[pic] | ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 21.4.2010

COM(2010)173 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΤΗΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗΣ ΕΝΤΟΛΗΣ ΤΗΣ ΕΤΕπ

{SEC(2010) 442}

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

1. Εισαγωγή 3

2. Συνάφεια και επιδόσεις πράξεων της ΕΤΕπ κατά περιοχές 4

2.1. Προενταξιακές χώρες 5

2.2. Χώρες που εμπίπτουν στην πολιτική γειτονίας 6

2.2.1. Μεσογειακές χώρες που εμπίπτουν στην πολιτική γειτονίας 6

2.2.2. Ανατολική Γειτονία και Ρωσία 7

2.3. Ασία και Λατινική Αμερική (ALA) 7

2.4. Νότια Αφρική 8

3. Προστιθέμενη αξία των πράξεων της ΕΤΕπ και εγγύηση της ΕΕ 9

3.1. Χρηματοοικονομική προστιθέμενη αξία 9

3.2. Μη χρηματοοικονομική προστιθέμενη αξία 10

4. Συνεργασία με την Επιτροπή και με ΔΧΟ/ΕΔΧΟ 11

4.1. Συνεργασία με την Επιτροπή 11

4.2. Συνεργασία με ΔΧΟ/ΕΔΧΟ 12

5. Συμπέρασμα 12

Εισαγωγή

Οι δραστηριότητες της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ) εκτός ΕΕ αντιπροσωπεύουν περίπου το 10% των συνολικών δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ. Το 2009, τα προγράμματα που καταρτίστηκαν εκτός ΕΕ ανήλθαν σε 8,8 δισ. ευρώ από μια συνολική χρηματοδότηση της ΕΤΕπ ύψους 79,1 δισ. ευρώ.

Η πλειονότητα των πράξεων εξωτερικής χρηματοδότησης της ΕΤΕπ χαίρει δημοσιονομικής εγγύησης της ΕΕ, η οποία καλύπτει κινδύνους αδυναμίας του Δημοσίου προς εξόφληση ή πολιτικής φύσεως. Αυτή η εγγύηση προσφέρεται διαμέσου μιας εντολής (της λεγόμενης «εξωτερικής εντολής») η οποία υλοποιείται υπό τη μορφή μιας απόφασης του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Πολύ πρόσφατα, η εγγύηση της ΕΕ ανανεώθηκε με την απόφαση αριθ. 633/2009/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 2009[1] (εφεξής καλούμενη η «Απόφαση»). Η εξωτερική εντολή για το διάστημα 2007-2013 καλύπτει επί του παρόντος 64 χώρες ή/και εδάφη σε προενταξιακές χώρες, και χώρες που εμπίπτουν στην πολιτική γειτονίας, χώρες της Ασίας και της Λατινικής Αμερικής, καθώς και στη Δημοκρατία της Νοτίου Αφρικής.

Αντίθετα, η δραστηριότητα της ΕΤΕπ σε χώρες ΑΚΕ καλύπτεται από την ξεχωριστή συμφωνία εταιρικής σχέσης ΑΚΕ-ΕΕ (τη λεγόμενη «συμφωνία Cotonou»), με τη χρηματοδότηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης (ΕΤΑ)[2].

Πέρα από το δανεισμό της ΕΤΕπ στο πλαίσιο της εξωτερικής εντολής και εκείνου που διέπεται από τη Συμφωνία Cotonou, η ΕΤΕπ μπορεί να χορηγεί δάνεια σε τρίτες χώρες αναλαμβάνοντας η ίδια τον κίνδυνο για δραστηριότητες κατάλληλες για επενδύσεις με βάση το άρθρο 16 του καταστατικού της.

Το άρθρο 9 της απόφασης απαιτεί η Επιτροπή να υποβάλλει μια ενδιάμεση έκθεση σχετικά με την εφαρμογή της, συνοδευόμενη από πρόταση τροποποίησής της, η οποία να βασίζεται μεταξύ άλλων σε μια εξωτερική αξιολόγηση. Η παρούσα ανακοίνωση (η «Έκθεση») και το επισυναπτόμενο έγγραφο εργασίας – αμφότερα καλούμενα εφεξής η «αξιολόγηση» – βασίζονται σε μια εξωτερική αξιολόγηση υπό την εποπτεία και τη διαχείριση μιας διευθύνουσας επιτροπής σοφών, μια αξιολόγηση την οποία διενήργησαν εξωτερικοί σύμβουλοι (COWI) και σε συγκεκριμένες αξιολογήσεις που διενεργήθηκαν από το τμήμα αξιολόγησης της ΕΤΕπ. Η αξιολόγηση παρουσιάζει και εκτιμά τις χρηματοδοτικές πράξεις της ΕΤΕπ στο πλαίσιο της τρέχουσας εντολής έως το τέλος του 2009. Το έγγραφο εργασίας περιλαμβάνει επίσης αναλυτική παρουσίαση των δραστηριοτήτων εξωτερικής χρηματοδότησης της ΕΤΕπ κατά το 2009. Ολόκληρο το πακέτο επομένως αποτελεί την ενδιάμεση έκθεση που προβλέπει το άρθρο 9 της απόφασης καθώς και την ετήσια έκθεση του 2009 που προβλέπεται στο άρθρο 6 της απόφασης. Τα ευρήματα της Έκθεσης αποτελούν τη βάση για τη συνοδευτική νομοθετική πρόταση τροποποίησης της απόφασης.

Συνάφεια και επιδόσεις πράξεων της ΕΤΕπ κατά περιοχές

Στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι οι πράξεις της ΕΤΕπ στο πλαίσιο της εντολής οι οποίες διενεργήθηκαν μεταξύ του 2000 και του 2009 ήταν σύμφωνες με την εξωτερική πολιτική της ΕΕ, αναγνωρίζοντας παράλληλα ότι η τελευταία προσδιοριζόταν σε γενικές γραμμές αφήνοντας μεγάλα περιθώρια παρέμβασης της ΕΤΕπ στους περισσότερους τομείς επενδυτικών δραστηριοτήτων. Στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι η στρατηγική ιεράρχηση των προτεραιοτήτων των στόχων θα βοηθούσε καλύτερα στη στόχευση των ζωτικής σημασίας στόχων της πολιτικής της ΕΕ. Για το λόγο αυτό, προτείνει την καθιέρωση μιας πιο ξεκάθαρης σχέσης ανάμεσα στους στόχους της πολιτικής της ΕΕ και της επιχειρησιακής τους εφαρμογής από την ΕΤΕπ.

