ARCHIVES HISTORIQUES 
DE LA COMMISSION 
 
 
 
COLLECTION RELIEE DES 
DOCUMENTS "COM" 
 
 
 
 
COM (85) 530 
 
 
 
Vol. 1985/0 196 
  
 
Disclaimer  
Conformém ent au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique 
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, 
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003 
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents 
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit 
règlem ent. 
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 
concerning the openi ng to the public of the historical archives of the European Econom ic 
Community and the European Atomic Energy Communit y (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as 
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243, 
27.9.2003, p. 1), this f ile is open to the public. Where necessary, classified documents in this 
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.  
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom  1. 
Februar 198 3 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen  
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgem einschaft (ABI. L 43 vom  15.2.1983,  
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. Septem ber 2003  
(ABI. L 243 vom 27 .9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit  
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5  
der genannten Verordnung freigegeben.  
ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ
ΟΟΜ(85) 530 τελικό
Βρυξέλλες, 30 Σεπτεμβρίου 1985
Υλοποίηση του Υπομνήματος της Επιτροπής
"ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ"
(Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο)
ΟΟΜ(85) 530 τελικό

C. on  6 3-=*
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ
II. ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ
1. Καθορισμός του δεύτερου προγράμματος-πλαισίου 1987-1991
2. Οι προς μελέτη δράσεις
III. Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ: ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ 
ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ
IV. ΔΕΣΜΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΚΑΙ TO EUREKA 
ΚΑΙ ΣΧΕΣΕΙΣ ΜΕ ΤΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ
V. ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ: ΤΑ ΘΕΣΜΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ, Η ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ
VI. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Το να προσδώσουμε οτην Ευρώπη ισχύ, παρουοία και διεθνή αντα­
γωνιστική ικανότητα και το να την εξοπλίσουμε μ'ένα δυναμικό 
επιστημονικό και τεχνολογικό σύστημα που να συμβάλλει στην ισόρ­
ροπη ανάπτυξή της σε όλους τους τομείς ζωτικού συμφέροντος γι* 
αυτή (γεωργία, βιομηχανία, νέες τεχνολογίες, διατήρηση και βελ­
τίωση του ανθρώπινου περιβάλλοντος, υγεία, ασφάλεια, ...) απο­
τελούν δύο αδιαχώριστους στόχους.
Γ ια να επιτευχθεί αυτός ο διττός στόχος, μόνο μια σφαιρική στρα­
τηγική έρευνας και βιομηχανικής ανάπτυξης που να επιτρέπει - μετά 
από μια συνολική ανάλυση και πολιτική απόφαση - να διατηρηθούν οι 
αναγκαίες ισορροπίες δράσης και επενδύσεων, μπορεί να αποτελέσει 
την κατάλληλη απάντηση.
Ως προς το ζήτημα αυτό, παρότι χρησιμοποιούν μερικές φορές δια­
φορετικές προσεγγίσεις λιγότερο ή περισσότερο ευρείες, λιγότερο 
ή περισσότερο φιλόδοξες, οι οποίες όμως βασίζονται όλες σε παρό­
μοιες διαπιστώσεις και καταλήγουν σε παρόμοια συμπεράσματα, οι 
αναλύσεις της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων , οι συζητήσεις 
και οι τοποθετήσεις των Ευρωπαϊκών Συμβουλίων , καθώς και του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου- 3  και τέλος των αντιπροσώπων των 17 ευρω­
παϊκών χωρών που συγκεντρώθηκαν πρόσφατα στο Παρίσι στο "Συνέδριο 
Ευρωπαϊκής Τεχνολογίας" , καθιστούν απόλυτα σαφή τη συναίνεση 
που έχει επιτευχθεί :  πρέπει να εξασφαλισθε! η δημιουργία μιας 
επιστημονικής και τεχνολογικής κοινότητας ανοιχτής στο σύνολο των 
ευρωπαϊκών χωρών.
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Μιλάνου υιοθέτησε το υπόμνημα της 
Επιτροπής "Προς μια Κοινότητα της Τεχνολογίας" (0ΟΜ(85)35Ο τελικό) 
το οποίο πρέπει τώρα να υλοποιηθεί.
1
Ανακοινώσεις της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο "Ενίσχυση της 
Τεχνολογικής Βάσης και της Βιομηχανικής Ανταγωνιστικότητας"
(ΟΟΜ(85)84 τελικό) και "Προς μια Κοινότητα της Τεχνολογίας" 
(0ΟΜ(85)35Ο τελικό)
Συμπεράσματα των Ευρωπαϊκών Συμβουλίων της 29-30 Μαρτίου 1985 
και 28-29 Ιουνίου 1985.
Ψηφίσματα του Κοινοβουλίου της 13ης Ιουνίου και 9ης Ιουλίου 1985.
Συμπεράσματα του "Ευρωπαϊκού Συνέδριου Τεχνολογίας" της 17ης 
Ιουλίου 1985. ης

-  2 -
Στο υπόμνημα αυτό προτείνεται ο χωρίς καθυστέρηοη καθορισμός και η 
υλοποίηαη από την Κοινότητα ενός νέου σφαιρικού επιοτημονικού και 
τεχνικού προγράμματος-πλαισίου καθώς και των συνοδευτικών δράαεων 
που προσδιορίζονται στο λευκό βιβλίο της Επιτροπής σχετικά με την 
ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς και με την προώθηση της συνεργασίας 
μεταξύ των ευρωπαϊκών βιομηχανικών επιχειρήσεων.
Επιθετική στρατηγική, ποιοτικό άλμα, επιτάχυνση και ένταση των προσπαθειών 
πρέπει, κατά την άποψη της Επιτροπής, να χαρακτηρίζουν την υλοποίηση 
της ευρωπαϊκής επιστημονικής και τεχνολογικής κοινότητας.
Έτσι, για τα επόμενα πέντε χρόνια χρειάζεται να καταβληθούν στην 
Ευρώπη έντονες και διαφοροποιημένες προσπάθειες Ε και Α. Για την 
επίτευξη αυτού του στόχου μπορούν και πρέπει να συνδράμουν οι ενισχυμένες 
εθνικές πολιτικές, η διευρυμένη κοινή πολιτική, οι πολλαπλές ενέργειες 
συνεργασίας (EUREKA, COST,
Τέλος πρέπει να καθοριστεί μια συνολική στρατηγική, που να διασφαλίζει 
τη συνοχή και τη σύγκλιση των διαφόρων αυτών αναπτυξιακών ρευμάτων, 
προκειμένου να χρησιμεύσει σαν οδηγός δράσης για την υλοποίηση της 
ευρωπαϊκής επιστημονικής και τεχνολογικής κοινότητας.
Αυτό το αναγκαίο ποιοτικό άλμα είναι από δω και πέρα εφικτό. Σε 
πολιτικό επίπεδο, η στήριξη που προσέφεραν τα κράτη μέλη και η 
βιομηχανία στα κοινοτικά τεχνολογικά προγράμματα και ο αντίκτυπος 
της πρωτοβουλίας EUREKA αποδεικνύουν ότι υπάρχει μια ευρωπαϊκή 
συνειδητοποίηση για το θέμα αυτό. Η Κοινότητα διαθέτει σήμερα ένα 
αξιόλογο κεκτημένο σε επιστημονικό και τεχνικό επίπεδο, όσον αφορά 
τις μεθόδους αλλά και τη δράση. Η συνεχής και μόνιμη διαδικασία 
ευρωπαϊκής κατάρτισης και ολοκλήρωσης, οι πολλαπλές πρωτοβουλίες 
που αναλήφθηκαν τα τελευταία χρόνια επέτρεψαν τη δημιουργία ευρωπαϊκού 
δικτύου που συνδέει επιχειρήσεις, πανεπιστήμια και εθνικά κέντρα 
ερευνών, με βάση κοινοτικά προγράμματα και δραστηριότητες Ε και Α. 
των οποίων η ποικιλία και ο αριθμός συνεχώς αυξάνουν. Εξάλλου, 
η επιτυχία του προγράμματος ESPRIT και των πρόσφατων προσκλήσεων υπο­
βολής προσφορών BRITE, Τόνωσης, Βιοτεχνολογιών, Νέων πηγών ενέργειας, 
μαρτυρεί το ολοένα αυξανόμενο ενδιαφέρον που προκαλεί η κοινοτική 
δράση στην οποία συμμετέχουν ενεργά, με εργασίες ποαότητας, και η 
βιομηχανία-και η επιστημονική κοινότητα.

