Πρόταση ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με ειδικές απαιτήσεις όσον αφορά τον υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος /* COM/2011/0779 τελικό - 2011/0359 (COD) */





ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 1. ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ Τα μέτρα που θεσπίστηκαν στην Ευρώπη και αλλού αμέσως μετά τη χρηματοπιστωτική κρίση εστιάστηκαν στην επείγουσα ανάγκη σταθεροποίησης του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Ενώ ο ρόλος που διαδραμάτισαν οι τράπεζες, τα αμοιβαία κεφάλαια αντιστάθμισης κινδύνου, οι οργανισμοί αξιολόγησης της πιστοληπτικής ικανότητας, οι εποπτικές αρχές και οι κεντρικές τράπεζες αμφισβητήθηκε και αναλύθηκε σε βάθος κατ’ επανάληψη, δόθηκε ελάχιστη ή και μηδενική σημασία στο ρόλο που διαδραμάτισαν οι ελεγκτές στην κρίση ή για το ρόλο που θα έπρεπε να έχουν διαδραματίσει. Δεδομένου ότι πολλές τράπεζες αποκάλυψαν τεράστιες ζημίες κατά τα έτη 2007 έως 2009 στις θέσεις που κατείχαν εντός και εκτός ισολογισμού, είναι δύσκολο για πολλούς πολίτες και επενδυτές να κατανοήσουν πώς οι ελεγκτές μπόρεσαν να καταρτίσουν εκθέσεις ελέγχου των πελατών τους (ιδίως των τραπεζών) γι’ αυτές τις περιόδους. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι, σε μια κρίση κατά την οποία 4.588,9 δισ. ευρώ των χρημάτων των φορολογούμενων δεσμεύθηκαν για την υποστήριξη των τραπεζών από τον Οκτώβριο 2008 έως τον Οκτώβριο 2009 και όπου η εν λόγω ενίσχυση αντιστοιχούσε στο 39% του ΑΕΠ της ΕΕ των 27 το 2009[1], θα πρέπει να βελτιωθούν όλες οι συνιστώσες του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Ο αυστηρός έλεγχος έχει καίρια σημασία για την αποκατάσταση της αξιοπιστίας και της εμπιστοσύνης της αγοράς. Συμβάλλει στην προστασία των επενδυτών παρέχοντας άμεσα διαθέσιμες, αποδοτικές ως προς το κόστος και αξιόπιστες πληροφορίες σχετικά με τις οικονομικές καταστάσεις των εταιρειών. Επίσης περιορίζει δυνητικά το κόστος κεφαλαίου για τις ελεγχόμενες επιχειρήσεις εξασφαλίζοντας τη μεγαλύτερη διαφάνεια και αξιοπιστία των οικονομικών καταστάσεων. Πρέπει επίσης να τονιστεί ότι οι ελεγκτές είναι επιφορτισμένοι από το νόμο να διενεργούν υποχρεωτικούς ελέγχους των οικονομικών καταστάσεων επιχειρήσεων που απολαμβάνουν καθεστώς περιορισμένης ευθύνης και/ή μπορούν να παρέχουν υπηρεσίες στο χρηματοπιστωτικό τομέα. Η αποστολή αυτή αντιστοιχεί στην εκπλήρωση κοινωνικού ρόλου με τη διατύπωση γνώμης σχετικά με την ακρίβεια και την αξιοπιστία των οικονομικών καταστάσεων των εν λόγω επιχειρήσεων. Από το 1984, όταν εκδόθηκε οδηγία (οδηγία 1984/253/ΕΟΚ) που εναρμόνισε τις διαδικασίες για τη χορήγηση άδειας στους ελεγκτές, οι κανόνες της ΕΕ ρυθμίζουν νομοθετικά εν μέρει τις διαδικασίες για τη χορήγηση άδειας στους ελεγκτές. Η οδηγία 2006/43/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 2006, για τους υποχρεωτικούς ελέγχους των ετήσιων και των ενοποιημένων λογαριασμών, για την τροποποίηση των οδηγιών 78/660/ΕΚ και 83/349/ΕΟΚ του Συμβουλίου και για την κατάργηση της οδηγίας 84/253/ΕΟΚ του Συμβουλίου (εφεξής αποκαλούμενη «οδηγία 2006/43/ΕΚ») εκδόθηκε το 2006 και διεύρυνε σημαντικά το πεδίο εφαρμογής της προηγούμενης οδηγίας. Η χρηματοπιστωτική κρίση έχει αναδείξει αδυναμίες στον υποχρεωτικό έλεγχο, ιδίως όσον αφορά τις οντότητες δημοσίου συμφέροντος (ΟΔΣ), οντότητες οι οποίες είναι ιδιαιτέρως σημαντικού δημοσίου συμφέροντος λόγω του τομέα δραστηριότητάς τους, του μεγέθους τους, του αριθμού απασχολούμενων σε αυτές ή των οποίων το νομικό καθεστώς είναι τέτοιο ώστε να διαθέτουν μεγάλο εύρος ενδιαφερόμενων μερών. Ως εκ τούτου, η παρούσα πρόταση καθορίζει τους όρους διενέργειας του υποχρεωτικού ελέγχου των οικονομικών καταστάσεων ΟΔΣ. 2. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΥ Η Επιτροπή διενήργησε διαβούλευση από τις 13 Οκτωβρίου έως τις 8 Δεκεμβρίου 2010[2]. Συνολικά, ελήφθησαν περίπου 700 απαντήσεις από διάφορα ενδιαφερόμενα μέρη· αυτά περιλάμβαναν μέλη του επαγγελματικού κλάδου, εποπτικές αρχές, επενδυτές, ακαδημαϊκούς, επιχειρήσεις, κρατικές αρχές, επαγγελματικούς φορείς και ιδιώτες. Η διαβούλευση έδειξε ταυτόχρονα διάθεση για αλλαγή αλλά και άρνηση. Τα ενδιαφερόμενα μέρη που βρίσκονται σήμερα σε ευνοϊκή θέση έδειξαν ιδιαίτερη απροθυμία απέναντι στις αλλαγές. Από την άλλη πλευρά, ιδίως μικρομεσαίοι επαγγελματίες του κλάδου, καθώς και επενδυτές, συμπέραναν ότι η πρόσφατη χρηματοπιστωτική κρίση ανέδειξε σημαντικές ελλείψεις. Συνοπτική παρουσίαση των εισηγήσεων του κοινού που ελήφθησαν είναι διαθέσιμη στην ακόλουθη διεύθυνση: http://ec.europa.eu/internal_market/consultations/docs/2010/audit/summary_responses_en.pdf Επιπροσθέτως, η διάσκεψη υψηλού επιπέδου για τον έλεγχο την οποία διενήργησε η Επιτροπή στις 10 Φεβρουαρίου 2011[3] επέτρεψε περαιτέρω ανταλλαγή απόψεων. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέδωσε έκθεση πρωτοβουλίας στις 13 Σεπτεμβρίου 2011 επί του θέματος ως απάντηση στην πράσινη βίβλο της Επιτροπής και ζητά από την Επιτροπή να εξασφαλίσει μεγαλύτερη διαφάνεια και ανταγωνισμό στην ελεγκτική αγορά[4]. Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) εξέδωσε παρόμοια έκθεση στις 16 Ιουνίου 2011[5]. Τα ζητήματα τέθηκαν επίσης υπόψη των κρατών μελών στη συνεδρίαση της επιτροπής χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών της 16ης Μαΐου 2011 και στη συνεδρίαση της κανονιστικής επιτροπής ελεγκτικών θεμάτων της 24ης Ιουνίου 2011. Σύμφωνα με τις αρχές της βελτίωσης της νομοθεσίας, στην εκτίμηση επιπτώσεων εντοπίζονται οι διάφοροι προβληματικοί τομείς που μπορεί να χρήζουν ρύθμισης: · Υφίσταται απόκλιση μεταξύ των προσδοκιών που έχουν τα ενδιαφερόμενα μέρη από τον έλεγχο και των όσων κάνουν πραγματικά οι ελεγκτές. · Η ανεξαρτησία ούτε εξασφαλίζεται ούτε αποδεικνύεται σε ένα παράδειγμα στο οποίο ο έλεγχος έχει ουσιαστικά καταστεί μέρος μιας πληθώρας εμπορικών υπηρεσιών. Η έλλειψη τακτικής διενέργειας διαγωνισμών για την παροχή ελεγκτικών υπηρεσιών και περιοδικής εναλλαγής των ελεγκτικών εταιρειών έχει στερήσει από τον έλεγχο τη βασική του ηθική αξία: τον επαγγελματικό προβληματισμό. · Συγκέντρωση αγοράς και έλλειψη επιλογών: Η αγορά είναι τόσο πολωμένη που σπάνια ο ελεγκτής μιας ΟΔΣ δεν είναι ένα από τα τέσσερα μεγάλα ελεγκτικά γραφεία («Big Four»). Στην πλειονότητα των κρατών μελών, οι Big Four ελέγχουν περισσότερες από το 85% των μεγάλων εισηγμένων στο χρηματιστήριο εταιρειών. Η εκτίμηση επιπτώσεων κατέληξε στις ακόλουθες προτιμώμενες επιλογές πολιτικής: · Το αντικείμενο του υποχρεωτικού ελέγχου θα πρέπει να αποσαφηνιστεί και να εξειδικευθεί, ενώ οι πληροφορίες που παρέχει ο ελεγκτής στους χρήστες, τις ελεγχόμενες οντότητες, τις ελεγκτικές επιτροπές και τις εποπτικές αρχές θα πρέπει να βελτιωθούν. · Η απαγόρευση παροχής μη ελεγκτικών υπηρεσιών στις ελεγχόμενες οντότητες και, επίσης, η απαγόρευση παροχής μη ελεγκτικών υπηρεσιών εν γένει θα αντιμετώπιζε αποτελεσματικά την ανάγκη ενίσχυσης της ανεξαρτησίας και του επαγγελματικού σκεπτικισμού. Επιπλέον, οι αυστηρότεροι κανόνες κατά τη διαδικασία διορισμού ελεγκτών και η εισαγωγή υποχρεωτικής εναλλαγής των ελεγκτικών γραφείων θα συνέβαλαν στη διενέργεια ελέγχων υψηλότερης ποιότητας. · Για να διευκολυνθεί η αντικειμενική επιλογή ενός παρόχου υπηρεσιών ελέγχου, θα πρέπει να απαγορεύονται οι συμβατικές ρήτρες που περιορίζουν την επιλογή ελεγκτικού γραφείου, να αυξηθεί η διαφάνεια της ποιότητας του ελέγχου και των ελεγκτικών γραφείων και να θεσπιστεί πιστοποίηση της ποιότητας του ελέγχου. · Για να διευρυνθούν τα περιθώρια επιλογής παρόχων υπηρεσιών ελέγχου, θα πρέπει να αρθούν οι περιορισμοί που αφορούν την κυριότητα. · Οι εθνικές αρχές εποπτείας του ελέγχου θα πρέπει να ενισχυθούν και να αναπτυχθεί συνεργασία σε επίπεδο ΕΕ στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ). Η έκθεση εκτίμησης επιπτώσεων της παρούσας πρότασης είναι διαθέσιμη στη διεύθυνση: http://ec.europa.eu/internal_market/auditing/index_en.htm 3. ΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ 3.1 Νομική βάση Η υφιστάμενη οδηγία 2006/43/ΕΚ βασίζεται στο άρθρο 50 της ΣΛΕΕ. Οι σχετικές με τη σύσταση της επιχείρησης απαιτήσεις (π.χ. οι απαιτήσεις που αφορούν τη χορήγηση άδειας/ εγγραφή σε μητρώο των ελεγκτών) και οι τροποποιήσεις αυτών παραμένουν εντός των διατάξεων της οδηγίας[6]. Ειδικές συμπληρωματικές απαιτήσεις που αφορούν τη διενέργεια υποχρεωτικού ελέγχου ΟΔΣ καθορίζονται στον παρόντα κανονισμό βάσει του άρθρου 114 της ΣΛΕΕ. 3.2. Επικουρικότητα και αναλογικότητα Έως σήμερα, οι κανόνες της ΕΕ παρείχαν μεγάλη διακριτική ευχέρεια στα κράτη μέλη, τα οποία, με τη σειρά τους, βασίζονταν σε μεγάλο βαθμό στην αυτορρύθμιση του κλάδου. Η κρίση έδειξε ότι η αυτορρύθμιση δεν επαρκεί για το μέλλον. Επιπλέον, τα προβλήματα που αναδείχθηκαν στην εκτίμηση επιπτώσεων δεν είναι δυνατόν να επιλυθούν σε εθνικό επίπεδο, καθώς θα ανέκυπταν σημαντικές διαφορές στο ρυθμιστικό πλαίσιο, γεγονός που θα υπονόμευε σημαντικά την ενιαία αγορά. Δεδομένης της αλληλένδετης φύσης των αγορών κινητών αξιών και των δημοσιονομικών παραγόντων, ο έλεγχος θα πρέπει να διενεργείται σε ολόκληρη την Ένωση εντός ενός εναρμονισμένου πλαισίου. Είναι ιδιαιτέρως σημαντικό να αντιμετωπιστεί το ζήτημα του ρόλου, της ανεξαρτησίας των ελεγκτών και της διάρθρωσης της αγοράς σε κοινοτικό επίπεδο, καθώς οι ΟΔΣ στην Ευρώπη έχουν συχνά δραστηριότητες και πέραν των εθνικών τους συνόρων. Αξίζει να σημειωθεί ότι νομοθεσία που καλύπτει την προστασία των επενδυτών, καθώς και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, έχει ήδη ψηφιστεί σε επίπεδο Ένωσης. Επιπλέον, μια συντονισμένη προσέγγιση στο επίπεδο της Ένωσης, συνοδευόμενη από διεθνή στήριξη, θα μείωνε σημαντικά τον κίνδυνο καταχρηστικής επιλογής τυχόν ευνοϊκότερων καθεστώτων. Η πρόταση σέβεται την αρχή της αναλογικότητας και δεν υπερβαίνει ό,τι είναι αναγκαίο για την επίτευξη των επιδιωκόμενων στόχων. 3.3. Λεπτομερής επεξήγηση της πρότασης Τα άρθρα 39 έως 43 της οδηγίας 2006/43/ΕΚ καθορίζουν ήδη ορισμένες απαιτήσεις που ισχύουν για τον υποχρεωτικό έλεγχο των ΟΔΣ. Οι απαιτήσεις αυτές δεν θα περιλαμβάνονται πλέον στην οδηγία αλλά ενσωματώνονται (και αναπτύσσονται περαιτέρω) στον παρόντα κανονισμό. Ο κανονισμός αποτελεί ένα κατάλληλο και αναλογικό νομικό μέσο για την εξασφάλιση της υψηλής ποιότητας του ελέγχου των ΟΔΣ. Η δυνατότητα άμεσης εφαρμογής του κανονισμού προσφέρει μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου. Επίσης, η νομοθεσία θα τεθεί σε ισχύ την ίδια ημερομηνία σε όλη την Ένωση, αποφεύγοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο προβλήματα που σχετίζονται με την καθυστερημένη μεταφορά της νομοθεσίας στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελών[7]. Επιπροσθέτως, ο κανονισμός προσφέρει εναρμόνιση στο μέγιστο δυνατό βαθμό: ο υποχρεωτικός έλεγχος θα διενεργείται σύμφωνα με ουσιαστικά πανομοιότυπους κανόνες σε όλα τα κράτη μέλη. 3.3.1. Τίτλος Ι (αντικείμενο, πεδίο εφαρμογής και ορισμοί) Ο κανονισμός ισχύει για ελεγκτές που διενεργούν υποχρεωτικό έλεγχο ΟΔΣ και για τις ελεγχόμενες ΟΔΣ, ήτοι τους κανόνες σχετικά με την ελεγκτική επιτροπή που πρέπει να διαθέτει κάθε ΟΔΣ. Για τους σκοπούς του κανονισμού, οι ορισμοί που ισχύουν στην τροποποιημένη οδηγία 2006/43/ΕΚ θα πρέπει να ισχύουν επίσης και στον παρόντα κανονισμό. Καθώς ο χρηματοπιστωτικός τομέας εξελίσσεται, δημιουργούνται νέες κατηγορίες χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων βάσει του δικαίου της Ένωσης και, ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο ο ορισμός των ΟΔΣ να περιλαμβάνει επίσης εταιρείες επενδύσεων, ιδρύματα πληρωμών, οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων σε κινητές αξίες (ΟΣΕΚΑ), ιδρύματα ηλεκτρονικού χρήματος και οργανισμούς εναλλακτικών επενδύσεων. 3.3.2. Τίτλος ΙΙ (Όροι διενέργειας του υποχρεωτικού ελέγχου οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος) Κεφάλαιο Ι (Ανεξαρτησία και αποφυγή σύγκρουσης συμφερόντων) Ο ελεγκτής θα πρέπει να καθορίζει κατάλληλες πολιτικές και διαδικασίες ώστε να εξασφαλίζει τη συμμόρφωση με τις προβλεπόμενες στον παρόντα κανονισμό υποχρεώσεις σχετικά με την ανεξαρτησία, τα εσωτερικά συστήματα διασφάλισης της ποιότητας και την εποπτεία των εργαζομένων. Πρώην ελεγκτές, κύριοι ελεγκτικοί εταίροι ή οι υπάλληλοί τους δεν επιτρέπεται να αναλαμβάνουν βασική διοικητική θέση στην ελεγχόμενη οντότητα, να συμμετέχουν ως μέλη της ελεγκτικής επιτροπής της ελεγχόμενης οντότητας, να συμμετέχουν ως μη εκτελεστικά μέλη στο διοικητικό όργανο ή να συμμετέχουν στο όργανο εποπτείας της ελεγχόμενης οντότητας για διάστημα δύο ετών από την περάτωση της ελεγκτικής τους αποστολής. Οι αμοιβές για την παροχή υπηρεσιών συναφούς δημοσιονομικού ελέγχου στην ελεγχόμενη οντότητα θα πρέπει να περιορίζονται στο 10% των αμοιβών που καταβάλλει η εν λόγω οντότητα στους ελεγκτές. Επιπροσθέτως, στην περίπτωση που το σύνολο των αμοιβών ελέγχου και των αμοιβών για υπηρεσίες συναφούς δημοσιονομικού ελέγχου που λαμβάνει ένας ελεγκτής από μια ΟΔΣ ανέλθει σε σημαντικό ποσοστό των συνολικών ετήσιων αμοιβών του, θα πρέπει να εφαρμόζονται κατάλληλες ασφαλιστικές δικλείδες. Ο νόμιμος ελεγκτής, το ελεγκτικό γραφείο ή μέλος του δικτύου του ελεγκτικού γραφείου θα αποτρέπεται οπωσδήποτε να παρέχει στις ελεγχόμενες από αυτό οντότητες μη ελεγκτικές υπηρεσίες οι οποίες είναι ριζικά ασυμβίβαστες με το ανεξάρτητο, δημοσίου συμφέροντος λειτούργημα του ελέγχου, ενώ για τις υπόλοιπες μη ελεγκτικές παρεχόμενες υπηρεσίες οι οποίες δεν είναι ριζικά ασυμβίβαστες με τις ελεγκτικές υπηρεσίες θα δοθούν εξουσίες στην ελεγκτική επιτροπή ή την αρμόδια αρχή να εκτιμά, ανάλογα με τις συγκεκριμένες περιστάσεις, κατά πόσον επιτρέπεται ή όχι να παρέχονται στην ελεγχόμενη οντότητα. Ωστόσο, μπορούν να παρέχονται υπηρεσίες συναφούς δημοσιονομικού ελέγχου. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να προσαρμόζει τους καταλόγους εγκεκριμένων υπηρεσιών και απαγορευμένων υπηρεσιών σύμφωνα με τους όρους του τίτλου VI. Επιπλέον, τα ελεγκτικά γραφεία που έχουν σημαντικό όγκο εργασιών θα πρέπει να εστιάζουν την επαγγελματική τους δραστηριότητα στη διενέργεια υποχρεωτικού ελέγχου και να μην επιτρέπεται να αναλαμβάνουν μη ελεγκτικές υπηρεσίες. Πριν από την αποδοχή ή τη συνέχιση μιας αποστολής, ο ελεγκτής θα πρέπει να αξιολογεί όλες τις ενδεχόμενες απειλές για την ανεξαρτησία του και να επιβεβαιώνει την ανεξαρτησία του στην ελεγκτική επιτροπή. Κεφάλαιο ΙΙ (Εμπιστευτικότητα και επαγγελματικό απόρρητο) Οι ελεγκτές δεν θα πρέπει να επικαλούνται το επαγγελματικό απόρρητο με σκοπό να εμποδίζουν την εφαρμογή των διατάξεων της παρούσας πρότασης. Το άρθρο 13 εξασφαλίζει τη δυνατότητα ανταλλαγής των απαραίτητων πληροφοριών κατά τη διενέργεια του ελέγχου. Ωστόσο, οι εν λόγω κανόνες δεν θα πρέπει να επιτρέπουν στον ελεγκτή να συνεργάζεται με αρχές τρίτης χώρας εκτός των διαύλων συνεργασίας που προβλέπονται στο κεφάλαιο ΧΙ της οδηγίας 2006/43/ΕΚ. Κεφάλαιο ΙΙΙ (Διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου) Ο κανονισμός προβλέπει ότι ο ελεγκτής θα πρέπει να προβαίνει στις απαραίτητες ενέργειες ώστε να σχηματίσει γνώμη σχετικά με το εάν οι οικονομικές καταστάσεις παρουσιάζουν αληθή και ακριβή εικόνα και έχουν καταρτιστεί σύμφωνα με το συναφές πλαίσιο χρηματοοικονομικής αναφοράς. Δεν περιλαμβάνει τη διασφάλιση σχετικά με τη μελλοντική βιωσιμότητα της ελεγχόμενης οντότητας ούτε σχετικά με την αποδοτικότητα ή την αποτελεσματικότητα με την οποία το διαχειριστικό ή διοικητικό όργανο έχει διενεργήσει ή πρόκειται να διενεργήσει τις δραστηριότητες της οντότητας. Ωστόσο, αυτή η εξαίρεση δεν θα πρέπει να υποβαθμίζει τα καθήκοντα που θα πρέπει να αναλάβει ο ελεγκτής ώστε να εκτελέσει ορθά τον έλεγχο ούτε τυχόν υποχρεώσεις αναφοράς. Ενισχύεται ο επαγγελματικός προβληματισμός. Ο ελεγκτής θα πρέπει να επαγρυπνεί συνεχώς για την πιθανότητα ουσιώδους ανακρίβειας λόγω σφάλματος ή απάτης, με την επιφύλαξη της εμπειρίας που έχει αποκομίσει στο παρελθόν ο ελεγκτής σε σχέση με την οντότητα. Καθορίζονται βασικές απαιτήσεις για τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου. Το ελεγκτικό γραφείο θα πρέπει να ορίζει τουλάχιστον έναν κύριο ελεγκτικό εταίρο ο οποίος θα πρέπει να συμμετέχει ενεργά στη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου. Θα πρέπει να παρέχονται επίσης επαρκείς πόροι. Θα πρέπει να τηρείται μητρώο λογαριασμού πελάτη και να δημιουργηθεί φάκελος ελέγχου. Επίσης, ο ελεγκτής θα πρέπει να εξασφαλίζει την ορθή εφαρμογή όλων των οργανωτικών απαιτήσεων. Όταν λαμβάνει χώρα συμβάν που έχει ή μπορεί να έχει σημαντικές συνέπειες στην ακεραιότητα των δραστηριοτήτων υποχρεωτικού ελέγχου, ο ελεγκτής θα πρέπει να λαμβάνει κατάλληλα μέτρα για τη διαχείριση των συνεπειών του συμβάντος και την πρόληψη τυχόν επανάληψής του. Στην περίπτωση ελέγχου ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, όταν ο ελεγκτής του ομίλου δεν είναι σε θέση να τεκμηριώσει τον έλεγχο που διενήργησε(-αν) ελεγκτής(-ές) τρίτης χώρας, θα πρέπει να λαμβάνει κατάλληλα μέτρα, συμπεριλαμβανομένης της διενέργειας συμπληρωματικού ελέγχου, και να ενημερώνει σχετικά την αρμόδια αρχή. Ο ελεγκτής/ το ελεγκτικό γραφείο θα πρέπει να ελέγχει το εσωτερικό σύστημα διασφάλισης της ποιότητας προτού καταθέσει την έκθεση ελέγχου. Ο έλεγχος αυτός θα πρέπει να αποτελεί ευθύνη ενός ελεγκτή που δεν λαμβάνει μέρος στη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου τον οποίο αφορά ο εσωτερικός έλεγχος διασφάλισης της ποιότητας. Κεφάλαιο IV (Έκθεση ελέγχου) Το περιεχόμενο της έκθεσης ελέγχου που γνωστοποιείται στο κοινό διευρύνεται ώστε να επεξηγεί τη χρησιμοποιούμενη μεθοδολογία, ιδίως τα στοιχεία του ισολογισμού που έχουν επαληθευτεί άμεσα και τα στοιχεία εκείνα, των οποίων ο έλεγχος βασίστηκε σε έλεγχο του συστήματος και σε δειγματοληπτικό έλεγχο συμφωνίας, τα επίπεδα ουσιαστικότητας που εφαρμόστηκαν για τη διενέργεια του ελέγχου, τους βασικούς τομείς κινδύνου ύπαρξης ουσιωδών ανακριβειών, εάν ο υποχρεωτικός έλεγχος έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να εντοπίζει περιπτώσεις απάτης και, στην περίπτωση γνώμης με επιφύλαξη ή αρνητικής γνώμης, τους λόγους της εν λόγω απόφασης. Θα πρέπει να εξηγεί επίσης τη μεταβολή στη στάθμιση του δειγματοληπτικού ελέγχου επαλήθευσης και συμφωνίας σε σύγκριση με την προηγούμενη χρήση. Επίσης, ο ελεγκτής θα πρέπει να καταρτίζει μια πιο μακροσκελή και αναλυτική έκθεση για την ελεγκτική επιτροπή. Η έκθεση αυτή θα πρέπει να παρέχει αναλυτικότερες πληροφορίες σχετικά με το διενεργηθέντα έλεγχο, την κατάσταση της επιχείρησης ως έχει (π.χ. συνεχιζόμενη δραστηριότητα) και τα ευρήματα του ελέγχου σε συνδυασμό με τις απαραίτητες εξηγήσεις. Αυτή η συμπληρωματική έκθεση θα πρέπει να παρουσιάζει (και να τεκμηριώνει) το διενεργηθέντα έλεγχο στην ελεγκτική επιτροπή. Αυτή η πιο μακροσκελής έκθεση θα πρέπει να υποβάλλεται στην ελεγκτική επιτροπή και στη διοίκηση της ελεγχόμενης οντότητας αλλά όχι στο κοινό (δεδομένου ότι το περιεχόμενό της θα περιλαμβάνει επιχειρηματικά μυστικά και δυνητικώς ευαίσθητες πληροφορίες σχετικά με τις τιμές). Ωστόσο, εφόσον του ζητηθεί, ο ελεγκτής θα πρέπει να κοινοποιεί την έκθεση αυτή στις αρμόδιες αρχές. Στις περισσότερες οδηγίες περί χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, ο ελεγκτής απαιτείται ήδη να γνωστοποιεί στις αρμόδιες αρχές που εποπτεύουν την ΟΔΣ οποιοδήποτε γεγονός ή απόφαση που αφορά την ΟΔΣ. Η υποχρέωση αυτή επεκτείνεται πλέον σε όλες τις ΟΔΣ. Επιπροσθέτως, οι αρμόδιες αρχές εποπτείας των πιστωτικών ιδρυμάτων και των ασφαλιστικών επιχειρήσεων θα πρέπει να οργανώσουν τακτικό διάλογο με τους ελεγκτές. Κεφάλαιο V (Εκθέσεις διαφάνειας των νόμιμων ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων και τήρηση αρχείων) Οι ελεγκτές θα πρέπει να γνωστοποιούν οικονομικές πληροφορίες, οι οποίες θα παρουσιάζουν ιδίως τον συνολικό κύκλο εργασιών τους διαιρούμενο σε αμοιβές ελέγχου καταβαλλόμενες από ΟΔΣ, αμοιβές ελέγχου καταβαλλόμενες από άλλες οντότητες και αμοιβές για άλλες υπηρεσίες. Θα πρέπει επίσης να γνωστοποιούν οικονομικές πληροφορίες στο επίπεδο του δικτύου στο οποίο ανήκουν. Οι εκθέσεις διαφάνειας των ελεγκτών ΟΔΣ θα πρέπει να συμπληρώνονται από δήλωση σχετικά με την εταιρική διακυβέρνηση των ίδιων των γραφείων. Πρόσθετες συμπληρωματικές πληροφορίες για τις αμοιβές ελέγχου θα πρέπει να παρέχονται στις αρμόδιες αρχές με στόχο τη διευκόλυνση των εποπτικών τους καθηκόντων. Ο ελεγκτής θα πρέπει να τηρεί ορισμένα έγγραφα και πληροφορίες για διάστημα πέντε ετών. 3.3.3. Τίτλος ΙΙΙ (Διορισμός νόμιμων ελεγκτών ή ελεγκτικών γραφείων από οντότητες δημοσίου συμφέροντος) Για να ενισχυθεί η ανεξαρτησία και οι δυνατότητες της ελεγκτικής επιτροπής, αυτή θα πρέπει να αποτελείται από μη εκτελεστικά μέλη, τουλάχιστον ένα μέλος θα πρέπει να διαθέτει πείρα και γνώσεις ελέγχου, ενώ ένα άλλο μέλος θα πρέπει να διαθέτει πείρα και γνώσεις λογιστικής και/ή ελέγχου. Η πρόταση για το διορισμό του ελεγκτή στη συνέλευση των μετόχων θα πρέπει να βασίζεται σε σύσταση της ελεγκτικής επιτροπής. Η σύσταση θα πρέπει να περιλαμβάνει πάντα αιτιολόγηση της προτεινόμενης απόφασης. Επίσης, εκτός εάν αφορά ανανέωση ελεγκτικής αποστολής, η σύσταση θα πρέπει να περιέχει τουλάχιστον δύο εναλλακτικές επιλογές ελεγκτή (εξαιρουμένου του κατεστημένου ελεγκτή) και η ελεγκτική επιτροπή θα πρέπει να προκρίνει κατά δεόντως αιτιολογημένο τρόπο μία εξ αυτών. Η σύσταση της ελεγκτικής επιτροπής θα πρέπει να πραγματοποιείται κατόπιν της ολοκλήρωσης κατάλληλης διαδικασίας υποβολής προσφορών. Στην περίπτωση πιστωτικών ιδρυμάτων ή ασφαλιστικών επιχειρήσεων, η ελεγκτική επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει τη σύστασή της στην αρχή προληπτικής εποπτείας, η οποία θα έχει δικαίωμα αρνησικυρίας επί του προτεινόμενου ελεγκτή. Θα πρέπει να απαγορεύονται συμβατικές ρήτρες με τρίτους που περιορίζουν την επιλογή ελεγκτή από την ελεγχόμενη οντότητα. Για να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος οικειότητας που προκύπτει από το διορισμό ή επαναδιορισμό από την ελεγχόμενη οντότητα του ίδιου ελεγκτικού γραφείου για πολλές δεκαετίες, ο κανονισμός προβλέπει την υποχρεωτική εναλλαγή των ελεγκτικών γραφείων μετά από μέγιστη περίοδο 6 ετών με δυνατότητα παράτασης, υπό ορισμένες έκτακτες περιστάσεις, σε 8 έτη. Όταν μια οντότητα δημόσιου συμφέροντος έχει ορίσει δύο ή περισσότερους νόμιμους ελεγκτές ή ελεγκτικά γραφεία, η ανώτατη διάρκεια αποστολών θα είναι 9 έτη· κατ’εξαίρεση, η διάρκεια αυτή μπορεί να παραταθεί σε 12 έτη. Επίσης, προβλέπεται περίοδος αναμονής πριν ένα ελεγκτικό γραφείο είναι ξανά σε θέση να διενεργήσει τον υποχρεωτικό έλεγχο της ίδιας οντότητας. Για να εξασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση, ο προηγούμενος ελεγκτής πρέπει να μεταβιβάσει στον νέο ελεγκτή φάκελο παράδοσης που περιέχει τις σχετικές πληροφορίες. Η ελεγκτική επιτροπή, ένας ή περισσότεροι μέτοχοι, οι αρμόδιες αρχές και οι αρμόδιες αρχές για την εποπτεία των ΟΔΣ εξουσιοδοτούνται να καταθέτουν αγωγή ενώπιον εθνικού δικαστηρίου για την απόλυση του ελεγκτή, εφόσον υπάρχουν βάσιμοι λόγοι. 3.3.4. Τίτλος IV (Εποπτεία των δραστηριοτήτων ελεγκτών και ελεγκτικών γραφείων που διενεργούν υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος) Κεφάλαιο Ι (Αρμόδιες αρχές) Κάθε κράτος μέλος πρέπει να ορίσει μια αρμόδια αρχή υπεύθυνη για την εποπτεία των ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων που ελέγχουν ΟΔΣ. Οι αρχές αυτές θα πρέπει να διαθέτουν κατάλληλο προσωπικό και να είναι ανεξάρτητες από τους ελεγκτές. Οι υποχρεώσεις προστασίας του επαγγελματικού απορρήτου ισχύουν για τους υπαλλήλους των αρμόδιων αρχών. Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να διαθέτουν όλες τις εξουσίες εποπτείας και διενέργειας ερευνών που απαιτούνται για την άσκηση του λειτουργήματός τους αλλά δεν πρέπει να επεμβαίνουν στο περιεχόμενο της έκθεσης ελέγχου. Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να συνεργάζονται σε εθνικό επίπεδο με την αρχή που είναι υπεύθυνη για τη χορήγηση άδειας και την εγγραφή στο μητρώο νόμιμων ελεγκτών και ελεγκτικών γραφείων (οδηγία 2006/43/ΕΚ) και με τις άλλες εποπτικές αρχές των ΟΔΣ, όπως τις αρχές τραπεζικής ή ασφαλιστικής εποπτείας. Κεφάλαιο ΙΙ (Διασφάλιση ποιότητας, διενέργεια ερευνών, παρακολούθηση της αγοράς, σχεδιασμός αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων και διαφάνεια των αρμόδιων αρχών) Στα καθήκοντα των αρμόδιων αρχών περιλαμβάνονται τα εξής: · εκτέλεση ελέγχων διασφάλισης ποιότητας των διενεργούμενων υποχρεωτικών ελέγχων. Οι έλεγχοι αυτοί θα πρέπει να είναι ανάλογοι της κλίμακας και των διαστάσεων της δραστηριότητας του ελεγχόμενου ελεγκτή· · διενέργεια ερευνών με στόχο τον εντοπισμό, τη διόρθωση και την πρόληψη ανεπαρκών υποχρεωτικών ελέγχων ΟΔΣ· · παρακολούθηση των εξελίξεων στην αγορά για την παροχή υπηρεσιών υποχρεωτικού ελέγχου σε ΟΔΣ· · τακτική παρακολούθηση των πιθανών κινδύνων για τη συνέχιση των επιχειρήσεων μεγάλων ελεγκτικών γραφείων, συμπεριλαμβανομένων των κινδύνων που ανακύπτουν από την υψηλή συγκέντρωση, και υποχρέωση των μεγάλων ελεγκτικών γραφείων να καταρτίζουν σχέδια αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων για την αντιμετώπιση των εν λόγω κινδύνων· · διατήρηση της διαφάνειας σχετικά με τις δραστηριότητές τους, συμπεριλαμβανομένης της δημοσίευσης εκθέσεων ελέγχου των επιμέρους συστημάτων διασφάλισης της ποιότητάς τους. Κεφάλαιο ΙΙΙ (Συνεργασία μεταξύ αρμόδιων αρχών και σχέσεις με τις ευρωπαϊκές εποπτικές αρχές) Ο κανονισμός προβλέπει ότι η συνεργασία σε επίπεδο ΕΕ μεταξύ των αρμόδιων αρχών θα πραγματοποιείται στο πλαίσιο της ΕΑΚΑΑ, αντικαθιστώντας την υφιστάμενη συνεργασία σε επίπεδο ΕΕ υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Ομάδας Φορέων Εποπτείας Ελεγκτών (ΕΟΦΕΕ), μιας επιτροπής εμπειρογνωμόνων υπό την προεδρία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Η ΕΑΚΑΑ εργάζεται ήδη στο πεδίο του ελέγχου (και της λογιστικής) σχετικά με τις ΟΔΣ και το νομικό πλαίσιο προβλέπει τη συνεργασία της ΕΑΚΑΑ, της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών (ΕΑΤ) και της Ευρωπαϊκής Αρχής Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων (ΕΑΑΕΣ) στο πλαίσιο της κοινής τους επιτροπής στον τομέα του ελέγχου. Η ΕΑΚΑΑ πρέπει να συστήσει μια μόνιμη εσωτερική επιτροπή αποτελούμενη τουλάχιστον από τις εθνικές αρμόδιες αρχές. Η ΕΑΚΑΑ θα πρέπει να εκδώσει κατευθύνσεις για διάφορα ζητήματα: π.