Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την «Πρόταση κανονισμού (ΕΚ) του Συμβουλίου για την εφαρμογή του άρθρου 6 των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 3281/94 και (ΕΚ) 1256/96 του Συμβουλίου για τα πολυετή συστήματα γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων για ορισμένα βιομηχανικά και γεωργικά προϊόντα καταγωγής αναπτυσσομένων χωρών, που προβλέπουν τον αποκλεισμό των περισσότερο προηγμένων χωρών από το δικαίωμα των γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων»

(98/C 73/16)

Στις 14 Νοεμβρίου 1997 και σύμφωνα με το άρθρο 198 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα εξωτερικών σχέσεων, εμπορικής και αναπτυξιακής πολιτικής, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, επεξεργάσθηκε τη γνωμοδότησή του στις 25 Νοεμβρίου 1997 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Giesecke.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, κατά τη διάρκεια της 350ής συνόδου ολομέλειας (συνεδρίαση της 10ης Δεκεμβρίου 1997), υιοθέτησε με 119 ψήφους υπέρ, και 6 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Κατά την περίοδο 1994-1997, το σύστημα γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων υπέστη μία εμπεριστατωμένη αναθεώρηση (). Βασικό στόχο αυτής της εισαγωγής νέων πολυετών συστημάτων αποτελούσε η σημαντική βελτίωση της διαφάνειας και της προβλεψιμότητας των συστημάτων γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων σε σχέση με τις προηγούμενες ρυθμίσεις των ποσοστώσεων και των ορίων. Αμφότερες οι πτυχές ήταν προς το συμφέρον τόσο των προμηθευτών όσο και των διοικητικών αρχών των χωρών που αντιμετώπιζαν ανάγκες και επιθυμούσαν να συγκεντρώσουν τις εξαγωγικές προσπάθειές τους σε ευκρινώς διακρινόμενες αγορές. Παράλληλα, ήταν και προς το συμφέρον των ευρωπαίων εισαγωγέων, οι οποίοι επιθυμούσαν να διαθέτουν επαρκή κίνητρα για τη δημιουργία νέων και σταθερών πηγών προμηθειών.

1.2. Καινοτομία αποτελούσε η δυνατότητα σταδιακού αποκλεισμού από τις ενισχύσεις ορισμένων αναπτυσσόμενων χωρών, όταν αυτές επιτύχουν ένα υψηλότερο επίπεδο βάσει του υπολογισμού του ΑΕΠ και των εξαγωγικών δυνατοτήτων τους. Σύμφωνα με την αρχή της «συνολικής ουδετερότητας», ο συνολικός όγκος των προτιμησιακών εισαγωγών επρόκειτο να διατηρηθεί σταθερός, καθώς από τα ποσά αυτά θα επωφελούνταν οι φτωχότερες αναπτυσσόμενες χώρες.

1.3. Το προβλεπόμενο - και εν τω μεταξύ προετοιμαζόμενο - σύστημα αποτελεί, επίσης, ένα σύστημα ιδιαίτερων κινήτρων εμπορικής πολιτικής για να προτρέπονται οι αναπτυσσόμενες χώρες να ενεργούν ορθά στους τομείς κοινωνικής πολιτικής και προστασίας του περιβάλλοντος.

2. Η πρόταση της Επιτροπής

2.1. Στο εξεταζόμενο σχέδιο κανονισμού (), η Επιτροπή προτείνει τον αποκλεισμό της Ν. Κορέας, της Σιγκαπούρης και του Χονγκ-Κονγκ από την εφαρμογή του συστήματος γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων βάσει των αντικειμενικών και σαφώς καθορισμένων κριτηρίων ορθής συμπεριφοράς.

2.2. Σε ένα ιδιαίτερο δημοσιονομικό δελτίο (Financial Statement), υπολογίζεται ότι τα προβλεπόμενα τελωνειακά πλεονεκτήματα κατά το 1997 ανέρχονται σε 40,3 εκατομμύρια Ecu, τα οποία στο μέλλον πρόκειται να διατεθούν στις φτωχότερες αναπτυσσόμενες χώρες.

2.3. Ο αποκλεισμός αυτών των τριών χωρών από το σύστημα των γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων δεν πρόκειται να καταργήσει τα πλεονεκτήματα των μηχανισμών περιφερειακής σώρευσης.

2.4. Το νέο σύστημα κινήτρων για την ορθή συμπεριφορά στους τομείς κοινωνικής πολιτικής και προστασίας του περιβάλλοντος αρχίζει να ισχύει από 1ης Ιανουαρίου 1998.

3. Παρατηρήσεις της ΟΚΕ

3.1. Στη γνωμοδότηση της 20.10.1994 (), η ΟΚΕ επιδοκίμασε τα στοιχεία της εμπεριστατωμένης αναθεώρησης του συστήματος γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων. Εξέφρασε την ευχή για μία σημαντική απλούστευση των διαδικασιών συνολικά. Σύμφωνα με τη γνώμη της ΟΚΕ, οι φτωχότερες χώρες έχουν το ίδιο σημαντικά συμφέροντα με τους ευρωπαίους εισαγωγείς.

3.2. Δεδομένης της προτεραιότητας που η ΟΚΕ επιθυμεί να δοθεί στις φτωχότερες χώρες, επιδοκιμάζεται ο αποκλεισμός των εν λόγω τριών χωρών. Από το 1996 συνεχώς αποκλείονται από το καθεστώς των ενισχύσεων διάφορες κατηγορίες προϊόντων που παρουσιάζουν σημαντικές επιδόσεις (βλ. Παράρτημα).

3.3. Η ΟΚΕ επισημαίνει την απουσία μίας μεταβατικής ρύθμισης για τα «εν πλω εμπορεύματα», σύμφωνα με το άρθρο 20 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 3281/94.

3.4. Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει επίσης την εφαρμογή της αρχής της ουδετερότητας, όπως αυτή προβλέπεται στο ιδιαίτερο δημοσιονομικό δελτίο (Financial Statement). Θα επιδοκίμαζε ακόμη περισσότερο εάν οι κατ'αυτόν τον τρόπο αποδεσμευθείσες ενισχύσεις ήταν δυνατόν να διατεθούν στις φτωχότερες αναπτυσσόμενες χώρες.

3.5. Εκφράζεται ικανοποίηση για την πρόταση της Επιτροπής, επειδή δεν πλήττονται οι μηχανισμοί περιφερειακής σώρευσης, στους οποίους λαμβάνει μέρος κυρίως η Σιγκαπούρη ως χώρα μέλος της ΑΣΕΑΝ. Ούτως, επιτυγχάνεται η μη παρεμπόδιση της βιομηχανικής συνεργασίας σ'αυτές τις χώρες. Ορισμένες από τις εξαιρέσεις από τους υφιστάμενους μηχανισμούς περιφερειακής σώρευσης, οι οποίες άρχισαν να ισχύουν πρόσφατα για ορισμένες από τις χώρες της νότιας και νοτιοανατολικής Ασίας, έχουν ήδη επιδεινώσει κατά έναν τρόπο τη διαφάνεια του συνολικού συστήματος.

3.6. Αν και η ΟΚΕ, σε μία γνωμοδότησή της, επιδοκίμασε τα ειδικά μέτρα για την ορθή συμπεριφορά στους τομείς κοινωνικής πολιτικής και προστασίας του περιβάλλοντος, επισήμανε, εντούτοις, τα προβλήματα που θα μπορούσαν να εμφανισθούν σχετικά (). Επαναλαμβάνει την άποψη ότι η εν λόγω επιδοκιμαζόμενη ιδέα μπορεί να αποφέρει αποτελέσματα μόνο εάν δεν επιδεινωθούν εξαιτίας της η διαφάνεια και η προβλεψιμότητα του συνολικού συστήματος. Αυτό θα μπορούσε να συμβεί εύκολα.

3.7. Η ΟΚΕ επισήμανε με ενδιαφέρον ότι το αναθεωρημένο σύστημα ΓΔΠ για περισσότερη διαφάνεια και προβλεψιμότητα θα έχει θετικά αποτελέσματα τόσο για τους εξαγωγείς και τις διοικητικές αρχές των αναπτυσσόμενων χωρών όσο και για τους ευρωπαίους εισαγωγείς. Ανησυχεί μήπως η εν λόγω διαφάνεια και προβλεψιμότητα βλάψουν το συνολικό σύστημα και ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει προσεκτικά αυτές τις δύο πτυχές κατά τη λήψη αποφάσεων, να αξιολογήσει τα αποτελέσματα και να ενημερώνει και την ΟΚΕ στο πλαίσιο της ετήσιας έκθεσής της.

Βρυξέλλες, 10 Δεκεμβρίου 1997.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() «Πρόταση κανονισμού (ΕΚ) του Συμβουλίου για την εφαρμογή ενός πολυετούς συστήματος γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων για την περίοδο 1995-1997 σε ορισμένα βιομηχανικά προϊόντα καταγωγής αναπτυσσομένων χωρών». «Πρόταση κανονισμού (ΕΚ) του Συμβουλίου για την παράταση της ισχύος των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 3833/90, (ΕΟΚ) αριθ. 3835/90 και (ΕΟΚ) αριθ. 3900/91 για την εφαρμογή γενικευμένων δασμολογικών προτιμήσεων σε ορισμένα γεωργικά προϊόντα καταγωγής αναπτυσσομένων χωρών μέχρι το 1995» έγγρ. COM(94) 337 τελικό.

() Έγγρ. COM(97) 533 τελικό.

() ΕΕ C 397 της 31.12.1994.

() Σημείο 9 της γνωμοδότησης.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ στη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>