[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 16.5.2007

SEC(2007) 620 τελικό

Σύσταση για

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την κατάργηση της απόφασης 2004/917/EΚ σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στην Ελλάδα

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. Ιστορικο

Το άρθρο 104 της συνθήκης ορίζει ότι τα κράτη μέλη αποφεύγουν τα υπερβολικά δημοσιονομικά ελλείμματα και προβλέπει τη διαδικασία για τον εντοπισμό και τη διόρθωσή τους. Η διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος (ΔΥΕ) προσδιορίζεται αναλυτικότερα στον κανονισμό ΕΚ 1467/97 του Συμβουλίου «για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος»[1], που αποτελεί μέρος του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 2 της συνθήκης, η Επιτροπή παρακολουθεί την τήρηση της δημοσιονομικής πειθαρχίας με βάση δύο κριτήρια, και συγκεκριμένα: α) κατά πόσο το προβλεπόμενο ή υφιστάμενο δημοσιονομικό έλλειμμα υπερβαίνει την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ (εκτός εάν ο δείκτης χρέους σημειώνει ουσιαστική και συνεχή πτώση και έχει φθάσει σε επίπεδο παραπλήσιο της τιμής αναφοράς· ή, εναλλακτικά, η υπέρβαση της τιμής αναφοράς είναι απλώς έκτακτη και προσωρινή και ο δείκτης παραμένει κοντά στην τιμή αναφοράς)· και β) κατά πόσο το δημόσιο χρέος υπερβαίνει την τιμή αναφοράς του 60% του ΑΕΠ (εκτός εάν ο δείκτης χρέους μειώνεται επαρκώς και πλησιάζει την τιμή αναφοράς με ικανοποιητικό ρυθμό).

Σύμφωνα με το πρωτόκολλο για τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος που προσαρτάται στη συνθήκη, η Επιτροπή παρέχει στατιστικά στοιχεία για την εφαρμογή της ΔΥΕ. Στο πλαίσιο της εφαρμογής του εν λόγω πρωτοκόλλου, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να κοινοποιούν τα στοιχεία για τα δημοσιονομικά ελλείμματα και το δημόσιο χρέος και άλλες συναφείς μεταβλητές δύο φορές το χρόνο, δηλαδή πριν από την 1η Απριλίου και πριν από την 1η Οκτωβρίου, σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού ΕΚ αριθ. 3605/93[2],[3].

Στις 19 Μαΐου 2004, η Επιτροπή κίνησε τη ΔΥΕ για την Ελλάδα με την έκδοση έκθεσης δυνάμει του άρθρου 104 παράγραφος 3, δεδομένου ότι το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης έφθανε σε 3,2% του ΑΕΠ και το δημόσιο χρέος σε 103% του ΑΕΠ το 2003[4]. Στις 5 Ιουλίου 2004, το Συμβούλιο αποφάσισε, με βάση σύσταση της Επιτροπής, ότι η Ελλάδα παρουσίαζε υπερβολικό έλλειμμα σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 6 [5]. Συγχρόνως, επίσης βάσει σύστασης της Επιτροπής, το Συμβούλιο απηύθυνε συστάσεις[6] βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 7 στην Ελλάδα προκειμένου να τεθεί τέρμα στην κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος, το αργότερο μέχρι το 2005. Στις 18 Ιανουαρίου 2005, το Συμβούλιο αποφάσισε σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 8, και με βάση σύσταση της Επιτροπής, ότι δεν είχε αναληφθεί αποτελεσματική δράση σε εφαρμογή των συστάσεων που της είχαν απευθυνθεί βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 7 εντός της ταχθείσας προθεσμίας[7]. Στις 17 Φεβρουαρίου 2005, το Συμβούλιο αποφάσισε, μετά από σύσταση της Επιτροπής και σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 9[8], να ειδοποιήσει την Ελλάδα να λάβει τα μέτρα για τη μείωση του ελλείμματος που ήταν αναγκαία για να αντιμετωπιστεί η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος και να παρατείνει την προθεσμία για τη διόρθωσή του κατά ένα έτος, μέχρι το 2006.

Στην απόφασή του βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9, το Συμβούλιο αποφάσισε ότι «η Ελλάδα τερματίζει τη σημερινή κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος το ταχύτερο δυνατό και το αργότερο το 2006, μέσω : (i) της αυστηρής εφαρμογής του προϋπολογισμού 2005 όπως αυτός εγκρίθηκε από το Ελληνικό Κοινοβούλιο, και (ii) της εφαρμογής το 2006 μέτρων προσαρμογής μόνιμου χαρακτήρα για τη διόρθωση του ελλείμματος κατά τουλάχιστον 0,6 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ». Το Συμβούλιο ζήτησε επίσης από την Ελλάδα να συνεχίσει τις προσπάθειές της « για τον εντοπισμό και τον έλεγχο άλλων παραγόντων, εκτός των καθαρών ταμειακών αναγκών που συμβάλλουν στη μεταβολή των επιπέδων του δημόσιου χρέους, προκειμένου να εξασφαλίσει ότι ο λόγος του ακαθάριστου δημόσιου χρέους προς το ΑΕΠ μειώνεται επαρκώς και προσεγγίζει την τιμή αναφοράς με ρυθμό ικανοποιητικό που συμβαδίζει με τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος» και « για τη βελτίωση της συλλογής και επεξεργασίας των γενικών δημοσιονομικών στοιχείων». Το Συμβούλιο ζήτησε από την Ελλάδα να υποβάλει έως την 21η Μαρτίου 2005 έκθεση στην οποία θα περιγράφονταν οι αποφάσεις που είχε λάβει για την εφαρμογή των συστάσεών του και στη συνέχεια τακτικές εκθέσεις προόδου.

Επιπλέον, το Συμβούλιο παρότρυνε «την Ελλάδα να λάβει τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλίσει ότι η πορεία δημοσιονομικής εξυγίανσης προς την επίτευξη σχεδόν ισοσκελισμένης ή πλεονασματικής δημοσιονομικής θέσης θα συνεχιστεί, με τη μείωση του κυκλικά προσαρμοσμένου ελλείμματος κατά τουλάχιστον 0,5 % του ΑΕΠ ετησίως μετά τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος» .

Πίνακας 1: Απαιτούμενη προσαρμογή βάσει της απόφασης του Συμβουλίου της 17 ης Φεβρουαρίου 2005

% του ΑΕΠ, εκτός αν προσδιορίζεται διαφορετικά | 2004 | 2005 | 2006 |

Αποτέλεσμα της γενικής κυβέρνησης | -5,5 | -3,6 | έλλειμμα <3 |

μεταβολή του κυκλικά προσαρμοσμένου αποτελέσματος | +1,7 |

μεταβολή του διαρθρωτικού αποτελέσματος | +0,6 τουλάχιστον |

Ακαθάριστο δημόσιο χρέος | περίπου 112 | περίπου 112 | περίπου 110 |

π.υ.: Αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ (%) | 3,8 | 3,3 | 3,3 |

Σημείωση: Διαρθρωτικό αποτέλεσμα = κυκλικά προσαρμοσμένο αποτέλεσμα μη συνυπολογιζόμενων των έκτακτων και λοιπών προσωρινών μέτρων.

Πηγή : Ανακοίνωση του Συμβουλίου βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9 προς την Ελλάδα, στην οποία αναφέρονται οι φθινοπωρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2004.

Στις 6 Απριλίου 2005, με βάση την αναθεωρημένη επικαιροποίηση του ελληνικού προγράμματος σταθερότητας του Μαρτίου 2005, και τη δημόσια δέσμευση των ελληνικών αρχών στις 29 Μαρτίου να επιτευχθεί έλλειμμα χαμηλότερο του 3% του ΑΕΠ στο προσχέδιο προϋπολογισμού του 2006, που θεωρήθηκαν ότι αποτελούσαν την έκθεση εφαρμογής που απαιτεί η απόφαση του Συμβουλίου, η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση προς το Συμβούλιο[9], στην οποία κατέληγε στο συμπέρασμα ότι οι αποφάσεις που είχαν ληφθεί από την Ελλάδα μέχρι τότε ήταν συνεπείς με την απόφαση του Συμβουλίου και, συνεπώς, δεν απαιτούντο περαιτέρω μέτρα στο πλαίσιο της ΔΥΕ στο στάδιο εκείνο. Στην σύνοδό του της 12ης Απριλίου 2005, το Συμβούλιο συμφώνησε με την εκτίμηση αυτή.

Σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 12, απόφαση του Συμβουλίου για την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος μπορεί να καταργηθεί, μετά από σύσταση της Επιτροπής, όταν το υπερβολικό έλλειμμα του σχετικού κράτους μέλους έχει, κατά τη γνώμη του Συμβουλίου, διορθωθεί.

