EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 376/69

Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα: «Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την ευρωπαϊκή τυποποίηση και την τροποποίηση των οδηγιών 89/686/ΕΟΚ και 93/15/ΕΟΚ του Συμβουλίου και των οδηγιών 94/9/ΕΚ, 94/25/ΕΚ, 95/16/ΕΚ, 97/23/ΕΚ, 98/34/ΕΚ, 2004/22/ΕΚ, 2007/23/ΕΚ, 2009/105/ΕΚ και 2009/23/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου»

COM(2011) 315 τελικό — 2011/0150 (COD)

2011/C 376/13

Εισηγητής: ο κ. PEZZINI

Το Συμβούλιο, στις 24 Ιουνίου 2011, και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στις 23 Ιουνίου 2011, αποφάσισαν σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 114 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης να ζητήσουν από την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή να καταρτίσει γνωμοδότηση με θέμα την

Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την ευρωπαϊκή τυποποίηση και την τροποποίηση των οδηγιών 89/686/ΕΟΚ και 93/15/ΕΟΚ του Συμβουλίου και των οδηγιών 94/9/ΕΚ, 94/25/ΕΚ, 95/16/ΕΚ, 97/23/ΕΚ, 98/34/ΕΚ, 2004/22/ΕΚ, 2007/23/ΕΚ, 2009/105/ΕΚ και 2009/23/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου

COM(2011) 315 τελικό — 2011/0150(COD).

Το ειδικευμένο τμήμα «Ενιαία αγορά, παραγωγή και κατανάλωση» στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 30 Αυγούστου 2011.

Κατά την 474η σύνοδο ολομέλειας, της 21ης και 22ας Σεπτεμβρίου 2011 (συνεδρίαση της 21ης Σεπτεμβρίου), η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε την ακόλουθη γνωμοδότηση με 121 ψήφους υπέρ, 2 ψήφους κατά και 5 αποχές.

1. Συμπεράσματα και συστάσεις

1.1 Η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΕΟΚΕ) υποστηρίζει την πρωτοβουλία της Επιτροπής για την αναθεώρηση του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης, προκειμένου να διατηρηθούν τα πολυάριθμα επιτυχημένα στοιχεία του, να διορθωθούν τα μειονεκτήματά του και να επιτευχθεί η σωστή ισορροπία μεταξύ των ακόλουθων τριών διαστάσεων: της διεθνούς, της ευρωπαϊκής και της εθνικής, εξασφαλίζοντας ποιοτικά επίπεδα αριστείας σε παγκόσμια κλίμακα.

1.2 Η ΕΟΚΕ είναι πεπεισμένη για την ανάγκη διαμόρφωσης ενός κοινοτικού νομοθετικού και ρυθμιστικού πλαισίου, ευέλικτου και δυναμικού, προκειμένου να βελτιστοποιηθεί η προστιθέμενη αξία της ευρωπαϊκής τεχνικής τυποποίησης, η οποία αποσκοπεί στη στήριξη της ανταγωνιστικότητας, της καινοτομίας και της ανάπτυξης.

1.3 Η ΕΟΚΕ επισημαίνει εκ νέου τη σημασία της ευρωπαϊκής τυποποίησης για τη λειτουργία και την εδραίωση της εσωτερικής αγοράς, ιδίως στους τομείς της υγείας, της ασφάλειας, της προστασίας του περιβάλλοντος, των καταναλωτών και της διαλειτουργικότητας, οι οποίοι σήμερα, ολοένα και περισσότερο, χρησιμοποιούν τις τεχνολογίες της πληροφορίας και της επικοινωνίας (ΤΠΕ).

1.4 Η ΕΟΚΕ θεωρεί θεμελιώδους σημασίας την προσαρμογή του ρυθμού και του χρόνου κατάρτισης των προτύπων, καθώς και τη διεύρυνση του πεδίου δράσης στους τομείς των υπηρεσιών και των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας, με ιδιαίτερη πάντα προσοχή στην επίτευξη των στόχων περί ποιότητας, ασφάλειας και επιπέδου παραγωγής των προτύπων, με τη χρήση διαδικτυακής πλατφόρμας διαβούλευσης και επιγραμμικής ανταλλαγής πληροφοριών.

1.5 Η ΕΟΚΕ πιστεύει ότι οι προδιαγραφές που έχουν εγκριθεί από φόρουμ ή/και διεθνείς βιομηχανικούς ομίλους στον τομέα των ΤΠΕ, θα πρέπει να γίνουν αποδεκτές μόνο μετά από μια διαδικασία πιστοποίησης από τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης (ΕΟΤ), με τη συμμετοχή των εκπροσώπων των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, των καταναλωτών, των περιβαλλοντικών φορέων, των εργαζομένων και των οργανώσεων που εκπροσωπούν σημαντικά κοινωνικά συμφέροντα.