Επίσης, η αξιολόγηση οδηγεί στο συμπέρασμα ότι το τρέχον σύστημα καθορισμού περιφερειακών στόχων στις αιτιολογικές σκέψεις της απόφασης για την εντολή είναι σχετικά δύσκαμπτο, καθώς δεν λαμβάνει υπόψη τις εξελισσόμενες πολιτικές, προτεραιότητες και τις μεταβαλλόμενες συνθήκες στην ΕΕ. Ταυτόχρονα, το υφιστάμενο σύστημα διατρέχει τον κίνδυνο η ΕΤΕπ να επιδιώκει υπερβολικά πολλούς διαφορετικούς στόχους, περιορίζοντας τις δυνατότητες της ΕΤΕπ να προσφέρει προστιθέμενη αξία στους τομείς συγκριτικού πλεονεκτήματός της.

Στον πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζονται τα ποσά που χορηγήθηκαν από την ΕΤΕπ με εγγύηση της ΕΕ, αναλυόμενα κατά περιοχές. Στο τέλος του 2009, μετά από 3 χρόνια της επταετούς εντολής ή παρέλευσης του 43% του χρόνου, είχε χορηγηθεί συνολικά 46% του συνολικού ανώτατου ορίου στο πλαίσιο της εντολής. Εντούτοις, υπάρχουν σημαντικές περιφερειακές διαφορές: η αξιοποίηση της εντολής είναι ιδιαίτερα υψηλή σε προενταξιακές χώρες και στην Ασία· συμβαδίζει με το μέσο όρο στις νότιες γειτονικές χώρες και τη Λατινική Αμερική και είναι χαμηλή στις ανατολικές γειτονικές χώρες και τη Ρωσία. Δεδομένης της καλής προόδου μέχρι σήμερα στην υλοποίηση της εντολής και του προεφοδιασμού της χρηματοδότησης της ΕΤΕπ σε απάντηση στην κρίση η οποία είναι πιθανό να συνεχίσει και στη διάρκεια του 2010, είναι πιθανό η ΕΤΕπ να αγγίξει κάποια περιφερειακά ανώτατα όρια πριν το τέλος της διάρκειας της εντολής, κυρίως στις προενταξιακές περιοχές και την Ασία και τη Λατινική Αμερική (ΑΛΑ).

Πίνακας 1 – Επίπεδο δέσμευσης στο πλαίσιο της εντολής 2007-2013 στα τέλη του 2009

Ανώτατο όριο χρηματοδότησης για το 2007-2013 (€ εκατ.) | Καθαρά δάνεια στις 31.12.2009 (€ εκατ.) | Καθαρά δάνεια στις 31.12.2009 (% του ανώτατου ορίου) |

Προενταξιακές χώρες | 8.700 | 5.262 | 60 |

Νότια Γειτονία | 8.700 | 3.860 | 44 |

Ανατολική Γειτονία και Ρωσία | 3.700 | 403 | 11 |

Ασία | 1.000 | 616 | 62 |

Λατινική Αμερική | 2.800 | 1.305 | 47 |

Νότια Αφρική | 900 | 483 | 54 |

Σύνολο | 25.800 | 11.929 | 46 |

Το έγγραφο εργασίας περιλαμβάνει λεπτομερή ανάλυση της κατανομής της χρηματοδότησης της ΕΤΕπ στο πλαίσιο της εντολής κατά τομέα, συνολικά και κατά περιοχή, καθώς και ποσοστά εκταμίευσης.

Προενταξιακές χώρες

Το πεδίο εφαρμογής της εντολής για τις προενταξιακές χώρες είναι το ευρύτερο των περιφερειακών εντολών, καθώς η ΕΤΕπ μπορεί να υποστηρίζει τις ευρείες προτεραιότητες των συμφωνιών Προσχώρησης και Ευρωπαϊκής Εταιρικής Σχέσης και των συμφωνιών σταθεροποίησης και σύνδεσης.

Η χρηματοδότηση της ΕΤΕπ σε τρέχουσες προενταξιακές χώρες αυξήθηκε ουσιαστικά κατά την περίοδο 2000-2009, και με εγγυήσεις της Κοινότητας και με ανάληψη ευθύνης από την Τράπεζα, συγκεκριμένα εξαιτίας των έντονα αυξημένων δραστηριοτήτων στην Τουρκία (από κατά μέσο όρο 500 εκατ. ευρώ/έτος κατά τα πρώτα χρόνια της περιόδου 2000-2007 σε πάνω από 2,5 δισ. ευρώ/έτος το 2008 και το 2009). Το 2009, τα συνολικά δάνεια της ΕΤΕπ σε προενταξιακές χώρες ανήλθαν σε 4,3 δισ. ευρώ, από τα οποία 2,9 δισ. ευρώ με εγγυήσεις της ΕΕ.

Ο κύριος τομέας δραστηριοτήτων υπήρξε ο τομέας των μεταφορών με το 50% του συνολικού όγκου του δανεισμού κατά την προηγούμενη εντολή και το έως τώρα 39% κατά την τρέχουσα. Αυτές συνοδεύονται από συνολικά δάνεια, πρωτίστως για ΜΜΕ, τα οποία αυξήθηκαν από 22% σε 30% από τη μία εντολή στην άλλη. Η σημαντική αύξηση των δραστηριοτήτων στον τομέα των ΜΜΕ στη διάρκεια των τελευταίων μερικών ετών καθορίστηκε από την ανάγκη υποστήριξης του χρηματοπιστωτικού τομέα στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, προκειμένου να χρηματοδοτηθεί η πραγματική οικονομία στη διάρκεια της χρηματοπιστωτικής κρίσης. Αυτές οι προσπάθειες οδήγησαν επίσης την ΕΤΕπ να συνεργαστεί στενά με την ΕΤΑΑ και τον Όμιλο της Παγκόσμιας Τράπεζας στο πλαίσιο ενός κοινού σχεδίου δράσης ΔΧΟ. Το 2008 και το 2009, συνολικά δάνεια για τη χρηματοδότηση ΜΜΕ ύψους 3,8 δισ. ευρώ χορηγήθηκαν σε προενταξιακές χώρες, τα οποία αντιστοιχούν στο 49% των συνολικών πράξεων της ΕΤΕπ. Αντίστοιχα, το επίπεδο των ετήσιων εκταμιεύσεων διπλασιάστηκε σε σχέση με εκείνο που επιτεύχθηκε το 2007.

Στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι η ΕΤΕπ έχει προσφέρει σημαντική υποστήριξη στις προενταξιακές χώρες στο πλαίσιο της διαδικασίας της διεύρυνσης χρηματοδοτώντας συναφή έργα και προάγοντας τις πολιτικές της ΕΕ. Παρ’ όλ’ αυτά, το μερίδιο του δανεισμού για περιβαλλοντικές υποδομές υπήρξε χαμηλό (4% και 2%, αντίστοιχα, του όγκου του δανεισμού κατά τις δύο εντολές) και θα πρέπει να ενισχυθεί σημαντικά, σύμφωνα και με την προτεραιότητα που δίνεται σε αυτόν τον τομέα στο πλαίσιο του κοινοτικού κεκτημένου και τις υψηλές επενδύσεις που απαιτούνται για να εκπληρωθούν οι υποχρεώσεις που προκύπτουν από αυτό. Τα έργα στις περιβαλλοντικές υποδομές είχαν ένα ιδιαίτερα χαμηλό ποσοστό εκταμίευσης, εξαιτίας της εγγενούς πολυπλοκότητάς τους και της γραφειοκρατίας, γεγονός που καθιστά απαραίτητη την ενίσχυση των πόρων που αφιερώνονται από την ΕΤΕπ στην προετοιμασία και την εποπτεία έργων αυτού του τομέα, και μέσω τεχνικής συνδρομής. Τέλος, στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι η ΕΤΕπ θα μπορούσε να είχε βοηθήσει τους υπεύθυνους των σχεδίων να αναπτύξουν έργα σε αρκετές περιπτώσεις, εάν διέθετε περισσότερο προσωπικό και μέσα τεχνικής συνδρομής, αλλά συγκεκριμένα δεν κατόρθωσε να προταθεί η ΕΤΕπ να συμμετέχει σε πιο γενική δημιουργία θεσμών, κάτι που ούτως ή άλλως ξεφεύγει του αντικειμένου της.

Χώρες που εμπίπτουν στην πολιτική γειτονίας

Μεσογειακές χώρες που εμπίπτουν στην πολιτική γειτονίας

Στην περιοχή της Μεσογείου, συγκεκριμένα μετά την εισαγωγή του φορέα FEMIP[3], το επίκεντρο της ΕΤΕπ ήταν να προάγει την ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα και ενός κατάλληλου περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένων επενδύσεων σε οικονομικές υποδομές στις μεταφορές, την ενέργεια, το περιβάλλον και τις τηλεπικοινωνίες. Μετά την εισαγωγή του FEMIP το 2002 και την ενίσχυσή του το 2006, οι δραστηριότητες της ΕΤΕπ ολοένα και περισσότερο αναγνωρίζονται ως ένα πολύτιμο στοιχείο της ευρω-μεσογειακής πολιτικής και της Ένωσης για τη Μεσόγειο. Ο ετήσιος δανεισμός αυξήθηκε από κατά μέσο όρο 773 εκατ. ευρώ/έτος το 2000-2002 σε 1,378 εκατ. ευρώ/έτος το 2007-2009. Ενώ ο δανεισμός της ΕΤΕπ άγγιξε το γενικό ανώτατο όριο στο πλαίσιο της προηγούμενης εντολής και ενώ τα ποσοστά δανεισμού κατά την τρέχουσα εντολή συμφωνούν με τις προσδοκίες, έως τώρα η υλοποίηση μηχανισμών μεσογειακής εταιρικής σχέσης με ανάληψη ευθύνης υπήρξε πιο αργή. Το καθεστώς αυτών των μηχανισμών με ανάληψη ευθύνης, συνολικά 2 δισ. ευρώ[4] έχουν διατεθεί από το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΤΕπ για το 2007-2013, εκ των οποίων μόνο το 14% δεσμεύτηκε στο τέλος του 2009.

Το πλαίσιο του φορέα FEMIP, το οποίο περιλαμβάνει στενό συνδυασμό δανεισμού της ΕΤΕπ με πόρους επιχορηγήσεων που διατίθενται από τον προϋπολογισμό της ΕΕ για τεχνική συνδρομή και επιχειρηματικά κεφάλαια, μαζί με στενή συμμετοχή χωρών εταίρων στο στρατηγικό σχεδιασμό των δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ, σημαίνει ότι υπάρχει ισχυρή πολιτική εδραίωση των δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ εντός των προτεραιοτήτων της ΕΕ.

Στο πλαίσιο της τρέχουσας εντολής, ο δανεισμός του ιδιωτικού τομέα αντιπροσώπευε 35% των συνολικών συναφθέντων δανείων έναντι 23% στο πλαίσιο της προηγούμενης εντολής. Την αύξηση ώθησαν τα συνολικά δάνεια ΜΜΕ (τα οποία αντιπροσώπευαν το 16% του συνολικού δανεισμού στο πλαίσιο της νέας εντολής), από ιδιωτικές βιομηχανικές επενδύσεις (10%) και από την προώθηση της συμμετοχής του ιδιωτικού τομέα μέσω συμπράξεων δημόσιου και ιδιωτικού τομέα σε έργα για το περιβάλλον και άλλες υποδομές 9%. Επίσης, κατά τα τελευταία τρία χρόνια η ΕΤΕπ έχει προοδεύσει στην υλοποίηση του ειδικού φακέλου FEMIP, στο πλαίσιο του οποίου η ΕΤΕπ χρηματοδοτεί πράξεις υψηλότερου κινδύνου στον ιδιωτικό τομέα στις μεσογειακές χώρες. Οι δραστηριότητες δανειοδότησης της ΕΤΕπ στις μεσογειακές χώρες συμπληρώθηκαν με χρήσιμο τρόπο από επενδύσεις ιδιωτικού μετοχικού κεφαλαίου, το οποίο κυμαινόταν κατά μέσο όρο σε 44 εκατομμύρια ευρώ κατ' έτος την τελευταία πενταετία. Παρά την πρόοδο αυτή, θα πρέπει να καταβληθούν περισσότερες προσπάθειες ώστε να στηριχτεί η τοπική ανάπτυξη του ιδιωτικού τομέα, η οποία αποτελεί βασική προτεραιότητα για τις μεσογειακές χώρες, καθώς και η υποστήριξη πρωτοπόρων έργων στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας Ένωση για τη Μεσόγειο.

Τον Μάιο του 2008, η Επιτροπή υπέβαλλε νομοθετική πρόταση τροποποίησης του άρθρου 23 του κανονισμού ENPI[5] η οποία εάν υιοθετηθεί θα επέτρεπε τη χρήση εισροών από παρελθούσες πράξεις στο πλαίσιο του FEMIP επιτρέποντάς του να αυξήσει τη στήριξη στον ιδιωτικό τομέα στις μεσογειακές χώρες. Η πρόταση εγκρίθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ενώ το Συμβούλιο έχει καθυστερήσει την εξέτασή της.

