Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την εξουσιοδότηση της Πορτογαλικής Δημοκρατίας να εφαρμόσει μέτρο παρέκκλισης από το άρθρο 21, παράγραφος 1 στοιχείο α) και το άρθρο 22 της έκτης οδηγίας (77/388/ΕΟΚ) του Συμβουλίου της 17ης Μαΐου 1977 περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Με επιστολή που καταχωρήθηκε στις 19 Φεβρουαρίου 2004 στη Γενική Γραμματεία της Επιτροπής, η Πορτογαλική Δημοκρατία ζήτησε να της επιτραπεί να εφαρμόσει μέτρο παρέκκλισης στον κλάδο των κατ'οίκον πωλήσεων, βάσει του άρθρου 27 της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Μαΐου 1977, περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών - Κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση [1] (εφεξής η «έκτη οδηγία»).

[1] ΕΕ L 145 της 13.6.1977, σ. 1. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 2004/15/ΕΚ (ΕΕ L 52 της 21.2.2004, σ. 61).

Σύμφωνα με το εν λόγω άρθρο 27 παράγραφος 2, όπως διατυπώθηκε στην οδηγία 2004/7/ΕΚ του Συμβουλίου της 20ής Ιανουαρίου 2004 [2], η αίτηση αυτή κοινοποιήθηκε στα λοιπά κράτη μέλη με επιστολή της 26.03.2004 και, στις 30.03.2004, γνωστοποιήθηκε στην Πορτογαλική Δημοκρατία ότι η Επιτροπή διαθέτει όλα τα στοιχεία εκτιμήσεως που χρειάζεται για την εξέταση του θέματος.

[2] ΕΕ L 27 της 30.01.2004, σ. 44.

Το ειδικό καθεστώς που υπέβαλε η Πορτογαλική Δημοκρατία στην Επιτροπή περιέχει τα ακόλουθα στοιχεία:

- Ορισμένες επιχειρήσεις έχουν τη δυνατότητα να ζητούν την άδεια από τις φορολογικές αρχές να καταβάλλουν, στη θέση των άμεσων μεταπωλητών των προϊόντων τους, τον ΦΠΑ που επιβαρύνει την τελική τιμή πώλησης των προϊόντων, εφόσον πληρούνται οι παρακάτω δύο προϋποθέσεις:

1. όλος ο κύκλος εργασιών των επιχειρήσεων αυτών προέρχεται από τις κατ' οίκον πωλήσεις που πραγματοποιούν οι λιανοπωλητές, οι οποίοι ενεργούν στο όνομά τους και για δικό τους λογαριασμό.

2. έχουν καταρτιστεί τιμοκατάλογοι όπου αναγράφονται οι τιμές πώλησης όλων των προϊόντων των επιχειρήσεων και οι τιμοκατάλογοι αυτοί τηρούνται.

- Το καθεστώς που ζητείται απαιτεί δύο διαδοχικές παραδόσεις των προϊόντων: πρώτον, από την πωλήτρια επιχείρηση στον μεταπωλητή και, δεύτερον, από τον μεταπωλητή στον τελικό καταναλωτή.

- Οι επιχειρήσεις που πληρούν τις προαναφερόμενες προϋποθέσεις και έχουν λάβει την άδεια να εφαρμόζουν το καθεστώς παρέκκλισης, καταβάλλουν τον ΦΠΑ στο Δημόσιο Ταμείο με βάση την προκαθορισμένη τιμή πώλησης που αναγράφεται στους τιμοκαταλόγους

- Οι μεταπωλητές δεν θα οφείλουν πλέον τον ΦΠΑ για τις παραδόσεις που πραγματοποιούν και, επομένως, δεν θα δύνανται πλέον να προβαίνουν σε έκπτωση του προκαταβληθέντος ΦΠΑ.

