Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη χορήγηση συμπληρωματικής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας (υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Μετά τη διάλυση της πρώην Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γιουγκοσλαβικής και την επιβολή εμπορικών και απαγορεύσεων διαμετακόμισης, η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας βρέθηκε αντιμέτωπη με μια σοβαρή οικονομική και χρηματοπιστωτική κρίση. Στο πλαίσιο αυτό, οι αρχές έλαβαν, ιδίως από το 1994 και μετά, σημαντικά σταθεροποιητικά μέτρα και έθεσαν σε εφαρμογή διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις. Το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα στήριξαν τις προσπάθειες αυτές με μια σειρά δανειακών διευκολύνσεων.

Τον Απρίλιο του 1997 επιτεύχθηκε συμφωνία μεταξύ των εθνικών αρχών και του ΔΝΤ σχετικά με ένα μεσοπρόθεσμο οικονομικό πρόγραμμα (1997-1999), το οποίο θα υποστηριζόταν με ένα δάνειο ανώτατου ποσού 75 εκατ. US$ στο πλαίσιο της ενισχυμένης διευκόλυνσης διαρθρωτικής προσαρμογής (ESAF). Η πρώτη ετήσια συμφωνία υλοποιήθηκε πλήρως και υποστηρίχθηκε επίσης από την Παγκόσμια Τράπεζα με ένα δάνειο διαρθρωτικής προσαρμογής που εγκρίθηκε το Μάιο του 1997.

Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα στήριξε τις μεταρρυθμιστικές προσπάθειες της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας στο πλαίσιο του προγράμματος αυτού, με τη χορήγηση ιδίως δανείου μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής (απόφαση αριθ. 97/471/ΕΚ του Συμβουλίου της 22ας Ιουλίου 1997) ύψους 40 εκατ. ECU και διάρκειας 15 ετών. Μετά την αποκατάσταση ομαλών οικονομικών σχέσεων μεταξύ της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, της Κοινότητας και της ΕΤΕ, η πρώτη δόση ύψους 25 εκατ. ECU εκταμιεύθηκε το Σεπτέμβριο του 1997. Η δεύτερη δόση ύψους 15 εκατ. ECU εκταμιεύθηκε στις αρχές του 1998, μετά την επίτευξη ικανοποιητικής προόδου στην τήρηση των όρων οικονομικής πολιτικής που είχαν τεθεί για τη χορήγηση του δανείου.

Οι διμερείς σχέσεις μεταξύ της ΕΚ και της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας βελτιώνονται συνεχώς, όπως καταδεικνύεται από τις συμφωνίες που συνάφθηκαν το 1997 στον τομέα της συνεργασίας και των μεταφορών. Επίσης, το Συμβούλιο κάλεσε πρόσφατα την Επιτροπή να εκπονήσει το ταχύτερο δυνατό μια μελέτη σκοπιμότητας για τη σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης που θα αναβαθμίσει τις σχέσεις της ΕΕ με την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.

Τον Ιούνιο του 1998, το Συμβούλιο του ΔΝΤ ενέκρινε το αίτημα για τη σύναψη δεύτερης ετήσιας συμφωνίας ESAF για τη στήριξη ενός αναθεωρημένου πλαισίου πολιτικής (1998-2000). Λόγω της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου, η οποία επηρέασε σε ιδιαίτερα μεγάλο βαθμό την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, και των δυσχερειών στην επίτευξη συμφωνίας για ένα κατάλληλο μεσοπρόθεσμο χρονοδιάγραμμα διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, σχεδιάζεται πλέον η αντικατάσταση του μεσοπρόθεσμου οικονομικού προγράμματος της χώρας με ένα δωδεκάμηνο οικονομικό πρόγραμμα, το οποίο θα υποστηριχθεί με μια δανειακή διευκόλυνση stand-by. Επιπλέον, η Παγκόσμια Τράπεζα θα στηρίξει το πρόγραμμα αυτό με ένα δεύτερο δάνειο για την προσαρμογή του τομέα των επιχειρήσεων και του χρηματοπιστωτικού τομέα (FESAL), ύψους 40 εκατ. US$, με το οποίο θα χρηματοδοτηθούν διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις στον τραπεζικό κυρίως τομέα.

Στο πλαίσιο αυτό, οι αρχές της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας ζήτησαν, με επιστολή της 1ης Μαΐου 1999 προς τον Επίτροπο κ. de Silguy, την παροχή από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα συμπληρωματικής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής. Στις 5 Μαΐου 1999, με την ευκαιρία της έκτακτης κοινής συνεδρίασης G-24/Συμβουλευτικής ομάδας για την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, η Κοινότητα ανέλαβε να χορηγήσει δημοσιονομική στήριξη ύψους 25 εκατ. ευρώ για να βοηθήσει τη χώρα να αντιμετωπίσει το κόστος υποδοχής των προσφύγων από το Κοσσυφοπέδιο και δήλωσε επίσης ότι είναι πρόθυμη να εξετάσει το αίτημα για τη χορήγηση συμπληρωματικής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής.

2. ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΔΟΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΡΡΥΘΜΙΣΕΩΝ

2.1. Μακροοικονομικές επιδόσεις

Μετά την επιτυχή σταθεροποίηση της οικονομίας το 1995, η οποία σε μεγάλο βαθμό επιτεύχθηκε χάρη στην απόφαση για τη σύνδεση του εθνικού νομίσματος με το γερμανικό μάρκο, η οικονομία ανέκαμψε το 1996. Ωστόσο, το χαμηλό επίπεδο των επενδύσεων, περιλαμβανομένων των άμεσων ξένων επενδύσεων, και η ανεπαρκής πρόοδος των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων στον τομέα των επιχειρήσεων και στο χρηματοπιστωτικό τομέα επιδείνωσε την κατάσταση του ισοζυγίου πληρωμών. Τον Ιούλιο του 1997 το δηνάριο υποτιμήθηκε κατά 14% μετά από διαβούλευση με το ΔΝΤ. Το μέτρο αυτό συνοδεύτηκε από ένα πρόγραμμα προσαρμογής που προέβλεπε την εφαρμογή αυστηρότερης δημοσιονομικής πολιτικής και την εντατικοποίηση των προσπαθειών για την επίλυση των διαρθρωτικών προβλημάτων.