χ. για το περιεχόμενο και την παρουσίαση της έκθεσης ελέγχου και της συμπληρωματικής έκθεσης προς την ελεγκτική επιτροπή, για την εποπτική δραστηριότητα της ελεγκτικής επιτροπής ή για τη διενέργεια ελέγχων διασφάλισης της ποιότητας. Θεσπίζεται «εθελοντική» πανευρωπαϊκή πιστοποίηση ποιότητας ελέγχου για την αύξηση της προβολής, της αναγνώρισης και της φήμης όλων των ελεγκτικών γραφείων που έχουν δυνατότητες διενέργειας υψηλής ποιότητας ελέγχων των ΟΔΣ. Η ΕΑΚΑΑ θα πρέπει να δημοσιεύσει τις απαιτήσεις για τη χορήγηση της πιστοποίησης, καθώς και συναφείς διοικητικές επιπτώσεις ή επιπτώσεις στις αμοιβές. Οι εθνικές αρμόδιες αρχές πρέπει να συμμετέχουν στην εξέταση των αιτήσεων για λήψη πιστοποίησης. Σχετικά με τη διενέργεια ερευνών και επιτόπιων ελέγχων, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να ενημερώνουν την αρμόδια αρχή του έτερου κράτους μέλους, εάν συμπεράνουν ότι εκτελούνται ή έχουν εκτελεστεί δραστηριότητες αντίθετες προς τις διατάξεις του κανονισμού. Επιπροσθέτως, η αρμόδια αρχή ενός κράτους μέλους μπορεί να ζητήσει τη διενέργεια έρευνας από την αρμόδια αρχή άλλου κράτους μέλους στο έδαφος του τελευταίου. Επίσης, συλλογικά όργανα αρμόδιων αρχών μπορεί να συσταθούν από την ΕΑΚΑΑ κατόπιν αίτησης μίας ή περισσότερων αρμόδιων αρχών για τη διευκόλυνση της άσκησης ορισμένων καθηκόντων. Κεφάλαιο IV (Συνεργασία με ελεγκτές τρίτων χωρών και με διεθνείς οργανισμούς και φορείς Οι αρμόδιες αρχές και η ΕΑΚΑΑ μπορεί να συνάπτουν συμφωνίες συνεργασίας για την ανταλλαγή πληροφοριών με τις αρμόδιες αρχές τρίτων χωρών, μόνο εάν οι γνωστοποιούμενες πληροφορίες καλύπτονται από εγγυήσεις προστασίας του επαγγελματικού απορρήτου και γίνονται σεβαστοί οι κανόνες προστασίας δεδομένων. 3.3.5. Τίτλος V (Μέτρα εποπτείας και κυρώσεις) Για να βελτιωθεί η συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του παρόντα κανονισμού και μετά την ανακοίνωση ης Επιτροπής της 9ης Δεκεμβρίου 2010 με τίτλο «Ενίσχυση των καθεστώτων επιβολής κυρώσεων στον τομέα χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών»[8], οι εξουσίες έγκρισης μέτρων εποπτείας και οι εξουσίες επιβολής κυρώσεων των αρμόδιων αρχών ενισχύονται. Προβλέπονται διοικητικές χρηματικές κυρώσεις επιβαλλόμενες σε ελεγκτές και ΟΔΣ για τις παραβάσεις που εντοπίζονται. Οι αρχές θα πρέπει να εξασφαλίζουν τη διαφάνεια σχετικά με τις κυρώσεις και τα μέτρα που εφαρμόζουν. 3.3.6. Τίτλος VI (Υποβολή εκθέσεων και μεταβατικές και τελικές διατάξεις) Προβλέπεται μεταβατικό καθεστώς σχετικά με την έναρξη ισχύος της υποχρέωσης εναλλαγής των ελεγκτικών γραφείων, της υποχρέωσης οργάνωσης διαδικασίας επιλογής ελεγκτικού γραφείου και της ίδρυσης ελεγκτικών γραφείων που παρέχουν μόνο υπηρεσίες ελέγχου. 3.3.7. Ρυθμιστικά τεχνικά πρότυπα και συμμόρφωση με το άρθρο 290 της ΣΛΕΕ Για να ληφθούν υπόψη οι εξελίξεις στον έλεγχο και την αγορά ελέγχου, η ΕΑΚΑΑ πρέπει να υποβάλει ρυθμιστικά τεχνικά πρότυπα στην Επιτροπή για τον προσδιορισμό τεχνικών απαιτήσεων σχετικά με το περιεχόμενο του φακέλου παράδοσης που θα πρέπει να λαμβάνει ο νέος ελεγκτής και τη θέσπιση του ευρωπαϊκού πιστοποιητικού ποιότητας για ελεγκτές που διενεργούν υποχρεωτικό έλεγχο ΟΔΣ. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εγκρίνει αυτά τα τεχνικά πρότυπα ως κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις. Στις 23 Σεπτεμβρίου 2009, η Επιτροπή εξέδωσε προτάσεις κανονισμών για την ίδρυση της ΕΑΤ, της ΕΑΑΕΣ (Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων) και της ΕΑΚΑΑ (Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών)[9]. Σχετικά με αυτές, η Επιτροπή επιθυμεί να υπενθυμίσει τις δηλώσεις σε σχέση με τα άρθρα 290 και 291 της ΣΛΕΕ τις οποίες πραγματοποίησε κατά την έκδοση των κανονισμών για την ίδρυση των ευρωπαϊκών εποπτικών αρχών, σύμφωνα με τις οποίες: «Όσον αφορά τη διαδικασία για την έγκριση ρυθμιστικών προτύπων, η Επιτροπή υπογραμμίζει τον μοναδικό χαρακτήρα του τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, που απορρέει από τον μηχανισμό Lamfalussy και αναγνωρίζεται ρητά στη Δήλωση 39 που προσαρτήθηκε στη ΣΛΕΕ. Ωστόσο, η Επιτροπή έχει σοβαρές αμφιβολίες εάν οι περιορισμοί του ρόλου της κατά την έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων και εκτελεστικών μέτρων είναι σύμφωνοι με τα άρθρα 290 και 291 της ΣΛΕΕ.» 4. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ Η πρόταση της Επιτροπής δεν έχει άμεσες ή έμμεσες επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συγκεκριμένα, τα καθήκοντα που θα ανατεθούν στους εποπτικούς φορείς της ΕΕ, όπως αναφέρονται στην πρόταση, δεν συνεπάγονται πρόσθετη χρηματοδότηση από την ΕΕ. 2011/0359 (COD) Πρόταση ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με ειδικές απαιτήσεις όσον αφορά τον υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ) ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ιδίως το άρθρο 114 αυτής, Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια, Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[10], Κατόπιν διαβούλευσης με τον Ευρωπαίο Επόπτη Προστασίας Δεδομένων[11], Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία, Εκτιμώντας τα ακόλουθα: (1) Οι νόμιμοι ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία εξουσιοδοτούνται από τον νόμο να διενεργούν υποχρεωτικούς ελέγχους των οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος ώστε να βελτιώνουν τον βαθμό εμπιστοσύνης του κοινού στις ετήσιες και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις των εν λόγω οντοτήτων. Η ευθύνη δημοσίου συμφέροντος του υποχρεωτικού ελέγχου σημαίνει ότι ένα ευρύ σύνολο ανθρώπων και θεσμών βασίζεται στην ποιότητα του έργου του νόμιμου ελεγκτή. Η καλή ποιότητα του ελέγχου συμβάλλει στην ομαλή λειτουργία των αγορών βελτιώνοντας την ακεραιότητα και την αποδοτικότητα των οικονομικών καταστάσεων. Ως εκ τούτου, οι ελεγκτές εκπληρώνουν ιδιαιτέρως σημαντικό κοινωνικό ρόλο. (2) Σύμφωνα με τη νομοθεσία της Ένωσης, οι οικονομικές καταστάσεις, αποτελούμενες από τους ετήσιους ή ενοποιημένους λογαριασμούς, πιστωτικών ιδρυμάτων, ασφαλιστικών επιχειρήσεων, εκδοτών κινητών αξιών που έχουν εισαχθεί προς διαπραγμάτευση σε ρυθμιζόμενη αγορά, ιδρυμάτων πληρωμών, ΟΣΕΚΑ, ιδρυμάτων ηλεκτρονικού χρήματος και οργανισμών εναλλακτικών επενδύσεων πρέπει να ελέγχονται από ένα ή περισσότερα πρόσωπα που δικαιούνται να διενεργούν τους εν λόγω ελέγχους σύμφωνα με το δίκαιο της Ένωσης, ήτοι: το άρθρο 1 παράγραφος 1 της οδηγίας 86/635/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 8ης Δεκεμβρίου 1986, για τους ετήσιους και ενοποιημένους λογαριασμούς των τραπεζών και λοιπών άλλων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων[12], το άρθρο 1 παράγραφος 1 της οδηγίας 91/674/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 19ης Σεπτεμβρίου 1991, για τους ετήσιους και τους ενοποιημένους λογαριασμούς των ασφαλιστικών επιχειρήσεων[13], το άρθρο 4 παράγραφος 4 της οδηγίας 2004/109/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Δεκεμβρίου 2004, για την εναρμόνιση των προϋποθέσεων διαφάνειας αναφορικά με την πληροφόρηση σχετικά με εκδότες των οποίων οι κινητές αξίες έχουν εισαχθεί προς διαπραγμάτευση σε ρυθμιζόμενη αγορά και για την τροποποίηση της οδηγίας 2001/34/ΕΚ[14], το άρθρο 15 παράγραφος 2 της οδηγίας 2007/64/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Νοεμβρίου 2007, για τις υπηρεσίες πληρωμών στην εσωτερική αγορά, την τροποποίηση των οδηγιών 97/7/ΕΚ, 2002/65/ΕΚ, 2005/60/ΕΚ και 2006/48/ΕΚ και την κατάργηση της οδηγίας 97/5/EΚ[15], το άρθρο 73 της οδηγίας 2009/65/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2009, για το συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων σχετικά με ορισμένους οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων σε κινητές αξίες (ΟΣΕΚΑ)[16], το άρθρο 3 παράγραφος 1 της οδηγίας 2009/110/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Σεπτεμβρίου 2009, για την ανάληψη, άσκηση και προληπτική εποπτεία της δραστηριότητας ιδρύματος ηλεκτρονικού χρήματος, την τροποποίηση των οδηγιών 2005/60/ΕΚ και 2006/48/ΕΚ και την κατάργηση της οδηγίας 2000/46/ΕΚ[17], και το άρθρο 22 παράγραφος 3 της οδηγίας 2011/61/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2011, σχετικά με τους διαχειριστές οργανισμών εναλλακτικών επενδύσεων και για την τροποποίηση των οδηγιών 2003/41/ΕΚ και 2009/65/ΕΚ και των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1060/2009 και (ΕΕ) αριθ. 1095/2010[18]. Επίσης, το άρθρο 4 παράγραφος 1 σημείο 1 της οδηγίας 2004/39/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Απριλίου 2004, για τις αγορές χρηματοπιστωτικών μέσων, για την τροποποίηση των οδηγιών 85/611/ΕΟΚ και 93/6/ΕΟΚ και της οδηγίας 2000/12/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και για την κατάργηση της οδηγίας 93/22/ΕΟΚ του Συμβουλίου[19] ορίζει επίσης ότι οι ετήσιοι λογαριασμοί επενδυτικών επιχειρήσεων πρέπει να ελέγχονται στις περιπτώσεις που δεν εφαρμόζεται η τέταρτη οδηγία 78/660/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 25ης Ιουλίου 1978, περί των ετήσιων λογαριασμών εταιρειών ορισμένων μορφών[20] ή η έβδομη οδηγία 83/349/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 13ης Ιουνίου 1983, για τους ενοποιημένους λογαριασμούς[21]. (3) Οι όροι χορήγησης άδειας στα πρόσωπα που είναι υπεύθυνα για τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου, καθώς και οι ελάχιστες απαιτήσεις διενέργειας του εν λόγω υποχρεωτικού ελέγχου ορίζονται στην οδηγία 2006/43/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 2006, για τους υποχρεωτικούς ελέγχους των ετήσιων και των ενοποιημένων λογαριασμών, για την τροποποίηση των οδηγιών 78/660/ΕΚ και 83/349/ΕΟΚ και για την κατάργηση της οδηγίας 84/253/ΕΟΚ του Συμβουλίου[22]. (4) Κατά την πρόσφατη χρηματοπιστωτική κρίση, πολλές τράπεζες αποκάλυψαν τεράστιες ζημίες κατά τα έτη 2007 έως 2009 στις θέσεις που κατείχαν εντός και εκτός ισολογισμού. Το γεγονός αυτό προκάλεσε το ερώτημα όχι μόνο σχετικά με το πώς οι ελεγκτές μπόρεσαν να καταρτίσουν εκθέσεις ελέγχου των πελατών τους χωρίς επιφυλάξεις γι’ αυτές τις περιόδους, αλλά και κατά πόσον είναι κατάλληλο και επαρκές το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο. Η Επιτροπή δημοσίευσε στις 13 Οκτωβρίου 2010 την πράσινη βίβλο για την πολιτική ελέγχου: Διδάγματα που αντλήθηκαν από την κρίση[23], η οποία εγκαινίασε ευρεία δημόσια διαβούλευση, στο γενικό πλαίσιο της ρυθμιστικής μεταρρύθμισης των χρηματοπιστωτικών αγορών, σχετικά με τον ρόλο και το πεδίο εφαρμογής του ελέγχου, καθώς και το πώς θα μπορούσε να βελτιωθεί η λειτουργία του ελέγχου ώστε να συμβάλλει σε αυξημένη χρηματοπιστωτική σταθερότητα. Από τη δημόσια διαβούλευση προέκυψε ότι οι κανόνες της οδηγίας 2006/43/ΕΚ σχετικά με τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου των ετήσιων και ενοποιημένων λογαριασμών οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος θα μπορούσαν να βελτιωθούν σημαντικά. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέδωσε έκθεση πρωτοβουλίας για την Πράσινη Βίβλο στις 13 Σεπτεμβρίου 2011. Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εξέδωσε επίσης έκθεση επί της εν λόγω Πράσινης Βίβλου στις 16 Ιουνίου 2011. (5) Είναι σημαντικό να καθοριστούν αναλυτικοί κανόνες ώστε να εξασφαλιστεί επαρκής ποιότητα κατά τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος και η διενέργειά τους από νόμιμους ελεγκτές και ελεγκτικά γραφεία βάσει αυστηρών απαιτήσεων. Μια κοινή ρυθμιστική προσέγγιση θα βελτίωνε την ακεραιότητα, την ανεξαρτησία, την αντικειμενικότητα, την ευθύνη, τη διαφάνεια και την αξιοπιστία των νόμιμων ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων που διενεργούν υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, γεγονός που θα συνέβαλε στην ποιότητα του υποχρεωτικού ελέγχου στην Ένωση, συμβάλλοντας, ως εκ τούτου, στην ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και επιτυγχάνοντας, ταυτόχρονα, υψηλό επίπεδο προστασίας των καταναλωτών και των επενδυτών. Η ανάπτυξη μιας ξεχωριστής πράξης για τις οντότητες δημοσίου συμφέροντος θα εξασφαλίσει επίσης τη συνεκτική εναρμόνιση και την ομοιόμορφη εφαρμογή και θα συμβάλει, συνεπώς, στην αποτελεσματικότερη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. (6) Ο χρηματοπιστωτικός τομέας εξελίσσεται και νέες κατηγορίες χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων δημιουργούνται βάσει του δικαίου της Ένωσης. Η σημασία των νέων οντοτήτων και δραστηριοτήτων εκτός του συνηθισμένου τραπεζικού συστήματος αυξάνεται και οι επιπτώσεις τους στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα μεγαλώνουν. Ως εκ τούτου, ο ορισμός των οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος πρέπει να περιλαμβάνει επίσης άλλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και οντότητες, όπως τις επιχειρήσεις επενδύσεων, τα ιδρύματα πληρωμών, τους οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων σε κινητές αξίες (ΟΣΕΚΑ), τα ιδρύματα ηλεκτρονικού χρήματος και τους οργανισμούς εναλλακτικών επενδύσεων. (7) Ο έλεγχος των ετήσιων και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων αποτελεί νόμιμη εγγύηση για τους επενδυτές, τους δανειστές και τους επιχειρηματικούς αντισυμβαλλόμενους που έχουν μερίδιο ή επιχειρηματικό συμφέρον σε οντότητες δημοσίου