Συμπεράσματα του Συμβουλίου

της 22ας Δεκεμβρίου 2003

Στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη μείωση των ατμοσφαιρικών εκπομπών των ποντοπόρων πλοίων

(2004/C 8/03)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ:

1. ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ότι η ατμοσφαιρική ρύπανση σε τοπικό, περιφερειακό και παγκόσμιο επίπεδο αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον,

2. ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ΕΠΙΣΗΣ ότι οι ατμοσφαιρικές εκπομπές από ποντοπόρα πλοία συμβάλλουν στην οξίνιση, τον ευτροφισμό και το σχηματισμό τροποσφαιρικού όζοντος και σωματιδίων, καθώς και στην αλλαγή του κλίματος του πλανήτη και την καταστροφή της στιβάδας του στρατοσφαιρικού όζοντος και ΣΗΜΕΙΩΝΟΝΤΑΣ ότι η διεθνής νομοθεσία και η νομοθεσία της ΕΕ δεν καλύπτουν επαρκώς τον εν λόγω τομέα,

3. ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ ότι στο πλαίσιο του νέου πρωτοκόλλου στη Σύμβαση MARPOL 73/78, ο Διεθνής Ναυτιλιακός Οργανισμός ενέκρινε το 1997 παράρτημα (Παράρτημα VI) το οποίο περιλαμβάνει κανονισμούς για τη μείωση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης από πλοία,

4. ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ ότι το Πρωτόκολλο του Κιότο αναφέρει ότι τα συμβαλλόμενα μέρη θα επιδιώξουν τον περιορισμό ή τη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου συνεργαζόμενα στο πλαίσιο του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (ΔΝΟ),

5. ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ το πρόγραμμα Καθαρός Αέρας για την Ευρώπη (CAFE), το οποίο δημιουργήθηκε με σκοπό την επεξεργασία θεματικής στρατηγικής για τις κύριες πηγές ατμοσφαιρικής ρύπανσης,

6. ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ τους στόχους του 6ου προγράμματος δράσης για το περιβάλλον και, ειδικότερα, την επίτευξη επιπέδων ποιότητας του αέρα που να μην εγκυμονούν κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον και τη μείωση των εκπομπών αερίων θερμοκηπίου στον τομέα των μεταφορών, κυρίως με τον προσδιορισμό και την ανάληψη ειδικών δράσεων για την εμπορική ναυτιλία, εφόσον δεν συμφωνηθεί τέτοια δράση στο πλαίσιο του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού μέχρι το 2003,

7. ΣΗΜΕΙΩΝΕΙ ότι η Επιτροπή συνεχίζει εντατικά τις εργασίες της σχετικά με μέτρα προώθησης της αλλαγής των τρόπων μεταφοράς, λαμβάνοντας υπόψη τον σχετικό αντίκτυπό τους, και ΖΗΤΕΙ να βελτιωθούν οι περιβαλλοντικές επιδόσεις όλων των τρόπων μεταφοράς,

8. ΚΡΙΝΟΝΤΑΣ ότι οι οδηγίες 1999/30/ΕΚ και 2002/3/ΕΚ απαιτούν την ανάπτυξη σχεδίων ή προγραμμάτων προκειμένου να εξασφαλιστεί η συμμόρφωση με τις οριακές τιμές στον αέρα του περιβάλλοντος για τις συγκεντρώσεις SO2, NO2, PM10 και όζοντος, μέχρι την οριζόμενη ημερομηνία ή ημερομηνίες,

9. ΕΚΤΙΜΩΝΤΑΣ ότι η οδηγία 2001/81/ΕΚ για τα εθνικά ανώτατα όρια εκπομπών για ορισμένους ατμοσφαιρικούς ρύπους δεσμεύει την Επιτροπή να καταρτίσει αναλυτικό πρόγραμμα ενεργειών που θα μπορούσαν να αναληφθούν σε διεθνές και κοινοτικό επίπεδο, ανάλογα με την περίπτωση, για τη μείωση των εκπομπών από τη διεθνή θαλάσσια κυκλοφορία,

10. ΧΑΙΡΕΤΙΖΕΙ την πρόταση της Επιτροπής για μια στρατηγική μείωσης των ατμοσφαιρικών εκπομπών των ποντοπόρων πλοίων με σκοπό την προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος και ΥΠΟΓΡΑΜΜΙΖΕΙ ότι η στρατηγική αυτή θα πρέπει να αποτελεί την κινητήρια δύναμη διεθνών, περιφερειακών και τοπικών μακροπρόθεσμων πολιτικών σε αυτόν τον τομέα,