Η στρατηγική αυτή ήταν αποτελεσματική. Η αύξηση των εξαγωγών επιταχύνθηκε το 1998, τονώνοντας τη βιομηχανική παραγωγή. Το ΑΕΠ αυξήθηκε σε πραγματικούς όρους κατά 2,9%, συμβάλλοντας στη μείωση της υψηλής ανεργίας στο 34,5% του εργατικού δυναμικού, από 36% το 1997. Παράλληλα, οι αρχές συνέχισαν να εφαρμόζουν αυστηρές δημοσιονομικές και νομισματικές πολιτικές, προκειμένου να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητα των εξαγωγών, να διατηρήσουν την ισοτιμία του εθνικού νομίσματος και να προσελκύσουν περισσότερες άμεσες ξένες επενδύσεις. Ο ήδη χαμηλός πληθωρισμός εξαλείφθηκε πλήρως.

Παρόλο που το 1998 η αύξηση των εξαγωγών ήταν για πρώτη φορά ταχύτερη από εκείνη των εισαγωγών, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε εκ νέου τόσο σε δολάρια (σε 290 εκατ. US$) όσο και σε ποσοστό του ΑΕΠ. Στις αρχές του 1999 αναμενόταν ότι η βελτίωση της ανταγωνιστικότητας (ιδίως χάρη στη συγκρατημένη αύξηση των μισθών και στον πολύ χαμηλό πληθωρισμό) θα συνεχιστεί και θα συμβάλει στη μείωση του ελλείμματος του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών.

2.2. Διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις

Μετά την απόκτηση της ανεξαρτησίας της, η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας βρέθηκε αντιμέτωπη με πολύ σοβαρές αδυναμίες στους τομείς των επιχειρήσεων, της γεωργίας και των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, καθώς και με ανεπαρκείς - εάν όχι ανύπαρκτους - θεσμούς για τη στήριξη της λειτουργίας μιας οικονομίας αγοράς. Σημαντικοί νέοι νόμοι θεσπίστηκαν τα τελευταία χρόνια για την ενίσχυση του ιδιοκτησιακού καθεστώτος και των βασικών θεσμικών διαρθρώσεων της οικονομίας αγοράς (νόμος για τις δημόσιες επιχειρήσεις και νέος εμπορικός κώδικας το 1996, πτωχευτική νομοθεσία και νομοθεσία περί ενεχύρου το 1998).

Η πρόοδος των ιδιωτικοποιήσεων ήταν άνιση. Παρόλο που πάνω από το 80% των επιχειρήσεων ελέγχονται πλέον από τον ιδιωτικό τομέα, ως αποτέλεσμα του φιλόδοξου προγράμματος ιδιωτικοποιήσεων που εφαρμόστηκε από το 1995, οι μέθοδοι που χρησιμοποιήθηκαν για τις ιδιωτικοποιήσεις αυτές (κυρίως εξαγορές από τα στελέχη ή τους εργαζομένους των επιχειρήσεων) δεν επέτρεψαν μια επαρκή βελτίωση της διοίκησης των επιχειρήσεων. Με αργούς ρυθμούς προχώρησε και η επίλυση των προβλημάτων των πλέον ζημιογόνων επιχειρήσεων.

Ο χρηματοπιστωτικός τομέα παραμένει ευάλωτος, παρά τα σημαντικά μέτρα αναδιάρθρωσης που λήφθηκαν, ιδίως στο πλαίσιο του προγράμματος που εφαρμόζεται με τη στήριξη της δανειακής διευκόλυνσης ESAF. Το 1995, οι αρχές προέβησαν σε εκτεταμένες ανακεφαλαιοποίησεις, μεταβιβάζοντας τις επισφαλείς απαιτήσεις των 25 πλέον χρεωμένων επιχειρήσεων σε έναν οργανισμό εξυγίανσης τραπεζών. Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια αντιπροσωπεύουν ακόμα σημαντικό μερίδιο των ισολογισμών των τραπεζών, κυρίως λόγω των σημαντικών χορηγήσεων σε μεγάλες επιχειρήσεις και των επακόλουθων ανοιγμάτων. Οι εποπτικές αρμοδιότητες της κεντρικής τράπεζας ενισχύθηκαν, αλλά στον τομέα αυτό απαιτείται περαιτέρω πρόοδος.

Το 1996, οι αρχές κατάργησαν τις πλέον σημαντικές προσαυξήσεις και τέλη, τις εξαγωγικές και εισαγωγικές ποσοστώσεις και μείωσαν τους δασμούς, δημιουργώντας έτσι ένα ιδιαίτερα φιλελεύθερο εμπορικό καθεστώς. Ωστόσο, μετά την έναρξη της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου, οι αρχές εισήγαγαν προσωρινά μέτρα διασφάλισης και ένα σύστημα αδειών εισαγωγής για να αντιμετωπίσουν τις συνέπειες της κρίσης. Στο πλαίσιο της συμφωνίας με το ΔΝΤ, οι αρχές καθόρισαν επίσης ένα χρονοδιάγραμμα για την κατάργηση των μέτρων αυτών, το οποίο προβλέπει ιδίως την πλήρη κατάργηση όλων σχεδόν των μέτρων διασφάλισης πριν από τα τέλη Σεπτεμβρίου.

2.3. Οι επιπτώσεις της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου

Παρά την αβεβαιότητα που χαρακτηρίζει ακόμα τις εκτιμήσεις των οικονομικών επιπτώσεων της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου, είναι σαφές ότι η κρίση αυτή επηρέασε αρνητικά την οικονομία της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, μέσω μιας σειράς παραγόντων όπως οι πρόσφυγες, οι διαταραχές των εμπορικών σχέσεων και η μείωση των επενδυτικών ροών.

Εκτιμάται ότι έως τα μέσα Ιουνίου, η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας υποδέχθηκε περίπου 245.000 πρόσφυγες, που αντιστοιχούν στο 11% περίπου του συνολικού πληθυσμού της, ενώ 87.000 περίπου πρόσφυγες είχαν ήδη μεταφερθεί από την ΠΓΔΜ σε άλλες χώρες. Εκτός από τις πολιτικές συνέπειες στις λεπτές εθνοτικές ισορροπίες της χώρας, η ιδιαίτερα σημαντική εισροή προσφύγων είχε σοβαρές επιπτώσεις και στις κοινωνικές συνθήκες.