1.6 Η ΕΟΚΕ επικροτεί την απλούστευση –με μία κατάλληλη νομική βάση– των συστημάτων χρηματοδότησης, των εθνικών οργανισμών τυποποίησης και άλλων οργανισμών που είναι αρμόδιοι για τη συνεργασία στον τομέα της τυποποίησης, καθώς και ευρωπαϊκών οργανισμών που εκπροσωπούν τα ενδιαφερόμενα μέρη.

1.7 Η ΕΟΚΕ συνιστά την προετοιμασία ενός κοινού εγγράφου προγραμματισμού που να εξασφαλίζει τη συνοχή και τον συντονισμό καθώς και τη συμμόρφωση με τους μελλοντικούς στόχους της αγοράς. Υπ’ αυτό το πρίσμα, ενδείκνυται η συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων μερών στον ετήσιο προγραμματισμό και στην προετοιμασία των προγραμμάτων εργασίας από τους ΕΟΤ, από άλλες δομές που ασχολούνται με την ανάπτυξη ειδικών τομεακών τεχνικών (ΤΠΕ), από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Επιτροπής και από τους εθνικούς φορείς τυποποίησης.

1.8 Η ΕΟΚΕ υπογραμμίζει επίσης τη σημασία που έχει η διάθεση, σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα, επικαιροποιημένων τεχνικών προτύπων στον τομέα των υπηρεσιών, ο οποίος θα εξακολουθήσει να αναπτύσσεται ως καινοτόμος πυλώνας της οικονομίας έως το 2020. Παράλληλα, επισημαίνει ότι η ιδιαιτερότητα των υπηρεσιών απαιτείται να ληφθεί υπόψη και ότι το μοντέλο τυποποίησης των προϊόντων δεν μπορεί να αντιγραφεί απευθείας. Κάθε περαιτέρω ανάπτυξη των προτύπων στον τομέα των υπηρεσιών θα πρέπει να συνεκτιμά τις ανάγκες της αγοράς και της κοινωνίας.

1.9 Η ΕΟΚΕ θεωρεί σημαντικό να εξασφαλιστεί ένα σταθερό πολυετές πλαίσιο χρηματοδότησης του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης και εκφράζει την ανησυχία της για το γεγονός ότι οι πιστώσεις του προϋπολογισμού που διατίθενται για τη δράση αυτή προτείνονται από την Επιτροπή μόνο για το 2013.

1.10 Η ΕΟΚΕ συνιστά τη μέγιστη αλληλεπίδραση μεταξύ των διαδικασιών τεχνικής τυποποίησης και των προγραμμάτων ευρωπαϊκής έρευνας και καινοτομίας, έτσι ώστε να εξασφαλιστούν η ταχεία εφαρμογή των νέων τεχνολογιών και τα συνακόλουθα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα για την ευρωπαϊκή οικονομία στην παγκόσμια αγορά.

1.11 Η ΕΟΚΕ συνιστά τη στενή συνεργασία των Ευρωπαϊκών Οργανισμών Τυποποίησης (ΕΟΤ) με τα γραφεία διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας που προστατεύουν τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας (ΔΠΙ).

1.12 Η ΕΟΚΕ ζητά ο νέος κανονισμός να προβλέπει ρητά την ενίσχυση της θέσης της Ευρώπης στο πλαίσιο της διεθνούς τυποποίησης, ώστε να διευκολυνθούν οι ανταλλαγές και να αυξηθεί η ευρωπαϊκή ανταγωνιστικότητα.

2. Εισαγωγή

2.1 Η ΕΟΚΕ έχει τονίσει επανειλημμένα τον ουσιαστικό ρόλο της τεχνικής τυποποίησης για τη στήριξη:

— της ποιότητας των ευρωπαϊκών προϊόντων και των υπηρεσιών·

— της ανταγωνιστικότητάς τους στην εσωτερική και παγκόσμια αγορά·

— της προστασίας του καταναλωτή·

— της βελτίωσης των κοινωνικών και περιβαλλοντικών προτύπων.

2.2 Η ΕΟΚΕ τασσόταν πάντα «υπέρ μιας ευρύτερης χρήσης της ευρωπαϊκής τυποποίησης στις πολιτικές και στη νομοθεσία της Ένωσης, για να ενισχυθεί, ανάλογα με τις ανάγκες τόσο της κοινωνίας όσο και των επιχειρήσεων, η επέκταση της τεχνικής τυποποίησης σε νέους τομείς όπως: οι υπηρεσίες, οι τεχνολογίες της πληροφορίας και της επικοινωνίας, οι μεταφορές, η προστασία των καταναλωτών και ο σεβασμός του περιβάλλοντος» (1).

2.3 Η ΕΟΚΕ έχει επίσης επισημάνει ότι «ότι η ευρωπαϊκή τυποποίηση είναι σημαντική για τη λειτουργία και την εδραίωση της εσωτερικής αγοράς, κυρίως χάρις στις οδηγίες της λεγόμενης “νέας προσέγγισης” στους τομείς …» (2).

