[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 21.4.2009

COM(2009) 161 τελικό

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ , ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Προς μια καλύτερη στόχευση των ενισχύσεων στους γεωργούς των περιοχών με φυσικά μειονεκτήματα

{SEC(2009) 449}{SEC(2009) 450}{SEC(2009) 451}

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Προς μια καλύτερη στόχευση των ενισχύσεων στους γεωργούς των περιοχών με φυσικά μειονεκτήματα

1. ΠΛΑΙΣΙΟ

Το καθεστώς ενίσχυσης σ τους γεωργούς των μειονεκτικών περιοχών (ΜΠ), που εφαρμόζεται από το 1975, είναι ένας μηχανισμός στήριξης της διατήρησης της γεωργικής δραστηριότητας και, επομένως, συντήρησης της υπαίθρου στις ορεινές περιοχές, σε μειονεκτικές περιοχές πλην των ορεινών (αποκαλούμενες « ενδιάμεσες ΜΠ ») και σε περιοχές που πλήττονται από ιδιαίτερα μειονεκτήματα.

Οι ορεινές περιοχές καλύπτουν σχεδόν το 16% της γεωργικής έκτασης της ΕΕ και καθορίζονται με βάση περιορισμένο αριθμό φυσικών δεικτών[1]. Περίπου το 31% της γεωργικής γης της ΕΕ έχει καταταχθεί στις ενδιάμεσες ΜΠ, βάσει ευρείας σειράς κριτηρίων, των οποίων η ποικιλία σε επίπεδο ΕΕ αποτελεί, όπως υπογράμμισε το Ελεγκτικό Συνέδριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, πιθανή πηγή άνισης μεταχείρισης[2]. Ένα μικρό μόλις ποσοστό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων των περιοχών αυτών, που αντιστοιχεί στο 7% του συνόλου των γεωργικών εκμεταλλεύσεων της ΕΕ, λαμβάνει ενίσχυση ΜΠ, ενώ ο μέσος όρος του ύψους της αποζημίωσης διαφέρει σημαντικά μεταξύ των κρατών μελών: από 16 ευρώ ανά εκτάριο στην Ισπανία μέχρι 215 ευρώ ανά εκτάριο στο Βέλγιο.

Το 2005 αναθεωρήθηκε η λογική σύμφωνα με την οποία παρεμβαίνει το καθεστώς των ΜΠ. Προκειμένου η πολιτική για την αγροτική ανάπτυξη να συμβάλει περισσότερο στη στρατηγική της ΕΕ για τη αειφόρο ανάπτυξη, αποφασίστηκε οι στόχοι του μηχανισμού να εστιάζονται σαφώς στη διαχείριση της γης.

Η αφαίρεση των κοινωνικοοικονομικών πτυχών από τους κύριους στόχους των ενισχύσεων στις ΜΠ – που τώρα αποκαλούνται ενισχύσεις για φυσικά μειονεκτήματα (ΕΦΜ) - δεν γίνεται κατανοητή αν δεν ληφθεί υπόψη η ύπαρξη περισσότερο στοχευμένων μέτρων για τη στήριξη του εισοδήματος και της ανταγωνιστικότητας των γεωργών καθώς και της ευρύτερης οικονομίας της υπαίθρου. Στο πλαίσιο της οικονομίας της αγοράς, το εισόδημα των γεωργών στηρίζεται κυρίως με τις αποσυνδεδεμένες από την παραγωγή άμεσες ενισχύσεις και με τις ενισχύσεις στην αγροτική ανάπτυξη, που ισχυροποιούν την ανταγωνιστικότητα των γεωργικών εκμεταλλεύσεων. Η οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη στις αγροτικές περιοχές προωθείται κυρίως με μέτρα λαμβανόμενα στο πλαίσιο της πολιτικής για την αγροτική ανάπτυξη και τη συνοχή[3] , επειδή αυτά ευνοούν τη διαφοροποίηση υπέρ μη γεωργικών δραστηριοτήτων, την ανάπτυξη πολύ μικρών, μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, τις τουριστικές δραστηριότητες και την παροχή βασικών υπηρεσιών.

Το άρθρο 50 παράγραφος 3 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005[4] ορίζει εκ νέου τις περιοχές με φυσικό μειονέκτημα εκτός των περιοχών ορεινού χαρακτήρα και με ειδικά μειονεκτήματα, δηλαδή «που επηρεάζονται από σημαντικά φυσικά μειονεκτήματα, ιδίως από χαμηλή παραγωγικότητα του εδάφους ή κακές κλιματικές συνθήκες, και η διατήρηση εκτατικής γεωργικής δραστηριότητας να είναι σημαντική στις περιοχές αυτές για τη διαχείριση της γης». Το 2005 το Συμβούλιο δεν επέτυχε όμως συμφωνία σε ό,τι αφορά ένα πιθανό σύστημα σε επίπεδο ΕΕ, για την κατάταξη των περιοχών αυτών σύμφωνα με τον νέο ορισμό και τους στόχους πολιτικής. Συνεπώς, αποφάσισε να συνεχισθεί η εφαρμογή του προηγούμενου συστήματος για περιορισμένο χρονικό διάστημα, ενώ ζήτησε από την Επιτροπή να προβεί σε αναθεώρηση του καθεστώτος για τις ΜΠ και να υποβάλει πρόταση για μελλοντικό σύστημα πληρωμών και χαρακτηρισμού που θα εφαρμόζεται από το 2010.

