Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα την "Αίτηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προς την ΟΚΕ να καταρτίσει διερευνητική γνωμοδότηση για την Ανακοίνωση της Επιτροπής - Απλούστευση και βελτίωση του ρυθμιστικού περιβάλλοντος"

(COM(2001) 726 τελικό)

(2002/C 125/20)

Στις 10 Ιανουαρίου 2002, και σύμφωνα με το άρθρο 262 της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. Romano Prodi, ζήτησε από την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή να εκδώσει διερευνητική γνωμοδότηση για το ανωτέρω θέμα.

Η προετοιμασία των σχετικών εργασιών ανατέθηκε στο τμήμα "Ενιαία αγορά, παραγωγή και κατανάλωση" το οποίο υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του την 1η Μαρτίου 2002 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Kenneth Walker.

Κατά την 389η σύνοδο ολομέλειας της (συνεδρίαση της 21ης Μαρτίου 2002), η ΟΚΕ υιοθέτησε με 56 ψήφους υπέρ, μία κατά και μία αποχή την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Οι ρυθμίσεις διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο για την επίτευξη των στόχων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμπεριλαμβανόμενων και εκείνων που περιέχονται στο ευρωπαϊκό κοινωνικό πρότυπο. Έχουν πολλά οφέλη για το δημόσιο και τις επιχειρήσεις. Οι ρυθμίσεις χρειάζονται για τη βελτίωση της δημόσιας υγείας και της ασφάλειας, την προστασία του περιβάλλοντος, την επίτευξη των κοινωνικών στόχων, τη διασφάλιση της καθολικής αρχής για τις βασικές υπηρεσίες κοινής ωφέλειας και την προστασία των καταναλωτών. Συμβάλλουν επίσης στη βελτίωση του ανταγωνισμού, εισάγοντας "ίσες ευκαιρίες" μεταξύ των επιχειρήσεων, αποφεύγοντας στρεβλώσεις της αγοράς και δημιουργώντας κλίμα νομικής ασφάλειας εντός του οποίου μπορούν να δραστηριοποιούνται η δημόσια διοίκηση, οι επιχειρήσεις και οι καταναλωτές. Οι ρυθμίσεις μπορούν επίσης να συμβάλλουν στη συμφιλίωση, ενίοτε, των συγκρουόμενων συμφερόντων των διαφόρων ενδιαφερομένων.

1.1.1. Πάντως, παρόμοια οφέλη έχουν το κόστος τους. Στην τελευταία έρευνα με αντικείμενο τις απόψεις των επιχειρήσεων, η οποία πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της Επιτροπής (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Πίνακας αποτελεσμάτων της Εσωτερικής Αγοράς αριθ. 9, Νοέμβριος 2001, http://europa.eu.int/comm/internal_market), εκτιμάται ότι οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις μπορούν να εξοικονομήσουν τουλάχιστον 50 δισ. EUR με τη βελτίωση της ποιότητας της νομοθεσίας. Η εξοικονόμηση αυτή αντιστοιχεί σε μείωση της τάξης του 15 % του κόστους συμμόρφωσης των επιχειρήσεων. Κατ' επέκταση, αυτό αναβιβάζει το συνολικό κόστος συμμόρφωσης των επιχειρήσεων σε περισσότερα από 330 δισ. EUR κατ' έτος. Επιπλέον, η εκτίμηση για το ποσό που εξοικονομείται βασίζεται στην επικρατούσα κατάσταση. Όπως αναφέρει και η ίδια η Επιτροπή, "Ένα κανονιστικό περιβάλλον υψηλότερης ποιότητας ασφαλώς θα προσφέρει ένα νέο οικονομικό δυναμισμό, από τον οποίο τα οφέλη θα είναι αναμφισβήτητα υψηλότερα".

1.1.1.1. Πράγματι, για τις επιχειρήσεις το κόστος αυτό αποτελεί επιπρόσθετη επιβάρυνση που είναι υποχρεωμένες να φέρουν. Όπως και με κάθε άλλη επιβάρυνση, είναι αναπόφευκτο να μετακυλιθεί στον καταναλωτή με τη μορφή υψηλότερων τιμών. Οι πολίτες πρέπει να είναι βέβαιοι ότι η συναλλαγή είναι συμφέρουσα. Είναι προφανές ότι αυτό δεν ισχύει σήμερα.

1.2. Επιπλέον, αυτή είναι μόνο η μια πλευρά του νομίσματος. Στους αριθμούς που αναφέρονται ανωτέρω δεν λαμβάνεται υπόψη η επίδραση του κόστους της νομοθεσίας στη δημόσια διοίκηση ή του κόστους των οικονομικών αδυναμιών που δημιουργούνται λόγω ελλιπούς νομοθεσίας π.χ. υψηλότερες τιμές και χαμηλή ποιότητα προϊόντων και υπηρεσιών που οφείλονται π.χ. στη μείωση του ανταγωνισμού και στον περιορισμό της καινοτομίας. Με βάση αυτά, η Επιτροπή εκτίμησε ότι το κόστος που υφίσταται η κοινωνία εξαιτίας της χαμηλής ποιότητας της νομοθεσίας μπορεί να είναι της τάξης του 10 % του ΑΕγχΠ. Ουδείς εκπλήσσεται όταν η Επιτροπή αναφέρει ότι ένα βελτιωμένο κανονιστικό περιβάλλον αποτελεί "στόχο που αξίζει να επιτευχθεί". Η υψηλής ποιότητας νομοθεσία θα βοηθήσει επίσης στην αποκατάσταση της αξιοπιστίας προς τις δημόσιες αρχές και τους θεσμούς γενικότερα.

2. Η μέχρι σήμερα πρόοδος

2.1. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Εδιμβούργου του Δεκεμβρίου 1992 έθεσε το στόχο της απλούστευσης και βελτίωσης του κανονιστικού περιβάλλοντος ως μια από τις βασικές προτεραιότητες της Κοινότητας. Στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Λισσαβώνας, το Μάρτιο 2000, η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση καθόρισε ως στόχο της το να καταστεί η πλέον ανταγωνιστική και δυναμική οικονομία της γνώσης στον κόσμο, ικανή για βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη με περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας και μεγαλύτερη κοινωνική συνοχή. Στη Λισσαβώνα και στη Santa Maria de Feira τον Ιούνιο του 2000, κατέστη σαφής ο σημαντικός ρόλος που πρέπει να διαδραματίσει η βελτίωση της νομοθεσίας όσον αφορά την επίτευξη των ανωτέρω. Η έκκληση για "μια στρατηγική περαιτέρω συντονισμένης δράσης για την απλούστευση του ρυθμιστικού περιβάλλοντος" επιβεβαιώθηκε και επεκτάθηκε αργότερα από τα Ευρωπαϊκά Συμβούλια της Στοκχόλμης και του Γκέτεμποργκ.

