ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
COMÎ93Î 572 τελικό 
Βρυξέλλες, 24 Νοεμβρίου 1993 
Δεύτερη έκθεση 
σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας αριθ. 79/409/ΕΟΚ 
για τη διατήρηση των αγρίων ιττηνών 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ σ. 1 
Ιστορικό και αντικείμενο της οδηγίας σ. 3 
Κύριοι άξονες της οδηγίας σ. 3 
Λοιπές κοινοτικές πτυχές σ. 7 
Διεθνής συνεργασία σ. 13 
ΕΦΑΡΜΟΓΗ σ. 15 
Μέτρα προστασίας που έλαβαν τα κράτη μέλη για σ. 16 
τις ΖΕΠ και τους οικοτόπους εκτός ΖΕΠ (1981-1991) 
Ειδικά μέτρα των κρατών μελών στο πλαίσιο του σ. 45 
γενικού καθεστώτος προστασίας των αγρίων πτηνών (1981-1991) 
Εμπορία σ. 51 
Παρατηρήσεις για την εμπορία σ. 53 
θήρα σ. 56 
Ειδικά μέτρα των κρατών μελών στο πλαίσιο σ. 71 
της ορθολογικής χρήσης των θηραμάτων (1981-1991) 
Παρεκκλίσεις επιτρεπόμενες στα κράτη μέλη (1981-1989) σ. 76 
Έρευνες (1981-1991) σ. 101 
ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ σ. 113 
ΖΕΠ και οικότοποι εκτός αυτών των ζωνών σ. 115 
Κυνηγετικές περίοδοι σ. 117 
Λαθροθηρία σ. 118 
Παρεκκλίσεις σ. 119 
- Εθνικές εκθέσεις σ. 120 
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ σ. 121 
Βιβλιογραφία σ. 125 
Παραρτήματα 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
Η οδηγία 79/409/ΕΟΚ για τη διατήρηση των αγρίων πτηνών είναι ένα από τα 
σημαντικότερα νομοθετικά κείμενα της Κοινότητας όσον αφορά το περιβάλλον. 
Είναι πράγματι η πρώτη ευρωπαϊκή οδηγία σχετικά με την προστασία της φύσης 
εν γένει, καθόσον ασχολείται όχι μόνο με την προστασία των πτηνών αλλά και 
με τους οικοτόπους τους. Είναι επομένως πρωτίστης σημασίας για τη 
διαχείριση των φυσικών πόρων στην Ευρώπη. 
Όπως όλες οι κοινοτικές οδηγίες, η οδηγία 79/409/ΕΟΚ είναι νομικό μέσο 
αναγκαστικού χαρακτήρα: τα κράτη μέλη πρέπει να εκπληρούν τις επιβαλλόμενες 
υποχρεώσεις, εκδίδοντας τις απαιτούμενες νομοθετικές, κανονιστικές και 
διοικητικές διατάξεις και τροποποιώντας τις πρακτικές τους για να 
συμμορφωθούν στις διατάξεις που προβλέπει η οδηγία. Το Συμβούλιο παρέχει 
στα κράτη μέλη μία προθεσμία δύο ετών από την ημερομηνία κοινοποίησης της 
οδηγίας (Απρίλιος 1979) για να συμμορφωθούν σε αυτήν. 
Με την ευκαιρία των 10 ετών εφαρμογής της οδηγίας, αποφασίστηκε να 
συνταχθεί ένας απολογισμός προκειμένου να αξιολογηθεί η συμβολή της οδηγίας 
79/409/ΕΟΚ στην διατήρηση του πτερωτού βασιλείου στην Κοινότητα. Κύριος 
στόχος του απολογισμού αυτού είναι, αφενός, να αναδειχθεί μέχρι ποίου 
βαθμού εκπλήρωσε το σκοπό της η οδηγία και, αφετέρου, να τονιστούν τα 
προβλήματα εφαρμογής που παραμένουν μέχρι στιγμής εκκρεμή. 
Η παρούσα έκθεση αποτελεί σύνθεση των μέτρων που έλαβαν τα κράτη μέλη και 
αποτελεί γενικό έγγραφο πληροφοριών σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας για 
την περίοδο 1981-1991. 
Το πρώτο μέρος αφορά τις κοινοτικές πτυχές (κείμενο της οδηγίας, ρόλος της 
Επιτροπής) και των υπολοίπων νομικών κοινοτικών ή διεθνών μέσων όσον αφορά 
την προστασία των πτηνών. 
Το δεύτερο μέρος ασχολείται με την εφαρμογή της οδηγίας από τα κράτη μέλη. 
Η εφαρμογή των κύριων διατάξεων της οδηγίας αναλύεται ανά θέμα και ανά χώρα 
με σκοπό να επιτραπεί σαφής αξιολόγηση των μέτρων που λήφθηκαν σε διαφόρους 
τομείς (θήρα, οικότοποι, προστασία των ειδών κλπ.) για την διατήρηση των 
αγρίων πτηνών. 
Το τρίτο μέρος παρουσιάζει τα προβλήματα εφαρμογής της οδηγίας στα κράτη 
μέλη. 
Η παρούσα έκθεση εκπονήθηκε με βάση τις πληροφορίες που δίδονται στις 
- 2 
εθνικές εκθέσεις, τις οποίες διαβίβασαν στην Επιτροπή τα κράτη μέλη κατ' 
εφαρμογή των άρθρων 12 και 9 της οδηγίας. Στηρίζεται επίσης σε 
συμπληρωματικές πληροφορίες προερχόμενες από τα Υπουργεία Περιβάλλοντος και 
τις μη κυβερνητικές οργανώσεις των 12 χωρών της ΕΚ. 
Η παρούσα έκθεση συντάχθηκε με σκοπό να σχηματισθεί η εικόνα της κατάστασης 
στα κράτη μέλη όσο το δυνατό πιο πλήρης, χωρίς όμως να θεωρείται η εν λόγω 
έκθεση εξαντλητική. Για πρακτικούς λόγους, οι περιφερειακές διαφορές στην 
Ισπανία, την Ιταλία και τη Γερμανία όσον αφορά τη νομοθεσία και τα ληφθέντα 
μέτρα στους εξεταζόμενους από τον απολογισμό αυτό τομείς, δεν ελήφθησαν 
υπόψη. Η μελέτη περιορίζεται σε αξιολόγηση των μέτρων που έχουν ληφθεί σε 
εθνική κλίμακα σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΚ εκτός του Βελγίου(Ι) και του 
Ηνωμένου Βασιλείου(2). 
Ο παρών απολογισμός απευθύνεται στα πρόσωπα όλων των κύκλων που τα αφορά η 
διατήρηση των αγρίων πτηνών: κεντρικές, περιφερειακές και τοπικές αρχές, 
ερευνητικά ιδρύματα, οργανώσεις προστασίας της φύσης, κυνηγετικούς 
συλλόγους και ορνιθολόγους εν γένει. 
Έναντι των διαφόρων απειλών κατά του πτερωτού βασιλείου στην Ευρώπη, 
ελπίζουμε ότι η παρούσα έκθεση θα συμβάλει στη βελτίωση της διατήρησης του, 
ενθαρρύνοντας όλους τους υπεύθυνους για την προστασία της φύσης να 
συνεχίσουν τις προσπάθειες τους και να εντείνουν και να επεκτείνουν τους 
ελέγχους προκειμένου να επιτραπεί η διαφύλαξη και η επιβίωση των πτηνών που 
ζουν στην Ευρώπη. 
1) Για το Βέλγιο, μελετήθηκαν χωριστά οι περιφέρειες της Φλάνδρας και της Βάλλωνίας. 
2) Για το Ηνωμένο Βασίλειο, μελετήθηκαν χωριστά η Μεγάλη Βρετανία (με την Αγγλία, Ουαλία και 
Σκωτία) και η Βόρειος Ιρλανδία εκτός από τις παρεκκλίσεις και τις έρευνες. 
- 3 -
ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΚΑΙ ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ 
Επιστημονικές μελέτες που διεξήγαγε η Επιτροπή έδειξαν, αφενός, μείωση του 
αριθμού των ζωντανών ειδών πτηνών στην Ευρώπη και, αφετέρου, σημαντική 
μείωση του πληθησμού ορισμένων ειδών. Έναντι αυτού του σοβαρού κινδύνου 
για την διατήρηση της φυσικής κληρονομιάς επιβαλλόταν η λήψη ειδικών μέτρων 
προστασίας σε διαφόρους τομείς που επιδρούν σε επίπεδο πληθυσμού των 
πτηνών. Δεδομένου ότι μεγάλος αριθμός των ευρωπαϊκών ειδών είναι 
αποδημητικά πτηνά, αναγνωρίσθηκε ότι η προστασία των πτηνών αποτελεί 
διαμεθοριακό πρόβλημα, το οποίο συνεπάγεται την ανάληψη κοινών ευθυνών σε 
ευρωπαϊκή κλίμακα. 
Η οδηγία 79/409/ΕΟΚ, που εξέδωσε το Συμβούλιο στις 2 Απριλίου 1979, 
θεσπίζει ένα γενικό σύστημα προστασίας όλων των ειδών ζωντανών πτηνών, τα 
οποία από τη φύση τους βρίσκονται σε άγρια κατάσταση στην ευρωπαϊκή 
επικράτεια των κρατών μελών(Ι). Αντικείμενο της οδηγίας είναι η προστασία 
και η διαχείριση αυτών των ειδών, καθώς και η νομοθετική ρύθμιση της θήρας, 
της σύλληψης, της θανάτωσης και της εμπορίας τους. 
ΚΥΡΙΟΙ ΑΞΟΝΕΣ ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ 
Γενικές υποχρεώσεις 
Καταρχήν, πρέπει να τονιστεί ότι η οδηγία αυτή αφορά τόσο τα ίδια τα πτηνά 
όσο και τις φωλιές τους, τα αυγά τους και τους οικοτόπους τους (άρθρο 1). 
Επιβάλλεται στα κράτη μέλη η γενική υποχρέωση να λαμβάνουν τα αναγκαία 
μέτρα με σκοπό να διατηρηθεί ο πληθησμός των πτηνών σε επίπεδο που να 
ανταποκρίνεται στις οικολογικές, επιστημονικές και μορφωτικές απαίτησες, 
λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη τις οικονομικές και ψυχαγωγικές απαιτήσεις (άρθρο 
2). 
Το γενικό σύστημα προστασίας των πτηνών (άρθρο 5) εμπεριέχει την 
απαγόρευση: 
* της εκ προθέσεως θανάτωσης ή σύλληψης τους, 
* της εκ προθέσεως καταστροφής ή ζημίας των φωλιών και των αυγών 
και της αφαίρεσης των φωλιών, 
* της συλλογής των αυγών τους στην φύση και της κατοχής τους έστω 
και κενών, 
* της σκόπιμης ενοχλήσεώς τους, ιδίως κατά την περίοδο αναπαραγωγής 
και εξάρτησης, και της κατοχής πτηνών που ανήκουν σε είδη των 
οποίων δεν επιτρέπεται η θήρα και η σύλληψη. 
J) Γερμανία (D), Βέλγιο(Β), Δανία(ϋΚ), Ισπανία(Κ), Γαλλία(Ρ), Ελλάδα(σ), Ιχαλία(Ι), Ιρλανδία(IRJ.), 
Λουξεμβούργο(L), Κάτω Χώρες(NL), Πορτογαλία(Ρ), Ηνωμένο Βασίλειο(ϋΚ) 
4 -
Τα μέτρα για τους οικοτόπους 
Δεδομένου ότι η καταστροφή των φυσικών και των ημιφυσικών χώρων είναι η 
πλέον σοβαρή απειλή κατά των πτηνών, η οδηγία 79/409/ΕΟΚ δίδει έμφαση στη 
διαφύλαξη, διατήρηση και αποκατάσταση μιας επαρκούς ποικιλίας και έκτασης 
οικοτόπων. Αυτό συνεπάγεται ιδίως τη δημιουργία ζωνών προστασίας και 
βιοτόπων και την αποκατάσταση κατεστραμμένων βιοτόπων (άρθρο 3). 
Το παράρτημα Ι έχει κυρίως ως αντικείμενο τα ευαίσθητα και σπάνια είδη, 
καθώς και εκείνα που απειλούνται με εξαφάνιση. Τα είδη αυτά πρέπει να 
αποτελέσουν το αντικείμενο ειδικών μέτρων διατήρησης του οικοτόπου τους 
ούτως ώστε να εξασφαλιστεί η επιβίωση και η αναπαραγωγή τους. Ο αρχικός 
κατάλογος με τα 74 είδη που αποτελούσαν το παράρτημα Ι της οδηγίας 
τροποποιήθηκε δύο φορές: από την οδηγία 85/411/ΕΟΚ και από την οδηγία 
91/244/ΕΟΚ. Το παράρτημα αυτό περιέχει πλέον 175 είδη και υπο-είδη 
(βλ. παράρτημα 3 της παρούσας έκθεσης). 
Τα κράτη μέλη πρέπει να χαρακτηρίσουν ως ζώνες ειδικής προστασίας (ΖΕΠ) τις 
πλέον ενδεδειγμένες σε αριθμό και επιφάνεια τοποθεσίες (θαλάσσιες και 
χερσαίες) για την διατήρηση των ειδών αυτών. Παρεμφερή μέτρα πρέπει να 
ληφθούν για τα αποδημητικά είδη που δεν περιλαμβάνονται στο Παράρτημα Ι και 
τα οποία έρχονται τακτικά στην κοινοτική επικράτεια. Ιδιαίτερη προσοχή 
πρέπει να δοθεί στην προστασία των υγροτόπων και κυρίως εκείνων που έχουν 
διεθνή σημασία, σύμφωνα με τη σύμβαση του Ramsar. 
Τα κράτη μέλη πρέπει να παρέχουν στην Επιτροπή πληροφορίες σχετικά με τα 
μέτρα που έλαβαν ούτως ώστε η Επιτροπή να προβεί στον αναγκαίο συντονισμό 
προκειμένου να δημιουργηθεί ένα συνεκτικό δίκτυο. Εξάλλου, τα κράτη μέλη 
πρέπει να λάβουν τα ενδεδειγμένα μέτρα για να αποφευχθεί η ρύπανση ή η 
φθορά των οικοτόπων, τόσο στις ζώνες ειδικής προστασίας όσο και εκτός αυτών 
(άρθρο 4). 
ι 
Περιορισμοί σχετικά με τις δραστηριότητες εμπορίας. 
Η πώληση αγρίων πτηνών, καθώς και η μεταφορά προς πώληση, η κατοχή προς 
πώληση ή η πώληση απαγορεύονται. Η απαγόρευση ισχύει για τα ζωντανά ή 
νεκρά πτηνά και για κάθε μέρος ή κάθε προϊόν που παράγεται από το πτηνό, το 
οποίο μπορεί να αναγνωρισθεί εύκολα. 
Η πώληση επτά ειδών πτηνών που αναφέρονται στο πρώτο μέρος του παραρτήματος 
III δεν απαγορεύεται υπό τον όρο ότι τα πτηνά αποκτήθηκαν με θεμιτό τρόπο 
(δηλαδή σκοτώθηκαν ή συλλήφθηκαν). Τα υπόλοιπα 19 είδη που αναφέρονται στο 
δεύτερο μέρος του παραρτήματος III (τα οποία προηγουμένως ήσαν 10 όπως 
τροποποιήθηκε από την οδηγία 91/244/ΕΟΚ) μπορούν να εξαιρεθούν της 
απαγόρευσης από τα κράτη μέλη, πρέπει όμως τα κράτη μέλη να συμβουλευθούν 
προηγουμένως την Επιτροπή (άρθρο 6). 
- 5 -
θήρα και θανάτωση 
Στο πλαίσιο της εθνικής νομοθεσίας μπορεί να γίνεται θήρα των 72 ειδών που 
αναφέρονται στο παράρτημα II μπορούν να θηρεύονται, τα κράτη μέλη όμως 
πρέπει να μεριμνούν ώστε η θήρα να μην διακυβεύει τις προσπάθειες 
διατήρησης τους. Το παράρτημα II αποτελείται από δύο μέρη: επιτρέπεται η 
θήρα των 24 ειδών του πρώτου μέρους σε όλη την κοινοτική επικράτεια· 
αντίθετα, η θήρα των 48 ειδών που περιλαμβάνονται στο δεύτερο μέρος 
επιτρέπεται μόνο σε ορισμένα κράτη μέλη (τα κράτη αυτά παρατίθενται στο 
παράρτημα). Ούτως ή άλλως, η άσκηση της θήρας πρέπει να σέβεται τις αρχές 
ορθολογικής χρήσης και οικολογικά ισόρροπης ρύθμισης των δεδομένων ειδών. 
Τα κράτη μέλη πρέπει να μεριμνούν ιδίως ούτως ώστε η θήρα θηρεύσιμων ειδών 
να μην πραγματοποιείται σε περιόδους αναπαραγωγής και εξάρτησης. Επίσης, 
δεν πρέπει να επιτρέπεται η θήρα των αποδημητικών πτηνών κατά την περίοδο 
αναπαραγωγής τους ούτε κατά την επιστροφή στον τόπο φωλεοποίησης (άρθρο 7). 
Το παράρτημα IV της οδηγίας απαριθμεί ορισμένες μεθόδους σύλληψης και 
θανάτωσης (στις οποίες περιλαμβάνονται οι παγίδες, τα δίκτυα, τα 
δηλητηριασμένα δολώματα, τα ζωντανά τυφλωμένα ή ακρωτηριασμένα πτηνά που 
χρηισμοποιούνται ως κράχτες), καθώς και μεθόδους καταδίωξης τους με 
μεταφορικά μέσα (αεροσκάφη, αυτοκίνητα, πλοία) οι οποίες απαγορεύονται. Η 
γενική αρχή είναι ωστόσο η απαγόρευση οιουδήποτε μέσου εγκατάστασης ή κάθε 
μεθόδου σύλληψης ή θανάτωσης που εφαρμόζεται αδιάκριτα ή μαζικά ή που 
μπορεί να επιφέρει τοπικά εξαφάνιση του είδους (άρθρο 8). 
Παρεκκλίσεις 
Τα κράτη μέλη μπορούν να παρεκκλίνουν από τις διατάξεις που αφορούν το 
γενικό σύστημα προστασίας, την εμπορία, τη θήρα και τη θανάτωση εφόσον δεν 
υπάρχει άλλη ικανοποιητική λύση. Για τις παρεκκλίσεις αυτές ισχύει μία 
διαδικασία, οι δε αιτίες τους αναφέρονται ρητά στο άρθρο 9 της οδηγίας. Οι 
αιτίες αυτές είναι: 
* η δημόσια υγεία και ασφάλεια 
* η αεροπορική ασφάλεια 
* η πρόληψη σημαντικών ζημιών στις καλλιέργειες, την κτηνοτροφία, 
τα δάση, την αλιεία και τα ύδατα 
* η προστασία της πανίδας και της χλωρίδας 
* η έρευνα και η μόρφωση, ο εμπλουτισμός του πληθυσμού και η 
επανεισαγωγή 
* η δημιουργία συνθηκών αυστηρά ελεγχόμενων και επιλεκτικών, για τη 
- 6 
σύλληψη, την κατοχή ή κάθε άλλη έννομη εκμετάλλευση ορισμένων 
πτηνών σε μικρές ποσότητες. 
Τα κράτη μέλη συντάσσουν ετήσια έκθεση για τις επιτρεπόμενες παρεκκλίσεις, 
την οποία διαβιβάζουν στην Επιτροπή. Η Επιτροπή μεριμνά πάντοτε ώστε οι 
συνέπειες των παρεκκλίσεων αυτών να συμβαδίζουν με την οδηγία. 
Η Επιτροπή ORNIS 
Βάσει του άρθρου 16 της οδηγίας συγκροτήθηκε επιτροπή για την προσαρμογή 
της οδηγίας στην τεχνική και επιστημονική πρόοδο: η επιτροπή ORNIS. Η εν 
λόγω επιτροπή απαρτίζεται από εκπροσώπους των κρατών μελών, από τους 
οποίους οι περισσότεροι απασχολούνται σε θέσεις των υπηρεσιών προστασίας 
της φύσης του Υπουργείου Περιβάλλοντος της χώρας τους· πρόεδρος της 
επιτροπής είναι ένας αντιπρόσωπος της ΓΔ XI της Επιτροπής. Η επιτροπή 
συνεδριάζει τουλάχιστο μία φορά ανά έτος και συζητεί, αφενός, τα προβλήματα 
που συναντούν οι διάφορες χώρες στην εφαρμογή των διατάξεων της οδηγίας, 
και, αφετέρου, ενδεχόμενες τροποποιήσεις της οδηγίας (άρθρο 16). Εξάλλου, 
η επιτροπή αυτή επικουρείτα ι στις εργασίες της από μία επιστημονική ομάδα 
εργασίας απαρτιζόμενη από εμπειρογνώμονες των 12 χωρών της Κοινότητας. 
Λοιπά μέτρα 
Τα κράτη μέλη πρέπει να ενθαρρύνουν τις έρευνες και τις εργασίες που 
απαιτούνται για την προστασία, τη διαχείριση και την εκμετάλλευση των 
πτηνών (άρθρο 10). 
Κάθε τρία έτη, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να διαβιβάζουν στην Επιτροπή 
έκθεση σχετικά με την εφαρμογή των εθνικών διατάξεων που θεσπίζονται 
σύμφωνα με την οδηγία (άρθρο 12). 
Τα κράτη μέλη μπορούν να λάβουν αυστηρότερα μέτρα προστασίας από εκείνα που 
προβλέπει η οδηγία (άρθρο 14). 
- 7 -
ΛΟΙΠΕΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΕΣ ΠΤΥΧΕΣ 
Η οδηγία ΠΧΟ (Πανίδα, Χλωρίδα και Οικότοποι) 
Στο πλαίσιο του τέταρτου Κοινοτικού Προγράμματος Δράσης για το Περιβάλλον 
(1987-1992), η Επιτροπή εκπόνησε πρόταση οδηγίας για την προστασία των 
φυσικών και ημιφυσικών οικοτόπων, καθώς και για την προστασία της άγριας 
χλωρίδας και πανίδας. Με βάση τις πραγματικές απειλές που υφίστανται οι 
φυσικοί χώροι και που απορρέουν από την εντατικοποίηση της γεωργίας, της 
πολεοδομικής ανάπτυξης, της κατασκευής οδικών και υδραυλικών έργων, η νέα 
οδηγία που εξέδωσε το Συμβούλιο στις 18 Μαίου 1992 (2) ανταποκρίνεται στην 
επείγουσα ανάγκη διαφύλαξης των οικοτόπων, οι οποίοι είναι ουσιαστικοί για 
την αναπαραγωγή και την επιβίωση μεγάλου αριθμού ειδών της χλωρίδας και της 
παν ίδας. 
Είναι σημαντικό να διευκρινιστεί εν προκειμένω ότι η οδηγία ΠΧΟ είναι 
συμπληρωματική της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ για την διατήρηση των αγρίων πτηνών 
και δεν την αντικαθιστά. Απλώς ορισμένοι τρόποι διαχείρισης των ζωνών 
ειδικής προστασίας προβλεπόμενων στην οδηγία ΠΧΟ, έτσι όπως αυτές ορίζονται 
στο άρθρο 6, θα μπορούν να ισχύουν και τις ζώνες ειδικής προστασίας που 
αναφέρονται στο άρθρο 4 της οδηγίας για τα άγρια πτηνά. Μεταξύ των 
οικοτόπων που καλύπτει η νέα οδηγία περιλαμβάνονται εκβολές ποταμών, έλη, 
αλίπεδα, τυρφώνες, εύκρατα χέρσα εδάφη, φυσικοί λειμώνες και δασώδεις 
περιοχές. 
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ 
Η Γενική Διεύθυνση (ΓΔ) XI της Επιτροπής είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση 
της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ και για τον έλεγχο και την εφαρμογή της στα κράτη 
μέλη. Η Επιτροπή εξάλλου υποστηρίζει συστηματικά εφηρμοσμένες έρευνες σε 
συγκεκριμένα θέματα που αφορούν την προστασία των πτηνών (βλ. παράρτημα 1 
της παρούσας έκθεσης). Μεταξύ των θεμάτων που μελετώνται είναι οι 
πληθησμοί, οι συνέπειες της θήρας και η πορεία που ακολουθούν κατά τη 
μετανάστευση τους τα πτηνά εντός της κοινοτικής επικράτειας. Οι έρευνες 
αυτές έχουν ως στόχο, αφενός, να αξιολογηθούν οι συνέπειες των μέτρων που 
λαμβάνονται κατά την εφαρμογή της οδηγίας από τα κράτη μέλη και, αφετέρου, 
να καθοριστούν ποια συμπληρωματικά μέτρα απαιτούνται για να βελτιωθεί η 
κατάσταση. 
Η επιτροπή ORNIS προσπάθησε επίσης να διαλευκάνει ορισμένες βιολογικές 
έννοιες που περιλαμβάνει η οδηγία 79/409/ΕΟΚ. 
1) Οδηγία 92/43/ΕΟΚ της 21/5/92 για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων και της άγριας πανίδας και 
χλωρίδας, ΕΕ L 206 της 22.07.1992, σελ. 7. 
2) Υπενθύμιση του άρθρου 7 της οδηγίας ΠΧΟ: 
Οι υποχρεώσεις που πηγάζουν από τις παραγράφους 2, 3 και 4 του άρθρου 6 της παρούσας οδηγίας 
αντικαθιστούν τις υποχρεώσεις που πηγάζουν από την πρώτη πρόταση της παραγράφου 4 του άρθρου 4 
της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ, όσον αφορά τις ζώνες που χαρακτηρίστηκαν δυνάμει της παραγράφου 1 του 
άρθρου 4 ή αναγνωρίστηκαν με ανάλογο τρόπο δυνάμει της παραγράφου 2 του άρθρου 4 της εν λόγω 
οδηγίας, τούτο δε από την ημερομηνία θέσης σε εφαρμογή της παρούσας οδηγίας ή από την 
ημερομηνία της ταξινόμησης ή της αναγνώρισης εκ μέρους ενός κράτους μέλους δυνάμει της οδηγίας 
79/409/ΕΟΚ, εφόσον αυτή είναι μεταγενέστερη. 
Οι εργασίες αφορούν τους κάτωθι όρους: 
(i) Επεξήγηση της έννοιας "λαμβανομένων υπόψη των οικονομικών και 
ψυχαγωγικών απαιτήσεων" (άρθρο 2) για την θήρα και την σύλληψη των 
πτηνών: 
Τα κύρια συμπεράσματα που μπορούν να εξαχθούν από τις γενικές γνώσεις που 
διατίθενται για τη δυναμική του πληθυσμού και την θεωρία της απολήψεως στον 
τομέα των απολήψεων αποδημητικών πτηνών είναι τα εξής. Η χαμηλή απόληψη 
(θήρα και σύλληψη) δεν μπορεί να έχει συνέπειες στο μέγεθος του εαρινού 
πληθυσμού. Η μέτρια απόληψη (θήρα και σύλληψη) δεν μπορεί να προκαλέσει 
πτώση του πληθυσμού, μειώνει όμως το μέγεθος του εαρινού πληθησμού. Οι 
υψηλές απολήψεις επιφέρουν πτώση των πληθυσμών και, για τα περισσότερα 
είδη, αγνοείται σε ποιο ακριβές επίπεδο απολήψεων προκαλείται πτώση του 
πληθυσμού. 
Είναι λοιπόν προς το συμφέρον τόσο των υπερασπιστών του περιβάλλοντος όσο 
και των κυνηγών να εξασφαλιστεί ότι οι πληθυσμοί πτηνών μακροπρόθεσμα δεν 
θα παρουσιάσουν πτώση. Είναι αναγκαίο να συλλέγουν συμπληρωματικά δεδομένα 
και να υπάρξει καλύτερη προσέγγιση της δυναμικής του πληθυσμού των 
επιδημητικών πτηνών και των αποδημητικών πτηνών που υφίστανται απολήψεις. 
Εάν δεν υπάρξουν σχετικές πληροφορίες, είναι προτιμότερο να αποφευχθούν 
υψηλά επίπδα απολήψεων. 
(ii) Σημασία των όρων "κατά την περίοδο φωλεοποιήσεως, ούτε κατά τις 
διάφορες φάσεις αναπαραγωγής και εξάρτησης" (άρθρο 7, παράγραφος 4) 
Η περίοδος φωλεοποίησης περιλαμβάνεται εξ'ολοκλήρου στα διάφορα στάδια 
αναπαραγωγής και εξάρτησης. 
Η περίοδος αναπαραγωγής και εξάρτησης αρχίζει επομένως με την υπεράσπιση 
της τοποθεσίας φωλεοποίησης και λήγει με την ανεξαρτοποίηση των νεοσσών 
(βλ. παράρτημα IV της παρούσας έκθεσης). 
(iii) Σημασία της έκφρασης "κατά την περίοδο αναπαραγωγής και κατά την 
επιστροφή τους στον τόπο φωλεοποίησης" (άρθρο 7, παράγραφος 4) 
Η περίοδος αναπαραγωγής περιλαμβάνεται εξ'ολοκλήρου στα διάφορα στάδια 
αναπαραγωγής και εξάρτησης, άρα στην περίοδο αναπαραγωγής και εξάρτησης, 
που έχει καθοριστεί για όλα τα είδη ανεξάρτητα από το γεγονός εάν πρόκειται 
για αποδημητικά ή επιδημητικά είδη. 
Η έκφραση πρέπει επομένως να εκλαμβάνεται ως περιγραφική της περιόδου 
έναρξης της ετήσιας γεωγραφικής μετακίνησης προς τις ζώνες αναπαραγωγής 
μέχρι του τέλους των διαφόρων σταδίων αναπαραγωγής και εξάρτησης. Στις 
χήνες, η ημερομηνία κατά την οποία έχουν αποκτήσει την ικανότητα να πετούν 
πρέπει να θεωρείται ως το τέλος των σταδίων αυτών. 
- 9 -
(Ιν) Επεξήγηση της έννοιας "ορθολογικής χρησιμοποίησης" (άρθρο 7, 
παράγραφος 4) (1). 
Για τα θηρεύσιμα είδη, οι επιπτώσεις της θήρας των εαρινών πληθυσμών έχει 
δύο σκέλη: 
μείωση του μεγέθους του πληθησμού 
ελάττωση του χώρου εγκατάστασης των πτηνών 
Η μείωση του μεγέθους του εαρινού πληθυσμού σημαίνει: 
ότ ι ο υπό φωλεοποίηση πληθυσμός θα ήταν μεγαλύτερος εάν δεν 
υπήρχε η θήρα 
ή ότι το απόθεμα του πληθυσμού είναι μικρότερο 
ή ότι είναι μειωμένο το δυναμικό αποδήμησης και αποικισμού 
Οι δύο τελευταίοι παράγοντες είναι εκείνοι που ρυθμίζουν τη δυνατότητα ενός 
είδους να προσαρμόζεται σε ένα μεταβαλλόμενο περιβάλλον - εξ ού και η 
σημασία της διαχείρισης για τον υπολογισμό των επιπτώσεων της θήρας στον 
πληθυσμό των επιζώντων ειδών την άνοιξη. 
Η μείωση των χώρων εγκατάστασης των πτηνών επέρχεται με δύο τρόπους: 
διατάραξη λόγω της θήρας που περιορίζει τη χρήση των χώρων όπου 
ασκείται η θήρα 
πολύ σημαντικότερο, αύξηση της απόστασης που πρέπει να διανύσουν 
τα ζώα για να αποφύγουν τη θήρα, γεγονός που τους απαγορεύει την 
πρόσβαση σε χώρους με σχετικά μεγάλη παρουσία του ανθρώπου 
Τα είδη, των οποίων η κατάσταση διατήρησης είναι άσχημη, είναι εκείνα που 
οι πληθυσμοί τους μειώνονται στο εσωτερικό της Κοινότητας ή που οι 
πληθυσμοί τους είναι πολύ χαμηλοί. Φυσικά, πρέπει εν γένει να 
αποθαρρύνεται η θήρα των ειδών αυτών. Σε ορισμένες ειδικές περιπτώσεις 
μπορεί να αποδειχθεί επωφελές για την κατάσταση διατήρησης του είδους να 
εξακολουθήσει η δυνατότητα θήρας για λόγους όχι βιολογικούς αλλά 
κοινωνιολογικούς. 
Ο συνδυασμός της μείωσης του πληθυσμού, (της δυνατότητας επομένως 
αποικισμού), και της μείωσης των χώρων εγκατάστασης των πτηνών καθιστά 
απαραίτητο στις περιπτώσεις που επιθυμείται να εξακολουθήσει η θήρα ειδών, 
των οποίων η κατάσταση διατήρησης είναι άσχημη, να αντισταθμιστούν τα 
αποτελέσματα αυτών των δύο παραγόντων με θετικά μέτρα διαχείρισης του 
οικοτόπου. 
Αυτά τα μέτρα μπορούν να ληφθούν στο πλαίσιο προγραμμάτων αποκατάστασης, τα 
οποία εφόσον αποσκοπούν στη βελτίωση των δυνατοτήτων αναπαραγωγής, 
αποικισμού και αντίδρασης στις μεταβολές του χώρου για ένα είδος στο σύνολο 
του, πρέπει να εφαρμόζονται σε όλους τους πληθυσμούς, τόσο της περιφέρειας 
1) Πηγή: έγγραφο εργασίας αριθ. ΧΙ/189/91 της επιτροπής ORNIS 
- 10 -
όσο και του κέντρου. Οι περιφερειακοί πληθυσμοί διαδραματίζουν πράγματι 
ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο στη διαδικασία προσαρμογής του είδους στην εξέλιξη 
του περιβάλλοντος, διεργασία η οποία, στο ευρωπαϊκό πλαίσιο είναι 
θεμελιώδης. 
(ν) επεξήγηση της έννοιας "ορθολογική εκμετάλλευση" (άρθρο 9, παράγραφος 
1γ) 
Η έννοια αυτή πρέπει να καλύπτει τις δραστηριότητες που συμβάλλουν 
ουσιαστικά στη βελτίωση της αποτελεσματικότητας του γενικού καθεστώτος 
προστασίας που καθιερώνει η οδηγία για τα άγρια πτηνά. Μπορεί επίσης να 
καλύπτει άλλες εκμεταλλεύσεις υπό τον όρο ότι αυτές δεν θίγουν τους 
γενικούς στόχους της οδηγίας, καθώς και την θήρα με τη βοήθεια πτηνών που 
χρησιμοποιούνται ως λεία στο πλαίσιο της ιερακοθηρίας. 
(vii) επεξήγηση της έννοιας "μικρές ποσότητες" (άρθρο 9, παράγραφος 1γ) (1) 
Το άρθρο 9 προβλέπει τη δυνατότητα παρέκκλισης από τα άρθρα 5, 6, 7 και 8 
εφόσον υπάρχουν άλλες ικανοποιητικές λύσεις, για να επιτραπεί ιδίως (εδάφιο 
γ) η σύλληψη, η κράτηση ή κάθε άλλη ορθολογική εκμετάλλευση ορισμένων 
πτηνών. Στην περίπτωση αυτή, το άρθρο 9 προβλέπει ότι οι παρεκκλίσεις 
αφορούν μόνον "μικρές ποσότητες". Οριστικοποιήθηκε μία μέθοδος με σκοπό να 
προσδιορίζεται μία ποσότητα, ούτως ώστε να ορισθεί ένα κατώτατο όριο, κάτω 
από το οποίο θεωρείται ότι η παρέκκλιση ανταποκρίνεται αυτόματα στην έννοια 
της μικρής ποσότητας. 
1) Η έννοια "μικρή ποσότητα" είναι αναγκαστικά σχετική. Ένα μέγεθος 
είναι πάντοτε μικρό ή μεγάλο σε σύγκριση με ένα άλλο μέγεθος. 
2) Βάσει αυτού, τίθεται το ερώτημα με ποιο μέγεθος πρέπει να συγκρίνεται 
η "μικρή ποσότητα". Δεδομένου ότι σε όλες τις περιπτώσεις των 
σχετικών παρεκκλίσεων, πρόκειται για απολήψεις, επομένως για απώλεια 
μέρους του δεδομένου πληθησμού, ετήσιας περιοδικότητας, κρίνεται πιο 
ενδεδειγμένο να συγκρίνεται με την ετήσια συνολική θνησιμότητα, η 
οποία συνίσταται στο άθροισμα των φυσικών θανάτων και των απολήψεων, 
σε συνδυασμό με το άρθρο 7, εφόσον χρειάζεται. 
3) Προτείνεται λοιπόν να καθοριστεί το κατώτατο όριο της μικρής 
ποσότητας σε ένα δεδομένο ποσοστό ετήσιας συνολικής θνησιμότητας του 
πληθυσμού ή των πληθυσμών, στις οποίες αναφέρεται η παρέκκλιση. 
1) σ. 155, Έκθεση EUR 12835 (Πληροφορίες για την εφαρμογή της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ) 
11 -
4) Αναφερόμενος στην παρέκκλιση πληθυσμός πρέπει να νοείται, για τα 
επιδημητικά είδη, ο πληθυσμός της γεωγραφικής περιοχής στην οποία 
ισχύει η παρέκκλιση και, για τα αποδημητικά είδη, ο πληθυσμός των 
περιοχών με τα κύρια ποσοστά αποδημητικών πτηνών που διέρχονται από 
την περιοχή όπου ισχύει η παρέκκλιση κατά την περίοδο εφαρμογής της. 
5) Για να καθοριστεί αριθμητικά το κατώτατο όριο, μπορούν να υπάρξουν 
δύο προσεγγίσεις: 
το κατώτατο όριο πρέπει να είναι πολύ χαμηλότερο, τουλάχιστο μιας 
ακόμα τάξης μεγέθους, των κατώτατων ορίων που χαρακτηρίζουν τις 
πραγματοποιούμενες απολήψεις βάσει του άρθρου 7. Ένα κατώτατο 
όριο της τάξεως του 1% πληροί την προϋπόθεση αυτή. 
η απόληψη πρέπει να έχει αμελητέο αποτέλεσμα επί της δυναμικής 
του πληθυσμού του δεδομένου είδους. Ένα κατώτατο όριο 
χαμηλότερο ή ίσο του 1% πληροί την προϋπόθεση αυτή δεδομένου ότι 
οι παράμετροι δυναμικής του πληθυσμού σπανίως μεταβάλλονται 
περισσότερο του ενός εκατοστού από ό,τι είναι γνωστό και 
δεδομένου ότι οι απολήψεις κάτω του 1% μπορούν μαθηματικά να 
αγνοηθούν στη μελέτη των μοντέλων. 
6) Πρέπει λοιπόν να θεωρείται ως "μικρή ποσότητα" κάθε απόληψη κατώτερη 
του 1% της ετήσιας συνολικής θνησιμότητας του δεδομένου πληθυσμού 
(μέση τιμή) για τα μη θηρεύσιμα είδη και της τάξεως του 1% για τα 
θηρεύσιμα είδη, υπό τον όρο ότι η συμμόρφωση προς το άρθρο 9 της 
οδηγίας εξαρτάται ούτως ή άλλως από την τήρηση των υπολοίπων 
διατάξεων του άρθρου. 
Για τις απολήψεις που υπερβαίνουν αυτά τα κατώτατα όρια, διεξάγεται 
εκτεταμένη επιστημονική έρευνα από την αρμόδια αρχή που παρέχει την 
παρέκκλιση και αυτό με σκοπό να επαληθευθεί κατά πόσον η απόληψη συμβαδίζει 
ή όχι με τους στόχους της οδηγίας. Τα αποτελέσματα της έρευνας αυτής θα 
υποβληθούν στην Επιτροπή ORNIS. 
ΚΔΠ 
Στο πλαίσιο των Κοινοτικών Δράσεων για το Περιβάλλον (ΚΔΠ) βάσει του 
κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1872/84 (της 28/6/84), η Κοινότητα μπορούσε να 
χορηγήσει χρηματοδοτική ενίσχυση σε προγράμματα δημιουργίας κινήτρων με 
σκοπό μεταξύ άλλων τη διατήρηση ή την αποκατάσταση των σοβαρά απειλούμενων 
βιοτόπων όπου καταφεύγουν είδη που διατρέχουν κίνδυνο και οι οποίοι έχουν 
ιδιαίτερη σημασία για την Κοινότητα (κατ'εφαρμογή της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ). 
Προς το σκοπό αυτό η Κοινότητα είχε προβλέψει συνολικό προϋπολογισμό 6,5 
εκατομμυρίων ECU και το μερίδιο της κοινοτικής χρηματοδοτικής ενίσχυσης σε 
ένα πρόγραμμα του είδους αυτού μπορεί να αντιπροσωπεύει το 50% κατ'ανώτατο 
όριο του συνολικού κόστους. Το μερίδιο αυτό είχε μεταβληθεί με τον 
κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2242/87 της 23/7/87 βάσει του οποίου μπορούσε να 
αντιπροσωπεύει κατ'εξαίρεση το 75% κατ'ανώτατο όριο του συνολικού κόστους 
των προγραμμάτων εφόσον τα προγράμματα αυτά αφορούν βιότοπους όπου 
καταφεύγουν είδη απειλούμενα με εξαφάνιση στην Κοινότητα. Αναθεωρήθηκε 
έτσι ο συνολικός προϋπολογισμός (πρόβλεψη 24 εκατομμυρίων ECU). 
- 12 -
οι ΚΔΠ, στενά συνδεδεμένες με την οδηγία 79/479/ΕΟΚ, επέτρεψαν να 
διατηρηθούν ή να αποκατασταθούν πολλοί βιότοποι, σημαντικοί για τα άγρια 
πτηνά. 
ΚΔΔΦ 
Όσον αφορά τη διατήρηση της φύσης, οι ΚΔΠ αντικαταστάθηκαν από τις 
Κοινοτικές Δράσεις για τη Διατήρηση της Φύσης (ΚΔΔΦ) βάσει του κανονισμού 
αριθ. 3907/91 της 19/12/91. Η Κοινότητα, η οποία έχει προβλέψει συνολικό 
προϋπολογισμό 50 εκατομμυρίων ECU για τις ΚΔΔΦ μπορεί να χορηγήσει 
χρηματοδοτική ενίσχυση για δράσεις που σκοπό έχουν: 
να διατηρηθούν ή να αποκατασταθούν οι βιότοποι όπου καταφεύγουν 
είδη που διατρέχουν κίνδυνο, σοβαρά απειλούμενοι οικότοποι που 
έχουν ιδιαίτερη σημασία για την Κοινότητα ή να εφαρμοσθούν μέτρα 
διατήρησης ή αποκατάστασης των απειλούμενων ειδών. 
να διατηρηθούν ή να αποκατασταθούν τύποι φυσικών οικοτόπων 
κοινοτικής σημασίας (π.χ. λιμνοθάλασσες και θαλάσσια έλη, θύνες, 
στέππες, στάσιμα ύδατα, βάλτοι, λιβάδια, φυσικά τυρφώδη έλη και 
δάση). 
Το μερίδιο της κοινοτικής χρηματοδοτικής ενίσχυσης στα προγράμματα μπορεί 
να αντιπροσωπεύει φυσιολογικά το 50% κατ'ανώτατο όριο του κόστους τους και, 
κατ'εξαίρεση, 75% υπό την προϋπόθεση όμως ότι τα προγράμματα αφορούν: 
βιότοπους ή οικοτόπους, όπου καταφεύγουν είδη που απειλούνται με 
εξαφάνιση στην ΕΚ 
- οικοτόπους που διατρέχουν τον κίνδυνο να εξαφανισθούν στην ΕΚ, 
- είδη απειλούμενα με εξαφάνιση στην ΕΚ 
Λόγω της σημαντικής τους έκτασης, οι ΚΔΔΦ θα συμβάλουν σημαντικά στη 
διαφύλαξη των οικοτόπων και στη διατήρηση των απειλούμενων ειδών στην ΕΚ. 
LIFE 
Στις 21.5.92, βάσει του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1973/92, δημιουργήθηκε 
χρηματοδοτικό μέσο για το περιβάλλον (LIFE) με σκοπό να βοηθηθεί η ανάπτυξη 
και η εφαρμογή της κοινοτικής πολιτικής και νομοθεσίας στον τομέα του 
περιβάλλοντος. Το τμήμα "προστασία των οικοτόπων και της φύσης" του LIFE, 
το οποίο αντικαθιστά τις ΚΔΔΦ, επιτρέπει να χρηματοδοτηθούν δράσεις που 
συμβάλλουν στην εκπλήρωση των υποχρεώσεων των οδηγιών 79/409/ΕΟΚ και 
92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου. 
Τα έργα, τα οποία θα υποβληθούν από τα κράτη μέλη και θα εξετασθούν από μια 
επιτροπή που έχει συγκροτηθεί βάσει της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου, 
πρέπει να συμβαδίζουν με τις πρωτεύουσες δράσεις του καταλόγου που είναι 
επιλέξιμες για χρηματοδότηση από το LIFE (οι δράσεις δημοσιεύονται ετησίως 
στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων). 
- 13 
Η τράπεζα δεδομένων ORNIS 
Η τράπεζα δεδομένων ORNIS που καταρτίστηκε το 1991 από την επιτροπή ORNIS 
έχει ως στόχο τη συλλογή και την παροχή των πληροφοριών που απαιτούνται για 
την εφαρμογή της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ. Συγκεντρώνει τα επιστημονικά και 
τεχνικά δεδομένα σχετικά με: 
τον όγκο και τις τάσεις των πληθυσμών των διαφόρων ειδών πτηνών 
τις βασικές πληροφορίες για τους οικοτόπους τους 
τις βασικές πληροφορίες για τον χώρο και τον χρόνο της 
αναπαραγωγής τους, αποδήμησης τους και διαχείμανσής τους, 
τα δεδομένα για την κύρια ανθρώπινη παρέμβαση στη δυναμική των 
πληθυσμών τους (σκόπιμες απολήψεις). 
Αυτή η τράπεζα δεδομένων θα επιτρέψει καλύτερη κατανόηση της βιολογίας των 
ειδών και της οικολογίας των οικοτόπων και θα συμβάλει έτσι στην διεύρυνση 
των επιστημονικών γνώσεων στον τομέα αυτό (για συμπληρωματικές πληροφορίες 
και τα ινστιτούτα με τα οποία μπορεί να αποκατασταθεί επαφή, βλ. 
παράρτημα 2 της παρούσας έκθεσης). 
ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ 
Εκτός από την οδηγία 79/409/ΕΟΚ, υπάρχουν και άλλα διεθνή νομοθετικά μέσα 
που διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην προστασία των αγρίων πτηνών. 
Η Σύμβαση του Ραμσάρ 
Η σύμβαση για τους υγρότοπους διεθνούς σημασίας, ονομαζόμενη σύμβαση του 
Ραμσάρ που υπογράφηκε στις 2 Φεβρουαρίου 1971, έχει ως αρχική αντίληψη ότι 
πρέπει να προστατευθεί καταρχήν ο οικότοπος των ειδών της χλωρίδας και της 
παρνίδας. Οι υγρότοποι καθορίζονται ως εκτάσεις αποτελούμενες από 
λιμνοθάλασσες, τέλματα, τυρφώδη έλη ή μόνιμα ή πρόσκαιρα ύδατα όπου το νερό 
είναι στάσιμο ή τρεχούμενο, γλυκό, υφάλμυρο ή αλμυρό (άρθρο 1). 
Τις τελευταίες δεκαετίες τα έργα αποστράγγισης και αποξήρανσης των γαιών 
στο πλαίσιο χωροταξικών σχεδίων επέφεραν αισθητή μείωση της επιφανείας των 
υγροτόπων στην Ευρώπη και τον κόσμο. Η κατάσταση αυτή οδήγησε στην 
εκπόνηση διεθνούς νομοθετικού κειμένου. 
Σύμφωνα με τη σύμβαση του Ramsar, κάθε συμβαλλόμενο μέρος πρέπει να 
υποδείξει ποιοί υγρότοποι στο έδαφος του είναι διεθνούς σημασίας από 
οικολογική, βοτανολογική, ζωολογική, λιμνολογική ή υδρολογική άποψη, ούτως 
ώστε οι περιοχές αυτές να περιληφθούν σε διεθνή κατάλογο (1). Πρέπει δε να 
υποδειχθούν κατ'αρχήν οι υγρότοποι διεθνούς σημασίας όπου ζουν υδρόβια 
πτηνά καθόλη τη διάρκεια του έτους (άρθρο 2). Τα συμβαλλόμενα μέρη πρέπει 
επίσης να καταβάλουν προσπάθειες συντονισμού των πολιτικών και των 
νομοθεσιών τους που αφορούν την διατήρηση των υγροτόπων, της χλωρίδας και 
της πανίδας τους (άρθρο 5). 
1) Ο κατάλογος των υγροτόπων διεθνούς σημασίας κρατείται από τη Διεθνή Ένωση για τη Διατήρηση της 
Φύσης και των Φυσικών Πόρων (άρθρο 8 της σύμβασης). 
- 14 -
Όλα τα κράτη μέλη της ΕΚ εκτός του Λουξεμβούργου έχουν κυρώσει τη σύμβαση 
αυτή. Στην εν λόγω χώρα, το νομοσχέδιο κύρωσης κατατέθηκε στην Βουλή των 
Αντιπροσώπων στις 6 Δεκεμβρίου 1989. 
Η σύμβαση της Βόννης 
Η σύμβαση για τη διατήρηση των αποδημητικών ειδών που ανήκουν στην άγρια 
πανίδα (Σύμβαση της Βόννης) υπογράφηκε στις 23 Ιουνίου 1979. Αφορά όχι 
μόνο ορισμένα είδη πτηνών αλλά επίσης και (χερσαία και θαλάσσια) θηλαστικά, 
τα ερπετά και τα ψάρια. 
Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν ότι η αποτελεσματική διατήρηση και 
διαχείριση των αποδημητικών ειδών της άγριας πανίδας, απαιτούν συντονισμένη 
δράση από όλα τα κράτη όπου μεταβαίνουν τα είδη αυτά οιαδήποτε στιγμή του 
βιολογικού τους κύκλου. 
Η σύμβαση προβλέπει άμεση προστασία των υπό εξαφάνιση αποδημητικών ειδών 
(άρθρο 3). Τα συμβαλλόμενα μέρη, πρέπει επίσης, να δώσουν ιδιαίτερη 
προσοχή στα αποδημητικά είδη των οποίων η κατάσταση της διατήρησης τους 
είναι άσχημη, και να λάβουν μεμονωμένα ή από κοινού τα ενδεδειγμένα μέτρα 
που χρειάζονται για να διατηρηθούν τα είδη αυτά και οι οικότοποί τους 
(άρθρο 2). Ενθαρρύνεται άλλωστε η σύναψη διεθνών συμφωνιών που αποσκοπούν 
στη διαχείριση και τη διατήρηση τέτοιων ειδών (άρθρο 4). 
Η Κοινότητα και όλα τα κράτη μέλη εκτός της Ελλάδας είναι συμβαλλόμενα 
μέρη. 
Η σύμβαση της Βέρνης 
Η σύμβαση για τη διατήρηση της άγριας ζωής και του φυσικού τοπίου της 
Ευρώπης, η σύμβαση της Βέρνης, υπογράφηκε στ ι 19 Σεπτεμβρίου 1979. Εγγενής 
αρχή της είναι ότι η άγρια χλωρίδα και πανίδα αποτελούν φυσική κληρονομιά 
που διαδραματίζει ουσιαστικό ρόλο στη διατήρηση των βιολογικών ισορροπιών. 
Τα συμβαλλόμενα μέρη αναγνωρίζουν πόσο σημαντικό είναι να διασφαλιστεί η 
προστασία της άγριας χλωρίδας και πανίδας και των φυσικών οικοτόπων τους, 
ιδίως των ειδών και των οικοτόπων, των οποίων η διατήρηση απαιτεί τη 
συνεργασία πολλών κρατών. Ιδιαίτερη προσοχή δίδεται στα (αποδημητικά) είδη 
που απειλούνται με εξαφάνιση και είναι ευαίσθητα (άρθρο 1). 
Η Κοινότητα και όλα τα κράτη μέλη της ΕΚ είναι συμβαλλόμενα μέρη. 
Η ΕΚ, με βάση τις αποκλειστικές αρμοδιότητες που διαθέτει στον τομέα της 
προστασίας των πτηνών, είναι ο εκπρόσωπος των 12 κρατών μελών στις δύο 
προαναφερθείσες συμβάσεις. 
Λόγω του περιεχομένου τους, αυτές οι τρεις συμβάσεις συνδέονται στενά με 
την οδηγία 79/409/ΕΟΚ και, μολονότι αφορούν αποκλειστικά τα πτηνά, πρέπει 
να τονιστεί η διεθνής σημασία τους από νομική άποψη για την προστασία των 
αγρίων πτηνών. 
- 15 -
ΕΦΑΡΜΟΓΗ 
(1981-1991) 
- 16 
ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΟΥ ΕΛΑΒΑΝ 
ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΖΕΠ ΚΑΙ 
ΤΟΥΣ ΟΙΚΟΤΟΠΟΥΣ ΕΚΤΟΣ ΤΩΝ ΖΕΠ 
(1981-1991) 
'Αρθρο 3ζ 
1. ...Τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα απαραίτητα μέτρα με σκοπό να 
διαφυλαχθεί, διατηρηθεί ή αποκατασταθεί για όλα τα αναφερόμενα στο 
άρθρο 1 είδη πτηνών μία επαρκής ποικιλία και επιφάνεια οικοτόπων. 
2. Η διαφύλαξη, η συντήρηση και η αποκατάσταση των βιοτόπων και των 
οικοτόπων περιλαμβάνουν προπάντων τα ακόλουθα μέτρα: 
α) δημιουργία ζωνών προστασίας 
β) συντήρηση και διευθέτηση σύμφωνα με τις οικολογικές απαίτησε ι ς των 
οικοτόπων που βρίσκονται στο εσωτερικό και στο εξωτερικό των ζωνών 
προστασίας, 
γ) αποκατάσταση των κατεστραμμένων βιοτόπων 
δ) δημιουργία β ιοτόπων 
Άρθρο 4: 
1. Για τα είδη που αναφέρονται στο παράρτημα Ι (1) προβλέπονται μέτρα 
ειδικής διατηρήσεως, που αφορούν τον οικότοπό τους για να εξασφαλίστεί 
η επιβίωση και η αναπαραγωγή των ειδών αυτών στη ζώνη εξαπλώσεως τους. 
Για το σκοπό αυτό λαμβάνονται υπόψη: 
α) τα είδη που απειλούνται με εξαφάνιση, 
β) τα είδη που είναι ευπαθή σε ορισμένες μεταβολές των οικοτόπων 
τους, 
γ) τα είδη που θεωρούνται σπάνια διότι οι πληθυσμοί τους είναι μικροί 
ή η τοπική τους εξάπλωση περιορισμένη 
δ) άλλα είδη που έχουν ανάγκη ιδιαίτερης προσοχής, λόγω ιδιοτυπίας 
του οικοτόπου τους. 
Για να πραγματοποιηθούν οι εκτιμήσει ς θα ληφθούν υπόψη οι τάσεις και 
οι μεταβολές των επιπέδων του πληθυσμού. 
Τα κράτη μέλη κατατάσσουν κυρίως σε ζώνες ειδικής προστασίας τα εδάφη 
τα πιο κατάλληλα, σε αριθμό και επιφάνεια, για την διατήρηση των ειδών 
αυτών στη γεωγραφική θαλάσσια και χερσαία ζώνη στην οποία έχει 
εφαρμογή η παρούσα οδηγία. 
2. Ανάλογα μέτρα υιοθετούνται από τα κράτη μέλη για τα αποδημητικά είδη 
που δεν μνημονεύονται στο παράρτημα Ι, των οποίων η έλευση είναι 
τακτική, λαμβάνοντας υπόψη τις ανάγκες προστασίας στη γεωγραφική 
θαλάσσια και χερσαία ζώνη στην οποία εφαρμόζεται η παρούσα οδηγία, 
όσον αφορά τις περιοχές αναπαραγωγής, αλλαγής φτερώματος και 
διαχε ιμάνσεως και τις ζώνες όπου βρίσκονται οι σταθμοί κατά μήκος των 
1) βλ. παράρτημα 3 της παρούσας έκθεσης 
17 -
οδών αποδημίας. Για το σκοπό αυτό τα κράτη μέλη αποδίδουν ιδιαίτερη 
σημασία στην προστασία των υγροτόπων, και ιδίως όσων έχουν διεθνή 
σπουδαιότητα. 
Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή όλες τις αναγκαίες πληροφορίες 
για να μπορεί αυτή να παίρνει τις κατάλληλες πρωτοβουλίες για τον 
αναγκαίο συντονισμό ώστε οι αναφερόμενες στις παραγράφους 1, αφενός, 
και 2, αφετέρου, του παρόντος άρθρου ζώνες να αποτελούν ένα σαφές 
δίκτυο που θα ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της προστασίας των ειδών 
στη γεωγραφική θαλάσσια και χερσαία ζώνη στην οποία εφαρμόζεται η 
παρούσα οδηγία. 
Τα κράτη μέλη υιοθετούν κατάλληλα μέτρα για να αποφύγουν στις ζώνες 
προστασίας που προβλέπονται στις παραγράφους 1 και 2 τη ρύπανση ή τη 
φθορά των οικοτόπων, καθώς και τις επιζήμιες για τα πτηνά διαταράξεις, 
όταν αυτές έχουν σημαντικές συνέπειες σε σχέση με τους αντικειμενικούς 
στόχους του παρόντος άρθρου. Τα κράτη μέλη θα προσπαθήσουν επίσης να 
αποφύγουν τη ρύπανση ή τη φθορά των οικοτόπων και έξω από τις ζώνες 
προστασίας. 
Τα κύρια μέτρα προστασίας που έχουν λάβει τα κράτη μέλη από το 1981 βάσει 
των προαναφερθέντων άρθρων της οδηγίας παρουσιάζονται στις επόμενες σελίδες 
υπό μορφήν σύνθεσης ανά χώρα. Οι πίνακες l(i) και l(ii) συνοψίζουν την 
κατάσταση των χαρακτηρισμένων ΖΕΠ σε όλη την ΕΚ το 1991 και, συγκριτικά, το 
1986 (βλ. επίσης σελίδες 115 και 116). 
18 
ΒΕΛΓΙΟ 
Ο νόμος της 12/7/73 για τη διατήρηση της φύσης(Ι) είναι το κύριο μέσο με το 
οποίο ορισμένα εδάφη μπορούν να ενταχθούν στο καθεστώς προστασίας. 
Προβλέπει ιδίως τη δυνατότητα δημιουργίας (και επιχορήγησης) φυσικών 
περιοχών, δασικών περιοχών και φυσικών πάρκων. Για κάθε μία από αυτές τις 
προστατευόμενες περιοχές, ο νόμος επιβάλλει, σε διαφόρους βαθμούς, μέτρα 
προστασίας και καθιερώνει την εφαρμογή σχεδίων διαχείρισης. 
Ο νόμος για τη χωροταξία και τη διατήρηση των μνημείων και τοποθεσιών 
συνίσταται από δύο άλλα χρήσιμα μέσα: το πρώτο προβλέπει ιδίως τη 
δυνατότητα να αποσπαστούν ορισμένα τμήματα εδαφών ως φυσικές ζώνες ή ως 
ζώνες επιστημονικού ενδιαφέροντος στο πλαίσιο εκπόνησης των χωροταξικών 
σχεδίων (σχέδια ανά τομέα)· το δεύτερο επιτρέπει να χαρακτηριστούν 
ορισμένες τοποθεσίες για την επιστημονική τους αξία. 
Από το 1980, η διατήρηση της φύσης, η χωροταξία και τα μνημεία και 
τοποθεσίες υπάγονται στην αρμοδιότητα των Περιφερειών. Η προαναφερθείσα 
νομοθεσία παραμένει έως ένα βαθμό κοινό μέτρο των περιφερειών, ακόμη και αν 
μετά το 19 80 υπέστη ορισμένες προσαρμογές ή οδήγησε σε εκτελεστικά μέτρα 
διαφοροποιημένα ανάλογα με τις περιφέρειες. 
Είναι σαφές ότι οι προστατευόμενες περιοχές βάσει των κειμένων αυτών 
χρησίμευσαν ως οδηγός για το χαρακτηρισμό των ΖΕΠ από τις περιφέρειες. Οι 
περιφέρειες υιοθέτησαν στη συνέχεια ορισμένα πρακτικά μέτρα ή δράσεις που 
εγγυώνται καλύτερη προστασία των ΖΕΠ, ιδίως εκεί όπου δεν εφαρμόζονται τα 
νομοθετικά κείμενα που προαναφέρθηκαν. 
Περιφέρεια της Φλάνδρας 
* μια απόφαση της εκτελεστικής εξουσίας της 4/12/91 συνεπάγεται την 
υποχρέωση να υποβάλλεται επίσημη δήλωση για κάθε μεταβολή στην βλάστηση των 
περιοχών βιολογικής αξίας, με σκοπό να ληφθούν ενδεχομένως μέτρα για την 
προστασία των ζωνών αυτών. Οι σχετικές ζώνες (έλη, παλαιά λιβάδια) 
περιλαμβάνουν εδάφη, στα οποία λόγω της βλάστησης τους, καταφεύγουν 
σημαντικοί πληθησμοί πτηνών σε ορισμένες χρονικές περιόδους. 
* η απόφαση της εκτελεστικής εξουσίας της 17/10/88 που καθορίζει τις ΖΕΠ 
κοινοποιήθηκε σε όλους τους δήμους, οι οποίοι καλούνται να τις λαμβάνουν 
υπόψη στο πλαίσιο της κοινοτικής διαχείρισης. 
* στο πλαίσιο του νόμου της 26/3/71 για την προστασία των επιφανειακών 
υδάτων(2), η Διεύθυνση Περιβάλλοντος της περιφέρειας της Φλάνδρας εκπόνησε 
δοκιμαστικά ένα πρόγραμμα ποιότητας των επιφανειακών υδάτων σε μία 
τοποθεσία όπου βρίσκεται μία ΖΕΠ. 
1) Wet voor het natuurbehoud 
2) Wet op de bescherming van de opperflaktewateren 
- 19 
* μ ία απόφαση της εκτελεστικής εξουσίας της 23/3/89 επιβάλλει την εκπόνηση 
μελετών περιβαλλοντικών επιπτώσεων πριν την εκτέλεση εργασιών ή πράξεων 
ιδίως σε ορισμένες ζώνες που προβλέπονται στα σχέδια χρήσης γης (φυσική 
ζώνη, φυσική περιοχή, ζώνη οικολογικής αξίας), καθώς και σε ορισμένες 
τοποθεσίες Ramsar και τις ΖΕΠ. Εν προκειμένω, το αντικείμενο είναι ιδίως 
οι κατασκευές ή οι μετατροπές αυτοκινητοδρόμων, αεροδρομίων, ψυχαγωγικών ή 
τουριστικών εγκαταστάσεων, τα σχέδια αναδασμού και εκχέρσωσης και τα 
υδραυλικά έργα. 
* Σε ορισμένες ΖΕΠ, έχουν ληφθεί ειδικά μέτρα, όπως η επιβολή μιας στάθμης 
ύδατος ή ο χαρακτηρισμός πράσινων ζωνών. Οι ζώνες αυτές έχουν επίσης 
ενσωματωθεί σε ένα πρόσφατο πρόγραμμα που σκοπό έχει να καθοριστεί ένα 
σχέδιο δράσης με τίτλο "κύρια πράσινη δομή" της περιφέρειας της Φλάνδρας. 
Στόχος είναι να καθοριστεί ένα δομημένο σύνολο εδαφών όπου θα ασκηθεί 
εντατικότερη πολιτική διατήρησης της φύσης. Η κύρια δομή θα περιλαμβάνει 
τέσσερις διαφορετικές ειδικές ζώνες: 
τις ζώνες-πυρήνες, όπου η διατήρηση της φύσης πρέπει να αποτελεί το 
κύριο μέλημα. Πρόκειται για φυσικά εδάφη σχετικά μεγάλα ή που 
συγκεντρώνουν πλειάδα από μικρές φυσικές μονάδες. 
τις ζώνες ανάπτυξης της φύσης, όπου είναι δυνατή η άσκηση μιας 
πολιτικής με σκοπό να αναπτυχθούν ή να αποκατασταθούν οι φυσικές 
ζώνες. Στις ζώνες αυτές, η διατήρηση της φύσης είναι μία από τις 
πολλές δραστηριότητες στην τοποθεσία, όπως η γεωργία, η δασοκομία ή η 
υπαίθρια αναψυχή. 
οι συνδετικές ζώνες που δημιουργούν νέες δυνατότητες για τη 
μετανάστευση, φωλεοποίηση και την προστασία ειδών που θα μπορούν να 
δημιουργήσουν και πάλι αποικίες σε νέα ή εγκαταλελειμμένα μέρη. 
τις περιμετρικές ζώνες, που πρέπει να προστατεύουν τις ζώνες-πυρήνες 
και τις ζώνες ανάπτυξης από την επίδραση φαινομένων επιβλαβών για τη 
φύση προερχόμενων από το εξωτερικό των ζωνών αυτών (π.χ. ατμοσφαιρική 
ρύπανση ή πτώση των επιφανειακών υδάτων). 
Οι περιφερειακές αρχές έχουν εκπονήσει έναν πρώτο κατάλογο των ζωνών-
πυρήνων και των ζωνών ανάπτυξης. 
Περιφέρεια της Βάλλωνίας 
* στα δάση που υπόκεινται στο καθεστώς των δρυμών (εθνικοί δρυμοί) εντός 
των ΖΕΠ, οι στόχοι διατήρησης, ιδίως του πτερωτού βασιλείου,· έχουν 
ενσωματωθεί στα χωροταξικά σχέδια των δρυμών. Για τους ιδιοκτήτες, η 
δενδροφύτευση ή η αναδάσωση με φυλλώδη είδη ενθαρρύνεται ιδιαίτερα όταν 
πραγματοποιείται μέσα σε μία ΖΕΠ (ποσοστό επιχορήγησης αυξημένο κατά 5%). 
* κάρτες, όπου για κάθε ΖΕΠ υποδεικνύεται η ζώνη-πυρήνας και η περιμετρική 
ζώνη, έχουν σταλεί σε όλους τους ενδιαφερόμενους δήμους και επαρχίες, καθώς 
και σε όλα τα ιδρύματα ή τις υπηρεσίες που τους αφορά κατά το μάλλον ή 
ήττον η χωροταξία του αγροτικού χώρου. 
- 20 -
* κατά την έκδοση αδειών που αφορούν την χωροταξία και την πολεοδομία, την 
προστασία των επιφανειακών υδάτων από τη ρύπανση, από τα απόβλητα, την 
καταπολέμηση του θορύβου, τα μη πλωτά υδατορρεύματα και την άρδευση, οι 
περιφερειακές αρχές λαμβάνουν υπόψη τις επιταγές διατήρησης που συνδέονται 
με τον καθορισμό των ΖΕΠ. Οι περιφερειακές αρχές κάλεσαν τους δήμους και 
τις επαρχίες να πράξουν το ίδιο. 
* κάθε φορά που επισημαίνεται ένα πρόβλημα σε μία ΖΕΠ και πιο συγκεκριμένα 
"στις ζώνες-πυρήνες" αυτών, διοργανώνονται συνεδριάσεις συντονισμού μεταξύ 
των ενδιαφερομένων ούτως ώστε να διατηρηθεί το βιολογικό ενδιαφέρον της 
δεδομένης τοποθεσίας. 
