Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την "Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου για τη θέσπιση καθεστώτος αντιστάθμισης του επιπλέον κόστους που συνεπάγεται ο εξόχως απόκεντρος χαρακτήρας των Αζορών, της Μαδέρας, των Καναρίων Νήσων και των γαλλικών διαμερισμάτων της Γουιάνας και της Ρεϋνιόν για τη διάθεση ορισμένων προϊόντων αλιείας"

(COM(2003) 516 τελικό - 2003/0202 (CNS))

(2004/C 32/13)

Στις 11 Σεπτεμβρίου 2003 και σύμφωνα με το άρθρο 37 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Στις 23 Σεπτεμβρίου 2003, το Προεδρείο της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής ανέθεσε την προετοιμασία των σχετικών εργασιών στο ειδικευμένο τμήμα "Γεωργία, ανάπτυξη της υπαίθρου, περιβάλλον".

Λόγω του επείγοντος χαρακτήρα των εργασιών, η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, κατά την 403η σύνοδο ολομέλειας της 29ης και 30ής Οκτωβρίου 2003 (συνεδρίαση της 29ης Οκτωβρίου), όρισε γενικό εισηγητή τον κ. Sarró Iparraguirre και υιοθέτησε με 76 ψήφους υπέρ και 2 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Οι εξόχως απόκεντρες περιφέρειες της Κοινότητας (αυτόνομες πορτογαλικές περιφέρειες των Αζορών και της Μαδέρας, αυτόνομη ισπανική κοινότητα των Καναρίων Νήσων και υπερπόντια γαλλικά διαμερίσματα της Γουαδελούπης, της Γουιάνας, της Μαρτινίκας και της Ρεϋνιόν) πάσχουν από κοινωνικοοικονομικές καθυστερήσεις οι οποίες δικαιολογούν την παρέμβαση των κοινοτικών οργάνων προκειμένου να καταστεί δυνατή η προώθηση της οικονομικής και κοινωνικής ανάπτυξής τους καθώς και η αρμονική ενσωμάτωσή τους στη δυναμική της εσωτερικής αγοράς.

1.2. Στα πλαίσια αυτά, το Συμβούλιο έχει θεσπίσει προγράμματα ειδικών επιλογών για την αντιστάθμιση της μεγάλης απόστασης και του νησιωτικού χαρακτήρα των περιφερειών αυτών.

1.3. Ο τομέας της αλιείας των εξόχως απόκεντρων περιφερειών της Ευρωπαϊκής Ένωσης αντιμετωπίζει δυσκολίες οι οποίες έχουν ιδιαίτερα επιταθεί από το κόστος μεταφοράς των προϊόντων αλιείας προς τις αγορές, λόγω του απομακρυσμένου και νησιωτικού χαρακτήρα τους.

1.4. Το άρθρο 299, παράγραφος 2, της συνθήκης ΕΚ αναγνωρίζει ότι καθίσταται αναγκαία η θέσπιση ειδικών μέτρων υπέρ του τομέα της αλιείας των περιφερειών αυτών, στον οποίο γίνεται ρητή αναφορά στο άρθρο αυτό.

1.5. Η Κοινότητα, λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση αυτή, θέσπισε το 1992 ένα καθεστώς στήριξης για την διάθεση στο εμπόριο ορισμένων προϊόντων αλιείας, υπέρ των παραγωγών των περιφερειών αυτών. Το καθεστώς αυτό παρατάθηκε το 1994, το 1995, το 1998 και το 2002(1), γεγονός που επέτρεψε τη διάθεση προς το εξωτερικό των κυριότερων αλιευόμενων ειδών.

1.6. Η τελευταία παράταση του καθεστώτος αυτού, ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 579/2002 του Συμβουλίου, της 25ης Μαρτίου 2002(2), ορίζει ως λήξη της διάρκειας ισχύος του την 31η Δεκεμβρίου του 2002.

1.7. Η παρούσα πρόταση κανονισμού(3) ορίζει ότι το εν λόγω καθεστώς αντιστάθμισης του επιπλέον κόστους θα πρέπει να εξακολουθήσει να ισχύει, από το 2003 και μετά, για τη μεταποίηση και διάθεση ορισμένων προϊόντων του τομέα της αλιείας των εν λόγω εξόχως απόκεντρων περιφερειών.

