EL    EL EL 
 
EL 1   EL  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ  ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ  
Βρυξέλλες , 26.10.2009 
SEC(2009) 1405 τελικό  
  
ΕΓΓΡΑΦΟ  ΕΡΓΑΣΙΑΣ  ΤΩΝ  ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  
Συνοπτική  παρουσίαση  της εκτίµησης  επιπτώσεων  
 
Συνοδευτικό  έγγραφο  στην  
 
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  ΠΡΟΣ  ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ  ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ , ΤΟ 
ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ , ΤΗΝ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ  ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ  ΚΑΙ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  
ΚΑΙ  ΤΗΝ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΤΩΝ  ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ  
 
Καταπολέ µηση του HIV/AIDS στην  Ευρωπαϊκή  Ένωση  και τις γειτονικές  χώρες , 2009-
2013 
  
{COM(2009) 569 τελικό } 
{SEC(2009) 1403} {SEC(2009) 1404} 
 
EL 2   EL 1. ΟΡΙΣΜΟΣ  ΤΟΥ  ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ  
Mε δεδοµένα τα πιο πρόσφατα  ευρή µατα σχετικά  µε το HIV/AIDS, την προκαταρκτική  
εκτίµηση του σχεδίου  δράσης  2006-2009 και τις διαβουλεύσεις  µε τα ενδιαφερό µενα µέρη, τα 
θέµατα για µελλοντική  δράση  είναι  τα ακόλουθα :  
1.1. O ι πολιτικές  δεσµεύσεις  δεν έχουν  επιτευχθεί  
Παρά  τη σχετική  πρόοδο , ορισµένες πολιτικές  δεσµεύσεις  που είχαν  αναληφθεί  δεν έχουν  
επιτευχθεί  ακόµη. Η διεθνής  κοινότητα  εξακολουθεί  να στηρίζει  τους συµφωνη µένους  
στόχους  και τους προς  επίτευξη  σκοπούς  (καθολική  πρόσβαση  στην  πρόληψη , στη 
θεραπευτική  αγωγή , στην  περίθαλψη  και στην  υποστήριξη ), αλλά  η κοινωνία  των πολιτών  
δεν συµµετέχει  συστη µατικά  στην  ανάπτυξη , εφαρ µογή και παρακολούθηση  των πολιτικών  
σε όλα τα κράτη  µέλη και στις γειτονικές  χώρες . 
1.2. Ελλεί µµατα δεδο µένων  στο κεντρικό  σύστη µα παρακολούθησης  και υποβολής  
εκθέσεων  της ΕΕ  
Το ΕΚΠΕΝ  έχει σηµειώσει  πρόοδο  στις εργασίες  εποπτείας  του HIV/AIDS. Για να υπάρξει , 
όµως, πλήρης  εικόνα  της επιδη µίας, για την εποπτεία  χρειάζονται  ακόµη πιο πλήρη , 
συγκρίσι µα και συµβατά  δεδοµένα.  
1.3. Ανεπαρκείς  δραστηριότητες  πρόληψης  και περίθαλψης  και δυνητική  µείωση  
των προϋπολογισ µών για την υγεία  
Οι στρατηγικές  πρόληψης  εξακολουθούν  να µην είναι  αρκετά  αποτελεσ µατικές . Στην  
Ευρώπη  παρα µένει πάντα  υψηλός  ο αριθµός των ατόµων που ζουν µε το HIV/AIDS 
(PLWHA) χωρίς  να έχει γίνει διάγνωση  της ασθένειας . Η παροχή  συµβουλών  και η 
εθελοντική  δοκιµή αποτελούν  σηµαντικά  µέσα πρόληψης  του HIV, αλλά  δεν είναι  ακόµη 
διαθέσι µα σε ολόκληρη  την Ευρώπη . Το ίδιο ισχύει  όσον  αφορά  την πρόσβαση  στην  αγωγή , 
στην  περίθαλψη  και στην  υποστήριξη . Οι πολιτικές  πρέπει  να στοχεύουν  στις ιδιαίτερα  
θιγόµενες οµάδες (π.χ. χρήστες  ενδοφλέβιων  ναρκωτικών  (IDU), άνδρες  που έχουν  
σεξουαλικές  επαφές  µε άνδρες  (MSM) και µετανάστες  από περιοχές  µε υψηλό  επιπολασ µό).  
Η ασθένεια  έχει µεταβληθεί  από θανάσι µη απειλή  σε χρόνια  πάθηση , η δε υποστήριξη  
εξακολουθεί  να διαφέρει  στις χώρες  της Ευρώπης  και στις γειτονικές  χώρες , και απέχει  πολύ  
από το να είναι  καθολική1. Μόνι µα ελλεί µµατα γνώσεων  
Εξακολουθούν  να υπάρχουν  ελλεί µµατα γνώσεων  για τα εξής: 
i) την κοινωνική  επιστή µη και ιδίως  τις πτυχές  της συµπεριφοράς  ως προς  τη 
µετάδοση  του HIV,  
ii) την κοινωνικοοικονο µική ανάλυση  της σχέσης  κόστους -αποτελεσ µατικότητας  
όσον  αφορά  την πρόληψη , 
iii) την ανάπτυξη  και τη χρήση  νεωτεριστικών  τεχνολογιών  πρόληψης , 
iv) τη διασυνοριακή  διάσταση  στην  ΕΕ και στις γειτονικές  χώρες , 
v) την εντατική  βιοϊατρική  έρευνα  για την ανάπτυξη  αγωγών  και εµβολίων . 
1.4. Ανησυχητικές  τάσεις  σε διάφορες  χώρες  της Ανατολικής  Ευρώπης  
Η Ανατολική  Ευρώπη  (κράτη  µέλη της Βαλτικής , Ουκρανία , ∆ηµοκρατία  της Μολδαβίας  και 
Ρωσική  Οµοσπονδία ) είναι  µία από τις περιοχές  του κόσµου που παρουσιάζει  ανησυχητική  
εξάπλωση  του HIV, συχνά  µε συλλοι µώξεις  όπως  η (πολυανθεκτική ) φυµατίωση  ή ηπατίτιδα .  
                                                 
