31.12.90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/75 
Γνωμοδότηση για την ανακοίνωση της Επιτροπής στα κράτη μέλη που καθορίζει τις κατευθύνσεις των 
λειτουργικών προγραμμάτων που καλούνται να εκπονήσουν τα κράτη μέλη στα πλαίσια της κοινοτικής 
πρωτοβουλίας για τα δίκτυα μεταφοράς και διανομής ενέργειας (REGEN) 
(90/C 332/22) 
Στις 3 Ιουλίου 1990, και σύμφωνα με το άρθρο 198 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής 
Οικονομικής Κοινότητας, η Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω ανακοίνωση. 
Το τμήμα περιφερειακής ανάπτυξης, χωροταξίας και πολεοδομίας, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία 
των σχετικών εργασιών, επεξεργάσθηκε τη γνωμοδότηση του στις 10 Σεπτεμβρίου 1990 με βάση την 
εισηγητική έκθεση του κ. Battaglini. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή κατά τη 279η σύνοδο ολομέλειας της, συνεδρίαση της 20ής 
Σεπτεμβρίου 1990 υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη γνωμοδότηση. 
Εισαγωγή Γενικές παρατηρήσεις 
1. Στο πλαίσιο της κοινοτικής πολιτικής για τις περιφε­
ρειακές ζώνες της Κοινότητας και με βάση το στόχο για την 
οικονομική και κοινωνική συνοχή που προβλέπει η Ενιαία 
Πράξη, η Επιτροπή αποφάσισε να αναλάβει μια πρωτοβουλία 
για την παροχή χρηματοδοτικών κινήτρων σχετικά με τη 
δημιουργία και την ανάπτυξη ενεργειακών έργων υποδομής 
για τη μεταφορά φυσικού αερίου και ηλεκτρικού ρεύματος. 
Ο στόχος της πρωτοβουλίας αυτής είναι διπλός: 
— επιτάχυνση της δημιουργίας υποδομής για την υποδοχή 
και μεταφορά φυσικού αερίου στις περιφερειακές περιοχές 
που σήμερα δεν τη διαθέτουν 
— επιτάχυνση της ολοκλήρωσης των δικτύων σε κοινοτική 
κλίμακα για τη μεταφορά αερίου και, κατ'εξαίρεση, 
ηλεκτρικού ρεύματος, που να είναι σε θέση να διασφα­
λίζουν διασυνδέσεις μεταξύ των περιφερειακών ζωνών και 
της λοιπής Κοινότητας, ενισχύοντας με τον τρόπο αυτό 
την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού στο εσωτερικό 
της κοινής αγοράς. 
Η παροχή κινήτρων συνδέεται, μεταξύ άλλων, με τα παρα­
κάτω στοιχεία: 
— αιτιολόγηση της επιλογής της διέλευσης και της δυνατό­
τητας μεταφοράς, 
— προβλεπόμενο ποσοστό απόδοσης για την αναγκαία επέν­
δυση, 
— άλλα πλεονεκτήματα, ως προς το κόστος της ενέργειας 
για τους χρήστες των ενδιαφερόμενων περιοχών και τη 
βελτίωση της διαχείρισης και ασφάλειας του εφοδιασμού 
των ίδιων περιοχών και της Κοινότητας στο σύνολο της, 
— επίπτωση των σχεδίων στο περιβάλλον. 
Στα πλαίσια της διαδικασίας του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περι­
φερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) τα κράτη μέλη θα πρέπει να 
υποβάλουν ειδικές αιτήσεις για τη χορήγηση των κινήτρων, 
σύμφωνα με τις οδηγίες της Επιτροπής στο προπαρασκευα­
στικό στάδιο εξέτασης των σχεδίων. 2. Η πρωτοβουλία της Επιτροπής βασίζεται στην προϋπό­
θεση ενός σωστού γενικού ενδιαφέροντος σε ενέργεια, τον 
οποίο η ΟΚΕ θεωρεί βασικό στοιχείο για την οικονομική 
και κοινωνική συνοχή της Κοινότητας. Η πρωτοβουλία αυτή 
ανταποκρίνεται στην προτεραιότητα που παρέχουν ορισμένα 
κράτη μέλη στην ενίσχυση της υποδομής και περαιτέρω 
ανάπτυξη των δικτύων μεταφοράς. Στηρίζεται κυρίως στην 
ανάπτυξη της παροχής αερίου και δίδει προτεραιότητα σε 
σχέδια που μπορούν να προκαλέσουν την ανάπτυξη βιομη­
χανικών δραστηριοτήτων. 
3. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει ειδικότερα τις δυνατότητες που 
προσφέρει το φυσικό αέριο για τη δημιουργία στις περιοχές 
που εξετάζει η Επιτροπή οικονομικών δραστηριοτήτων με 
θετικές επιπτώσεις στην απασχόληση. 
