Πρόταση ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 περί του βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Στις 24 Ιουνίου 1991 το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 περί του βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής [1].

[1] ΕΕ L 198 της 22.7. 1991, σ. 1.

Στις 19 Ιουλίου 1999 το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1804/1999, με τον οποίο τροποποιήθηκε ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 και θεσπίστηκαν οι αρχές και τα ειδικά μέτρα ελέγχου που καλύπτουν τη βιολογική παραγωγή ζώων, μη μεταποιημένων κτηνοτροφικών προϊόντων και προϊόντων που προορίζονται για ανθρώπινη κατανάλωση και περιέχουν συστατικά ζωικής προέλευσης.

Οι εν λόγω αρχές ορίζουν ότι στη βιολογική μέθοδο παραγωγής οι ζωοτροφές αποσκοπούν να εξασφαλίσουν την ποιότητα της παραγωγής και όχι τη μεγιστοποίησή της, καλύπτοντας παράλληλα τις διατροφικές ανάγκες των ζώων στα διάφορα στάδια της ανάπτυξής τους.

Η βιολογική μέθοδος παραγωγής επιβάλλει αυστηρούς περιορισμούς στη διατροφή. Πράγματι, τα ζώα πρέπει να τρέφονται με ζωοτροφές που έχουν παραχθεί με βιολογικό τρόπο. Βασικές ουσίες, όπως ορισμένα αμινοξέα και βιταμίνες για διάφορα είδη ζώων, πρέπει να καλύπτονται από φυσικές πηγές. Ωστόσο, για να εξασφαλισθεί η καλή διαβίωση των ζώων, επιτρέπεται η χρήση συνθετικών βιταμινών πανομοιότυπων με τις φυσικές βιταμίνες στην περίπτωση των μονογαστρικών ζώων. Κανένα συνθετικό αμινοξύ δεν έχει επιτραπεί μέχρι τώρα στη «βιολογική γεωργία».

Αυτοί οι εναρμονισμένοι κανόνες για τη «βιολογική» κτηνοτροφική παραγωγή (που θεσπίστηκαν το 1999) είναι ακόμη πολύ πρόσφατοι και οι κτηνοτρόφοι δυσκολεύονται να προσαρμοσθούν στους ανωτέρω περιορισμούς. Επιπλέον, οι πηγές υλικών για φυσικές ζωοτροφές επί του παρόντος είναι περιορισμένες, μεταξύ άλλων και λόγω της προσωρινής απαγόρευσης να χρησιμοποιούνται ζωικές πρωτεΐνες στις ζωοτροφές σε επίπεδο ΕΕ.

Υπό τις περιστάσεις αυτές, οι εκτροφείς της βιολογικής κτηνοτροφίας μπορεί να αντιμετωπίσουν δυσκολίες στο να παράσχουν στα ζώα τους όλες τις βασικές ουσίες που χρειάζονται για την αρμονική ανάπτυξή τους.

Λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση αυτή, η Επιτροπή υπέβαλε σχέδιο κανονισμού στην κανονιστική επιτροπή για ανταλλαγή απόψεων τον Δεκέμβριο 2001. Η πρόταση προέβλεπε να επιτραπεί η χρήση ορισμένων υλικών ζωοτροφών πλούσιων σε φυσικά αμινοξέα (μαγιά μπύρας και αυγά) στη «βιολογική» γεωργία. Επιπλέον, η πρόταση προέβλεπε να επιτραπεί, για μια μεταβατική περίοδο, η χρήση λιποδιαλυτών συνθετικών βιταμινών (βιταμίνες A, D και E) ως προσθέτων στις ζωοτροφές για τα μηρυκαστικά και τριών συνθετικών αμινοξέων (μεθιονίνη, λυσίνη και θρεονίνη) για τα πουλερικά.

Μια αναθεωρημένη έκδοση περιελήφθη στην ημερήσια διάταξη της κανονιστικής επιτροπής στις 21-22 Μαρτίου για ανταλλαγή απόψεων και πιθανή έκδοση γνώμης. Η συνθετική λυσίνη και θρεονίνη είχαν διαγραφεί από το κείμενο, καθώς είχε διαπιστωθεί ότι παράγονται κυρίως από γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς, γεγονός το οποίο αντιβαίνει στις αρχές της «βιολογικής» μεθόδου παραγωγής. Η ανταλλαγή απόψεων στην κανονιστική επιτροπή οδήγησε στο συμπέρασμα ότι δεν ήταν δυνατό να εκδοθεί ευνοϊκή γνώμη.

