Η εκτίμηση των επιπτώσεων που συνοδεύει την παρούσα πρόταση αποτέλεσε αντικείμενο διεξοδικής διαβούλευσης με τα ενδιαφερόμενα μέρη προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι απόψεις των ενδιαφερόμενων μερών εκπροσωπούνται και λαμβάνονται δεόντως υπόψη. Λόγω του τεχνικού χαρακτήρα της πρότασης και του υψηλού επιπέδου λεπτομέρειάς της, η διαδικασία της διαβούλευσης απευθυνόταν κυρίως σε επαγγελματικούς, πανεπιστημιακούς και βιομηχανικούς/τομεακούς φορείς, καθώς και σε εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών, όπως ΜΚΟ, ενώσεις καταναλωτών και συνδικαλιστικές οργανώσεις.

Ο χάρτης πορείας για την αρχική εκτίμηση των επιπτώσεων δημοσιεύτηκε στις 29 Μαΐου 2020 και η περίοδος διαβούλευσης ολοκληρώθηκε στις 7 Αυγούστου 2020· ελήφθησαν παρατηρήσεις από 51 απαντήσαντες. Στο πλαίσιο της ανάλυσης των εν λόγω απαντήσεων διαπιστώθηκαν ορισμένες διακριτές διαφορές μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών όσον αφορά τον τρόπο αντιμετώπισης των POP στην κυκλική οικονομία.

Σύμφωνα με πολλές απαντήσεις, κυρίως από ΜΚΟ, η ανακύκλωση αποβλήτων που περιέχουν POP είναι ασύμβατη με μια ασφαλή κυκλική οικονομία. Το επιχείρημα αυτό δίνει προτεραιότητα στην απομάκρυνση των POP από την αλυσίδα εφοδιασμού έναντι των δυνητικών οφελών που σχετίζονται με την ανακύκλωση των εν λόγω προϊόντων. Οι απαντήσεις της βιομηχανίας παρέχουν μια πιο διαφοροποιημένη άποψη και επισημαίνουν ότι οι πολιτικές της ΕΕ που επιδιώκουν τη δημιουργία ενός «περιβάλλοντος απαλλαγμένου από τοξικές ουσίες», καθώς και την αύξηση της ανακύκλωσης, συχνά υποδεικνύουν αντιφατικές κατευθύνσεις, γεγονός που έχει ως αποτέλεσμα οι επιχειρήσεις διαχείρισης αποβλήτων να βρίσκονται σε μια κατάσταση όπου οι κανόνες δεν είναι προβλέψιμοι και δεν είναι πάντα εφαρμόσιμοι. Δύο ενώσεις ανέφεραν ότι θα πρέπει να παρασχεθεί μεγαλύτερη δημόσια στήριξη για την προώθηση νέων επενδύσεων στη διαλογή και την απολύμανση των αποβλήτων, καθώς αυτό θα καταστήσει δυνατή την αύξηση και τη βελτίωση της ανακύκλωσης.

Επιπλέον, πραγματοποιήθηκε στοχευμένη διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη στο πλαίσιο της υποστηρικτικής μελέτης, η οποία περιλάμβανε όλες τις πτυχές που σχετίζονται με την εκτίμηση των επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένων κοινωνικοοικονομικών στοιχείων, μέσω ηλεκτρονικού ερωτηματολογίου και συνεντεύξεων με ενδιαφερόμενα μέρη που εκπροσωπούν βασικούς τομείς και οργανώσεις. Η εκτίμηση των επιπτώσεων που συνοδεύει την παρούσα πρόταση αξιοποιεί επίσης τις πληροφορίες σχετικά με τις απόψεις των ενδιαφερόμενων μερών, και της κοινωνίας γενικότερα, όσον αφορά τις ουσίες που προκαλούν ανησυχία σε ανακυκλωμένα υλικά, οι οποίες συγκεντρώθηκαν κατά την ανοικτή δημόσια διαβούλευση σχετικά με τα θέματα διεπαφής μεταξύ της νομοθεσίας για τα χημικά, τα προϊόντα και τα απόβλητα. Η διαβούλευση αυτή, η οποία πραγματοποιήθηκε το 2018, αφορούσε ευρύτερες, λιγότερο τεχνικές πτυχές που σχετίζονται με το εν λόγω μέτρο και, συνεπώς, οι πληροφορίες αυτές ήταν ήδη διαθέσιμες και χρησιμοποιήθηκαν για την υποστήριξη του μέτρου. Συνοπτική έκθεση της εν λόγω διαβούλευσης δημοσιεύθηκε στις 28 Φεβρουαρίου 2019.

