ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ (ΕΚ) αριθ. 7/95 η οποία καθορίστηκε από το Συμβούλιο στις 15 Ιουνίου 1995 για τη θέσπιση της οδηγίας 95/. . . /ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση της οδηγίας 79/112/ΕΟΚ για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την επισήμανση, την παρουσίαση και τη διαφήμιση των τροφίμων (95/C 182/01)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 100 Α,

την οδηγία 79/112/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Δεκεμβρίου 1978 για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την επισήμανση, την παρουσίαση και τη διαφήμιση των τροφίμων (1), και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 2 στοιχείο γ) και παράγραφος 3 και το άρθρο 7,

την πρόταση της Επιτροπής (2),

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (3),

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 189 Β της συνθήκης (4),

Εκτιμώντας:

ότι, στα πλαίσια της υλοποίησης των στόχων εσωτερικής αγοράς, θα πρέπει να επιτραπεί η χρησιμοποίηση της ονομασίας που έχει καθιερωθεί από τη χρήση του κράτους μέλους παραγωγής και για τα προϊόντα που προορίζονται προς πώληση σε ένα άλλο κράτος μέλος 7

ότι, με τη διπλή προοπτική της εξασφάλισης μιας καλύτερης πληροφόρησης του καταναλωτή και της νομιμότητας των εμπορικών συναλλαγών, θα πρέπει να βελτιωθούν περαιτέρω οι κανόνες επισήμανσης που αφορούν την ακριβή φύση και τα χαρακτηριστικά των προϊόντων 7

ότι το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων εξέδωσε πολλές αποφάσεις στις οποίες συνιστά μια λεπτομερή επισήμανση και ιδίως την υποχρεωτική επίθεση κατάλληλης ετικέτας που αφορά τη φύση του πωλούμενου προϊόντος 7 ότι το μέσο αυτό, το οποίο επιτρέπει στον καταναλωτή να επιλέγει με πλήρη επίγνωση, είναι το καταλληλότερο, δεδομένου ότι δημιουργεί τα λιγότερα εμπόδια στην ελευθερία των συναλλαγών 7

ότι εναπόκειται στον κοινοτικό νομοθέτη να θεσπίσει τα μέτρα που απορρέουν από τη νομολογία αυτή,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Η οδηγία 79/112/ΕΟΚ τροποποιείται ως εξής:

1. Μετά την έκτη αιτιολογική σκέψη, παρεμβάλλεται η ακόλουθη αιτιολογική σκέψη:

«ότι η υποχρέωση αυτή συνεπάγεται ότι τα κράτη μέλη μπορούν να επιβάλλουν, τηρώντας τους κανόνες της συνθήκης, γλωσσικές απαιτήσεις.»

2. Στο άρθρο 3 παράγραφος 1 παρεμβάλλεται το ακόλουθο σημείο:

«2α. η ποσότητα ορισμένων συστατικών ή κατηγοριών συστατικών σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 7.»

3. Στο άρθρο 5, η παράγραφος 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«1. Η ονομασία πώλησης ενός τροφίμου είναι η ονομασία που προβλέπεται από τις νομοθετικές, κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις που ισχύουν στο κράτος μέλος στο οποίο πραγματοποιείται η πώληση στον τελικό καταναλωτή ή στις μονάδες ομαδικής εστίασης.

Ελλείψει αυτής, η ονομασία πώλησης συνίσταται στην καθιερωμένη ονομασία που χρησιμοποιείται στο κράτος μέλος στο οποίο πραγματοποιείται η πώληση στον τελικό καταναλωτή ή στις μονάδες ομαδικής εστίασης ή σε μια περιγραφή του τροφίμου και, εφόσον είναι αναγκαίο, της χρήσης του, διατυπωμένης με επαρκή ακρίβεια ώστε να μπορεί ο αγοραστής να αντιλαμβάνεται την πραγματική φύση του προϊόντος και να το διακρίνει από άλλα με τα οποία θα ήταν δυνατόν να το συγχέει.

1. α) Επιτρέπεται επίσης να χρησιμοποιείται, στο κράτος μέλος εμπορίας, η ονομασία πώλησης με την οποία ένα προϊόν παρασκευάζεται νομίμως και διατίθεται στο εμπόριο στο κράτος μέλος παραγωγής.

Ωστόσο, η ονομασία πώλησης του κράτους παραγωγής πρέπει να συμπληρώνεται από περιγραφικές ενδείξεις, εφόσον αυτό είναι αναγκαίο, ώστε να μπορεί ο καταναλωτής στο κράτος μέλος εμπορίας να αντιλαμβάνεται την πραγματική φύση του τροφίμου και να το διακρίνει από τα τρόφιμα στα οποία είναι συνηθισμένος και με τα οποία θα ήταν δυνατόν να το συγχέει.

β) Όταν οι διατάξεις του στοιχείου α) δεν είναι επαρκείς ώστε να εξασφαλίζεται ορθή ενημέρωση του καταναλωτή στο κράτος μέλος εμπορίας, διότι το τρόφιμο που φέρει την ονομασία πώλησης του κράτους μέλους παραγωγής απέχει ουσιαστικά από το τρόφιμο που είναι γνωστό με την ονομασία αυτή, δεν πρέπει να χρησιμοποιείται η ονομασία πώλησης του κράτους μέλους παραγωγής.»

4. Στο άρθρο 6 παράγραφος 2 στοιχείο γ), προστίθεται η ακόλουθη φράση:

«Ωστόσο, με τη διαδικασία του άρθρου 17, μπορεί να αποφασίζεται ότι η εξαίρεση αυτή δεν εφαρμόζεται σε συγκεκριμένα τρόφιμα.»

5. Το άρθρο 7 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Άρθρο 7

1. Η ένδειξη της ποσότητας ενός συστατικού ή μιας κατηγορίας συστατικών που χρησιμοποιήθηκε στην παραγωγή ή παρασκευή ενός τροφίμου αναγράφεται σύμφωνα με το παρόν άρθρο.

2. Η ένδειξη που αναφέρεται στην παράγραφο 1 είναι υποχρεωτική:

α) όταν το συστατικό ή η κατηγορία συστατικών εμφανίζονται στην ονομασία πώλησης ή ο καταναλωτής τα συνδέει, γενικά, με την ονομασία πώλησης, ή

β) όταν το συστατικό ή η κατηγορία συστατικών διακρίνονται σαφώς στην επισήμανση, με λέξεις, εικόνες ή γραφική απεικόνιση, ή

γ) όταν το συστατικό ή η κατηγορία συστατικών έχουν ουσιαστική σημασία για το χαρακτηρισμό ενός τροφίμου και για τη διάκρισή του από άλλα προϊόντα με τα οποία είναι δυνατό να συγχέεται λόγω της ονομασίας ή της εμφάνισης του ή

δ) στις περιπτώσεις που καθορίζονται με τη διαδικασία του άρθρου 17.

3. Η παράγραφος 2 δεν εφαρμόζεται:

α) σε συστατικά ή σε κατηγορία συστατικών:

- των οποίων το καθαρό στραγγισμένο βάρος δηλώνεται σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 4, ή

- των οποίων η ποσότητα πρέπει ήδη να αναγράφεται στην επισήμανση δυνάμει κοινοτικών διατάξεων,

- τα οποία χρησιμοποιούνται σε μικρές ποσότητες για αρωματισμό,

- τα οποία περιλαμβάνονται στην ονομασία πώλησης και των οποίων η χρησιμοποιούμενη ποσότητα εντός του τροφίμου δεν είναι τέτοια ώστε το τρόφιμο να διακρίνεται από παρόμοια τρόφιμα ούτε τέτοια ώστε να καθορίζει την επιλογή του καταναλωτή στη χώρα εμπορίας 7

β) όταν ειδικές κοινοτικές διατάξεις ορίζουν επακριβώς την ποσότητα του συστατικού ή της κατηγορίας συστατικών, χωρίς να προβλέπεται η ένδειξή της στην επισήμανση 7

γ) στις περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 5 στοιχείο α) τέταρτη και πέμπτη περίπτωση 7

δ) στις περιπτώσεις που καθορίζονται με τη διαδικασία του άρθρου 17.

