Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με τους όρους επάνδρωσης σκαφών τακτικών υπηρεσιών επιβατικών μεταφορών και πορθμείων που εκτελούνται μεταξύ κρατών μελών (98/C 213/10) (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ) COM(1998) 251 τελικό - 98/0159(SYN)

(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 3 Ιουνίου 1998)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 84 παράγραφος 2,

την πρόταση της Επιτροπής,

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,

σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 189 Γ της συνθήκης,

Εκτιμώντας:

ότι ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 4055/86 του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 1986, για την εφαρμογή της αρχής της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών στον τομέα των θαλάσσιων μεταφορών μεταξύ κρατών μελών και μεταξύ κρατών μελών και τρίτων χωρών (1), όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3573/90 (2) κατέστησε δυνατή στον τομέα των θαλάσσιων μεταφορών μεταξύ των κρατών μελών την εφαρμογή του συνόλου των κανόνων της συνθήκης που διέπουν την ελευθερία παροχής υπηρεσιών 7

ότι οι όροι επάνδρωσης για την παροχή υπηρεσιών στις τακτικές γραμμές επιβατικών μεταφορών και πορθμείων μεταξύ των κρατών μελών κατά κανόνα υπόκεινται στην αρμοδιότητα του κράτους στο οποίο είναι νηολογημένο το σκάφος (κράτος της σημαίας) 7 ότι η σύμβαση της Ρώμης, σχετικά με τον νόμο που εφαρμόζεται στις συμβατικές υποχρεώσεις (3) επιτρέπει άλλες ρυθμίσεις 7 ότι πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη τα συμφέροντα της Κοινότητας και τα συμφέροντα των κρατών μελών μεταξύ των εδαφών των οποίων παρέχονται οι εν λόγω υπηρεσίες 7

ότι πρέπει να διατηρηθεί η αρχή ότι ναυτιλιακές εταιρείες εγκατεστημένες εκτός της Κοινοτήτας δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ευνοϊκότερα από ναυτιλιακές εταιρείες εγκατεστημένες στο έδαφος κράτους μέλους 7

ότι τα ειδικά χαρακτηριστικά της αγοράς των τακτικών υπηρεσιών επιβατικών μεταφορών και πορθμείων μεταξύ των κρατών μελών καθιστούν αναγκαία μέτρα για να εξασφαλιστεί η ορθή λειτουργία της ενιαίας αγοράς με την εξασφάλιση των όρων και προϋποθέσεων απασχόλησης των ναυτικών σύμφωνα με το επίπεδο των κοινωνικών προτύπων που εφαρμόζονται γενικώς στην Κοινότητα 7

ότι, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας και της αναλογικότητας, όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 3 Β της συνθήκης, οι στόχοι των προβλεπόμενων μέτρων, και συγκεκριμένα η θέσπιση κανόνων όσον αφορά τις συνθήκες εργασίας των υπηκόων τρίτων χωρών που απασχολούνται σε πορθμεία τα οποία εκτελούν μεταφορές μεταξύ κρατών μελών, δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη και δύνανται, συνεπώς, λόγω των διαστάσεων ή των αποτελεσμάτων των απαιτούμενων μέτρων, να επιτευχθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο 7 ότι η παρούσα οδηγία περιορίζεται στο ελάχιστο μέτρο που απαιτείται για την επίτευξη αυτών των στόχων και δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του σκοπού αυτού 7

ότι είναι ορθό να απαιτείται να μην είναι δυσμενέστερη από ό,τι για τους διαμένοντες στην Κοινότητα η μεταχείριση των υπηκόων τρίτων χωρών που απασχολούνται στους προαναφερόμενους τομείς 7

ότι είναι σκόπιμο τα κράτη μέλη να έχουν τη δυνατότητα να προβλέπουν παρέκκλιση από την υποχρέωση να μεταχειρίζονται τους ναυτικούς από τρίτες χώρες ως διαμένοντες στην Κοινότητα όσον αφορά τις τακτικές υπηρεσίες επιβατικών μεταφορών και πορθμείων μεταξύ των κρατών μελών όταν πρόκειται για συμβάσεις εργασίας βραχύτατης διάρκειας ή στην περίπτωση οξύτατης έλειψης μεταφορικής ικανότητας προθμείων λόγω απρόβλεπτων συνθηκών 7

ότι οι αρμόδιοι οργανισμοί των διαφόρων κρατών μελών πρέπει να συνεργαστούν μεταξύ τους για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας 7

ότι κάθε κράτος μέλος πρέπει να καθορίσει τις κυρώσεις που επιβάλλονται σε περίπτωση παραβίασης των διατάξεων που θεσπίζονται σε εκτέλεση της παρούσας οδηγίας,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

1. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στους υπηκόους των κρατών μελών και σε ναυτιλιακές εταιρείες εγκατεστημένες σε κράτος μέλος στο οποίο εκτελούνται τακτικές υπηρεσίες επιβατικών μεταφορών και πορθμείων, συμπεριλαμβανομένων μεικτών μεταφορών επιβατών/φορτίων, μεταξύ λιμένων διαφορετικών κρατών μελών.

2. Οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας εφαρμόζονται στους υπηκόους κράτους μέλους που είναι εγκατεστημένοι εκτός Κοινότητας και σε ναυτιλιακές εταιρείες εγκατεστημένες εκτός Κοινότητας και τελούσες υπό τον έλεγχο υπηκόων κράτους μέλους εάν τα σκάφη τους έχουν νηολογηθεί στο εν λόγω κράτος μέλος και φέρουν την σημαία του σύμφωνα με τη νομοθεσία του και προσφέρουν τις υπηρεσίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

3. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στο βαθμό που οι υπήκοοι και οι ναυτιλιακές εταιρείες που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 απασχολούν υπηκόους τρίτων χωρών επί σκαφών που χρησιμοποιούνται για τις υπηρεσίες που αναφέρονται υπό την παράγραφο 1.

4. Οι ναυτιλιακές εταιρείες που είναι εγκατεστημένες εκτός Κοινότητας, πλην των αναφερομένων στην παράγραφο 2, δεν τυγχάνουν ευνοϊκότερης μεταχείρισης από ότι οι υπήκοοι και οι ναυτιλιακές εταιρείες που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2.

Άρθρο 2

1. Τα κράτη μέλη κατοχυρώνουν, ανεξαρτήτως της νομοθεσίας που εφαρμόζεται στις εργασιακές σχέσεις ότι οι υπήκοοι και οι ναυτιλιακές εταιρείες που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφοι 1 και 2, και παρέχουν τακτικές υπηρεσίες επιβατικών μεταφορών και πορθμείων μεταξύ κρατών μελών, εξασφαλίζουν στους υπηκόους τρίτων χωρών που απασχολούνται επί σκαφών χρησιμοποιούμενων γι' αυτές τις υπηρεσίες τους όρους και τις προϋποθέσεις απασχόλησης που ορίζονται:

α) από τον νόμο, κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις ή/και

β) από συλλογικές συμβάσεις ή διαιτητικές αποφάσεις οι οποίες έχουν κηρυχθεί ως καθολικώς εφαρμοστέες στο βαθμό που εφαρμόζονται στις δραστηριότητες οι οποίες προβλέπονται από το άρθρο 1 παράγραφος 1,

που εφαρμόζονται στους διαμένοντες στο κράτος μέλος νηολόγησης του σκάφους.

2. Αν το σκάφος που χρησιμοποιείται δεν είναι νηολογημένο σε κράτος μέλος, οι όροι και οι προϋποθέσεις απασχόλησης που αναφέρονται στην παράγραφο 1 είναι εκείνες που εφαρμόζονται στους διανέμοντες σε ένα από τα κράτη μέλη μεταξύ των λιμένων των οποίων παρέχεται η υπηρεσία και με το οποίο η υπηρεσία έχει την στενότερη συνάφεια. Η στενότερη συνάφεια καθορίζεται με βάση τον τόπο από τον οποίο διενεργείται ουσιαστικά η διαχείριση της υπηρεσίας και τον τόπο διαμονής των αντίστοιχων ναυτικών.

3. Οι όροι και οι προϋποθέσεις απασχόλησης που αναφέρονται στην παράγραφο 1 καλύπτουν τα ακόλουθα θέματα:

α) τη μέγιστη διάρκεια εργασίας και την ελάχιστη διάρκεια ανάπαυσης 7

β) την ελάχιστη πληρωμένη ετήσια άδεια 7

γ) τον κατώτατο μισθό καθώς και την αμοιβή υπερωριακής απασχόλησης 7

δ) την υγεία, ασφάλεια και υγιεινή στο χώρο εργασίας 7

ε) μέτρα προστασίας όσον αφορά τους όρους και τις προϋποθέσεις απασχόλησης εγκύων γυναικών ή λεχώνων, παιδιών και νέων 7

στ) την ισότιμη μεταχείριση ανδρών και γυναικών και άλλες διατάξεις μη διακριτικής μεταχείρισης 7

ζ) μέτρα για τον επαναπατρισμό των ναυτικών και την πληρωμή των εκκρεμούντων μισθών και κοινωνικών εισφορών σε περίπτωση χρεωκοπίας του εργοδότη.

4. Οι παράγραφοι 1, 2 και 3 δεν αποκλείουν την εφαρμογή ευνοϊκότερων για τους εργαζομένους όρων και προϋποθέσεων απασχόλησης.

5. Ως συλλογικές συμβάσεις ή διαιτητικές αποφάσεις που έχουν κηρυχθεί ως καθολικώς εφαρμοστέες νοούνται συλλογικές συμφωνίες ή διαιτησίες που πρέπει να τηρούνται από όλες τις ναυτιλιακές εταιρείες σε εθνικό επίπεδο.

Ελλείψει συστήματος για την κήρυξη συλλογικών συμβάσεων ή διαιτητικών αποφάσεων ως καθολικώς εφαρμοστέων, τα κράτη μέλη βασίζονται σε:

α) συλλογικές συμβάσεις ή διαιτητικές αποφάσεις που εφαρμόζονται γενικώς σε όλες τις ναυτιλιακές εταιρείες που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφοι 1 και 2 ή/και

β) συλλογικές συμβάσεις που έχουν υπογραφεί από τις αντιπροσωπευτικότερες οργανώσεις εκπροσώπησης των εργοδοτών και των εργαζομένων στον οικείο τομέα της αγοράς σε εθνικό επίπεδο,

το δεύτερο εδάφιο ισχύει, υπό τον όρο ότι η εφαρμογή των εν λόγω συλλογικών συμβάσεων ή αποφάσεων στις ναυτιλιακές εταιρείες που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφοι 1 και 2 εξασφαλίζει ίση μεταχείριση όλων των ναυτιλιακών εταιρειών επί των θεμάτων που αναφέρονται στην παράγραφο 3 του παρόντος άρθρου.

Άρθρο 3

1. Τα κράτη μέλη δύνανται, μετά από διαβούλευση με τους εργοδότες και τους εργαζομένους, σύμφωνα με τις συνήθειες και τις πρακτικές κάθε κράτους μέλους, να αποφασίσουν να μην εφαρμόσουν τις διατάξεις του άρθρου 2 παράγραφος 3 στοιχεία β) και γ), σε περίπτωση που η διάρκεια της περιόδου απασχόλησης των υπηκόων τρίτης χώρας δεν υπερβαίνει ένα μήνα μέσα σε περίοδο δώδεκα μηνών.

2. Τα κράτη μέλη δύνανται να χορηγούν για περίοδο δύο μηνών παρέκκλιση από την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 2 παράγραφος 3 στοιχεία β) και γ) σε παρέχοντα τις υπηρεσίες που αναφέρονται στο αρθρο 1 παράγραφος 1 με σκάφη μισθωμένα για την κάλυψη οξείας έλλειψης μεταφορικής ικανότητας πορθμείων, η οποία προέκυψε λόγω απρόβλεπτων συνθηκών. Για παρεκκλίσεις που υπερβαίνουν τους δύο μήνες, απαιτείται άδεια της Επιτροπής.

3. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή χωρίς καθυστέρηση σχετικά με παρεκκλίσεις που χορηγήθηκαν σύμφωνα με την παράγραφο 2 και τις συνθήκες στις οποίες βασίστηκαν.

Άρθρο 4

1. Για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας τα κράτη μέλη ορίζουν, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ή/και πρακτική, ένα ή περισσότερα γραφεία επαφών ή έναν ή περισσότερους αρμόδιους εθνικούς φορείς.

2. Τα κράτη μέλη μεριμνούν για τη συνεργασία μεταξύ των αρχών οι οποίες, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, είναι αρμόδιες για την επιτήρηση των όρων και προϋποθέσεων απασχόλησης που αναφέρονται στο άρθρο 2.

Η αμοιβαία διοικητική συνδρομή παρέχεται δωρεάν.

3. Κάθε κράτος μέλος κοινοποιεί στα άλλα κράτη μέλη και την Επιτροπή τα γραφεία επαφών ή/και τους αρμόδιους οργανισμούς που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

Άρθρο 5

Τα κράτη μέλη καθορίζουν το σύστημα κυρώσεων που επιβάλλονται στις παραβιάσεις των εθνικών διατάξεων που έχουν θεσπιστεί σε εκτέλεση της παρούσας οδηγίας και λαμβάνουν όλα κάθε αναγκαίο μέτρο για να εξασφαλιστεί η θέση τους σε εφαρμογή. Οι εν λόγω κυρώσεις πρέπει να είναι αποτελεσματικές, ανάλογες και αποτρεπτικές. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν αυτές τις διατάξεις στην Επιτροπή το αργότερο μέχρι την ημερομηνία που αναφέρεται στο άρθρο 6 και κάθε μεταγενέστερη τροποποίησή τους το συντομότερο δυνατόν.

Άρθρο 6

Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο μέχρι τις 30 Ιουνίου 1999. Πληροφορούν αμέσως σχετικά την Επιτροπή.

Εφαρμόζουν τις διατάξεις αυτές από την 1η Ιανουαρίου 2000.

Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις εν λόγω διατάξεις, οι τελευταίες αυτές περιέχουν παραπομπή στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια παραπομπή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της παροπομπής καθορίζεται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 7

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Άρθρο 8

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

(1) ΕΕ L 378 της 31.12.1986, σ. 1.

(2) ΕΕ L 353 της 17.12.1990, σ. 16.

(3) ΕΕ L 266 της 9.10.1980, σ. 1 7 κωδικοποιημένη έκδοση στην ΕΕ C 27 της 26.1.1998, σ. 34.