Παρά τη στενή συνεργασία με τις εθνικές αρχές και τους εμπλεκόμενους παράγοντες και παρά τις επιστημονικές διαβουλεύσεις που πραγματοποίησε η Επιτροπή από το 2005, λόγω των εγγενών ορίων σε επίπεδο ευρωπαϊκών δεδομένων, η Επιτροπή δεν είναι σε θέση να υποβάλει νομοθετική πρόταση που να βασίζεται σε λεπτομερή ανάλυση ενός πιθανού νέου συστήματος οριοθέτησης. Οι πληροφορίες που είναι απαραίτητες για την εκτίμηση των αποτελεσμάτων μιας νέας μεθόδου οριοθέτησης σε μικρή κλίμακα είναι διαθέσιμες ή μπορεί να συγκεντρωθούν μόνο σε εθνικό επίπεδο.

Συνεπώς, η Επιτροπή στην παρούσα ανακοίνωση εκθέτει την κατάσταση προόδου της διαδικασίας αναθεώρησης των ΜΠ και επιδιώκει να εμπλέξει περισσότερο τα κράτη μέλη στην ανάλυση προκειμένου να ετοιμάσει, επί στέρεας βάσης, πρόταση για νέο σύστημα οριοθέτησης που να συνάδει με τους στόχους της ΕΕ για τις ΕΦΜ και να είναι διαχρονικά σταθερό.

2. Ένα παλαιο μέτρο με συγχρονη λογικη

Σύμφωνα με την αξιολόγηση που πραγματοποιήθηκε για λογαριασμό της Επιτροπής το 2006[5], το καθεστώς για τις ΜΠ συνέβαλε αποτελεσματικά στη διατήρηση της χρήσης γης στις περιθωριακές περιοχές της ΕΕ.

Το καθεστώς ενισχύσεων υπέρ των περιοχών με φυσικό μειονέκτημα δεν είναι παλαιό, ωστόσο οι θεμελιώδεις στόχοι του, όπως καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 του Συμβουλίου, εξακολουθούν να προσαρμόζονται στις ανάγκες σημαντικών εκτάσεων καλλιεργειών στην ύπαιθρο της ΕΕ: διατήρηση της γεωργικής εκμετάλλευσης σε περιοχές όπου είναι αδύνατη η εντατική γεωργία λόγω φυσικών μειονεκτημάτων, διατήρηση εν γένει των τοπίων με αξία, των ημιφυσικών ενδιαιτημάτων και της βιοποικιλότητας· το καθεστώς αυτό μπορεί επίσης να συμβάλει στην καταπολέμηση των πυρκαγιών των δασών και στην ορθολογική διαχείριση του εδάφους και των υδατικών πόρων.

Στο πλαίσιο της συνολικής αρχιτεκτονικής της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (ΚΓΠ), ενώ οι ΕΦΜ διακρίνονται από άλλα μέσα πολιτικής, είναι σαφώς αλληλένδετες με άλλα χερσαία καθεστώτα ενίσχυσης.

Ενώ στόχος του καθεστώτος ενιαίας ενίσχυσης (ΚΕΕ) που θεσπίστηκε το 2003[6] είναι η στήριξη του εισοδήματος των γεωργών με την άμεση ενίσχυση του εισοδήματος, στόχος των ΕΦΜ είναι να προληφθεί η εγκατάλειψη της γεωργικής γης σε περιοχές κατεξοχήν εκτεθειμένες στον κίνδυνο περιθωριοποίησης, προσφέροντας αντιστάθμιση για το συγκεκριμένο μειονέκτημα που δημιουργεί τον κίνδυνο αυτό.

Το ΚΕΕ περιλαμβάνει την υποχρέωση διατήρησης της γεωργικής γης σε καλή γεωργική και περιβαλλοντική κατάσταση (ΚΓΠΚ) ώστε να προληφθεί η κακή διαχείριση και η εγκατάλειψή της. Η τήρηση της ΚΓΠΚ είναι πιθανώς δαπανηρότερη για τις εκμεταλλεύσεις των ΜΠ λόγω των χαμηλών αποδόσεων και εισοδημάτων ανά εκτάριο. Επίσης, η ενιαία ενίσχυση ανά εκτάριο είναι εν γένει χαμηλότερη στις ΜΠ σε σχέση με αυτές που καταβάλλονται για τις γεωργικές εκτάσεις εκτός των ΜΠ λόγω των ιστορικά χαμηλών αποδόσεων. Στις περιοχές αυτές όπου είναι περισσότερες οι πιθανότητες προοδευτικής εγκατάλειψης σε σχέση με άλλες περιοχές και όπου η γεωργία έχει ιδιαίτερη σημασία από περιβαλλοντικής απόψεως, οι ΕΦΜ αποτελούν ένα ειδικό μέτρο συνεχούς στήριξης της γεωργικής εκμετάλλευσης.

Επίσης, το πεδίο εφαρμογής των ΕΦΜ διαφέρει σημαντικά από αυτό των γεωργοπεριβαλλοντικών ενισχύσεων, οι οποίες καλύπτουν το διαφυγόν εισόδημα και το κόστος που προκύπτει από ειδικές περιβαλλοντικές δεσμεύσεις πέραν των ορίων των βασικών υποχρεωτικών κανόνων. Οι ΕΦΜ αντισταθμίζουν λοιπόν μόνο το φυσικό μειονέκτημα καλύπτοντας το πρόσθετο κόστος και το διαφυγόν εισόδημα που οφείλονται στο φυσικό μειονέκτημα. Επομένως, παρέχουν μια βασική μορφή στήριξης που καθιστά δυνατή τη διατήρηση της κατάλληλης γεωργικής δραστηριότητας.

Αν και οι ΕΦΜ διαφέρουν από τα γεωργοπεριβαλλοντικά μέτρα ως προς τη διάρθρωση, ωστόσο είναι σαφής η συμβολή τους στην υλοποίηση των περιβαλλοντικών στόχων. Υπάγονται στον άξονα 2 της πολιτικής για την ανάπτυξη της υπαίθρου και στόχος τους είναι να συμβάλουν, μέσω της συνεχούς χρήσης της γεωργικής γης, στη διατήρηση και την προώθηση αειφόρων καλλιεργητικών συστημάτων.