2.1.1. Το Συμβούλιο της Λισσαβώνας ζήτησε να εξετασθεί από την Επιτροπή το 2001 το θέμα της απλούστευσης, τόσο στα ευρωπαϊκά όργανα όσο και στα κράτη μέλη. Μέχρι σήμερα τα σχετικά αποτελέσματα ήταν απογοητευτικά. Υπήρχαν ελάχιστες ενδείξεις οιασδήποτε προόδου στα κράτη μέλη, η δε Επιτροπή έχει καθυστερήσει δώδεκα μήνες σε σχέση με το χρονοδιάγραμμα. Οι καθυστερήσεις αυτές είναι ιδιαίτερα άτυχο γεγονός λόγω της επικείμενης διεύρυνσης, της οποίας το τρέχον χρονοδιάγραμμα προβλέπει την προσχώρηση δέκα υποψήφιων χωρών πριν από τις εκλογές για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο το 2004.

2.2. Στο διάστημα που μεσολάβησε ανάμεσα στις Συνόδους Κορυφής του Εδιμβούργου και της Λισσαβώνας δεν επιτεύχθηκαν και πολλά για τη βελτίωση του ρυθμιστικού περιβάλλοντος. Το 1995, η Έκθεση Molitor προέβη σε δεκαοκτώ γενικές συστάσεις. Η ΟΚΕ στηρίζει τις προτάσεις αυτές και λυπάται που έγιναν μόνο τόσα λίγα στο μεσοδιάστημα για την υλοποίησή τους.

2.3. Το Μάιο του 1996, τέθηκε σε ισχύ η πρωτοβουλία SLIM (Απλούστερη νομοθεσία για την Εσωτερική Αγορά) με στόχο την ανεύρεση τρόπων για να καταστεί η νομοθεσία της εσωτερικής αγοράς πιο απλή· τα αποτελέσματα όμως ήταν πολύ περιορισμένα. Η εφαρμογή της ήταν αμεθόδευτη και αναποτελεσματική και ο αντίκτυπός της αποσιωπήθηκε. Ένας από τους λόγους είναι ότι το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο παρέλειψαν να δώσουν συνέχεια σε προτάσεις της Επιτροπής για τροποποιήσεις των νομοθετικών μέσων. Πολύ συχνά, η απαραίτητη παρακολούθηση δεν εφαρμόζεται από τα κράτη μέλη. Σε πρόσφατη έκθεση για τα αποτελέσματα της πέμπτης φάσης της πρωτοβουλίας SLIM (Έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής με τίτλο "Απλούστερη νομοθεσία για την εσωτερική αγορά" SEC(2001)) αναφέρεται ότι μόνο πέντε κράτη μέλη ανέλαβαν πρωτοβουλίες για την απλούστευση της εθνικής νομοθεσίας που βασίζεται σε κοινοτικούς κανονισμούς/οδηγίες που αναθεωρήθηκαν κατά την πέμπτη φάση και τις περισσότερες περιπτώσεις δεν κατέστη δυνατό να προσδιορισθεί ή να εκφρασθεί ποσοτικά η εξοικονόμηση του κόστους από τους χρήστες. Αυτό δείχνει σαφώς την ανάγκη να βελτιωθεί η μεθοδολογία των εκ των υστέρων αξιολογήσεων.

2.4. Μετά από τη Σύνοδο Κορυφής της Λισσαβώνας ελήφθησαν διάφορα μέτρα για την αύξηση του ρυθμού απλούστευσης. Η ΟΚΕ εξέδωσε τον Οκτώβριο 2003(1) γνωμοδότηση πρωτοβουλίας επί του θέματος και γνωμοδότηση για την παρακολούθηση του θέματος το Νοέμβριο 2001(2). Το Νοέμβριο 2000, συγκροτήθηκε από τους υπουργούς των εθνικών διοικητικών υπηρεσιών συμβουλευτική ομάδα υψηλού επιπέδου για να δώσει τις συμβουλές της σχετικά με όλες τις πτυχές του προβλήματος αυτού· το Νοέμβριο του 2001 η ομάδα εξέδωσε την έκθεσή της που έγινε γνωστή ως "Mandelkern Report". Το Δεκέμβριο 2001, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση(3) για το Συμβούλιο του Laeken με θέμα την απλούστευση και βελτίωση του ρυθμιστικού περιβάλλοντος.

2.5. Η ανακοίνωση της Επιτροπής προς το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Βαρκελώνης(4) περιέχει τη σύσταση ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο πρέπει να υποστηρίξει την τρέχουσα δράση, ώστε να ολοκληρωθεί έως τον Ιούνιο 2002 ένα σχέδιο δράσης για τη βελτίωση και την απλούστευση του ρυθμιστικού περιβάλλοντος.

3. Η ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο του Laeken

4. Η Έκθεση Mandelkern

5. Οι γνωμοδοτήσεις της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

5.1. Η ΟΚΕ στη γνωμοδότηση της του Οκτωβρίου 2000(5) υπογραμμίζει την "επείγουσα ανάγκη έναρξης μιας διαδικασίας απλούστευσης της νομοθεσίας στο εσωτερικό της ενιαίας αγοράς, βελτιώνοντας παράλληλα την ποιότητα των επιταγών της, την αποτελεσματικότητα της μεταφοράς της στο εθνικό δίκαιο, καθώς και τις ελευθερίες και τις ευθύνες των φορέων της κοινωνίας των πολιτών".

5.1.1. Προς τούτο, η ΟΚΕ ζήτησε να υιοθετηθεί από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Στοκχόλμης, κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής, ένα πολυετές πρόγραμμα απλούστευσης με συγκεκριμένους στόχους, προτεραιότητες, μεθόδους, προϋπολογισμό και μέσα παρακολούθησης και ελέγχου. Η εφαρμογή του προγράμματος αυτού θα πρέπει να εξακριβώνεται κάθε χρόνο, βάσει σχετικής εκθέσεως της Επιτροπής, κατά το εαρινό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο.

