[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 23.06.2006

COM(2006) 329 τελικό

2006/0106 (CNS)

Πρόταση για

ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την πρόληψη των τραυματισμών και την προαγωγή της ασφάλειας

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο με τίτλο «Δράσεις για μια ασφαλέστερη Ευρώπη» στις 23.06.2006[1].

Επίκεντρο της ανακοίνωσης αυτής είναι η πρόληψη των ατυχημάτων και των τραυματισμών στα κράτη μέλη μέσω δράσεων για τη δημόσια υγεία. Παρέχει ένα στρατηγικό πλαίσιο με τη μορφή κοινοτικού σχεδίου δράσης το οποίο θα βοηθήσει τα κράτη μέλη να δώσουν προτεραιότητα στις δράσεις τους για τον περιορισμό των ατυχημάτων και των τραυματισμών. Η ανάληψη των δράσεων αυτών θα γίνει κατά πρώτο λόγο στο πλαίσιο του κοινοτικού προγράμματος για τη δημόσια υγεία (2003-2008)[2] και των προγραμμάτων που θα το διαδεχτούν.

Στην ανακοίνωσή της η Επιτροπή τονίζει το ρόλο του τομέα υγείας στην πρόληψη των τραυματισμών ποσοτικοποιώντας τα προβλήματα, καταγράφοντας τους παράγοντες κινδύνου, υποστηρίζοντας την πρωτογενή πρόληψη, προωθώντας στρατηγικές οι οποίες βασίζονται σε στοιχεία, αυξάνοντας τις επαγγελματικές δυνατότητες για την παροχή συμβουλών σε ανθρώπους που διατρέχουν κίνδυνο, καθοδηγώντας εθνικά σχέδια δράσης και ενημερώνοντας το κοινό σχετικά με τους κινδύνους και τα προληπτικά μέτρα ασφάλειας.

Πολύ σημαντικό τμήμα του κοινοτικού σχεδίου δράσης θα αποτελέσει το κοινοτικό σύστημα πληροφόρησης, που θα αναπτύξει η Επιτροπή, σχετικά με τα ατυχήματα και τους τραυματισμούς, το οποίο θα προσφέρει σε όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη τις καλύτερες διαθέσιμες πληροφορίες σχετικά με το μέγεθος του προβλήματος, συμπεριλαμβανομένων των πληθυσμιακών ομάδων υψηλού κινδύνου, των κυριότερων καθοριστικών παραγόντων κινδύνου και των κινδύνων που συνδέονται με ορισμένα καταναλωτικά προϊόντα και υπηρεσίες. Οι πληροφορίες αυτές αποτελούν προϋπόθεση για τη χάραξη της πολιτικής, το σχεδιασμό των δράσεων και την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων.

Σε άλλο τμήμα του κοινοτικού σχεδίου δράσης προβλέπεται ότι η Επιτροπή θα μεριμνήσει για τη διάδοση σε κοινοτικό επίπεδο των πληροφοριών σχετικά με προληπτικά μέτρα τα οποία έχουν αποδειχτεί επιτυχή. Με την αποτελεσματική ανταλλαγή εμπειριών θα αποφευχθεί η αλληλεπικάλυψη εργασιών, θα διευκολυνθεί η μέγιστη αξιοποίηση των διαθέσιμων γνώσεων και θα εξασφαλιστούν μεγαλύτερα οφέλη από περιορισμένους πόρους.

Στο πλαίσιο αυτού του κοινοτικού σχεδίου δράσης η Επιτροπή καθορίζει βασικούς τομείς προτεραιοτήτων σχετικά με τα μέτρα πρόληψης των τραυματισμών, λαμβάνοντας υπόψη τον κοινωνικό αντίκτυπό τους όσον αφορά τον αριθμό, τη σοβαρότητα και τις συνέπειες των διαφόρων κατηγοριών τραυματισμών, τα στοιχεία σχετικά με την αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων και τη σκοπιμότητα της επιτυχημένης εφαρμογής των παρεμβάσεων στα κράτη μέλη. Οι τομείς προτεραιοτήτων είναι:

- η ασφάλεια των παιδιών και των εφήβων·

- η ασφάλεια των πολιτών μεγαλύτερης ηλικίας·

- η ασφάλεια των ανεπαρκώς προστατευόμενων χρηστών των οδών·

- η πρόληψη των τραυματισμών στον αθλητισμό·

- η πρόληψη των τραυματισμών που προκαλούνται από προϊόντα και υπηρεσίες·

- η πρόληψη των αυτοτραυματισμών·

- η πρόληψη της διαπροσωπικής βίας.

