Εκθεση της Επιτροπης - Eυρωπαϊκός Χάρτης για τις μικρες επιχειρησεις - Ετήσια εκθεση εφαρμογης

1. Εισαγωγη

Ο Eυρωπαϊκός Χάρτης για τις Μικρές Επιχειρήσεις, τον οποίο ενέκρινε το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων στις 13ης Ιουνίου 2000 και χαιρέτισε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Feira στις 19-20 Ιουνίου 2000, κάλεσε τα κράτη μέλη και την Επιτροπή να αναλάβουν δράσεις σε ορισμένους τομείς, με στόχο την υποστήριξη και ενθάρρυνση των μικρών επιχειρήσεων. Αναγνωρίζοντας τον καίριο ρόλο τον οποίο διαδραματίζει αυτή η κατηγορία επιχειρήσεων για την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής οικονομίας, ο Χάρτης αποσκοπεί να εστιάσει την προσοχή των υπεύθυνων για χάραξη πολιτικής στους παράγοντες οι οποίοι έχουν αποφασιστική σημασία για την ανάπτυξη και την ευημερία των εν λόγω επιχειρήσεων.

Ο Χάρτης επισήμανε τους ακόλουθους τομείς, η βελτίωση των οποίων έχει ουσιώδη σημασία: εκπαίδευση για την ανάπτυξη του επιχειρηματικού πνεύματος φθηνότερες και ταχύτερες διαδικασίες για την ίδρυση νέων επιχειρήσεων βελτίωση των νομοθετικών και κανονιστικών ρυθμίσεων διαθεσιμότητα δεξιοτήτων βελτίωση της πρόσβασης σε απευθείας σύνδεση άντληση περισσότερων οφελών από την ενιαία αγορά φορολογικά και χρηματοδοτικά ζητήματα ενίσχυση της τεχνολογικής ικανότητας των μικρών επιχειρήσεων χρήση επιτυχημένων μοντέλων ανάληψης ηλεκτρονικών επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και ανάπτυξη μέσων υψηλής ποιότητας για την υποστήριξη των μικρών επιχειρήσεων και, τέλος, εξασφάλιση ενισχυμένης και αποτελεσματικότερης εκπροσώπησης των συμφερόντων των μικρών επιχειρήσεων σε επίπεδο Ένωσης και σε εθνικό επίπεδο.

Προκειμένου να δοθεί συνέχεια στις συστάσεις που περιλαμβάνονται στο Χάρτη, η Επιτροπή ανέλαβε τη δέσμευση να υποβάλλει κάθε έτος έκθεση στην εαρινή σύνοδο κορυφής σχετικά με την επιτελεσθείσα πρόοδο.

Η ανάληψη δράσης υπέρ των ΜΜΕ λαμβάνει χώρα σε διάφορα πλαίσια, τα οποία εξετάζονται σε διάφορες εκθέσεις της Επιτροπής [1]. Η παρούσα έκθεση δεν μπορεί να κάνει παρά μια σύντομη μόνο αναφορά στις εν λόγω άλλες εκδόσεις δεδομένου ότι δεν είναι δυνατόν, για λόγους χώρου, να παρουσιαστούν εδώ όλα τα πορίσματά τους. Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι το εν εξελίξει πρόγραμμα εργασίας της Γενικής Διεύθυνσης Επιχειρήσεων και της Επιτροπής στους τομείς που επηρεάζουν τις ΜΜΕ συμπίπτει, σε γενικές γραμμές, με τις προτεραιότητες που τίθενται στο Χάρτη.

[1] Βλέπε, π.χ., Συγκριτική αξιολόγηση (Benchmarking) της πολιτικής για τις επιχειρήσεις: πρώτα πορίσματα του πίνακα αποτελεσμάτων, SEC(2000) 1841 της 31.10.2000, τις εκθέσεις του Ευρωπαϊκού Παρατηρητηρίου των ΜΜΕ (κάθε 18 μήνες) και την ανά διετία υποβαλλόμενη έκθεση σχετικά με τις δραστηριότητες υπέρ των ΜΜΕ και της βιοτεχνίας.

2. Προοδοσ που επιτελεσθηκε απο το Ευρωπαϊκο Συμβουλιο τησ Feira και μετα

Όταν γινόταν το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Feira, βρισκόταν ήδη σε εξέλιξη μια διαδικασία αξιολόγησης και συνοπτικής παρουσίασης της προόδου που είχαν επιτελέσει τα κράτη μέλη και η Επιτροπή προς την κατεύθυνση της βελτίωσης του περιβάλλοντος των επιχειρήσεων. Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας αυτής, υποβλήθηκε στο Συμβούλιο Βιομηχανίας, στις 5 Δεκεμβρίου 2000, μια λεπτομερής έκθεση [2], συνοδευόμενη από ένα έγγραφο στο οποίο συνοψίζονταν τα αποτελέσματα άλλων δραστηριοτήτων που σχετίζονταν με βέλτιστες πρακτικές [3]. Η έκθεση αυτή έκανε ορισμένες συστάσεις ως προς τα σημεία στα οποία τα κράτη μέλη θα μπορούσαν να βελτιώσουν τις επιδόσεις τους και επισήμανε 31 παραδείγματα ορθής πρακτικής από διάφορες χώρες, τα οποία θα μπορούσαν να υιοθετηθούν και αλλού. Εξάλλου, πράγμα που είχε ιδιαίτερη σημασία, έδωσε τη δυνατότητα στην Επιτροπή να ελέγξει ότι τα κράτη μέλη ενεργούν σύμφωνα με τις συστάσεις του Χάρτη.

[2] Έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του Προγράμματος Δράσης για την προώθηση του επιχειρηματικού πνεύματος και της ανταγωνιστικότητας, SEC(2000) 1825 της 27.10.2000.

[3] Συνοπτική παρουσίαση των αποτελεσμάτων των δραστηριοτήτων που σχετίζονται με βέλτιστες πρακτικές στον τομέα της πολιτικής επιχειρήσεων, Summary of Results of Best Practice-related Activities in the field of Enterprise Policy, SEC(2000) 1824 της 26.10.2000.

Η έκθεση παρέχει μια καλή βάση για την πραγματοποίηση βιώσιμων βελτιώσεων στο επιχειρηματικό περιβάλλον, αλλά αυτό θα γίνει μόνο αν τα κράτη μέλη υλοποιήσουν τις συστάσεις της και, όπου χρειάζεται, αντλήσουν διδάγματα από τις ορθές πρακτικές των άλλων. Ειδικότερα, επιτελέστηκε πρόοδος στον τομέα της βελτίωσης των νομοθετικών και κανονιστικών ρυθμίσεων, όπου όλα σχεδόν τα κράτη μέλη ανέλαβαν πρωτοβουλίες για τη βελτίωση του νομοθετικού πλαισίου που διέπει τις επιχειρήσεις. Τα περισσότερα κράτη μέλη έδωσαν έμφαση στην ευχερέστερη και ταχύτερη ίδρυση νέων μικρομεσαίων επιχειρήσεων μέσω της καθιέρωσης δυνατοτήτων on-line πρόσβασης για την καταχώριση των εταιρειών στα σχετικά μητρώα, καθώς και μέσω της δημιουργίας κέντρων ενιαίας επαφής. Τα περισσότερα κράτη μέλη κατέβαλαν επίσης προσπάθειες προκειμένου να βελτιωθεί η τεχνολογική ικανότητα των μικρών επιχειρήσεων, αλλά οι προσπάθειες αυτές πρέπει να ενισχυθούν περαιτέρω. Στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της ανάπτυξης δεξιοτήτων, πρέπει να γίνει ακόμη πολλή δουλειά. Επί του παρόντος, η Ευρωπαϊκή Ένωση παρουσιάζει μια ανομοιογενή εικόνα: ορισμένα κράτη μέλη δίνουν μεγάλη έμφαση στην εκπαίδευση, αλλά δυστυχώς τα περισσότερα όχι. Πρέπει επίσης να δοθεί μεγαλύτερη προσοχή στα φορολογικά συστήματα και στα χρηματοοικονομικά ζητήματα.

Από την πλευρά της, η Επιτροπή ανταποκρίθηκε στις συστάσεις που της απηύθυνε το Πρόγραμμα Δράσης για την προώθηση του επιχειρηματικού πνεύματος και της ανταγωνιστικότητας και μερίμνησε ώστε οι στόχοι του νέου πολυετούς προγράμματος για τις επιχειρήσεις και το επιχειρηματικό πνεύμα [4] να συνάδουν με τους στόχους του Χάρτη.

[4] Απόφαση του Συμβουλίου της 20.12.2000 σχετικά με ένα πολυετές πρόγραμμα για τις επιχειρήσεις και το επιχειρηματικό πνεύμα, και ιδίως για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) (2001-2005) (2000/819/EΚ).

Η Επιτροπή δρομολογεί επίσης 11 σχέδια, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, προκειμένου να εντοπισθούν βέλτιστες πρακτικές σε τομείς που αντιστοιχούν στις κατευθυντήριες γραμμές του Χάρτη. Τα σχέδια αυτά καλύπτουν τα εξής θέματα: μεταβίβαση επιχειρήσεων προώθηση της επιχειρηματικότητας μεταξύ των γυναικών εκπαίδευση και κατάρτιση για την επιχειρηματικότητα συγκριτική αξιολόγηση (benchmarking) της διαχείρισης φυτωρίων επιχειρήσεων υπηρεσίες υποστήριξης επιχειρήσεων συγκριτική αξιολόγηση (benchmarking) της διοίκησης νεοϊδρυόμενων επιχειρήσεων αξιολόγηση επιχειρηματικού αντικτύπου αξιολόγηση του οικονομικού αντικτύπου των διαδικασιών αξιολόγησης της συμμόρφωσης « business angels » έλλειψη δεξιοτήτων στους τομείς της τεχνολογίας των πληροφοριών και των επικοινωνιών και, τέλος, συγκριτική αξιολόγηση (benchmarking) των εθνικών πολιτικών που εφαρμόζονται για την υποστήριξη της ανάληψης ηλεκτρονικών επιχειρηματικών δραστηριοτήτων από ΜΜΕ.

3. Μελλοντικεσ εκθεσεισ

Η πρόοδος που επιτελείται από τα κράτη μέλη θα εξακολουθήσει να παρακολουθείται μέσω της ετήσιας έκθεσης για τη Διαδικασία Best, η οποία θα υποβάλλεται στο Συμβούλιο Βιομηχανίας κατά τη λήξη κάθε έτους, με αφετηρία το 2001. Στην έκθεση αυτή θα ανακεφαλαιώνονται τα αποτελέσματα όλων των επιμέρους δραστηριοτήτων που αποσκοπούν στον εντοπισμό και τη συγκριτική αξιολόγηση (benchmarking) βέλτιστων πρακτικών.

Παρά το γεγονός ότι η διαδικασία για την υποβολή της έκθεσης του προηγούμενου έτους άρχισε πολύ νωρίς για να είναι δυνατή η επακριβής τήρηση των συστάσεων του Χάρτη, ωστόσο κάλυψε με λεπτομέρεια πολλούς από τους ίδιους τομείς προτεραιότητας. Στο μέλλον, οι δύο εκθέσεις θα είναι στενότερα ευθυγραμμισμένες και η αλληλεξάρτηση μεταξύ τους μεγαλύτερη. Επιπροσθέτως, η δημιουργία του «επαγγελματικού τμήματος» της νέας ομάδας για την πολιτική επιχειρήσεων θα αποτελέσει σημαντικό βήμα για την επίτευξη των στόχων του Χάρτη από πλευράς διαβουλεύσεων σε επίπεδο ΕΕ. Επιπλέον, η πρωτοβουλία Διαλογικής Χάραξης Πολιτικής (IPM) της Επιτροπής, ένας μηχανισμός ανατροφοδότησης βασισμένος στο Διαδίκτυο που λαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τις εμπειρίες και τις απόψεις των επιχειρήσεων, ειδικότερα των ΜΜΕ, θα βοηθήσει σημαντικά τη διαδικασία λήψης αποφάσεων προκειμένου διάφορες ενέργειες του Χάρτη να συμπεριλαμβάνουν περισσότερο και να λαμβάνουν υπόψη τις ανησυχίες των μικρών επιχειρήσεων.