5.1.2. Η γνωμοδότηση πρότεινε το να προβλέπει αυτό το πρόγραμμα την υιοθέτηση κωδίκων συμπεριφοράς για τα όργανα της Ένωσης, διασφαλίζοντας ότι προάγουν την απλούστευση της νομοθεσίας και όχι την πολυπλοκότητά της. Η Επιτροπή θα πρέπει να δείξει το καλό παράδειγμα, και τα κράτη μέλη και οι διοικήσεις τους θα πρέπει να παρακινηθούν να υιοθετήσουν και τα ίδια παρόμοιους κώδικες συμπεριφοράς. Η ΟΚΕ έδειξε το δρόμο με το να καταχωρήσει στη γνωμοδότηση της το δικό της κώδικα δεοντολογίας.

5.1.3. Η γνωμοδότηση συνιστούσε επίσης ότι η Επιτροπή πρέπει να αναθέσει την εκτίμηση του αντίκτυπου σ' ένα εξωτερικό φορέα που θα διαθέτει τα απαιτούμενα προσόντα και θα ανταποκρίνεται στα κριτήρια ανεξαρτησίας.

5.2. Η ΟΚΕ στη γνωμοδότηση της του Νοεμβρίου 2001(6) Ιανουαρίου 2002 ανέπτυξε την αντίληψη αυτή, για έναν ανεξάρτητο φορέα ειδικό για την εξέταση της ρυθμιστικής διαδικασίας. Στη γνωμοδότηση διατυπώνονται οι ακόλουθες ειδικές συστάσεις με στόχο τη βελτίωση του υφισταμένου ρυθμιστικού πλαισίου:

- Πρέπει να συσταθεί ένα ρυθμιστικό αναθεωρητικό όργανο που θα αναλάβει την παρακολούθηση της αναθεώρησης της ισχύουσας νομοθεσίας και θα καθορίσει τις κατευθυντήριες γραμμές για την θέσπιση της νέας νομοθεσίας. Πρέπει, επίσης, να διεξάγει εκ των υστέρων αξιολογήσεις των επιπτώσεων της νομοθεσίας. Το εν λόγω όργανο πρέπει να απαρτίζεται από εκπροσώπους της Επιτροπής, των εθνικών υπηρεσιών, και των επιχειρήσεων.

- Πρέπει να τεθούν συγκεκριμένοι στόχοι ως προς τη μείωση του όγκου της νομοθεσίας, π.χ., μείωση του συνολικού όγκου των κανονισμών και οδηγιών κατά 20 % εντός πέντε ετών.

- Όλες οι νέες νομοθετικές ρυθμίσεις και όλες οι ισχύουσες ρυθμίσεις που ανανεώνονται πρέπει να έχουν καθορισμένο χρόνο ισχύος, στο τέλος του οποίου θα παύουν αυτομάτως να ισχύουν εκτός κι εάν ανανεωθούν περαιτέρω.

- Οι ΜΜΕ, και ιδίως οι μικροεπιχειρήσεις, πρέπει να εξαιρούνται εξ ολοκλήρου ή εν μέρει από ορισμένες νομοθετικές ρυθμίσεις. Οι εν λόγω εξαιρέσεις θα μπορούσαν να εφαρμόζονται αναλογικά και οι μεγαλύτερες εξαιρέσεις να χορηγούνται στις μικροεπιχειρήσεις που απασχολούν λιγότερα από δέκα άτομα.

- Το κοινοτικό κεκτημένο πρέπει να απλοποιηθεί με την παραγωγή ενός "βασικού κεκτημένου" καθώς και με τη δημιουργία ενός είδους εξωτερικής τάξης και ορθολογισμού, χάρη στην υιοθέτηση μιας διαδικασίας κωδικοποίησης σύμφωνα με το σουηδικό πρότυπο.

- Η δυνατότητα πρόσβασης στο κεκτημένο πρέπει να βελτιωθεί μέσω της αναθεώρησης της Επίσημης Εφημερίδας και διαθέτοντας το κεκτημένο στο Διαδίκτυο.

- Πρέπει να αναζητούνται, όπου είναι δυνατό, λύσεις υποκατάστασης της νομοθεσίας.

- Όλες οι νομοθετικές προτάσεις πρέπει να υποβάλλονται σε δοκιμασία εξυπηρέτησης του κοινού συμφέροντος.

- Πρέπει να αξιοποιηθούν πλήρως οι πρόοδοι στους τομείς της τεχνολογίας των πληροφοριών και των επικοινωνιών προκειμένου να περιοριστεί το κόστος συμμόρφωσης προς τις νομοθετικές ρυθμίσεις.

- Στο μέλλον, οι αναλύσεις αντίκτυπου της Επιτροπής για τις νομοθετικές προτάσεις πρέπει να περιλαμβάνουν έκθεση σχετικά με την εξέταση εναλλακτικών, μη νομοθετικών δυνατοτήτων.

5.2.1. Η ΟΚΕ επαναλαμβάνει τώρα τις προτάσεις αυτές και θεωρεί ότι αυτές πρέπει να αποτελέσουν τη βάση μιας συστηματικής και ολοκληρωμένης προσέγγισης για την παραγωγή καλύτερης νομοθεσίας σε όλα τα επίπεδα.

5.3. H γνωμοδότηση αναγνώρισε ότι υπάρχει νομοθετική ιεραρχία, η οποία αποτελείται από ευρωπαϊκούς κανονισμούς και οδηγίες, μεταφορά της νομοθεσίας της ΕΕ στην εθνική νομοθεσία, εθνική νομοθεσία και κυβερνητικά διατάγματα, κανονισμούς περιφερειακής διοίκησης, κανονισμοί δημοτικής διοίκησης και συλλογικές συμφωνίες. Όσο χαμηλότερα κατεβαίνουμε στην ιεραρχία τόσο περισσότερο αυξάνεται ο όγκος της νομοθεσίας, μειώνεται η διαφάνεια της, μειώνεται ακόμη περισσότερο η ευθύνη της και αυξάνονται η πολυπλοκότητα, οι συγκρούσεις και η αυθαιρεσία.