-3 -
Το υπόμνημα "Προς μια Ευρωπαϊκή Κοινότητα της Τεχνολογίας" (COM 
(85)350 τελικό) καθόρισε με σαφή τρόπο τους προς επίτευξη στόχους.
Πιο συγκεκριμένα, είναι σκόπιμο τώρα:
να ολοκληρωθεί ο καθορισμός των κοινών στόχων που πρέπει 
να επιτευχθούν με την επιβεβαίωση, τη διευθέτηση ή τη διεύρυνση 
των στόχων που έχουν ήδη συμφωνηθεί για την περίοδο 
1984-1987 και να προσδιοριστούν οι προτεραιότητες που πρέπει 
να τηρηθούν με τη συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων εταίρων: 
κράτη μέλη, ευρωπαϊκές τρίτες χώρες, βιομηχανίες, άλλες 
ευρωπαϊκές επιστημονικές και τεχνικές οργανώσεις,
να εξεταστούν και να αποφασιστούν οι δράσεις και οι 
δραστηριότητες που πρέπει να αναπτυχθούν ή να αναληφθούν 
(κοινής χρήσης επιστήμες και τεχνολογίες, στρατηγικά προ­
γράμματα, εγκαταστάσεις μεγάλου μεγέθους, πρωτοβουλίες 
για την πραγματοποίηση της Ευρώπης των ερευνητών...)
- να εξασφαλιστεί η συνοχή των εθνικών δραστηριοτήτων και
των διαφόρων ειδών δράσεων που διεξάγονται σε διαφορετικά 
επίπεδα και πλαίσια στην Ευρώπη,
να ολοκληρωθεί η υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς και να 
βελτιωθούν οι διαδικασίες εισαγωγής καινοτομιών,
να διευθετηθεί το θεσμικό πλαίσιο ώστε να επιταχυνθούν οι 
πολύ αργές σημερινές διαδικασίες για τη λήψη κοινοτικών 
αποφάσεων,
να προσδιοριστεί, τέλος, το ύψος της μεσοπρόθεσμα αναγκαίας 
χρηματοδότησης για να γίνει δυνατός ο προγραμματισμός των 
δράσεων στην κλίμακα των στόχων που έχουν αποφασιστεί.

- 4 -
11■ ΓΕΝΙΚΟ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΗΣ
Το Συμβούλιο έχει αποφασίσει (Ιούλιος 1983) να διασφαλίσει την υλο­
ποίηση της επιστημονικής και τεχνικής στρατηγικής της Κοινότητας 
με πολυετή προγράμματα-πλαίσια.
Η Επιτροπή κρίνει τώρα ότι η επανεξέταση του προγράμματος-πλαισίου 
1984-1987 πρέπει να πραγματοποιηθεί γρήγορα προκειμένου να επιτευχθεί 
χωρίς καθυστέρηηη η κατάρτιση και η υιοθέτηση ενός δευτέρου προγράμ - 
ματος-πλαισίου για τα έτη 1987-1991 πουιπρέπει να υλοποιήσει 
το ποιοτικό άλμα που εξαγγέλθηκε στην Ανακοίνωση "Προς μια Κοινότητα 
της Τεχνολογίας".
1. Καθορισμός του νέου προγράμματος-πλαιοί ου 1987-1991
Η εκπόνηση του δεύτερου προγράμματος-πλαισίου που έχει ήδη αρχίσει 
στο επίπεδο της συλλογής πληροφοριών (διαμέσου, ιδίως, του 
παραλληλισμού των εθνικών και των κοινοτικών πολιτικών Ε και A 
- C0P0L 85 - που πραγματοποιείται από την Επιτροπή με την CREST), 
θα συνεχιστεί επομένως, χωρίς χρονοτριβή, σε στενή συνεργασία 
με τα κράτη μέλη και λαμβανομένων υπόψη όλων των πρόσφατων πρωτο­
βουλιών που έχουν αναληφθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο στον Ε/Τ τομέα.
Από τις πρώτες σκέψεις που έχουν γίνει σχετικά, προκύπτει ότι 
οι επιλογές και οι στόχοι που καθορίστηκαν το 1983 εξακολουθούν 
να ισχύουν σε μεγάλο βαθμό, ο αλληλοσυσχετισμός τους ωστόσο πρέπει 
να προσαρμοστεί και να εξεταστεί επίσης η σκοπιμότητα να περιληφθούν 
και ορισμένα νέα θέματα.
Πρόκειται κυρίως, πέρα από τα θέματα με τα οποία ασχολούνται ήδη 
οι σημερινές δράσεις που σχετίζονται, για παράδειγμα, με τις τεχνο­
λογίες των πληροφοριών, με τις βιομηχανικές τεχνολογίες ή με τις 
βιοτεχνολογίες, θέματα που πρέπει να επεκταθούν, για την έναρξη 
ή την εξέλιξη των ερευνών σε τομέίς όπως η χρησιμοποίηση του 
διαστήματος, οι θαλάσσιες επιστήμες και τεχνολογίες ή οι τεχνο­
λογίες των μεταφορών και για τη βελτίωση των υπηρεσιών, των υπο­
δομών και των επικοινωνιών στα πλαίσια της Κοινότητας.

