20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/1 
II 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Απόφαση του Συμβουλίου για την έγκριση του προγράμματος εργασίας 1986 του Ευρωπαϊκού 
Στρατηγικού Προγράμματος Έρευνας και Ανάπτυξης στις Τεχνολογίες Πληροφοριών (ESPRIT) 
(85/C 332/01) 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, 
την απόφαση 84/130/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Φεβρου­
αρίου 1984(') για ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα έρευνας και 
ανάπτυξης στον τομέα της τεχνολογίας της πληροφόρησης 
(ESPRIT), και ιδίως το άρθρο 3 παράγραφος 2, 
το σχέδιο του προγράμματος εργασίας που υποβλήθηκε από 
την Επιτροπή, 
Εκτιμώντας: 
ότι, στα πλαίσια των διαβουλεύσεων που οργάνωσε η Επι-
- τροπή, οι βιομηχανικοί και ακαδημαϊκοί κύκλοι διατύπωσαν 
τις απόψεις τους σχετικά με το περιεχόμενο και την προτε­
ραιότητα των σχεδίων που θα προωθηθούν 
ότι ζητήθηκε η γνώμη της επιτροπής που αναφέρεται στο 
άρθρο 4 της απόφασης 84/130/ΕΟΚ· 
ότι τα προσδιορισθέντα σχέδια εμπίπτουν στους τομείς που 
περιγράφονται στο τεχνικό παράρτημα της απόφασης που 
θεσπίζει το πρόγραμμα ESPRIT* ότι οι πραγματικές ανάγκες σχετικά με τη συνεισφορά της 
Κοινότητας στα νέα σχέδια, που δεν ξεπερνούν το όριο που 
αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 2 τρίτη περίπτωση της 
απόφασης 84/130/ΕΟΚ, αναλύθηκαν με προσοχή και προέ­
κυψε ότι είναι αναγκαίο ένα περιθώριο ευελιξίας, 
ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ: 
Άρθρο 1 
Εγκρίνεται για το 1986 το πρόγραμμα εργασίας ESPRIT, που 
περιλαμβάνεται στο παράρτημα. 
Άρθρο 2 
Τίθεται σαν στόχος να μπορεί να διατεθεί σε νέα σχέδια, που 
δεν ξεπερνούν το όριο που αναφέρεται στο άρθρο 6 παρά­
γραφος 2 τρίτη περίπτωση της απόφασης 84/130/ΕΟΚ, ένα 
ποσοστό 25 °/ο της συνολικής συνεισφοράς της Κοινότητας 
σε νέα σχέδια. 
Άρθρο 3 
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 
1986. 
(·) ΕΕ αριθ. L 67 της 9.3.1984, σ. 54. 
Αριθ. C 332/2 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
ΠΡΟΣΑΡΤΗΣΗ 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1986 ΓΙΑ TO ESPRIT 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 
Σελίδα 
0. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 
1. ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 1: ΠΡΟΗΓΜΕΝΗ ΜΙΚΡΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ 8 
Περιοχές Ε & Α 1.1. Υπομικρομετρικά MOS 9 
1.2. Υπομικρομετρικά διπολικά 10 
1.3. Σχεδιασμός με τη βοήθεια υπολογιστή (CAD) 12 
1.4. Ολοκληρωμένα κυκλώματα από σύνθετους ημιαγωγούς 15 
1.5. Οπτοηλεκτρονική 17 
1.6. Τεχνολογίες Προηγμένων Οθονών 19 
1.7. Γενικά θέματα υποστήριξης 19 
2. ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2: ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΚΟΥ 23 
Περιοχές Ε & Α 2.1. Θεωρίες, μέθοδοι και εργαλεία 23 
2.2. Διοικητικά και βιομηχανικά ζητήματα 28 
2.3. Κοινό περιβάλλον 29 
2.4. Έργα αξιολόγησης και επίδειξης 31 
3. ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 3: ΠΡΟΗΓΜΕΝΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ (ΑΙΡ) 32 
Περιοχές Ε & Α 3.1. Τεχνολογία γνώσεων 32 
3.2. Προηγμένη επεξεργασία σημάτων συμπεριλαμβανομένων και 
διασυνδέσεων ανθρώπου - μηχανής 35 
3.3. Αποθήκευση πληροφοριών και γνώσεων 38 
3.4. Αρχιτεκτονικές υπολογιστών 39 
3.5. Ζητήματα σχεδιασμού και συστημάτων 41 
3.6. Έργα εστίασης 42 
4. ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 4: ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΓΡΑΦΕΙΟΥ 42 
Περιοχές Ε & Α 4.1. Επιστήμη συστημάτων γραφείου και εργονομία 44 
4.2. Προηγμένοι σταθμοί εργασίας και διασυνδέσεις ανθρώπου - μηχανής ... 46 
4.3. Συστήματα επικοινωνιών 51 
4.4. Προηγμένα συστήματα πολύμορφης αποθήκευσης και ανάκτησης 53 
4.5. Ενοποιημένα συστήματα πληροφορικής γραφείου 55 
5. " ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 5: ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΜΕ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ (CIM) 56 
Περιοχές Ε & Α 5.1. Αρχιτεκτονική ενοποιημένων συστημάτων 56 
5.2. Σχεδιασμός και Μηχανική κατασκευή με τη βοήθεια υπολογιστή 
(CAD/CAE) 57 
5.3. Βιομηχανική παραγωγή με τη βοήθεια υπολογιστή (CAM) 59 
5.4. - Ευέλικτα συστήματα βιομηχανικής παραγωγής 60 
5.5. Υποσυστήματα και εξαρτήματα 62 
5.6. Εφαρμογές συστημάτων CIM 63 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/3 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
Το τμήμα αυτό αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του προγράμματος εργασίας 1986 για το ESPRIT και είναι 
απαραίτητο για τη σωστή κατανόηση του προγράμματος 
0.1. ΓΕΝΙΚΑ 
Η Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα προώθησε το 
ευρωπαϊκό στρατηγικό πρόγραμμα έρευνας και ανά­
πτυξης στην τεχνολογία πληροφοριών (ESPRIT). Το 
πρόγραμμα ESPRIT αποβλέπει στην προώθηση προα-
νταγωνιστικής και γενικής έρευνας και ανάπτυξης στον 
τομέα της τεχνολογίας πληροφοριών μέσω έργων 
συνεργασίας που θα πραγματοποιηθούν μέσα στην 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα και τα οποία η Κοινότητα θα 
χρηματοδοτήσει κατά ένα μέρος. Ένα πρόγραμμα διεύ­
θυνσης, το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας, καθιερώθηκε 
στα πλαίσια του ESPRIT προκειμένου να βελτιωθεί ο 
έλεγχος και καταλογισμός ευθυνών όσον αφορά το 
πρόγραμμα. Το έγγραφο αυτό που αναθεωρείται από 
την Επιτροπή σε συνεννόηση με την επιτροπή διεύθυν­
σης του ESPRIT, κάθε χρόνο, υποβάλλεται στο Συμβού­
λιο για έγκριση. καθώς και ως βάσης συγκρίσεως του ESPRIT με 
τεχνολογικά προγράμματα εκτός της Κοινότητας. 
0.3. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 
Μετά από την εισαγωγή, το έγγραφο χωρίζεται σε 
πέντε κύρια μέρη που αντιστοιχούν στα μείζονα 
τεχνικά υποπρογράμματα του ESPRIT. 
Ο καταμερισμός της Ε & Α του ESPRIT σε πέντε υπο­
προγράμματα υπαγορεύεται κατά μεγάλο μέρος από 
την ανάγκη εξασφάλισης της δυνατότητας διεύθυνσης 
του έργου για λογαριασμό της Κοινότητας. Στην πράξη, 
τα τεχνικά υποπρογράμματα αλληλοσυσχετίζονται και 
το πρόγραμμα εργασίας υποδεικνύει τις σημαντικές 
αλληλεξαρτήσεις που υπάρχουν. 
Το παρόν είναι το τρίτο τέτοιο πρόγραμμα εργασίας 
και καλύπτει την περίοδο 1986-1990. Κάθε υποπρόγραμμα διαχωρίζεται σε έναν αριθμό περι­
οχών Ε&Α και αυτές υποδιαιρούνται περαιτέρω σε 
θέματα και έργα Ε&Α. 
0.2. ΣΚΟΠΟΣ 
Οι σκοποί του προγράμματος εργασίας 1986 για το 
ESPRIT είναι: 
— να χρησιμεύσει ως κατευθυντήρια οδηγία για τους 
πιθανούς προτείνοντες παρουσιάζοντας την σκο­
πούμενη έκταση του συνολικού προγράμματος 
εργασίας του ESPRIT" 
η περιγραφή των περιοχών έργων και των αλληλε­
ξαρτήσεων τους, συμπεριλαμβανομένων και περι­
γραφών των εργασιών που βρίσκονται σε εξέλιξη 
ως αποτέλεσμα των Προσκλήσεων για υποβολή 
Προτάσεων του 1984 και του 1985" 
η εξασφάλιση ενός πλαισίου για την αξιολόγηση 
και αναθεώρηση των έργων που βρίσκονται σε εξέ­
λιξη, προκειμένου να εκτιμηθεί η πρόοδος τους 
μεμονωμένα και σε σχέση με τα υπόλοιπα" 
η χρησιμοποίηση του ως εγγράφου αναφοράς για 
ζητήματα που αφορούν το συντονισμό δραστηριο­
τήτων στα πλαίσια του ESPRIT και στα πλαίσια 
άλλων κοινοτικών και εθνικών προγραμμάτων, Κάθε θέμα Ε&Α αναλύεται λεπτομερώς, με αναφορά 
στην προβλεπόμενη συνέχιση των εργασιών από τα 
προηγούμενα έτη (στην περίπτωση αυτή από το 1983 
και το 1984), και τις εργασίες που προβλέπεται να αρχί­
σουν μέσα στο 1985. 
0.4. ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ TOY ESPRIT 
Η φιλοσοφία του ESPRIT είναι η δημιουργία της 
τεχνολογικής βάσης που θα επιτρέψει στην Κοινότητα 
να εκμεταλλευθεί τις ευκαιρίες που συνδέονται με την 
νέα τεχνολογία πληροφοριών (ΤΠ), να τονώσει τη 
συνεργασία και να ανοίξει το δρόμο για πρότυπα ευρω­
παϊκής προέλευσης. 
To ESPRIT είναι το κοινοτικό εκείνο πρόγραμμα που 
έχει σχεδιαστεί ειδικά για προανταγωνιστική Ε&Α 
στα πλαίσια της οποίας είναι σκόπιμη η συνεργασία σε 
κοινοτικό επίπεδο. Η συνεργασία πραγματοποιείται 
προκειμένου να επιτευχθεί κρίσιμη μάζα, προκειμένου 
να συγκεντρωθεί η αναγκαία εμπειρία που αλλιώς βρί­
σκεται διασπαρμένη μέσα στην Κοινότητα, ή τέλος 
προκειμένου να εξασφαλιστεί η δυνατότητα διεύρυνσης 
των αγορών. Επιπλέον εξασφαλίζοντας ένα πλαίσιο για 
ταυτόχρονες τεχνικές προσεγγίσεις, το ESPRIT οδηγεί 
στη συνεργασία ανάμεσα σε εταιρίες καθώς και ανά­
μεσα σε εταιρίες και πανεπιστήμια. 
Αριθ. C 332/4 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
Η απαίτηση του ESPRIT για προανταγωνιστικότητα 
αφορά τις περιοχές όπου μπορούν να αξιοποιηθούν 
ευκαιρίες στην αγορά στα πλαίσια 5-10 ετών, και με 
τον τρόπο αυτό το ESPRIT καταλαμβάνει τη θέση ανά­
μεσα στη βασική έρευνα, την εφαρμοσμένη βιομηχα­
νική έρευνα και τις εργασίες ανάπτυξης. Η πρώτη δεν 
περιλαμβάνεται συνήθως στις προτεραιότητες της βιο­
μηχανίας ενώ η τελευταία ανταποκρίνεται σε συγκεκρι­
μένες βραχυπρόθεσμες ανάγκες. 
Για την επιλογή και τον καθορισμό των περιοχών 
τεχνολογίας πληροφοριών που θα έπρεπε να καλύψει το 
ESPRIT, σημαντικό ρόλο έπαιξαν δύο σκέψεις: 
ί) η εξασφάλιση επαρκούς γνώσης των βασικών 
τεχνολογιών 
ii) η εξασφάλιση συστημάτων με χαρακτηριστικά 
προσαρμόσιμα στις μεταβαλλόμενες ανάγκες της 
αγοράς με αποτέλεσμα η γνώση των αγορών να 
μπορεί να επηρεάσει περαιτέρω την τεχνολογική 
ανάπτυξη. 
Πέντε περιοχές ή υποπρογράμματα παρουσιάζουν 
στρατηγική σημασία για την Κοινότητα. 
ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 1 — ΠΡΟΗΓΜΕΝΗ 
ΜΙΚΡΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ 
Η Προηγμένη Μικροηλεκτρονική στα πλαίσια του υπο-
προγράμματος αυτού περιλαμβάνει όλα τα ζητήματα 
έρευνας και ανάπτυξης που αφορούν την εξασφάλιση 
των φυσικών στοιχείων για συγκέντρωση, επεξεργασία, 
αποθήκευση, διαβίβαση και επίδειξη των δεδομένων 
σύμφωνα με τις απαιτήσεις των σύγχρονων προϊόντων 
πληροφορικής. Αποτελεί συνεπώς το θεμέλιο από πλευ­
ράς υλικού της βιομηχανίας τεχνολογίας πληροφοριών. 
Το ενδιαφέρον του υποπρογράμματος αυτού συγκε­
ντρώνεται στις περιοχές προτεραιότητας που απαιτού­
νται προκειμένου η Ευρώπη να διατηρηθεί σε ανταγω­
νιστική θέση όσον αφορά την παροχή αυτών των απα­
ραίτητων συστατικών στην κατασκευαστική βιομηχα­
νία ΤΠ με την απαιτούμενη ικανότητα, σε επαρκείς 
ποσότητες και ανταγωνιστικές τιμές. 
ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2—ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΚΟΥ 
Το υποπρόγραμμα Τεχνολογία Λογικού έχει σκοπό την 
διάθεση στο επίπεδο της Κοινότητας αποτελεσματικών 
και αποδοτικών, από πλευράς κόστους, μεθόδων για 
την βιομηχανοποιημένη παραγωγή λογικού υψηλής 
ποιότητας, με στόχο την ταχύτερη εισαγωγή νέων προϊ­
όντων και τη μείωση του κόστους κύκλου ζωής του 
λογικού. 
Οι εργασίες στο υποπρόγραμμα αναφέρονται σε θεω­
ρίες, σε μεθόδους και εργαλεία που θα θέσουν την 
παραγωγή λογικού σε μια σωστή τεχνολογική βάση, σε ζητήματα διεύθυνσης έργων και σε βιομηχανικά ζητή­
ματα που σχετίζονται με την εισαγωγή τους στο περι­
βάλλον των επιχειρήσεων και της βιομηχανίας καθώς 
και σε ένα κοινό ενοποιημένο περιβάλλον τεχνολογίας 
λογικού και σε επιδείξεις της αποτελεσματικότητας των 
νέων μεθόδων παραγωγής λογικού. 
ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 3—ΠΡΟΗΓΜΕΝΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ 
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ (ΑΙΡ) 
Στα πλαίσια του υποπρογράμματος αυτού αναζητού­
νται μέσα βελτίωσης της απόδοσης και της αποτελε­
σματικότητας των συστημάτων υπολογιστών με τη 
χρησιμοποίηση των εξελίξεων σε 4 ζωτικές περιοχές: 
συγκεκριμένα, τεχνολογία γνώσεων συμπεριλαμβανο­
μένων: ανάπτυξη της απόκτησης, της αναπαράστασης 
και των τεχνικών χειρισμού γνώσεων εξωτερικές δια­
συνδέσεις που σχετίζονται με την αναγνώριση, κατανό­
ηση και σύνθεση σημάτων αποθήκευση πληροφοριών 
και γνώσεων που καλύπτει εξελίξεις στις βάσεις δεδο­
μένων και γνώσεων καθώς και τις τεχνικές προσπέλα­
σης των βάσεων αυτών, επιπλέον τα χαρακτηριστικά 
αρχιτεκτονικής και τις φυσικές ιδιότητες των προηγμέ­
νων διατάξεων αποθήκευσης* αρχιτεκτονικές υπολογι­
στών δηλαδή την ανάπτυξη νέων αρχιτεκτονικών υπο­
λογιστών και των συναφών περιβαλλόντων προγραμ­
ματισμού με ιδιαίτερη έμφαση στην χρήση ταυτοχρονι-
σμού. 
ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 4 —ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΓΡΑΦΕΙΟΥ 
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζονται στα πλαίσια της 
ανάπτυξης συστημάτων γραφείου περιλαμβάνουν την 
κατανόηση και την υποστήριξη των καθηκόντων των 
εργαζομένων στο γραφείο και όχι απλώς την απλή 
παροχή ενός τεχνολογικού εκσυγχρονισμού των παρα­
δοσιακών λειτουργιών του γραφείου, την επίτευξη βελ­
τιώσεων των διασυνδέσεων ανθρώπου-συστημάτων 
που θα επιτρέψουν την παραγωγική χρησιμοποίηση 
των συστημάτων γραφείου από ένα ευρύ φάσμα εργα­
ζομένων στο γραφείο, και την ανάπτυξη προσεγγίσεων 
συστημάτων του γραφείου συστηματικού προσανατο­
λισμού. 
Το υποπρόγραμμα διαιρέθηκε σε πέντε περιοχές: 
— επιστήμη συστημάτων γραφείου και εργονομία 
— προηγμένοι σταθμοί εργασίας 
— συστήματα επικοινωνιών 
— προηγμένα συστήματα αποθήκευσης και ανάκτη­
σης 
— ενοποιημένα συστήματα πληροφορικής γραφείου. 
ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 5 —ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ 
ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΜΕ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ (CIM) 
Οι δύο κύριοι αντικειμενικοί σκοποί του υποπρογράμ­
ματος CIM είναι: πρώτον, η δημιουργία στην Κοινό-
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/5 
τητα ενός περιβάλλοντος όπου θα μπορούν να υλοποιη­
θούν αυτόματα συστήματα βιομηχανικής παραγωγής 
από διαφορετικούς προμηθευτές, έτσι ώστε τα παρεχό­
μενα ενοποιημένα συστήματα να έχουν τις λιγότερες 
δυνατές λειτουργικές επικαλύψεις με την μεγαλύτερη 
δυνατότητα διασύνδεσης, και δεύτερο, η υποστήριξη 
μεμονωμένων έργων σε επιλεγμένα υποσυστήματα, σε 
διασυνδέσεις και σε εργαλεία, των οποίων η ανάπτυξη 
ή η βελτίωση προβλέπεται να έχει στρατηγική αξία για 
τη βιομηχανία της Κοινότητας και των οποίων οι στό­
χοι σχεδιασμού είναι συναφείς με τη γενική αρχιτεκτο­
νική του περιβάλλοντος. 
Οι εργασίες στα πλαίσια του υποπρογράμματος σχετί­
ζονται με τις γενικές απαιτήσεις για δραστηριότητες 
βιομηχανικής παραγωγής από το στάδιο του προγραμ­
ματισμού και του σχεδιασμού μέχρι τον έλεγχο σε 
πραγματικό χρόνο της παραγωγής. Περιλαμβάνει συνε­
πώς σχεδιασμό με την βοήθεια υπολογιστή (CAD), 
μηχανική κατασκευή με την βοήθεια υπολογιστή 
(CAE), βιομηχανική παραγωγή με την βοήθεια υπολογι­
στή (CAM), συστήματα ευέλικτης μηχανικής κατεργα­
σίας και συναρμολόγησης, ρομποτική, δοκιμές και 
ποιοτικό έλεγχο. 
0.5. ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΥΠΟΔΟΜΗ 
Η Επιτροπή διευθύνει και επιβλέπει την εκτέλεση του 
προγράμματος. 
Ευθύνεται επίσης για τη δημιουργία της υποδομής που 
χρειάζεται για την εκτέλεση του προγράμματος. Μέρος 
αυτής της υποδομής είναι και το σύστημα ανταλλαγής 
πληροφοριών (IES). 'Αλλο μέρος είναι η διάδοση των 
αποτελεσμάτων και των εκθέσεων όπως και η συλλογή 
πληροφοριών. Ένα τρίτο μέρος αφορά τη συσχέτιση 
των έργων Ε & Α με τις δραστηριότητες τυποποιήσεως. 
Το σύστημα ανταλλαγής πληροφοριών (IES) του 
ESPRIT χρησιμεύει ως εργαλείο διεύθυνσης. To IES 
είναι ένα σύστημα επικοινωνιών δεδομένων με βάση 
τεχνολογία πληροφοριών για την ανταλλαγή πληροφο­
ριών ανάμεσα στους ανεξάρτητους συμμετέχοντες σε 
έργα ESPRIT, τις επιτροπές διεύθυνσης και καθορισμού 
της πολιτικής τους, και την Κοινότητα και τις εθνικές 
διοικήσεις που εμπλέκονται στη διεύθυνση του προ­
γράμματος ή τη διεύθυνση έργων. 
Στο ESPRIT ένας αριθμός έργων Ε & Α θα θέσουν τα 
επιστημονικά και τεχνικά θεμέλια επί των οποίων 
αργότερα θα βασισθούν δραστηριότητες τυποποιήσεως. 
Αντίστροφα, επιπλέον εργασία μπορεί να χρειασθεί για 
την επίδειξη της αλληλοδικτύωσης των προτύπων η 
εργασία αυτή θα θεωρηθεί ότι αποτελεί μέρος της υπο­
δομής. Οι εργασίες τυποποίησης θα καθοδηγούνται από 
την καθιερωμένη γενική πολιτική τυποποιήσεως της 
Τεχνολογίας Πληροφοριών (II) χωρίς να επαναλαμβά­
νει τις εργασίες υφισταμένων οργανισμών ή άλλες δρα­
στηριότητες. 
Η διάδοση των αποτελεσμάτων του ESPRIT όπως και η 
συλλογή πληροφοριών για το ESPRIT αποτελούν 
σημαντικά στοιχεία του προγράμματος. Οι επιδιώξεις αυτών θα είναι η ταχεία εφαρμογή των αποτελεσμάτων 
έρευνας του ESPRIT στην βιομηχανία της Κοινότητας 
και η εξασφάλιση καλύτερης βάσης προγραμματισμού 
και διεύθυνσης του προγράμματος καθώς και για 
αυτούς που συμμετέχουν στα έργα. Για αυτό το σκοπό 
χρησιμοποιούνται κλασικοί μηχανισμοί όπως εκδόσεις, 
σεμινάρια, ή συνέδρια καθώς κάι νεώτερες μέθοδοι επι­
κοινωνίας με ηλεκτρονικά μέσα όπως το IES. 
0.6. ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ 
Όταν συντάχθηκαν αρχικώς τα σχέδια για το ESPRIT, 
αναγνωρίστηκε ότι οι τηλεπικοινωνίες αποτελούν ένα 
σημαντικό μέρος της τεχνολογίας πληροφοριών. 
Ωστόσο το θέμα δεν συμπεριλήφθηκε από μόνο του 
εκείνη την εποχή. 
Το Σεπτέμβριο του 1983, η Επιτροπή συνέταξε μία ανα­
κοίνωση προς το Συμβούλιο, στην οποία καταδειχνό-
ταν η αυξανόμενη οικονομική σημασία των τηλεπικοι­
νωνιών για την οικονομική ανάπτυξη της Κοινότητας, 
και προτείνονταν έξη γραμμές δράσης στον τομέα 
αυτό. 
Στα πλαίσια της δεύτερης κατεύθυνσης ενεργειών απαι­
τείται Ε & Α συνεργασίας και κοινές εργασίες κατά το 
προανταγωνιστικο στάδιο. Το 1984 η Επιτροπή εγκαι­
νίασε ένα πρόγραμμα προγραμματισμού στον τομέα 
των τηλεπικοινωνιών (PET), σε συνεργασία με σημα­
ντικές ευρωπαϊκές εταιρίες και τα εργαστήρια των εθνι­
κών οργανισμών ΤΤΤ. Στόχος ήταν να εξασφαλιστεί 
μια εκτίμηση των πλεονεκτημάτων που ίσως προκύ­
ψουν από μια κοινοτική προσέγγιση για τον προσδιορι­
σμό των αναγκών όσον αφορά τις τεχνολογικές εξελί­
ξεις που θα πρέπει να καλυφθούν προκειμένου να διατε­
θεί στην Κοινότητα η ικανότητα υλοποίησης της ενο­
ποιημένης επικοινωνίας ευρείας ζώνης (IPC), το 1995 
και μετά. 
Με βάση τα αποτελέσματα αυτής της δραστηριότητας η 
Επιτροπή υπέβαλε στο Συμβούλιο μια πρόταση σε δύο 
μέρη: 
— Καθορισμός ενός μοντέλου αναφοράς IBC που θα 
χρησιμοποιηθεί προκειμένου να προσδιοριστεί η 
μετέπειτα ενέργεια για το προβλεπόμενο πρό­
γραμμα Ε&Α στον τομέα των τηλεπικοινωνιών, 
με στόχο να διευκολυνθεί η υλοποίηση της IBC. 
— Σύνολο δραστηριοτήτων αξιολόγησης της τεχνο­
λογίας κυρίως για να υποστηριχθεί η ανάπτυξη 
του μοντέλου αναφοράς. 
Το Συμβούλιο ενέκρινε την πρόταση αυτή τον Ιούλιο 
1985 και βρίσκεται τώρα στο στάδιο της προώθησης η 
Αριθ. C 332/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
Φάση Καθορισμού για το πρόγραμμα RACE (Έρευνα 
στον τομέα των Προηγμένων Επικοινωνιών στην 
Ευρώπη), η οποία θα στηριχθεί στα αποτελέσματα 
συναφών έργων του ESPRIT' θα εξασφαλισθεί κατάλ­
ληλος συντονισμός μεταξύ των δύο προγραμμάτων. 
0.7. ΤΥΠΟΙ ΕΡΓΩΝ 
Στο πρόγραμμα εργασίας 1986 για το ESPRIT, υπάρχει 
μια διάκριση μεταξύ των έργων τύπου Α και τύπου Β. 
Αυτά ορίζονται ως ακολούθως: 
Τα έργα τύπου Α είναι έργα που περιγράφονται στο 
πρόγραμμα εργασίας, με συγκεκριμένους στόχους. 
Απαιτούν συνήθως μεγάλες ποσότητες πόρων τόσο 
ανθρώπινων όσο και οικονομικών και σημαντική υπο­
δομή με σαφείς-και αμετάβλητες προοπτικές. 
Τα έργα τύπου Β καλύπτονται από «ερευνητικά 
θέματα» που είναι ενδεικτικά αλλά δεν αποτελούν 
πλήρη κατάλογο. Απαιτούν συνήθως λιγότερους πόρους 
αλλά παρόλα αυτά μπορούν να υπαχθούν σε διαδικα­
σίες διεύθυνσης με βάση ορόσημα και σε κύκλους ανα­
θεώρησης όπως και τα μεγαλύτερα έργα. 
0.8. ΠΑΡΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 
Το παρόν πρόγραμμα εργασίας περιγράφει τις εργασίες 
που βρίσκονται σε εξέλιξη ως αποτέλεσμα της πρό­
σκλησης υποβολής προτάσεων του 1984 ή που πιθανώς 
να αρχίσουν ως αποτέλεσμα της πρόσκλησης υποβολής 
προτάσεων του 1985. Τα στάδια που οδήγησαν στις 
εργασίες αυτές ήταν τα ακόλουθα: 
Μια προανακοίνωση για συμμετοχή στο κύριο πρό­
γραμμα ESPRIT δημοσιεύτηκε στις 30 Δεκεμβρίου 
1983. Το Συμβούλιο των Υπουργών ενέκρινε το πρό­
γραμμα για μια αρχική περίοδο πέντε ετών στις 
28 Φεβρουαρίου 1984. Το πρόγραμμα εργασίας 1984 
δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊ­
κών Κοινοτήτων. 
Μια πρώτη πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το 
κύριο πρόγραμμα εκδόθηκε στις 21 Μαρτίου 1984. 
Παραλήφθηκαν σε ανταπόκριση της πρόσκλησης αυτής 
450 περίπου προτάσεις οι οποίες και αξιολογήθηκαν 
κατά τη διάρκεια του Μαΐου και του Ιουνίου 1984. Από 
αυτές επιλέχθηκαν τον Ιούλιο 1984 μερικές για λεπτο­
μερείς διαπραγματεύσεις και τελική έγκριση. Επιπλέον 
πολλές από τις εργασίες που πραγματοποιήθηκαν στα 
πλαίσια της προγενέστερης φάσης δοκιμαστικής εφαρ­
μογής συνδυάστηκαν με το κύριο πρόγραμμα. 
Μία δεύτερη πρόσκληση υποβολής προτάσεων οδήγησε 
στην ίδια σειρά γεγονότων το 1985, στα πλαίσια της 
οποίας υποβλήθηκαν 400 προτάσεις, που αξιολογήθη­
καν και επιλέχτηκαν για διαπραγματεύσεις τον Ιούλιο 
1985. Προκειμένου να τονωθεί η προσπάθεια στον 
τομέα της Τεχνολογίας Λογικού δημοσιεύθηκε τον 
Σεπτέμβριο του 1985 μια συμπληρωματική πρόσκληση υποβολής προτάσεων για να βελτιωθεί η κάλυψη του 
προγράμματος εργασίας. 
Για τη συμμετοχή στην ανάπτυξη και τις υπηρεσίες του 
IES, δημοσιεύθηκε στις 14 Ιουλίου 1984 μία πρόσκληση 
για υποβολή προτάσεων με βάση την οποία υποβλήθη­
καν 25 προτάσεις, οι οποίες αξιολογήθηκαν με αποτέλε­
σμα να υπογραφούν αρκετές συμβάσεις. 
0.9. ΚΑΛΥΨΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΚΑΙ 
ΕΡΜΗΝΕΙΑ 
Το πρόγραμμα εργασίας 1986 καλύπτει την περίοδο 
1986-1990. Η περίοδος αυτή είναι αρκετά μεγάλη έτσι 
ώστε να καλύπτει τη διάρκεια των μεγαλύτερων έργων. 
Ωστόσο η τεχνολογία των πληροφοριών εξελίσσεται 
ταχέως και κατά συνέπεια οι στόχοι Ε & Α ίσως να πρέ­
πει να τροποποιηθούν κατά τη διάρκεια των ετήσιων 
αναθεωρήσεων. Στο Πρόγραμμα Εργασίας του 1986 
περιλαμβάνονται λιγότερες λεπτομέρειες για τους 
ενδιάμεσους στόχους σε σχέση με το 1985, αφού πολλοί 
από τους στόχους αυτούς έχουν ενσωματωθεί σε έργα 
που βρίσκονται σε εξέλιξη. 
Τέτοιοι ενδιάμεσοι στόχοι είναι ωστόσο απαραίτητοι 
για την εξασφάλιση του πλαισίου και του σημείου ανα­
φοράς για την αξιολόγηση, τη σωστή διεύθυνση και για 
περαιτέρω βελτιώσεις. Αποτελούν εκτίμηση του τρόπου 
με τον οποίον θα μπορέσουν να επιτευχθούν οι γενικοί 
στόχοι του έργου. 
Αποτελούν ενδείξεις και σημεία αναφοράς με βάση τα 
οποία θα εξεταστούν οι συγκεκριμένες προτάσεις για 
έργα. Οι ενδιάμεσοι στόχοι ωστόσο δεν θα θεωρηθούν 
ως νομικά υποχρεωτικοί υπό την έννοια ότι προτάσεις 
που θα έχουν'τέλεια αποδεκτούς τελικούς στόχους δεν 
θα πρέπει να απορριφθούν μόνο και μόνο γιατί σχεδιά­
στηκαν με βάση διαφορετικούς ενδιάμεσους στόχους 
από αυτούς που προτείνονται εδώ. 
Στα πλαίσια κάθε ξεχωριστής θεματικής περιοχής του 
ESPRIT υπάρχουν προγράμματα εργασίας που εξαρτώ­
νται από ειδικεύσεις, τεχνικές ή τεχνολογίες οι οποίες 
βρίσκονται υπό ανάπτυξη στα πλαίσια μιας ή περισσο­
τέρων από τις άλλες περιοχές. 
Για να παρουσιαστούν καλύτερα οι περιγραφές των 
εργασιών που βρίσκονται σε εξέλιξη εμφανίζονται 
τυπογραφικά διαφοροποιημένες και με μαύρα στοιχεία. 
Οι περιγραφές αυτές βρίσκονται κάτω από τον πιο 
κατάλληλο τίτλο, αλλά θα πρέπει να παρατηρηθεί σε 
μερικές περιπτώσεις ότι τα έργα που διατυπώθηκαν σε 
ανταπόκριση προηγούμενων προγραμμάτων εργασίας 
επικαλύπτουν τα όρια των θεμάτων που χρησιμοποιού­
νται σήμερα. 
Στο πρόγραμμα εργασίας του 1986 οι περιγραφές των 
έργων για την περίοδο 1983/84 έχουν αναβαθμιστεί σε 
σύγκριση με το 1985. Τα νέα στοιχεία καλύπτουν τις 
αλλαγές προτάσεων για εργασία και τις συμβάσεις των 
τελικών διαπραγματεύσεων. Αναφέρονται επίσης όπου 
αυτό απαιτείται, τα αποτελέσματα των εργασιών που 
βρίσκονται σε εξέλιξη. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/7 
Στο πρόγραμμα εργασίας 1986 συμπεριλήφθηκαν οι 
καλύτερες πληροφορίες για τα έργα του 1985 που διετί-
θεντο κατά την στιγμή της σύνταξης του (Οκτώβριος 
1985). Ωστόσο θα πρέπει να σημειωθεί ότι στην περίοδο 
σύνταξης του παρόντος προγράμματος εργασίας η Επι­
τροπή δεν είχε ακόμα καταλήξει σε τελικές διαπραγμα­
τεύσεις για όλες αυτές τις εργασίες και ίσως κριθούν 
αναγκαίες ορισμένες τροποποιήσεις σε μερικές περι­
πτώσεις. 
Το πρόγραμμα εργασίας 1986 δείχνει ότι παρόλο που οι 
τεχνικές περιοχές που επελέγησαν για την πρώτη φάση 
του ESPRIT καλύφθηκαν σε σημαντική έκταση, παρα­
μένουν ακόμη ορισμένες σημαντικές περιοχές. Αυτές 
προσδιορίζονται στο πρόγραμμα εργασίας και σε κάθε 
κεφάλαιο με τον υπότιτλο «Πεδίο για περαιτέρω εργα­
σία». 
Οι προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα δημο­
σιευθούν το 1986 θα αφορούν είτε μια επιλογή εργα­σιών που δεν έχουν καλυφθεί ακόμη είτε εργασίες που 
είχαν ανατεθεί σε πρόωρα τερματισμένα έργα, εφόσον 
το θέμα συνεχίζει να έχει προτεραιότητα για την επί­
τευξη των στόχων του ESPRIT. Υπάρχει η πρόθεση τα 
έργα που θα επιλεγούν μετά τις προσκλήσεις αυτές να 
ενισχύουν ιδιαίτερα τη συνοχή της εργασίας του 
ESPRIT και να το οδηγήσουν πλησιέστερα προς την 
επίτευξη των στρατηγικών του στόχων. 
Οι προσκλήσεις αυτές θα είναι εστιασμένες και θα περι­
λαμβάνουν λιγότερους πόρους από ό,τι οι μεγαλύτερες 
προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που έγιναν κατά 
το παρελθόν. Ορισμένες μόνον επιλεγμένες περιοχές 
από αυτές που αναφέρονται στο παρόν πρόγραμμα 
εργασίας είναι πιθανώς κατάλληλες προκειμένου να 
περιληφθούν σε τέτοιες προσκλήσεις 
Οι πιθανοί προτείνοντες θα πρέπει συνεπώς να περιμέ­
νουν τη δημοσίευση των λεπτομερέστερων προσκλή­
σεων. Σε αυτές θα προσδιορίζονται οι αναγκαίες πλη­
ροφορίες. 
0.10. ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΠΟΡΩΝ 
Η κατανομή των συνολικών πόρων του ESPRIT, σε κάθε υποπρόγραμμα υπόκειται σε τροποποι­
ήσεις με βάση περαιτέρω τεχνολογικές εξελίξεις παγκοσμίως. Ειδικότερα, με βάση την ανταπό­
κριση της βιομηχανίας στις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων, θα πρέπει να είναι δυνατή η 
μεταφορά πόρων μεταξύ των υποπρογραμμάτων. Σε τελευταία ανάλυση ο διαχωρισμός του 
ESPRIT σε πέντε περιοχές έγινε για να διευκολυνθεί η διεύθυνση του προγράμματος και δεν 
συνδέεται άμεσα με τη φύση της εργασίας. 
Η προκύπτουσα κατά προσέγγιση κατανομή της συνεισφοράς της Κοινότητας στις πέντε τεχνι­
κές περιοχές (σε εκατομ. ECU) που έχει διατεθεί μέχρι τώρα για την ενίσχυση έργων, και εφό­
σον υποτεθεί ότι τα έργα αυτά εξελίσσονται προς την προγραμματισμένη, ολοκλήρωση τους, έχει 
ως εξής: 
Υποπρόγραμμα 
1. Μικροηλεκτρονική 
2. Τεχνολογία λογικού 
3. Α1Ρ 
4. Συστήματα γραφείου 
5. CIM 
Σύνολο Έτος πρόσκλησης υποβολής 
προτάσεων 
1983/84 
85,5 
72,9 
89,8 
82,6 
45,2 
376,0 1985 
76,5 
56,6 
65,0 
54,6 
41,2 
293,9 Σύνολο 
162,0 
129,5 
154,8 
137,2 
86,4 
669,9 Ποσοστό του Συ­
νόλου 
24,2 
19,3 
23,0 
20,5 
13,0 
100,0 
Οι διατεθέντες αυτοί πόροι εμφανίζουν ορισμένες διαφορές σε σχέση με τις προηγούμενες περιό­
δους λόγω επανυποβολής παλαιότερων εργασιών υπό τροποποιημένη μορφή στα πλαίσια πρό­
σκλησης μεταγενέστερου έτους. 
Έχουν την αξία αριθμών προγραμματισμού και προκύπτουν με βάση τα έργα που βρίσκονται 
προς το παρόν σε εξέλιξη ή υπό διαπραγμάτευση. Θα πρέπει να εκσυγχρονισθούν ανάλογα με τις 
αλλαγές της κατάστασης των έργων και των συμβάσεων των τεχνικών περιοχών. Στόχος 
ωστόσο είναι να διατηρηθεί κατά προσέγγιση η κατανομή ανάμεσα στις πέντε περιοχές. 
Αριθ. C 332/8 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
Παρατηρήσεις: 
(1) Οι τιμές για το 1983/84 είναι συνδυασμός των συνεισφορών για τα έργα δοκιμαστικής 
εφαρμογής του 1983 και για τα έργα που άρχισαν ως αποτέλεσμα της πρώτης πρόσκλησης 
υποβολής προτάσεων στα πλαίσια του κύριου Προγράμματος του 1984. 
(2) Οι τιμές για το 1985 είναι τιμές-στόχοι και πιθανόν να απαιτηθεί αναπροσαρμογή τους με 
βάση τις τελικές διαπραγματεύσεις για συμβάσεις. 
(3) Η τιμή για την Τεχνολογία Λογικού για το 1985 περιλαμβάνει πρόβλεψη για την κάλυψη 
,της αναμενόμενης συμπληρωματικής πρόσκλησης υποβολής προτάσεων. 
(4) Στις τιμές αυτές δεν περιλαμβάνονται καθόλου δαπάνες για διεύθυνση και υποδομή. 
ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 1 
ΠΡΟΗΓΜΕΝΗ ΜΙΚΡΟΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ 
1.0. Εισαγωγή 
Η προηγμένη μικροηλεκτρονική στα πλαίσια του υποπρο-
γράμματος αυτού περιλαμβάνει όλα τα ζητήματα έρευνας 
και ανάπτυξης που αφορούν την εξασφάλιση των φυσικών 
στοιχείων για συγκέντρωση, επεξεργασία, αποθήκευση, δια­
βίβαση και επίδειξη των δεδομένων σύμφωνα με τις απαιτή­
σεις των σύγχρονων προϊόντων πληροφορικής. Αποτελεί 
συνεπώς το θεμέλιο από πλευράς υλικού της βιομηχανίας 
τεχνολογίας πληροφοριών. 
Το ενδιαφέρον του υποπρογράμματος αυτού συγκεντρώνεται 
στις περιοχές προτεραιότητας που απαιτούνται προκειμένου 
η Ευρώπη να διατηρηθεί σε ανταγωνιστική θέση όσον αφορά 
την παροχή αυτών των απαραίτητων συστατικών στην κατα­
σκευαστική βιομηχανία ΤΠ με την απαιτούμενη ικανότητα, 
σε επαρκείς ποσότητες και ανταγωνιστικές τιμές. 
Επισκόπηση των περιοχών του υποπρογράμματος 
Κύριος στόχος των ερευνητικών και αναπτυξιακών προγραμ­
μάτων στα πλαίσια της μικροηλεκτρονικής είναι η προώθηση 
των τεχνολογιών MOS και διπολικών που στηρίζονται στο 
πυρίτιο, στα όρια των δυνατοτήτων τους (περιοχές 1.1 και 
1.2) ενώ ταυτόχρονα θα προωθούνται οι δυνατότητες που 
παρέχονται από σύνθετα υλικά ημιαγωγών, όπως το αρσενι-
κούχο γάλλιο (περιοχή 1.4), που έχουν πιθανές δυνατότητες 
σε ζωτικές περιοχές πέρα από εκείνες όπου χρησιμοποιείται 
το πυρίτιο. Στις περιοχές 1.1 και 1.2 βρίσκονται στο στάδιο 
των διαπραγματεύσεων 4 νέα έργα τύπου Β, δύο σε κάθε 
περιοχή. Στην περιοχή 1.4, βρίσκονται στο στάδιο των δια­
πραγματεύσεων ένα νέο έργο τύπου Α και δύο νέα έργα 
τύπου Β. 
Πέρα από την ικανότητα παραγωγής μικροκυκλωμάτων πολ­
λών λειτουργιών, απαιτείται επίσης η αντιμετώπιση των προ­
βλημάτων που θέτει η πολυπλοκότητα του σχεδιασμού τους. 
Η αποδοτική αντιμετώπιση αυτής της σχεδιαστικής πολυ­πλοκότητας είναι ο κύριος στόχος του σχεδιασμού με τη 
βοήθεια υπολογιστή (CAD) των συστημάτων VLSI, που είναι 
το θέμα της περιοχής 1.3. Στην περιοχή αυτή βρίσκονται προς 
το παρόν στο στάδιο των διαπραγματεύσεων 5 νέα έργα 
τύπου Α. 
Η περιοχή 1.5 αφορά τις δυνατότητες που παρέχουν οι οπτο-
ηλεκτρονιΚές διατάξεις ιδιαίτερα στον τομέα της διαβίβασης 
δεδομένων. Το έργο τύπου Α που βρίσκεται σε εξέλιξη στην 
περιοχή αυτή θα αναβαθμιστεί και θα βελτιωθεί με νέες 
έννοιες ως αποτέλεσμα 2 προτάσεων της πρόσκλησης του 
1985. Βρίσκεται επίσης στο στάδιο των διαπραγματεύσεων 
ένα νέο έργο τύπου Β. 
Οι τεχνολογίες προηγμένων οθονών αποτελούν το θέμα της 
περιοχής 1.6. Παρέχουν τη δυνατότητα αντικατάστασης της 
πανταχού παρούσας λυχνίας καθοδικών ακτινών, που είναι ο 
μόνος φορέας για επίδειξη μεγάλης κλίμακας, από πιο 
συμπαγείς αντίστοιχες συσκευές στερεάς κατάστασης. Προς 
το παρόν βρίσκονται σε εξέλιξη διαπραγματεύσεις για ένα 
νέο έργο τύπου Β. 
Οι περιοχές 1.8 και 1.9 του προηγούμενου (85) προγράμματος 
εργασίας συγχωνεύθηκαν σε μια νέα περιοχή 1.7. Σε αυτήν 
περιλαμβάνονται ερευνητικά θέματα που είναι πιο πρωτό­
τυπα ή μακροπρόθεσμα σε σχέση με εκείνα που περιέχονται 
στις περιοχές θεμάτων 1 έως 6 καθώς και κρίσιμες περιοχές 
της τεχνολογίας και των τεχνικών με κοινή ραχοκοκαλιά. 
Στα θέματα εδώ περιλαμβάνονται η συσκευασία, η ανάπτυξη 
μοντέλων διατάξεων και ειδικά υλικά και τεχνικές επεξεργα­
σίας. 
Απαιτείται επίσης έλεγχος της κατασκευής VLSI με υπολογι­
στή προκειμένου να υποστηριχθούν τα τεχνολογικά προ­
γράμματα. Ο περιορισμός του μεγέθους των χαρακτηριστι­
κών και του πάχους των στρωμάτων δημιουργεί εδώ αυξημέ­
νες απαιτήσεις σχετικά με τον έλεγχο διαδικασιών εκεί όπου 
οι τελικές παράμετροι των διατάξεων εξαρτώνται από 
μεγάλο αριθμό μεταβλητών. Κρίσιμη σημασία για την κατά-
20. 12.85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/9 
στάση αυτή έχουν η ελαχιστοποίηση της ανθρώπινης παρέμ­
βασης και η αντιμετώπιση των πηγών της μόλυνσης που 
περιορίζουν την απόδοση παραγωγής. Για ένα δοθέν επίπεδο 
μόλυνσης, η απόδοση παραγωγής μειώνεται ταχύτατα καθώς 
μειώνεται το μέγεθος των χαρακτηριστικών. 
Τα προβλήματα αυτά θα μπορούσαν να αντιμετωπιστούν με 
κατάλληλα έργα τύπου Β στην περιοχή αυτή. 
Το παραπάνω αποτελεί μόνο ένα παράδειγμα ζητήματος 
όπου μεγάλη αξία θα μπορούσε να έχει η συνεργασία μεταξύ 
υποπρογραμμάτων. Θα πρέπει να ενθαρρυνθεί η συνεργασία 
με έργα της περιοχής CIM που αντιμετωπίζουν παρόμοια 
προβλήματα. 
Στην περιοχή 1.7 βρίσκονται σε εξέλιξη προς το παρόν δια­
πραγματεύσεις για 7 νέα έργα. 
Περιοχή Ε & Α 1.1: Υπομικρομετρικά MOS 
Η απαίτηση αφορά την ανάπτυξη όλων των μεμονωμένων 
βημάτων της διαδικασίας (όπως είναι η λιθογραφία, η εγχά-
ραξη, η εισαγωγή προσμίξεων, κλπ.) προκειμένου να επιτευ­
χθεί υπομικρομετρικό μέγεθος χαρακτηριστικών σε MOS. 
Στόχος είναι μια διαδικασία ικανή να παράγει αρκετά εκα­
τομμύρια επιμέρους στοιχεία λογικής και μνήμης ανά μικρο­
κύκλωμα. Προβλέπεται ότι κάτω από τα 0,7 περίπου μικρό-
μετρα θα χρησιμοποιηθούν εργαλεία που θα διαφέρουν από 
την οπτική λιθογραφία. Θα συμπεριληφθεί η ανάπτυξη 
μοντέλων για διαδικασίες και διατάξεις. Προκειμένου να 
επιτευχθούν οι στόχοι αυτοί θα πρέπει να αναπτυχθούν οι 
κρίσιμες τεχνικές που είναι κοινές για τις περιοχές 1.1 και 1.2 
(βλέπε περιοχή 1.7). 
1.1.1. Στόχοι: 
Οι κύριοι στόχοι του ευρύτερου 5-ετούς προγράμματος είναι: 
— στους 18 μήνες: σχεδιασμός και αξιολόγηση του δοκι­
μαστικού φορέα για πάνω από 1 000 κρυσταλλοτριόδους 
με βάση μικρομετρικούς κανόνες σχεδιασμού και με 
βήμα (μέταλλο + αποστάσεις) τριών μικρομέτρων. 
— στα 3 έτη: πρώτα δείγματα κυκλωμάτων με 0,5 εκατομ­
μύριο κρυσταλλοτριόδους, μικρομετρικούς κανόνες σχε­
διασμού, με δεδομένα σχετικά με το συντελεστή ποιότη­
τας και το χρόνο καθυστέρησης. 
— στα 4 έτη: στατιστικά δεδομένα σχετικά με την ομοιογέ­
νεια πάνω σε μια φέτα και την απόδοση παραγωγής για 
μικρομετρικούς κανόνες σχεδιασμού' δοκιμαστικά 
κυκλώματα με περισσότερες από 1 000 κρυσταλλοτριό­
δους, με σχεδιαστικούς κανόνες 0,7 μν και με βήμα 2 μν. 
— στα 5 έτη: πρώτα δείγματα κυκλωμάτων με περισσότε­
ρες από 1 000 000 κρυσταλλοτριόδους, κανόνες σχεδια­
σμού 0,7 μν και δεδομένα σχετικά με τον συντελεστή 
ποιότητας και το χρόνο καθυστέρησης. 1.1.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
« Υλικά και επεξεργασία πυριτίου επίμονωτή (SOI) προς 
τρισδιάστατη ολοκλήρωση» 
Αναφ. έργου 245:Α/84 
Στόχος αυτής της συλλογικής έρευνας είναι η μελέτη και 
ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών πυριτίου που είναι ανα­
γκαίες για την τρισδιάστατη ολοκλήρωση. Αυτή η τρισδιά-
σταση προσέγγιση θα εξασφαλίσει τη δυνατότητα για ολο­
κλήρωση υψηλότερης πυκνότητας, για υψηλότερη ταχύτητα 
λειτουργίας και για πολυσυναρτησιακή επεξεργασία σημά­
των. Θα διερευνηθούν τρία κύρια τεχνολογικά στάδια: 
α) η ανάπτυξη ενεργών στιβάδων πυριτίου επίμονωτή, που 
θα έχουν τις η^τρονικές ιδιότητες που απαιτούνται 
για την υλοποίηση διατάξεων και κυκλωμάτων υψηλής 
ποιότητας, 
β) η αλληλοϋπέρθεση δύο στιβάδων κατά τρόπο που να 
αποφεύγεται η αλλοίωση των διατάξεων που έχουν ήδη 
κατασκευαστεί, 
γ) η επεξεργασία πυριτίου επί μονωτή μιας στιβάδας για 
την κατασκευή μεμονωμένων εξαρτημάτων και για την 
σύνδεση τους' η ανάπτυξη μιας πλήρους διαδικασίας 
που θα περιλαμβάνει δύο ενεργές στιβάδες. 
« Υπομικρομετρική τεχνολογία CMOS» 
Αναφ. έργου 554: Α/84 
Το έργο έχει ως στόχο την ανάπτυξη των αναγκαίων δομι­
κών λίθων για μια διαδικασία CMOS 0,5 μηι που προορίζε­
ται κυρίως για την παραγωγή ψηφιακών κυκλωμάτων υψη­
λής ταχύτητας. Προκειμένου το πρόγραμμα να εξελιχθεί με 
τις καλύτερες πιθανότητες επιτυχίας, προσδιορίστηκαν και 
οργανώθηκαν δύο κύριες φάσεις: η πρώτη αναφέρεται σε ένα 
ενδιάμεσο στάδιο στο επίπεδο του 1 μτη και η δεύτερη στην 
τελική οικογένεια CMOS 0,5 μηι. Κατά την ολοκλήρωση του 
έργου, οι εταιρείες ολοκληρωμένων μικροκυκλωμάτων της 
κοινοπραξίας θα διαθέτουν στις δοκιμαστικές γραμμές 
παραγωγής τους, τους δομικούς λίθους μιας διαδικασίας 
CMOS ικανής να υλοποιήσει ολοκληρωμένα κυκλώματα με 
χαρακτηριστικά διαστάσεων 0,5 μηι. 
Δύο πακέτα εργασιών του παραπάνω έργου 554 είναι πιθα­
νόν να επεκταθούν με την προσθήκη των ακόλουθων δύο 
έργων: 
«Τεχνολογία και αξιοπιστία υπομικρομετρικώνεπαφών» 
Αναφ. έργου 810: Β/85 . 
Οι εργασίες στοχεύουν στην ανάπτυξη κατάλληλων τεχνο­
λογιών επαφών, συμβατών με την κατασκευή κυκλωμάτων 
CMOS και διπολικών με μικρομετρικούς ή υπομικρομετρι-
κούς κανόνες σχεδιασμού. 
Αριθ. C 332/10 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
Διερευνώνται οι ιδιότητες των επαφών και πραγματοποιού­
νται δοκιμές χρόνου ζωής υπό διάφορες καταπονήσεις, με τη 
χρησιμοποίηση εκτεταμένης ανάλυσης αστοχιών προκειμέ­
νου να αξιολογηθούν ποσοτικά, οι επιδόσεις και η αξιοπι­
στία των επαφών. 
«Κρυσταλλοτρίοδοςμε πύλες από μέταλλο υψηλού σημείου 
τήξης» 
Αναφ. έργου 1125: Β/85 
Η εργασία διαπραγματεύεται τη χρήση του βολφραμίου ως 
υλικού πυλών: θα διερευνηθούν και θα συγκριθούν η επιφα­
νειακή διάβρωση (sputtering) και η εναπόθεση ατμών χημι­
κών ενώσεων' θα μεL·τηθoύv διάφορες δομές πυλών όπως 
καθαρού βολφραμίου, βολφραμίου επί πολυπυριτίου ή άλλου 
προστατευτικού στρώματος. Θα δοθεί έμφαση στον χαρα­
κτηρισμό και την αξιοπιστία διατάξεων βολφραμίου-οξει-
δίου-πυριτίου. Θα εξεταστούν επίσης οι αλλαγές της διαδι­
κασίας που απαιτούνται για τη χρήση βολφραμίου και θα 
συγκροτηθούν σε ένα υπομικρομετρικό κύκλωμα επίδειξης. 
«Φυσικοχημικόςχαρακτηρισμός οξινιτριδίωνπυριτίου σε 
σχέση με τις ηλεκτρονικές τους ιδιότητες» 
Αναφ. έργου 369: Β/84 
Στόχος του έργου είναι κατ' αρχάς να καθιερώσει τη σχέση 
ανάμεσα στις φυσικοχημικές και τις ηλεκτρικές ιδιότητες 
υμενίου οξινιτριδίου του πυριτίου και κατά δεύτερον τη 
σχέση ανάμεσα στις φυσικοχημικές ιδιότητες και τις παρα­
μέτρους ανάπτυξης. Η έρευνα αυτή θα πραγματοποιηθεί με 
στόχο τις πιθανές εφαρμογές των οξινιτριδίων του πυριτίου 
στην τεχνολογία ολοκληρωμένων κυκλωμάτων, για παρά­
δειγμα σε μη διαγραφόμενες μνήμες MNOS και σε υπομι-
κρομετρικές διατάξεις MOS. 
«Υποστρώματα για τεχνολογία VLSI CMOS» 
Αναφ. έργου 509: Β/84 
Μέρος 1: Η συγκρότηση διαδικασίας ενδογενούς απαέρωσης 
(IG) για πλακίδια μονοκρυστάλλων με μέση υψηλή συγκέ­
ντρωση οξυγόνου. Η διαδικασία θα πρέπει να είναι ανεξάρ­
τητη από τον τύπο, ρήη του υποστρώματος και θα πρέπει να 
είναι σε θέση να παράγει: 
— μία εξαιρετικά ελαττωματική περιοχή κυρίου σώματος 
— μία χωρίς ελαττώματα ζώνη απογύμνωσης 
Ως βέλτιστος συμβιβασμός αρκετών παραγόντων (ρεύμα 
διαρροής, αναισθησία απόκοσμου και προσωρινών σφαλ­
μάτων) θεωρείται ότι θα είναι μία ζώνη πάχους 10-10 
μικρομέτρων. 
Μέρος 2: Ο χαρακτηρισμός επαξόνιων πλακιδίων μονοκρυ­
στάλλων με διάμετρο 4 και 6 ίντσες. Το πάχος του επαξόνιου 
στρώματος θα πρέπει να είναι της τάξεως των 5 έως 10 
μικρομέτρων, τόσο για τα υποστρώματα τύπου ρ + όσο και 
για τα υποστρώματα τύπου n + . Το πάχος τέτοιας τάξης 
είναι κατάλληλο για υπομικρομετρικά CMOS. Τέλος, οι δια­
δικασίες IG και επαξόνια θα συνδυαστούν ενδεχομένως για την παραγωγή ενδογενώς απαερωμένων επαξονίων πλακι­
δίων μονοκρυστάλλων χαμηλής διαρροής για διατάξεις υπο-
μικρομετρικού CMOS αναίσθητες στα προσωρινά σφάλ­
ματα. 
1.1.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Η περιοχή αυτή καλύπτεται καλά με τα διατηρούμενα έργα 
και είναι μάλλον απίθανο να περιληφθεί σε προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 1.2: Υπομικρομετρικά διπολικά 
Ο γενικός στόχος είναι να αναπτυχθούν ειδικά στάδια διαδι­
κασιών για υπομικτομετρικά διπολικά, που να οδηγήσουν σε 
μία πλήρη σειρά επεξεργασίας για ολοκληρωμένα κυκλώ­
ματα πολύ υψηλών επιδόσεων. 
Για να επιτευχθεί ο στόχος αυτός περιλαμβάνονται στην 
περιοχή των έργων οι ακόλουθες εξελίξεις: 
— γενικές έννοιες για τα κυκλώματα που πρέπει να εξελίσ­
σονται μαζί με την τεχνολογία" 
— μια κάθετη δομή διατάξεων κατάλληλη για υπομικρομε-
τρική λιθογραφία* 
— μια κατάλληλη τεχνολογία διασυνδέσεων πολλών στι­
βάδων " 
— μια κατάλληλη τεχνολογία επαφών και αλληλοσυνδέ-
σεων πολλών στιβάδων' 
— μια κατάλληλη υψηλή διάχυση (θερμότητας), μεγάλος 
αριθμός ακροδεκτών, ηλεκτρικά συμβιβαστοί ακροδέ­
κτες, περιβλήματα' 
— ανάπτυξη μοντέλων για διαδικασίες και διατάξεις. 
Οι κρίσιμες τεχνικές που απαιτούνται για την υποστήριξη 
των περιοχών 1.1 και 1.2 καλύπτονται στην περιοχή 1.7. 
