ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ Θαλάσσια στρατηγική για την Αδριατική θάλασσα και Ιόνιο πέλαγος /* COM/2012/0713 final */





ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ Θαλάσσια στρατηγική για την Αδριατική θάλασσα και Ιόνιο πέλαγος Χάρη στην κεντρική τους θέση στη βόρεια Μεσόγειο, η Αδριατική Θάλασσα και το γειτονικό της Ιόνιο Πέλαγος συνιστούν σημαντική ναυτιλιακή και θαλάσσια περιφέρεια στην Ευρώπη. Η προοπτική της προσχώρησης στην ΕΕ σημαίνει ότι θα υπάρξει συνεχής αύξηση της ελεύθερης κυκλοφορίας των ανθρώπων, των εμπορευμάτων και των υπηρεσιών. Η κλιματική αλλαγή και ο αντίκτυπός της συνιστούν αυξανόμενη απειλή για τις παράκτιες περιοχές. Οι παράκτιες χώρες εξακολουθούν να έχουν άνισα επίπεδα εμπειρίας, τεχνικής ικανότητας, χρηματοοικονομικών πόρων και τεχνογνωσίας για την εξασφάλιση της βιώσιμης ανάπτυξης των θαλάσσιων και των παράκτιων περιοχών τους. Οι θάλασσες, τα νησιά και οι παράκτιες περιφέρειες είναι περίπλοκα και διασυνδεδεμένα συστήματα. Συνεπώς, δεν αποτελεί έκπληξη ότι οι χώρες της περιοχής που βρέχεται από την Αδριατική Θάλασσα και το Ιόνιο Πέλαγος αποφάσισαν να επιταχύνουν τη συνεργασία τους ξεκινώντας από την θάλασσα, που αποτελεί το κύριο κοινό τους φυσικό πλεονέκτημα. ΕΙΣΑΓΩΓΗ (1) Σκοπός Η παρούσα ανακοίνωση αξιολογεί τις ανάγκες και το δυναμικό δραστηριοτήτων που συνδέονται με τη θάλασσα στην Αδριατική Θάλασσα και στο Ιόνιο Πέλαγος και προβλέπει ένα πλαίσιο για την προαγωγή μιας συνεκτικής θαλάσσιας στρατηγικής και ενός αντίστοιχου σχεδίου δράσης έως το 2013. Σε περίπτωση που τα κράτη μέλη αποφασίσουν να ζητήσουν από την Επιτροπή να προετοιμάσει μια στρατηγική της ΕΕ για την περιοχή της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους, η εν λόγω θαλάσσια στρατηγική μπορεί να αποτελέσει το πρώτο συστατικό στοιχείο μιας μακροπεριφερειακής στρατηγικής της ΕΕ η οποία θα καλύπτει επιπλέον τομείς. Η στρατηγική θα καθορίσει βιώσιμα μέτρα και κοινές πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση των προβλημάτων και την αξιοποίηση των ευκαιριών ε με διασυνοριακή διάσταση, η αντιμετώπιση των οποίων είναι δυνατή μόνον βάσει κοινής δέσμευσης. Η στρατηγική αυτή θα βασίζεται στους υφιστάμενους πόρους, στην υφιστάμενη νομοθεσία και δομές για την ενίσχυση των διασυνοριακών συνεργασιών και στον καθορισμό στόχων γύρω από τους οποίους οι τοπικοί, περιφερειακοί και εθνικοί φορείς μπορούν να κινητοποιηθούν, ώστε οι προτεραιότητες της στρατηγικής Ευρώπη 2020 να μετατραπούν σε στοχοθετημένα μέτρα. Χάρη στην έξυπνη διαχείριση, η εφαρμογή της εν λόγω στρατηγικής μπορεί να λειτουργήσει ως κινητήριος μοχλός για την οικονομία που δεν θα απαιτεί επιπλέον δαπάνες. Θα συμβάλει επίσης στην καλύτερη διαμόρφωση σχεδίων εφαρμογής και στον συντονισμό της χρηματοδότησης και της υλοποίησής τους, ειδικότερα με στόχο πιο αποτελεσματικές δαπάνες στο πλαίσιο του νέου δημοσιονομικού πλαισίου 2014-2020. Τα προγράμματα που αφορούν το θαλάσσιο περιβάλλον μπορούν να χρηματοδοτηθούν στο πλαίσιο διαφόρων προγραμμάτων και χρηματοδοτικών μέσων της ΕΕ, χωρίς να θιγούν οι αρμοδιότητες των κρατών μελών που είναι επιλέξιμα για στήριξη. Σε αυτά περιλαμβάνονται και το ΕΤΠΑ/ΤΣ, ΕΚΤ, ΕΤΑ[1] και άλλα χρηματοδοτικά προγράμματα και μέσα, τόσο υφιστάμενα (όπως το ΠΠ7[2] όσο και το LIFE+[3]) και μελλοντικά (όπως η διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη και το ΕΤΘΑ[4]). Επιπλέον, οι πόροι του Μέσου Προενταξιακής Βοήθειας[5] πρέπει να χρησιμοποιηθούν, ώστε να συμπεριληφθούν τόσο υποψήφιες όσο και δυνάμει υποψήφιες χώρες σε μελλοντικές δράσεις. Υφίστανται και άλλοι πιθανοί πόροι χρηματοδότησης, όπως είναι Διεθνή Χρηματοπιστωτικά Ιδρύματα, μεταξύ άλλων μέσω του Επενδυτικού Πλαισίου για τα Δυτικά Βαλκάνια (WBIF), εθνικών, περιφερειακών και τοπικών πόρων καθώς και μέσω ιδιωτών επενδυτών. Πρέπει να δοθεί προσοχή στον αποτελεσματικό συνδυασμό όλων αυτών εντός του στρατηγικού πλαισίου. Πρέπει επίσης να δοθεί προσοχή στους κανόνες ανταγωνισμού, εάν η χρηματοδότηση ενός συγκεκριμένου προγράμματος μπορεί να εκληφθεί ως κρατική βοήθεια. Θα τεθούν τα θεμέλια για την ανάπτυξη μέσω της στήριξης μακροπρόθεσμων βιώσιμων και υπεύθυνων αλιευτικών δραστηριοτήτων, την καλή κατάσταση του θαλάσσιου περιβάλλοντος