Λεπτομερής περιγραφή των διαβουλεύσεων με τα ενδιαφερόμενα μέρη και των αποτελεσμάτων τους περιλαμβάνεται στο παράρτημα 2 της έκθεσης εκτίμησης των επιπτώσεων.

•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας

Προς υποστήριξη της ανάλυσης της εκτίμησης των επιπτώσεων, η Επιτροπή ανέθεσε μια σύμβαση υποστήριξης σε εξωτερικούς συμβούλους: «Μελέτη για την υποστήριξη της εκτίμησης των επιπτώσεων που σχετίζεται με την επανεξέταση των οριακών τιμών στα απόβλητα για τους POP που απαριθμούνται στα παραρτήματα IV και V του κανονισμού (ΕΕ) 2019/1021» [«Study to support the assessment of impacts associated with the review of limit values in waste for POPs listed in Annexes IV and V of Regulation (EU) 2019/1021»] (RPA/INERIS, 2021). Η εκτίμηση βασίστηκε επίσης σε μελέτη που εκπονήθηκε για την υποστήριξη προηγούμενης τροποποίησης των παραρτημάτων IV και V του κανονισμού για τους POP, ιδίως για τις μαζικές ροές ουσιών και αποβλήτων, η οποία πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο της αναδιατύπωσης του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 850/2004: «Μελέτη για την υποστήριξη της επανεξέτασης ζητημάτων που σχετίζονται με τα απόβλητα στα παραρτήματα IV και V του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 850/2004» [«Study to support the review of waste related issues in Annexes IV and V of Regulation (EC) 850/2004»] (Ramboll Environment & Health GmbH, Ιανουάριος 2019).

Εκτός από τις δύο αυτές μελέτες, ελήφθησαν επίσης υπόψη πληροφορίες για σχετικές ουσίες που περιέχονται σε παλαιότερες μελέτες οι οποίες εκπονήθηκαν για την υποστήριξη προηγούμενων τροποποιήσεων του κανονισμού για τους POP:

·«Μελέτη για ζητήματα σχετικά με τα απόβλητα προσφάτως καταχωρισθέντων POP και υποψήφιων POP» (Study on waste related issues of newly listed POPs and candidate POPs) (ESWI Consortium, Απρίλιος 2011)

·«Μελέτη για τη διευκόλυνση της εφαρμογής ορισμένων σχετικών με τα απόβλητα διατάξεων του κανονισμού για τους έμμονους οργανικούς ρύπους (POP)» [Study to facilitate the implementation of certain waste related provisions of the Regulation on Persistent Organic Pollutants (POPs)] (BiPRO, Αύγουστος 2005)

Η διενέργεια της εκτίμησης των επιπτώσεων για την υποστήριξη της πρότασης στηρίχθηκε επίσης από διυπηρεσιακή συντονιστική ομάδα για την εκτίμηση των επιπτώσεων. Η ομάδα αυτή συστάθηκε από τη ΓΔ Περιβάλλοντος και συνεδρίασε τέσσερις φορές από τον Ιούλιο του 2020 έως τον Ιούνιο του 2021.

•εκτίμηση των επιπτώσεων

Η πρόταση βασίζεται σε εκτίμηση των επιπτώσεων. Μετά την παροχή απαντήσεων στις παρατηρήσεις της επιτροπής ρυθμιστικού ελέγχου που διατυπώθηκαν στην πρώτη γνώμη της 5ης Μαρτίου 2021, η εκτίμηση των επιπτώσεων έλαβε θετική γνώμη με επιφυλάξεις στις 29 Ιουνίου 2021. Στην τελική της γνώμη, η επιτροπή ζήτησε περαιτέρω λεπτομέρειες σχετικά με τη μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε για την πρόταση των διαφορετικών οριακών τιμών για τους POP οι οποίοι εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της πρότασης.