Σύμφωνα με την αίτηση της Πορτογαλικής Δημοκρατίας, το καθεστώς αυτό σκοπό έχει να απλουστεύσει την είσπραξη του φόρου για το σημαντικότατο αριθμό των κατ'οίκον πωλητών που δεν διαθέτουν δυνατότητες οργάνωσης και δομές που να τους επιτρέπουν να εκπληρώνουν τις διάφορες φορολογικές υποχρεώσεις που απορρέουν από την υπαγωγή τους στον ΦΠΑ και των οποίων οι ειδικές συνθήκες λειτουργίας αυξάνουν τον κίνδυνο συρρίκνωσης των φορολογικών εσόδων. Σύμφωνα με την αίτηση, τα προβλεπόμενα μέτρα έχουν επιπλέον το πλεονέκτημα ότι εξασφαλίζουν καλύτερο έλεγχο του ΦΠΑ στον κλάδο αυτό.

Το καθεστώς που προτείνει η Πορτογαλική Δημοκρατία είχε ήδη εγκριθεί με προηγούμενη απόφαση του Συμβουλίου, την απόφαση 1999/82/ΕΚ της 18ης Ιανουαρίου 1999 [3], η οποία εφαρμόστηκε από την 1η Ιανουαρίου 1999 έως την 31η Δεκεμβρίου 2000. Η Πορτογαλική Δημοκρατία θεωρεί ότι οι λόγοι που οδήγησαν στην εν λόγω απόφαση παρέκκλισης εξακολουθούν να ισχύουν και δικαιολογούν, επομένως, την παρούσα αίτηση.

[3] ΕΕ L 27 της 02.02.1999, σ. 27.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι η καταβολή του ΦΠΑ - υπολογιζόμενου με βάση την τιμή πώλησης στους τελικούς καταναλωτές - από την επιχείρηση που πωλεί τα προϊόντα στους λιανοπωλητές αποτελεί απλούστευση του φορολογικού καθεστώτος για τον κλάδο των κατ'οίκον πωλήσεων, δεδομένου ότι ο κλάδος αυτός χαρακτηρίζεται από πληθώρα μικρών λιανοπωλητών, των οποίων τα μέσα και η οργάνωση δεν τους επιτρέπουν να εκπληρώνουν τις σχετικές υποχρεώσεις τους.

Επιπλέον, λαμβανομένης υπόψη της πληθώρας και της μικρής κλίμακας των μεταπωλητών, το εν λόγω καθεστώς παρέκκλισης μπορεί να επιτρέψει τον ευκολότερο έλεγχο του κλάδου, ο οποίος θα ήταν δύσκολο να οργανωθεί με άλλο τρόπο.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι οι φορολογικές αρχές πρέπει να θεσπίσουν σύστημα προηγούμενης έγκρισης ώστε να διασφαλιστεί ο αποτελεσματικός έλεγχος του εν λόγω κλάδου.

Επομένως, η Επιτροπή θεωρεί ότι εξακολουθούν να υφίστανται οι λόγοι που δικαιολόγησαν τη χορήγηση της προηγούμενης παρέκκλισης.

Συνεπώς, η Επιτροπή θεωρεί ότι η εν λόγω παρέκκλιση πληροί της προϋποθέσεις του άρθρου 27 της έκτης οδηγίας.

Το εν λόγω καθεστώς αποτελεί παρέκκλιση του άρθρου 21 παράγραφος 1 στοιχείο α), δεδομένου ότι ο χονδρέμπορος θεωρείται ως υπόχρεος του φόρου για τις παραδόσεις που πραγματοποιούν οι λιανοπωλητές στους τελικούς καταναλωτές.

Συνεπώς, οι υποχρεώσεις δήλωσης, έκδοσης τιμολογίων, πληρωμής φόρου κ.λπ. που αφορούν τις εν λόγω παραδόσεις βαρύνουν τους χονδρεμπόρους. Οι λιανοπωλητές που εφοδιάζονται από τους εν λόγω χονδρεμπόρους απαλλάσσονται επομένως - και κατά παρέκκλιση του άρθρου 22 - από τις υποχρεώσεις αυτές όσον αφορά την παράδοση των προϊόντων τους στους τελικούς καταναλωτές.

Τέλος, είναι σκόπιμο να περιοριστεί χρονικά η άδεια, έως την 31η Δεκεμβρίου 2008, πράγμα που θα επιτρέψει να αξιολογηθεί τότε η αποτελεσματικότητα του μέτρου.

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την εξουσιοδότηση της Πορτογαλικής Δημοκρατίας να εφαρμόσει μέτρο παρέκκλισης από το άρθρο 21, παράγραφος 1 στοιχείο α) και το άρθρο 22 της έκτης οδηγίας (77/388/ΕΟΚ) του Συμβουλίου της 17ης Μαΐου 1977 περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών (Το κείμενο στην πορτογαλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

την έκτη οδηγία 77/388/EOK του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 1977, περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών, των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών - Κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση [4], και ιδίως το άρθρο 27, παράγραφος 1,

[4] ΕΕ L 145 της 13.6.1977, σ. 1. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 2004/15/ΕΚ (ΕΕ L 52 της 21.2.2004, σ. 61).

την πρόταση της Επιτροπής [5],

[5] ΕΕ C [...] της [...], σ. [...].

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Με επιστολή που καταχωρήθηκε στις 19 Φεβρουαρίου 2004 στη Γενική Γραμματεία της Επιτροπής, η Πορτογαλική Δημοκρατία ζήτησε την άδεια να εφαρμόσει μέτρο παρέκκλισης όσον αφορά τον κλάδο των κατ'οίκον πωλήσεων.

(2) Τα λοιπά κράτη μέλη ενημερώθηκαν σχετικά με την αίτηση αυτή στις 26 Μαρτίου 2004.

(3) Στις 30 Μαρτίου 2004, κοινοποιήθηκε στην Πορτογαλική Δημοκρατία ότι η Επιτροπή διαθέτει όλα τα στοιχεία εκτιμήσεως που χρειάζεται για την εξέταση του θέματος.

(4) Σκοπός αυτού του ειδικού μέτρου είναι να επιτραπεί σε ορισμένες επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στον κλάδο των κατ' οίκον πωλήσεων να καταβάλλουν τον ΦΠΑ επί των πωλούμενων προϊόντων στη θέση των λιανοπωλητών τους, υπό τον όρο ότι όλος ο κύκλος εργασιών της επιχείρησης προέρχεται από τις κατ' οίκον πωλήσεις που πραγματοποιούν οι λιανοπωλητές, οι οποίοι ενεργούν στο όνομά τους και για δικό τους λογαριασμό, ότι έχουν καταρτιστεί τιμοκατάλογοι όπου αναγράφονται οι τιμές πώλησης όλων των προϊόντων των επιχειρήσεων και ότι οι τιμοκατάλογοι αυτοί τηρούνται.

(5) Το επιτρεπόμενο καθεστώς παρέκκλισης περιορίζεται στις περιπτώσεις που η επιχείρηση πωλεί απευθείας τα προϊόντα της στους λιανοπωλητές, οι οποίοι, με τη σειρά τους, τα μεταπωλούν απευθείας στους τελικούς καταναλωτές.

(6) Οι επιχειρήσεις που πληρούν τις παραπάνω προϋποθέσεις και οι οποίες είναι δεόντως εξουσιοδοτημένες από τις φορολογικές αρχές καταβάλλουν τον ΦΠΑ στο Δημόσιο Ταμείο με βάση προκαθορισμένη τιμή πώλησης.

(7) Οι ενδιαφερόμενοι λιανοπωλητές δεν υποχρεούνται πλέον να καταβάλλουν τον ΦΠΑ επί των πωλήσεών τους και, κατά συνέπεια, δεν έχουν κανένα δικαίωμα έκπτωσης.

(8) Το παρόν καθεστώς αποτελεί παρέκκλιση από το άρθρο 21 παράγραφος 1 στοιχείο α), δεδομένου ότι ο χονδρέμπορος θεωρείται ως υπόχρεος του φόρου για τις παραδόσεις αγαθών που πραγματοποιούν οι λιανοπωλητές στους τελικούς καταναλωτές.

