Αριθ. C 332/174 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31.12. 90 
Γνωμοδότηση για την ανακοίνωση της Επιτροπής και δύο προτάσεις αποφάσεων του Συμβουλίου για 
ένα πρόγραμμα δράσης για ενθάρρυνση της ανάπτυξης της ευρωπαϊκής οπτικοακουστικής βιομηχανίας 
«MEDIA» 1991-1995 (') 
(90/C 332/47) 
Στις 17 Ιουλίου 1990 το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει από την Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή, με βάση το άρθρο 235 της συνθήκης για την ίδρυση της ΕΟΚ, να γνωμοδοτήσει για την 
παραπάνω ανακοίνωση. 
Το τμήμα βιομηχανίας, εμπορίου, βιοτεχνίας και υπηρεσιών, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των 
σχετικών εργασιών της ΟΚΕ υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 5 Σεπτεμβρίου 1990. 
Κατά τη 279η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 20ής Σεπτεμβρίου 1990) η Οικονομική και Κοινω­
νική Επιτροπή υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη γνωμοδότηση. 
1. Κατάσταση της ευρωπαϊκής αγοράς οπτικοακουστικών 
μέσων 
1.1. Ο ευρωπαϊκός οπτικοακουστικός τομέας βρίσκεται, 
συνεπεία της ιδιάζουσας δομής του, σε ανταγωνισμό με μεγά­
λες εξω-ευρωπαϊκές οπτικοακουστικές βιομηχανίες οι οποίες 
κατέχουν δεσπόζουσα θέση στην παγκόσμια αγορά και αποτε­
λεί έναν εξαιρετικά ευαίσθητο τομέα. 
Ο τομέας χαρακτηρίζεται από ανισότητα της προσφοράς προς 
τη ζήτηση η οποία μπορεί να επιδράσει αρνητικά όχι μόνον 
σε οικονομικό επίπεδο, αλλά επίσης στον κοινωνικό και 
πολιτιστικό τομέα και γενικότερα στην κοινωνία. 
Η ΟΚΕ υποστηρίζει, επομένως, τη θέση που περιέχεται στην 
οδηγία «Τηλεόραση χωρίς σύνορα» σύμφωνα με την οποία 
είναι ανάγκη να αναληφθούν όλες οι προσπάθειες ώστε να 
επιτευχθεί μακροπρόθεσμα ότι περισσότερο από το ήμισυ των 
παραγωγών θα προσφέρονται από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα. 
1.2. Η ΟΚΕ επικροτεί την άποψη της Επιτροπής για την 
αναγκαιότητα — με την ενίσχυση του προγράμματος δράσης 
για ενθάρρυνση της ανάπτυξης της ευρωπαϊκής οπτικοακου­
στικής βιομηχανίας MEDIA για τα έτη 1991-1995 με ένα 
συνολικό ποσό των 250 εκατομμυρίων ECU — της άσκησης 
μιας κοινοτικής πολιτικής με στόχο τη βελτίωση των δυνατο­
τήτων της ευρωπαϊκής πολιτιστικής διάστασης έναντι του 
εξω-ευρωπαϊκού ανταγωνισμού ο οποίος κυριαρχεί στην 
αγορά και στα πλαίσια πάντα της τήρησης των αρχών του 
ελεύθερου ανταγωνισμού. 
Η Επιτροπή επεξεργάσθηκε τα τρία τελευταία έτη ένα 
πρόγραμμα-οδηγό το οποίο δημιούργησε τις προϋποθέσεις 
για το πρόγραμμα δράσης «MEDIA». 
1.3. Η παρούσα κατάσταση χαράκτη ρίζεται από το γεγονός 
ότι το 90% των ευρωπαϊκών παραγωγών — όλων των ειδών 
μαζί — δεν περνούν ποτέ τα σύνορα της χώρας προέλευσης 
τους. Εκτός αυτού είναι σκόπιμο να επισημανθούν οι εξής 
ιδιαιτερότητες: 
— Η παρούσα δομή της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, εφόσον 
συνεχίζει να ενεργεί κατά τρόπον εντελώς ασυντόνιστο, 
δεν θα κατορθώσει ποτέ να επιβληθεί διατηρώντας την 
παρούσα μορφή, στην παγκόσμια αγορά. 
— Το 60% της κινηματογραφικής διανομής στην Ευρώπη 
ελέγχεται από Αμερικανικές εταιρείες. 
(') ΕΕαριθ. C 127 της 23. 5. 1990. σ. 13. — Το 40% των ευρωπαϊκών κυκλωμάτων διανομής κασσετών 
μαγνητοσκοπίου βρίσκεται στα χέρια μη ευρωπαϊκών 
συγκροτημάτων. 
— Το 1988, η Ευρώπη αγόρασε για 700 εκατομμύρια δολάρια 
τηλεοπτικά προγράμματα από τις Ηνωμένες Πολιτείες. 