1 Το κόστος  της αντιρετροϊικής  αγωγής  του ΗΙV και το κόστος  της συµπωµατικής  αγωγής  του AIDS 
µπορεί  να είναι  υψηλό , ενώ το κόστος  της αντιρετροϊικής  αγωγής  είναι  µόνο ένα µέρος του συνολικού  
κόστους  της αγωγής  και της παρακολούθησης  των ατόµων µε προϊούσα  νόσο . 
 
EL 3   EL 2. ΤΟ ΣΚΕΠΤΙΚΟ  ΤΗΣ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ  ∆ΡΑΣΗΣ  
Η αντιµετώπιση  της πρόκλησης  του HIV/AIDS σε επίπεδο  ΕΕ αποτελεί  τµήµα της συνολικής  
πολιτικής  για την υγεία  και της κοινωνικής  πολιτικής  και επικεντρώνεται  στην  πρόληψη  και 
σε νέες στρατηγικές  µε στόχο  τα PLWHA και τους απειλού µενους  πληθυσ µούς προκει µένου 
να µειωθεί  η εξάπλωση  των λοιµώξεων  στην  ΕΕ. 
2.1. Επικουρικότητα  
Τα κράτη  µέλη της ΕΕ και οι γειτονικές  χώρες  είναι  πρωτίστως  αρµόδια για την προστασία  
και τη βελτίωση  της υγείας  των πολιτών  τους. Το άρθρο  152 της συνθήκης  ΕΚ επιβάλλει , 
κατά  τον καθορισ µό και την εφαρ µογή όλων  των πολιτικών  και δράσεων  της Κοινότητας , να 
εξασφαλίζεται  υψηλού  επιπέδου  προστασία  της υγείας  του ανθρώπου .  
2.2. ∆οκι µή της αναγκαιότητας  
Το HIV/AIDS είναι  µια µεταδοτική  νόσος  που πρέπει  να αντιµετωπίζεται  µε συντονισ µό των 
προσπαθειών  των εθνικών  κυβερνήσεων . Οι διασυνοριακές  µετακινήσεις  επηρεάζουν  την 
εξάπλωση  του HIV, αλλά  η ελεύθερη  κυκλοφορία  των προσώπων  αποτελεί  θεµελιώδη  
πολιτικό  πυλώνα  της ΕΕ.  
Εκτιµάται ότι σήµερα στην  ΕΕ ζουν 64 εκατο µµύρια µετανάστες  από χώρες  εκτός  της ΕΕ. Οι 
µετανάστες  στην  ΕΕ, παρά  το ότι προέρχονται  από πολύ  διαφορετικές  χώρες , 
αντιπροσωπεύουν  σηµαντικό  ποσοστό  των νέων  περιστατικών  προσβολής  ετεροφυλόφιλων  
ατόµων από τον ιό HIV. Η οµάδα αυτή  αντιµετωπίζει  επίσης  κίνδυνο  κοινωνικού  
αποκλεισ µού, οπότε  ενδέχεται  να έχει περιορισ µένη πρόσβαση  στη δοκιµή, στην  πρόληψη , 
στην  αγωγή , στην  περίθαλψη  και στην  υποστήριξη .  
Η ΕΕ χρειάζεται  ένα εναρ µονισµένο σύστη µα παρακολούθησης  των επιδη µιολογικών  τάσεων  
προκει µένου να βοηθά  τα κράτη  µέλη να λαµβάνουν  τα κατάλληλα  µέτρα δηµόσιας  υγείας . 
Χρειάζεται  ένα κοινό  ερευνών  ώστε  να πραγ µατοποιούνται  οικονο µίες κλίµακας . Η 
συµµετοχή  των γειτονικών  χωρών  είναι  προς  το συµφέρον  της ΕΕ, δεδοµένου του υψηλού  
επιπολασ µού του HIV/AIDS σε µερικές  από αυτές  τις χώρες .  
2.3. Κοινοτική  προστιθέ µενη αξία  
Η Επιτροπή  πρέπει  να συνεχίσει  να διαδρα µατίζει  σηµαντικό  ρόλο  στο συντονισ µό των 
προσπαθειών  αντιµετώπισης  του HIV/AIDS σε ολόκληρη  την Ευρώπη . Η µόλυνση  από τον 
ιό HIV µπορεί  να προληφθεί . Η Επιτροπή  παρέχει  µια ισχυρή  γνωστική  βάση , ένα φόρου µ 
συζήτησης  και ανταλλαγών  µεταξύ  των κρατών  µελών  για την προώθηση  της µεταφοράς  
ιδεών  και προσεγγίσεων . Τα κράτη  µέλη από µόνα τους είναι  σχεδόν  αδύνατο  να 
διατηρήσουν  αυτό  το είδος  διασυνοριακής  συνεργασίας . 
Η ΕΕ θα µπορούσε  να αναγορεύσει  το HIV σε πρόκληση  για τη δηµόσια υγεία  στο πλαίσιο  
των συναφών  πολιτικών  της, ιδίως  για την ελεύθερη  κυκλοφορία  των προσώπων , τα 
ανθρώπινα  δικαιώ µατα, την έρευνα  και την καταπολέ µηση των διακρίσεων . Οι χώρες  
µπορούν  να αποκο µίσουν  οφέλη  από την προσαρ µογή των εθνικών  τους πολιτικών  στις 
ευρωπαϊκές  ορθές  πρακτικές . 
3. ΣΤΟΧΟΙ  ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ  
Ο γενικός  στόχος  είναι  η συνεισφορά  στην  πρόληψη  και στη µείωση  των ασθενειών  και των 
παθήσεων  του ανθρώπου  λόγω  προσβολής  από τον ιό HIV, η αποτροπή  των πηγών  κινδύνου  
για την υγεία  του ανθρώπου , όπως  αναφέρεται  στο άρθρο  152 της Συνθήκης , και η βελτίωση  
της ποιότητας  ζωής  των PLWHA και των ατόµων που αντιµετωπίζουν  τον υψηλότερο  
κίνδυνο  προσβολής  από τον ιό.  
 