- 5 -
Στο γενικό αυτό πλαίσιο, η πείρα έχει δείξει ότι είναι αναγκαία 
η ύπαρξη ευκαμψδας για την ανάπτυξη αυτών των δράσεων”  με τον 
καιρό τα μέσα εξελίχθηκαν για να ανταποκριθούν σε αυτή την ανάγκη.
Πρέπει να γίνει σαφές ότι η Κοινότητα δεν προτίθεται να καλύψει 
με την εφαρμογή των κοινοτικών προγραμμάτων και δραστηριοτήτων 
Ε, Α και Ε το σύνολο των αναγκών για την επίτευξη αυτών των στόχων. 
Είναι, πράγματι, της γνώμης ότι εκεί όπου υπάρχουν προγράμματα 
και δραστηριότητες, εθνικές ή πολυμερείς, που μπορούν να ανταποκριθούν 
στους στόχους αυτούς, δεν είναι αναγκαίο να αναληφθούν νέες πρωτο­
βουλίες, έστω και κοινοτικές. Χωρίς να υποκαθιστά τις εθνικές 
αρχές στη διαχείριση και εφαρμογή αυτών των δραστηριοτήτων, η 
Επιτροπή κρίνει ότι, λαμβανομένου υπόψη του ενδιαφέροντος που 
παρουσιάζουν για την Κοινότητα, ο συντονισμένος προγραμματισμός 
αυτών των προγραμμάτων είναι αναγκαίος για την επίτευξη των στόχων 
της Κοινότητας της επιστήμης και της τεχνολογίας. Μια ενέργεια 
αυτού του είδους συνεπάγεται ότι η Επιτροπή θα μπορεί να 
ανταποκριθεί πλήρως στην αποστολή που της έχει αναθέσει το 
Συμβούλιο, να συντονίζει, δηλαδή, τις εθνικές πολιτικές για την 
επιστημονική έρευνα και την τεχνολογική ανάπτυξη.
Η Επιτροπή θα υποβάλει στα τέλη του 1985 τους βασικούς προσανατολισμούς 
του νέου προγράμματος-πλαίσιου ώστε να μπορέσει το Συμβούλιο το 
Φεβρουάριο του 1986 να κάνει μια πρώτη γενική συζήτηση σχετικά 
με τους προσανατολισμούς και τις κυριότερες γραμμές δράσης που 
απορρέουν απ' αυτούς.
Με βάση αυτά, η Επιτροπή θα υποβάλει τις προτάσεις της τον 
Ιούλιο του 1986 ώστε το Συμβούλιο να μπορέσει να αποφανθεί όσον 
αφορά το νέο πρόγραμμα-πλαίσιο κατά τη διάρκεια του 1986.
2. Οι προς μελέτη δράσεις
Μεταξύ των δράσεων που θα πρέπει να μελετήσει για να ανταποκριθεί 
στους προβλεπόμενους στόχους, η Επιτροπή έχει προσδιορίσει τα ακό* 
λουθα θέματα που θα αποτελόσουν αντικείμενο προτάσεων κατά τη διάρκεια 
του 1986 και στις αρχές του 1987.

-  6 -
Oi τεχνολογίες πληροφοριών
Θα πρέπει να συνεχιστούν και να ενισχυθούν οι δράσεις στους τομείς 
της μικροηλεκτρονικής, της τεχνολογίας του λογικού, της προηγμένης 
επεξεργασίας πληροφοριών που περιλαμβάνει κυρίως τους υπερυπολογιστές 
και την τεχνητή νοημοσύνη καθώς και των μεγάλων κλάδων εφαρμογών 
όπως της παραγωγής της ενοποιημένης με υπολογιστή και της πληροφορι­
κής γραφείου, κλάδων στους οποίους θα μπορούσαν να προστεθούν ορι­
σμένα ζητήματα σχετικά με τα ηλεκτρονικά ευρείας κατανάλωσης.
Πράγματι, από το δεύτερο κιόλας έτος μετά την έναρξη εφαρμογής του, 
το σύνολο των τομέων και των θεμάτων Ε&Α που αποτελούν το πρόγραμμα 
ESPRIT βρίσκεται στο σημείο να καλύπτεται από 180 περίπου συμβάσεις 
στις οποίες συμμετέχουν επί του παρόντος 1300 ερευνητές και μηχανι­
κοί. Χάρις στη δυναμική της συνεργασίας που δημιουργήθηκε έτσι από 
τη συμμετοχή, παράλληλα με τις μεγάλες βιομηχανίες, μικρών και μεσαίων 
βιομηχανιών, ανωτάτων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και ερευνητικών κέντρων, 
έχει ήδη προγραμματιστεί η διάθεση όλων σχεδόν των προβλεπόμενων 
οικονομικών μέσων.
Θα πρέπει τώρα να αξιοποιηθεί όσο γίνεται περισσότερο η δυναμική 
αυτή προκειμένου να αξιολογηθεί γρήγορα η επιτευχθείσα πρόοδος και 
να γίνει δυνατή η έδρα ίωσή της.
Για το σκοπό αυτό η Επιτροπή αναλύει τις προσαρμογές που θα πρέπει 
να προτείνει όσον αφορά: τους μεγάλους τομείς δραστηριότητας του 
προγράμματος ESPRIT, τις διαδικασίες διαχείρισης και τη λειτουργική 
αντίληψη, οι οποίες ενώ θα διατηρούν τον προανταγωνιστικό χαρακτήρα 
των δράσεων, θα πρέπει να επιτρέπουν παράλληλα την ανάπτυξη μεγάλων 
έργων οριστικοποιημένων και επίδειξης.
Η αναθεώρηση που προβλέπεται από την αρχική απόφαση του Συμβουλίου 
πραγματοποιείται ήδη και τα αποτελέσματά της θα είναι διαθέσιμα πριν 
από το τέλος του 1985. Άρχισαν ήδη εργασίες διαβουλεύσεων και 
μελετών για την προετοιμασία των στοιχείων μιας πρότασης σχετικά με 
τη δεύτερη αυτή φάση του ESPRIT που θα πρέπει να υποβληθεί στο Συμ­
βούλιο μέσα στο πρώτο εξάμηνο του 1986.

- 7 -
Οι τεχνολογίες των ζώντων οργανισμών θα αττοτελέσουν αντικείμενο 
αρκετών προτάσεων:
.  για μια πρόταση για την ανανέωση του προγράμματος ιατρικής έρευ­
νας, που θα αναδιοργανώνει το σημερινό πρόγραμμα το οποίο ολο­
κληρώνεται στο τέλος του 1986, και που θα περιλαμβάνει νέες 
ενέργειες όπως η έρευνα στον τομέα του συνδρόμου επίκτητης ανο- 
σολογικής ανεπάρκειας (AIDS), καθώς και μια ενέργεια συντονισμού 
στον τομέα του "Καρκίνου", σύμφωνα με τις αποφάσεις της συνάντη­
σης κορυφής του Μιλάνου (πρβλ. Ευρώπη των Πολιτών)’
.  για την αναθεώρηση του σημερινού προγράμματος βιοτεχνολογίας, 
για το οποίο η ανταπόκριση στην πρόσκληση για υποβολή προτάσεων 
ήταν άριστη, τόσο από πλευράς ποσότητας όσο και από πλευράς 
ποιότητας’
. για μια πρόταση εφαρμογής των βιοτεχνολογιών στα ειδικά προβλή­
ματα του τομέα επαφής των κλάδων γεωργίας-βιομηχανίας.
Οι προτάσεις αυτές θα υποβληθούν στο Συμβούλιο κατά τη διάρκεια του 
πρώτου εξάμηνου του 1986.
Οι τεχνολογίες επικοινωνιών, τόσο στον τομέα των τηλεπικοινωνιών όσο 
και στον τομέα των προηγμένων τεχνολογιών στις μεταφορές:
Όσον αφορά τις τηλεπικοινωνίες, το Συμβούλιο θέσπισε στις 25 του 
παρελθόντος Ιουλίου μια πρόταση σχετικά με τις ενέργειες που πρέπει 
να γίνουν προκειμένου να καθοριστεί το πρόγραμμα RACE. Το πρόγραμμα 
αυτό αποβλέπει στην εστίαση των ερευνητικών δυνατοτήτων των βιομηχα­
νιών τηλεπικοινωνιών και τηλεματικής της Κοινότητας, σε σύνδεση με 
την Ε&Α που διεξάγεται από τους οργανισμούς ΤΤΤ προκειμένου να εφαρ­
μοστούν, μεσοπροθέσμως και μακροπροθέσμως, όσο το.δυνατόν πιο προηγ­
μένες υπηρεσίες και συστήματα τηλεπικοινωνιών.
Το πρόγραμμα RACE θα είναι το αποτέλεσμα μιας κοινής αντίληψης όσον 
αφορά τη σε βάθος ανάλυση της κατάστασης που θα επικρατεί και- των 
αναγκών που θα υπάρχουν στο μέλλον, ανάλυση που θα διεξαχθεί από 
τους οργανισμούς και τις βιομηχανίες τηλεπικοινωνιών. Η κοινή αυτή 
αντίληψη θα έχει διαμορφωθεί κατά τη διάρκεια των 18 μηνών της φάσης 
καθορισμού.