Ανατολική Γειτονία και Ρωσία

Η πρώτη εντολή για τη Ρωσία[6] και η δεύτερη εντολή για τη Ρωσία, την Ουκρανία και τη Μολδαβία υπογράφτηκαν εν μέρει από την ΕΤΕπ (85% των διαθέσιμων 100 εκατομμυρίων ευρώ και 46% των διαθέσιμων 500 εκατομμυρίων ευρώ, αντιστοίχως). Στο πλαίσιο της επόμενης και της τρέχουσας εντολής, μόνο 11% του διαθέσιμου ποσού των 3,7 δισ. ευρώ υπογράφτηκε έως το τέλος του 2009. Τρεις νέες πράξεις υπογράφτηκαν στη διάρκεια του 1ου τριμήνου του 2010 ανεβάζοντας τη συνολική απορρόφηση σε 748 εκατομμύρια ευρώ ή 20% του διαθέσιμου ποσού. Σε όρους εκταμιεύσεων, το ποσό που χορηγήθηκε κατά την πρώτη εντολή εκταμιεύτηκε πλήρως, ενώ το ένα τρίτο του ποσού που χορηγήθηκε κατά τη δεύτερη εντολή είχε εκταμιευτεί στα τέλη του 2009. Κατά την τρέχουσα εντολή, το 29% του ποσού που χορηγήθηκε είχε εκταμιευτεί στα τέλη του 2009.

Οι λόγοι αυτής της αργής απορρόφησης μπορούν να αποδοθούν σε αρκετούς παράγοντες, ιδιαίτερα στο στενό τομεακό προσανατολισμό των εντολών, το πολιτικό και οικονομικό περιβάλλον των χωρών εταίρων οι οποίες έχουν δεχτεί σοβαρά πλήγματα από την κρίση, τις περιορισμένες επενδύσεις από υπεύθυνους έργων στην περιοχή σε τομείς στους οποίους στοχεύει η εντολή[7] και το χρόνο που απαιτείται για να καθιερώσει εργασιακές ρυθμίσεις για συγχρηματοδότηση με την ΕΤΑΑ. Αρκετές επενδύσεις καθυστέρησαν επίσης εξαιτίας της κακής προετοιμασίας των έργων και των περιορισμένων δυνατοτήτων υλοποίησης των υπευθύνων στην περιοχή. Επιπλέον, αρκετά έργα στον τομέα των μεταφορών στη Ρωσία τέθηκαν σε αναμονή εξαιτίας των διαφωνιών ΕΕ-Ρωσίας σχετικά με τα διόδια και τους ναύλους μεταφοράς καθώς και τα δικαιώματα πτήσεων υπεράνω της Σιβηρίας.

Η σχετικά άκαμπτη φύση του μνημονίου συνεννόησης (ΜΣ) που διέπει τη συνεργασία ανάμεσα στην Επιτροπή, την ΕΤΕπ και την ΕΤΑΑ καθώς και οι περιορισμένοι πόροι της ΕΤΕπ σε προσωπικό έχουν μειώσει την αποτελεσματικότητα της παρέμβασης της ΕΤΕπ σε αυτήν την περιοχή. Η Επιτροπή, η ΕΤΕπ και η ΕΤΑΑ αναθεωρούν επί του παρόντος το προαναφερθέν ΜΣ για να ενισχύσουν τη συνεργασία τους.

Ασία και Λατινική Αμερική (ALA)

Η απόφαση απαιτεί ρητά μια επανεξέταση των στόχων της εντολής για την ΑΛΑ, οι οποίοι διευρύνθηκαν κατά την τρέχουσα εντολή, ώστε να συμπεριλάβουν όχι μόνο τη στήριξη της παρουσίας της ΕΕ μέσω Άμεσων Επενδύσεων Εξωτερικού (ΑΕΕ) αλλά και τη μεταφορά τεχνολογίας και τεχνογνωσίας, καθώς και περιβαλλοντικής βιωσιμότητας, συμπεριλαμβανομένης της κλιματικής αλλαγής και της ενεργειακής ασφάλειας. Επίσης, ζητήθηκε από την ΕΤΕπ να ευθυγραμμίσει προοδευτικά τις δραστηριότητές της με τη στρατηγική συνεργασίας της ΕΕ και να διευρύνει τη χρηματοδότησή της σε περισσότερες χώρες, συμπεριλαμβανομένων των λιγότερο ευημερουσών χωρών.

Από άποψη όγκου, η ΕΤΕπ δέσμευσε το πλήρες ποσό που ήταν διαθέσιμο στο πλαίσιο της προηγούμενης εντολής για τις χώρες της ΑΛΑ και έχει ήδη δεσμεύσει πάνω από το 50% του ανώτατου ορίου στο πλαίσιο της τρέχουσας εντολής. Στη Λατινική Αμερική, τα περισσότερα δάνεια (93%) στο πλαίσιο της τρέχουσας εντολής αφορούσαν τις τηλεπικοινωνίες και παραγωγικούς τομείς για τη στήριξη της παρουσίας της ΕΕ. Παράλληλα, έχουν συναφθεί από την ΕΤΕπ μερικά δάνεια για τη στήριξη της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας, κυρίως στον κλάδο της ανανεώσιμης ενέργειας (7%). Στην Ασία, η πλειονότητα των δανείων αφορούσε την ανανεώσιμη ενέργεια και μέτρα άμβλυνσης κατόπιν φυσικής καταστροφής (76%) με το υπόλοιπο να έχει αφιερωθεί σε ΑΕΕ. Η ΕΤΕπ έχει επίσης ολοκληρώσει δύο σημαντικές πράξεις αναλαμβάνοντας η ίδια τον κίνδυνο: ένα δάνειο πλαίσιο 500 εκατομμυρίων ευρώ για τη στήριξη έργων συνδεόμενων με την κλιματική αλλαγή στην Κίνα και ένα δάνειο για έργα υδροηλεκτρικής ενέργειας στον Παναμά. Η μετατόπιση της παρέμβασης της ΕΤΕπ προς πράξεις υψηλότερης προστιθέμενης αξίας που να στηρίζουν την περιβαλλοντική βιωσιμότητα πρέπει να θεωρείται ικανοποιητική για την Ασία αλλά θα πρέπει να βελτιωθεί στη Λατινική Αμερική. Τα ποσοστά των εκταμιεύσεων σε αυτές τις περιοχές είναι τα υψηλότερα (80% των ποσών που δεσμεύτηκαν κατά την προηγούμενη εντολή) αντικατοπτρίζοντας επίσης το σχετικά υψηλό μερίδιο των έργων του ιδιωτικού τομέα, τα οποία συχνά εκταμιεύονται ταχύτερα σε σχέση με τα μεγάλα δημόσια έργα υποδομής, για παράδειγμα.

Στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι λόγω του μικρού μεγέθους της εντολής της ΑΛΑ, καθώς και του πολύ περιορισμένου επιχειρησιακού προσωπικού της ΕΤΕπ και της έλλειψης πόρων υπό ευνοϊκούς όρους, επιβάλλονται υπερβολικές απαιτήσεις στην ΕΤΕπ προκειμένου να πετύχει τους πολλούς στόχους που έχουν τεθεί στην εντολή ΑΛΑ. Για παράδειγμα, είναι δύσκολο για την ΕΤΕπ να στοχεύσει σε λιγότερο ευημερούσες χώρες, ιδιαίτερα σε εκείνες που είναι αντιμέτωπες με αυστηρές απαιτήσεις για τη λήψη δανείων με ευνοϊκούς όρους. Επιπλέον, διαπιστώθηκε ότι δεν υπάρχει λόγος να διατηρηθεί ο στόχος της στήριξης της παρουσίας της ΕΕ, ιδιαίτερα της στήριξης ΑΕΕ, ως στόχου αφ’ εαυτού, δεδομένης της δυνατότητας της ΕΤΕπ να χρηματοδοτεί αυτού του τύπου τις δραστηριότητες αναλαμβάνοντας η ίδια τον κίνδυνο και δεδομένης της περιορισμένης προστιθέμενης αξίας αυτού του τύπου δραστηριοτήτων συγκριτικά με άλλες προτεραιότητες που υποστηρίζει η ΕΤΕπ στο πλαίσιο της εντολής, όπως η στήριξη των μέτρων μετριασμού της κλιματικής αλλαγής και προσαρμογής σε αυτήν καθώς και της αποδοτικότητας των πόρων.

Νότια Αφρική

Στη Νότια Αφρική, η ΕΤΕπ υπέγραψε πλήρως το ποσό που ήταν διαθέσιμο κατά την προηγούμενη εντολή και έχει ήδη δεσμεύσει το 54% του ποσού που διατίθεται στην παρούσα εντολή. Το επίκεντρο των δραστηριοτήτων της ΕΤΕπ είναι τα έργα δημόσιων υποδομών (σε εργατικές κατοικίες χαμηλού κόστους και σχετικές αστικές υποδομές) και τα συνολικά δάνεια υπέρ των ΜΜΕ. Οι δραστηριότητες δανειοδότησης συμπληρώθηκαν με ωφέλιμο τρόπο από το συμβουλευτικό ρόλο που έπαιξε η ΕΤΕπ στα ταμεία επιχειρηματικού κεφαλαίου που σύστησε η Επιτροπή.

Οι πράξεις της ΕΤΕπ στη Νότια Αμερική ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικές στο δημόσιο τομέα, με τις σημαντικές επενδυτικές της ανάγκες στους τομείς των οικονομικών και κοινωνικών υποδομών. Οι πράξεις του ιδιωτικού τομέα ήταν περισσότερο αποτελεσματικές, όταν εκτελέστηκαν σε συνεργασία με τοπικούς ενδιάμεσους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς. Η ΕΤΕπ θα μπορούσε επίσης να συμβάλει στην περιφερειακή ενσωμάτωση εκμεταλλευόμενη πιθανές συνέργιες με δραστηριότητες στο πλαίσιο της συμφωνίας Cotonou.

Προστιθέμενη αξία των πράξεων της ΕΤΕπ και εγγύηση της ΕΕ

Χρηματοοικονομική προστιθέμενη αξία

Η ΕΤΕπ προσφέρει χρηματοοικονομική προστιθέμενη αξία κυρίως προσφέροντας μεγάλα ποσά σε δάνεια με πιο μακροχρόνιες περιόδους λήξης και περιόδους χάριτος υπό ελκυστικούς όρους, οι οποίοι δεν διατίθενται στην αγορά. Στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι η προσθετικότητα ήταν ιδιαίτερα υψηλή στις πράξεις του δημόσιου τομέα, κυρίως για επενδύσεις σε υποδομές. Στον ιδιωτικό τομέα, οι πιο μακροχρόνιες περίοδοι λήξης των δανείων της ΕΤΕπ τα καθιστούν προσθετικά, ιδιαίτερα σε χώρες με λιγότερο ανεπτυγμένες χρηματοπιστωτικές αγορές. Η χρηματοοικονομική προστιθέμενη αξία σε δάνεια πιο βραχυπρόθεσμης περιόδου λήξης στον ιδιωτικό τομέα διαπιστώθηκε ότι δρα πιο καταλυτικά, από την άποψη ότι βοηθά στην προσέλκυση συγχρηματοδοτών. Η προσθετικότητα της εγγυημένης δανειοδότησης της ΕΤΕπ ήταν μάλλον περιορισμένη για τη δανειοδότηση που στήριζε τις ΑΕΕ της ΕΕ, όπου η χρηματοδότηση από εμπορικές τράπεζες είναι πιο εύκολα διαθέσιμη υπό κανονικές συνθήκες.

Η κοινοτική εγγύηση ήταν ο μηχανισμός κλειδί που έδωσε τη δυνατότητα στην ΕΤΕπ να συμμετάσχει σε ένα ευρύ φάσμα χωρών και δανειοληπτών, επιτρέποντας στην ΕΤΕπ να παρέμβει σε χώρες και πράξεις υψηλότερου κινδύνου, ενώ ταυτόχρονα καθιστά τους χρηματοοικονομικούς όρους πιο ελκυστικούς για τους δανειολήπτες. Δεδομένου αυτού του γεγονότος, η Επιτροπή και η ΕΤΕπ θα πρέπει να επανεξετάσουν τα όρια που ορίστηκαν στη συμφωνία εγγύησης για υπο-κρατικές πράξεις κινδύνου οι οποίες διαπιστώθηκε ότι περιορίζουν αποτελεσματικά την πρόσβαση σε δάνεια μικρότερων δήμων, ιδιαίτερα σε κάποιες περιοχές, όπως η Νότια Αφρική.