1.2.1. Στόχοι: 
Οι κύριοι στόχοι του προγράμματος μέσα σε 5 έτη είναι: 
— στο 1 έτος: αρχικός σχεδιασμός, διαδικασία-αξιολό-
γηση και επιλογή κρίσιμου εξοπλισμού' 
— στα 2 έτη: καθιέρωση κανόνων σχεδιασμού ενός μικρο-
μέτρου" 
— στα 3 έτη: επίδειξη κυκλωμάτων ενός μικρομέτρου 
10/20 χιλιάδων πυλών με καθυστέρηση 
πύλης 100 pS 
— στα 4 έτη: καθορισμός τελικών κανόνων σχεδιασμού 
για δομές 0,7 μικρομέτρων 
— στα 5 έτη: πρώτα δείγματα μικροκυκλωμάτων 20/50 
χιλιάδων πυλών με διαδικασία 0,7 μικρομέ­
τρων διαθέσιμα. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/11 
1.2.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Υπομικρομετρική τεχνολογία διπολικών— Ι» 
Αναφ. έργου 243: Α/84 
Ο γενικός στόχος αυτού του προγράμματος είναι η ανάπτυξη 
ειδικών σταδίων διαδικασίας υπομικρομετρικών διπολικών, 
που θα οδηγήσουν σε πλήρεις ακολουθίες διαδικασιών για 
την κατασκευή ολοκληρωμένων κυκλωμάτων πολύ υψηλών 
επιδόσεων. 
Έχουν ήδη καθοριστεί και συμφωνηθεί μεταξύ των εταίρων 
μία κοινή φωτοκαλύπτρα δοκιμών και κοινές διαδικασίες 
δοκιμών προκειμένου να εξασφαλιστεί ένα κατάλληλο περι­
βάλλον και βάση σύγκρισης για αποδοτική συνεργασία. 
Στο πρόγραμμα εργασίας καθορίζονται δύο κύρια ορόσημα: 
α) Τέλος του 1987, ενδιάμεση διαδικασία ενός μικρομέ-
τρου' επίδειξη καθυστέρησης πύλης μικρότερης από 100 
pS με πολυπλοκότητα μεγαλύτερη από τις 20 000 πύL·ς. 
β) Τέλος του 1989, υπομικρομετρική διαδικασία' επίδειξη 
καθυστέρησης πύλης μικρότερης από 100 pS με πολυ­
πλοκότητα μεγαλύτερη από 20 000 πύL·ς. 
Δύο πακέτα εργασιών του έργου αριθ. 243 παραπάνω είναι 
πιθανόν να επεκταθούν με τα ακόλουθα δύο έργα: 
«Διπολική δομή πολύ υψηλών επιδόσεων» 
Αριθ. έργου 1018: Β/85 
Στόχος της εργασίας είναι η ανάπτυξη και βελτιστοποίηση 
σχημάτων επεξεργασίας για δομή επαφής π^υρικού τοιχώ­
ματος ως συμπλήρωμα των δομών υπομικρομετρικών διπολι­
κών που θα αναπτυχθούν στα πλαίσια του έργου «Υπομικρο­
μετρική τεχνολογία διπολικών — Ι» 
«Πολυμερή πολύ υψηλών επιδόσεων για μόνωση αλληλοσύν-
δεσης πολλαπλών στρωμάτων» 
Αναφ. έργου 1025: Β/85 
Οι εργασίες αφορούν την έρευνα και ανάπτυξη πολυμερών 
υψηλών επιδόσεων για ενδομεταλλικό μονωτικό στρώμα με 
ή χωρίς δυνατότητα φωτοσταυροδεσμού. Αυτά τα πολυμερή 
υψηλών επιδόσεων θα πρέπει να είναι ρητίνες πολυιμιδίων 
και θα πρέπει να παρουσιάζουν 
α) Υψηλή θερμική και χημική αντίσταση" 
β) Εξαιρετικές μηχανικές και διη^τρικές ιδιότητες σε 
συνδυασμό με κατάλληλη αντίσταση στην εγχάραξη. 
«Υπομικρομετρική τεχνολογία διπολικών— II» 
Αναφ. έργου 281: Α/84 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη τεχνολογίας διπολικών 
για τα προϊόντα επεξεργασίας δεδομένων και σημάτων με 
υψηλή ταχύτητα. Η τεχνολογία αυτή θα επιτρέψει την επί­
τευξη χρόνων καθυστέρησης μικρότερων από 100 pS και την ολοκλήρωση 50 000 πυλών σε μια περιοχή 100 περίπου 
τετραγωνικών χιλιοστομέτρων. Κατά συνέπεια απαιτείται η 
μείωση των διαστάσεων των δομικών χαρακτηριστικών 
κάτω από το 1 μικρόμετρο, η ανάπτυξη κατάλληλων δομών 
κρυσταλλοτριόδων και η επιμετάλλωση πολλαπλών στιβά­
δων για πάνω από 5 στιβάδες. Η δυνατότητα υλοποίησης 
των ολοκληρωμένων κυκλωμάτων με το αναφερόμενο επί­
πεδο ολοκλήρωσης μέσω της διαδικασίας αυτής θα επιδει­
χθεί κατά το τέλος του έργου με τη βοήθεια επαρκούς φορέα 
δοκιμών (μικροκύκλωμα επίδειξης). Προηγουμένως θα επι­
δειχθεί σε κατάλληλα στάδια η κατάσταση εξέλιξης της 
τεχνολογίας με τη βοήθεια δύο ακόμη μικροκυκλωμάτων 
επίδειξης. Το πρώτο μικροκύκλωμα επίδειξης θα είναι μία 
συστοιχία πυλών ECL με 10 000 πύL·ς περίπου. Διαθέτει τα 
ακόλουθα χαρακτηριστικά: 
Για την κρυσταλλοτρίοδο θα χρησιμοποιηθεί μία αυτοευθυ-
γραμμιζόμενη δομή πομπού-βάσης με πομπό και βάση από 
πολυπυρίτιο. Τα πλεονεκτήματα όσον αφορά τις επιδόσεις 
προκύπτουν από τον περιορισμό της περιοχής της κρυσταλ-
λοτριόδου λόγω της επεξεργασίας αυτοευθυγράμμισης του 
πομπού από πολυπυρίτιο και της χαμηλότερης αντίστασης 
της βάσης. Τυπικές τιμές καθυστέρησης και γινομένου ταχύ­
τητας επί ισχύ είναι 200pS και 0,7pJ αντίστοιχα. Προβλέπο­
νται 3 στιβάδες επιμετάλλωσης για συρμάτωση και κατα­
νομή ισχύος με την χρησιμοποίηση επάλληλων στρωμάτων 
οργανικού/ανόργανου υλικού για τη στιβάδα μόνωσης. Το 
μεταλλικό βήμα θα είναι 6 μικρόμετρα στην πρώτη στιβάδα 
(χωρίς τις αλληλοσυνδέσεις μεταξύ των στρωμάτων). Η επι­
φάνεια του μικροκυκλώματος θα είναι περίπου 150 τετραγω­
νικά χιλιοστόμετρα και η κατανάλωση ισχύος θα είναι 
τυπικά 23 W. Η προγραμματιζόμενη συσκευασία στηρίζεται 
σε μια διαδικασία TAB με φιλμ capton στο τυπικό μέγεθος 
των 35 χιλιοστομέτρων. Προς το παρόν οι περισσότερες από 
τις δραστηριότητες που πραγματοποιούνται στα πλαίσια του 
έργου εστιάζονται στην ανάπτυξη της διαδικασίας για την 
κατασκευή του πρώτου μικροκυκλώματος επίδειξης. Ένας 
ακριβής ορισμός του δεύτερου μικροκυκλώματος επίδειξης 
θα παρασχεθεί κατά το τέλος του δεύτερου έτους της ανα­
πτυξιακής εργασίας. 
«Μια διαδικασία διπολικών CMOS υψηλών επιδόσεων για 
κυκλώματα VLSI» 
Αναφ. έργου 412:Α/84 
Το έργο αυτό στοχεύει στην ανάπτυξη μιας τεχνολογίας 
VLSI που θα συνδυάζει πάνω σε ένα και μόνο μικροκύ­
κλωμα, κυκλώματα MOS της υψηλότερης πυκνότητας που 
μπορεί να επιτευχθεί σήμερα, με διπολικά κυκλώματα παρό­
μοιας πυκνότητας, που όμως θα ταιριάζουν καλύτερα σε 
συγκεκριμένες εργασίες, ιδιαίτερα τη διασύνδεση με εξωτε­
ρικό εξοπλισμό. Στο έργο η κύρια προσπάθεια θα καταβλη­
θεί προς την τεχνολογική πλευρά: ανάπτυξη μεθόδων που θα 
επιτρέψουν την κατασκευή κρυσταλλοτριόδων, διπολικών 
και MOS, σε συμβατά στάδια της διαδικασίας, και αυτό 
μέχρι διαστάσεων συγκρίσιμων με εκείνες που επιτυγχάνο­
νται σήμερα με τεχνολογία μόνο MOS. Παράλληλα με αυτήν 
την τεχνολογική εργασία θα πρέπει να αναπτυχθούν μέθοδοι 
σχεδιασμού για το συγκεκριμένο τύπο των κυκλωμάτων που 
προβλέπονται μαζί με μια μελέτη προσδιορισμού, για διάφο­
ρους τύπους εφαρμογών, της καταλληλότερης κατανομής 
των υποσυστημάτων στις δύο τεχνολογίες κυκλωμάτων. 
Αριθ. C 332/12 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
1.2.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Η περιοχή αυτή καλύπτεται καλά με τα διατηρούμενα έργα 
και είναι μάλλον απίθανο να περιληφθεί σε προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 1.3: Σχεδιασμός με τη βοήθεια υπολογιστή 
(CAD) 
1.3.1. Στόχοι 
Οι δύο πρωταρχικοί στόχοι είναι: 
(α) η ανάπτυξη προηγμένων τεχνικών CAD για να αντιμε­
τωπιστεί η συνεχώς αυξανόμενη πολυπλοκότητα των 
κυκλωμάτων στην περιοχή της μικροηλεκτρονικής' 
(β) η εξασφάλιση μιας ικανότητας σχεδιασμού σύνθετων 
VLSI προσιτής σε ολόκληρη την κοινότητα τεχνολογίας 
πληροφοριών της ΕΟΚ. 
Γενικός στόχος είναι η ανάπτυξη σε κοινά πλαίσια ενός ενο­
ποιημένου συνόλου φορητών εργαλείων ικανού να χειριστεί 
κυκλώματα VLSI που περιέχουν μέχρι αρκετά εκατομμύρια 
επιμέρους στοιχεία. Αυτό το σύνολο των εργαλείων θα πρέ­
πει: 
— να εξασφαλίζει μια εγκατάσταση σχεδιασμού ταχείας 
αντίδρασης και φιλική προς το χρήστη που θα μπορεί να 
προσαρμόζεται εύκολα στις αλλαγές της τεχνολογίας' 
— να επιτρέπει στους σχεδιαστές να επιτύχουν μια ταχεία 
παραγωγή έγκυρων σχεδίων που να μπορούν να δοκιμα­
στούν και των συναφών πληροφοριών δοκιμής' 
— να παρέχει διευκολύνσεις για τη βελτιστοποίηση των 
κυκλωμάτων αναφορικά με την αξιοπιστία και τις επι­
δόσεις' 
— να περιλαμβάνει μεθοδολογίες σχεδιασμού με βάση 
κυψελίδες και βιβλιοθήκες προσαρμόσιμων δομικών 
λίθων 
— να ενσωματώσει τα σχετικά αποτελέσματα των έργων 
CAD του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3744/81. 
Στρατηγική 
(α) Θα πρέπει να γίνει μια θετική προσπάθεια να ενθαρρυν­
θεί η δημιουργία μιας γενικής υποδομής CAD τέτοιας 
ώστε η πλειοψηφία των εργαλείων που θα αναπτυχθούν 
στα πλαίσια των υφισταμένων προγραμμάτων μαζί με 
τα μελλοντικά εργαλεία να μπορούν να συνδυαστούν 
προκειμένου να εξασφαλιστούν ενοποιημένα εργαλεία 
που να είναι ευρέως προσιτά. 
(β) Όσο είναι δυνατό, τα σύνθετα μικροκυκλώματα συστη­
μάτων επίδειξης θα χρησιμοποιούνται ως σημεία εστία­
σης για κάθε φάση του έργου. 
(γ) Η ανάπτυξη μοντέλων για διατάξεις και διαδικασίες δεν 
θεωρείται τμήμα των έργων CAD και περιλαμβάνεται στα έργα που αφορούν την ανάπτυξη νέων διαδικασιών 
VLSI (βλ. περιοχές 1.1, 1.2 και 1.7) απαιτείται όμως συμ­
βατότητα με τον CAD. 
(δ) Θα πρέπει να ληφθεί μέριμνα προκειμένου να προωθηθεί 
η ανάπτυξη με συνεργασία πανεπιστημίων, βιομηχανι­
κών ομάδων και ερευνητικών ιδρυμάτων προκειμένου 
να μεταφερθεί τεχνογνωσία και ο CAD να γίνει προσι­
τός σε μια ευρύτερη κοινότητα. 
(ε) Θα ληφθεί μέριμνα για διασύνδεση με, ενίσχυση και 
χρησιμοποίηση των αποτελεσμάτων άλλων δραστηριο­
τήτων στα πλαίσια του ESPRIT. 
(ζ) Θα πρέπει να τονισθεί η εφαρμογή τεχνικών της τεχνο­
λογίας γνώσεων στον CAD. 
(η) Ανάλογα με τις περιστάσεις θα πρέπει να ενσωματωθεί 
υλικό συγκεκριμένων εφαρμογών CAD. 
(θ) Υφίσταται ζωτική ανάγκη ενσωμάτωσης των αποτελε­
σμάτων των ευρωπαϊκών έργων που βρίσκονται σε εξέ­
λιξη και τα οποία στις περισσότερες περιπτώσεις ποσο-
τικοποιούνται δύσκολα. 
1.3.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Συστήματα CAD υψηλού επιπέδου για διαλογικό σχεδιασμό 
και σχεδίαση» 
Λναφ. έργου 10: Α/83 
Ύστερα από την ολοκλήρωση των εργασιών της φάσης δοκι­
μαστικής εφαρμογής άρχισε η κυρία φάση του έργου CAD 
υψηλού επιπέδου. Τα κύρια θέματα που διερευνούνται περι­
λαμβάνουν μεθοδολογία σχεδιασμού υψηλού επιπέδου με 
βάση δίκτυα Petri, ιεραρχική τοπογραφική διαμόρφωση με 
υψηλό βαθμό αυτοματοποίησης, σχεδιασμό αναλογικών και 
γενικών κυψελίδων, ανάπτυξη μοντέλων δεδομένων και δια­
χείριση βάσεων δεδομένων. 
Έχει εκδοθεί ένα εισαγωγικό εγχειρίδιο σχετικά με το σχε­
διασμό υψηλού επιπέδου που περιέχει τις περισσότερες από 
τις ιδέες των εταίρων σχετικά με την εφαρμογή των δικτύων 
Petri στον σχεδιασμό συστημάτων ταυτόχρονης εκτέλεσης. 
Το εγχειρίδιο αυτό θα εκσυγχρονίζεται ανά περιόδους 6 
περίπου μηνών. 
Πραγματοποιήθηκε μια ανασκόπηση των αλγορίθμων τοπο­
θέτησης και υποβλήθηκαν προτάσεις για την ανάπτυξη ενός 
ιεραρχικού συστήματος σχεδίασης τυπολογικής διαμόρφω­
σης. Η αυτοματοποίηση θα εξασφαλιστεί μέσω αλγορίθμων 
κατασκευαστικής τοποθέτησης και προσομοιωμένης ανά­
πτυξης. 
Οι δραστηριότητες σχετικά με την εργασία κατασκευής 
κυψελίδων οδήγησαν ως πρώτο αποτέλεσμα, σ' ένα σύστημα 
σχεδιασμού για ονομαστικό σχεδιασμό κυψελίδων με τη 
βοήθεια υπολογιστή, που θα χρησιμοποιηθεί στα πλαίσια 
κυκλωμάτων VLSI. Καθιερώθηκε μία νέα μέθοδος σχεδια­
σμού για τον σχεδιασμό ολοκληρωμένων κυκλωμάτων σε 
επίπεδο κρυσταλλοτριόδων. 
Οι μελλοντικές εργασίες θα εστιαστούν περισσότερο στην 
ανάπτυξη των κατάλληλων εργαλείων λογικού και την ενο­
ποίηση τους στα πλαίσια μιας κοινήςβάσης δεδομένων. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/13 
«Προηγμένοι αλγόριθμοι, αρχιτεκτονική και τεχνικές σχε­
δίασης για μικροκυκλώματα VLSI συγκεκριμένων εφαρμο­
γών επεξεργασίας σημάτων» 
Αναφ. έργον 97: Α/83 
Ο κύριος στόχος τον έργον αντού είναι η ανάπτνξη συστη­
μάτων CAD για το σχεδιασμό κατά παραγγελία ολοκληρω­
μένων κυκλωμάτων επεξεργασίας σημάτων με βάση 4 διαφο­
ρετικούς τύπους τελικής αρχιτεκτονικής 
(α) υλικοποιημένη σειριακή-δυαδικών ψηφίων, 
(β) υλικοποιημένη παράλληλη-δναδικών ψηφίων, 
(γ) συστολικές συστοιχίες και 
(δ) κατά παραγγελία πολυεπεξεργαστές προσανατολισμού 
φορέα. 
Για κάθε τύπο αρχιτεκτονικής, συγκεντρώνεται βιομηχανική 
εμπειρία σχεδιασμού μέσω του πραγματικού σχεδιασμού 
ολοκληρωμένων κυκλωμάτων. Από την εμπειρία αυτή συνά­
γεται μία γενική μεθοδολογία που προσδιορίζει 
(1) τον τρόπο με τον οποίο ένας δοθείς αλγόριθμος ψηφια­
κής επεξεργασίας σημάτων μπορεί να εφαρμοστεί στην 
τελική αρχιτεκτονική, 
(2) τον τρόπο με τον οποίο η αρχιτεκτονική μπορεί να ολο­
κληρωθεί πάνω σε πυρίτιο με τη χρησιμοποίηση μιας 
προκαθορισμένης βιβλιοθήκης κυψελίδων κυκλωμάτων. 
Μόλις προσδιοριστεί η μεθοδολογία σχεδιασμού 
συντάσσονται οι προδιαγραφές για τα εργαΜα CAD 
προκειμένου να πραγματοποιηθούν διάφορες εργασίες 
σχεδιασμού. Η μείζων προσπάθεια επενδύεται τότε στην 
ανάπτυξη των εργατών αυτών και στον σχεδιασμό 
των κυψελίδων των κυκλωμάτων. 
Αναπτύχθηκε το εργαλείο CAD υπό την ονομασία AM ΑΙ, 
που αποδεικνύει τη δυνατότητα υλοποίησης της παραπάνω 
προσέγγισης. Ταιριάζει με τα εργαλεία CAD που αναπτύχθη­
καν κατά τη φάση δοκιμαστικής εφαρμογής προκειμένου να 
αποτελέσει ένα πλήρες σύστημα σχεδιασμού για υλικοποιη-
μένες αρχιτεκτονικές σειριακές-δυαδικών ψηφίων. Αυτό το 
σύστημα σχεδιασμού, μπορεί να αυτοματοποιήσει πλήρως 
το σχεδιασμό σύνθετων ολοκληρωμένων κυκλωμάτων 
ψηφιακών φίλτρων με χρόνο σχεδιασμού λιγότερο από μία 
εβδομάδα. Αυτό το σύστημα CAD εφαρμόστηκε με επιτνχία 
στο σχεδιασμό ενός διαπολυπλέκτη PCM-FDM με πολυπλο­
κότητα 35 000 κρνσταλλοτριόδων. 
Προκειμένον να σνγκροτηθούν μεθοδολογίες σχεδιασμού 
για τους άλλους τρεις τύπους αρχιτεκτονικών (β)-(δ) που 
αναφέρθηκαν παραπάνω, ένα άλλο ορόσημο ήταν η επιτυχής 
οργάνωση 5 τεχνικών συνεδρίων εργασίας στις έδρες των 
διάφορων εταίρων. Αυτά τα συνέδρια εργασίας βοήθησαν 
στην περαιτέρω τόνωση της αλληλεπίδρασης των εταίρων 
που είχε ήδη αρχίσει κατά τη φάση δοκιμαστικής εφαρμο­
γής. Σχηματίστηκαν ενεργές ομάδες εργασίας που περιελάμ­
βαναν τεχνικό προσωπικό από τις έδρες των διάφορων εταί­
ρων, οϊ οποίες πραγματοποιούν τώρα κοινές ερευνητικές 
δραστηριότητες. 
Οι εργασίες που προβλέπεται να έχουν ολοκληρωθεί κατά τη 
στιγμή δημοσίευσης τον προγράμματος εργασίας, περιλαμ-
βάνονν ορόσημα τα οποία και σννοψίζονται εδώ. 
Θα αναπτνχθούν μεθοδολογίες σχεδιασμού για τονς τύπονς 
της αρχιτεκτονικής (β) και (δ). Θα παραδοθεί ο τύπος βήτα 
τον προγράμματος σύνθεσης φίλτρων FALCON. Θα παραδο­θεί ο τύπος άλφα τον SAILPLANE (ένα νέο εργαλείο ανάλν-
σης κύκλον περιορισμών) και η τελική έκδοση τον CANDI 
(εργαΜο βελτιστοποίησης σνντελεστών). Θα συγκεντρω-
θούν τα αποτελέσματα ενός προγράμματος σχεδιασμού για 
αρχιτεκτονικές τύπον (δ). Προκειμένου να υποστηριχθεί η 
ολοκλήρωση επί πυριτίου των αρχιτεκτονικών τύπου (β) και 
τύπου (δ) θα παραδοθούν οι τύποι άλφα ενός προγράμμα-
τος-μεταγλωττιστή διαδρομής δεδομένων και ενός προγράμ­
ματος μεταγλωττιστή ελέγχου. Θα πραγματοποιηθεί περαι­
τέρω πρόοδος στην έκδοση V.II του εργαλείου τυπικής τοπο­
θέτησης και δρομολόγησης CALM Ρ. 
«Σύστημα υψηλής απόδοσης παραγωγής, υψηλής αξιοπι­
στίας, εξαιρετικά υψηλής κλίμακας ολοκλήρωσης μέσω ανα-
συγκροτησιμότητας» 
Αναφ. έργου 244: Β/84 
Το έργο 244 στοχεύει στην παραγωγή κυκλωμάτων εξαιρε­
τικά υψηλής κλίμακας ολοκλήρωσης 1 εκατομμυρίου κρυ-
σταλλοτριόδων με τυπική τεχνολογία CMOS 2 μικρομέτρων 
και με τη χρησιμοποίηση μιας αρχιτεκτονικής ανεκτικής στα 
ελαττώματα που θα διαμορφωθεί κατά το τέλος του κύκλου 
παραγωγής. Ο π&ονασμός εισάγει νέους περιορισμούς στο 
σχεδιασμό, για παράδειγμα, καθένας από τους στοιχειακούς 
δομικούς λίθους του σχεδίου θα πρέπει να μπορεί να δοκιμα­
στεί και να επισκευαστεί εύκολα ενώ η αύξηση της επιφά­
νειας του πυριτίου δεν θα πρέπει να ξεπερνά το 30 ο/ο. 
Αναπτύχθηκαν ειδικά εργαλεία CAD προκειμένου να εξα­
σφαλιστεί η αποτελεσματική χρήση των αρχιτεκτονικών με 
ανοχές σε ελαττώματα. Τα εργαλεία θα βοηθήσουν σε περιο­
χές όπως: εκτίμηση απόδοσης παραγωγής, στρατηγική δοκι­
μών και δυνατότητα δοκιμών, σχέδια τοπολογικής διαμόρ­
φωσης, μέγεθος και αριθμός ακροδεκτών, πλεονασμός, 
γλώσσα για αναπαράσταση κυκλωμάτων και τυπική επαλή­
θευση. 
«Βελτίωση της απόδοσης παραγωγής και των επιδόσεων ολο­
κληρωμένων κυκλωμάτων με κεντρικοποίηση σχεδιασμού» 
Αναφ. έργου 456: Β/84 
Κατά τους πρώτους 6 μήνες του έργου πραγματοποιήθηκαν 
εργασίες στους ακόλουθους τομείς: 
1. Ανάπτυξη ενός προγράμματος βελτιστοποίησης απόδο­
σης παραγωγής και επιδόσεων. 
2. Μελέτη προ-και μετά-επεξεργαστών για τη σχηματική 
εισαγωγή κυκλωμάτων. 
3. Βελτίωση των μοντέλων κρυσταλλοτριόδων. 
4. Καθορισμός αποκλίσεων και συσχετίσεων παραμέτρων. 
Κατά την ίδια περίοδο οι εταίροι πέτυχαν τα ακόλουθα απο­
τελέσματα: 
1. Ανάπτνξη διασννδέσεων για την μεταφορά των δεδομέ­
νων των προγραμμάτων κεντρικοποιήσεως των προσεγ­
γίσεων και τον σχεδιασμού στο πρόγραμμα SPICE. 
2. Σύνδεση των προγραμμάτων κεντρικοποίησης προσεγγί­
σεων και σχεδιασμού προς το τροποποιημένο πρό­
γραμμα ανάλνσης δικτύων. 
3. Διερεύνηση της σχηματικής εισαγωγής κυκλωμάτων 
(SDS και PCAD). 
4. Α νάπτυξη ενός νέου μοντέλου κρυσταλλοτριόδου Μ OS. 
Αριθ. C 332/14 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12.85 
5. Διερεύνηση αποκλίσεων και συσχετίσεων παραμέτρων 
κατά την παραγωγή διπολικών ολοκληρωμένων κυκλω­
μάτων και ολοκληρωμένων κυκλωμάτων MOS. 
Κατά τη διάρκεια των επόμενων 6 μηνών θα έχουν πραγμα­
τοποιηθεί στα πλαίσια του έργου εργασίες στους ακόλου­
θους τομείς: 
1. Βελτίωση της ζεύξης μεταξύ προγραμμάτων κεντρικο-
ποίησης σχεδιασμού και ανάλυσης δικτύων. 
2. Ανάπτυξη ενός διερμηνέα για τον υπολογισμό των 
χαρακτηριστικών των κυκλωμάτων. 
3: Καθορισμός ενός προεπεξεργαστή για την σχηματική 
εισαγωγή κυκλωμάτων στο πρόγραμμα βελτιστοποίη­
σες-
4. Καθιέρωση συστημάτων μέτρησης παραμέτρων ελεγχό­
μενων με υπολογιστή. 
5. Περιορισμός του χρόνου της κεντρικής μονάδας επεξερ­
γασίας για τον υπολογισμό των εξισώσεων του νέου 
μοντέλου κρυσταλλοτριόδου MOS. 
«CVS (CAD) για συστήματα VLSI» 
Α ναφ. έργου 802: Α/85 
Στόχος του έργου CVS είναι η εφαρμογή ενός ενοποιημένου 
συστήματος CAD ικανού να ανταποκριθεί στις ανάγκες της 
δεκαετίας του 1990, όταν οι εξελίξεις στην τεχνολογία των 
ημιαγωγών θα κάνουν δυνατή την παραγωγή μικροκυκλωμά­
των με πολυπλοκότητα ενός περίπου εκατομμυρίου κρυσταλ-
λοτριόδων. Ένα τέτοιο σύστημα CAD θα πρέπει να οδηγήσει 
σε βελτίωση του χρόνου σχεδιασμού κατά ένα παράγοντα 
ίσο προς 10, με βάση πρωτότυπα εργα&ία σύνθεσης αρχιτε­
κτονικής σε συνδυασμό με τεχνικές εφαρμογής παραμετρι-
κοποιημένων ψηφιακών/αναλογικών κυψελίδων. To CVS 
στηρίζεται ιδιαίτερα στα αποτελέσματα των υφιστάμενων 
έργων CVT (πρόγραμμα μικροηλεκτρονικής 3744/81, MR-
04-CVT) και SPECTRE (έργο ESPRIT αριθ. 554) 
«Έργο ενοποίησης ευρωπαϊκού CAD (ECIP)» 
Αναφ. έργου 887: Α/85 
Έργο συμπληρωματικό προς το 1058 
To ECIP καλύπτει την περιοχή των προτύπων ανταλλαγής 
δεδομένων και υποδομής με στόχο τον καθορισμό και την 
προώθηση προτύπων στα πλαίσια της ευρωπαϊκής βιομηχα­
νίας πληροφοριών. Η ικανότητα άμεσης ανταλλαγής δεδομέ­
νων και εργατών CAD μεταξύ εταιρειών φαίνεται ότι είναι 
μία ζωτική περιοχή για την πρακτική αξιοποίηση πολλών 
από τα οφέλη της συλλογικής ανάπτυξης εργατών στην 
Ευρώπη και για τη διάθεση των aπoτεL·σμάτωv του ESPRIT 
στην ευρύτερη Ευρωπαϊκή Κοινότητα Τεχνολογίας Πληρο­
φοριών. Παράλληλα με το ECIP, το έργο 1058 θα αναπτύξει 
πολύ προηγμένα εργαλεία. Κατά τον τρόπο αυτό θα εξασφα­
λιστεί το γεγονός ότι το πρότυπο που προωθείται από το 
ECIP, θα κάνει δυνατή τη μελλοντική ανάπτυξη του CAD 
για VLSI. «Προηγμένα βοηθήματα σχεδιασμού ολοκληρωμένων κυκλω­
μάτων (AID Α)» 
Αναφ. έργου 888:Α/85 
To AID Α έχει σκοπό να διερευνήσει την εφαρμογή σύγχρο­
νων τεχνικών προγραμματισμού και τεχνικών της τεχνολο­
γίας γνώσεων στην ανάπτυξη εργατών CAD. Θα αποτελεί 
έναν βοηθό σχεδιασμού που θα προτείνει λύσεις αντί να 
καταγράφει και να επικυρώνει τις ιδέες του σχεδιαστή. Αυτό 
θα επιτρέψει στο σχεδιαστή να αναπτύξει τη δημιουργικό­
τητα του στους τομείς όπου η τε^ταία θα οδηγήσει αποτε­
λεσματικά στη βελτίωση της ποιότητας του σχεδιασμού. 
Θα πραγματοποιηθούν εργασίες έρευνας και ανάπτυξης με 
την εφαρμογή σύγχρονων τεχνικών προγραμματισμού (π.χ. 
των τεχνικών που αναπτύσσονται για συστήματα εμπειρο­
γνωμοσύνης) σεεργαΜα CAD για VLSI. Η πιθανή συμβολή 
των τεχνικών αυτών είναι διπλή: 
1. Οι βασικές τεχνικές μπορούν να χρησιμοποιηθούν για 
την κατασκευή νέων εργαλείων, πολύ πιο αποδοτικών 
από τα κλασσικά. 
2. Η βασική γνώση σχεδιασμού ολοκληρωμένων κυκλωμά­
των μπορεί να καταγραφεί στη μηχανή, και να χρησιμο­
ποιηθεί υπό μορφή βαθμίδων «εμπειρογνωμοσύνης», και 
υπό τον έL·γχo ενός σχεδιαστή συστημάτων. 
Το έργο AID Α αποσκοπεί στη διερεύνηση των δύο αυτών 
τομέων, στην ανάπτυξη πειραματικών εργατών με τη χρη­
σιμοποίηση των τεχνικών αυτών, και στην πραγματοποίηση 
πειραμάτων σε πραγματικές βιομηχανικές περιπτώσεις για 
την επίδειξη του κέρδους που θα επιφέρουν οι τεχνικές 
αυτές. 
«Συλλογική ανάπτυξη ενός ενοποιημένου, ιεραρχικού πολυ-
προοπτικού συστήματος σχεδιασμού VLSI με κατανεμημένη 
διαχείριση σε σταθμούς εργασίας» 
Αναφ. έργου 991: Α/85 
Το έργο αυτό στοχεύει στην ανάπτυξη ενός πλήρους, ενοποι­
ημένου, ανοικτού και αποδοτικού από πλευράς κόστους 
συστήματος σχεδιασμού για μεγάλη ποικιλία ευφυών σταθ­
μών εργασίας. Η εργασία αποτεΜ επέκταση του έργου 
MR-09-DFT του προγράμματος μικροη^τρονικής 3744/81 
και δίνει βάρος σε &ιτουργικά μοντέλα δεδομένων, κατανε­
μημένη διαχείριση δεδομένων, επαλήθευση υπομικρομετρι-
κών δομών, προηγμένη προσομοίωση πολλών επιπέδων 
καθώς και σε αυτοδοκιμαζόμενες/ανεκτικές από πL·υpάς 
ελαττωμάτων τεχνικές σύνθεσης. Προβλέπεται εμπορική 
εκμετάλλευση. 
«Γνωστικός βοηθός σχεδιασμού για βαθμιδωτό σχεδιασμό 
VLSI» 
Αναφ. έργου 1058: Α/85 
Έργο συμπληρωματικό με το 887 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη ενός διαλογικού γνωστι­
κού συστήματος για την επαλήθευση της η^τρικής, tei-
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/15 
τουργικής και χρονικής ορθότητας ευέλικτων βαθμίδων 
VLSI όπως αυτές παράγονται από προγράμματα-μεταγλωτ-
τιστές πυριτίου. Το σύστημα είναι ιδιαίτερα διαλογικό κατά 
τη φάση σχεδιασμού των βαθμίδων. Κατά την κλήση μιας 
βαθμίδας από το πρόγραμμα σχεδίασης τοπολογικής διαμόρ­
φωσης, το σύστημα ελέγχεται από ένα σύστημα εμπειρογνω­
μοσύνης που στηρίζεται σε κανόνες και για το οποίο θα ανα­
πτυχθούν τόσο ένας τύπος για σταθμούς εργασίας μηχανι­
κών όσο και ένας τύπος με βάση προηγμένη μηχανή LISP. 
Προβλέπεται ταχύτητα επαλήθευσης 20 000 κρυσταλλοτριό-
δων ωριαίως σε ένα σταθμό εργασίας. Το σύστημα καλεί 
επίσης αυτόματα έναν πρωτότυπο προσομοιωτή επιπέδου 
διακοπτικού κυκλώματος χαλάρωσης κυματομορφής που 
έχει κατασκευαστεί πάνω σε ένα επιταχυντή υλικού πολυε­
πεξεργασίας. Αυτό θα οδηγήσει σε επιδόσεις 100 έως 300 
φορές μεγαλύτερες από το SPICE και θα επιτρέψει την απο­
δοτική και επακριβή προσομοίωση μέχρι 4 000 κυκλωμάτων 
κρυσταλλοτριόδων. Επιπλέον, μία νέα δικαιολογική μορφή, 
με βάση την τεχνική ανάλυσης κυματομορφών, θα επιτρέψει 
τη διαλογική χρησιμοποίηση πραγματικού χρόνου που θα 
υποστηρίζεται από μία προηγμένη διασύνδεση χρηστών με 
πολλά παράθυρα. Θα διερευνηθεί η προσαρμογή ενός προσο­
μοιωτή επιπέδου καταγραφικού — μεταφοράς — λειτουργι­
κού διακόπτη στον επιταχυντή υλικού. Ένας γνωστικός εξα­
γωγέας θα εξασφαλίσει τη σύνδεση με τις γεννήτριες σχε­
δίων συμβολικών/διαδικαστικών βαθμίδων. 
Ως συμπληρωματικό έργο του έργου 887 (ECΙ Ρ), θα εξασφα­
λίσει ότι τα πρότυπα που θα προωθηθούν από το ECIP θα 
επιτρέπουν την υλοποίηση των μελλοντικών εξελίξεων στον 
τομέα του CAD για VLSI. 
1.3.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Η περιοχή αυτή καλύπτεται καλά με τα διατηρούμενα έργα 
και είναι μάλλον απίθανο να περιληφθεί σε προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 1.4: Ολοκληρωμένα κυκλώματα από σύνθε­
τους ημιαγωγούς 
Τα ολοκληρωμένα ψηφιακά κυκλώματα από ημιαγώγιμα 
υλικά ενώσεων των στοιχείων των ομάδων III-V παρουσιά­
ζουν πιθανά πλεονεκτήματα από πλευράς ταχύτητας ή/και 
από πλευράς γινομένου ταχύτητας επί κατανάλωση ισχύος 
σε σχέση με τα κυκλώματα πυριτίου λόγω υψηλότερης ευκι­
νησίας των ηλεκτρονίων. Η πολυπλοκότητα της τεχνολογίας 
των υλικών αυτών υστερεί κατά μερικά έτη από την τεχνολο­
γία πυριτίου και απαιτείται σημαντική έρευνα στους τομείς 
των υλικών και των διαδικασιών. Λόγω της διεύρυνσης της 
αγοράς για κυκλώματα υψηλής ταχύτητας και χαμηλής 
κατανάλωσης ισχύος, πολλά προβλήματα θα πρέπει να αντι­
μετωπισθούν προκειμένου να προωθηθούν οι γνώσεις στον 
τομέα αυτό. 
Η τεχνολογία περιλαμβάνει κυκλώματα αρσενικούχου γαλ­
λίου που βασίζονται σε κρυσταλλοτριόδους επίδρασης 
πεδίου (FET) καθώς και σε δομές ετεροεπαφών αρσενικού­
χου γαλλίου/αρσενικούχου αργιλιογαλλίου που χρησιμοποι­
ούν κρυσταλλοτριόδους ηλεκτρονίων υψηλής ευκινησίας 
(ΗΕΜΤ) ή τις διπολικές κρυσταλλοτριόδους ετεροεπαφής (HJBT). Απαιτείται βασική έρευνα στην προετοιμασία υλι­
κών, την εμφύτευση ιόντων, και τις τεχνολογίες διαδικασιών 
ολοκληρωμένων κυκλωμάτων. 
1.4.1. Στόχοι 
Οι ειδικοί στόχοι του προγράμματος αυτού είναι: 
— στο 1 έτος: απόδειξη της δυνατότητας υλοποίησης 
κυκλωμάτων με βάση MESFET με 1 000 πύλες και με 
καθυστέρηση πύλης (tpd) μικρότερη από 100 ps. Επίσης 
επίδειξη βασικών κυκλωμάτων HJBT ή/και ΗΕΜΤ (όχι 
κυκλικών ταλαντωτών). 
— στα 2 έτη: επίδειξη τουλάχιστον μνήμης 1Κ (χρόνος 
προσπέλασης μικρότερος από Ins, διάχυση ισχύος 
μικρότερη από 500 mW) ή/και κυκλωμάτων ισοδύναμης 
πολυπλοκότητας. 
Απόδειξη της δυνατότητας υλοποίησης κυκλωμάτων 
ΗΕΜΤ ή/και HJBT 100 πυλών. 
— στα 3 έτη: αξιολόγηση της απόδοσης παραγωγής σε ένα 
κύκλωμα συστήματος επίδειξης 1Κ ή ισοδύναμης πολυ­
πλοκότητας σε τουλάχιστον 10 πλακίδια μονοκρυστάλ-
λων. 
Απόδειξη της δυνατότητας υλοποίησης μνήμης ΗΕΜΤ 
1Κ ή/και συγκρίσιμου κυκλώματος HJBT. 
Σύγκριση των διαφόρων τεχνολογιών (εάν είναι δυνατό 
με το ίδιο κύκλωμα για κάθε τεχνολογία). Απόφαση για 
την επιλογή μιας από αυτές. 
— στα 4 έτη: επίδειξη μνήμης 16Κ (ή ισοδύναμου) με την 
επιλεγμένη τεχνολογία. 
— στα 5 έτη: Επίδειξη μεγάλου κυκλώματος πολυπλοκότη­
τας των 10 έως 20 000 πυλών με χρόνο καθυστέρησης 
πύλης λιγότερο από 50 ps και συντελεστή ποιότητας 
λιγότερο από 100 femto-joules. Το σύστημα επίδειξης 
μπορεί να είναι μνήμη 16Κ. με χρόνο προσπελάσεως 
μερικά msec ή μπορεί να προσδιοριστεί κατά το 3ο έτος 
ώστε να πληροί τις ανάγκες των άλλων περιοχών του 
ESPRIT (ιδιαίτερα φορείς δεδομένων υψηλής ταχύτη­
τας) ή της βιομηχανίας τηλεπικοινωνιών (π.χ. κυκλώ­
ματα επεξεργασίας σημάτων). 
1.4.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Σύνθετοι ημιαγωγοί και ολοκληρωμένα κυκλώματα — Ι» 
Λναφ. έργου 232: Α/84 
Ο γενικός στόχος αυτού του προγράμματος είναι η καθιέ­
ρωση τεχνολογιών ψηφιακών ολοκληρωμένων κυκλωμάτων 
με αρσενικούχο γάλλιο που χρησιμοποιούν το MESFET 
αρσενικούχου γαλλίου, τις κρυσταλλοτριόδους η^τρονίων 
υψηλής ευκινησίας (HEMT/TEGFET) και διπολικές κρυ­
σταλλοτριόδους ετεροεπαφής (ΗΒΤ) ως τα ενεργά στοιχεία 
των κυκλωμάτων. Τα κυκλώματα αυτά θα συγκροτηθούν 
έτσι ώστε να διευκολύνουν την κατάλληλη επίδειξη των 
πλεονεκτημάτων του αρσενικούχου γαλλίου από πλευράς 
ταχύτητας και κατανάλωσης ισχύος σε σχέση με το πυρίτιο. 
Αριθ. C 332/16 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
«Σύνθετοι ημιαγωγοί και ολοκληρωμένα κυκλώματα — II» 
Αναφ. έργου 522:Α/84 
Ο γενικός στόχος του ερευνητικού προγράμματος είναι η 
ανάπτυξη προηγμένων π^ρών της τεχνολογίας διαδικα­
σιών ψηφιακών ολοκληρωμένων κυκλωμάτων με αρσενι-
κούχο γάλλιο και της συναφούς εμπειρίας προκειμένου να 
διευκολυνθεί η παραγωγή ταχέων ψηφιακών κυκλωμάτων 
υψηλών επιδόσεων. Η κατασκευή ολόκληρων ολοκληρωμέ­
νων κυκλωμάτων δεν θεωρείται ότι είναι προανταγωνιστική. 
Θα αναπτυχθούν ψηφιακά ολοκληρωμένα κυκλώματα επί­
δειξης προκειμένου να αξιολογηθεί η απόδοση των διαφό­
ρων τεχνολογιών λογικών κυκλωμάτων. 
Το παρακάτω έργο προέκυψε από αναδιευθέτηση των δύο 
προηγούμενων συνεχιζόμενων συμβάσεων υπ' αριθ. 232 και 
522, με ορισμένες βελτιώσεις που απαιτούνταν προκειμένου 
να εκπληρωθούν οι στόχοι του προγράμματος εργασίας. 
«Ολοκληρωμένα κυκλώματα από σύνθετους ημιαγωγούς» 
Αναφ. έργου 843: Α/85 
Το έργο αυτό είναι ένα συλλογικό πρόγραμμα στο οποίο , 
συμμετέχουν έξι σημαντικές ευρωπαϊκές εταιρείες από 3 
χώρες στα πλαίσια μιας προσπάθειας να διατεθούν στην 
αγορά κυκλώματα VLSI αρσενικούχου γαλλίου υψηλής 
ταχύτητας. Η διάθεση κυκλωμάτων τεχνολογίας αιχμής θα 
εξυπηρετήσει τους ευρωπαίους κατασκευαστές συστημάτων 
και εξοπλισμού της βιομηχανίας τεχνολογίας πληροφοριών 
και θα τους βοηθήσει να αποκτήσουν το αναγκαίο προβάδι­
σμα από πλευράς παγκόσμιας ανταγωνιστικότητας. 
Το πρόγραμμα θα διερευνήσει λεπτομερώς δύο ενεργές δια­
τάξεις που είναι πιθανοί υποψήφιοι για ολοκλήρωση LSI/ 
VLSI, δηλαδή τα MESFET και ΗΕΜΤ. Προς το παρόν βρί­
σκονται σε διάφορα στάδια ωριμότητας, αλλά πολλές ζωτι­
κές τεχνολογίες είναι κοινές, όπως η εμφύτευση ιόντων, η 
προηγμένη λιθογραφία (δέσμη ηλεκτρονίων και DSW), η 
ξηρά επεξεργασία και οι τεχνικές αυτοευθυγράμμισης. Θα 
διερευνηθούν παράλληλα από πάσης απόψεως και από το 
στάδιο της ανάπτυξης μοντέλων διατάξεων μέχρι την από­
δοση παραγωγής κατά την κατασκευή με στενή συνεργασία 
των συμμετεχόντων έτσι ώστε να πραγματοποιηθούν ταχείες 
εξελίξεις με τους περιορισμένους διαθέσιμους πόρους. 
Κατά τα πέντε έτη που θα διαρκέσει το πρόγραμμα αυτό θα 
παραχθούν διάφορα ζωτικά συστήματα επίδειξης αυξανόμε­
νης πολυπλοκότητας, όπως απαριθμητές, πολυπλέκτες, πολ­
λαπλασιαστές, αναλογικοψηφιακή μετατροπή, SRAM, και 
συστοιχίες πυλών. Θα εξασφαλίσουν τα αναγκαία στοιχεία 
ανατροφοδότησης για τον σχεδιασμό και την τεχνολογία 
και θα βοηθήσουν την προώθηση του προγράμματος προς 
τον στόχο του από πλευράς VLSI. 
«Τεχνολογία διπολικών ολοκληρωμένων κυκλωμάτων αρσε­
νικούχου γαλλίου - αρσενικούχου αργιλιογαλλίου» 
Αναφ. έργου 971: Α/85 
Ο γενικός στόχος του ερευνητικού προγράμματος είναι η 
ανάπτυξη προηγμένων πλευρών της τεχνολογίας των διαδι­
κασιών διπολικών ολοκληρωμένων κυκλωμάτων αρσενικού­
χου γαλλίου/αρσενικούχου αργιλιογαλλίου (ΜΒΤ) και της 
συναφούς εμπειρίας. Οι δύο διπολικές τεχνικές που θα ανα­πτυχθούν συνίστανται στην λογική σύζευξης εκπομπού 
(ECL) και στην λογική ολοκληρωμένης εμφύτευσης (I2L). 
Θα διερευνηθούν και θα συγκριθούν ΜΒΤ απλής ετεροεπα-
φής (πομπός ευρέος φάσματος) και ΒΒΤ διπλής ετεροεπαφής 
(πομπός και συλλέκτης ευρέος φάσματος). Ταυτόχρονα θα 
αναπτυχθούν αποδοτικά αναλυτικά διακόπηκα μοντέλα για 
τις διατάξεις αυτές. Θα χρησιμοποιηθεί ένας συνδυασμός 
αριθμητικής προσομοίωσης και πειραματικής επαλήθευσης 
προκειμένου να εξασφαλιστεί η ισχύς των αναλυτικών 
μοντέλων για διακριτές διατάξεις. Τα πρώτα δύο έτη θα 
αφιερωθούν στην ανάπτυξη κρυσταλλοτριόδων υψηλών επι­
δόσεων (ΗΒΤμε πλάτος εκπομπού 3χιλιοστόμετρα και με/Τ 
που θα ξεπερνά τα 17 GHz) με καλή απόδοση παραγωγής και 
ομοιομορφία σε υποστρώματα διαμέτρου 2". Θα κατασκευ­
αστούν απλά ολοκληρωμένα κυκλώματα όπως, κυκλώματα 
διαιρέσεως διά δύο και διαιρέσεως διά τέσσερα, που θα λει­
τουργούν με υψηλή συχνότητα εισόδου (πάνω από 4 GHz). 
Μία από τις συναρπαστικές εργασίες θα είναι η υλοποίηση 
μη κραμματωμένων ωμικών επαφών, η οποία σε συνδυασμό 
με το πρόγραμμα για μεταλλικά κράμματα, όπως η εναπό­
θεση βολφραμίου — πυριτίου με πλάσμα, διευκολύνει την 
υλοποίηση προηγμένων ολοκληρωμένων κυκλωμάτων. Από 
την άποψη αυτή σημαντικός παράγοντας θεωρείται η κατά­
σταση της χημείας επιφανειών ημιαγωγών. 
Κατά τη διάρκεια των δύο επόμενων ετών, θα κατασκευα­
στούν απλά κυκλώματα δοκιμών πρόσθιας επεξεργασίας 
σημάτων (για παράδειγμα αθροιστής 3 δυαδικών ψηφίων) 
προκειμένου να προσδιοριστεί η δυνατότητα εφαρμογής των 
ΒΤσε έναν ταχύ επεξεργαστή 8 δυαδικών ψηφίων. 
Κατά το τελευταίο στάδιο του έργου θα αναπτυχθούν 
κυκλώματα επίδειξης υψηλής ταχύτητας όπως ψηφιοαναλο-
γικοίμετατροπείς ή κυκλώματα επεξεργασίας σημάτων. 
«Μέθοδοι CAD για αναλογικά μονολιθικά ολοκληρωμένα 
κυκλώματα αρσενικούχου γαλλίου» 
Αναφ. έργου 255: Β/84 
Η κύρια επιδίωξη του ερευνητικού προγράμματος είναι η 
ανάπτυξη μιας πλήρους βιβλιοθήκης CAD από θεωρητικά 
μοντέλα και πειραματικά δεδομένα για τα παθητικά στοι­
χεία και τα ενεργά εξαρτήματα που απαιτούνται για το σχε­
διασμό αναλογικών ολοκληρωμένων κυκλωμάτων αρσενι­
κούχου γαλλίου. Η εργασία αρχίζει με την παραγωγή φυσι­
κών μοντέλων και ισοδύναμων κυκλωμάτων για διάφορους 
τύπους MESFET και παθητικών στοιχείων τόσο από πλευ­
ράς συσσωρευμένων όσο και από πλευράς κατανεμημένων 
κυκλωμάτων. Το επόμενο στάδιο είναι ο CAD για ομάδες 
παθητικών και ενεργών διατάξεων με στόχο την ολοκληρω­
μένη υλοποίηση στοιχειωδών λειτουργιών. Εδώ θα προσο­
μοιωθούν πέρα από την ανάλυση των κυκλωμάτων και η 
σύζευξη μεταξύ γειτονικών στοιχείων καθώς και η κατανομή 
θερμότητας. Κατά την επόμενη φάση, θα εξεταστούν με 
ειδικά προγράμματα ανάλυσης τα αναλογικά ολοκληρωμένα 
κυκλώματα που θα έχουν οριστεί ως λειτουργικοί δομικοί 
λίθοι ανώτερου επιπέδου. Αυτό το τελικό πρόγραμμα CAD 
περιλαμβάνει την αξιολόγηση των επιπτώσεων της συσκευα­
σίας και την ανάλυση της ευαισθησίας σε σφάλματα. Η δια­
λογική βελτιστοποίηση θα οργανωθεί στα πλαίσια ενός 
πακέτου που θα είναι προσανατολισμένο προς το χρήστη και 
φορητό. Το έργο αρχίζει με διερεύνηση της ζώνης C και Χ 
που πρέπει να επεκταθεί στα 18 GHz. Η δυνατότητα CAD θα 
αποδειχθεί με διάφορα ολοκληρωμένα κυκλώματα αρσενι­
κούχου γαλλίου που θα προορίζονται για επίδειξη, συμπερι­
λαμβανομένων διατάξεων ύπομικρομετρικών διαστάσεων. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/17 
«Ημιμονωτικά υποστρώματα αρσενικούχου γαλλίου μεγάλης 
διαμέτρου» 
Αναφ. έργου 1128: Β/85 
Τα ολοκληρωμένα κυκλώματα αρσενικούχου γαλλίου χρησι­
μοποιούν ένα ενεργό στρώμα τύπου n κατασκευασμένο με 
εμφύτευση ιόντων δοτών απευθείας στα ημιμονωτικά πλακί­
δια μονοκρυστάλλων, που ακολουθείται από ανόπτηση για 
επανόρθωση των βλαβών λόγω της εμφύτευσης. Προκειμέ­
νου να κατασκευαστούν κυκλώματα LSI θα πρέπει να ελέγ­
χουν οι ιδιότητες κάθε μεμονωμένου μικρο-FET που απαι­
τούνται στην περίπτωση αυτή και αυτό μπορεί να επιτευχθεί 
μόνο αν το ενεργό στρώμα καθενός από αυτά βρίσκεται υπό 
τέ&ιο έλεγχο. 
Το έργο αυτό έχει ως στόχο την ανάπτυξη μιας βιομηχανικής 
προσέγγισης για την προετοιμασία ημιμονωτικών υποστρω­
μάτων αρσενικούχου γαλλίου μεγάλης διαμέτρου (2") που θα 
μπορούν να επιτρέψουν την παραγωγή πολύ ομογενών ενερ­
γών στρωμάτων με εμφύτευση ιόντων και κατά συνέπεια 
έλεγχο των ιδιοτήτων κάθε μεμονωμένου μικρο-FET που 
κατασκευάζεται πάνω σε αυτά. 
Θα πρέπει να επιτευχθούν 3 διαφορετικοί στόχοι: 
1. Καθορισμός τρόπων ορισμού ομοιογένειας του υλικού 
για χελώνες με διάμετρο 2" και μεγαλύτερη. Αυτό θα 
γίνει με συσχέτιση των aπoτεL·σμάτωv των μετρήσεων 
που πραγματοποιούνται στο κυρίως υλικό και στα 
κατεργασμένα πλακίδια μονοκρυστάλλων που αποκό­
πτονται από αυτό. 
2. Διερεύνηση πιθανών τρόπων βελτίωσης της ποιότητας 
των κρυστάλλων με τη χρησιμοποίηση δύο παράλληλων 
και συμπληρωματικών προσεγγίσεων, και κατάληξη είτε 
στην επιλογή μιας από τις δύο τεχνικές είτε σε ένα 
μείγμα των δύο αυτών τεχνικών. 
3. Ανάπτυξη μεγαλύτερων (2") χελωνών κατάλληλης ποιό­
τητας με τη χρησιμοποίηση συνταγών που θα έχουν 
δοκιμαστεί στα πλαίσια των στόχων 1 και 2. 
1.4.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Η περιοχή καλύπτεται καλά με τα διατηρούμενα έργα και 
είναι μάλλον απίθανο να περιληφθεί σε προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 1.5: Οπτοηλεκτρονική 
Οι οπτοηλεκτρονικές διατάξεις θα απαιτούνται όλο και 
περισσότερο για τηλεπικοινωνιακή διαβίβαση, εσωτερικές 
και εξωτερικές συνδέσεις υπολογιστών, επεξεργασία εικόνων 
εξαιρετικά μεγάλου εύρους ζώνης καθώς και σε συστήματα 
μεταγωγής. Οι μελλοντικές γενιές μονότροπων συστημάτων 
επικοινωνιών ίσως να χρησιμοποιούν σύμφωνη φώραση και 
πολυδιαυλική πολυπλεξία μήκους κύματος και πιθανόν να 
πραγματοποιούνται με διαμόρφωση φάσης. Αυτό θα εξασφα­
λίσει βελτιωμένη απόδοση και συμβατότητα με την ολοκλη­
ρωμένη οπτική λογική. .Θα επιτρέψει την επεξεργασία, τον 
σχεδιασμό και τη δρομολόγηση σε πολύ υψηλές ταχύτητες. Σε ημιαγώγιμη μορφή, οι οπτοηλεκτρονικές διατάξεις θα 
είναι επίσης συμβατές με τα ολοκληρωμένα κυκλώματα από 
στοιχεία των ομάδων III-V, που εξασφαλίζουν μια ταχεία 
ηλεκτρική διασύνδεση. Το πρόγραμμα αυτό δεν αποβλέπει 
στην κατασκευή οπτικών υπολογιστών αλλά στην εξασφά­
λιση εξαρτημάτων και υποσυστημάτων για συστήματα δια­
βίβασης υψηλής ταχύτητας. 
Παρατήρηση: Η επίτευξη των στόχων του προγράμματος 
αυτού απαιτεί εξαιρετικά υψηλούς πόρους που μπορεί να μη 
διατίθενται στα πλαίσια του ESPRIT. Από την άλλη μεριά οι 
στόχοι αυτοί αντιπροσωπεύουν έναν ελάχιστο αντικειμενικό 
σκοπό προκειμένου να διατηρηθεί η ανταγωνιστικότητα. 
1.5.1. Στόχοι του προγράμματος 
α) Ολοκληρωμένα ηλεκτρονικά και οπτικά εξαρτήματα 
πάνω στο ίδιο μικροκύκλωμα: 
στο 1 έτος: επίδειξη ενός μονολιθικού φωτοφωρατή με 
εσωτερική ενίσχυση" 
στα 2 έτη: επίδειξη ενός μονολιθικά ολοκληρωμένου 
δέκτη με εύρος ζώνης μεγαλύτερο ή ίσο των 
2,5 GHz" 
στα 3 έτη: επίδειξη ενός ολοκληρωμένου πομπού με 
εύρος ζώνης μεγαλύτερο από 2,5 GHz. 
Μετά το έτος 3, οι περαιτέρω βελτιστοποιήσεις του δέκτη, 
του πομπού, και πιθανώς και των επαναληπτικών κυκλωμά­
των θα πρέπει να γίνουν αφού ληφθεί υπόψη η πρόοδος στη 
βιομηχανία των τηλεπικοινωνιών και στις άλλες περιοχές 
του ESPRIT. 
β) Πολυπλεξία μήκους κύματος με ολοκληρωμένη οπτική: 
στο 1 έτος: επίδειξη maser DBF με ρεύμα κατωφλίου 
μικρότερο από 50 ν Α. Επίδειξη ενός φωτο­
φωρατή που τροφοδοτείται από κυματο­
δηγό" μονολιθικός οδηγός χαμηλών απω­
λειών (μικρότερων από 1 dB/cm)" 
στα 2 έτη: επίδειξη διαμορφωτών εύρους ζώνης 2,5 GHz 
σε ημιαγωγούς" 
στα 3 έτη: επίδειξη ολοκληρωμένου πομπού με εύρος 
ζώνης μεγαλύτερο από 2,5 GHz* 
στα 4 έτη: επίδειξη ολοκληρωμένων βαθμίδων πομπού 
και δέκτη με πολυπλεξία κατανομής μήκους 
κύματος. 
Στο σημείο αυτό απαιτούνται ορισμένα δεδομένα από άλλες 
περιοχές του ESPRIT καθώς και από τη βιομηχανία τηλεπι­
κοινωνιών προκειμένου να υλοποιηθεί μία ζεύξη ταχύτητος 
μερικών gigabis. 
