[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 29.3.2010

COM(2010)94 τελικό

2010/0064 (COD)

Πρόταση

ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης, της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας, με την οποία καταργείται η απόφαση - πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ,

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

- Αιτιολόγηση και στόχοι της πρότασης

Η σεξουαλική κακοποίηση και η σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών αποτελούν ιδιαίτερα σοβαρές μορφές εγκλήματος δεδομένου ότι έχουν ως στόχο παιδιά, τα οποία δικαιούνται ειδικής προστασίας και φροντίδας. Οι συνέπειές τους είναι μακρόχρονες σωματικές, ψυχολογικές και κοινωνικές βλάβες των θυμάτων και η συνέχισή τους υπονομεύει τις θεμελιώδεις αξίες της σύγχρονης κοινωνίας που συνδέονται με την ειδική προστασία των παιδιών καθώς και με την εμπιστοσύνη στους σχετικούς κρατικούς θεσμούς. Παρά την έλλειψη ακριβών και αξιόπιστων στατιστικών στοιχείων, διάφορες μελέτες καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι μια μη αμελητέα μειονότητα παιδιών στην Ευρώπη ενδέχεται να πέσουν θύματα ασέλγειας κατά την παιδική τους ηλικία, και οι έρευνες καταδεικνύουν ότι το φαινόμενο αυτό δεν μειώνεται με τον καιρό αλλά αντίθετα μερικές μορφές σεξουαλικής βίας γνωρίζουν αύξηση.

Ο γενικότερος στόχος πολιτικής της Ένωσης στον τομέα αυτό, σύμφωνα με το άρθρο 67 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, είναι να διασφαλιστεί υψηλό επίπεδο ασφάλειας με μέτρα για την πρόληψη και την καταπολέμηση του εγκλήματος, που περιλαμβάνει την σεξουαλική κακοποίηση και την σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών. Σύμφωνα με το άρθρο 83 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αυτό πρέπει να γίνεται κυρίως με τη θέσπιση ελαχίστων κανόνων για τον ορισμό των ποινικών αδικημάτων και των κυρώσεων στον τομέα της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών. Ειδικοί στόχοι είναι η αποτελεσματική δίωξη του εγκλήματος, η προστασία των δικαιωμάτων των θυμάτων και η πρόληψη της σεξουαλικής εκμετάλλευσης και κακοποίησης παιδιών

- Γενικό πλαίσιο

Όσον αφορά τα θύματα παιδικής ηλικίας, η κύρια αιτία του φαινομένου αυτού είναι η ευάλωτη κατάστασή τους, που προκύπτει από διάφορους παράγοντες. Η ανεπαρκής αντίδραση των μηχανισμών επιβολής του νόμου συμβάλλει στη διαιώνιση αυτών των φαινομένων, και οι δυσχέρειες επιδεινώνονται επειδή ορισμένες μορφές αδικημάτων υπερβαίνουν τα εθνικά σύνορα. Τα θύματα διστάζουν να καταγγείλουν την κακοποίηση, οι διαφορές στο ποινικό δίκαιο και τη δικονομία των κρατών μελών μπορεί να οδηγήσουν σε διαφορές ως προς τη διερεύνηση και τη δίωξη, και οι δράστες που καταδικάζονται μπορεί να εξακολουθήσουν να είναι επικίνδυνοι και μετά την έκτιση της ποινής τους. Τα προβλήματα αυτά έχουν καταστεί εντονότερα από τις εξελίξεις στην τεχνολογία πληροφοριών υπό την έννοια ότι η παραγωγή και η διακίνηση παιδοπορνογραφικού υλικού είναι ευκολότερη, επιτρέποντας στους δράστες να ενεργούν ανώνυμα και κατανέμοντας την ευθύνη μεταξύ διαφόρων δικαστηρίων. Η ευκολία των ταξιδιών και οι διαφορές εισοδήματος τροφοδοτούν τον λεγόμενο σεξουαλικό τουρισμό με θύματα παιδιά και καταλήγουν στην ατιμωρητί διάπραξη σεξουαλικών αδικημάτων σε βάρος παιδιών στο εξωτερικό από τους δράστες. Εκτός από τις δυσκολίες ως προς τη δίωξη, το οργανωμένο έγκλημα αποφέρει σημαντικά κέρδη με ελάχιστο κίνδυνο.

Οι νομοθεσίες των κρατών μελών καλύπτουν μερικά μόνο από αυτά τα προβλήματα και σε διαφορετικό βαθμό. Εντούτοις, δεν είναι αρκετά ισχυρές ή ενιαίες ώστε να παράσχουν δυναμική κοινωνική απόκριση στο ανησυχητικό αυτό φαινόμενο.

Η πρόσφατη σύμβαση CETS αριθ. 201 του Συμβουλίου της Ευρώπης για την προστασία των παιδιών κατά της γενετήσιας εκμετάλλευσης και κακοποίησης (στο εξής "η Σύμβαση του ΣΕ") αποτελεί αναμφισβήτητα το υψηλότερο μέχρι σήμερα διεθνές πρότυπο για την προστασία των παιδιών έναντι της σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης. Σε παγκόσμιο επίπεδο, το βασικότερο διεθνές πρότυπο είναι το Προαιρετικό Πρωτόκολλο στη Σύμβαση για τα δικαιώματα του παιδιού σχετικά με την πώληση παιδιών, την παιδική πορνεία και την παιδική πορνογραφία, του 2000. Εντούτοις, η εν λόγω Σύμβαση δεν έχει ακόμα κυρωθεί από το σύνολο των κρατών μελών.

- Υφιστάμενες διατάξεις στον τομέα της πρότασης

Σε επίπεδο ΕΕ, η απόφαση-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ του Συμβουλίου καθιερώνει ελάχιστο βαθμό προσέγγισης των νομοθεσιών των κρατών μελών ως προς την ποινικοποίηση των σοβαρότερων μορφών σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης των παιδιών, την επέκταση της δικαιοδοσίας των εθνικών δικαστηρίων και την παροχή της ελάχιστης αναγκαίας βοήθειας στα θύματα. Αν και οι αξιώσεις έχουν γενικά τεθεί σε εφαρμογή, η απόφαση-πλαίσιο παρουσιάζει ορισμένες ελλείψεις. Επιτυγχάνει την προσέγγιση της νομοθεσίας μόνο ως προς περιορισμένο αριθμό αδικημάτων, δεν αντιμετωπίζει νέες μορφές κακοποίησης και εκμετάλλευσης μέσω της τεχνολογίας πληροφοριών, δεν αίρει τα εμπόδια για τη δίωξη των αδικημάτων εκτός της εθνικής επικράτειας, δεν ανταποκρίνεται σε όλες τις ειδικές ανάγκες θυμάτων παιδικής ηλικίας, και δεν περιλαμβάνει επαρκή μέτρα για την πρόληψη των σεξουαλικών αδικημάτων.

Άλλες κοινοτικές πρωτοβουλίες που έχουν τεθεί ή ετοιμάζονται να τεθούν σε ισχύ αντιμετωπίζουν μερικώς ορισμένα προβλήματα που επίσης αφορούν σεξουαλικά αδικήματα σε βάρος παιδιών. Μεταξύ αυτών η απόφαση 2000/375/ΔΕΥ του Συμβουλίου της 29ης Μαΐου 2000 για την καταπολέμηση της παιδικής πορνογραφίας στο Ίντερνετ, η απόφαση-πλαίσιο 2002/584/ΔΕΥ της 13ης Ιουνίου 2002 για το ευρωπαϊκό ένταλμα σύλληψης και τις διαδικασίες παράδοσης μεταξύ των κρατών μελών, η απόφαση-πλαίσιο 2005/222/ΔΕΥ του Συμβουλίου της 24ης Φεβρουαρίου 2005 για τις επιθέσεις κατά των συστημάτων πληροφοριών, η απόφαση αριθ. 854/2005/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 11ης Μαΐου 2005 σχετικά με την καθιέρωση πολυετούς κοινοτικού προγράμματος για προαγωγή ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών, και η απόφαση-πλαίσιο 2008/947/ΔΕΥ του Συμβουλίου της 27ης Νοεμβρίου 2008 σχετικά με την εφαρμογή της αρχής της αναγνώρισης δικαστικών αποφάσεων και αποφάσεων αναστολής εκτέλεσης της ποινής ή απόλυσης υπό όρους με σκοπό την εποπτεία των μέτρων αναστολής και των εναλλακτικών κυρώσεων.

- Συνέπεια με τις άλλες πολιτικές και στόχους της Ένωσης

Οι στόχοι συνάδουν απόλυτα με την κοινοτική πολιτική της προαγωγής, της προστασίας και της τήρησης των δικαιωμάτων του παιδιού στις εσωτερικές και εξωτερικές πολιτικές της ΕΕ. Η ΕΕ αναγνώρισε ρητά την προστασία των δικαιωμάτων του παιδιού στον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και συγκεκριμένα στο άρθρο 24. Εξάλλου, στην ανακοίνωσή της " Προς μια ευρωπαϊκή στρατηγική για τα δικαιώματα του παιδιού", η Επιτροπή έθεσε ως στόχο της τη μέγιστη αξιοποίηση της χρήσης των πολιτικών και των μέσων που διαθέτει, εν μέρει με σκοπό την προστασία των παιδιών από τη βία και τη σεξουαλική εκμετάλλευση εντός και εκτός της ΕΕ. Οι στόχοι συνάδουν επίσης με το πρόγραμμα "Ασφαλέστερο Διαδίκτυο" που αποβλέπει στην προαγωγή της ασφαλέστερης χρήσης του Διαδικτύου και των νέων επιγραμμικών τεχνολογιών, ειδικότερα για τα παιδιά, και στην καταπολέμηση του παράνομου περιεχομένου. Το πρόγραμμα "Ασφαλέστερο Διαδίκτυο" συμβάλει στην πρόληψη της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών χάρη σε σειρά μέτρων, μεταξύ των οποίων η αυτονόμηση και η προστασία των ανηλίκων, η ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης και η εκπαίδευση, η αυτορρύθμιση και διάφοροι μηχανισμοί ασφαλείας.

Συνάδουν πλήρως με την πρόταση οδηγίας της Επιτροπής για την πρόληψη και την καταπολέμηση της εμπορίας ανθρώπων, καθώς και για την προστασία των θυμάτων.

Οι στόχοι συνάδουν επίσης με τη νέα στρατηγική της ΕΕ για τους νέους (ψήφισμα του Συμβουλίου της 27ης Νοεμβρίου 2009) που απευθύνεται σε παιδιά και νέους ηλικίας 13-20 ετών, και ενσωματώνει την ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα των πολιτικών για τους νέους στο διεθνές σύστημα των δικαιωμάτων του ανθρώπου. Η στρατηγική της ΕΕ για τους νέους τονίζει ότι η ζωή και οι μελλοντικές προοπτικές των νέων ανθρώπων εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις ευκαιρίες, τη στήριξη και την προστασία που τους παρέχεται κατά την παιδική τους ηλικία, και καλεί τους ενδιαφερόμενους σε τοπικό επίπεδο να εντοπίσουν τους νέους που κινδυνεύουν και να τους παράσχουν βοήθεια, να τους κατευθύνουν σε άλλες υπηρεσίες κατά περίπτωση και να διευκολύνουν την πρόσβασή τους σε υγειονομική περίθαλψη.

Η παρούσα πρόταση υποβλήθηκε σε εμπεριστατωμένη εξέταση προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι διατάξεις της είναι απολύτως συμβατές με τα θεμελιώδη δικαιώματα, ιδίως δε με την αρχή της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, την απαγόρευση των βασανιστηρίων και της απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας, τα δικαιώματα του παιδιού, το δικαίωμα στην ελευθερία και την ασφάλεια, την ελευθερία έκφρασης και πληροφόρησης, την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, το δικαίωμα αποτελεσματικής ένδικης προστασίας και δίκαιης δίκης, καθώς και τις αρχές της νομιμότητας και της αναλογικότητας αξιοποίνων πράξεων και ποινών.

Ιδιαίτερη προσοχή δόθηκε στο άρθρο 24 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου ορίζεται η θετική υποχρέωση δράσης που έχει σκοπό και εγγυάται την αναγκαία προστασία των παιδιών. Το άρθρο ορίζει ότι τα παιδιά έχουν δικαίωμα στην προστασία και τη φροντίδα που απαιτούνται για την ευημερία τους. Επί πλέον αναφέρεται ότι σε όλες τις πράξεις που αφορούν τα παιδιά, είτε επιχειρούνται από δημόσιες αρχές είτε από ιδιωτικούς οργανισμούς, πρωταρχική σημασία πρέπει να δίνεται στο υπέρτατο συμφέρον του παιδιού, όπως ορίζεται και στη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα του παιδιού.

Οι διατάξεις για την ποινικοποίηση νέων μορφών κακοποίησης μέσω του Διαδικτύου, την αναγνώριση ειδικών τεχνικών διερεύνησης, την απαγόρευση συμμετοχής σε ορισμένες δραστηριότητες, και την ανταλλαγή πληροφοριών ώστε να εξασφαλίζεται η εφαρμογή σε ολόκληρη την ΕΕ, εξετάστηκαν ειδικότερα με γνώμονα το δικαίωμα σεβασμού στην ιδιωτική και οικογενειακή ζωή και την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα (άρθρο 8 της ΕΣΔΑ, άρθρα 7 και 8 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης). Οι διατάξεις σχετικά με την ενίσχυση της νομοθεσίας για τη δημοσίευση και διάδοση παιδοπορνογραφικού υλικού, την προβολή της παιδικής πορνογραφίας ή την ενθάρρυνση της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών, καθώς και εκείνες σχετικά με μηχανισμούς φραγής ως προς την πρόσβαση σε σελίδες του Διαδικτύου που περιέχουν πορνογραφικό υλικό παραβλήθηκαν ειδικότερα σε σχέση με την ελευθερία έκφρασης (άρθρο 10 της ΕΣΔΑ, άρθρο 11 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης).

Όπου αυτό είναι αναγκαίο, μπορεί να γίνει η κατάλληλη χρήση των δυνατοτήτων χρηματοδότησης στο επίπεδο της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς στήριξη των προσπαθειών των κρατών μελών να συμμορφωθούν προς τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας.

2. ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΗ ΜΕ ΤΟΥΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΟΥΣ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

- Διαβούλευση με τους ενδιαφερόμενους

Μέθοδοι διαβούλευσης, κύριοι τομείς-στόχοι και γενικά χαρακτηριστικά των συμμετεχόντων στη διαβούλευση

Ζητήθηκε η άποψη ευρέως φάσματος εμπειρογνωμόνων σε τρεις διαφορετικές συσκέψεις με θέμα τόσο την σεξουαλική κακοποίηση και τη σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών όσο και την εμπορία ανθρώπων. Μεταξύ των εμπειρογνωμόνων περιλαμβάνονται ειδικότερα εκπρόσωποι των κυβερνήσεων των κρατών μελών, μέλη της ομάδας εμπειρογνωμόνων της Επιτροπής για την εμπορία ανθρώπων, διεθνείς οργανισμοί, μεταξύ άλλων και το Συμβούλιο της Ευρώπης και η UNICEF, ΜΚΟ, ακαδημαϊκοί κύκλοι και κέντρα ερευνών, και άλλα δημόσια ιδρύματα. Πολλοί εμπειρογνώμονες και οργανώσεις απέστειλαν τις απόψεις τους και χορήγησαν πληροφορίες.

Συζητήσεις στο πλαίσιο του Συμβουλίου επί της πρότασης της Επιτροπής για απόφαση-πλαίσιο σχετική με το θέμα αυτό παρέσχον πληροφορίες ως προς τη νομοθεσία των κρατών μελών και τις πρακτικές που ακολουθούνται, επιβεβαιώνοντας σε μεγάλο βαθμό την ανάγκη για νέο πλαίσιο της ΕΕ που θα οδηγεί σε προσέγγιση των εθνικών νομοθεσιών.

Συνοπτική παρουσίαση των απόψεων και τρόπος με τον οποίο ελήφθησαν υπόψη

Η διαβούλευση έφερε στο φώς την ανάγκη:

- να ενσωματωθούν οι βελτιώσεις της Σύμβασης του ΣΕ,

- να ποινικοποιηθούν μορφές κακοποίησης που δεν περιλαμβάνονται στη σημερινή απόφαση-πλαίσιο, ειδικότερα νέες μορφές αδικημάτων για τα οποία χρησιμοποιείται η τεχνολογία πληροφοριών,

- να αρθούν τα εμπόδια στη διερεύνηση και τη δίωξη σε διασυνοριακές υποθέσεις,

- να εξασφαλιστεί πλήρης προστασία των θυμάτων, ειδικότερα κατά τη διερεύνηση και τις ποινικές διαδικασίες,

- να προλαμβάνονται τα αδικήματα μέσω προγραμμάτων παρέμβασης και θεραπείας,

- να εξασφαλιστεί ότι οι καταδίκες και τα μέτρα ασφαλείας που επιβάλλονται σε επικίνδυνους δράστες σε μια χώρα εφαρμόζονται σε όλα τα κράτη μέλη.

Οι πληροφορίες που συγκεντρώθηκαν σε αυτές τις διαβουλεύσεις έχουν ληφθεί υπόψη στην αξιολόγηση των επιπτώσεων. Μερικές από τις προτάσεις που έγιναν από διάφορους ενδιαφερόμενους κατά τις διαβουλεύσεις αυτές δεν περιελήφθησαν στην πρόταση για διάφορους λόγους που εξηγούνται στη αξιολόγηση των επιπτώσεων.

- Συλλογή και χρήση εμπειρογνωμοσύνης

Δεν υπήρξε ανάγκη προσφυγής σε εξωτερικούς εμπειρογνώμονες.

- Αξιολόγηση επιπτώσεων SEC(2009)355 και σύνοψη της αξιολόγησης επιπτώσεων SEC(2009)356

Εξετάστηκαν διάφορες επιλογές πολιτικής στο πλαίσιο της προηγούμενης πρότασης για απόφαση-πλαίσιο ως τρόπος επίτευξης του στόχου.

- Επιλογή πολιτικής (1): Καμία νέα δράση εκ μέρους της ΕΕ

Η ΕΕ δεν θα αναλάβει καμία νέα δράση (νομοθεσία, άλλα μέσα πλην πολιτικής, χρηματοδοτική στήριξη) για την πάταξη της σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης παιδιών, ενώ τα κράτη μέλη θα συνεχίζουν τη διαδικασία υπογραφής και κύρωσης της Σύμβασης του ΣΕ.

- Επιλογή πολιτικής (2): Συμπλήρωση της υφιστάμενης νομοθεσίας με μη νομοθετικά μέτρα

Η υφιστάμενη κοινοτική νομοθεσία, ειδικότερα η απόφαση-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ, δεν θα τροποποιηθεί. Αντ’αυτής θα μπορούσαν να θεσπιστούν μη νομοθετικά μέτρα για τη στήριξη της συντονισμένης εφαρμογής της εθνικής νομοθεσίας. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η ανταλλαγή πληροφοριών και πείρας ως προς τη δίωξη, την προστασία ή την πρόληψη, η ευαισθητοποίηση της κοινής γνώμης, η συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα και η ενθάρρυνση της αυτορρύθμισης, ή η θέσπιση μηχανισμών για τη συλλογή δεδομένων.

- Επιλογή πολιτικής (3): Νέα νομοθεσία για τη δίωξη των δραστών, την προστασία των θυμάτων και την πρόληψη αδικημάτων

Θα θεσπιστεί νέα απόφαση-πλαίσιο που θα ενσωματώνει την υφιστάμενη απόφαση-πλαίσιο, ορισμένες διατάξεις της Σύμβασης του ΣΕ, και άλλα στοιχεία που δεν περιλαμβάνονται ούτε στην απόφαση-πλαίσιο ούτε στην εν λόγω Σύμβαση. Θα μπορούσε να καλύψει τη δίωξη των δραστών, την προστασία των θυμάτων και την πρόληψη του φαινομένου.

- Επιλογή πολιτικής (4): Νέα ολοκληρωμένη νομοθεσία για την ενίσχυση της δίωξης των δραστών, της προστασίας των θυμάτων και της πρόληψης αδικημάτων (όπως στην επιλογή 3), συμπληρούμενη από μη νομοθετικά μέτρα (όπως στην επιλογή 2)

Οι υφιστάμενες διατάξεις της απόφασης-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ θα συμπληρωθούν αφενός από κοινοτική δράση που θα στοχεύει στην τροποποίηση του ουσιαστικού ποινικού δικαίου και της δικονομίας, την προστασία των θυμάτων και την πρόληψη αδικημάτων, όπως στην επιλογή 3, και αφετέρου από τα μη νομοθετικά μέτρα που αναφέρθηκαν στη επιλογή 2, για να βελτιωθεί η εφαρμογή της εθνικής νομοθεσίας.

Με βάση την ανάλυση των οικονομικών επιπτώσεων, κοινωνικών επιπτώσεων και επιπτώσεων στα θεμελιώδη δικαιώματα, οι επιλογές 3 και 4 αντιπροσωπεύουν τη βέλτιστη προσέγγιση στα προβλήματα και επιτυγχάνουν τους στόχους της πρότασης. Η δυνατότητα 4 αποτελεί την προτιμώμενη επιλογή, με δεύτερη επιλογή τη δυνατότητα 3.

