[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 19.7.2006

SEC(2006) 990 τελικό

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Αξιολόγηση των μέτρων που έλαβε η Γερμανία ανταποκρινόμενη στην απόφαση του Συμβουλίου της 14ης Μαρτίου 2006, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 9 της Συνθήκης, για τη μείωση του ελλείμματος η οποία κρίνεται αναγκαία ώστε να αντιμετωπιστεί η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Αξιολόγηση των μέτρων που έλαβε η Γερμανία ανταποκρινόμενη στην απόφαση του Συμβουλίου της 14ης Μαρτίου 2006, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 9 της Συνθήκης, για τη μείωση του ελλείμματος η οποία κρίνεται αναγκαία ώστε να αντιμετωπιστεί η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος

1. Διαδιακασία υπερβολικού ελλειμματοσ για τη Γερμανία

Με βάση τις ενδείξεις για έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης το οποίο το 2002 υπερέβη το όριο αναφοράς του 3% σύμφωνα με τη Συνθήκη, και βασιζόμενο σε σύσταση της Επιτροπής, το Συμβούλιο αποφάσισε στις 21 Ιανουαρίου 2003 ότι υπήρχε υπερβολικό έλλειμμα στη Γερμανία (άρθρο 104 παράγραφος 6 της Συνθήκης)[1]. Εξάλλου, σύμφωνα με τους όρους του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης και βασιζόμενο σε σύσταση της Επιτροπής, το Συμβούλιο διατύπωσε την ίδια μέρα σύσταση με βάση το άρθρο 104 παράγραφος 7, με στόχο να θέσει τέλος στην κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος. Το 2005, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης στη Γερμανία ανήλθε στο 3,3% του ΑΕΠ, σύμφωνα με τα στοιχεία που έδωσε η Eurostat βασιζόμενη στην έκθεση βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3605/93 του Συμβουλίου, την οποία η Γερμανία υπέβαλε στην Επιτροπή στις 24 Φεβρουαρίου 2006. Στις 14 Μαρτίου 2006, το Συμβούλιο αποφάσισε να ειδοποιήσει τη Γερμανία, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 9 της Συνθήκης[2], να λάβει τα αναγκαία μέτρα για τη μείωση του υπερβολικού ελλείμματος «το συντομότερο δυνατό και το αργότερο έως το 2007». Ειδικότερα, το Συμβούλιο ζήτησε « από τη Γερμανία, τα έτη 2006 και το 2007, να διασφαλίσει σωρευτική βελτίωση του κυκλικά προσαρμοσμένου αποτελέσματός της, μη υπολογιζόμενων έκτακτων και προσωρινών μέτρων, κατά τουλάχιστον μία εκατοστιαία μονάδα». Επιπλέον, η Γερμανία κλήθηκε να «λάβει τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλίσει ότι η πορεία δημοσιονομικής εξυγίανσης προς την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου στόχου για διαρθρωτικά ισοσκελισμένο προϋπολογισμό συνεχίζεται, με τη μείωση του διαρθρωτικού ελλείμματος κατά τουλάχιστον 0,5% του ΑΕΠ ετησίως μετά τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος». Τέλος, ζητήθηκε από τη Γερμανία «να υποβάλει στην Επιτροπή, έως τις 14 Ιουλίου 2006 το αργότερο, έκθεση στην οποία θα περιγράφονται τα μέτρα που έλαβε προκειμένου να συμμορφωθεί με την παρούσα απόφαση» , ενέργεια που συνάδει με το άρθρο 6 του κανονισμού 1467/97 του Συμβουλίου, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό 1056/2005 του Συμβουλίου[3], στο οποίο τίθεται στο συγκεκριμένο κράτος μέλος, προκειμένου να λάβει μέτρα, προθεσμία τεσσάρων μηνών από την απόφαση του Συμβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 9 της Συνθήκης.

Στις 5 Ιουλίου 2006, η Γερμανία υπέβαλε στην Επιτροπή λεπτομερή έκθεση στην οποία δίνονται σε αδρές γραμμές οι δημοσιονομικές εξελίξεις και τα σχέδια επίδειξης της συμμόρφωσης προς την απόφαση του Συμβουλίου.

Το άρθρο 9 παράγραφος 3 του κανονισμού του Συμβουλίου 1467/97, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό του Συμβουλίου 1056/2005, προβλέπει ότι, μετά την λήξη της προθεσμίας που έχει τεθεί σε ένα κράτος μέλος ώστε να λάβει μέτρα κατ΄εφαρμογήν απόφασης βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9, «… η Επιτροπή ενημερώνει το Συμβούλιο εάν κρίνει ότι τα ληφθέντα μέτρα φαίνεται να επαρκούν για να διασφαλιστεί κατάλληλη πρόοδος για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος εντός των προθεσμιών που καθορίστηκαν από το Συμβούλιο, υπό την προϋπόθεση ότι τα μέτρα αυτά θα εφαρμοστούν πλήρως και οι οικονομικές εξελίξεις θα είναι σύμφωνες με τις προβλέψεις». Σύμφωνα με το ανωτέρω άρθρο, η παρούσα ανακοίνωση αξιολογεί τα μέτρα που έλαβε η Γερμανία ανταποκρινόμενη στην απόφαση του Συμβουλίου.

