Αριθ. ^9^2 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Μ^91 
τέρατα εκτελεστικά μέτρα που αφορούν την εκτατικοποίηση 
της παραγωγής και τα ειδικά μέτρα για την ορεινή γεωργία 
και την παύση της καλλιέργειας αρόσιμων γαιών. 
11. Ι^ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να εξετάσει κατά πόσο 
είναι δυνατό να γίνει αναθεώρηση του υπό εξέταση εγγράφου 
που να προβλέπει ήδη από τώρα τη συμπερίληψη των μέτρων 
που αναφέρθηκαν ^ωρίς να αναμένονται οι επόμενες κωδικό 
ποιήσεις. 
^. II ΟΚΕ υπογραμμίζει τη σημασία που έ^ουν τα κωδικό 
ποιημένα κείμενα σε ό,τι αφορά τους στόλους που καθόρισε 
Βρυ^έλλες,^Απριλίου199Ρ 
1 Γενικές παρατηρήσεις 
1.1. II ΟΚΕ υποστηρίζει το στόχο της πρότασης κατά την 
έννοια της αναγνώρισης σε κάθεεργα^όμενοτουδικαιώματος 
ναγνωρί^ειγιαποιονεργά^εται,πουεργά^εταικαιποιες 
είναι οι βασικές συνθήκες της εργασίας του. 
Από τηνκαθιέρωση του δικαιώματοςαυτού θα προκύψει 
μεγαλύτερη διαφάνεια και βεβαιότητα στην αγορά εργασίας, 
που θα ευνοήσει την ανάπτυξη της ελευθερίας κινήσεων και, 
γενικά, την κοινωνική κινητικότητα 
^5^^^^^θθ^4^ ηΚοινότητα για την υλοποίησημιας μεγάλης αρμονικής 
ενιαίας αγοράς, στην οποία θα πρέπει να καλυφθούν οι περί 
φερειακές ανισότητες, ^ε την κωδικοποίηση αυτή, τα κοινό 
τικά κείμενα που αποβλέπουν στο στόχο αυτό θα είναι πιο 
προσιτά και θα έχουν περισσότερες πιθανότητες επίτευξης 
του στόχου τους 
ό. Τέλος,το τμήμα εφιστά την προσοχήτηςΕπιτροπής 
στηνανάγκηπαγίωσηςτουσχετικούκοινοτικούδικαίουώστε 
οιγεωργοί ναδύνανταινασχηματί^ουνσαφήκαιακριβή 
εικόνα του συνόλου των εφαρμοζόμενων διατάξεων 
1.1 II οδηγίαστηρί^εταιστοάρθρο ΙΟΟτηςσυνθήκης 
με σκοπό την προσέγγιση των νομοθετικών διατάξεων των 
κρατών μελών. 
Ι^ΟΚΕ δεν προτίθεταινα εγείρει αντιρρήσεις ως προς τη 
νομική βάση. 
1.1 ^Οπωςπροαναφέρθηκε,ηΟΚΕ υποστηρίζει την ανα­
γνώριση του δικαιώματος κάθε εργαζόμενου να γνωρίζει για 
ποιον εργάζεται, που εργάζεται και υπό ποιες βασικές συνθή­
κες. 
ϋΟΚΕ υποστηρίζει,σαν προοίμιο αυτής της άπο^ηςότι 
πρέπει να αναγνωρισθεί Γνωμοδότηση για τηνπρότασηοδηγίας του Συμβουλίουπερίτουαποδεικτικούστοιχείουτηςεργασιακης 
σχέσης^ 
^0 1^1^ 
Την 2]η Ιανουαρίου 1991, και σύμφωνα με το άρθρο 100 της συνθήκης ΕΟΚ, το Συμβούλιο αποφάσισε 
να ζητήσει τη γνώμη της ΟΚΕ για την παραπάνω πρόταση. 
Τοτμήμα κοινωνικών, οικογενειακών, εκπαιδευτικών και πολιτισμικών θεμάτων που επιφορτίσθηκε 
μετηνπροετοιμασίατωνεργασιώντηςυΚΕγιατοθέμα, υιοθέτησετη γνωμοδότηση του στις 
11Απριλίου1991^Εισηγητής^οκ^^ν^1^οΒ^ιιο1^. 