Η Επιτροπή διεξήγαγε αξιολόγηση επιπτώσεων που συμπλήρωσε την προηγούμενη πρόταση για απόφαση πλαίσιο της 25ης Μαρτίου 2009 για την καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης, της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας, η οποία, τηρουμένων των αναλογιών, ισχύει για την παρούσα πρόταση οδηγίας. Η σχετική έκθεση ευρίσκεται στην ηλεκτρονική διεύθυνση:

http://ec.europa.eu/governance/impact/ia_carried_out/cia_2009_en.htm#jls

3. ΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

- Συνοπτική παρουσίαση της προτεινόμενης δράσης

Η οδηγία θα καταργήσει και θα ενσωματώσει την απόφαση-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ προκειμένου να συμπεριληφθούν τα ακόλουθα νέα στοιχεία:

- Σχετικά με το ουσιαστικό ποινικό δίκαιο γενικά

Θα ποινικοποιηθούν σοβαρές μορφές σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης παιδιών που αυτή τη στιγμή δεν καλύπτονται από την ενωσιακή νομοθεσία. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται, για παράδειγμα, η οργάνωση ταξιδιωτικών προγραμμάτων με σκοπό τη διάπραξη σεξουαλικής κακοποίησης, δραστηριότητα ιδιαίτερα αλλά όχι αποκλειστικά σχετική στο πλαίσιο του σεξουαλικού τουρισμού σε βάρος παιδιών. Ο ορισμός της παιδικής πορνογραφίας τροποποιείται ώστε να προσεγγίσει τη Σύμβαση του ΣΕ και το προαιρετικό πρωτόκολλο στη σύμβαση για τα δικαιώματα του παιδιού. Ιδιαίτερη προσοχή δίδεται σε αδικήματα που διαπράττονται σε βάρος ιδιαίτερα ευάλωτων παιδιών.

Συγκεκριμένα, θα πρέπει να προβλεφθούν αυστηρότερες ποινικές κυρώσεις ώστε αυτές να είναι αναλογικές, αποτελεσματικές και αποτρεπτικές. Για να προσδιοριστεί ο βαθμός σοβαρότητας και να επιβληθούν οι ανάλογες κυρώσεις, εξετάζονται οι διάφοροι παράγοντες που μπορεί να εμπλέκονται σε πολύ διαφορετικές μορφές αδικημάτων, όπως ο βαθμός βλάβης του θύματος, ο βαθμός ενοχής του δράστη και το επίπεδο κινδύνου που αποτελεί για την κοινωνία.

Σύμφωνα με αυτά, μπορούν να διαπιστωθούν ορισμένες σχέσεις μεταξύ των αδικημάτων. Γενικά, δραστηριότητες που συνδυάζονται με σεξουαλική επαφή είναι σοβαρότερες από εκείνες στις οποίες δεν υπάρχει σεξουαλική επαφή· η παρουσία εκμετάλλευσης καθιστά το αδίκημα σοβαρότερο από απουσία εκμετάλλευσης· ο εξαναγκασμός, η άσκηση βίας ή οι απειλές είναι σοβαρότερα στοιχεία από την κατάχρηση θέσης ισχύος του δράστη ή την αδυναμία του θύματος, η οποία, αντίστοιχα, είναι σοβαρότερη από την ελεύθερη συναίνεση του θύματος. Η πορνεία, στην οποία συνδυάζονται σεξουαλικές δραστηριότητες και χρήμα, είναι σοβαρότερη από πορνογραφικές παραστάσεις, οι οποίες μπορεί να περιέχουν ή να μην περιέχουν σεξουαλικές δραστηριότητες· η στρατολόγηση για πορνεία ή αντίστοιχη δραστηριότητα είναι σοβαρότερη από την παρότρυνσή της, δεδομένου ότι σε αυτήν εμπλέκεται η ενεργός αναζήτηση παιδιών ως εμπορευμάτων. Όσον αφορά την παιδική πορνογραφία, η παραγωγή υλικού, που συνήθως συνδυάζεται με τη στρατολόγηση και την σεξουαλική επαφή με το παιδί, είναι σοβαρότερη από άλλα αδικήματα όπως η διανομή πορνογραφικού υλικού ή η προσφορά, οι οποίες, αντίστοιχα, συνιστούν σοβαρότερα αδικήματα από την κατοχή παιδοπορνογραφικού υλικού ή την πρόσβαση σε αυτό.

Ως αποτέλεσμα του συνδυασμού αυτών των διαφορετικών κριτηρίων, διακρίνονται με τον τρόπο αυτό πέντε ομάδες αδικημάτων, ανάλογα με τον βαθμό σοβαρότητάς τους, που οδηγούν ανάλογα σε διαφορετικά επίπεδα κυρώσεων για τις βασικές αξιόποινες πράξεις.

- Σχετικά με τα νέα ποινικά αδικήματα στον χώρο της τεχνολογίας πληροφοριών

Θα ποινικοποιηθούν νέες μορφές σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης που διευκολύνονται με τη χρήση της τεχνολογίας πληροφοριών. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται οι επιγραμμικές πορνογραφικές παραστάσεις ή η εν γνώσει απόκτηση πρόσβασης σε παιδοπορνογραφικό υλικό ώστε να καλύπτονται περιπτώσεις στις οποίες η θέαση παιδοπορνογραφικού υλικού σε ιστότοπους χωρίς τηλεφόρτωση ή αποθήκευση των εικόνων δεν ταυτίζεται με την "κατοχή" ή την "προμήθεια" παιδοπορνογραφικού υλικού. Επίσης περιλαμβάνεται το νέο αδίκημα της άγρας παιδιών για αθέμιτους σκοπούς μέσω του Διαδικτύου, γνωστό με τον αγγλικό όρο «grooming», ακολουθώντας πιστά τη διατύπωση που συμφωνήθηκε στη Σύμβαση του ΣΕ.

- Σχετικά με την ποινική διερεύνηση και την κίνηση ποινικών διαδικασιών

Θα θεσπιστούν ορισμένες διατάξεις που θα βοηθήσουν τη διερεύνηση των αδικημάτων και την απαγγελία κατηγοριών.

- Σχετικά με τη δίωξη αδικημάτων που διαπράττονται στο εξωτερικό

Θα τροποποιηθούν οι κανόνες διεθνούς δικαιοδοσίας για να εξασφαλιστεί ότι οι δράστες αδικημάτων σεξουαλικής κακοποίησης ή εκμετάλλευσης παιδιών από την ΕΕ, τόσο οι υπήκοοι κράτους μέλους όσο και οι συνήθως διαμένοντες στο έδαφός της, αντιμετωπίζουν διώξεις ακόμα και όταν διαπράττουν τα αδικήματα εκτός ΕΕ, μέσω του λεγόμενου σεξουαλικού τουρισμού.

- Σχετικά με την προστασία των θυμάτων

Θα συμπεριληφθούν νέες διατάξεις που θα αφορούν την προστασία των θυμάτων (με την ευρεία έννοια) και θα εγγυώνται ότι τα θύματα θα έχουν εύκολη πρόσβαση στα μέσα έννομης προστασίας και δεν θα ταλαιπωρούνται όταν συμμετέχουν σε ποινική διαδικασία. Οι διατάξεις αυτές καλύπτουν την παροχή συνδρομής και στήριξης στα θύματα, και την προστασία των θυμάτων, ιδίως στο πλαίσιο ποινικών ερευνών και διαδικασιών.

- Σχετικά με την πρόληψη των αδικημάτων

Θα γίνουν τροποποιήσεις αφενός για να προληφθούν αδικήματα σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης παιδιών, μέσω διαφόρων δράσεων με αποδέκτες πρώην δράστες ώστε να αποτραπεί η υποτροπή, και αφετέρου για να περιοριστεί η πρόσβαση σε παιδοπορνογραφικό υλικό στο Διαδίκτυο. Σκοπός αυτού του περιορισμού της πρόσβασης είναι να μειωθεί η κυκλοφορία παιδοπορνογραφικού υλικού καθιστώντας δυσκολότερη τη χρησιμοποίηση ιστότοπων στους οποίους έχει πρόσβαση το κοινό· δεν υποκαθιστά ενέργειες για την απάλειψη του περιεχομένου στην πηγή του ούτε την δίωξη των δραστών.

Ως αποτέλεσμα, η πρόταση θα παράσχει με διάφορους τρόπους προστιθέμενη αξία στο επίπεδο προστασίας που ορίζεται από τη Σύμβαση του ΣΕ. Από άποψη ουσίας, η πρόταση περιλαμβάνει στοιχεία που δεν περιέχονται στη Σύμβαση του ΣΕ, όπως η διασφάλιση της εφαρμογής σε όλη την ΕΕ της απαγόρευσης που επιβάλλεται σε δράστες να συμμετέχουν σε δραστηριότητες με παιδιά, της απαγόρευσης της πρόσβασης σε παιδοπορνογραφικό υλικό στο Διαδίκτυο, της ποινικοποίησης του εξαναγκασμού παιδιού σε σεξουαλική σχέση με τρίτον, της σεξουαλικής κακοποίησης παιδιού μέσω πορνογραφικών παραστάσεων στο Διαδίκτυο, και η ρήτρα μη επιβολής ποινικών κυρώσεων στα θύματα παιδικής ηλικίας. Εξάλλου, υπερβαίνει τις υποχρεώσεις που επιβάλλονται από τη Σύμβαση του ΣΕ όσον αφορά το επίπεδο των ποινών, την δωρεάν παροχή νομικής συνδρομής στα θύματα παιδικής ηλικίας και την πάταξη των δραστηριοτήτων που ενθαρρύνουν την κακοποίηση και τον σεξουαλικό τουρισμό με θύματα παιδιά. Από τυπική άποψη, η ενσωμάτωση των διατάξεων της Σύμβασης στο ενωσιακό δίκαιο θα διευκολύνει την ταχύτερη έκδοση εθνικών μέτρων σε σύγκριση με εθνικές διαδικασίες κύρωσης, και θα εξασφαλίσει καλύτερη παρακολούθηση της εφαρμογής.

- Νομική βάση

Το άρθρο 82 παρ. 2 και το άρθρο 83 παρ. 1 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης

- Αρχή της επικουρικότητας

Εφαρμόζεται η αρχή της επικουρικότητας στις δράσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Οι στόχοι της πρότασης δεν είναι δυνατό να επιτευχθούν σε ικανοποιητικό βαθμό από τα κράτη μέλη για τους ακόλουθους λόγους.

Η σεξουαλική εκμετάλλευση και η σεξουαλική κακοποίηση παιδιών έχουν σημαντική διασυνοριακή διάσταση, η οποία είναι καταφανέστερη στην παιδική πορνογραφία και τον σεξουαλικό τουρισμό με θύματα παιδιά· εκτός αυτού, η διασυνοριακή τους διάσταση είναι εμφανής ως προς την ανάγκη να εξασφαλιστεί ότι τα παιδιά σε όλα τα κράτη μέλη προστατεύονται από δράστες προερχόμενους από όλα τα κράτη μέλη και με δυνατότητα εύκολων μετακινήσεων. Κάτι τέτοιο απαιτεί ενωσιακή δράση, ειδικότερα ως συνέχεια στην απόφαση-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ του Συμβουλίου και την απόφαση 2000/375/ΔΕΥ του Συμβουλίου[1], δεδομένου ότι ο στόχος της αποτελεσματικής προστασίας των παιδιών δεν μπορεί να επιτευχθεί ικανοποιητικά μόνο από τα κράτη μέλη, ούτε σε κεντρικό επίπεδο ούτε σε περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο.

Με τη δράση της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα επιτευχθούν πληρέστερα οι στόχοι της πρότασης για τους ακόλουθους λόγους.

Η πρόταση θα επιτύχει την περαιτέρω προσέγγιση του ουσιαστικού ποινικού δικαίου των κρατών μελών, καθώς και των δικονομικών κανόνων, γεγονός που θα έχει θετικό αντίκτυπο στην πάταξη αυτών των αδικημάτων. Κατ’αρχάς, αποτελεί τρόπο αποτροπής των δραστών από την διάπραξη αδικημάτων σε κράτη μέλη με λιγότερο αυστηρούς κανόνες· κατά δεύτερο λόγο, οι κοινοί ορισμοί καθιστούν δυνατή την προαγωγή της ανταλλαγής χρήσιμων κοινών δεδομένων και πείρας καθώς και την ενθάρρυνση της συγκρισιμότητας των δεδομένων· και τρίτον, καθίσταται ευκολότερη η διεθνής συνεργασία. Η πρόταση αναμένεται επίσης ότι θα βελτιώσει την προστασία των θυμάτων παιδικής ηλικίας. Αυτή η ανθρωπιστική επιταγή αποτελεί επίσης προϋπόθεση ώστε να παρέχουν τα θύματα τη μαρτυρία που είναι αναγκαία για τη δίωξη των αδικημάτων. Επί πλέον, ενισχύεται η αποτελεσματικότητα των μέτρων πρόληψης σε ολόκληρη την ΕΕ.

Η πρόταση συνάδει επομένως με την αρχή της επικουρικότητας.

- Αρχή της αναλογικότητας

Η πρόταση συνάδει με την αρχή της αναλογικότητας για τον ακόλουθο ή τους ακόλουθους λόγους.

Η παρούσα οδηγία περιορίζεται στο ελάχιστο αναγκαίο για την επίτευξη των ανωτέρω στόχων σε ευρωπαϊκό επίπεδο και δεν υπερβαίνει τα απολύτως απαραίτητα για τον σκοπό αυτό, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη ακριβείας της ποινικής νομοθεσίας.

- Επιλογή νομικών μέσων

Προτεινόμενο μέσο: Οδηγία.

Στην καταπολέμηση της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών είναι αναγκαία ή προσέγγιση του ποινικού δικαίου και των κανονισμών των κρατών μελών ώστε να βελτιωθεί η συνεργασία σε ποινικά θέματα. Προς τον σκοπό αυτό, η ΣΛΕΕ προβλέπει ειδικά την έκδοση μόνο οδηγιών.

4. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

Η πρόταση δεν έχει επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της ΕΕ.

5. ΠΡΟΣΘΕΤΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

- Κατάργηση της υφιστάμενης νομοθεσίας

Η θέσπιση της πρότασης θα επιφέρει την κατάργηση υφιστάμενης νομοθεσίας.

- Πεδίο εδαφικής εφαρμογής

Η πρόταση θα απευθύνεται στα κράτη μέλη. Η εφαρμογή της μελλοντικής οδηγίας στο Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιρλανδία και τη Δανία θα καθοριστεί σύμφωνα με τις διατάξεις των πρωτοκόλλων (αριθ. 21 και αριθ. 22) που προσαρτώνται στη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

2010/0064 (COD)

Πρόταση

ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης, της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας, με την οποία καταργείται η απόφαση - πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη

τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 82 παράγραφος 2 και το άρθρο 83 παράγραφος 1,

την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

αφού διαβίβασαν το σχέδιο νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής [2],

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών [3],

αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία [4],

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. Η σεξουαλική κακοποίηση και η σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών, συμπεριλαμβανόμενης και της παιδικής πορνογραφίας, συνιστούν σοβαρές παραβιάσεις των θεμελιωδών δικαιωμάτων, ειδικότερα των δικαιωμάτων του παιδιού σε προστασία και φροντίδα, αναγκαία για την ευημερία του, όπως ορίζεται στη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα του παιδιού και τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

2. Η παιδική πορνογραφία, που συνίσταται σε απεικόνιση σεξουαλικής κακοποίησης παιδιού, και άλλες ιδιαζόντως σοβαρές μορφές σεξουαλικής κακοποίησης και σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών, αυξάνονται και εξαπλώνονται με τη χρήση των νέων τεχνολογιών και του Διαδικτύου.

3. Η απόφαση-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ του Συμβουλίου για την καταπολέμηση της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας[5] προβλέπει την προσέγγιση της νομοθεσίας των κρατών μελών προκειμένου να αναχθούν σε ποινικά αδικήματα οι σοβαρότερες μορφές σεξουαλικής κακοποίησης και σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών, να διευρυνθεί η δικαιοδοσία των εθνικών δικαστηρίων, και να παρασχεθεί ένα ελάχιστο επίπεδο συνδρομής για τα θύματα. Η απόφαση-πλαίσιο 2001/220/ΔΕΥ του Συμβουλίου σχετικά με το καθεστώς των θυμάτων σε ποινικές διαδικασίες[6] καθορίζει σειρά δικαιωμάτων των θυμάτων σε ποινικές διαδικασίες, μεταξύ των οποίων το δικαίωμα προστασίας και αποζημίωσης. Εξάλλου, ο συντονισμός της δίωξης υποθέσεων σεξουαλικής κακοποίησης, σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και παιδικής πορνογραφίας διευκολύνονται με τη θέσπιση της απόφασης-πλαίσιο 2009/948/ΔΕΥ του Συμβουλίου για την πρόληψη και τον διακανονισμό συγκρούσεων δικαιοδοσίας σε ποινικές υποθέσεις[7].

4. Σύμφωνα με το άρθρο 34 της σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα του παιδιού, τα Συμβαλλόμενα Κράτη αναλαμβάνουν την υποχρέωση να προστατεύσουν το παιδί από κάθε μορφή σεξουαλικής εκμετάλλευσης. Το προαιρετικό πρωτόκολλο στη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα του παιδιού σχετικά με την πώληση παιδιών, την παιδική πορνεία και την παιδική πορνογραφία, και ειδικότερα η σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την προστασία των παιδιών κατά της γενετήσιας εκμετάλλευσης και κακοποίησης[8] αποτελούν ουσιαστικά βήματα στη διαδικασία ενίσχυσης της διεθνούς συνεργασίας στον τομέα αυτό.

5. Σοβαρά ποινικά αδικήματα όπως η σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών και η παιδική πορνογραφία απαιτούν ολοκληρωμένη προσέγγιση που θα καλύπτει τη δίωξη των δραστών, την προστασία των θυμάτων παιδικής ηλικίας, και την πρόληψη του φαινομένου. Όλα τα μέτρα για την πάταξη αυτών των αδικημάτων πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή με γνώμονα το ύψιστο συμφέρον των παιδιών σύμφωνα με τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα του παιδιού. Η απόφαση-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ θα πρέπει να αντικατασταθεί από νέα νομοθετική πράξη που θα παρέχει αυτό το ολοκληρωμένο νομικό πλαίσιο προς επίτευξη του σκοπού αυτού.

6. Σοβαρές μορφές σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης παιδιών θα πρέπει να υπόκεινται σε αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται ειδικότερα διάφορες μορφές σεξουαλικής κακοποίησης και εκμετάλλευσης που διευκολύνονται με τη χρήση της τεχνολογίας των πληροφοριών και επικοινωνιών. Θα πρέπει επίσης να διευκρινιστεί ο ορισμός της παιδικής πορνογραφίας και να προσεγγίσει τον ορισμό που περιλαμβάνεται σε διεθνείς πράξεις.

7. Η παρούσα οδηγία δεν ρυθμίζει τις πολιτικές των κρατών μελών όσον αφορά τις συναινετικές σεξουαλικές δραστηριότητες στις οποίες μπορεί να συμμετέχουν παιδιά και οι οποίες μπορούν να θεωρηθούν ως η φυσιολογική ανακάλυψη της σεξουαλικότητας στο πλαίσιο της ανθρώπινης ανάπτυξης, λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορετικές πολιτιστικές και νομικές παραδόσεις και νέες μορφές σύναψης και συντήρησης σχέσεων μεταξύ παιδιών και εφήβων, μεταξύ άλλων και με χρήση της τεχνολογίας των πληροφοριών και επικοινωνιών.

8. Η διερεύνηση αξιόποινων πράξεων και η δίωξη των δραστών πρέπει να διευκολυνθούν ώστε να λαμβάνεται υπόψη η δυσκολία που αντιμετωπίζουν τα θύματα παιδικής ηλικίας ως προς την καταγγελία της κακοποίησης καθώς και η ανωνυμία των δραστών στον κυβερνοχώρο. Για να εξασφαλιστεί η επιτυχής διερεύνηση και η δίωξη των αδικημάτων που αναφέρονται στην παρούσα οδηγία, πρέπει να τεθούν στη διάθεση των υπευθύνων για τη διερεύνηση και τη δίωξη αδικημάτων αυτού του είδους αποτελεσματικά εργαλεία έρευνας. Στα εργαλεία αυτά μπορεί να περιλαμβάνονται κεκαλυμμένες επιχειρήσεις, παρακολούθηση των επικοινωνιών, κεκαλυμμένη παρακολούθηση συμπεριλαμβανόμενης και της ηλεκτρονικής παρακολούθησης, παρακολούθηση τραπεζικών λογαριασμών και άλλες οικονομικής φύσεως έρευνες.

9. Οι κανόνες διεθνούς δικαιοδοσίας πρέπει να τροποποιηθούν ώστε να εξασφαλίζεται ότι οι δράστες σεξουαλικής κακοποίησης ή σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών προερχόμενοι από την Ευρωπαϊκή Ένωση διώκονται ακόμα και αν διαπράττουν τα αδικήματα εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, μεταξύ άλλων και μέσω του λεγόμενου σεξουαλικού τουρισμού.

10. Τα μέτρα για την προστασία των θυμάτων παιδικής ηλικίας πρέπει να θεσπιστούν προς το ύψιστο συμφέρον τους, λαμβάνοντας υπόψη αξιολόγηση των αναγκών τους. Τα θύματα παιδικής ηλικίας θα πρέπει να έχουν εύκολη πρόσβαση σε μέσα έννομης προστασίας, μεταξύ άλλων και σε δωρεάν παροχή νομικών συμβουλών και εκπροσώπησης καθώς και μέτρα για τη διευθέτηση σύγκρουσης συμφερόντων σε περίπτωση που η κακοποίηση συμβαίνει εντός της οικογένειας. Επί πλέον, τα θύματα παιδικής ηλικίας πρέπει να προστατεύονται από κυρώσεις που επιβάλλονται, για παράδειγμα, από την εθνική νομοθεσία για τη μετανάστευση ή την πορνεία, εφόσον ενημερώνουν τις αρμόδιες αρχές σχετικά με την υπόθεσή τους. Εξάλλου, η συμμετοχή των θυμάτων παιδικής ηλικίας σε ποινικές διαδικασίες δεν πρέπει να προκαλεί πρόσθετα τραύματα ως συνέπεια των συνεντεύξεων ή της οπτικής επαφής με τους δράστες.

11. Για την πρόληψη και την ελαχιστοποίηση της υποτροπής οι δράστες θα πρέπει να υπόκεινται σε αξιολόγηση της επικινδυνότητας του δράστη και των πιθανών κινδύνων επανάληψης σεξουαλικών αδικημάτων σε βάρος παιδιών, και θα πρέπει να έχουν πρόσβαση σε αποτελεσματικά προγράμματα ή μέτρα παρέμβασης επί εθελοντικής βάσης.

12. Όπου ενδείκνυται από την επικινδυνότητα του δράστη και τους ενδεχόμενους κινδύνους επανάληψης των αδικημάτων, να εμποδίζεται, κατά περίπτωση προσωρινά ή μόνιμα, η άσκηση από τον καταδικασθέντα δραστηριοτήτων οι οποίες συνεπάγονται τακτικές επαφές με παιδιά. Θα πρέπει να διευκολυνθεί η εφαρμογή αυτών των απαγορεύσεων σε ολόκληρη την ΕΕ.

13. Η παιδική πορνογραφία, η οποία συνίσταται σε εικόνες σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών, αποτελεί ειδική μορφή περιεχομένου που δεν μπορεί να ερμηνευτεί ως έκφραση άποψης. Για την καταπολέμησή της είναι αναγκαίο να μειωθεί η κυκλοφορία υλικού κακοποίησης παιδιών καθιστώντας δυσκολότερη την τηλεφόρτωση από τους δράστες τέτοιου είδους περιεχομένου σε ιστότοπους προσβάσιμους από το κοινό. Για τον λόγο αυτό είναι αναγκαία δράση ώστε να αφαιρεθεί το περιεχόμενο στην πηγή και να συλληφθούν εκείνοι που είναι ένοχοι παραγωγής, διανομής ή τηλεφόρτωσης εικόνων σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών. Η ΕΕ, ειδικότερα μέσω αυξημένης συνεργασίας με τρίτες χώρες και διεθνείς οργανισμούς, θα πρέπει να επιδιώξει τη διευκόλυνση της αποτελεσματικής κατάργησης, εκ μέρους των αρχών τρίτων χωρών, ιστότοπων που περιέχουν παιδοπορνογραφικό υλικό οι οποίοι είναι εγκατεστημένοι στο έδαφός τους. Εντούτοις, επειδή, παρά τις προσπάθειες αυτές, η αφαίρεση στην πηγή του περιεχομένου παιδοπορνογραφικής φύσης αποδεικνύεται δυσχερής στις περιπτώσεις που το αρχικό υλικό δεν εντοπίζεται εντός της ΕΕ, θα πρέπει να εγκατασταθούν μηχανισμοί φραγής της πρόσβασης από το έδαφος της Ένωσης σε σελίδες του Διαδικτύου που έχουν χαρακτηριστεί ως περιέχουσες ή διαδίδουσες παιδοπορνογραφικό υλικό. Προς τον σκοπό αυτό, μπορεί να γίνει κατά περίπτωση χρήση διαφόρων μηχανισμών, μεταξύ των οποίων διευκόλυνση των αρμόδιων δικαστικών ή αστυνομικών αρχών να διατάσσουν τη σχετική φραγή ή παροχή στήριξης και ενθάρρυνσης στους παρόχους διαδικτυακών υπηρεσιών σε εθελοντική βάση να εκπονούν κώδικες δεοντολογίας και κατευθυντήριες γραμμές για την φραγή της πρόσβασης σε τέτοιες σελίδες του Διαδικτύου. Με σκοπό την αφαίρεση του υλικού σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών αλλά και τη φραγή της πρόσβασης σε αυτό, πρέπει να καθιερωθεί και να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ των δημοσίων αρχών, ειδικότερα προκειμένου να είναι όσο το δυνατόν πληρέστεροι οι εθνικοί κατάλογοι ιστότοπων που περιέχουν παιδοπορνογραφικό υλικό καθώς επίσης και να αποφεύγεται η διασπάθιση προσπαθειών. Όλες αυτές οι εξελίξεις πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα δικαιώματα των τελικών χρηστών, να συμμορφώνονται με τις ισχύουσες νομικές και δικαστικές διαδικασίες καθώς και με την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα δικαιώματα του ανθρώπου και τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στο πρόγραμμα "Ασφαλέστερο Διαδίκτυο" προβλέπεται δίκτυο ανοικτών γραμμών επικοινωνίας, σκοπός των οποίων είναι η συλλογή πληροφοριών και η εξασφάλιση κάλυψης, καθώς και η ανταλλαγή πληροφοριών ως προς τους σημαντικότερους τύπους παράνομου περιεχομένου στο Διαδίκτυο.

14. Δεδομένου ότι ο στόχος της παρούσας οδηγίας, συγκεκριμένα η καταπολέμηση της σεξουαλικής κακοποίησης, της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας, δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από μόνα τα κράτη μέλη και μπορεί, ως εκ τούτου, λόγω της κλίμακας και των συνεπειών της, να επιτευχθεί καλύτερα σε επίπεδο Ένωσης, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα σύμφωνα με τις αρχές της επικουρικότητας, όπως αυτή διατυπώνεται στο άρθρο 3 και το άρθρο 5 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας όπως διατυπώνεται στο τελευταίο αυτό άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει το μέτρο που είναι αναγκαίο για την επίτευξη του υπόψη στόχου.

15. Η παρούσα οδηγία σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα, και τηρεί τις αρχές που αναγνωρίζονται από τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδιαίτερα την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, την απαγόρευση των βασανιστηρίων και των απάνθρωπων και εξευτελιστικών ποινών ή μεταχείρισης, τα δικαιώματα του παιδιού, το δικαίωμα της ελευθερίας και της ασφάλειας, την ελεύθερη έκφραση και πληροφόρηση, την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, το δικαίωμα πραγματικής προσφυγής και αμερόληπτης δίκης, και τις αρχές της νομιμότητας και της αναλογικότητας αξιόποινων πράξεων και ποινών. Ειδικότερα, η παρούσα οδηγία αποβλέπει στον πλήρη σεβασμό αυτών των δικαιωμάτων και πρέπει να εφαρμοστεί ανάλογα.

16. [Σύμφωνα με τα άρθρα 1, 2, 3 και 4 του Πρωτοκόλλου για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, που έχει προσαρτηθεί στη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία γνωστοποίησαν την επιθυμία τους να συμμετάσχουν στη θέσπιση και εφαρμογή της παρούσας οδηγίας] Ή [Με την επιφύλαξη του άρθρου 4 του Πρωτοκόλλου για τη θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας όσον αφορά τον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης, το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία δεν συμμετέχουν στη θέσπιση της οδηγίας και δεν δεσμεύονται από την εφαρμογή της ούτε υπόκεινται σε αυτήν][9]. Σύμφωνα με τα άρθρα 1 και 2 του Πρωτοκόλλου για τη θέση της Δανίας, που έχει προσαρτηθεί στη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η Δανία δεν συμμετέχει στη θέσπιση της οδηγίας και συνεπώς δεν δεσμεύεται από την εφαρμογή της ούτε υπόκειται σε αυτήν.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1 Θέμα

Η παρούσα οδηγία αποβλέπει στη θέσπιση ελάχιστων κανόνων σχετικά με τον ορισμό των ποινικών αδικημάτων και των κυρώσεων στον τομέα της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών. Αποβλέπει επίσης στην καθιέρωση ορισμένων κοινών διατάξεων που θα ενισχύσουν την πρόληψη του εγκλήματος και την προστασία των θυμάτων.

Άρθρο 2 Ορισμοί

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας νοούνται ως:

(α) "παιδί": κάθε πρόσωπο κάτω των 18 ετών,

(β) "παιδική πορνογραφία":

(i) κάθε υλικό στο οποίο απεικονίζεται παιδί να επιδίδεται σε πραγματική ή προσομοιωμένη πράξη σαφούς σεξουαλικού χαρακτήρα, ή

(ii) κάθε απεικόνιση, προς κυρίως σεξουαλικούς σκοπούς, των γεννητικών οργάνων παιδιού, ή

(iii) κάθε υλικό στο οποίο απεικονίζεται πρόσωπο που εμφανίζεται ως παιδί να επιδίδεται σε πραγματική ή προσομοιωμένη πράξη σαφούς σεξουαλικού χαρακτήρα, ή κάθε απεικόνιση, προς κυρίως σεξουαλικούς σκοπούς, των γεννητικών οργάνων άλλου προσώπου που εμφανίζεται ως παιδί, ή

(iv) ρεαλιστικές εικόνες παιδιού στις οποίες απεικονίζεται παιδί να επιδίδεται σε πράξη σαφούς σεξουαλικού χαρακτήρα ή ρεαλιστικές εικόνες των γεννητικών οργάνων παιδιού, ανεξάρτητα από την πραγματική ύπαρξη του παιδιού αυτού, προς κυρίως σεξουαλικούς σκοπούς,

(γ) "παιδική πορνεία": η χρησιμοποίηση παιδιού για σεξουαλικές πράξεις με την προσφορά χρημάτων ή άλλου είδους αμοιβής ή ανταλλάγματος ως πληρωμή ή υπόσχεση πληρωμής προκειμένου το παιδί να συμμετάσχει σε σεξουαλικές πράξεις, ανεξάρτητα από το εάν αυτή η πληρωμή, υπόσχεση πληρωμής ή αντάλλαγμα δίνονται στο παιδί ή σε τρίτο πρόσωπο,

(δ) "πορνογραφικές παραστάσεις": η απευθείας έκθεση, μεταξύ άλλων και με χρήση της τεχνολογίας των πληροφοριών και επικοινωνιών:

(i) παιδιού που επιδίδεται σε πραγματική ή προσομοιωμένη πράξη σαφούς σεξουαλικού χαρακτήρα, ή

(ii) των γεννητικών οργάνων παιδιού προς κυρίως σεξουαλικούς σκοπούς,

(ε) "νομικό πρόσωπο": κάθε οντότητα που έχει νομική προσωπικότητα σύμφωνα με την εφαρμοστέα νομοθεσία, εξαιρουμένων των κρατών ή δημοσίων οργανισμών που ασκούν κρατική εξουσία και των δημοσίων διεθνών οργανισμών.

Άρθρο 3 Αδικήματα σεξουαλικής κακοποίησης

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τιμωρούνται οι εκ προθέσεως τελούμενες πράξεις που αναφέρονται στις παραγράφους 2 έως 5.