και για έναν πιο προστατευμένο και ασφαλέστερο θαλάσσιο χώρο. Θα αντιμετωπιστούν επίσης οριζόντια θέματα όπως είναι η πιο αποτελεσματική προσαρμογή στον αντίκτυπο της κλιματικής αλλαγής. Έτσι θα ενισχυθεί η έξυπνη, βιώσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη της θαλάσσιας οικονομίας, κάτι το οποίο θα συμβάλει στην επίτευξη των στόχων της Στρατηγικής για την Ευρώπη του 2020[6]. (2) Γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής Η Αδριατική Θάλασσα και το Ιόνιο Πέλαγος[7] συνδέουν τις επικράτειες επτά χωρών: Τριών κρατών μελών της ΕΕ (Ελλάδας, Ιταλίας και Σλοβενίας), μιας προσχωρούσας χώρας (Κροατία), μιας υποψήφιας χώρας (Μαυροβούνιο) και δυο εν δυνάμει υποψηφίων προς ένταξη χωρών (της Αλβανίας και της Βοσνίας Ερζεγοβίνης). Η Σερβία, επίσης υποψήφια χώρα, αποτελεί ένα από τα οκτώ μέλη της Πρωτοβουλίας Αδριατικής-Ιονίου[8]. Άλλες χώρες στην περιοχή έχουν επίσης πολιτικό και οικονομικό συμφέρον στη διεξαγωγή θαλάσσιων δραστηριοτήτων στην Αδριατική Θάλασσα και στο Ιόνιο Πέλαγος και συνεπώς μπορούν να συμμετέχουν σε συγκεκριμένες δραστηριότητες, κατά περίπτωση. (3) Πλαίσιο Υπάρχει ήδη εκτενής συνεργασία μεταξύ των παράκτιων χωρών της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους, η οποία προέρχεται εν μέρει από ευρωπαϊκά προγράμματα, όπως είναι το πρόγραμμα διασυνοριακής συνεργασίας του ΜΠΒ «Αδριατική» και από μελλοντικά προγράμματα που αφορούν την περιοχή, και εν μέρει από άλλες πρωτοβουλίες όπως είναι η Πρωτοβουλία Αδριατικής-Ιονίου. Η παρούσα ανακοίνωση προβλέπει ένα πλαίσιο προσαρμογής της Ολοκληρωμένης Θαλάσσιας Πολιτικής στις ανάγκες και στο δυναμικό των φυσικών πόρων και στον κοινωνικο-οικονομικό ιστό των θαλάσσιων και παράκτιων περιοχών της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου πελάγους. Στα συμπεράσματά του σχετικά με την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική τον Δεκέμβριο του 2011, το Συμβούλιο εξέφρασε τη στήριξή του «στις εν εξελίξει εργασίες των κρατών της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους να ενισχύσουν τη θαλάσσια συνεργασία με τους γείτονές τους που δεν ανήκουν στην ΕΕ στο πλαίσιο της μακροπεριφερειακής στρατηγικής». Όπως τονίστηκε στη «Δήλωση της Λεμεσού»[9], η συνεργασία σε επίπεδο θαλάσσιας λεκάνης αποτελεί ορόσημο στην ανάπτυξη και στην εφαρμογή της Ολοκληρωμένης Θαλάσσιας Πολιτικής της ΕΕ. Η εμπειρία που αντλήθηκε από τη Βαλτική Θάλασσα[10], από τον Δούναβη[11] και από τον Ατλαντικό[12] μπορούν να αποτελέσουν χρήσιμα παραδείγματα και διδάγματα. Οι ιδέες που παρουσιάζονται παρακάτω έχουν επιβεβαιωθεί στο πλαίσιο τριών συναντήσεων εργασίας με τα ενδιαφερόμενα μέρη που διοργανώθηκαν κατά τη διάρκεια του 2012 στην Ελλάδα, στην Ιταλία και στην Σλοβενία. ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΣ ΜΙΑΣ ΑΤΖΕΝΤΑΣ ΜΕ ΣΤΟΧΟ ΤΗΝ ΕΞΥΠΝΗ, ΒΙΩΣΙΜΗ ΚΑΙ ΧΩΡΙΣ ΑΠΟΚΛΕΙΣΜΟΥΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΠΟ ΤΗ ΘΑΛΑΣΣΑ Πυλώνας 1: Μεγιστοποίηση του δυναμικού της γαλάζιας οικονομίας Στην ανακοίνωση με τίτλο «Γαλάζια Ανάπτυξη: Ευκαιρίες για ευκαιρίες για βιώσιμη ανάπτυξη στη θάλασσα και στη ναυτιλία»[13], η Επιτροπή παρουσιάζει την εικόνα της γαλάζιας οικονομίας της Ευρώπης. Για να αντλήσουν τα οφέλη της οικονομικής ανάπτυξης από τη θάλασσα, οι χώρες πρέπει να θέσουν τις σωστές προϋποθέσεις για την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα και να επικεντρωθούν σε τομείς που παρουσιάζουν συγκριτικό πλεονέκτημα. 1.1 Καθορισμός των προϋποθέσεων για την καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα Για να αξιοποιηθεί το δυναμικό του θαλάσσιου και του ναυτιλιακού τομέα πρέπει να ευνοηθούν διάφοροι μοχλοί ανάπτυξης και να ξεπεραστούν διάφορα εμπόδια. Στα προαναφερόμενα περιλαμβάνονται η διοικητική απλούστευση και η εναρμόνιση, οι ανάγκες για δεξιότητες, η έρευνα, η ανάπτυξη και η καινοτομία, οι συναφείς προς τη θάλασσα συνεργατικοί σχηματισμοί, η έξυπνη υποδομή με πρόβλεψη θωράκισης έναντι της αλλαγής του κλίματος και ένα εξειδικευμένο και ευέλικτο εργατικό δυναμικό. Οι κατάλληλες συνθήκες για την ανάπτυξή τους θα συμβάλουν σε καίριας σημασίας τομείς του κλάδου – όπως είναι η ναυπηγία, οι επιχειρήσεις κατασκευής σκαφών και η επιμελητεία – για την ενίσχυση του ανταγωνιστικού