Τέλος, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι αυτή η επανεξέταση έχει περιορισμένο πεδίο· δεν περιλαμβάνει εις βάθος εκτίμηση της θέσης που έχουν οι ΕΦΜ στο πλαίσιο της αναθεωρημένης ΚΓΠ και της αλληλεπίδρασης με άλλες έγγειες ενισχύσεις στους γεωργούς· τα θέματα αυτά μπορούν να εξετασθούν περαιτέρω στο πλαίσιο συζητήσεων για το μέλλον της ΚΓΠ.

3. Αδύνατα σημεια κατά την εφαρμογη

Παράλληλα με τα προαναφερόμενα δυνατά σημεία, στην έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου που δημοσιεύθηκε το 2003 υπογραμμίζονται και κάποια αδύνατα σημεία στην εφαρμογή του καθεστώτος για τις ΜΠ, που επισκιάζουν την αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητά του, ιδίως σε ό,τι αφορά την οριοθέτηση των ενδιάμεσων ΜΠ.

Πολλά κρίσιμα σημεία που διατύπωσε το Ελεγκτικό Συνέδριο έχουν ήδη ληφθεί υπόψη. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 αναθεώρησε τις μεθόδους υπολογισμού των ενισχύσεων και της κατάταξης των ενδιάμεσων ΜΠ και τις συνέδεσε σαφώς με τις αντισταθμίσεις για τα φυσικά μειονεκτήματα στη γεωργία, περιορίζοντας με τον τρόπο αυτό τον κίνδυνο υπεραντιστάθμισης. Επίσης, καθιέρωσε την υποχρέωση για τους δικαιούχους των ΕΦΜ να τηρούν την πολλαπλή συμμόρφωση[7], ώστε η προσέγγιση να είναι απλούστερη και συνεκτικότερη σε σύγκριση με τις ορθές γεωργικές πρακτικές που εφαρμόζονταν στο παρελθόν. Προβλέφθηκε ένα ενισχυμένο μέτρο παρακολούθησης και αξιολόγησης στο πλαίσιο του κοινού πλαισίου παρακολούθησης και αξιολόγησης, που εφαρμόζεται σε όλες τις παρεμβάσεις υπέρ της ανάπτυξης για την περίοδο προγραμματισμού 2007-13 και με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1975/2006[8] θεσπίστηκαν ειδικές διατάξεις για τους ελέγχους και τις κυρώσεις.

Τα προβλήματα που απομένουν να επιλυθούν στο πλαίσιο της τρέχουσας επανεξέτασης αφορούν την έλλειψη διαφάνειας των συστημάτων που εφαρμόζουν τα κράτη μέλη για την κατάταξη των ενδιάμεσων ΜΠ, την ανάγκη καλύτερου προσανατολισμού των ενισχύσεων στην αειφόρο διαχείριση της γης, με ιδιαίτερη επικέντρωση στις περιπτώσεις μεγαλύτερου κινδύνου εγκατάλειψης της γης, και τον καθορισμό μιας κοινής μεθόδου κατάταξης των περιοχών.

4. Βελτίωση της αποτελεσματικοτητασ του συστηματοσ οριοθετησησ των ΜΠ

4.1. Αδυναμίες του ισχύοντος συστήματος κατάταξης των ενδιάμεσων ΜΠ

Η τρέχουσα κατάταξη των ενδιάμεσων ΜΠ βάσει των τριών τύπων δεικτών που αναφέρονται στο άρθρο 19 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1257/1999[9], εγείρει σημαντικά ερωτήματα σε ό,τι αφορά την αποτελεσματικότητα και την στοχευμένη χρήση των πόρων που διατίθενται στο καθεστώς αυτό, για δύο λόγους.

Βασίζεται εν μέρει σε κοινωνικοοικονομικά κριτήρια τα οποία δεν αντανακλούν πλέον τους βασικούς στόχους των ΕΦΜ και έχουν κληροδοτηθεί από την απηρχαιωμένη πλέον αρχική προσέγγιση του καθεστώτος. Επιπλέον, για την επικαιροποίηση της οριοθέτησης δεν έχει ληφθεί υπόψη η εξέλιξη των χρησιμοποιούμενων δημογραφικών και οικονομικών δεδομένων.

Επίσης, η κατάταξη αυτή έγινε σύμφωνα με ευρεία σειρά εθνικών κριτηρίων τα οποία σπάνια μπορούν να συγκριθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η ετερογένεια αυτή οδηγεί σε πολύ λιγότερη διαφάνεια και ενδεχομένως, σε ανεπαρκή στόχευση της ενίσχυσης λαμβανομένων υπόψη των στόχων του μέτρου.

Το 2005, ο νομοθέτης επανακαθόρισε τις περιοχές με φυσικά μειονεκτήματα εκτός των περιοχών ορεινού χαρακτήρα και αυτών που επηρεάζονται από συγκεκριμένα μειονεκτήματα, ως περιοχές που αντιμετωπίζουν σημαντικά φυσικά μειονεκτήματα, όπως αναφέρεται ανωτέρω στο σημείο 1. Το Συμβούλιο είχε την πρόθεση, βάσει του νέου ορισμού, να θεσπίσει κάποια κοινά αντικειμενικά κριτήρια για το χαρακτηρισμό της επιλέξιμης περιοχής, όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005.

Από τις συζητήσεις που προηγήθηκαν της έγκρισης του κανονισμού φάνηκε αδύνατη μια συμφωνία σε ό,τι αφορά τη μέθοδο κατάταξης των περιοχών βάσει έμμεσων δεικτών για την κακή ποιότητα του εδάφους και τις δυσμενείς κλιματικές συνθήκες (π.χ. μέσες αποδόσεις των σιτηρών, ποσοστό των μόνιμων βοσκότοπων, πυκνότητα του ζωικού κεφαλαίου). Κατέστη επομένως εμφανής η ανάγκη στενής συνεργασίας με τα κράτη μέλη προκειμένου να προσδιοριστούν αντικειμενικά και επιστημονικά κριτήρια οριοθέτησης.

