Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την «Πρόταση Κανονισμού (ΕΚ) του Συμβουλίου για τον καθορισμό των όρων με τους οποίους γίνονται δεκτοί στις εθνικές οδικές μεταφορές επιβατών σε ένα κράτος μέλος μεταφορείς μη εγκατεστημένοι σε αυτό» () (97/C 30/16)

Στις 7 Φεβρουαρίου 1996, και σύμφωνα με το άρθρο 75 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω πρόταση.

Το τμήμα μεταφορών και επικοινωνιών, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, επεξεργάσθηκε τη γνωμοδότησή του στις 24 Ιουλίου 1996 (εισηγητής: ο κ. Chigonis).

Κατά την 338η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 25ης Σεπτεμβρίου 1996), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 77 ψήφους υπέρ, 8 κατά και 6 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Βασικά στοιχεία της νέας πρότασης κανονισμού

1.1. Στην πρόταση κανονισμού περιλαμβάνεται, αφενός, το κείμενο του κανονισμού 2454/92 () που ακυρώθηκε από το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων () και αφετέρου, εισάγονται καινοτομίες, από τις οποίες οι σημαντικότερες είναι οι εξής:

- Η μη διακριτική μεταχείριση, λόγω της εθνικότητας του μεταφορέα, ενισχύεται με την εισαγωγή μιας συμπληρωματικής ρήτρας.

- Η διάκριση που καθιερώνεται μεταξύ «τακτικών γραμμών» και «διεθνών τακτικών γραμμών». Έχει επίσης εισαχθεί ο ορισμός για τις διεθνείς τακτικές γραμμές, ο οποίος έχει ληφθεί από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 684/92 ().

- Μέρος του ορισμού για τις «έκτακτες γραμμές» ελήφθη από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 684/92. Η κατηγορία των γραμμών κλειστής διαδρομής καταργήθηκε διότι δεν υφίσταται στις εθνικές νομοθεσίες των κρατών μελών. Η υπηρεσία των γραμμών κλειστής διαδρομής έχει υπαχθεί στις «τακτικές γραμμές» ή στις «έκτακτες γραμμές», ανάλογα με τα χαρακτηριστικά της υπηρεσίας.

- Το πεδίο εφαρμογής επεξετάθη στις τακτικές γραμμές καθώς και σε όλες τις ειδικές τακτικές γραμμές μεταφοράς.

1.2. Στη νέα αυτή πρόταση, γίνονται δεκτές όλες οι επιχειρήσεις ενδομεταφορών:

- για όλες τις έκτακτες γραμμές: από την 1η Ιανουαρίου 1996 με το φύλλο πορείας ως έγγραφο ελέγχου 7

- για όλες τις ειδικές τακτικές γραμμές: από την 1η Ιανουαρίου 1996 με τη σύμβαση του μεταφορέα/διοργανωτή καθώς και με το φύλλο πορείας ως παραστατικό ελέγχου 7

- στα πλαίσια μιας διεθνούς τακτικής γραμμής που εκτελείται από ένα μεταφορέα μη εγκατεστημένο: από την 1η Ιανουαρίου 1996, όμως υπόκειται στην έγκριση του κράτους υποδοχής 7

- για όλες τις λοιπές τακτικές γραμμές: από την 1η Ιανουαρίου 1996, με την επιφύλαξη των όρων που αναφέρονται στο άρθρο 5, παράγραφος 2.

1.3. Οι βασικές αρχές για τη διαδικασία εφαρμογής και χορήγησης έγκρισης για την εκτέλεση μεταφορών στο πλαίσιο μιας διεθνούς τακτικής γραμμής έχουν ληφθεί από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 684/92. Παρόλα αυτά, οι προϋποθέσεις βάσει των οποίων η αίτηση μπορεί να απορριφθεί έχουν τροποποιηθεί: η διάταξη που προβλέπεται στον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 684/92 σύμφωνα με την οποία η αίτηση για τη χορήγηση έγκρισης μπορεί να απορριφθεί εαν αποδειχθεί ότι η υπό εξέταση υπηρεσία θα βλάψει σημαντικά τη βιωσιμότητα μιας ανάλογης σιδηροδρομικής υπηρεσίας σε διαδρομές που σχετίζονται άμεσα, καταργήθηκε.