συμφέροντος. Συνεπώς, οι νόμιμοι ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία θα πρέπει να είναι απολύτως ανεξάρτητοι κατά τη διενέργεια υποχρεωτικών ελέγχων των εν λόγω οντοτήτων και να αποφεύγεται κάθε σύγκρουση συμφερόντων. Για να καθοριστεί η ανεξαρτησία των ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η έννοια του δικτύου εντός του οποίου ενεργούν ελεγκτές και ελεγκτικά γραφεία. (8) Η κατάλληλη εσωτερική οργάνωση των νόμιμων ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων συμβάλλει στην πρόληψη απειλών για την ανεξαρτησία τους. Ως εκ τούτου, οι ιδιοκτήτες ή οι μέτοχοι ενός ελεγκτικού γραφείου, καθώς και όσοι το διευθύνουν, δεν θα πρέπει να επεμβαίνουν στη διενέργεια ενός υποχρεωτικού ελέγχου με οποιονδήποτε τρόπο που να θέτει σε κίνδυνο την ανεξαρτησία και την αντικειμενικότητα του νόμιμου ελεγκτή που διενεργεί το υποχρεωτικό έλεγχο εκ μέρους του ελεγκτικού γραφείου. Επίσης, οι νόμιμοι ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία θα πρέπει να θεσπίζουν κατάλληλες εσωτερικές πολιτικές και διαδικασίες σε σχέση με τους εργαζομένους ή άλλα πρόσωπα που συμμετέχουν στη δραστηριότητα υποχρεωτικού ελέγχου εντός των οργανισμών τους ώστε να εξασφαλίζουν τη συμμόρφωση με τις καταστατικές τους υποχρεώσεις. Αυτές οι πολιτικές και διαδικασίες θα πρέπει να επιδιώκουν ιδίως την πρόληψη και την αντιμετώπιση οποιασδήποτε απειλής για την ανεξαρτησία των ελεγκτών και να εξασφαλίζουν την ποιότητα, την ακεραιότητα και την ενδελέχεια του υποχρεωτικού ελέγχου. Οι εν λόγω πολιτικές και διαδικασίες θα πρέπει να είναι ανάλογες της κλίμακας και της πολυπλοκότητας της επιχείρησης του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου. (9) Οι ελεγκτές, τα ελεγκτικά γραφεία και οι υπάλληλοί τους πρέπει ιδιαιτέρως να απέχουν από τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου μιας οντότητας εάν έχουν επιχειρηματικό συμφέρον ή οικονομικό συμφέρον σε αυτήν, και από την πραγματοποίηση συναλλαγών με χρηματοοικονομικά μέσα που εκδίδει, εγγυάται ή υποστηρίζει με άλλον τρόπο μια ελεγχόμενη οντότητα, πέραν των συμμετοχών σε προγράμματα διαφοροποιημένων συλλογικών επενδύσεων. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο πρέπει να απέχει από τις εσωτερικές διαδικασίες λήψης αποφάσεων της ελεγχόμενης οντότητας. Οι νόμιμοι ελεγκτές ή οι υπάλληλοί τους δεν πρέπει να αναλαμβάνουν καθήκοντα στην ελεγχόμενη οντότητα σε επίπεδο διεύθυνσης ή διοικητικού συμβουλίου έως ότου περάσει κατάλληλο χρονικό διάστημα από την περάτωση της ελεγκτικής αποστολής. (10) Το επίπεδο αμοιβών που λαμβάνει ένας νόμιμος ελεγκτής ή ένα ελεγκτικό γραφείο από μια ελεγχόμενη οντότητα και η διάρθρωση των αμοιβών μπορεί επίσης να αποτελεί απειλή για την ανεξαρτησία του. Συνεπώς, είναι σημαντικό να εξασφαλίζεται ότι οι αμοιβές ελέγχου δεν βασίζονται σε κανενός είδους αίρεση και ότι, όταν οι αμοιβές ελέγχου από έναν πελάτη είναι σημαντικές, εφαρμόζεται ειδική διαδικασία ώστε να διασφαλίζεται η ποιότητα του ελέγχου. Εάν η εξάρτηση από κάποιον μεμονωμένο πελάτη είναι υπερβολική, ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο πρέπει να μην αναλαμβάνει τον εν λόγω υποχρεωτικό έλεγχο. (11) Η παροχή υπηρεσιών πέραν του υποχρεωτικού ελέγχου σε ελεγχόμενες οντότητες από νόμιμους ελεγκτές, ελεγκτικά γραφεία ή μέλη των δικτύων τους μπορεί να θέτει σε κίνδυνο την ανεξαρτησία τους. Ως εκ τούτου, θα πρέπει ο νόμιμος ελεγκτής, το ελεγκτικό γραφείο και τα μέλη των δικτύων τους να μην παρέχουν μη ελεγκτικές υπηρεσίες στις ελεγχόμενες οντότητες. Η παροχή μη ελεγκτικών υπηρεσιών από ένα ελεγκτικό γραφείο σε μια εταιρεία πρέπει να συνεπάγεται ότι το εν λόγω ελεγκτικό γραφείο δεν διενεργεί υποχρεωτικό έλεγχο της εταιρείας αυτής. Το γεγονός αυτό θα οδηγούσε στη μείωση των ελεγκτικών γραφείων που είναι διαθέσιμα να διενεργούν υποχρεωτικό έλεγχο ιδίως σε σχέση με τον έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, στην αγορά των οποίων υπάρχει υψηλή συγκέντρωση. Ως αποτέλεσμα, για να διασφαλιστεί ελάχιστος αριθμός ελεγκτικών γραφείων που είναι σε θέση να παρέχουν υπηρεσίες ελέγχου σε μεγάλες οντότητες δημοσίου συμφέροντος, πρέπει να ζητείται από τα μεγάλα ελεγκτικά γραφεία να εστιάζουν την επαγγελματική τους δραστηριότητα στη διενέργεια υποχρεωτικού ελέγχου και να μην επιτρέπεται να αναλαμβάνουν άλλες υπηρεσίες που δεν συνδέονται με τη λειτουργία υποχρεωτικού ελέγχου, όπως συμβουλευτικές υπηρεσίες. (12) Για την αποφυγή της σύγκρουσης συμφερόντων, είναι σημαντικό ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο, προτού να αποδεχθεί ή να συνεχίσει μια αποστολή υποχρεωτικού ελέγχου μιας οντότητας δημοσίου συμφέροντος, να αξιολογεί εάν πληρούνται οι απαιτήσεις ανεξαρτησίας και, ιδίως, εάν προκύπτουν απειλές για την ανεξαρτησία του ως αποτέλεσμα της σχέσης του με την οντότητα αυτή. Για να διατηρείται η ανεξαρτησία, είναι επίσης σημαντικό να τηρούνται αρχεία για όλες τις απειλές για την ανεξαρτησία του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου και για την ανεξαρτησία των υπαλλήλων του και άλλων προσώπων που συμμετέχουν στη διαδικασία υποχρεωτικού ελέγχου, καθώς και για τις ασφαλιστικές δικλίδες που εφαρμόζει για την άμβλυνση των εν λόγω απειλών. Επίσης, στις περιπτώσεις που οι απειλές για την ανεξαρτησία είναι πολύ σημαντικές, ακόμα και μετά την εφαρμογή ασφαλιστικών δικλείδων για τη μείωση των εν λόγω απειλών, οι νόμιμοι ελεγκτές ή τα ελεγκτικά γραφεία θα πρέπει να παραιτούνται ή να μην αναλαμβάνουν την ελεγκτική αποστολή. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο πρέπει να επιβεβαιώνει ετησίως στην ελεγκτική επιτροπή της ελεγχόμενης οντότητας την ανεξαρτησία του και να συζητά με την εν λόγω επιτροπή οποιαδήποτε απειλή για την ανεξαρτησία του, καθώς και τις ασφαλιστικές δικλίδες που εφάρμοσε για τη μείωση των απειλών αυτών. (13) Η οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 1995, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών[24] διέπει την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που εκτελείται στα κράτη μέλη στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού και υπό την εποπτεία των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών, ιδίως των δημόσιων ανεξάρτητων αρχών που διορίζουν τα κράτη μέλη. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 45/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 18ης Δεκεμβρίου 2000 σχετικά με την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα από τα όργανα και τους οργανισμούς της Κοινότητας και σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών[25], διέπει την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που εκτελείται από την ΕΑΚΑΑ στο πλαίσιο του παρόντα κανονισμού και υπό την εποπτεία του Ευρωπαϊκού Επόπτη Προστασίας Δεδομένων. Οποιαδήποτε ανταλλαγή ή μετάδοση πληροφοριών από τις αρμόδιες αρχές θα πρέπει να γίνεται σύμφωνα με τους κανόνες για τη διαβίβαση δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που ορίζονται στην οδηγία 95/46/ΕΚ και οποιαδήποτε ανταλλαγή ή μετάδοση πληροφοριών από την ΕΑΚΑΑ θα πρέπει να γίνεται σύμφωνα με τους κανόνες για τη διαβίβαση δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα που ορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 45/2001. (14) Είναι σημαντικό οι νόμιμοι ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία να σέβονται τα δικαιώματα ιδιωτικής ζωής και προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα των πελατών τους. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να δεσμεύονται από αυστηρούς κανόνες τήρησης της εμπιστευτικότητας και του επαγγελματικού απορρήτου οι οποίοι, ωστόσο, δεν θα πρέπει να εμποδίζουν την ορθή επιβολή του παρόντος κανονισμού ή τη συνεργασία με τον ελεγκτή ομίλου κατά τη διενέργεια του ελέγχου ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, όταν η μητρική επιχείρηση βρίσκεται σε τρίτη χώρα, εφόσον υπάρχει συμμόρφωση με την οδηγία 95/46/ΕΚ. Ωστόσο, οι εν λόγω κανόνες δεν θα πρέπει να επιτρέπουν στο νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο να συνεργάζεται με αρχές τρίτων χωρών εκτός των διαύλων συνεργασίας που προβλέπονται στο κεφάλαιο ΧΙ της οδηγίας 2006/43/ΕΚ. Οι εν λόγω κανόνες τήρησης της εμπιστευτικότητας θα πρέπει να ισχύουν επίσης για οποιονδήποτε νόμιμο ελεγκτή ή ελεγκτικό γραφείο που έχει παύσει να συμμετέχει σε μια συγκεκριμένη ελεγκτική αποστολή. (15) Ο υποχρεωτικός έλεγχος οδηγεί σε γνωμοδότηση επί της αλήθειας και της αξιοπιστίας των οικονομικών καταστάσεων των ελεγχόμενων οντοτήτων. Τα ενδιαφερόμενα μέρη, ωστόσο, μπορεί να μην γνωρίζουν τους περιορισμούς του ελέγχου (σημαντικότητα, τεχνικές δειγματοληψίας, ρόλος του ελεγκτή στον εντοπισμό περιπτώσεων απάτης και ευθύνη της διοίκησης), γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε απόκλιση σχετικά με τις προσδοκίες. Για να μειωθεί η εν λόγω απόκλιση, είναι σημαντικό να παρέχεται μεγαλύτερη σαφήνεια σχετικά με το πεδίο εφαρμογής του υποχρεωτικού ελέγχου. (16) Παρόλο που την πρωταρχική ευθύνη για την παροχή χρηματοοικονομικών πληροφοριών πρέπει να έχει η διοίκηση των ελεγχόμενων οντοτήτων, οι ελεγκτές διαδραματίζουν ρόλο αμφισβητώντας ενεργά τη διοίκηση από την οπτική του χρήστη. Για να βελτιωθεί η ποιότητα του ελέγχου, είναι, επομένως, σημαντικό να ενισχυθεί ο επαγγελματικός προβληματισμός του ελεγκτή απέναντι στην ελεγχόμενη οντότητα. Οι ελεγκτές πρέπει να αναγνωρίζουν την πιθανότητα ύπαρξης ουσιώδους ανακρίβειας λόγω απάτης ή σφάλματος, με την επιφύλαξη της εμπειρίας που έχει αποκομίσει στο παρελθόν ο ελεγκτής σχετικά με την ειλικρίνεια και την ακεραιότητα της διοίκησης της ελεγχόμενης οντότητας. Η διασφάλιση της ποιότητας του ελέγχου πρέπει να αποτελεί το κύριο κριτήριο οργάνωσης του ελεγκτικού έργου και κατανομής των απαραίτητων πόρων στις επιμέρους εργασίες. Η ακεραιότητα του νόμιμου ελεγκτή, του ελεγκτικού γραφείου και του προσωπικού του είναι ιδιαιτέρως σημαντική ώστε να εξασφαλιστεί η εμπιστοσύνη του κοινού στους υποχρεωτικούς ελέγχους και τις χρηματοπιστωτικές αγορές. Συνεπώς, οποιοδήποτε συμβάν που ενδέχεται να έχει σοβαρές επιπτώσεις στην ακεραιότητα των δραστηριοτήτων υποχρεωτικού ελέγχου θα πρέπει να τυγχάνει κατάλληλης διαχείρισης. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο θα πρέπει να τεκμηριώνει καταλλήλως το ελεγκτικό έργο. (17) Στην περίπτωση ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, είναι σημαντικό να υπάρχει σαφής καθορισμός των ευθυνών των νόμιμων ελεγκτών που ελέγχουν διαφορετικές οντότητες του ομίλου. Για το σκοπό αυτό, ο ελεγκτής ομίλου θα πρέπει να φέρει την πλήρη ευθύνη για την έκθεση ελέγχου. (18) Ο αξιόπιστος εσωτερικός έλεγχος διασφάλισης της ποιότητας του έργου που εκτελείται σε κάθε αποστολή υποχρεωτικού ελέγχου οδηγεί σε υψηλή ποιότητα ελέγχου. Ως εκ τούτου, ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο δεν θα πρέπει να εκδίδει την έκθεση ελέγχου του έως ότου να ολοκληρωθεί ο εν λόγω εσωτερικός έλεγχος διασφάλισης της ποιότητας. (19) Τα αποτελέσματα του υποχρεωτικού ελέγχου θα πρέπει να παρουσιάζονται στα ενδιαφερόμενα μέρη στην έκθεση ελέγχου. Για να αυξηθεί η εμπιστοσύνη των ενδιαφερόμενων μερών στις οικονομικές καταστάσεις της ελεγχόμενης οντότητας, είναι ιδιαιτέρως σημαντικό η έκθεση ελέγχου να είναι καλά θεμελιωμένη και απόλυτα τεκμηριωμένη και το περιεχόμενό της να περιλαμβάνει πρόσθετες πληροφορίες σχετικά με το διενεργηθέντα έλεγχο. Η έκθεση ελέγχου θα πρέπει ιδίως να περιλαμβάνει επαρκείς πληροφορίες σχετικά με τη μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε κατά τον έλεγχο, ιδίως τα στοιχεία του ισολογισμού που έχουν επιβεβαιωθεί άμεσα και τα στοιχεία ο έλεγχος των οποίων βασίστηκε σε έλεγχο του συστήματος και δειγματοληπτικό έλεγχο συμφωνίας, τα επίπεδα σημαντικότητας που εφαρμόστηκαν για τη διενέργεια του ελέγχου, τους βασικούς τομείς κινδύνου ύπαρξης ουσιωδών ανακριβειών στις ετήσιες και τις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις, εάν ο υποχρεωτικός έλεγχος έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να εντοπίζει περιπτώσεις απάτης και, στην περίπτωση γνώμης με επιφύλαξη ή αρνητικής γνώμης ή άρνησης γνωμοδότησης, τους λόγους της εν λόγω απόφασης. (20) Η αξία του υποχρεωτικού ελέγχου για την ελεγχόμενη οντότητα θα βελτιωθεί ιδιαιτέρως εάν ενισχυθεί η επικοινωνία μεταξύ του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου, αφενός, και της ελεγκτικής επιτροπής, αφετέρου. Πέραν του τακτικού διαλόγου κατά τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου, είναι σημαντικό ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο να υποβάλλει στην ελεγκτική επιτροπή μια συμπληρωματική και αναλυτικότερη έκθεση σχετικά με τα αποτελέσματα του υποχρεωτικού ελέγχου. Θα πρέπει να είναι δυνατή η κοινοποίηση των εν λόγω συμπληρωματικών αναλυτικότερων εκθέσεων στις εποπτικές αρχές των οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, αλλά όχι στο κοινό. (21) Οι νόμιμοι ελεγκτές ή τα ελεγκτικά γραφεία παρέχουν ήδη στις εποπτικές αρχές των οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος πληροφορίες σχετικά με γεγονότα ή αποφάσεις που μπορεί να συνιστούν παραβίαση των κανόνων που διέπουν τις δραστηριότητες της ελεγχόμενης οντότητας ή πληροφορίες