Λαμβανομένου υπόψη του αποτελέσματος της συζήτησης εκείνης, εξήχθη το συμπέρασμα ότι:

- Το να επιτραπεί η χρήση συνθετικών αμινοξέων ασφαλώς αντιπροσωπεύει μια στροφή στη «βιολογική» γεωργία με απροσδιόριστες συνέπειες.

- Η περίπτωση των συνθετικών βιταμινών είναι διαφορετική, διότι:

* ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 του Συμβουλίου ήδη επιτρέπει τη χρήση των ουσιών αυτών στις ζωοτροφές για άλλα ζώα πλην μηρυκαστικών (μονογαστρικά ζώα).

* διαφορετικά, οι ουσίες αυτές θα έπρεπε να χορηγούνται με συνταγή ως κτηνιατρικά φάρμακα, για να αποφεύγονται προβλήματα στην υγεία των ζώων, τουλάχιστον στις βόρειες χώρες, όπου η περιεκτικότητα της ακατέργαστης χορτονομής σε ορισμένες βιταμίνες είναι σχεδόν μηδενική κατά τη διάρκεια της μακράς χειμερινής περιόδου.

* το πρόβλημα των βιταμινών δεν συνδέεται με τη χρήση φυλών και ποικιλιών υψηλών αποδόσεων, όπως συμβαίνει μερικές φορές με τα συνθετικά αμινοξέα.

- Στη χρήση συνθετικών αμινοξέων αντιτίθενται έντονα αρκετά κράτη μέλη. Επιπλέον, μόνο το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιρλανδία και η Γαλλία έχουν πραγματική ανάγκη των προϊόντων αυτών, λόγω των ιδιαίτερων νομικών περιορισμών που ισχύουν στη χρήση ιχθυαλεύρων. Αντίθετα, αρκετά κράτη μέλη ζητούν τη χρήση συνθετικών βιταμινών.

Ακολουθώντας την ως άνω προσέγγιση, μια αναθεωρημένη πρόταση υποβλήθηκε στην κανονιστική επιτροπή για ανταλλαγή απόψεων και πιθανή έκδοση γνώμης στις 30 Απριλίου 2002.

Η εν λόγω αναθεωρημένη πρόταση, τελικά προέβλεπε να επιτραπεί να χρησιμοποιούνται οι ακόλουθες ουσίες στη «βιολογική» γεωργία:

1. Συνθετικές βιταμίνες (A, D και E) ως πρόσθετα ζωοτροφών για μηρυκαστικά, για μια μεταβατική περίοδο που λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2005. Τα κράτη μέλη πρέπει να δώσουν άδεια για τη χρήση τους.

2. «Μαγιά μπύρας» και «αυγά και προϊόντα αυγών» στις ζωοτροφές.

3. Ελαφρά τροποποίηση του σημείου 4.10 του Παραρτήματος I, Μέρος B του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 του Συμβουλίου.

Παρά τις τροποποιήσεις που είχαν περιληφθεί στην τελευταία πρόταση, κατά τη συνεδρίαση της 30ής Απριλίου 2002 εξήχθη το συμπέρασμα ότι και πάλι δεν μπορούσε να επιτευχθεί η έκδοση ευνοϊκής γνώμης.

Η ίδια πρόταση υποβλήθηκε τελικά για γνωμοδότηση της κανονιστικής επιτροπής στις 9 Ιουλίου 2002. Λαμβανομένου υπόψη του αποτελέσματος της ψηφοφορίας (39 ψήφοι υπέρ: Δανία, Γερμανία, Ελλάδα, Ιρλανδία, Λουξεμβούργο, Κάτω Χώρες, Αυστρία, Φινλανδία, Σουηδία. 33 ψήφοι κατά: Ισπανία, Ιταλία, Πορτογαλία, Ηνωμένο Βασίλειο. και 15 αποχές: Βέλγιο, Γαλλία) , δεν υπήρξε γνωμοδότηση.

