[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 23.8.2005

COM(2005) 378 τελικό

2003/0282 (COD)

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της συνθήκης EK σχετικά με την

κοινή θέση του Συμβουλίου για την έγκριση της οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές και τις χρησιμοποιημένες ηλεκτρικές στήλες και συσσωρευτές

2003/0282 (COD)

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της συνθήκης EK σχετικά με την

κοινή θέση του Συμβουλίου για την έγκριση της οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές και τις χρησιμοποιημένες ηλεκτρικές στήλες και συσσωρευτές

1. ΙΣΤΟΡΙΚΟ

Ημερομηνία διαβίβασης της κοινής πρότασης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο (COM (2003) 723 τελικό 2003/0282 (COD)) | 24 Νοεμβρίου 2003 |

Ημερομηνία γνωμοδότησης της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής: | 28 Απριλίου 2004 |

Ημερομηνία γνωμοδότησης της Επιτροπής των Περιφερειών | 22 Μαΐου 2004 |

Ημερομηνία γνωμοδότησης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, πρώτη ανάγνωση: | 20 Απριλίου 2004 |

Ημερομηνία έγκρισης της κοινής θέσης: | 18 Ιουλίου 2005 |

2. ΣΤΟΧΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Ο στόχος της πρότασης της Επιτροπής για τη νέα οδηγία σχετικά με τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές ήταν διττός η οδηγία επιδιώκει:

- να καθιερωθεί σύστημα κλειστού βρόχου για όλες τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές ώστε να αποφεύγεται η αποτέφρωση ή η τελική τους διάθεση σε χωματερές όταν καθίστανται απόβλητα. Βάσει του εν λόγω κλειστού συστήματος όλες οι ηλεκτρικές στήλες θα πρέπει να συλλέγονται και να ανακυκλώνονται με στόχο τα μέταλλά τους να επανεισάγονται στον οικονομικό κύκλο·

- να καθοριστούν ελάχιστοι κανόνες όσον αφορά τη λειτουργία των εθνικών συστημάτων συλλογής και ανακύκλωσης, ώστε να βελτιωθεί η εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και να εξασφαλισθούν ίσοι όροι ανταγωνισμοί για όλους τους φορείς εκμετάλλευσης που συμμετέχουν στον κύκλο ζωής των ηλεκτρικών στηλών και των συσσωρευτών.

3. ΣΧΟΛΙΑ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ

3.1. Γενικά σχόλια

Η Επιτροπή ήταν σε θέση να δεχθεί τις περισσότερες από τις τροπολογίες που το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πρότεινε κατά την πρώτη ανάγνωση. Οι τροπολογίες αυτές περιέχουν χρήσιμες τεχνικές διευκρινίσεις ή προσθήκες στους ορισμούς που προτείνονται στην πρόταση της Επιτροπής. Η Επιτροπή απέρριψε τις περισσότερες από τις τροπολογίες που αφορούσαν την απαγόρευση ουσιών, δεδομένου ότι από τη διενεργηθείσα εκτεταμένη αξιολόγηση αντικτύπου προέκυψε ότι το προτεινόμενο σύστημα “κλειστού βρόχου” συνεπάγεται ισοδύναμο επίπεδο περιβαλλοντικής προστασίας με χαμηλότερο κόστος. Συγκεκριμένα:

- Η Επιτροπή ενέκρινε πλήρως τις τροπολογίες 4, 5, 11, 12, 14, 21, 24, 46, 47, 50, 51, 52, 56, 57, 58, 59, 60, 61, 62, 64, 78, 79, 80, 81, 103 και 112, ήτοι συνολικά 26 τροπολογίες.

- Η Επιτροπή αποδέχθηκε 16 τροπολογίες εν μέρει ή καταρχήν. Οι τροπολογίες 10, 29 και 35 μπορούν να γίνουν δεκτές από την Επιτροπή επί της αρχής κατόπιν αναδιατύπωσης και/ή διευκρίνισης. Οι τροπολογίες 16, 20, 22, 23, 27, 28, 40, 43, 44, 48, 53, 99 και 109 έγιναν δεκτές εν μέρει.

- Οι τροπολογίες 1, 2, 6, 7, 8, 9, 18, 19, 25, 26, 30, 32, 33, 34, 36, 37, 38, 39, 41, 45, 49, 54, 55, 63, 65, 66, 67, 68, 69, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 77, 85, 92, 95, 82, 100, 101, 108 και 120, ήτοι συνολικά 44 τροπολογίες, δεν έγιναν δεκτές από την Επιτροπή.