Κατά τη 2^η σύνοδο ολομέλειας ^συνεδρίαση της 2^ης Απριλίου 1991^ηθΚΕ υιοθέτησε με πλειοψη­
φία και^αποχές την ε^ής γνωμοδότηση. 
Μ^ Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αρι^ΟΡό^ 
α^ αφενος,ηυποχρεωση του εργοδότη να παρέχει σε κα^ε 
εργαζόμενο γραπτή απόδειξη της σχέσης εργασίας 
^ και, αφετέρου,το δικαίωμα κατεργασμένου να απαιτεί 
και να αποκτά απο τον εργοδότη του γραπτό παραστατικό 
οπού αναφέρονται τα βασικά στοιχεία της συμπάσης και 
οι προσθετές συνθήκες εργασίας που του έχουν ενδεχομε^ 
νως παραχωρηθεί 
1^ συμφωνά με το δίκαιο τη θεωρία καιτη νομολογία 
που επικρατούν στην Ευρώπη ησχεση εργασίας δύναται να 
αποδείχνει με οποιοδήποτε μεσοκαι αυτό ^α εξακολουθήσει 
να ισχύει 
^υνεπως,ηχορηγησηενοςγραπτουσυμ^ολαιουηπαραστατι^ 
κουπουκα^ιστατυπικα τα στοιχεία και τις^ασικεςπρουπο^ε 
σεις της σχέσης εργασίας επειδή αποτελεί αναγνωρισμένο 
δικαίωμα του εργαζομένου,πρέπει να γίνεται ωστεοεργα^ο 
μένος να ασκεί το δικαίωμα του όταν και αν κρίνει σκόπιμο 
συμφωνά με οσα αναφέρονται κατωτέρω στο σημείου 
Ανηαποδειξη της σχέσης εργασίας υπόκειται,με οποιονδη 
ποτέ τρόπο, στην εκτέλεση της υποχρέωσης για την έκδοση 
γραπτού παραστατικού τα Αικαστηρια^α είναι δυνατονα 
αχ^ουνστοσυμπερασμα της ανυπαρξίας της σχεσηςεργασιας 
κα^ε φορά που το παραστατικό αυτό δεν έχει εκδοθεί ^τις 
περιπτώσεις αυτεςη^εση του εργαζομένου ^α ήταν δυσμενής 
καιηαποδειξη για τηνυπαρξη της σχέσης εργασίας περισσό 
τερο δύσκολη 
1^ Αφετέρου ηυποχρεωτικη γενικευμένη και αυτόματη 
έκδοση ενός γραπτού παραστατικού για όλους και για κα^ε 
εναναποτουςεργα^ομενους^α μπορούσε ναπροκαλεσει 
αύξηση τηςγραφειοκρατιας στις επιχειρήσεις, με αντίστοιχη 
αύξηση δαπανών που σε άλλες περιπτώσεις ^α είναι περιττές 
και μη αναγκαίες ιδιαίτερα σε μικρότερες επιχειρήσεις 
1^ Ενόψει των ανωτέρω η Ο^Ε υποστηρίξει την ανάγκη 
επανεξέτασης τουκειμενου της πρότασης ^ασειτωνεξης 
άρχων 
^προαιρετικό δικαίωμα των εργαξομενων για την τυπική 
καθιέρωση, στο γραπτό παραστατικό των βασικών στοι 
χειων και συνθηκών της σχέσης εργασίας, σαν ευχέρεια 
που τίθεται στη διάθεση κα^εεργαξομενου 
^^Οισυν^ηκες εργασίας πρεπεινα προσδιορίζονται στη 
νομο^εσια,τη συλλογική συμ^ασηητη σύμβαση έργα 
σιας συμφωνά με τους κανόνες που προσιδιαξουν σε κα^ε 
χωρα^αρ^ρο^του κοινοτικού Χάρτη των θεμελιωδών 
κοινωνικών δικαιωμάτων των εργαζομένων^ 
^Ι^κα^ιερωση του προαιρετικού δικαιώματος για τυπική 
καταγραφή των βασικών στοιχείων της σχέσης εργασίας 
δεν ^α πρέπει να αποτελεί στοιχείο που αντιτίθεται στους 
στόχους για κινητικότητα και ελαστικότητα που επι^αλ 