2. Ο εξαναγκασμός, προς σεξουαλικούς σκοπούς, παιδιού που δεν έχει φθάσει την σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ηλικία σεξουαλικής συναίνεσης να γίνει μάρτυρας σεξουαλικής κακοποίησης ή σεξουαλικών πράξεων, ακόμα και αν δεν συμμετέχει σε αυτές, τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δύο έτη.

3. Η σεξουαλική πράξη με παιδί που δεν έχει φθάσει την σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ηλικία σεξουαλικής συναίνεσης τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον πέντε έτη.

4. Η σεξουαλική πράξη με παιδί, όταν:

(i) γίνεται κατάχρηση αναγνωρισμένης θέσης εμπιστοσύνης, εξουσίας ή επιρροής επάνω στο παιδί, τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον οκτώ έτη, ή

(ii) γίνεται κατάχρηση μιας ιδιαίτερα ευάλωτης κατάστασης του παιδιού, κυρίως λόγω διανοητικής ή σωματικής αναπηρίας ή κατάστασης εξάρτησης, τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον οκτώ έτη, ή

(iii) γίνεται χρήση εξαναγκασμού, βίας ή απειλής, τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δέκα έτη.

5. Ο εξαναγκασμός παιδιών σε σεξουαλική πράξη με τρίτο πρόσωπο τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δέκα έτη.

Άρθρο 4 Αδικήματα σεξουαλικής εκμετάλλευσης

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαιτούμενα μέτρα προκειμένου να τιμωρούνται οι εκ προθέσεως τελούμενες πράξεις που αναφέρεται στις παραγράφους 2 έως 11.

2. Ο εξαναγκασμός παιδιού σε συμμετοχή σε πορνογραφικές παραστάσεις τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δύο έτη.

3. Η αποκόμιση κέρδους από τη συμμετοχή ή άλλη εκμετάλλευση παιδιού που συμμετέχει σε πορνογραφικές παραστάσεις τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δύο έτη.

4. Η εν γνώσει παρακολούθηση πορνογραφικών παραστάσεων στα οποία συμμετέχουν παιδιά τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δύο έτη.

5. Η στρατολόγηση παιδιού σε συμμετοχή σε πορνογραφικές παραστάσεις τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον πέντε έτη.

6. Ο εξαναγκασμός παιδιού σε παιδική πορνεία τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον πέντε έτη.

7. Η αποκόμιση κέρδους από τη συμμετοχή ή άλλη εκμετάλλευση παιδιού που συμμετέχει σε παιδική πορνεία τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον πέντε έτη.

8. Η σεξουαλική πράξη με παιδί μέσω παιδικής πορνείας τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον πέντε έτη.

9. Ο εξαναγκασμός παιδιού σε συμμετοχή σε πορνογραφικές παραστάσεις τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον οκτώ έτη.

10. Η στρατολόγηση παιδιού με σκοπό την παιδική πορνεία τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον οκτώ έτη.

11. Ο εξαναγκασμός παιδιού σε παιδική πορνεία τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δέκα έτη.

Άρθρο 5 Αδικήματα παιδικής πορνογραφίας

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τιμωρούνται οι εκ προθέσεως τελούμενες πράξεις που αναφέρεται στις παραγράφους 2 έως 6.

2. Η απόκτηση ή κατοχή παιδοπορνογραφικού υλικού τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον ένα έτος.

3. Η εν γνώσει απόκτηση πρόσβασης σε παιδική πορνογραφία μέσω της τεχνολογίας των πληροφοριών και επικοινωνιών, τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον ένα έτος.

4. Η διανομή, διάδοση ή μετάδοση παιδοπορνογραφικού υλικού τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δύο έτη.

5. Η προσφορά ή με άλλο τρόπο διάθεση παιδοπορνογραφικού υλικού τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δύο έτη.

6. Η παραγωγή παιδοπορνογραφικού υλικού τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον πέντε έτη.

Άρθρο 6 Άγρα παιδιών για σεξουαλικούς σκοπούς

Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τιμωρούνται οι ακόλουθες εκ προθέσεως τελούμενες πράξεις:

Η πρόταση, μέσω της τεχνολογίας των πληροφοριών και επικοινωνιών, εκ μέρους ενηλίκου να συναντήσει παιδί που δεν έχει φθάσει την σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ηλικία σεξουαλικής συναίνεσης, με σκοπό τη διάπραξη ενός εκ των αδικημάτων που αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 3 και άρθρο 5 παράγραφος 6, όταν η πρόταση αυτή ακολουθείται από πράξεις που οδηγούν σε μια τέτοια συνάντηση, τιμωρείται με στερητική της ελευθερίας ποινή το ανώτατο όριο της οποίας ανέρχεται σε τουλάχιστον δύο έτη.

Άρθρο 7 Ηθική αυτουργία, υποβοήθηση και συνεργία, απόπειρα και προκαταρκτικά αδικήματα

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τιμωρείται η ηθική αυτουργία, η υποβοήθηση και η συνεργία στη διάπραξη αδικήματος που αναφέρεται στα άρθρα 3 έως 6.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τιμωρείται κάθε απόπειρα για τη διάπραξη αδικήματος που αναφέρεται στο άρθρο 3 παράγραφοι 3 έως 5 και παράγραφος 2 όσον αφορά την μαρτυρία σε σεξουαλική κακοποίηση, το άρθρο 4 παράγραφοι 2 έως 3 και παράγραφοι 5 έως 11, και άρθρο 5 παράγραφος 2 και παράγραφοι 4 έως 6.

3. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τιμωρούνται οι ακόλουθες εκ προθέσεως τελούμενες πράξεις:

(α) η διάδοση υλικού που προβάλλει ευκαιρίες για τη διάπραξη αδικήματος που αναφέρεται στα άρθρα 3 έως 6,

(β) η διοργάνωση ταξιδίων με σκοπό τη διάπραξη αδικήματος που αναφέρεται στα άρθρα 3 έως 6.

Άρθρο 8 Συναινετικές σεξουαλικές δραστηριότητες μεταξύ ομολόγων

Οι διατάξεις του άρθρου 3 παράγραφος 2 όσον αφορά την παρουσία ως μάρτυρα σε σεξουαλικές δραστηριότητες και παράγραφος 3, του άρθρου 4 παράγραφοι 2 και 4, και του άρθρου 5 δεν διέπουν συναινετικές σεξουαλικές δραστηριότητες μεταξύ παιδιών ή σεξουαλικές δραστηριότητες στις οποίες συμμετέχουν άτομα συναφούς ηλικίας και βαθμού ψυχολογικής και φυσικής ανάπτυξης και ωριμότητας, εφόσον οι εν λόγω πράξεις δεν συνεπάγονται κακοποίηση.

Άρθρο 9 Επιβαρυντικές περιστάσεις

1. Εφόσον συντρέχει τουλάχιστον μία από τις ακόλουθες περιστάσεις, αν δεν αποτελούν ήδη μέρος των συστατικών στοιχείων των αδικημάτων που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7, για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας θεωρούνται ως επιβαρυντικές οι ακόλουθες περιστάσεις:

(α) το παιδί δεν έχει φθάσει την κατά νόμο ηλικία σεξουαλικής συναίνεσης,

(β) το αδίκημα διεπράχθη σε βάρος παιδιού ιδιαίτερα ευάλωτης κατάστασης, κυρίως λόγω διανοητικής ή σωματικής αναπηρίας ή κατάστασης εξάρτησης,

(γ) το αδίκημα διεπράχθη από μέλος της οικογένειας, από πρόσωπο που συγκατοικεί με το παιδί ή πρόσωπο που κάνει κατάχρηση της εξουσίας του,

(δ) το αδίκημα διεπράχθη από περισσότερα του ενός πρόσωπα που ενεργούν από κοινού,

(ε) το αδίκημα διεπράχθη στο πλαίσιο εγκληματικής οργάνωσης κατά την έννοια της απόφασης-πλαίσιο 2008/841/ΔΕΥ [10],

(στ) ο δράστης έχει καταδικαστεί προηγουμένως για αδικήματα του ιδίου τύπου,

(ζ) τα αδικήματα έθεσαν σε κίνδυνο τη ζωή του παιδιού,

(η) χρησιμοποιήθηκε σοβαρή βία ή προκλήθηκε σοβαρή βλάβη στο παιδί.

2. Στην περίπτωση που συντρέχει τουλάχιστον μία από τις επιβαρυντικές περιστάσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1, τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 6 τιμωρούνται με αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις που αυστηρότερες εκείνων που προβλέπονται στα άρθρα 3 έως 6 για το βασικό αδίκημα.

Άρθρο 10 Ακαταλληλότητα λόγω καταδίκης

1. Για να αποφευχθεί ο κίνδυνος κατ’επανάληψη τέλεσης αδικημάτων, τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι μπορεί να εμποδιστεί, προσωρινά ή μόνιμα, η άσκηση δραστηριοτήτων οι οποίες συνεπάγονται τακτικές επαφές με παιδιά στο φυσικό πρόσωπο που έχει καταδικαστεί για αδικήματα τα οποία αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι το μέτρο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 εγγράφεται στο ποινικό μητρώο του κράτους μέλους που εκδίδει την καταδίκη.

3. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 7 παράγραφος 2 και το άρθρο 9 παράγραφος 2 της απόφασης-πλαίσιο 2009/315/ΔΕΥ του Συμβουλίου για την οργάνωση και το περιεχόμενο της ανταλλαγής μεταξύ των κρατών μελών πληροφοριών που προέρχονται από το ποινικό μητρώο[11], τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι, για τον σκοπό της αποτελεσματικής εφαρμογής του μέτρου που συνίσταται στον προσωρινό ή μόνιμο αποκλεισμό του προσώπου από την άσκηση δραστηριοτήτων οι οποίες συνεπάγονται τακτικές επαφές με παιδιά, ειδικότερα εφόσον το αιτούν κράτος μέλος εξαρτά την πρόσβαση σε ορισμένες δραστηριότητες από όρους που διασφαλίζουν ότι οι υποψήφιοι δεν έχουν καταδικαστεί για αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 της παρούσας οδηγίας, πληροφορίες σχετικές με ακαταλληλότητα λόγω καταδίκης για αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 της παρούσας οδηγίας διαβιβάζονται όταν απαιτείται από το άρθρο 6 της εν λόγω απόφασης-πλαίσιο από την κεντρική αρχή του κράτους μέλους την ιθαγένεια του οποίου έχει το ενεχόμενο πρόσωπο, και ότι δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα που αφορούν αυτή την ακαταλληλότητα λόγω των όσων προβλέπονται στο άρθρο 7 παράγραφοι 2 και 4 της εν λόγω απόφασης-πλαίσιο μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε κάθε περίπτωση για τον σκοπό αυτό.

4. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι το μέτρο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 το οποίο επιβάλλεται σε άλλο κράτος μέλος, αναγνωρίζεται και εκτελείται.

