυτό.

(83) Ο κανόνας σύμφωνα με τον οποίο για την ίδια ενέργεια δεν θα πρέπει να παρέχονται περισσότερες από μία επιδοτήσεις προς οποιονδήποτε δικαιούχο θα πρέπει να αναπροσαρμοσθεί. Πράγματι, ορισμένες βασικές νομοθετικές πράξεις επιτρέπουν τον συνδυασμό πολλών κοινοτικών χρηματοδοτήσεων Ö της Ένωσης Õ από διαφορετικές πηγές, οι σχετικές δε περιπτώσεις είναι δυνατόν να Ö γίνουν συνηθέστερες Õ αυξηθούν στο μέλλον με στόχο την αύξηση της αποδοτικότητας των δαπανών. Ωστόσο, θα πρέπει να καταστεί σαφές, στον παρόντα δημοσιονομικό κανονισμό, ότι τα ίδια έξοδα δεν είναι δυνατόν να χρηματοδοτηθούν δύο φορές από τον κοινοτικό προϋπολογισμό Ö της Ένωσης Õ.

(84) Ορισμένοι περιορισμοί ως προς την επιλεξιμότητα των δικαιούχων Ö θα πρέπει να μην ισχύουν σε ορισμένες περιπτώσεις Õ θα πρέπει να απαλειφθούν, ώστε να επιτρέπονται οι επιδοτήσεις και προς φυσικά πρόσωπα καθώς και προς ορισμένες οντότητες που δεν διαθέτουν νομική προσωπικότητα. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, ο διατάκτης Ö θα πρέπει να έχει την ευχέρεια Õ είναι δυνατόν, για τις επιδοτήσεις πολύ μικρού ύψους, να μη ζητήσει από τους υποψήφιους να πιστοποιήσουν ότι δεν εμπίπτουν σε κάποια από τις περιπτώσεις αποκλεισμού του δημοσιονομικού κανονισμού Ö που προβλέπει ο παρών κανονισμός Õ.

(85) Όσον αφορά τους κανόνες σύναψης σύμβασης με τους δικαιούχους επιδότησης, ο ισχύων κανόνας του δημοσιονομικού παρόντος κανονισμού είναι ασαφής και χρειάζεται απλοποίηση. Ακόμη, η περίπτωση όπου η εκτέλεση μιας ενέργειας απαιτεί την παροχή οικονομικής ενίσχυσης σε τρίτους θα πρέπει να προβλεφθεί ρητά.

ò νέο

(86) Με γνώμονα την πείρα που έχει αποκομισθεί στην πράξη, ενδείκνυται να αποσαφηνισθεί το καθεστώς των κατ’ αποκοπή ποσών (κατ’ αποκοπή ποσά, τυποποιημένη κλίμακα μοναδιαίου κόστους και σταθεροί συντελεστές) και να διαφοροποιηθεί με σαφήνεια από την τυχόν εκ των υστέρων επαλήθευση του πραγματικού κόστους. Τα μέτρα ελέγχου θα πρέπει να προσαρμοσθούν στη νέα αυτή προσέγγιση, με δυνατότητα να ζητούνται επιχειρησιακοί έλεγχοι και να επεκτείνονται πορίσματα σε μη ελεγχθέντα σχέδια του ίδιου δικαιούχου σε περίπτωση κατά την οποία έχουν διαπιστωθεί επανειλημμένα σφάλματα σε παρόμοια σχέδια. Τέλος, ενδείκνυται να διευρυνθεί η δυνατότητα του δικαιούχου να αναδιανέμει, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, την επιδότηση που έχει λάβει, με την παροχή επιχορηγήσεων σε τρίτους, ούτως ώστε να διευκολύνεται η σωστή εκτέλεση προγραμμάτων που απευθύνονται σε μεγάλο αριθμό φυσικών προσώπων, των οποίων η κάλυψη απαιτεί οπωσδήποτε δύο επίπεδα εκτέλεσης. Η αναδιανομή αυτή θα πρέπει να επιτρέπεται, υπό τον όρο ότι ο πρώτος τη τάξει δικαιούχος παρέχει κατάλληλες εγγυήσεις και ότι η σύμβαση επιδότησης περιλαμβάνει επαρκείς ρήτρες για τον περιορισμό των περιθωρίων διακριτικής ευχέρειας κατά την επιλογή των περαιτέρω δικαιούχων και για το ύψος του χορηγούμενου ποσού.

ò νέο

(87) Τα βραβεία, ως νέος τύπος χρηματοδοτικής στήριξης, θα πρέπει να ρυθμίζονται αυτοτελώς σε σχέση με το καθεστώς των επιδοτήσεων, με ειδικούς κανόνες οι οποίοι να μην περιέχουν καμία αναφορά σε προβλέψιμες δαπάνες. Τα βραβεία θα πρέπει να αποτελούν μέρος του ετήσιου προγράμματος εργασίας και, πάνω από ένα ορισμένο όριο, θα πρέπει να απονέμονται από δικαιούχο ή από ανάδοχο μετά την έγκριση των όρων και κριτηρίων απονομής τους από την Επιτροπή.

ò νέο

(88) Τα χρηματοδοτικά μέσα είναι ολοένα και πιο χρήσιμα για τον πολλαπλασιασμό του αντικτύπου κονδυλίων της Ένωσης οσάκις τα κονδύλια αυτά προστίθενται σε άλλα κονδύλια ή περιλαμβάνουν αποτέλεσμα μόχλευσης. Δεδομένου ότι τα εν λόγω χρηματοδοτικά μέσα δεν μπορούν να εξομοιωθούν με υπηρεσίες ή επιδοτήσεις, ενδείκν