Σε πρώτη φάση, οι υπηρεσίες της Επιτροπής ζήτησαν από το Κοινό Κέντρο Ερευνών (ΚΚΕρ) να επιλέξει σειρά κοινών κριτηρίων για το έδαφος και το κλίμα, στα οποία θα μπορούσε να βασιστεί η νέα οριοθέτηση των ενδιάμεσων ΜΠ. Προς τούτο συγκροτήθηκε ομάδα εμπειρογνωμόνων υψηλού επιπέδου, ειδικών στην αξιολόγηση του εδάφους, του κλίματος και της γης, συντονιζόμενη από το ΚΚΕρ. Η ομάδα εμπειρογνωμόνων καθόρισε οκτώ κριτήρια για το έδαφος και το κλίμα βάσει των οποίων μπορεί να διαπιστωθεί, πέρα από ένα κατώτατο όριο, η παρουσία παραγόντων που περιορίζουν σημαντικά την άσκηση της γεωργικής δραστηριότητας στην Ευρώπη. Τα κριτήρια αυτά απαριθμούνται στο τεχνικό παράρτημα της παρούσας ανακοίνωσης, στο οποίο περιλαμβάνονται και ορισμένες τεχνικές λεπτομέρειες σχετικά με τον ορισμό και την αιτιολόγησή τους.

Τα βιοφυσικά κριτήρια που καθόρισε η ομάδα επιστημονικών εμπειρογνωμόνων μέσω του δικτύου του ΚΚΕρ μπορούν να χρησιμοποιηθούν παντού στην Ευρώπη προκειμένου να διακριθούν τα εδάφη όπου υφίστανται μεγάλα εμπόδια στη γεωργική παραγωγή, εφόσον υπάρχουν διαθέσιμα επαρκώς λεπτομερή χωρικά και σημειολογικά δεδομένα για τα εδάφη και το κλίμα.

Τα κριτήρια μπορούν να εφαρμοστούν για τον σχετικά εύκολο χαρακτηρισμό περιοχών με φυσικά μειονεκτήματα για τη γεωργική δραστηριότητα: μια περιοχή θεωρείται ότι επηρεάζεται από σημαντικά φυσικά μειονεκτήματα εάν μεγάλο μέρος της χρησιμοποιούμενης γεωργικής γης (τουλάχιστον το 66%) πληροί τουλάχιστον ένα από τα κριτήρια που απαριθμούνται στον πίνακα στην αναφερόμενη κατώτατη τιμή. Επομένως, τα βιοφυσικά κριτήρια δεν έχουν σωρευτικό χαρακτήρα. Οποιοσδήποτε δείκτης μπορεί να ληφθεί για την κατάταξη υπό τον όρο ότι τηρούνται τα συνδεόμενα με το κριτήριο χαρακτηριστικά και ότι μετρώνται όπως πρέπει στην περιοχή αυτή, στην αντίστοιχη κατώτατη τιμή.

Τα κατώτατα όρια πρέπει να θεωρούνται ως το ελάχιστο επίπεδο μειονεκτήματος που πρέπει να υφίσταται προκειμένου η περιοχή να θεωρηθεί ως περιοχή στην οποία δυσχεραίνεται η γεωργική δραστηριότητα. Τα κράτη μέλη πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να ανεβάζουν το επίπεδο της κατώτατης τιμής υπό τον όρο ότι αυτό ουδεμία διάκριση συνεπάγεται και εφόσον το δικαιολογούν οι εθνικές περιστάσεις.

4.2. Προκαταρκτική εξέταση των βιοφυσικών κριτηρίων και των κατώτατων ορίων

Τα ως άνω αναφερόμενα βιοφυσικά κριτήρια προσφέρουν τις καλύτερες προοπτικές για τη δημιουργία αντικειμενικού και διαφανούς καθεστώτος σε ό,τι αφορά τον χαρακτηρισμό των περιοχών σύμφωνα με το άρθρο 50 παράγραφος 3 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005. Γι' αυτό χρησιμοποιήθηκαν ως βάση για την προβλεπόμενη μέθοδο οριοθέτησης σε τρεις από τις τέσσερις πιθανές επιλογές που αφορούν στην επανεξέταση του καθεστώτος των ΜΠ, οι οποίες αποτέλεσαν αντικείμενο δημόσιας διαβούλευσης στις 22 Μαΐου 2008 και περιγράφονται στην έκθεση εκτίμησης επιπτώσεων, η οποία επισυνάπτεται στην παρούσα ανακοίνωση.

Από τον Νοέμβριο 2007, οι υπηρεσίες της Επιτροπής και τα κράτη μέλη συνεδρίασαν πάνω από εκατό φορές για να συζητήσουν το θέμα αυτό. Από τις έρευνες που έγιναν μέχρι τώρα σε συνεργασία με τους εθνικούς εμπειρογνώμονες προκύπτει ότι τα κριτήρια είναι αξιόπιστα, βασίζονται σε σοβαρές επιστημονικές μελέτες και καθιστούν δυνατή την ομοιογενή κατάταξη της γεωργικής γης σε ολόκληρη την ΕΕ. Αποτελούν ένα απλό και συγκρίσιμο σύστημα χαρακτηρισμού των ΜΠ, σαφώς συνδεόμενο με τα εδαφικά και κλιματικά μειονεκτήματα για τη γεωργία και το οποίο μπορεί να εφαρμοστεί σχετικά σύντομα από όλα τα κράτη μέλη παρά τις διοικητικές προσπάθειες που απαιτεί.