* έξι ΖΕΠ αποτέλεσαν το αντικείμενο συμβάσεων έρευνας της οποίας το 
συνολικό ποσό ανέρχεται σε 7,5 εκατομμύρια βελγικά φράγκα. Οι μελέτες 
αυτές που αφορούν την απογραφή και την οικολογική περιγραφή αυτών των ΖΕΠ 
είτε έχουν περατωθεί είτε είναι υπό εκτέλεση, θα επιτρέψουν να εξαχθούν οι 
κατευθυντήριοι άξονες με σκοπό να αποφασιστούν τα μέτρα που πρέπει να 
ληφθούν για κάθε τύπο βιοτόπου. 
* ένα διάταγμα της εκτελεστικής εξουσίας της 7/9/89 που συμπληρώνει το νόμο 
για τη διατήρηση της φύσης ορίζει ότι τα νομοθετικά αποτελέσματα της 
δημιουργίας μιας φυσικής περιοχής ισχύουν πλέον από τη στιγμή που η 
εκτελεστική εξουσία κοινοποιήσει στον ιδιοκτήτη της τοποθεσίας την πρόθεση 
της να δημιουργήσει φυσική περιοχή για ένα έτος ή και περισσότερο εν 
αναμονή της έκδοσης οριστικής απόφασης επ'αυτού. Η διάταξη αυτή είναι 
ιδιαίτερα σημαντική διότι επιβάλλει επειγόντως τη διάσωση μιας περιοχής 
σημαντικής για την προστασία των πτηνών παραδείγματος χάρη. 
* μία απόφαση της εκτελεστικής εξουσίας της 8/6/89 καθιερώνει καθεστώς 
προστασίας για όλους τους υγρότοπους, των οποίων η βιολογική σημασία 
αναγνωρίζεται επίσημα από το Υπουργείο που είναι αρμόδιο σε θέματα 
διατήρησης της φύσης, κατόπιν γνωμοδότησης του Ανωτάτου Συμβουλίου για τη 
Φύση. 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ 
Στη Γερμανία, δεν υφίστανται ζώνες που να ονομάζονται ΖΕΠ, υπάρχουν όμως 
117 περιοχές που έχουν χαρακτηριστεί σύμφωνα με το άρθρο 4 της οδηγίας. 
Η τροποποίηση του ομοσπονδιακού νόμου για την προστασία της φύσης(Ι) της 
12/3/87 προβλέπει έξι διαφορετικές κατηγορίες προστατευόμενων ζωνών: 
ζώνες προστασίας της φύσης (Naturschutzgebiete) 
εθνικά πάρκα (4 στον αριθμό) 
ζώνες προστασίας του φυσικού τοπίου (Landschaftsschutzgebiete) 
φυσικά πάρκα 
φυσικά τοπία (Naturdendmaler) 
προστατευόμενα στοιχεία του φυσικού τοπίου (geschutzte 
Landschaftsbestandteile) 
1) Neufassung des Bundesnaturschutzgesetzes 
- 21 -
Εν γένει, οι σημαντικές για τα πτηνά ζώνες προστατεύονται με τον 
χαρακτηρισμό "ζώνη προστασίας της φύσης". Ο χαρακτηρισμός πραγματοποιείται 
κανονικά μέσω διατάγματος της κυβέρνησης του ομοσπονδιακού κρατιδίου για τη 
διατήρηση των βιολογικών κοινοτήτων ή των βιοτόπων ειδών της αγρίας 
χλωρίδας και πανίδας, για επιστημονικούς λόγους ή εξαιτίας της σπανιότητας 
τους, των χαρακτηριστικών τους ή της καλλονής τους. 
Μεταξύ των έξι κατηγοριών, οι ζώνες προστασίας της φύσης τυγχάνουν του 
αυστηρότερου καθεστώτος προστασίας. Κάθε δράση που είναι ικανή να 
καταστρέψει, να βλάψει ή να μεταβάλει τις ζώνες αυτές εξ'ολοκλήρου ή εν 
μέρει ή που μπορεί να προκαλέσει μόνιμη όχληση απαγορεύεται. Άλλωστε 
επιτηρούνται συστηματικά. 
Οι σύλλογοι προστασίας του περιβάλλοντος διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη 
διαχείριση των ζωνών προστασίας της φύσης σε ορισμένα ομόσπονδα κρατίδια. 
Παραδείγματος χάρη, ο γερμανικός σύνδεσμος για την προστασία των πτηνών(Ι) 
στο Schleswig-Holstein και στο Baden-Wurttemberg, καθώς και το WWF (2) στη 
Βρέμη. 
Συχνά οι ίδιοι οι σύλλογοι είναι ιδιοκτήτες των ζωνών που έχουν τεθεί υπό 
προστασία. Ορισμένα ομόσπονδα κρατίδια (παραδείγματος χάρη η Βαυαρία) 
χορηγούν επιδοτήσεις έως και 50% των τιμών εδαφών στους δήμους (και οι 
κοινότητες) που επιθυμούν να αγοράσουν εδάφη για να τα θέσουν κατόπιν υπό 
την προστασία τους. 
Παράλληλα με τα μέτρα αυτά, υπάρχουν ιδιωτικές φυσικές περιοχές και η 
δυνατότητα εθελοντικών συμβάσεων διαχείρισης συναπτόμενων μεταξύ του 
κράτους και των κτηματιών. Βάσει μιας τέτοιας σύμβασης, ο κτηματίας 
δεσμεύεται να υλοποιήσει ορισμένα μέτρα ή να μην προβεί σε ορισμένες 
δραστηριότητες. Για τις υποχρεώσεις αυτές, ο συμβαλλόμενος απολαμβάνει 
αποζημ ίωσης. 
DK ΔΑΝΙΑ 
Όλοι οι σημαντικοί για τα πτηνά τόποι έχουν χαρακτηριστεί και τα 
αποτελέσματα δημοσιεύτηκαν το 1983 σε ένα βιβλίο EF 
fuglebeskyttelsesomrader (ζώνες προστασίας των πτηνών) με σκοπό να 
κατευθυνθούν οι δράσεις όλων όσων λαμβάνουν αποφάσεις για τον σχεδιασμό και 
τη χρήση γης. Συνολικά, 111 ζώνες προστασίας των πτηνών έχουν οριστεί 
γεωγραφικά και καλύπτουν 960.092 εκτάρια, από τα οποία 242.000 εκτάρια 
είναι χερσαίες περιοχές (ήτοι 5,6% της έκτασης της χώρας) και 718.000 
εκτάρια θαλάσσιες περιοχές. 
Ο νόμος για την προστασία της φύσης (αριθ. 530 της 10/10/84, όπως 
τροποποιήθηκε από το νόμο αριθ. 355 της 13/5/87) προβλέπει τέσσερις τύπους 
μέτρων για την προστασία των οικοτόπων: 
i) γενική προστασία ορισμένων οικοτόπων και ορισμένων σημαντικών στοιχείων 
του φυσικού τοπίου. Στη γενική προστασία περιλαμβάνεται απαγόρευση 
καταστροφής ή έναρξης καλλιέργειας ή οιασδήποτε αποξήρανσης των γαιών: 
1) Deutscher Bund fur Vogelschutz 
2) World Wide Fund for Nature 
- 22 -
φυσικές λίμνες (έκτασης άνω των 500 mr) 
όλα τα υδατορρεύματα που είναι σημαντικά για τη διατήρηση της φύσης 
(τα 2/3 περίπου των υδατορρευμάτων της Δανίας) 
οι τυρφώνες (έκτασης άνω των 5.000 m^) 
τα θαλάσσια έλη και οι λιμνοθάλασσες (άνω των 3 εκταρίων) 
οι βάλτοι (άνω των 5 εκταρίων) 
οι προστατευόμενες λωρίδες κατά μήκος όλων των ακτών, των οχθών 
μεγάλων υδατορρευμάτων, γύρω από τις μεγάλες λίμνες και από τα 
μνημε ία. 
Στις ζώνες που προαναφέρονται, για κάθε σχεδόν μεταβολή απαιτείται άδεια 
των αρχών που είναι αρμόδιες για την προστασία του περιβάλλοντος. Σε 
γενικές γραμμές για την κατασκευή οδικών έργων και ηλεκτρικών πυλώνων 
απαιτείται επίσης έγκριση των αρχών που είναι αρμόδιες για την προστασία 
του περιβάλλοντος. 
ii) Οι χερσαίες περιοχές μπορούν να αποτελέσουν το αντικείμενο προστασίας 
με βάση μεμονωμένη απόφαση για τη διατήρηση τους. Η απόφαση αυτή εγγυάται 
πλήρη αποζημίωση σε κάθε ιδιώτη σε περίπτωση απαλλοτρίωσης. Κάθε απόφαση 
συνίσταται σε ένα ορισμένο αριθμό κανονισμών ειδικά μελετημένων για τη 
δεδομένη προστατευτέα ζώνη. 
iii) Ορισμένες περιοχές θαλασσίων υδάτων μπορούν επίσης να αποτελέσουν το 
αντικείμενο προστασίας με βάση υπουργική απόφαση για την διατήρηση τους. 
iv) τα φυσικά μνημεία και τα εθνικά τοπία 
Με βάση το νόμο περί θήρας και διαχείρισης της άγριας πανίδας (αριθ. 294) 
της 9/6/83(1), μπορούν να δημιουργηθούν αποθέματα θηραμάτων. Η θήρα ή/και 
η πρόσβαση του κοινού απαγορεύονται εξ'ολοκλήρου ή εν μέρει. Ωστόσο, στις 
ζώνες αυτές, δεν διασφαλίζεται η προστασία των οικοτόπων. Το 1988, υπήρχαν 
82 οικότοποι που κάλυπταν συνολική επιφάνεια 120.000 εκταρίων. 
Κατά τα τελευταία έτη, η προστασία των 111 ΖΕΠ βελτιώθηκε αισθητά: 
* αφενός για να προστατευθούν οι υγρότοποι που έχουν χαρακτηρισθεί ως ΖΕΠ 
από την αναδάσωση, το Υπουργείο Περιβάλλοντος απαγόρευσε την δενδροφύτευση 
εκτός από τις ζώνες που επελέγησαν για να προστατευθούν τα δενδρόβια πτηνά 
* αφετέρου, ένα πρόγραμμα επιτήρησης των πτηνών στις τοποθεσίες Ramsar και 
στις ΖΕΠ (1987-89) δείχνει ότι στις ζώνες αυτές επιτυγχάνονται ή έχουν 
επιτευχθεί σε μεγάλο βαθμό οι στόχοι. Εξάλλου, με τους χαρακτηρισμούς των 
ζωνών αυτών κατέστη δυνατό να αποφευχθούν σημαντικές μεταβολές των 
οικοτόπων εντός των ζωνών. 
Εξάλλου, η νομοθεσία όσον αφορά την προστασία της φύσης ενισχύθηκε. Το 
κύριο μέτρο για τους οικοτόπους των πτηνών είναι η εκπόνηση ενός νέου 
νομοθσχεδίου για την προστασία της φύσης 
1 ) Hunting and Wildlife Administration Act 
- 23 -
που προς το παρόν βρίσκεται υπό συζήτηση στη Βουλή της Δανίας. Το 
νομοσχέδιο προβλέπει: 
απλούστευση και τροποποίηση της γενικής νομοθεσίας για τον καθορισμό 
των κατηγοριών προστατευόμενων περιοχών έτσι ώστε όλα τα θαλάσσια 
έλη, τα λιβάδια όπου υπάρχει παλίρροια, τα τέλματα, οι τυρφώνες και 
τα ακαλλιέργητα λιβάδια άνω των 2.500 m^ να προστατεύονται. 
Οιαδήποτε μεταβολή πρέπει να πραγματοποιείται κατόπιν ειδικής αδείας. 
η δυνατότητα να τίθενται ορισμένες θαλάσσιες περιοχές υπό προστασία 
με υπουργική απόφαση για τη διατήρηση τους θα επεκταθεί σε όλες τις 
ζώνες αλιείας της Δανίας (οικονομική ζώνη). 
Το 1989, εκδόθηκε νέος νόμος για τη διαχείριση της φύσης. Κατά τη διάρκεια 
της περιόδου 1989-94, χορηγήθηκε ποσό ύψους 900 εκατομμυρίων DKR για 
προγράμματα δράσης στον τομέα του φυσικού τοπίου. Προβλέπονται τέσσερις 
κατηγορίες: διαχείριση της φύσης, αποκατάσταση της φύσης, δενδροφύτευση των 
εθνικών δασών και υπαίθριες ψυχαγωγικές δραστηριότητες. 
Ορισμένα προγράμματα έχουν ήδη επιλεγεί και είναι ήδη υπό εκπόνηση. Πολλά 
από αυτά αφορούν την αποκατάσταση παλαιών υγροτόπων. 
Το 1987, η Βουλή της Δανίας εξέδωσε ένα σχέδιο δράσης με σκοπό τη βελτίωση 
του υδατίνου περιβάλλοντος. Στόχος του σχεδίου αυτού είναι να μειωθεί κατά 
50% η συνολική ποσότητα απορρίψεων αζώτου και φωσφορικών αλάτων στο φυσικό 
περιβάλλον επί 3-5 έτη. Τα μέτρα που έχουν τεθεί σε εφαρμογή για να 
επιτευχθεί ο στόχος αυτός, συνολικής επένδυσης 12 δισεκατομμυρίων DKR, 
αφορούν τρεις κύριους τομείς: 
τη γεωργία: η κοπριά πρέπει να χρησιμοποιείται με καλύτερο τρόπο. 
Καθορίστηκε ανώτατο όριο για το άπλωμα της κοπριάς επί της δόσης ανά 
εκτάριο καλλιεργημένης γης. Σε ένα τμήμα της καλλιεργημένης γης 
είναι υποχρεωτική η βλάστηση για να αποφεύγεται η διαρροή λιπασμάτων 
κατά τους βροχερούς χειμώνες. 
τις αστικές ζώνες: οι σταθμοί καθαρισμού πρέπει να επεκταθούν και να 
βελτιωθούν για να πραγματοποιείται βιολογικός και χημικός καθαρισμός. 
Καθορίστηκε ανώτατο όριο 8 mg Ν και 1,5 mg Ρ ανά λίτρο λύματος για 
τα λύματα που εξάγονται από τους σταθμούς καθαρισμού. 
τη βιομηχανία: πρέπει να βελτιωθεί ο καθαρισμός των λυμάτων. 
Μολονότι οι αρχικοί στόχοι μεταβλήθηκαν από το 1987, το σχέδιο δράσης έχει 
οδηγήσει ήδη σε βελτίωση του υδατίνου περιβάλλοντος στα ποτάμια, τις 
λίμνες, τις λιμνοθάλασσες και την θάλασσα κοντά στην ακτή. 
Το 1989 η Εθνική Υπηρεσία Δασών και Φύσης (1) εκπόνησε και δημοσίευσε 
σχέδια δράσης για την λήψη μέτρων προστασίας στις χερσαίες και θαλάσσιες 
περιοχές. Τα σχέδια αυτά καθορίζουν, αφενός, βασικά κριτήρια 
1) Skov-og Naturstyrelen 
- 24 -
ώστε να αναληφθούν δράσεις και, αφετέρου, να υπάρξουν προτάσεις 
πρωτοβουλιών για να καθοριστούν οι ζώνες πρώτης προτεραιότητας, θα 
πραγματοποιηθεί επίσης αξιολόγηση για να καθοριστούν τα πλέον ενδεδειγμένα 
μέτρα προστασίας. 
Το 1990, η Εθνική Υπηρεσία Δασών και Φύσης άρχισε την εκπόνηση ενός 
καταλόγου με τις πλέον απειλούμενες ζώνες, οι οποίες έχουν και την 
προτεραιότητα και πρέπει κατά συνέπεια να αποτελέσουν το αντικείμενο 
προστασίας και διαχείρισης. 
ΙΣΠΑΝΙΑ 
Με βάση το νόμο 15/1975 για τους φυσικούς προστατευτέους χώρους(Ι), μπορούν 
να οριστούν δύο τύποι ζωνών προστασίας: 
οι ολοκληρωμένες προστατευτέες φυσικές περιοχές επιστημονικού 
ενδιαφέροντος. Υπάρχουν τρεις διαφορετικές δυνατές ονομασίες: 
βοτανική, ζωολογική ή γεωλογική φυσική περιοχή ανάλογα με τα 
χαρακτηριστικά και τις αξίες της προστατευτέας ζώνης. Κάθε ενέργεια 
που μπορεί να επιφέρει καταστροφή, φθορά, μετατροπή, διατάραξη ή 
παραμόρφωση των βιοτόπων ή των βιολογικών κοινοτήτων απαγορεύεται. 
Οι ζώνες αυτές χρησιμεύουν μόνο για την επίτευξη επιστημονικών και 
ερευνητικών στόχων με βάση τους οποίους χαρακτηρίστηκαν οι περιοχές 
αυτές. Φυσικές περιοχές του είδους αυτού υπάρχουν 44. 
οι φυσικές τοποθεσίες εθνικού ενδιαφέροντος (paraje natural de 
interés nacional). 
Ο ι ζώνες αυτές έχουν μικρή έκταση εν γένει. Η εκμετάλλευση των 
φυσικών πόρων στις ζώνες αυτές και η χρήση τους πρέπει να συμβαδίζουν 
με την διατήρηση της αξίας τους, για την οποία άλλωστε 
χαρακτηρίστηκαν. Τοποθεσίες του είδους αυτού υπάρχουν 18. 
Με βάση το νόμο 4/1989 για τη διατήρηση των φυσικών χώρων και της άγριας 
πανίδας και χλωρίδας(2), μπορούν να δημιουργηθούν πολλοί τύποι 
προστατευόμενων ζωνών: 
τα φυσικά πάρκα. Στις ζώνες αυτές, μπορεί να περιοριστεί η 
εκμετάλλευση των φυσικών πόρων. Κάθε εκμετάλλευση που δεν συμβαδίζει 
με τους στόχους διατήρησης τους απαγορεύεται. Για να χαρακτηρισθεί 
μία ζώνη ως φυσικό πάρκο πρέπει προηγουμένως να εκπονηθεί και να 
εγκριθεί σχέδιο διευθέτησης των φυσικών πόρων της. Τα σχέδια αυτά 
έχουν ως αντικείμενο: 
* να προσδιοριστεί και να υποδειχθεί η κατάσταση διατήρησης των 
φυσικών πόρων και των οικοσυστημάτων στη ζώνη 
* να προσδιοριστούν τα όρια που πρέπει να καθοριστούν συναρτήσει 
της κατάστασης διατήρησης της 
* να προωθηθεί η εφαρμογή μέτρων διατήρησης, αποκατάστασης και 
βελτίωσης των φυσικών πόρων 
1) Ley de espacios naturales protegidos 
2) Ley de conservacion de los espacios naturales y de la flora y fauna silvestres 
- 25 
* να διατυπωθούν τα κριτήρια, βάσει των οποίων θα προσανατολιστούν 
οι κατά τομείς πολιτικές καθώς και οι πολιτικές διευθέτησης των 
κοινωνικοοικονομικών δραστηριοτήτων, ούτως ώστε αυτές να 
συμβαδίζουν με τις υποδεικνυόμενες απαιτήσεις. 
Ζώνες όπως αυτές υπάρχουν 60 περίπου. 
τα εθνικά πάρκα (9 στον αριθμό) 
οι φυσικές προστατευτέες περιοχές. Στις ζώνες αυτές, η εκμετάλλευση 
των φυσικών πόρων είναι περιορισμένη εκτός από τις περιπτώσεις κατά 
τις οποίες η εκμετάλλευση συμβαδίζει με τη διατήρηση των 
προστατευτέων αξιών. Η συλλογή βιολογικών ή γεωλογικών υλών 
απαγορεύεται εκτός εάν πρόκειται για ερευνητικούς και διδακτικούς 
σκοπούς, οπότε απαιτείται άδεια των αρχών. Όπως και για τα φυσικά 
πάρκα για να χαρακτηρισθούν οι ζώνες αυτές ως φυσικές προτατευτέες 
περιοχές πρέπει προηγουμένως να εκπονηθεί και να εγκριθεί σχέδιο 
διευθέτησης των φυσικών πόρων. 
τα φυσικά μνημεία 
- τα προστατευτέα τοπία 
Εντός των πέντε τύπων ζωνών προστασίας που προβλέπει ο νόμος του 1989, 
μπορούν να δημιουργηθούν περιφερειακές ζώνες προστασίας ούτως ώστε να 
αποφεύγονται οι εξωτερικές επιπτώσεις στην οικολογία και το τοπίο. 
Σύμφωνα με το νόμο 1/1970 περί θήρας(Ι), μπορούν να δημιουργηθούν: 
εθνικά καταφύγια θήρας (με διάταγμα) όταν, για βιολογικούς ή 
επιστημονικούς λόγους, είναι αναγκαίο να διασφαλιστεί η διατήρηση 
ορισμένων κυνηγετικών ειδών της πανίδας. Στις περιοχές αυτές, οι 
οποίες είναι πέντε στον αριθμό, απαγορεύεται μονίμως η θήρα. 
οι εθνικές προστατευτέες περιοχές θήρας. Υπάρχουν 25 από αυτές. 
Η διαχείριση των οικοτόπων εκτός των προστατευόμενων ζωνών πραγματοποιείται 
εν γένει από τις τοπικές αρχές (δήμοι), εφόσον πρόκειται για ιδιοκτησία του 
δημοσίου. Όσον αφορά τις ιδιωτικές περιοχές, η διαχείριση διασφαλίζεται 
από ιδιώτες. Σε ορισμένες προστατευόμενες περιοχές, ένα μη αμελητέο τμήμα 
τους αποτελείται από ιδιωτικές ιδιοκτησίες. Κατά συνέπεια, οι ιδιωτικές 
ιδιοκτησίες διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διατήρηση των φυσικών ειδών 
στην Ισπανία. 
Άλλο σημαντικό μέτρο για την διατήρηση των οικοτόπων υπήρξε η προώθηση του 
νόμου για τα ύδατα το 1985. Σύμφωνα με την προηγούμενη νομοθεσία (νόμος 
Cambo), την προτεραιότητα είχαν η αποξήρανση και η αποστράγγιση των 
υγροτόπων ή των ελών. Αντίθετα, ο νόμος του 1985 απαγορεύει τις 
δραστηριότητες αυτές και επιβάλλει την επίσημη έκδοση αδείας και την 
εκτέλεση μελέτης των επιπτώσεων για κάθε δραστηριότητα που μπορεί να 
αλλοιώσει τους υγρότοπους. 
1) Ley 1/1970 de caza 
- 26 
Εξάλλου, ορισμένες περιφέρειες (Comunidades Autonomas) άρχισαν βελτιωτικά 
έργα στις προστατευόμενες ζώνες. Το πιο έκδηλο παράδειγμα είναι η 
Ανδαλουσία η οποία, με τη βοήθεια μεγάλου προϋπολογισμού, έθεσε σε εφαρμογή 
ένα σχέδιο ειδικής αναγέννησης για τους υγροτόπους της. Οι περιοχές αυτές 
είναι: las Salinas del Cabo de Gâta, l'Albufera de Adra και υγρότοποι νότια 
της Κόρδοβας. 
Επίσης, η Καταλωνία έχει αρχίσει βελτιωτικά έργα στις δασικές περιοχές και 
έθεσε σε εφαρμογή σχέδιο αναγέννησης του Δέλτα του Ebro. Δύο άλλες 
περιφέρειες έχουν εκπονήσει σχέδια αποκατάστασης των οικοτόπων: οι 
Βαλεαρίδες, όπου οι αρχές προσπαθούν να βελτιώσουν τη διαχείριση της 
Albufera des Grao και η Γαλικία όπου τα έργα αναγέννησης του στομίου του 
ποταμού Mino (από την πλευρά της Ισπανίας) έχουν επιφέρει σημαντική 
βελτίωση. Οι τοπικές αρχές (δήμοι) της περιφέρειας αυτής καταβάλλουν 
προσπάθειες για να προστατεύσουν τα rias, τις εκβολές ποταμών και τις 
παραλ ίες. 
Επίσης, έχουν καταρτιστεί σχέδια αναγέννησης για τους υγροτόπους στις 
περιφέρειες της Castilla-La Maneha και Castilla-Leon, καθώς και στα εθνικά 
πάρκα της Donana και της Daimiel. Στην περιφέρεια της Βαλένθιας, 
καταρτίστηκαν σχέδια διαχείρισης για το Marnai de Pego-Oliva και την 
Albufera. 
ΓΑΛΛΙΑ 
Το 1981, η Γραμματεία της πανίδας και χλωρίδας (υπό την αιγίδα του Εθνικού 
Μουσείου Φυσικής Ιστορίας) κατήρτισε έναν κατάλογο με 118 ζώνες που 
παρουσιάζουν ιδιαίτερο οικολογικό ενδιαφέρον ή έχουν σημασία για την 
χλωρίδα ή την πανίδα. 
Ο κατάλογος αυτός χρησιμεύει ως εργαλείο αναφοράς και αποτελεί την 
επιστημονική βάση για τον χαρακτηρισμό των προστατευτέων περιοχών. Για 
κάθε μία από τις περιοχές αυτές έχουν συγκεντρωθεί πληροφορίες σχετικά με 
τις ενδιαφερόμενες κοινότητες, την ονομασία την περιοχής, τα αντίστοιχα 
είδη πτηνών, τις παρούσες και μελλοντικές προβλέψεις, τις ιδιαίτερες 
απειλές, καθώς και τα ειδικά χαρακτηριστικά. Το 1991, ο κατάλογος αυτός 
ενημερώθηκε και συμπληρώθηκε. 
Α) Η προστασία των οικοτόπων διασφαλίζεται με ευρύ φάσμα μέτρων, ανάλογα με 
τους στόχους που έχουν τεθεί για τους διαφόρους τύπους περιβάλλοντος: 
Ι προστατευτέες ζώνες υπαγόμενες στη δικαιοδοσία του κράτους: (με 
νομοθετικές και κανονιστικές πράξεις): 
οι φυσικές προστατευτέες περιοχές, για τις οποίες ο στόχος είναι η 
προστασία ορισμένων εξαιρετικών φυσικών χώρων, και της χλωρίδας και 
πανίδας. Συνολικά, υπάρχουν 106 τέτοιες περιοχές που καλύπτουν 
110.000 εκτάρια. 
Μπορεί να υπάρχουν εδάφη, χαρακτηρισμένα ως ολοκληρωμένες φυσικές 
προστατευτέες περιοχές όπου μπορεί να απαγορευθεί οιαδήποτε ανθρώπινη 
δραστηριότητα, και για επιστημονικούς λόγους. Κατόπιν ιδιωτικής 
27 -
πρωτοβουλίας, ορισμένα εδάφη μπορούν να χαρακτηρισθούν ως εθελοντικές 
προστατευτέες φυσικές περιοχές για μία περίοδο έξι ετών ανανεώσιμη. 
τα εθνικά πάρκα, στα οποία περιλαμβάνεται ένα κεντρικό τμήμα όπου οι 
δραστηριότητες του ανθρώπου είναι αυστηρά ρυθμισμένες ή ακόμη και 
απαγορευμένες με σκοπό να διασφαλιστεί η προστασία των εξαιρετικών 
φυσικών τοπίων. Υπάρχουν έξι πάρκα που καλύπτουν έκταση 345.000 
εκταρίων. Γύρω από το πάρκο υπάρχει ένα προ-πάρκο ή περιφερειακή 
ζώνη που εντάσσεται σε προγράμματα αγροτικού σχεδιασμού. 
τα χαρακτηρισμένα τοπία και τα εγγεγραμμένα τοπία, στα οποία σκοπός 
είναι η προστασία του φυσικού τοπίου ή ορισμένων φυσικών μνημείων 
οι αποφάσεις προστασίας βιοτόπων, που λήφθηκαν κατά τόπους με 
πρωτοβουλία των νομαρχών για τη διαφύλαξη περιορισμένων εδαφών 
II περιοχές προστατευτέες μέσω της αγοράς κτημάτων ή της εφαρμογής 
ειδικών διατάξεων κατόπιν πρωτοβουλίας της περιφερειακής διοίκησης 
και ορισμένων οργανισμών κοινής ωφελείας; 
τα περιφερειακά φυσικά πάρκα, τα οποία ανέρχονται σε 27 και καλύπτουν 
έκταση 4.100.000 εκταρίων, επιτρέπουν να αναπτυχθούν συμβατικές 
δράσεις για να προστατευθούν τα είδη, το περιβάλλον και τα τοπία. 
τα εδάφη που έχει αγοράσει το Conservatoire du Littoral et des 
Rivages Lacustres: 36.675 εκτάρια, με 456 χιλιόμετρα όχθες. 
τα εδάφη που έχουν αποκτηθεί με τον επαρχιακό φόρο πρασίνων χώρων, 
για διατήρηση τους: 12.000 εκτάρια έχουν αποκτηθεί μέχρι σήμερα. 
τα δημόσια βιολογικά αποθέματα (εκτάσεις μέσα στα δάση που τις 
χειρίζεται το Office National des Forêts - 8.279 εκτάρια). 
τα εδάφη που έχουν αποκτήσει και διαχειρίζονται τα ιδιωτικά ιδρύματα 
τα οποία έχουν αναγνωρισθεί ως κοινωφελή (Ίδυμα για την προστασία 
της άγριας πανίδας, Conservatoire régionaux des sites κλπ. - 10.000 
εκτάρια) 
Β) Για την προστασία των ειδών, υφίσταται άλλωστε εκτεταμένο δίκτυο 
αποθεμάτων θήρας (11.000 αποθέματα που καλύπτουν 851 χιλιόμετρα ακτών, 
2.346 χιλιόμετρα ποτάμιων οδών που αντιπροσωπεύουν 1.838.742 εκτάρια γης), 
όπου η θήρα απαγορεύεται. Τα εδάφη αυτά κατανέμονται στις εξής κατηγορίες 
ανάλογα με τη σημασία τους ως προς τα προστατευτέα είδη και τα προτεινόμενα 
μέτρα: 
- 28 -
τα εθνικά αποθέματα θήρας (που αντιπροσωπεύουν σημαντικές εκτάσεις 
3.000 ως 5.000 εκταρίων, για τη διατήρηση και την επανασύσταση 
πληθυσμών σπανίων ή απειλούμενων ειδών) 
τα θαλάσσια αποθέματα θήρας που σκοπό έχουν να εξασφαλισθούν περιοχές 
ανάπαυσης και στάθμευσης των αποδημητικών πτηνών 
τα ποτάμια αποθέματα θήρας 
τα αποθέματα θήρας σε δημόσια δάση 
τα αποθέματα θήρας που έχουν εγκριθεί κατά τόπους κατόπιν αίτησης των 
ιδιοκτητών ή των εγκεκριμένων κοινοτικών κυνηγετικών συλλόγων. 
Με την εγκύκλιο της 30/4/87, το Υπουργείο Περιβάλλοντος ζήτησε από τους 
νομάρχες να αρχίσουν τις εργασίες για τις τυχόν ζώνες προστασίας σε επίπεδο 
διαμερίσματος - περισσότερο με συμφωνίες διαχείρισης παρά με νέα νομοθετικά 
μέσα - για να δημιουργηθούν νέες ζώνες προστασίας. 
ΕΛΛΑΔΑ 
Ο νόμος-πλαίσιο 1650 της 16/10/86 περιλαμβάνει ένα σημαντικό τμήμα, στο 
οποίο ρυθμίζεται η προστασία της φύσης και του τοπίου. Ο νόμος προβλέπει 
αποτελεσματικότερη διαχείριση των ζωνών προστασίας και αναθέτει νέες 
ευθύνες στο Υπουργείο Περιβάλλοντος σχετικά με την προστασία των οικοτόπων. 
Ο νόμος προβλέπει την ταξινόμηση των ζωνών προστασίας σε πέντε κατηγορίες: 
τις ζώνες απόλυτης προστασίας 
τις ζώνες προστασίας της φύσης 
τα εθνικά πάρκα 
τα προστατευόμενα φυσικά τοπία, τα προστατευόμενα τοπία και τα 
προστατευόμενα αισθητικά στοιχεία 
τις ζώνες οικολογικής ανάπτυξης 
Η νέα ταξινόμηση απλουστεύει το παλαιό σύστημα, δεδομένου όμως ότι ο νόμος 
1650 δεν έχει ακόμη τεθεί σε εφαρμογή εξ'ολοκλήρου, ορισμένες ονομασίες του 
παλαιού συστήματος για τις ζώνες προστασίας χρησιμοποιούνται ακόμη, ήτοι: 
εθνικά πάρκα 
δάση φυσικού κάλλους 
- φυσικά μνημεία 
(μόνιμα) αποθέματα θήρας 
εδάφη ελεγχόμενης θήρας (για απροσδιόριστη περίοδο) 
αποθέματα θηραμάτων 
ζώνες απαγόρευσης της θήρας (περιορισμένης διάρκειας: 3 έως 10 έτη) 
φυσικά τοπία ιδιαιτέρου κάλλους 
προστατευόμενα μνημεία και ιστορικές τοποθεσίες 
- 29 -
χαρακτηρισμένες ζώνες βάσει των συμβάσεων του Ramsar και της 
Βαρκελώνης. 
Εξάλλου, με βάση το νόμο 360/1976, για τα περιβαλλοντικά προβλήματα και τη 
χωροταξία (1), ορισμένες ζώνες που έχουν ιδιαίτερη σημασία για την επιβίωση 
σπανίων ειδών έχουν χαρακτηρισθεί ως προστατευόμενες ζώνες. 
Η προστασία των βιοτόπων αγρίων πτηνών ρυθμίζεται με την κοινή υπουργική 
απόφαση (ΚΥΑ) 414985 της 29/11/85(2). Απαγορεύονται: 
η χρήση φυτοφαρμάκων, των οποίων η εμπορία απαγορεύεται 
η ρύπανση των υγροτόπων από επικίνδυνες ουσίες ή βιομηχανικά απόβλητα 
όλες οι εργασίες ή οι δραστηριότητες που μπορούν να διαταράξουν την 
οικολογική ισορροπία των ζωνών προστασίας χωρίς προηγούμενη έγκριση 
του Υπουργείου Γεωργίας. 
Οι ζώνες όπου απαιτούνται ειδικά μέτρα διαχείρισης και εκμετάλλευσης των 
φυσικών πόρων τους μπορούν να εντοπισθούν και να καθοριστούν με υπουργική 
απόφαση (3). Τότε, μπορούν να ορισθούν μέτρα με σκοπό την προστασία των 
ειδών που απειλούνται με εξαφάνιση των ευαίσθητων σε κάθε φθορά των 
βιότυπων τους των σπάνιων λόγω του μικρού μεγέθους των πληθυσμών τους ή της 
περιορισμένης επιφάνειας κατανομής τους, είτε μέτρα για τα είδη για τα 
οποία απαιτείται ειδική προστασία λόγω της ιδιαιτερότητας του βιοτόπου 
τους. 
Οι υγρότοποι και ιδίως οι διεθνούς σημασίας (που έχουν χαρακτηρισθεί βάσει 
της σύμβασης του Ramsar) πρέπει να αποτελέσουν το αντικείμενο ειδικής 
προστασ ίας. 
Όσον αφορά τους βιότοπους εξαιρετικής σημασίας, οι νομάρχες μπορούν να 
επιβάλουν με απόφαση ειδικούς περιορισμούς στη χορτονομή κατά τη διάρκεια 
της αναπαραγωγής, να απαγορεύσουν την αποξήρανση γαιών, την κοπή ή την 
αραίωση δέντρων για να διατηρήσουν τις κατάλληλες συνθήκες φωλεοποίησης και 
αναπαραγωγής των ειδών του παραρτήματος Ι της ΚΥΑ (ίδιο παράρτημα με το 
παράρτημα Ι της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ - πρώτη έκδοση). 
Με βάση την ΚΥΑ, σημαντικός αριθμός ζωνών εντοπίστηκαν και χαρακτηρίσθηκαν 
ως ζώνες απαγόρευσης της θήρας για μία περίοδο 3 έως 10 ετών. 
1) Νόμος 360/1976 περ( περιβαλλοντικών και χωροταξικών θεμάτων 
2) Κοινή Υπουργική Απόφαση των Υπουργείων Γεωργίας και Εθνικής Οικονομίας αριθ. 414985: Μέτρα 
διαχείρισης των αγρίων πτηνών 
3) Υπουργείο Γεωργίας 
- 30 
ΙΤΑΛΙΑ 
Στην Ιταλία, οι διάφορες ζώνες προστασίας κατανέμονται στις εξής 
κατηγορίες: 
εθνικά πάρκα (πέντε) 
περιφερειακά πάρκα 
θαλάσσιες φυσικές προστατευόμενες περιοχές όπου περιλαμβάνεται η 
ακτογραμμή (χαρακτηρισμένες από το κράτος) 
φυσικές προστατευτέες περιοχές (που δημιουργήθηκαν βάσει του 
διατάγματος 448 της 13/3/76). Οι φυσικές προστατευτέες περιοχές 
μπορούν να χαρακτηρισθούν από το κράτος (με υπουργικό διάταγμα) ή από 
τις περιφερειακές αρχές. Όλοι οι φυσικοί πόροι στις περιοχές αυτές 
προστατεύονται. 
Εξάλλου, με βάση το νόμο 968/77, μπορούν να χαρακτηρισθούν από την 
περιφέρεια και από τις τοπικές αρχές (επαρχία και δήμους), αφενός, ζώνες 
προστασίας (oasi di protezione) για να καταφεύγει, να αναπαράγεται και να 
αναπαύεται η άγρια πανίδα και, αφετέρου, ζώνες ανασύστασης και σύλληψης για 
την αναπαραγωγή των θηραμάτων. 
Επίσης, μπορούν να οριστούν με βάση την περιφερειακή νομοθεσία ζωολογικά 
αποθέματα ή ζώνες επανασύστασης του πληθυσμού αγρίων ειδών στις οποίες 
προστατεύονται τα πτηνά. 
Η διατήρηση των οικοτόπων διασφαλίζεται σε τοπικό επίπεδο με την υποχρέωση 
των τοπικών αρχών να εκπονούν σχέδια χρήσεως γης, τα οποία πρέπει να 
λαμβάνουν υπόψη την προστασία της φύσης. 
Στα εθνικά πάρκα, δεν επιτρέπεται καμμία δραστηριότητα ή καμμία διευθέτηση 
εκτός της χορτονομής, της δασοκομίας και μία περιορισμένη γεωργική 
εκμετάλλευση. Η διευθέτηση απαγορεύεται στη δημόσια και ιδιωτική 
ιδιοκτησία, εκτός εάν η διοίκηση χορηγήσει κατ'εξαίρεση άδεια, η οποία 
περιλαμβάνει αυστηρούς περιορισμούς. Τα εθνικά πάρκα επιτηρούνται μονίμως. 
Οι εθνικές και οι περιφερειακές φυσικές προστατευτέες περιοχές, καθώς και 
οι θαλάσσιες ζώνες τυγχάνουν παρόμοιας προστασίας με εκείνην που χορηγείται 
για τα εθνικά πάρκα, με δυνατές παραχωρήσεις όμως (π.χ. εντατική 
καλλιέργεια). Το φυσικό περιβάλλον δεν μπορεί να αλλοιωθεί και κάθε ζημία 
που προκαλείται πρέπει να επανορθώνεται. 
Η νομοθεσία για τις ζώνες προστασίας θα θεσπιστεί εκ νέου με ένα νόμο 
πλαίσιο για τις φυσικές προστατευτέες περιοχές και τα φυσικά πάρκα. Ένα 
σχετικό νομοσχέδιο έχει υποβληθεί στην Βουλή για έγκριση. 
(1) Legge 968/77 (27/12/77): Principi generali e disposioni per la protezione e la tutela délia 
fauna e la disciplina délia caccia. 
- οι -
IRL ΙΡΛΑΝΛΙΑ 
Τα μέτρα προστασίας που απαιτεί η οδηγία 79/409/ΕΟΚ εφαρμόζονται με το νόμο 
για την άγρια πανίδα (1) του 1976 και με αποφάσεις και ρυθμίσεις που 
λαμβάνονται κατ'εφαρμογή του νόμου αυτού. Η Υπηρεσία Εθνικών Πάρκων και 
Άγριας Πανίδας(2) της Υπηρεσίας Δημοσίων Έργων(3) είναι η αρμόδια εθνική 
αρχή που εποπτεύει την εφαρμογή του νόμου αυτού. 
Με βάση τον εν λόγω νόμο, απαγορεύεται η συλλογή, κοπή, εκρίζωση ή αφαίρεση 
ειδών της προστατευόμενης χλωρίδας ή η καταστροφή ή διατάραξη των οικοτόπων 
εκτός εάν έχει χορηγηθεί άδεια. Η διατήρηση των αντιπροσωπευτικών τύπων 
οικοσυστημάτων αποτελεί μία από τις σπουδαιότερες επιταγές του νόμου. 
Αντιπροσωπευτικοί τύποι οικοσυστημάτων στην Ιρλανδία τυγχάνουν προστασίας 
σύμφωνα με το νόμο: 
οι φυσικές προστατευτέες περιοχές (nature reserves): υπάρχουν 71, εκ 
των οποίων 64 ανήκουν στο κράτος και 7 σε ιδιώτες ή αποτελούν κοινή 
ιδιοκτησία κράτους και ιδιωτών. Το δίκτυο των περιοχών αυτών 
καλύπτει ορνιθολογικούς τόπους (bird sites), τους τυρφώνες, τα 
λιβάδια, τις θύνες άμμου, τα έλη, τους παράκτιους βάλτους, τα 
ασβεστώδη εδάφη και τις θαλάσσιες ζώνες. (Μη κυβερνητικές οργανώσεις 
είναι ιδιοκτήτες 10 άλλων φυσικών προστατευτέων περιοχών, αυτές όμως 
δεν τυγχάνουν της προστασίας που προβλέπει ο νόμος). 
τα καταφύγια για την πανίδα (refuges for fauna): υπάρχουν 7. 
Πρόκειται για ζώνες στις οποίες ορισμένα είδη της πανίδας αποτελούν 
το αντικείμενο ειδικής προστασίας. 
τα καταφύγια θηραμάτων (wildfowl sanctuaries): υπάρχουν 68. 
Πρόκειται για ζώνες όπου απαγορεύεται όλο το χρόνο η θήρα. 
οι συμφωνίες διαχείρισης (management agreements): έχουν συναφθεί και 
εφαρμόζονται 6 τέτοιες συμφωνίες. Οι συμφωνίες αυτές εξασφαλίζουν 
ότι με την καταβολή ενός συμφωνηθέντος ποσού, ο ιδιοκτήτης θα 
διαχειρίζεται τη γη του έτσι ώστε να προστατεύεται ο συγκεκριμένος 
οικότοπος 
η αγορά κτημάτων: είναι υπό εκτέλεση ένα πρόγραμμα αγοράς κτημάτων 
από το κράτος για τους σπάνιους και απειλούμενους οικοτόπους που 
τυγχάνουν υψηλού επιπέδου προστασίας ως φυσικές προστατευτέες 
περιοχές με βάση την Wildlife Act του 1976. 
1) Wildlife Act 
2) National Parks and Wildlife Service 
3) Office of Public Works 
-32-
Όσον αφορά τις ΖΕΠ, απαγορεύεται - βάσει των ισχυουσών κανονιστικών διατάξεων (1) -η 
ρύπανση ή η φθορά οικοτόπων ή οποιαδήποτε όχληση που μπορεί να επηρεάσει δυσμενώς τα είδη 
του παραρτήματος Ι της οδηγίας. Πιο συγκεκριμένα, δεν επιτρέπεται σε κανένα σημείο των ΖΕΠ 
η εναπόθεση : 
οργανικών ουσιών, 
μπαζών, παλαιών μετάλλων, γυαλιών, χαρτιών ή άλλων αποβλήτων, 
οιασδήποτε βλαβερής ουσίας, δηλ, κάθε ουσίας (συμπεριλαμβανομένων των εκρηκτικών 
ουσιών) η οποία, εάν απορριφθεί σε μία ΖΕΠ, μπορεί να προκαλέσει θάνατο ή 
τραυματισμό στα είδη της χλωρίδας και της πανίδας, να βλάψει ή να καταστρέψει τα 
είδη της χλωρίδας και της πανίδας ή τον οικότοπό τους. Στις ουσίες αυτές 
περιλαμβάνονται τα οικιακά απορρίμματα, τα βιομηχανικά απόβλητα, τα περιττώματα 
ζωών, τα ύδατα βυθοκόρησης, το πετρέλαιο κτλ. 
Οι διάταξε ι ς αυτές δεν ρυθμίζουν τις μεταβολές στη χρήση γης. Ωστόσο, οι περισσότερες ΖΕΠ 
που έχουν χαρακτηριστεί μέχρι στιγμής ανήκουν στην Υπηρεσία Εθνικών Πάρκων και 'Αγριας 
Πανίδας, οι δε υπόλοιπες, μολονότι ανήκουν σε ιδιώτες, είναι ακατοίκητα νησιά. 
Η προστασία των οικοτόπων εξασφαλίζεται και με άλλες κανονιστικές ρυθμίσεις: 
τα εθνικά πάρκα : υπάρχουν 5, τρία από τα οποία συμφωνούν με τα κριτήρια της 
κατηγορίας II της UICN (2). Στα πάρκα αυτά επιτρέπεται μόνο η έλευση επισκεπτών 
και η εξυπηρέτηση τους, οι οποίες πρέπει να συμβαδίζουν με τις επιταγές διατήρησης 
των πάρκων. 
οι ζώνες επιστημονικού ενδιαφέροντος (AREAS OF SCIENTIFIC INTERESTIASLs) : η 
Ιρλανδία έχει αναγνωρίσει 1600 περίπου ASL, ο χαρακτηρισμός τους όμως δεν 
προβλέπεται από κανένα νόμο μέχρι στιγμής. Πάντως, πολλές τοπικές αρχές θέλουν να 
τις προστατεύσουν περιλαμβάνοντας τις στα περιφερειακά χωροταξικά σχέδια (COUNTY 
DEVELOPMENT PLANS) και καθορίζοντας στόχους διατήρησης τους. Κατ'αυτό τον τρόπο 
εφαρμόζεται η νομοθεσία για τη χρήση γης. 
Βάσει του άρθρου 19 του κανονισμού 797/85 του Συμβουλίου, καταρτίσθηκε για τις περιοχές 
αυτές ένα πρόγραμμα δοκιμαστικής εφαρμογής για την προστασία των ευαίσθητων περιβαλλοντικά 
περιοχών (ENVIRONMENTALLY SENSITIVE AREAS/ESAs). Στόχος του προγράμματος είναι να 
εισαχθούν ή να εξακολουθήσουν οι γεωργικές πρακτικές που συμβαδίζουν με τις ανάγκες 
προστασίας του περιβάλλοντος και των φυσικών πόρων ή με τις ανάγκες διατήρησης του τοπίου. 
(1) Κανονισμοί/1985 
(2) UNION INTERNATIONALE POUR LA CONSERVATION DE LA NATURE ET DES RESSOURCES NATURELLES 
-33-
ΛΟΥ3ΕΜΒΟΥΡΓΟ 
Ο νόμος της 11/8/82 για την προστασία της φύσης και των φυσικών πόρων προβλέπει την 
προστασία του φυσικού περιβάλλοντος. Τμήματα εδαφών της χώρας μπορούν να δηλωθούν ως 
προστατευόμενες περιοχές μετά από διαδικασία ταξινόμησης τους για να διατηρηθούν οι 
βιότοποι επιστημονικού ενδιαφέροντος και να διαφυλαχθούν το τοπίο και τα φυσικά μνημεία. 
Στο Λουξεμβούργο, η μόνη δυνατή κατηγορία προστασίας είναι οι προστατευόμενες περιοχές. 
Όσον αφορά τους οικότοπους εκτός προστατευόμενων περιοχών, σύμφωνα με το νόμο αυτό 
απαγορεύεται η εκχέρσωση δασωδών εδαφών, οι μεταβολές στα εδάφη αυτά ή η μείωση των 
βιοτόπων όπως οι καλαμιές, οι βάλτοι και άλλοι υγρότοποι, οι φράκτες και οι θαμνώδεις 
εκτάσεις. Επίσης, ο νόμος της 11/8/82 προβλέπει την προστασία της βλάστησης στις όχθες των 
υδατορρευμάτων και των λιμνών, επιβάλλε ι δε την έκδοση απόφασης από το Υπουργείο 
Χωροταξίας και Περιβάλλοντος, για κάθε κατασκευή σε "πράσινη ζώνη", δηλαδή σε κάθε ζώνη 
ευρισκόμενη εκτός των περιοχών που προορίζονται για πολεοδομική ανάπτυξη σύμφωνα με το 
χωροταξικό σχέδιο του Υπουργείου. 
Εξάλλου, τελευταία η πολιτική του Υπουργείου είναι να αγοράζει εδάφη, οι αξιόλογοι 
βιότοποι δεν κινδυνεύουν κατά τον τρόπο αυτό από τυχόν φθορές. Το Υπουργείο επιχορηγεί 
κατά 50% τις αγορές φυσικών οικοτόπων από την LIGUE POUR L'ETUDE ET LA PROTECTION DES 
OISEAUX (1) για την απόκτηση βιοτόπων. 
Το Υπουργέ ίο Υδάτων και Δασών έχει κάνει απογραφή των τόπων που μπορούν να χαρακτηρισθούν 
ως φυσικές προστατευταίες περιοχές εθνικής ή περιφερειακής σηΰασίας και οι οποίοι 
περ ι λαμβάνοντα ι στην DECLARATION D'INTENTION GENERALE (DIG) της 24/4/81 σχετικά με το επί 
μέρους σχέδιο διευθέτησης του φυσικού περιβάλλοντος. Στην απογραφή απαριθμούνται 98 τόποι 
11 δασώδει ς περιοχές 
60 υγρότοποι 
11 ξηρότοποι 
16 φυσικές προστατευταίες περιοχές διαφόρων ειδών (τυρφώνες, βάλτοι κλπ). 
Οι περισσότερες είναι μικρής έκτασης (5 έως 10 ha κατά μέσο όρο και περιβάλλονται από 
περιμετρικές ζώνες αγροτικές ή δασώδεις. Οι τόποι αυτοί παρουσιάζουν ενδιαφέρον για την 
πανίδα και τη χλωρίδα τους. 
Το 1989-90, το Υπουργέ ίο Χωροταξίας και Περιβάλλοντος αναθεώρησε και κατάστησε ακριβέστερη 
την απογραφή της DIG, με αποτέλεσμα οι ανωτέρω τόποι να ανέρχονται σήμερα σε 137 συνολικά 
l)Hellef fir d'Natur 
-34-
- 20 δασώδεις περιοχές 
- 81 υγρότοποι 
-13 ξηρότοποι 
-23 οικότοποι διαφόρων ειδών 
Με βάση τις δύο απογραφές έχουν χαρακτηρισθεί ως φυσικές προστατευταίες περιοχές 9 τόποι 
μέχρι σήμερα (οι δύο πρώτοι το 1986), έχει αρχίσει δε η διαδικασία χαρακτηρισμού άλλων 35. 
Οι τόποι που περιλαμβάνονται στην απογραφή καταλαμβάνουν έκταση 21.700 ha (ήτοι μαζί με 
τις περιμετρικές ζώνες το 8,3% της έκτασης της χώρας). 
Σύμφωνα με το νόμο της 11/8/82, σε μια προστατευόμενη περιοχή απαγορεύονται ορισμένες 
δραστηριότητες, όπως : 
- η αφαίρεση φυτών, 
- η κυκλοφορία, 
- οι κατασκευές, 
- η χρήση φυτοφαρμάκων, 
- η μεταβολή στη χρήση γης, 
- οι ανασκαφές, η εξόρυξη μετάλλων, οι επιχωμάτωσε ι ς ή η χρήση των υδάτων. 
Όλο και πιο συχνά, το Υπουργείο αναθέτει με συμβάσεις τη διαχείριση των προστατευμόμενων 
περιοχών και των εδαφών που έχουν αποκτηθεί από συλλόγους με σκοπό την προστασία της 
φύσης. Τα σχέδια διαχείρισης περιλαμβάνουν σειρά ενεργειών που πρέπει να αναληφθούν. Για 
τις εννέα ήδη χαρακτηρισμένες προστατευόμενες περιοχές έχουν εκπονηθεί ή είναι υπό 
εκπόνηση σχέδια διαχείρισης. 
Αυτή τη στιγμή πραγματοποιείται ακριβέστερη αξιολόγηση των τριών περιοχών που περιέχει ο 
κατάλογος με τις περιοχές μείζονος ενδιαφέροντος για τη διατήρηση των πτηνών στην ΕΚ 
(δελτίο SFF3) και έχουν ορισθεί τα προσωρινά όρια επτά περιοχών. 
NL ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ 
Βάσει του νόμου περί διατήρησης της φύσης (1) του 1967, υπάρχουν δύο τύποι περιοχών 
προστασίας στις Κάτω Χώρες που μπορούν να χαρακτηρισθούν: 
τα φυσικά μνημεία του κράτους (staatsnatuurmonumenten). Αποτελούν κρατική 
ιδιοκτησία και καλύπτουν συνολική έκταση 200.000 ha περίπου (2). 
τα προστατευόμενα φυσικά μνημεία (beschermde natuurmonumenten) που δεν αποτελούν 
κρατική ιδιοκτησία. Οι περιοχές αυτές έχουν συνολική έκταση 24.000 ha (2) περίπου. 
Σύμφωνα με το νόμο αυτό, οι δραστηριότητες, οι οποίες μπορούν να βλάψουν το φυσικό 
περιβάλλον εντός αυτών των δύο τύπων χαρακτηρισμένων περιοχών, μπορούν να πραγματοποιηθούν 
μονό με την άδεια του Υπουργείου Γεωργίας, 
1) Natuurbeschermingseet 
2) Τέλος 1991 
-35-
Προστασίας της Φύσης και της Αλιείας ή στο πλαίσιο ενός σχεδίου διαχείρισης εκπονημένου 
από το εν λόγω Υπουργείο. Απαγορεύεται γενικά η ρύπανση των περιοχών αυτών, η αφαίρεση, 
κοπή, συλλογή κάθε φυτού, άνθους ή κλαδιού, όπως επίσης η ενόχληση, απόληψη ή θανάτωση 
ε ιδών της άγρι ας πανίδας. 
Εκτός από αυτά τα φυσικά μνημεία που έχουν χαρακτηρισθεί βάσει του νόμου περί διατήρησης 
της φύσης, υπάρχουν και άλλες κατηγορίες προστατευόμενων περιοχών. 
* 150.000 ha ανήκουν σε ιδιωτικές οργανώσεις που τις διαχειρίζονται (η αγορά κτημάτων και 
η διαχείριση τους επιχορηγούνται από το Υπουργείο Γεωργίας, Προστασίας της Φύσης και 
Αλιείας). Για τις περισσότερες από τις περιοχές αυτές υπάρχουν σχέδια διαχείρισης με 
οικολογική περιγραφή. 
* En ίσης, υπάρχουν αρκετά Εθνικά Πάρκα (nationale parken), μεγάλες περιοχές εξαιρετικού 
φυσικού ενδιαφέροντος (grote eenheden natuurgebienen) και ζώνες, των οποίων η διαχε ίριση 
πραγματοποιείται βάσει του Επισήμου Εγγράφου για τη Γεωργία και τη Διατήρηση της Φύσης 
(Relatienota). Αυτές οι τελευταίες περιοχές προορίζονται για την προστασία των πτηνών που 
ζουν στα λιβάδια. 
Ένα νομοσχέδιο για την χλωρίδα και την πανίδα (1) του Δεκεμβρίου του 1987 (με σκοπό να 
ολοκληρωθε ί ο νόμος για την προστασία των πτηνών, ο νόμος περί θήρας, το κεφάλαιο V για 
την χλωρίδα και την πανίδα του νόμου για την προστασία της φύσης, καθώς και οι διάφορες 
ρυθμίσε ι ς σχετικά με το εμπόριο των απειλούμενων ειδών της πανίδας) προτείνε ι μία νέα 
κατηγορία ζώνης προστασίας : τον προστατευμόμενο οικότοπο. Ο οικότοπος αυτός ορίζεται ως 
ζώνη ουσιαστικής σημασίας για ένα δεδομένο είδος και αρμόδιες για τον χαρακτηρισμό τους 
ε ίνα ι ο ι επαρχιακές αρχές. 
Όσον αφορά τις ΖΕΠ, έχουν ληφθεί ορισμένα μέτρα προκειμένου να προληφθεί η ρύπανση και η 
φθορά των οικοτόπων στις περιοχές αυτές. Στη συνέχεια δίδονται ορισμένα παραοείγματα : 
Για το Mariapeel, κύριος στόχος του εκπονηθέντος σχεδίου διαχείρίσης είναι η αναγέννηση 
των τυρφώνων στη ζώνη αυτή και άρα η διατήρηση και αποκατάσταση των αρχικής ορν ιθολογικής 
αξίας τους. Άλλα σχέδια που βρίσκονται υπό εκπόνηση σκοπό έχουν την αποκατάσταση της 
γεωργ ικής περιοχής γύρω από το MARIAPEEL με στόχο τη βελτίωση της υδρολογικής και 
οικολογικής κατάστασης της. 
Ως προς το Groote Peel, έχουν ληφθεί ορισμένα μέτρα διαχε ίρ ίσης για να διατηρηθεί η στάθμη 
των υδάτων στους τυρφώνες. Εξάλλου, έχουν ληφθεί ειδικά μέτρα για τους πληθυσμούς των GRUS 
GRUS : περίφραξη των ευαίσθητων περιοχών και περιορισμός της θήρας γύρω και μέσα στο 
GROOTE PEEL. Διάφορες μελέτες που έχουν εκπονηθεί έδειξαν ότι η αποξήρανση και η άρδευση 
σε μία αγροτική περιοχή 2.000 μέτρων γύρω από το GROTE PEEL μπορούν 
1) Flora-en Faunawet 
-36-
να βλάψουν την οικολογική αζία της ΖΕΠ. Η κυβέρνηση των Κάτω Χωρών αποφάσισε λοιπόν να 
απαγορεύσει τις εργασίες αποξήρανσης, άρδευσης και άντλησης των υπογείων υδάτων, εκτός εάν 
χορηγηθεί ειδική άδεια από το Υπουργείο Γεωργίας, Προστασίας της Φύσης και Αλιείας. Όπως 
και για το MARIAPEEL, θα υπάρχει ουνατότητα αποκατάστασης της γεωργικής περιοχής γύρω από 
TO GROTE PEEL. 
Ως προς το NAARDERMEER, για να τεθεί τέρμα στον αυξανόμενο ευτροφισμό της περιοχής αυτής 
λόγω της εισροής υδάτων κακής ποιότητας, κατασκευάσθηκε σταθμός καθαρισμού των υοάτων με 
κρατική επι χορήγηση 4,2 εκατ. φιορινιών. 
Στο WEERRIBBEN, έχουν συναφθεί συμβάσεις ενός έτους μεταξύ κράτους και γεωργών, στις 
οποίες προβλέπεται περιορισμός του κλαδεύματος των δέντρων για να προστατευθούν τα άγρια 
πτηνά. Σύμφωνα με τις συμβάσεις αυτές, οι γεωργοί δεσμεύονται να μην κλαδεύουν πριν τις 15 
Ιουνίου. Για τις περιοχές για τις οποίες υπάρχει συμφωνία διαχείρισης^' (βάσει του 
κανονισμού του 1988 για τη συμφωνία διαχείρισης), το μέτρο αυτό μπορεί επίσης να 
ενσωματωθε ί. Έχει εκπονηθεί ένα σχέδιο διαχείρισης αυτής της ΖΕΠ. 
Για να προλαμβάνεται η ρύπανση ή η φθορά των οικοτόπων εκτός των περιοχών ειδικής 
προστασίας, έχουν ληφθεί η πρόκειται να ληφθούν τα εξής μέτρα : 
αγορά εδαφών που είναι σημαντικά για τη διατήρηση των πτηνών 
προσπάθειες ούτως ώστε να καταστούν οι γεωργικές πρακτικές συμβατές με τους τόπους 
προστασίας στις περιοχές που παρουσιάζουν σημαντικό ενδιαφέρον για τα πτηνά 
προώθηση βέλτισης διαχείρισης της ποιότητας των υδάτων ως προτ τη διατήρηση της 
φύσης και του τοπίου. Ο νόμος για τη διαχείριση των υδάτων(Ζ), ο νόμος για τη 
ρύπανση των επιφανειακών υδάτων(3), ρ νόμος για τα υπόγεια ύδατα»4? και ο 
νόμος για την προστασία των εδαφών (5 ) αποτελούν το νομικό πλαίσιο για μία 
διαχείριση των υδάτων συμβατή με την οικολογική λειτουργία ενός οικοτόπου. 
διατήρηση ιδιαίτερων στοιχείων του τοπίου στις αγροτικές περιοχές μέσω δυνατοτήτων 
επιχορήγησης από την εθνική, επαρχιακή και δημοτική διοίκηση. 
καταπολέμηση της οξίνισης και εκτροφισμού των σημαντικών για τα πτηνά οικοτόπων με 
εντατική εφαρμογή των νομοθετικών μέσων : νόμος για τα λιπάσματα\(6)\, νόμος για 
την προστασία των εδαφών(->) , νόμος για τις οχλήσε ις(' ) και νόμος για την 
ατμοσφαιρ ική ρύπανση(8). 
Η κυβέρνηση των Κάτω Χωρών έχει εκπονήσει ένα σχέδιο πολιτ ικής για τη φύση 
(NATUURBELEIDSPLAN), το οποίο δημοσιεύθηκε το 1990 και αποσκοπεί στη βιώσιμη διατήρηση, 
στην αποκατάσταση και την ανάπτυξη της φύσης, της άγριας πανίδας και του φυσικού τοπίου. 
Μέρος του σχεδίου αυτού αποτελεί η δημιουργία ενός εθνικού οικολογικού δικτύου 
(ECOLOGISCHE HOOFDSTRUCTUUR). Πρόκειται για ένα δίκτυο περιοχών, το οποίο θα 
(1 ) Regelmg Beheersovereenkomsten 1988 
(2) Wet op de waterhuishouding 
(3) Wet verontreiniging oppervlakterwater 
(4) Grondwatezrwet 
(5) Wet bodembescherming 
(6) Mestsoffwet 
(7) Hinderwet 
(8) Wet inzake luchtverontreiniging 
-37-
αποτελέσε ι μόνιμη βάση για την διαφύλαξη των ειδών και των οικοσυστημάτων εθνικής και 
διεθνούς σημασίας. Η δομή^ αυτή συνίσταται σε ζώνε ς-πυρήνες, ζώνες για την ανάπτυξη της 
φύσης και οικολογικές λωρίδες. 
Παράλληλα με αυτό το σχέδιο πολιτικής για τη φύση, υπάρχουν ορισμένα άλλα σχέδια 
εκπονημένα από την κυβέρνηση τα οποία είναι σημαντικά για τη διατήρηση των πτηνών : 
παραδείγματος χάρη, η δήλωση για τη γεωργική διάρθρωση (STRUCTUURNOTA LANDBOUW) και το 
πολυετές σχέδιο προστασίας των καλλιεργειών (MEERJARENPROGRAMMA GEWASBESCHERMING). Το 
τελευταίο αφορά τη σημαντική ελάττωση της χρήσης των φυτοφαρμάκων. 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ 
Με βάση το νομοθετικό διάταγμα 613/76 της 27/7/76, μπορούν να δημιουργηθούν από την εθνική 
υπηρεσία πάρκων, φυσικών τοπίων και διατήρησης της φύσης (SNPRCN (1) - στο πλαίσιο του 
Υπουργέ ίου Περιβάλλοντος και Φυσικών Πόρων) οι κάτωθι τύποι περιοχών προστασίας : 
οι εξ ολοκλήρου φυσικές προστατευτέες περιοχές. Η φύση στις περιοχές αυτές 
προστατεύεται από κάθε άποψη. Δεν επιτρέπεται καμία διευθέτηση. Κάθε ενέργεια που 
μπορεί να αλλοίωσε ι τη δυναμική των οικοσυστημάτων απαγορεύεται. Η παρουσία του 
ανθρώπου επιτρέπεται μόνο για διοικητικούς και επιστημονικούς σκοπούς. 
οι εν μέρει φυσικές προστατευτέες περιοχές. Ο χαρακτηρισμός αυτός χρησιμοποιείται 
για να διαφυλαχθούν ορισμένα φυσικά στοίχε ία πολύ καθορισμένα της χλωρίδας και της 
πανίδας, των εδαφών, των φυσικών ή γεωλογικών πόρων. Λαμβάνονται ενδεδειγμένα 
μέτρα για να επιτραπεί η προστασία τους, η επιστημον ική μελέτη τους και η χρήση 
τους. Οι εν μέρει φυσικές προστατευταίες περιοχές μπορούν επομένως να αποτελέσουν 
φυσικά, βοτανολογικά, ζωολογικά, γεωλογικά, υδάτινα ή θαλάσσια αποθέματα. 
τα εθνικά πάρκα, 
τα προστατευόμενα φυσικά τοπία 
οι χαρακτηρισμένες τοποθεσίες/χαρακτηρισμένα μέρη 
τα φυσικά πάρκα. Πρόκειται για περιοχές στις οποίες ισχύουν ρύθμισεις μεταξύ άλλων 
προκειμένου να προστατευθεί το φυσικό τοπίο και να διατηρηθεί η φύση. Τα πάρκα 
αυτά μπορούν να αποτελούν είτε δημόσια είτε ιδιωτική ιδιοκτησία. 
Η SNPRCN μπορεί επίσης να χαρακτήρισε ι άλλες περιοχές προκειμένου να διασφάλισε ι τη 
βιολογική ισορροπία του φυσικού τοπίου : 
οι περιοχές ιδιαιτέρου οικολογικού ενδιαφέροντος. Πρόκειται για περιοχές μεγάλης 
οικολογικής αξίας για την παραγωγικότητα, τη φύση ή την ποιότητα των προϊόντων 
τους. Στις περιοχές αυτές πρέπει να διατηρείται η ικανότητα αποκατάστασης των 
φυσικών πόρων που να εγγυάται έτσι την βιολογική ισόρροπο ία του περιβάλλοντος 
τοπ ίου. 
1) Serviço Nacional de Parques, Réservas e Convervaçao de Naturaleza 
-38-
ot ειδικές γεωργικές ή δασικές περιοχές. Στις περιοχές αυτές, κάθε χωροταξικό 
σχέδιο του αγροτικού χώρου ή των δασών πρέπει να εγγυάται την οικολογική ισορροπία 
του περιβάλλοντος τοπίου. 
οι υποβαθμισμένες περιοχές που πρέπει να αποκατασταθούν. Πρόκειται για περιοχές 
όπου τα εδάφη ή η βλάστηση έχουν καταστραφεί, και οι οποίες απαιτούν επομένως 
ε ιδικά μέτρα αποκατάστασης. 
Η SNPRCN καθόριζε ι το χαρακτηρισυό, την ταξινόμηση και τη διαχείριση όλων των 
προστατευόμενων περιοχών που προαναφέρθηκαν. Εξάλλου, είναι αρμόδια για τη διαχείριση των 
οικοτόπων εκτός των προστατευόμενων περιοχών και για τη χρηματοδότηση τους. 