2. Προσφατες εξελιξεισ σχετικα με το ελλειμμα

Με βάση τα ετήσια στοιχεία που παρέχονται από την Επιτροπή (Eurostat) μετά από σχετική γνωστοποίηση της Ελλάδας τον Απρίλιο του 2007 σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 3605/93 του Συμβουλίου[10] και τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007, το ονομαστικό έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης το 2006 ήταν 2,6% του ΑΕΠ[11]. Στο ποσοστό αυτό περιλαμβάνονται έκτακτα έσοδα ύψους 0,6% του ΑΕΠ, και συγκεκριμένα πληρωμές και ετεροχρονισμένες πληρωμές από τράπεζες σε αντάλλαγμα της ανάληψης της υποχρέωσης καταβολής συντάξεων από την κοινωνική ασφάλιση. Το αποτέλεσμα αυτό ανταποκρίνεται στην απόφαση του Συμβουλίου βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9 σχετικά με τη μείωση του ονομαστικού ελλείμματος σε επίπεδο χαμηλότερο της τιμής αναφοράς του 3% μέχρι το 2006 και ταυτόσημο με το στόχο που έθετε το ελληνικό επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Δεκεμβρίου 2005.

Tα κύρια μέτρα που εφαρμόστηκαν το 2006 από πλευράς εσόδων ήταν η καταπολέμηση της φοροδιαφυγής, η μεταρρύθμιση της φορολογίας μεταβίβασης ακινήτων και η αύξηση των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα καύσιμα και τα τσιγάρα. Κατά τη διάρκεια του δεύτερου εξαμήνου του έτους εφαρμόστηκε επίσης ένας αριθμός συμπληρωματικών μέτρων για την αύξηση των εσόδων προκειμένου να εξασφαλιστεί η εκτέλεση του προϋπολογισμού του 2006, και συγκεκριμένα: αύξηση της προκαταβολής φόρου εισοδήματος για επιχειρήσεις και τράπεζες, περαιτέρω αυξήσεις των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα καύσιμα και στον καπνό και αύξηση του παγίου τέλους στους λογαριασμούς κινητής τηλεφωνίας. Όσον αφορά τις δαπάνες, τα κυριότερα μέτρα αφορούσαν τη συγκράτηση τόσο των μισθολογικών όσο και των λειτουργικών δαπανών, ένα νέο πλαίσιο για τις δημόσιες επιχειρήσεις κοινής ωφελείας (ΔΕΚΟ) με σκοπό τον εξορθολογισμό των δημόσιων δαπανών και την αύξηση της αποτελεσματικότητας της κατανομής των πόρων, και ένας νέος νόμος σχετικά με τις συμπράξεις δημοσίου και ιδιωτικού τομέα που διευκόλυνε τις επενδύσεις σε έργα υποδομής μικρής και μεγάλης κλίμακας χωρίς να ασκείται πίεση στον προϋπολογισμό. Τα προσωρινά έσοδα ύψους 0,4% του ΑΕΠ που είχαν αρχικά προϋπολογιστεί θεωρήθηκε ότι οδηγούσαν σε μείωση του ελλείμματος. Ωστόσο, αποδείχθηκε ότι δεν ήταν συνεπή με το ΕΣΛ95 και δεν λήφθηκαν υπόψη στα στοιχεία για το έλλειμμα που γνωστοποιήθηκαν τον Απρίλιο του 2007 από την Eurostat. Αυτό θα μπορούσε να συνεπάγεται αύξηση του ελλειμματος κατά το ίδιο ποσό, αλλά τα χαμηλότερα προσωρινά έσοδα αντισταθμίστηκαν πλήρως από την προς τα πάνω αναθεώρηση των συμφωνιών ανταλλαγής (swaps)[12],[13].

Τα έσοδα και οι δαπάνες συνέβαλαν σχεδόν εξίσου στην ονομαστική προσαρμογή ύψους 3 περίπου εκατοστιαίων μονάδων του ΑΕΠ έναντι του ελλείμματος του 2005 που έφθανε σε 5½%. Εκφραζόμενα σε σχέση με το ΑΕΠ, τα συνολικά έσοδα αυξήθηκαν κατά 1½ εκατοστιαίες μονάδες, με το μερίδιο των εισπράξεων από έμμεσους φόρους να φθάνει σε ½% του ΑΕΠ. Η υπόλοιπη 1 εκατοστιαία μονάδα οφείλεται σε αυξήσεις των κοινωνικών εισφορών και άλλα έσοδα, περιλαμβανομένων των κεφαλαιακών μεταβιβάσεων (μεταβιβάσεις της ΕΕ). Οι συνολικές δαπάνες μειώθηκαν κατά 1¼ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, πρωτίστως λόγω των μειώσεων των πρωτογενών δαπανών (κατά ½% του ΑΕΠ) και των πληρωμών τόκων (¼% του ΑΕΠ). Οι κεφαλαιουχικές δαπάνες μειώθηκαν επίσης κατά ½ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ. Το διαρθρωτικό αποτέλεσμα (δηλαδή το κυκλικά προσαρμοσμένο αποτέλεσμα μη συνυπολογιζόμενων των έκτακτων και άλλων προσωρινών μέτρων) βελτιώθηκε κατά 2¼ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, σύμφωνα με τα όσα ορίζει η απόφαση του Συμβουλίου.

Συνολικά, το έλλειμμα του 2006 είναι χαμηλότερο από εκείνο του 2003 κατά 3½ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, δηλαδή το έτος που αποτέλεσε τη βάση για την κίνηση της ΔΥΕ, και χαμηλότερο κατά 5¼ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ από εκείνο του 2004, έτος κατά το οποίο το έλλειμμα είχε κορυφωθεί σε 7,9% του ΑΕΠ. Οι αντίστοιχες βελτιώσεις όσον αφορά το πρωτογενές αποτέλεσμα ήταν 2¾ και σχεδόν 4½ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, αντίστοιχα. Παρά τη δημοσιονομική προσαρμογή κατά τη διάρκεια της περιόδου αυτής, η αύξηση του πραγματικού ΑΕΠ ήταν έντονη. Αν μετρηθεί βάσει της εκτιμώμενης μεταβολής του διαρθρωτικού αποτελέσματος, η βελτίωση του δημοσιονομικού αποτελέσματος υποδηλώνει δημοσιονομική προσπάθεια 4½ εκατοστιαίων μονάδων του ΑΕΠ από το 2004 έως το 2006. Αν δεν ληφθεί υπόψη η επίδραση της μικρότερης επιβάρυνσης από τόκους, η δημοσιονομική προσπάθεια μειώνεται σε 3¾ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ. Τα ποσά αυτά είναι αισθητά υψηλότερα από την προσαρμογή που συνιστούσε η απόφαση του Συμβουλίου βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9, ιδίως λόγω της προς τα άνω αναθεώρησης των στοιχείων για τα ελλείμματα μετά την έκδοση της απόφασης του Συμβουλίου.

Ο δείκτης ελλείμματος συνήθως αναθεωρείται – προς τα πάνω ή προς τα κάτω – μετά τη δημοσίευση των πρώτων αποτελεσμάτων στην εαρινή γνωστοποίηση. Για τα κράτη μέλη της ΕΕ ως σύνολο, οι αναθεωρήσεις είναι συνηθισμένες, κατά κανόνα σχετικά μικρές και κατά μέσο όρο αποκλίνουν ελάχιστα από το μηδέν. Στην περίπτωση της Ελλάδας, οι σημαντικές αναθεωρήσεις των εθνικών λογαριασμών από το 2004 και μετά (βλ. πλαίσιο) που πραγματοποιήθηκαν μετά τις επιφυλάξεις που διατύπωσε η Eurostat για τα στοιχεία που της γνωστοποιήθηκαν, ήταν το αποτέλεσμα μέτρων που λήφθηκαν για τη βελτίωση της συλλογής και επεξεργασίας στατιστικών στοιχείων για τα δημόσια οικονομικά, όπως είχε ζητηθεί στη σύσταση του Συμβουλίου της 5ης Ιουλίου 2004 και στην απόφαση της 17ης Φεβρουαρίου 2005. Τα μέτρα αυτά οδήγησαν την Eurostat στην επικύρωση των στοιχείων σχετικά με το δημόσιο έλλειμμα και το χρέος της Ελλάδας που είχαν παρασχεθεί τον Οκτώβριο του 2006 και τον Απρίλιο του 2007. Παρόλο που δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο μελλοντικών αναθεωρήσεων των στοιχείων σχετικά με το ελληνικό δημόσιο έλλειμμα, λαμβάνοντας υπόψη τη διαφορά μεταξύ του ελλείμματος όπως κοινοποιείται σήμερα και της τιμής αναφοράς του ελλείμματος, υπάρχει σχετικά μικρή πιθανότητα μια τυχόν μελλοντική αναθεώρηση των δημοσιονομικών λογαριασμών να αυξήσει τον δείκτη ελλείμματος το 2006 σε τέτοιο βαθμό ώστε να υπερβαίνει την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ. Η πιθανότητα αυτή θα είναι ακόμη μικρότερη, στην περίπτωση που οι αναθεωρημένες σειρές στοιχείων για το ΑΕΠ που γνωστοποιήθηκαν από την Ελλάδα τον Οκτώβριο 2006 και τον Απρίλιο του 2007 επικυρωθούν από την Eurostat αργότερα εντός του τρέχοντος έτους.