-  8 -
Σβ συνάρτηση με τα αποτελέσματα που θα επιτευχθούν κατά τη διάρκεια 
της φάσης αυτής, η Επιτροπή θα υποβάλει προτάσεις σχετικά με το κύριο 
μέρος του προγράμματος RACE στις αρχές του 1987.
Όσον αφορά τις προηγμένες τεχνολογίες στον τομέα των μεταφορών, η 
Επιτροπή:
.  καταστρώνει ένα πρόγραμμα Ε&Α στον τομέα των μεταφορών που θα
αποσκοπεί στο να βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα του τομέα αυτού, 
να προωθήσει την εξοικονόμηση ενέργειας, να αυξήσει την ασφάλεια 
και να περιορίσει τις επιπτώσεις στο περιβάλλον. Το πρόγραμμα 
αυτό απευθύνεται στους τομείς των οδικών, αεροπορικών, θαλάσσιων 
και σιδηροδρομικών μεταφορών. Το πρόγραμμα αυτό θα προταθεί από 
την Επιτροπή στα μέσα του 1986.
.  αναλύει εξάλλου την πιθανότητα να εφαρμόσει στις οδικές μεταφορές 
τις τεχνολογίες των πληροφοριών και τηλεπικοινωνιών για να βελ*? 
τιώσει την οδική ασφάλεια, το χειρισμό του κυκλοφοριακόύ φόρτου 
και των ευέλικτων μέσων επικοινωνίας.
Η διερεύνηση των αναγκών και των προς ανάληψη δράσεων θα τερμα­
τιστεί περί τα μέσα του 1986 και θα πρέπει να οδηγήσει κατόπιν 
εναρμόνισης σε μια επίσημη πρόταση στις αρχές του 1987.
. προωθεί τέλος μελέτες και θα προχωρήσει σε διαβουλεύσεις όσον 
αφορά την ανάπτυξη της αεροναυτικής προκειμένου να προσδιορίσει 
τους ειδικούς τεχνολογικούς τομείς στους οποίους θα ήταν χρήσιμη 
και αναγκαία μια κοινοτική φράση.
Η χρησιμοποίηση του διαστήματος
Πέρα από τη διαστημική τεχνολογία με τη στενή έννοια του όρου, του 
θέματος αυτού άπτονται ιδιαίτερα τρεις μεγάλοι τεχνολογικοί τομείς: 
οι τηλεπικοινωνίες (που ήδη εξετάσθηκαν), η τηλεανίχνευση και οι 
βιομηχανικές εφαρμογές.

- 9 -
Η κοινοτική έρευνα προστρέχει και υποστηρίζει τη χρησιμοποίηση των 
τεχνικών μεθόδων τηλεανίχνευσης στους τομέίς της ανίχνευσης των πλου- 
τοπαραγωγικών πόρων, της επιτήρησης και προστασίας του περιβάλλοντος 
και των χρήσεων της, τόσο στο έδαφος της Κοινότητας όσο και προς όφε­
λος των αναπτυσσόμενων χωρών. Επί του παρόντος διεξάγεται μια ανά­
λυση των αναγκών στον τομέα αυτό, που θα μπορούσε να οδηγήσει το 1986 
σε μια πρόταση για να ενταθούν οι κοινοτικές δράσεις. Εξάλλου, οι 
βιομηχανικές εφαρμογές από εμπειρίες δοκιμών σε συνθήκες ασθενούς 
πεδίου βαρύτητας αποτελούν αντί κείμενο σκέψεων που προσανατολίζονται 
στους τομείς της βιοτεχνολογίας και των υλικών. 0 ρόλος των κοινο­
τικών δράσεων θα μπορούσε να έγκειται στην προώθηση ενός δικτύου 
χρηστών των διαστημικών τεχνολογιών καθώς και της τεχνολογίας της 
επίγειας υποδομής. 0 ρόλος αυτός θα ήταν συμπληρωματικός προς την 
αποστολή της Ε&Α, που βασικά προσανατολίζεται προς την ανάπτυξη του 
διαστημικού τομέα.
Οι θαλάσσιες επιστήμες και τεχνολογίες
Το θέμα αυτό που καλύπτει πολυάριθμες δραστηριότητες σε εθνικό, 
κοινοτικό και διεθνές επίπεδο αποτελεί προς το παρόν αντικείμενο 
μιας μελέτης που έχει ως στόχο να αναλύσει τη σημερινή κατάσταση 
και να προσδιορίσει τις ανάγκες σε ESA. Με βάση τα αποτελέ­
σματα της μελέτης αυτής που αναμένονται για το 1986, η Επιτροπή 
θα προτείνει, ανάλογα με την περίπτωση, μια ιδιαίτερη προσπάθεια 
στον τομέα αυτό που θα επιτρέψει στην Ευρώπη να αξιοποιήαει καλύ­
τερα τους πόρους του θαλάσσιου περιβάλλοντος.
- Οι βιομηγανικές τεχνολογίες
Οι τεχνολογίες υποδομής, όπως εκείνες που αναπτύσσονται στα προγράμ-? 
ματα (BRITE για τις "παραδοσιακές" βιομηχανίες και ESPRIT για τις 
τεχνολογίες των πληροφοριών) είναι πρακτικά χρήσιμες και πρέπει να 
επεκταθούν σε πολυάριθμους τομείς όπως τη μεταποιητική βιομηχανία ή 
τον τομέα των οηηρεσιών (π.χ. η πληροφορική γραφείου).
Στα πλαίσια αυτά, το πρόγραμμα BRITE, που καταστρώθηκε σε στενή 
επαφή με τη βιομηχανία, έχει ως στόχο να προωθήσει τη συνεργασία των 
ευρωπαϊκών βιομηχανιών στις τεχνολογίες "κλειδιά", όπως ειδικά την 
τεχνολογία των ακτινών λέιζερ, την κατάλυση, τις τεχνικές μεθόδους 
συναρμολόγησης, τα νέα υλικά και το σχεδίασμά ή την παραγωγή με τη 
βοήθεια υπολογιστών. Με βάση την ιδιαίτερα θετική ανταπόκριση των 
βιομηχανικών και επιστημονικών κύκλων στην πρώτη πρόσκληση υποβολής 
προτάσεων, η Επιτροπή υπολογίζει να υποβάλει μια αναθεώρηση του 
προγράμματος αυτού μέσα στο 1986.