2. Μέτρα τα οποία ανέφερε ότι έλαβε η Γερμανία

2.1 Δημοσιονομικό υπόλοιπο

Δημοσιονομικό αποτέλεσμα κατά το 2006 και κατά το 2007

Η έκθεση εφαρμογής την οποία υπέβαλαν οι γερμανικές αρχές βασίζεται στον ομοσπονδιακό προϋπολογισμό 2006, ο οποίος εγκρίθηκε από την Ομοσπονδιακή Βουλή στις 23 Ιουνίου 2006, και στο σχέδιο ομοσπονδιακού προϋπολογισμού 2007, το οποίο ενέκρινε η κυβέρνηση στις 5 Ιουλίου 2006, μαζί με την έκθεση. Και οι δύο προϋπολογισμοί περιλαμβάνουν ορισμένα μέτρα, τα περισσότερα εκ των οποίων έχουν ήδη νομοθετηθεί ή τουλάχιστον εγκριθεί ως νομοσχέδια από την κυβέρνηση, περιγράφονται δε λεπτομερώς στην έκθεση. Όσον αφορά τις μακροοικονομικές υποθετικές εξελίξεις καθώς και τις δημοσιονομικές προβολές, η έκθεση επικαιροποιεί τις πληροφορίες με βάση το τελευταίο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας, το οποίο υπέβαλε η Γερμανική Κυβέρνηση στις 22 Φεβρουαρίου 2006.

Σύμφωνα με την έκθεση εφαρμογής, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να ανέλθει στο 3,1% του ΑΕΠ το 2006 και στο 2½% του ΑΕΠ το 2007 (βλ. πίνακα 1)[4]. Η βελτίωση του διαρθρωτικού αποτελέσματος (του κυκλικά προσαρμοσμένου αποτελέσματος χωρίς έκτακτα ή προσωρινά μέτρα) εκτιμάται από τις υπηρεσίες της Επιτροπής, με βάση τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στην έκθεση, στο 0,9% του ΑΕΠ όσον αφορά και τα δύο έτη, 2006 και 2007.

Σύμφωνα με την έκθεση, ο λόγος εσόδων προς ΑΕΠ θα υποχωρήσει ελαφρώς κατά τα έτη 2006 και 2007. Το 2006, τα φορολογικά έσοδα ως ποσοστό του ΑΕΠ θα αυξηθούν ελαφρώς, ενώ αντιθέτως θα μειωθούν οι εισφορές κοινωνικής ασφάλισης ως ποσοστό του ΑΕΠ, λόγω της φθίνουσας πορείας της βάσης καταβολής των εισφορών. Το 2007, η αύξηση του κανονικού συντελεστή ΦΠΑ κατά 3 εκατοστιαίες μονάδες θα προκαλέσει αύξηση των φορολογικών εσόδων. Και αυτή η αύξηση όμως θα αντισταθμιστεί από τη μείωση των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης, η οποία οφείλεται εν μέρει στην περικοπή του ποσοστού της εισφοράς ασφάλισης της ανεργίας και εν μέρει στη συνεχιζόμενη φθίνουσα εξέλιξη της βάσης καταβολής των εισφορών[5]. Οι αυξήσεις και οι περικοπές των απαλλαγών από διάφορους άμεσους φόρους τείνουν να αλληλοαναιρεθούν κατά τα έτη 2006 και 2007. Επιπλέον, και για τα δύο έτη προβλέπεται μείωση των λοιπών εσόδων σε σύγκριση με το 2005. Η έκθεση προβλέπει ότι το ποσοστό των δαπανών θα μειωθεί κατά 0,4 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ το 2006 σε σύγκριση με το 2005, και κατά περίπου ¾ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ το 2007 (βλ. πίνακα 1).

Η προβλεπόμενη φορολογική εξυγίανση είναι το αποτέλεσμα μιας δέσμης διορθωτικών μέτρων που θεσπίστηκαν από τα τέλη του 2005, εκ των οποίων το σημαντικότερο είναι η αύξηση του ΦΠΑ κατά το 2007, μολονότι αυτή αντισταθμίζεται εν μέρει από τη μείωση των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης. Η έκθεση προβλέπει επίσης ότι θα επέλθουν σημαντικές εξοικονομήσεις από τις νομισματικές μεταβιβάσεις, ιδίως τις δαπάνες της αγοράς εργασίας, καθώς και ορισμένες εξοικονομήσεις στις μεταβιβάσεις κεφαλαίων (λόγω της κατάργησης των επιδοτήσεων για την κατασκευή ιδιωτικών κατοικιών) και στις κοινωνικές παροχές σε είδος (νέες κανονιστικές ρυθμίσεις όσον αφορά τις τιμές των φαρμάκων).