σχετικά με την πρόκληση βλάβης στη συνεχή λειτουργία της ελεγχόμενης οντότητας. Η άσκηση εποπτικών καθηκόντων θα διευκολύνονταν επίσης εάν οι εποπτικές αρχές πιστωτικών και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων έπρεπε να διενεργούν τακτικό διάλογο με τους νόμιμους ελεγκτές ή τα ελεγκτικά γραφεία. (22) Για να αυξηθεί η εμπιστοσύνη στους νόμιμους ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία που διενεργούν τον υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος και η αντίστοιχη ευθύνη των νόμιμων ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων, είναι σημαντικό να αυξηθεί η διαφάνεια των εκθέσεων των νόμιμων ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων. Ως εκ τούτου, οι νόμιμοι ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία θα πρέπει να γνωστοποιούν ελεγμένες οικονομικές πληροφορίες, οι οποίες παρουσιάζουν ιδίως το συνολικό κύκλο εργασιών τους διαιρούμενο σε αμοιβές ελέγχου καταβαλλόμενες από οντότητες δημοσίου συμφέροντος, αμοιβές ελέγχου καταβαλλόμενες από άλλες οντότητες και αμοιβές για άλλες υπηρεσίες. Θα πρέπει επίσης να γνωστοποιούν οικονομικές πληροφορίες στο επίπεδο του δικτύου στο οποίο ανήκουν. Οι εκθέσεις διαφάνειας των ελεγκτικών γραφείων θα πρέπει να συμπληρώνονται από δήλωση σχετικά με την εταιρική διακυβέρνηση ώστε να αποδεικνύεται εάν το ελεγκτικό γραφείο εφαρμόζει μέτρα ορθής εταιρικής διακυβέρνησης. Πρόσθετες συμπληρωματικές πληροφορίες για τις αμοιβές ελέγχου θα πρέπει να παρέχονται στις αρμόδιες αρχές με στόχο τη διευκόλυνση των εποπτικών τους καθηκόντων. (23) Οι ελεγκτικές επιτροπές ή τα όργανα που εκτελούν ισοδύναμη λειτουργία εντός της ελεγχόμενης οντότητας συμβάλλουν αποφασιστικά στην επίτευξη της υψηλής ποιότητας του υποχρεωτικού ελέγχου. Είναι ιδιαιτέρως σημαντικό να ενισχυθεί η ανεξαρτησία και η τεχνική επάρκεια της ελεγκτικής επιτροπής μέσω της υποχρέωσης να είναι ανεξάρτητη η πλειονότητα των μελών της, ένα τουλάχιστον μέλος της επιτροπής να διαθέτει γνώσεις ελέγχου και άλλο ένα να διαθέτει γνώσεις ελέγχου και/ή λογιστικής. Η σύσταση της Επιτροπής της 15ης Φεβρουαρίου 2005 σχετικά με το ρόλο των μη εκτελεστικών και των εποπτικών διοικητικών στελεχών των εισηγμένων εταιρειών, καθώς και σχετικά με τις επιτροπές του διοικητικού ή του εποπτικού συμβουλίου[26] καθορίζει τον τρόπο σύστασης και λειτουργίας των ελεγκτικών επιτροπών. Ωστόσο, λαμβάνοντας υπόψη τις διαστάσεις των διοικητικών συμβουλίων σε εταιρείες με μειωμένη χρηματιστηριακή αξία και σε μικρομεσαίες οντότητες δημοσίου συμφέροντος, θα πρέπει οι λειτουργίες που ανατίθενται στην ελεγκτική επιτροπή των εν λόγω οντοτήτων ή σε ένα όργανο που εκτελεί ισοδύναμες λειτουργίες εντός της ελεγχόμενης οντότητας, να μπορεί να εκτελούνται από το διοικητικό ή το εποπτικό συμβούλιο συνολικά. Οι οντότητες δημοσίου συμφέροντος που είναι ΟΣΕΚΑ ή οργανισμοί εναλλακτικών επενδύσεων θα πρέπει να εξαιρούνται επίσης από την υποχρέωση διατήρησης ελεγκτικής επιτροπής. Η εξαίρεση αυτή λαμβάνει υπόψη το γεγονός ότι, στις περιπτώσεις που οι εν λόγω οργανισμοί λειτουργούν απλώς για το σκοπό της συγκέντρωσης ενεργητικού, δεν απαιτείται απασχόληση ελεγκτικής επιτροπής. Οι ΟΣΕΚΑ και οι οργανισμοί εναλλακτικών επενδύσεων, καθώς και οι εταιρείες διαχείρισής τους, λειτουργούν σε ένα αυστηρώς καθορισμένο κανονιστικό περιβάλλον και υπόκεινται σε συγκεκριμένους μηχανισμούς διακυβέρνησης, όπως ελέγχους ασκούμενους από το θεματοφύλακά τους. (24) Είναι επίσης σημαντικό να ενισχυθεί ο ρόλος της ελεγκτικής επιτροπής στην επιλογή νέου νόμιμου ελεγκτή ή ελεγκτικού γραφείου προς όφελος της λήψης πιο ενημερωμένων αποφάσεων από τη γενική συνέλευση των μετόχων ή τα μέλη της ελεγχόμενης οντότητας. Συνεπώς, κατά τη διατύπωση μιας πρότασης προς τη γενική συνέλευση, το διοικητικό συμβούλιο θα πρέπει να εξηγεί εάν ακολουθεί τη σύσταση της ελεγκτικής επιτροπής και, εάν όχι, τους σχετικούς λόγους. Η σύσταση της ελεγκτικής επιτροπής θα πρέπει να περιλαμβάνει τουλάχιστον δύο πιθανές εναλλακτικές προτάσεις για την αποστολή ελέγχου και να προκρίνει κατά δεόντως αιτιολογημένο τρόπο τη μία εξ αυτών, έτσι ώστε η γενική συνέλευση να μπορεί να πραγματοποιήσει πραγματική επιλογή. Η ελεγκτική επιτροπή θα πρέπει να χρησιμοποιεί τα αποτελέσματα μιας υποχρεωτικής διαδικασίας επιλογής που οργανώνεται από την ελεγχόμενη οντότητα, υπό την ευθύνη της ελεγκτικής επιτροπής, ώστε να αιτιολογεί κατά τρόπο ορθό και κατάλληλο τη σύστασή της. Στην εν λόγω διαδικασία επιλογής, η ελεγχόμενη οντότητα θα πρέπει να προσκαλεί νόμιμους ελεγκτές ή ελεγκτικά γραφεία, συμπεριλαμβανομένων γραφείων μικρότερου μεγέθους, να παρουσιάσουν τις προτάσεις τους για την ελεγκτική αποστολή. Τα έγγραφα προσφοράς θα πρέπει να περιέχουν διαφανή κριτήρια επιλογής τα οποία δεν πραγματοποιούν διακρίσεις και τα οποία θα χρησιμοποιηθούν για την αξιολόγηση των προτάσεων. Ωστόσο, έχοντας υπόψη ότι αυτή η διαδικασία επιλογής μπορεί να συνεπάγεται δυσανάλογο κόστος για εταιρείες με μειωμένη χρηματιστηριακή αξία ή μικρομεσαίες οντότητες δημοσίου συμφέροντος, δεδομένων των διαστάσεών τους, οι εν λόγω οντότητες θα πρέπει να απαλλάσσονται από τη συγκεκριμένη υποχρέωση. (25) Το δικαίωμα της γενικής συνέλευσης των μετόχων ή των μελών της ελεγχόμενης οντότητας να επιλέγει το νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο δεν θα έχει καμία αξία εάν η ελεγχόμενη οντότητα πρόκειται να συνάψει σύμβαση με τρίτο μέρος η οποία προβλέπει περιορισμό της εν λόγω δυνατότητας επιλογής. Ως εκ τούτου, οποιαδήποτε συμβατική ρήτρα που συνάπτεται από την ελεγχόμενη οντότητα με τρίτο μέρος σχετικά με το διορισμό ελεγκτή ή ελεγκτικού γραφείου ή που περιορίζει τη δυνατότητα επιλογής ενός συγκεκριμένου ελεγκτή ή ελεγκτικού γραφείου πρέπει να θεωρείται άκυρη. (26) Ο ορισμός περισσότερων του ενός νόμιμων ελεγκτών ή ελεγκτικών γραφείων από οντότητες δημόσιου συμφέροντος θα ενίσχυε τον επαγγελματικό προβληματισμό και θα συνέβαλε στην αύξηση της ποιότητας του ελέγχου. Επίσης, το μέτρο αυτό συνδυαζόμενο με την παρουσία μικρότερων ελεγκτικών γραφείων θα διευκόλυνε την ανάπτυξη των δυνατοτήτων των εν λόγω γραφείων, συμβάλλοντας έτσι στη διεύρυνση των περιθωρίων επιλογής νόμιμων ελεγκτών και ελεγκτικών γραφείων για τις οντότητες δημοσίου συμφέροντος. Ως εκ τούτου, θα πρέπει στις τελευταίες να υπάρξει προτροπή και να δοθούν κίνητρα να διορίζουν περισσότερους του ενός νόμιμους ελεγκτές ή ελεγκτικά γραφεία για τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου. (27) Για να αντιμετωπιστεί ο κίνδυνος λόγω οικειότητας και, συνεπώς, να ενισχυθεί η ανεξαρτησία των ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων, είναι σημαντικό να καθοριστεί η μέγιστη διάρκεια της αποστολής ελέγχου ενός νόμιμου ελεγκτή ή ελεγκτικού γραφείου σε μια συγκεκριμένη ελεγχόμενη οντότητα. Θα πρέπει να θεσπιστεί επίσης κατάλληλος μηχανισμός σταδιακής εναλλαγής σχετικά με το ανώτερο προσωπικό που απασχολείται στον υποχρεωτικό έλεγχο, συμπεριλαμβανομένων των κύριων ελεγκτικών εταίρων που διενεργούν τον υποχρεωτικό έλεγχο εκ μέρους του ελεγκτικού γραφείου. Είναι επίσης σημαντικό να καθοριστεί κατάλληλη περίοδος εντός της οποίας ο εν λόγω νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο δεν δύναται να διενεργήσει τον υποχρεωτικό έλεγχο της ίδιας οντότητας. Για να εξασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση, ο προηγούμενος ελεγκτής θα πρέπει να διαβιβάζει φάκελο παράδοσης στο νέο ελεγκτή που θα περιέχει τις σχετικές πληροφορίες. (28) Για την προστασία της ανεξαρτησίας του ελεγκτή, είναι σημαντικό να είναι δυνατή η απόλυσή του μόνο στην περίπτωση που υπάρχουν βάσιμοι λόγοι και εφόσον οι λόγοι αυτοί κοινοποιηθούν στην(στις) αρμόδια(-ες) εποπτική(-ές) αρχή(-ές). Στις περιπτώσεις που υφίστανται βάσιμοι λόγοι αλλά η ελεγχόμενη οντότητα δεν αναλαμβάνει δράση, η ελεγκτική επιτροπή, οι μέτοχοι, οι αρμόδιες για την εποπτεία των ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων αρχές ή οι αρμόδιες για την εποπτεία της οντότητας δημοσίου συμφέροντος αρχές θα πρέπει να εξουσιοδοτούνται να φέρνουν την υπόθεση ενώπιον εθνικού δικαστηρίου για την απόλυση του ελεγκτή. (29) Για να εξασφαλιστεί υψηλό επίπεδο εμπιστοσύνης των επενδυτών και των καταναλωτών στην εσωτερική αγορά αποφεύγοντας περιπτώσεις σύγκρουσης συμφερόντων, οι νόμιμοι ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία θα πρέπει να υπόκεινται σε κατάλληλη εποπτεία από αρμόδιες αρχές ανεξάρτητες του ελεγκτικού κλάδου, οι οποίες διαθέτουν κατάλληλες ικανότητες, τεχνογνωσία και πόρους. Οι εθνικές αρμόδιες αρχές θα πρέπει να έχουν τις απαραίτητες εξουσίες για να αναλαμβάνουν τα εποπτικά τους καθήκοντα, συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας πρόσβασης σε έγγραφα, αίτησης λήψης πληροφοριών από οποιοδήποτε πρόσωπο και διενέργειας ελέγχων ποιότητας. Θα πρέπει να εξειδικεύονται στην εποπτεία χρηματοπιστωτικών αγορών, στην εποπτεία της συμμόρφωσης με τις υποχρεώσεις χρηματοοικονομικής αναφοράς και στην εποπτεία του υποχρεωτικού ελέγχου. Ωστόσο, θα πρέπει να είναι δυνατή ή άσκηση της εποπτείας της συμμόρφωσης με τις υποχρεώσεις που έχουν τεθεί για τις οντότητες δημοσίου συμφέροντος από τις αρμόδιες για την εποπτεία των εν λόγω οντοτήτων αρχές. Η χρηματοδότηση των αρμόδιων αρχών δεν μπορεί να επηρεάζεται με αθέμιτο τρόπο από νόμιμους ελεγκτές ή ελεγκτικά γραφεία. (30) Η ποιότητα της εποπτείας θα βελτιωθεί εάν υπάρχει αποτελεσματική συνεργασία μεταξύ των αρχών που είναι επιφορτισμένες με τα διάφορα καθήκοντα σε εθνικό επίπεδο. Ως εκ τούτου, οι αρχές που είναι υπεύθυνες για την εποπτεία της συμμόρφωσης με τις υποχρεώσεις υποχρεωτικού ελέγχου οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος θα πρέπει να συνεργάζονται με τις αρχές που είναι υπεύθυνες για χορήγηση άδειας σε νόμιμους ελεγκτές και ελεγκτικά γραφεία και την εγγραφή τους στο μητρώο, με τις αρχές που εποπτεύουν τις οντότητες δημοσίου συμφέροντος και με τις μονάδες χρηματοοικονομικών πληροφοριών που αναφέρονται στην οδηγία 2005/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 26ης Οκτωβρίου 2006 σχετικά με την πρόληψη της χρήσης του χρηματοπιστωτικού συστήματος για τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας[27]. (31) Η εξωτερική διασφάλιση της ποιότητας του υποχρεωτικού ελέγχου είναι θεμελιώδης για την υψηλή ποιότητα του ελέγχου. Προσθέτει αξιοπιστία στις δημοσιευμένες οικονομικές πληροφορίες και παρέχει καλύτερη προστασία στους μετόχους, τους επενδυτές, τους πιστωτές και άλλα ενδιαφερόμενα μέρη. Οι νόμιμοι ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία θα πρέπει λοιπόν να υπόκεινται σε σύστημα διασφάλισης της ποιότητας υπό την ευθύνη των αρμόδιων αρχών, εξασφαλίζοντας έτσι την αντικειμενικότητα και την ανεξαρτησία από το ελεγκτικό επάγγελμα. Οι έλεγχοι διασφάλισης της ποιότητας θα πρέπει να οργανώνονται κατά τρόπο ώστε κάθε νόμιμος ελεγκτής ή ελεγκτικό γραφείο που αναλαμβάνει ελέγχους οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος να υπόκειται σε έλεγχο διασφάλισης της ποιότητας τουλάχιστον ανά τριετία. Η σύσταση της Επιτροπής της 6ης Μαΐου 2008 για την εξωτερική διασφάλιση της ποιότητας στους νόμιμους ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία που διενεργούν έλεγχο των οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος[28] παρέχει πληροφορίες για τον τρόπο διεξαγωγής των ελέγχων ποιότητας. Οι έλεγχοι διασφάλισης της ποιότητας θα πρέπει να είναι ανάλογοι της κλίμακας και της πολυπλοκότητας της επιχείρησης του ελεγχόμενου νόμιμου ελεγκτή ή ελεγκτικού γραφείου. (32) Οι έρευνες βοηθούν στον εντοπισμό, την πρόληψη και τη διόρθωση περιπτώσεων ανεπαρκούς διενέργειας του υποχρεωτικού ελέγχου οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος. Ως εκ τούτου, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να αναλαμβάνουν έρευνες των νόμιμων ελεγκτών ή ελεγκτικών γραφείων. (33) Η αγορά παροχής υπηρεσιών υποχρεωτικού ελέγχου σε οντότητες δημοσίου συμφέροντος εξελίσσεται μέσα στο χρόνο. Είναι, ως εκ τούτου, απαραίτητο οι αρμόδιες αρχές να παρακολουθούν τις εξελίξεις της αγοράς, ιδίως όσον αφορά την ενδεχόμενη περιορισμένη δυνατότητα επιλογής ελεγκτή και τους κινδύνους που προκύπτουν από την υψηλή συγκέντρωση της αγοράς. (34) Ο αφανισμός σημαντικών ελεγκτικών γραφείων μπορεί να διαταράξει την παροχή ελεγκτικών υπηρεσιών στην αγορά και να οδηγήσει σε περαιτέρω διαρθρωτική συσσώρευση κινδύνου στην αγορά. Ως εκ τούτου, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να ζητούν, προληπτικά, από τα μεγαλύτερα ελεγκτικά γραφεία σε κάθε κράτος μέλος να καθορίσουν σχέδια αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων που ενδεχομένως απειλούν τη συνέχιση των επιχειρήσεων κάθε οικείου γραφείου. Τα εν λόγω σχέδια μπορεί να περιλαμβάνουν μέτρα για την προετοιμασία του οικείου γραφείου για το ενδεχόμενο ομαλής χρεοκοπίας. (35) Η διαφάνεια των δραστηριοτήτων των αρμόδιων αρχών θα πρέπει να συμβάλλει στην αύξηση της εμπιστοσύνης των επενδυτών και των καταναλωτών στην εσωτερική αγορά. Συνεπώς, οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να εκδίδουν τακτικά εκθέσεις για τις δραστηριότητές τους και να δημοσιεύουν ατομικές εκθέσεις ελέγχων ποιότητας. (36) Η συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην εξασφάλιση της συνεχούς υψηλής ποιότητας του υποχρεωτικού ελέγχου στην Ένωση. Ως εκ τούτου, οι αρμόδιες αρχές των κρατών μελών θα πρέπει να συνεργάζονται μεταξύ τους, όπου είναι απαραίτητο, για το σκοπό της άσκησης των εποπτικών τους καθηκόντων σχετικά με τους υποχρεωτικούς ελέγχους. Θα πρέπει να σέβονται την αρχή της κανονιστικής και εποπτικής αρμοδιότητας του κράτους μέλους στο οποίο έλαβε άδεια ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο και στο οποίο βρίσκεται η καταστατική έδρα της ελεγχόμενης οντότητας. Η συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών θα πρέπει να είναι ιδιαιτέρως ενισχυμένη στο πλαίσιο της Μεικτής Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Εποπτικών Αρχών (ΕΕΑ), υπό την ηγεσία της Ευρωπαϊκής Αρχής Κινητών Αξιών και Αγορών (ΕΑΚΑΑ) που ιδρύθηκε σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1095/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Νοεμβρίου 2010 σχετικά με τη σύσταση Ευρωπαϊκής Εποπτικής Αρχής (Ευρωπαϊκή Αρχή Κινητών Αξιών και Αγορών)[29]. Η ΕΑΚΑΑ, με την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Αρχής Τραπεζών (ΕΑΤ), η οποία ιδρύθηκε σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1093/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Νοεμβρίου 2010 σχετικά με τη σύσταση Ευρωπαϊκής Εποπτικής Αρχής (Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών)[30], και της Ευρωπαϊκής Αρχής Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων (ΕΑΑΕΣ) που ιδρύθηκε σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1094/2010 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 24ης Νοεμβρίου 2010 σχετικά με τη σύσταση Ευρωπαϊκής Εποπτικής Αρχής (Ευρωπαϊκή Αρχή Ασφαλίσεων και Επαγγελματικών Συντάξεων)[31], θα πρέπει να συμβάλει στη συνεργασία αυτή παρέχοντας συμβουλές και κατευθυντήριες γραμμές στις εθνικές αρμόδιες αρχές. (37) Το πεδίο της συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών θα πρέπει να περιλαμβάνει την ανταλλαγή πληροφοριών, τη συνεργασία σχετικά με τους ελέγχους διασφάλισης της ποιότητας, την υποστήριξη των ερευνών σχετικά με τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων στις οποίες η διερευνούμενη συμπεριφορά δεν συνιστά παραβίαση οποιασδήποτε ισχύουσας νομοθετικής ή ρυθμιστικής διάταξης στα οικεία κράτη μέλη, και σχεδιασμό αντιμετώπισης έκτακτων καταστάσεων. Οι όροι της συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών μπορεί να περιλαμβάνουν τη δημιουργία συλλογικών οργάνων των αρμόδιων αρχών και την ανάθεση καθηκόντων μεταξύ τους. Η έννοια του δικτύου εντός του οποίου λειτουργούν οι ελεγκτές και τα γραφεία θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη στην εν λόγω συνεργασία. Οι αρμόδιες αρχές και οι ευρωπαϊκές αρχές εποπτείας πρέπει να σέβονται κατάλληλους κανόνες προστασίας της εμπιστευτικότητας και του επαγγελματικού απορρήτου. (38) Η αναγνώριση της ικανότητας των νόμιμων ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων να εκτελούν τον υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος θα πρέπει να διευκολύνει την πρόσβαση ελεγκτών και γραφείων σε άλλους πελάτες. Ως εκ τούτου, είναι σημαντικό να υπάρξει πρόβλεψη για πιστοποιητικό ποιότητας με ευρωπαϊκή διάσταση το οποίο θα πρέπει να αναπτυχθεί από την ΕΑΚΑΑ. Οι εθνικές αρμόδιες αρχές πρέπει να συμμετέχουν στην εξέταση των αιτήσεων για τη λήψη του πιστοποιητικού. (39) Οι αλληλεπιδράσεις μεταξύ των κεφαλαιαγορών τονίζουν περαιτέρω την ανάγκη να δοθεί η δυνατότητα στις εθνικές αρμόδιες αρχές και τις ευρωπαϊκές αρχές εποπτείας να συνεργάζονται με τις εποπτικές αρχές και τα όργανα τρίτων χωρών σχετικά με την ανταλλαγή πληροφοριών ή τους ελέγχους διασφάλισης της ποιότητας. Ωστόσο, στην περίπτωση που η συνεργασία με αρχές τρίτων χωρών σχετίζεται με έγγραφα εργασίας του ελέγχου ή άλλα έγγραφα που κατέχουν οι νόμιμοι ελεγκτές ή τα ελεγκτικά γραφεία, θα πρέπει να εφαρμόζονται οι διαδικασίες της οδηγίας 2006/43/ΕΚ. (40) Απαιτούνται βιώσιμη ικανότητα ελέγχου και ανταγωνιστική αγορά υπηρεσιών υποχρεωτικού ελέγχου, στην οποία υπάρχει επαρκής επιλογή ελεγκτικών γραφείων ικανών να εκτελούν υποχρεωτικούς ελέγχους οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, ώστε να εξασφαλιστεί ομαλή λειτουργία των κεφαλαιαγορών. Θα πρέπει η ΕΑΚΑΑ να υποβάλει έκθεση σχετικά με τις αλλαγές που επέφερε ο παρών κανονισμός στη διάρθρωση της αγοράς ελεγκτικών υπηρεσιών. Κατά τη διενέργεια της εν λόγω ανάλυσης, η ΕΑΚΑΑ θα πρέπει να συνεκτιμήσει τον αντίκτυπο που έχουν στη διάρθρωση της αγοράς ελεγκτικών υπηρεσιών οι εθνικοί κανόνες περί αστικής ευθύνης των νόμιμων ελεγκτών. Με βάση την έκθεση αυτή και άλλα κατάλληλα αποδεικτικά στοιχεία, η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει έκθεση σχετικά με τον αντίκτυπο που έχουν στη διάρθρωση της αγοράς ελεγκτικών υπηρεσιών οι εθνικοί κανόνες περί ευθύνης των νόμιμων ελεγκτών, και θα πρέπει να λάβει τα μέτρα που κρίνει ενδεδειγμένα ως αποτέλεσμα των διαπιστώσεών της. (41) Για να βελτιωθεί η συμμόρφωση με τις απαιτήσεις του παρόντος κανονισμού και μετά την ανακοίνωση ης Επιτροπής της 9ης Δεκεμβρίου 2010 με τίτλο «Ενίσχυση των καθεστώτων επιβολής κυρώσεων στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών»[32], οι εξουσίες έγκρισης μέτρων εποπτείας και οι εξουσίες επιβολής κυρώσεων των αρμόδιων αρχών πρέπει να ενισχυθούν. Θα πρέπει να προβλεφθούν διοικητικές χρηματικές κυρώσεις για τους νόμιμους ελεγκτές, τα ελεγκτικά γραφεία και τις οντότητες δημοσίου συμφέροντος στην περίπτωση που εντοπίζονται παραβάσεις. Οι αρμόδιες αρχές θα εξασφαλίζουν τη διαφάνεια σχετικά με τις κυρώσεις και τα μέτρα που εφαρμόζουν. Η έγκριση και η δημοσίευση κυρώσεων θα πρέπει να γίνονται με σεβασμό στα θεμελιώδη δικαιώματα που προβλέπονται στο Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδίως το δικαίωμα σεβασμού της ιδιωτικής και της οικογενειακής ζωής (άρθρο 7), το δικαίωμα προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα (άρθρο 8) και το δικαίωμα πραγματικής προσφυγής και αμερόληπτου δικαστηρίου (άρθρο 47). (42) Οι πληροφοριοδότες μπορούν να θέτουν νέες πληροφορίες υπόψη των αρμόδιων αρχών που τις βοηθούν να εντοπίζουν και να επιβάλλουν κυρώσεις για παρατυπίες, συμπεριλαμβανομένων των περιπτώσεων απάτης. Ωστόσο, οι πληροφοριοδότες μπορεί να αποθαρρύνονται από μία τέτοια ενέργεια υπό το φόβο αντιποίνων ή μπορεί να μην έχουν κίνητρο να το κάνουν. Ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξασφαλίσουν την εφαρμογή κατάλληλων μέτρων ώστε να ενθαρρύνονται οι πληροφοριοδότες να ενημερώνουν για τυχόν παραβιάσεις του παρόντος κανονισμού και να προστατεύονται από αντίποινα. Τα κράτη μέλη μπορεί επίσης να τους παρέχουν κίνητρα. Ωστόσο, οι πληροφοριοδότες θα πρέπει να επωφελούνται των εν λόγω κινήτρων μόνο στις περιπτώσεις που φέρνουν στο φως πληροφορίες τις οποίες δεν είναι ήδη υποχρεωμένοι από το νόμο να γνωστοποιούν και στις περιπτώσεις που οι πληροφορίες αυτές οδηγούν σε επιβολή κύρωσης για παραβίαση του παρόντος κανονισμού. Τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να εξασφαλίζουν ότι τα προγράμματα για τους πληροφοριοδότες που εφαρμόζουν περιλαμβάνουν μηχανισμούς που παρέχουν κατάλληλη προστασία στο πρόσωπο το οποίο αφορούν οι πληροφορίες, ιδίως σε σχέση με το δικαίωμα στην προστασία των προσωπικών του δεδομένων, και διαδικασίες για την εξασφάλιση του δικαιώματος υπεράσπισης και ακρόασης του προσώπου το οποίο αφορούν οι καταγγελίες πριν από την έκδοση απόφασης σχετικά με αυτό, καθώς και του δικαιώματος πραγματικής προσφυγής ενώπιον δικαστηρίου κατά της απόφασης που το αφορά. (43) Για να ληφθούν υπόψη οι εξελίξεις στον έλεγχο και την ελεγκτική αγορά, η Επιτροπή θα πρέπει να έχει εξουσιοδοτηθεί να προσδιορίζει τεχνικές απαιτήσεις σχετικά με το περιεχόμενο του φακέλου παράδοσης που θα πρέπει να λάβει ο νέος νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο και σχετικά με τη θέσπιση ενός ευρωπαϊκού πιστοποιητικού ποιότητας για τους νόμιμους ελεγκτές και τα ελεγκτικά γραφεία που διενεργούν τους υποχρεωτικούς ελέγχους οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος. (44) Για να ληφθούν υπόψη οι τεχνικές εξελίξεις στις χρηματοπιστωτικές αγορές, στον έλεγχο και το ελεγκτικό επάγγελμα και για να προσδιοριστούν οι απαιτήσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό, η Επιτροπή θα πρέπει να έχει τη δυνατότητα να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Συγκεκριμένα, η χρήση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων είναι απαραίτητη για την προσαρμογή του καταλόγου συναφών ελεγκτικών υπηρεσιών και μη ελεγκτικών υπηρεσιών, καθώς και για τον καθορισμό του επιπέδου αμοιβών που δύναται να χρεώνει η ΕΑΚΑΑ για τη χορήγηση του ευρωπαϊκού πιστοποιητικού ποιότητας σε νόμιμους ελεγκτές και ελεγκτικά γραφεία. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διενεργήσει η Επιτροπή κατάλληλες διαβουλεύσεις, και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες της. Η Επιτροπή, κατά την προετοιμασία και τη σύνταξη κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, θα πρέπει να διασφαλίζει την ταυτόχρονη, έγκαιρη και κατάλληλη διαβίβαση των σχετικών εγγράφων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. (45) Για να εξασφαλιστεί η ασφάλεια δικαίου και η ομαλή μετάβαση στο καθεστώς που θεσπίζεται με τον παρόντα κανονισμό, είναι σημαντικό να θεσπιστεί μεταβατικό καθεστώς σχετικά με την έναρξη ισχύος της υποχρέωσης εναλλαγής ελεγκτικών γραφείων, την υποχρέωση οργάνωσης μιας διαδικασίας για την επιλογή ελεγκτικού γραφείου και τη μετατροπή ελεγκτικών γραφείων σε γραφεία που παρέχουν μόνο ελεγκτικές υπηρεσίες. (46) Δεδομένου ότι οι στόχοι του παρόντος κανονισμού, ήτοι η διασαφήνιση και ο καλύτερος καθορισμός του ρόλου του νόμιμου ελεγκτή σχετικά με τις οντότητες δημοσίου συμφέροντος, η βελτίωση των πληροφοριών που ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο παρέχει στην ελεγχόμενη οντότητα, τους επενδυτές και τα άλλα ενδιαφερόμενα μέρη, η βελτίωση των διαύλων επικοινωνίας μεταξύ ελεγκτών και εποπτικών αρχών οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, η πρόληψη οποιασδήποτε σύγκρουσης συμφερόντων που προκύπτει από την παροχή μη ελεγκτικών υπηρεσιών σε οντότητες δημοσίου συμφέροντος, η άμβλυνση του κινδύνου ενδεχόμενης σύγκρουσης συμφερόντων λόγω του υφιστάμενου συστήματος «ο ελεγχόμενος επιλέγει και πληρώνει τον ελεγκτή» ή του κινδύνου οικειότητας, η διευκόλυνση της αλλαγής νόμιμου ελεγκτή ή ελεγκτικού γραφείου και της επιλογής παρόχου υπηρεσιών ελέγχου σε οντότητες δημοσίου συμφέροντος, η αύξηση της δυνατότητας επιλογής παρόχων υπηρεσιών ελέγχου σε οντότητες δημοσίου συμφέροντος και η βελτίωση της αποτελεσματικότητας, της ανεξαρτησίας και της συνέπειας της ρύθμισης και της εποπτείας των νόμιμων ελεγκτών και των ελεγκτικών γραφείων που διενεργούν υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, συμπεριλαμβανομένης της πτυχής της συνεργασίας σε επίπεδο Ένωσης, δεν μπορεί να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη και μπορούν, λόγω της κλίμακάς τους, να επιτευχθούν καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση δύναται να λάβει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που προβλέπεται στο άρθρο 5 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως προβλέπεται στο ίδιο άρθρο, ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη των στόχων αυτών. (47) Ο παρών κανονισμός σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα και τηρεί τις αρχές που αναγνωρίζονται ιδιαίτερα από το Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδίως το δικαίωμα σεβασμού της ιδιωτικής και της οικογενειακής ζωής (άρθρο 7), το δικαίωμα προστασίας των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα (άρθρο 8), την επαγγελματική ελευθερία (άρθρο 16), το δικαίωμα πραγματικής προσφυγής και αμερόληπτου δικαστηρίου (άρθρο 47), το τεκμήριο της αθωότητας και το δικαίωμα υπεράσπισης (άρθρο 48), τις αρχές της νομιμότητας και της αναλογικότητας των αξιόποινων πράξεων και των ποινών (άρθρο 49), το δικαίωμα του προσώπου να μην δικάζεται ή να μην τιμωρείται ποινικά δύο φορές για την ίδια αξιόποινη πράξη (άρθρο 50), και πρέπει να εφαρμόζεται σύμφωνα με τα εν λόγω δικαιώματα και αρχές, ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ: Τίτλος Ι αντικειμενο, πεδιο εφαρμογησ και ορισμοι Άρθρο 1 Αντικείμενο Ο παρών κανονισμός ορίζει απαιτήσεις για τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου ετήσιων και ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, κανόνες για την οργάνωση και την επιλογή νόμιμων ελεγκτών και ελεγκτικών γραφείων από οντότητες δημοσίου συμφέροντος για την προώθηση της ανεξαρτησίας τους και για την αποφυγή της σύγκρουσης συμφερόντων και κανόνες για την εποπτεία της συμμόρφωσης των νόμιμων ελεγκτών και ελεγκτικών γραφείων με τις εν λόγω απαιτήσεις. Άρθρο 2 Πεδίο εφαρμογής 1. Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται σε: α) νόμιμους ελεγκτές και ελεγκτικά γραφεία που διενεργούν υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος· β) οντότητες δημοσίου συμφέροντος. 