ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ  ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ
Βρυξέλλες , 29.11.2002
COM(2002) 660 τελικό
ΕΚΘΕΣΗ  ΠΡΟΟ∆ΟΥ
ΓΙΑ ΤΗΝ  ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  ΣΧΕΤΙΚΑ
ΜΕ ΤΟΝ  ΑΝΤΙΚΤΥΠΟ  ΤΗΣ  ∆ΙΕΥΡΥΝΣΗΣ  ΣΤΙΣ  ΠΕΡΙΟΧΕΣ  ΠΟΥ  ΣΥΝΟΡΕΥΟΥΝ
ΜΕ ΥΠΟΨΗΦΙΕΣ  ΧΩΡΕΣ
ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ  ∆ΡΑΣΗ  ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΜΕΘΟΡΙΕΣ  ΠΕΡΙΟΧΕΣ
2ΠΙΝΑΚΑΣ  ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
1.Εισαγωγή ...................................................................................................................... 3
2.Κατάσταση  της εφαρ µογής: Νέα µέτρα ....................................................................... 5
2.1.∆ιευρωπαϊκά  ∆ίκτυα .................................................................................................... 5
2.2.Πρότυπο  έργο για τον αντίκτυπο  της διεύρυνσης  στις παρα µεθόριες  περιοχές .......... 6
2.3.Μέτρα  οργάνωσης  δικτύου  στο πλαίσιο  του INTERREG......................................... 11
2.4.Ειδική  στήριξη  30 εκατ. ευρώ  σε παρα µεθόριες  περιοχές  στο πλαίσιο  του
INTERREG το 2002 .................................................................................................. 12
2.5.Ειδικό  πρόγρα µµα µε την Ευρωπαϊκή  Τράπεζα  Επενδύσεων  (ΕΤΕπ ) για τη στήριξη
δηµοτικών  έργων  υποδο µών σε περιοχές  των υποψήφιων  χωρών  που συνορεύουν  µε
την ΕΕ........................................................................................................................ 13
3.Κατάσταση  της εφαρ µογής: καλυτερος  συντονισ µός των υφιστά µενων  πολιτικών .1 5
3.1.Μεγαλύτερος  συντονισ µός ανάµεσα στο Phare ∆ΣΣ και το INTERREG................. 15
3.2.Πολιτικές  πρωτοβουλίες  στο γεωργικό  τοµέα........................................................... 18
4.Συµπέρασ µα............................................................................................................... 19
31. ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Ευρωπαϊκή  Επιτροπή  εξέδωσε , στις 25 Ιουλίου  2001, σχέδιο  δράσης  για τις περιοχές  που
συνορεύουν  µε υποψήφιες  χώρες  [COM(2001) 437]. Η έκθεση  αφορά  είκοσι  τρεις  περιφέρειες
της Αυστρίας , της Φινλανδίας , της Γερµανίας , της Ελλάδας  και της Ιταλίας1. Η ανάλυση  που
πραγ µατοποιήθηκε  σε αυτό  το πλαίσιο  κατέδειξε  ότι οι περισσότερες  παρα µεθόριες  περιφέρειες
λαµβάνουν  σηµαντική  χρηµατοδότηση  από τα ∆ιαρθρωτικά  Ταµεία βάσει  των στόχων  1 και 2
και µέσω των κοινοτικών  Πρωτοβουλιών  INTERREG, EQUAL, LEADER+ και URBAN. Την
περίοδο  2000-2006, διατίθεται  συνολικό  ποσό  16 δις € σε περιοχές  που συνορεύουν  µε
υποψήφιες  χώρες . Εντούτοις , έχει επίσης  καταστεί  σαφές  ότι εξακολουθούν  να υφίστανται
ορισµένα ειδικά  προβλή µατα, ιδίως  στον  τοµέα των υποδο µών και της οικονο µικής
αναδιάρθρωσης .
Κατά  συνέπεια , η ανακοίνωση  της Επιτροπής  της 25ης Ιουλίου  2001 πρότεινε  ένα σύνολο
πρόσθετων  δράσεων  για την ενίσχυση  της οικονο µικής ανταγωνιστικότητας  των παρα µεθόριων
περιοχών . Οι δράσεις  αυτές  περιλα µβάνουν  νέα µέτρα  καθώς  και καλύτερο  συντονισ µό των
ασκού µενων  πολιτικών .
Τα προταθέντα  από την Επιτροπή  νέα µέτρα  αποσκοπούσαν  στη χορήγηση  ειδικής  πρόσθετης
χρηµατοδότησης  παρα µεθόριων  περιοχών  στους  τοµείς των µεταφορών  και της περιβαλλοντικής
υποδο µής, των µικρών  και µεσαίων  επιχειρήσεων  (ΜΜΕ ), των δραστηριοτήτων  οργάνωσης
δικτύου  καθώς  και των ανταλλαγών  νέων . Πιο συγκεκρι µένα, το σχέδιο  δράσης  προέβλεψε  τα
ακόλουθα  µέτρα:
– ∆ιατέθηκε  ποσό  150 εκατ. ευρώ  για τη στήριξη  έργων  ∆Ε∆ -Μ (∆ιευρωπαϊκών  ∆ικτύων
Μεταφορών ) σε περιοχές  που συνορεύουν  µε υποψήφιες  χώρες , κατά  την περίοδο
2003-06, εκ των οποίων  τα 50 εκατ. ευρώ  θα προέλθουν  από µη αναληφθέντα
διαθέσι µα κεφάλαια . Ταυτόχρονα , η Επιτροπή  πρότεινε  να αυξηθεί  το ανώτατο  επίπεδο
κοινοτικής  χρηµατοδότησης  για έργα  του ∆Ε∆ -Μ σε παρα µεθόριες  περιοχές
(περιλα µβανο µένων  των προαναφερο µένων ) από 10% σε 20%.
– Ανάπτυξη  δηµοτικού  δανείου  για έργα  υποδο µών σε συνεργασία  µε την ΕΤΕπ  για τη
χρηµατοδότηση  δηµοτικών  έργων  υποδο µών µικρής  κλίµακας  σε περιοχές  των
υποψήφιων  χωρών  που συνορεύουν  µε την ΕΕ, υπό µορφή  πρόσθετης  χορήγησης  35
εκατ. ευρώ  το 2002 και 15 εκατ. ευρώ  το 2003 στο πλαίσιο  του προγρά µµατος Phare.
– Πρόσθετη  στήριξη  µε 15 εκατ. ευρώ  δράσεων  για την ενίσχυση  της
ανταγωνιστικότητας  περιοχών  και οικονο µικών  τοµέων που επηρεάζονται  σηµαντικά
από τη διεύρυνση  και ιδίως  των µικρών  και µεσαίων  επιχειρήσεων . Αυτές  οι ειδικές
                                                
1 ∆ύο από αυτές  τις περιοχές  βρίσκονται  στη Φινλανδία : Uusimaa, Etelä-Suomi · οκτώ  στη Γερµανία:
Niederbayern, Oberpfalz, Oberfranken, Brandenb urg, Berlin, Mecklenburg-Vorpommern, Chemnitz,
Dresden· έξι στην  Αυστρία : Burgenland, Niederösterreich, Wien, Kärnten, Steiermark, Oberösterreich · δύο
στην  Ιταλία : Veneto, Friuli-Venezia Giulia; και πέντε  στην  Ελλάδα : Ανατολικής  Μακεδονίας  – Θράκης ,
Κεντρικής  Μακεδονίας , Βορείου  Αιγαίου , Νοτίου  Αιγαίου  και Κρήτης .
4δράσεις  χρηµατοδοτούνται  από το κονδύλιο  του προϋπολογισ µού B5-3003 µ ε τίτλο
«Πρότυπα  έργα  για την επίπτωση  της διεύρυνσης  στις περιοχές  που συνορεύουν  µε
υποψήφιες  χώρες » και έχουν  τεθεί  σε εφαρ µογή από το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  για
την περίοδο  2001-2002 ( δηλαδή  10 εκατ. ευρώ  για το 2001 και 5 εκατ. ευρώ  για το
2002).
– Κοινοτική  στήριξη  20 εκατ. € για δράσεις  που ενθαρρύνουν  και διευκολύνουν  τη
συνεργασία  σε παρα µεθόριες  περιοχές  στο πλαίσιο  του προγρά µµατος INTERREG για
δηµιουργία  δικτύων , δραστηριότητες  ενηµέρωσης , στήριξη  της ανάπτυξης  έργων  κλπ.
– Χορήγηση  πρόσθετου  ποσού  10 εκατ. €, την περίοδο  2003-2006, για στοχευ µένες
δραστηριότητες  ανταλλαγής  νέων  στη βάση  «ατοµικών  ανταλλαγών », για
δραστηριότητες  εθελοντικής  υπηρεσίας  και κατάρτισης  και πληροφόρησης  σε
παρα µεθόριες  περιοχές , στο πλαίσιο  του προγρά µµατος YOUTH.
Η προτεινό µενη από την Επιτροπή  συνολική  χρηµατοδότηση  βάσει  του σχεδίου  δράσης  για την
ανάπτυξη  παρα µεθόριων  περιοχών  ανέρχεται  σε 245 εκατ . ευρώ , εκ των οποίων  τα 50 εκατ.
ευρώ  προορίζονται  ειδικά  για παρα µεθόριες  περιοχές  στις υποψήφιες  χώρες .
Το φθινόπωρο  του 2001, η αρµόδια για τον προϋπολογισ µό αρχή  ενέκρινε  τη χορήγηση  σε
παρα µεθόριες  περιοχές  πρόσθετου  ποσού  60 εκατ. ευρώ  από τους προϋπολογισ µούς του 2002
και του 2003, αυξάνοντας  το συνολικό  ποσό  της χρηµατοδότησης  για παρα µεθόριες  περιοχές
και από τις δύο πλευρές  των συνόρων  σε 305 εκατ . ευρώ . Το συµπληρω µατικό  ποσό  των 60
εκατ. € που διέθεσε  η αρµόδια για τον προϋπολογισ µό αρχή  κατανέ µεται ως εξής:
– ειδική  στήριξη  30 εκατ. € σε παρα µεθόριες  περιοχές  το 2002, στο πλαίσιο  του
προγρά µµατος INTERREG ( που προέρχεται  από το µέσο ευελιξίας )·
– πρόσθετη  χορήγηση  15 εκατ. € στο προαναφερθέν  πρότυπο  έργο για τον «Αντίκτυπο
της διεύρυνσης  στις περιοχές  που συνορεύουν  µε υποψήφιες  χώρες » το 2002·
– πρόσθετη  χορήγηση  15 εκατ. € σε προπαρασκευαστικά  µέτρα για τον «Αντίκτυπο  της
διεύρυνσης  στις περιοχές  που συνορεύουν  µε υποψήφιες  χώρες » (κονδύλιο  του
προϋπολογισ µού B5-3003) στον  προϋπολογισ µό του 2003.
Εκτός  από τα ανωτέρω  µέτρα για τη χορήγηση  πρόσθετης  χρηµατοδότησης , το σχέδιο  δράσης
της Επιτροπής  πρότεινε  καλύτερο  συντονισ µό των υφιστα µένων  πολιτικών  µε στόχο  την
αποτελεσ µατικότερη  εναρ µόνιση  των διαφόρων  ευρωπαϊκών  πολιτικών , έτσι ώστε  να ληφθούν
υπόψη  οι ειδικές  ανάγκες  των παρα µεθόριων  περιοχών .
Ειδικότερα , η Επιτροπή  πρότεινε  τη βελτίωση  του συντονισ µού µεταξύ  του Phare –
∆ιασυνοριακής  Συνεργασίας  (∆ΣΣ) και της Πρωτοβουλίας  INTERREG. Για τον σκοπό  αυτό  η
Επιτροπή  πρότεινε
– να τροποποιηθεί  ο κανονισ µός του Phare-∆ΣΣ µέχρι το τέλος  του 2002·
5– να διερευνηθούν  οι δυνατότητες  να καταστεί  λιγότερο  αυστηρή  κατά  την εφαρ µογή της
η αποκαλού µενη «αρχή  της εδαφικότητας », η οποία  επιτρέπει  να χρηµατοδοτούνται
από το INTERREG µ όνο τα έργα  εκείνα  που βρίσκονται  στην  επικράτεια  της ΕΕ.
Επιπλέον , η Επιτροπή  ενθάρρυνε  τα κράτη  µέλη να αναλάβουν  συγκεκρι µένες πολιτικές
πρωτοβουλίες  στον  γεωργικό  τοµέα. Σε αυτό  το πλαίσιο , η Επιτροπή  πρότεινε :
– να δοθεί  εκ νέου το κύριο  βάρος  στα υφιστά µενα προγρά µµατα ανάπτυξης  της
υπαίθρου  για η βελτίωση  της ανταγωνιστικότητας  και της διαφοροποίησης  των
δραστηριοτήτων  σε παρα µεθόριες  περιοχές·
– τη χρησι µοποίηση  του προγρά µµατος LEADER+ για την ανάπτυξη  της διασυνοριακής
συνεργασίας  ανάµεσα σε αγροτικές  κοινότητες  και από τις δύο πλευρές  των συνόρων .
Η υλοποίηση  του σχεδίου  δράσης  παρακολουθείται  από µία ειδική  οµάδα εργασίας  της
Επιτροπής  για τις παρα µεθόριες  περιοχές , η οποία  έχει συσταθεί  γι’αυτό  το σκοπό . Το έγγραφο
εργασίας  περιέχει  την πρώτη  έκθεση  προόδου  αυτής  της οµάδας  εργασίας . Περιγράφει  την
κατάσταση  της εφαρ µογής των προαναφερό µενων  µέτρων .
2. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ  ΤΗΣ  ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ : ΝΕΑ ΜΕΤΡΑ
2.1. ∆ιευρωπαϊκά  ∆ίκτυα
Στις 2 Οκτωβρίου  2001, η Επιτροπή  ενέκρινε  πρόταση  κανονισ µού του Ευρωπαϊκού
Κοινοβουλίου  και του Συµβουλίου  για την τροποποίηση  του κανονισ µού (ΕΚ) αριθ. 2236/95 του
Συµβουλίου  περί καθορισ µού των γενικών  κανόνων  για τη χορήγηση  κοινοτικής  ενίσχυσης  στον
τοµέα των ∆ιευρωπαϊκών  ∆ικτύων  [COM(2001)545 τελικό ].
Σύµφωνα  µε το σχέδιο  δράσης  της για τις παρα µεθόριες  περιοχές , η Επιτροπή  ανέπτυξε  το
επιχείρη µα ότι η υλοποίηση  των έργων  διασυνοριακής  συνεργασίας  µε υποψήφιες  χώρες
ενδέχεται  να είναι  δυσχερής  λόγω  δυσκολιών  χρηµατοδότησης . Για τον λόγο  αυτό , η Επιτροπή
έκρινε  ότι πρέπει  να αυξηθεί  από 10% σε 20% το ανώτατο  ποσοστό  χρηµατοδότησης  των έργων
∆ιευρωπαϊκών  ∆ικτύων  Μεταφορών  που εµπίπτουν  στην  κατηγορία  των διασυνοριακών  έργων
υποδο µών σιδηροδρο µικών  µεταφορών  και από τις δύο πλευρές  των φυσικών  συνόρων  ή έχουν
στόχο  την εξάλειψη  σαφώς  προσδιορισ µένων  σηµείων κυκλοφοριακής  συµφόρησης  στα σύνορα
µε υποψήφιες  χώρες , έτσι ώστε  να υπάρξει  χρηµατοοικονο µική µόχλευση  και να προσελκυθούν
κυρίως  ιδιώτες  επενδυτές .
Για να συµπληρωθεί  η στήριξη  του ISPA στις υποψήφιες  χώρες , η Επιτροπή  κατέληξε  επίσης
στο συµπέρασ µα ότι πρέπει  να διατεθεί  στα κράτη  µέλη πρόσθετη  χρηµατοδοτική  ενίσχυση  100
εκατ. ευρώ  κατά  την περίοδο  2003-2006, που θα διατεθεί  στο κονδύλιο  του προϋπολογισ µού για
τα ∆∆, για να χρησι µοποιηθεί  για την ικανοποίηση  των πλέον  επειγουσών  αναγκών  που
συνδέονται  µε τους διασυνοριακούς  κόµβους  των δικτύων  µεταφορών  µε τις υποψήφιες  χώρες .
Ως εκ τούτου , πρέπει  να υπάρξει  και αντίστοιχη  αύξηση  του πλαισίου  χρηµατοδότησης  εντός
των δηµοσιονο µικών  προοπτικών  της περιόδου  2000-2006. Για το σκοπό  αυτό , ποσό  50 εκατ. €
από το σηµερινό  κονδύλιο  των ∆∆ θα διατεθεί  ειδικά  γι’αυτά  τα έργα . Αυτό  θα µπορούσε  να
6πραγ µατοποιηθεί  στο πλαίσιο  της αναθεώρησης  του ενδεικτικού  πολυετούς  προγρά µµατος που
καταρτίστηκε  από τα κράτη  µέλη και την Επιτροπή  για τη χρηµατοδότηση  των έργων  ∆∆.
Το Συµβούλιο  και το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  άρχισαν  να εξετάζουν  την πρόταση  της
Επιτροπής . Η πρώτη  ανάγνωση  στο ΕΚ πραγ µατοποιήθηκε  τη 2α Ιουλίου  2002 και η ψήφος  του
ΕΚ επιβεβαίωσε  τη στήριξή  του στην  πρόταση  της Επιτροπής . Το σχέδιο  κανονισ µού δεν έχει
ακόµη εγκριθεί  και θεωρείται  απίθανο  η διαδικασία  έγκρισής  του να ολοκληρωθεί  πριν από το
τέλος  του 2002.
2.2. Πρότυπο  έργο  για τον αντίκτυπο  της διεύρυνσης  στις παρα µεθόριες  περιοχές
Το 2001 τέθηκε  σε εφαρ µογή συνεργασία  µε το δίκτυο  ARGE
Το 2001, η Επιτροπή  χορήγησε  µη επιστρεπτέα  ενίσχυση  10 εκατ. ευρώ  στο ARGE2 για τη
στήριξη  ενός έργου  µεγάλης  κλίµακας  προς  όφελος  των ΜΜΕ  στις παρα µεθόριες  περιοχές  της
ΕΕ («Αναπτυσσό µενοι µαζί µε την Ευρώπη »). Το ARGE είναι  δίκτυο  28 εµπορικών
επιµελητηρίων  διαφόρων  κρατών  µελών  τα οποία  είναι  εγκατεστη µένα σε περιοχές  της ΕΕ που
συνορεύουν  µε υποψήφιες  χώρες  και, ως εκ τούτου  αντιπροσωπεύει  ΜΜΕ  στις περισσότερες
παρα µεθόριες  περιοχές  οι οποίες  ορίζονται  στο σχέδιο  δράσης  της Επιτροπής . Μια ΜΜΕ  από
παρα µεθόρια  περιοχή  που δεν εκπροσωπείται  µέσω εµπορικού  επιµελητηρίου  στο δίκτυο  ARGE
(π.χ. Φινλανδία ) µπορεί  επίσης  να επωφεληθεί  από τις δραστηριότητες  αυτού  του πρότυπου
έργου  και θα ενηµερώνεται  και θα δραστηριοποιείται  ενεργά  στο ARGE.
Το πρότυπο  έργο έχει στόχο  την ενίσχυση  της ανταγωνιστικότητας  ΜΜΕ , κυρίως  µέσω 3
βασικών  σκελών : 1) ενηµέρωση , 2) ανάπτυξη  και εφαρ µογή στρατηγικής  και 3) διασυνοριακή
συνεργασία . Το έργο άρχισε  να υλοποιείται  στις 3 Ιανουαρίου  2002. Μέχρι  το Μάιο  του 2002,
εκπονήθηκε  πλήρες  πρόγρα µµα εργασίας  για κάθε  περιφέρεια  και ολοκληρώθηκε  η
προετοι µασία του ενηµερωτικού  υλικού  για τις ΜΜΕ . Έχει αναπτυχθεί  ειδικός  ιστότοπος  στο
∆ιαδίκτυο  ο οποίος  είναι  διαθέσι µος στις ΜΜΕ  από την 1η Ιουλίου  του 2002. Οι δραστηριότητες
στο πλαίσιο  και των τριών  σκελών  έχουν  αρχίσει  και θα υλοποιούνται  για περίοδο  40 µηνών .
Το έργο αντιµετωπίζει  τις ανησυχίες  ΜΜΕ  σε τοµείς εντάσεως  εργασίας  που ενδέχεται  να
αντιµετωπίσουν  αυξη µένο ανταγωνισ µό από επιχειρήσεις  των υποψήφιων  για προσχώρηση
χωρών . Στηρίζει  επίσης  µεσαίες  επιχειρήσεις  εντάσεως  κεφαλαίου , καινοτό µους τοµείς που
ενδέχεται  να ωφεληθούν  από το άνοιγ µα νέων  αναπτυσσό µενων  αγορών . Τα διαθέσι µα
κεφάλαια  θα κατανε µηθούν  σύµφωνα  µε τις ανάγκες  και τις προτεραιότητες  κάθε  περιοχής ,
χωρίς  προκαθορισ µένα ποσοστά . Το έργο προβλέπεται  να απευθυνθεί  σε 144 000 ΜΜΕ , οι
οποίες  κατά  25% είναι  εγκατεστη µένες σε παρα µεθόριες  περιοχές  της Αυστρίας , των νέων
Γερµανικών  Οµόσπονδων  Κρατών  και της Βαυαρίας , κατά  15% στην  Ιταλία  και κατά  5% στις
παρα µεθόριες  περιοχές  της Ελλάδας  και της Φινλανδίας . Τα αριθµητικά  στοιχεία  ανά χώρα  είναι
ενδεικτικά  και βασίζονται  στον  πληθυσ µό και στον  αριθµό των ΜΜΕ .
                                                
2 Arbeitsgemeinschaft der Wirtschaftskammern entlang der Grenzen zu den mittel- und osteuropäischen
Beitrittsstaaten.
7Χαρακτηριστικό  του έργου  είναι  ο συνδυασ µός συστή µατος κεντρικής  διαχείρισης  έργου  και
αποκεντρω µένης διαχείρισης  έργου . Από τη µία πλευρά , επιλεγ µένοι περιφερειακοί  συντονιστές
από µέλη του ARGE προσφέρουν  γνώση  για ειδικά  θέµατα της «δικής  τους» παρα µεθόριας
περιοχής . Μπορούν  επίσης  να προσφέρουν  τεχνογνωσία  για δραστηριότητες  που έχουν
οργανωθεί  από τα επιµελητήρια  τα οποία  εκπροσωπούν  και οι οποίες  έχουν  αποδειχθεί  ιδιαίτερα
επιτυχείς . Περιφερειακοί  συντονιστές  είναι  επίσης  υπεύθυνοι  για τον σχεδιασ µό και την
υλοποίηση  µέτρων  στις περιφέρειες  τις οποίες  εκπροσωπούν . Από την άλλη  πλευρά , η κεντρική
διαχείριση  έργου  που ασκείται  από το ARGE εξασφαλίζει  τη συνεπή  και ισόρροπη  εφαρ µογή
των µέτρων .
Ο σχεδιασ µός και η υλοποίηση  των δραστηριοτήτων  πραγ µατοποιούνται  σε συντονισ µό µε τα
Ευρωπαϊκά  Κέντρα  Πληροφοριών  (EIC), π.χ. για ενηµερωτικές  δραστηριότητες  σχετικά  µε τη
διαδικασία  διεύρυνσης  ή τη δηµιουργία  δικτύων  συνεργασίας  στις υποψήφιες  χώρες .
Η συνέχιση  της στήριξης  του ARGE το 2002
Κατά  τη διαδικασία  του προϋπολογισ µού 2002, το προβλεφθέν  από την αρχική  πρόταση  της
Επιτροπής  ποσό  των 5 εκατ. ευρώ  για το 2002 αυξήθηκε  σε 20 εκατ. ευρώ  µετά από αίτηµα του
Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου . Για τον προγρα µµατισµό των δράσεων  το 2002, η Επιτροπή  έλαβε
υπόψη  το αίτηµα του ΕΚ να συνεχισθεί  η έµφαση  στη στήριξη  ΜΜΕ .
Σε αυτό  το πλαίσιο , η Επιτροπή  αποφάσισε  να χορηγήσει  πρόσθετη  µη επιστρεπτέα  ενίσχυση  3
εκατ. ευρώ  στο ARGE. Τα πρόσθετα  κεφάλαια  θα χρησι µοποιηθούν  για να βελτιωθεί  το επίπεδο
πληροφόρησης  και των µέτρων  ειδίκευσης  για επιχειρη µατίες  και για τον εξοπλισ µό ενός
ειδικού  ιστότοπου  που αναπτύσσεται  στο πλαίσιο  του τρέχοντος  πρότυπου  έργου , παρέχοντας
περισσότερα  προϊόντα  και υπηρεσίες  σε ΜΜΕ  παρα µεθόριων  περιοχών  σε σχέση  µε αυτά  που
είχαν  αρχικά  προβλεφθεί . Ειδικότερα , τα συµπληρω µατικά  κεφάλαια  θα συµβάλουν  στη
δηµιουργία  νέων  προϊόντων  µέσω του ∆ιαδικτύου  για την εξυπηρέτηση  ΜΜΕ , όπως  ανταλλαγές
µεταξύ  επιχειρήσεων , επιδοτήσεις  µαθητείας  και επαγγελ µατικής  κατάρτισης  καθώς  και βάση
δεδοµένων  εµπειρογνω µόνων  και ενηµέρωσης  που θα παρέχει  στις ΜΜΕ  απευθείας  πρόσβαση
σε τοπικούς  εµπειρογνώ µονες και σε πληροφορίες  για χώρες /περιοχές . Όσον  αφορά  την
επαγγελ µατική  κατάρτιση , τα κεφάλαια  θα χρησι µοποιηθούν  για την ανάπτυξη  προγρά µµατος
προετοι µασίας  των ΜΜΕ , για να µπορέσουν  να εφαρ µόσουν  στρατηγικές  και επιχειρησιακά
σχέδια  τα οποία  έχουν  αναπτυχθεί  στο πλαίσιο  του έργου .
Η Επιτροπή  αποφάσισε  να χορηγήσει  αυτή  τη µη επιστρεπτέα  ενίσχυση , διότι  το έργο έχει
άµεση πρόσβαση  σε ΜΜΕ  των παρα µεθόριων  περιοχών  και η ιδιαίτερα  καινοτό µος προσέγγισή
του χαρακτηρίζεται  από διάφορους  παράγοντες , περιλα µβανο µένων  των συνεργειών  µέσω της
οργάνωσης  δικτύων  ανάµεσα σε 28 συνεργαζό µενα επιµελητήρια , της ισορροπη µένης
εξυπηρέτησης  παρα µεθόριων  περιοχών  και του προσανατολισ µού των δραστηριοτήτων  βάσει
αποτελεσ µάτων , χάρη  στην  κεντρική  διαχείριση  έργου , των πλεονεκτη µάτων  τεχνογνωσίας  για
τοµείς και προβλή µατα ΜΜΕ  µέσω της αποκεντρω µένης εφαρ µογής.
8… και έναρξη  της συνεργασίας  µε τα EIC
Εκτός  από την παρεχό µενη στήριξη  στο ARGE, η Επιτροπή  δηµοσίευσε  τρεις  προσκλήσεις
υποβολής  προτάσεων , στις 20 Ιουλίου  20023 για συνολικό  ποσό  15 εκατ. ευρώ  εκ των οποίων  η
µία πρόσκληση  υποβολής  προτάσεων  έχει στόχο  τη βελτίωση  της ανταγωνιστικότητας  των
ΜΜΕ  στις παρα µεθόριες  περιοχές  της ΕΕ, µέσω της ανάπτυξης  των εµπορικών  τους σχέσεων
και των βιοµηχανικών  δεσµών µε ΜΜΕ  σε παρα µεθόριες  περιοχές  υποψήφιων  χωρών  ή σε µη
παρα µεθόριες  περιοχές  της ΕΕ µε τη σηµερινή  της σύνθεση . Η Επιτροπή  θα στηρίξει  την
οργάνωση  και υλοποίηση  περιφερειακών  εκδηλώσεων  εταιρικής  σχέσης  για τις ΜΜΕ
– για να ενισχύσει  τη συνεργασία  µεταξύ  ΜΜΕ , έτσι ώστε  να µπορέσουν  να
καθιερώσουν  επαφές , να αναπτύξουν  δίκτυα  και δεσµούς συνεργασίας  µε στόχο  την
καθιέρωση  µελλοντικών  επιχειρη µατικών  σχέσεων·
– για την ενθάρρυνση  διεθνικών  και διασυνοριακών  δραστηριοτήτων  ΜΜΕ , µε στόχο  τον
εντοπισ µό κοινών  επιχειρη µατικών  ενδιαφερόντων  και ευκαιριών  αγοράς  που θα
προκύψουν  από τη διαδικασία  της διεύρυνσης·
– να δώσουν  στους  ιδιοκτήτες  και διευθυντές  ΜΜΕ  τη δυνατότητα  να συναντηθούν  µε
φορείς  παροχής  τεχνικών  και χρηµατοδοτικών  υπηρεσιών  και βοήθειας  στον  τοµέα της
προώθησης  πωλήσεων .
Το συνολικό  διαθέσι µο ποσό  για την εν λόγω  πρόσκληση  υποβολής  προτάσεων , η οποία
περιορίζεται  στα EIC, ανέρχεται  σε 7,5 εκατ. ευρώ .
…. µε τοπικές  και περιφερειακές  οργανώσεις  συνδικάτων
Στόχος  της δεύτερης  πρόσκλησης  υποβολής  προτάσεων  είναι  να ενισχυθεί  η ανταγωνιστικότητα
περιφερειών  και οικονο µικών  τοµέων που επηρεάζονται  ιδιαίτερα  από τη διεύρυνση , µέσω της
αντιµετώπισης  των αναγκών  των απασχολου µένων  και των εργαζο µένων  στην  παρα µεθόρια
περιοχή . Οι δραστηριότητες  εστιάζονται :
– στην  ενηµέρωση  και στη διάδοση  γνώσεων  για τις κοινωνικοοικονο µικές επιπτώσεις
της διεύρυνσης  σε ιδιαίτερα  επηρεαζό µενες οµάδες και οργανώσεις·
– στη βελτίωση  των προσόντων  και δεξιοτήτων  των εργατών  και απασχολου µένων  των
περιοχών  αυτών  και σε οικονο µικούς  τοµείς που επηρεάζονται  ιδιαίτερα  από τη
διεύρυνση·
– σε δραστηριότητες  διασυνοριακής  συνεργασίας  που επηρεάζουν  την κοινωνική  ζωή
των εργατών  και απασχολού µενων , µε στόχο  να αυξηθεί  ο βαθµός κατανόησης  των
διαφορετικών  πολιτισ µών.
Το συνολικό  διαθέσι µο ποσό  γι’ αυτή  την πρόσκληση  υποβολής  προτάσεων , που περιορίζεται  σε
τοπικές  ή περιφερειακές  οργανώσεις  συνδικάτων , είναι  6 εκατ. ευρώ .
                                                
3 ΕΕ C174 σ.13-17 της 20ής Ιουλίου  2002.
9… και µε περιφερειακές /τοπικές  αρχές  και οργανισ µούς τοπικής  αυτοδιοίκησης
Η τρίτη  πρόσκληση  υποβολής  προτάσεων  έχει στόχο  την ενίσχυση  της ικανότητας  των τοπικών
και περιφερειακών  αρχών  στις παρα µεθόριες  περιοχές  της ΕΕ να υιοθετούν  στρατηγικές  και
σχέδια  δράσης , έτσι ώστε  να προετοι µαστούν  για τις διοικητικές  επιπτώσεις  της διεύρυνσης . Για
την επίτευξη  αυτού  του στόχου , οι µη επιστρεπτέες  ενισχύσεις  που θα χορηγηθούν  θα στηρίζουν
δραστηριότητες  διασυνοριακής  συνεργασίας  οι οποίες
– βελτιώνουν  τη συνεργασία  και τη συγκέντρωση  εµπειριών  µεταξύ  τοπικών  και
περιφερειακών  αρχών·
– εντείνουν  και παγιώνουν  τον διασυνοριακό  διάλογο  και καθιερώνουν  θεσµικές σχέσεις
ανάµεσα στις δηµόσιες  διοικήσεις , για να διευκολυνθεί  η ένταξη  των περιφερειών ,
κοινοτήτων  και πολιτών·
– εστιάζονται  στην  ανάπτυξη  θεσµικών  και διοικητικών  ικανοτήτων , περιλα µβανο µένης
της ανάπτυξης  πλαισίων  για ενέργειες  και διαχείριση , στην  εκτίµηση αναγκών , τους
ανθρώπινους  πόρους  και την παροχή  υπηρεσιών·
– εφοδιάζουν  τους φορείς  τοπικών  και περιφερειακών  αρχών  µε ικανότητες  και
τεχνογνωσία  για την ανάπτυξη , εφαρ µογή και διαχείριση  διοικητικών  και τεχνικών
πτυχών  της διεύρυνσης .
Το συνολικό  διαθέσι µο ποσό  για την πρόσκληση  υποβολής  προσφορών , η οποία  περιορίζεται  σε
τοπικές  και περιφερειακές  αρχές , οργανισ µούς τοπικής  αυτοδιοίκησης  ή ενώσεις  δήµων και
κοινοτήτων , ανέρχεται  σε 1,5 εκατ. ευρώ .
Και οι τρεις  προκλήσεις  υποβολής  προτάσεων  περιορίζονται  σε σαφώς  προσδιορισ µένες
οργανώσεις  η βασική  αποστολή  των οποίων  είναι  η στήριξη  των οµάδων  στόχου  στους  τοµείς
παρέ µβασης  και οι οποίες  έχουν  ευρεία  εκπροσώπηση  στις παρα µεθόριες  και σε µη
παρα µεθόριες  περιοχές  των κρατών  µελών  της ΕΕ. Έχουν  προσκληθεί  πολλές  οργανώσεις  να
συνάψουν  εταιρικές  σχέσεις  µε τους υποψήφιους .
Όλες  οι προτάσεις  έργου  που υποβάλλονται  στην  Επιτροπή  πρέπει  επίσης  να έχουν  σαφώς
συµπληρω µατικό  χαρακτήρα  µε τοπικές  ή περιφερειακές  δραστηριότητες  που προωθούν  την
ανάπτυξη  των παρα µεθόριων  περιοχών  και χρηµατοδοτούνται  από προγρά µµατα ή
πρωτοβουλίες  της Ευρωπαϊκής  Κοινότητας  (όπως  το INTERREG). Τον ∆εκέ µβριο του 2002 θα
πραγ µατοποιηθεί  κοινοποίηση  των αποτελεσ µάτων  της διαδικασίας  ανάθεσης  συµβάσεων .
Πρόσθετα  µέτρα  υπέρ  των νέων
… στα πλαίσια  του πιλοτικού  σχεδίου  το 2002
Τέλος , ποσό  2 εκατ. € θα χρησι µοποιηθεί  για τη χρηµατοδότηση  µέτρων  υπέρ  των νέων  σε
παρα µεθόριες  περιοχές , σύµφωνα  µε τους κανόνες , τα κριτήρια  και τις διαδικασίες  που
εφαρ µόζονται  σήµερα στο πλαίσιο  του προγρά µµατος YOUTH. Η εκτέλεση  των κεφαλαίων  θα
πραγ µατοποιείται , ωστόσο , στο πλαίσιο  του πρότυπου  έργου  (κονδύλιο  του προϋπολογισ µού
10B5-3003). Κατά  συνέπεια , ο προϋπολογισ µός του προγρά µµατος YOUTH (B3-1010) το 2002
δεν θα επηρεαστεί  από τις προβλεπό µενες δραστηριότητες  για τις παρα µεθόριες  περιοχές .
Η κατανο µή των κεφαλαίων  που αποφασίστηκε  από την επιτροπή  του προγρά µµατος YOUTH
τον Ιούνιο  του 2002 βασίζεται  στον  πληθυσ µό των ενδιαφερό µενων  περιοχών . Η κάθε  χώρα
λαµβάνει  ποσοστό  των συνολικών  κεφαλαίων  που διατίθεται  για τη διασυνοριακή  συνεργασία
σε συνάρτηση  µε την αναλογία  του πληθυσ µού των παρα µεθόριων  περιοχών  της σε σχέση  µε
τον συνολικό  πληθυσ µό όλων  των ενδιαφερό µενων  περιφερειών  και στις 13 χώρες . Τα κεφάλαια
αυτά  θα κατανε µηθούν  σύµφωνα  µε τους ισχύοντες  κανόνες  του προγρά µµατος YOUTH για τις
αποκεντρω µένες δραστηριότητες  σε 5 γύρους  επιλογής  που έχουν  προγρα µµατιστεί  για το 2002,
γεγονός  που θα ενισχύσει  σηµαντικά  τη σχέση  κόστους -ωφέλειας  και τη διαφάνεια  της
διασυνοριακής  συνεργασίας  στον  τοµέα των ατοµικών  ανταλλαγών . Στο πλαίσιο  των τακτικών
διαδικασιών  υποβολής  εκθέσεων , που έχει προγρα µµατισθεί  για τον Απρίλιο  του 2003, έχει
ζητηθεί  από τους Εθνικούς  Οργανισ µούς του προγρά µµατος YOUTH να υποβάλουν  χωριστή
χρηµατοδοτική  και στατιστική  έκθεση  που θα παρουσιάζει  µε σαφήνεια  τις δραστηριότητές  τους
στον  τοµέα της διασυνοριακής  συνεργασίας  το 2002.
Η Επιτροπή  έχει καλέσει  τους Εθνικούς  Οργανισ µούς όλων  των χωρών  που συµµετέχουν  στα
τρέχοντα  σχέδια  διασυνοριακής  συνεργασίας  να αναπτύξουν  και να θέσουν  σε εφαρ µογή έργα
και εταιρικές  σχέσεις  που θα ενθαρρύνουν  την κινητικότητα , την πρωτοβουλία , τη
διαπολιτισ µική κατανόηση  και την αλληλεγγύη  µεταξύ  των νέων  και άλλων  πολιτών  στις
παρα µεθόριες  περιφέρειες .
Βάσει  αυτών  των σχεδίων  δράσης , οι Εθνικοί  Οργανισ µοί θα χρηµατοδοτήσουν  ορισµένα έργα
διασυνοριακής  συνεργασίας , που θα έχουν  όλα ως χαρακτηριστικά  την διαπολιτισ µική
κατανόηση , την ενεργό  συµµετοχή  των νέων , την κινητικότητα  σε διεθνικό  επίπεδο  και τη
συνεργασία , παρό µοια µε τις ακόλουθες  πρότυπες  δραστηριότητες  ανταλλαγών  νέων :
Ο φινλανδικός  Εθνικός  Οργανισ µός YOUTH έχει χρηµατοδοτήσει  πολυ µερές πρόγρα µµα
ανταλλαγής  νέων  µε τίτλο  “COSMO”, στο οποίο  συµµετέχουν  νέοι από παρα µεθόριες  περιοχές
της Φινλανδίας , της Εσθονίας  και της Γερµανίας . Το έργο έχει στόχο  την πρόληψη  του
κοινωνικού  αποκλεισ µού και να αποκτήσουν  οι νέοι περισσότερες  γνώσεις  για την Ευρώπη . Οι
νέοι θα αποκο µίσουν  γνώσεις  για τον πολιτισ µό και τα έθιµα σε άλλες  χώρες  και θα λάβουν
πληροφορίες  για το πώς µπορούν  να σπουδάσουν  και να εργαστούν  στο εξωτερικό . Κατά  την
ανταλλαγή  νέων , οι νέοι θα δηµιουργήσουν  οµάδες εργασίας  που θα ασχοληθούν  µε θέµατα
ευρωπαϊκού  ενδιαφέροντος  και θα οργανώσουν  διαπολιτισ µικές εκδηλώσεις  στις οποίες  θα
παρουσιάσουν  τη µουσική , τις διατροφικές  συνήθειες  και παιχνίδια  της χώρας  τους.
«Ολυµπιακοί  αγώνες » και «περιπλάνηση  σε πόλεις » θα συµπληρώσουν  τις διαπολιτισ µικές και
άτυπες  συνιστώσες  της µάθησης . Οι νέοι συµµετέχουν  ενεργά  στην  προετοι µασία και οργάνωση
των ανταλλαγών  καθώς  και στην  εφαρ µογή του προγρά µµατος δραστηριοτήτων .
Οι Εθνικοί  Οργανισ µοί YOUTH θα αναλάβουν  επίσης  την οργάνωση  σηµαντικών
ενηµερωτικών  δραστηριοτήτων  για την προώθηση  της διασυνοριακής  συνεργασίας  των νέων  και
όλων  των φορέων  που ασχολούνται  µε θέµατα νεότητας  (εργαζό µενοι νέοι, οργανώσεις  νέων
κλπ.) µε τη βοήθεια  σεµιναρίων  για τη δηµιουργία  επαφών , ακαδη µαϊκών  επισκέψεων ,
σεµιναρίων  κατάρτισης , κλπ.
11Ο τελικός  αριθµός των χρηµατοδοτού µενων  ανταλλαγών  νέων , των δραστηριοτήτων  παροχής
εθελοντικών  υπηρεσιών , των µέτρων  στήριξης  (δραστηριότητες  συνεργασίας , κατάρτισης  και
ενηµέρωσης ) καθώς  και των ενηµερωτικών  δραστηριοτήτων  δεν θα είναι  γνωστός  πριν από τις
30 Απριλίου  2003, όταν οι εθνικοί  οργανισ µοί YOUTH θα υποβάλουν  τις ενδιά µεσες
χρηµατοδοτικές  και στατιστικές  εκθέσεις  τους για το 2002.
… στα πλαίσια  του προγρά µµατος  YOUTH για την περίοδο  2003-2006
Η διαχείριση  της πρόσθετης  χρηµατοδότησης  των 10 εκατ. €, που αποτελεί  την κοινοτική
στήριξη  στο πρόγρα µµα YOUTH κατά  την περίοδο  2003-2006, θα ασκείται  µε βάση  τις ίδιες
διαδικασίες  αποκεντρω µένης διαχείρισης . Η επιτροπή  του προγρά µµατος YOUTH θα
αποφασίσει  το Νοέµβριο του 2002 για την κατανο µή του ποσού  των 3 εκατ. ευρώ  που έχει
διατεθεί  στο κονδύλιο  του προϋπολογισ µού του προγρά µµατος YOUTH (B3-1010) για το 2003.
2.3. Μέτρα  οργάνωσης  δικτύου  στο πλαίσιο  του INTERREG
Στο σχέδιο  δράσης  της για τις παρα µεθόριες  περιοχές , η Επιτροπή  πρότεινε  τη χορήγηση  ποσού
20 εκατ. € από τους πόρους  των κατευθυντήριων  γραµµών του INTERREG III για δράσεις  που
αποσκοπούν  στην  ενθάρρυνση  και διευκόλυνση  της συνεργασίας  στις παρα µεθόριες  περιοχές .
Στη συνέχεια , η Επιτροπή  αποφάσισε  να διαθέσει  τα κεφάλαια  αυτά  στα προγρά µµατα της
συνιστώσας  Γ του INTERREG III και στο πρόγρα µµα INTERACT ( δηλ. πρόγρα µµα στήριξης
INTERREG), εφόσον  και τα δύο αυτά  προγρά µµατα έχουν  σχεδιαστεί  για τη χρηµατοδότηση
των δράσεων  οι οποίες  αναφέρονται  στην  ανακοίνωση  της Επιτροπής .
Η προσέγγιση  αυτή  επωφελείται  από τις εταιρικές  σχέσεις  και τις διαχειριστικές  δοµές που
έχουν  ήδη δηµιουργηθεί  για την εφαρ µογή των προγρα µµάτων  INTERREG III Γ και
INTERACT και, έτσι, επιτρέπει  την ταχύτερη  χρησι µοποίηση  των κεφαλαίων  για τις
ενδιαφερό µενες περιοχές . Αντιθέτως , η εκπόνηση  ενός νέου ειδικού  προγρά µµατος θα
συνεπαγόταν  µια αργή  και περίπλοκη  διαδικασία  και θα ήταν  λιγότερο  αποτελεσ µατική .
Βάσει  του πληθυσ µού που κατοικεί  στις εξεταζό µενες παρα µεθόριες  περιφέρειες , η Επιτροπή
αποφάσισε  να χορηγήσει  ποσό  12,3 εκατ. € στο πρόγρα µµα INTERREG III Γ για τις ανατολικές
περιφέρειες , 2,2 εκατ. € στο πρόγρα µµα INTERREG III Γ για τις βόρειες  περιφέρειες  και 0,5
εκατ. € για το πρόγρα µµα INTERREG III Γ για τις νότιες  περιφέρειες . Επιπλέον , η Επιτροπή  θα
διαθέσει  ποσό  5 εκατ. € στο πρόγρα µµα INTERACT.
Η πρόσθετη  χρηµατοδότηση  εντάχθηκε  µε τη µορφή  µιας νέας προτεραιότητας  σε κάθε  σχετικό
πρόγρα µµα. Στην  περίπτωση  των προγρα µµάτων  INTERREG III Γ, οι προβλεπό µενες ενέργειες
στο πλαίσιο  αυτής  της ειδικής  προτεραιότητας  περιλα µβάνουν  δίκτυα  και µεµονωµένα έργα
συνεργασίας  που έχουν  στόχο  να ενθαρρύνουν  και να διευκολύνουν  τη συνεργασία  στις
παρα µεθόριες  περιοχές , έτσι ώστε  να ενισχυθεί  η οικονο µική τους ανταγωνιστικότητα . Στην
περίπτωση  του προγρά µµατος INTERACT, οι προβλεπό µενες ενέργειες  καλύπτουν
δραστηριότητες  ενηµέρωσης , σεµινάρια , µελέτες  και ανταλλαγές  εµπειριών  σε θέµατα
οριζόντιου  χαρακτήρα  για τα προγρά µµατα INTERREG και για τη συµπληρω µατικότητά  τους
µε τα µέσα εξωτερικής  πολιτικής .
12Οι επικεφαλής  εταίροι  πρέπει  να είναι  εγκατεστη µένοι σε περιοχές  που συνορεύουν  µε
υποψήφιες  χώρες . Ενθαρρύνεται  και η συνεργασία  µε εταίρους  που είναι  εγκατεστη µένοι σε
υποψήφιες  χώρες . Στο πλαίσιο  των εξεταζό µενων  προγρα µµάτων  INTERREG III Γ, σε κάθε
µεµονωµένο έργο συνεργασίας  πρέπει  να συµµετέχουν  τουλάχιστον  τρεις  εταίροι  από
τουλάχιστον  δύο χώρες , ενώ ένα δίκτυο  πρέπει  να αποτελείται  από τουλάχιστον  πέντε  εταίρους
οι οποίοι  προέρχονται  από τουλάχιστον  τρεις  χώρες .
Όσον  αφορά  τα πρόσθετα  κεφάλαια  που διατίθενται  στα προγρά µµατα INTERREG III Γ, θα
εφαρ µοστούν  τα ίδια ποσοστά  χρηµατοδοτικής  συνδρο µής του ΕΤΠΑ  µε αυτά  που
προβλέπονται  στο άρθρο  29 παράγραφος  3 του γενικού  κανονισ µού για τα ∆ιαρθρωτικά  Ταµεία
(1260/1999). Όσον  αφορά  το INTERACT, θα εφαρ µοστεί  το ίδιο ποσοστό  χρηµατοδότησης  µε
αυτό  που προβλέπεται  για τα ισοδύνα µα µέτρα στο πλαίσιο  του INTERACT.
Η διαδικασία  έγκρισης  των προγρα µµάτων  INTERREG III Γ ολοκληρώθηκε  τον Μάιο  του
2002. Το πρόγρα µµα INTERACT προβλέπεται  να εγκριθεί  στις αρχές  του φθινοπώρου  του
2002.
2.4. Ειδική  στήριξη  30 εκατ . ευρώ  σε παρα µεθόριες  περιοχές  στο πλαίσιο  του
INTERREG το 2002
Στις 21 Νοεµβρίου  2001, το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο , η Επιτροπή  και το Συµβούλιο
συµφώνησαν , σε συνεδρίαση  της Επιτροπής  συνδιαλλαγής  για τη διαδικασία  προϋπολογισ µού
του 2002, ότι έπρεπε  να εγγραφεί  πρόσθετο  ποσό  30 εκατ. € στον  τίτλο  2 (∆ιαρθρωτικά  Ταµεία)
του προϋπολογισ µού για τις περιοχές  που συνορεύουν  µε υποψήφιες  χώρες , µε στόχο  να
χρηµατοδοτηθούν  ειδικές  δράσεις  για τη στήριξη  αυτών  των περιφερειών . Το Ευρωπαϊκό
Κοινοβούλιο  ενέκρινε  τον προϋπολογισ µό του 2002 στις 13 ∆εκε µβρίου  του 2001 και
επιβεβαίωσε  την ανάληψη  υποχρέωσης  30 εκατ. € για τις παρα µεθόριες  περιοχές  µε ειδικό
κονδύλιο  του προϋπολογισ µού (B2-1411) για την Πρωτοβουλία  INTERREG III.
Σύµφωνα  µε τη µέθοδο  που επελέγη  για την δαπάνη  των 20 εκατ. € για δραστηριότητες
οργάνωσης  δικτύου  στο πλαίσιο  των προγρα µµάτων  INTERREG III Γ και INTERACT, η
Επιτροπή  αποφάσισε  να διαθέσει  τα κεφάλαια  αυτά  σε ήδη υφιστά µενα προγρά µµατα που
παρέχουν  τη δυνατότητα  ενισχυ µένης διασυνοριακής  συνεργασίας . Λόγω  των στενών  χρονικών
προθεσ µιών για την ανάληψη  του πρόσθετου  ποσού  των 30 εκατ. €, η λύση  αυτή  κρίθηκε  για
άλλη  µια φορά  η απλούστερη  και η περισσότερο  ρεαλιστική .
Η Επιτροπή  αποφάσισε  να διαθέσει  τα πρόσθετα  κεφάλαια :
– στα 13 προγρά µµατα της Συνιστώσας  A INTERREG στις παρα µεθόριες  περιοχές  µε τις
υποψήφιες  χώρες  που, κατά  συνέπεια , σχετίζονται  άµεσα µε τη διεύρύνση
– στο πρόγρα µµα της Συνιστώσας  B INTERREG για την περιοχή  της Βαλτικής
Θάλασσας .
Τα σύνορα  µε τις υποψήφιες  χώρες  καλύπτονται  από τα 13 προγρά µµατα της Συνιστώσας  Α από
την Ελλάδα /Κύπρο  στο νότιο  άκρο  µέχρι τη Φινλανδία /Εσθονία  στον  Βορρά , µε εξαίρεση  τα
θαλάσσια  σύνορα  µε τη Λετονία  και τη Λιθουανία . Αν και οι δύο αυτές  χώρες  δεν έχουν
13χερσαία  σύνορα  µε κάποιο  κράτος  µέλος, η προσχώρησή  τους θα έχει επίσης  επίπτωση  στην
ανταγωνιστικότητα  ορισµένων  περιφερειών  της Ένωσης , παρό µοια µε την επίπτωση  της
προσχώρησης  άλλων  υποψήφιων  χωρών . Η προσθήκη  του προγρά µµατος της Συνιστώσας  Β για
την Βαλτική  Θάλασσα  ανταποκρίνεται  επίσης  στη µέριµνα του Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου  για
τις περιοχές  των θαλάσσιων  συνόρων .
Τα κεφάλαια  έχουν  κατανε µηθεί στα 14 προαναφερθέντα  προγρά µµατα µε βάση  ένα
αντικει µενικό  κριτήριο , το οποίο  είναι  η τρέχουσα  κατανο µή των κεφαλαίων  του ΕΤΠΑ  στα
προγρά µµατα (βλέπε  παράρτη µα).
Λόγω  του σχετικά  µικρού  ποσού  χρηµατοδότησης  κάθε  προγρά µµατος, το ποσό  των 30 εκατ. €
έχει διατεθεί  σε µία κοινή  προτεραιότητα  «Ειδική  στήριξη  για περιοχές  που συνορεύουν  µε
υποψήφιες  χώρες », η οποία  θα προστεθεί  στα 14 προγρά µµατα. Θα δοθεί  προτεραιότητα  σε έργα
στους  ακόλουθους  τοµείς: ενίσχυση  των συστη µάτων  µεταφορών , στήριξη  των ΜΜΕ  που
επηρεάζονται  ιδιαίτερα  από τη διεύρυνση  καθώς  και ενέργειες  υποστηρικτικής  κατάρτισης  και
διαπολιτισ µικής συνεργασίας , περιλα µβανο µένων  των δραστηριοτήτων  που ευνοούν  την ένταξη
διαφόρων  γλωσσών  και πολιτιστικών  οµάδων . Θα δοθεί  ειδική  προσοχή  σε έργα  στους  τοµείς
των µεταφορών  και των ΜΜΕ  που συνδέονται  άµεσα µε τη βελτίωση  του περιβάλλοντος .
Εφαρ µόζονται  οι συνήθεις  κανόνες  των προγρα µµάτων  INTERREG III Α και Β. Για λόγους
χρηστής  και αποτελεσ µατικής  διαχείρισης , µε µία ενιαία  απόφαση  της Επιτροπής , της 26ης
Ιουλίου  2002, τροποποιήθηκαν  τα 14 σχετικά  προγρά µµατα INTERREG. Όλες  οι αναλήψεις
υποχρεώσεων  επικυρώθηκαν  τον Σεπτέ µβριο του 2002. Ζητήθηκε  από τα κράτη  µέλη να
υποβάλουν  εκ των προτέρων  τους τροποποιηθέντες  χρηµατοδοτικούς  πίνακες  για τα 14
προγρά µµατα. Οι αντίστοιχες  εποπτικές  επιτροπές  θα πραγ µατοποιήσουν  τις δηµοσιονο µικές
αναλήψεις  υποχρεώσεων  για συγκεκρι µένα έργα , σύµφωνα  µε τα κριτήρια  για τα
συµπληρώ µατα προγρα µµατισµού που δεν έχουν  ακόµη προσαρ µοσθεί .
2.5. Ειδικό  πρόγρα µµα µε την Ευρωπαϊκή  Τράπεζα  Επενδύσεων  (ΕΤΕπ ) για τη
στήριξη  δηµοτικών  έργων  υποδο µών σε περιοχές  των υποψήφιων  χωρών  που
συνορεύουν  µε την ΕΕ
Το ειδικό  πρόγρα µµα της ΕΤΕπ  εκπονήθηκε  για να αντιµετωπισθεί  η έλλειψη  επαρκών
υποδο µών µικρής  κλίµακας  που εντοπίστηκε  στις περιοχές  των υποψήφιων  χωρών  οι οποίες
συνορεύουν  µε την ΕΕ. Ο γενικός  στόχος  του προγρά µµατος είναι  να συµβάλει  στην  κοινωνική
και οικονο µική ανάπτυξη  αυτών  των παρα µεθόριων  περιοχών  και στην  ολοκλήρωσή  τους µε τις
γειτονικές  περιφέρειες  των σηµερινών  κρατών  µελών  της ΕΕ.
Για το σκοπό  αυτό , το πρόγρα µµα θα συµβάλει  στην  αύξηση  των διαθεσί µων δηµοτικών
υποδο µών µικρής  κλίµακας , αυξάνοντας  τους χρηµατοδοτικούς  πόρους  που διατίθενται  σε
οργανισ µούς τοπικής  αυτοδιοίκησης  και στους  δηµόσιους  φορείς  παροχής  υπηρεσιών , µέσω
ενός συνδυασ µού δανείων  από πόρους  της ΕΤΕπ  µε µη επιστρεπτέα  ενίσχυση  του
προγρά µµατος Phare. Οι επενδύσεις  θα λαµβάνουν  δεόντως  υπόψη  τα υφιστά µενα
περιφερειακά , εθνικά  ή τοπικά  έγγραφα  προγρα µµατισµού.
14Το 2002, θα διατεθούν  35 εκατ. € από τον προϋπολογισ µό του προγρά µµατος Phare του 2002
για τη χρηµατοδοτική  διευκόλυνση , σύµφωνα  µε την πρόταση  χρηµατοδότησης  που εγκρίθηκε
από την επιτροπή  διαχείρισης  Phare στις 27 Σεπτε µβρίου  2002.
Η ΕΤΕπ  προτίθεται  να αρχίσει  την εφαρ µογή της χρηµατοδοτικής  διευκόλυνσης  2002 στην
Πολωνία , η οποία  έχει εκτενή  σύνορα  µε την Ευρωπαϊκή  Ένωση . Και άλλες  παρα µεθόριες
περιοχές  άλλων  υποψήφιων  χωρών  θα καλυφθούν  σε µεταγενέστερο  στάδιο  από αυτό  το
πρόγρα µµα (παρα µεθόριες  περιοχές  της Βουλγαρίας , της Τσεχικής  ∆ηµοκρατίας , της Εσθονίας ,
της Ουγγαρίας , της Πολωνίας , της Σλοβενίας  και της Σλοβακίας ). Σύµφωνα  µε το σχέδιο  δράσης
της Επιτροπής  για τις παρα µεθόριες  περιοχές , σχεδιάζεται  να συνεχιστεί  η χρηµατοδότηση  του
ειδικού  προγρά µµατος της ΕΤΕπ  µε συµπληρω µατικό  ποσό  µέχρι 15 εκατ. € από τον
προϋπολογισ µό του Phare του 2003.
Η εφαρ µογή αυτού  του προγρά µµατος βασίζεται  στην  έννοια  της χρηµατοδοτικής  διευκόλυνσης
δηµοτικών  υποδο µών. Η ΕΤΕπ  θα διαθέτει  κεφάλαια  από τους δικούς  της πόρους  και θα παρέχει
συνολικό  δάνειο  σε συνδυασ µό µε µη επιστρεπτέα  ενίσχυση  Phare σε επιλεγ µένες τοπικές
συµµετέχουσες  τράπεζες . Η συνολική  αναλογία  µεταξύ  των πόρων  της ΕΤΕπ  και των πόρων  του
Phare θα είναι  ίση ή µεγαλύτερη  του 5/1. Η ΕΤΕπ  θα χορηγήσει  ποσό  τουλάχιστον  175 εκατ. €
υπό µορφή  δανείων  και η Επιτροπή  θα χορηγήσει  ανώτατο  ποσό  35 εκατ. €.
Η Επιτροπή  αναθέτει  στην  ΕΤΕπ  την εφαρ µογή αυτού  του προγρά µµατος και θα συνάψει
συµφωνία  χρηµατοδότησης  µε την ΕΤΕπ  για τον σκοπό  αυτό  στις αρχές  του 2003, η οποία  θα
προβλέπει  τις δραστηριότητες  στο πλαίσιο  του έργου  µέχρι το 2009.
Όσον  αφορά  την πρακτική  υλοποίηση  αυτού  του προγρά µµατος, η ΕΤΕπ , σε ένα πρώτο  στάδιο ,
θα εντοπίσει  και θα επιλέξει  ως εταίρους  τοπικά  χρηµατοπιστωτικά  ιδρύµατα στις παρα µεθόριες
περιοχές , τα οποία  έχουν  την ικανότητα , την ισχύ και το ενδιαφέρον  να επεκτείνουν  τις
δραστηριότητές  τους στη χρηµατοδότηση  µικρών  επενδύσεων  υποδο µών των οργανισ µών
τοπικής  αυτοδιοίκησης  σε µια συγκεκρι µένη παρα µεθόρια  περιφέρεια . Η ΕΤΕπ  θα χορηγεί
δάνεια  σε αυτά  τα ιδρύµατα, τα οποία  µε τη σειρά  τους θα αναλάβουν  τη δέσµευση  να χορηγούν
δάνεια  σε οργανισ µούς τοπικής  αυτοδιοίκησης  ή υπηρεσίες  κοινής  ωφέλειας  που παρέχουν
δηµόσια υπηρεσία . Η συνεισφορά  του Phare θα χρησι µοποιηθεί  για την καταβολή  προµήθειας
καλής  εκτέλεσης  και παροχής  υπηρεσιών  στις συµµετέχουσες  τοπικές  τράπεζες , για να
ενθαρρυνθούν  να συµµετάσχουν  στο πρόγρα µµα και να καλύψουν  τις πρόσθετες  δαπάνες ,
δηλαδή  στην  προώθηση  της χρηµατοδοτικής  διευκόλυνσης  στους  οργανισ µούς τοπικής
αυτοδιοίκησης , στην  παροχή  υπηρεσιών  στους  οργανισ µούς τοπικής  αυτοδιοίκησης  για να
προετοι µάσουν  τις αιτήσεις  δανείων  ή στην  ανάλυση  και την διάρθρωση  των δηµοτικών
δανείων . Ένα δεύτερο  µέρος της συνεισφοράς  του Phare θα χρησι µοποιηθεί  για τη µερική
αποζη µίωση  των δήµων ή των φορέων  παροχής  δηµοτικών  υπηρεσιών  για το κόστος  των
επενδύσεών  τους για τις δαπάνες  που πραγ µατοποιούνται  κατά  την επιλογή  και αξιολόγηση
αυτών  των επενδύσεων .
Πριν  η ΕΤΕπ  υπογράψει  συµφωνία  χρηµατοδότησης  που περιλα µβάνει  δάνειο  της ΕΤΕπ  και τη
µη επιστρεπτέα  ενίσχυση  Phare («το έργο ») µε ένα επιλεγέν  τοπικό  χρηµατοπιστωτικό  ίδρυµα, η
ΕΤΕπ  πρέπει  να προτείνει  το εν λόγω  έργο για έγκριση  στην  Επιτροπή . Στην  πρόταση  έργου , η
ΕΤΕπ  ενηµερώνει  την Επιτροπή  για το συνολικό  ποσό  του δανείου  που χορηγείται  σε αυτό  το
τοπικό  χρηµατοπιστωτικό  ίδρυµα στο πλαίσιο  της χρηµατοδοτικής  διευκόλυνσης  και για την
15αντίστοιχη  συνεισφορά  του Phare. Μετά  την έγκριση , η ΕΤΕπ  θα υπογράψει  συµφωνία  µε το
τοπικό  χρηµατοπιστωτικό  ίδρυµα, το οποίο  λαµβάνει  τότε την ιδιότητα  της συµµετέχουσας
τράπεζας  στο πλαίσιο  του παρόντος  προγρά µµατος.
Η συµµετέχουσα  τράπεζα  θα αναλάβει  να προωθήσει  τη χρηµατοδοτική  διευκόλυνση  στους
οργανισ µούς τοπικής  αυτοδιοίκησης , µε στόχο  να λαµβάνει  αιτήσεις  δανείων  για επενδύσεις  σε
υποδο µές που πληρούν  τα κριτήρια  επιλεξι µότητας . Βάσει  προσεκτικής  ανάλυσης  των
αιτήσεων , η συµµετέχουσα  τράπεζα  θα υπογράφει  συµφωνία  χορήγησης  δανείου  µε έναν
οργανισ µό τοπικής  αυτοδιοίκησης  ή οργανισ µό κοινής  ωφελείας  που παρέχει  µια δηµοτική
υπηρεσία  («υπο-έργο »). Αυτή  η συµφωνία  δανειοδότησης  θα περιλα µβάνει  τη χορήγηση  µέρους
της χρηµατοδοτικής  συνδρο µής του Phare στον  οργανισ µό τοπικής  αυτοδιοίκησης  ή στον  φορέα
παροχής  δηµοτικών  υπηρεσιών . Γενικά , είναι  επιλέξι µες επενδύσεις  το κόστος  των οποίων  δεν
υπερβαίνει  τα 5 εκατ. €.
Όλα τα επενδυτικά  έργα  θα εκτελούνται  στο πλαίσιο  της συµµόρφωσης  µε τη σχετική  κοινοτική
περιβαλλοντική  νοµοθεσία . Το άθροισ µα της συνολικής  αξίας  των «υπο-έργων », του συνολικού
ποσού  της συνεισφοράς  του Phare (άµεση στήριξη  επενδύσεων ) για τον φορέα  υλοποίησης
έργων  και όλων  των άλλων  κεφαλαίων  της Ευρωπαϊκής  Κοινότητας  που χρησι µοποιούνται  από
τον φορέα  υλοποίησης  έργων  για τη χρηµατοδότηση  της επένδυσης  δεν είναι  δυνατόν  να
υπερβαίνει  το 90% του κόστους  της επένδυσης . Σε επιχειρησιακό  επίπεδο , η υλοποίηση  αυτού
του προγρά µµατος θα παρακολουθείται  µέσω των εκθέσεων  προόδου  που θα υποβάλλονται  από
την ΕΤΕπ  και µέσω εποπτικής  επιτροπής  που θα αποτελείται  από αντιπροσώπους  της Επιτροπής
και της ΕΤΕπ .
3. ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ  ΤΗΣ  ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ : ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ  ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΣ  ΤΩΝ  ΥΦΙΣΤΑΜΕΝΩΝ
ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ
Όσον  αφορά  τα ειδικά  προβλή µατα των παρα µεθόριων  περιοχών , η Επιτροπή  εξέφρασε  στο
σχέδιο  δράσης  την πρόθεσή  της να εναρ µονίσει  περαιτέρω  τον συντονισ µό ανάµεσα στο Phare
∆ΣΣ και το INTERREG. Για τον σκοπό  αυτό , η Επιτροπή  εξήγγειλε  τα ακόλουθα  µέτρα:
3.1. Μεγαλύτερος  συντονισ µός ανάµεσα στο Phare ∆ΣΣ  και το INTERREG
Τροποποίηση  του κανονισ µού PHARE ∆ιασυνοριακής  Συνεργασίας
Με την προοπτική  ότι η διεύρυνση  θα πραγ µατοποιηθεί  την 1η Ιανουαρίου  2004, το έτος
προγρα µµατισµού Phare 2003 θα είναι  το τελευταίο  έτος για τις προσχωρούσες  χώρες . Λόγω
των στενών  χρονικών  περιθωρίων  αυτού  του σεναρίου , η Επιτροπή  προβλέπει  να επιφέρει
επιµέρους  µόνο τροποποιήσεις  στον  κανονισ µό Phare ∆ΣΣ.
Η εµπειρία  που αποκο µίσθηκε  από το 1999 µ ε τη θέσπιση  των Κοινών  Εγγράφων
Προγρα µµατισµού και των Μεικτών  Επιτροπών  δείχνει  ότι υπάρχει  ακόµα περιθώριο  για την
περαιτέρω  ευθυγρά µµιση του Phare ∆ΣΣ µε το INTERREG όσον  αφορά  την επιλεξι µότητα  των
δράσεων . Αν ληφθούν  υπόψη  οι καινοτο µίες τις οποίες  έχει ήδη εισαγάγει  η επισκόπηση  Phare
2000, κρίνεται  σκόπι µο να πραγ µατοποιηθεί  αυτή  η ευθυγρά µµιση.
16Η µόνη τροποποίηση  που απαιτείται  γι’αυτό  το σκοπό  αφορά  το άρθρο  5 του κανονισ µού της
Επιτροπής  για το Phare-∆ΣΣ στο οποίο , εάν απαλειφθεί  η τελευταία  πρόταση  της παραγράφου  1,
θα εξαλειφθούν  οι υφιστά µενες διαφορές  ανάµεσα στις δράσεις  (α) έως (θ) και (ι) έως (ιδ). Ως
εκ τούτου , κάθε  δράση  χωριστά  θα είναι  επιλέξι µη για χρηµατοδότηση  από το κεντρικό
πρόγρα µµα Phare ∆ΣΣ ή από το Ταµείο Μικρών  Έργων  του Phare ∆ΣΣ (άρθρο  5 παράγραφος
2). Η εν λόγω  ευθυγρά µµιση των επιλέξι µων δράσεων  στο πλαίσιο  του Phare ∆ΣΣ θα επιφέρει
µεγαλύτερη  συνοχή  µε την προσέγγιση  του INTERREG.
Οι τροποποιήσεις  αυτές  εγκρίθηκαν  από την Επιτροπή  στις 6 Σεπτε µβρίου  2002, γεγονός  που θα
επιτρέψει  να εφαρ µοστεί  ο τροποποιη µένος κανονισ µός του Phare ∆ΣΣ το έτος
προγρα µµατισµού του Phare 2003.
Επισκόπηση  των κατευθυντήριων  γραµµών PHARE
Η Επιτροπή  έχει ήδη επεξεργαστεί  αναθεώρηση  των κατευθυντήριων  γραµµών Phare 2000-
2006. Σε αυτό  το πλαίσιο , έχουν  επίσης  εξεταστεί  και θέµατα διεθνικής  και διαπεριφερειακής
συνεργασίας .
Όσον  αφορά  τη συµµετοχή  των υποψήφιων  χωρών  στο INTERREG III B ( διεθνική
συνεργασία ), όπως  τα προγρά µµατα CADSES, ή III Γ (διαπεριφερειακή  συνεργασία ), οι
κατευθυντήριες  γραµµές Phare επαναλα µβάνουν  ότι οι υποψήφιες  χώρες  µπορούν  να
συνεχίσουν  να χρησι µοποιούν , ακόµα και να επεκτείνουν  τη χρήση  τους, εάν το επιθυ µούν, τα
κεφάλαια  του εθνικού  τους προγρά µµατος Phare γι’αυτό  το σκοπό .
Στην  περιοχή  της Βαλτικής  Θάλασσας , όπου  υλοποιείται  πρόγρα µµα διεθνικής  συνεργασίας , το
PHARE-∆ΣΣ θα εξακολουθήσει  να συγχρη µατοδοτεί  προγρά µµατα του INTERREG III B.
Οι αναθεωρη µένες κατευθυντήριες  γραµµές εγκρίθηκαν  µαζί µε τον κανονισ µό PHARE ∆ΣΣ
στις 6 Σεπτε µβρίου  2002
Εφαρ µογή της αρχής  της εδαφικότητας
Στο σχέδιο  δράσης  της για τις παρα µεθόριες  περιφέρειες , η Επιτροπή  ανήγγειλε  επίσης  ότι θα
εξετάσει  τις δυνατότητες  να καταστεί  λιγότερο  αυστηρή  η εφαρ µογή της «αρχής  της
εδαφικότητας ». Αυτό  σηµαίνει  ότι σήµερα στο πλαίσιο  του INTERREG είναι  δυνατόν  να
χρηµατοδοτούνται  µόνον  έργα  ή µέρη έργων  που βρίσκονται  στην  επικράτεια  της ΕΕ.
Αφού  εξέτασε  προσεκτικά  αυτό  το ζήτηµα, η Επιτροπή  κατέληξε  στο συµπέρασ µα ότι το ισχύον
νοµοθετικό  πλαίσιο  αποκλείει  ρητά  τη χρησι µοποίηση  της συνδρο µής των ∆ιαρθρωτικών
Ταµείων έξω από την επικράτεια  της Ευρωπαϊκής  Ένωσης . Η αρχή  της εδαφικότητας  πρέπει ,
κατά  συνέπεια , να εξακολουθήσει  να εφαρ µόζεται  σε έργα  επενδύσεων  (π.χ. εγκαταστάσεις
επεξεργασίας  λυµάτων , γέφυρες , κέντρα  τεχνολογίας , κλπ.). Είναι , ωστόσο , δυνατή  µια λιγότερο
αυστηρή  ερµηνεία  της αρχής  της εδαφικότητας  στις ακόλουθες  περιπτώσεις :
Εξαιρέσεις  για την τεχνική  βοήθεια
17Ο κανονισ µός (ΕΚ) αριθ. 1685/2000 της Επιτροπής  της 28ης Ιουλίου  2000 (Σηµείο 2.1, δεύτερη
περίπτωση  του κανόνα  αριθ. 11 του παραρτή µατος) για τη θέσπιση  λεπτο µερών  κανόνων
εφαρ µογής του κανονισ µού αριθ. 1260/1999 του Συµβουλίου , προβλέπει  ότι οι δαπάνες  για
συµµετέχοντες  από χώρες  µη µέλη της Κοινότητας  σε συνεδριάσεις  των επιτροπών
παρακολούθησης  και υποεπιτροπών  είναι  δυνατόν  να χρηµατοδοτούνται  από τον
προϋπολογισ µό της τεχνικής  βοήθειας , όταν ο πρόεδρος  της αρµόδιας  επιτροπής  θεωρεί  την
παρουσία  τους απαραίτητη  για την αποτελεσ µατική  εφαρ µογή του προγρά µµατος.
Στην  περίπτωση  των προγρα µµάτων  INTERREG οι εποπτεύουσες  επιτροπές  τους µπορούν  να
θεωρηθούν  υποεπιτροπές . Όταν  στα προγρά µµατα INTERREG συµµετέχουν  χώρες  µη µέλη της
Κοινότητας , και ιδίως  υποψήφιες  για προσχώρηση  χώρες , η παρουσία  αντιπροσώπων  αυτών  των
χωρών  µπορεί  γενικά  να θεωρηθεί  απαραίτητη  για την αποτελεσ µατική  εφαρ µογή του
προγρά µµατος, δεδοµένου ότι οι κανόνες  διαδικασίας  των επιτροπών  παρακολούθησης  και
εποπτείας  (οι οποίοι  στις περισσότερες  περιπτώσεις  έχουν  ήδη αποφασιστεί ) ορίζουν  την
ιδιότητα  του µέλους  αυτών  των αντιπροσώπων  που προέρχονται  από χώρες  εκτός  της
Κοινότητας  και απαιτούν  οι αποφάσεις  να λαµβάνονται  οµόφωνα . Κατά  συνέπεια , αυτό  δεν
είναι  απαραίτητο  να επαναλα µβάνεται  σε κάθε  µία πρόσκληση  χωριστά .
Εξαιρέσεις  για έργα που δεν είναι  επιλέξι µα για τεχνική  βοήθεια
Όσον  αφορά  την επιστροφή  των εξόδων  ταξιδίου  και διαµονής των αντιπροσώπων  από χώρες
εκτός  Κοινότητας , η Επιτροπή  θεωρεί  ότι τα έργα  της Συνιστώσας  Α – πλην  των επενδυτικών
έργων  – που υλοποιούνται  από φορείς  επιλέξι µους να λάβουν  βοήθεια  για τις παρα µεθόριες
περιοχές  από την πλευρά  της ΕΕ, ορισµένες δαπάνες  που πραγ µατοποιούνται  από συµµετέχοντες
από υποψήφιες  χώρες  (έξοδα  ταξιδίου  και διαµονής), έξοδα  παρακολούθησης  των
συνεδριάσεων , σεµιναρίων  και γλωσσικών  µαθηµάτων  κλπ). είναι  επιλέξι µα για επιστροφή  από
το ΕΤΠΑ . Όσον  αφορά  έργα  των Συνιστωσών  Α και Β, που έχουν  στόχο  να διευκολύνουν  τη
συνεργασία  όσο το δυνατόν  περισσότερο , τα έξοδα  ταξιδίου  και διαµονής συνεργαζο µένων
φορέων  ή συµµετεχόντων  από τρίτες  χώρες  εκτός  της ΕΕ είναι  δυνατόν  να είναι  επιλέξι µα,
όταν η συνεδρίαση  ή το σεµινάριο  πραγ µατοποιείται  στην  ΕΕ και αποτελεί  µέρος µιας
εγκριθείσας  ενέργειας .
Τα έξοδα  ταξιδίου  και διαµονής που πραγ µατοποιούνται  από συνεργαζό µενους  φορείς  και
συµµετέχοντες  από κράτη  µέλη της ΕΕ για τα µέρη ενεργειών  που πραγ µατοποιούνται  σε µια
τρίτη  χώρα  και έχουν  καθοριστική  σηµασία για την επιτυχία  του έργου  συνολικά  είναι  επίσης
επιλέξι µα για συνδρο µή του ΕΤΠΑ .
Περαιτέρω  δυνατότητες  ελαστικότερης  ερµηνείας  της αρχής  της εδαφικότητας
Σύµφωνα  µε τη νοµοθεσία  της ΕΚ για τις δηµόσιες  συµβάσεις , οι υπηρεσίες  ή ο εξοπλισ µός που
χρησι µοποιούνται  για την υλοποίηση  ενός έργου  INTERREG στην  ΕΕ είναι  δυνατό  να
προέρχονται  και από «συνεργαζό µενη χώρα » ή από άλλες  τρίτες  χώρες , σύµφωνα  µε τη γενική
εθνική , κοινοτική  ή διεθνή  νοµοθεσία  περί δηµοσίων  συµβάσεων .
Σύµφωνα  µε την προαναφερθείσα  προσέγγιση  αναφορικά  µε την επιλεξι µότητα  για
χρηµατοδότηση  από το ΕΤΠΑ  ορισµένων  δαπανών  που πραγ µατοποιούνται  από συµµετέχοντες
οι οποίοι  προέρχονται  από υποψήφιες  χώρες  για έργα , πλην  των επενδυτικών  έργων , ορισµένες
18από τις δαπάνες  των συµµετεχόντων  από κράτη  µέλη της ΕΕ για µέρη έργων  που υλοποιούνται
σε µια υποψήφια  χώρα  και έχουν  καθοριστική  σηµασία για την επιτυχία  του έργου  στο σύνολό
του, είναι  επίσης  επιλέξι µες για χρηµατοδότηση  από το ΕΤΠΑ  (έξοδα  ταξιδίου  και διαµονής,
δικαίω µα συµµετοχής  σε συνεδριάσεις , σεµινάρια , εύρεσης  εργασίας  ή παρακολούθησης
γλωσσικών  µαθηµάτων , κλπ.).
Επιλεξι µότητα  περιοχών  που συνορεύουν  µε παρα µεθόριες  περιοχές
Λόγω  της ιδιαίτερης  γεωγραφικής  της θέσης , επειδή  βρίσκεται  σε εξαιρετικά  µικρή απόσταση
από τις παρα µεθόριες  περιοχές  της Σλοβακίας , της Ουγγαρίας  και της Τσεχικής  ∆ηµοκρατίας , η
Επιτροπή  συµφώνησε  να περιληφθεί  η Βιέννη  στα προγρά µµατα INTERREG III A µ ε την
Ουγγαρία  και την Τσεχική  ∆ηµοκρατία . Ο ιδιαίτερος  ρόλος  της Βιέννης  στον  τοµέα των
οικονο µικών  σχέσεων  και της διοικητικής  συνεργασίας  µε παρα µεθόριες  περιοχές  των
υποψήφιων  χωρών  συνηγόρησε  υπέρ  αυτής  της απόφασης . Οι λεπτο µέρειες  συζητήθηκαν  µε τις
αυστριακές  αρχές  και καθορίστηκαν  σε τροποποίηση  των κατευθυντήριων  γραµµών
INTERREG4, αφού  ζητήθηκε  η γνώµη των γειτονικών  χωρών  και ελήφθησαν  υπόψη  οι ειδικές
ανάγκες  του όµορου  οµόσπονδου  κράτους .
3.2. Πολιτικές  πρωτοβουλίες  στο γεωργικό  τοµέα
Όσον  αφορά  τον αναπροσανατολισ µό των υφιστα µένων  προγρα µµάτων  αγροτικής  ανάπτυξης
για τη βελτίωση  της ανταγωνιστικότητας  και της διαφοροποίησης  των δραστηριοτήτων  στις
παρα µεθόριες  περιοχές , είναι  ακόµη πρόωρο  να καταλήξου µε σε συµπεράσ µατα, εφόσον  δεν
έχει κοινοποιηθεί  ακόµη η ενδιά µεση αξιολόγηση  αυτών  των προγρα µµάτων  (που έχει
προγρα µµατισθεί  για το τέλος  του 2003). Πρέπει , εντούτοις , να υπενθυ µίσουµε ότι ορισµένες
παρα µεθόριες  περιοχές  λαµβάνουν  σηµαντική  ενίσχυση  βάσει  του στόχου  1, η οποία
περιλα µβάνει  µέτρα αγροτικής  ανάπτυξης , καθώς  και υψηλότερα  ποσοστά  συγχρη µατοδότησης
από άλλες  περιοχές .
Η εφαρ µογή της συνιστώσας  του προγρά µµατος LEADER + που αφορά  την «διεθνική
συνεργασία », η οποία  παρέχει  τη δυνατότητα  στις οµάδες τοπικής  δράσης  να υλοποιούν  έργα  σε
συνεργασία  µε παρό µοιους  φορείς  µιας άλλης  χώρας  ( περιλα µβανο µένων  των υποψήφιων
χωρών ), δεν έχει αρχίσει  ακόµη σε όλες τις περιοχές . Η επιλογή  των οµάδων  LEADER δεν έχει
ακόµη ολοκληρωθεί  και τα προγρά µµατα δεν έχουν  εισέλθει  ακόµη στο στάδιο  της εφαρ µογής.
Επιπλέον , η συνεργασία  µε υποψήφιες  χώρες  είναι  ένα νέο χαρακτηριστικό  του LEADER. Οι
οµάδες LEADER, οι οποίες  δίνουν  προτεραιότητα  στα τοπικά  έργα , οφείλουν  να εντοπίσουν
τους εν δυνά µει εταίρους  τους και να υπολογίσουν  την προστιθέ µενη αξία αυτών  των έργων  για
την ανάπτυξη  της δικής  τους περιοχής . Παρόλα  αυτά , ορισµένες οµάδες τοπικής  δράσης  έχουν
ήδη αρχίσει  επαφές .
                                                
4 Βλέπε  ABI. C 239 της 25ης Αυγούστου  2001, σελίδα  4.
194. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
Η διεύρυνση  έχει ιδιαίτερη  σηµασία για τις παρα µεθόριες  περιφέρειες  των κρατών  µελών  της
ΕΕ. Θα δώσει  σε αυτές  τις περιοχές  ευκαιρίες  για µεγαλύτερη  ολοκλήρωση , οικονο µική
δραστηριότητα  και ανάπτυξη . Εξακολουθούν , ωστόσο , να υπάρχουν  ορισµένα ειδικά
προβλή µατα στον  τοµέα των υποδο µών και της οικονο µικής αναδιάρθρωσης  που πρέπει  να
αντιµετωπιστούν .
Σε συνδυασ µό µε τα µέσα διαρθρωτικής  πολιτικής  και τα µέσα της εντατικής  προενταξιακής
στρατηγικής , το σχέδιο  δράσης  της Επιτροπής  του Ιουλίου  2001, εξασφαλίζει  ότι οι
παρα µεθόριες  περιφέρειες  θα λάβουν  επαρκή  στήριξη  µέσω ενός µεγάλου  φάσµατος µέτρων .
Η έκθεση  καταδεικνύει  ότι η Επιτροπή  έχει σηµειώσει  σηµαντική  πρόοδο  στην  υλοποίηση  της
κοινοτικής  δράσης  για τις παρα µεθόριες  περιοχές . Η υλοποίηση  των έργων , ωστόσο , βρίσκεται
στο αρχικό  της στάδιο  και η Επιτροπή  βασίζεται  από την άποψη  αυτή , σε µεγάλο  βαθµό, στις
προσπάθειες  των περιφερειακών  και τοπικών  εταίρων  να επιτύχει  η υλοποίηση  των έργων , για
τα οποία  έχουν  ήδη αναληφθεί  οι χρηµατοδοτικοί  πόροι .
Ενόψει  του 2003, προβλέπεται  πρόσθετη  χορήγηση  15 εκατ. € για προπαρασκευαστικά  µέτρα
που αφορούν  τον «Αντίκτυπο  της διεύρυνσης  στις περιοχές  που συνορεύουν  µε υποψήφιες
χώρες » (κονδύλιο  του προϋπολογισ µού B5-3003). Προβλέπονται  οι ακόλουθες  δραστηριότητες :
– συνέχιση  της υλοποίησης  µέτρων  στήριξης  των ΜΜΕ , ιδίως  στους  περισσότερο
επηρεαζό µενους  τοµείς οικονο µικών  δραστηριοτήτων , περιλα µβανο µένης της προώθησης  της
συνεργασίας  των επιχειρήσεων  και της µεταφοράς  τεχνογνωσίας·
– η παγίωση  των µέτρων  για τους εργαζο µένους , όπως  η παροχή  συµβουλών  και
προσανατολισ µού των εργαζο µένων  που ασχολούνται  µε θέµατα κοινωνικής  και εργατικής
νοµοθεσίας  και από τις δύο πλευρές  των συνόρων  καθώς  και άλλων  πληροφοριών  σχετικά  µε
το κεκτη µένο στον  τοµέα της ελεύθερης  κυκλοφορίας  των προσώπων  κατά  την χρονική
στιγµή της προσχώρησης·
– η συνέχιση  της εφαρ µογής µέτρων  για να προετοι µαστούν  οι τοπικοί  και περιφερειακοί
οργανισ µοί της δηµόσιας  διοίκησης  να αντιµετωπίσουν  την αυξη µένη κινητικότητα  και
µετανάστευση  και να συµβάλουν  στην  εφαρ µογή συγκεκρι µένων  κοινωνικών , πολιτιστικών
και εκπαιδευτικών  πρωτοβουλιών  προς  όφελος  των πολιτών  τους.
Επιπλέον , η Επιτροπή  θα συνεχίσει  να παρακολουθεί  την κοινωνική  και οικονο µική επίπτωση
της διεύρυνσης  στις παρα µεθόριες  περιφέρειες , για να βελτιώσει  περαιτέρω  την κοινοτική  δράση
σε αυτόν  τον τοµέα.
20Παράρτη µα: Κατανο µή των 30 εκατ . ευρώ  για τις παρα µεθόριες  περιφέρειες  στο πλαίσιο  του INTERREG το 2002 (νέα γραµµή του
προϋπολογισ µού B2-1411)
13 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ  ΤΗΣ  ΣΥΝΙΣΤΏΣΑΣ  Α + ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ  ΤΗΣ  ΣΥΝΙΣΤΩΣΑΣ  Β ΓΙΑ ΤΗΝ  ΠΕΡΙΟΧΗ  ΤΗΣ  ΒΑΛΤΙΚΗΣ  ΘΑΛΑΣΣΑΣ
Συµµετέχουσες  χώρες Ονο µασία  του προγρά µµατος
που καλύπτει  τις εν λόγω
περιφέρειεςΣυνολική  δαπάνη Χρη µατοδότηση
ΕΤΠΑ
(χρησι µοποιεί -
ται ως βάση
στάθ µισης)Ποσοστό Κατανο µή των 30
εκατ . € σε
προγρά µµαταΣύνολο  της
χρηµατοδότησης
του ΕΤΠΑ  µετά την
κατανο µή των 30
εκατ . €
Φινλανδία /Εσθονία South Coastal Line  31,40  14,10 1,5% 0,451  14,55
Γερµανία/Πολωνία Μεκλε µβούργο -Πολωνία  110,98  83,09 8,9% 2,657  85,74
Γερµανία/Πολωνία Βρανδε µβούργο  -Lubuskie  130,79  96,21 10,3% 3,077  99,29
Γερµανία/Πολωνία Σαξωνία  – Πολωνία  61,11  42,68 4,5% 1,365  44,05
Γερµανία/Τσεχική  ∆ηµοκρατία .Σαξωνία –Τσεχική  ∆ηµοκρατία .  244,25  170,72 18,2% 5,459  176,18
Γερµανία/Τσεχική  ∆ηµοκρατία Βαυαρία -Τσεχική  ∆ηµοκρατία .  127,64  63,82 6,8% 2,041  65,86
Αυστρία /Τσεχική  ∆ηµοκρατία .Αυστρία -Τσεχική  ∆ηµοκρατία  51,80  25,90 2,8% 0,828  26,73
21Αυστρία  /Σλοβακία Αυστρία -Σλοβακία  52,50  26,25 2,8% 0,839  27,09
Αυστρία /Σλοβενία Αυστρία -Ουγγαρία  61,65  30,82 3,3% 0,986  31,81
Αυστρία /Σλοβενία Αυστρία -Σλοβενία  54,52  27,26 2,9% 0,872  28,13
Ιταλία /Σλοβενία Ιταλία -Σλοβενία  93,29  43,20 4,6% 1,381  44,58
Ελλάδα /Βουλγαρία Ελλάδα -Βουλγαρία  259,28  170,00 18,1% 5,436  175,44
Ελλάδα /Κύπρος Ελλάδα -Κύπρος  80,21  47,00 5,0% 1,503  48,50
Φινλανδία  / Σουηδία / ∆ανία  /
Γερµανία / Εσθονία  / Λιθουανία
/ Λετονία  /ΠολωνίαΠεριοχή  της Βαλτικής
Θάλασσας 186,51  97,11 10,4% 3,105  100,22
Σύνολο 1 545,93  938,17 100,0% 30,000  968,17
+3,2%
22

23

24