μοχλού τους και για την ταχεία έναρξη νέων ευκαιριών για επιχειρήσεις. Στην περιφέρεια Friuli Venezia Giulia το «Ditenave» αποτελεί καλό παράδειγμα συναφούς προς τη θάλασσα συνεργατικού σχηματισμού που συγκεντρώνει βιομηχανίες υψηλής τεχνολογίας, πανεπιστήμια και περιφερειακές αρχές. Η αυξημένη οικονομική χρήση του θαλάσσιου και παράκτιου χώρου μπορεί να εντείνει τον ανταγωνισμό για χώρο. Ο Θαλάσσιος Χωροταξικός Σχεδιασμός (ΘΧΣ) αποτελεί καίριο στοιχείο για τη λήψη αποφάσεων τέτοιων που να εξισορροπούν τα τομεακά συμφέροντα που ανταγωνίζονται για θαλάσσιο χώρο. Παροιμοίως, η ολοκληρωμένη διαχείριση των παράκτιων ζωνών (ΟΔΠΖ) συμβάλλει στην αντιμετώπιση της αυξανόμενης πίεσης στις παράκτιες ζώνες. Το σχέδιο δράσης προτεραιότητας του UNEP/MAP (Μεσογειακό Πρόγραμμα Δράσης του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον[14] διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη στήριξη της ΟΔΠΖ από τις μεσογειακές χώρες, εφαρμόζοντας το πρωτόκολλο ΟΔΠΖ στο πλαίσιο της Σύμβασης της Βαρκελώνης. Με βάση τα προαναφερόμενα, τα παρακάτω θέματα αποτελούν παραδείγματα τομέων προτεραιότητας για ανάπτυξη: · Η αύξηση της διοικητικής συνεργασίας για την απλούστευση και την εναρμόνιση των διατυπώσεων στις ναυτιλιακές μεταφορές, όπως προβλέπεται στο κεκτημένο της ΕΕ· · Η τόνωση της δημιουργίας συναφών προς τη θάλασσα συνεργατικών σχηματισμών και δικτύων έρευνας καθώς και η διαμόρφωση μιας στρατηγικής για την έρευνα με στόχο την προώθηση της καινοτομίας· · Η αύξηση της κινητικότητας και των δεξιοτήτων του εργατικού δυναμικού καθώς και η διαφάνεια των επαγγελματικών προσόντων· · Η ανάπτυξη του ΘΧΣ και της ΟΔΠΖ σε εθνικό και σε διασυνοριακό επίπεδο, με βάση την προσέγγιση του οικοσυστήματος και η καλύτερη δυνατή αξιοποίηση των αποτελεσμάτων καίριων προγραμμάτων έρευνας της ΕΕ σχετικά με προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές[15]. 1.2 Συναφείς θαλάσσιοι και ναυτιλιακοί τομείς 1.2.1 Θαλάσσιες μεταφορές Λόγω της θέσης τους, που καλύπτουν τόσο τους άξονες ανατολής-δύσης και βορά-νότου, της Ευρώπης, η Αδριατική Θάλασσα και το Ιόνιο Πέλαγος αποτελούν σημαντικό τρόπο θαλάσσιας μεταφοράς. Πολλές χώρες της κεντρικής Ευρώπης καθώς και χώρες που δεν βρέχονται από θάλασσα εξαρτώνται σε πολύ μεγάλο βαθμό από τους λιμένες της βόρειας Αδριατικής Θάλασσας για τις εισαγωγές τους. Πέντε λιμένες της βόρειας Αδριατικής Θάλασσας (Koper, Ravenna, Rijeka, Venice, Trieste) έχουν ομαδοποιηθεί στο πλαίσιο της εφοδιαστικής πλατφόρμας της Ένωσης Λιμένων Βόρειας Αδριατικής (NAPA). Η ανταγωνιστικότητα των λιμένων της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους, όπως ορίστηκε κατά την τρέχουσα κατάρτιση της στρατηγικής της ΕΕ για τους λιμένες με τις συναφείς προτάσεις που σχεδιάστηκαν για το πρώτο μέρος του 2013, εξαρτάται, μεταξύ άλλων, από : · Την ικανότητά τους για αύξηση της διατροπικότητας ενσωματώνοντας θαλάσσιες και χερσαίες μεταφορές. Οι διάδρομοι μεταφορών Βαλτικής-Αδριατικής και Μεσογείου που προβλέπονται στη διευκόλυνση «Συνδέοντας την Ευρώπη» θα καλύψουν την έλλειψη σιδηροδρομικών και οδικών συνδέσεων· · Αποτελεσματική και φιλική προς το περιβάλλον λειτουργία. Οι λιμένες διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην εξασφάλιση εδαφικής συνέχειας και κοινωνικής συνοχής. Ωστόσο, οι θαλάσσιες συνδέσεις για φορτία και επιβάτες μεταξύ χωρών της Αδριατικής και του Ιονίου Πελάγους αποτελούν σπανίως την προτιμώμενη επιλογή. Λόγω του μεγάλου αριθμού χωρών και πόλεων γύρω από την Αδριατική Θάλασσα και το Ιόνιο Πέλαγος και τις σχετικά μικρές αποστάσεις μεταξύ τους μέσω θαλάσσης, το δυναμικό ανάπτυξης στις θαλάσσιες μεταφορές μικρών αποστάσεων είναι πολύ μεγάλο. Η θαλάσσια αρτηρία της Αδριατικής Θάλασσας[16] αποτελεί παράδειγμα ως προς τις προσπάθειες που καταβάλλονται για την παροχή μιας βιώσιμης και αξιόπιστης υπηρεσίας μεταφορών διαμέσω ενός διευρωπαϊκού πολυτροπικού συστήματος μεταφορών. Οι διασυνοριακές ακτοπλοϊκές συνδέσεις είναι ιδιαιτέρως σημαντικές δεδομένου του μεγάλου αριθμού νησιών κατά μήκος των ακτών της Κροατίας και της Ελλάδας. Με βάση τα προαναφερόμενα, τα παρακάτω θέματα αποτελούν παραδείγματα πιθανών τομέων προτεραιότητας για ανάπτυξη στη σχεδιαζόμενη στρατηγική για τους λιμένες και στο πλαίσιο