Είχε επίσης πολύ ισχυρό αντίκτυπο στις εμπορικές και επενδυτικές ροές. Το 1998, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας (ΟΔΓ) ήταν ο δεύτερος σημαντικότερος εμπορικός εταίρος της χώρας, αμέσως μετά τη Γερμανία. Οι εμπορικές ροές με την ΟΔΓ αντιπροσώπευαν το 18,2% των εξαγωγών της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας (συνολικά 1,3 δισεκατ. US$) και το 12,6% των εισαγωγών της (συνολικά 1,7 δισεκατ. US$). Επιπλέον, εκτιμάται ότι το 50% σχεδόν του συνόλου των εξαγωγών και το 38% του συνόλου των εισαγωγών της διέρχονταν μέσω της ΟΔΓ. Μετά την έναρξη της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου, οι εμπορικές ροές μειώθηκαν απότομα και πολλές συμβάσεις απωλέσθηκαν, τόσο με την ΟΔΓ όσο και με άλλες αγορές, λόγω του υψηλότερου κόστους διαμετακόμισης, της αυξημένης αβεβαιότητας και της προσωρινής ανεπάρκειας βασικών εισαγόμενων προϊόντων. Είναι πιθανό ότι ορισμένες από τις συμβάσεις που απωλέσθηκαν δεν θα ανακτηθούν μετά τη λήξη της κρίσης.

Εκτιμάται ότι οι επενδυτικές ροές μειώθηκαν απότομα, ιδίως λόγω της επίπτωσης του υψηλότερου οικονομικού και πολιτικού κινδύνου στις επενδυτικές αποφάσεις και της δυσχερέστερης πρόσβασης σε ξένο δανεισμό και σε εμπορικές πιστώσεις. Οι χαμηλότερες ροές άμεσων ξένων επενδύσεων θα επηρεάσουν αρνητικά τον εκσυγχρονισμό της οικονομίας.

Οι αρνητικές επιπτώσεις στο εμπόριο και στις επενδύσεις θα αυξήσουν σημαντικά τις εξωτερικές ανισορροπίες της χώρας. Η ακριβής εκτίμηση των επιπτώσεων αυτών είναι ιδιαίτερα δυσχερής υπό τις σημερινές συνθήκες. Το ΔΝΤ αναμένει αύξηση του ελλείμματος του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών κατά περίπου 230 εκατ. US$, σε 520 εκατ. US$ το 1999 ή 14,5% του ΑΕΠ (αντί μιας μείωσης στα 250 εκατ. US$ που αναμενόταν πριν την κρίση). Τα συναλλαγματικά διαθέσιμα διατηρούνται σε χαμηλά επίπεδα που αντιστοιχούν στις εισαγωγές 2,3 μηνών.

Παρόλο που θα αντισταθμιστεί εν μέρει από την κάμψη των εισαγωγών, η απότομη μείωση της εξωτερικής ζήτησης θα έχει σημαντική αρνητική επίπτωση στην αύξηση του ΑΕΠ σε πραγματικούς όρους. Το ΔΝΤ εκτιμά ότι ακόμα και εάν εξασφαλιστεί η αναγκαία εξωτερική χρηματοδότηση, το ΑΕΠ θα μειωθεί κατά τουλάχιστον 8% το 1999, αντί μιας αναμενόμενης αύξησης κατά 5%.

Οι παράγοντες αυτοί θα επηρεάσουν σημαντικά τη δημοσιονομική κατάσταση. Οι δαπάνες θα αυξηθούν, ιδίως εκείνες που σχετίζονται με τους πρόσφυγες (κατά 2,5% του ΑΕΠ, σύμφωνα με το ΔΝΤ) και με τα ταμεία κοινωνικής ασφάλισης (κατά 1,5% του ΑΕΠ). Οι εισαγωγικοί δασμοί (που αντιπροσώπευαν το 17% του συνόλου των κρατικών εσόδων το 1998) θα μειωθούν παράλληλα με τις εισαγωγές, ενώ τα φορολογικά έσοδα θα είναι χαμηλότερα λόγω της αρνητικής αύξησης του ΑΕΠ. Συνολικά, αναμένεται ότι το δημοσιονομικό έλλειμμα θα αυξηθεί το 1999 στο 4,9% του ΑΕΠ από το προγραμματισθέν επίπεδο του 0,2% του ΑΕΠ.

3. ΤΟ ΝΕΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΑΓΚΕΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ

Υπό τις νέες συνθήκες που διαμορφώθηκαν λόγω των συνεπειών της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου, η κυβέρνηση και οι διεθνείς χρηματοδοτικοί οργανισμοί πραγματοποίησαν εντατικές διαβουλεύσεις για ένα νέο οικονομικό πρόγραμμα που θα υποστηριχθεί με μια δωδεκάμηνη συμφωνία stand-by (SBA) ποσού 32,2 εκατ. US$ με το ΔΝΤ και με ένα δάνειο για τη διαρθρωτική προσαρμογή του τομέα των επιχειρήσεων και του χρηματοπιστωτικού τομέα (FESAL) ποσού 40 εκατ. US$ της Παγκόσμιας Τράπεζας. Εν αναμονή της οριστικοποίησης και της επίσημης έγκρισης των δύο πράξεων από τα Εκτελεστικά Συμβούλια των δύο διεθνών οργανισμών, οι επείγουσες ανάγκες εξωτερικής χρηματοδότησης που αντιμετωπίζει η χώρα λόγω της μείωσης των εξαγωγών της μετά την έναρξη της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου θα καλυφθούν με την εκταμίευση της πρώτης δόσης (18,5 εκατ. US$) του δανείου στο πλαίσιο της διευκόλυνσης για αντισταθμιστική και έκτακτη χρηματοδότηση (CCFF) του ΔΝΤ, συνολικού ποσού 32,3 εκατ. US$.

Το νέο οικονομικό πρόγραμμα που αποτελεί αντικείμενο διαβουλεύσεων με το ΔΝΤ και την Παγκόσμια Τράπεζα έχει ως σκοπό να περιορίσει τις αρνητικές επιπτώσεις της κρίσης σε μακροοικονομικό επίπεδο και να επιτρέψει στην κυβέρνηση να συνεχίσει τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, ιδίως στο χρηματοπιστωτικό τομέα. Η μακροοικονομική στρατηγική βασίζεται σε αυστηρές νομισματικές και δημοσιονομικές πολιτικές που αποσκοπούν στη διατήρηση των προ της κρίσης βασικών μακροοικονομικών τάσεων, ιδίως με το πάγωμα των μισθών στο δημόσιο τομέα και την περικοπή ορισμένων δαπανών.