3. προβλεψεισ για την εξελιξη του ελλειμματοσ το 2007 και τα επομενα ετη

Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2007, το έλλειμμα γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να διαμορφωθεί σε 2,4% του ΑΕΠ[14], ενώ το πραγματικό ΑΕΠ θα αυξηθεί με ρυθμό 3¾%. Στις προβλέψεις αυτές έχουν συνυπολογιστεί πρόσθετα μέτρα εξοικονόμησης δαπανών μόνιμου χαρακτήρα που ανέρχονται περίπου σε ¼% του ΑΕΠ καθώς και πρόσθετα έκτακτα έσοδα του ιδίου ύψους, που ανακοινώθηκαν από τον Υπουργό Οικονομικών την καταληκτική ημερομηνία των εαρινών προβλέψεων των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007[15]. Σύμφωνα με την επικαιροποίηση του προγράμματος σταθερότητας της Ελλάδας του Δεκεμβρίου 2006, ο επίσημος στόχος για το έλλειμμα του 2007 ήταν επίσης 2,4% του ΑΕΠ. Ωστόσο το επίσημο αυτό έλλειμμα δεν περιελάμβανε τα προαναφερθέντα μέτρα. Συνολικά, τα έκτακτα μέτρα που συμπεριλήφθηκαν στις εαρινές προβλέψεις για το 2007 ανέρχονται σε περίπου ½% του ΑΕΠ, ενώ στο πρόγραμμα σταθερότητας δεν προβλεπόταν κανένα τέτοιο μέτρο. Αν δεν ληφθούν υπόψη τα έκτακτα μέτρα, το έλλειμμα του 2007, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις, θα είναι ίσο προς 2,9% του ΑΕΠ και θα εξακολουθήσει να είναι χαμηλότερο από την τιμή αναφοράς. Το 2008, με βάση ένα σενάριο αμετάβλητων πολιτικών, το έλλειμμα θα αυξηθεί ελαφρά σε 2¾% του ΑΕΠ, χωρίς όμως να γίνει χρήση άλλων έκτακτων μέτρων. Οι προβλέψεις για το έλλειμμα υποδηλώνουν μια αξιόπιστη και διατηρήσιμη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος.

Τα πρόσθετα μόνιμου και έκτακτου χαρακτήρα μέτρα που εξαγγέλθηκαν τον Απρίλιο, δεν βελτίωσαν τις εαρινές προβλέψεις για το έλλειμμα του 2007 που είναι ταυτόσημες τον στόχο του προγράμματος σταθερότητας. Ειδικότερα, οι επιπτώσεις των νέων αυτών μέτρων προβλέπεται να αντισταθμιστούν από (i) τις επιφυλακτικότερες αναπτυξιακές παραδοχές των εαρινών προβλέψεων και (ii) το γεγονός ότι τα μέτρα μόνιμου χαρακτήρα του προγράμματος σταθερότητας είναι, κατά τη γνώμη της Επιτροπής, ανεπαρκή για την πλήρη αντιστάθμιση της μείωσης των προσωρινών εσόδων από 0,6% του ΑΕΠ το 2006 (εξαιρουμένων εκείνων που ανακοινώθηκαν τον Απρίλιο) σε ½% το 2007.

Tα κυριότερα μέτρα που προβλέπονται στον προϋπολογισμό του 2007 είναι, από πλευράς εσόδων, η μεταρρύθμιση της φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων και μια περαιτέρω αύξηση των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα καύσιμα το 2007, ενώ οι αρχές παραμένουν προσηλωμένες στην προσπάθειά τους να εντατικοποιήσουν την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής. Από πλευράς δαπανών, η ετήσια αύξηση των πρωτογενών δαπανών προβλέπεται να είναι μικρότερη από εκείνη του ονομαστικού ΑΕΠ και, σε συνδυασμό με μια περαιτέρω μείωση των πληρωμών τόκων, αναμένεται να οδηγήσει σε περιορισμό των συνολικών δαπανών ως ποσοστού του ΑΕΠ. Η μείωση θα διευκολυνθεί από την βραδύτερη αύξηση των συνολικών μισθολογικών δαπανών του δημοσίου (περίπου 25% των συνολικών πρωτογενών δαπανών), που σύμφωνα με τον προϋπολογισμό δεν θα είναι πάνω από 6%, καθώς και από σημαντικές περικοπές στις ενδιάμεσες κρατικές δαπάνες (κυρίως διοικητικές δαπάνες και προμήθειες).

Η πρόβλεψη για το έλλειμμα του 2007 αντιπροσωπεύει μείωση, σε ονομαστικούς όρους, της τάξης του ¼ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ, έναντι του 2006. Η προσαρμογή αυτή αναμένεται ότι θα μπορεί να αποδοθεί σχεδόν εξ ολοκλήρου σε μέτρα μόνιμου χαρακτήρα που ανακοινώθηκαν πριν την καταληκτική ημερομηνία των εαρινών προβλέψεων της Επιτροπής του 2007. Τα συνολικά έσοδα προβλέπεται να μειωθούν κατά λιγότερο από ¼ της εκατοστιαίας μονάδας· οι υψηλότεροι έμμεσοι φόροι θα αντισταθμίσουν μόνον κατά ένα μέρος τις μειώσεις των εσόδων από τις αναλήψεις υποχρεώσεων συνταξιοδοτικών ταμείων, και σε μικρότερο βαθμό των εσόδων από άμεσους φόρους, λόγω των εφαρμοζόμενων μειώσεων της φορολογίας εισοδήματος φυσικών προσώπων. Οι συνολικές δαπάνες αναμένεται να μειωθούν κατά ½ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ, κυρίως λόγω της μείωσης των πληρωμών τόκων, της δημόσιας κατανάλωσης και των ακαθάριστων επενδύσεων παγίου κεφαλαίου. Η διαρθρωτική βελτίωση θα είναι περίπου ¼% του ΑΕΠ και το διαρθρωτικό έλλειμμα αναμένεται να διαμορφωθεί σε περίπου 3¾% το 2007.

Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007, ο ρυθμός προσαρμογής το 2007 είναι χαμηλότερος από την ελάχιστη βελτίωση του 0,5% του ΑΕΠ σε διαρθρωτικούς όρους που προσδιορίζεται στην απόφαση του Συμβουλίου βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9 για την περίοδο μετά τη διόρθωση και δεν ανταποκρίνεται στις επιταγές του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Στη γνώμη που εξέδωσε για το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Δεκεμβρίου 2006[16], το Συμβούλιο διαπίστωνε ότι το πρόγραμμα δεν προέβλεπε την επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου (ΜΔΣ) (για την Ελλάδα: επίτευξη ισοσκελισμένης θέσης σε διαρθρωτικούς όρους) εντός της περιόδου του προγράμματος (που λήγει το 2009)[17]. Προσέθετε δε, ότι κατά τα έτη μετά τη διόρθωση του υπερβολικού ελλείμματος, θα έπρεπε να ενισχυθεί ο ρυθμός προσαρμογής για την επίτευξη του ΜΔΣ που προέβλεπε το πρόγραμμα, ιδίως μετά το 2007, προκειμένου να τηρηθούν οι επιταγές του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης.

4. Εξελιξεισ και προβλεψεις όσον αφορα το χρεοσ

Κατά την περίοδο 2003-2006, οι εξελίξεις του δείκτη ακαθάριστου χρέους δεν αντανακλούσαν πλήρως τις εξελίξεις στο αποτέλεσμα της γενικής κυβέρνησης και τις συνολικές επιδόσεις της οικονομίας. Παρά την έντονη αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ (άνω του 7½% ετησίως κατά μέσο όρο, υπερβαίνοντας έτσι τον μέσο όρο της ΕΕ επί σειρά ετών), τη μείωση των δαπανών για τόκους και τη βελτίωση των πρωτογενών αποτελεσμάτων, ο δείκτης χρέους μειώθηκε κατά μόλις 3¾ εκατοστιαίες μονάδες μεταξύ 2003 και 2006.