Επειδή τα αναγκαία δεδομένα δεν είναι ακόμη διαθέσιμα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η μέχρι τώρα αξιολόγηση των κοινών κριτηρίων δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι έχει ολοκληρωθεί. Τα διαθέσιμα σε ευρωπαϊκό επίπεδο δεδομένα δεν είναι κατάλληλα για την εφαρμογή των κριτηρίων αυτών σε μικρή εδαφική κλίμακα ούτε για την εκτίμηση επιπτώσεων στην κλίμακα αυτή. Για το λόγο αυτό και για την αποφυγή άστοχων αποτελεσμάτων, προβλέπεται η ενεργός συμμετοχή των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών στο περαιτέρω αναλυτικό έργο, ως ένα ενδιάμεσο βήμα πριν από την υποβολή νομοθετικής πρότασης.

Η απαιτούμενη από τα κράτη μέλη συνεργασία στοχεύει, αφενός στην προσομοίωση της εφαρμογής των κοινών κριτηρίων βάσει επαρκώς λεπτομερών εδαφολογικών και κλιματικών δεδομένων.

Αφετέρου, η προσομοίωση πρέπει να λαμβάνει υπόψη στοιχεία που διασφαλίζουν ότι οι περιοχές στις οποίες αντισταθμίζονται τα φυσικά μειονεκτήματα δεν απολαύουν του καθεστώτος της ΜΠ, όπως εξηγείται κατωτέρω.

5. Στόχευση της ενισχυσησ στα συστηματα εκτατικησ γεωργιασ που είναι σημαντικά για τη διαχειριση της γησ

5.1. Αποκλεισμός περιοχών στις οποίες οι γεωργοί έχουν υπερνικήσει τα φυσικά μειονεκτήματα

Η ένταση των συστημάτων γεωργικής εκμετάλλευσης συχνά αντανακλά τις φυσικές συνθήκες: οι περιοχές στις οποίες τα φυσικά μειονεκτήματα δεν αντισταθμίζονται ούτε από την παρέμβαση του ανθρώπου ούτε από την τεχνολογική πρόοδο χαρακτηρίζονται εν γένει από γεωργικές πρακτικές χαμηλής ενδιάμεσης κατανάλωσης και χαμηλών αποδόσεων λόγω των φυσικών μειονεκτημάτων που αντιμετωπίζουν οι γεωργοί.

Χάρη στην τεχνική πρόοδο και στην παρέμβαση του ανθρώπου, οι γεωργοί κατάφεραν σε πολλές περιπτώσεις να αντιμετωπίσουν με επιτυχία τα φυσικά μειονεκτήματα και είναι σε θέση να ασκούν επικερδή γεωργική δραστηριότητα σε περιοχές στις οποίες αρχικά οι συνθήκες ήταν αρκετά δυσμενείς. Στις περιπτώσεις αυτές, τα εγγενή φυσικά χαρακτηριστικά της περιοχής δεν έχουν μεταβληθεί και επομένως αυτή θα έπρεπε να θεωρείται ως ιδιαίτερα μειονεκτική για τη γεωργία βάσει μόνον των βιοφυσικών κριτηρίων. Ωστόσο, επειδή το μειονέκτημα δεν έχει αντίκτυπο στην γεωργική παραγωγικότητα, δεν δικαιολογείται να χαρακτηρισθεί η περιοχή αυτή ως επηρεαζόμενη από φυσικά μειονεκτήματα. Για παράδειγμα, πολλοί υγρότοποι έχουν αποξηρανθεί τεχνητά και είναι πλέον εξαιρετικά εύφοροι· ωστόσο, με την τεχνητή αποξήρανση δεν μεταβλήθηκε ο εγγενής χαρακτήρας του τύπου του εδάφους, που εξακολουθεί να κατατάσσεται ως ανεπαρκώς στραγγιζόμενο.

Επομένως, στις περιπτώσεις που είναι δυνατή η αντιμετώπιση των φυσικών μειονεκτημάτων είναι αναγκαία η βελτίωση της οριοθέτησης των περιοχών μέσω της εφαρμογής βιοφυσικών κριτηρίων σε συνδυασμό με τους κατάλληλους συνδεόμενους με την παραγωγή δείκτες.

Τα μειονεκτήματα που οφείλονται στην κακή στράγγιση, στην υφή του εδάφους, στο πετρώδες, στο βάθος ριζοφυΐας και στις χημικές ιδιότητες καθώς και στην ισορροπία της υγρασίας του εδάφους είναι αυτά που συχνότερα ξεπερνούν οι γεωργοί μέσω των επενδύσεων, των καλλιεργητικών τεχνικών και της επιλογής των κατάλληλων καλλιεργειών. Οι προσομοιώσεις, οι οποίες γίνονται με βάση τα κριτήρια αυτά, πρέπει επομένως να αποκλείουν συστηματικά:

α) τις τεχνητά αποξηρανθείσες περιοχές, εφόσον εφαρμόζεται το κριτήριο της κακής στράγγισης·

β) τις περιοχές με μεγάλο ποσοστό αρδευόμενης γης, εφόσον εφαρμόζεται το κριτήριο της ισορροπίας της υγρασίας του εδάφους·

γ) τις περιοχές στις οποίες έχουν σαφώς λυθεί τα σχετικά με το έδαφος προβλήματα (υφή του εδάφους, πετρώδες, βάθος ριζοφυΐας και χημικές ιδιότητες) και όπου οι κατάλληλοι συνδεόμενοι με την παραγωγή δείκτες (μέση απόδοση των σιτηρών ή πυκνότητα του ζωικού κεφαλαίου ή τυπικό ακαθάριστο κέρδος ανά εκτάριο) μπορούν να συγκριθούν με τον εθνικό μέσο όρο (εξαιρουμένων, εφόσον χρειάζεται, των ορεινών περιοχών).