-  10  -
Οι τεχνολογίες εκπαίδευσης και κατάρτιοης
Η Επιτροπή έχει δ(ερευνήσει τις ανάγκες και τις δυνατότητες που προ- 
σφέρονται από τη χρησιμοποίηση των προηγμένων τεχνικών μεθόδων κατάρ­
τισης για τη βέλτίωση των τεχνικών μέσων που χρειάζονται κατά την 
περίοδο μαθητείας σε όλες τις φάσεις της ζωής. Το πρόγραμμα DELTA 
περιλαμβάνει δραστηριότητες Ε&Α, καθώς και την ανάπτυξη σχεδίων για 
ένα προηγμένο σύστημα και πρωτότυπα που θα παράσχουν σε ευρωπαϊκή 
κλίμακα τα εκπαιδευτικά μέσα τα οποία είναι αναγκαία για τη μαθητεία 
εξ αποστάσεως και που είναι συγχρόνως φθηνά και με πολλές τεχνικές 
δυνατότητες. Το πρόγραμμα DELTA θα κάνει χρήση των αποτελεσμάτων 
από το ESPRIT και το RACE. Το πρόγραμμα αυτό θα προταθεί στις αρχές 
του 1986.
Τέλος θα πρέπει να συνεχίστε! και να επιταχυνθεί η υλοποίηση της 
"Ευρώπης των ερευνητών".
Λόγω της ζωτικής σημασίας που παρουσιάζει η επιστημονική και τεχνική 
ανταγωνιστικότητα της Κοινότητας, κρίνεται σκόπιμο να αποκτήσει χωρίς 
καθυστέρηση την πραγματική του διάσταση το σημερινό πρόγραμμα τόνωσης 
της συνεργασίας και των ανταλλαγών Ε/Τ στην Ευρώπη και να ολοκληρω­
θεί με ένα σύνολο μέτρων που θα αποτελούν ένα νέο βήμα προς τη 
συγκρότηση της Ευρώπης των ερευνητών.
Έτσι, πέρα από τις ενδείξεις όσον αφορά την ίδια τη διάσταση ιτου θα 
άξιζε να δοθεί στη δράση τόνωσης της συνεργασίας και των ανταλλαγών 
Ε/Τ, η Επιτροπή θα υποβάλει προσεχώς στο ΣΙιίμβούλιο δύο προτάσεις 
που θα αποβλέπουν στην εφαρμογή συμπληρωματικών μέτρων για τη δράση 
αυτή. Η μία θα αφορά τη διατήρηση και την υποστήριξη στην Ευρώπη 
επιστημόνων υψηλού επιπέδου (ερευνητικά επιδόματα και βραβεία).
Η άλλη θα αποβλέπει στην εξασφάλιση της βελτιστοποίησης της χρησιμο­
ποίησης του επιστημονικού εξοπλισμού μεγάλων διαστάσεων που διατί­
θεται στην Ευρώπη, επιτρέποντας με μια μικρή συμμετοχή της Κοινό­
τητας στο λειτουργικό κόστος των εγκαταστάσεων αυτών, και σε ομάδες 
από άλλες χώρες της Κοινότητας, εκτός από εκείνη στην οποία βρίσκεται 
ο εξοπλισμός, να επωφεληθούν από τις υφιστάμενες και υποαξιοποιούμε- 
νες δυνατότητες.

- 10α -
Επίσης, η Επιτροπή μόλις υπέβαλε ένα σημαντικό πρόγραμμα που απο­
βλέπει στην προώθηση της εκπαίδευσης και της κατάρτισης στην τεχνο­
λογία, το πρόγραμμα COMMET (Κοινοτικό Πρόγραμμα Δράσης στον Τομέα 
της Εκπαίδευσης και της Κατάρτισης για την Τεχνολογία, 1986-1992). 
Το πρόγραμμα αυτό θα έχει ως αντικείμενο την προώθηση και την οργά­
νωση, στο εσωτερικό της Κοινότητας, μιας στενής συνεργασίας μεταξύ 
των ακαδημαϊκών κύκλων και της βιομηχανίας, προκειμένου να βελτιω­
θεί η επάρκεια της εκπαίδευσης των νέων και η συνεχής κατάρτιση 
των ατόμων που συμμετέχουν ενεργά στην εξέλιξη των τεχνολογιών.
Στο πλαίσιο της ίδιας κατεύθυνσης η Επιτροπή προτείνει επίσης την 
επέκταση των εργασιών της για καθορισμό των τρόπων και των μέσων 
που θα επιτρέψουν την εξασφάλιση ευνοϊκότερων διοικητικών και κοινω­
νικών συνθηκών γτα τη μετακίνηση των ερευνητών.

-li­
ni, Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ: ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΓΙΛ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ Τί?Ν ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ
Σήμερα είναι περισσότερο από ποτέ αναγκαία η ικανότητα καινοτομίας 
κατά τρόπο δυναμικό. Τη στιγμή λοιπόν κατά την οποία πρόκειται να 
καταβληθούν σημαντικές προσπάθειες για την έδρα ίωση της Κοινότητας 
της τεχνολογίας, ενδιαφέρει εξαιρετικά να ενισχυθεί ενεργά η Κοι­
νότητα της καινοτομίας. Η ενίσχυση αυτή έχει σκοπό αφενός να εξα­
σφαλιστεί η επιβίωση και η ανάπτυξη των επιχειρήσεων σε διαρκώς 
μεταβαλλόμενες αγορές και αφετέρου να βελτιωθούν οι συνθήκες δια­
βίωσης των ανδρών και των γυναικών που προμηθεύονται προϊόντα και 
υπηρεσίες τα οποία άλλοτε λιγότερο και άλλοτε περισσότερο ανταπο- 
κρίνονται στις ανάγκες τους (στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται άμεσα η 
ιταλική πρωτοβουλία IRIS (1)).
'Ηδη έχει διαπιστωθεί ότι οι ευρωπαίοι χειρίζονται το θέμα της ανά­
πτυξης της καινοτομίας λιγότερο καλά από ότι οι σημαντικοί εταί1 - 
poi τους. Οι τελευταίοι αυτοί συχνά κατορθώνουν με μεγαλύτερη επι­
τυχία να μετατρέπουν επιστημονικά και τεχνολογικά αποτελέσματα σε 
εμπορικές επιτυχίες στις αγορές τους και στις δικές μας, πράγμα 
που άλλωστε τους βοηθό να χρηματοδοτούν και πάλι την προσπάθεια 
τους στον τομέα της ESA και της καινοτομίας.
Σημαντικό ρόλο για την καινομία και την εκμετάλλευση των αποτελε­
σμάτων της έρευνας παίζει η αγορά. Από την άποψη αυτή η ηπειρωτική 
διάσταση της αγοράς είναι σημαντική, γιατί πραγματικά από αυτή εξαρ- 
τάται η ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας. Όπως έχει υπογραμμι­
στεί στο μνημόνιο της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, αν 
και η Κοινότητα διαθέτει εσωτερική αγορά της ίδιας τάξης μεγέθους 
με την ιαπωνική και των Ηνωμένων Πολιτειών, η αγορά αυτή παραμένει 
κατακερματισμένη.
Έχοντας υπόψη ακριβώς αυτή την έλλειψη ανταγωνιστικότητας, η Επι­
τροπή υπόβαλε στο Μιλάνο ολοκληρωμένο πρόγραμμα για την πλήρη 
πραγματοποίηση της εσωτερικής αγοράς. Το σχέδιο αυτό έγινε ευνοϊκά 
δεκτό από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και περιλαμβάνει ενέργειες που 
είναι ουσιαστικής σημασίας γνα την ανάπτυξη της έρευνας, την προ­
ώθηση των αποτελεσμάτων της έρευνας στην αγορά και τη συνεργασία 
μεταξύ επιχειρήσεων. Tö σχετικό χρονοδιάγραμμα ανταποκρίνεται 
στους επιδιωκόμενους στόχους.