Πίνακας 1: Σύγκριση των βασικών μακροοικονομικών και δημοσιονομικών προβλέψεων

2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 |

Πραγματικό ΑΕΠ (μεταβολή %) | Έκθεση Ιουλίου 2006 | 1,6 | 1,0 | 1,6 | 1,0 | 1 ¾ | 1 ¾ |

Ανακοίνωση Μαΐου 2006 | 1,6 | 0,9 | 1,7 | 1,0 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 2006 | 1,6 | 0,9 | 1,4 | 1 | 1 ¾ | 1 ¾ |

Παραγωγικό κενό (% επί του πιθανού ΑΕΠ ) | Έκθεση Ιουλίου 20061 | -0,5 | -0,8 | -0,5 | -0,8 | -0,6 | -- |

Ανακοίνωση Μαΐου 20062 | -0,4 | -0,6 | -0,1 | -0,3 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 20063 | -0,6 | -0,9 | -0,7 | -1,1 | -0,7 | -0,4 |

Δημοσιονομικό αποτέλεσμα (% επί του ΑΕΠ ) | Έκθεση Ιουλίου 2006 | -3,7 | -3,3 | -3,1 | -2 ½ | -2 | -1 ½ |

Ανακοίνωση Μαΐου 2006 | -3,7 | -3,3 | -3,1 | -2,5 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 2006 | -3,7 | -3,3 | -3,3 | -2 ½ | -2 | -1 ½ |

Πρωτογενές αποτέλεσμα (% επί του ΑΕΠ ) | Έκθεση Ιουλίου 2006 | -0,8 | -0,5 | -0,3 | ½ | ½ |

Ανακοίνωση Μαΐου 2006 | -0,8 | -0,5 | -0,3 | 0,3 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 2006 | -0,8 | -0,5 | - ½ | ½ | 1 | 1 ½ |

Έσοδα (% επί του ΑΕΠ ) | Έκθεση Ιουλίου 2006 | 43,2 | 43,4 | 43,2 | 43 | 42 ½ | -- |

Ανακοίνωση Μαΐου 2006 | 43,2 | 43,4 | 43,1 | 43,0 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 2006 | 43,2 | 43,4 | 43 | 43 | 42 ½ | 42 |

Δαπάνες (% επί του ΑΕΠ ) | Έκθεση Ιουλίου 2006 | 46,8 | 46,7 | 46,2 | 45 ½ | 44 ½ | -- |

Ανακοίνωση Μαΐου 2006 | 46,8 | 46,7 | 46,1 | 45,5 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 2006 | 46,8 | 46,7 | 46 | 45 | 44 ½ | 43 ½ |

Κυκλικά προσαρμοσμένο αποτέλεσμα (% επί του ΑΕΠ ) | Έκθεση Ιουλίου 20061 | -3,5 | -2,9 | -2,9 | -2,1 | -1,9 | -- |

Ανακοίνωση Μαΐου 20062 | -3,4 | -3,0 | -3,0 | -2,3 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 20063 | -3,4 | -2,9 | -2,9 | -1,8 | -1,5 | -1,1 |

Διαρθρωτικό αποτέλεσμα4 (% επί του ΑΕΠ ) | Έκθεση Ιουλίου 20065 | -- | -3,0 | -2,9 | -2,1 | -1,9 | -- |

Ανακοίνωση Μαΐου 20065 | -3,5 | -3,1 | -3,0 | -2,3 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 20065 | -- | -3,0 | -2,9 | -1,8 | -1,5 | -1,1 |

Μικτό δημόσιο χρέος (% επί του ΑΕΠ ) | Έκθεση Ιουλίου 2006 | -- | -- | 68 ½ | 68 ½ | -- | -- |

Ανακοίνωση Μαΐου 2006 | 65,5 | 67,7 | 68,9 | 69,2 | -- | -- |

Πρόγραμμα Σταθερότητας Φεβρ. 2006 | 65,5 | 67 ½ | 69 | 68 ½ | 68 | 67 |

Υποσημειώσεις: 1 Οι υπολογισμοί των υπηρεσιών της Επιτροπής έγιναν με βάση τα στοιχεία της έκθεσης. Η αύξηση που προβλέπεται για τα έτη της περιόδου 2004 – 2009 ανέρχεται αντίστοιχα σε 0,9%, 1,2%, 1,3%, 1,3%, 1,4 % και 1,4%. 2 Προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής, την άνοιξη. Η αύξηση που προβλέπεται για την περίοδο 2004 – 2009 ανέρχεται αντίστοιχα σε 0,8%, 1,1%, 1,2%, 1,2%, 1,1 % και 1,1%. 3 Οι υπολογισμοί των υπηρεσιών της Επιτροπής έγιναν με βάση τα στοιχεία του προγράμματος σταθερότητας. Η αύξηση που προβλέπεται για την περίοδο 2004 – 2009 ανέρχεται σε 0,8%, 1,1%, 1,2%, 1,2%, 1,2 % και 1,2%, αντίστοιχα. 4 Κυκλικά προσαρμοσμένο αποτέλεσμα (όπως στις προηγούμενες σειρές) χωρίς έκτακτα ή και άλλα προσωρινά μέτρα. 5 Έκτακτα και άλλα προσωρινά μέτρα (ποσοστό 0,1% επί του ΑΕΠ κατά το 2004 και το 2005). Πηγή: Έκθεση της Γερμανίας· οικονομικές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής την άνοιξη 2006 (Ανακοίνωση)· Πρόγραμμα Σταθερότητας (ΠΣ)· υπολογισμοί των υπηρεσιών της Επιτροπής. |