1.5.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Οπτοηλεκτρονικά κυκλώματα με βάση Inp» 
Αναφ. έργου 263: Α/84 
Ο γενικός στόχος του ερευνητικού προγράμματος είναι η 
σημαντική αύξηση της ταχύτητας διαβίβασης δεδομένων σε 
Αριθ. C 332/18 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
συστήματα διαβίβασης πληροφοριών με τη χρησιμοποίηση 
διατάξεων υψηλών επιδόσεων και με μια ποικιλία τεχνικών 
πολυπλεξίας, κυρίως με τη χρήση διαφορετικών μηκών κύμα­
τος. Κατά τα τρία πρώτα έτη, η δραστηριότητα θα εστιαστεί 
στην επίτευξη και χρησιμοποίηση μονότροπων διακριτών 
^τουργιών κατάλληλων για μια μεταγενέστερη υβριδική 
και μονολιθική ολοκλήρωση. Η πλήρης υβριδική ολοκλή­
ρωση θα αντιμετωπιστεί κατά το έτος 3 και 4. Η εργασία 
πάνω στα υλικά αυτά θα είναι προσανατολισμένη προς την 
αναπαραγώγιμη ανάπτυξη ετεροδομών υψηλής ποιότητας, 
υψηλής ομοιογένειας και μεγάλης επιφάνειας, που θα είναι 
κατάλληλες για maserfi με χαμηλή πυκνότητα ρεύματος 
κατωφλίου και καλώς εL·γχόμεvo μήκος κύματος, για φωτο-
φωρατές με χαμηλό επίπεδο παραμενόντων προσμίξεων και 
για κυματοδηγούς με χαμηλές απώ^ες. 
Το δεύτερο μέρος του προγράμματος αυτού έχει ως στόχο 
την ανάπτυξη της απαιτούμενης τεχνολογίας για την κατα­
σκευή των η^τρονικών διατάξεων που θα έχουν μορφή 
τέτοια, που θα τους επιτρέπει να ολοκληρωθούν μαζί με τις 
οπτικές διατάξεις. Θα διερευνηθεί μια ποικιλία διατάξεων 
και θα συγκριθεί όσον αφορά τη χρήση σε μια ποικιλία λει­
τουργιών. Ως αποτέλεσμα της σημασίας που έχει η λειτουρ' 
γία σε μεγαλύτερα μήκη κύματος, όλη η εργασία θα γίνει με 
ημιαγώγιμες ενώσεις με βάση Inp. Ένα από τα πολύ σημα­
ντικά πιθανά οφέλη του προγράμματος είναι ότι τα υλικά 
που θα με^ηθούν αναμένεται να έχουν πολύ υψηλή από­
δοση σε συμβατικά η^τρονικά κυκλώματα. Κατά συνέπεια 
το πρόγραμμα ίσως οδηγήσει σε βελτιωμένες ηλεκτρονικές 
λειτουργίες καθώς και σε πολύπλοκα οπτοηλεκτρονικά 
κυκλώματα. 
Εκτός από το πρόγραμμα αυτό πρόκειται να προστεθεί ένα 
πακέτο εργασιών για την διερεύνηση της δυνατότητας κατα­
σκευής μιας ολοκληρωμένης οπτικής πηγής με ανεξάρτητο 
έλεγχο τόσο της ισχύος εξόδου όσο και του μήκους κύματος 
με την χρησιμοποίηση του η^τροοπτικού φαινόμενου και 
της έγχυσης ρεύματος για το συντονισμό πλεγμάτων maser 
κατανεμημένης ανατροφοδότησης (DFB). 
«Οπτική αλληλοσύνδεση για ολοκληρωμένα κυκλώματα 
VLSI και υψηλής ταχύτητας διαβίβασης δυαδικών ψηφίων» 
Αναφ. έργου 380: Β/84 
Αυτό το θεωρητικό ερευνητικό πρόγραμμα εκτελείται προ­
κειμένου να διερευνηθεί η εφαρμογή της οπτικής αλληλοσύν-
δεσης για να μειωθεί ο αριθμός των ακροδεκτών της συσκευ­
ασίας καθώς και οι ηλεκτρομαγνητικές παρεμβολές σε ολο­
κληρωμένα κυκλώματα VLSI και πολύ υψηλής ταχύτητας 
και σε υποσυγκροτήματα που περιέχουν αυτά τα εξαρτή­
ματα. Η τρέχουσα μονοετής μελέτη λεπτομερούς διερεύνη­
σης του ρόλου και της ικανότητας αλληλοσύνδεσης άρχισε 
στις αρχές του 1985. Οι αρχικές εργασίες περιελάμβαναν 
μελέτες σχεδιασμού για τις επιδόσεις, το κόστος και τις 
εφαρμογές οπτικών πηγών και φωρατών και για την επιλογή 
οπτικών ινών για οπτική αλληλοσύνδεση. Οι περιορισμοί 
των οπτικών αλληλοσυνδέσεων αξιολογήθηκαν από πλευράς 
απαιτήσεων ισχύος, ταχυτήτων διαβίβασης δυαδικών 
ψηφίων και τεχνολογικής συμβατότητας ενώ μελετάται προς 
το παρόν η εφαρμογή της τεχνολογίας λαμβανομένων υπόψη 
των πρωτοκόλλων επικοινωνιών, των περιορισμών στις επι­
δόσεις των ολοκληρωμένων κυκλωμάτων και των επιπτώ­
σεων στις αρχιτεκτονικές των επεξεργασιών. Έχουν αρχίσει 
ορισμένες πειραματικές εργασίες σχετικά με την διερεύνηση 
φθηνών τεχνικών διασύνδεσης ίνας-μικροκυκλώματος και την ενσωμάτωση οπτικών ινών σε πλακέτες τυπωμένων 
κυκλωμάτων. 
Το επόμενο έργοαποτεΜ συνέχεια του προηγούμενου συνε­
χιζόμενου έργου αριθ. 380. 
«Οπτική αλληλοσύνδεση για ολοκληρωμένα κυκλώματα 
VLSI υψηλής ταχύτητας διαβίβασης δυαδικών ψηφίων» 
Αναφ. έργου 986: Β/85 
Η ενδογενής ύπαρξη μεγάλου εύρους ζώνης και αναισθησίας 
στο θόρυβο των μέσων οπτικής διαβίβασης επιτρέπει την 
έγκαιρη διανομή σημάτων πολύ υψηλής ταχύτητας διαβίβα­
σης δυαδικών ψηφίων με επίλυση των προβλημάτων παρεμ­
βολών στη γραμμή μεταφοράς και από ραδιοσυχνότητες που 
εμφανίζονται στα ολοκληρωμένα κυκλώματα πολύ υψηλής 
ταχύτητας διαβίβασης δυαδικών ψηφίων. Πολλά σήματα 
χαμηλότερης ταχύτητας καθένα από τα οποία θα χρησιμο­
ποιούσε συμβατικά έναν ακροδέκτη της συσκευασίας, μπο­
ρούν να πoλυπL·χθoύv μαζί με κατανομή χρόνου προκειμέ­
νου να αποτελέσουν ένα εύκολα διαβιβαζόμενο οπτικό σήμα 
υψηλής ταχύτητας διαβίβασης δυαδικών ψηφίων που φεύγει 
από τη συσκευασία μέσω ενός οπτικού ακροδέκτη έτσι που 
να αποφεύγονται συσκευασίες με πολλούς ακροδέκτες για 
κυκλώματα VLSI. 
Το προτεινόμενο πρόγραμμα συνίσταται από τα ακόλουθα 
πακέτα εργασιών: 
Σχεδιασμός, κατασκευή και αξιολόγηση λειτουργικού 
συστήματος επίδειξης οπτικής αλληλοσύνδεσης που θα λει­
τουργεί μέχρι το 1 Gb ανά δευτερό^το και θα αποδεικνύει 
τον περιορισμό των ακροδεκτών για το μικροκύκλωμα 
VLSI. Διερεύνηση της οπτικής αλληλοσύνδεσης μέχρι τα 5 
Gb ανά δευτερόλεπτο. Μεγιστοποίηση των φυσικών ζητημά­
των της οπτικής αλληλοσύνδεσης. Ανάληψη εκτεταμένης 
μελέτης εφαρμογών. 
«Μοριακή τεχνολογία για οπτοη^τρονική» 
Αναφ. έργου 443: Β/84 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη νέων οργανικών η^ 
κτροοπτικών και μη γραμμικών οπτικών υλικών. Υπάρχει 
μια διαρκώς αυξανόμενη απαίτηση για τέτοιου είδους υλικά 
στους ταχύτατα διευρυνόμενους τομείς της ολοκληρωμένης 
οπτικής και των οπτικών επικοινωνιών. Στόχος του έργου 
είναι η παραγωγή πρωτότυπων υλικών για την κατασκευή 
διατάξεων που θα χρησιμοποιούν γραμμικά ηλεκτροοπτικά 
φαινόμενα, φαινόμενα ανάμιξης συχνότητας δεύτερης τάξης 
και φαινόμενα τρίτης τάξης. 
«Βασικές τεχνολογικές μελέτες για MISFET αρσενικούχου 
ινδιογαλλίου» 
Αναφ. έργου 927: Β/85 
Το επαξόνια αναπτυγμένο ίνδιο-0,53-γάλλιο 0,47-αρσενικό 
επί ημιμονωτικών υποστρωμάτων φωσφορούχου ινδίου απο-
τεΜ ένα ελπιδοφόρο υλικό για λογικές διατάξεις υψηλής 
ταχύτητας καθώς και για ολοκληρωμένα οπτοηλεκτρονικά 
κυκλώματα και εφαρμογές 1,3 μικρομέτρων. Πάνω στο 
υλικό αυτό μπορούν να κατασκευαστούν κρυσταλλοτρίοδοι 
επίδρασης πεδίου μονωμένης πύλης (MISFET). Το πρό­
γραμμα αυτό έχει 3 στόχους: 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/19 
— πρώτον, επίτευξη καλύτερης κατανόησης των βασικών 
φαινομένων στη διαχωριστική επιφάνεια μονωτή/αρσε-
νικοόχου ινδιογαλλίον, 
— δεύτερον, εξερεύνηση των δυνατοτήτων εμφύτευσης 
ιόντων, 
— τρίτον, αξιολόγηση της επίδρασης της ποιότητας του 
υποστρώματος φωσφορούχου ινδίου. 
Όταν θα έχουν διερευνηθεί τα ζητήματα αυτά, θα βελτιστο­
ποιηθούν οι τεχνολογικές διαδικασίες για λογικές διατάξεις 
υψηλής ταχύτητας και ολοκληρωμένα οπτοηλεκτρονικά 
κυκλώματα. 
1.5.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Η περιοχή αυτή καλύπτεται καλά με τα διατηρούμενα έργα 
και είναι μάλλον απίθανο να περιληφθεί σε προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 1.6: Τεχνολογίες προηγμένων οθονών 
1.6.1. Στόχοι 
Σε πολλές περιοχές προϊόντων, π.χ. σταθμοί εργασίας, ηλε­
κτρονικός εξοπλισμός γραφείου κλπ. υπάρχει επείγουσα 
ανάγκη στην Ευρώπη για νέα προηγμένα συστήματα οθονών 
που θα αντικαταστήσουν και θα ξεπεράσουν τις συμβατικές 
λυχνίες καθοδικών ακτινών. Τέτοια συστήματα οθονών πρέ­
πει να είναι μεγάλου μεγέθους (μεγέθους Α 4 και μεγαλυτέ­
ρου) και μέσης ώς μεγάλης διακριτικής ικανότητας. Θα ήταν 
επίσης επιθυμητή/αναγκαία η ύπαρξη χρώματος. 
Προς το παρόν διερευνώνται πολλές προσεγγίσεις. Απαιτεί­
ται μια προσπάθεια καθορισμού τεχνολογίας, στον οποίο οι 
κυριότεροι υφιστάμενοι επαγγελματίες της Κοινότητας θα 
συνδυάζουν τις γνώσεις και την εμπειρία τους προκειμένου 
να καθοριστεί μέσα σε σύντομο χρόνο ο καταλληλότερος 
τρόπος αντιμετώπισης των προβλημάτων αυτών. 
1.6.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
« Υλικά και τεχνολογίες για TFT υψηλής ευκινησίας για οδη­
γούς φορέων οθονών με υγρούς κρυστάλλους» 
Αναφ. έργου 491: Β/84 
Στην ισχύουσα πρακτική, τα περιφερειακά κυκλώματα-οδη-
γοί για ενεργές οθόνες υγρών κρυστάλλων με πίνακες αποτε­
λούνται από εξωτερικά ολοκληρωμένα μικροκυκλώματα. Το 
έργο προτείνει την ανάπτυξη υλικών και τεχνολογιών 
λεπτών υμενίων για οδηγούς φορέων στηλών και γραμμών 
με στόχο την αντικατάσταση των εξωτερικών ολοκληρωμέ­
νων μικροκυκλωμάτων. Κύριος σκοπός θα είναι η ανάπτυξη 
μιας διαδικασίας εναπόθεσης σε χαμηλές θερμοκρασίες για 
το ημιαγώγιμο υλικό &πτού υμενίου που θα ταιριάζει με τα 
γυάλινα υποστρώματα που χρησιμοποιούνται στις οθόνες 
υγρών κρυστάλλων. Το κύριο υλικό που προτείνεται είναι το 
πολυκρυσταλλικό πυρίτιο, που θα εναποτίθεται με μια διαδι­
κασία εκκένωσης πυρακτώσεως υψηλής ισχύος. Περαιτέρω θα αναπτυχθούν στοιχειώδη κυκλώματα με κρυσταλλοτριό-
δους λεπτού υμενίου (TFT) κατάλληλα για καταχωρητές ολι­
σθήσεων οδηγών φορέων τα οποία και θα δοκιμασθούν επι­
πλέον, θα συνδυασθούν με οθόνες υγρών κρυστάλλων-πινά-
κων και θα δοκιμαστούν πρωτότυπα οδηγών μικρού μήκους. 
«Σύνθετες οθόνες υγρών κρυστάλλων μεγάλης επιφάνειας με 
προσπέλαση μέσω κρυσταλλοτριόδων πυριτίου &πτού υμε­
νίου» 
Αναφ. έργου 883: Β/85 
Οι οθόνες υγρών κρυστάλλων δεσπόζουν στην αγορά των 
φορητών οθονών. Η προσπέλαση των οθονών υγρών κρυ­
στάλλων με κρυσταλλοτριόδους ^τού υμενίου θα επιτρέψει 
αύξηση του μεγέθους και της πολυπλοκότητας της οθόνης 
μέχρι επιπέδου επαρκούς για οθόνες επεξεργαστών κειμένων 
και γραφικής. Στόχος του παρόντος έργου είναι η διερεύ­
νηση μιας βιώσιμης τεχνολογίας για την κατασκευή σύνθε­
των (μέχρι Ι 000 προσπελάσιμες γραμμές) οθονών υγρών 
κρυστάλλων μεγάλης επιφάνειας (Α 5 έως Α 4) με βάση ενερ­
γούς πίνακες κρυσταλλοτριόδων πολυκρυσταλλικού και 
άμορφου πυριτίου. 
Οι διατάξεις πυριτίου ^τού υμενίου δίδουν ελπίδες για 
υψηλότερη απόδοση παραγωγής και αξιοπιστία από ό,τι οι 
άλλες προσεγγίσεις. Προγραμματίζεται η εκτεταμένη διερεύ­
νηση των ακόλουθων περιοχών: βελτιστοποίηση των χαρα­
κτηριστικών της κρυσταλλοτριόδου, της απόδοσης παραγω­
γής και της ευστάθειας σε μεγάλες επιφάνειες' ειδικός εξο­
πλισμός επεξεργασίας ημιαγωγών μεγάλης επιφάνειας και 
υψηλής ρυθμοαπόδοσης' ειδικές τεχνικές κατασκευής οθο­
νών υγρών κρυστάλλων συστήματα χρώματος' διαλογικές 
οθόνες' εργονομία. 
1.6.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Οι περαιτέρω εργασίες στην περιοχή αυτή εξαρτώνται από 
το αποτέλεσμα των προσπαθειών καθορισμού της τεχνολο­
γίας που περιγράφονται στην παράγραφο 1.6.2. 
Η περιοχή αυτή καλύπτεται καλά με τα διατηρούμενα έργα 
και είναι μάλλον απίθανο να περιληφθεί σε προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 1.7: Γενικά θέματα υποστήριξης 
1.7.1. Θέματα 
Η περιοχή αυτή καλύπτει: 
— ερευνητικά θέματα τύπου Β που δεν προσδιορίστηκαν 
ήδη στις περιοχές 1.1 έως 1.6 της μικροηλεκτρονικής, 
— όλα εκείνα τα έργα (τύπου Α ή Β) που υποστηρίζουν μία 
ή περισσότερες από τις περιοχές 1.1 έως 1.6, 
— ερευνητικά θέματα που αποβλέπουν πέρα από τα αρχικά 
στάδια του προγράμματος μικροηλεκτρονικής προς τους 
στόχους υπομικρομετρικής τεχνολογίας. 
Επειδή η έκταση αυτής της περιοχής ερευνών είναι πολύ 
μεγάλη, δεν θα δοθεί λεπτομερές πρόγραμμα εργασίας. Αντί-
Αριθ. C 332/20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
θετά περιγράφονται σύντομα τα συνεχιζόμενα έργα (κατά 
αριθμητική σειρά) και δίδονται ενδείξεις για άλλα υποψήφια 
θέματα. 
1.7.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Προηγμένη αλληλοσύνδεση για VLSI» 
Αναφ. έργου 14: Β/83 
Ο γενικός στόχος του προγράμματος αυτού είναι η ανάπτυξη 
αλληλοσυνδέσεων υψηλής πυκνότητας, συμβατών με τις 
μικρομετρικές διπολικές και MOS τεχνολογίες VLSI. Αυτή η 
τεχνολογία αλληλοσυνδέσεων θα περιλαμβάνει 4 επίπεδα 
μεταλλικών αλληλοσυνδέσεων χαμηλής ειδικής αντίστασης 
με υψηλή η^τρομεταναστευτική αντίσταση και ευσταθείς 
επαφές χαμηλής αντίστασης με το υποκείμενο κύκλωμα 
πυριτίου. 
Στα πλαίσια της φάσης δοκιμαστικής εφαρμογής του έργου 
επιδείχθηκε ικανοποιητική πρόοδος και συνεργασία μεταξύ 
των εταίρων. Καθιερώθηκε μια κοινή διαδικασία, μια κοινή 
φωτοκαλύπτρα δοκιμών και κοινές μέθοδοι δοκιμών προκει­
μένου να εξασφαλιστεί ένα πρακτικό περιβάλλον για συλλο­
γική έρευνα. 
Το 1985 αυτή η βασική διαδικασία συνέχισε να χρησιμοποι­
είται με βελτίωση της απόδοσης παραγωγής και επιτεύχθηκε 
το πρώτο ορόσημο: αποφασίστηκε η συνέχιση με τη χρήση 
πολυιμιδίου ως διη^τρικού για τη βασική διεργασία. 
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τα ακόλουθα ορόσημα: 
Σεπτέμβριος 1985 — Προδιαγραφές σταυρονήματος δοκι­
μών για 5 μικρόμετρα και παρα­
κάτω. 
Επίδειξη ικανότητας εγχάραξης 
ξηρού μετάλλου επαρκούς για βήμα 
5 μικρομέτρων 
Δεκέμβριος 1985 — Διάθεση σταυρονήματος δοκιμών 
Σεπτέμβριος 1986 — Επιλογή βέλτιστης διεργασίας 
Επίδειξη μετάλλου 3 στρωμάτων με 
βήμα 5 μικρομέτρων 
Δεκέμβριος 1986 — Δεδομένα απόδοσης παραγωγής και 
αξιοπιστίας για τη βέλτιστη διεργα­
σία 
Σεπτέμβριος 1987 — Επίδειξη μετάλλου 4 στρωμάτων με 
βήμα τριών μικρομέτρων 
«Αυτόματη επικύρωση σχεδιασμού ολοκληρωμένων κυκλω­
μάτων με τη χρησιμοποίηση δέσμης η^τρονίων» 
Αναφ. έργου 271: Β/84 
Το έργο αποβλέπει στην ανάπτυξη μιας μεθοδολογίας για 
την αυτόματη διάγνωση σφαλμάτων σχεδιασμού σε διατά­
ξεις VLSI, με βάση τις δυνατότητες παρατήρησης που παρέ­
χει ένα σύστημα η^τρονικής δέσμης, τη σύνδεση με το 
περιβάλλον CAD, την αναγνώριση μορφών για αυτόματη 
ρύθμιση της δέσμης ηλεκτρονίων, τη γενική μεθοδολογία 
που πιθανώς να βασίζεται σε συστήματα εμπειρογνωμοσύ­νης όσον αφορά τον καθορισμό της διαγνωστικής στρατηγι­
κής, καθώς και νέα κυκλώματα υλικού για βελτίωση της 
απόδοσης της τεχνολογίας η^τρονικής δέσμης. Θα καλυ­
φθούν επίσης, προκειμένου να επιτευχθεί αυτός ο γενικός 
στόχος, οι περιοχές του ελέγχου του συστήματος ηλεκτρονι­
κής δέσμης με υπολογιστή, της διασύνδεσης με το λογικό 
CAD, του προσδιορισμού των στοιχείων των κυκλωμάτων, 
της μεθοδολογίας για τη διάγνωση σφαλμάτων σχεδιασμού, 
της παραγωγής δοκιμαστικών μορφών για τη διόρθωση της 
ηλεκτρονικής δέσμης, του σχεδιασμού της δυνατότητας 
δοκιμών της ηλεκτρονικής δέσμης, και της ανάπτυξης εξο­
πλισμού της ηλεκτρονικής δέσμης. 
«Αξιολόγηση στρωμάτων πυριτίου με επαξόνια ανάπτυξη 
μοριακής δέσμης» 
Αναφ. έργου 305: Β/84 
Το έργο αυτό διαιρείται σε τρία μέρη: 
1. Ανάπτυξη στιβάδων πυριτίου με επαξόνια ανάπτυξη 
μοριακής δέσμης (ΜΒΕ). 
2. Συνεχής επί τόπου μέτρηση των χαρακτηριστικών της 
διαδικασίας. 
3. Εφαρμογή και ανάπτυξη τεχνικών για τον χαρακτηρι­
σμό των στιβάδων ΜΒΕ. Οι πληροφορίες αυτές θα χρη­
σιμοποιηθούν στη συνέχεια για τη βελτιστοποίηση των 
συνθηκών ανάπτυξης. 
Προγραμματίζεται όπως αναληφθούν τέσσερις εξειδικευμέ­
νες αναπτυξιακές εργασίες σε τέσσερεις εξειδικευμένες 
τεχνικές. Το υπόλοιπο του προγράμματος θα αντιμετωπίσει 
την εφαρμογή των υφιστάμενων τεχνικών και την ερμηνεία 
του συνόλου των aπoτεL·σμάτωv που θα συγκεντρωθούν με 
τον τρόπο αυτό. 
« Τεχνολογία εναπόθεσης πλάσματος για μαγνητικά μέσα 
εγγραφής με &πτά υμένια» 
Αναφ. έργου 334: Β/84 
Αναμένεται ότι στο εγγύς μέλλον τα μέσα και οι κεφαλές 
εγγραφής που θα παράγονται με τεχνολογία λεπτών υμενίων 
θα ανταγωνίζονται τα συμβατικά σωματιδιακά μέσα και τις 
συμβατικές κεφαλές. Η εγκάρσια και η κατακόρυφη 
εγγραφή στα λεπτά υμένια υπόσχεται σημαντική αύξηση της 
πυκνότητας των πληροφοριών. Στα πλαίσια του έργου αυτού 
θα μελετηθούν κατάλληλες τεχνολογίες εναπόθεσης οι 
οποίες θα εξασφαλίζουν υψηλές ταχύτητες εναπόθεσης για 
την παραγωγή τέτοιων υμενίων σε βιομηχανική κλίμακα. 
Αυτές περιλαμβάνουν επιφανειακή διάβρωση εντός μαγνή-
τρου, εξάχνωση ηλεκτρονικής δέσμης και εναπόθεση ατμών 
οργανομεταλλικών χημικών ενώσεων ενισχυμένη με πλά­
σμα. 
«Συστήματα πυριτίου επίμονωτή σε συνδυασμό με χαμηλές 
θερμοκρασίες» 
Αναφ. έργου 370: Β/84 
Στο έργο αυτό θα χρησιμοποιηθούν και θα συνδυαστούν 
αρκετές τεχνικές προκειμένου να επιτευχθούν στιβάδες 
μονοκρυστάλλων καλής ποιότητας με πάχος που να κυμαίνε­
ται από 0,5 μικρόμετρα έως 50 μικρόμετρα για μια ποικιλία 
εφαρμογών. Αυτές σχετίζονται τόσο με την τεχνολογία πυρι-
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/21 
τίου επί μονωτή (SOI) όσο και με την τεχνολογία πυριτίου 
επί σαπφείρου (SOS) για την κατασκευή ολοκληρωμένων 
κυκλωμάτων υψηλών επιδόσεων, καθώς και για την εξασφά­
λιση εναλλακτικών δυνατοτήτων σε σχέση με την χρησιμο­
ποιούμενη σήμερα επίπονη διαδικασία διηλεκτρικής απομό­
νωσης (DI). 
«Διαμόρφωση κατατομής προσμίξεων για υπομικρομετρικές 
δομές» 
Αναφ. έργου 519: Β/84 
Στόχος αυτού του έργου είναι η υλοποίηση των δυνατοτήτων 
για τον επακριβή προσδιορισμό των κατατομών επιφανεια­
κών προσμίξεων όπως αυτές χρησιμοποιούνται σε υπομικρο-
μετρικές διατάξεις. Για να επιτευχθεί αυτό, προτείνεται η 
ανάπτυξη μιας η^τρικής τεχνικής, και συγκεκριμένα η 
κατανομή αντίστασης, και ταυτόχρονα η αντιπαραβολή της 
τεχνικής αυτής με δύο άλλες μη η^κτρικές μεθόδους, συγκε­
κριμένα της φασματομετρίας μάζας δευτερογενών ιόντων 
(SIMS) και της οπισθοσκέδασης Rutherford (RBS). Στο έργο 
θα τονιστεί ιδιαίτερα η ανάπτυξη και χρησιμοποίηση της 
τεχνικής της κατανομής αντίστασης ενώ οι άλλες τεχνικές 
θα χρησιμοποιηθούν κυρίως για σύγκριση. Ένα σημαντικό 
υποπροϊόν αυτής της προσέγγισης θα είναι τα δεδομένα που 
θα συγκεντρωθούν και τα οποία θα επιτρέψουν μια καλύ­
τερη κατανόηση της κινητικής της διάχυσης. Επιπλέον θα 
καταβληθεί προσπάθεια στα πλαίσια της εργασίας να προσ­
διοριστούν οι κατατομές του βορίου, του φωσφόρου, του 
αρσενικού και του αντιμονίου ενώ θα χρησιμοποιηθούν και 
θα αξιολογηθούν πρωτότυπες μέθοδοι ανόπτησης όπως ο 
θερμαντής λωρίδων και η ανόπτηση με αναλαμπές. 
«Διερεύνηση όλων των ζητημάτων της αλληλοσύνδεσης ολο­
κληρωμένων κυκλωμάτων με υψηλό αριθμό ακροδεκτών» 
Αναφ. έργου 544: Β/83-84 
Το έργο αυτό έχει τους ακόλουθους στόχους: 
1. Την ανάπτυξη εναλλακτικών μεθόδων συνδέσεως του 
ολοκληρωμένου κυκλώματος στο μέσο αλληλοσυνδέ-
σεώς του. 
2. Την ανάπτυξη αλληλοσννδέσεων υψηλής πυκνότητας 
και μεγάλης επιφάνειας με τη χρησιμοποίηση τεχνικών 
με πολυμερή πολλών στιβάδων. 
3. Την ανάπτυξη αλληλοσννδέσεων εξαιρετικά υψηλής 
πυκνότητας και λογικά μεγάλης επιφάνειας με βάση ένα 
συνδυασμό διηL·κτpικώv παχέων υμενίων και μεθόδων 
επιμετάλλωσης πρόσθετων μετάλλων βάσης. 
Στόχος είναι η υλοποίηση όλων των συστημάτων αλληλο­
σύνδεσης με μόνο δύο στιβάδες, με συνέπεια την επίτευξη 
χαμηλού κόστους μέσω περιορισμένων χειρισμών και φθη­
νών υλικών. 
«Εγχάραξη πλάσματος υψηλής διακριτικής ικανότητας σε 
τεχνολογία ημιαγωγών—βασικές αρχές, επεξεργασία και 
εξοπλισμός» 
Αναφ. έργου 574: Β/84 
Αναγνωρίζεται ευρέως στα πλαίσια της βιομηχανίας ηλε­
κτρονικών ότι η εγχάραξη με πλάσμα θα παίξει ζωτικό ρόλο στην επίτευξη υπομικρομετρικής τεχνολογίας τόσο στα 
συστήματα πυριτίου όσο και στα συστήματα ημιαγωγών των 
ομάδων III- V. Όμως θα πρέπει ακόμη να γίνουν πολλά προ­
κειμένου να γίνει κατανοητή η σύνθετη χημεία και φυσική 
που συνεπάγεται η εφαρμογή κατάλληλων διαγνωστικών 
μεθόδων. Μέχρι να επιτευχθεί κάτι τέτοιο δεν θα αξιοποιη­
θεί πλήρως η πλήρης δυναμικότητα της εγχάραξης με πλά­
σμα. Το γενικό πρόγραμμα συνδέεται αναγκαστικά και 
συνεργάζεται με κέντρα που έχουν εμπειρία σε χημεία και 
φυσική πλάσματος, με κατασκευαστές οργάνων και με έναν 
προμηθευτή χημικών ουσιών της βιομηχανίας ηλεκτρονικών. 
Από κοινού κατέχουν ένα μοναδικό συνδυασμό γνώσεων και 
εγκαταστάσεων που θα εξασφαλίσουν την επιτυχία αυτού 
του εκτεταμένου προγράμματος. 
«Ολοκλήρωση κλίμακος πλακιδίου μονοκρυστάλλου» 
Αναφ. έργου 824: Β/85 
Θα πραγματοποιηθεί ο σχεδιασμός και η επίδειξη ενός 
συστήματος 25 εκατομμυρίων κρυσταλλοτριόδων πάνω σε 
ένα μοναδικό μικροκύκλωμα με τη σύνδεση των καλών 
κυψελίδων ενός πλακιδίου μονοκρυστάλλου. Το σύστημα 
επίδειξης που επιλέχθηκε είναι μία στατική RAM των 
4 Mbits με τεχνολογία CMOS 1,4 μικρομέτρων με τη χρησι­
μοποίηση πλεονασμού στο επίπεδο μέσα και μεταξύ των 
κυψελίδων, προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι ατέλειες της 
παραγωγής. Ιδιαίτερη προσοχή θα καταβληθεί για τις εγκα­
ταστάσεις δοκιμών και τη στρατηγική δοκιμών τόσο στο 
επίπεδο των κυψελίδων όσο και στο επίπεδο ολόκληρου του 
πλακιδίου μονοκρυστάλλου. Ύστερα από τις δοκιμές, θα 
χρησιμοποιηθούν τεχνικές ανασυγκροτησιμότητας για την 
αποφυγή ελαττωματικών στοιχείων στις κυψελίδες και για 
την περαιτέρω αύξηση της απόδοσης της παραγωγής των 
κυψελίδων. Θα χρησιμοποιηθούν διακόπτες αποκωδικοποίη­
σης λογικής και εξωτερικά ελεγχόμενοι διακόπτες για τη 
συγκρότηση των καλών κυψελίδων πάνω στο πλακίδιο του 
μονοκρυστάλλου. Θα παραχθεί λογικό για την αυτόματη 
επιλογή των διακοπτών που θα πρέπει να προγραμματιστούν 
προκειμένου να εξασφαλιστεί η αναγκαία αλληλοσύνδεση. 
Η απόδοση παραγωγής των γραμμών αλληλοσύνδεσης αλου­
μινίου θα αυξηθεί με επισκευή. Θα πραγματοποιηθεί μια 
μελέτη των θερμικών και ηλεκτρικών χαρακτηριστικών της 
συσκευασίας και της σύνδεσης που θα χρησιμοποιηθεί προ­
κειμένου να εξασφαλιστεί μια κατάλληλη συσκευασία για το 
σύστημα επίδειξης. 
«Συσκευασίες για ψηφιακά ολοκληρωμένα κυκλώματα αρσε-
νικούχου γαλλίου υψηλής ταχύτητας» 
Αναφ. έργου 830: Α/85 
Αντιμετωπίζονται οι διάφορες σχεδιαστικές απαιτήσεις 
συσκευασίας που αναπτύσσονται για να καλυφθούν οι απαι­
τήσεις της βιομηχανίας ολοκληρωμένων κυκλωμάτων αρσε-
νικούχου γαλλίου. Το έργο θα έχει ως aπoτέL·σμa την καθι­
έρωση προτύπων συσκευασίας σε συνδυασμό με σαφώς 
καθορισμένες αρχές σχεδιασμού και μεθόδους παραγωγής. 
Το έργο θα οδηγήσει στην καθιέρωση 4 σχεδίων συσκευα­
σίας, μιας συσκευασίας 8, 16, 24 και 40 ακροδεκτών εισό­
δου/εξόδου με τα αναγκαία &ιτουργικά χαρακτηριστικά 
για συγκράτηση και ερμητική εμφύτευση ολοκληρωμένων 
κυκλωμάτων αρσενικούχου γαλλίου για χρήση σε ψηφιακές 
εφαρμογές υψηλής ταχύτητας. Σε όλο το έργο θα πραγματο­
ποιηθεί εκτεταμένη χρήση πολύπλοκων μεθόδων σχεδιασμού 
με τη βοήθεια υπολογιστή και ανάπτυξης μοντέλων προσο­
μοίωσης * η επιτυχία του έργου εξαρτάται ήδη από την περί-
Αριθ. C 332/22 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
πτώση της συσκευασίας των 8 ακροδεκτών εισόδου/εξόδου. 
Θα διερευνηθούν 3 τεχνικές προσεγγίσεις της κατασκευής 
συσκευασιών, η χρήση τεχνικών άμεσης σφράγισης, η σύν­
δεση υάλου με ψημένο κεραμικό και το κοινό ψήσιμο 
υάλου-κεραμικού. Συναφή θέματα διερεύνησης θα περιλά­
βουν τα υλικά, τις επιμεταλλώσεις, τη διάχυση θερμότητας 
κλπ. 
Θα διατεθούν δείγματα της συσκευασίας των διάφορων σχε­
δίων για αξιολόγηση και δοκιμή έγκρισης προσόντων. 
Το έργο αυτό είναι συμπληρωματικό με το έργο 958. 
«Συσκευασία VLSI υψηλών επιδόσεων για πολύπλοκα ηλε­
κτρονικά συστήματα» 
Αναφ. έργου 958: Α/85 
Το έργο αυτό έχει ως στόχο την απόδειξη της δυνατότητας 
υλοποίησης και την αξιολόγηση μιας δομής υψηλής πυκνό­
τητας πάνω στην οποία θα μπορούν να συνδεθούν μικροκυ­
κλώματα VLSI με πολύ υψηλή πυκνότητα αλληλοσυνδεσης 
TAB (βήμα 100 έως 125 μικρόμετρα) επί υποστρώματος πολ­
λαπλών μικροκυκλωμάτων υψηλών επιδόσεων. 
Θα μετρηθούν οι η^τρικές και θερμικές επιδόσεις προκει­
μένου να αξιολογηθεί η ικανότητα μιας τέτοιας δομής που 
θα χρησιμοποιηθεί ως ο βασικός δομικός λίθος για ένα 
σύστημα πολύ υψηλών επιδόσεων (ωρολόγιο ενός GH ή 
σύστημα χρονισμού 20 έως 50 ns). 
Το έργο αυτό είναι συμπληρωματικό προς το έργο αριθ. 830. 
«Αλγόριθμοι για ένα αυτοδύναμο και αποδοτικό προσομοι-
ωτή ημιαγωγών» 
Αναφ. έργου 962: Α/85 
Η εργασία αυτή εξασφαλίζει πλήρως δοκιμασμένους γενι­
κούς αλγορίθμους για την προσομοίωση διατάξεων ημιαγω­
γών στις 3 διαστάσεις. Οι αλγόριθμοι αυτοί θα πρέπει να 
επιλύονται για την σταθερή κατάσταση-οφ μιας διάταξης, ή 
για τη μεταβατική και δυναμική κατάσταση μικρών σημά­
των, και να λαμβάνουν υπόψη την αλληλεπίδραση της L·^ 
τουργίας της διάταξης με τη θερμοκρασία του κρυσταλλικού 
πλέγματος. Οι αλγόριθμοι πρόκειται να δοκιμαστούν σε 
ερευνητικούς κώδικες υπολογιστών που θα αναπτυχθούν ως 
aπoτέL·σμa του έργου, και ο κώδικας αυτός θα επικυρωθεί 
με βάση πραγματικές διατάξεις. 
Επειδή οι υπολογιστικές απαιτήσεις των αλγορίθμων αυτών 
είναι πολύ μεγάL·ς θα υπάρχει ισχυρή αλλη^ίδραση 
μεταξύ κατάλληλων αλγόριθμων και της διαθεσιμότητας 
υπολογιστών με προηγμένες αρχιτεκτονικές. Θα πραγματο­
ποιηθεί επίσης μια μελέτη για τον προσδιορισμό των ορίων 
της δυνατότητας εφαρμογής του υποθετικού μοντέλου, με 
αναφορά τόσο στα υλικά όσο και στις διαστάσεις των δια­
τάξεων. 
«Προφυλακτικά επιχρίσματα φωτοκαλυπτρών λιθογραφίας 
ακτίνων-Χ 0,5μικρομέτρων και μεταφερθείσες εικόνες» 
Αναφ. έργου 1007: Β/85 
Στόχος της εργασίας αυτής είναι η λιθογραφία ακτίνων-
Χ 0,5 μικρομέτρων μέχρι την πραγματική επίδειξη της λιθο­γραφικής διαδικασίας. Θα αναπτυχθούν ιδιαίτερα τεχνολο­
γίες προφυλακτικών επιχρισμάτων και φωτοκαλυπτρών, 
κaτάλληL·ς για θετική ικανότητα 0,5 μικρομέτρων ενώ ταυ­
τόχρονα θα είναι συμβατές με ανώτερη διακριτική ικανό­
τητα. Κατά συνέπεια η τεχνολογία φωτοκαλυπτρών θα χρη­
σιμοποιεί μεμβράνες βάσης πυριτίου που είναι κaτάλληL·ς 
για χρήση με τα μαλακότερα (δηλαδή υψηλότερης διακριτι­
κής ικανότητας) μήκη κύματος. 
«Προηγμένη τεχνολογία φωτοκαλυπτρών και σταυρονημά­
των για υπομικρομετρικέςμικροηλεκτρονικές διατάξεις 
VLSI» 
Αναφ. έργου 1043: Β/85 
Το έργο αυτό αντιμετωπίζει ειδικές περιοχές της διαδικασίας 
κατασκευής φωτοκαλυπτρών για την ανάπτυξη νέου εξοπλι­
σμού, υλικών και διαδικασιών και στόχος είναι ο συνδυα­
σμός τέτοιων εξελίξεων για τη δημιουργία μιας βελτιωμένης 
τεχνολογίας φωτοκαλυπτρών και σταυρονημάτων προκειμέ­
νου να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις της κατασκευής πλακι­
δίων μονοκρυστάλλων για προηγμένες και σύνθετες διατά­
ξεις. 
«Εξαιρετικά ευαίσθητη ανάλυση προσμίξεων για δομές και 
υλικά» 
Αναφ. έργου 1056: Β/85 
Στα πλαίσια του έργου αυτού αναπτύσσεται μια προηγμένη 
τεχνική φυσικής ανάλυσης που απαιτείται για τον χαρακτη­
ρισμό τεχνολογιών κατασκευής μικροη^τρονικών εξαρτη­
μάτων. Η τεχνική που στηρίζεται στην επιφανειακή διά­
βρωση και τον ιοντισμό συντονισμού λέιζερ θα είναι εξαιρε­
τικά ευαίσθητη, απαλλαγμένη από φαινόμενα πίνακα όταν 
γίνεται η κατατομή πολλαπλών στιβάδων και κατάλληλη για 
κατατομές 3 διαστάσεων με υψηλότερη ευαισθησία σε σύ­
γκριση με την τυπική φασματομετρία μάζας δευτερογενών 
ιόντων. 
1.7.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
α) Ερευνητικά θέματα υπομικρομετρικής επεξεργασίας 
προς υποστήριξη συνεχιζόμενων έργων των περιοχών 
1.1 και 1.2 
Προκειμένου να επιτευχθεί δυνατότητα επεξεργασίας για 
μεγέθη χαρακτηριστικών 0,5 μικρομέτρων και μικρότερα, 
καθορίζονται τα παρακάτω θέματα 
ΐ) Λιθογραφία 0,5 μικρομέτρων με ρυθμοαπόδοση παρα­
γωγής και συναφή ανάπτυξη προφυλακτικού επιχρί­
σματος, που θα συμβιβάζονται με διαδικασίες ξηράς 
εγχάραξης. 
ii) Ανάπτυξη μοντέλων για διαδικασίες και διατάξεις 
συμπεριλαμβανομένης και πειραματικής επαλήθευσης. 
β) Ερευνητικά θέματα τύπου Β 
\) Προς υποστήριξη των περιοχών 1.1 και 1.2 
— Υλικά και εξοπλισμός επεξεργασίας ημιαγωγών 
— Τεχνολογία φωτοβοηθούμενης εναπόθεσης 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/23 
— Δοκιμές υψηλής ταχύτητας επί πλακιδίων μονο-
κρυστάλλων 
— Αυτοματοποιημένη κατασκευή και έλεγχος. 
ii) Προς υποστήριξη των περιοχών 1.4 και 1.5 
— Εξειδικευμένος CAD για ολοκληρωμένα κυκλώ­
ματα από στοιχεία των ομάδων III-V 
— Ανάπτυξη μοντέλων για οπτικά στοιχεία 
— Αξιοπιστία 
iii) 'Αλλα γενικά ερευνητικά θέματα 
— Λιθογραφία (ακτινών Χ, ιόντων) 
2.0. Εισαγωγή 
Το 1983 αιτιολογήθηκε η ανάγκη για ένα πλήρες πρόγραμμα 
τεχνολογίας λογικού με βάση την ταχύτατη αύξηση της 
πολυπλοκότητας και της ποσότητας του λογικού που θα 
παραχθεί μέχρι το τέλος του αιώνα. Η ανάγκη αυτή είναι 
ακόμα πιο προφανής σήμερα, δύο χρόνια μετά την έναρξη 
της φάσης δοκιμαστικής εφαρμογής του ESPRIT. Οι στόχοι 
του υποπρογράμματος του ESPRIT για την τεχνολογία λογι­
κού περιλαμβάνονται σε αρκετά προγράμματα σε ολόκληρο 
τον κόσμο. 
Η αναγνώριση του γεγονότος ότι τα ζωτικά ζητήματα σχετί­
ζονται κυρίως με την ανάπτυξη των περιβαλλόντων, των 
μεθόδων και των εργαλείων για την υποστήριξη του σχεδια­
σμού ακόμη πιο πολύπλοκων συστημάτων (που θα περιλαμ­
βάνουν επιμέρους στοιχεία υλικού και λογικού) υψηλής 
ποιότητας και αξιοπιστίας με μεγαλύτερη παραγωγικότητα 
καθόρισε τις κύριες κατευθύνσεις που ακολουθεί το πρό­
γραμμα για την τεχνολογία λογικού. Ύστερα από δύο έτη 
της φάσης 1 του ESPRIT προχωρούν προς το παρόν αρκετά 
έργα που αντιμετωπίζουν τα ζωτικά ζητήματα που αναφέρ­
θηκαν παραπάνω, και είναι τώρα δυνατός ο καθορισμός των 
περιοχών όπου θα απαιτηθεί ενίσχυση και στην πραγματικό­
τητα προσθήκες στο πρόγραμμα εργασίας για την τεχνολο­
γία λογικού. 
Οι κατευθύνσεις που απαίτούνται για το 1986 προσδιορίζο­
νται λεπτομερώς στις παρακάτω παραγράφους, αλλά φαίνε­
ται ότι το κύριο θέμα του 1986 θα είναι η ανάγκη για νέα 
έργα προώθησης της ταχείας μεταφοράς των αποτελεσμάτων 
του προγράμματος στο βιομηχανικό περιβάλλον. Κατά συνέ­
πεια θα υπάρξουν προσκλήσεις για υποβολή προσφορών που 
θα δημοσιευθούν μέσα στο 1986 για τα ακόλουθα θέματα: 
i) επαναχρησιμοποίηση επιμέρους στοιχείων λογικού 
ii) εμπορική ασφάλεια του λογικού 
iii) συστήματα επίδειξης για την αξιολόγηση των μεθόδων 
και των εργαλείων στο βιομηχανικό περιβάλλον (βλ. 
παράγραφο 2.4) — Ποικίλα ενεργά στοιχεία σε ημιαγωγικά υλικά 
υψηλής κινητικότητας 
— Προηγμένες τεχνικές φυσικής ανάλυσης 
— Αισθητήρες και ενεργειακοί μετατροπείς 
— Νέες τεχνολογίες και τεχνικές για προηγμένη απο­
θήκευση πληροφοριών 
— Τεχνολογίες αλληλοσύνδεσης. 
Στις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων που θα δημοσιευ­
θούν το 1986 θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην ανά­
πτυξη μοντέλων (με ιδιαίτερη έμφαση στο GaAs), σε εξοπλι­
σμό που συνδέεται με την αυτοματοποιημένη κατασκευή και 
έλεγχο και στις τεχνολογίες αλληλοσύνδεσης. 
Η ανασκόπηση του υποπρογράμματος για την τεχνολογία 
λογικού είχε ως αποτέλεσμα να προσδιοριστεί η έμφαση που 
θα πρέπει να δοθεί στις διάφορες περιοχές θεμάτων, δεν θεω­
ρείται όμως απαραίτητο για το πρόγραμμα εργασίας 1986 να 
υπάρξει σημαντική αναθεώρηση των ζωτικών δραστηριοτή­
των που θα πρέπει να υποστηριχθούν. 
Περιοχή Ε & Α 2.1: Θεωρίες, Μέθοδοι και Εργαλεία 
Σημαντικό θέμα του προγράμματος εργασίας για την τεχνο­
λογία λογικού είναι η ανάγκη υποστήριξης της διαδικασίας 
ανάπτυξης συστημάτων με πιο αυστηρές μεθόδους και εργα­
λεία. Μεγάλη σημασία επίσης έχει η μέτρηση της παραγωγι­
κότητας και της ποιότητας καθώς και των επιδόσεων του 
συστήματος. 
2.1.1. θέματα 
Τα θέματα στην περιοχή αυτή είναι: 
Συστημικές προσεγγίσεις 
Τυπικές μέθοδοι για την ανάπτυξη συστημάτων 
Συνεργία υλικού/λογικού 
Τεχνολογία απαιτήσεων 
Ασφάλεια λογικού 
Βελτίωση σημερινών προσεγγίσεων ανάπτυξης λογικού 
Ζητήματα δυνατότητας επαναχρησιμοποίησης 
Τυπική προδιαγραφή 
Αυστηροί μετασχηματισμοί και μέθοδοι 
Προηγμένες προσεγγίσεις ανάπτυξης λογικού 
Μέθοδοι τυπικής περιγραφής και επαλήθευσης ταυτόχρονων, 
κατανεμημένων, ενσωματωμένων συστημάτων πραγματικού 
χρόνου ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 2 
ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΚΟΥ 
Αριθ. C 332/24 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
Συστηματική μελέτη της διαδικασίας ανάπτυξης συστημά­
των 
Εφαρμογή τεχνικών της τεχνητής νοημοσύνης στην ανά­
πτυξη 
Ποιότητα, αξιοπιστία, δοκιμή συμμόρφωσης και επίδειξη 
Μετρική προϊόντων και διαδικασιών ανάπτυξης 
2.1.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Συστημικές προσεγγίσεις 
«Τυπικές μέθοδοι για σύγχρονα συστήματα» 
Αναφ. έργου 1033: Β/85 
Το έργο έχει ως στόχο την εξασφάλιση ενός τυπικού πλαι­
σίου και ενός κατάλληλου συνόλου εργαλείων για την ανά­
πτυξη ασύγχρονων ενσωματωμένων συστημάτων μικροϋπο­
λογιστών και κατανεμημένων συστημάτων. 
Το τυπικό πλαίσιο στηρίζεται σε: 
— μηχανή κατάστασης με βάση τομείς SCOTT για το 
μαθηματικό μοντέλο' 
— λογική Η Ο ARE και προσωρινή λογική για την ορθό­
τητα της ανάλυσης και του σχεδιασμού. 
Το σύνολο των εργαΜων περιλαμβάνει γλώσσα παρουσία­
σης και εργαλεία όπως μία βάση δεδομένων σχεδιασμού, 
τυπικά προγράμματα απόδειξης σχεδιασμού που στηρίζο­
νται σε τεχνικές απόδειξης θεωρημάτων, βοηθούς σχεδιαστή 
και προσομοιωτές. Το σύνολο των εργατών θα συνδεθεί με 
ένα περιβάλλον ανάπτυξης ασύγχρονων συστημάτων που 
βρίσκεται στο στάδιο της υλοποίησης και που θα είναι επί­
σης συμβατό με το PCTE. 
Βελτίωση σημερινών προσεγγίσεων ανάπτυξης λογικού 
«Προσωπικός σταθμός εργασίας για Επαυξητική Γραφική 
Προδιαγραφή και Τυπική Εφαρμογή μη ακολουθιακών 
συστημάτων (GRASPIN)» 
Αναφ. έργου 125: Α/83 
Στόχος του έργου είναι ένας προσωπικός σταθμός εργασίας 
ανάπτυξης λογικού για επαυξητική γραφική προδιαγραφή 
και σταδιακή τυπική εφαρμογή μη ακολουθιακών συστημά­
των. 
Το μεθοδολογικό πλαίσιο χαρακτηρίζεται από ενοποίηση 
τυπικών και άτυπων τεχνικών για τη διαδικασία ανάπτυξης: 
— χρησιμοποιούνται για την ανάλυση των απαιτήσεων 
δομημένα διαγράμματα ανάλυσης και διαγράμματα 
σχέσεων ενοτήτων' 
— χρησιμοποιείται μια επέκταση της προσέγγισης «αρχι­
κής σημασιολογίας» σε αλγεβρική προδιαγραφή 
καθώς και δίκτυα PETRI ανώτερου επίπεδου στα 
πλαίσια μιας καλά δομημένης συγχώνευσης για προ­διαγραφή μεγάλων κατανεμημένων συστημάτων, ενώ 
η ταχεία ανάπτυξη πρωτοτύπων εξασφαλίζεται μέσω 
της ανάλυσης αφηρημένων εφαρμογών 
— για τις δραστηριότητες προγραμματισμού εξετάζεται η 
δυνατότητα χρησιμοποίησης γλωσσών τύπου MOD-
OLA, και ADA. 
Οι ημιτυπικοί μετασχηματισμοί περιγραφών συστημάτων σε 
διάφορα επίπεδα υποστηρίζονται με δραστηριότητες επικύ­
ρωσης και τεκμηρίωσης. 
Σχεδιάζεται, με βάση κοινά εργαΜα PCTE, ένα σύνολο 
εργαΜων που θα υποστηρίζει τη μεθοδολογία GRASPIN, 
στο οποίο χρησιμοποιείται εκτεταμένα η γραφική καθώς και 
έννοιες όπως οι τεχνικές εστίασης, έννοιες πολλαπλών παρα­
θύρων, και η ταυτόχρονη επεξεργασία διαφορετικών τομέων. 
«Ανάπτυξη λογικού με τη χρησιμοποίηση ταυτόχρονα εκτε­
λέσιμων βαθμίδων (ΡΕΑ COCK)» 
Αναφ. έργου 266: Β/84 
Στόχος του έργου είναι ο σχεδιασμός και η υλοποίηση μιας 
κοινής οικογένειας γλωσσών που θα καλύπτουν ολόκληρο 
τον κύκλο ζωής του λογικού. Σε όλες τις γλώσσες θα χρησι­
μοποιείται η έννοια των «ταυτόχρονα εκτελέσιμων βαθμί­
δων», και θα υπάρχει μια κοινή υπογραφή (αφηρημένη 
σύνταξη). 
Η οικογένεια περιλαμβάνει μια ημιτυπική γλώσσα για συλ­
λογή απαιτήσεων, αλγεβρικές γλώσσες για τυπική προδια­
γραφή, και γλώσσες διαδικασιών για την υλοποίηση. 
Από το έργο θα προκύψει επίσης εκπαιδευτικό υλικό, καθώς 
και εκθέσεις αξιολόγησης σχετικά με τις επιτόπιες δοκιμές. 
«Ανάπτυξη προγραμμάτων με καθορισμό προδιαγραφών και 
μετασχηματισμό (PROSPECTRA)» 
Αναφ. έργου 390: Β/84 
Οι στόχοι αυτού του έργου είναι η ανάπτυξη μιας σταθερής 
μεθοδολογίας για την ανάπτυξη προγραμμάτων για μετα­
σχηματισμούς από τυπικές προδιαγραφές. 
Θα προσδιοριστεί μια γλώσσα ευρέος φάσματος από τις 
τυπικές προδιαγραφές μέχρι τα προγράμματα ADA με σημα­
σιολογία που θα καλύπτει ζητήματα ταυτόχρονης εκτέλεσης. 
Οι κανόνες μετασχηματισμού αποδεικνύεται ότι είναι 
σωστοί «μια για πάντα» και η εφαρμογή τους, που υποστηρί­
ζεται από λογικό, θα πρέπει να εξασφαλίζει την ανάπτυξη 
προγραμμάτων σωστών σε σχέση με τις προδιαγραφές. Η 
χρησιμοποίηση της ADA ως τυπικής γλώσσας, και προδια­
γραφών που χρησιμοποιούν συμβολισμούς σε γλώσσα 
ΑΝΝΑ ή κάποια άλλη γλώσσα που μοιάζει με αυτή, θα εξα­
σφαλίσουν το φορητό ανάμεσα στα APSE. Προκειμένου να 
υποστηριχθεί η χρησιμοποίηση των εργαλείων αυτών σε ένα 
σταθμό εργασίας, θα πρέπει να αναπτυχθεί μια συλλογή επι­
πλέον εργατών. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/25 
Τα εργαΜα θα παραχθούν σύμφωνα με ένα ομοιόμορφο 
υπόδειγμα σε κάθε επίπεδο: ανάπτυξη συστημάτων, ανά­
πτυξη μετασχηματισμών, ANNA/ADA και έλεγχος. 
«Περιβάλλονλογικού για το σχεδιασμό ανοικτών κατανεμη­
μένων συστημάτων (SEDOS)» 
Αναφ. έργου 410: Β/84 
Στόχος του έργου αυτού είναι ο καθορισμός τεχνικών τυπι­
κής περιγραφής και εργατών υποστήριξης για την ανά­
πτυξη και την υλοποίηση πρωτοκόλλων και υπηρεσιών OSI 
και γενικότερα ανοικτών κατανεμημένων συστημάτων. 
Θα καθοριστούν δύο τυπικές γλώσσες: ES TELLE (με βάση 
ένα μοντέλο κατάστασης-μηχανής), και LOTOS που συνδυά­
ζει την αλγεβρική γλώσσα προδιαγραφής ACT-ONE και το 
λογισμό CCS. Και οι δύο γλώσσες θα υποβληθούν στη διαδι­
κασία τυποποίησης του ISO. 
Θα παραχθούν και για τις δύο γλώσσες πρωτότυπα προ-
γραμμάτων-επιμελητών κατευθυνόμενων από τη σύνταξη, 
καθώς και εργατών επαλήθευσης και προσομοίωσης. Στα 
πλαίσια του έργου θα προδιαγραφούν επίσης προγράμματα 
μεταγλωττιστές και γεννήτριες δοκιμαστικών ακολουθιών. 
«Τυπική περιγραφή αυθαίρετων συστημάτων με τη βοήθεια 
λειτουργικών γλωσσών» 
Αναφ. έργου 881: Β/85 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη ενός πρωτοτύπου για ένα 
περιβάλλον περιγραφής συστημάτων γενικής χρήσης που θα 
στηρίζεται στην αποκαλούμενη «σημασιολογία συστημά­
των». 
Η σημασιολογία συστημάτων είναι μια επέκταση της παρα­
στατικής σημασιολογίας των γλωσσών προγραμματισμού 
υπό την έννοια ότι εφαρμόζεται σε αυθαίρετα συστήματα: 
διάφορες ιδιότητες ενός συστήματος περιγράφονται με αντί­
στοιχες συναρτήσεις νοήματος. 
Θα αναπτυχθεί ένα πρωτότυπο περιβάλλον περιγραφής 
συστημάτων γενικής χρήσης με βάση λειτουργικές γλώσσες 
και επιπλέον πρωτογενή στοιχεία σημασιολογίας συστημά­
των. 
Ένας άλλος στόχος του έργου είναι ο σχεδιασμός μιας πρω­
τότυπης γλώσσας περιγραφής συστημάτων για τις δύο παρα­
κάτω περιοχές: αναλογικά ηλεκτρονικά κυκλώματα και 
ψηφιακά συστήματα (συμπεριλαμβανομένης και VLSI). 
«Αυστηρή προσέγγιση στην τεχνολογία του βιομηχανικού 
λογικού (RAISE)» 
Αναφ. έργου 315: Α/84 
Στόχος του έργου είναι η δημιουργία ενός πλήρους περιβάλ­
λοντος ανάπτυξης συστημάτων με βάση μια βελτιωμένη 
έκδοση της μεθόδου VDM. Η διαδικασία ανάπτυξης που περιγράφεται με «γραφικές 
παραστάσεις έργου» θα προσομοιωθεί μαθηματικά με βάση 
λογικά συστήματα (ιδρύματα) (π.χ. λογική εξισώσεων, χρο-
νοεξαρτώμενη λογική), τους μετασχηματισμούς τους, περι­
γραφές συστημάτων σε διάφορα λογικά συστήματα, μετα­
σχηματισμούς περιγραφών. 