Ζητήθηκε από την ΕΤΕπ στο πλαίσιο της απόφασης να αυξήσει τις πράξεις της εκτός της ΕΕ χωρίς να καταφύγει σε εγγύηση της ΕΕ. Για τις προενταξιακές χώρες, και για τις χώρες της Μεσογειακής και Ανατολικής Γειτονίας συμπεριλαμβανομένης της Ρωσίας, η ΕΤΕπ έχει καθιερώσει ουσιαστικές διατομεακές διευκολύνσεις ιδίου κινδύνου. Επιπλέον, καθιερώθηκε επίσης μια διευκόλυνση 3 δισ. ευρών ιδίου κινδύνου για την ενεργειακή βιωσιμότητα και την ασφάλεια του εφοδιασμού, αντιμετωπίζοντας μεταξύ άλλων θέματα σχετικά με την κλιματική αλλαγή. Εντούτοις, η δανειοδότηση ιδίου κινδύνου της ΕΤΕπ περιορίζεται σε χώρες που ανήκουν στην επενδυτική κατηγορία και σε δομές επενδυτικής αξίας σε χώρες μικρότερης επενδυτικής αξίας (π.χ. Τουρκία), συμπεριλαμβανομένων πράξεων ΑΕΕ της ΕΕ. Κατά την τελευταία τριετία, η ΕΤΕπ έχει αυξήσει τις εξωτερικές πράξεις ιδίου κινδύνου, αν και αυτές εστίαζαν κυρίως σε προενταξιακές χώρες (οδηγούμενες από δυνατότητες υψηλής απορροφητικότητας στην Τουρκία και την Κροατία) και την Κίνα.

Πίνακας 2 – Εξέλιξη των δραστηριοτήτων δανειοδότησης της ΕΤΕπ κατά τύπο εγγύησης στο διάστημα 2000-2009 [pic]

Στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι οι επενδυτικές ανάγκες στις περιοχές που καλύπτονται από την εντολή της ΕΤΕπ είναι τόσο σημαντικές ώστε τα εγγυημένα δάνεια, που περιορίζονται από έναν ολοένα και περισσότερο περιορισμένο προϋπολογισμό της ΕΕ, χρειάζεται να συμπληρωθούν από ένα σημαντικό ποσό δανείων ιδίου κινδύνου της ΕΤΕπ, ιδιαίτερα για χώρες και πράξεις υψηλής επενδυτικής αξίας. Ενισχύοντας τις δυνατότητες ανάληψης ιδίου κινδύνου της ΕΤΕπ στις εξωτερικές πράξεις, η ΕΤΕπ μπορεί να προσφέρει σαφή προστιθέμενη αξία χρησιμοποιώντας τον δικό της ισολογισμό, εστιάζοντας παράλληλα τις πράξεις της ΕΤΕπ υπό την εγγύηση της ΕΕ σε χώρες και σε πράξεις που αντιμετωπίζουν περισσότερες δυσκολίες στο να λάβουν χρηματοδότηση από τις αγορές κεφαλαίων.

Περισσότερη προστιθέμενη αξία θα μπορούσε επίσης να αποκτηθεί αξιοποιώντας την ευκαιρία να παρασχεθούν εγγυήσεις στο πλαίσιο της εντολής (η εντολή έχει συμπεριλάβει αυτήν τη δυνατότητα από το 2007 αλλά δεν έχει ακόμα συναφθεί καμία εγγυητική πράξη από την ΕΤΕπ στο πλαίσιο της εντολής), σε συμφωνία με τα όσα η ΕΤΕπ κάνει ήδη στις χώρες ΑΚΕ, ιδιαίτερα με σκοπό να παρασχεθούν εγγυήσεις σε χρηματοπιστωτικούς μεσολαβητές για να εξαλειφθούν τα εμπόδια σε κεφάλαια. Επίσης, το Τμήμα Αξιολόγησης της ΕΤΕπ κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η υπεραξία των πράξεων της ΕΤΕπ θα αυξανόταν, εάν η ΕΤΕπ διαδραμάτιζε πιο κεντρικό ρόλο στην ανάπτυξη του χρηματοπιστωτικού τομέα καθώς και στη χρηματοδότηση σε τοπικό νόμισμα. Το δεύτερο, ωστόσο, απαιτεί την ύπαρξη τοπικής αγοράς έντοκων γραμματίων και ομολόγων ή αγοράς ανταλλαγών (swap market).

Μη χρηματοοικονομική προστιθέμενη αξία

Πέρα από τη σημαντική χρηματοοικονομική συμβολή που παρέχεται σε δανειολήπτες, η ΕΤΕπ συμβάλει θετικά μέσω της διαδικασίας αξιολόγησης, η οποία βασίζεται στη συμμόρφωση με τα πρότυπα της ΕΕ (ιδίως το περιβάλλον και τις προμήθειες) και την τεχνική και οικονομική εμπειρογνωμοσύνη του προσωπικού έργων της ΕΤΕπ. Η προστιθέμενη αξία ήταν υψηλότερη όταν η ΕΤΕπ συνέβαλε στην προετοιμασία των έργων μέσω τεχνικής συνδρομής ή ανέβαζε το επίπεδο των προδιαγραφών του έργου μέσω συμβατικών προϋποθέσεων. Διαπιστώθηκαν κάποιες αδυναμίες στη φάση της παρακολούθησης, κυρίως όσον αφορά την παρακολούθηση συμβατικών υποχρεώσεων και την παρακολούθηση των πράξεων μέσω ενδιάμεσων χρηματοπιστωτικών οργανισμών.

Η αξιολόγηση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι υπάρχουν δυνατότητες για περισσότερη προστιθέμενη αξία, ιδιαίτερα αφιερώνοντας περισσότερους πόρους σε τεχνική συνδρομή για την προετοιμασία και την υλοποίηση έργων, καθώς και στη στενότερη παρακολούθηση των έργων. Επίσης, μετά την έναρξη ισχύος της απόφασης τον Ιούλιο του 2009, η ΕΤΕπ απαιτείται να ενισχύσει τις δραστηριότητές της προς υποστήριξη των στόχων της αναπτυξιακής πολιτικής της ΕΕ. Πρόκειται για μια αποστολή υψηλών απαιτήσεων, δεδομένου ότι το επιχειρηματικό μοντέλο της ΕΤΕπ δεν είναι στραμμένο προς δραστηριότητες εντάσεως πόρων όπως αναπτυξιακή χρηματοδότηση. Αυτό θα απαιτούσε μεταξύ άλλων την ενίσχυση της δυνατότητας της ΕΤΕπ να αξιολογεί κοινωνικές και αναπτυξιακές πτυχές των έργων, συμπεριλαμβανομένων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και κινδύνων συνδεδεμένων με συγκρούσεις και να προωθεί ενεργά τις τοπικές διαβουλεύσεις με τοπική παρουσία. Τέλος, η ΕΤΕπ θα πρέπει να ορίσει τους δείκτες επιδόσεων που καλύπτουν στόχους της αναπτυξιακής πολιτικής.