Η αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ ήταν ο κυριότερος παράγοντας μείωσης του χρέους, ο οποίος υπεραντιστάθμισε το αυξητικό για το χρέος αποτέλεσμα των δαπανών για τόκους. Το συνδυασμένο αποτέλεσμα της εξέλιξης του ονομαστικού ΑΕΠ και των δαπανών για τόκους («αποτέλεσμα χιονοστιβάδας») συνέβαλε σε μείωση του χρέους κατά 8¾ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ. Το πρωτογενές αποτέλεσμα συνέβαλε σε αύξηση του χρέους έως το 2005 (κατά 3 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ), ενώ το 2006 και για πρώτη φορά από το 2003 μετατράπηκε σε πλεόνασμα συμβάλλοντας έτσι στη μείωση του δείκτη χρέους κατά περίπου 2 μονάδες.

Ωστόσο, υπήρξαν σημαντικές προσαρμογές των αποθεμάτων-ροών, με αυξητικό αποτέλεσμα στο χρέος, ύψους περίπου 4¼ εκατοστιαίων μονάδων συνολικά από το 2004 έως το 2006, οι οποίες εμπόδισαν την ταχύτερη μείωση του χρέους, παρά τα έσοδα από ιδιωτικοποιήσεις που έφθασαν σε 1½% του ΑΕΠ. Ωστόσο, οι προσαρμογές αποθεμάτων-ροών κατά τα τελευταία έτη είναι πολύ μικρότερες σε σχέση με παλαιότερα. Επίσης, υπάρχουν πλέον πολύ λεπτομερέστερες πληροφορίες για κάθε συνιστώσα της προσαρμογής αποθεμάτων-ροών και μικρότερες στατιστικές αναντιστοιχίες, που συμβάλλουν στη βελτίωση της αξιοπιστίας των υποβαλλόμενων δεδομένων. Το 2004, η αυξητική για το χρέος προσαρμογή αποθεμάτων-ροών, ύψους 1% του ΑΕΠ, οφειλόταν κυρίως στη συσσώρευση καταθέσεων της κεντρικής κυβέρνησης σε τράπεζες· το 2005, η έκδοση τίτλων του Δημοσίου υπεράνω του ελλείμματος συνδεόταν κατά κύριο λόγο με τον διακανονισμό καθυστερούμενων δαπανών ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης. Το 2006, η προσαρμογή αποθεμάτων-ροών ύψους 2,3% του ΑΕΠ οφείλεται κυρίως στην περαιτέρω συσσώρευση καταθέσεων σε τράπεζες (0,6% του ΑΕΠ), στο ότι μεγάλο μέρος των εσόδων σε σχέση με την προαναφερθείσα μεταβίβαση συνταξιοδοτικών υποχρεώσεων στην κοινωνική ασφάλιση δεν έχει ακόμη εισπραχθεί (0,5% του ΑΕΠ)[18], στις εκκρεμούσες πληρωμές από τον προϋπολογισμό της ΕΕ (0,6% του ΑΕΠ), σε πληρωμές για την αγορά στρατιωτικού εξοπλισμού που θα αυξήσει το χρέος με την παράδοσή του (0,4% του ΑΕΠ), στις πωλήσεις μετοχών (-1,4% του ΑΕΠ), σε στατιστικές αναντιστοιχίες (0,6% του ΑΕΠ) καθώς και σε μια σειρά άλλων παραμέτρων μικρότερης σημασίας [19].

Το επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας της Ελλάδας του Δεκεμβρίου 2006 αποσκοπεί στη βαθμιαία και σημαντική επιτάχυνση της μείωσης του λόγου του χρέους προς το ΑΕΠ, κατά 12¾ εκατοστιαίες μονάδες μέχρι το 2009, με αφετηρία το 2006. Τα αυξανόμενα πρωτογενή πλεονάσματα (κατά 7¼ εκατοστιαίες μονάδες) σε συνδυασμό με το «αποτέλεσμα χιονοστιβάδας» που θα μειώσει το χρέος (παραπλήσιου ύψους, χάρη στην έντονη αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ), θα αποτελέσουν τους βασικούς μοχλούς της διαδικασίας αυτής. Στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα προβλέπεται επίσης σημαντική μείωση των προσαρμογών αποθεμάτων-ροών που αυξάνουν το χρέος, οι οποίες εκτιμάται ότι θα φθάσουν σε 1¾ του ΑΕΠ για την περίοδο 2007-2009. Στη γνώμη που εξέδωσε σχετικά με το πρόγραμμα, το Συμβούλιο σημειώνει ότι η εξέλιξη του δείκτη χρέους μετά το 2007 ενδέχεται να είναι λιγότερο ευνοϊκή από ό,τι προβλέπεται στο πρόγραμμα λαμβάνοντας υπόψη τις αισιόδοξες αναπτυξιακές προβλέψεις και τους κινδύνους που περιβάλλουν την επίτευξη των στόχων για το έλλειμμα. Το Συμβούλιο προσθέτει ότι, παρά ταύτα, ο δείκτης χρέους φαίνεται να σημειώνει ικανοποιητική μείωση προς την κατεύθυνση της τιμής αναφοράς στη συνολική διάρκεια του προγράμματος.

Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007, το χρέος θα μειωθεί με ελαφρά βραδύτερο ρυθμό από ό,τι αναφέρεται στο πρόγραμμα σταθερότητας, φθάνοντας περίπου το 97½% το 2008, με βάση ένα σενάριο αμετάβλητων πολιτικών. Λαμβάνοντας υπόψη αυτές τις τάσεις του χρέους, ο δείκτης χρέους θεωρείται ότι μειώνεται επαρκώς προς την κατεύθυνση της τιμής αναφοράς.

5. Παρατηρησεισ σχετικα με τη στατιστικη αξιοπιστια των Ελληνικων στοιχειων

Σύμφωνα με τη σύσταση του Συμβουλίου της 5ης Ιουλίου 2004 και την απόφαση της 17ης Φεβρουαρίου 2005, η Ελλάδα θα πρέπει να μεριμνήσει για τη «βελτίωση της συλλογής και επεξεργασίας των γενικών δημοσιονομικών στοιχείων».

Η Εθνική Στατιστική Υπηρεσία της Ελλάδας (ΕΣΥΕ) έλαβε μια σειρά μέτρων για τη βελτίωση της ποιότητας των στοιχείων ως προς το έλλειμμα και το χρέος, που διαβιβάζονται στην Επιτροπή. Τα μέτρα αυτά περιελάμβαναν ιδίως ένα νέο σύστημα στατιστικής έρευνας με σκοπό την έγκαιρη και ανά τρίμηνο συγκέντρωση στοιχείων από ταμεία κοινωνικής ασφάλισης, οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και φορείς κεντρικής διοίκησης πλην του κράτους· το προηγούμενο σύστημα προέβλεπε ετήσια στατιστική έρευνα της οποίας τα αποτελέσματα συχνά ήταν διαθέσιμα μετά από δύο έως τρία έτη. Επιπλέον, τα αποτελέσματα όσον αφορά το οικονομικό τμήμα της έρευνας αυτής συγκρίνονταν συστηματικά με τα διαθέσιμα στοιχεία από τις τραπεζικές στατιστικές που καταρτίζει η Τράπεζα της Ελλάδος. Η ΕΣΥΕ προέβη επίσης σε λεπτομερέστερη ανάλυση των εισφορών κεφαλαίου σε δημόσιες επιχειρήσεις με σκοπό την ορθή καταχώρησή τους είτε στο έλλειμμα ή είτε στις χρηματοπιστωτικές συναλλαγές, σύμφωνα με τα κριτήρια της Eurostat. Για τις δαπάνες ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης η καταχώρηση πραγματοποιείται σε δεδουλευμένη βάση και όχι σε ταμειακή, όπως στο παρελθόν. Οι στρατιωτικές δαπάνες, οι μεταβιβάσεις από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, οι φόροι και οι μεταβιβάσεις εντός του Δημοσίου ήταν επίσης τομείς για τους οποίους η ΕΣΥΕ προσάρμοσε τη διαδικασία καταχώρησής τους, σύμφωνα με τις συστάσεις της Eurostat. Επιπλέον, οι στατιστικές αρχές της Ελλάδας έθεσαν σε εφαρμογή διάφορες άλλες τεχνικές συστάσεις της Eurostat, που απαριθμούνται στην έκθεση για τις μεθοδολογικές επισκέψεις. Οι βελτιώσεις αυτές οδήγησαν σε σημαντική μείωση των στατιστικών αναντιστοιχιών για τα έτη 2002-2005. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα, στις 23 Οκτωβρίου 2006, να άρει η Eurostat τις επιφυλάξεις της ως προς την ποιότητα των στοιχείων για το δημόσιο έλλειμμα και χρέος που υποβάλλει η Ελλάδα και να επικυρώσει τα στοιχεία αυτά. Η επικύρωση αυτή επιβεβαιώθηκε τον Απρίλιο του 2007. Μολονότι εξακολουθούν να υπάρχουν αναντιστοιχίες που δεν έχουν εξηγηθεί, αυτές είναι πολύ μικρότερες από ό,τι στο παρελθόν.