Τα ^τουργικά μοντέλα των γραφικών παραστάσεων έργων 
θα σχετίζονται με τις δραστηριότητες των διευθυντών έργων 
των μηχανικών λογικού, των προγραμματιστών και των 
βιβλιοθηκάριων των έργων. 
Θα καθορισθεί μια γλώσσα ευρέος φάσματος που θα υπο­
στηρίζει το σχεδιασμό προδιαγραφών. Θα εξετασθούν επε­
κτάσεις της μεθόδου VDM με βάση μοντέλα, ιδιαίτερα για 
τις προδιαγραφές ταυτόχρονων συστημάτων, σε συνδυασμό 
με μεθόδους με βάση ιδιοκτησία και άΧλες μεθόδους με βάση 
μοντέλα. 
Θα κατασκευασθούν εργα^α που θα υποστηρίζουν τη 
μεθοδολογία RAISE (κατ' αρχάς υπό μορφή πρωτοτύπου, 
και στη συνέχεια υπό μορφή παραγωγής), θα πραγματοποιη­
θούν αρκετές βιομηχανικές εφαρμογές, και θα παραχθεί 
εκπαιδευτικό υλικό. 
«Φορμαλισμοί, Μέθοδοι και Εργα^α (FOR-ME-TOO)» 
Αναφ. έργου 283: Α/84 
Κύριος στόχος του έργου είναι ο καθορισμός, η υλοποίηση 
και η πειραματική δοκιμή μιας τεχνολογίας για τη διαδικα­
σία της συστηματικής ανάπτυξης, επαλήθευσης και επικύρω­
σης των συστημάτων λογικού, με βάση την αρχή της επανα­
χρησιμοποίησης επιμέρους στοιχείων λογικού. 
Η διαδικασία ανάπτυξης του λογικού, όταν θεωρηθεί ως δια­
δικασία με ιδιαίτερο βάρος στην επαναχρησιμοποίηση προ­
κατασκευασμένων επιμέρους στοιχείων και στη δόμηση του 
συστήματος που πρόκειται να αναπτυχθεί με βάση επανα­
χρησιμοποιήσιμα επιμέρους στοιχεία ως δομικούς λίθους, 
χαρακτηρίζεται ως συνδυασμός των προσεγγίσεων «από 
επάνω προς τα κάτω» και «από κάτω προς τα επάνω». 
Η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης των περιγραφών και η 
ανάλυση των ακολουθιακών πλευρών των συστημάτων λογι­
κού στηρίζεται σε μια γλώσσα προδιαγραφών που καθορίζε­
ται με τη χρησιμοποίηση ορισμένων πρωτογενών στοιχείων 
της ASL: μια γλώσσα προδιαγραφής πυρήνων με «χαλαρή» 
σημασιολογία. 
Η δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης των περιγραφών και η 
ανάλυση των ζητημάτων ταυτοχρονισμού των συστημάτων 
λογικού στηρίζεται σε διάφορες κατηγορίες δικτύων PETRI: 
από δίκτυα συνθηκών-γεγονότων μέχρι δίκτυα υψηλού επι­
πέδου και πιθανοθεωρητικά δίκτυα PETRI. 
Με ένα περιβάλλον εργαΜων υποστήριξης αυτός που ανα­
πτύσσει το λογικό θα είναι σε θέση να εφαρμόσει μια επι­
στήμη για σταδιακή παραγωγή και ανάπτυξη επιμέρους 
στοιχείων λογικού, για ανάκτηση επιμέρους στοιχείων και 
για σύνθεση των επιμέρους στοιχείων λογικού. 
Αριθ. C 332/26 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
Προηγμένες προσεγγίσεις ανάπτυξης λογικού 
«Ενοποιημένη Τυπική Προσέγγιση στην Ανάπτυξη Βιομηχα­
νικού Λογικού (METEOR)» 
Αναφ. έργον 432: Α/84 
Βασικός στόχος του έργου αυτού είναι η εφαρμογή τυπικών 
μεθόδων στη διαδικασία ανάπτυξης βιομηχανικού λογικού. 
Θα μελετηθεί και θα προσομοιωθεί η διαδικασία ανάπτυξης 
με μεμονωμένη εξέταση των δοκιμών επιμέρους στοιχείων 
προκειμένου να αναλυθούν οι υφιστάμενες μέθοδοι και να 
αναπτυχθούν νέες μέθοδοι ανάπτυξης λογικού. 
Θα καθορισθεί μια γλώσσα τεχνολογίας απαιτήσεων με 
σημασιολογία που θα καλύπτει ζητήματα χρονοεξάρτησης. 
Υιοθετούνται αλγεβρικές μέθοδοι για την προδιαγραφή 
παθητικών και ενεργών αντικειμένων (άλγεβρες διαδικασιών 
και γλώσσα αλγεβρικής προδιαγραφής, ASL), ενώ τα παρα­
στατικά μοντέλα ταυτόχρονων συστημάτων παρέχουν μια 
βάση για τον καθορισμό ενός λογισμού στα πλαίσια του 
οποίον μπορούν να αποδειχθούν διάφορες ιδιότητες τέτοιων 
συστημάτων. 
Το έργο στοχεύει ιδιαίτερα στην ενοποίηση του γλωσσικού 
υποδείγματος με βάση αντικείμενα, της αλγεβρικής προσέγ­
γισης της προδιαγραφής λογικού, της συσχετιστικής προσέγ­
γισης και της αποκαλούμενης τυπικής ενρετικής. 
Θα εξετασθούν οι επιπτώσεις της εφαρμογής τυπικών μεθό­
δων ανάπτυξης λογικού στη διοίκηση και τη μετρική. 
Μέσω της προγραμματιζόμενης κατασκευής πρωτότυπων 
περιβαλλόντων, εξασφαλίζεται η βιομηχανική συνέχεια, 
στον τομέα ιδιαίτερα της κατασκευής κατανεμημένων 
συστημάτων πραγματικού χρόνου. 
«Διερεύνηση των επιδόσεων που επι τυγχάνονται με εξαιρε­
τικά ταυτόχρονες ερμηνείες λειτουργικώνπρογραμμάτων» 
Αναφ. έργου 302: Β/84 
Στα πλαίσια του έργον διερευνάται η χρήση της λειτουργι­
κής προσέγγισης για την επίτευξη λεπτομερούς διερεύνησης 
των δυνατοτήτων των εξαιρετικά ταντόχρονων αρχιτεκτονι­
κών υλικού. Αυτό περιλαμβάνει μέτρηση της πολυπλοκότη­
τας και του παραλληλισμού λειτουργικών προγραμμάτων 
γραμμένων σε γλώσες FP, USΡΚ1Τ και ΜΕ-ΤΟΟ. 
Στα πλαίσια του έργου θα αναπτυχθούν: 
— ένα εργα&ίο για τη μετάφραση της LISPKIT και της 
ΜΕ-ΤΟΟ σε FP-
— εργαΜα μέτρησης δυναμικής πολυπλοκότητας και 
παραλληλισμού των προγραμμάτων FP' 
— μια ψευδοπραγματική μηχανή για την προσομοίωση 
παράλληλης εκτέλεσης λειτουργικών προγραμμάτων. Θα συνταχθεί μία έκθεση αξιολόγησης σχετικά με την επι-
τενχθείσα απόδοση των διάφορων ^τονργικών προσεγγί­
σεων στις πapάλληL·ς μηχανές. 
«Προηγμένο περιβάλλον υποστήριξης για ανάπτυξη και εξέ­
λιξη πακέτων λογικού με βάση μεθόδους (TOOL- USE)» 
Αναφ. έργου 510: Β/84 
Στα πλαίσια του έργου αυτού θα αναπτυχθούν τεχνικές για 
τον τυπικό ορισμό των μεθόδων πον χρησιμοποιούνται στην 
ανάπτνξη τον λογικού. Το έργο εστιάζεται σε μια κύρια 
ιδέα, και συγκεκριμένα στην ιδέα ότι η κατασκευή ενός περι­
βάλλοντος υποστήριξης θα πρέπει να παραμετρικοποιηθεί με 
τη βοήθεια μεθόδων που θα εκφράζονται σε μια γλώσσα 
ανάπτυξης. Θα επιδιωχθεί η κατανόηση και ανάπτυξη τυπι­
κών μοντέλων για: 
— τη διαδικασία κατασκευής λογικού, 
— τους τομείς εφαρμογών 
— τα τελικά συστήματα, 
ενώ το έργο θα συνεχίσει με τον καθορισμό, την υλοποίηση 
και την εξέλιξη ενός πρωτότνπον περιβάλλοντος για την 
ανάπτνξη λογικού με βάση τνπικά ορισμένες μεθόδονς. 
«Πρωτότνπο σύστημα υλοποίησης λογικού εφαρμογών 
(ASPIS)» 
Αναφ. έργου 401:Α/84 
Ο κύριος στόχος αυτού του έργου είναι η εκμετάλλευση 
τεχνικών αιχμής στονς τομείς των γλωσσών προδιαγραφής 
και της τεχνητής νοημοσύνης προκειμένον να κατασκενα-
στούν εργαΜα, πον ονομάζονται βοηθοί και πον βοηθούν 
στη μερική αντοματοποίηση των πρώτων φάσεων του — 
κύκλου ζωής. 
Τα κύρια προβλήματα που θα αντιμετωπισθούν στα πλαίσια 
του έργου είναι: 
— συγκέντρωση των γνώσεων που θα χρησιμοποιηθούν 
από τους βοηθούς στον σχετικό τομέα' 
— επιλογή ενός κατάλληλου φορμαλισμού αναπαράστα­
σης για την κωδικοποίηση των γνώσεων' 
— καθορισμός της βασικής αρχιτεκτονικής των βοηθών' 
— καθορισμός μιας κατάλληλης γλώσσας για το διάλογο 
μεταξύ βοηθών και χρηστών. 
Ο τελικός στόχος του έργου είναι η δημιουργία ενός συνό­
λου προηγμένων μεθόδων και εργατών που θα επιτρέψουν 
την ευέλικτη προσέγγιση της παραγωγής λογικού εφαρμο­
γών με βάση μια διαλογική μορφή που θα περιλαμβάνει 
κυρίως: 
— ταχεία ανάπτυξη πρωτοτύπων μέσω διερμηνείας των 
επιμέρους προδιαγραφών 
— επαναχρησιμοποίηση των επιμέρους στοιχείων με τη 
βοήθεια γνωστικών βοηθών. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/27 
«Προηγμένη διαλογική ανάπτυξη εφαρμογών εντάσεως δεδο­
μένων A ID Α» 
Αναφ. έργου 892: Β/85 
Στα πλαίσια του έργου θα καθορισθούν και θα αναπτυχθούν 
μεθοδολογίες, γλώσσες και εργα&ία για την υποστήριξη της 
προδιαγραφής, της ανάπτυξης πρωτοτύπων του σχεδιασμού 
και της υλοποίησης συστημάτων πληροφοριών. 
Το πρωτότυπο περιβάλλον θα επιτρέπει την προδιαγραφή με 
τη βοήθεια της αναπτυχθείσας γλώσσας ανάπτυξης μοντέ­
λων συστημάτων (SML) και την ανάπτυξη πρωτοτύπων με τη 
μετάφραση της SML σε εκτελέσιμο συνδυασμό της FLOP 
καιτηςΝΙΑΕ 
Κατά το σχεδιασμό και την υλοποίηση θα χρησιμοποιηθούν 
ημιαυτόματοι μετασχηματισμοί (που θα υποστηρίζονται από 
βοηθούς με βάση κανόνες) της SML σε TAXIS, και της 
TAXIS σε DBPL. 
Η ενοποίηση των διάφορων εργαλείων θα στηριχθεί στην 
ενοποίηση της βασικής τους γνωστικής βάσης. 
«Συστήματα προσανατολισμένα προς αποδείξεις» 
Αναφ. έργου 1041 και 1158: Α/85 
Το παραπάνω έργο προέκυψε από συνδυασμό δύο συμπλη­
ρωματικών έργων. Τα δύο μέρη είναι : 
«Γεννήτρια εργατών που κατευθύνεται από τη σύνταξη» 
Αναφ. έργου 1041 
Στόχος του έργου είναί να μετασύστημα που θα παράγει 
εργαλεία επιμέ&ιας, μετασχηματισμού και απόδειξης με τη 
βοήθεια σύνταξης, με βάση περιγραφές της σύνταξης και της 
σημασιολογίας των φορμαλισμών που χρησιμοποιούνται 
στην ανάπτυξη του λογικού. 
Θα καθορισθούν μεταγλώσσες για την περιγραφή των συν­
θηκών όσον αφορά τα συμφραζόμενα, των κανόνων μετα­
σχηματισμού, των κανόνων και της τακτικής απόδειξης. 
Θα σχεδιασθεί μια ακολουθία γεννητριών εργαλείων που θα 
δέχονται τις μεταγλώσσες αυτές και οι ανακοινώσιμες εκδό­
σεις του συστήματος γεννητριών θα στοχεύουν σε ευρέως 
διαθέσιμα περιβάλλοντα. 
«Ενοποίηση προηγμένων τεχνικών σε αποδοτικό λογικό επι­
στημονικών εφαρμογών (A TES) 
Αναφ. έργου 1158 
Στόχος του έργου αυτού είναι η ενσωμάτωση προηγμένων 
τεχνικών σε ένα ενοποιημένο περιβάλλον ανάπτυξης λογικού στα πλαίσια των περιοχών προγραμματισμού επιστημονικών 
εφαρμογών, με ιδιαίτερη έμφαση στην αποδοτικότητα. 
Θα καθορισθεί μια γλώσσα προγραμματισμού που θα περι­
λαμβάνει ενσωματωμένες τρεις προηγμένες τεχνικές: 
— αφαίρεση τύπων δεδομένων και τελεστών 
— προγραμματισμό συσχετιστικών βάσεων δεδομένων 
για επιστημονικά δεδομένα 
— τυπική προδιαγραφή και απόδειξη αφού ληφθεί υπόψη 
η ιδιαιτερότητα του επιστημονικού προγραμματισμού. 
Ένα αποδοτικό περιβάλλον ανάπτυξης λογικού θα περιλαμ­
βάνει ένα υποσύστημα αποδείξεων που θα επιτρέπει στο χρή­
στη να επικυρώσει έναν αλγόριθμο σε σχέση με κάποια προ­
διαγραφή, ή να συλλέξει πληροφορίες σχετικά με σφάλματα 
στην περίπτωση που ο αλγόριθμος είναι άκυρος. 
Η επάρκεια ολόκληρου του συστήματος θα αξιολογηθεί με 
την ανάπτυξη βιβλιοθηκών εφαρμογών. 
Τα έργα 1041 και 1158 θεωρούνται ως συμπληρωματικά: από 
το έργο 1158 θα πρέπει να προκύψει ένα έργο επίδειξης για 
το τμήμα του έργου 1041 που αφορά την παραγωγή. Και στα 
δύο έργα θα πραγματοποιηθεί ανταλλαγή πληροφοριών και 
υποβαλλόμενων στοιχείων προκειμένου να αποφευχθεί η 
επανάληψη εργασιών! 
«Ανάπτυξη ενός αποδοτικού συστήματος^τουργικού προ­
γραμματισμού για την υποστήριξη της ανάπτυξης πρωτοτύ­
πων» 
Αναφ. έργου 891: Β/85 
Στα πλαίσια του έργου αυτού θα αναπτυχθεί ένα σύστημα 
λειτουργικού προγραμματισμού για την υποστήριξη της ανά­
πτυξης πρωτοτύπων κατά αποδοτικό τρόπο. 
Θα διερευνηθούν και θα καθορισθούν οι δυνατότητες και οι 
χρήσεις ενός συστήματος &ιτουργικού προγραμματισμού 
για τις ακόλουθες περιοχές: 
— ταχεία ανάπτυξη πρωτοτύπων' 
— αποδοτική παραγωγή κωδίκων για λειτουργικά προ­
γράμματα που πρόκειται να επεξεργαστούν σε κλα­
σικό ακολουθιακό υλικό' 
— γενικός προγραμματισμός' 
— διαχείριση μόνιμων αντικειμένων για μακροπρόθεσμη 
αποθήκευση. 
Προκειμένου να επιδειχθεί η προσέγγιση θα απαιτηθεί ένα 
πρωτότυπο σύστημα. 
«Διόρθωση και προδιαγραφή ενσωματωμένων συστημάτων 
πραγματικού χρόνου A DA (DESCA R TES)» 
Αναφ. έργου 937:Β/85 
Το έργο αποβλέπει στην παροχή βοήθειας σε αυτούς που 
αναπτύσσουν ενσωματωμένα συστήματα πραγματικού χρό-
Αριθ. C 332/28 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12.85 
νου σε ADA μέσω της διερεύνησης τυπικών μεθόδων και 
μέσω του σχεδιασμού εργαλείων λογικού και υλικού. 
Θα διερευνηθούν η τυπική σημασιολογία και τα συστήματα 
απόδειξης για γλώσσες πραγματικού χρόνου, με έμφαση στη 
δυνατότητα χρησιμοποίησης επιμέρους στοιχείων. 
Θα σχεδιασθεί μια γλώσσα προδιαγραφών που θα περιλαμ­
βάνει περιορισμούς πραγματικού χρόνου και μετασχηματι­
σμούς διατήρησης της ορθότητας. 
Θα αναπτυχθούν εργαΜα ανάλυσης και δυνατότητας παρα­
κολούθησης των αποφάσεων μετασχηματισμού στα πλαίσια 
των περιορισμών του πραγματικού χρόνου. 
Ποιότητα, αξιοπιστία, δοκιμή συμμόρφωσης και επίδειξη 
«Αξιοπιστία και ποιότητα ευρωπαϊκού λογικού (REQUEST)» 
Αναφ. έργου 300: Α/84 
Στόχος του έργου είναι η πρόοδος στον τομέα της ποσοτικο­
ποίησης της ποιότητας και της αξιοπιστίας του λογικού, έτσι 
ώστε να γίνει δυνατή η προδιαγραφή, η πpόβL·ψη, η 
μέτρηση και η εξασφάλιση τους. 
Οι περιοχές εργασίας περιλαμβάνουν τα ακόλουθα: 
— προσδιορισμό και επικύρωση μετρικών για την έννοια 
της «ποιότητας», και κατασκευή ενός ποσοτικού μοντέ­
λου για την πpόβL·ψή της' ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί 
σε μεθόδους αυτοδύναμης παλινδρόμησης' 
— ανάπτυξη μετρικής και μοντέλων για την πρόβλεψη της 
αξιοπιστίας, τόσο για συστήματα λογικού γενικά όσο 
και για τομείς όπου απαιτείται εξαιρετικά υψηλή αξιοπι­
στία (π.χ. συστήματα ανεκτικά σε ελαττώματα)' 
— διερεύνηση των επιπτώσεων χρήσης τυπικών μεθόδων 
για την πρόβλεψη και την επίδειξη αξιοπιστίας' 
— καθορισμό μεθοδολογίας για την πιστοποίηση προϊό­
ντων λογικού. 
Προκειμένου να διευκολυνθεί η ανάπτυξη και η επικύρωση 
της μετρικής, έχει εγκαινιασθεί στα πλαίσια του έργου η 
δημιουργία μιας βάσης βιομηχανικών δεδομένων στον τομέα 
της ποιότητας και της αξιοπιστίας λογικού. Η τροφοδότηση 
εξασφαλίζεται από διάφορα έργα στην Ευρώπη. 
2.1.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Τα συνεχιζόμενα έργα μπορεί να αναμένεται ότι θα εξασφα­
λίσουν λογική κάλυψη της θεωρητικής βάσης για μεθόδους 
και πρωτότυπα εργαλεία προκειμένου να υποστηριχθούν πιο 
τυπικές προσεγγίσεις του σχεδιασμού μεγάλων ακολουθια­
κών συστημάτων και ταυτόχρονων συστημάτων. 
Τα δύο πολύ σημαντικά θέματα της επαναχρησιμοποιησιμό-
τητας επιμέρους στοιχείων (προδιαγραφή, επαλήθευση, επι­
κύρωση επιμέρους στοιχείων) και της μετρικής τής απόδοσης 
συστημάτων και του προγραμματισμού καλύπτονται προς το 
παρόν σχετικά περιορισμένα. Θα εξετασθεί το ενδεχόμενο ένταξης των δύο αυτών θεμά­
των σε προσκλήσεις υποβολής προτάσεων που θα δημοσιευ­
θούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 2.2: Διοικητικά κάι βιομηχανικά ζητήματα 
Οι θεωρίες, οι μέθοδοι και τα εργαλεία που θα αναπτυχθούν 
στα πλαίσια της υποπεριοχής 2.1 θα εξασφαλίσουν την 
πρώτη ύλη που απαιτείται για την ανάπτυξη, κατασκευή και 
συντήρηση προϊόντων καθώς και για την αποδοτική διεύ­
θυνση της ίδιας της διαδικασίας ανάπτυξης, δηλαδή της διεύ­
θυνσης αναπτυξιακών έργων. Οι μέθοδοι και τα εργαλεία 
διεύθυνσης που απαιτούνται για την αξιοποίηση αυτών των 
ακατέργαστων δεδομένων αποτελούν το κύριο θέμα αυτού 
του τμήματος του προγράμματος εργασίας στον τομέα της 
τεχνολογίας λογικού. 
2.2.1. Θέματα 
Τα θέματα στα πλαίσια της περιοχής αυτής είναι: 
Παραγωγή και υποστήριξη συντήρησης λογικού 
(βραχυπρόθεσμες λύσεις συμπεριλαμβανομένων και εκείνων 
για ειδικούς τομείς) 
Διεύθυνση της παραγωγής προηγμένου λογικού 
(διεύθυνση έργων, διεύθυνση προϊόντος, εμπορική ασφάλεια) 
2.2.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Παραγωγή και υποστήριξη συντήρησης λογικού 
«Παραγωγή και διοικητική υποστήριξη συντήρησης λογικού 
(SPMMS)» 
Αναφ. έργου 282:Α/84 
Στόχος του έργου είναι ο σχεδιασμός και η υλοποίηση ενός 
συστήματος που θα υποστηρίζει όλες τις διοικητικές δραστη­
ριότητες του κύκλου ζωής του λογικού. Μια από τις σημα­
ντικότερες απαιτήσεις που αναμένεται ότι θα καλύψει το 
σύστημα είναι και η δυνατότητα προσαρμογής σε διάφορες 
διοικητικές μεθόδους. Το έργο προγραμματίζεται να επιτύχει 
το στόχο αυτό αναπτύσσοντας ένα βασικό γενικό πυρήνα 
SPMMS που θα μπορεί εύκολα να προσαρμοσθεί στις απαι­
τήσεις των πελατών, πιθανώς με τη χρησιμοποίηση μιας προ­
σέγγισης με βάση κανόνες. 
Δύο συστήματα προσαρμοσμένα στις απαιτήσεις των πελα­
τών θα υποστούν επιτόπου δοκιμές, και από αυτά θα προκύ­
ψουν οι αντίστοιχες εκθέσεις αξιολόγησης. 
Διεύθυνση της παραγωγής προηγμένου λογικού 
«Ενοποιημένα συστήματα διεύθυνσης έργων» 
Α ναφ. έργου 814 και 938: Α/85 
Το παραπάνω έργο αποτε^ συνδυασμό δύο συμπληρωματι­
κών έργων. Τα δύο επιμέρους έργα είναι: 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/29 
«Συστήματα ενοποιημένης διεύθυνσης έργων (PIMS)» 
Αναφ. έργου 814 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη ενός συστήματος διεύ­
θυνσης με βάση κανόνες που θα χρησιμοποιηθεί ως σύμβου­
λος ή ως σύστημα κατάρτισης. Ο πρωτότυπος σύμβουλος 
διεύθυνσης καθώς και ο εκπαιδευτής διεύθυνσης θα αξιολο­
γηθούν μέσω επιτόπιων δοκιμών. 
«Αυτόνομο και διαλογικό δοκιμαστήριο για την υποβοήθηση 
της διεύθυνσης έργων λογικού» 
Αναφ. έργου 938 
Στόχος του έργου είναι η υλοποίηση ενός πρωτότυπου δοκι­
μαστηρίου με ιδιαίτερη έμφαση στον προγραμματισμό, τον 
έλεγχο έργων και την υποστήριξη της λήψης αποφάσεων. Τα 
εργα&ία εξαρτώνται ιδιαίτερα από μια κοινή βάση γνώ­
σεων. Το σύστημα προβλέπεται να είναι φορητό με τη βοή­
θεια UNIX νκαι PCTE. 
Τα έργα 814 και 938 θεωρούνται ως συμπληρωματικά: και τα 
δυο αφορούν την παραγωγή ενοποιημένων εργατών διεύ­
θυνσης, το έργο 814 αποδίδει έμφαση στην προσέγγιση με 
βάση κανόνες, ενώ το έργο 938 στη σύζευξη με εργα^α 
ανάπτυξης λογικού. Θα υπάρξει ανταλλαγή πληροφοριών 
και υποβαλλόμενων στοιχείων μεταξύ των δύο έργων προ­
κειμένου να αποφευχθεί η επανάληψη των εργασιών. 
2.2.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Οι προγενέστερες προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων δεν 
απέφεραν επαρκή αριθμό καλών έργων στην υποπεριοχή 
αυτή. Βρίσκονται ωστόσο σε εξέλιξη εργασίες σχετικά με 
απλά εργαλεία διεύθυνσης και συστήματα διεύθυνσης με 
βάση κανόνες. 
Απαιτούνται εργασίες στα πλαίσια της παρούσας υποπεριο-
χής προκειμένου να εξασφαλισθούν οι μέθοδοι και τα εργα­
λεία (π.χ. έλεγχος προϊόντων, ζητήματα εμπορικής ασφά­
λειας) για την υποστήριξη επαναχρησιμοποιήσιμων επιμέ­
ρους στοιχείων λογικού, έτσι ώστε να ολοκληρωθεί η εργα­
σία που προσδιορίζεται στην υποπεριοχή 2.1. 
Είναι πιθανόν να εξετασθεί η ένταξη μικρών έργων που θα 
καλύπτουν τα παραπάνω θάματα σε προσκλήσεις για υπο­
βολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 2.3: Κοινό περιβάλλον 
Στην παρούσα υποπεριοχή οι εργασίες σχετικά με τα περι­
βάλλοντα μπορούν να καλύψουν ένα πλατύ φάσμα θεμάτων: 
από ενοποιημένα σύνολα εργαλείων μέχρι υποστήριξη της 
ανάπτυξης συστημάτων με βάση μεθόδους, και από συστή­
ματα υποστήριξης προσανατολισμένα προς τις εφαρμογές 
μέχρι γεννήτριες περιβαλλόντων. 2.3.1. Θέματα 
Τα θέματα στα πλαίσια της παρούσας περιοχής είναι: 
Κοινό περιβάλλον εργαλείων 
Εξέλιξη σε πιο προηγμένα περιβάλλοντα 
Ζητήματα φιλοξενούντος υπολογιστή/υπολογιστή στόχου 
2.3.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Κοινό περιβάλλον εργαλείων 
«Βάση για ένα φορητό κοινό περιβάλλον εργαΜων (PCTE)» 
Αναφ. έργου 32: Α/83 
Στα πλαίσια του έργου αναπτύσσεται ένα στρώμα βασικών 
λειτουργιών για ένα φορητό κοινό περιβάλλον εργατών. Το 
περιβάλλον αυτό θα είναι εξελικτικά συμβατό με το UNIX V. 
Ο «πυρήνας» του PCTE αποτελείται από: 
— βασικούς μηχανισμούς για έL·γχo επεξεργασίας, επικοι­
νωνία μεταξύ επεξεργασιών καθώς και από ένα σύστημα 
διαχείρισης αντικειμένων (OMS) με βάση ένα μοντέλο 
οντοτήτων-σχέσεων, το οποίο και θα υποστηρίζει την 
έννοια των υποσχημάτων' 
— μηχανισμούς διασύνδεσης χρηστών που θα εξασφαλί­
ζουν τις έννοιες του φορέα χρήστη (και θα υποστηρί­
ζουν παράθυρα, MENU και άλλες διευκολύνσεις απει­
κόνισης δυαδικών ψηφίων, και μια γλώσσα εντολών) 
και του φορέα εφαρμογών (που θα εξασφαλίζει ένα πρό­
γραμμα επιμελητή με βάση σύνταξη και τη διασύνδεση 
με τα εργαλεία UNIX)' 
— κατανεμημένες διευκολύνσεις (διασύνδεση με τοπικά 
δίκτυα και πρωτόκολλα ανώτερων στιβάδων). 
Αναπτύσσονται δύο πρωτότυπα του πυρήνα PCTE: μία 
έκδοση με βάση UNIX και μία έκδοση με βάση A DA. 
Έχουν δημοσιευθεί προδιαγραφές που κυκλοφόρησαν 
ευρέως στα πλαίσια της κοινότητας του ESPRIT. 
Ο πυρήνας θα αξιολογηθεί με την ανάπτυξη μερικών σημα­
ντικών εργατών, που περιλαμβάνουν ένα σύστημα διαχεί­
ρισης συγκροτήσεων (CMS) και ένα γνωστικό βοηθό προ­
γραμματιστή (ΚΒΡΑ). 
«Αυτοματοποιημένη υποστήριξη για τεχνικές της τεχνολο­
γίας λογικού (ASSET—μελέτη σκοπιμότητας)» 
Αναφ. έργου 267: Β/84 
Στόχος αυτής της μελέτης σκοπιμότητας είναι η απόδειξη 
της δυνατότητας τεχνικής υλοποίησης μιας πρότασης για 
την ανάπτυξη προηγμένης υποστήριξης διαλογικής γραφικής 
για μια ποικιλία μεθόδων που θα καλύπτουν κάθε φάση του 
κύκλου ζωής του λογικού και θα στηρίζονται στο σύστημα 
EPOS. 
Το πόρισμα αυτής της μελέτης σκοπιμότητας συνοψίζεται σε 
μια τελική έκθεση. 
Αριθ. C 332/30 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
«Πρόσθετα κοινά εργαλεία PCTE (ΡΑ CT)» 
Αναφ. έργου 951: Α/85 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη και η τεκμηρίωση ενός 
αρχικού συνόλου εργαλείων για PCTE (έργο 32) όπου το 
βάρος έχει αποδοθεί στα βασικά κοινά εργαλεία που ένας 
πιθανός χρήστης θα πρέπει να περιμένει ότι θα περιλαμβάνει 
ένα «βασικό &ιτουργικό σύστημα». Αυτή η υλοποίηση ενός 
στρώματος λειτουργιών πάνω από τους βασικούς μηχανι­
σμούς του PCTE θα εξασφαλίσει ένα σύστημα ανάπτυξης 
εργαλείων με διασύνδεση υψηλότερου επιπέδου με το PCTE. 
Το έργο θα πραγματοποιηθεί σε στενή συνεργασία με το 
έργο PCTE. 
Η έκδοση του πρωτοτύπου θα περιλαμβάνει πιθανώς μεταξύ 
των άλλων: 
— εργαλεία για καθορισμό και διερεύνηση δεδομένων 
— εργαλεία για διοίκηση περιβάλλοντος 
— εργαλεία σύνταξης εγγράφων 
— διευκολύνσεις επικοινωνιών (μεταξύ χρηστών και πύλες 
επικοινωνίας) 
— υποστήριξη για C, PASCAL, LISP και PROLOG 
— εργαλεία διαχείρισης συγκροτήσεων. 
Εξέλιξη σε πιο προηγμένα περιβάλλοντα 
«Παραγωγή διαλογικών περιβαλλόντων προγραμματισμού 
(GIPE)» 
Αναφ. έργου 348: Β/84 
Κύριος στόχος του έργου είναι η διερεύνηση των δυνατοτή­
των αυτόματης παραγωγής διαλογικών περιβαλλόντων προ­
γραμματισμού με βάση της προδιαγραφές των γλωσσών. 
Ένα τέτοιο διαλογικό περιβάλλον θα παραχθεί από ένα 
πλήρη συντακτικό και σημασιολογικό χαρακτηρισμό της 
γλώσσας που θα χρησιμοποιηθεί. 
Ένας τέτοιος συντακτικός και σημασιολογικός χαρακτηρι­
σμός θα εκφρασθεί τυπικά με ένα φορμαλισμό καθορισμού 
γλώσσας (LDF): ως σημείο εκκίνησης για το σχεδιασμό ενός 
LDF μελετώνται μια προσέγγιση επαγωγής με βάσεις κανό­
νες και μια αλγεβρική προσέγγιση. 
Θα σχεδιασθεί και θα υλοποιηθεί ένα πρωτότυπο σύστημα 
που θα αποτελείται κατά βάση από ένα πρόγραμμα μετα­
γλωττιστή LDF, ένα σύστημα αρχείου και μια διασύνδεση με 
το χρήστη. 
«Ανάπτυξη και ενσωμάτωση πράξεων ακριβείας στην επεξερ­
γασία αριθμητικών δεδομένων (DIAMOND)« 
Αναφ. έργου 1072: Β/85 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη μεθόδων και εργατών 
που θα επιτρέπουν την πραγματοποίηση επακριβών αριθμη­
τικών πράξεων κινητής υποδιαστολής σε υπολογιστές, με 
βάση μια μαθηματική θεωρία αριθμητικής υπολογιστών όπου όλες οι πράξεις ορίζονται με τους καλούμενους ημιμορ-
φισμούς. 
Μια τέτοια συστηματική θεωρία αριθμητικής υπολογιστών 
έχει ως στόχο την πραγματοποίηση των βασικών αριθμητι­
κών πράξεων με τη μέγιστη ακρίβεια και την εξασφάλιση 
επαρκούς ελέγχου της διαδικασίας στρογγυλοποίησης έτσι 
ώστε να εξασφαλισθούν αξιόπιστα όρια σφάλματος. 
Στα πλαίσια του έργου αυτού θα επιδιωχθεί η επίτευξη διά­
φορων προσεγγίσεων: ενσωμάτωση κατάλληλων αριθμητι­
κών συμβολισμών στην ADA και στην PASCAL· τεχνικές 
της τεχνητής νοημοσύνης για μετασχηματισμό τύπων και 
χειρισμό συμβόλων κατασκευή μεθοδολογικού και γνωστι­
κού πλαισίου για αριθμητικό προγραμματισμό. 
«Προσέγγιση με βάση κανόνες της ανάπτυξης συστημάτων 
πληροφοριών» 
Αναφ. έργου 928: Β/85 
Το έργο έχει ως στόχο την κατασκευή συστημάτων πληρο­
φοριών που θα ανταποκρίνονται καλύτερα στις επιχειρημα­
τικές απαιτήσεις των χρηστών. Συλλέγονται, με τη χρησιμο­
ποίηση μιας προσέγγισης με βάση κανόνες, οι ατομικές 
απαιτήσεις των τελικών χρηστών. Οι απόψεις αυτές ενσωμα­
τώνονται σε ένα μοναδικό μοντέλο που στη συνέχεια χρησι­
μοποιείται για την παραγωγή της εφαρμογής. 
Θα αναπτυχθεί ένα πρωτότυπο σύστημα που θα περιλαμβά­
νει: 
— ένα σύστημα συλλογής και παρουσίασης γεγονότων με 
βάση κανόνες με διάφορες απόψεις παρουσίασης και με 
εργα&ία επικύρωσης' 
— μια ενοποιημένη βάση γνώσεων (UKB) για την αποθή­
κευση, συγκέντρωση και επικύρωση μεμονωμένων από­
ψεων 
— ένα σύστημα παραγωγής εφαρμογών για την πραγματο­
ποίηση εφαρμογών από περιγραφές με βάση κανόνες 
στην UKB, με μετασχηματισμό ή με ερμηνεία των κανό­
νων. 
«Επαναχρησιμοποίηση εννοιών και επιμέρους στοιχείων σε 
περιβάλλοντα πλούσια σε γνώση» 
Έργα 974 και 1094: Α/85 
Το παραπάνω έργο αποτελεί συνδυασμό δύο συμπληρωματι­
κών έργων. Τα δύο μέρη περιλαμβάνουν: 
«Γνωστικό περιβάλλον για την επαναχρησιμοποίηση επιμέ­
ρους στοιχείων συγκροτήσεων συστημάτων λογικού (ΚNO-
SOS)» 
Αναφ. έργου 974 ' 
Στόχος του έργου αυτού είναι ένα περιβάλλον που θα υπο­
στηρίζει μια μέθοδο για επαναχρησιμοποίηση επιμέρους 
στοιχείων κατά τη διάρκεια της συγκρότησης του λογικού. 
Οι απαιτήσεις των χρηστών για ένα τέτοιο περιβάλλον θα 
συλλεχθούν μέσω μελετών που θα πραγματοποιηθούν από 
20. 12.85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/31 
βιομηχανίες εξοικειωμένες με την ανάπτυξη μεγάλων εφαρ­
μογών. 
Θα κατασκευασθεί ένα πρωτότυπο του KNOSOS με ενοποί­
ηση και προσαρμογή ενός συστήματος διαχείρισης συσχετι-
στικής βάσης δεδομένων, ενός εργαλείου αναπαράστασης 
και χειρισμού γνώσεων, ενός συγκροτητή λογικού, ενός 
αυτοματοποιημένου συστήματος διαχείρισης συγκροτημά­
των, και μιας κοινής διασύνδεσης χρηστών με δυνατότητες 
γραφικής. Το πρωτότυπο αυτό θα αξιολογηθεί με τη βοήθεια 
επιτόπιων δοκιμών. 
«Σύστημα υποστήριξης για πραγματική επαναχρησιμοποίηση 
εννοιών λογικού (PRA CTITIONER)» 
Αναφ. έργου 1094 
Στόχος του έργου αυτού είναι οι μέθοδοι προσδιορισμού, 
απομόνωσης, τεκμηρίωσης, αποθήκευσης και ανάκτησης 
εννοιών προγραμμάτων στο επίπεδο του σχεδιασμού, 
δηλαδή ιδεών σχεδιασμού, σχημάτων για υποσυστήματα και 
επιμέρους στοιχεία λογικού. 
Θα διερευνηθούν οι δυνατότητες μιας γλωσσολογικής προ­
σέγγισης ως βάση για μεθόδους ανάλυσης υφιστάμενων προ­
γραμμάτων. Θα αξιολογηθεί με την πραγματοποίηση εκτετα­
μένων πειραμάτων ένα πρωτότυπο σύστημα που θα υποστη­
ρίζει τις μεθόδους αυτές. 
Τα έργα 974 και 1094 θεωρούνται ως συμπληρωματικά: και 
τα δύο έργα έχουν ως στόχο την επαναχρησιμοποιησιμό-
τητα, αποδίδοντας όμως διαφορετικό βάρος: το ένα έργο 
έχει ως στόχο νέες βιομηχανικές πρακτικές που θα επιτρέ­
ψουν τη συγκρότηση λογικού με την επαναχρησιμοποίηση 
επιμέρους στοιχείων' το άλλο αντιμετωπίζει τα ζητήματα 
σχεδιασμού του προβλήματος, και διερευνά επαναχρησιμο­
ποιήσιμες έννοιες. 
Θα πραγματοποιηθεί ανταλλαγή πληροφοριών και υποβαλ­
λόμενων στοιχείων μεταξύ των έργων προκειμένου να απο­
φευχθεί η επανάληψη των εργασιών. 
Ζητήματα φιλοξενούντος υπολογιστή/υπολογιστή στόχου 
Δεν υπάρχουν προς το παρόν έργα που να καλύπτουν την 
περιοχή αυτή. 
2.3.3. Πεδίο για παραιτέρω εργασία 
Οι εργασίες που άρχισαν το 1983 στον τομέα του φορητού 
κοινού περιβάλλοντος εργαλείων (PCTE) εξασφάλισαν τον 
κεντρικό πυρήνα των εργασιών για περιβάλλοντα πρώτης 
γενεάς του προγράμματος τεχνολογίας λογικού του ESPRIT. 
Οι διασυνδέσεις που καθορίστηκαν από το έργο αυτό εξα­
σφαλίζουν τον αναγκαίο κρίκο για την ενοποίηση των εργα­
λείων που παράγονται στα πλαίσια των άλλων υποπεριοχών 
του προγράμματος εργασίας τεχνολογίας λογικού. 
Αναμένεται να προωθηθούν το 1986 ως αποτέλεσμα της 
συμπληρωματικής πρόσκλησης για υποβολή προσφορών του 
1985, εργασίες στον τομέα των προηγμένων περιβαλλόντων 
και των ζητημάτων φιλοξενούντος υπολογιστή/υπολογιστή 
στόχου. Οι εργασίες που υποστηρίζονται στα πλαίσια της υποπεριο-
χής θα πρέπει να εξασφαλίζουν το πλαίσιο για την υιοθέτηση 
ενοποιημένων περιβαλλόντων υποστήριξης στη βιομηχανία. 
Έχει συνεπώς σημασία η εξασφάλιση του γεγονότος ότι οι 
εν εξελίξει εργασίες θα περιλαμβάνουν: 
(ί) υποστήριξη γλωσσών ευρέος φάσματος και ενοποιημέ­
νων πολύτροπων περιβαλλόντων (π.χ. λειτουργικές και 
λογικές τεχνικές προγραμματισμού)* 
(ii) ανάπτυξη γεννητριών περιβαλλόντων για την αποδοτι­
κότερη υποστήριξη προηγμένων μεθόδων σχεδιασμού. 
Είναι πιθανόν ότι θα εξετασθεί η ένταξη των δύο παραπάνω 
θεμάτων σε προσκλήσεις για υποβολή προσφορών που θα 
δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 2.4: Έργα αξιολόγησης και επίδειξης 
Προκειμένου να υποστηριχθεί η επείγουσα ανάγκη ταχείας 
μεταφοράς τεχνολογίας στη βιομηχανία έχει ιδιαίτερη σημα­
σία τα αποτελέσματα του προγράμματος ESPRIT να περι­
λαμβάνουν ποσοτική και ποιοτική εκτίμηση των δαπανών 
εισαγωγής και χρήσης ενοποιημένων αναπτυξιακών περιβαλ­
λόντων, μεθόδων και εργαλείων σε ελεγχόμενο βιομηχανικό 
περιβάλλον. Η υποπεριοχή αυτή θα γίνεται όλο και πιο 
σημαντική καθώς το πρόγραμμα θα ωριμάζει. 
2.4.1. Θέματα 
Τα θέματα που θα συμπεριληφθούν στην περιοχή αυτή είναι: 
Έργα αξιολόγησης και επίδειξης για ειδικές μεθόδους ή/και 
τεχνικές 
Έργα αξιολόγησης και επίδειξης για ζητήματα ενοποίησης. 
2.4.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Έργα αξιολόγησης και επίδειξης για ειδικές μεθόδους ή/και 
τεχνικές 
«Σύστημα επίδειξης ανάπτυξης λογικού μέσω μεθόδων και 
εργαΜωνΟΙΑ8ΡΙΝ» 
Αναφ. έργου 800: Α/85 
Στα πλαίσια του έργου αυτού θα αξιολογηθεί και θα επιδει­
χθεί η καταλληλότητα των εξελίξεων στον τομέα της τεχνο­
λογίας ανάπτυξης λογικού, για βιομηχανικούς σκοπούς. Η 
μεθοδολογία και το βασικό σύνολο εργατών υποστήριξης 
θα παρασχεθούν από το έργο GRASPIN(έργο 125). 
Η αξιολόγηση και η επίδειξη της μεθοδολογίας και των 
εργατών GRASPIN θα πραγματοποιηθούν όσον αφορά 
έργα σε δύο τομείς εφαρμογών: βιομηχανική παραγωγή ενο­
ποιημένη με υπολογιστή και πληροφορική γραφείου. 
«Επίδειξη της μεθοδολογίας και του συστήματος PROSPEC-
TRA» 
Αναφ. έργου 835: Α/85 
Το έργο PROSPECTRA θα εξασφαλίσει μια αυτοδύναμη 
μεθοδολογία για την ανάπτυξη σωστού λογικού και ένα πλή-
Αριθ. C 332/32 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
ρες σύστημα υποστήριξης. Η μέθοδος και τα epyateia αντι­
προσωπεύουν σημαντική απόκλιση από την καθιερωμένη 
πρακτική στη βιομηχανία. Το προτεινόμενο έργο θα επιδείξει 
τη σκοπιμότητα εφαρμογής της μεθοδολογίας αυτής και των 
σχετικών εργατών υποστήριξης σε πραγματικά βιομηχα­
νικά προγράμματα. 
Έργα αξιολόγησης και επίδειξης για ζητήματα ενοποίησης 
Προς το παρόν δεν υπάρχουν έργα που να καλύπτουν την 
περιοχή αυτή. 
2.4.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Οι εργασίες που βρίσκονται σε εξέλιξη προς το παρόν φθά­
νουν στο στάδιο κατά το οποίο αρχίζουν να διατίθενται 
3.0. Εισαγωγή 
Το πρόγραμμα εργασίας του ESPRIT για την προηγμένη επε­
ξεργασία πληροφοριών συντάχθηκε προκειμένου να εξασφα­
λίσει υποστήριξη προηγμένων τεχνικών για την επεξεργασία 
πληροφοριών. Αναγνωρίστηκε το γεγονός ότι οι μελλοντικές 
απαιτήσεις για την επεξεργασία πληροφοριών δεν είναι 
δυνατόν να καλυφθούν από τις παραδοσιακές μεθόδους υπο­
λογισμού και τις αρχιτεκτονικές υλικού και λογικού, και 
κατά συνέπεια το πρόγραμμα καθορίστηκε έτσι ώστε να 
περιλαμβάνει: 
(ΐ) τεχνολογία γνώσεων 
(ii) προηγμένη επεξεργασία σημάτων συμπεριλαμβανομέ­
νων και διασυνδέσεων ανθρώπου - μηχανής 
(iii) αποθήκευση πληροφοριών και γνώσεων 
(ίν) αρχιτεκτονικές υπολογιστών 
Το υποπρόγραμμα ΑΙ Ρ καλύπτει, εξ ορισμού, προηγμένα, 
κυρίως, ερευνητικά θέματα και κατά συνέπεια αναμένεται 
ότι τα κύρια θέματα που αναφέρονται θα πρέπει να συνεχί­
σουν να υποστηρίζονται παραπάνω το 1986. Έχουν ωστόσο 
επιτευχθεί ορισμένα ενθαρρυντικά αποτελέσματα, ιδιαίτερα 
σε πρώιμες εφαρμογές των τεχνικών της τεχνολογίας γνώ­
σεων και θα γίνονται όλο και πιο προφανείς οι ευκαιρίες 
χρησιμοποίησης των τεχνολογιών ΑΙ Ρ στα πλαίσια των 
άλλων υποπεριοχών του προγράμματος ESPRIT. Προκειμέ­
νου να ενισχυθεί αυτή η μεταφορά με τις μεθόδους σχεδια­
σμού προηγμένων συστημάτων και στα έργα εστίασης τα 
οποία θα εξασφαλίσουν την ποιοτική και ποσοτική αξιολό­
γηση που απαιτείται προκειμένου να υποστηριχθεί η μετατό­
πιση της τεχνολογίας αυτής προς τη βιομηχανία. πρώιμα μοντέλα πρωτοτύπων και είναι τώρα δυνατό να αρχί­
σει η διαδικασία πειραματισμού και αξιολόγησης. 
Πρόκειται για ιδιαίτερα σημαντικό τμήμα του προγράμμα­
τος εργασίας τεχνολογίας λογικού και είναι πιθανό ότι θα 
εξετασθεί η δυνατότητα να περιληφθούν σε προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986 ορισμένα 
μικρά έργα επίδειξης σε συνδυασμό με περιορισμένο αριθμό 
μεγάλων έργων επίδειξης. 
Στόχος των έργων επίδειξης είναι η αξιολόγηση των μεθό­
δων, των εργαλείων και των περιβαλλόντων υποστήριξης 
ανάπτυξης σε ένα βιομηχανικό περιβάλλον. Δεν θα παρασχε­
θεί χρηματοδότηση για ειδικές αναπτυξιακές εφαρμογές 
παρά μόνο για αξιολόγηση. 
Στα παρακάτω θέματα θα δοθεί προτεραιότητα για νέες 
εργασίες για τις οποίες θα δημοσιευθούν προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων μέσα στο 1986: 
i) συστήματα επίδειξης (βλ. παράγραφο 3.1.3) 
ii) συστήματα πολυαισθητήρων (βλ. παράγραφο 3.2.3) 
iii) ενοποίηση αριθμητικής και συμβολικής επεξεργασίας 
(βλ. παράγραφο 3.4.3) 
Περιοχή Ε & Α: Τεχνολογία Γνώσεων 
Αυτή η περιοχή Ε &Α αφορά τα εργαλεία και τις τεχνολογίες 
που απαιτούνται για την ανάπτυξη γνωστικών συστημάτων. 
3.1.1. Θέματα 
Το θέμα της τεχνολογίας γνώσεων θα πρέπει να αντιμετωπι­
στεί με ένα εξισορροπημένο πρόγραμμα θεωρητικών μελετών 
και πρακτικών έργων έρευνας και ανάπτυξης, που θα εξα­
σφαλίσουν τις μεθόδους και τα εργαλεία που απαιτούνται 
προκειμένου αυτός ο νέος τεχνολογικός τομέας να περάσει 
σταδιακά σε εμπορικά και βιομηχανικά περιβάλλοντα. 
Τα θέματα στα πλαίσια αυτής της υποπεριοχής είναι: 
— Επεξεργασία Γνώσεων 
Περιλαμβάνει απόκτηση, αναπαράσταση, χειρισμό γνώ­
σεων συμπεριλαμβανομένων τεχνικών συνεπαγωγής και 
εκμάθησης. ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 3: ΠΡΟΗΓΜΕΝΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ (ΑΙΡ) 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/33 
— Διάλογος και φυσική γλώσσα που περιλαμβάνει τη 
χρήση γραφικής. 
— Ανάπτυξη και εφαρμογή γνωστικών συστημάτων σε λει­
τουργικά περιβάλλοντα. 
3.1.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Επεξεργασία γνώσεων 
«Συστήματα ενοποίησης και διαχείρισης γνώσεων» 
Αναφ. έργου 112: Α/83 
Το έργο έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να διερευνήσει ζωτικές 
περιοχές της επεξεργασίας πληροφοριών όπως η αναπαρά­
σταση γνώσεων, οι τεχνικές συνεπαγωγής και οι διασυνδέ­
σεις ανθρώπου-υπολογιστή. Το ενδιαφέρον συγκεντρώνε­
ται σε μια γλώσσα αναπαράστασης και διαχείρισης γνώ­
σεων με βάση τη LISP και την PROLOG' σε ένα σύστημα 
εμπειρογνωμοσύνης κατάλληλο να υποβοηθήσει τους μηχα­
νικούς πωλήσεων στο σχεδιασμό συγκροτημένων συστημά­
των υπολογιστών σε ένα σύστημα εμπειρογνωμοσύνης που 
θα εξυπηρετεί το προσωπικό γραφείου στην εκτέλεση σύνθε­
των εργασιών γραφείου (π.χ. προγραμματισμό πόρων). Αυτές 
οι αλληλοσυμπληρούμενες εργασίες αποβλέπουν στην ανά­
πτυξη επιμέρους στοιχείων λογικού και υλικού για την αντι­
μετώπιση των προβλημάτων που προκύπτουν από το μέγεθος 
και την πολυπλοκότητα μεγάλων βάσεων γνώσεων και των 
συναφών μηχανισμών εξαγωγής λογικών συμπερασμάτων. 
Οι εφαρμογές μεγάλων δυνατοτήτων χαρακτηρίζονται από 
μια τεχνολογική προσέγγιση στα πλαίσια της οποίας αποσυ-
ντέθηκαν υφιστάμενα εργαλεία όπως το OMEGA για τη διε­
ρεύνηση της θεμελιώδους δομής τους. 
Ένα αναπτυξιακό σύστημα για τον συνδυασμό πηγών γνώ­
σεων και για τις κοινότητες συνεργαζόμενων φορέων βρί­
σκεται προς το παρόν στο στάδιο της υλοποίησης. Τέλος θα 
αναπτυχθεί ένα σύστημα χειρισμού για μεγάλες βάσεις γνώ­
σεων. 
Ως παράδειγμα, κατασκευάστηκε και χρησιμοποιείται για 
συγκρότηση συστημάτων από μερικούς εταίρους ένας συ-
γκροτητής συστημάτων διευρυμένης PROLOG. 
«Αρχιτεκτονική διαλογικής επίλυσης προβλημάτων με συνερ­
γασία βάσεων δεδομένων και γνώσεων» 
Αναφ. έργου 316: Α/84 
Κύριος στόχος του έργου είναι ο σχεδιασμός και η υλοποί­
ηση μιας αρχιτεκτονικής συστήματος εμπειρογνωμοσύνης 
για την παροχή συμβουλών. Η παροχή συμβουλών χαρακτη­
ρίζεται από ιδιαιτερότητα στα πλαίσια των γνωστικών δρα­
στηριοτήτων αφού ο αρχικός στόχος ενός χρήστη που επιζη­
τεί κάποια συμβουλή ίσως να μην είναι καλά καθορισμένος 
και πιθανώς να υπάρχει ένας τεράστιος αριθμός πιθανών 
λύσεων από τις οποίες ο χρήστης μπορεί να διαλέξει. Η απο­
στολή ενός αυτόματου συμβούλου είναι να υποβοηθήσει το 
χρήστη να διευκρινίσει τους στόχους του και στη συνέχεια 
να παράγει υποψήφιες λύσεις που ο χρήστης μπορεί να απο­δεχθεί ή να απορρίψει. Το κύριο υπολογιστικό πρόβλημα 
που πρέπει να λυθεί είναι ο έλεγχος της συλλογικής λειτουρ­
γίας αρκετών πηγών γνώσεων που πιθανώς να χρησιμοποι­
ούν διαφορετικά σχήματα αναπαράστασης τα οποία να 
ερμηνεύονται από διαφορετικές μηχανές συνεπαγωγής. 
Μια πολλά υποσχόμενη αρχιτεκτονική φαίνεται πως είναι 
εκείνη που θεωρεί κάθε πηγή γνώσεων ως ανεξάρτητο 
φορέα, ο οποίος επικοινωνεί με παρόμοιους φορείς μόνο 
μέσω μιας καθολικής δομής δεδομένων, υπό την επίβL·ψη 
ενός ευέλικτου διευθέτη ικανού να εκτελέσει λογικές σκέ­
ψεις όσον αφορά τον έL·γχo. Εκτός από τα ζητήματα αρχι­
τεκτονικής, στο έργο τονίζεται η σημασία της ανάπτυξης 
μοντέλων χρήστη στα πλαίσια του διαλόγου ανθρώπου-
μηχανής και η χρησιμοποίηση μεγάλων βάσεων δεδομένων 
που θα εξασφαλίσουν στο σύμβουλο εκτεταμένη πληροφό­
ρηση. Οι προτεινόμενες έννοιες επικυρώθηκαν στα αρχικά 
στάδια του έργου και προχωρούν οι εργασίες για έναν σύμ­
βουλο χρηματοοικονομικών επενδύσεων που θα επιδειχθεί 
το 1986. 
«Περιβάλλοντα προηγμένου λογικού προγραμματισμού» 
Α ναφ. έργου 363 + 973: Β/84 
Στόχος είναι η παραγωγή ενός πρωτότυπου περιβάλλοντος 
προηγμένου προγραμματισμού για βιομηχανική χρήση. Θα 
καλυφθούν αρκετές περιοχές' εκτέλεση του προγράμματος 
σε παράλληλες και κλασικές αρχιτεκτονικές' σύνταξη τύπων 
δεδομένων και απόδειξη θεωρημάτων αν απαιτηθεί. 
Προκειμένου να μ^τηθούν και να αναπτυχθούν τα εργα­
λεία που απαιτούνται για ένα περιβάλλον προγραμματισμού 
υψηλού επιπέδου για μια γλώσσα λογικού προγραμματισμού 
όπως η PROLOG, γίνεται στα πλαίσια του έργου συγχώνευ­
ση αρκετών πανεπιστημιακών και βιομηχανικών ερευνητι­
κών ομάδων που εργάζονται πάνω στο θέμα αυτό. Πέρα από 
τις συνηθισμένες διευκολύνσεις περιβάλλοντος προγραμμα­
τισμού το έργο αποβλέπει στη βελτίωση της αξιοπιστίας του 
προγραμματιστή με την εκμετάλλευση πρώτον της συσχετι-
στικής φύσης του λογικού προγραμματισμού, που επιτρέπει 
τη σύνταξη σαφώς εκτελέσιμων αλλά πιθανώς ανεπαρκών 
προδιαγραφών και δεύτερον της καλής τους συμπεριφοράς 
αναφορικά με την απόδειξη θεωρημάτων, γεγονός που επι­
τρέπει καλύτερες δυνατότητες επαλήθευσης και επικύρωσης. 
«Ενοποίηση συμβολικών και αριθμητικών τεχνικών εκμάθη­
σης» 
Αναφ. έργου 1063: Β/85 
Στόχος της εργασίας αυτής είναι η βελτίωση της απόκτησης 
γνώσεων για γνωστικά συστήματα. Στα πλαίσια του έργου 
θα προσδιοριστούν τα καλύτερα χαρακτηριστικά διάφορων 
προσεγγίσεων της απόκτησης γνώσεων, προκειμένου να βελ­
τιωθεί η ποιότητα «θορυβωδών» δεδομένων. 
Το έργο θα στηριχθεί στο υφιστάμενο λογικό της κοινοπρα­
ξίας: MAIN — με βάση το INDUCE του Michalski και το 
AQU, ένα συμβολικό σύστημα εκμάθησης' το AGAPE και 
το A GAPE-C που χρησιμοποιεί τεχνικές απόδειξης θεωρημά­
των και ταξινομίες περιγραφέων υποδειγματικών συνόλων 
Αριθ. C 332/34 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
και το NEDDIE που αποτελεί επέκταση του ID3 του Quinlan 
και που χρησιμοποιεί αριθμητικούς χειρισμούς για να περιο­
ρίσει το χώρο διερεύνησης. 
Το 1987 θα επιδειχθεί μια υποδειγματική εφαρμογή που θα 
περιέχει την ενοποιημένη εκμάθηση συμβολικών και αριθμη­
τικών μεθόδων. 
Βλέπε επίσης το έργο 107 που περιγράφεται στην 3.3. 