EL 4   EL 3.1. Ειδικοί  στόχοι :  
α) διατήρηση  του ηγετικού  πολιτικού  ρόλου  και της δέσµευσης  και συµµετοχής  
των ενδιαφερό µενων  µερών   
β) βελτίωση  των επιδη µιολογικών  δεδοµένων  του HIV/AIDS µ έσω 
παρακολούθησης   
γ) στήριξη  των κρατών  µελών  της ΕΕ και των γειτονικών  χωρών  για την 
ανάπτυξη  παρε µβάσεων  δηµόσιας  υγείας , προκει µένου: 
– να επικεντρώσουν  τις εθνικές  στρατηγικές  στους  περισσότερο  
απειλού µενους  πληθυσ µούς, 
– να βελτιώσουν  τις συνθήκες  διαβίωσης  των ευάλωτων  ατόµων που 
ανήκουν  σε οµάδες υψηλού  κινδύνου  και να εξασφαλίσουν  καθολική  
πρόσβαση  στην  πρόληψη , στην  αγωγή , στην  περίθαλψη  και στην  
υποστήριξη   
– να προσαρ µόσουν  τις εθνικές  στρατηγικές  κατά  τρόπον  ώστε  να 
αντιµετωπίζονται  προκλήσεις  που δεν είχαν  αντιµετωπιστεί  µέχρι τώρα  
(χαµηλό ποσοστό  διάγνωσης , νέες µέθοδοι  πρόληψης , νέες επιλογές  
αγωγής  κ.λπ.) 
– παρά  την τρέχουσα  οικονο µική κρίση , να εξασφαλίσουν  επαρκή  
χρηµατοδότηση  για το HIV/AIDS 
δ) να εξαλείψουν  τα ελλεί µµατα γνώσεων  όσον  αφορά  την αγωγή , την ανάπτυξη  
εµβολίων  και µικροβιοκτόνων , την έρευνα  στον  τοµέα της δηµόσιας  υγείας , 
την επιστή µη της συµπεριφοράς , την κοινωνικοοικονο µική ανάλυση .  
4. ΕΠΙΛΟΓΕΣ  ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ  
Για την επίτευξη  των προαναφερό µενων  στόχων  συγκρίθηκαν  τρεις  διαφορετικές  
εναλλακτικές  επιλογές . 
4.1. Επιλογή  1: Βασική  επιλογή  - συνέχιση  της εφαρ µογής  του τρέχοντος  σχεδίου  
δράσης , και αξιολόγηση  
Σύµφωνα  µε την αρχική  «βασική  επιλογή », η διάρκεια  εφαρ µογής του τρέχοντος  σχεδίου  
δράσης  επεκτείνεται  και η εφαρ µογή ανοικτών  δράσεων  συνεχίζεται . Κατ’ αυτό  τον τρόπο  θα 
διατηρηθεί  η πολιτική  στήριξη  της ΕΕ και θα δοθεί  η δυνατότητα  στην  Επιτροπή  και στα 
ενδιαφερό µενα µέρη να ολοκληρώσουν  δραστηριότητες  που βρίσκονται  σε εξέλιξη  και να 
συνεχίσουν  τις επιτυχη µένες δραστηριότητες . Θα µπορούσαν  να χρησι µοποιηθούν  δείκτες  για 
την παρακολούθηση  των αποτελεσ µάτων , για µια ολοκληρω µένη αξιολόγηση  του τρέχοντος  
σχεδίου  δράσης . Η εποπτεία  και η έρευνα  συνεχίζονται  µε βάση  τις καθορισ µένες 
προτεραιότητες  και τα υπάρχοντα  µέσα. 
4.2. Επιλογή  2: Καµία πολιτική  ή κανένα  σχέδιο  δράσης  της ΕΕ για το HIV/AIDS  
Η Επιτροπή  δεν αναλα µβάνει  νέα πολιτική  πρωτοβουλία  για το HIV/AIDS. Η Επιτροπή  
επικεντρώνεται  στις υπάρχουσες  χρηµατοδοτικές  δραστηριότητες /προγρά µµατα, όπως  τα 
προγρά µµατα έρευνας , το πρόγρα µµα για την υγεία , το Ευρωπαϊκό  Κοινωνικό  Ταµείο, το 
Ευρωπαϊκό  Μέσο  Γειτονίας  και Εταιρικής  Σχέσης  (ENPI), οι εξωτερικές  πολιτικές  για τον 
HIV και η τεχνική  στήριξη  µέσω εξειδικευ µένων  φορέων  όπως  το ΕΚΠΕΝ  ή το ΕΚΠΝΤ . 
Όµως, χωρίς  νέο σχέδιο  δράσης  της ΕΕ για το HIV/AIDS, υπάρχει  το ενδεχό µενο 
 