Πλαίσιο: Αναθεωρήσεις των ελληνικών δημοσιονομικών λογαριασμών από το 2004

Τον Σεπτέμβριο του 2004, δύο μήνες μετά την έκδοση απόφασης από το Συμβούλιο σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στην Ελλάδα, οι ελληνικές αρχές υπέβαλαν σε νέα γνωστοποίηση αναθεωρημένα στοιχεία τα οποία έδειχναν ότι το δημόσιο έλλειμμα υπερέβαινε το 3% του ΑΕΠ από το 2000. Ειδικότερα, η προς τα πάνω αναθεώρηση των ελλειμμάτων για την περίοδο 2000-2003 ήταν μεγαλύτερη από 2 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ ετησίως (βλ. πίνακα). Τα στοιχεία για το χρέος αναθεωρήθηκαν επίσης προς τα πάνω, κατά περισσότερο από 7 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ. Τα στοιχεία για το 2004 συνεπάγονταν μια προς τα πάνω αναθεώρηση των στοιχείων για το έλλειμμα και το χρέος κατά 2,3% και 14% του ΑΕΠ, αντίστοιχα.[20]

Η εν λόγω αναθεώρηση στοιχείων πραγματοποιήθηκε με βάση τις νέες πληροφορίες που υπέβαλαν για την περίοδο 2000-2003 οι ελληνικές αρχές, μετά από αίτημα της Eurostat και στηριζόταν στην πιστότερη εφαρμογή του λογιστικού πλαισίου ΕΣΛ95. Μετά από λεπτομερή εξέταση των υποβληθέντων στοιχείων, η Eurostat επικύρωσε, στις 23 Σεπτεμβρίου 2004, τα νέα στοιχεία για την περίοδο 2000-2003[21].

Στη γνωστοποίηση του Μαρτίου 2005 αναθεωρούνται περαιτέρω τα στοιχεία, και ιδίως για τα ελλείμματα των ετών 2002-2003. Κυριότεροι λόγοι ήταν (i) το γεγονός ότι οι δαπάνες ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης, η πληρωμή των οποίων εκκρεμούσε, δεν είχαν καταχωρηθεί ορθά κατά την πραγματοποίησή τους και (ii) οι προς τα κάτω αναθεωρήσεις των πλεονασμάτων των ταμείων κοινωνικής ασφάλισης κατά 0,1% το 2002 και 0,2% το 2003. Τα στοιχεία για το χρέος για τα έτη 2002 και 2003 αναθεωρήθηκαν επίσης ελαφρά προς τα κάτω, κυρίως λόγω της ένταξης ενός επικουρικού ταμείου στον τομέα της κοινωνικής ασφάλισης. Η Eurostat δεν επικύρωσε τα στοιχεία που υποβλήθηκαν τον Μάρτιο του 2005, τον Σεπτέμβριο του 2005 και τον Απρίλιο του 2006 παρά τις διαδοχικές αναθεωρήσεις των στοιχείων που υποβλήθηκαν σχετικά με το έλλειμμα και το χρέος.[22]

Από τις 29 Μαΐου έως τις 2 Ιουνίου και από τις 27 έως τις 29 Σεπτεμβρίου 2006, η Eurostat πραγματοποίησε μεθοδολογική επίσκεψη[23] στην Ελλάδα. Η επίσκεψη οδήγησε σε συμφωνία μεταξύ της Eurostat και των ελληνικών αρχών και στη διευκρίνιση ορισμένων εκκρεμοτήτων που είχαν αναφερθεί στα δελτία τύπου της Eurostat της 26ης Σεπτεμβρίου 2005 και της 24ης Απριλίου 2006, σχετικά με την καταχώρηση των συναλλαγών με τον προϋπολογισμό της ΕΕ, τους λογαριασμούς των ταμείων κοινωνικής ασφάλισης και τα ποσά άλλων απαιτήσεων και οφειλών για τα έτη 2002-2005. Στις 29 Σεπτεμβρίου 2006, η Eurostat συμφώνησε με τις ελληνικές αρχές να μειωθούν τα πλεονάσματα άλλων φορέων της κεντρικής διοίκησης και των ταμείων κοινωνικής ασφάλισης (διορθώσεις για τις μεταβιβάσεις από τον τακτικό προϋπολογισμό την περίοδο 2002-2005 και μεταβολή των πηγών δεδομένων το 2005). Οι αναθεωρήσεις αυτές ανήλθαν σε ¾ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ το 2004 και 2005. Ειδικότερα, η προς τα κάτω αναθεώρηση των πλεονασμάτων των ταμείων κοινωνικής ασφάλισης αντιπροσώπευε περίπου ¼% του ΑΕΠ ετησίως. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να αναθεωρηθούν περαιτέρω τα στοιχεία σχετικά με το έλλειμμα και το χρέος και να άρει η Eurostat τις επιφυλάξεις της σχετικά με το έλλειμμα και το χρέος της ελληνικής κυβέρνησης και να επικυρώσει τα υποβληθέντα στοιχεία.[24]

Στην ανακοίνωση του Απριλίου του 2007, αναθεωρήθηκε περαιτέρω προς τα πάνω το έλλειμμα του 2004 και ιδίως του 2005. Η αύξηση όσον αφορά το 2004 οφειλόταν κυρίως σε νέες πληροφορίες σχετικά με τον χρόνο καταχώρησης των μεταβιβάσεων από τον προϋπολογισμό της ΕΕ και αντισταθμίστηκε εν μέρει από την προς τα πάνω αναθεώρηση των φορολογικών απαιτήσεων. Η αύξηση το 2005 οφειλόταν κυρίως σε μείωση των πλεονασμάτων άλλων φορέων της κεντρικής διοίκησης.

[pic]

6. Συμπερασματα

Το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης που το 2004 κορυφώθηκε σε 7,9% του ΑΕΠ μειώθηκε σε 2,6% το 2006, ποσοστό χαμηλότερο από την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ. Τα μέτρα που επέτρεψαν τη μείωση του ελλείμματος την περίοδο αυτή έχουν κατά κύριο λόγο μόνιμο χαρακτήρα, παρόλο που το 2006 έγινε χρήση έκτακτων μέτρων που ισοδυναμούσαν με 0,6% του ΑΕΠ. Το διαρθρωτικό αποτέλεσμα, δηλαδή το κυκλικά προσαρμοσμένο αποτέλεσμα μη λαμβανομένων υπόψη έκτακτων και άλλων προσωρινών μέτρων, βελτιώθηκε κατά 4½% του ΑΕΠ το 2006 σε σχέση με το 2004, δηλαδή κατά ποσοστό μεγαλύτερο από εκείνο που είχε συστήσει το Συμβούλιο, το οποίο κρίνεται απαραίτητο λαμβάνοντας ιδίως υπόψη την προς τα πάνω αναθεώρηση των ελληνικών σειρών στοιχείων για τα ελλείμματα που έγινε αφότου το Συμβούλιο εξέδωσε τις συστάσεις του. Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007, το ονομαστικό έλλειμμα αναμένεται να συρρικνωθεί σε 2,4% του ΑΕΠ το 2007 (περιλαμβανομένων έκτακτων μέτρων ύψους 0,5% του ΑΕΠ, χωρίς τα οποία το έλλειμμα θα εξακολουθούσε να είναι χαμηλότερο από 3%) και, με βάση αμετάβλητες πολιτικές, αναμένεται να αυξηθεί ελαφρά σε 2,7% του ΑΕΠ το 2008, αλλά χωρίς προσφυγή σε έκτακτα μέτρα και με περαιτέρω οριακή βελτίωση του διαρθρωτικού αποτελέσματος. Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι το έλλειμμα μειώθηκε κάτω από το όριο του 3% του ΑΕΠ με τρόπο αξιόπιστο και διατηρήσιμο τρόπο.

Το ακαθάριστο χρέος της γενικής κυβέρνησης μειώθηκε από 108½% του ΑΕΠ το 2004 σε 104½% το 2006 και, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007, αναμένεται να μειωθεί περαιτέρω σε περίπου 97½% του ΑΕΠ μέχρι το 2008 (με βάση αμετάβλητες πολιτικές). Ο δείκτης χρέους μπορεί να θεωρηθεί ότι μειώνεται με ικανοποιητικό ρυθμό προς την κατεύθυνση της τιμής αναφοράς του 60% του ΑΕΠ.

Οι ελληνικές στατιστικές αρχές βελτίωσαν τις διαδικασίες που εφαρμόζουν, πράγμα που οδήγησε σε μεγάλη μείωση των στατιστικών αναντιστοιχιών και στη συνολική βελτίωση της ποιότητας των στοιχείων. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να άρει η Eurostat τις επιφυλάξεις που είχε διατυπώσει σχετικά με την ποιότητα των υποβαλλόμενων στοιχείων.

Από τη συνολική αξιολόγηση της κατάστασης, προκύπτει ότι η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος της Ελλάδος έχει διορθωθεί. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή συνιστά στο Συμβούλιο να καταργήσει την απόφασή του για την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στην Ελλάδα.

Πίνακας 3: Δημοσιονομικές εξελίξεις, 2003-2008

Αποτέλεσμα της γενικής κυβέρνησης | -6,2 | -7,9 | -5,5 | -2,6 | -2,4 | -2,4 | -2,7 | -1,8 |

- Συνολικά έσοδα | 43,0 | 42,1 | 41,6 | 43,2 | 43,0 | 43,2 | 42,5 | 43,6 |

- Συνολικές δαπάνες | 49,5 | 49,8 | 47,3 | 46,1 | 45,5 | 45,6 | 45,3 | 45,4 |

Εκ των οποίων: | - δαπάνες για τόκους | 5,5 | 5,5 | 4,9 | 4,6 | 4,4 | 4,4 | 4,2 | 4,2 |

-ακαθάριστες επενδύσεις παγίου κεφαλαίου | 4,0 | 4,2 | 3,5 | 3,6 | 3,5 | 3,5 | 3,5 | 3,5 |

Πρωτογενές αποτέλεσμα | -0,7 | -2,4 | -0,6 | 2,0 | 2,0 | 2,0 | 1,5 | 2,4 |

Έκτακτα και προσωρινά μέτρα | 0,0 | 0,0 | 0,0 | 0,6 | 0,5 | 0,0 | 0,0 | 0,0 |

Διαρθρωτικό αποτέλεσμα (1) | -6,5 | -8,5 | -6,1 | -3,9 | -3,6 | -2,8 | -3,5 | -2,3 |

Διαρθρωτικό πρωτογενές αποτέλεσμα(1) | -1,0 | -3,0 | -1,2 | 0,7 | 0,8 | 1,6 | 0,7 | 1,9 |

Ακαθάριστο δημόσιο χρέος(4) | 107,8 | 108,5 | 107,5 | 104,6 | 100,9 | 100,1 | 97,6 | 95,9 |

Μεταβολή του δείκτη χρέους (α) = (β) + (γ) + (δ) | -2,9 | 0,7 | -1 | -2,9 | -3,7 | -4,0 | -3,3 | -4,2 |

Συνιστώσες: | -πρωτογενές αποτέλεσμα(β) | 0,7 | 2,4 | 0,6 | -2,0 | -2,0 | -2,0 | -1,5 | -2,4 |

-«αποτέλεσμα χιονοστιβάδας»(γ) | -3,1 | -2,8 | -2,7 | -3,2 | -2,4 | - | -2,6 | - |

-προσαρμογή αποθεμάτων-ροών (δ) | -0,5 | 1,0 | 1,1 | 2,3 | 0,7 | 0,6 | 0,7 | 0,6 |

Π.υ. Αύξηση πραγματικού ΑΕΠ (%) | 4,8 | 4,7 | 3,7 | 4,3 | 3,7 | 3,9 | 3,7 | 4,0 |

Π.υ. Κενό παραγωγής | 0,6 | 1,5 | 1,4 | 1,7 | 1,5 | 0,9 | 1,6 | 1,1 |

(1) Κυκλικά προσαρμοσμένο αποτέλεσμα πλην έκτακτων και λοιπών προσωρινών μέτρων (2) Κυκλικά προσαρμοσμένα και διαρθρωτικά αποτελέσματα και κενά παραγωγής σύμφωνα με το πρόγραμμα, όπως υπολογίστηκαν από τις υπηρεσίες της Επιτροπής με βάση τις πληροφορίες του προγράμματος. Για το 2007, στο πρόγραμμα δεν είχαν προβλεφθεί έκτακτα μέτρα ύψους ¼ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ και μόνιμα μέτρα ύψους επίσης ¼ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ, που ανακοινώθηκαν τον Απρίλιο του 2007. Τα συνολικά έσοδα και οι συνολικές δαπάνες προσαρμόστηκαν σύμφωνα με τους εναρμονισμένους ορισμούς του ΕΣΛ95. (3) Με βάση την παραδοχή των αμετάβλητων πολιτικών (4) Η μεταβολή του δείκτη ακαθάριστου χρέους μπορεί να αναλυθεί ως εξής: [pic] όπου t αντιπροσωπεύει τον χρόνο· D, PD, Y και SF είναι το ύψος του δημοσίου χρέους, το πρωτογενές έλλειμμα, το ονομαστικό ΑΕΠ και οι προσαρμογές αποθεμάτων-ροών, αντίστοιχα· και όπου i και y είναι το μέσο κόστος του χρέους και η ονομαστική αύξηση του ΑΕΠ. Η μαθηματικός τύπος σε παρένθεση αντιπροσωπεύει το «αποτέλεσμα χιονοστιβάδας». Πηγές: Εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007(COM) και επικαιροποίηση του προγράμματος σταθερότητας του Δεκεμβρίου 2006 |

Σύσταση για

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την κατάργηση της απόφασης 2004/917/EΚ σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στην Ελλάδα

TΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 104 παράγραφος 12,

τη σύσταση της Επιτροπής,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Με την απόφαση 2004/917/EΚ[25], του Συμβουλίου μετά από σύσταση της Επιτροπής σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 6 της συνθήκης, αποφασίστηκε ότι υπήρχε υπερβολικό έλλειμμα στην Ελλάδα. Το Συμβούλιο διαπίστωνε ότι το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης ανερχόταν σε 3,2% του ΑΕΠ για το 2003, υπερβαίνοντας την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ που προβλέπει η συνθήκη, ενώ το ακαθάριστο χρέος γενικής κυβέρνησης ήταν 103% του ΑΕΠ, δηλαδή πολύ υψηλότερο από την τιμή αναφοράς του 60% του ΑΕΠ που προβλέπει η συνθήκη[26].

(2) Στις 6 Ιουλίου 2004, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7 της συνθήκης και το άρθρο 3 παράγραφος 4 του κανονισμού ΕΚ αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 1997 για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος[27], το Συμβούλιο απηύθυνε, με βάση σύσταση της Επιτροπής, σύσταση προς την Ελλάδα προκειμένου να τερματιστεί η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος μέχρι το τέλος του 2005, το αργότερο. Η σύσταση δημοσιοποιήθηκε.

(3) Στις 19 Ιανουαρίου 2005, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 8, το Συμβούλιο αποφάσισε, ότι η Ελλάδα δεν είχε αναλάβει αποτελεσματική δράση για την εφαρμογή των συστάσεων που της απηύθυνε το Συμβούλιο βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 7[28]. Στις 17 Φεβρουαρίου 2005, το Συμβούλιο αποφάσισε[29], βάσει σύστασης της Επιτροπής, να ειδοποιήσει την Ελλάδα σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 9 να λάβει τα μέτρα που έκρινε απαραίτητα προκειμένου να διορθωθεί η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος και παρέτεινε την προθεσμία για τη διόρθωσή του κατά ένα έτος, έως το 2006.

(4) Σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 12, η απόφαση του Συμβουλίου σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος καταργείται όταν, κατά την άποψη του Συμβουλίου, το υπερβολικό έλλειμμα στο οικείο κράτος μέλος διορθώνεται.

(5) Σύμφωνα με το πρωτόκολλο για τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος που προσαρτάται στη συνθήκη, η Επιτροπή παρέχει τα στοιχεία για την εφαρμογή της διαδικασίας. Στο πλαίσιο της εφαρμογής του εν λόγω πρωτοκόλλου, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να παρέχουν στοιχεία για τα δημόσια ελλείμματα και το δημόσιο χρέος και άλλες συναφείς μεταβλητές δύο φορές το χρόνο, δηλαδή πριν από την 1η Απριλίου και πριν από την 1η Οκτωβρίου, σύμφωνα με το άρθρο 4 του κανονισμού ΕΚ αριθ. 3605/93 της 22ας Νοεμβρίου 1993, σχετικά με την εφαρμογή του πρωτοκόλλου για τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος που προσαρτάται στη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας[30].