Η επιτυχία της μακροοικονομικής στρατηγικής βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στην επίτευξη ουσιαστικής προόδου στο μέτωπο των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων, ιδίως όσον αφορά την αναδιάρθρωση του χρηματοπιστωτικού τομέα και των μεγάλων δημόσιων επιχειρήσεων. Οι αρχές ανέλαβαν να αρχίσουν τις προετοιμασίες για την πώληση ή την εκκαθάριση δώδεκα ζημιογόνων επιχειρήσεων στο δεύτερο εξάμηνο του 1999. Έλαβαν επίσης σημαντικά μέτρα για την επέκταση των ιδιωτικοποιήσεων σε γεωργικές επιχειρήσεις που βρίσκονταν προηγουμένως υπό καθεστώς κοινωνικής ιδιοκτησίας. Προβλέπεται εξάλλου η κατάργηση των πρόσφατων μέτρων για την επιβολή περιορισμών που δημιουργούν στρεβλώσεις στο εμπόριο και στις πληρωμές. Ταυτόχρονα, στο πλαίσιο του προγράμματος που θα υποστηριχθεί με τη συμφωνία stand-by θα παρακολουθείται προσεκτικά η πολιτική της κυβέρνησης όσον αφορά τη στήριξη των επιχειρήσεων, προκειμένου να αποφευχθεί η αύξηση των καθυστερούμενων φορολογικών οφειλών και άλλες μορφές έμμεσης ή άμεσης στήριξης.

Εκτός από τη δανειακή διευκόλυνση FESAL, η Παγκόσμια Τράπεζα προετοιμάζει δάνειο ποσού 10 εκατ. US$ στο πλαίσιο της διευκόλυνσης για την αναπροσαρμογή του εργατικού δυναμικού και τη στήριξη των κοινωνικών ταμείων, το οποίο αποσκοπεί να αμβλύνει τις κοινωνικές συνέπειες της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου και να ενισχύσει το σύστημα κοινωνικής προστασίας της χώρας, στηρίζοντας έτσι τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις της κυβέρνησης.

4. ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΗ ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΚΥΡΙΟΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ

Σύμφωνα με τις προβλέψεις για το ισοζύγιο πληρωμών της χώρας που παρουσίασε το ΔΝΤ στην επείγουσα κοινή συνεδρίαση G-24/Συμβουλευτικής ομάδας της 5ης Μαΐου 1999, οι ανάγκες εξωτερικής χρηματοδότησης της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας που παραμένουν ακάλυπτες ανέρχονται σε 372 εκατ. US$, μετά το συνυπολογισμό της αναμενόμενης για το 1999 χρηματοδοτικής στήριξης που θα παρασχεθεί από το ΔΝΤ (SBA) και την Παγκόσμια Τράπεζα (FESAL). Στη συνεδρίαση αυτή, η ΕΚ ανήγγειλε τη χορήγηση δημοσιονομικής στήριξης ύψους 25 εκατ. ευρώ και την πρόθεσή της να παράσχει συμπληρωματική μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή στην ΠΓΔΜ. Επίσης, τα κράτη μέλη υποσχέθηκαν να χορηγήσουν ενίσχυση ποσού 32,9 εκατ. US$. Εξάλλου, ορισμένοι άλλοι χορηγοί ανέλαβαν να παράσχουν συνδρομή με ιδιαίτερα προνομιακούς όρους, αυξάνοντας το ποσό των συνολικών δεσμεύσεων για παροχή διμερούς βοήθειας σε 130 εκατ. US$ (περιλαμβανομένης της κοινοτικής δημοσιονομικής στήριξης). Συνεπώς, ακόμα και εάν συνυπολογιστεί το δάνειο που θα παράσχει το ΔΝΤ στο πλαίσιο της διευκόλυνσης CCFF, η χρηματοδότηση του οικονομικού προγράμματος της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας παραμένει σε μεγάλο βαθμό ανεπαρκής.

Εάν δεν εξασφαλιστούν πρόσθετες χρηματοδοτήσεις από επίσημες πηγές, υπάρχει κίνδυνος μεγαλύτερης της αναμενόμενης κάμψης της οικονομίας, με αναπόφευκτες αρνητικές συνέπειες για το επίπεδο διαβίωσης, τη δημοσιονομική κατάσταση και το επίπεδο της ανεργίας. Στην περίπτωση αυτή θα αυξανόταν επίσης σημαντικά η πιθανότητα αναστροφής της πολιτικής όσον αφορά τις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις, όπως διαπιστώνεται ήδη από τη θέσπιση νέων περιοριστικών μέτρων για το εμπόριο και τις πληρωμές. Στο πλαίσιο αυτό, η παροχή από την Κοινότητα συμπληρωματικής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής θα συνέβαλε στην ενίσχυση της οικονομικής, κοινωνικής και πολιτικής σταθερότητας της χώρας, καθώς και στη διατήρηση του σημαντικού της ρόλου ως παράγοντα σταθερότητας στην περιοχή. Θα καταδείκνυε επίσης ότι η ΕΕ στηρίζει την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας σε μια ιδιαίτερα δυσχερή συγκυρία, παράλληλα με την πιθανή ενίσχυση των συμβατικών σχέσεων με τη χώρα αυτή.

Το εκτιμώμενο έλλειμμα εξωτερικής χρηματοδότησης για το 1999 είναι σημαντικό, και αναμένεται ότι οι χρηματοδοτικές ανάγκες θα αυξηθούν ακόμα περισσότερο το επόμενο έτος. Η Επιτροπή εκτιμά συνεπώς ότι θα ήταν ενδεδειγμένη η χορήγηση συμπληρωματικής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής ανώτατου ποσού 80 εκατ. ευρώ, δηλαδή περίπου 84 εκατ. US$, για την υλοποίηση του προγράμματος που εφαρμόζεται με τη στήριξη της συμφωνίας stand-by. Το ποσό αυτό θα προστεθεί στη δημοσιονομική συνδρομή 25 εκατ. ευρώ της ΕΚ, η οποία παρά το ειδικό προορισμό της αμβλύνει επίσης τις ανάγκες από πλευράς ισοζυγίου πληρωμών. Νέες δεσμεύσεις για παροχή συνδρομής από άλλους χορηγούς μπορούν να αναληφθούν σε μεταγενέστερο στάδιο και ιδίως στην επόμενη κοινή συνεδρίαση G-24/Συμβουλευτικής ομάδας, την οποία η Επιτροπή και η Παγκόσμια Τράπεζα προτίθενται να οργανώσουν εντός των επόμενων μηνών του έτους.