1.4. Η εκτέλεση των ενδομεταφορών υπόκειται στις ίδιες νομοθετικές, διοικητικές και κανονιστικές διατάξεις που ισχύουν στο κράτος μέλος υποδοχής.

1.4.1. Εντούτοις, μια νέα διάταξη προστέθηκε στις ενδομεταφορές των τακτικών γραμμών οι οποίες δεν εκτελούνται στο πλαίσιο διεθνούς τακτικής γραμμής (άρθρο 5, παράγραφος 2). Σύμφωνα με τη διάταξη αυτή, η εκτέλεση παρόμοιων υπηρεσιών υπόκειται, με την επιφύλαξη της εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας, στις ισχύουσες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις στο κράτος μέλος υποδοχής, όσον αφορά τις γραμμές που πρέπει να εξυπηρετούνται, την κανονική εξυπηρέτηση, τη συνέχεια, τη συχνότητα καθώς και τις διαδρομές.

1.4.2. Διατηρήθηκε η βεβαίωση για τους μεταφορείς που επιθυμούν να εκτελούν ενδομεταφορές (άρθρο 6).

2. Γενικά σχόλια

2.1. Η ΟΚΕ πληροφορήθηκε με μεγάλο ενδιαφέρον τη νέα αυτή πρόταση για τις ενδομεταφορές και ειδικότερα για τον τομέα οδικών επιβατικών μεταφορών. Εκφράζει την ικανοποίησή της που η αρχή της ελευθέρωσης της παροχής των υπηρεσιών επεκτάθηκε, εάν συγκρίνουμε τη νέα πρόταση με τον ισχύοντα κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2454/92.

2.1.1. Δεδομένου ότι οι τακτικές γραμμές δεν περιλαμβάνονται στο πεδίο εφαρμογής του ως άνω κανονισμού, η ΟΚΕ εκφράζει την έκπληξή της για την ταχεία ελευθέρωση των εν λόγω υπηρεσιών.

2.1.2. Η ΟΚΕ διερωτάται μήπως η προοδευτική ελευθέρωση των ενδομεταφορών και για τις τακτικές γραμμές είναι η πλέον ενδεδειγμένη λύση.

2.1.3. Λόγω των σημαντικών αλλαγών και των αναμφισβήτητων συνεπειών που θα έχει στην αγορά των διακοινοτικών και εθνικών επιβατικών οδικών μεταφορών στα κράτη μέλη, η ελευθέρωση όπως αυτή παρουσιάζεται στη νέα πρόταση, η ΟΚΕ εκφράζει τη λύπη της που η Επιτροπή παρέλειψε να υποβάλει έκθεση για την κατάσταση των ενδομεταφορών, όπως αυτή αναφέρεται στο άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2454/92, πριν προβεί στην παρουσίαση της νέας πρότασης και για τη μη διαβούλευση με τον κλάδο.

2.1.4. Έχοντας υπόψη ότι μόλις δημοσιεύθηκε μία νέα πρόταση τροποποίησης του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 684/92, στην οποία βασίζονται, σε μεγάλο μέρος, πολλές διατάξεις της νέας αυτής πρότασης για τις ενδομεταφορές, η ΟΚΕ φρονεί ότι θα έπρεπε να εξετασθούν παράλληλα οι δύο αυτές νέες προτάσεις προκειμένου να επιτευχθεί η εναρμόνιση των διατάξεων μεταξύ των διαφόρων τομέων της νομοθεσίας που διέπει τις οδικές μεταφορές επιβατών.

2.1.5. Η πρόταση τροποποίησης του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 684/92 εισάγει νέες διατάξεις - όπως την κατάργηση των γραμμών κλειστής διαδρομής - όσον αφορά τον ορισμό της «γραμμής», τη διαδικασία υποβολής αιτήσεων για τη χορήγηση εγκρίσεων εκτέλεσης τακτικών γραμμών καθώς και την εισαγωγή κοινοτικής άδειας για τις οδικές μεταφορές επιβατών, η οποία θα πρέπει να αντικαταστήσει τις εθνικές βεβαιώσεις που χορηγούνται από τις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους εγκατάστασης το οποίο βεβαιώνει ότι ο μεταφορέας γίνεται δεκτός στην αγορά οδικών μεταφορών επιβατών.

2.1.6. Είναι σκόπιμο να ληφθεί υπόψη η εισαγωγή των νέων αυτών διατάξεων στην πρόταση τροποποίησης διότι θα επηρεάσει σημαντικά το κείμενο της νέας πρότασης για τις ενδομεταφορές.

2.2. Παρόλα αυτά, η ΟΚΕ διατυπώνει ορισμένες παρατηρήσεις για τη νέα πρόταση περί ενδομεταφορών στον τομέα των οδικών επιβατικών μεταφορών.

2.2.1. Όσον αφορά τον ορισμό των ενδομεταφορών, η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι η έννοια της μη διακριτικής μεταχείρισης λόγω ιθαγένειας, ή τόπου εγκατάστασης του μεταφορέα ενισχύθηκε πράγμα που επιδοκιμάζει. Εντούτοις, η ΟΚΕ προτείνει τη διασαφήνιση της έννοιας της «έδρας ή άλλης εγκατάστασης» διότι ένας μεταφορέας μπορεί να έχει περισσότερες έδρες στα διάφορα κράτη μέλη.

2.2.2. Η ΟΚΕ παρατηρεί επίσης ότι οι ενδομεταφορές διακρίνονται πλέον σε γενικές τακτικές γραμμές και σε διεθνείς τακτικές γραμμές, καθώς και ότι οι ενδομεταφορές για τις ειδικές τακτικές γραμμές μεταφοράς επεξετάθηκε και πέραν των παραμεθόριων περιοχών.

2.2.3. Η ΟΚΕ φρονεί ότι οι όροι για την πρόσβαση στην αγορά των τακτικών εθνικών γραμμών και των ειδικών τακτικών γραμμών διέπονται από διαφορετικούς κανόνες σε κάθε κράτος μέλος.

2.2.4. Η ΟΚΕ φρονεί επίσης ότι δεν πρέπει να διακινδυνευθεί η τύχη των δύο αυτών τομέων οι οποίοι σε πολλά κράτη μέλη βρίσκονται συχνά σε δύσκολη κατάσταση, λόγω του υπερβολικού ανταγωνισμού. Επιβάλλεται η προσεκτικότερη εξέταση των υπηρεσιών αυτών.

2.2.5. Η ΟΚΕ προτείνει να ισχύσουν για τις ενδομεταφορές των ειδικών τακτικών γραμμών οι ίδιοι όροι που ισχύουν και για τις ενδομεταφορές των τακτικών εθνικών γραμμών που αναφέρονται στην πρόταση ως λοιπές τακτικές γραμμές.

2.2.6. Στο ίδιο πλαίσιο, η ΟΚΕ προτείνει να καθυστερήσει η επέκταση των ενδομεταφορών για τις λοιπές τακτικές γραμμές και να τεθεί μεταγενέστερη ημερομηνία, προκειμένου να δοθεί η ευκαιρία στον τομέα αυτό να προετοιμαστεί καλύτερα για τον ανταγωνισμό.

2.2.6.1. Προκειμένου να επιτραπεί στον τομέα να προετοιμαστεί για ν'αντιμετωπίσει τον επικείμενο ανταγωνισμό - πρέπει να διατυπωθούν σαφέστερα οι προϋποθέσεις - όπως συμβαίνει, για παράδειγμα, στα άρθρα 4 και 5 της πρότασης κανονισμού - ώστε να εξασφαλιστεί η ισότητα ευκαιριών για όλες τις επιχειρήσεις του τομέα.

2.2.6.2. Σ'αυτό συμπεριλαμβάνεται και η έννοια της «προσωρινότητας» των ελεύθερων ενδομεταφορών που περιλαμβάνεται στο άρθρο 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2454/92. Ο όρος αυτός πρέπει να διατυπωθεί με σαφέστερο τρόπο στη νέα πρόταση Κανονισμού.

2.2.7. Όσον αφορά τις ενδομεταφορές στο πλαίσιο των διεθνών τακτικών γραμμών, η ΟΚΕ φρονεί ότι πρέπει να διασαφηνιστούν οι προϋποθέσεις σύμφωνα με τις οποίες θα παρέχονται οι υπηρεσίες αυτές προκειμένου να αποφευχθεί η υπερβολική αύξηση του ανταγωνισμού των τακτικών γραμμών που είναι καθαρά εθνικές συμπεριλαμβανομένων των τακτικών αστικών γραμμών.

2.2.8. Σχετικά με τη διαδικασία υποβολής αιτήσεων και χορήγησης των εγκρίσεων για τις ενδομεταφορές, η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι δημιουργήθηκαν δύο νέες διαδικασίες: μια για τις ενδομεταφορές στο πλαίσιο των διεθνών υπηρεσιών και μια άλλη για τις ενδομεταφορές των τακτικών εθνικών γραμμών.

2.2.8.1. Η διαδικασία για την υποβολή αιτήσεων και χορήγησης έγκρισης για τις τελευταίες είναι πιο αυστηρή. Εντούτοις, η διαδικασία δεν είναι σαφής. Οι πιθανοί ενδιαφερόμενοι θα αντιμετωπίσουν πολλές αβεβαιότητες σχετικά με τη διαδικασία, πράγμα που μπορεί να οδηγήσει σε κατάσταση κατά την οποία το σύστημα των ενδομεταφορών θα είναι δύσκολο να ελεχθεί.

2.2.8.2. Μια παρόμοια διαδικασία θα οδηγήσει επίσης στη δημιουργία 15 διαφορετικών συστημάτων ενδομεταφορών τα οποία θα έχουν, βέβαια, ως συνέπεια στρεβλώσεις του ανταγωνισμού μεταξύ των μεταφορέων διαφορετικών ιθαγενειών. Συνεπώς, είναι ευκταία η εναρμόνιση των εθνικών κανόνων το συντομότερο δυνατό ώστε να ληφθούν υπόψη και οι συνθήκες ανταγωνισμού για τους εθνικούς μεταφορείς.

2.2.9. Τέλος, όσον αφορά τα παραστατικά ελέγχου, η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι παρά την εισαγωγή της κοινοτικής άδειας για την οδική μεταφορά επιβατών, στη νέα πρόταση για τις ενδομεταφορές διατηρείται η βεβαίωση για τους μεταφορείς που επιθυμούν να εκτελέσουν ενδομεταφορές.

2.2.10. Η ΟΚΕ φρονεί ότι πρέπει να καταβληθεί προσπάθεια για τον περιορισμό του αριθμού των παραστατικών ελέγχου στα απολύτως αναγκαία προκειμένου να διευκολυνθούν οι δραστηριότητες των μεταφορέων.

2.2.11. Επιπλέον, η Επιτροπή παρουσίασε τον Ιανουάριο Πράσινο Βιβλίο για «Τα δίκτυα των πολιτών» με στόχο την έναρξη μιας συζήτησης για τις δημόσιες μεταφορές και το νομοθετικό τους πλαίσιο. Επειδή οι δημόσιες μεταφορές εξετάζονται και στη νέα πρόταση η ΟΚΕ εκφράζει τη λύπη της που η Επιτροπή δεν περίμενε τα αποτελέσματα των συζητήσεων για να παρουσιάσει τους νέους κανόνες για τον τομέα αυτό και ζητεί από την Επιτροπή να λάβει, οπωσδήποτε, υπόψη της τη γνωμοδότηση της ΟΚΕ για το Πράσινο Βιβλίο.

3. Προτάσεις τροποποίησης

Κείμενο της πρότασης κανονισμού Κείμενο που προτείνεται από την ΟΚΕ

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ> >ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

Βρυξέλλες, 25 Σεπτεμβρίου 1996.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Carlos FERRER

() ΕΕ αριθ. C 60 της 29. 2. 1996, σ. 10.

() ΕΕ αριθ. L 251 της 29. 8. 1992, σ. 1.

() Υπόθεση C-388/92.

() ΕΕ αριθ. L 74 της 20. 3. 1992, σ. 1.