Άρθρο 11 Ευθύνη νομικών προσώπων

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τα νομικά πρόσωπα μπορούν να υπέχουν ευθύνη για τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 τα οποία διαπράττονται προς όφελός τους από οποιοδήποτε πρόσωπο, είτε ενεργεί ατομικά είτε ως μέλος οργάνου του νομικού προσώπου, το οποίο κατέχει ιθύνουσα θέση εντός του νομικού προσώπου, με βάση:

(α) την εξουσία αντιπροσώπευσης του νομικού προσώπου,

(β) το δικαίωμα λήψης αποφάσεων για λογαριασμό του νομικού προσώπου,

(γ) το δικαίωμα άσκησης ελέγχου εντός του νομικού προσώπου.

2. Επίσης, τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τα νομικά πρόσωπα μπορούν να υπέχουν ευθύνη και στις περιπτώσεις όπου η απουσία εποπτείας ή ελέγχου από πρόσωπο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου κατέστησε δυνατή τη διάπραξη αδικημάτων που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 προς όφελος του συγκεκριμένου νομικού προσώπου από πρόσωπο που ενεργεί υπό τη δικαιοδοσία του.

3. Η ευθύνη των νομικών προσώπων βάσει των παραγράφων 1 και 2 τελεί υπό την επιφύλαξη κίνησης ποινικών διαδικασιών κατά φυσικών προσώπων που συμμετέχουν ως δράστες ή συνεργοί σε αδίκημα που αναφέρεται στα άρθρα 3 έως 7.

Άρθρο 12 Κυρώσεις νομικών προσώπων

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι το νομικό πρόσωπο το οποίο υπέχει ευθύνη βάσει του άρθρου 11 παράγραφος 1 υπόκειται σε αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις, στις οποίες περιλαμβάνονται ποινές ή πρόστιμα, και, ενδεχομένως, άλλες κυρώσεις, όπως:

(α) αποκλεισμός από δημόσιες παροχές ή ενισχύσεις,

(β) μέτρα προσωρινής ή οριστικής απαγόρευσης της άσκησης εμπορικής δραστηριότητας,

(γ) θέση υπό δικαστική εποπτεία,

(δ) δικαστική εκκαθάριση,

(ε) προσωρινό ή οριστικό κλείσιμο των εγκαταστάσεων που χρησιμοποιήθηκαν για τη διάπραξη του αδικήματος.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι το νομικό πρόσωπο το οποίο υπέχει ευθύνη βάσει του άρθρου 11 παράγραφος 2 υπόκειται σε αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές ποινές ή μέτρα.

Άρθρο 13 Μη άσκηση δίωξης ή μη επιβολή ποινικών κυρώσεων στα θύματα

Τα κράτη μέλη προβλέπουν τη δυνατότητα να μην ασκηθεί δίωξη ή να μην επιβληθούν ποινικές κυρώσεις σε παιδιά θύματα των αδικημάτων που αναφέρονται στο άρθρο 4 και το άρθρο 5 παράγραφοι 4 έως 6 λόγω της συμμετοχής τους σε παράνομες δραστηριότητες, εφόσον η συμμετοχή αυτή ήταν άμεση συνέπεια του γεγονότος ότι αποτέλεσαν θύματα αυτών των αδικημάτων.

Άρθρο 14 Διερεύνηση και ποινική δίωξη

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι η διερεύνηση ή η άσκηση ποινικής δίωξης για τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 δεν εξαρτώνται από μήνυση ή καταγγελία του θύματος και ότι η ποινική διαδικασία μπορεί να συνεχιστεί ακόμα και αν το θύμα αποσύρει την κατάθεσή του.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τα αδικήματα που αναφέρονται στο άρθρο 3, άρθρο 4 παράγραφοι 2 έως 5 και παράγραφοι 5 έως 11, και άρθρο 5 παράγραφος 6 διώκονται για ικανό χρονικό διάστημα μετά την ενηλικίωση του θύματος και ότι η δίωξη αυτή είναι ανάλογη με τη σοβαρότητα του διαπραχθέντος αδικήματος.

3. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να τεθούν στη διάθεση των προσώπων, μονάδων ή υπηρεσιών που έχουν την αρμοδιότητα διερεύνησης ή δίωξης των αδικημάτων που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 αποτελεσματικά εργαλεία έρευνας, τα οποία παρέχουν τη δυνατότητα κεκαλυμμένων επιχειρήσεων τουλάχιστον στις περιπτώσεις εκείνες που γίνεται χρήση της τεχνολογίας των πληροφοριών και επικοινωνιών.

4. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για να δοθεί η δυνατότητα στις ερευνητικές μονάδες ή υπηρεσίες να επιχειρούν την ταυτοποίηση των θυμάτων των αδικημάτων που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7, ειδικότερα μέσω ανάλυσης παιδοπορνογραφικού υλικού, όπως φωτογραφίες και οπτικοακουστικές εγγραφές που μεταδίδονται ή καθίστανται διαθέσιμες μέσω της τεχνολογίας των πληροφοριών και επικοινωνιών.

Άρθρο 15 Αναφορά υποψίας σεξουαλικής εκμετάλλευσης ή σεξουαλικής κακοποίησης

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι οι κανόνες εμπιστευτικότητας που επιβάλλονται από την εθνική νομοθεσία σε ορισμένους επαγγελματίες που καλούνται να εργαστούν με παιδιά δεν συνιστούν εμπόδιο στη δυνατότητα των εν λόγω επαγγελματιών να αναφέρουν στις υπηρεσίες που είναι αρμόδιες για την προστασία των παιδιών οποιαδήποτε κατάσταση για την οποία έχουν εύλογους λόγους να πιστεύουν ότι ένα παιδί είναι θύμα των αδικημάτων που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να ενθαρρύνουν κάθε πρόσωπο που γνωρίζει ή υποψιάζεται, καλόπιστα, αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 να αναφέρει τα αδικήματα αυτά στις αρμόδιες υπηρεσίες.

Άρθρο 16 Δικαιοδοσία και συντονισμός της ποινικής δίωξης

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να θεμελιώσουν τη δικαιοδοσία τους για τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 εφόσον:

(α) το αδίκημα διαπράττεται, εξ ολοκλήρου ή εν μέρει, στο έδαφός τους, ή

(β) ο δράστης του αδικήματος είναι υπήκοος τους ή έχει τη συνήθη κατοικία του στο έδαφός τους, ή

(γ) το αδίκημα διαπράττεται σε βάρος ενός εκ των υπηκόων τους ή σε βάρος προσώπου που έχει τη συνήθη κατοικία του στο έδαφός τους, ή

(δ) το αδίκημα διαπράττεται προς όφελος νομικού προσώπου εγκατεστημένου στο έδαφός τους.

2. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι υπάγονται στη δικαιοδοσία τους καταστάσεις κατά τις οποίες ένα αδίκημα προβλεπόμενο στα άρθρα 5 και 6 και, εφόσον τα αφορά, στα άρθρα 3 και 7, διαπράττεται μέσω τεχνολογίας πληροφοριών και επικοινωνιών στην οποία παρέχεται πρόσβαση από το έδαφός τους, ασχέτως εάν η συγκεκριμένη τεχνολογία έχει ή μη έδρα στο έδαφός τους.

3 Κάθε κράτος μέλος μπορεί να αποφασίσει ότι δεν θα ισχύουν ή ότι θα ισχύουν μόνο σε συγκεκριμένες περιπτώσεις οι κανόνες δικαιοδοσίας που ορίζονται στην παράγραφο 1 στοιχεία γ) και δ) εφόσον το αδίκημα διαπράττεται εκτός του εδάφους του.

4. Για την ποινική δίωξη των αδικημάτων που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 που διαπράττονται εκτός του εδάφους του ενδιαφερόμενου κράτους, όσον αφορά την παράγραφο 1 στοιχείο β) του παρόντος άρθρου, κάθε κράτος μέλος λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσει ότι η δικαιοδοσία του δεν εξαρτάται από τον όρο ότι:

(α) οι πράξεις συνιστούν ποινικά αδικήματα στον τόπο στον οποίο τελέσθηκαν, ή

(β) μπορεί να κινηθεί ποινική δίωξη μόνο μετά από μήνυση του θύματος στον τόπο τέλεσης του αδικήματος ή καταγγελία προερχόμενη από το κράτος του τόπου τέλεσης του αδικήματος.

Άρθρο 17 Γενικές διατάξεις για τα μέτρα συνδρομής, στήριξης και προστασίας των θυμάτων

1. Στα θύματα των αδικημάτων που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 παρέχεται συνδρομή, στήριξη και προστασία, λαμβανομένων υπόψη των συμφερόντων του παιδιού.

2. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι, όταν η ηλικία του προσώπου που υπέστη τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 είναι αβέβαιη και υπάρχουν λόγοι να πιστεύεται ότι το πρόσωπο είναι παιδικής ηλικίας, το πρόσωπο θεωρείται κατά τεκμήριο παιδί και τυγχάνει άμεσης πρόσβασης σε συνδρομή, στήριξη και προστασία, σύμφωνα με τα άρθρα 18 και 19, μέχρις ότου επαληθευτεί η ηλικία του.

Άρθρο 18 Παροχή συνδρομής και στήριξης στα θύματα

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν την παροχή συνδρομής και στήριξης στα θύματα πριν, κατά τη διάρκεια και για κατάλληλο χρονικό διάστημα μετά τις ποινικές διαδικασίες, ώστε να τους δώσουν τη δυνατότητα να ασκήσουν τα δικαιώματά τους που καθορίζονται στην απόφαση-πλαίσιο 2001/220/ΔΕΥ του Συμβουλίου[12] σχετικά με το καθεστώς των θυμάτων σε ποινικές διαδικασίες, καθώς και στην παρούσα οδηγία.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι οι ειδικές ενέργειες για την παροχή συνδρομής και στήριξης στα θύματα, βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, ως προς την σωματική και ψυχοκοινωνική αποκατάστασή τους, θεσπίζονται μετά από συγκεκριμένη εκτίμηση των ειδικών περιστάσεων καθενός από τα θύματα παιδικής ηλικίας ξεχωριστά, λαμβάνοντας υπόψη τις απόψεις, τις ανάγκες και τις ανησυχίες του παιδιού.

3. Τα θύματα των αδικημάτων που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 θεωρούνται ως ιδιαίτερα ευάλωτα δυνάμει του άρθρου 2 παράγραφος 2, του άρθρου 8 παράγραφος 4 και του άρθρου 14 παράγραφος 1 της απόφασης-πλαίσιο 2001/220/ΔΕΥ.

4. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν, κατά περίπτωση και κατά το δυνατόν, μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν συνδρομή και στήριξη στην οικογένεια του θύματος. Ειδικότερα, τα κράτη μέλη, κατά περίπτωση και κατά το δυνατόν, εφαρμόζουν στην οικογένεια τις διατάξεις του άρθρου 4 της απόφασης-πλαίσιο 2001/220/ΔΕΥ του Συμβουλίου.