— Σ'ένα σύνολο ένδεκα χιλιάδων ωρών προγραμμάτων κι­
νουμένων σχεδίων που μεταδόθηκαν το 1989 από τους 
τηλεοπτικούς διαύλους στην Ευρώπη, μόνο τριακόσιες 
πενήντα προήρχοντο από την εγχώρια βιομηχανία. Το 
μεγαλύτερο μέρος (60%) ήταν ιαπωνικής προέλευσης, το 
μεγαλύτερο μέρος από το ποσοστό που εναπόμεινε προή-
ρχετο από τις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής. 
— Η παρουσία της Ευρώπης στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερι­
κής και την Ιαπωνία δεν υπερβαίνει ούτε το 2% των 
οπτικοακουστικών και κινηματογραφικών προγραμμά­
των. 
2. Στόχοι του προγράμματος δράσης MEDIA 1991-1995 
2.1. Οι προτάσεις της Επιτροπής δεν προβλέπουν παρέμ­
βαση κατ'άμεσο τρόπο στην οπτικοακουστική παραγωγή η 
οποία πρέπει να παραμείνει υπό την ευθύνη των σχετικών με 
το επάγγελμα κύκλων αλλά προτείνουν μια σειρά συγκεκρι­
μένων δράσεων για να προωθήσουν την υπερσυνοριακή 
συνεργασία στον οπτικοακουστικό τομέα. 
2.2. Οι δράσεις αυτές αφορούν την επιμόρφωση, την προ-
παραγωγή, την πολυγλωσσία των προγραμμάτων, της χρήσης 
νέων τεχνολογιών, τους μηχανισμούς διανομής και εμπορικής 
προώθησης, τη δημιουργία μιας «δεύτερης αγοράς» καθώς 
και τη βελτίωση των δυνατοτήτων πρόσβασης στα κεφάλαια 
επιχειρηματικού κινδύνου. 
2.3. Το πρόγραμμα δράσης, για το οποίο σύμφωνα με τις 
εκτιμήσεις της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων θα 
διατεθεί το συνολικό ποσό των 250 εκατομμυρίων ECU για 
τα έτη 1991 έως 1995, περιλαμβάνει τις εξής κατευθυντήριες 
γραμμές: 
— Κύριο χαρακτηριστικό του οπτικοακουστικού τομέα είναι 
η ύπαρξη μεγάλου αριθμού μικρομεσαίων επιχειρήσεων. 
Πρέπει να υποκινήσουμε τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις 
(ΜΜΕ) ανεξάρτητης παραγωγής να δημιουργήσουν δομές 
συμπαραγωγής, κοινής χρηματοδότησης και εμπορικής 
προώθησης προσαρμοσμένες στις απαιτήσεις της ευρω­
παϊκής και συγχρόνως, της διεθνούς αγοράς. 
31. 12. 90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/175 
— Επίσης, η εγκατάσταση δικτύων διανομής θα πρέπει να 
αντισταθμίσει την έλλειψη «πολυεθνικών» δομών για την 
κυκλοφορία ταινιών μέσα στην Κοινότητα και πέρα από 
τα σύνορα της. Τα δίκτυα αυτά θα πρέπει να παρέχουν 
κίνητρα που να επιτρέπουν την υπερπήδηση του φράγμα­
τος των γλωσσών, που αποτελεί μείζον εμπόδιο στην ευρω­
παϊκή και παγκόσμια διανομή. Τα κίνητρα αυτά και οι 
μηχανισμοί που τα αναπαράγουν θα είναι ζωτικοί παράγο­
ντες για τις παραγωγές στις χώρες με λιγότερο εξαπλω­
μένη γλώσσα. 
— Η δημιουργία μιας «Δεύτερης Αγοράς» με τη «διασυ­
νοριακή» αποδοτικότητα των προγραμμάτων, αποτελεί 
απαραίτητο συμπλήρωμα για την προώθηση της ανεξάρ­
τητης παραγωγής και διανομής. Μόνο τα δίκτυα συνεργα­
σίας ευρωπαϊκής κλίμακας θα επιτρέψουν τη λύση των 
δύσκολων προβλημάτων που συνδέονται, κυρίως με την 
εκμετάλλευση των αρχείων. 
— Ο ευρωπαϊκός οπτικοακουστικός τομέας πρέπει να εκμε­
ταλλευθεί τις νέες τεχνικές για την παραγωγή και την 
προβολή/διανομή. Σε ένα περιβάλλον ταχύτατων μεταβο­
λών, πρέπει να επωφεληθούμε της ευκαιρίας που 
προσφέρουν οι τεχνολογικές εξελίξεις για την υποβοή­
θηση της ανάπτυξης της ευρωπαϊκής αγοράς του οπτικοα­
κουστικού τομέα. Συνεπώς, το κόστος των τεχνολογικών 
καινοτομιών και των εφαρμογών τους στα προγράμματα 
απαιτεί την από κοινού διάθεση των μέσων στο πλαίσιο 
δομών διασυνοριακής εκμετάλλευσης. 
— Κατά γενικό τρόπο, συμπληρωματικά με τη δημιουργία 
δικτύων επιχειρήσεων, πρέπει να κινητοποιήσουμε κεφά­
λαια με νέες μορφές συνεταιρισμού των επενδυτών και 
κατανομής των κινδύνων, για το σύνολο του τομέα και 
συγχρόνως, για το σύνολο και την κλίμακα της Κοινό­
τητας. 
