Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την υπογραφή εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας της συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους και της Δημοκρατίας της Κροατίας

(υποβληθείσες από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Η ανακοίνωση της Επιτροπής της 26.05.1999 για τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης με τη Βοσνία Ερζεγοβίνη, την Κροατία, την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γιουγκοσλαβίας και την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας και την Αλβανία [1], καθιέρωσε ένα νέο πλαίσιο στενότερων σχέσεων μεταξύ της ΕΕ και των χωρών αυτών, που θα αναπτυχθεί μέσω μίας σταδιακής προσέγγισης προσαρμοσμένης στην ιδιαίτερη κατάσταση κάθε χώρας. Το νέο αυτό πλαίσιο προβλέπει μία διευρυμένη εταιρική σχέση, κυρίως μέσω μιας νέας κατηγορίας συμφωνιών, τις συμφωνίες σταθεροποίησης και σύνδεσης (ΣΣΣ).

[1] COM(1999) 235 της 26.05.1999.

Η έναρξη διαπραγματεύσεων για τη σύναψη ΣΣΣ εξαρτάται από την τήρηση από τη συγκεκριμένη χώρα των σχετικών πολιτικών και οικονομικών όρων. Οι πολιτικές εξελίξεις στη Δημοκρατία της Κροατίας, μετά τις βουλευτικές και προεδρικές εκλογές στις αρχές του 2000, σημάδεψαν μια νέα αρχή στις διμερείς σχέσεις και οδήγησαν στην έκδοση από την Επιτροπή στις 24 Μαΐου 2000 [2] θετικής έκθεσης για τη σκοπιμότητα διενέργειας διαπραγματεύσεων για τη σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης με τη Δημοκρατία της Κροατίας. Η έκθεση υπογράμμιζε ότι η νέα κυβέρνηση της Κροατίας έλαβε ενθαρρυντικά μέτρα με στόχο τη συμμόρφωση της χώρας προς τις απαιτήσεις της ΕΕ και περιείχε την εκτίμηση ότι η Δημοκρατία της Κροατίας έχει πλέον την ικανότητα να τηρήσει τις υποχρεώσεις που απορρέουν από μία συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης. Κατέληγε ως εκ τούτου στο συμπέρασμα ότι πληρούνται οι όροι για την έναρξη διαπραγματεύσεων με στόχο τη σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης με τη Δημοκρατία της Κροατίας.

[2] COM(2000) 311 της 24.05.2000.

Συνεπεία των ανωτέρω η Επιτροπή εξέδωσε, στις 19 Ιουλίου 2000, σύσταση για την έναρξη διαπραγματεύσεων. Το Συμβούλιο εξουσιοδότησε, στα συμπεράσματά του της 20ης Νοεμβρίου 2000, την Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης με τη Δημοκρατία της Κροατίας, βάσει συμφωνηθεισών διαπραγματευτικών οδηγιών.

Η Επιτροπή άρχισε τις διαπραγματεύσεις στις 24 Νοεμβρίου 2000 στο περιθώριο της συνάντησης κορυφής του Ζάγκρεμπ. Μετά από τρεις επίσημους κύκλους διαπραγματεύσεων και ορισμένες συνεδριάσεις τεχνικού περιεχομένου, η διαδικασία των διαπραγματεύσεων ολοκληρώθηκε στο Ζάγκρεμπ στις 11 Μαΐου. Η Επιτροπή διεξήγαγε όλες τις διαπραγματεύσεις σε στενή συνεννόηση με την ειδική ομάδα εργασίας (COWEB) που συγκρότησε για το σκοπό αυτό το Συμβούλιο. Η συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης μονογραφήθηκε συνεπώς από τον Επίτροπο κ. Patten και τον υπεύθυνο για τις διαπραγματεύσεις της Κροατίας, κ. Mimica, στις 14 Μαΐου 2001.

Η συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης που μονογραφήθηκε με την Κροατία αποτελεί τη δεύτερη συμφωνία, δεδομένου ότι πανομοιότυπη συμφωνία υπεγράφη ήδη με την Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας. Στα συμπεράσματα των διαπραγματεύσεων με την Κροατία λαμβάνεται πλήρως υπόψη το προηγούμενο πλαίσιο, επειδή ορισμένα τμήματα της συμφωνίας αφορούν αποκλειστικά την ειδική περίπτωση της Δημοκρατίας της Κροατίας.