^εται να επιδιωχθούν ενόψει της ενιαίας αγοράς του 1^ συμφωνά με την πρόταση,ηαπαιτηση για γραπτό παραστα 
τικοεφαρμοξεται μονό στις σχέσεις εργασίας με μέση ε^δο 
μαδιαια απασχόληση ανώτερη των οκτώ ωρών ^ΙυΚΕδεν 
θεωρεί τη λύση αυτή ως αιτιολογημένη με τρόπο ικανοποιη 
τικο 
^1 ^αν συνέπεια των γενικών παρατηρησεωνηΟΚΕ^α 
συνιστούσε την υιοθέτηση μιας διατύπωσης για το αρ^ρο^ 
με το έξης περίπου περιεχόμενο 
^1 Τοαργοτεροενα μήνα απο τη μίσθωση τουητης 
εργαξομενης,οεργοδοτης οφείλει να τουητης παράσχει 
γραπτή απόδειξη της σχέσης εργασίας 
^ Οεργαξομενος έχει δικαίωμα να λα^ειαπο τον έργο 
δοτή,κατά την έναρξη της σχέσης εργασιαςησεοιαδη 
ποτέ μεταγενέστερη στιγμή, γραπτό παραστατικό στο 
οποίο αναφέρονται τα συνοπτικά στοιχεία και συνθήκες 
της συμπάσης 
^ Απο το έγγραφο που αναφέρεται στο σημειο^πρεπει 
να προκύπτουν οι συνθήκες που έχουν συμφωνήσει και 
οποιεσδήποτε αλλες,που τυγχάνουν εφαρμογης,ιδιαι 
τερα^ασεινομουησυλλογικης συμπάσης, οποιοδήποτε 
απο τα μέρη επιθυμεί να τις συμπεριλάβει 
^ Ασχετα αποαυτο,ησχεση εργασίας και οι σχετικές 
συνθήκες μπορεινα αποδείχνουν με οποιοδήποτε μέσο 
κατάλληλο για το σκοπό αυτο^ 
^^ Εκτος απο τις παρατηρήσεις που ηδη έγιναν και που 
προκύπτουν αποτηνπροτασηγιαενανεο κείμενο οσοναφορα 
το αρ^ρο^,ηΟΚΕ προσθέτει και τα ακολούθα σχόλια σε 
σχεσημε τη διατύπωση που προτεινειη Επιτροπή γιατο 
αρ^ρο^ 
^^1 ^τοσημειο^απαρι^μουνται τα στοιχεία που,κατά 
τη γνώμη της Επιτροπής, συνιστούν το διαρθρωτικό πυρήνα 
τηςσχεσης εργασίας καιτα οποία πρέπει να αναφερειτο 
γραπτό παραστατικό που θα παραδίδεται απο τον εργοδότη 
Οπωςπροκυπτει απο τηνεναλλακτικη πρόταση, η ΟΚΕ 
υποστηρίζει τη χρήση μιας γενικής διατύπωσης επειδή είναι 
επαρκέστερη Αφενός, ^α ευνοήσει τη δυνατότητα να εύρε 
^ουν,σεκα^ε κράτος μέλος, λύσεις περισσότερο επαρκείς 
και σύμφωνες με τις αντίστοιχες πραγματικότητες Αφετέρου, 
αποφευγονταιτα μειονεκτήματα μιας απαρίθμησης που,σε 
ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να φάνει υπερβολική και σε 
άλλες ανεπαρκής 
^διαιτερα,ηταυτοχρονη και σωρευτική αναφορά στον ^χαρα 
κτηρισμο της εργασίας^, αφενός και στην ^κατηγορία απα 
σχολησης^,αφετερου, εγείρει επιφυλαξεις^ειτε μπορεί να 
^εωρη^ει υπερβολική, είτε μπορεί να εισάγει νομικές αντιλη 
^εις περιεχομένου που ποικίλλει απο κράτος σε κράτος 
^^ ^τοσημειο^εσπι^εταιοτι οποιαδήποτε ουσία 
στικη μεταβολή των σταθερών στοιχείων του γραπτού παρα^ 
Αριθ. C 159/34 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 17. 6. 91 
στατικού πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο γραπτής ανακοί­
νωσης αλλά δεν διευκρινίζεται τι θεωρείται ουσιώδης μετα­
βολή. 