Συνεργασία με την Επιτροπή και με ΔΧΟ/ΕΔΧΟ

Συνεργασία με την Επιτροπή

Η αξιολόγηση δείχνει ότι ενώ η συνεργασία ανάμεσα στην ΕΤΕπ και την Επιτροπή ήταν πολύ περιορισμένη πριν το 2000, σταδιακά έχει ενταθεί στο χρονικό διάστημα 2000-2009. Αυτή η συνεργασία πραγματοποιείται σε διάφορα επίπεδα, από το διάλογο για την πολιτική έως τα κοινά προγράμματα και τη συνεργασία σε επίπεδο πεδίου, ακόμα και μέσω της συμμετοχής των αντιπροσώπων της ΕΕ. Οι όροι αυτής της συνεργασίας ορίζονται στο μνημόνιο συνεννόησης το οποίο συνάφθηκε πρόσφατα ανάμεσα στους δύο θεσμούς. Εντούτοις, διαπιστώθηκε ότι υπάρχουν ευκαιρίες βελτίωσης της συνεργασίας διατυπώνοντας καλύτερα τις δραστηριότητες των δύο θεσμικών οργάνων και εξασφαλίζοντας μεγαλύτερη συνοχή και περισσότερη ολοκλήρωση στη φάση του προγραμματισμού και της υλοποίησης.

Ένα παράδειγμα συνεργασίας ανάμεσα στην Επιτροπή και την ΕΤΕπ είναι ο φορέας FEMIP, ο οποίος αφορά ένα στενότερο διάλογο στο πλαίσιο της Συντονιστικής Επιτροπής του φορέα FEMIP και Υπουργικών Συναντήσεων καθώς και κοινών προγραμμάτων επιχειρηματικών κεφαλαίων και τεχνικής συνδρομής. Η Επιτροπή θέσπισε επίσης προσφάτως αρκετούς χρηματοοικονομικούς μηχανισμούς στο πλαίσιο του IPA, του ENPI και του DCI, για να συνδυαστούν οι επιχορηγήσεις και τα δάνεια από τον προϋπολογισμό από την ΕΤΕπ, την ΕΤΑΑ και άλλους ευρωπαϊκούς, πολυμερείς και διμερείς χρηματοδοτικούς οργανισμούς. Αυτοί οι μηχανισμοί αποδεικνύονται πολύτιμο μέσο αύξησης της αποτελεσματικότητας των ενισχύσεων, προώθησης της συνεργασίας και μόχλευσης πόρων προς όφελος χωρών εταίρων, αν και υπάρχουν περιθώρια βελτίωσης της συνέπειάς τους.

Τέλος, στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι πρέπει να διασφαλιστεί πιο συστηματικός διάλογος αντίθετα προς το καθιερωμένα, και πάνω σε στρατηγικά έγγραφα ζωτικής σημασίας. Η ΕΤΕπ θα πρέπει να εμπλέκεται πιο στενά από τα θεσμικά όργανα της ΕΕ – την Επιτροπή και τη νεοσύστατη Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Εξωτερικής Δράσης – στον καθορισμό της πολιτικής και στην ανάπτυξη στρατηγικών κατά χώρα και τομέα, οι οποίες με τη σειρά τους θα πρέπει να ενσωματώνονται στις στρατηγικές που αφορούν τις δραστηριότητες της ΕΤΕπ. Σε επίπεδο έργων, η διαδικασία διαβούλευσης του άρθρου 19, η οποία έχει σχεδιαστεί κατά τέτοιο τρόπο ώστε να διασφαλίζει τη συμμόρφωση των έργων της ΕΤΕπ με τις πολιτικές της ΕΕ πριν από την οριστική έγκριση από την ΕΤΕπ, θα πρέπει να ενισχυθεί από την Τράπεζα προσφέροντας πιο διεξοδικές πληροφορίες για τη συμβολή της πράξης στους στόχους της πολιτικής της ΕΕ.

Συνεργασία με ΔΧΟ/ΕΔΧΟ

Η απόφαση προβλέπει συγκεκριμένα οι πράξεις της ΕΤΕπ να διενεργούνται ολοένα και περισσότερο σε συνεργασία με Διεθνείς Χρηματοπιστωτικούς Οργανισμούς (ΔΧΟ) ή Ευρωπαϊκούς Διμερείς Χρηματοπιστωτικούς Οργανισμούς (ΕΔΧΟ). Μια συγκεκριμένη απαίτηση ορίστηκε για συνεργασία με την ΕΤΑΑ (και την Επιτροπή) στην περιοχή της Ανατολικής Γειτονίας, στη Ρωσία και την Κεντρική Ασία.

Η αξιολόγηση δείχνει ότι το ποσό της συγχρηματοδότησης από την ΕΤΕπ και ΔΧΟ/ΕΔΧΟ αυξήθηκε σημαντικά τα τελευταία χρόνια αγγίζοντας το 60% της συνολικής χρηματοδότησης της ΕΤΕπ στο πλαίσιο της εντολής το 2009. Στη διάρκεια της υπό ανασκόπηση χρονικής περιόδου, η ΕΤΕπ έχει καθιερώσει σταδιακά μια σειρά ΜΣ (διμερή και πολυμερή) με τα κύρια ΔΧΟ/ΕΔΧΟ στις διάφορες περιοχές δραστηριοποίησης. Κάποια από τα ΜΣ τέθηκαν σε ισχύ στη διάρκεια της τρέχουσας εντολής: εκείνο με την Επιτροπή και την ΕΤΑΑ στην Ανατολική Γειτονία, τη Ρωσία και την Κεντρική Ασία· η ρύθμιση πλαίσιο ΕΔΓ και η συμφωνία αμοιβαίας εμπιστοσύνης με την KfW και την AFD για την περιοχή της Μεσογείου και την Αφρική. Αυτά τα ΜΣ αντιπροσωπεύουν ενισχυμένες δεσμεύσεις συνεργασίας επιχειρησιακής φύσης. Η αυξημένη συγχρηματοδότηση και η συνεργασία έχουν αυξήσει τη δυνατότητα διασφάλισης συνέχειας των προϋποθέσεων μεταξύ έργων και τομέων μεταξύ των ΔΧΟ, σύμφωνα με το αίτημα της απόφασης.