4. Η αναγραφόμενη ποσότητα, εκφρασμένη ως ποσοστό, είναι η ποσότητα του ή των συστατικών κατά τη στιγμή της χρησιμοποίησής τους για την παρασκευή του τροφίμου. Ωστόσο, μέσω κοινοτικών διατάξεων, μπορούν να προβλέπονται παρεκκλίσεις από την αρχή αυτή για ορισμένα τρόφιμα. Οι διατάξεις αυτές θεσπίζονται με τη διαδικασία του άρθρου 17.

5. Η ένδειξη που αναφέρεται στην παράγραφο 1 περιλαμβάνεται είτε στην ονομασία πώλησης του τροφίμου είτε πολύ κοντά στην ονομασία αυτή, είτε στον κατάλογο των συστατικών σε συνδυασμό με το σχετικό συστατικό ή κατηγορία συστατικών.

6. Το παρόν άρθρο εφαρμόζεται με την επιφύλαξη των κοινοτικών κανόνων σχετικά με την επισήμανση των τροφίμων σε ό,τι αφορά τις θρεπτικές τους ιδιότητες.»

6. Παρεμβάλλεται το ακόλουθο άρθρο:

«Άρθρο 13α

1. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να απαγορεύεται στην επικράτειά τους η εμπορία τροφίμων για τα οποία οι ενδείξεις που προβλέπονται στο άρθρο 3 και στο άρθρο 4 παράγραφος 2 δεν αναγράφονται σε γλώσσα εύκολα κατανοητή από τον καταναλωτή, εκτός εάν η αποτελεσματική ενημέρωση του καταναλωτή εξασφαλίζεται με άλλα μέτρα, που καθορίζονται με τη διαδικασία του άρθρου 17, για μία ή περισσότερες ενδείξεις της επισήμανσης.

2. Το κράτος μέλος όπου το προϊόν διατίθεται στο εμπόριο μπορεί, τηρώντας τους κανόνες της συνθήκης, να επιβάλλει, στην επικράτειά του, να αναγράφονται αυτές οι ενδείξεις της επισήμανσης σε μία ή περισσότερες επίσημες γλώσσες που επιλέγει μεταξύ των επισήμων γλωσσών της Κοινότητας.

3. Οι παράγραφοι 1 και 2 δεν απαγορεύουν την πολύγλωσση επισήμανση.»

7. Στο άρθρο 14, διαγράφεται το δεύτερο εδάφιο.

Άρθρο 2

Τα κράτη μέλη τροποποιούν, εάν είναι αναγκαίο, τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις τους κατά τρόπο ώστε:

- να επιτρέπεται το εμπόριο των προϊόντων που είναι σύμφωνα με την παρούσα οδηγία το αργότερο στις [. . .] (5*),

- να απαγορεύεται το εμπόριο των προϊόντων που δεν είναι σύμφωνα με την παρούσα οδηγία το αργότερο στις [. . . ] (6**). Εντούτοις, το εμπόριο προϊόντων που δεν είναι σύμφωνα με την παρούσα οδηγία και τα οποία είχαν επισημανθεί πριν από την ημερομηνία αυτή, επιτρέπεται μέχρις εξαντλήσεως των αποθεμάτων.

Τα κράτη μέλη ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά.

Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την αναφορά αυτή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Οι λεπτομερείς διατάξεις για την αναφορά αυτή καθορίζονται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 3

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Άρθρο 4

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες, . . .