Λόγοι των αρνητικών ψήφων και των αποχών:

Γαλλία:

- εξέφρασε τη λύπη της που τα συνθετικά αμινοξέα είχαν διαγραφεί από την πρόταση. Θεωρεί ότι η καλή διαβίωση των ζώων τίθεται σε κίνδυνο λόγω της απαγόρευσης της χρήσης συνθετικών αμινοξέων στη «βιολογική» κτηνοτροφία.

- θεώρησε ότι δεν έπρεπε να προβλεφθεί προθεσμία για τη χρήση των συνθετικών βιταμινών ως προσθέτων στις ζωοτροφές μηρυκαστικών, όπως ισχύει ήδη για άλλα ζώα πλην μηρυκαστικών (μονογαστρικά ζώα) .

- αμφισβήτησε τη χρήση «αυγών και προϊόντων αυγών» ως ζωοτροφών για υγειονομικούς λόγους. Η Γαλλία επίσης τόνισε ότι οι όρνιθες ωοτοκίας που τρέφονται με τα προϊόντα αυτά έχουν την τάση να ραμφίζουν τα αυγά.

Ηνωμένο Βασίλειο:

- εξέφρασε τη λύπη του που τα συνθετικά αμινοξέα είχαν διαγραφεί από την πρόταση. Το Ηνωμένο Βασίλειο κατανοεί ότι ορισμένα κράτη μέλη χρειάζονται όντως τη χρήση συνθετικών βιταμινών για λόγους καλής διαβίωσης των ζώων. Για το λόγο αυτό, το Ηνωμένο Βασίλειο συμφώνησε να περιληφθούν οι ουσίες αυτές στην πρόταση. Ωστόσο, δεν μπορούσε να αποδεχθεί την πρόταση, δεδομένου ότι η συμπερίληψη των συνθετικών αμινοξέων είχε ζητηθεί επίσης για λόγους καλής διαβίωσης των ζώων.

- αμφισβήτησε τη χρήση «αυγών και προϊόντων αυγών» ως ζωοτροφών για υγειονομικούς λόγους.

Ισπανία:

- αντιτάχθηκε στη συμπερίληψη συνθετικών βιταμινών ως προσθέτων στις ζωοτροφές μηρυκαστικών. Θεωρεί ότι οι ουσίες αυτές πρέπει να παρέχονται από πηγές φυσικών ζωοτροφών.

- αμφισβήτησε τη χρήση «αυγών και προϊόντων αυγών» ως ζωοτροφών για υγειονομικούς λόγους.

Ιταλία και Πορτογαλία:

- αντιτάχθηκαν στη συμπερίληψη συνθετικών βιταμινών ως προσθέτων στις ζωοτροφές μηρυκαστικών. Θεωρούν ότι οι ουσίες αυτές πρέπει να παρέχονται από πηγές φυσικών ζωοτροφών.

Βέλγιο:

- εξήγησε ότι οι γνώμες για τη χρήση συνθετικών βιταμινών ως προσθέτων στις ζωοτροφές μηρυκαστικών ήσαν διχασμένες στο Βέλγιο. Για το λόγο αυτό απείχε.

Απουσία γνωμοδότησης της αρμόδιας επιτροπής κανονιστικών ρυθμίσεων, η Επιτροπή, σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 4 της απόφασης 1999/468/ΕΚ του Συμβουλίου για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή, υποβάλλει τη σχετική πρόταση για έκδοση κανονισμού στο Συμβούλιο και ενημερώνει σχετικά το Κοινοβούλιο.

Η παρούσα πρόταση δεν έχει επίπτωση στον κοινοτικό προϋπολογισμό.

Πρόταση ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 περί του βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

την πρόταση της Επιτροπής [2],

[2] ΕΕ C ... της ..., σ. ...

τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 του Συμβουλίου [3] της 24ης Ιουνίου 1991 περί του βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής, όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2491/2001 [4] της Επιτροπής, και ιδίως το άρθρο 13, δεύτερη περίπτωση,

[3] ΕΕ L 198 της 22.7.1991, σ. 1.

[4] ΕΕ L 337 της 20.12.2001, σ. 9.