Επιπλέον, η Επιτροπή σκοπεύει να οργανώσει εκστρατείες σε κοινοτικό επίπεδο για την ενημέρωση του κοινού σχετικά με τον αριθμό των ατυχημάτων και των τραυματισμών, την αύξηση των προτύπων πρωτογενούς πρόληψης, τη διάδοση των ορθών πρακτικών και την παροχή μέσων πολιτικής στις αρχές υγείας των κρατών μελών για εθνικές δράσεις.

Το σχέδιο σύστασης του Συμβουλίου σχετικά με την πρόληψη των τραυματισμών και την προαγωγή της ασφάλειας αποτελεί το πρώτο βήμα για το συνδυασμό των προσπαθειών της Επιτροπής με εκείνες των κρατών μελών αποσκοπώντας σε δράσεις για μια ασφαλέστερη Ευρώπη, ώστε να περιοριστεί το κόστος στο οποίο υποβάλλεται το σύστημα υγείας λόγω των τραυματισμών. Μέσω της κοινής προσέγγισης Επιτροπής και κρατών μελών για την πρόληψη των τραυματισμών, αναμένεται ότι ο υψηλός αριθμός των τραυματισμών θα μειωθεί και ότι η κατάσταση στο εσωτερικό των κρατών μελών όσον αφορά τα ατυχήματα και τους τραυματισμούς θα βελτιωθεί σε μεγάλο βαθμό.

2006/0106 (CNS)

Πρόταση για

ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

σχετικά με την πρόληψη των τραυματισμών και την προαγωγή της ασφάλειας (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 152 παράγραφος 4 δεύτερο εδάφιο,

την πρόταση της Επιτροπής[3],

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου[4],

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. Κάθε χρόνο 235.000 περίπου πολίτες της Κοινότητας πεθαίνουν εξαιτίας ατυχήματος ή βίας. Οι τραυματισμοί αποτελούν, μετά τις καρδιοαγγειακές νόσους, τον καρκίνο και τις αναπνευστικές νόσους, την τέταρτη συνηθέστερη αιτία θανάτου στα κράτη μέλη.

2. Μεταξύ των παιδιών, των εφήβων και των νεαρών ενηλίκων τα ατυχήματα και οι τραυματισμοί αποτελούν την πρώτη αιτία θανάτου.

3. Πολλά από τα άτομα που επιβιώνουν από σοβαρούς τραυματισμούς αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας σε όλη τους τη ζωή. Τα ατυχήματα και οι τραυματισμοί αποτελούν την κύρια αιτία μόνιμων αναπηριών μεταξύ των νέων, οι οποίες, ενώ θα μπορούσαν να έχουν αποφευχθεί, τους στερούν πολλά χρόνια ζωής με καλή υγεία.

4. Κατά μέσο όρο 6,8 εκατ. εισαγωγές στα νοσοκομεία οφείλονται στους τραυματισμούς, που αντιπροσωπεύουν το 11% του συνόλου των εισαγωγών σε νοσοκομεία στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

5. Οι τραυματισμοί αντιπροσωπεύουν τεράστια οικονομική επιβάρυνση για τα συστήματα υγείας και κοινωνικής πρόνοιας, ευθύνονται για το 20% περίπου των αδειών ασθένειας και αποτελούν σημαντικό παράγοντα μείωσης της παραγωγικότητας.

6. Οι κίνδυνοι τραυματισμού κατανέμονται άνισα τόσο μεταξύ των κρατών μελών όσο και μεταξύ των κοινωνικών ομάδων. Ο κίνδυνος θανάτου από τραυματισμό είναι πέντε φορές μεγαλύτερος στο κράτος μέλος με το υψηλότερο ποσοστό τραυματισμών σε σύγκριση με εκείνο που έχει το χαμηλότερο ποσοστό.

7. Σε αντίθεση με πολλές άλλες αιτίες ασθενειών ή πρόωρων θανάτων, οι τραυματισμοί είναι δυνατόν να προληφθούν κάνοντας ασφαλέστερο το περιβάλλον στο οποίο ζούμε, καθώς και τα προϊόντα και τις υπηρεσίες που χρησιμοποιούμε. Υπάρχουν πάρα πολλά στοιχεία σχετικά με αποδεδειγμένης αποτελεσματικότητας μέτρα πρόληψης των ατυχημάτων τα οποία δεν εφαρμόζονται ακόμη ευρέως στην Κοινότητα.

8. Τα περισσότερα από τα μέτρα αυτά έχουν αποδειχτεί αποδοτικά από άποψη κόστους, επειδή τα οφέλη της πρόληψης για τα συστήματα υγείας υπερβαίνουν συχνά κατά πολύ το κόστος της παρέμβασης.

9. Παρά το γεγονός ότι έχει σημειωθεί πολύ μεγάλη πρόοδος όσον αφορά την ασφάλεια σε πολλούς τομείς, όπως η κυκλοφορία ή ο χώρος εργασίας, υπάρχουν άλλοι τομείς οι οποίοι καλύπτονται πολύ λιγότερο, όπως το σπίτι, ο ελεύθερος χρόνος, ο αθλητισμός, τα ατυχήματα και η πρόληψη για τα παιδιά και τους μεγαλύτερης ηλικίας πολίτες.

10. Επομένως, φαίνεται πως είναι αναγκαίο να αναπτυχθεί ένα σύστημα επιτήρησης και καταγραφής των τραυματισμών, το οποίο θα μπορούσε να εξασφαλίσει μια συντονισμένη προσέγγιση από όλα τα κράτη μέλη για την ανάπτυξη και τη θέσπιση εθνικών πολιτικών σχετικά με την πρόληψη των τραυματισμών, συμπεριλαμβανομένης της ανταλλαγής ορθών πρακτικών. Ένα τέτοιου είδους σύστημα θα αναπτυχθεί δυνάμει της απόφασης αριθ. 1786/2002/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Σεπτεμβρίου 2002, για τη θέσπιση προγράμματος κοινοτικής δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας (2003-2008)[5] και των προγραμμάτων που θα το διαδεχτούν. Το σύστημα αυτό θα βασιστεί στα εθνικά συστήματα επιτήρησης και καταγραφής των τραυματισμών που πρόκειται να αναπτυχθούν με συνεκτικό και εναρμονισμένο τρόπο.

11. Για να γίνει εξορθολογισμός των πόρων του κοινοτικού προγράμματος για τη δημόσια υγεία[6] και για να αντιμετωπιστεί το ζήτημα της πρόληψης των ατυχημάτων με τον αποτελεσματικότερο δυνατό τρόπο, έχουν προσδιοριστεί επτά τομείς προτεραιοτήτων: η ασφάλεια των παιδιών και των εφήβων, η ασφάλεια των μεγαλύτερων σε ηλικία πολιτών, η ασφάλεια των ανεπαρκώς προστατευόμενων χρηστών των οδών, η πρόληψη των ατυχημάτων στον αθλητισμό, η πρόληψη των ατυχημάτων που προκαλούνται από προϊόντα και υπηρεσίες, η πρόληψη των αυτοτραυματισμών και η πρόληψη της βίας. Αυτοί οι τομείς προτεραιοτήτων έχουν προσδιοριστεί λαμβάνοντας υπόψη τον κοινωνικό αντίκτυπο των τραυματισμών σε σχέση με τον αριθμό και τη σοβαρότητα, τα στοιχεία σχετικά με την αποτελεσματικότητα των παρεμβατικών δράσεων και τη σκοπιμότητα της επιτυχημένης εφαρμογής στα κράτη μέλη.

ΣΥΝΙΣΤΑ:

Με σκοπό την παροχή υπηρεσιών δημόσιας υγείας υψηλού επιπέδου τα κράτη μέλη πρέπει:

12. Να αναπτύξουν ένα εθνικό σύστημα επιτήρησης και καταγραφής, το οποίο θα παρέχει συγκρίσιμες πληροφορίες, θα παρακολουθεί την εξέλιξη των κινδύνων ατυχήματος και των αποτελεσμάτων των προληπτικών μέτρων στη διάρκεια του χρόνου και θα αξιολογεί τις ανάγκες για την εισαγωγή πρόσθετων πρωτοβουλιών όσον αφορά την ασφάλεια των προϊόντων και των υπηρεσιών.

13. Να καταρτίσουν εθνικά σχέδια για την πρόληψη των ατυχημάτων και των τραυματισμών αναπτύσσοντας διυπηρεσιακή συνεργασία και αυξάνοντας τις ευκαιρίες χρηματοδότησης για τις δράσεις που αφορούν εκστρατείες, προάγοντας την ασφάλεια και εφαρμόζοντας στην πράξη τέτοιου είδους εθνικά σχέδια, αποδίδοντας ιδιαίτερη προσοχή στα παιδιά, στους μεγαλύτερους σε ηλικία πολίτες και στους ανεπαρκώς προστατευόμενους χρήστες των οδών και λαμβάνοντας ιδιαιτέρως υπόψη τα ατυχήματα στον αθλητισμό, τους τραυματισμούς που προκαλούνται από προϊόντα και υπηρεσίες, τη βία και τους αυτοτραυματισμούς.