2.2.2.3. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει τη σημασία των καταστά­
σεων που προκύπτουν από τη μετακίνηση των εργαζομένων 
προς το εξωτερικό (και όχι μόνο για τρίτες χώρες), η οποία 
θα μπορούσε να δικαιολογήσει, σχετικά, αυτόνομη και ειδική 
ρύθμιση, και παροτρύνει την Επιτροπή να διασαφηνίσει αυτή 
την πτυχή της προστασίας. 
2.3. Άρθρο 3 
Η γραπτή δήλωση που προβλέπεται δεν είναι υποχρεωτική 
αν υπάρχει μια γραπτή σύμβαση εργασίας, ένα δελτίο εισόδου 
Βρυξέλλες, 24 Απριλίου 1991. 
1. Εισαγωγή 
Η ΟΚΕ επικροτεί την πρόταση της Επιτροπής δεδομένου ότι 
αποτελεί σημαντική συμβολή στη λειτουργία της εσωτερικής 
αγοράς για τους καταναλωτές που έχουν να διαδραματίσουν 
ένα ρόλο στη διαδικασία της οικονομικής ολοκλήρωσης. 
Ευθυγραμμίζεται με τις αρχές που έγιναν δεκτές από τα ψηφί-
(') ΕΕ αριθ. C 243 της 28. 9. 1990, σ. 2. ή άλλο παραστατικό που επιδίδεται για μια συλλογική σύμ­
βαση ή για άλλη εργατική ρύθμιση. 
Δεν φαίνονται επαρκώς σαφείς ούτε οι νομικές ιδέες ούτε οι 
πρακτικές συνέπειες που απορρέουν από το τεκμήριο αυτό. 
2.4. Άρθρο 5 
Λόγω της διαφορετικής παράδοσης των κρατών μελών, πράγ­
μα που αφορά το περιεχόμενο των γραπτών παραστατικών 
για την τυπική απεικόνιση της σχέσης εργασίας, μπορεί να 
προβλεφθεί ότι κάθε κράτος μέλος θα δύναται να ρυθμίζει 
εκείνα τα ουσιώδη στοιχεία ή συνθήκες που αποτελούν μέρος 
του εγγράφου στο οποίο αναφέρεται το άρθρο 2.2 (παρ. 2.2.1). 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Frangois STAEDELIN 
σματα του Συμβουλίου που ασχολούνται με την κοινοτική 
πολιτική για την κατανάλωση (2) όπως και μ'αυτές που εκφρά­
σθηκαν στο ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 
21ης Φεβρουαρίου 1986(3). 
(2) ΕΕ αριθ. C 92 της 25. 4. 1975, σ. 1, ΕΕ αριθ. C 133 της 3. 6. 1981. 
σ. 1 και ΕΕ αριθ. C 167 της 5. 7. 1986, σ. 1. 
(3) ΕΕ αριθ. C 68 της 24. 3. 1986, σ. 194. Γνωμοδότηση για την πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με τους αθέμιτους όρους στις συμβάσεις 
που συνάπτονται με καταναλωτές(·) 
(91/C 159/13) 
Στις 2 Οκτωβρίου 1990, και σύμφωνα με το άρθρο 100 Α της συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής 
Οικονομικής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω πρόταση. 
Το τμήμα περιβάλλοντος, δημόσιας υγείας και κατανάλωσης, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία 
των σχετικών εργασιών υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 2 Απριλίου με βάση εισηγητική έκθεση 
του κ. Hilkens. 
Κατά τη 286η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 24ης Απριλίου 1991) η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή κατά πλειοψηφία, 4 ψήφους κατά και 6 αποχές, υιοθέτησε την ακόλουθη γνωμοδότηση.