Άρθρο 19 Προστασία των θυμάτων παιδικής ηλικίας στο πλαίσιο ποινικών ερευνών και διαδικασιών

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι, στο πλαίσιο ποινικών ερευνών και διαδικασιών, οι δικαστικές αρχές διορίζουν ειδικό εκπρόσωπο του θύματος παιδικής ηλικίας, στην περίπτωση που, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, οι δικαιούχοι της γονικής μέριμνας αποκλείονται από την εκπροσώπηση του παιδιού λόγω σύγκρουσης συμφερόντων μεταξύ αυτών και του θύματος παιδικής ηλικίας, ή στην περίπτωση που το παιδί είναι ασυνόδευτο ή αποχωρισμένο από την οικογένειά του.

2. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι τα θύματα παιδικής ηλικίας έχουν άμεση πρόσβαση σε δωρεάν νομικές συμβουλές και δωρεάν νομική εκπροσώπηση, μεταξύ άλλων και για την απαίτηση αποζημίωσης.

3. Με την επιφύλαξη των δικαιωμάτων υπεράσπισης, τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι σε ποινικές διαδικασίες που αφορούν τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7:

(α) οι συνεντεύξεις με το θύμα παιδικής ηλικίας πραγματοποιούνται χωρίς αδικαιολόγητη καθυστέρηση από τότε που έχουν αναφερθεί τα γεγονότα στις αρμόδιες αρχές,

(β) οι συνεντεύξεις με το θύμα παιδικής ηλικίας πραγματοποιούνται, εφόσον είναι αναγκαίο, σε χώρους σχεδιασμένους ή προσαρμοσμένους για τον σκοπό αυτό,

(γ) οι συνεντεύξεις με το θύμα παιδικής ηλικίας διεξάγονται από επαγγελματίες εκπαιδευμένους προς τον σκοπό αυτό ή με τη βοήθειά τους,

(δ) τα ίδια πρόσωπα, εάν αυτό είναι δυνατόν και κατά περίπτωση, διεξάγουν όλες τις συνεντεύξεις με το θύμα παιδικής ηλικίας,

(ε) ο αριθμός των συνεντεύξεων είναι όσο το δυνατόν πιο περιορισμένος και οι συνεντεύξεις διεξάγονται όπου αυτό είναι αυστηρά αναγκαίο για τον σκοπό των ποινικών διαδικασιών,

(στ) το θύμα παιδικής ηλικίας μπορεί να συνοδεύεται από τον νόμιμο εκπρόσωπό του ή, κατά περίπτωση, ένα ενήλικα της επιλογής του, εκτός αν έχει εκδοθεί αιτιολογημένη απόφαση για το αντίθετο σχετικά με αυτό το πρόσωπο.

4. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι στη διερεύνηση ποινικών υποθέσεων σχετικά με τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 όλες οι συνεντεύξεις με τα θύματα παιδικής ηλικίας ή, κατά περίπτωση, εκείνες που ο μάρτυρας είναι παιδί, μπορούν να μαγνητοσκοπηθούν, και ότι οι μαγνητοσκοπημένες συνεντεύξεις μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως αποδεικτικά στοιχεία στην ποινική διαδικασία ενώπιον των δικαστηρίων, σύμφωνα με τους κανόνες της εθνικής νομοθεσίας.

5. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι, κατά την ποινική διαδικασία ενώπιον των δικαστηρίων σχετικά με τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7, ο δικαστής μπορεί να διατάξει:

(α) τη διεξαγωγή της ακροαματικής διαδικασίας χωρίς την παρουσία κοινού,

(β) ότι το θύμα παιδικής ηλικίας μπορεί να τύχει ακρόασης χωρίς να είναι παρόν, κυρίως με τη χρήση της κατάλληλης τεχνολογίας επικοινωνιών.

Άρθρο 20 Προγράμματα ή μέτρα παρέμβασης

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι πρόσωπα που καταδικάζονται για αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7 υπόκεινται σε εκτίμηση επικινδυνότητας του δράστη και των πιθανών κινδύνων υποτροπής ως προς τα αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7, με σκοπό να εντοπιστούν κατάλληλα προγράμματα ή μέτρα παρέμβασης.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι υπάρχουν αποτελεσματικά προγράμματα ή μέτρα παρέμβασης με σκοπό την πρόληψη και την ελαχιστοποίηση των κινδύνων υποτροπής ως προς τα αδικήματα σεξουαλικού χαρακτήρα σε βάρος παιδιών. Η πρόσβαση στα εν λόγω προγράμματα ή μέτρα είναι δυνατή οποτεδήποτε κατά τη διάρκεια της ποινικής διαδικασίας, εντός και εκτός φυλακών, σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται από την εθνική νομοθεσία.

Τέτοιου είδους προγράμματα ή μέτρα παρέμβασης προσαρμόζονται ώστε να ανταποκρίνονται στις ειδικές αναπτυξιακές ανάγκες παιδιών που διέπραξαν σεξουαλικά αδικήματα, μεταξύ άλλων και εκείνων που δεν έχουν φθάσει την ηλικία ποινικής ευθύνης.

3. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι καταδικασθέντες για αδικήματα που αναφέρονται στα άρθρα 3 έως 7, κατά περίπτωση, λαμβάνουν υπόψη την εκτίμηση επικινδυνότητας που αναφέρεται στην παράγραφο 1:

(α) μπορούν να έχουν πρόσβαση στα προγράμματα ή μέτρα που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2,

(β) τυγχάνουν πρόσβασης στα ειδικά προγράμματα ή μέτρα,

(γ) πληροφορούνται πλήρως τους λόγους για τους οποίους τους προτείνεται η πρόσβαση στα προγράμματα ή μέτρα παρέμβασης,

(δ) συγκατατίθενται να συμμετάσχουν στα ειδικά προγράμματα ή μέτρα με πλήρη επίγνωση των γεγονότων,

(ε) να αρνηθούν και να έχουν επίγνωση των ενδεχόμενων επιπτώσεων άρνησής τους.

4. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι τα πρόσωπα που αποτελούν το αντικείμενο ποινικής διαδικασίας για αδίκημα αναφερόμενο στα άρθρα 3 έως 7 μπορούν να έχουν πρόσβαση στα προγράμματα ή μέτρα που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 του παρόντος άρθρου, υπό όρους που δεν είναι επιζήμιοι ούτε αντίθετοι προς το δικαίωμα της υπεράσπισης και τις απαιτήσεις δίκαιης και αμερόληπτης δίκης, και ειδικότερα τηρουμένων των κανόνων που διέπουν την αρχή του τεκμηρίου αθωότητας.

5. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να εξασφαλίσουν ότι πρόσωπα που φοβούνται ότι μπορεί να διαπράξουν αδικήματα που καθορίζονται σύμφωνα με τα άρθρα 3 έως 7 μπορούν, κατά περίπτωση, να έχουν πρόσβαση σε αποτελεσματικά προγράμματα ή μέτρα παρέμβασης που έχουν εκπονηθεί με στόχο την αξιολόγηση και την πρόληψη του κινδύνου διάπραξης αδικήματος.

Άρθρο 21 Φραγή στην πρόσβαση σε ιστότοπους με παιδοπορνογραφικό υλικό

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προκειμένου να επιτύχουν φραγή ως προς την πρόσβαση των χρηστών του Διαδικτύου σε σελίδες του Διαδικτύου που περιέχουν ή διαδίδουν παιδοπορνογραφικό υλικό. Η φραγή ως προς την πρόσβαση γίνεται υπό τον όρο της ύπαρξης επαρκών εγγυήσεων, ειδικότερα για να εξασφαλίζεται ότι η φραγή περιορίζεται στα αναγκαία, ότι οι χρήστες πληροφορούνται τον λόγο της απαγόρευσης, και ότι οι πάροχοι περιεχομένου ενημερώνονται, κατά το δυνατόν, ως προς τη δυνατότητα προσφυγής.

2. Με την επιφύλαξη των ανωτέρω, τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα ώστε να αφαιρούνται οι σελίδες του Διαδικτύου που περιέχουν ή διαδίδουν παιδοπορνογραφικό υλικό.

Άρθρο 22 Κατάργηση της απόφασης-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ του Συμβουλίου

Με την παρούσα καταργείται η απόφαση-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ του Συμβουλίου, με την επιφύλαξη των υποχρεώσεων των κρατών μελών ως προς τις προθεσμίες μεταφοράς στην εθνική νομοθεσία.

Οι παραπομπές στην καταργηθείσα απόφαση-πλαίσιο θεωρούνται ως παραπομπές στην παρούσα οδηγία.

Άρθρο 23 Μεταφορά

1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο [ΔΥΟ ΕΤΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ]. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν αμέσως στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων καθώς και πίνακα αντιστοιχίας μεταξύ αυτών και της παρούσας οδηγίας.

Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις εν λόγω διατάξεις, αυτές περιέχουν ή συνοδεύονται από παραπομπή στην παρούσα οδηγία κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της παραπομπής αυτής καθορίζεται από τα κράτη μέλη.

2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των κυρίων διατάξεων της εθνικής νομοθεσίας που θεσπίζουν στον τομέα ο οποίος καλύπτεται από την παρούσα οδηγία.

Άρθρο 24 Υποβολή εκθέσεων

1. Το αργότερο [ΤΕΣΣΑΡΑ ΕΤΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ] και κάθε τρία έτη στο εξής, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο έκθεση με ενδεχόμενες αναγκαίες προτάσεις.

2. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή όλες τις πληροφορίες που χρειάζονται για τη σύνταξη της έκθεσης που αναφέρεται στην παράγραφο 1. Οι πληροφορίες περιλαμβάνουν λεπτομερή περιγραφή των νομοθετικών και μη νομοθετικών μέτρων που έχουν ληφθεί δυνάμει της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 25 Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την 20ή ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

Άρθρο 26 Αποδέκτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες.

Βρυξέλλες,

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

[1] Απόφαση του Συμβουλίου της 29ης Μαΐου 2000 για την καταπολέμηση της παιδικής πορνογραφίας στο Ίντερνετ (ΕΕ L 138 της 9.6.2000, σ. 1).

[2] ΕΕ C , , σ. .

[3] ΕΕ C , , σ. .

[4] ΕΕ C , , σ. .

[5] ΕΕ L 13 της 20.1.2004, σ. 14.

[6] ΕΕ L 82, 22.3.2001, σ. 1.

[7] ΕΕ L 328 της 15.12.2009, σ. 42

[8] Σύμβαση του Συμβουλίου της Ευρώπης για την προστασία των παιδιών κατά της γενετήσιας εκμετάλλευσης και κακοποίησης· υπεγράφη στο Lanzarote στις 25.10.2007, Council of Europe Treaty Series No. 201.

[9] Η τελική διατύπωση αυτής της αιτιολογικής σκέψης θα εξαρτηθεί από την πραγματική θέση του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ιρλανδίας σύμφωνα με τις διατάξεις του πρωτοκόλλου (αριθ. 21).

[10] ΕΕ 300 της 11.11.2008, σ 42.

[11] ΕΕ 93 της 7.4.2009, σ 23.

[12] ΕΕ 82 της 22.3.2001, σ 1.