[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 4.11.2008

COM(2008) 670 τελικό

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

Εκθέσεις των κρατών μελών σχετικά με σοβαρές παραβάσεις των κανόνων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής κατά το 2006

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

Εκθέσεις των κρατών μελών σχετικά με σοβαρές παραβάσεις των κανόνων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής κατά το 2006

1. Εισαγωγή

Για να βελτιωθεί το επίπεδο της διαφάνειας σχετικά με τον τρόπο κατά τον οποίο τα κράτη μέλη ανταποκρίνονται στις υποχρεώσεις τους όσον αφορά την επιβολή των κοινοτικών κανόνων, με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1447/1999 του Συμβουλίου[1] θεσπίστηκε η υποχρέωση των κρατών μελών να υποβάλλουν ετήσιες εκθέσεις στην Επιτροπή σχετικά τον αριθμό των «σοβαρών» παραβάσεων που εντοπίστηκαν και των κυρώσεων που επιβλήθηκαν. Για το σκοπό αυτό, ο εν λόγω κανονισμός προβλέπει κατάλογο με 19 τύπους παραβάσεων των κοινοτικών κανόνων που θεωρούνται ιδιαίτερα σοβαρές. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να εξασφαλίσουν τη λήψη κατάλληλων μέτρων κατά του φυσικού ή νομικού προσώπου που παραβαίνει τους κανόνες της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής[2].

Οι παραβάσεις που περιλαμβάνονται στον κατάλογο αφορούν τις σημαντικότερες υποχρεώσεις που επιβάλλονται από τους κοινοτικούς κανόνες όσον αφορά τη διατήρηση των αποθεμάτων, την παρακολούθηση και την εμπορία αλιευτικών προϊόντων.

Η διαδικασία για την κοινοποίηση των απαιτούμενων πληροφοριών στην Επιτροπή καθορίζεται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2740/1999 της Επιτροπής[3]. Τα δεδομένα που διαβιβάζονται ηλεκτρονικά επιτρέπουν τη σύγκριση μεταξύ των κρατών μελών όσον αφορά την αποτελεσματικότητα των αντίστοιχων συστημάτων επιβολής. Απώτερος στόχος του νομοθέτη είναι η προοδευτική επίτευξη ισότιμου ανταγωνισμού μεταξύ των αλιέων, οι οποίοι, ως εκ τούτου, θα μπορούν να έχουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στις ελεγκτικές αρχές σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Κοινότητα και να τηρούν τους κοινοτικούς κανόνες για τη διατήρηση των αλιευτικών πόρων.

Η παρούσα ανακοίνωση αναφέρεται στις περιπτώσεις για τις οποίες σημειώθηκε σοβαρή παράβαση των κανόνων της ΚΑλΠ, για τις οποίες ανοίχτηκε φάκελος το 2006.

Η παρούσα είναι η έβδομη ανακοίνωση σχετικά με το θέμα αυτό. Η Επιτροπή παρουσίασε τα σημαντικότερα δεδομένα για το 2000 στην ανακοίνωσή της με ημερομηνία 12 Νοεμβρίου 2001[4], για το 2001 στην ανακοίνωσή της με ημερομηνία 5 Δεκεμβρίου 2002[5], για το 2002 στην ανακοίνωσή της με ημερομηνία 15 Δεκεμβρίου 2003[6], για το 2003 στην ανακοίνωσή της με ημερομηνία 20 Μαΐου 2005[7] και για το 2005 στην ανακοίνωσή της με ημερομηνία 25 Ιουλίου 2007[8].

2. Εκθέσεις των κρατών μελών για το 2006

Στον κανονισμό αριθ. 2740/1999 της Επιτροπής καθορίζονται λεπτομερείς κανόνες για τη διαβίβαση των δεδομένων σχετικά με τις περιπτώσεις σοβαρών παραβάσεων των κανόνων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής. Τα δεδομένα διαβιβάζονται ηλεκτρονικά έτσι ώστε οι υπηρεσίες της Επιτροπής να είναι σε θέση να καταρτίσουν πίνακες οι οποίοι επισυνάπτονται στην ανακοίνωση. Οι εν λόγω πίνακες έχουν διαμορφωθεί έτσι ώστε να δείχνουν τα πιο ενδιαφέροντα χαρακτηριστικά που προκύπτουν από τις εκθέσεις των κρατών μελών.

Τα στοιχεία που παρουσιάζονται είναι εκείνα που υποβάλλονται από τα κράτη μέλη, στα οποία δίδεται η δυνατότητα να τα ελέγξουν πριν από την οριστικοποίηση της ανακοίνωσης της Επιτροπής.

Τα σχόλια που υπέβαλαν τα κράτη μέλη ελήφθησαν υπόψη και υπάρχει ρητή αναφορά στις περιπτώσεις που αυτό κρίθηκε απαραίτητο.