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Ο Πρόεδρος

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

(1) ΕΕ αριθ. L 33 της 8. 2. 1979, σ. 1. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 93/102/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ αριθ. L 291 της 25. 11. 1993, σ. 14).

(2) ΕΕ αριθ. C 122 της 14. 5. 1992, σ. 12 και ΕΕ αριθ. C 118 της 29. 4. 1994, σ. 6.

(3) ΕΕ αριθ. C 332 της 16. 12. 1992, σ. 3.

(4) Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 27ης Οκτωβρίου 1993 (ΕΕ αριθ. C 315 της 22. 11. 1993, σ. 102), κοινή θέση του Συμβουλίου της . . . (δεν δημοσιεύθηκε ακόμα στην Επίσημη Εφημερίδα) και απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της . . . (δεν δημοσιεύθηκε ακόμα στην Επίσημη Εφημερίδα).

(5*) 18 μήνες μετάτην έναρξη ισχύος της οδηγίας.

(6**) 36 μήνες μετάτην έναρξη ισχύος της οδηγίας.

ΣΚΕΠΤΙΚΟ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

1. Η εν λόγω πρόταση που βασίζεται στο άρθρο 100 Α της συνθήκης, διαβιβάστηκε από την Επιτροπή στο Συμβούλιο στις 9 Απριλίου 1992 (1).

2. Οι τροποποιήσεις που αποτελούν το αντικείμενο της πρότασης γνωστοποιήθηκαν από την Επιτροπή στην ανακοίνωσή της του 1989 σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των τροφίμων στην Κοινότητα (2). Βασιζόμενη στη νομολογία του Δικαστηρίου καθώς και στις απαιτήσεις που διέπουν τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, η πρόταση είχε στόχο να τροποποιήσει τη βασική οδηγία (79/112/ΕΟΚ) σε τέσσερα σημεία, και συγκεκριμένα:

- να συμπληρώσει τις υφιστάμενες διατάξεις σχετικά με την ονομασία πώλησης των τροφίμων,

- να επανεξετάσει το θέμα της επισήμανσης των αλκοολούχων ποτών,

- να προβλέψει μια ποσοτική δήλωση της περιεκτικότητας σε συστατικά για ορισμένα τρόφιμα,

- να καλύψει ένα τεχνικό κενό για προϊόντα που αποτελούνται από ένα μόνο συστατικό.

3. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή διατύπωσε την γνώμη της στις 22 Οκτωβρίου 1992 (3). Αφού και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διατύπωσε τη δική του στις 27 Οκτωβρίου 1993 (4), η Επιτροπή υπέβαλε στο Συμβούλιο μια τροποποιημένη πρόταση στις 13 Απριλίου 1994 (5). Για να ληφθεί υπόψη η γνώμη του Κοινοβουλίου, η Επιτροπή περιέλαβε αρκετές διευκρινίσεις στην τροποποιημένη πρόταση και προσέθεσε κυρίως δύο συμπληρωματικά σημεία:

- την επέκταση, για τεχνικούς λόγους, του ορισμού των μικρών συσκευασιών,

- μια συμπλήρωση των διατάξεων της οδηγίας που αφορούν τη γλώσσα η οποία θα πρέπει να χρησιμοποιείται για την επισήμανση των τροφίμων.

4. Στις 15 Ιουνίου 1995, το Συμβούλιο καθόρισε κοινή θέση για την τροποποιημένη πρόταση.

5. Όσον αφορά την ονομασία πώλησης, το Συμβούλιο αναδιατύπωσε πράγματι το κείμενο του άρθρου 5 προκειμένου να καταστεί σαφέστερο και να ληφθεί υπόψη η σχετική νομολογία του Δικαστηρίου. Κατά συνέπεια, δεν είναι αναγκαίο να επαναληφθεί κατά λέξη η τροποποιημένη πρόταση στο σημείο αυτό καθώς με τη νέα διατύπωση λαμβάνεται υπόψη ο σκοπός της τροπολογίας του Κοινοβουλίου.

