ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Κ0Μ(91)361 τελικό 
Βρυξέλλες, 21 Οκτωβρίου 1991 
Πρόταοη 
ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
που αφορά την έγκριοη του προγράμματος εργασίας για την 
εφαρμογή του ειδικού προγράμματος έρευνας και τεχνολογικής 
ανάπτυξης οτον τομέα των βιομηχανικών τεχνολογιών και των 
τεχνολογιών των υλικών (1991-1994). 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή) 

£ 
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 
Η απόφαση της 9ης Σεπτεμβρίου 1991 του Συμβουλίου (91/506/ΕΟΚ) για τη 
θέσπιση ειδικού προγράμματος έρευνας και τεχνολιγικής ανάπτυξης στον 
τομέα των βιομηχανικών τεχνολογιών και των τεχνολογιών των υλικών, 
απαιτεί στο άρθρο 7 παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο το σχέδιο του 
προγράμματος εργασίας να υποβληθεί προς γνωμοδότηση, στην επιτροπή 
αντιπροσώπων των κρατών μελών η οποία επικουρεί την Επιτροπή στην 
εφαρμογή του προγράμματος, σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζεται στο 
άρθρο 6. 
Βάσει της διαδικασίας αυτής, υποβλήθηκε στην επιτροπή στις 12 
Σεπτεμβρίου 1991 πρόγραμμα εργασίας, για το οποίο όμως δεν κατέστη 
δυνατόν να εκδοθεί γνώμη. Πράγματι, το πρόγραμμα εργασίας δεν 
συγκέντρωσε ειδική πλειοψηφία. Η δυσκολία έγκειτο αποκλειστικά στο εάν 
θα συμπεριληφθεί ο κατάλογος στοχοθετημένων έργων (Κεφάλαιο 11.4 του 
σχεδίου προγράμματος εργασίας). Τα στοχοθετημένα έργα αποτελούν 
στοιχείο στρατηγικής σημασίας της πολιτικής Ε&Α της Κοινότητας και 
είναι αναγκαία για να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής 
βιομηχανίας, όπως απαιτεί το άρθρο 130ΣΤ της Συνθήκης. Το "Φιλικό προς 
το περιβάλλον Οχημα" ειδικά είναι ένα θέμα οικονομικής, κοινωνικής και 
περιβαλλοντικής σημασίας για την Κοινότητα και, όπως αναφέρεται ρητά 
στην απόφαση του Συμβουλίου (90/221/Ευρατόμ) για το πρόγραμμα πλαίσιο 
1990-1994, είναι ένα θέμα το οποίο αντανακλά τις ανάγκες που 
δημιουργούνται από τη θέσπιση της μεγάλης εσωτερικής αγοράς. 
Σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφος 4 της απόφασης της 9ης Σεπτεμβρίου 
1991 του Συμβουλίου που προαναφέρθηκε, εναπόκειται στην Επιτροπή να 
υποβάλει πρόταση στο συμβούλιο για τα ληπτέα μέτρα. 
Κρίνεται ότι η έγκριση του σχεδίου προγράμματος εργασίας επείγει διότι 
αποτελεί τη βάση των προσκλήσεων για την υποβολή προτάσεων που 
προβλέπονται στο άρθρο 5 παράγραφος 2, έτσι ώστε να μην καθυστερήσει η 
έναρξη των έργων έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης που απαιτούνται για 
να ενισχυθεί το επιστημονικό υπόβαθρο της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Εάν 
δεν εγκριθεί το πρόγραμμα, η Επιτροπή δεν μπορεί να προβεί επίσημα στην 
δημοσίευση των προσκλήσεων για την υποβολή προτάσεων. 
Πρόταση 
ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
της 
που αφορά την έγκριση του προγράμματος εργασίας για την 
εφαρμογή του ειδικού προγράμματος έρευνας και τεχνολογικής 
ανάπτυξης στον τομέα των βιομηχανικών τεχνολογιών και των 
τεχνολογιών των υλικών (1991-1994). 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
την απόφαση 91/506/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 9ης Σεπτεμβρίου 1991 για τη 
θέσπιση ειδικού προγράμματος έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης στον 
τομέα των βιομηχανικών τεχνολογιών και των τεχνολογιών των υλικών (1990 
έως 1994)(1), και ιδίως το άρθρο 6 παράγραφος 4· 
την πρόταση της Επι τροπής<2)· 
Εκτιμώντας: 
ότι το άρθρο 5 παράγραφος 2 της απόφασης 91/506/ΕΟΚ του Συμβουλίου που 
προαναφέρθηκε προβλέπει ότι θα καταρτισθεί πρόγραμμα εργασίας το οποίο 
θα καθορίζει τους λεπτομερείς στόχους και τον τύπο των έργων που θα 
αναληφθούν, καθώς και τις αντίστοιχες χρηματοδοτικές διατάξεις που 
πρέπει να θεσπισθούν· 
ότι το άρθρο 7 παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, της προαναφερθείσας απόφασης 
του Συμβουλίου προβλέπει ότι το εν λόγω πρόγραμμα εργασίας εγκρίνεται 
σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζει το άρθρο 6· 
ότι σύμφωνα με τη διαδικασία αυτή υποβλήθηκε σχέδιο προγράμματος 
εργασίας στην επιτροπή η οποία επικουρεί την Επιτροπή και, δεδομένου 
ότι η εν λόγω επιτροπή δεν εξέδωσε ευνοϊκή γνώμη εντός της προθεσμίας 
που είχε καθορίσει ο Πρόεδρος, και βάσει της ίδιας πάντοτε διαδικασίας, 
εναπόκειται στην Επιτροπή να υποβάλει πρόταση στο συμβούλιο για τα 
μέτρα που πρέπει να ληφθούν, 
ΑΠΟΦΑΣΙΣΕ ΤΑ ΕΞΗΣ 
Άρθρο Μόνο 
Με την παρούσα εγκρίνεται το πρόγραμμα εργασίας όπως αυτό ορίζεται στο 
Παράρτημα Ι. 
Για το Συμβούλιο 
0 Πρόεδρος 
(1) ΕΕ L 269/30, 25.9.1991 
(2) ΕΕ C (δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη) 
Jii 
ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ 
ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΩΝ ΥΛΙΚΩΝ 
(1991-1994) 
(Brί te/EuRam 11) 
Σχέδιο προγράμματος εργασιών 
Ι. ΙΣΤΟΡΙΚΟ 
To πρόγραμμα αυτό αποτελεί απευθείας συνέχεια των προηγούμενων προγραμμάτων με 
τίτλους BRITE/EURAM και Πρώτες ύλες - Ανακύκλωση. Γενικός στόχος του είναι η 
συμβολή στην ανανέωση της ευρωπαϊκής μεταποιητικής βιομηχανίας με την ενίσχυση της 
τεχνολογικής της βάσης μέσω της έρευνας και της τεχνολογικής ανάπτυξης. 
Κατευθυντήριος άξονας των προσπαθειών Ε&ΤΑ θα είναι η ενοποίηση όλων των πτυχών της 
διάρκειας ζωής των υλικών και των προϊόντων ενώ θα ληφθούν υπόψη και οι σοβαρότεροι 
περιορισμοί σε σχέση με την αποδοχή της τεχνολογικής προόδου. Στους περιορισμούς 
αυτούς συμπεριλαμβάνονται η προστασία του περιβάλλοσντος, οι συνθήκες εργασίας, η 
συνεχής προσαρμογή των ικανοτήτων του εργατικού δυναμικού στις τεχνολογικές αλλαγές 
καθώς και οι νέες διαχειριστικές και οργανωτικές μέθοδοι, ώστε να εξασφαλιστούν 
ομαλές και αποδοτικές σχέσεις μεταξύ της τεχνολογίας και των εργαζομένων. 
Το παρόν πρόγραμμα έχει καταρτιστεί κατ' εφαρμογή του άρθρου 5 παράγραφος 2 της 
απόφασης του Συμβουλίου για τη θέσπιση του ερευνητικού προγράμματος και περιλαμβάνει 
τα εξής μέρη: 
Λεπτομερείς στόχους και ερευνητικές εργασίες· 
Εκτέλεση: πρόσκληση για την υποβολή προτάσεων, τύποι έργων,χρηματοδοτικοί 
διακανονισμοί. 
Παρόλο που μια μεμονωμένη ερευνητική πρόταση μπορεί να καλύπτει ένα μόνο στοιχείο της 
διάρκειας ζωής του αντικειμένου της, πρέπει να αναμένεται ότι θα προτιμηθούν οι 
προτάσεις, των οποίων τα προβλεπόμενα αποτελέσματα απορρέουν από πολυεπιστημονική 
προσέγγιση και παρέχουν ευρείες προοπτικές εφαρμογών, θα αποδοθεί ιδιαίτερη προσοχή 
στις πρωτοβουλίες εκείνες, που επιτρέπουν στοι ς πιθανούς φορείς εκμετάλλευσης και 
στους'ενδεχόμενους χρήστες να έχουν τη μεγαλύτερη δυνατή πρόσβαση στα αποτελέσματα, 
λαμβάνοντας υπόψη τα νόμιμα δικαιώματα προστασίας της πνευματικής και της 
βιομηχανικής ιδιοκτησίας. 
II: ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΣ ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ 
Τομέας 1: ΥΛΙΚΑ - ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ 
Επίκεντρο είναι η βελτίωση των επιδόσεων τόσο των υλικών προηγμένες τεχνολογίας όσο 
και των παραδοσιακών, με κόστος που να επιτρέπει την ανταγωνιστική βιομηχανική 
εκμετάλλευση τους σε ευρύ φάσμα εφαρμογών. 0 στόχος αυτός επεκτείνεται και στη 
βελτίωση των τεχνολογιών που εξασφαλίζουν τον εφοδιασμό σε πόρους πρώτων υλών καθώς 
και των τεχνολογιών ανακύκλωσης, προωθώντας με τον τρόπο αυτό μια ολοκληρωμένη 
προσέγγιση της διάρκειας ζωής των υλικών στο σύνολο της. ΠεοιλαυΟάνει επίοΓΚ τη γοήση 
των νέων υλικών, υε ικανοποιητική ογέση κόστου€ - απόδοσηο. σε ευού ωάσυα προϊόντων 
και εΦαουονών. όπωο και τη διάδοση TOOC σε véouc τουε^ ειραουονών. 
ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ ΚΑΙ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ 
1.1. ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ 
1.1.1. Τεχνολογία της αναζήτησης 
Στόχοι 
- 2 -
Παροχή στη μεταλλευτική βιομηχανία νέων ή βελτιωμένων εργαλείων χαμηλού κόστους και 
καλύτερων γεωλογικών θεωρητικών εννοιών, για να χρησιμοποιηθούν στο στάδιο της 
αναζήτησης. Βελτίωση της τεχνογνωσίας και του υλικού υπολογιστών στον τομέα αυτό και 
ανάπτυξη τεχνικών για την ανίχνευση - παρακολούθηση και τη χαρτογράφηση των περιοχών 
ορυχείων με ρύπανση. 
Ερευνητικές εργασίας 
1.1.1.1 Ανάπτυξη και δοκιμή προηγμένων προσεγγίσεων για την αναζήτηση και την 
ανακάλυψη κοιτασμάτων και για την αξιολόγηση των γνωστών στόχων. 
1.1.1.2 Τελειοποίηση των μοντέλων για τα κοιτάσματα και των θεωρητικών βάσεων της 
αναζήτησης. 
1.1.1.3 Τελειοποίηση μεθόδων και τεχνικών για τον υπολογισμό των αποθεμάτων 
μεταλλευμάτων. 
1.1.1.4 Ανάπτυξη και βελτίωση των ολοκληρωμένων συστημάτων που στηρίζονται σε ανάλυση 
πολλαπλών δεδομένων. 
1.1.1.5 Ανάπτυξη και δοκιμή νέων και βελτιωμένων, γεωφυσικών και γεωχημικών μεθόδων 
με ικανοποιητική σχέση κόστους - απόδοσης για αναζήτηση κοιτασμάτων, όπως οι 
μετρήσεις μεταβατικής ηλεκτρομαγνητικής ακτινοβολίας (Transient 
Electromagnetic Measurements/TEM), η οπτική φασματομετρία και η ανάλυση των 
στοιχείων της ομάδας του λευκοχρύσου (Platinum Group Elements / PGE). 
