Αριθ. C 247/2 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 15.9.87 
II 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου για τη θέσπιση προγράμματος έρευνας και επιμόρφωσης 
(1987-1991) στον τομέα της ελεγχόμενης θερμοπυρηνικής σύντηξης 
COM(87)302τελικό 
(Υποβληθείσα από την Επιτροπή στο Συμβούλιο στις 28 Αυγούστου 1987) 
(87/C 247/02) 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 
Ατομικής Ενέργειας, και ιδίως το άρθρο 7, 
την πρόταση της Επιτροπής ύστερα από διαβούλευση με την 
Επιστημονική και Τεχνική Επιτροπή, 
τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, 
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι το ενεργειακό πρόβλημα είναι κοινό για όλα τα κράτη 
μέλη · ότι για την επίλυση του προβλήματος αυτού οι κοινές 
προσπάθειες μπορούν να οδηγήσουν σε καλύτερα αποτελέ­
σματα' ότι η θερμοπυρηνική σύντηξη είναι μία από τις 
δυνατές λύσεις του ενεργειακού προβλήματος μακροπρό­
θεσμα" ότι η ορθολογική χρησιμοποίηση όλων των δια­
φόρων πηγών ενέργειας πρέπει να εξασφαλιστεί με συντο­
νισμένο τρόπο · ότι, επομένως, η Κοινότητα πρέπει να εξα­
κολουθεί να εξασφαλίζει την καλύτερη δυνατή συνοχή των 
προσπαθειών της μεταξύ των κοινοτικών ενεργειών στους 
διαφόρους τομείς της ενέργειας και της ενεργειακής 
έρευνας* ότι, το Συμβούλιο ενέκρινε στις ..... το πρό-
γραμμα-πλαίσιο των κοινοτικών δραστηριοτήτων στον 
τομέα της έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης (1987-1991), 
στο οποίο έχουν ληφθεί υπόψη οι εκτιμήσεις αυτές* 
ότι η θερμοπυρηνική σύντηξη αποτελεί μια δυνητική νέα 
πηγή ενέργειας με τη χρησιμοποίηση καυσίμων υλών οι 
οποίες είναι σχεδόν ανεξάντλητες και η πρόσβαση στις 
οποίες είναι γενικώς εφικτή' ότι οι αντιδραστήρες σύντηξης 
με μαγνητική συγκράτηση του πλάσματος θα παρουσιάζουν 
εγγενή θετικά χαρακτηριστικά σε θέματα ασφάλειας και 
προοπτικής ασθενών επιπτώσεων στο περιβάλλον ότι, για 
το λόγο αυτό, η θερμοπυρηνική σύντηξη αποτελεί ένα 
σημαντικό στόχο μέσα στο πρόγραμμα-πλαίσιο * 
ότι το Συμβούλιο, με την απόφαση του 85/201/ΕυρατόμΟ, 
ενέκρινε πρόγραμμα έρευνας και εκπαίδευσης (1985-1989) 
στον τομέα της ελεγχόμενης θερμοπυρηνικής σύντηξης" ότι 
το άρθρο 3 της απόφασης αυτής προβλέπει ότι η Επιτροπή, 
(') ΕΕ <xpt& L 83 της 28. 3. 1985, σ. 25. βασιζόμενη σε επανεξέταση που θα πραγματοποιηθεί στη 
διάρκεια του δεύτερου έτους του προγράμματος αυτού, θα 
υποβάλει στο Συμβούλιο πρόταση αναθεώρησης με σκοπό, 
το 1987, να αντικατασταθεί το πρόγραμμα 1985-1989 με νέο 
πενταετές πρόγραμμα, στο οποίο τα έτη 1987, 1988 και 1989 
θα αποτελούν κοινά έτη και για τα δύο προγράμματα* ότι η 
απόφαση 85/201/Ευρατόμ θα πρέπει ως εκ τούτου να αντι­
κατασταθεί" 
ότι, συνεπεία της αντικατάστασης της απόφασης 85/201/ 