Το Συμβούλιο έλαβε σε μεγάλο βαθμό υπόψη τις τροπολογίες του Κοινοβουλίου και επιχείρησε σειρά περαιτέρω αλλαγών. Το Συμβούλιο θεώρησε ότι το προτεινόμενο σύστημα “κλειστού βρόχου” θα ήταν δύσκολο να εφαρμοστεί στην πράξη και ότι θα οδηγούσε σε υψηλές δαπάνες και σοβαρή διοικητική επιβάρυνση για τα κράτη μέλη. Ως εκ τούτου το Συμβούλιο προτίμησε τη μερική απαγόρευση της χρήσης του καδμίου στις φορητές ηλεκτρικές στήλες αντί της θέσπισης πρόσθετου στόχου συλλογής για τις φορητές ηλεκτρικές στήλες καδμίου, που θα απαιτούσε την παρακολούθηση της ροής των αποβλήτων.

Η Επιτροπή εξακολουθεί να υποστηρίζει την εκτεταμένη αξιολόγηση αντικτύπου που διενέργησε (βλέπε επίσης τη δήλωση της Επιτροπής στην παράγραφο 4), αλλά αποδέχεται επίσης ότι διατίθενται πλέον νέες πληροφορίες από τις οποίες προκύπτει ότι το προτεινόμενο σύστημα “κλειστού βρόχου” μπορεί να συνεπάγεται σοβαρότερο διοικητικό φόρτο και κόστος απ’ό,τι αρχικά είχε υπολογιστεί, ήγουν μεγαλύτερες δαπάνες για τα κράτη μέλη. Ως εκ τούτου η Επιτροπή δύναται να αποδεχθεί τη λήψη άλλων πολιτικών μέτρων εκτός των αναφερόμενων στην αρχική της πρόταση, υπό την προϋπόθεση ότι το επίπεδο των αντιστοίχων περιβαλλοντικών φιλοδοξιών είναι τουλάχιστον ισοδύναμο προς το προβλεπόμενο στην πρόταση της Επιτροπής, ιδίως όσον αφορά τους στόχους συλλογής και ανακύκλωσης.

Ως προς τα ποσοστά συλλογής, η Επιτροπή χαιρετίζει την αύξηση του μακροπρόθεσμου ποσοστού συλλογής. Ωστόσο, το χρονοδιάγραμμα για την επίτευξη ποσοστού συλλογής 45% (8 χρόνια μετά από την ημερομηνία μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο) θα μπορούσε να είναι πιο φιλόδοξο.

Βάσει των προαναφερομένων, η Επιτροπή δύναται να υποστηρίξει την κοινή θέση συνολικά.

3.2. Λεπτομερή σχόλια

3.2.1. Κοινοβουλευτικές τροπολογίες που έγιναν δεκτές από την Επιτροπή και ενσωματώθηκαν πλήρως, εν μέρει ή καταρχήν στην κοινή θέση

Οι τροπολογίες 4, 10, 11, 12, 14, 16, 20, 21, 23, 24, 28, 35, 40, 43, 44, 46, 51, 52, 53, 56, 57, 59-62, 64, 78, 79-81, 99, 109 και 112 εγκρίθηκαν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά την πρώτη ανάγνωση, και έγιναν δεκτές, πλήρως, εν μέρει ή καταρχήν από την Επιτροπή. Ενσωματώθηκαν επίσης πλήρως, εν μέρει ή καταρχήν στην κοινή θέση του Συμβουλίου.

Με τις τροπολογίες 4 και 52 άλλαξε η λέξη ‘καταναλωτής’ σε ‘τελικός χρήστης’. Η εν λόγω αλλαγή ενσωματώθηκε στην αιτιολογική σκέψη 18 και στον τίτλο του άρθρου 17 της κοινής θέσης. Το μέρος της τροπολογίας 53 που αφορούσε τους κοινούς χρήστες έγινε δεκτό από την Επιτροπή και ενσωματώθηκε εν μέρει στο άρθρο 17 παράγραφος 1 της κοινής θέσης.

Η τροπολογία 10 διευκρινίζει το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας και έγινε δεκτή καταρχήν από την Επιτροπή. Έχει ενσωματωθεί στο άρθρο 2 της κοινής θέσης.

Οι τροπολογίες 11, 12 και 14 περιλαμβάνουν χρήσιμες διευκρινίσεις σχετικά με τους ορισμούς της ‘ηλεκτρικής στήλης’, του ‘συσσωρευτή’ και της ‘συστοιχίας’ και έγιναν πλήρως δεκτές από την Επιτροπή. Ενσωματώθηκαν στο άρθρο 3 παράγραφοι 1, 2 και 3 της κοινής θέσης.

Η Επιτροπή έκανε δεκτή την τροπολογία 16 εν μέρει, δεδομένου ότι θεωρεί χρήσιμη τη διευκρίνιση ότι τα στοιχεία-κουμπιά μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν για την παροχή εφεδρικής ισχύος. Η εν λόγω τροπολογία ενσωματώθηκε στο άρθρο 3 παράγραφος 4 της κοινής θέσης.

Όσον αφορά τον προτεινόμενο ορισμό του παραγωγού, η τροπολογία 20 έγινε εν μέρει δεκτή από την Επιτροπή. Η Επιτροπή πρότεινε την εξής διατύπωση για το άρθρο 3 παράγραφος 13 εδάφιο β): “ηλεκτρικές στήλες ή συσσωρευτές με το εμπορικό τους σήμα εφόσον το εμπορικό σήμα του παραγωγού δεν εμφανίζεται πλέον στις εν λόγω ηλεκτρικές στήλες ή συσσωρευτές” . Όσον αφορά την τροπολογία της υποπαραγράφου (γ) η Επιτροπή πρότεινε την κάτωθι διατύπωση: “(..) στην κοινοτική αγορά από τρίτες χώρες” . Ο ορισμός του Συμβουλίου όσον αφορά τον παραγωγό συμφωνεί εν μέρει με την τροπολογία 20 δεδομένου ότι καλύπτει όλες τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές που ενσωματώνονται σε συσκευές. Το Συμβούλιο απλοποίησε περαιτέρω τον ορισμό ώστε να επιτραπεί στα κράτη μέλη να προσδιορίζουν τον υπεύθυνο φορέα παραγωγής στην εθνική τους επικράτεια αποφεύγοντας παράλληλα ανησυχίες που αφορούν την εσωτερική αγορά.

Η τροπολογία 21 προσθέτει τον ορισμό του ‘διανομέα’, ο οποίος έγινε πλήρως δεκτός εκ μέρους της Επιτροπής. Έχει ενσωματωθεί στο άρθρο 3 παράγραφος 13 της κοινής θέσης.

Η Επιτροπή αποδέχθηκε τα δύο πρώτα μέρη της τροπολογίας 23 ήτοι ότι το άρθρο 4 ισχύει υπό την επιφύλαξη των διατάξεων της οδηγίας 2000/53/ΕΚ και του κατά βάρος ορίου των 5 ppm για τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές υδραργύρου, δεδομένου ότι αμφότερες οι ως άνω αλλαγές ευθυγραμμίζονται προς την πρόταση της Επιτροπής. Το Συμβούλιο έκανε εν μέρει δεκτή την τροπολογία αυτή δεδομένου ότι το άρθρο 4 της κοινής θέσης προβλέπει την απαγόρευση του καδμίου, με εξαιρέσεις, καθώς και την επανεξέταση.

Με την τροπολογία 24 ενισχύεται η υποχρέωση των παραγωγών να αυξάνουν την περιβαλλοντική επίδοση των ηλεκτρικών στηλών και συσσωρευτών καθώς και των κρατών μελών να προάγουν την έρευνα στον εν λόγω τομέα. Η ως άνω τροπολογία έγινε πλήρως δεκτή από την Επιτροπή. Έχει ενσωματωθεί εν μέρει στο άρθρο 19 παράγραφος 3 εδάφια α) και δ) της κοινής θέσης.

Η Επιτροπή έκανε εν μέρει δεκτή την τροπολογία 28, η οποία αναδιατυπώνει τις απαιτήσεις για τα συστήματα συλλογής φορητών ηλεκτρικών στηλών και συσσωρευτών. Η Επιτροπή θεώρησε χρήσιμη διευκρίνιση να προστεθεί ότι οι ηλεκτρικές στήλες μπορούν επίσης να συλλέγονται από κοινού με τα ηλεκτρικά και ηλεκτρονικά απόβλητα στο πλαίσιο των συστημάτων που έχουν καθιερωθεί για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας. Η κοινή θέση θα ενσωματώνει τις εν λόγω θέσεις στο άρθρο 7 παράγραφος 1 εδάφιο γ).