2. Ο παρών κανονισμός εφαρμόζεται με την επιφύλαξη της οδηγίας 2006/43/ΕΚ. Άρθρο 3 Ορισμοί Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, εφαρμόζονται οι ορισμοί που προβλέπονται στο άρθρο 2 της οδηγίας 2006/43/ΕΚ, με την εξαίρεση των ορισμών της «έκθεσης ελέγχου» και της «αρμόδιας αρχής». Άρθρο 4 Μεγάλες οντότητες δημοσίου συμφέροντος Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, ο ορισμός των «μεγάλων οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος» καλύπτει τα εξής: α) σε σχέση με τις οντότητες που ορίζονται στο σημείο 13 στοιχείο α) του άρθρου 2 της οδηγίας 2006/43/ΕΚ, οι μεγαλύτεροι 10 εκδότες μετοχών σε κάθε κράτος μέλος, υπολογιζόμενοι σύμφωνα με τη χρηματιστηριακή αξία τους με βάση τα στοιχεία στο τέλος κάθε έτους και, σε κάθε περίπτωση, όλοι οι εκδότες μετοχών που είχαν μέση χρηματιστηριακή αξία άνω του 1.000.000.000 ευρώ με βάση τα στοιχεία στο τέλος κάθε έτους κατά τα προηγούμενα τρία ημερολογιακά έτη· β) σε σχέση με τις οντότητες που ορίζονται στο σημείο 13 στοιχεία β) έως στ) του άρθρου 2 της οδηγίας 2006/43/ΕΚ, οποιαδήποτε οντότητα η οποία κατά την ημερομηνία κατάρτισης του ισολογισμού διαθέτει σύνολο ισολογισμού που υπερβαίνει το 1.000.000.000 ευρώ· γ) σε σχέση με τις οντότητες που ορίζονται στο σημείο 13 στοιχεία ζ) και η) του άρθρου 2 της οδηγίας 2006/43/ΕΚ, οποιαδήποτε οντότητα η οποία κατά την ημερομηνία κατάρτισης του ισολογισμού διαθέτει συνολική αξία των στοιχείων ενεργητικού υπό διαχείριση που υπερβαίνει το 1.000.000.000 ευρώ. Τίτλος ΙΙ Όροι διενέργειας του υποχρεωτικού ελέγχου οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ ΚΑΙ ΑΠΟΦΥΓΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ Άρθρο 5 Ανεξαρτησία και αντικειμενικότητα Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο λαμβάνει όλα τα απαραίτητα μέτρα για να εξασφαλίζει ότι η διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου μιας οντότητας δημοσίου συμφέροντος δεν επηρεάζεται από οποιαδήποτε υφιστάμενη ή δυνητική σύγκρουση συμφερόντων ή επιχειρηματική ή άλλη σχέση στην οποία εμπλέκεται ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο που διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο και, κατά περίπτωση, το δίκτυό του, τα διευθυντικά στελέχη του, οι ελεγκτές ή οι υπάλληλοί τους, οποιαδήποτε άλλα φυσικά πρόσωπα οι υπηρεσίες των οποίων τίθενται στη διάθεση ή υπό τον έλεγχο του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου, ή οποιοδήποτε πρόσωπο που συνδέεται άμεσα ή έμμεσα με το νόμιμο ελεγκτή ή ελεγκτικό γραφείο μέσω της άσκησης ελέγχου. Άρθρο 6 Εσωτερική οργάνωση ελεγκτών και ελεγκτικών γραφείων 1. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο πληροί τις ακόλουθες οργανωτικές απαιτήσεις: α) το ελεγκτικό γραφείο θεσπίζει κατάλληλες πολιτικές και διαδικασίες για να εξασφαλίζει ότι οι ιδιοκτήτες ή μέτοχοί του, καθώς και τα μέλη των οργάνων διοίκησης, διαχείρισης και εποπτείας του γραφείου, ή ένα συνδεδεμένο γραφείο, δεν παρεμβαίνουν στη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου με οποιονδήποτε τρόπο που να θέτει σε κίνδυνο την ανεξαρτησία και την αντικειμενικότητα του νόμιμου ελεγκτή που διενεργεί το υποχρεωτικό έλεγχο εκ μέρους του ελεγκτικού γραφείου· β) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο διαθέτει αξιόπιστες διοικητικές και λογιστικές διαδικασίες, μηχανισμούς εσωτερικού ελέγχου, αποτελεσματικές διαδικασίες εκτίμησης των κινδύνων και κατάλληλους μηχανισμούς ελέγχου και ασφάλειας των συστημάτων επεξεργασίας δεδομένων. Οι εν λόγω μηχανισμοί εσωτερικού ελέγχου είναι σχεδιασμένοι έτσι ώστε να διασφαλίζουν τη συμμόρφωση με τις αποφάσεις και τις διαδικασίες σε όλα τα επίπεδα του ελεγκτικού γραφείου ή της λειτουργικής διάρθρωσης του νόμιμου ελεγκτή. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο εφαρμόζει και διατηρεί διαδικασίες λήψης αποφάσεων και οργανωτικές δομές που σαφώς και κατά τεκμηριωμένο τρόπο διασαφηνίζουν υποχρεώσεις αναφοράς και κατανέμουν λειτουργίες και ευθύνες· γ) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο θεσπίζει κατάλληλες πολιτικές και διαδικασίες ώστε να εξασφαλίζει ότι οι εργαζόμενοί του και οποιαδήποτε φυσικά πρόσωπα, οι υπηρεσίες των οποίων τίθενται στη διάθεσή του ή υπό τον έλεγχό του και τα οποία συμμετέχουν απευθείας στις δραστηριότητες υποχρεωτικού ελέγχου διαθέτουν κατάλληλες γνώσεις και πείρα ως προς τα καθήκοντα που τους ανατίθενται· δ) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο θεσπίζει κατάλληλες πολιτικές και διαδικασίες ώστε να εξασφαλίζει ότι η ανάθεση σε τρίτους σημαντικών λειτουργιών ελέγχου δεν αναλαμβάνεται κατά τρόπο που βλάπτει την ποιότητα του εσωτερικού ελέγχου του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου και την ικανότητα των αρμόδιων αρχών να εποπτεύουν τη συμμόρφωση του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου με τις υποχρεώσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό· ε) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο θεσπίζει κατάλληλα και αποτελεσματικά μέτρα οργάνωσης και διοίκησης ώστε να προλαμβάνει, να εντοπίζει, να εξαλείφει ή να διαχειρίζεται και να γνωστοποιεί οποιεσδήποτε απειλές για την ανεξαρτησία που αναφέρονται στο άρθρο 11 παράγραφος 2∙ στ) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο θεσπίζει κατάλληλες διαδικασίες και πρότυπα για τη διενέργεια του υποχρεωτικού ελέγχου οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος, την καθοδήγηση, την εποπτεία και τον έλεγχο των δραστηριοτήτων των εργαζομένων και την οργάνωση της δομής του φακέλου ελέγχου που αναφέρεται στο άρθρο 15 παράγραφος 5∙ ζ) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο καθορίζει εσωτερικό σύστημα διασφάλισης ποιότητας ώστε να εξασφαλίζει την ποιότητα του υποχρεωτικού ελέγχου οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος. Το σύστημα διασφάλισης ποιότητας πρέπει να καλύπτει τουλάχιστον τις διαδικασίες και τα πρότυπα που περιγράφονται στο στοιχείο στ). Στην περίπτωση ελεγκτικού γραφείου, την ευθύνη για το εσωτερικό σύστημα διασφάλισης ποιότητας φέρει το πρόσωπο που έχει την ιδιότητα του νόμιμου ελεγκτή· η) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο χρησιμοποιεί κατάλληλα συστήματα, πόρους και διαδικασίες ώστε να εξασφαλίζει τη συνέχεια και την κανονικότητα της εκτέλεσης των δραστηριοτήτων υποχρεωτικού ελέγχου· θ) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο εφαρμόζει πολιτική ώστε να αποκλείεται η ανάμειξή του και η ανάμειξη των υπαλλήλων του σε αξιόποινες πράξεις ή στην παραβίαση νόμων κατά την εκτέλεση του έργου τους. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο λαμβάνει επίσης κατάλληλα και αποτελεσματικά μέτρα οργάνωσης και διοίκησης για την αντιμετώπιση και την καταγραφή συμβάντων που έχουν ή μπορεί να έχουν σοβαρές επιπτώσεις στην ακεραιότητα των δραστηριοτήτων υποχρεωτικού ελέγχου που εκτελεί· ι) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο διαθέτει κατάλληλες πολιτικές αποδοχών που παρέχουν επαρκή κίνητρα επιδόσεων για τη διασφάλιση της ποιότητας του ελέγχου. Συγκεκριμένα, η αποζημίωση και η αξιολόγηση των επιδόσεων των εργαζομένων δεν θα πρέπει να εξαρτώνται από το ύψος των εσόδων που λαμβάνει ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο από την ελεγχόμενη οντότητα· ια) ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο παρακολουθεί και αξιολογεί την επάρκεια και την αποτελεσματικότητα των συστημάτων του, των εσωτερικών μηχανισμών ελέγχου και διασφάλισης ποιότητας και των μέτρων που έχουν τεθεί σε εφαρμογή σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό και λαμβάνει κατάλληλα μέτρα για την αντιμετώπιση οποιωνδήποτε ελλείψεων. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο πραγματοποιεί ιδίως ετήσια αξιολόγηση του εσωτερικού συστήματος διασφάλισης ποιότητας που αναφέρεται στο στοιχείο ζ). Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο διατηρεί αρχείο με τα ευρήματα της αξιολόγησης αυτής και οποιοδήποτε προτεινόμενο μέτρο για την τροποποίηση του εσωτερικού συστήματος διασφάλισης της ποιότητας. Οι πολιτικές και οι διαδικασίες που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο καταγράφονται και κοινοποιούνται στους υπαλλήλους του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου. Οποιαδήποτε ανάθεση σε τρίτους λειτουργιών ελέγχου, όπως αναφέρεται στο στοιχείο δ), δεν επηρεάζει την ευθύνη του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου έναντι της ελεγχόμενης οντότητας. 2. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο λαμβάνει υπόψη το μέγεθός του και την πολυπλοκότητα των δραστηριοτήτων του κατά τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο είναι σε θέση να αποδείξει στην αρμόδια αρχή του άρθρου 35 παράγραφος 1 ότι η εν λόγω συμμόρφωση είναι ανάλογη του μεγέθους και της πολυπλοκότητας των δραστηριοτήτων του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου. Άρθρο 7 Ανεξαρτησία από την ελεγχόμενη οντότητα 1. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο ή οποιοσδήποτε κάτοχος δικαιωμάτων ψήφου σε ελεγκτικό γραφείο είναι ανεξάρτητος από την ελεγχόμενη οντότητα και δεν λαμβάνει μέρος στη λήψη αποφάσεων της ελεγχόμενης οντότητας. 2. Ο νόμιμος ελεγκτής, το ελεγκτικό γραφείο, οι κύριοι ελεγκτικοί εταίροι του, οι υπάλληλοί του, καθώς και οποιοδήποτε άλλο φυσικό πρόσωπο οι υπηρεσίες του οποίου τίθενται στη διάθεση ή υπό τον έλεγχο του εν λόγω ελεγκτή ή γραφείου και το οποίο συμμετέχει άμεσα σε δραστηριότητες υποχρεωτικού ελέγχου, καθώς και πρόσωπα που συνδέονται στενά με τα ανωτέρα κατά την έννοια του άρθρου 1 παράγραφος 2 της οδηγίας 2004/72/ΕΚ[33] της Επιτροπής, δεν αγοράζουν, πωλούν ή συμμετέχουν σε οποιαδήποτε συναλλαγή με οποιοδήποτε χρηματοπιστωτικό μέσο που εκδίδει, εγγυάται ή άλλως υποστηρίζει η ελεγχόμενη οντότητα στον τομέα των δραστηριοτήτων υποχρεωτικού ελέγχου που διενεργούν, με εξαίρεση τα μερίδια σε προγράμματα διαφοροποιημένων συλλογικών επενδύσεων ή τα κεφάλαια υπό διαχείριση, συμπεριλαμβανομένων των συνταξιοδοτικών ταμείων και των ασφαλίσεων ζωής. 3. Τα αναφερόμενα στην παράγραφο 2 πρόσωπα ή γραφεία δεν συμμετέχουν ούτε επηρεάζουν κατ’ άλλον τρόπο τον προσδιορισμό του υποχρεωτικού ελέγχου οποιασδήποτε ελεγχόμενης οντότητας, εάν: α) κατέχουν χρηματοπιστωτικά μέσα της ελεγχόμενης οντότητας, με εξαίρεση τα μερίδια σε προγράμματα διαφοροποιημένων συλλογικών επενδύσεων· β) κατέχουν χρηματοπιστωτικά μέσα οποιασδήποτε οντότητας που συνδέεται με την ελεγχόμενη οντότητα, η κυριότητα των οποίων μπορεί να προκαλέσει ή να θεωρηθεί γενικά ότι προκαλεί σύγκρουση συμφερόντων, με εξαίρεση τα μερίδια σε προγράμματα διαφοροποιημένων συλλογικών επενδύσεων· γ) είχαν προσφάτως εργασιακή, επιχειρηματική ή άλλη σχέση με την ελεγχόμενη οντότητα η οποία μπορεί να προκαλέσει ή να θεωρηθεί γενικά ότι προκαλεί σύγκρουση συμφερόντων. 4. Τα αναφερόμενα στην παράγραφο 2 πρόσωπα ή γραφεία δεν επιδιώκουν τη λήψη και δεν αποδέχονται χρήματα, δώρα ή διευκολύνσεις από οποιονδήποτε που έχει συμβατική σχέση με τον υποχρεωτικό έλεγχο ή το ελεγκτικό γραφείο. 5. Τα εθνικά μέτρα σχετικά με την επαγγελματική δεοντολογία που έχουν εγκριθεί σύμφωνα με το άρθρο 21 παράγραφος 1 της οδηγίας 2006/43/ΕΚ και τα οποία δεν είναι συμβατά με τις παραγράφους 2, 3 και 4 δεν εφαρμόζονται. Άρθρο 8 Απασχόληση από οντότητες δημοσίου συμφέροντος πρώην νόμιμων ελεγκτών ή υπαλλήλων νόμιμων ελεγκτών ή ελεγκτικών γραφείων 1 Ο νόμιμος ελεγκτής ή ο κύριος ελεγκτικός εταίρος που διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο μιας οντότητας δημοσίου συμφέροντος εκ μέρους ενός ελεγκτικού γραφείου δεν αναλαμβάνει οποιοδήποτε από τα ακόλουθα καθήκοντα πριν από το πέρας τουλάχιστον δύο ετών από την παραίτησή του από την ιδιότητα του νόμιμου ελεγκτή ή κύριου ελεγκτικού εταίρου στην ελεγκτική αποστολή: α) ανάληψη βασικής διευθυντικής θέσης στην ελεγχόμενη οντότητα· β) συμμετοχή ως μέλος στην ελεγκτική επιτροπή της ελεγχόμενης οντότητας και, στην περίπτωση που δεν υφίσταται τέτοια επιτροπή, του οργάνου που εκτελεί καθήκοντα ισοδύναμα με αυτά της ελεγκτικής επιτροπής· γ) συμμετοχή ως μη εκτελεστικό μέλος στο διοικητικό συμβούλιο ή ως μέλος στο εποπτικό συμβούλιο της ελεγχόμενης οντότητας. 2. Οι υπάλληλοι του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου που διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο οντότητας δημοσίου συμφέροντος, καθώς και οποιοδήποτε άλλο φυσικό πρόσωπο, οι υπηρεσίες του οποίου τίθενται στη διάθεση ή υπό τον έλεγχο του εν λόγω ελεγκτή ή γραφείου, δεν αναλαμβάνουν, στην περίπτωση που οι εν λόγω υπάλληλοι ή άλλα φυσικά πρόσωπα έχουν λάβει προσωπικά άδεια ως νόμιμοι ελεγκτές, οποιαδήποτε από τα καθήκοντα που αναφέρονται στα στοιχεία α), β) και γ) της παραγράφου 1, πριν από το πέρας περιόδου τουλάχιστον ενός έτους από την άμεση συμμετοχή τους σε δραστηριότητες υποχρεωτικού ελέγχου. Άρθρο 9 Αμοιβές ελέγχου 1. Οι αμοιβές για τη διενέργεια υποχρεωτικών ελέγχων σε οντότητες δημοσίου συμφέροντος δεν είναι αμοιβές υπό αίρεση. Για τους σκοπούς του πρώτου εδαφίου, αμοιβές υπό αίρεση είναι οι αμοιβές για αποστολές ελέγχου που υπολογίζονται σε προκαθορισμένη βάση σχετικά με το αποτέλεσμα ή την έκβαση μιας συναλλαγής ή το αποτέλεσμα του εκτελούμενου έργου. Οι αμοιβές δεν θεωρούνται ότι είναι υπό αίρεση εάν έχουν καθοριστεί από δικαστήριο ή αρμόδια αρχή. 2. Όταν ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο παρέχει στην ελεγχόμενη οντότητα υπηρεσίες συναφούς δημοσιονομικού ελέγχου, όπως αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 2, οι αμοιβές για τις εν λόγω υπηρεσίες περιορίζονται στο 10% το πολύ των αμοιβών που καταβάλλει η ελεγχόμενη οντότητα για τον υποχρεωτικό έλεγχο. 