Η δημοσιονομική επίπτωση των ανωτέρω μέτρων (ως εκατοστιαίο ποσοστό του ΑΕΠ ), συγκριτικά με βάση αναφοράς χωρίς αλλαγή της εξαγγελθείσας πολιτικής, εμφαίνεται στον πίνακα 2, ο οποίος δείχνει ότι τα μέτρα αυτά στο σύνολό τους δεν θα έχουν καμία επίπτωση όσον αφορά την εξυγίανση κατά το 2006, ενώ η συμβολή τους στην εξυγίανση κατά το 2007 θα ανέρχεται στο 1,1% του ΑΕΠ, σε σύγκριση με τη βάση αναφοράς[6]. Κατ’ αυτόν τον τρόπο θα διασφαλιστεί η διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος το αργότερο μέχρι το 2007.

Πίνακας 2: Δημοσιονομική επίπτωση των μέτρων διακριτικής ευχέρειας σε σύγκριση με τη βάση αναφοράς

2006 | 2007 | 2008 |

% επί του ΑΕΠ |

Έσοδα | -0,08 | 0,60 | 0,76 |

Φόροι | -0,08 | 0,97 | 1,12 |

Κοινωνικές εισφορές | -0,01 | -0,37 | -0,37 |

Δαπάνες | 0,10 | 0,46 | 0,59 |

Νομισματικές μεταβιβάσεις | 0,03 | 0,31 | 0,43 |

Μεταβιβάσεις κεφαλαίων | 0,01 | 0,06 | 0,08 |

Δημόσια κατανάλωση | 0,07 | 0,09 | 0,08 |

Συνολική επίπτωση στο αποτέλεσμα του προϋπολογισμού | 0,0 | 1,1 | 1,4 |

(+: … βελτίωση του αποτελέσματος) Πηγή: Έκθεση που υπέβαλε η Γερμανία |

Η έκθεση περιλαμβάνει επίσης ανάλυση ευαισθησίας, σύμφωνα με την οποία ενδεχόμενη πραγματική αύξηση του ΑΕΠ κατά 0,25%, σε σύγκριση με την προβλεπόμενη για το 2006, θα είχε ως συνέπεια τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος ήδη από εφέτος. Αντιθέτως, σύμφωνα με την έκθεση, ακόμη και αν η αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ υπολειφθεί της αναμενόμενης κατά 0,25% το 2006 και κατά 0,50% το 2007, θα διασφαλιστεί η διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος έως το 2007.

Δημοσιονομικό αποτέλεσμα κατά το 2008 και μετέπειτα

Τα μέτρα που ελήφθησαν είναι διαρκούς χαρακτήρα και αναμένεται να συμβάλλουν περισσότερο στην εξυγίανση σε σχέση με τη βάση αναφοράς. Κατά συνέπεια, η Γερμανία προβλέπει βελτίωση του δημοσιονομικού αποτελέσματος της γενικής κυβέρνησης κατά ½% του ΑΕΠ ετησίως, με συνέπεια το έλλειμμα να ανέλθει στο 2% του ΑΕΠ το 2008 και στο 1½% του ΑΕΠ το 2009. Εντούτοις, το διαρθρωτικό αποτέλεσμα (το κυκλικά προσαρμοσμένο αποτέλεσμα χωρίς έκτακτα και προσωρινά μέτρα) θα μπορούσε, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των υπηρεσιών της Επιτροπής με βάση τα στοιχεία που περιλαμβάνει η έκθεση, να βελτιωθεί μόλις κατά 0,2% του ΑΕΠ το 2008.

Στην έκθεση λαμβάνεται υπόψη ότι η Γερμανία σκοπεύει να προβεί σε μεταρρυθμίσεις όσον αφορά την φορολόγηση των εταιριών κατά το 2008. Μολονότι οι ειδικές πτυχές της μεταρρύθμισης αποτελούν ακόμη αντικείμενο συζητήσεων, με βάση τα στοιχεία της έκθεσης όσον αφορά τα έτη 2008 και 2009 προβλέπεται μείωση των εσόδων βραχυπρόθεσμα εξαιτίας αυτής της μεταρρύθμισης, η οποία θα ανέλθει στο 0,4% του ΑΕΠ ετησίως. Η έκθεση επισημαίνει ότι το γεγονός αυτό θα καθυστερήσει την διαρθρωτική εξυγίανση, επειδή τα οφέλη αυτής της μεταρρύθμισης θα γίνουν αισθητά αργότερα.

2.2 Δημόσιο χρέος

Το γενικό δημόσιο χρέος ανήλθε στο 67,7% του ΑΕΠ στα τέλη του 2005, και η έκθεση εφαρμογής προβλέπει ότι το χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ θα σταθεροποιηθεί στο 68½% το 2007 σε σύγκριση με το 2006.