EL 5   EL ανακατανο µής των δαπανών  που σχετίζονται  µε τον HIV. Η εποπτεία  από το ΕΚΠΕΝ  
συνεχίζεται  χωρίς  ευθυγρά µµιση προς  τις νέες πολιτικές  ανάγκες  που συµφωνούνται . 
4.3. Επιλογή  3: Η τρέχουσα  αντιµετώπιση , συµπληρω µένη από περαιτέρω  ενέργειες  
— µια νέα πολιτική  και ένα νέο σχέδιο  δράσης  της Επιτροπής   
Η Επιτροπή  παρέχει  ανανεω µένη πολιτική  ώθηση  για να παρα µείνει το HIV/AIDS στα 
πολιτικά  προγρά µµατα δράσης . Περιγράφονται  οι κύριες  πολιτικές  προτεραιότητες  για την 
καταπολέ µηση του HIV/AIDS σε όλη την Ευρώπη . Μια νέα πολιτική  της Επιτροπής  θα 
µπορούσε  να καθορίζει  τις γενικές  γραµµές της δράσης , ενώ οι υπηρεσίες  της Επιτροπής  και 
τα ενδιαφερό µενα µέρη, συνδιαλεγό µενα στο πλαίσιο  της οµάδας  προβλη µατισµού και του 
φόρου µ της κοινωνίας  των πολιτών , θα µπορούσαν  να επεξεργαστούν  ένα επιχειρησιακό  
σχέδιο  δράσης , µε δείκτες  µέτρησης  της προόδου . Η επιλογή  αυτή  θα ανταποκρινόταν  στις 
νέες τάσεις  και προκλήσεις  που έχουν  εντοπιστεί  (πρόληψη , περιοχές  προτεραιότητας , 
οµάδες προτεραιότητας ). Οι δραστηριότητες  της ΕΕ και των ενδιαφερό µενων  µερών  θα 
θεµελιώνονται  στο πρώτο  σχέδιο  δράσης  2006-2009 και θα προσαρ µόζουν  την έµφαση  σε 
συναφείς  τοµείς όπως  η πρόληψη , η αγωγή  και η έρευνα . 
4.4. Επιλογή  4: Απορριφθείσες  επιλογές  
Νοµοθεσία : Το HIV/AIDS είναι  ένα πρόβλη µα υγείας  και ένα κοινωνικό  πρόβλη µα µε 
αξιοση µείωτη  πολιτική  διάσταση , αλλά  στη Συνθήκη  δεν υπάρχει  βάση  για έκδοση  οδηγίας  ή 
κανονισ µού ειδικά  για τον HIV. Τα κράτη  µέλη και οι γειτονικές  χώρες  σχεδιάζουν  τα εθνικά  
τους σχέδια  και προγρά µµατα· όµως, οι εθνικές  προσεγγίσεις  αποκο µίζουν  µεγάλα  οφέλη  από 
την ανταλλαγή  βέλτιστων  πρακτικών , εµπειριών  και λύσεων  που θεµελιώνονται  σε απτά  
δεδοµένα. 
Εκστρατεία : Μια ευρωπαϊκή  εκστρατεία  για τον HIV δεν θα ήταν  δυνατό  να συνεκτι µά το 
σύνολο  των καταστάσεων  και των πολιτισ µικών  ευαισθησιών  που συναντώνται  σε ολόκληρη  
την Ευρώπη . ∆εν θα είχε αποτελέσ µατα για όλους  απειλού µενους  πληθυσ µούς και, κατά  
συνέπεια , δεν θα παρουσίαζε  καλή  σχέση  κόστους - αποτελεσ µατικότητας  ούτε µεγάλη  
αποδοτικότητα . 
5. ΑΝΑΛΥΣΗ  ΤΩΝ  ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ  
5.1. Επιλογή  1: Βασική  επιλογή  - συνέχιση  της εφαρ µογής  του τρέχοντος  σχεδίου  
δράσης   
Οικονο µικές επιπτώσεις  
Οι άµεσες δαπάνες  για την ΕΕ θα ήταν  κατά  πάσα  πιθανότητα  οι ίδιες µε την προηγού µενη 
περίοδο  (2006-2009). Η αξιολόγηση  που περιλα µβάνεται  στην  επιλογή  αυτή  θα µετρούσε  τις 
επιπτώσεις  των προσπαθειών  της ΕΕ και των εθνικών  προσπαθειών  για την αντιµετώπιση  της 
επιδη µίας. 
Η επιλογή  αυτή  θα κατέδειχνε  τη συνέχεια  και θα ενθάρρυνε  τη συνέχιση  της υψηλής  
επένδυσης  πολλών  ενδιαφερό µενων  µερών . 
Οι δαπάνες  για δραστηριότητες  που χρηµατοδοτούνται  µέσω των εθνικών  
προϋπολογισ µών θα παρέ µεναν κατά  πάσα  πιθανότητα  σταθερές  σε σύγκριση  µε την 
περίοδο  2006-2009. Καµία από τις δραστηριότητες  του σχεδίου  δράσης  δεν θα ήταν  
δεσµευτική  για κανέναν  εταίρο .  
Ένα εγκεκρι µένο σχέδιο  δράσης , το οποίο  θα συνοδευόταν  από ισχυρή  πολιτική  δέσµευση , 
αποτελεσ µατική  ανταλλαγή  βέλτιστων  πρακτικών  και ισχυρή  γνωστική  βάση , θα µείωνε  την 
 
