[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 14.07.2005

COM(2005) 320 τελικό

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 866/2004 του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2004 και την κατάσταση που συνεπάγεται η εφαρμογή του

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 866/2004 του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2004 και την κατάσταση που συνεπάγεται η εφαρμογή του

Εισαγωγή

Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 866/2004 του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2004 για το καθεστώς βάσει του άρθρου 2 του Πρωτοκόλλου αριθ. 10 της Πράξης Προσχώρησης[1] (εφεξής: κανονισμός για την πράσινη γραμμή) προβλέπει στο άρθρο 11 παράγραφος 1 ότι «η Επιτροπή υποβάλλει ετήσια έκθεση προς το Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού και την κατάσταση που συνεπάγεται η εφαρμογή του και, εφόσον είναι απαραίτητο, συνοδεύει την έκθεση αυτή με προσήκουσες προτάσεις για τροποποιήσεις, η πρώτη δε έκθεση υποβάλλεται το αργότερο ένα έτος από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού».

Ο κανονισμός για την πράσινη γραμμή άρχισε να ισχύει την 1η Μαΐου 2004. Θεσπίζει τους όρους υπό τους οποίους οι διατάξεις του δικαίου της ΕΕ εφαρμόζονται στη γραμμή μεταξύ των περιοχών της Κυπριακής Δημοκρατίας στις οποίες η κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας ασκεί αποτελεσματικό έλεγχο και των περιοχών που ευρίσκονται εκτός τέτοιου ελέγχου.

Η παρούσα έκθεση καλύπτει την περίοδο από 1ης Μαΐου 2004 έως 30 Απριλίου 2005.

1. Μέτρα εφαρμογής

Στις 7 Ιουλίου 2004, η Επιτροπή εξέδωσε την απόφαση 2004/604/ΕΚ για την έγκριση του τουρκοκυπριακού Εμπορικού Επιμελητηρίου σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 866/2004 του Συμβουλίου.[2]

Στις 10 Αυγούστου 2004, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 12 του κανονισμού για την πράσινη γραμμή και ύστερα από διαβουλεύσεις με την επιτροπή που έχει συσταθεί βάσει του κανονισμού για τη γραμμή, η Επιτροπή εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1480/2004[3]για τον καθορισμό ειδικών κανόνων όσον αφορά τα εμπορεύματα που εισέρχονται από τις περιοχές που ευρίσκονται εκτός του αποτελεσματικού ελέγχου της κυβέρνησης της Κυπριακής Δημοκρατίας στις περιοχές στις οποίες η κυβέρνηση ασκεί αποτελεσματικό έλεγχο. Οι ειδικοί αυτοί κανόνες άρχισαν να ισχύουν στις 23 Αυγούστου 2004. Έκτοτε ο κανονισμός για την πράσινη γραμμή εφαρμόζεται πλήρως όσον αφορά τα εμπορεύματα.

Στις 28 Δεκεμβρίου 2004, η Επιτροπή εξέδωσε απόφαση σχετικά με το διορισμό εμπειρογνωμόνων σε φυτοϋγειονομικά θέματα για τη διενέργεια επιθεωρήσεων στις περιοχές της Κυπριακής Δημοκρατίας που δεν τελούν υπό τον αποτελεσματικό έλεγχο της κυβέρνησης, όπως περιγράφεται στο άρθρο 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1480/2004 της Επιτροπής.

Στις 17 Φεβρουαρίου 2005, το Συμβούλιο ενέκρινε τροποποιήσεις στον κανονισμό για την πράσινη γραμμή όσον αφορά τη γεωργία και τις διευκολύνσεις για τα πρόσωπα που διασχίζουν τη γραμμή[4].

Στις 18 Απριλίου 2005, η Επιτροπή ενέκρινε αναπροσαρμογή του παραρτήματος Ι του κανονισμού για την πράσινη γραμμή. Ο κατάλογος των σημείων διέλευσης επεκτάθηκε με την προσθήκη δύο επιπλέον σημείων διέλευσης: στην οδό Λήδρας και στο σημείο Zodia [5] .

Προς το παρόν, η Επιτροπή δεν εξετάζει το ενδεχόμενο περαιτέρω προτάσεων σχετικά με τροποποιήσεις του κανονισμού για την πράσινη γραμμή.