5.4. Στη γνωμοδότηση τονιζόταν επίσης ότι η νομοθεσία-πλαίσιο είναι από τη φύση της πιο εύκαμπτη και παρέχει μεγαλύτερη ελευθερία στις επιχειρήσεις εντός των καθορισμένων ορίων, αλλά ενέχει τον κίνδυνο να στρέψει απλώς τη ρυθμιστική διαδικασία σε ένα κατώτερο επίπεδο και να δημιουργήσει μεγαλύτερες διαφορές μεταξύ των ρυθμιστικών συνθηκών που επικρατούν στα διάφορα κράτη μέλη. Τους ίδιους κινδύνους ενέχει και η εφαρμογή της αρχής της επικουρικότητας.

5.5. Στη γνωμοδότηση υποστηριζόταν ότι "η διαδικασία απλούστευσης πρέπει να επισπευσθεί σημαντικά ώστε να διευκολυνθεί η διεύρυνση της Ένωσης". Η ΟΚΕ θα ήθελε να τονίσει τη σημασία του θέματος αυτού. Έως ότου ολοκληρωθεί, τον Ιούνιο του 2002, ένα σχέδιο δράσης για τη βελτίωση και την απλούστευσης του ρυθμιστικού περιβάλλοντος, εάν τηρηθεί η προθεσμία αυτή, θα εναπομένουν δύο μόνο χρόνια μέχρι την προβλεπόμενης προσχώρηση της πρώτης σειράς των νέων κρατών μελών.

6. Γενικές παρατηρήσεις

6.1. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την Επιτροπή ότι ο στόχος της απλούστευσης του κανονιστικού περιβάλλοντος απαιτεί μια πολύπλευρη προσέγγιση, στενή συνεργασία και συντονισμό μεταξύ όλων των συντελεστών της ΕΕ και των κρατών μελών.

6.1.1. Παρά την αξιέπαινη πρόθεση της Επιτροπής να αντιμετωπίσει αποτελεσματικά το πρόβλημα αυτό, η ΟΚΕ αμφιβάλλει σοβαρά κατά πόσον υπάρχει η πολιτική βούληση, σε όλα τα επίπεδα, να πραγματοποιηθεί αυτό με την απαραίτητη αποφασιστικότητα. Η εμπειρία που έχει αποκτηθεί από τη συνεργασία ή την έλλειψη συνεργασίας μεταξύ των διοικήσεων των κρατών μελών σε άλλους τομείς, όπως για τη φοροδιαφυγή, δεν αποτελεί καλό οιωνό για την επιτυχία της προσπάθειας αυτής, εκτός αν υπάρξει ένωση ισχυρών δυνάμεων.

6.1.1.1. Η Επιτροπή έχει δίκιο όταν υποστηρίζει ότι επιβάλλεται να λαμβάνονται υπόψη οι νέες συνήθειες και οι μέθοδοι εργασίας, και ότι πρέπει να αναπτυχθεί μια νέα διοικητική και πολιτική αντίληψη. Αυτό θα είναι αρκετά δύσκολο για την Ευρώπη, αλλά θα γίνει ακόμη δυσκολότερο όσο κατέρχεται κανείς τη νομοθετική ιεραρχία. Θα πρέπει να αποθαρρυνθεί ιδίως, η πρακτική των διοικήσεων ορισμένων κρατών μελών να επιτρέπουν σε άγνωστους και πολύ ανεύθυνους φορείς να αναλαμβάνουν ρυθμιστικές εξουσίες.

6.2. Η ΟΚΕ επικροτεί το σχέδιο της Επιτροπής, που αποβλέπει στην απλούστευση και τη μείωση του όγκου του κοινοτικού κεκτημένου, το οποίο συμπίπτει με τις συστάσεις της που περιέχονται σε δύο γνωμοδοτήσεις. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της ιδίως για την πρόθεση της Επιτροπής να επιτευχθεί μια μείωση κατά 25 % του όγκου των υφισταμένων κειμένων έως τα τέλη της θητείας της. Θεωρεί επίσης ότι πρέπει να ορισθεί μια προθεσμία για την ολοκλήρωση της διαδικασίας έως τα τέλη της επόμενης θητείας δηλ. το 2010. Αυτό θα χρησίμευε στη βελτίωση της ποιότητας των κειμένων και στη μείωση του όγκου τους, πράγμα που έχει την ίδια, αν όχι μεγαλύτερη σημασία. Η ΟΚΕ συμφωνεί επίσης με το σχέδιο της απόσυρσης των προτάσεων που δεν νομοθετήθηκαν και δεν παρουσιάζουν πλέον ενδιαφέρον. Θα επικροτούσε μια παρόμοια πρωτοβουλία εκ μέρους των κρατών μελών.

6.2.1. Η ΟΚΕ κρίνει ότι η διαδικασία απλούστευσης απαιτεί την εφαρμογή κριτηρίων επί των οποίων να μπορούν να βασίζονται οι αποφάσεις, όπως τα κοινωνικά και περιβαλλοντικά πρότυπα ή μελήματα. Τα κριτήρια αυτά θα πρέπει να συμφωνηθούν στα πλαίσια διαδικασίας στην οποία να συμμετέχουν όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη.

6.3. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για τη δέσμευση της Επιτροπής να ενισχύσει και να εντατικοποιήσει τη διαδικασία διαβούλευσης. Πιστεύει ότι αυτό μπορεί να γίνει καλύτερα με τη διεύρυνση της συμμετοχής στις διαβουλεύσεις όσο το δυνατόν περισσότερο. Ιδίως, θεωρεί ότι πρέπει να καθιερωθούν διαδικασίες που θα διευρύνουν τη διαδικασία διαβούλευσης με τους εκπροσώπους των μικρών επιχειρήσεων και άλλων τμημάτων της κοινωνίας των οποίων η εκπροσώπηση είναι σήμερα ανεπαρκής. Πέραν της τυπικής διαδικασίας διαβούλευσης με επιλεγμένους συνομιλητές, η Επιτροπή θα έπρεπε να ζητεί από οποιονδήποτε ενδιαφερόμενο να υποβάλει τις απόψεις του. Στην πράξη δηλαδή, η διαβούλευση θα έπρεπε να αποτελεί επιλογή του αιτούντος τη διαβούλευση. Η διαδικασία αυτή θα πρέπει να προηγείται της δημοσίευσης της νομοθετικής πρότασης και θα πρέπει να ορισθούν συγκεκριμένες προθεσμίες για την υποβολή προτάσεων.