— Η Κοινότητα μπορεί να συμμετάσχει σε πρόγραμμα τα 
EUREKA-Οπτικοακουστικής, προσδιοριζόμενα βαθμιαία 
και κατά περίπτωση. 
— Περαιτέρω θα δημιουργηθούν μορφές κοινών τολμηματι-
κών επιχειρήσεων («Joint ventures») για την προώθηση 
της συνεργασίας με τους εκπροσώπους του κλάδου των 
χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης). 
2.4. Η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων προτείνει, 
επίσης, τη βελτίωση της οικονομικής και εμπορικής επιμόρ­
φωσης όσων απασχολούνται στον κινηματογραφικό και τηλε­
οπτικό τομέα για να μπορέσουν τα διευθυντικά στελέχη της 
οπτικοακουστικής βιομηχανίας να αποκτήσουν τα αναγκαία 
διαχειριστικά προσόντα. 
2.5. Η ΟΚΕ εκκινεί από την αρχή ότι στο τέλος της φάσης-
οδηγού, κατά τη διάρκεια της οποίας εξετάσθηκαν οι διάφο-
ρι,ς δράσεις υπό την αιγίδα της Κοινότητας στα πλαίσια του 
προγράμματος «MEDIA 1992» και λαμβανομένης υπόψη της 
θετικής στάσης έναντι αυτού των επαγγελματικών κύκλων 
που θίγονται άμεσα, δεν μένει παρά να υιοθετηθεί ένα τέτοιο 
πρόγραμμα δράσης διάρκειας 5 ετών και για το οποίο διατί­
θενται τα ανάλογα χρηματοδοτικά μέσα και το κατάλληλο 
προσωπικό. 2.6. Επιπλέον, η ΟΚΕ λαμβάνει υπόψη την ανάγκη της 
διασφάλισης μιας παγκόσμιας προβολής της ευρωπαϊκής βιο­
μηχανίας ηλεκτρικών ειδών στον τομέα του εφοδιασμού των 
τεχνικών ηχοληψίας και μετάδοσης καθώς και στην αγορά 
των δεκτών, μέσω της αυξανόμενης προώθησης της παραγω­
γής προγραμμάτων. 
3. Βασικές παρατηρήσεις της ΟΚΕ 
3.1. Η ΟΚΕ ακολουθώντας με συνέπεια την πολιτική που 
υιοθέτησε μέχρι πρότινος στον οπτικοακουστικό τομέα και 
η οποία αντικατοπτρίζεται σε μια σειρά γνωμοδοτήσεων (') 
επικροτεί καταρχήν την Ανακοίνωση της Επιτροπής η οποία 
υποδιαιρείται για νομικούς λόγους σε δύο προτάσεις αποφά­
σεων του Συμβουλίου. 
Η ΟΚΕ είναι της γνώμης ότι τα προβλεπόμενα μέσα θεωρού­
νται ανεπαρκή σε σχέση με τη σπουδαιότητα του εν λόγω 
προγράμματος γι'αυτό πρεσβεύει ότι θα ήταν ευχής έργο η 
επαύξηση των διατιθεμένων μέσων. 
3.2. Παρά την καταρχήν έγκριση της η ΟΚΕ υποβάλλει 
μια σειρά προτάσεων οι οποίες χρειάζεται κατά τη γνώμη της 
να ενσωματωθούν στο προτεινόμενο πρόγραμμα δράσης για 
τη βελτίωση αφενός της ποιότητας και της αποτελεσματικό­
τητας των προβλεπόμενων προγραμμάτων και αφετέρου για 
τη διευκόλυνση της εφαρμογής τους. 
3.3. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υπογραμμίζει 
το χαρακτήρα προτεραιότητας των μέτρων εκείνων των 
προγραμμάτων δράσης τα οποία, π.χ. όπως η EFDO (ΕΓΔΤ), 
επιβεβαιώθηκαν ιδιαίτερα στη φάση-οδηγό και γΓαυτό θα 
αποτελέσουν το ουσιώδες τμήμα των οπτικοακουστικών 
προγραμμάτων με την αναμενόμενη προώθηση εκ μέρους της 
Κοινότητας. 
3.4. Η ΟΚΕ χαιρετίζει το γεγονός ότι ορισμένα μέτρα 
προετοιμασίας, ιδίως η σύσταση της EFDO (ΕΓΔΤ), της 
EURO-AIM (Ευρωπαϊκή Ένωση για μια Αγορά Ανεξάρτη­
των Παραγωγών) και της CARTOON (Ευρωπαϊκή Ένωση 
Κινουμένων Σχεδίων) έχουν σαν στοιχείο ότι προωθούν ένα 
δίκτυο συνεργασίας μικρομεσαίων επιχειρήσεων. 
(') Στη βασική του γνωμοδότηση για την «Τηλεόραση χωρίς σύνορα» 
(ΕΕ αριθ. C 303 της 25. 11. 1985, σ. 13 - εισηγητές οι κ. Broicher, 
Pronk και Ramaekers, ΕΕ αριθ. C 232 της 31. 8. 1987, σ. 29 — 
εισηγητές οι κ. Broicher και Ramaekers. ΕΕ αριθ. C 159 της 26. 
