A4-0059/98

Πρόταση ψηφίσματος σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής για πρόγραμμα δράσης για την Ουκρανία (COM(96)0593 - C4-0103/97)

Το Ευρωπαΐκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής (COM(96)0593 - C4-0103/97),

- έχοντας υπόψη τη συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας που υπεγράφη με την Ουκρανία στις 14 Ιουνίου 1994, στην οποία έδωσε τη σύμφωνη γνώμη του στις 30 Νοεμβρίου 1995 ((EE C 339 της 18.12.1995, σελ. 42)),

- έχοντας υπόψη την κοινή θέση που εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 28 Νοεμβρίου 1994 σχετικά με τους στόχους και τις προτεραιότητες της Ευρωπαΐκής Ένωσης σχετικά με την Ουκρανία ((EE L 313 της 6.12.1994, σελ. 1)),

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων, Ασφάλειας και Αμυντικής Πολιτικής και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Ενέργειας, Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης καθώς και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων (A4-0059/98),

Α. λαμβάνοντας υπόψη τη σημασία που η Ευρωπαΐκή Ένωση αποδίδει στην ανεξαρτησία, την εδαφική ακεραιότητα και την κυριαρχία της Ουκρανίας και αναγνωρίζοντας την σημασία της χώρας για την ασφάλεια και την σταθερότητα της περιοχής της Μαύρης Θάλασσας,

Β. χαιρετίζοντας τον μετριοπαθή ρόλο που έπαιξε η Ουκρανία τόσο στο εσωτερικό της όσο και στις σχέσεις με τις γειτονικές χώρες και επιδοκιμάζοντας την συμφωνία φιλίας και συνεργασίας που υπέγραψε με τη Ρωσία στις 31 Μα&?;ου 1997,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη την μονομερή παραίτηση της Ουκρανίας από τα πυρηνικά όπλα και εκφράζοντας την ικανοποίησή του για την προσχώρησή της στη Συνθήκη για τη μη Διάδοση των πυρηνικών όπλων,

Δ. επισημαίνοντας την δέσμευση της Ουκρανίας να σεβασθεί τις διατάξεις της Ευρωπαΐκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου που έχει υπογράψει και επικυρώσει,

Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ουκρανία αποτελεί ουσιαστικό στοιχείο της περιφερειακής σταθερότητας και ότι θα γίνει άμεσος γείτονας της Ευρωπαΐκής Ένωσης και του ΝΑΤΟ στο εγγύς μέλλον,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη υποστήριξης της διαδικασίας πολιτικών και οικονομικών μεταρρυθμίσεων στην Ουκρανία,

Ζ. επισημαίνοντας ότι η ΕΕ αποτελεί - σε παγκόσμια κλίμακα - τον μεγαλύτερο χορηγό βοήθειας προς την Ουκρανία, όπως επίσης ότι η Ουκρανία έλαβε την μεγαλύτερη - μετά την Ρωσία - ενίσχυση από το πρόγραμμα TACIS,

1. χαιρετίζει το σχέδιο δράσης για την Ουκρανία που παρουσίασε η Επιτροπή και εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 6 Δεκεμβρίου 1996 7

2. είναι της γνώμης ότι η Ευρωπαΐκή Ένωση, σε στενή συνεργασία με τον ΟΑΣΕ και το Συμβούλιο της Ευρώπης, θα πρέπει να συνεχίσει να στηρίζει τις δημοκρατικές διαδικασίες στην Ουκρανία ευνοώντας την ανάπτυξη της κοινωνίας των πολιτών, ιδιαίτερα χάρις στο πρόγραμμα TACIS για τη δημοκρατία, που αποτελεί σημαντικό στοιχείο της εσωτερικής δημοκρατικής σταθερότητας 7

3. εκφράζει την ικανοποίησή του για την επικύρωση της Ευρωπαΐκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου από την Ουκρανία 7

4. λαμβάνει γνώση της πρόθεσης των ουκρανικών αρχών να καταργήσουν την ποινή του θανάτου και επισημαίνει ότι έχει ήδη τεθεί σε ισχύ στις 11 Μαρτίου 1997 ένα μορατόριουμ αναστολής των εκτελέσεων 7 συγχρόνως εκφράζει τη λύπη του για την εκτέλεση 13 ατόμων μέσα στο 1997 και την ελπίδα του ότι δεν θα υπάρξει άλλη εκτέλεση κατά παράβαση του μορατόριουμ 7

5. σημειώνει τέλος ότι η Ουκρανία υπέγραψε στις 5 Μα&?;ου 1997 το πρωτόκολλο αριθ. 6 της Ευρωπαΐκής Σύμβασης για τα δικαιώματα του Ανθρώπου και ζητά τη σύντομη επικύρωσή του, ούτως ώστε να καταργηθεί η θανατική ποινή από τον ουκρανικό ποινικό κώδικα, σύμφωνα με τις ευρωπαΐκές διατάξεις 7

6. διαπιστώνει ότι η Ουκρανία δεν πληροί τις προϋποθέσεις για να θεωρείται ασφαλής τρίτη χώρα, κυρίως διότι δεν έχει ακόμη υπογράψει την Σύμβαση της Γενεύης για τους πρόσφυγες, ούτε διαθέτει σχετική νομοθεσία 7 καλεί την Ουκρανία να προσχωρήσει στις διεθνείς συμβάσεις για την προστασία των μεταναστών και να τις εφαρμόσει άμεσα 7 ζητεί από την Επιτροπή και το Συμβούλιο να υποστηρίξουν εντονότερα την Ουκρανία στην ανάπτυξη και εφαρμογή νομοθεσίας για τους πρόσφυγες που θα σέβεται την αξιοπρέπεια του ανθρώπου, καθώς και των απαιτουμένων προς τούτο διοικητικών προϋποθέσεων 7

7. αναγνωρίζει την πρόοδο που έχει επιτελέσει η Ουκρανία στην πορεία για γενική οικονομική σταθεροποίηση και οικονομικές μεταρρυθμίσεις, ταυτόχρονα δε υπογραμμίζει την σημασία της πολιτικής συναίνεσης για την επιτυχή συνέχιση και ολοκλήρωση αυτής της πορείας 7

8. υπογραμμίζει την ανάγκη να συνεχισθεί η υποστήριξη της οικονομικής μετάβασης στην Ουκρανία εφαρμόζοντας όλα τα διαθέσιμα οικονομικά μέσα (μακροοικονομική βοήθεια, TACIS, κλπ.) καθώς και αναπτύσσοντας κοινοπραξίες με την Ουκρανία στον βιομηχανικό και εμπορικό τομέα (αεροναυτική, διάστημα, ενέργεια, μεταφορές, κλπ.) 7

9. εκφράζει, ωστόσο, την λύπη του διότι ο ρυθμός των μεταρρυθμίσεων στην Ουκρανία έχει επιβραδυνθεί, πράγμα το οποίο μπορεί να δημιουργήσει μακροπρόθεσμα μεγαλύτερες οικονομικές και κοινωνικές δυσχέρειες 7 για τον λόγο αυτό, παροτρύνει τις ουκρανικές αρχές να επιταχύνουν τις οικονομικές μεταρρυθμίσεις και ζητεί από τους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς και την Ευρωπαΐκή Ένωση να χορηγήσουν μεγαλύτερη ενίσχυση στην εν λόγω χώρα 7

10. τονίζει, ότι η παροχή οικονομικής βοήθειας προς την Ουκρανία πρέπει να βρίσκεται σε άμεση συνάρτηση με την ύπαρξη αποφασιστικών διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων στη χώρα αυτή (ιδιωτικοποιήσεις, αναμόρφωση του φορολογικού καθεστώτος, αναδιάρθρωση του ενεργειακού τομέα κλπ.), και εκφράζει την ανησυχία του για τον αργό ρυθμό των εν λόγω μεταρρυθμίσεων 7

11. πρεσβεύει ότι πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην διοικητική και φορολογική μεταρρύθμιση, στην μεταρρύθμιση του νομικού συστήματος, στην καλύτερη κατανομή του κρατικού προϋπολογισμού, στην μεταρρύθμιση του δημοσιονομικού συστήματος, στην συνέχιση των ιδιωτικοποιήσεων και στην εξασφάλιση καλύτερης πρόσβασης στην αγορά σε ξένα προΐόντα και επενδύσεις 7

12. επιδοκιμάζει την προθυμία της ΕΕ να βοηθήσει για άλλη μια φορά την Ουκρανία, μαζί με άλλους διεθνείς χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς και άλλες χώρες χορηγούς, προκειμένου η εν λόγω χώρα να υπερνικήσει τα προβλήματα που αντιμετωπίζει στον τομέα του ισοζυγίου πληρωμών 7

13. ζητεί, η Ουκρανία να συμμετάσχει στα κοινοτικά προγράμματα στον τομέα της εκπαίδευσης -τονίζοντας τη σημασία των προγραμμάτων ανταλλαγής φοιτητών και μελλοντικών στελεχών στους τομείς της πολιτικής, της δικαιοσύνης της οικονομίας-, του πολιτισμού, της κοινωνίας των πληροφοριών, της επιστήμης και της προστασίας του περιβάλλοντος 7

14. επιθυμεί την ενίσχυση της δικαστικής συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και της Ουκρανίας, ούτως ώστε να καταπολεμηθεί αποτελεσματικότερα η διεθνής εγκληματικότητα και η παράνομη μετανάστευση 7

15. υπογραμμίζει, ότι η Ουκρανία κατέχει μία θέση κλειδί στην ανάπτυξη των διευρωπαΐκών δικτύων (τηλεπικοινωνίες, ενέργεια, μεταφορές) και ότι, γι' αυτό το λόγο, αποτελεί μία γέφυρα για τις επίγειες σχέσεις προς τη Ρωσία, την Υπερκαυκασία και την Κεντρική Ασία 7

16. επισημαίνει ότι η αναδιάρθρωση του ενεργειακού τομέα στην Ουκρανία δεν μπορεί να εξετασθεί μόνον από οικονομική άποψη, και ότι πρέπει να ληφθεί υπόψη η γενική πολιτική της ΕΕ όσον αφορά το επίπεδο ασφάλειας των υφισταμένων στην Ουκρανία πυρηνικών εγκαταστάσεων 7

17. υπενθυμίζει τη δέσμευση της Ουκρανίας να διακόψει εντελώς τη λειτουργία του πυρηνικού σταθμού του Τσερνομπίλ έως το 2000 και επιμένει να γίνει σεβαστή αυτή η προθεσμία 7 ζητεί από τις χώρες της Ομάδας των Επτά και την Ευρωπαΐκή Ένωση να στηρίξουν την Ουκρανία προς αυτή την κατεύθυνση προτρέποντάς την να διαφοροποιήσει τις πηγές ενέργειάς της, να καταπολεμήσει τη σπατάλη ενέργειας και να αυξήσει την ασφάλεια στις πυρηνικές εγκαταστάσεις της που λειτουργούν ακόμη πλήρως ή εν μέρει 7 ζητεί, για τον σκοπό αυτό, μια καλύτερη κατανομή των βαρών μεταξύ των χωρών χορηγών 7

18. ζητεί από την διεθνή κοινότητα να καταβάλει προσπάθειες για την προστασία του περιβάλλοντος σε διεθνές επίπεδο και να διαθέσει τους πόρους που απαιτούνται για την επανακατασκευή της σαρκοφάγου του πυρηνικού σταθμού στο Τσερνομπίλ, του οποίου το κόστος υπολογίζεται σε 750 εκατ. δολάρια ΗΠΑ 7

19. επισημαίνει, παραλλήλως, την ανάγκη ευρύτερης συμμετοχής διεθνών οικονομικών οργανισμών στην ενδεχόμενη χρηματοδότηση της ολοκλήρωσης της κατασκευής των αντιδραστήρων Khmelnitsky 2 και Rovno 4, οι οποίοι ενδεχομένως να αντικαταστήσουν τον αντιδραστήρα του Τσερνομπίλ 7

20. καλεί την Επιτροπή, τα κράτη μέλη και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα να συνεργαστούν ενεργά με τη βιομηχανία ηλεκτρισμού της Ουκρανίας προκειμένου να εξασφαλισθεί η αποτελεσματικότερη χρήση της ενέργειας και να εκσυγχρονισθούν οι σταθμοί θερμικής ενέργειας με στόχο τη βελτίωση της απόδοσής τους 7

21. καλεί την Επιτροπή να επιταχύνει τις δραστηριότητές της στον τομέα της συνεργασίας με στόχο την καθιέρωση προγραμμάτων για την αποτελεσματική εξοικονόμηση ενέργειας σε όλους τους τομείς της ουκρανικής οικονομίας, συμπεριλαμβανομένου και του οικιακού τομέα, καθώς και την ενδεχόμενη μελλοντική εφαρμογή του ολοκληρωμένου προγραμματισμού για την αξιοποίηση των πόρων 7

22. καλεί την Επιτροπή να προωθήσει τη δημιουργία νομοθετικών και δημοσιονομικών πλαισίων που θα προορίζονται για την ανάπτυξη της βιομηχανικής συνεργασίας και κοινοπραξιών στον ενεργειακό τομέα 7

23. σημειώνει ότι η συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας αποτελεί το πλαίσιο για μια στενή και διαφοροποιημένη συνεργασία μεταξύ της Ευρωπαΐκής Ένωσης και της Ουκρανίας και ότι θα πρέπει η Ουκρανία να δημιουργήσει τις απαραίτητες συνθήκες για ξένες επενδύσεις και για τη μεταφορά τεχνολογίας 7

24. υπογραμμίζει ότι η συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας επιτρέπει στην Ουκρανία να διαφοροποιήσει τις ανταλλαγές της και συμβάλλει έτσι στην ενίσχυση της ανεξαρτησίας της, πράγμα που δεν αποτελεί εμπόδιο, για τη διατήρηση των ανταλλαγών με τις χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης 7

25. επιδοκιμάζει την εντατικοποίηση των εμπορικών συναλλαγών μεταξύ των δύο μερών, επισημαίνει, ωστόσο, τους υφιστάμενους νομικούς και αντικειμενικούς περιορισμούς όσον αφορά την πρόσβαση στην ουκρανική αγορά για εμπορεύματα και επενδυτές από την ΕΕ, περιορισμοί που πρέπει να εξαλειφθούν το ταχύτερο δυνατόν προκειμένου να επιτευχθεί περαιτέρω εμβάθυνση των αμοιβαίων εμπορικών σχέσεων 7

26. ζητεί από την Επιτροπή να λαμβάνει περισσότερο υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες της διαδικασίας οικονομικού μετασχηματισμού στην Ουκρανία, κατά την εφαρμογή των προστατευτικών μέτρων εμπορικής πολιτικής έναντι της Ουκρανίας 7

27. αναγνωρίζει τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η Ουκρανία στις ιδιωτικοποιήσεις, ιδιαίτερα στον τομέα της βαρειάς βιομηχανίας, καθώς και στην ελευθέρωση των τιμών, ιδιαίτερα στον ενεργειακό τομέα, επισημαίνει, όμως, ταυτόχρονα ότι οι κρατικές επιχορηγήσεις αποτελούν σημαντικό παράγοντα για την πρόκληση στρεβλώσεων του διεθνούς ανταγωνισμού 7

28. ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει κατά πόσον η ΕΕ μπορεί να δημιουργήσει καλύτερες ευκαιρίες πώλησης στην κοινοτική αγορά, ελευθερώνοντας τις εισαγωγές γεωργικών προΐόντων από την Ουκρανία 7

29. ζητεί από την Επιτροπή να υποστηρίξει την Ουκρανία στις προσπάθειές της για ένταξη στην διεθνή οικονομία και τάσσεται, εν προκειμένω, υπέρ της ταχείας προσχώρησης της Ουκρανίας στον ΠΟΕ, πράγμα το οποίο επιβάλλει ανάλογη προσαρμογή της συμφωνίας εταιρικής σχέσης 7

30. θεωρεί, εντούτοις, ότι η συμφωνία εταιρικής σχέσης αποτελεί απλώς ένα βήμα προς την πιο στενή σύνδεση της Ουκρανίας με την Ευρωπαΐκή Ένωση και ότι, ως εκ τούτου, θα πρέπει, όταν θα το επιτρέψουν οι συνθήκες, να αντιμετωπισθεί το ενδεχόμενο διαπραγματεύσεων για νέα μέσα που θα επιτρέψουν την εφαρμογή αυτής της σύνδεσης 7