1.1.1.6 Εφαρμογή και αξιολόγηση νεοανεπτυγμένων τεχνικών αναζήτησης, όπως οι επίγειες 
γεωφυσικές -π.χ. γεωραδιοεντοπιστές - σεισμικές μέθοδοι και τα 
αερομεταφερόμενα συστήματα, και εκτίμηση των δυνατοτοτήτων ευρύτερης 
εφαρμογής που παρέχουν. 
1.1.1.7 Ανάπτυξη εξοπλισμού προηγμένης τεχνολογίας για την αναζήτηση κοιτασμάτων, 
π.χ. μικρογραφία οργάνων - όπως τα φασματόμετρα- και εργαλείων για τη 
διασκόπηση του φρέατος της γεώτρησης, και ανάπτυξη τεχνικών γεώτρησης με 
καλύτερη σχέση κόστους-απόδοσης. 
1.1.1.8 Ανάπτυξη και δοκιμή τεχνικών αναζήτησης για την περιβαλλοντική παρακολούθηση, 
ανίχνευση και χαρτογράφηση περιοχών με ρύπανση γύρω από ορυχεία και λατομεία 
(βλ. επίσης 1.1.2.7 και 1.1.2.8). 
1.1.2. Μεταλλευτική τεχνολογία 
Στόχοι 
Ανάπτυξη τεχνικών που επιτρέπουν να αυξηθεί η παραγωγικότητα, όπως μείωση των 
λειτουργικών δαπανών των μεταλλευτικών εργασιών, λαμβάνοντας υπόψη τα θέματα 
περιβάλλοντος και ασφαλείας, και που παρέχουν τη δυνατότητα εκτίμησης των 
κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων των μεταλλευτικών και λατομικών δραστηριοτήτων. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.1.2.1 Ανάπτυξη τεχνικών και συστημάτων για την κοπή πετρωμάτων και τη ουν§*ή 
εξόρυξη και λατομία. 
1.1.2.2 Ανάπτυξη εξειδικευμένων τεχνικών για τη βελτίωση των συνθηκών ασφαλείας και 
εργασίας με παράλληλη προστασία του περιβάλλοντος. 
1.1.2.3 Ανάπτυξη εκλεκτικών μεθόδοων εκμετάλλευσης που ελαχιστοποιούν την παραγωγή 
αποβλήτων (βλ. επίσης 1.1.3.6.). 
1.1.2.4 Δημιουργία νέων θεωρητικών βάσεων νια υεταλλεία ανοικτά OPOIPISC καθακ: και για 
τη βελτιστοποίηση και την ενοποίηση των επιμέρους εργασιών μιας μεταλλευτικής 
μονάδας, όπως η επί χώση, η γεώτρηση, η ανατίναξη και η μεταφορά. 
1.1.2.5 Βελτίωση των τεχνολογιών κατάρτισης μοντέλων και των εφαρμοσμένων τεχνολογιών 
για τα συστήματα υποστήριξης, την ενίσχυση των πετρωμάτων και την ευστάθεια 
του εδάφους. 
1.1.2.6 Ανάπτυξη της ανάλυσης πολλαπλών δεδομένων καθώς και προηγμένης κατάρτισης 
μοντέλων και προσομοίωσης για διαχείριση και προγραμματισμό των μεταλλευτικών 
δραστηριοτήτων με τη βοήθεια υπολογιστή. 
1.1.2.7 Ανάπτυξη της προσομοίωσης και της κατάρτισης μοντέλων καθώς και πειραματικών 
τεχνικών, προκειμένου να βελτιστοποιηθεί η αποκατάσταση των εκτός λειτουργίας 
μεταλλείων, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης τους για την τελική διάθεση 
αποβλήτων (βλ. επίσης 1.1.1.8.). 
1.1.2.8 Ανάπτυξη τεχνικών για την εκτίμηση των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεων από 
την επιβολή περιβαλλοντικών περιορισμών στα μεταλλεία και στα λατομεία (βλ. 
επίσης 1.1.1.8.). 
1.1.3 Επεξεργασία των ορυκτών 
Στόχοι 
Βελτίωση των γνωστών διεργασιών και ανάπτυξη καινοτόμων τεχνολογιών για εφαρμογή σε 
εργασίες πλήρους κλίμακας με βάση εργαστηριακή έρευνα καθώς και για τη βελτιστοποίηση 
των μεθόδων και των τεχνικών που χρησιμοποιούνται στις διάφορες κατεργασίες των 
εμπλουτισμένων μεταλλευμάτων και των υπολειμμάτων και καταλοίπων των ορυχείων και των 
μεταλλουργικών εγκαταστάσεων, ώστε να μειωθούν τα έξοδα παραγωγής στις νέες και στις 
υπάρχουσες εγκαταστάσεις και να μετριαστούν τα περιβαλλοντικά προβλήματα. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.1.3.1 Χαρακτηρισμός μεταλλευμάτων και ορυκτών βιομηχανικής χρήσεως με σκοπό τη 
βελτίωση της τεχνολογίας επεξεργασίας τους και της καταλληλότητας τους για 
εναλλακτικές χρήσεις. 
1.1.3.2 Βελτίωση των τεχνικών φυσικού και χημικού διαχωρισμού ορυκτών. 
1.1.3.3 Βελτίωση των τεχνικών επεξεργασίας ορυκτών καθώς και των μεταλλοουργικών 
τεχνικών απόληψης, όπως η υδρομεταλλουργική, η βιουδρομεταλλουργική, η 
ηλεκτρομεταλλουργική και η πυρομεταλλουργική (συμπεριλαμβανομένης της χημείας 
των σκωριών). 
1.1.3.4 Ανάπτυξη τεχνολογιών για τη μείωση των ρυπογόνων εκπομπών και της ενεργειακής 
κατανάλωσης και την αύξηση του φάσματος των περιβαλλοντικός αποδεκτών υλικών 
τροφοδότησης των εγκαταστάσεων επεξεργασίας μεταλλευμάτων και ορυκτών. 
1.1.3.5 Ανάπτυξη μεθόδων και τεχνικών για τη δέσμευση και τη σταθεροποίηση των 
μετάλλων και των τοξικών ενώσεων σε τελικά κατάλοιπα, απόβλητα ορυχείων, 
σκωρίες μεταλλευμάτων και υπολείμματα. 
1.1.3.6 Ανάπτυξη νέων διαδικασιών και εξοπλισμού επεξεργασίας για να βελτιστοποιηθούν 
η ποιότητα και η απόδοση και να ελαχιστοποιηθεί η παραγωγή αποβλήτων (βλ. 
επίσης 1.1.2.3.). 
1.1.3.7 Ανάπτυξη αυτοματισμού, ιδίως αισθητήρων, για τον έλεγχο και την παρακολούθηση 
των διεργασιών, των υλικών και της ποιότητας των προϊόντων. 
1.1.3.8 Ανάπτυξη μαθηματικών μοντέλων και προσομοιώσεων για την επεξεργασία των 
ορυκτών και τις διεργασίες των μεταλλουργικών μονάδων απόληψης καθώς και την 
ενοποίηση τους σε λειτουργικές εγκαταστάσεις. Ανάπτυξη έμπειρων και 
αυτοματοποιημένων συστημάτων. 
- 4 -
1.2. ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗ 
1.2.1. Ανακύκλωση και ανάκτηση σε βιομηχανικά απόβλητα, συμπεριλαμβανομένων των μη 
σιδηρούχων μετάλλων 
Στόχοι 
Ανάπτυξη νέων τεχνολογιών για τη φυσική ή/και χημική κατεργασία των καταλοίπων, των 
απορριμμάτων της παραγωγής και των βιομηχανικών αποβλήτων, με σκοπό να αυξηθεί ο 
βαθμός ανάκτησης και να ελαχιστοποιηθούν τα περιβαλλοντικά προβλήματα. Η έρευνα στο 
πεδίο αυτό θα καλύψει την πυρομεταλλουργική, την υδρομεταλλουργική και τις τεχνικές 
εξευγενισμού που χρησιμοποιούνται στην επεξεργασία σύνθετων καταλοίπων, κραμάτων και 
πολυστοιχειακών απορριμμάτων της παραγωγής. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.2.1.1 χαρακτηρισμός, αναγνώριση, ταξινόμηση και ποσοστικός προσδιορισμός των 
ανακτήσιμων υλικών και των μεταχειρισμένων, μη σιδηρούχων μετάλλων που 
προέρχονται από βιομηχανικές δραστηριότητες. Ανάπτυξη μεθόδων για τον 
ποιοτικό έλεγχο των ανακτώμενων υλικών πριν από την ανακύκλωση, τη 
χρησιμοποίηση ή την ελεγχόμενη τελική διάθεση. 
1.2.1.2 Βελτιστοποίηση των γνωστών διεργασιών διαχωρισμού, εμπλουτισμού και 
ανακύκλωσης σε βιομηχανική κλίμακα, λαμβάνοντας υπόψη την εξοικονόμηση 
ενέργειας, την ευελιξία της τροφοδότησης, τον εμπλουτισμό και τη μείωση των 
ρυπογόνων εκπομπών. 
1.2.1.3 Ανάπτυξη νέων διεργασιών διαχωρισμού, εμπλουτισμού και ανακύκλωσης με σκοπό 
την αποδοτικότερη ανάκτηση υλικών αξίας από απορρίμματα της παραγωγής και 
βιομηχανικά απόβλητα, συμπεριλαμβανομένων των επενδύσεων πυρίμαχων υλικών, 
χωρίς μόλυνση από ξένες προσμίξεις. 
1.2.1.4 Ανάπτυξη πυρομεταλλουργικών διεργασιών με ικανοποιητική σχέση κόστους 
απόδοσης, όπως οι μέθοδοι με πλάσμα και laser, ικανών να απορροφούν τις 
διακυμάνσεις του φορτίου τροφοδότησης, δια την ανάκτηση βασικών, ειδικών και 
πολύτιμων μετάλλων από βιομηχανίες διαφόρων κλάδων, απόβλητα της 
μεταλλοβιομηχανίας, σύνθετα κατάλοιπα, αναλωμένους καταλύτες, μεταχειρισμένα 
αγαθά και εξοπλισμούς. 
1.2.1.5 Ανάπτυξη βιοϋδρομεταλλουργικών, φωοτοκαταλυτικών και υδρομεταλλουργικών 
διεργασιών με ικανοποιητική σχέση κόσοτυς- απόδοσης για την κατεργασία 
σκωριών, καταλοίπων, βιομηχανικών λυμάτων και αποβλήτων, με σκοπό την 
ανάκτηση μετάλλων, αλάτων και υλικών αξίας καθώς και την αποκάθαρση για να 
ελαχιστοποιηθεί η ρύπανση. 
1.2.1.6 Ανάπτυξη προηγμένων τεχνολογιών για την αναγωγή και τον εξευγενισμό των 
παραπροϊόντων και των αποβλήτων, π.χ. με τεχνολογία ρευστοποιημένης κλίνης, 
ηλεκτρόλυση υδατικών διαλυμάτων, απόσταξη υπό κενό, τεχνολογία του πλάσματος, 
ηλεκτρόλυση τηγμάτων αλάτων και τεχνολογία των χλωριδίων. 
1.2.1.7 Ανάπτυξη τεχνολογιών για την ανάκτηση και την ανακύκλωση μετάλλων από υλικά 
που περιέχουν οργανικές και μεταλλοπλαστικές ενώσεις, με ταυτόχρονη 
ελαχιστοποίηση των ζημιών του περιβάλλοντος. 
1.2.1.8 Ανάπτυξη μοντέλων με υπολογιστή για την εκτίμηση της διαθεσιμότητας 
ανακτήσιμων υλικών προς ανακύκλωση και της οικονομικής βιωσιμότητας της 
δραστηριότητας αυτής καθώς και μεταλλουργικών μοντέλων για την πρόγνωση της 
επίδρασης που έχει η πολλαπλή ανακύκλωση στα χαρακτηριστικά και στις 
δυνατότητες επεξεργασίας των πρώτων υλών. 
1.2.2. Ανακύκλωση, ανάπτυξη και επαναχρησιμοποίηση των υλικών προηγμένης 
τεχνολογίας. 
Στόχοι 
Βελτίωση των τεχνολογιών ανακύκλωσης που αποσκοπούν στην επαναχρησιμοποίηση των 
αποβλήτων από υλικά προηγμένης τεχνολογίας, ώστε να βελτιωθεί η ποιότητα των νέων 
προϊόντων ή ενώσεων και να αποκτήσουν υψηλό επίπεδο ποιότητας και οικονομικής αξίας. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.2.2.1 Χαρακτηρισμός, ταξινόμηση και ποσοτικός προσδιορισμός των αποβλήτων από υλικά 
προηγμένης τεχνολογίας και ανάπτυξη μεθόδων για τον ποιοτικό έλεγχο των 
ανακτήσιμων υλικών πριν από την ανακύκλωση, την επαναχρησιμοποίηση ή την 
ελεγχόμενη τελική διάθεση. 