Άλλοι τύποι προστατευόμενων περιοχών είναι : 
τα ορνιθολογικά αποθέματα, τα οποία είναι πρόσφορα για την ανάπτυξη, την 
αναπαραγωγή ή τη μετανάστευση ενός ή περισσοτέρων ειδών πτηνών. Στα αποθέματα 
αυτά, κύριος στόχος είναι να διατηρηθούν οι φυσικές συνθήκες 
οι ορν ιθολογ ικές περιοχές που πρέπει να αποκατασταθούν, οι οποίες υπήρξαν στο 
παρελθόν πρόσφορες για την ανάπτυξη, την αναπαγαγωγή η τη μετανάστευση ενός ή 
περισσοτέρων ειδών πτηνών και οι οποίες απαιτούν ιδιαίτερα μέτρα αποκατάστασης 
τους. 
Αυτοί οι δύο τύποι περιοχών καθορίζονται με πρωτοβουλία του ιδιοκτήτη μιας απαλλοτριωμένης 
τέτοιας έκτασης ή της SNPRCN και αποτελούν το αντικείμενο συμφωνίας μεταξύ των δύο 
πλευρών. Ο ιδιοκτήτης είναι υπεύθυνος για τη διαχείριση των περιοχών αυτών, η διαχείριση 
τους όμως πρέπει να είναι σύμφωνη προς τους κανονισμούς της SNPRCN λαμβανομένων υπόψη των 
τοπικών συνθηκών. 
Το νομοθετικό διάταγμα αριθμός 91/75 της 14/2/91 προβλέπει μέτρα για την προστασία των 
οικοτόπων των αγρίων πτηνών που ζουν στην εθνική επικράτεια : τα πλέον ενδεδειγμένα σε 
αριθμό και έκταση εδάφη πρέπει να χαρακτηρισθούν ως ζώνες ειδικής προστασίας, οι οποίες 
δημιουργούνται με νομοθετικό διάταγμα, για τη διατήρηση των 152 ειδών πτηνών που 
παρατιθενται στο παράρτημα Ι του προαναφερθέντος νομοθετικού διατάγματος (όλα τα είδη 
περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι της οδηγίας, όπως τροποποιήθηκε στις 6/3/91). 
ΗΒ ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ 
Στη Μεγάλη Βρετανία, οι σημαντικότεροι τύποι προστασίας των οικοτόπων πτηνών είναι : 
οι τοποθεσίες ιδιαίτερου επιστημονικού ενδιαφέροντος (SITES OF SPECIAL SCIENTIFIC 
INTEREST/SSSI).To σύστημα των SSSI αποτελεί το κύριο θεμέλιο των μέτρων προστασίας 
των οικοτόπων στην Αγγλία, την ουαλλία και τη Σκωτία. Η προστασία των SSSI, 
καθ ι ερωμένη με τον νόμο για τα εθνικά πάρκα και την πρόσβαση του κοινού στο φυσικό 
τοπίο του 1949 (1), ενισχύθηκε με τον νόμο για την άγρια πανίδα και το φυσικό 
τοπίο του 1981 (2). 
1) NATIOMAL PARKS AND ACCESS TO THE COUNTRYSIDE ACT. 
2) WILDIFE ET COUNTRYSIDE ACT. 
-39-
Με βάση αυτόν τον τελευταίο νόμο, το Συμβούλιο διατήρησης της φύσης (NATURE CONSERVANCY 
COUNCIL/NCC - δημόσιος επιστημονικός συμβουλευτικός οργανισμός (1)) πρέπει να προσδιορίζει 
αυτές τις περιοχές για την χλωρίδα τους, την πανίδα ή άλλα γεωλογικά ή φυσιογραφικά 
χαρακτηριστικά. Κατόπιν, το NCC μπορεί να κοινοποιήσει στις τοπικές αρχές που είναι 
αρμόδιες για την περιοχή μέσα στην οποία ευρίσκεται η τοποθεσία, κάθε ιδιοκτήτη και κάτοχο 
γαιών εντός μιας τοποθεσίας, καθώς και το Υπουργείο Περιβάλλοντος (2). Εξάλλου, το NCC 
πρέπει να κοινοποιεί τους ιδιοκτήτες και τους κατόχους οιασδήποτε άλλης δραστηριότητας που 
μπορεί να βλάψει την χλωρίδα, την πανίδα ή άλλα χαρακτηριστικά της τοποθεσίας (POTENTIALY 
DAMAGING OPERATIONS/PDO). ο ι ιδιοκτήτες και οι κάτοχοι πρέπει να ενημερώνουν το NCC 
σχετικά με κάθε πρόθεση τους να προβούν σε τέτοιες δραστηριότητες, έτσι ώστε να 
επιτυγχάνεται συμφωνία με το εν λόγω Συμβούλιο. 
Κύριο μέσο προστασίας των περιοχών αυτών είναι η σύναψη συμφωνίας διαχείρισης, με την 
οποία οι ιδιοκτήτες ή κάτοχοι γαιών λαμβάνουν αντισταθμιστικό ποσό από το NCC με 
αντάλλαγμα τη δέσμευση τους να μην προβούν σε PDO ή να διαχειρίζονται τη γη ως φυσική 
εθνική προστατευτέα περιοχή (βλέπε παραιτέρω) σε συνεργασία με το NCC. Επί παραδείγματι, 
κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους 1988-89, 7,3 εκατομμύρια £ στερλίνες δαπανήθηκαν 
για τις συμφωνίες διαχείρισης με σκοπό να διαφυλαχθεί η οικολογική αξία χαρακτηρισμένων 
περιοχών. 8% της Μεγάλης Βρετανίας καλύπτεται από το σύστημα των SSSI, το οποίο 
περιλαμβάνε ι 5400 τοποθεσίες. Οι περισσότερες από αυτές ανήκουν σε ιδιώτες. 
ο νόμος του 1981 προβλέπει και άλλους τύπους περιοχών προστασίας : 
η απόφαση για τη διατήρηση της φύσης (NATURE CONSERVATION ORDER/NCO) που εξέδωσε 
το Υπουργέ ίο Περιβάλλοντος μετά από δ ιαβουλεύσε ις με το NCC για να προστατευθεί η 
πανίδα, η χλωρίδα ή άλλα χαρακτηριστ ικά εθνικής σημασίας από τις PDO. Ωστόσο, εάν 
το NCC δεν επιτύχει τη σύναψη συμφωνίας διαχείρισης με τους ιδιοκτήτες ή τους 
κατόχους, ή εάν δεν αποκτήσει τις εκτάσεις αυτές με βάση την απόφαση περί 
υποχρεωτικής αγοράς (COMPULSORY PURCHASE ORDER/CPO), μία απόφαση διατήρησης της 
φύσης δεν μπορεί να προστατεύσει την τοποθεσία πέραν μιας περιόδου 12 μηνών. 
Από το 1981, εκδόθηκαν άνω των 40 NCO οι οποίες διευκολύνουν τη συνεργασία μεταξύ των 
ιδιοκτητών και των κατόχων, αφενός, και του NCC, αφετέρου. 
οι θαλάσσιες προστατευτέες φυσικές περιοχές (MARINE NATURE RESERVES/MNR) . Τη 
διαχείριση τους έχει αναλάβει το NCC με σκοπό τη διατήρηση και τη μελέτη της 
θαλάσσιας χλωρίδας και πανίδας ή άλλων χαρακτηρ ιστικών ιδιαιτέρου ενδιαφέροντος 
στην περιοχή. Το 1988, δημιουργήθηκε μία τέτοια μόνο περιοχή. 
1) Από την 1/4/91 το NCC αντικαταστάθηκε στην Αγγλία, την Ουαλλία και τη Σκωτία από το 
ENGLISH NATURE, το COUNTRYSIDE και το NATURE CONSERVANCY COUNCIL FOR SCOTLAND (NCCS) 
αντίστοιχα. Από την 1/4/92, το NCCS αντικαταστάθηκε από το SCOTTISH NATURAL HERITAGE 
2) DEPARTMENT OF THE ENVIRONMENT 
-40-
τις περιοχές ειδικής προστασίας για τα πτηνά (AREAS OF SPECIAL PROTECTION FOR 
BIRDS). Ο ι περιοχές αυτές μπορούν να καθορισθούν με απόφαση του Υπουργέ ίου 
Περιβάλλοντος μετά από διαβούλευση με τους ιδιοκτήτες και τους κατόχους. 
Άλλοι δυνατοί τύποι προστασίας των οικοτόπων (όχι με βάση τον νόμο του 1981) : 
οι εθνικές φυσικές προστατευτέες περιοχές (NATIONAL NATURE RESESRVES/NNR). To NCC 
μπορεί να καθορίσει NNR στις περιοχές, στις οποίες είναι το ίδιο ιδιοκτήτης ή, 
μετά από σύναψη συμφωνίας (NATURE RESERVES AGREEMENT), με τους εθελοντικούς 
συλλόγους προστασίας της φύσης (όπως η RSPB (1)) ή με οιοδήποτε άλλο ιδιοκτήτη ή 
ιδιώτη κάτοχο. Συνολικά υπάρχουν άνω των 200 NNR που καλύπτουν περίπου 150 ha. (Η 
δημιουργία των NNR προβλέπεται από τον νόμο του 1949). Εξάλλου, οι τοπικές αρχές 
μπορούν να εκδώσουν δημοτικές αποφάσεις (BY-LAWS) για να προστατεύσουν τις NNR από 
επιζήμιες δραστηριότητες τρίτων. 
οι φυσικές προστατευτέες περιοχές (LOCAL NATURE RESERVES/LNR). Οι τοπικές αρχές 
που είναι αρμόδιες για το σχεδιασμό μπορούν να υποδείξουν LNR στα εδάφη που τους 
ανήκουν και να τις διαχειρίζονται σε συνεργασία με το NCC (μέτρο που προβλέπεται 
επίσης από τον νόμο του 1949). Όπως και για τις NNR, οι τοπικές αρχές μπορούν να 
εκδώσουν δημοτικές αποφάσεις για να προστατεύσουν τις LNR από επιζήμιες 
δραστηριότητες τρίτων. 
οι ευαίσθητες από περιβαλλοντικά απόψη περιοχές (ENVIRONMENTALLY SENSITIVE 
AREASIESA). Με βάση το άρθρο 19 του κανονισμού 797/85 (που μεταφέρθηκε στη Μεγάλη 
Βρετανία με τον νόμο περί γεωργίας του 1986) (2), μπορούν να καθοριστούν ESA. Το 
σύστημα των ESA είναι εθελοντικό (βασισμένο σε συμφωνίες διαχε ίρίσης με τους 
γεωργούς) και έχει μελετηθεί έτσι ώστε να τους ενθαρρύνει, σε ορισμένες 
επιλεγμένες περιοχές, να διαχειρίζονται τη γη τους κατά τρόπο που να προστατεύουν 
την αξία τους από άποψη τοπίου και αγρίας πανίδας. Αυτό αφορά κυρίως τις γεωργικές 
πρακτικές. 
Το σύστημα αυτό, του οποίου η λειτουργία προβλέπεται για μία περίοδο 5 ετών με ετήσιο 
κόστος 12 εκατ. £ περίπου, αποτελεί το αντικείμενο επιτήρησης για να αξιολογηθούν τα 
πλεονεκτήματα τους ως προς την προστασία της χλωρίδας και της πανίδας. 
- τα εθνικά πάρκα 
Όσον αφορά τις ΖΕΠ, τα διάφορα Περιφερειακά Υπουργεία Περιβάλλοντος(^) είναι αρμόδια 
για την υπόδειξη των περιοχών αυτών. Για να εξασφαλίστεί η προστασία των ΖΕΠ, η υπόδειξη 
τους συνδέεται με το πρόγραμμα κοινοποίησης και επανακοινοποίησης των SSSI από το NCC. 
Πρι ν χαρακτηρισθε ί 
1) ROYAL SOCIETY FOR THE PROTECTION OF BIRDS 
2) Agricultural Act, 1986 
3) DEPARTMENT OF THE ENVIRONMENT, (Αγγλία), WELSH OFFICE (Ουαλλία) και SCOTTISH OFFICE 
ENVIRONMENT DEPARTMENT (Σκωτία) 
-41-
μία περιοχή ως ΖΕΠ, πρέπει καταρχήν να κοινοποιηθεί ως SSSI ούτως ώστε να τύχει 
νομοθετ ικής προστασίας με βάση τον νόμο του 1981. Κάθε SSSI ή μερική SSSI μπορεί κατόπιν 
να προταθεί στο Υπουργείο Περιβάλλοντος της αντίστοιχης περιφέρειας για να χαρακτηρισθεί 
ως ΖΕΠ. 
Η προστασία των περιοχών SSSI από κανονιστική άποψη ενισχύθηκε εκ νέου με μία τροποποίηση 
του νόμου του 1981, το WILDLIFE AND COUNTRYSIDE (AMENDMENT) ACT του 1985. Πριν την 
τροποποίηση αυτή, υπήρχε μία προθεσμία (PERIOD OF NOTICE) μεταξύ προσδιοριμού της 
τοποθεσίας από το NCC και νομοθετικής προστασίας, της οποίας μπορούσε να τύχει η 
τοποθεσία. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου υπήρχε κίνδυνος ζημιών. Με βάση την 
τροποποίηση του 1985, η προθεσμία αυτή καταργείται και οι τοποθεσίες αποτελούν το 
αντικε ίμενο προστασίας αμέσως μόλις το NCC κοινοποίησε ι τους ιδιοκτήτες, τους κατόχους και 
τις τοπικές αρχές. 
Άλλα κανονιστικά μέσα σημαντικά για τις ΖΕΠ είναι η εγκύκλιος 27/87 του Υπουργείου 
Περιβάλλοντος (για την Αγγλία), η εγκύκλιος 52/87 της Υπηρεσίας Περιβάλλοντος της Ουαλλίας 
(1) και οι εγκύκλιοι 1/81 και 13/91 της Υπηρεσίας Περιβάλλοντος της Σκωτίας (2) που 
διαβιβάστηκαν στις τοπικές αρχές σχεδιασμού στις αντίστοιχες περιφέρειες). Το αντικείμενο 
των εγκυκλίων αυτών ήταν να αποσαφηνίσει την προστασία των ΖΕΠ στις διάφορες περιφέρειες. 
Από πλευράς του, το RSPB άρχισε το 1991 ένα πρόγραμμα προετοιμασίας σχεδίων δράσης για 
τους οικοτόπους (Habitat Action Plans) όλων των κύριων οικοσυστημάτων στο Ηνωμένο 
Βασίλειο. Η προτεραιότητα δόθηκε στα οικοσυστήματα που απειλούνται περισσότερο και έχουν 
μεγάλη αξία για τα πτηνά. Αντικείμενο των σχεδίων αυτών είναι να προσδιοριστούν και να 
εφαρμοστούν δράσεις προστασίας στον τομέα της πολιτικής και της νομοθεσίας της αγοράς γης 
και διαχείριης της γης, της διαφύλαξης τοποθεσιών και των μελετών και συμβουλών. Εξάλλου 
κάθε σχέδιο που πρόκειται να εκπονηθεί πρέπει να αξιολογεί τη σημασία των οικοσυστημάτων 
ως προς τη διατήρηση της φύσης. 
Στη Βόρειο Ιρλανδία, το NATURE CONSERVATION AND AMENITY LANDS ORDER και TO WILDLIFE ORDER 
(αμφότερα του 1985) αποτελούν σε μεγάλο βαθμό παρεμφερή νομοθεσία με το WILDLIFE AND 
COUNTRYSIDE ACT της Μεγάλης Βρετανίας. Το Υπουργείο Περιβάλλοντος για τη Βόρειο Ιρλανδία 
(DOE/NI (3)) είναι επιφορτισμένο με τη διαχε ίριση αυτών των δύο νομοθετικών κειμένων. Οι 
τύποι προστασίας για τους οικοτόπους είναι : 
οι περιοχές ιδιαίτερου επιστημονικού ενδιαφέροντος (AREAS OF SPECIAL SCIENTIFIC 
INTEREST/ASSI) είναι παρεμφερείς με τις SSSI στη Μεγάλη Βρετανία. 
οι θαλάσσιες φυσικές προστατευτέες περιοχές (MARINE NATURE RESERVES) είναι σχεδόν 
όπως εκείνες που προβλέπονται στη Μεγάλη Βρετανία. 
1) WELSH OFFICE 
2) SCOTTISH OFFICE ENVIRONMENT DEPARTMENT 
3) DEPARTMENT OF ENVIRONMENT FOR NORTHERN IRELAND 
-42-
τα καταφύγια άγριας πανίδας (WILDLIFE REFUGES) είναι παρεμφερή με τις περιοχές 
ειδικής προστασίας για τα πτηνά στη Μεγάλη Βρετανία. 
οι εθνικές φυσικές προστατευτέες περιοχές (NATIONAL NATURE RESERVES) που είναι 
σχεδόν ίδιες που προβλέπονται στη Μεγάλη Βρετανία. 
τις ευαίσθητες απο περιβαλλοντική άποψη περιοχές (ESΑ) που υποδεικνύει το 
Υπουργείο Γεωργίας στη Βόρειο Ιρλανδία (1) κατόπιν γνωμοδότησης του Υπουργείου 
Περι βάλλοντος. 
1) DEPARTMENT OF AGRICULTURE FOR NORTHERN IRELAND 
-43-
ΠΙΝΑΚΑΣ 1 (i) 
ΖΩΝΕΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
ΣΤΙΣ 31/12/86 
ΧΩΡΑ Αριθ. ΖΕΠ Συνολική επιφάνεια Έκταση της Έτος 
των ΖΕΠ/χώρα(ha) χώρας (ha) χαρακτηρισμού 
Β - - 3.051.810 
D* 117 +290.998,60 24.870.930 '83 
DK 111 ++960.092 4.308.000 '83 
Ε ημερομηνία προσχώρησης στην ΕΚ 1/1/86 
F 20 151.970 54.396.460 '86 
GR - - 13.195.700 
Ι - 30.127.810 
IRL 16 § 3.664 6.889.460 '86 
L - - 258.640 
NL 5 7.690 4.186.300 '86 
Ρ ημερομηνία προσχώρησης στην ΕΚ 1/1/86 
UK 21 37.389,70 24.411.100 '82/'85/'86 
Σύνολο 309 1.451.804,30 225.349.710 
+ από τα 960.092 ha των ΖΕΠ στη Δανία, 242.000 είναι χερσαίες περιοχές και 718.000 
ha θαλάσσι ες. 
++ Η θάλασσα του WADDEN καλύπτει 183.080 ha από τα 290.998,60 ha των ΖΕΠ στη 
Γερμανία. 
* Στη Γερμανία, οι ΖΕΠ δεν ονομάζονται έτσι, υπάρχουν όμως 117 χαρακτηρ ι μένε ς 
περιοχές βάσει του άρθρου 4 της οδηγίας, σημαντικό μέρος των οποίων έχουν 
ονομασθε ί ζώνες προστασίας της φύσης (NATURSCHUTZGEBIETE). 
§ Δεν περιλαμβάνονται οι κάθετες πλευρές των βράχων στις ακτές (δηλ. οι δύο ΖΕΠ : THE 
CLIFFS OF MOHER, Co. CLARE ET HORN HEAD, Co. DONEGAL). 
-44-
ΠΙΝΑΚΑΣ 1 (ii) 
ΖΩΝΕΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
ΣΤΙΣ 31/12/86 
ΧΩΡΑ Αριθ. ΖΕΠ Συνολική επιφάνεια Έκταση της Έτος 
των ΖΕΠ/χώρα(ha) χώρας (ha) χαρακτηρισμού 
Β 36 431.306 3.051.810 '88/'89 
D* 117 ++290.998,60 24.870.930 '83 
DK 111 +960.092 4.308.000 '83 
Ε 135 2.324.895,75 50.479.000 '88/'90 
F 61 519.741 54.396.460 '86/'88/ 
GR 26 191.637 13.195.700 '87/'89 
Ι 74 310.378 30.127.810 '88 
IRL 20 § 5.548 6.889.460 '86/'90 
L 4 356,06 258.640 '87/'881'89 
NL 9 52.865 4.186.300 '86/'88/'89/90 
Ρ 34 318.872 9.174.500 '88/'89 
UK 40 128.847,10 24.411.100 '82/'85/'86/ 
'87/'88/'89/'90 
Σύνολο 667 5.535.536,51 225.349.710 
+ από τα 960.092 ha των ΖΕΠ στη Δανία, 242.000 είναι χερσαίες περιοχές και 718.000 
ha θαλάσσιες. 
++ Η θάλασσα του WADDEN καλύπτει 183.080 ha από τα 290.998,60 ha των ΖΕΠ στη 
Γερμανία. 
* Στη Γερμανία, οι ΖΕΠ δεν ονομάζονται έτσι, υπάρχουν όμως 117 χαρακτηρ ι μένε ς 
περιοχές βάσει του άρθρου 4 της οδηγίας, σημαντ ικό μέρος των οποίων έχουν 
ονομασθεί ζώνες προστασίας της φύσης (NATURSCHUTZGEBIETE). 
§ Δεν περιλαμβάνονται οι κάθετες πλευρές των βράχων στις ακτές (δηλ. οι δύο ΖΕΠ : 
THE CLIFFS OF MOHER, Co. CLARE ET HORN HEAD, Co. DONEGAL). 
-45-
ΕΙΔΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ 
ΓΕΝΙΚΟΥ ΚΑΘΕΣΤΩΤΟΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΑΓΡΙΩΝ ΠΤΗΝΩΝ 
(1981-1991) 
Το γενικό καθεστώς προστασίας καθιερώνεται από το άρθρο 5 : 
Άρθρο 5 
.... Τα κράτη μέλη υιοθετούν τα αναγκαία μέτρα για να εγκαθιδρύσουν ένα γενικό καθεστώς 
προστασίας όλων των ειδών πτηνών που αναφέρονται στο άρθρο 1 και περιλαμβάνουν ειδικότερα 
την απαγόρευη : 
α) του εκ προθέσεως φόνου ή συλλήψεως πτηνών με οιονδήποτε τρόπο, 
β) την εκ προθέσεως καταστροφής ή βλάβης των φωλιών και των αυγών και της αφαιρέσεως 
των φωλιών, 
γ) της συλλογής των αυγών στη φύση και της κατοχής του έστω και κενών, 
δ) της σκόπιμης ενοχλήσεως των πτηνών, ιδιαίτερα κατά την περίοδο αναπαραγωγής και 
εξαρτήσεως, όταν αυτή έχει σημαντικές συνέπε ι ες σε σχέση με τους αντικειμενικούς 
σκοπούς της παρούσας οδηγίας, 
ε) της κατοχής των ειδών πτηνών, των οποίων απαγορεύεται η θήρα και η σύλληψη. 
Τα κύρια μέτρα προστασίας των αγρίων πτηνών που έλαβαν τα κράτη μέλη από το 1981 
παρουσιάζονται στη συνέχεια υπό μορφή σύνθεσης ανά χώρα συνάρτησε ι των πληροφοριών που 
συγκεντρώθηκαν. 
-46-
Οι βασιλικές αποφάσεις για την προστασία των πτηνών της 9/9/81 (περιφέρεια της Φλάνδρας) 
και της 27/7/72 (περιφέρεια της Βάλλωνίας) θέτουν ως γενική αρχή ότι προστατεύονται όλα τα 
πτηνά που ανήκουν σε ένα από τα είδη πτηνών που ζουν σε άγρια κατάσταση στην ευρωπαϊκή 
επικράτεια των κρατών μελών, όπου εφαρμόζεται η οδηγία 79/409/ΕΟΚ. Εξαίρεση ωστόσο 
αποτελούν στις δύο αυτές περιφέρειες τα πτηνά που ανήκουν σε ένα από τα είοη, τα οποία 
χαρακτηρίζονται ως θηράματα από την νομοθεία περί θήρας. 
Με βάση το ομοσπονδιακό διάταγμα για την προστασία των ειδών της άγριας πανίδας και 
χλωρίδας (19/12/86) (1), όλα τα πτηνά της Ευρώπης (που παρατίθενται στο παράρτημα Ι του 
διατάγματος αυτού) αποτελούν το αντικείμενο ειδικής προστασίας. Το παράρτημα αυτό περιέχει 
77 είδη πτηνών περιλαμβανόμενα στο παράρτημα Ι της οδηγίας και 6 περιλαμβανόμενα στο 
παράρτημα II/2, των οποίων απαγορεύεται η θήρα στη Γερμανία σύμφωνα με το παράρτημα αυτό 
(Alectoris harhara, Philomachus pugnax, Pluviali apricaria, Numenius aruata, Tringa 
totanus, Turdus iliacus). Η νομοθεσία περί θήρας σε ομοσπονδιακό επίπεδο και στα ομόσπονδα 
κρατίδια περιλαμβάνε ι ιδιαίτερες ρύθμισεις για τα θηρεύσιμα είδη, ίδιως το ομοσπονδιακό 
διάταγμα για την προστασία των θηραμάτων της 25/10/85 (2). 
DK 
Ο νόμος περί θήρας και διαχείρισης της άγριας πανίδας (αριθ. 294) της 9/6/82 (3) 
θέτει ως αρχή ότι προστατεύονται πλήρως όλα τα είδη αγρίων πτηνών εκτός από εκείνα 
που έχουν χαρακτηρισθε ί ως θηράματα. 
Το 1990, η Εθνική Υπηρεσία Δασών και Φύσης κατάρτισε έναν κόκκινο κατάλογο 
(RODLISTE) με τα είδη φυτών και ζώων που απειλούνται με εξαφάνιση και για τα οποία 
επομένως απαιτείται ιδιαίτερη προστασία. Ο κατάλογος αυτός περιέχει 97 είδη πτηνών 
κατανεμημένα σε 6 κατηγορίες : εξασφανισμένα είδη, απειλούμενα με εξαφάνιση, 
ευπαθή, σπάνια, είδη με φθίνοντα πληθυσμό και είδη που απαιτούν ιδιαίτερη 
φροντίδα. 
344 είδη πτηνών (σχεδόν όλα τα είδη πτηνών που απαγορεύεται η θήρα τους στην 
Ισπανία) προστατεύονται αυστηρά με βάση το βασιλικό διάταγμα 3181/1980(f.) της 
30/12/80. 31 άλλα είδη προστέθηκαν με το βασιλικό διάταγμα 1497/1986(5) της 
6/6/86. Συνολικά 129 είδη του παραρτήματος Ι και 21 είδη του παραρτήματος II12 
(από τα οποία 8 είναι μη θηρεύσιμα και 13 είναι θηρεύσιμα στην Ισπανία σύμφωνα με 
το παράρτημα II12) καλύπτονται από αυτά τα δύο διατάγματα. 
Προβλέπεται από τον νόμο 4/1989 (6) της 27/3/89 η κατάρτιση εθνικού καταλόγου 
(CATALOGO) με τα απειλούμενα είδη (κατανεμημένα σε τέσσερις κατηγορίες) των 
οποίων η προστασία απαιτεί την λήψη ειδικών μέτρων. Οι τέσσερις κατηγορίες είναι: 
τα απειλούμενα με εξαφάνιση είδη (για τα οποία απαιτε ίται σχέδιο ανάκτησης) θα 
εξασφάλισε ι τη διατήρηση τους 
τα είδη που είναι ευαίσθητα στις μεταβολές του οικοτόπου τους (για τα οποία 
απαιτε ίται σχέδιο διατήρησης του οικοτόπου) 
τα ευπαθή είδη (για τα οποία απαιτε ίται σχέδιο διατήρησης) 
τα είδη ι διαιτέρου ενδιαφέροντος (για τα οποιά απαιτείται διαχειριστ ικό σχέδιο). 
Bundesartenschutzverordnung 
Bundesartenschutzverordnung 
Hunting and Wildlife 
Real decreto por el 
se dictan las normas 
Real decreto por el 
de especies de fauna 
Ley de conervacion Administration 
que se protegen 
précisas para 
que se establecen 
y sue habitat, 
de los espacios Act 
determinadas especies de la fauna silvestre 
asegurar la efectividad de esta proteccion 
medidas de coordination para la conservacion 
ampliandose la lista de especies protegidos 
naturales y de la flora y fauna silvestres 
-47-
Με βάση το βασιλικό διάταγμα 439/1990 (της 30/3/90 (1)), τα 11 είδη 
πτηνών που ακολουθούν (όλα του παραρτήματος Ι της οδηγίας) έχουν περιληφθεί στην κατηγορία 
"απειλούμενα με εξαφάνιση" : 
—Botaurus stellaris —Marmaronetta angustirostris 
—Gypaetus barbatus —Chlamydotis undulata 
—Ardeola ralloides —Aythya nyroca 
—Aquila adalberti —Fulica cristata 
—Ciconia nigra —Oxyura leucocephala 
—Turnix sylvatica 
Σύμφωνα με τον νόμο 4/1989, τα είδη που έχουν ταξινομηθεί στην κατηγορία "απειλούμενα με 
εξαφάνιση" πρέπει να αποτελέσουν το αντικείμενο ενός σχεδίου ανάκτησης, η εκπόνηση και η 
έγκριση του οποίου είναι αρμοδιότητα των περίφερε ιών (2). Σχέδια ανάκτησης έχουν εκπονηθεί 
για το Chlamydotis undulata, Oxyura leucocephala και Gypaetus barbatus στη Ναβάρα. Όταν 
ένα είδος εξαπλούται σε περισσότερες της μιας περιφέρειες, ως προσωρινό μέτρο δράσης 
εκπονείται ένα συντονισμένο σχέδιο (plan coordinado) μεταξύ των διαφόρων περίφερε ιών στις 
οποίες βρίσκεται το είδος και της κεντρικής διοίκησης (ICONA (3)). Τα συντονισμένα σχέδια 
χρησιμεύουν ως βάση για τα σχέδια ανάκτησης. Συντονισμένα σχέδια έχουν ήδη εκπονηθεί για 
τα Gypaetus barbatus, Aquila adalberti, Ciconia nigra, Aegypius monaachus και Larus 
audouinii. 
* Εξάλλου, 268 είδη πτηνών έχουν χαρακτηρισθεί ως "ιδιαιτέρου ενδιαφέροντος". 
128 είδη του παραρτήματος Ι της οδηγίας καλύπτονται από το διάταγμα της 17/4/81 
(που θεσπίζει τους καταλόγους των προστατευόμενων πτηνών σε όλη την επικράτεια). 
Μεταξύ των θηρεύσιμων ειδών, ορισμένα προστατεύονται σε πολυάριθμες περιφέρειες με 
νομαρχιακές αποφάσεις που απαγορεύουν ή περιορίζουν τη θήρα. 
To Tetrao urogallus προστατεύεται εξ ολοκλήρου από το 1985 στις περιφέρειες της 
Λωρραίνης, Αλσατίας, Franche-Comté et Rhône-Alpes (με βάση τις αποφάσεις της 
10/12/85 και της 11/4/91). 
Το 1983 καταρτίσθηκε από τη Γραμματεία Πανίδας και Χλωρίδας (Εθνικό Μουσείο 
Φυσικής Ιστορίας), που είναι υπό την αιγίδα του Υπουργείου Περιβάλλοντος ένας 
εθνικός κατάλογος με τα απε ιλούμενα με εξαφάνιση είδη ή τα είδη που κινδυνεύουν 
ιδιαίτερα (ονομαζόμενος "κόκκινο βιβλίο"). 
Η κοινή υπουργική απόφαση (ΚΥΑ) 414985 της 29711/85 θέτει ως αρχή ότι 
προστατεύονται όλα τα είοη αγρίων πτηνών εκτός από εκείνα που έχουν χαρακτηρισθεί 
ως θηράματα. Τα 75 είδη που περιλαμβάνε ι το παράρτημα Ι της οδηγίας (1η έκδοση) 
αποτελούν το αντικείμενο αυστηρής προστασίας στην Ελλάδα (παράρτημα Ι της ΚΥΑ 
ταυτόσημο με το παράρτημα Ι πρώτης έκδοσης της οδηγίας). 
Η ΚΥΑ αποτελεί καμπή στην ελληνική νομοθεσία σχετικά με την προστασία των πτηνών, 
διότι σύμφωνα με τον κώδικα δασών (86/1969)'*', που αποτελούσε την προηγουμένως 
ισχύουσα νομοθεσία, όλα τα είδη ήταν θηρεύσιμα, εκτός από τριάντα περίπου, 
κατονομαζόμενα. 
* Μέτρα διατήρησης έχουν ληφθεί για τις αποικίες του Pelecanus crispus στον 
Αμβρακικό Κόλπο. 
* Σχέδιο διαχείρισης βρίσκεται υπό εκπόνηση για τον Alectoris chukar (είδος που δεν 
περιλαμβάνεται στα παραρτήματα της οδηγίας). 
(1) Real decreto por el que se régula et Catalogo Nacional de Especies Amenazadas 
(2) Comunidades Autonoma s 
(3) Instituto Naciomal para la Conservacion de la Natureza 
(4) Κώδικας Δασών 
-48-
* Βάσε ι του νέου νόμου (αριθ. 157) (1) της 11/2/92 για TIJV προστασία της άγριας πανίδας και 
της θήρας, τα είδη πτηνών των οποίων οι πληθυσμοί ζουν στην εθνική επικράτεια σε άγρια 
κατάσταση, μόνιμα ή προσωρινά, τελούν υπό προστασία (άρθρο 2), πλην των ειδών που 
κατατάσσονται στα θηράματα (άρθρο 18 του νόμου αυτού). 
*73 είδη του παραρτήματος Ι καθώς και δύο είδη του παραρτήματος 11/2 (Nella rutina και 
Cygnus olor) αποτελούν το αντικείμενο ειδικής προστασίας. 
IRL 
*0 νόμος για την άγρια πανίδα του 1976 (WILDLIFE ACT) προβλέπει την προστασία όλων των 
ειδών αγρίων πτηνών. Εξαίρεση αποτελούν ορισμένα είδη θηραμάτων, των οποίων η θήρα 
επιτρέπεται ετησίως με υπουργική απόφαση (MINISTERIAL ORDER). 
*Το Pyrrhula pyrrhula προστατεύεται πλήρως με βάση τον κανονισμό 1980/283 
*sterna sandvicensis, Sterna dougallii, Sterna hirundo, Sterna paradisaea και sterna 
albifrons: διαχε ίριση των τοποθεσιών φωλεοποίησης κατά μήκος της Ανατολικής Ακτής (EAST 
COAST), η οποία περιλαμβάνε ι ρύθμιση των αρπακτικών ειδών από το IWC και το NPWS](4)i. 
*Cygnus cygnus : διαχε ίριση μιας τοποθεσίας στη Δυτική Ιρλανδία για να ελαχιστοποιηθεί η 
δ ιατάραξη. 
*Aner albifrons flavirostris :εφαρμογή από το NPWS σχεδίων διαχείρισης για τους πληθυσμούς 
του είδους αυτού στο COUNTRY WEXFORD (περιοχή όπου κυρίως βρίσκεται το είδος), καθώς και 
σχεδίων διαχείρισης για τις τοποθεσίες με απειλούμενους πληθυσμούς στο κεντρικό και δυτικό 
τμήμα της χώρας. 
*Branta leucopsis : διαχε ίριση των λειβαδιών στα δυτικά της χώρας από το IWC και το NPWS. 
*Crex crex: το IWC και το NPWS διασφαλίζουν την παροχή συμβουλών επιτόπου και τις 
συζήτησε ι ς με τους γεωργούς ως προς τις μεθόδους και τις περιόδους θερισμού. 
*0 κανονισμός του Λουξεμβούργου της 8/4/86 σχετικά με την πλήρη και τη μερική προστασία 
ορισμένων ειδών ζώων της άγριας πανίδας προβλέπει πλήρη προστασία όλων των πτηνών που ζουν 
σε άγρια κατάσταση στην Ευρώπη εκτός από τα είδη που έχουν χαρακτηρισθεί ως θηράματα και 
από το Sturnus vulgaris. Με το μέτρο αυτό αποσύρθηκαν από τον κατάλογο μη προστατευόμενων 
πτηνών : το Passer domesticus, Passer montanus και Lanius sp. 
NL 
* Με βάση τον νόμο για την προστασία των πτηνών (VOGELWET) του 1936, προστατεύοντα ι 
καταρχήν όλα είδη αγρίων πτηνών της Ευρώπης εκτός από εκείνα που έχουν χαρακτηρισθεί ως 
θηράματα. 
*'Εχει εκπονηθεί ένα σχέδιο διαχείρισης (SOORTBECHERMINGSPLAN) για το Tetrao tetrix και 
ένα σχέδιο αποκατάστασης των οικοτόπων (HERSTELPLAN LEEFGEBIEDEN) για το Perdix perdix-
σχέδια διαχε ίρίσης έχουν εκπονηθεί για το Grus grus, Platalea leucorodia και Tyto alba. 
Παρεμφερή σχέδια πρέπει να καταρτισθούν και για άλλα είδη κατά τα προσεχή έτη. 
*το Υπουργέ ίο Γεωργίας και Αλιείας δημοσίευσε το 1985 ένα κατάλογο με 48 απειλούμενα με 
εξαφάνιση είδη η είδη που διατρέχουν ιδιαίτερο κίνδυνο στις Κάτω Χώρες (κόκκινος 
κατάλογος). 
1) Norme per la protezione de la fauna selvatica omeoterma e per il prelievo 
venatorio. 
2) Wildlife Act 
3) Irish wildbird Conservancy 
4) National Parks and Wildlife Service (βλ. σελ. 27) 
-49-
*Με βάση το νομοθετ ικό διάταγμα αριθ. 75/91 της 1472791, για την προστασία των αγρίων 
πτηνών που ζουν στην εθνική επικράτεια, απαγορεύεται η θανάτωση τους, η σύληψή τους ή 
κράτηση τους με οιαδήποτε χρησιμοποιούμενη μέθοδο, όπως επίσης απαγορεύεται η καταστροφή, 
βλάβη, αφαίρεση ή κράτηση των νεοσσών και των αυγών τους και η σκόπιμη διατάραξη τους κατά 
τη διάρκεια της αναπαραγωγής και της εξάρτησης. 
UK 
Μεγάλη Βρετανία 
*Όλα τα είδη αγρίων πτηνών προστατεύονται δυνάμει του νόμου του 1981\ (1)1 για την άγρια 
πανίδα και το τοπίο, εκτός εκείνων, των οποίων επιτρέπεται η θήρα. 79 σπάνια ή απειλούμενα 
με εξαφάνιση είδη αποτελούν το αντικείμενο ιδιαίτερης προστασίας όλο το έτος για τα σπάνια 
ή τα απειλούμενα με εξαφάνιση είδη, 43 εκ των οποίων περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι και 
11 στο παράρτημα II12: Turdus pilatis, Turdus iliacus, Limosa limasa, Tringa nebularia, 
Coturnix coturnix, 
Philomachus pugnax, Clangula hyemalis, Aythya marila, Melantitta nigra, Melanitta fusca 
και Numentus phaeopus. (Τα πέντε τελευταία είδη είναι θηρεύσιμα στο Ηνωμένο Βασίλειο με 
βάση το παράρτημα 11/2) 
* Κατά τη λήξη της θήρας (CLOSE SEASON) τα κάτωθι είδη αποτελούν επίσης το αντ ικείμενο 
ιδιαίτερης προστασίας: Anser anser, Anas acuta και Bucephala clangula 
* 117 είδη πτηνών έχουν χαρακτηριστεί ως "σημαντικά για διατήρηση" (SPECIES OF 
CONSERVATION IMPORTANCE) το 1989 από TO RSPB (2) σε συνεργασία με το NCC (3) . Ως εκ 
τούτου, το καθεστώς των ειδών με κόκκινα δεδομένα (RED DATA SPECIES) έχει αποδοθεί σε όλα 
τα είδη αυτά. To RSPB, με τη βοήθεια του NCC, εκπονεί επίσης τη στιγμη αυτή σχέδια δράσης 
για το καθένα από τα εν λόγω είδη (Species Action Plans) δίδοντας την προτεραιότητα στα 43 
περισσότερο απειλούμενα είδη. Σκοπός των σχεδίων δράσης είναι να μετατραπούν οι 
πληροφορίες που συλλέγονται στο πλαίσιο των ερευνών σε πρακτικά μέτρα, αναγκαία για την 
καταπολέμηση των απειλών που βαρύνουν τα είδη αυτά. Το περιεχόμενο των σχεδίων δράσης 
αφορά μία βιολογική /οικολογική αξιολόγηση, ανάλυση των απειλών, δράσεις προς ανάληψη, 
στόχους, πρόγραμμα εργασίας και σύστημα επι τήρησης. Μέχρι στιγμής, έχουν εκπονηθεί προς 
έγκριση σχέδια που αφορούν το Milvus milvuss, Crex crex, Sterna dougallii, falco 
columbarius και Emberiza cirlus. 
Εξάλλου, σχέδια δράσης βρίσκονται σε προηγμένο στάδιο προετοιμασίας για 11 άλλα είδη: 
Hliaaetu albicilla 
Circus pygargus 
Tetrao urogallus 
Tetrao tetrix 
Loxia scotica 
Tyto alba — Branta bernicla 
— Anser albifron flavirostris 
— Circuss cyaneus 
— Parus cristatus 
— Burhinus oedicnemus 
To RSPB και TO NCC ελπίζουν ότι σύντομα θα δρομολογηθούν σχέδια δράσης για 70 άλλα είδη με 
κόκκινα δεδομένα. 
(1) wnaiite & Countryside Act 
(2) Royal Society for the Protection of Birds 
(3) Nature Conservancy Council (βλ. σ. 39) 
-50-
Βόρειος Ιρλανδία: 
*Όλα τα είδη αγρίων πτηνών προστατεύονται με βάση το WILDLIFE ORDER (NI) 1985/171, εκτός 
από εκείνα των οποίων επιτρέπεται η θήρα. 56 είδη αποτελούν το αντικείμενο ιδιαίτερης 
προστασίας καθόλο το χρόνο, από τα οποία 24 είδη περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι και 9 στο 
παράρτημα II12: streptopelia turtur, Turdus pilaris, Limosa limosa, Mergus merganssser, 
Tringa nebularia, Corurnix corurnix, Philomachus pugnax, Melanitta nigra, Numenius 
phaeopus (τα δύο τελευταία είδη είναι θηρεύσιμα στο Ηνωμένο Βασίλειο βάσει του 
παραρτήματος II/2). 
*Κατά τη λήξη της θήρας (CLOSE S Ε AS SON), τα κάτωθι είδη αποτελούν το αντικείμενο 
ιδιαίτερης προστασίας: Anass strepera, Bucephala clangula, anas acuta, Pluviali apricaria, 
Aythya ferina, Aythya merila, Anas clypeata, Anas penelope. 
Άλλο ληφθέν μέτρο: 
*Ιδιαίτερη επιτήρηση ορισμένων ευπαθών τοποθεσιών αναπαραγωγής του Falco peregrinus. 
Προστασία του είδους αυτού από τη διατάραξη κατά την εποχή της αναπαραγωγής. Προστασία από 
τις απολήψει ς και θανάτωση κατά το υπόλοιπο έτος. 
-51-
ΕΜΠΟΡΙΑ 
Η εμπορία των αγρίων πτηνών ρυθμίζεται από το άρθρο 6 της οδηγίας: 
Άρθρο 6 
1. ...Τα κράτη μέλη απαγορεύουν για όλα τα είδη των πτηνών που αναφέρονται στο άρθρο 1, 
την πώληση, τη μεταφορά για πώληση, την κατοχή για πώληση καθώς και τη διάθεση για πώληση 
των ζωντανών και νεκρών πτηνών καθώς και οιουδήποτε μέρους ή προϊόντος που προέρχεται από 
το πτηνό και που αναγνωρίζεται εύκολα. 
2. Για τα είδη που περιλαμβάνονται στο παράρτημα III μέρος Ι, δραστηριότητες που 
αναφέρονται στην παράγραφο 1 δεν απαγορεύονται εφόσον τα πτηνά έχουν φονευθεί ή συλληφθεί 
νόμιμα ή έχουν με άλλο νόμιμο τρόπο αποκτηθεί. 
Το κράτος μέλος που παραχωρεί μία άδεια με βάση την παρούσα παράγραφο ελέγχει σε κανονικά 
διατήματα αν πληρούνται ακόμη οι απαιτούμενοι όροι για τη χορήγηση της άδειας αυτής. 
4. Για τα είδη που περιλαμβάνονται στο παράρτημα III μέρος 3, η Επιτροπή προβαίνει σε 
μελέτες για το βιολογικό καθεστώς τους και τις επιπτώσεις της εμπορίας σ'αυτό ... 
Το παράρτημα III τροποποιήθηκε από την οδηγία 91/244/ΕΟΚ, με την οποία τα εννέα είδη του 
3ου μέρους του παραρτήματος III περι ε λήφθηκαν στο 2° μέρος του παραρτήματος III. Συνεπώς, 
το σύνολο των ειδών του 2ου μέρους του παραρτήματος III ανέρχονται πλέον σε 19. Ωστόσο, 
δεδομένου ότι η παρούσα μελέτη αφορά τη δεκαετία εφαρμογής της οδηγίας (1981-1991), 
κρίνεται σκόπιμο να αναλυθεί η κατάσταση της εμπορίας στα κράτη μέλη με βάση το αρχικό 
παράρτημα III, με τη μορφή που είχε στην οδηγία 79/409/ΕΟΚ της 2ας Απριλίου 1979. 
Οι άδειες εμπορίας των ειδών του παραρτήματος III στα διάφορα κράτη μέλη (1981-1991) 
παρατίθενται στον πίνακα που ακόλουθε ι συνοδευόμενη από πληροφορίες σχετικά με: 
- την περίοδο αδείας πώλησης των ειδών αυτών 
- τα μέτρα προστασίας που έχουν ληφθεί για τα είδη του παραρτήματος III 
- τα είδη που είναι εμπορεύσιμα βάσει εθνικών νομοθεσιών μη 
περιλαμβανομένων στο παράρτημα III 
-52-
ΠΙΝΑΚΑΣ 2 
ΑΔΕΙΕΣ ΕΜΠΟΡΙΑΣ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΤΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ III 
ΣΤΑ ΔΙΑΦΟΡΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
DK Ε IRL L NL Ρ UK 
Παράρτημα III7~Ι 
Anas platyrhynchos + 
Lagopus 1. scoticus 
Alectoris rufa 
Alectoris barbara 
Perdix perdix + 
Phasianus colchicus + 
Columba palumbus + 
Παράρτημα III 12 
Anser anser 
Anas penelope + 
Anas crecca + 
Anas acuta 
Aythya ferina 
Aythya fuligula 
Somateria mollissima 
Lagopus mutus 
Tetrao urogallus 
Fulica atra + 
Παράρτημα III/3 
Anser albifrons 
Anas clypeata 
Aythya maril a 
Melanitta nigra 
Tetrao tetrix 
Pluvialis apricaria 
Lymnocryptes minimus 
Gallinago gallinago 
Scolopax rusticola + + + 
+ + 
+ 
+ 
+ + 
+ + 
εμπορεύσιμο είδος 
-53-
ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
Β Στο Βέλγιο, όλα τα είδη για τα οποία έχει καθοριστεί κυνηγετική περίοδος μπορούν 
να διατεθούν στο εμπόριο (θανατωμένα), μόνο κατά τη διάρκεια της κυνηγετικής 
περιόδου και δέκα ημέρες μετά τη λήξη της (άρθρο 10, νόμος περί θήρας του 1882). 
Τα 4 είδη του παραρτήματος IIIII που αναφέρονται στον προηγούμενο πίνακα μπορούν 
να διατεθούν στο εμπόριο στις περιφέρειες της Φλάνδρας και της Βαλλωνίας. Τα τρία 
είδη του παραρτήματος III 12 και το είδος του παραρτήματος 111/3 που αναφέρθηκαν 
μπορούν να διατεθούν στο εμπόριο μόνο στη Βάλλωνια. Στην περιφέρεια της Φλάνδρας, 
η εμπορία των Fulica atra, Anser anser, Anaw crecca, Anas penelope και Scolopax 
rusticola απαγορεύεται από την 1/1/87 με ετήσιες αποφάσεις έναρξης και λήξεως της 
κυνηγετικής περιόδου, ακόμα και αν η θήρα των 5 αυτών ειδών έχει επιτραπεί για τα 
επόμενα έτη. 
Στην περιφέρεια της Βαλλωνίας, δεδομένου ότι από την κυνηγετική περίοδο 1990-1991, 
η θήρα του Gallinago gallinago δεν επιτρέπεται, δεν επιτρέπεται και η εμπορία του. 
D Η νομοθεσία για την εμπορία των θηρεύσιμων ειδών (ομοσπονδιακό διάταγμα για την 
προστασία των θηραμάτων της 25.10.85) προβλέπει ειδική περίοδο πώλησης. Τα 
εμπορεύσιμα είδη σύμφωνα με τα παραρτήματα 2 και 3 του διατάγματος αυτού συμφωνούν 
με το παράρτημα III της οδηγίας. 
DK Η πώληση όλων των θηρεύσιμων ειδών επιτρέπεται κατά τη διάρκεια της κυνηγετ ικής 
περιόδου και 8 ημέρες μετά τη λήξη της. Εμπορεύσιμα είναι τα κάτωθι είδη που δεν 
περιλαμβάνονται στο παράρτημα III: Anser fabiliss, Anser brachythynchuss, branta 
canadensis, Anas querquedula, Bucphala clangula, Clangula hyemalis, Melanitta 
fusca, Mergus merganser, mergus serrator, SStreptopelia decaocto, Numenius 
arquata, Numeniuss phaeopuss, Larus ridibunduss, Larus canus, Larus fuscus, Larus 
argentatus, Larus marinus και μάλιστα σύμφωνα με τον υπ'αριθ. 294 νόμο περί θήρας 
και διαχε ίρίσης της πανίδας της 9/6/82. 
Ε Η πώληση των εμπορεύσιμων θανατωμένων ειδών επιτρέπεται όλο το έτος σύμφωνα με το 
βασιλικό διάταγμα 118/1989 (15.9.89). To Columba oenas και Coturnix coturnix είναι 
εμπορεύσιμα είδη σύμφωνα με το ίδιο διάταγμα, μπορούν όμως να πωληθούν μόνο 
ορισμένα από αυτά που προέρχονται από βιομηχανική εκμετάλλευση. 
F * Η πώληση των εμπορεύσιμων ειδών επιτρέπεται με την έναρξη της κυνηγετικής 
περιόδου σύμφωνα με το άρθρο 372 του αγροτικού κώδικα. 
* Η πώληση του Sturnus vulgaris επιτρέπεται με βάση την απόφαση της 23.12.83 
σχετικά με την εμπορία ορισμένων ειδών πτηνών. 
-54-
NL * Εξάλλου, μεταβατικά επιτρέπονται : 
μέχρι της 29/2/84 η εισαγωγή των Turdus merula, Turdus pilaris, Turdus 
philomelos και Turdus iliacus σε νωπή ή κατεψυγμένη κατάσταση' οι εισαγωγές 
προορίζονται για την προμήθεια των επιχειρήσεων κονσερβοποιίας εξαιρουμένων 
των λιανοπωλητών. Η πλανωδια πώληση, η διάθεση προς πώληση, η πώληση ή η 
λιανική αγορά των ειδών αυτών σε νωπή ή κατεψυγμένη κατάσταση εξακολουθούν να 
απαγορεύονται. 
Μέχρι της 30/5/85, η πλανωδια πώληση, η διάθεση προς πώληση και η αγορά 
κονσερβών που έχουν παραχθεί από τέτοια είδη πριν την 1/1/84. 
G Δεν επιτρέπεται το εμπόριο θανατωμένων πτηνών με βάση την κοινή υπουργική απόφαση 
414985 (29/11/85) 
Ι * Η πώληση των εμπορεύσιμων ειδών επιτρέπεται κατά τη διάρκεια της κυνηγετ ικής 
περιόδου που έχει συμφωνηθε ί για το συγκεκριμένο είδος (σύμφωνα με το νόμο 968/77, 
το διάταγμα της 20/12/79 και το διάταγμα της 4/6/82). 
* Σύμφωνα με το νόμο 968/77, η εμπορία των μη θηρεύσιμων ειδών απαγορεύεται . 
Απαγορεύεται επίσης η εμπορία του Scolopax rusticola, καθώς και των θανατωμένων 
πτηνών μικρότερου μεγέθους από το Turdus Sp., εκτός από τα Sturnus vulgaris, 
Passer italiae, Passer montanus, Passer domesticus και Alauda arvensis κατά τις 
κυνηγετικές περιόδους των ειδών αυτών (άρθρο 20 του ίδιου νόμου). 
* άρα, τα κάτωθι είδη που δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα III είναι εμπορεύσιμα 
κατά τις συμφωνηθε ίσες γ ι'αυτά κυνηγετικές περιόδους: Anas strepera, Anas 
querquedula, alectoris graeca, Gallinula chloropus, Coturnix coturnix, 
Streptopelia turtur, Turdus merula, Turdus iliacus, Turdus philomelos, Turdus 
pilaris, Vanellus vanellus, Rallus aquaticus, Numenius arquata, Tringa tot anus, 
Philomachus pugnax και Limosa Limosa (σύμφωνα με το νόμο 968/77 και το διάταγμα 
της 4/6/82). 
IRL Η πώληση των ειδών για τα οποία έχει καθορίστε ί κυνηγετική περίοδος, επιτρέπεται 
κατά τη διάρκεια της περιόδου αυτής, δυνάμει της Wildlife Act του 1976. Η πώληση 
του Numenius arquata επιτρέπεται, διότι για το είδος αυτό επιτρέπεται κυνηγετικη 
περίοδος με βάση το OPEN SEASONS ORDER. Η πώληση των Bucephala clangula και Anas 
strepera (είδη για τα οποία επιτρέπεται επίσης κυνηγετ ική περίοδος) απαγορεύεται 
από το 1982 με βάση τον κανονισμό 264/1982. 
L Όλα τα είδη θηραμάτων μπορούν να πωληθούν κατά τη διάρκεια της κυνηγετικής 
περιόδου τους και επί δέκα ημέρες μετά τη λήξη της θήρας (σύμφωνα με τον νόμο της 
30ης Μαίου 1984 για την θήρα). Προκειμένου να εξασφαλίστε ί η επιβίωση των 
απειλούμενων ειδών θηραμάτων το Υπουργείο Χωροταξίας και Περιβάλλοντος μπορεί να 
απαγορεύσει πλήρως τη διάθεση προς πώληση και την αγορά, καθώς και τη μεταφορά 
προς πώληση ή την πλανωδια πώληση αυτών των θηραμάτων (άρθρο 7 του προαναφερθέντος 
νόμου). 'Ετσι η πώληση της Scolopax rusticola έχει απαγορευθεί από την περίοδο 
1989-90 σύμφωνα με τους υπουργικούς ετήσιους κανονισμούς που αφορούν την έναρξη 
της κυνηγετικής περιόδου. 
-55-
NL Σύμφωνα με το νόμο περί θήρας του 1954, τα είδη για τα οποία έχει καθοριστεί 
κυνηγετ ική περίοδος από τον ίδιο νόμο (και στη συνέχεια με υπουργική απόφαση για 
την έναρξη και τη λήξη της θήρας της 8/8/77), μπορούν να διατεθούν στο εμπόριο 
κατά τη διάρκεια της κυνηγετικής περιόδου και μέχρι 10 ημέρες μετά τη λήξη της. Η 
πώληση των Anas strepera και Anas fabalis επιτρέπεται, διότι η θήρα για τα είδη 
αυτά έχει καθοριστεί με την προαναφερθείσα απόφαση. 
Ρ *Σύμφωνα με το νομοθετικό διάταγμα 274Α/88 της 3/8/88, η πώληση νεκρών ειδών που 
έχουν χαρακτηριστεί ως θηράματα (δυνάμει του ίδιου νομοθετικού διατάγματος), 
επιτρεπόταν κατά τη διάρκεια των κυνηγετικών περιόδων και μέχρι 5 ημέρες μετά τη 
λήξη τους. 
Τα κάτωθι είδη που δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα III μπορούσαν επομένως να 
διατεθούν στο εμπόριο: Columbia livia, Anas strepera, anas querquedula, Coturnix 
coturnix, Turdus viscivorus, Turdus pilaris, Turdus iliacus, Turdus philomelos, 
Columba oenas, Streptopelia turtur, Gallinula chloropus. 
*To νομοθετικό διάταγμα 60/91 της 30/1/90 κατ'εφαρμογήν του νομοθετικού 
διατάγματος 274 Α/88 εκδόθηκε με σκοπό να ελέγχεται καλύτερα η απαγόρευση της 
διάθεσης στο εμπόριο θανατωμένων ειδών στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων θήρας. Η 
εμπορία των θανατωμένων θηρεύσισμων ειδών απαγορεύεται πλέον, εκτός εάν εκδοθεί 
υπουργική απόφαση. Κάθε εμπορία θανατωμένων θηρεύσιμων ειδών πρέπει να προβλέπεται 
σε υπουργική απόφαση (PORTARIA) του υπουργείου γεωργίας (αρμόδιο για τη θήρα). Για 
τις κυνηγετικές περιόδους 1990-91 και 1991-92, στις υπουργικές αποφάσεις που 
ρυθμίζουν τη θήρα δεν αναφέρεται καθόλου η εμπορία. 
UK Στη Μεγάλη Βρετανία, η πώληση των Columba livia και Columba palumbus επιτρέπεται 
όλο το χρόνο σύμφωνα με το WILDLIFE & COUNTRYSIDE ACT (1981). Η πώληση των κάτωθι 
δώδεκα ειδών επιτρέπεται μεταξύ 1/9 και 28/2: Tetrao urogallus, Fulica atra, 
Aythya fuligula, Anas acuta, Aythya ferina, Anas crecca, Anas penelope, Anas 
platyrhynchos, Pluvialis apricaria, Anas clypeata, Gallinago gallinago, Scolopax 
ruticola. 
*H πώληση των Phasianuss colchicus, Perdix perdix, Alectoris fura, Lagopus lagopus 
scoticus, Lagopus mutus και Tetrao tetrix επιτρέπεται κατά τη διάρκεια της 
κυνηγετ ικής περιόδου και μέχρι δέκα ημέρες μετά την λήξη της (σύμφωνα με το GAME 
ACTE του 1831). 
*Στη Βόρειο Ιρλανδία, η πώληση του Columba palumbus επιτρέπεται όλο το χρόνο 
σύμφωνα με το WILDILIFE ORDER /NI 1985/171. Με βάση TO GAME LAW AMENDMENT ACT/NI 
του 1951, η πώληση των Phasianus colchicus (μόνο το αρσενικό), Gallinago 
gallinago, Lymnocryptes minimus και Scolopax rusticola επιτρέπεται κατά την 
αντ ίστοιχη κυνηγετ ική περίοδο και μέχρι 5 ημέρες μετά τη λήξη της. Η πώληση του 
Lagopus lagopus scoticus απαγορεύεται βάσει του νόμου του 1951, μολονότι το εν 
λόγω νομοθετικό κείμενο επιτρέπε ι τη θήρα του είδους αυτού. 
-56-
ΘΗΡΑ 
Η θήρα ρυθμίζεται από τα άρθρα 7 και 8 ως εξής: 
Άρθρο 7: 
1. Ανάλογα με το επίπεδο του πληθυσμού τους, τη γεωγραφική κατανομή και το ρυθμό 
αναπαραγωγής τους σ'όλη την Κοινότητα, τα αναφερόμενα στο παράρτημα II είδη 
είναι δυνατόν να αποτελέσουν αντι κείμενο θηρευτικών πράξεων στα πλαίσια της 
εθνικής νομοθεσίας. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η θήρα αυτών των ειδών να 
μην υπονομεύει τις προσπάθειες διατηρήσεως που αναλαμβάνονται στη ζώνη 
εξαπλώσεως τους. 
2. Τα είδη που απαριθμούνται στο παράρτημα II μέρος 2, είναι δυνατόν να 
θηρεύονται στη γεωγραφική θαλάσσια και χερσαία ζώνη εφαρμογής της παρούας 
οδηγίας. 
3. Τα είδη που απαριθμούνται στο παράρτημα II μέρος 2, είναι δυνατόν να 
θηρεύονται μόνο στα κράτη μέλη, για τα οποία έχουν σημειωθεί. 
4. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι η θηρευτ ική δραστηριότητα στην οποία 
συμπεριλαμβάνονται και η ιερακοθηρία, όπως προκύπτει από την εφαρμογή των 
ισχυουσών εθνικών διατάξεων, σέβεται τις αρχές μιας ορθολογικής 
χρησ ι μοπο ι ήσεως και μ ι ας οι κολογ ι κα ι σορροπημένης ρυθμ ίσεως γ ια τα ε ίοη 
πτηνών που αφορά, και ότι η πρακτική αυτή είναι συμβιβάσιμη, ως προς τον 
πληθυσμό των ειδών αυτών, και ιδιαίτερα των αποδημητικών, με τις υποχρέωσεις 
που προκύπτουν από το άρθρο 2. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ιδιαίτερα ώστε τα είδη 
στα οποία εφαρμόζεται η θηρευτική νομοθεσία να μην θηρεύονται κατά την 
περίοδο φωλεοποιήσεως, ούτε κατά τις διάφορες φάσεις της αναπαραγωγής και 
εξαρτήσεως. Όταν πρόκειται για αποδημητικά είδη μεριμνούν ιδιαίτερα ώστε τα 
είδη που υπόκεινται στη θηρευτ ική νομοθεσία να μη θηρεύονται κατά την περίοδο 
αναπαραγωγής και κατά την επιστροφή τους στον τόπο φωλεοπο ι ήσεως. Τα Κράτη 
Μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή όλες τις χρήσιμες πληροφορίες για την πρακτική 
εφαρμογή της θηρευτικής νομοθεσίας τους.. 
Άρθρο 8 
1. 'Οσον αφορά τη θήρα, τη σύλληψη ή τη θανάτωση πτηνών στο πλαίσιο της παρούσας 
οδηγίας, τα κράτη μέλη απαγορεύουν τη χρήση οιουδήποτε μέσου, εγκαταστάσεων ή 
μεθόδων μαζικής ή όχι επιλεκτικής συλλήψεως ή θανατώσεως, ή που μπορεί να 
προκαλέσει τοπικά την εξαφάνιση ενός είδους, ιδιαίτερα εκείνων των μέσων που 
αναφερόντα ι στο παράρτημα IV υπό α). 
2. Τα κράτη μέλη απαγορεύουν επίσης την καταδίωξη με τα μεταφορικά μέσα και υπό 
τους όρους που σημειώνονται στο παράρτημα IV υπό β). 
-57-
Τα είδη του παραρτήματος II μέρος 1 της οδηγίας: 
Μολονότι η οδηγία επιτρέπει τη θήρα 24 ειδών στην επικράτεια της ΕΚ, αποδεικνύεται ότι ο 
αριθμός των ειδών των οποίων η θήρα επιτρέπεται δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας σε πολλά 
κράτη μέλη είναι μικρότερος, είτε διότι στις χώρες αυτές, ορισμένα είδη δεν υπάρχουν, είτε 
διότι ένα ή περισσότερα από αυτά τα 24 είδη αποτελούν το αντικείμενο προστασίας με βάση 
την εθνική νομοθεσία. 
Ο πίνακας 3 (1) παρουσίαζε ι : 
- τον αριθμό ειδών του παραρτήματος II μέρος 1 των οποίων η θήρα επιτρέπεται 
από την εθνική νομοθεσία στα διάφορα κράτη μέλη (στήλη Γ) ως προς τον 
επιτρεπόμενο από την οδηγία (Α), καθώς και τον αριθμό του 
παραρτήματος II μέρος 1 που υπάρχουν σε κάθε χώρα (Β), συγκριτικά. 
- το καθεστώς των ειδών του παραρτήματος II μέρος 1 στα διάφορα κράτη μέλη, 
συμπεριλαμβανομένων των ειδών του παραρτήματος II μέρος 1 που προστατεύονται 
με βάση την εθνική νομοθεσία (βλ. παρατήρησεις) . 
Τα είδη του παραρτήματος II μέρος 2 της οδηγίας: 
Μολονότι η οδηγία επιτρέπει τη θήρα των ειδών του παραρτήματος II μέρος 2 μόνον σε 
ορισμένα κράτη μέλη, ο αριθμός των ειδών των οποίων η θήρα επιτρέπεται από την εθνική 
νομοθεσία στις χώρες αυτές είναι μικρότερος, για τους ίδους λόγους με εκείνους που 
αναφέρθηκαν για τα είδη του παραρτήματος II μέρος 1. 
Ο πίνακας 4 (1) παρουσίαζε ι : 
- τον αριθμό ειδών του παραρτήματος II μέρος 2 των οποίων η θήρα επιτρέπεται 
από την εθνική νομοθεσία στα διάφορα κράτη μέλη (στήλη Γ) ως προς τον 
επιτρεπόμενο από την οδηγία αριθμό (Α), καθώς και τον αριθμό ειδών του 
παραρτήματος II μέρος 2 που υπάρχουν σε κάθε χώρα (Β) συγκριτικά. 
- το καθεστώς των ειδών του παραρτήματος II μέρος 2 στα διάφορα κράτη μέλη 
(βλ. παρατήρησε ι ς) : 
* οι περιπτώσεις των ειδών του παραρτήματος II μέρος 2 που είναι θηρεύσιμα ή 
έχουν χαρακτηριστεί ως θηράματα βάσει της εθνικής νομοθεσίας μιας χώρας ενώ 
η οδηγία απαγορεύει τη θήρα στην χώρα αυτή. 
* οι περιπτώσεις των ειδών που είναι θηρεύσιμα ή έχουν χαρακτηριστεί ως 
θηράματα με βάση την εθνική νομοθεσία, τα οποία δεν περιλαμβάνονται στο 
παράρτημα II μέρος 1 ή 2. 
* οι περιπτώσε ι ς των ειδών του παραρτήματος II μέρος 2 που προστατεύονται με 
βάση την εθνική νομοθεσία 
-58-
Τέλος, οι πίνακες 5(1) 6(1) και 7(1) περιγράφουν γενικά την κατάσταση στα κράτη μέλη: 
είδη του παραρτήματος II μέρος 1 (πίνακας 5) 
είδη του παραρτήματος II μέρος 2 (πίνακας 6) 
είδη που δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα II, των οποίων όμως επ ιτρέπετα ι η 
απόληψη (θήρα ή έλεγχος)(πίνακας 7) 
Στη συνέχεια, παρουσιάζονται υπό μορφή σύνοψης ανά χώρα τα ειδικά μέτρα που έχουν ληφθεί 
στο πλαίσιο ορθολογικής χρήσης των θηρεύσιμων ειδών (βλ. άρθρο 7 παράγραφος 4). Πιο 
συγκεκριμένα, οι πληροφορίες αφορούν τις προσπάθειες επίτευξης καλύτερης αρμονίας μεταξύ 
της κυνηγετικής περιόδου και των βιολογικών απαιτήσεων των ειδών που θηρεύονται. 
(1) Ισχύουσα κατάσταση στ ι ς 30.6.92. 
-59-
ΠΙΝΑΚΑΣ 3 (i) 
ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΤΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ II ΜΕΡΟΣ 1 ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
Χώρα ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
ΙΙ/1ΘΗΡΕΥ-
ΣΙΜΑ ΕΙΔΗ 
24 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
IIII ΥΠΑΡΧΟ­
ΝΤΑ ΕΙΔΗ 
19 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
II/Ι ΘΗΡΕΥ­
ΣΙΜΑ ΕΙΔΗ 
8 
19 
DK 
Ε 
Ι 
IRL 24 20 
24 
24 
24 
24 
24 
24 
24 19 
21 
22 20 15 
18 
19 
22 18 
18 η ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
*Στην περιφέρεια της Φλάνδρας 18 
από τα 24 είδη του παραρτήματος IIII έχουν 
χαρακτηριστεί θηράματα με βάση το διάταγμα 
της Φλάνδρας περί θήρας της 24.7.91. Σύμφωνα 
με το ίδιο διάταγμα, το Lagopus lagopus 
scoticus και το Scolopax rusticola έχουν 
αποσυρθεί από τον κατάλογο των ειδών που 
παλαιά είχαν χαρακτηριστεί θηράματα (με το 
νόμο περί θήρας του 1882). Η θήρα 
επιτρέπεται για 8 είδη του παραρτήματος 
11/1. 
*Η θήρα του Scolopax rusticola έχει 
καταργηθεί από την περίοδο 1989-90 
Στην περιφέρεια της Βαλλωνίας, 19 από τα 24 
είδη του παραρτήματος IIII έχουν 
χαρακτηριστεί θηράματα με βάση την απόφαση 
της Βαλλωνίας της 18.6.92. Συμφωνά με την 
ίδια απόφαση, το Lagopus lagopus scoticus 
είχε αποσυρθεί από τον κατάλογο των ειδών 
που παλαιά είχαν χαρακτηριστεί θηράματα (με 
το νόμο του 1882). Η θήρα επιτρέπεται για 8 
είδη του παραρτήματος ΙΙΙ1. 
*Η θήρα του Gallinago gallinago έχει 
καταργηθεί από την περίοδο 1990-91. 
*Το Alectoris ru fa αποτελεί το αντικείμενο 
ειδικής προστασίας με βάση το ομοσπονδιακό 
διάταγμα για την προστασία των ειδών άγριας 
πανίδας και χλωρίδας της 9.12.86. Επομένως 
απαγορεύεται η θήρα του. 
*Τα Lagopus mutus, Anas clypeata, Anas 
Strepera και Columba livia έχουν 
χαρακτηριστεί θηράματα σύμφωνα με το νόμο 
περί θήρας της 9.9.76, η θήρα όμως αυτών των 
τεσσάρων ειδών απαγορεύεται (μη καθορισμένες 
κυνηγετικές περίοδοι). 
Τα Anser fabali και Perdix perdix δεν 
χαρακτηρίζονται πλέον θηράματα με βάση το 
διάταγμα 109511989 (8/9189) 
Λόγω ισχυρής μείωσης των πληθυσμών η θήρα 
απαγορεύεται : 
για το Perdix perdix από το 1984 
Για το Anser anser από το 1991 
* To Alectoris chukar (είδος που δεν 
περιλαμβάνεται στο παράρτημα IIII ή II12) 
είναι θηρεύσιμο με βάση την κοινή υπουργική 
απόφαση (ΚΥΑ) 414985 (22111185) 
Επιτρέπεται μόνον η θήρα των αρσενικών των 
Phassianuss colchicus 
Απαγορεύεται η θήρα των Gallinago gallinago, 
Lymno crypt es minimus και Gallinago media 
(είδος του παραρτήματος Ι) από το 1980. Δεν 
προβλέπεται γ ι'αυτά τα τρία είδη να 
επιτραπεί εκ νέου η θήρα. 
*Η θήρα του Perdix perdix προσωρινά έχει 
ανασταλεί από το 1981 λόγω της σοβαρής 
μείωσης των πληθυσμών. 
-60-
ΠΙΝΑΚΑΣ 3 (II) 
ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΤΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ II ΜΕΡΟΣ 1 ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
Χώρα\ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
ΙΙ/1ΘΗΡΕΥ-
ΣΙΜΑ ΕΙΔΗ Β 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
ΥΠΑΡΧΟΝΤΑ 
ΕΙΔΗ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
ΘΗΡΕΥΟΜΕΝΑ 
ΕΙΔΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
NL 
Ρ 
UK 24 
24 
24 19 
20 
23 
21 15 
17 
18 
16 *Σύμφωνα με την υπουργική απόφαση της 8/8/77 για την 
έναρξη και τη λήξη της κυνηγετ ικής περιόδου, που 
ελήφθη κατ'εφαρμογην του νόμου περί θήρας το 1954, το 
Lymnocryptes minimus s έχει χαρακτηριστεί θήραμα, δεν 
έχει αρχίσει όμως η κυνηγετικη του περίοδος. 
Στη Μεγάλη Βρετανία το anas querquedula αποτελεί το 
αντ ικείμενο της προστασίας με βάση το WILDLIFE & 
COUNTRYSIDE ACT (1981) 
Στη Βόρειο Ιρλανδία, τα Anser fabilis και Anas 
querquedula έχουν αποσυρθεί από τον κατάλογο των 
θηρεύσιμων πτηνών με το WILDLIFE ORDER 1985/171 
* Αυτά τα δύο είδη προστατεύονται από το ίδιο ORDER: 
το Anas querquedula αποτελεί το αντικείμενο 
ιδιαίτερης προστασίας 
* Τα Perdix perdix, Alectoris rufa, Phasianus 
colchicus (το θηλυκό) και το Alectoris Chukar (είδος 
που δεν περιλαμβάνεται στο παράρτημα IIIΊ ή 11/2) 
είναι θηρεύσιμα σύμφωνα με το GAME LAW AMENDMENT ACT 
(1951), η θήρα τους όμως επιτρέπεται μόνον κατόπιν 
αδείας που χορηγέ ίται κατά παρέκκλιση από το 
DEPARTMENT OF ENVIRONMENT/NI. 
-61-
ΠΙΝΑΚΑΣ 4<0) 
ΚΑΘΕΣΤΟΣ ΤΟΝ ΟΔΟΝ TOT ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ Π ΜΕΡΟΣ 2" ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
ΧΟΡΑ Παρ. 11/2 
θηρινοιμα 
άδη Β 
Παρ. 11/2 
υχάρχοντα 
είδη Παρ. Π/2 
θηρευόμενα 
άδη ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
45 
45 
15 
DK 29 47 
44 15 
18 *Στηρ χερνφεραα. της Φλάνδρας, η ατόφασί} TIJÇ 
Φλάνδρας TÎJÇ 4/11/87 του τροχοχοιε'ι τον νόμο της 
28/2/1882 τερ'ι θήρας εχαναχροσδιοριζει τα cioif 
•κτηνών χου χαρακτηρίζονται ως θηράματα.Με βάση την\ 
αχόφαση αυτή {και το διάταγμα της Φλάνδρας της 
24/7/92), τα 7 θηρεύσιμα στο Βέλγιο άδη σύμφω­
να με το χαράρτημα 11/2 χαρακτηρίζονται ως θηρά- . 
ματα, η θήρα τους όμως δεν έχει άρχισα για κανεναί 
αχό αυτά τα 7 είδη. 
•Me την Ίδια αχόφαση έχουν αχοσνρθά αχό τον κατά­
λογο αυτό: 6 άδη τον χαραρ. l:Anser erythropus, 
Aythya nyroca, Branta leucopsis, Branta ruficollis. 
Tadorna ferruginea «at Gallinago media; 16 έιδη τον 
χαραρτηματος II/2 χου δεν «και θηρεύσιμα στο 
Βέλγιο : Branta bernicla, Bucephala clangula, 
Clangula hyemalis, Coturnix coturnix, Larus argen-
tatus, Larus ridibundus, Netta rufina, Melanitta 
fusca, Melanitta nigra, Mergus serrator, Mergus 
merganser, Somateria mollissima, Turdus iliacus, 
Turdus merula,turdus viscivorus και Turdus pilaris-
13 ε'ώη χου δεν χερΐλαμβάνονται στο ταρ.ΙΙ/1 ήΠ/2 
Anas americana. Anas discors, Anser caerulescens, 
Aythya collaris, Mergus albellus, Tadorna tadorna, 
Somateria spectabilis, Garrulus glandarius, Pica 
pica, Corvus corone cornix, Corvus corone corone, . 
Corvus frugilegus «ai Corvus monedula. (.H θήρα των\ 
ειδών αυτών έχει λήξει χρο τολλού). 
*Στ·κ χεριφίρεια της Βαλλωήας , η αχόφαση της Βαλ­
λωήας της 18/6/92 χου τροχοχοιε'ι τον νόμο της 
28/2/1882 xtp'i θήρας εχαναχροσδωρ'ιζει τα άδη 
χτηνών χου χαρακτηρίζονται ως θηράματα. Me βάση 
την αχόφαση αυτή, τα 7 θηρεύσιμα στο Βέλγιο έιδη 
σύμφωνα με το χαρ. Π/2 χαρακτηρίζονται ως θηράμα­
τα, η θήρας τους όμως δεν έχει αρχίσει για κανί-
να αχό τα 7 αυτά άδη. (Η θήρα του Gal I inula . 
ch I or opus και Vanellus vanellus έχει λήξει από την\ 
κυνηγητική χεριοδο 1989-90). 
*Αχό τον εν λόγω κατάλογο ίχουν αχοσυρθά με βάση. 
την αχόφαση της Βάλλωήας της 18/6/92 τα ίδια άδη\ 
με εκείνα της χεριφερειας της Φλάνδρας χου αχο-
σύρθηκαν με την αχόφαση της Φλάνδρας της 4/11/87 
(βλεχε ανωτέρω κατάλογο). Η θήρα των ειδών αυτώκ 
έχ« λήξει χρο χολλού. 
Χαρακτηρίζονται ως θηράματα σύμφωνα με τον νόμο 
χερ'ι θήρας της 29/9/76 : 
*Mergus serrator, Merfus merganser, Bonasa bonasia 
Coturnix coturnix (μη θηρεύσιμα στην Γερμανία ε'ιδη\ 
σύμφωνα με το χαράρτημα ΙΙ/2). 
*?Ολα τα άδη του Columbidae, οι άγριες χήνες 
(Anser sp. «αι Branta sp.) και οι άγριες χάχιες 
ενώ το Somatera mollissima, Clangula hyemalis, 
Metta rufina, Anser brachyrhynchus, 
Bucephala clangula, Columba oenas «ai Strepto-
pelia turtur δεν «και θηρεύσιμα στην Γερμανία 
σύμφωνα με το χαράρτημα 11/2. 
*Podiceps cri status, Otis tarda, Ardea cinerea, 
Corvus corax, Falconidae «ai Accipitridae (.δεν » 
χερίλαμβάνονται στο χαράρτημα 11/1 ή Η/2). Η θήραΐ 
αχαγορεύεται για όλα αντά τα άδη- δεν έχουν καθο-1 
ρισθε'ι κυνηγητικές χερ'ιοδοι. ' 
*Ατό 1972, η θήρα του Branta bernicla (θηρεύσιμα 
σύμφωνα με το χαράρτημα Η/2) και του Tetrao tetrix 
(μη θηρεύαιμο σύμφωνα με το χαράρτημα Η/2) 
-62-
ΙΠΝΑΚΑΣ 4 ( i i ) 
ΚΑΘΕΣΤΩΣ TON ΕΙΔΟΝ TOT ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ Π ΜΕΡΟΣ 2* ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
ΧΩΡΑ Παρ. 11/2 
θηρεύσιμα 
είδη Β 
Παρ. Π/2 
υχάρχοντα 
είδη Παρ. 11/2 
θηρευόμενα 
άδη ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
33 43 14 
36 46 36 δεν εχιτρεχεται. 
*Αχό το 1979, τ; θήρα δεν εχιτρεχεται στην Δα/ια 
για τα : Gavia Stellata, Gavia arctica «αι Gavia 
immer (ε'ώη του χαραρτήματος I). 
*Αχό το 1982, η θήρα δεν εχιτρεχεται στην Δαήα 
για το : Vanellus vanellus (θηρεύοιμο σύμφωνα 
με το χαράρτημα Π/2). 
*Αχό το 1983, η θήρα δεν εχιτρεχεται στη Δακία 
για τα: Limosa lapponica, Limosa limosa,Haematopus 
ostralegus, pluvialis squatarola, Pluvialis 
apricaria, Tringa nebularia, Tringa totanus, 
Tringa erythropus, Calidris canutus (θηρεύσιμα 
στην Δακία σύμφωνα με το χαράρτημα ΙΙ/2), Turbus 
merula, Turdus pilaris, (μη θηρεύσιμα σύμφωνα με 
το χαράρτημα Π/2), Corvus corone corone, Corvus 
corone cornix, Corvus frugilegus, Corvus monedula, 
Pica pica και Garrulus glandarius (ε'ώη χου δεν 
χερΐλαμβάνονται στο χαράρτημα 11/1 ή 11/2. 
*?Ολα τα ανωτέρω ε'ώη χροατατεύονται εξολοκλήρου 
με βάση τον νόμο χερ'ι θήρας και διαχείρισης 
της αγρίας χακίδας (αρι#.294) της 9/6/82 
*Σύμφωνα με το βασιλικό διάταγμα 1095/1989(8/9/89) 
11 είδη έχουν αχοσυρθεί αχό τον κατάλογο των χαρα­
κτηριζόμενων ως θηράματα εώών: Melanitta 
nigra, Mergus serrator. Rai lus aquaticus, Gallinu-. 
na chloropus, Tringa totanus, Numenius arquata «ai 
Turdus merula (θηρεύσιμα στην Ιο χα via σύμφωνα με 
το χαράρτημα Η/2), Pterocles orientalis, Garrulus 
glandarius, Corvus frugilegus «αι Corvus corax 
(ε'ώη χου δεν χερΐλαμβάνονται 
οτο χαράρτημα Π/1 ή 11/2) 
Τελούν υχό χροστασία τα ακόλουθα 21 ε'ώη : 
- Με το βασιλικό διάταγμα 3181/1980 : 
Haematopus ostralegus, Calidris canutus, 
Philomachus pugnax,Tringa erythropus, Tringa 
nebularia, Limosa limosa, Limosa lapponica, 
Numenius phaeopus, Larus canus, Streptopelia 
decaocto, «αι Pluvialis apricaria, τα οποία 
«και θηρεύσιμα στην Ισχακία σύμφωνα με το 
χαράρτημα Η/2, Cygnus olor, Branta bernicla, 
Larus mari nus, Buchephala clangula, Aythya mari la, 
Mergus merganser (μη θηρεύσιμα στην Ισχακία συμφω­
νά με το χαράρτημα 11/2) 
-Με το βασιλικό διάταγμα 1497/1986: Bonasa bonasia 
Tétras tetrix (μη θηρεύσιμα στην Ισχακία σύμφωνα 
με το χαράρτημα H/2), Tetrao urogallus, Pluvialis 
apricaria (θηρεύοιμα οτην Ιοχακία σύμφωνα με το 
χαράρτημα 11/2) 
*Τα Branta bernicla, Cygnus olor, Mergus 
merganser «αι mergus serrator (μη θηρεύσιμα στην 
Γαλλία σύμφωνα με το χαράρτημα 11/2) αχοτελούν 
χροατατευόμενα ε'ώη δυνάμει του διατάγματος της 
17/4/81 
*Δυκάμ« του διατάγματος της 26/6/87, αχοούρθηκαν 
αχό τον κατάλογο των εώών χου χαρακτηρίζονται 
ως θηράματα τα εξής: Anser brachyrynchus (μη θη-
ρεύσιμο στην Γαλλία σύμφωνα με το χαράρτημα ΙΙ/2), 
3 ε'ώη του χαραρτήματος I: Tringa glareola, Galli­
nago media, Charadrius morinellus «αι 5 άλλα ε'ώη 
χου δεν χερΐλαμβάνονται στο χαράρτημα 11/1 ή Π/2: 
Arenaria interpres, Charadrius hiaticula, Chara­
drius dubius, Charadrius alexandrinus, Tringa 
ochropus. To σύνολο των 9 αυτών εώών είχαν χαρα­
κτηρισθεί χαλαώτερα ως θηράματα, βάσει του δια­
τάγματος της 12/6/79 «αι τα 8 τελευταία ε'ώη 
θηρεύονταν (κυνηγετικές χερίοδοι χου είχαν καθο­
ριστεί χαλαώτερα") 
-63-
ΙΠΝΑΚΑΣ 4 (iïi) 
ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΟΝ ΕΙΔΏΝ TOT ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ Π ΜΕΡΟΣ 2° ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
XI) ΡΑ Παρ. 11/2 
θηρεύοιμα 
ε'ώη Β 
Παρ. 11/2 
υχάρχοκτα 
είδη Παρ. 11/2 
θηρευόμενα 
ε'ώη ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
14 45 14 
19 47 15 
1RL 13 
NL 43 
44 
44 *Σύμφωνα με τον ετήσιο υχουργικό κανονισμό χερί 
θήρας, ο οχοίος καθορίζει τον κατάλογο των θηρεύ­
σιμων ειδών, (Ετήσιος Κυνηγετικός Κανονισμός-
κ,ατ* εφαρμογή ν της ΚΤΑ),τα κάτωθι είδη χου 
δεν χερΐλαμβάνονται στο χαράρτημα 11/1 ή 11/2 
«και θηρεύσιμα : Pica pica, Garrulus 
glandarius, Corvus monedula, Corvus corone cornix, 
Sturnus vulgaris. Passer domesticus, Passer monta-
nus. Passer hispaniolensis, Oriolus oriolus «αι 
Merops apiaster. Αχό την κυνηγετική χερίοδο . 
1990-91, τα δύο τελευταία είδη δεν χερΐλαμβάνονται] 
στον κατάλογο. 
*Σύμφωνα με το διάταγμα της 4-6-82, 13 ε'ώη έχουν 
αχοσυρθεί αχό τον κατάλογο θηρεύσιμων χτηνών : 
Fringilla coelebs, Lullula arborea, Anthus campe-
stris (ε'ώη του xapap.I),Anthus trivial is, Anthus 
pratensis, Fringilla montifringiI la, Emberiza 
calandra, Chloris chloris, Carduelis cannabina, 
Anthus spinoletta, Galerida cristata, Cocco-
thraustes coccothraustes (είδη χου δεν χερΐλαμβά­
νονται στο χαράρτημα 11/1 ή Η/2) «αι, λόγω της . 
οχανιότητάς του στο Ι, το Limosa lapponica (θηρευ-Ι 
σιμό σύμφωνα με το χαράρτημα Η/2) 
*11 ε'ώη χου δεν χερΐλαμβάνονται στο χαράρτημα 
Π/1 ή Η/2 ήταν θηρεύσιμα: Passer italiae, Passer 
montanus, Passer domesticus, Sturnus vulgaris, 
Corvus corone corone, Corvus monedula, Corvus fru-
gilegus, Co l i nus virginianus (σύμφωνα με τον νόμο 
968/77 της 27/12/77) «αι Pica pica, Corvus corone. 
cornix, Garrulus glandarius (βάσει του διατάγματος. 
της 4/6/82). Τα 11 αυτά ε'ώη χαραμενουν θηρεύσιμα] 
δυνάμει του ν'εου νόμου (αριθ. 157) TTJÇ 11/2/92 
χερί θήρας, ο οχο'ιος αντικαθιστά τον νόμο 968/77. 
* Για χεραιτ'ερω χληροφορ'ιες βλ. χροαθήκη. 
Ίο Anser albifrons flavirostris (ε'ώος του xapap. 
Ι) έχει αχοσυρθεί αχό τον κατάλογο των 
θηρεύσιμων χτηνών με το Open Seasons 
Amendment Order 266/1982, έχα εχιτραχ« όμως για 
μια ορισμένη χερίοδο η θήρα του στο 
County Wexford (αχό 1/11/89 έως 1/1/90) 
*Αχαγορ€ΰ€ται η θήρα του Corvus frugilegus 
«ai Corvus corone cornix (είδη χου δεν χερΐ­
λαμβάνονται στο χαράρτημα 11/1 ή Π/2) 
* Σύμφωνα με τον υχουργικό κανονισμό της 
22/11/90, 3 ε'ώη χου «και χαρακτηρισμένα ως 
θηράματα δεν χερΐλαμβάνονται στο χαράρτημα 11/1 ή 
11/2: τα Corvus corone corone. Pica pica «αι 
Garrulus glandarius. Η θήρα των 3 αυτών εώών 
εχιτρεχεται. 
*Σύμφωνα με την υχουργική αχόφαση της 8/8/77, το 
Gallinago media (ε'ώος του χαραρτήματος Ι) «αι 
Tetrao tetrix (μη θηρεύσιμο στις Κάτω Χώρες 
σύμφωνα με το χαράρτημα Η/2) έχουν χαρακτηρισθεί 
ως θηράματα, η θήρα των δύο αυτών εώών όμως 
δεν έχει αρχίσει 
*με βάση το διάταγμα αυτό, όλα τα ε'ώη των 
Anatidae έχουν χαρακτηρισθεί ως θηράματα ενώ μόνο. 
τα Anser albifrons «αι Aythya mari la «και étojpeiwi-
μα στις Κάτω Χώρες σύμφωνα με το χαράρτημα 11/2. 
(Ωστόσο η θήρα για αυτά τα δύο είδη δεν έχει 
αρχίσει). 
-64-
ΙΠΝΑΚΑΣ 4 (iv) 
ΚΑΘΕΣΤΩΣ TON ΟΛΩΝ TOT ΙΙΑΡΑΡΊΓΗΜΑΤΟΣ Π ΜΕΡΟΣ 2β ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
ΧΩΡΑ Παρ. 11/2 
θηρεύσιμα 
ε'ώη Β 
Παρ. Π/2 
υπάρχοκτα 
ε'ώη Παρ. 11/2 
θηρεύαμε να 
ε'ώη ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
NL 
10 36 
UK 16 46 
16 43 *6 άλλα «δη χου δεν χερΐλαμβάνονται στο χαράρτημα 
11/1 ή 11/2 έχουν εχίσης χαρακτηρισθεί ως θηράματα 
Garrulus glandarius, Corvus corone corone, Corvus 
monedula, Pica pica, Corvus corone cornix & Corvus 
frugilegus (Η θήρα των δύο τελευταίων εώών 'έχει 
λήξει) 
*Σύμφωνα με το νομοθετικό διάταγμα 274-Α/88 
(3/8/88), 12 ε'ώη του χαραρτήματος ΙΙ/2 έχουν χα­
ρακτηρισθεί ως θηράματα 3 όμως αχό αυτά δεν «και 
θηρεύσιμα στην Πορτογαλία σύμφωνα με το χαρ. 11/2: 
Vanellus vanellus, limosa limosa «αι Streptopelia 
decaocto. Η θήρα αυτών των 3 «δώκ δεν χραγματο-
χοείται αχό την χερίοδο 1989-90. 
Σύμφωνα με το ίδιο νομοθετικό διάταγμα : 
*Ύο Tetrax tetrax (ε'ώος του χαρ. Ι) έχει χαρακτη­
ρισθεί ως θήραμα, δεν χραγματοχοιείται όμως πλέον 
η θήρα του είδους αυτού 
*7 άλλα ε'ώη χου δεν χερΐλαμβάνονται στο χαρ. 11/1 
ή 11/2 έχουν χαρακτηρισθεί ως θηράματα : 
Corvus monedula, Corvus corax, Corvus corone coro­
ne, Sturnus vulgaris, Sturnus unicolor, Garrulus 
glandarius, Pica pica, η θήρα όμως αυτών των τε­
λευταίων 5 εώών αχαγορεύεται. Με βάση το νομοθε­
τικό διάταγμα 43/90 της 8/2/90, το Corvus monedula 
«αι Corvus corax έχουν αχοσυρθεί αχό τον κατάλογο 
εώών χου χαρακτηρίζονται ως θηράματα. 
*Στη Μεγάλη Βρεττανία . δυνάμει του Uildlife & 
Countryside Act (UCA) του 1981: 
-9 ε'ώη θηρεύσιμα στο Ηκωμέκο Βασίλ«ο σύμφωνα με 
το χαράρτημα Η/2, τελούν υχό χροσταα'ια: Pluvialis 
Squatarola, Limosa lapponica, Tringa totanus, Nume­
nius arquata, Clangula hyemalis, Aythya mari la, Me­
lanitta nigra, Melanitta tusca «αι Numenius phaeo-
pus (τα 5 τελευταία ε'ώη τυγχάνουν ειδικής προστα­
σίας) 
-Εχιτρεχεται η απόληψη 4 εώών, μη θηρεύσιμων σύμ­
φωνα με το χαράρτημα Π/2: Larus argentatus, Larus 
mari nus, Larus fuscus, Streptopelia decaocto 
-Εχιτρέχ€ται η απόληψη 8 άλλων εώών χου δεν περι­
λαμβάνονται στο χαράρτημα 11/1 ή Π/2: 
Corvus corone corone, 
Corvus monedula, Garrulus glandarius. Pica pica, 
Corvus frugilegus. Passer domesticus, Sturnus 
vulgaris, Corvus corone cornix 
*Στη Βόρειο Ιρλαν&ια, δυνάμει του Wildlife 
Order 1985/171: 
- 11 ε'ώη έχουν αχοσυρθεί αχό τον κατάλογο των θη­
ρεύσιμων εώών: Cygnus olor, Netta rufina, 
Somateria mollissima, Clangula hyemalis, Melanitta 
fusca, Mergus serrator, Pluvialis squatarola, 
Columba oenas, Melanitta nigra, Mergus merganser 
«at Numenius phaeopus. 
*Ta 11 αυτά ε'ώη χροστατεύονται όλα, ενώ 
τα 3 τελευταία αχοτιλούν το αντικείμενο ώια'ιτιρηςί 
προστασίας. 
*Επιτρ{πίται η αχόληψη 3 εώών τα οχοία, ούμφωνα 
με το χαράρτημα Η/2, δεν «και θηρεύοιμα οτο Ηνω­
μένο Βασίλ«ο: Larus mari nus, Larus fuscus «αι 
Larus argentatus. 
*Εχιτρέπ€ται η απόληψη 7 άλλων εώών που δεν περι­
λαμβάνονται στο 
παράρτημα Π/1 ή Π/2: Corvus corone corone, 
Corvus corone cornix, Corvus monedula, Corvus 
frugilegus. Passer domesticus, Sturnus vulgaris, 
Pica pica 
-65-ΠΡΟΣΘΗΚΗ \ 
ΧΩΡΑ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
* Εξακολουθούν να υπάρχουν 6 
είδη χαρακτηρισμένα βάσει του 
βασιλικού διατάγματος 1095/1989 
τα οποία δεν περιλαμβάνονται 
στο παράρτημα ΙΙ/1 ή ΙΙ/2: 
Sturnus unicolor, sturnus 
vulgaris, Corvus corone corone, 
Corvus monedula, Pica pica και 
Larus cachinnans (+θηρευτικές 
περίοδοι για όλα τα είδη πλην 
του Larus cachinnans) 
To Tetrao urogallus τελεί υπό 
προστασία από το 1985 στις 
περιοχές Λωρραίνης, Αλσατίας, 
Franche-Comté et Rhône-Alpes, 
βάσει των διαταγμάτων της 
10/12/85 και 11/4/91 
•Επίσης, δυνάμει του 
διατάγματος της 26/6/87, 7 άλλα 
είδη μη περιλαμβανόμενα στο 
παράρτημα 11/1 ή II/2, 
αποσύρθηκαν από τον κατάλογο 
των ειδών που χαρακτηρίζονται 
ως θηράματα: Corvus corone 
corone, Corvus corone cornix, 
Corvus frugilegus, Corvus 
monedula, Pica pica, Sturnus 
vulgaris et Garrulus glandarius 
* Επ ίσης βάσει του νόμου 
157/92: 
-Τα είδη Fringilla coelebs και 
Fringilla montifringilla 
επανεντάχθησαν και το Bonasa 
bonasia (είδος το οποίο στην 
Ιταλία, βάσει του παραρτήματος 
ΙΙ/2, δεν είναι θηρευσιμο) 
προσετέθη στον κατάλογο των 
θηρεύσιμων ειδών. 
-4 είδη αποσύρθηκαν από τον 
κατάλογο των θηρεύσιμων ειδών: 
Tringa totanus, Numenius 
arquata, Tetrao urogallus και 
Pluvialis apricaria (είδη τα 
οποία συμφωνά με το παράρτημα 
ΙΙ/2, είναι θηρεύσιμα στην 
Ιταλία). 
-66-
ΥΠΟΜΝΗΜΑ ΤΩΝ ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΜΕΝΩΝ ΠΙΝΑΚΩΝ (ΠΙΝΑΚΕΣ 5, 6 ΚΑΙ 7) 
Α είδος που απουσιάζει στη συγκεκριμένη χώρα 
Ρ είδος που προστατεύεται από την εθνική νομοθεσία 
• είδος που προστατεύεται από την εθνική νομοθεσία, μολονότι είναι 
θηρεύσιμο στη συγκεκριμένη χώρα σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙ/2 της οδηγίας 
+ είδος για το οποίο καθορίζεται κυνηγετική περίοδος δυνάμει της εθνικής 
νομοθεσίας 
Α είδος για το οποίο παλιότερα καθοριζόταν κυνηγετική περίοδος δυνάμει της 
εθνικής νομοθεσίας 
χ είδος για το οποίο καθορίζεται κυνηγετική περίοδος δυνάμει της εθνικής 
νομοθεσίας, μολονότι, σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙ/2 της οδηγίας, δεν 
αποτελεί θηρεύσιμο είδος για την συγκεκριμένη χώρα. 
G είδος χαρακτηριζόμενο ως θήραμα από την εθνική νομοθεσία, για το οποίο 
όμως δεν καθορίζεται κυνηγετική περίοδος. 
g είδος χαρακτηριζόμενο ως θήραμα από την εθνική νομοθεσία, μολονότι δεν 
είναι θηρεύσιμο στη συγκεκριμένη χώρα, σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙ/2 της 
οδηγ ίας 
L υπό προστασίαν είδος, το οποίο όμως δύναται να θανατωθεί κατόπιν αδείας 
(εγκρίσεως) υπό όρους που καθορίζει η εθνική νομοθεσία, μολονότι, 
σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙ/2 της οδηγίας δεν αποτελεί θηρεύσιμο είδος 
στη συγκεκριμένη χώρα 
C είδος που θεωρείται επιζήμιο (παράσιτο) και το οποίο μπορεί να ελεγχθεί 
(ρυθμιστεί) υπό όρους που καθορίζει η εθνική νομοθεσία 
f είδος που θεωρείται επιζήμιο (παράσιτο) και το οποίο μπορεί να ελεγχθεί 
(ρυθμιστεί) υπό όρους που καθορίζει η εθνική νομοθεσία, μολονότι, 
σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙ/2 της οδηγίας, δεν είναι θηρεύσιμο στη 
συγκεκριμένη χώρα 
m αρσενικό 
67 
Ν$8 ΠΙΝΑΚΑΣ 5 
ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΤΟΥ ΠΑΡΑΡΤΙΙΜΑΤΟΣ II ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ "^'Τϊρ' 
ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ (ΚΑΤΑΣΤΛΣΙΙ ΣΤΙΣ 30.06.92) ^ ^j^jsffe 
ΧΩΡΑ 
ΕΙΔΟΣ 
Anser faballs 
Anser anser 
Hi aula canadensis 
Anas pcnclopc 
Anas strepera 
Anns crccca 
Anas platyrhynchos 
Anas acuta 
Arjas querquedula 
Anas clypeata 
Aythya fertna 
Aythya fullgula 
Lagopus lagopus 
scoticus 
Lagopus mutus 
Alectoris gracca 
Alectoris rufa 
Perdix perdix 
Phaslanus colchlcus 
Fulica alra 
Lyninocryptes 
minimus 
Gallinago gallinago 
Scolopax rusticola 
Columba llvla 
Columba palumbus Β 
G 
+ 
G 
+ 
G 
+ 
4 
G 
G 
G 
G 
G 
A 
A 
A 
A 
+ 
4 
+ 
G 
G 
AP 
A 
4 W 
G 
G 
G 
+ 
G 
4 
^ 
G 
G 
G 
G 
G 
A 
A 
A 
A 
4 
+ 
4 
G 
AG 
4 
A 
4 + 
+ 
+ 
.4 
G 
+ 
4 
4 
4 
G 
4 
4 
A 
G 
AP 
AP 
4 
4 
4 
Ρ 
Ρ 
4 
AG 
4 DK 
4 
4 
4 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
A 
A 
A 
A 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
A 
+ C Ρ 
4 
A 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
A 
A*· 
A 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 4 
4 
Λ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
Λ 
4 
+ 
4 
4 
4 
4 
4 
+ 
4 
4 
4 4 
AG 
Λ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
A 
A 
4 
A 
AG 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 Ρ 
Ρ 
Λ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
Λ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
Ρ 
4 IRL 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
Α Ρ 
4 
4 
4 
4 
Λ 
Λ 
4 
4 
4 (m) 
Ρ 
4 
4 
4 
Ρ 
4C Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Α 
Λ 
Α 
Λ 
AG 
4 
Ρ 
ΑΡ 
ΑΡ 
4 
Λ 
4 NL 
4 
4 
G 
4 
4 
4 
4 
4 
G 
4 
4 
4 
Λ 
Α 
Λ 
Λ 
4 
4 
4 
G 
4 
4 
Λ 
C Ρ 
Ρ 
Λ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
Λ 
Λ 
Α 
4 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 υκ 
GB 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
Α 
4 
4 
4 
4 
Ρ 
4 
4 
C* 
C NIRL 
Λ V 
4 
Γ 
4 
4 
4 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
Λ 
Α 
4 
4 
4 (m) 
Ρ 
4 
4 
4 
C* 
c 
ΣΗΜ.:το υποείδος Lagopus mutus 
pyrenaicus προστατεύεται στην 
Ισπανία (Βασιλικό Διάταγμα 
1497/1986) * το εν προκειμένω είδος είναι 
το Columba livia (στην αγγλική: 
"feral pigeon" και όχι "rock 
dove", το οποίο προστατεύεται 
στην Μεγάλη Βρεττανία και 
Βόρειο Ιρλανδία. 
ΠΙΝΑΚΑΣ 6(1) 
j, ;...,.: Γ ΚΛΤΛΣΤΛΣΜ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΤΟΥ ΠΛΡΛΡΤΙΙΜΛΤΟΣ II ΜΕΡΟΣ 2 ΣΤΑ ΚΡΑΤΙΙ ΜΕΛΗ 
r··'1!'·'*':-Η'Η •?••) ΛΝΛΚΕΦΛΛΑΙΩΤΙΚΟΣ ΗΙΝΛΚΛΣ (ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΣΤΙΣ 30.06.92) ••*.·.: »: 
ΧΩΡΑ 
ΕΙΔΟΣ Β 
W DK IRL NL UK 
GB 
Cygnus olor 
Anser brachyrhynclius 
Anser albifrons 
Branta bernicla 
Nctta rufina 
Aythya martla 
Somateria molllsslma 
Clangula hyemalis 
Melanitta nigra 
Melanitta fusca 
Bucephala clangula 
Mergus serrator 
Mergus merganser 
Donasa bonasla 
Tetrao tctrlx 
Tetrao urogallus 
Alectoris barbara 
Coturnix coturnix 
Mcleagris gallopavo 
Rallus aquatlcus 
Gnlliuula chloropus 
Haciuatopus ostralegus 
Pluvialis apricaria 
Pluvialis squatarola Ρ 
G 
G 
Ρ 
Ρ 
G 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
G 
Λ 
Λ 
Ρ 
Α 
Ρ 
AG 
Ρ 
G 
Ρ Ρ 
G 
G 
Ρ 
Ρ 
G 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
G 
Λ 
Λ 
Ρ 
Α 
Ρ 
AG 
Ρ 
G 
Ρ U 
4 
'4 
Π 
4 
1.1 
ο Ρ 
4 
4 
ΑΡ 
Ρ 
U 
11 
α 
α 
4 
4 
ΑΡ 
α 
4 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 4 
4 
4 
Λ 
ΑΡ 
Λ 
Λ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Α· 
Α· 
Α· ΑΡ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
Ρ 
Ρ 
Λ 
• 
Ρ 
ΑΡ 
• 
Ρ 
ΑΡ 
Ρ 
• 
4* 
4 
Α 4 
4 
4 
Ρ 
Ρ 
4 
4 (ml 
+ Cm) 
Λ 
4 
Λ 
4 
4 
4 
4 
4 Ρ 
Ρ 
4 
Ρ 
Ρ 
4 
Ι» 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Λ 
4 
Α 
Ρ 
4 
Ρ 
Ρ 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
χ 
4 
Α· 
4 
4 
Α 
4 
4 
Ρ 
Α· 
Ρ Λ 
Λ 
Λ 
Λ 
Ρ 
Α 
Ρ 
Ρ 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Α 
Α 
Λ 
Ρ 
Α 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ L 
L1 
4 
LO 
Γ_1 
4 
π 
α 
α 
α 
α 
α 
α 
Λ 
α 
Α 
Λ 
Ρ 
Α 
Ρ 
Ρ 
Ρ Λ 
Λ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Λ 
Λ 
Λ 
Λ 
Λ 
4 
Λ 
Ρ 
4 
Ρ 
4 
Ρ L 
L 
Λ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
4 
Ρ 
μόνο στις Καναρίους Νήσους 
ΠΙΝΑΚΑΣ 6(ϋ) G9 
1 ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΕΙΛΩΝ ΤΟΥ ΠΛΡΛΡΤΙΙΜΛΤΟΣ II ΜΕΡΟΣ 2 ΣΤΛ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
ΛΝΛΚΕΦΛΛΛΙΩΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ (ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΙΣ 30.06.92) 
ΧΩΡΑ 
ΕΙΔΟΣ Β 
W D DK IRL UK 
NL 
GB NIRL 
Vanellus vanellus 
Calidris canutus 
riilloiuachus pugnax 
l.tinosa limosa 
Limosa lapponica 
Numenius phacopus 
Numenius arquata 
Tringa erythropus 
Tringa totanus 
5 Tringa nebularia 
!;»iis rldlbundus 
I^iius canus 
Larus fuscus 
Larus argentatus 
Larus marinus 
Columba oenas 
Strcptopella dccaoclo 
Slreptopella turtur 
Alauda arvensls 
Turdus merula 
Turdus pilaris 
Turdus philomelos 
Turdus Iliacus 
Turdus vlsclvorus AC 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
AT 
Ρ 
Ρ 
AT 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ AC 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
AT 
Ρ 
Ρ 
AT 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
ΑΡ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
α 
4 
D 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
1 • · 
Α · 
Ρ 
• · 
Α · 
4 
4 
Α· 
Α· 
Α· 
4C 
4C 
4 
4C 
4 
Ρ 
4 
Ρ 
Ρ 
Α Τ 
ΑΡ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 4 
4 
Ρ 
4 
4P* 
4 
Ρ 
• 
4 
4 
4 
4 4 
4 
4 
4 
4 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 Ρ 
Α · 
Ρ 
Α· 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
τ 
τ 
τ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
τ 
Ρ 
Ρ 
τ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ AG 
Ρ 
Ρ 
AQ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
ΑΟ 
4 
Ρ 
• 
4 
4 
4 
4 Ρ 
Ρ 
Ρ 
τ 
τ 
τ 
Ρ 
τ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
• 
Α · 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
τ' 
τ 
τ 
ΑΡ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
είδος που προστατεύεται δυνάμει του βασιλικού διατάγματος 
3 181/1980, τιλην όμως καθορίζεται κυνηγετική περίοδος σε ορισμένες 
περιοχές (Comunidadea Autonomes) 
ΠΙΝΑΚΑΣ 70 
ΚΛΤΛΣΤΛΣΙΙ ΤΟΝ ΕΙΛΟΝ ΠΟΥ ΛΕΝ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΠΛΡΛΡΤΜΜΛ II, ΓΙΑ ΤΑ 
ΟΠΟΙΑ ΟΜΩΣ Μ ΛΝΟΛΙΙΊΉ (OHPA II ΕΛΕΓΧΟΣ) ΕΠΙΤΡΕΙΙΕΤΛΤ ΣΤΑ ΚΓΛΤΙΙ ΜΕΛΗ 
ΑΝΑΚεΦΑΛΑΙΟΤΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ (ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΙΣ 30.06.9?) .>/. 
ΧΟΡΛ 
»:>Λ<»). 
IMialariocofax caibo 
Plial.inocorax 
ailslofrlls 
Aidca rlnrica 
Πι aula leucopsls 
ArclpUer nlsus 
AcdpMrr grntllls 
Bulro Initco 
Alectoris chukar 
Filngllla lilngllla 
FtltifHtln tuoiiflfilngllla 
Oilolu*-. orloltjs 
Μ>ι«»ρ·. aplastcr 
Cnivir, ·-f»i»)Ur colon** 
Oiivi·, roionc comix 
Corvus frugilegus 
Corvus monedula 
Pica pica 
Garrulus glandarius 
Sturnus vulgaris 
Sturnus unlcolor 
Passer domesticus 
Passer hlspaneolensls 
Passer Itallae 
Passer mont a nus Β 
Ρ 
Ρ 
Γ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
AC 
Ρ 
Ρ 
AC 
AC 
AC 
c 
A 
c 
A 
Λ 
C W 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Γ 
Ρ 
A Γ 
V 
AC 
AC 
AC 
AC 
Ρ 
A 
Ρ 
A 
Λ 
Ρ Ο 
Ρ 
Ρ 
( Ι 
Ρ 
L 
L 
L 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Α 
Ρ 
Α 
Α 
Ρ DK 
PC 
PC 
PC 
Ρ 
L 
L 
L 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
AC 
AC 
AC 
AC 
AC 
AC 
C 
A 
AC 
A 
A 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 Ο 
Λ 
Ρ 
4θ 
4θ 
Ρ 
4θ 
4 
Ρ 
Ρ 
Α 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
C 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
c 
c 
c 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Α 
Ρ G 
Λ 
C 
Ρ 
C 
C 
C 
C 
A 
C 
C 
Λ 
C Ρ 
Ρ 
ν 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
4 
4 
Ρ 
Ρ 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
4 
Ρ 
4 
Ρ 
4 
• ιηι. 
Ι­
Ρ 
L 
ρ 
ρ 
ρ 
ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
c 
c 
c 
c 
c 
Ρ 
c 
A 
c 
Λ 
A 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 
Α Ρ 
ΑΡ 
Ρ 
4 
4 
Ρ 
Α 
Ρ 
Λ 
Λ 
Ρ NL 
Ρ 
Ρ . 
Ρ 
(] 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ctl 
η 
η 
eu 
en 
4θ 
c 
A 
C 
A 
A 
Ρ UK 
GO NIHL 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ι* 
Ρ 
CI.Ι 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
CO 
CO 
CCI 
c 
Ρ 
Ρ 
A 
Ρ L 
1. 
L 
Ι­
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Λ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
C 
C 
C 
c 
c 
c 
c 
A 
C 
A 
A 
Ρ Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
4 ' 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
Ρ 
c 
c 
c 
c 
c 
Ρ 
c 
A 
c 
A 
A 
Ρ 
-71-
ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΜΕΤΡΑ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΛΑΒΕΙ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ 
ΘΗΡΕΥΟΜΕΝΩΝ ΕΙΔΩΝ (1981-1991) 
Στις περιφέρειες της Φλάνδρας και της Βαλλωνίας, για όλα τα είδη θηραμάτων, η 
έναρξη της θήρας εξαρτάται από το επίπεδο του πληθυσμού των πτηνών. 
Ακόμη και αν κηρυχθεί η έναρξη της θήρας, μποοεί πάντα να απαγορευθεί προς 
στιγμή ή οριστικά εφόσον οι περιστάσεις μπορούν να επηρεάσουν δυσμενώς τους 
πληθυσμούς πτηνών (κακές κλιματολογικές συνθήκες, βαρείς χειμώνες π.χ.)· 
Το ομοσπονδιακό διάταγμα για τις κυνηγητικές περιόδους της 2/4/77(1), 
καθορίζει τις κυνηγητικές περιόδους κατά τις οποίες η θήρα των ειδών που 
απαριθμεί το εν λόγω διάταγμα μπορεί να επιτραπεί. Η θήρα απαγορεύεται εκτός 
των περιόδων που σημειώνονται στο διάταγμα και για τα είδη θηράματος για τα 
οποία δεν έχει καθορισθεί καμία κυνηγετική περίοδος. 
Εξάλλου, τα ομόσπονδα κρατίδια μπορούν να μειώσουν ή να ακυρώσουν τις 
κυνηγητικές περιόδους. Εφόσον διαπιστωθεί διατάραξη της οικολογικής ισορροπίας 
ή σε περίπτωση σημαντικών ζημιών στις καλλιέργειες, τα ομόσπονδα κρατίδια 
μπορούν, στις περιοχές ή στις φυσικές προστατευτέες περιοχές όπου επιτρέπεται 
η θήρα για περιορισμένη διάρκεια, να παρατείνουν την κυνηγετική περίοδο ή να 
καθορίσουν κυνηγητικές περιόδους για τα είδη για τα οποία το προαναφερθέν 
διάταγμα δεν προβλέπει κυνηγετική περίοδο. Κατά την περίοδο της αναπαραγωγής 
απαγορεύεται η θήρα των ενήλικων πτηνών μέχρι να αποκτήσουν οι νεοσσοί την 
ανεξαρτησία τους. 
DK 
Οι κυνηγητικές περίοδοι για ορισμένα είδη πτηνών έχουν μειωθεί κατά τα 
τελευταία 20 έτη. Στη συνέχεια δίδονται οι κυνηγητικές περίοδοι το 1983 και, 
μέσα σε παρένθεση, οι κυνηγητικές περίοδοι πριν το έτος αυτό. 
1/9 έως 31/12 
1/9 έως 29/2 •κυνηγητική περίοδος από 
—Anser fabalis 
—Anser albifrons 
—Anser brachyrhynchus 
—Branta canadensis 
—Numenius arquata 
—Numenius phaeopus 
•κυνηγητική περίοδος από 
—Larus ridibundus 
—Larus canus 
—Fulica atra 
—Larus fuscus 
—Larus argentatus 
—Larus marinus 
•κυνηγητική περίοδος από 1/9 έως 31/12 
—Anas platyrhynchos 
—Anas querquedula 
—Anas crecca (από 1/8 έως 31/12) 
(από 16/8 έως 29/2) 
•I It 
Η II 
(από 16/8 έως 30/4) 
II II 
II If 
(από 16/8 έως 31/12) 
( 1 ) Verordnung tlber die Jagdzeiten 
-72-
κυνηγειική περίοδος από 1/9 έως 31/12 
—Anas acuta 
—Anas penelope 
—Anas clypeata 
—Gallinago gallinago 
—Lymnocrxptes minimus 
•κυνηγητική περίοδος από 16/10 έως 30/11 
—Phasianus colchinus (το θηλυκό) 
•κυνηγητική περίοδος από 1/10 έως 29/2 
—Aythya ferina 
•κυνηγητική περίοδος από 1/10 έως 31/12 
—Scolopax rusticola (από 16/8 έως 31/12) (συνέχεια) 
(από 21/10 έως 30/11) 
(από 16/8 έως 29/2) 
(από 24/9 έως 31/12 και από 
1/3 έως 7/4.) 
Η θήρα απαγορεύεται αυστηρά κατά την περίοδο επιστροφής των αποδημητικών 
πτηνών στον τόπο αναπαραγωγής την άνοιξη - η περίοδος αυτή καθορίζεται σε όλη 
την Ισπανία από 1/2 έως 31/5 (σύμφωνα με το βασιλικό διάταγμα 1095/1989 της 
8/9/89 (1) 
Η κυνηγητική περίοδος των υδρόβιων πτηνών που καθορίζεται από τις περιφέρειες 
δεν μπορεί να αρχίσει πριν τις 15/10 (σύμφωνα με το βασιλικό διάταγμα 
1095/1989). Αυτό εξηγείται από τη μέριμνα που λαμβάνεται για να προστατευθούν 
τα εν λόγω ήδη, των οποίων η ευαισθησία αυξάνεται κατά το θέρος διότι η στάθμη 
των υδάτων στους υγροτόπους πέφτει. Η ημερομηνία της 15/10 αντιστοιχεί με την 
έναρξη των φθινοπωρινών βροχών. 
Σε εξαιρετικές περιστάσεις κλιματολογικής ή βιολογικής φύσεως που επηρεάζουν ή 
μπορούν να επηρεάσουν δυσμενώς κατά τόπους ένα ή περισσότερα θηρεύσιμα είδη, 
οι περιφέρειες μπορούν να καθορίσουν προσωρινές αναστολές της σύλληψης των 
ειδών αυτών ή να απαγορεύσουν τη σύλληψη ορισμένων ειδών. 
Όταν εξαιρετικές περιστάσεις του είδους αυτού επηρεάζουν με γενικευμένο τρόπο 
τα θηρεύσιμα είδη σε έδαφος το οποίο υπερβαίνει μία και μόνο περιφέρεια, 
μπορούν να καθορισθούν προσωρινές αναστολές ή ειδικές απαγορεύσεις για την 
άσκηση της θήρας από το υπουργείο γεωργίας, αλιείας και διατροφής σε 
συνεργασία με τις περιφέρειες με σκοπό να προστατευθούν τα είδη αυτά. 
Το διάταγμα 86-571 της 14/3/86(2) καθορίζει τους τρόπους έναρξης και λήξεως 
της θήρας από την 1/9 έως τις 29/2 για τα περισσότερα είδη. Το διάταγμα αυτό 
προβλέπει επίσης βραχύτερες κυνηγητικές περιόδους με συγκεκριμένες ημερομηνίες 
έναρξης και λήξης, έτσι ώστε να ληφθεί υπόψη το καθεστώς ορισμένων ειδών που 
απειλούνται ιδιαίτερα : 
—Tetrao urogallus (από 15/9 έως 15/10) 
—Tetrao tetrix (από 15/9 έως 15/10) 
—Lagopus mutus (από 1/9 έως 11/11) 
—Alectoris graeca (από 1/9 έως 11/11) 
—Bonasa bonasia (από 1/9 έως 11/11) 
Για να διευκολυνθεί n προστασία και η ανασύσταση των θηραμάτων, ο νομάρχης του 
διαμερίσματος, ο οποίος καθορίζει τις ημερομηνίες με ετήσια απόφαση, μπορεί 
για κάθε συγκεκριμένο είδος ανάλογα με την περίπτωση : 
—να απαγορεύσει τη θήρα προκειμένου να επανασυσταθούν οι πληθυσμοί, 
—να περιορίσει τον αριθμό ημερών της θήρας. 
1) Real decreto por el que se declaran las especies objeto de caza y pesca y 
se establecen normas para su proteccion 
2) Διάταγμα 86-571 της 14/3/86 που θεσπίζει τις ρυθμίσεις τις σχετικές με την 
έναρξη και τη λήξη της κυνηγετικής περιόδου) 
-73-
Εξάλλου, η θήρα ορισμένων θηρεύσιμων ειδών μπορεί να απαγορευθεί κατά τόπους 
από τους νομάρχες (Αγροτικός κώδικας, αρθρ. R 224-7). 
Η θήρα υδροβίων θηραμάτων άρχιζε κατά παράδοση στις 14/7 στις ακτές της Μάγχης 
και του Ατλαντικού καθώς και σε πολλά διαμερίσματα του λεκανοπεδίου των 
Παρισίων. Η πρακτική αυτή τροποποιήθηκε πρόσφατα μετά την καταδικαστική 
απόφαση του Συμβουλίου Επικρατείας (Απόφαση της 7/10/88), το οποίο έκρινε ότι 
η περίοδος φωλεοποίησης και εξάρτησης δεν περαττούται για ορισμένα είδη την 
ημερομηνία αυτή. 
Μέχρι στιγμής, στις ημερομηνίες έναρξης της θήρας λαμβάνονται υπόψη ανάλογα με 
τα είδη η εξέλιξη των νεοσσών και η εξάρτηση τους. Οι ημερομηνίες λήξεως 
βασίζονται στην κλιμάκωση των μεταναστεύσεων, συναρτήσει των επιστημονικών 
δεδομένων που καταγράφονται ανά περιφέρεια. 
Η κοινή υπουργική απόφαση (ΚΥΑ) 414985 της 29/11/85ί1) ορίζει επίσης έναν 
κατάλογο με τις περιοχές όπου η θήρα των πτηνών απαγορεύεται ή οι οποίες 
αποτελούν το αντικείμενο ιδιαιτέρων ρυθμίσεων· παραδείγματος χάρη : τα εθνικά 
πάρκα, τις φυσικές προστατευτέες περιοχές όπου επιτρέπεται μονίμως η θήρα, τα 
κυνηγετικά πάρκα, κτλ. 
Εξάλλου, με βάση την ΚΥΑ, το Υπουργείο Γεωργίας μπορεί να περιορίσει την 
κυνηγετική περίοδο, τις ημέρες της εβδομάδας που επιτρέπεται η θήρα σε όλη τη 
χώρα ή σε ορισμένες περιοχές και τον αριθμό πτηνών που θανατώνονται εάν, μετά 
από δυσχερείς συνθήκες, αποδειχθεί ότι οι πληθυσμοί ορισμένων ειδών αγρίων 
πτηνών κινδυνεύουν να μειωθούν. Έτσι, η θήρα του Perdix perdix απαγορεύεται 
από το 1984 και του Anser anser από το 1991, λόγω ισχυρής μείωσης των 
πληθυσμών τους. Κατά μείζονα λόγο, η θήρα του Streptopelia turtur την άνοιξη 
απαγορεύεται τελείως από το 1985. 
Με το διάταγμα της 20/12/79(2)/ αρχής γενομένης από της κυνηγετικής περιόδου 
1979-80, η κυνηγετική περίοδος για ορισμένα θηρεύσιμα είδη πτηνών περιορίστηκε 
ως εξής: 
i) για τα ακόλουθα είδη, η λήξη της θηρευτικής περιόδου μετατέθηκε από τις 
31/3 στις 10/3 (η έναρξη αμετάβλητη: στις 18/8): 
—Passer italiae —Anas querquedula 
—Passer domesticus —Aythya fuligula 
—Sturnus vulgaris —Gallinago gallinago 
—Rallus aquaticus —Columba palumbus 
—Anas penelope —Lymnocryptes minimus 
—Anas acuta —Pluvialis apricaria 
ii) για τα ακόλουθα είδη, η λήξη μετατέθηκε από τις 31/3 στις 10/3 (η έναρξη 
αμετάβλητη: η 3η Κυριακή του Σεπτεμβρίου): 
—Turdus philomelos —Corvus monedula 
—Turdus iliacus —Corvus frugilegus 
—Gallerida cristata • —Corvus corone corone 
—Alauda arvensis —Vanellus vanellus 
iii) για τα ακόλουθα είδη, η λήξη μετατέθηκε από τις 31/3 στις 28/2 (η έναρξη 
αμετάβλητη: 18/8): 
1) Κοινή Υπουργική Απόφαση 414895 (29/11/85): Μέτρα για τη Διαχείριση των 
Αγρίων Πτηνών 
2) Decreto del 20/12/79: Variazione dell'elenco delle specie cacciabili 
-74-
—Passer montanus —Philomachus pugnax 
—Anas crecca —Aythya ferina 
—Anas strepera —Numenius arquata 
—Anas clypeata —Tringa totanus 
—Limosa lapponica^ 
iv) τέλος για τα ακόλουθα είδη, η λήξη μετατέθηκε από τις 31/3 στις 28/2 (η 
έναρξη αμετάβλητη: η 3η Κυριακή του Σεπτεμβρίου): 
—Turdus pilaris —Lullula arborea* 
• είδη που αποσύρθηκαν από τον κατάλογο των θηρεύσιμων πτηνών με το διάταγμα 
της 4/6/82 (1) 
Ο νέος νόμος της 11/2/92 (2) (αριθ. 157) για την θήρα, αντικαθιστά τον νόμο 
96 8/77. Με τον νόμο 157, περιορίστηκε για πολλά είδη θηρεύσιμων πτηνών η 
κυνηγετική περίοδος (ορισμένα εκ των οποίων αφορούσε ήδη το διάταγμα της 
20/12/79), ως εξής: (οι προηγούμενες κυνηγετικές περίοδοι αναφέρονται εντός 
παρενθέσεως) 
i) κυνηγετική περίοδος από την 3η Κυριακή του Σεπτεμβρίου έως τις 31/12: 
-Coturnix coturnix (από 18/8 έως 31/12)4 -Passer italiae (από 18/8 έως 
10/3)° 
-Streptopelia turtur " " 4 -Passer domesticus " "e 
-Turdus merula " " 4 -Alauda arvensis (3η Κυρ. του 
Σεπτ. έως 10/3)° 
-Passer montanus (από 18/8 έως 28/2)° 
ii) κυνηγετική περίοδος από την 3η Κυριακή του Σεπτεμβρίου έως τις 31/1: 
-Sturnus vulgaris (από 18/8 έως 10/3)° -Anas platyrhynchos (από 18/8 
έως 28/2)4 -Rallus aquaticus 
-Anas penelope 
-Anas acuta 
-Anas querquedula 
-Aythya fuligula 
-Gallinago gallinago 
-Columba palumbus 
-Lymnocryptes minimus -Fulica atra 
-Gallinula chloropus 
-Anas crecca " 
-Anas strepera " 
-Anas clypeata " 
-Aythya ferina " 
-Philomachus pugnax ' 
-Turdus pilaris (από την 3η Κυριακή του Σεπτεμβρίου έως τις 28/2) 
-Scolopax rusticola " " " 4 
-Turdus philomelos (από την 3η Κυριακή του Σεπτεμβρίου έως τις 10/3) 
-Turdus iliacus " * 
-Corvus monedula 
-Corvus frugilecus 
-Corvus corone corone 
-Vanellus vanellus 
iii) κυνηγετική περίοδος από 1/10 έως 30/11: 
-Lagopus mutus (από την 3η Κυριακή του Σεπτεμβρίου έως τις 31/12)4 
-Tetrao tetrix " " "4 
-Alectoris graeca " " "4 
+ προηγούμενη κυνηγετική περίοδος — δυνάμει του νόμου 968/77 
° προηγούμενη κυνηγετική περίοδος — δυνάμει του διατάγματος της 20/11/79 
Δυνάμει του νόμου 157/92, οι περιφερειακές αρχές δύνανται: 
- να επισπεύσουν την έναρξη της κυνηγετικής περιόδου, στην 1/9, για ορισμένα 
είδη, υπό τον όρο ότι επισπεύδουν επίσης και την λήξη (άρθρο 18 εδάφ. 2), ώστε 
να μην αυξηθεί η διάρκεια 
1) Decreto del 4/6/82: Variazioni all'elenco delle specie di uccelli 
cacciabili 
2) Legge no 157: Norme per la protezione de11a fauna selvatica omeoterma e per 
il prelievo venatorio. (Ημερομηνία θέσεως σε ισχύ: 27/2/92) 
-75-
της κυνηγετικής περιόδου. 
- να απαγορεύσουν ή να περιορίσουν την θήρα των συγκεκριμένων ειδών για 
προκαθορισμένες περιόδους, για λόγους που αφορούν το επίπεδο των πληθυσμών 
τους, ή σε ιδιαίτερες οικολογικές ή κλιματικές περιστάσεις, ή ακόμη στην 
περίπτωση ασθενειών ή άλλων καταστροφών (άρθρο 19, εδάφ. 1) 
IRL 
Δυνάμει του νόμου για την άγρια πανίδα, για λόγους διατήρησης της πανίδας, 
προβλέπεται αναστολή των κυνηγετικών περιόδων σε περίπτωση κακών 
μετεωρολογικών συνθηκών (τμήμα 27). 
Ο νόμος προβλέπει επίσης απαγόρευση της θήρας σε ορισμένες περιοχές : σε 
καταφύγια θηραμάτων (wildfowl sanctuaries). Συνολικά υπάρχουν 68 τέτοιες 
περιοχές σε όλη τη χώρα. 
Η θήρα μπορεί να απαγορευθεί προσωρινά σε περίπτωση χιονοπτώσεων. 
Χάρη σε ορισμένες διατάξεις του νόμου της 30.5.84, το κράτος ή οι κοινότητες 
μπορούν να μισθώσουν περιοχές κυνηγίου. Το μέτρο αυτό ελήφθη για τη δημιουργία 
φυσικών κυνηγετικών περιοχών. Επίσης, σε δημόσιες ιδιοκτησίες (εθνικούς 
δρυμούς) μπορεί να απαγορευθεί η θήρα. 
NL 
Η θήρα ορισμένων ειδών πτηνών μπορεί να απαγορευθεί εφόσον οι πληθυσμοί τους 
φθίνουν σε μεγάλο βαθμό με βάση τον νόμο περί θήρας του 1954 (άρθρο 20). 
Τη στιγμή αυτή πραγματοποιούνται συζητήσεις σε υπουργικό επίπεδο σχετικά με το 
ενδεχόμενο να μετατεθεί η έναρξη της κυνηγετικής περιόδου για το Anas 
platyrhynchos από τις 24/7 έως τα μέσα Αυγούστου. 
UK 
Μεγάλη Βρετανία 
Με βάση το Wildlife & Countryside Act (1981), έχουν καθορισθεί κυνηγετικές 
περίοδοι για τα 19 θηρεύσιμα είδη του παραρτήματος 2 μέρος I (schedule 2, part 
1) του εν λόγω νόμου : εν γένει από την 1/9 έως την 31/1. Τον υπόλοιπο χρόνο η 
θήρα απαγορεύεται. 
Εξάλλου, ο νόμος αυτός προβλέπει απαγόρευση της θήρας με απόφαση κατά τη 
διάρκεια της κυνηγετικής περιόδου σε περίπτωση κακών μετεωρολογικών συνθηκών 
που εμποδίζουν τα άγρια πτηνά να τρέφονται λόγω πάγων, χιονοπτώσεων και 
παγετού. 
Βόρειος Ιρλανόία 
Κατά τον ίδιο τρόπο, με βάση το Wildlife (NI) Order 1985/171, καθορίζονται 
κυνηγετικές περίοδοι για όλα τα 14 θηρεύσιμα είδη του παραρτήματος 2 μέρος 1 
(schedule 2, part Ι) του εν λόγω Order: από την 1/9 έως την 31/1. Τον υπόλοιπο 
χρόνο η θήρα απαγορεύεται. Σε περίπτωση κακών μετεωρολογικών συνθηκών το 
υπουργείο περιβάλλοντος της Βόρειας Ιρλανδίας ι4) μπορεί να απαγορεύσει τη 
θήρα των ειδών αυτών κατά τη κυνηγετική περίοδο. 
(1) Wildlife Act 1976 
(2) Νόμος της 30/5/84 που τροποποιεί και συμπληρώνει τη θυρευτική νομοθεσία 
(3) Jachtwet 
(4) Department of the Envrironment (Ni) 
-76-
ΠΑΡΕΚΚΛΙΣΕΙΣ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΕΣ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 
ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 9 
(1981-1989) 
'Αρθρο 9 
1. Εφόσον δεν υπάρχουν άλλες ικανοποιητικές λύσεις τα Κράτη μέλη μπορούν να 
μην εφαρμόσουν τις διατάξεις των άρθρων 5, 6, 7 και 8 για τους εξής λόγους: 
α) - για λόγους υγείας και δημόσιας ασφάλειας, 
για λόγους αεροπορικής ασφάλειας, 
για να προληφθούν σοβαρές ζημιές στις καλλιέργειες, στα οικιακά ζώα, 
στα δάση, στην αλιεία και στα ύδατα, 
- για την προστασία της χλωρίδας και πανίδας 
β) - για ερευνητικούς και διδακτικούς σκοπούς, για σκοπούς εμπλουτισμού 
πληθυσμών και επανεισαγωγής, καθώς και για εκτροφή σχετική με αυτές τις 
ενεργέιες. 
γ) - για να επιτραπεί με αυστηρά ελεγχόμενους όρους και τρόπο επιλεκτικό η 
σύλληψη, η κράτηση και η κάθε άλλη ορθολογική εκμετάλλευση ορισμένων 
πτηνών σε μικρές ποσότητες. 
2. Οι εξαιρέσεις πρέπει να μνημονεύουν : 
τα είδη που αποτελούν αντικείμενο εξαιρέσεων , 
- τα επιτρεπόμενα μέσα, εγκαταστάσεις ή μεθόδους συλλήψεως ή θανατώσεως, 
τις συνθήκες κινδύνου και τις χρονικές και τοπικές περιστάσεις στις 
οποίες οι εξαιρέσεις μπορούν να εφαρμοσθούν, 
την αρχή η οποία είναι αρμόδια να δηλώσει ότι πληρούνται οι απαραίτητες 
προϋποθέσεις και να αποφασίσει ποια μέσα, εγκαταστάσεις ή μέθοδοι 
μπορούν να χρησιμοποιούν, σε ποια όρια και από ποια πρόσωπα, 
- τους ελέγχους που θα πραγματοποιηθούν. 
3. Τα κράτη μέλη απευθύνουν κάθε χρόνο στην Επιτροπή έκθεση για την εφαρμογή 
των διατάξεων του παρόντος άρθρου. 
4. Βάσει των πληροφοριών που διαθέτει και ιδιαίτερα αυτών που της έχουν 
κοινοποιηθεί σύμφωνα με την παράγραφο 3 η Επιτροπή μεριμνά συνεχώς ώστε οι 
συνέπειες αυτών των εξαιρέσεων να μην είναι ασυμβίβαστες με την παρούσα 
οδηγία. Η Επιτροπή παίρνει τις κατάλληλες για το σκοπό αυτό πρωτοβουλίες. 
-77-
Τα κράτη μέλη έχουν κοινοποιήσεις παρεκκλίσεις από τα άρθρα 5, 6, 7 και 8 της 
οδηγίας για ορισμένα είδη πτηνών. Οι εν λόγω παρακκλίσεις παρατίθενται ανά 
χώρα υπό μορφή σύνοψης στους πίνακες που ακολουθούν και αφορούν την περίοδο 
1981-1989, εκτός αντιθέτου ένδειξης. Οι προβαλλόμενοι λόγοι χωρίζονται σε 
πέντε κατηγορίες σύμφωνα με το άρθρο 9 : 
1. λόγοι υγείας και δημόσιας ασφάλειας, 
2. λόγοι αεροπορικής ασφάλειας, 
3. λόγοι πρόληψης σοβαρών ζημιών στις καλλιέργειες, τα οικιακά ζώα, τα δάση, 
την αλιεία και τα ύδατα, 
4. λόγοι προστασίας της χλωρίδας και της πανίδας, 
5. για να επιτραπεί με αυστηρά ελεγχόμενους όρους και τρόπο επιλεκτικό η 
σύλληψη, κράτηση και κάθε άλλη ορθολογική εκμετάλλευση ορισμένων πτηνών σε 
μικρές ποσότητες. 
Δεν περιλαμβάνονται οι παρεκκλίσεις για επιστημονικούς σκοπούς (έρευνα, 
δακτυλίωση κλπ.) ή για την κράτηση και την ταρίχευση νεκρών πτηνών. 
Επεξήγηση: μ.κ.=μη κοινοποιηθείσα πληροφορία 
ΧΟΡΛ : ΠΕΛΠΟ <ιι«ριφίρε«α ΦλΛνΟρ«ο -78-1981 - 1989 
' -79-
ΧΟΓΛ : ΗΕΛΓΙΟ < ιι«:ρ ι «ρίρε »α Λλάνίιρης ) ΟΌ\»έχε Ια 1981 - 1989 
ΛΟΙΌΚ ΕΙΔΟΣ: ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΗ ΔΡΛΕΤΗΠΟΤΙΠΛ 
5 I'hoenteoplems tultci 
lltanla ruflcolhs 
litanta leucopsis 
Anser cn/(/«o/»ns 
7'adoma (adouuj 
•Casarca fenugineu 
Nclta ntfliui 
Ihicephata cUvuiuUi 
Aix SfKulsd 
Cups fuluus 
Acqupius rtcnachus 
Al^ctoris ttifn 
Irtuto utixinllu*. 
(.'oliimlx coin'in* 
1 tririconr in«; f'aiu olimr. 
.S(iy/»fo/>citn (Willi 
( Jlhimlxi (K'f KiS 
Coluniljn lima 
Slreptoprlio (IcauKio 
Slreptoprlio senc(yilcn',i<. 
At\lhrofK)iclcs I'i'qc 
TXjio alba 
Connis cot ax 
Cx)i\)us Jtxtgilcgits 
Corvus coroiie comix 
TlirduS viscUnxus 
Podiceps nifiiicoUis 
MamxaroneUa angusW oslt is 
(Xangulu hycmalis 
MelanlUa nigra 
Ducephola islandica 
Mergus senator 
Lagopus muftis 
Anas Jonnosa 
Aulhya txyroca 
Mergus cucuUalus 
Ducephola albcola 
Anas dtscors 
Branta benticla 
Somaierta mollis sf ma 
Mergus merganser 
Oxyura leucocephala 
l\trdus tilacus 
l\trdus pilaris 
Turdus mentla 
Pinicola enudcalor 
Siinraphtcs paradoxus 
Alecloris cltukar 
Taeliybaptus ruficollis 
Gaula siellala 
Anas ainericana KpaTHOn OTO IIXCMOIO JJl" 1 C?0ci IKUV IJTIfXlV 
—KOTO TO pr.ToOoon or \i enpn v«Xr 
XcuGcpo KoGroiw, nr?ooiooior,. oto 
OTOIJO nou r«xov o\r\v KOIOXH TOU(, 
mnva «nw rnoyn rKfvq rniTpanriKi 
va ouvrxioouv iiiv KpoTnoq <u« 
nrqvoiv auiwv |U'x»' *o Povoio tour 
JuvoX. ap«0. pr IOJIOMKUV o6rn.iv 
-"— —— nr/xiiR:; n<>i 
-80-
ΧΙΙΓΛ : 1ΙΚΛΓΙΟ < «τρ ι <Κρ«: ι« ·λΑν/>ρ«ς ) (οΰ»νΓχΓΐα) 1981 - 1989 
ΛΟΓΟΕ ΕΙΛΟΕ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΗ ΛΓΛΕΤΗΡΙΟΤΙΙΤΛ 
\ Cicoi i ia cicot i in 
Doitibucllla gatmhts 
Srrtnus seiintis 
phoeniconaias minor Kponqon 
ouvoX. apiO. ntqvuv 4<)7 (07) 
ΧΟΙ'Λ : Ι1ΚΛΠΟ ( ι«Γρ«ς»^ρ«- «<* Ποτλλον «'<*<; ) _£·)_ 1981 1989 
ΛΟΓ<)>: Κ ΙΛΟ Κ Ι·:ΙΙΙΤΡΙ·:ΙΙΟΜΙ·:ΝΙΙ ΛΡΛΙ:ΤΙΙΙ*ΙΟΤΙΙΤΛ 
1 
\n 
:\ 
:vi 
A 
'., 
5 Pas set domcst u us 
Ι/ΙΜΙί Ιί<111)ΐιι*ί1η<. 
/./ΙΊΙ* π'ο<''»ίηίιΐΝ 
να/ΐΓΐ/υχ κι;ι<·//(ι', 
ΟοΙηπι/χι /κι/ιι/ιιιΊη* 
Ρα$$π ιιιοηίαηιι* 
5ίηπηΐ5 υιιΐη'ΐιΐτ 
Ριια /Μ'ΟΙ 
0<ΊΤΙΙΙΙΙ5 ΟΙΟΙΜΙΙΙΙΙΙΙ* 
Γ.Ο'ΧΊΙΧ ΙΙΙΟΜΓί/ϋΙίΙ 
Οοπ·ιΐ5 /ηιαϋναιιχ 
ΟΌ' 1 Μί * ^»'ΟΙ ΙΓ «Η ΟΙ Ιί* OavaTwon/ouXXn<j'n/|if luqiopn 
<)<ινοκ,·οη 
θανσι ωθ'·]/οϋλληψη/η» > οψορη 
Οανσινοο 
ΙΊιατ,ηηιιτ ίοιΥ/ιιι η»; Γόλληψη ελευθεροΟε-νι«.«ν πηροιρίνίων πιηνυιν 
ΓαΙπ* ρτ'Γΐ;ίΐιιιι<; 
ΓαΙαι ΙΜ'ΟΠΙΙΙΥΊΙ* 
ΓΟ/ΓΟ πιΜι^ο/η* 
ΓαΙαί ^/ι^'^ηο 
ΑΓχί/Νίο" ΙΠ'5ΙΙΈ 
/ΙΓ/Ο/ΗΙΌΓ ααιίίΐι* 
Τύηίυ5 ρΐιΐΐοηιοΐοα 
Ειηΐκηζα ^(α/ι?Ι/« 
Εηιϋα-ίζα 5^ιοοη<νΐι<5 
ΡιΙΓτΙηιΙα ρι/τ/ιιιία 
ΕΓΤιοΓπζα Γ/ιΙαποίΓο 
ΟΚ(/ΐ«?ΙΪ5 ^ιΙθΠ5 
(ΙακΙιΐϋΙϊχ χριηιι* 
ΟαΓίίίΐΓ/ι'5 ΟΊΚΙΙΙΓ/15 
Οΐ'ί/ιΐΓ/ΐ5 ίτιππ^οιιιιι 
ΟΙ»Ό!ΙΙ<?ΙΙ'5 βαιηηιοο 
^α^(1ιΙΓΙΙ'5 /1οι»|ί05(ί ΙΝ 
Οχχοί/ι/Ό·ΐ5ίΓ5 ακτοίίΐΓαι/.,;<Γ5 
Γ>0ιρί/1ο Ο<Χ?/Γ/>5 
ΓτΙιηιΟΙη ηιοηΐφΐιιοί/ίο. 
/χιχΐα αΐΊ·ίιο<;ί'<ι Κρότηορ, κα· μποΦοοσ γ·α <ΓρακοΟηο»ο 
Σύνολ. αριθ. πτηνών : .'«) ΓΠΜΙ 
10 (Π<*| 
Προμήθεια πτηνών υέσω της οπλ'ληφης τους 
(πτηνοτροφ(α) 
- Σύλληψη ρε μη αυτόματους κλωβού^ 
μέγιστου όγκου 50α1νη5 
Σύνολ. πτηνών : 38 714(871 
40 664 (88) 
-82-
1981 - 1989 ΧΟΓΛ : ΓΠΓΜΛΝΐΛ 
ΛΟΙΟΙ: ΕΙΛΟΚ ΠΠΙΤΡΕΠΟΜΠΝΗ ΛΡΛΐ:ΤΙΠ* Ι ΟΤΙΠ Λ 
I 
•) 
.1 
:V4 
5 
$ 
5 COM m.s fixigileqii*. 
/'/ΠΪ ρΐαι 
Γοίηι/ιι.ί ί/ΙίΊ»ΐί//Ί»ιιι< 
0>ΜΜΙ* 0Ο''»<1Γ ΓΟ'Ο'ΙΓ 
Οκυιι* /· ηρίίΓρπ^ 
Οη(ιιΐη/>ο Ιίη'α 
/>ΠΜΙ5 5/». 
ΑίτΙρΙΙα ααιϋΐιτ 
/?ιι(οο ουίΓΟ 
ί,"θΜ^ιΐ5 /ηιοι/Γρη* 
0ΌΠ.ΜΙ5 ΟΟ^ίΠΐΓ ΟΊίΤΙί.ν 
Γ/ιαΙα<τοαχαχ «η Ικ> 
ΓΥκτϊοορχ οπ".<Ιηΐ·»^ 
Απίαο οί/ΐΓτοσ 
Γΐ^Ο />ίΓίΙ 
<ΓΛηυυ5 «κόπο ΟΟΌΜΓ 
0)Π.ΊΙ$ "'ΧΟΜί* εθ'1»·* 
ΟαταΙο."; ρΙπιι«"ππ·ΐ5 
Λ^ΐρΙΐ€Γ ΠΙν1/5 
/ν^^·ρ^ί^^ σπιΟη.*: 
Οαίοο /κιίοο 
ΟαΓθΊιβΙί5 ^σΓ^Iιι^I^5 
ΟαΓ<1υ€ΐ«5 €.αηηαΰίηα 
ΡμιτΙιιιΙα ρμΓτ/κι/α 
ΟΟΓΟ!ΙΙΟΙ;5 5/7ί/ιι#5 
ΓτϋχςίΙΙα ακ^ΓΟί 
ΟΪ'ΟΊΙΟΙ εβαιηηχοα 
/*>ΐ(/ιαα 5 αιΐ/σο/υΐα 
Ουρπυ5 ΟΙΟΓ 
ηοιρ(ΙΙί<Ια<? 
~τ β \ 
_·' • . *· 
ΑςφΙΙϋϊ ααιΗΐβ 
Γα^ο ρ<τ€φιηιις 
ΑηιιΙΙα ^υΐίβαϋΙοΒ 
Μί/ηι/5 ηιίΙυιΊ* 
ΗαΙίαϋ ΐι<5 «ΙοΙοιίίϋ 0<iv6i oioi) 
ϊ ύλλ'^ψη/Οηνοι ωοη^::φθβ· σ«ιός 
Σύλληψη/θανα ι ωο»ι/ι~Η·ΓθΠι ομός/ 
καιοοτροφή ψωλεών 
θανα ίωση 
Σύλληψη/Θανάτωση κα« σύλληϋιη/ελευθΓοωοη 
σε άλλο τό^ο 
Σύλληψη, κράτηση και εκτροφή νια Φυ~ 
νανωγ·!<ούς σκοπούς /πτηνοτροφ(α) 
. 12 (87) 
Συνολ . αριθ. πτηνών . 4 Μ ΘΡ) 
κράτηοη και ΓΚ τροφή πτηνών ηόη <)Γ 
ΟΓ ο·χμσλωσ·α 
οο·0. πτηνών : υ.κ 
«χ Σύλληψη κα« κράτηση Υ «α ιερακοθηοΌ 
^άριθ'.· πτηνών :*° : ΙΓ, (87| 
10 1881 
^ρ^'Γ^Λη" κα« ΓκτροφΓ,ίγια ·εροκοθηρ·^) 
;αριθ. πτηνών... V ·Μ· 
-83-
ΧΟΡΛ: ΛΛΝ1Λ 1987 - 1989 
ΛΟΓΟΣ ΕΙ ΛΟΣ ΕΠΙΤΡΕΙΙΟΜΕΝΙΙ ΛΡΛΣΤΜΡΙΟΤΜΤΛ 
!/'-> Lams argentatus 
Passer domesticus 
Con'us fmgilegus 
Cugtxtts olor 
Acctptter nlsus 
Buleo butco 
Circus pygargus 
Falco tinnunculus 
/«ffo-colunfoarius 
Calidris sp. 
Atxas ptatythynchos 
Sonxatcria nxollisstma 
Cygnus olor 
Fctdix pci dix 
Vanellus txinellus 
Fluuialis apric.aiia 
llaematopus osbaleyus 
'Bvxga tolanus 
Ijarus sp. 
IAUUS hdibundus 
IMTUS caixus 
lujrus argentatus 
Larus Juscus 
Larus marfjxus 
Columba palumbus 
Vanellus vanellus 
Cygnus sp. 
Branta leucopsis 
Haematopus ostralegus 
Perdix perdix 
Phasianus cok.xicus 
Soi rxa leria mollis s ii ι χα 
Anas sp. 
Accipiter nisus 
Scolojxvc rusticola 
Stunxxts vulgaris 
Corvus frugilegus 
Corvus corone corone 
Pica pica 
Passer sp. 
Falco ttnnunculus 
Columba Livia 
Alauda arvensls 
IUrundo rustlca 
Emberiza cllriixella 
Turdus sp. 
Strigldae 
Pluvialis apricaiia 
Buleo butco GavAt*»ori 
Σύλληψ//κψοβισμός/θανάτωση 
σύλληΨη'θανάτωση 
Θανάτωση. 
θανάτωση 
θανάτωση 
-84-
Χί)ΡΛ: ΛΛΝ] Λ («υν/χηο) 1987 - 1989 
ΛΟί ΟΣ ΕΙΔΟΣ CM11ΡΕΠ0ΜΕΝΗ ΛΡΛ). 1 HfMO ΙΙΗΛ 
\ 
4 Coltimlta jKtlumbus 
lh:ico lagopus 
Corvus moneduln 
COMMIS COMl.v 
IMiigiUa corfch* 
Acctpttet ontlilι* 
Accipltcr ι list t* 
Con MI s Jntqileqti s 
Ihtteo hutca 
PiuilocwKom* (<UIH) 
Anas pUittnluimlm* 
Anser onset 
rXtlica ait a 
Stieptoprtia rli'catx to 
7Î1M-ÎUS ])U(iri* 
Cofimifxi JKllllltllut* 
At ilea cincic<t 
LOMIS 5ji. 
/\no5 platyrhynchos 
Cl/fl1*'** Olor 
AcctpHer yetttili* 
Accipiter m'siis 
Uuteo buteo 
·> 
? 
1 * Go vat won 
ΣύΧ λήψη/ Oovo t won 
Σύλληψη/Οονό twen 
Συλληψη/κοταοι pou»n «>wXf wv 
Συλλ»»ψη/Οανό ι won 
Οανάτωοη 
ΣύλληΦη/κοατηοη/Πονο ι ·<οι, 
θανάτωση 
^ανατωση 
Σύλληψη/θαvάτwσ^ 
Σύλληψη/θανάτωση 
Σύλληψη/θανάτωση 
Χ,Οί'Λ Ι) (ΙΛΝΙΛ -85-
198Γ> 1989 
ΛΟΙ Ο) ί Ι Λ0> (ΠΙ 1ί»| ΠΟΜΓΝΙΙ ΛΓΛ) ΐΊΙΓίΟΪΠ ΙΛ 
:\ 
A 
Vt 
5 
if .Sfiinius litiuolo' 
'ifiMiiiis iml()<n <*. 
1 U <1 fill (1 
( <» mi'; <o< it \ 
( (Miui<; ttnonr <o> one 
( <>l VII*. IIKttudlllll 
( i/anopU ii M/IIIIII*. 
( .llUlllllUt (IIIOKI/III"-
Aliuida ri» PI'IIMX 
7III<J*US iiirni/u 
7IIM/II* /il/rn i<; 
7*Jii</u<; phllnmclns 
l\mltts Hint us 
7>«if/i«s n/sc /IVII M<; 
1'asset tlomeslti as 
Amis filotit' IIIJIK h(lr-
( olttuiba s/» 
Otis teti a \ 
lint hinus iK'ilif nnitiiM 
//1Μ15 οι/ /ηιιικιιι.*· 
Γ ο 1(θ ρ^^ εσ» ϋιιι ζ 
ΓαΙςο Ι«ι»ιιι»ιπιΙΐί5 
ΛΓΓίρίΐΓΓ ί/ΓΜίΐΙΐ'5 
/ΙεΓΙ/ΙΐίΌ ΙΙΪ5ΙΙ5 
ηΐιχηίΙΙκΙηα ^ι 
/νΜ|/κ»Π7.'<ΊθΓ 
/ϊΐ'ί/ΐίίίΙ/· > uXXr)<|in/Onp(I/Hovn 1 won 
( ι α την προσκτΟΌ ι<χ» Ι.ΊΙΙΙ'; ΓΙΙΚΙ'ΜΙΙΜΙΙ οι·ί. ν η 
οχχκ, ΟΙ,ΜΓΠΙΙΜ.-Ι'-. (στο ιιλοίοιο Ό·.ι ιιοονρπιι 
ματος όιατήρηαη^ και ^ΌχπρίΟ'κ.' 
Σύλληψη (με υφαρπαγή ππό τ«ς ψωλεπ;) 
νεοσσών για εκτοοψή (ιερσκοθηρ(α) 
Συνσλ. αριθ. πτηνών . :»1»(Π7) 
Σύλληψη με δίκτυα και ξωΟεργτς και 
εγκλωβισμόε γ·α ψυχαγωγικούς <ΜΟΓ.ΓΜ·< 
(πτηνοτροφ(α) 
10.4 70 Ι 1ΜΡ7) 
5.94Γ» 794 (80) 
3 799 Γ>Γ>7 (89) • • 
;.Συλλ,-ι·;·η ΠΓ ΣωΠτργπ.-ποοοδοο· πκη 0·»ο<ι 
στην ανατολική χώρο (ΠΓ ριφτρί" «ι ι. 
Κατσλωνισς και ΟολΓνΟιυς) 
Συνολ. αριθ. σδε·ων σύλληψης 
17 907 4(Χ)(8(0 
10 Π Ι 140 (8/) 
17 068 497 (881 
•6.971 336(89) 
ΧΟΓΛ : ΙλΠΛΝΙΛ (συνέχεια) -86-
1986 - 1989 
ΛΟΓΟΣ ΕΙΔΟΣ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ 
5 
r> 
'.) Alecloris ntfa 
Ί\ικΙΙ(1θΓ 
('.οΐαηιΐχι ιχιΙαηιΙ>ητ' 
('αΙηηιΐΜΐ όπιο*; * Orjpa uc apocv IKO Kpax^n KOTO TIIV nrpio6o 
avanapaYWYnc (nrpi iprpr i a Aoavuviac.) 
napa6ooiaKrj Onpa 
apiO. miivwv : U-K. 
Σύλληψη μτ δικτυ τύπον; ' Γ0Ι_1." 
(Περιφέρεια Βαλεαρίδων νόσων) 
- Παραδοσιακή θήρα 
αριθ. άδειων συλλΐ)ψης 
Ι Λ 77037 (89) 
Σύλληψη μτ κάΟττα δίκτυα ( παοι *,°έρε ι α 
της ΝΛνΛΚίϊΛ) 
Παραδοσιακή Οηρα 
αριθ. πτηνών : 7<ΚΜ) (Ή9Ι* 
!(Κ) (89)· 
-87-
ΧΟΡΛ: ΓΑΛΛΙΑ 
ΛΟΓΟΣ 
Λ/Λ 
jiv ΕΙΔΟΣ 
I jams argentatus 
I Anus lidlbundus 
I Aims aigt'iilalw, 
CO/iimfxi iKi/iniif>iis 
COMMIS pxtqilctm*. 
Ctyixius co'one cot one 
Sturnus IMI'OOI ί'. 
VOnWillS IXllK'IfllS 
COMMIS fixtqilcqu'-·. 
Cot vu s an one (OKHIC 
5>f minis IMI'OOI is 
Pica pica 
Cola ml Ht iKilutnluis 
Cooiifus ρίοιιοΊιιίιι·. 
I Aims arqcnlatui 
I Ait us lUlilmiulw. 
Tardus merula 
Tut dus pilotis 
Txndus iliactts 
TlttduS i>tSCilH>rus 
7iii<ius p/iiionir/os 
Alauda arvensis 
*l 
7\irdus merxila 
Tùr dus. pilaris 
Tiirdus Iliacus 
Turds\$ vtsclixyms 
Turdus philomelos 
Vanellus txincllus* 
Pluvialis apricarfa* 
Titnga ncbulano 
Tringa lolanus 1981 - 1989 
ΕΙΐυϋ§πϋΜ5_Ν!< ΛΡΛτ ™p '°™ VA-
Οανάτυση 
Οανά τ ωοη 
θα να ι <ι·ση 
Σύλληψη με ζώ^εργεςοε δέντρα στη νοτιο­
ανατολική χώρα (Διαμερίσματα : ALPES DE 
HAUTE-PROVENCE, Al.PESJIARI Τ IMESf 90UCHES 
RHONE, VAR και VAUCLUSE) 
-- Η σύλληψη αυτή πραγματοποιείται για 
την προμ.ηθε ι *~ κραχτών που χρησιμεύουν στη 
θήρα pr όπλα. eni τόπου 
Ι 
αριθ. πτηνών : 50.000 C87) 
47.862 (188) 
Σύλληψη και θανάτωση pc pantee 
(οριζόντια αναδιπλούμενα δίκτυα) στις 
GIRONDE, LOT και GARONNE, LANDES, 
f*YRENEES-ATLANTIQUES) κα ι με tnatoleg 
(μικροί κλωβοί επάνω σε κατιαντζέ) 
στο LOT ET GARONNE, LANDES, TARN ET 
GARONNE. 
807.000 C87) 
684.000 (88) αριθ. πτηνών 
'Σύλληψη και θανάτωση μέσω ηαγΊοων στις Αρδίνες 
Παγίδες με κορδόνια, από αλογότριχα σε κλαδί 
ρε καρπουε σουρβ·άς ν«α 
%},<•' τι Λ.δόλωμα και στο έδαφος 
συνολ. αριθ. πτηνών 10.460 C88) 
19.609 C89) 
Σύλληψη και θανάτωση ρε αναδιπλούμενα δίκτυα με 
μάτια τουλάχιστον 8 cm ο ι,ς *ο6£ννες 
αριθ. πτηνών 1917 (88)* 
8 ("88)* 
1754 Γ89)* 
-88-
Χ<·>ΓΛ : ΓΛΛΛΙΛ (ουνάπα) 1981 1989 
ΛΟί ()> ι: ΙΛΟ) (ΠΙ Ιί»Ι ΠΟΜΓΝΉ ΛΙ'Λί. ΪΊΙΙ· Ι 0 ΠΙ Ι Λ 
'. > 
! > 
c Colauilxi imtamlms »:OAAin|ir| ua t OoviitioKiq !•• nnnton (opi(6vuo 
nvo6tnXou|ir.vo G(»<n»o) n\t\ CPUS, ^IRONDE. 
LANDERS, I.OT ET GARONNE, PYRENEES ATLANTIQUES 
won |ir nnnt jhi 5» (i«\0f in f)l«iuo) OTa PYRENEES 
ATLANTIOUE5; ..... 
uuio. iniivwvr ,'()(> ()()() (88) 
.MM) 000 ( R8) 
Α^^^ρ^I^^ α<·η(ιΙι4· 
ΑαΙρϋπ *ιί*ι·« 
Γ'αΙ<ο /χ*' Π)> ιηα\ 
7) Ιη</α ο1ο»π»1α 
7>ϊ/ΐί/Π Ο ηιαρα*, 
Πιαηία ΙρηακΙα 
(."θΐΐίΐπ'5 οίριαα 
Αινιχητΐα ΙΊΙΙΓΙΤΜΓ·; 
Οια*"α<7ΐιη·» ΙιϊαΐκαΙα 
ζΐκιταίΐ- ι·5 αί^χαιΚ/Μ»ιιΐ5 
Οα/Ιήιασο ιιιο<7ι<ι 
; ΓυΚλ'^ψη μ» υφαριιπγΊ κμπιηοη 
κ,ιι |ΐΓΐ(ΐ·:οοπ γ·α »η Οηρο ιων πιηνων 
Γ ν ιι ι ήσε « 
Ουνολ. αρ.Ο. ηιηνων ?87 ( 87) 
18 <(88) 
Παρεκκλίσεις προ8>·ι «ομι ν» ς γιο πρόγραμμα π 
^Γ.ρας που ό( ν κα ιορι < ο ι η* ο ν ποί' 
< 
ΧΟΡΛ : ΕΛΛΛΛΛ 89- 1981 - 1989 
API OJ. ΕΙΔΟΣ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΗ ΛΡΛ>7ΗΡΙ0ΤΗΪΛ 
Colons corone cot one 
('otvus monedula 
F'ica pica 
Ganulus glaiukmus 
I'usscr {iomcslicus 
Passer montanus 
Passer htspantolensis 
Sturnus vulgatis 
Oriolus oriolus 
Mcrops ajUastci 
Coccothraustes c<x~cothraustcs' 
Eml>cri7.a htclaix'occpliala* ΓύλληΨη/θονάτωαη 
Εισαγωγή ζωντανών πτηνών από το το 
Πακιστάν για εμπορικούς σκοπούς 
αρθ. αυγών : 100 (m* 
Γ,Γιί) ( R9) • 
-90-
Χ0ΡΛ : ΙΤΑΛΙΑ 
ΛΟί 01 
Λ/Λ ΕΙ ΛΟΙ 
IAITUS argentatus 
ijims minutas 
Sturnus tu il oa ι is 
Cor m is comne comité 
Camus ecu one comix 
Con Ml.S lllOMI'l/ll/o 
Con «us fnigilequs 
Ganulus glandai ins 
Pica pica 
Sturnus vulgaris 
Passer tlaliae 
Passer iitontantr. 
Fhalac't <KOt α κ cat Ι χι 
I /a us arqeatatits 
Ixuus minutas 
IXHUS tidibundus 
Alauda aivcnsis 
Turdus merula 
Tttrdus pilaris 
Turdus philomelos 
Tiirdus iliacus 
Stun lus vulgaris 
Passer domesticus 
Passer montanus 
Vanelhis vanellus 
Coturnix cotutnix 1987 - 1989 
EnUpEflOMENH ApALlJii'lOllUA 
θσνάτοΐοη/εκφοΠ ι ορός 
θανάτωση. 
Σύλληψη με δίκτυα για να χρησι ριόσοον 
τα είδη ως κρακ ι ες 
(iyombnrdla. Vcnrlo I Hull Vrnc/la Glolin) 
Ixunbaidla 307'; (89) 
Vcncto I GO Ι (891 
Filull Vcnc7.ln Glulln 1131 ( 89| 
Σύλληψη ρε δίκτυα για να χρησιμεύσουν 
τα c(6η ως κράκτες 
(Lombardla. Vcnclo. Frlull-Vcnc/.la-Glulla. 
Cciiovo) 
T. merula: 27.752 (891 
T. pilaris: 59 338 (89) 
T. philomelos: 100 ΙΘ1 (89) 
T. Iliacus: 36 863 (891 
S vulgaris: 1663(89) 
Σύλληψη με δίκτυα για να χρησιμεύσουν 
τα πτηνά ως κράκτες 
(Vcnc(o. Lombard In) 
αριβ, πτηνών : 526 (89) 
Σύλληψη με δίκτυα για να χρησιμεύσουν 
τα πτηνά ως κρακτες 
(Ixjmbaidla. Marchr) 
448 (89) αριθ. πτηνών : 
Σύλληψη με δίκτυα για να χρησιμεύσουν 
τα πτηνά ως κράκτες 
(Marche) 
«ρ, 8. «Χηνών ; «*> «™ 
91-
Χ«ΡΛ : ΙΡΛΛΝΛΙΛ 1981 - 1989 
AOf 0) 
1 
1 
1 
7 
3 
T' .V 
3 
4 EIAOf 
.*»/ιιιιΐιΐ5 ΐ'ΐιίαιί'κ. 
/*ϋ.*ί5Γ' <7ι»ιιΐ/·\|ι< II*". 
/>ΙΙΙΙ5 Ο'ί/Πΐίιιίιι*. 
\ ία α% Λι^'·ι*^ 
/ΛΙ» <|$ ιιιιιι ιιιι*·, 
ί ΟΙΜΙΠ/ΜΙ/ΠΓ 
ΓΙΟΙ />ί(ΤΙ 
/?ι (Ιΐιηαι* ΜΙΙΗ-ΙΙΙΙΙΙ 
Γ>/ιιρι7/ιν/π/' 
ΛΙο/ιη ϊΙΙα αΙΙια. 
7}ΙΜ7ΙΙΝ ιιχηαΐα 
ΠΟαικΙα ιιιτίκ η 
//ΙΓΙΙ5 η(1ι1ηιιι<1ιι<* 
/>ιι ιι5 Γηηητ 
Ι χα ιι<; αΐ(μ%αΙ<ιΙατ. 
Ι χα ατ [ιι^ι ιι<; 
/>α»"ΐΐ5 'ΐια'/ιιιΐ'; 
5>ίιι»ηιι* ι·ιιΐ'/<·ΐ' ·*. 
ν<ι#ΐί»//ιΐ5 ινιιΐΓ//π«; 
/7ιιιιιΌίΐ5 αρι α ΙΙΜΙΙ 
(,ΌΜ·ΙΙ.*> ιιιοικ.'ίΙιιΙ'ΐ 
(.Όα·ιι.·? /»ι ιρίίερι ι.·*; 
Οοπ*ιΐ5 εσα>ιΐΓ εο«Όΐκ? 
ΟοΙΐΝπΙ;ΐί!οΓ 
/Ίεα //ΙΟΊ 
Ι\ΛΠΙ5/ΝΓ-ΟΙ5 
1>σπΐ5 ηΐί»η»ΐΝ5 
5(ιιπιιΐ5 ιηιΙοσηΛ 
Οοπ>ιΐ5 ΟΠΟΊΟ ^'(>'»Γ 
ΟΟΠΝ^^-Γ-ΟΓ-ΟΊΓ εοι 111 ν 
0ΓΟ·ΤΜΙ.·Ϊ ΙΙ*Ο·ΙΓ<Τ«Ι/ΙΙ 
ΓΓθ'νιΐ5·_,·ΐις·/Ι<'ριι·ί 
0>ΙΙΙΙΠ/>ΜΟΓ 
Γα$*<ν<ΙοΓηΓ5ίίαι* ; 
; Γ/ιηΙπίτοεοΌΛ εη·1χ» 
//αΓπιαίο/»ιΐ5 ο.^ί'σίΓοιι^ 
ΟυσΊΐΐ5 α/ριιιι* 
/'/ιο/οε'οο^^Λ (<ΙΙ!ΗΙ 
Ρίτα ρκα 
0Όευη5 εοΌηο εοΌπε 
0θΠΙΙ(5 Γ0Γ0ΊΓ ΓΟΠίίν 
0σπ;(ΐ5 ιιιοΜΓί/ηΙσ 
υ η κΐ5 πχίϋχΐ'κ/ι<5 nni IPEIIOMENM APAIIHPIOIIUA 
ί ύλληΨη/Πανό ιΐ:;υη/ΓκΦθΠ ' σμο* 
ΓκφοΠ»σμος 
Με,αιοπισ,ι φωλιών 
Σύλληψη/θανά ίωση/ι κφοΠ «ομ'ος 
Σύλληψη/θανάτωση/εκφοΠ'σμός 
Ι 
ΕκψοΠισμός 
Συλληψη/Οανάτωση^ΓκφοΠ'σμος 
θανάτωση/εκφοβισμός υε ανάκλημα, χλωρολόζπ 
και μ€ σκοποβολή 
-92-
XWPA :._I_pAA.NAIA...<OUY£j(£Li.ai 1981 - 1989 
AOf 0} EIAOJ: ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΗ ΑΡΛΙ TIIP101HΙΛ. 
Fako peregrinus 
Falco tinnunculus 
Ace l pi ter ni su s Σύλληψη στη φωλεα και κράτηση για 
ιερακοθηρία και εκτροφή οε αιχραλωσία 
συνολ. αριθ. πτηνών : 17(87) _ _ ^ ^^ 
37 (89) 
ΧΟΡΛ : ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ -93 
1981 - 1989 L 
ΛΌΓΟΣ: _. ΕΊΔΟΣ: ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ 
Sltimus vulgai is θήρα /εκφοβ ι ορός 
Columba palumbus 
θ_ηρα_ 
Cornus cot one cot one θήρα/εκφοβισρός για να προσδοθούν 
Fica pica τ%α ρ·κρά τττηνά 
(Umxilus glandaiuis 
Cm vu s corone cm one Πεοισταοιακή οκοποΠυλή 
Pica plea ' παράδοση στη θήρα 
Cairulus glandai ins 
-94-
χυρΛ ΚΑΤΟ ΧΟΡΕΣ 1987 - 1989 
Λ(Μ 0> ΕΙΔΟΣ ΕΠΙΤΡΕΠΟΜΕΝΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ 
Aidca cinerea 
Ixirus ridu)xuxdus 
luiras marinus 
I jar us argentatus 
{jams cwuxs 
Vanellus vanellus 
Columba ocnas 
Columba palumbus 
Corvus corone corone 
Corvus monedxiln 
Pica pica 
Stunxus vulgmis 
Anas platyrlxijnchos 
Anas crecca 
Aythya fuligula 
Authqa ferina 
Perdix perdix 
Phasianus colchicus 
PluvtalL· apricaria 
Ardea cinerea 
Hacmatopxts ostrclegus 
Tadorna taaonxa 
Vanellus wnellus 
Haematopus ostralegus 
Fulica atra · 
Butco butco 
Asio otus 
Acctpitc- gentilis 
Accipitc ' nisus 
Slrix aluco Διατάραξη των φωλεών 
θανάτωση 
Συλλογή αυγών 
Σύλληψη και ελευθέρωση εκ νέου 
σε άλλο ρέρος (ρέτατόπιση) 
Columba ocnas 
Columba palumbxts 
Corvus corone corone 
Corvus frugilegus 
Corvus monedula 
Pica pica 
Garrulus glandarius 
Anas plalyrlxynchos 
Anas pencloix: 
FuUca atra 
Pliastœxus colchicus 
Attser anser 
Anser Jab alls 
Attser albifrons 
Branla bernicla 
Passer domesticus 
Passer montanus 
Sturnus vulgaris 
Cygnus olor Θανάτωση 
-95-
ΧΟΡΛ: ΚΑΤ Ο Χ«ΡΓ:ί (συνέχει ο) 1987 - 1989 
A Of OJ. 
i 
4 
A 
r> 
!» 
'» 
') 
• r. 
fl 
' • t ,i ••! 
5 EIAOJ: 
Ιχαητ ι(<1ϊ1ιαη<1α$ 
Ιχαατ ηκΐΓΐηατ. 
Ιχιιπ·; <ΙΙΟΓ<·(Ί(ΙΙ·; 
5»ί'Γ/ΐίί»/Χ~/ΐΊ </*·'<ιο<(<ι 
./\Ι</<ΥΙ (Ιαναι 
('.αΙΙΙιΜιϊα ΓΐιΙοιαρατ 
/νκΙ'Ό/»·; οίΜαΐ··*; 
Ιχιι αχ θ'ρηιί<ιίιΐ5 
1χχΐα< ι(ήιΙ>αικΙα^ 
!ΧΊΠΙ< [α*( η*; 
/>ιι ι«5 εηπιι* 
/νιι ιιν {ΐι<{πΊίηΙα* 
υα ιι< ΓΙΙ/Ι/ΜΙΙΚ/ΙΙ·; 
/\Γί Ι/Η'ΙΓΓ '/πιίι/ι.·; 
Γαία ι /Ν?ΙΓΟ· ΙΙΙΙΙ.*Ϊ 
Α(ΓΪρΐΐ€Ι ρΓΜί·1ΐ'5 
Γα Ιο ο ΓΗΤΜ'ρ'ίιιυχ 
ΟαΓ(ΙαϋΙΐ5 εα'(ΙιΐΓ/ΐ5 
ΟΌ"Ιΐ1θΙί5 5/ΜΊΙΙ5 
(Ισι·<ΐ*«·1ί5 ^·ιιιαόί·ια 
ΟΙΓΟΊ<Γ/Ι5 ε/ι/οπ5 
Γ>ι/Η7ΐΙΙ« εοοΙ<·/>5 
ΕοχΙκΊϊζα αΐηιΐϋΙΙα 
7ΙΙΓ<Ί«Ι5 ιιΐΓπιΙσ 
ν'ίΐίΐεΐί'ιί (ΙΊΙΙΓΙΙΙΙ.·; 
Γ/ ΚΧ'Ι ι /εο/)/οπΓ5, Π ί1*!*" 
Γ/ΐΟΓ#ΐΜΓΟΙΙΟ(θ5 ίΤΪΗΊΟΓ 
Ο'υυΊΐι.*; εοΙιιιηΙ>(οιιιΐ5 
ΑηίΗροροΊοΙθβ νίΓοσ ..._nn HPEngriENll. aPAJ. IIIPIOIRT A_ 
θανάτωση 
Οανό ιυοη/τυλλ'»γη ου γ ων/Λ ι α τ πράξη 
των φωλεών 
Συλλογή <ν· συγων κπι δ»στάοσ*η Μ.ιν 
φω>ι «ν 
θα να τωο·"%. 
Κράτηση ουγων κπι τωλιύν προς ΓΚΙΟΟΦΜ 
για την ιεροκοΟηριο 
7**ι (88) συνολ. αριθ. εκτραφέντων πιηνων 
Κράτηση και ατ ΙΟΦΟΡΟ γιο «ερακοΡηΡ'ο 
συνολ. πτηνών: 
κράτηση κσ· εγκλωβισμός για ψυχσγωγι-
κουε. σκοπούς (πιηνοτροφία) 
αριθ. πτηνών^ ν κ 
Συλλογή αυγών γιο οιοδήποτε σλλο 
εκμε τάλλοση 
αριθ. πτηνών: : μ κ. 
κράτηοη για πτ·ινοιροφ·σ ίσποκλε ι οι · *ο 
για ζ··ίθλογ · κουΓ. κη-ους) 
10 Ι 89) συνολ,. αριθ. πτ_ΐ)νωνΐ. πυιη" 
-96-
1987 - 1989 
XPPA : nOPTOfAAIA 
AOf OL 
3/:> 
3 
'.» 
f. & EIAOl 
CUIIIUI/KI tUH'Of 
Mil op* (I/IKIMI » 
1 elm ν trim v 
( tiulueHs < ft/finch* 
( tu fIncli* chloi is 
yJMnfltlltt coclebs 
Ι οΓ. i) i*4-teti> Inn* 
4 EHITPEHOMENH APALIHPIOHHA 
Οήρο ρε τουφέκια oui vqoo Μοδέρο γ ι <» 
11|ν πρόληψη /.ni" ων ο ι < ι. «ολ λ · ι pyr , , ( 
ΕκφοΠιορος 
εκφοΠ'ορός/Πονο« wen 
Σ··λληψη pr δ<«ΐυθ γ·ο ψυνο νωγ · ?M>U< 
σκοπούς 
συνολ . αρ ι θ . πι ί]νών : y> ( 88 ) 
Σύλληψη «ο ι κροιηοη ν'α · ' ρο«'.*0··,ρι ο 
Ι ( 8«»ι αρ ι θ . π t »jvu»vj_ 
-97-
ΧΟΡΛ : HNQMENO ΒΑΣΙΛΕΙΟ 1987 - 1989 
*Aoro* 
I 
i 
c 
3 CIAOJ 
Cfilnmb ο Ιίι «ici 
Posscr flotuestitus 
Stumns l'itlffoi i* 
llnmlo fttiuuleosi* 
I Aim* fitfjrnlntn* 
Cttonu* olnt 
Sit ix o/u< ο 
Λοο* ploliiduitu hi** 
prit line, us rulxrt ulu 
/ m n* t tthhntu In* 
1 /it n* f οι in* 
1 AH us moi inn* 
1 /li n* in (μ-ntnln* 
1 Attn* Jn*« u<; 
//·.·.·; ichthyaetus 
\'nniUii* \<finelln* 
1 itienwitopiis o*uol-'tjn* 
COMMIS < < "our < otone 
COMMIS ftufiHequs 
COMMIS tuom 'Itila 
Columba lit'ia 
Columlxt jxilumbus 
Shtntus utttgaris 
Alauda aroensts 
Per dix /H-idi* 
Numentus arquotn 
StrcptojHrha decaoclo 
Ganulus glandarius 
Pica plea 
Passer d.imeslicus 
PluuinliS apricot in 
• - -<&- • 
Anser OMSC 
Auso IMOCIU/M'U/UC/IUS 
• {Anser flaultostn* 
A/iScr ul hi ft on* 
Rcanta IKTHICIO 
Hiantu leucopsis 
Ihanla canadensis 
ï\irrhul(l purrhuUl 
COMMIS COM>'iC cor fine 
COMMIS cor a Χ 
Cornus indneduln 
Cotvas fmgilcgns 
Anas penelope 
Slreplajxclut decaocto 
Ijarus tnarinus 
Ixirusjuscus 
Ixxms aigentalus 
7iirduS fficrulo EHITPEnOMI MM APAM HP 10 HIT A 
Σύλληψη/Οανόιωοη/«στσσιροψή iwv «iiYWv 
ή/και των φοιλι οιν 
Συλλογή κο< ι XiuOipwon εκ vr »>υ οι <ι." » 
ρε ρος (ρι ι α ι ο» ou) 
Σύλληψη (ΟονοΜ,ιοη 'ων πιηνων οιιολ'ΐΊ·· 
·<-««» Î*«»NWV κιιι «οιοοιροφη 'ων owXr^iv 
ΣύλληΨη/θανάτωση ιων πτηνών, απόληψη αυτ« 
Κα\ καταστροφή των φωλεών 
-98-
χυρΛ: [INWMENO Ι3ΛλΙ.ΛεΐΟ_(ρΛΛγΕχε_ίαλ 
ΛΟΙ OJ ΕΙΔΟΣ 
Αι<lea ctnerea 
Garrulus glandwius 
Pica pica 
Columba livia 
Columba palxtmbus 
Passer domesticus 
Stunius vulgaris 
Mergxis merganser 
Mergus serraloi 
Galltnula chloropus 
Stercorartus skua 
l*lxalaci<x~or<ix cm In* 
Comus corone cot one 
Uvus marinus 
IJUVS fuscw. 
1 AH us aigentatus 
Ijit us lifhbundw* 
IJVUS tclxthyaclus 
Anser anser 
Bmnta canadensis 
Anas plalijrlxunchos 
Acctptter nisus 
Falco (innuncxilus 
Sir be aluco 
Sterna albifrons 
Crex crex 
BurliUius oediencmus 
Sterna hlrundo 
Cygnus olor 
Athene noctua 
Branla canadensis 
Pandion Ixaliaetus 
Butco buleo 
Milvus mtlvus 1987 - 1989 
JEflLTP_Ej[10J^£NU^EAOiJPJ[ilTJUyi-
Σύλληψη/θανάτωση των πτηνών, απόληψη 
των συγων και καταστροφή των φωλεών 
(συνέχεια) 
Σολληψη/θανότωση των πτηνών απόληψη 
των αυγών και καταστροφή των φωλεών 
Σύλληψη των πτηνών/απόληΨΠ των αυγών 
και των φωλεών για εκ νέου ελευθέρωση 
αργότερα σε άλλο τόπο (μετατόπιση) 
AcctpUcr ixisus 
Acctptter geixtilis 
Falco peregrinus 
Bxileo butco Εκ νέου σύλληψη πτηνών α ιχραλωτ.σμενα 
στό παρελθόν 
toutes les espèces 
Buleo butco 
AcclpUcr nisus 
Falco peregrùuis 
Falco ttivxunculus Συλλογή αυγών και καταστροφή ' Π αόεισ 
επιτρέπε: μόνον την απομάκρυνση συγων 
από εγκαταλελειμμένες φωλιές (από 
_ni/m έως 31 /01 ) 
Συλλογή και κράτηση για ιερακοθηρίσ 
C.-J [ Q7) συνολ. αριθ. πτηνών: 1 48 (88| 
-99-
ΧΟΡΛ: ΗΝΟΜΠΝΟ ΠΛΓΙΛΕΙΟ (συνέχειΟ) 1987 1989 
Aoroi 
/ 
:» 
!> 
r> 
t E1A0I_ 
/ΥιΙεσ /χνον'ίιπι·; 
Λ^^(ρι(^τ ηΐτα* 
ί?ιιίεο Ιιιιί'α 
Ιχιχία αιιοιιο\(<α 
/Ίθ< (ιομΙίΓηιι* ιιΙινιΙ·*; 
/\/ηΐΙίίίΙ (ΙΜΙΓΠΜ^ 
Ί'ακΙαχ αιηαΐα 
Λπί/ΐιι.·; /ΙΜΙΙΠΙ·;!·; 
1ΪΙΓ<ΙΙΙΧ ρΙίΐΙααι**Ια* 
Ιχαα* ι1ίίΙΙ>αα<Ιατ 
7\ΙΜΙ··5 ρΙΙαι'ί* 
νίΐι·«·ΙΙιΐ5 Ι«Ί»ΙΓΙΙΙΙ* 
ί'αΐΐχ ;»τ·<·/ι*· 
/>!<·//»/IIΙ* 1<Ι<7ί»/ιιΐ·ίΧ< <»ίί< ··' 
7>ιΐ</ιι5 ίίίικικ 
7ΐΙΙ<ΙΐΙ.*< 1·15ί ΙΙΜΙ' II ^ 
(^αΜιΉιιΙα < ΜΊΜΟΙ »ιι<; 
/'/ιιι.'ςιιΐιιιι.'; ΓΟΙΙ /ΙΙ< ΙΙ·; 
Λ·ΙΟ5 αετι α 
Λιια$ ρΐαίιΐ'/ιι/ικίιο·; 
Ιχιηιίί θΓ<;Γη(<ιίη5 
Ι>αΓη5/η$ειΐ5 
ΙΧΙΜΙ?; ΠΙΟΓΟΜΙ.·; 
Ιχιηιχ εσ»ηΐ5 
//ΙΜ15 πνΐι7;ι·ιηΙιι*;" 
5ΙΙΙΊ Ικι«Ν<η·ο· 
5ηΙα ΟΟΛ5Ο»»<Ι 
ΡΙ&δηΓΓητηηι «τ ΓΠΓΝ> 
ΓΙιηΙαποεοΓακ ΟΓ(5ΙΟΙΓΙΙΝ 
ϊ/)χΙ<ί αιπ>ΐΓθ5:ίΓα 
Ι ^οΙτοος&ρι5ΐΗ5 
Γαΐοο ({ΜΙΗΙΙΚΊΙΙΙΙ* 
ΜΙΙυιι$ πιΙΙιπι* 
ΓίΐΐΓ0|νΤίί·ΊΜΙΐ5 
ΗιιΙαο υιιίΓο 
Λε^I/*^<^Γ ·ι/·»π* 
ΓοΙΟΟ ΟΟΜΙΙΙίΙκί'ΐΗ* 
7ΐ/ίο οΙΙχι 
5η-(χ (ΪΙΙΙΓΟ 
ΑίΗβηβ πιοείιβ 
ΓαΙαι .<ΙΙ/^«Ι(Γ<» 
ΐνκΙ^Γ|>5 ΓΙ(5(«Ι1Ι5 
ΙεηιΐΒ βχαέηίοε * 9 
.G(IIlP.CJipNr-MH AJ>AIIJIPIOJHIA 
Σύλληψη γ«ο την πτηνοτροφία 
ουνολ. αριθ. ηιηνύν ' '' 
' Λ [ ΠΜ| 
θανάτωση μι »ά απο ι*ρακοθηρ«ο 
ουνολ. αριθ. ιιιηνυν 
1Ι()|Ι/«»/87 7Π/7/ΡΡ1 
ΐ7/3(«/<·/"8 70/7/891 
Συλλογή κσ· πώληση αυγών, για κστανάλωο> 
από τον άνθρωπο 
αριθ. συνων 40 916(881* 
05 129 Ι ΟΡΓ 
2 000(891· 
θανάτωση γ·α καιανάλωση οπό τον 
άνθρωπο 2000(87) 
°Ρ '^_ΛΙΠ*«ν 2000 (88) 
Συλλογή αυγ^ν για την πτηνοτροφία 
συν. αριθ. συγων ΟΙο'Ι 
Κράτηση "ΐηνων των οποίων η νόμιμη 
απόΚηψηαπό το φυσικό τους περ·Πάλλον 
δεν μπορεί να αποδειχθεί 79(88) 
συνολ. αριθ. πηνυν 13(89) 
• 
-100-
Xοf 'Λ : Ι '_Ν°Μ.ΕNO ΟΛΣ Ι Λ_Ε 10_ { fluyx.XCJ α) 1987 - 1989 
-101-
ΕΡΕΥΝΕΣ 
1981 - 1991 
Σημαντική διάταξη του άρθρου 10 της οδηγίας είναι ότι τα κράτη μέλη 
ενθαρρύνουν ι ην ανάπτυξη ερευνών στον τομέα των άγριων πτηνών. 
Άρθρο 10 
1. Τα κράτη μέλη ενθαρρύνουν τις αναγκαίες έρευνες και εργασίες με σκοπό 
την προστασία, τη διαχείριση και την εκμετάλλευση των πληθυσμών όλων των 
εισών πτηνών που αναφέρονται στο άρθρο 1. 
2. Ιδιαίτερη προσοχή θα δίνεται στις έρευνες και τις εργασίες για τα θέματα 
που απαριθμούνται στο παράρτημα V. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην 
Επιτροπή όλες τις πληροφορίες που της είναι αναγκαίες για να μπορεί να 
παίρνει τα κατάλληλα μέτρα με σκοπό το συντονισμό των ερευνών και 
εργασιών που αναφέρονται στο παρόν άρθρο. 
Οι έρευνες αυτές επιτρέπουν μεγαλύτερη κατανόηση της βιολογίας ενός είδους 
ή της βιολογίας ενός οικοτόπου. Οι επιστημονικές γνώσεις που αποκτώνται 
κατ'αυτόν τον τρόπο μπορούν να συμβάλουν στην καλύτερη προστασία και σε 
αποτελεσματικότερη διαχείριση των ειδών και των οικοτόπων. 
Στη συνέχεια παρατίθενται τα κύρια θέματα των ερευνών και μελετών που 
πραγματοποιήθηκαν στα διάφορα κράτη μέλη από το 1981. Αναφέρονται επίσης, 
εφόσον αυτό είναι δυνατό, ο υπεύθυνος οργανισμός και το έτος. 
-102 
Στην περιφέρεια της Φλάνδρας: 
- Μελέτη των τροφικών συνηθειών του Ardea cinerea και των βιολογικών 
μεθόδων για την προστασία της ιχθυοκαλλιέργειας από αυτό το είδος πτηνού 
(Εργαστήριο Οικολογίας και Προστασίας της Πανίδας (1)) 
Μελέτη των ανθρωπίνων δραστηριοτήτων στο φυσικό περιβάλλον και μελέτη 
για τους βιολογικούς δείκτες (υπηρεσία προστασίας της φύσης της 
περιφερειακής διοίκησης της Φλάνδρας)· 
Μελέτη των τροφικών συνηθειών του Podiceps cristatus (Ινστιτούτο για 
την Προστασία της Φύσης/ΙΡΝ(2)) 
Έρευνες για την εξέλιξη των πληθυσμών πτηνών που ζουν σε υδάτινο 
περιβάλλον και σε βάλτους ιδίως στις 23 ΖΕΠ και στις τοποθεσίες 
Ramsar(ΙΡΝ)· 
Μελέτη της εξέλιξης, εξάπλωσης και χρήσης των οικοτόπων αγρίων πτηνών 
στην περιφέρεια της Φλάνδρας (ΙΡΝ)· 
Έρευνες για τις σχέσεις μεταξύ της προστασίας της φύσης και των 
γεωργικών πρακτικών ιδίως στις 23 ΖΕΠ (ΙΡΝ)· 
Έρευνες για τη δυναμική του Ardea cinerea που φωλιάζει στην περιφέρεια 
της Φλάνδρας (ΙΡΝ)· 
οικολογική περιγραφή των 23 ΖΕΠ στην περιφέρεια της Φλάνδρας που έχουν 
ιδιαίτερη σημασία για τα πτηνά, και ιδίως τα αποδημητικά (ΙΡΝ)· 
Το Βασιλικό Ινστιτούτο Φυσικών Επιστημών του Βελγίου (ΚΒΙΝ(3)) μελετά : 
Τις μεταναστεύσεις πτηνών με τη βοήθεια της δακτυλίωσης 600.000 πτηνών 
ανά έτος σε όλο το βασίλειο· 
Τα αποδεκτά όρια απολήψεων μέσω της θήρας για τους πληθυσμούς της 
μπεκάτσας (Scolopax rusticola) που φωλιάζει ή διέρχεται από την 
περιφέρεια της Φλάνδρας. 
Στην περιφέρεια της Βαλλωνίας : 
6 ΖΕΠ αποτέλεσαν το αντικείμενο συμβάσεων μελετών συνολικού ύψους 7,5 
εκατ. βελγικών φράγκων. Οι μελέτες αυτές είτε έχουν περαττωθεί είτε 
είναι υπό εκτέλεση και αφορούν την απογραφή και την οικολογική περιγραφή 
αυτών των ΖΕΠ. 
Μελέτης της καθυστερούμενης καλλιέργειας των λειβαδιών προκειμένου να 
προστατευθούν τα πουλιά που φωλιάζουν (Nordrhein-Westfalen/NRW, 1984) 
τακτική απογραφή των πληθυσμών των ημερόβιων και νυκτόβιων αρπακτικών 
(NRW)· 
Μελέτη της δυναμικής του πληθυσμού ορισμένων ειδών θαλάσσιων πτηνών 
(Branta leucopsis, Branta bernicla, Calidris canutus) και του 
οικολογικού ρόλου της θάλασσας του Wadden στο Schleswig-Holstein (19 81-
82) 
απογραφή των πτηνών που ζουν στα λειβάδια και εκπόνηση προτάσεων 
(1) laboratorium voor Ekologie en Faunabeheer van de K.U.L 
(2) Instituut voor Natuurbehoud 
(3) Koninklijk Belgisch Instituut voor Naturwetenschappen 
-103-
με σκοπό την προστασία των ειδών σε οπισθοδρομική εξέλιξη. Η μελέτη αυτή 
αφορά ιδίως τα Ciconia ciconia, το Limosa limosa, Tringa totanus, Gallinago 
gallinago, Philomachus pugnax και Circus pygargus (Schleswig-Holstein, 
1981-82) 
απογραφή των ιερακόμορφων πληθυσμών (Αμβούργο, 1980-85) 
- καταγραφή της πτηνοτροφίας στην πόλη του Αμβούργου ως βάση αναφοράς για 
τις αποφάσεις σε θέματα πολιτικής περιβάλλοντος· 
Μελέτη της βιολογίας των πληθυσμών του Haematopus 
ostralegus(Niedersachsen, 1985-89) 
έμμεσες και άμεσες συνέπειες πετρελαιοκηλίδων στα θαλάσσια πτηνά στη 
Deutsche Bucht (Niedersachsen) 
Μελέτη των περιοχών που πρέπει να προστατευθούν στην Κάτω Σαξωνία 
(Niedersachsen, 1981) 
δυναμική του πληθυσμού των πτηνών ιδίως του Delichon urbica (Rheinland-
Pfalz, 1980) 
Έρευνες στη βιολογία και οικολογία του Scolopax rusticola ως προς την 
εαρινή θήρα και την προστασία των βιοτόπων. Οι μελέτες αυτές 
περιλαμβάνουν την εκπόνηση σχεδίου διαχείρισης των βιοτόπων για το είδος 
αυτό στην περιοχή των Mittelgebirge (Rheinland-Pfalz, 1975-84) 
Βασικές έρευνες για την εκπόνηση προγράμματος προστασίας των ειδών με 
σκοπό την προστασία των εδαφών. Οι έρευνες αφορούν κυρίως τα κάτωθι 
είδη: gallinago gallinago, Crex crex, Saxicola rubetra, Motacilla flava, 
Anthus pratensis και Locustella naevia (Baden-WUrttemberg, 1985-88) 
Οικολογία του ciconia ciconia στη Βαυαρία : πληθυσμός που φωλεάζει, 
απαιτήσεις όσον αφορά τους βιότοπους, την προστασία και δυνατότητες 
διατήρησης και αύξησης των πληθυσμών (Bayern, 1980-82) 
τακτική απογραφή των υδρόβιων πτηνών σε επιλεγμένους υγρότοπους (Bayern) 
αιτίες ασθενείας και θανάτου των αγρίων πτηνών (Bayern) 
DK 
Επιτήρηση των ευρωπαϊκών περιοχών προστασίας των πτηνών και απογραφές 
των πληθυσμών τους· 
Έρευνες με σκοπό να αξιολογηθούν οι συνέπειες διαφόρων τύπων 
δραστηριοτήτων επί της αξίας μιας περιοχής ως οικοτόπου για τα πτηνά· 
Μελέτες δακτυλίωσης· 
Κατά τόπους ποσοτικές μελέτες με σκοπό να αξιολογηθεί η εξέλιξη του 
δυναμικού των πληθυσμών των πτηνών· 
Μελέτες για ορισμένα είδη που περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι της 
οδηγίας ή ομάδες ειδών οικολογικά ευπαθών. 
Οι κάτωθι μελέτες πραγματοποιήθηκαν από το ICONAÎ^) : 
Κατάσταση του Aquila chrysaetos στις περιφέρειες του Guadalajara, 
Cuenca και Ciudad Real(1986)· 
(1) Insituto Nacional para la Conservacion de la Naturaleza 
-104-
χειμέρια απογραφή των υδρόβιων πτηνών (1986 και 19 87) 
Κατάταξη των ισπανικών υγροτόπων συναρτήσει της σημασίας τους για τα 
υδρόβια πτηνά (1987)· 
Καταγραφή των περιοχών δυναμικής εξάπλωσης του Oxyura leucocephala 
(1987) · 
Καταγραφή του ισπανικού πληθυσμού του Ciconia nigra και των περιοχών 
φωλεοποίησής του (1987)· 
Καταγραφή του ισπανικού πληθυσμού του Otis tarda (φάση 1/1987, φάση 
11/1989)· 
Βιολογία, χρήση του οικοτόπου και βάσεις για την προστασία του Neophron 
percnopterus στην Ιβηρική Χερσόνησο (1987)· 
Καταγραφή του ισπανικού πληθυσμού του Gypaetus barbatus και των περιοχών 
φωλεοποίησής του (1987/1988)· 
Καταγραφή του ιβηρικού πληθυσμού του Neophron percnopterus και των 
περιοχών φωλεοποίησής του (1987/1988) 
Χρήση του χώρου από τα ενήλικα Aquila adalberti που φωλεάζουν 
(1987/1988)· 
Δημογραφικές παράμετροι του διαχειμάζοντος πληθυσμού των Grus grus στην 
Ισπανία (1987/1988)· 
Καταγραφή του ισπανικού πληθυσμού του Aquila Chrysaetos και των περιοχών 
φωλεοποίησής του (1988)· 
Καταγραφή και προβλήματα προστασίας των αποικιών φωλεοποίησης του Falco 
naumanni (1988)· 
Καταγραφή των περιοχών διασποράς συγκέντρωσης των νεοσσών του Oxyura 
leucocephala (1988) 
Σχέδιο των εγκαταστάσεων για την επαναεισαγωγή του Porphyrio porphyrio 
(1988)· 
απογραφή των ειδών των διαχειμαζόντων πτηνών (1989)· 
Επιτήρηση της διασποράς των νεοσσών του Gypaetus barbatus (1989)· 
καταγραφή του ισπανικού πληθυσμού του Gyps fulvus (1989)· 
καθορισμός του καθεστώτος του streptopelia turtur (1989)· 
Απογραφή των υδρόβιων πτηνών που φωλεάζουν (1989)· 
καθορισμός του βαθμού συγγένειας εξ αίματος στους υποπληθυσμούς του 
Aquila adalberti (1989/1990)· 
Καταγραφή και τυπολογία των υγροτόπων (1989/1990)· 
Καταγραφή των απειλούμενων ειδών σε κοινοτική κλίμακα (1989-1990)· 
Μελέτη της βιολογίας και της οικολογίας του Columba bollii και του 
Columba junoniae· 
Μελέτες για την επίδραση των χημικών ρυπάνσεων σε ορισμένους πληθυσμούς 
πτηνών (π.χ. Aquila adalberti) 
αξιολόγηση των συνεπειών των μεταφορών ως αιτία θνησιμότητας των πτηνών· 
Εκπόνηση ενός μοντέλου κυνηγετικής προμήθειας του Alectoris rufa στην 
Ισπαν ία· 
Καταγραφή του ισπανικού πληθυσμού του Hieraaêtus fasciatus (1989-90)· 
Χρήση του χώρου και μετατοπίσεις διασποράς του Otis tarda στις περιοχές 
πειραματικής εφαρμογής (1990-1991)· 
-105-
Επιτήρηση των πληθυσμών των υδρόβιων πτηνών (1990-91)· 
επιλογή των περιοχών φωλεοποίησης του Ciconia sp. στην Ισπανία. Περιοχές 
διαχείμασης του Ciconia nigra· 
Επιτήρηση της διασποράς των νεοσσών του Aquila heliaca· 
Καταγραφή του ισπανικού πληθυσμού του Pandion haliaetus και των 
περιοχών φωλεοποίησής του (1991)· 
κατάρτιση από πλευράς διατήρησης και κατανομή για το Perdix perdix καθώς 
και περιοχές ευαίσθητες για το είδος αυτό στην Ισπανία (1991) 
καθορισμός και καταγραφή των περιοχών φωλεοποίησης του Turnix sylvatica 
(1991)· 
Επιτήρηση της διασποράς των νεοσσών του Hieraaetus fasciatus (1991)· 
μέθοδοι ανανέωσης των πληθυσμών του Aquila heliaca (1991)· 
Σε περιφερειακό επίπεδο, έχουν πραγματοποιηθεί επίσης αρκετές μελέτες. 
Καταγραφή και περιγραφή των φυσικών περιοχών που έχουν ενδιαφέρον από 
άποψη οικολογίας, πανίδας και χλωρίδας (περιοχές που έχουν καταγραφεί 
για το ορνιθολογικό ενδιαφέρον τους για τα πτηνά που φωλεάζουν, τα 
αποδημητικά πτηνά και τα διαχειμάζοντα πτηνά) (Υπουργείο Περιβάλλοντος 
από το 19 82)· 
Συνέχεια μέσα στο χρόνο του επιπέδου αφθονίας κοινών πτηνών (STOC) με 
χρήση της τεχνικής της δακτυλίωσης (σταθερή προσπάθεια σύλληψης) και των 
παρατηρίων οδικών πτηνών σε σημεία στάθμευσης σύμφωνα με τυποποιημένες 
μεθόδους (Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας/CRBPOi1))· 
προσδιορισμός της επίδρασης των τρόπων απόληψης πτηνών στο επίπεδο των 
πληθυσμών τους (έρευνα που πραγματοποιήθηκε μεταξύ των κυνηγών υδροβίων 
θηραμάτων)· 
καθορισμός του ρόλου ορισμένων ειδών ως δείκτη ρύπανσης· 
Μελέτη των επιζήμιων αποτελεσμάτων της χημικής ρύπανσης στο επίπεδο 
πληθυσμού των ειδών πτηνών 
τελειοποίηση οικολογικών μεθόδων για την πρόληψη των ζημιών που 
προκαλούνται από τα πτηνά (συστήματα εκφοβισμού με ακουστικές μεθόδους ή 
με την ιερακοθηρία για την πρόληψη των κινδύνων σύγκρουσης αεροσκαφών 
και πτηνών στους διαδρόμους αερολιμένων). 
Τα ανωτέρω αφορούν : Phalacrocorax sp., Branta sp. και e Phoenicopterus 
ruber)· 
Επανεισαγωγή του Gyps fulvus στις Cevennes· 
Επανεισαγωγή του Gypaetus brbatus στις Άλπεις· 
Μελέτη των στρατηγικών αποδήμησης των σπουργιτιών που ζουν στα έλη 
(Acrocephalus sp., Locustella sp. , και Luscinia svecica) και Alauda 
arvensis (Εθνικό Μουσείο Φυσικής Ιστορίας /CRBPO)· 
Έρευνες για τις αποδημήσεις των ειδών, της βιολογίας αναπαραγωγής τους, 
της δυναμικής του πληθυσμού τους, π.χ. λασποβόρα της δυτικής 
παλαιαρκτικής (Μουσείο Φυσικής Ιστορίας/CRBPO e ONc(^)) 
(2) Office National de la chasse 
-106-
Πραγματοποιήθηκαν για λογαριασμό του Υπουργείου Περιβάλλοντος : 
καταγραφές των ερωδιών, των διαχειμαζόντων νήσοειδών, των διαχειμαζόντων 
λασποβόρων και των λασποβόρων που φωλιάζουν, ημερόβιων αρπακτικών που 
φωλιάζουν, θαλασσοπουλιών που φωλεάζουν 
- απογραφές των υδρόβιων αποδημητικών πάλα ιοαρκτικών πτηνών στην τροπική 
Αφρική· 
Άτλας των πτηνών της Γαλλίας το χειμώνα (SOF(1)/SFF(2)) 
Άτλας των πτηνών που φωλεάζουν στη Γαλλία (νέο καθεστώς υπό εκπόνηση)· 
πολυάριθμοι περιφερειακοί άτλαντες των πτηνών που φωλεάζουν 
- καταγραφές και ειδικές μελέτες βιολογίας των ειδών του πτερωτού 
βασιλείου που επιτρέπουν καλύτερη γνώση της κατάστασης των πληθυσμών και 
της εξέλιξης τους (νησοειδή, θαλασσοπούλια, Tetrao tetrix, Buteo sp., 
Ciconia ciconia, Branta bernicla, Coturnix coturnix, Tetrao urogallus, 
Ardea cinerea, Emberiza hortulana και crex crex) 
- Μελέτες για ειδικά οικοσυστήματα του πτερωτού βασιλείου και ιδίως σε 
υγροτόπους : Aquitania (1984), Βρετάνη (1984), Marais de l'Ouest (1985), 
Λωραίνη (1985) και περιφερειακές καταγραφές των τυρφώνων· 
καταγραφή των ακτών (1979 και 1982)· 
καταγραφή της σύχνασης των νησοειδών σε υγροτόπους (ONC, 1983)· 
Εξάλλου, αρκετές έρευνες έχουν πραγματοποιηθεί σε υγρότοπους από την 
οικολογική επιτροπή και τη διαχείριση της εθνικής κληρονομιάς και του 
Office National de la Chasse. 
-απογραφή και δακτυλίωση των πτηνών - ιδίως των υδρόβιων πτηνών στους 
υγροτόπους της βορειο-ανατολικής Ελλάδας· 
Οικολογική μελέτη των κοινοτήτων των περιστερών στο εθνικό πάρκο του 
Ολύμπου (προβλεπόμενη μελέτη, προς εκτέλεση)· 
Δακτυλίωση και μελέτες της μετανάστευσης των περιστερών στην 
Πελοπόνησσο· 
Δακτυλ ίωση του Alcedo atthis· 
διεθνές ερευνητικό πρόγραμμα για τον Pelecanus crispus* 
Οικολογική μελέτη των πληθυσμών Perdix perdix στην Μακεδονία* 
Μελέτη της βιολογίας του Buteo rufinus στην βορειο-ανατολική Ελλάδα*· 
Προστασία και διαχείριση των υγροτόπων της βορείου Ελλάδας για τον 
Pelecanus crispus· 
γενετική μελέτη του Parus lugubris(προβλεπόμενη μελέτη, προς 
εκτέλεση)· 
μελέτη της διαχείρισης του δάσους της Δαδίας· 
χειμερινές απογραφές των υδρόβιων πτηνών (συνεργασία με το IWRBÎ^))* 
- Μελέτες για ορισμένους πληθυσμούς πτηνών (π.χ. Numenius tenuirostris, 
Anser erythropus). 