6.3.1. Η διαφάνεια της διαδικασίας διαβούλευσης θα αυξηθεί ακόμη περισσότερο εάν κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας της νομοθετικής πρότασης η Επιτροπή δημοσίευε μια έκθεση με τις απόψεις που της είχαν υποβληθεί αναφέροντας συγχρόνως το κατά πόσον είχαν ληφθεί υπόψη.

6.4. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την Επιτροπή ότι με την από κοινού ρύθμιση, όταν εφαρμόζεται δεόντως, επιτυγχάνεται ευελιξία και μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα, και αποδέχεται τον ισχυρισμό της Επιτροπής ότι δεν αποτελεί προσπάθεια παράκαμψης των προνομίων του νομοθέτη ή αποφυγής της ρύθμισης. Αυτό ήταν το συμπέρασμα ακρόασης για τις από κοινού ρυθμίσεις, την οποία διοργάνωσε το Παρατηρητήριο Ενιαίας Αγοράς της ΟΚΕ το Μάιο του 2001.

6.5. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την πρόθεση της Επιτροπής να συγκροτήσει ένα εσωτερικό νομοθετικό δίκτυο για την προώθηση της ορθής πρακτικής και αποδέχεται ότι θα ήταν αναγκαίο να συσταθεί ένα παράλληλο διοργανικό δίκτυο που θα ελέγχει την νομοθετική ποιότητα των κειμένων. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι στο μέλλον οι γνωμοδοτήσεις της θα πρέπει να σχολιάζουν τη νομοθετική ποιότητα των προτάσεων της Επιτροπής.

6.6. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την Επιτροπή ότι είναι αναγκαίο να διασφαλίσουν τα κράτη μέλη την ορθή μεταφορά στο εθνικό δίκαιο των νομοθετικών πράξεων της Κοινότητας και εντός των προθεσμιών. Ο Πίνακας Αποτελεσμάτων της Εσωτερικής Αγοράς (Αριθ. 9, Νοέμβριος 2001) της Επιτροπής εκθέτει την κλίμακα σύμφωνα με την οποία δεν πραγματοποιείται η μεταφορά αυτή. Η ΟΚΕ αποδίδει τεράστια σημασία στη βελτίωση των επιδόσεων στον εν λόγω τομέα.

6.7. Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει ανεπιφύλακτα τις συστάσεις της Έκθεσης Mandelkern.

7. Ανάλυση του κανονιστικού αντίκτυπου

7.1. Η ΟΚΕ παρατηρεί ότι η Επιτροπή προτείνει τη διεξαγωγή προκαταρκτικών εκτιμήσεων για τα σχέδια προτάσεων της προκειμένου να καθορίζεται το ποιές απ' αυτές θα υποβάλλονται σε λεπτομερή ανάλυση αντίκτυπου. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι υπάρχουν αδυναμίες στο παρόν σύστημα εκτίμησης του αντίκτυπου και συμφωνεί με το Κέντρο Ευρωπαϊκής Πολιτικής ("Ανάλυση του κανονιστικού αντίκτυπου: βελτίωση της ποιότητας της κανονιστικής δραστηριότητας της ΕΕ" ΚΕΠ, Σεπτέμβριος 2001) ότι οποιαδήποτε κανονιστική ή νομοθετική δραστηριότητα της Επιτροπής, του Συμβουλίου ή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου θα πρέπει να υποβάλλεται σε Ανάλυση Κανονιστικού Αντίκτυπου (ΑΚΑ).

7.2. Η ΑΚΑ περιλαμβάνει σειρά μεθόδων που αποσκοπούν στη συστηματική αξιολόγηση των αρνητικών και των θετικών αντίκτυπων της προτεινόμενης και της υπάρχουσας νομοθεσίας. Δεν ομοιάζει με την ανάλυση κόστους/οφέλους ούτε αποτελεί υποκατάστατο της λήψης αποφάσεων από τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής ή από εκλεγμένους υπεύθυνους. Βασίζεται στις αρχές της ανάλυσης κινδύνου, λειτουργεί όμως εντός πλαισίου που αναγνωρίζει ότι δεν υπάρχουν επιλογές "risk-free" (άνευ κινδύνου).

7.2.1. Η Ανάλυση Κανονιστικού Αντικτύπου (ΑΚΑ) αφήνει άθικτη την κυριαρχία των φορέων λήξης πολιτικών αποφάσεων ενώ ταυτόχρονα βελτιώνει τη ροή σχετικών πληροφοριών στους φορείς χάραξης ρυθμιστικής πολιτικής. Η ΑΚΑ δεν μεταβάλλει με κανέναν τρόπο την ισορροπία μεταξύ των ευρωπαϊκών οργάνων.

7.3. Η ΑΚΑ βασίζεται σε έξι πυλώνες, που είναι οι εξής:

- Αιτιολόγηση: ο σαφής εντοπισμός ενός συγκεκριμένου προβλήματος και η πειστική αιτιολόγηση της αξίας και της αποτελεσματικότητας, που πιθανόν να έχει η κανονιστική παρέμβαση.

- Διαβούλευση: εκτεταμένη και διαφανής διαβούλευση με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη για τον προσδιορισμό του κόστους και των ευεργετημάτων των κανονιστικών προτάσεων.

- Ανάλυση: συστηματική και εμπειρική ανάλυση του κόστους, του οφέλους και των εναλλακτικών λύσεων που λαμβάνει υπόψη τον "πραγματικό" αντίκτυπο της κανονιστικής στρατηγικής.

- Βελτιστοποίηση του συνολικού καθαρού οφέλους: επικέντρωση στην επίτευξη κανονιστικών λύσεων που βελτιστοποιούν τη συνολική αμιγή ευημερία όλων των πολιτών και των ενδιαφερόμενων.

- Σταθερότητα: η χρήση κοινών καθιερωμένων, πρακτικών, και λειτουργικών διαδικασιών που διασφαλίζουν σταθερότητα στην ανάλυση σε όλα τα κλιμάκια των δημόσιων αρχών.

- Ευθύνη: σαφής, δομημένη επικοινωνία με τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής όσον αφορά τις συνέπειες της επιλογής συγκεκριμένων κανονιστικών στόχων ή στρατηγικών.