(6) Με βάση τα στοιχεία που διαβίβασε η Επιτροπή (Eurostat) σύμφωνα με το άρθρο 8ζ παράγραφος 1 του κανονισμού ΕΚ αριθ. 3605/93, μετά την γνωστοποίηση που υπέβαλε η Ελλάδα την 1η Απριλίου 2007 και τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007, προκύπτουν τα ακόλουθα συμπεράσματα:

- Το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης μειώθηκε από 7,9% του ΑΕΠ[31] το 2004, σε 2,6% του ΑΕΠ το 2006, ποσοστό χαμηλότερο από την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ που έχει οριστεί για το έλλειμμα. Το ποσοστό αυτό ταυτίζεται με το στόχο που είχε τεθεί στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Δεκεμβρίου 2005·

- Τα έσοδα και οι δαπάνες συνέβαλαν σχεδόν εξίσου στην ονομαστική προσαρμογή που έφθασε σε σχεδόν 3 εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ σε σύγκριση με το έλλειμμα του 2005 που ήταν 5½%. Εκφραζόμενα σε σχέση με το ΑΕΠ, τα συνολικά έσοδα αυξήθηκαν κατά 1½ εκατοστιαία μονάδα του ΑΕΠ, εκ των οποίων οι έμμεσοι φόροι αντιπροσώπευαν το ½ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ. Η υπόλοιπη 1 εκατοστιαία μονάδα οφειλόταν στις αυξήσεις των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης και άλλα έσοδα, περιλαμβανομένων των κεφαλαιακών μεταβιβάσεων (μεταβιβάσεις της ΕΕ). Οι συνολικές δαπάνες μειώθηκαν κατά 1¼ εκατοστιαίες μονάδες του ΑΕΠ, κυρίως χάρη στις περικοπές των πρωτογενών δαπανών (κατά ½% του ΑΕΠ) και των δαπανών για τόκους (¼% του ΑΕΠ). Οι κεφαλαιουχικές δαπάνες μειώθηκαν επίσης κατά περίπου ½ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ. Τα έκτακτα έσοδα έφθασαν σε 0,6% του ΑΕΠ. Η βελτίωση του διαρθρωτικού αποτελέσματος (δηλ. του κυκλικά προσαρμοσμένου αποτελέσματος μη περιλαμβανομένων των έκτακτων και άλλων προσωρινών μέτρων) εκτιμάται σε 2¼% του ΑΕΠ το 2006·

- Το 2007, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007, το έλλειμμα αναμένεται να μειωθεί περαιτέρω σε 2,4% του ΑΕΠ. Η πρόβλεψη αυτή είναι σύμφωνη με τον επίσημο στόχο για το έλλειμμα που είχε οριστεί σε 2,4% του ΑΕΠ στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας του Δεκεμβρίου 2006. Ωστόσο, οι προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής συμπεριλαμβάνουν πρόσθετα έκτακτα έσοδα ύψους ¼% του ΑΕΠ, καθώς και μέτρα εξοικονόμησης δαπανών μόνιμου χαρακτήρα ύψους περίπου ¼% του ΑΕΠ, που ανακοινώθηκαν πριν την καταληκτική ημερομηνία για τις εαρινές προβλέψεις των υπηρεσιών της Επιτροπής του 2007 και, για το λόγο αυτό, δεν είχαν συνυπολογιστεί στον επίσημο στόχο του Δεκεμβρίου 2006. Παρά το γεγονός αυτό, η εαρινή πρόβλεψη για το έλλειμμα του 2007 δεν έχει βελτιωθεί σε σχέση με το στόχο, δεδομένου ότι τα αποτελέσματα των νέων αυτών μέτρων αντισταθμίζονται από (i) τις επιφυλακτικότερες αναπτυξιακές παραδοχές και (ii) το γεγονός ότι τα μέτρα μόνιμου χαρακτήρα που είχαν προγραμματιστεί για το 2007 δεν πρόκειται, κατά την άποψη της Επιτροπής να αντισταθμίσουν πλήρως τη μείωση των έκτακτων εσόδων. Εάν δεν ληφθούν υπόψη τα έκτακτα μέτρα, το έλλειμμα εξακολουθεί να είναι χαμηλότερο από την τιμή αναφοράς, καθώς διαμορφώνεται σε 2,9% του ΑΕΠ. Για το 2008, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις και με βάση αμετάβλητες πολιτικές, το έλλειμμα θα διαμορφωθεί σε 2,7% του ΑΕΠ (για το 2008 δεν περιλαμβάνονται έκτακτα μέτρα). Αυτό υποδηλώνει ότι το έλλειμμα έχει μειωθεί σε επίπεδο χαμηλότερο από το όριο του 3% του ΑΕΠ με αξιόπιστο και διατηρήσιμο τρόπο. Το διαρθρωτικό αποτέλεσμα προβλέπεται να βελτιωθεί το 2007 κατά περίπου ¼ της εκατοστιαίας μονάδας του ΑΕΠ και, με βάση αμετάβλητες πολιτικές, κατά ένα οριακό ποσοστό το 2008. Η εξέλιξη αυτή θα πρέπει να εξετασθεί συνεκτιμώντας την ανάγκη να πραγματοποιηθεί πρόοδος στην επίτευξη του μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού στόχου (ΜΔΣ), ο οποίος για την Ελλάδα συνίσταται στην επίτευξη ισοσκελισμένης θέσης σε διαρθρωτικούς όρους·

- Το δημόσιο χρέος μειώθηκε από 108½% του ΑΕΠ το 2004 σε 104½% το 2006. Σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις του 2007, ο δείκτης χρέους προβλέπεται να μειωθεί περαιτέρω σε περίπου 97½% μέχρι τα τέλη του 2008, εξακολουθώντας να είναι αισθητά υψηλότερος από την τιμή αναφοράς του 60% του ΑΕΠ. Ο δείκτης χρέους μπορεί να θεωρηθεί ότι σημειώνει ικανοποιητική μείωση προς την κατεύθυνση της επίτευξης της τιμής αναφοράς του 60% του ΑΕΠ.

(7) Οι ελληνικές στατιστικές αρχές έχουν βελτιώσει τις διαδικασίες τους, πράγμα που οδήγησε σε σημαντικό περιορισμό των στατιστικών αναντιστοιχιών και σε συνολική βελτίωση της ποιότητας των στοιχείων. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να άρει η Eurostat τις επιφυλάξεις της όσον αφορά την ποιότητα των υποβαλλόμενων στοιχείων.

(8) Κατά την άποψη του Συμβουλίου, η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος στην Ελλάδα έχει διορθωθεί και, συνεπώς, η απόφαση 2004/917/EΚ πρέπει να καταργηθεί.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Από τη συνολική εκτίμηση συνάγεται ότι η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος στην Ελλάδα έχει διορθωθεί.

Άρθρο 2

Η απόφαση 2004/917/EΚ καταργείται.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ελληνική Δημοκρατία.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

[1] ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 6. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1056/2005 (ΕΕ L 174 της 7.7.2005, σ. 5).

[2] ΕΕ L 332, της 31.12.1993, σ. 7. Κανονισμός, όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2103/2005 (ΕΕ L 337 της 22.12.2005, σ. 1).

[3] Η πλέον πρόσφατη κοινοποίηση της Ελλάδας υπάρχει στη διεύθυνση:

http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page?_pageid=2373,58110711&_dad=portal&_schema=portal.

[4] SEC(2004) 623. Τα στοιχεία για το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης και το ακαθάριστο χρέος γενικής κυβέρνησης του 2003 αναθεωρήθηκαν επανειλημμένα (βλ. πλαίσιο). Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα στοιχεία, το έλλειμμα και το χρέος το 2003 αντιπροσώπευαν 6,2% του ΑΕΠ και 107,8% του ΑΕΠ, αντίστοιχα.

[5] ΕΕ L 389, της 30.12.2004, σ. 25.

[6] Όλα τα έγγραφα σχετικά με τη ΔΥΕ για την Ελλάδα υπάρχουν στον ακόλουθο δικτυακό τόπο: http://ec.europa.eu/economy_finance/about/activities/sgp/edp_list_en.htm.

[7] ΕΕ L 107 της 28.4.2005, σ. 24.

[8] ΕΕ L 153 της 16.6.2005, σ. 29.

[9] SEC(2005) 443.

[10] Δελτίο Τύπου της Eurostat αριθ. 55/2007 της 23ης Απριλίου 2007.

[11] Το ΑΕΠ στο παρόν έγγραφο αναφέρεται στις μη αναθεωρημένες σειρές για το ΑΕΠ που είχαν παρασχεθεί από τις ελληνικές αρχές ως παράρτημα της γνωστοποίησης ΔΥΕ του Απριλίου 2007, και όχι στα «αναθεωρημένα» στοιχεία του ΑΕΠ που παρασχέθηκαν από τις ελληνικές αρχές τον Οκτώβριο του 2006, και που μπορεί να οδηγούσαν σε προς τα πάνω αναθεώρηση του ονομαστικού ΑΕΠ κατά περίπου 26% ετησίως από το 2000. Λόγω του μεγέθους και της πολυπλοκότητας της αναθεώρησης αυτής, η εξέτασή της δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί από την Eurostat.