3. Όταν το σύνολο των αμοιβών που καταβάλλονται από μια οντότητα δημοσίου συμφέροντος υποκείμενη σε υποχρεωτικό έλεγχο αντιστοιχούν είτε σε ποσοστό άνω του 20% ή σε ποσοστό άνω του 15%, για δύο διαδοχικά έτη, του συνόλου των ετήσιων αμοιβών που λαμβάνονται από το νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο που διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο, ο εν λόγω ελεγκτής ή το γραφείο γνωστοποιεί στην ελεγκτική επιτροπή το γεγονός ότι το σύνολο των εν λόγω αμοιβών αντιστοιχεί σε ποσοστό άνω του 20% ή 15%, κατά περίπτωση, του συνόλου των αμοιβών που λαμβάνει το γραφείο και πραγματοποιούνται οι συζητήσεις που προβλέπονται στο άρθρο 11 παράγραφος 4 στοιχείο δ). Η ελεγκτική επιτροπή εξετάζει εάν η αποστολή ελέγχου θα υποβληθεί σε έλεγχο διασφάλισης της ποιότητας από άλλο νόμιμο ελεγκτή ή ελεγκτικό γραφείο πριν από την έκδοση της έκθεσης ελέγχου. Όταν το σύνολο των αμοιβών που καταβάλλονται από μια οντότητα δημοσίου συμφέροντος υποκείμενη σε υποχρεωτικό έλεγχο αντιστοιχούν, για δύο διαδοχικά έτη, σε ποσοστό ίσο ή μεγαλύτερο του 15% του συνόλου των ετήσιων αμοιβών που λαμβάνονται από τον νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο που διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο, ο ελεγκτής ή το γραφείο πληροφορεί την αρμόδια αρχή που αναφέρεται στο άρθρο 35 παράγραφος 1 για την κατάσταση αυτή. Η αρμόδια αρχή που αναφέρεται στο άρθρο 35 παράγραφος 1 αποφασίζει με βάση αντικειμενική αιτιολόγηση παρεχόμενη από τον νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο κατά πόσο ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο της εν λόγω οντότητας μπορεί να εξακολουθήσει να διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο για πρόσθετο διάστημα που οπωσδήποτε δεν είναι μακρύτερο των δύο ετών. Στην περίπτωση που η ελεγχόμενη οντότητα εξαιρείται της υποχρέωσης διατήρησης ελεγκτικής επιτροπής, η ελεγχόμενη οντότητα αποφασίζει ποιο όργανο ή σώμα της οντότητας θα ασχοληθεί με το νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο για τους σκοπούς της εκπλήρωσης των υποχρεώσεων της παρούσας παραγράφου. Άρθρο 10 Απαγόρευση παροχής μη ελεγκτικών υπηρεσιών 1. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο που διενεργεί υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος μπορεί να παρέχει στην ελεγχόμενη οντότητα, στη μητρική επιχείρησή της ή στις ελεγχόμενες επιχειρήσεις της υπηρεσίες υποχρεωτικού ελέγχου και υπηρεσίες συναφούς δημοσιονομικού ελέγχου. Στην περίπτωση που ο νόμιμος ελεγκτής ανήκει σε δίκτυο, ένα μέλος του δικτύου μπορεί να παρέχει στην ελεγχόμενη οντότητα, στη μητρική επιχείρησή της ή στις ελεγχόμενες επιχειρήσεις της εντός της Ένωσης υπηρεσίες υποχρεωτικού ελέγχου ή υπηρεσίες συναφούς δημοσιονομικού ελέγχου. 2. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ως υπηρεσίες συναφούς δημοσιονομικού ελέγχου νοούνται: α) ο έλεγχος ή η εξέταση των ενδιάμεσων οικονομικών καταστάσεων· β) η παροχή εγγυήσεων για τις δηλώσεις εταιρικής διακυβέρνησης· γ) η παροχή εγγυήσεων για ζητήματα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης· δ) η παροχή εγγυήσεων ή η πιστοποίηση της υποβολής εκθέσεων στο πλαίσιο ρυθμίσεων προς τις ρυθμιστικές αρχές των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων πέραν του πεδίου του υποχρεωτικού ελέγχου, οι οποίες έχουν σχεδιαστεί ώστε να υποστηρίζουν τις ρυθμιστικές αρχές στην εκπλήρωση του ρόλου τους, όπως εκθέσεις σχετικά με τις κεφαλαιακές απαιτήσεις ή συγκεκριμένους δείκτες φερεγγυότητας που προσδιορίζουν πόσο πιθανό είναι για μια επιχείρηση να συνεχίσει να πληροί τις δανειακές της υποχρεώσεις· ε) η παροχή πιστοποίησης για συμμόρφωση με τις φορολογικές απαιτήσεις, όταν η πιστοποίηση αυτή επιβάλλεται από το εθνικό δίκαιο· στ) οποιοδήποτε άλλο νόμιμο καθήκον που συνδέεται με το ελεγκτικό έργο που επιβάλλει η νομοθεσία της Ένωσης στο νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο. 3. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο που διενεργεί υποχρεωτικό έλεγχο οντοτήτων δημοσίου συμφέροντος δεν παρέχει άμεσα ή έμμεσα στην ελεγχόμενη οντότητα, στη μητρική επιχείρησή της ή στις ελεγχόμενες επιχειρήσεις της μη ελεγκτικές υπηρεσίες. Στην περίπτωση που ο νόμιμος ελεγκτής ανήκει σε δίκτυο, κανένα μέλος του δικτύου δεν παρέχει στην ελεγχόμενη οντότητα, στη μητρική επιχείρησή της ή στις ελεγχόμενες επιχειρήσεις της εντός της Ένωσης τυχόν μη ελεγκτικές υπηρεσίες. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ως μη ελεγκτικές υπηρεσίες νοούνται: α) υπηρεσίες που οπωσδήποτε συνεπάγονται σύγκρουση συμφερόντων: (i) υπηρεσίες εμπειρογνωμόνων άσχετες με τον έλεγχο, φοροτεχνικές συμβουλές, γενική διοίκηση και λοιπές συμβουλευτικές υπηρεσίες· (ii) τήρηση βιβλίων και κατάρτιση λογαριασμών και οικονομικών καταστάσεων· (iii) σχεδιασμός και υλοποίηση διαδικασίας εσωτερικού ελέγχου ή διαχείρισης κινδύνου σε σχέση με την κατάρτιση και/ή τον έλεγχο των οικονομικών πληροφοριών που περιλαμβάνονται στις οικονομικές καταστάσεις και συμβουλές για την επικινδυνότητα· (iv) υπηρεσίες αποτίμησης, γνωμοδοτήσεις σχετικά με την αξιοπιστία ή παροχή εκθέσεων για τις εισφορές σε είδος· (v) αναλογιστικές και νομικές υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένης της επίλυσης διαφορών· (vi) σχεδιασμός και υλοποίηση τεχνολογικών συστημάτων χρηματοοικονομικών πληροφοριών για οντότητες δημοσίου συμφέροντος όπως αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 13 στοιχεία β) έως ι) της οδηγίας 2006/43/ΕΚ· (vii) συμμετοχή στον εσωτερικό έλεγχο του πελάτη που υπόκειται σε έλεγχο και παροχή υπηρεσιών σχετικών με τη λειτουργία εσωτερικού ελέγχου· (viii) υπηρεσίες μεσίτη ή αντιπροσώπου, επενδυτικού συμβούλου ή υπηρεσίες επενδυτικής τραπεζικής. β) υπηρεσίες που μπορεί να συνεπάγονται σύγκρουση συμφερόντων: (i) υπηρεσίες διαχείρισης ανθρώπινου δυναμικού, συμπεριλαμβανομένης της πρόσληψης ανώτερων διοικητικών στελεχών· (ii) παροχή επιστολών υποστήριξης για επενδυτές στο πλαίσιο της έκδοσης χρεογράφων μιας επιχείρησης· (iii) σχεδιασμός και υλοποίηση τεχνολογικών συστημάτων χρηματοοικονομικών πληροφοριών για οντότητες δημοσίου συμφέροντος όπως αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 13 στοιχείο α) της οδηγίας 2006/43/ΕΚ· (iv) υπηρεσίες δέουσας επιμέλειας στον πωλητή ή τον αγοραστή σε περιπτώσεις ενδεχόμενων συγχωνεύσεων ή εξαγορών, και παροχή εγγυήσεων για την ελεγχόμενη οντότητα σε άλλα μέρη μιας χρηματοοικονομικής ή εταιρικής συναλλαγής. Κατά παρέκκλιση από το πρώτο και δεύτερο εδάφιο, οι υπηρεσίες που αναφέρονται στο στοιχείο β)(iii) και (iv) μπορεί να παρέχονται από τον νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο, υπό τον όρο προηγούμενης έγκρισης από την αρμόδια αρχή που αναφέρεται στο άρθρο 35 παράγραφος 1. Κατά παρέκκλιση από το πρώτο και δεύτερο εδάφιο, οι υπηρεσίες που αναφέρονται στο στοιχείο β)(i) και (ii) μπορεί να παρέχονται από τον νόμιμο ελεγκτή ή το ελεγκτικό γραφείο, υπό τον όρο προηγούμενης έγκρισης από την ελεγκτική επιτροπή όπως αναφέρεται στο άρθρο 31 του παρόντος κανονισμού. 4. Όταν ένα μέλος του δικτύου στο οποίο ανήκει ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο που διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο μιας οντότητας δημοσίου συμφέροντος παρέχει μη ελεγκτικές υπηρεσίες σε μια επιχείρηση συσταθείσα σε τρίτη χώρα που βρίσκεται υπό τον έλεγχο της ελεγχόμενης οντότητας δημοσίου συμφέροντος, ο οικείος νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο οφείλει να αξιολογήσει εάν η ανεξαρτησία του μπορεί να διακινδυνεύσει από την εν λόγω παροχή υπηρεσιών από το μέλος του δικτύου. Εάν όντως επηρεάζεται η ανεξαρτησία του, ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο οφείλει να εφαρμόσει ασφαλιστικές δικλείδες ώστε να περιορίσει τους κινδύνους που προκαλούνται από την εν λόγω παροχή υπηρεσιών σε τρίτη χώρα. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο μπορεί να συνεχίσει να διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο της οντότητας δημοσίου συμφέροντος μόνο εάν μπορεί να αιτιολογήσει, σύμφωνα με το άρθρο 11, ότι η εν λόγω παροχή υπηρεσιών δεν επηρεάζει την επαγγελματική κρίση του και την έκθεση ελέγχου. Η συμμετοχή στη διαδικασία λήψης αποφάσεων της ελεγχόμενης οντότητας και η παροχή των υπηρεσιών που αναφέρονται στα σημεία (ii) και (iii) της παραγράφου 3α) θεωρείται ότι οπωσδήποτε επηρεάζουν την εν λόγω ανεξαρτησία. Η παροχή των υπηρεσιών που αναφέρονται στα σημεία (i) και (iv) έως (viii) της παραγράφου 3α) τεκμαίρεται ότι επηρεάζουν την εν λόγω ανεξαρτησία. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο μπορεί να διαβουλευθεί με την αρμόδια αρχή για να λάβει τη γνώμη της επί του θέματος. 5. Στην περίπτωση που ένα ελεγκτικό γραφείο αποκομίζει πάνω από το ένα τρίτο των ετήσιων εσόδων ελέγχου του από μεγάλες οντότητες δημοσίου συμφέροντος και ανήκει σε δίκτυο του οποίου τα μέλη έχουν, συνδυαστικά, ετήσια έσοδα ελέγχου που υπερβαίνουν τα 1.500 εκατομμύρια ευρώ εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμμορφώνεται με τις κάτωθι προϋποθέσεις: α) δεν παρέχει άμεσα ή έμμεσα σε οποιαδήποτε οντότητα δημοσίου συμφέροντος μη ελεγκτικές υπηρεσίες· β) δεν ανήκει σε δίκτυο που παρέχει μη ελεγκτικές υπηρεσίες εντός της Ένωσης· γ) οποιαδήποτε οντότητα που παρέχει τις υπηρεσίες της παραγράφου 3 δεν κατέχει άμεσα ή έμμεσα ποσοστό άνω του 5% του κεφαλαίου ή των δικαιωμάτων ψήφου του ελεγκτικού γραφείου· δ) οι οντότητες που παρέχουν τις υπηρεσίες της παραγράφου 3 δεν κατέχουν μαζί, άμεσα ή έμμεσα, ποσοστό άνω του 10% του κεφαλαίου ή των δικαιωμάτων ψήφου του ελεγκτικού γραφείου· ε) το εν λόγω ελεγκτικό γραφείο οφείλει να μην κατέχει άμεσα ή έμμεσα ποσοστό άνω του 5% του κεφαλαίου ή των δικαιωμάτων ψήφου οποιασδήποτε οντότητας που παρέχει τις υπηρεσίες της παραγράφου 3. 6. Η Επιτροπή έχει τη δυνατότητα να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 68 για την προσαρμογή του καταλόγου των υπηρεσιών συναφούς δημοσιονομικού ελέγχου της παραγράφου 2 και του καταλόγου των μη ελεγκτικών υπηρεσιών της παραγράφου 3 του άρθρου αυτού. Κατά την άσκηση των εν λόγω εξουσιών, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις εξελίξεις στον έλεγχο και το ελεγκτικό επάγγελμα. Άρθρο 11 Προετοιμασία του υποχρεωτικού ελέγχου και αξιολόγηση των απειλών για την ανεξαρτησία 1. Πριν αποδεχθεί ή συνεχίσει μια αποστολή υποχρεωτικού ελέγχου μιας οντότητας δημοσίου συμφέροντος, ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο αξιολογεί και τεκμηριώνει τα εξής: – εάν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις εσωτερικής οργάνωσης του άρθρου 6· – εάν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις των άρθρων 7, 9 και 10· – εάν διαθέτει τους κατάλληλους υπαλλήλους, χρόνο και πόρους για να διενεργήσει σωστά τον έλεγχο· – στην περίπτωση ελεγκτικού γραφείου, εάν ο κύριος ελεγκτικός εταίρος έχει λάβει άδεια νόμιμου ελεγκτή στο κράτος μέλος όπου πρέπει να διενεργηθεί ο υποχρεωτικός έλεγχος· – εάν πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 33· – με την επιφύλαξη της οδηγίας 2005/60/ΕΚ, την ακεραιότητα της οντότητας δημοσίου συμφέροντος. 2. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο αξιολογεί επίσης εάν υφίστανται απειλές για την ανεξαρτησία του. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο δεν διενεργεί υποχρεωτικό έλεγχο όταν υφίσταται οποιαδήποτε άμεση ή έμμεση οικονομική, επιχειρηματική, εργασιακή ή άλλη σχέση μεταξύ του νομίμου ελεγκτή, του ελεγκτικού γραφείου ή του δικτύου και της ελεγχόμενης οντότητας εξαιτίας της οποίας ένας αντικειμενικός, συνετός και ενημερωμένος τρίτος θα κατέληγε στο συμπέρασμα ότι διακυβεύεται η ανεξαρτησία του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου. Όταν η ανεξαρτησία του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου απειλείται από καταστάσεις όπως αυτοέλεγχος ή ίδιο συμφέρον, ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο δεν διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο. Όταν η ανεξαρτησία του νόμιμου ελεγκτή ή του ελεγκτικού γραφείου απειλείται από καταστάσεις όπως ιδιότητα συνηγόρου, οικειότητα, εμπιστοσύνη ή εκφοβισμός, ο νόμιμος ελεγκτής ή το γραφείο εφαρμόζει διασφαλίσεις προκειμένου να περιορίζει τους κινδύνους. Εάν η έκταση των κινδύνων συγκρινόμενη με τις εφαρμοζόμενες διασφαλίσεις είναι τέτοια ώστε να κινδυνεύει η ανεξαρτησία του, ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο δεν διενεργεί τον υποχρεωτικό έλεγχο. 3. Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο τηρεί αρχεία των αξιολογήσεων που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 και καταγράφει στα έγγραφα εργασίας του ελέγχου όλους τους σημαντικούς κινδύνους για την ανεξαρτησία του, καθώς και τις διασφαλίσεις που εφαρμόστηκαν προς περιορισμό των κινδύνων. 4 Ο νόμιμος ελεγκτής ή το ελεγκτικό γραφείο: α) επιβεβαιώνει σε ετ