των μελλοντικών δράσεων TEN-T: · Η βελτίωση των διεπαφών, των διαδικασιών και των υποδομών για τη διευκόλυνση του εμπορίου με την νότιο, την κεντρική και την ανατολική Ευρώπη· · Η βελτίωση των συνδέσεων μέσω της ανάπτυξης ενός ολοκληρωμένου, βασιζόμενου στη ζήτηση, χαμηλού σε εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα δικτύου θαλάσσιων μεταφορών κατά μήκος της περιφέρειας, με ιδιαίτερη προσοχή στην ακτοπλοϊκή σύνδεση των νησιών· · Η αύξηση της μακροπρόθεσμης περιβαλλοντικής και οικονομικής βιωσιμότητας. Συγκεκριμένες εναλλακτικές επιλογές που μπορούν να εξεταστούν είναι η βελτίωση της σύνδεσης των λιμένων με την ενδοχώρα και η διασφάλιση της ταχείας εφαρμογής του θαλάσσιου χώρου μεταφορών χωρίς σύνορα (μειώνοντας τον διοικητικό φόρτο για τις ενδοενωσιακές θαλάσσιες ανταλλαγές στην περιοχή ή προωθώντας την αποτελεσματικότητα και την ποιότητα των λιμενικών υπηρεσιών στην περιοχή). 1.2.2 Παράκτιος και θαλάσσιος τουρισμός Η σημασία του τουρισμού από οικονομικής άποψης συνίσταται στο ότι αποτελεί μια από τις κύριες και ταχύτατα αναπτυσσόμενες θαλάσσιες δραστηριότητες. Ωφελεί σημαντικά την περιφερειακή οικονομία καθώς δημιουργεί θέσεις εργασίας και προάγει τη διατήρηση της παράκτιας και θαλάσσιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Ένα κοινό εμπορικό σήμα, το «AdrIon», αναπτύχθηκε από το «Forum of Adriatic and Ionian Chambers of Commerce» (Φόρουμ των εμπορικών επιμελητηρίων της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους). Η ορθή διαχείριση του εντατικού παράκτιου τουρισμού είναι θεμελιώδης, ώστε να μετριαστούν οι πιθανές επιπτώσεις στο παράκτιο και στο θαλάσσιο περιβάλλον από το οποίο εξαρτάται σε σημαντικό βαθμό. Για παράδειγμα, η χωρητικότητα των εγκαταστάσεων επεξεργασίας αποβλήτων ή λυμάτων πρέπει να προσαρμοστεί, ώστε να αποφευχθεί η ρίψη τους απευθείας στη θάλασσα. Στον τομέα των πλοίων κρουαζιέρας η περιοχή της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους γνωρίζει ήδη ταχεία ανάπτυξη. Η Βενετία και το Ντουμπρόβνικ συγκαταλέγονται μεταξύ των 10 σημαντικότερων λιμένων επιβατών κρουαζιεροπλοίων στην Ευρώπη. Ο αυξανόμενος κατακερματισμός της αγοράς και τα νέα μοντέλα επιχειρήσεων ανοίγουν νέες ευκαιρίες για πολλά λιμάνια. Τέλος, η πολιτιστική και αρχαιολογική κληρονομιά στην παράκτια περιφέρεια και στον βυθό αποτελούν σημαντικό στοιχείο τόσο όσον αφορά την ανάπτυξη του τουρισμού όσο και της κοινής ταυτότητας. Με βάση τα προαναφερόμενα, τα παρακάτω θέματα αποτελούν παραδείγματα τομέων προτεραιότητας για ανάπτυξη: · Στήριξη της βιώσιμης ανάπτυξης του παράκτιου και θαλάσσιου τουρισμού, με την ενθαρρυνση της καινοτομίας και των κοινών στρατηγικών εμπορίας καθώς και των κοινών προϊόντων· · Διασφάλιση της βιωσιμότητας του κλάδου μέσω του περιορισμού του περιβαλλοντικού του αποτυπώματος, λαμβανομένου υπόψη του αντικτύπου της αλλαγής του κλίματος· · Προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης του τουρισμού με κρουαζιερόπλοια. · Αύξηση της αξίας και της εκτίμησης της πολιτιστικής κληρονομιάς. Συγκεκριμένες εναλλακτικές επιλογές που πρέπει να εξεταστούν μπορεί να είναι η αύξηση της χρησιμοποίησης κοινού εμπορικού σήματος για την τουριστική προώθηση της περιοχής, σε εναρμόνιση με το έργο που ξεκίνησαν τα εμπορικά επιμελητήρια της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους και καθιέρωση νέων επιχειρησιακών προτύπων στον τομέα των κρουαζιερόπλοιων. 1.2.3 Υδατοκαλλιέργεια Ο κλάδος της υδατοκαλλιέργειας αριθμεί στην ΕΕ περίπου 80.000 άμεσες θέσεις εργασίας, που αποτελούν σημαντική πηγή εισοδήματος σε πολλές παράκτιες περιοχές της ΕΕ. Η Ιταλία και η Ελλάδα περιλαμβάνονται μεταξύ των πρώτων χωρών παραγωγής σε ολόκληρη την Μεσόγειο όσον αφορά τους εκτρεφόμενους ιχθύες, με παραγωγή πάνω από 284.000 τόνους ετησίως. Η ανάπτυξη ενός ισχυρού, υψηλής ποιότητας, ευρωπαϊκού κλάδου ιχθυοκαλλιέργειας, που είναι περιβαλλοντικά και οικονομικά βιώσιμος, έχει τη δυνατότητα να συμβάλει στη δημιουργία θέσεων εργασίας και στην παροχή προϊόντων υγιεινής διατροφής. Η υδατοκαλλιέργεια μπορεί επίσης να συμβάλει στη μείωση της αλιευτικής πίεσης συμβάλλοντας, συνεπώς, στη διατήρηση των ιχθυαποθεμάτων. Ο μετριασμός των αρνητικών επιπτώσεων λαμβάνεται δεόντως υπόψη από το σύνολο της κοινοτικής περιβαλλοντικής νομοθεσίας. Σειρά εμποδίων υποσκελίζουν την ανάπτυξη του πλήρους δυναμικού της υδατοκαλλιέργειας στην ΕΕ: η περιορισμένη πρόσβαση στο χώρο και στη χορήγηση αδειών· ο καταμερισμός του κλάδου· η περιορισμένη πρόσβαση σε κεφάλαιο εκκίνησης ή σε δάνεια για καινοτομία· οι χρονοβόρες διοικητικές διαδικασίες και η γραφειοκρατία. Τηρουμένης πλήρως της αρχής της επικουρικότητας, για τη μεταρρύθμιση της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής προτείνεται η προαγωγή της υδατοκαλλιέργειας μέσω μιας συντονισμένης προσέγγισης με βάση μη δεσμευτικές στρατηγικές κατευθύνσεις και κοινές προτεραιότητες και η ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μέσω της ανοικτής μεθόδου συντονισμού. Με βάση τα προαναφερόμενα, τα παρακάτω θέματα αποτελούν παραδείγματα τομέων προτεραιότητας για ανάπτυξη: · Η δημιουργία νέων θέσεων εργασίας και ευκαιριών για επιχειρηματικές ευκαιρίες μέσω της περαιτέρω έρευνας και της καινοτομίας· · Τηρουμένων των αρχών του ΘΧΣ, η επεξεργασία εργαλείων για την ορθή τοποθέτηση εγκαταστάσεων υδατοκαλλιέργειας σε ύδατα, περιλαμβανομένων εργαλείων για τον εντοπισμό δραστηριοτήτων με στόχο το ενδεχόμενο συνδυασμού με άλλες οικονομικές δραστηριότητες. Οι συγκεκριμένες εναλλακτικές λύσεις που πρέπει να εξεταστούν θα μπορούσαν να είναι η συνεργασία για τη μείωση του διοικητικού φόρτου και η καλύτερη αξιοποίηση του χωροταξικού σχεδιασμού μέσω της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών. ΠΥΛΩΝΑΣ 2: Πιο υγειές θαλάσσιο περιβάλλον Το θαλάσσιο περιβάλλον της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους φιλοξενεί μεγάλη ποικιλία ενδιαιτημάτων και ειδών. Και στις δύο θάλασσες απαντώνται λειμώνες ποσειδωνίας και διάφορα θαλάσσια θηλαστικά[17]. Η συνδυασμένη δράση της υψηλής πίεσης από τον άνθρωπο και των τοπογραφικών χαρακτηριστικών καθιστούν αυτά τα ενδιαιτήματα πολύ ευάλωτα στη μόλυνση. Η συνεργασία μεταξύ των παράκτιων χωρών πραγματοποιείται εντός των ρυθμιστικών πλαισίων της οδηγίας πλαίσιο για τη θαλάσσια στρατηγική, της σύμβασης της Βαρκελώνης και των πρωτοκόλλων της καθώς και εντός της Μικτής Επιτροπής για την προστασία της Αδριατικής Θάλασσας και των παράκτιων περιοχών της. Τα ύδατα της Αδριατικής Θάλασσας δέχονται μεγάλες ποσότητες υδάτων από τους ποταμούς που εκβάλλουν σε αυτήν. Περίπου ένα τρίτο των ηπειρωτικών υδάτων της Μεσογείου εισρέει στη βόρειο και στην κεντρική Αδριατική Θάλασσα. Ο ευτροφισμός που προκύπτει είναι μια από τις κύριες απειλές σε αυτή την περιοχή[18]. Η εφαρμογή των διατάξεων της οδηγίας πλαίσιο για τα ύδατα είναι συνεπώς συναφής για την επίτευξη καλής περιβαλλοντικής κατάστασης των θαλάσσιων υδάτων. Εκτός από το ότι συνιστούν αισθητικό πρόβλημα, τα απορρίμματα στη θάλασσα συχνά αποτελούν σημαντικό κίνδυνο για τους θαλάσσιους οργανισμούς. Τα εν λόγω απορρίμματα προέρχονται κυρίως από χερσαίες δραστηριότητες: Οικιακά απόβλητα, απόβλητα από τουριστικές εγκαταστάσεις και απορροές από χώρους εναπόθεσης αποβλήτων. Η περιοχή χαρακτηρίζεται επίσης από την έντονη παρουσία θαλάσσιων μεταφορών, κάτι το οποίο συνεπάγεται εκπομπές αερίων πλοίων και λιμένων, κινδύνους ατυχημάτων και την εισαγωγή χωροκατακτητικών ξένων ειδών μέσω της απόρριψης ερματικών υδάτων. Το 2005 η Κροατία, η Ιταλία και η Σλοβενία υπέγραψαν συμφωνία σχετικά με ένα υποπεριφερειακό σχέδιο έκτακτης ανάγκης[19] το οποίο έθετε ένα νομικό και λειτουργικό πλαίσιο για την αποτροπή και την καταπολέμηση των περιστατικών θαλάσσιας ρύπανσης. Με βάση τα προαναφερόμενα, τα παρακάτω θέματα αποτελούν παραδείγματα τομέων προτεραιότητας για ανάπτυξη στο πλαίσιο των αντίστοιχων πολιτικών της ΕΕ: · Διασφάλιση καλής περιβαλλοντικής και οικολογικής κατάστασης του θαλάσσιου και παράκτιου περιβάλλοντος έως το 2020 σε εναρμόνιση με το συναφές κεκτημένο της ΕΕ και με την προσέγγιση με βάση το οικοσύστημα που προβλέπει η σύμβαση της Βαρκελώνης· · Διατήρηση της βιοποικιλότητας, των οικοσυστημάτων και των υπηρεσιών τους μέσω της εφαρμογής του ευρωπαϊκού οικολογικού δικτύου «Natura 2000» και διαχείρισή του, λαμβανομένων επίσης υπόψη των συναφών εργασιών στο πλαίσιο της σύμβασης της Βαρκελώνης· · Μείωση των απορριμμάτων στη θάλασσα, μέσω, εκτός των άλλων, δράσεων για καλύτερη διαχείριση