B4-0731, 0747, 0750 και 0757/96

Ψήφισμα σχετικά με τους γενικούς οικονομικούς προσανατολισμούς

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Μαδρίτης όσον αφορά την εκ μέρους των κρατών μελών εφαρμογή των γενικών οικονομικών κατευθύνσεων για το 1995, καθώς και την κοινή έκθεση της Επιτροπής και του Συμβουλίου σχετικά με τις τάσεις και τις πολιτικές στον τομέα της απασχόλησης στα κράτη μέλη,

- έχοντας υπόψη την ετήσια οικονομική έκθεση της Επιτροπής για το 1996 (COM(96)0086) και το από 9ης Μαΐου 1996 σχετικό ψήφισμα του Κοινοβουλίου ((ΣΠ της ημερομηνίας αυτής, Μέρος ΙΙ, Σημείο 10.)),

- έχοντας υπόψη τη σύσταση της Επιτροπής σχετικά τις γενικές οικονομικές κατευθύνσεις για το 1996 (COM(96)0211 - C4-0310/96),

- έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου ECOFIN της 3ης Ιουνίου 1996 σχετικά με τη σύσταση της Επιτροπής ενόψει της Συνόδου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στη Φλωρεντία στις 21-22 Ιουνίου 1996,

- έχοντας υπόψη τη Λευκή Βίβλο σχετικά με την ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την απασχόληση,

- έχοντας υπόψη την κοινή στρατηγική της Κοινότητας για την ανεργία που άρχισε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Έσσεν και επικυρώθηκε στη συνέχεια στα Συμβούλια των Καννών και της Μαδρίτης,

Α. επισημαίνοντας ότι η οικονομία της ΕΕ γνώρισε ισχνό ετήσιο ρυθμό αύξησης του ΑΕγχΠ κατά 2,5% το 1995, ότι η οικονομική μεγέθυνση ουσιαστικά σταμάτησε κατά τους τελευταίους μήνες του 1995 και ότι οι τελευταίες προβλέψεις της Επιτροπής αναθεωρήθηκαν προς τα κάτω, αναμένοντας ρυθμό αύξησης μόνο 1,5% για το 1996 και λιγότερο από 1% για ορισμένα κράτη μέλη,

Β. επισημαίνοντας ότι η ανεργία στην ΕΕ έχει φθάσει στο ιστορικά πρωτοφανές επίπεδο των 18 εκατομμυρίων ατόμων περίπου, ενώ 50 τουλάχιστον εκατομμύρια άτομα πλήττονται από τον κοινωνικό αποκλεισμό και τη φτώχεια, και ότι τα τελευταία δημοσιευμένα στοιχεία υποδεικνύουν περαιτέρω αύξηση της ανεργίας στα περισσότερα κράτη μέλη,

Γ. επισημαίνοντας ότι η χαμηλή εσωτερική ζήτηση στην EE έχει συμπιεσθεί λόγω της κρίσης εμπιστοσύνης των καταναλωτών, η οποία τροφοδοτείται από παράγοντες όπως τα υψηλά επίπεδα ανεργίας, οι απειλές που γίνονται αισθητές σε ορισμένα κράτη μέλη σχετικά με το μέλλον της κοινωνικής προστασίας και των πραγματικών μισθών, ενώ, όπως αναφέρεται στην ετήσια οικονομική έκθεση, τα υψηλά επίπεδα της αποδοτικότητας δεν έχουν οδηγήσει ούτε σε αύξηση των ιδιωτικών επενδύσεων ούτε σε υψηλότερα επίπεδα απασχόλησης,

Δ. επισημαίνοντας ότι οι δημόσιες επενδύσεις στην ΕΕ, ως ποσοστό του ΑΕγχΠ, έχουν μειωθεί βαθμιαία από 3,5% κατά μέσο όρο στις αρχές της δεκαετίας του 1980 σε λιγότερο από 2,5% σήμερα,

Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι γενικοί οικονομικοί προσανατολισμοί απέτυχαν να αντιμετωπίσουν τις υποβόσκουσες αιτίες της επιχειρηματικής ύφεσης και έλλειψης εμπιστοσύνης του καταναλωτή,

ΣΤ. επισημαίνοντας ότι, με δεδομένη την κατάσταση αυτή, οι βασικοί στόχοι της Κοινότητας για ουσιώδη μείωση της ανεργίας και επιτυχή μετάβαση στην ΟΝΕ την 1η Ιανουαρίου 1999 θα απειληθούν σοβαρά, εκτός εάν υποδειχθούν και εφαρμοσθούν σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο κατάλληλες κατευθύνσεις οικονομικής πολιτικής,

1. αν και υπογραμμίζει την ανάγκη για επίτευξη της ΟΝΕ, και ιδιαίτερα την πιεστική ανάγκη επίτευξης δημοσιονομικής σταθεροποίησης, θεωρεί την προσέγγιση του Συμβουλίου στους γενικούς οικονομικούς προσανατολισμούς του 1996 μη ρεαλιστική και μη κατάλληλη απάντηση στην παρούσα οικονομική κατάσταση της ΕΕ;

2. θεωρεί ότι η συνεισφορά της νομισματικής πολιτικής και των διαρθρωτικών πολιτικών θα πρέπει να διαχωρισθεί με πολύ μεγαλύτερη σαφήνεια;

3. εκφράζει, εν προκειμένω, τη λύπη του για το γεγονός ότι η Επιτροπή και το Συμβούλιο δεν έκριναν αναγκαίο να λάβουν δεόντως υπόψη το προαναφερθέν ψήφισμά του της 9ης Μαΐου 1996, αγνοώντας πολλές από τις συστάσεις οικονομικής πολιτικής που περιέχονται στο εν λόγω ψήφισμα;

4. προσυπογράφει το μακροοικονομικό πλαίσιο που καθορίσθηκε στη Συνθήκη ΕΕ, ιδίως τους στόχους για σταθερότητα των τιμών και των συναλλαγματικών ισοτιμιών, υγιή οικονομικά, ανταγωνιστικότητα, απασχόληση και απρόσκοπτη λειτουργία της αγοράς εργασίας; θεωρεί, ωστόσο, ότι η προσέγγιση που επέλεξαν η Επιτροπή και το Συμβούλιο είναι ανεπαρκής ώστε να αντιμετωπίσει τις παρούσες οικονομικές προκλήσεις και ζητεί, εντός του εν λόγω μακροοικονομικού πλαισίου, να αναληφθούν οι ακόλουθες δράσεις:

- ένας προσφορότερος συνδυασμός μέτρων ανάμεσα, αφενός, σε μια λιγότερο άκαμπτη νομισματική πολιτική που θα αποσκοπεί στην προώθηση των επενδύσεων και της κατανάλωσης σε ολόκληρη την ΕΕ και, αφετέρου, σε μια πολιτική δημοσιονομικής σταθεροποίησης που αποσκοπεί στην εξασφάλιση της επιτυχούς μετάβασης στην ΟΝΕ την 1η Ιανουαρίου 1999, και ειδικότερα σε χαμηλότερα επιτόκια ώστε να αντιμετωπισθούν τα βραχυπρόθεσμα αρνητικά αποτελέσματα των μειώσεων του ελλείμματος επί της ανάπτυξης;

- μια προσέγγιση έναντι της δημοσιονομικής σταθεροποίησης, βασισμένη στην ανάγκη να εξασφαλισθούν επαρκή επίπεδα δημόσιων επενδύσεων, που θα έχουν ως στόχο να μειώσουν το κόστος των ιδιωτικών επενδύσεων, να ενισχύσουν το μακροπρόθεσμα αναπτυξιακό δυναμικό εντάσεως εργασίας και να συμβάλουν στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της Ευρώπης;

- μια χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής, η οποία είναι τώρα δυνατή,

- η πλήρης αξιοποίηση του δυναμικού της εσωτερικής αγοράς ώστε να προωθηθεί η ανάπτυξη και η εσωτερική ζήτηση, εάν ιδίως ληφθεί υπόψη το σχετικά μικρό μερίδιο του εξωκοινοτικού εμπορίου στο συνολικό ΑΕΠ της Κοινότητας;

- μια ρεαλιστικότερη και περισσότερο ισορροπημένη προσέγγιση στις προκλήσεις και προοπτικές της βιώσιμης οικονομικής ανάπτυξης, αντί της σημερινής ευχολογικής προσέγγισης που, με τις συνεχείς αναθεωρήσεις των οικονομικών προβλέψεων προς τα κάτω, συμβάλλει στη δημιουργία για μια ακόμη φορά δυσπιστίας μεταξύ των πολιτών και των επιχειρήσεων ως προς την ικανότητα της οικονομικής πολιτικής να επηρεάσει τις πραγματικές οικονομικές εξελίξεις, με αποτέλεσμα να επιδεινώνεται η ήδη βαθιά ριζωμένη κρίση εμπιστοσύνης, με αρνητικές επιπτώσεις στη συμπεριφορά των καταναλωτών και των επενδυτών σε ολόκληρη την ΕΕ;

- τη δημιουργία ενός περιβάλλοντος στο οποίο οι εργοδότες της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα ενθαρρύνονται να προσλαμβάνουν εργαζομένους;

- μια ανάλυση της «καλύτερης πρακτικής» τόσο εντός των 15 κρατών μελών όσο και αλλού (π.χ. στις ΗΠΑ) προκειμένου να εντοπισθεί η πολιτική που μπορεί να επιτύχει αποτελέσματα στη μείωση της ανεργίας;

- προετοιμασία της μετάβασης προς ένα νέο «μοντέλο ανάπτυξης» όπως περιγράφεται στο Κεφάλαιο 10 της Λευκής Βίβλου Delors σχετικά με την ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την απασχόληση;

5. θεωρεί ότι, ανεξάρτητα από τα κριτήρια της τρίτης φάσης της ΟΝΕ, μια μεσοπρόθεσμη σταθεροποιητική πολιτική θα συμβάλει στην μακροπρόθεσμη ενθάρρυνση των επενδύσεων, της αειφόρου ανάπτυξης και της δημιουργίας θέσεων απασχόλησης;

6. όσον αφορά τις διαρθρωτικές πολιτικές, καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να εφαρμόσουν και να ενισχύσουν επειγόντως, στο πλαίσιο της Λευκής Βίβλου για την ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την απασχόληση και της διαφύλαξης του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου, τις προτεραιότητες του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Έσσεν στον τομέα της απασχόλησης, που ειδικότερα συνίστανται στα εξής:

- εκπαίδευση, επαγγελματική κατάρτιση, διά βίου μάθηση, χρησιμοποίηση νέων τεχνολογιών για την απασχόληση και τη μείωση του χάσματος μεταξύ όσων έχουν αυξημένη πρόσβαση στην πληροφόρηση και όσων αποκλείονται από αυτήν;

- δημιουργία νέων θέσεων εργασίας σε τομείς που αντιστοιχούν στις νέες ανάγκες των κοινωνιών μας, όπως είναι ιδίως ο περιβαλλοντικός και ο οικολογικός τομέας, καθώς και στις πόλεις μας, με εξασφάλιση υψηλού επιπέδου ειδίκευσης των εργαζομένων και διατήρηση και ανανέωση των υπηρεσιών κοινής ωφέλειας;

- νέα οργάνωση του χρόνου εργασίας, συμπεριλαμβανομένης της μείωσής του και της προώθησης κάποιας πολυμορφίας του, ώστε να συμβιβασθεί η ευελιξία που είναι αναγκαία για τη βιομηχανία και ο νέος τρόπος ζωής των εργαζομένων; η οργάνωση αυτή θα πρέπει να είναι προϊόν διαπραγματεύσεων μεταξύ των κοινωνικών εταίρων;