3. Συμπληρωματικές πληροφορίες που υπέβαλαν τα κράτη μέλη

Δεδομένου ότι η ερμηνεία των δεδομένων που συγκεντρώθηκαν δεν είναι εύκολη επειδή τα τελευταία αποτελούνται αποκλειστικά από σύνολα αριθμών, ορισμένα δε στοιχεία μπορεί να είναι εν μέρει παραπλανητικά, η Επιτροπή κάλεσε τα κράτη μέλη να υποβάλλουν συμπληρωματικές πληροφορίες οι οποίες κρίθηκε ότι θα χρησίμευαν στην αποσαφήνιση της ανάλυσης των αριθμών.

Α. Γενικές συμπληρωματικές πληροφορίες

Τα κυριότερα στοιχεία συνοψίζονται ως εξής:

- Οι διαδικασίες (διοικητικής ή ποινικής φύσης) που κινούνται για την επιβολή κυρώσεων κατά των παραβάσεων των κανόνων της ΚΑλΠ είναι γενικά μακρόχρονες, και διαρκούν ανάλογα με το κράτος μέλος από 1 με 2 μήνες έως 1-2 έτη. Κατά μέσον όρο, φαίνεται ότι απαιτούνται 8 ως 12/18 μήνες μέχρι την πλήρη ολοκλήρωση της διαδικασίας. Οι ποινικές διαδικασίες είναι οι πιο χρονοβόρες (για παράδειγμα ποινικές διαδικασίες κινούνται κατά κύριο λόγο στη Σουηδία και τη Φινλανδία). Σε ορισμένα κράτη μέλη μπορεί να διαρκέσουν μέχρι και 10 έτη συμπεριλαμβανομένων και των εφέσεων. Οι διοικητικές διαδικασίες είναι πιο σύντομες και γενικά απαιτούν 1 με 2 μήνες.

- Σημειώνεται ότι πολλές διαδικασίες για παραβάσεις που εντοπίστηκαν κατά τα προηγούμενα έτη εκκρεμούν ακόμη.

- Γενικά τα είδη που επηρεάζονται περισσότερο από τις σοβαρές παραβάσεις είναι τα είδη εκείνα για τα οποία έχουν θεσπιστεί σχέδια αποκατάστασης ή εθνικά περιοριστικά μέτρα και εκείνα με υψηλή εμπορική αξία δηλ. βενθοπελαγικά είδη, γάδος, γλώσσα, σολομός, σαρδέλα και γαύρος.

- Φαίνεται ότι οι περισσότερες παραβάσεις εντοπίζονται από τα κράτη μέλη σε ζώνες ICES όπως η Ανατολική Μεσόγειος, η Βόρεια Θάλασσα, η Βαλτική Θάλασσα, οι περιοχές του Skagerrak και του Kattegat, η Ανδαλουσία και η Γαλικία, η ζώνη ICES 30, η Βόρεια Ελλάδα, οι ζώνες FAO 34.3.1 και 34.2.2.

- Η πλειοψηφία των παραβάσεων εντοπίστηκε κατά τη διάρκεια ελέγχων εν πλω.

Β. Νέα νομοθεσία και βέλτιστες πρακτικές

Με στόχο τη διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής της, η παρούσα ανακοίνωση παραπέμπει για πρώτη φορά στην εθνική νομοθεσία και σε βέλτιστες πρακτικές. Μεταξύ των νέων νομικών μέσων και των βέλτιστων πρακτικών που θεσπίστηκαν πρόσφατα για τον έλεγχο της αλιείας, αξίζει να αναφερθούν τα εξής:

- Η Ισπανία θέσπισε νέους κανονισμούς για τα προσωρινά διοικητικά μέτρα κατά ορισμένων σοβαρών εικαζόμενων παραβάσεων, με στόχο την αποφυγή και την ελαχιστοποίηση των αρνητικών τους επιπτώσεων. Τα εν λόγω μέτρα περιλαμβάνουν κυρίως την απαγόρευση απόπλου του σκάφους μέχρι την κατάθεση εγγύησης. Αυτό έχει ήδη αποδειχτεί ότι ενεργεί αποτρεπτικά, με μείωση του αριθμού των παραβάσεων. Σχετικά με τις επιβαλλόμενες κυρώσεις για παραβάσεις δημιουργήθηκε ιστοσελίδα η οποία παρέχει κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τα νομικά και δικαστικά κριτήρια όσον αφορά μελλοντικές υποθέσεις.

- Η Γαλλία ενέτεινε τις ελεγκτικές της δραστηριότητες ιδίως όσον αφορά τη μη συμμόρφωση με τα ελάχιστα μεγέθη ψαριών. Το 2006 ήταν το πρώτο έτος εφαρμογής του καθεστώτος των διοικητικών κυρώσεων βάσει της οδηγίας 2006-11 γεωργικού προσανατολισμού.

- Η Ελλάδα ίδρυσε κέντρο παρακολούθησης της αλιείας που λειτουργεί όλο το 24ωρο και το οποίο βάσει της εθνικής νομοθεσίας μπορεί να επιβάλλει κυρώσεις σε σκάφη που εμπλέκονται σε παραβάσεις.