Υπογραμμίζεται επίσης η συμβολή που μπορεί να έχουν τα 
εν λόγω έργα υποδομής στον κοινοτικό στόχο για την 
προστασία του περιβάλλοντος, με τη μεγαλύτερη χρησιμο­
ποίηση φυσικού αερίου και ηλεκτρικού ρεύματος — λιγότερο 
ρυπαντικά προϊόντα — στις ενεργειακές καταναλώσεις. 
Παράλληλα με τα χαρακτηριστικά του φυσικού αερίου που 
είναι ευνοϊκότερα από τα αντίστοιχα των άλλων ορυκτών 
καυσίμων σε ό,τι αφορά τη μείωση των ρυπογόνων εκπομπών, 
πρέπει επίσης να υπογραμμισθεί η ελαστικότητα των 
χρήσεων του. 
Δεδομένου του κόστους της οικονομικής και κοινωνικής 
συνοχής που προβλέπουν οι κοινοτικές συνθήκες, η ΟΚΕ 
θεωρεί ότι πρέπει να ληφθούν υπόψη και οι παρακάτω παρά­
γοντες: 
— το ότι η πρωτοβουλία συμβάλλει σημαντικά στη διασύν­
δεση των δικτύων με την προοπτική της ενιαίας αγοράς, 
Αριθ. C 332/76 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31.12.90 
— οι πολλαπλές χρήσεις του φυσικού αερίου και για οικιακή 
εξυπηρέτηση, αλλά και για τον τριτογενή, το γεωργικό 
και το βιοτεχνικό τομέα, 
— η εύκολη χρησιμοποίηση του για ατομική θέρμανση σε 
κτίρια που δεν έχουν την ανάλογη κατασκευή η προβλε­
πόμενη μείωση των αναγκών μεταφοράς, σε σχέση με 
τη μετακίνηση πετρελαϊκών προϊόντων και άνθρακα που 
πρόκειται να υποκατασταθούν από το φυσικό αέριο, η 
εξασφάλιση του εφοδιασμού σε όλες τις κλιματικές και 
μεταφορικές συνθήκες. 
4. Η πρωτοβουλία αυτή πρέπει να κριθεί θετικά λόγω των 
επιδιωκόμενων στόχων και των ευνοϊκών στοιχείων που 
προαναφέρθηκαν. Η συνεισφορά που μπορεί να προσφέρει 
στους στόχους της ανάπτυξης, της οικονομικής και κοινω­
νικής συνοχής και της προστασίας του περιβάλλοντος είναι 
αναμφισβήτητη. 
5. Ορθώς η Επιτροπή δηλώνει ότι είναι αναγκαίο να 
αναλάβουν τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν 
την πραγματοποίηση συμπληρωματικών επενδύσεων, που θα 
χρειασθούν ενδεχομένως για την καλή λειτουργία των δια­
συνδέσεων, που αποτελούν αντικείμενο της παρούσας πρω­
τοβουλίας, σε «άλλα σημεία των ευρωπαϊκών δικτύων μεταφο­
ράς και διανομής ενέργειας». 
Η ΟΚΕ πιστεύει ότι η δέσμευση αυτή πρέπει να αφορά και 
το περιεχόμενο της παρούσας πρωτοβουλίας, δεδομένου ότι 
αφορά κύρια δίκτυα μεταφοράς και διασυνδέσεις και επομέ­
νως αποκλείει παρεμβάσεις για τον τομέα της διανομής ('). 
Πράγματι, κατά τη γνώμη της ΟΚΕ η σύντονη κατασκευή 
κατάλληλων δικτύων διανομής (που θα συμπληρώσει την υπό 
εξέταση πρωτοβουλία) είναι απαραίτητη για την αξιοποίηση 
των επενδύσεων, που αποτελούν αντικείμενο των κινήτρων, 
επειδή μέσω της διανομής φθάνει το αέριο στον τελικό κατα­
ναλωτή (βιομηχανίες, οικίες ή βιοτεχνίες) και χάρη σ'αυτή 
είναι δυνατή η επιδίωξη του στόχου της αποδοτικότητας των 
πρωτοβουλιών. 
Εξάλλου, η ένταξη στην παρούσα πρωτοβουλία της διαβε­
βαίωσης εκ μέρους των ενδιαφερόμενων κρατών μελών ότι 
θα αναλάβουν τις συμπληρωματικές επενδύσεις που θα χρεια­
σθούν ενδεχομένως στο επόμενο στάδιο της διανομής, θα 
μπορούσε να διαμορφώσει εκ των προτέρων τόσο την επιλε-
ξιμότητά τους για τις χρηματοδοτικές παρεμβάσεις των «κοι­
νοτικών πλαισίων στήριξης» που καθορίσθηκαν από την Επι­
τροπή για τις περιφέρειες του στόχου 1, όσο και την εφαρμογή 
του άρθρου 92, παράγραφος 3 της συνθήκης της Ρώμης, σε 
περίπτωση κρατικών ενισχύσεων. 