Διάλογος και Φυσική Γλώσσα 
«ACORD: Κατασκευή και διερεύνηση βάσεων δεδομένων με 
τη χρησιμοποίηση κειμένων φυσικής γλώσσας και γραφικής» 
Αναφ. έργου 393:Α/84 
Το ενδιαφέρον του έργου ACORD εστιάζεται σε ένα τρί­
γλωσσο (Γαλλικά, Γερμανικά, Αγγλικά) σύστημα για την 
αυτόματη κατασκευή μιας βάσης γνωστικής εξόδου ενός κει­
μένου σε φυσική γλώσσα και σε ένα ευφυές σύστημα ανά­
κτησης και χειρισμού που απευθύνεται σε έκτακτους χρή­
στες. Η βάση γνώσεων θα συγκροτηθεί με βάση έγγραφα 
στα οποία συνδυάζεται κείμενο και γραφική (εγκυκλοπαί­
δειες ή τεχνικά κείμενα) και θα στηριχθεί στην PROLOG. Η 
βαθιά αναπαράσταση θα είναι προσπελάσιμη από αρκετά 
επιμέρους στοιχεία της διασύνδεσης συστημάτων. Η ανά­
λυση των κειμένων θα στηρίζεται σε πρόσφατα αποτελέ­
σματα της θεωρητικής γλωσσολογίας (θεωρία αναπαράστα­
σης πραγματειών και ^τουργικές γραμματικές). Η αναπα­
ράσταση γνώσεων θα στηρίζεται σε πρόσφατα αποτελέ­
σματα της τυπικής σημασιολογίας και στη λογική θεωρία 
των βάσεων δεδομένων. 
Προκειμένου να υποστηρίζει το διάλογο, το σύστημα θα επι­
λέγει την κατάλληλη έξοδο, δηλαδή κείμενο ή γραφική, και 
θα προσδιορίζει τις σχετικές πληροφορίες για την έξοδο. Η 
διασύνδεση συστήματος θα χαρακτηρίζεται από ένα συμβιω­
τικό συνδυασμό φυσικής γλώσσας και γραφικής. 
«Διακοπή επικοινωνίας κατά το διάλογο: τεχνικές εντοπι­
σμού και επιδιόρθωσης» 
Αναφ. έργου 527: Β/84 
Στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη μιας αυτόνομης 
και φορητής διασύνδεσης φυσικής γλώσσας για ένα 
σύστημα συσχετιστικής βάσης δεδομένων. 
Τα αρχικά στάδια του έργου περιλαμβάνουν τη μελέτη 
ανθρώπινου διαλόγου σε ένα περιβάλλον προσομοιωμένης 
διερεύνησης βάσεως δεδομένων, συμπεριλαμβανομένου του 
εντοπισμού και της επιδιόρθωσης διάφορων τύπων διακοπής 
επικοινωνίας. Με βάση μια ανάλυση των διαλόγων αυτών θα 
αναπτυχθεί ένα τυπικό μοντέλο της διαδικασίας του διαλό­
γου. Το τυπικό μοντέλο θα χρησιμεύσει ως βάση για την 
ανάπτυξη μιας εφαρμογής σε υπολογιστή ενός πρόσθιου 
(υπολογιστή) αγγλικής και ιταλικής φυσικής γλώσσας προς 
μια βάση δεδομένων σπουδαστικών αρχείων. Σημαντικό 
στοιχείο της εφαρμογής θα είναι η χρήση μη ^κτικών συστημάτων (π.χ. γραφική, δείκτες, εικόνες) σε ρόλους ανά­
λογους με τα μη λεκτικά επιμέρους στοιχεία των ανθρώπι­
νων διαλόγων. 
Το αυτόνομο επιμέρους στοιχείο διαλόγου του έργου έχει 
πιθανές εφαρμογές εκτός των πλαισίων του τομέα των 
βάσεων δεδομένων. Τμήματα του μπορούν να χρησιμοποιη­
θούν στην ανάπτυξη πρόσθιου (υπολογιστή) συστημάτων 
εμπειρογνωμοσύνης ή για την ανάκτηση πληροφοριών σε 
περιβάλλον γραφείου. 
«Γραφική και γνωστικός διάλογος για δυναμικά συστήματα» 
Αναφ. έργου 857: Α/85 
Στα πλαίσια του έργου αυτού θα αναπτυχθούν βελτιωμένες 
διασυνδέσεις χρήστη/συστήματος για δυναμικά συστήματα 
βιομηχανικού ελέγχου μεγάλης κλίμακας, μέσω του σχεδια­
σμού συστημάτων ευφυούς γραφικής και γνωστικού διαλό­
γου. 
Θα κατασκευαστούν τρία συνεργαζόμενα συστήματα εμπει­
ρογνωμοσύνης, που θα εξασφαλίσουν για το χειριστή συστη­
μάτων επιτήρησης και ελέγχου (S&C) ευφυή υποστήριξη 
όσον αφορά τη διάγνωση και την επιδιόρθωση αστοχιών, 
ενώ θα του εξασφαλίσουν και μια διασύνδεση ευφυούς γρα­
φικής. 
Ένας περαιτέρω στόχος του έργου είναι η συγκρότηση διά­
φορων γνωστικών συστημάτων επίδειξης προς χρήση σε βιο­
μηχανικά περιβάλλοντα «σκληρής τεχνολογίας» και ο προσ­
διορισμός κατάλληλων ζητημάτων και μεθόδων μετρικής. 
Στα πλαίσια του έργου θα αναπτυχθεί εμπειρία μέσω της 
κατασκευής ενός συνόλου εργατών σχεδίασης και προδια­
γραφής διαλόγου, που θα χρησιμοποιηθούν για την επίλυση 
προβλημάτων τα οποία προσδιορίστηκαν στα πλαίσια μιας 
έρευνας μεταξύ των χρηστών συστημάτων S&C. Τα εργα^α 
αυτά θα χρησιμοποιηθούν και θα δοκιμαστούν στη συνέχεια 
σ' όλο το έργο, προκειμένου να κατασκευαστούν τα συστή­
ματα αυτά. Στόχος του έργου είναι ο προσδιορισμός σημα­
ντικών μετρικών και μεθόδων αξιολόγησης τους. 
Βλέπε επίσης τα έργα 107, 311 που περιγράφηκαν στην 3.3 
και το έργο 1015 που περιγράφηκε στην 3.6. 
Ανάπτυξη και Εφαρμογή Γνωστικών Συστημάτων 
«Σύστημα κατασκευής συστημάτων εμπειρογνωμοσύνης» 
Αναφ. έργου 96: Α/83 
Στόχος του έργου είναι να εξασφαλίσει ένα σύστημα που θα 
επιτρέψει την ανάπτυξη και δοκιμή συστημάτων εμπειρο­
γνωμοσύνης από προσωπικό χωρίς εμπειρία στην τεχνητή 
νοημοσύνη. Για το σύστημα προσδιορίστηκε ένα μοντέλο 
δομής δακτυλίου, που θα επιτρέψει την προοδευτική ανά­
πτυξη και επέκταση των διευκολύνσεων στα πλαίσια μεμο­
νωμένων στιβάδων. Το σύστημα σχεδιάστηκε με βάση την 
αρχή οι εσωτερικοί δακτύλιοι να είναι εντελώς ανεξάρτητοι 
από τον τομέα εφαρμογής. Το σύστημα δοκιμής εξασφαλίζει 
το ενοποιημένο σύνολο των εργατών για τις ανώτερες στι-
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/35 
βάδες με δυνατότητα μεταγενέστερων επεκτάσεων. Επιλέ­
χτηκε ένας συγκεκριμένος τομέας εφαρμογής, η διάγνωση 
η^τρονικών συστημάτων, λόγω της αυξημένης ζήτησης 
στα διάφορα είδη εξοπλισμού και παραγωγής και την 
ένταση εργασίας των μεθόδων που χρησιμοποιούνται τώρα. 
Έχει αρχίσει η εφαρμογή των εργατών σε επεξεργαστές 
συμβόλων. Κύριοι συvτεL·στές του σχεδιασμού είναι το 
φορητό του προκύπτοντος λογικού και η ανεξαρτησία από 
τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του τομέα. Οι πρώτες επιδεί­
ξεις πραγματοποιήθηκαν με επιτυχία το Σεπτέμβριο του 
1984. 
«Χρονοεξάρτηση και ανάπτυξη μοντέλων συστημάτων κατά 
το σχεδιασμό γνωστικών συστημάτων για εφαρμογές σε βιο­
μηχανικές διαδικασίες» 
Αναφ. έργου 256: Β/84 
Στα πλαίσια του έργου αντιμετωπίζονται ορισμένα από τα 
ερευνητικά θέματα που συνδέονται με το σχεδιασμό γνωστι­
κών συστημάτων που θα πρέπει να αλληλεπιδρούν στενά με 
πολύπλοκες διαδικασίες (π.χ. βιομηχανική διάγνωση, επιτή­
ρηση εργοστασίου, έL·γχoς διαδικασιών κλπ.), έτσι ώστε να 
είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν έναν τύπο λογικής σκέψης 
όπου η εξάρτηση για την αναπαράσταση και τη χρήση ποιο­
τικών μοντέλων φυσικών συστημάτων. 
Μια λεπτομερέστερη μελέτη στο επίπεδο του σχεδιασμού 
του συστήματος (κάπου ανάμεσα μεταξύ της καθαρά θεωρη­
τικής μελέτης και της ανάπτυξης πρωτότυπων) αφορά την 
αξιολόγηση της κατάστασης της εξέλιξης στον τομέα και 
τον καθορισμό αποδοτικών αρχιτεκτονικών και υποδειγμά­
των αναπαράστασης γνώσεων. 
«Τεχνικές αναπαράστασης γνώσεων και συνεπαγωγής στο 
βιομηχανικό έL·γχo» 
Αναφ. έργου 387: Α/84 
Στόχος του έργου είναι ο σχεδιασμός και η υλοποίηση ενός 
συστήματος εμπειρογνωμοσύνης που θα υποβοηθεί τη 
συντήρηση, τη διάγνωση ελαττωμάτων, τη βελτιστοποίηση 
των ροών δεδομένων και τον έλεγχο σε ένα περιβάλλον ελέγ­
χου βιομηχανικών διαδικασιών εξαιρετικά υψηλής πολυπλο­
κότητας. 
Κατά συνέπεια, στο Σύστημα Εμπειρογνωμοσύνης για 
Έλεγχο θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η χρονοεξάρτηση ενώ η 
συλλογή των δεδομένων εισόδου θα πρέπει να γίνει αυτό­
ματα και ευφυώς. 
Προκειμένου να υπερπηδηθούν τα εμπόδια λόγω πολυπλοκό­
τητας στις διατάξεις, περιλήφθηκε και δυνατότητα εκμάθη­
σης από την πλευρά της μηχανής. 
Οι εξελίξεις σε σχέση με τα υφιστάμενα συστήματα ελέγχου 
αφορούν την ενίσχυση της ασφά^ας του ελέγχου της διαδι­
κασίας με την υποβοήθηση του χειριστή κατά τη λήψη των 
αποφάσεων και με περιορισμό του ποσοστού απόρριψης των 
διατάξεων ελέγχου. «Γνωστικόςβοηθός για η^τρομυογραφία» 
Αναφ. έργου 599: Β/84 
Στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη ενός γνωστικού 
βοηθού που θα υποβοηθεί τους γιατρούς σε όλα τα στάδια 
μιας η^τρομυογραφικής εξέτασης ασθενών που πάσχουν 
από νευρολογικές ασθένειες. Βραχυπρόθεσμα η υποβοήθηση 
από ένα σύστημα εμπειρογνωμοσύνης θα εφαρμοστεί σε δύο 
διακεκριμένες, καλά καθορισμένες και σημαντικές πλευρές 
του προβλήματος της ηλεκτρομυογραφίας' μακροπρόθεσμα 
θα αναπτυχθεί ένα πιο φιλόδοξο σύστημα που θα εξασφαλί­
σει πληρέστερη βοήθεια στον γιατρό. Το πρώτο σύστημα θα 
επιδειχθεί το 1986 προκειμένου να παρουσιαστεί η αλληλο­
συνδέω] της συλλογής σημάτων, των γνωστικών συστημά­
των και της ιατρικής εμπειρίας. 
«Σχεδιασμός και πειραματική δοκιμή μιας αρχιτεκτονικής 
και ενός συνόλου εργαλείων KBS για εφαρμογές ελέγχου 
διαδικασιών πραγματικού χρόνου» 
Αναφ. έργου 820+865 + 1096:Α/85 
Το έργο αυτό διαπραγματεύεται εργαλεία KBS για εφαρμο­
γές πραγματικού χρόνου. Η πρώτη φάση αφορά τη μελέτη 
της σημερινής κατάστασης στον τομέα των KBS για εφαρ­
μογές σε διαδικασίες. Η δεύτερη φάση είναι ο σχεδιασμός 
και η υλοποίηση ενός πρωτότυπου συνόλου εργαλείων KBS. 
Το σύνολο εργατών που θα αναπτυχθεί θα εξασφαλίζει ένα 
συγκεκριμένο περιβάλλον εργασίας για σχεδιαστές KBS σε 
ένα σύνθετο τομέα. 
Στα πλαίσια του έργου θα διερευνηθεί ο τρόπος με τον οποίο 
η γνωστική δομή ιεραρχικών συστημάτων βιομηχανικού 
ελέγχου πραγματικού χρόνου και πολλαπλών επιπέδων μπο­
ρεί να καταμερισθεί μέσω καλά καθορισμένων επιπέδων 
αφαίρεσης που θα επιτρέψουν το διαχωρισμό της (διαδικα­
στικής) γνώσης του ελέγχου από τη (δηλωτική) γνώση της 
περιγραφής. Θα καθοριστούν επίσης τεχνικές μέτρικοποίη-
σης που θα αξιολογηθούν σε συνδυασμό με την κατασκευή 
συστημάτων επίδειξης. 
3.1.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Τα συνεχιζόμενα έργα εξασφαλίζουν λογική κάλυψη των 
βασικών τεχνικών της τεχνολογίας γνώσεων. Η εφαρμογή 
γνωστικών συστημάτων (KBS) σε λειτουργικά περιβάλλοντα 
γίνεται όλο και πιο σημαντική. 
Υπάρχει πιθανότητα να εξεταστεί το ενδεχόμενο να συμπερι­
ληφθούν στις προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα 
δημοσιευθούν το 1986 μικρά έργα που θα καλύπτουν την επί­
δειξη τεχνικών και εργαλείων KBS σε βιομηχανικό περιβάλ­
λον. Στόχος των έργων επίδειξης είναι η αξιολόγηση των 
μεθόδων, των εργαλείων και των περιβαλλόντων υποστήρι­
ξης ανάπτυξης σε βιομηχανικό περιβάλλον. Θα εξασφαλιστεί 
χρηματοδότηση ειδικών εφαρμογών μόνο στην περίπτωση 
αξιολόγησης. 
Περιοχή Ε & Α 3.2: Προηγμένη επεξεργασία σημάτων συμπε­
ριλαμβανομένων και διασυνδέσεων ανθρώπου - μηχανής 
Οι εργασίες στα πλαίσια του μέρους αυτού του υποπρογράμ-
ματος προηγμένης επεξεργασίας πληροφοριών αφορούν την 
ανάπτυξη μεθόδων και τεχνικών που θα διευκολύνουν τον 
Αριθ. C 332/36 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
έλεγχο συστημάτων που στηρίζονται σε υπολογιστές συμπε­
ριλαμβανομένων και κατάλληλων διασυνδέσεων ανθρώ­
που-μηχανής. Το επιμέρους στοιχείο επεξεργασίας σημά­
των θα πρέπει να είναι ικανό να δεχθεί μια μεγάλη ποικιλία 
σημάτων και να μπορεί να εξαγάγει και να διερμηνεύσει 
πληροφορίες, προκειμένου να υποστηριχθεί η λήψη αποφά­
σεων σε πραγματικό χρόνο. 
3.2.1. Θέματα 
Τα θέματα στα πλαίσια της περιοχής αυτής είναι: 
— Επεξεργασία εικόνων (δισδιάστατες και τρισδιάστατες 
εικόνες, ανάλυση βάθους και κινήσεων και σύνθεση 
εικόνων) 
— Αναγνώριση και κατανόηση ομιλίας (ειδικότερα η εισα­
γωγή συνεχούς ομιλίας και η ανεξαρτησία από τον ομι­
λητή) 
— Επεξεργασία σημάτων πολυαισθητήρων δηλαδή συνδυα­
σμός αρκετών χωριστών σημάτων εισόδου για μια 
μοναδική ερμηνεία της υφιστάμενης κατάστασης ενός 
λειτουργικού περιβάλλοντος όπου τα σήματα προέρχο­
νται από όραση, ήχο, αφή, αισθητήρες, κλπ. 
3.2.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Επεξεργασία εικόνων 
«Προηγμένοι αλγόριθμοι και αρχιτεκτονικές για επεξεργασία 
σημάτων» 
Αναφ. έργον 26: Α/83 
Κύριος στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη ενός 
συστήματος επεξεργασίας σημάτων πραγματικού χρόνου 
που να έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε να είναι συμβατό με υπο­
λογιστικές λειτουργίες πρώτου (δηλαδή εξαγωγής χαρακτη­
ριστικών) και μεταγενέστερων (δηλαδή αναγνώρισης και 
κατανόησης) επιπέδων. Η εργασία έχει συνεπώς προγραμμα­
τιστεί να γίνει ταυτόχρονα σε τρεις πapάλληL·ς περιοχές: 
ανάλυση ομιλίας, ανάλυση εικόνων, αναγνώριση και κατα­
νόηση σημάτων. 
Όσον αφορά την επεξεργασία εικόνων, η προσέγγιση συνί­
σταται στην εξαγωγή και το χειρισμό των πληροφοριών που 
περιέχονται μέσα στην εικόνα. 
Οι πληροφορίες αυτές μπορούν να περιγραφούν είτε με βάση 
δομές όπως άκρα, σχήματα, βαθμοί κίνησης και υφή, είτε με 
βάση στατιστικά κατασκευάσματα. Τα πρώιμα επιτεύγματα 
περιλαμβάνουν έναν ανιχνευτή άκρων με βάση τις αλλαγές 
υφής και μία τεχνική βέλτιστης παρεμβολής σχημάτων με 
βάση δυναμικό προγραμματισμό. Η αρχική εφαρμογή - στό­
χος είναι η ανάπτυξη ενός συνόλου εργαλείων, τόσο αλγο­
ριθμικών όσο και υλικού, για αυτό το επίπεδο της επεξεργα­
σίας. Θα χρησιμοποιηθούν εφαρμογές που θα περιλαμβά­
νουν ιατρική επεικόνιση και βιομηχανική επιθεώρηση προ­
κειμένου να δοκιμαστούν τα εργαλεία αυτά και να μεL·τη-
θούν ζητήματα αρχιτεκτονικής και υλοποίησης. «Μια μελέτη σύνθεσης προοπτικής πραγματικού χρόνου» 
Αναφ. έργου 411: Α/84 
Σκοπός αυτής της εργασίας Ε και Α είναι η μελέτη της σύν­
θεσης εικόνων με βάση μια ιδιαίτερα συμπαγή ακολου­
θιακή/τυχαία μνήμη ανάγνωσης των 20 Gigabits καθώς και 
επεξεργαστών υψηλής ταχύτητας που θα μπορούν να εξα­
σφαλίσουν τεχνικές σύνθεσης εικόνων σε πραγματικό 
χρόνο. Η κύρια εργασία θα είναι η μελέτη της δυνατότητας 
υλοποίησης ταινίας 35 mm για αποθήκευση δεδομένων και ο 
σχεδιασμός των τεχνικών υλικού και λογικού για διασυνδέ­
σεις, τεχνικών που απαιτούνται για την ολοκλήρωση ενός 
πειραματικού συστήματος. Προκειμένου να προσδιοριστούν 
τα επιθυμητά χαρακτηριστικά σχεδιασμού, η σύνθεση εικό­
νων θα χρησιμοποιηθεί σε ένα μίγμα παρουσίασης χαρτών 
τριών διαστάσεων, μίγμα που θα αποτελείται από γραφική 
υπολογιστών και εικόνες εδάφους για όργανα θαλάμου δια­
κυβέρνησης αεροσκαφών. Τα αρχικά αποτελέσματα της 
μελέτης έχουν ήδη οριστικοποιηθεί για ποικιλία σχημάτων 
καταγραφής και κωδικοποίησης, για τεχνικές ανάγνωσης 
και υποστρώματα ταινιών. Το έργο αυτό αλληλοσυσχετίζε-
ται με την περιοχή 3.3 του ESPRIT «Αποθήκευση Πληροφο­
ριών και Γνώσεων». 
«Κατανόηση εικόνων και κινήσεων» 
Αναφ. έργου 419: Β/84 
Η προτεινόμενη έρευνα έχει ως στόχο την κατανόηση των 
υπολογιστικών βάσεων της όρασης και της κίνησης, με ιδιαί­
τερη αναφορά στην κατανόηση σκηνικού και στην κατανό­
ηση χειρογράφων. Όσον αφορά την κατανόηση σκηνικού 
(μέ βάση στερεοσκοπικά ζεύγη ή πολλαπλές απόψεις εικό­
νων που θα χρησιμοποιούνται ως δεδομένα εισόδου για το 
σύστημα) το έργο εστιάζεται στη διασύνδεση μεταξύ των 
«αρχικών σταδίων» του υπολογισμού που παρέχουν πλού­
σιες αλλά ασαφείς περιγραφές από π^ράς χαρακτηριστι­
κών χαμηλού επιπέδου, και της «γνωστικής» επεξεργασίας, 
που παράγει περιγραφές της τρισδιάστατης οργάνωσης του 
οπτικού κόσμου που συμβιβάζονται με τις ιδιότητες του 
φυσικού κόσμου. Όσον αφορά τα χειρόγραφα, πιστεύεται 
ότι η αναγνώριση αποτε^ ακόμη απώτατο στόχο. Θα πρέ­
πει παρόλα αυτά να αποκτηθούν βασικές γνώσεις σχετικά με 
την απεικόνιση του γλωσσικού υλικού σε κινήσεις του 
χεριού. Στόχος του έργου είναι η κατανόηση μάλλον της δια­
δικασίας γραφής παρά η αναγνώριση της. Επιπλέον αντιμε­
τωπίζεται το ζήτημα της ανάπτυξης γνωστικών μοντέλων με 
βάση την υπόθεση ότι η διασύνδεση τους με το στάδιο επε­
ξεργασίας σημάτων είναι ουσιαστικά η ίδια για την όραση 
και την κίνηση. 
«Παραγωγή και παρουσίαση πραγματικού χρόνου σκίτσου 
2,5 διαστάσεων για κινούμενες σκηνές» 
Αναφ. έργου 532: Β/84 
Στα πλαίσια του έργου θα αναπτυχθεί και θα υλοποιηθεί ένα 
πρωτότυπο σύστημα επίδειξης ενός συστήματος απεικόνισης 
που θα μπορεί να παράγει άμεσα κάποιου είδους σκίτσο 2,5 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/37 
διαστάσεων. Το σκίτσο αυτό στο οποίο η ένταση της εικό­
νας θα σχετίζεται με το βάθος, θα βρίσκεται σε μια αντιστοι­
χία ένα προς ένα από πλευράς ψηφίδων (στοιχείων εικόνας) 
με μια αναπαράσταση της εντάσεως του φωτισμού που θα 
παράγεται ταυτόχρονα. Με την εφαρμογή στατιστικών 
μεθόδων στις διαδοχικές εκτιμήσεις του βάθους θα γίνει 
δυνατή μια αξιοσημείωτη βελτίωση της διακριτικής ικανότη­
τας. 
«Ολοκληρωμένες οπτικές τεχνολογίες για επεξεργασία πραγ­
ματικού χρόνου οπτικών σημάτων ευρείας ζώνης» 
Αναφ. έργου 866: Β/85 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη μιας ολοκληρωμένης 
ακουστικοοπτικής διάταξης που θα συμπεριλαμβάνει διά­
φορα οπτικά στοιχεία καθώς και πηγή ακτινοβολίας και 
κατάλληλους φωρατές για μονοδιάστατη επεξεργασία σημά­
των στην περιοχή των 0,1-10 GHz. Οι εφαρμογές για μια 
τέτοια διάταξη περιλαμβάνουν από συνδέσεις υπερταχέων 
τοπικών δικτύων μέχρι μονοδιάστατη συσχέτιση σε συστή­
ματα επεξεργασίας ραδιοεντοπιστών (για δυναμική απόρ­
ριψη παρεμβολών). Η διάταξη θα πρέπει να είναι ανθεκτική 
και μικρών διαστάσεων. 
«Εξωτερικές διασυνδέσεις για επεξεργασία τρισδιάστατων 
ολογραφικών εικόνων για ανάλυση και έ&γχο» 
Αναφ. έργου 898: Β/85 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη ενός συστήματος εξωτε­
ρικής διασύνδεσης, που θα συνδέσει φυσικά παραγόμενες 
τρισδιάστατες εικόνες με τις διαδικασίες επιθεώρησης και 
ανάλυσης. Παρόλο που το σύστημα αυτό θα πρέπει να είναι 
γενικό και ευέλικτο, χρησιμοποιείται στα πλαίσια του έργου 
αυτού για ολογραφικά συμβολογράμματα και ακτινογρα-
φίες/ακτίνων Χ για εφαρμογές σε περιοχές όπως οι δοκιμές 
και η επιθεώρηση πραγματικού χρόνου και οι τρισδιάστατες 
μετρήσεις. Στα πλαίσια της εργασίας αυτής θα πρέπει να 
συνδυαστούν οπτικές και ηλεκτρονικές μέθοδοι προκειμένου 
να εξαχθούν οι σχετικές πληροφορίες από πολλαπλές τρισ­
διάστατες εικόνες. Ένας περαιτέρω στόχος του έργου είναι η 
αυτοματοποίηση της ολογραφικής συμβολομετρίας και της 
ακτινοσκοπίας ακτινών Χ για δοκιμές σε σύνδεση κατά την 
διαδικασία κατασκευής. 
«Ανάλυσηβάθους και κινήσεως» 
Αναφ. έργου 940: Α/85 
Στόχος του έργου είναι να λύσει το μαθηματικό και θεωρη­
τικό πρόβλημα που χαρακτηρίζει την ανάλυση βάθους και 
κινήσεως στο επίπεδο των αλγορίθμων και της υλοποίησης 
του υλικού. Θα κατασκευαστούν πρωτότυπα ενός συστήμα­
τος όρασης, που θα μπορεί να καθοδηγήσει ένα κινητό 
όχημα ή βραχίονες βιομηχανικών ρομπότ, στα πλαίσια απο­
φυγής εμποδίων και χειρισμού βραχίονος. 
Το έργο αυτό σχετίζεται με τη ρομποτική, την αυτοματοποί­
ηση εργοστασίου και την αεροδιαστημική τεχνολογία. Οι εργασίες στα πλαίσια του έργου αυτού δεν περιλαμβάνουν 
μόνο θεωρητικές μελέτες για την ανακατασκευή τρισδιάστα­
των δομών και τον προσδιορισμό παραμέτρων κίνησης, 
αλλά επίσης και σχεδιασμό και ανάπτυξη πρωτοτύπων για 
ένα σύστημα όρασης καθώς και την υλοποίηση του σε VLSI. 
«Δισδιάστατος σύμφωνος οπτικός δυναμικός επεξεργαστής» 
Αναφ. έργου 1035: Β/85 
Στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη και η υλοποίηση 
ενός οπτικού συσχετιστή για αναγνώριση μορφών με βάση 
τις τελευταίες τεχνολογικές εξελίξεις. Αποδεικνύεται η δυνα­
τότητα υλοποίησης παράλληλης επεξεργασίας οπτικών 
σημάτων με τη χρησιμοποίηση ενός χωρικού διαμορφωτή 
φωτός (ηλεκτρικού ή/και οπτικού) ενός λέιζερ στερεάς κατά­
στασης, και μη γραμμικών εξαρτημάτων που στηρίζονται 
στη διαδικασία τετρακυματικής ανάμιξης, η οποία επιτρέπει 
τροποποίηση σε πραγματικό χρόνο της συνάρτησης συσχέτι­
σης. Βελτιώνοντας την τεχνολογία του χωρικού διαμορφωτή 
φωτός και των εξαρτημάτων τετρακυματικής ανάμιξης, επι­
δεικνύεται μία αντίστοιχη βελτίωση, στις επιδόσεις του επε­
ξεργαστή, που οδηγεί τελικά σε διακριτική ικανότητα 
1200 χ 1200 ψηφίδες παράλληλα, σε τυπικές ταχύτητες πλαι­
σίων τη&όρασης. 
Αναγνώριση και κατανόηση ομιλίας 
«Προηγμένοι αλγόριθμοι και αρχιτεκτονικές για επεξεργασία 
σημάτων» 
Αναφ. έργου 26:Α/83 
Όσον αφορά την ομιλία, στόχος θα είναι η επέκταση των 
σύγχρονων τεχνικών αιχμής στον τομέα της αναγνώρισης. 
Αυτό θα επιτευχθεί μέσω του συνδυασμού αλληλοσυμπλη­
ρούμενων προσεγγίσεων τεχνικών αυτόματης ταξινόμησης, 
κρυφών μοντέλων Μαρκώφ και εξαγωγής χαρακτηριστικών. 
Το σύστημα που θα προκύψει θα δοκιμαστεί με τη χρησιμο­
ποίηση ενός λεξιλογίου της τάξεως των χιλίων λέξεων με 
περιορισμένο συντακτικό και με τη χρησιμοποίηση συνεχούς 
ομιλίας. Οι μεταγενέστερες εργασίες θα περιλαμβάνουν τόσο 
τη βελτίωση του συστήματος και των συνιστώντων τεχνικών 
του όσο και τη διασύνδεση του συστήματος αυτού με ανώ­
τερα επίπεδα αναγνώρισης και κατανόησης. Ένας πρόσθιος 
(υπολογιστής) για αναγνώριση διαφωνημάτων επιδείχθηκε 
το 1984. 
Επεξεργασία σημάτων πολυαισθητήρων 
Προς το παρόν δεν υπάρχει έργο που να καλύπτει το θέμα 
αυτό. 
3.2.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Τα συνεχιζόμενα έργα εξασφαλίζουν μια λογική κάλυψη των 
συστημάτων για εξαγωγή χαρακτηριστικών. Θα πρέπει να 
Αριθ. C 332/38 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
δοθεί υψηλότερη προτεραιότητα για μελλοντική εργασία στα 
πιο σύνθετα προβλήματα των συστημάτων πολυαισθητήρων. 
Είναι πιθανόν ότι θα εξετασθεί το ενδεχόμενο να περιληφθεί 
στις προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευ­
θούν το 1986 ένα μεγάλο έργο στην περιοχή αυτή. 
Περιοχή Ε & Α 3.3: Αποθήκευση πληροφοριών και γνώσεων 
Τα αποδοτικά γνωστικά συστήματα θα πρέπει να έχουν την 
πιθανότητα προσπέλασης πληροφοριών και γνώσεων κατά 
τον πιο αποδοτικό τρόπο από πλευράς χρόνου και τα δεδο­
μένα αυτά θα πρέπει να μπορούν να αποθηκευτούν κατά τον 
πιο αποδοτικό τρόπο από πλευράς χώρου. 
3.3.1. Θέματα 
Τα θέματα στα πλαίσια της περιοχής αυτής είναι: 
— Καθορισμός και υλοποίηση νέων μηχανισμών δόμησης 
βάσεων δεδομένων/γνώσεων. Οι μηχανισμοί αυτοί 
απαιτούνται για την επίτευξη αποδεκτών συμβιβασμών 
χώρου-χρόνου για τα προηγμένα γνωστικά συστή­
ματα. 
— Νέοι τρόποι προσπέλασης βάσεων δεδομένων/γνώσεων. 
— Νέες φυσικές διατάξεις. 
3.3.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Καθορισμός και υλοποίηση νέων μηχανισμών δόμησης 
βάσεων δεδομένων/γνώσεων. 
«Προηγμένα συστήματα διαχείρισης δεδομένων και γνώ­
σεων» 
Αναφ. έργου 311: Α/84 
Το έργο στοχεύει στον καθορισμό ενός προηγμένου συστή­
ματος που θα επιτρέπει μία ευφυή και αποδοτική διαχείριση 
των μεγάλων ποσοτήτων πληροφοριών που θα είναι αποθη­
κευμένες σε αυτό. Θα αντιμετωπιστούν τα ακόλουθα 
θέματα. 
1. Οργάνωση της αποθήκευσης πληροφοριών και γνώσεων 
για την εξαγωγή και ανάκτηση γεγονότων από ένα συ­
γκεκριμένο τομέα, με τη χρησιμοποίηση πιθανώς ελλι­
πούς και ανακριβούς γνώσεως γύρω από τον τομέα (και 
της σχετικής μεταγνώσης). 
2. Καθορισμός τεχνικών βελτιστοποίησης τόσο στο επί­
πεδο το ανεξάρτητο από τομέα όσο και στο επίπεδο που 
εξαρτάται από τον τομέα για αποδοτική προσπέλαση. 
3. Διερμηνέας φυσικής γλώσσας. 
Στα πλαίσια του έργου θα αντιμετωπιστούν επίσης ζητήματα 
που σχετίζονται με το λογικό προγραμματισμό, με τη σύ­
γκριση των δύο προσεγγίσεων και, ενδεχομένως, με την εύρεση κριτηρίων που ευνοούν την υιοθέτηση της μιας από 
αυτές, προκειμένου να αρχίσει ο σχεδιασμός ενός συστήμα­
τος με βάση την επιλεγμένη προσέγγιση. 
«Προηγμένο σύστημα διαχείρισης βάσεως γνώσεων» 
Αναφ. έργου 530: Α/84 
Στα πλαίσια του έργου με^άται και αναπτύσσεται ένα 
πρωτότυπο του KBMS, που θα προκύψει από την ενοποίηση 
της τεχνολογίας βάσεων δεδομένων με ένα επιμέρους στοι­
χείο συνεπαγωγής, που στηρίζεται σε τεχνολογία λογικού 
προγραμματισμού. Αξιολογούνται διάφοροι μηχανισμοί ενο­
ποίησης και διάφορες στρατηγικές διαμερισμού γνώσεων με 
βάση την απόδοση και τη δυνατότητα επαναχρησιμοποίησης 
των υφισταμένων βάσεων δεδομένων. Θα εξεταστούν επιλο­
γές στις οποίες θα χρησιμοποιηθούν κατανεμημένα συστή­
ματα διαχείρισης βάσεων δεδομένων ή/και καθορισμός της 
κατανεμημένης αρχιτεκτονικής στο επίπεδο του επιμέρους 
στοιχείου της συνεπαγωγής, και θα επιλεγεί μία δομή για 
την ανάπτυξη πρωτοτύπων. Θα μελετηθεί επίσης ως μια 
πιθανή λύση για πολύ μεγάλα γνωστικά συστήματα η πιθα­
νότητα χρησιμοποίησης της τεχνολογίας βάσεων δεδομένων 
για την αποθήκευση της παραγωγικής γνώσης. Στα πλαίσια 
του έργου θα αναπτυχθούν εργαλεία (που αφορούν τυπικά 
τις διάφορες διασυνδέσεις με το χρήστη) για την κατασκευή 
και χρησιμοποίηση γνωστικών συστημάτων. 
«Ενοποιημένο σύστημα διαχείρισης βάσεων δεδομένων και 
βάσεων γνώσεων επόμενης γενεάς» 
Αναφ. έργου 1005: 
Α ναφ. έργου 1117: Α/85 
Αναφ. έργου 1133: 
Αποστολή αυτού του σύνθετου έργου είναι ο σχεδιασμός και 
η υλοποίηση ενός προσομοιωτή για ένα προηγμένο ενοποιη­
μένο σύστημα διαχείρισης βάσεων δεδομένων και βάσεων 
γνώσεων με την εξέταση των αποτελεσμάτων προγενέστε­
ρων έργων του ESPRIT καθώς και νέων εξελίξεων εκτός 
ESPRIT. Θα περιλαμβάνει προσπέλαση μη ενοποιημένων 
και ετερογενών βάσεων δεδομένων και γνώσεων, διάφορες 
μορφές αναπαραστάσεων γνώσεων και προγραμματισμό. Το 
σύστημα θα παρέχει επίσης ένα διάλογο φιλικό προς τους 
χρήστες. Θα μεL·τηθoύv και θα επάγουν για προσομοίωση 
περιοχές εφαρμογών. Περαιτέρω χαρακτηριστικά του έργου 
αυτού είναι: μελέτη κατάλληλων αρχιτεκτονικών για αποθή­
κευση και επεξεργασία και σχεδιασμός κατάλληλων μηχα­
νών συνεπαγωγής. 
Τα τρία ανεξάρτητα έργα είναι: 
Αναφ. έργου 1005: Β/85. «Σύστημα διαχείρισης βάσεων 
δεδομένων επόμενης γενεάς — MUST» που αφορά τις προ­
καταρκτικές φάσεις ανάπτυξης ενός συστήματος διαχείρισης 
βάσεων δεδομένων επόμενης γενεάς. 
Αναφ. έργου 1133: Β/85. «Προηγμένο μοντέλο για την ενο­
ποίηση συστημάτων διαχείρισης βάσεων δεδομένων και γνώ­
σεων» που στοχεύει στη δυνατότητα υλοποίησης της ενοποί­
ησης συστημάτων διαχείρισης βάσεων δεδομένων και 
βάσεων γνώσεων. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/39 
Αναφ. έργου 1117: Β/85. «Γνωστικό σύστημα φιλικό προς το 
χρήστη για τη χρησιμοποίηση βάσεων πληροφοριών» που 
στοχεύει σε ένα γνωστικό σύστημα για την παροχή υποστή­
ριξης στην προσπέλαση και χρήση πληροφοριών που περιέ­
χονται σε βάσεις πληροφοριών. 
«Λογική προσέγγιση σε βάσεις γνώσεων και δεδομένων που 
υποστηρίζει το φυσικό διάλογο με το χρήστη» 
Αναφ. έργου 107: Α/83 
Η λογική προσέγγιση σε βάσεις γνώσεων και δεδομένων που 
υποστηρίζει το φυσικό διάλογο με το χρήστη (LOKI) εφαρ­
μόζει το λογικό προγραμματισμό κατά αρκετούς πρωτότυ­
πους τρόπους, στο λογικό του συστήματος και σε γνωστικές 
εφαρμογές. Οι εργασίες στον τομέα του λογικού συστημά­
των στηρίζονται όλες σε μία νέα PROLOG ενώ ειδικά εργα-
faia επιτρέπουν την προσπέλαση βάσεων δεδομένων στο επί­
πεδο της πηγής, με ποκιλία γλωσσών τύπου PROLOG. Τα 
εργαλεία αυτά θα αποτελέσουν την γλώσσα εφαρμογής για 
ένα φορμαλισμό αναπαράστασης γνώσεων υψηλού επιπέ­
δου. Θα αναπτυχθεί μια γλώσσα ανάπτυξης θεωρητικών 
μοντέλων (CML) προς χρήση σε εφαρμογές στον πραγματικό 
κόσμο, και με βάση πλαίσια που μπορούν να προσδιορι­
στούν με τη βοήθεια προβλέψιμου λογισμού. Μια χρήση της 
CML θα είναι η αποθήκευση των γνώσεων για τη διεύθυνση 
έργου που απαιτείται για ένα από τα δύο συστήματα εφαρ­
μογών του έργου με ένα γερμανικό και έναν αγγλικό πρό­
σθιο (υπολογιστή). Μια άλλη εφαρμογή αφορά ένα σύστημα 
εμπειρογνωμοσύνης που αναπτύσσει μοντέλα για μερικές 
από τις γνώσεις που χρησιμοποιούνται στον σχεδιασμό 
αεροσκαφών. Ονομάζεται ADROIT, και έχει ήδη ολοκληρω­
θεί ένα πρώτο πρωτότυπο, που η εφαρμογή του περιορίζεται 
στο σχεδιασμό πτερύγων. 
«Ευφυήςβοήθεια για χρήστες συστημάτων πληροφοριών» 
Αναφ. έργου 280: Β/84 
Το έργο προτείνει τη διερεύνηση προσεγγίσεων προς την 
κατεύθυνση υποβοήθησης των χρηστών συστημάτων πληρο­
φοριών έτσι ώστε αυτοί να μάθουν να εκμεταλλεύονται κατά 
το βέλτιστο τρόπο τις λειτουργίες αυτών των συστημάτων 
πληροφοριών. Οι προσεγγίσεις αυτές θα εφαρμοστούν λει­
τουργικά υπό τη μορφή ενός πρωτότυπου συστήματος HELP 
που θα παρέχει κατευθυντήριες γραμμές, οδηγίες και εξηγή­
σεις όσον αφορά αιτήσεις χρηστών για διευκολύνσεις 
συστημάτων πληροφοριών. Έχει τεθεί ως στόχος ένα 
σύνολο διευκολύνσεων UNIX και με βάση αυτόν καθορί­
στηκε μια επίδειξη ενός συστήματος δομικής βοήθειας για το 
1985. 
«Γνωστικές διασυνδέσεις φιλικές προς το χρήστη για τη χρη­
σιμοποίηση βάσεων πληροφοριών» 
Αναφ. έργου 641: Β/84 
Το έργο καθορίζει ένα γνωστικό σύστημα που θα εξασφαλί­
σει διασυνδέσεις φιλικές προς το χρήστη για υφιστάμενες και νέες βάσεις δεδομένων και γνώσεων. Τα σχήματα των 
υφιστάμενων βάσεων δεδομένων θα περιγράφουν με 
σημασιολογικά μοντέλα δεδομένων. 
Η εργασία της μελέτης του πρώτου έτους αποτεΜται από: 
— Σχεδιασμό μιας τυπικής διασύνδεσης προς ετερογενείς 
κατανεμημένες βάσεις δεδομένων με βάση ένα νοημα­
τικό μοντέλο δεδομένων 
— Ανάπτυξη μιας μεθοδολογίας διαλόγου ανάμεσα στο 
χρήστη και το σύστημα με βάση λογική ανεξαρτησία 
— Σχεδιασμό ενός προηγμένου περιβάλλοντος εφαρμογών 
για τελικούς χρήστες που ενδιαφέρονται για την ανά­
πτυξη μοντέλων με κάποια αληθοφάνεια, τη διακίνηση 
υφισταμένων δεδομένων και γνώσεων, την επίλυση 
τυπικών ή απρόβλεπτων προβλημάτων. 
«Μνήμεςμαζικής αποθήκευσης υψηλών πυκνοτήτων για 
αποθήκευση γνώσεων και πληροφοριών» 
Αναφ. έργου 957: Α/85 
Το έργο αυτό αποβλέπει στην ανάπτυξη περαιτέρω τεχνικών 
που συνδέονται με την τεχνολογία αποθήκευσης, και που 
περιλαμβάνουν κάθετη εγγραφή σε δισκέτες και σκληρούς 
δίσκους, και μαγνητοοπτική εγγραφή. Εκτός από την ανά­
πτυξη των βασικών εξαρτημάτων για την υποστήριξη των 
τεχνολογιών αυτών, θα πραγματοποιηθούν εργασίες στον 
τομέα του καθορισμού της εσωτερικής κωδικοποίησης των 
δεδομένων, στον τομέα των χαρακτηριστικών «τοπικής 
ευφυίας» της διάταξης αποθήκευσης και στον τομέα των 
απαιτήσεων των συστημάτων που χρησιμοποιούν τις διατά­
ξεις. 
Οι τριετείς στόχοι του έργου αυτού περιλαμβάνουν πρωτό­
τυπα για κάθετη μαγνητική εγγραφή σε δισκέτες και σκλη­
ρούς δίσκους με πυκνότητες 100 000 περίπου fci και την 
παρουσίαση ενός θερμομαγνητικού συστήματος δίσκων με 
τουλάχιστον 15 000 fci και χρόνο προσπέλασης 150χιλιοστο-
δευτερόλεπτα. 
3.3.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Τα συνεχιζόμενα έργα εξασφαλίζουν λογική κάλυψη της 
υποπεριοχής αυτής. 
Δεν είναι πιθανόν ότι η περιοχή αυτή θα συμπεριληφθεί σε 
προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν 
το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 3.4: Αρχιτεκτονικές υπολογιστών 
Σ' αυτή την περιοχή Ε & Α διερευνώνται οι δυνατότητες νέων 
μορφών αρχιτεκτονικών υπολογιστών. 
3.4.1. Θέματα 
Τα έργα στα πλαίσια της υποπεριοχής αυτής είναι: 
Αριθ. C 332/40 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
— Ανάπτυξη νέων μηχανισμών επικοινωνιών 
Αυτό θα εξασφαλίσει μεγαλύτερη συνδετικότητα των 
μηχανών που υποστηρίζουν τις σημερινές αρχιτεκτονι­
κές. 
— Ανάπτυξη αρχιτεκτονικών μηχανών μη VON-
NEUMANN 
— Ανάπτυξη αρχιτεκτονικών για την ενοποίηση αριθμητι­
κής και συμβολικής επεξεργασίας 
— Προηγμένες αρχιτεκτονικές μηχανών για εξαιρετικά 
ταυτόχρονη επεξεργασία. 
Το θέμα των προηγμένων αρχιτεκτονικών μηχανών περιλαμ­
βάνει αναγκαστικά και την εξέταση των επιδόσεων, της 
αξιοπιστίας και της διαθεσιμότητας μηχανών (ζητήματα 
λογικού και υλικού) και την ανάπτυξη κατάλληλων περιβαλ­
λόντων υποστήριξης ανάπτυξης. Η εργασία θα προωθήσει τις 
εξελίξεις στις βασικές τεχνολογίες υλικού και λογικού εξα­
σφαλίζοντας έγκαιρο εντοπισμό των απαιτήσεων για εργα­
σίες στις περιοχές της μικροηλεκτρονικής και του υλικού 
όσον αφορά προηγμένα εξαρτήματα, και θα εξασφαλίσει επί­
σης γόνιμες περιοχές εφαρμογών για τις τεχνολογίες αυτές, 
π.χ. αρχιτεκτονικές για οπτικούς υπολογιστές. 
Για την επιτυχή υλοποίηση πολλών από τους στόχους όσον 
αφορά την ανάπτυξη της τεχνολογίας πληροφοριών θεμελιώ­
δης απαίτηση είναι οι εξελίξεις στο σχεδιασμό συστημάτων 
υπολογιστών. 
3.4.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Ανάπτυξη νέων μηχανισμών επικοινωνιών. 
«Ημηχανή σύνδεσης:μία εξαρτώμενη αρχιτεκτονική ανοι­
κτών κατανεμημένων συστημάτων» 
Αναφ. έργου 818: Β/85 
Το έργο αυτό θα αντιμετωπίσει τα βασικά προβλήματα μιας 
αρχιτεκτονικής τοπικού δικτύου OSI με πρωταρχική απαί­
τηση την ανεκτικότητα σε αστοχίες. 
«Ενοποιημένο περιβάλλον για αξιόπιστα συστήματα» 
Αναφ. έργου 874: Β/85 
Η περίοδος του ενός έτους θα χρησιμοποιηθεί για το σαφή 
προσδιορισμό κάθε τμήματος του συνολικού σχεδιασμού 
του συστήματος (αρχιτεκτονική, λογικό φιλοξενούντος, 
αλληλοσύνδεση) με αξιοπιστία και λειτουργικότητα ανε­
κτική από πλευράς αστοχιών. 
Ανάπτυξη αρχιτεκτονικών μηχανών μη VON-NEUMANN 
«Παράλληλες αρχιτεκτονικές και γλώσσες για προηγμένη 
επεξεργασία πληροφοριών—μια προσέγγιση με βάση VLSI» 
Αναφ. έργου 415 + 313: Α/84 
Στόχος του έργου είναι η διερεύνηση των διαφόρων αρχιτε­
κτονικών μη von-Neumann που έχουν περιγραφεί ήδη και να 
εφαρμόσει μερικές από αυτές σε συστήματα που βρίσκονται 
πιο κοντά στο εμπορικό περιβάλλον. Ο κύριος στόχος του έργου αυτού είναι ο περιορισμός κατά ένα σημαντικό παρά­
γοντα των χρόνων εκτέλεσης που απαιτούνται στις εφαρμο­
γές τεχνητής νοημοσύνης. Ο ταυτοχρονισμός, θα επιτευχθεί 
με μεγάλο αριθμό ταυτόσημων στοιχείων επεξεργασίας 
κατασκευασμένων με VLSI. Στην ιδανική περίπτωση, μια 
μηχανή με ταυτοχρονισμό θα πρέπει να υποστηρίζει και τις 
τρεις μορφές προγραμματισμού (προσανατολισμένος προς το 
αντικείμενο, λειτουργικός και λογικός) που θα επιτρέψουν 
την πλήρη εκμετάλλευση του ταυτοχρονισμού, αλλά οι αρχές 
πάνω στις οποίες θα μπορούσε να βασιστεί μια τέτοια 
μηχανή δεν είναι ακόμη πλήρως κατανοητές. Θα διερευνη­
θούν και οι τρεις μορφές μέσω μελετών σε μηχανές που υπο­
στηρίζουν κάθε μορφή προγραμματισμού χωριστά, και μέσω 
κοινών ομάδων εργασίας που θα διερευνήσουν αρκετές περι­
οχές γενικού ενδιαφέροντος. 
Όλα τα υποέργα αυτά στηρίζονται στο πέρασμα μηνυμάτων 
μεταξύ ταυτόσημων μονάδων, που εδώ ονομάζονται PCM, 
και που αποτελούνται από υλικό επικοινωνιών, υλικό επε­
ξεργασίας και τοπική μνήμη. Πέρα από αυτά τα υποέργα και 
τις ομάδες εργασίας, θα δημιουργηθεί μία ομάδα μελέτης 
εφαρμογών για να επιλέξει τις εφαρμογές με τις οποίες θα 
είναι δυνατή η αξιολόγηση των διαφόρων μορφών κμι η από­
δειξη της καταλληλότητας τους για τους διάφορους τομείς 
εφαρμογών. 
«Μηχανή παράλληλης συσχετιστικής ανάπτυξης ως φορέας 
για τεχνητή νοημοσύνη» 
Αναφ. έργον 967+1106:Α/85 
Οι εφαρμογές που εξαρτώνται ιδιαίτερα από το χρόνο όπως 
η κατανόηση ομιλίας και εικόνων «πραγματικού χρόνου» 
απαιτούν κατάλληλα συστήματα υπολογιστών υψηλών επι­
δόσεων. 
Το έργο αυτό έχει ως στόχο την αντιμετώπιση της απαίτησης 
αυτής με την κατασκευή μιας μηχανής κοινής ανάπτυξης 
(PADMA VA ΤΙ). Η προτεινόμενη αρχιτεκτονική της μηχανής 
θα στηριχθεί σε μια συστοιχία κόμβων, καθένας από τους 
οποίους θα περιέχει ένα μικροεπεξεργαστή υψηλών επιδό­
σεων, μνήμη και διασυνδέσεις επικοινωνιών. Το περιβάλλον 
προγραμματισμού θα στηριχθεί σε πρότυπη Prolog και Lisp 
με επεκτάσεις για την υποστήριξη παράλληλης εκτέλεσης. Η 
αρχιτεκτονική του υλικού και το σύστημα του λογικού που 
θα προκύψουν θα δοκιμαστούν στην ολοκληρωμένη μηχανή 
με την εφαρμογή πειραματικών εργασιών εντάσεως υπολογι­
σμού στους τομείς της κατανόησης φυσικών γλωσσών, ομι­
λίας και εικόνων. 
Ανάπτυξη αρχιτεκτονικών για ενοποίηση αριθμητικής και 
συμβολικής επεξεργασίας 
Προς το παρόν το θέμα αυτό δεν καλύπτεται από κανένα 
έργο. 
Αρχιτεκτονικές Προηγμένων Μηχανών για εξαιρετικά ταυτό­
χρονη επεξεργασία 
«Αρχιτεκτονικές και συστήματα περιγραφής περάσματος 
μηνυμάτων» 
Αναφ. έργου 440: Β/84 
Στα πλαίσια του έργου θα κατασκευαστούν εργα&ία τριών 
επιπέδων για την ανάπτυξη συστημάτων εμπειρογνωμοσύ­
νης: 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/41 
— Γλώσσες περάσματος μηνυμάτων 
— Γλώσσες περιγραφής για αναπαράσταση γνώσεων 
— Προγραμματισμός λογικής και στρατηγικής. 
Στα πλαίσια τον έργου θα αναπτυχθούν τεχνικές για την 
εφαρμογή γλωσσών περάσματος μηνυμάτων που θα αξιοποι­
ήσουν νέες εξαιρετικά παράλληλες αρχιτεκτονικές. 
Οι τεχνικές θα καλύπτουν ζητήματα υποστήριξης χρόνου 
λειτουργίας όπως εκχώρηση, μετανάστευση, ξεσκαρτάρισμα 
και εμμονή δρώντων (actor). Θα αναπτυχθεί ένα σύστημα 
περιγραφής για την υποστήριξη των βασικών μηχανισμών 
αναπαράστασης γνώσεων: εννοιολογικές ιεραρχίες, κληρο­
νομιά, χαρακτηρισμοί. 
Για την πραγματοποίηση λογικής σκέψης στο σύστημα περι­
γραφής αντί για την εξασφάλιση μιας σταθεράς στρατηγι­
κής, θα πρέπει να αναπτυχθούν πρωτογενή στοιχεία και 
κατασκευάσματα που θα επιτρέπουν προγραμματισμό 
συμπερασματικών στρατηγικών με βάση συγκεκριμένες 
εφαρμογές. Η εκτέλεση της στρατηγικής θα πραγματοποιεί­
ται ταυτόχρονα από μεγάλο αριθμό δρώντων ο καθένας από 
τους οποίους θα διερευνά ένα μικρό τμήμα της βάσεως γνώ­
σεων. 
Κατά την ολοκλήρωση του έργου θα υφίστανται: 
1) μία πλήρης εφαρμογή περάσματος μηνυμάτων 
2) τεχνικές εκμετάλλευσης εξειδεικευμένον υλικού ταυτό­
χρονης λειτουργίας για την αποδοτική εφαρμογή δρώ­
ντων 
3) ένα πακέτο πρωτογενών στοιχείων αναπαράστασης 
γνώσεων και 
4) ένα σύστημα περιγραφής και τα συναφή διαλογικά 
εργα&ία με εφαρμογές στους τομείς των γνωστικών 
συστημάτων και του διαλόγου ανθρώπου-μηχανής. 
«Ανάπτυξη και εφαρμογή φθηνών μηχανών πολυεπεξεργα­
σίας υψηλών επιδόσεων» ( 
Αναφ. έργου 1085: Α/85 
Στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη ενός πρωτότυπου 
ευέλικτου υπολογιστή πολυεπεξεργασίας υψηλών επιδό­
σεων. Θα επιτευχθεί ταχύτητα υπολογισμού 500 εκατομμυ­
ρίων πράξεων κινητής υποδιαστολής με ταυτόχρονη &ιτουρ-
γία μεγάλου αριθμού ειδικά κατασκευασμένων επεξεργα­
στών VLSI κινητής υποδιαστολής. Η μηχανή θα κατασκευα­
στεί σαν μια κανονική συστοιχία «υπερκόμβων» όπου ο 
κάθε κόμβος θα αποτελείται τυπικά από 20 επεξεργαστές. 
Μία συγκροτήσιμη στρατηγική αλληλοσύνδεσης σε κάθε 
κόμβο, με τη χρησιμοποίηση ενός δικτύου μεταγωγής που θα 
αναπτυχθεί στα πλαίσια του έργου αυτού, θα εξασφαλίσει 
μια ευέλικτη αρχιτεκτονική κατάλληλη για μεγάλη ποικιλία 
επιστημονικών και τεχνολογικών προβλημάτων. 
Προτείνεται η επίδειξη της χρησιμότητας της συγκροτημένης 
αρχιτεκτονικής, τόσο για χρησιμοποίηση στα πλαίσια σταθ­
μού εργασίας μεμονωμένου χρήστη (που θα λειτουργεί με 
ένα μόνο υπερκόμβο) όσο και ως βάση για μεγάλη ισχυρή 
συστοιχία υπερκόμβου, με την κατασκευή ποικιλίας λογικού εφαρμογών. Το λογικό αυτό θα περιλαμβάνει από CAD για 
VLSI, μέχρι λογικό επεξεργασίας σημάτων, και λογικό ανά­
πτυξης μοντέλων και προσομοίωσης μεγάλης κλίμακας. 
Ένα πρωτότυπο θα κατασκευαστεί μέχρι το τέλος του 1987, 
και θα υφίσταται μία μηχανή μέχρι το τέλος 1988. 
3.4.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Τα συνεχιζόμενα έργα εξασφαλίζουν λογική κάλυψη όλων 
των θεμάτων που περιλαμβάνονται στην περιοχή αυτή εκτός 
από την ενοποίηση της συμβολικής και αριθμητικής επεξερ­
γασίας. 
Είναι πιθανόν ότι θα εξεταστεί το ενδεχόμενο να περιληφθεί 
σε προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευ­
θούν το 1986, ένα μεγάλο έργο στην περιοχή αυτή. 
Περιοχή Ε & Α 3.5.: Ζητήματα σχεδιασμού και συστημάτων 
3.5.1. Θέματα 
Ο καθορισμός μοντέλων του κύκλου ζωής για συστήματα 
προηγμένης επεξεργασίας πληροφοριών θα αποτελέσει μια 
εξελισσόμενη δραστηριότητα που θα πρέπει να ανταποκριθεί 
στην πρόοδο που θα γίνει στις διάφορες υποπεριοχές του 
παρόντος προγράμματος. Έχει σημασία η εξασφάλιση του 
γεγονότος ότι το θέμα αυτό θα ενσωματώνεται πλήρως στις 
σχετικές εργασίες του προγράμματος Τεχνολογία Λογικού 
έτσι ώστε να προκύψει μια πρακτική εξελικτική στρατηγική 
τόσο για την ένταξη των νέων μεθόδων ανάπτυξης που θα 
στηρίζονται στις τεχνικές ΑΙ Ρ στα περιβάλλοντα υποστήρι­
ξης ανάπτυξης όσο και για την παραγωγή περιβαλλόντων 
ανάπτυξης όσο και για την παραγωγή συστημάτων προηγμέ­
νης επεξεργασίας πληροφοριών. 