- Στην Ιταλία άρχισε η λειτουργία του νέου συστήματος επεξεργασίας δεδομένων FINSIEL για τη συλλογή ηλεκτρονικών στοιχείων από τον ιταλικό αλιευτικό στόλο προκειμένου να τηρηθούν οι υποχρεώσεις της χώρας βάσει των κανονισμών της ΕΚ και της απόφασης του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στην υπόθεση C-161/05.

- Η Σλοβενία συγκρότησε νέο πληροφοριακό σύστημα και καθιέρωσε καλύτερη επικοινωνία με τους εμπλεκόμενους φορείς προκειμένου να τους ευαισθητοποιήσει όσον αφορά τους κανόνες της ΚΑλΠ. Ιδρύθηκε πρόσφατα κέντρο παρακολούθησης της αλιείας για τη συλλογή και διασταύρωση των αλιευτικών δεδομένων, που συνδυάζει τα δεδομένα του ΣΠΣ και του συστήματος InfoRib όσον αφορά τις πληροφορίες από τα ημερολόγια σκάφους, και τις δηλώσεις πρώτης πώλησης και εκφόρτωσης.

- Η Σουηδική νομοθεσία καθορίζει το ύψος των προστίμων για σοβαρές παραβάσεις ανάλογα με την ισχύ της μηχανής των σκαφών – κατ’ ελάχιστο 10 και κατά μέγιστο 500 φορές την ισχύ του σε κιλοβάτ. Προβλέπει επίσης την αφαίρεση των επαγγελματικών αδειών αλιείας και ναυσιπλοΐας, προς το παρόν μόνο μετά την έκδοση καταδικαστικής απόφασης. Η αφαίρεση αυτή μπορεί να είναι μόνιμη σε περίπτωση επαναλαμβανόμενων παραβάσεων της επιχείρησης. Ο έλεγχος στο στάδιο της πρώτης συναλλαγής ενισχύθηκε κα αποκάλυψε περισσότερες περιπτώσεις παραβάσεων.

4. Σοβαρές παραβάσεις σε σύγκριση με τον αριθμό των αλιευτικών σκαφών στα κράτη μέλη

Ο ακόλουθος πίνακας δείχνει τον αριθμό των ενεργών σκαφών το 2006 και αποκαλύπτει μείωση κατά 10% σε σύγκριση με τα σκάφη που εμφαίνονται στο Μητρώο Αλιευτικών Σκαφών για κάθε κράτος μέλος στις 31 Δεκεμβρίου 2005, μαζί με το συνολικό αριθμό των σοβαρών παραβάσεων που εντοπίστηκαν και κοινοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη (αποκλειστικά) για σκάφη που φέρουν τη σημαία τους. Παρόλο που θα ήταν ανακριβές να καταλήξουμε σε οριστικά συμπεράσματα συγκρίνοντας απλώς τα κράτη μέλη με βάση τα στοιχεία του πίνακα, καθώς οι παραβάσεις συνδέονται ενίοτε και με παραβάσεις που έχουν διαπράξει όχι μόνον αλιείς αλλά και άλλοι οικονομικοί παράγοντες, φαίνεται ότι, για τα περισσότερα κράτη μέλη, ο αριθμός των παραβάσεων που διαπιστώνονται, σε σύγκριση με το μέγεθος του στόλου, αποκαλύπτει ανεπάρκεια μέτρων ελέγχου ή και παντελή έλλειψη σε ορισμένα κράτη μέλη.