Η Επιτροπή ήταν σε θέση να συμφωνήσει καταρχήν ότι η ίδια η οδηγία θα πρέπει να περιέχει κατάλογο των κρατών μελών που δύνανται να αποκλίνουν από τους προτεινόμενους στόχους ανακύκλωσης σε παράρτημα αυτής, όπως προτείνει η τροπολογία 35. Το Συμβούλιο προτίμησε τη θέσπιση μεταβατικών ρυθμίσεων μέσω της διαδικασίας της επιτροπολογίας (βλέπε άρθρο 9 παράγραφος 4 εδάφιο α) της κοινής θέσης).

Η Επιτροπή αποδέχθηκε τη διόρθωση του δακτυλογραφικού σφάλματος στον κανονισμό 259/93/ΕΟΚ με την τροπολογία 40. Το Συμβούλιο ενσωμάτωσε την εν λόγω θέση μαζί με την προσθήκη της λέξης ‘ανακύκλωση’ στο άρθρο 12 της κοινής θέσης.

Όσον αφορά την τροπολογία 43, η Επιτροπή αποδέχθηκε την αναδιατύπωση για την ανακύκλωση του μολύβδου και του καδμίου. Η Επιτροπή αντιμετώπισε επίσης θετικά τη νέα παράγραφο η οποία ορίζει ότι οι ελάχιστες αποδόσεις ανακύκλωσης θα μπορούσαν να προσαρμόζονται με την επιτροπολογία ώστε να λαμβάνονται δεόντως υπόψη η επιστημονική και η τεχνική πρόοδος. Η τροπολογία αυτή ενσωματώθηκε στο άρθρο 10 της κοινής θέσης.

Η Επιτροπή αποδέχθηκε εν μέρει την τροπολογία 44, ήτοι την αντικατάσταση των λέξεων «μεριμνούν για» από τη λέξη «παρέχουν» καθώς και την προσθήκη των λέξεων ‘της συλλογής’ και ‘περιβαλλοντικώς ασφαλούς’. Το άρθρο 13 της κοινής θέσης ενσωματώνει εν μέρει την τροπολογία αυτή περιλαμβάνοντας τη λέξη ‘συλλογή’.

Η Επιτροπή αποδέχθηκε την τροπολογία 46, η οποία ορίζει ότι για τις ηλεκτρικές στήλες που εξακολουθούν να είναι ενσωματωμένες σε άλλα προϊόντα όπως τα αυτοκίνητα ή τα είδη ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού κατά τη στιγμή που αυτά καθίστανται απόβλητα, οι παραγωγοί των ηλεκτρικών στηλών είναι υπεύθυνοι για την περαιτέρω επεξεργασία των ηλεκτρικών αυτών στηλών μετά από την αφαίρεσή τους από τα ως άνω προϊόντα. Η κοινή θέση του Συμβουλίου αποσκοπεί στο να αποφευχθεί η αλληλεπικάλυψη μεταξύ των επιμέρους συστημάτων χρηματοδότησης και ως εκ τούτου είναι σύμφωνη προς τον στόχο της ως άνω τροπολογίας (βλέπε άρθρο 13 παράγραφος 2 της κοινής θέσης).

Η τροπολογία 51 διευκρινίζει ότι η συμμετοχή σε ανάλογα συστήματα θα πρέπει να είναι ανοικτή σε όλους τους οικονομικούς φορείς άνευ αρνητικών διακρίσεων και έγινε δεκτή από την Επιτροπή. Ο στόχος της εν λόγω τροπολογίας ενσωματώθηκε στο άρθρο 7 παράγραφος 2 της κοινής θέσης.

Η Επιτροπή αποδέχθηκε την τροπολογία 56, σύμφωνα με την οποία τα κράτη μέλη υποχρεώνονται να λαμβάνουν προσήκοντα μέτρα που να ενθαρρύνουν τους τελικούς χρήστες να συμμετέχουν στα συστήματα συλλογής. Η θέση αυτή ενσωματώθηκε στο 17 παράγραφος 1 εδάφιο β) της κοινής θέσης.