3. Αξιολόγηση των μέτρων που έλαβε η Γερμανία ανταποκρινομενη στην απόφαση του συμβουλίου

Η αξιολόγηση της συμμόρφωσης προς την απόφαση του Συμβουλίου βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9 πραγματοποιείται με βάση την έκθεση που υπέβαλαν οι γερμανικές αρχές, τις μακροοικονομικές υποθετικές εξελίξεις που προβλέπει η απόφαση του Συμβουλίου και τις οικονομικές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής την άνοιξη του 2006.

Μετά από 1% ποσοστό αύξησης το 2005, το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο βασίζεται η έκθεση εφαρμογής προβλέπει αύξηση του ΑΕΠ κατά 1,6% για το 2006, 1% το 2007 και 1,75% τα έτη 2008 και 2009. Το σενάριο αυτό είναι παρόμοιο με αυτό στο οποίο βασίστηκε η απόφαση του Συμβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 9, το οποίο προβλέπει πραγματική αύξηση του ΑΕΠ κατά 1,5% το 2006 (με βάση τις προσωρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής τον Φεβρουάριο του 2006) και σχεδόν 1% το 2007. Σύμφωνα με τις οικονομικές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής την άνοιξη του 2006, το ΑΕΠ προβλέπεται να αυξηθεί κατά 1,7% το 2006 και 1% το 2007. Οι τρέχουσες οικονομικές εξελίξεις δεν δικαιολογούν την αναθεώρηση αυτών των προβλέψεων.

3.1 Δημοσιονομικό αποτέλεσμα

Δημοσιονομικό αποτέλεσμα κατά το 2006 και κατά το 2007

Σύμφωνα με τις προβλέψεις που έκαναν οι υπηρεσίες της Επιτροπής την άνοιξη, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης θα ανέλθει στο 3,1% του ΑΕΠ το 2006 και 2,5% του ΑΕΠ το 2007. Οι επιπτώσεις των δημοσιονομικών εξελίξεων μετά τη λήξη της προθεσμίας φαίνεται να μην έχουν κάποια επίπτωση στο αποτέλεσμα, με συνέπεια να μην υπάρχει προς το παρόν ανάγκη αναθεώρησης των προβλέψεων όσον αφορά το έλλειμμα[7]. Έτσι, φαίνεται ότι είναι πειστικές οι περιλαμβανόμενες στην έκθεση δημοσιονομικές προβλέψεις για το 2006 και το 2007. Η εκ μέρους της Επιτροπής παρούσα αξιολόγηση των οικονομικών και δημοσιονομικών εξελίξεων στη Γερμανία δείχνει ότι μπορεί να επιτευχθεί η μείωση του υπερβολικού ελλείμματος εντός της προθεσμίας που έχει θέσει το Συμβούλιο.

Τα έσοδα και για τα δύο έτη προβλέπεται να ανέλθουν στο 43% του ΑΕΠ, ποσοστό που συμπίπτει με τις εκτιμήσεις της Επιτροπής. Το ίδιο ισχύει και για τη σύνθεση των εσόδων[8]. Η προβλεπόμενη υποχώρηση των δαπανών ως ποσοστό του ΑΕΠ από 46,7% στο 46,2% κατά το 2006 και στο 45,5% του ΑΕΠ κατά το 2007 συμπίπτει επίσης με τις προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής. Εντούτοις, το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Φεβρουαρίου 2006 προέβλεπε ότι το ποσοστό των δαπανών θα μειωθεί στο 45% κατά το 2007. Το επικαιροποιημένο πρόγραμμα δεν προέβλεπε λεπτομερώς όλα τα μέτρα που επρόκειτο να ληφθούν για τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος. Αντίθετα, η έκθεση εφαρμογής περιλαμβάνει ένα κατάλογο μέτρων (η επίπτωσή τους συνοψίζεται στο πίνακα 2). Εντούτοις, σε σύγκριση με τις προβλέψεις του επικαιροποιημένου προγράμματος, η αύξηση των δαπανών του προϋπολογισμού της γενικής κυβέρνησης προκαλείται προφανώς από την αύξηση των κοινωνικών παροχών. Το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας προέβλεπε ότι η σχεδιαζόμενη μεταρρύθμιση του συστήματος υγειονομικής περίθαλψης θα προκαλούσε συγκράτηση του ρυθμού αύξησης των δαπανών[9], η οποία, σύμφωνα με την έκθεση, δεν φαίνεται να επιτυγχάνεται στο βαθμό που είχε προβλεφθεί. Επίσης, οι δαπάνες για την αγορά εργασίας και ειδικά για τους μακροχρόνιους ανέργους ( Arbeitslosengeld II ) φαίνεται να έχουν υπερβεί τις προβλέψεις του προϋπολογισμού κατά το Φεβρουάριο του 2006, με επιπτώσεις και για το 2007.