- 11α -
Η Επιτροπή, έχοντας ααν βάση δυνα+ότητξς που απορρέουν από τη Συν­
θήκη, έχει εδώ και 28 έτη αναλάβει πολιτική που επιδιώκει την 
πραγματοποίηση της εσωτερικής αγοράς. Η πολιτική αυτή έχει ήδη 
σαν αποτέλεσμα την άρση πλήθους εμποδίων για ττς συναλλαγές, τη 
δημιουργία πλαισίου συνεργασίας για τός επιχειρήσεις και τη ρύθμιση 
του θέματος των προμηθειών του δημοσίου.
(1) IRIS: Πρωτοβουλία για την έρευνα στον τομέα της πληροφορικής, που 
έχει εφαρμογές κοινωνικού ενδιαφέροντος.

-  12 -
Το Μάιο 1984, το Συμβούλιο υιοθέτησε πολιτική στον τομέα της τυπο­
ποίησης. Η πολιτική αυτή αφορά τόσο τα παραδοσιακά προϊόντα όσο 
και τις τεχνολογίες πληροφόρησης. Στον τελευταίο αυτό τομέα η 
Επιτροπή έχει συγκεντρώσει την προσοχή της ώστε η βιομηχανία να 
μπορέσει να επωφεληθεί από κοινά πρότυπα που έχουν σαν βάση διεθνή 
πρότυπα.
Η πολιτική στον τομέα της τυποποίησης αποτελεί επίσης μέσον για 
το άνοιγμα των κρατικών προμηθειών. Είναι γεγονός ότι με την απε­
λευθέρωσή τους σε ολόκληρη την Κοινότητα οι κρατικές προμήθειες θα 
μπορούσαν να αποτελέσουν τρόπο στήριξης των νέων προϊόντων, 'ήδη 
σε κοινοτικό επίπεδο υπάρχουν ρυθμίσεις που ενισχύουν τους διεθνέίς 
κανόνες εξασφαλίζοντας τη διαφάνεια στις προσκλήσεις για την υπο­
βολή προσφορών και απαγορεύοντας κάθε είδους διάκριση. Η ενίσχυση 
της τακτοποίσης αυτής αποτέλεί στόχο που πρέπει να προχωρήσει 
παράλληλα με την τεχνολογική ανάπτυξη συμβάλλοντας κυρίως στην 
πληρη εφαρμογή των συστάσεων που υφίστανται στον τομέα των τηλε­
πικοινωνιών.
Αλλο παραγοντα απομόνωσης των αγορών αποτελούν οι αποκλίσεις των 
εθνικών νομοθεσιών στο θέμα της πνευματικής ιδιοκτησίας. Ήδη 
υπάρχει η Σύμβαση του Λουξεμβούργου, για τα διπλώματα ευρεσιτε­
χνίας, η έναρξη ισχύος της οποίας εξαρτάται από τρία κράτη μέλη.
Η Επιτροπή, έχοντας συνείδηση των ιδιαίτερων προβλημάτων που παρου­
σιάζονται για την προστασία των μικρολυκλωμάτων, των προϊόντων 
βιοτεχνολογίας και, ανάλογα με τις διάφορες λεπτομέρειες εφαρμο- 
γής, του λογικού, προχώρησε μαζί με τους εμπειρογνώμονες των 
κρατών μελών στην ανάληψη σημαντικών εργασιών που θα οδηγήσουν 
σε συγκεκριμένες προτάσεις ενΨός των προσεχών μηνών.

- 13 -
Στο πλαίσιο των εργασιών EUREKA, προτάθηκε η καθιέρωση "πιστοποι­
ητικού προϊόντων ευρωτύπου" που θα είχε σαν αποτέλεσμα την προνο­
μιακή μεταχείριση των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων που κατασκευάζουν 
προϊόντα υψηλής τεχνολογίας. Όσον αφορά την εψαρμογή της πρότα­
σης αυτής, η Επιτροπή εξετάζει τώρα τους τρόπους, ένας από τους 
οποίους θα μπορούσε να είναι η δημιουργία νέου σήματος με το οποίο
θα παρεχόταν εγγύηση πιστότητας των προϊόντων σε σχέση με τα ευρω­
παϊκά πρότυπα και το οποίο θα αποτελούσε για το λόγο αυτό απόδειξη 
ποιότητας.
Η εσωτερική αγορά προϋποθέτει επίσης το σεβασμό ορισμένων κανόνων 
του παιγνιδιού. Οπωσδήποτε, η πολιτική ανταγωνισμού και η πολι­
τική που αποβλέπει στην προώθηση της υψηλής τεχνολογίας μπορούν 
να επιδιώκουν τους ίδιους στόχους στο βαθμό που οι νέες τεχνολογίες 
συντελούν στην αύξηση του ανταγωνισμού (ανταγωνισμός που βασίζεται 
στην καινοτομία με την εισαγωγή νέων προϊόντων και μεθόδων) και 
στην αύξηση της παραγωγικότητας. Για το λόγο αυτό η πολτττκή της 
Επιτροπής στον τομέα του ανταγωνισμού ευνοεί τη συνεργασία στο 
πεδίο της Ε&Α, την εξειδίκευση, την ανάληψη εγχειρημάτων από κοινού 
και άλλους τρόπους προώθησης της υψηλής τεχνολογίας, κάνοντας χρήση 
των δικαιοδοσιών που της παρέχει η Συνθήκη, η Επιτροπή θα φροντίσει 
να δημιουργήσει θετικό κλίμα από την άποψη της προαγωγής της έρευνας 
και της ανάπτυξης και θα χαράξει τις κατευθυντήριες γραμμές προς το 
σκοπό αυτό.
Εξάλλου, σε κοινοτικό πλαίσιο πρέπει πάντα να επιδιώκεται αφενός η 
ενεργός συμμετοχή των MME στις ευρωπαϊκές προσπάθειες Ε&Α και αφε­
τέρου η διευκόλυνση της πρόσβασης των χωρών με μέσο επίπεδο επιστη­
μονικής και τεχνικής ανάπτυξης προς τις σημαντικές τεχνολογικές 
πρωτοβουλίες. Η Επιτροπή θα ασχοληθεί με την εισαγωγή από αυτή 
την (δια μέτρων για την επίτευξη στόχων όπως είναι η ανάπτυξη της 
επιστημονικής και τεχνικής υποδομής και η βελτίωση της κατάρτισης 
του προσωπικού που ασχολείται με την Ε&Α.
Οι τρόποι για την πραγματοποίηση των διάφορων αυτών ενεργειών απορ­
ρέουν από τη Συνθήκη και με αυτούς επιδιώκεται η ανάπτυξη δεσμών προ­
τίμησης μεταξύ των κρατών μελών.