Ευρατόμ, περίπου 171 εκατομμύρια ECU από το ποσό που 
έχει υπολογιστεί ότι είναι αναγκαίο για το προηγούμενο πρό­
γραμμα, εξαιρουμένου του JET (Joint European Torus), 
καθώς επίσης και περίπου 209 εκατομμύρια ECU από το 
ποσό που έχει θεωρηθεί αναγκαίο για το προηγούμενο πρό­
γραμμα όσον αφορά το σχέδιο JET δεν θα έχουν χρησιμο­
ποιηθεί' ότι τα ποσά αυτά μπορούν να διατεθούν στο νέο 
πρόγραμμα" ότι μια τέτοια χρησιμοποίηση, μαζί με το 
γεγονός ότι το πρόγραμμα συμπεριλαμβάνει όλες τις εργα­
σίες που έχουν εκπονηθεί στα κράτη μέλη σχετικά με τον 
τομέα αυτό, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη στον καθορισμό 
των ποσών τα οποία κρίνονται αναγκαία για την εκτέλεση 
του νέου προγράμματος* 
ότι, σύμφωνα με την έκταση των προσπαθειών που είναι 
αναγκαίες για να επιτευχθεί το στάδιο των εφαρμογών της 
ελεγχόμενης θερμοπυρηνικής σύντηξης, το οποίο θα μπο­
ρούσε να ωφελήσει την Κοινότητα, οι περαιτέρω αναλαμβα­
νόμενες εργασίες στον τομέα αυτό θα πρέπει να συνεχι­
στούν σε συνδυασμένη βάση στα διάφορα στάδια εξέλιξης" 
ότι η προτεινόμενη από την Επιτροπή έρευνα αποτελεί ένα 
κατάλληλο μέσο για τη συνέχιση μιας τέτοιας ενέργειας και 
είναι κατά συνέπεια συμφέρον να εγκριθεί ένα πολυετές πρό­
γραμμα στον τομέα της ελεγχόμενης θερμοπυρηνικής 
σύντηξης, η ύπαρξη του οποίου αποτελεί επιπλέον αναγκαίο 
στοιχείο για τη συμμετοχή της Κοινότητας στη διεθνή συ­
νεργασία στον εν λόγω τομέα' 
ότι η στρατηγική στην οποία βασίζεται η συνέχιση του προ­
γράμματος θα πρέπει να παραμείνει αμετάβλητη, δηλαδή 
όσον αφορά: 
— την επιδίωξη ενός ουσιαστικού προγράμματος προσανα­
τολισμένου προς την κατεύθυνση δημιουργίας ενός αντι­
δραστήρα επίδειξης και βασισμένου, επί του παρόντος, 
στην αρχή λειτουργίας των Tokamak* να συμπληρωθεί η 
πρώτη φάση του προγράμματος που συνίσταται στο 
15.9.87 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 247/3 
σχέδιο JET με τις προεκτάσεις του και στην πλήρη εκμε­
τάλλευση των υφιστάμενων ή υπό κατασκευή διατάξεων 
στο πλαίσιο των ενώσεων των συνεργαζόμενων εργα­
στηρίων, 
— τη συνέχιση της προμελέτης της δεύτερης φάσης του 
προγράμματος Tokamak, του Next European Torus 
(NET), και την επιδίωξη της αναγκαίας για το σχε­
διασμό και την κατασκευή του τεχνολογικής ανάπτυξης 
συστημάτων, καθώς και της ανάπτυξης που απαιτείται 
μακροπρόθεσμα για τον αντιδραστήρα σύντηξης, 
— την εξέταση, σε συνάρτηση με τους διαθέσιμους πόρους, 
εναλλακτικών συστημάτων συγκράτησης, με συγκέ­
ντρωση των προσπαθειών στα συστήματα σύσφιξης 
ανεστραμένου πεδίου και στις Stellarators, υπό τον όρο 
της περιοδικής επανεκτίμησης των δυνατοτήτων τους ως 
αντιδραστήρων, σε σύγκριση με τις αντίστοιχες των 
Tokamak· 