2. Διέλευση προσώπων

Η διέλευση προσώπων πραγματοποιείται απρόσκοπτα. Χιλιάδες Κύπριοι και από τις δύο πλευρές διασχίζουν τη γραμμή καθημερινά. Οι πολίτες της ΕΕ κυκλοφορούν ελεύθερα ανεξάρτητα από το σημείο εισόδου τους στην Κύπρο. Δεν έχουν αναφερθεί δυσκολίες.

Παρά τους ελέγχους που διενεργούνται από την Κυπριακή Δημοκρατία στα πρόσωπα που διέρχονται από τη γραμμή, καθίσταται όλο και εμφανέστερο ότι υπάρχει ένα συστηματικό παράνομο δρομολόγιο από το βόρειο τμήμα έως τις περιοχές που τελούν υπό τον έλεγχο της κυβέρνησης. Επομένως, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι η γραμμή βρίσκεται υπό πραγματική επιτήρηση καθόλο το μήκος της. Σε ορισμένες περιοχές είναι δυνατό να διασχίσει κανείς τη γραμμή χωρίς κανέναν έλεγχο.

Χιλιάδες υπήκοοι τρίτων χωρών μετανάστευσαν παράνομα μετανάστευση, διασχίζοντας τη γραμμή. Πολλοί από αυτούς ζήτησαν άσυλο στην Κυπριακή Δημοκρατία, γεγονός το οποίο οδήγησε σε σημαντική αύξηση των αιτήσεων ασύλου[6].

3. Διέλευση εμπορευμάτων

Όσον αφορά τα εμπορεύματα, ο κανονισμός για την πράσινη γραμμή εφαρμόζεται πλήρως από τις 23 Αυγούστου 2004 (πρβλ. 1.).

3.1 Στατιστικές

Το τουρκοκυπριακό Εμπορικό Επιμελητήριο διαβίβασε τακτικά και εγκαίρως στην Επιτροπή στοιχεία για το είδος, τον όγκο και την αξία των εμπορευμάτων για τα οποία εξέδωσε συνοδευτικά έγγραφα[7]. Το Επιμελητήριο εργάζεται αποτελεσματικά και επαγγελματικά. Στηρίζεται από εμπειρογνώμονες των κρατών μελών.

Οι αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας διαβίβασαν στην Επιτροπή μηνιαίες εκθέσεις για το είδος, τον όγκο και την αξία των εμπορευμάτων τα οποία, σύμφωνα με τα συνοδευτικά έγγραφα, διέσχισαν τη γραμμή[8]. Οι εν λόγω εκθέσεις συμπεριλαμβάνουν τα εμπορεύματα που εισήλθαν στα σημεία διέλευσης Πέργαμος και Στροβίλια , που τελούν υπό την εποπτεία της Ανατολικής Περιοχής των Κυρίαρχων Βάσεων.

Ο όγκος και η αξία των εμπορευμάτων που διέρχονται από τη γραμμή παρέμειναν περιορισμένοι. Κατά την περίοδο της έκθεσης το Επιμελητήριο εξέδωσε 862 συνοδευτικά έγγραφα. Η συνολική αξία των εμπορευμάτων, για τα οποία εκδόθηκαν έγγραφα, ανέρχεται σε 1.000.617 ευρώ.

Δεν χρησιμοποιήθηκαν όλα τα έγγραφα κατά την περίοδο αναφοράς λόγω της ακύρωσης ορισμένων συναλλαγών ή της αναβολής ορισμένων παραδόσεων. Σε αρκετές περιπτώσεις, ο όγκος ή η ποσότητα των εμπορευμάτων που διέσχισαν τη γραμμή ήταν μικρότερος από τον όγκο ή την ποσότητα που αναφερόταν στο συνοδευτικό έγγραφο. Η αξία των εμπορευμάτων που πράγματι διέσχισαν τη γραμμή ανέρχεται σε 818.133 ευρώ σύμφωνα με τις εκθέσεις της Κυπριακής Δημοκρατίας, δηλαδή ποσό ύψους 99.000 ευρώ το μήνα κατά μέσο όρο[9]. Τα εμπορεύσιμα αγαθά είναι κυρίως λαχανικά, προϊόντα από πέτρα, χάρτινα είδη και έπιπλα[10].

Οι αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας αρνήθηκαν τη διέλευση εμπορευμάτων κατ’ εξαίρεση (π.χ. μετακίνηση ζωικών προϊόντων, όπως τυρί χαλούμι και νωπό ψάρι· ψωμί πίτας λόγω τη μη συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις επισήμανσης και συσκευασίας).