Οι τροπολογίες 57, 59, 60, 61, 62, 78, 79, 80 και 81 μετακινούν τις λεπτομερείς απαιτήσεις σήμανσης από το παράρτημα II της οδηγίας σε κάποιο άρθρο. Η τροπολογία 59 επίσης δεν επιτρέπει πλέον στην Επιτροπή να τροποποιεί τις απαιτήσεις σήμανσης σύμφωνα με την τεχνική πρόοδο βάσει της διαδικασίας της επιτροπολογίας. Η τροπολογία 64 προσφέρει την δυνατότητα στην Επιτροπή να χορηγεί εξαιρέσεις από τις απαιτήσεις σήμανσης με τη διαδικασία της επιτροπολογίας. Η Επιτροπή αποδέχθηκε τις ως άνω τροπολογίες οι οποίες ενσωματώθηκαν στο άρθρο 18 και το παράρτημα II της κοινής θέσης.

Η Επιτροπή έκανε εν μέρει δεκτή την τροπολογία 99 ήτοι την κατάργηση της δυνατότητας εξαιρέσεων έως και σε ποσοστό 10% των συλλεγόμενων φορητών ηλεκτρικών στηλών και συσσωρευτών από την υποχρέωση ανακύκλωσης και τη δυνατότητα τεχνικών προσαρμογών. Η θέση αυτή ενσωματώθηκε στο άρθρο 10 παράγραφος 1 εδάφιο β) της κοινής θέσης.

Η Επιτροπή έκανε δεκτό το μέρος της τροπολογίας 109 το οποίο διευκρίνισε ότι οι ηλεκτρικές στήλες για τα αυτοκίνητα θα πρέπει να συλλέγονται ‘από τους τελικούς χρήστες ή από προσβάσιμο μέρος στην περιοχή των χρηστών’. Η άποψη αυτή ενσωματώθηκε στην κοινή θέση στο άρθρο 7 παράγραφος 4.

Η τροπολογία 112 διευκρινίζει ότι απαγορεύεται να εμφανίζονται χωριστά κατά την πώληση των νέων προϊόντων το κόστος συλλογής, επεξεργασίας και περιβαλλοντικώς ασφαλούς διάθεσης. Οι τροπολογίες αυτές έγιναν δεκτές από την Επιτροπή και ενσωματώθηκαν στο άρθρο 13 παράγραφος 3 της κοινής θέσης.

3.2.2. Τροπολογίες του Κοινοβουλίου που έγιναν δεκτές πλήρως, εν μέρει ή καταρχήν από την Επιτροπή αλλά δεν ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση

Οι τροπολογίες 5, 22, 27, 29, 47, 48, 50, 58 και 103 έγιναν δεκτές από την Επιτροπή, πλήρως, εν μέρει ή καταρχήν αλλά δεν ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση.

Οι τροπολογίες 5 και 58 ορίζουν ότι οι τελικοί χρήστες θα πρέπει να ενημερώνονται σχετικά με τη χωρητικότητα των ηλεκτρικών στηλών και ότι η χωρητικότητα θα πρέπει να αναφέρεται στις συστοιχίες. Οι τροπολογίες αυτές έγιναν πλήρως δεκτές από την Επιτροπή. Το Συμβούλιο δεν ενσωμάτωσε τις ως άνω τροπολογίες στην κοινή του θέση, δεδομένου ότι θεώρησε ότι για τεχνικούς λόγους δεν ενδείκνυται να αναφέρεται η χωρητικότητα.

Στην τροπολογία 22 σχετικά με τον ορισμό του συστήματος “κλειστού βρόχου”, η Επιτροπή χαιρέτισε τη γλωσσική διευκρίνιση (‘party’ αντί για ‘parties’[,άνευ νοήματος στα ελληνικά]). Όσον αφορά την τροπολογία 27, η Επιτροπή αντιμετώπισε θετικά το πρώτο μέρος της στο οποίο διευκρινίζει ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να δημιουργήσουν συστήματα “κλειστού βρόχου”. Οι αναφορές σε συστήματα “κλειστού βρόχου” δεν ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση δεδομένου ότι το Συμβούλιο θεώρησε ότι το σύστημα “κλειστού βρόχου” είναι μία θεωρητική έννοια που θα ήταν δύσκολο να εφαρμοστεί στην πράξη.

Η Επιτροπή αποδέχθηκε την τροπολογία 29 καταρχήν. Η τροπολογία αυτή προέβλεπε ότι οι τελικοί χρήστες είναι υποχρεωμένοι να παραδίδουν τους χρησιμοποιημένους συσσωρευτές και ηλεκτρικές στήλες σε συγκεκριμένα σημεία συλλογής. Παράλληλα η Επιτροπή χαιρέτισε την τροπολογία 47 η οποία υποχρεώνει τα κράτη μέλη να εξασφαλίζουν ότι οι τελικοί χρήστες επιστρέφουν τις ηλεκτρικές στήλες μέσω των συστημάτων συλλογής ηλεκτρικών στηλών. Το Συμβούλιο δεν περιέλαβε τις ως άνω τροπολογίες στην κοινή θέση δεδομένου ότι θεώρησε ότι ανάλογες υποχρεώσεις για τους τελικούς χρήστες θα ήταν δύσκολο να εφαρμοστούν στην πράξη.