ότι η στρατηγική αυτή θα πρέπει να επανεξεταστεί κατά την 
προσεχή αναθεώρηση του προγράμματος που θα αποσκοπεί 
στην αντικατάσταση του παρόντος προγράμματος από ένα 
νέο πενταετές πρόγραμμα με αρχή την 1η Ιανουαρίου 1990" 
ότι, κατά το χρόνο της αναθεώρησης αυτής, κρίνεται σκό­
πιμο να αποφασιστεί πότε να προχωρήσει η λειτουργία JET 
σε σύντηξη D-T και πότε να αρχίσει ο λεπτομερής σχε­
διασμός του NET· 
ότι το ερευνητικό πρόγραμμα του Κοινού Κέντρου Ερευνών 
προβλέπει τη συμμετοχή του ΚΚΕρ στον τομέα του NET 
και της τεχνολογίας· 
ότι η Σουηδία και η Ελβετία συνεργάζονται με την Κοι­
νότητα όσον αφορά τις δραστηριότητες στον τομέα της 
ελεγχόμενης θερμοπυρηνικής σύντηξης* 
ότι η Κοινότητα θα πρέπει να συνεχίσει να ενισχύει την 
κατασκευή ορισμένων ειδών εξοπλισμού που έχουν σχέση 
με σχέδια στα οποία έχει δοθεί προτεραιότητα, την υπο­
στήριξη που παρέχουν στο JET και στο NET οι ενώσεις των 
συνεργαζόμενων εργαστηρίων, και την τεχνολογική ανά­
πτυξη ορισμένων συστημάτων στον τομέα της τεχνολογίας 
της σύντηξης, με τη χορήγηση προτιμησιακού ποσοστού 
συμμετοχής στις σχετικές δαπάνες για τα σχέδια αυτά" 
ότι η άμεση συμμετοχή της βιομηχανίας στην εκτέλεση του 
προγράμματος αυτού, ιδίως στον τομέα του NET και της 
τεχνολογίας της σύντηξης πρέπει να ενισχυθεί" ότι, επιπλέον, θα πρέπει να προαχθεί η κινητικότητα του 
προσωπικού μεταξύ των οργανισμών που συνεργάζονται 
στην εκτέλεση του προγράμματος, 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ: 
ΆρΦρο Ι 
Εγκρίνεται στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατο­
μικής Ενέργειας ένα πρόγραμμα έρευνας και επιμόρφωσης 
στον τομέα της ελεγχόμενης θερμοπυρηνικής σύντηξης, 
όπως έχει καθοριστεί στο παράρτημα και για μία περίοδο 
πέντε ετών από την 1η Ιανουαρίου 1987. 
Άρΰρο 2 
Τα κεφάλαια που κρίνονται αναγκαία για την εκτέλεση του 
προγράμματος εκτός από το JET ανέρχονται σε 533 εκατομ­
μύρια ECU, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών για 
προσωπικό 105 ατόμων. Τα ποσά που κρίνονται αναγκαία 
για το JET κατά τη διάρκεια του προγράμματος ανέρχονται 
σε 378 εκατομμύρια ECU συμπεριλαμβανομένων των 
δαπανών προσωπικού 191 προσωρινών υπαλλήλων, υπό την 
έννοια του άρθρου 2 στοιχείο α) του καθεστώτος που εφαρ­
μόζεται στους λοιπούς υπαλλήλους των Ευρωπαϊκών Κοι­
νοτήτων. 
Άρφρο 3 
Κατά τη διάρκεια του τρίτου έτους, η Επιτροπή θα προβεί 
σε αξιολόγηση του προγράμματος σε σχέση με τους στό­
χους του που εκτίθενται στο παράρτημα. Μετά την αξιο­
λόγηση αυτή, η Επιτροπή θα υποβάλει το 1989 στο Συμ­
βούλιο πρόταση αναθεώρησης για την αντικατάσταση του 
παρόντος προγράμματος με πενταετές πρόγραμμα, με ισχύ 
από την 1η Ιανουαρίου 1990. 
Άρ'&ρο 4 
Η απόφαση 85/201/Ευρατόμ καταργείται από την 1η 
Ιανουαρίου 1987. 