Πρέπει να σημειωθεί ότι η συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης θα αποτελέσει την πρώτη εμπεριστατωμένη συμβατική σχέση μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και της Δημοκρατίας της Κροατίας. Το 1995 άρχισαν διαπραγματεύσεις για συμφωνία συνεργασίας καθώς και για συμφωνία για τις μεταφορές, αλλά δεν ολοκληρώθηκαν ποτέ λόγω του "παγώματος" των πολιτικών σχέσεων της ΕΕ με την εν λόγω χώρα. Οι διμερείς σχέσεις έχουν προς το παρόν αναπτυχθεί ως εξής:

- Το εμπορικό καθεστώς διέπεται από τις αυτόνομες εμπορικές προτιμήσεις που παραχώρησε μονομερώς η Κοινότητα στην Κροατία με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2007/2000 του Συμβουλίου της 18ης Σεπτεμβρίου 2000, που τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2563/2000 του Συμβουλίου της 20ης Νοεμβρίου 2000.

- Από την 1η Ιανουαρίου 2001 ισχύει συμφωνία για τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα που μονογραφήθηκε στις 8 Νοεμβρίου 2000 και υπεγράφη στις 17 ¨Μάιου 2001.

- Μια συμβουλευτική ειδική ομάδα ΕΕ/Κροατίας που συγκροτήθηκε το Φεβρουάριο 2000 χρησίμευσε ως φόρουμ για διμερείς τεχνικές συζητήσεις, ελλείψει οιουδήποτε άλλου επίσημου φορέα.

Με την καθιέρωση συμβατικών σχέσεων με τη Δημοκρατία της Κροατίας υπό τη μορφή ΣΣΣ, θα δημιουργηθεί ευρεία συνεργασία και θα προωθηθεί η διαδικασία ενσωμάτωσης της χώρας στις ευρωπαϊκές δομές. Η συμφωνία αφορά κυρίως τα παρακάτω:

- δημιουργία επίσημου πλαισίου για τον πολιτικό διάλογο με τη Δημοκρατία της Κροατίας, τόσο σε διμερές όσο και σε περιφερειακό επίπεδο.

- ενίσχυση της περιφερειακής συνεργασίας.

- προώθηση των οικονομικών και εμπορικών σχέσεων με την προοπτική δημιουργίας ζώνης ελευθέρων συναλλαγών για προϊόντα και υπηρεσίες μετά από μεταβατική περίοδο έξι ετών από τη θέση σε ισχύ της συμφωνίας.

- ρύθμιση της κυκλοφορίας των εργαζομένων, ελευθερία εγκατάστασης, παροχή υπηρεσιών, τρέχουσες πληρωμές και κυκλοφορία κεφαλαίων.

- δέσμευση της Δημοκρατίας της Κροατίας για σταδιακή εναρμόνιση της νομοθεσίας της προς την νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, κυρίως σε βασικούς τομείς της εσωτερικής αγοράς.

- δημιουργία σχέσεων ευρέως φάσματος που θα καλύπτει όλους τους τομείς κοινοτικού ενδιαφέροντος και θα περιλαμβάνει τη συνεργασία στον τομέα της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων.

- πλήρη απελευθέρωση των οδικών μεταφορών μέσω της Δημοκρατίας της Κροατίας και της Κοινότητας στο σύνολό της και ανάπτυξη των σχετικών υποδομών, στο πλαίσιο ειδικού πρωτοκόλλου για τις χερσαίες μεταφορές στο οποίο λαμβάνεται υπόψη η απουσία προηγούμενης συμφωνίας για τις μεταφορές.

- διαμόρφωση της κοινοτικής χρηματοδοτικής και τεχνικής βοήθειας προς τη Δημοκρατία της Κροατίας με στόχο τη στήριξη της εφαρμογής ορισμένων πτυχών της συμφωνίας.

- δημιουργία ειδικού θεσμικού πλαισίου με τη μορφή συμβουλίου σταθεροποίησης και σύνδεσης που εποπτεύει την εφαρμογή της συμφωνίας, επιτροπής σταθεροποίησης και σύνδεσης και κοινοβουλευτικής επιτροπής σταθεροποίησης και σύνδεσης.

Μετά τη θέση σε ισχύ της συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης θα εξακολουθήσουν να ισχύουν οι ευνοϊκότερες εμπορικές παραχωρήσεις που παρέχονται με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2007/2000 του Συμβουλίου, της 18ης Σεπτεμβρίου 2000 (που τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2563/2000 του Συμβουλίου της 20ης Νοεμβρίου 2000).