- %  -
IV. ΔΕΣΜΟΙ ΑΝΑΜΕΣΑ ΣΤΙΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΚΑΙ TO EUREKA ΚΑΙ ΣΧΕΣΕΙΣ 
MF ΤΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ
Κατά τη αύνοδό του της 22ας και της 23ης Ιουλίου 1985, το Συμβούλιο 
των Υπουργών Εξωτερικών "δίνοντας συνέχεια στα πορίσματα του Ευρω­
παϊκού Συμβουλίου του Μιλάνου και λαμβάνοντας υπόψη την πρόοδο που 
έχόυν σημειώσει οι εργασίες της AD HOC επιτροπής "EUREKA?1  κατά τη 
συνεδρίασή της της 17ης Ιουλίου στο Παρίσι, υπογράμμισε την ανάγκη 
να εξασφαλιστεί ο συντονισμός και η συνοχή μεταξύ των εργασιών της 
επιτροπής αυτής αφενός και των ρρ'ασιών που θα δ (εξαχθούν σε κοι·" 
νοτικό επίπεδο για την ενίσχυση της τεχνολογικής συνεργασίας στην 
Ευρώπη αφετέρου".
Επί του παρόντος οι πρώτες ενέργειες του EUREKA ευρίσκονται στη 
φάση του προσδιορισμού ενώ όλες οι χώρες που συμμετέχουν στις 
εργασίες για την προετοιμασία της διακυβερνητικής διάσκεψης του 
Ανόβερου κατάληξαν, σε συμφωνία με την Προεδρία της Κοινότητας 
και της Επιτροπής, να επιδιώξουν όλως ιδιαίτερα την εξασφάλιση 
της συνοχής που αναφέρεται ανωτέρω όχι μόνο με τις κοινοτικές 
ενέργειες αλλά με το σύνολο των ενεργεί ών Ε&Α που διεξάγονται 
σε κοινοτικό επίπεδο.
Κατά τη γνώμη της Επιτροπής, η πρωτοβουλία EUREKA παρουσιάζει 
μεγάλο ενδιαφέρον στο βαθμό που οι ενέργειες που πρέπει να ανα- 
ληφθούν στο πλαίσιο αυτό και σε κοινοτικό πλαίσιο θα είναι συμπλη­
ρωματικές και θα εκληφθούν έτσι από τις επιχειρήσεις, στις οποίες 
έχει σημασία να προσφερθούν σαφείς προοπτικές.
Έτσι, ενώ η Κοινότητα θα συνεχίσει την ανάπτυξη των μεγάλων επι­
στημονικού και τεχνολογικού χαρακτήρα προγραμμάτων της σε συνάρτηση 
με τους στόχους, τα κριτήρια και τις προτεραιότητες που καθορίζο­
νται απο κοινού με τις κυβερνήσεις και τις βιομηχανίες των κρατών 
μελών, τα σχέδια EUREKA θα πραγματοποιηθούν κυρίως με μεμονωμένες 
πρωτοβουλίες των επιχειρήσεων που επιθυμούν να συμμετάσχουν. Οι
Επιχειρήσεις αυτές εξασφαλίζουν τον έλεγχο των σχεδίων συμπεριλαμ- 
βανομένης τ.ις περισσότερες φορές της χρηματοδότησής τους.

- 15 -
Γενικά τα σχέδια αυτά θα αφορούν αντικείμενα προηγμένης τεχνολο­
γίας που προσφέρονται για εμπορικές εφαρμογές ή ανταποκρίνονται 
ατις ανάγκες ανάπτυξης της ευρωπαϊκής υποδομής και παρουσιάζουν 
υπερεθνικό ενδιαφέρον.
Με βάση τα ανωτέρω η Επιτροπή θα εξετάσει με τα κράτη μέλη - ανά~ 
λογά με το ενδιαφέρον που παρουσιάζουν για την Κοινότητα τα σχέδια 
EUREKA που θα επιλεγούν - την ενδεχόμενη συμμετοχή της Κοινότητας.
Η Κοινότητα θα είναι εξάλλου σε θέση να συμβάλει στην εφαρμογή 
των σχεδίων EUREKA εξασφαλίζοντας την υλοποίηση της μεγάλης εσω­
τερικής αγοράς (βλ. σχετικά ανωτέρω) και εξετάζοντας τη δυνατότητα 
προσφυγής στα χρηματοδοτικά όργανα όπως το ΝΚΜ ή την ETE για τα 
εν λόγω σχέδια.
Σχέσεις με τις τρίτες ευρωπαϊκές χωφες
Οι δράσεις EUREKA θα προσφέρουν τη δυνατότητα στις τρίτες ευρωπαϊκές 
χώρες να συνεργαστούν - έργο προς έργο - σε προγράμματα έρευνας 
και ανάπτυξης με τις χώρες της Κοινότητας που θα συμμετέχουν στα 
έργα αυτά.
Η Κοινότητα από την πλευρά της, στη γραμμή των πολιτικών δηλώσεων του 
Λουξεμβούργου (1?84) και της Βιέννης ("Ρ85), θα φροντίσει
να συνδέσει με τη δράση της όλο και πιο στενά τις τρίτες ευρωπαϊκές 
χώρες. Από πολλές απόψεις, η επιστημονική και τεχνολογική Ευρώπη 
δεν θα μπορέσει να υλοποιηθεί με τις καλύτερες προϋποθέσεις αποδο- 
\ τικότητας χωρίς τη συμμετοχή τους. Η Επιτροπή έχει ήδη αναλάβει
στο σημείο αυτό έναν ορισμένο αριθμό πρωτοβουλιών για την επίτευξη 
του στόχου αυτού και συνεχίζει ενεργά τις προσπάθειές της για να 
τις ενισχύσει και να δημιουργήσει προνομιακές σχέσεις (βασισμένες 
στην αμοιβαιότητα) με ορισμένες χώρες.
Η δημιουργία  προνομιακών δεσμών - με βάση την αμοιβαιότητα - με 
την ΕΖΕΣ (Ευρωπαϊκή Ζώνη Ελεύθερων Συναλλαγών) προϋποθέτει ότι η 
συνεργασία με τ:ις χώρες της ΕΖΕΣ θα αναπτυχθεί στον τομέα της κανό­
νι κοποίησης και θα επιχειρηθεί στον τομέα των δημόσιων αγορών, όπου 
παρουσιάζει ακόμα αδυναμίες.

