ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ για την εφαρμογή του κοινοτικού συστήματος για την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια κατά την περίοδο 1996-1998

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

για την εφαρμογή του κοινοτικού συστήματος για την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια κατά την περίοδο 1996-1998

Πίνακας περιεχομένων

Εισαγωγή

1. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

1.1. Επιπτώσεις των μέτρων διατήρησης στην κατάσταση των αποθεμάτων κατά την περίοδο 1996-1998

1.2. Τα νέα εργαλεία διαχείρισης

1.3. Το σύστημα TAC κατά την περίοδο 1996-1998

1.4. Τεχνικά μέτρα

1.5. Η διατήρηση των αλιευτικών πόρων της Βαλτικής

1.6. Η διατήρηση των αλιευτικών πόρων της Μεσογείου

1.7. Περιβαλλοντικά θέματα

1.8. Η Επιστημονική, Τεχνική και Οικονομική Επιτροπή Αλιείας

1.9. Διάλογος

1.10. Έρευνα για την υποστήριξη της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής

2. ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΑΛΙΕΙΑΣ

2.1. Μείωση της αλιευτικής προσπάθειας

2.2. Διαρθρωτικές ενισχύσεις

2.3. Νομοθετικό έργο

3. ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΛΙΕΙΑΣ

3.1. Συμμετοχή σε περιφερειακές οργανώσεις διαχείρισης της αλιείας

3.2. Διμερείς αλιευτικές συμφωνίες με τρίτες χώρες

3.3. Διεθνής συνεργασία στη Μεσόγειο

3.4. Διεθνείς συμφωνίες και συμβάσεις αλιείας

4. ΟΙ ΑΓΟΡΕΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ

4.1. Η Κοινή Οργάνωση Αγοράς προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας

4.2. Καθεστώς αποζημίωσης για τις πρόσθετες δαπάνες που δημιουργούνται στην εμπορία ορισμένων αλιευτικών προϊόντων από τις Αζόρες, τη Μαδέρα, τις Καναρίους Νήσους και τα γαλλικά διαμερίσματα της Γουιάνας και της Ρεϋνιόν

5. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

5.1. Καθιέρωση συστήματος παρακολούθησης σκαφών (ΣΠΣ)

5.2. Καθεστώς αλιευτικής προσπάθειας

5.3. Τροποποιήσεις στον κανονισμό ελέγχου

5.4. Κατάλογος τύπων συμπεριφοράς που παραβιάζουν σοβαρά τους κανόνες της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής

5.5. Χρηματοδοτική συμμετοχή

Συμπεράσματα

Παραρτήματα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Το άρθρο 14 παράγραφος 1 του κανονισμού του Συμβουλίου αριθ. 3760/92 της 20ης Δεκεμβρίου 1992 για τη θέσπιση κοινοτικού συστήματος για την αλιεία και την υδατοκαλλιέργεια προβλέπει ότι η Επιτροπή πρέπει να υποβάλει έκθεση, τουλάχιστον κάθε τρία έτη, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο και στα κοινοτικά όργανα που αντιπροσωπεύουν τον τομέα, σχετικά με την εφαρμογή των μέτρων που λήφθηκαν σύμφωνα με τον εν λόγω κανονισμό, και ιδίως με το άρθρο 8.

Η παρούσα έκθεση επανεξετάζει τα μέτρα που λήφθηκαν και παρουσιάζει τις εξελίξεις της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑλΠ), κατά τη διάρκεια της περιόδου 1996-1998.

2. Στον τομέα της διατήρησης και διαχείρισης των πόρων, τα κυριότερα επιτεύγματα κατά τη διάρκεια της περιόδου 1996-1998 περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, την καθιέρωση ενός συστήματος ευελιξίας στην ετήσια διαχείριση των ποσοστώσεων, την υιοθέτηση νέων TAC στη Βόρειο Θάλασσα για είδη που δεν υπόκεινται σε ρυθμίσεις, την υιοθέτηση νέων TAC σε διεθνή ύδατα που εποπτεύονται από περιφερειακές οργανώσεις (κοκκινόψαρα, ατλαντο-σκανδιναβική ρέγγα, τόνος, ξιφίας), την έκδοση ενός νέου κανονισμού του Συμβουλίου για τεχνικά μέτρα, την αναδιάρθρωση της STECF (Επιστημονική, Τεχνική και Οικονομική Επιτροπή Αλιείας) και την εφαρμογή ενός μηχανισμού διαλόγου για τη διαχείριση ορισμένων τύπων αλιείας.

Υπάρχουν επίσης τομείς στους οποίους η Επιτροπή πιστεύει ότι θα πρέπει να είχε επιτευχθεί μεγαλύτερη πρόοδος, όπως είναι η εφαρμογή των ρυθμίσεων που αφορούν την αλιευτική προσπάθεια. Επιπροσθέτως, ο έλεγχος εφαρμογής των ελάχιστων μεγεθών εκφορτώσεων για ορισμένα είδη, ιδίως στη Μεσόγειο, δεν ήταν αποτελεσματικός κατά τη διάρκεια της περιόδου 1996-1998. Μία πρόταση της Επιτροπής για την αντιμετώπιση του θέματος αυτού στη Μεσόγειο δεν εγκρίθηκε από το Συμβούλιο.

3. Σχετικά με τη διαρθρωτική πολιτική, το Συμβούλιο ενέκρινε, στις 26 Ιουνίου 1997, την απόφαση αριθ. 97/413 σχετικά με τους στόχους και λεπτομερείς κανόνες για την αναδιάρθρωση του αλιευτικού τομέα της Κοινότητας για την περίοδο 1997-2001 (ΠΠΠ IV). Το Συμβούλιο παρέλειψε να κάνει δεκτούς τους περισσότερο φιλόδοξους στόχους που είχαν αρχικά προταθεί από την Επιτροπή.

4. Στον τομέα της διεθνούς συνεργασίας, οι κυριότερες εξελίξεις είναι η οργάνωση από την Επιτροπή της Δεύτερης Διπλωματικής Συνδιάσκεψης για την διαχείριση της αλιείας στη Μεσόγειο (Βενετία, Δεκέμβριος 1996), η προσχώρηση της Κοινότητας σε τρεις περιφερειακές οργανώσεις (Διεθνής Επιτροπή Διατήρησης του Τόνου του Ατλαντικού, Επιτροπή Τόνου του Ινδικού Ωκεανού και Γενική Επιτροπή Αλιείας για τη Μεσόγειο (ICCAT, IOTC, GFCM) και η επικύρωση από την Κοινότητα της συμφωνίας των ΗΕ για τα αλληλοεπικαλυπτόμενα και τα άκρως μεταναστευτικά αποθέματα ιχθύων. Η εν λόγω συμφωνία πρέπει επίσης να επικυρωθεί από τα κράτη μέλη.

Λόγω του πολλαπλασιασμού των περιφερειακών οργανώσεων και της αυξημένης πολυπλοκότητας του έργου τους, η Επιτροπή αντιμετωπίζει συνεχώς μεγαλύτερες δυσκολίες στην εξασφάλιση επαρκούς αντιπροσώπευσης και υπεράσπισης των κοινοτικών συμφερόντων χωρίς να διαθέτει πρόσθετο προσωπικό. Η Επιτροπή αναλαμβάνει πρωτοβουλίες για την αντιμετώπιση του προβλήματος αυτού σε συνεργασία με τα κράτη μέλη.

Στα συμπεράσματά του της 30ης Οκτωβρίου 1997, το Συμβούλιο, επιβεβαιώνοντας εκ νέου τον ρόλο και τη σημασία των συμφωνιών στην ΚΑλΠ, ζήτησε από την Επιτροπή να πραγματοποιήσει ανάλυση κόστους/οφέλους όσον αφορά τις κοινοτικές αλιευτικές συμφωνίες με τρίτες χώρες. Με βάση τα συμπεράσματα της μελέτης αυτής, η οποία έχει τώρα περατωθεί και υποβληθεί στο Συμβούλιο καθώς και με βάση άλλες ιδέες, η Επιτροπή πρέπει να καθορίσει, κατά τη διάρκεια του 2000, το βασικό άξονα μιας ενδεχόμενης νέας στάσεως όσον αφορά την κοινοτική αλιευτική πολιτική που αφορά τις αλιευτικές συμφωνίες. Η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να εκμεταλλευθεί την ευκαιρία αυτή για να επανεξετάσει εν γένει το μέλλον της αλιείας εκτός των κοινοτικών υδάτων.

5. Δεν υπάρχουν νέες βασικές εξελίξεις νομοθετικής φύσεως στην πολιτική αγοράς. Τον Δεκέμβριο του 1997, η Επιτροπή δημοσίευσε ανακοίνωση για τη μεταρρύθμιση της Κοινής Οργάνωσης Αγοράς (ΚΟΑ), αρχίζοντας έτσι τον διάλογο με τον σχετικό κλάδο καθώς και στο πλαίσιο των κοινοτικών θεσμικών οργάνων σχετικά με το σημαντικό αυτό θέμα. Η πρόταση της Επιτροπής για τη μεταρρύθμιση της ΚΟΑ εκδόθηκε τον Φεβρουάριο του 1999.

6. Τέλος, το κοινοτικό σύστημα ελέγχου και εφαρμογής τροποποιήθηκε και ενισχύθηκε με τη σταδιακή εισαγωγή ενός συστήματος παρακολούθησης σκαφών (ΣΠΣ), την υιοθέτηση συμπληρωματικών μέτρων για το σύστημα αλιευτικής προσπάθειας και τις τροποποιήσεις του κανονισμού ελέγχου αριθ. 2847/93 (εφαρμογή ελέγχων μετά την εκφόρτωση, έλεγχος σκαφών τρίτων χωρών σε κοινοτικά ύδατα, διαφάνεια και συνεργασία μεταξύ εθνικών αρχών εποπτείας και της Επιτροπής στον τομέα των δραστηριοτήτων παρακολούθησης).

Λιγότερο θετικό ήταν το γεγονός ότι οι ανακοινώσεις σχετικά με τις ασκηθείσες αλιευτικές προσπάθειες παρουσίαζαν ορισμένες φορές καθυστερήσεις και παρέμεναν ανακριβείς. Επιπροσθέτως, το Συμβούλιο δεν ενέκρινε τις προτάσεις της Επιτροπής σχετικά με την ενίσχυση των εξουσιών των κοινοτικών επιθεωρητών, μη προβαίνοντας έτσι στην ενίσχυση της διαφάνειας του συστήματος ελέγχου που είναι ουσιαστικής σημασίας για λόγους αξιοπιστίας.

7. Το άρθρο 14 παράγραφος 2 του κανονισμού του Συμβουλίου αριθ. 3760/92 προβλέπει ότι το Συμβούλιο, με βάση έκθεση της Επιτροπής για την κατάσταση της αλιείας στην Κοινότητα, θα αποφασίσει, πριν την 31η Δεκεμβρίου 2002, για τη διενέργεια οποιωνδήποτε αναγκαίων προσαρμογών, ιδίως όσον αφορά την περιοχή περιορισμού της αλιείας Shetland (Shetland Box) και το καθεστώς πρόσβασης στις ζώνες των 6-12 μιλίων.

Η προθεσμία του 2002 απέκτησε μία ειδική και συμβολική αξία για πολλούς αλιείς και άλλους φορείς του αλιευτικού κλάδου και προκάλεσε μία συζήτηση για το μέλλον της ΚΑλΠ πολύ ενωρίτερα από ό,τι αναμενόταν. Επί παραδείγματι, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέδωσε τον Νοέμβριο του 1997, ψήφισμα για την Κοινή Αλιευτική Πολιτική μετά το έτος 2002.

8. Η Επιτροπή έλαβε την πρωτοβουλία να θέσει σε εφαρμογή, το Μάρτιο του 1998, μία διαδικασία διαβούλευσης για το μέλλον της ΚΑλΠ. Διαβιβάστηκε ερωτηματολόγιο σε αντιπροσωπευτικές οργανώσεις και ενώσεις του τομέα της αλιείας, όπως είναι οι επαγγελματικές οργανώσεις αλιέων, οι κλάδοι μεταποίησης και εμπορίας, οι συνδικαλιστικές οργανώσεις, οι περιβαλλοντικές μη κυβερνητικές οργανώσεις, οι ενώσεις καταναλωτών και ερευνητικά ιδρύματα. Η διαδικασία διαβούλευσης συνεχίστηκε μέχρι τα μέσα του 1999 με μια σειρά περιφερειακών συναντήσεων στα κράτη μέλη.

Οι απαντήσεις στο ερωτηματολόγιο περιείχαν συχνά επικρίσεις για την ΚΑλΠ καθώς και πολλά αιτήματα και προτάσεις για αλλαγές και βελτιώσεις, ιδίως όσον αφορά τον έλεγχο, τις απορρίψεις, τη διαφάνεια και την συμμετοχή των βασικών φορέων στη διαδικασία διαχείρισης της αλιείας. Ωστόσο όμως, η πλειονότητα εκείνων που απάντησαν στο ερωτηματολόγιο, υποστηρίζουν τα βασικά στοιχεία της ΚΑλΠ.

1. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

1.1. Επιπτώσεις των μέτρων διατήρησης στην κατάσταση των αποθεμάτων κατά την περίοδο 1996-1998

Σύμφωνα με επιστημονικές εκθέσεις, και ιδίως εκείνες που εκδόθηκαν από την ACFM [1] και την STECF [2] , η κατάσταση των περισσοτέρων ιχθυαποθεμάτων στα κοινοτικά ύδατα ή των ιχθυαποθεμάτων που βρίσκονται ταυτόχρονα στα κοινοτικά, στα διεθνή ή στα ύδατα τρίτων χωρών ήταν μη ικανοποιητική καθόλη τη διάρκεια της περιόδου στο πλαίσιο του συστήματος διατήρησης που εφαρμόζεται από την ΚΑλΠ. Αυτό ισχύει κυρίως για τα αποθέματα των περισσότερο σημαντικών από απόψεως αξίας ψαριών, όπως είναι τα γαδοειδή (μπακαλιάρος "melanogrammus aeglefinus", μπακαλιάρος "merluccius merluccius", κλπ.).

[1] Επιστημονική Επιτροπή Διαχείρισης της Αλιείας: συμβουλευτικό όργανο στον τομέα της αλιείας στο πλαίσιο του ICES(Διεθνές Συμβούλιο για την Εξερεύνηση της Θάλασσας).

[2] Επιστημονική, Τεχνική και Οικονομική Επιτροπή Αλιείας·(STECF) συμβουλευτικό όργανο που ιδρύθηκε από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 16 του κανονισμού του Συμβουλίου αριθ. 3760/92.

Το ποσοστό εκμετάλλευσης, το οποίο ήταν πολύ υψηλό κατά τη διάρκεια της κατάρτισης της ΚΑλΠ το 1983, παρέμεινε υψηλό καθ´όλο το επόμενο χρονικό διάστημα. Και παρά το γεγονός ότι η πολιτική διατήρησης στο πλαίσιο της ΚΑλΠ έθεσε τέρμα στην επιδίωξη αλίευσης ψαριών που θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο κατάρρευσης τα αποθέματα, δεν πέτυχε να αποκαταστήσει τα αποθέματα σε ικανοποιητικά επίπεδα. Η σημαντική (παρά το γεγονός ότι παραμένει ακόμη ανεπαρκής) μείωση του ποσοστού εκμετάλλευσης που παρατηρήθηκε κατά το πρόσφατο έτος για διάφορα αποθέματα του μπακαλιάρου "gadus morhua", ιδίως του αποθέματος της Βορείου Θαλάσσης, μπορεί, ωστόσο, να θεωρηθεί ως σημαντικό επίτευγμα.