* μακροπρόθεσμες μελέτες 
(1) Société Ornithologique de France 
(2) Secretariat de la Faune et de la Flore 
(3) International Waterfowl and Wetlands Research Bureau 
107-
Διάφορες μελέτες είναι υπό εκτέλεση ή έχουν πραγματοποιηθεί από το 
L'Istituto nazionale di Biologia délia Selvaggina (της Μπολώνια): 
καταγραφή των υδρόβιων πτηνών 
μελέτη για τη στρατηγική αποδήμησης των πτηνών, ιδίως των διαφόρων ειδών 
σπουργιτών και λασποβόρων ανά την Ιταλία· 
Ερευνητικό πρόγραμμα για τα κάτωθι ενδογενή είδη : Perdix perdix και 
Phasianus colchicus (σε συνδυασμό με άλλο ερευνητικό πρόγραμμα για τις 
επιπτώσεις των γεωργικών τεχνικών στην πανίδα) 
ερευνητικά προγράμματα για τον Alectoris sp;, τα θαλασσοπούλια και τα 
ημερόβια και νυκτόβια αρπακτικά· 
συντονισμός ενός διεθνούς ερευνητικού σχεδίου για την εαρινή 
μετανάστευση των πτηνών ανά τη Μεσόγειο (σε συνεργασία με την Κορσική 
και τη Μάλτα). 
IRL 
απογραφή όλων των αποικιών θαλασσίων πτηνών που φωλεάζουν στις 
ιρλανδικές ακτές (υπό εκτέλεση)· 
απογραφή με δειγματοληψία και επιτήρηση της παραγωγικότητας των 
επιλεγμένων ειδών θαλασσίων πτηνών (υπό εκτέλεση)· 
απογραφή του Sterna dougallii σε όλη τη χώρα (1984) και 
εμπεριστατωμένες έρευνες για τη βιολογία και την οικολογία της διατροφής 
των αποικιών που φωλεάζουν στο Rockabill (co. Dublin) και στο Lady's 
Island Lake (Co. Wexford) 
ετήσιες εμπεριστατωμένες μελέτες του Sterna hirundo, Sterna paradisaea, 
Sterna sandvicensis και sterna albifrons σε σημαντικές επιλεγμένες 
τοποθεσίες των ανατολικών, νοτιο-ανατολικών και βορειο-δυτικών ακτών 
εμπεριστατωμένη μακροπρόθεσμη μελέτη (άρχισε το 1966) 12 ειδών θαλασσίων 
πτηνών, συμπεριλαμβανομένων τακτικών απογραφών και δακτυλίωσης στη νήσο 
Great Saltee· 
τακτικές απογραφές των αποικιών του Larus argentatus, του Larus fuscus, 
του Larus canus και Larus ridibundus που φωλεάζουν στις λίμνες στα 
δυτικά, βορειοδυτικά και στο κέντρο της χώρας· 
χειμερινές απογραφές του Cygnus bewickii σε τακτά χρονικά διαστήματα 
(μέρος διεθνούς προγράμματος)· 
χειμερινές απογραφές του Cygnus cygnus το 1985-86 και το 1990-91 (με 
το Ηνωμένο Βασίλειο)· 
χειμερινή απογραφή του Cygnus olor του 1990-1991 
εθνική απογραφή του Anser anser το Μάρτιο του 1986 
εμπεριστατωμένη μελέτη των πληθυσμών και της οικολογίας του Anser 
albifrons flavirostris σε όλες τις τοποθεσίες διαχείμανσης στην Ιρλανδία 
(υπό εκτέλεση)· 
εναέρια εαρινή απογραφή του Branta leucopsis ανά πενταετία (σε 
συνεργασία με το Ηνωμένο Βασίλειο)· 
ετήσια απογραφή και επιτήρηση της παραγωγικότητας του Branta bernicla 
hrota σε όλες τις τοποθεσίες διαχείμανσης της Ιρλανδίας· 
-108-
απογραφή των υδρόβιων πτηνών (πάπιες, χήνες, κύκνοι, λασποβόρα, 
βουτηχτάρες κλπ.) σε περισσότερους από 1000 υγροτόπους της Ιρλανδίας 
(τέσσερις χειμώνες (1984-85 έως 1987-88) 
εθνική απογραφή των πληθυσμών που φωλεάζουν, χειμερινή απογραφή και 
μελέτη της οικολογίας και της διατροφής του Phalacrocorax carbo 
εθνική απογραφή του Falco peregrinus το 1981 με ετήσια επιτήρηση με 
δειγματοληψία 
εμπεριστατωμένη μελέτη των πληθυσμών που φωλεάζουν και οικολογία του 
Falco columbarius στις περιοχές δειγματοληψίας· 
μελέτη του καθεστώτος και της κατανομής του Tyto alba στα ανατολικά της 
χώρας· 
- απογραφή των πληθυσμών λασποβόρων που φωλεάζουν σε τοποθεσίες machair 
και στα Shannon Callows με μόνιμη επιτήρηση του ΤΛ«:(1)(υπό εκτέλεση) 
οικολογία των ακτών του corvus corone cornix στο Cork 
εθνική απογραφή του Pyrrhocorax pyrrocorax 
μελέτη της οικολογίας του Haematopus ostralegus στον κόλπο του 
Δουβλ ίνου· 
μελέτες των κοινοτήτων δενδρόβιων στο Killarney National Park (υπό 
εκτέλεση) 
μελέτες δηλητηρίασης των κύκνων από τον μόλυβδο· 
εθνική απογραφή των πληθυσμών του Sula bassana που φωλεάζουν το 1985-86 
(μέρος διεθνούς απογραφής στην περιοχή του Βορείου Ατλαντικού). 
Επιτήρηση των αποικιών σε τακτά χρονικά διαστήματα· 
μελέτη του επαναποικισμού του Buteo buteo που προέρχεται από τη Βόρειο 
Ιρλανδία (1991)· 
εθνική απογραφή των αρσενικών κραχτών Crex crex το καλοκαίρι του 1988, 
με μόνιμη επιτήρηση των κυρίων τοποθεσιών φωλεοποίησης και 
εμπεριστατωμένες μελέτες στα Shannon Callows· 
εμπεριστατωμένες μελέτες των πληθυσμών δειγματοληψίας των Perdix perdix· 
μελέτη για την αποτελεσματικότητα επαναλευθέρωσης Phasianus colchicus 
που έχουν εκτραφεί σε αιχμαλωσία· 
απογραφή όλων των ειδών της Ιρλανδίας που φωλεάζουν (19 88-91) για την 
ενημέρωση των πληροφοριών σχετικά με την κατανομή τους που περιέχονται 
στον Άτλαντα των ειδών της Ιρλανδίας που φωλεάζουν 1968-72· 
απογραφή όλων των διαχειμαζόντων ειδών της Ιρλανδίας (1981-82 έως 1983-
84) και απογραφή των τοποθεσιών (κυρίως των υγροτόπων και των τοποθεσιών 
φωλεοποίησης για τα θαλάσσια πουλιά), που μπορούν να υποδειχθούν ως 
φυσικές προστατευτέες περιοχές, καταφύγια για την άγρια πανίδα ή ΖΕΠ. 
οι ανωτέρω έρευνες πραγματοποιήθηκαν από το NPWS(2), μη κυβερνητικές 
οργανώσεις και ειδικούς με συλλογικό ή μη τρόπο. 
Η έρευνα στο Λουξεμβούργο αφορά κατά κύριο λόγο τις δραστηριότητες 
δακτυλίωσης και της καταγραφές ενδογενών και αποδημητικών ειδών που 
πραγματοποιείται από την Ligue pour l'Etude et la Protection des Oiseaux. 
(1)Irish Wildbird Conservancy 
(2) National Park and wildlife Service 
109-
NL 
πρόγραμμα δακτυλίωσης των πτηνών σε συντονισμό με το Κέντρο Δακτυλίωσης 
των Κάτω Χωρών του (1) Heteren SOVON(2) (Οργανισμός που συγκεντρώνει 
τις ορνιθολογικές οργανώσεις των Κάτω Χωρών) πραγματοποιεί, με τη 
βοήθεια εθελοντών σε όλη τη χώρα, καταγραφές και απογραφές· 
άτλας των πτηνών στις Κάτω Χώρες, που πραγματοποιήθηκε το 1987 από το 
SOVON. Ο άτλας αυτός περιέχει μεταξύ άλλων πληροφορίες για τους 
πληθυσμούς και την εξάπλωση ειδών πτηνών στις Κάτω Χώρες μεταξύ 1978 και 
1983· 
οικολογικές μέθοδοι με σκοπό την πρόληψη των ζημιών που προκαλούνται από 
τα πτηνά. Έχουν πραγματοποιηθεί μελέτες για τη φύση και την έκταση των 
ζημιών που προκαλούνται από τα πτηνά στις καλλιέργειες, καθώς και για 
τις ενδεδειγμένες μεθόδους που πρέπει να εφαρμόζονται για να 
προλαμβάνονται ή να μειώνονται οι ζημίες αυτές. Τα ανωτέρω αφορούν : 
τους γλάρους, τους σπουργίτες, τα ψαρόνια, τα κοράκια, τις χήνες, τους 
κορμοράνους· 
καθορισμός του ρόλου ορισμένων ειδών πτηνών ως δεικτών ρύπανσης των 
υδάτων. Ορισμένες μελέτες είναι υπό εκπόνηση σχετικά με τα Aythya 
fuligula, Fulica atra, Phalacrocorax carbo και Podiceps cristatus. To 
Ινστιτούτο θαλασσίων Ερευνών των Κάτω Χωρών(3) πραγματοποίησε μελέτη το 
1988-89 σχετικά με τις συνέπειες των θαλασσίων πτηνών στη ρύπανση της 
Βόρειας θάλασσας· 
έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί από το Κεντρικό Κτηνιατρικό 
Ινστιτούτο(4)(Lelystad) για τη θνησιμότητα των πτηνών (έκθεση : η 
θνησιμότητα των πτηνών στις Κάτω Χώρες 1975-1989) 
έρευνα για τη θήρα στους κυνηγούς για στατιστικές σχετικά με τις 
απολήψεις μέσω της θήρας 
ετήσιος καθορισμός του καθεστώτος των πτηνών που φωλεάζουν, των 
αποδημητικών και των διαχειμαζόντων πτηνών στις φυσικές προστατευτέες 
περιοχές (πραγματοποιήθηκε από τους αντίστοιχους αρμοδίους) 
έρευνες για την περίοδο κατά την οποία οι νότιες και οι βόρειες 
ποικιλίες του Pluvialis apricaria διέρχονται από τις κάτω Χώρες κατά τη 
μετανάστευση τους. 
καταγραφή και χαρακτηρισμός των πτηνών που φωλεάζουν στην Πορτογαλία και 
εκπόνηση άτλαντα (δημοσιεύθηκε το 1989) 
οργνάνωση εθνικού προγράμματος επιτήρησης των θαλασσίων πτηνών που 
εξωκοίλουν στις ακτές κατά τη χειμερινή περίοδο και ανάλυση των σχετικών 
παραγόντων θνησιμότητας· 
απογραφή και βιολογική μελέτη του εθνικού πληθυσμού του Ciconia ciconia 
(1) Vogeltrekstation 
(2) Samenwerkende Organisaties Vogelonderzoek Nederland 
(3) Nedrlands Instituut voor Onderzoek der Zee 
(4) Centraal Diergeneeskunding Instituut 
-110-
καταγραφή και βιολογική μελέτη των θαλασσίων πτηνών που φωλεάζουν στην 
Πορτογαλία (στην Ευρώπη επίσης στη Μαδέρα και στις Αζόρες) 
απογραφές των θαλασσίων πτηνών (ιδίως των νησοειδών και των λασποβόρων) 
στους σημαντικότερους υγροτόπους της Πορτογαλίας 
βιολογική μελέτη των Ardeidi, των φλαμέγκο και των πτερυγιοπόδων στην 
Πορτογαλία, συμπεριλαμβανομένης της επιτήρησης των αποικιών και του 
δυναμικού αναπαραγωγής για τα είδη που φωλεάζουν στη χώρα 
βιολογική παρακολούθηση των πληθυσμών πτηνών που εξαρτώνται από τις 
περιοχές στεπών στις περιφέρειες του κέντρου και της νότιας Πορτογαλίας, 
ιδίως τα Otis tarda, tetrax tetrax, Grus grus και άλλα συναφή είδη 
(π.χ.Ιο Pterocles orientalis, Burhinus oedicnemus, circus pygargus, 
Falco naumanni) 
βιολογική μελέτη των μεταναστεύσεων πτηνών που διέρχονται τη Σαχάρα, 
ιδίως τα είδη του Sylvidae που συνδέονται με τις εκβολές ποταμών και 
τους καλαμώνες (Phragmites) στους παράκτιους υγρότοπους. 
UK 
i) έρευνες και μελέτες που έχουν πραγματοποιηθεί για τους οικοτόπους 
εξέλιξη της κατάληψης των εδαφών στα Highlands της Σκωτίας και συνέπειες 
στα αρπακτικά πτηνά (1985) 
επιπτώσεις των δραστηριοτήτων αναψυχής στο πτερωτό βασίλειο των 
οικοτόπων γλυκών υδάτων (Wildfowl Trust(l), 1981) 
μελέτη για τις τοποθεσίες φωλεοποίησης λασποβόρων και άλλων πτηνών που 
φωλεάζουν στους βάλτους (1983) 
μελέτη για τα πτηνά που φωλεάζουν στα Highlands και για την αναδάσωση 
(1985) 
συνέπειες της αποστράγγισης των εδαφών στην πανίδα (Ινστιτούτο Χερσαίας 
Οικολογ ίας/ΙΕΤ(2),1984) 
βιολογικές συνέπειες που προκύπτουν από την εξέλιξη της χρήσης εδαφών 
στα Lowlands της Σκωτίας (1984) 
επιτήρηση του corvus corax και κατάληψη των υψιπέδων της κεντρικής 
Ουαλίας (19 86) 
συνέπειες της αναδάσωσης στη βιολογία του πληθυσμού του Pyrrhocorax 
pyrrhocorax (Πανεπιστήμιο της Γκασκώβης, 1989) 
απώλεια οικοτόπων (1986) 
συνέπειες της εντατικοποίησης της γεωργίας στην αναπαραγωγή των πτηνών 
που φωλεάζουν στο έδαφος (Πανεπιστήμιο του Durham, 1988) 
λασποβόρα του Machair που φωλεάζουν (19 87) 
- μελέτη για τα πτηνά που φωλεάζουν : υφάλμυρες λιμνοθάλασσες (RSPB(3), 
1985) 
μελέτη για τη διαχείριση των αμμωδών θ ινών (ΙΕΤ, 1988) 
μελέτη των πτηνών των βάλτων (NCC(4), υπό εκπόνηση) 
μελέτη της κατάληψης των εδαφών, των οικοτόπων των πτηνών και προστασίας 
της φύσης στην νήσο Islay (NCC,1988) 
- πτηνά στις νήσους Shetland και Orkney και προγράμματα γεωργικής 
ανάπτυξης (RSPB,1987) 
- συνέπειες του παγετού στα εδάφη για την προστασία της φύσης (NCC, υπό 
εκπόνηση) 
(1) Wetlands and Wildfowl Trust 
(2) Institute of Terrestrial Ecology 
(3) Royal Society for the Protection of Birds 
(4) Nature Conservancy Council 
-Ill-
συνέπειες της αναδάσωσης στα πτηνά των βάλτων και στα ζώα που τρέφονται 
με αυτά (1989) 
προστασία της φύσης και των εδαφών που καλλιεργούνται με χαμηλή ένταση 
(NCC, 1991) 
βιολογική μελέτη των πτηνών και των (ασπόνδυλων) στο Wash (ΙΕΤ, 1988) 
ii) έρευνες και μελέτες που πραγματοποιήθηκαν για τα είδη : 
τα θαλάσσια πτηνά στα ανοικτά της βορειο-δυτικής Μεγάλης Βρετανίας 
(1986) 
επιτήρηση των σπανίων ενδογενών πτηνών που φωλεάζουν (1998) 
τα πτηνά και η ρύπανση (ΙΕΤ,1989) 
δηλητηρίαση του cygnus olor από τον μόλυβδο (Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης 
1988) 
δηλητηρίαση του Cygnus cygnus από το μόλυβδο στις εκβολές του Ythan 
(πανεπιστήμιο της Aberdeen, 1987) 
επιτήρηση των θαλασσίων πτηνών στις νήσους Orkney (19 89) 
αναγκαία μέτρα προστασίας του crex crex στα Western Isles (RSPB,1988) 
πειραματική μελέτη του Mergus serrator και Mergus merganser στη Σκωτία 
(πανεπιστήμιο του Durham,1986) 
αναπαραγωγή και τροφή του Sterna sp. στη Σκωτία (πανεπιστήμιο του 
Durham, 1986) 
πτηνά που φωλεάζουν στο έδαφος στα Somerset Levels (RSPB,1986) 
μελέτη των μετακινήσεων των πληθυσμών λασποβόρων στη Δυτική Ευρώπη 
(πανεπιστήμιο του Durham, 1984) 
μελέτη των θαλασσίων πτηνών στη νήσο Skomer (πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, 
1983) 
επιτήρηση των θαλασσίων πτηνών που φωλεάζουν στους βράχους των νήσων 
Orkney (1985) 
απογραφή και επιτήρηση του Falco peregrinus στην Κάμπρια (1985) 
τα πτηνά στις εκβολές του Moray (1985) 
επιτήρηση του Pluvialis apricaria (1985) 
επανεισαγωγή του Haliaetus albicilla (1986-1991) 
καταγραφή των αποικιών θαλασσίων πτηνών (NCC,19 89) 
συνέπειες των δραστηριοτήτων αναψυχής του Pluvialis apricaria 
(πανεπιστήμιο του Manchester, 1989) 
αξιολόγηση των συνεπειών από τις απολήψεις μέσω της θήρας στους 
πληθυσμούς του Numenius arquata στη Μεγάλη Βρετανία (πανεπιστήμιο του 
Durham, 1988) 
εξέλιξη των πληθυσμών θαλασσίων πτηνών (ΙΕΤ, 1989) 
οικολογία του tetrao urogallus (ΙΕΤ, 1989) 
τροφή και αναπαραγωγή του sterna sp. (πανεπιστήμιο της Γλασκώβης, 199 0) 
προστασία των ευπαθών και των διασκορπισμένων ειδών (NCC, υπό εκτέλεση) 
- άτλας των πτηνών που φωλεάζουν στη Μεγάλη Βρετανία (υπό εκτέλεση) 
κατάσταση από πλευράς διατήρησης και κατανομή των εμφωλευόντων πληθυσμών 
Charadrius morinellus (NCC, 1987) 
-112-
διατάραξη των υδρόβιων θηραμάτων από τις δραστηριότητες αναψυχής (RSPB, 
1988) 
επιτήρηση του Milvus milvus (NCC, 1990) 
επιτήρηση και προστασία των αρπακτικών πτηνών (υπό εκτέλεση) 
πρόγραμμα επιτήρησης των θαλασσίων πτηνών (υπό εκτέλεση) 
θηράματα και λασποβόρα στη νοτιοδυτική Ουαλία (NCC, 1988) 
θηράματα και διαχειμάζοντα λασποβόρα στο Somerst Levels και Moors 
(RSPB, 1989) 
μελέτη των πτηνών των βάλτων στις περιφέρειες του Angus και Perthshire 
στη Σκωτία (NCC, 1990) 
κατανομή του Anser anser γύρω από το Loch of Strathberg (Grampian) 
(Πανεπιστήμιο της Aberdeen, 1991) 
επιτήρηση των αποτελεσμάτων από τον εντατικό εκφοβισμό του Branta 
leucopsis Islay (Πανεπιστήμιο της Γλασκώβης, 1988) 
κατανομή των λασποβόρων που φωλεάζουν στη Μεγάλη Βρετανία (RSPB, 1989) 
συμπεριφορά και διαχείριση των θηραμάτων στα lochs του Caithness 
(Σκωτία) (1989) 
χειμερινή οικολογία του Plectophenax nivalis (1988) 
διακυμάνσεις των θηραμάτων στο Lough Neagh (DOE/NI)(l) 
μελέτη για την παρακμή του Melanita nigra στο lough Erne (DOE/NI) 
κατανομή των λασποβόρων που φωλεάζουν στη Βόρειο Ιρλανδία (DOE/NI + 
RSPB) 
σχέση μεταξύ του Anas penelope και Branta bernicla στο Strangford 
lough (IWRB(2) + National Trust) 
μελέτες για τους πληθυσμούς των θηραμάτων και των λασποβόρων στο 
Strangford Lough (IWRB + Natioanl Trust) 
κατανομή του Falco peregrinus στη Βόρειο Ιρλανδία (DOE/NI) 
τροφικές συνήθειες των κορμοράνων στη North Antrim (DOE/NI e 
DOA/NI(3)) 
(1) department of the Environment for Northern Ireland 
(2) International Waterfowl and Westlands Research Bureau 
(3) Department of agriculture for Northern Ireland 
-113-
ΠΡΟΒΛΒΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ/ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ 
Μετά από 10 έτη και άνω μετά την επίσημη έναρξη ισχύος της (2/4/81), η 
οδηγία 79/409/ΕΟΚ έχει οπωσδήποτε μεταφερθεί στο εθνικό δίκαιο των κρατών 
μελών. Ωστόσο, το εθνικό δίκαιο δεν συμφωνεί πάντοτε με τις διατάξεις της 
οδηγ ίας. 
Επίσης, η πρακτική εφαρμογή της οδηγίας στα κράτη μέλη δεν ακολουθεί πλήρως 
τις προβλεπόμενες νομικές διατάξεις. 
Για να πραγματοποιηθεί συνολική αξιολόγηση της οδηγίας, πρέπει να 
επισημανθούν τα προβλήματα εφαρμογής. 
Σε αρκετά κράτη μέλη η εθνική νομοθεσία περί θήρας, η οποία έχει εισαχθεί 
πολύ πριν την έκδοση της οδηγίας, δεν έχει πλήρως προσαρμοστεί στις 
διατάξεις της οδηγίας (άρθρα 7 και 8). Αφετέρου, ορισμένες εθνικές 
νομοθεσίες για την προστασία των πτηνών δεν συμφωνούν πλήρως με τις 
διατάξεις της οδηγίας (άρθρα 1 και 5). 
Κατά συνέπεια, η Επιτροπή προέβη στην κίνηση των διαδικασιών για μη 
συμμόρφωση ή μερική συμμόρφωση κατά των περισσοτέρων κρατών μελών. Για 
ορισμένες χώρες το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων αναγκάστηκε να 
εκδώσει απόφαση για μη συμμόρφωση σε αρκετές διατάξεις των εθνικών 
νομοθεσιών (ή περιφερειακών) ως προς τη θήρα ή την προστασία των πτηνών: 
- Βέλγιο: 8/7/87 
(υπόθεση C 247/85) 
Ιταλία: 8/7/87 
(C 262/85) 
(C 334/89) 17/1/91 
Γερμανία 17/9/87 
(C 412/85) 
(C 288:88) 3/7/90 
Κάτω Χώρες :13/10/87 
(C 236/87) 
(C 339/87) 15/3/90 
Γαλλία : 29/4/88 απόφαση του Δικαστηρίου για μη συμμόρφωση της 
περιφερειακής νομοθεσίας 
απόφαση του Δικαστηρίου για μη συμμόρφωση της 
εθνικής νομοθεσίας 
δεύτερη καταδίκη για τον ίδιο λόγο 
απόφαση του Δικαστηρίου για μη συμμόρφωση 
αρκετών διατάξεων της εθνικής και της 
περιφερειακής νομοθεσίας 
δεύτερη καταδίκη για τον ίδιο λόγο 
απόφαση του Δικαστηρίου για μη συμμόρφωση 
αρκετών διατάξεων της εθνικής και της 
περιφερειακής νομοθεσίας 
δεύτερη καταδίκη για τον ίδιο λόγο 
απόφαση του Δικαστηρίου για μη συμμόρφωση της 
εθνικής νομοθεσίας (1) 
(1) Στην ίδια απόφαση, η Γαλλία καταδικάστηκε για ανεπαρκή προστασία των 
αυγών και των φωλεών 
-114-
Είναι σημαντικό να επισημανθεί ότι παρά τις εν λόγω αποφάσεις του 
Δικαστηρίου, ορισμένα κράτη μέλη δεν έχουν ακόμα ρυθμίσει την κατάσταση. 
ΤΑ ΕΙΔΗ ΠΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΖΟΝΤΑΙ ΩΣ ΘΗΡΑΜΑΤΑ 
Σε ορισμένα κράτη μέλη, ο κατάλογος των ειδών που χαρακτηρίζονται ως 
θηράματα με βάση την εθνική νομοθεσία δεν είναι σύμφωνος με το παράρτημα II 
της οδηγίας. Σχετικά με αυτό, διακρίνονται δύο τύποι προβλημάτων : 
1) στο πλαίσιο της εθνικής νομοθεσίας τους, αρκετά κράτη μέλη έχουν 
χαρακτηρίσει ορισμένα είδη ως θηράματα, ενώ η οδηγία απαγορεύει πλήρως 
τη θήρα τους (είδη που δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα II). Στις 
περισσότερες των περιπτώσεων, πρόκειται για είδη που θεωρούνται 
επιβλαβή: 
Corvus corone Pica pica 
Corvus frugilegus Sturnus sp. 
corvus monedula Passer sp. 
Garrulus glandarius 
Εάν τα κράτη μέλη θεωρούν ότι πρόκειται για περίπτωση παρέκκλισης 
σύμφωνα με το άρθρο 9, θα πρέπει να αναφέρουν τις περιπτώσεις αυτές στις 
ετήσιες εκθέσεις των παρεκκλίσεων. 
2) Σε αρκετά κράτη μέλη, ορισμένα είδη του παραρτήματος ΙΙ/2 
χαρακτηρίζονται ως θηράματα με βάση την εθνική νομοθεσία, ενώ η οδηγία 
απαγορεύει τη θήρα τους στη χώρα. Πρέπει ωστόσο να επισημανθεί ότι στις 
περισσότερες των περιπτώσεων δεν έχει καθοριστεί πράγματι κυνηγετική 
περίοδος για τα εν λόγω είδη, ούτε με βάση την εθνική νομοθεσία περί 
θήρας, ούτε με βάση άλλη συμπληρωματική νομοθετική πράξη (ετήσια) και 
ότι κατά συνέπεια η θήρα των ειδών αυτών απαγορεύεται. 
Σε όλες τις περιπτώσεις ειδών που χαρακτηρίζονται ως θηράματα με βάση την 
εθνική νομοθεσία, τα οποία όμως δεν θηρεύονται στην πραγματικότητα, μπορεί 
να τεθεί τυπικό πρόβλημα διαφάνειας. Πρέπει ωστόσο να διευκρινιστεί ότι επί 
του παρόντος εφαρμόζεται μια διαδικασία τροποποίησης του Παραρτήματος ΙΙ/2 
της οδηγίας για να συμπεριληφθούν τα 5 είδη κορακοειδών που προαναφέρθηκαν. 
ΤΑ ΕΜΠΟΡΕΥΣΙΜΑ ΕΙΔΗ 
Στο πλαίσιο της εθνικής τους νομοθεσίας, ορισμένα κράτη μέλη επιτρέπουν την 
εμπορία όλων των ειδών που χαρακτηρίζονται ως θηράματα. Κατά συνέπεια, ο 
αριθμός των εμπορεύσιμων ειδών στις χώρες αυτές αποδεικνύεται μεγαλύτερος 
από εκείνον των οποίων το εμπόριο επιτρέπεται με βάση το παράρτημα III της 
οδηγ ίας. 
Άλλα κράτη μέλη έχουν καταρτίσει με βάση την εθνική τους νομοθεσία 
διεξοδικό κατάλογο των ειδών, των οποίων το εμπόριο επιτρέπεται, κατάλογος 
ο οποίος ωστόσο περιλαμβάνει είδη που δεν περιέχονται στο παράρτημα III. 
-115 
ΖΩΝΕΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΤΟΠΟΙ ΕΚΤΟΣ ΤΩΝ ΖΩΝΩΝ ΑΥΤΩΝ 
Το άρθρο 4 της οδηγίας προβλέπει ότι τα κράτη μέλη καθορίζουν ζώνες (ΖΕΠ) 
για τα πτηνά του παραρτήματος Ι της οδηγίας, καθώς και για τα μη 
περιλαμβανόμενα στο παράρτημα Ι αποδημητικά είδη των οποίων η έλευση είναι 
τακτική, και ότι εντός των ζωνών αυτών λαμβάνουν ειδικά μέτρα διατήρησης. 
Μέχρι τώρα (Φεβρουάριος 1992), έχουν καθοριστεί άνω των 600 ΖΕΠ που 
καλύπτουν συνολική επιφάνεια 5.5 εκατομυρίων εκταρίων περίπου στην 
επικράτεια της ΕΚ. Ο αριθμός αυτός αποτελεί βεβαίως σημαντική βελτίωση ως 
προς εκείνον του 1986 (309 ζώνες που κάλυπταν περίπου 1, 4 εκατομύρια 
εκτάρια. Ωστόσο, τίθενται δύο κύρια προβλήματα ως προς την πρακτική 
εφαρμογή των διατάξεων που προβλέπονται στο άρθρο 4 : 
1) Παρατηρείται σημαντική απόκλιση μεταξύ του αριθμού και της επιφάνειας 
των ΖΕΠ που έχουν καθοριστεί και εκείνου που κρίνεται αναγκαίος για να 
καταρτιστεί ένα επαρκές και συνεκτικό δίκτυο. 
Η Επιτροπή έχει προβεί στην καταγραφή ενός εκατομμυρίου ζωνών μεγάλου 
ενδιαφέροντος για τη διατήρηση των αγρίων πτηνών στην ΕΚ και την ενημερώνει 
(αρχείο SFF3). Οι ζώνες αυτές αποτελούν μία πρώτη προσέγγιση ενός 
συνεκτικού δικτύου που θα μπορεί να ικανοποιεί τις απαιτήσεις του άρθρου 4. 
Σημαντικός αριθμός από τις ζώνες που περιέχονται στην καταγραφή δεν έχουν 
χαρακτηρισθεί ως ΖΕΠ. Μολονότι τα κράτη μέλη δεν είναι υποχρεωμένα 
αναγκαστικά να υποδείξουν ως ΖΕΠ όλες τις ζώνες που περιέχονται στο αρχείο 
SFF3, οι ζώνες που καθορίζουν θα έπρεπε να είναι επαρκείς ως προς τον 
αριθμό και την επιφάνεια για τη διατήρηση των ειδών του παραρτήματος Ι. Η 
Επιτροπή, με τη βοήθεια της επιτροπής ORNIS, κάλεσε τα κράτη μέλη να 
χρησιμοποιήσουν τη μέθοδο Bezzel (1) για να επιτευχθεί το αποτέλεσμα αυτό. 
Συγκεκριμένα, μόνο η Δανία και το Βέλγιο έχουν σχεδόν εκπληρώσει πλήρως τις 
υποχρεώσεις τους ως προς τον καθορισμό του ΖΕΠ. Αντίθετα, τα άλλα κράτη 
μέλη ιδίως η Γερμανία (ορισμένα lànder), η Ελλάδα, η Γαλλία, η Ιρλανδία, 
οι Κάτω Χώρες και το Ηνωμένο Βασίλειο δεν έχουν ακόμη καθορίσει επαρκή 
αριθμό ΖΕΠ. Σε ορισμένες περιφέρειες της ΕΚ, δεν υπάρχει καμία ΖΕΠ : π.χ. 
στη Βόρειο Ιρλανδία και στο Γιβραλτάρ. 
(1) βλέπε τμήμα 4.3 σελίδες 41-45, Έκθεση EUR EUR 12835 (Πληροφορίες για 
την εφαρμογή της οδηγίας 79/409 /ΕΟΚ 
-116-
2) Ακόμη και αν έχει καθοριστεί σημαντικός αριθμός ΖΕΠ πράγματι, δεν έχουν 
ληφθεί τα κατάλληλα μέτρα για να διασφαλιστεί, αφενός, η προστασία των 
οικοτόπων εντός των ζωνών αυτών και η προστασία των ειδών όπου καταφεύγουν 
τα είδη αυτά. Υπάρχουν πράγματι περιπτώσεις, στις οποίες η ΖΕΠ που έχουν 
καθοριστεί απειλούνται από έργα ή σχέδια διευθέτησης και κατασκευής από τις 
γεωργικές και δασικές εκμεταλλεύσεις, τη ρύπανση και τις δραστηριότητες 
αναψυχής. 
Εκτός των ΖΕΠ, τα κράτη μέλη πρέπει επίσης να λάβουν τα αναγκαία μέτρα για 
να διατηρήσουν και να αποκαταστήσουν επαρκή ποικιλότητα και επιφάνεια για 
τους οικοτόπους ειδών αγρίων πτηνών. Η διάταξη αυτή, η οποία προβλέπεται 
στο άρθρο 3, δεν τηρείται πάντα διότι, για ακόμη μία φορά, τα οικονομικά 
κριτήρια υπερτερούν των δράσεων προστασίας. Σε αρκετά κράτη μέλη οι 
προστευόμενοι οικότοποι απειλούνται ή απειλήθηκαν από έργα ή σχέδια 
διευθέτησης, τα οποία δεν συμφωνούν πάντοτε με τους στόχους προστασίας που 
ορίζει η οδηγία. 
Όσον αφορά την αποκατάσταση των βιοτόπων, η οποία επίσης προβλέπεται στο 
άρθρο 3, τα συγκεκριμένα σχέδια σπανίζουν μάλλον στα περισσότερα κράτη 
μέλη. 
Έναντι των περιπτώσεων της μη τήρησης των διατάξεων των άρθρων 3 και 4 της 
οδηγίας, η Επιτροπή έχει κινήσει πριν από μερικά έτη διαδικασίες παράβασης 
κατά αρκετών κρατών μελών είτε για τον επαρκή αριθμό των καθοριζόμενων ΖΕΠ 
είτε για φθορά ή καταστροφή ενός οικοτόπου από μία οικονομική δραστηριότητα 
(γεωργική, βιομηχανική, οικιστική, τουριστική ή υποδομής). 
-117-
ΚΥΝΗΓΕΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΟΔΟΙ 
Κατά τον καθορισμό των κυνηγετικών περιόδων για τα είδη του παραρτήματος 
II, τα κράτη μέλη σύμφωνα με τους όρους του άρθρου 7 της οδηγίας πρέπει να 
μεριμνούν ώστε : 
— τα είδη αυτά να μη θηρεύονται κατά την περίοδο φωλεοποίησης, ούτε κατά 
τα διάφορα στάδια αναπαραγωγής και εξάρτησης τους. 
— τα αποδημητικά είδη να μη θηρεύονται κατά την περίοδο της αναπαραγωγής 
τους και κατά την επιστροφή τους στον τόπο φωλεοποίησης (βλ. 
παράρτημα IV της παρούσας έκθεσης). 
Η σημασία των διατάξεων αυτών δημιούργησε πολλές συζητήσεις στους κυνηγούς, 
τους οικολόγους και τους επιστήμονες. Ούτως ή άλλως, ορισμένοι μήνες του 
έτους καλύπτουν τις ευαίσθητες περιόδους για τους πληθυσμούς πτηνών : ο 
Απρίλιος, ο Μάιος και ο Ιούνιος κατά τους οποίους τα πτηνά κατασκευάζουν 
τις φωλιές και μεγαλώνουν τα μικρά τους. Για ορισμένα είδη, η φωλεποίηση ή 
ανάπτυξη των μικρών αρχίζουν το Φεβρουάριο ή Μάρτιο ή παρατείνονται μέχρι 
τον Ιούλιο και τον Αύγουστο. Εξάλλου, ορισμένα αποδημητικά είδη ζευγαρώνουν 
και επιστρέφουν στον τόπο φωλεοποίησης κατά τον Φεβρουάριο και το Μάρτιο. 
Οι λεπτομέρειες σχετικά με τα βιολογικά χαρακτηριστικά των ειδών που 
θηρεύονται (περίοδος φωλεοποίησης, αναπαραγωγής και εξάρτησης, περίοδοι 
κατά τις οποίες τα αποδημητικά είδη επιστρέφουν στον τόπο φωλεοποίησης) 
διατίθενται στην τράπεζα δεδομένων ORNIS. 
Πρέπει να διαπιστωθεί ότι οι κυνηγετικές περίοδοι που έχουν καθοριστεί στην 
ΕΚ ποικίλλουν αισθητά από το ένα κράτος μέλος στο άλλο και δεν φαίνεται να 
τηρούνται πάντοτε οι διατάξεις που προαναφέρθηκαν. Η Ιταλία καταδικάστηκε 
στις 17/1/91 από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο (υπόθεση C-157/89), το οποίο 
αποφάνθηκε ότι οι ιταλικές κανονιστικές διατάξεις σε θέματα θήρας ήταν 
ασύμβατες με τις διατάξεις της οδηγίας, εφόσον επέτρεπαν: 
i) την θήρα ορισμένων ειδών πτηνών από 18/8, παρόλο που τα είδη αυτά 
διανύουν ακόμη, την εποχή αυτή, την περίοδο αναπαραγωγής και 
εξάρτησης 
ii) την θήρα ορισμένων αποδημητικών ειδών πτηνών μέχρις τις 28/2 ή τις 
10/3, μολονότι τις ημερομηνίες αυτές τα εν λόγω είδη υπερίπτανται 
του ιταλικού εδάφους, στο πλαίσιο της διαδρομής επιστροφής τους προς 
τον τόπο αναπαραγωγής. 
(1) Αυτό αφορά την ακόλουθη νομοθεσία: τον νόμο 968/77 της 27/12/77 και 
το διάταγμα της 20/12/79, και όχι τον νέο νόμο αριθ. 157 της 
11/2/92. 
-118 
ΛΑΘΡΟΘΗΡΙΑ 
Σε αρκετά μέρη της ΕΚ διαπιστώνονται πρακτικές θήρας ασυμβίβαστες με τις 
διατάξεις της εθνικής νομοθεσίας. 
Στις περισσότερες των περιπτώσεων πρόκειται για χώρες με παράδοση στη θήρα 
σε περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο πολύ ισχυρή. Η πρακτική της λαθροθηρίας 
εξηγείται από την έλλειψη αποτελεσματικής επιτήρησης. Συχνά, υπάρχει 
έλλειψη προσωπικού ως προς τον αριθμό και την ικανότητα στις περιφερειακές 
ή τοπικές αρχές που είναι επιφορτισμένες με τον έλεγχο της θήρας. 
-119-
ΠΑΡΕΚΚΛΙΣΕΙΣ 
Τα κράτη μέλη μπορούν να επιτρέψουν παρεκκλίσεις για διαφόρους λόγους που 
προβλέπονται στην οδηγία (άρθρο 9). Πράγματι, από το 1981 σημαντικός 
αριθμός των παρεκκλίσεων αυτών έχει επιτραπεί, ορισμένες από τις οποίες 
είναι σύμφωνες με τις διατάξεις που ορίζει η οδηγία ενώ άλλες δεν είναι. 
Όπως δείχνει η σύνοψη των παρεκκλίσεων που έχουν κοινοποιηθεί στην 
Επιτροπή, ορισμένα κράτη μέλη επιτρέπουν με πολύ ευρύ τρόπο τις 
παρεκκλίσεις που προβλέπονται στο άρθρο 9 και αυτό ιδίως για το λόγο (γ) 
του άρθρου 9 : 
— "για να επιτραπεί με αυστηρά ελεγχόμενους όρους και τρόπο επιλεκτικό η 
σύλληψη, η κράτηση και η ορθολογική εκμετάλλευση ορισμένων πτηνών σε 
μικρές ποσότητες"(1) 
Οι παρεκκλίσεις που θέτουν προβλήματα είναι οι εξής : 
Ισπανία: οι απολήψεις του Turdidi υπερβαίνουν το όριο "μικρών 
ποσοτήτων" (παρέκκλιση Ε/20/89) 
Οι παρεκκλίσεις Ε/28/88, Ε/9/89, Ε/19/89, Ε/9/90 Ε/28/90 
που αφορούν τη χρήση των ξώβεργων για τη σύλληψη του Turdidi 
και του Fringillidi δεν κρίνονται δικαιολογημένες διότι με 
αυτή τη μέθοδο σύλληψης δεν διασφαλίζεται επιλογή. 
Ελλάδα: 
Ιταλία: To Alestoris chukar θηρεύεται πάντοτε χωρίς σχέδιο 
διαχείρισης (μη κοινοποιηθείσα παρέκκλιση) 
οι παρεκκλίσεις 1/2/89 και 1/5/89 που αφορούν τη χρήση των 
ξώβεργων για τη σύλληψη του Alauda arvensis και του turdus 
merula δεν κρίνονται δικαιολογημένες διότι με αυτή τη μέθοδο 
σύλληψης δεν διασφαλίζεται η επιλογή 
(1) βλέπε σελ. 10 της παρούσας έκθεσης 
•120-
ΕΘΝΙΚΕΣ ΕΚΘΕΣΕΙΣ 
Το άρθρο 12 της οδηγίας προβλέπει ότι ανά τριετία τα κράτη μέλη απευθύνουν 
στην Επιτροπή έκθεση για την εφαρμογή των εθνικών διατάξεων που θεσπίζονται 
με βάση την οδηγία. Το κύριο αντικείμενο των εκθέσεων αυτών είναι να 
επιτραπεί στην Επιτροπή να αξιολογήσει την εφαρμογή της οδηγίας στα διάφορα 
κράτη μέλη με τη βοήθεια των πληροφοριών που της κοινοποιούνται από τα 
αυτά. Όμως, τίθενται εν προκειμένω δύο τύποι προβλημάτων : 
1) εθνικές εκθέσεις που δεν αποστέλλονται ή αποστέλλονται καθυστερημένα 
Μολονότι η διάταξη αυτή υποχρεώνει τα κράτη μέλη να διαβιβάζουν εθνική 
έκθεση ανά τριετία στην Επιτροπή, διαπιστώνεται ότι αρκετά κράτη δεν τη 
στέλνουν συστηματικά. Επισημαίνεται ότι η Ιταλία και η Πορτογαλία δεν 
έχουν ακόμη παραδώσει την εθνική έκθεση για την περίοδο 1987-1989. 
Εξάλλου, αρκετές χώρες παραδίδουν την έκθεση τους καθυστερημένα (π.χ. η 
Γαλλία, το Λουξεμβούργο, η Δανία), γεγονός που δυσχεραίνει το έργο 
αξιολόγησης της Επιτροπής σχετικά με την πρακτική εφαρμογή της οδηγίας. 
2) έλλειψη πληροφοριών στις εθνικές εκθέσεις που παραδίδονται 
Οι εθνικές εκθέσεις εφαρμογής δεν περιέχουν πάντοτε λεπτομερείς και 
συναφείς πληροφορίες για την πρακτική εφαρμογή των εθνικών διατάξεων 
που θεσπίζονται με βάση την οδηγία. 
Συχνά οι εθνικές εκθέσεις περιγράφουν τα κανονιστικά και διοικητικά 
μέτρα που υπάρχουν ή που πρόκειται να υιοθετηθούν χωρίς να αναφέρουν τα 
πρακτικά μέτρα που λαμβάνονται (π.χ. έλεγχος της θήρας ή επιτήρηση των 
ΖΕΠ). Κατά συνέπεια οι εν λόγω εκθέσεις δεν αποτελούν πάντοτε 
ολοκληρωμένη πηγή πληροφοριών για την πρακτική εφαρμογή της οδηγίας στα 
κράτη μέλη. 
-121-
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ 
Η οδηγία του Συμβουλίου 79/409/ΕΟΚ απολεί πραγματική καμπή στην ιστορία της 
κοινοτικής πολιτικής περιβάλλοντος : επιβάλλει στα κράτη μέλη μία σειρά 
υποχρεώσεις στον τομέα της προστασίας της φύσης παρέχοντας νομικό πλαίσιο 
για τη διατήρηση όχι μόνο των αγρίων πτηνών αλλά και των οικοτόπων τους. 
Στο πλαίσιο αυτό αποδεικνύεται όλο και πιο αναγκαίο για να αντιμετωπιστούν 
οι απειλές που οφείλονται στις συνεχείς εξελίξεις της γεωργίας 
(εντατικοποίηση των γεωργικών πρακτικών που συνεπάγεται αποστράγγιση, 
αποξήρανση, εκχέρσωση, αποδάσωση των γαιών, υπερβολική χρήση λιπασμάτων και 
φυτοφαρμάκων), της βιομηχανίας και της οικιστικής ανάπτυξης, των μεταφορών 
και του τουρισμού. Οι δραστηριότητες αυτές μπορούν να διαταράξουν, να 
βλάψουν ή να καταστρέψουν τους οικοτόπους και να προκαλέσουν επομένως την 
εξαφάνιση ορισμένων ειδών. 
Η οδηγία 79/409/ΕΟΚ, λόγω της σημασίας που δίνει στην προστασία των 
οικοτόπων και λόγω του εξαιρετικά μεγάλου πεδίου της (αφορά όλα τα είδη 
πτηνών που ζουν σε άγρια κατάσταση στην ΕΚ, όπως και τις φωλιές και τα αυγά 
τους), είναι χωρίς αμφιβολία το πληρέστερο νομοθετικό κείμενο όσον αφορά 
την προστασία του πτερωτού βασιλείου. Έχει αποβεί υπόδειγμα για την 
προστασία των αγρίων πτηνών στην Ευρώπη και αλλού. 
Η οδηγία βασίζεται στην αρχή ότι η προστασία αποτελεί υποχρέωση ενώ η θήρα, 
η σύλληψη και η θανάτωση αποτελούν δραστηριότητες που επιτρέπονται υπό 
ορισμένους όρους καλά καθορισμένους. Ένας διεξοδικός κατάλογος καθορίζει 
τα είδη πτηνών που μπορούν να αποτελέσουν το αντικείμενο θήρας και πώλησης. 
Η αρχή αυτή αντιστρέφει τελείως την ευρωπαϊκή παραδοσιακή αντίληψη σε 
ορισμένα κράτη μέλη, σύμφωνα με την οποία μόνο ορισμένα είδη 
προστατευόντουσαν . 
Με την οπτική μιας συνολικής αξιολόγησης της εφαρμογής της οδηγίας , 
διαπιστώνονται ότι από πολλές απόψεις το αποτέλεσμα είναι θετικό. 
Τα περισσότερα κράτη μέλη προοδευτικά προσάρμοσαν τις εθνικές νομοθεσίες 
τους περί θήρας, εμπορίας, προστασίας των πτηνών και των οικοτόπων για να 
συμμορφωθούν στις διατάξεις της οδηγίας. Στις περισσότερες των περιπτώσεων, 
τα εθνικά νομοθετικά κείμενα που εκδόθηκαν από το 1981 ενσωματώνουν το 
πνεύμα της οδηγίας ως προς τη νέα αντίληψη για την προστασία. Σε ορισμένα 
κράτη μέλη, εκπονήθηκαν νομοσχέδια με σκοπό να τροποποιηθεί η υπάρχουσα 
νομοθεσία που δεν είναι σύμφωνη και υποβλήθηκαν στα εθνικά κοινοβούλια προς 
έγκριση. 
-122-
Η οδηγία συνέβαλε στη επίσης στην ενίσχυση και τη βελτίωση της κατάστασης 
της διατήρησης των ειδών πτηνών που ζουν στην επικράτεια της ΕΚ. Χάρη στις 
εκδοθείσες εθνικές διατάξεις, λήφθηκαν πολυάριθμα μέτρα προστασίας προς 
όφελος των ειδών του παραρτήματος Ι και ορισμένων ειδών του παραρτήματος II 
της οδηγίας. 
Το ίδιο ισχύει για τους οικοτόπους των πτηνών. Επετράπη η σύσταση ενός 
δικτύου ζωνών ειδικής προστασίας (ΖΕΠ) στην ΕΚ : τον Απρίλιο του 1991, 
καθορίστηκαν 667 ΖΕΠ συνολικά που καλύπτουν επιφάνεια άνω των 5,5 εκατ. 
εκταρίων σε όλη την ΕΚ έναντι 309 ΖΕΠ που κάλυπταν 1,4 εκατ. εκτάρια το 
Δεκέμβριο του 1986. 
Πολλά κράτη μέλη διασφαλίζουν διαχείριση και αποτελεσματική προστασία των 
ζωνών που καθορίστηκαν ενώ παράλληλα υποδεικνύονται και άλλες ζώνες. Το 
δίκτυο των ΖΕΠ αντιπροσωπεύει μία νέα αρχή προστασίας, η οποία δίνει έμφαση 
στις ζώνες που αποτελούν σημαντικούς οικοτόπους για τα είδη του 
παραρτήματος Ι. Έτσι, συμβάλλει με αξιοσημείωτο τρόπο όχι μόνο στη 
διατήρηση των αγρίων πτηνών αλλά επίσης στη διαχείριση της βιοποικιλότητας 
των ειδών της χλωρίδας και της πανίδας και των οικοσυστημάτων στην ΕΚ. 
Η προοδευτική εφαρμογή της οδηγίας συνέβαλε αισθητά στη βελτίωση της 
βιολογικής κατάστασης των περισσότερων ειδών. Αρκετά είδη που φωλεάζουν 
έπαψαν να απειλούνται με εξαφάνιση στην ΕΚ, ακόμα και αν για πολλά από αυτά 
η κατάσταση είναι εξαιρετικά ανησυχητική. Εξάλλου, όλα τα είδη των Anatidae 
αύξησαν τον πληθυσμό τους. Ωστόσο, τα είδη των πτηνών στην Ευρώπη που 
φωλεάζουν σε ανοικτούς χώρους (λιβάδια, βάλτους, χέρσες τοποθεσίες, αγρούς 
κλπ.) φθείνουν, η οδηγία όμως δεν μπορεί αφ'εαυτής να θέσει τέρμα στο 
φαινόμενο αυτό. Η αλλαγή των γεωργικών πρακτικών στην Κοινότητα είναι 
απαραίτητη για να ανευρεθεί λύση του προβλήματος· Η εφαρμογή της οδηγίας 
για διατήρηση της χλωρίδας, και πανίδας και των οικοτόπων καθώς και η 
εφαρμογή του γεωργο-περιβαλλοντικού κανονισμού ΕΟΚ/2078/92 χωρίς αμφιβολία 
θα συμβάλουν σε μεγάλο βαθμό. 
Με την εφαρμογή της οδηγίας, οι κυνηγετικές περίοδοι στην Κοινότητα 
προσαρμόστηκαν στα περισσότερα κράτη μέλη και συμβαδίζουν περισσότερο με 
τις βιολογικές απαιτήσεις των θηρευόμενων ειδών. Εν γένει, η θήρα είναι 
οργανωμένη σήμερα σύμφωνα με τις αρχές μιας ορθολογικής χρήσης και μιας 
ισόρροπης ρύθμισης, από οικολογική άποψη, των σχετικών ειδών. 
Οι παρεκκλίσεις με βάση το άρθρο 9 της οδηγίας επιτηρούνται αυστηρά στα 
περισσότερα κράτη μέλη, όπου η επιτήρηση αποδεικνύεται αναγκαία. Για τα 
είδη πτηνών, για τα οποία οι συνθήκες διαβίωσης είναι ευνοϊκές, η επιτήρηση 
περιορίζεται σε τακτική επαλήθευση του μεγέθους ή της τάσης των πληθυσμών 
τους, με αποτέλεσμα να μειώνεται κατά τον τρόπο αυτό το διοικητικό κόστος 
που συνεπάγεται η εφαρμογή της οδηγίας. 
-123-
Ωστόσο, παρά τις θετικές εξελίξεις, η πρακτική εφαρμογή της οδηγίας δεν 
είναι πλήρης ακόμη στα 12 κράτη μέλη. Μέχρι τώρα τα καλύτερα αποτελέσματα 
έχουν επιτευχθεί στη Δανία και το Λουξεμβούργο. Τα προβλήματα εφαρμογής 
αφορούν κυρίως τον καθορισμό και την αποτελεσματική προστασία των ΖΕΠ, τις 
παρακκλίσεις και την άσκηση της θήρας. 
Έτσι, 10 κράτη μέλη δεν έχουν ακόμη καθορίσει ΖΕΠ σε αριθμό και σε 
επιφάνεια που να επαρκούν για τη διατήρηση των ειδών του παραρτήματος Ι. 
Εξάλλου, οι περισσότερες χώρες της ΕΚ δεν διασφαλίζουν πάντοτε κατάλληλη 
προστασία των οικοτόπων των πτηνών (είτε αυτοί βρίσκονται εντός είτε εκτός 
των ΖΕΠ). Σε αρκετά κράτη μέλη οι προστατευόμενοι οικότοποι (εκ των οποίων 
ορισμένοι βρίσκονται μέσα στις ΖΕΠ) απειλούνται ή έχουν απειληθεί από 
κατασκευαστικά έργα και έργα χωροταξίας, τα οποία συχνά δεν συμβαδίζουν με 
τους στόχους προστασίας που ορίζει η οδηγία. Πρέπει να διευκρινιστεί, όπως 
σαφώς ορίζει το άρθρο 4 της οδηγίας, ότι τα κράτη μέλη υποχρεούνται να 
αποφεύγουν τη ρύπανση ή τη φθορά των οικοτόπων εντός των ΖΕΠ και, επίσης, 
να προσπαθούν να αποφεύγουν τη ρύπανση ή τη φθορά των οικοτόπων εκτός των 
ΖΕΠ. 
Ορισμένες παρεκκλίσεις αποτελούν το αντικείμενο διαφορών μεταξύ της 
Επιτροπής και των ενδιαφερομένων κρατών μελών (Βέλγιο, Ιταλία και Ισπανία). 
Σε ορισμένες χώρες (Γαλλία, Ιταλία και Ισπανία), η πρακτική εφαρμογή των 
διατάξεων περί θήρας αποδεικνύεται δυσχερής λόγω των ισχυρών κυνηγετικών 
παραδόσεων σε περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο. Τα τελευταία έτη, η κατάσταση 
αυτή δημιούργησε σημαντικές διαφιλονικίες συμφερόντων μεταξύ των κυνηγών 
αφενός και όσων προστατεύουν τη φύση, αφετέρου. Εξάλλου, πρέπει να 
διαπιστωθεί ότι η άσκηση της λαθροθηρίας εξακολουθεί σε ορισμένες 
περιφέρειες της ΕΚ : θήρα προστατευομένων ειδών, θήρα κατά τις περιόδους 
που απαγορεύονται και εκτός των επιτρεπομένων περιοχών, απαγορευμένες 
μέθοδοι θήρας και σύλληψης. 
Οι έλεγχοι της θήρας ποικίλλουν πολύ ανάλογα με τη χώρα και ανάλογα και με 
την περιφέρεια. Σε ορισμένα κράτη μέλη, η ανεπαρκής υποδομή, χωρίς 
οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους (σε αριθμό και σε ικανότητα) σε επίπεδο 
διοίκησης οδήγησε σε κακή εφαρμογή της οδηγίας εν γένει και κυρίως σε 
έλλειψη αποτελεσματικής επιτήρησης της θήρας (π.χ. Ελλάδα, Ιταλία). Σε 
πολλές περιφέρειες της Κοινότητας, η άσκηση της λαθροθηρίας δεν ελέγχεται 
επαρκώς ούτε τιμωρείται. Επομένως, πρέπει να ευαισθητοποιηθεί, αφενός, το 
ευρύ κοινό, ιδίως οι κυνηγοί, και, αφετέρου, οι αρμόδιες με τον έλεγχο 
αρχές. Εκτός από τους υπαλλήλους που είναι επιφορτισμένοι με την εφαρμογή 
της νομοθεσίας ως προς την προστασία της φύσης, η εθνική ή περιφερειακή 
αστυνομία θα πρέπει επίσης να διασφαλίσει καλύτερη επιτήρηση. 
-124-
Επιπλέον, στην Ελλάδα, η έλλειψη ενός επιστημονικού ινστιτούτου αρμόδιου 
στον τομέα της προστασίας της φύσης αποτελεί μέγιστης σημασίας εμπόδιο για 
την ορθή εφαρμογή της οδηγίας. 
Σε οιαδήποτε περίπτωση, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι σήμερα εκείνο που 
βαρύνει περισσότερο είναι η φθορά και η καταστροφή των οικοτόπων για την 
επιβίωση των αγρίων πτηνών στην Ευρώπη παρά η θήρα αυτή καθαυτή. Επομένως 
χρειάζονται τεράστιες προσπάθειες από πλευράς των κρατών μελών για να 
διασφαλιστεί η καλύτερη προστασία και η διαχείριση των οικοτόπων, των 
οποίων η ποιότητα είναι καθοριστική για τα πτηνά. Η καταστροφή των 
οικοτόπων συνεπάγεται χαμηλότερο ποσοστό αναπαραγωγής ορισμένων ειδών και 
μπορεί επομένως να απειλήσει την επιβίωση τους. Επίσης, οξύνει τις 
συνέπειες των απολήψεων από την θήρα στους πληθυσμούς ορισμένων ειδών. Κατά 
συνέπεια, πρέπει να καταρτιστούν σχέδια διαχείρισης των πληθυσμών για τα 
θηρεύσιμα είδη που οι πληθυσμοί τους φθίνουν ούτως ώστε να μπορέσουν να 
εξελιχθούν με π ιό βιώσιμο τρόπο (sustainable use), δηλαδή να διατηρηθεί η 
οικολογική ισορροπία των πτηνών. 
Πράγματι, επιστημονικά θέματα σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας 
διαλευκάνθηκαν χάρη στη συγκρότηση το 1991 μιας επιστημονικής ομάδας 
εργασίας και με τη συνεδρίαση για την ορθολογική χρήση (Μάιος του 1990). 
Ελπίζεται επίσης ότι η τράπεζα δεδομένων ORNIS, που καταρτίστηκε το 1991, 
θα συμβάλει στην καλύτερη διάδοση των επιστημονικών δεδομένων που 
διατίθενται, καθώς και στην καλύτερη εκμετάλλευση των πληροφοριών αυτών από 
τις αρμόδιες διοικήσεις στα κράτη μέλη. 
Παρά τις δυσχέρειες εφαρμογής της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ, είναι βέβαιο ότι οι 
συνέπειες αυτού του κοινοτικού κειμένου για την προστασία των αγρίων πτηνών 
στην Ευρώπη είναι σημαντικές. Ακόμη και αν δεν έχουν ληφθεί όλες οι 
νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις που απαιτούνται ή δεν 
έχουν πλήρως εφαρμοστεί στα κράτη μέλη, πρέπει να υπογραμμιστούν οπωσδήποτε 
οι σημαντικές πρόοδοι που έχουν επιτευχθεί από το 1981 χάρη στην οδηγία. 
Ακόμη και αν υπάρχουν εμπόδια τα οποία πρέπει να υπερβληθούν (πρακτική 
εφαρμογή σε ορισμένους τομείς, κατάρτιση, ευαισθητοποίηση, κλπ), η 
διαδικασία έχει αρχίσει να αποδίδει καρπούς. Ωστόσο, είναι σαφές ότι η 
διατήρηση και η μακροπρόθεσμα αποτελεσματική διαχείριση των αγρίων πτηνών 
στην Ευρώπη εξαρτώνται ουσιαστικά από μία συντονισμένη δράση, σε έναν 
ευρύτερο τομέα από εκείνο της απλής προστασίας των πτηνών, των 12 κρατών 
μελών ούτως ώστε η προστασία των οικοτόπων και των ειδών της πανίδας να 
αποβ ε ί αποτ ε λ εσματική. 
-125-
ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 
Συλλογή των πληροφοριών από τα κράτη μέλη σχετικά με την εφαρμογή των 
εθνικών διατάξεων που θέσπισαν βάσει της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ για τη 
διατήρηση των αγρίων πτηνών μεταξύ 1981-1983. 
Συλλογή των πληροφοριών από τα κράτη μέλη σχετικά με την εφαρμογή των 
εθνικών διατάξεων που θέσπισαν βάσει της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ για τη 
διατήρηση των αγρίων πτηνών μεταξύ 1984-1986. 
Συλλογή των πληροφοριών από τα κράτη μέλη σχετικά με την εφαρμογή των 
εθνικών διατάξεων που θέσπισαν βάσει της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ για τη 
διατήρηση των αγρίων πτηνών μεταξύ 1987-1989. 
Συλλογή των παρεκκλίσεων που κοινοποίησαν τα κράτη μέλη βάσει του άρθρου 9 
της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ -1987 
Συλλογή των παρεκκλίσεων που κοινοποίησαν τα κράτη μέλη βάσει του άρθρου 9 
της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ -1988 
Συλλογή των παρεκκλίσεων που κοινοποίησαν τα κράτη μέλη βάσει του άρθρου 9 
της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ -1989 
ΕΕΚ, Περιοχές ειδικής προστασίας : περιοχές χαρακτηρισμένες βάσει του 
άρθρου 4 της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ , Απρίλιος 1991 
ΙΙΜΑ, Documentacion sobre la caza de aves y el estado de conservacion de 
las especies implicadas en Espana y Portugal, situacion en 1990, mai 1991 
ΕΕΚ, πληροφορίες για την εφαρμογή της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ. Έκθεση EUR 
12835 FR, 1990 
Langeveld Mariam, Important Bird Areas in the European Community: a shadow 
list of special protection areas, International Council for Bird 
Preservation, 1991 
Bertelsen J. & simonsen N.H., Documentation on bird hunting and the 
conservation status of the species involved, situation in 1986, Ministry of 
the Environment/Game & Wildlife Administration, Copenhagen, Revised 
edition, December 1989 (Έκθεση Kalo) 
Biber Jean -Pierre & Salathé Tobias, Conservation priorities for migratory 
birds of the European Community, International Council for Bird 
Preservation, May 1990 
-126-
Proceedings of the meeting on "wise use" held at the Institut Royal des 
Sciences Naturelles de Belgique on 5 May 1990, IRSNB, June 1990 (έγγραφο 
εργασίας ) 
Tucker G.M., Mcculloch M.N. & Baillie S.R., The conservation of mogratory 
birds in the western Palearctic flyway. Review of the importance of losses 
incurred to migratory birds during migration, British Trust of ornitology, 
July 1991 
EE των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων : 8η ετήσια έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοιοβούλιο 
για τον έλεγχο εφαρμογής του κοινοτικού δικαίου - 1990. Έγγραφο 91/C 
33801 της 31/12/91 
Miljoministeriet/Skov- og Naturstyrelsen, Roddliste '90: saerligt 
beskyttelsekraevende planter og dyr i Danmark, 1991 
Bibby Colin, Houdsen Stuart, Porter Richard & Thomas Gareth: Towards a bird 
conservation strategy, RSPB Conservation review, Vol. 3/1991 
Porter Richard, Bibby Colin, Elliot Graham, Houdsen Stuart, Thomas Gareth & 
Williams Gwyn: Species actions plans for birds, RSPB Conservation Review 
(s.d.) 
RSPB: Species Action Plan 0421 Corncrake Crex crex (a red data species), 
May 19 91 
Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij: Soortbeschermingsplan 
Korhoen, Juni 1991 
Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij: Herstelplan 
Leefgebieden: Patrijs, April 1991 
Baldock David & Haigh Nigel: The implementation of directive 79/409 on the 
protection of wild birds (in the 12 EC member State), Institute for 
European Environmental Policy (London), October 1988 (3 volumi) 
Kramer Ludwig: επιπτώσεις των κοινοτικών οδηγιών στα κράτη μέλη, Νομική 
Επιθεώρηση Περιβάλλοντος, 3/1990 
Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, CCEc/République française (υπόθεση 
252/85), θήρα — μη τήρηση της οδηγίας της 2ας Απριλίου 1979 για την 
προστασία των αγρίων πτηνών, Νομική Επιθεώρηση Περιβάλλοντος, 4/1988 
-127-
Kiss Alexandre: Διεθνές Δίκαιο Περιβάλλοντος, εκδόσεις Pedone, 1989 
Έκθεση Jacques vernier: Αποτελεσματική εφαρμογή του ευρωπαϊκού δικαίου 
περιβάλλοντος, Μάιος 1991 
Haigh, N.:EEC Envirpnmental Policy and britain, Longman 1987 
Βασικές στατιστικές της Κοινότητας, 27η έκδοση, Eurostat, Λουξεμβούργο 
Europe Environment, αριθ. 347/90 
Europe Environment, αριθ. 357/91 
Europe Environment, αριθ. 364, 16/5/91 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Επιτροπή περιβάλλοντος, δημόσιας υγείας και 
προστασίας των καταναλωτών, σχέδιο έκθεσης σχετικά με την πρόταση της 
Επιτροπής στο Συμβούλιο για μια οδηγία τροποποίησης της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ 
του Συμβουλίου για τη διατήρηση των άγριων πτηνών. Εισηγητής : Κος Hemmo 
Muntigh, 13/11/91. (Έγγραφο αρι θ. ΡΕ 153.203) 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Έκθεση στο όνομα της Επιτροπής περιβάλλοντος, 
δημόσιας υγείας και προστασίας των καταναλωτών για την εφαρμογή της οδηγίας 
για την διατήρηση των αγρίων πτηνών στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Εισηγητής : 
κος Hemmo Muntingh, 26/9/88. (Έγγραφο αριθ. DOC Α 2-181/88) 
ΕΕΕΚ 25/7/90 C184: Απόφαση του Δικαστηρίου της 3/7/90 για την υπόθεση C-
288/88: ΕΕΚ κατά της ΟΔΓ. 
ΕΕΕΚ 11/4/90 C93: Απόφαση του Δικαστηρίου της 15/3/90 για την υπόθεση C-
339/87: ΕΕΚ κατά των Κάτω Χωρών. 
ΕΕΕΚ 9/2/91 C 34: Απόφαση του Δικαστηρίου της 17/1/91 για την υπόθεση C-
157/89 : ΕΕΚ κατά της Ιταλίας. 
Οι κάτωθι γραπτές ερωτήσεις : 
Αριθ. 1499/90 (21/6/90) - θανάτωση αποδημητικών 
πτηνών 
Αριθ. 1209/90 (22/5/90) - θήρα πτηνών στην φυσική 
προστατευτέα περιοχή του 
κόλπου της Caniche (Γαλλία) 
Αριθ. 1518/90 (21/6/90) - Μη εφαρμογή της οδηγίας 
79/409/ΕΟΚ από τη Γαλλία 
Αριθ. 731/90 (27/3/90) - Σύλληψη ωδικών πτηνών στην 
περιφέρεια Eifel, κοντά στα 
βελγικά σύνορα 
-128-
Αριθ. 925/89 (1/12/89) - Φυσική προστατευτέα περιοχή των βάλτων του 
Lunebourg 
Αριθ. 606/89 (27/10/89) - καταστροφή υγρότοπου διεθνούς σημασίας 
(Αχελώος, Ελλάδα) 
Αριθ. 2174/90 (4/10/90) - Ηλεκτροφόρος γραμμή μεγάλης ταχύτητας της 
SNCF και παραβίαση της κοινοτικής οδηγίας για 
την προστασία των πτηνών 
Αριθ. 354790 (26/2/90) - Προστασία του παράκτιου και υδάτινου 
περιβάλλοντος του κόλπου του Moray και των 
σπανίων ειδών χλωρίδας και πανίδας 
Αριθ. 2438/90 (7/11/90) - Αρδευτικά έργα στην Ισπανία 
Αριθ. 2331/90 (18/10/90) - Εθνικό πάρκο του Aiguës Tortes (Ισπανία) 
Αριθ. 2700/90 (4712/909 - Εθνικό πάρκο του Donana (Ισπανία) 
Αριθ. 383/90 (26/2/90) - Νέες διαμαρτυρίες για τους κινδύνους σοβαρής 
καταστροφής του εθνικού πάρκου της Donana 
Αριθ. 572/90 (16/3/90) - Εφαρμογή του κοινοτικού δικαίου στο εθνικό 
πάρκο της Donana. 
Αριθ. 686789 (6/11/89) - Σοβαρές ζημίες στο ελληνικό εθνικό πάρκο 
"Βάλια Κάλδα" 
Αριθ. 1394/90 (13/6/90= - Σοβαρές ζημίες στο ελληνικό εθνικό πάρκο 
"Βάλια Κάλδα" 
Αριθ. 2391 (25/10/90) - Παραβιάσεις των οδηγιών 79/409/ΕΟκ και 
85/337/ΕΟΚ (στον Αμβρακικό κόλπο, στην 
Ελλάδα) 
Αριθ. 858/91 (8/5/91) - Παραβίαση της οδηγίας του Συμβουλίου για τη 
διατήρηση των αγρίων πτηνών στις Στροφάδες 
Νήσους (Ελλάδα) 
Αριθ. 604/89 (27/10/89) - Παραβίαση των οδηγιών 79/409/ΕΟΚ και 
85/337/ΕΟΚ (Ελλάδα) 
Αριθ. 1978 81/9/90) - λαθρεμπόριο αγρίων πτηνών στην Ιταλία 
και άλλες συμπληρωματικές πληροφορίες από : 
(i) τα υπουργεία περιβάλλοντος των 12 κρατών μελών με fax ή με το 
ταχυδρομείο μεταξύ Σεπτεμβρίου 1991 και Ιουλίου 1992 (κείμενα ισχυόντων 
νόμων για την προστασία των αγρίων πτηνών, τη θήρα και την εμπορία, 
πληροφορίες για ειδικά μέτρα προστασίας), καθώς και μη κυβερνητικές 
οργανώσεις (προγράμματα προστασίας των απειλουμένων ειδών) 
(ii) την μελέτη των εγγράφων στη νομική υπηρεσία της ΓΔ XI σχετικά με τις 
δρομολογημένες διαδικασίες παραβάσεως (1983-1991) 
-129-
ΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΗ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗ 
ΤΩΝ ΠΙΝΑΚΩΝ 5, 6 ΚΑΙ 7 
Β 
F: 
-Loi sur la chasse (28/2/1882) (είδη που παλαιότερα χαρακτηρίζονταν ως θηράματα) 
-Jachtdecreet (24/7/91) (είδη χαρακτηριζόμενα ως θηράματα) 
-Rapport triennal 1987-1989 de la Commission (σελ.16)(θηρευόμενα είδη) 
-Arrêté royal sur la protection des oiseaux (9/9/81) 
-Rapports trienaux 1984-86 (p.43), 1987-89 (p.13)(επιβλαβή είδη) 
-Besluit Vlaamse Executieve (4/11/87)(επιβλαβή είδη) 
W: 
-Loi sur la chasse (28/2/1882) (είδη που παλαιότερα χαρακτηρίζονταν ως θηράματα) 
-Arrêté du 18/6/92 (είδη χαρακτηριζόμενα ως θηράματα) 
-Arrêté du 18/4/91 fixant l'ouverture et la fermeture de la chasse pour la saison 
1991-92 dans la Région wallone (θηρευόμενα είδη και επιβλαβή είδη) 
-Arrêté royal sur la protection des oiseaux du 20/7/72 
D 
-Bundesjagdgesetz (29/11/52) όπως τροποποιήθηκε στις 29/9/76 
(είδη χαρακτηριζόμενα ως θηράματα) 
-Verordnung liber die Jagdzeiten (2/4/77)(θηρευόμενα είδη) 
-Bundesartenschutzverordnung (19/12/86)(προστατευόμενα είδη) 
-Rapport Kalo (p.329)(επιβλαβή είδη) 
DK 
-Hunting and Wildlife Administration Act (αριθ. 294 - 9/6/82)(είδη χαρακτηριζόμενα 
ως θηράματα) 
-Jagttabel: generelle jagttider gaelende for jagttaret 1991-92 (θηρευόμενα είδη) 
-Order concerning the Regulation of Injurious Mammals and Birds (1/1/83)(επιβλαβή 
ε ίδη) 
Ε 
-Real decreto 1095/1989 (8/9/89) por el que se declaran las especies objeto de casa 
y pesca y se establecen normas para su protection (είδη χαρακτηριζόμενα ως 
θηράματα) 
-Documentacion sobre la caza de aves y el estado de conservacion de las especies 
implicadas en Espana y Portugal, situacion en 1990, IIMA (σ. 37-38, 46-47) 
(θηρευόμενα είδη) 
-Real decreto 3181/1980 (30/12/80) por el que se protegen determinadas especies de 
la fauna silvestre y se dictan las normas précisas para asegurar la efectividad de 
esta proteccion (προστατευόμενα είδη) 
-Real decreto 1497/1986 (6/6/86) por el que se establecen medidas de coordinacion 
para la conservacion de especies de fauna y sus habitat, ampliândose la lista de 
especies protegidas en todo el territorio nacional (προστατευόμενα είδη) 
-Rapport IIMA (σ. 54-55 - επιβλαβή είδη) 
-130-
F 
-Arrêté du 26/6/87 fixant la liste des espèces de gibier dont la chasse est 
autorisée 
-Arrêté du 17/4/81 fixant les listes des oiseaux protégés sur l'ensemble du 
territoire national 
-Code rural Art. R.227-27 (επιβλαβή είδη) 
-Code rural Art. R.228-5 (προστασία των μη θηρεύσιμων ειδών). 
G 
-Κοινή Υπουργική Απόφαση 414985 (29/11/85): Μέτρα για τη Διαχείριση των Αγρίων 
Πτηνών (είδη χαρακτηριζόμενα ως θηράματα) 
-Ετήσιος Κανονισμός για την θήρα 79696/3093 (26/7/90) για την περίοδο 1990-91 
(θηρευόμενα είδη) 
-Αλληλογραφία του κ. Χ.Μάρκου της 6/12/91 και συνέντευξη με την κα Α.Καλλία/ΓΔ XI 
(επιβλαβή είδη) 
ι 
-Legge 968/77 (27/12/77): Principi generali e disposizioni per la protezione e la 
tutela délia fauna e la disciplina délia caccia (είδη που παλαιότερα 
χαρακτηρίζονταν ως θηράματα και θηρευόμενα είδη) 
-Decreto (4/6/82): Variazioni all'elenco delle specie di uccelli cacciabili (είδη 
χαρακτηριζόμενα ως θηράματα) 
-Legge 157/92 (11/2/92): Norme per la protezione délia fauna selvatica 
omeoterma e per il prelievo venatorio (είδη χαρακτηριζόμενα ως θηράματα και 
θηρευόμενα) 
IRL 
-Wildlife (Open Seasons)(Amendment) Order 1991 (268/91) για την περίοδο 1991-92 
(θηρευόμενα είδη) 
-wildlife Act (1976) (προστατευόμενα είδη) 
-Wildlife Act (Amendment) Regulations 254/1986 (επιβλαβή είδη) 
L 
-Règlement ministériel du 22/11/90 concernant les espèces de la faune sauvage 
classées gibier 
-Règlement ministériel du 1/7/91 concernant l'ouverture de la chasse (θηρευόμενα 
είδη και επιβλαβή είδη) 
-Règlement grand-ducal du 8/4/86 concernant la protection intégrale et partielle de 
certaines espèces animales de la faune sauvage 
NL 
-Jachtwet (1954)(είδη χαρακτηριζόμενα ως θηράματα) 
-Décret ministériel sur l'ouverture et la fermeture de la chasse du 8/8/77 
(θηρευόμενα είδη και επιβλαβή είδη) 
-Vogelwet (1936) (προστατευόμενα είδη) 
ρ 
-Decreto-Lei 274 - Α/88 (3/8/88) (είδη που παλαιότερα χαρακτηρίζονταν ως θηράματα) 
-Decreto-Lei 43/90 (8/2/90) (είδη χαρακτηριζόμενα ως θηράματα) 
-Calendârio venatorio 1991-92 (θηρευόμενα είδη) 
-Decreto-Lei 75/91 (14/2/91) (προστατευόμενα είδη) 
-Έκθεση ΙΙΜΑ (επιβλαβή είδη) 
•131-
UK 
GB: 
-Wildlife & Countryside Act 1981 (θηρευόμενα και προστατευόμενα είδη, επιβλαβή 
είδη) 
-Game Act 1831 (θηρευόμενα είδη) 
NIRL 
-Wildlife Order 1985/171 (θηρευόμενα και προστατευόμενα είδη, επιβλαβή είδη) 
-Game Law Amendment Act 1951 (θηρευόμενα είδη) 
Είδη απόντα στα 12 κράτη μέλη. Έγγραφα που εξετάστηκαν: 
-Έκθεση EUR 12835 
-Έκθεση ΙΙΜΑ 
-Έκθεση Kal0 
ji\ 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
Κατάλογος των ΰιαθέοημων εκθέοεων οτην ΓΔ XI που αφορούν 
~ την Οδηγία 79/409/ΕΟΚ 
Compilation des dérogations communiquées par les Etats membres au 
titre de l'article 9 de la Directive 79/409/CEE. 1987. 
(Compilation réalisée par l'Institut Royal des Sciences Naturelles de 
Belgique dans le Cadre du contrat 6610-89-48) 
- Compilation des dérogations communiquées par les Etats membres au 
titre de l'article 9 de la Oirective 79/409/CEE. 1988. 
(Compilation réalisée par l'Institut Royal des Sciences Naturelles de 
Belgique dans le Cadre du contrat 6610-89-48) 
- Compilation des dérogations communiquées par les Etats membres au 
titre de l'article 9 de la Directive 79/409/CEE. 1989. 
(Compilation réalisée par l'Institut Royal des Sciences Naturelles de 
Belgique dans le Cadre du contrat 6610-90-6687) 
- Compilation des Informations fournies par les Etats membres sur 
l'application des dispositions nationales prises en vertu de la 
Directive 79/409/CEE concernant la conservation des oiseaux sauvages. 
1981-1983. 
(Compilation réalisée par l'Institut Royal des Sciences Naturelles de 
Belglqure dans le cadre du contrat 6610/89/48) 
- Compilation des Informations fournies par les ÇtatS membres sur 
l'application des dispositions nationales prises en vertu de la 
Directive 79/409/CEE concernant la conservation des oiseaux sauvages 
1984-1986. 
(Compilation réalisée par l'Institut Royal des Sciences Naturelles de 
Belgique dans le Cadre du contrat 6610-89-48) 
- Compilation des informations fournies par les Etats membres sur 
l'application des dispositions nationales prises en vertu de la 
Directive 79/409/CEE concernant la conservation des oiseaux sauvages 
1987-1989. 
(Compilation réalisée par l'Institut Royal des Sciences Naturelles de 
Belgique dans le Cadre du contrat 6610(90)6687) 
- Compilation des informations scient if loues présentées par tes Etats 
membres en ce oui concerne les modifications de l'Annexe 11/2 de la 
Plreçtlve 79/409/çEE. 
(Compilation réalisée par l'Institut Royal des Sciences Naturelles 
de Belgique dans le Cadre du contrat 6610-89-48) 
Compilation des dérogations commnlquées par les Etats membres au 
titre de l'article 9 de la Directive 79/409/CEE - 1990 
Compilation réalisée par l'Institut Royal des Sciences naturelles 
de Belgique dans le cadre du contrat 4- 3640 (91)16323. 
Λ2> </ 
Compilation des connaissances sur l'état de conservation des 
passereaux et leur r6le dans l'équilibre écologique 
D. A CAMARA-SMEETS - Laboratoire 'Ecologie Animale - Louvain-La-
Neuve - (ENV/223/74) 
Bird Conservation in Europe 
S . CRAMP (ENV/223/74) 1977 
Données actuelles pour la situation de certaines espèces d'oiseaux 
chassables et commercialisables 
Western Palearctic Birds S. CRAMP U/78/506 - 1980 
Inventaire préliminaire des zones humides d'importance 
communautaire ou internationale 
Netherlands Foundation for International Bird Preservation - Museum 
National d'Histoire Naturelle, Paris, S. Allavena - U/79/183 &ç!à 
Etablissement de l'inventaire des zones de protection spéciale, des 
zones humides conformément à la Résolution du Conseil du 2.4.79 
relative à la conservation des oiseaux sauvages : 
1. important bird areas In the E.C. (ICBP, Dr. Osieck, Prof. Dr. 
M.F. Mdzer Bruyns) 
1.a) Important areas In serious threat - Projects for other 
annex χ 1 species 
1·*>) Preliminary list of important bird areas in Greece 
2. Aperçu sur les zones de grand intérêt pour la conservation des 
oiseaux dans la CE. (Museum National d'Histoire Naturelle) 
3. Erstes Gutachten zum Net ζ der Vogelschutzgebiets in der E.G. 
(E. Bezzel) 11/80/563(447) 
Contribution é ia détermination des zones de protection spéciale 
pour la conservation des oiseaux 
Museum National d'Histoire Naturelle - Centro Studi ed informazione 
su Ile Comunita Europee (Studio esemplificativo in Sardegna 
U/79/384 - 1980 
Can ringing and recovery data be of use for improving wildfowl 
management in Europe - A. J. Cave - 1980 
Etude relative à la mise en place d'un système de surveillance du 
niveau de population des espèces d'oiseaux sauvages I.R.S.N.B. -
U/81/197 
Etude Pilote d'environnement préalable à un projet de développement 
agricole (étude de cas en Grèce - Amvrakikos 
Ecoset - Ares - U/81/202 
Etude relative aux règles et à la pratique de la chasse aux oiseaux 
sauvages dans les Etats membres de la Communauté 
- I.C.B.P. - S. Allavena - U/82/197 
Contribution à la protection des biotooes dans la Communauté -
E.R.L. - U/82/199 
-Λ2Γ 
Zones d'importance pour la conservation des oiseaux dans la CE. 
(partie III) 
The Netherlands Foundation for International Bird Preservation -
U/82/427 
Etude relative à la mise en Place d'une base d'information pour la 
préparation de rapports sur l'application de la Directive 
79/409/CEE 
- I.R.S.N.B. - U/83/217 
Sites de grande Importance pour la protection des oiseaux menacés 
de manière Immédiate. Point de la situation en 1984 
-Netherlands Institution for international Bird Preservation -
U/83/218 
Etude en matière de gestion d'un réseau de sites européens de grand 
intérêt biologique 
- Société pour l'Inventaire de la Flore et de la Faune - I.R.S.N.B. 
- U/83/219 
Etude préliminaire à une identification de ia répartition 
écologique et géographique en Afrique de certains éléments de 
l'avifaune de la CE. 
- I.R.S.N.B. - U/83/220 
Elargissement et mise à Jour de l'Information sur les espèces 
menacées dans la CE. 
- I.R.S.N.B. - P/83/270 
Etude préparatoire à l'Atlas européen des oiseaux nicheurs 
- I.R.S.N.B. - P/83/473 
Etude de mise en place d'une surveillance continue des fluctuations 
annuelles des oiseaux nicheurs à distribution dispersée 
I.R.S.N.B. (contrat P/83/474) Octobre 1984 
Aperçu des zones de grand intérêt pour la conservation des espèces 
d'oiseaux migrateurs de la Communauté en Afrique 
I.R.S.N.B. Contrat U/84/129 - EUR 10878 - 1986 
Hunting wild birds - laws and practices in 8 EEC Member States 
ICBP-EC Working Group - September 1983 
Préparation et évaluation d'actions communautaires pour 
l'environnement naturel - période 1984 - 1985 
P. Kunkel - 84/11-033-11-S 
Etudes relatives à l'application de la Directive 79/409/CEE. en 
particulier en ce oui concerne le statut des espèces et des 
populations et la situation de leurs habitats 
- I.R.S.N.B. - 84/11/035/11/S _ octobre 1985 
Etude en matière de gestion des blotooes représentés dans le réseau 
de zones de protection spéciale pour la protection des oiseaux 
University of Durham - 84/11/042/11/S octobre 1985 
-4-ΐ,ζ 
Surveillance des populations d'oiseaux sauvages 
I.R.S.N.B. - Contrat 6611/84/05-1 - Août 1987 
Mise à Jour de l'information sur les espèces menacées dans la 
Communauté - situation en 1986 
- I.R.S.N.B. - 85B6600/11/025/11S 1986 
Evaluation de l'inventaire des zones protégées et des zones 
surveillées communiquées par les Etats membres ainsi que des 
actions communautaires pour l'environnement entreprises dans ces 
zones (période 85/86) 
G.I.R.E.A. - P. Kunkel - 85/B6600/11/026/11ZS 
Etude relative à l'application de la Directive 79/409/CEE (période 
85/86) 
I.R.S.N.B. - 85/B6600/11/027/11S 1986 
Documentation sur la chasse aux oiseaux et l'état de conservation 
des espèces concernées. Situation en 1986. 
Landbrugsministeriets - Game and Wildlife Administration 
85/B6600/028/11/N octobre 1986 
Designation of special protection areas - in accordance with the 
Directive 79/409/EEC - Status and recommendations 
ORNIS CONSULT/DANISH ORNITHOLOGICAL SOCIETY -
Contract 86-B6615-11-N 
Etude relative à l'analyse de données concernant les zones de 
protection spéciale 
I.R.S.N.B. Contrat 6611/ZH/14 - Octobre 1988 
Les expériences de gestion interne dans les zones de protection 
spéciale au sens de l'article 4 de la Directive 79/409/CEE 
Programme de jumelages des sites naturels européens - Rapports 
techniques de la réunion du groupe de travail sur la gestion des 
roselières et de la végétation aquatique - Malorque, juin 1989 
AMENAGEMENT-ENVIRONNEMENT - Contrat B6610/55/88 
Rapport Kalo documentation on Bird Hunting and the Conservation 
Status of the Species Involved. Situation in 1986 
J. Bertelsen and N.H. Simonsen; Ministry of the Environnement Game 
and Wildlife Administration, Denmark, Revised edition, December 
1989. 
Rapport BASC : information Papers on the Different Objects of 
Annex V of Directive 79/409 
British Association for Shooting and Conservation - Contract 
B6610/45/88 March 1990. 
Evaluacion del impacto del Puerto deportivo de Cala Gal iota 
(Colonla de Sant Jordi. Mallorca. Espana) sobre las aves de la zona 
Anal is is de la Situacion actual del problema de la incidencia de la 
Grulla comun (grus grus) en los cultivos de Gallocanta (Zaragoza-
Teruel. Espana) 
J.C ALONSO - contrat 6610/89/02 - Novembre 1989 
Rapport EUR 12835, 1990 - Information sur l'application de la 
Directive 79/409/CEE 
décembre 1989 - I.R.S.N.B. - (contrat 6610-89-48) 
•43} 
Rapport ICBP : Analyse du Phénomène des Oiseaux Migrateurs dans la 
Communauté Européenne; 
Contrat N* 6610-62-88 - Jean-Pierre Biber and Tobias Salathé; March 
1990; International Council for Bird Preservation. 
Rapport ICBP : Conservation priorities for migratory birds of the 
European Community 
(Contrat η* B6610-62-88) by Jean-Pierre Biber and Tubias Salathé, 
May 1990, International Council for Bird Preservation. 
Rapport BTO : The conservation of migratory birds in the western 
Pa Ieartlc-Afrlean flyway. 
by G.M. Tucker, M.N. Me Culloch, S.R. Bai 11 le, July 1991, British 
Trust for Ornithology. This report is a summary of BTO Research 
Report N' 58. contract 6617/27/89 
Rapport Stiftung Europaisches Naturerbe : Vorbereitung einer 
Kampaone "Natur ohne Grenzen" zur Einbeziehuno der Kommunen und 
Reolonen Eurooas far die EG-Kommission 
Β 6610-89-02. B6610-89-84) Marζ 1990. 
Dossiers d'information sur certaines espèces d'oiseaux réalisés par 
l'IRSNB : 
Sarcelle d'été - Anas querquedula 
Chevalier combattant - phllomax pugnax 
Grand tétras - Tetrao urogallus 
Nette rousse - Netta rufina 
Perdrix bartavelle - Alectoris Graeca 
Tétras lyre - Tetrao tetrix 
Perdrix gambra - Alectoris barbara 
Barge à queu noire - Limosa limosa 
Gelinotte des bois - Bonasa bonasia 
Bécassine des marais - Gallinago gallinago 
Proceedings of the meeting on "wise use" held at Institut Royal des 
Sciences Naturelles de Belgique on 5 May 1990, IRSNB, June 1990 
(nr. X1/189/91) 
Rapport ICBP: Action plan for the conservation of western LESSER 
KESTREL (Falco naumanni) populations 
J.P. Biber - September 1990. 
Rapport IRSNB : Fiches d'Information sur les espèces enumérées dans 
l'Annexe I de la Directive 79/409/CEE. 
mise à Jour de Juillet 1990 (Contrat 6610-89-48). 
Rapport Dr. Ellenberg: Verbreitung. HSufiokeit. Produktivitat und 
Verfoloungraten bel Rabenkrghe. Elster und Eichelhëher in der 
Bundesreoubl1k Deutschland (M8rz 1989) 
Documentaclon sobre la caza de aves y el estado de conservacion de 
las especies impllcadas en Espana y Portugal - Sltuaclon en 1990. 
(Contrat 6610/90/6834) - IIMA INSTITUTO IBERICO PARA EL MEDIO 
AMBIENTE Y LORS RECURSOS NATURALES - mal 1991. 
-4iî 
_ Contamination par les polluants métalliques de l'avifaune aquatique 
utilisant les zones humides de la côte atlantique et 
méditerranéenne française 
(contrat B6610/89/25) I.W.R.B. - 1990. 
Calcul actualisé des indices de vulnérabilité proposés par E. 
BEZZEL pour les oiseaux de l'annexe I et espèces équivalentes 
I.R.S.N.B. - août 1989 - (Contrat 6610 17 89) 
- Etude relative à l'analyse de données concernant les zones de 
protection spéciale 
I.R.S.N.B. Octobre 1988 (Contrat 6611/ZH/14) 
Designation of special protection areas - In accordance with the 
Directive 79/409/CEE - status and recommendations 
ORNIS CONSULT - DANISH ORNITHOLOGICAL SOCIETY - (contrat 
86/B6615/11/005/11/Ν) 
Conservation and management of the biotooes ot the Dalmation 
pelican - Pelecanus crispus in Northern Greece) 
February 1991 - Aristotelian Universith of Thessaloniki - (Contrat 
6611/86/10-2) 
Evaluacion del impacto del Puerto deportivo de Cala Gal iota 
(CoIonla de Sant Jordl. Mallorca. Espana) sobre las aves de la 
zona. 
Jorge MUNTANER - (Contrat 6610/89/02) -1989. 
Anallsls de la situacion actual del problema de la incidencia de la 
Grulla comun (grus grus) en los cultivos de Gallocanta (Zaraooza-
Teruel) Espana. 
J.AL0NS0 (contrat 6610 89 02) 1989. 
Management and reinstatement of Old Hall Marshes 
- R.S.P.B. (contrat 6611/84/07-2) 
Surveillance des populations d'oiseaux sauvages 
- I.R.S.N.B. (contrat 6611/84/05-1) - août 1987. 
Designated Natural Areas In the European Community - proposals for 
a revision of the classification system of protected and managed 
areas in the E.C 
ASSOCIATION AMENAGEMENT -ENVIRONNEMENT (contrat 86B 6611 11 001 11 
- Rapport de la Commission : The influence of hunting on bird 
populations (XI/216/92) 
Rapport I.R.S.N.B. - ORNIS - Data Bank - 1992 
Zones de protection spéciale - zones désignées selon l'article 4 de 
la Directive 79/409/CEE concernant la conservation des oiseaux 
sauvages (février 1992). 
Bilan d'application de la Directive n' 79/409/CEE sur la 
conservation des oiseaux sauvages 
Rapport établi en collaboration avec l'Institut pour une Politique 
Européenne de l'Environnement, Paris - contrat n* 4-3040(91)5853) -
Juillet 1992. 
W3? 
Monitoring waterfowl populations in the European Community 
IWRB March 1992 (Contrat 6610(90)4981) 
Illegal activities concerned with taking of birds in the EC : An 
expert's view : AM stair Gamme I - 15 May 1990 
Updated information on the status of nine threatened wild birds in 
Greece enumerated in Annex I of the Directive 79/409/EEC -
FAINARETTI - December 1992 (contrat 4-3040(92)8404) 
Actions pour la restauration de populations d'oiseaux gravement 
menacés dans la Communauté 
I.R.S.N.B. - (contrat 6610(90)10089) 
Status and conservation of the Magpie (Pica pica) and of the Hooded 
Crow (Corvus corone sardonius) in Greece 
Phot is PERGANTIS - December 1992 
Logiciel sur les Oiseaux protégés en Europe 
OPUS SPECIES - 15 août 1992 (contrat 4-3040(91)4681) 
Appui scientifique à la base de données 0RN1S 
EUROPEAN BUREAU FOR CONSERVATION AND DEVELOPMENT - (contrat4-
3040(92)6237) 
A report on the status of management measures and priorities for 
Annex 11 species - D. HILL, XI/13/93 
Actions d'urgence 
Mesures d'urgence visant à la conservation de Haliaaetus albicilla, 
Egretta alba et Phalacrocorox pygmaeus dans la Communauté 
ORNIS CONSULT, SOCIETE HELLENIQUE D'ORNITHOLOGIE, IRISH WILDBIRD 
CONSERVANCY 
Mesures d'urgence pour la conservation d'espèces menacées de 
disparition à Madère (Monachus monachus, Pterodroma madeira, P. 
face, Columba trocaz, Calonectris diomedea boreal is) - PARQUE 
NATURAL DA MADEIRA -MUSEE MUNICIPAL DE FUNCHAL. 
Actions d'urgence pour la protection d'espèces d'oiseaux menacés de 
disparition à Amvrakikos, Evros et les ties Chafarine (Açores et 
Iles Canaries) - Anser erythropus, Numenius tenuirostris, pelicanus 
crispus). R.S.P.B. en collaboration avec les autorités grecques 
(Ministère de l'Agriculture), la Société Ornithologique Hellénique, 
IC0NA, Sociedad Espaola de Ornithologia. 
Actions d'urgence pour la conservation de Sterna dougallii dans la 
Communauté - R.S.P.B.. 
Mesures d'urgence pour la conservation de Chersophilus duponti et 
Uri aalge ibericus dans la Communauté. SOCIEDAD ESPAN0LA DE 
0RNITH0L0GIA. 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II 
Βάση δεδομένων 
ORNIS 
Η βάοη δεδομένων OHN1S αποτελεί μέσο ταξινόμησης πληροφοριών, όπου συγκεντρώνονται διαθέσιμα δεδομένα για τα 
είδη πτηνών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, υπό μορφή που διευκολύνει τη διαχείριση των πληθυσμών τους σύμφωνα με 
την οδηγία 79/409/ΕΟΚ περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών. 
Δημιουργήθηκε και αναπτύσσεται με πρωτοβουλία επιστημονικών οργανισμών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, οι οποίοι 
και την διαχειρίζονται. Η εγκατάσταση και κατασκευή της, καθώς και η συγκέντρωση και ο έλεγχος των δεδομένων 
απετέλεσαν το αντικείμενο χρηματοδοτήσεων των εν λόγω οργανισμών από την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Το υπόλοιπο των δαπανών καλύπτεται από τους ίδιους τους οργανισμούς, στο πλαίσιο των ιδίων τους επιστημονικών 
προγραμμάτων. 
Οι οργανισμοί που διαχειρίζονται την βάση έθεσαν την βάση καθώς και όλους τους φακέλλους πληροφοριών στην 
διάθεση της επιτροπής ORNIS, Επιτροπή Προσαρμογής της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ, η οποία δέχθηκε να συμμετάσχει στον 
έλεγχο εγκυρότητας των δεδομένων και να προσανατολίσει την λειτουργία της. Στην επιλογή των πεδίων 
δεδομένων, στον καθορισμό των εν λόγω πεδίων των προτεραιοτήτων συλλογής, των ρυθμίσεων πρόσβασης, οι 
διαχειριζόμενοι την βάση ζήτησαν κατευθυντήριες γραμμές από την επιτροπή ORNIS και την Επιστημονική Ομάδα 
Εργασίας της, τις οποίες και ακολούθησαν. 
1. Διαχείριση και πληροφορίες 
Επτά οργανισμοί συμμετέχουν σήμερα στη διαχείριση της βάσεως και είναι σε θέση να παράσχουν πληροφορίες 
για την λειτουργία της, καθώς και τα διαθέσιμα δεδομένα: 
Institut Royal des Sciences Naturelles de Belgique 
Section d'Evaluation Biologique 
29, rue Vautier 
B-1040 Bruxelles 
Tel: 32-2-627.43.54 Fax: 32-2-649.48.25 
Μουσείο Γουλανδρή 
οδ. Λεβίδου 13 
Κηφισσιά 
Αθήνα-Ελλάδα 
Τηλ: 30-1-80-15-870 Fax: 30-1-80.80.674 
Joint Nature Conservation Committee 
Monkswood House 
City Road 
UK - Peterborough PE1 1JY 
Tel: 44-733-62.626 Fax: 44-733-555.948 
Ministère de l'Aménagement du territoire et de l'Environnement 
5A, rue de Prague 
Luxembourg Ville 
Tel: 352.478.68.26 *"a*: 352-400.410 
Office National de la Chasse 
85 bis, avenue de Wagram 
F - 75017 Paris 
Tel: 33.1.44.15.17.17 Fax: 33.1.47.63.79.13 
Irish Wildlife Service 
Office of Public Works 
51, St. Stephen's Green 
Dublin 2 
Ireland 
Tel: 353.1.661.31.11 Fax: 353.1.661.07.47 
Instituto Nazionale per la Fauna Selvatica 
Via Ca'Fornacetta 9 
I - 40064 Ozzano dell'Emilia (Bologna) 
Tel: 39-51-798.746 Fax: 39-51.796.628 
Πέντε ακόμη οργανισμοί διαθέτουν στοιχεία για τη λειτουργία της βάσεως και είναι σε θέση να τα κοινοποιήσουν. 
Ορισμένοι από αυτούς ενδέχεται να συμμετάσχουν προσεχώς στην διαχείριση της βάσεως: 
Serviço Nacional de Parques, Réservas e Conservaçao da Natureza 
Rue de Lapa 7 3 
Ρ - 1200 Lisboa 
Tel: 351-1-67.55.18 Fax: 351-1-60.10.48 
Instituto de la Conservaciôn de la Naturaleza 
4, Gran Via de San Francisco 
E - 28040 Madrid 
Tel: 34-1-34.76.188 
Bundesforschungsanhalt fur Naturschutz und Landschaftôkologie 
Konstantinstrasse 110 
D-5300 Bonn 2 
Tel: 49-228-84.910 Fax: 49-228-84.91.200 
Ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij 
Postbus 20401 
NL - 2500 EK Den Haag 
Tel: 31-70-379.29.19 Fax: 31-70-347.82.28 
Skov-og Naturstyrelsen 
Slotsmarken 13 
DK- 2970 Horsholm 
Tel: 45-45-76.53.76 Fax: 45-45-76.54.77 
2.Γεωγραφική δομή της βάσεως 
Η βάση δεδομένων ORNIS περιέχει πληροφορίες με γεωγραφική διάσταση. Είναι συμπληρωματική της βάσεως CORINE -
Βιότοποι που αποτελεί βάση δεδομένων τοπικού χαρακτήρα, που αφορούν συγκεκριμένες τοποθεσίες ή σημεία 
μετρήσεως. 
Η γεωγραφική μονάδα βάσεως του ORNIS είναι η περιοχή που καλύπτει ο Πολιτικός Χάρτης της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας, και αντιστοιχεί, σε κάθε κράτος μέλος, σε διαφορετικό αλλά σταθερό επίπεδο NUTS. Οι κατώτερες 
μονάδες είναι οι κατωτέρου επιπέδου μονάδες NUTS. Οι ανωτέρου επιπέδου μονάδες συνίστανται στα κράτη μέλη 
και στην Κοινότητα. Στο Βέλγιο, στην Ελλάδα, στη Γαλλία, στην Ιρλανδία, στην Ιταλία, στην Πορτογαλία και στη 
Μεγάλη Βρεττανία, η μονάδα NUTS του επιπέδου "περιφέρεια" είναι η "περιφέρεια του εθνικού διοικητικού 
συστήματος", στην Γερμανία το "bundesland" και στην Ισπανία η "αυτόνομη περιφέρεια". Η Δανία, το 
Λουξεμβούργο και οι Κάτω Χώρες αποτελούν, η καθεμία ολόκληρη, μία μόνο περιφέρεια NUTS. Η βάση συμπληρώνεται 
κατά τρόπο συστηματικό σε επίπεδο περιφέρειας. Τα δεδομένα που αντιστοιχούν σε κατώτερο επίπεδο εισάγονται, 
όταν υπάρχουν, σε συμβατό ξεχωριστό αρχείο. 
3.Δομή των δεδομένων 
Η βάση συγκεντρώνει επιστημονικά και τεχνικά δεδομένα σχετικά με: 
το πληθυσμιακό επίπεδο και τις πληθυσμιακές τάσεις των ειδών πτηνών που ζουν σε άγρια κατάσταση στην 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα, 
τις βασικές πληροφορίες για τα ενδιαιτήματα τους (οικοτόπους) 
τις βασικές πληροφορίες για τις χρονικές και χωρικές συνιστώσες της αναπαραγωγής, της αποδήμησης και της 
διαχείμασης τους, 
τους παράγοντες που αφορούν την άμεση ανθρώπινη παρέμβαση στην πληθυσμιακή δυναμική τους, δηλαδή την 
ηθελημένη απόληψη. 
Όλα τα δεδομένα συνοδεύονται από σύμβολο αξιοπιστίας, σύμφωνα με τον ακόλουθο κώδικα: 
1. δεδομένο που είναι αποτέλεσμα απογραφής ή έρευνας, επαληθευμένο 
2. δεδομένο που είναι αποτέλεσμα απογραφής ή έρευνας, μη επαληθευμένο 
3. τοπική εκτίμηση (εμπειρογνώμων ή εθνικός οργανισμός) 
4. κεντρική εκτίμηση (εμπειρογνώμονες της Κοινότητας) 
Για όλα τα χρονικά δεδομένα, η μονάδα χρόνου είναι ο μήνας, υποδιαιρούμενος σε δεκαήμερα. Όλες οι ενδείξεις 
οι σχετικές με περιόδους αναφέρονται σε μέσες ετήσιες τιμές. 
4.Τομείς δεδομένων 
1. Αναπαραγωγή 
1. Παρουσία: Παρόν, περιστασιακά παρόν ή απόν 
2. Αφθονία: Αριθμός ζευγών που φωλιάζουν ή, εφόσον τα σχετικά στοιχεία είναι ανεπαρκή, ατόμων, 
φωλεών ή αυγών 
3. Τάσεις: Ανοδική, σταθερή, φθίνουσα 
4. Περίοδος: Περίοδος μεταξύ της αρχής της υπεράσπισης του εδάφους και της ανεξαρτησίας των νεαρών 
Στα είδη των οποίων η περίοδος κοινωνικής εξάρτησης των νεαρών είναι παρατεταμένη, το 
τέλος της περιόδου αναπαραγωγής ορίζεται: 
- για τα Anser και Branta ως η στιγμή κατά την οποία τα νεαρά άτομα αφίπτανται 
για τα Perdix, Alectoris κ.α., ως το τέλος της γονικής προστασίας 
Τα δεδομένα για το Anas platyrhynchos και το Columba palumbus αφορούν το σύνολο της 
περιόδου αναπαραγωγής του 80% των ζευγών που φωλιάζουν* 
Στη βάση δεδομένων "ORNIS" δεν εμφαίνονται οι υποδιαιρέσεις της περιόδου αναπαραγωγής, 
όπως αυτή ορίζεται εν προκειμένω. 
5. Οικότοπος:(ενδιαίτημα): Αναφέρονται τρείς κύριοι οικότοποι 
•Στις σχετικές με τα είδη αυτά πληροφορίες λαμβάνεται υπόψη το γεγονός ότι, λόγω της τεχνητής αλλοίωσης του 
τόπου νομής τους από την γεωργία και τον ευτροφισμό, τα εν λόγω είδη εμφανίζονται ως ημι-εξημερωμένα. 
2. Διάβαση 
1.Παρουσία: Παρόν, περιστασιακά παρόν ή απόν 
2.Μέγεθος: Αριθμός ατόμων 
3.Τάση: Ανοδική, σταθερή, φθίνουσα 
4.Καταγωγή: Χώρες ή περιοχές καταγωγής των αποδημητικών 
5.Περίοδοι: Περίοδοι προγαμήλιων και μεταγαμήλιων διαβάσεων 
6.Οικότοποι(ενδια ιτήματα): Αναφέρονται τρείς κύριοι οικότοποι 
3. Διαχείμαση 
1.Παρουσία: Παρόν, περιστασιακά παρόν ή απόν 
2.Μέγεθος: Αριθμός ατόμων 
3.Τάση: Ανοδική, σταθερή, φθίνουσα 
4.Καταγωγή: Χώρες ή περιοχές καταγωγής των δι αχειμαζόντων πτηνών 
5.Περίοδοι: Περίοδοι διαμονής στους τόπους διαχείμασης 
6.Οικότοποι(ενδιαιτήματα): Αναφέρονται τρείς κύριοι οικότοποι 
/y'2 
4. Απόληψη 
1.Καθεστώς: 1.θηρεύσιμο, ανοικτή κυνηγετική περίοδος 
2.θηρεύσιμο, απουσία ανοικτής κυνηγετικής περιόδου 
3.Απολήψεις με ατομικές παρεκκλίσεις 
4.Απολήψεις με γενικές παρεκκλίσεις 
5.θήρα με παρεκκλίσεις 
2.Μέγεθος: Αριθμός ατόμων κατ'έτος 
3.Περίοδος: Νόμιμες κυνηγετικές περίοδοι, περίοδοι που ανακοινώνουν τα κράτη μέλη για τις παρεκκλίσεις 
4.Οικότοιποι(ενδιαιτήματα): Αναφέρονται τρείς κύριοι οικότοποι 
5.Παράνομες απολήψεις 
5.Βοηθητικά αρχεία 
1.Κοινοτικοί κατάλογοι ειδών 
2.Συντελεστές ευπάθειας 
3.Μηχανογραφικά δελτία με γεωγραφική βάση 
4.Σύνταξη δελτίων με μετάφραση 3 δελτίων και προσθήκη ελευθέρων κειμένων 
5.Βιβλιογραφικά δεδομένα 
6.Βιολογικά δεδομένα (ποσοστά αναπαραγωγής, θνησιμότητα) 
7.Πίνακες μετατροπής 
8.Δι άφορα 
6.Διαδικασία συλλογής των δεδομένων 
Τα πληροφοριακά στοιχεία συλλέγονται και εγγράφονται σε φάκελλο τεκμηρίωσης από κάποιον από τους 
διαχειριστικούς οργανισμούς, είτε από δημοσιευμένες πηγές, είτε από τα αρχεία τους, είτε ακόμη από 
πληροφορίες που τους περιέρχονται από τρίτους (δεδομένο κατηγορίας 2 των φακέλλων τεκμηρίωσης). 
Στη συνέχεια επιλέγεται ένα δεδομένο κατά είδος, κατά περιφέρεια και κατά πεδίο, από τους φακέλλους 
τεκμηρίωσης (δεδομένο κατηγορίας 1 των φακέλλων τεκμηρίωσης) για να εισαχθεί στην βάση, κατόπιν διαδικασίας 
που μπορεί να περιλαμβάνει: 
1.Πρόταση από κάποιον από τους διαχειριστικούς οργανισμούς 
2.Έλεγχοι από έναν από τους διαχειριστικούς οργανισμούς, που επιλέγεται βάσει της γεωγραφικής διάστασης 
των δεδομένων 
3.Έλεγχοι εγκυρότητας και λήψη αποφάσεως από την επιτροπή ORNIS 
Τα δεδομένα που περνούν την φάση 1 χαρακτηρίζονται ως "προσωρινά", την φάση 2 ως "ηλεγμένα", την φάση 3 ως 
"έγκυρα". 
Για τα δεδομένα που αφορούν το πεδίο "παράνομες απολήψεις", των οποίων η αξιόπιστη συγκέντρωση, μέσω 
απευθείας παρατηρήσεων ή αμφιλεγόμενων υποθέσεων, είναι εκ φύσεως δύσκολη, αν όχι αδύνατη, οι φάσεις 1 και 2 
έχουν αντικατασταθεί από μία και μόνη φάση ομόφωνης προτάσεως εκ μέρους ad hoc ομάδας τριών φορέων ή 
οργανισμών, ένας εκ των οποίων δεν συμμετέχει στη διαχείριση της βάσεως. 
7.Διαδικασίες πρόσβασης στα δεδομένα 
Οι διαδικασίες πρόσβασης στα δεδομένα τελούν υπό διαμόρφωση, μέσω της συνεργασίας μεταξύ των διαχειριστικών 
οργανισμών, της επιστημονικής ομάδας εργασίας ORNIS και των υπηρεσιών της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων, τηρουμένων βεβαίως των ευρωπαϊκών οδηγιών και των σχετικών εθνικών νομοθεσιών. 
Ήδη, και ιδίως για τις επείγουσες ανάγκες των κοινοτικών, εθνικών, περιφερειακών ή τοπικών διοικητικών αρχών 
όσον αφορά τη διατήρηση της φυσικής κληρονομιάς, οι οργανισμοί που αναφέρονται στα σημείο 1, πρώτος 
κατάλογος, μπορούν να ερωτηθούν και είναι σε θέση να υποδείξουν τη διαθεσιμότητα του σχετικού πεδίου 
δεδομένων καθώς και τις προσωρινές ρυθμίσεις πρόσβασης σε δεδομένα προσωρινά, ηλεγμένα ή έγκυρα, που 
περιέχονται στη βάση. 
Όλοι οι οργανισμοί που αναφέρονται στο σημείο 1 διαθέτουν γενικές πληροφορίες όσον αφορά τη βάση (αρχές 
εγκατάστασης, καθορισμός των πεδίων, όρια χρήσεως). 
8.Παραδείγματα εφαρμογής 
εκτίμηση του ποσοστού των πληθυσμών ειδών που φωλιάζουν και που απειλούνται με εξαφάνιση ή ευπαθών 
ειδών ακόμη και στις Ζώνες Ειδικής Προστασίας, 
κατάρτιση, εκ μέρους των αρμοδίων αρχών, των κανονισμών που ρυθμίζουν τις κυνηγετικές περιόδους 
αξιολόγηση των βάσει του άρθρου 9 της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ παρεκκλίσεων που ανακοινώνουν τα κράτη 
μέλη. 
/C/3 
79/409/ΕΕ( \ΥΜ ΒΙΓΟΊ ννΐΜ ΒΙΓ^Ι 79/409/ΕΚ 
ΑΝΕΧΟ Ι - ΒΙΙΑΟ ! - ΑΝΗΑΝΟΙ - ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I-
ΔΝΝΕΧ Ι - ΑΝΝΕΧΕΙ - ΑΙΙΕΟΑΤΟΙ - ΒΝΙΑΟΕΙ - ΑΝΕΧΟ Ι 
!. Civil itelliu 
1 Ctvii ifoJcj 
J. Civil Immef 
<. PodJcepi lyrltui 
5. Pterodfomi 
midelrt 
6. Pet/odromt feae 
*. Sulverlt bulwerU 
& Cilonectrli 
dlomedei 
y. Pufllriui pufflnui 
mtureunlcui 
10. PufTlnui tMlmJlU 
)1. Pelttodromt 
mtrlni 
it. Hydrobitet 
pCllglOJl 
0. Ocemodfomi 
leucorhoi 
M. Oeetnodfomi 
ettuo 
15. Philterocoru 
eirbo ilnecuU 
\i- PhtlKfOCOflX 
trlitotelU 
deimirutll bptAol' 
0θ11π\5θ €>)ΐ€0 
ΟΟΙΙΠΪΟΟ ίηίοο 
ΟοΙίΓηοο £πη<1β 
ΖίΓΓίρυΠίΛ 
€νΐ«]]ΙίΤ0)0 
Ρίΐτ«Ι<ί«ΜιόίΙιΐ 
ΡβυχΙ ιύίηιΐοο 
Ρβίτβΐ 06 Βυ1*ν«Γ 
Ρΐί^βΙι «ηΙοΙ«ηιι 
ΡιιΦΙι ρΙοΗοηοιι 
6ΐΙ«Γ 
ΡικΙίΙι ΟΜΜ 
Ρ»!Λο ρβοΝιΙοο 
ΡίίΛο €θσ»0η 
ΡιΙΛο 6( ΙΛΙΟΓΙ 
ΡιΙΛθϋ4 ΜιάίΙη 
ΟΟΓΓΠΟΓίΠ |ΓΙΓΚΐί 
(«ηϋηίηιιΐ) 
ΟΟΓΓΠΟΓίη 
ΓηοήυοΌ 
(ΓηβοΊιβΓΜηβο) Dtntk 
Κ*ί«η»1*. Ιοπ» 
ίοηιιηιοβι ΙοπΛ 
ΙιΙοηη 
Μί&ΐΛ ο!*ί 
ρβίτβΙ 
ΧΙΛΙΓΙΛ θΙ·4 
ρ·ΐηΙ 
ΒυΙνβΓ» ιΜρβ 
ΚυΙι ι^Γίρβ 
ι!ΓηΐΓκ1β!Ι| <ντ4ρ« 
11114 *Μρ« 
ΡΓβ|ΐα(ΟΓΠΜνΐΙβ 
υΐΙΟ ΙΙΛΓΓΠΛνίΙΟ 
$ΙΟΓ «ΟίίτνινιΙβ 
Μ*<1βΐΓί»(ΟΓΠΜ· 
ηΐβ 
φοηϋΜηΐιΙ 
υηάβηιΟ 
Τοριχιιν 
(Μ1ό(1«1Νίνι 
υηο'βηη) Deuuch -
&4τηαυοτ»βι 
Ρη€ηω«οί*Γ 
Ηι»υοτν« 
ΟΚτ*ηΐίυ<^ίΓ 
Μ*ό*ΐΛ*ωπη« 
νο»β! 
5<χιπηνοί«1 
ΒυΙνβηίυΓην 
Υ9|β1 
0«1&ιθΗηιΙχ1· 
«υπτίαιιςΜ* 
Ιβη·**«·«Ληίο«Ι 
ΙΆ*1ΜΚ«/+*' 
1)ΓΟ«ΛΓΟ 
Κ3«ΐΛ«ί . 
ΙβαηηαιιοΜΓ 
5ΐυπηιοΙΐ*ίΙο« 
ΦβϋβηΙΙυΓ» 
Μ*οβ1η. 
ν«0«η11νι'«Γ 
ΚΟΓτηοηη 
0.«*1ηβηι*Ι« 
ϋηίβηη) 
ΚτΙ)ΜΛΐ(ηιώ« 
ΟΜΙα«1ιη*·Γ· 
υηΐβιιΌ "EXXriVixd 
KiWc&rt* 
A<mx$c0ota. 
Uvfo(c<n\ 
ChcPovTtTxtA^a 
Maoi$ae; 
©wXXoitodU TOW 
DewnM 
OWIXXOKO^XI wv 
Bulvtr 
A$tt>; 
M«x<* (*vXii 
BoXtaQMtov) 
Moi^vxe? 
ntXayoi^J^t 
nnp&ot; 
Kvjiatc^AtTK 
KvnarcfldTT* TO 
O3x«^o»tw3 <P\M) 
OoXoooowJ^cKa? Bntllih 
Red-throtted Diver 
BUck-throeted 
Dfver 
Orett Northern 
DIYW 
Sltvonltn Orcbe 
Preirt 
Oon-|on 
Bulwer1! Petrel 
Cof/i Shetrviter 
Mtnx Shetrwiter 
CBtletife 
eubepeclee) 
UuJe Sheirwiter 
Pri|ite Petrel 
Storm Petrel 
Uteh'i Storm* 
petrel 
Mtdelrw Storm* 
petrel 
Comortnt 
(corulnenul tub* 
ipedee) 
$h*f 
OMedltemnetn *ib> 
specie*) PnuYCtls 
ΡΙοηροη αίΓΜΗη 
ΡΙοβ|βοη ΐΓΟίςυ* 
Ρ1οι\|βοη ΙπνοΗη 
0Λ6« «οΐινοη 
01ι1)Ιοΐ1η(ί« 
ΜΙ<14Γ· 
01*1>Ιο(1η (Ια 0«ρ· 
ν·« 
ΡβίτοΙ <)β ΒυΙνβΓ 
ΡυΓΠη οοη^τ! 
ΡυΠΙπ άε* Β>1έι*βι 
Ψύϋΐ ΡυίΠη 
Ρέΐτβΐ ΓΓέ|ΐ(β 
Ρίΐτβΐ ΙβΓηροιο 
ΡέιτβΙ αιΐοΐιηβ 
ΡόΐΓβΙ <ί« 0Α41ΤΟ 
ΟΓΪΛΟ* Οοπηοηη 
Οου«-«·ρ^οβ 
«ηϋοβΛίίΙβ) 
Οοπηοηη πυρρέ 
(»ου·-«ιρΑο· 
ιτ>*^ΙιβΓΓ*ηέβηηβ) lull* no 
$(τοΙιμ ΓτϋηοΓβ 
$(τοΙιμ ΓΠβχχίΓα 
$ΙΤθΙΐ|1 Γηΐ«ΙθΓ< 
5νι*ιο οοΓηυιο 
Β«Λ4 <1Ι Μιόβη 
Β«Λΐ<1«10ιρο 
0«Λΐ 41 ΒυΙν«Γ 
Β*Π4 *η»||ΙθΓ« 
Β»8Λ1 ΓΠΐηΟΓβ 
(»ΟΜΟΐρ«€ί· <1β1Ι« 
Β·1β«τ0 
Β«η< ΓηΙηοΓΟ 
Γοκ« 
υβοβίΐο 4βΐι· 
ΙβπιρβίΜ ΓΓΪΙΚΙ 
ϋ€ΟθΠθβ«ΙΙθ 
(«Γηρ«ιΙ· 
ϋ«*ηο 6>Ι!« 
ΙβΓΠρβΙΙ» 
€Ο4*ΐΓθΓ0υ(Ι 
ϋ€ΟβΠθ <ίθ!!β 
Μ*ηρ«ι<« <1Ι 
0«ΙΙΓ0 
Οοηηοήηο 
(Ι0(10·ρ«(1· 
€οηϋη«πϋΙ<) 
Μιηπ|οη« (ΙιΙ 
«ΙυΓΓο (ιο<ιο<ρ«ϋ· 
ό«Ι Μο<1ΙιβσΐΓνίθ) Nederitndj 
*(οο<ϋ<«<υυΐνίΓ 
ΡΐΓ*]<3υΙ)<6Γ 
!μάυΐν«Γ 
ΚυΐΤ(1οΙ1<ίΓ 
ΜΙΟ^ΙΠΙΙΟΓΓΠ· 
νο$β1, 
Οοη·8οη»ιθΓΓπ· 
νο(β! 
ΒυΓ**η 
ΙΙΟΓΓΠνΟίίΙ 
ΚυΜι 
ρΙ)1|ΙΟΓΓΠνθ<«Ι 
ΝθΟΓάΐ« 
ρΙ)ΐΜθηηνο|βΙ 
(ΝΡ«ΐτη€<3ΙιβΓΓΐηί 
οη^βΓίοοπ) 
Κ1βΐΓ4 
ρΙ)Ιΐ(ΟΓΓΠνθ|βΙ 
Βοηΐ ιιθΓΓηνοί«Ιι)β 
$ΙΟΓΓΠνθ|θΙΐ)θ 
ΥιιΙ ιΐοΓηηνο8ίΙ()β 
ΜίάίΙηι\οητ\-
νο|β!ι)β 
ΑιΙιοΗοΙνβΓ 
(οοηιΐηβηιιΐβ 
οη^βηοοη) 
ΚυίΓιιΙΐΰΓίοΙνίΓ 
(ΜΙ<1<ί6ΐιη<1ίβ 7.6β· 
οηάβηοοΜ) Portuguii 
MoWlhi-pxquen 
MoWlht-lrcUa 
Mob41he-irtp.de 
Me/yulhlo-de-
peico?o-«4-ur,k.c 
Prdrt di Midei.n 
Prelrt do BujJo 
Almi-negri 
Pirdeli-de-bico-
imirelo 
Pirdeli-tombdi iu 
Btletrej 
P»fdoli>pequ«r.i 
Ctlcimif 
Hilftho-de-audi. 
qutdrtdi 
Ptlnho-de-audi-
foradi 
Pilnho di Mi<ie:T 
Corvo-rhiflriho-d«-
fiCM-bfincii 
OubapticJ* 
conUnennD 
Corvo-miflnhO'dc. 
crliu (iub«jp«lci« 
medlierrlnlci) 
79/409/EEC Wild Birds Wild Birds 79/409/EEC 
17. Phalicrocora'x 
pygmeut 
14 Pe lea nut 
onocroulut 
19. Peleeanut erlsput 
20. Bouurui ttellartt 
21. txobrychut 
mlnutui ' 
22. Nyctkorax 
nycUcorax 
23. Ardeola ralloldet 
24. Egretu gartetu 
25. Egretu tlba 
26. Ardea purpurea 
27. Ciconia nigra 
24. Ciconia deonla 
29- PlegadJt faldnellut 
30. Plaulea leueorodla 
31. Phoenleopterut 
ruber 
32. Cygnut bewlckll 
(Cygnut colum· 
bltnut bewlcktO 
33. Cygnut cygnut 
34. Amer alblfront 
flivlrottrlt 
35. Anier erythroput 
h6. Drama teucoptlt 
37. Drtnu rufteolllt' 
3θ. Tadorna ferruglnea 
39. Marmaronetu 
anguttlrotult 
<0. Aythya nyroca EipaAol 
Cormorin 
plgmeo 
Pellano comûn 
PeBcano ceAudo 
Avetoro 
Avetorlllo comûn 
Marti ne te 
Oardlla eangrejera 
Carceu comûn 
Carceta grande 
Oarta Imperial 
CfgOeAa negra 
ClgOeAa comûn 
Morlto 
Et pi tula 
Plameneo 
CUne chlco 
Cltne cantor 
Antar caroto de 
Oroenlandla 
Antar care to 
chlco 
Bamada 
cariblanca 
Bamada 
cuelllrroja 
Tarro eanelo 
Cerceu pardJIla 
Porr6n pardo Dtntk 
Dvxrgtkarv 
Almlndellg 
petlkan 
Krtltoppet 
pelikan 
Rerdnim 
Dvcrghejre 
Nathejre 
Tophejre 
SUkehejre 
Selvhejre 
Purpurhejre 
Sort atork 
Hvld «ork 
SortibU 
Skeatork 
Plaminxo 
Plbetvane 
Sangtvane 
BUigae 
(gmnlandik 
underart) 
Dvaerajtat 
Bramait 
RtdhaltetCat 
Ruttand * 
Marmorand 
Hvldejct and Deuuch 
Zwergtcharbe 
Rotapellkan 
Krautkopf· 
pel&an 
Rohrdommel 
Zwergdommel 
Nachtrelher 
Rallenrelher 
Seldenrelher 
Sllberrelher 
Purpurrelher 
Schwarxt torch 
Weiittorch 
Slehler 
LofTler 
Plamlnxo 
Zwereachwtn 
Slngtchwan 
DUfigani 
(gronllndlache 
Unterart) 
Zwerjuuru 
Nonnengane 
Rothalt/ta nt 
Roatgant 
Marrnelente 
Moorente ïUmaxa 
Λαγγόνα . 
Ροοοκιλοώνος 
Α<}γνοοπιλ«χάνος 
Τρανομονγκάνα 
ΝβΛομουγχάνα 
hhrtfoxocoxac 
ΑινχοτοΛχν^ς 
AçyrçcwucviAç 
ΠοςφυορτοΛχνυΙς 
Μονςοπιλαογός 
AavxOJCtXaçyoç 
ΧΟλΜΘΜΟΤα 
Χονχιαοομοτο 
ΦλάμΙγχο 
Νανόχυκνος 
Λγφάκνχνος 
Α<ΓΧ^04ΐΙΤθΛΟχηνβ 
(φτΑΛς 
ΓροΟανδίας) 
ΝβννχτρΛΧ 
/orçW|0iÎ4m>o 
Κηκινολβιμσχηνα 
ΚοοΜνύχηνα 
Χτιχτάκατοα 
Βολτόπακια· EnglUh 
Pygmy Cormorant 
White Pelican 
DalmaUtn Pelican 
Bittern 
Utile Bittern 
Night Heron 
Squacco Heron 
Little Egret 
Oreat White Egret 
Purple Heron 
Black Stork 
White Stork 
Olouy tbU 
Spoonbill 
OreaterFUmlnftO 
Bewlck't Swan 
Whooper Swan 
White-fronted 
Oooae (Creenland 
tubtpedea) 
teaaer White· 
fronted Oooae 
Βama de Oooae 
Red-brettted 
Oooae 
Ruddy She!duck 
Marbled Teal 
White-eyed 
Pochard Prançalt 
Cormoran pygmée 
Pélican blanc 
Pelican frlté 
Butor étoile 
BlongJoe nain 
Héron blhoreau 
Héron cribler 
Aigrette garette 
Orande Aigrette 
Héron pourpré 
Cigogne noire 
Cigogne blanche 
IbUfaldneOe 
Spatule blanche 
Plamant rcee 
Cy*ne de Bewick 
Cygne aauvage 
Ote rleuae (toue-
etpecedu 
OroenlancO 
Ole naine 
Bemache nonnette 
Bemachelcou 
roux 
Tadorne cat area 
Sarcelle marbrée 
Pullflule nyroca lullano 
Marangone 
minore 
Pelllcano 
Peltlcano rlcclo 
Tarabuao 
Tarabutlno 
Nlttlcora 
Sgarta duffetto 
Oarieoa 
Alrone bianco 
magglore 
Alrone roaao 
Cleognanera 
Clcogna blanca 
Mlgnatulo 
Spatola 
Penleottero 
Clgno minore 
Ognotelvtuco 
Oca bmbardclla 
(iotto-ipecle dl 
Oroenlandla) 
OceJombardella 
minore 
Oca ftcdabfanci 
Oca eolloroaso 
Catarca 
Anatra 
mermorlztata 
Moretu ubaccata Nederlandt 
Dwergialjcholver 
Pellkaan 
Kroejkoppellkaan 
Roerdomp 
Woudaapje 
Kwik 
Ralrelger 
Klelne xJlvefTelger 
Orote iJlveffelger 
Purperreiger 
Zwarte eclevaar 
Oolevur 
Zwane Ibli 
Lepelaar 
Plamlrmo 
Klelne rvnn 
Wilde rwnn 
Croenlindje 
kolgaru 
DwerM«r>i 
Brandga ru 
Roodhaljftini 
Caaarca 
Marmercend 
WltoORcend Portuguéj 
Corvc-marlnho-
plgmeu 
Pelican ο- vulgar 
Pellctno-creipo 
Abetouro'Comum 
Garca-pequeni 
Corax 
Papa-moi 
Garçt'bnna· 
pequent 
Garça«br»na· 
grande 
Garça-vermelhi 
Cegonht-preu 
Cegonhi-brane» 
Maçarlco-preto 
Colherelro 
PlamlngO'Comum 
CUne-pcqueno 
Cline-brivo 
Ciruo-di· 
GronelindJi 
Ganic-pequeno-de· 
(etta-branca 
Canto-de-fictJ· 
brancat 
Gamo-de-pejcoço-
rulvo 
Pato-fernjginio 
Pardllhelrt 
Zarro-ciinnho 
79/409/EEC Wild Birds Wild Birds 79/409/iEC 
JE22IM. 
41. Oxyura Malvasfa 
leucocephala 
42. Pernli aplvorui Halcôn abejero 
43 Eltnut caeruleut 
44. Mllvut migrant 
45. Mlrvuimlrvut 
46. Kallaeetut tlbldlla 
47. Gypaetut barbital 
48. Neophron 
percnopterut 
49. Gypt lulvui 
50. Aegyplut 
monachut 
$1. Clrcaetut galllcu* 
52. Clreui terualnoiut 
33. Clrcut cyaneut 
$4. Clrcut Macrôurui 
$5. Clrcut pygtrgut 
56. Aedplter gentltlt 
trrlitonll 
57, Acclpiter nljut 
«raw/ 
54 Acclpiter 
brevlpet 
59. Outeo njflnut 
60. Aquila pomarlna 
61. Aquila denga 
61 Aquila heliaca BanJo txul 
Mllano negro 
MOanoreal 
PI/urRO 
Quebranuhuetoa 
Allmoehe 
Bultre leonado 
Bultre negro 
Ajulla culebrera 
Agullueho 
lagunero 
AguAucho pilldo 
Agullueho 
paplatbo 
AguOucho cenlio 
Aaor de Corcega 
yCerdeAa 
Gavflln comûn 
(tubetneclo de 
latlalaeCanarlaty 
del archlplélago 
de Madeira) 
Oavflin grlego' 
Ratonero moro 
Agulle pomerana 
Abulia moteada 
Agulta Imperial SimL 
Hvldhovedet and 
Hvepaevige 
Blàglenu 
Soit giente 
RtdgJente 
Htvem 
Lammegrlb 
Adtelgrlb 
Oaaegrlb 
Munkeajrlb 
Slanjeem 
Rerheg 
BUkasrheg 
Stepper.·* 
Hedeheg 
Dueheg 
.Qjonlkentk«ttr· 
dlntk underart) 
Spurveheg 
(underart ira De 
Kanarttke 0er og 
Madeira) 
Kortlebet 
apurveheg 
(fcnevej* 
Ulle tkrlgeem 
Stor tkrigeem 
Kejeerem Dcuuch 
Weltkopf-
Ruoerenie 
Weapenbuttard 
Oleltaar 
Schwarxmflan 
XoonJUit 
Seeadler 
Bangeler 
Sehmuttgeler 
Olneegeler 
MOrichegeler 
Schlarutenadler 
Rohrwelhe 
Kornwelhe 
Suppenwelhe 
Wleaenwelhe 
Hableht (Unur· 
ertaufKorefka· 
Sardlnien) 
Sp«rbtr 
(Ùnteran ixxt 
Kane ran und 
Madelraa) 
Kursfantuperber 
Adlerbuaaard 
Schreladler 
Schefladler 
Kalaeradler •RVmmV EntJIih 
ΚβφοΛού&Λ 
Χφη*0<ία#άχίνο 
'Βλανος 
Τσίφτης 
ΨαΧχ&όςης 
vCOuBOOStlOf 
Γυκαηος 
ΑβΛΟΟΛΟΛης 
'Οονιο 
Mevçovuitoç 
«fetattog 
KcAOi»0*U}KOÇ 
Bcu\e6icu)KO(j 
XieJtOMlfMOC, 
Αφ&ιχχφΟί 
AudoodAvo (φνΜ 
t*iç Κοοοιχήζ 
XotQfttrivi) 
TOVJÔJOfttQpHQ 
(φυλή Kavootov 
TlffiXWf) 
Sertvq 
KÇCniyatlOf 
XTUCVUTOÇ 
BocOûnoç Whlte-hetded 
Duck 
Honey Butxard 
Black-ehouldcred 
JCke 
Black Kke 
Red Kl* 
White-tailed Eagle 
Bearded Vulture 
Egyptian Vulture 
OruToa Vulture 
Black Vulture 
Short-toed Eagle 
Marth Harrier 
Hen Harrier 
.Pallid Harrier 
Moruafu*· Harder 
Ooahiwk 
(Corelcan-Sardl· 
nlan aubepedea) 
Sparrowhawk 
(Canarien· 
Madelrian 
tubapedea) 
Levant Sparrow» 
hawk 
lonf-legged 
Butxard 
Leaaer Spotted 
Eagle . 
Spotted Eagle 
Imperial Eagle . .ΓΠΠΑΐΐ. 
Erltmature I tête 
blanche 
Bondree aplvore 
Elenlon blanc 
Milan noir 
MOan royal 
P>targuelqueue 
blanche 
Oypaete barbu 
Percnoptère 
d'Egypte 
Vautour fcuve 
Vautour moine 
Circaète Jean-le-
Blanc . 
Buaard dee roaeaux 
Buaard geint-Martin 
Buaard plie 
Buaard cendré 
Autour dee 
pelombee (tout· 
eapece de Corae· 
Sardaigne) 
tpêtyitt d'Europe 
(iouaeapocedea 
Canarleaetde 
Madère) 
tpervler I pledt 
couru . * 
Buae féroce 
Aigle pomarln 
Aigle criard 
Aigle Imperial lullano 
Cobbo ruejtlnojo 
Palcopecchlilolo 
Nlbblo bianco 
Nlbblo bru no 
Nlbblo reale 
Aqufla dl mare 
Awoltolo degll 
agneUl 
Capovaccalo 
Orlfone 
Awoltolo 
Blancone 
Paleo dl ptlude 
Albanella reale 
Albenelle pallida 
Albanella minore 
Aatore 
dotiotpede dl 
Coralca-Sirdejtm) 
Sparvlere 
(totiotpccle de Ile 
Canarle e dl 
Madera) 
Sparvlere levantlno 
Polana codibianca 
Aqufla tnatnli 
minore 
AquOa anatrala 
magfiore 
Aqulla Impériale Nederlanda 
Wltkopeend 
Weapendlef 
Gri|ie wouw 
Ζ wane wouw 
Rode wouw 
Zeearerid 
Lammer/tler 
Angler 
Vale gler 
Monnlktgler 
Slangenarend 
Bruine klekendlef 
Blauwe klekendlef 
Steppen· 
klekendlef 
Orauwe klekendlef 
Havlk (ondertoort 
van Cortlea· 
Sardlnle) 
Sperwer (onder­
toort van de 
Canarttchcellan· 
den en Madeira) 
Balkanjperwer 
Arendbulxerd 
Schrteuwarend 
Butaardarend 
Spa anse 
kelzerarend Portu trucs 
Patc-ribc-ilcido 
Faldo-ibelheiro 
Penelreiro-cinterio 
Mllhafre-preio 
Mllhano 
A/tula-rabilva 
Quebra-ouo 
Abutre do Enipio 
Grlfo 
Abutre-preto 
Aaula-eobrelri 
TaruranhJc-r\jiv> 
doa-pault 
Taruranhio-injUdo 
Taruranhlo-de· 
pelio-braneo 
Taruranhlc*caeidor 
Açor (lubeipéo'e di 
CôraejaeSardenhi) 
Furi-btrdoi 
GavUc-grego 
Bûteo-mouro 
Αβ,υΙι-pomirlm 
Agula-griudelra 
Aguli-lmperlil 
79/409/EEC Wild Birds Wild Birds 79/409/EK 
63. Aquila adalberti 
64. Aquila dvytaetot 
65. Hleraaetut 
pennttut 
66. Hleraaetut 
fasdaiua 
67. Pandion haJlaetut 
68. Palco naumannl 
69. Palco colum­
ba rlut 
70. Palco eleonorae 
71. Palco blarmlcue 
71 Falco peregrlnut 
73. Bontta bonaila 
74. Lagopua mutut 
pyrenalcut 
75. Lagoput mutut 
Helvetian 
76. Tetrao tetrlx 
tetrlx 
77. Tetrao urogallua 
7a Alectorit graeca 
taxatillt 
79. Aleaorlt graeca 
whiuken ' 
80. Alectorit barbare 
81. Perdix perdix 
lullea Etpaftol 
Agulla Imperial 
ibérica 
Agulla real 
Agulla calxa da 
Agulla perdlcera 
Agulla peace dora 
Cerniealo prlmllla 
Eimere)on 
Hale6n de 
Eleonor 
Ha Icon bornl 
Htlcon peregrine 
Ortvol 
Perdla nival 
plrenala 
Perdla nlvtl alpine 
Oallollra 
(eontlnenuO 
Urogallo 
Perdit grlega 
alpine 
Perdit grlega 
aldllana 
Perdit moruna 
Perdit pardilla 
Itallana Dantk' 
Iberttk ke)tere>m 
Kongeem 
Dvaergern 
Hegeern 
Plekeern 
Lflle tlmfalk 
Dvaergfalk 
Eleonorafalk 
Unnerfalk 
Vandrefalk 
HJerpe 
PJeldrype 
(underart fra 
Pyrentseme) 
PJeldrype 
(underart fra 
Alperne) 
UrfuaJ 
(konUnenul 
underart) 
T>tr 
Stenhene 
(underart fra 
Alperne) 
Stenhene 
(underart fra 
SlcOleiO 
Berberhene 
Agerhene 
Outlenek 
underart) Deutach 
Spanlacher 
Kalaeradler 
Stelnadler 
ZwergadJer 
Habichuadler 
Plachadler 
Rotelfatke 
Merlin 
Eleonorenfalk 
Lanner 
Wanderfalke 
Haaelhuhn 
AlpentKhnee· 
huhnO*yrenlen· 
UnterarO 
Alpenachnee· 
huhn (Alpon· 
UnterarO 
Blrihuhn 
(kontlnenule 
UnterarO 
Auerhuhn 
SteJnhuhn 
(Alpen-UnterarO 
Stelnhuhn 
(flatten» 
UnterarO 
Pebenhuhn 
Rebhuhn 
(hallenlache 
UnterarO Ελληνικά 
BooiAortoç φτ^ιχής 
Χουοσχτος 
ΓιΧίυροΓϊος 
Xtt&actoe; 
VoQoeto; 
KtowveXi 
Νανογέοακας 
MoruQoftetQiTrK 
Xç/uoxrytçcwaç 
nctQttnc 
AYOtOXOtO 
Οοννοχνονοχοτα 
(4htMVC9V 
nuQtivalaev) 
ΒίοννοχιονΰΜοτο 
(φυλή** 
•ΑλΧΜαν) 
AUQOMMVO( 
(Ηχιφοίιχή φυλή}' 
Aw6ta>OM»C 
nnrjOJUçoua <φν>Μ 
«ev Αλτυβτν) 
nnQOXiooixa (φυλή 
trx Χικιλίος) 
Bo^xojUçoutû 
Α(0οοοκΙθ6υ«α 
(φηλή της Ιταλίας) Engllth 
Sperueh Imperial 
Eagle 
Golden Eagle 
Booted Eagle 
Bondira Eagle 
Otprey 
teater Kettrel 
Merlin 
Eleonora'i Palcon 
Lanner Palcon 
Peregrine 
HaaelOroute 
Purmlgan 
CPyrenean 
eubepedea) 
Purmlgan (Alpine 
aubapeclea) 
Black Ο route 
(eondnerual 
eubtpedee) 
OapercaJBle 
Bock Partridge 
CAJplne 
aubapeclea) 
Bock Partridge 
(Slcfllan 
aubapeclea) 
Barbery Partridge 
Partridge Otallan 
aubapedea) Prancaia 
Algie Impérial 
feérique 
Aigle royal 
Aigle botté 
Aigle de BonelU 
Balbuaard pécheur 
Paucon 
cntcerellette 
Paucon émerlllon 
Paucon d'Êléonore 
Paucon lanler 
Paucon pèlerin 
OéUnoue dea bola 
Lagopède alpin 
(eoui-eepece det 
Pyreneea) 
Ugopede alpin 
(eoue-etpoect dea 
Alpet) 
Tétrae-lyre 
(populationi 
continenulet) 
Orand tétrtt 
Perdrix bartavelle 
(eout-etpece det 
Alpet) 
Perdrix bartavelle 
(eoue-eepeoe de 
Skfle) 
Perdrix gambra 
Perdrix griae (tout-
eapèce d'Italie) lullano 
Aqutla Impériale 
Iberia 
Aquia reale 
Aquila minore 
Aquila del Bonelll 
Palco peacatore 
Grlllilo 
Smerlgllo 
Palco délia reglna 
Lanarlo 
Pellegrfnp 
Prancollno dJ 
monte 
Pern Ice blanca 
(touotpecle dl 
Pire nef) 
Pemlce blanca 
(toiioapecle délie 
Alpl) 
Pagltno dl monte 
(popolationl 
contlnenull) 
Oallo cedrone 
Coturnlee 
(tottoipede délie 
Alpl) 
Coturnlee 
(tottotneele dl 
Sldlla) 
Pernlce tarda 
Sumt (lotiotpecle 
d'Italla) Nederlands 
Iberltche 
keJtertrend 
Steenarend 
Dwergarend 
Havfkarend 
Vlttrend 
Klelne torermlk 
Smelleken 
Eleonori'i valk 
Lanner valk 
Slechrvalk 
Hatelhoen 
Alperuneeuwhoen 
0>y reneeen-
ondertooru 
Alperuneeuwhoen 
(alpijnte 
ondenoort) 
Korhoen 
(continentale 
populatlet) 
Auerhoen 
Europete 
tteenpatrl)i 
(alpl)nte 
ondenooru 
Europete 
tteenpartrl)! 
(Sldllunse 
ondertoorO 
Barbarljae pitriji 
PatriJtOullaanie 
ondertoort) Portuguèi 
Agula-lr.pe:-ji 
Ibérica 
Agula-real 
Aguli-calçadi 
Afuia de Bcneiy 
Agula-pejq-jêin 
Penelrelro-dn-
(orrei 
timeri'.Mc-c:-.-
Pi!cl>di-n."\a 
Dorr! 
Fiido-pe.-eg· -: 
Gallnha-do-r-rc 
Ug6pod«-fc-a«cc 
Oubopé&t 
plrentlo) 
Ugôpodi-baoco 
(lubtipécie ilp>>) 
Galo-llra 
(jubeapéde 
conunentil) 
Tetra: 
Perdla-gregi 
Ciubeipécie r.c -i) 
Perdix-gregi 
(lubejpeoe 
tldllanO 
Perdii-mcu-j 
Perdlx-cirtienu 
(jubeipéoe a' i->: JC 
79/409/EEC Wild Birds Wild Birds 79/409/EEC 
81 Perdix perdix 
hlipanlenila 
8}. Poraana poraana 
M. Poraana parva 
85. Poraana pusllla 
86. Crex crex 
87. Porphyrio 
porphyrio 
88. Pullet cristate 
89. Tumlx lyrvatlca 
90. Crut grui 
91. Tetrax tetrax 
91 Chlamydotii 
undulata 
9}. Out urda 
94. Hlmantoput 
hlmtntoput 
95. Pecurvlroatra 
avoaetu 
96. Burhlnut 
oedlcnemut 
97. Curtoriut curtor 
94 Glareole' 
pratincole 
99. Chtrtdriut 
morlnellut 
(Eudromlaa 
morlnellut) 
100. Pluvialis apricaria 
101. Hoptopterut 
tplnotut 
101 Phllomachut 
pugnax Esptftol Dantk 
Perdit pardJIla 
(tubes pecle 
Ibérica) 
Polluela plntoja 
Polluela btsurda 
Polluela chlca 
Gul6n de 
codomleet 
Calamôn comûn 
Pocha cornu da 
Torlllo 
Grulla comûn 
Slt6n 
Hubara 
Avutarda 
OgOenela 
Avoceu 
Alcara vin 
Corredor 
Canattert 
Chorllto 
carambolo 
Chorllto dorado 
comûn 
Avefria etpolada 
Combatlente Agerhene 
(underart fra Den 
fccrlske Halve) 
Plettet rervagtel 
Lille rervagtel 
Dvxrgrervagtel 
Bngtntrre 
Sulunhene 
Ktmbtlthene 
Buropaelek 
lebehene 
Trane 
Dvaergtrappe 
Kravetrappe 
Stortrappe 
Stylteleber 
Klyde 
Triel 
filrkenleber 
Brakivale 
Pomerantruftl 
Hlepe 
Sporevlbe 
Bruthane Deutach 
Rebhuhn 
Oberieche 
UnterarO 
TOpfeleumpf· 
huhn 
Kktnee 
Sumpfhuhn 
Zwergtumpf· 
huhn 
Wachielkbnlg 
Purpurhuhn 
KammbllShuhn 
gpitxenachwantl 
aujhflhnchen 
Kranlch 
Zwergtrappe 
Kra genua ppe 
OroSrrappe 
Steltenllufer 
Slbeltchnlbler 
Triel 
Rennvogel 
Drachachwalbe 
Momellregen· 
pfelfer 
Goldreaenpfelfer 
Spornkleblts 
Ktmpfllufer Έλληνυ«ά EnglUh 
Kofutoxiodutà 
(φυλή της 
Ισπανίας) 
ΓαχτοπουλΔδα 
Motcu\cnA4fia 
NavoJtovXdcVt 
Οοτυγομάνο 
lovATavcrtovXaôa 
ΛΑφοφολο^οα 
Ψβντοβτνγβς 
Ποανος 
Xouentoa 
Χλομυ&ογολος 
Αγςνογολος 
Καλαμοχβνάς 
Apoxtta 
ΠηροτρΟΟΜ 
Αμμο&Οόμος 
NtçcrxtXtoovo 
Βοννοοφυςιχτής. 
Βοοχοηούλι. 
Ανχαθθτ«αλημάνα 
Ψβντομαχτττής Partridge Qberitn 
tuba pedes) 
Spotted Crake . 
Little Crake 
Baillon't Crake 
Corncrake 
Purple OalUnule 
Created Coot 
Andalualan 
Hemlpode 
Crane 
Little Buturd 
Houbara 
Oreat Buturd 
Black-winged Stilt 
Avocet 
Stone Curlew 
Cream-coloured 
Courier 
Collared 
Pratincole 
Dotterel 
Oolden Plover 
Spur-winged 
Plover 
Ruff Prancala 
Perdrix griee (eoue-
eapece Ibérique) 
Ma roue se ponctuée 
Maroueue pouttln 
Marouene de BaOton 
Rile dea genets 
Poule aulune 
Poulque I crête 
Tumlx d'Andaloutle 
Ο rue cendrée 
Ouurde canepetJère 
Ouurde houbara 
Ouurde barbue 
ichaeee blanche 
Avocette élégante 
CSdlcnéme criard 
Courvlte Isabelle 
Olaréole 1 collier 
Pluvier gulgnard 
Pluvier doré 
Vanneau éperonné 
Chevalier 
combatunt luttano 
Surna (sottoapccle 
Ibérica) 
Voltollno 
Schlrlbllla 
Schlrfbllla griglau 
Redlquaglle 
Polio tuluno 
Poltga cornu ta 
Quaglla tridattila 
Ο ru 
Ottllna praulola 
Ubara 
Ourda 
Cavalière d'Italie 
Avocetta 
Occhlone 
Corrlone blondo 
Pemlce dl mare 
Plvlere tortollno 
Plvlere dorato 
Pavoncella armati 
Combaitente Nederiandi 
Patflja Oberliche 
onderaoorO 
Portelelnhoen 
Klein vaterhoen 
Klelwt 
witerhoen 
Kwartelkonlng 
Purperkoet 
Knobbelmeer· 
koet 
Geitreepte 
vechikwanel 
Kraanvogel 
Klelnetrap 
Kraaguap 
Grote trap 
Stelikluut 
Wuut 
Grlel^ 
PerwoRel 
Vorkttaartplcvlcr 
Morlnelplcvlor 
Goudplevler 
Sporenklevit 
Kemphain Portugu&s 
Perdlx-clnienta 
Oubejpécle Iberla) 
Pranga-d'lgua-
grande 
Pranga-d'igua· 
buurda 
Prangs-d'igva· 
pequena 
Codornlrlo 
Calmlo-comum 
Galelrio-de-crlita 
Tolrio 
Grpu-comum 
Suio 
Abetarda-mouu 
Abetardi 
Pernalongi 
Alfalate 
Alarivto 
Corredor 
Perdiî-do-mir 
Taramboli· 
carambola 
Tarambola-dourida 
Abibe-espondo 
Combiteme 
79/409/EEC Wild Birds Wild Birds 79/409/EEC 
103. Gallinago media 
104. Numenius 
tenulrostris 
105. Tringa glareola 
106. Phalaropus 
lob a tu ι 
107. Larus 
melanocephalus 
108. Larus geneJ 
109. Lawj audoulnil 
110. Gelochelldon 
nilouca 
111. Sterna caspla 
112. Sterna 
ssndvicensls 
113. Sterna dougallll 
114. Sterna hlrundo 
115. Stoma paradlsaea 
116. Sterna albifrons 
117. Chlldonlu 
hybrldut 
Πβ. Chlldonttt nlger 
119. UrittaJge 
iberleut 
120. Pterocles 
orlenullt 
121. Pterodet alehata 
122. Columba 
palumbut atorlea Esptftol 
Agachadlxa real 
Zaraplto flno 
Andarriot 
basurdo 
Paltropo 
plcoflno 
Otviou 
cabednegra 
Gavlou plcoflna 
Gavloude 
Audouln 
Pagaxa plconegra 
Pagata p(qu!rro)a 
Charrin 
pttinegro 
Charrin rotado 
Charrin comûn 
Charrin irtico 
Charnnclto 
Pumarel 
cariblanco 
Pumarel comûn 
Arao comûn 
(tubespede 
Ibérica) 
Ortega 
Canga comûn 
Paloma tores t 
(tubespede do 
lu Azores) Dansk 
Tredxkker 
Tyndnasbbet 
spove 
TInksmed 
Odlruhane 
Sorthovedet 
mige 
Tyndnaacbbet 
mige 
Audoulnsmige 
Stndterne 
Rovterne 
Splltterne 
Dougalis terne 
PJordterne 
Htvterne 
Dvaergterne 
Hvldskxegget 
terne 
Sortterne 
Lomvle (underart 
fra Den Iberiske 
Halve) 
Sortbuget 
eandheme 
Spldahalet 
aandhene 
Rlngdue 
(underart fra 
Aeorerne) Deuuch 
Doppetachnepfe 
DO nntchna bel-
brachvogel 
Bruch waster· 
Uufer 
OdinahOhnchen 
Schwarakopf· 
mowe 
DOnriechnabel· 
mowe 
Korallenmowe 
Lachseeschwalbe 
Raubteeachwalbe 
Brandsee-
echwalbe 
Rceenaee· 
echwalbe 
Plufiseeschwalbe 
KOstenaee· 
echwalbe 
Zwergaee· 
echwslbe . 
WelBbaruee· 
echwalbe 
Trauereee· 
echwalbe 
Trottellumme 
(IberUche 
UnterarO 
Sandftughuhn 
SpleBfrughuhn 
Rlngdttube 
(Unterart der 
Axoren) Ελληνικά EnglUh 
Δυΰιομχίκαταΐνχ 
AtJCTOUtTW 
A^cmcWçvTYeç 
Ραβο^ολτ^ϋχοτρνγγ 
ΕχυΧοχοοταβος 
Αιγανόγλοορς 
Γιοογλαοονο 
Καοοτζάς 
XttUOVOYXdQOVO 
ΡοΑονλόςονο 
Ποταμογλάοονο 
AQKxworflAçavo 
Νοινογλάςονο 
Μουοτο&οητλάφονο 
MavçcrfXoçovo 
ΑΛΓΛζομφοκίΛ^ος 
(φυΜΙβη**^ 
Bo^itceaotc^dxota 
Ιτυ^λοΐβο^στι^οχοτα 
Φάοοα(φυλή 
Αζος»ν) Great Snipe 
Slender-billed 
Curlew 
Wood Sandpiper 
Red-necked 
Phalarope 
Mediterranean Outl 
Slender-billed Outl 
Audouln'a Oult 
Gull-billed Tem 
Caspian Tem 
Sandwich Tem 
Roseate Tern 
Common Tem 
Arctic Tern 
Little Tern 
Whlekcred Tem 
Black Tem 
Oufflemot (Iberian 
eubepedea) 
BUck-beDled 
Saridgrouee 
PlMtfled . 
Sandgrouae 
Woodplgeon 
(Azores 
aubepeclet) Prancait 
Bécassine double 
CouriUlbecgréle 
Chevalier tylvaln 
Phalarope t bee 
étroit 
Mouette 
mdlanocéphale 
Goéland railleur 
Goéland 
d'AudouIn 
Sterne hansel 
Sterne cuplenne 
Sterne augek' 
Sterne de Douga 11 
Sterne plerregarln 
Sterne arctique 
Sterne naine 
Oulfette mouitac 
Culfette noire 
Ouulemotdd'troll 
(aoue-eapece 
berique) 
Oanga unlbande 
Oangacau 
Pigeon ramier 
(sous-espèce des 
Açorea) lullano 
Croccolone 
Chlurlottello 
Plro plro 
boscherecclo 
Palaropo becco 
tottlle 
Gsbblano coralllno 
Gabblano roieo 
Gabblano corso 
RondJne dl mare 
tampenere 
RondJne dl mire 
maggJore 
Beceapeacl 
Sterna del Οουgill 
Sterna comune 
Sterna codalunga 
Pratlcello 
Mtgnaltino 
plombsto 
Mlgnattlno 
Urla (sonospecle 
Iberlca) 
Gang» 
Grandule 
Colombaceio 
(souospecle delle 
Axxorre) Nederlands 
Poelsnlp 
Dunbekwulp 
Boinjlter 
Grtuwe frinjepoot 
Zwartkoprneeuw 
Dunbekmeeuw 
Audoclru mwu* 
LacKstern 
Reuierutem 
Grote item 
Dougalli item 
Vladlef 
Noordie item 
Dwergitern 
Wltwangitem 
Zwane item 
Zeekoet (lberliche 
ondenoorO 
Zwartbulktand· 
hoen 
Wltbulkzandhoen 
Houtdulf 
(ondertoort vin de 
Aioren) Porruguii 
Nirce}a-reil 
Micarlco-de-bicc-
flno 
Maçarlco-biJtardo 
PalaropOrdi-bico· 
flno 
Galvou-de-cibep-
prêta 
Galvou-di-blo 
flno 
Alcairat de 
Audouln 
Galvlna-de-bico 
preto 
Galvlna-de-b:cc· 
vermelho 
Garajiu-comuff 
Andorlnht-do· 
mar-rosea 
Andorlnha-do-
mar-eomum 
Andorlnhi-do-
mar-lrctlca 
Andorlnht-do-
mir-ana 
GaJvina-de-ficei· 
brancai 
Galvlna-preti 
AlroOubeipeoe 
Iberia) . 
CortJeol-de-
barrlga-preti 
Cortleol-de· 
barrlga-brtnci 
PombO-torcu dci 
Açorei 
79/409/EEC Wild Birds Wild Birds 79/409/EEC 
123. Columba trocas | Paloma torqueia 
!24. Columba bollll | Paloma turque 
125. Columba I Palomt rablche 
funonite 
126. Bubo bubo 1 Bûho real 
127. Nyctea acandlaca Bûho nival 
128 GliuddJum Mochuelo chlco 
paaierinum 
129. Aito fltmmeut | Lechuza 
campettre 
130. Aegollus funereus Leehutade 
Tengmalm 
131. Caprlmulgut Chotacabrai grla 
europaeua 
1Î2. Apui caffer | Vencelo cafre 
133 Alcedo atthli | Martin peseador 
IK Coradat garrulua I Carraca 
135. Plcuacanus iPltoeano 
136. Dryocopus | Plto negro 
msrtJus 
137. Dendrocopos I Pico pica pi η oa 
makx cansrlenslt | de Tenerlfe 
138. Dendrocopos Pico picaplnot 
major thannerl de Gran Canaris 
139. Dendrocopos I Pico slrlo 
lyriacus 
MO. Dendrocopos | Pico media no 
médius 
HI. Dendrocopos | Pico doraiblanco 
leucotos Espanol Danak 
Madeira langtiet 
due 
JCantriak langtiet 
due 
Laurbxrdue 
Stor hornugle 
Sneugle 
Spurveugle 
Moaelhornugle 
Periugle 
Natravn 
Kafferteper 
IstuaJ 
EUekrage 
Griapxtte 
Sortspxtte 
Stor liagtpxtte 
(underart fra 
Tenerlfa) 
Stor flagtpxtte 
(underart fra 
GnnCanaria) 
Syrlak fiagspxtte 
Mellemflagspxtte 
Hvldrygget 
flagspxtte Deuuch 
SUberhalsuube 
Kanarenuube 
Lorbeeruube 
Uhu 
Schnee-Eule 
Sperllngskauz 
Sumpfohreule 
RauhruSkaut 
> 
Zlegenmetker 
Kaffemsegter 
Elavogel 
Dlauracke 
Orauapeeht 
Schwa rxspecht 
Bunts pecht 
(Unterart von 
TenerlffO 
Bunupecht 
(Unterart von 
GnnCanaria) 
Bluupeeht 
Mlttels pecht 
WelBrflcken· 
t pecht Ελληνικά EnglUh 
Avt^rjictctotico της 
Mooipof 
Arpwteobntoo του 
Bone 
Ac^vontotortço 
ΜΛοΟφος 
ΧχονόηΧανχα 
ΒμΛουςγντόγλανχα 
Βαλτόμπονφος 
Χοςοχούλι 
(Λιγβλιος) 
ΓΛφυζάοτοά 
Kao^ocnctxTdoa 
Αλκυόνα 
Xcfcoxouooova 
iMXtuwuAiTAoa 
MouQOwÂwdça 
Πα^δαλοτοΛχλιτάοα 
(φυλή ΚαναςΙων) 
ΠοΛοαλοττΛχλιτύ^α 
(φυλή Tdvtç) 
Ιλιλχανοτσιχλιτάςια 
Μιεβτσιχλιτάοα 
AaAmovwTOTOuAu 
τάοα Long-toed Pigeon 
Bolle's Laurel 
Pigeon 
Laurel Pigeon 
Ea«leOwi 
Snowy Owl 
Pygmy Owi 
Short-eared Owl 
Tengmatm't Owl 
Nightjar 
WhJte-rumped 
Swift · 
Kingfisher 
Roller 
Grey-headed 
Woodpecker 
Black 
Woodpecker 
Oreat Spotted 
Woodpecker 
(TenerifTe 
subapedes) 
Oreat Spotted 
Woodpecker 
(OranCanaria 
subepedea) 
Syrian 
Woodpecker 
Middle Spotted 
Woodpecker 
White-backed 
Woodpecker Pre net It 
Pigeon irocaz 
Pigeon de Bolle 
Pigeon dea 
lauriers 
Ο rand-due 
d'Europe 
Harfangdea 
neigea 
Chouette 
chevéehette 
Hibou dea marais 
Chouette de Tengmalm 
Engoulevent 
d'Europe 
Martinet cafre 
Martin-pêcheur 
d'Europe 
RoUler d'Europe 
Pie cendré 
Pic noir 
Pie épelche 
(toua-espece de 
TénérlfTe) 
Pic épelche (sous· 
espèce de la 
Orande Canarie) 
Pic syriaque 
Pic msr 
Pic i dot blanc Itallano 
Colomba dl 
Madeira 
Colomba dl Doue 
Colomba dl 
G lu none 
Gufo reale 
Oufo délie rwvi 
Civetta nana 
Gufodl palude 
Civetta 
capogroiio 
Sued ici pre 
Rondone cafro 
Manln pejeatore 
Ghlandala marina 
Plcchlo cenerlno 
Plcchlo nero 
Plcchlo rono 
magglore (sotio· 
specie dlTencrlfe) 
Plcchlo roaao 
msgjjore Csotto* 
spede dell'laola 
Grande Canarla) 
Plcchlo ilrlaco 
Plcchlo rono 
mexisno 
Plcchlo dorso-
blanco Nederlanda 
Trocazdulf 
Bolle's laurlerdulf 
Laurierdulf 
Oehoe 
Sneeuwull 
Dwerguil 
Veldull 
Rulgpoorull 
Nachtxwaluw 
KifTergJerawaluw 
IJsvogel 
Schsffelssr 
Grl)skopipecht 
Zwane ipecht 
Grote bonté 
specht (Tenerlfe· 
ondenoort) 
Grote bonté 
specht (Cran 
Canaris· 
ondenoorO 
Syrlache bonté 
ipecht 
Mlddelste bonté 
specht 
Wltrugjpecht Porruguts 
Pombo-torci: di 
Madeira 
Pombo-torci: ie 
Bolle 
Pombo-de-ribo-
branco 
Bu fo-real 
Bufo-brinco 
Mocho-plgmeu 
Coruja-do-nabil 
Mocho de Teng.-rjir 
NoIUbo-di-turopi 
Andorlnhlo-eifre 
Guarda-rlo»-comym 
Rollelro 
Peto-de-cibeçi· 
dntenta 
Peto-preto 
Plca-piu de Tenerifi 
Plca-piu de Cnn 
Canarii 
Plca-pau-ilrio 
Plca-piu-mediino 
Plca-piu-di-dorso-
brinco 
79/409/ΕΕ€ 'νΜΒΊπΙι ΥΥ1Ι<! ΒΙΓΟΊ 79/409/ΕΕ( 
M2. Pleoldei 
trldiaylui 
HJ. Cheroaophlllu* 
dupontl 
1-M. Melanocorypha 
ealandra 
W5. Ciltftdrella 
braehydactyla 
\*6. CtlerleU theklie 
H7.- Lulluli trboret 
Hi. Aftthul 
campeaul* 
Hfc Troglodyte* 
troglodyte* 
frldtnerMli 
150. LuKlnlt iveda 
151. Sulcolt dicoUae 
152. Oeninthe leueurt 
15). Acrocephilu* 
melanoposon 
l$<. Acrocephtlut 
ptkidlcolt 
155. Hlppoltli 
ollvetorum 
156. SvMaierda 
157. Sylvia undata 
158. Sytvtt rueppelH 
159. Sylvia nborlt 
160. Plcedula parva 
161. PleeduU 
MmJtorqutta ΡΙοο ΐτ(<11«11ο 
λΐοηοη 06 
Ουροηΐ 
ΟίΙιηαΧι «οιτιοη 
Τβ^βη €οιπβη 
0θ|υ|»«ΐ4 
•ηοηιβιΐηι 
Τοίονί» 
Β1*οΙι» 6ΐιηρ«*<ηι 
ΟηοέηΐΛ 
(ιυο**ρ«οΙ« ο*· 
ΡιΙτΙΛ) 
ΡΜΜΙ&ΙΙ 
ΤιηοΙΙΙι βη»Γΐ» 
ΟυΙΙιΙο* ηβ|Π 
ΟίΙΓίΟβΠΛ Γ6»Ι 
0»ΓτΙαΓίη οφύο 
ΖΙΓΜΓΟ |ΠΠΟ> 
Ουπνιοί ηιάι 
Ουηνοι ηοΙΐΜ|· 
Ουπναββ 
ΚΟρρβΙΙ 
Ονπυα |*νϋ»η* 
Ρ»ρΐΓηοία$ 
ρ*ρΙιτο|ο · 
Ρ*ρ»ιηο*αι 
ΜΐηΙοοΙΙΐΓΐηο Dtnik 
ΤΤ€(1« ΙΡΚΚ* 
Ουροπίι 1·£Γ)Τ4 
ΚίΙ*Λθ4τΙ»βΛ« 
Κοηιΐβΐ Ι«Λ« 
Κοηη«1>ο«( 
ΐορΙβΗι* 
Η«4·Ι*τ>» 
Μ**ρΙ1>« 
ΟβΓ&ιπιυκ· 
(οίκΙβηΛίτ· 
ρ»ΐΓ«ωβ) 
ΒΜηιΙι 
ΚιηΐΓΐιΙι 
ογη)ι·Γϋ|Ι 
Τ»(Τ\*Η*Ιιι»η»βΓ 
ν»ηώ»η#βι 
0ΙΙνβηΜΠ|6Γ 
5«η.1ηι)< ι*η|« 
Ρίθν«ηθ6ΜΠ|βΙ 
$οιαιηιΙ)βι 
Ηθ|β*«π|·ι 
011· (ΗΐΜΛίρρβΓ 
ΗιΙνΙιην· 
ΛυβίΑΐρρ* Deutach 
ΟκΙκΙν«η·ρ«οΚ{ 
Ουροηΐ1«Λ« 
ΚιΙ·ηο^ΗβΓθΚ« 
Κυη«1ι«η!ίΓ€Μ 
Τη«ΙϋιΙ««Γ* 
Κ«Ι<1βΙβκΗ· 
ΒηοηρΙβρο* 
2·υη1ιβηΙ| 0Ρ*1Γ 
Ι*Ι··ΙΜΙ*««) 
ΒΙ»«ι1ι·ηΙΑ«« 
ΚίΛΙΛΛ· 
ΙοηιηΙΙΜί 
Την«ηιβΐΓν 
•οηιηΐΙΜί 
ΜιΗ·1(«η«ΐΑ|«ί 
$·||6η*0Γ*< 
αη§Μ 
ΟΙΙνβηιροιιβί 
}··ύ6π|η**η0ο)ι« 
ΡιονβΜβι***· · 
ιηΟΑ· 
ΜΜΙΙ«.|ΙΜ-
νΑά* 
5ρ·ώ«|τω· 
ΜάΛ 
2«τ«ΐ(ΜΐιηΙρρ«τ 
Η«ΙΜπ|· 
•οηπΙρρβΓ 'EXXnvutd 
TtyoaxtvfcotwxXv* 
idpo 
lprijocrw^Oca 
BouvoYaXdvtoa 
MwijC'tdUdvToa 
KatoiXUijuj TTK 
ofetXac 
Atvoor/TQ^Ooiv 
NajiOxiXAoa 
TQUROTQAXHK 
(wtotttc-f tiff v. 
•alg) • 
roXatoXatiitK 
MavooXfltnnc twv 
KavQQiarv 
MovrjOrtttQOxXrf; 
MOVOTOBWKOtOjUoa 
Ko4jrpto»WTOfUoo 
AioiQiioCte 
ZOQtoTOlQoOdNOf 
nDO0TtYMOtOlQt> 
MOWRBIOTOTQO-
fife* . 
VeXwioiloptaoc 
AQuotivyojrAvviK Bntllsh 
Three-toed 
Woodpecker 
Duponfe Lark 
Calandra lark 
Short-toed Lark 
TheklaLerk 
Woodlark 
Tawny Pipit 
Wren (Pair tale 
aubtpedee) 
Bluethroat 
Canary lalanda 
Stonechai 
Black Wheatear 
Mouauched 
Warbler 
Aquatic Warbler 
Ollve-trte 
Warbler 
Marmora** 
Warbler 
Dartford Warbler 
ROppetle Warbler 
Barred Wtrbler 
Ked-breaeted 
Plyeateher 
Semi-collared 
Plyeateher PrancaU 
Ρίο »Η<1ιαγΙβ 
$1ΗΙ & Ουροηΐ 
Αίουβαβ αΙίηο'Γβ 
Αίουβηβ 
αΙιηάτβΙΙβ 
ΟοοΗβνΙκ.· 
ΤΜΙκΙ* 
ΑΙΟΚΜΗΙΚ. 
ΡΙρΙΙ ΓΟΜΗβΙΙηβ 
Ττο|)ούνΐβ 
»ηΙ|Λοη (βοα$-
β*ρβο> οβ Ρ·1τ 
Μ·) 
Οοτ·*ο)«υ· Ι ' 
ιη\το\τ 
ΤηςυΜάβι 
Τηςυ« Α*υτ 
ΙιικΙηΙοΙ·! 
<ηου*αεηΜ 
ΡΗηιπνη· 
ΗνροΙΛο** 
οΙΜβη 
Ρΐιηβαβ ·Η<1« 
Ριυνβαβ ρΙιοΗοιί 
Ρ>υν·ββο« 
ΚΟρρβΙΙ 
Ριιινβαβ ίρβΓνΙίΓ· 
Οοοβιηουοη* 
ΙΜΙΠ 
Οο6*^ηου€η«Ι 
Μ^ηIοουι«^ ttallano 
Ρΐ€θΜο ΙτΙώκϋΙσ 
ΛΙΙΟΟΟΙ» οβΙ 
Ουροηΐ 
ΟιΙιηάη 
ΟιΙιηοΊΐΙΙι 
€»ρ«ΙΙ»«Ιι 
ιρ*|ΛθΙ» 
ΤοαινίΠι 
0»!»η4το 
5€Τΐ«Ιθ1θ 
(ιοτίοιρβοΐβ €ΐβ11· 
1*οΙ« ΡΙΙΓ ΙιΙΟ 
ΡβπιιιυΓΓΟ 
$ιΙϋπιριΙο α"«Μ« 
αη*η· 
ΜοηιοΗβΝι Γ*ΓΙ 
Ροηρ«$Ιΐβ 
αιι»|ΛθΙο 
Ρ»|ΙΙΐΓθΙθ 
ΟιηιρΙηο 
Ιβηηϋηο 
Μ<|ηιη1ηι ΙΙΓΟΊ 
Μΐ|η»ηΙη» 
$ΙΜ· όίΙ ΚΰρροΙΙ 
Β1|1ΐ ρ«θονιηι 
ΡΙ|ΙΙ··ηοΚΓ»β 
Ρ*(1^04!0 
8*11» ΚΓηΚορςυιΐι NederlandJ 
ΟίΙβ16βΓ\$Ρ«€ΓιΙ 
Ουροηϋ 1ΰευ»ν«Γΐ)( 
ΚιΙ*ηόίΓΐββυ*^Πΐ< 
Κοπι«βηΙ««υ*'βΓΐ1< 
Ττιβ1(Ι»1ββυ·»/ίΓΐΐ( 
ΒοοΓηΙ««υ*«Γΐν 
ΓΛίΙηρΙίρβΓ 
^ΙηκίΙίοηΙηί 
(οη^βηοοη νιη 
Ριΐιΐιΐβ) 
ΒΙιυνοοηΐ 
ΟιηΐΓΐιοΛί 
ΓΟΟιίΟΟΓΚΙιρυΙΙ 
1·*ηηα ΐιρυΚ 
Ζ«/ιηΙ(θρΓΐ(ΐ· 
ΝίΊΐίΓΓίβΙΙΐηβίΓ 
0Πΰκ*« ιροΐνομΙ 
$ΐΓβΊ|ηιβ |/ιΐΓηυΐ 
ΡΓΟνΰΠΟΙίΙίβ 
|Λΐίτ\υ· 
ΡϋρρβΙΙι ΐτιιιηυι 
δρίΡ^βΐίΐιίΓηυΐ 
*Μ\τχ 
νΙΙ«|6ηνιη|βί 
ΒιΐνιηνΙΙβΒβη· 
νΐΠ|6Γ . Portufuti 
Plct-ptu-tfldicllo 
Calhandra 6e Dupom 
Ct\htr\6n-com\jm 
Cilhtndflnhi-comum 
Cotovli-mofMeilni 
Coiovli-pequtrii 
Petlnhi'doj-cimpoj 
Carrlca (iubcjp<cie d« 
Ptlr Isle) 
Plieo-de-p«l(o-irui 
CirtutodiiCminn 
Chnco-preio 
Peloia-real 
Peloji-iquiua 
Feloii-dn-ollveini 
Touilnegn-iirdi 
PelOM'do-rrmo 
Touilnefft de Roppcli 
Touilnegn-givilo 
Pipt-moJCJi-pequeno 
Papi'moicti-de-rf.eio-
colir 
79/409/EEC Wild Birds Wild Birds 79/409/EEC 
162. Plcedula albleolllt 
163. Sltta krueperl 
164. Sltta whitehead! 
165. Lanlui eollurlo 
166. Lanlui minor 
167. Pyrrhocorax 
pyrrhocorax 
168. Pringllla eoetebt 
ombrlott 
169. PrlngJIla teydea 
170. Loxlaaeotlea 
171. Bueanetet 
glthagineut 
172. Pyrrhula murine 
173. Emberlit 
dneracea 
174. Emberlta 
hortulana 
17$. Emberlta caesla Etptftol 
Papamoscas 
collarlno 
Trepador de 
KrOper 
Trepador corso 
AJcaudôn 
doralrro)o 
AleaudOn chlco 
Chova plqulrroja 
Plnton del 
Hlerro 
Plntôn del Telde 
Plqultuerw ' » 
etcocét 
Camachueto 
trompeté ro 
Camachuelo de 
San Miguel 
Escrlbano 
clnéreo 
Escrlbano 
hortelano 
Etcrlbano 
cenldento Dansk 
Hvldhatset 
fluesntpper 
KrOper 
spxtmejse 
Korslkansk 
apxtmejae 
Redrygget 
tornskade 
Roienbrynet 
tornskade 
Alpekrage 
Bogflnke 
(underart fra 
Hlerro) 
Bli bogflnke 
Skouk koranxb 
0rkendompap 
Domptp fra 
Açorerne 
Gulgri vxrllg 
Hortulan 
Rustvxrllng Deuueh 
Halsbend-
tchnlpper 
KrOpers Klelber 
Korsenklelber 
Neuntôter 
Sehwarzstirn-
wOrger 
Alpenkrlhe 
Buch/lnk 
(Unterart von 
Hlerro) 
Tqydeflnk 
Sehottlscher 
Kreutschnabel 
WOttenglmpel 
Atorenglmpel 
Klelnatlatltche 
Ammer 
Ortolan 
Grauer Ortolan Ελληνικό. 
Κρυ<ομυνοχΑφτης 
Τουοχοτσομ^νάχος 
Κοοσιχοτσομ-
jwvàxoç 
Αβτομάχος 
Γαιοουροχτ/ραλας 
Κοχτανοκαλιοχοο&α 
Ιχίνος (φυλή 
Kava^Uev) 
Γαλαζοσπινος 
Χτανρομοτης της 
XxarUac 
Εο^μο*τ3ος<ουλας 
Πορ^ονλος των 
Αζοοβν 
ΧμυονοττΧχλονο 
Βλάχος 
Ιχου$ο0λαχος English 
Collared 
Plyatcher 
KrOpert Nuthatch 
Cortlcan Nuthatch 
Red-backed 
Shrike 
Leaser Grey 
Shrike 
Chough 
Chaffinch GHIerro 
aubapedet) 
Canary Island 
Chaffinch 
Scottleh Crossbill 
Trumpeter Pinch 
Atorea Bullfinch 
Cinereous Bunting 
Ortolan Bunting 
Cretxschmar't 
Bunting Franca It 
Oobemouche I 
collier 
Slttelle de KrOper 
Slttelle corse 
Ple-griiche 
éeorcheur 
Ple-grieehe I 
poitrine rose 
Crave i bee rouge 
Pinson des arbres 
(souses pece de 
Hlerro) 
Pinson bleu 
Bec-croisé 
d'Ecosse 
Bouvreuil 
gJthagine 
Bouvreuil det 
Açoret. 
Bruant cendré 
Bruant ortolan 
Bruant cendrllttrd lullano 
Bella da I colli re 
Plcchlo muratore 
del KrOper 
Plcchlo muratore 
corao 
Averla plccoli 
Averla cenerlna 
Graechlo coralllno 
Pringuello 
(tottotpede dJ 
Hlerro) 
Pringuello dl Teldo 
Croclere icoxteje 
Trombettlere 
Cluffolotto delle 
Attorre 
Zlgolo clnereo 
Ortolano 
Ortolsno grlglo Nederlsnds 
Wlthalsvllegen· 
vanger 
Krtipers 
boomklever 
Zwartkopboom· 
klever 
Grauwe kliuwier 
Klelne klipekiter 
Alpenkratl 
Vlnk (Hlerro-
ondenoorO 
Blauwe vlnk 
Schoue krultbek 
Woeitl)nvlnk 
Aiorengoudvlnk 
Smyrnagon 
Ortolaan 
Brulnkeelortolaan Portugués 
Papa-mcvicai'de-colir 
Trepadelra de 
Krupper 
Trepadeln-corn 
Plcanco-de-dorso· 
rulvo 
Picinçorpequeno 
Grilha-de-bico-
vermelho 
Tcntilhlo de Hicrro 
TenUlhio-nul 
Cruta-blco-eicocii 
Pintarroxo-
trombetelro 
Prlôlo 
Eicrevedelra-de· 
cabeça-tmireli 
Sombrli 
rjcrevedelra-cinientri (^ 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV 
ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΟΡΙΣΜΕΝΕΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 
ΠΟΥ ΑΠΑΝΤΟΥΝ ΣΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 2ΑΣ ΑΠΡΙΛΙΟΥ 1979 
ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΔΙΑΤΗΡΗΣΕΩΣ ΤΩΝ ΑΓΡΙΩΝ ΠΤΗΝΩΝ 
(79/409/ΕΟΚ - 'Αρβρο 7.4) 
Απρίλιος 1993 
-Λ& 
Α. ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΞΑΡΤΗΣΗΣ 
1. Υπενθύμιση των χρησιμοποιούμενων βιολογικών όρων 
Το άρθρο 7.4 της προαναφερθείσας οδηγίας ορίζει ότι "τα κράτη μέλη 
μεριμνούν ιδιαίτερα ώστε τα είδη στα οποία εφαρμόζεται η θηρευτική 
νομοθεσία να μη θηρεύονται....κατά τις διάφορες φάσεις της αναπαραγωγής 
και εξαρτήσεως . Όταν πρόκειται για αποδημητικά είδη ώστε τα 
είδη να μην θηρεύονται κατά την περίοδο αναπαραγωγής..." 
Η περίοδος αναπαραγωγής και ο χρονικός προσδιορισμός της (δηλαδή η 
διαδοχή των διαφόρων σταδίων), μπορούν να περιγραφούν για ένα άτομο, 
ένα ζεύγος, μία ομάδα, έναν πληθυσμό ή ένα είδος. Λαμβανομένων υπόψη 
των διαφορετικών συμπεριφορών, ανάλογα με τις ομάδες ειδών, και των 
δυσκολιών παρατηρήσεως, οι Cramp και Simmons (1977, σελίδα 29) 
πρότειναν τον ακόλουθο ορισμό: "η περίοδος αναπαραγωγής είναι η 
περίοδος κατά την οποία ένα είδος ωοτοκεί, και μεγαλώνει τα μικρά του, 
μέχρι της αποπομπής". Αυτός είναι ο ορισμός (ωοτοκία μέχρι της 
αποπομπής των νεαρών) που υιοθετούν οι Bertelsen και Simonsen (1989) 
για τον ορισμό της περιόδου αναπαραγωγής των ειδών που κατατάσσονται 
στο παράρτημα II της οδηγίας 79/409. 
Πρέπει να προστεθεί αφενός η υπεράσπιση των ορίων της περιοχής του 
φωλιάσματος και αφετέρου το στάδιο της εξάρτησης, τελευταίο στάδιο της 
αναπαραγωγής. 
Η έννοια της υπεράσπισης των ορίων της περιοχής παρουσιάζει, σε 
ορισμένες περιπτώσεις, δυσκολίες ορισμού. Για τα αποδημητικά είδη, 
δηλαδή εκείνα των οποίων η πλειονότητα των ατόμων εκδηλώνουν 
αποδημητική συμπεριφορά, το πρόβλημα δεν τίθεται, δεδομένου ότι η 
περίοδος προστασίας αρχίζει με το ταξίδι της επιστροφής. 
Για τα ενδημικά είδη, εξαιρέσει εκείνων που εισέρχονται στην περίοδο 
της συλλογικής ερωτοτροπίας (μπεκάτσα, Tétraonidés), περίοδο εξαιρετικά 
ευαίσθητη, οι αρμόδιες αρχές που δηλώνουν ανεφάρμοστο το κριτήριο αυτό 
μπορούν να ορίσουν ανάλογο κριτήριο στηριζόμενο στην εκ μέρους τους 
γνώση του μέσου όρου των από έτος σε έτος ημερομηνιών ωοτοκίας του 
πρώτου αυγού για το είδος που βρίσκεται στη συγκεκριμένη περιοχή, καθώς 
και των βιολογικών χαρακτηριστικών του. 
Η έννοια της εξάρτησης αφορά κατ'αποκλειστικότητα τις σχέσεις μεταξύ 
ατόμων, όπως η εξάρτηση των νεαρών ατόμων από τα ενήλικα (επισιτιστική 
εξάρτηση, προστασία από τα αρπακτικά, από τις καιρικές συνθήκες....) -
και όχι τις σχέσεις, οιασδήποτε φύσεως, μεταξύ των ατόμων και του 
περιβάλλοντος τους. 
-ACT 
Σε ορισμένες περιπτώσεις ενδέχεται να είναι χρήσιμη η διάκριση δύο 
φάσεων στην πορεία της ανεξαρτητοποίησης. Η πρώτη φάση, η οποία θα 
μπορούσε να χαρακτηριστεί ως "στενή εξάρτηση", είναι η περίοδος κατά 
την οποία ο θάνατος ενός ή και των δύο γονέων έχει ως αποτέλεσμα την 
σημαντική (ή ακόμη και καθοριστική) μείωση του βαθμού επιβίωσης των 
νεαρών. Κατά την δεύτερη φάση διατηρούνται κοινωνικοί δεσμοί μεταξύ 
γονέων και τέκνων, οι οπο.ίοι γίνονται ολοένα και χαλαρότεροι. Η 
απώλεια ενός ή και των δύο γονέων δεν συνεπάγεται ακόμη, στην περίπτωση 
αυτή, τη σημαντική μείωση των προοπτικών επιβίωσης των νεαρών. 
2. Διαγνωστικά κριτήρια 
Στόχος του τμήματος αυτού είναι να προταθούν παράμετροι παρατηρήσιμες 
in natura, προκειμένου να προσδιοριστεί η εποχή της αναπαραγωγής και η 
περίοδος εξάρτησης. 
Δεδομένου ότι τα περισσότερα κανονιστικά προβλήματα παρουσιάζονται εν 
προκειμένω στον καθορισμό των ημερομηνιών ενάρξεως της θήρας, κρίνεται 
σκόπιμο να προσδιοριστεί, όσο το δυνατόν ακριβέστερα, το τέλος της 
περιόδου αναπαραγωγής και εξάρτησης. 
Για τον λόγο αυτόν και για να περιοριστούν οι οχλήσεις, προτείνεται να 
παρατηρούνται τα μη ιπτάμενα νεαρά πουλιά των φωλιαζόντων ειδών και να 
προσδιορίζεται η ηλικία τους. Εν συνεχεία, με βάση*τα βιβλιογραφικά 
δεδομένα (ιδίως δε την διάρκεια επωάσεως), είναι δυνατός ο υπολογισμός 
των κρίσιμων ημερομηνιών για ομάδες αναπαραγωγικών πτηνών δεδομένης 
τοποθεσίας. 
Η τεχνική αυτή επιτρέπει, λόγου χάριν, την χάραξη, ανά είδος, περιοχή 
και έτος, αθροιστικής καμπύλης των ημερομηνιών αποπομπής των νεοσσών. 
Λαμβανομένων ωστόσο υπόψη και των αποτυχιών σε κάθε στάδιο της 
αναπαραγωγής, οι εν λόγω καμπύλες δεν είναι ομοθετικές. 
Οι ημερομηνίες ενάρξεως της θήρας μπορούν να καθορισθούν για πολλά έτη, 
βάσει δεδομένων (ιδίως με την βοήθεια της βάσεως δεδομένων ORNIS), ή 
κατ' έτος, βάσει εποχιακών παρατηρήσεων. 
Εάν υιοθετείται η τελευταία προσέγγιση, αυτή δεν είναι δυνατή παρά 
μόνον για τα είδη για τα οποία μπορεί να υπάρξει αξιόπιστη πρόβλεψη. 
Εφόσον ενδιαφερόμαστε για το τέλος ενός φαινομένου που εκτυλίσσεται επί 
σειράν εβδομάδων και εφόσον διαθέτουμε δείγμα πλήρων εποχών 
αναπαραγωγής, μπορεί κανείς να περιμένει, βασίμως, ότι η παρατήρηση 
τουλάχιστον των δύο τρίτων μιας περιόδου θα επιτρέψει την κατά το 
μάλλον ή ήττον αξιόπιστη πρόβλεψη του τέλους της τρέχουσας περιόδου. 
Ά<6 
Β. Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ 
1. Υπενθύμιση των χρησιμοποιούμενων βιολογικών όρων 
Το άρθρο 7.4 ορίζει ότι "όταν πρόκειται για αποδημητικά ει δη.... τα 
είδη... να μην θηρεύονται....κατά την επιστροφή τους στον τόπο 
φωλεποιήσεως". 
Η επιστροφή αποτελεί την ετήσια μετακίνηση με την οποία τα αποδημητικά 
πτηνά - ένας πληθυσμός, μία ομάδα ή ένα άτομο - επιστρέφουν, από τα 
μέρη όπου χειμάζουν, στα μέρη όπου αναπαράγονται, με έναν ή 
περισσότερους σταθμούς. Βρίσκονται στην πορεία επιστροφής προς τον 
τόπο του φώλι άσματος τους τα πουλιά τα οποία, υπακούοντας σε 
φυσιολογικές μεταβολές που παρουσιάζονται στο τέλος της φάσεως της 
διαχειμάσεως, οδεύουν προς τους τόπους αναπαραγωγής τους. 
Η διαχείμαση λήγει με την εκκένωση των τόπων διαχειμάσεως όπου οι 
αποδημητικοί πληθυσμοί έχουν εγκατασταθεί, κατά το μάλλον ή ήττον χωρίς 
να μετακινούνται, από τα τέλη της μεταγαμήλιας αποδημήσεως. Καλώς 
εχόντων των πραγμάτων, το τέλος της διαχειμάσεως έχει αρκετά σταδιακό 
χαρακτήρα, δεδομένου ότι το φαινόμενο αυτό δεν τροχιοδρομείτα ι την ίδια 
στιγμή για όλα τα άτομα. 
Σημειωτέον ότι : 
Η εγκατάλειψη του τόπου διαχειμάσεως δεν αποτελεί κατ'ανάγκην την 
έναρξη αποδημήσεως, δεδομένου ότι τα άτομα ενδέχεται να μεταβούν 
σε άλλο, προσφορότερο, τόπο διαχειμάσεως. 
Τα πτηνά τα οποία κατά την επιστροφή τους είναι σε αναπαραγωγική 
ηλικία, δεν πληρούν κατ'ανάγκην τις φυσιολογικές προϋποθέσεις 
αναπαραγωγής. Ωστόσο, όταν η οδηγία αναφέρεται στα είδη που δεν 
πρέπει να θηρεύονται , πρέπει να εννοηθεί το σύνολο ενός 
πληθυσμού. 
Η συνθετότητα αυτή των μετακινήσεων μπορεί να οφείλεται εν μέρει 
τουλάχιστον, σε διάφορες αιτίες: 
μετεωρολογικές (λόγου χάριν παγωμένες ή αποξηραμένες λίμνες), 
εξάντληση των τροφικών πόρων, 
διάφορες οχλήσεις, κλπ. 
Η δυσκολία έγκειται λοιπόν στη διάκριση των προγαμήλιων αποδημητικών 
μετακινήσεων, όπως αυτές ορίστηκαν προηγουμένως, από τις μετακινήσεις 
που πραγματοποιούνται με τη λήξη της διαχείμασης. Η δυσκολία αυτή 
τονίζεται ακόμα περισσότερο όταν οι περιοχές διαχείμασης και οι 
4<η-
περιοχές αναπαραγωγής αλληλεπικαλύπτονται σε μεγάλο βαθμό. Και αυτό 
διότι στην προκειμένη περίπτωση ενδέχεται να συνυπάρχουν στην ίδια 
περιοχή άτομα που διαχειμάζουν, άτομα που είναι καθ'οδόν για την 
επιστροφή τους και άτομα που μόλις έχουν επιστρέψει στον τόπο 
φώλι άσματος τους. 
Για ορισμένα είδη, η συνδυασμένη χρήση του μετρήματος και της εξέλιξης 
των αναλογιών των φύλων θα επέτρεπε ίσως μία περισσότερο αξιόπιστη 
ερμηνεία της εξέλιξης του αριθμού των μη μετακινούμενων ατόμων, 
ελλείψει μιας ατομικής επισήμανσης. Μόνο οι επισημάνσεις αυτές 
επιτρέπουν τον υπολογισμό του συντελεστή ανανέωσης των ατόμων σε μία 
τοποθεσία (Kersten και Smit, 1984). 
Από την άλλη πλευρά, και προκειμένου για το ίδιο είδος, η συνδυασμένη 
ανάλυση των αναχωρήσεων από τους τόπους διαχειμάσεως, των διακυμάνσεων 
του αριθμού των ατόμων στους ενδιάμεσους σταθμούς και των ημερομηνιών 
αφίξεως στους τόπους αναπαραγωγής, θα επέτρεπε τη συναγωγή σχετικώς 
αξιόπιστων συμπερασμάτων. 
Η παρατήρηση των αποδημητικών πτήσεων δεν είναι δυνατή για ορισμένα 
είδη, ενώ σε πολλές περιπτώσεις παραμένει αποσπασματική (νυκτερινές 
αποδημήσεις ή αποδημήσεις σε μεγάλο ύψος). 
Οι άλλες μέθοδοι μελέτης των αποδημήσεων παρουσιάζουν το μειονέκτημα 
είτε να μην επιτρέπουν την ακριβή διάκριση των ειδών (ραντάρ), είτε 
την ανεπάρκεια των πληροφοριών, στις περισσότερες περιπτώσεις 
(ανεπάρκεια των προσπαθειών δακτυλίωσης στους τόπους διαχειμάσεως). 
Εν κατακλείδι, η σε κοινοτικό επίπεδο μελέτη των διακυμάνσεων του 
αριθμού των μη μετακινούμενων ατόμων, συνοδευόμενη από την ανάλυση των 
δεδομένων των σχετικών με την δακτυλίωση, με την αναλογία των φύλων, 
και από την γνώση των ημερομηνιών αφίξεως των πτηνών στους τόπους 
αναπαραγωγής, αναμένεται να επιτρέψει τον σωστό χρονικό προσδιορισμό 
της επιστροφής. 
Αντίθετα απ' ό,τι για την περίοδο αναπαραγωγής, φαίνεται δύσκολος ο 
ετήσιος καθορισμός ημερομηνιών λήξεως της θήρας με βάση ένα μοντέλο 
προβλέψεων. Είναι αλήθεια ότι οι επιστήμονες και ο νομοθέτης δεν θα 
μπορούσαν να έχουν στη διάθεση τους παρά μόνο τις πρώτες παρατηρήσεις, 
οι οποίες συχνά είναι δύσκολο να ερμηνευθούν. 
-4sî 
ΠΡΟΣ ΤΙΣ ΔΥΝΑΤΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ 
ΤΗΣ ΘΗΡΕΥΤΙΚΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ 
Πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι η περίοδος αυτή πρέπει να αποκλείει τις 
διάφορες φάσεις αναπαραγωγής και εξάρτησης, όπως ορίζεται στη σελίδα 2, 
καθώς και την επιστροφή των θηρεύσιμων ειδών. 
Δεδομένης της διαφορετικής διακύμανσης που χαρακτηρίζει τα περισσότερα 
είδη, ο στόχος της προστασίας οφείλει να λαμβάνει υπόψη την δυναμική 
των πληθυσμών του ιδίου είδους και το επίπεδο διατήρησης του και όχι 
την επιμέρους διακύμανση των συνιστωσών των εν λόγω πληθυσμών. 
- 'Οσον αφορά το τέλος της περιόδου αναπαραγωγής και εξάρτησης της 
οποίας είναι δυνατός ο χρονικός προσδιορισμός, το μικρό τμήμα των 
ατόμων που γεννιούνται με εξαιρετική καθυστέρηση μπορεί λογικά να 
παραλειφθεί στα στατιστικά στοιχεία του συνόλου του πληθυσμού. 
Αντιθέτως, είναι δύσκολος ο προσδιορισμός της έναρξης της 
μετανάστευσης των περί ων ο λόγος ειδών, εξαιτίας της πιθανής σύγχυσης 
με αστάθμητες μετακινήσεις που συνδέονται συχνά με φαινόμενα κλιματικής 
ή τροφικής αιτιολογίας. Ως εκ τούτου είναι σκόπιμη η χρήση μέσης 
μονάδας χρόνου. Οι οπτικές παρατηρήσεις επιτρέπουν τη συλλογή σειράς 
δεδομένων για διαστήματα δεκαημέρου (όπου συμπεριλαμβάνεται κάθε φορά 
ένα σαββατοκύριακο), γεγονός που θα επέτρεπε την παρακολούθηση του 
φαινομένου ανά δεκαήμερο. 
Δεδομένου ότι (α) η έναρξη των αποδημητικών μετακινήσεων κυμαίνεται από 
έτους εις έτος, (β) η εαρινή αποδήμηση είναι μακρύτερη για τα πρώιμα 
αποδημητικά πτηνά παρά για τα όψιμα^1^, (γ) η συμβολή των εξαιρετικά 
πρώιμων αποδημητικών πουλιών στη διατήρηση του είδους είναι σχετικά 
σημαντικότερη για τα είδη των οποίων τα επίπεδα διατήρησης δεν είναι 
ικανοποιητικά. 
Δεν υπάρχει σημαντική αλληλεπικάλυψη μεταξύ της θηρευτικής περιόδου και 
της εαρινής αποδήμησης εάν: 
1. στην περίπτωση των ειδών των οποίων τα επίπεδα διατήρησης είναι 
ικανοποιητικά και των οποίων η αποδήμηση αρχίζει πριν από τις 20 
Φεβρουαρίου, η θηρευτική περίοδος λήγει εντός του δεκαημέρου που 
έπεται του δεκαημέρου της ενάρξεως του περάσματος· 
(1) Επελέγη η ημερομηνία της 20ής Φεβρουαρίου για την διάκριση των 
πρώιμων αποδημητικών πουλιών από τα όψιμα αποδημητικά πουλιά. 
-4 s? 
στην περίπτωση των ειδών των οποίων το επίπεδο διατήρησης είναι 
ικανοποιητικό και των οποίων η αποδήμηση αρχίζει μετά τις 20 
Φεβρουαρίου, ή στην περίπτωση των ειδών των οποίων τα επίπεδα 
διατήρησης δεν είναι ικανοποιητικά και των οποίων η αποδήμηση 
αρχίζει πριν από τις 20 Φεβρουαρίου, η θηρευτική περίοδος λήγει 
εντός του ίδιου του δεκαημέρου που λαμβάνει χώρα η αρχή του 
περάσματος· 
3. οτην περίπτωση των ειδών των οποίων τα επίπεδα διατήρησης δεν 
είναι ικανοποιητικά και των οποίων η αποδήμηση αρχίζει μετά τις 20 
Φεβρουαρίου, η θηρευτική περίοδος λήγει εντός του δεκαημέρου που 
προηγείται της ενάρξεως του περάσματος. 
Με βάση τα σημερινά επιτόπια δεδομένα, μόνο δύο συνιστώσες του 
αποδημητικού φαινομένου μπορούν να προσδιορισθούν με αξιοπιστία: η 
έναρξη της αποδήμησης και η περίοδος της μέγιστης αποδημητικής 
δραστηριότητας. Αυτό οφείλεται απλώς στο γεγονός ότι δεν είναι γνωστό 
το ποσοστό ανανέωσης των ατόμων σε συγκεκριμένη τοποθεσία. 
Στην περίπτωση του χρονικού προσδιορισμού της αναπαραγωγής, οι 
επιτόπιες μετρήσεις επιτρέπουν να υπολογιστεί για κάθε μέσο διάστημα 
(λόγου χάριν ένα δεκαήμερο) ο αριθμός νεαρών πουλιών που περνά από το 
στάδιο της εξάρτησης στο στάδιο της ανεξαρτησίας. Κάθε 
παρακολουθούμενος πληθυσμός φωλιάς, ακόμη και εάν επανεξετάζεται, δεν 
υπολογίζεται παρά μία μόνο φορά κάθε εποχή. Η άθροιση των εν λόγω 
δεδομένων κατά τη διάρκεια μιας πλήρους εποχής αναπαραγωγής επιτρέπει, 
κατ'αυτόν τον τρόπο, να υπολογιστεί εκ των υστέρων η αναλογία ή το 
ποσοστό των ανεξάρτητων νεαρών σε δεδομένη στιγμή της περιόδου. 
^ f^ 
Διορθωτικό 
"ΠΙΝΑΚΕΣ 5, 6, και 7 
"ΚΑΘΕΣΤΩΣ ΤΩΝ ΕΙΔΩΝ ΤΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΟΣ II ΜΕΡΟΣ Ι ΚΑΙ II 
ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ". 
ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΤΙΚΟΙ ΠΙΝΑΚΕΣ 
Σηυείωση: 
Ισπανία: Δεδομένα της τράπεζας ORNIS παλαιότερα από εκείνα του Πίνακα. 
Αργή σύγκρισης: 
Για τις 3 δεδομένες περιφέρειες: άμεση. 
Για τα 10 κράτη μέλη: συσχετισμός βάσει των περιφερειακών δεδομένων, 
εφόσον είναι δυνατόν. 
Ατελής για το κράτος μέλος (ΗΒ-Β. Ιρλανδία): ομοίως. 
nivaKac 5 (παράοτηυα II. 1) 
- Γερμανία 
Alectoris graeca: το Α αντικαθίσταται από το Ρ. 
(Το είδος υπάρχει στη Βαυαρία σε μικρό αριθμό). 
Ισπαν ί α 
Lagopus mutus: το Α αντικαθίσταται από το Ρ. 
(Ένα υπο-είδος αποτελεί μέρος του συνόλου των πληθυσμών, το 
οποίο επομένως δεν μπορεί να θεωρηθεί "απόν" στην περιοχή αυτού 
του υπο-εί δους). 
Γαλλία 
Branta canadensis: το Α αντικαθίσταται από το Ρ. 
(Το είδος έχει εγκατασταθεί σε πολλά μέρη της βορείου Γαλλίας) 
Ηνωμένο Βασίλειο 
Columba livia: το C αντικαθίσταται από το Ρ. 
(Τα μέτρα για τα "feral pigeons" δεν περιλαμβάνονται σε άλλο 
σημείο του πίνακα: όλα τα δεδομένα για τα υπόλοιπα κράτη μέλη 
αφορούν τους πραγματικά άγριους πληθυσμούς του είδους αυτού). 
y ίΑ 
nivaKac 6 (παράοτηυα 11.2) 
- Γερμανία: 
Προστίθεται ένα G στο τετραγωνίδιο. 
(Μολονότι έχουν χαρακτηρισθεί "θηράματα", όλα αυτά τα είδη δεν 
θηρεύονται προ πολλού). 
Anser brachyrhynchus 
Net ta rufina 
Aythya mari la 
Somateria mol Iissima 
CIanguI a hyemaIis 
Bucephala clangula 
Mergus serrator 
Mergus merganser 
Bonasa bonasia 
Coturnix coturnix 
Columba oenas 
Streptopelia turtur 
- Ιρλανδία 
Aythya mar il a: Το + αντικαθίσταται από το P. 
(Δεν υπάρχει κυνηγετική περίοδος για το είδος αυτό) 
Κάτω Χώρες: 
Προστίθεται ένα G στο τετραγωνίδιο. 
(Μολονότι έχουν χαρακτηρισθεί "θηράματα", όλα αυτά τα είδη δεν 
θηρεύονται προ πολλού). 
Anser brachyrhynchus 
Net ta rufina 
Somateria moli issima 
CIanguI a hyemaIis 
Melanitta nigra 
Melanitta fusca 
Bucephala clangula 
Mergus serrator 
Mergus merganser 
Tetrao tertrix 
Πορτογαλία: 
Προστίθεται ένα G στο τρίγωνο και στο τετραγωνίδιο. 
(Μολονότι έχουν χαρακτηρισθεί "θηράματα", αυτά τα δύο είδη δεν 
θηρεύθηκαν στις περιόδους 1991/92 και 1992/93). 
Vane//us vane 11 us 
Limosa limosa 
Turdus merula: το σημείο αντικαθίσταται από ένα Ρ. 
(Δεν υπήρξε κυνηγετική περίοδος για το είδος αυτό το 1991/92 και 
1992/93). 
.A 4 2 
Πίνακας 7 (θηρεύσιμα είδη βάσει των νομοθεσιών των διαφόρων κρατών μελών, 
τα οποία όμακ δεν σημειώνονται στο παράρτημα II. 2 νια τα αντίστοιγα κράτη 
μέλη) 
Γερμανία: 
Ardea cinerea: Προστίθεται ένα 4- στο τετραγωνίδιο. 
(Το είδος έχει χαρακτηρισθεί "θήραμα", δεν υπάρχει όμως 
κυνηγετική περίοδος γι'αυτό. Αντ'αυτού, μπορεί να ελέγχεται ως 
βλαβερό (πανώλη) κατά παρέκκλιση). 
Κάτω Χώρες: Προστίθεται ένα i στο τετραγωνίδιο. 
Branta leucopsis 
Corvus corone cornix 
Corvus frugilegus 
Garrulus glandarius 
(Τα είδη έχουν χαρακτηρισθεί θηράματα, δεν υπάρχει όμως 
κυνηγετική περίοδος γι'αυτά. Αντ'αυτού, μπορούν να ελέγχονται ως 
βλαβερά (πανώλη) κατά παρέκκλιση). 
Branta bernicla: Προστίθεται ένα i στο τετραγωνίδιο. 
(Το είδος που δεν αναφέρεται στον πίνακα αυτό έχει χαρακτηρισθεί 
θήραμα, δεν υπάρχει όμως κυνηγετική περίοδος γι'αυτό. Αντ'αυτού, 
μπορεί να ελέγχεται ως βλαβερό (πανώλη) κατά παρέκκλιση). 
- Sturnus unicoI or 
Βέλγιο F : A 
Βέλγιο W : A 
Γερμανία : A 
Δανία : A 
Γαλλία : Ρ 
Ισπανία : + 
Ιρλανδία : Α 
Λουξεμβούργο : Α 
Κάτω Χώρες : Α 
Ηνωμ. Βασίλειο MB : Α 
Ηνωμ. Βασίλειο ΒΙ : Α 
Πορτογαλία : C 
Ιταλία : Ρ 
Ελλάδα : Α 
* Σύμφωνα με το συνημμένο fax της 29.09.1993 
13.10.1993 
ORNIS-IRSNB 
ISSN 0254-1483 
COM(93) 572 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 14 
Αριτ3. καταλόγου : CB-CO-93-609-GR-C 
ISBN 92-77-61430-7 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Luxembourg