7.4. Η ΟΚΕ φρονεί ότι πολλές από τις προτάσεις που αναπτύσσονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής(7) πρέπει να θεσπισθούν στο πλαίσιο της καθιέρωσης μιας ενιαίας διαδικασίας στήριξης των αποφάσεων που θα βασίζεται στις αρχές της ΑΚΑ.

7.5. Η διαχείριση από την ΕΕ της κανονιστικής πολιτικής δεν εκτίθεται με σαφήνεια και με απλό τρόπο. Περιλαμβάνεται στις Κατευθυντήριες Γραμμές της Κανονιστικής Πολιτικής που χαράχθηκαν το 1996 από τον Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Αυτές δεν είναι επιτακτικές και προς το παρόν δεν υπάρχει η νομική βάση για την πραγματοποίηση της ΑΚΑ σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ούτε υφίσταται οποιαδήποτε νομική υποχρέωση πραγματοποίησης εκτεταμένων ΑΚΑ. Η ΟΚΕ φρονεί ότι η ΑΚΑ πρέπει να αποτελεί αυτοτελές μέρος της διαδικασίας χάραξης πολιτικής τόσο σε εθνικό όσο και σε επίπεδο ΕΕ.

7.5.1. Η ΑΚΑ πρέπει να έχει ως σκοπό την παρακολούθηση ολόκληρης της νομοθετικής διαδικασίας δηλαδή από την πρόταση της Επιτροπής μέχρι την απόφαση του Συμβουλίου (και τη δεύτερη ανάγνωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, όπου ενδείκνυται, αξιολογώντας συνεχώς όλες τις τροποποιήσεις και συμβιβασμούς.

7.5.1.1. Καταρχήν, η αρμόδια ΓΔ θα πρέπει να επισυνάπτει προκαταρκτικές αξιολογήσεις όλων των νομοθετικών προτάσεων ώστε να έχει η ΟΚΕ τη δυνατότητα να εκφέρει σχετική γνώμη.

7.5.2. Η ΟΚΕ κρίνει ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να υιοθετήσουν την ΑΚΑ στις νομοθετικές διαδικασίες τους. Θα έπρεπε να απαιτείται από κάθε κράτος μέλος να πραγματοποιεί μια ΑΚΑ οποτεδήποτε μεταφέρει στο εθνικό του δίκαιο οδηγία της ΕΕ και οποτεδήποτε γνωστοποιεί στην Επιτροπή την πρόθεσή του να νομοθετήσει σε τεχνικούς τομείς που δεν καλύπτονται ακόμη από διατάξεις της Ενιαίας Αγοράς. Αυτό δεν θα πρέπει να αποτελεί πρόσχημα για την παράταση της περιόδου που απαιτείται για τη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο.

7.6. Γι' αυτό η ΟΚΕ συμφωνεί με το Κέντρο Ευρωπαϊκής Πολιτικής (ΚΕΠ) ότι θα έπρεπε να υπάρχει:

- μια απλουστευμένη νομική βάση για την καθιέρωση, στο μέλλον, ενός αποτελεσματικού συστήματος ΑΚΑ στην ΕΕ·

- μια δήλωση για τις κατευθυντήριες αρχές·

- μια μακροπρόθεσμη προοπτική του μελλοντικού συστήματος για την ΑΚΑ στην ΕΕ.

7.7. Η ΟΚΕ επικροτεί επίσης τις άλλες συστάσεις του ΚΕΠ για ένα βραχυπρόθεσμο σχέδιο δράσης που εκτίθεται στο Παράρτημα 4.

8. Λοιπά κανονιστικά ζητήματα

8.1. Εκτός από ο,τιδήποτε άλλο (π.χ. την αειφόρο ανάπτυξη, τις συνθήκες διαβίωσης και εργασίας, κ.λπ.), η ρύθμιση αποτελεί θέμα της ενιαίας αγοράς. Τα διάφορα κανονιστικά καθεστώτα που έχουν δημιουργηθεί στα κράτη μέλη λόγω της μεταφοράς της κοινοτικής νομοθεσίας στο εθνικό τους δίκαιο, η οποία όμως δεν πραγματοποιήθηκε κατά την ίδια χρονική περίοδο και είχε διαφορετικές επιπτώσεις στα διάφορα κράτη μέλη, λόγω των εθνικών ερμηνειών που δόθηκαν στα νομικά μέσα της ΕΕ, λόγω της προσθήκης λεπτομερειών του νομοθετικού πλαισίου της ΕΕ σε εθνικό επίπεδο και της υφισταμένης δευτερεύουσας νομοθεσίας που δημιουργήθηκε από εθνικούς φορείς περιφερειακές κυβερνήσεις και τοπικές αρχές· κατακερματίζουν την ενιαία αγορά και δημιουργούν σοβαρές στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό.

8.1.1. Στο πλαίσιο της ενιαίας αγοράς είναι ενδεδειγμένο να θεσπίζεται ένα μεγάλο μέρος της κοινοτικής νομοθεσίας μέσω κανονισμών, που απαιτούν ενιαία εφαρμογή στα κράτη μέλη, σε αντίθεση με τις οδηγίες που πρέπει να μεταφερθούν στο εθνικό δίκαιο, με όλες τις καθυστερήσεις και διαφοροποιήσεις που συνεπάγεται η μεταφορά αυτή.

8.2. Χρειάζεται επίσης συγκέντρωση επιρροής που θα συμβάλει στη μείωση των διαφορών που παρατηρούνται στα κανονιστικά καθεστώτα των κρατών μελών. Στις ΗΠΑ η νομοθεσία συντονίζεται και επιβλέπεται από την Υπηρεσία Κανονιστικών Υποθέσεων. Μολονότι ο οργανισμός αποτελεί τμήμα της Υπηρεσίας Διαχείρισης και Προϋπολογισμού του Λευκού Οίκου και γι' αυτό υπάγεται στον Πρόεδρο (στον οποίο υποβάλλει τις εκθέσεις της), είναι ανεξάρτητος από όλες τις άλλες κυβερνητικές υπηρεσίες και από τις εθνικές κανονιστικές αρχές. Διαθέτει τεράστιες εξουσίες παρέμβασης στις δραστηριότητες όλων των κανονιστικών οργανισμών. Τα σχέδια νομοθετικών προτάσεων πρέπει να υποβάλλονται πρώτα στην υπηρεσία αυτή και τάσσεται προθεσμία εντός της οποίας πρέπει να δώσει την έγκρισή της. Κατόπιν μπορεί να απαιτήσει τροποποιήσεις στη διατύπωση ή επί της ουσίας της πρότασης, όπως κρίνει ορθό.

8.2.1. Σήμερα, στο Ευρωπαϊκό κανονιστικό σύστημα δεν υπάρχει αντίστοιχος φορέας. Η Επιτροπή πρότεινε τη δημιουργία ενός εσωτερικού νομοθετικού δικτύου και ενός διοργανικού δικτύου. Οι φορείς αυτοί μπορούν να αναλάβουν ανάλογο ρόλο σε ευρωπαϊκό επίπεδο, δεδομένου όμως ότι το 90 % περίπου της νομοθεσίας πηγάζει από τα κράτη μέλη, θα ήταν αναγκαία, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, η ίδρυση πανομοιότυπων φορέων σε κάθε κράτος μέλος. Θα ήταν επίσης ευκταίος ο συντονισμός του έργου των φορέων αυτών σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο πράγμα που πιθανόν να απαιτήσει τη σύσταση ενός κοινού φορέα στον οποίο θα συμμετείχαν οι αντιπρόσωποι των δικτύων των κρατών μελών, της Επιτροπής και των Ευρωπαϊκών Οργάνων.

8.2.2. Αντίθετα μια Υπηρεσία Κανονιστικής Αξιολόγησης οργανωμένη κατά το πρότυπο της Υπηρεσίας Κανονιστικών Υποθέσεων των ΗΠΑ, θα μπορούσε να ιδρυθεί εκτός της Επιτροπής. Η δημιουργία ενός μηχανισμού για την καθιέρωση της ΑVIA και τον έλεγχο της εφαρμογής της θα πρέπει να αποτελεί βραχυπρόθεσμη προτεραιότητα.

8.3. Ένα άλλο χαρακτηριστικό του κανονιστικού συστήματος των ΗΠΑ είναι ότι οι κανονιστικοί φορείς διεξάγουν "συντηρητικές αξιολογήσεις" του έργου τους. Νομοθετικά μέσα που εκδίδει η Α αρχή υποβάλλονται σε άλλους φορείς για εξέταση και εποικοδομητική κριτική. Αυτή δεν χρησιμοποιείται μόνο ως μια πρόσθετη διαδικαστική εξέταση, αλλά ενθαρρύνει και την ανάπτυξη κοινής προσέγγισης σχετικά με τη διατύπωση των νομοθετικών μέσων. Η εισαγωγή των διαδικασιών συγκριτικής αξιολόγησης στην Ευρώπη θα μπορούσε να αποδώσει ανάλογα οφέλη. Πέραν των εθνικών φορέων που πραγματοποιούν αξιολογήσεις σε κάθε κράτος μέλος και των ευρωπαϊκών οργάνων που ενεργούν σε κοινοτικό επίπεδο, πιθανόν να είναι εποικοδομητικό για κάθε κράτος μέλος να εκτελεί συγκριτικές αξιολογήσεις του έργου των άλλων κρατών μελών.

8.4. Η ενοποίηση αποτελεί ένα άλλο θέμα που πρέπει να εξετασθεί. Ενοποίηση σημαίνει τη συγκέντρωση σε ένα μη δεσμευτικό κείμενο μιας νομοθετικής πράξης και των σχετικών τροπολογιών της. Και πάλι, υπάρχουν ουσιαστικές διαφορές μεταξύ των κρατών μελών και της ΕΕ όσον αφορά τον τρόπο πραγματοποίησής της. Υπάρχουν επίσης μεγάλες διαφορές σχετικά με το χρόνο που απαιτήθηκε για την εκτέλεσή της. Γενικότερα, η χρονική περίοδος φαίνεται να ήταν παρατεταμένη, στις περισσότερες περιπτώσεις, για να ανταποκριθεί στις ανάγκες των χρηστών της νομοθεσίας που χρειάζονται ένα σαφές, συνεκτικό και απλό, αλλά περιεκτικό κείμενο το ταχύτερο δυνατόν.

8.4.1. Πάντως, ακόμη και στις σχετικά λίγες περιπτώσεις που πρόκειται να γίνει η ενοποίηση, αυτή έχει το μειονέκτημα ότι το κείμενο δεν είναι νομικά δεσμευτικό και ως εκ τούτου δεν είναι δυνατό να βασισθούν σαυτό οι επιχειρήσεις ή οι πολίτες που επιθυμούν να γνωρίζουν τί ορίζει ο νόμος για το θέμα τους. Κωδικοποίηση και επαναδιατύπωση είναι προτιμότερες. Το Δεκέμβριο του 1994, συνήφθη διοργανική συμφωνία για την καθιέρωση ταχείας μεθόδου εργασίας για την επίσημη κωδικοποίηση των νομοθετικών κειμένων. Δε φαίνεται όμως μέχρι σήμερα να είχε σοβαρό αντίκτυπο. Πρόσφατα, συνήφθη διοργανική συμφωνία για μια πιο δομημένη χρήση της τεχνικής της επαναδιατύπωσης όσον αφορά τις νομικές πράξεις, πράγμα που θα καθιστούσε ευκολότερη την εφαρμογή αυτής της τεχνικής, υπό τον όρο ότι υπάρχει αρκετό ενδιαφέρον ώστε να λειτουργήσει αποτελεσματικά στην πράξη.

8.5. Πέραν της αρχής της αναλογικότητας, είναι σημαντικό να ελέγχονται οι κανονισμοί από πρακτική άποψη. Οι νομοθέτες πρέπει να εστιάζουν την προσοχή τους στις συνέπειες, που πιθανόν να έχει στην πράξη, η προτεινόμενη νομοθεσία, όσον αφορά την καθημερινή λειτουργία των επιχειρήσεων και τη ζωή των πολιτών. Υπεράνω όλων, είναι αναγκαίο να έχει κανείς επίγνωση του "Νόμου περί Δημοσίων Συνεπειών".

8.6. Την εποχή της ταχείας τεχνολογικής ανάπτυξης είναι ιδιαίτερα σημαντικό να είναι οι ρυθμίσεις τεχνολογικά ουδέτερες. Χρειάζεται να διασφαλιστεί η μή στρέβλωση του ανταγωνισμού εξαιτίας της διατύπωσης της νομοθεσίας με τρόπο που να ευνοείται ή να πλήττεται μια τεχνική διαδικασία περισσότερο σε σύγκριση με μια άλλη, εκτός αν είναι προφανές ότι είναι υπέρ του δημοσίου συμφέροντος. Είναι επίσης απαραίτητο να συντάσσεται η νομοθεσία με τρόπο που να μην θεωρείται απηρχαιωμένη λόγω της τεχνολογικής προόδου.