EL 6   EL αναποτελεσ µατικότητα  και την καταβολή  διπλής  προσπάθειας , στηρίζοντας  τον 
προγρα µµατισµό σε εθνικό  επίπεδο . 
Ωστόσο , σε περιόδους  οικονο µικής ύφεσης , οι εθνικές  δαπάνες  υγείας  αναµένεται  να 
περικοπούν , ιδίως  βραχυπρόθεσ µα και µεσοπρόθεσ µα. Υπάρχει  κίνδυνος  οι δαπάνες  που 
σχετίζονται  µε το HIV/AIDS να ακολουθήσουν  αυτή  την τάση . ∆εν αναµένονται  πρόσθετες  
δαπάνες  για υποβολή  εκθέσεων  από τα κράτη  µέλη, δεδοµένου ότι η εποπτεία  που ασκεί  το 
ΕΚΠΕΝ  χρηµατοδοτείται  από τον προϋπολογισ µό της ΕΕ. 
Κοινωνικές  επιπτώσεις  
Με την επιλογή  αυτή  αναµένεται  να βελτιωθεί  η πρόσβαση  στην  πρόληψη , στην  αγωγή  και 
στην  περίθαλψη , γεγονός  που µε τη σειρά  του θα έχει θετικές  κοινωνικές  επιπτώσεις . 
Πράγ µατι, τα αποτελεσ µατικά  προγρά µµατα πρόληψης  βοηθούν  να µειωθεί  η περαιτέρω  
µετάδοση  του HIV . Η πρόληψη , η πιο έγκαιρη  διάγνωση  και αγωγή  µπορούν  να 
σταµατήσουν  ή να καθυστερήσουν  την πρόοδο  της ασθένειας  ώστε  οι πάσχοντες  να 
µπορούν  να συνεχίσουν  να εργάζονται , µε αποτέλεσ µα να βελτιωθεί , ενδεχο µένως , η 
ποιότητα  ζωής  των PLWHA . 
Η εποπτεία  του ΕΚΠΕΝ  δεν είναι  δυνατό  να αντιµετωπίσει  τις νέες προκλήσεις  και τις 
ανάγκες  για δεδοµένα αν δεν συνοδεύεται  από µια νέα πολιτική  της ΕΕ.  
5.2. Επιλογή  2: Καµία πολιτική  ή κανένα  σχέδιο  δράσης  της ΕΕ για το HIV/AIDS  
Οικονο µικές επιπτώσεις  
Οι άµεσες δαπάνες  της ΕΕ θα ήταν  πιθανό  να µειωθούν , αλλά  σε µικρό βαθµό. Η πολιτική  
και η οικονο µική υποστήριξη  ενδέχεται  να είναι  λιγότερο  αποτελεσ µατικές  λόγω  της 
έλλειψης  πολιτικής  καθοδήγησης  κατά  τον καθορισ µό προτεραιοτήτων . Η απουσία  πολιτικών  
κινήτρων  για συνεργασία  της ΕΕ στον  τοµέα του HIV/AIDS θα µπορούσε  να επηρεάσει  τις 
ετήσιες  προτεραιότητες  των προγρα µµάτων  και να ευνοήσει  άλλες  προτεραιότητες , άσχετες  
µε το HIV/AIDS, τις οποίες  στηρίζει  µία από τις πολιτικές  της ΕΕ. Με 2,7 εκατο µµύρια νέα 
περιστατικά  HIV το χρόνο  σε ολόκληρο  τον κόσµο, και µε δεδοµένη την ανάγκη  ανάπτυξης  
εµβολίου  ή θεραπείας , τα παραπάνω  φαίνεται  δύσκολο  να αιτιολογηθούν . 
Η µείωση  της έµφασης  στο HIV/AIDS ως προτεραιότητα  θα είχε, επίσης , σοβαρές  
επιπτώσεις  σε πολλά  ενδιαφερό µενα µέρη που ασχολούνται  µε την έρευνα , την παροχή  
υπηρεσιών , την κατάρτιση  και δραστηριότητες  υποστήριξης . Σε περίοδο  οικονο µικής κρίσης , 
η έλλειψη  πολιτικής  δέσµευσης  σε επίπεδο  ΕΕ δεν θα αντισταθ µιζόταν  απαραίτητα  από τη 
διµερή ή την πολυ µερή συνεργασία  χωρίς  συµµετοχή  της ΕΕ.  
Το βασικό  µειονέκτη µα είναι  το πολιτικό  µήνυµα που θα έδινε  µια τέτοια  έλλειψη  
δέσµευσης . Τα προγρά µµατα πρόληψης  του ΗIV/AIDS είναι  ιδιαίτερα  ευάλωτα  στις 
περικοπές  του προϋπολογισ µού για την υγεία . Η µειωµένη πρόληψη  θα µπορούσε  να 
οδηγήσει  σε αύξηση  των δαπανών  υγείας , λόγω  της αύξησης  των περιστατικών  και των 
υψηλότερων  δαπανών  για αγωγή , καθώς  και των συνεπειών  σε επίπεδο  κοινωνίας , 
οικονο µίας και αγοράς  εργασίας . ∆εν αναµένονται  πρόσθετες  δαπάνες  για την υποβολή  
εκθέσεων  και την εποπτεία  από τα κράτη  µέλη.  
Κοινωνικές  επιπτώσεις  
Η επιλογή  αυτή  ενέχει  τον κίνδυνο  - αν δεν υπάρξει  πολιτική  στήριξη  από την Επιτροπή  - 
εξαφάνισης  του HIV/AIDS από τον ορίζοντα  ορισµένων  χρηµατοδοτικών  µηχανισ µών. 
Είναι  δύσκολο  να εκτιµηθεί ποιες  πρόσθετες  ενέργειες  θα αναλά µβαναν  τα κράτη  µέλη και τα 
ενδιαφερό µενα µέρη χωρίς  πολιτική  καθοδήγηση  από την ΕΕ. Μπορού µε να υποθέσου µε ότι 
οι στόχοι  που έχουν  συµφωνηθεί  διεθνώς  δεν θα επιτυγχάνονταν  σε όλες τις ευρωπαϊκές  
 