6. Σχετικά με την ποσοτική δήλωση της περιεκτικότητας σε συστατικά, το Συμβούλιο δέχθηκε ευνοϊκά την τροποποιημένη πρόταση. Καίτοι αποδέχεται κατ' αρχήν την πρόταση, το Συμβούλιο αναγκάσθηκε να αλλάξει, χάριν αποσαφήνισης, τη διατύπωση σε αρκετά σημεία, έχοντας συνείδηση της αναγκαιότητας να θεσπισθούν σαφείς κανόνες που θα ικανοποιούν τις ανάγκες των καταναλωτών, των κατασκευαστών και των ελεγκτικών αρχών.

7. Για το τεχνικό ζήτημα των προϊόντων που αποτελούνται από ένα μόνο συστατικό, το Συμβούλιο ενέκρινε την πρόταση, με την επιφύλαξη προσθήκης διαδικασίας για τις αποφάσεις που πρέπει να ληφθούν.

8. Όσον αφορά τη γλώσσα στην οποία γίνεται η επισήμανση των τροφίμων, το Συμβούλιο σημείωσε τη σπουδαιότητα του σημείου αυτού για το Κοινοβούλιο και ενέκρινε το άρθρο 13α που συμπεριελήφθη στην τροποποιημένη πρόταση, κατόπιν ορισμένων συντακτικών αναπροσαρμογών.

9. Όσον αφορά την προθεσμία έναρξης εφαρμογής, κατά το πρότυπο της τροπολογίας του Κοινοβουλίου για παράταση της προθεσμίας για την απαγόρευση των προϊόντων που δεν ανταποκρίνονται στους όρους πιστότητας, το Συμβούλιο όρισε προθεσμία 36 μηνών μετά από την έναρξη ισχύος της οδηγίας.

10. Όσον αφορά την επισήμανση των αλκοολούχων ποτών, το Συμβούλιο εκφράζει τη λύπη του που, στις παρούσες συνθήκες, δεν είναι σε θέση να βρεί μια λύση ικανή να συγκεντρώσει την υποστήριξη της Επιτροπής και της ειδικής πλειοψηφίας των αντιπροσωπειών. Το Συμβούλιο σημειώνει ότι η Επιτροπή εμμένει στην πρόταση που έχει υποβάλει στο Συμβούλιο και ότι, αναγνωρίζοντας τη σημασία του ζητήματος αυτού, θα προσπαθήσει να βρεί ικανοποιητική λύση το συντομότερο δυνατόν.

11. Όσον αφορά τον ορισμό των μικρών συσκευασιών, το Συμβούλιο δεν υιοθετεί την άποψη της τροποποιημένης πρότασης. Το Συμβούλιο έκρινε ότι η τροποποίηση αυτή δεν είναι αιτιολογημένη και μπορεί να αποβεί εις βάρος της πληροφόρησης του καταναλωτή.

12. Συνολικά το Συμβούλιο θεωρεί ότι η κοινή θέση του, η οποία αποτέλεσε αντικείμενο έντονων συζητήσεων από το 1992 και υποστηρίζεται από την Επιτροπή, αποτελεί ρεαλιστική και πρακτική λύση σε αυτό το στάδιο για την οριστική διατύπωση της οδηγίας 79/112/ΕΟΚ.

(1) ΕΕ αριθ. C 122 της 14. 5. 1992, σ. 12.

(2) ΕΕ αριθ. C 271 της 24. 10. 1989.

(3) ΕΕ αριθ. C 332 της 16. 12. 1992, σ. 3.

(4) ΕΕ αριθ. C 315 της 22. 11. 1993, σ. 102.

(5) ΕΕ αριθ. C 118 της 29. 4. 1994, σ. 6.