6. 1989, σ. 67 — συμπληρωματική γνωμοδότηση — εισηγητής ο 
κ. Ramaekers) στη γνωμοδότηση του για την «Παραγωγή Ται­
νιών» (ΕΕ αριθ. C 303 της 25. 11. 1985, σ. 19 — εισηγητής ο κ. 
Broicher) για «Τηλεόραση υψηλής ευκρίνειας» (ΕΕ αριθ. C 159 
της 26. 8. 1989, σ. 34 (ΤΥΕ) - εισηγητής ο κ. Poeton, ΕΕ αριθ. 
C 189 της 28. 7. 1986, σ. 4 (MAC PAQUETS) - εισηγητής ο 
κ. Noordwal) και στη γνωμοδότηση του για την «Πολιτιστική 
πολιτική» (ΕΕ αριθ. C 175 της 4. 7. 1988 — εισηγητής ο κ. Burnel, 
ΕΕ αριθ. C 62 12 της 12. 3. 1990 (συμπληρωματική γνωμοδότηση) 
— εισηγήτρια η κ. Rangoni Machiavelli). 
Αρνθ. C 332/176 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12. 90 
3.5. Ας σημειωθεί επίσης ότι, κάθε φορά, ένα ποσοστό από 
τους προβλεπόμενους προς διάθεση πόρους των μεμονωμένων 
μέτρων, όπως σχετικά με την EURO-AIM και την 
CARTOON, επενδύεται στην επιμόρφωση όσων συμμετέχουν 
και ιδιαίτερα των εργαζομένων. 
3.6. Μολονότι, το εν λόγω πρόγραμμα δράσης στοχεύει 
κυρίως στη βελτίωση της οικονομικής κατάστασης και την 
ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της σχετικής βιομηχανίας 
και κυρίως των ΜΜΕ, η ΟΚΕ είναι της γνώμης ότι δεν 
πρέπει συνεπεία τούτου να παραμεληθούν οι πολιτιστικές, 
κοινωνικές και πολιτικές πτυχές που αποτελούν την ουσία 
του προβλήματος καθώς και οι επιπτώσεις επί των χρηστών 
της τηλεόρασης. 
3.7. Η ΟΚΕ θα επιθυμούσε γι'αυτό να υπενθυμίσει εκ νέου 
τις κύριες πτυχές για να αποδείξει τη σημασία που έχει ένα 
τέτοιο πρόγραμμα για τις ευρωπαϊκές πολιτικές από όλες τις 
πτυχές: 
3.7.1. Η οπτικοακουστική αγορά στην Κοινότητα δεν 
αποτελεί μόνον ένα οικονομικό μέγεθος αλλά αυτή έχει ουσι­
αστικά επίδραση επί της δημοκρατικής, οικονομικής, κοινω­
νικής, πολιτιστικής και της πολιτικής στην προστασία του 
καταναλωτή. 
Η συμμετοχή των οικονομικών, κοινωνικών και πολιτιστικών 
ομάδων στη χάραξη της πολιτικής στον οπτικοακουστικό 
τομέα αποκτά ιδιάζουσα σημασία. 
3.7.2. Αυτό όμως δεν πρέπει να έχει ως συνέπεια την επέμ­
βαση στη δομή των οπτικοακουστικών μέσων στα κράτη μέλη 
και την ευθύνη τους για το σχετικό τομέα. 
Πρέπει να αφεθεί στην αρμοδιότητα των εθνικών αρμοδίων 
αρχών η μέριμνα της κανονιστικής ρύθμισης σχετικά με την 
παροχή αδείας για άσκηση ραδιοφωνικών και τηλεοπτικών 
δραστηριοτήτων. 
Πρέπει να διασφαλισθεί με τη λήψη κατάλληλων τεχνικών 
μέτρων (στον τεχνικό τομέα) ότι τα προγράμματα θα δύνανται 
να αναμεταδίδονται σε όλα τα κράτη μέλη και ότι όλοι οι 
ευρωπαίοι πολίτες θα μπορούν να βλέπουν τις μεταδιδόμενες 
εκπομπές. 
Πρέπει, επίσης, να καταστεί δυνατό στην ευρωπαϊκή βιομη­
χανία κατασκευής δεκτών τηλεόρασης να συνεισφέρει, μέσω 
μιας συντονισμένης και ανταγωνιστικής πολιτικής παραγω­
γής, στην αναβάθμιση της παραγωγής. 
3.7.3. Η πολιτική των οπτικοακουστικών μέσων ασκεί 
πολύπλευρη επίδραση στον παράγοντα άνθρωπο όσον αφορά 
τις ευθύνες και τις δημοκρατικές, κοινωνικές και πολιτιστικές 
υποχρεώσεις του. Συνεπώς, δεν πρόκειται μόνον για μια διαρ­
κώς διευρυνόμενη αγορά με σημαντικότατο κύκλο εργασιών, 
η οποία απασχολεί χιλιάδες εργαζόμενους, αλλά πρόκειται 
επίσης, κυρίως, όχι μόνον για τη διατήρηση της αυξανόμενης 
ευρωπαϊκής πολιτιστικής ταυτότητας αλλά και την επιδίωξη 
μιας διαρκούς ανάπτυξης. 