2.4 Στην πρόσφατη γνωμοδότησή της με θέμα «Προς μια πράξη για την ενιαία αγορά», η ΕΟΚΕ επαναλαμβάνει ότι «τα πρότυπα αποτελούν βασικό δομικό στοιχείο της ενιαίας αγοράς». Ταυτόχρονα, τονίζει «τη σημασία που έχει η μεγαλύτερη συμμετοχή των καταναλωτών και των ΜΜΕ σε αυτή τη διαδικασία, αρκεί να διασφαλιστεί παράλληλα με συνεχή και βιώσιμο τρόπο ότι θα ρυθμιστεί ο παράγοντας “κόστος” που περιορίζει τη συμμετοχή τους. Τα πρότυπα δεν θα πρέπει να υπαγορευθούν από συγκεκριμένους φορείς. Τα πρότυπα της ΕΕ έχουν να διαδραματίσουν πολύ σημαντικότερο ρόλο στο παγκόσμιο εμπόριο και πρέπει να προβληθούν κατά τις προσεχείς εμπορικές διαπραγματεύσεις σε διμερές και πολυμερές επίπεδο» (3).

2.5 Η τεχνική τυποποίηση διαδραματίζει θεμελιώδη ρόλο στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και στη διεθνή ανταγωνιστικότητα των προϊόντων και υπηρεσιών, ως στρατηγικό εργαλείο για την εξασφάλιση της ποιότητας των αγαθών και των υπηρεσιών, της διαλειτουργικότητας των δικτύων και των συστημάτων, υψηλού επιπέδου προστασίας των καταναλωτών και του περιβάλλοντος, καθώς και αυξημένου βαθμού καινοτομίας και κοινωνικής ένταξης.

2.6 Για να είναι αποτελεσματικός ο ρόλος αυτός πρέπει, μεταξύ άλλων:

— η ευρωπαϊκή διαδικασία τεχνικής τυποποίησης να μπορεί να ανταποκρίνεται γρήγορα στις ανάγκες του νομοθέτη –κατόπιν εντολής της Επιτροπής– και του ταχέως μεταβαλλόμενου κλάδου της παραγωγής, όπου η διάρκεια ζωής και οι κύκλοι ανάπτυξης των προϊόντων είναι ολοένα και πιο περιορισμένοι και όπου υπάρχει ανάγκη μεγαλύτερης ταχύτητας και ευελιξίας για την αντιμετώπιση των μελλοντικών προκλήσεων·

— τα τεχνικά πρότυπα να είναι σε θέση να ακολουθούν τους γρήγορους ρυθμούς της τεχνολογικής ανάπτυξης, διότι διαφορετικά θα είναι άχρηστα, και να καλύπτουν όλο και περισσότερους τομείς –ιδίως των τεχνολογιών της πληροφορίας και των υπηρεσιών– εξασφαλίζοντας την ποσότητα, την ταχύτητα και την ποιότητα κατά την παραγωγή των προτύπων αυτών, ακόμη και με τη χρήση διαδικτυακής πλατφόρμας διαβούλευσης·

— η διαδικασία ανάπτυξης και εφαρμογής των προτύπων να μπορεί να προσαρμόζεται στις ανάγκες των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων και όχι το αντίστροφο, εξασφαλίζοντας υψηλά επίπεδα εκπροσώπησης και συμμετοχής στις δραστηριότητες τυποποίησης, ιδίως σε ευρωπαϊκό επίπεδο, και τηρώντας τις ισορροπίες μεταξύ των εθνικών αντιπροσωπειών, δεδομένου ότι η σχέση των ΜΜΕ με τα τεχνικά πρότυπα είναι γενικά δύσκολη και πολύπλοκη·

— να εξασφαλιστούν υψηλότερα και ευρύτερα επίπεδα νομιμότητας και συναίνεσης μέσα από μια διαδικασία εκούσιας, ανοικτής και διαφανούς συνεργασίας όπου η βιομηχανία, οι ΜΜΕ, οι δημόσιες αρχές και τα άλλα ενδιαφερόμενα μέρη της κοινωνίας των πολιτών να μπορούν να δρουν από κοινού με ίσες ευκαιρίες πρόσβασης: συχνά τα πρότυπα αναφέρονται στην ασφάλεια και στην ευημερία των πολιτών, στην αποτελεσματικότητα των δικτύων, στο περιβάλλον και σε άλλους τομείς δημόσιου συμφέροντος. Επομένως, αυτοί οι τομείς θα πρέπει να να έχουν μεγαλύτερη εκπροσώπηση και επιρροή·

— το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης, να ανταποκρίνεται στις ανάγκες εξασφάλισης πλήρους διαλειτουργικότητας και συμβατότητας με τις εφαρμογές και τις υπηρεσίες της τεχνολογίας της πληροφορίας και της επικοινωνίας (ΤΠΕ), μέσω πιστοποιημένων ευρωπαϊκών τεχνικών προτύπων αναφοράς·