Με βάση τις προβλέψεις όσον αφορά την ανάπτυξη τις οποίες έκαναν οι υπηρεσίες της Επιτροπής την άνοιξη, η συνολική βελτίωση του διαρθρωτικού αποτελέσματος κατά τα έτη 2006 και 2007 εκτιμάται ότι θα ανέλθει στο 0,8% του ΑΕΠ[10], το οποίο είναι κάπως μικρότερο αλλά δεν απέχει πολύ από την διαρθρωτική προσαρμογή της μίας εκατοστιαίας μονάδας που πρότεινε το Συμβούλιο. Θα μπορούσε εντούτοις να διασφαλίσει σε σημαντικό βαθμό τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος κατά το 2007.

Όπως αναφέρεται στην έκθεση εφαρμογής, προχωρά ικανοποιητικά η θέσπιση νομοθεσίας όσον αφορά τα μέτρα δημοσιονομικής εξυγίανσης, αλλά ένα σημαντικό μέρος αυτών των μέτρων δεν έχουν ακόμη τεθεί σε εφαρμογή. Αυστηρή εφαρμογή θα χρειαστεί ειδικά για τα μέτρα αντιμετώπισης της μεγαλύτερης από τις προβλέψεις αύξησης των κοινωνικών παροχών.

Δημοσιονομικό αποτέλεσμα κατά το 2008 και μετέπειτα

Σύμφωνα με την έκθεση εφαρμογής, προβλέπεται να συνεχιστεί η μείωση του ελλείμματος της γενικής κυβέρνησης μετά την αναμενόμενη μείωση του υπερβολικού ελλείμματος κατά το 2007. Πράγματι, τα μέτρα που έχουν ληφθεί είναι διαρκούς χαρακτήρα. Το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας προβλέπει το μεσοπρόθεσμο στόχο του διαρθρωτικά ισοσκελισμένου προϋπολογισμού, ο οποίος εντούτοις δεν προβλέπεται να επιτευχθεί εντός της προγραμματισμένης περιόδου. Σύμφωνα με τους υπολογισμούς των υπηρεσιών της Επιτροπής με βάση τα στοιχεία που περιλαμβάνει η έκθεση, η βελτίωση του διαρθρωτικού αποτελέσματος θα υπολείπεται του συγκριτικού στόχου της 0,5 εκατοστιαίας μονάδας το 2008.

Η έκθεση εκτιμά τον δημοσιονομικό κίνδυνο από την προγραμματισμένη (αλλά όχι απόλυτα διευκρινισμένη) μεταρρύθμιση της φορολόγησης των εταιριών, η οποία πρόκειται να πραγματοποιηθεί το 2008, στο 0,4% του ΑΕΠ . Το γεγονός αυτό δεν είχε ληφθεί υπόψη κατά τη σύνταξη του επικαιροποιημένου προγράμματος σταθερότητας, με βάση το οποίο η Επιτροπή προέβλεψε ότι η διαρθρωτική βελτίωση θα ανερχόταν στο 0,3 εκατοστιαίας μονάδας κατά το 2008[11]. Για το λόγο αυτό, στη γνώμη του περί του επικαιροποιημένου προγράμματος σταθερότητας της 14ης Μαρτίου 2006[12], το Συμβούλιο κάλεσε τη Γερμανία να διασφαλίσει ότι «η εξαγγελθείσα μεταρρύθμιση στη φορολογία των εταιριών να μην υποθηκεύσει την προσπάθεια δημοσιονομικής εξυγίανσης».

3.2 Δημόσιο χρέος

Σύμφωνα με τις οικονομικές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής την άνοιξη του 2006, το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ προβλέπεται να αυξηθεί από 67,7% το 2005 στο 68,9% το 2006 και στο 69,2% το 2007. Η μικρή διαφορά μεταξύ των προβλέψεων των υπηρεσιών της Επιτροπής και των προβολών που περιλαμβάνονται στην έκθεση εφαρμογής, στην οποία προβλέπεται σταθεροποίηση του χρέους στο 68,5% κατά τα έτη 2006 και 2007, πιθανώς να οφείλεται σε διαφορετικές προβολές ως προς τις ιδιωτικοποιήσεις και τις συναφείς πράξεις, τις οποίες πραγματοποιούν οι δημοσιονομικές αρχές στη Γερμανία για να συμμορφωθούν προς εθνικούς δημοσιονομικούς κανόνες εκφρασμένους σε στατιστικές ταμειακών ροών[13].