EL 7   EL χώρες . Αυτό  θα µπορούσε  να οδηγήσει  σε δυσµενείς  κοινωνικές  επιπτώσεις  και σε αύξηση  
του HIV/AIDS.  
Θα υπήρχε  µικρότερη  δυνατότητα  παραχώρησης  εξουσιών  σε ΜΚΟ  που προστατεύουν  τις 
ευάλωτες  οµάδες  στην  ΕΕ και στις γειτονικές  χώρες .  
Η επιλογή  αυτή  ενδέχεται  να µην είναι  αρκετά  αποτελεσ µατική  για τη διατήρηση  της 
συνεργασίας  σε ολόκληρη  την Ευρώπη , προκει µένου ιδίως  να στραφεί  η δράση  προς  την 
αντιµετώπιση  των νέων  προκλήσεων  ή των κοινωνικών  θεµάτων . Όπως  και για την 
επιλογή  1, η εποπτεία  από το ΕΚΠΕΝ  δεν θα κάλυπτε  τις νέες προκλήσεις  και τις ανάγκες  
για δεδοµένα. 
5.3. Επιλογή  3: Η τρέχουσα  αντιµετώπιση , συµπληρω µένη από περαιτέρω  ενέργειες  
— µια νέα πολιτική  και ένα νέο σχέδιο  δράσης  της ΕΕ  
Οικονο µικές επιπτώσεις  
Σύµφωνα  µε την επιλογή  αυτή , τα καθήκοντα  εφαρ µογής του νέου σχεδίου  δράσης  θα 
κατανέ µονταν  µεταξύ  όλων  των εµπλεκό µενων  ενδιαφερό µενων  µερών .  
Οι άµεσες δαπάνες  για την ΕΕ θα ήταν  κατά  πάσα  πιθανότητα  οι ίδιες µε την προηγού µενη 
περίοδο  (2006-2009). Με πολιτική  στήριξη  και αυξη µένη επικέντρωση  στις νέες προκλήσεις  
και τάσεις , θα ήταν  δυνατό  να βελτιωθούν  οι συνέπειες  και να κατανε µηθούν  εκ νέου οι 
πόροι  σε αποτελεσ µατικότερες  δράσεις . Η προγρα µµατιζό µενη αξιολόγηση  θα βοηθούσε  να 
µετρηθούν  οι επιπτώσεις  των προσπαθειών  της ΕΕ και των εθνικών  προσπαθειών  για την 
αντιµετώπιση  της επιδη µίας. Με την επιλογή  αυτή , το HIV/AIDS διατηρείται  ως 
προτεραιότητα  σε επίπεδο  ΕΕ, µε έµφαση  στη συνέχεια  και µε παροχή  κινήτρων  για πολλά  
ενδιαφερό µενα µέρη που ασχολούνται  µε την έρευνα , τις υπηρεσίες , την κατάρτιση  κ.λπ. 
Με βάση  αυτή  την επιλογή , οι δαπάνες  για δραστηριότητες  που χρηµατοδοτούνται  µέσω 
των εθνικών  προϋπολογισ µών θα παρέ µεναν κατά  πάσα  πιθανότητα  σταθερές  σε σύγκριση  
µε την περίοδο  2006-2009. Καµία από τις δραστηριότητες  δεν θα ήταν  δεσµευτική  για 
κανέναν  εταίρο . Εντούτοις , η έµφαση  στις νέες προτεραιότητες  θα µπορούσε  να οδηγήσει  σε 
ανακατανο µή των εθνικών  πόρων  σε νέες µεθόδους  πρόληψης , σε καλύτερη  στόχευση  στις 
περισσότερο  απειλού µενες οµάδες και σε ισχυρότερη  διασυνοριακή  συνεργασία  µε τις χώρες  
της Ανατολικής  Ευρώπης , µε αποτέλεσ µα η δράση  να έχει καλύτερη  σχέση  κόστους -
αποτελεσ µατικότητας . 
Η οικονο µική ύφεση  θα µπορούσε  να επηρεάσει  αρνητικά  τη βοήθεια  για το HIV/AIDS 
και να απειλήσει  τα προγρά µµατα πρόληψης  µε δυνητικές  περικοπές  των προϋπολογισ µών 
για την υγεία . Με την επιλογή  3 παρέχεται  ένα κίνητρο  στα κράτη  µέλη της ΕΕ και στις 
γειτονικές  χώρες  ώστε  να διατηρήσουν  δηµόσιες  δαπάνες  που στοχεύουν  στους  περισσότερο  
απειλού µενους  πληθυσ µούς και να κατανεί µουν τους πόρους  στις παρε µβάσεις  υγείας  µε την 
καλύτερη  σχέση  κόστους -αποτελεσ µατικότητας .  
Η βελτίωση  της υποβολής  εκθέσεων  και της εποπτείας  ενδέχεται  να επιφέρει  πρόσθετες  
δαπάνες  για τον πολύ  µικρό αριθµό χωρών  που δεν αποστέλλουν , ακόµη, επαρκή  δεδοµένα 
στο ΕΚΠΕΝ . Για τις άλλες  χώρες  δεν θα υπάρξει  πρόσθετη  επιβάρυνση . Οι χώρες  αυτές  θα 
ωφεληθούν  από το βελτιω µένο προγρα µµατισµό που θα βασίζεται  στα βελτιω µένα δεδοµένα 
- µια µέθοδο  που κατά  κανόνα  παρουσιάζει  καλή  σχέση  κόστους -αποτελεσ µατικότητας . 
Κοινωνικές  επιπτώσεις  
Με µια ανακοίνωση  και ένα σχέδιο  δράσης  της Επιτροπής  θα τονιζόταν  η συνέχεια  και η 
πολιτική  βούληση  για την επίτευξη  των τρεχουσών  διεθνών  δεσµεύσεων . Θα καθορίζονταν  
 