7. καλεί το Συμβούλιο να αντλήσει τα διδάγματα της Πράσινης Βίβλου της Επιτροπής για την Καινοτομία (COM(95)0688 - C4-0609/95), λαμβάνοντας υπόψη τη σχετική γνωμοδότηση του Κοινοβουλίου της 6 Ιουνίου 1996 ((Βλ. ΣΠ της ημερομηνίας αυτής, Μέρος ΙΙ, σημείο 7)), που εντοπίζει τους λόγους για την αποτυχία της Ευρωπαϊκής Ένωσης να επιτύχει μια ανταγωνιστική καινοτομία;

8. εκφράζει τη λύπη του για τη διστακτικότητα των περισσοτέρων κρατών να εφαρμόσουν τους γενικούς οικονομικούς προσανατολισμούς το 1994 και 1995 επιτυγχάνοντας ιδιαίτερα τη μείωση των μη άμεσα συνδεδεμένων με το κόστος εργασίας δαπανών, ιδίως στο χαμηλότερο τμήμα της μισθολογικής κλίμακας;

9. καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να αναγνωρίσουν ότι μια υγιής οικονομική πολιτική σε ευρωπαϊκό επίπεδο εξαρτάται από την εκ μέρους των κρατών μελών επιτυχή εφαρμογή κατάλληλων γενικών οικονομικών προσανατολισμών, βασισμένων σε μια εύρυθμη εφαρμογή των προγραμμάτων σύγκλισης των κρατών μελών και από έναν αποτελεσματικό συντονισμό των κρατών μελών, ο οποίος θα πρέπει εν ανάγκη να επιτευχθεί με ενίσχυση των διαδικασιών που προβλέπει το άρθρο 103 της Συνθήκης ΕΚ;

10. καλεί το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που συνέρχεται στη Φλωρεντία στις 21 και 22 Ιουνίου 1996, καθώς και το μεταγενέστερο Συμβούλιο ECOFIN, να εντάξουν στους γενικούς προσανατολισμούς, με στόχο να τους προσαρμόσουν περισσότερο στις τρέχουσες οικονομικές προκλήσεις, τα βασικά εκείνα στοιχεία που προτείνει η Επιτροπή και τα οποία δεν έχουν ληφθεί υπόψη στους προσανατολισμούς που ενέκρινε το Συμβούλιο ECOFIN κατά τη συνεδρίασή του στις 3 Ιουνίου 1996, για παράδειγμα την αναφορά στη γνώμη που εξέφρασε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την ανάγκη για έναν καλύτερο συνδυασμό πολιτικών και για μια πολιτική χαλάρωσης που θα ευνοεί την ανάπτυξη και την απασχόληση, την ανάγκη όπως η νομισματική πολιτική συμβάλλει, σύμφωνα με το άρθρο 105 παράγραφος 1 της Συνθήκης ΕΚ, στην επίτευξη των στόχων της Κοινότητας όπως καθορίζονται στο άρθρο 2 της ίδιας Συνθήκης, τον κατάλληλο σχεδιασμό των προγραμμάτων σύγκλισης των κρατών μελών ώστε να προωθηθεί ο στόχος της ανάπτυξης και της απασχόλησης, ή την υλοποίηση των σχεδίων ΤΕΝ (Διευρωπαϊκό Δίκτυο);

11. θεωρεί πολύ σημαντικό ότι η Ιρλανδική Προεδρία πρέπει να υποβάλει στη Σύνοδο της Ολομέλειας του Κοινοβουλίου τον Ιούλιο του 1996 στο Στρασβούργο τη σύσταση στο πλαίσιο του άρθρου 103 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ σχετικά με τους γενικούς προσανατολισμούς των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών και της Κοινότητας, όπως ακριβώς έκανε η Ισπανική Προεδρία το 1995;

12. αναθέτει στον Πρόεδρό του να παρουσιάσει το παρόν ψήφισμα στη δήλωσή του προς τη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Φλωρεντίας στις 21 και 22 Ιουνίου 1996;

13. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή και τα κοινοβούλια των κρατών μελών.