8.7. Προκειμένου να επιτύχει η διαδικασία απλούστευσης, είναι ανάγκη να υπαχθεί στην "εξουσία" τινός. Από την πείρα έχει αποδειχθεί ότι για να αντιμετωπισθούν η αδράνεια και η αντίσταση στις αλλαγές όπως και η προστασία του ό,τι θεωρείται ως εθνικού συμφέροντος, χρειάζεται η ύπαρξη κινητήριας δύναμης, σε υψηλό πολιτικό επίπεδο, με στόχο την επίτευξη των καθορισμένων στόχων ενός συγκεκριμένης προθεσμίας.

8.8. Για την αξιοπιστία της διαδικασίας απλούστευσης είναι σημαντικό να θεωρηθεί ότι μπορεί να παραγάγει εντός λογικής προθεσμίας απτά οφέλη που θα μπορούν να υπολογισθούν. Το γεγονός ότι η διαδικασία άρχισε να εφαρμόζεται εδώ και δέκα σχεδόν χρόνια και ότι ο αντίκτυπός της ήταν τόσο περιορισμένος ως σήμερα, αποτελεί αιτία ανησυχίας. Το παράδειγμα της Γαλλίας, όπου ξεκίνησε εδώ και 50 χρόνια περίπου, μια κωδικοποίηση που μέχρι σήμερα έχει συμπεριλάβει λίγο πάνω από το 50 % των ισχυουσών ρυθμίσεων, δεν είναι ενθαρρυντικό. Η "πρόοδος" με την έννοια αυτή μπορεί να συντελέσει μόνο στην απαξίωση ολόκληρης της διαδικασίας.

8.9. Η απλούστευση σε επίπεδο ΕΕ είναι άστοχη χωρίς αντίστοιχη δραστηριότητα σε επίπεδο κράτους μέλους. Ωστόσο, για να δοθεί ώθηση στο σχέδιο πρέπει να γίνει αρχή σε ευρωπαϊκό επίπεδο χωρίς να αναμένεται από τα κράτη μέλη να αναλάβουν δράση. Ευελπιστείται ότι θα επιλέγουν να το πράξουν σύντομα. Η επιτυχία της διαδικασίας απλούστευσης εξαρτάται από την κατά το δυνατόν στενότερη συνεργασία και στενότερο συντονισμό μεταξύ της Επιτροπής και των αρμόδιων οργανισμών των κρατών μελών. Χρειάζεται επίσης πολιτική δέσμευση και ενεργός συμμετοχή των κυβερνήσεων των κρατών μελών.

9. Συμπεράσματα

9.1. Το πρόβλημα της ανεπαρκούς νομοθεσίας επιβαρύνει άμεσα τους ευρωπαίους πολίτες. Τα βασικά εμπόδια για την επίτευξη πραγματικής προόδου στον τομέα της απλούστευσης και των ρυθμίσεων είναι η αντίσταση στην αλλαγή που είναι εγγενές χαρακτηριστικό κάθε μεγάλης γραφειοκρατίας, όπως της ΕΕ, και η εμμονή των κρατών μελών στα έθιμα, τις παραδόσεις και τις συνήθειες. Οι δυνάμεις αυτές μπορούν να αντιμετωπισθούν μόνο με τη δημιουργία μιας εντελώς νέας αντίληψης, σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο. Αυτό θα απαιτήσει ορισμένη συνεργασία μεταξύ εθνικών και ευρωπαϊκών οργάνων που δεν υπήρξε μέχρι σήμερα. Η συνεργασία, με τη σειρά της, μπορεί να επιτευχθεί με πολιτική δέσμευση υψηλού επιπέδου, τόσο στην ΕΕ όσο και στα κράτη μέλη.

9.2. Η πολιτική απλούστευσης πρέπει να στοχεύει προς ένα υψηλό επίπεδο εναρμόνισης και συνεργασίας μεταξύ των κανονιστικών καθεστώτων στα κράτη μέλη και στην ΕΕ. Μολονότι η Επιτροπή αποτελεί την κινητήρια δύναμη των πολιτικών αλλαγών στην Ευρώπη, άνω του 90 % της νομοθεσίας προέρχεται ακόμη από τα κράτη μέλη. Η απλούστευση δεν θα γίνει ποτέ πραγματικότητα εάν δεν συνεργασθούν μεταξύ τους.

9.2.1. Η πρόοδος στον τομέα της απλούστευσης απαιτεί την εμπιστοσύνη των πολιτών στη μεθοδολογία και τους στόχους της απλούστευσης εάν οι πολίτες μπορούν να διαπιστώσουν σαφώς τα πλεονεκτήματα και οφέλη, και εάν είναι πεπεισμένο ότι οι τροποποιήσεις των ρυθμίσεων αποσκοπούν στη βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης και εργασίας τους, θα βλέπ9ουν σε πιο ευνοϊκή διάθεση τη σχετική διαδικασία. Αυτό, με τη σειρά του, θα έχει θετική επίδραση στο επίπεδο πολιτικής δέσμευσης.

9.3. Ο χρόνος δεν είναι σύμμαχος της Ευρώπης στον τομέα αυτό. Οι απλουστεύσεις και οι ρυθμιστικές βελτιώσεις αποτελούν σημαντικό βήμα το οποίο η Ευρώπη πρέπει να κάνει ενόψει της διεύρυνσης. Απαιτείται άμεση δράση τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο για να επιτευχθεί κάτι το ουσιαστικό στα ταχέως συρρικνούμενα αυτά χρονικά περιθώρια.

Βρυξέλλες, 21η Μαρτίου 2002.

Ο Πρόεδρος

της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Göke Frerichs

(1) ΕΕ C 14 της 16.1.2001, σ. 1.

(2) ΕΕ C 48 της 21.2.2002.

(3) COM(2001) 726 τελικό τη 5.12.2001.

(4) COM(2002) 14 τελικό.

(5) COM(2002) 14 τελικό.

(6) COM(2002) 14 τελικό.

(7) Βλέπε ανωτέρω.