EL 8   EL επακριβείς  στόχοι  και οι συνέπειες  θα µπορούσαν  να είναι  βελτιω µένη κατανο µή των 
πόρων  και αποτελεσ µατικότερες  υποδο µές σε εθνικό  επίπεδο . 
Η επιλογή  3 αναµένεται  να έχει θετικές  επιπτώσεις  στην  κοινωνία  των πολιτών , στα 
άτοµα που πάσχουν  από HIV/AIDS  και στον  κλάδο . Μέσω  του ισχυρότερου  ηγετικού  
πολιτικού  ρόλου  και της συµµετοχής  της κοινωνίας  των πολιτών , η επιλογή  αυτή  αναµένεται  
να βελτιώσει  τις συνθήκες  διαβίωσης  όλων  των ατόµων που πάσχουν  από τη νόσο .  
Με την επιλογή  αυτή : 
– θα δοθεί  στήριξη  στις προσπάθειες  αντιµετώπισης  των κοινωνικών  θεµάτων  που 
συνδέονται  µε το HIV/AIDS, όσον  αφορά  το στιγµατισµό, τις διακρίσεις  και την έλλειψη  
σεβασ µού των ανθρώπινων  δικαιω µάτων  
– θα παραχωρηθούν  εξουσίες  στην  κοινωνία  των πολιτών  η οποία  είναι  άκρως  αναγκαίο  να 
συµµετάσχει  στην  καταπολέ µηση του HIV/AIDS  
– θα παρακολουθείται  η κλίµακα της επιδη µίας και των συλλοι µώξεων , όπως  η φυµατίωση , 
η ηπατίτιδα  και τα σεξουαλικά  µεταδιδό µενα νοσή µατα, σε εθνικό  και διασυνοριακό  
επίπεδο  
– θα βελτιωθεί  η ανταπόκριση  στην  επιδη µία 
– οι εµπειρογνώ µονες θα έλθουν  σε επαφή  προκει µένου να σχεδιάσουν  την ανταπόκριση  
στις µελλοντικές  προκλήσεις .  
Η βελτιω µένη επιτήρηση  και παρακολούθηση  σε ευρωπαϊκό  επίπεδο , κυρίως  από το ΕΚΠΕΝ  
και άλλους  ειδικευ µένους  φορείς  καθορισ µού προτύπων , θα ενδυνα µώσει  τη βάση  για 
αποτελεσ µατικά  και βιώσι µα µέτρα δηµόσιας  υγείας . 
 