- 16 "
Σε ό,τι αφορά τη συνεργασία στον τομέα Ε/Τ, προβλέπεται να 
συναφθούν προσεχώς συμφωνίες-πλα1σια  με τη Σουηδία και την 
Ελβετία. Ανάλογες συμφωνίες με τη Φινλανδία και τη Νορβηγία βρίσκονται 
στο στάδιο των διαπραγματεύσεων ενώ, για τον ίδιο σκοπό, η Κοινότητα 
έχει αρχίσει διερευνητικές επαφές με την Αυστρία.
Από την άλλη πλευρά, η συνεργασία COST -σχετικά παραγνωρισμένη- 
που καθιερώθηκε από το 1970 με τις τρίτες ευρωπαϊκές χώρες, 
αποδείχθηκε επωφελής και οδήγησε στη δημιουργία τεράστιου 
δικτύου συνεργασίας στον τομέα Ε/Τ, το οποίο 
θέτει σε εφαρμογή έργα μεταβλητής δομής και συνδέει τρίτα κράτη 
με την Κοινότητα.
Πραγματικά, μέχρι σήμερα έχουν αναπτυχθεί 55 προγράμματα συνεργασίας 
στα πλαίσια της COST σε ποικίλους τομείς όπως οι μεταφορές, οι 
τηλεπικοινωνίες, το περιβάλλον, η ωκεανογραφία, ...
Οι υπηρεσίες της Επιτροπής συμμετέχουν ενεργά στις σημερινές 
συζητήσεις που οργανώνονται με τις τρίτες ευρωπαϊκές χώρες σχετικά 
με το μέλλον της συνεργασίας COST, που πρέπει να διατηρηθεί και 
να αναπτυχθεί σε συνάρτηση με τους στόχους προτεραιότητας που 
θα εκτιμηθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

- 17 -
V. ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ: ΘΕΣΜΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ, ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ
Η εφαρμογή της ευρωπαϊκής στρατηγικής στον επιστημονικό και 
τεχνικό τομέα στη νέα της έκταση, δεν προ|3\έπεται να παρουσιάσει 
σημαντικά προβλήματα.
Υπάρχουν ήδη σήμερα ποικίλα μέσα υλοποίησης των κοινοτικών δρά­
σεων Ε&Α. θα αναφέρουμε κυρίως τις ενέργειες που πραγματοποιού­
νται άμεσα από τα κοινοτικά κέντρα και εργαστήρια (άμεσες ενέρ­
γειες), τις δράσεις των οποίων οι δαπάνες αναλαμβάνονται από 
κοινού με τις επιχειρήσεις και τα εξωτερικά εργαστήρια (δράσεις 
κοινής δαπάνης), τα εθνικά προγράμματα απέναντι στα οποία η Κοι­
νότητα παίζει συντονιστικό ρόλο (συντονισμένες δράσεις), τις 
δράσεις που αποσκοπούν στην προώθηση της επιστημονικής συνεργα­
σίας σε επίπεδο ερευνητών και εργαστηρίων (δράσεις τόνωσης), τις 
"κοινές επιχειρήσεις" που υπάρχουν σήμερα στον πυρηνικό τομέα 
και, τέλος, τη συνεργασία μεταβλητής δομής (που περιλαμβάνει 
αφενός τα συμπληρωματικά προγράμματα ΕΥΡΑΤΟΜ και ΕΟΚ και αφετέ­
ρου τις δράσεις COST που εκτείνονται στις τρίτες χώρες). Αυτός 
ο κατάλογος μέσων μπορεί να επεκταθεί περισσότερο και να συμπλη­
ρωθεί με νέα μέσα δράσης που να ανταποκρίνονται στις επιταγές 
της Ευρωπαϊκής Κοινότητας της Τεχνολογίας.
Έτσι θα μπορούσαν προοδευτικά να καθοριστούν άλλα μέσα, όπως, 
κυρίως, κοινές επιχειρήσεις, συμμετοχές κατά μειοψηφία, δημιουρ­
γία ειδικευμένων οργάνων, πολυμερής συνεργασία (τύπου AIRBUS)...
Δομή συνόλου του είδους αυτόύ θα μπορούσε να επιτρέψει, σε συνθήκες 
ιδιαίτερης ευελιξίας, να εξασφαλιστεί η υλοποίηση μιας 
ευρωπαϊκής στρατηγικής ευρέος φάσματος στον τομέα της επιστήμης 
και της τεχνολογίας, που θα καθοριστεί και θα υιοθετηθεί με 
βάση την πολιτική συναίνεση συνδυάζοντας, προς όφελος όλων 
των κρατών που θα συμμετέχουν, τα πλεονεκτήματα της κοινής δράσης 
και των δράσεων μεταβλητής δομής.

1. Θεομικά ζητήματα
Η Επιτροπή κατέθεσε πρόσφατα προτάσεις προσαρμογής των συνθηκών, 
που αποτελούν ήδη αντικείμενο μελέτης με τα κράτη μέλη (ομάδα 
DONDELINGER).
Οι προτάσεις αποβλέπουν κυρίως στο να απλοποιηθούν και να επιτα­
χυνθούν οι κοινοτικοί τρόποι λήψης αποφάσεων στον τομέα της
επιστημονικής έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης που σήμερα 
υπάγονται στον κανόνα της ομοφωνίας.
Η Επιτροπή θεωρεί ότι η συναίνεση της Κοινότητας στις προσαρμογές 
αυτές είναι μια αναγκαιότητα καθώς αποτελεί πράγματι ένα από τα 
βασικά κλειδιά για την αποτελεσματική υλοποίηση της ευρωπαϊκής 
κοινότητας της επιστήμης και της τεχνολογίας.
2. Η χρημοττοδότηση των κοινοτικών δράσεων
Η εφαρμογή των βασικών στρατηγικών κατευθύνσεων που περί γράφονται 
στο έγγραφο αυτό - πράγμα απαραίτητο για να διατηρήσει η Ευρώπη 
την ανταγωνιστικότητά της απέναντι στους κυριότερους ανταγωνιστές 
της σε παγκόσμιο επίπεδο - προϋποθέτει την κινητοποίηση σημαντικών 
χρηματοδοτικών μέσων.
Η προσπάθεια που πρέπει να καταβληθεί, τόσο σε εθνικό όσο και 
σε κοινοτικό επίπεδο και για να υποστηριχτούν οι διακυβερνητικές 
ή διαβιομηχανικές ενέργειες επιστημονικής συνεργασίας, απαιτεί 
μέσα ανάλογα με εκείνα που διαθέτουν και θα διαθέσουν οι κυριότερες 
βιομηχανικές δυνάμεις που συμμετέχουν στην έντονη σημερινή κίνηση 
του ανταγωνισμού μέσω της καινοτομίας. Οι Ηνωμένες Πολιτείες 
έχουν χωρίς αμφιβολία τοποθετήσει τις φιλοδοξίες τους σε πολύ 
υψηλό επίπεδο.
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, έχοντας επίγνωση της κατάστασης αυτής, 
έχει ήδη αναγνωρίσει, στη διάρκεια διαδοχικών συνεδριάσεων που 
πραγματοποιήθηκαν από τον Ιούνιο 1983, ότι απαιτείται σημαντική 
αύξηση των μέσων που διατίθενται για την κοινοτική Ε, Α και

- 18α -
Ενδείκνυται τώρα να μεταφραστεί χωρίς καθυστέρηση αυτή η σαφής 
πολιτική θέση σε συγκεκριμένα στοιχεία, απαραίτητη βάση για 
οποιοδήποτε ρεαλιστικά μεσοπρόθεσμο προγραμματισμό, πράγμα που 
αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την υλοποίηση της ευρωπαϊκής 
κοινότητας της επιστήμης και της τεχνολογίας.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Η Επιτροπή ζητά από το Συμβούλιό να αποφανθέ! για το παρόν 
πρόγραμμα δράσης και, κυρίως να εξετάσει με ποιό τρόπο θα 
είναι σε θέση, πριν από το τέλος του έτους, να αντιμετωπίσει 
τα χρηματοδοτικά προβλήματα με τρόπο που να επιτρέπει την 
υλοποίηση του προγράμματος.