[12] Στο ΕΣΛ95, οι συμφωνίες ανταλλαγής (swaps) είναι συμβατικές συμφωνίες μεταξύ δύο μερών που συμφωνούν να ανταλλάξουν, διαχρονικά και σύμφωνα με προκαθορισμένους κανόνες, ροές πληρωμών για το ίδιο ποσό χρέους. Οι πιο συνηθισμένες είναι οι ανταλλαγές επιτοκίων, οι ανταλλαγές ξένου συναλλάγματος και οι ανταλλαγές νομισμάτων (που ονομάζονται επίσης διανομισματικές ανταλλαγές τόκου). Καμία από τις απορρέουσες πληρωμές δεν θεωρείται εισόδημα περιουσίας και όλοι οι διακανονισμοί καταχωρούνται στους χρηματοοικονομικούς λογαριασμούς.

[13] Σύμφωνα με τον κανονισμό 2558/2001 (ΕΕ L 344, της 28.12.2001, σ. 1), με τον οποίο τροποποιήθηκε το ΕΣΛ95, οι ροές που συνδέονται συμφωνίες ανταλλαγής είναι χρηματοοικονομικές συναλλαγές και, συνεπώς, δεν περιλαμβάνονται στον υπολογισμό των δημοσίων ελλειμμάτων. Ωστόσο, σύμφωνα με τον ίδιο κανονισμό, για το συγκεκριμένο σκοπό του ορισμού του δημοσίου ελλείμματος στο πλαίσιο της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος, οι ροές αυτές εξακολουθούν να εγγράφονται ως τόκοι. Στην περίπτωση της Ελλάδας οι ροές που συνδέονται με συμφωνίες ανταλλαγής συνέβαλαν στη μείωση του δημοσίου ελλείμματος του 2006, στο πλαίσιο της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος, κατά 0,29% του ΑΕΠ.

[14] Τον Σεπτέμβριο του 2006 οι ελληνικές αρχές γνωστοποίησαν μια προς τα πάνω αναθεώρηση των στοιχείων για το ονομαστικό ΑΕΠ κατά 26%. Η αναθεώρηση αυτή θα είχε ως αποτέλεσμα τη χρησιμοποίηση ενός υψηλότερου ΑΕΠ ως παρονομαστή, πράγμα που θα σήμαινε μείωση του ελλείμματος σε επίπεδο ελαφρά χαμηλότερο του 2%. Ωστόσο, σύμφωνα με τις προκαταρκτικές εκτιμήσεις, η συνακόλουθη αναθεώρηση του ακαθάριστου εθνικού εισοδήματος θα μπορούσε να οδηγήσει σε μόνιμη αύξηση της συνεισφοράς της Ελλάδας στον προϋπολογισμό της ΕΕ κατά το πολύ ¼% του ΑΕΠ καθώς και σε εφάπαξ καταβολή καθυστερούμενων επί της συνεισφοράς αυτής ύψους περίπου ¾% του ΑΕΠ, που θα έπρεπε να συνυπολογιστούν στο αποτέλεσμα του 2007. Αυτό θα οδηγούσε σε έλλειμμα που θα πλησίαζε μεν το όριο του 3% του ΑΕΠ, αλλά θα εξακολουθούσε να είναι χαμηλότερο από αυτό. Ωστόσο, θα πρέπει να υπογραμμιστεί ότι οι εκτιμήσεις αυτές στηρίζονται αποκλειστικά στη γνωστοποίηση της Ελλάδας. Τον Οκτώβριο του 2006, η Επιτροπή ΑΕΕ ανέστειλε την έκδοση γνώμης σχετικά με τα αναθεωρημένα στοιχεία που υπέβαλε η Ελλάδα και θα γνωμοδοτήσει αργότερα εντός του 2007, όταν η Eurostat ολοκληρώσει τη διεξοδική ανάλυση των ελληνικών στοιχείων. Μόνον αφού ολοκληρωθούν οι ενέργειες αυτές θα μπορέσει η Επιτροπή να προσδιορίσει το επίπεδο του ΑΕΠ που θα προκύψει και τις τελικές συνέπειές του όσον αφορά τη συνεισφορά της Ελλάδας στον προϋπολογισμό της ΕΕ.

[15] Τα μέτρα αυτά επικυρώθηκαν στη γνωστοποίηση ΔΥΕ, της 30ής Απριλίου 2007, που υποβλήθηκε από την Ελλάδα σύμφωνα με τη σύσταση του Συμβουλίου βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9.

[16] ΕΕ C70, της 27.3.2007, σ. 9.

[17] Στις 24 Απριλίου, ο Υπουργός Οικονομικών της Ελλάδας ανακοίνωσε ότι η ελληνική κυβέρνηση είχε αποφασίσει να μεταθέσει την προθεσμία επίτευξης του ΜΔΣ για ισοσκελισμένο ή πλεονασματικό προϋπολογισμό από το 2012 στο 2010, δηλαδή δύο έτη νωρίτερα από ό,τι είχε προγραμματιστεί στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα σταθερότητας της Ελλάδας του Δεκεμβρίου 2006. Η δέσμευση αυτή επικυρώθηκε στη γνωστοποίηση ΔΥΕ της 30ής Απριλίου 2007 που υποβλήθηκε από την Ελλάδα σύμφωνα με τη σύσταση του Συμβουλίου βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 9.

[18] Το ποσό αυτό θα καταβληθεί σε 10 ετήσιες δόσεις.

[19] Βλ. ανακοίνωση της Eurostat σχετικά με την «προσαρμογή αποθεμάτων-ροών για τα κράτη μέλη, τη ζώνη του ευρώ και την ΕΕ27 για την περίοδο 2003-2006, όπως αναφέρεται στη γνωστοποίηση ΔΥΕ του Απριλίου 2007», που υπάρχει στη διεύθυνση: http://epp.eurostat.ec.europa.eu/cache/ITY_PUBLIC/STOCK_FLOW_2007/EN/STOCK_FLOW_2007-EN.PDF .

[20] Βλέπε επίσης Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Δημόσια Οικονομικά στην ΟΝΕ - 2005, Ευρωπαϊκή Οικονομία, 3, και ιδίως πλαίσιο Ι.1.

[21] Δελτίο Τύπου της Eurostat αριθ. 117/2004.

[22] Δελτίο Τύπου της Εurostat αριθ. 39/2005, 120/2005 και 48/2006.

[23] Οι μεθοδολογικές επισκέψεις θεσπίζονται στα άρθρα 8δ και 8ε του κανονισμού αριθ. 3605/93 του Συμβουλίου. Οι επισκέψεις αυτές «αποβλέπουν στην εποπτεία των διαδικασιών και των δημόσιων λογαριασμών που αποτελούν τα πραγματικά στοιχεία που γνωστοποιήθηκαν και στην εξαγωγή λεπτομερών συμπερασμάτων όσον αφορά την ποιότητα των γνωστοποιούμενων στοιχείων»·«διοργανώνονται μόνο στις περιπτώσεις που εμφανίζονται ουσιαστικοί κίνδυνοι ή δυνητικά προβλήματα όσον αφορά την ποιότητα των στοιχείων που τα κράτη μέλη υποχρεούνται να γνωστοποιούν, ιδίως σε σχέση με τις μεθόδους, τις έννοιες και τις ταξινομήσεις που εμφανίζονται σε αυτά». Η έκθεση σχετικά με τη μεθοδολογική επίσκεψη διατίθεται στη διεύθυνση http://epp.eurostat.ec.europa.eu/portal/page?_pageid=2373,47631456&_dad=portal&_schema=portal.

[24] Δελτίο Τύπου της Eurostat αριθ.139/2006.

[25] ΕΕ L 389 της 30.12.2004, σ. 25.

[26] Τα στοιχεία για το έλλειμμα γενικής κυβέρνησης και το ακαθάριστο χρέος γενικής κυβέρνησης για το 2003 αναθεωρήθηκαν επανειλημμένα. Σύμφωνα με τα πλέον πρόσφατα στοιχεία, το έλλειμμα και το χρέος αντιπροσώπευαν 6,2% του ΑΕΠ και 107,8% του ΑΕΠ, αντίστοιχα.

[27] ΕΕ L 209 της 2.8.1997, σ. 6. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1056/2005 (ΕΕ L 174 της 7.7.2005, σ. 5).

[28] ΕΕ L 107 της 28.4.2005, σ. 24.

[29] ΕΕ L 153 της 16.6.2005, σ. 29.

[30] ΕΕ L 332 της 31.12.1993, σ. 7. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον κανονισμό ΕΚ αριθ. 2103/2005 (ΕΕ L 337 της 22.12.2005, σ. 1).

[31] Το ΑΕΠ στην παρούσα απόφαση αναφέρεται στις μη αναθεωρημένες σειρές ΑΕΠ και όχι στα «αναθεωρημένα» στοιχεία για το ΑΕΠ που υποβλήθηκαν από τις ελληνικές αρχές τον Οκτώβριο του 2006 και τον Απρίλιο του 2007.