3.5.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Σχεδιασμός τεχνικών και εργαλείων υποβοήθησης της ανά­
λυσης και του σχεδιασμού γνωστικών συστημάτων» 
Α ναφ. έργου 12/304: Α/83 
Το έργο αυτό ήταν έργο δοκιμαστικής εφαρμογής που διε­
ρεύνησε τους τύπους των εργαλείων και τις τεχνικές σχεδια­
σμού που απαιτούνται για την ανάλυση, το σχεδιασμό, την 
υλοποίηση και τη δοκιμή γνωστικών συστημάτων. Στόχος 
ήταν ο προσδιορισμός τεχνικών που θα υποβοηθήσουν την 
κατασκευή συστημάτων εμπειρογνωμοσύνης. Πραγματοποι­
ήθηκαν ιδιαίτερα αξιόλογες εργασίες, και επιτεύχθηκε η 
καλή θεωρητική αντιμετώπιση της ανάλυσης της διαδικα­
σίας απόκτησης γνώσεων. Τα πορίσματα τον έργου χρησιμο­
ποιήθηκαν ως βάση για την πρόταση του έργου 1098. 
«Μεθοδολογία ανάπτυξης γνωστικών συστημάτων» 
Αναφ. έργου 1098: Α/85 
Κύριος στόχος του έργου αυτού είναι η υποβοήθηση της 
μεταφοράς της τεχνολογίας γνωστικών συστημάτων σε 
Αριθ. C 332/42 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
εμπορική χρήση με την εξασφάλιση μεθοδολογικής καθοδή­
γησης για τη διαδικασία ανάπτυξης. Πιστεύεται ότι η ανά­
πτυξη γνωστικών συστημάτων μπορεί να αντιμετωπιστεί ως 
ιδιαίτερη περίπτωση της τεχνολογίας λογικού και ότι θα 
πρέπει να διατυπωθούν οι ίδιες απαιτήσεις για την ανάπτυξη 
γνωστικών συστημάτων με εκείνες που υφίστανται για 
άλλους τύπους λογικού. Με λίγα λόγια τα γνωστικά συστή­
ματα θα πρέπει να παραχθούν με βάση προδιαγραφές και 
αποδεκτά πρότυπα με βάση μια εL·γχόμεvη διαδικασία. 
3.5.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Προς το παρόν το μοναδικό έργο που βρίσκεται σε εξέλιξη 
στην περιοχή αυτή, σε συνδυασμό με τις εργασίες του υπο-
προγράμματος της τεχνολογίας λογικού, θεωρείται ότι επαρ­
κεί. 
Δεν είναι πιθανόν ότι η περιοχή αυτή θα περιληφθεί σε προ­
σκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 
1986. 
Περιοχή Ε & Α 3.6.: Έργα εστίασης 
3.6.1. Θέματα 
Η ποικιλία αλλά και η αλληλοσυσχέτιση των θεμάτων που 
καλύπτονται από την προηγμένη επεξεργασία πληροφοριών 
οδηγεί στην απαίτηση όπως το βασικό πρόγραμμα Ε&Α υπο­
στηρίζεται από ένα μηχανισμό για την ενοποίηση των απο­
τελεσμάτων των διαφόρων έργων. 
Τα μελλοντικά συστήματα τεχνολογίας πληροφοριών θα 
απαιτήσουν την επιτυχή ενοποίηση των αποτελεσμάτων των 
προγραμμάτων Ε&Α βασικής τεχνολογίας και κατά συνέπεια 
ο φορέας των έργων εστίασης στα πλαίσια του προγράμμα­
τος ΑΙΡ θα γίνεται όλο και πιο σημαντικός καθώς το πρό­
γραμμα θα ωριμάζει. 
4.0. Εισαγωγή 
Οι πληροφορίες αποτελούν ένα σημαντικό όργανο ανταγωνι­
σμού. Η έννοια αυτή αναγνωρίζεται τώρα πλατιά. Τα συστή­
ματα γραφείου εξασφαλίζουν ένα μείζονα φορέα μέσω του 
οποίου οι πληροφορίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως 
βοήθημα για να ξεπεραστούν οι σημερινές θυελλώδεις αλλα-3.6.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Μελέτη περίπτωσης για δορυφορικά δεδομένα — ARTS-IP» 
Λναφ. έργου 867: /85 
Το έργο αυτό έχει ως στόχο την επεξεργασία εικόνων πραγ­
ματικού χρόνου με τη χρησιμοποίηση εικόνων ραντάρ συν­
θετικού ανοίγματος (SAR) και με τομέα δοκιμαστικής εφαρ­
μογής την ττ^ανίχνευση. 
«Ενοποίηση τεχνητής νοημοσύνης, προφορικής εισόδου/εξό­
δου και διαλόγου σε φυσική γλώσσα — εφαρμογή σε υπηρε­
σίες καταλόγων (ΡΑ LA BRE)» 
Αναφ. έργου 1015: /85 
Το έργο αυτό έχει ως στόχο το σχεδιασμό και την υλοποί­
ηση ενός συστήματος ερωταποκρίσεων για την εύκολη προ­
σπέλαση και τροποποίηση μιας βάσης πληροφοριών, στα 
πλαίσια του οποίου θα έχουν ενσωματωθεί οι τεχνικές φυσι­
κής γλώσσας, η αναγνώριση ομιλίας, η ανάπτυξη μοντέλων 
διαλόγου καθώς και γνωστικές τεχνικές. 
«Εγκατάσταση γνωστικών συστημάτων επί πλοίων — θεωρη­
τικός σχεδιασμός» 
Αναφ. έργου 1074: /85 
Το έργο αυτό έχει ως στόχο τις έννοιες για τη χρησιμοποί­
ηση προηγμένων γνωστικών συστημάτων επί πλοίων, και 
στα πλαίσια του έργου αυτού θα αναπτυχθούν συστήματα 
που θα επιτρέψουν η πλήρωση των πλοίων να φθάσει σε 
οικονομικά επίπεδα, να συνεχιστεί η νηολόγηση πλοίων στα 
κράτη μέλη, και να σταματήσει η μετατόπιση σε σημαίες 
ευκαιρίας, εξασφαλίζοντας έτσι τη διατήρηση των προτύπων 
ασφά&ιας και επιδόσεων. 
3.6.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Βρίσκονται ήδη σε εξέλιξη οι φάσεις καθορισμού τριών 
έργων εστίασης. Η συνέχιση της υποστήριξης των έργων 
αυτών θα επανεξεταστεί το φθινόπωρο του 1986. 
γές στις επιχειρήσεις, την τεχνολογία, το εμπόριο και τη 
δημόσια διοίκηση. 
Παρόλο που η πιθανή συμβολή της τεχνολογίας πληροφο­
ριών στη βελτίωση της απόδοσης μπορεί εύκολα να αναγνω­
ριστεί, η επίλυση των προβλημάτων στις διάφορες περιοχές ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 4 
ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΓΡΑΦΕΙΟΥ 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/43 
της τεχνολογίας πληροφοριών αποτελεί ένα εντελώς διαφο­
ρετικό ζήτημα. Τα προβλήματα είναι «ασαφή» και συχνά οι 
διαδικασίες επίλυσης φαίνεται να στηρίζονται σε κάποια 
τέχνη μάλλον παρά σε κάποια επιστήμη. Οι χρήστες των 
πληροφοριών έχουν συχνά λίγη ή και καθόλου γνώση του 
τεχνολογικού περιεχομένου και των αναγκαίων τεχνικών 
διαδικασιών, που συνδέονται με την επεξεργασία των πληρο­
φοριών. 
Η πλειοψηφία των χρηστών απαιτεί λύσεις και όχι προϊόντα. 
Οι λύσεις αυτές θα πρέπει να είναι λογικά πλήρεις και αυτό 
συνεπάγεται ότι θα πρέπει να παρασχεθούν συστήματα, όχι 
μόνο υπό την έννοια της αλληλοσυσχέτισης των τεχνικών 
επιμέρους στοιχείων (τόσο του υλικού όσο και του λογικού) 
αλλά επίσης και βάσει των λειτουργιών που αυτά τα επιμέ­
ρους στοιχεία πραγματοποιούν προκειμένου να υποστηρι­
χθούν η καθημερινή λειτουργία, ο προγραμματισμός και η 
ανάπτυξη της στρατηγικής των οργανισμών. 
Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζονται στα πλαίσια της ανά­
πτυξης συστημάτων γραφείων περιλαμβάνουν: 
— εξασφάλιση αρχιτεκτονικών ενοποιημένων συστημάτων 
πληροφοριών και των σεναρίων υλοποίησης τους που θα 
επιτρέψουν την ταχεία, οικονομική και αξιόπιστη προ­
σαρμογή στις μεταβαλλόμενες ανάγκες μεγάλης ποικι­
λίας ιδιωτικών και δημοσίων επιχειρήσεων 
— την κατανόηση και υποστήριξη των μη αιτιοκρατικών 
εργασιών μιας μεγάλης ποικιλίας υπαλλήλων γραφείου 
και όχι απλώς την παροχή ενός τεχνολογικού εκσυγχρο­
νισμού των παραδοσιακών και περιορισμένων λειτουρ­
γιών του γραφείου' 
— την επίτευξη σημαντικών βελτιώσεων στις διασυνδέσεις 
ανθρώπου-συστήματος, που θα επιτρέψουν ρεαλιστικά 
την αποδοτική χρησιμοποίηση των συστημάτων γρα­
φείου από μια ευρεία ποικιλία υπαλλήλων γραφείου' 
— την ανάπτυξη προσεγγίσεων στα προβλήματα του γρα­
φείου που θα είναι προσανατολισμένες προς τις λύσεις. 
Η παράδοση επιμέρους προϊόντων και ορισμένων υπηρε­
σιών και η απαίτηση όπως ο χρήστης δημιουργήσει τη 
δική του πλήρη λύση είναι κάτι που δεν μπορεί να συνε­
χιστεί. 
Η ουσιαστική ευκαιρία που παρουσιάζεται στην Ευρώπη 
σχετίζεται με την ανάπτυξη συστημικών λύσεων. Οι επιπτώ­
σεις των ευρωπαϊκών απαιτήσεων πρέπει να είναι τέτοιες 
ώστε οι λύσεις αυτές να διαθέτουν μια προσαρμοστικότητα, 
μια ευελιξία και μια ενσωματωμένη ικανότητα αλληλοδικτύ-
ωσης που θα αποτελέσει ένα πραγματικά ισχυρό σημείο έξω 
από την Ευρώπη. Αυτό θα επαληθευτεί μόνο εάν η εφαρμογή 
της τεχνολογίας αντικατοπτρίζει κάποια ευαισθησία του 
χρήστη κατά προτεραιότητα σε σχέση με τους κυριότερους 
ανταγωνιστές μας. 
Οι ερευνητικές εργασίες στον τομέα των συστημάτων γρα­
φείου μπορούν να χαρακτηριστούν ως εξής: με βάση τις 
θεμελιώδεις και μεθοδολογικές εξελίξεις στη VLSI, την 
τεχνολογία λογικού, την αναπαράσταση γνώσεων καθώς και 
σε μερικούς άλλους τομείς αναπτύσσονται λύσεις ενοποιημέ­
νων και εφαρμοσμένων συστημάτων, στις οποίες λαμβάνο­
νται υπόψη οι απαιτήσεις των χρηστών καθώς και οι προβλέ­
ψιμες αλλαγές στο τεχνικό, κοινωνικό και οικονομικό πεδίο. 
Το πρόγραμμα για τα συστήματα γραφείου εξασφαλίζει τα 
ζωτικά στοιχεία και έννοιες που οριοθετούν την εξέλιξη που οδηγεί από την κλασική επεξεργασία δεδομένων στην ενο­
ποιημένη επεξεργασία πληροφοριών στις διοικητικές υπηρε­
σίες, τις βιομηχανίες και τις επιχειρήσεις παροχής υπηρε­
σιών, επεξεργασία που θα χαρακτηρίζει το μελλοντικό περι­
βάλλον εργασίας. Για το σκοπό αυτό απαιτούνται αρχιτε­
κτονικές συστημάτων, λειτουργικές βαθμίδες και δίκτυα 
επικοινωνιών που θα διαθέτουν τυποποιημένες διασυνδέσεις. 
Κατά την ανάπτυξη των συστημάτων αυτών, που είναι ζωτι­
κής σημασίας για την επιβίωση των βιομηχανιών μας, πρέπει 
να ληφθούν υπόψη από τα πρώτα στάδια του προγραμματι­
σμού, η εργονομική και κοινωνική πλευρά. Μόνο με τον 
τρόπο αυτό μπορεί να εξασφαλιστεί το γεγονός ότι τα 
συστήματα θα γίνουν αργότερα αποδεκτά από τους χρήστες 
και ότι θα ικανοποιηθούν επίσης οι οικονομικές προσδοκίες. 
Λαμβάνοντας υπόψη την παραπάνω ενοποιημένη προσέγ­
γιση, το υποπρόγραμμα έχει υποδιαιρεθεί σε πέντε ερευνητι­
κές περιοχές. Οι στόχοι είναι: 
Επιστήμη συστημάτων γραφείου και εργονομία (4.1) 
(α) Η ανάλυση σημερινών και προβλεπόμενων δραστηριο­
τήτων γραφείου προκειμένου να προσδιοριστεί ο τρόπος 
με τον οποίο θα μπορούσε να εφαρμοστεί η τεχνολογία 
πληροφοριών προκειμένου να βελτιωθεί η αποδοτικό­
τητα της εργασίας γραφείου, η οργάνωση και η επιχεί­
ρηση ως σύνολο. Πέρα από την αυτοματοποίηση διαφό­
ρων λειτουργιών και την χρησιμοποίηση μεθόδων δια­
χείρισης γνώσεων, αυτό σημαίνει καλύτερη υποστήριξη 
ιδιαίτερα για τους υπαλλήλους, τους ειδικούς και τα 
διοικητικά στελέχη κατά την εκτέλεση των καθηκόντων 
τους στα οποία απαιτείται κρίση. 
(β) Η βελτίωση της κατανόησης της εργονομίας καθώς και 
των κοινωνικών και πολιτιστικών παραγόντων στο γρα­
φείο και η εξασφάλιση της υψηλής απόδοσης των χρη­
στών κατά την αλληλεπίδραση τους με τα συστήματα, 
ενώ ταυτόχρονα θα παρέχονται οι βέλτιστες συνθήκες 
εργασίας και θα εξασφαλίζεται επαρκής οργάνωση και 
ατομική αποδοχή. 
Προηγμένοι σταθμοί εργασίας και διασυνδέσεις ανθρώπου-
μηχανής (4.2) 
Η καθιέρωση σημαντικών νέων τεχνολογιών για διασυνδέ­
σεις ανθρώπου-μηχανής, τεχνολογιών για περιφερειακά και 
τεχνολογιών για αναπαράσταση εγγράφων καθώς και ο χει­
ρισμός πληροφοριών σε σχέση με την ανάπτυξη προηγμένων 
σταθμών εργασίας γραφείου οι οποίοι θα χρησιμοποιηθούν 
στα προηγμένα συστήματα γραφείου. 
Συστήματα επικοινωνιών (4.3) 
Η δημιουργία των βασικών τεχνολογιών που απαιτούνται 
για προηγμένα συστήματα επικοινωνιών γραφείου, συμπερι­
λαμβανομένων των θεμελιωδών τεχνικών αρχών της αρχιτε­
κτονικής συστημάτων επικοινωνιών, των οπτικών τεχνολο­
γιών ως μιας ιδιαίτερα σημαντικής τεχνολογίας, της διαχεί­
ρισης των πόρων που συνδέονται με δίκτυα και των συστημι­
κών πλευρών των υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας. 
Προηγμένα συστήματα πολύμορφης αποθήκευσης και ανά­
κτησης πληροφοριών (4.4) 
Αριθ. C 332/44 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
Η εξειδίκευση σε συστήματα και εφαρμογές, που συνδέονται 
με την αποθήκευση και ανάκτηση όλων των μορφών των 
πληροφοριών γραφείου σε ηλεκτρονικά συστήματα αποθή­
κευσης στα πλαίσια ενός οργανισμού και κατά επαρκή 
τρόπο. 
Ενοποιημένα συστήματα πληροφορικής γραφείου (4.5) 
Η δημιουργία ευέλικτων, αξιόπιστων και οικονομικών αρχι­
τεκτονικών συνολικών συστημάτων πληροφοριών και σενα­
ρίων υλοποίησης και ο έλεγχος εγκυρότητας των συνολικών 
πληροφοριακών εννοιών σε περιβάλλοντα που είναι ρεαλι­
στικά και επιτρέπουν την ποσοτική αξιολόγηση. 
Θα δοθεί προτεραιότητα στα έργα ενοποίησης ιδίως στην 
περιοχή 4.5. 
Περιοχή Ε & Α 4.1: Επιστήμη συστημάτων γραφείου και εργο­
νομία 
Αυτό το ερευνητικό πρόγραμμα δημιουργήθηκε για να εξα­
σφαλίσει καλύτερη κατανόηση του περιβάλλοντος του γρα­
φείου. Τα γραφεία αποτελούν το «νευρικό σύστημα» κάθε 
επιχείρησης. Θα πρέπει λοιπόν να οργανώνονται, να στελε­
χώνονται και να εξοπλίζονται έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η 
αποτελεσματική και η αποδοτική τους λειτουργία, και θα 
πρέπει να διασυνδέονται με άλλους κλάδους της επιχείρησης 
(όπως τα ερευνητικά εργαστήρια και η παραγωγή) καθώς και 
με το εξωτερικό περιβάλλον. 
Προς το παρόν η κατανόηση αυτού του τομέα χαρακτηρίζε­
ται από ανομοιομορφία. Δεν υπάρχει τυπική επιστήμη για 
τον αυτοματισμό γραφείου όπως υπάρχει για τον αυτοματι­
σμό της παραγωγής. Αυτό το πρόγραμμα ωστόσο, κάνει 
δυνατή τη συνεκτική προσέγγιση των προβλημάτων, καλύ­
πτοντας όλο το φάσμα από τις εμπειρικές μελέτες μέχρι τις 
συνεπείς επιχειρησιακές ταξινομήσεις και τον καθορισμό 
εργαλείων σχεδιασμού και ανάλυσης με βάση υπολογιστές. 
Με βάση αυτήν την προσέγγιση, οι κύριες περιοχές που 
προσδιορίστηκαν είναι (α) η ανάλυση συστημάτων γρα­
φείου, (β) ο σχεδιασμός συστημάτων γραφείου (γ) η εργονο­
μία και (δ) η πιθανή εφαρμογή γνωστικών μεθόδων. Το 
μέρος του προγράμματος που αφορά την ανάλυση παρέχει 
χρήσιμα στοιχεία για τις φάσεις που είναι προσανατολισμέ­
νες προς το σχεδιασμό. 
Είναι προφανές ότι η ενσωμάτωση της εργονομίας ειδικά σε 
ένα πρόγραμμα τεχνολογικού προσανατολισμού, αποτελεί 
μια ουσιαστική προϋπόθεση για την αποτελεσματική χρήση 
και την ευρεία αποδοχή των εξεταζόμενων συστημάτων και 
επομένως για την τελική οικονομική τους επιτυχία. Κατά 
συνέπεια το ερευνητικό πρόγραμμα περιλαμβάνει ειδικά 
ερευνητικά έργα εργονομίας που σχετίζονται με το περιβάλ­
λον του γραφείου και αυτό οδηγεί σε προγράμματα για γνω­
στικά ζητήματα, σε συσχετισμό με τη δόμηση της εργασίας, 
τα προσόντα και την εκπαίδευση. Τα εργαστήρια εργονομίας 
θεωρούνται επίσης ως ζωτικά έργα εξειδίκευσης και ως 
καταλύτες, παρέχοντας τη δυνατότητα απροκατάληπτης κρί­
σης σχετικά με τα πειραματικά συστήματα και τα προϊόντα 
του εμπορίου. 4.1.1. Θέματα 
Τα θέματα που θα μελετηθούν στα πλαίσια αυτής της περιο­
χής περιλαμβάνουν: 
Ανάλυση συστημάτων γραφείου 
(α) επιχειρησιακή και λειτουργική ανάλυση των απαιτή­
σεων γραφείου 
(β) ανάλυση κερδών . 
(γ) ένα γλωσσάριο συμπεφωνημένης ορολογίας 
(δ) ανάλυση ανθρώπινων καθηκόντων μέσα στο γραφείο 
Σχεδιασμός συστημάτων γραφείου 
(α) μεθοδολογία σχεδιασμού συστημάτων γραφείου 
(β) ανάπτυξη μοντέλων και προσομοίωση συστημάτων πλη­
ροφοριών γραφείου 
(γ) επόπτης συναλλαγών 
(δ) αιτιοκρατικές και κριτικές λειτουργίες 
(δ) τεχνικές για σχεδιασμό διασυνδέσεων με το χρήστη 
Εργονομία 
(α) εργαστήρια εργονομίας 
(β) γνωστική συμβατότητα ανθρώπου-μηχανής 
(γ) προσόντα και εργασία 
(δ) βοηθήματα για το χρήστη και εργαλεία εκμάθησης 
(ε) γλώσσα προδιαγραφών διασύνδεσης ανθρώπου-μηχανής 
(στ) ερμηνεία και παραγωγή φυσικής γλώσσας 
4.1.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Λειτουργική ανάλυση απαιτήσεων γραφείου» 
Αναφ. έργου 56: Β/83 
Κύριος στόχος αυτού του έργου είναι η διερεύνηση και η 
ανάλυση των'λειτουργιών του γραφείου μέσω της εφαρμογής 
μιας νέας μεθόδου που αναπτύσσεται. Το έργο θα εξασφαλί­
σει κατευθυντήριες γραμμές για την αξιολόγηση των διαθέ­
σιμων συστημάτων γραφείου και θα υποστηρίξει την επι­
λογή διευκολύνσεων από τους κατασκευαστές για την ενσω­
μάτωση τους στο σύστημα. Το έργο περιλαμβάνει την ανά­
πτυξη μεθόδων εκτίμησης ζωτικών ποιοτικών και ποσοτικών 
κερδών που θα εξασφαλιστούν από τη χρήση συστημάτων 
πληροφορικής γραφείου, και μεθόδων αξιολόγησης της ατο­
μικής και κοινωνικής αντίστασης στην ενδεχόμενη εισαγωγή 
τεχνολογίας πληροφοριών. 
Η μέθοδος που αναπτύσσεται θα χρησιμοποιηθεί στην ανά­
λυση των απαιτήσεων για συστήματα πληροφοριών και στην 
εκτίμηση της τεχνολογίας πληροφοριών για σημαντικούς 
τομείς εφαρμογών των συστημάτων γραφείου. Τέτοιοι 
τομείς που αντιμετωπίσθηκαν αναλυτικά στα πλαίσια του 
έργου είναι προς το παρόν δημόσιες διοικήσεις, μεγάλες βιο­
μηχανίες, νοσοκομεία, το «περιβάλλον της τηλεργασίας». 
Το έργο αυτό και τα έργα 285 και 813 θα ανταλλάξουν πλή­
ρως τα αποτελέσματα και θα συντονιστούν από πλευράς 
προγραμματισμού. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/45 . 
«Εργαλεία για τον σχεδιασμό συστημάτων γραφείου 
(TODOS)» 
Αναφ. έργου 813: Β/85 
Στόχος του έργου είναι η ανάπτυξη εργαλείων για την υπο­
στήριξη του σχεδιασμού συστημάτων γραφείου. Οι πέντε 
στόχοι είναι: 
— διερεύνηση μοντέλων για σχεδιασμό συστημάτων γρα­
φείου, από το επίπεδο των λεπτομερειών μιας ανάλυσης 
σκοπιμότητας μέχρι το επίπεδο των λεπτομερειών προ­
διαγραφών υλοποίησης 
— εξασφάλιση περιβάλλοντος υποστήριξης σχεδιασμού με 
βάση γραφικές διασυνδέσεις και με τη χρησιμοποίηση 
τεχνικών εμπειρογνωμοσύνης για την καθοδήγηση του 
σχεδιασμού και τον προσδιορισμό προβλημάτων και 
λανθασμένων προδιαγραφών 
— εξασφάλιση εργαλείων για την αξιολόγηση των προτει­
νόμενων μοντέλων γραφείων στις διάφορες φάσεις της 
ανάπτυξης 
— εξασφάλιση εργαλείων για την επιλογή μιας αρχιτεκτο­
νικής για το σύστημα γραφείου 
— εξασφάλιση εργαλείων για την προδιαγραφή μορφών 
πρωτότυπων γραφείων του νοηματικού μοντέλου. 
Για το έργο αυτό και τα έργα 56 και 285 θα υπάρξει συντονι­
σμός από πλευράς προγραμματισμού και πλήρης ανταλλαγή 
aπoτεL·σμάτωv. 
«Ανάλυση και σχεδιασμός συστημάτων υποστήριξης γρα­
φείου (OSSAD)» 
Αναφ. έργου 285: Β/84 
Το έργο αποσκοπεί στη δημιουργία ενός μοντέλου για ένα 
ενοποιημένο σύστημα γραφείου, με βάση τις πιο πρόσφατες 
μελέτες, αλλά προχωρώντας όσο γίνεται περισσότερο από 
την πλευρά της συνολικής ενοποίησης. Θα αντιμετωπισθούν 
ιδιαίτερα τα ακόλουθα θέματα: Ανάπτυξη μοντέλων για τα 
καθήκοντα και τις δραστηριότητες γραφείου, ανάπτυξη μιας 
γλώσσας (γραμματική και λεξιλόγιο), ανάπτυξη μιας μεθό­
δου για τον προσδιορισμό και τη μέτρηση της απόδοσης, 
παραγωγή διαδικασιών σχεδιασμού για συστήματα γρα­
φείου, εκτίμηση απαιτήσεων για συστήματα διαχείρισης 
πληροφοριών προσανατολισμένα προς τις απαιτήσεις του 
χρήστη. 
Το έργο αυτό και τα έργα 56 και 813 θα συντονιστούν από 
^υράς προγραμματισμού και θα ανταλλάξουν πλήρως απο­
τελέσματα. 
«Εργονομικά εργαστήρια στον τομέα των τεχνολογιών πλη­
ροφοριών» 
Αναφ. έργου 385: Α/84 
Το έργο αποβλέπει στην εξασφάλιση ενός σημείου εστίασης 
για τις δραστηριότητες στον τομέα της εργονομίας στην 
Ευρώπη. Γίνεται διαχωρισμός σε τρεις μείζονες τομείς δρα­
στηριότητας: 
1. Η ανάπτυξη μιας μεθοδολογίας για την ενσωμάτωση 
των γνώσεων στον τομέα της εργονομίας στα προϊόντα τεχνολογίας πληροφοριών ως μιας ουσιαστικής συμβο­
λής σε όλα τα μέρη του κύκλου της διαδικασίας σχεδια­
σμού. Η εμπειρία που απαιτείται για την εργασία αυτή 
θα αποκτηθεί στην: 
2. Διερεύνηση των τρόπων αλληλεπίδρασης της διασύνδε­
σης ανθρώπου-μηχανής και την κατασκευή πολύτροπων 
διασυνδέσεων ανθρώπου-μηχανής προκειμένου να εξα­
σφαλιστεί η βέλτιστη αλλη^ίδραση από την άποψη 
της εργονομίας 
3. Η εμπειρία που θα αποκτηθεί στα πλαίσια του 1) και του 
2) θα διατεθεί στο σύνολο της ευρωπαϊκής βιομηχανίας 
με α) την ανάπτυξη ενός πακέτου λογικού για ένα ενο­
ποιημένο σύστημα υποστήριξης της λήψης αποφάσεων 
και β) με την οργάνωση ενός ευρέος προγράμματος 
δημοσιεύσεων, σεμιναρίων, συνεδρίων εργασίας και 
δραστηριοτήτων παροχής συμβουλών σε ολόκληρη την 
ευρωπαϊκή βιομηχανία τεχνολογίας πληροφοριών. 
Στα πλαίσια της επίτευξης αυτών των στόχων, το κύριο θέμα 
της μελέτης θα είναι το πώς χρησιμοποιούν οι άνθρωποι τις 
πληροφορίες και για ποιους σκοπούς. Οι αντιδράσεις των 
χρηστών σε υφιστάμενο εξοπλισμό θα εξασφαλίσουν ουσια­
στικές ενδείξεις για τέτοιου είδους μελέτες. 
Το aπoτέL·σμa της εργασίας αναμένεται να είναι μια κατα­
νόηση των εγγενών ανθρώπινων απαιτήσεων ανεξάρτητα 
από τον εξοπλισμό, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε 
κάθε στάδιο κατά το σχεδιασμό των προϊόντων από την 
αφηρημένη σύλληψη μέχρι την επίλυση συγκεκριμένων ζητη­
μάτων του σχεδιασμού. Θα πρέπει να αναγνωριστεί σαφώς 
ότι ως αποτέλεσμα του απεριόριστου χαρακτήρα της χρήσης 
των πληροφοριών από τον άνθρωπο, θα πρέπει να αποδοθεί 
συνειδητή προσοχή στη διασύνδεση ανάμεσα σε ένα 
σύστημα πληροφοριών και τους σχεδιαστές του καθώς και 
τους χρήστες του. Αποδίδεται κάποια έμφαση στις διαδικα­
σίες εκμάθησης από την πλευρά των χρηστών καθώς και 
στην υποστήριξη τους με τη βοήθεια συστημάτων τεχνολο­
γίας πληροφοριών. 
Ένα επιπλέον aπoτέL·σμa του έργου θα είναι η ανάπτυξη 
ενός δυναμικού γλωσσάριου (GLOT) στον τομέα της επιστή­
μης και της τεχνολογίας πληροφοριών μέσα σε τρία έτη. Το 
γλωσσάριο θα συνταχθεί με βάση μια μεγάλη ενοποιημένη 
συστηματική που θα παρέχει όχι μόνο ορισμούς ορολογίας 
αλλά και δια- και ενδο- γλωσσικές συσχετίσεις μεταξύ λημ­
μάτων και των στοιχείων τους. Στην αρχή θα χρησιμοποιη­
θεί Αγγλική και Γερμανική Ορολογία αλλά στο τέλος θα 
συμπεριληφθούν όλες οι γλώσσες των Ευρωπαϊκών Κοινοτή­
των. 
«Γνωστικό προσομοιωτής για το σχεδιασμό διασυνδέσεων με 
το χρήστη» 
Αναφ. έργου 234: Β/84 
Αυτό το διετές έργο έχει ως στόχο την ανάπτυξη ενός εργά­
του προσομοίωσης για την υποβοήθηση των σχεδιαστών 
στην εκτίμηση της γνωστικής συμβατότητας όσον αφορά 
τους ανθρώπους εξειδικευμένων διασυνδέσεων για συγκριτι­
κούς σκοπούς. Τα προϊόντα που θα υποβληθούν περιλαμβά­
νουν το πακέτο λογικού και τον οδηγό για τους χρήστες 
μαζί με μία επισκόπηση της ανάπτυξης γνωστικών μοντέλων 
και των κατευθυντήριων γραμμών σχεδιασμού διαλόγου που 
Αριθ. C 332/46 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
θα προκύπτουν από τις δοκιμές επικύρωσης. Το λογικό που 
θα παραχθεί θα πρέπει να είναι συμβατό με τα αποτελέ­
σματα της τυποποίησης π.χ. των λειτουργικών συστημάτων. 
4.1.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Η περιοχή αυτή καλύπτεται καλά από τα διατηρούμενα έργα 
και δεν είναι πιθανόν να συμπεριληφθεί σε προσκλήσεις για 
υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 4.2.: Προηγμένοι σταθμοί εργασίας και δια­
συνδέσεις ανθρώπου-μηχανής 
Ο σταθμός εργασίας είναι η πύλη επικοινωνίας του χρήστη 
με το σύστημα γραφείου. Ο βαθμός αποδοχής από την 
πλευρά του χρήστη καθώς και η απόδοση του εξαρτώνται 
από το σχεδιασμό της αντίστοιχης διασύνδεσης ανθρώπου-
μηχανής. 
Το πιο σημαντικό κανάλι εισαγωγής πληροφοριών για τον 
άνθρωπο είναι το κανάλι της όρασης. Το κανάλι αυτό, καθώς 
και το αμφίδρομο κανάλι της ομιλίας, έχουν αναπτυχθεί έτσι 
ώστε να παρέχουν πληροφορίες για τις κινητικές δραστηριό­
τητες οι οποίες θα πρέπει να ενσωματωθούν κατά επαρκή 
τρόπο στη διαδικασία χειρισμού της διασύνδεσης. Κατά 
συνέπεια οι μονάδες οπτικής απεικόνισης (VDU) και τα πλη­
κτρολόγια καθώς και τα συστήματα αναγνώρισης ομιλίας θα 
εξελιχθούν έτσι ώστε να αποτελέσουν μία ενοποιημένη διά­
ταξη εισόδου-εξόδου κατάλληλη για το χειρισμό κειμένων 
και εικόνων με απευθείας χειρωνακτικό ή φωνητικό έλεγχο. 
Οι οθόνες θα πρέπει να έχουν κατά προτίμηση τις διαστάσεις 
και την ευκολία μεταφοράς του, χαρτιού (ηλεκτρονικό 
χαρτί). Μια άλλη προσέγγιση σε μια πιο άνετη «οπτική 
είσοδο» θα είναι η οθόνη μεγάλων διαστάσεων. Η ανάγκη 
για δυνατότητα πολύμορφης λειτουργίας θα απαιτήσει την 
ανάπτυξη διατάξεων που θα επιτρέπουν την εισαγωγή και 
μετατροπή γραφικών παραστάσεων, την απευθείας εισαγωγή 
χειρόγραφων και το διάλογο με ιδεογράμματα. 
Όσο δεν υπάρχει φορητή οθόνη που να μοιάζει με το χαρτί, 
θα απαιτείται εκτύπωση και θα υπάρχει μια διαρκώς αυξανό­
μενη ανάγκη για ταχύτερους, πιο ευέλικτους (κείμενο, γρα­
φική, χρώμα) και φθηνούς εκτυπωτές. Απαιτείται η εξασφά­
λιση διασυνδέσεων ανθρώπου-μηχανής που θα υποστηρίζουν 
όλες τις διάφορες λειτουργίες που πραγματοποιούνται παρα­
δοσιακά με μολύβι ή χαρτί. 
Ένα υψηλό ποσοστό τηλεφωνικών ή διαπροσωπικών επικοι­
νωνιών αποδεικνύει ότι οι οπτικές και οι προφορικές πληρο­
φορίες θα προτιμούνται όπου αυτό είναι δυνατό. Η οπτική 
επικοινωνία θα απαιτήσει την ανάπτυξη διατάξεων έγχρω­
μης τηλεοπτικής σάρωσης υψηλής διακριτικής ικανότητας με 
τις αναγκαίες δυνατότητες επεξεργασίας για αποτελεσμα­
τική αποθήκευση και διαβίβαση καθώς και τη χρήση επίπε­
δων οθονών πολλαπλών λειτουργιών. 
Το φωνητικό κανάλι δεν μπορεί να διακινήσει τόσες πληρο­
φορίες όσες το οπτικό, αλλά είναι ο πιο αποτελεσματικός 
φορέας της φυσικής γλώσσας. Η φωνητική επικοινωνία θα 
απαιτήσει την ανάπτυξη πολύπλοκης επεξεργασίας για τη 
βελτίωση του ακουστικού περιβάλλοντος, και την ανάπτυξη 
σχημάτων κωδικοποίησης. Η προφορική επικοινωνία μεταξύ 
ανθρώπου και συστήματος γραφείου θα απαιτήσει την ανά­πτυξη αποτελεσματικής αναγνώρισης ομιλίας και ενός συν-
θετιστή φυσικής ομιλίας. 
Ένα σημαντικό ζήτημα που θα διευκολύνει την τυποποίηση 
των διασυνδέσεων με τον κόσμο των ανθρώπων και του χαρ­
τιού είναι οι ευκολόχρηστες τυποποιημένες γλώσσες. Οι 
γλώσσες αυτές θα πρέπει να σχεδιαστούν κατά τρόπο ώστε 
να επιτρέπουν στο χρήστη, σε αντίθεση με τον επαγγελματία 
στον τομέα της πληροφορικής να προσδιορίσει τις ανάγκες 
του απευθείας στο σύστημα. 
Η υλοποίηση και δοκιμή λειτουργιών υποστήριξης της λήψης 
αποφάσεων από την πλευρά του χρήστη θεωρείται ότι πρέπει 
να είναι ενσωματωμένες στο σταθμό εργασίας. Η διαθεσιμό­
τητα των λειτουργιών αυτών θεωρείται ότι θα είναι καθορι­
στικός παράγοντας στα πλαίσια του ανταγωνισμού ανάμεσα 
στα προϊόντα γραφείου. 
Η ανάπτυξη εξειδικευμένων επιμέρους στοιχείων διασύνδε­
σης πρέπει να οδηγήσει σε μία γενική αρχιτεκτονική που θα 
επιτρέψει την ενοποίηση των υποσυστημάτων στα πλαίσια 
μιας αρχιτεκτονικά ομοιογενούς λύσης. Παρ' όλο που τα 
αντικείμενα της εργασίας διατυπώνονται με βάση την ενο­
ποίηση σε ένα φυσικό σταθμό εργασίας, οι προτάσεις δεν θα 
πρέπει να περιοριστούν αναγκαστικά σε εκείνες που προϋπο­
θέτουν ότι ολόκληρη η σχετική λειτουργικότητα είναι ενσω­
ματωμένη στον σταθμό εργασίας. Εξίσου σχετικές είναι και 
οι λύσεις που περιλαμβάνουν κατανεμημένη λειτουργικό­
τητα προσπελάσιμη μέσω επικοινωνιακών ζεύξεων. 
Σημαντικό μέρος του λογικού που θα υποστηρίζει τον χρή­
στη θα είναι ενσωματωμένο στο σταθμό εργασίας. Όλοι οι 
κανόνες που υπάρχουν ή που θα συμφωνηθούν για να βελτι­
ώσουν το φορητό του λογικού πρέπει να τεθούν σε εφαρ­
μογή. Το αυτό ισχύει και για κανόνες ή συμφωνίες για άλλα 
μέρη του συστήματος. 
4.2.1. Θέματα 
Έχουν προσδιοριστεί τα εξής θέματα Ε & Α: 
Συστημικά προβλήματα 
(α) Συστημικά προβλήματα του σχεδιασμού σταθμών εργα­
σίας 
(β) Ασφάλεια σταθμών εργασίας 
Όραση 
(α) οπτική διασύνδεση 
(β) σχεδιασμός επίπεδων οθονών για σταθμούς εργασίας 
(γ) σύστημα τηλεοπτικής απεικόνισης με υψηλή διακριτική 
ικανότητα 
(δ) κωδικοποίηση εικόνων 
Χαρτί 
(α) γραπτή διασύνδεση 
(β) προηγμένη διάταξη σάρωσης 
(γ) προηγμένος εκτυπωτής 
(δ) διασύνδεση μικροφίλμ 
(ε) κωδικοποίηση γραφικής 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/47 
(στ) αναγνώριση γραφικής 
(ζ) ευφυής αναγνώριση γραφικής 
Ομιλία 
(α) προφορική διασύνδεση 
(β) κωδικοποίηση ομιλίας 
(γ) αναγνώριση ομιλίας 
(δ) σύνθεση ομιλίας 
(ε) ευφυής αναγνώριση ομιλίας 
Γλώσσες και διαδικασίες γραφείου 
(α) αρχιτεκτονικές γλώσσες εγγράφων γραφείου 
(β) γλώσσες διασυνδέσεων γραφείου 
(γ) χειρισμός πολύμορφων εγγράφων 
(δ) ευφυής υποστήριξη λειτουργιών χρήστη 
(ε) πολύμορφη επικοινωνία μεταξύ χρηστών. 
4.2.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Ασφαλής, ανοικτός, πολύμορφος, ενοποιημένος σταθμός 
εργασίας» 
Αναφ. έργου 367: Α/84 
Το έργο περιλαμβάνει τον σχεδιασμό και την υλοποίηση 
ενός σταθμού εργασίας γραφείου με βάση την έννοια των 
«ανοικτών συστημάτων» που επιτρέπουν την παραγωγή 
τυποποιημένων πρωτοκόλλων για μέσα επικοινωνιών. Έτσι 
είναι δυνατή η σύνδεση του σταθμού εργασίας με διάφορους 
τύπους δικτύων καθώς και με το ψηφιακό δίκτυο ενοποιημέ­
νων υπηρεσιών (ISDN). Ο σταθμός εργασίας θα μπορεί να 
επεξεργαστεί διάφορους τύπους πληροφοριών, συμπεριλαμ­
βανομένων: κειμένων, ακίνητων και κινούμενων εικόνων, 
γραφικών παραστάσεων, φωνής και σκίτσων. Ο σταθμός 
εργασίας θα χρησιμοποιεί ένα λειτουργικό σύστημα προσα­
νατολισμένο προς το δίκτυο προκειμένου να ελέγχει τα πολ­
λαπλά παράθυρα και ένα σύστημα διαχείρισης κατανεμημέ­
νων βάσεων δεδομένων. Τα κύρια εξαρτήματα «υλικού» του 
σταθμού θα περιλαμβάνουν: μία κεντρική μονάδα επεξεργα­
σίας (CPU) 32 δυαδικών ψηφίων, δίσκο μεσαίας χωρητικότη­
τας, οθόνη υψηλής διακριτικής ικανότητας, τηλεκινούμενο 
δείκτη (MOUSE), μηχανή λήψης, διάταξη ψηφιοποίησης και 
συμπίεσης της ομιλίας, μεγάφωνο, διάταξη σάρωσης οπτι­
κών χαρακτήρων και κατάλληλα κυκλώματα δικτύωσης. 
Αυτά θα συμπληρωθούν με μία διάταξη και διαδικασίες 
ελέγχου της προσπέλασης. 
«Ενοποίηση ευρωπαϊκών γραφομηχανών ως φθηνών σταθ­
μών εργασίας γραφείου» 
Αναφ. Έργου 855: Β/85 
Το έργο έχει ως στόχο την αξιολόγηση του μελλοντικού 
ρόλου των γραφομηχανών που θα είναι συνδεδεμένες με 
δίκτυα γραφείου τα οποία θα περιλαμβάνουν άλλους σταθ­
μούς εργασίας, συστήματα εξυπηρέτησης αρχείων και επε­
ξεργαστές δεδομένων. 
Στα πλαίσια του έργου θα υλοποιηθεί και θα δοκιμαστεί ένα 
πρωτότυπο που θα ενοποιεί διάφορες λειτουργίες του γρα­
φείου όπως οι υπηρεσίες η&κτρονικού ταχυδρομείου προς εξωτερικούς προμηθευτές, η διαβίβαση και λήψη γραφικών 
πληροφοριών και η σύνδεση της αλφαριθμητικής και στοι­
χειακής ^τουργίας και του συστήματος τηλεφωνίας. 
Ένας δεύτερος στόχος του έργου είναι η τόνωση της εναρμό­
νισης στον τομέα των ανθρώπινων και δικτυακών διασυνδέ­
σεων μεταξύ των ευρωπαίων κατασκευαστών. 
«Επιμέρους στοιχεία για μελλοντικά υπολογιστικά συστή­
ματα» 
Αναφ. Έργου 956: Α /85 
Το έργο αυτό έχει ως στόχο τον σχεδιασμό και την πειραμα­
τική δοκιμή ενός υπολογιστή με περιορισμένο σύνολο εντο­
λών (RISC) με Ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική, ξεκινώντας από 
την καθιερωμένη τεχνολογία αιχμής. Ο υπολογιστής θα είναι 
κυρίως προσανατολισμένος προς σταθμούς εργασίας γρα­
φείου και συστήματα εξυπηρέτησης αρχείων όπου θα εκτελεί 
εξαιρετικά πολύπλοκες λειτουργίες κατά τρόπο φιλικό προς 
τον χρήστη. 
« Ένας ερευνητικός σταθμός εργασίας συστημάτων γραφείου 
για την Ευρώπη (ER W) 
Αναφ. Έργου 1032:Α/85 
Ο γενικός στόχος του έργου αυτού είναι μια συγκρότηση 
υλικού και ένα περιβάλλον λογικού κατάλληλα για έρευνα 
και ανάπτυξη πρωτοτύπων προηγμένων ενοποιημένων 
συστημάτων γραφείου. Αυτό θα ενισχύσει την ευρωπαϊκή 
βιομηχανία υπολογιστών και θα μειώσει την εξάρτηση της 
από δαπανηρά ξένα προϊόντα. Οι ειδικοί τεχνικοί στόχοι 
περιλαμβάνουν την ανάπτυξη μέσα σε τρία έτη ενός προηγ­
μένου πρωτότυπου με: 
— πολύ υψηλές επιδόσεις και με χαμηλό κόστος' 
— σχεδιασμό υλικού που να εκμεταλλεύεται την κατα­
σκευή VLSI και την αρχιτεκτονική RISC στα πλαίσια 
του σχεδιασμού των επεξεργαστών 
— ανοικτή αρχιτεκτονική έτσι ώστε οι πόροι που υπάρ­
χουν σε άλλα σημεία του δικτύου να μπορούν να υποκα­
ταστήσουν τους τοπικούς πόρους' 
— εργαλεία για ανάπτυξη γλωσσών παραγωγής κώδικα 
RISC για ερμηνεία του συνόλου των εντολών των ψευ-
δοπραγματικών μηχανών 
— περιβάλλοντα προγραμματισμού για αρκετές γλώσσες. 
Ένα επιδείξιμο πρωτότυπο του σταθμού εργασίας θα διατί­
θεται κατά το τρίτο τρίμηνο του τρίτου έτους. 
«Διαλογικόςχειρισμός ψηφιοποιημένων εικόνων στη διασύν­
δεση με το χρήστη» 
Αναφ. έργου 79: Β/83 
Το έργο καλύπτει τις διάφορες πλευρές χειρισμού εικόνων 
στη διασύνδεση με το χρήστη σε ένα περιβάλλον γραφείου: 
επεξεργασία, αποθήκευση, παρουσίαση και χειρισμό. Ανά­
μεσα στους στόχους του έργου είναι και ο προσδιορισμός 
Αριθ. C 332/48 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12.85 
των αναγκών των χρηστών όσον αφορά το χειρισμό εικόνων 
σε μια πολύμορφη διασύνδεση, και την ανάπτυξη ομοιόμορ­
φων λέξεων-κλειδιών για τις ιδιότητες των εικόνων. 
«Ανάπτυξη μοντέλων και προσομοίωση των οπτικών χαρα­
κτηριστικών των σύγχρονων τεχνολογιών οθονών υπό συν­
θήκες εργασίας γραφείου» 
Α ναφ. έργου 612: Β/84 
Το έργο στοχεύει στον σχεδιασμό, την τεχνική μελέτη και 
την κατασκευή ενός προσομοιωτή προκειμένου να ελε­
γχθούν οι ιδιότητες των οθονών που στηρίζονται σε νέες 
τεχνολογίες. Στους ειδικότερους στόχους περιλαμβάνονται: 
η σύγκριση οθονών που έχουν προσομοιωθεί σύμφωνα με τα 
κριτήρια αποδοχής από την πλευρά των χρηστών η διεξα­
γωγή περιορισμένου αριθμού εργονομικών πειραμάτων που 
αποσκοπούν στην προσομοίωση συνθηκών παρατεταμένης 
εργασίας γραφείου προκειμένου να επιτευχθεί καλύτερη 
κατανόηση των αρχιτεκτονικών και τεχνολογικών συντελε­
στών που σχετίζονται με την ποιότητα και την «οπτική 
άνεση». 
«Αλγόριθμος υψηλής συμπίεσης κωδικοποίησης εικόνων για 
φωτογραφική τηλεοπτικογραφία» 
Αναφ. Έργου 563: Β/84 
Στόχος είναι η ανάπτυξη με τη βοήθεια μιας ομάδας που 
είναι αντιπροσωπευτική αλλά αρκετά μικρή προκειμένου να 
είναι αποτελεσματική, μιας μεθοδολογίας κωδικοποίησης 
εικόνων υψηλής συμπίεσης που θα μπορεί να εφαρμοστεί σε 
τηλεοπτικά σήματα. Τελικός στόχος την εργασίας είναι ο 
καθορισμός μιας τελικής τεχνικής κωδικοποίησης ως πιθα­
νού ευρωπαϊκού πρωτύπου για φωτογραφική τηλεοπτικο­
γραφία στο ISDN. 
«Κωδικοποίηση τηλεοπτικών εικόνων στα 256 Kbit/s και 64 
Kbit/s» 
Αναφ. Έργου 925: Β/85 
Το έργο συνίσταται σε έρευνες και προδιαγραφές, και προ­
σπάθειες εναρμόνισης μεταξύ των σημαντικότερων κατα­
σκευαστών. Οι έρευνες που θα πραγματοποιηθούν αφορούν 
τις τεχνικές απαιτήσεις των τηλεσυνεδριάσεων. Προδιαγρα­
φές αφορούν κωδικοποιητές/αποκωδικοποιητές τηλεκινημα-
τογραφίας στην περιοχή 384 — 64 Kbit/s. 
«Η διασύνδεση του χαρτιού» 
Α ναφ. έργου 295: Α/84 
Το έργο αυτό αντιμετωπίζει το ρόλο του χαρτιού και των 
διαδικασιών που σχετίζονται με αυτό στα πλαίσια των προ­
ηγμένων ηλεκτρονικών συστημάτων γραφείων. Θα πραγμα­
τοποιηθούν έρευνες στον τομέα των τεχνικών που επιτρέ­
πουν την αποδοτική διακίνηση πληροφοριών πάνω στο 
χαρτί, και οι οποίες θα συμβάλουν στον απώτατο περιορι­
σμό της χρήσης χαρτιού. 
Οι ιδιαίτερες τεχνικές που θεωρούνται είναι: 
— ηλεκτρονική ανάγνωση εγγράφων πάνω σε χαρτί που 
έχουν προετοιμαστεί εκ των προτέρων με στόχο την κωδικοποίηση των εικόνων, καθώς και την κωδικοποί­
ηση και αναγνώριση κειμένων και γραφικών παραστά­
σεων 
— η ηλεκτρονική αναπαράσταση εγγράφων ανεξάρτητα 
από τον αρχικό τρόπο δημιουργίας τους' 
— μέθοδοι βελτιστοποίησης της αναπαραγωγής εγγράφων 
που περιέχουν πληροφορίες με τη μορφή έγχρωμων 
εικόνων. Οι μέθοδοι αυτές περιλαμβάνουν πρωτότυπους 
αλγορίθμους συμπίεσης για επεξεργασία χρώματος και 
μεθόδους βελτίωσης της έγχρωμης απόδοσης προκειμέ­
νου να αναπαραχθούν τελικά στην κατάλληλη διάταξη 
εξόδου πληροφορίες με τη μορφή πραγματικών έγχρω­
μων εικόνων 
— η επεξεργασία για την αναπαραγωγή ενός ηλεκτρονικού 
εγγράφου για διάφορα μέσα εξόδου (οπτική απεικόνιση, 
εκτύπωση και διαβίβαση)' 
— η κωδικοποίηση και αναγνώριση σε πραγματικό χρόνο 
κειμένων και γραφικών πληροφοριών που παράγονται 
τυπικά από τον άνθρωπο. 
Τα αποτελέσματα θα εφαρμοσθούν σε ένα ερευνητικό 
σύστημα με στόχο την αξιολόγηση και την επίδειξη. 
Το έργο αυτό είναι συμπληρωματικό του έργου 853. 
«Συγκέντρωση, συμπίεση και αναπαραγωγή εγγράφων με 
εικόνες πραγματικού χρώματος» 
Αναφ. έργου 853: Β/85 
Στα πλαίσια του έργου θα μελετηθούν μέθοδοι για τη βελτι­
στοποίηση της αναπαραγωγής εγγράφων που περιέχουν πλη­
ροφορίες υπό τη μορφή έγχρωμων εικόνων. Η αναπαραγωγή 
ενός έγχρωμου εγγράφου περιλαμβάνει μερικά βασικά 
βήματα, από την εισαγωγή του πρωτότυπου μέχρι την τελική 
εκτύπωση του αντίγραφου. Θα αναπτυχθούν περαιτέρω 
ενδιάμεσα βήματα προκειμένου να βελτιστοποιηθεί ολό­
κληρη η διαδικασία: αυτά περιλαμβάνουν πρωτότυπους 
αλγόριθμους συμπίεσης κατά την έγχρωμη επεξεργασία για 
την επίτευξη υψηλής απόδοσης κατά την αποθήκευση και τη 
διαβίβαση καθώς για την βελτίωση των πληροφοριών υπό 
την μορφή έγχρωμων εικόνων. 
Θα αναπτυχθεί ένα ενοποιημένο μοντέλο δυνατότητας υλο­
ποίησης προκειμένου να επιδειχθούν τα αποτελέσματα της 
έρευνας. Θα παραχθούν τρεις βαθμίδες: 
— πρωτότυπος εκτυπωτής 
— πρωτότυπη διάταξη σάρωσης 
— βαθμίδα κωδικοποίησης/αποκωδικοποίησης 
Οι τεχνικές που θα διερευνηθούν θα πρέπει να οδηγήσουν σε 
φθηνές διατάξεις. 
Το έργο αυτό είναι συμπληρωματικό του έργου 295. 
«Σύστημα απεικόνισης επαφής άμορφου πυριτίου για εφαρ­
μογές γραφείου και γραφικής» 
Αναφ. Έργου 1051: Β/85 
Στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη ενός προηγμένου 
συστήματος απεικόνισης επαφής υψηλής διακριτικής ικανό-
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/49 
τητας για εφαρμογές γραφείου και γραφικής, που θα οδηγή­
σει σε πολύ συμπαγή συστήματα. Στα πλαίσια του έργου 
αυτού θα διερευνηθούν νέες τεχνικές, δηλαδή HOMOCVD 
και φωτοδιάσπαση για την εναπόθεση άμορφου πυριτίου, με 
στόχο μεγαλύτερη ευστάθεια. 
Στα πλαίσια του έργου: 
— θα αναπτυχθεί ένας αισθητήρας σάρωσης εικόνων 
τύπου γραμμικής επαφής με άμορφο πυρίτιο: ο οποίος 
και θα οδηγήσει σε ένα πολύ συμπαγές σύστημα, 
— θα διερευνηθούν νέες τεχνικές για τη βελτίωση των ιδιο­
τήτων αυτού του συστήματος απεικόνισης επαφής. 
Σ' αυτή την πρώτη φάση του μακρόπνοου αναπτυξιακού 
προγράμματος, θα αναπτυχθεί ένα σύστημα απεικόνισης 
άμορφου πυριτίου τύπου γραμμικής επαφής με ανάγνωση 
πίνακα κατά πapάλληL·ς ενότητες. 
«Προφορική διασύνδεση σε σταθμούς εργασίας γραφείου 
(SPIN)» 
Λναφ. έργου 64:Α/83 
Ο στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη των βασικών επί 
μέρους στοιχείων, και η ενοποίηση τους σε μία πλήρη προ­
φορική διασύνδεση στο σταθμό εργασίας. Τα επί μέρους 
στοιχεία είναι: αναγνώριση ομιλίας, επαλήθευση ομιλητή, 
κωδικοποίηση και αποκωδικοποίηση ομιλίας και σύνθεση 
ομιλίας. 
Για την ενοποίηση των επί μέρους στοιχείων έχει σημασία η 
κατανόηση της χρήσης της ομιλίας στα πλαίσια της επικοι­
νωνίας ανθρώπου-μηχανής κα/ι, των ζητημάτων ποιότητας/ 
λειτουργικότητας που συμβάλλουν στην αποδοχή της δια­
σύνδεσης από τους χρήστες. Οι δύο αυτές πλευρές θα μελε­
τηθούν εκτεταμένα. 
Όσον αφορά την κάλυψη των διάφορων φυσικών γλωσσών, 
αυτές είναι προς το παρόν: ιταλικά, γαλλικά, ολλανδικά και 
γερμανικά. 
Μια επέκταση του έργου αυτού θα διερευνήσει στη συνέχεια 
περαιτέρω και θα υλοποιήσει ένα σύστημα για την αναγνώ­
ριση και την κατανόηση συνεχούς ομιλίας με τη χρησιμοποί­
ηση προηγμένων τεχνικών από τους τομείς της κατανόησης 
φυσικών γλωσσών, της υπολογιστικής γλωσσολογίας και 
της τεχνητής νοημοσύνης. 
«Ευφυής και γνωστική αναγνώριση ομιλίας (IKAROS)» 
Αναφ. έργου 954: Β/85 
Το έργο αφορά την υλοποίηση ενός συστήματος για την 
αναγνώριση και κατανόηση συνεχούς ομιλίας, ανεξάρτητα 
από τον ομιλητή και σε πραγματικό χρόνο. 
Περιορίζεται σε μία μόνο εφαρμογή και σε ένα υποσύνολο 
φυσικής γλώσσας που σχετίζεται με την εφαρμογή. 
Θα αναπτυχθούν μοντέλα για την πραγματοποίηση ενοποίη­
σης προσωδιακής, συντακτικής, σημασιολογικής και πραγ­
ματικής γνώσης στο σύστημα αναγνώρισης. Θα διερευνηθούν μέθοδοι για την προδιαγραφή εφαρμογών 
συμπεριλαμβανομένων διαδικασιών για την παραγωγή εφαρ­
μογών και γνωστικών πηγών για συγκεκριμένες γλώσσες. 
Θα πραγματοποιηθούν πειράματα για τα αγγλικά, τα γαλ­
λικά και τα γερμανικά. Το έργο έχει προγραμματιστεί για 
μία πενταετή περίοδο. Οι συμμετέχοντες είναι ανεξάρτητοι 
οργανισμοί και οργανισμοί βιομηχανικής έρευνας από τη 
Γαλλία και τη Γερμανία με έναν βιομηχανικό εταίρο από το 
Ηνωμένο Βασ^ιο. 
Το έργο αυτό είναι συμπληρωματικό του έργου 64. 
«Γλωσσολογική ανάλυση των ευρωπαϊκών γλωσσών» 
Αναφ. έργου 291: Β/84 
Ο στόχος του έργου αυτού είναι η παροχή υπό τη μορφή 
αρχείων δεδομένων υπολογιστών και συναφούς μεθοδολο­
γίας των ακόλουθων στοιχείων που αφορούν έναν αριθμό 
ευρωπαϊκών γλωσσών: 
— L·ξικoγpaφικά λήμματα, κλίσεις, γραμματικές κατηγο­
ρίες-
— αλγόριθμοι και πίνακες για τη μετατροπή της ορθογρα­
φικής μορφής σε φωνητική και αντίστροφα' 
— αλγόριθμοι και πίνακες για τον καθορισμό του τονι­
σμού των λέξεων 
— στατιστικά στοιχεία, ταξινόμηση λημμάτων και κλί­
σεων ανάλογα με τη συχνότητα χρήσης' 
— κείμενα κατάλληλα για την εξαγωγή περαιτέρω στατι­
στικών πληροφοριών. 