1.2.2.2 Ανάπτυξη τεχνικών ανάλυσης και σήμανσης για ταυτοποίηση. Ανάπτυξη ακίνδυνων 
τεχνολογιών με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης για την ανακύκλωση 
καταλοίπων και απορριμμάτων της παραγωγής από οργανικά και ανόργανα, σύνθετα 
υλικά καθώς και από άλλα υλικά προηγμένης τεχνολογίας. 
1.2.2.3 Ανάπτυξη μοντέλων για την εκτίμηση της διαθεσιμότητας υλικών προηγμένης 
τεχνολογίας προς ανακύκλωση και της οικονομικής βιωσιμότητας της 
δραστηριότητας αυτής καθώς και για την πρόγνωση της επίδρασης που έχει η 
πολλαπλή ανακύκλωση στα φυσικά χαρακτηριστικά και στις δυνατότητες 
ειχεζερ^ααϊας των αρχικών υλικών. 
ΝΕΑ ΚΑΙ ΒΕΛΤΙΩΜΕΝΑ ΥΛΙΚΑ ΚΑΙ Η ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥΣ 
1.3. ΥΛΙΚΑ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ 
1.3.1. Μέταλλα και σύνθετα υλικά μεταλλικής βάσης 
Στόχοι 
Εξασφάλιση της αναγκαίας προόδου για την πλήρη εκμετάλλευση των δυνατοτήτων που 
ενέχουν τα νέα κράμματα και σύνθετα υλικά και η επεξεργασία τους, ιδίως δε των 
τεχνολογιών για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που συνδέονται με τη μαζική 
παράγωγη. Πρόσθετος στόχος είναι η ανάπτυξη υπερκραμάτων ανθεκτικών σε υψηλές 
θερμοκρασίες, μεσομεταλλικών ενώσεων, μεταλλικών κόνεων, υαλομετάλλων, σκληρών 
μετάλλων, κραμάτων ανθεκτικών στη φθορά και υλικών επιστρώσεως, τα οποία απαιτούνται 
για ειδικές εφαρμογές με πολύπλοκες προδιαγραφές σχεδιασμού. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.3.1.1 Ανάπτυξη τεχνολογιών με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης για τη σύνθεση 
και την παραγωγή μεταλλικών υλικών και κραμάτων, προοριζόμενων για ευρύτερο 
φάσμα τελικών προϊόντων με υψηλή ποιότητα και ανώτερες επιδόσεις. 
1.3.1.2 Ανάπτυξη κραμάτων, μεσομεταλλικών ενώσεων για κατασκευές και σύνθετων 
συστημάτων μεταλλικής βάσης με συγκεκριμένες ιδιότητες από πλευράς επιδόσεων, 
όπως βελτιωμένη ακαμψία, μεγαλύτερο λόγο αντοχής - βάρους, αντίσταση στις 
ατμοσφαιρικές συνθήκες και στις υψηλές θερμοκρασίες. 
1.3.1.3 Βελτίωση των επιδόσεων μέσω του ελέγχου της μορφολογίας των κόνεων και των 
ιδιοτήτων των διαχωριστικών επιφανειών στα σύνθετα υλικά μεταλλικής βάσης. 
1.3.1.4 Ανάπτυξη συστημάτων επιστρώσεως μικρού ή μεγάλου πάχους με βελτιωμένες 
λειτουργικές ιδιότητες για μεταλλικά αυποστρώματα. 
1.3.1.5 Εφαρμογή τεχνικών προσομοίωσης με υπολογιστή, που συνδέουν μοντέλα της 
μικρομετρικής και της μακρομετρικής μορφής. 
1.3.1.6 Ανάπτυξη τεχνικών για την εκτίμηση της μακροπρόθεσμης σταθερότητας και 
συμπεριφοράς των μεταλλικών υλικών. 
- 6 -
1.3.2 Κεραμικά, σύνθετα υλικά κεραμικής βάσης και γυαλί προηγμένης τεχνολογίας 
Στόχοι 
Πρόοδος στην κατανόηση θεμάτων καίριας σημασίας, όπως η ποιότητα, η επεξεργασία και 
αξιοπιστία, και στις συναφείς τεχνολογίες, με ιδιαίτερη έμφαση στην ολιγοδάπανη 
επεξεργασία και στα ανθεκτικά, χωρίς ελαττώματα προϊόντα. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.3.2.1 Ανάπτυξη υλικών για χρήση σε υψηλές θερμοκρασίες με αυξημένη αντοχή, 
σκληρότητα, ολκιμότητα και αντίσταση στη χημική διάβρωση και τη διάβρωση από 
περιβαλλοντικούς παράγοντες. 
1.3.2.2 Βελτιστοποίηση των κόνεων ως πρώτων υλών. 
1.3.2.3 Ανάπτυξη τεχνικών επεξεργασίας για υλικά υψηλής ποιότητας, οι οποίες 
παρουσιάζουν ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης και μεγάλη αποδοτικότητα 
και επιτρέπουν τη διάδοση των υλικών αυτών σε νέους τομείς εφαρμογής. 
1.3.2.4 Βελτίωση της συνέπειας και της αξιοπιστίας των συστατικών στοιχείων, 
συμπεριλαμβανομένης της μακροπρόθεσμης ευστάθειας κατά τη χρήση. 
1.3.2.5 Βελτίωση της αντίστασης στο θερμικό πλήγμα και στον ερπυσμό, των 
θερμομονωτικών ιδιοτήτων καθώς και της συμπεριφοράς στην οξείδωση και στη 
χημική διάβρωση σε υψηλές θερμοκρασίες. 
1.3.2.6 Ανάπτυξη στοχαστικών μεθοδολογιών σχεδιασμού για συστατικά στοιχεία 
μηχανοτεχνίας υψηλών επιδόσεων. 
1.3.2.7 Ανάπτυξη τεχνολογιών επιφανεικής κατεργασίας για τη διευκόλυνση της 
βιομηχανικής παραγωγής και της χρήσης σε λειτουργίες. 
1.3.2.8 Εφαρμογή τεχνικών προσομοίωσης με υπολογιστή, που συνδέουν μοντέλα της 
μικρομετρικής και της μακρομετρικής μορφής. 
1.3.2.9 Ανάπτυξη τεχνικών για την εκτίμηση της μακροπρόθεσμης σταθερότητας και 
συμπεριφοράς των κεραμικών υλικών. 
1.3.3 Πολυμερή και σύνθετα υλικά με βάση πολυμερή. 
Στόχοι 
Καλύτερη κατανόηση των δυνατοτήτων επίδοσης των υλικών αυτών σε συνάρτηση με τη δομή 
τους και διεύρυσνη της κατανόησης των σχέσεων ανάμεσα στις ιδιότητες των υλικών και 
τις διαδικασίες επεξργασίας τους. Η επιδιωκόμενη πρόοδος θα μπορούσε να επιτευχθεί με 
καινοτόμες πρακτικές σχεδιασμού και επεξεργασίας. Απάντηση στο σχετικό με το 
περιβάλλον προβληματισμό με νέα θερμοπλαστικά πολυμερή τεχνικών εφαρμογών, που 
διατηρούν τις μηχανικές τους ιδιότητες σε υψηλότερες θερμοκρασίες και μπορούν να 
παράγονται με τις διακασίες θερμικής επεξεργασίας, που έχουν χαμηλότερο κόστος. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.3.3.1 Ανάπτυξη υλικών, συνθέτων υλικών καθώς και ινών και συγκολλητικών υλών από 
πολυμερή με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης και βελτιωμένες ιδιότητες 
υλικών, όπως αντίσταση σε αντίξοες περιβαλλοντικές συνθήκες, στη θερμοκρασία, 
στην πίεση, στη δυναμική φόρτιση και στους διαλύτες, για μεγαλύτερη κλίμακα 
πεδίων εφαρμογής. 
1.3.3.2 Ανάπτυξη πολυμερών υλικών με ειδικές ιδιότητες που συντελούν στην 
ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων στο περιβάλλον, όπως η βιοαποδομησιμότητα και 
οι δυνατότητες ανακύκλωσης και επαναχρησιμοποίησης. 
1.3.3.3 Ανάπτυξη τεχνικών επεξεργασίας με ικανοποιητική σχέση κόστους.απόδοσης και 
μεγάλη αποδοτικότητα για υλικά υψηλής ποιότητας. 
1.3.3.4 Διερεύνηση νέων τύπων συνθέτων υλικών, όπως τα μοριακά και τα αυτοενισχυτικά. 
1.3.3.5 Εκτίμηση των διαχωριστικών επιφανειών ινών/μήτρας στα σύνθετα υλικά με την 
ανάπτυξη μη καταστροφικών τεχνικών. 
1.3.3.6 Ανάπτυξη προεμποτισμένωνμ, ημι κατεργασμένων προϊόντων με υψηλές επιδόσεις για 
σύνθετα συστατικά στοιχεία, των οποίων οι εφαρμογές απαιτούν μεγάλη αντοχή 
και μεγάλη σκληρότητα. 
1.3.3.7 Ανάπτυξη τεχνικών σχεδιασμού και ελέγχου διεργασιών με τεχνητή νοημοσύνη για 
πολυμερή και σύνθετα υλικά με βάση πολυμερή. 
1.3.3.S Εφαρμογή ειδικών κατεργασιών για τη μετατροπή πολυμερών χαμηλού κόστους σε 
συστατικά στοιχεία υψηλών επιδόσεων προσαρμοσμένα στις ανάγκες των χρηστών. 
1.3.3.9 Εφαρμογή μαθηματικών μοντέλων στη βελτιστοποίηση υλικών, προϊόντων και 
δι εργασιών. 
1.3.3.10 Ανάπτυξη συνδυασμένων και πλήρως ολοκληρωμένων τεχνικών μετασχηματισμού, 
όπως η έγχυση σε τύπους, η έλαση, η πολυστρωματική μορφοποίηση και η 
μορφοποίηση σάντουιτς, για καινοτόμα υλικά κατασκευών με υψηλές 
επιδόσει ς. 
1.4. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΥΛΙΚΑ ΓΙΑ ΜΑΓΝΗΤΙΚΕΣ, ΥΠΕΡΑΓΩΓΙΚΕΣ, ΟΠΤΙΚΕΣ, ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΚΑΙ 
ΒΙΟΪΑΤΡΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ 
1.4.1 ΜΑΓΝΗΤΙΚΑ ΥΛΙΚΑ 
Στόχοι 
Κάλυψη της ανάγκης για νέα υλικά με βελτιωμένες μαγνητικές ιδιότητες και ευχερή 
επεξεργασία, όπως τα μαγνητικά υλικά προηγμένης τεχνολογίας, στα οποία 
συμπεριλαμβάνονται οι σκληροί, οι ημίσκληροι και οι μαλακοί μαγνήτες και η ενσωμάτωση 
τους σε συστατικά και συστήματα. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.4.1.1 Ανάπτυξη μαχνητικών υλικών προηγμένης τεχνολογίας, όπως οι νέοι τύποι σπανίων 
γαιών, με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης στην επεξεργασίας τους. 
1.4.1.2 Ανάπτυξη υλικών με βελτιωμένες μαχνητικές επιδόσεις σε υψηλές θερμοκρασίες 
και μεθόδων για την επεξεργασία τους και, ακόμη, ανάπτυξη βελτιωμένων χύδην 
υλικών μόνιμης μαγνήτισης με αυξημένο ενεργειακό γινόμενο και βελτιωμένη 
ογκομετρική απόδοση για ειδικές εφαρμογές, όπως στους ηλεκτροκινητήρες και σε 
άλλες ηλεκτρικές διατάξεις. 
- 8 -
1.4.1.3 Βελτίωση των κατασκευαστικών δυνατοτήτων που παρέχουν τα μαγνητικά υλικά με 
καινοτομίες στο σχεδιασμό της σύνθεσης, της mnttzpyaoiac και του ελέγχου της 
σύστασης τους. 
1.4.1.4 Βελτίωση των λειτουργικών δυνατοτήτων που παρέχουν τα μαγνητικά υλικά 
πολυστρωματικής μορφοπο(ησης. 
1.4.2. Υπεραγώγιμα υλικά σε υψηλές θερμοκρασίες. 
Στόχοι 
Ανάπτυξη υπεραγωγών με υψηλή θερμοκρασία άλματος καθώς και υψηλή ένταση και πυκνότητα 
ροής ρεύματος για εφαρμογές ηλεκτρικής ενέργειας, ικανών να συνδυάζονται με άλλα 
υλικά σε χαμηλές θερμοκρασίες επεξεργασίας. Κατανόηση των νέων υπεραγωγιμων υλικών 
και των εγγενών ιδιοτήτων τους. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.4.2.1 Ανάπτυξη αξιόπιστων μεθόδων επεξεργασίας με ικανοποιητική σχέση κόστους-
απόδοσης για τη βιομηχανική παραγωγή συστατικών υπεραγωγών υψηλής έντασης 
ρεύματος, όπως αγωγών, καλωδίων και φύλλων. 
1.4.2.2 Καθορισμός μεθοδολογίας σχεδιασμού για συστατικά στοιχεία μεγαλύτερης 
αξιοπιστίας, ιδίως για την κατασκευή αγωγών, καλωδίων και φύλλων μικρού και 
μεγάλου πάχους. 
1.4.2.3 Ανάπτυξη διαδικασιών επεξεργασίας, όπως οι τεχνικές κολλοειδούς διαλύματος-
πήγματος (Sol-Gel), ανάμιξης, πυροσυσσωμάτωσης, ψεκασμού, με σκοπό την 
κατασκευή επακριβώς χαρακτηρισμένων και ελεγχόμενων κόνεω" για υπεραγωγούς. 
1.4.2.4 Εμβάθυνση της κατανόησης των βασικών σχέσεων ιδιοτήτων - δομής-
στοιχειομετρίας, συμπεριλαμβανομένων των ηλεκτρικών και μαγνητικών ιδιοτήτων, 
σε συνάρτηση με το δ ι αφορισμό των φάσεων, την ανισοτροπία και τα φαινόμενα 
των ορίων των κόκκων. 
1.4.3 Ηλεκτραγωγά και ιοναγωγά υλικά 
Στόχοι 
Προαγωγή της τεχνολογίας για τη σύνθεση / επεξεργασία ηλεκτραγωγών υλικών και βάσεων 
αγώγιμων υλικών, των οποίων η τεχνολογική ανάπτυξη βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο. 
Διάνοιξη οδών εφαρμογής, όπως οι αγωγοί ηλεκτρικού ρεύματος, η αποθήκευση ενέργειας 
και οι ακουστικές συσκευές. Ανάπτυξη των υλικών που απαιτούν τα συστήματα στοιχείων 
καυσίμου για την παραγωγή "καθαρής" ηλεκτρικής ενέργειας. Καλύτερη κατανόηση των 
ορίων της σημερινής τεχνολογίας και του τρόπου με τον οποίο τα όρια αυτά μπορεί 
κανείς να τα υπερβεί με νέες μεθόδους επεξεργασίας. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.4.3.1 Ανάπτυξη υλικών για ηλεκτρικές εφαρμογές με καλύτερη αγωγιμότητα, μεγαλύτερη 
αντοχή και καλύτερη συμπεριφορά στην κόπωση, αντίσταση στη χημική διάβρωση 
και στη θερμότητα καθώς και συμπεριφορά στη διάβρωση λόγω σπινθηρισμών. 
1.4.3.2 Ανάπτυξη στερεών ιοναγωγών υλικών για στερεούς ηλεκτρολύτες σε διατάξεις 
ενεργειακής μετατροπής. 
1.4.3.3 Ανάπτυξη συστημάτων αγώγιμων πολυμερών υλικών με ανόργανα μέσα πληρώσεως για 
επεξεργασία μεγάλων ποσοτήτων ή χρήση σε δραστηριότητες συσκευασίας και 
συναρμογής. 
1.4.3.4 Εξακρίβωση της σχέσης που συνδέει τη σύνταξη των πολυμερών υλικών με τις 
ηλεκτρικές και ακουστικές ιδιότητες τους. 
1.4.3.5 Ανάπτυξη κραμάτων σκληράι νόμενων με γήρανση και πολυστρωματικών συνθέτων 
υλικών, που συνδυάζουν υψηλή ηλεκτρική και θερμική αγωγιμότητα ή δυναμικό 
εκπομπής ηλεκτρονίων με βελτιωμένες μηχανικές ιδιότητες και αντίσταση στη 
χημική διάβρωση. 
1.4.4 Οπτικά υλικά 
Στόχοι 
Αντιμετώπιση των κυρίαρχων προβλημάτων, στα οποία συγκαταλέγονται η διαθεσιμότητα 
εξαιρετικά καθαρών υλικών με χαμηλές οπτικές απώλειες για συστήματα εκπομπής οπτικής 
ακτινοβολίας και η επεξεργασία υλικών, συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής υλικών με 
δ ισδι άστατη ή τρισδιάστατη, εναπόθεση χημικής αέριας φάσης. 
Ερευνητικές ερ^αοΐες 
1.4.4.1 Ανάπτυξη νέων τύπων γυαλιού με μεταβλητές ιδιότητες διαπερατότητας από τη 
φωτεινή ακτινοβολία και, ταυτόχρονα, τεχνολογιών με ικανοποιητική σχέση 
κόστους-απόδοσης για την εφαρμογή τους. 
1.4.4.2 Ανάπτυξη και χαρακτηρισμός μη γραμμικών οπτικών υλικών, συμπεριλαμβανομένων 
των οργανικών υλικών και των ενδιαμέσων προϊόντων. 
1.4.4.3 Ανάπτυξη ενεργών επιστρώσεων, όπως τα μαγνητικά και τα πιεζοηλεκτρικά 
επιφανειακά στρώματα και οι επιφανειακές στιβάδες χημικής χρωστικής, για 
αισθητήρες. 
1.4.4.4 Βελτιστοποίηση των φαινομένων ηλεκτροφωταύγειας, ηλεκτροχρωμίας, φωτοχρωμίας 
και θερμοχρωμίας για την παραγωγή οπτικών υλικών με ελεγχόμενη εκπομπή 
φωτεινής ακτινοβολίας και διαπερατότητα. 
1.4.5 Βιοϊατρικά υλικά 
Στόχοι 
Κάλυψη των απαιτήσεων σε νέα βιοϊατρικά υλικά, συμπεριλαμβανομένων των μεταλλικών 
κραμάτων, των κεραμικών, των σύνθετων υλικών, του γυαλιού, των πολυμερών και των 
συγκολλητικών υλών, για εφαρμογές όπως τα ορθοπεδικά μοσχεύματα και οι οδοντικές 
προσθέσεις, τα υποκατάστατα μαλακών μορίων και υγρών του σώματος, οι ενδοσωματικές ή 
εξωσωματικές συσκευές μόνιμου ή προσωρινού χαρακτήρα. Ανάπτυξη τεχνολογιών για 
εργασίες με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης που αφορούν τη βιομηχανική κατασκευή 
των σχετικών ειδών, τις κλινικές διαδικασίες και τα συστήματα αποκατάστασης. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.4.5.1 Ανάπτυξη υλικών ειδικής και ιατρικής καθαρότητας με βιοσυμβατές και 
βιολειτουργικές ιδιότητες για συσκευές και για μοσχεύματα που φέρουν βάρος. 
1.4.5.2 Ανάπτυξη τεχνικών για καινοτομίες στο σχεδιασμό, την κατάρτιση μοντέλων και 
την κλινική έρευνα νέων κατασκευών καθώς και συστατικών και συσκευών 
πολύπλοκου σχήματος, με συνδυασμό όλων των πτυχών της αξιόπιστης 
βιολειτουργικής ικανότητας: συμβατότητα μεταξύ ανθρωπίνων ιστών και 
μοσχευμάτων. 
1.4.5.3 Ανάπτυξη τεχνικών επιφανειακής κατεργασίας για ιατρικές συσκευές, με σκοπό 
την πρόληψη της χημικής διάβρωσης και της διάβρωσης από τους παράγοντες του 
περιβάλλοντος, και για την επίτευξη βελτιωμένων ιδιοτήτων βιοενσωμάτωσης. 
- 10 -
ΥΛΙΚΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ 
1.5.1 Υλικά συσκευασίας 
Στόχοι 
Βελτίωση των αναγκαίων τεχνολογιών, συμπεριλαμβανομένων του αυτοματισμού και του 
ελέγχου on-line, για επεξεργασία με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης, η οποία 
περιλαμβάνει την εισαγωγή φυσικών υλικών, την υποκατάσταση των τοξικών υλικών και τη 
βελτιωμένη ανακύκλωση των συστημάτων υλικών. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.5.1.1 Ανάπτυξη φιλικών προς το περιβάλλον υλικών συσκευασίας, που επιδέχονται 
επαναχρησιμοποίηση, ανακύκλωση ή αποδόμηση και δεν είναι τοξικά κατά τη χρήση 
και την τελική διάθεση. 
1.5.1.2 Βελτίωση των σημερινών μεθόδων επεξεργασίας για να αυξηθεί η παραγωγικότητα 
και να παράγονται προϊόντα συσκευασίας με υψηλή προστιθέμενη αξία. 
1.5.2 Νέα δομικά υλικά 
Στόχοι 
Βελτίωση των υλικών που χρησιμοποιούνται σήμερα στις οικοδομές και ανάπτυξη νέων 
υλικών - συμπεριλαμβανομένων των συνθέτων - ικανών να συνδυάζουν λειτουργικά και 
δομικά χαρακτηριστικά. 
Ερευνητικές εργασίες 
1.5.2.1 Ανάπτυξη νέων τεχνολογιών των υλικών με στόχο τη βελτίωση της θερμομόνωσης, 
της ηχοπροστασίας και της μηχανικής αρτιότητας. 
1.5.2.2 Ενίσχυση της εισαγωγής νεωτεριστικών μεθόδων παραγωγής και συναρμολόγησης, 
που επιτρέπουν μεγάλο βαθμό αυτοματισμού. 
1.5.2.3 Διερεύνηση της αποσύνθεσης των δομικών υλικών και συστημάτων, λόγω έκθεσης 
στον ατμοσφαιρικό αέρα, στο νερό, στη ρύπανση, στην υπεριώδη ακτινοβολία, στη 
θερμοκρασία και στην υ^ραο'ια. 
1.5.2.4 Ανάπτυξη δομικών συγκολλητικών υλών, που ενεργούν ως συνδετικά και ενισχυτικά 
υλικά, για υβριδικά προκατασκευασμένα συστήματα. 
1.5.2.5 Ανάπτυξη τεχνικών για τη χρήση μεταλλικών ή οργανικών υλικών ως οπλισμού για 
σκυρόδερμα, γυαλί και κεραμικά υλικά, καταλήγοντας σε συστήματα με μεγάλη 
αντίσταση στη χημική διάβρωση, καλές θερμομονωτικές και ηχομονωτικές 
ιδιότητες και αυξημένη πυρασφάλεια. 
ΤΟΜΕΑΣ 2: ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ 
Στόχος είναι η βελτίωση της ικανότητας της βιομηχανίας να σχεδιάζει και να παράγει 
προϊόντα που χαρακτηρίζονται από υψηλή ποιότητα, εύκολη συντήρηση, μεγάλη 
ανταγωνιστικότητα και, συγχρόνως, είναι αποδεκτά από περιβαλλοντικής και κοινωνικής 
πλευράς. 
2.1 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ 
2.1.1 Καινοτόμα εργαλεία και τεχνικές σχεδιασμού 
Στόχοι 
Ανάπτυξη εργαλείων σχεδιασμού, όπως τα συστήματα υποστήριξης των αποφάσεων, για την 
προώθηση αποδοτικότερων μεθόδων σχεδιασμού, φθηνότερης βιομηχανικής παραγωγής, 
συναρμολόγησης και διάλυσης καθώς και αξιόπιστων και εργονομικών προϊόντων. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.1.1.1 Ανάπτυξη συστημάτων υποστήριξης των αποφάσεων για το σχεδιασμό στους τομείς 
των υλικών και των τυποποιημένων συστατικών στοιχείων, τα οποία συνδυάζουν 
μαθηματικά μοντέλα, χαρακτηριστικά της παραγωγής, επιδόσεις των προϊόντων και 
ανθρωπομετρικά δεδομένα. 
2.1.1.2 Καθορισμός μεθόδων για τον έλεγχο της καταλληλότητας και την πιστοποίηση των 
εργαλείων που χρησιμοποιούνται στην υποστήριξη στην κατάρτιση μοντέλων και 
στην ανάλυση του σχεδιασμού. 