Όπως προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 του κανονισμού για την πράσινη γραμμή, οι αρχές της Κυπριακής Δημοκρατίας επέβαλαν δασμούς στα γεωργικά εμπορεύματα τα οποία είναι επιλέξιμα για επιστροφές κατά την εξαγωγή ή για μέτρα επέμβασης.

Δεν σημειώθηκε διέλευση εμπορευμάτων των οποίων ο τελικός προορισμός δεν ήταν η Κυπριακή Δημοκρατία, δηλαδή δεν πραγματοποιήθηκε εμπόριο μεταξύ του βορείου τμήματος της Κύπρου και άλλων κρατών μελών της ΕΕ διαμέσου της γραμμής.

3.2 Εμπόδια

Το εμπόριο διαμέσου της γραμμής εξακολουθούν να προσκρούει σε πολλά εμπόδια. Τα τουρκοκυπριακά εμπορικά οχήματα, όπως λεωφορεία, φορτηγά, ταξί, μικρά λεωφορεία και ενοικιαζόμενα αυτοκίνητα δεν επιτρέπεται να κυκλοφορούν ελεύθερα σε ολόκληρη τη νήσο. Η Κυπριακή Δημοκρατία δεν δέχεται τα πιστοποιητικά τεχνικού ελέγχου των εμπορικών οχημάτων ούτε τις επαγγελματικές άδειες οδήγησης που εκδίδονται από τις τουρκοκυπριακές αρχές.

Δεν πραγματοποιείται εμπόριο μεταξύ του βορείου τμήματος της Κύπρου και της ΕΕ διαμέσου των περιοχών που τελούν υπό τον έλεγχο της κυβέρνησης για διάφορους λόγους, π.χ. η αναγκαιότητα εγγραφής εταιρείας στις περιοχές τις ευρισκόμενες υπό τον έλεγχο της κυβέρνησης (μεταξύ άλλων για σκοπούς καταβολής του ΦΠΑ κατά την εισαγωγή) και τα προβλήματα μεταφοράς (δεδομένου ότι τα φορτηγά δεν μπορούν να διασχίσουν και οι άδειες οδήγησης δεν γίνονται δεκτές).

3.3 Περαιτέρω διευκόλυνση του εμπορίου

Οι αποφάσεις της Επιτροπής όσον αφορά τις διατάξεις για τα εσπεριδοειδή[11] καθώς και για το μέλι, τα νωπά ψάρια και τις στρουθοκαμήλους[12] που διέρχονται από τη γραμμή βρίσκονται υπό εκπόνηση.

Το Σεπτέμβριο του 2004, εμπειρογνώμονες από τα κράτη μέλη διεξήγαγαν εξ ονόματος της Επιτροπής ελέγχους των καλλιεργειών εσπεριδοειδών πριν από τη συγκομιδή στο βόρειο τμήμα της νήσου σύμφωνα με το οικείο κοινοτικό κεκτημένο. Τα αποτελέσματα των ελέγχων αυτών επιβεβαίωσαν τα προηγούμενα αποτελέσματα του Οκτωβρίου 2003 σύμφωνα με τα οποία οι επιβλαβείς οργανισμοί Xanthomonas campestris, Cercospora angolensis και Guignardia citricarpa δεν έχουν εντοπιστεί, γεγονός που υποδεικνύει ότι οι εν λόγω οργανισμοί δεν απαντούν στο βόρειο τμήμα της Κύπρου. Το έργο αυτό θα συνεχιστεί ως παράπλευρη δραστηριότητα παρακολούθησης πέρα από τις επιθεωρήσεις και τους ελέγχους οπωρώνων και των αποστολών αγαθών που προορίζονται να διασχίσουν τη γραμμή.

Οι ανεξάρτητοι εμπειρογνώμονες σε φυτοϋγειονομικά θέματα ανέπτυξαν σειρά ερευνητικών δραστηριοτήτων στο βόρειο τμήμα της Κύπρου, προκειμένου να προετοιμάσουν το έδαφος για το εμπόριο των γεωμήλων, που ενδέχεται να αρχίσει με την εαρινή εσοδεία του 2006, εφόσον δεν διαπιστωθούν σοβαρά προβλήματα όσον αφορά την υγεία του φυτού.

4. Υπηρεσίες

Εξ όσων γνωρίζει η Επιτροπή, δεν παρασχέθηκαν υπηρεσίες διαμέσου της γραμμής κατά την περίοδο που καλύπτει η έκθεση.