Η εκταμίευση της συνδρομής θα γίνει σε τουλάχιστον δύο δόσεις και θα υπόκειται στην τήρηση των συνήθων όρων μακροοικονομικής και διαρθρωτικής προσαρμογής, περιλαμβανομένης στην περίπτωση αυτή και της σταδιακής κατάργησης των μέτρων που εισάγουν τις πλέον σοβαρές στρεβλώσεις στους τομείς του εξωτερικού εμπορίου και των πληρωμών.

Λαμβανομένων υπόψη των ειδικών περιστάσεων που επηρεάζουν σήμερα τα δημόσια οικονομικά και το ισοζύγιο πληρωμών της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, καθώς και των επιπέδων ανάπτυξης και χρέους της χώρας, προβλέπεται ότι η προτεινόμενη κοινοτική μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή θα περιλαμβάνει ένα στοιχείο μη επιστρεπτέας ενίσχυσης ανώτατου ποσού 30 εκατ. ευρώ. Ωστόσο, οι υφιστάμενοι δημοσιονομικοί περιορισμοί δεν επιτρέπουν τη χορήγηση της ενίσχυσης αυτής παρά μόνο μετά από κατάλληλη προσαρμογή των διαθέσιμων χρηματοδοτικών πόρων στο πλαίσιο της κατηγορίας 4 των δημοσιονομικών προοπτικών, η οποία θα ήταν αναγκαία για την αντιμετώπιση της κατάστασης που επικρατεί σήμερα στα Βαλκάνια.

Η επιστρεπτέα συνιστώσα της χρηματοδοτικής συνδρομής θα είναι σύμφωνη με τις συνήθεις μορφές και προϋποθέσεις που εφαρμόζονται κανονικά στα δάνεια μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής υπέρ τρίτων χωρών. Η Κοινότητα θα συγκεντρώσει τα σχετικά ποσά με δανειοληπτικές πράξεις στις κεφαλαιαγορές, οι οποίες θα καλύπτονται από την εγγύηση του γενικού προϋπολογισμού. Η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας θα δανειστεί στη συνέχεια τα ποσά αυτά από την Κοινότητα. Οι δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις θα είναι πλήρως αντιστοιχισμένες και δεν θα συνεπάγονται κανένα εμπορικό κίνδυνο για την Κοινότητα.

Σύμφωνα με το μηχανισμό του Ταμείου Εγγυήσεων, οι δημοσιονομικές επιπτώσεις μιας απόφασης για τη χορήγηση δανείου ανώτατου ποσού 50 εκατ. ευρώ στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας συνεπάγονται τη μεταφορά στο Ταμείο ποσού 7 εκατ. ευρώ.

Ζητείται συνεπώς από το Συμβούλιο να εγκρίνει το συνημμένο σχέδιο απόφασης για τη χορήγηση συμπληρωματικής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη χορήγηση συμπληρωματικής μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 308,

την πρόταση της Επιτροπής [1],

[1] ΕΕ αριθ. ...

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου [2],

[2] ΕΕ αριθ. ...

Εκτιμώντας:

(1) ότι η Επιτροπή ζήτησε τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής πριν υποβάλει την πρότασή της*

(2) ότι η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας έχει θέσει σε εφαρμογή θεμελιώδεις οικονομικές μεταρρυθμίσεις και καταβάλλει σημαντικές προσπάθειες για τη δημιουργία αποτελεσματικής οικονομίας αγοράς*

(3) ότι η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας έχει υποστεί ιδιαίτερα σημαντικές οικονομικές επιβαρύνσεις ως άμεσο αποτέλεσμα της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου και κατέβαλε εξαιρετικές προσπάθειες για να υποδεχθεί μεγάλο αριθμό προσφύγων παρά τις σοβαρές κοινωνικές και οικονομικές εντάσεις που αυτό συνεπάγεται*

(4) ότι η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας και η Ευρωπαϊκή Κοινότητα υπέγραψαν συμφωνία συνεργασίας που τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου*1998

(5) ότι στις 26 Απριλίου 1999, το Συμβούλιο τάχθηκε υπέρ της εκπόνησης μιας μελέτης σκοπιμότητας για την αναβάθμιση των συμβατικών σχέσεων μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας*

(6) ότι η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας έχει συνάψει προκαταρκτική συμφωνία με το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) για τη χορήγηση δανείου στο πλαίσιο της διευκόλυνσης για αντισταθμιστική και έκτακτη χρηματοδότηση (CCFF) και ότι οι συζητήσεις μεταξύ των δύο μερών σχετικά με μια συμφωνία stand-by (SBA) για τη στήριξη του προγράμματος προσαρμογής και μεταρρυθμίσεων της κυβέρνησης βρίσκονται ήδη σε προχωρημένο στάδιο*

(7) ότι η Παγκόσμια Τράπεζα προετοιμάζει ένα νέο δάνειο για διαρθρωτική προσαρμογή του χρηματοπιστωτικού τομέα και του τομέα των επιχειρήσεων (FESAL), το οποίο προβλέπει την παροχή σημαντικών χρηματοδοτήσεων για τις προσαρμογές και επενδύσεις που θα στηρίξουν τις μεταρρυθμιστικές προσπάθειες της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας στους δύο αυτούς τομείς*

(8) ότι οι αρχές της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας ζήτησαν χρηματοδοτική συνδρομή από τους διεθνείς χρηματοδοτικούς οργανισμούς, την Κοινότητα και άλλους διμερείς χορηγούς* ότι ακόμα και εάν συνυπολογιστεί η εκτιμώμενη χρηματοδότηση που θα μπορούσε να παρασχεθεί από το ΔΝΤ και την Παγκόσμια Τράπεζα, εξακολουθεί να υπάρχει ένα σημαντικό χρηματοδοτικό κενό που πρέπει να καλυφθεί το 1999 και το 2000, προκειμένου να ενισχυθούν τα συναλλαγματικά διαθέσιμα της χώρας και να στηριχθούν οι στόχοι οικονομικής πολιτικής που συνοδεύουν το πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της κυβέρνησης*

(9) ότι η χορήγηση από την Κοινότητα μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής με τη μορφή μακροπρόθεσμου δανείου σε συνδυασμό με μη επιστρεπτέες ενισχύσεις στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας αποτελεί κατάλληλο μέτρο για τη στήριξη του ισοζυγίου πληρωμών της και συμβάλλει στην άμβλυνση των εξωτερικών χρηματοδοτικών περιορισμών που αντιμετωπίζει η χώρα στις εξαιρετικά δυσχερείς σημερινές συνθήκες*