— το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης να λαμβάνει την κατάλληλη, απλοποιημένη χρηματοδότηση για να διασφαλιστεί η πλήρης συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων φορέων στην κατάρτιση των προτύπων, με την αυτόματη ενσωμάτωση της διάστασης της τυποποίησης στα προγράμματα δημόσιας έρευνας και καινοτομίας, προκειμένου να υποστηριχθεί η ανάπτυξη της στρατηγικής «Ευρώπη 2020»·

— μόλις εξασφαλιστεί το προσδοκώμενο επίπεδο διαφάνειας, ανοίγματος και ισόρροπης συμμετοχής όλων των ενδιαφερόμενων φορέων, να ενσωματωθούν οι παραγωγές προτύπων από φόρουμ και κοινοπραξίες ΤΠΕ που είναι παγκοσμίως αναγνωρισμένες και πιστοποιημένες από ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης (ΕΟΤ) – CEN, CENELEC, ETSI (4) – ώστε να μπορεί να γίνεται αναφορά στη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα των δημόσιων συμβάσεων·

— να ενισχυθεί καταλλήλως η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ όλων των φορέων και των δομών της τυποποίησης στην Ευρώπη και να διασφαλιστεί η ίση πρόσβαση όλων των ενδιαφερόμενων φορέων στα πρότυπα.

2.7 Όσον αφορά την οικονομική στήριξη, θα πρέπει να σημειωθεί ότι η απόφαση αριθ. 1673/2006/ΕΚ –για την οποία η ΕΟΚΕ είχε τη δυνατότητα να εκφράσει τη γνώμη της– ορίζει ήδη τους κανόνες σχετικά με τη συμβολή της ΕΕ στη χρηματοδότηση της ευρωπαϊκής τυποποίησης προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι τα ευρωπαϊκά πρότυπα και άλλα προϊόντα της ευρωπαϊκής τυποποίησης καταρτίζονται και αναθεωρούνται για να υποστηρίξουν τους στόχους της νομοθεσίας και των πολιτικών της Ένωσης: οι ίδιοι κανόνες θα πρέπει να ισχύουν για τους οργανισμούς οι οποίοι, αν και δεν αναγνωρίζονται ως ευρωπαϊκοί οργανισμοί τυποποίησης στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού, έχουν λάβει εντολή να πραγματοποιήσουν προκαταρκτικές εργασίες για την υποστήριξη της ευρωπαϊκής τυποποίησης.

2.8 Δεδομένου του εύρους του πεδίου παρέμβασης της ευρωπαϊκής τυποποίησης για τη στήριξη των πολιτικών και της νομοθεσίας της ΕΕ, καθώς και των διαφόρων τύπων των δραστηριοτήτων τυποποίησης, είναι αναγκαίο να προβλεφθούν διαφορετικοί όροι χρηματοδότησης.

3. Οι προτάσεις της Επιτροπής

3.1 Η πρόταση αποσκοπεί στην ικανοποίηση των ακόλουθων αναγκών:

— για να εξασφαλιστεί η σημαντική υποστήριξη της ενιαίας αγοράς αγαθών και υπηρεσιών και να αποτραπεί η δημιουργία εμποδίων στις συναλλαγές εντός της ΕΕ, η υιοθέτηση των ευρωπαϊκών προτύπων από τους ΕΟΤ θα πρέπει να καλύπτει τόσο τα αγαθά όσο και τις υπηρεσίες, ενώ για να συνεχίσει να επωφελείται από την κοινοτική συγχρηματοδότηση η διαδικασία κατάρτισης των ευρωπαϊκών προτύπων θα πρέπει να καταστεί ταχύτερη και να συμβαδίζει με τους ολοένα και πιο γρήγορους κύκλους ανάπτυξης προϊόντων και υπηρεσιών·

— επειδή το πρότυπο είναι προϊόν συναίνεσης στην οποία καταλήγουν οι παράγοντες που συμμετέχουν στην κατάρτισή του, η διαδικασία τυποποίησης πρέπει να νομιμοποιείται χάρη στη συμμετοχή των ενδιαφερόμενων ομάδων της κοινωνίας των πολιτών, συμπεριλαμβανομένων των κοινωνικών εταίρων, των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, των καταναλωτών, των περιβαλλοντικών φορέων·

— για να προκύψουν πρότυπα που να εξασφαλίζουν τη διαλειτουργικότητα μεταξύ υπηρεσιών και εφαρμογών στον τομέα των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας, τα πρότυπα ΤΠΕ θα πρέπει να αναγνωρίζονται επίσημα, ακόμη και αν έχουν καταρτιστεί εκτός των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης ΕΟΤ, από εξειδικευμένα φόρουμ και κοινοπραξίες.