31. ζητεί από την Ουκρανία και την Ευρωπαΐκή Ένωση να χρησιμοποιήσουν εν τω μεταξύ πλήρως τις δυνατότητες που προσφέρει η συμφωνία εταιρικής σχέσης και όπως τον προβλεπόμενο στη συμφωνία πολιτικό διάλογο, προκειμένου τα δύο μέρη να προσεγγίσουν στον οικονομικό και πολιτικό τομέα 7

32. επιδοκιμάζει την πολιτική και οικονομική υποστήριξη για την ανεξαρτησία και τις μεταρρυθμιστικές προσπάθειες της Ουκρανίας, όπως αυτή έχει δηλωθεί στην Κοινή Διακήρυξη της ΕΕ και των ΗΠΑ της 5ης Δεκεμβρίου 1997, και την θεωρεί συγκεκριμένη έκφραση της διεθνούς αλληλεγγύης των δυτικών βιομηχανικών χωρών προς τις ανασυγκροτούμενες οικονομίες των κρατών της ΚΑΚ 7

33. εκφράζει την ικανοποίησή της για τη Χάρτα που υπεγράφη στη Μαδρίτη στις 9 Ιουλίου 1997 μεταξύ της Ατλαντικής Συμμαχίας και της Ουκρανίας και η οποία θα επιτρέψει την ανάπτυξη των ήδη υπαρχόντων σχέσεων μεταξύ των δύο μερών στο πλαίσιο της Σύμπραξης για την Ειρήνη, της οποίας η Ουκρανία αποτελεί δραστήριο μέλος, και η οποία θα επιτρέψει και στα δύο μέρη να δραστηριοποιηθούν προς την σταθεροποίηση της ασφάλειας στην ευρωπαΐκή ήπειρο, σε συνεργασία με την Ιδρυτική Πράξη που διέπει τις σχέσεις μεταξύ του ΝΑΤΟ και της Ρωσίας 7

34. χαιρετίζει επίσης το έγγραφο που υπεγράφη στις 30 Ιουνίου 1997 μεταξύ της ΔΕΕ και της Ουκρανίας για την εγκαθίδρυση μιας συνεργασίας στις αεροπορικές μεταφορές, προς υποστήριξη των αποστολών του Petersberg 7

35. υπογραμμίζει ότι αυτή η διαφοροποίηση των μέσων στα οποία μπορεί να κάνει επίκληση η ΔΕΕ σε περίπτωση ανάγκης, επιπλέον των μέτρων που μπορεί να λάβει στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ, αποτελούν περαιτέρω παράγοντα αξιοπιστίας για την ευρωπαΐκή ταυτότητα όσον αφορά την ασφάλεια και την άμυνα, και αποτελούν ένα συγκεκριμένο παράδειγμα συνεργασίας για την από κοινού ανάληψη των ευθυνών στη διατήρηση της ειρήνης και της σταθερότητας 7

36. επισημαίνει ότι αυτού του είδους η συνεργασία μπορεί να αναπτυχθεί επίσης με την Ομοσπονδία της Ρωσίας, χωρίς αυτό να έχει σαν αποτέλεσμα την παρεμπόδιση των δυτικοευρωπαΐκών χωρών στην ανάπτυξη των ιδίων δυνατοτήτων τους στις αεροπορικές μεταφορές, βάσει του ATF/FLA (Αεροπορικές Μεταφορές του Μέλλοντος/Future Large Aircraft) 7

37. πρεσβεύει ότι η Ουκρανία πρέπει να συνδεθεί κατά τον πλέον ενδεδειγμένο τρόπο με τις δραστηριότητες της ΔΕΕ, αρχίζοντας με τις αποστολές τύπου Petersberg 7

38. θεωρεί ότι στα άλλα ευρωπαΐκά κράτη της ΚΑΚ, τα οποία είναι μέλη του Συμβουλίου της Ευρώπης και συνδέονται με την Ευρωπαΐκή Ένωση με συμφωνίες εταιρικής σχέσης και συνεργασίας, πρέπει να δοθούν οι ίδιες δυνατότητες συμμετοχής σε αποστολές τύπου Petersberg, όπως έχουν δοθεί και στην Ουκρανία 7

39. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Επιτροπή και το Συμβούλιο, καθώς και στην κυβέρνηση και το κοινοβούλιο της Ουκρανίας.