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Η διαφύλαξη της υγείας και της καλής διαβίωσης των ζώων πρέπει να βασίζεται πρωτίστως στην πρόληψη, με μέτρα όπως η κατάλληλη επιλογή φυλών και ποικιλιών και το ισορροπημένο σιτηρέσιο.

(2) Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 επιβάλλει ακριβείς διατροφικούς περιορισμούς. Ειδικότερα οι ανάγκες σε βασικά στοιχεία, όπως οι βιταμίνες, πρέπει να καλύπτονται από φυσικές πηγές.

(3) Μόλις πρόσφατα έχουν εναρμονιστεί οι κανόνες όσον αφορά το βιολογικό τρόπο εκτροφής των ζώων και οι κτηνοτρόφοι συναντούν ακόμη δυσκολίες στο να βρουν ζώα ικανά να προσαρμοστούν στις τοπικές συνθήκες ή/και στα κατάλληλα συστήματα διαχείρισης και να χορηγήσουν στα ζώα τους όλα τα βασικά στοιχεία τα οποία έχουν ανάγκη για την αρμονική τους ανάπτυξη, ειδικότερα όσον αφορά ορισμένες λιποδιαλυτές βιταμίνες στην περίπτωση των μηρυκαστικών.

(4) Πρέπει συνεπώς να επιτραπεί κατά παρέκκλιση με ειδικούς όρους, κατ' εξαίρεση και μόνο για μια μεταβατική περίοδο, η χρήση των βιταμινών Α, D και Ε.

(5) Η άδεια αυτή πρέπει να συνοδευτεί από την υποχρέωση των κρατών μελών να ενημερώνουν την Επιτροπή.

(6) Η επιτροπή που προβλέπεται στο άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 δεν γνωμοδότησε εντός της προθεσμίας που έταξε ο πρόεδρός της,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Άρθρο 1

Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 τροποποιείται ως εξής:

α) Το παράρτημα Ι μέρος Β τροποποιείται σύμφωνα με το σημείο 1 του παραρτήματος του παρόντος κανονισμού.

β) Το παράρτημα ΙΙ μέρη Γ και Δ τροποποιείται σύμφωνα με το σημείο 2 του παραρτήματος του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 2

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

1. Το παράρτημα Ι μέρος Β του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 τροποποιείται ως εξής:

Το σημείο 4.10 αντικαθίσταται από το εξής κείμενο:

"4.10. Για την πτηνοτροφία, το σιτηρέσιο που χρησιμοποιείται στο στάδιο πάχυνσης πρέπει να περιέχει τουλάχιστον 65% "μείγμα σιτηρών, πρωτεϊνούχων και ελαιούχων".

2. Το παράρτημα ΙΙ του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 τροποποιείται ως εξής:

α) στο μέρος Γ, προστίθεται το εξής σημείο 2.3:

"2.3 Αυγά και προϊόντα αυγών για τη διατροφή πουλερικών, κατά προτίμηση προερχόμενα από την ίδια εκμετάλλευση".

β) το μέρος Δ, τροποποιείται ως εξής:

i) στο σημείο 1.2, προστίθεται το εξής εδάφιο:

"Κατά παρέκκλιση από το πρώτο εδάφιο και κατά τη διάρκεια μεταβατικής περιόδου που λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2005, η αρμόδια αρχή κάθε κράτους μέλους μπορεί να επιτρέψει τη χρήση συνθετικών βιταμινών των τύπων A, D και E για τα μηρυκαστικά, εφόσον πληρούνται οι ακόλουθοι όροι:

- οι συνθετικές βιταμίνες είναι πανομοιότυπες με τις φυσικές βιταμίνες και

- η άδεια που εκδίδεται από τα κράτη μέλη βασίζεται σε ακριβή κριτήρια και κοινοποιείται στην Επιτροπή.

Οι εκτροφείς μπορούν να λάβουν την άδεια αυτή, μόνον εάν έχουν δώσει ικανοποιητικές αποδείξεις στον οργανισμό ελέγχου ή στις αρχές του κράτους μέλους ότι η υγεία και η καλή διαβίωση των ζώων τους δεν είναι δυνατόν να διασφαλιστεί χωρίς τη χρήση αυτών των συνθετικών βιταμινών."

ii) στο σημείο 2, προστίθεται το εξής κείμενο:

- "Μαγιά μπύρας".