3.2 Για τον σκοπό αυτό, η πρόταση προβλέπει –πέρα από την τροποποίηση των οδηγιών 89/686/ΕΟΚ και 93/15/ΕΟΚ, 94/9/ΕΚ, 94/25/ΕΚ, 95/16/ΕΚ, 97/23/ΕΚ, 2004/22/ΕΚ, 2007/23/ΕΚ, 2009/105/ΕΚ και 2009/23/ΕΚ– την αναθεώρηση και την συγχώνευση, ιδίως, οδηγιών και αποφάσεων.

3.3 Η προτεινόμενη νέα νομοθεσία –με τη μορφή του κανονισμού ώστε να διασφαλιστεί η ομοιόμορφη εφαρμογή της– αποσκοπεί:

— στη μεγαλύτερη διαφάνεια και συνεργασία μεταξύ των εθνικών οργανισμών τυποποίησης, των ΕΟΤ και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής·

— στην αναγνώριση της χρήσης των προτύπων ΤΠΕ (υλικό, λογισμικό και υπηρεσίες της τεχνολογίας των πληροφοριών), ακόμη και αν έχουν αναπτυχθεί από άλλους οργανισμούς, αρκεί να συνάδουν με τις αρχές ΤΒΤ/ΠΟΕ (Τεχνικά εμπόδια στο εμπόριο/Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου) και με την ανάγκη για ευρωπαϊκή διαλειτουργικότητα·

— στον ετήσιο προγραμματισμό των προτεραιοτήτων τυποποίησης της ΕΕ και των εντολών της Επιτροπής·

— στη βελτίωση της εκπροσώπησης των ΜΜΕ με οικονομική ενίσχυση παρεχόμενη από την ΕΕ, αλλά και των καταναλωτών, των περιβαλλοντικών φορέων και των εκπροσώπων των κοινωνικών συμφερόντων, ακόμη και για βοηθητικές/προπαρασκευαστικές δραστηριότητες·

— σε μέτρα για την επιτάχυνση της κατάρτισης ευρωπαϊκών τεχνικών προτύπων, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, με χρηματοοικονομική στήριξη για την ενεργό επιδίωξη συναίνεσης από τους ΕΟΤ·

— σε μέτρα παροχής κινήτρων όσον αφορά επίσης την προώθηση των ευρωπαϊκών τεχνικών προτύπων σε διεθνές επίπεδο και των προγραμμάτων τεχνικής βοήθειας και συνεργασίας με τρίτες χώρες·

— στην προώθηση της ευρωπαϊκής και διεθνούς τυποποίησης με διευκολύνσεις προς τις επιχειρήσεις για τη μετάφραση στις επίσημες γλώσσες της ΕΕ ενόψει μεγαλύτερης συνοχής και πρόσβασης·

— στην ενίσχυση των δράσεων τυποποίησης στον τομέα των υπηρεσιών για την υποστήριξη της ανταγωνιστικότητας της εσωτερικής αγοράς, αποφεύγοντας πολλαπλά εθνικά πρότυπα, κατόπιν εντολής της Επιτροπής·

— στη μείωση του διοικητικού φόρτου, με κατ’ αποκοπήν ποσά χωρίς επαλήθευση του πραγματικού κόστους·

— στην εισαγωγή ενός συστήματος απόδοσης βάσει δεικτών και στόχων από πλευράς αποτελεσμάτων και επιπτώσεων, με σκοπό τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας και ταχύτητας των αποτελεσμάτων και της διαδικασίας επίτευξής τους·

— στην υποβολή ετήσιας έκθεσης προς την Επιτροπή εκ μέρους των ΕΟΤ σχετικά με τις πτυχές της χρηματοδότησης, της διαφάνειας, της ταχύτητας, της απλούστευσης, της ικανότητας συμμετοχής και της ποιότητας της εν λόγω διαδικασίας.

4. Γενικές παρατηρήσεις

4.1 Η ΕΟΚΕ υποστηρίζει τους στόχους της πρότασης της Επιτροπής, εφόσον μια ευρωπαϊκή διαδικασία τυποποίησης γρήγορη, αποτελεσματική και συμμετοχική αποτελεί όχι μόνο βασικό στοιχείο της αρχιτεκτονικής της ενιαίας αγοράς, η οποία συνιστά τον πυρήνα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και της υλοποίησης της στρατηγικής «Ευρώπη 2020», αλλά επίσης και πάνω απ’ όλα τον ακρογωνιαίο λίθο της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής οικονομίας και ένα εργαλείο για την προώθηση της καινοτομίας.

4.2 Η ΕΟΚΕ θεωρεί ότι οι οργανισμοί τυποποίησης θα πρέπει να ενθαρρύνονται για να αξιολογούν, στο πλαίσιο των διαφόρων προγραμμάτων εργασίας, τις πολιτικές τους όσον αφορά τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας (ΔΠΙ), επιδεικνύοντας μεγαλύτερη προσοχή στην προώθηση της καινοτομίας και στην ανάπτυξη στενότερων σχέσεων με τα Γραφεία Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας, ιδίως με το Ευρωπαϊκό Γραφείο που εδρεύει στο Μόναχο της Βαυαρίας, προκειμένου τα θέματα πνευματικής ιδιοκτησίας να αντιμετωπίζονται εξ αρχής επιτυγχάνοντας έτσι υψηλότερη ποιότητα στην περίπτωση τόσο των διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας όσο και των ίδιων των προτύπων.