Τα αποτελέσματα του έργου θα έχουν θεμελιώδη σημασία 
για αρκετά άλλα έργα, ιδιαίτερα εκείνα που ασχολούνται με 
τη φυσική ομιλία και γλώσσα. 
Έχει ήδη αρχίσει μία φάση προδιαγραφής και θα επακολου­
θήσει η ανάπτυξη ενός γλωσσολογικού επεξεργαστή για 
υψηλής ποιότητας πολυγλωσσικά συστήματα μετατροπής 
κειμένων σε ομιλία και για συστήματα αναγνώρισης ομιλίας 
με μεγάλο λεξιλόγιο. Το εργαΜο αυτό εξασφαλίζει επίσης 
ανίχνευση και διόρθωση σφαλμάτων στις αλυσίδες που θα 
επεξεργάζεται. 
«Διερεύχηση της αποδοτικής χρησιμοποίησης της ομιλίας 
στη διασύνδεση ανθρώπου-μηχανής» 
Αναφ. έργου 449: Β/84 
Το έργο αυτό θα προσδιορίσει τις απαιτήσεις για αποδοτικές 
προφορικές διασυνδέσεις και ιδιαίτερα για σταθμούς εργα­
σίας CAD/CAM/CAE. Οι συμμετέχοντες είναι ερευνητικές 
ενώσεις χρηστών, τελικοί χρήστες και εταιρείες-προμηθευ­
τές στους τομείς της ομιλίας και των υπολογιστών. 
Τα αποτελέσματα του έργου θα έχουν θεμελιώδη σημασία 
Αριθ. C 332/50 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12.85 
για αρκετά άλλα έργα ιδιαίτερα για εκείνα που διαπραγμα­
τεύονται τη φυσική ομιλία και γλώσσα. 
«Χειρισμός μικτών εγγράφων με κείμενο/εικόνα/φωνή και 
με βάση μια τυποποιημένη αρχιτεκτονική εγγράφων γρα­
φείου» 
Αναφ. έργου 121: Α/83 
Βάση για την εργασία αυτή είναι μια πολύπλοκη αρχιτεκτο­
νική εγγράφων για την οποία υπάρχουν πρότυπα μέχρι το 
πρώτο βασικό επίπεδο από την ECMA, τον ISO και την 
CCITT. Στα πλαίσια του έργου θα αναπτυχθούν και θα επα­
ληθευθούν έννοιες και αρχιτεκτονικές που ευνοούν την 
εύκολη και φυσική επεξεργασία των εγγράφων. Στα πλαίσια 
του έργου θα καθορισθούν και θα δοκιμαστούν «γέφυρες» 
ανάμεσα στον ουσιαστικά εξαρτώμενο από το χαρτί κόσμο 
του σύγχρονου γραφείου και στον κόσμο της ηλεκτρονικής 
τεκμηρίωσης του αύριο (βλέπε επίσης περιοχή 4.2.5 (γ). 
Ο αρχικός στόχος του έργου αυτού που θα αρχίσει με μια 
φάση προδιαγραφής, είναι η παροχή υπό τη μορφή αρχείων 
δεδομένων υπολογιστή και τομέων μεθόδων υπολογιστή 
κωδικοποιημένων σε γλώσσα ανώτερου επιπέδου, των παρα­
κάτω στοιχείων που θα αφορούν ορισμένες ευρωπαϊκές 
γλώσσες: 
λήμματα L·ξικoύ, κλίσεις, γραμματικές κατηγορίες' 
αλγορίθμους και πίνακες για τη μετατροπή της ορθογραφι­
κής μορφής σε φωνητική και αντίστροφα' 
αλγορίθμους και πίνακες για τον τονισμό των λέξεων 
στατιστικές, που θα ταξινομούν τα λήμματα και τις κλίσεις 
ανάλογα με τη συχνότητα χρησιμοποίησης' 
κείμενα κατάλληλα για την εξαγωγή περαιτέρω στατιστικών 
πληροφοριών. 
Τα αποτελέσματα του έργου έχουν θεμελιώδη σημασία για 
αρκετά άλλα έργα, ιδιαίτερα εκείνα που διαπραγματεύονται 
τη φυσική ομιλία και γλώσσα και θα χρησιμοποιηθεί στα 
πλαίσια μιας φάσης συνέχισης όπου ο στόχος θα είναι η 
ανάπτυξη ενός γλωσσολογικού επεξεργαστή για πολυγλωσ-
σικά συστήματα μετατροπής κειμένου σε ομιλία υψηλής 
ποιότητας και για συστήματα αναγνώρισης ομιλίας μεγάλου 
λεξάογίου. Θα εξασφαλιστεί επίσης ο εντοπισμός σφαλμά­
των και η διόρθωση των αλυσίδων που θα υφίστανται επε­
ξεργασία. 
Το έργο αυτό είναι συμπληρωματικό προς το έργο 1024. 
«Δοκιμαστική εφαρμογή της αρχιτεκτονικής εγγραφών γρα­
φείου (POD Α) 
Αναφ. Έργου 1024: Α/85 
Το έργο αποβλέπει στην υλοποίηση ενός νέου προτύπου 
ODA για μια αρχιτεκτονική εγγράφων γραφείου στα πλαί­
σια του UNIX και κατά ουσιαστικά φορητό τρόπο. Μία 
έκδοση δοκιμαστικής εφαρμογής του λογικού θα υλοποιηθεί 
σε ένα από τα προϊόντα υλικού κάθε κατασκευαστή που 
μετέχει στην κοινοπραξία. Το λογικό που θα χρησιμοποιηθεί 
έχει ήδη υλοποιηθεί εν μέρει στα πλαίσια του έργου 121. 
Αλλα τμήματα (ουσιαστικά ένα πρόγραμμα-οδηγός σύντα­ξης, ένα προσαρμόσιμο πρόγραμμα ελέγχου μορφής και ένα 
πρόγραμμα μεταφραστής) θα γραφούν στα πλαίσια του 
έργου αυτού. Η γλώσσα που θα χρησιμοποιηθεί θα είναι η 
«αντικειμενική C», ένας προεπεξεργαστής προσανατολισμέ­
νος προς τα αντικείμενα για την C που διατίθεται εμπορικά 
και, κατά συνέπεια, δεν περιορίζει στο φορητό των παραγό­
μενων προϊόντων του λογικού. Η εργασία περιλαμβάνει μία 
επίδειξη ανταλλαγής εγγράφων μεταξύ μηχανών και εγκατα­
στάσεων διαφόρων κατασκευαστών, και ανάπτυξη μιας κοι­
νής διασύνδεσης χρήστη. 
Καλύπτονται ζητήματα ενοποιημένων συστημάτων σε 
αρκετά έργα, παρόλο που μία προσέγγιση ενός πλήρους ενο­
ποιημένου συστήματος δεν έχει ακόμη αντιμετωπιστεί στα 
πλαίσια ενός έργου. 
Το έργο αυτό είναι συμπληρωματικό προς το έργο 121. 
«Ευφυής σταθμός εργασίας (I WS) 
Αναφ. Έργου 82: Β/83 
Στόχος του έργου αυτού είναι η εξασφάλιση για τον εργαζό­
μενο στο γραφείο λογικού, για έναν ενοποιημένο σταθμό 
εργασίας που θα μπορεί να παρέχει πολύπλοκες υπηρεσίες οι 
οποίες θα κυμαίνονται από την ομιλία και την γραφική μέχρι 
βοηθήματα της λήψης αποφάσεων στο επίπεδο της εμπειρο­
γνωμοσύνης και αυτοματοποιημένη παραγωγή εκθέσεων. Ο 
πρωτότυπος σταθμός εργασίας που θα αναπτυχθεί θα δοκι­
μαστεί σε περιβάλλοντα που θα εξασφαλίζουν διευκολύνσεις 
επικοινωνιών και συνδεδεμένα συστήματα εξυπηρέτησης 
αρχείων. Θα αποδοθεί πολλή έμφαση στην εφαρμογή μεθό­
δων και λογικού αναπαράστασης γνώσεων στο περιβάλλον 
του γραφείου. 
«Εκτεταμένη μετανάστευση διαδικασιών γραφείου με διαλο­
γικές επίπεδες οθόνες» 
Αναφ. έργου 878: Β/85 
Στα πλαίσια του έργου αυτού πρόκειται να αναπτυχθεί ένα 
πρωτότυπο σύστημα που συνδυάζει την έννοια της εκτεταμέ­
νης μετανάστευσης διαδικασιών με μία πρωτότυπη διάταξη 
επίπεδης οθόνης προκειμένου να αξιολογηθούν και να 
παρουσιαστούν δραστηριότητες γραφείου. Οι τυπικές δρα­
στηριότητες γραφείου περιλαμβάνουν εργασίες που πραγμα­
τοποιούνται παράλληλα ή ακολουθιακά από άτομα που δου-
^ουν στο γραφείο. Οι δραστηριότητες αυτές περιγράφο­
νται τυπικά προκειμένου να αυτοματοποιηθούν, εκεί όπου 
πρόκειται να πραγματοποιηθούν μεμονωμένες εργασίες. 
Παρόλα αυτά εκεί όπου η συμμετοχή ανθρώπων εισάγει μη 
αιτιοκρατικά στοιχεία, τα στοιχεία αυτά θα συμπεριλη­
φθούν ως εξαιρέσεις. 
Η εκτεταμένη μετανάστευση διαδικασιών γραφείου καλύ­
πτει τόσο την τυπικά περιγραφόμενη ροή εργασίας όσο και 
τη διακίνηση εξαιρέσεων που σημειώνονται συχνά, ιδιαίτερα 
στις εργασίες του γραφείου. Με βάση τη μετανάστευση δια­
δικασιών γραφείου θα πρέπει να αναπτυχθεί ένα πρωτότυπο 
σύστημα γραφείου ως εργα^ο για σχεδιασμό, βελτιστοποί­
ηση και επίδειξη δραστηριοτήτων γραφείου. 
4.2.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Στην περιοχή αυτή θα εξεταστούν προκειμένου να συμπερι­
ληφθούν σε προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα 
δημοσιευθούν το 1986, τα ακόλουθα θέματα. 
20. 12.85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/51 
— Όραση και παρουσίαση: θα εξεταστεί το ενδεχόμενο 
εκτός από τα παραπάνω έργα, να συμπεριληφθεί ένα 
έργο που θα διαπραγματεύεται την τεχνολογική ενοποί­
ηση για διασύνδεση ανθρώπου-μηχανής. 
— Γλώσσες και διαδικασίες γραφείου: υφίστανται 4 έργα 
στην υποπεριοχή των γλωσσών και των διαδικασιών 
γραφείου, που καλύπτουν ήδη ένα ευρύ φάσμα. Παρ' 
όλα αυτά η υποπεριοχή αυτή είναι πολύ μεγάλη και 
σημαντική' υπάρχει έλλειψη ιδιαίτερα για εργασίες 
όσον αφορά την ευφυή υποστήριξη του χρήστη και 
γλώσσες διασύνδεσης γραφείου που να αποδίδουν 
έμφαση στην πολυγλωσσία. 
Περιοχή Ε & Α 4.3. : Συστήματα επικοινωνιών 
ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ 
Στα πλαίσια των επικοινωνιών γραφείου παρουσιάζονται 
ορισμένα πιθανά ερευνητικά θέματα μακράς προπορείας. 
Απαιτούνται τεχνολογικές εξελίξεις στην μικροηλεκτρονική 
και στις οπτικές ίνες, και είναι απαραίτητη η έρευνα πάνω 
στις αρχές των μελλοντικών συστημάτων επικοινωνιών όπως 
τα τοπικά δίκτυα ευρείας ζώνης, η αλληλοσύνδεση των τοπι­
κών δικτύων και οι εγκαταστάσεις πυλών επικοινωνίας για 
πολύτροπη λειτουργικότητα. Η Ε & Α θα πρέπει να οδηγήσει 
σε νέα συστήματα και πρότυπα που να βρίσκονται σε συμ­
φωνία με το μοντέλο αναφοράς ISO για αλληλοσύνδεση 
ανοικτών συστημάτων (OSI). Πέρα από αυτά τα τεχνικά 
προβλήματα, υπάρχουν περιοχές μη τεχνικών προβλημάτων 
που θα πρέπει να αντιμετωπιστούν προκειμένου να υποστη­
ριχθεί η πρόοδος των συστημάτων επικοινωνιών γραφείου. 
Οι απαιτήσεις των επικοινωνιών γραφείου θα πρέπει να διε­
ρευνηθούν πιο συστηματικά προκειμένου να δημιουργηθεί 
μια πιο στέρεη βάση για το σχεδιασμό των μελλοντικών 
συστημάτων τηλεπικοινωνιών. Τα ειδικά προβλήματα της 
ανθρώπινης διασύνδεσης με τα συστήματα επικοινωνιών θα 
πρέπει να μελετηθούν και θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η μελ­
λοντική σχέση των οργανισμών 111 με τα νέα τοπικά 
συστήματα επικοινωνιών. Απαιτούνται νέες γλώσσες και 
διευκολύνσεις όσον αφορά τα λειτουργικά συστήματα σε 
σχέση με τα κατανεμημένα συστήματα. 
4.3.1. Θέματα 
Στα πλαίσια όλων αυτών των πιθανών ερευνητικών δραστη­
ριοτήτων, καθορίστηκαν τέσσερα κύρια θέματα που καλύ­
πτουν μερικά καίρια ζητήματα. 
Το πρώτο θέμα είναι αφιερωμένο στο θεμελιώδες ζήτημα — 
πώς να εξασφαλιστεί ένα κοινό σύστημα επικοινωνιών για 
όλες τις επικοινωνιακές ανάγκες του γραφείου. Το ζήτημα 
αυτό γίνεται όλο και πιο επείγον, καθώς στο μέλλον θα χρει­
άζεται για κάθε γραφείο, επικοινωνία με μη φωνητικά μέσα 
και όσο θα προχωρεί η τηλεοπτική επικοινωνία. 
Το δεύτερο θέμα καλύπτει τα τοπικά δίκτυα ευρείας ζώνης, 
συμπεριλαμβανομένης και της εφαρμογής των οπτικών ινών, 
και όλων των τεχνολογικών προβλημάτων που σχετίζονται 
με αυτό. Εξετάζει επίσης το ρόλο των επικοινωνιών με μετα­
γωγή στο γραφείο. Καλύπτει τα προβλήματα της μετάβασης 
από τις σημερινές τεχνικές μεταγωγής μιας υπηρεσίας προς 
τη μεταγωγή μεταβλητού εύρους ζώνης για πολλές υπηρεσίες που θα επιτρέψει τη σύνδεση όλων των περιφερειακών και 
πόρων του γραφείου. 
Το τρίτο θέμα αντιμετωπίζει τη διαχείριση των πόρων σε ένα 
κατανεμημένο περιβάλλον. 
Στα πλαίσια του 4ου θέματος υπάρχει πρόθεση προώθησης 
της τυποποίησης των υπηρεσιών επικοινωνιών προστιθέμε­
νης αξίας στο γραφείο π.χ. με τη μορφή ηλεκτρονικού ταχυ­
δρομείου για κείμενα, εικόνες και φωνή και για πολύμορφα 
συστήματα πληροφοριών όπως η προηγμένη τηλεοπτικογρα-
φία (VIDEOTEX). 
Αρχιτεκτονική 
(α) αρχιτεκτονικές συστημάτων επικοινωνιών 
(β) ασφάλεια επικοινωνιών 
(γ) ζητήματα εναρμόνισης στον τομέα των επικοινωνιών 
Τεχνολογία 
(α) οπτικά τοπικά δίκτυα ευρείας ζώνης 
(β) προηγμένες τεχνικές μεταγωγής 
Διαχείριση πόρων 
(α) κατανεμημένα συστήματα 
Υπηρεσίες 
(α) πολύτροπο σύστημα διαβίβασης μηνυμάτων 
(β) προηγμένη τηλεοπτικογραφία με βάση ISDN 
(γ) τηλεσυνεδριάσεις 
(δ) προηγμένες υπηρεσίες 
4.3.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Σύστημα τοπικών επικοινωνιών ευρείας ζώνης για εκτεταμέ­
νες περιοχές» 
Αναφ. έργον 73:Α/83 
Το έργο αυτό ασχο^ται με την έρευνα και ανάπτυξη ενός 
συστήματος τοπικών επικοινωνιών ευρείας ζώνης για εκτε­
ταμένες περιοχές. Το πρωτότυπο σύστημα που θα αναπτυ­
χθεί θα ικανοποιεί τις προβ&πόμενες μελλοντικές επικοινω­
νιακές ανάγκες μεγάλων βιομηχανικών, επιστημονικών και 
διοικητικών οργανισμών. Στα πλαίσια του έργου θα 
ληφθούν υπόψη οι ανάγκες για επικοινωνία δεδομένων, κει­
μένων, φωνής και γραφικής και θα εξασφαλιστούν κύρια 
δίκτυα διανομής και πύL·ς επικοινωνίας για ετερογενή 
τοπικά δίκτυα. 
«Αρχιτεκτονικές συστημάτων επικοινωνιών» 
Αναφ. έργου 237:Α/84 
Το ενδιαφέρον του έργου συγκεντρώνεται στην ανάπτυξη 
νέων αρχιτεκτονικών για την αλληλοσύνδεση τερματικών 
και πόρων στα πλαίσια ενός ενοποιημένου περιβάλλοντος 
πολλών υπηρεσιών. Το δίκτυο που θα αναπτυχθεί στα πλαί­
σια του έργου αυτού θα αντικατοπτρίζει την πολιτική των 
Αριθ. C 332/52 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
ανοικτών συστημάτων εξασφαλίζοντας διασυνδέσεις με 
βάση τα πρότυπα OS Ι. 
Προτείνεται μια προσέγγιση «από τα επάνω προς τα κάτω» 
που θα περιλαμβάνει τρεις φάσεις: 
Κατά τη φάση 1 θα προσδιοριστούν οι επικοινωνιακές ανά­
γκες με ανάλυση των απαιτήσεων των χρηστών. Θα αναπτυ­
χθεί ένα λογικό μοντέλο των επικοινωνιών, θα υποβληθεί 
μία πρόταση για την ενοποίηση ενός κατανεμημένου λει­
τουργικού συστήματος στα πλαίσια της δομής ανοικτού 
συστήματος. 
Στα πλαίσια της φάσης 2 θα αναπτυχθεί η φυσική αρχιτεκτο­
νική με συσχέτιση των στοιχείων του λογικού μοντέλου της 
φάσης 1 με σημερινή τεχνολογία επικοινωνιών. 
Η φάση 3 θα συνίσταται στην ανάπτυξη εκείνων των στοι­
χείων του συστήματος που θα προσδιοριστούν στη φάση 2 
προκειμένου να κατασκευαστεί ένα δίκτυο επίδειξης δοκιμα­
στικής εφαρμογής. Το δίκτυο δοκιμαστικής εφαρμογής θα 
υποστεί δοκιμές απόδοσης προκειμένου να αξιολογηθούν οι 
αποφάσεις όσον αφορά το σχεδιασμό του συστήματος που 
πραγματοποιήθηκαν κατά τη φάση 2. 
«Μία ενοποιημένη αρχιτεκτονική δικτύου για επικοινωνίες 
γραφείου» 
Αναφ, έργου 395: Α/84 
Στα πλαίσια του έργου πρόκειται να σχεδιαστεί και να καθο­
ριστεί μία αρχιτεκτονική για επικοινωνίες γραφείου, και να 
επιδειχθεί μία εγκατάσταση δοκιμαστικής εφαρμογής. Η 
αρχιτεκτονική θα μπορεί να περιλάβει όλους του τύπους των 
τοπικών και ευρείας περιοχής δικτύων, όπως τα οπτικά 
τοπικά δίκτυα, τα δίκτυα ευρείας ζώνης CA TV, τα αυτόματα 
ιδιωτικά τηL·φωvικά κέντρα (ΡΑΒΧ), τα δίκτυα μεταγωγής 
πακέτων και το εμφανιζόμενο ψηφιακό δίκτυο ενοποιημέ­
νων υπηρεσιών (ISDN). 
Η ενοποιημένη αρχιτεκτονική θα επιδειχθεί στα πλαίσια 
ενός ενοποιημένου δικτύου δοκιμαστικής εφαρμογής που θα 
περιλαμβάνει το δίκτυο ευρείας ζώνης και μια ποικιλία 
άλλων διαθέσιμων τοπικών και ευρείας περιοχής δικτύων, 
που θα συνδέουν τις έδρες των συμμετεχόντων στο έργο. Οι 
εφαρμογές επίδειξης θα περιλαμβάνουν μία βελτιωμένη 
έκδοση του περιβάλλοντος διακίνησης εγγράφων. 
«Τυποποίηση ενοποιημένων υπηρεσιών τοπικών δικτύων 
(LAN) και πρωτοκόλλων προσπέλασης υπηρεσιών» 
Αναφ. έργου 43: Β/83 
Ο στόχος του έργου είναι ο καθορισμός των υπηρεσιών που 
θα παρέχονται από ένα τοπικό δίκτυο ενοποιημένης διακίνη­
σης και ο καθορισμός μιας ευσταθούς διασύνδεσης ανεξάρ­
τητης από την τεχνολογία LAN ανάμεσα στα τερματικά 
DTE και στην ομάδα προσπέλασης του LAN. Η διασύνδεση 
αυτή θα περιλαμβάνει τη φυσική διασύνδεση και τα πρωτό­
κολλα προσπέλασης υπηρεσιών μέσω των οποίων μπορεί να 
χρησιμοποιηθούν οι υπηρεσίες. 
«Παράλληλη αρχιτεκτονική για τη δικτύωση πυλών επικοι­
νωνίας που συνδέουν συστήματα OS I (ΡΑ NGLOSS)» 
Αναφ. Έργου 890:Β/85 
Στόχος του έργου είναι η κατασκευή μιας πρωτότυπης πύλης 
επικοινωνίας δικτύωσης υψηλών επιδόσεων με τη χρησιμο­ποίηση μιας εξαιρετικά παράλληλης αρχιτεκτονικής προκει­
μένου να καλυφθεί η προβλεπόμενη ζήτηση για σύνδεση 
συστημάτων και δικτύων OSI. Προκειμένου να επιτευχθεί 
κάτι τέτοιο το έργο έχει ως στόχο την μελέτη των ακόλου­
θων περιοχών: 
— γενικά χαρακτηριστικά της αρχιτεκτονικής μιας πύλης 
επικοινωνίας δικτύωσης' 
— λειτουργικός ορισμός μιας πύλης επικοινωνίας δικτύω­
σης (συμπεριλαμβανομένων και στόχων όσον αφορά τις 
επιδόσεις και τη δυνατότητα σύνθεσης), και τυπική προ­
σέγγιση του σχεδιασμού μιας αρχιτεκτονικής για μια 
τέτοια πύλη επικοινωνίας' 
— ζητήματα σχετικά με την υλοποίηση (πχ. κατανομή υλι­
κού/λογικού, κατάλληλες τεχνολογίες), και τυπική προ­
σέγγιση για την μετατροπή των προδιαγραφών σε υλο­
ποιημένα συστήματα και σε παράλληλο υλικό' 
— ανάλυση επιδόσεων των προτεινόμενων αρχιτεκτονι­
κών, προδιαγραφών, και εφαρμογών 
— ταχεία ανάπτυξη πρωτοτύπων σχεδίων με κατάλληλη 
χρησιμοποίηση συμβιβασμών υλικού/λογικού. 
«Τοπικό ενοποιημένο οπτικό δίκτυο (LION)» 
Αναφ. έργου 169:Α/83 
Το έργο LION υλοποιεί ένα τοπικό δίκτυο ευρείας ζώνης 
που στηρίζεται σε τεχνολογία οπτικών ινών, με κύρια εφαρ­
μογή στο περιβάλλον του γραφείου, περιλαμβάνοντας και 
εφαρμογές σε εργαστήρια βιομηχανικών ερευνών, πανεπι­
στήμια, νοσοκομεία και εργοστάσια. To LION θα εξασφαλί­
σει πολλαπλή προσπέλαση σε αρκετούς ανεξάρτητους χρή­
στες με απαιτήσεις για κατανεμημένη επεξεργασία και κατα­
νεμημένη νοημοσύνη, καθώς και τη δυνατότητα διακίνησης 
φωνής, δεδομένων, κειμένου και τηλεοπτικών εικόνων. Προ­
βλέπονται πολύ υψηλές ταχύτητες διαβίβασης δυαδικών 
ψηφίων, που θα απαιτούν νέες τεχνολογίες ολοκληρωμένης 
οπτικής και ηλεκτρονικά εξαρτήματα πολύ υψηλής ταχύτη­
τας. 
« TALON—Δοκιμή και Α νάλυση οπτικών τοπικών δικτύων» 
Αναφ. Έργου 870: Β/85 
Μια ειδική εργασία (TALON) έχει ως στόχο την εξασφάλιση 
παγιωμένης τεχνικής και εμπορικής φιλοσοφίας για τη 
δοκιμή πολύπλοκων οπτικών τοπικών δικτύων. Υποστηρίζει 
και συμπληρώνει τις δραστηριότητες σχεδιασμού συστημά­
των επικοινωνιών. Πολλές από τις σύγχρονες καθιερωμένες 
μεθόδους για δοκιμή συνδέσεων οπτικών ινών μεταξύ δύο 
σημείων δεν είναι αποτελεσματικές όταν εφαρμοστούν σε 
σύνθετες οπτικές τοπολογίες. Στα πλαίσια του υποπρογράμ-
ματος θα κατασκευαστούν συστήματα επίδειξης και θα αξιο­
λογηθεί η aπoτεL·σμaτικότητά τους σε διαφορετικά περι­
βάλλοντα. 
Το έργο αυτό είναι συμπληρωματικό του έργου 169. 
«Σύμφωνο οπτικό τοπικό δίκτυο εξαιρετικά μεγάλου εύρους 
ζώνης» 
Αναφ. έργου 249: Β/84 
Το έργο θα διερευνήσει τη δυνατότητα χρησιμοποίησης σύμ­
φωνων οπτικών τεχνικών σε ένα τοπικό δίκτυο με την αντι­
μετώπιση τόσο τεχνικών όσο και συστημικών ζητημάτων. 
20. 12.85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/53 
Θα εξετάσει νέες αρχιτεκτονικές μηχανών για την υλοποί­
ηση διαβιβάσεων μεγάλου εύρους ζώνης της τάξεως των 
αρκετών Gbits/δευτερόλεπτο για διάφορους τύπους πληρο­
φοριών συμπεριλαμβανομένης φωνής, κειμένου, εικόνας 
κλπ. 
«Δυναμικά προσαρμόσιμοςμεταγωγέας πολλαπλών υπηρε­
σιών» 
Α ναφ. Έργου 1059: Β/85 
Στα πλαίσια του έργου αυτού υπάρχει πρόθεση να προσδιο­
ριστούν κενά, να αξιοποιηθούν τα σχετικά π^νεκτήματα 
μιας αρχιτεκτονικής επικοινωνιών προσανατολισμένης προς 
μεταγωγή, λαμβανομένης υπόψη της μεγάλης ποικιλίας της 
κυκλοφορίας και των υπηρεσιών που απαιτούνται για το 
γραφείο. Το έργο περιλαμβάνει μία μελέτη απαιτήσεων, μία 
διερεύνηση προηγμένου σχεδιασμού και τεχνολογίας, ένα 
μερικό πρωτότυπο επαρκές για να καταδείξει την αρχή 
καθώς επίσης και εναλλακτικές αρχές αρχιτεκτονικής, που 
συμπεριλαμβάνουν την έννοια της μεταγωγής εύρους ζώνης. 
Θα εξεταστεί επίσης η γεωγραφική θέση των τερματικών και 
η κυκλοφορία που παράγεται καθώς και οι επιδόσεις που 
απαιτούνται για ένα μελλοντικό σύστημα επικοινωνιών γρα­
φείου. 
«Κατασκευή και διαχείριση κατανεμημένων συστημάτων 
γραφείου (COMΑ Ν DOS)» 
Αναφ. Έργου 834:Α/85 
Κύριος στόχος της εργασίας αυτής είναι η δημιουργία ενός 
αποδοτικού και ευκολόχρηστου περιβάλλοντος για την ανά­
πτυξη και διαχείριση κατανεμημένων εφαρμογών. Προκειμέ­
νου να επιτευχθεί ο στόχος αυτός θα χρησιμοποιηθούν συν­
δυασμοί των εξελίξεων και των διάφορων τεχνολογιών αιχ­
μής σε πρωτότυπα και γενικά εργαλεία. Η προσέγγιση θα 
λάβει υπόψη της τα ειδικά χαρακτηριστικά των διάφορων 
κατανεμημένων συστημάτων πληροφοριών γραφείου. 
«Διαλογική οπτικοακουστική επικοινωνία μεταξύ πολλών 
σημείων (ΜΙΑ Q» 
Αναφ. Έργου 1057: Β/85 
Στα πλαίσια του έργου αυτού θα αναπτυχθεί και θα επιδει­
χθεί ένα σύστημα για την ταυτόχρονη επικοινωνία πληροφο­
ριών υπό τη μορφή ομιλίας, εικόνων και δεδομένων μεταξύ 
ατόμων σε δύο, τρεις ή περισσότερες τοποθεσίες που θα απέ­
χουν πολύ μεταξύ τους, με τη χρησιμοποίηση ISDN και 
άλλων δικτύων των 64 Kbit/s. Η ίδια η επίδειξη θα είναι ένα 
σύστημα διεθνών ακουστικών τηλεσυνεδριάσεων μεταξύ 
πολλών σημείων με οπτικά και γραφειακά βοηθήματα, αλλά 
η υποδομή από πλευράς σημάτων και πρωτοκόλλων που θα 
αναπτυχθεί θα μπορεί να εφαρμοστεί σε μεγάλη ποικιλία 
άλλων οπτικοακουστικών υπηρεσιών. 
4.3.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Στην περιοχή αυτή θα εξεταστεί το ενδεχόμενο να συμπερι­
ληφθεί σε προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986 το θέμα των υπηρεσιών διαβίβασης 
πολύτροπων μηνυμάτων. 
Περιοχή Ε & Α 4.4: Προηγμένα συστήματα πολύμορφης αρχει­
οθέτησης και ανάκτησης 
Η τεχνολογία πληροφοριών και η αυτοματοποίηση γραφείου 
έχουν ως θεμελιώδες αντικείμενο την αποθήκευση, προσπέ­
λαση και διακίνηση πληροφοριών στις οποίες περιλαμβάνο­
νται δεδομένα, κείμενο, γραφική, φωνή, εικόνες και άλλες 
μορφές πληροφοριών. Οι έρευνες που θα οδηγήσουν στον 
καθορισμό ενός προηγμένου μοντέλου βάσεων δεδομένων 
για εφαρμογές γραφείου και οι μελέτες για την ασφάλεια, 
ιδιωτικό απόρρητο, εξουσιοδότηση προσπέλασης και κατα­
νομή πληροφοριών έχουν θεμελιώδη σημασία για ένα ευρύ 
φάσμα ερευνών στον τομέα των συστημάτων γραφείου. 
Η προτεινόμενη έρευνα είναι προσανατολισμένη προς την 
κατασκευή και τη λειτουργία υπό ρεαλιστικές συνθήκες, 
μεμονωμένα και σε συνεργασία με τα υπόλοιπα, ορισμένων 
πειραματικών πρωτοτύπων συστημάτων εξυπηρέτησης πλη­
ροφοριών γραφείου, έτσι ώστε να αποκτηθεί πρακτική εμπει­
ρία για τις συστημικές επιπτώσεις της κατασκευής αυτών 
των συστημάτων εξυπηρέτησης, της φόρτωσης τους με πρα­
κτικές πληροφορίες και της χρησιμοποίησης τους κατά ρεα­
λιστικό τρόπο. 
Η εργασία επομένως χωρίζεται σε τρεις γενικές κατηγορίες: 
συστημικά ζητήματα, χρήση και ανάγκες, και επί μέρους 
στοιχεία. 
Συστημικά ζητήματα: αυτά καλύπτουν το σχεδιασμό και τη 
λειτουργία συστημάτων εξυπηρέτησης πληροφοριών γρα­
φείου, συμπεριλαμβανομένων και φίλτρων απόδοσης και τις 
έρευνες για νέα μοντέλα πληροφοριών καθώς και την ανά­
πτυξη σχετικής μετρικής. Τα συστήματα εξυπηρέτησης θα 
πρέπει να εξετασθούν σε σχέση με τα άλλα επιμέρους στοι­
χεία ενός πλήρους συστήματος γραφείου συμπεριλαμβανομέ­
νων και άλλων συστημάτων εξυπηρέτησης πληροφοριών, της 
κατανομής των πληροφοριών καθώς και των λειτουργιών 
που θα πραγματοποιούνται ανάμεσα τους. Καθορίζονται 
εργασίες σχετικά με τη διασύνδεση αρχειοθέτησης, ζητή­
ματα σχετικά με τις γλώσσες διερεύνησης και τις γλώσσες 
δήλωσης περιεχομένου. 
Χρήση και ανάγκες: το θέμα αυτό καλύπτει τη φύση των 
πληροφοριών (δεδομένα, κείμενο, γραφική, εικόνες κλπ.) που 
θα αποθηκευθούν στα συστήματα εξυπηρέτησης πληροφο­
ριών γραμείου ως προς την ποιότητα, την ποσότητα, το συν­
δυασμό και τη χρήση των πληροφοριών αυτών. Θα πρέπει να 
διερευνηθεί μια εσωτερική προσαρμόσιμη διασύνδεση που 
θα ανταποκρίνεται στις ανάγκες και την εμπειρία των χρη­
στών. 
Επί μέρους στοιχεία: η ανάπτυξη του υλικού, του λογικού 
και των συστατικών στοιχείων συστημάτων που θα ενσωμα­
τωθούν σε προηγμένα συστήματα αρχειοθέτησης, κυρίως σε 
συστήματα εξυπηρέτησης πληροφοριών, αλλά επίσης και σε 
προηγμένους σταθμούς εργασίας. Σε αυτά περιλαμβάνονται 
τα φίλτρα, τα ζητήματα διαχείρισης των συστημάτων που 
αφορούν τη χρήση οπτικών δίσκων σε προηγμένα συστή­
ματα γραφείου, οι τεχνικές συστημάτων που απαιτούνται 
για να επιτευχθεί πολύ υψηλή πραγματική αξιοπιστία, και η 
εφαρμογή τεχνικών προηγμένης επεξεργασίας πληροφοριών 
σε προηγμένα συστήματα αρχειοθέτησης και ανάκτησης. 
Αριθ. C 332/54 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
4.4.1. Θέματα 
Τα θέματα που καλύπτονται σε αυτήν την περιοχή Ε&Α 
περιλαμβάνουν: 
Αρχιτεκτονικές συστημάτων εξυπηρέτησης αρχείων 
(α) σχεδιασμός και αξιολόγηση συστημάτων εξυπηρέτησης 
πληροφοριών γραφείου 
(β) συστήματα πολύ υψηλής ασφάλειας 
Συστημικά ζητήματα 
(α) νέα μοντέλα πληροφοριών 
(β) γλώσσες διερεύνησης αρχείων και δηλώσεων περιεχομέ­
νου 
Χρήση και ανάγκες 
(α) φύση και χρήση αρχειοθετούμενων πληροφοριών 
(β) προσαρμόσιμη διασύνδεση χρήστη - αρχείου 
(γ) επιδόσεις συστημάτων εξυπηρέτησης πληροφοριών γρα­
φείου 
Επί μέρους στοιχεία 
(α) φίλτρα αρχείων 
(β) έννοιες συστημάτων οπτικής αποθήκευσης. 
4.4.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Πολύμορφο σύστημα αρχειοθέτησης» 
Αναφ. έργον 28: Α/83 
Στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη ενός συστήματος 
που θα εξασφαλίζει υπηρεσίες αρχειοθέτησης για πολύ­
μορφα έγγραφα με τη χρησιμοποίηση μαγνητικών και οπτι­
κών μέσων αποθήκευσης. Θα αποδοθεί ιδιαίτερη προσοχή 
στις ανάγκες του περιβάλλοντος γραφείου. Το σύστημα θα 
υλοποιηθεί σε ένα σύστημα εξυπηρέτησης συγκεκριμένης 
εφαρμογής που θα δέχεται αιτήσεις από «πελάτες» όπως 
είναι οι σταθμοί εργασίας ή άλλες διατάξεις. Τα στοιχεία 
επικοινωνίας μεταξύ συστήματος εξυπηρέτησης και πελάτη 
θα είναι μάλλον πολύμορφα έγγραφα αντί για φυσικά εγγρα-
φήματα ή ενότητες. 
Οι υπηρεσίες που θα παρασχεθούν από το σύστημα εξυπηρέ­
τησης είναι ίδιες με εκείνες που συναντώνται παραδοσιακά 
σε ένα περιβάλλον ανάκτησης πληροφοριών ή βάσεων δεδο­
μένων. Ωστόσο, η διπλή απάντηση για μια ικανότητα διακί­
νησης πολύμορφων μηνυμάτων και για εφαρμογή στα γρα­
φεία εισάγει νέα ερευνητικά ζητήματα. Το σύστημα εξυπηρέ­
τησης θα υλοποιηθεί σταδιακά. Το πρώτο πρωτότυπο θα 
περιλαμβάνει κείμενο και θα αποδίδει μόνο δεδομένα ενώ 
στις μεταγενέστερες εκδόσεις θα προστεθεί εικόνα και 
φωνή. Έχει ήδη ολοκληρωθεί το γενικό σχέδιο και προχω­
ρούν οι εργασίες για τις λειτουργικές προδιαγραφές των επι­
μέρους στοιχείων του συστήματος συμπεριλαμβανομένου 
και του υποσυστήματος εξυπηρέτησης και της διασύνδεσης 
με το χρήστη. 
«Σχεδιασμός και λειτουργική αξιολόγηση συστημάτων εξυ­
πηρέτησης πληροφοριών γραφείου» 
Αναφ. έργου 231: Α/84 
Στόχος του έργου είναι ο σχεδιασμός, η επίδειξη και, στη 
συνέχεια, η αξιολόγηση μιας οικογένειας &ιτουργούντων πρωτοτύπων συστημάτων εξυπηρέτησης πληροφοριών γρα­
φείου ικανών να αποθηκεύουν υπό ψηφιακή ηλεκτρονική 
μορφή αναπαραστάσεις όλων των πληροφοριών του γρα­
φείου, που σήμερα εμφανίζονται πάνω σε χαρτί. Θα δημιο­
υργηθεί ένα καθολικό μοντέλο τόσο για τις πληροφορίες που 
αποθηκεύονται στα συστήματα εξυπηρέτησης όσο και για 
τις λειτουργίες που απαιτούνται για τη διακίνηση και διαχεί­
ριση τους. Ζωτικό τμήμα του έργου είναι η εξέταση των 
ζητημάτων που συνδέονται με τις κατανεμημένες πληροφο­
ρίες, αρχιτεκτονικές και χρήσεις στα πλαίσια ενός περιβάλ­
λοντος γραφείου. 
Προγραμματίζονται στα πλαίσια του έργου δύο μείζονες επι­
δείξεις των ικανοτήτων των συστημάτων εξυπηρέτησης πλη­
ροφοριών γραφείου. Μια επίδειξη δοκιμαστικής εφαρμογής 
κατά το τέλος του έτους 3 και μια κύρια επίδειξη κατά το 
τέλος του έτους 4. Στη συνέχεια διατίθεται ένα πλήρες έτος 
για την πλήρη αξιολόγηση του συστήματος πριν τη σύνταξη 
των τελικών εκθέσεων. 
Στα πλαίσια μιας επέκτασης του αρχικού έργου θα διερευνη­
θεί στη συνέχεια και θα υποβληθεί έκθεση σχετικά με τη 
δυνατότητα χρησιμοποίησης και τα ζητήματα επιδόσεων, 
που προκύπτουν από τη λειτουργία ενός κατανεμημένου 
συνόλου συστημάτων εξυπηρέτησης πληροφοριών που θα 
υποστηρίξουν συλλογικά μια πλήρως ενοποιημένη υπηρεσία. 
Θα υλοποιηθούν και θα αξιολογηθούν επίσης δύο συγκροτή­
σεις: 
— «Λογικό σύστημα εξυπηρέτησης» — ένα σύνολο «μονα­
διαίων συστημάτων εξυπηρέτησης» (ένας επεξεργαστής) 
σε ένα χώρο, που θα συμπεριφέρεται σαν μία μοναδική 
ενότητα για τον χρήστη. 
— «Καθολική υπηρεσία» — που θα αποτελείται από 
αρκετά «λογικά συστήματα εξυπηρέτησης», κατανεμη­
μένα γεωγραφικά. 
«Νέα μοντέλα πληροφοριών για αρχειοθέτηση και ανάκτηση 
γραφείου» 
Αναφ. έργου 59: Α/83 
Το έργο περιλαμβάνει έρευνα στον τομέα των νέων μοντέ­
λων πληροφοριών για αρχειοθέτηση και ανάκτηση γρα­
φείου. Η έμφαση θα αποδοθεί στην έρευνα των θεωρητικών 
ζητημάτων που σχετίζονται με ένα μοντέλο που χαρακτηρί­
ζει όL·ς τις μορφές των πληροφοριών γραφείου. Θα αναπτυ­
χθεί ένας αριθμός μοντέλων που θα συσχετιστούν με τεχνι­
κές αρχειοθέτησης και ανάκτησης πληροφοριών. 
Διερευνώνται πολλά ζωτικά προβλήματα, τα περισσότερα 
από τα οποία σχετίζονται με ζητήματα της αποδοχής από 
μέρους των ανθρώπων, ή πιο συγκεκριμένα: με την ταχύτητα 
και την ακρίβεια της διαδικασίας ανάκτησης για τον ειδικευ­
μένο και τον ανειδίκευτο χρήστη. 
Τα μοντέλα που θα αναπτυχθούν θα κατασκευαστούν και θα 
αξιολογηθούν σε ένα περιβάλλον λογικού που εξασφαλίζει 
την απομίμηση της αλληλεπίδρασης με ένα σύστημα αρχειο­
θέτησης και ανάκτησης του γραφείου. 
Ολοκληρώθηκε η παραγωγή του σχήματος της αρχιτεκτονι­
κής μαζί με ένα σκαρίφημα της διασύνδεσης χρήστη. Οι 
εργασίες συνεχίζονται στους τομείς της διερεύνησης των 
δομών αποθήκευσης και σε ζητήματα ασφα^ας του συστή­
ματος. 
20. 12.85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/55 
«Ένα γενικό σύστημα αποθήκευσης και ανάκτησης δημό­
σιων δεδομένων, φωνής και εικόνων» 
Αναφ. έργου 910: Β/85 
Το έργο αυτό έχει ως στόχο τη δημιουργία μιας εξαιρετικά 
μεγάλης πολύμορφης βάσης δεδομένων και εικόνων. Θα δια­
τεθεί ευρέως προς χρήση από το ευρύ κοινό. Αποσκοπεί στην 
επίδειξη της δυνατότητας υλοποίησης ενός τέτοιου συστήμα­
τος, και περιλαμβάνει: ανάπτυξη ενός νέου συστήματος οπτι­
κής λέιζερ που θα συνδυάζει αναλογικά και ψηφιακά κωδι­
κοποιημένες πληροφορίες και ένα σύστημα ανάκτησης από 
πολύμορφη βάση δεδομένων που θα συμπεριλαμβάνει μία 
«μείζονα εξελικτική» διασύνδεση με γεωγραφικές πληροφο­
ρίες. Ο σχεδιασμός του συστήματος θα επιτρέψει την προ­
σπέλαση μέσω ευρέως διαθέσιμων, φτηνών σταθμών εργα­
σίας. Ιδιαίτερη έμφαση αποδίδεται σε μια ευκολόχρηστη 
διασύνδεση με τον χρήστη που θα χρησιμοποιεί τεχνικές της 
τεχνολογίας γνώσεων. 
4.4.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Στην περιοχή αυτή θα εξεταστεί το ενδεχόμενο να συμπερι­
ληφθούν σε προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα 
δημοσιευθούν το 1986 τα ακόλουθα θέματα: 
πολύτροπη αποθήκευση και χρήση και ανάγκες συστημάτων 
ανάκτησης. 
Περιοχή Ε & Α 4.5: Ενοποιημένα συστήματα πληροφορικής 
γραφείου 
Περιγραφή 
Η έρευνα και ανάπτυξη πρωτότυπων επιμέρους στοιχείων 
για συστήματα γραφείου θα πρέπει να συμπληρωθεί με 
έρευνα και αξιολόγηση εννοιών ενοποιημένων συστημάτων 
γραφείου για μια ποικιλία περιβαλλόντων γραφείου. Σε ένα 
πρόγραμμα βιομηχανικής Ε & Α η δοκιμή των πρωτότυπων 
με βάση απαιτήσεις που είναι αντιπροσωπευτικές των συνθη­
κών της αγοράς, αποτελεί τον πιο σημαντικό έλεγχο της 
αξίας της έρευνας που έχει πραγματοποιηθεί. 
Κύρια περιοχή ενδιαφέροντος είναι η αρχιτεκτονική κατανε­
μημένων συστημάτων. Ως θεμελιώδης έννοια όχι μόνο για τα 
συστήματα γραφείου αλλά και για όλα τα μελλοντικά 
συστήματα πληροφορικής μπορεί να θεωρηθεί η κατανομή 
λειτουργικών μονάδων αλληλοδικτυωμένων μεταξύ τους. Η 
βελτίωση και η υλοποίηση της έννοιας αυτής δεν είναι καθό­
λου τετριμμένη και απαιτεί πολλές νέες ιδέες και την ανά­
πτυξη μοντέλων αναφοράς και προτύπων. 
Ένα ιδιαίτερο ζήτημα, η ασφάλεια των συστημάτων, θα πρέ­
πει να ληφθεί υπόψη σε όλη τη διάρκεια της διαδικασίας 
σχεδιασμού σε επίπεδο πλήρους συστήματος καθώς και σε 
επίπεδο επιμέρους στοιχείων. 
Στην περιοχή αυτή προσδιορίζονται δύο θέματα που αλληλο­
συμπληρώνονται μεν χωρίς όμως και να είναι αναγκαστικά 
αλληλεξαρτώμενα. Πρώτον: Ο σχεδιασμός, η ανάπτυξη και η αξιολόγηση πρω­
τότυπων προηγμένων συστημάτων γραφείου, με βάση επιμέ­
ρους στοιχεία τεχνολογίας αιχμής που θα έχουν αναπτυχθεί 
στην Ευρώπη, πιθανώς στα πλαίσια του προγράμματος 
ESPRIT (περιοχή 4.2 έως 4.4), και με βάση τα αποτελέσματα 
των διαρθρωτικών αναλύσεων στις περιοχές της επιστήμης 
των συστημάτων γραφείου και της εργονομίας (περιοχή 4.1). 
Δεύτερον: Η δημιουργία περιβαλλόντων δοκιμής και αξιολό­
γησης για επιμέρους στοιχεία συστημάτων γραφείου και 
πρωτότυπα ενοποιημένων συστημάτων γραφείου, που θα επι­
τρέψουν την ποιοτική και ποσοτική επικύρωση για μια ποι­
κιλία προσομοιωμένων γραφείων και επιχειρήσεων. Στα 
πλαίσια των εργασιών αυτών θα χρησιμοποιηθούν επίσης τα 
προϊόντα της περιοχής 4.1 καθώς και άλλα πρότυπα και 
εργασίες στον τομέα της απόδοσης και της ενοποίησης. 
4.5.1. Θέματα 
Στα θέματα που θα μελετηθούν στα πλαίσια της περιοχής 
αυτής περιλαμβάνονται: 
Αρχιτεκτονική συστημάτων 
(α) αρχιτεκτονικές συστημάτων 
(β) ασφάλεια συστημάτων 
Δοκιμή και αξιολόγηση 
(α) εγκαταστάσεις δοκιμής και αξιολόγησης συστημάτων 
γραφείου 
(β) δοκιμαστήρια εφαρμογών συστημάτων γραφείου. 
4.5.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Ασφά&ια συστημάτων γραφείου» 
Αναφ. έργου 998: Β/85 
Το έργο διαπραγματεύεται όλα τα ζητήματα ασφάλειας των 
συστημάτων πληροφοριών κατά ενοποιημένο τρόπο. Χωρί­
ζεται σε τρεις φάσεις: 
— αξιολόγηση της κατάστασης των εξελίξεων, συμπερι­
λαμβανομένων απαιτήσεων και λύσεων για ιδιαίτερα 
ευαίσθητες περιοχές όπως οι στρατιωτικές εφαρμογές 
και ο έλεγχος διαδικασιών 
— ανάπτυξη ενός μοντέλου ασφάλειας για συστήματα πλη­
ροφοριών 
— προδιαγραφή μέτρων ασφάλειας και σύνταξη κατευθυ­
ντηρίων γραμμών υλοποίησης. 
«Προηγμένο σύστημα πληροφοριών για δημόσιες διοικήσεις 
(ASTRA)» 
Αναφ. έργου 831: Α/85 
To ASTRA θα εξασφαλίσει εγκαταστάσεις για δοκιμή και 
αξιολόγηση συστημάτων πληροφοριών γραφείου. Το έργο 
αποτελείται από δύο φάσεις: κατά την πρώτη φάση θα πραγ­
ματοποιηθεί μια ανάλυση πολύ μεγάλων δημόσιων διοική­
σεων σε τέσσερις συμμετέχουσες χώρες λαμβανομένης 
Αριθ. C 332/56 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
υπόψη της διακίνησης των πληροφοριών. Η δεύτερη φάση θα 
εξασφαλίσει δύο πρωτότυπα που διακρίνονται με βάση το 
μέγεθος, την πολυπλοκότητα, την αρχιτεκτονική του συστή­
ματος, και το κόστος σε: 
(i) ένα πρωτότυπο υψηλού επιπέδου, που θα επεξεργάζεται 
μεγάL·ς ποσότητες δεδομένων και 
(H) ένα πρωτότυπο χαμηλού επιπέδου, που θα επεξεργάζε­
ται τα πολυ^τουργικά προβλήματα της αυτοματοποίη­
σης γραφείου. 
Τα πρωτότυπα αυτά θα χρησιμοποιούν προηγμένα συστή­
ματα αποθήκευσης και ανάκτησης με βάση οπτικούς 
δίσκους. Τέλος, μία αξιολόγηση της δεύτερης φάσης θα οδη-
5.0. Εισαγωγή 
Η περιοχή αυτή έχει σχέση με το συνολικό φάσμα των κατα­
σκευαστικών δραστηριοτήτων συμπεριλαμβανομένων του 
σχεδιασμού με τη βοήθεια υπολογιστή (CAD), της μηχανικής 
κατασκευής με τη βοήθεια υπολογιστή (CAE), της βιομηχα­
νικής παραγωγής με τη βοήθεια υπολογιστή (CAM), των ευέ­
λικτων συστημάτων μηχανικής κατεργασίας και συναρμολό­
γησης, της ρομποτικής, των δοκιμών και του ποιοτικού ελέγ­
χου. Ο λόγος που υπαγόρευσε την επιλογή της συγκεκριμέ­
νης αυτής περιοχής είναι ο ακόλουθος: οι πιθανές επιπτώσεις 
της στις μεθόδους και στις οικονομίες της παραγωγής που 
έχουν ζωτική σημασία για την Ευρώπη, απαιτεί τη δημιουρ­
γία αυτόνομης ανάπτυξης συστημάτων CIM. 
Οι στόχοι όσον αφορά την CIM είναι η δημιουργία ενός 
περιβάλλοντος στα πλαίσια του οποίου να μπορεί να υλοποι­
ηθούν σταδιακά συστήματα από διάφορους κατασκευαστές 
και στο οποίο οι προμηθευτές ΤΠ της Κοινότητας να δύνα­
νται να είναι αποτελεσματικά ανταγωνιστικοί. Προκειμένου 
να επιτευχθεί αυτό, οι προσπάθειες θα εστιαστούν σε δύο 
βασικές κατευθύνσεις. Κατά πρώτο λόγο, χρειάζεται να 
πραγματοποιηθούν εργασίες στις υποδομές, οι οποίες να 
αναφέρονται στην ανάπτυξη κανόνων και αρχιτεκτονικών 
σχεδιασμού που θα οδηγήσουν σε κοινό πλαίσιο αναφοράς. 
Θα πρέπει να πραγματοποιείται συνεχής αξιολόγηση της 
δραστηριότητας που έχει σχέση με τα διεθνή πρότυπα και να 
προσδιορίζονται οι περιοχές στις οποίες θα ήταν δυνατόν να 
υποστηριχθούν ευρωπαϊκές ενέργειες. Η δεύτερη κατεύθυνση 
συνεπάγεται ενέργειες στα υποσυστήματα, τις διασυνδέσεις 
και τα εργαλεία, εκείνα των οποίων η ανάπτυξη ή η τελειο­
ποίηση κρίνεται ότι είναι στρατηγικής σημασίας για τη βιο­
μηχανία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας (χρήστες και πωλητές). 
Προκειμένου να δημιουργηθούν κίνητρα και να διευκολυνθεί 
η μεταφορά των θεωρητικών αρχών των νέων τεχνολογιών 
πληροφοριών στις βιομηχανίες μηχανολογικού υλικού της 
Κοινότητας, θα υποστηριχθεί η δημιουργία κέντρων εφαρμο­
γών προκειμένου να εξασφαλιστεί μια σημαντική εστία ως 
προς το συντονισμό της προσπάθειας και ως προς την ανταλ­
λαγή πληροφοριών ανάμεσα στα ποικίλα και μερικές φορές 
ασυντόνιστα μέρη του προγράμματος Ε και Α στη CIM. 
Περιγράφονται έξη περιοχές Ε & Α 
5.1. Αρχιτεκτονική Ενοποιημένων συστημάτων γήσει σε δοκιμαστικές εφαρμογές και των δύο πρωτοτύπων 
σε δύο διαφορετικές χώρες. Τα αποτελέσματα του έργου θα 
διατεθούν στις δημόσιες διοικήσεις των κρατών μελών της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας. 
4.5.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Στην περιοχή αυτή θα εξεταστεί το ενδεχόμενο να συμπερι­
ληφθούν στις προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα 
δημοσιευθούν το 1986 τα ακόλουθα θέματα: Αρχιτεκτονική 
συστημάτων πληροφοριών, διευκολύνσεις δοκιμής και αξιο­
λόγησης, και δοκιμαστήρια εφαρμογών. 
5.2. CAD/CAE 
5.3. Βιομηχανική παραγωγή με τη βοήθεια υπολογιστή 
(CAM) 
5.4. Ευέλικτα συστήματα βιομηχανικής παραγωγής 
5.5. Υποσυστήματα και εξαρτήματα 
5.6. Εφαρμογές συστημάτων CIM 
Περιοχή Ε & Α: Αρχιτεκτονική ενοποιημένων συστημάτων 
Κατά την επόμενη δεκαετία αναμένεται η εγκατάσταση στα 
πλαίσια της κατασκευαστικής βιομηχανίας μιας πλατιάς ποι­
κιλίας συστημάτων CIM. Κάθε σύστημα θα πρέπει για να 
είναι αποτελεσματικό να εξυπηρετεί με τον καλύτερο δυνατό 
τρόπο την ειδική εφαρμογή. Προκειμένου να εξασφαλιστεί η 
ανταγωνιστικότητα και να διατηρηθεί η ευελιξία θα πρέπει 
να αναπτυχθούν αποτελεσματικές μέθοδοι σχεδιασμού για 
CIM, έτσι ώστε οι νέες τεχνολογίες να μπορούν να αξιοποιη­
θούν καθώς θα αρχίσουν να διατίθενται. Προς το παρόν, 
υπάρχουν μερικές κατευθυντήριες γραμμές όχι όμως διεθνή 
πρότυπα για τον σχεδιασμό αρχιτεκτονικών συστημάτων 
για CIM. 
Απαιτούνται καινούργιες και πρωτότυπες θεωρητικές προ­
σεγγίσεις για να εναρμονιστούν οι κατάλληλες αρχιτεκτονι­
κές συστημάτων με τη συνολική διαδικασία βιομηχανικής 
παραγωγής από την αρχική ανάπτυξη του προϊόντος, το σχε­
διασμό του, τον προγραμματισμό και τον έλεγχο της παρα­
γωγής, τον έλεγχο του εξοπλισμού παραγωγής σε πραγμα­
τικό χρόνο, τη διαχείριση και διακίνηση των υλικών, μέχρι 
και τον έλεγχο της αποθήκης και των πωλήσεων. Για να υπο­
στηριχθεί η προσέγγιση των συνολικών συστημάτων, πρέπει 
να αναπτυχθούν στρατηγικές για δεδομένα, επικοινωνίες και 
τρόπους επεξεργασίας που να ικανοποιούν τις υλικές και 
λογικές απαιτήσεις. Οι αρχιτεκτονικές συστημάτων για την 
CIM θα πρέπει να είναι ανοικτές έτσι ώστε να αποφευχθεί η 
δεσπόζουσα θέση στην αγορά από οποιονδήποτε πωλητή και 
προκειμένου να εξασφαλιστεί στους χρήστες μέγιστη ελευθε­
ρία εκλογής κατά την επιλογή των υποσυστημάτων. 
Οι πόροι που χρειάζονται για τον καθορισμό πρότυπων 
αρχιτεκτονικών και το σφρίγος της αγοράς που απαιτείται 
για να γίνουν αποδεκτές τέτοιες αρχιτεκτονικές δεν είναι ΥΠΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 5 
ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΜΕ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ (CIM) 
20.12.85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/57 
δυνατόν να επιτευχθούν παρά μόνο από τους μεγαλύτερους 
και ασκούντες την ισχυρότερη επιρροή οργανισμούς. Εντού­
τοις, η επιθυμία να αναπτυχθεί ένα μοντέλο αναφοράς που 
θα επιτρέψει στους χρήστες να αναπτύξουν συστήματα CIM 
προερχόμενα από πολλούς προμηθευτές και να αποτραπεί η 
αποκλειστική κυριαρχία των αμερικανικών και ιαπωνικών 
de facto προτύπων και πλαισίων, στην αγορά, καθίσταται 
αμέσως προφανής. Πρόκειται για περιοχή στην οποία οι 
δυνατότητες επίτευξης σημαντικής προόδου μέσω κοινής 
προσέγγισης είναι μεγάλες, και, κατά συνέπεια, η περιοχή 
αυτή προσφέρεται ιδιαίτερα για προσπάθεια σε κοινοτική 
κλίμακα. 
5.1.1. Θέματα 
— καθορισμός και ανάπτυξη αρχιτεκτονικών ανοικτών 
συστημάτων που θα μπορούσαν να εφαρμοστούν σε ποι­
κιλία περιβαλλόντων βιομηχανικής κατασκευής' 
— υλοποίηση των αρχιτεκτονικών αυτών σε πραγματικά 
περιβάλλοντα βιομηχανικής παραγωγής. 
5.1.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
Οι προκαταρκτικές εργασίες που ολοκληρώθηκαν στα πλαί­
σια έργων δοκιμαστικής εφαρμογής παρέχουν μια χρήσιμη 
βάση για αυτήν και για άλλες περιοχές του υποπρογράμμα-
τος CIM του ESPRIT. Διατίθεται ήδη ένα βιβλίο με τίτλο 
«Design Rules for a CIM System», εκδότες: R W 
YEOMANS, A CHOUDRY, Ρ J W TEN HAGEN. Μια 
περαιτέρω έκδοση που θα καλύπτει κανόνες σχεδιασμού για 
την ενοποίηση ρομπότ σε CIM προγραμματίζεται να κυκλο­
φορήσει το 1986. 
Το έργο που βρίσκεται σε εξέλιξη στην περιοχή αυτή είναι: 
«AMICE, μια ευρωπαϊκή αρχιτεκτονική βιομηχανικής παρα­
γωγής ενοποιημένης με υπολογιστή» 
Αναφ. έργου 688: Β/84 
Στόχος είναι ο καθορισμός και η ανάπτυξη αρχιτεκτονικών 
ανοικτών συστημάτων για CIM για την υποστήριξη σημερι­
νών και μελλοντικών αναγκών. Τα κριτήρια σχεδιασμού για 
τις αρχιτεκτονικές περιλαμβάνουν: 
— ιδιότητα του ανοικτού, δηλαδή δημιουργία ενός περι­
βάλλοντος όπου θα μπορούν να υποστηριχθούν συστή­
ματα από πολλούς κατασκευαστές. Στα πλαίσια αυτά, 
οι αρχιτεκτονικές θα είναι συμβατές προς το OS Ι του 
ISO. 
— προστασία των υφιστάμενων επενδύσεων, δηλαδή θα 
καθοριστούν εξελικτικές οδοί από τις σημερινές προς τις 
μελλοντικές εφαρμογές. 
— ικανότητα για σταδιακή υλοποίηση, με την καταβολή 
ιδιαίτερης προσοχής στις ανάγκες των ΜΜΕ. 
— δυνατότητα εφαρμογής σε μεγάλο φάσμα της βιομηχα­
νίας. 
5.1.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Η περιοχή αυτή καλύπτεται καλά από τις υφιστάμενες εργα­
σίες και δεν είναι πιθανόν να συμπεριληφθεί σε προσκλήσεις 
για υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986. Περιοχή Ε & Α 5.2: Σχεδιασμός και Μηχανική κατασκευή με 
τη βοήθεια υπολογιστή (CAD/CAE) 
Η σημασία του σχεδιασμού με τη βοήθεια υπολογιστή έγκει­
ται στο ότι ο υπολογιστής: 
— ελαττώνει το χρόνο σχεδιασμού και διευκολύνει τη βελ­
τιστοποίηση του σχεδιασμού, 
— διευκολύνει την αποθήκευση όλων των σχετικών ζητη­
μάτων του σχεδιασμού καθώς και την ταχεία ενημέ­
ρωση και ανάκτηση της πληροφορίας, 
— παράγει δεδομένα που χρησιμοποιούνται από το σύνολο 
των κατασκευαστικών διαδικασιών συμπεριλαμβανομέ­
νων των προγραμμάτων ρομπότ και εργαλειομηχανών, 
— εξασφαλίζει στοιχεία από την κατασκευαστική διαδικα­
σία στην ομάδα σχεδιασμού που επιτρέπουν πολύμορφη 
και οικονομική λειτουργία. 
Τα υφιστάμενα συστήματα CAD περιλαμβάνουν ευκολίες 
για το σχεδιασμό και την εκπόνηση μηχανολογικών σχεδίων 
εξαρτημάτων, τον υπολογισμό των φυσικών παραμέτρων και 
την προσομοίωση της κινητικής και δυναμικής συμπεριφο­
ράς. Οι μελλοντικές εξελίξεις θα πρέπει να στοχεύουν σε 
συστήματα CAD/CAE που χρησιμοποιούν πλήρως τις δυνα­
τότητες των υπολογιστών ως μέσων αναπαράστασης προϊό­
ντων κατά τη διαδικασία του σχεδιασμού. Συστήματα αυτού 
του είδους θα πρέπει να περιλαμβάνουν ευκολίες για το σχε­
διασμό προϊόντων με την καλύτερη δυνατή απόδοση και 
οικονομία, που θα στηρίξουν όλες τις φάσεις του σχεδια­
σμού, αρχίζοντας από τη φάση της σύλληψης που αναγνωρί­
ζεται ως ζωτικής σημασίας κατά το σχεδιασμό. Τελικά, αυτά 
τα συστήματα CAD/CAE πρέπει να στηρίξουν διεπιστημονι­
κές, γεωγραφικά κατασπαρμένες κοινοπραξίες οργανισμών 
που συνεργάζονται στα πλαίσια της διαδικασίας σχεδια­
σμού. 
Απαιτούνται βαθμιδωτές δομές για τα υποσυστήματα CAD/ 
CAE (που περιλαμβάνουν γενικευμένα συστήματα ανάπτυ­
ξης τρισδιάστατων μοντέλων, συστήματα γεωμετρικού σχε­
διασμού, υπολογιστικά προγράμματα μηχανικών κατα­
σκευών, προγράμματα προσομοίωσης), έτσι ώστε να μπορεί 
ο σχεδιαστής να έχει προσπέλαση σε διαφορετικά πακέτα 
λογικού και βάσεις δεδομένων. Τα συστήματα αυτά θα πρέ­
πει να μπορούν να παρέχουν δεδομένα που να χρησιμοποιού­
νται εύκολα σε όλες τις διαλογικές τεχνολογικές και παρα­
γωγικές δραστηριότητες, καθώς και καλή ποιότητα και δυνα­
τότητες παρουσίασης σε οθόνη. Τα συστήματα αυτά θα 
πρέπει να είναι σε θέση να υποστηρίξουν όλο και περισσό­
τερο διαφοροποιημένους και γεωγραφικά κατεσπαρμένους 
οργανισμούς που θα συνεργάζονται στα πλαίσια της διαδι­
κασίας σχεδιασμού ενός σύνθετου τελικού προϊόντος. 
Προκειμένου να ενθαρρυνθεί η ευρύτερη χρήση των συστη­
μάτων CIM με τον περιορισμό της πιθανότητας αστοχίας, θα 
πρέπει να αναπτυχθούν μέθοδοι που θα πρέπει να επιτρέπουν 
την αναπαράσταση, την προδιαγραφή και τη δοκιμή των 
προτεινόμενων συστημάτων πριν από την εγκατάσταση. 
Εκτός και αν αναφερθούν ιδιαίτερα σημαντικοί λόγοι, όλα 
τα έργα στην περιοχή 5.2 θα πρέπει να συμβιβάζονται με τις 
σχετικές αρχιτεκτονικές που θα αναπτυχθούν στα πλαίσια 
της περιοχής 5.1. Θα πρέπει επίσης να ληφθεί υπόψη η αλλη­
λεπίδραση των συστημάτων CAD/CAE με τα συστήματα 
CIM (5.3) και FMS (5.4) ενώ θα πρέπει να αναθεωρούνται 
συνεχώς οι τεχνικές που αναπτύσσονται στα πλαίσια άλλων 
περιοχών του ESPRIT. 
Αριθ. C 332/58 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
5.2.1. Θέματα 
Ευκολίες CAD/CAE για σχεδιασμό προϊόντων και διαδικα­
σιών 
Προσαρμογή ή ανάπτυξη εργαλείων και υποσυστημάτων για 
την υποστήριξη ενοποιημένων δραστηριοτήτων CAD/CAE, 
π.χ.: 
— Δραστηριότητες σχεδιασμού προϊόντος όπως η διεύ­
θυνση ενός έργου, ο σχεδιασμός της θεωρητικής αρχής, 
ο προκαταρκτικός σχεδιασμός, η ανάλυση και προσο­
μοίωση, ο τελικός σχεδιασμός, η διαχείριση της τεκμη­
ρίωσης για το προϊόν, η διεύθυνση συγκροτημένου προϊ­
όντος. 
— Δραστηριότητες σχεδιασμού της διαδικασίας όπως επι­
λογή διαδικασίας, ανάπτυξη μοντέλου της διαδικασίας, 
προγραμματισμός της διαδικασίας, προσομοίωση του 
προγράμματος της διαδικασίας, βελτιστοποίηση του 
προγράμματος της διαδικασίας, προγραμματισμός της 
εξασφάλισης της ποιότητας της διαδικασίας. 
— Εξειδικευμένα εργαλεία για διάφορες τάξεις προϊόντων 
και διαδικασιών και για έννοιες «ομαδικών τεχνολο­
γιών» (γεωμετρίας, διαστάσεις, υλικά, ανοχές, τύπος 
λειτουργικής διαδικασίας). 
Χρήση τεχνικών της τεχνητής νοημοσύνης σε CAD/CAE 
— ανασκόπηση των εξελίξεων στον τομέα της τεχνητής 
νοημοσύνης που μπορεί να εφαρμοστούν στο CAD/ 
CAE. Πραγματοποίηση αναπτυξιακών εργασιών στις 
κατάλληλες περιοχές. 
— εργαλεία γραφικής για την υποστήριξη δραστηριοτήτων 
διεύθυνσης και επιτήρησης σε περιβάλλοντα βιομηχανι­
κής παραγωγής. 
Συστήματα γραφικής 
— η υποβοήθηση της λήψης αποφάσεων σε διοικητικό και 
εποπτικό επίπεδο. 
5.2.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Γνωστή υποστήριξη και υποστήριξη της λήψης αποφάσεων 
για συστήματα διακίνησης υλικών» 
Αναφ. έργου 293: Β/84 
Το έργο διερευνά τη δυνατότητα εφαρμογής συστημάτων 
εμπειρογνωμοσύνης για υποστήριξη της λήψης των αποφά­
σεων και έχει ως στόχο τη δημιουργία μιας βάσης γνώσεων 
για την ανάπτυξη μοντέλων συστημάτων διαχείρισης υλι­
κών. Οι στόχοι είναι η ανάλυση και ο προσδιορισμός της 
γνώσης που είναι αναγκαία για την επίτευξη έγκυρων εκτι­
μήσεων όσον αφορά το σχεδιασμό και τη λειτουργία συστη­
μάτων. Η γνώση είναι δυνατόν να εφαρμοστεί στα συστή­
ματα υποστήριξης της λήψης αποφάσεων και να χρησιμοποι­
ηθεί από μηχανικούς που εκπονούν τη μελέτη για σύστημα 
διαχείρισης υλικών. 
«Διασυνδέσεις συστημάτων CAD» 
Αναφ. έργου 322: Α/84 
Το έργο εστιάζεται σε σημαντικές διασυνδέσεις των συστη­
μάτων CAD/CAM. Οι διασυνδέσεις αυτές είναι: η διασύν­
δεση ανταλλαγής δεδομένων CAD, η διασύνδεση βάσης 
δεδομένων CAD, η διασύνδεση με την ανάλυση πεπερασμέ­νων στοιχείων και τη δυναμική βελτιστοποίηση μοντέλων, 
και η διασύνδεση με την ανάπτυξη προηγμένων μοντέλων 
υψηλού επιπέδου με βάση τις μεθόδους της τεχνικής νοημο­
σύνης (ΑΙ). Το πρώτο μέρος της εργασίας έχει ολοκληρωθεί 
με μια ανάλυση των υφιστάμενων προτύπων για διασυνδέ­
σεις CAD/CAM και την καθιέρωση διαδικασιών για την 
ανταλλαγή μοντέλων μεταξύ συστημάτων CAD. Πραγματο­
ποιήθηκαν δοκιμές για τη διαβίβαση δεδομένων υψηλού επι­
πέδου μεταξύ του MEDUSA και του BRA VO. Ο σχεδιασμός 
και η υλοποίηση των διασυνδέσεων αυτών θα συντονιστεί 
στενά στα πλαίσια της διεθνούς τυποποίησης στην περιοχή 
αυτή. 
«Ανάπτυξη συστήματος προγραμματισμού ενοποιημένης δια­
δικασίας και λειτουργιών με τη χρησιμοποίηση τεχνολογίας 
διαλογικής ανάπτυξης τρισδιάστατων μοντέλων» 
Αναφ. έργου 409: Β/84 
Στόχος είναι η ανάπτυξη ενός διαλογικού συστήματος, βασι­
σμένου στη γραφική για τον προγραμματισμό διαδικασιών 
και λειτουργιών στα πλαίσια ενός περιβάλλοντος βιομηχανι­
κής παραγωγής. Προκειμένου να μειωθούν οι δαπάνες για 
την ανάπτυξη του συστήματος θα πρέπει το σύνολο του 
συστήματος να δημιουργηθεί από υφιστάμενες και δοκιμα­
σμένες συνιστώσες συστημάτων των εταίρων που συνεργά­
ζονται για τη διεκπεραίωση του έργου. Θα επιδιωχθεί η επί­
τευξη ενιαίας διασύνδεσης με χρήστη για συστήματα CAD 
και CAM και κατά δεύτερο λόγο, η παροχή πλήρους προσο­
μοίωσης της κατασκευαστικής διαδικασίας. 
«Σχεδιασμός και προδιαγραφές συγκροτήσιμων υποσυστη­
μάτων γραφικής για CIM» 
Αναφ. έργου 496: Β/84 
Το έργο έχει δύο πρωταρχικούς στόχους: 
1. Τον προσδιορισμό και την ταξινόμηση των απαιτήσεων 
για γραφική που διαφέρουν για τις πολλές περιοχές της 
CIM 
2. Την ανάπτυξη πρωτότυπων υποσυστημάτων γραφικής 
λογικού/υλικού που πληρούν τις απαιτήσεις του 
σημείου 1 ανωτέρω. 
Ο πρώτος στόχος επιτεύχθηκε, οι εταίροι πραγματοποί­
ησαν μια διερευνητική μελέτη που κάλυψε τις απαιτή­
σεις για γραφική υλικού, λογικού και διασυνδέσεις 
ανθρώπου-μηχανής στα συστήματα CIM και παρέδω­
σαν την έκθεση για τη μελέτη αυτή. Για την επίτευξη 
του δεύτερου στόχου, οι εταίροι συντάσσουν τώρα τις 
προδιαγραφές σχεδιασμού του υποσυστήματος γραφι­
κής και ένα σύνολο πρότυπων σχεδιασμού που στηρίζο­
νται στο Σύστημα Γραφικού Πυρήνα (Graphics Kernel — 
GKS) και η γλώσσα προγραμματισμού ADA. 
« VITAMIN: Εργαλεία οπτικής απεικόνισης και πρότυπα 
ανάπτυξης μοντέλων στην κατασκευαστική βιομηχανία» 
Αναφ. έργου 1038: Β/85 
Το έργο έχει ως στόχο την παραγωγή ενός συνόλου γραφι­
κών εργατών οπτικής απεικόνισης με βάση πρότυπα ανά­
πτυξης μοντέλων και με σκοπό τη βελτίωση της διαδικασίας 
λήψης αποφάσεων στη διεύθυνση παραγωγής. Θα αντιμετω­
πιστεί μια πλατιά ποικιλία ουσιαστικών διοικητικών πληρο­
φοριών όπως οικονομικές, εμπορίας, διεύθυνσης παραγωγής 
και επιτήρησης παραγωγής. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/59 
5.2.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Για τα θέματα «χρήση τεχνικών της τεχνητής νοημοσύνης» 
και «συστήματα γραφικής» θα εξετασθεί το ενδεχόμενο να 
συμπεριληφθούν στις προσκλήσεις για υποβολή προσφορών 
που θα δημοσιευθούν το 1986. 
Περιοχή Ε & Α 5.3: Βιομηχανική παραγωγή με τη βοήθεια 
υπολογιστή (CAM) 
Ένα σύστημα βιομηχανικής παραγωγής με τη βοήθεια υπο­
λογιστή σε αυτό το πλαίσιο, καλύπτει τη διεύθυνση των λει­
τουργιών ενός εργοστασίου. Κατ' αρχήν ένα σύστημα CAM 
δρα σαν ένα δίκτυο πληροφοριών υψηλής ακεραιότητας που 
επιτηρεί ένα πλατύ φάσμα αλληλοσυνδεδεμένων εργασιών 
στον κύκλο της παραγωγής και εξασφαλίζει το σχετικό 
έλεγχο με βάση μια γενική διοικητική στρατηγική. 
Στους στόχους του σχεδιασμού ενός συστήματος CAM θα 
πρέπει να περιλαμβάνονται: 
ί) μεγιστοποίηση της βοήθειας προς την ανθρώπινη επο­
πτεία και επέμβαση για μεμονωμένες εργασίες της 
διαδικασίας 
ii) διαδικασίες που είναι δυνατόν να προγραμματιστούν 
μεμονωμένα 
Hi) συμβατότητα με τις αρχιτεκτονικές συστημάτων που 
καθορίζονται στο 5.1 
ΐν) δυνατότητα εισαγωγής τροποποιήσεων και επεκτά­
σεων χωρίς να παραβιάζεται η θεωρητική βάση του 
ολικού συστήματος. 
5.3.1 Θέματα 
— Καθορισμός και ανάπτυξη συστημάτων CAM σε ποικι­
λία βιομηχανικών περιβαλλόντων 
— Εφαρμογή πρωτότυπων αρχών καθώς αυτές θα διατίθε­
νται. 
5.3.2 Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Ανοικτά συστήματα CAM, που επιτρέπουν τη βαθμιδωτή 
ενοποίηση στη διεύθυνση εργοστασίου, μιας εργαστηριακής 
δομής σε λειτουργικές κυψελίδες με ποικίλα επίπεδα αυτομα­
τισμού» 
Αναφ. έργου 418: Α/84 
Σκοπός του έργου είναι η ανάπτυξη συστήματος CAM με 
ανοικτή αρχιτεκτονική. Αυτό το σύστημα θα είναι εφαρμό­
σιμο σε δραστηριότητες τόσο μηχανικής κατεργασίας όσο 
και συναρμολόγησης. Παρόλο που το σύστημα θα έχει ως 
στόχο ένα ειδικό περιβάλλον βιομηχανικής παραγωγής, οι 
μεθοδολογίες και τα εργαλεία εφαρμογής που αναπτύσσο­
νται κατά την εξέλιξη του έργου θα είναι δυνατόν να εφαρ­
μοστούν σε ποικίλο φάσμα περιβαλλόντων βιομηχανικής 
παραγωγής. Το σύστημα Θα εφαρμοστεί σε δύο εργαστήρια 
δοκιμαστικής εφαρμογής (εργαστήρια μηχανικής κατεργα­σίας και εργαστήριο συναρμολόγησης), αποτελούμενα από 
αρκετές κυψελίδες με ποικίλα επίπεδα αυτοματισμού. Καθώς 
θα προχωρεί η εφαρμογή, θα ενσωματωθεί στο σύστημα μία 
νέα ευέλικτη κυψελίδα μηχανικής κατεργασίας, αποτελού­
μενη από ομάδα εργαλειομηχανών, μηχανών μετρήσεων, 
εξοπλισμού προστασίας υλικών και ρομπότ τροφοδοσίας. 
Οι ευρύτερες εφαρμογές σχετίζονται με το έργο 477. Διατη­
ρείται επαφή μεταξύ των δύο κοινοπραξιών για την αμοιβαία 
ανταλλαγή τεχνικών πληροφοριών. 
«Συστήματα ελέγχου για ενοποιημένη βιομηχανική παρα­
γωγή: η λύση CAM» 
Αναφ. έργου 477: Α/84 
Το έργο επικεντρώνεται στον έL·γχo της παραγωγικής δρα­
στηριότητας (ΡAC), ο ρόλος του οποίου είναι να καλύψει την 
απόσταση μεταξύ του προγραμματισμού και της υλοποίησης 
της παραγωγής. Τα αποτελέσματα θα είναι ιδιαίτερα εφαρ­
μόσιμα σε περιβάλλοντα βιομηχανικής παραγωγής σε μικρές 
παρτίδες. Στόχος του έργου είναι ο σχεδιασμός, η ανάπτυξη 
και η δοκιμή των βαθμίδων λογικού που απαιτούνται για την 
κάλυψη του κενού στον έλεγχο, μειώνοντας την ανθρώπινη 
επέμβαση και το χρόνο αντίδρασης, όσο το δυνατόν περισ­
σότερο. Για το σκοπό αυτό, θα βασίζεται στα δεδομένα που 
συγκεντρώνονται αυτόματα από τις εγκαταστάσεις. 
Η πρώτη φάση βρίσκεται σε εξέλιξη, και στα πλαίσια αυτής 
οι ομάδες αναλύουν τρεις συναφείς περιοχές: 
— Διαδικασία: Ανάλυση των εγκαταστάσεων βιομηχανι­
κής παραγωγής και επιλογή ενός κατάλ­
ληλου χώρου για υλοποίηση. ' 
— ΈL·γχoς: Θεωρητική ανάπτυξη μοντέλων για σχε­
δίαση και προγραμματισμό του συστήμα­
τος ΡΑ C 
— Λογικό: Διερεύνηση και ανάλυση των κατάλλη­
λων εργαλείων και των τεχνικών λογικού 
που απαιτούνται για το σύστημα. 
Διατηρείται επίσης τεχνική επαφή με το έργο 418. 
«Γνωστική επιτήρηση πραγματικού χρόνου στη CIM» 
Αναφ. έργου 932: Α/85 
Το έργο έχει δύο κύριους στόχους: 
— Το σχεδιασμό και την υλοποίηση ενός γνωστικού ανα­
πτυξιακού συστήματος πραγματικού χρόνου προσανα­
τολισμένου προς ορισμένες εργασίες εφαρμογών CIM. 
— Εγκατάσταση και αξιολόγηση του συστήματος σε δύο 
ανόμοια εργοστάσια. 
Η λειτουργικότητα του συστήματος θα επιδειχθεί με την 
αντιμετώπιση προβλημάτων διερεύνησης δεδομένων εργο­
στασίου σε πραγματικό χρόνο όσον αφορά τη διάγνωση 
ελαττωμάτων, τον προγραμματισμό ενεργειών με ευφυή δια-
Αριθ. C 332/60 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
χείριση συναγερμών και παροχή δεδομένων υποστήριξης στο 
χειριστή με βελτιστοποίηση της ρυθμοαπόδοσης, της οικονο­
μίας και της ευελιξίας της λειτουργίας. 
5.3.3 Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Η περιοχή αυτή καλύπτεται καλά από τις συνεχιζόμενες 
εργασίες και δεν είναι πιθανόν να συμπεριληφθεί στις προ­
σκλήσεις υποβολής προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 
1986. 
Περιοχή Ε & Α 5.4: Ευέλικτα συστήματα βιομηχανικής παρα­
γωγής 
Σημαντικός στόχος για τις βιομηχανίες, που ειδικεύονται 
στην κατασκευή μεγάλης ποικιλίας εξαρτημάτων σε μικρές 
και μέτριες ποσότητες, είναι η ανάπτυξη ενός πολύ ευέλικτου 
συστήματος υψηλής παραγωγικότητας. Η κύρια αποστολή 
των προμηθευτών εξοπλισμού CIM έγκειται στη βελτίωση 
της τεχνολογίας που απαιτείται για τον ευέλικτο αυτοματι­
σμό. 
Κέντρα μηχανικής κατεργασίας για αυτόματη κατεργασία 
μεταλλικών εξαρτημάτων, συστήματα αυτόματης φόρτωσης 
και εκφόρτωσης εξαρτημάτων, και συστήματα μεταφορικής 
ταινίας για αυτόματη μεταφορά εξαρτημάτων από τη μια 
διαδικασία μηχανικής κατεργασίας στην άλλη, διατίθενται 
ήδη σήμερα από πολλές πηγές. Ένα πρόβλημα που πρέπει 
ακόμα να επιλυθεί είναι η ενοποίηση των κέντρων μηχανικής 
κατεργασίας στα γενικά συστήματα CIM, με σωστή υιοθέ­
τηση της εργονομίας. 
Περαιτέρω ανάπτυξη απαιτείται στην περιοχή των αυτομα­
τοποιημένων συστημάτων συναρμολόγησης και για τη βελτί­
ωση των δυνατοτήτων των ρομπότ πέρα από τις απλές λει­
τουργίες που επιτελούν σήμερα. Θα ήταν δυνατό να προκύ­
ψουν βασικά οφέλη αν επιτυγχανόταν αποτελεσματική επι­
κοινωνία με τη διαδικασία του σχεδιασμού. Είναι επίσης 
αναγκαίο να αξιοποιηθούν οι εξελίξεις στην προηγμένη επε­
ξεργασία πληροφοριών (ΑΙ Ρ) και στα συστήματα προσομοί­
ωσης. 
Έρευνα και ανάπτυξη χρειάζονται επίσης για να επιτευ­
χθούν δύο από τους κύριους, και συχνά αντικρουόμενους, 
στόχους όλων των μελλοντικών αυτοματοποιημένων εγκα­
ταστάσεων, συγκεκριμένα η εξασφάλιση σταθερά υψηλής 
ποιότητας προϊόντος και η μέγιστη διαθεσιμότητα εγκατα­
στάσεων. 
5.4.1 Θέματα 
Ευέλικτα συστήματα βιομηχανικής παραγωγής 
— προδιαγραφή διασυνδέσεων μεταξύ αυτοματοποιημένου 
εξοπλισμού: καθορισμός αρχιτεκτονικής και υποσυστη­
μάτων συστημάτων FMS, 
— καθορισμός και υλοποίηση FMS δοκιμαστικής εφαρμο­
γής σε περιβάλλον δοκιμαστηρίου. Αυτοματοποιημένη συναρμολόγηση: 
— συστήματα αυτοματοποιημένης συναρμολόγησης, 
— συστήματα ρομπότ. 
Διαθεσιμότητα εγκατάστασης και βελτιστοποίηση ποιότη­
τας: 
— βασική διαγνωστική τεχνολογία εγκατάστασης, 
— διατύπωση διάγνωσης, 
— προγραμματισμός δράσης, 
— αυτοματοποιημένος ποιοτικός έλεγχος και επιθεώρηση. 
Προηγμένα συστήματα και έννοιες ελέγχου 
— προδιαγραφές απαιτήσεων σε υπολογιστές, για έλεγχο 
υποσυστημάτων, 
— ενσωμάτωση της προηγμένης επεξεργασίας πληροφο­
ριών (ΑΙ Ρ) για εργασίες σε πακέτα ελέγχου σύστημα- _^ 
των. 
5.4.2 Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Η εφαρμογή της CIM σε κατασκευές με συγκόλληση» 
Αναφ. έργου 595: Α/84 
Το έργο ασχοΜται με την ανάπτυξη υποσυστημάτων και 
πλαισίων ελέγχου για την υπαγωγή των κατασκευών με συ­
γκόλληση στο CIM. Ένα συντονισμένο πρόγραμμα θα ανα­
πτύξει μεθόδους για τη δημιουργία, τη διάρθρωση, την απο­
θήκευση και το χειρισμό δεδομένων ελέγχου και εξόδου σε 
όλα τα στάδια της κατασκευαστικής διαδικασίας. Προκειμέ­
νου να γίνει δυνατή μια ενοποιημένη ανάπτυξη, το έργο θα 
εστιαστεί σε ειδικό βιομηχανικό τομέα και περιορισμένο 
φάσμα προϊόντων, η δε περιοχή που έχει επιλεγεί είναι η 
ναυπηγική. Τα αποτελέσματα που θα προκύψουν από το 
έργο αυτό θα έχουν πολύ ευρύτερη εφαρμογή στα πλαίσια 
των κατασκευαστικών βιομηχανιών, και οι κανόνες για την 
εφαρμογή των CIM, που θα διατυπωθούν στο έργο αυτό, θα 
είναι εφαρμόσιμοι στην αυτοματοποίηση άλλων κατασκευα­
στικών διαδικασιών π.χ. συγκόλληση με δέσμη η^τρονίων 
υψηλής ενέργειας, συγκόλληση με λέιζερ και συγκόλληση με 
τριβή. 
Αρχικώς η εργασία επικεντρώθηκε σε πέντε κύριες περιοχές: 
— Μελέτες σχεδιασμού: καθορισμός της βαθμιδωτής 
δομής, της τυποποίησης, των απαιτήσεων όσον αφορά 
τους κώδικες και της καταλληλότητας για τον επιδιωκό­
μενο στόχο των προϊόντων. 
— Ανάπτυξη αρχιτεκτονικής/λογικού CIM: ανάπτυξη 
λογικού προσομοίωσης για την κατανομή πόρων και το 
χρονικό προγραμματισμό των γραμμών. Παράγεται επι­
πλέον λογικό διαχείρισης αποθεμάτων και προσομοίω­
σης ρομπότ. 
— Αυτοματοποίηση συστήματος συγκόλλησης: επεξεργα­
σία δεδομένων διαδικασίας και έλεγχος πραγματικού 
χρόνου της συγκόλλησης από ρομπότ. 
20. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/61 
— Εξασφάλιση ποιότητας: ζητήματα επεξεργασίας δεδομέ­
νων και επιτήρησης χώρου παραγωγής. 
— Ανάπτυξη κυψελίδων παραγωγής: αυτή θα είναι η βάση 
για ένα πειραματικό σύστημα που θα χρησιμοποιεί το 
υλικό και το λογικό τα οποία θα αναπτυχθούν στις 
άλλες περιοχές. 
Θα συνεχιστεί η εργασία προς επίτευξη των στόχων αυτών 
με απώτατο σκοπό τη σύνταξη προδιαγραφών για δύο του­
λάχιστον προηγμένες εγκαταστάσεις κατασκευής που θα 
περιλαμβάνουν τις αρχές CIM. 
«Ενοποιημένη επεξεργασία πληροφοριών για σχεδιασμό, 
προγραμματισμό και έλεγχο συναρμολόγησης» 
Αναφ. έργου 384: Α/84 
— Το έργο αυτό αποβλέπει στην επίδειξη της αρχής μιας ενο­
ποιημένης διαδικασίας για το σχεδιασμό, τον προγραμματι­
σμό και τον έλεγχο συναρμολογήσεων σε μικρές παρτίδες. 
Το βάρος του έργου δίδεται στον προσδιορισμό και την 
αυτόματη συναρμολόγηση του προϊόντος, παρά στην παρα­
γωγή μεμονωμένων εξαρτημάτων. Το έργο επίσης αποβλέπει 
στην επίδειξη της θεωρητικής βάσης ενός ενοποιημένου 
συστήματος για την πλήρη διαδικασία συναρμολόγησης, 
συμπεριλαμβανομένων του προγραμματισμού του σχεδια­
σμού του χρονικού προγραμματισμού, και του ελέγχου, με 
τη θεώρηση όλων των αλληλεξαρτήσεων και δεδομένων από 
συναφή αντικείμενα και διαδικασίες συναρμολόγησης. 
Οι εργασίες που βρίσκονται σε εξέλιξη επικεντρώθηκαν σε 
συστήματα εμπειρογνωμοσύνης και εργαλεία προσομοίωσης 
χωρίς να αγνοηθούν τα υφιστάμενα συστήματα σχεδιασμού, 
προγραμματισμού και χρονικού προγραμματισμού που απο­
τελούν σημαντικό προοίμιο των συστημάτων επίδειξης στις 
περιοχές αυτές. 
«Ανάπτυξη ευέλικτων κυψελίδων αυτοματοποιημένης συναρ­
μολόγησης και μελέτη συναφών εργονομικών παραγόντων» 
Αναφ. έργου 534: Α/84 
Το έργο στοχεύει στην αξιολόγηση και την ανάπτυξη μιας 
προγραμματιζόμενης, ευέλικτης κυψελίδας αυτοματοποιημέ­
νης συναρμολόγησης για μηχανικά αντικείμενα με τυπικό 
μέγεθος 0,5 κυβικά μέτρα. 
Παρόλο που η θεωρητική βάση στηρίζεται στις ανάγκες ενός 
μελλοντικού χρήστη, το έργο συμπεριλαμβάνει εκτίμηση 
σχετικά με την εφαρμογή του συστήματος στη βιομηχανία 
γενικά. Το έργο περιλαμβάνει πέντε τεχνολογικές και δύο 
εργονομικές υποπεριοχές. 
Οι τεχνολογικές περιοχές αφορούν τη χρήση των ρομπότ με 
διάφορες άλλες διατάξεις, συμπεριλαμβανομένης της ανά­
πτυξης λογικού, της ανάπτυξης ολοκληρωμένων αισθητήρων 
για ρομποτική όραση και επεξεργασία οπτικών δεδομένων, 
της ανάπτυξης επιθεώρησης χωρίς επαφή, περιλαμβανομένης 
της ενοποίησης, της ενοποίησης συστημάτων και μιας μελέ­
της για το εφαρμόσιμο της τεχνολογίας σε μελλοντική βιο­
μηχανική παραγωγή. Οι εργονομικές περιοχές αφορούν την οργάνωση της εργασίας και το σχεδιασμό της στα πλαίσια 
της κυψελίδας, τα επίπεδα ικανοτήτων, την επίβL·ψη, την 
εξασφάλιση της ποιότητας και τα ζητήματα που συνδέονται 
με τη συντήρηση και την εκπαίδευση καθώς και μελέτη σχε­
τικά με την ανάμιξη μηχανικών και επιστημόνων στον προ­
γραμματισμό για τις ανθρώπινες ανάγκες στη &ιτουργία της 
κυψελίδας. 
«Αει τουργικός έλεγχος για την ενοποίηση συστήματος 
ρομπότ στην CIΜ» 
Αναφ. έργου 623: Α/83-84 
Το έργο αποσκοπεί στη βελτίωση της ενσωμάτωσης των 
ρομπότ στα συστήματα βιομηχανικής παραγωγής ενοποιημέ­
νης με υπολογιστή (CIM). Το έργο, βασιζόμενο στους κανό­
νες σχεδιασμού και στην αναπτυξιακή πορεία που προέκυψε 
από τη φάση δοκιμαστικής εφαρμογής του ESPRIT 
(αναφ. 75), θα καθιερώσει ευκολίες αυτοματοποιημένης ενο­
ποίησης για τις λειτουργικές περιοχές της οργάνωσης και 
του προγραμματισμού. Για τυπικές βιομηχανικές εφαρμογές 
αναμένεται η υλοποίηση ενός πρωτότυπου για σύστημα προ­
γραμματισμού με τη βοήθεια υπολογιστή και για βελτιωμένη 
σύνδεση CAD με ρομπότ. Θα χρησιμοποιηθεί ένα αυτόνομο 
σύστημα προγραμματισμού ειδικά σχεδιασμένο για ρομπότ. 
Θα αναλυθούν και θα υλοποιηθούν οι απαιτήσεις γραφικής 
προσομοίωσης ως βασικού εργαΜου του συστήματος για 
την υποβοήθηση της οργάνωσης και του προγραμματισμού 
των ρομπότ. Θα προκύψει στρατηγική διαχείρισης δεδομέ­
νων για να συνδεθεί η εφαρμογή των ρομπότ στο πλαίσιο 
της CIM. Θα διερευνηθούν επίσης οι δυνατότητες χρήσης 
μεθόδων τεχνητής νοημοσύνης για εφαρμογές σε ρομπότ, 
συμπεριλαμβανομένων και μεθόδων έμμεσου προγραμματι­
σμού και θα προσδιοριστούν μέθοδοι προσομοίωσης. 
«Τεχνολογία συστημάτων για τη βελτιστοποίηση των σχέ­
σεων μεταξύ διαθεσιμότητας εγκατάστασης, ποιότητας προϊ­
όντος και ασφάλειας» 
Αναφ. έργου 504: Β/84 
Στόχος αυτού του έργου είναι η ανάπτυξη τεχνολογίας 
συστημάτων για την αυτοματοποίηση της διοίκησης/διαχεί­
ρισης βιομηχανικών εγκαταστάσεων κατασκευής μεμονωμέ­
νων εξαρτημάτων. Θα στηριχθεί στη μεγιστοποίηση της δια­
θεσιμότητας τους, την ποιότητα που προϊόντος και την 
ασφάλεια. Μεγάλο ποσοστό των προτεινόμενων προσπα­
θειών Ε&Α έχει σχέση με τη σε σύνδεση επεξεργασία των 
πληροφοριών που αφορούν την «υγεία» του μηχανικού εξο­
πλισμού της εγκατάστασης, την απόδοση των εργαλείων, 
την ποιότητα του προϊόντος και τα δεδομένα ασφάλειας. 
Στις τεχνολογίες που επιτρέπουν τα ανωτέρω περιλαμβάνο­
νται η επεξεργασία των σημάτων, τα συστήματα εμπειρο­
γνωμοσύνης, η ανάπτυξη μοντέλων συστημάτων, ο προγραμ­
ματισμός ενεργειών, το δίκτυο αισθητήρων και ο σχεδια­
σμός συστήματος με υπολογιστή. 
Πραγματοποιήθηκαν εργασίες ανασκόπησης της διαθέσιμης 
τεχνολογίας στον τομέα αυτό και αναπτύχθηκε ένα κατάλ­
ληλο σύστημα επίδειξης το οποίο τώρα παρέχει πραγματικά 
δεδομένα από λειτουργίες μηχανικής κατεργασίας για τη 
διευκόλυνση της ανάπτυξης μοντέλων διαδικασιών που θα 
επιτρέπουν την ανάπτυξη ρουτινών προγραμματισμού ενερ­
γειών και επιδιόρθωσης ελαττωμάτων. 
Αριθ. C 332/62 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12. 85 
«DASIQ: Κατανεμημένο αυτοματοποιημένο σύστημα για 
επιθεώρηση και έλεγχο ποιότητας» 
Α ναφ. έργον 1136: Β/85 
Το έργο έχει ως στόχο την έρευνα και πειραματική εφαρ­
μογή ενός νέου κατανεμημένου συστήματος, του DASIQ, 
για επιθεώρηση για έλεγχο ποιότητας. Οι εργασίες έχουν ιδι­
αίτερο στόχο την ανάπτυξη και ενοποίηση τεχνικών οπτικής 
επιθεώρησης για την αξιολόγηση της τελικής κατεργασίας 
επιφανειών και για διαστατικό έλεγχο. 
Το σύστημα DASIQ θα ενσωματωθεί στα συστήματα εργο­
στασίου CAD/CAM για βελτιστοποίηση διαδικασιών σχε-
διασμού-βιομηχανικής παραγωγής. 
«Προηγμένα συστήματα ϋΙΜκαι έννοιες ελέγχου πραγματι­
κού χρόνου για ευέλικτη αυτοματοποίηση» 
Αναφ. έργου 809: Β/85 
Το έργο αυτό αποσκοπεί στην ανάπτυξη και την υλοποίηση 
ενός ευφυούς συστήματος CIM πραγματικού χρόνου. Με 
βάση τις προδιαγραφές απαιτήσεων υπολογισμού, αποδίδε­
ται έμφαση σε δομές ιεραρχικού ελέγχου. Θα πραγματοποιη­
θούν προσομοιώσεις πολλαπλών συγκροτημένων συστημά­
των παραγωγής προκειμένου να αξιολογηθεί η προσαρμοστι­
κότητα του συστήματος. 
5.4.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Στην περιοχή αυτή θα εξεταστεί το ενδεχόμενο να συμπερι­
ληφθούν σε προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα 
δημοσιευθούν το 1986 τα ακόλουθα θέματα: 
— ενοποίηση στα πλαίσια CAM των FMS που στηρίζονται 
στην αφαίρεση μετάλλου 
— ανάπτυξη προηγμένων συστημάτων ελέγχου. 
Περιοχή Ε & Α 5.5: Υποσυστήματα και εξαρτήματα 
Προκειμένου να διευκολυνθεί η ανάπτυξη των τεχνολογιών 
στις περιοχές 5.3 και 5.4, έτσι ώστε να διευκολυνθεί η ανά­
πτυξη της CIM απαιτούνται ορισμένα υποσυστήματα και 
εξαρτήματα. Ιδιαίτερα, προκειμένου να επιτευχθεί επιτυχής 
ανταγωνισμός στις παγκόσμιες αγορές στον τομέα των 
συστημάτων αυτοματισμού εργοστασίων, έχει μεγάλη σημα­
σία η μέγιστη χρήση της τεχνολογίας μικροηλεκτρονικών. 
5.5.1. Θέματα 
Εντοπίστηκαν δύο θέματα που απαιτούν συνεργασία. Τα 
θέματα αυτά είναι: 
— συστήματα αισθητήρων για συγκέντρωση σε πραγμα­
τικό χρόνο και ερμηνεία των δεδομένων των αισθητή­
ρων σύμφωνα με αυτά που απαιτούνται στην υποπερι-
οχή 5.4.3 — μικροηλεκτρονικά υποσυστήματα για τον έλεγχο μηχα­
νών, ρομπότ, και συστημάτων συναρμολόγησης σε εξει­
δικευμένα μικροκυκλώματα VLSI. 
5.5.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Αξιοποίηση της απεικόνισης πραγματικού χρόνου σε η&-
κτροσυγκολλήσεις» 
Α ναφ. έργου 9: Α/83 
Κατά το πρώτο έτος πραγματοποιήθηκαν στα πλαίσια του 
έργου αυτού οι ακόλουθες εργασίες: 
— ανάλυση πιθανών εργασιών βιομηχανικής η^τροσυ-
γκόλλησης, που οδήγησε στην επιλογή υποψήφιων 
εφαρμογών αισθητήρων στους τομείς ^τής διατομής/ 
υψηλών ρυθμών παραγωγής και χονδρής διατομής/υψη-
λής ποιότητας, 
— μια επισκόπηση των μεθόδων και των εφαρμογών ανά­
λυσης εικόνων, 
— μια μελέτη των προσεγγίσεων συγκέντρωσης και επε­
ξεργασίας εικόνων που θα μπορούσαν να εφαρμοστούν 
στις δοκιμαστικές εφαρμογές αισθητήρων που επιλέχθη­
καν στα πλαίσια της πρώτης φάσης, 
— ένας καθορισμός των δυνατοτήτων ελέγχου μεταλλουρ­
γικών δομών (και κατά συνέπεια μηχανικών ιδιοτήτων) 
πολυσυγκολλημένων εξαρτημάτων με επακριβή τοποθέ­
τηση των κεφαλών συγκόλλησης. Πρόκειται για αυστη­
ρότερη απαίτηση ελέγχου σε σχέση με τα κριτήρια 
ταχύτητας παραγωγής ή αξιοπιστίας της συγκόλλησης, 
— μια προδιαγραφή των προσεγγίσεων ανάπτυξης και του 
υλικού που θα χρησιμοποιηθεί στις μεταγενέστερες 
φάσεις του έργου. 
Το έργο εστιάζεται τώρα σε δύο περιοχές εφαρμογών, την 
απλή συγκόλληση και την πολλαπλή συγκόλληση. Η ανά­
πτυξη αλγόριθμων ανάλυσης εικόνων και προσαρμοστικού 
ελέγχου και για τις δύο τεχνικές συγκόλλησης προχωρεί σε 
συνδυασμό με την κατασκευή του υλικού. 
«Συστήματα γενικής χρήσης ελεγχόμενα από αισθητήρες για 
την παραγωγή εξαρτημάτων» 
Α ναφ. έργου 118: Α/83 
Το έργο αυτό αποσκοπεί στην έρευνα, την ανάπτυξη και την 
επίδειξη της ικανότητας επίτευξης εικόνων 2,5 και 3 διαστά­
σεων με τη βοήθεια αισθητήρων οπτικών, αφής και απόστα­
σης 
Αρχικά στα πλαίσια του προγράμματος εργασίας καθορί­
στηκαν επτά εργασίες: 
0 Μελέτη προδιαγραφών χρηστών 
ii) Καθορισμός πλαισίου ενοποίησης συστημάτων 
Hi) Α νάπτυξη αισθητήρα κλίμακος αμαύρωσης 
20.12.85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 332/63 
iv) Α νάπτυξη αισθητήρα αφής 
ν) Ανάπτυξη τηλέμετρου 
νί) Ανάπτυξη άμεσου τρισδιάστατου αισθητήρα 
vii) Ανάπτυξη στερεοσκοπικού αισθητήρα 
«Ολοκληρωμένα η^τρονικά υποσυστήματα για την αυτο­
ματοποίηση βιομηχανικής εγκατάστασης» 
Αναφ. έργου 179: Α/83 
Στα πλαίσια αυτού του έργου αναλύονται και διαιρούνται σε 
υποσυστήματα οι λειτουργίες των συστημάτων ψηφιακού 
ελέγχου και ελέγχου ρομπότ. Αυτά στη συνέχεια θα υλοποι­
ηθούν ως ολοκληρωμένα κυκλώματα υποσυστημάτων γενι­
κού σκοπού που θα είναι κατάλληλα για ευρύ πεδίο εφαρμο­
γών σε ψηφιακό έλεγχο και έL·γχo ρομπότ. Προσδιορίστη­
καν δοκιμαστικά κυκλώματα κατάλληλα για εφαρμογή σε 
VLSI. Αναπτύσσονται για δύο ειδικές εφαρμογές τέτοια 
κυκλώματα ενώ πραγματοποιούνται εργασίες για την προ­
διαγραφή ενός συνεπεξεργαστή και της συναφούς μεθοδολο­
γίας σχεδιασμού συστημάτων ελέγχου και υλοποίησης 
κυκλωμάτων VLSI. 
«Ενοποιημένο σύστημα ρομπότ με βάση αισθητήρες» 
Αναφ. έργου 278: Α/84 
Στόχος αυτού του έργου είναι η ανάπτυξη πρωτότυπου 
συστήματος με βάση αισθητήρες (όραση και αφή), για εφαρ­
μογές πραγματικού χρόνου, σε συνεργασία με βιομηχανικά 
ρομπότ για ευφυή διακίνηση ή/και συναρμολόγηση. Οι 
δοκιμαστικές εφαρμογές περιλαμβάνουν επιλογή δοχείων 
και χειρισμό εξαρτημάτων πάνω σε κινούμενη μεταφορική 
ταινία. 
«Τεχνική θερμικής απεικόνισης με τη βοήθεια υπολογιστή 
για την επιθεώρηση σύνθετου υλικού σε πραγματικό χρόνο» 
Αναφ. έργου 197: Α/83 
Το έργο αυτό έχει στόχο την έρευνα στον τομέα των τεχνι­
κών απεικόνισης και επεξεργασίας εικόνων με τη χρήση δια­
τάξεων θερμικής σάρωσης για την ανάπτυξη ενός συστήμα­
τος πραγματικού χρόνου επιθεώρησης και παρακολούθησης 
με σύνδεση σύνθετων υλικών και προϊόντων σε περιβάλλον 
μαζικής παραγωγής. 
Κατά την πρώτη φάση της εργασίας αυτής αναπτύχθηκε εξο­
πλισμός επεξεργασίας εικόνων μέχρι λειτουργικού επιπέδου 
κατάλληλου για πειραματικές χρήσεις. Επιπλέον παράχθηκε 
μία πρωτότυπη γεννήτρια θερμικών παλμών προκειμένου να 
υποστηριχθούν οι μελλοντικές φάσεις της παρούσας εργα­
σίας. 
5.5.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Στην περιοχή αυτή θα εξεταστεί το ενδεχόμενο να συμπερι­
ληφθεί σε προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων που θα 
δημοσιευθούν το 1986 η ανάπτυξη μικροηλεκτρονικών υπο­
συστημάτων. Ωστόσο το θέμα αυτό θα είναι μικρότερης προ­
τεραιότητας από ό,τι τα θέματα των παραγράφων 5.4 και 5.2. Περιοχή Ε & Α 5.6: Εφαρμογές συστημάτων CIM 
Προκειμένου να μεγιστοποιηθεί ο συντονισμός και οι στρα­
τηγικές επιπτώσεις του υποπρογράμματος CIM, απαιτούνται 
σύντονες ενέργειες προκειμένου να ενθαρρυνθεί η δημιουρ­
γία κέντρων εφαρμογών όπου θα μπορούν να επιδειχθούν οι 
εξελίξεις των συνεχιζόμενων έργων και να τελειοποιηθούν 
στα πλαίσια της ενοποίησης. 
Εκτός από την εξασφάλιση μιας εστίας για τις κοινοτικές 
ενέργειες στον τομέα της προηγμένης βιομηχανικής παραγω­
γής, στα κέρδη θα περιλαμβάνονται: 
— η προώθηση της συνειδητοποίησης των εργασιών του 
ESPRIT με την επίδειξη συνεχιζόμενης Ε&Α σ' ένα 
μεγάλο ευρωπαϊκό κοινό 
— η προβολή των αναγκών, των επιτευγμάτων και των 
ευκαιριών στην περιοχή της ενοποίησης της CIM 
— η εξασφάλιση ενός περιβάλλοντος που θα διευκολύνει 
την ταχεία ανάπτυξη πρωτοτύπων 
— η καταλυτική επίδραση στις μεταγενέστερες εξελίξεις 
συμπεριλαμβανομένης και της υλοποίησης προϊόντων. 
5.6.1. Θέματα 
Προκειμένου να επιτευχθούν αυτοί οι στόχοι, προσδιορίστη­
καν τα ακόλουθα έργα και θέματα: 
— Κέντρα εφαρμογής και ανάπτυξης CIM. 
— Γενικά θέματα για υποστήριξη CIM. 
Τα παρακάτω θέματα δίδονται ως παραδείγματα χωρίς ο 
κατάλογος να είναι πλήρης: 
— Κατευθυντήριες γραμμές σχεδιασμού προϊόντος για 
αυτόματη παραγωγή. 
— Κατανόηση και απόκτηση ικανότητας σχεδιασμού 
μηχανικών προϊόντων για αυτοματοποιημένη βιομηχα­
νική παραγωγή. 
— Μεθοδολογίες για την επιλογή και συγκρότηση επιμέ­
ρους στοιχείων της CIM. 
— Ανάπτυξη εργαλείων και μεθοδολογιών για την επιλογή 
επιμέρους στοιχείων της CIM και την προσαρμογή 
συστημάτων CIM ώστε να ανταποκρίνονται στις ειδικές 
ανάγκες των εταιριών. 
— Οικονομικές μεθοδολογίες για την αξιολόγηση επενδύ­
σεων σε συστήματα CIM. 
— Ανάπτυξη εργαλείων και μεθοδολογιών για την ορθή, 
από οικονομική άποψη, αξιολόγηση των επενδύσεων σε 
συστήματα CIM. 
— Αλληλεπίδραση των συστημάτων CIM και των απαιτή­
σεων όσον αφορά την οργάνωση, τις υποδομές και τις 
ικανότητες. 
— Καθορισμός των αλλαγών που χρειάζεται να επέλθουν 
στις απαιτήσεις όσον αφορά την οργάνωση, τις υποδο­
μές και τις ικανότητες, ως συνέπειες της εισαγωγής 
συστημάτων CIM. 
— Αλληλεπίδραση συστημάτων CIM και πληροφοριακών 
συστημάτων διεύθυνσης (MIS). 
— Ορισμός ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ συστημάτων 
CIM και MIS. 
Σκοπός αυτών των δραστηριοτήτων είναι να αναπτύξουν 
εργαλεία και ευκολίες για την προώθηση επιτυχών εφαρμο­
γών της CIM. 
Αριθ. C 332/64 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 20. 12.85 
5.6.2. Συνεχιζόμενα και υπό διαπραγμάτευση έργα 
«Προσχεδιασμός FMS για την παραγωγή μικρών παρτίδων 
ηλεκτρονικών καρτών» 
Αναφ. έργου 850: Β/85 
Προκαταρκτική μελέτη για τη διερεύνηση της εξασφάλισης 
εγκαταστάσεων υποστήριξης της ανάπτυξης και συστημικής 
ενοποίησης διάφορων στοιχείων CIM. Η περιοχή εφαρμο­
γών επικεντρώνεται στην παραγωγή PCB. Στόχος είναι η 
παροχή της υπηρεσίας κυρίως σε μικρές και μεσαίες επιχει­
ρήσεις. 
«Δίκτυο επικοινωνιών για εφαρμογές βιομηχανικής παραγω­
γής» 
Αναφ. έργου 955: Α/85 
Στόχος του έργου αυτού είναι ο καθορισμός, η προώθηση 
και η εξασφάλιση ενός περιβάλλοντος δικτύου για προϊόντα 
πολλών κατασκευαστών για εφαρμογές βιομηχανικής παρα­
γωγής. Η εργασία διαιρέθηκε σε τέσσερις φάσεις: 
— Καθορισμός. Θα εξετασθούν οι στιβάδες της δομής OSI 
που αφορούν το CIM και μια αρχιτεκτονική δικτύου με 
βάση μια ιεραρχική δομή των δικτύων. 
— Επίδειξη ενός δικτύου που θα ελέγχει υφιστάμενες εργα-
λειομηχανές. 
— Επίδειξη μιας αρχιτεκτονικής δικτύου πολλών στιβά­
δων. 
— Εξέταση μιας τεχνολογίας δικτύου πολύ μεγάλου εύρους 
ζώνης. 
«Σχεδιασμός προϊόντος για αυτοματοποιημένη παραγωγή 
και συναρμολόγηση» 
Αναφ. έργου 338: Β/84 
Ο στόχος αυτού του έργου είναι διπλός. Πρώτον είναι απα­
ραίτητο να καθοριστεί το είδος των κατασκευαστικών δεδο­
μένων που χρειάζονται στον σχεδιαστή, ώστε τα σχεδιαζό­
μενα προϊόντα να προσφέρονται για αυτόματη κατασκευή 
και συναρμολόγηση από ευέλικτα συστήματα (περιλαμβανο­
μένης και της συναρμολόγησης από ρομπότ). Δεύτερον είναι 
απαραίτητο να καθοριστεί η βάση εκ της οποίας αυτή η πλη­
ροφορία παρέχεται στον σχεδιαστή που χρησιμοποιεί για 
παράδειγμα συστήματα CAD. 
Πραγματοποιήθηκαν εργασίες για την εκπλήρωση του πρώ­
του στόχου μέσω της συλλογής και συρραφής πληροφοριών 
για προϊόντα που ενδείκνυνται για αυτοματοποιημένη 
συναρμολόγηση. Παράλληλα προχωρούν και οι εργασίες 
ανάπτυξης μιας συντονισμένης προσέγγισης καθορισμού 
των απαιτήσεων για το σχεδιασμό των προϊόντων που προο­
ρίζονται για αυτοματοποιημένη συναρμολόγηση. «Μεταφορά δεδομένων μεταξύ συστημάτων βιομηχανικής 
παραγωγής ενοποιημένης με υπολογιστή και πληροφοριακών 
συστημάτων διεύθυνσης» 
Αναφ. έργου 319: Β/84 
Το έργο αντιμετωπίζει τη σύνδεση συστημάτων CIM και 
MIS εντός του πλαισίου στο οποίο πρέπει να &ιτουργούν 
δηλαδή διεύθυνση και τεχνολογική &ιτουργική υποδομή της 
επιχείρησης. Αυτό συσχετίζεται με τις τάσεις που επικρα­
τούν στην τεχνολογία των πληροφοριών, τις &ιτουργικές 
απαιτήσεις των συστημάτων υλικού, λογικού και των λει­
τουργικών συστημάτων και με αυτούς καθεαυτούς τους 
κατασκευαστές προϊόντων C1M. Οι πρόοδοι που επιτελέστη­
καν στις τεχνολογίες υπολογιστών, έδωσαν την ευκαιρία σε 
μεσαίες επιχειρήσεις να χρησιμοποιήσουν υπερσύγχρονες 
τεχνικές MIS-CIM και εργαλεία υλικού/λογικού που μέχρι 
πολύ πρόσφατα είχαν τα μέσα να χρησιμοποιούν μόνο οι 
πολύ μεγάλες επιχειρήσεις. Το έργο προτίθεται λοιπόν να 
δοκιμάσει ενεργά θεωρητικές αρχές σχεδιασμού, τεχνικές _ 
και πρωτότυπα υποσυστήματα σε μεσαίου έως μικρού μεγέ­
θους περιβάλλοντα βιομηχανικής παραγωγής. 
«Ανάπτυξη εργαλείων για την οικονομική αξιολόγηση CIM 
σε μικρότερες κατασκευαστικές επιχειρήσεις» 
Αναφ. έργου 909: Β/85 
Στόχος του έργου αυτού είναι η ανάπτυξη εργαλείων λογι­
κού για τη βελτίωση της ικανότητας των συμβούλων, των 
εμπορικών επιμελητηρίων και των μεμονωμένων εταιριών να 
πραγματοποιούν αναλύσεις κόστους-αποτελέσματος για 
επενδύσεις στην περιοχή της C1M. Τα εργαλεία προορίζο­
νται ειδικά για μικρομεσαίες κατασκευαστικές επιχειρήσεις 
και θα είναι φορητά για μια ποικιλία ευρέως διαθέσιμων 
προσωπικών υπολογιστών. 
«Εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης σε ζητήματα προηγμένης 
CIM» 
Α ναφ. έργου 975: Β/85 
Το έργο αυτό αντιμετωπίζει την ενσωμάτωση πληροφοριών 
για προϊόντα που παράγονται σε CIM με το σύστημα CAM. 
Το έργο αυτό στοχεύει στη βελτίωση των υφιστάμενων 
συστημάτων προσδιορισμού (προγραμματιζόμενος πομποδέ­
κτης και διερευνητής από απόσταση με τεχνητή νοημοσύνη) 
προκειμένου να καλυφθούν οι απαιτήσεις CIM και να ανα­
πτυχθούν πομποδέκτες που προγραμματίζονται από από­
σταση. 
Μια αρχική περιοχή δοκιμών για την τεχνολογία θα είναι η 
παραγωγή αυτοκινήτων και προβλέπονται ευρύτερες εφαρ­
μογές στα πλαίσια της CIM. 
5.6.3. Πεδίο για περαιτέρω εργασία 
Θα εξετασθεί το ενδεχόμενο να συμπεριληφθεί σε προσκλή­
σεις για υποβολή προτάσεων που θα δημοσιευθούν το 1986 
το θέμα των Κέντρων Εφαρμογών εφόσον κριθεί αναγκαίο 
λόγω μη υπογραφής συμβάσεων με βάση τις προτάσεις του 
1985. Η περιοχή της μηχανολογίας καλύπτεται ήδη καλά με 
τα υπό διαπραγμάτευση έργα.