EL 9   EL Ο παρακάτω  πίνακας  συνοψίζει  τις επιπτώσεις  των τριών  επιλογών  στους  ειδικούς  στόχους . 
Ειδικοί  στόχοι  Επιλογή  1 Επιλογή  2 Επιλογή  3 
Ηγετικός  πολιτικός  ρόλος  και καθοδήγηση  για την επίτευξη  των
συµφωνη µένων  στόχων  + - ++ 
Ενίσχυση  της εποπτείας  και της επιδη µιολογικής  έρευνας  για
στήριξη  της πολιτικής   + + ++ 
Μεγαλύτερη  επικέντρωση  των κρατών  µελών  και των
γειτονικών  χωρών  στα περισσότερο  απειλού µενα άτοµα + - ++ 
Ενθάρρυνση  των κρατών  µελών  και των γειτονικών  χωρών  να
βελτιώσουν  τις συνθήκες  διαβίωσης  των ατόµων που ανήκουν
σε οµάδες υψηλού  κινδύνου  για τον HIV και να εξασφαλίσου ν
καθολική  πρόσβαση  σε ποιοτικές  υπηρεσίες  περίθαλψης  και
αγωγής  + - ++ 
Ενθάρρυνση  των κρατών  µελών  και των γειτονικών  χωρών  να
προσαρ µόσουν  τις στρατηγικές  τους για το HIV/AIDS στις
προκλήσεις  που δεν έχουν  αντιµετωπιστεί  και/ή στις νέες
προκλήσεις   + - ++ 
Ενθάρρυνση  των κρατών  µελών  και των γειτονικών  χωρών  να
προστατεύσουν  τη δηµόσια και την ιδιωτική  χρηµατοδότηση
για την καταπολέ µηση του HIV/AIDS παρά  την οικονο µική
κρίση  + - ++ 
Πλήρωση  των ελλει µµάτων  της έρευνας , µέσω ενσω µάτωσης
των πόρων  και των δραστηριοτήτων  + + ++ 
∆απάνες  για τους  ειδικούς  στόχους  Όλοι  οι αριθµοί αποτελούν  κατά  προσέγγιση  
εκτιµήσεις 
∆ηµοσιονο µική επίπτωση  για την ΕΕ: 
Πρόγρα µµα για την υγεία  
   
20 εκατ. ευρώ 
20 εκατ. ευρώ  ή 
λιγότερο , 
ανακατανο µή 
της 
χρηµατοδότησης  
για τον HIV σε 
άλλες  πολιτικές  
του 
προγρά µµατος 
για την υγεία    
20 εκατ. ευρώ  
ανακατανο µή σε 
νέες 
προτεραιότητες  
του σχεδίου  
δράσης   
Πρόγρα µµα-πλαίσιο  έρευνας   100 εκατ. 
ευρώ    100 εκατ. ευρώ  
ή λιγότερο , 
ανακατανο µή 
της 
χρηµατοδότησης  
για τον HIV   100 εκατ. ευρώ  
ανακατανο µή σε 
νέες 
προτεραιότητες  
ΕΚΠΕΝ  (εποπτεία  και παρακολούθηση )  4,4 εκατ. 
ευρώ   
  4,4 εκατ. ευρώ   
  4,4 εκατ. ευρώ  
ανακατανο µή σε 
νέες 
προτεραιότητες  
 
EL 10   EL ∆ηµοσιονο µική επίπτωση  για τα κράτη  µέλη:  
∆απάνες  για προϋπολογισ µούς υγείας  και έρευνας  
  
∆απάνες  υποβολής  εκθέσεων  (εποπτεία )
  
µ.δ. 
σταθερές  
 
 
 
καµία 
πρόσθετη  
διοικητική  
επιβάρυνση  
των κρατών  
µελών  της ΕΕ  
µ.δ. 
κίνδυνος  
περικοπών  του 
προϋπολογισ µού 
λόγω  της 
οικονο µικής 
κρίσης  
 
καµία πρόσθετη  
διοικητική  
επιβάρυνση  των 
κρατών  µελών  
της ΕΕ  
µ.δ. 
σταθερές  
ανακατανο µή σε 
νέες 
προτεραιότητες  
 
διοικητικές  
δαπάνες  λόγω  των 
νέων  απαιτήσεων  
υποβολής  
δεδοµένων   
 
Με βάση  την εκτίµηση επιπτώσεων  που διενεργήθηκε , η επιλογή  3 – µια νέα πολιτική  και ένα 
νέο σχέδιο  δράσης  της Επιτροπής  – θα είχε το µεγαλύτερο  αντίκτυπο  και, κατά  συνέπεια , είναι  η 
προκρινό µενη επιλογή . 
6. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ  ΚΑΙ  ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ  
Η Επιτροπή  θα µπορούσε  να καταγράψει  τα επιτεύγ µατα και να δηµοσιεύσει  εκθέσεις  
παρακολούθησης  έως το 2012. Η τακτική  παρακολούθηση  ενθαρρύνει  όλα τα ενδιαφερό µενα 
µέρη να µοιράζονται  τα αποτελέσ µατα και τα επιτεύγ µατά τους χωρίς  καθυστέρηση . Οι 
βέλτιστες  πρακτικές  και οι ευκαιρίες  συνεργασίας  θα ήταν  περισσότερο  προσβάσι µες σε όλα 
τα ενδιαφερό µενα µέρη.