Επιπλέον, η Επιτροπή αποδέχθηκε μέρη της τροπολογίας 48, για την εισαγωγή νέων διατάξεων που να διευκρινίζουν το πεδίο της ευθύνης του παραγωγού και να ορίζουν ότι το ύψος των εγγυήσεων θα πρέπει να εξαρτάται από το πόσο επικίνδυνες είναι οι ηλεκτρικές στήλες. Για να αποφευχθεί κάθε χρηματοδοτικό κενό, το Συμβούλιο αποφάσισε ότι η αρχή της ευθύνης του παραγωγού θα πρέπει να ισχύει τόσο για τους παραγωγούς επιμέρους ηλεκτρικών στηλών όσο και για τους παραγωγούς συσκευών και αυτοκινήτων που διαθέτουν ηλεκτρικές στήλες στην αγορά αποφεύγοντας κάθε διπλή χρέωση (βλέπε άρθρο 3 παράγραφος 12 και άρθρο 13 της κοινής θέσης).

Το πρώτο μέρος των τροπολογιών 50 και 103 διευκρινίζει ότι το κόστος της διαχείρισης των φορητών ηλεκτρικών στηλών και συσσωρευτών που έχουν διατεθεί στην αγορά πριν τεθεί σε ισχύ η οδηγία επιβαρύνει τους παραγωγούς των εν λόγω ηλεκτρικών στηλών και συσσωρευτών ανάλογα με το μερίδιο αγοράς τους. Η Επιτροπή θεώρησε ότι επρόκειτο για χρήσιμη διευκρίνιση της εφαρμογής της αρχής της ευθύνης του παραγωγού καθώς και ότι ήταν σύμφωνη με το άρθρο 8 παράγραφος 3 της οδηγίας για τα απόβλητα ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού. Το Συμβούλιο εντούτοις θεώρησε ότι για να εξασφαλιστεί κάποια ελαστικότητα στα εθνικά συστήματα, δεν ήταν απαραίτητο να περιληφθούν οι κανόνες της χρηματοδότησης των αποβλήτων από προϊόντα που είχαν τεθεί στην αγορά πριν να τεθεί σε ισχύ η οδηγία.

3.2.3. Τροπολογίες του Κοινοβουλίου που απορρίφθηκαν από την Επιτροπή και το Συμβούλιο και δεν ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση

Οι τροπολογίες 2, 6, 9, 18, 19, 25, 32, 39, 41, 45, 49, 54, 55, 63, 65, 67, 68, 77, 92, και 101 απορρίφθηκαν από την Επιτροπή και δεν ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση του Συμβουλίου.

3.2.4. Κοινοβουλευτικές τροπολογίες που απορρίφθηκαν από την Επιτροπή αλλά ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση

Οι τροπολογίες 1, 7, 8, 26, 30, 33, 34, 36, 37, 38, 66, 69, 71, 72, 73, 74, 75, 76, 82, 85, 95, 100, 108 και 120 απορρίφθηκαν από την Επιτροπή αλλά ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση.

3.2.5. Πρόσθετες αλλαγές εκ μέρους του Συμβουλίου στην πρόταση

Αιτιολογικές σκέψεις

Οι αλλαγές που έκανε το Συμβούλιο σε αιτιολογικές σκέψεις αποσκοπούν στην προσαρμογή του κειμένου ώστε να αντανακλά τις μεταβολές στα άρθρα και έχουν κυρίως ως εξής:

- Οι αιτιολογικές σκέψεις 8 και 9 περιλαμβάνουν μη εξαντλητικό κατάλογο παραδειγμάτων βιομηχανικών και φορητών ηλεκτρικών στηλών και ασύρματων ηλεκτρικών εργαλείων ώστε να διευκρινιστούν οι ορισμοί του άρθρου 3 παράγραφοι 3, 6 και 16.

- Η αιτιολογική σκέψη 11 ενσωματώνει τις απαιτήσεις των άρθρων 5 και 17 παράγραφος 2 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής. Η αιτιολογική σκέψη 16 εξηγεί τί εννοείται με τους όρους ‘βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές’ στο άρθρο 10 παράγραφος 1 εδάφιο α) της κοινής θέσης.

- Όσον αφορά την οικονομική ευθύνη του παραγωγού, η αιτιολογική σκέψη 17 διευκρινίζει ό,τι αφορά το ‘καθαρό κόστος’ που αναφέρεται στο άρθρο 20.

Άρθρα

Η κύρια αλλαγή που έκανε το Συμβούλιο στα άρθρα είναι η εισαγωγή περιορισμένης απαγόρευσης της χρήσης του καδμίου στις φορητές ηλεκτρικές στήλες (βλέπε άρθρο 4 της κοινής θέσης) αντί του προτεινόμενου στόχου 80% των φορητών ηλεκτρικών στηλών καδμίου, η οποία θα απαιτούσε παρακολούθηση της ροής των αποβλήτων (βλέπε άρθρο 13 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής). Αυτό αναμένεται να συμβάλει στην επίτευξη του “συστήματος κλειστού βρόχου” (βλέπε άρθρο 3 παράγραφος 14 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής). Βάσει των νέων πληροφοριών που είναι πλέον διαθέσιμες όσον αφορά τα υποκατάστατα των ηλεκτρικών στηλών καδμίου και του κόστους της παρακολούθησης της ροής των αποβλήτων, το Συμβούλιο θεώρησε ότι η περιορισμένη απαγόρευση θα αποτελούσε καταλληλότερη πολιτική εναλλακτική λύση από το προτεινόμενο “σύστημα κλειστού βρόχου”. Σύμφωνα με τις αλλαγές αυτές, το Συμβούλιο διάγραψε επίσης το άρθρο 3 παράγραφοι 14 και 6 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής και αναδιατύπωσε το άρθρο 8 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής (που κατέστη πλέον άρθρο 6). Περιέλαβε επίσης την απαίτηση του άρθρου 25 παράγραφος 2 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής. Η αναφορά στον περιβαλλοντικό αντίκτυπο των μεταφορών αντικαθιστά τις παρεμφερείς απαιτήσεις στο άρθρο 9 παράγραφος 2 και στο άρθρο 15 παράγραφος 1, δεύτερη παράγραφος της αρχικής πρότασης της Επιτροπής.

Όσον αφορά τους στόχους συλλογής, όπως και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο προτίμησε να εκφράσει τους στόχους συλλογής ως ποσοστά αντί σε γραμμάρια ανά κάτοικο όπως αρχικά είχε προτείνει η Επιτροπή (βλέπε άρθρο 13 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής). Το Συμβούλιο ευνόησε τους στόχους του 25% και του 45% οι οποίοι θα πρέπει να επιτευχθούν αντιστοίχως σε 4 και 8 έτη μετά από την ημερομηνία μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο (βλέπε άρθρο 9 της κοινής θέσης). Δεδομένου ότι οι στόχοι αυτοί δεν συνδέονται με την εθνική κατανάλωση, δεν ήταν πλέον απαραίτητο να διατηρηθεί η δυνατότητα παρεκκλίσεων από τους στόχους για λόγους ιδιαίτερα χαμηλής κατανάλωσης ηλεκτρικών στηλών (βλέπε άρθρο 14 παράγραφος 2 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής). Αντίθετα, το Συμβούλιο πρότεινε να ληφθούν τα απαραίτητα μέτρα για την πιθανή έγκριση των μεταβατικών ρυθμίσεων βάσει της διαδικασίας της επιτροπολογίας (βλέπε άρθρο 9 παράγραφος 4 εδάφιο α) της κοινής θέσης).