Άρι^ρο 5 
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 
1987. 
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα 
μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος. 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗ ΘΕΡΜΟΠΥΡΗΝΙΚΗ ΣΥΝΤΗΞΗ 
Το προς εκτέλεση πρόγραμμα θα καλύψει: 
α) φυσική του πλάσματος στον υπόψη τομέα, ιδιαίτερα μελέτες βασικού χαρακτήρα που αφορούν τη συ­
γκράτηση με κατάλληλες διατάξεις και τις μεθόδους παραγωγής και θέρμανσης του πλάσματος-
6) έρευνα όσον αφορά τη συγκράτηση, σε κλειστές διατάξεις, πλάσματος υδρογόνου, δευτερίου και τριτίου με 
ευρέως κυμαινόμενες πυκνότητα και θερμοκρασία-
γ) έρευνα όσον αφορά τις αλληλεπιδράσεις και τα φαινόμενα μεταφοράς φωτός-ύλης, καθώς και την ανάπτυξη 
λέιζερ υψηλής ισχύος-
Αριθ. C 247/4 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 15.9.87 
δ) την ανάπτυξη και εφαρμογή, σε διατάξεις συγκράτησης, μεθόδων επαρκούς ισχύος για τη θέρμανση του 
πλάσματος' 
ε) βελτίωση των μεθόδων διαγνωστικής-
στ) προμελέτη και ενδεχομένως έναρξη της λεπτομερούς κατασκευαστικής μελέτης του NET (Next European 
Torus) και εργασίες τεχνολογικής ανάπτυξης που απαιτούνται για το σχεδιασμό και την κατασκευή του, 
καθώς και όσες χρειάζονται πιο μακροπρόθεσμα για τον αντιδραστήρα σύντηξης-
ζ) Επέκταση λειτουργίας της διάταξης JET στη φάση πλήρους απόδοσης- λειτουργία και εκμετάλλευση του 
JET. 
Οι εργασίες που αναφέρονται στα στοιχεία α), 6), γ), δ), ε) και στ) 8α εκτελεστούν μέσω ενώσεων συνεργαζό­
μενων εργαστηρίων (associations) ή συμβάσεων περιορισμένης διάρκειας που αναμένεται ότι θα δώσουν τα απο­
τελέσματα που χρειάζονται για την εφαρμογή του προγράμματος και που λαμβάνουν υπόψη την εργασία που 
εκτελέστηκε από το Κοινό Κέντρο Ερευνών, ιδιαίτερα σε σχέση με το NET και τις εργασίες τεχνολογικής 
ανάπτυξης που αναφέρονται στο στοιχείο στ). 
Η εφαρμογή του σχεδίου JET που αναφέρεται στο στοιχείο ζ) έχει ανατεθεί στην «Κοινή Επιχείρηση JET (Joint 
European Torus)» που συνεστήθη με την απόφαση 78/471/Ευρατόμ ('). 
2. Το πρόγραμμα που παρουσιάζεται ανωτέρω αποτελεί μέρος ενός μακροπρόθεσμου σχεδίου συνεργασίας που 
περικλείει όλες τις δραστηριότητες που αναπτύσσονται στα κράτη μέλη στο πεδίο της ελεγχόμενης μαγνητικής 
θερμοπυρηνικής σύντηξης. Το σχέδιο αυτό αναμένεται να οδηγήσει σε εύθετο χρόνο, στην από κοινού κατα­
σκευή πρωτοτύπων με σκοπό τη βιομηχανική παραγωγή τους και διάθεση στην αγορά. 