Η μεγάλη πολιτιστική και κοινωνική ποικιλομορφία στην 
Ευρώπη, τα πολυάριθμα χαρακτηριστικά αλλά επίσης η παρά­
δοση και η ιστορία της αποδίδουν ένα δυσεύρετο πολιτιστικό 
θησαυρό. Αυτό λοιπόν το πολιτιστικό πεδίο πρέπει να προα­
χθεί και να διατηρηθεί σε μια οπτικοακουστική αγορά σε 
πλήρη ανάπτυξη/εξάπλωση. 3.7.4. Σε μια δημοκρατική κοινωνία, η συνύπαρξη παραγω­
γών με διαφορετική νοοτροπία με την ύπαρξη διαφορετικών 
δομών δικαίου όπου η προσφορά μπορεί να είναι τόσο δημό­
σια όσο και ιδιωτική, μπορεί να αποτελέσει τη βάση μιας 
πολιτιστικής πολυμορφίας υπό την προϋπόθεση, ωστόσο, ότι 
θα διασφαλίζονται οι αρχές της ελευθερίας έκφρασης υπό 
όλες τις μορφές της για όλα τα κοινοτικά στρώματα και ότι 
αυτές θα παραμείνουν διασφαλισμένες στο μέλλον. 
3.7.5. Αντίθετα, πρέπει να καταβληθεί προσπάθεια, με όλα 
τα διατιθέμενα μέσα, για να αποφευχθεί το φαινόμενο ανάπτυ­
ξης μονοπωλιακών δομών/καταστάσεων στην εμπορική δια­
κίνηση κασσετών, δίσκων και ταινιών οι οποίες θα περιο­
ρίσουν ή και θα εμποδίσουν την ελεύθερη εμπορία των 
ανωτέρω οπτικοακουστικών ειδών. 
3.7.6. Αυτό αποτελεί το απαραίτητο υπόβαθρο της διοίκη­
σης των οπτικοακουστικών μέσων σε μια ελεύθερη, δημοκρα­
τική κοινωνία. Διασφαλίζει συγχρόνως μια αντικειμενική 
πληροφόρηση σχετικά με την οικονομική, κοινωνική, πολιτι­
στική ανάπτυξη και την πολιτική για την προστασία του 
καταναλωτή. 
Τα οπτικοακουστικά μέσα. στα οποία έχουν ελεύθερη 
πρόσβαση, επί του παρόντος, όλες οι οικογένειες της Ευρώ­
πης, πρέπει να υποβληθούν σε ποιοτικά πρότυπα λαμβανομέ­
νων υπόψη των ευθυνών τους έναντι του κοινωνικού συνόλου. 
3.7.7. Μια ελεύθερη κοινωνία πρέπει να μεριμνά ούτως 
ώστε τα οπτικοακουστικά μέσα να μη στρέφονται κατά της 
δημοκρατίας, στην οποία άλλωστε οφείλουν την ελεύθερη 
λειτουργία τους. 
Συνεπώς, πρέπει να ισχύει και για τον οπτικοακουστικό τομέα 
η αρχή της δημοκρατικής συμμετοχής και ευθύνης των κοινω­
νικών ομάδων στη λειτουργία τους. 
3.7.8. Πρέπει να προστατεύονται, σε επίπεδο ΕΚ, ιδιαί­
τερα, όλοι όσοι προσφέρουν τις επιστημονικές και πολιτιστι­
κές γνώσεις τους στη λειτουργία των οπτικοακουστικών 
μέσων. Οι ισχύουσες επί του παρόντος διατάξεις για την 
προστασία του δημιουργού και των συναφών δικαιωμάτων 
είναι ακόμη ατελείς. Πρέπει, λοιπόν, να βελτιωθούν και να 
προβλεφθεί επίσης η δημιουργία ενός νομικού μηχανισμού 
που να διασφαλίζει διαρκώς τα δικαιώματα πνευματικής ιδιο­
κτησίας των οποίων η έννομη προστασία λήγει. 
4. Γενικές παρατηρήσεις για το πρόγραμμα δράσης 
4.1. Από την πρόταση της Επιτροπής δεν προκύπτει σαφώς 
ο τρόπος με τον οποίο πρέπει να γίνει η οικονομικο-τεχνική 
διαχείριση του σχεδίου ενθάρρυνσης για το οποίο διατίθενται 
πιστώσεις της τάξεως των 235 εκατομμυρίων ECU. Ακόμη 
και όταν η άμεση χορήγηση ενισχύσεων για μεμονωμένες 
παραγωγές φιλμς αποκλείεται η Επιτροπή οφείλει να παρέχει 
ακριβέστερες πληροφορίες όσον αφορά εκείνο από τα 12 
μεμονωμένα μέτρα που λαμβάνεται υπόψη σχετικά με τις 
απωλεσθείσες επιδοτήσεις, τα εξοφλητέα δάνεια, τις εξαρτώ­
μενες από την επίτευξη αποτελεσμάτων ενισχύσεις καθώς και 
προκαταβολές για εισπράξεις, εγγυήσεις ή τις επιδοτήσεις 
επιτοκίων. Μόνον κατ'αυτό τον τρόπο μπορεί να αποφευχθεί 
το ότι η Κοινότητα καταλαμβάνει την 3η θέση, στον αντα­
γωνισμό, στον τομέα των ενισχύσεων έναντι των κρατών 
μελών και των υποδιαιρέσεων τους. 
31.12. 90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/177 
4.2. Τα 15 εκατομμύρια ECU που προτείνονται για τη χωρι­
στή δράση η οποία αφορά την ανάπτυξη των επαγγελματικών 
ικανοτήτων δεν πρέπει να προορίζονται για τη βελτίωση 
μόνον των ικανοτήτων σχετικά με την οικονομική και εμπο­
ρική διαχείριση των «εκπροσώπων του κλάδου», αλλά κυρίως 
την τεχνική επιμόρφωση των εργαζομένων που απασχολού­
νται στη βιομηχανία παραγωγής και στον τομέα προβολής 
και αναμετάδοσης και θα εθεωρείτο σκόπιμο για το λόγο αυτό 
σημαντική αύξηση τους. Λαμβανομένου υπόψη του γεγονό­
τος ότι η ΟΚΕ κάλεσε την Επιτροπή, στη γνωμοδότηση 
της της 26ης Απριλίου 1989 για την Τηλεόραση Υψηλής 
Ευκρίνειας (ΤΥΕ), να επεξεργασθεί ένα ειδικό πρόγραμμα 
επιμόρφωσης το οποίο δεν προεβλέπετο στην πρόταση της 
Επιτροπής σχετικά με ένα πρόγραμμα δράσης κατ'αυτόν τον 
τρόπο, χαιρετίζει την παρούσα πρόταση απόφασης του Συμ­
βουλίου, υποβληθείσα από την Επιτροπή με βάση το άρθρο 
128 της συνθήκης ΕΟΚ. Ωστόσο, η ΟΚΕ επιμένει με έμφαση 
στο γεγονός ότι όλοι οι εργαζόμενοι του εν λόγω τομέα να 
έχουν τη δυνατότητα να απολαμβάνουν, τα πλεονεκτήματα, 
σε όλα τα επίπεδα και σε όλους τους τομείς, που προκύπτουν 
από τα αναγκαία μέτρα επιμόρφωσης και οι κοινωνικοί εταί­
ροι να συμμετέχουν στην προετοιμασία και την εφαρμογή των 
εν λόγω μέτρων. Θεωρείται σκόπιμη η ένταξη στο πρόγραμμα 
αυτό της επαγγελματικής κατάρτισης τόσο των δημοσιογρά­
φων και των τεχνικών του οπτικοακουστικού τομέα όσο και 
των πνευματικών δημιουργών. 
4.3. Η ΟΚΕ χαιρετίζει το γεγονός ότι η Επιτροπή εξετάζει 
το ενδεχόμενο της εκτέλεσης των συμπαραγωγών, τόσο στον 
τομέα της προώθησης των νέων τεχνολογιών όσο και στην 
εφαρμογή του προγράμματος MEDIA, στις οποίες θα έχουν 
τη δυνατότητα συμμετοχής επίσης εταίροι εκτός της Ευρω­
παϊκής Κοινότητας κατά τρόπο παρόμοιο με το πρόγραμμα 
EUREKA στον οπτικοακουστικό τομέα. Ακόμη ότι τα 336 
εκατομμύρια (συμπεριλαμβανομένης της Λαϊκής Δημο­
κρατίας της Γερμανίας) των θεατών της τηλεόρασης και του 
κινηματογράφου δεν είναι οι μόνοι που αποτελούν τον ευρω­
παϊκό πολιτιστικό χώρο, γι'αυτό η Κοινότητα θα πρέπει να 
εκμεταλλευθεί τη δυνατότητα συνεργασίας με τις χώρες της 
Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών (ΕΖΕΣ) και τις 
αντίστοιχες της Ανατολικής Ευρώπης. 
Η ΟΚΕ υπέδειξε, επανειλημμένα, ότι ο υπέρμετρος περιο­
ρισμός της συμμετοχής εξω-κοινοτικών εταίρων έχει ως 
αποτέλεσμα την παρεμπόδιση της επιβλητικής παρουσίας της 
κοινοτικής οπτικοακουστικής βιομηχανίας στην παγκόσμια 
αγορά. 
4.4. Η ΟΚΕ εμμένει στο γενονός ότι οι εκπρόσωποι των 
παραγωγών, των διανομέων και των εργαζομένων πρέπει να 
έχουν τη δυνατότητα, παράλληλα με τις συμβουλευτικές 
επιτροπές που προβλέπονται στα άρθρα 7 των δύο αποφάσεων 
του Συμβουλίου και στο πλευρό των αντιπροσώπων των κρα­
τών μελών, να συνεισφέρουν επίσης τις τεχνικές γνώσεις τους 
κατά την εφαρμογή αμφοτέρων των προγραμμάτων. 
Για τη διασφάλιση της ταχείας και ανεμπόδιστης εφαρμογής 
των προγραμμάτων δράσης είναι σκόπιμη, μετά τη βασική 
σύμπτωση απόψεων σε επίπεδο συμβουλευτικής επιτροπής, 
η απονομή της αρμοδιότητας για τη λήψη της απόφασης, 
σχετικά με την επιλογή των συγκεκριμένων σχεδίων και τη 
χορήγηση των αναγκαίων προς το σκοπό αυτό μέσων στην 
Επιτροπή. 
4.5. Έχοντας υπόψη τα άρθρα 8 των δύο αποφάσεων του 
Συμβουλίου η ΟΚΕ διαπιστώνει με ικανοποίηση ότι η Επι­
τροπή έλαβε υπόψη την πρόταση που, επ'ευκαιρία, η ίδια 
διετύπωσε για τη συμμετοχή της στην αξιολόγηση του προ­
γράμματος. 5. Ειδικές παρατηρήσεις στο παράρτημα 1: 
Εκτελεστικά μέτρα και κατανομή των δαπανών (σε εκατομμύ­
ρια ECU) 
5.1. Διανομή κασσετών μαγνητοσκοπίου και τηλεοπτικές 
εκπομπές (παράγραφος 1.2) 
Η ΟΚΕ χαιρετίζει τη σχεδιαζόμενη δικτύωση των ενυπαρχου-
σών MEDIATHEKEN (δημόσιες και ιδιωτικές βιβλιοθήκες 
για τη διανομή δίσκων, κασσετών και ταινιών) όπως προβλέ­
πεται από την πρόταση της Επιτροπής, εφιστά όμως την 
προσοχή στο πρόβλημα, που πάντα εκκρεμεί, σχετικά με την 
προστασία του δημιουργού και των συναφών δικαιωμάτων. 
Για το σκοπό αυτό, παραπέμπει στις γνωμοδοτήσεις της για 
την οδηγία «Τηλεόραση χωρίς σύνορα», στις οποίες καλούσε 
την Επιτροπή να υποβάλει σχετική πρόταση οδηγίας. 
5.2. Ενίσχυση της πολυγλωσσίας των τηλεοπτικών 
προγραμμάτων (παράγραφος 1.3) 
Στα πλαίσια του προγράμματος BABEL χρειάζεται να προω­
θηθεί κατά προτεραιότητα η δυνατότητα της ταυτόχρονης 
πολύγλωσσης μετάφρασης των παραγωγών. 
Σχετικά με τις δραστηριότητες επιμόρφωσης, υπενθυμίζεται 
ότι εκτός από τους «δημοσιογράφους και τους λοιπούς επαγ­
γελματίες του οπτικοακουστικού τομέα» στον κύκλο αυτό 
συμπεριλαμβάνονται οι σεναριογράφοι και οι συντάκτες των 
διαλόγων με στόχο την προσέγγιση του επιδιωκόμενου στό­
χου της ταυτόχρονης μετάδοσης στο ευρωπαϊκό τηλεοπτικό 
δίκτυο. 
5.3. Αναδιοργάνωση της βιομηχανίας κινουμένων σχεδίων 
(παράγραφος 2.2) 
Στα πλαίσια του προγράμματος MEDIA 92 πρέπει να ληφθεί, 
επίσης, υπόψη ο διανοιγόμενος χώρος των χωρών της Ανατο­
λικής Ευρώπης. Η υποστήριξη της Κοινότητας για την τεχνο­
λογική προσαρμογή της Ανατολικής Ευρώπης στα πρότυπα 
που ισχύουν στη Δυτική Ευρώπη είναι αναγκαία για να κατα­
στεί δυνατή, κατ'αυτόν τον τρόπο, η καλύτερη εκμετάλλευση 
των παραγωγικών ικανοτήτων της Ανατολικής Ευρώπης. Από 
αυτή την άποψη πρέπει να γίνει συσχετισμός με την πρόταση 
2 που αφορά μια κοινοτική δράση «επαγγελματικής κατάρτι­
σης στον οπτικοακουστικό τομέα». 
5.4. Προώθηση της χρήσης νέων ευρωπαϊκών τεχνολογιών 
στην παραγωγή προγραμμάτων (παράγραφος 2.3) 
Πρέπει να δώσουμε ιδιαίτερη προσοχή στη διατήρηση των 
μεσοπρόθεσμων στόχων για την ενίσχυση των ΜΜΕ και των 
ανεξάρτητων παραγωγών προγραμμάτων ως επίσης και στο 
ύψος των μέσων που θα διατεθούν για την εφαρμογή τους. 
Η ΟΚΕ παραπέμπει στην παρατήρηση που διετύπωσε παρα­
πάνω στην παράγραφο 2.6 και στην προηγούμενη γνωμοδό­
τηση της για την HDTV (Τηλεόραση Υψηλής Ευκρίνειας) 
Αριθ. C 332/178 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31.12. 90 
και τονίζει τη σημασία της ενδεχόμενης κοινοτικής συμμε­
τοχής στο πρόγραμμα EUREKA-Οπτικοακουστικής και στην 
επιτευχθείσα εν τω μεταξύ δημιουργία του προγράμματος 
του ΕΟΟΣ (Ευρωπαϊκός Όμιλος Οικονομικών Συμφερόντων) 
«VISION 1250» σαν προκαταρκτική προϋπόθεση για την 
ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων της 
Κοινότητας. 