4.3 Η ΕΟΚΕ επικροτεί, ως εκ τούτου, την πρόθεση της Επιτροπής να προβεί στην αναθεώρηση του ευρωπαϊκού συστήματος τυποποίησης, προκειμένου να διατηρηθούν τα πολυάριθμα επιτυχημένα στοιχεία του, να διορθωθούν τα μειονεκτήματά του, να επιτευχθεί η σωστή ισορροπία μεταξύ της ευρωπαϊκής και της εθνικής διάστασης και να ικανοποιηθούν οι νέες απαιτήσεις και προσδοκίες των επιχειρήσεων, των καταναλωτών, των κοινωνικών εταίρων και της ευρωπαϊκής κοινωνίας στο σύνολό της.

4.4 Η ΕΟΚΕ θεωρεί θεμελιώδους σημασίας την προσαρμογή του ρυθμού και του χρόνου κατάρτισης των προτύπων, καθώς και τη διεύρυνση του πεδίου δράσης στους τομείς των υπηρεσιών και των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας, υπό την προϋπόθεση ότι οι εν λόγω δράσεις θα διασφαλίζουν τους στόχους ποιότητας των προτύπων και ότι η διεύρυνση σε δομές κατάρτισης προτύπων, εκτός των ΕΟΤ, θα πραγματοποιείται με τις ίδιες εγγυήσεις διαφάνειας και συμμετοχής που ισχύουν για τους ΕΟΤ.

4.4.1 Για τον σκοπό αυτό, η ΕΟΚΕ θεωρεί απαραίτητο οι ΕΟΤ και η Επιτροπή να εξασφαλίσουν τη διενέργεια προληπτικού έλεγχου που να πιστοποιεί ότι –ακόμη και οι προδιαγραφές που έχουν εγκριθεί από φόρουμ ή/και διεθνείς βιομηχανικούς ομίλους προκειμένου να χρησιμοποιηθούν ως στοιχεία αναφοράς στις δημόσιες συμβάσεις– έχουν καταρτιστεί με δίκαιο, αμερόληπτο και διαφανή τρόπο και με την δέουσα συμμετοχή των εκπροσώπων των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, των καταναλωτών, των περιβαλλοντικών φορέων, των εργαζομένων και των οργανώσεων που εκπροσωπούν σημαντικά κοινωνικά συμφέροντα.

4.4.2 Η ΕΟΚΕ συνιστά αυτή η αναγκαία αυξημένη συμμετοχή να μην επιβαρύνει τις διαδικασίες και τον απαιτούμενο χρόνο συναινετικής κατάρτισης των προτύπων, που θα πρέπει αντίθετα να επισπευσθούν σημαντικά με τη χρήση διαδικτυακής πλατφόρμας διαβούλευσης, επεξεργασίας και επιγραμμικής ανταλλαγής πληροφοριών (5).

4.5 Ομοίως, η ΕΟΚΕ ζητά να προβλεφθεί από τον κανονισμό η κατάρτιση πολυετών προβλέψεων για την τυποποίηση στην Ευρώπη, προκειμένου να δοθεί μια πιο αποτελεσματική και συντονισμένη απάντηση στις σφαιρικές πολιτικές που απαιτούνται για την αντιμετώπιση των θεμάτων της κλιματικής αλλαγής, της ανάπτυξης ευφυών δικτύων, των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και της διασύνδεσής τους, πέραν των επιτακτικών περιβαλλοντικών και κοινωνικών προκλήσεων.

4.6 Η ΕΟΚΕ πιστεύει ότι για να προωθηθεί και να διευκολυνθεί η ουσιαστική συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων μερών στη διαδικασία τυποποίησης τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο, απαιτείται να ενθαρρυνθεί η υλοποίηση προγραμμάτων κατάρτισης και να προβλεφθούν τα μέτρα που είναι απαραίτητα για να παρασχεθεί η δυνατότητα στους ασθενέστερους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης –οι οποίοι επί του παρόντος δεν διαθέτουν γραμματείες τεχνικών επιτροπών– να αναλάβουν πιο ενεργό ρόλο κατά τη διαδικασία τυποποίησης.

4.7 Η κατάρτιση ετήσιων προγραμμάτων εργασίας από τους ΕΟΤ, από τις άλλες δομές ανάπτυξης συγκεκριμένων τομεακών τεχνικών (ΤΠΕ), από τις αρμόδιες υπηρεσίες της Επιτροπής και από τους εθνικούς φορείς τυποποίησης, μπορεί να αποδειχθεί αποτελεσματικό μέτρο για την εξασφάλιση κατάλληλου ρυθμού, χρόνου και επιπέδου παραγωγής προτύπων ποιότητας, υπό την προϋπόθεση ότι εξασφαλίζεται ένα πλαίσιο συνοχής και συντονισμού, καθώς και η αποτελεσματική συμμετοχή όλων των ενδιαφερόμενων μερών στον ετήσιο προγραμματισμό.

4.8 Η ΕΟΚΕ επικροτεί την απλούστευση των συστημάτων χρηματοδότησης που χορηγείται, με την κατάλληλη νομική βάση, στους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης, στους εθνικούς φορείς τυποποίησης και σε άλλους οργανισμούς που είναι αρμόδιοι για τη συνεργασία στον τομέα της τυποποίησης, καθώς και στους ευρωπαϊκούς οργανισμούς που εκπροσωπούν τα ενδιαφερόμενα μέρη τα οποία απαριθμούνται στο παράρτημα III.

4.8.1 Η ΕΟΚΕ εκφράζει την ανησυχία της για το γεγονός ότι οι πιστώσεις του προϋπολογισμού που διατίθενται για τη δράση αυτή προτείνονται από την Επιτροπή μόνο για το 2013 και θεωρεί σημαντικό να εξασφαλιστεί, το συντομότερο δυνατό, ένα σταθερό πολυετές πρόγραμμα χρηματοδότησης.

4.9 Όσον αφορά την παραγωγή εναρμονισμένων ευρωπαϊκών προτύπων, τα οποία εξασφαλίζουν ότι τα προϊόντα πληρούν τις βασικές απαιτήσεις που καθορίζονται από τη νομοθεσία της ΕΕ, «ελλείψει εναρμονισμένων προτύπων, οι επιχειρήσεις δεν μπορούν να χρησιμοποιήσουν το σχετικό πρότυπο για να παράσχουν τεκμήριο πιστότητας και πρέπει να αποδείξουν ότι πληρούν τις ουσιώδεις απαιτήσεις σύμφωνα με την ενότητα αξιολόγησης της πιστότητας που προβλέπεται στην ισχύουσα νομοθεσία της ΕΕ. Οι επιχειρήσεις, και στις δύο περιπτώσεις, δεν καταφέρνουν να εξοικονομήσουν το κόστος που συνεπάγεται ο κατακερματισμός της εσωτερικής αγοράς ή οι διαδικασίες εκτίμησης της πιστότητας (6)».

4.9.1 Επ' αυτού, η ΕΟΚΕ κρίνει σκόπιμη την παροχή περισσότερων κινήτρων για την παραγωγή και τη χρήση τους σε εθελοντική βάση, έτσι ώστε να εξασφαλίζονται πάντοτε υψηλότερα επίπεδα ασφάλειας των προϊόντων.

4.10 Η ΕΟΚΕ θεωρεί ότι ο προτεινόμενος κανονισμός θα πρέπει να περιέχει διατάξεις που να ενθαρρύνουν τη μεταφορά σε διεθνές επίπεδο των τεχνικών προτύπων που εγκρίθηκαν από το ευρωπαϊκό σύστημα τυποποίησης και να ενισχύουν τον ρόλο των εθνικών οργανισμών τυποποίησης και των ΕΟΤ στους διεθνείς οργανισμούς τυποποίησης. Τούτο μπορεί να επιτευχθεί μέσω συντονισμένων ευρωπαϊκών πρωτοβουλιών για την ενίσχυση της διεθνούς ανταγωνιστικότητας και καινοτομίας.

5. Ειδικές παρατηρήσεις

5.1 Κατά την άποψη της ΕΟΚΕ θα ήταν σκόπιμο, στο παράρτημα 1, να αναφέρονται επίσης οι αναγνωρισμένοι εθνικοί φορείς τυποποίησης.

5.2 Πρέπει να διαχωριστούν οι «τεχνικές προδιαγραφές» από τα επίσημα πρότυπα: η ΕΟΚΕ προτείνει να προστεθεί στην αιτιολογική σκέψη 19, «σχετικά πρότυπα και τεχνικές προδιαγραφές» και να τροποποιήσει τη διατύπωση «πρότυπα» σε «τεχνικές προδιαγραφές» στις αιτιολογικές σκέψεις 20 και 22.

5.3 Στο άρθρο 2, πρέπει να διευκρινιστεί το εξής: «τεχνικές προδιαγραφές», «οι οποίες έχουν εκδοθεί από αναγνωρισμένο οργανισμό τυποποίησης», για την εφαρμογή…» και να προστεθεί το ακόλουθο νέο σημείο 9: (9) «Εθνικός οργανισμός τυποποίησης» οργανισμός ο οποίος αναφέρεται στο παράρτημα II.

5.4 Στο άρθρο 3, η ΕΟΚΕ θεωρεί ότι οι εθνικοί οργανισμοί τυποποίησης πρέπει να μπορούν να εκφράζουν αντιρρήσεις ακόμη και όταν δεν μπορούν να αντιταχθούν στα ευρωπαϊκά προγράμματα εργασίας και προτείνει συνεπώς το σημείο 5 να τροποποιηθεί ως εξής: «Οι εθνικοί οργανισμοί τυποποίησης δεν προβάλλουν αντιρρήσεις σε περίπτωση που ένα θέμα τυποποίησης του προγράμματος εργασίας τους εξετάζεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης και δεν προβαίνουν σε καμιά ενέργεια που ενδέχεται να θίξει τη σχετική απόφαση».

5.4.1 Η ΕΟΚΕ προτείνει επίσης να προστεθεί ένα νέο σημείο 6, με την εξής διατύπωση: «Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι, κατά την κατάρτιση ενός ευρωπαϊκού προτύπου όπως αναφέρεται στο άρθρο 7, οι εθνικοί τους οργανισμοί τυποποίησης δεν προβαίνουν σε καμία ενέργεια η οποία μπορεί να βλάψει την επιδιωκόμενη εναρμόνιση, και ιδίως, δεν δημοσιεύουν στο δεδομένο τομέα νέο ή αναθεωρημένο εθνικό πρότυπο που δεν είναι πλήρως σύμφωνο προς ήδη υφιστάμενο ευρωπαϊκό πρότυπο».

5.5 Στο άρθρο 7, η ΕΟΚΕ προτείνει μετά το σημείο 3 να προστεθεί ένα νέο σημείο 3.1 με την εξής διατύπωση: «Σε περίπτωση αιτήματος για εναρμονισμένο πρότυπο, το αίτημα αυτό επισημοποιείται με εντολή της Επιτροπής και του αρμόδιου ευρωπαϊκού οργανισμού τυποποίησης».

5.5.1 Η ΕΟΚΕ θεωρεί ότι η προθεσμία του ενός μηνός που προβλέπεται για την απάντηση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Τυποποίησης σε αίτημα της Επιτροπής μπορεί να περιορίσει τις διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη. Η ΕΟΚΕ συνιστά να προβλεφθεί προθεσμία 3 μηνών.

5.6 Στο άρθρο 9, η ΕΟΚΕ προτείνει την αλλαγή του υπότιτλου: «Αναγνώριση για τις δημόσιες συμβάσεις των τεχνικών προδιαγραφών στον τομέα των ΤΠΕ» και να προστεθούν στην αρχή του άρθρου τα εξής: « “Στον τομέα των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας,” η Επιτροπή μπορεί ….»

5.7 Στο άρθρο 16, η ΕΟΚΕ προτείνει να προστεθεί ένα σημείο α 1) με την εξής διατύπωση:

«a1) να επικαιροποιείται ο κατάλογος των εθνικών οργανισμών τυποποίησης που αναφέρεται στο παράρτημα Ι με βάση τις πληροφορίες που παρέχουν τα κράτη μέλη όπως ορίζεται στο άρθρο 21»

Και να διατυπωθεί το σημείο β) ως εξής:

«β) να προσαρμόζονται στις “τεχνικές εξελίξεις” τα κριτήρια για την αναγνώριση “των τεχνικών προδιαγραφών” στον τομέα των ΤΠΕ στις δημόσιες συμβάσεις».

5.8 Στο άρθρο 17, η ΕΟΚΕ προτείνει την προσθήκη του ακόλουθου κειμένου στο σημείο 2:

«Η εξουσία που αναφέρεται στο άρθρο 16 ανατίθεται επ’ αόριστον στην Επιτροπή, αρχής γενομένης από την 1η Ιανουαρίου 2013. “Η Επιτροπή θα συντάσσει έκθεση σχετικά με ό,τι έχει επιτευχθεί όσον αφορά την εκχώρηση των εξουσιών, η οποία θα υποβάλλεται μαζί με την έκθεση που προβλέπεται στο άρθρο 19, παράγραφος 3” ».

Βρυξέλλες, 21 Σεπτεμβρίου 2011. Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής Staffan NILSSON

(1) ΕΕ C 110, της 9ης Μαΐου 2006, σελ. 14.

(2) Βλ. Υποσημείωση 1.

(3) ΕΕ C 132, της 3ης Μαΐου 2011, σελ. 47.

(4) Το ETSI (Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Τηλεπικοινωνιακών Προτύπων) είναι ένας ανεξάρτητος μη κερδοσκοπικός ευρωπαϊκός οργανισμός τυποποίησης στον τομέα των τηλεπικοινωνιών.

(5) Όπως συμβαίνει στον Διεθνή Οργανισμό Τυποποίησης (ISO) και στη Διεθνή Ηλεκτροτεχνική (IEC), οι τεχνικές προδιαγραφές «are deliverables for which the consensus was insufficient for the status of an international standard» (είναι παραδοτέα για τα οποία δεν επιτεύχθηκε επαρκής συναίνεση ώστε να αποκτήσουν καθεστώς διεθνούς προτύπου).

(6) COM (2011) 315 Αιτιολογική έκθεση, σημείο 1 και αιτιολογικές σκέψεις 18 και 36