Στο τεχνικό παράρτημα της παρούσας ανακοίνωσης παρατίθενται περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με την απαιτούμενη βελτίωση της μεθόδου οριοθέτησης των περιοχών σε ό,τι αφορά τους διαφόρους τύπους φυσικού μειονεκτήματος και τους αντίστοιχους βιοφυσικούς δείκτες.

5.2. Κανόνες επιλεξιμότητας σε επίπεδο γεωργικής εκμετάλλευσης

Για να προσανατολίζεται η ενίσχυση μόνο σε περιοχές όπου υπάρχει κίνδυνος περιθωριοποίησης και εγκατάλειψης της γης και όπου η εκτατική γεωργία είναι σημαντικός παράγων για τη διαχείριση της γης, απαραίτητη προϋπόθεση είναι να επιλεγούν μόνο οι περιοχές με πραγματικό φυσικό μειονέκτημα.

Εκτός από την οριοθέτηση των περιοχών, οι κατάλληλοι κανόνες επιλεξιμότητας που εφαρμόζονται μετά τη διαδικασία οριοθέτησης εντός της ίδιας της περιοχής που χαρακτηρίζεται ως μειονεκτική προκειμένου η ενίσχυση να επικεντρωθεί στις εκμεταλλεύσεις οι οποίες συμμορφώνονται με τους στόχους του καθεστώτος, αποτελούν χρήσιμο εργαλείο που κατευθύνει την ενίσχυση σε περιοχές με τον μεγαλύτερο κίνδυνο εγκατάλειψης. Πράγματι, μπορεί να συνυπάρχουν διαφορετικές γεωργικές πρακτικές στην ίδια περιοχή, στην οποία ορισμένες μορφές εκμετάλλευσης έχουν ξεπεράσει το φυσικό μειονέκτημα μέσω διαδικασιών εντατικοποίησης.

Σήμερα τα κράτη μέλη προσφεύγουν ευρέως στους κανόνες επιλεξιμότητας σε επίπεδο γεωργικής εκμετάλλευσης, αν και σύμφωνα με την αξιολόγηση, πολλοί από αυτούς δεν είναι ουσιαστικής σημασίας για την υλοποίηση των στόχων του μέτρου και αντανακλούν την μεγάλη ποικιλία στόχων και διοικητικών απαιτήσεων. Μπορεί να ενισχυθεί η συνάφεια των κανόνων αυτών με τους στόχους του καθεστώτος και με τις διεθνείς δεσμεύσεις της ΕΕ, ενώ παράλληλα να υπάρχει αρκετό περιθώριο δράσης ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι τοπικές ιδιαιτερότητες, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας.

Η χρήση και ο ορισμός των κανόνων επιλεξιμότητας στο επίπεδο της εκμετάλλευσης συζητούνται στο πλαίσιο των επιλογών που αναφέρονται στην υπό εξέλιξη εκτίμηση επιπτώσεων και περιγράφονται στην έκθεση που συνοδεύει την παρούσα ανακοίνωση. Αυτή η συνιστώσα του καθεστώτος ενισχύσεων θα αναπτυχθεί περαιτέρω κατά την προετοιμασία της νομοθετικής πρότασης, λαμβανομένου επίσης υπόψη του αντικτύπου ενός πιθανού νέου συστήματος οριοθέτησης βασιζόμενου στις προσομοιώσεις που πραγματοποιούν τα κράτη μέλη σύμφωνα με την παρούσα ανακοίνωση.

6. Δυνατότητες απλούστευσης

Ο καθορισμός συνόλου κοινών κριτηρίων οριοθέτησης θα απλουστεύσει την εφαρμογή του καθεστώτος των ΕΦΜ στο επίπεδο της ΕΕ, δεδομένου ότι οι σχεδόν 100 δείκτες που επί του παρόντος εφαρμόζουν τα κράτη μέλη με διαφορετικά κατώτατα όρια θα αντικατασταθούν από 8 κριτήρια σαφώς καθορισμένα και τα οποία θα συνδέονται με τα ίδια ελάχιστα κατώτατα όρια σε ολόκληρη την ΕΕ.

Η απλούστευση αυτή συνεπάγεται διαφάνεια, χάρη στην οποία θα είναι αποτελεσματικότερη η εφαρμογή σε ό,τι αφορά την μεταφορά και τη συμμόρφωση με τους στόχους.

Ένας βιοφυσικός δείκτης θα αρκεί για να καταταχθεί μια περιοχή ως επηρεαζόμενη από φυσικό μειονέκτημα, ενώ με το παρόν καθεστώς μια περιοχή πρέπει να επηρεάζεται και από τα τρία είδη μειονεκτημάτων που αναφέρονται στο άρθρο 19 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1257/1999 προκειμένου να χαρακτηρισθεί ως τέτοια (βλ. υποσημείωση 9).

Ωστόσο, είναι σαφές ότι η εφαρμογή κοινών βιοφυσικών κριτηρίων συνεπάγεται κάποιο κόστος εκκίνησης, το οποίο θα διαφέρει μεταξύ των κρατών μελών ανάλογα με την ποσότητα και την ποιότητα των διαθέσιμων δεδομένων για το έδαφος και το κλίμα.

Επί του παρόντος, 13 κράτη μέλη χρησιμοποιούν «συστήματα δεικτών» για τον χαρακτηρισμό των ενδιάμεσων ΜΠ. Πρόκειται για μεθόδους οι οποίες βασίζονται σε συνδυασμό πολλών δεικτών για τον υπολογισμό του δείκτη που είναι αναγκαίος για την κατάταξη των περιοχών σύμφωνα με ειδικά κατώτατα όρια ή κατηγορίες. Υπάρχουν περιπτώσεις στις οποίες παρατηρούνται ομοιότητες μεταξύ των διαφόρων συστημάτων δεικτών που χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη. Ωστόσο, είναι δύσκολο να συγκριθούν μεταξύ τους τα συστήματα αυτά διότι, ακόμη και αν βασίζονται σε παρόμοια δεδομένα, διαφέρουν οι μέθοδοι στάθμισης ή κατάταξης που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό του δείκτη.