(10) ότι η προσθήκη μιας μη επιστρεπτέας συνιστώσας στη συνδρομή αυτή δεν θίγει τις εξουσίες της δημοσιονομικής αρχής*

(11) ότι η διαχείριση της συνδρομής πρέπει να ανατεθεί στην Επιτροπή*

(12) ότι για την έκδοση της παρούσας απόφασης, η συνθήκη δεν προβλέπει άλλες εξουσίες από εκείνες που ορίζονται στο άρθρο 308,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

’ρθρο 1

1. Η Κοινότητα θέτει στη διάθεση της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας χρηματοδοτική συνδρομή υπό μορφή μακροπρόθεσμου δανείου και μη επιστρεπτέων ενισχύσεων, η οποία αποσκοπεί να εξασφαλίσει τη βιωσιμότητα του ισοζυγίου πληρωμών της χώρας, να διευκολύνει την εφαρμογή των διαρθρωτικών μεταρρυθμίσεων και να αμβλύνει τις κοινωνικές συνέπειες των οικονομικών διαταραχών που προκάλεσε η κρίση του Κοσσυφοπεδίου.

2. Το χορηγούμενο δάνειο στο πλαίσιο της συνδρομής ανέρχεται σε 50 εκατ. ευρώ σε κεφάλαιο κατ?ανώτατο όριο, με περίοδο χάριτος 10 ετών και ανώτατη διάρκεια 15 ετών. Για το σκοπό αυτό, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να δανειστεί, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, τα αναγκαία κεφάλαια τα οποία θα τεθούν στη διάθεση της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας υπό μορφή δανείου.

3. Η μη επιστρεπτέα ενίσχυση στο πλαίσιο της συνδρομής ανέρχεται σε 30 εκατ. ευρώ κατ?ανώτατο όριο για την περίοδο 1999-2000.

4. Η Επιτροπή διαχειρίζεται τη χρηματοδοτική συνδρομή της Κοινότητας σε στενή συνεργασία με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή και κατά τρόπο που συμβιβάζεται με κάθε συμφωνία που έχει συναφθεί μεταξύ του ΔΝΤ και της Μακεδονίας.

’ρθρο 2

1. Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να συμφωνήσει με τις αρχές της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, μετά από διαβούλευση με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή, τους όρους οικονομικής πολιτικής που συνοδεύουν τη συνδρομή. Οι όροι αυτοί πρέπει να συμβιβάζονται με τις συμφωνίες που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 4.

2. Η Επιτροπή ελέγχει σε τακτά χρονικά διαστήματα, σε συνεργασία με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή και μετά από συντονισμό με το ΔΝΤ, εάν η οικονομική πολιτική της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας συμβαδίζει με τους στόχους της παρούσας συνδρομής και εάν τηρούνται οι όροι που τη συνοδεύουν.

’ρθρο 3

1. Το δάνειο και η μη επιστρεπτέα ενίσχυση τίθενται στη διάθεση της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας σε δύο τουλάχιστον δόσεις. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 2, η εκταμίευση της πρώτης δόσης θα γίνει εφόσον επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας και του ΔΝΤ για ένα μακροοικονομικό πρόγραμμα που θα εφαρμοστεί με τη στήριξη κατάλληλης πιστωτικής διευκόλυνσης.

2. Με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 2, η εκταμίευση της δεύτερης και κάθε περαιτέρω δόσης θα γίνει εφόσον διαπιστωθεί η ικανοποιητική πορεία του προγράμματος προσαρμογής και μεταρρυθμίσεων της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας και όχι πριν την πάροδο τριμήνου από την καταβολή της πρώτης δόσης.

3. Τα ποσά της συνδρομής καταβάλλονται στην Εθνική Tράπεζα της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας.

’ρθρο 4

1. Οι δανειοληπτικές και δανειοδοτικές πράξεις που αναφέρονται στο άρθρο 1 διενεργούνται με την ίδια τοκοφόρο ημερομηνία και δεν συνεπάγονται για την Κοινότητα ούτε μετατροπή προθεσμιών λήξης, ούτε ανάληψη κινδύνου συναλλάγματος ή επιτοκίου ή άλλου εμπορικού κινδύνου.

2. Εφόσον το ζητήσει η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας, η Επιτροπή λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να συμπεριληφθεί στους όρους του δανείου ρήτρα πρόωρης εξόφλησης και να εξασφαλιστεί δυνατότητα εκτέλεσής της.

3. Μετά από αίτημα της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας, και εφόσον οι περιστάσεις επιτρέπουν τη μείωση του επιτοκίου του δανείου, η Επιτροπή μπορεί να αναχρηματοδοτήσει το σύνολο ή μέρος των αρχικών δανειοληπτικών πράξεων ή να αναπροσαρμόσει τους αντιστοίχους χρηματοδοτικούς όρους. Οι πράξεις αναχρηματοδότησης ή αναπροσαρμογής διενεργούνται με τους προβλεπόμενους στην παράγραφο 1 όρους και δεν έχουν ως αποτέλεσμα την παράταση της μέσης διάρκειας των δανειοληπτικών πράξεων ή την αύξηση του ποσού του ανεξόφλητου κεφαλαίου, υπολογιζόμενου με τις τρέχουσες συναλλαγματικές ισοτιμίες, κατά την ημερομηνία της αναχρηματοδότησης ή της αναπροσαρμογής.

4. Όλα τα έξοδα που συνεπάγεται για την Κοινότητα η σύναψη και η εκτέλεση της πράξης που προβλέπεται από την παρούσα απόφαση βαρύνουν την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.

5. Η Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή ενημερώνεται για την πορεία των πράξεων που αναφέρονται στις παραγράφους 2 και 3 τουλάχιστον μία φορά το χρόνο.

’ρθρο 5

Τουλάχιστον μία φορά το χρόνο, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση στην οποία περιέχεται αξιολόγηση της εφαρμογής της παρούσας απόφασης.