Οι επιλογές πολιτικής που εξετάστηκαν στην εκτίμηση των επιπτώσεων αναφέρονται σε ένα φάσμα οριακών τιμών για τις τιμές του παραρτήματος IV που θα προταθούν για τις διάφορες ουσίες οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της πρότασης. Οι τιμές του παραρτήματος IV (γνωστές και ως «χαμηλά όρια συγκέντρωσης POP») ορίζονται στο άρθρο 7 παράγραφος 4 στοιχείο α) του κανονισμού για τους POP. Καθορίζουν την τιμή των ουσιών POP στα απόβλητα στην οποία ή άνω της οποίας πρέπει να καταστρέφονται ή να μετατρέπονται κατά τρόπο μη αναστρέψιμο. Στην πράξη, αυτό σημαίνει ότι απόβλητα κάτω από την τιμή αυτή που περιέχουν POP μπορούν να υποβάλλονται σε επεξεργασία με άλλα μέσα, συμπεριλαμβανομένης της ανακύκλωσης.

Για καθεμία από τις ουσίες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της πρότασης, η επιλογή πολιτικής 1 περιγράφει την τρέχουσα βάση αναφοράς και αντιπροσωπεύει την υψηλότερη τιμή που εξετάζεται (ή την απουσία ορίου για ουσίες που δεν περιλαμβάνονται ακόμη). Σύμφωνα με τη βάση αναφοράς, δεν θα εισηχθούν αλλαγές στα παραρτήματα IV και V του κανονισμού για τους POP. Αυτό σημαίνει ότι οι ουσίες που καταχωρίστηκαν πρόσφατα στο πλαίσιο της σύμβασης δεν θα συμπεριληφθούν στα σχετικά παραρτήματα. Το ίδιο ισχύει επίσης για τις ουσίες για τις οποίες έχουν ήδη καθοριστεί όρια βάσει του κανονισμού για τους POP και για τις οποίες η επιστημονική και τεχνική πρόοδος υπαγορεύει την επανεξέταση των τιμών.

Η επιλογή πολιτικής 2 αντιπροσωπεύει τιμές στο μέσον του υπό εξέταση εύρους. Στην επιλογή αυτή, προτείνεται η θέσπιση νέων οριακών τιμών σύμφωνα με το παράρτημα IV για νέες ουσίες και προτείνεται η αυστηροποίηση των οριακών τιμών για ορισμένους καταχωρισμένους POP, όπου αυτό μπορεί να δικαιολογηθεί. Η πρώτη περίπτωση αφορά την προσφάτως καταχωρισθείσα ουσία PFOA, τα άλατά της και τις συγγενείς με αυτήν ενώσεις. Δεν εξετάστηκαν ενδιάμεσες τιμές της επιλογής 2 για το dicofol (δικόφολη) και την πενταχλωροφαινόλη. Για τις υπόλοιπες ουσίες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της παρούσας πρότασης —PBDE, HBCDD, SCCP και διοξίνες και φουράνια (συμπεριλαμβανομένων των dl-PCB) — εξετάστηκε στην εκτίμηση των επιπτώσεων μια οριακή τιμή στο μέσον του εύρους.

Στο πλαίσιο της επιλογής πολιτικής 3, προτείνονται αυστηρότερες οριακές τιμές στο παράρτημα IV για οκτώ ουσίες. Για τους PBDE, η επιλογή 3 αναλύεται ως δύο επιμέρους επιλογές, εκ των οποίων η μία έχει ως αποτέλεσμα την άμεση εφαρμογή της χαμηλότερης οριακής τιμής και η άλλη προβλέπει καθυστέρηση της εφαρμογής κατά 5 έτη μετά την έναρξη ισχύος του μέτρου (με εφαρμογή της επιλογής 2 στο μεσοδιάστημα).

Η επιλογή πολιτικής 4, με μια πρόσθετη χαμηλότερη τιμή, εξετάστηκε για τις διοξίνες και τα φουράνια (PCDD/F). Ο λόγος για αυτή την πρόσθετη επιλογή είναι να αξιολογηθεί η δυνατότητα καθορισμού χαμηλότερης τιμής του παραρτήματος IV για τις εν λόγω ουσίες, καθώς και η πρόσθετη επιμέρους επιλογή για τον καθορισμό χαμηλότερης ειδικής τιμής που θα χρησιμοποιείται μόνο ως όριο για τα μη επεξεργασμένα απόβλητα που απορρίπτονται απευθείας στη γη (π.χ. σε γεωργικές εφαρμογές).