Σε ό,τι αφορά την ευθύνη του παραγωγού, το Συμβούλιο ενέκρινε νέο ορισμό για τον “παραγωγό ”, που θα επιτρέψει στα κράτη μέλη να χαρακτηρίζουν τους παραγωγούς στην εθνική τους επικράτεια για την εφαρμογή της οικονομικής ευθύνης του παραγωγού (βλέπε άρθρο 3 παράγραφος 12 της κοινής θέσης). Για να αποφευχθεί το κενό όσον αφορά τη χρηματοδότηση της διαχείρισης των απόβλητων ηλεκτρικών στηλών που αφαιρούνται από συσκευές ή αυτοκίνητα, οι κατασκευαστές των συσκευών και οι παραγωγοί των αυτοκινήτων καλύπτονται επίσης από τον ορισμό του “παραγωγού” στην παρούσα οδηγία, εφόσον η συσκευή ή το αυτοκίνητο περιλαμβάνουν ηλεκτρική στήλη κατά τη στιγμή της διάθεσής τους στην αγορά. Το άρθρο 13 της κοινής θέσης απαιτεί από τα κράτη μέλη να αποφεύγουν τη διπλή χρέωση και διευκρινίζει ότι οι παραγωγοί καλούνται να καλύψουν το καθαρό κόστος που σχετίζεται με τη διαχείριση αποβλήτων ηλεκτρικών στηλών. Το άρθρο 14 της κοινής θέσης (που αντικαθιστά το άρθρο 22 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής) δεν απαιτεί πλέον οι παραγωγοί να παρέχουν εγγυήσεις κατά τη διάθεση ηλεκτρικών στηλών στην αγορά. Διαγράφεται το άρθρο 23 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής το οποίο καθιέρωνε κανόνες για τη χρηματοδότηση των αποβλήτων προϊόντων που έχουν διατεθεί στην αγορά πριν να αρχίσει να ισχύει η οδηγία. Επιπλέον, το Συμβούλιο πρόσθεσε τη δυνατότητα έγκρισης κανόνων de minimis για τη χρηματοδότηση και την καταχώριση βάσει της διαδικασίας της επιτροπολογίας (βλέπε άρθρο 15 της κοινής θέσης).

Παραρτήματα

Το παράρτημα I της κοινής θέσης περιλαμβάνει πίνακα για την παρακολούθηση της συμμόρφωσης προς τους στόχους συλλογής και απηχεί τις αλλαγές που πραγματοποιήθηκαν στο άρθρο 9 της κοινής θέσης. Οι περιοριστικές απαιτήσεις σχετικά με τη σήμανση που αναφερόταν στο παράρτημα II μετατέθηκαν στο άρθρο 18 της κοινής θέσης και ως εκ τούτου, όπως προβλεπόταν και στις τροπολογίες που ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά την πρώτη ανάγνωση, το παράρτημα II περιλαμβάνει πλέον μόνο το σύμβολο σήμανσης (διαγραμμένος τροχοφόρος κάδος συλλογής απορριμμάτων). Οι λεπτομερείς απαιτήσεις για την επεξεργασία και την ανακύκλωση που περιλάμβαναν τα άρθρα 15 παράγραφος 2 και 19 παράγραφος 1 της αρχικής πρότασης της Επιτροπής μετατοπίστηκαν στο παράρτημα III της κοινής θέσης.

4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Ο περιβαλλοντικός στόχος της πρότασης της Επιτροπής για τις ηλεκτρικές στήλες είναι να προληφθεί η αποτέφρωση και η τελική διάθεση στις χωματερές όλων των ηλεκτρικών στηλών όταν καθίστανται απόβλητα. Προς τούτο, η Επιτροπή πρότεινε υψηλούς στόχους συλλογής και ανακύκλωσης για όλες τις ηλεκτρικές στήλες, με ιδιαίτερα υψηλό στόχο συλλογής για τις φορητές ηλεκτρικές στήλες καδμίου ώστε να επιτευχθεί το λεγόμενο σύστημα “κλειστού βρόχου”.

Στην κοινή θέση, το Συμβούλιο προτίμησε τη λήψη άλλων πολιτικών μέτρων για να επιτευχθούν οι στόχοι της πρότασης της Επιτροπής. Δεδομένου ότι το επίπεδο των περιβαλλοντικών φιλοδοξιών της κοινής θέσης είναι τουλάχιστον ισοδύναμο προς το προβλεπόμενο στην πρόταση της Επιτροπής, η Επιτροπή δύναται να την υποστηρίξει συνολικά.

Δήλωση εκ μέρους της Επιτροπής σχετικά με την αξιολόγηση αντικτύπου του Συμβουλίου:

Η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι είναι ιδιαίτερα σημαντικό οι αξιολογήσεις αντικτύπου να εκτελούνται μελλοντικά σύμφωνα με τους συμφωνημένους διοργανικούς στόχους για καλύτερη ρύθμιση. Τα θέματα αυτά θα πρέπει να εξεταστούν περαιτέρω μεταξύ των τριών θεσμικών οργάνων στο πλαίσιο των υπό εξέλιξη εργασιών βάσει της διοργανικής συμφωνίας και με στόχο να επιτευχθεί συμφωνία σχετικά με τη μεθοδολογία για ανάλογες αξιολογήσεις αντικτύπου.