(') Σχετικά με τον αποκλεισμό αυτό, η λέξη «διανομή» θα έπρεπε να 
απαλειφθεί από τον τίτλο της Ανακοίνωσης και από το σημείο 1, 
παράγραφος 1.3 (δεύτερο μέρος) της ιδίας, για να αποφευχθεί κάθε 
πιθανή ασάφεια. 6. Η ΟΚΕ συνεπώς εκτιμά θετικά το στόχο της πρωτοβου­
λίας της Επιτροπής — που καταρτίσθηκε σε συνεργασία με 
τα κράτη μέλη — εκφράζει όμως τις αμφιβολίες της για τα 
χρηματοδοτικά μέσα που προτίθεται να χρησιμοποιήσει η 
Επιτροπή: 300 εκατομμύρια Ecu για τρία έτη, σε σχέση με 
τις πρωτοβουλίες της Επιτροπής το κόστος των οποίων θα 
είναι ιδιαίτερα υψηλό. 
Για να καταστεί δυνατή η διατύπωση μιας ολοκληρωμένης 
γνώμης για την καταλληλότητα της κοινοτικής συμβολής 
όσον αφορά την ουσιαστική υλοποίηση αυτών των έργων 
είναι αναγκαίο να υπάρχουν εκτιμήσεις (στο σημερινό στά­
διο) των επενδύσεων για κάθε σχέδιο και σενάρια κατανομής 
της ανωτέρω χρηματοδότησης της ΕΟΚ. 
Τα στοιχεία αυτά δεν είναι ακόμη διαθέσιμα. 
Στα πλαίσια αυτά είναι δύσκολο να καταρτίσει η ΟΚΕ μια 
γνωμοδότηση για την καταλληλότητα της διανομής των χρη­
ματοδοτήσεων. 
7. Η ΟΚΕ διερωτάται για τα κριτήρια που θα επιλέξει η 
Επιτροπή σχετικά με την κατανομή των χρηματοδοτήσεων 
που αφορούν — δεν πρέπει να λησμονείται — έργα με αποδο­
τικότητα που δύσκολα μπορούν να προκαλέσουν την αυθόρ­
μητη παρέμβαση των φορέων. (Αντιθέτως, η πρωτοβουλία 
της Επιτροπής ξεκινά από τη σκέψη ότι οι επενδύσεις αυτές 
δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν με αυθόρμητες κινήσεις 
των δυνάμεων της αγοράς των εν λόγω τομέων). 
Συμπεράσματα 
Γενικά, η ΟΚΕ εκτιμά ότι για την υλοποίηση αυτής της 
πρωτοβουλίας η Κοινότητα — και τα κράτη μέλη — θα πρέπει 
να εξασφαλίσουν μια συμβολή που θα αποτελεί πραγματικό 
κίνητρο ανάπτυξης των σχετικών υποδομών. 
Η ΟΚΕ θεωρεί ότι είναι δυνατόν να εκτιμηθούν μέχρι το 
80% του κόστους των αναγκαίων επενδύσεων — λαμβάνοντας 
υπόψη την ιδιομορφία των ενδιαφερόμενων περιοχών — οι 
χρηματοδοτήσεις (ΕΟΚ και κρατών μελών) που πρέπει να 
εξασφαλισθούν για κάθε σχέδιο. 
Σε αντίθετη περίπτωση, η ΟΚΕ πιστεύει ότι η προτεινόμενη 
χρηματοδότηση μπορεί να αποδειχθεί εντελώς συμβολική και 
να περιορίσει, τουλάχιστον σοβαρά, την πραγματοποίηση 
των σημαντικών αυτών έργων υποδομής. 
Λαμβάνοντας υπόψη τη σημασία του επιδιωκόμενου στόχου 
και τον απαιτούμενο χρόνο για την υλοποίηση των έργων, η 
ΟΚΕ πιστεύει ότι μόλις λήξει η περίοδος εφαρμογής της 
πρωτοβουλίας, η Επιτροπή, αφού αξιολογήσει την αποτε-
31.12.90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/77 
λεσματικότητά της και συνεκτιμήσει και τις απόψεις της 
ΟΚΕ, θα πρέπει να αναλάβει νέα πρωτοβουλία για τη συνέ-
Βρυξέλλες, 20 Σεπτεμβρίου 1990. 