των αποβλήτων στις παράκτιες περιοχές· · Συνέχιση της βελτίωσης της υποπεριφερειακής συνεργασίας και της παρακολούθησης των υφιστάμενων μηχανισμών, ιδίως εκείνων που έχουν συσταθεί από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια στη Θάλασσα (EMSA) όσον αφορά την πρόληψη, την ετοιμότητα και τη συντονισμένη αντιμετώπιση σε περίπτωση μεγάλων πετρελαιοκηλίδων και διερεύνηση τρόπων για την καλύτερη χρήση των διαθέσιμων κοινοτικών πόρων. Συγκεκριμένες εναλλακτικές επιλογές που πρέπει εξεταστούν θα μπορούσαν να είναι η ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών μεταξύ των διοικητικών αρχών των προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών με στόχο τη διατήρηση της βιοποικιλότητας, η αξιοποίηση του έργου του Δικτύου Προστατευόμενων Περιοχών της Αδριατικής (AdriaPAN) καθώς και η εφαρμογή του υποπεριφερειακού σχεδίου έκτακτης ανάγκης, με την επέκτασή του ενδεχομένως σε άλλες χώρες της Αδριατικής Θάλασσας και του Ιονίου Πελάγους. ΠΥΛΩΝΑΣ 3: Ένας πιο ασφαλής και προστατευμένος θαλάσσιος χώρος Η υγεία, η ασφάλεια και οι προκλήσεις που αφορούν την προστασία του ανθρώπου και του περιβάλλοντος δεν περιορίζονται στα θαλάσσια σύνορα μιας και μόνον χώρας. Στόχος πρέπει να είναι η συντονισμένη περιφερειακή συνεργασία με την εναρμονισμένη εφαρμογή της υφιστάμενης και διεθνούς νομοθεσίας και την εκμετάλλευση νέων τεχνολογιών. Ορισμένες τρίτες χώρες στην περιοχή πρέπει να βελτιώσουν τις επιδόσεις τους ως κράτη σημαίας και την κατάταξή τους στον κατάλογο επιδόσεων του μνημονίου συνεννόησης για τον έλεγχο των πλοίων από το κράτος λιμένα, το οποίο υπεγράφη στο Παρίσι. Η αυστηρή εφαρμογή της ενωσιακής και της διεθνούς νομοθεσίας θα συμβάλει, τελικά, στην ανάπτυξη ποιοτικών μεταφορών στην περιοχή, θα οδηγήσει σε ισότιμους όρους ανταγωνισμού, θα ενθαρρύνει την κινητικότητα και σταδιακά θα προετοιμάσει τις υποψήφιες και τις δυνάμει υποψήφιες χώρες για την προσχώρησή τους στην ΕΕ. Θα επιδιωχθεί η δημιουργία μιας νοοτροπίας συμμόρφωσης με την υφιστάμενη ενωσιακή και διεθνή νομοθεσία . Γίνονται επίσης περισσότερες διαπλεύσεις επιβατικών πλοίων ετησίως σε σχέση με άλλες περιοχές, ενώ αυξάνονται και οι μεταφορές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Πέρα από την εμπορική θαλάσσια κυκλοφορία, η Αδριατική Θάλασσα και το Ιόνιο Πέλαγος χρησιμοποιούνται από εγκληματικά δίκτυα που συμμετέχουν σε λαθραία μετανάστευση και σε άλλες παράνομες δραστηριότητες. Θα αυξηθούν οι ικανότητες των δημόσιων αρχών να παρακολουθούν την θαλάσσια κυκλοφορία να αντιμετωπίζουν επείγοντα περιστατικά, να σώζουν ανθρώπινες ζωές, να αποκαθιστούν το θαλάσσιο περιβάλλον, να ελέγχουν τις αλιευτικές δραστηριότητες και να αντιμετωπίζουν απειλές ως προς την ασφάλεια και παράνομες δραστηριότητες. Τα παρακάτω θέματα συνιστούν παραδείγματα τομέων προτεραιότητας που πρέπει να αναπτυχθούν περαιτέρω στις γειτονικές χώρες της περιοχής, λαμβάνοντας υπόψη τις τρέχουσες δράσεις στο πλαίσιο του ενωσιακού κεκτημένου και τηρώντας τα συναφή εθνικά θεσμικά πλαίσια: · Βελτίωση της νοοτροπίας συμμόρφωσης όσον αφορά τον έλεγχο από το κράτος σημαίας και από το κράτος λιμένα, της ευθύνης και της ασφάλισης των μεταφορών, της απολύμανσης των πλοίων και του ελέγχου των μεταδοτικών ασθενειών στα πλοία, της έρευνας για ατυχήματα και της ασφάλειας λιμένα· · Βελτίωση της συνεργασίας μεταξύ εθνικών ή περιφερειακών θαλάσσιων αρχών με την ΕΕ, σύσταση μηχανισμών που διευκολύνουν την ανταλλαγή πληροφοριών όσον αφορά τη θαλάσσια κυκλοφορία μεταξύ εθνικών συστημάτων διαχείρισης της κυκλοφορίας των σκαφών και σχετικής πληροφόρησης VTMIS[20] μέσω του SafeSeaNet· · Προώθηση της ανάπτυξης συστημάτων στήριξης αποφάσεων, της ικανότητας αντιμετώπισης ατυχημάτων και σχεδίου έκτακτης ανάγκης· · Η εξασφάλιση των κατάλληλων πηγών ενημέρωσης τόσο για τα πληρώματα όσο και για τους πλοηγούς, όπως είναι η βαθυμετρία, η χαρτογράφηση του θαλάσσιου πυθμένα και υδρογραφικές έρευνες και η ενσωμάτωση αυτών των στοιχείων σε ηλεκτρονικούς ναυτικούς χάρτες (ηλεκτρονική πλοήγηση), ειδικότερα για χρήση από επιβατικά πλοία. Μια συγκεκριμένη εναλλακτική επιλογή που πρέπει να εξεταστεί ώστε να επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι, όπως προέκυψε από τον πρώτο κύκλο των διαβουλεύσεων των ενδιαφερόμενων φορέων, θα μπορούσε να είναι η αναβάθμιση του υφιστάμενου συστήματος ADRIREP[21] και η ενσωμάτωσή του στο SafeSeaNet. ΠΥΛΩΝΑΣ 4: Βιώσιμες και υπεύθυνες αλιευτικές δραστηριότητες Η στρατηγική πρέπει να αυξήσει τις προσπάθειες που καταβάλλονται για την μακροπρόθεσμη βιώσιμη και υπεύθυνη αλιεία, ώστε οι αλιευτικές δραστηριότητες να μπορούν να συνεχίσουν να συνιστούν οικονομικό πόρο για τις παράκτιες περιοχές. Πρώτον, πρέπει να επιδιωχθεί η αποτελεσματική εφαρμογή των αρχών της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑλΠ). Η ΚΑλΠ προωθεί την υιοθέτηση μιας προσέγγισης από τη βάση στην κορυφή στη διαχείριση της αλιείας. Οι κοινές αρχές και τα εργαλεία για τις προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές αλιευτικού ενδιαφέροντος[22] περιλαμβανομένης της υιοθέτησης μέτρων για την προστασία των ευαίσθητων ενδιαιτημάτων και ορισμένων ειδών (π.χ. χελώνες, δελφίνια), αναμένεται επίσης να είναι επωφελή για την περιοχή. Υφίσταται ήδη συνεργασία όσον αφορά τις εμπορικές πτυχές της αλιείας στους διοικητικούς φορείς και στις οργανώσεις παραγωγών στην Κροατία, στην Ιταλία και στη Σλοβενία, που οδήγησε, για παράδειγμα, στη σύσταση του κοινωνικοοικονομικού παρατηρητηρίου αλιείας και υδατοκαλλιέργειας στη Βόρεια Αδριατική Θάλασσα. Το πεδίο εφαρμογής του μπορεί να επεκταθεί στην ανάπτυξη γνώσεων για την αγορά και υπηρεσιών για τη διασφάλιση της καλύτερης ανιχνευσιμότητας και να επιτρέψει την εμπορία των προϊόντων. Στον τομέα του ελέγχου, της παρακολούθησης και της επιτήρησηςη νοοτροπία της συμμόρφωσης πρέπει να αυξηθεί και να διευκολυνθεί η διαβίβαση πληροφοριών, με βάση την ανταλλαγή εμπειρογνωμοσύνης και βέλτιστων πρακτικών και την περαιτέρω ανάπτυξη κοινών επιχειρησιακών πρωτοβουλιών. Πρέπει επίσης να επιδιωχθεί η αναβάθμιση όλων των κατάλληλων επιχειρησιακών εργαλείων (συστημάτων, εξοπλισμού και άλλων πόρων). Υφίσταται ήδη συνεργασία όσον αφορά επιστημονικά θέματα και τη διαχείριση της αλιείας εντός του πολυμερούς πλαισίου της Γενικής Επιτροπής Αλιείας για τη Μεσόγειο και των περιφερειακών προγραμμάτων του FAO (Adriamed και Eastmed). Τα εν λόγω προγράμματα πρέπει να ενισχυθούν μέσω της αύξησης της συμμετοχής όλων των συμμετεχουσών χωρών. Παράλληλα, μπορεί να επιδιωχθεί η περαιτέρω επιστημονική συνεργασία μεταξύ των χωρών της περιοχής, ώστε να συνδεθούν καλύτερα η επιστημονική έρευνα με τις ανάγκες της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας. Με βάση τα προαναφερόμενα, τα παρακάτω θέματα αποτελούν παραδείγματα τομέων προτεραιότητας για ανάπτυξη: · Η επίτευξη της βιώσιμης διαχείρισης της αλιείας, περιλαμβανομένης της ανάπτυξης πολυετών σχεδίων και μέτρων όπως είναι οι προστατευόμενες θαλάσσιες περιοχές με την ευρύτερη έννοια. · Η συμβολή στην αποδοτικότητα και στη βιωσιμότητα της αλιείας μέσω της ενίσχυσης της συμμετοχής των ενδιαφερόμενων φορέων στη διαχείριση της αλιείας και σε άλλες δράσεις. · Βελτίωση της νοοτροπίας της συμμόρφωσης με παράλληλη διευκόλυνση της διάδοσης των πληροφοριών και αύξηση της συνεργασίας για τον έλεγχο των αλιευτικών δραστηριοτήτων. · Ανάπτυξη της επιστημονικής συνεργασίας στον τομέα της αλιείας. Συγκεκριμένες εναλλακτικές λύσεις που πρέπει να εξεταστούν θα μπορούσαν να είναι η ανάπτυξη γνώσεων για την αγορά και υπηρεσιών για τη διασφάλιση του ότι η εμπορία των αλιευτικών προϊόντων και των προϊόντων υδατοκαλλιέργειας στην περιοχή είναι σαφής, αποτελεσματική και πλήρως σύμφωνη με την ισχύουσα νομοθεσία, καθώς και η ανταλλαγή κοινωνικοοικονομικών δεδομένων στον τομέα της αλιείας. ΕΠΟΜΕΝΑ ΒΗΜΑΤΑ: ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΥΙΟΘΕΤΗΣΗ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΡΑΣΗΣ Η θαλάσσια στρατηγική για την Αδριατική Θάλασσα και το Ιόνιο Πέλαγος θα διατυπωθεί εκτενώς στο σχέδιο δράσης που αναμένεται κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2013, τηρουμένω των τρέχουσες και σχεδιαζόμενων δράσεων συναφών πολιτικών της ΕΕ. Με βάση τους πυλώνες που εντοπίστηκαν στην παρούσα ανακοίνωση θα συμπεριληφθούν τομείς και δράσεις προτεραιότητας η στήριξη των οποίων συνιστάται ώστε να αντιμετωπιστούν οι προκλήσεις και οι ευκαιρίες για τις οποίες έγινε λόγος παραπάνω. Θα τεθούν επίσης σαφείς στόχοι σε