5. Συμπέρασμα

Χάρη στα μέτρα εφαρμογής που ελήφθησαν κατά τη διάρκεια της περιόδου αναφοράς, το καθεστώς βάσει του άρθρου 2 του πρωτοκόλλου αριθ. 10 της Πράξης Προσχώρησης είναι πλήρως λειτουργικό.

Ο κανονισμός έχει αποδειχθεί ότι αποτελεί σταθερό νομικό πλαίσιο για την καθημερινή διέλευση χιλιάδων Κύπριων καθώς και άλλων πολιτών της ΕΕ οι οποίοι μπορούν να κυκλοφορήσουν ελεύθερα στην Κύπρο. Το γεγονός αυτό ενισχύει τους δεσμούς μεταξύ των δύο κοινοτήτων της νήσου και επιδρά θετικά στην ανάπτυξη του τουρισμού. Εντούτοις, η παράνομη μετανάστευση διαμέσου της γραμμής προκαλεί ανησυχίες.

Ο όγκος και η αξία των εμπορευμάτων που διέρχονται από τη γραμμή παρέμειναν περιορισμένοι. Πρακτικά εμπόδια παρακωλύουν το εμπόριο σημαντικού μεγέθους διαμέσου της γραμμής. Το τουρκοκυπριακό Εμπορικό Επιμελητήριο εκπλήρωσε τις υποχρεώσεις του αποτελεσματικά και επαγγελματικά.

Το γρήγορο άνοιγμα των δύο νέων σημείων διέλευσης θα είχε θετικό αποτέλεσμα στην ανάπτυξη του εμπορίου και θα συνέβαλλε στην περαιτέρω ενοποίηση της νήσου.

Δεν πραγματοποιήθηκαν συναλλαγές μεταξύ του βορείου τμήματος της Κύπρου και άλλων κρατών μελών της ΕΕ διαμέσου της γραμμής.

ANNEX I

Overview table summarizing the monthly reports of the Turkish Cypriot Chamber of Commerce according to Article 8 of Commission Regulation No 1480/2004

August 2004 – April 2005

1 | August/2004 | 3.883 € |

2 | September/2004 | 48.265 € |

3 | October/2004 | 72.102 € |

4 | November/2004 | 86.547 € |

5 | December/2004 | 153.029 € |

6 | January/2005 | 53.166 € |

7 | February/2005 | 148.050 € |

8 | March/2005 | 117.177 € |

9 | April/2005 | 135.914 € |

TOTAL | 818.133 € |

ANNEX III Value of goods for which accompanying documents were issued by the TCCC

[pic]

ANNEX IV Development of most traded goods

[pic]

[1] ΕΕ L 161 της 30.4.2004, σ. 128, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 293/2005 της 17ης Φεβρουαρίου 2005, ΕΕ L 50 της 23.2.2005, σ. 1.

[2] ΕΕ L 272 της 20.8.2004, σ.12.

[3] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1480/2004 της Επιτροπής, της 10ης Αυγούστου 2004, ΕΕ L 272 της 20.8.2004, σ. 3.

[4] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 293/2005 του Συμβουλίου, της 17ης Φεβρουαρίου 2005, ΕΕ L 50 της 23.2.2005, σ. 1.

[5] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 601/2005 της Επιτροπής, της 18ης Απριλίου 2005, ΕΕ L 99, σ. 10.

[6] Κατά την καλυπτόμενη από την έκθεση περίοδο, 10.992 υπήκοοι τρίτων χωρών υπέβαλαν αίτηση ασύλου στην Κυπριακή Δημοκρατία σύμφωνα με το υπουργείο Εσωτερικών. Εκτιμάται ότι τουλάχιστον το 50% των αιτούντων άσυλο διέσχισαν τη γραμμή παράνομα.

[7] Ανακεφαλαιωτικός πίνακας που συνοψίζει τις μηνιαίες εκθέσεις στο παράρτημα Ι.

[8] Πίνακας των εμπορευμάτων που διέσχισαν τη γραμμή στο παράρτημα ΙΙ.

[9] Για την ανάπτυξη του εμπορίου, πρβλ. διάγραμμα στο παράρτημα ΙΙΙ.

[10] Για την ανάπτυξη των εν λόγω εμπορευμάτων βλέπε διάγραμμα στο παράρτημα IV.

[11] Με βάση το (τροποποιημένο) άρθρο 4 παράγραφος 2 δεύτερο εδάφιο.

[12] Με βάση το (τροποποιημένο) άρθρο 4 παράγραφος 9.