EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 114/37

Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές για τη βιώσιμη ανάπτυξη της υδατοκαλλιέργειας στην ΕΕ»

2014/C 114/08

I. ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

1. επικροτεί την ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τις στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές για τη βιώσιμη ανάπτυξη της υδατοκαλλιέργειας στην ΕΕ, τονίζοντας ότι θα πρέπει να θεωρείται στρατηγικής σημασίας η παραγωγή από υδατοκαλλιέργειες (όπως και οι άλλες παραγωγές του πρωτογενούς τομέα) προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι μελλοντικές προκλήσεις στους τομείς των τροφίμων, των φυσικών πόρων και της περιφερειακής ανάπτυξης·

2. επαναλαμβάνει τη σημασία της γαλάζιας ανάπτυξης και την απόλυτη ανάγκη μιας στρατηγικής σε ευρωπαϊκό επίπεδο υπέρ της βιώσιμης ανάπτυξης της υδατοκαλλιέργειας, προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι της απασχόλησης και της αύξησης της παραγωγικότητας του τομέα, σύμφωνα με την στρατηγική «Ευρώπη 2020» για την ανάκαμψη της οικονομίας στην ΕΕ·

3. ζητεί βασικός στόχος των κατευθυντήριων γραμμών να είναι η μείωση της παράνομης, λαθραίας και άναρχης αλιείας μέσω μιας προσέγγισης πολυεπίπεδης διακυβέρνησης·

4. υπενθυμίζει ότι έχει υποστηρίξει το θέμα της υδατοκαλλιέργειας σε μια σειρά από προγενέστερες γνωμοδοτήσεις της, ζητώντας η πολιτική αυτή να αναγνωρίζεται ως αυτούσια πολιτική, να χρηματοδοτείται και να προωθείται επαρκώς, ώστε να καταστεί μια ισχυρή εναλλακτική λύση στην παραδοσιακή αλιεία –για τον λόγο αυτό, η ΕτΠ θα πρέπει να αναγνωριστεί ως βασικός εταίρος στην προώθηση αυτής της πολιτικής·

5. εφιστά την προσοχή στις εκτιμήσεις του FAO σύμφωνα με τις οποίες σήμερα το 47% του συνόλου των ιχθύων που προορίζονται για ανθρώπινη κατανάλωση προέρχεται από την υδατοκαλλιέργεια και εκφράζει τη λύπη της για το γεγονός ότι η παραγωγή της ευρωπαϊκής υδατοκαλλιέργειας αντιπροσωπεύει μόνο το 2,3% σε όγκο και το 4% όσον αφορά την αξία σε παγκόσμια κλίμακα (1)·

6. εκφράζει την έντονη ενησυχία της για το γεγονός ότι η Ευρώπη, η οποία κατείχε ηγετική θέση στην παραγωγή εκτρεφόμενων ιχθύων, χρειάζεται τώρα να εισάγει πάνω από το 60% των προϊόντων υδατοκαλλιέργειας, ενώ είναι απόλυτα ικανή να παράγει την τροφή αυτή στο έδαφος της Ένωσης, παρέχοντας θέσεις εργασίας στους πολίτες της και τηρώντας τα υψηλότερα πρότυπα·

7. αναγνωρίζει την ανάγκη ανάπτυξης του δυναμικού της υδατοκαλλιέργειας ώστε αυτός ο στάσιμος τομέας να εξελιχθεί σε ένα ανθηρό κλάδο της οικονομίας·

8. εκφράζει την ικανοποίησή της διότι έχει αναγνωριστεί η ανάγκη να μειωθεί η διαφορά μεταξύ του επιπέδου κατανάλωσης των προϊόντων της θάλασσας στην ΕΕ και του όγκου των αλιευμάτων που προέρχονται από αλιευτικές δραστηριότητες στην ΕΕ, καθώς επίσης και ο ρόλος που πρέπει να διαδραματίζει ο τομέας της υδατοκαλλιέργειας για την επίτευξη αυτού του στόχου·

9. τονίζει ότι η βιωσιμότητα της ανάπτυξης έχει καταστεί, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, απαραίτητη προϋπόθεση κάθε είδους κοινωνικοοικονομικής ανάπτυξης και πρέπει να τύχει πολιτικής δέσμευσης και χορήγησης πόρων σε όλους τους τομείς·

10. πιστεύει ότι η βιώσιμη ανάπτυξη της υδατοκαλλιέργειας είναι στρατηγικής σημασίας, δεδομένου του άμεσου ενδιαφέροντος όλων των περιφερειών και των τοπικών κοινοτήτων (ακόμη και μη θαλάσσιων) και της αλληλεξάρτησης των πολιτικών για το περιβάλλον, της ποιότητας των υδάτων (θαλάσσιων και εσωτερικών) και της οικονομικής επίδοσης του τομέα·

11. υπενθυμίζει ότι η ευρωπαϊκή υδατοκαλλιέργεια δεν συνιστά ομοιογενή τομέα, αλλά χαρακτηρίζεται από ένα ετερογενές σύνολο τεχνικών εκτροφής, μεταξύ των οποίων συστήματα κλειστού και ανοικτού κυκλώματος, εκτατικά ή εντατικά, ότι πραγματοποιείται στην ξηρά, σε λίμνες, έλη, κοιλάδες και λεκάνες, είτε κοντά στην ακτή είτε σε ανοικτή θάλασσα, και καλύπτει την εκτροφή ιχθύων γλυκού και θαλασσινού νερού και οστρακοειδών, εκτεινόμενη από τα κρύα νερά της Σκανδιναβίας έως τις θερμές θάλασσες της νότιας Ευρώπης. Αλλά ανεξάρτητα από τις διαφορές αυτές, η ευρωπαϊκή υδατοκαλλιέργεια πρέπει να υποστηριχθεί προκειμένου να καταστεί ένας ανταγωνιστικός οικονομικός τομέας υψηλής αξίας, καθώς και πηγή απασχόλησης, τεχνογνωσίας και υπερηφάνειας σε τοπικό επίπεδο·

12. αναγνωρίζει την ανάγκη μιας εκστρατείας επικοινωνίας που να αξιοποιεί αυτόν τον πλούτο και την ποικιλομορφία και προτείνει μεγαλύτερη διαφάνεια ακόμη και στη σήμανση των προϊόντων της υδατοκαλλιέργειας, ώστε να καθίσταται δυνατή η διάκριση των προϊόντων που προέρχονται από εντατική εκτροφή από τα προϊόντα που προέρχονται από εκτροφές που σέβονται περισσότερο τις φυσικές συνθήκες (π.χ. κλωβοί ανοιχτής θαλάσσης κλπ.)·

13. εκτιμά ότι η ΕΕ πρέπει να αναλάβει ρόλο καθοδήγησης στην ανάπτυξη οικολογικών και βιώσιμων μεθόδων ιχθυοκαλλιέργειας, ανοίγοντας το δρόμο για την «γαλάζια επανάσταση» μέσω της χρήσης τεχνολογιών και καινοτόμων συστημάτων παραγωγής, εκτροφής, επώασης και αλίευσης που έχουν αναπτυχθεί στο εσωτερικό της Ένωσης·

14. συμμερίζεται την ανησυχία όσον αφορά την στασιμότητα της υδατοκαλλιέργειας στην ΕΕ, η οποία εξακολουθεί να μην επωφελείται επαρκώς από το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που αντιπροσωπεύει η υψηλή ποιότητα και η ασφάλεια των ευρωπαϊκών προϊόντων ιχθυοκαλλιέργειας·

15. συνιστά να διατηρήσει η ΕΕ στο μέγιστο επίπεδο τους ελέγχους εγγύησης ακόμη και των εισαγόμενων προϊόντων υδατοκαλλιέργειας, τα οποία συχνά αποτελούν την πρώτη ύλη για περαιτέρω επεξεργασία από τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και να εξασφαλίσει ένα τυποποιημένο πλαίσιο υγιεινών και υγειονομικών, εργασιακών και περιβαλλοντικών όρων τόσο για τα εισαγόμενα προϊόντα όσο και για τα προϊόντα «Made in the EU»·

16. εφιστά την προσοχή στις θετικές οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις που μπορεί να προκύψουν από τη συνεχιζόμενη στον χρόνο ανάπτυξη της υδατοκαλλιέργειας (και των παραγωγικών κλάδων που συνδέονται με αυτήν), δεδομένης της δυνατότητας ικανοποίησης του αυξανόμενου ποσοστού της εγχώριας ζήτησης, που σήμερα καλύπτεται από εισαγωγές, και της προώθησης των διαδικασιών αύξησης των θέσεων εργασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση·

17. επικροτεί τη δέσμευση που δείχνει η Επιτροπή όσον αφορά την προώθηση μιας διαδικασίας εθελοντικής συνεργασίας, με τη συμμετοχή των κρατών μελών, κατά την εκπόνηση των πολυετών εθνικών στρατηγικών σχεδίων· συνιστά, όμως, η κατάρτιση δεικτών για τη μέτρηση της προόδου να μην οδηγήσει σε πρόσθετη γραφειοκρατική επιβάρυνση για τις επιχειρήσεις και τις τοπικές αρχές·

18. εκφράζει τη λύπη της για την απουσία αναφοράς στο ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές στην προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης της υδατοκαλλιέργειας, προωθώντας, για παράδειγμα, τη γνώση για τα προϊόντα υδατοκαλλιέργειας με προγράμματα ενημέρωσης στα σχολεία και παροτρύνοντας την κατανάλωση τοπικών και εποχιακών προϊόντων (βραχεία αλυσίδα)·

19. συνιστά να ενισχυθεί η συμβολή των περιφερειών, οι οποίες σε ορισμένα κράτη μέλη έχουν αρμοδιότητα στον τομέα της οικονομικής ανάπτυξης, στο πλαίσιο του προτεινόμενου γνωμοδοτικού συμβουλίου υδατοκαλλιέργειας·

20. συμφωνεί με τη σπουδαιότητα που μπορεί να έχει, για τη βιώσιμη ανάπτυξη της υδατοκαλλιέργειας, η τήρηση της ενωσιακής νομοθεσίας για το περιβάλλον, τη δημόσια υγεία, την προστασία των καταναλωτών και την περιβαλλοντική αειφορία, βάσει της οποίας πρέπει να σχεδιάζονται και να τίθενται οι κοινοί στόχοι των πολυετών εθνικών στρατηγικών σχεδίων·

21. συμφωνεί επίσης με την ανάγκη να διευκολυνθεί στο μέγιστο η εφαρμογή της ευρωπαϊκής νομοθεσίας σχετικά με το περιβάλλον χωρίς την επιβολή άσκοπων επιβαρύνσεων στους φορείς της αλυσίδας εφοδιασμού· εν προκειμένω μπορεί να είναι καθοριστικής σημασίας η τεχνογνωσία των ίδιων των παραγωγών, των τοπικών και των περιφερειακών αρχών στο πλαίσιο του γνωμοδοτικού συμβουλίου υδατοκαλλιέργειας·

22. τονίζει τη σημασία που είχαν οι διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη και ελπίζει οι εν λόγω διαβουλεύσεις να μπορούν να επαναληφθούν μέχρι τα τέλη του 2017, με την ευκαιρία της προβλεπόμενης ενδιάμεσης επανεξέτασης των εθνικών σχεδίων·

23. συμμερίζεται τις προτεραιότητες που έχει θέσει η Επιτροπή όσον αφορά τις προκλήσεις και τις αντίστοιχες κατευθυντήριες γραμμές, με επίκεντρο την ανάγκη για: α) μείωση των διοικητικών δαπανών· β) διευκόλυνση της πρόσβασης στο χώρο και στα ύδατα· γ) ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του τομέα· και δ) εξασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού μέσω της αξιοποίησης των ανταγωνιστικών πλεονεκτημάτων που παρέχει η υδατοκαλλιέργεια της ΕΕ·

24. υπενθυμίζει ότι πάνω από το 90% των δραστηριοτήτων υδατοκαλλιέργειας πραγματοποιούνται από μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, τα συνολικά έσοδα των οποίων, καθώς και η βιώσιμη ανάπτυξή τους, εξαρτώνται από τη διαφάνεια, από αποτελεσματικές διοικητικές διαδικασίες και από την προβλεψιμότητα. Χωρίς σαφές πλαίσιο οι οικονομικοί φορείς αδυνατούν πράγματι να κάνουν συνειδητές επιλογές προκειμένου να επενδύσουν και να επεκτείνουν τις επιχειρήσεις τους, να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας και να αυξήσουν την παραγωγή·

Απλούστευση των διοικητικών διαδικασιών

25. εκφράζει τη λύπη της για το γεγονός ότι τα εμπόδια για τη δημιουργία νέων εγκαταστάσεων υδατοκαλλιέργειας, που είχαν ήδη επισημανθεί στην ανακοίνωση του 2002 και στη σχετική γνωμοδότηση της ΕτΠ, όχι μόνο εξακολουθούν να υπάρχουν, αλλά εμποδίζουν ακόμη περισσότερο την πρόσβαση σε αυτήν την εμπορική δραστηριότητα. Η αποτρεπτική μέση διάρκεια των 2-3 ετών της διαδικασίας που απαιτείται για τη δημιουργία μιας νέας επιχείρησης υδατοκαλλιέργειας (σε σύγκριση με τους μόλις 6 μήνες που απαιτούνται στη Νορβηγία, κορυφαίο παραγωγό της Ευρώπης στον τομέα αυτό) αποθαρρύνει πολλούς εν δυνάμει επιχειρηματίες και θέτει το σύνολο της ΕΕ σε μειονεκτική θέση έναντι των ανταγωνιστών της σε παγκόσμια κλίμακα. Μια νομοθεσία που να μειώνει τη μέση διάρκεια και τις διαφορές μεταξύ των διαφόρων κρατών μελών κρίνεται ολοένα και περισσότερο αναγκαία·

26. καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να λάβει υπόψη της τη μέγιστη βιώσιμη απόδοση κατά την εκπόνηση των στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών της·

27. συμφωνεί με την πρόταση να συνεργάζεται η Επιτροπή, στη βάση των στοιχείων που έχουν συλλέξει τα κράτη μέλη, με τις αρμόδιες αρχές προκειμένου να εντοπίσει τις βέλτιστες πρακτικές και να επιτύχει περιθώρια βελτίωσης όσον αφορά την διοικητική αποτελεσματικότητα· επιπλέον· εξάλλου, η προσέγγιση αυτή θα πρέπει να εφαρμοστεί και στις διαδικασίες που αφορούν την παροχή των κοινοτικών συνεισφορών σε επιχειρήσεις υδατοκαλλιέργειας·

28. υπενθυμίζει ότι στην Ευρώπη, η έκδοση αδειών για τα ιχθυοτροφεία και τη στήριξη των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων υδατοκαλλιέργειας που δραστηριοποιούνται στον τομέα είναι συχνά αρμοδιότητα των τοπικών και των περιφερειακών αρχών. Λόγω των αυστηρών περιβαλλοντικών νόμων, της πίεσης των περιβαλλοντικών ΜΚΟ και της τουριστικής βιομηχανίας, αφενός, και της οικονομικής παρακμής της παραδοσιακής αλιείας και της αυξανόμενης ανεργίας, αφετέρου, οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές μόνο οφέλη θα μπορούσαν από σαφείς κατευθυντήριες γραμμές για τη βιώσιμη ανάπτυξη της ευρωπαϊκής υδατοκαλλιέργειας·

29. επισημαίνει ότι, ακόμη και όσον αφορά την προώθηση των ορθών διοικητικών πρακτικών, οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές μπορούν να συμβάλουν σημαντικά παρέχοντας τις πληροφορίες που κατέχουν και τις οποίες τα κράτη μέλη καλούνται να συλλέξουν έως το τέλος του 2013·

Εξασφάλιση της βιώσιμης ανάπτυξης και της ανάπτυξης της υδατοκαλλιέργειας μέσω του συντονισμένου χωροταξικού σχεδιασμού

30. επισημαίνει ότι η υδατοκαλλιέργεια τείνει να εμφανίζεται ολοένα και πιο ευάλωτη από την αλιεία όσον αφορά τη ρύπανση και ότι είναι σημαντικό να ενθαρρυνθούν τα κράτη μέλη να προβλέψουν «χάρτες κινδύνων» και «χάρτες αντικτύπου» με αντικείμενο τις εσωτερικές περιοχές, τα χωρικά ύδατα και την παράκτια ζώνη· αυτοί οι χάρτες θα μπορούσαν να διαβιβάζονται στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Ασφάλειας της Ναυσιπλοΐας και θα πρέπει να περιλαμβάνουν πληροφορίες σχετικά με τις υποδομές και τις λειτουργίες χρήσης που έχουν πιθανόν επιπτώσεις στην ποιότητα των υδάτων, με τα σε εξέλιξη μέτρα άμβλυνσης, με τις εκστρατείες παρακολούθησης, με τα νέα μεγάλα έργα κλπ.·

31. αναγνωρίζει ότι ο τομέας της υδατοκαλλιέργειας θα ωφεληθεί από τον συντονισμένο χωροταξικό σχεδιασμό, που είναι απαραίτητος και στον τομέα των θαλάσσιων μεταφορών προκειμένου να μειωθούν οι συγκρούσεις μεταξύ λειτουργικών χρήσεων που επικαλύπτονται και να αυξηθεί η βιωσιμότητά τους, να μειωθεί η αβεβαιότητα, να διευκολυνθούν οι επενδύσεις και να επιταχυνθεί η ανάπτυξη επιχειρήσεων υδατοκαλλιέργειας·

32. συνιστά να αξιοποιηθεί στο έπακρο η δυνατότητα συμμετοχής των CAG (παράκτιων ομάδων δράσης) στη φάση του χωροταξικού σχεδιασμού. Πράγματι, οι ομάδες αυτές καθιστούν δυνατή τη συμμετοχή της περιφέρειας στον προγραμματισμό και στη διαχείριση των πόρων, ενεργώντας ως εκπρόσωποι ενός μεγάλου αριθμού τοπικών φορέων·

33. τονίζει τη σημασία της συνεργασίας υδατοκαλλιέργειας και αλιείας, η ανάπτυξη των οποίων βάσει συνεργιών οδηγεί σε ευεργετικά αποτελέσματα για τις επιχειρήσεις, τις παράκτιες και τις νησιωτικές κοινότητες, δεδομένου ότι οι μονάδες επεξεργασίας που εγκαταλείπουν την αλιεία θα μπορούσαν να απορροφηθούν από έναν αναπτυσσόμενο τομέα υδατοκαλλιέργειας –επίσης εάν η συνεργασία μεταξύ της υδατοκαλλιέργειας, της μεταποίησης και της εμπορικής δραστηριότητας, αναπτυχθεί με συντονισμό, μπορεί να δημιουργήσει προστιθέμενη αξία για τα προϊόντα υδατοκαλλιέργειας·

34. καλεί την Επιτροπή να ζητήσει από τα κράτη μέλη, κατά την εκπόνηση των πολυετών εθνικών στρατηγικών σχεδίων, να μελετούν σε βάθος τις επιπτώσεις που υφίστανται οι επιχειρήσεις υδατοκαλλιέργειας που δραστηριοποιούνται στην παράκτια ζώνη, όσον αφορά τα κριτήρια για την άμβλυνση των επιπτώσεων και τα αντισταθμιστικά μέτρα από τα οποία μπορούν να επωφεληθούν·

35. συμφωνεί ότι έχει σημασία η αναγνώριση των πλέον κατάλληλων περιοχών για υδατοκαλλιέργεια γλυκών υδάτων, ελπίζοντας ότι μεταξύ των εθνικών ορθών πρακτικών που πρέπει να εντοπιστούν από τα κράτη μέλη θα υπάρχουν και ορισμένες με αντικείμενο την υδατοκαλλιέργεια γλυκών υδάτων·

36. συμφωνεί με τη δυνατότητα μείωσης του διοικητικού φόρτου για τους επιχειρηματίες με την αξιολόγηση, κατά τη διαδικασία του χωροταξικού σχεδιασμού, του θέματος των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των επιχειρήσεων υδατοκαλλιέργειας·

37. επιθυμεί, στο εσωτερικό των στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών, να υπάρχει αναφορά στη σημασία της αξιοποίησης των υφάλμυρων υδάτων (κοιλάδες και λιμνοθάλασσες), στο πλαίσιο του συντονισμένου χωροταξικού σχεδιασμού της παράκτιας ζώνης, τα οποία μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην κοινωνικοοικονομική κατάσταση, σε περίοδο κρίσης, καθώς και στην αύξηση της παραγωγής προϊόντων υδατοκαλλιέργειας της ΕΕ·

Ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της υδατοκαλλιέργειας στην ΕΕ

38. συμφωνεί ότι ενδεχομένως θα υπάρξουν θετικές επιπτώσεις για τις επιχειρήσεις υδατοκαλλιέργειας από μια αποτελεσματικότερη οργάνωση της αγοράς και από πιο δομημένες οργανώσεις παραγωγών·

39. καλεί την Επιτροπή να συνεχίσει την άμεση διαβούλευση με τις οργανώσεις παραγωγών που δραστηριοποιούνται στον τομέα της υδατοκαλλιέργειας με στόχο τον εντοπισμό των κυριότερων εμποδίων στην ανάπτυξη που αντιμετωπίζουν οι εν λόγω οργανώσεις, καθώς και των ενδεχόμενων μηχανισμών επίλυσης·

40. αναγνωρίζει ότι τα σχέδια παραγωγής και εμπορίας, που καταρτίζουν οι οργανώσεις παραγωγών, αποτελούν βασικά εργαλεία για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων υδατοκαλλιέργειας (από κοινού με τις τομεακές συμφωνίες, τις διεπαγγελματικές συμφωνίες και τις πολιτικές για το σήμα), καθώς και για την παροχή ικανοποιητικών απαντήσεων στις αυξανόμενες προσδοκίες των καταναλωτών σχετικά με την ποιότητα και την ποικιλία των τροφίμων·

41. υπογραμμίζει τον ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές και οι υπηρεσίες τους (που επιδίδονται στην έρευνα και τις δοκιμές) τόσο για την προώθηση της αγοραστραφούς έρευνας, της καινοτομίας και της μεταφοράς γνώσης, όσο και για την παροχή συνδρομής στα κράτη μέλη για την ενίσχυση και την υλοποίηση συνεργιών μεταξύ των διαφόρων εθνικών ερευνητικών προγραμμάτων·

42. παροτρύνει την Επιτροπή να επιστήσει ιδιαιτέρως την προσοχή στο σοβαρότατο πρόβλημα που αποτελεί για την εκτατική υδατοκαλλιέργεια και τη βιοποικιλότητα η απειλή των ιχθυοβόρων πτηνών και άλλων ιχθυοβόρων ειδών (π.χ. ευρωπαϊκή βίδρα), και να αξιολογήσει την αποτελεσματικότητα των διατάξεων παρέκκλισης των οποίων ενδεχομένως κάνουν χρήση τα κράτη μέλη βάσει της οδηγίας για τη διατήρηση των πτηνών και των οικοτόπων τους· υποστηρίζει, επιπροσθέτως, ότι θα πρέπει επίσης να εξετάζεται άμεσα αν η αυστηρή προστασία των ιχθυοβόρων και άλλων «προβληματικών ειδών» σε συγκεκριμένες περιοχές εξακολουθεί να είναι απολύτως συμβατή με το κοινοτικό δίκαιο, προκειμένου να είναι σε θέση εύκολα να δικαιολογήσει, βάσει των τροποποιημένων ταξινομήσεων, τις αναγκαίες παρεκκλίσεις στα κράτη μέλη·

43. επικροτεί την υποστήριξη και ανάπτυξη προγραμμάτων εκπαίδευσης και επαγγελματικής κατάρτισης προσαρμοσμένων στις ανάγκες της αγοράς της υδατοκαλλιέργειας, εκ μέρους των κρατών μελών και των περιφερειακών και των τοπικών αρχών, που θα πρέπει να κληθούν να παράσχουν στοιχεία για την τρέχουσα προσφορά και για τις επιδιωκόμενες γραμμές ανάπτυξης·

44. θεωρεί ότι, όσον αφορά τη μεταφορά γνώσεων, βέλτιστων πρακτικών και καινοτομιών, η Επιτροπή μπορεί να δράσει είτε προβαίνοντας στη δημιουργία του προβλεπόμενου ευρωπαϊκού παρατηρητηρίου των αγορών, είτε ενθαρρύνοντας τα κράτη μέλη να κατευθύνουν τα μελλοντικά επιχειρησιακά προγράμματα προς μια ευρύτερη υποστήριξη των επιχειρήσεων υδατοκαλλιέργειας (κυρίως των συλλογικών επιχειρήσεων) που υλοποιούν σχέδια μεταφοράς γνώσης και καινοτομίας·

Προώθηση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τους οικονομικούς παράγοντες της ΕΕ μέσω της αξιοποίησης των ανταγωνιστικών τους πλεονεκτημάτων

45. έχει επίγνωση της ανάγκης των καταναλωτών να ενημερώνονται με ακρίβεια για την ποιότητα όλων των προϊόντων υδατοκαλλιέργειας, ευρωπαϊκής και μη· η σωστή ενημέρωση ενισχύει την ανταγωνιστικότητα του κλάδου·

46. κρίνει σκόπιμο, όσον αφορά την σήμανση και τα προαιρετικά συστήματα πιστοποίησης, τα πολυετή εθνικά στρατηγικά σχέδια να παρέχουν ένα ενημερωμένο πλαίσιο και μια συνολική εκτίμηση των τελευταίων εξελίξεων, καθώς και να προωθούν την ομοιομορφία σε επίπεδο ΕΕ·

47. ελπίζει ότι, στο πλαίσιο των στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών για τη βιώσιμη ανάπτυξη της υδατοκαλλιέργειας στην ΕΕ, θα τονιστεί ο ρόλος των οργανώσεων παραγωγών (ΟΠ) και των ομάδων παράκτιας δράσης (GAC) για την ολοκληρωμένη προώθηση των προϊόντων υδατοκαλλιέργειας και των περιοχών όπου πραγματοποιούνται οι εν λόγω παραγωγές, δεδομένου ότι οι περιφέρειες μπορούν να συμβάλουν με απτό τρόπο στην επίτευξη των στόχων αυτών·

48. εκτιμά ότι, όσον αφορά την ιχνηλασιμότητα των προϊόντων και τις βραχείες αλυσίδες εφοδιασμού τροφίμων, τα κράτη μέλη και οι περιφέρειες θα πρέπει να αξιολογήσουν τις θετικές εμπειρίες από τον γεωργικό τομέα και να ενθαρρύνουν την εφαρμογή τους στις επιχειρήσεις υδατοκαλλιέργειας, προκειμένου να αυξηθεί η ανταγωνιστικότητά τους·

49. πιστεύει ότι τα τοπικά σχέδια διαχείρισης της αλιείας πρέπει να εξετάζονται και από πλευράς συνεργιών με τον τομέα της υδατοκαλλιέργειας, δεδομένου ότι σε αυτά αντιμετωπίζονται θέματα όπως οι περιοχές αναπαραγωγής, η εποχικότητα της παραγωγής, ο ανεφοδιασμός των αγορών, οι μονάδες επεξεργασίας που εγκαταλείπουν τον τομέα της αλιείας κλπ.·

50. υπογραμμίζει πόσο σημαντικό είναι να επιστηθεί η προσοχή στη συμβολή της ζήτησης βιολογικών προϊόντων, που είναι σε συνεχή αύξηση, στην ανάπτυξη του κλάδου·

51. συμφωνεί με την κατανομή των στόχων (κράτη μέλη· Επιτροπή· γνωμοδοτικό συμβούλιο υδατοκαλλιέργειας)· όσον αφορά τον στόχο για τα κράτη μέλη, θεωρεί ότι ενδείκνυται να συμπεριληφθεί και η αξιοποίηση τοπικών συμπράξεων δημόσιου/ιδιωτικού τομέα που δημιουργούν τις ομάδες παράκτιας δράσης, φορείς που μπορούν να συμβάλουν στη βιώσιμη ανάπτυξη του κλάδου της υδατοκαλλιέργειας·

Νέα διακυβέρνηση για τη στήριξη της υδατοκαλλιέργειας στην ΕΕ

52. εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι η Επιτροπή έλαβε υπόψη τη σύσταση της ΕτΠ (που διατύπωσε στη γνωμοδότηση CdR20/2003) όσον αφορά τη σύσταση ειδικής συμβουλευτικής επιτροπής για την υδατοκαλλιέργεια με καθήκον την παροχή αντικειμενικών στοιχείων στους υπεύθυνους λήψεως αποφάσεων. Υπενθυμίζει επίσης ότι η ΕτΠ «προσφέρεται να αποτελέσει φόρουμ διάδοσης και εγγυητή της συμμετοχής και της ενημέρωσης του κοινού σε σχετικά με την υδατοκαλλιέργεια ζητήματα, για να συμβάλει [...] στη βελτίωση της διακυβέρνησης του κλάδου της υδατοκαλλιέργειας» (2).

Βρυξέλλες, 29 Νοεμβρίου 2013 Ο Πρόεδρος της Επιτροπής των Περιφερειών Ramón Luis VALCÁRCEL SISO

(1) Facts and Figures on the Common Fisheries Policy 2012 (Στοιχεία και αριθμοί σχετικά με την Κοινή Αλιευτική Πολιτική το 2012).

(2) ΕΕ C 141, 29.5.2010, σ. 37–44..