Όσον αφορά τα πελαγικά αποθέματα (ρέγγα, σκουμπρί, σαρδέλα), υπόκεινται σε φυσικές διακυμάνσεις που θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν μέσω της διαχείρισης με στόχο την ελαχιστοποίηση του κινδύνου κατάρρευσης του αποθέματος. Η αιφνίδια μείωση της αφθονίας της ρέγγας της Βορείου Θαλάσσης που παρατηρήθηκε το 1995, αντιμετωπίστηκε με ισχυρή διαχειριστική δράση κατά το ίδιο έτος και κατά τα προηγούμενα έτη. Στην περίπτωση αυτή, αποφεύχθηκε ο κίνδυνος. Παρόμοια κατάσταση, παρά το γεγονός ότι δεν ήταν τόσο δραματική, διαπιστώθηκε για το σκουμπρί το 1996, όταν μία μείωση των TAC κατά 30% πέτυχε την αναστροφή της πτωτικής τάσης του αποθέματος. Η σαρδέλα δεν υπόκειται ακόμη στο σύστημα TAC ή σε οποιουσδήποτε άλλους κοινοτικούς κανόνες που διέπουν τα ποσοστά εκμετάλλευσης, αλλά θα χρειαστούν πολύ έντονες ενέργειες εάν τα εθνικά (ισπανικά και πορτογαλικά) μέτρα που λήφθηκαν πρόσφατα δεν αποδειχθούν επαρκή για την αναστροφή της έντονης πτωτικής τάσης που παρατηρήθηκε πρόσφατα.

Η κατάσταση των μεγάλων μεταναστευτικών ψαριών, και κυρίως του τόνου "thunnus thynnus" άρχισε να είναι ανησυχητική κατά τις αρχές της δεκαετίας του 1990, αλλά δεν χρειάστηκε να ληφθούν μέτρα διαχείρισης μέχρι το 1998, όταν εγκρίθηκαν σημαντικές μειώσεις των TAC για τον τόνο αυτό στην ανατολική Μεσόγειο και στον Ατλαντικό. Απομένει πλέον να διαπιστωθεί εάν αυτό είχε ως αποτέλεσμα την επίτευξη σημαντικής βελτίωσης στην κατάσταση του αποθέματος.

Η πρόσφατη εξέλιξη της κατάστασης των ιχθυαποθεμάτων εξετάστηκε από την STECF κατά τη συνεδρίασή της από 26-30 Απριλίου 1999. Τα πορίσματα της 8ης έκθεσης της STECF ( SEC( 1999 ) 932 ) συνοψίζονται στο παράρτημα II.

Η επιστημονική κοινότητα, και ιδίως το ICES, βρίσκεται στο στάδιο της επεξεργασίας στόχων και διαδικασιών διαχείρισης που να συμβαδίζουν με την προληπτική προσέγγιση σύμφωνα με τον Κώδικα Συμπεριφοράς του FAO για την υπεύθυνη αλιεία. Μεγάλα επιτεύγματα στον τομέα αυτόν σημειώθηκαν από το 1997. Λαμβάνοντας μέτρα διαχείρισης, ιδίως ΤAC, η Κοινότητα προσαρμόζεται προς την προσέγγιση αυτή τόσο για τα αυτόνομα όσο και για τα κοινά αποθέματα. Στο πλαίσιο αυτό, επιτεύχθηκε συμφωνία το 1998 στο πλαίσιο της IBSFC [3] για την υιοθέτηση ενός προγράμματος ενεργειών για την αποκατάσταση των αποθεμάτων του μη εκτρεφόμενου σολομού στη Βαλτική με στόχο την επίτευξη του 50% της εν δυνάμει παραγωγής μη εκτρεφόμενου σολομού σε όλους τους ποταμούς, στους οποίους ζει ο σολομός, μέχρι το 2010. Σχέδια αποκατάστασης (ρέγγα, ευρωπαϊκή χωματίδα, σκουμπρί) συμφωνήθηκαν επίσης ή συζητούνται επί του παρόντος στο πλαίσιο των ετήσιων αλιευτικών διαβουλεύσεων με τη Νορβηγία.

[3] Διεθνής Επιτροπή Αλιείας της Βαλτικής Θάλασσας.

1.2. Τα νέα εργαλεία διαχείρισης

Ο κανονισμός αριθ. 3760/92 προβλέπει τη χρήση συστημάτων διαχείρισης της αλιευτικής προσπάθειας ως μέσου ελέγχου των ποσοστών εκμετάλλευσης. Το γεγονός αυτό, μαζί με την καθιέρωση ενός πολυετούς πλαισίου συζητήσεων για τη διαχείριση (στόχοι και στρατηγικές), αποτελούσαν καινοτομία κατά το χρόνο έγκρισης του βασικού αυτού κανονισμού.

Λεπτομερώς επεξεργασμένα συστήματα αλιευτικής προσπάθειας υιοθετήθηκαν για τα δυτικά κοινοτικά ύδατα στον Ατλαντικό και για τη Βαλτική Θάλασσα, παρά το γεγονός ότι δεν πέτυχαν πλήρως τον έλεγχο των ποσοστών εκμετάλλευσης. Τα πολυετή προγράμματα προσανατολισμού (ΠΠΠ), παρά το γεγονός ότι αποσκοπούν καταρχήν στη μείωση της αλιευτικής ικανότητας, στράφηκαν σε κάποιο βαθμό στην μείωση της αλιευτικής προσπάθειας σε ορισμένους τύπους αλιείας, στους οποίους παρουσίασαν ορισμένη επιτυχία.

Όσον αφορά το πολυετές πλαίσιο λήψης αποφάσεων, το Συμβούλιο απέτυχε να λάβει απόφαση για την πρόταση του 1993 για στόχους και στρατηγικές διαχείρισης. Από τότε, η Επιτροπή δεν ανανέωσε την πρότασή της. Ωστόσο, επιτεύχθηκε κάποια πρόοδος μετέπειτα στους εξής τομείς:

- οι κανόνες σχετικά με την ετήσια ευελιξία των ποσοστώσεων κατέστησαν πλήρως επιχειρησιακοί (Κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 847/96)·

- τα ΠΠΠ συνιστούν μία πολυετή προσέγγιση όσον αφορά τη διαχείριση, με ιδιαίτερους στόχους μείωσης των ποσοστών εκμετάλλευσης·

- υιοθετήθηκαν και τέθηκαν σε εφαρμογή μεσοπρόθεσμοι στόχοι για το σολομό της Βαλτικής, τη ρέγγα και την ευρωπαϊκή χωματίδα της Βορείου Θαλάσσης καθώς και το σκουμπρί.

1.3. Το σύστημα TAC κατά την περίοδο 1996-1998

Η Κοινότητα συνέχισε να εκδίδει κάθε έτος τους κανονισμούς για τον καθορισμό, για τα περισσότερο εκμεταλλευόμενα αποθέματα, των TAC, του τμήματος των TAC που αντιστοιχεί στα κράτη μέλη και στις τρίτες χώρες, και την κατανομή του στα κράτη μέλη με τη μορφή αλιευτικών ποσοστώσεων. Τα αξιοσημείωτα χαρακτηριστικά του συστήματος TAC κατά την περίοδο 1996-1998 ήταν τα εξής :

- συνέχιση και ενίσχυση της πολιτικής μείωσης των "ψαριών που βρίσκονται μόνο στα χαρτιά" [4] (κυρίως για ορισμένα προληπτικά [5] TAC)·

[4] Ο όρος αυτός εφαρμόζεται στα TAC και στις ποσοστώσεις που υπερέβαιναν κατά πολύ τις πραγματικές αλιευτικές δυνατότητες και έχουν, ως εκ τούτου, μικρή επίδραση στον περιορισμό των αλιευμάτων.

[5] "Αναλυτικά" είναι τα TAC που καθορίστηκαν για αποθέματα που υπόκεινται σε πλήρη επιστημονική αξιολόγηση που ακολουθείται από προβλέψεις αλίευσης βάσει διαφόρων υποθέσεων διαχείρισης. Σε αντίθετη περίπτωση, τα TAC καλούνται "προληπτικά".

- έγκριση νέων TAC στα διεθνή ύδατα για την πρόληψη της επέκτασης της αλιευτικής προσπάθειας σε είδη που δεν διέπονται από κανονισμούς (κοκκινόψαρα, ατλαντοσκανδιναβική ρέγγα, τόνος "thunnus thynnus", ξιφίας)·

- έγκριση νέων TAC στη Βόρειο Θάλασσα για την πρόληψη της επέκτασης της αλιευτικής προσπάθειας σε είδη που δεν διέπονται από κανονισμούς (αμμόχελο, ορισμένα πλατύψαρα, κεντρόνι, πεσκαντρίτσα και γαρίδα)·

- κατανομή ποσοστώσεων ορισμένων αποθεμάτων που υπόκεινται σε TAC τα οποία δεν έχουν ακόμη κατανεμηθεί στα κράτη μέλη και, ως εκ τούτου, εμφανίζουν τάση υπεραλίευσης (σαφρίδι, προσφυγάκι Βορείου Θαλάσσης, σαρδελόρεγγα)·

- καθιέρωση κανόνων ευελιξίας στην ετήσια διαχείριση των ποσοστώσεων (Κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 847/96).

Ο προαναφερόμενος κανονισμός αξίζει ιδιαίτερης προσοχής. Η εφαρμογή ενός ορισμένου βαθμού ευελιξίας στα TAC και στο σύστημα ποσοστώσεων αποτελούσε τη βασική απαίτηση της ανανεωμένης ΚΑλΠ του 1992, που συνδέεται με τον καθορισμό στόχων και στρατηγικών σε πολυετή βάση. Μικρή πρόοδος επιτεύχθηκε στην προαναφερόμενη πρόταση, αλλά το σύστημα ευελιξίας αποδεικνύεται αποτελεσματικό εργαλείο διαχείρισης, το οποίο, μεταξύ άλλων στόχων, συνέβαλε στα εξής :

- παρεμπόδιση της υπεραλίευσης των ποσοστώσεων·

- αποτελεσματικότερη χρήση των ποσοστώσεων·

- καλύτερο σύστημα παρακολούθησης τόσο από τα κράτη μέλη όσο και από την Επιτροπή (ΓΔ Αλιείας)·

- προώθηση της ανταλλαγής ποσοστώσεων μεταξύ των κρατών μελών.

1.4. Τεχνικά μέτρα

Μετά τα μέτρα που τέθηκαν σε εφαρμογή το 1996, πραγματοποιήθηκε κωδικοποίηση της βασικής νομοθεσίας τεχνικών μέτρων (Κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 3094/86 της 7ης Οκτωβρίου 1986) που κατέληξε στην έκδοση του κανονισμού του Συμβουλίου αριθ. 894/97 της 29ης Απριλίου 1997. Η κωδικοποίηση αυτή διευκόλυνε σημαντικά την κατανόηση και την εφαρμογή της νομοθεσίας, η οποία ήταν διασκορπισμένη σε πολλούς κανονισμούς.

Ταυτόχρονα, η διαδικασία της αναθεώρησης της νομοθεσίας αυτής συνεχίσθηκε όπως προβλεπόταν και, στις 25 Ιουνίου 1996 η Επιτροπή υπέβαλε την πρόταση της για έναν νέο κανονισμό του Συμβουλίου για τεχνικά μέτρα διατήρησης. Οι βασικές αρχές της νέας πρότασης ήταν :

- εναρμόνιση των μεγεθών των ματιών των διχτυών στο σύνολο της περιοχής που καλύπτεται από τον κανονισμό·

- σημαντική μείωση του όγκου της υποχρεωτικής απόρριψης·

- αύξηση της επιλεκτικότητας των αλιευτικών εργαλείων·

- απλοποίηση των κανόνων, καθιστώντας έτσι ευκολότερη την παρακολούθηση και τον έλεγχο.

Στις 30 Μαρτίου 1998, το Συμβούλιο ενέκρινε επίσημα τον κανονισμό αριθ. 850/98 "για τη διατήρηση των αλιευτικών πόρων μέσω τεχνικών μέτρων για την προστασία των νεαρών θαλάσσιων οργανισμών". Κατά τη διάρκεια του 1999, δύο ακόμη κανονισμοί του Συμβουλίου προστέθηκαν στη σειρά των μέτρων επιλύοντας ορισμένες τεχνικές λεπτομέρειες, όπως είναι η καθιέρωση κανόνων που εφαρμόζονται κατά τη χρήση διχτυών διαφόρων μεγεθών ματιών κατά τη διάρκεια του ιδίου ταξιδίου. Το νέο νομοθετικό πλαίσιο θα τεθεί σε εφαρμογή την 1η Ιανουαρίου 2000.

Παρά το γεγονός ότι το Συμβούλιο δεν ήταν σε θέση να αποδεχθεί πλήρως όλες τις αλλαγές που προτάθηκαν από την Επιτροπή, το νέο νομοθετικό πλαίσιο αποτελεί σημαντική πρόοδο για τη βελτίωση των αλιευτικών πρακτικών, ιδιαίτερα στον τομέα της προστασίας των νεαρών ψαριών.

Στις αρχές του 1998 αναζωογονήθηκε η συζήτηση της αρχικής πρότασης της Επιτροπής του 1994 για απαγόρευση της χρήσης παρασυρόμενων διχτυών. Τον Ιούνιο του 1998, μετά από μακρά συζήτηση, το Συμβούλιο συμφώνησε για σταδιακή απαγόρευση των παρασυρόμενων διχτυών, η οποία θα τεθεί πλήρως σε εφαρμογή από την 1η Ιανουαρίου 2002 (Κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 1239/98 της 8ης Ιουνίου 1998). Η παγκόσμιας έκταση απαγόρευση αυτή για τα κοινοτικά σκάφη (εκτός από τη Βαλτική Θάλασσα) θα έχει σημαντικές ευεργετικές επιπτώσεις για τη διατήρηση των μικρών κητοειδών και ορισμένων ειδών ψαριών. Μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2002, το ισχύον μέγιστο μήκος παρασυρόμενων διχτυών των 2.5 km θα παραμείνει σε ισχύ.

1.5. Η διατήρηση των αλιευτικών πόρων της Βαλτικής

Ο κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 1866/86 για τη θέσπιση ορισμένων τεχνικών μέτρων για τη διατήρηση των αλιευτικών πόρων στα ύδατα της Βαλτικής Θάλασσας, των Belts και του Sund τροποποιήθηκε πολλές φορές προκειμένου να ενσωματωθούν τεχνικοί κανόνες που υιοθετήθηκαν από την IBSFC. Οι κανόνες αυτοί αφορούσαν κυρίως εποχιακές απαγορεύσεις της αλιείας για την προστασία των αποθεμάτων του μπακαλιάρου "gadus morhua" και του σολομού και τεχνικές προδιαγραφές των αλιευτικών εργαλείων (μεγέθη ματιών, ανοίγματα διαφυγής στις τράτες) που αναμένεται να συμβάλλουν στην αποκατάσταση των αποθεμάτων της Βαλτικής. Κατόπιν, ο κανονισμός αριθ. 1866/86 κωδικοποιήθηκε προκειμένου να βελτιωθεί η κατανόηση και η εφαρμογή του. Η νέα κωδικοποιημένη έκδοση είναι ο κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 88/98 της 18ης Δεκεμβρίου 1997.

1.6. Η διατήρηση των αλιευτικών πόρων της Μεσογείου

Ένας αριθμός τροποποιήσεων εισάχθηκε στον κανονισμό του Συμβουλίου αριθ. 1626/94 για την θέση σε εφαρμογή συστάσεων που εκδόθηκαν από την ICCAT για την διαχείριση του τόνου "thunnus thynnus" και του ξιφία. Οι τροποποιήσεις αυτές αφορούσαν τα ελάχιστα μεγέθη εκφορτώσεων, τις εποχιακές απαγορεύσεις και τους περιορισμούς της χρήσης αεροσκαφών σε αλιευτικές επιχειρήσεις.

Λόγω των προβλημάτων που αντιμετωπίσθηκαν κατά την εφαρμογή των ελάχιστων μεγεθών εκφόρτωσης για ορισμένα είδη, η Επιτροπή εξέδωσε πρόταση για την τροποποίηση του κανονισμού αριθ. 1626/94 με σκοπό την εισαγωγή μιας σταδιακής προσαρμογής των αλιευτικών πρακτικών προς τον κανονισμό (COM(96)128). Μετά από αρνητική γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το Συμβούλιο δεν ενέκρινε την πρόταση. Το πρόβλημα των ελάχιστων μεγεθών εκφόρτωσης θα χρειαστεί να αντιμετωπιστεί στο πλαίσιο του νέου GFCM.

1.7. Περιβαλλοντικά θέματα

Τον Μάρτιο του 1997, ορισμένα κράτη μέλη και η Επιτροπή συμμετείχαν στην ενδιάμεση υπουργική συνάντηση για την ολοκλήρωση αλιευτικών και περιβαλλοντικών θεμάτων στο Bergen της Νορβηγίας. Η συνάντηση αυτή διεξάχθηκε στο πλαίσιο της διάσκεψης της Βορείου Θαλάσσης και κατέληξε στην έγκριση ενός πίνακα συμπερασμάτων.

Η προεδρία του Συμβουλίου ζήτησε από την Επιτροπή να υποβάλει έκθεση κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998 για την εφαρμογή στην Κοινότητα του προαναφερόμενου πίνακα συμπερασμάτων. Η έκθεση δημοσιεύτηκε από την Επιτροπή τον Μάιο του 1998 (Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο: "Έκθεση για την εφαρμογή του 'Πίνακα συμπερασμάτων'", COM(1998) 326 της 19.05.1998) και έγινε γενικά ευμενώς δεκτή τόσο από το Συμβούλιο όσο και από το Κοινοβούλιο. Η Επιτροπή κλήθηκε να υποβάλει μία δεύτερη έκθεση το 1999.

Το Δεκέμβριο του 1998, η Επιτροπή πληροφόρησε το Συμβούλιο ότι ζήτησε από το ICES συμβουλές σχετικά με το θέμα των πιθανών δυσμενών επιπτώσεων της αλιείας του αμμόχελου στη δυτική Βόρειο Θάλασσα στη διαθεσιμότητα τροφής για ορισμένα είδη θαλάσσιων πτηνών. Η Επιτροπή ανήγγειλε ότι θα αξιολογούσε τις συμβουλές του ICES μόλις τις ελάμβανε και θα εξέταζε εάν θα ήταν χρήσιμο να προτείνει περιορισμούς στην αλιεία του εν λόγω είδους.

Τον Οκτώβριο του 1998, η ΕΚ συμμετείχε στη Διαβούλευση του FAO για τη διαχείριση της αλιευτικής ικανότητας, της αλιείας του καρχαρία και της παρεμπίπτουσας αλίευσης θαλάσσιων πτηνών κατά την αλιεία με παραγάδια. Κατά τη διαβούλευση αυτή, εγκρίθηκαν σχέδια προγραμμάτων δράσης για τη διατήρηση και διαχείριση του καρχαρία και για τη μείωση της παρεμπίπτουσας αλίευσης θαλάσσιων πτηνών κατά την αλιεία με παραγάδια. Η Επιτροπή Αλιείας του FAO έχει προγραμματίσει την επίσημη έγκριση των εν λόγω σχεδίων δράσης για το 1999.

Στις 21 Ιουνίου 1998, το Συμβούλιο ενέκρινε μία κοινοτική στρατηγική σχετικά με τη βιοποικιλότητα (COM(1998)42). Βάσει της στρατηγικής, πρέπει να καταρτιστούν προγράμματα δράσης ανάλογα με τους διάφορους τομείς που θα πρέπει να περατωθούν μέχρι τις αρχές του 2000, των οποίων η εφαρμογή θα επιτύχει τους στόχους βιοποικιλότητας που καθορίζονται στην στρατηγική. Σχετικά με τον τομέα της αλιείας, οι στόχοι της στρατηγικής της Επιτροπής σχετικά με τη βιοποικιλότητα είναι οι εξής:

- η διατήρηση των ειδών των θαλάσσιων ψαριών με πτερύγια που αλιεύονται για εμπορικούς σκοπούς με στόχο την επίτευξη της βιωσιμότητας των αποθεμάτων, αλιευτικές ευκαιρίες και προμήθεια τροφής και

- η μείωση της επίπτωσης της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας σε άλλα στοιχεία του οικοσυστήματος, δηλαδή στα είδη που δεν αποτελούν στόχο της αλιείας (σε όλα τα ταξινομικά επίπεδα) και στους θαλάσσιους οικότοπους.

1.8. Η Επιστημονική, Τεχνική και Οικονομική Επιτροπή Αλιείας

Η Επιτροπή έδωσε μία νέα ώθηση στην STECF ενισχύοντάς την με εμπειρογνώμονες στον τομέα της αλιευτικής οικονομίας και του περιβάλλοντος. Για τη διευκόλυνση της διεξαγωγής των καθηκόντων που έχουν ανατεθεί στην STECF σύμφωνα με το άρθρο 16 του κανονισμού αριθ. 3760/92, η STECF αναδιαρθρώθηκε το 1997 σε τέσσερις υποομάδες, μερικές από τις οποίες έχουν μόνιμη φύση, οι οποίες ασχολούνται με την ετήσια επανεξέταση της κατάστασης των αποθεμάτων, οικονομικές εκτιμήσεις, περιβαλλοντικά θέματα και τον καθορισμό των αναγκών έρευνας.

Ταυτόχρονα, το έργο της STECF συνδέθηκε στενά με έναν αριθμό εναρμονισμένων δράσεων που προωθήθηκαν από την Επιτροπή στο πλαίσιο των προγραμμάτων έρευνας AIR και FAIR. Οι βελτιώσεις στη δομή και στη λειτουργία της STECF κατέληξαν στην σύνταξη το 1998, για πρώτη φορά, μιας αξιολόγησης των οικονομικών συνεπειών της κατάστασης των ιχθυαποθεμάτων και, στις αρχές του 1999, της πρώτης πλήρους έκθεσης σχετικά με την κατάσταση όλων των αποθεμάτων κοινοτικού ενδιαφέροντος.

1.9. Διάλογος

Το 1997, η Επιτροπή ξεκίνησε μια σειρά συναντήσεων σε περιφερειακή βάση με σκοπό την ανταλλαγή ιδεών για τη διαχείριση ορισμένων τύπων αλιείας. Μεταξύ των συμμετεχόντων στις συναντήσεις αυτές ήταν εθνικές αρχές, φορείς του κλάδου της αλιείας, επιστήμονες και οικονομολόγοι. Πέντε τέτοιες συναντήσεις έλαβαν χώρα το 1997. Με βάση τις συναντήσεις αυτές, η Επιτροπή δημοσίευσε μία έκθεση με τίτλο "Ανάλυση των προβλημάτων που προέκυψαν από τη διαχείριση της αλιείας" (COM(1998) 145 της 18.03.1998). Μετά από συζήτηση της έκθεσης αυτής στο Συμβούλιο, η Επιτροπή ενθαρρύνθηκε να συνεχίσει και να αναπτύξει περαιτέρω τη διαδικασία αυτή. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα μια ακόμη σειρά πέντε περιφερειακών συναντήσεων που έλαβαν χώρα το 1999.

1.10. Έρευνα για την υποστήριξη της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής

Η διαχείριση των αλιευτικών πόρων απαιτεί αποφάσεις που πρέπει να λαμβάνονται με βάση επιστημονικές αναλύσεις. Πολλά αναμένονται από την αλιευτική έρευνα, η οποία πρέπει επίσης να προσαρμόζεται προς την εξέλιξη της ΚΑλΠ και προς τις μεταβαλλόμενες κοινωνικές προσδοκίες. Για την προώθηση της έρευνας αυτής, η Επιτροπή μπορεί να διαθέσει ορισμένα από τα κεφάλαια που διατίθενται βάσει των ερευνητικών προγραμμάτων-πλαισίων σε έργα που επιλέγονται βάσει προσκλήσεων για την υποβολή προτάσεων.

Κατά τη διάρκεια της περιόδου 1996-1998, τα κεφάλαια του τέταρτου προγράμματος-πλαισίου διατέθηκαν στην έρευνα της αλιείας και υδατοκαλλιέργειας μέσω του ειδικού προγράμματος FAIR (ερευνητικό πρόγραμμα για τη γεωργία και την αλιεία, συμπεριλαμβανομένης της γεωργικής βιομηχανίας, της δασοκομίας, της υδατοκαλλιέργειας και της αγροτικής ανάπτυξης). Το πρόγραμμα αυτό αποσκοπεί στην προώθηση της έρευνας στον τομέα της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας με σκοπό :

- την εκτίμηση των επιπτώσεων των περιβαλλοντικών παραγόντων στους υδάτινους πόρους καθώς και των αμοιβαίων οικολογικών επιπτώσεων της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας,

- τη βελτίωση της αξιολόγησης του αποθέματος και των τεχνικών διαχείρισης της αλιείας καθώς και της επιλεκτικότητας των αλιευτικών εργαλείων,

- την ανάλυση των κοινωνικοοικονομικών απόψεων της αλιείας,

- την προώθηση της υδατοκαλλιέργειας μέσω της μελέτης της βιολογίας των ψαριών,

- την αύξηση της αξίας των θαλάσσιων προϊόντων.

Επιπροσθέτως, κατά τη διάρκεια της ίδιας περιόδου, κατέστη δυνατό για την Επιτροπή να χορηγήσει σημαντικά κεφάλαια για την υποστήριξη επιστημονικών και τεχνικών μελετών για τη στήριξη της ΚΑλΠ. Οι μελέτες αυτές αποσκοπούσαν είτε στη συλλογή περισσότερο απαιτούμενων επιστημονικών πληροφοριών για την τροφοδότηση βάσεων δεδομένων με σκοπό την αξιολόγηση της κατάστασης των αποθεμάτων, ιδίως των ιχθυαποθεμάτων για τα οποία υφίστανται προληπτικά TAC, ή για την επίλυση πολύ συγκεκριμένων θεμάτων τα οποία είχαν άμεση σχέση με τη διαχείριση της κοινοτικής αλιείας [6] .

[6] Πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι υπάρχει επίσης ένα "στοιχείο έρευνας" στο πλαίσιο των εξωτερικών σχέσεων της Κοινότητας στον τομέα της αλιείας. Κατά τη διάρκεια της περιόδου 1996-1998, οι πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων που διατέθηκαν για την έρευνα στο πλαίσιο αλιευτικών συμφωνιών ανήλθαν σε 23.175.498 ευρώ, ενώ οι πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων που διατέθηκαν για τη στήριξη ερευνητικών έργων των περιφερειακών οργανώσεων διαχείρισης της αλιείας ανήλθαν σε 327.341 ευρώ.

2. ΑΝΑΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΑΛΙΕΙΑΣ

Σχετικά με τη μείωση της αλιευτικής προσπάθειας, η περίοδος που καλύπτεται από την παρούσα έκθεση συμπίπτει με την συμπλήρωση του τρίτου πολυετούς προγράμματος προσανατολισμού (ΠΠΠ III, 1994-1997) και την έναρξη του ΠΠΠ IV (1997-2001).

Όσον αφορά γενικά τη διαρθρωτική πολιτική, η περίοδος που καλύπτεται από την παρούσα έκθεση περιλαμβάνεται στην περίοδο προγραμματισμού 1994-1999 των διαρθρωτικών ταμείων.

2.1. Μείωση της αλιευτικής προσπάθειας

Το πρόβλημα της υπερβολικής αλιευτικής ικανότητας αντιμετωπίζεται μέσω πολυετών προγραμμάτων προσανατολισμού (ΠΠΠ) για τους αλιευτικούς στόλους. Τα προγράμματα αυτά θέτουν στόχους που αφορούν την χωρητικότητα και την ιπποδύναμη μηχανής του στόλου που πρέπει να εκπληρωθούν πριν τη λήξη της περιόδου του προγράμματος.

Η τρίτη γενεά των προγραμμάτων αυτών (ΠΠΠ III) διήρκεσε από 1ης Ιανουαρίου 1992 έως 31 Δεκεμβρίου 1996. Μία έκθεση σχετικά με τα τελικά αποτελέσματα των ΠΠΠ III υποβλήθηκε στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τον Ιούλιο του 1997 (COM(1997) 352 τελικό).

Η έκθεση αυτή ανέφερε ότι κατά τη διάρκεια της περιόδου 1991-1996, ο κοινοτικός στόλος μειώθηκε κατά 300 000 περίπου ΚΟΧ και κατά 790 000 περίπου kW, ή κατά περίπου 15% και 9.5% αντίστοιχα. Η αλιευτική ικανότητα του στόλου την 31.12.96 βρισκόταν 11% κάτω από τους συνολικούς στόχους για την χωρητικότητα και 5% κάτω από τους συνολικούς στόχους για την ιπποδύναμη μηχανής.

Τα ικανοποιητικά αυτά αποτελέσματα επιτεύχθηκαν από ορισμένα κράτη μέλη που έφθασαν ή υπερέβησαν τις απαιτούμενες μειώσεις για την εκπλήρωση των στόχων τους, ενώ άλλα κράτη μέλη παρέλειψαν να επιτύχουν τους στόχους τους. Η Ιταλία, η Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ολλανδία παρέλειψαν να εκπληρώσουν τους συνολικούς στόχους τους στο πλαίσιο των ΠΠΠ III.

Μόνο η Πορτογαλία, η Ισπανία και η Δανία εκπλήρωσαν τους στόχους τους συνολικά και σε όλα τα τμήματα του στόλου. Όλα τα άλλα κράτη μέλη πέτυχαν τους συνολικούς τους στόχους, αλλά παρέλειψαν να εκπληρώσουν τους στόχους τους σε ένα ή περισσότερα τμήματα του στόλου.

Για την προπαρασκευή της τέταρτης γενεάς των προγραμμάτων (ΠΠΠ IV), μία ομάδα ανεξαρτήτων εμπειρογνωμόνων συγκλήθηκε το 1996 προκειμένου να επανεξετάσει την κατάσταση των αποθεμάτων και να σχολιάσει τις απαιτούμενες μειώσεις της αλιευτικής προσπάθειας. Τα συμπεράσματα της ομάδας αυτής αποτέλεσαν την επιστημονική βάση για την πρόταση της Επιτροπής για απόφαση του Συμβουλίου για τον καθορισμό των κατευθυντήριων γραμμών για τα ΠΠΠ IV για την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου 1997 έως 31η Δεκεμβρίου 2001.

Το Συμβούλιο δεν αποδέχθηκε την κλίμακα των μειώσεων προσπάθειας που προτάθηκαν από την Επιτροπή. Στη συμβιβαστική πρόταση που παρουσιάστηκε από την ιρλανδική προεδρία, που εγκρίθηκε τον Ιούνιο του 1997, τα ποσοστά μείωσης που εφαρμόζονται στα τμήματα του στόλου σταθμίστηκαν σύμφωνα με την αναλογία των συνολικών αλιευμάτων των αποθεμάτων που κινδυνεύουν με εξαφάνιση ή υπεραλιεύονται.

Το γεγονός αυτό κατέστησε τους στόχους των ΠΠΠ IV πολύ λιγότερο φιλόδοξους από εκείνους που προτάθηκαν από την Επιτροπή δεδομένου ότι οι συνολικοί στόχοι για τον κοινοτικό στόλο αντιπροσωπεύουν μείωση 5% περίπου για μία πενταετή περίοδο. Αυτή είναι η μισή περίπου από την μείωση που επιτεύχθηκε στο πλαίσιο των ΠΠΠ III. Επιπροσθέτως, έξι κράτη μέλη (Γαλλία, Γερμανία, Ιρλανδία, Ολλανδία, Σουηδία και Ηνωμένο Βασίλειο) επέλεξαν να επιτύχουν τους στόχους τους σε ορισμένα τμήματα προσαρμόζοντας τη δραστηριότητα καθώς και την αλιευτική ικανότητα. Αυτό σημαίνει ότι οι στόχοι των ΠΠΠ IV από απόψεως αλιευτικής ικανότητας αντιπροσωπεύουν μείωση μεταξύ 2% και 3%.

Η έλλειψη φιλοδοξίας εκ μέρους του Συμβουλίου εξηγεί τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν: τα αποτελέσματα των ΠΠΠ IV στο τέλος του 1997 έδειξαν ότι η αλιευτική ικανότητα του κοινοτικού στόλου μειώθηκε κατά 2% από απόψεως χωρητικότητας και κατά 3% από απόψεως ιπποδύναμης μηχανής κατά το πρώτο έτος του προγράμματος. Την 1η Ιανουαρίου 1998, ο κοινοτικός στόλος βρισκόταν κατά 16% περίπου κάτω από τους τελικούς στόχους των ΠΠΠ IV από απόψεως χωρητικότητας και κατά 7% κάτω από τους τελικούς στόχους από απόψεως ιπποδύναμης μηχανής.

Κατά τη διάρκεια του 1998, οι υπηρεσίες της Επιτροπής επισκέφθηκαν κάθε ένα από τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη προκειμένου να επαληθεύσουν την ακρίβεια των στοιχείων που χρησιμοποιήθηκαν για την κατάρτιση των ΠΠΠ IV, όπως είναι οι συνθέσεις αλιευμάτων και, για τις έξι χώρες που επέλεξαν να μειώσουν την αλιευτική δραστηριότητα, προκειμένου να επαληθεύσουν ότι τα βασικά επίπεδα δραστηριότητας ήταν ορθά και ότι το σύστημα ελέγχου της αλιευτικής προσπάθειας εφαρμοζόταν κατάλληλα. Με βάση τα αποτελέσματα, προτάθηκαν αναθεωρήσεις των προγραμμάτων της Γαλλίας (στόχοι των γαλλικών υπερπόντιων διαμερισμάτων), της Σουηδίας (μεταφορά αλιευτικής ικανότητας από βενθοπελαγικές σε πελαγικές μηχανότρατες), της Γερμανίας (διόρθωση του βασικού επιπέδου δραστηριότητας για τις δοκότρατες), της Φινλανδίας (τεχνικές διορθώσεις σχετικά με την κατανομή των σκαφών στα τμήματα του στόλου) και της Ολλανδίας (αναθεώρηση των ιστορικών στοιχείων).

Επίσης, κατά τη διάρκεια του 1998, ιδρύθηκε μία μικτή ομάδα εργασίας μεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής και των υπηρεσιών της Ιταλικής Κυβέρνησης για την ενημέρωση του μητρώου του ιταλικού στόλου. Το έργο συμπληρώθηκε σε μεγάλο βαθμό κατά τα τέλη του 1998 και είχε ως αποτέλεσμα την πρόταση αναθεώρησης των ιταλικών ΠΠΠ.

2.2. Διαρθρωτικές ενισχύσεις

Γενικά, η εφαρμογή της διαρθρωτικής ενίσχυσης στον τομέα της αλιείας προχώρησε ομαλά μετά από μια δύσκολη αρχή λόγω του περάσματος, το 1994-1995, από ένα σύστημα απευθείας διαχείρισης των έργων από την Επιτροπή σε ένα συνολικό σύστημα διαχείρισης προγραμμάτων από κοινού μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής, ενώ η διαχείριση των έργων μεταφέρθηκε στα κράτη μέλη.

Εκτός από την ενίσχυση για τη μείωση της αλιευτικής προσπάθειας και για την ανανέωση του στόλου, η οποία απορρόφησε τα μισά από τα κοινοτικά κεφάλαια, η πλειονότητα των υπολοίπων κεφαλαίων χρησιμοποιήθηκε για την υποβοήθηση του κλάδου να συμμορφωθεί με τα κοινοτικά πρότυπα όσον αφορά την υγιεινή, τη δημόσια υγεία, τις συνθήκες εργασίας και το σεβασμό του περιβάλλοντος. Οι ενέργειες αυτές αφορούσαν αλιευτικά σκάφη, εγκαταστάσεις υδατοκαλλιέργειας, εγκαταστάσεις για την μεταποίηση προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας καθώς και τον εξοπλισμό που χρησιμοποιείται για την αποθήκευση, χειρισμό και πώληση των προϊόντων αυτών.

Κοινοτική ενίσχυση χορηγήθηκε επίσης για την ίδρυση κοινών επιχειρήσεων, για την προστασία και την ανάπτυξη των αλιευτικών πόρων των παράκτιων περιοχών, για μέτρα προσωρινής διακοπής αλιευτικών δραστηριοτήτων σε ειδικές περιπτώσεις, για την κατασκευή συλλογικού λιμενικού εξοπλισμού και για την προώθηση προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας. Είναι λυπηρό το γεγονός ότι ορισμένα κράτη μέλη έκαναν περιορισμένη χρήση των δυνατοτήτων συγχρηματοδότησης κοινωνικο-οικονομικών μέτρων και συλλογικών δράσεων στον τομέα της αλιείας.

Εκτός από τα προγράμματα που αφιερώθηκαν ειδικά στον κλάδο, οι παράκτιες περιοχές που εξαρτώνται κυρίως από την αλιεία ωφελήθηκαν επίσης από ενισχύσεις που διατέθηκαν βάσει της κοινοτικής πρωτοβουλίας PESCA ή στο πλαίσιο αναπτυξιακών προγραμμάτων ή προγραμμάτων περιφερειακής μετατροπής (στόχοι 1,2 ή 5β των διαρθρωτικών ταμείων).

2.3. Νομοθετικό έργο

Η απόφαση του Συμβουλίου για τον καθορισμό των κατευθυντήριων γραμμών για τα ΠΠΠ IV εγκρίθηκε τον Ιούλιο του 1997 [7] . Την απόφαση αυτή ακολούθησε η έγκριση δεκατριών αποφάσεων της Επιτροπής για την θέσπιση των ΠΠΠ για κάθε ένα από τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη [8] .

[7] Απόφαση του Συμβουλίου 97/413/ΕΚ, της 26ης Ιουνίου 1997, σχετικά με τους στόχους και τους λεπτομερείς κανόνες για την αναδιάρθρωση, για την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου 1997 έως 31 Δεκεμβρίου 2001, του τομέα της κοινοτικής αλιείας με σκοπό την επίτευξη μιας διαρκούς ισορροπίας μεταξύ των πόρων και της εκμετάλλευσής τους (ΕΕ L 175 της 3/7/1997 σσ. 27-32)

[8] Αποφάσεις της Επιτροπής 98/119/ΕΚ έως και 98/131/ΕΚ (ΕΕ L39 της 12/2/98, σσ. 1-84)

Με την έγκριση των ΠΠΠ IV και ενόψει του αυξανόμενου σημαντικού ρόλου που θα διαδραματίσει το μητρώο του στόλου σε άλλες απόψεις της κοινοτικής αλιευτικής νομοθεσίας, ο κανονισμός αριθ. 109/94 αντικαταστάθηκε από τρεις χωριστούς κανονισμούς, έναν που ασχολείται με την ανακοίνωση δεδομένων για τα φυσικά χαρακτηριστικά των σκαφών [9] , έναν άλλον που ασχολείται με την ανακοίνωση δεδομένων που αφορούν τη διάκριση σε τμήματα του στόλου και της αλιευτικής προσπάθειας στο πλαίσιο των ΠΠΠ [10] , και έναν τρίτον που ασχολείται με την ανακοίνωση της αλιευτικής προσπάθειας στο πλαίσιο των κανονισμών αριθ. 685/95 και αριθ. 779/97 [11] .

[9] Κανονισμός της Επιτροπής (ΕΚ) αριθ. 2090/98 της 30.9.98 (ΕΕ L266 της 1.10.98, σσ. 27-35)

[10] Κανονισμός της Επιτροπής (ΕΚ) αριθ. 2091/98 της 30.9.98 (ΕΕ L266 της 1.10.98, σσ. 36-46)

[11] Κανονισμός της Επιτροπής (ΕΚ) αριθ. 2092/98 της 30.9.98 (ΕΕ L266 της 1.10.98, σσ. 47-58)

Για την αντιμετώπιση των συνεπειών των τεχνικών μέτρων που περιορίζουν και κατόπιν απαγορεύουν την χρήση των παρασυρόμενων διχτυών, το Συμβούλιο αποφάσισε, κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής, δύο ειδικά μέτρα, το 1997 και το 1998 αντίστοιχα, που αποσκοπούν στην προώθηση της μετατροπής των σχετικών αλιευτικών δραστηριοτήτων [12] .

[12] Αποφάσεις του Συμβουλίου της 28ης Απριλίου 1997 (97/292/ΕΚ) [ΕΕ L 121 της 13.5.1997] και της 17ης Δεκεμβρίου 1998 (1999/27/ΕΚ) [ΕΕ L 8 της 14.1.1999]

Επιπροσθέτως, ο διαρθρωτικός μηχανισμός αλιείας που ισχύει από το 1993 [13] , που τροποποιήθηκε τέσσερις φορές μεταξύ του 1995 και του 1997, αποτέλεσε αντικείμενο ενοποιημένης έκδοσης [14] .

[13] Κανονισμός του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 3699/93, της 21ης Δεκεμβρίου 1993, περί καθορισμού των κριτηρίων και όρων των κοινοτικών παρεμβάσεων διαρθρωτικού χαρακτήρα στον τομέα της αλιείας, της υδατοκαλλιέργειας και της μεταποίησης και εμπορίας των προϊόντων τους [ΕΕ L 346 της 31.12.1993]

[14] Κανονισμός του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2468/98, της 3ης Νοεμβρίου 1998 [ΕΕ L 312 της 20.11.1998]

Τέλος, το 1998, πραγματοποιήθηκε η έγκριση από την Επιτροπή των νομοθετικών προτάσεων σχετικά με την περίοδο προγραμματισμού των διαρθρωτικών ταμείων 2000-2006 [15] . Οι κανονισμοί της "διαρθρωτικής δέσμης", συμπεριλαμβανομένου του κανονισμού σχετικά με το ΧΜΠΑ, εγκρίθηκαν στις 21 Ιουνίου 1999 [16] .

[15] Ιδιαίτερα: πρόταση για κανονισμό του Συμβουλίου σχετικά με γενικές διατάξεις των διαρθρωτικών ταμείων και πρόταση για κανονισμό του Συμβουλίου σχετικά με το χρηματοδοτικό μέσο προσανατολισμού της αλιείας [ΕΕ C 176 της 9.6.1988] · Πρόταση για κανονισμό του Συμβουλίου για τον καθορισμό των διαδικασιών και όρων των διαρθρωτικών μέτρων στον τομέα της αλιείας [ΕΕ C 16 της 21.1.1999]

[16] ΕΕ L 161 της 26.6.1999

3. ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΛΙΕΙΑΣ

3.1. Συμμετοχή σε περιφερειακές οργανώσεις διαχείρισης της αλιείας

Η ανησυχητική κατάσταση του μεγαλύτερου μέρους των ιχθυαποθεμάτων οδήγησε στην ενίσχυση της διεθνούς συνεργασίας για τη διαχείριση των πόρων που βρίσκονται τόσο εντός όσο και εκτός των αποκλειστικών οικονομικών ζωνών.

Η ενίσχυση αυτή της συνεργασίας οδήγησε επίσης στην ανάπτυξη της διεθνούς νομικής τάξεως και στην αναγνώριση του εποικοδομητικού ρόλου των περιφερειακών οργανώσεων διαχείρισης της αλιείας όσον αφορά τη διαχείριση και τη διατήρηση των αλιευτικών πόρων.

Η Κοινότητα συμμετέχει στην ανάπτυξη αυτή και ανέλαβε μία ενεργό πολιτική αντιπροσώπευσης και άμυνας των συμφερόντων της στο πλαίσιο των περιφερειακών οργανώσεων. Η Κοινότητα είναι συμβαλλόμενο μέρος δέκα οργανώσεων και διαθέτει το καθεστώς παρατηρητή σε δύο άλλες. Προσχώρησε κατά τη διάρκεια των τελευταίων τεσσάρων ετών σε τρεις οργανώσεις (ICCAT, IOTC, GFCM). Επιπροσθέτως, ασχολείται ιδιαιτέρως με τον καθορισμό και την ίδρυση της οργάνωσης αλιείας νοτιοανατολικού Ατλαντικού και με τις ρυθμίσεις για τον νότιο-δυτικό Ατλαντικό. Εξέφρασε το ενδιαφέρον της στην διαδραμάτιση ενός ενεργού ρόλου στην ίδρυση της οργάνωσης σχετικά με τον δυτικό και κεντρικό Ειρηνικό και ζήτησε την προσχώρησή της στην IATTC.

Η αυξημένη συμμετοχή της Κοινότητας στις εργασίες των περιφερειακών οργανώσεων δικαιολογείται από την επιθυμία να δραστηριοποιηθεί τόσο στον καθορισμό των μέτρων διατήρησης και διαχείρισης πόρων που υφίστανται εκμετάλλευση από τους κοινοτικούς αλιείς καθώς και στον καθορισμό των συστημάτων ελέγχου και εφαρμογής.

Για το σκοπό αυτό, η Κοινότητα διαδραμάτισε ενεργό ρόλο στον καθορισμό των ρυθμίσεων και συστημάτων ελέγχου που υιοθετήθηκαν τον Νοέμβριο του 1998 από την NEAFC και των μέτρων ελέγχου κατά της παράνομης αλιείας που υιοθετήθηκαν από την ICCAT, την NAFO και την CCAMLR.

Τα κοινοτικά αλιευτικά σκάφη υποχρεούνται να συμμορφούνται με έναν σταθερά αυξανόμενο αριθμό τεχνικών μέτρων που υιοθετούνται από τις περιφερειακές οργανώσεις. Η Κοινότητα, ως συμβαλλόμενο μέρος των οργανώσεων αυτών, έχει τη νομική ευθύνη της εξασφάλισης της έγκυρης ενσωμάτωσης στο κοινοτικό δίκαιο των δεσμευτικών πράξεων που εκδίδονται από τις περιφερειακές οργανώσεις αλιείας.

Για το σκοπό αυτό, η Επιτροπή υπέβαλε στο Συμβούλιο το 1996 πρόταση για την τροποποίηση του κανονισμού 3760/92, σχετικά με την ανάθεση αρμοδιοτήτων από το Συμβούλιο στην Επιτροπή για την ενσωμάτωση στην κοινοτική έννομη τάξη δεσμευτικών πράξεων που εκδόθηκαν από διεθνείς οργανώσεις αλιείας όσον αφορά τεχνικά μέτρα, τεχνικά εργαλεία και μεθόδους χρήσης τους. (Πρόταση για κανονισμό του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού αριθ. 3760/92/ COM/96/0350 τελικό, 18.09.1996).

Δυστυχώς, το Συμβούλιο δεν ενέκρινε την πρόταση της Επιτροπής και η Κοινότητα διατρέχει τον κίνδυνο να μην μπορεί να εξασφαλίσει εγκαίρως σε όλες τις περιπτώσεις την εφαρμογή διεθνών δεσμευτικών πράξεων λόγω του χρόνου που απαιτείται για τις εσωτερικές διαδικασίες της.

3.2. Διμερείς αλιευτικές συμφωνίες με τρίτες χώρες

Ο κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 1181/98, της 4ης Ιουνίου 1998, τροποποίησε τον κανονισμό 3760/92 αναθέτοντας στο Συμβούλιο τις εξουσίες για τον καθορισμό, βάσει του άρθρου 4 του προαναφερόμενου κανονισμού, των εξουσιών όσον αφορά τον καθορισμό των αλιευτικών δυνατοτήτων για κατανομή σε τρίτες χώρες σε κοινοτικά ύδατα καθώς και για τον καθορισμό των τεχνικών όρων βάσει των οποίων πρέπει να αλιεύονται.

Κατά την διάρκεια της περιόδου 1996-1998, η Κοινότητα συνήψε νέες αλιευτικές συμφωνίες με τη Λιθουανία, την Εσθονία, τη Λετονία, το Μαρόκο, την Μαυριτανία και την Γκαμπόν.

Σε γενικότερο επίπεδο, επιβεβαιώνοντας εκ νέου τον ρόλο και τη σημασία των συμφωνιών στην Κοινή Αλιευτική Πολιτική, το Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του της 30ης Οκτωβρίου 1997, ζήτησε από την Επιτροπή να πραγματοποιήσει ορισμένες προσαρμογές με σκοπό τη βελτίωση της λειτουργίας τους. Ζήτησε ιδιαίτερα από την Επιτροπή να πραγματοποιήσει μία ανάλυση κόστους/οφέλους των αλιευτικών συμφωνιών που συνάφθηκαν από την Κοινότητα με τρίτες χώρες. Με βάση, αφενός, τα συμπεράσματα της μελέτης αυτής, αλλά επίσης και άλλες ιδέες, η Επιτροπή θα καθορίσει, κατά τη διάρκεια του έτους 2000, τις γενικές γραμμές ενός ενδεχόμενου επαναπροσανατολισμού της κοινοτικής πολιτικής σχετικά με τις αλιευτικές συμφωνίες. Ο επαναπροσανατολισμός αυτός αποσκοπεί ιδιαίτερα να καταστήσει δυνατή την τροποποίηση του πλαισίου διαπραγμάτευσης και εφαρμογής των εν λόγω συμφωνιών, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να εξασφαλιστεί η σύναψή τους με θετική σχέση κόστους/οφέλους και ότι συμβιβάζονται με τα άλλα στοιχεία της κοινής αλιευτικής πολιτικής και τις άλλες πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Επιτροπή θα λάβει επίσης υπόψη την ανάγκη εξασφάλισης της συνεκτικότητας των αλιευτικών συμφωνιών με τους στόχους της αναπτυξιακής πολιτικής. Κατά τη διάρκεια της κατάρτισης των αλιευτικών συμφωνιών με αναπτυσσόμενες χώρες, η Επιτροπή θα προωθήσει το διάλογο για την καλύτερη εξασφάλιση της εφαρμογής του Κώδικα Συμπεριφοράς για μία υπεύθυνη αλιεία από τους διάφορους εταίρους. Οι συμφωνίες αυτές πρέπει να είναι συνεκτικές με την αναγκαία συμβολή του τομέα της αλιείας στην αγροτική ανάπτυξη και στην τοπική βιομηχανική ανάπτυξη.

3.3. Διεθνής συνεργασία στη Μεσόγειο

Μετά την υπουργική διάσκεψη στην Κρήτη το 1994, μία δεύτερη υπουργική διάσκεψη οργανώθηκε από την Επιτροπή στη Βενετία το 1996. Η τελευταία αυτή διάσκεψη κατέστησε δυνατή την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ όλων των χωρών, των οποίων τα σκάφη αλιεύουν στη Μεσόγειο. Η εν λόγω διάσκεψη συνεπέρανε ότι προκειμένου να εξασφαλισθεί μία βιώσιμη διαχείριση των αλιευτικών πόρων στη λεκάνη της Μεσογείου, είναι βασικό να ενισχυθεί η πολυμερής συνεργασία, ιδίως στο πλαίσιο της γενικής επιτροπής αλιείας για τη Μεσόγειο (GFCM).

Πράγματι, η Κοινότητα προσχώρησε στην GFCM το 1998, και κατά την ετήσια συνεδρίαση της εν λόγω οργάνωσης, η Κοινότητα συμμετείχε ήδη ως πλήρες μέλος, σε στενή συνεργασία με τα τέσσερα κράτη μέλη που περιβρέχονται από τη Μεσόγειο, τα οποία παραμένουν επίσης μέλη βάσει της αρχής της κοινής αρμοδιότητας μεταξύ της Κοινότητας και των κρατών μελών στο θέμα αυτό.

Με την προσχώρησή της, η Επιτροπή έδωσε την ώθηση για την μεταρρύθμιση της GFCM, οι στόχοι της οποίας είναι να φέρει την GFCM εγγύτερα προς πλέον προηγμένες πολυμερείς οργανώσεις. Κατά τον τρόπο αυτό, ιδρύθηκε επιστημονική επιτροπή αλιείας, η περιοδικότητα των συνεδριάσεων έγινε ετήσια και υιοθετήθηκε η αρχή ενός αυτόνομου προϋπολογισμού (που βρίσκεται τώρα στο στάδιο της διαπραγμάτευσης).

Επιπλέον, θα πρέπει να τονισθεί ότι, μετά τις συστάσεις διαχείρισης της ICCAT καθώς και της GFCM, η Κοινότητα ενέκρινε ποσοστώσεις για τον τόνο "thunnus thynnus" στον ανατολικό Ατλαντικό και στη Μεσόγειο. Αυτό σημαίνει ότι, για πρώτη φορά, και από το 1998, το κοινοτικό σύστημα TAC και ποσοστώσεων εφαρμόζεται επίσης στη Μεσόγειο.

3.4. Διεθνείς συμφωνίες και συμβάσεις αλιείας

Η Κοινότητα προσχώρησε το 1996 στη συμφωνία για την προώθηση της συμμόρφωσης προς διεθνή μέτρα διατήρησης και διαχείρισης από τα αλιευτικά σκάφη στην ανοικτή θάλασσα [17] .

[17] Απόφαση του Συμβουλίου 96/428/ΕΚ της 25ης Ιουνίου 1996, ΕΕ L αριθ. 177 της 16.07.99, σ.24

Η συμφωνία αυτή αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης στο πλαίσιο του FAO και αποτελεί μέρος του Κώδικα Συμπεριφοράς για μία υπεύθυνη αλιεία. Η συμφωνία δεν έχει ακόμη τεθεί σε ισχύ.

Το 1998, το Συμβούλιο ενέκρινε την απόφαση για την επικύρωση από την Κοινότητα της συμφωνίας των ΗΕ για τα αλληλοεπικαλυπτόμενα και τα άκρως μεταναστευτικά αποθέματα ιχθύων [18] . Η Κοινότητα θα καταθέσει το έγγραφο επικύρωσης ταυτόχρονα με την κατάθεση από τα κράτη μέλη των εθνικών εγγράφων επικύρωσης. Η συμφωνία αυτή δεν έχει ακόμη τεθεί σε ισχύ.

[18] Απόφαση του Συμβουλίου 98/414/ΕΚ της 8ης Ιουνίου 1998, ΕΕ L αριθ. 189 Of 03.07.1998 σ.2

4. ΟΙ ΑΓΟΡΕΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ

4.1. Η Κοινή Οργάνωση Αγοράς προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας

Από τον Ιούλιο του 1996, η κοινή οργάνωση αγοράς προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας προσαρμόζεται στις πρόσφατες αλλαγές της αγοράς. Οι αλλαγές αυτές περιλαμβάνουν αυξανόμενη παγκοσμιοποίηση των αγορών, μεγαλύτερη εξάρτηση από τις εισαγωγές, συνεχιζόμενη σπανιότητα των πόρων, αλλαγές στα πρότυπα κατανάλωσης και συγκέντρωση και κάθετη ολοκλήρωση στο πλαίσιο της αλυσίδας διανομής.

Ο κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 2406/96 [19] για τον καθορισμό κοινών προτύπων εμπορίας για ορισμένα προϊόντα αλιείας κατέστησε δυνατή την ενημέρωση των τεχνικών προτύπων προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι εξελίξεις στην αγορά και στις εμπορικές πρακτικές. Ο κανονισμός τροποποίησε επίσης την οικονομική αντιστάθμιση που χορηγείται για παρεμβάσεις: από την 1η Ιανουαρίου 2000, ενώ συμφωνήθηκε ότι οι αποσύρσεις χαμηλότερης ποιότητας ψαριών (ποιότητας "B") δεν θα στηρίζονται πλέον οικονομικώς από την Κοινότητα.

[19] ΕΕ L 027 , 30/01/1997 σ. 50

Τον Δεκέμβριο του 1997, η Επιτροπή δημοσίευσε ανακοίνωση προς το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο σχετικά με "το μέλλον της αγοράς των αλιευτικών προϊόντων στην Ευρωπαϊκή Ένωση: υπευθυνότητα, συνεργασία, ανταγωνιστικότητα" [20] . Η εν λόγω ανακοίνωση αποτέλεσε αντικείμενο ευρείας διαβούλευσης με τον κλάδο της αλιείας καθώς και πολλών συναντήσεων με τα κράτη μέλη.

[20] COM (97) 719 τελικό.

Οι κυριότεροι στόχοι της μεταρρύθμισης της Επιτροπής που συζητήθηκαν ήταν:

1) η μείωση των απορρίψεων με την ενθάρρυνση των αλιέων να αλιεύουν μόνο ό,τι μπορεί να πωληθεί·

2) η ενίσχυση των οργανώσεων παραγωγών ούτως ώστε να διαδραματίσουν ενεργότερο και δυναμικότερο ρόλο στην αγορά με ισχυρότερους δεσμούς με την υπόλοιπη αλυσίδα·

3) η καλύτερη προστασία των καταναλωτών με την παροχή πληρέστερης ενημέρωσης στα σημεία πώλησης·

4) η βελτίωση του ισοζυγίου μεταξύ προσφοράς και ζήτησης όχι μόνο για υψηλής ποιότητας νωπά ψάρια αλλά και για κατεψυγμένα ψάρια για μεταποίηση, τα περισσότερα από τα οποία πρέπει να εισάγονται.

Οι ενδεχόμενες μελλοντικές πρωτοβουλίες θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν:

- νέους κανόνες για τα ελάχιστα μεγέθη των ψαριών που διατίθενται στο εμπόριο στην ΕΕ·

- προσαρμογές στους όρους αναγνώρισης οργανώσεων παραγωγών και ενθάρρυνση διακλαδικών οργανώσεων και διεθνικών οργανώσεων παραγωγών·

- αυστηρότερους όρους για την αγορά στην παρέμβαση μη πωληθέντων ψαριών με σκοπό τη μείωση του όγκου καταστροφής μη επαρκών πόρων·

- μέτρα για την ενθάρρυνση περισσότερο συμβατικών πωλήσεων μεταξύ οργανώσεων παραγωγών και της βιομηχανίας μεταποίησης·

- νέες πρωτοβουλίες για την παροχή ενημέρωσης στον καταναλωτή σχετικά με τα προϊόντα αλιείας·

- πρόσθετα μέτρα για την ενίσχυση της εφαρμογής κοινοτικών κανόνων σχετικά με την εμπορία προϊόντων αλιείας είτε από κοινοτικούς παραγωγούς είτε από παραγωγούς τρίτων χωρών·

- δέσμη μέτρων που αποσκοπούν στην προώθηση μιας περισσότερο ολοκληρωμένης αγοράς με βάση την ποιότητα.

Οι διαβουλεύσεις αυτές κατέληξαν σε πρόταση της Επιτροπής για τη μεταρρύθμιση της κοινής οργάνωσης αγοράς προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας που δημοσιεύθηκε το 1999 [21] .

[21] COM(1999) 55 τελικό.

4.2. Καθεστώς αποζημίωσης για τις πρόσθετες δαπάνες που δημιουργούνται στην εμπορία ορισμένων αλιευτικών προϊόντων από τις Αζόρες, τη Μαδέρα, τις Καναρίους Νήσους και τα γαλλικά διαμερίσματα της Γουιάνας και της Ρεϋνιόν

Το καθεστώς αποζημίωσης ανανεώθηκε με τον κανονισμό του Συμβουλίου αριθ. 1587/98 της 17ης Ιουλίου 1998 [22] . Το σύστημα αυτό δημιουργήθηκε για την αντιστάθμιση των μειονεκτημάτων που αντιμετωπίζει ο κλάδος της αλιείας που είναι εγκατεστημένος σε ορισμένες απομονωμένες και γεωγραφικώς απομακρυσμένες περιφέρειες. Τα αλιευτικά προϊόντα που καλύπτονται από το καθεστώς αυτό είναι ο τόνος και τα βενθοπελαγικά είδη στις Αζόρες, ο τόνος, το μαύρο σπαθόψαρο και το σκουμπρί στη Μαδέρα, ο τόνος, οι σαρδέλες, το σκουμπρί, προϊόντα υδατοκαλλιέργειας, κεφαλόποδα, γλώσσα και συναγρίδα στις Καναρίους Νήσους, γαρίδες στην Γουιάνα, τόνος και ξιφίας στη Ρεϋνιόν.

[22] ΕΕ L 208, 24.7.1998, σ.1

Λεπτομερείς κανόνες για την εφαρμογή του καθεστώτος αποζημίωσης εκδόθηκαν από την Επιτροπή (Κανονισμός της Επιτροπής αριθ. 2844/98 της 22ης Δεκεμβρίου 1998 [23] ).

[23] ΕΕ L 354, 30.12.1998, σ.53

5. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΑΛΙΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

Το σύστημα ελέγχου που θεσπίσθηκε με τον κανονισμό του Συμβουλίου αριθ. 2847/93 [24] υπέστη έναν αριθμό τροποποιήσεων από το 1996.

[24] ΕΕ L 261, 20.10.1993, σ.1

5.1. Καθιέρωση συστήματος παρακολούθησης σκαφών (ΣΠΣ)

Λαμβάνοντας υπόψη την εμπειρία που αποκτήθηκε από το 1994, κατά τον χρόνο της εφαρμογής πειραματικών σχεδίων σχετικά με την δορυφορική παρακολούθηση τα οποία, αφορούσαν μέχρι 350 κοινοτικά σκάφη, ο κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 686/97 [25] για την τροποποίηση του κανονισμού αριθ. 2847/93 καθώς και ο κανονισμός της Επιτροπής αριθ. 1489/97 [26] για τη θέσπιση των λεπτομερειών εφαρμογής, προβλέπουν τη συστηματική δορυφορική παρακολούθηση των κοινοτικών σκαφών. Τα κράτη μέλη απαιτείται να θέσουν σε εφαρμογή ένα σύστημα του είδους αυτού με σκοπό τον εντοπισμό των αλιευτικών σκαφών που φέρουν τη σημαία τους, καθιστώντας τα ικανά να επικοινωνούν με τα κράτη μέλη, στα ύδατα των οποίων διεξάγουν τις δραστηριότητες τους, και να αναφέρουν το στίγμα τους τουλάχιστον κάθε δύο ώρες.

[25] ΕΕ L 102, 19.4.1997, σ.1

[26] ΕΕ L 202, 30.7.1997, σ. 18

Η παρακολούθηση αυτή εφαρμόζεται σε όλα τα αλιευτικά σκάφη που υπερβαίνουν σε ολικό μήκος τα 24 μέτρα ή τα 20 μέτρα μεταξύ των καθέτων. Η υποχρέωση αυτή πρέπει να εφαρμοστεί σταδιακά μεταξύ του 1998 και του 2000. Πράγματι, από την 1η Ιουλίου 1998 υπέστησαν παρακολούθηση μόνο τα σκάφη που ασχολούνται με ευαίσθητους τύπους αλιείας, όπως είναι η αλιεία στην ανοικτή θάλασσα, εκτός της Μεσογείου, και η βιομηχανική αλιεία για την παρασκευή ιχθυαλεύρων. Από την 1η Ιανουαρίου 2000, όλα τα κοινοτικά σκάφη που υπερβαίνουν το προαναφερόμενο μήκος, οπουδήποτε και αν ασκούν δραστηριότητες, πρέπει να είναι εξοπλισμένα με δορυφορική συσκευή εντοπισμού. Το ίδιο ισχύει για τα σκάφη τρίτων χωρών που δραστηριοποιούνται σε κοινοτικά ύδατα.

5.2. Καθεστώς αλιευτικής προσπάθειας

Το καθεστώς αλιευτικής προσπάθειας που εφαρμόζεται στα δυτικά ύδατα (κανονισμοί αριθ. 685/95 και 2027/95) έχει ως πρωταρχικό στόχο την δημιουργία συνθηκών που να επιτρέπουν την πλήρη ενσωμάτωση της Ισπανίας και της Πορτογαλίας στη γενική ρύθμιση πρόσβασης σε κοινοτικά ύδατα. Ο καθορισμός αυτός των ανωτάτων επιπέδων αλιευτικής προσπάθειας για τους τύπους αλιείας που αφορούν βενθοπελαγικά είδη συνέβαλε επίσης, από κοινού με το σύστημα TAC και ποσοστώσεων, στη διατήρηση των ιχθυαποθεμάτων. Η ρύθμιση θα πρέπει να επιτρέπει την λεπτομερή παρακολούθηση της αλιευτικής προσπάθειας που ασκείται σε όλους τους τύπους αλιείας των δυτικών υδάτων, παρέχοντας έτσι χρήσιμες πληροφορίες για τη διαχείριση και την επιστημονική αξιολόγηση των αποθεμάτων.

Η συμπλήρωση του καθεστώτος αλιευτικής προσπάθειας απαίτησε την έκδοση μιας σειράς πρόσθετων διατάξεων για την περίοδο 1996-1998:

Κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 2205/97 [27] για την τροποποίηση του κανονισμού αριθ. 2847/93, ο οποίος αύξησε τις υποχρεώσεις των αλιέων που δραστηριοποιούνται στα "δυτικά ύδατα", με τη συμπερίληψη της υποχρέωσης ανακοίνωσης των αλιευμάτων που διατηρούνται επί του σκάφους κατά τον χρόνο των ανακοινώσεων εισόδου και εξόδου από τις περιοχές αλιευτικής προσπάθειας (σύστημα αναφοράς "hail system").

[27] ΕΕ L 304, 07.11.1997, σ. 1

Κανονισμός της Επιτροπής αριθ. 1449/98 για τον καθορισμό των λεπτομερειών εφαρμογής του κανονισμού του Συμβουλίου αριθ. 2847/93 όσον αφορά την έκθεση της αλιευτικής προσπάθειας [28] .

[28] ΕΕ L 192, 8.7.1998, σ. 4

Ορισμένοι κανονισμοί που εισάγουν ήσσονος σημασίας προσαρμογές στα ανώτατα επίπεδα αλιευτικής προσπάθειας που καθορίζονται από τον κανονισμό αριθ. 2027/95.

Ακόμη και αν επιτεύχθηκε πλήρως ο στόχος της ενσωμάτωσης της Ισπανίας και της Πορτογαλίας στο κοινοτικό καθεστώς πρόσβασης στα κοινοτικά ύδατα, η ρύθμιση σχετικά με την αλιευτική προσπάθεια δεν λειτούργησε πλήρως κατά τη διάρκεια της τελευταίας τριετίας. Οι ανακοινώσεις της αλιευτικής προσπάθειας καθυστερούσαν και παρέμεναν ανακριβείς, γεγονός το οποίο δεν κατέστησε δυνατή την επίτευξη των άλλων στόχων που αναφέρονται ανωτέρω.

Παρόλα αυτά, οι ανακοινώσεις αυτές επέτρεψαν να σημειωθεί ότι, για ορισμένα κράτη μέλη, τα ανώτατα επίπεδα αλιευτικής προσπάθειας που καθορίστηκαν από τον κανονισμό αριθ. 2027/95 είχαν υπερεκτιμηθεί σε μεγάλο βαθμό και, κατά συνέπεια, η ρύθμιση έχει περιορισμένη χρησιμότητα για τη διατήρηση των ιχθυαποθεμάτων.

Στο πλαίσιο της πλήρους ενσωμάτωσης της Σουηδίας και της Φινλανδίας στην ΚΑλΠ, θεσπίσθηκε ρύθμιση για τη διαχείριση της αλιευτικής προσπάθειας στη Βαλτική (Κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 779/97 [29] ). Ουσιαστικά, η ρύθμιση αυτή είναι παρόμοια με εκείνη που εφαρμόζεται στα δυτικά ύδατα, με δύο σημαντικές εξαιρέσεις: την απουσία υποχρεώσεων ανακοίνωσης της εισόδου και της εξόδου (σύστημα αναφοράς) και την απουσία ανώτατων επιπέδων αλιευτικής προσπάθειας για την βενθοπελαγική αλιεία.

[29] ΕΕ L 113, 30.4.1997, σ. 1

Η εφαρμογή της ρύθμισης αυτής κατέστησε αναγκαία τη θέσπιση πρόσθετων κανονισμών, ο σπουδαιότερος των οποίων είναι ο κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 2635/97 [30] , για την τροποποίηση του κανονισμού αριθ. 2847/93. Ο κανονισμός αυτός αποσκοπεί στη θέσπιση των κανόνων για την καταχώρηση δεδομένων σχετικά με την αλιευτική προσπάθεια στο ημερολόγιο του πλοίου, τη συλλογή δεδομένων όσον αφορά την αλιευτική προσπάθεια από τα κράτη μέλη και τη διαβίβασή τους στην Επιτροπή.

[30] ΕΕ L 356, 31.12.1997, σ. 14

5.3. Τροποποιήσεις στον κανονισμό ελέγχου

Λαμβάνοντας υπόψη, αφενός, τη σημαντική πρόοδο που σημειώθηκε από την έκδοση του κανονισμού ελέγχου του 1993 και, αφετέρου, τα ιδιαίτερα κενά που σημειώθηκαν στην ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με την παρακολούθηση της αλιείας στο πλαίσιο της ΚΑλΠ (COM (1998) 92 της 19.02.1998), το Συμβούλιο ενέκρινε, στις 17 Δεκεμβρίου 1998, τον κανονισμό αριθ. 2846/98 [31] για την τροποποίηση του κανονισμού αριθ. 2847/93.

[31] ΕΕ L 358, 31.12.1998, σ. 5

Οι τροποποιήσεις επικεντρώθηκαν κυρίως σε τρεις βασικές αρχές που θεωρήθηκαν από την Επιτροπή ως αρχές προτεραιότητας, δηλαδή:

- βελτίωση της παρακολούθησης μετά την εκφόρτωση: αφορά, στην πραγματικότητα, την εξασφάλιση της "δυνατότητας εντοπισμού" των αλιευτικών προϊόντων μετά την εκφόρτωση σε όλα τα στάδια της αλυσίδας εμπορίας. Έτσι, συντάσσονται δελτία πωλήσεων για τα προϊόντα που διατίθενται σε πώληση, μεταφορικά έγγραφα για τα μεταφερόμενα προϊόντα σε τόπο διαφορετικό από τον τόπο εκφόρτωσης για μετέπειτα πώληση και δηλώσεις ανάληψης ευθύνης για τα προϊόντα τα οποία δεν διατίθενται στο εμπόριο ή των οποίων η πώληση αναβάλλεται. Τα έγγραφα αυτά πρέπει να παρουσιάζονται από τους κατόχους των προϊόντων σε περίπτωση ελέγχου·

- παρακολούθηση αλιευτικών σκαφών τρίτων χωρών που αλιεύουν σε κοινοτικά ύδατα: τα μέτρα παρακολούθησης, επιθεώρησης και εποπτείας επεκτείνονται στα αλιευτικά σκάφη που φέρουν τη σημαία τρίτης χώρας και αλιεύουν στην κοινοτική αλιευτική ζώνη, προκειμένου να εξασφαλισθεί ότι τα εν λόγω σκάφη και τα κοινοτικά σκάφη υφίστανται την ίδια μεταχείριση. Αυτό αφορά, ιδίως, την ενίσχυση της παρακολούθησης των εκφορτώσεων που διεξάγονται από τα σκάφη αυτά και την υπαγωγή τους σε σύστημα δορυφορικής παρακολούθησης από την ημερομηνία κατά την οποία το σύστημα θα εφαρμοσθεί πλήρως στα κοινοτικά σκάφη·

- συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής : μελετάται ένα γενικό πλαίσιο που αποσκοπεί στην ενίσχυση και τη διευκόλυνση της συνεργασίας μεταξύ όλων των αρχών που ασχολούνται με την παρακολούθηση των αλιευτικών δραστηριοτήτων. Αυτό αφορά, ιδίως, τη διευκόλυνση αιτημάτων για αμοιβαία αρωγή, την ανταλλαγή σχετικών πληροφοριών και τη θέσπιση ειδικών προγραμμάτων παρακολούθησης.

Με σκοπό τη γενική ενίσχυση του συστήματος παρακολούθησης, η Επιτροπή πρότεινε επίσης την ενίσχυση των εξουσιών των κοινοτικών επιθεωρητών, οι οποίοι θα πρέπει να έχουν πρόσβαση, στο πλαίσιο των αποστολών παρατήρησής τους, σε φακέλους και έγγραφα, τόσο σε δημόσια όσο και σε ιδιωτικά κτήρια, υπό τους αυτούς όρους που ισχύουν για τους εθνικούς επιθεωρητές. Κατά τον τρόπο αυτό, θα μπορούν να αξιολογούν επακριβέστερα την αποτελεσματικότητα των συστημάτων παρακολούθησης των κρατών μελών και η Επιτροπή θα μπορεί να εξασφαλίσει τη διαφάνεια που αναγνωρίζεται από όλους ως ουσιαστικής σημασίας για την αξιοπιστία της κοινής αλιευτικής πολιτικής. Εντούτοις, δεδομένου ότι όλα τα κράτη μέλη απέρριψαν αυτή την πρόταση, το Συμβούλιο ακολούθησε την Επιτροπή στο σημείο αυτό μόνο εν μέρει, απαιτώντας την παρουσία εθνικών επιθεωρητών κατά τη διεξαγωγή αποστολών παρατήρησης των κοινοτικών επιθεωρητών.

Ο κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 2846/98 αντιστοιχεί στη "νομοθετική" πτυχή, ενώ η άλλη πτυχή είναι το "πρόγραμμα δράσης για την Επιτροπή για την καλύτερη εφαρμογή της ΚΑλΠ" (SEC (98) 949.2 της 03.06.1998).

5.4. Κατάλογος τύπων συμπεριφοράς που παραβιάζουν σοβαρά τους κανόνες της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής

Ο κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 1447/99 περί πίνακος ενεργειών που θίγουν σοβαρά τους κανόνες της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής [32] ακολουθεί την τελευταία τροποποίηση του κανονισμού περί ελέγχου. Ο κανονισμός αυτός αποσκοπεί στην κατάρτιση πίνακα ενεργειών για τους οποίους είναι αναγκαία μία αυξημένη διαφάνεια όσον αφορά τη συνέχεια που δίνουν οι εθνικές αρχές.

[32] ΕΕ L 167, 2.7.1999, σ. 5

Οι τύποι αυτοί ενεργειών συνιστούν σαφείς και προφανείς παραλείψεις τήρησης των υποχρεώσεων που επιβάλλονται από την κοινοτική νομοθεσία. Η θέσπιση του πίνακα αυτού δεν έχει σχέση με την εναρμόνιση των κυρώσεων που επιβάλλονται σε κοινοτικό επίπεδο. Από την άλλη πλευρά, η θέσπιση του πίνακα αυτού και η υποχρέωση των κρατών μελών να ανακοινώνουν στην Επιτροπή τις ενέργειες που λαμβάνουν όσον αφορά τις παράνομες ενέργειες που διαπιστώνουν, έχει ως σκοπό την εξασφάλιση αυξημένης διαφάνειας προκειμένου να εξασφαλισθεί η εμπιστοσύνη των αλιέων στις εποπτικές αρχές καθώς και η σύγκριση της αποτελεσματικότητας των εθνικών συστημάτων.

5.5. Χρηματοδοτική συμμετοχή

Η άσκηση του ελέγχου απαιτεί σημαντικές και συχνά δυσανάλογες δαπάνες σε σχέση με τη δημοσιονομική ικανότητα των κρατών μελών. Η κοινοτική στήριξη οργανώνεται με βάση την απόφαση του Συμβουλίου 95/527/ΕΚ που αφορά τη χρηματοδοτική συμμετοχή της Κοινότητας σε ορισμένες δαπάνες οι οποίες πραγματοποιούνται από τα κράτη μέλη για την εφαρμογή των καθεστώτων παρακολούθησης και ελέγχου της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής [33] . Η κοινοτική αυτή συμμετοχή έχει προικοδοτηθεί με προϋπολογισμό 205.000.000 ευρώ για την περίοδο 1996-2000.

[33] ΕΕ L 301, 14.12.1995, σ. 30

Από το 1996, η Επιτροπή αποφασίζει κάθε έτος, με βάση τα επενδυτικά σχέδια που υποβάλλονται από τα κράτη μέλη, για την επιλεξιμότητα των υπό εξέταση δαπανών καθώς και για το ποσοστό συμμετοχής.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

1. Αυτή είναι η τελευταία έκθεση που συντάχθηκε από την Επιτροπή με βάση το άρθρο 14 παράγραφος 1 του κανονισμού του Συμβουλίου αριθ. 3760/92.

Η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει έκθεση σχετικά με την κατάσταση της αλιείας στην Κοινότητα σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 2 του κανονισμού. Πρόθεση της Επιτροπής είναι να υποβάλει την έκθεση αυτή κατά τη διάρκεια του πρώτου εξαμήνου του 2001 προκειμένου να υπάρξει επαρκής χρόνος για συζήτηση με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, πριν την ενδεχόμενη έγκριση από το Συμβούλιο νέων μέτρων το Δεκέμβριο του 2002 το αργότερο.

2. Κατά τη διάρκεια της περιόδου 1999-2001, η Επιτροπή θα συνεχίσει να διαχειρίζεται και να παγιώνει τα υφιστάμενα μέσα που διαθέτει η ΚΑλΠ. Επιπροσθέτως, προβλέπονται νέες εξελίξεις/πρωτοβουλίες στους εξής τομείς:

- έγκριση νέου κανονισμού εφαρμογής του ΧΜΠΑ·

- μεταρρύθμιση της Κοινής Οργάνωσης Αγοράς·

- διαπραγμάτευση νέων πρωτοκόλλων και συμφωνιών, και ιδίως διαπραγμάτευση μιας νέας συμφωνίας με το Μαρόκο·

- υποβολή από το Συμβούλιο πρότασης για κανονισμό του Συμβουλίου για την συλλογή, ανάλυση και διάδοση βασικών βιολογικών και οικονομικών δεδομένων·

- πρόταση της Επιτροπής στο Συμβούλιο σχετικά με νέες κατευθυντήριες γραμμές για αλιευτικές συμφωνίες·

- ανακοίνωση στο Συμβούλιο σχετικά με τον ρόλο και τη συμμετοχή της Κοινότητας σε περιφερειακές οργανώσεις διαχείρισης της αλιείας·

- προπαρασκευή των ΠΠΠ V για τα έτη 2002-2006·

- εφαρμογή της μεταρρύθμισης της Συμβουλευτικής Επιτροπής Αλιείας και ενέργειες υπέρ της ενίσχυσης οργανώσεων αλιέων και του διαλόγου στα πλαίσια του κλάδου·

- απλοποίηση της νομοθεσίας στον τομέα των μέτρων διατήρησης και διαχείρισης, τόσο εκείνων που προέρχονται από την ΕΚ όσο και εκείνων που προέρχονται από συστάσεις που εκδόθηκαν από περιφερειακές διεθνείς οργανώσεις.

3. Η συζήτηση σχετικά με την ΚΑλΠ μετά το 2002 δημιουργεί την ευκαιρία για την έναρξη αντιμετώπισης των μελλοντικών προκλήσεων που θα αντιμετωπίσει η ΚΑλΠ κατά τα προσεχή έτη και των στρατηγικών προτεραιοτήτων που θα πρέπει να επιδιωχθούν ή να ενισχυθούν. Μεταξύ των προτεραιοτήτων αυτών βρίσκονται οι εξής :

- Καλύτερη συνοχή μεταξύ των διαφόρων στόχων που επιδιώκονται από την ΚΑλΠ και ανάγκη, ενδεχομένως, επιλογής μεταξύ αυτών: θα πρέπει να καθιερωθεί σαφέστερη ιεραρχία μεταξύ εν δυνάμει αντικρουόμενων στόχων, όπως είναι η διατήρηση των πόρων, η οικονομική επάρκεια του στόλου και η εξασφάλιση της απασχόλησης στις περιοχές που εξαρτώνται από την αλιεία. Ενόψει του γεγονότος ότι ορισμένοι από τους στόχους αυτούς τείνουν να συγκλίνουν μακροπρόθεσμα, απαιτείται επίσης μία σαφέστερη ιεράρχηση μεταξύ βραχυπρόθεσμων και μακροπρόθεσμων στόχων.

- Λήψη υπόψη της οικονομικής διάστασης της διαχείρισης της αλιείας : η Κοινότητα διαθέτει τώρα την ευκαιρία να αντιμετωπίσει θέματα όπως είναι το μέλλον των επιδοτήσεων και άλλες μορφές κρατικής στήριξης, διάφορες επιλογές εναλλακτικής διαχείρισης της αλιείας και οι συνέπειες των επιλογών αυτών.

- Καλύτερη ενσωμάτωση περιβαλλοντικών και αλιευτικών πολιτικών : από την πρώτη παγκόσμια Διάσκεψη Κορυφής του Ρίο το 1992, λήφθηκαν πολλές πρωτοβουλίες και μέτρα σε διεθνές επίπεδο για μεγαλύτερη ενσωμάτωση των δύο πολιτικών. Αποφάσεις και συμπεράσματα που εγκρίθηκαν από διεθνή βήματα, όπως είναι η Επιτροπή για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη των Ηνωμένων Εθνών και η Συνδιάσκεψη της Βορείου Θαλάσσης, θα πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή από την Κοινότητα. Η ανακοίνωση της Επιτροπής για μία ευρωπαϊκή κοινοτική στρατηγική για την βιοποικιλότητα (COM(1998)42) που εκδόθηκε τον Φεβρουάριο του 1998, αναγγέλλει την ανάπτυξη ενός σχεδίου δράσης για την ολοκλήρωση της πολιτικής σχετικά με τη βιοποικιλότητα και της αλιευτικής πολιτικής μέχρι τις αρχές του 2000. Η Επιτροπή υπέβαλε στις 14.07.1999 ανακοίνωση προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με τη διαχείριση της αλιείας και τη διατήρηση της φύσης στο θαλάσσιο περιβάλλον [34] .

[34] COM(1999) 363 τελικό

Το εσωτερικό επίπεδο, στη διάσκεψη κορυφής της Κολωνίας, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προσδιόρισε την αλιεία ως τομέα πολιτικής που χρειάζεται ιδιαίτερης προσοχής όσον αφορά την ένταξη περιβαλλοντικών θεωρήσεων σε άλλες πολιτικές. Το Συμβούλιο Αλιείας αναμένεται να υποβάλει έκθεση σχετικά με το θέμα αυτό στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο το 2000.

Ως εκ τούτου, υφίσταται ανάγκη για την Κοινότητα να αναθεωρήσει τους μηχανισμούς της ΚΑλΠ προκειμένου να εξασφαλίσει τη δυνατότητα ικανοποιητικής αντιμετώπισης περιβαλλοντικών θεμάτων.

- Βελτίωση των μέσων διαχείρισης : η προηγούμενη μεταρρύθμιση που τέθηκε σε εφαρμογή το 1992, δεν υλοποιήθηκε σε πολλά σημαντικά θέματα, όπως είναι οι πολυετείς στόχοι και στρατηγικές διαχείρισης, η διαχείριση της αλιευτικής προσπάθειας και η πλήρης ενσωμάτωση της Μεσογείου στο κοινοτικό σύστημα διαχείρισης.

Επιπροσθέτως, ίσως να χρειασθεί η αναθεώρηση της κοινοτικής πολιτικής σχετικά με τις απορρίψεις υπό το φως των διεθνών εξελίξεων, μελετών και εμπειρίας που αποκτήθηκε εντός της Κοινότητας προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι ανησυχίες που εκφράσθηκαν από τον κλάδο της αλιείας, περιβαλλοντικές ομάδες και διεθνείς οργανώσεις σχετικά με το σημερινό υψηλό επίπεδο των απορρίψεων.

Οι υφιστάμενες ρυθμίσεις ελέγχου θα μπορούσαν επίσης να αναθεωρηθούν με την ευκαιρία της συζήτησης του 2002.

- Περισσότερο αξιόπιστη διαδικασία λήψης αποφάσεων: ο τομέας της αλιείας χρειάζεται μεγαλύτερη διαφάνεια και συμμετοχή στη διαδικασία διαχείρισης της αλιείας. Οι όροι "επικουρικότητα", "αποκέντρωση" και "περιφερειοποίηση" χρησιμοποιήθηκαν για να εκφράσουν τα αιτήματα αυτά. Ένα σχετικό ψήφισμα εκδόθηκε επίσης από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το Φεβρουάριο του 1999.

Οι ενδιαφερόμενοι φορείς θα επιθυμούσαν να συμμετάσχουν και στις τρεις φάσεις της διαδικασίας διαχείρισης, δηλαδή στη διαβούλευση, στη λήψη αποφάσεων και στην εφαρμογή των αποφάσεων που λαμβάνονται. Δεδομένου ότι η τελευταία φάση ανήκει κυρίως στην ευθύνη των κρατών μελών, η συζήτηση του 2002 θα επικεντρωθεί στις άλλες δύο φάσεις της διαδικασίας, λαμβάνοντας υπόψη το υφιστάμενο θεσμικό πλαίσιο της Συνθήκης.

Στο ίδιο πλαίσιο, η συζήτηση του 2002 θα μπορούσε να επικεντρωθεί επίσης στους τρόπους εξασφάλισης μεγαλύτερης ευελιξίας στον τομέα της διαχείρισης για την αντιμετώπιση ειδικών τοπικών προβλημάτων, στην απλοποίηση της κοινοτικής νομοθεσίας και στην προώθηση και ενθάρρυνση μηχανισμών συνεργασίας για τη βελτίωση της έρευνας και της διευκόλυνσης στενότερων σχέσεων μεταξύ των αλιέων και των επιστημόνων.

- Διατήρηση της εξωτερικής διάστασης της ΚΑλΠ: η Κοινότητα θα πρέπει να προσαρμόσει την πολιτική της όσον αφορά τις συμφωνίες σύμφωνα με τα συμπεράσματα του Συμβουλίου του 1997 για τη σύναψη συμφωνιών συνεργασίας στον τομέα της αλιείας, βοηθώντας έτσι την επίτευξη σταθερών εταιρικών σχέσεων μεταξύ των επιχειρηματιών του κλάδου και των δύο μερών καθώς και μια καλύτερη εφαρμογή του Κώδικα Συμπεριφοράς για μία υπεύθυνη αλιεία. Επιπροσθέτως, η Επιτροπή θα πρέπει να ενισχύσει το ρόλο της σε διεθνείς οργανισμούς αλιείας, να εξασφαλίσει την εφαρμογή πολυμερών συμφωνιών τις οποίες έχει υπογράψει και να προωθήσει τη διεθνή συνεργασία στην ευαίσθητη περιοχή της Μεσογείου.

4. Δεν πρέπει να λησμονηθεί βεβαίως ότι η προθεσμία του 2002 αφορά επίσης μια σειρά θεμάτων που προσδιορίζονται από τον κανονισμό αριθ. 3760/92 και τις πράξεις προσχώρησης του 1985 και του 1994. Η κατάσταση αναφορικά με τα θέματα αυτά μπορεί να περιγραφεί ως εξής :

- Καθεστώς πρόσβασης σε ύδατα εντός του ορίου των 6-12 μιλίων: σύμφωνα με το άρθρο 6 του κανονισμού αριθ. 3760/92, εάν δεν υπάρξει απόφαση του Συμβουλίου πριν την 31η Δεκεμβρίου 2002, θα εξαφανισθεί ο κανόνας που απαγορεύει την πρόσβαση στα ύδατα αυτά.

Φαίνεται από τη διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη ότι η ανάγκη της διατήρησης της απαγόρευσης της πρόσβασης σε παράκτια ύδατα δεν θα τεθεί υπό αμφισβήτηση. Εντούτοις, πολλά αιτήματα εκφράσθηκαν υπέρ της ενίσχυσης του σημερινού καθεστώτος υπέρ των παράκτιων αλιέων, είτε με την επέκταση της ζώνης απαγόρευσης, είτε καθιστώντας την παρούσα παρέκκλιση μόνιμο χαρακτηριστικό της ΚΑλΠ.

- Πρόσβαση στην περιοχή περιορισμού της αλιείας Σέτλαντ (Shetland Box) : σύμφωνα με το άρθρο 7 του κανονισμού αριθ. 3760/92, η απουσία πρότασης της Επιτροπής για απόφαση του Συμβουλίου πριν την 31η Δεκεμβρίου 2002, θα οδηγήσει σε παράταση των υφισταμένων ρυθμίσεων. Φαίνεται από τη διαδικασία διαβούλευσης ότι το θέμα αυτό προκαλεί διχασμό.

- Κανόνες πρόσβασης στη Βόρειο Θάλασσα για σκάφη της Ισπανίας και της Πορτογαλίας (Πράξη Προσχώρησης 1985) και της Σουηδίας και Φινλανδίας (Πράξη Προσχώρησης 1994) : Η απουσία απόφασης θα οδηγήσει στην εφαρμογή του κοινοτικού κεκτημένου όπως υφίσταται σήμερα, δηλαδή στην ελεύθερη πρόσβαση σε ύδατα χωρίς διακρίσεις για τους στόλους όλων των κρατών μελών, την πρόσβαση σε πόρους που στηρίζονται στην αρχή της σχετικής σταθερότητας για είδη που υπόκεινται σε ρυθμίσεις και απεριόριστη πρόσβαση για λίγα εναπομένοντα είδη που δεν υπόκεινται σε ρυθμίσεις.

Η συζήτηση του 2002 πρέπει να ασχοληθεί με το θέμα της ενδεχόμενης αύξησης της αλιευτικής προσπάθειας και με τα παρεμπίπτοντα αλιεύματα που προκύπτουν από αύξηση της πρόσβασης στα ύδατα της Βορείου Θαλάσσης.

- Σχετική σταθερότητα: φαίνεται από την διαδικασία διαβούλευσης ότι η βασική αυτή αρχή της ΚΑλΠ γίνεται ευρέως αποδεκτή και δεν θα πρέπει να συζητηθεί.

5. Η Επιτροπή πιστεύει ότι η ΚΑλΠ μετά το 2002 θα πρέπει :

- να εξασφαλίζει την αναγκαία συνοχή μεταξύ των διαφόρων στόχων της·

- να διαθέτει ένα ισχυρό και πλήρες σύστημα διαχείρισης·

- να είναι ικανή να ενσωματώνει και να προβλέπει περιβαλλοντικές απόψεις και ανησυχίες·

- να εμπλέκει τους ενδιαφερόμενους φορείς στη διαδικασία διαχείρισης της αλιείας και να εξασφαλίζει τη διαφάνεια κατά τρόπο που να συμβιβάζεται με τις απαιτήσεις της συνθήκης·

- να ενθαρρύνει την ανάπτυξη μιας επαρκούς και ανταγωνιστικής αλιευτικής βιομηχανίας στην Ευρώπη.

Η Επιτροπή θα καταρτίσει την έκθεση του 2002 έχοντας υπόψη τις πέντε αυτές προτεραιότητες.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I

ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΜΕΝΩΝ ΣΥΝΤΜΗΣΕΩΝ

ΚΑλΠ: Κοινή Αλιευτική Πολιτική

ΠΠΠ: Πολυετές Πρόγραμμα Προγραμματισμού

ΧΜΠΑ: Χρηματοδοτικό Μέσο Προσανατολισμού της Αλιείας

ΜΚΟ: Μη Κυβερνητικές Οργανώσεις

ΚΟΑ: Κοινή Οργάνωση Αγοράς

ΣΠΣ Σύστημα Παρακολούθησης Σκαφών

ΑΟΖ: Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη

ΠΟΕ: Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου

GFCM: Γενική Επιτροπή Αλιείας για τη Μεσόγειο

ICCAT: Διεθνής Επιτροπή Διατήρησης του Τόνου του Ατλαντικού

IOTC: Επιτροπή Τόνου του Ινδικού Ωκεανού

IATTC: Παναμερικανική Επιτροπή Τροπικού Τόνου

NEAFC: Επιτροπή Αλιείας Βορειο-Ανατολικού Ατλαντικού

NAFO: Οργάνωση Αλιείας Βορειο-Δυτικού Ατλαντικού

CCAMLR: Επιτροπή Διατήρησης Θαλάσσιων Έμβιων Πόρων Ανταρκτικής

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II

ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΙΣΧΥΟΥΣΩΝ ΑΛΙΕΥΤΙΚΩΝ ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ

ΑΛΙΕΥΤΙΚΕΣ ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ

ΧΩΡΑ // Ισχύει μέχρι:

Αγκόλα // 02/05/00

Πράσινο Ακρωτήριο // 05/09/00

Κομόρες // 27/02/01

Ακτή Ελεφαντοστού // 30/06/00

Εσθονία // 31/12/06

Γκαμπόν // 03/12/01

Γκάμπια // 30/06/96

Γροιλανδία // 31/12/00

Γουινέα-Μπισσάου // 15/06/01

Ισημερινή Γουινέα // 30/06/00

Φερόε // 12/03/03

Ισλανδία // 11/01/04

Λετονία // 05/02/03

Λιθουανία // 12/10/03

Μαδαγασκάρη // 20/05/01

Μαρόκο // 30/11/99

Μαυρίκιος // 30/11/99

Μαυριτανία // 31/07/01

Νορβηγία // 16/06/03

Πολωνία (διμερής συμφωνία με Σουηδία) // 31/12/05

Γουινέα // 31/12/99

Ρωσία (διμερής συμφωνία με Φινλανδία και Σουηδία) // 31/12/02

Σάο Τομέ // 31/05/02

Σενεγάλη // 30/04/01

Σεϋχέλλες // 17/01/02

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III

Αποσπάσματα της 8ης έκθεσης της STECF

Εξέταση της κατάστασης του αποθέματος

Το παράρτημα 1 της απόφασης του Συμβουλίου 97/413 της 26ης Ιουνίου 1997 παρουσιάζει πίνακα αποθεμάτων που ταξινομούνται ως διατρέχοντα κίνδυνο εξαφάνισης (DR), υπεραλιευόμενα (OF) ή υφιστάμενα πλήρη εκμετάλλευση (FE). Το συμβουλευτικό όργανο για την πλειονότητα των αποθεμάτων αυτών είναι το ICES. Συμβουλές σχετικά με τον τόνο "thunnus thynnus" και τον ξιφία στον βορειοανατολικό Ατλαντικό και τη Μεσόγειο παρέχονται από την ICCAT.

Η ταξινόμηση του παραρτήματος Ι της απόφασης του Συμβουλίου 97/413 στηρίχθηκε στους ακόλουθους ορισμούς:

DR = Βιομάζα ωοτόκου αποθέματος που βρίσκεται επί του παρόντος κάτω από τα ελάχιστα βιολογικά αποδεκτά επίπεδα ή πιθανόν να βρίσκεται στη θέση αυτή βραχυπρόθεσμα με τα σημερινά επίπεδα της θνησιμότητας λόγω της αλιείας.

OF = Μέτρια ή ουσιαστική αύξηση στην μακροπρόθεσμη απόδοση σε περίπτωση μείωσης της αλιευτικής προσπάθειας. Σε περίπτωση έντονης υπεραλίευσης, μεσοπρόθεσμος κίνδυνος για τη βιομάζα του ωοτόκου αποθέματος να πέσει κάτω από τα ελάχιστα βιολογικά αποδεκτά επίπεδα.

FE = Μη ουσιαστικές μακροπρόθεσμες αυξήσεις ή απώλειες εάν η αλιευτική προσπάθεια αυξηθεί μετρίως ή μειωθεί.

Από τότε που υιοθετήθηκε η προληπτική προσέγγιση, το ICES άλλαξε τον τύπο των συμβουλών του, ο οποίος τώρα στηρίζεται σε οριακά και προληπτικά σημεία αναφοράς για τη βιομάζα (Blim, Bpa) και την θνησιμότητα λόγω αλιείας (Flim, Fpa). Η προληπτική διαχείριση θα πρέπει να διατηρήσει την αλιεία (F) σε κατώτερα επίπεδα από το Fpa, και το SSB σε κατώτερα επίπεδα από το Bpa. Τα Fpa και Bpa προτάθηκαν από το ICES προκειμένου να αποφευχθούν με μεγάλη πιθανότητα τα οριακά σημεία αναφοράς για F (Flim) και SSB (Blim) αντίστοιχα.

Η STECF, εξετάζοντας τον πίνακα των αποθεμάτων που ταξινομήθηκαν είτε ως DR, OF ή FE, ενέκρινε, όσο το δυνατόν περισσότερο, τους νέους ορισμούς, οι οποίοι στηρίζονται σε μία απλή σειρά κανόνων ανάλογα με την κατάσταση του αποθέματος σε σχέση με προληπτικά σημεία αναφοράς, σε περίπτωση που υπάρχουν. Η STECF αναγνωρίζει ότι τα προληπτικά σημεία αναφοράς που παρασχέθηκαν από το ICES το 1998 είναι επί του παρόντος προτάσεις και ότι μπορούν να αλλάξουν για ορισμένα αποθέματα. Οι ορισμοί που υιοθετήθηκαν από την STECF είναι οι εξής:

DR = εάν το SSB είναι χαμηλότερο από το Bpa, τότε το απόθεμα ταξινομείται ως απόθεμα που διατρέχει κίνδυνο εξαφάνισης. Σε όλες τις περιπτώσεις, στην περίπτωση που διατίθενται τρέχοντα SSB και Bpa, αποτελεί το βασικό κριτήριο για την ταξινόμηση ενός αποθέματος ως DR.

OF = εάν το SSB είναι μεγαλύτερο ή ίσο προς το Bpa, και το F είναι μεγαλύτερο από το Fpa, τότε το απόθεμα θεωρείται ότι υφίσταται υπεραλίευση δεδομένου ότι η αλιεία σε επίπεδο υψηλότερο από το Fpa, παρουσιάζει αυξημένο κίνδυνο για το απόθεμα να καταστεί απόθεμα που διατρέχει κίνδυνο εξάντλησης.

FE = εάν το F είναι μικρότερο ή ίσο από το Fpa και το SSB είναι μεγαλύτερο ή ίσο από το Bpa, και δεν υπάρχουν ουσιαστικές αυξήσεις ή απώλειες εάν αυξηθεί ή μειωθεί μετρίως η αλιευτική προσπάθεια, τότε το απόθεμα θεωρείται ότι υφίσταται πλήρη εκμετάλλευση.

Εάν ένα απόθεμα δεν διαθέτει μία από τις ανωτέρω ταξινομήσεις, το απόθεμα είτε δεν μπορεί να ταξινομηθεί ως DR, OF ή FE ή η STECF διέθετε ανεπαρκείς πληροφορίες σχετικά με το απόθεμα προκειμένου να στηρίξει την αξιολόγησή της σχετικά με την κατάσταση του αποθέματος.

Η STECF σημειώνει ότι το άρθρο 2 παράγραφος 4 της απόφασης του Συμβουλίου 97/413, αναφέρει ότι για όλα τα άλλα αποθέματα που δεν αναφέρονται στο παράρτημα 1 της απόφασης 97/413, συμπεριλαμβανομένων εκείνων για τα οποία η κατάσταση είναι ανεπαρκώς γνωστή, δεν θα υπάρξει αύξηση στην αλιευτική προσπάθεια των αποθεμάτων αυτών για την περίοδο 1997-2001. Η STECF στηρίζει πλήρως το Συμβούλιο στην απόφαση αυτή και επιθυμεί να τονίσει ότι σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, όταν τα κράτη μέλη μπορούν να εντοπίσουν πρόσθετες αλιευτικές δυνατότητες, θα πρέπει να αποτελεί ευθύνη του κράτους μέλους ή των κρατών μελών να αποδείξουν ότι η εκμετάλλευση των εν λόγω δυνατοτήτων βρίσκεται σε πλήρη συμφωνία με την προληπτική προσέγγιση.

Η STECF εξέτασε τις πλέον πρόσφατες συμβουλές των αρμόδιων συμβουλευτικών οργάνων. Χρησιμοποίησε τις πληροφορίες αυτές προκειμένου να ενημερώσει τις εκθέσεις της κατάστασης των αποθεμάτων του παραρτήματος 1 της απόφασης του Συμβουλίου 97/413. Αυτό παρουσιάζεται ως πίνακας 2.2.1.1 και αναφέρεται εφεξής ως ταξινόμηση του 1999. Οι εκθέσεις κατάστασης των αποθεμάτων του αρχικού παραρτήματος 1 της απόφασης του Συμβουλίου 97/413 και της ταξινόμησης του 1999 παρουσιάζονται στον πίνακα 2.2.1.2 μαζί με τις σημερινές εκτιμήσεις του F, SSB και των αντίστοιχων προληπτικών σημείων αναφοράς.

Η STECF επιθυμεί να τονίσει ότι οι αναθεωρημένες ταξινομήσεις πραγματοποιήθηκαν μόνο για αποθέματα που αναφέροντο στο παράρτημα 1 της απόφασης του Συμβουλίου 97/413, αλλά σημειώνει ότι υπάρχουν άλλα αποθέματα για τα οποία θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν ταξινομήσεις. Επιπροσθέτως, δεν πραγματοποιήθηκε μία αναθεωρημένη ταξινόμηση των αποθεμάτων της καραβίδας (Nephrops), δεδομένου ότι το ICES δεν έχει ακόμα αναθεωρήσει τις συμβουλές του σχετικά με την καραβίδα αυτή σύμφωνα με την προληπτική προσέγγιση.

Στον πίνακα 2.2.1.1, οι τομείς διαχείρισης (στήλες) περιλαμβάνουν ορισμένες φορές περισσότερα του ενός αποθέματα, τα οποία πιθανόν να διαθέτουν διαφορετικές ταξινομήσεις. Στις περιπτώσεις αυτές, η ταξινόμηση για τον εν λόγω τομέα διαχείρισης στηρίζεται στη χειρότερη υπόθεση.

Οι εκθέσεις σχετικά με την κατάσταση των αποθεμάτων άλλαξαν σε πολλές περιπτώσεις μεταξύ του αρχικού παραρτήματος 1 και της ταξινόμησης 1999. Εντούτοις, αυτό μπορεί να μην αντανακλά μια πραγματική αλλαγή της κατάστασης του αποθέματος αλλά είναι μία πλασματική αλλαγή λόγω της αναθεωρημένης μεθόδου ταξινόμησης. Δεδομένου ότι η STECF δεν ασχολήθηκε με την κατάρτιση του αρχικού παραρτήματος 1 της απόφασης του Συμβουλίου 97/413 και υπήρχε κατά τη διατύπωσή του ένας ορισμένος βαθμός υποκειμενικής ερμηνείας, δεν κατέστη δυνατόν για την STECF να εφαρμόσει τα κριτήρια ταξινόμησης του αρχικού παραρτήματος 1 στις σημερινές εκτιμήσεις του F και του SSB.

Επίπτωση των ΠΠΠ στην κατάσταση των αποθεμάτων

Σε μια προσπάθεια να εκτιμήσει εάν μεταβλήθηκε η σημερινή κατάσταση των αποθεμάτων του πίνακα 2.2.1.1 (ταξινόμηση 1999) από το 1994, η STECF εφάρμοσε τα κριτήρια ταξινόμησης του 1999 στα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν για την κατάρτιση της αρχικής έκθεσης του παραρτήματος 1 της απόφασης του Συμβουλίου 97/413 (που αναφέρεται ως "νέο παράρτημα 1, απόφαση του Συμβουλίου 97/413"). Κατά τον τρόπο αυτό, η STECF μπορεί να αντιπαραβάλει άμεσα την κατάσταση του αποθέματος το 1997 με εκείνη του 1994 χρησιμοποιώντας μία συνεπή μέθοδο ταξινόμησης.

Στην πράξη, για την σύνταξη του νέου παραρτήματος 1, η επιτροπή χρησιμοποίησε τα ποσοστά θνησιμότητας λόγω της αλιείας που παρέχονται στην έκθεση της ομάδας ανεξαρτήτων εμπειρογνωμόνων για τη χορήγηση συμβουλών στην Επιτροπή σχετικά με την τέταρτη γενεά των πολυετών προγραμμάτων προσανατολισμού (έκθεση Lassen) μαζί με προβλέψεις σχετικά με τη βιομάζα του ωοτόκου αποθέματος για το 1994 από τις εκθέσεις του ICES του 1995. Συνήθως, τα ποσοστά θνησιμότητας λόγω της αλιείας ήταν μέσοι όροι της περιόδου 1990-1994. Τα αποτελέσματα της ταξινόμησης του νέου παραρτήματος 1 παρουσιάζονται στον πίνακα 2.2.2.1 μαζί με τα αποτελέσματα που προέκυψαν από τη χρήση των πλέον πρόσφατων συμβουλών του ICES.

Πρέπει να σημειωθεί ότι δεν ήταν δυνατόν να υπάρξει σύγκριση για όλα τα αποθέματα ενδιαφέροντος, δεδομένου ότι οι σχετικές πληροφορίες σχετικά με το F και SSB δεν διετίθεντο και για τα δύο χρονικά σημεία. Πρέπει να σημειωθεί επίσης ότι, σε ορισμένες περιπτώσεις, πραγματοποιήθηκαν συγκρίσεις όταν οι ταξινομήσεις δεν είναι αυστηρώς συγκρίσιμες. Παραδείγματος χάρη, για τον μπακαλιάρο "gadus morhua" της Βορείου Θαλάσσης το 1995, οι συμβουλές για τον μπακαλιάρο αυτό στις διαιρέσεις IIIa (Skagerrak) και VIId δόθηκαν χωριστά από εκείνες για την υποπεριοχή IV, ενώ οι συμβουλές για το 1998 παρασχέθηκαν συνδυασμένα και για τις τρεις αυτές περιοχές.

Οι πληροφορίες του πίνακα 2.2.2.1 συνοψίζονται στον κατωτέρω πίνακα.

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Ο πίνακας δείχνει ότι, από απόψεως ταξινόμησης των αποθεμάτων, η πλειονότητά τους εταξινομείτο όπως έχει σήμερα, δηλαδή χωρίς επιδείνωση ή βελτίωση. Η σύγκριση των τιμών του F και SSB χωριστά δείχνει μία διαφορετική εικόνα. Η STECF επιθυμεί να τονίσει εντούτοις ότι οποιαδήποτε αλλαγή στην εκτίμηση των τιμών αυτών καταχωρείται ως υψηλότερη ή χαμηλότερη άσχετα από το μέγεθος της αλλαγής. Μία αλλαγή του F ύψους 0.01 επί παραδείγματι εξετάζεται κατά τον ίδιο τρόπο όπως και μία αλλαγή 0.5.

Όταν εξετάζεται μαζί η κατεύθυνση της αλλαγής του F και SSB, 11 αποθέματα παρουσιάζουν μείωση του F μαζί με αύξηση του SSB και 7 αποθέματα παρουσιάζουν αύξηση του F και μείωση του SSB.

Ως εκ τούτου, φαίνεται ότι για τα αποθέματα αυτά, για τα οποία μπορεί να πραγματοποιηθεί σύγκριση, η κατάσταση τους δεν μεταβλήθηκε σημαντικά κατά την περίοδο 1994-1997. Για τα αποθέματα που παρουσίασαν μεταβολή στην κατάστασή τους, η STECF δεν μπορεί επί του παρόντος να εξακριβώσει τους λόγους της μεταβολής και δεν είναι σε θέση να σχολιάσει εάν τα ΠΠΠ επηρέασαν την κατάσταση των αποθεμάτων αυτών.

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>