2. Παρατηρήσεις

2.1. Η ΕΟΚΕ κρίνει απαραίτητη τη συνέχιση του εν λόγω καθεστώτος αντιστάθμισης, προκειμένου να διατηρηθεί η ανταγωνιστικότητα ορισμένων προϊόντων του τομέα της αλιείας έναντι άλλων περιφερειών της Κοινότητας.

2.2. Η πρόταση κανονισμού εξετάζει επίσης το ενδεχόμενο στήριξης της μεταποίησης και διάθεσης αλιευτικών προϊόντων που προέρχονται από την αλιεία με παραδοσιακά μέσα και την παράκτια αλιεία. Η ΕΟΚΕ αναγνωρίζει το γεγονός ότι περιελήφθη στην πρόταση κανονισμού η αλιεία με παραδοσιακά μέσα και η παράκτια αλιεία και ενθαρρύνει την Επιτροπή να συνεχίσει να στηρίζει τη μορφή αυτή αλιείας, η οποία, στις εξόχως απόκεντρες αυτές περιφέρειες, έχει μεγάλη σημασία από κοινωνική και από οικονομική άποψη.

2.3. Η ΕΟΚΕ κρίνει σημαντικό για το μέλλον της υπό εξέταση πρότασης κανονισμού να προβλεφθεί η δυνατότητα να κυμαίνονται τα ποσά και οι ποσότητες που θεσπίζονται στην πρόταση κανονισμού για τα διάφορα είδη. Εντούτοις, η ΕΟΚΕ φρονεί ότι η διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 8 για τη διαμόρφωση των ποσών και των ποσοτήτων είναι υπερβολικά σύνθετη. Η Επιτροπή θα έπρεπε να συγκροτήσει μια απλούστερη διαδικασία που να επιτρέπει την ταχύτερη υιοθέτηση λειτουργικών αποφάσεων.

2.4. Η ΕΟΚΕ συμφωνεί με τη θέση της πρότασης κανονισμού να χρηματοδοτούνται τα οικονομικά μέτρα από το τμήμα Εγγυήσεων του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ). Συμφωνεί επίσης να υποβάλλει η Επιτροπή, κάθε τέσσερα χρόνια και, για πρώτη φορά, την 1η Ιανουαρίου 2007, έκθεση σχετικά με την εφαρμογή των προβλεπόμενων μέτρων με προτάσεις για τη λήψη των κατάλληλων μέτρων.

3. Συμπεράσματα

3.1. Η ΕΟΚΕ κρίνει αναγκαία και επείγουσα την έκδοση του κανονισμού αυτού.

3.2. Η ΕΟΚΕ είναι της γνώμης ότι ο κανονισμός έχει μόνιμο χαρακτήρα και ότι, σε περίπτωση ανάγκης, θα πρέπει να αναθεωρούνται τα προβλεπόμενα μέτρα, ούτως ώστε να διατηρείται σε μόνιμη βάση ο στόχος της αντιστάθμισης του επιπλέον κόστους που συνεπάγεται για τις εξόχως απόκεντρες περιφέρειες της Κοινότητας η διάθεση ορισμένων προϊόντων αλιείας.

3.3. Η ΕΟΚΕ φρονεί ότι η διαδικασία αναθεώρησης της διαμόρφωσης των ποσών και των ποσοτήτων που προβλέπεται στο άρθρο 8 θα πρέπει να καταστεί απλούστερη, λειτουργικότερη και πιο ευέλικτη.

Βρυξέλλες, 29 Οκτωβρίου 2003.

Ο Πρόεδρος

της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Roger Briesch

(1) ΕΕ L 162 της 30.6.1994, σ. 8, EE L 236 της 5.10.1995, σ. 2, EE L 208 της 24.7.1998, σ. 1 και EE L 89 της 5.4.2002, σ. 1.

(2) ΕΕ L 89 της 5.4.2002, σ. 1.

(3) COM(2003) 516 τελικό - 2003/0202 (CNS).