3. Το ποσό των 533 εκατομμυρίων ECU που εκτιμάται ότι απαιτείται για την εκτέλεση του προγράμματος, χωρίς 
να περιλαμβάνεται το JET, προορίζεται για τη χρηματοδότηση: 
α) έργων προτεραιότητας σε ομοιόμορφο ποσοστό 45 °/ο περίπου, όπως καθορίζεται στο σημείο 4-
6) τρεχουσών δαπανών των ενώσεων συνεργαζόμενων εργαστηρίων σε ομοιόμορφο ποσοστό 25 °/ο περίπου-
γ) ορισμένων συμβάσεων με τη βιομηχανία στα επιστημονικά πεδία του «ΝΕΤ/τεχνολογία της σύντηξης» και 
στην ανάπτυξη προηγμένων μεθόδων θέρμανσης του πλάσματος σε ποσοστό 100 ο/ο, όπως καθορίζεται στο 
σημείο 4-
δ) κόστους και δαπανών διοικητικής φύσης που αποσκοπούν στην εξασφάλιση της κινητικότητας του προσω­
πικού, ώστε να δοθεί η δυνατότητα σε μέλη του να εργαστούν σε οργανισμούς που συνεργάζονται για την 
εφαρμογή του προγράμματος και την ομάδα του NET-
ε) του κόστους λειτουργίας της ομάδας του NET σε ποσοστό 75 ο/ο περίπου. 
Τυχόν θετικό υπόλοιπο από τις συνεισφορές των συνεργαζόμενων τρίτων χωρών (Σουηδία και Ελβετία) στο 
πρόγραμμα, μη περιλαμβανομένου του JET, θα διατεθεί για τη χρηματοδοτική συμμετοχή της Κοινότητας στις 
δαπάνες που αναφέρονται στο σημείο 3. 
4. Μετά από διαβούλευση της Συμβουλευτικής Επιτροπής του Προγράμματος Σύντηξης, η Επιτροπή μπορεί να 
χρηματοδοτήσει σε ομοιόμορφο ποσοστό 45 ο/ο περίπου, όπως καθορίζεται στο σημείο 3 στοιχείο α), έργα που 
περιλαμβάνονται σε μία από τις ακόλουθες επιστημονικές περιοχές: 
α) συστήματα Tokamak και υποστήριξη για το JET-
6) άλλες σπειροειδείς μηχανές" 
γ) θέρμανση και έγχυση-
δ) Net και τεχνολογία της σύντηξης. 
Αν αυτού του είδους τα έργα περιλαμβάνονται στις επιστημονικές περιοχές γ) και δ) και αν εκτελούνται από τη 
βιομηχανία, είναι δυνατόν η Επιτροπή να τα χρηματοδοτήσει σε ποσοστό 100 ο/ο όπως καθορίζεται στην παρά­
γραφο 3 στοιχείο γ). 
Σε αντάλλαγμα, όλες οι ενώσεις θα έχουν το δικαίωμα να συμμετάσχουν στα πειράματα που διεξάγονται με τον 
τεχνικό εξοπλισμό που κατασκευάστηκε κατ' αυτόν τον τρόπο. 
5. Οι συνολικές συνεισφορές των μελών της κοινής επιχείρησης JET, οι οποίες απαιτούνται για την κάλυψη των 
δαπανών του JET κατά τη χρονική διάρκεια του προγράμματος 1987-1991, εκτιμώνται σε 531 εκατομμύρια ECU. 
Με τις συνεισφορές επιδιώκεται η κάλυψη της επέκτασης της διάταξης JET σε πλήρη απόδοση και η λειτουργία 
και εκμετάλλευση της. Σύμφωνα με το καταστατικό του JET, ποσοστό 80 ο/ο του ποσού αυτού, ίσο προς 425 
εκατομμύρια ECU, καλύπτεται μέσω του κοινοτικού προϋπολογισμού. Από το ποσό αυτό, 19 εκατομμύρια ECU 
έχουν αναληφθεί από την Επιτροπή προ του 1987. Τα απομένοντα 406 εκατομμύρια ECU θα καλυφθούν ως 
εξής: 
— 378 εκατομμύρια ECU από τις προβλέψεις του προγράμματος για το JET, 
— 28 εκατομμύρια ECU, ως συμμετοχή της Σουηδίας και Ελβετίας στο JET καταβαλλόμενη μέσω του κοινο­
τικού προϋπολογισμού. 
(') ΕΕ αριθ. L 151 της 7. 6. 1978, σ. 10.