11. ΥΠΟΓΡΑΜΜΙΖΕΙ τη σημασία προώθησης διεθνών δράσεων για την αποτελεσματική αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών προβλημάτων που προκαλούν οι εκπομπές ποντοπόρων πλοίων κάθε σημαίας σε παγκόσμιο επίπεδο και κατά συνέπεια ΠΙΣΤΕΥΕΙ ότι θα πρέπει να αναζητηθούν διεθνείς λύσεις σε στενή συνεργασία με τις κύριες ναυτιλιακές χώρες και τον ΔΝΟ και ότι, στη συνάρτηση αυτή, η έγκριση του Παραρτήματος VI της MARPOL αποτελεί ένα σημαντικό βήμα και ΠΑΡΟΤΡΥΝΕΙ τα κράτη μέλη της ΕΕ που δεν έχουν ακόμη επικυρώσει τη σημαντική αυτή διεθνή πράξη να το πράξουν ταχέως ώστε να καταστεί δυνατή η έναρξη ισχύος της,

12. EKTIMA ότι έχει πρωταρχική σημασία η ενίσχυση των θέσεων των κρατών μελών της ΕΕ κατά τις διαπραγματεύσεις του ΔΝΟ και ιδίως η ΠΡΟΩΘΗΣΗ, κατά τη φάση αναθεώρησης του Παραρτήματος VI της Σύμβασης MARPOL του ΔΝΟ, της έγκρισης πιο φιλόδοξων μέτρων όσον αφορά την περιεκτικότητα σε θείο των βαρέων καυσίμων πλοίων και αυστηρότερων προτύπων για τις εκπομπές διοξειδίων του αζώτου των κινητήρων που χρησιμοποιούνται σε πλοία,

13. ΖΗΤΑ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ, κατά τη φάση αναθεώρησης της Σύμβασης SOLAS του ΔΝΟ για την ασφάλεια της ανθρώπινης ζωής στη θάλασσα, της αποξήλωσης πριν από το 2008 των συστημάτων πυροπροστασίας αλόνων από πλοία που ναυπηγήθηκαν πριν από το 1994 και ΣΗΜΕΙΩΝΕΙ την πρόθεση της Επιτροπής να εξετάσει τη χρησιμοποίηση αλόνων στα υπάρχοντα φορτηγά πλοία που επιχειρούν στα ύδατα της ΕΕ,

14. ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΕΙ την ανάπτυξη Στρατηγικής του ΔΝΟ για τον περιορισμό των εκπομπών αερίων που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου από τα πλοία, συμπεριλαμβανομένου ενός προγράμματος εργασιών μέχρι το 2005· ΥΠΟΓΡΑΜΜΙΖΕΙ ότι πρέπει να βελτιωθούν οι μεθοδολογίες εκτίμησης και καταγραφής των εκπομπών από πλοία και ΠΑΡΟΤΡΥΝΕΙ τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να συνεργαστούν στα πλαίσια του ΔΝΟ ώστε να επιτευχθεί η βελτίωση των μεθοδολογιών και να διασφαλιστεί ότι η στρατηγική του ΔΝΟ όσον αφορά τα αέρια θερμοκηπίου θα είναι συγκεκριμένη και φιλόδοξη· ΥΠΟΓΡΑΜΜΙΖΕΙ τη σημασία μιας στενότερης συνεργασίας μεταξύ εμπειρογνωμόνων της UNFCC, του ΔΝΟ και της IPCC,

15. ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕΙ ότι η πρόοδος στο πλαίσιο του ΔΝΟ εξαρτάται από τις συμβολές των κρατών μελών του ΔΝΟ και συνεπώς ΠΑΡΟΤΡΥΝΕΙ τα κράτη μέλη της ΕΕ να υποβάλουν συγκεκριμένες προτάσεις για αυστηρότερα πρότυπα ΝΟx στο Παράρτημα VI της MARPOL, καθώς και για τις διάφορες πτυχές της στρατηγικής του ΔΝΟ όσον αφορά τα αέρια θερμοκηπίου,

16. ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕΙ την ανάγκη διερεύνησης ειδικών δράσεων ΕΕ για τον περιορισμό των εκπομπών ΝΟx και αερίων θερμοκηπίου στις θαλάσσιες μεταφορές· ΚΑΛΕΙ την Επιτροπή να μελετήσει πρόταση για αυστηρότερα πρότυπα ΝΟx μέχρι το τέλος του 2006 εάν ο ΔΝΟ δεν έχει υποβάλει προτάσεις για αυστηρότερα πρότυπα μέχρι τότε· ΚΑΛΕΙ επίσης την Επιτροπή να υποβάλει έκθεση σχετικά με πιθανές δράσεις για τις εκπομπές αερίων θερμοκηπίου από πλοία το 2005,

17. ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕΙ ότι δεν αντιμετωπίζονται όλα τα περιβαλλοντικά προβλήματα με το σωστό τρόπο σε διεθνές επίπεδο, και ιδίως ότι η συμβολή των ποντοπόρων πλοίων στη συγκέντρωση σωματιδίων και όζοντος, καθώς και των προδρόμων του, στην ατμόσφαιρα πρέπει να τύχει περαιτέρω εξέτασης και ΚΑΛΕΙ την Επιτροπή να συμπεριλάβει αυτά τα ζητήματα στα πλαίσια του προγράμματος CAFE διασφαλίζοντας ότι όλες οι πηγές εκπομπών θα εξεταστούν μέσω ολοκληρωμένου μοντέλου αξιολόγησης που θα λαμβάνει υπόψη το κόστος και τις ωφέλειες των ενδεχόμενων μέτρων μείωσής τους,

18. ΥΠΟΓΡΑΜΜΙΖΕΙ ότι πρέπει να προωθηθεί η ανάπτυξη και η χρήση τεχνολογιών περιορισμού των εκπομπών, καθώς και η χρήση μέσων βασιζόμενων στην αγορά, που να μπορούν να συμβάλλουν ουσιαστικά στην μείωση των εκπομπών και, συνεπώς, ΖΗΤΕΙ από την Επιτροπή να συνεχίσει να εργάζεται προς αυτές τις κατευθύνσεις και να εκπονήσει, εφόσον ενδείκνυται, αντίστοιχες προτάσεις,

19. ΤΟΝΙΖΕΙ ΕΠΙΣΗΣ ότι πρέπει να εξεταστεί η γεωγραφική κλίμακα του προβλήματος της ατμοσφαιρικής ρύπανσης από ποντοπόρα πλοία για τον προσδιορισμό των καταλληλότερων μέτρων που πρέπει να ληφθούν στο κατάλληλο επίπεδο, κατά τα οποία να λαμβάνεται πλήρως υπόψη η αρχή της επικουρικότητας και της αναλογικότητας,

20. ΥΠΕΝΘΥΜΙΖΟΝΤΑΣ ότι η ισχύουσα κοινοτική νομοθεσία για την περιεκτικότητα σε θείο των καυσίμων πλοίων καλύπτει μόνον το πετρέλαιο εσωτερικής καύσης, ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΕΙ ότι θα πρέπει να αναθεωρηθεί η ισχύουσα νομοθεσία για την περιεκτικότητα σε θείο των υγρών καυσίμων ώστε να περιλαμβάνει τα καύσιμα πλοίων με σκοπό την αντιμετώπιση των προβλημάτων της ΕΕ όσον αφορά την οξίνιση και την ποιότητα του αέρα με οικονομικά αποδοτικό τρόπο· ΧΑΙΡΕΤΙΖΕΙ τις διεξαγόμενες εργασίες με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο όσον αφορά την πρόταση της Επιτροπής για την τροποποίηση της οδηγίας 1999/32/ΕΚ σχετικά με την περιεκτικότητα σε θείο των καυσίμων πλοίων και ΣΥΜΦΩΝΕΙ να επισπευσθεί η πρόοδος επ' αυτού του θέματος,

21. ΣΥΜΦΩΝΕΙ με την πρόταση της Επιτροπής να αξιολογηθεί περαιτέρω η οικονομική αποδοτικότητα των μέτρων ρύθμισης των εκπομπών πτητικών οργανικών ενώσεων (VOC) από τη φόρτωση πλοίων σε σύγκριση με τα ήδη εφαρμοζόμενα υποχρεωτικά μέτρα για τη φόρτωση πλοίων στην εσωτερική ναυσιπλοΐα μέσω της οδηγίας 94/63/ΕΚ (20 Δεκεμβρίου 1994),

22. ΧΑΙΡΕΤΙΖΕΙ την απόφαση συμμετοχής των αντιπροσώπων των προσχωρούντων και των υποψήφιων κρατών στις διαβουλεύσεις για τη Στρατηγική, καθώς και για την παράλληλη πρόταση τροποποίησης της οδηγίας 1999/32/ΕΚ για την περιεκτικότητα σε θείο των καυσίμων πλοίων.