2.1.1.3 Ανάπτυξη τεχνικών για την ελαχιστοποίηση του χρονικού διαστήματος "από το 
σχέδιο στο προϊόν" με βάση την ανάλυση της αξίας, την κατάρτιση μοντέλων, την 
προσομοίωση και τις τεχνικές ταχείας κατασκευής πρωτοτύπων. 
2.1.1.4 Ανάπτυξη μεθοδολογίας για την κατάρτιση μοντέλων της μηχανολογικής 
διαδικασίας στο σύνολο της, από τη σύλληψη μέχρι το λεπτομερειακό σχέδιο και 
με απεικόνιση των λειτουργικών ανοχών, και έλεγχος της καταλληλότητας της 
προσέγγισης. 
2.1.2 Μεθοδολογίες σχεδιασμού για πολύπλοκα συστατικά στοιχεία 
Στόχοι 
Διαμόρφωση προσεγγίσεων για την ενσωμάτωση πολυλειτουργικων συστατικών στοιχείων στο 
σχεδιασμό προϊόντων. Προαγωγή της δυναμικότητας των συστημάτων μεγάλης ακρίβειας και 
μικρομηχανοτεχνιας παράλληλα με το σχεδιασμό για μικρογραφία μικρομετρικής κλίμακας. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.1.2.1 Καθορισμός νέων προσεγγίσεων και εφαρμογών για το σχεδιασμό πολυλειτουργικων 
συστατικών στοιχείων. 
2.1.2.2 Ανάπτυξη πολυεπιστημονικών προσεγγίσεων στο θέμα του σχεδιασμού ολοκληρωμένων 
συστημάτων, όπως η μηχανοτρονική, η οπτικοϋλοτρονική και τα πολυστοιχειακά 
συστήματα. 
2.1.2.3 Ανάπτυξη μεθοδολογιών για το σχεδιασμό συστημάτων μεγάλης ακρίβειας και 
μικρομηχανοτεχνίας, συνδεόμενων με τη μηχανική και τη συμπεριφορά των υλικών 
σε επίπεδο μικρομετρικής μορφής. 
2.1.3 Δυνατότητα συντήρησης και αξιοπιστία 
Στόχοι 
Ανάπτυξη των αναγκαίων εργαλείων υποστήριξης, στα οποία συμπεριλαμβάνονται τα 
αισθητήρια συστήματα, για τη βελτίωση των επιδόσεων, της αξιοπιστίας και των 
δυνατοτήτων συντήρησης των προϊόντων. Προαγωγή της δυναμικότητας και της δυνατότητας 
εφαρμογής των μαθηματικών 
- 12 -
μοντέλων για την υποστήριξη του σχεδιασμού, συμπεριλαμβανομένης της ενσωμάτωσης των 
τεχνικών για την κατάρτιση μοντέλων στην ανάλυση ελαττωμάτων και τρόπου αστοχίας, η 
οποία είναι απαραίτητη για την αξιοπιστία και την προγνωστική συντήρηση. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.1.3.1 Βελτίωση των μεθόδων σχεδιασμού και των δυνατοτήτων κατάρτισης μοντέλων για 
προϊόντα και βιομηχανικές διεργασίες σε σχέση με την ποιότητα, την 
αξιοπιστία, τη μεγάλη διάρκεια ζωής, τη δυνατότητα συντήρησης και την 
ασφάλεια. 
2.1.3.2 Ανάπτυξη συστημάτων για την υποστήριξη της αξιοπιστίας, τα οποία παρέχουν 
πληροφορίες σχετικά με τη συμπεριφορά των συστατικών στοιχείων βασιζόμενες σε 
ανάλυση της φθοράς και της αστοχίας τους. 
2.1.3.3 Ανάπτυξη τεχνικών προγνωστικής συντήρησης, όπου συμπεριλαμβάνονται ο έλεγχος 
και η παρακολούθηση της φυσικής κατάστασης και οι αναλύσεις κραδασμών. 
2.1.3.4 Ανάπτυξη του σχεδιασμού ολοκληρωμένων συστημάτων με ενσωματωμένους αισθητήρες 
με βελτιωμένες επιδόσεις και αξιοπιστία. 
2.1.3.5 Ανάπτυξη τεχνικών για την ελαχιστοποίηση του θορύβου και των κραδασμών που 
προκαλούνται από προϊόντα και εξοπλισμούς βιομηχανικής παραγωγής. 
2.2 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ 
2.2.1 Εργαλεία, τεχνικές και συστήματα για βιομηχανική παραγωγή υψηλής ποιότητας. 
Στόχοι 
Ανάπτυξη τεχνολογιών για την υποστήριξη των ικανοτήτων, ώστε οι ικανότητες και η 
κρίση του ανθρώπου να γίνουν αποτελεσματικότερες στην διαδικασία της βιομηχανικής 
παραγωγής. Ανάπτυξη καινοτόμων εργαλείων και τεχνικών για υψηλής ποιότητας συστήματα 
βιομηχανικής παραγωγής με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης, που εξασφαλίζουν 
καλύτερο έλεγχο των διεργασιών, μεγαλύτερη ακρίβεια και ταχύτερη λειτουργία καθώς και 
την ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών βιομηχανικής επεξεργασίας στις καθιερωμένες 
βιομηχανικές διεργασίες. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.2.1.1 Ανάπτυξη βελτιωμένων μοντέλων για την αξιοποίηση των συστημάτων γνώσεων στις 
διεργασίες της βιομηχανικής παραγωγής. 
2.2.1.2 Βελτίωση των συστημάτων, συμπεριλαμβανομένων ενδεχομένως των συστημάτων 
ρομποτικής, που χρησιμοποιούνται για τη σύνδεση, τη μεταφορά και τον ασφαλή 
χειρισμό των εξαρτημάτων κατά τη βιομηχανική παραγωγή. 
2.2.1.3 Ανάπτυξη βιομηχανικών διεργασιών με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης, 
όπως κοπή, μηχανική κατεργασία, λειοτρίβηση, μορφοποίηση, συναρμογή και 
κόλληση, για τη βελτίωση της παραγωγικότητας, της ποιότητας και της 
ακρίβειας. 
2.2.1.4 Ανάπτυξη μεθόδων με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης που στηρίζονται στις 
φωτεινές δέσμες μεγάλης ισχύος, της οπτικής ινών για συστήματα παραγωγής 
φωτεινής δέσμης καθώς και των σχετικών ακουστικών και οπτικών τεχνικών για 
επιθεώρηση και δοκιμές. 
2.2.1.5 Ανάπτυξη τεχνολογιών για υψηλής ποιότητας επιφανειακή κατεργασία και 
ενσωμάτωση των τεχνολογιών αυτών στη διαδικασία της βιομηχανικής παραγωγής. 
2.2.1.6 Ανάπτυξη ευέλικτων και ολιγοδάπανων συστημάτων βιομηχανικής παραγωγής για 
μικρές παρτίδες προϊόντων με μεγάλο αριθμό παραλλαγών. 
2.2.2 Τεχνικές βιομηχανικής παραγωγής για βιομηχανική χρήση των υλικών προηγμένης 
τεχνολογίας 
Στόχοι 
Ανάπτυξη αποτελεσματικών τεχνικών βιομηχανικής παραγωγής με ικανοποιητική σχέση 
κόστους-απόδοχης για να υποβοηθηθεί η πλήρης αξιοποίηση των δυνατοτήτων που παρέχουν 
τα υλικά προηγμένης τεχνολογίας. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.2.2.1 Βελτίωση και επέκταση των δυνατοτήτων μορφοποίησης των υλικών προηγμένης 
τεχνολογίας σε τελική και σχεδόν τελική μορφή, όπου συμπεριλαμβάνεται ο 
αυτοματισμός της βιομηχανικής παραγωγής προμορφοποιημένων προϊόντων. 
2.2.2.2 Ανάπτυξη τεχνικών μηχανικής κατεργασίας με ικανοποιητική σχέση κόστους-
απόδοσης για υλικά προηγμένης τεχνολογίας που δημιουργούν δυσκολίες, κατά το 
δυνατόν σε συνδυασμό με κατάρτιση μοντέλων για τις αντίστοιχες διεργασίες. 
2.2.2.3 Ανάπτυξη και αυτοματισμός εξοπλισμού για τη βιομηχανική παραγωγή σύνθετων και 
κεραμικών υλικών με χαμηλό κόστος. 
2.2.2.4 Βελτίωση των τεχνολογιών συναρμολόγησης και ένωσης για υλικά και συστατικά 
στοιχεία προηγμένης τεχνολογίας. 
2.2.2.5 Ανάπτυξη μη καταστροφικών δοκιμών και τεχνικών ποιοτικής διασφάλισης για 
συγκολλητικούς συνδέσμους και σύνθετα υλικά. 
2.2.2.6 Ανάπτυξη και επέκταση των τεχνικών επιφανειακής κατεργασίας και τελικής 
επεξεργασίας που είναι κατάλληλες για υλικά προηγμένης τεχνολογίας καθώς και 
μεθόδων για την επιθεώρηση τους. 
2.2.3 Ενοποιημένη προσέγγιση της χημικής μηχανικής και της μηχανικής των 
βιομηχανικών διεργασιών 
Στόχοι 
Προσαρμογή της τεχνολογίας της βιομηχανικής παραγωγής στις απαιτήσεις της χημικής 
μηχανικής και ολοκλήρωση του σχεδιασμού και του ελέγχου των βιομηχανικών διεργασιών. 
Πρόοδος στην κατανόηση που απαιτείται για το σχεδιασμό και τον έλεγχο χημικών 
διεργασιών ολοένα πολυπλοκότερων, προκειμένου να καλύπτουν την αποτροπή και την 
πρόληψη της ρύπανσης. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.2.3.1 Βελτίωση του σχεδιασμού και του ελέγχου των χημικών και βιομηχανικών 
αντιδραστήρων για μεγαλύτερη ευελιξία και παραγωγικότητα και καλύτερη 
ποιότητα προϊόντων. 
2.2.3.2 Ανάπτυξη τεχνικών για το συνδυασμό επιμέρους βαθμίδων χημικής επεξεργασίας σε 
σύνθεση υλικών, επεξεργασία υλικών και τεχνολογία σωματιδίων, μέσω της 
πληρέστερης κατανόησης των βασικών χημικών και φυσικών φαινομένων. 
2.2.3.3 Ανάπτυξη καινοτόμων τεχνικών διαχωρισμού (βλ. επίσης, 1.1.3.2). 
2.2.3.4 Κατάρτιση μοντέλων των χημικών αντιδράσεων που διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο 
σε βιομηχανικές διεργασίες, όπως η έγχυση σε τύπους με αντίδραση, η χάραξη με 
οξέα, η απόθεση και συγκόλληση. 
2.2.3.5 Ανάπτυξη μοντέλων πολυφασικών συστημάτων και των φαινομένων που παρατηρούνται 
στις διαχωριστικές επιφάνειες τους για εφαρμογή στον σχεδιασμό και στον 
έλεγχο διεργασιών. 
- 14 -
2.2.3.6 Βελτίωση της κατανόησης των διεργασιών, στις οποίες οι χημικές αντιδράσεις, η 
κατάλυση και τα φαινόμενα μεταφοράς είναι ισχυρά συνεζευγμένα μεταξύ τους 
και η ποιότητα του προϊόντος εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη σύζευξη. 
2.2.3.7 Βελτιστοποίηση των διεργασιών της χημικής μηχανικής με ολοκληρωμένη 
προσέγγιση του σχεδιασμού, της κατάρτισης μοντέλων και του ελέγχου των 
διεργασιών, με σκοπό την ανακύκλωση, την προστασία του περιβάλλοντος και την 
ασφάλεια των διεργασιών. 
2.3 ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙ ΡΙ ΣΤΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΥΝΟΛΟ ΤΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ 
ΖΩΗΣ ΤΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ 
2.3.1 Στρατηγικές για την ολοκλήρωση του σχεδιασμού 
Στόχοι 
Ανάπτυξη νέων και περισσότερο ολιστικών προσεγγίσεων με σκοπό την υποστήριξη της 
ενοποίησης των μηχανολογικών εργασιών για το σύνολο της διάρκειας ζωής των πρϊόντων, 
όπως οι αρχές της συγχρονικής μηχανικής για την ταυτόχρονη θεώρηση του σχεδιασμού, 
της μηχανοτεχνίας και της βιομηχανικής παραγωγής. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.3.1.1 Ανάπτυξη στρατηγικών για τη βελτιστοποίηση του σχεδιασμού και τεχνικών για 
την κατάρτιση μοντέλων των περιορισμών καλύπτοντας όλη τη διάρκεια ζωής των 
προϊόντων, συμπεριλαμβανομένης της ανακύκλωσης και της τελικής διάθεσης. 
2.3.1.2 Ανάπτυξη συστηματικών προσεγγίσεων στο πλαίσιο της εκτεταμένης προσπάθειας να 
μειωθεί ο χρόνος προπορείας από το σχέδιο στο προϊόν και να αυξηθεί η 
ευελιξία της βιομηχανικής παραγωγής. 
2.3.1.3 Διεύρυνση των πολυεπιστημονικών προσεγγίσεων, όπως η συγχρονική μηχανική, για 
την ενσωμάτωση των μηχανολογικών εργασιών στη διαχείριση της μηχανοτεχνίας. 
2.3.1.4 Διεύρυνση των νεωτεριστικών πρακτικών σχεδιασμού, ανασχεδιασμού και 
κοστολόγησης λαμβάνοντας υπόψη ολόκληρη τη διάρκεια ζωής των προϊόντων, 
συμπεριλαμβανομένης της ανακύκλωσης ή της τελικής διάθεσης. 
2.3.2 Μηχανολογία 
Στόχοι 
Παροχή στις παραδοσιακές μεταποιητικές βιομηχανίες μιας ολοκληρωμένης προσέγγισης, 
που θα αξιοποιεί πλήρως τα νέα υλικά, τις νέες τεχνολογίες σχεδιασμού και 
βιομηχανικής παραγωγής καθώς και τον έλεγχο διεργασιών και προϊόντων, με ιδιαίτερη 
έμφαση στις νέες απαιτήσεις για περιβαλλοντικό έλεγχο και καλύτερες συνθήκες 
εργασίας. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.3.2.1 Επέκταση του πεδίου εφαρμογής των τεχνικών ευέλικτης βιομηχανικής παραγωγής 
με πλήρη αξιοποίηση των νέων υλικών και τεχνολογιών. 
2.3.2.2 Ανάπτυξη νέων μεθόδων σχεδιασμού και μηχανοτεχνίας για τη διευκόλυνση της 
κατασκευής, της συναρμολόγησης, της χρήσης και της διάλυσης των προϊόντων, 
συμπεριλαμβανομένων των εργονομικών όσο και καινοτόμων προσεγγίσεων όσον 
αφορά την προκατασκευή και το σχεδιασμό σε ενότητες. 
2.3.2.3 Ανάπτυξη μηχανολογικών τεχνικών αλληλεπίδρασης για τη βελτίωση των συνθηκών 
εργασίας και της εργονομίας. 
2.3.2.4 Ανάπτυξη μηχανολογικών μεθοδολογιών για να επεκταθεί η εφαρμογή της έννοιας 
της ποιότητας στο σύνολο της σε όλη τη διάρκεια ζωής των προϊόντων. 
2.3.3 0 ανθρώπινος παράγοντας στη διαχείριση της μηχανοτεχνίας, και της 
βιομηχανικής παραγωγής 
Στόχοι 
Επίσπευση της ανάληψης των νέων τεχνολογιών από τις αναπτυσσόμενες νέες 
διαχειριστικές τεχνικές, οι οποίες παρέχουν τη δυνατότητα εντοπισμού και διευθέτησης 
των πιθανών αντιθέσεων ανάμεσα στις νέες τεχνολογίες και στο ανθρώπινο δυναμικό. 
Βελτίωση των μεθόδων που χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση των επιδόσεων προϊόντων 
και βιομηχανικών διεργασιών καθώς και για τη σύνδεση τους με το σύνολο της εκάστοτε 
επιχειρηματικής δραστηριότητας. 
Ερευνητικές εργασίες 
2.3.3.1 Ανάπτυξη στρατηγικών για τη διαχειριστική και οργανωτική βελτίωση του 
σχεδιασμού, της βιομηχανικής παραγωγής και της κατασκευής, με σκοπό την 
άριστη χρήση των διαθέσιμων πόρων και των νέων τεχνολογιών. 
2.3.3.2 Ανάπτυξη συστημάτων διαχειριστικής υποστήριξης για την αξιολόγηση, τον 
έλεγχο, την πρόβλεψη και τη μέτρηση των απαιτήσεων και των πόρων της 
παραγωγής στο εσωτερικό της βιομηχανίας. 
2.3.3.3 Ανάπτυξη τεχνικών για τον ποσοτικό προσδιορισμό και την αξιολόγηση των 
ανθρωπίνων ικανοτήτων και εμπειριών καθώς και για την προσαρμογή τους στις 
απαιτήσεις συγκεκριμένων επαγγελματικών θέσεων. 
Τομέας 3: ΑΕΡΟΝΑΥΤΙΚΗ 
Στόχος είναι η ενίσχυση της τεχνολογικής βάσης της ευρωπαϊκής αεροναυπηγικής 
βιομηχανίας και η συνεισφορά στο γνωστικό υπόβαθρο, στο οποίο στηρίζονται οι 
ενέργειες για την ελαχιστοποίηση των επιπτώσεων στο περιβάλλον και τη βελτίωση της 
ασφάλειας και της αποδοτικότητας της λειτουργίας των αεροσκαφών. 
3.1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΠΟΥ ΣΥΝΔΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 
Στόχοι 
Παροχή νέων ή βελτιωμένων εργαλείων και τεχνικών για την ανάλυση, την πρόγνωση και 
τον έλεγχο του εξωτερικού και εσωτερικού θορύβου καθώς και των εκπομπών καυσαερίων 
των ιπταμένων οχημάτων. 
Ερευνητικές εργασίες 
3.1.1 Ανάπτυξη βελτιωμένων εργαλείων και τεχνικών για την πρόγνωση και τον έλεγχο 
του εξωτερικού θορύβου που προκαλούν οι έλικες, οι ελικοριπιδοστρόβιλοι και 
τα στροφεία ελικοπτέρων προηγμένης τεχνολογίας. 
3.1.2 Ανάπτυξη και αξιολόγηση τεχνικών με ικανοποιητική σχέση κόστους-απόδοσης για 
τη μείωση του θορύβου στο εσωτερικό των αεροσκαφών. 
3.1.3 Ανάπτυξη τεχνολογίας για θαλάμους καύσεως χαμηλών εκπομπών. 
- 16 -
3.2 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΩΝ ΑΕΡΟΣΚΑΦΩΝ 
Στόχοι 
Προσφορά νέων ή βελτιωμένων εργαλείων και τεχνικών για τον έλεγχο και την 
παρακολούθηση της υγείας των συστημάτων των αεροσκαφών, το σχεδιασμό κατασκευών 
ανθεκτικών στην κόπωση, στη συντριβή και στην πυρκαϊά και για την ενσωμάτωση του 
ιπτάμενου οχήματος στα μελλοντικά προηγμένα συστήματα ATC (Έλεγχος εναέριας 
κυκλοφορίας). 
Ερευνητικές εργασίες 
3.2.1 Ανάπτυξη και έλεγχος της καταλληλότητας βελτιωμένων εργαλείων σχεδιασμού για 
την αντιμετώπιση της ακουστικής κόπωσης. 
3.2.2 Ανάπτυξη βελτιωμένων τεχνικών για τον έλεγχο και την παρακολούθηση της 
φυσικής κατάστασης και των συνθηκών χρήσης. 
3.2.3 Ανάπτυξη βελτιωμένων τεχνικών για την ανάλυση της συμπεριφοράς συντριβής. 
3.2.4 Ανάπτυξη βελτιωμένων τεχνικών για την ανάλυση και τον εντοπισμό των κινδύνων 
πυρκαϊάς. 
3.2.5 Ανάπτυξη βελτιωμένων τεχνικών για τη διασύνδεση μεταξύ διαχείρισης πτήσεως / 
ATC. 
3.3 ΑΕΡΟΔΥΝΑΜΙΚΗ ΚΑΙ ΑΕΡΟΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΗ 
Στόχοι 
Προαγωγή των τεχνικών CFD (Computational Fluid Dynamics/Υπολογιστική δυναμική 
ρευστών), της τεχνολογίας της στρωτής ροής, των εργαλείων για την ανάλυση της 
ολοκληρωμένης πρόωσης και των τεχνικών για την ανάλυση της αεροθερμοδυναμικής των 
στροβιλομηχανών. 
Ερευνητικές εργασίες 
3.3.1 Ανάπτυξη και έλεγχος της καταλληλότητας νέων και βελτιωμένων εργαλείων CFD 
για την βελτιστοποίηση της εξίσωσης της ροής, της μετεπεξεργασίας και του 
αεροδυναμικού σχεδιασμού. 
3.3.2 Ανάπτυξη βελτιωμένων τεχνικών για τον έλεγχο της φυσικής και της υβριδικής 
στρωτής ροής. 
3.3.3 Ανάπτυξη βελτιωμένων πειραματικών μέσων για τη μελέτη της ολοκλήρωσης των 
προωστικών συστημάτων. 
3.3.4 Ανάπτυξη βελτιωμένων τεχνικών για την ανάλυση των κλεισμένων σε αγωγούς 
προωστικών συστημάτων που τοποθετούνται στις πτέρυγες. 
3.3.5 Ανάπτυξη βελτιωμένων εργαλείων για την ανάλυση της αλληλεπίδρασης στροφείου / 
ατράκτου στα ελικόπτερα. 
3.3.6 Ανάπτυξη βελτιωμένων εργαλείων για την ανάλυση της αεροθερμοδυναμικής των 
συμπιεστών αξονικής και μικτής ροής. 
3.3.7 Ανάπτυξη βελτιωμένων εργαλείων για την ανάλυση της αεροθερμοδυναμικής των 
στροβίλων. 
3.3.8 Ανάπτυξη βελτιωμένων μοντέλων στροβιλισμού (μόνο επικεντρωμένη βασική 
έρευνα). 
- 17 -
3.4. ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΕΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΗΣ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΙΚΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ 
Στόχοι 
Τεχνική πρόοδος για την κατασκευή μεγάλων σκελετών ατράκτου υπό συμπίεση από σύνθετα 
υλικά. 
3.4.1. Διατύπωση θεωρητικών αρχών σχεδιασμού για σκελετούς ατράκτου υπό συμπίεση 
αποτελούμενους από σύνθετα ή/και μεταλλικά ελασματοποιημένα φύλλα. 
3.5. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΑΕΡΟΠΟΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ 
Στόχοι 
Παροχή νέων ή βελτιωμένων τεχνικών για το σχεδιασμό συστημάτων επεξεργασίας 
πληροφοριών και αισθητήρων εν πτήσει, με σπονδυλωτή δομή και μεγάλο βαθμό 
ακεραιότητας δεδομένων, καθώς και για την ανάλυση και το σχεδιασμό της αλληλεπίδρασης 
ανθρώπρυ-μηχανής στο θάλαμο διακυβέρνησης. 
Ερευνητικές εργασίες 
3.5.1. Ανάπτυξη τεχνικών και εργαλείων για την ολοκλήρωση και την αξιολόγηση 
πολύπλοκων εξοπλισμών και συστημάτων αεροπορικής ηλεκτρονικής, τα οποία έχουν 
κρίσιμη σημασία για την πτήση και εμφανίζουν ανοχή στα σφάλματα. 
3.5.2. Ανάπτυξη και αξιολόγηση νέων και βελτιωμένων τεχνικών για ηλεκτρονικούς ή/και 
οπτικούς αισθητήρες και επεξεργαστές δεδομένων, συμπεριλαμβανομένης της 
τυποποίησης. 
3.5.3. Ανάπτυξη βελτιωμένων τεχνικών και αρχιτεκτονικής για την επεξεργασίας σημάτων 
και τη συγχώνευση δεδομένων κρίσιμης σημασίας για την πτήση. 
3.5.4. Ανάπτυξη θεωρητικών αρχών για προηγμένους θαλάμους διακυβέρνησης καθώς και 
των συναφών τεχνικών ώστε να βελτιστοποιηθεί η αλληλεπίδραση ανθρώπου-
μηχανής. 
3.5.5. Ανάπτυξη βελτιωμένων τεχνικών για το σχεδιασμό του πιλοτηρίου των ελικοπτέρων 
και την ανάλυση της λειτουργίας του. 
3.6. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ, ΤΩΝ ΒΟΗΘΗΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ 
Στόχοι 
Παροχή νέων ή βελτιωμένων τεχνικών για το σχεδιασμό καίριων συστατικών του εξοπλισμού 
των ιπταμένων οχημάτων. 