Κράτος μέλος | Αριθμός ενεργών σκαφών | Σοβαρές παραβάσεις |

Βέλγιο | 107 | 29 |

Δανία | 3.136 | 323 |

Γερμανία | 2.017 | 101 |

Ελλάδα | 17.878 | 351 |

Εσθονία | 994 | 0 |

Ισπανία | 13.357 | 2,061 |

Γαλλία | 7.698 | 1.360 |

Ιρλανδία | 1.843 | 223 |

Ιταλία | 14.093 | 3.868 |

Κύπρος | 872 | 88 |

Λετονία | 897 | 94 |

Λιθουανία | 266 | 4 |

Μάλτα | 1.413 | 0 |

Κάτω Χώρες | 831 | 96 |

Πολωνία | 884 | 129 |

Πορτογαλία | 8.715 | 1.352 |

Σλοβενία | 179 | 22 |

Φινλανδία | 3.196 | 11 |

Σουηδία | 1.567 | 80 |

Ηνωμένο Βασίλειο | 6.761 | 170 |

ΣΥΝΟΛΟ: | 86.704 | 10.362 |

5. Εκθέσεις που υπέβαλαν τα κράτη μέλη

Ο συνολικός αριθμός των περιπτώσεων που κοινοποίησαν τα κράτη μέλη ανέρχεται σε 10.362, περιπτώσεις οι οποίες καλύπτουν όλους τους τύπους παραβάσεων που περιλαμβάνονται στον κατάλογο του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1447/1999. Ο αριθμός αυτός είναι κατά 1% μικρότερος σε σχέση με το 2005 και ερμηνεύεται σε συνδυασμό με τη μείωση του συνολικού αριθμού των ενεργών σκαφών της ΕΕ κατά 10%: κατά συνέπεια δεν σημειώθηκε πραγματική πρόοδος στο επίπεδο συμμόρφωσης με τους κανόνες της ΚΑλΠ. Σε απόλυτα μεγέθη, τα κράτη μέλη εντόπισαν μόνον 81 παραβάσεις λιγότερες σε σχέση με το 2005. Προκειμένου να καταστεί ευκολότερη η σύγκριση και να διαπιστωθεί η τάση, πρέπει να σημειωθεί ότι ο αριθμός των σοβαρών παραβάσεων που εντοπίστηκαν κατά τα προηγούμενα έτη ήταν 7.298 το 2000, 8.139 το 2001, 6.756 το 2002, 9.502 το 2003, 9.660 το 2004 και 10.443 το 2005.

Τα κύρια χαρακτηριστικά των συνημμένων πινάκων μπορούν να συνοψιστούν ως ακολούθως:

Το 83% των παραβάσεων διαπιστώθηκε από την Ιταλία την Ισπανία, την Γαλλία και την Πορτογαλία. Οι χώρες αυτές είναι μεταξύ εκείνων που διατηρούν τον μεγαλύτερο αριθμό σκαφών. Το 2006 η πλειοψηφία των σοβαρών παραβάσεων σημειώθηκε στην αποθήκευση, τη μεταποίηση, τη διάθεση στην αγορά και στη μεταφορά αλιευτικών προϊόντων που δεν ικανοποιούσαν τα ισχύοντα πρότυπα εμπορίας και αντιπροσώπευε το 20% των παραβάσεων, ενώ η παράνομη αλιεία κατέλαβε τη δεύτερη θέση με το 18% των περιπτώσεων. Η παραποίηση ή η μη καταγραφή στοιχείων καταλαμβάνει την τρίτη θέση με 13% των περιπτώσεων και η μη τήρηση των κανόνων όσον αφορά το ελάχιστο μέγεθος ήλθε τέταρτη με 10%. Οι υπόλοιπες σοβαρές παραβάσεις καλύπτουν ποσοστό μικρότερο από 10% του συνόλου. Τα ποσοστά αυτά είναι όμοια με εκείνα του 2005, αλλά έχει αυξηθεί ο αριθμός των περιπτώσεων που αφορούν την αποθήκευση, τη μεταποίηση, τη διάθεση στην αγορά και τη μεταφορά αλιευτικών προϊόντων που δεν ικανοποιούν τα ισχύοντα πρότυπα εμπορίας, την παράνομη αλιεία, καθώς και την παραποίηση ή τη μη καταγραφή ηλεκτρονικών στοιχείων. Αυξήθηκε επίσης, σε σχέση με τα προηγούμενα έτη, ο αριθμός των περιπτώσεων αθέμιτων παρεμβάσεων στο Σύστημα Παρακολούθησης Σκαφών (ΣΠΣ).

Το 2006, 7.973 διαδικασίες κατέληξαν στην επιβολή κυρώσεων, αριθμός που αντιπροσωπεύει το 77% του συνόλου των παραβάσεων που εντοπίστηκαν – ποσοστό μικρότερο από εκείνο του προηγούμενου έτους κατά το οποίο επιβλήθηκαν κυρώσεις στο 83% των περιπτώσεων. Αξίζει να σημειωθεί ότι από τις διαδικασίες που κινήθηκαν, ποσοστό 72% ήταν διοικητικές, ποσοστό 25% ήταν ποινικές και το υπόλοιπο μεικτές.

Εξακολουθούν να υφίστανται ουσιαστικές και ανεξήγητες διαφορές για το ίδιο είδος παράβασης σε ολόκληρη την ΕΕ, ενώ το μέσο ύψος προστίμου σε όλη την ΕΕ για τις διαδικασίες που ολοκληρώθηκαν κατά το 2006 ανήλθε σε 1.548 ευρώ . Προκαλεί εντύπωση το γεγονός ότι το ποσό αυτό είναι το ίδιο με το μέσο πρόστιμο του 2005 και κυμαίνεται από 170 ευρώ σε ορισμένα κράτη μέλη, μέχρι 6.070 ευρώ σε άλλα. Το ποσό αυτό είναι μικρότερο από το μισό του μέσου όρου των προστίμων που επιβλήθηκαν το 2003 (4.664 ευρώ), καθώς και του αντίστοιχου μέσου όρου κατά το 2004 (2.272 ευρώ). Σημειώνεται ότι το μέγιστο πρόστιμο κυμαίνεται ανάλογα με το κράτος μέλος από 170 μέχρι 120.000 ευρώ.