Βρυξέλλες, στις

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΑΝΑΓΚΑΙΟΙ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ ΓΙΑ ΤΙΣ ΚΑΤΑΒΟΛΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΣΤΟ ΤΑΜΕΙΟ ΕΓΓΥΗΣΕΩΝ ΤΟ 1999 ΚΑΙ ΠΕΡΙΘΩΡΙΟ ΣΤΟ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟ ΓΙΑ ΔΑΝΕΙΑ ΚΑΙ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ ΔΑΝΕΙΩΝ ΥΠΕΡ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ

(εκατ. Ευρώ)

Πράξεις // Βάση υπολογισμού [3] // Καταβολές στο Ταμείο [4] // Περιθώριο αποθεματικού

[3] Η βάση των καταβολών υπολογίζεται εφαρμόζοντας το ισχύον ποσοστό κάλυψης των δανείων, δηλαδή 70% (δάνεια ΕΤΕ/νέες αποστολές), 75% (δάνεια ΕΤΕ/παλαία πρωτόκολλα) ή 100% (δάνεια μακροοικονομικής χρηματοδοτικής συνδρομής).

[4] Σύμφωνα με τους κανόνες υπολογισμού του ποσοστού των καταβολών, όπως καθορίστηκαν από τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2728/94 του Συμβουλίου της 31ης Οκτωβρίου 1994, δεδομένου ότι τα κεφάλαια του Ταμείου έχουν ήδη ανέλθει στο ποσό που έχει καθοριστεί ως στόχος για το 1997, το ποσοστό των καταβολών για νέες πράξεις μειώθηκε από 15% σε 14%.

// // // // 346,0 [5]

[5] Το ποσό του αποθεματικού για δάνεια και εγγυήσεις δανείων υπέρ τρίτων χωρών για το 1999 καθορίστηκε στο πλαίσιο των δημοσιονομικών προοπτικών.

Εγκριθείσες πράξεις

// // // //

// ΕΤΕ/Νέες αποστολές [6] // // //

[6] Ετήσια ποσά των δανείων που προβλέπεται να υπογραφούν το 1999 και διόρθωση των ποσών που έχουν ήδη καταβληθεί στο Ταμείο ώστε να ληφθούν υπόψη οι πραγματικές υπογραφές δανείων όπως διαπιστώθηκαν στα τέλη του 1998: Μεταφορά 5/99 στο Ταμείο Εγγυήσεων.

// // // //

// ΧΚΑΕ // 872,9 // 122,2 // 223,8

// ΑΛΑ // 218,1 // 30,5 // 193,3

// Νότια Αφρική // 143,5 // 20,1 // 173,2

// ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ // 351,4 // 49,2 // 124,0

// ΠΓΔΜ // 38,5 // 5,4 // 118,6

// Βοσνία // 42,0 // 5,9 // 112,7

// // // //

// ΕΤΕ/Παλαιά πρωτόκολλα [6] // // //

[6] Ετήσια ποσά των δανείων που προβλέπεται να υπογραφούν το 1999 και διόρθωση των ποσών που έχουν ήδη καταβληθεί στο Ταμείο ώστε να ληφθούν υπόψη οι πραγματικές υπογραφές δανείων όπως διαπιστώθηκαν στα τέλη του 1998: Μεταφορά 5/99 στο Ταμείο Εγγυήσεων.

// Συρία // -30 // -4,2 // 116,9

// // // //

// Μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή // // //

// Αλβανία III // 20 // 2,8 // 114,1

// Βοσνία I // 20 // 2,8 // 111,3

// // // //

Προτεινόμενες ενέργειες

// // // //

// ΕΤΕ/Τουρκία [7] // 105 // 14,7 // 96,6

[7] Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου για την εφαρμογή ειδικής δράσης χρηματοδοτικής συνεργασίας υπέρ της Τουρκίας (COM(95) 389/3).

// ΕΤΕ/Κροατία [8] // 35 // 4,9 // 91,7

[8] Συμφωνία συνεργασίας ΕΚ/Κροατία (SEC(95) 180/τελικό).

// // // //

// Μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή // // //

// Βουλγαρία IV [9] // 100 // 14,0 // 77,7

[9] Πρόταση της Επιτροπής.

// Ρουμανία IV9 // 200 // 28,0 // 49,7

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ

Συμπληρωματική μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.

2. ΣXΕΤΙΚΟ ΚΟΝΔΥΛΙΟ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

Μη επιστρεπτέα συνιστώσα της συνδρομής

B7-5320: Μακροοικονομική χρηματοδοτική συνδρομή υπέρ των χωρών της περιοχής των δυτικών Βαλκανίων (θα μετονομαστεί από τον ΔΣΠ του 1999).

Επιστρεπτέα συνιστώσα της συνδρομής

Κονδύλιο B0-211, το οποίο αφορά την εγγύηση του κοινοτικού προϋπολογισμού για τα προγράμματα δανειοληπτικών πράξεων που συνάπτει η Κοινότητα με σκοπό την παροχή χρηματοδοτικής συνδρομής σε τρίτες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.

3. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ

’ρθρο 308 της Συνθήκης

4. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΚΑΙ ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ

α) Περιγραφή του μέτρου

Χορήγηση κοινοτικού δανείου (που θα χρηματοδοτηθεί με δανεισμό της Κοινότητας στις διεθνείς κεφαλαιαγορές) ανώτατου ποσού 50 εκατ. ευρώ, και μη επιστρεπτέας ενίσχυσης ανώτατου ποσού 30 εκατ. ευρώ (που θα χρηματοδοτηθεί από το γενικό προϋπολογισμό) στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας για τη στήριξη των μεταρρυθμιστικών προσπαθειών των αρχών και την άμβλυνση των κοινωνικών συνεπειών των οικονομικών διαταραχών που προκάλεσε η κρίση του Κοσσυφοπεδίου.

β) Αιτιολόγηση του μέτρου

Η βιωσιμότητα της εξωτερικής θέσης της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την παροχή εξωτερικής χρηματοδοτικής συνδρομής από επίσημους χορηγούς.

5. ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΤΗΣ ΔΑΠΑΝΗΣ

Μη επιστρεπτέα ενίσχυση: μη υποχρεωτική δαπάνη, διαχωριζόμενες πιστώσεις.

Δάνειο: υποχρεωτική δαπάνη.

6. ΦΥΣΗ ΤΗΣ ΔΑΠΑΝΗΣ

Μη επιστρεπτέες ενισχύσεις (επιχορηγήσεις σε ποσοστό 100%, που θα εκταμιευτούν σε δύο τουλάχιστον διαδοχικές δόσεις.

Δυνητική ενεργοποίηση της εγγύησης του προϋπολογισμού για τη σύναψη δανειοληπτικής πράξης της Κοινότητας με την οποία θα χρηματοδοτηθεί το δάνειο στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.

7. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΠΤΩΣΗ

α) Μέθοδος υπολογισμού

Ο υπολογισμός του ποσού της συνδρομής που θωρείται αναγκαία βασίζεται στις σημερινές εκτιμήσεις για τις ανάγκες εξωτερικής χρηματοδότησης της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας που δεν καλύπτονται από άλλες πηγές.

Για το χορηγούμενο δάνειο στο πλαίσιο της συνδρομής, προτείνεται η εγγραφή ένδειξης "προς υπόμνηση", δεδομένου δεν αναμένεται να καταστεί αναγκαία η ενεργοποίηση της εγγύησης του προϋπολογισμού και, εν πάση περιπτώσει, το ποσό και η χρονική στιγμή μιας ενδεχόμενης χρησιμοποίησης αυτού του κονδυλίου του προϋπολογισμού δεν μπορούν να προσδιοριστούν εκ των προτέρων.

β) Επιπτώσεις του μέτρου στις πιστώσεις παρέμβασης

Το κονδύλιο του προϋπολογισμού που αντιστοιχεί στη μη επιστρεπτέα συνιστώσα της συνδρομής θα ενεργοποιηθεί εφόσον διαπιστωθεί η τήρηση ορισμένων όρων οικονομικής πολιτικής που θα συμφωνηθούν με τις αρχές της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας.

Το κονδύλιο του προϋπολογισμού που αντικατοπτρίζει την εγγύηση του προϋπολογισμού για το χορηγούμενο δάνειο θα ενεργοποιηθεί μόνο σε περίπτωση πραγματικής χρησιμοποίησης της εγγύησης.

γ) Χρηματοδότηση των δαπανών παρέμβασης

(i) Μη επιστρεπτέα ενίσχυση:

- Η χρηματοδότηση της δαπάνης θα εξασφαλιστεί με την προσαρμογή των δημοσιονομικών πόρων που είναι διαθέσιμα στην κατηγορία 4 των δημοσιονομικών προοπτικών.

- Προτείνεται το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα (εκατ. ευρώ):

TTTABLE

(ii) Σε περίπτωση ενεργοποίησης της εγγύησης του προϋπολογισμού:

- Προσφυγή στο Ταμείο Εγγυήσεων που δημιουργήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ, Eυρατόμ) αριθ. 2728 του Συμβουλίου της 31ης Οκτωβρίου 1994.

- Σε περίπτωση που οι πόροι του Ταμείου Εγγυήσεων δεν επαρκούν, το συμπληρωματικό ποσό θα διατεθεί με μεταφορά από τον προϋπολογισμό:

* κάθε διαθέσιμου περιθωρίου στο αποθεματικό για εγγυήσεις*

* κάθε καθυστερημένης αποπληρωμής στον προϋπολογισμό για την οποία είχε ενεργοποιηθεί η εγγύηση του προϋπολογισμού (βάσει του άρθρου 27 παράγραφος 3 του δημοσιονομικού κανονισμού)*

* κάθε διαθέσιμου υπολοίπου εντός του ανώτατου ορίου της κατηγορίας 4 των δημοσιονομικών προοπτικών ή των επαναχρησιμοποιούμενων πόρων της κατηγορίας αυτής.

- Για να τηρήσει τις υποχρεώσεις της, η Επιτροπή μπορεί να εξασφαλίσει προσωρινά την εξυπηρέτηση του χρέους με πόρους από τα ταμειακά διαθέσιμά της. Στην περίπτωση αυτή εφαρμόζεται το άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΟΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1552/89 του Συμβουλίου της 29ης Μαΐου 1989.

8. ΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΩΝ ΑΠΑΤΩΝ

Η συνδρομή θα καταβληθεί απευθείας στην κεντρική τράπεζα της δικαιούχου χώρας μόνον αφού οι υπηρεσίες της Επιτροπής, σε συνεργασία με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή και τις υπηρεσίες του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας, εξακριβώσουν ότι οι μακροοικονομικές πολιτικές που εφαρμόζονται στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας είναι ικανοποιητικές και ότι τηρούνται οι ειδικοί όροι που έχουν τεθεί για τη χορήγηση της παρούσας συνδρομής.

9. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΟΣΤΟΥΣ / ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

α) Αιτιολόγηση της δράσης και ειδικοί στόχοι

Η χρηματοδοτική συνδρομή θα στηρίξει τις μεταρρυθμιστικές προσπάθειες της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας και θα συμπληρώσει τη χρηματοδότηση που θα παράσχει η διεθνής κοινότητα στο πλαίσιο του προγράμματος που έχει συμφωνηθεί με το ΔΝΤ. Θα αμβλύνει έτσι τους περιορισμούς που αντιμετωπίζει η χώρα από πλευράς εξωτερικής χρηματοδότησης, θα βελτιώσει τις αναπτυξιακές προοπτικές της και θα την βοηθήσει να αντιμετωπίσει τις σοβαρές οικονομικές και κοινωνικές συνέπειες της κρίσης του Κοσσυφοπεδίου.

β) Παρακολούθηση και αξιολόγηση

Η προτεινόμενη συνδρομή έχει μακροοικονομικό χαρακτήρα και η παρακολούθηση και αξιολόγησή της γίνεται στο πλαίσιο του προγράμματος προσαρμογής και μεταρρυθμίσεων που εφαρμόζει η πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας με τη στήριξη του ΔΝΤ.

Οι υπηρεσίες της Επιτροπής θα παρακολουθήσουν την εφαρμογή της δράσης μέσω ειδικού συστήματος δεικτών μακροοικονομικής και διαρθρωτικής πολιτικής που θα συμφωνηθούν με τις αρχές της δικαιούχου χώρας. Θα συνεργαστούν επίσης στενά με τις υπηρεσίες του ΔΝΤ και της Παγκόσμιας Τράπεζας και θα επωφεληθούν από τις αξιολογήσεις στις οποίες προβαίνουν οι οργανισμοί αυτοί όσον αφορά τα αποτελέσματα των μεταρρυθμίσεων στην πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας.

Η προτεινόμενη πρόταση απόφασης του Συμβουλίου προβλέπει την υποβολή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο ετήσιας έκθεσης στην οποία περιέχεται αξιολόγηση της εφαρμογής της παρούσας δράσης.

10. ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ

Η παρούσα δράση έχει έκτακτο χαρακτήρα και δεν συνεπάγεται αύξηση του προσωπικού της Επιτροπής.