Ερευνητικές εργασίες 
3.6.1. Ανάπτυξη και έλεγχος της καταλληλότητας νέων θεωρητικών αρχών και τεχνικών 
κατάρτισης μοντέλων για τη λειτουργία του συστήματος προσγειώσεως. 
3.6.2. Ανάπτυξη τεχνικών χωρίς απαγωγή αέρα για την αποπάγωση ή/και τον κλιματισμό 
του θαλάμου επιβατών. 
3.6.3. Ανάπτυξη και έλεγχος της καταλληλότητας προηγμένων τεχνικών για ολοκληρωμένα 
συστήματα διαχείρισης των καυσίμων. 
- ΙΟ -
3.6.4. Ανάπτυξη προηγμένων τεχνικών για ηλεκτροκίνητους ενεργοποιητές, με 
ολοκληρωμένη ηλεκτρονική επεξεργασία πληροφοριών. 
4. ΣΤΟΧΟβΕΤΗΜΕΝΑ ΕΡΓΑ 
θεωρητική βάση των στοχοθετημένων έργων είναι η εξασφάλιση των ολιστικών 
πλεονεκτημάτων που παρέχει ο συντονισμός μιας ομάδας συμπληρωματικών έργων, τα οποία 
καλύπτουν διαφορετικές τεχνολογίες του προγράμματος, με άξονα ένα συγκεκριμένο στόχο. 
Αυτό είναι σημαντικό για ένα φάσμα βιομηχανικών δραστηριοτήτων που συγκροτούνται από 
χρήστες, προμηθευτές και παραγωγούς, ανάμεσα στις οποίες συγκαταλέγονται οι MME. Το 
επιστημονικό και τεχνολογικό περιεχόμενο των έργων θα αντλεί το υλικό του από τα 
ερευνητικά θέματα των τομέων 1 και 2 του προγράμματος και θα δημοσιευθεί στο πλαίσιο 
των κανονικών προσκλήσεων για την υποβολή προτάσεων. Τα τέσσερα πρώτα από τα θέματα 
που αναφέρονται παρακάτω θα συμπεριληφθούν στην πρώτη πρόσκληση για την υποβολή 
προτάσεων. Τα θέματα που θα αποτελέσουν αντικείμενο της δεύτερης πρόσκλησης θα 
επιλεγούν αργότερα, από έναν κατάλογο που αναμένεται να περιλαμβάνει την άμεση 
ανταπόκριση στις ανάγκες της αγοράς της αλυσίδας κλωστοϋφαντουργία-βιομηχανία 
ενδυμάτων-διανομή καθώς και την αντιρρυπαντική βιομηχανική παραγωγή. Εφόσον κριθεί 
απαραίτητο, θα υπάρξει συντονισμός των στοχοθετημένων έργων με συμπληρωματικές 
δραστηριότητες που αναπτύσσονται στο πλαίσιο άλλων ειδικών προγραμμάτων. 
Ενδεικτικές περιπτώσεις τεχνολογιών, που μπορούν να συντονιστούν ως στοχοθετημένα 
έργα, είναι : 
4.1. Φιλικές προς το περιβάλλον τεχνολογίες 
β)θα καλύπτει τις αναγκαίες τεχνολογίες βιομηχανικής παραγωγής και υλικών για 
αυτοκίνητα οχήματα με μικρότερες επιπτώσεις στο περιβάλλον από άποψη ρύπανσης, 
ασφάλειας, θορύβου και κατανάλωσης υλικών. Κατά συνέπεια, η Ε&ΤΑ θα μπορούσε να 
περιλαμβάνει προηγμένες τεχνολογίες σχεδιασμού, υλικών, βιομηχανικής πραγωγής και 
ανακύκλωσης, με ιδιαίτερη έμφαση στη διάρκεια ζωής των προϊότων και στα προωστικά 
συστήματα. Οι τεχνολογίες σχεδιασμού που οδηγούν σε "ισχνή" προσφορά προϊόντων, οι 
τεχνολογίες συναρμολόγησης, οι τεχνολογίες των υλικών που καλύπτουν σύνθετα συστήματα 
υλικών με δυνατότητες μεγαλύτερης ευελιξίας, όσον αφορά τις επιδόσεις και τη γραμμή 
των οχημάτων, καθώς και οι τεχνολογίες βιομηχανικής κατασκευής για μαζική ή "ισχνή" 
ασυνεχή παραγωγή, που να ανταποκρίνεται στους περιορισμούς ποιότητας, ευελιξίας και 
κόστους, αποτελούν πιθανά πεδία μεγάλης σημασίας. 
ο)τεχνολογίες για την κατασκευή προϊόντων καλύτερα προσαρμοσμένων στις ανάγκες των 
χρηστών, από άποψη ελεγχόμενου περιβάλλοντος εργασίας και ευελιξίας, τα οποία θα 
μπορούν να σχεδιάζονται, να κατασκευάζονται, να συντηρούνται και να 
επαναχρησιμοποιούνται με ασφαλή και αποδοτικό τρόπο και με τις ελάχιστες δυνατές 
επιπτώσεις στο περιβάλλον. Η έρευνα μπορεί να περιλαμβάνει το σχεδιασμό, τα υλικά, 
τις τεχνικές βιομηχανικής παραγωγής και κατασκευής και ειδικότερα, την κατάρτιση 
προδιαγραφών για τις απαιτήσεις επιδόσεων, τα μοντέλα προσομοίωσης και υπολογισμού 
για κατασκευαστικό σχεδιασμό, το πεδίο εφαρμογής και τη διατηρησιμότητα των νέων 
υλικών, τα ευέλικτα συστήματα βιομηχανικής κατασκευής και συναρμολόγησης και τις 
τεχνολογίες επισκευής. 
4.2. Τεχνολογίες για έργα υποδομής και δίκτυα 
β)Τεχνολογίες βιομηχανικής ΐϊαραγωγί\ς και υλικών για να ολοκληρωθεί η συμβολή του 
σιδηροδρομικού δικτύου στην υποδομή μεταφορών της Κοινότητας. Στοιχεία των εμπορικών 
και των αστικών σιδηροδρομικών συγκοινωνιών, μεγάλης ταχύτητας μπορούν να 
συμπεριληφθούν για να μειωθούν η συνολική κυκλοφοριακή συμφόρηση και ο θόρυβος και να 
βελτιωθεί η αποδοτικότητα των μεταφορών. Στους τεχνικούς τομείς, που πρόκειται να 
καλύψει κατά κύριο λόγο το πρόγραμμα αυτό, θα μπορούσαν να συγκαταλέγονται η 
αεροδυναμική, τα μηχανικά και ηλεκτρικά συστήματα, η μείωση του εσωτερικού και 
εξωτερικού θορύβου και των κραδασμών, τα προηγμένα συστήματα πεδήσεως, σε συνδυασμό 
με την άνεση και την ασφάλεια των επιβατών. 
b)oi τεχνολογίες που θα βοηθήσουν την ευρωπαϊκή ναυπηγική βιομηχανία - κατασκευή 
πλοίων και υποδομή υποστήριξης - να εξασφαλίσει ανταγωνιστικότητα στη διεθνή αγορά 
και, πιο 
συγκεκριμένα, τα αξιόπιστα, αποδοτικά, αυτοματοποιημένα και "καθαρά" συστήματα^ θα 
δοθεί έμφαση στην πρόληψη των κινδύνων για το περιβάλλον, ιδίως κατά τη μεταφορά 
ρυπογόνων ή επικίνδυνων φορτίων, στην ελαχιστοποίηση των ôcma^ùw λειτουργίας με 
αυτοματοποιημένες διεργασίες και μικρά πληρώματα, στις ασφαλείς θαλάσσιες μεταφορές 
μεγάλης ταχύτητας και χαμηλού κόστους, στη μείωση του χρόνου και του κόστους 
κατασκευής. 
4.3. Ευέλικτη και αντιρρυπαντική βιομηχανική παράγωγη 
8)τεχνολογίες για μεγαλύτερη ευελιξία, αποδοτικότητα και ακρίβεια, για τη βελτίωση 
της ποιότητας, της παραγωγικότητας και της ταχύτητας απόκρισης κάθε σταδίου καθώς και 
για την ολοκλήρωση της αλυσίδας κλωστοϋφαντουργία - βιομηχανία ενδυμάτων - διανομή, 
ώστε να μπορεί να ανταποκρίνεται γρήγορα και αποτελεσματικά στις ανάγκες της αγοράς. 
Η έρευνα μπορεί να καλύψει τις τεχνολογίες των διεργασιών, την ανάπτυξη υλικών, τον 
αυτοματισμό, την κοπή και τη συναρμολόγηση, το χειρισμό των υλικών, τον ποιοτικό 
έλεγχο και τη διαχείριση των διεργασιών. 
b)τεχνολογίες για την ανταπόκριση στον ολοένα πιεστικότερο περιβαλλοντικό 
προβληματισμό με ασφαλέστερες, λιγότερο ρυπαντικές διεργασίες με λιγότερα απόβλητα. 
Από την πλευρά των διεργασιών, μπορούν να συμπεριληφθούν ο έλεγχος των διεργασιών και 
των εντολών χειρισμού, οι αισθητήρες, η μηχανολογία των υλικών, ο σχεδιασμός και η 
κατασκευή εξοπλισμών και η παρακολούθηση του περιβάλλοντος. Σημασία επίσης έχει η 
πρόοδος στα μηχανήματα ακριβείας, στα ευέλικτα συστήματα βιομηχανικής παραγωγής καθώς 
και στο χειρισμό των υλικών και τις μηχανές για νέα υλικά και εφαρμογές, παράλληλα με 
βελτιώσεις στη διαχείριση και την οργάνωση της βιομηχανικής παραγωγής. 
III. ΕΚΤΕΛΕΣΗ 
Το πρόγραμμα θα εκτελεστεί με ερευνητικά έργα, συντονισμένες ενέργειες και 
συνοδευτικά μέτρα. 
1. Έργα Ε&Α και συντονισμένες ενέργειες. 
Με εξαίρεση τα συνοδευτικά μέτρα, η έρευνα θα διεξαχθεί με συμβάσεις κοινής δαπάνης 
και συντονισμένες ενέργειες. 0 προβλεπόμενος προϋπολογισμός για τις δραστηριότητες 
αυτές καθόλη τη διάρκεια του προγράμματος είναι ενδεικτικά : Πρώτες ύλες και 
ανακύκλωση - 80 εκατ. ECU· υλικά - 228,8 εκατ. ECU· σχεδιασμός και βιομηχανική 
παραγωγή - 301,5 εκατ. ECU· αεροναυτική (3 χρόνια) - 53 εκατ. ECU. 
Η χρηματοδοτική συνεισφορά της Κοινότητας στα έργα κοινής δαπάνης δεν θα υπερβαίνει 
κανονικά το 50% των συνολικών δαπανών. Τα πανεπιστήμια και άλλα ερευνητικά κέντρα, 
που θα συμμετάσχουν στα έργα κοινής δαπάνης, θα έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν, για 
το 100% του πρόσθετου οριακού κόστους. Στα έργα κοινής δαπάνης θα περιλαμβάνονται οι 
ακόλουθοι τύποι δραστηριότητας : 
Βιομηχανική έρευνα με έργα ύψους τουλάχιστον 10 ανθρωποετών, των οποίων το συνολικό 
κόστος πρέπει να είναι της τάξεως των 1-5 εκατ. ECU για τους τομείς 1 και 2 (τα έργα 
του τομέα 3 συνήθως θα είναι της τάξεως των 3-5 εκατ. ECU), με διάρκεια περίπου 3 
ετών και με τη συμμετοχή τουλάχιστον 2 βιομηχανικών εταίρων από διαφορετικά κράτη 
μέλη. 
Επικεντρωμένη βασική έρευνα, που προηγείται της βιομηχανικής έρευνας και απαιτεί την 
έγκριση της βιομηχανίας, με έργα ύψους τουλάχιστον 10 ανθρωποετών και 0,5 εκατ. ECU 
διάρκειας 2-4 ετών και με τη συμμετοχή τουλάχιστον δύο οργανισμών από διαφορετικά 
κράτη μέλη. 
Στην περίπτωση των προτάσεων που, λόγω της φύσεως τους, των μέσων εφαρμογής ή του 
- 20 -
συγκεκριμένα, τα αξιόπιστα, αποδοτικά, αυτοματοποιημένα και "καθαρά" συστήματα, θα 
δοθεί έμφαση στην πρόληψη των κινδύνων για το περιβάλλον, ιδίως κατά τη μεταφορά 
ρυπογόνων ή επικίνδυνων φορτίων, στην ελαχιστοποίηση των δαπανών λειτουργίας με 
αυτοματοποιημένες διεργασίες και μικρά πληρώματα, στις ασφαλείς θαλάσσιες μεταφορές 
μεγάλης ταχύτητας και χαμηλού κόστους, στη μείωση του χρόνου και του κόστους 
κατασκευής. 
4.5. Κλωστοϋφαντουργία - Βιομηχανία ενδυμάτων - Διανομή 
- τεχνολογίες για μεγαλύτερη ευελιξία, αποδοτικότητα και ακρίβεια, για τη βελτίωση 
της ποιότητας, της παραγωγικότητας και της ταχύτητας απόκρισης κάθε σταδίου καθώς και 
για την ολοκλήρωση της αλυσίδας κλωστοϋφαντουργία - βιομηχανία ενδυμάτων - διανομή, 
ώστε να μπορεί να ανταποκρίνεται γρήγορα και αποτελεσματικά στις ανάγκες της αγοράς. 
Η έρευνα μπορεί να καλύψει τις τεχνολογίες των διεργασιών, την ανάπτυξη υλικών, τον 
αυτοματισμό, την κοπή και τη συναρμολόγηση, το χειρισμό των υλικών, τον ποιοτικό 
έλεγχο και τη διαχείριση των διεργασιών. 
4.6. Αντιρρυπαντική βιομηχανική παραγωγή 
τεχνολογίες για την ανταπόκριση στον ολοένα πιεστικότερο περιβαλλοντικό 
προβληματισμό με ασφαλέστερες, λιγότερο ρυπαντικές διεργασίες με λιγότερα απόβλητα. 
Από την πλευρά των διεργασιών, μπορούν να συμπεριληφθούν ο έλεγχος των διεργασιών και 
των εντολών χειρισμού, οι αισθητήρες, η μηχανολογία των υλικών, ο σχεδιασμός και η 
κατασκευή εξοπλισμών και η παρακολούθηση του περιβάλλοντος. Σημασία επίσης έχει η 
πρόοδος στα μηχανήματα ακριβείας, στα ευέλικτα συστήματα βιομηχανικής ιιαρα^(ύ\ί\ς καθώς 
και στο χειρισμό των υλικών και τις μηχανές για νέα υλικά και εφαρμογές, παράλληλα με 
βελτιώσεις στη διαχείριση και την οργάνωση της βιομηχανικής παραγωγής. 
III. ΕΚΤΕΛΕΣΗ 
Το πρόγραμμα θα εκτελεστεί με ερευνητικά έργα, συντονισμένες ενέργειες και 
συνοδευτικά μέτρα. 
1. Έργα Ε&Α και συντονισμένες ενέργειες. 
Με εξαίρεση τα συνοδευτικά μέτρα, η έρευνα θα διεξαχθεί με συμβάσεις κοινής δαπάνης 
και συντονισμένες ενέργειες. 0 προβλεπόμενος προϋπολογισμός για τις δραστηριότητες 
αυτές καθόλη τη διάρκεια του προγράμματος είναι ενδεικτικά Πρώτες ύλες και 
ανακύκλωση - 80 εκατ. ECU· υλικά - 228,8 εκατ. ECU· σχεδιασμός και βιομηχανική 
παραγωγή - 301,5 εκατ. ECU· αεροναυτική (3 χρόνια) - 53 εκατ. ECU. 
Η χρηματοδοτική συνεισφορά της Κοινότητας στα έργα κοινής δαπάνης δεν θα υπερβαίνει 
κανονικά το 50% των συνολικών δαπανών. Τα πανεπιστήμια και άλλα ερευνητικά κέντρα, 
που θα συμμετάσχουν στα έργα κοινής δαπάνης, θα έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν, για 
το 100% του πρόσθετου οριακού κόστους. Στα έργα κοινής δαπάνης θα περιλαμβάνονται οι 
ακόλουθοι τύποι δραστηριότητας : 
Βιομηχανική έρευνα με έργα ύψους τουλάχιστον 10 ανθρωποετών, των οποίων το συνολικό 
κόστος πρέπει να είναι της τάξεως των 1-5 εκατ. ECU για τους τομείς 1 και 2 (τα έργα 
του τομέα 3 συνήθως θα είναι της τάξεως των 3-5 εκατ. ECU), με διάρκεια περίπου 3 
ετών και με τη συμμετοχή τουλάχιστον 2 βιομηχανικών εταίρων από διαφορετικά κράτη 
μέλη. 
Επικεντρωμένη βασική έρευνα, που προηγείται της βιομηχανικής έρευνας και απαιτεί την 
έγκριση της βιομηχανίας, με έργα ύψους τουλάχιστον 10 ανθρωποετών και 0,5 εκατ. ECU 
διάρκειας 2-4 ετών και με τη συμμετοχή τουλάχιστον δύο οργανισμών από διαφορετικά 
κράτη μέλη. 
Στην περίπτωση των προτάσεων που, λόγω της φύσεως τους, των μέσων εφαρμογής ή του 
επείγοντος χαρακτήρα τους, καλύπτουν ένα θέμα σημαντικό για τη βελτίωση της 
επιστημονικής και τεχνολογικής βάσης της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και, κατ'επέκταση, 
την ενίσχυση της διεθνούς ανταγωνιστικότητας της, η Επιτροπή διατηρεί το δικαίωμα να 
τις εξετάσει στο πλαίσιο της έκτακτης διαδικασίας κατά το άρθρο 7 της απόφασης του 
Συμβουλίου. 
Η συνεργατική έρευνα απευθύνεται σε ομάδες επιχειρήσεων, ιδίως MME, που δεν διαθέτουν 
δικά τους ερευνητικά μέσα για την επίλυση κοινών τεχνικών προβλημάτων. Η έρευνα θα 
ανατεθεί σε έναν ή περισσότερους εξωτερικούς οργανισμούς (ερευνητικές ομάδες, 
πανεπιστήμια ή επιχειρήσεις), θα καλυφθεί το 50% των ερευνητικών δαπανών για τα 
σχετικά έργα, συνολικού ύψους μέχρι 1 εκατ. ECU, για περίοδο συνήθως όχι μεγαλύτερη 
από δύο χρόνια. Οι προτάσεις πρέπει να υποβληθούν από επιχειρήσεις που πρόκειται να 
λάβουν μέρος στον προγραμματισμό και στην καθοδήγηση της έρευνας καθώς και στην 
εφαρμογή των αποτελεσμάτων της. 
Συντονισμένες ενέργειες πρόκειται για συντονισμό εκ μέρους της Επιτροπής των 
ερευνητικών δραστηριοτήτων που αναπτύσσονται στα κράτη μέλη σε συγκεκριμένους τομείς. 
Οι ενέργειες αυτές είναι δυνατόν να χρηματοδοτηθούν σε ποσοστό μέχρι και 100% των 
οαηα^ώ^ συντονισμού (ταξίδια, συνέδρια πρακτικής εργασίας, δημοσιεύσεις), με ανώτατο 
ύψος συνήθως τα 0,4 εκατ. ECU για περίοδο μέχρι 4 ετών. 
2. Συνοδευτικά μέτρα 
Με τα συνοδευτικά μέτρα επιδιώκεται να βελτιωθεί η αποδοτικότητα του προγράμματος, 
ιδιαίτερα με μεγαλύτερες δυνατότητες προσπέλασης και αντίκτυπο. Τα μέτρα αυτά 
στηρίζονται στην πείρα που αποκτήθηκε με τα προγράμματα BRITE/EURAM και "Πρώτες ύλες 
και ανακύκλωση". Αναμένεται ότι το πρόγραμμα θα δώσει τροφή σε νέες ιδέες. Τα 
συνοδευτικά μέτρα θα αποτελέσουν μια διαδικασία συνεχή σε όλη τη διάρκεια του 
προγράμματος. 
Οι εργασίες θα εκτελεστούν με : 
βραβεία σκοπιμότητας σε MME, των οποίων η κύρια δραστηριότητα, είναι η 
βιομηχανική κατασκευή η επεξεργασία, ύψους μέχρι 30.000 ECU ή 75% των δαπανών 
μιας έρευνας που διαρκεί το πολύ εννέα μήνες και διεξάγεται για να 
τεκμηριωθεί η σκοπιμότητα μιας καινοτόμου συσκευής, ιδέας ή μεθόδου. 
Γενικότερος στόχος είναι η διευκόλυνση της συμμετοχής των MME σε συλλογική 
έρευνα. 
ειδική, πολυεπιστημονική κατάρτιση που θα περιλαμβάνει : τον εκπαιδευτικό 
ρόλο των έργων, ιδιαίτερα για τη σύνδεση των ερευνητικών δραστηριοτήτων με 
άλλες βιομηχανικές δραστηριότητες με κατεύθυνση την εκμετάλλευση και τη 
μεταφορά των αποτελεσμάτων, τους κώδικες και τα πρότυπα, τα δικαιώματα 
βιομηχανικής ιδιοκτησίας κλπ.· εξειδικευμένες σειρές μαθημάτων με σκοπό την 
παροχή της απαραίτητης κατάρτισης για την αποτελεσματική εφαρμογή των 
τεχνολογιών που θα αναπτυχθούν και ερευνητικές υποτροφίες με επίκεντρο τους 
τεχνικούς τομείς του προγράμματος. 
σεμινάρια, συνεδρίες πρακτικής εργασίας και επιστημονικά συνέδρια, 
συσκέψεις ad-hoc ομάδων εμπειρογνωμόνων (π.χ. για την προπαρασκευή κανόνων 
και προτύπων, για βάσεις δεδομένων σχετικά με τα υλικά, για τις ανερχόμενες 
τεχνολογίες, για τον καθορισμό ερευνητικών προτεραιοτήτων) 
συμβάσεις μελετών 
σύστημα ανταλλαγής πληροφοριών 
προώθηση της εκμετάλλευσης των αποτελεσμάτων 
ανεξάρτητη αξιολόγηση των επιστημονικών και των στρατηγικών συνιστωσών του 
προγράμματος. 
0 προβλεπόμενος προϋπολογισμός για τα παρπάνω συνοδευτικά μέτρα είναι, ενδεικτικά, 20 
εκατ. ECU ενώ το 2% του συνολικού προϋπολογισμού του προγράμματος θα διατεθεί για 
εκπαιδευτικές δραστηριότητες. 
Χρονοδιάγραμμα 
0 πίνακας που ακολουθεί δείχνει το χρονοδιάγραμμα των δραστηριοτήτων με τους 
ενδεικτικούς προϋπολογισμούς των συμβάσεων 
ΠΙΝΑΚΑΣ 1 
Δραστηριότητα Ενδεικτικός 
προϋπολογισμός 
για τις συμβάσεις 
σε εκατ. ECU Τόμε ί ς Άνοιγμα 
πρόσκλησης Προθεσμία Εξέταση και 
επιλογή των 
προτάσεων Πιθανή έναρξη 
των συμβάσεων 
Βιομηχ. έρευνα 266 
Επικεντρ. βασική 
έρευνα 33,5 
Συντονισμ. ενέργειες 3 
Βιομηχ. έρευνα 
Επικεντρ. βασική 
έρευνα 
Συντονισμ. ενέργειες 221 
28,5 
3 
Συνεργατική έρευνα 57 
ι Βραβεία σκοπιμότητας 5 
«- Στοχοθετημένη κατάρτιση 11 Ιούλ. 1991 1,2,3* 
1,2,3* 
1,2,3* 
1,2 Ιούλ.1992 
1.2 
1,2 
1,2 Ανοικτή 
1,2 συνεχώς μέχρι 
1,2,3 Φεβρ. 1993 
με επιλογή ανά 
εξάμηνο Μέσα Φεβρ.92* Μαρ/Απρ.92* 
Μέσα Φεβρ.93 Map/Απρ.93 
από Δεκέμβ.91 
από Δεκέμβ.91 
από Δεκέμβ.91 Οκτώβριος 92* 
Νοέμβριος 93 
από Σεπτέμβριο 92 
από Φεβρουάριο 92 
από Φεβρουάριο 92 
* Η πρόσκληση για τον τομέα 3 θα δημοσιευθεί νωρίτερα, 
ISSN 0254-1483 
COM(91)36l τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 15 04 
Αρι*. καταλόγου : CB-CO-91-441-GR-C 
ISBN 92-77-76373-6 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L·2985 Luxembourg