Ο αριθμός των αδειών που αφαιρέθηκαν ήταν 1.082, δυστυχώς μόνο στο 10% των περιπτώσεων. Συγκριτικά, το 2004 αφαιρέθηκαν 1.226 άδειες στο 13% των περιπτώσεων. Πρέπει να σημειωθεί ότι το μέτρο εφαρμόστηκε σε μεγαλύτερη έκταση στην Ελλάδα – σε ποσοστό 71% των περιπτώσεων και στην Ισπανία – σε 36%, ενώ στην Δανία και τις Κάτω Χώρες χρησιμοποιήθηκε σε λιγότερο από το 10% των περιπτώσεων, ενώ στα υπόλοιπα κράτη μέλη μόνο στο 2% ή και λιγότερο των περιπτώσεων.

Τέλος, το ποσό που κατέβαλε ο αλιευτικός κλάδος ως χρηματικά πρόστιμα κατά το 2006 (9.281 εκατ. ευρώ) παραμένει ασήμαντο και επηρέασε μόνο το 0,04% του συνόλου των ενεργών αλιευτικών σκαφών.

6. Γενικές παρατηρήσεις όσον αφορά τις εκθέσεις των κρατών μελών

Έχοντας εκ νέου υπογραμμίσει τις δυσκολίες ερμηνείας των αριθμητικών μεγεθών που περιλαμβάνονται στους πίνακες τους οποίους υπέβαλαν χωρίς σχόλια τα κράτη μέλη, η Επιτροπή συμπεραίνει ότι η κατάσταση δεν έχει στην πραγματικότητα βελτιωθεί σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.

Προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία το γεγονός ότι το ανεπαρκές επίπεδο των κυρώσεων που επιβάλλονται στις περισσότερες από τις εντοπισθείσες περιπτώσεις, σε συνδυασμό με τη μικρή πιθανότητα σύλληψης και δίωξης από τις αρχές ελέγχου, ίσως πείσει τους αλιείς ότι το οικονομικό όφελος που μπορούν να αποκομίσουν από την παράβαση των κανόνων υπερβαίνει τον κίνδυνο. Το δυσανάλογα χαμηλό ύψος των προστίμων έχει ως αποτέλεσμα οι εκταμιεύσεις που επιβάλλονται για παραβάσεις των κανόνων της ΚΑλΠ να θεωρούνται στον αλιευτικό κλάδο απλώς ως συνηθισμένα λειτουργικά έξοδα της επιχείρησης και αυτό ακυρώνει κάθε πραγματικό κίνητρο συμμόρφωσης.

Η αφαίρεση των αδειών αλιείας ή άσκησης επαγγελματικών δραστηριοτήτων αποτελεί αποτελεσματικότατο εργαλείο για την ενίσχυση της τήρησης των κανόνων της ΚΑλΠ επειδή μπορεί να εφαρμοστεί ταχύτατα και αποφέρει άμεσα αποτελέσματα. Η Επιτροπή σημείωσε ότι ορισμένα κράτη μέλη έχουν εισαγάγει αυτό το μέτρο, που μέχρι πρότινος ήταν άγνωστο στο πλαίσιο της νομοθεσίας τους. Είναι λυπηρό ωστόσο το γεγονός ότι η πλειοψηφία των κρατών μελών δεν χρησιμοποιεί ακόμη το εν λόγω εργαλείο, τουλάχιστον στις περιπτώσεις που η παράβαση των κανόνων δεν είναι τόσο σοβαρή ώστε να δικαιολογεί το άνοιγμα ποινικής διαδικασίας.

7. Παραβάσεις που διαπιστώθηκαν στο πλαίσιο περιφερειακών οργανωσεων αλιείας (ΠΟΑ)

Αρκετές ΠΟΑ έχουν θεσπίσει προγράμματα ελέγχου που προβλέπουν την καταγραφή των παραβάσεων. Τέτοια προγράμματα υφίστανται για παράδειγμα στο πλαίσιο της Οργάνωσης Αλιείας Βορειοδυτικού Ατλαντικού (NAFO) και της Σύμβασης Αλιείας Βορειοανατολικού Ατλαντικού (NEAFC).

Οι ΠΟΑ έχουν καταρτίσει τους δικούς τους καταλόγους με τις παραβάσεις των κανόνων οι οποίοι έχουν θεσπιστεί για τις ανάγκες της διατήρησης και οι οποίες πρέπει να θεωρούνται ως «σοβαρές». Οι παραβάσεις αυτές δεν αναφέρονται ως τέτοιας κατηγορίας στο πλαίσιο της παρούσας ανακοίνωσης, αλλά η Επιτροπή υποθέτει ότι οι παραβάσεις των κανόνων της ΚΑλΠ στις οποίες υποπίπτουν σκάφη τα οποία δραστηριοποιούνται στο πλαίσιο των προαναφερθέντων ΠΟΑ καταγράφονται μεταξύ των περιπτώσεων που κοινοποιούνται στην Επιτροπή για τους σκοπούς της παρούσα ανακοίνωσης.