Η πολυπλοκότητα των «συστημάτων δεικτών» ποικίλλει, εν γένει όμως οι βιοφυσικοί δείκτες που λαμβάνονται υπόψη στο πλαίσιο της παρούσας επανεξέτασης είναι περισσότερο πολύπλοκοι. Πολλές από τις μεθόδους καθορισμού των δεικτών περιλαμβάνουν τα βιοφυσικά κριτήρια που καθορίζουν οι εμπειρογνώμονες και τα οποία απαριθμούνται στο τεχνικό παράρτημα της παρούσας ανακοίνωσης. Τα «συστήματα δεικτών» μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να θεωρούνται περισσότερο περίπλοκα από τα βιοφυσικά κριτήρια και ως εκ τούτου να θεωρείται ότι αποκαλύπτουν καλύτερα την παρουσία μειονεκτημάτων σε μια περιοχή. Ωστόσο, η δημιουργία και εφαρμογή ενός κοινού συστήματος δεικτών από όλα τα κράτη μέλη θα απαιτούσε τεράστιες προσπάθειες ως προς τον σχεδιασμό, τη συλλογή δεδομένων, την ανάλυση και την υλοποίηση. Επομένως, δεν θα ήταν ούτε αποδοτική ούτε ρεαλιστική η δημιουργία ενός πανευρωπαϊκού συστήματος δεικτών για την μετά βεβαιότητας διαπίστωση ύπαρξης φυσικών μειονεκτημάτων.

Στα κράτη μέλη όπου η υφιστάμενη μέθοδος οριοθέτησης των ΜΠ γίνεται βάσει δεικτών χαμηλής παραγωγικότητας της γης, μια διαδικασία χαρακτηρισμού των περιοχών βασιζόμενη σε βιοφυσικά κριτήρια πιθανόν να απαιτούσε προσπάθεια για τη συγκέντρωση και την εναρμόνιση των δεδομένων για το έδαφος και το κλίμα στο κατάλληλο επίπεδο.

Υπό το φως αυτών των ζητημάτων κλίμακας ως προς τα δεδομένα, τα κράτη μέλη θα μπορούσαν να βρουν μια ενδιάμεση λύση μεταξύ της απλούστευσης και της καθιέρωσης νέων αποτελεσματικών μεθόδων οριοθέτησης κατά τη διαδικασία προσομοίωσης της εφαρμογής των βιοφυσικών κριτηρίων. Εάν είναι σημαντικά, θα μπορούσαν να εξετασθούν στο πλαίσιο της εκτίμησης επιπτώσεων, η οποία προηγείται της νομοθετικής πρότασης της Επιτροπής.

7. Δημοσιονομικές επιπτωσεισ

Η παρούσα επανεξέταση ουδεμία επίπτωση έχει για τον προϋπολογισμό της ΕΕ και τους εθνικούς προϋπολογισμούς, δεδομένου ότι το δημοσιονομικό κονδύλι για το καθεστώς των ΜΠ, στο οποίο συνεισφέρουν το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης και η εθνική συγχρηματοδότηση, αποφασίζεται στο πλαίσιο κάθε προγράμματος αγροτικής ανάπτυξης, εντός του ορίου του συνολικού ύψους των πιστώσεων που προβλέπονται για δεδομένο κράτος μέλος προς στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης σε δεδομένη περίοδο προγραμματισμού. Μια αλλαγή στις χρηματοδοτικές ανάγκες λόγω καλύτερης στόχευσης καθιστά δυνατή την αποδέσμευση πόρων και τη διάθεσή τους σε άλλα μέτρα στο πλαίσιο του προγράμματος.

8. Συμπερασματα και χρονοδιαγραμμα

Πρέπει να επανεξεταστεί το καθεστώς ενισχύσεων στους γεωργούς που είναι εγκατεστημένοι σε περιοχές με φυσικά μειονεκτήματα προκειμένου να προσαρμοστεί το σύστημα οριοθέτησης και πληρωμών που εφαρμόζεται στις ενδιάμεσες ΜΠ ώστε να συμβαδίζει με τους στόχους διαχείρισης της γης που αποφασίστηκαν το 2005, να ενισχυθεί η διαφάνεια και αντικειμενικότητα του καθεστώτος αυτού, λαμβανομένων δεόντως υπόψη των εθνικών και περιφερειακών ιδιαιτεροτήτων, και να ευνοηθεί η συγκέντρωση της ενίσχυσης στις περιπτώσεις στις οποίες υπάρχει ο μεγαλύτερος κίνδυνος εγκατάλειψης.

Η δημιουργία κοινού πλαισίου για την κατάταξη των περιοχών με φυσικά μειονεκτήματα, εκτός των ορεινών περιοχών και αυτών που επηρεάζονται από ειδικά μειονεκτήματα, βάσει κοινών αντικειμενικών κριτηρίων θα ενισχύσει την διαφάνεια, την αξιοπιστία και τη συνοχή του συστήματος οριοθέτησης των περιοχών σε ολόκληρη την ΕΕ.

Τα δεδομένα, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τα οποία είναι διαθέσιμα στην Επιτροπή, δεν επαρκούν για μια λεπτομερή προσομοίωση της εφαρμογής πιθανών κοινών κριτηρίων που προσδιορίζονται κατά την εκτίμηση επιπτώσεων, στην οποία θα μπορούσε να βασιστεί νομοθετική πρόταση με στόχο την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του καθεστώτος των ΕΦΜ.