(9) Οι υποχρεώσεις δήλωσης, έκδοσης τιμολογίων, πληρωμής φόρου κ.λπ. που αφορούν τις εν λόγω παραδόσεις βαρύνουν, επομένως, τους χονδρεμπόρους. Οι λιανοπωλητές που εφοδιάζονται από τους εν λόγω χονδρεμπόρους απαλλάσσονται επομένως - και κατά παρέκκλιση του άρθρου 22 - από τις υποχρεώσεις αυτές όσον αφορά τις παραδόσεις των προϊόντων τους στους τελικούς καταναλωτές.

(10) Το εν λόγω καθεστώς είχε ήδη εγκριθεί για την Πορτογαλική Δημοκρατία με την απόφαση 1999/82/ΕΚ του Συμβουλίου, της 18ης Ιανουαρίου 1999, η οποία εφαρμόστηκε από την 1η Ιανουαρίου 1999 έως την 31η Δεκεμβρίου 2000.

(11) Η Επιτροπή θεωρεί ότι η παρούσα παρέκκλιση πληροί τις προϋποθέσεις του άρθρου 27 της έκτης οδηγίας.

(12) Είναι σκόπιμο να χορηγηθεί η παρέκκλιση μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2008.

(13) Το μέτρο παρέκκλισης δεν μεταβάλλει το ποσό του ΦΠΑ που εισπράττεται κατά το στάδιο της τελικής κατανάλωσης και δεν έχει αρνητική επίπτωση επί των ιδίων πόρων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων που προέρχονται από τον ΦΠΑ,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Εξουσιοδοτείται η Πορτογαλική Δημοκρατία να εφαρμόζει, μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2008, ειδικό καθεστώς φορολόγησης στον κλάδο των κατ'οίκον πωλήσεων, το οποίο περιλαμβάνει διατάξεις παρέκκλισης από την έκτη οδηγία 77/388/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Μαΐου 1977.

Οι επιχειρήσεις των οποίων όλος ο κύκλος εργασιών προέρχεται από τις κατ' οίκον πωλήσεις που πραγματοποιούν λιανοπωλητές, οι οποίοι ενεργούν στο όνομά τους και για δικό τους λογαριασμό, μπορούν να ζητούν από τις φορολογικές αρχές την άδεια να εφαρμόσουν τις διατάξεις των παρακάτω άρθρων 2 και 3, υπό τον όρο ότι:

- όλα τα προϊόντα που πωλεί η επιχείρηση περιλαμβάνονται σε προκαθορισμένο τιμοκατάλογο που εφαρμόζεται στο στάδιο της τελικής κατανάλωσης.

- η επιχείρηση πωλεί απευθείας τα προϊόντα της σε λιανοπωλητές οι οποίοι, με τη σειρά τους, τα πωλούν απευθείας στους τελικούς καταναλωτές.

Άρθρο 2

Κατά παρέκκλιση του άρθρου 21 παράγραφος 1 στοιχείο α) της έκτης οδηγίας 77/388/ΕΟΚ, οι επιχειρήσεις στις οποίες έχει επιτραπεί να εφαρμόζουν το παρόν καθεστώς παρέκκλισης είναι υπόχρεες του φόρου που καταβάλλεται για τις παραδόσεις που πραγματοποιούν οι λιανοπωλητές τους στους τελικούς καταναλωτές.

Άρθρο 3

Οι λιανοπωλητές που εφοδιάζονται από τις επιχειρήσεις στις οποίες έχει επιτραπεί να εφαρμόζουν το παρόν καθεστώς παρέκκλισης απαλλάσσονται από τις υποχρεώσεις του άρθρου 22 της έκτης οδηγίας 77/388/ΕΟΚ όσον αφορά την παράδοση των προϊόντων τους στους τελικούς καταναλωτές.

Άρθρο 4

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Πορτογαλική Δημοκρατία.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος