Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Ταμείου για τους Πρόσφυγες

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

ΣΦΑΙΡΙΚΗ ΚΑΙ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΑ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

Μετά την έναρξη ισχύος της Συνθήκης του Άμστερνταμ τα θέματα ασύλου και μετανάστευσης υπάγονται στο πεδίο κοινοτικής αρμοδιότητας βάσει του νέου τίτλου IV της τροποποιημένης συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

Ως εκ τούτου, τα μέτρα σχετικά με την υποδοχή και τον εκούσιο επαναπατρισμό των προσφύγων, των εκτοπισθέντων και των αιτούντων άσυλο υπάγονται στο εξής σε εντελώς νέο πλαίσιο, το οποίο επιτρέπει για πρώτη φορά το συντονισμό τους με τα μέτρα που αποβλέπουν στην προώθηση της ένταξης των προσφύγων, ώστε να επιτευχθεί η προσέγγιση και ως εκ τούτου η μεγαλύτερη συνοχή των διάφορων συστατικών στοιχείων της σφαιρικής προσέγγισης που τόσο η Επιτροπή όσο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα κράτη μέλη επιθυμούν.

Πράγματι, η πολιτική ασύλου αποτελεί ένα σύνολο: δεν θα μπορούσαμε να υποδεχθούμε τους πρόσφυγες και τους εκτοπισθέντες σύμφωνα με τις διεθνείς δεσμεύσεις των κρατών μελών και την κοινή ανθρωπιστική τους παράδοση χωρίς:

· αφενός την εφαρμογή διαδικασιών επιλεξιμότητας που να είναι προσιτές, αποτελεσματικές και αμερόληπτες και τη δημιουργία μηχανισμού υποδοχής που να επιτρέπει τη διασφάλιση αξιοπρεπών όρων διαβίωσης για αυτούς κατά τη διάρκεια των διαδικασιών·

· αφετέρου τη λήψη των απαραίτητων διατάξεων για τη διασφάλιση της ένταξης των προσφύγων στην κοινωνία της χώρας υποδοχής σύμφωνα με τους όρους της σύμβασης της Γενεύης·

· τέλος, τη λήψη των απαραίτητων μέτρων, ώστε τα άτομα που στο τέλος των διαδικασιών δεν μπορούν να γίνουν δεκτά για διαμονή στο έδαφος του κράτους όπου ζήτησαν προστασία, να επιστρέψουν στη χώρα καταγωγής τους για να διαφυλαχθεί η διάρκεια και η αξιοπιστία του θεσμού του ασύλου.

Όμως, το φορτίο που βαρύνει τα κράτη μέλη στον τομέα αυτό διαφέρει κατά πολύ από το ένα κράτος μέλος στο άλλο λόγω του άνισου προσανατολισμού των εισροών ατόμων που ζητούν προστασία και της άνισης κατανομής των πληθυσμών των προσφύγων και των εκτοπισθέντων στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Για το σκοπό αυτό, η πρόταση της Επιτροπής αποβλέπει στην επιδίωξη δίκαιης κατανομής των βαρών των κρατών μελών στο θέμα του ασύλου με τη δημιουργία μηχανισμού ο οποίος επιτρέπει την κατανομή πόρων ανάλογα με τα βάρη που αναλαμβάνει κάθε κράτος μέλος, ενώ ενθαρρύνει τα κράτη μέλη των οποίων η υποδομή και οι υπηρεσίες που διατίθενται για το άσυλο και τους πρόσφυγες δεν είναι τόσο αναπτυγμένες να καλύψουν την καθυστέρησή τους σε αυτό τον τομέα.

Τέλος, η πρόταση της Επιτροπής δίδει μία πρώτη απάντηση στο αίτημα που εκφράστηκε από τη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Τάμπερε της 15ης και 16ης Οκτωβρίου 1999, με την πρόβλεψη μηχανισμού που θα προσαρμόζεται στις καταστάσεις ανάγκης που απορρέουν από ενδεχόμενες μαζικές εισροές προσφύγων, εκτοπισθέντων ή αιτούντων άσυλο χωρίς να θέτει σε κίνδυνο τις μακρόχρονες ενέργειες που αποτελούν τον πρωταρχικό στόχο του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων.

ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

Για την επιδίωξη της δίκαιης κατανομής των βαρών των κρατών μελών για την υποδοχή των προσφύγων και των εκτοπισθέντων και την αντιμετώπιση των συνεπειών της υποδοχής αυτής, είναι απαραίτητη η στήριξη των κρατών μελών ανάλογα με το βάρος που αναλαμβάνουν σε καθένα από τους εντοπισθέντες τομείς ενώ παράλληλα παρέχεται η δυνατότητα στα κράτη μέλη των οποίων ο μηχανισμός είναι λιγότερο αναπτυγμένος να συμμετάσχουν στην κοινή προσπάθεια.

1. Όροι υποδοχής και διαδικασίες ασύλου

Τα κράτη μέλη αναγνωρίζουν στους αλλοδαπούς υπηκόους τρίτων χωρών το δικαίωμα υποβολής αίτησης για την αναγνώριση της ιδιότητας του πρόσφυγα κατ' εφαρμογή της σύμβασης της Γενεύης της 28ης Ιουλίου 1951 καθώς και το δικαίωμα επίκλησης ενώπιον των αρμόδιων αρχών των λόγων που καθιστούν αδύνατη την επιστροφή στη χώρα καταγωγής. Το δικαίωμα αυτό θα ήταν κενό περιεχομένου και η αποτελεσματική του άσκηση αδύνατη αν τα πρόσωπα που επιζητούν προστασία δεν ενημερώνονταν για τις υπάρχουσες διαδικασίες και δεν διέθεταν κανένα μέσο επιβίωσης κατά την αναμονής της έκδοσης της σχετικής με την αίτησή τους απόφασης.

Για αυτό το λόγο οι προσπάθειες που έχουν καταβάλει τα κράτη μέλη για την υποδοχή των προσφύγων και άλλων ατόμων που ζητούν διεθνή προστασία σύμφωνα με τις διεθνείς τους υποχρεώσεις και την κοινή ανθρωπιστική τους παράδοση προϋποθέτουν την ύπαρξη προσιτών, δικαίων και αποτελεσματικών διαδικασιών και προσαρμοσμένου μηχανισμού υποδοχής.

Ωστόσο, οι μηχανισμοί υποδοχής που υφίστανται στα κράτη μέλη έχουν αναπτυχθεί άνισα, τόσο από ποσοτική άποψη όσο και από ποιοτική. Αυτή η πραγματική κατάσταση ωθεί ορισμένους αιτούντες καθεστώς πρόσφυγα είτε να κατευθύνονται προς τα κράτη μέλη των οποίων ο μηχανισμός υποδοχής τους φαίνεται πιο ευνοϊκός είτε να μετακινούνται από το ένα κράτος μέλος σε άλλο. Ο πολλαπλασιασμός των «δευτερευουσών αυτών κινήσεων» επιδεινώνει τα βάρη των κρατών μελών που διαθέτουν πιο αναπτυγμένους μηχανισμούς και περιπλέκει τον καθορισμό του κράτους που είναι υπεύθυνο για την εξέταση της αίτησης ασύλου που υποβάλλεται σε ένα από τα κράτη μέλη των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Για να επιλυθεί αυτό το πρόβλημα είναι ουσιώδες τα άτομα που επιθυμούν να ζητήσουν διεθνή προστασία να έχουν την πραγματική δυνατότητα να εισάγουν αίτηση στο πρώτο κράτος μέλος που φθάνουν, όποιο και αν είναι αυτό το κράτος μέλος και να μπορούν να λαμβάνουν όλα τα δέοντα μέσα διαβίωσης κατά τη διάρκεια της διαδικασίας.

Τοιουτοτρόπως, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων θα συνδράμει ενέργειες οι οποίες πρέπει να αφορούν τις διάφορες πτυχές των μηχανισμών αυτών υποδοχής (στέγαση, πρόσβαση σε ιατρική μέριμνα, νομική συνδρομή, κ.λ.π.) προκειμένου αφενός να παρακινηθούν τα κράτη μέλη με τα λιγότερο αναπτυγμένα συστήματα να καλύψουν την καθυστέρηση αυτή και αφετέρου να διευκολυνθεί η προσαρμογή των υφιστάμενων μηχανισμών στα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν σημαντικές διακυμάνσεις στον όγκο ή στο χαρακτήρα των εισροών των προσφύγων. Τέλος, λαμβανομένων υπόψη των πρόσφατων εμπειριών, προβλέπεται ότι οι εκτοπισθέντες που τυγχάνουν προσωρινής προστασίας μπορούν να επωφεληθούν επίσης από τις ενέργειες που εφαρμόζονται στα πλαίσια της υποδοχής προσφύγων.

2. Ένταξη

Η σύμβαση της Γενεύης της 28ης Ιουλίου 1951 για τους πρόσφυγες περιλαμβάνει πολλές διατάξεις σχετικά με τη νομική κατάσταση, τους όρους πρόσβασης στην επικερδή απασχόληση, την ευημερία και τα διοικητικά μέτρα που έχουν ως στόχο την προώθηση της ένταξής τους στην κοινωνία της χώρας υποδοχής.

Τα άτομα που αναγκάστηκαν να εγκαταλείψουν τη χώρα τους δεν έχουν πάντα τη δυνατότητα να επωφεληθούν πλήρως από τα μέτρα και τα προγράμματα γενικού χαρακτήρα που αποβλέπουν στην προώθηση τόσο της κοινωνικής ένταξης όσο και της επαγγελματικής κατάρτισης. Επιπλέον, από την άποψη αυτή έχουν ειδικές ανάγκες, ακόμα και για την προετοιμασία ένταξής τους στα υφιστάμενα γενικά προγράμματα. Κατά συνέπεια, τα κράτη μέλη που υποδέχονται τους πρόσφυγες συχνά αναγκάζονται να εφαρμόσουν πολιτικές κατά βούληση για την επίτευξη των καλύτερων όρων ένταξης των ατόμων αυτών.

Με την προοπτική αυτή, οι ειδικές ενέργειες υπέρ των προσφύγων, των εκτοπισθέντων και των ατόμων που χρειάζονται διεθνή προστασία, οι οποίες εφαρμόσθηκαν στα κράτη μέλη πρέπει να στηριχθούν από την Κοινότητα προκειμένου να υλοποιηθεί η δίκαιη κατανομή των βαρών που αναφέρεται στο άρθρο 63.2.β της συνθήκης.

Στην παρούσα πρόταση απόφασης, η Επιτροπή διακρίνει τρεις τομείς δράσης :

- την κάλυψη των άμεσων αναγκών που πρέπει να ικανοποιηθούν μετά τη χορήγηση στους δικαιούχους κάποιας μορφής προστασίας·

- την κοινωνικοπολιτική προσαρμογή των δικαιούχων στην κοινωνική πραγματικότητα της χώρας υποδοχής·

- τα μέτρα που αποβλέπουν στη διευκόλυνση της απόκτησης αυτονομίας· το κριτήριο επιτυχίας, ως προς την άποψη αυτή, συνίσταται στη δυνατότητα των ατόμων αυτών να μπορούν να καλύπτουν τις ανάγκες με ίδια μέσα και να παύσουν να προσφεύγουν στους μηχανισμούς βοήθειας.

Οι ενέργειες ένταξης πρέπει να μπορούν να αφορούν όλες τις κατηγορίες ατόμων που τυγχάνουν μιας μορφής διεθνούς προστασίας από τη στιγμή που η διαμονή τους στο έδαφος των κρατών μελών προσλαμβάνει διάρκεια ή σταθερότητα.

3. Εκούσιος επαναπατρισμός και επανένταξη

Ο εκούσιος επαναπατρισμός θα έπρεπε να αποτελεί τη φυσική κατάληξη της παύσης προσωρινής προστασίας για την πλειονότητα των δικαιούχων της. Η εμπειρία του Κοσσυφοπεδίου απέδειξε ότι μεγάλο μέρος των εκτοπισθέντων, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων στα οποία είχε χορηγηθεί το καθεστώς του πρόσφυγα, είναι διατεθειμένο να επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του όταν πληρούνται οι προϋποθέσεις. Ωστόσο, τα ενδιαφερόμενα άτομα χρειάζονται, από την άποψη αυτή, αξιόπιστες πληροφορίες. Επιπλέον, οι υλικές προϋποθέσεις διαβίωσης σε μία χώρα που εξέρχεται από συγκρούσεις αναγκάζουν τα ενδιαφερόμενα άτομα να χρειάζονται υλική βοήθεια για να προετοιμαστούν για την επιστροφή τους ή για να κάνουν νέα αρχή στη χώρα καταγωγής τους.

Τα άτομα που έχουν ζητήσει διεθνή προστασία αλλά των οποίων απορρίπτεται η αίτηση και δεν μπορούν να εξασφαλίσουν άδεια διαμονής ή άλλο τίτλο θα έπρεπε κανονικά, να εγκαταλείψουν το έδαφος των κρατών μελών και να επιστρέψουν στη χώρα τους. Ωστόσο, όπως επισήμανε το 1994 η Επιτροπή στην ανακοίνωσή της στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τις πολιτικές μετανάστευσης και ασύλου [1] τα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εκτέλεση των αποφάσεων απομάκρυνσης.

[1] COM(94) 23 τελικό της 23ης Φεβρουαρίου 1994. Πρβλ. ειδικότερα τις παραγράφους 111-112.

Οι εργασίες της Ομάδας υψηλού επιπέδου για το άσυλο και την μετανάστευση επιβεβαίωσαν ότι η ανάπτυξη προγραμμάτων εκούσιου επαναπατρισμού θα μπορούσε να αποτελέσει αξιόπιστη και ανθρώπινη εναλλακτική λύση έναντι της επιστροφής με καταναγκασμό, που θα ωφελήσει τόσο τα εν λόγω άτομα όσο και τα κράτη μέλη και θα μπορούσε να ενδιαφέρει και τις χώρες καταγωγής που θα επιθυμούσαν να επωφεληθούν από τις προσπάθειες που η Ευρωπαϊκή Ένωση θα ήταν διατεθειμένη να καταβάλει για να προωθήσει τη «συνεργασία για την ανάπτυξη». Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Τάμπερε επιβεβαίωσε την προσέγγιση αυτή και ζήτησε επιπλέον την αύξηση της βοήθειας στις χώρες καταγωγής και διαμετακόμισης προκειμένου να διευκολυνθούν οι εκούσιοι επαναπατρισμοί.

4. Άλλα επιλέξιμα μέτρα

Στους τρεις τομείς δράσης που περιγράφηκαν παραπάνω, η Επιτροπή προέβλεψε να προσθέσει τη δυνατότητα για αυτή να χρησιμοποιεί τμήμα των διαθέσιμων δαπανών προκειμένου αφενός να στηρίζει τις ενέργειες που παρουσιάζουν ενδιαφέρον σε κοινοτικό επίπεδο ή έχουν καινοτόμο ή διεθνικό χαρακτήρα και αφετέρου να προβαίνει σε μελέτες ή στην αξιολόγηση των εφαρμοσθέντων μέτρων.

5. Έκτακτα μέτρα

Η Επιτροπή εκτιμά ότι πρέπει να μπορούν να εφαρμοστούν έκτακτα μέτρα με πνεύμα ευρωπαϊκής αλληλεγγύης, εντός όσο το δυνατόν βραχύτερης προθεσμίας σε περίπτωση μαζικής άφιξης προσφύγων ή εκτοπισθέντων στο έδαφος ενός ή περισσοτέρων κρατών μελών, χωρίς ωστόσο να διακυβεύεται ή να επηρεάζεται έστω και στο ελάχιστο η εκτέλεση των μακροπρόθεσμων ενεργειών. Τα μέτρα αυτά αφορούν τις πρώτες ανάγκες των ατόμων που φθάνουν υπό ανάλογες συνθήκες, δηλαδή τη στέγαση, σίτιση και την ιατρική μέριμνα.

Οι ίδιες οι ανάγκες της έκτακτης κατάστασης απαιτούν να απλουστευθεί ο μηχανισμός λήψης αποφάσεων και να δοθεί η δυνατότητα στην Επιτροπή να προβαίνει σε αξιολόγηση των αναγκών των σχετικών κρατών μελών και στην κατανομή των πρόσθετων διαθέσιμων πόρων μεταξύ των εν λόγω κρατών. Η ανεξαρτησία των έκτακτων μέτρων σε σχέση με τα μέτρα περισσότερο διαρθρωτικού χαρακτήρα που προβλέπονται από το τακτικό καθεστώς λειτουργίας του ΕΤΠ, πρέπει να αντανακλάται με τη δημιουργία χωριστού κεφαλαίου του προϋπολογισμού.

ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ

Η Επιτροπή έχοντας εξάγει συμπεράσματα από την πείρα που απέκτησε κατά την εφαρμογή πειραματικών σχεδίων και μέτρων τα οποία χρηματοδοτήθηκαν κατά τη διάρκεια των περασμένων ετών [2], δράττεται της ευκαιρίας για την τροποποίηση των λεπτομερειών διαχείρισης και εφαρμογής.

[2] Πρβλ. έγγραφα εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής SEC(1988) 1263 και SEC(1999) 1105 όσον αφορά την εφαρμογή μέτρων σχετικών με την υποδοχή και τον εκούσιο επαναπατρισμό. Όσον αφορά τα πειραματικά μέτρα σχετικά με την ένταξη, διεξάγεται συνολική αξιολόγηση της ολοκληρωθείσας εργασίας.

Η πρώτη καινοτομία αφορά τη διάρκεια. Η Επιτροπή προτείνει απόφαση που θα ισχύσει πέντε έτη και αυτό για να καταστήσει δυνατό τον πολυετή προγραμματισμό ώστε να συνεκτιμάται ο μεσοπρόθεσμος ή μακροπρόθεσμος χαρακτήρας των προβλεπόμενων μέτρων ενώ ταυτόχρονα να επιτρέπεται η προσαρμογή του νομικού πλαισίου αναφοράς στην εξέλιξη του πολιτικού και θεσμικού πλαισίου.

Πράγματι, από την αξιολόγηση των πειραματικών σχεδίων που χρηματοδοτήθηκαν κατά τη διάρκεια των περασμένων ετών προκύπτει ότι η διάρκεια αποτελεί ουσιώδες στοιχείο της επιτυχίας των ενεργειών και ότι μία μεσοπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη πολιτική διευκολύνει τις επιλογές των κρατών μελών και των οργανώσεων που καταρτίζουν τα σχέδια επιτρέποντας πραγματικό προγραμματισμό.

Στον τομέα της υποδοχής, η υλοποίηση των υποδομών απαιτεί μακροπρόθεσμες προβλέψεις ενώ η δημιουργία υπηρεσιών που προορίζονται για τους πρόσφυγες και τους εκτοπισθέντες δεν μπορεί να σχεδιασθεί επωφελώς για περίοδο που περιορίζεται σε δώδεκα μήνες.

Στον τομέα της ένταξης, η έκθεση ανεξάρτητης αξιολόγησης των μέτρων που εφαρμόστηκαν από τη ΓΔ Απασχόληση και Κοινωνικές Υποθέσεις βάσει του κονδυλίου Β3-4113, η οποία συντάχθηκε από το Berliner Institut fuer vergleichende Sozialforschung, σημειώνει ότι «από τις συζητήσεις με τους συντονιστές των σχεδίων απεδείχθη ότι σε γενικές γραμμές ένα έτος δεν επαρκεί για την υλοποίηση όλων των στόχων και ταυτόχρονα την κατάλληλη παρακολούθησή τους. Για αυτό το λόγο η συνεχής χρηματοδότηση αποτελεί αποφασιστικό στοιχείο από την άποψη του κόστους-αποτελεσματικότητας ενός σχεδίου. Κατά γενικό τρόπο τα πειραματικά σχέδια θα έπρεπε να τυγχάνουν στήριξης για μεγαλύτερη περίοδο προκειμένου να καταστεί δυνατή η δημιουργία μέτρων παρακολούθησης και να αποφευχθεί η συχνά επαναλαμβανόμενη περίπτωση όπου τα σχέδια λήγουν τόσο γρήγορα που δεν επιτυγχάνονται τα μακροπρόθεσμα πλεονεκτήματα».

Επιπλέον, στον τομέα του εκούσιου επαναπατρισμού, η Επιτροπή διαπίστωσε στο έγγραφό της αξιολόγησης (SEC(1999) 1105) ότι συχνά χρειάζονταν περισσότεροι μήνες για να λάβει ένα άτομο την απόφαση να επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του και ότι η επανένταξη στη χώρα καταγωγής, η οποία αποτελεί εγγύηση του οριστικού επαναπατρισμού, διασφαλίζεται καλύτερα όταν υπάρχει επιτόπια παρακολούθηση, γεγονός που οδηγεί στη σκέψη ότι «αυτή η αποστολή θα έπρεπε να ανατίθεται σε τοπικά γραφεία παροχής συμβουλών για την επιστροφή, η διάρκεια λειτουργίας των οποίων θα έπρεπε να υπερβαίνει τους συνήθεις δώδεκα μήνες.

Η δεύτερη καινοτομία αφορά τις λεπτομέρειες εφαρμογής, οι οποίες όπως γίνεται και για τα διαρθρωτικά Ταμεία, θα είναι σε μεγάλο βαθμό αποκεντρωμένες, διότι η επιλογή των ενεργειών και η διαχείρισή τους βαρύνει τα κράτη μέλη. Πράγματι, η πείρα έχει αποδείξει ότι τόσο για την επιλογή των ενεργειών όσο και για τη διασφάλιση της αποτελεσματικής παρακολούθησης και του ελέγχου της υλοποίησής τους, η εγγύτητα του χώρου και η συγκεκριμένη πραγματικότητα της κάθε μέρας αποτελούν αναντικατάστατα πλεονεκτήματα. Η θεμελιώδης αυτή επιλογή συνεπάγεται για τα κράτη μέλη και για την Επιτροπή τη θέσπιση λεπτομερειών κυρίως δημοσιονομικού ελέγχου, παρακολούθησης και αξιολόγησης που προσαρμόζονται τόσο στην κατανομή των αρμοδιοτήτων όσο και στο μέγεθος των εν λόγω πιστώσεων.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

Πρέπει να διασφαλισθεί η συνοχή και η συμπληρωματικότητα μεταξύ όλων των ενεργειών της Ευρωπαϊκής Ένωσης προκειμένου να αποφευχθεί η άσκοπη επανάληψη και να κατανεμηθούν με τον καλύτερο τρόπο οι διαθέσιμες δαπάνες. Ειδικότερα, πρέπει να υπάρξει μέριμνα ώστε οι ενέργειες που επιχειρούνται στον τομέα της ένταξης να λαμβάνουν υπόψη τους την πιθανή συνεργασία με τα προγράμματα που αναπτύσσονται στο πλαίσιο των διαρθρωτικών Ταμείων όσον αφορά την πρόσβαση στην απασχόληση και κυρίως το πρόγραμμα EQUAL. Επίσης, τα μέτρα που αποβλέπουν στον εκούσιο επαναπατρισμό πρέπει να είναι συμβατά με τις ενέργειες που διεξάγονται από την Ένωση στον τομέα της ανάπτυξης, της ανθρωπιστικής βοήθειας και των σχέσεων με τις τρίτες ενδιαφερόμενες χώρες γενικά.

Επομένως, πρέπει να δημιουργηθούν μηχανισμοί συντονισμού σε κοινοτικό και εθνικό επίπεδο, κυρίως για τη διασφάλιση της ενημέρωσης διαφόρων επιτροπών και άλλων υπηρεσιών που είναι αρμόδιες για την παρακολούθηση και την εφαρμογή ενεργειών που έχουν παρόμοιους ή συμπληρωματικούς στόχους. Τα κράτη μέλη, τα οποία έχουν την κύρια ευθύνη για την εφαρμογή των μέτρων που καλύπτονται από το ΕΤΠ, πρέπει επίσης να διασφαλίσουν στο δικό τους επίπεδο το συντονισμό μεταξύ των διαφόρων μέτρων και των υπευθύνων εφαρμογής των μέτρων αυτών.

ΕΠΙΚΟΥΡΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΑΛΟΓΙΚΟΤΗΤΑ

Η ενσωμάτωση, στη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, του νέου τίτλου IV για τις πολιτικές της θεώρησης, του ασύλου, της μετανάστευσης και άλλες πολιτικές που συνδέονται με την ελεύθερη κυκλοφορία των ατόμων, θεμελιώνει την κοινοτική αρμοδιότητα στους τομείς αυτούς. Ωστόσο, η αρμοδιότητα αυτή πρέπει να ασκείται σύμφωνα με το άρθρο 5 της συνθήκης, δηλαδή μόνο εάν και στο βαθμό που η δράση που διεξάγεται σε κοινοτικό επίπεδο παρουσιάζει προφανή πλεονεκτήματα, λόγω των διαστάσεων ή των αποτελεσμάτων της σε σχέση με τη δράση στο επίπεδο των κρατών μελών. Η πρόταση απόφασης πληροί αυτά τα κριτήρια.

1. Επικουρικότητα

Φαίνεται σαφώς ότι η επιδίωξη δίκαιης κατανομής των βαρών των κρατών μελών απαιτεί προσπάθειες από οικονομική άποψη που θα αποβλέπουν ταυτόχρονα στην ελάφρυνση της κατάστασης στα κράτη μέλη τα οποία έχουν περισσότερο επηρεαστεί και στην ανάπτυξη των ικανοτήτων των κρατών μελών των οποίων η υποδομή και οι υπηρεσίες που διατίθενται για το άσυλο είναι ανεπαρκείς και προϋποθέτει ανακατανομή στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που δεν μπορεί να διασφαλιστεί από τα κράτη μέλη μεμονωμένα.

2. Αναλογικότητα

Η παρούσα απόφαση επιτρέπει την παροχή της δημοσιονομικής συνδρομής του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων στα μέτρα τα οποία απαριθμεί σε κάθε τομέα δράσης που περιλαμβάνει ενώ αφήνει την επιλογή των ενεργειών και του τρόπου εκτέλεσής τους στο πλαίσιο των σχεδίων που αποφασίζονται σε συνεργασία με την Επιτροπή. Από τη στιγμή που τα κράτη μέλη είναι υπεύθυνα για την επιλογή και τη διαχείριση των ενεργειών η χρήση των κοινοτικών πιστώσεων πρέπει να διέπεται από σαφείς και ομοιόμορφους κανόνες στο πλαίσιο απόφασης του Συμβουλίου, που αποτελεί το κατάλληλο μέσο για την εφαρμογή των κοινοτικών προγραμμάτων.

ΣΧΟΛΙΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΑΡΘΡΑ

Άρθρο 1

Το άρθρο αυτό θεσπίζει το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων και περιγράφει με γενικούς όρους το στόχο του, που συνίσταται στη στήριξη των προσπαθειών των κρατών μελών για την υποδοχή των προσφύγων και των εκτοπισθέντων προκειμένου να συνεισφέρει στην επιδίωξη δίκαιης κατανομής των σχετικών βαρών.

Το Ταμείο ιδρύεται για την περίοδο από 1η Ιανουαρίου 2000 έως 31 Δεκεμβρίου 2004. Πράγματι, το 2004 θα εκπνεύσει η μεταβατική περίοδος των πέντε ετών που προβλέπεται από το άρθρο 67 της συνθήκης.

Άρθρο 2

Το άρθρο αυτό περιλαμβάνει την περιγραφή των διάφορων κατηγοριών που αποτελούν τις ομάδες στόχους τους οποίους αφορούν, με τη μία ή άλλη ιδιότητα οι ενέργειες που καλύπτονται από την απόφαση.

Άρθρο 3

Το άρθρο αυτό απαριθμεί τους τρεις τομείς ενεργειών στους οποίους η στήριξη του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων συνεισφέρει στο στόχο που αναφέρεται στο άρθρο 1, ήτοι:

· τους υλικούς όρους υποδοχής και τις διαδικασίες επιλεξιμότητας·

· την ένταξη των προσφύγων και των εκτοπισθέντων στην κοινωνία του κράτους μέλους υποδοχής·

· τον εκούσιο επαναπατρισμό των δικαιούχων προς τη χώρα καταγωγής τους.

1. Όσον αφορά τους όρους υποδοχής κατά τη διάρκεια των διαδικασιών και την ποιότητα των ίδιων των διαδικασιών, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων στηρίζει τις ενέργειες των κρατών μελών που αποβλέπουν στη διατήρηση, ανάπτυξη ή προσαρμογή των υποδομών και των υπηρεσιών που μπορούν να διασφαλίσουν τη στέγαση των προσφύγων και των εκτοπισθέντων· στην παροχή σε αυτούς υλικής ενίσχυσης, για παράδειγμα ειδών ένδυσης ή διατροφής· ή κοινωνικής μέριμνας, δηλαδή πληροφοριών και βοήθειας για να λάβουν τα επιδόματα στα οποία έχουν πρόσβαση και βοήθειας διοικητικού χαρακτήρα ενόψει των διαβημάτων που συνδέονται με τη διαδικασία ασύλου.

2. Στον τομέα της ένταξης το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων στηρίζει τη δράση των κρατών μελών σχετικά με την κάλυψη των άμεσων αναγκών των προσφύγων και εκτοπισθέντων, χάρη στη βοήθεια στα διαβήματα που τους επιτρέπουν την απόκτηση στέγης και την είσπραξη των βοηθημάτων και των επιδομάτων τα οποία τα πρόσωπα αυτά δικαιούνται λόγω του καθεστώτός τους και την κάλυψη των αναγκών ιατρικής ή και ψυχολογικής βοήθειας, την κοινωνική και πολιτιστική προσαρμογή, για παράδειγμα την απόκτηση όσο το δυνατόν καλύτερης γνώσης της γλώσσας, πληροφορίες για τις αξίες, τις συνήθειες και τους κανόνες συμπεριφοράς στην κοινωνία υποδοχής, την απόκτηση αυτονομίας ήτοι της ικανότητας των ατόμων αυτών να διαχειρίζονται την επιβίωσή τους με ίδια μέσα, κυρίως με την παροχή βοήθειας για την ανεύρεση απασχόλησης, σύμφωνα με διάφορους τρόπους (επαγγελματικός προσανατολισμός, κατάρτιση, αλλαγή επαγγέλματος, επαγγελματική τοποθέτηση) που θα λαμβάνει υπόψη το γεγονός ότι οι πρόσφυγες και οι εκτοπισθέντες που ζητούν προστασία δεν είναι απαραίτητα προετοιμασμένοι για τα χαρακτηριστικά της αγοράς εργασίας της χώρας υποδοχής

3. Στον τομέα του εκούσιου επαναπατρισμού και της επανένταξης στη χώρα καταγωγής των προσφύγων και των εκτοπισθέντων που επιθυμούν να επιστρέψουν στις οικίες τους κατόπιν μεταβολής των συνθηκών καθώς και των ατόμων που παραιτούνται από την αίτηση πρόσβασης στο καθεστώς του πρόσφυγα ή από το ευεργέτημα της προσωρινής προστασίας ή των οποίων απορρίπτεται η αίτηση κατόπιν οριστικής αρνητικής απόφασης, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων υποστηρίζει τη δράση των κρατών μελών που αφορά την ενημέρωση για την ύπαρξη προγραμμάτων επιστροφής και για την κατάσταση στις χώρες καταγωγής, την παροχή συμβουλών και τη γενική ή/και επαγγελματική κατάρτιση που προορίζεται να επιτρέψει στους υποψήφιους για την επιστροφή να αποκτήσουν ή να ανακτήσουν τα προσόντα που θα τους είναι χρήσιμα στη χώρα καταγωγής τους και ενδεχομένως ενέργειες για την επανένταξη στη χώρα καταγωγής, για παράδειγμα με επί τόπου παρακολούθηση.

Άρθρο 4

Το άρθρο αυτό εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να χρηματοδοτήσει ή να επιλέξει η ίδια, μέχρις ενός ορίου 10% της ετήσιας χρηματοδότησης, τα έργα που θεωρεί ιδιαίτερης σημασίας για την Κοινότητα λόγω του καινοτόμου χαρακτήρα τους ή της διεθνικής εμβέλειάς τους ή λόγω του περισσότερο τεκμηριωτικού ή υποθετικού παρά άμεσα πρακτικού ενδιαφέροντός τους και τα οποία λόγω αυτών των χαρακτηριστικών δεν είναι πιθανόν να εγκριθούν από κράτος μέλος ξεχωριστά. Μπορούν να αφορούν ανταλλαγές εμπειριών και σπουδών, συμπεριλαμβανομένων αξιολογήσεων για μέτρα που εφαρμόστηκαν στα κράτη μέλη ή ενδεχομένως τεχνική βοήθεια.

Τα μέτρα αυτά μπορούν επίσης να αναληφθούν εξ ολοκλήρου από το ΕΤΠ.

Άρθρο 5

Το άρθρο αυτό δίνει τη δυνατότητα χρηματοδότησης έκτακτων μέτρων από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων σε περίπτωση μαζικής και αιφνίδιας άφιξης προσφύγων ή εκτοπισθέντων στο έδαφος ενός ή περισσοτέρων κρατών μελών.

Τα έκτακτα μέτρα τοποθετούνται εκτός της εφαρμογής των μακροχρόνιων μέτρων που τυγχάνουν της στήριξης του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων και προστίθενται σε αυτά. Ανταποκρίνονται στις πρωταρχικές ανάγκες των ατόμων που χρειάστηκε να φύγουν εσπευσμένα δηλαδή στη στέγαση, τη σίτιση και την ιατρική μέριμνα.

Άρθρο 6

Το άρθρο αυτό περιγράφει τις λεπτομέρειες εφαρμογής, οι οποίες είναι αποκεντρωτικές και εμπνέονται από τις λεπτομέρειες που εφαρμόζονται στα διαρθρωτικά Ταμεία [3], όπου, κατ' εφαρμογή της αρχής της επικουρικότητας, τα κράτη μέλη διαδραματίζουν ουσιαστικό ρόλο. Ο διάλογος μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής βάσει αίτησης συγχρηματοδότησης που καταρτίζεται από κάθε κράτος μέλος, επιτρέπει τη λήψη αποφάσεων για τις μεγάλες κατευθυντήριες γραμμές και τις προτεραιότητες. Η εφαρμογή συγκεκριμένων μέτρων που αποβλέπουν στην επίτευξη των συμφωνηθέντων στόχων εναπόκειται στην ευθύνη των κρατών μελών.

[3] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1260/1999 του Συμβουλίου της 21ης Ιουνίου 1999 περί των γενικών διατάξεων για τα διαρθρωτικά Ταμεία, ΕΕ L 161, 26.6.1999, σ. 1.

Άρθρο 7

Το άρθρο αυτό περιγράφει τη δομή των αιτήσεων συγχρηματοδότησης βάσει των οποίων διεξάγεται ο διάλογος μεταξύ της Επιτροπής και του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους.

Άρθρο 8

Το άρθρο αυτό διατυπώνει τα κριτήρια τα οποία θα ληφθούν υπόψη κατά την επιλογή των σχεδίων που θα χρηματοδοτηθούν από το ΕΤΠ στο πλαίσιο του συστήματος αποκεντρωμένης διαχείρισης, όπου τα κράτη μέλη, βάσει του προγράμματος που διαπραγματεύονται με την Επιτροπή, οφείλουν να προβούν μόνα τους στην επιλογή των καταλληλότερων σχεδίων για την επίτευξη των στόχων που έχουν θέσει.

Διευκρινίζεται ότι οι ενέργειες επιλέγονται βάσει δημόσιας πρόσκλησης προς υποβολή προτάσεων και μπορούν να υποβληθούν τόσο από διοικητικές υπηρεσίες όσο και από εκπαιδευτικά ή ερευνητικά ιδρύματα, οργανισμούς κατάρτισης, κοινωνικούς εταίρους, διεθνείς οργανώσεις και ΜΚΟ.

Άρθρο 9

Το άρθρο αυτό σημειώνει σε ποιες βάσεις θα κατανεμηθούν οι διαθέσιμες πιστώσεις μεταξύ των κρατών μελών.

Για να ληφθεί υπόψη ο στόχος που καθορίζεται στο άρθρο 63 (2) β) της συνθήκης, προβλέπεται ότι η κατανομή των πόρων είναι ανάλογη αφενός με τον αριθμό των αιτήσεων παροχής μιας μορφής προστασίας που καταγράφονται σε κάθε κράτος μέλος και αφετέρου με τον αριθμό των ατόμων στα οποία χορηγείται το καθεστώς του πρόσφυγα ή προσωρινή προστασία κατά τη διάρκεια της περιόδου αναφοράς (η οποία για λόγους αξιοπιστίας και για να ισοσταθμιστούν φαινόμενα κατακόρυφων αυξήσεων θα συνίσταται στο μέσο όρο των τριών τελευταίων ετών για τα οποία υπάρχουν στατιστικά στοιχεία).

Ο αριθμός των αιτήσεων προστασίας καλύπτει το 65% των πόρων και ο αριθμός των αναγνωρισθέντων προσφύγων και των εκτοπισθέντων που απολαμβάνουν προσωρινής προστασίας το 35%. Η διαφορά αυτή συνεκτιμά το γεγονός ότι αφενός οι πρόσφυγες πριν τους αναγνωρισθεί το καθεστώς του πρόσφυγα είχαν ζητήσει προστασία και αφετέρου ότι καλύπτονται οι ανάγκες τους στις περισσότερες περιπτώσεις, καθόλη τη διάρκεια της διαδικασίας, η οποία, λαμβανομένων υπόψη των προσφυγών, είναι συχνά μακρόχρονη. Τέλος, η διαφορά αυτή δικαιολογείται από το γεγονός ότι τα μέτρα ένταξης αφορούν μόνο τους αναγνωρισθέντες ως πρόσφυγες και τους εκτοπισθέντες, οι οποίοι αντιπροσωπεύουν σχετικά μικρό ποσοστό επί του συνόλου των αιτούντων, και έχουν ως στόχο, εφόσον οι ενέργειες ένταξης αποδειχθούν αποτελεσματικές, να τους απομακρύνουν σταδιακά από το μηχανισμό ενίσχυσης και να επιτύχουν την αυτόνομη διαβίωσή τους.

Άρθρο 10

Το άρθρο αυτό καθορίζει τη χρονική ακολουθία της εφαρμογής προγραμμάτων.

Το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων ιδρύεται για περίοδο πέντε ετών στο τέλος της οποίας θα πρέπει να προσαρμοσθεί στις εξελίξεις του πολιτικού και θεσμικού πλαισίου.

Ωστόσο, προκειμένου να ληφθεί υπόψη αφενός ότι πρόκειται για μηχανισμό εντελώς νέο στον τομέα της Δικαιοσύνης και των Εσωτερικών Υποθέσεων και αφετέρου ότι η παρούσα απόφαση θα τεθεί σε εφαρμογή πιθανότατα κατά τη διάρκεια του έτους 2000, προβλέπεται ότι τα σχέδια δράσης των κρατών μελών :

- μπορούν να αναθεωρούνται κάθε έτος κατόπιν πρωτοβουλίας του κράτους μέλους ή της Επιτροπής υπό το φως των υποδείξεων που περιλαμβάνονται στην ετήσια έκθεση,

- πρέπει να αποτελέσουν αντικείμενο ενδιάμεσης αναθεώρησης.

Άρθρο 11

Η προερχόμενη από το ΕΤΠ χρηματοδότηση προορίζεται να διευκολύνει την εφαρμογή εθνικών μέτρων μειώνοντας την επιβάρυνση των δημοσίων οικονομικών αλλά όχι να αντικαταστήσει τη δράση των κρατών μελών ή να επιτρέψει στα κράτη μέλη να αποδεσμευθούν από αυτή. Για αυτό το λόγο στο πλαίσιο της συγχρηματοδότησης, το επίπεδο της δημοσιονομικής συνδρομής του ΕΤΠ μπορεί να ανέλθει έως το 50% του συνολικού κόστους κάθε ειδικής ενέργειας. Ωστόσο, το ποσοστό αυτό μπορεί να αυξηθεί κατά 25% και να ανέλθει στο 75% για τα κράτη μέλη που υπάγονται στο Ταμείο Συνοχής προκειμένου να επιτρέψει σε αυτά τα τελευταία να υπερβούν ευκολότερα την ενδεχόμενη καθυστέρηση σε εξοπλισμό.

Άρθρο 12

Το άρθρο αυτό που εμπνέεται από το άρθρο 30 του προαναφερόμενου κανονισμού για τα διαρθρωτικά ταμεία, διευκρινίζει τις προϋποθέσεις επιλεξιμότητας των δαπανών. Η συμμετοχή του ΕΤΠ δεν μπορεί να απαλλάξει το κράτος μέλος από τις δαπάνες που καταβλήθηκαν προηγουμένως.

Η Επιτροπή μετά από διαβούλευση με την επιτροπή, που προβλέπεται στο άρθρο 19, θα εγκρίνει πιο συγκεκριμένους κανόνες σχετικά με το είδος των επιλέξιμων δαπανών.

Άρθρο 13

Όταν η Επιτροπή εγκρίνει την αίτηση συγχρηματοδότησης κράτους μέλους, εκδίδει, μετά από διαβούλευση με την επιτροπή, που προβλέπεται στο άρθρο 19, απόφαση που χορηγεί στο κράτος μέλος τη συγχρηματοδότηση που του αναλογεί σύμφωνα με την κατανομή των πόρων που προβλέπεται στο άρθρο 9 και το ποσό των επιλέξιμων δαπανών που αναφέρεται στην αίτηση.

Άρθρο 14

Το άρθρο αυτό, που εμπνέεται από το άρθρο 31 του κανονισμού για τα διαρθρωτικά Ταμεία, καθορίζει τις προϋποθέσεις ανάληψης υποχρεώσεων που πραγματοποιεί η Επιτροπή.

Άρθρο 15

Το άρθρο αυτό διευκρινίζει τις λεπτομέρειες με βάση τις οποίες πραγματοποιούνται οι πληρωμές στην αρμόδια αρχή.

Άρθρο 16

Το άρθρο αυτό, που αφορά τις λεπτομέρειες ελέγχου, εμπνέεται άμεσα από το άρθρο 38 του κανονισμού για τα διαρθρωτικά ταμεία που αναφέρεται παραπάνω τροποποιώντάς το σε ορισμένα σημεία. Οι τροποποιήσεις αυτές βασίζονται στη σκέψη ότι αφού τα διακυβευόμενα ποσά είναι κατά πολύ μικρότερα και οι επιχειρήσεις λιγότερο πολύπλοκες, πρέπει να απλουστευθούν αναλογικά οι λεπτομέρειες διαχείρισης και ελέγχου προκειμένου το διοικητικό βάρος που απορρέει από τη χρηματοδότηση μέτρων από το ΕΤΠ να μην αποθαρρύνει τα κράτη μέλη από την υποβολή φιλόδοξων εθνικών προγραμμάτων.

Επίσης, καθορίζει τους όρους υπό τους οποίους η Επιτροπή μπορεί να αντιδράσει εάν ένα κράτος μέλος δεν τηρεί το συμφωνηθέν πρόγραμμα.

Άρθρο 17

Το άρθρο αυτό, που εμπνέεται άμεσα από το άρθρο 39 του κανονισμού για τα διαρθρωτικά ταμεία, διευκρινίζει τους όρους υπό τους οποίους μπορούν να επιχειρηθούν οι δημοσιονομικές διορθώσεις εάν παρατηρηθούν ελλείψεις εκ μέρους οργανισμού επιφορτισμένου με την εφαρμογή ενέργειας, ή εάν ένα κράτος μέλος δεν συμμορφώνεται προς τις υποχρεώσεις του.

Άρθρο 18

Το άρθρο αυτό διευκρινίζει τους όρους με τους οποίους πραγματοποιούνται η παρακολούθηση και η αξιολόγηση των ενεργειών που τυγχάνουν της συνδρομής του ΕΤΠ. Προβλέπεται υποχρέωση υποβολής ετήσιας έκθεσης των οργανώσεων που είναι επιφορτισμένες με την εκτέλεση των συγκεκριμένων ενεργειών προς την αρμόδια αρχή του κράτους μέλους και ετήσια έκθεση του κράτους μέλους προς την Επιτροπή.

Στο μέσο και το τέλος της περιόδου που καλύπτεται από την απόφαση, το κράτος μέλος προβαίνει σε ανεξάρτητη αξιολόγηση της υλοποίησης των ενεργειών. Για αυτό το σκοπό μπορεί να κρατηθεί ποσό ίσο κατ' ανώτερο όριο με το 1% της συνολικής χρηματοδότησης που χορηγείται στο κράτος μέλος.

Προβλέπεται ότι η Επιτροπή θα υποβάλλει έκθεση δύο φορές στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, δηλαδή μία φορά στο μέσο της περιόδου και μία φορά το 2005.

Άρθρο 19

Προβλέπεται ότι η Επιτροπή θα επικουρείται από συμβουλευτική επιτροπή. Η επιλογή αυτού του είδους επιτροπής είναι σύμφωνη με τα κριτήρια που διατυπώνονται στην απόφαση του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1999 για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή (1999/468/ΕΚ) [4].

[4] ΕΕ L 184, 17.7.1999, σ. 23.

Άρθρο 20

Εφαρμόζονται ιδιαίτερες λεπτομέρειες για τη διασφάλιση της εφαρμογής έκτακτων μέτρων:

· Η στήριξη στα μέτρα αυτά περιορίζεται στο στάδιο του έκτακτου, δηλαδή για διάρκεια έξι μηνών και δεν μπορεί να υπερβεί το 80% του κόστους κάθε μέτρου.

· Τα κράτη μέλη που επηρεάζονται πρέπει να γνωστοποιήσουν στην Επιτροπή την κατάσταση των αναγκών τους και τα μέτρα που προβλέπουν να εφαρμόσουν.

· Η Επιτροπή θα επιλέξει τα μέτρα που ανταποκρίνονται καλύτερα στα κριτήρια τα οποία καθορίζονται με την παρούσα απόφαση και θα κατανείμει τους διαθέσιμους πόρους μεταξύ των κρατών μελών ανάλογα με τη σημασία των εισροών που επηρεάζουν καθένα από αυτά και ανάλογα με την ποιότητα των υποβληθέντων σχεδίων. Ο ρόλος διαιτησίας της Επιτροπής σε αυτό το στάδιο αποτελεί εγγύηση για την ταχύτητα λήψης απόφασης και την αναλογικότητα ως προς την κατανομή των πόρων και την επιλογή των μέτρων.

Άρθρο 21

Το άρθρο αυτό περιλαμβάνει τα εξαιρετικά μεταβατικά μέτρα που χρειάζονται προκειμένου να αναληφθούν επιλέξιμες ενέργειες για συνδρομή από το ΕΤΠ από το έτος 2000 και να διασφαλιστεί με αυτό τον τρόπο η συνέχεια με τις ενέργειες που χρηματοδοτήθηκαν βάσει της κοινής δράσης της 26ης Απριλίου 1999 και τα πρότυπα σχέδια που εφαρμόστηκαν από την Επιτροπή στον τομέα της ένταξης των προσφύγων παρά το γεγονός ότι η παρούσα απόφαση θα αρχίσει να ισχύει κατά τη διάρκεια του έτους 2000.

Άρθρο 22

Το άρθρο αυτό επιβεβαιώνει την αρμοδιότητα της Επιτροπής όσον αφορά την έγκριση μέτρων εφαρμογής.

Άρθρο 23

Το άρθρο αυτό προβλέπει ρητά την επανεξέταση της παρούσας απόφασης κατά το τέλος της περιόδου των πέντε ετών.

Άρθρο 24

Αποδέκτες.

Πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Ταμείου για τους Πρόσφυγες

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη :

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 63, σημείο 2, στοιχείο β),

την πρόταση της Επιτροπής [5],

[5] ΕΕ C

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου [6],

[6] ΕΕ C

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής [7],

[7] ΕΕ C

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών [8],

[8] ΕΕ C

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Η κατάρτιση κοινής πολιτικής στον τομέα του ασύλου, που περιλαμβάνει κοινό ευρωπαϊκό καθεστώς ασύλου, αποτελεί θεμελιώδες στοιχείο του στόχου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο οποίος συνίσταται στη σταδιακή εφαρμογή χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, ανοικτού σε αυτούς που ωθούμενοι από τις περιστάσεις αναζητούν νόμιμα προστασία στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

(2) Η εφαρμογή ανάλογης πολιτικής πρέπει να βασίζεται στην αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών και προϋποθέτει την ύπαρξη μηχανισμών που προορίζονται να συμβάλλουν στην εξισορρόπηση των προσπαθειών που καταβάλλουν τα κράτη μέλη για την υποδοχή των προσφύγων και των εκτοπισθέντων και για την αντιμετώπιση των συνεπειών της υποδοχής αυτής.

(3) Είναι απαραίτητη η στήριξη των προσπαθειών που καταβάλλουν τα κράτη μέλη για την παροχή στους πρόσφυγες και τους εκτοπισθέντες κατάλληλων όρων υποδοχής συμπεριλαμβανομένων και των δικαίων και αποτελεσματικών διαδικασιών ασύλου, με σκοπό να προστατευθούν τα δικαιώματα των ατόμων που χρειάζονται διεθνή προστασία.

(4) Η ένταξη των προσφύγων στην κοινωνία της χώρας όπου έχουν εγκατασταθεί αποτελεί έναν από τους στόχους της σύμβασης της Γενεύης και επομένως πρέπει να στηριχθούν οι ενέργειες των κρατών μελών που αποβλέπουν στην προώθηση της κοινωνικής και οικονομικής τους ένταξης στο μέτρο που αυτή συνεισφέρει στην υλοποίηση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής· η στήριξη και η ενίσχυση της πτυχής αυτής περιλαμβάνονται μεταξύ των θεμελιωδών στόχων της Κοινότητας και αναφέρονται στο άρθρο 2 και στο άρθρο 3, παράγραφος 1, στοιχείο η) της συνθήκης.

(5) Προς όφελος τόσο των κρατών μελών όσο και των ενδιαφερόμενων ατόμων πρέπει οι πρόσφυγες και οι εκτοπισθέντες που γίνονται δεκτοί να διαμείνουν στο έδαφος των κρατών μελών να ενισχύονται για να καλύψουν τις ανάγκες τους με τους καρπούς της εργασίας τους.

(6) Τα μέτρα που τυγχάνουν της συνδρομής των διαρθρωτικών ταμείων καθώς και τα άλλα κοινοτικά μέτρα στον τομέα της εκπαίδευσης και της επαγγελματικής κατάρτισης δεν είναι αρκετά από μόνα τους να προωθήσουν την ένταξη αυτή και πρέπει να στηριχθούν ειδικά μέτρα ώστε να μπορέσουν οι πρόσφυγες και οι εκτοπισθέντες να επωφεληθούν πλήρως από τα εφαρμοσθέντα προγράμματα.

(7) Απαιτείται συγκεκριμένη βοήθεια για τη δημιουργία ή τη βελτίωση των όρων που επιτρέπουν στους πρόσφυγες και στους εκτοπισθέντες οι οποίοι το επιθυμούν, να αποφασίσουν, έχοντας πλήρη συνείδηση της πραγματικότητας, να εγκαταλείψουν το έδαφος των κρατών μελών και να επιστρέψουν στη χώρα καταγωγής τους.

(8) Είναι απαραίτητη η συγκεκριμένη δοκιμή των καινοτόμων ενεργειών στους τομείς αυτούς και η προώθηση των ανταλλαγών μεταξύ των κρατών μελών για τον εντοπισμό και την προώθηση των πιο αποτελεσματικών πρακτικών.

(9) Πρέπει να ληφθεί υπόψη η εμπειρία που αποκτήθηκε επ' ευκαιρία της εφαρμογής κοινών ενεργειών που εγκρίθηκαν από το Συμβούλιο όσον αφορά την υποδοχή και τον εκούσιο επαναπατρισμό των προσφύγων, εκτοπισθέντων και αιτούντων άσυλο.

(10) Πρέπει, όπως ζήτησε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που συνεδρίασε στο Τάμπερε στις 15 και 16 Οκτωβρίου 1999, να συσταθεί χρηματοοικονομικό αποθεματικό το οποίο θα προορίζεται για την εφαρμογή επειγόντων μέτρων που συνδέονται με την προσωρινή προστασία σε περίπτωση μαζικών εισροών προσφύγων. Προς τον σκοπό αυτό είναι ενδεδειγμένη η δημιουργία Ευρωπαϊκού Ταμείου για τους Πρόσφυγες.

(11) Είναι δίκαιο να κατανεμηθούν οι πόροι ανάλογα με το βάρος που αναλαμβάνει κάθε κράτος μέλος ως απόρροια των προσπαθειών που καταβάλλει για την υποδοχή των προσφύγων και των εκτοπισθέντων.

(12) Η στήριξη του Ευρωπαϊκού Ταμείου για τους Πρόσφυγες θα είναι αποτελεσματικότερη και καλύτερα εστιασμένη εάν η συγχρηματοδότηση των επιλέξιμων ενεργειών βασίζεται στην καταρτισθείσα από κάθε κράτος μέλος αίτηση ανάλογα με την κατάστασή του και τις διαπιστωθείσες ανάγκες.

(13) Προκειμένου να επιταχυνθούν και να απλουστευθούν οι διαδικασίες συγχρηματοδότησης, πρέπει να γίνει διάκριση μεταξύ της ευθύνης της Επιτροπής και αυτής των κρατών μελών· για αυτό το λόγο πρέπει να προβλεφθεί ότι η Επιτροπή μετά την εξέταση των αιτήσεων των κρατών μελών εγκρίνει τις αποφάσεις συγχρηματοδότησης και ότι τα κράτη μέλη διασφαλίζουν τη διαχείριση των ενεργειών.

(14) Η αποκεντρωμένη εφαρμογή των ενεργειών από τα κράτη μέλη πρέπει να παρέχει εγγυήσεις για τις λεπτομέρειες και την ποιότητα της εφαρμογής, για τα αποτελέσματα και την αξιολόγησή τους καθώς και για τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση και τον έλεγχό της.

(15) Μία από τις εγγυήσεις αποτελεσματικότητας της δράσης του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων συνίσταται στην αποτελεσματική παρακολούθηση· είναι αναγκαίο να καθοριστούν οι όροι υλοποίησης της εν λόγω παρακολούθησης.

(16) Με επιφύλαξη της αρμοδιότητας της Επιτροπής στον τομέα του δημοσιονομικού ελέγχου, πρέπει να θεσπιστεί συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής σε αυτόν τον τομέα.

(17) Πρέπει να θεσπιστεί η ευθύνη των κρατών μελών στο θέμα της δίωξης και της διόρθωσης των παρατυπιών και των παραβάσεων καθώς και η ευθύνη της Επιτροπής σε περιπτώσεις ελλείψεων εκ μέρους των κρατών μελών.

(18) Η αποτελεσματικότητα και οι συνέπειες των ενεργειών που στηρίζει το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων εξαρτώνται επίσης από την αξιολόγηση που λαμβάνει χώρα και πρέπει να διευκρινιστούν οι ευθύνες των κρατών μελών και της Επιτροπής στο θέμα αυτό καθώς και οι λεπτομέρειες που εγγυώνται την αξιοπιστία της αξιολόγησης.

(19) Πρέπει να αξιολογηθούν οι ενέργειες ενόψει της ενδιάμεσης αναθεώρησής τους και της εκτίμησης των συνεπειών τους και να ενταχθεί η διαδικασία αξιολόγησης στην παρακολούθηση των ενεργειών.

(20) Σύμφωνα με το άρθρο 2 της απόφασης 1999/468/ΕΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1999 για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή [9], πρέπει τα απαραίτητα μέτρα για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης να αποφασισθούν σύμφωνα με τη διαδικασία της συμβουλευτικής επιτροπής, που προβλέπεται στο άρθρο 3 της προαναφερόμενης απόφασης.

[9] ΕΕ L 184, 17.7.1999, σ. 23.

(21) Σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας και της αναλογικότητας, όπως αναφέρονται στο άρθρο 5 της συνθήκης, οι στόχοι της σκοπούμενης ενέργειας δηλαδή η έκφραση της αλληλεγγύης μεταξύ κρατών μελών με σκοπό την εξασφάλιση της εξισορρόπησης μεταξύ των προσπαθειών που καταβάλλουν τα εν λόγω κράτη μέλη για να υποδεχθούν τους πρόσφυγες και τους εκτοπισθέντες και την εξασφάλιση της αντιμετώπισης των συνεπειών από αυτή την υποδοχή, δεν μπορούν να υλοποιηθούν ικανοποιητικά από τα κράτη μέλη και ως εκ τούτου, λόγω των διαστάσεων και των συνεπειών αυτής της υποδοχής, μπορούν να υλοποιηθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο. Η παρούσα απόφαση περιορίζεται στο ελάχιστο απαιτούμενο για την επίτευξη των στόχων αυτών και δεν υπερβαίνει το αναγκαίο μέτρο για αυτό το σκοπό.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ :

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΟΛΕΣ

Άρθρο 1

Ίδρυση και στόχοι του Ευρωπαϊκού Ταμείου για τους Πρόσφυγες

1. Ιδρύεται Ευρωπαϊκό Ταμείο για τους Πρόσφυγες, εφεξής το Ταμείο, το οποίο προορίζεται να στηρίξει και να ενθαρρύνει τις προσπάθειες που καταβάλλουν τα κράτη μέλη για την υποδοχή των προσφύγων και των εκτοπισθέντων και την αντιμετώπιση των συνεπειών της υποδοχής αυτής.

2. Το Ταμείο ιδρύεται για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2000 έως την 31η Δεκεμβρίου 2004.

Άρθρο 2

Ομάδες στόχοι

Για τους σκοπούς της παρούσας απόφασης, οι ομάδες στόχοι αποτελούνται από τις παρακάτω κατηγορίες:

1. τους «πρόσφυγες», στους οποίους περιλαμβάνεται κάθε υπήκοος τρίτης χώρας ή άπατρις στον οποίο έχει αναγνωρισθεί το καθεστώς που καθορίζεται από τη σύμβαση της Γενεύης σχετικά με το καθεστώς των προσφύγων της 28ης Ιουλίου 1951, και έχει γίνει δεκτός να διαμείνει με την ιδιότητα αυτή σε ένα από τα κράτη μέλη, και εφόσον είναι αναγκαίο, τα άτομα που ζητούν τη χορήγηση του προαναφερόμενου καθεστώτος·

2. τους «εκτοπισθέντες», στους οποίους περιλαμβάνεται κάθε υπήκοος τρίτης χώρας ή άπατρις στον οποίο έχει αναγνωρισθεί καθεστώς προσωρινής προστασίας σε κράτος μέλος και εφόσον είναι αναγκαίο, τα άτομα που ζητούν να τύχουν της προστασίας αυτής.

Άρθρο 3

Αποστολές

1. Για την υλοποίηση του στόχου που περιγράφεται στο άρθρο 1, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων στηρίζει τις ενέργειες των κρατών μελών που αφορούν:

α) τις προϋποθέσεις υποδοχής των προσφύγων και των εκτοπισθέντων·

β) την ένταξη των προσφύγων και των εκτοπισθέντων·

γ) ενδεχομένως, τον εκούσιο επαναπατρισμό των ατόμων αυτών· για το σκοπό αυτό ως «εκούσιος επαναπατρισμός» νοείται κάθε επιστροφή στη χώρα καταγωγής που δεν εκτελείται υπό εξαναγκασμό, συμπεριλαμβανομένης της περίπτωσης που για το εν λόγω άτομο εκδόθηκε απόφαση η οποία θέτει τέλος στην άδεια διαμονής που του είχε παραχωρηθεί όταν περιλαμβανόταν σε μία από τις ομάδες στόχους οι οποίες αναφέρονται στο άρθρο 2.

2. Όσον αφορά την υποδοχή των προσφύγων και των εκτοπισθέντων και τις διαδικασίες, οι ενέργειες μπορούν να αφορούν τις υποδομές ή τις υπηρεσίες που προορίζονται για τη στέγαση, την παροχή υλικής ενίσχυσης, την κοινωνική μέριμνα ή τη βοήθεια κατά τα διοικητικά διαβήματα.

3. Όσον αφορά την ένταξη των ατόμων που τυγχάνουν του καθεστώτος του πρόσφυγα ή καθεστώτος προσωρινής προστασίας καθώς και της οικογενείας τους στην κοινωνία του κράτους μέλους διαμονής, πρόκειται για ενέργειες σε τομείς όπως η στέγαση, τα μέσα διαβίωσης και οι ιατρικές φροντίδες ή ενέργειες που επιτρέπουν στους δικαιούχους να προσαρμοστούν στην κοινωνία του κράτους μέλους ή αποβλέπουν να καταστήσουν τα εν λόγω άτομα αυτόνομα.

4. Όσον αφορά τον εκούσιο επαναπατρισμό των προσφύγων και εκτοπισθέντων, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων για τα οποία παύει να αναγνωρίζεται η ιδιότητα αυτή, ή απορρίφθηκε η χορήγησή της ή τα οποία παραιτήθηκαν από την αίτησή τους στο μέτρο που δεν έχουν αποκτήσει νέα ιθαγένεια ή δεν έχουν εγκαταλείψει το έδαφος κράτους μέλους, οι ενέργειες μπορούν να αφορούν την ενημέρωση και τις υπηρεσίες παροχής συμβουλών σχετικά με τα προγράμματα εκούσιου επαναπατρισμού και την κατάσταση στις χώρες καταγωγής ή/και τις ενέργειες γενικής και επαγγελματικής κατάρτισης και τις ενέργειες ενίσχυσης της επανένταξης.

Άρθρο 4

Κοινοτικές ενέργειες

Το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τους Πρόσφυγες μπορεί να χρηματοδοτήσει, κατόπιν πρωτοβουλίας της Επιτροπής, εκτός από τις ενέργειες που εφαρμόζονται από τα κράτη μέλη και εντός των ορίων του 10% της ετήσιας χρηματοδότησής του, καινοτόμες ενέργειες ή ενέργειες κοινοτικού ενδιαφέροντος, συμπεριλαμβανομένων μελετών, πειραματικών έργων, ανταλλαγών εμπειριών και προώθησης της συνεργασίας σε κοινοτικό επίπεδο καθώς και αξιολόγησης της εφαρμογής των ενεργειών και της τεχνικής ενίσχυσης.

Η χρηματοδότηση των ενεργειών αυτών από το Ταμείο μπορεί να ανέλθει στο 100%.

Άρθρο 5

Επείγοντα μέτρα

1. Το Ταμείο μπορεί επίσης να χρηματοδοτήσει, εκτός από τις ενέργειες που αναφέρονται στο άρθρο 3, επιπροσθέτως και επείγοντα μέτρα υπέρ ενός ή περισσοτέρων κρατών μελών σε περίπτωση αιφνίδιας και μαζικής άφιξης προσφύγων ή εκτοπισθέντων.

2. Στην ενδεχόμενη περίπτωση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 τα επιλέξιμα επείγοντα μέτρα καλύπτουν τα ακόλουθα είδη ενεργειών:

α) την υποδοχή και τη στέγαση·

β) την προμήθεια ειδών διαβίωσης, συμπεριλαμβανόμενης της σίτισης και της ένδυσης·

γ) την ιατρική, ψυχολογική ή άλλη περίθαλψη·

δ) τα έξοδα του προσωπικού και της διοίκησης που συνεπάγεται η υποδοχή των ατόμων και η εφαρμογή των μέτρων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II

ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ

Άρθρο 6

Λεπτομέρειες εφαρμογής

Τα κράτη μέλη είναι υπεύθυνα για την εφαρμογή των ενεργειών που τυγχάνουν στήριξης εκ μέρους του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων.

Για το σκοπό αυτό, κάθε κράτος μέλος καθορίζει αρμόδια αρχή η οποία θα αποτελεί το μόνο συνομιλητή της Επιτροπής. Η αρχή αυτή πρέπει να είναι δημόσια διοικητική υπηρεσία αλλά μπορεί να αναθέσει την αρμοδιότητα της εφαρμογής σε άλλη διοικητική αρχή ή σε μη κυβερνητική οργάνωση.

Άρθρο 7

Αιτήσεις συγχρηματοδότησης

1. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που καθορίζεται στο άρθρο 10, αίτηση συγχρηματοδότησης των ενεργειών που αναφέρονται στο άρθρο 3, η οποία περιγράφει :

α) τις ανάγκες που δικαιολογούν την εφαρμογή των ενεργειών οι οποίες μπορούν να τύχουν στήριξης από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Προσφύγων·

β) τις ενέργειες που προβλέπονται στο πλαίσιο και κατά τη διάρκεια της περιόδου που καλύπτεται από την παρούσα απόφαση·

γ) τη χρηματοδότηση που χορηγείται από το κράτος μέλος και ενδεχομένως από τον ή τους ενδιαφερόμενους οργανισμούς·

δ) το μηχανισμό που εφαρμόζεται από το κράτος μέλος για:

i) τη διασφάλιση της επιλογής ενεργειών και της διαφάνειας της διαδικασίας·

ii) τη διασφάλιση της διαχείρισης, της παρακολούθησης, του ελέγχου και της αξιολόγησης των ενεργειών·

iii) την προώθηση του συντονισμού των ενεργειών και των ανταλλαγών μεταξύ των παραγόντων που είναι υπεύθυνοι για την επιτόπου εφαρμογή τους·

iv) τη διασφάλιση της ύπαρξης διαφάνειας της κοινοτικής χρηματοδότησης.

Η αίτηση περιλαμβάνει για καθένα από τους τομείς που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο επαρκείς διευκρινίσεις προκειμένου να επιτρέψει στην Επιτροπή να προβεί σε εκτίμηση έχοντας πλήρη γνώση των δεδομένων.

2. Η αίτηση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 αποτελεί αντικείμενο συνεννόησης με την Επιτροπή.

Άρθρο 8

Κριτήρια επιλογής

Η ατομική επιλογή και η δημοσιονομική και διοικητική διαχείριση των ενεργειών που τυγχάνουν στήριξης από το Ταμείο εναπόκειται στην αποκλειστική αρμοδιότητα των κρατών μελών σύμφωνα με τις κοινοτικές πολιτικές και τα κριτήρια επιλεξιμότητας.

Οι ενέργειες παρουσιάζονται, κατόπιν πρόσκλησης προς υποβολή προτάσεων, από δημόσιες διοικητικές υπηρεσίες (εθνικές, περιφερειακές ή τοπικές, κεντρικές ή αποκεντρωμένες) από εκπαιδευτικά ή ερευνητικά ιδρύματα, από οργανισμούς κατάρτισης, από κοινωνικούς εταίρους, από κυβερνητικές οργανώσεις, από διεθνείς οργανώσεις ή μη κυβερνητικούς οργανισμούς, ατομικά ή σε συνεργασία για τη χρηματοδότηση από το Ταμείο.

Η αρμόδια αρχή προβαίνει σε επιλογή λαμβάνοντας υπόψη τα ακόλουθα κριτήρια:

α) την κατάσταση και τις ανάγκες στο κράτος μέλος·

β) την σχέση κόστους αποτελεσματικότητας και την αποδοτικότητα των δαπανών, λαμβανομένου υπόψη του αριθμού των ατόμων που αφορά η ενέργεια·

γ) τον καινοτόμο χαρακτήρα των ενεργειών και τη δυνατότητα να χρησιμοποιηθούν τα αποτελέσματα για να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών ή για να δοθεί η δυνατότητα στα άλλα κράτη μέλη να εφαρμόσουν τα διδάγματα που προκύπτουν·

δ) την εμπειρία, την εμπειρογνωμοσύνη, την αξιοπιστία και την οικονομική συμμετοχή κάθε αιτούντος οργανισμού και κάθε οργανισμού εταίρου·

ε) τη συμπληρωματικότητα μεταξύ των ενεργειών και άλλων ενεργειών που χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ή με βάση εθνικά προγράμματα.

Επιπλέον, η αρμόδια αρχή μεριμνά ώστε οι ενέργειες να βασίζονται στις αρχές της εταιρικής σχέσης μεταξύ όλων των ενδιαφερομένων παραγόντων και της συμμετοχής, κυρίως των δικαιούχων, όσον αφορά το σχεδιασμό και την εφαρμογή, και να προωθούν πολυδιάστατη προσέγγιση, η οποία θα περιλαμβάνει συντονισμένες ενέργειες σε όλους τους επωφελείς τομείς και θα συνεκτιμά την πολύπλοκη κατάσταση των δικαιούχων στην κοινωνία υποδοχής.

Άρθρο 9

Κατανομή πόρων

Οι διαθέσιμοι πόροι κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών ανάλογα με :

α) αφενός, το μέσο αριθμό των ατόμων τα οποία έχουν ζητήσει χορήγηση μιας μορφής διεθνούς προστασίας, και ο οποίος έχει καταγραφεί κατά τη διάρκεια των τριών προηγουμένων ετών, για το 65% του ύψους τους,

β) αφετέρου, τον αριθμό των ατόμων στα οποία χορηγείται το καθεστώς του πρόσφυγα ή καθεστώς προσωρινής προστασίας κατά τη διάρκεια των τριών προηγουμένων ετών, για το 35% του ύψους τους.

Τα στοιχεία αναφοράς είναι τα τελευταία στοιχεία που δόθηκαν από τη Στατιστική Υπηρεσία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.

Άρθρο 10

Χρονοδιάγραμμα

Οι ενέργειες εφαρμόζονται κατά την περίοδο από 1η Ιανουαρίου 2000 έως 31 Δεκεμβρίου 2004.

Η Επιτροπή κοινοποιεί στα κράτη μέλη το αργότερο την 1η Ιουλίου κάθε έτους εκτίμηση των ποσών που θα διατεθούν σε αυτά για το επόμενο έτος εντός των πιστώσεων που χορηγούνται συνολικά στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού.

Τα κράτη μέλη υποβάλουν στην Επιτροπή την αίτηση συγχρηματοδότησης που αναφέρεται στο άρθρο 7 εντός των δύο μηνών που ακολουθούν την έναρξη εφαρμογής της παρούσας απόφασης.

Η Επιτροπή και το κράτος μέλος αποφασίζουν από κοινού τον οριστικό κατάλογο των ενεργειών που έγιναν δεκτές εντός προθεσμίας τριών μηνών από την ημερομηνία υποβολής της αιτήσεως συγχρηματοδότησης.

Η Επιτροπή και το κράτος μέλος μπορούν, κάθε έτος, με βάση την ετήσια έκθεση που προβλέπεται στο άρθρο 18, να διατυπώσουν προτάσεις οι οποίες να αποβλέπουν στην τροποποίηση του καταλόγου ή του είδους των ενεργειών.

Εν πάση περιπτώσει, η Επιτροπή και το κράτος μέλος προβαίνουν το αργότερο κατά την 1η Ιουνίου 2002 στην αναθεώρηση του καταλόγου ή του είδους των ενεργειών με βάση την ενδιάμεση αξιολόγηση που προβλέπεται στο άρθρο 18 και αποφασίζουν με κοινή συμφωνία τις απαραίτητες τροποποιήσεις.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 11

Διάρθρωση της χρηματοδότησης

Η οικονομική συνδρομή που προέρχεται από το Ταμείο δεν υπερβαίνει το 50% του συνολικού κόστους κάθε μέτρου.

Το ποσοστό αυτό μπορεί να ανέλθει στο 75% για τα κράτη μέλη που υπάγονται στο Ταμείο Συνοχής.

Άρθρο 12

Επιλεξιμότητα

1. Μία δαπάνη δεν μπορεί να θεωρηθεί επιλέξιμη για τη συνδρομή του Ταμείου εάν καταβληθεί πράγματι πριν την ημερομηνία έγκρισης από την Επιτροπή της αίτησης συγχρηματοδότησης του κράτους μέλους. Η ημερομηνία αυτή αποτελεί την αφετηρία της επιλεξιμότητας των δαπανών.

2. Η Επιτροπή εγκρίνει τους κανόνες σχετικά με την επιλεξιμότητα των δαπανών σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 19, παράγραφος 2.

Άρθρο 13

Απόφαση συγχρηματοδότησης από το Ταμείο

Μετά την εξέταση της αίτησης συγχρηματοδότησης, η Επιτροπή λαμβάνει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 19, παράγραφος 2, την απόφαση συγχρηματοδότησης από το Ταμείο. Η απόφαση σημειώνει το ποσό που χορηγείται στο κράτος μέλος.

Άρθρο 14

Αναλήψεις υποχρεώσεων του προϋπολογισμού

Οι αναλήψεις υποχρεώσεων του κοινοτικού προϋπολογισμού πραγματοποιούνται βάσει της απόφασης συγχρηματοδότησης, που λαμβάνεται από την Επιτροπή.

Άρθρο 15

Πληρωμές

1. Η πληρωμή από την Επιτροπή της συμμετοχής του Ταμείου πραγματοποιείται προς την αρμόδια αρχή σύμφωνα με τις αναλήψεις υποχρεώσεων του προϋπολογισμού.

2. Μόλις εκδοθεί η απόφαση της Επιτροπής σχετικά με τη συμμετοχή του Ταμείου, καταβάλλεται στο κράτος μέλος για το εν λόγω έτος, προκαταβολή που αντιπροσωπεύει το 50% του ποσού.

Πραγματοποιείται ενδιάμεση πληρωμή, που μπορεί να ανέλθει στο 30%, όταν το κράτος μέλος δηλώνει ότι πράγματι έχει δαπανήσει το ήμισυ της πρώτης προκαταβολής.

Το υπόλοιπο καταβάλλεται εντός προθεσμίας που δεν υπερβαίνει τους τρεις μήνες από την έγκριση των δημοσιονομικών λογαριασμών που υποβάλλονται από το κράτος μέλος καθώς και της ετήσιας έκθεσης για την εκτέλεση του προγράμματος.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV

ΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Άρθρο 16

Έλεγχος

1. Με την επιφύλαξη της ευθύνης της Επιτροπής για την εκτέλεση του γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, τα κράτη μέλη φέρουν την ευθύνη σε πρώτο βαθμό για τον δημοσιονομικό έλεγχο των ενεργειών. Για το σκοπό αυτό, λαμβάνουν ιδίως τα ακόλουθα μέτρα:

α) εξακριβώνουν ότι έχουν δημιουργηθεί και εφαρμόζονται συστήματα διαχείρισης και ελέγχου, κατά τρόπον ώστε να εξασφαλίζεται η αποτελεσματική και ορθή χρησιμοποίηση των κοινοτικών κονδυλίων·

β) διαβιβάζουν στην Επιτροπή περιγραφή των συστημάτων αυτών·

γ) διασφαλίζουν ότι η διαχείριση των μέτρων γίνεται σύμφωνα με τους εφαρμοστέους κοινοτικούς κανόνες και ότι τα κονδύλια που τίθενται στη διάθεσή τους χρησιμοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης·

δ) πιστοποιούν ότι οι δηλώσεις δαπανών που υποβάλλονται στην Επιτροπή είναι ακριβείς και διαβεβαιώνουν ότι προκύπτουν από την εφαρμογή λογιστικών συστημάτων βάσει δικαιολογητικών που επιδέχονται επαλήθευση·

ε) προλαμβάνουν, εντοπίζουν και διορθώνουν τις παρατυπίες, τις ανακοινώνουν στην Επιτροπή σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες και τηρούν την Επιτροπή ενήμερη όσον αφορά την εξέλιξη των διοικητικών και δικαστικών διώξεων·

στ) συνεργάζονται με την Επιτροπή για να εξασφαλιστεί ότι η χρησιμοποίηση των κοινοτικών κονδυλίων είναι σύμφωνη με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης·

ζ) ανακτούν, τα ποσά που έχουν απωλεσθεί λόγω παρατυπιών, οι οποίες διαπιστώθηκαν, χρεώνοντας, ανάλογα με την περίπτωση, τόκους υπερημερίας.

2. Η Επιτροπή στα πλαίσια της ευθύνης της για την εκτέλεση του γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, διασφαλίζει ότι τα κράτη μέλη διαθέτουν ομαλώς λειτουργούντα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου, ώστε τα κοινοτικά κονδύλια να χρησιμοποιούνται με τρόπο αποτελεσματικό και ορθό.

Προς τούτο, με την επιφύλαξη των αρμοδιοτήτων του Ελεγκτικού Συνεδρίου και των ελέγχων που διενεργούν τα κράτη μέλη σύμφωνα με τις εθνικές νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις, οι υπάλληλοι ή το λοιπό προσωπικό της Επιτροπής μπορούν σύμφωνα με τις ρυθμίσεις που έχουν συμφωνηθεί με τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της συνεργασίας που αναφέρεται στην παράγραφο 1, στοιχείο στ), να διενεργούν επιτόπιους ελέγχους, κυρίως με δειγματοληψία, των πράξεων που χρηματοδοτεί το Ταμείο και των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου, με προειδοποίηση τουλάχιστον μίας εργάσιμης ημέρας. Η Επιτροπή ενημερώνει το οικείο κράτος μέλος, ώστε να της παράσχει κάθε αναγκαία βοήθεια. Στους ελέγχους αυτούς, μπορούν να συμμετέχουν οι υπάλληλοι ή το λοιπό προσωπικό της Επιτροπής.

Η Επιτροπή μπορεί να ζητήσει από το οικείο κράτος μέλος να διενεργήσει επιτόπιο έλεγχο για να εξακριβώσει την κανονικότητα μιας ή περισσοτέρων πράξεων. Στους ελέγχους αυτούς, μπορούν να συμμετέχουν οι υπάλληλοι ή το λοιπό προσωπικό της Επιτροπής.

3. Μετά την ολοκλήρωση των αναγκαίων επαληθεύσεων, η Επιτροπή αναστέλλει τις ενδιάμεσες πληρωμές στις ακόλουθες περιπτώσεις:

α) αν ένα κράτος μέλος δεν έχει εφαρμόσει τις ενέργειες που συμφωνήθηκαν στην απόφαση συγχρηματοδότησης· ή

β) αν το σύνολο ή μέρος μιας ενέργειας δεν δικαιολογεί ούτε μέρος ούτε το σύνολο της συγχρηματοδότησης του Ταμείου.

Στις περιπτώσεις αυτές η Επιτροπή, αφού εκθέσει τους λόγους, ζητά από το κράτος μέλος να υποβάλει τις παρατηρήσεις του και, αν απαιτείται, πραγματοποιεί διορθώσεις εντός τακτής προθεσμίας.

4. Μετά την εκπνοή της προθεσμίας που τάσσει η Επιτροπή, εάν δεν έχει επιτευχθεί συμφωνία και εάν το κράτος μέλος δεν έχει πραγματοποιήσει διορθώσεις και λαμβάνοντας υπόψη τις τυχόν παρατηρήσεις του κράτους μέλους, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει εντός τριών μηνών :

α) να μειώσει την ενδιάμεση πληρωμή που αναφέρεται στο άρθρο 15, παράγραφος 2· ή

β) να πραγματοποιήσει τις απαιτούμενες δημοσιονομικές διορθώσεις, καταργώντας εν όλω ή εν μέρει τη συμμετοχή του Ταμείου στο συγκεκριμένο μέτρο.

Εάν δεν ληφθεί απόφαση για την ανάληψη δράσης είτε σχετικά με το σημείο α) είτε σχετικά με το σημείο β) παύει αμέσως η αναστολή των ενδιάμεσων πληρωμών.

Άρθρο 17

Δημοσιονομικές διορθώσεις

1. Τα κράτη μέλη φέρουν κατά πρώτο λόγο την ευθύνη για τη δίωξη των παρατυπιών, ενεργώντας κατόπιν αποδείξεων για οποιαδήποτε μείζονα τροποποίηση επηρεάζει τη φύση ή τους όρους εφαρμογής ή ελέγχου μιας ενέργειας και πραγματοποιώντας τις αναγκαίες δημοσιονομικές διορθώσεις.

Τα κράτη μέλη πραγματοποιούν τις δημοσιονομικές διορθώσεις που απαιτούνται σε σχέση με την επί μέρους παρατυπία ή την οφειλόμενη στο σύστημα. Οι διορθώσεις που πραγματοποιούνται από το κράτος μέλος συνίστανται σε ολική ή μερική κατάργηση της σχετικής κοινοτικής συμμετοχής. Τα κοινοτικά κονδύλια που ελευθερώνονται με τον τρόπο αυτό, μπορούν να διατεθούν εκ νέου από το κράτος μέλος σε ενέργειες που υπάγονται στο ίδιο τομέα δράσης που αναφέρεται στο άρθρο 3, τηρουμένων των λεπτομερειών εφαρμογής που θα καθοριστούν από την Επιτροπή σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 19, παράγραφος 2.

2. Εάν, μετά την ολοκλήρωση των αναγκαίων επαληθεύσεων, η Επιτροπή διαπιστώνει ότι ένα κράτος μέλος δεν έχει συμμορφωθεί προς τις υποχρεώσεις που υπέχει δυνάμει της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 16, παράγραφοι 3 και 4.

3. Κάθε ποσό το οποίο αποτελεί αντικείμενο απαίτησης ως αχρεωστήτως καταβληθέν, πρέπει να επιστρέφεται στην Επιτροπή, προσαυξημένο με τόκους υπερημερίας.

Άρθρο 18

Παρακολούθηση και αξιολόγηση

1. Σε κάθε κράτος μέλος η αρμόδια αρχή λαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα για να διασφαλίσει την παρακολούθηση και αξιολόγηση των ενεργειών.

Προς τούτο, οι συμφωνίες και οι συμβάσεις που η αρμόδια αρχή συνάπτει με τις οργανώσεις οι οποίες είναι υπεύθυνες για την εκτέλεση των ενεργειών περιλαμβάνουν ρήτρες σχετικές με την υποχρέωση ενημέρωσης τουλάχιστον μία φορά ανά έτος με λεπτομερή έκθεση για την κατάσταση προόδου της εκτέλεσης της ενέργειας και την υλοποίηση των στόχων που αφορούν την ενέργεια αυτή.

2. Η αρμόδια αρχή απευθύνει κάθε έτος στην Επιτροπή τους δημοσιονομικούς λογαριασμούς και λεπτομερή έκθεση για την εφαρμογή των ενεργειών σύμφωνα με τους κανόνες που εγκρίθηκαν από την Επιτροπή, βάσει της διαδικασίας που αναφέρεται στο άρθρο 19, παράγραφος 2.

Επιπλέον, η αρμόδια αρχή προβαίνει:

α) στο μέσο της περιόδου, ενόψει της αναθεώρησης που προβλέπεται στο άρθρο 10, σε ανεξάρτητη αξιολόγηση της εκτέλεσης των ενεργειών,

β) μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος, σε ανεξάρτητη αξιολόγηση της εκτέλεσης και των συνεπειών των εφαρμοσθεισών ενεργειών.

Για τους σκοπούς αυτούς προβλέπεται ποσό που δεν υπερβαίνει το 1% της συνολικής χρηματοδότησης που χορηγείται σε κράτος μέλος.

Η έκθεση αξιολόγησης επισυνάπτεται στην τελική έκθεση.

3. Η Επιτροπή υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ενδιάμεση έκθεση το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου 2002 και τελική έκθεση το αργότερο την 1η Ιουνίου 2005.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ V

ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Άρθρο 19

Επιτροπή

1. Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή η οποία απαρτίζεται από αντιπροσώπους των κρατών μελών και της οποίας προεδρεύει αντιπρόσωπος της Επιτροπής.

2. Στην περίπτωση που γίνεται μνεία της παρούσας παραγράφου, εφαρμόζεται η συμβουλευτική διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 3 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 7, παράγραφος 3 της απόφασης αυτής.

3. Η επιτροπή, μπορεί να εξετάσει κάθε θέμα που αφορά την παρούσα απόφαση το οποίο ανακινεί ο πρόεδρός της ή εκπρόσωπος κράτους μέλους.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI

ΕΙΔΙΚΕΣ ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ ΜΕΤΡΑ

Άρθρο 20

Ειδικές λεπτομέρειες που αφορούν τα επείγοντα μέτρα

1. Με επιφύλαξη των διατάξεων των άρθρων 6 έως 19, οι διατάξεις των παραγράφων 2 έως 5 του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται στα επείγοντα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 5.

2. Η οικονομική συνδρομή που προέρχεται από το Ταμείο περιορίζεται σε έξι μήνες και δεν μπορεί να υπερβεί το 80% του κόστους κάθε μέτρου.

3. Το ή τα κράτη μέλη που επηρεάζονται από τη μαζική άφιξη που αναφέρεται στο άρθρο 5, παράγραφος 1 υποβάλλουν στην Επιτροπή κατάσταση των αναγκών και σχέδιο για την εφαρμογή των επειγόντων μέτρων, που περιλαμβάνει περιγραφή των προβλεπόμενων ενεργειών και των οργανισμών που είναι υπεύθυνοι για την εκτέλεσή τους.

4. Η Επιτροπή εξετάζει και επιλέγει τα σχέδια που υποβάλλονται από το ή τα κράτη μέλη, λαμβάνοντας υπόψη τα κριτήρια που διατυπώνονται στο άρθρο 8.

5. Οι διαθέσιμες πιστώσεις, κατανέμονται, ενδεχομένως μεταξύ των κρατών μελών ανάλογα:

α) με τον αριθμό των ατόμων που εισήλθαν σε κάθε κράτος μέλος στο πλαίσιο της μαζικής άφιξης που αναφέρεται στο άρθρο 5, παράγραφος 1, για το 80% του ύψους τους·

β) με την ποιότητα των σχεδίων που υποβάλλονται, για το 20% του ύψους τους.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VII

ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 21

Μεταβατικές διατάξεις

Για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης, κατά το πρώτο έτος, η Επιτροπή γνωστοποιεί στα κράτη μέλη την εκτίμηση των ποσών που θα τους χορηγηθούν το αργότερο δύο εβδομάδες μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης. Εάν η Στατιστική Υπηρεσία των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων δεν διαθέτει ακόμα όλα τα απαραίτητα στατιστικά δεδομένα που αναφέρονται στο άρθρο 9, τα στοιχεία που λαμβάνονται υπόψη είναι αυτά που παρέχουν τα κράτη μέλη· στην περίπτωση αυτή η Επιτροπή θεσπίζει τους κανόνες σχετικά με την ερμηνεία των στατιστικών δεδομένων που παρέχουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 19, παράγραφος 2.

Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 12, για το οικονομικό έτος 2000, οι δαπάνες που πράγματι καταβάλλονται μεταξύ της 1ης Ιανουαρίου 2000 και της έγκρισης της αίτησης συγχρηματοδότησης, μπορούν να είναι επιλέξιμες για στήριξη από το Ταμείο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VIII

ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 22

Λεπτομέρειες εφαρμογής

1. Η Επιτροπή είναι επιφορτισμένη με την εφαρμογή της παρούσας απόφασης.

2. Εάν απαιτείται, η Επιτροπή θεσπίζει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 19, παράγραφος 2, κάθε άλλη απαραίτητη λεπτομέρεια για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης.

Άρθρο 23

Ρήτρα επανεξέτασης

Κατόπιν πρότασης της Επιτροπής, το Συμβούλιο επανεξετάζει την παρούσα απόφαση το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου 2004.

Άρθρο 24

Αποδέκτες

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Πρόταση Απόφασης για τη δημιουργία Ευρωπαϊκού Ταμείου για τους Πρόσφυγες.

2. ΣΧΕΤΙΚΟ (Α) ΚΟΝΔΥΛΙΟ (Α) ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

B5-803 (ονοματολογία ΠΠ 2000)

B5-810N και B5-811N (ονοματολογία Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου).

3. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ

Άρθρο 63 της συνθήκης για την ίδρυση των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

4. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

4.1 Γενικός στόχος της ενέργειας

Ο στόχος της απόφασης έγκειται στην παροχή στην Ευρωπαϊκή Ένωση μόνιμου μέσου για τη χορήγηση, στο πλαίσιο πολυετούς προγραμματισμού, στήριξης στη δράση των κρατών μελών στους τομείς :

α) των όρων υποδοχής των προσφύγων και των εκτοπισθέντων και της αμεροληψίας, της πρόσβασης και της αποτελεσματικότητας των διαδικασιών ασύλου·

β) της ένταξης των προσφύγων και των εκτοπισθέντων·

γ) του εκούσιου επαναπατρισμού και της επανένταξης στη χώρα καταγωγής

προκειμένου να συνεισφέρει στην επιδίωξη δίκαιης κατανομής των βαρών των κρατών μελών για την υποδοχή των προσφύγων και των εκτοπισθέντων και την αντιμετώπιση των συνεπειών της υποδοχής αυτής.

Ειδικότερα, πρόκειται:

- για την παροχή στους αιτούντες του καθεστώτος του πρόσφυγα ή προσωρινής προστασίας των κατάλληλων όρων υποδοχής, κυρίως όσον αφορά τη στέγαση, τις νομικές συμβουλές και άλλες μορφές κάλυψης των αναγκών τους και την ανάπτυξη της πρόσβασης, της αποτελεσματικότητας και της αμεροληψίας των διαδικασιών ασύλου προκειμένου να διευκολυνθεί η αποτελεσματική άσκηση του δικαιώματος υποβολής αίτησης για άσυλο σύμφωνα με τη σύμβαση της Γενεύης της 28ης Ιουλίου 1951 σχετικά με το καθεστώς των προσφύγων, όπως τροποποιήθηκε από το πρωτόκολλο της Νέας Υόρκης της 31ης Ιανουαρίου 1967·

- για τη συμμετοχή στην ένταξη προσφύγων και εκτοπισθέντων στην κοινωνία του κράτους μέλους διαμονής, καθώς και στα μέτρα για την προώθηση της πρόσβασης στην απασχόληση προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι ιδιαιτερότητες που διακρίνουν αυτές τις κατηγορίες αλλοδαπών από άλλες κατηγορίες μεταναστών και οι ειδικές δυσκολίες που μπορούν να αντιμετωπίσουν·

- για τη δημιουργία όρων που να επιτρέπουν στους πρόσφυγες και τους ακουσίως μετακινηθέντες καθώς και στα άτομα που ζητούν μία από τις μορφές διεθνούς προστασίας και στα άτομα, για τα οποία μία από τις ιδιότητες αυτές δεν αναγνωρίζεται πλέον, να επιστρέψουν στη χώρα καταγωγής τους, παρέχοντάς τους αφενός τις απαραίτητες πληροφορίες για να λάβουν απόφαση έχοντας πλήρη συνείδηση των τεκμαινομένων και αφετέρου υλική ενίσχυση, κυρίως με τη μορφή προετοιμασίας για την επανένταξη στην κοινωνία της χώρας καταγωγής τους·

- για την προώθηση των ανταλλαγών μεταξύ των κρατών μελών για τη συμμετοχή στη διάδοση των «καλών πρακτικών»·

- για τη δυνατότητα, σε περίπτωση αιφνίδιας και μαζικής εισροής προσφύγων ή εκτοπισθέντων στο έδαφος ενός ή περισσοτέρων κρατών μελών, υλοποίησης έκτακτων μέτρων που αποβλέπουν στην αντιμετώπιση των άμεσων αναγκών των ατόμων αυτών.

4.2 Περίοδος που καλύπτεται από την ενέργεια και προβλεπόμενες ρυθμίσεις για την ανανέωσή της.

Από την 1η Ιανουαρίου 2000 έως την 31η Δεκεμβρίου 2004. Το Συμβούλιο επανεξετάζει την παρούσα απόφαση το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου 2004 κατόπιν πρότασης της Επιτροπής.

5. ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ/ΕΣΟΔΩΝ

5.1 Υποχρεωτικές/μη υποχρεωτικές δαπάνες (ΥΔ/ΜΥΔ)

Μη υποχρεωτική δαπάνη.

5.2 Διαχωριζόμενες/Μη διαχωριζόμενες πιστώσεις (ΔΠ/ΜΔΠ)

Διαχωριζόμενες πιστώσεις.

5.3 Είδος των προβλεπόμενων εσόδων

Χωρίς αντικείμενο.

6. ΕΙΔΟΣ ΤΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ/ΕΣΟΔΩΝ

Eπιδότηση για τη συγχρηματοδότηση με άλλες πηγές του δημοσίου ή ιδιωτικού τομέα. Ωστόσο, η χρηματοδότηση των εργασιών, των οποίων η διαχείριση ασκείται απευθείας από την Επιτροπή βάση του τμήματος της ετήσιας χρηματοδότησης του Ταμείου που προβλέπεται για αυτό το σκοπό, μπορεί να ανέλθει στο 100%.

7. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

7.1 Τρόπος υπολογισμού του συνολικού κόστους της ενέργειας (σύνδεσμος μεταξύ των ατομικών δαπανών και του συνολικού κόστους)

Ο υπολογισμός του κόστους των ενεργειών που αναφέρονται στην απόφαση βασίζεται στην εφαρμογή πειραματικών προγραμμάτων, τη διαχείριση των οποίων έχει η Επιτροπή από το 1997 για τη συγκεκριμένη στήριξη της υποδοχής και του εκούσιου επαναπατρισμού των προσφύγων, εκτοπισθέντων και αιτούντων άσυλο (κονδύλια του προϋπολογισμού B3-4113, B5-803 και B7-6008) καθώς και της ένταξης των προσφύγων (κονδύλιο του προϋπολογισμού B3-4113).

Η συνολική χρηματοδότηση που διατέθηκε στα τρία προαναφερόμενα κονδύλια του προϋπολογισμού ήταν η ακόλουθη :

1997 : 23,75 εκατ. EUR

1998 : 26,75 εκατ. EUR

1η φάση 1999 : 20 εκατ. EUR

2η φάση 1999 : απόφαση της παρούσας αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής για προβλεπόμενο ποσό 15 εκατ. EUR.

Η μέση ετήσια συνολική χρηματοδότηση μπορεί επομένως να υπολογισθεί σε περίπου 28,5 εκατ. EUR (με την υπόθεση πρόσθετης χορήγησης 15 εκατ. EUR για τη 2η φάση του 1999). Το ποσό αυτό αποδείχθηκε εντελώς ανεπαρκές για την αντιμετώπιση των αναγκών που διαπιστώθηκαν επιτόπου.

Ειδικότερα, όσον αφορά τα μέτρα βοήθειας για την υποδοχή και τον εκούσιο επαναπατρισμό, η δημοσιονομική βοήθεια που ζητήθηκε το 1997 υπερέβαινε κατά 30% τη διαθέσιμη χρηματοδότηση. Το ποσοστό αυτό ανήλθε στο 45% το 1998 και στο 850% το 1999 (λόγω της κρίσης στο Κοσσυφοπέδιο). Σε γενικές γραμμές, οι υπηρεσίες εκτιμούν ότι περισσότερες από τις μισές αιτήσεις που δεν μπόρεσαν να ικανοποιηθούν ήταν επιλέξιμες για κοινοτική συγχρηματοδότηση.

Η εφαρμογή κατά το 1999 επίσης απέδειξε ότι ο στόχος να χρηματοδοτηθούν «διαρθρωτικά» μέτρα εντός του πεδίου δράσης του άρθρου 63 της συνθήκης ΕΚ μπορεί να εκμηδενισθεί από τη μαζική εισροή προσφύγων που μπορεί να προκληθεί σε περιπτώσεις κρίσης. Πράγματι, λόγω της απουσίας ειδικού κονδυλίου του προϋπολογισμού για την αντιμετώπιση εκτάκτων καταστάσεων, όλη η αρχική χρηματοδότηση του κονδυλίου B5-803 αφιερώθηκε σε έκτακτα μέτρα τα οποία αφορούσαν τα άτομα που είχαν εγκαταλείψει το Κοσσυφοπέδιο. Επομένως, η ύπαρξη αποθεματικού είναι ουσιαστική για την αντιμετώπιση τόσο των έκτακτων αναγκών όσο και των «διαρθρωτικών» απαιτήσεων σύμφωνα με την άποψη του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που συνεδρίασε στο Τάμπερε στις 15 και 16 Οκτωβρίου 1999.

Λαμβανομένων υπόψη των προαναφερομένων καθώς και της παρούσας κατάστασης της διαδικασίας έγκρισης του προϋπολογισμού για το 2000, η ετήσια χρηματοδότηση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων υπολογίζεται με τον ακόλουθο τρόπο :

α) κονδύλιο του προϋπολογισμού B5-810 «Διαρθρωτικά μέτρα» 26 εκατ. EUR για το 2000·

β) αποθεματικό (B5-811 σύμφωνα με την προτεινόμενη από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ονοματολογία) «Έκτακτα μέτρα για τη μαζική εισροή προσφύγων»: 10 εκατ. EUR για το 2000.

Η συνολική χρηματοδότηση της ενέργειας καθώς και η κατανομή των πιστώσεων για την περίοδο 2001-2004 θα καθορισθούν μετά τη συζήτηση των κατευθύνσεων του προϋπολογισμού της Επιτροπής για το 2001.

7.2 Αναλυτική παράθεση των στοιχείων της ενέργειας

Η ακόλουθη αναλυτική παράθεση των στοιχείων του κόστους μπορεί να προβλεφθεί βάσει των προπαρασκευαστικών ενεργειών που διεξήχθησαν το 1997-1999 και λαμβανόμενης υπόψη της απαίτησης να προβλεφθεί επαρκής χρηματοδότηση για την προώθηση της διάδοσης των καλών πρακτικών σε κοινοτικό επίπεδο. Σε κάθε περίπτωση, λαμβανομένης υπόψη της αστάθειας που χαρακτηρίζει τις καταστάσεις αυτές και τις διαφορές στη διάσταση των σχεδίων που θα μπορούσαν να επιδοτηθούν, ο ακόλουθος πίνακας αποτελεί προσωρινή εκτίμηση της αναλυτικής παράθεσης των δαπανών, που αντανακλά τη διαπιστωθείσα κατανομή κατά το 1997-1999.

B5 - 810

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Αποθεματικό (ή B5 - 811 σύμφωνα με την προτεινόμενη από το ΕΚ ονοματολογία)

Η αναλυτική παράθεση του κόστους των ενεργειών ανά είδος μέτρου δεν είναι δυνατή σε αυτό το στάδιο. Πράγματι, η τυπολογία των ενεργειών περιορίζεται μόνο στα έκτακτα μέτρα που αποτελούν όλα μέρος συνολικού σχεδίου. Επιπλέον, τα μέτρα αυτού του είδους που χρηματοδοτήθηκαν το 1999, βρίσκονται ακόμα σε εξέλιξη και η ταξινόμησή τους θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί μόνο μετά την ολοκλήρωσή τους.

ΠΑΥ σε εκατ. ΕΥΡΩ (τρέχουσες τιμές)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

7.3 Λειτουργικές δαπάνες μελετών, εμπειρογνωμόνων, κ.λ.π. που περιλαμβάνονται στο μέρος Β του προϋπολογισμού

Ένα ποσό κατ' ανώτατο όριο 800.000 EUR ανά έτος προορίζεται για ενέργειες τεχνικής και διοικητικής ενίσχυσης. Οι ενέργειες αυτές έχουν ως στόχο την αποτελεσματική και συγκεκριμένη εφαρμογή της ενέργειας. Η ενίσχυση τίθεται στη διάθεση της Επιτροπής καθώς και των δικαιούχων της επιχείρησης αυτής στο μέτρο που δεν αφορά τακτικά καθήκοντα δημόσιας υπηρεσίας αλλά την προετοιμασία, τη διαχείριση, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση του προγράμματος. Η ενίσχυση αυτού του είδους περιορίζεται στο χρόνο διάρκειας του προγράμματος.

7.4 Χρονοδιάγραμμα πιστώσεων ανάληψης υποχρεώσεων / πιστώσεων πληρωμών

B5 - 810

ΠΑΥ σε εκατ. ΕΥΡΩ

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Αποθεματικό (B5 - 811 σύμφωνα με την προτεινόμενη από το ΕΚ ονοματολογία)

ΠΑΥ σε εκατ. ΕΥΡΩ

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

8. ΠΡΟΒΛΕΠΟΜΕΝΑ ΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΑΤΗΣ

- Προβλεπόμενα ειδικά μέτρα ελέγχου

Τα κράτη μέλη είναι υπεύθυνα για την επιλογή των ενεργειών καθώς και για την οικονομική και διοικητική τους διαχείριση· αυτά αναλαμβάνουν σε πρώτο βαθμό την ευθύνη του δημοσιονομικού ελέγχου των ενεργειών. Προς τούτο, πρέπει να συμμορφώνονται με τα κριτήρια επιλεξιμότητας που καθορίζονται στην παρούσα απόφαση και σημειώνεται ότι πρέπει να εξακριβώνουν τη δημιουργία και την εφαρμογή των κατάλληλων συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου, των οποίων την περιγραφή ανακοινώνουν στην Επιτροπή, πρέπει να διασφαλίζουν ότι η διαχείριση τηρεί τους εφαρμοστέους κοινοτικούς κανόνες και τις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, να πιστοποιούν τις δηλώσεις δαπανών και να διαβεβαιώνουν ότι προκύπτουν από την εφαρμογή λογιστικών συστημάτων, να προλαμβάνουν, να εντοπίζουν και να διορθώνουν τις παρατυπίες, να ασκούν τις απαραίτητες διώξεις και να τηρούν την Επιτροπή ενήμερη, να συνεργάζονται με την Επιτροπή και να ανακτούν τα ποσά που έχουν απωλεσθεί λόγω παρατυπιών. Επιπλέον, η Επιτροπή πρέπει να εξασφαλίσει την ύπαρξη και την καλή λειτουργία των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου που εφαρμόστηκαν στα κράτη μέλη, μπορεί να διενεργήσει επιτόπιους ελέγχους ή μπορεί να ζητήσει από το ενδιαφερόμενο κράτος να διενεργήσει ελέγχους στους οποίους μπορούν να συμμετέχουν οι υπάλληλοι ή το λοιπό προσωπικό της Επιτροπής.

Τέλος, προβλέπονται διατάξεις που επιτρέπουν την επιβολή δημοσιονομικών διορθώσεων σε περίπτωση επί μέρους ή συστηματικής αδυναμίας.

9. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΣΤΟΥΣ /ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

9.1 Ειδικοί και ποσοτικοί στόχοι, πληθυσμός στον οποίο απευθύνεται η ενέργεια

- Ειδικοί και ποσοτικοί στόχοι

· Υλοποίηση ή βελτίωση υποδομών ή υπηρεσιών,

· Παροχή υλικής βοήθειας στους δικαιούχους.

- Πληθυσμός στον οποίο απευθύνεται η ενέργεια

· Πρόσφυγες, εκτοπισθέντες που περιγράφονται στο άρθρο 2 και άτομα που είχαν ενταχθεί σε μία από αυτές τις κατηγορίες.

9.2 Αιτιολόγηση της ενέργειας

- Αναγκαιότητα της κοινοτικής δημοσιονομικής παρέμβασης, ειδικότερα σε σχέση με την αρχή της επικουρικότητας

Η ίδρυση του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων αποβλέπει, στη στήριξη και την ενθάρρυνση της δίκαιης κατανομής των βαρών των κρατών μελών για την υποδοχή των προσφύγων και των εκτοπισθέντων και την αντιμετώπιση των συνεπειών της υποδοχής αυτής και κυρίως κατ' αρχήν, στην ολοκλήρωση της εφαρμογής εθνικών πολιτικών ενίσχυσης των ατόμων που ζητούν διεθνή προστασία· κατά δεύτερο λόγο στην προώθηση της ανάπτυξης προγραμμάτων ένταξης των προσφύγων και άλλων κατηγοριών ατόμων που απολαμβάνουν προστασίας· τέλος στην ενθάρρυνση του εκούσιου επαναπατρισμού των αιτούντων το καθεστώς του πρόσφυγα, ειδικότερα όταν απορρίπτεται το αίτημά τους, αλλά και των εκτοπισθέντων, των προσφύγων και των ατόμων που χρειάζονται διεθνή προστασία, κυρίως όταν η ανάγκη προστασίας έχει παύσει. Πράγματι, σε καθένα από αυτούς τους τομείς είναι απαραίτητο να προωθηθεί η ιδέα της κατανεμημένης ευθύνης και της εξισορρόπησης των προσπαθειών μεταξύ των κρατών μελών κατά τη γενική προσπάθεια ενίσχυσης των ατόμων αυτών δεδομένου ότι οι καταστάσεις μπορούν να ποικίλλουν σε σημαντικό βαθμό.

Η απαίτηση δίκαιης κατανομής των βαρών των κρατών μελών απαιτεί προσπάθεια από χρηματοοικονομική άποψη που αποβλέπει ταυτόχρονα στην ελάφρυνση της κατάστασης στα κράτη μέλη τα οποία έχουν περισσότερο επηρεαστεί και στην ανάπτυξη των ικανοτήτων των κρατών μελών των οποίων οι υποδομές είναι ανεπαρκείς και προϋποθέτει ανακατανεμητικές συνέπειες στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης που δεν μπορούν να διασφαλιστούν από τα κράτη μέλη ατομικά.

- Επιλογή των τρόπων παρέμβασης

* πλεονεκτήματα σε σχέση με εναλλακτικά μέτρα (συγκριτικά πλεονεκτήματα)

Η μόνη εναλλακτική λύση στις προτεινόμενες λεπτομέρειες συνίσταται στην άμεση διαχείριση των ατομικών μέτρων και σχεδίων από τις υπηρεσίες της Επιτροπής, των οποίων η πείρα από κοινές ενέργειες και πειραματικά σχέδια που έχουν προηγηθεί της παρούσας απόφασης απέδειξε ότι η εν λόγω διαχείριση επιβάλλει δυσανάλογο διοικητικό βάρος χωρίς ωστόσο να διασφαλίζει μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα.

Η επιλογή διαχείρισης που ανατίθεται στα κράτη μέλη επιτρέπει στην Επιτροπή να συγκεντρωθεί στον καθορισμό των γενικών στόχων και της γενικής συνοχής της ενέργειας ενώ ταυτόχρονα διασφαλίζει ότι η επιλογή των ατομικών ενεργειών και η υλοποίησή τους θα γίνονται επιτόπου, λαμβάνοντας υπόψη την ειδική πραγματικότητα των κρατών μελών και των συγκεκριμένων αναγκών τους. Επιπλέον, επιτρέπει τον αποκλεισμό στο μέλλον της προσφυγής στα Γραφεία Τεχνικής Ενίσχυσης για την επιλογή και την παρακολούθηση των ενεργειών που εφαρμόζονται.

* ανάλυση ενδεχομένων παρομοίων κοινοτικών ή εθνικών ενεργειών

*προσδοκώμενα αποτελέσματα δευτερογενούς ή πολλαπλασιαστικού χαρακτήρα

Εφόσον η συμμετοχή του Ευρωπαϊκού Ταμείου Προσφύγων περιορίζεται στο 50% του συνολικού κόστους των μέτρων (75% στα κράτη μέλη που τυγχάνουν χρηματοδότησης από το Ταμείο Συνοχής), θα έπρεπε να παρατηρηθεί αύξηση των συνολικών δαπανών που αφιερώνονται στην υλοποίηση των στόχων του Ταμείου. Επιπλέον, η πείρα έχει δείξει ότι η εθνική δημόσια χρηματοδότηση συχνά συνεχίζει την κοινοτική συγχρηματοδότηση όσον αφορά ενέργειες των οποίων το όφελος και η αποτελεσματικότητα έχουν αποδειχθεί.

Πράγματι, η επιτυχία των επιλέξιμων ενεργειών, έχει για τα κράτη μέλη όπως και για τους δικαιούχους, ορισμένα παράγωγα πλεονεκτήματα όπως :

- μείωση των καταστάσεων απόγνωσης που απαιτούν προσφυγή σε έκτακτες κοινωνικές ενισχύσεις και μείωση του κοινωνικού αποκλεισμού και των συνεπειών του σχετικά με την κάλυψη από τους κοινωνικούς προϋπολογισμούς των κρατών μελών των αναγκών των πληθυσμών των προσφύγων, εκτοπισθέντων και ατόμων που χρειάζονται διεθνή προστασία,

- μείωση του αριθμού των αλλοδαπών σε παράτυπη κατάσταση που εξαφανίζονται στην παρανομία λόγω της απουσίας κάθε προοπτικής νομιμοποίησης ή επιστροφής στη χώρα καταγωγής τους, όσον αφορά τα άτομα που είναι επιλέξιμα για μέτρα εκούσιου επαναπατρισμού, ιδίως τους αιτούντες το καθεστώς του πρόσφυγα των οποίων η αίτηση αποτέλεσε αντικείμενο οριστικής απόρριψης.

- Κύριοι αστάθμητοι παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα ειδικά αποτελέσματα της ενέργειας.

· Διαφοροποίηση των εισροών προσφύγων.

9.3 Παρακολούθηση και αξιολόγηση της ενέργειας

- Επιλεγμένοι δείκτες απόδοσης

* δείκτες αποτελέσματος (για τη μέτρηση των αναληφθεισών δραστηριοτήτων)

· Υποδοχή και ένταξη: ικανότητα στέγασης (αριθμός κλινών, ποιότητα εγκαταστάσεων), δημιουργία νέων υπηρεσιών ή ενίσχυση της ικανότητας των υπαρχουσών υπηρεσιών, συναναστροφή, αριθμός δικαιούχων.

· Εκούσιος επαναπατρισμός : δημιουργία νέων υπηρεσιών ή ενίσχυση της ικανότητας των υπαρχουσών υπηρεσιών, αριθμός των ατόμων που προσφεύγουν στις υπηρεσίες (ενημέρωση, κατάρτιση), αριθμός πραγματικών επιστροφών.

* δείκτες μέτρησης των επιπτώσεων ανάλογα με τους επιδιωκόμενους στόχους

· Υποδοχή: μείωση των δευτερευουσών κινήσεων των προσφύγων (μετακίνηση από το ένα κράτος μέλος στο άλλο για την ανεύρεση καλύτερων συνθηκών).

· Ένταξη: μείωση του ποσοστού κοινωνικού αποκλεισμού στους ενδιαφερόμενους πληθυσμούς.

· Εκούσιος επαναπατρισμός: αύξηση του αριθμού των πραγματικών επιστροφών, ενδιαφέρον των χωρών καταγωγής στο πλαίσιο των λεγόμενων πολιτικών «συμμετοχής στην ανάπτυξη».

- Προβλεπόμενη μέθοδος και περιοδικότητα της αξιολόγησης

Εκθέσεις (τουλάχιστον) ετήσιες των οργανισμών, που είναι αρμόδιοι για τη εφαρμογή των μέτρων, προς την υπεύθυνη αρχή στα κράτη μέλη.

Ετήσιες εκθέσεις των κρατών μελών προς την Επιτροπή.

Ανεξάρτητη αξιολόγηση κάθε ενέργειας σε κάθε κράτος μέλος.

- Εκτίμηση των αποτελεσμάτων (σε περίπτωση παράτασης ή ανανέωσης υφιστάμενης ενέργειας).

Μία ενδιάμεση έκθεση για την εκτέλεση το 1997 των κονδυλίων του προϋπολογισμού B7-6008 και B5-803 παρουσιάστηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο στις 16 Ιουλίου 1998 (έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής SEC(1998)1263).

Μία δεύτερη έκθεση για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων των σχεδίων που χρηματοδοτήθηκαν το 1997 στο πλαίσιο των ίδιων κονδυλίων του προϋπολογισμού παρουσιάστηκε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 13.7.1999 (έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής SEC(1999)1105).

Τα συμπεράσματα της αξιολόγησης αυτής μπορούν να συνοψισθούν στα ακόλουθα σημεία:

(α) Η κοινοτική χρηματοδότηση διαδραμάτισε ρόλο καταλύτη, διότι ευνόησε τη συντονισμένη δράση σε εθνικό επίπεδο, κυρίως στα κράτη μέλη που μέχρι πρόσφατα δεν αποτελούσαν παραδοσιακό προορισμό προσφύγων και στα οποία οι γενικές δομές υποδοχής πρέπει να βελτιωθούν επειγόντως.

(β) Ο αυξημένος συντονισμός για την εφαρμογή μέτρων επιβάλλεται σε δύο επίπεδα: κατ' αρχήν μεταξύ των εθνικών κυβερνήσεων και της Επιτροπής προκειμένου να εναρμονισθούν τα υπάρχοντα ευρωπαϊκά και εθνικά προγράμματα· κατά δεύτερο λόγο, μεταξύ των εθνικών διοικήσεων και των ΜΚΟ προκειμένου να διασφαλισθεί ότι τα σχέδιά τους εντάσσονται σε στρατηγική, η οποία έχει συμφωνηθεί και εγκριθεί από όλα τα μέρη.

(γ) Η κοινοτική χρηματοδότηση θα έπρεπε να αφιερωθεί ιδιαιτέρως στη δημιουργία υποδομών παροχής συμβουλών για την υποδοχή, σε ειδικά σχέδια κατάρτισης και βελτίωσης των όρων υποδοχής και πρόσβασης στις διαδικασίες ασύλου. Η επιτόπου παρακολούθηση των εκουσίως επαναπατρισθέντων είναι ιδιαίτερα ευκταία.

(δ) Τα αιτήματα για χρηματοδότηση υπερβαίνουν κατά πολύ τον διαθέσιμο προϋπολογισμό και πρέπει να πραγματοποιηθεί νέα αξιολόγηση των συνεπειών της χρηματοδότησης σε σύγκριση με το μέγεθος των προβλημάτων που χρήζουν επίλυσης.

Η αξιολόγηση των αποτελεσμάτων των σχεδίων που χρηματοδοτήθηκαν το 1997 στο πλαίσιο του κονδυλίου B3-4113 ανατέθηκε σε εξωτερική εταιρεία εμπειρογνωμόνων. Η έκθεση βρίσκεται στο στάδιο της υλοποίησής της και θα πρέπει να παρουσιασθεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο πριν το τέλος του 1999.

Τα σχέδια που χρηματοδοτήθηκαν το 1998 και το 1999 εφαρμόζονται επί του παρόντος. Η Επιτροπή θα προβεί στην αξιολόγηση των αποτελεσμάτων μετά την παραλαβή των τελικών εκθέσεων (πρώτο τρίμηνο του 2000 για τα σχέδια που χρηματοδοτήθηκαν το 1998 καθώς και για τα έκτακτα μέτρα ενίσχυσης που χρηματοδοτήθηκαν το 1999). Επίσης, προβλέπεται ανεξάρτητη αξιολόγηση (τρέχουσα διαδικασία σύναψης σύμβασης).

Σε κάθε περίπτωση ένα από τα συμπεράσματα που μπορούμε από τώρα να εξάγουμε από την εφαρμογή των πειραματικών έργων είναι ότι η διάρκεια του ενός έτους δεν αρμόζει στη μεσοπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη φύση των ενεργειών των περισσοτέρων σχεδίων και ότι τόσο τα κράτη μέλη όσο και οι οργανισμοί που καταρτίζουν τα σχέδια έχουν ανάγκη περισσότερο μακροπρόθεσμης προοπτικής για να διασφαλίσουν τη συνοχή κατά τον προγραμματισμό των ενεργειών τους.

10. ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ (ΜΕΡΟΣ Α ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ III ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ)

Η αποτελεσματική κινητοποίηση των απαραίτητων διοικητικών πόρων θα προκύψει από την ετήσια απόφαση της Επιτροπής σχετικά με την κατανομή των πόρων, λαμβανομένων κυρίως υπόψη του προσωπικού και των συμπληρωματικών ποσών που χορηγήθηκαν από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή.

10.1 Συνέπειες στον αριθμό εργαζομένων

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Οι συμπληρωματικοί πόροι πρέπει να είναι διαθέσιμοι από το έτος 2000.

10.2 Συνολικές δημοσιονομικές συνέπειες των συμπληρωματικών ανθρώπινων πόρων

(ΕΥΡΩ)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Τα ποσά εκφράζουν το συνολικό κόστος των συμπληρωματικών εργαζομένων για τη συνολική διάρκεια της ενέργειας εάν αυτή είναι ορισμένου χρόνου, και για 12 μήνες εάν είναι αορίστου χρόνου.

10.3 Αύξηση των λοιπών δαπανών λειτουργίας που προκύπτουν από την ενέργεια, κυρίως έξοδα για τις συνεδριάσεις των επιτροπών και των ομάδων εμπειρογνωμόνων

(ΕΥΡΩ)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Οι δαπάνες που αφορούν τον Τίτλο Α-7, και περιγράφονται στο σημείο 10.3, καλύπτονται από τις πιστώσεις της συνολικής χρηματοδότησης που αντιστοιχεί στη ΓΔ.