Οι προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής την άνοιξη, όπως και η έκθεση εφαρμογής, καλύπτουν μόνο την εξέλιξη του χρέους μέχρι το 2007. Μετά το έτος αυτό, λόγω της αναμενόμενης αύξησης του ονομαστικού ΑΕΠ και της μείωσης του συνολικού ελλείμματος, προβλέπεται ότι το χρέος θα αρχίσει να μειώνεται. Το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας, το οποίο δεν προέβλεπε αύξηση του ελλείμματος όσον αφορά τα έτη 2008 και 2009, προέβλεπε όσον αφορά αυτά τα έτη μείωση του ποσοστού του χρέους μέσω «προσαρμογών αποθεμάτων – ροών», η οποία όμως δεν προβλεπόταν από το επικαιροποιημένο πρόγραμμα. Όπως επισημαίνεται ήδη στη γνώμη του Συμβουλίου της 14ης Μαρτίου 2006, “η εξέλιξη του δείκτη χρέους ενδέχεται να είναι λιγότερο ευνοϊκή από ότι προβλέπει το πρόγραμμα εάν ληφθούν υπόψη οι κίνδυνοι που συνδέονται με την επίτευξη των δημοσιονομικών επιδιώξεων […]. Με βάση αυτή την εκτίμηση των κινδύνων, ο δείκτης χρέους ενδέχεται να μην υποχωρήσει επαρκώς προς την τιμή αναφοράς”. Όπως προαναφέρεται, εξακολουθούν να υφίστανται οι δημοσιονομικοί κίνδυνοι όσον αφορά τα έτη μετά το 2007 και είναι πιθανό πλέον να μειωθούν τα έσοδα εξαιτίας της μεταρρύθμισης της φορολογίας εταιριών, η οποία θα μπορούσε να επιβραδύνει το ρυθμό μείωσης του χρέους. Αντιθέτως, η αύξηση των πλεονασμάτων μετά το 2007, πέραν των προβλεπόμενων σήμερα επιπέδων όσον αφορά τον πρωτογενή προϋπολογισμό για την επίσπευση της επίτευξης του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου, θα μπορούσε να επιταχύνει το ρυθμό μείωσης του χρέους.

4. Συμπεράσματα

Με βάση τις διαθέσιμες πληροφορίες, φαίνεται ότι η Γερμανία έχει λάβει επαρκή μέτρα για τη μείωση του υπερβολικού ελλείμματος εντός της προθεσμίας που της έχει θέσει το Συμβούλιο, δηλαδή μέχρι το 2007 το αργότερο.

Ειδικότερα, η Γερμανία έχει θεσπίσει μια εκτενή δέσμη διορθωτικών μέτρων από τα τέλη του 2005, τα οποία εάν εφαρμοστούν πλήρως και κατά τρόπο αποτελεσματικό θα επιφέρουν μείωση του ελλείμματος κάτω από την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ μέχρι το 2007. Η μείωση του κυκλικά προσαρμοσμένου ελλείμματος, χωρίς έκτακτα και άλλα προσωρινά μέτρα, εκτιμάται σε σωρευτικούς όρους κατά τα έτη 2006 και 2007 ότι θα φθάσει σε επίπεδο πλησίον εκείνου που συνιστάται στην απόφαση του Συμβουλίου.

Με βάση την προαναφερόμενη αξιολόγηση, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν χρειάζονται προς το παρόν περαιτέρω μέτρα στο πλαίσιο της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος της Γερμανίας.

Στον άξονα της απόφασης του Συμβουλίου, τα μέτρα που έχουν ληφθεί είναι διαρκούς χαρακτήρα και αναμένεται να διασφαλίσουν ότι το ονομαστικό έλλειμμα θα παραμείνει κάτω από το 3% του ΑΕΠ μετά το 2007. Ωστόσο, με βάση τις διαθέσιμες πληροφορίες, η προσαρμογή κατά τα έτη μετά το 2007 δεν επαρκεί για τη βελτίωση του διαρθρωτικού αποτελέσματος κατά 0,5% του ΑΕΠ, όπως απαιτεί το Συμβούλιο ώστε επιτευχθεί ταχέως ο μεσοπρόθεσμος στόχος του διαρθρωτικά ισοσκελισμένου προϋπολογισμού.

Η Επιτροπή θα συνεχίσει να παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς τις δημοσιονομικές εξελίξεις στη Γερμανία σύμφωνα με τη Συνθήκη και συνεκτιμώντας τις υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων που υπέχει η Γερμανία, όπως ορίζεται στην απόφαση του Συμβουλίου της 14ης Μαρτίου 2006 βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9.

[1] Όλα τα έγγραφα σχετικά με τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος για τη Γερμανία βρίσκονται στην ακόλουθη ιστοσελίδα: http://europa.eu.int/comm/economy_finance/about/activities/sgp/edp/edpde_en.htm.

[2] ΕΕ L 126 της 13.5.2006.

[3] ΕΕ L 209 της 2.8.1997 και ΕΕ L 174 της 7.7.2005.

[4] Επισημαίνεται ότι, εκτός από λίγες μεταβολές κατά το 2006, στην έκθεση (καθώς και στις επικαιροποιήσεις του προγράμματος σταθερότητας) οι αριθμητικές τιμές δίνονται στρογγυλευμένες.

[5] Όσον αφορά το σύστημα υγειονομικής περίθαλψης, θεωρήθηκε ότι η ισορροπία θα αποκατασταθεί μέχρι το 2007 χάρη τόσο στην αύξηση των εσόδων όσο και στη μείωση των δαπανών.