Υπενθυμίζεται εδώ ότι η Ευρωπαϊκή Κοινότητα υποβάλλει ετήσια έκθεση στις εν λόγω οργανώσεις σχετικά με τις παραβάσεις που διαπιστώνονται και κοινοποιούνται στις υπηρεσίες της Επιτροπής από τις εθνικές αρχές ελέγχου. Εντούτοις, δεν είναι δυνατή η σύγκριση των δεδομένων που διαβιβάζονται στις ΠΟΑ με εκείνα που περιέχονται στα παραρτήματα της παρούσας ανακοίνωσης, δεδομένου ότι οι τύποι των παραβάσεων δεν είναι ταυτόσημοι.

Στο πλαίσιο των ΠΟΑ, φαίνεται ότι το 2006 εντοπίστηκαν στην περιοχή NEAFC δύο σοβαρές παραβάσεις από κοινοτικά σκάφη. Συγκριτικά, εντοπίστηκαν στην περιοχή της NEAFC κατά την ίδια περίοδο τρεις σοβαρές παραβάσεις από σκάφη των άλλων συμβαλλόμενων μερών. Όσον αφορά την NAFO, κοινοποιήθηκαν και αναγνωρίστηκαν από την ΕΕ και τα άλλα συμβαλλόμενα μέρη 15 εικαζόμενες παραβάσεις από κοινοτικά σκάφη. Ο αριθμός των παραβάσεων μειώθηκε σε σχέση με το 2005, οπότε αναγνωρίστηκαν 21 παραβάσεις. Συγκριτικά αναφέρονται οι 12 παραβάσεις τις οποίες διέπραξαν άλλα συμβαλλόμενα μέρη το 2006. Αξίζει να σημειωθεί επιπλέον ότι κατά το 2006 στη NAFO παρατηρήθηκε στροφή προς περισσότερους ελέγχους στο λιμένα που περιλάμβαναν εκτός των άλλων και ελέγχους των εκφορτώσεων έναντι των αναφερθεισών ποσοτήτων, συγκρίσεις των πηγών δεδομένων για τα στοιχεία τω αλιευμάτων και ηλεκτρονική χαρτογράφηση του βάθους των υδάτων έναντι των στοχευόμενων ειδών.

8. Η ακολουθητεα οδοσ

Η αξία της ετήσιας δημοσίευσης της Επιτροπής σχετικά με τις «σοβαρές παραβάσεις» πρέπει να επανεκτιμηθεί ενδελεχώς ως εργαλείο σύγκρισης των επιδόσεων των κρατών μελών όσον αφορά την εξασφάλιση της συμμόρφωσης με τους κανόνες της ΚΑλΠ στο πλαίσιο της επερχόμενης μεταρρύθμισης του συστήματος ελέγχου της ΚΑλΠ. Υπάρχει επείγουσα ανάγκη να εξασφαλιστούν στην πράξη συνθήκες ισότιμου ανταγωνισμού σε όλα τα κράτη μέλη. Όλες οι πλευρές συμφωνούν στο ότι η εξασφάλιση πλήρους διαφάνειας στις κυρώσεις που επιβάλλουν τα κράτη μέλη για παραβάσεις των κανόνων της ΚΑλΠ είναι ύψιστης σημασίας για να βελτιωθεί η εφαρμογή της. Ωστόσο, η πείρα από προηγούμενες ανακοινώσεις σχετικά με τις «σοβαρές παραβάσεις», από το 2000 έως το 2006, κατέδειξε σαφώς ότι αυτό δεν θα καταστεί δυνατόν αν δεν επέλθουν σημαντικές τροποποιήσεις του κοινοτικού δικαίου και δεν εναρμονιστούν σε κοινοτικό επίπεδο οι εθνικές διαδικασίες ελέγχου.

Η Επιτροπή σημειώνει τις σημαντικές διαφορές των κυρώσεων που επιβάλλουν τα διάφορα κράτη μέλη για τον ίδιο τύπο σοβαρών παραβάσεων και υπογραμμίζει το γεγονός ότι τα συνολικώς επιβληθέντα πρόστιμα δεν αποτελούν επαρκές αποτρεπτικό μέσο, δεδομένου ότι δεν παρέχουν επαρκές κίνητρο για συμμόρφωση. Το αποτέλεσμα είναι η αδυναμία εντοπισμού και πρόληψης των παραβάσεων από τα συστήματα ελέγχου. Η Επιτροπή σημειώνει ότι τα εθνικά συστήματα αποκλίνουν λόγω έλλειψης γενικών προτύπων για τους ελέγχους, οι οποίοι συνεπώς δεν εξασφαλίζουν επαρκή ελεγκτική πίεση ούτε βελτιστοποιούν τις ελεγκτικές δραστηριότητες.

Σχετικά, μπορούν να συναχθούν δύο κύρια συμπεράσματα: πρώτον υφίστανται ακόμη σοβαρές ελλείψεις στον τομέα του ελέγχου και στην επιβολή κυρώσεων όσον αφορά τις σοβαρές παραβάσεις, με αποτέλεσμα να τίθεται σε αμφισβήτηση η αποτελεσματικότητα της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής. Δεύτερον, υπάρχει έλλειψη ομοιομορφίας με αποτέλεσμα την ανομοιόμορφη εφαρμογή σε επίπεδο ΕΕ.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο κατέληξε στα ίδια συμπεράσματα στην ιδιαίτερα επικριτική ειδική έκθεσή του 07/2007, υπογραμμίζοντας ότι οι κυρώσεις πρέπει να έχουν αποτρεπτικό αποτέλεσμα και να είναι εναρμονισμένες.

Βάσει των ανωτέρω η Επιτροπή σκοπεύει να δρομολογήσει φιλόδοξη μεταρρύθμιση της πολιτικής της ΕΕ όσον αφορά τον έλεγχο της αλιείας. Η πρωτοβουλία πρόκειται να θίξει κατά τον πλέον ενδελεχή, καθολικό και ενοποιημένο τρόπο όλες τις εντοπισθείσες ελλείψεις. Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης του ελέγχου θα απαιτηθεί η πρόβλεψη εναρμονισμένων διοικητικών κυρώσεων σε κοινοτικό επίπεδο, η διατύπωση σαφέστερου ορισμού των σοβαρών παραβάσεων και η διευκρίνιση του ορισμού των μέτρων επιβολής. Η μεταρρύθμιση θα έχει στόχο την εξασφάλιση ισότητας και ισότιμου ανταγωνισμού, έτσι ώστε να αποφευχθεί η μετακίνηση των παραβατών προς κράτη μέλη στα οποία οι παραβάσεις τιμωρούνται λιγότερο αυστηρά, καθώς και να καθιερωθεί μια παιδεία συμμόρφωσης μεταξύ των επιχειρήσεων. Επιπλέον θα περιλαμβάνει νέα εναρμονισμένη θεώρηση των επιθεωρήσεων και των ελέγχων, θα ενισχύσει την αποτελεσματικότητα των συστημάτων αντιπαραβολής των δεδομένων, θα ενισχύσει την ικανότητα της Επιτροπής να εξασφαλίζει τη συμμόρφωση με τους κοινοτικούς κανόνες της ΚΑλΠ, θα ενθαρρύνει τη χρήση σύγχρονων τεχνολογιών και τέλος θα σφυρηλατήσει παιδεία συμμόρφωσης. Προβλέπεται ότι η Επιτροπή θα εκδώσει την εν λόγω πρόταση τον Οκτώβριο του 2008.

Όσον αφορά τα κράτη μέλη, η Επιτροπή τονίζει ότι θα παραμείνουν πρωταρχικοί υπεύθυνοι για την εξασφάλιση της εφαρμογής των κανόνων της ΚΑλΠ μετά τη μεταρρύθμιση του ελέγχου και τα καλεί εκ νέου να εξετάσουν με τη δέουσα προσοχή την υποχρέωση να εξασφαλίζουν την τήρηση των κανόνων της ΚΑλΠ με όλα τα μέσα που διαθέτουν. Τα παρακινεί, ιδιαίτερα, να εντείνουν τη μεταξύ τους συνεργασία όσον αφορά τον εντοπισμό και την εν συνεχεία παρακολούθηση των παραβάσεων. Η Επιτροπή οφείλει να τονίσει ότι τα κράτη μέλη δεν τηρούν όλες τις υποχρεώσεις τους βάσει των κανόνων της ΚΑλΠ. Αρκεί ένα παράδειγμα: τα κράτη μέλη δεν είναι ακόμη κατάλληλα εξοπλισμένα με τα ενδεδειγμένα μέσα που θα τους επέτρεπαν να συλλέγουν, να επεξεργάζονται και να αξιολογούν στοιχεία που συνδέονται με «σοβαρές παραβάσεις» των κανόνων της ΚΑλΠ, ως οφείλουν. Τα κράτη μέλη δεν έχουν δημιουργήσει βάσεις δεδομένων για την κωδικοποίηση συναφών πτυχών που αφορούν την εκάστοτε μεμονωμένη περίπτωση.

Η Επιτροπή επιθυμεί να επιστήσει την προσοχή των κρατών μελών στο σημείο αυτό. Χωρίς μια ηλεκτρονική βάση δεδομένων, η οποία να περιλαμβάνει πληροφορίες που θα αναφέρονται, για παράδειγμα, στον παραβάτη, στο σκάφος ή στην επιχείρηση, στις νομικές διατάξεις, στα είδη και στις ζώνες αλιείας, στο οικονομικό πλαίσιο, στις διοικητικές δαπάνες, στην κύρια και στη δευτερεύουσα κύρωση που επιβλήθηκε, είναι αδύνατον να αξιολογηθούν δεόντως οι παραβάσεις, οι διοικητικές επιδόσεις και η αποτελεσματικότητα της ισχύουσας νομοθεσίας. Μόνον μέσω της επεξεργασίας αυτών των στοιχείων και εκείνων που περιέχονται στις βάσεις δεδομένων που προβλέπονται ήδη από την κοινοτική νομοθεσία (όπως είναι το μητρώο στόλου, οι στατιστικές, τα αρχεία ΣΠΣ), θα καταστεί δυνατή η αξιολόγηση των επιδόσεων των κρατών μελών, η σύγκρισή τους και τέλος η προσαρμογή των διοικητικών διαδικασιών και της νομοθεσίας, για την αποτελεσματική εφαρμογή των κανόνων της ΚΑλΠ. Η έλλειψη αντιπαραβολής των στοιχείων αποτελεί επίσης επείγον πρόβλημα που πρέπει να αντιμετωπιστεί. Σχετικά, μπορεί να αναφερθεί ένα παράδειγμα βέλτιστης πρακτικής που υφίσταται ήδη σε αρκετά κράτη μέλη – υφίστανται συστήματα που έχουν συγκροτηθεί για την αυτόματη επεξεργασία των εκθέσεων ελέγχου τα οποία δίνουν καλά αποτελέσματα. Στα πλεονεκτήματα των συστημάτων αυτών περιλαμβάνονται η ενοποίηση των διαδικασιών, η κεντρική διάθεση των δεδομένων, η φιλικότητα προς τον χρήστη - που οδηγεί σε εξοικονόμηση δαπανών κατάρτισης – η πολύγλωσση υποστήριξη όλων των συνδυασμών, η ευελιξία όσον αφορά την προσαρμογή στους μεταβαλλόμενους κανονισμούς και η καλύτερη ασφάλεια μέσω αναγνώρισης της ταυτότητας με τυποποιημένα δελτία.

Η Επιτροπή έχει ήδη προτείνει ένα μορφότυπο προς χρήση από τις εθνικές διοικήσεις για το σκοπό αυτό. Είναι έτοιμη να βοηθήσει τα κράτη μέλη, μεταξύ άλλων και οικονομικά, μέσω υφιστάμενων γραμμών του προϋπολογισμού, για τη εισαγωγή νέων εργαλείων.Συνεπώς, ταυτόχρονα με την προετοιμασία συνολικής μεταρρύθμισης του νομοθετικού πλαισίου που αφορά τον έλεγχο, η Επιτροπή παροτρύνει τα κράτη μέλη να συνεργαστούν και να προσαρμόσουν ανάλογα τη νομοθεσία τους και τη διοικητική τους οργάνωση.

Κατάλογος των συνημμένων πινάκων

I Αριθμός σοβαρών παραβάσεων ανά κράτος μέλος για το έτος 2006

II Παραβάσεις ανά χώρα και εθνικότητα για το έτος 2006

III Αριθμός περιπτώσεων στις οποίες επιβλήθηκαν πρόστιμα και αριθμός παραβάσεων ανά τύπο σοβαρής παράβασης και ανά κράτος μέλος για το έτος 2006

IV Μέσο πρόστιμο και αριθμός παραβάσεων ανά τύπο σοβαρής παράβασης και ανά κράτος μέλος για το έτος 2006

V Αριθμός κατασχέσεων και αριθμός παραβάσεων ανά τύπο σοβαρής παράβασης και ανά κράτος μέλος για το έτος 2006

VI Αριθμός αφαιρεθεισών αδειών και σοβαρές παραβάσεις ανά κράτος μέλος για το έτος 2006

VI A Αριθμός προσωρινά αφαιρεθεισών αδειών και σοβαρές παραβάσεις ανά κράτος μέλος για το έτος 2006

VI B Αριθμός μόνιμα αφαιρεθεισών αδειών και σοβαρές παραβάσεις ανά κράτος μέλος για το έτος 2006

VII. Ποσό που κατέβαλε ο αλιευτικός κλάδος σε κάθε κράτος μέλος κατά το έτος 2006 ως αποτέλεσμα σοβαρών παραβάσεων

VIII Αριθμός σοβαρών παραβάσεων ανά ζώνη για το έτος 2006

IX Αριθμός σοβαρών παραβάσεων ανά αλιευτικό λιμένα για το έτος 2006

X Τύπος κινηθείσας διαδικασίας ανά σοβαρή παράβαση και ανά κράτος μέλος για το έτος 2006

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[pic]

[1] ΕΕ L 167 της 02.07.1999, σ. 5.

[2] Άρθρο 25 του κανονισμού (ΕΚ) 2371/2002 του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 2002, για τη διατήρηση και βιώσιμη εκμετάλλευση των αλιευτικών πόρων στο πλαίσιο της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής, ΕΕ L 358 της 31.12.2002, σ. 59.

[3] ΕΕ L 328 της 22.12.1999, σ. 62.

[4] COM(2001)650 της 12.11.2001.

[5] COM(2002)687 της 05.12.2002.

[6] COM(2003)782 της 15.12.2003.

[7] COM (2005)207 της 30.05.2005.

[8] COM(2007)448 της 25.07.2007.