ευθυγράμμιση με εκείνους για τη στρατηγική της Ευρώπης του 2020. Τέτοιου είδους δράσεις θα αναπτυχθούν από ενδιαφερόμενους φορείς στην περιοχή με τους οποίους η Επιτροπή θα συνεργαστεί, περιλαμβανομένων κυβερνήσεων και υπηρεσιών, περιφερειών, δήμων, επιχειρηματικών φορέων, ερευνητών και διεθνών και μη κυβερνητικών οργανισμών. Η Επιτροπή θα συνεργαστεί με αυτούς τους φορείς καθώς και με άλλα ιδρύματα, φορείς προγραμματισμού και διακυβερνητικές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στην περιοχή, για την εναρμόνιση, όπου αυτό είναι απαραίτητο, των δραστηριοτήτων τους με τους στόχους της στρατηγικής και για τον εντοπισμό συντονιστικών φορέων για τις προβλεπόμενες δράσεις και τα προβλεπόμενα προγράμματα. Η στρατηγικής πρέπει να έχει ως στόχο τη θέσπιση, την παρακολούθηση και την εφαρμογή του Σχεδίου Δράσης της κατά τον πιο συνεκτικό τρόπο. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η Επιτροπή έχει την πεποίθηση ότι το παρόν πλαίσιο θα βοηθήσει όλες τις χώρες να υλοποιήσουν τους στόχους της στρατηγικής Ευρώπη 2020 όσον αφορά τους θαλάσσιους πόρους τους, το δυναμικό και τη βιώσιμη χρήση τους. Θα προωθήσει την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και την εδαφική συνεργασία κατά ευέλικτο και χωρίς αποκλεισμούς τρόπο, τηρουμένης ταυτόχρονα της αρχής της επικουρικότητας. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ήθελε να γνωρίζει εάν οι προαναφερόμενοι τομείς προτεραιότητας καλύπτουν τα κύρια θέματα που τίθενται, στα οποία η περαιτέρω συνεργασία μπορεί να συμβάλει σημαντικά. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενδιαφέρεται επίσης για ιδέες με στόχο την αποτελεσματική και ευέλικτη διακυβέρνηση, συνοδευτικά της στρατηγικής και του σχεδίου δράσης, και για να τεθούν τα μέτρα σε εφαρμογή. Καλεί συνεπώς το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Επιτροπή των Περιφερειών και την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή να εξετάσει και να υιοθετήσει την παρούσα ανακοίνωση. [1] Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, Ταμείο Συνοχής,, Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο, Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλειίας. [2] Το μελλοντικό πρόγραμμα-πλαίσιο για την Έρευνα και την Καινοτομία (Ορίζοντας 2020). [3] Χρηματοδοτικό μέσο για το περιβάλλον [4] Ευρωπαϊκό Ταμείο Θάλασσας και Αλιείας [5] Μέσο Προενταξιακής Βοήθειας [6] COM(2010) 2020 τελικό. [7] Για τους σκοπούς του παρόντος εγγράφου παραπέμπουμε τον ορισμό του Διεθνούς Υδρογραφικού Οργανισμού που ορίζει το νότιο σύνορο του Ιονίου πελάγους ως τη γραμμή από το Ακρωτήριο Ταίναρο έως το ακρωτήριο Passero. [8] Η ΠΑΙ είναι πρωτοβουλία για την περιφερειακή συνεργασία που ξεκίνησε από τη δήλωση της Ανκόνα το 2000. Η Σερβία έγινε μέλος της ΠΑΙ ύστερα από την ένταξη της Ένωσης Κρατών Σερβίας και Μαυροβουνίου. [9] Δήλωση των αρμόδιων για την Ολοκληρωμένη Θαλάσσια Πολιτική Ευρωπαίων Υπουργών και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με μια ατζέντα ανάπτυξης και απασχόλησης στους τομείς της θάλασσας και της ναυτιλίας που εγκρίθηκε στις 8 Οκτωβρίου του 2012. [10] COM(2009) 248 final και COM(2012) 128 final. [11] COM(2010) 715 τελικό. [12] COM(2011) 782 τελικό. [13] COM(2012) 494 τελικό, 13 Σεπτεμβρίου 2012. [14] Η συντονιστική μονάδα του UNEP/MAP είναι ο φορέας που είναι επιφορτισμένος με την εφαρμογή της Σύμβασης για την προστασία του θαλασσίου περιβάλλοντος και των παράκτιων περιοχών της Μεσογείου. [15] π.χ το σχέδιο COCONET στο πλαίσιο του 7ου ΠΠ για τους ωκεανούς. [16] ADRIAMOS. [17] Αρχική ολοκληρωμένη αξιολόγηση της Μεσογείου Θαλάσσης για την τήρηση του 3ου σταδίου της διαδικασίας προσέγγισης με βάση το οικοσύστημα. [18] Ομοίως. [19] Υποπεριφερειακό σχέδιο έκτακτης ανάγκης για την πρόληψη, την ετοιμότητα και την αντιμετώπιση σημαντικών περιστατικών θαλάσσιας ρύπανσης στην Αδριατική Θάλασσα. [20] Σύστημα ενημέρωσης για τη θαλάσσια κυκλοφορία. [21] Σύστημα αναφοράς κυκλοφορίας στην Αδριατική. [22] Όπως είναι οι προστατευόμενες περιοχές αλιείας βάσει του άρθρου 19 του κανονισμού για τη Μεσόγειο, οι απαγορευμένες περιοχές αλιείας στο πλαίσιο της ΓΕΑΜ και οι ειδικά προστατευόμενες περιοχές Μεσογειακής σημασίας στο πλαίσιο της Σύμβασης της Βαρκελώνης..