Η Επιτροπή, προκειμένου να διευκολύνει την εκτέλεση του έργου της Κοινότητας και, ειδικότερα, να προσφέρει μια στέρεα βάση για την εκπόνηση της αναγκαίας νομοθετικής πρότασης, προτείνει να κληθούν τα κράτη μέλη να προσομοιώσουν την εφαρμογή, στο έδαφός τους, των βιοφυσικών κριτηρίων που παρατίθενται στην παρούσα ανακοίνωση και να καταρτίσουν χάρτες των περιοχών που μπορούν να χαρακτηρισθούν ως επιλέξιμες με βάση τα αποτελέσματα των προσομοιώσεων αυτών. Με τις προσομοιώσεις αναδεικνύεται η περιοχή προς οριοθέτηση σύμφωνα με τα βιοφυσικά κριτήρια, προσαρμοσμένα ανάλογα με τις ανάγκες και σύμφωνα με τις ενδείξεις που παρέχονται στο τεχνικό παράρτημα της παρούσας ανακοίνωσης, προκειμένου να αποκλειστούν οι περιοχές στις οποίες έχει ξεπεραστεί το μειονέκτημα.

Οι προσομοιώσεις πρέπει να διενεργούνται σε αρκετά λεπτομερές εδαφικό επίπεδο, για παράδειγμα σε επίπεδο LAU 2 της ονοματολογίας των εδαφικών στατιστικών μονάδων.

Οι προσομοιώσεις δεν θα θεωρηθούν ως νέα μέθοδος οριοθέτησης ΜΠ αλλά θα αποτελέσουν πολύ καλό μέσο για την εκτίμηση της σκοπιμότητας των διαφόρων προβλεπόμενων επιλογών και ενδεχομένως θα χρησιμεύσουν ως βάση νέας μελλοντικής νομοθετικής πρότασης που θα θέτει το πλαίσιο για τη νέα οριοθέτηση των ΜΠ, με μακροπρόθεσμη προοπτική.

Το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και η Επιτροπή των Περιφερειών καλούνται να εξετάσουν τους κύριους άξονες της παρούσας ανακοίνωσης. Τα κράτη μέλη καλούνται να προβούν στις ως άνω προσομοιώσεις και να αποστείλουν τους σχετικούς χάρτες στις υπηρεσίες της Επιτροπής εντός εξαμήνου από την έκδοση της παρούσας ανακοίνωσης.

[1] Υψόμετρο, κλίση ή συνδυασμός των δύο αυτών παραγόντων. Οι περιοχές βορείως του 62ου παραλλήλου θεωρούνται επίσης ορεινές περιοχές.

[2] Ελεγκτικό Συνέδριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (2003), Ειδική Έκθεση αριθ. 4/2003, ΕΕ C 151 της 27.6.2003.

[3] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1083/2006 του Συμβουλίου, της 11ης Ιουλίου 2006, περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και το Ταμείο Συνοχής και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999 - ΕΕ L 230 της 24.8.2006, σ. 1.

[4] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 του Συμβουλίου, της 20ής Σεπτεμβρίου 2005, για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ) - ΕΕ L 277 της 21.10.2005, σ. 1.

[5] IEEP (2006), Αξιολόγηση του μέτρου για τις μειονεκτικές περιοχές στα 25 κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης , http://ec.europa.eu/agriculture/eval/reports/lfa/index_en.htm

[6] Με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1782/2003 του Συμβουλίου, της 29ης Σεπτεμβρίου 2003, που κατήργησε και αντικατέστησε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 73/2009 του Συμβουλίου, της 19ης Ιανουαρίου 2009, για τη θέσπιση κοινών κανόνων για τα καθεστώτα άμεσης στήριξης στα πλαίσια της κοινής γεωργικής πολιτικής και για τη θέσπιση ορισμένων καθεστώτων στήριξης για τους γεωργούς και για την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1290/2005, (ΕΚ) αριθ. 247/2006, (ΕΚ) αριθ. 378/2007 και τη κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1782/2003 - ΕΕ L 30 της 31.1.2009, σ. 16.

[7] Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1782/2003 θέσπισε την αρχή σύμφωνα με την οποία οι γεωργοί οι οποίοι δεν πληρούν ορισμένες απαιτήσεις στους τομείς της δημόσιας υγείας, της υγείας των ζώων και των φυτών, του περιβάλλοντος και της καλής μεταχείρισης των ζώων υπόκεινται σε μειώσεις των άμεσων ενισχύσεων ή σε αποκλεισμούς από αυτές. Αυτό το καθεστώς «πολλαπλής συμμόρφωσης», που διατηρήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 73/2009, εφαρμόζεται και στις ενισχύσεις για την αγροτική ανάπτυξη, οι οποίες συνδέονται με τη γη ή τα ζώα.

[8] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1975/2006 της Επιτροπής, της 7ης Δεκεμβρίου 2006, για τη θέσπιση λεπτομερών διατάξεων εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 του Συμβουλίου όσον αφορά την εφαρμογή διαδικασιών ελέγχου καθώς και την πολλαπλή συμμόρφωση σε σχέση με μέτρα στήριξης της αγροτικής ανάπτυξης - ΕΕ L 368, της 23/12/2006, σ. 74.

[9] Χαμηλή παραγωγικότητα της γης· οικονομικές επιδόσεις στη γεωργία αισθητά χαμηλότερες από τον μέσο όρο· χαμηλή πυκνότητα ή τάση μείωσης του πληθυσμού ο οποίος εξαρτάται κυρίως από τη γεωργική δραστηριότητα (κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1257/1999 του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 1999, για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ) και για την τροποποίηση και κατάργηση ορισμένων κανονισμών - ΕΕ L 160, της 26.6.1999,σ. 80.