[6] Η έκθεση τονίζει ότι αυτό δεν θα ισοδυναμεί με τη διαρθρωτική προσαρμογή, επειδή η συνολική επίπτωση των νομοθετικών μέτρων συγκρίνεται με τη βάση αναφοράς, ενώ η διαρθρωτική προσαρμογή αφορά κάθε έτος χωριστά.

[7] Επειδή θεωρείται ως συνήθως ότι δεν θα υπάρξει αλλαγή πολιτικής μετά τη λήξη της προθεσμίας, οι προβλέψεις που έκαναν οι υπηρεσίες της Επιτροπής την άνοιξη δεν έλαβαν υπόψη τους το νόμο που εκδόθηκε προσφάτως για τη μεταρρύθμιση της φορολογίας κατά το 2007 ( Steueränderungsgesetz 2007 ), ο οποίος προβλέπει μείωση των φορολογικών ελαφρύνσεων, όπως είναι η μείωση του επιδόματος για όσους κατοικούν πολύ μακριά από τον τόπο εργασίας τους, η οποία θα έχει ως συνέπεια να εξοικονομηθούν ποσά από το 2007 που θα ανέρχονται στο 0,1% του ΑΕΠ. Εντούτοις, η αύξηση των εσόδων αντισταθμίζεται από την αύξηση των δαπανών που προβλέπεται να προκληθούν με το νομοσχέδιο που ψηφίστηκε προσφάτως για την αύξηση του γονικού επιδόματος (Elterngeld) και από τους κινδύνους όσον αφορά την εκτέλεση του προϋπολογισμού, δηλαδή αύξηση σε σχέση με τις προβλέψεις των επιδομάτων για τους μακροχρόνιους ανέργους ( Arbeitslosengeld II ) και από τις αυξήσεις των δαπανών υγειονομικής περίθαλψης οι οποίες παρατηρήθηκαν μετά τη δημοσίευση των προβλέψεων.

[8] Στις 12 Ιουλίου 2006, η κυβέρνηση παρουσίασε το σχέδιο μέτρων στο σύστημα υγειονομικής περίθαλψης, μεταξύ των οποίων αύξηση του ποσοστού της εισφοράς κατά 0,5% από το 2007. Την αύξηση αυτή την είχαν προβλέψει και οι υπηρεσίες της Επιτροπής την άνοιξη ως αντίδραση των ταμείων ασφάλισης υγείας στην αύξηση των δαπανών.

[9] Λεπτομερείς πληροφορίες περιλαμβάνονται στην τεχνική αξιολόγηση του αναθεωρημένου προγράμματος σταθερότητας εκ μέρους των υπηρεσιών της Επιτροπής, η οποία περιλαμβάνεται στην ακόλουθη διεύθυνση:http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/country/commwd/de/com_de20052006.pdf

[10] Το οποίο είναι λίγο μικρότερο από το ποσοστό που περιλαμβάνεται στην έκθεση (με βάση τους υπολογισμούς της Επιτροπής υπό τον όρο ότι τα στοιχεία που περιλαμβάνει η έκθεση συνελέγησαν με βάση την κοινά αποδεκτή μέθοδο). Η διαφορά οφείλεται στα κάπως υψηλότερα ποσοστά της πιθανής αύξησης στις γερμανικές προβλέψεις, που επηρεάζουν το κενό παραγωγής και, κατά συνέπεια, την κυκλική προσαρμογή.

[11] Λόγω των στρογγυλεύσεων που συνηθίζει να κάνει η Γερμανία σε σχέση με τις δημοσιονομικές προβλέψεις, αυτό δεν εμφανίζεται στον πίνακα 1, όπου φαίνεται να παραμένουν αμετάβλητες οι προβλέψεις όσον αφορά το έλλειμμα, στο 2% για το 2008 και στο 1,5% για το 2009.Εντούτοις, ενώ στο πρόγραμμα σταθερότητας του Φεβρουαρίου τα προβλεπόμενα ποσά βρίσκονταν στο κάτω άκρο της κλίμακας στρογγυλοποίησης τώρα βρίσκονται στο άνω άκρο και για τα δύο έτη.

[12] ΕΕ L 82 της 5.4.2006.

[13] Για παράδειγμα, από το 2006, οι εταιρίες θα πρέπει να καταβάλλουν τις ασφαλιστικές τους εισφορές από τα μέσα μέχρι το τέλος του μηνός ο οποίος έπεται αυτού για τον οποίο οφείλονται οι εισφορές. Κατ’ αυτό τον τρόπο, θα διενεργηθούν δεκατρείς αντί για δώδεκα πληρωμές κατά το 2006, γεγονός που θα προσφέρει στα συστήματα κοινωνικής ασφάλισης προσωρινή ταμειακή ελάφρυνση μέχρι το 2007. Ενώ αυτό δεν επηρεάζει τον προϋπολογισμό κατ’ εφαρμογή των λογιστικών κανόνων ΕΣΛ 95 – που προκαλεί έλλειμμα στα συστήματα κοινωνικής ασφάλισης – ο καθαρός δανεισμός σε ταμειακούς όρους θα μειωθεί σημαντικά, γεγονός που θα επιβραδύνει την αύξηση του μικτού χρέους.