1. Εισαγωγή 
1.1. Στα πλαίσια του κανονισμού ΕΟΚ αριθ. 4253/88 (') 
του Συμβουλίου, η Επιτροπή αποφάσισε να αναλάβει μια 
κοινοτική πρωτοβουλία σχετικά με ένα σύστημα τηλεματικής 
για την περιφερειακή ανάπτυξη, με την ονομασία «Τηλεμα­
τική» το οποίο έχει ως στόχο την παγίωση και συμπλήρωση 
των αποτελεσμάτων που επιτεύχθηκαν στα πλαίσια του προ­
γράμματος STAR (2) και τη συνέχιση της δυναμικής που 
προέκυψε από αυτό. Η ΟΚΕ έχει ήδη εκδώσει θετική γνω­
μοδότηση για το πρόγραμμα STAR του οποίου η εφαρμογή 
άρχισε το 1987 και πρόκειται να λήξει το 1991. 
1.2. Η ανωτέρω πρωτοβουλία αφορά τις περιφέρειες με 
βάση το στόχο 1, δηλαδή αυτές στις οποίες το Εγχώριο 
Ακαθάριστο Προϊόν (ΕΑΠ) ανά κάτοικο είναι κατώτερο του 
75% του μέσου όρου της Κοινότητας (Κανονισμός πλαίσιο 
αριθ. 2052/88). 
1.3. Στόχος του προγράμματος είναι πρώτον να εισαγάγει 
στις επιχειρήσεις των παραπάνω περιφερειών τις υπηρεσίες 
(') ΕΕ αριθ. L 374 της 31. 12. 1988. 
(2) ΕΕ αριθ. L 305 της 31. 10. 1986 [κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3300/ 
86]. χιση της δράσης για την οποία θα προβλέψει κατάλληλα 
χρηματοδοτικά μέσα. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alberto MASPRONE 
των προωθημένων τηλεπικοινωνιακών συστημάτων, δεύτερον 
να συμβάλει στη δημιουργία της υποδομής και την ανάπτυξη 
των υπηρεσιών της τηλεματικής στον τομέα των δημοσίων 
υπηρεσιών και τρίτον να ενθαρρύνει την εγκατάσταση του 
ανάλογου εξοπλισμού που θα επιτρέπει τη διασύνδεση των 
συστημάτων επικοινωνιών μεταξύ των περιφερειών που 
αφορά και των λοιπών χωρών της Κοινότητας. Πρόκειται για 
μέτρα, των οποίων πρέπει να τονισθεί η σημασία τους και η 
αποτελεσματικότητα τους στα πλαίσια της κατάργησης των 
υφιστάμενων περιφερειακών ανισοτήτων η οποία θα πρέπει 
να επιτευχθεί το συντομότερον δυνατόν. 
Η σχετική πρωτοβουλία έχει δυνατότητα επιτυχίας τόσο στις 
επιχειρήσεις των παραγωγικών τομέων και στις συνθήκες 
πρόσβασης τους στις αγορές και στις επικοινωνίες με τη 
βελτίωση των υπηρεσιών που υπεισέρχονται στα διάφορα 
στάδια της οικονομικής διαδικασίας όσο και στους τομείς 
παροχής υπηρεσιών και ιδιαίτερα στον τομέα των μεταφορών. 
Όσον αφορά τις δημόσιες υπηρεσίες τα εν λόγω μέτρα μπορεί 
να θεωρηθούν πολύ χρήσιμα στον τομέα της υγείας και της 
εκπαίδευσης. 
2. Τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν 
2.1. Η Επιτροπή υποδεικνύει (στα σημεία 6, 7 και 8 του 
σχεδίου ανακοίνωσης) τρεις σημαντικούς τομείς οι οποίοι 
ανεφέρθησαν ήδη στην εισαγωγή της παρούσας γνωμοδό­
τησης. Γνωμοδότηση για την ανακοίνωση της Επιτροπής στα κράτη μέλη που καθορίζει τις κατευθυντήριες 
γραμμές σχετικά με τα επιχειρησιακά προγράμματα τα οποία τα κράτη μέλη καλούνται να καταρτίσουν 
στα πλαίσια της κοινοτικής πρωτοβουλίας σχετικά με τις υπηρεσίες και τα δίκτυα τηλεματικής για την 
περιφερειακή ανάπτυξη — «Τηλεματική» 
(90/C 332/23) 
Στις 2 Αυγούστου 1990 και σύμφωνα με το άρθρο 198 της συνθήκης για την ίδρυση της ΕΟΚ, η 
Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για 
την παραπάνω ανακοίνωση. 
Το τμήμα περιφερειακής ανάπτυξης, χωροταξίας και πολεοδομίας στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία 
των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 10 Σεπτεμβρίου 1990 με βάση 
την εισήγηση του κ. Ataide Ferreira. 
Κατά τη 279η σύνοδο της ολομέλειας της (συνεδρίαση της 19ης Σεπτεμβρίου 1990) η Οικονομική και 
Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη γνωμοδότηση.