14. Να εξασφαλίσουν τη συστηματική εισαγωγή της πρόληψης των ατυχημάτων και της προαγωγής της ασφάλειας στην επαγγελματική κατάρτιση των επαγγελματιών της υγείας, έτσι ώστε οι ομάδες αυτές να μπορούν να δρουν ως σύμβουλοι των ασθενών, και των πελατών τους, καθώς και του κοινού.

ΚΑΛΕΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ:

15. Στο πλαίσιο του κοινοτικού προγράμματος για τη δημόσια υγεία[7] και των προγραμμάτων που θα το διαδεχτούν, να υποστηρίξει και να δώσει προτεραιότητα στη θέσπιση ενός συστήματος επιτήρησης των τραυματισμών σε κοινοτικό επίπεδο, με το οποίο θα συγκεντρώνονται τα στοιχεία που θα παρέχουν τα κράτη μέλη βάσει των εθνικών συστημάτων επιτήρησης των τραυματισμών. Οι πληροφορίες που θα περιέχονται στη βάση δεδομένων πρέπει να είναι εύκολα προσβάσιμες από όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη.

16. Να δημιουργήσει ένα μηχανισμό σε κοινοτικό επίπεδο για την ανταλλαγή πληροφοριών όσον αφορά τις ορθές πρακτικές και να κοινοποιεί τις πληροφορίες αυτές στα ενδιαφερόμενα μέρη.

17. Να παρέχει στα κράτη μέλη τα αναγκαία στοιχεία με σκοπό να περιληφθεί η πρόληψη των ατυχημάτων στην επαγγελματική κατάρτιση των επαγγελματιών της υγείας.

18. Να υποστηρίξει την ανάπτυξη ορθών πρακτικών και δράσεων πολιτικής σε σχέση με τους επτά τομείς προτεραιοτήτων που έχουν προσδιοριστεί, χρησιμοποιώντας τους πόρους που προβλέπονται στο κοινοτικό πρόγραμμα για τη δημόσια υγεία και τα προγράμματα που θα το διαδεχτούν, στο γενικό πλαίσιο για τη χρηματοδότηση των κοινοτικών ενεργειών υπέρ της πολιτικής για τους καταναλωτές[8] και στο πρόγραμμα-πλαίσιο για την έρευνα[9].

19. Να συντάξει έκθεση αξιολόγησης τέσσερα χρόνια μετά την έγκριση της παρούσας σύστασης για να διαπιστωθεί η αποτελεσματική λειτουργία των προτεινόμενων μέτρων και να αξιολογηθεί η ανάγκη για περαιτέρω δράσεις.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

[1] ΕΕ L […] της […], σ. […].

[2] Απόφαση αριθ. 1786/2002/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Σεπτεμβρίου 2002, για τη θέσπιση προγράμματος κοινοτικής δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας (2003-2008), ΕΕ L 271 της 9.10.2002, σ. 1.

[3] ΕΕ L […] της […], σ. […].

[4] ΕΕ L […] της […], σ. […].

[5] ΕΕ L 271 της 9.10.2002, σ. 1.

[6] ΕΕ L 271 της 9.10.2002, σ. 1.

[7] ΕΕ L 271 της 9.10.2002, σ. 1.

[8] Απόφαση αριθ. 20/2004/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 8ης Δεκεμβρίου 2003, σχετικά με τη θέσπιση γενικού πλαισίου για τη χρηματοδότηση των κοινοτικών ενεργειών υπέρ της πολιτικής για τους καταναλωτές για τα έτη 2004-2007, ΕΕ L 5 της 9.1.2004, σ. 1.

[9] Απόφαση αριθ. 1513/2002/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Ιουνίου 2002, για το έκτο πρόγραμμα πλαίσιο δραστηριοτήτων έρευνας, τεχνολογικής ανάπτυξης και επίδειξης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, με σκοπό τη συμβολή στη δημιουργία του ευρωπαϊκού χώρου έρευνας και στην καινοτομία (2002-2006), ΕΕ L 232 της 28.08.2002 σ. 1.