5.5. Συνεισφορά στη δημιουργία μιας «δεύτερης αγοράς» 
με αφετηρία, κυρίως την εκμετάλλευση των αρχείων 
(παράγραφος 2.4) 
Για όλα τα σχέδια σχετικά με τη δημιουργία μιας «δεύτερης 
αγοράς» πρέπει να γίνουν διαβουλεύσεις ως προς τις υπό 
υιοθέτηση διατάξεις με αντικείμενο τα δικαιώματα πνευματι­
κής ιδιοκτησίας. 
5.6. Άλλες δραστηριότητες (παράγραφος 4) 
Το πρόγραμμα MEDIA 92 θα πρέπει να θέσει ως στόχο την 
ανάπτυξη του δυναμικού στις χώρες και τις περιφέρειες της 
Κοινότητας με χαμηλό επίπεδο υποδομής στον οπτικοακου­
στικό τομέα ή με γλωσσικές μειονότητες. 
6. Ιδιαίτερες παρατηρήσεις για την «Πρόταση απόφασης του 
Συμβουλίου σχετικά με την εφαρμογή κοινοτικής δράσης 
επαγγελματικής κατάρτισης στον οπτικοακουστικό τομέα» 
6.1. Ως προς αυτό, πρέπει να γίνει παραπομπή, βασικά, 
στο άρθρο 128 της συνθήκης ΕΟΚ, το οποίο προβλέπει την 
εφαρμογή κοινής πολιτικής «επαγγελματικής εκπαίδευσης» 
κατά γενικό τρόπο. Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να προσεχθεί 
ιδιαίτερα το γεγονός ότι. στα πλαίσια του προγράμματος 
«MEDIA 92». τα μέτρα επαγγελματικής κατάρτισης που προ­
βλέπονται στο πρόγραμμα αυτό να μην εστιασθούν μονομε­
ρώς στα «νέα διευθυντικά στελέχη». Όπως έχει αναφερθεί 
επανειλημμένα στο θέμα της 1ης πρότασης που αφορά 
Βρυξέλλες, 20 Σεπτεμβρίου 1990. «Πρόγραμμα δράσης για ενθάρρυνση της ανάπτυξης της 
ευρωπαϊκής οπτικοακουστικής βιομηχανίας», πρέπει, από 
την άποψη αυτή επίσης, να ληφθούν υπόψη οι απαιτήσεις 
που προβάλλονται από τις υπόλοιπες επαγγελματικές ομάδες 
στο θέμα της επαγγελματικής κατάρτισης και επιμόρφωσης. 
6.2. Τονίζονται ιδιαιτέρως οι δυνατότητες που παρέχονται 
από την επαγγελματική κατάρτιση υπό την έννοια μιας πανευ­
ρωπαϊκής προσέγγισης των διαφόρων θεμάτων και προβλη­
μάτων έναντι μιας προσέγγισης περιορισμένης σε στενά 
εθνικά πλαίσια, θα ήταν νοητή για παράδειγμα η οργάνωση 
σεμιναρίων για παραγωγές ντοκυμανταίρ οι παραγωγές των 
οποίων θα τύχουν καλύτερης και μεγαλύτερης προβολής στον 
ευρωπαϊκό χώρο. 
6.3. Οπωσδήποτε, πρέπει να τηρηθεί η αρχή, αυτό ισχύει 
για όλα τα μέτρα της επαγγελματικής κατάρτισης και της 
επιμόρφωσης, που συνίσταται στη δυνατότητα εφαρμογής 
αυτών των μέτρων στις ΜΜΕ. Σε αντίθετη περίπτωση, η 
μείωση του προσωπικού και τα μειωμένα χρηματοδοτικά μέσα 
που αυτές διαθέτουν έχουν ως συνέπεια την τάση να παραμε­
λούν αυτή τη σημαντική πτυχή για την οπτικοακουστική 
βιομηχανία. Συγκεκριμένα, δεν πρέπει να παρέχεται μόνον η 
αναγκαία τεχνογνωσία στις ΜΜΕ αλλά να δίδεται σε αυτές 
η δυνατότητα αφενός να εκπαιδεύουν, στους κόλπους της 
ιδίας επιχείρησης, το προσωπικό το οποίο αποκτά έτσι την 
ικανότητα να αντιμετωπίσει τις ειδικές απαιτήσεις του τομέα 
ή αφετέρου να συνεργάζονται στον εν λόγω τομέα με άλλες 
ΜΜΕ. 
7. Έναρξη ισχύος του προγράμματος δράσης 
Η ΟΚΕ τονίζει την ανάγκη ταχείας υιοθέτησης των δύο 
προτάσεων ώστε να αποφευχθεί μια διακοπή μεταξύ της πρό­
τυπης και της κύριας φάσης (1991-1995). 
Η διακοπή αυτή θα είχε πράγματι σοβαρές επιπτώσεις για 
την ανάπτυξη των δράσεων που θα εγκαινιασθούν κατά την 
πρότυπη φάση. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alberto MASPRONE