Όσον αφορά τον τύπο της επιχειρησιακής συνεργασίας, στην αξιολόγηση διαπιστώθηκε ότι μια αποστασιοποίηση από την παράλληλα συγχρηματοδότηση υπέρ της από κοινού χρηματοδότησης μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, και να ωφελήσει τους δανειολήπτες και να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα της χρηματοδοτικής στήριξης που προσφέρουν οι ΔΧΟ. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η ΕΤΕπ θα πρέπει να συνεχίσει να προάγει, όπως πράττεται επί του παρόντος και στους χρηματοπιστωτικούς μηχανισμούς κλειδιά της ΕΕ στο πλαίσιο του IPA, του ENPI και του DCI, την ιδέα της αμοιβαίας εμπιστοσύνης ανάμεσα στην ΕΤΕπ και τους άλλους ΔΧΟ/ΕΔΧΟ. Αυτό θα μείωνε την επανάληψη ταυτόσημων εργασιών για τους συγχρηματοδότες και θα διευκόλυνε την ανάπτυξη, την υλοποίηση και την παρακολούθηση των έργων από τους υπευθύνους μειώνοντας τη γραφειοκρατία τους. Αυτές οι διευθετήσεις θα πρέπει να συνεχίσουν να προάγουν τις ορθές πρακτικές στην ΕΕ, όπως εκείνες που αφορούν το περιβάλλον και τις προμήθειες, λαμβάνοντας παράλληλα υπόψη και ενισχύοντας την αξιοποίηση των τοπικών συστημάτων σύμφωνα με τις αρχές και τους στόχους της δήλωσης του Παρισιού σχετικά με την αποτελεσματικότητα της αναπτυξιακής βοήθειας και του Προγράμματος Δράσης της Άκρα.

Συμπέρασμα

Η εξωτερική εντολή της ΕΤΕπ υποστηριζόμενη από τις εγγυήσεις της ΕΕ έχει αποδειχτεί ένα αποτελεσματικό μέσο εξυπηρέτησης των εξωτερικών πολιτικών της ΕΕ μέσω της χρηματοδότησης σχετικών έργων σε χώρες εταίρους. Παράλληλα, το διευρυνόμενο και ολοένα και πιο φιλόδοξο πρόγραμμα εξωτερικής δράσης της ΕΕ τονίζει την ανάγκη για αυξημένη συνοχή των πολιτικών και ενισχυμένη υποστήριξη των χωρών εταίρων, στον αγώνα τους κατά της κλιματικής αλλαγής και της αποδοτικότητας των πόρων, για παράδειγμα, που έχουν καταστεί γενική προτεραιότητα της ΕΕ.

Η συνοχή των πολιτικών μπορεί να βελτιωθεί διασφαλίζοντας την καλύτερη ευθυγράμμιση του αντικειμένου της εντολής με τα συγκριτικά πλεονεκτήματα και υπάρχοντα μέσα της ΕΤΕπ και ενισχύοντας τον προσανατολισμό των πολιτικών για να διασφαλιστεί ένας ενδυναμωμένος ρόλος που θα στηρίζει τις πολιτικές της ΕΕ.

Σχετικά με την υλοποίηση, στην αξιολόγηση συνάγεται το συμπέρασμα ότι η ΕΤΕπ έχει διεξαγάγει τις πράξεις της με αποτελεσματικό τρόπο, αλλά η αποτελεσματικότητα θα μπορούσε να βελτιωθεί ενισχύοντας τη δυνατότητά της να στηρίξει τους υπεύθυνους καθ’ όλη τη διάρκεια ενός έργου. Η αυξημένη υποστήριξη των υπευθύνων των έργων αποκτά μεγαλύτερη σημασία δεδομένης της νέας έμφασης που δίνει το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο στην ανάγκη καλλιέργειας της επίδρασης της κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης. Η επίτευξη αυτού του στόχου θα απαιτούσε η ΕΤΕπ να ενισχύσει τους ανθρώπινους πόρους που διαθέτει για τις εξωτερικές της δραστηριότητες και θα απαιτούσε μια αύξηση της διαθεσιμότητας συμπληρωματικών πόρων χρηματοδότησης.

Βασιζόμενη στην παρούσα ανακοίνωση και τα πορίσματα της έκθεσης της διευθύνουσας επιτροπής σοφών (SCWP) και της εξωτερικής αξιολόγησης, η Επιτροπή υποβάλει νομοθετική πρόταση, η οποία αποσκοπεί να ενισχύσει τη συμμόρφωση με τους στόχους των κοινοτικών πολιτικών και να αυξήσει την προστιθέμενη αξία των εξωτερικών πράξεων της ΕΤΕπ κατά το δεύτερο ήμισυ της χρονικής περιόδου 2007-2013 την οποία καλύπτει η απόφαση.

[1] Απόφαση που αφορά τη χορήγηση εγγύησης της Κοινότητας στην Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων για την κάλυψη ζημιών από δάνεια και εγγυήσεις δανείων για σχέδια εκτός της Κοινότητας (ΕΕ L 190 της 22.7.2009, σ. 10).

[2] Επιπροσθέτως, η ΕΤΕπ παρέχει τη δυνατότητα αξιοποίησης ιδίων πόρων για το δανεισμό χωρών ΑΚΕ, η οποία καλύπτεται από εγγύηση των κρατών μελών.

[3] Μέσο ευρω-μεσογειακής εταιρικής σχέσης.

[4] Όσον αφορά την περίοδο 2000-2006, 1 δισ. ευρώ διατέθηκε υπό το καθεστώς του μέσου ευρω-μεσογειακής εταιρικής σχέσης I, εκ των οποίων δεσμεύτηκε 0,63 δισ. ευρώ.

[5] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1638/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 2006 για τον καθορισμό γενικών διατάξεων σχετικά με τη θέσπιση ευρωπαϊκού μηχανισμού γειτονίας και εταιρικής σχέσης

[6] Περιβαλλοντική εταιρική σχέση της βόρειας διάστασης.

[7] Σύμφωνα με την απόφαση, στην Ανατολική Γειτονία και τη Ρωσία, η ΕΤΕπ θα πρέπει να εστιάσει στις μεταφορές, την ενέργεια, τις τηλεπικοινωνίες και τις περιβαλλοντικές υποδομές. Μόνο πρόσφατα κατέστη επιλέξιμη η χρηματοδότηση ΜΜΕ στις ανατολικές χώρες εταίρους.