Δεδομένου ότι η Επιτροπή ολοκλήρωσε τη διαδικασία των διαπραγματεύσεων, προτείνει στο Συμβούλιο να εγκρίνει τα αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων και να αρχίσει τις διαδικασίες που αποσκοπούν στην υπογραφή και τη σύναψη της παρούσας συμφωνίας. Για το σκοπό αυτό, η Επιτροπή υποβάλλει δύο προτάσεις που αποτελούν τις νομικές πράξεις για την υπογραφή και τη σύναψη της συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους, αφενός, και της Δημοκρατίας της Κροατίας, αφετέρου:

(i) Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για την υπογραφή της συμφωνίας.

(ii) Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου και της Επιτροπής για τη σύναψη της συμφωνίας.

Οι διαδικασίες για την υπογραφή και τη σύναψη της συμφωνίας είναι διαφορετικές για τις τρεις Ευρωπαϊκές Κοινότητες: (Ευρωπαϊκή Κοινότητα, Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας και Ευρωπαϊκή Κοινότητα Άνθρακα και Χάλυβα):

α) όσον αφορά την υπογραφή, το άρθρο 300 παράγραφος 2 πρώτη περίπτωση πρώτη πρόταση της συνθήκης για την ίδρυση της ΕΚ προβλέπει χωριστή απόφαση του Συμβουλίου για την υπογραφή της συμφωνίας εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. οι συνθήκες ΕΚΑΕ και ΕΚΑΧ δεν απαιτούν παρόμοιες πράξεις

β) όσον αφορά τη σύναψη της συμφωνίας:

- το Συμβούλιο συνάπτει τη συμφωνία εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, αφού λάβει την έγκριση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου βάσει του άρθρου 310 της συνθήκης.

- το Συμβούλιο εγκρίνει τη συμφωνία εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας βάσει του άρθρου 101 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚΑΕ και η συμφωνία συνάπτεται από την Επιτροπή.

- η Επιτροπή συνάπτει τη συμφωνία εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα βάσει του άρθρου 95 της συνθήκης ΕΚΑΧ με την ομόφωνη έγκριση του Συμβουλίου και μετά από διαβουλεύσεις με τη συμβουλευτική επιτροπή.

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή προτείνει:

- να αποφασίσει το Συμβούλιο την υπογραφή εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας της συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και της Δημοκρατίας της Κροατίας

- να συνάψει το Συμβούλιο τη συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και της Δημοκρατίας της Κροατίας εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και να δώσει τη συγκατάθεση και έγκρισή του για τη σύναψή της από την ΕΚΑΧ και την Ευρατόμ.

Η κύρωση της συμφωνίας εκ μέρους όλων των κρατών μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποτελεί προϋπόθεση για τη θέση σε ισχύ της συμφωνίας.

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την υπογραφή εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας της συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους και της Δημοκρατίας της Κροατίας

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη,

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 310 σε συνδυασμό με το άρθρο 300 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο πρώτη φράση,

την πρόταση της Επιτροπής [3],

[3] ΕΕ C ...

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Η Επιτροπή εξουσιοδοτήθηκε από το Συμβούλιο στις 20 Νοεμβρίου 2000 να αρχίσει διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους, αφενός, και της Δημοκρατίας της Κροατίας, αφετέρου

(2) Οι διαπραγματεύσεις αυτές ολοκληρώθηκαν και η συμφωνία μονογραφήθηκε στις 14 Μαΐου 2001.

(3) Οι εμπορικές διατάξεις που περιέχονται στην παρούσα συμφωνία έχουν εξαιρετικό χαρακτήρα σχετικό με την πολιτική που εφαρμόζεται στο πλαίσιο της διαδικασίας σταθεροποίησης και σύνδεσης και δεν θα αποτελέσουν για την Ευρωπαϊκή Ένωση προηγούμενο όσον αφορά την εμπορική πολιτική της Κοινότητας έναντι τρίτων χωρών εκτός εκείνων των Δυτικών Βαλκανίων.

(4) Θα ήταν συνεπώς σκόπιμο να υπογραφεί η συμφωνία εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας υπό την προϋπόθεση ενδεχόμενης σύναψης σε μεταγενέστερη ημερομηνία,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

Άρθρο μόνο

Ο Πρόεδρος του Συμβουλίου εξουσιοδοτείται να ορίσει τα πρόσωπα που είναι αρμόδια να υπογράψουν, εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, τη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους, αφενός, και της Δημοκρατίας της Κροατίας, αφετέρου, με την επιφύλαξη ενδεχόμενης σύναψης σε μεταγενέστερη ημερομηνία.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος