ΕΠΙΤΡΟΠΗ TON ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Βρυξέλλες, 20.07.1995 
COM(95)354 τελικό 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΕΙΣΠΡΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΑΕΓΧΟΥ ΦΠΑ 
ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΝΤΑΙ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΑΗ 
ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΡΘΡΟ 12 

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΕΙΣΠΡΑΞΗΣ ΚΑΙ ΕΑΕΓΧΟΥ ΦΠΑ 
ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΝΤΑΙ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΑΗ 
Δεύτερη έκθεση της Επιτροπής (άρθρο 12 του κανονισμού αριθ. 1553/89) 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
1. Το σύστημα ιδίων πόρων της Ένωσης 
LA. Παραδοσιακοί ίδιοι πόροι: Πληροφορίες σχετικά με τις 
διαδικασίες είσπραξης και ελέγχου και αποτελέσματα 
Ι. Β. Ο ίδιος πόρος ΦΠΑ: Πληροφορίες σχετικά με τις διαδικασίες 
είσπραξης και ελέγχου ΦΠΑ και αποτελέσματα 
Ι.Γ. ΟπόροςΑΕΠ 
2. Οι πόροι ΦΠΑ 
2. Α. Οι πόροι ΦΠΑ και ο ΦΠΑ των κρατών μελών 
2. Β. Αποτελεσματικότητα των διαδικασιών ΦΠΑ και οικονομικά 
της Κοινότητας 
3. Διάρθρωση και περιεχόμενο της έκθεσης 
ΚΕΦΑΑΑΙΟ 1: ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΩΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ 
1.1. Περίληψη του προγράμματος εργασίας της Επιτροπής 
1.2. Περίληψη των προτάσεων της πρώτης έκθεσης 
1.3. Εφαρμογή του προγράμματος εργασίας 
1.4. Επισκόπηση των εξελίξεων στα κράτη μέλη μετά την πρώτη έκθεση 
1.5. Παραδείγματα σημαντικών πρωτοβουλιών ή πρακτικών 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΑΑΑΓΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΑΘΑΝ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΠΑ 
ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΕΚΘΕΣΗ 
2.1. Ο ΦΠΑ στα οικονομικά των κρατών μελών 
2.2. Χαρακτηριστικά των φορολογουμένων 
2.3. Διάρθρωση λειτουργίας 
2.4. Οι αντίστοιχες αρμοδιότητες των κεντρικών και τοπικών υπηρεσιών 
2.4.1. Κεντρικές αρμοδιότητες 
2.4.2. Τοπικές αρμοδιότητες 
2.5. Ανθρώπινοι πόροι, κατάρτιση και πληροφορική οργάνωση 
2.6. Κόστος-αποτελεσματικότητα και ισότητα μεταχείρισης 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ 
ΕΛΕΓΧΟΥ ΦΠΑ 
3.1. Εισαγωγή 
3.2. Συλλογή πληροφοριών 
3.3. Ανάλυση των φορολογουμένων και επιλογή αυτών που θα ελεγχθούν 
3.4. Κριτήρια και κανόνες απόφασης 
3.5. Κριτήρια κινδύνου 
3.5.1. Κριτήρια χρηματοοικονομικού κινδύνου 
3.5.2. Κριτήρια συμμόρφωσης 
3.6. Πραγματοποίηση ελέγχων ΦΠΑ - Ορισμένα παραδείγματα 
3.7. Έλεγχος ΦΠΑ σε ένα τομέα μεγάλου κινδύνου 
3.8. Έλεγχος ΦΠΑ στις μεγάλες εταιρίες 
3.9. Έλεγχος ειδικών κινδύνων διαφυγής/αποφυγής ΦΠΑ 
3.10. Συνεργασία με άλλα κράτη μέλη για τον προγραμματισμό και την 
πραγματοποίηση του ελέγχου 
3.11. βελτίωση των δικαιωμάτων των φορολογουμένων και της πρόσβασης 
στην πληροφόρηση 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4: ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΟΦΕΙΛΩΝ ΦΠΑ 
4.1. Στόχοι 
4.2. Ενθάρρυνση της γρήγορης πληρωμής 
4.3. Εκκαθάριση των ληξιπρόθεσμων οφειλών και γρήγορη εξόφληση των 
νέων οφειλών ώστε να μην παλιώσουν και συσσωρευθούν 
4.3.1. Μεγιστοποίηση των εισπράξεων και ίση μεταχείριση 
4.3.2. Συλλογή λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τη 
χρηματοοικονομική κατάσταση των οφειλετών 
4.4. Αναγκαστική είσπραξη οφειλών 
4.5. Συμφωνίες αναβολής των πληρωμών 
4.6. Μη εξοφλήσιμες οφειλές 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΦΠΑ 
ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΟΦΕΙΛΩΝ 
5.1. Εισαγωγή 
5.2. Προσδιορισμός και παρακολούθηση της συμμόρφωσης και του 
γενικού κόστους των διατυπώσεων ΦΠΑ 
5.3. Ειδικοί δείκτες απόδοσης και στόχοι 
5.4. Καταχώρηση και παρακολούθηση των εργασιών ελέγχου και 
είσπραξης των οφειλών ΦΠΑ 
5.5. Προσδιορισμόςτης επίπτωσηςτων τροποποιήσεων των διαδικαστικών 
διαδικασιών στη συμμόρφωση και στο κόστος 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6: ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 
ΕΚΘΚΣΙΙ ΦΙΙΛ 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
1. ΤΟ ΣΥΣΤΙΙΜΛ ΙΛΙΩΝ ΠΟΡΩΝ ΤΗΣ ΕΝΩΣΙΙΣ 
Η απόφαση1 για τους ιδίους πόρους της Κοινότητας ορίζει ότι οι ίδιοι πόροι 
αποτελούνται από τα έσοδα που προέρχονται από 
i) γεωργικές εισφορές και εισφορές ζάχαρης· 
ii) δασμούς· 
iii) "την εφαρμογή ομοιόμορφου συντελεστή [...] στη βάση τον ΦΠΑ η οποία 
καθορίζεται με ομοιόμορφο τρόπο για τα κράτη μέλη [χωρίς να υπερβαίνει για 
κανένα κράτος μέλος το 55% του ΑΕΠ του]" 
iv) "την εφαρμογή συντελεστή στο άθροισμα των ΑΕΠ όλων των κρατών μελών 
(οδηγία 89/1302) 
Τα σχετικά μερίδια κάθε πόρου στα οικονομικά της Κοινότητας αναφέρονται στον 
πίνακα 1. 
Οι ίδιοι πόροι που προέρχονται από τον ΦΠΑ παρέμειναν το βασικό είδος ιδίων 
πόρων για την Κοινότητα κατά την τριετή περίοδο που καλύπτει η παρούσα έκθεση. 
Ο πίνακας 2 αναφέρει τα ποσά των πόρων ΦΠΑ που κατέβαλαν τα κράτη μέλη στον 
προϋπολογισμό της Κοινότητας. 
Ι.Α. Παραδοσιακοί ίδιοι πόροι:Πληροφορίες σχετικά με τις διαδικασίες είσπραξης και 
ελέγχου και αποτελέσματα 
Οι παραδοσιακοί ίδιοι πόροι (σημεία i και ii ανωτέρω) εισπράττονται από τα κράτη 
μέλη εξ ονόματος της Κοινότητας. Οι κανόνες που καθορίζουν τις αρμοδιότητες της 
Κοινότητας σχετικά με τους πόρους αυτούς καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΟΚ, 
Απόφαση του Συμβουλίου (88/376/ΕΟΚ, Ευρατόμ, ΕΕ αριθ. L 185/24 της 15ης Ιουλίου 1988) για το σύστημα των ιδίων 
πόρων των Κοινοτήτων. Σύμφωνα με τη νέα απόφαση περί Ι.Π. της 31ης Οκτωβρίου 1994 (Απόφαση του Συμβουλίου 
94/728/ΕΚ, Ευρατόμ) το ανώτατο όριο στον ομοιόμορφο συντελεστή θα μειωθεί από 1,4% σε 1% κατά ίσα ποσοστά από 
το 1995 έως το 1999. Ακόμη και για τις χώρες με κατά κεφαλή ΑΕΠ μικρότερο από 90% του κοινοτικού μέσου όρου 
η βάση του ΦΠΑ θα περιριοσθεί στο 50% του ΑΕΠ τους, και όχι στο 55% όπως τώρα, από το 1995. Για τα άλλα κράτη 
μέλη η αλλαγή αυτή θα οργανωθεί σταδιακά, σε ίσα ποσοστά, κατά την περίοδο 1995-1999. 
Οδηγία του Συμβουλίου (89/130/ΕΟΚ, Ευρατόμ, ΕΕ αριθ. L 49/26 της 21ης Φεβρουαρίου 1989) της 13ης Φεβρουαρίου 
1989 
Ευρατόμ) αριθ. 1552/89 του Συμβουλίου. Ο κανονισμός 1552/89 καθορίζει επίσης τις 
εκθέσεις και πληροφορίες τις οποίες τα κράτη μέλη αποστέλλουν στην Επιτροπή 
προκείμενοι) αυτή να ασκεί τις εξουσίες και αρμοδιότητες της κατά τη διαχείριση του 
συστήματος ιδίων πόρων. 
Ι.Β. Ο ίδιος πόρος ΦΠΑ:Πληροφορίες σχετικά με τις διαδικασίες είσπραξης και ελέγχου 
ΦΠΑ και αποτελέσματα 
Όπως ορίζεται στον κανονισμό του Συμβουλίου 1553/89 της 29.5.1989, η βάση των 
πόρων ΦΠΑ υπολογίζεται με τη διαίρεση του συνόλου των καθαρών εσόδων τον ΦΠΑ 
παν εισπράχθηκαν στο κράτος μέλος κατά τη διάρκεια τον εν λόγω έτονς δια του 
[σταθμισμένου μέσου] συντελεστή με τον οποίο εισπράττεται ο φόρος αυτός κατά το 
ίδιο αυτό έτος4. 
Το άρθρο 12 του κανονισμού αριθ. 1553/89 ορίζει επίσης ότι: 
"1. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή σχετικά με τις διαδικασίες 
εγγραφής σε μητρώα των υποκειμένων στο φόρο και τις διαδικασίες 
καθορισμού και είσπραξης του ΦΠΑ που εφαρμόζουν τα κράτη μέλη, καθώς 
και τις λεπτομέρειες και τα αποτελέσματα των συστημάτων ελέγχου σχετικά 
με το φόρο αυτό. 
2. Η Επιτροπή εξετάζει, σε συνεργασία με κάθε ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, 
εάν μπορούν να προταθούν ενδεχόμενες βελτιώσεις των διαδικασιών, με 
σκοπό την αύξηση της αποτελεσματικότητας. 
3. Η Επιτροπή συντάσσει κάθε τρία χρόνια έκθεση για τις διαδικασίες που 
εφαρμόζονται στα κράτη μέλη καθώς και για τις ενδεχόμενες βελτιώσεις που 
αντιμετωπίζονται.5" 
Κατά την έκδοση του κανονισμού αυτού, το Συμβούλιο προέβη στην εξής δήλωση: 
"Το Συμβούλιο σημειώνει ότι η Επιτροπή προτίθεται, μέσω της προτεινόμενης 
διαδικασίας, να συμβάλλει στην αντιμετώπιση των πρακτικών δυσκολιών είσπραξης 
του ΦΠΑ και, με την καλύτερη διαβίβαση των πληροφοριών, να βοηθά τις εθνικές 
διοικήσεις να καταπολεμήσουν τις περιπτώσεις απάτης και παρατυπίας 
Κανονισμός του Συμβουλίου αριθ. 1552/89 (ΕΟΚ, Ευρατόμ, ΕΕ αριθ. L 155/1 της 7ης Ιουνίου 1989) της 29ης Μαΐου 
1989 για την εφαρμογή της απόφασης 88/376/ΕΟΚ, Ευρατόμ για το σύστημα των ιδίων πόρων των Κοινοτήτων. 
Κανονισμός (ΕΟΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1553/89 του Συμβουλίου της 29ης Μαΐου 1989 για το ομοιόμορφο οριστικό 
καθεστώς είσπραξης των ιδίων πόρων που προέρχονται από το φόρο επί της προστιθέμενης αξίας. Βλ. άρθρο 3 και 
4 του κανονισμού αυτού (FF αριθ L 155/9-13 της 7.6.89). 
Στο ίδιο, άρθρο 12 
στον τομέα του ΦΠΑ. Το Συμβούλιο θεωρεί ότι αυτό αποτελεί εποικοδομητικό 
στάδιο για την ενίσχυση των μέτρων καταπολέμησης των περιπτώσεων απάτης." 
II πρώτη έκθεση εκδόθηκε το Φεβρουάριο του 19926. 
Ι.Γ. Ο πόρος ΑΕΠ 
Η οδηγία 89/130 (οδηγία ΑΕΠ) ορίζει (άρθρο 3 παράγραφος 1) ότι τα κράτη μέλη 
καταρτίζουν ετησίως το ΑΕΠ τους σύμφωνα με τους κοινούς ορισμούς και κανόνες 
που περιλαμβάνονται στην ίδια οδηγία (άρθρα 1 και 2) και πρέπει επίσης να 
παράσχουν στην Επιτροπή στοιχεία σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο προέκυψαν το 
ΑΕΠ και οι συνιστώσες του (άρθρο 3 παράγραφος 2, άρθρα 4 και 5). 
Η Επιτροπή είναι υπεύθυνη για την επαλήθευση του υπολογισμού του ΑΕΠ των 
κρατών μελών, με τη βοήθεια μίας επιτροπής, της οποίας προεδρεύει ο αντιπρόσωπος 
της Επιτροπής. Στην επιτροπή αυτή εξετάζονται θέματα σχετικά με την ορθή εφαρμογή 
της οδηγίας, τις πηγές στατιστικών στοιχείων, τις μεθόδους υπολογισμού του ΑΕΠ και 
τα μέτρα για την ενίσχυση της διεξοδικότητας και δυνατότητας σύγκρισης. 
2. ΟΙ ΠΟΡΟΙ ΦΠΑ 
2.Α. Οι πόροι ΦΠΑ και ο ΦΠΑ των κρατών μελών 
Σύμφωνα με τη μέθοδο υπολογισμού που ορίζεται στο άρθρο 1 και αναλύεται στα 
άρθρα 3 έως 6 του κανονισμού 1553/89, τα έσοδα της Κοινότητας που προέρχονται από 
τους πόρους ΦΠΑ θα υπολογίζονται με την εφαρμογή ενός ομοιόμορφου συντελεστή 
στη βάση ΦΠΑ που θα καθορίζεται σύμφωνα με τον ανωτέρω κανονισμό. 
Με εξαίρεση τις διαφορές που απορρέουν κυρίως από προσαρμογές από ορισμένες 
παρεκκλίσεις βάσει του άρθρου 28 της έκτης οδηγίας, και από τα ειδικά καθεστώτα για 
τις μικρές επιχειρήσεις, η βάση ΦΠΑ είναι ανάλογη προς τα έσοδα ΦΠΑ, ενώ ο 
συντελεστής αναλογικότητας καθορίζεται για κάθε κράτος μέλος από τον 
αντιστραμμένο ΣΜΣ7. 
2.Β. Αποτελεσματικότητα των διαδικασιών ΦΠΑ και οικονομικά της Κοινότητας 
Τα κράτη μέλη έχουν κάθε συμφέρον για να αυξήσουν την αποτελεσματικότητα των 
διαδικασιών τους εγγραφής, είσπραξης και ελέγχου, εφόσον οι πρωτοβουλίες αυτές θα 
έχουν ως αποτέλεσμα τη μεγαλύτερη συμμόρφωση, την αύξηση των εσόδων, καθώς και 
τη βελτίωση της διοικητικής αποδοτικότητας. Η αύξηση της αποτελεσματικότητας 
SEC(92) 280 τελικό 
7 
Ο μέσος σταθμισμένος συντελεστής αναφέρεται στο άρθρο 4 του κανονισμού 1553/89. 
6 
επηρεάζει τα έσοδα άμεσα με το βραχυπρόθεσμο κέρδος και μακροπρόθεσμα με το 
ανασταλτικό αποτέλεσμα που έχουν οι αποτελεσματικές διοικήσεις στις πιθανές 
περιπτώσεις απάτης και παρατυπίας. 
Οπως αναφέρθηκε στην πρώτη έκθεση της Επιτροπής, οι διαφορές όσον αφορά την 
αποτελεσματικότητα των εθνικών διοικητικών υπηρεσιών ΦΠΑ κατά την είσπραξη του 
φόρου και την πρόληψη της απάτης μπορούν να επηρεάσουν την κατανομή του βάρους 
της χρηματοδότησης του προϋπολογισμού της Κοινότητας με διάφορους τρόπους. 
Για παράδειγμα η έλλειψη αποτελεσματικότητας στις διαδικασίες εγγραφής, 
είσπραξης και ελέγχου είναι δυνατόν να καταλήξει σε ελλιπή έσοδα και, επομένως, 
σε ελλιπείς πόρους ΦΠΑ. Το έλλειμμα αυτό πρέπει να αντισταθμιστεί με 
μεγαλύτερη χρησιμοποίηση του πόρου ΑΕΠ, οπότε μεταβάλλονται τα σχετικά 
μερίδια των πόρων ΦΠΑ και ΑΕΠ. Η συμπληρωματική χρησιμοποίηση του πόρου 
ΑΕΠ χρηματοδοτείται από όλα τα κράτη μέλη. Οι συνέπειες της έλλειψης 
αποτελεσματικότητας σε ένα κράτος μέλος μεταβιβάζονται επομένως εν μέρει στα 
άλλα κράτη μέλη υπό τη μορφή αυξημένων καταβολών ΦΠΑ και ΑΕΠ. Οι 
επιπτώσεις ποικίλλουν ανάλογα με το μερίδιο κάθε κράτους μέλους στη βάση ΦΠΑ 
και στο ΑΕΠ. 
- Η αποτελεσματικότητα της είσπραξης και του ελέγχου ΦΠΑ στις πράξεις εισαγωγής 
συνδέεται επίσης με την αποτελεσματικότητα της είσπραξης των παραδοσιακών 
ιδίων πόρων. Ο περιορισμόςτης φοροδιαφυγής του ΦΠΑ και των παρατυπιών κατά 
τις εισαγωγές είναι πιθανό να έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση των εσόδων που 
προέρχονται από δασμούς και γεωργικές εισφορές. 
Οταν για την εκτίμηση του ΑΕΠ χρησιμοποιούνται φορολογικά στατιστικά 
στοιχεία, τα κενά κατά την είσπραξη και τον έλεγχο του ΦΠΑ είναι δυνατόν να 
επηρεάσουν τον υπολογισμό της βάσης ΦΠΑ. 
Όπως περιγράφεται ανωτέρω, οι βάσεις ΦΠΑ προσαρμόζονται όταν υπερβαίνουν 
το 55% του ΑΕΠ του κράτους μέλους. Εάν ο υπολογισμός του ΑΕΠ ενός κράτους 
μέλους είναι χαμηλός επειδή οι παράνομες δραστηριότητες δεν λαμβάνονται 
επαρκώς υπόψη, τότε η βάση ΦΠΑ του ενδέχεται να προσαρμοστεί εσφαλμένα. 
Αυτές οι ενδεχόμενες εσφαλμένες προσαρμογές είναι δυνατόν να προκαλέσουν 
αποκλίσεις όσον αφορά τη σχετική επιβάρυνση των κρατών μελών. 
Καθυστερήσεις κατά την είσπραξη και κατάχρηση των διαδικασιών για την αναβολή 
της πληρωμής της οφειλής ΦΠΑ είναι επίσης δυνατόν να προκαλέσουν στρεβλώσεις. 
Εάν μία οφειλή ΦΠΑ η οποία δημιουργείται σε ένα έτος εισπραχθεί ένα ή περισσότερα 
έτη αργότερα, τότε οι βάσεις είσπραξης του ΦΠΑ ενδέχεται να μεταβληθούν 
απρόβλεπτα. Στο βαθμό που οι βάσεις ΦΠΑ εγγίζουν το όριο προσαρμογής, η 
καθυστερημένη είσπραξη μπορεί επίσης να προκαλέσει αδικαιολόγητη προσαρμογή 
και συνεπώς μείωση των εσόδων από τους πόρους ΦΠΑ. 
Η Επιτροπή, στην οποία έχει ανατεθεί η παρακολούθηση της μεταφοράς της κοινοτικής 
νομοθεσίας στην εθνική νομοθεσία, πρέπει επομένως να μεριμνά ώστε να επιτευχθεί σε 
όλα τα κράτη μέλη το ίδιο υψηλό επίπεδο αποτελεσματικότητας των διοικήσεων, ούτως 
ώστε να μειοΜούν στο ελάχιστο οι στρεβλώσεις που παρατηρούνται στην κατανομή του 
οικονομικού βάρους που οφείλεται στο διαφορετικό επίπεδο αποτελεσματικότητας. 
3. ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ 
Η δομή της παρούσας έκθεσης είναι η εξής. Αφού αναλύθηκε ανωτέρω η σημασία της 
αποτελεσματικότητας των διαδικασιών ΦΠΑ για τους ιδίους πόρους, το κεφάλαιο 1 εξετάζει 
τα συμπεράσματα και το σχέδιο συνέχειας της πρώτης έκθεσης, και συγκρίνει την εξέλιξη των 
διαδικασιών που εφαρμόζουν τα κράτη μέλη στον τομέα του ΦΠΑ. 
Η πρώτη έκθεση αναγνώριζε τη σημασία του οικονομικού και θεσμικού περιβάλλοντος για 
τη διάρθρωση και λειτουργία των διαφόρων διαδικασιών ΦΠΑ. 
Το κεφάλαιο 2 εξετάζει την εξέλιξη ορισμένων σημαντικών δεικτών των υποκειμένων στον 
ΦΠΑ των κρατών μελών και των διοικητικών διαρθρώσεων τους κατά την περίοδο 1992-
1994. 
Αν και αναγνωρίζει τη σημασία όλων των διαδικασιών ΦΠΑ, η παρούσα έκθεση 
συγκεντρώνει την προσοχή στον προγραμματισμό και την εφαρμογή δύο από αυτές τις 
διαδικασίες, τον έλεγχο (Κεφάλαιο 3) και τη διαχείριση του χρέους (Κεφάλαιο 4). Οι 
δραστηριότητες αυτές αποτελούν τον πυρήνα της διαχείρισης ΦΠΑ, και στους τομείς αυτούς 
έχουν σημειωθεί σημαντικές εξελίξεις κατά τα τελευταία έτη. 
Για να βεβαιωθούν ότι οι αλλαγές που έχουν επέλθει στις διοικητικές διαδικασίες έχουν 
πράγματι ως αποτέλεσμα την αναμενόμενη βελτίωση της αποτελεσματικότητας,τα κράτη μέλη 
εξοπλίζονται ολοένα και περισσότερο με συστήματα αξιολόγησης και ελέγχου. Το κεφάλαιο 
5 εξετάζει τα συστήματα αυτά όπως εφαρμόζονται κατά τον έλεγχο και τη διαχείριση του 
χρέους ΦΠΑ. 
Το κεφάλαιο 6 καταλήγει με μία σύντομη επισκόπηση της πιθανής εξέλιξης του νομικού και 
θεσμικού πλαισίου, παρουσιάζει μία σειρά από προτάσεις και καθορίζει ένα πρόγραμμα 
εργασίας για τα επόμενα τρία έτη. 
ΚΕΦΑΑΑΙΟ 1 
ΣΥΝΕΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΩΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ 
1.1. ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
Στην πρώτη της έκθεση, η Επιτροπή πρότεινε ένα σχέδιο εργασίας με πέντε σημεία. 
Συγκεκριμένα πρότεινε: 
i) Τα κράτη μέλη να ενημερώνουν τακτικά την Επιτροπή σχετικά με τις αλλαγές που έχουν 
επιφέρει και τα αποτελέσματα των διαδικασιών είσπραξης και ελέγχου 
(συμπεριλαμβανομένων των ειδικών μέτρων για την καταπολέμηση της απάτης), 
ii) η Επιτροπή να διαβιβάζει στα κράτη μέλη τακτικές εκθέσεις σχετικά με τις αλλαγές που 
αναφέρονται στο σημείο (i), 
iii) η Επιτροπή, σε συμφωνία με τα σχετικά κράτη μέλη, να διανέμει την ειδική τεκμηρίωση 
και τις πληροφορίες που λαμβάνει, οι οποίες κατά τη γνώμη της θα μπορούσαν να 
συμβάλουν σε βελτιώσεις σε. άλλα κράτη μέλη, 
iv) η Επιτροπή να πραγματοποιεί τακτικές συναντήσεις με τα κράτη μέλη για να εξετάζουν 
από κοινού τα μέτρα που εφαρμόζονται σύμφωνα με το ανωτέρω σημείο (iii), και 
ν) η Επιτροπή να οργανώνει, όταν το κρίνει σκόπιμο, σεμινάρια για να ενθαρρύνει τη 
στενότερη συνεργασία μεταξύ των διοικήσεων των κρατών μελών και για να συμβάλλει 
στην πλήρη κατανόηση των αντίστοιχων διαδικασιών και πρακτικών τους. 
1.2. ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ ΤΗΣ ΠΡΩΤΗΣ ΕΚΘΕΣΗΣ 
Η έκθεση περιείχε ορισμένες προτάσεις οι οποίες συνοψίζονται ως εξής: 
Ένας στόχος: Ενθάρρυνση της εκούσιας συμμόρφωσης 
Τέσσερις τρόποι: - Μείωση του κόστους συμμόρφωσης (ιδίως μέσω της απλούστευσης) 
- Βελτίωση των πληροφοριών και των υπηρεσιών που παρέχονται 
στους φορολογουμένους 
- Διαφοροποίηση των προγραμμάτων ελέγχου προβλέποντας σχέδια 
βασισμένα στην ανάλυση κινδύνου και σχέδια εκτενών επισκέψεων 
- Περαιτέρω ανάπτυξη ευέλικτων και ταχέων διαδικασιών είσπραξης 
των οφειλόμενων ποσών 
Τρεις κανόνες: - Εκτενή, σταθμισμένα σχέδια πληροφορικής οργάνωσης 
- Ενίσχυση των προγραμμάτων κατάρτισης του προσωπικού 
- Γεωγραφικός και λειτουργικός συντονισμός μεταξύ των 
φορολογικών υπηρεσιών εντός και μεταξύ των κρατών μελών 
Λεπτομερείς προτάσεις έγιναν στους πέντε επόμενους κύριους τομείς: 
α) μέτρα που θα ενθαρρύνουν την εκούσια συμμόρφωση των φορολογουμένων με τη μείωση 
στο ελάχιστο του κόστους για τη συμμόρφωση τους και τη δημιουργία μιας εικόνας 
ανάληψης δέσμευσης για εντιμότητα και αποτελεσματικότητα της υπηρεσίας· 
β) τα διάφορα μέτρα αναγκαστικής είσπραξης να οδηγούν στην αποκατάσταση της εκούσιας 
συμμόρφακιης-
γ) η εισαγωγή ηλεκτρονικών συστημάτων να εφαρμοστεί σταδιακά σε όλες τις διαδικασίες 
από την εγγραφή έως την είσπραξη των καταβληθέντων ποσών· 
δ) πρέπει να γίνει αναδιοργάνωση και ορθολογικοποίηση των διαδικασιών εγγραφής και 
ελέγχου σε συντονισμό με άλλες φορολογικές αρχές, άλλες κυβερνητικές υπηρεσίες και 
δημόσιες επιχειρήσεις, και 
ε) ο προσανατολισμός των επιμορφωτικών προγραμμάτων προσωπικού να είναι τέτοιος 
ώστε οι υπάλληλοι να είναι πάντα ενήμεροι για τις αλλαγές στο νομικό και επιχειρησιακό 
χώρο. 
1.3. ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 
Η Επιτροπή εφάρμοσε το πρόγραμμα εργασίας με την οργάνωση σεμιναρίων, διμερών 
συνεδριάσεων και τηλεδιασκέψεων. Επίσης κατάρτισε ένα ερωτηματολόγιο προκειμένου να 
διευκολύνει τη συγκέντρωση πληροφοριών που θα περιλαμβάνονταν στην παρούσα έκθεση. 
Η Επιτροπή διοργάνωσε τέσσερα σεμινάρια για τους ιδίους πόρους ΦΠΑ. Το πρώτο 
αφορούσε τις μεθόδους διαχείρισης και είσπραξης των οφειλών ΦΠΑ και πραγματοποιήθηκε 
στις Βρυξέλλες, τον Απρίλιο του 1993. Το δεύτερο ήταν αφιερωμένο στον προγραμματισμό, 
την υλοποίηση και αξιολόγηση του ελέγχου ΦΠΑ και πραγματοποιήθηκε στη Βόννη, το 
Νοέμβριο του 1993. Το τρίτο σεμινάριο, το οποίο πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες, τον 
Ιούλιο του 1994, ήταν μία ανασκόπηση του αποτελέσματος της πρώτης έκθεσης ΦΠΑ. Τέλος, 
το τέταρτο σεμινάριο, το οποίο πραγματοποιήθηκε στο Λονδίνο, τον Οκτώβριο του 1994, 
αφορούσε κυρίως τις ρυθμίσεις σχετικά με τις καθυστερημένες πληρωμές καθώς και την 
αξιολόγηση των διαδικασιών όσον αφορά το διοικητικό κόστος και το κόστος της 
εκπλήρωσης των υποχρεώσεων τους από τους φορολογούμενους. 
Η γνώμη της Επιτροπής και των κρατών μελών είναι ότι τα σεμινάρια αυτά αποτέλεσαν ένα 
χώρο χρήσιμων συζητήσεων προκειμένου να ενισχυθεί η στενότερη συνεργασία και να δοθεί 
η δυνατότητα σε όλα τα μέλη να συζητήσουν και να ανταλλάξουν ιδέες και πρωτοβουλίες 
σχετικά με την ορθή μέθοδο. Η γνώση των διαφόρων πρακτικών και διαδικασιών συνέβαλε 
στη γενική βελτίωση των μεθόδων είσπραξης και ελέγχου του ΦΠΑ και ενίσχυσε την 
καταπολέμηση της απάτης. 
10 
Εκτός από αυτά τα σεμινάρια, άλλες πρωτοβουλίες συνέβαλαν στην επίτευξη των στόχων που 
τέθηκαν στην παρούσα έκθεση: παραδείγματος χάρη, τα φορολογικά σεμινάρια Matthaeus στον 
τομέα του ΦΠΑ, οι τακτικές συνεδριάσεις της Συμβουλευτικής Επιτροπής Ιδίων Πόρων και 
της Μόνιμης Επιτροπής Διοικητικής Συνεργασίας, καθώς και ένα πείραμα σχετικά με τον 
έλεγχο των πολυεθνικών επιχειρήσεων. 
1.4. ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΕΞΕΛΙΞΕΩΝ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΕΚΘΕΣΗ 
Οι εξελίξεις στα κράτη μέλη ήταν γενικά σύμφωνες με τις κατευθύνσεις που καθορίστηκαν 
στην πρώτη έκθεση, και μάλιστα σε ορισμένα κράτη μέλη (F, UK), ήταν σε πλήρη συμφωνία 
με αυτές τις κατευθύνσεις. 
Πειστικό παράδειγμα αποτελεί ο δυναμικός τομέας της πληροφορικής, στον οποίο έχουν 
εγκατασταθεί πολλά σημαντικά δίκτυα με σύγχρονο λογισμικό λογιστικού ελέγχου και 
προηγμένα προγράμματα ελέγχου. Η χρησιμοποίηση προσωπικών υπολογιστών αυξήθηκε 
σαφώς κατά τα δύο τελευταία έτη, ενώ σε πολλά κράτη μέλη (D, DK, Ε, F, I, UK) έχουν δοθεί 
υπολογιστές σε πολλούς επιθεωρητές και σε μέλη του προσωπικού ελέγχου. Το Λουξεμβούργο 
προγραμματίζει ενεργά την εισαγωγή τους για το 1995. 
Όσον αφορά τα μέτρα για τη βελτίωση της εκούσιας συμμόρφωσης (βλέπε ανωτέρω σημείο 
1.2.(α)) και ιδίως για την απλούστευση των διαδικασιών, είναι τομέας στον οποίο έχει 
σημειωθεί μικρότερη πρόοδος. Δύο κράτη μέλη (D, Ε) τόνισαν τις δυσκολίες που 
αντιμετώπισαν για να μειώσουν στο ελάχιστο τον αριθμό των αλλαγών στη νομοθεσία 
προκειμένου να προσαρμοσθούν στις αλλαγές του κοινοτικού δικαίου. Για τον ίδιο λόγο, η 
Πορτογαλία δήλωσε ότι θα της ήταν δύσκολο να συγκεντρώσει τις τροποποιήσεις. Το 
Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία εξέφρασαν επιφυλάξεις σχετικά με τη θέσπιση ρυθμίσεων 
συνεργασίας με επαγγελματικές ενώσεις όσον αφορά τις διατυπώσεις εγγραφής ΦΠΑ. Δεν 
επιθυμούν να μεταβιβάσουν το δικαίωμα άρνησης της εγγραφής σε αρχή εκτός των 
διοικήσεων τους. Η Πορτογαλία δεν προβλέπει επίσης τέτοια εξουσιοδότηση. Η Γερμανία 
ανέφερε ότι τα έντυπα πολλαπλών χρήσεων, για να είναι αποδεκτά, πρέπει να είναι σαφή, 
ώστε να αποφεύγεται η σύγχυση στους φορολογουμένους. 
Η Πορτογαλία ανέφερε ότι η είσπραξη των εσόδων ΦΠΑ από χρηματοπιστωτικά ιδρύματα 
ή ταχυδρομεία δεν είναι δυνατή σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία του. Το Λουξεμβούργο 
δήλωσε ότι στους οργανισμούς αυτούς, δεν έχει ανατεθεί καμία τέτοια αρμοδιότητα. 
Τα κράτη μέλη θεώρησαν γενικά τις υποδείξεις σχετικά με τις μεθόδους αναγκαστικής 
είσπραξης (βλέπε ανωτέρω σημείο 1.2.(β)) σύμφωνες με τις τρέχουσες πρακτικές τους. 
Ορισμένα κράτη μέλη (Ε, DK, F, GR, Ρ) θεώρησαν άτοπο να ανατίθεται η είσπραξη 
ασήμαντων καθυστερούμενων σε ιδιωτικές εταιρίες. Η Ισπανία ανέφερε ότι ενώ το έκανε 
κατά το παρελθόν, πρόσφατα αφαίρεσε το έργο της είσπραξης από τις ιδιωτικές εταιρίες. 
11 
Αντίθετα, τα κράτη μέλη που ενέκριναν την πρόταση αυτή θεωρούν τη ρύθμιση ικανοποιητική 
(I, IRL) 
Σχετικά με την πληροφορική οργάνακιη (βλ. σημείο 1.2.(γ), οι κατευθύνσεις της Επιτροπής 
συμφωνούσαν απόλυτα με τις εξελίξεις ή τα σχέδια των κρατών μελών. Το Ηνωμένο 
Βασίλειο ανέφερε ότι ενώ δεν έχει κανένα ειδικό πρόγραμμα σχετικά με έναν ενιαίο κωδικό 
αναγνώρισης για όλους τους φορολογουμένους, ωστόσο, πρόκειται να δημιουργήσει έναν 
ενιαίο αριθμό για όλους όσους που υπάγονται στους δασμούς και τους ειδικούς φόρους 
κατανάλωσης. 
Τα κράτη μέλη ανέφεραν ότι η κατάσταση τους συμφωνεί με τις κατευθύνσεις που 
καθορίσθηκαν στον τομέα της αναδιοργάνωσης και ορθολογικοποίησηςτων διαδικασιών και 
της κατάρτισης του προσωπικού. 
1.5. ΠΑΡΑΑΕΙΓΜΛΤΑ ΣΙΙΜΛΝΤΙΚΩΝ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΩΝ Ή ΠΡΑΚΤΙΚΩΝ 
Ορισμένα κράτη μέλη ανέφεραν πρωτοβουλίες ή πρακτικές που αξίζει να σχολιαστούν, 
μερικές από τις οποίες θα παρουσιασθούν λεπτομερώς στα επόμενα κεφάλαια. 
Νομικές βάσεις δεδομένων 
Δημιουργήθηκαν νομικές βάσεις δεδομένων που περιέχουν ένα ευρύ φάσμα προηγουμένων 
νομικής φύσεως. Οι βάσεις αυτές λειτουργούν με βάση ένα σύστημα συνδρομών και 
χρησιμοποιούνται ευρέως από τους επαγγελματίες που τείνουν να γίνουν το κύριο σημείο 
επαφής μεταξύ του φορολογουμένου και της διοίκησης (D, F). 
Έλεγχος πολλών φόρων 
Είναι γενικά παραδεκτό ότι τα προβλήματα που δημιουργούνται σε ένα φορολογικό τομέα 
συχνά έχουν επιπτώσεις σε άλλο τομέα. Ο ομαδικός φορολογικός έλεγχος διευκολύνει 
τους επιθεωρητές να έχουν μία γενική εικόνα όταν ελέγχουν ή επιθεωρούν τις 
επιχειρήσεις και βοηθάει να βελτιωθεί η διάθεση των πόρων που προορίζονται για το 
προσωπικό ελέγχου (DK, D, F, IRL, NL). Μία συνδυασμένη φορολογική προσέγγιση 
αποδείχθηκε επίσης χρήσιμη ως προς το ότι αντιστάθμισε τις οφειλές που υπάγονταν σε 
ένα φορολογικό τομέα με εξόφληση σε άλλο τομέα. Το Βέλγιο σχεδιάζει τώρα να 
συγχωνεύσει τη διοίκηση του ΦΠΑ και την άμεση φορολογία, για να διευκολύνει την 
ανάπτυξη του ελέγχου ποικίλων φόρων. 
Είσπραξη 
Αναφέρθηκαν δύο πολύ καινοτόμες πρακτικές ελέγχου: 
i) Το προσωπικό της διοίκησης συχνά έρχεται σε επαφή με τις επιχειρήσεις τηλεφωνικώς, 
όταν η καταβολή του φόρου δεν έχει πραγματοποιηθεί εγκαίρως. Εάν οι παρεχόμενες 
εξηγήσεις δεν είναι ικανοποιητικές, κινείται αμέσως η διαδικασία είσπραξης (DK, UK). 
12 
ϋ) Στην περίπτωση ορισμένων επιχειρήσεων, στις οποίες παρατηρούνται διαρκώς 
προβλήματα είσπραξης, η διοίκηση μπορεί ενδεχομένως να αναθέσει σε δημόσιους 
οργανισμούς να αποσύρουν τις ειδικές άδειες τους, χωρίς τις οποίες δεν μπορούν να 
διατηρούν εμπορική επιχείρηση (D, DK). (Βλέπε κεφάλαιο 4). 
Απλουστευμένες μέθοδοι είσπραξης 
Σε ορισμένα κράτη μέλη (Ε, IRL, I, L) λειτουργεί ένα σύστημα που διευκολύνει την 
καταβολή των φόρων είτε απευθείας στην κεντρική τράπεζα (F) είτε μέσω 
χρηματοπιστωτικοί ιδρυμάτων που με τη σειρά τους διαβιβάζουν το φόρο απευθείας 
στην κεντρική τράπεζα για να διευκολύνουν τις διαδικασίες είσπραξης και να 
διασφαλίσουν ότι οι φόροι χρεώνονται ταχύτερα. (Βλέπε κεφάλαιο 5). 
Πληρωμή με πιστωτική κάρτα 
Η Ιταλία μελετά τη δυνατότητα να καταβάλλονται οι φορολογικές οφειλές με πιστωτική 
κάρτα ώστε να ενθαρρύνεται η άμεση πληρωμή. 
Πληροφορική οργάνωση 
Η Γαλλία διαθέτει ένα εθνικό σύστημα πραγματικού χρόνου (MEDOC) για τον έλεγχο και 
τη διαχείριση των φόρων, το οποίο εγγυάται τα πλέον ενημερωμένα στοιχεία και είναι 
στη διάθεση του προσωπικού σε τοπικό επίπεδο. 
Ορισμένα κράτη μέλη (Ε, Ρ, UK) χρησιμοποιούν ένα λογισμικό που μπορεί να υπολογίσει 
το κόστος του ελέγχου και έτσι να επηρεάσει τη χρησιμοποίηση των πόρων κατά τον 
αποτελεσματικότεροτροπο. Στις περισσότερες περιπτώσεις χρησιμοποιούνται μια σειρά 
από μέτρα και δείκτες απόδοσης (Βλ. κεφάλαιο 5). 
13 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 
ΛΛΛΛΙΈΣ Ι ΙΟΥ ΕΠΗΛΘΑΝ Σ ΠΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ 
ΦΙΙΛ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΕΚΘΕΣΗ 
2.1. Ο ΦΠΑ ΣΤΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ 
Από μια ανασκόπηση του σχετικού μεριδίου των εθνικών φορολογικών εσόδων από τον 
ΦΠΑ προέκυψε ότι το μερίδιο του ΦΠΑ στα εθνικά έσοδα από φόρους το 19928 ήταν 
μεγαλύτερο στην Ελλάδα (26%), Ιρλανδία, Ηνωμένο Βασίλειο (πάνω από 20%) και μικρότερο 
στην Ιταλία (λιγότερο από 15%). Δεδομένου ότι το επίπεδο της φορολογικής προσπάθειας 
(φόροι και κοινωνικές επιβαρύνσεις ως ποσοστό του ΑΕΠ) κυμαινόταν από 34% στο 
Ηνωμένο Βασίλειο έως 48% στη Δανία και στο Λουξεμβούργο, ο ΦΠΑ που εισπράχθηκε ως 
ποσοστό του Ακαθάριστου Εθνικού Προϊόντος ανερχόταν σε μεγαλύτερο ποσοστό στην 
Ελλάδα και Δανία (10,7% και 9,3%), ενώ σε όλα τα άλλα κράτη μέλη παρέμεινε κάτω από 
το 8%. [Πίνακας 3] 
2.2. ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ 
Η πρώτη έκθεση αναγνώρισε ότι η διάρθρωση και η αποτελεσματικότητα της διαχείρισης 
ΦΠΑ επηρεάζεται σε μεγάλο βαθμό από τα χαρακτηριστικά του πληθυσμού των 
φορολογουμένων. Γι' αυτό το λόγο, εξετάζονται ξανά τα κύρια χαρακτηριστικά που 
καθιστούν ευκολότερο ή δυσχερέστερο το έργο των διοικήσεων, και συγκεκριμένα ο αριθμός 
των φορολογουμένων, το μέγεθος τους, οι επιχειρηματικές τους δραστηριότητες και η 
γεωγραφική τους κατανομή. 
Ο αριθμός των επιχειρήσεων που ήταν εγγεγραμμένες για τον ΦΠΑ αυξήθηκε σε όλα τα 
κράτη μέλη από την πρώτη έκθεση (Πίνακας 16). Ως εκ τούτου, οι φορολογικές αρχές 
αντιμετωπίζουν συνεχή διαδικασία προσαρμογής προκειμένου να κάνουν όσο το δυνατόν 
καλύτερη χρήση των πόρων τους. 
Σε σύγκριση με την κατάσταση που περιέγραφε η πρώτη έκθεση, η κατά μέγεθος κατανομή 
των επιχειρήσεων έχει μεταβληθεί εξαιρετικά στο Βέλγιο, την Ιταλία και το Ηνωμένο 
Βασίλειο καθώς και στη Γερμανία λόγω της επανένωσης. Στο Βέλγιο έχει αυξηθεί σημαντικά 
το σχετικό μερίδιο τόσο των μικρο-επιχειρήσεων όσο και των μεγάλων. Στην Ιταλία 
σημειώθηκε μείωση του αριθμού μικρών επιχειρήσεων. Στην Ιταλία ο αριθμός μικρο-
επιχειρήσεων μειώθηκε επίσης, πράγμα που διευκόλυνε σχετικά τη διαχείριση του ΦΠΑ. Στο 
Ηνωμένο Βασίλειο αυξήθηκε σημαντικά το σχετικό μερίδιο των μικρο-επιχειρήσεων ο 
αριθμός φορολογουμένων ήταν χαμηλός (βλέπε πίνακα 4). 
1991 για DK, GR, IRL, L, Ρ 
14 
Η αναλογία των επιχειρήσεων στους "ευαίσθητους"9 τομείς των οποίων είναι δύσκολη η 
διαχείριση, αν και έχει μειωθεί στα περισσότερα κράτη μέλη (κυρίως στις Κάτω Χώρες, αλλά 
επίσης σημαντικά στη Γερμανία και το Λουξεμβούργο), έχει κάπως αυξηθεί στο Ηνωμένο 
Βασίλειο. Το ποσοστό των "ευαίσθητων" επιχειρήσεων παραμένει υψηλότερο στην Ιταλία 
(82%), ενώ στο Βέλγιο, την Ισπανία, το Λουξεμβούργο, την Πορτογαλία και το Ηνωμένο 
Βασίλειο ανέρχεται σε περίπου 75%. Αντίθετα, οι Κάτω Χώρες (60%) και η Γερμανία (66%) 
έχουν σχετικά μεγάλο ποσοστό "μη ευαίσθητου" πληθυσμού φορολογουμένων (βλέπε πίνακα 
5). Η κατανομή βάσει του κύκλου εργασιών σε "ευαίσθητους" και "μη ευαίσθητους" τομείς 
μπορεί να αποδειχθεί ακόμη σημαντικότερη. Μεταξύ των κρατών μελών για τα οποία 
υπάρχουν στοιχεία (Β, DK, D, F, Ι, Ρ), στη Δανία παρατηρείται η μεγαλύτερη συγκέντρωση 
κύκλου εργασιών σε "ευαίσθητους" τομείς (64%)· ακολουθούν το Βέλγιο και η Ιταλία, ενώ 
στα υπόλοιπα τρία κράτη μέλη η αναλογία είναι 50% ή λιγότερο. 
2.3. ΑΙΑΡΘΡΩΣΙΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ 
Όπως τονίσθηκε ήδη στην πρώτη έκθεση, υπάρχουν ακόμη διαφορές στη διάρθρωση 
λειτουργίας των φορολογικών αρχών. Ωστόσο, φαίνεται ότι τα κράτη μέλη έχουν την τάση 
να συγκεντρώνουν τα καθήκοντα σχετικά με την έμμεση φορολογία και το ΦΠΑ σε μία και 
μόνη υπηρεσία (D, DK, Ε, IRL, I, NL, και προσεχώς Β). 
Όσον αφορά την κατανομή των αρμοδιοτήτων για τις συναλλαγές που εξετάζονται ανάλογα 
με την καταγωγή τους (εγχώριες, ενδοκοινοτικές ή με τρίτες χώρες) οι ίδιες διοικητικές αρχές 
και υπηρεσίες είναι αρμόδιες για την εγγραφή των φορολογουμένων, τον υπολογισμό του 
φόρου και τον έλεγχο. Ωστόσο, ορισμένα κράτη μέλη έχουν προβλέψει την παρέμβαση 
υπηρεσιών και μονάδων ειδικών για το ΦΠΑ επί των εισαγωγών (Ε, F, IRL, I, NL, Ρ). Οι 
Κάτω Χώρες έχουν επίσης δημιουργήσει μία κεντρική μονάδα που συμμετέχει στον έλεγχο 
των ενδοκοινοτικών συναλλαγών. 
Όσον αφορά την είσπραξη, απλή και αναγκαστική, έχει αυξηθεί η χρησιμοποίηση ειδικών 
υπηρεσιών στα κράτη μέλη. Στην Ιταλία, η αναγκαστική είσπραξη καθυστερούμενων 
ανατίθεται πλέον σε εταιρίες "φάκτορινγκ" ("concessionarii"). 
2.4. ΟΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΚΕΝΤΡΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ 
Οι κεντρικές υπηρεσίες τείνουν ολοένα και περισσότερο να αναθέτουν περισσότερες 
αρμοδιότητες στα τοπικά γραφεία ΦΠΑ, τα οποία ευρίσκονται πλησιέστερα προς τους 
φορολογούμενους και το κοινωνικό και οικονομικό τομέα των δραστηριοτήτων τους, όπως 
φαίνεται στον πίνακα 6. 
Τα περισσότερα κράτη μέλη καταρτίζουν σε κεντρικό επίπεδο τις ετήσιες καταστάσεις 
προτεραιοτήτων τους, καθορίζουν τους εθνικούς στόχους και παρέχουν τεχνικές 
Οι κατηγορίες 5, 6, 7 και 9 της NACE έχουν χαρακτηρισθεί ως "ευαίσθητοι" τομείς. Στις κατηγορίες αυτές 
περιλαμβάνονται οι οικοδομές και τα δημόσια έργα, η διανομή, τα ξενοδοχεία, τα εστιατόρια, οι επισκευές, οι μεταφορές 
και η επικοινωνία, καθώς και άλλες υπηρεσίες. Βλ. πίνακες 4,5. 
15 
κατευθύνσεις και πληροφορική ενίσχυση στους τοπικούς διαχειριστές. Ωστόσο, οι 
περιφερειακοί ή τοπικοί διαχειριστές είναι όλο και περισσότερο αρμόδιοι για τη λήψη 
αποφάσεων σχετικά με την είσπραξη των οφειλών και για την επιλογή των φορολογουμένων 
που πρέπει να ελεγχθούν, καθώς και για τη διάρκεια και την έκταση του ελέγχου. 
2.4.1.Κεντρικές αρμοδιότητες 
Στα περισσότερα κράτη μέλη, οι κεντρικές υπηρεσίες διατηρούν ορισμένα βασικά 
καθήκοντα, μεταξύ των οποίων 
- Ο καθορισμός των διαθέσιμων εθνικών πόρων ελέγχου (δηλαδή η εκτίμηση της 
διαθέσιμης ικανότητας εργασίας) και ο τρόπος με τον οποίο θα κατανεμηθούν στις 
διάφορες περιφέρειες (π.χ. αριθμός φορολογουμένων ανά περιφέρεια). 
- Η διάθεση γενικών μεθοδολογικών κατευθύνσεων, π.χ. η υπογράμμιση των εξελίξεων 
όπως το άνοιγμα των φορολογικών συνόρων την 1.1.93 (F), και άλλων οικονομικών 
ή νομικών εξελίξεων. 
- Ο έλεγχος της ποιότητας και της αποτελεσματικότητας των διαδικασιών είσπραξης και 
ελέγχου που εφαρμόζονται σε επίπεδο περιφέρειας (βλέπε κεφάλαιο 5). 
- Ο καθορισμός των ευρέων τομέων και των δραστηριοτήτων στους οποίους πρέπει να 
συγκεντρωθεί ο έλεγχος (Ε, Ι). Προσδιορίζονται οι οικονομικοί τομείς που είναι 
ιδιαίτερα ευάλωτοι στην απάτη ή που έχουν στρατηγική οικονομική σημασία (π.χ. 
τράπεζες στη D). Οι προσδιορισθέντες οικονομικοί τομείς παρακολουθούνται επίσης 
επισταμένως όσον αφορά την είσπραξη των οφειλών (βλέπε κεφάλαιο 4). 
- Ο προγραμματισμός σε εθνικό επίπεδο ενός μέρους των πόρων ελέγχου που πρόκειται 
να ελέγχουν τους υποκείμενους στο φόρο που πραγματοποιούν ενδοκοινοτικές 
συναλλαγές (Β, Ι) ή να δίνουν συμβουλές σε κεντρικό επίπεδο για τους τοπικούς 
ελέγχους (F). 
- Η δημιουργία έμπειρων ομάδων σε τομείς όπως ο έλεγχος και η καταπολέμηση της 
απάτης στο φορολογικό τομέα. Στα καθήκοντα αυτά περιλαμβάνονται 
- η συγκέντρωση όλων των γραπτών αποδείξεων για την απάτη 
- ο συντονισμός των μέτρων για την έρευνα και την παρακολούθηση των 
υποθέσεων 
- η λήψη άμεσων μέτρων σε σοβαρές περιπτώσεις συνεχούς απάτης 
- ο συντονισμός και καθορισμός των κριτηρίων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν 
στο πλαίσιο των μέτρων ελέγχου σε περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο για την 
ανακάλυψη των περιπτώσεων απάτης. 
Για το σκοπό αυτό, η Γαλλία δημοσιεύει κάθε χρόνο μία πλήρη επισκόπηση των 
διαφόρων ειδών απάτης που διαπιστώνουν οι αρμόδιες για τον έλεγχο υπηρεσίες. 
Κάθε χρόνο πραγματοποιούνται 100 νέες καταχωρήσεις σχετικά με τις τεχνικές της 
απάτης, στις περισσότερες περιπτώσεις σχετικά με το ΦΠΑ. Στην Ελλάδα ελέγχουν με 
ιδιαίτερη προσοχή τους φορολογουμένους που έχουν εκδώσει ψευδή τιμολόγια. Όταν 
16 
τους εντοπίσουν, καταχωρούνται σε ένα κεντρικό κατάλογο που διαβιβάζεται σε όλες 
τις περιφερειακές υπηρεσίες ελέγχου. 
2.4.2. Τοπικές αρμοδιότητες 
Οι βασικές αρμοδιότητες που ασκούνται από το κέντρο στα κράτη μέλη συνδυάζονται 
ωστόσο ολοένα και περισσότερο με τις αρμοδιότητες σε περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο. 
Η αυξημένη ανάθεση αρμοδιοτήτων οφείλεται στο ότι τα κράτη μέλη αναγνωρίζουν τη 
σημασία του προγραμματισμού και της εκτέλεσης των ελέγχων και της είσπραξης κοντά 
στον φορολογούμενο. Ενεργώντας έτσι, εκμεταλλεύτηκαν τις δυνατότητες που παρέχουν 
οι πολυάριθμες πρόσφατες τεχνικές εξελίξεις στον τομέα της πληροφορικής, που 
διευκολύνουν το συντονισμό. 
Ακόμη και στα κράτη μέλη όπου ο προγραμματισμόςγίνεται σε μεγάλο βαθμό στο κέντρο, 
οι περιφερειακές υπηρεσίες διαδραματίζουν πάντα σημαντικό ρόλο όσον αφορά: 
- την επιλογή, σε περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο, τοπικών προγραμμάτων ή 
φορολογουμένων με τη χρησιμοποίηση της τοπικής έρευνας και των γνώσεων των 
τοπικών υπαλλήλων. Σκοπός των προγραμμάτων αυτών είναι να καθορίσουν τα ειδικά 
χαρακτηριστικά των φορολογουμένων σε ορισμένους τομείς. Τα τοπικά και 
περιφερειακά προγράμματα επιλογής συχνά πρέπει να συνδυάζονται με κεντρικά 
προγράμματα προτού εκδοθεί ένα εγκεκριμένο "εθνικό σχέδιο" (Ε). 
- Στις περιπτώσεις όπου διαβιβάζεται στους τοπικούς διαχειριστές για έλεγχο ή για 
είσπραξη ένας κατάλογος φορολογουμένων (βάσει στατιστικών/οικονομικών εκθέσεων 
ή ελέγχου δηλώσεων) τα περισσότερα τοπικά γραφεία διατηρούν σημαντικό βαθμό 
αυτονομίας κατά τον καθορισμό των περιπτώσεων που πρέπει να ελεγχθούν (Β, GR). 
- Τις αποφάσεις σχετικά με τις ρυθμίσεις που επιτρέπουν την αναβολή των πληρωμών 
μέχρι ένα ορισμένο σημείο (βλέπε κεφάλαιο 4). 
- Σε ορισμένα κράτη μέλη (D, DK, F, NL, UK) τα τοπικά γραφεία διαθέτουν μεγαλύτερη 
αρμοδιότητα να επιλέγουν τους φορολογουμένους που θα ελεγχθούν και να 
παρακολουθούν την είσπραξη της οφειλής ΦΠΑ με βάση κριτήρια που έχουν 
καθορισθεί σε τοπικό επίπεδο. Αυτό γίνεται στο πλαίσιο κονδυλίων του 
προϋπολογισμού και χορηγήσεων προσωπικού που εγκρίνονται από το κέντρο (UK). 
Εξάλλου, η Δανία και το Ηνωμένο Βασίλειο καθορίζουν στόχους σχετικά με τα έσοδα 
και τα αποτελέσματα για κάθε περιφερειακό/τοπικό γραφείο. 
2.5. ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΙ ΠΟΡΟΙ, ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ 
Η διαφορετική οργάνωση και ιδίως η τάση να δημιουργούνται υπηρεσίες διαχείρισης πολλών 
φόρων στα κράτη μέλη δεν επιτρέπει να υπολογισθούν και να συγκριθούν εύκολα το 
προσωπικό και οι πόροι που παρέχονται στα καθήκοντα διαχείρισης του ΦΠΑ και εμποδίζει 
17 
τη σύγκριση το)ν πόρων μεταξύ των διοικήσεων των κρατών μελών (βλέπε πίνακα 7). Εάν 
συγκριθεί η εξέλιξη του προσωπικού από την κατάρτιση της πρώτης έκθεσης και μετά, 
παρατηρείται ότι: 
- ο αριθμός ελεγκτών αυξήθηκε στην Ιρλανδία και στο Λουξεμβούργο· 
- οι γενικοί πόροι σε προσωπικό παρέμειναν σταθεροί στην Ελλάδα, στη Γαλλία (DGI), 
στην Ιταλία και στο Ηνωμένο Βασίλειο. 
Οι έλεγχοι στα εσωτερικά σύνορα και το μεταβατικό καθεστώς ΦΠΑ δεν προκάλεσαν 
σημαντικές μεταβολές όσον αφορά το προσωπικό. 
Η αύξηση του αριθμού των εγγεγραμμένων φορολογουμένων και τα ολοένα και πιο 
πολύπλοκα καθήκοντα που ανατίθενται στη διαχείριση ΦΠΑ, στα οποία περιλαμβάνονται και 
οι μεταβατικές διατάξεις ΦΠΑ, μαζί με την περιορισμένη αύξηση των ανθρώπινων πόρων 
είχαν ως αποτέλεσμα όλα τα κράτη μέλη να αποδίδουν ολοένα και μεγαλύτερη σημασία στη 
βελτίωση της παραγωγικότητας με την κατάρτιση και την πληροφορική οργάνωση. 
Όσον αφορά την κατάρτιση, όλα τα κράτη μέλη οργανώνουν προγράμματα κατάρτισης που 
προορίζονται για το νεοπροσληφθέν προσωπικό και συνεχή προγράμματα σχετικά με τη νέα 
νομοθεσία και άλλα σημαντικά θέματα για το παλαιότερο προσωπικό. Η διάρκεια και οι 
τομείς που καλύπτονται από αυτά τα προγράμματα, καθώς και ο συνδυασμός των 
μαθημάτων και η επιτόπου κατάρτιση εξακολουθούν να διαφέρουν σημαντικά από το ένα 
κράτος μέλος στο άλλο (βλέπε πίνακες 8, 9). Οι διοικητικές υπηρεσίες οργανώνουν σε 
κεντρικό ή/και τοπικό επίπεδο γενικά και ειδικά μαθήματα κατάρτισης σχετικά με τον ΦΠΑ. 
Ολοένα και περισσότερο αναγνωρίζεται η σημασία των κοινοτικών θεμάτων και της 
κατάρτισης σχετικά με την καταπολέμηση της απάτης (F, NL) που αποτελούν το αντικείμενο 
ειδικών προγραμμάτων κατάρτισης. 
Σε όλα τα κράτη μέλη η πληροφορική οργάνωση συνέχισε να αναπτύσσεται όπως δείχνει ο 
πίνακας 10. Οι διαδικασίες εγγραφής και ελέγχου των δηλώσεων που λείπουν 
πραγματοποιούνται με τη βοήθεια υπολογιστή, ενώ οι άλλες διαδικασίες είναι πλήρως 
αυτοματοποιημένες στα περισσότερα κράτη μέλη. 
Η πλειοψηφία των κρατών μελών χρησιμοποιούν, ή σχεδιάζουν να χρησιμοποιήσουν, ειδικά 
συστήματα για τον έλεγχο και την επιλογή των φορολογουμένων που πρέπει να ελεγχθούν. 
(Παράρτημα 7) 
2.6. ΚΟΣΤΟΣ-ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΙΣΟΤΗΤΑ ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗΣ 
Όλα τα κράτη μέλη επιδιώκουν ως γενικό στόχο των διοικήσεων ΦΠΑ τη μεγιστοποίηση της 
είσπραξης των εσόδων ΦΠΑ (βραχυπρόθεσμακαι μακροπρόθεσμα).Όλα αποσκοπούν σε όσο 
το δυνατόν μεγαλύτερο ποσοστό εκούσιας συμμόρφωσης και στη μείωση στο ελάχιστο και 
πρόληψη της φοροαποφυγής και φοροδιαφυγής, ιδίως με τον εντοπισμό και την καταστολή 
των πιο περίπλοκων περιπτώσεων απάτης. 
Η μεγιστοποίηση των εσόδων ή η αποτελεσματικότητα θα επιτευχθεί καλύτερα με την 
χορήγηση πόρων προκειμένου να εντοπισθούν και να επαναφερθούν στην τάξη οι ομάδες 
φορολογουμένων για τους οποίους η αναμενόμενη αύξηση της φορολογικής οφειλής είναι 
υψηλότερη. Όλα τα κράτη μέλη χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο τις τεχνικές ανάλυσης 
του κινδύνου για να επιτύχουν αυτό το στόχο. II μεγιστοποίηση των εσόδων μπορεί έτσι να 
βοηθήσει τη διοίκηση να προβάλει μία εικόνα αποτελεσματικότητας και επομένως να 
αποφύγει την φοροαποφυγή και να ενθαρρύνει την εκούσια συμμόρφωση. 
Οι διοικήσεις που συγκεντρώνουν τις προσπάθειες τους στο στόχο της αποτελεσματικότητας 
έχουν την τάση να καθορίζουν υψηλά όρια εγγραφής, προσανατολισμένους ελέγχους, με βάση 
τον κίνδυνο, καθώς και σχέδια είσπραξης των οφειλών. 
Ο εκτεταμένος έλεγχος σημαίνει ότι όλοι οι φορολογούμενοι, ανεξάρτητα από το μέγεθος 
τους, τη δραστηριότητα τους ή την έδρα τους, έχουν τις ίδιες πιθανότητες να υποβληθούν σε 
έλεγχο και να τους επιβάλει η διοίκηση αναγκαστική είσπραξη. Χαμηλά όρια εγγραφής, 
εκτεταμένα προγράμματα ελέγχου που βασίζονται στον "κύκλο ελέγχου" (η μέση συχνότητα 
των ελέγχων που πραγματοποιούνται σε μια δεδομένη εταιρία) και η συστηματική απαίτηση 
όλων των οφειλών, πρέπει να εξυπηρετούν την επίτευξη αυτού του στόχου και να 
αποτρέπουν τους φορολογούμενους από τη μελλοντική μη συμμόρφωση. 
Τα προγράμματα εγγραφής, υπολογισμού, είσπραξης και ελέγχου των κρατών μελών 
επηρεάζονται από ένα συμβιβασμό μεταξύ αυτών των δύο σημαντικών και ειδικότερων 
στόχων. Ενώ όλα τα κράτη μέλη λαμβάνουν υπόψη τους δύο αυτούς στόχους, η Δανία, οι 
Κάτω Χώρες και το Ηνωμένο Βασίλειο αποδίδουν μεγαλύτερη σημασία στη μεγιστοποίηση 
των αποτελεσμάτων, ενώ το Βέλγιο αποδίδει μεγαλύτερη σημασία στη διεξοδική μεταχείριση 
όλων των φορολογουμένων. 
19 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΦΠΛ 
3.1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
Οι φορολογούμενοι εκτιμούν οι ίδιοι τον ΦΠΑ στις δηλώσεις που υποβάλουν. Οι διαδικασίες 
ελέγχου έχουν ως στόχο να διαπιστωθεί κατά πόσο τηρούνται οι διατυπώσεις εκ μέρους των 
φορολογούμενων, δηλαδή να ελεγχθεί εάν οι οφειλόμενοι φόροι που δηλώνονται είναι 
πλήρεις και ακριβείς. Η ενέργεια αυτή περιλαμβάνει τα εξής: 
1. ανάλυση των πληροφοριών που αναγράφουν οι φορολογούμενοι στις δηλώσεις και 
η σύγκριση τους με άλλες συναφείς πληροφορίες προερχόμενες από διάφορες πηγές 
τις οποίες διαθέτει η εφορία, 
2. η επιλογή των φορολογούμενων που πρόκειται να υποστούν έλεγχο, 
3. για τους φορολογούμενους που πρέπει να ελεγχθούν, η επαλήθευση των πληροφοριών 
που έχουν υποβληθεί με βάση ορισμένους ειδικούς δείκτες για κάθε κλάδο ή με βάση 
γενικές αναλογίες που έχουν επιλεγεί από την εφορία, οι οποίοι μπορούν να 
προκύψουν από τη λογιστική ή από άλλες πληροφορίες που προέρχονται από το 
ελεγχόμενο πρόσωπο ή από τρίτο. 
Οι γενικοί στόχοι του ελέγχου δεν διαφέρουν από τις άλλες λειτουργίες ΦΠΑ, οι οποίες 
αναφέρονται στο κεφάλαιο 2 παραπάνω, δηλαδή την όσο το δυνατόν μεγαλύτερη αύξηση των 
εισπραττόμενων εσόδων ΦΠΑ (βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα) φθάνοντας στα 
υψηλότερα επίπεδα εθελούσιας συμμόρφωσης και μειώνοντας όσο το δυνατόν περισσότερο 
και αποθαρρύνοντας την φοροδιαφυγή και φοροαποφυγή, ειδικά με τον εντοπισμό και την 
καταστολή των πιο πολύπλοκων περιπτώσεων απάτης. 
Στο κεφάλαιο 5 θα γίνει ανάλυση των δεικτών και των στόχων απόδοσης που 
χρησιμοποιούνται κανονικά στα κράτη μέλη και θα εξετασθούν οι λειτουργικές διαδικασίες 
για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση αυτών των αποδόσεων. 
Στο παρόν κεφάλαιο θα επιδιωχθεί να εντοπισθούν τα μεγάλα προβλήματα που 
αντιμετωπίζουν τα κράτη μέλη κατά την πραγματοποίηση των ελέγχων τους και να 
περιγραφούν οι μέθοδοι προγραμματισμού καθώς και οι λειτουργικές μέθοδοι που έχουν 
υιοθετήσει για να πετύχουν τους στόχους των ελέγχων τους. 
3.2. ΣΥΛΛΟΓΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ 
Οι πληροφορίες βάσει των οποίων τα κράτη μέλη μπορούν να διενεργήσουν έλεγχο 
πληρότητας και ακρίβειας των φορολογικών δηλώσεων είναι κατά μεγάλο μέρος στην κατοχή 
των φορολογούμενων. Κατά συνέπεια τα κράτη μέλη, εκτός από τον προγραμματισμό τους, 
ασχολούνται επίσης με τη συστηματική συλλογή πληροφοριών σχετικά με τις δραστηριότητες 
των φορολογούμενων. 
20 
Οι πληροφορίες αυτές, όταν συνοδεύονται με ανάλυση του φορολογούμενου πληθυσμού 
προκειμένου να εντοπισθούν οι πιθανότερες περιπτώσεις φοροδιαφυγής ή δήλωσης ενόςμέρο 
ς μόνο των οφειλόμενων φόρων αποτελούν μια αποτελεσματική μέθοδο ανακάλυψης και 
άλλων φορολογικών -οφειλών και μπορούν να συμβάλουν στη μείωση του ποσοστού των 
φορολογούμενων που δεν αποτελούν αντικείμενο ελέγχου. 
Οι πληροφορίες που διαθέτουν τα κράτη μέλη σχετικά με κάθε φορολογούμενο καθώς και με 
τις φορολογούμενες πράξεις τους διαφέρουν. Όλα τα κράτη μέλη έχουν πρόσβαση στα 
λογιστικά βιβλία των φορολογούμενων, ενώ η πρόσβαση στους τραπεζικούς λογαριασμούς 
περιορίζεται μόνο σε αιτήσεις παροχής ειδικών πληροφοριών. Οι περισσότερες υπηρεσίες 
ΦΠΑ έχουν επίσης πρόσβαση στους φακέλους και στα δελτία άλλων φορολογικών υπηρεσιών 
(ειδικά όταν ο ΦΠΑ ελέγχεται ταυτόχρονα με τους άμεσους φόρους). Μερικές φορές επίσης 
έχουν πρόσβαση και στους ςρακέλους της κοινωνικής ασφάλισης. 
Εκτός από την ανακεφαλαιωτική κατάσταση των ενδοκοινοτικών συναλλαγών με άλλα κράτη 
μέλη που προβλέπεται στο άρθρο 22 παραγρ. 6 σημείο β) της έκτης οδηγίας ΦΠΑ ορισμένα 
κράτη μέλη (Ε,Ρ,) απαιτούν επιπλέον από τους φορολογούμενους να συντάσσουν 
καταλόγους όπου θα αναφέρονται όλοι οι φορολογούμενοι στους οποίους έχουν γίνει ακόμη 
και εγχώριες παραδόσεις. Η Δανία, η Ιταλία και η Ισπανία είναι επίσης σε θέση να 
παρακολουθούν και άλλες βασικές συναλλαγές των φορολογούμενων, όπως είναι οι 
αγοραπωλησίες ακινήτων ή αυτοκινήτων, οι οποίες καταχωρούνται σε γενικά συστήματα 
δεδομένων τα οποία διαχειρίζονται οι φορολογικές υπηρεσίες. 
Ορισμένα κράτη μέλη βρήκαν πολύ χρήσιμη τη συλλογή πληροφοριών σχετικά με τις πράξεις 
ορισμένων κλάδων της οικονομικής ζωής προκειμένου να οργανώσουν κατά τέτοιο τρόπο 
τους ελέγχους τους ώστε να γνωρίζουν όσο το δυνατόν καλύτερα ορισμένους ειδικούς τομείς 
και κατηγορίες της οικονομικής ζωής (D, DK, I, IRL, NL). 
Η Δανία και η Ιρλανδία δίνουν έμφαση στους έγκαιρους ελέγχους των φορολογουμένων. Η 
μέθοδος αυτή, εκτός του ότι βοηθάει τους φορολογούμενους να συμμορφωθούν, αποτελεί 
επίσης και έναν έλεγχο της καταχώρησης, γεγονός που περιορίζει τον κίνδυνο μελλοντικής 
φοροδιαφυγής. 
Στα περισσότερα κράτη μέλη διεξάγονται έρευνες και εμπειρικές μελέτες με βάση τους 
φορολογικούς ελέγχους προηγούμενων ετών και άλλες εξωτερικές πληροφορίες προκειμένου 
να συμπληρωθεί η συλλογή των πληροφοριών που αναφέρθηκε παραπάνω. 
3.3. ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΑΟΓΙΙ ΑΥΤΩΝ ΠΟΥ ΘΑ 
ΕΛΕΓΧΘΟΥΝ 
Κατά την επιλογή των φορολογουμένων προσώπων που πρόκειται να ελεγχθούν στα πλαίσια 
των ελεγκτικών τους προγραμμάτων τα κράτη μέλη φροντίζουν ώστε να ελέγχονται οι ομάδες 
φορολογούμενων που είναι οι πιο πιθανές να αποφύγουν ή να διαφύγουν την φορολόγηση 
ή αυτές για τις οποίες οι πιθανότητες είσπραξης των φόρων είναι αρκετά μεγάλες σε σχέση 
με το κόστος του ελέγχου. 
Τα περισσότερα κράτη μέλη φροντίζουν επίσης ώστε οι έλεγχοι να οργανώνονται κατά τέτοιο 
τρόπο ώστε να έχουν μεγάλη επίπτωση όσον αφορά τη συμμόρφωση των φορολογουμένων 
γενικά. 
21 
Ο μεγάλος αριθμός φορολογουμένων στα κράτη μέλη και ο όγκος των διαθέσιμο™ 
στατιστικών στοιχείων συνέβαλαν στο να αναπτυχθούν όλο και πιο τέλεια ηλεκτρονικά 
συστήματα για την υποβοήθηση της επιλογής του ελέγχου. Οι εξελίξεις αυτές έχουν βελτιώσει 
την ποιότητα και την αποτελεσματικότητα των διαδικασιών ελέγχου βάσει εγγράφων. Οι 
εξελίξεις αυτές βοήθησαν τα κράτη μέλη να επιλέξουν προσεκτικότερα και μάλιστα να 
μειώσουν τον αριθμό των επισκέψεωνελέγχου. Η Γαλλία, που αριθμεί περίπου 2,5 εκατ. 
φορολογουμένων, χρησιμοποιεί τέτοιες τεχνικές για την πραγματοποίηση άνω του μισού 
εκατομμυρίου ελέγχων βάσει εγγράφων ετησίως. Με βάση αυτά τα αποτελέσματα εκτιμάται 
ότι μπορούν να γίνουν 37.000 επισκέψεις ελέγχου. Αντίθετα, το Ηνωμένο Βασίλειο, με 1,6 
εκατ. φορολογούμενους,δίνει έμφαση στις επισκέψεις ελέγχου οι οποίες επιλέγονται με βάση 
την αυτόματη ανάλυση των κινδύνων που γίνεται δύο φορές το χρόνο αντί για τον έλεγχο 
βάσει εγγράφων. Κάθε χρόνο ελέγχονται 378.000 φορολογούμενοιπερίπου (βλέπε πίνακα 16). 
3.4. ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ 
Τα περισσότερα κράτη μέλη χρησιμοποιούν ένα φάσμα κριτηρίων που αναφέρονται 
παρακάτο) για την επιλογή της ομάδας, του τομέα, της ομογενούς δραστηριότητας και των 
μεμονωμένων φορολογούμενων προσώπων με τις μεγαλύτερες πιθανότητες να υποστούν 
κάποιο έλεγχο. Η χρήση αυτών των κριτηρίων σε συνδυασμό με τους κατάλληλους κανόνες 
απόφασης επιτρέπουν στα κράτη μέλη να προσδιορίσουν τα εξής: 
α) τον τύπο του ελέγχου π.χ., τον έλεγχο επιστροφής ΦΠΑ, τον έλεγχο των ενδοκοινοτικών 
συναλλαγών, τις μεγάλες επιχειρήσεις ή τους φορολογούμενους υψηλού κινδύνου, 
β) την έκταση και το βάθος του ελέγχου που πρόκειται να διενεργηθεί, π.χ. ένας ευρύς 
έλεγχος για όλους τους φόρους που θα καλύπτει όλες τις περιόδους, ένας σύντομος 
έλεγχος που θα καλύπτει μόνο την παρούσα περίοδο φορολόγησης ή ένας έλεγχος των 
τιμολογίων ή συμμόρφωσης με άλλες νομικές διατάξεις για το ΦΠΑ (π.χ. ενδιάμεσοι 
έλεγχοι στην Ελλάδα σε περιπτώσεις παράτυπης υποβολής δηλώσεων), 
γ) το επίπεδο και η εμπειρία του προσωπικού που πρόκειται να χρησιμοποιηθεί ώστε να 
διασφαλίζεται ότι οι έλεγχοι θα ανατίθενται στους πλέον κατάλληλα εκπαιδευμένους 
ελεγκτές. 
Ορισμένοι κανόνες απόφασης βασίζονται στη σύγκριση των δηλώσεων των φορολογούμενων 
με προηγούμενη δήλωση τους ή με τις δηλώσεις φορολογούμενων από άλλους συγκρίσιμους 
τομείς ή άλλες γεωγραφικές περιοχές. Αυτά τα επίπεδα αναφοράς ενημερώνονται και 
τροποποιούνται τακτικά. 
Όταν δεν επιβάλλεται άμεσος έλεγχος των φορολογουμένων με βάση την εκτίμηση των 
κινδύνων, ορισμένα κράτη μέλη φροντίζουν ώστε να ελέγχονται όσο το δυνατόν 
περισσότεροι εντός ενός καθορισμένου χρονικού διαστήματος, 5 έτη κανονικά, γεγονός που 
θα επιτρέψει την νόμιμη είσπραξη των μη δηλωθέντων φόρων. Εντούτοις, άλλα κράτη μέλη 
αναγνωρίζουν ότι, λόγω του μεγάλου αριθμού των MME και των περιορισμένων διαθέσιμων 
22 
πόρων, είναι απίθανο να ελεγχθούν όλες αυτές οι επιχειρήσεις εντός της εν λόγω περιόδου. 
Ενα κράτος μέλος προβλέπει ότι οι πολύ μικρές επιχειρήσεις θα ελέγχονται κατά μέσο 
όρο κάθε 57 χρόνια. Άλλα κράτη μέλη, ενώ δεν επιδιώκουν να καθορίσουν κάποιο κύκλο 
ελέγχου για τις περισσότερες εταιρείες, θεωρούν ότι για τον έλεγχο των πολύ μεγάλων 
εταιρειών θα πρέπει να γίνει μια κυκλική προσέγγιση για να προσδιορισθούν οι τομείς που 
θα πρέπει να ελεγχθούν (DK, GR, IRL, NL, UK, κλπ). 
Οι πίνακες 13 και 14 και το παράρτημα 6 δείχνουν τις πρακτικές επιπτώσεις τέτοιων 
αποφάσεων στα κράτη μέλη. Όσον αφορά τις μεγάλες, τις μεσαίες και τις μικρές επιχειρήσεις, 
οι πίνακες αυτοί αναφέρουν τη μέση διάρκεια ενός ελέγχου, τον αριθμό ελεγκτών που 
συμμετέχουν και τη συχνότητα με την οποία μπορούν να διενεργούνται οι έλεγχοι στις 
αντίστοιχες επιχειρήσεις. 
3.5. ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΚΙΝΔΥΝΟΥ 
Τα κριτήρια που αναφέρουν κυρίους τα κράτη μέλη για την επιλογή των ομάδων ή 
μεομονωμένων επιχειρηματιών που ελέγχουν είναι τα εξής: 
3.5.1. Κριτήρια χρηματοοικονομικού κινδύνου 
- Μέγεθος και διάρθρωση της επιχείρησης 
- κύκλος εργασιών και αριθμός εργαζομένων 
- για τις ομάδες εταιρειών ο αριθμός των υποκαταστημάτων καθώς και η εθνική 
και διεθνής εξάπλωση τους 
- Προσοδοφόρες δραστηριότητες 
- κύκλος εργασιών 
- επίπεδα φορολόγησης (επίπεδο φόρου εισροών συν επίπεδο φόρου εκκροών) 
- κύκλος εργασιών/συνολικό ποσοστό φόρου εισροών 
- κύκλος εργασιών/αριθμόςεργαζομένων(ενδεχομένωςέλεγχοςκατά αντιπαράθεση 
με τους φακέλους της κοινωνικής ασφάλισης) 
- ποσοστά περιθωρίου κέρδους 
- επίπεδο μερικών απαλλαγών 
- Η πολυπλοκότητα των λογαριασμών των φορολογούμενων 
- αριθμός επεξαργασμένων λογιστικών εγγράφων και συστήματα καταχώρησης 
- Η ποιότητα των εσωτερικών ελέγχων των φορολογούμενων προσώπων 
- ανάλυση της εργασίας και ποιότητα φορολογούμενων,εσωτερικοίκαι εξωτερικοί 
ελεγκτές 
- Τομείς όπου οι πελάτες είναι τελικοί καταναλωτές 
- αγοροπωλησίες τοις μετρητοίς 
- Τομείς με δυσκολίες διάθεσης δικαιολογητικών αγοράς π.χ. από ιδιώτες 
23 
- Εταιρείες που δικαιούνται επιστροφής ΦΠΑ ή συμψηφισμού 
- Εταιρείες που πραγματοποιούν ενδοκοινοτικές συναλλαγές 
- διαφορές μεταξύ των δηλωμένων εισροών και των εισροών οι οποίες 
εντοπίσθηκαν χάρη στο σύστημα VIES 
- χρησιμοποίησηανύπαρκτουήλανθασμένουαριθμούφορολογικούμητρ(ίχ)υΦΠΛ 
- Νεοκαταχωρημένες εταιρείες 
3.5.2. Κριτήρια συμμόρφωσης 
- Παράλειψη υποβολής υποχρεωτικών εγγράφων 
- Παράλειψη υποβολής δηλώσεων ΦΠΑ 
- Επιπτώσεις της καθυστερημένης και μερικής πληρωμής ή της μη πληρωμής 
- Προηγούμενες ανακαλυφθείσες ή εκούσια αποκαλυφθείσες ελλιπείς δηλώσεις 
- Φήμη ιδιοκτητών/διευθυντών (π.χ. προηγούμενες πτωχεύσεις ή προηγούμενες οφειλές 
ΦΠΑ). 
Επισημαίνεται ότι με τη συμπλήρωση της χρήσης τέτοιων προτύπων τα περισσότερα κράτη 
μέλη βασίζονται στην επαγγελματική κατάρτιση των ίδιων των ελεγκτών σε περιφερειακό ή 
τοπικό επίπεδο για να κάνουν την τελική επιλογή του ελέγχου. 
Ορισμένα κράτη μέλη (DK, NL, UK) συνδυάζουν τη χρησιμοποίηση των δεικτών 
δημοσιονομικού ελέγχου με δείκτες συμμόρφωσης κατά τον προσδιορισμό του τύπου, της 
έκτασης και τους βάθους του ελέγχου τον οποίο θα πραγματοποιήσουν. Σε άλλα κράτη μέλη 
(Ε, Ι, Ρ) τα κριτήρια αυτά χρησιμοποιούνταιγια τον προσδιορισμότων χαρακτηριστικών των 
φορολογούμενων που πρόκειται να ελεγχθούν τόσο από το κέντρο όσο και από τους 
τοπικούς υπαλλήλους για την επιλογή αυτών που θα ελεγχθούν. 
Σε άλλα κράτη μέλη (I, IRL, UK) η επιλογή των φορολογούμενωνγια έλεγχο βάσει αυτών των 
κριτηρίων συνοδεύεται και από ενημερωτικές επισκέψεις για τη συμπλήρωση των στατιστικών 
των ελέγχων και για τη βελτίωση των μελλοντικών επιλογών. 
3.6. ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΕΛΕΓΧΟΥ ΦΠΑ - ΟΡΙΣΜΕΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑΤΑ 
Η διαπίστωση εκ μέρους ορισμένων κρατών μελών (Β, DK, Ε, F, IRL, UK) ότι οι κίνδυνοι 
αποφυγής και διαφυγής ΦΠΑ συνδέονται με ειδικές πρακτικές των διάφορων τομέων 
δραστηριότητας τα ανάγκασε να κατονομάσουν μια σειρά επιχειρήσεων υψηλού κινδύνου, 
όπως τα ξενοδοχεία, τα εστιατόρια και τα μπαρ, καθώς και διάφορους ελεύθερους 
επαγγελματίες όπως οι δικηγόροι, οι οδοντίατροι, οι κομμωτές, τα συνεργεία αυτοκινήτων, 
τα χρυσοχοεία και τα κοσμηματοπωλεία, οι κατασκευαστικές βιομηχανίες, τα καθαριστήρια 
και συναφείς κλάδοι. (Βλέπε Παράρτημα 18). 
24 
Η βελτίωση της ικανότητας εντοπισμού τέτοιων τομέων δίνει τη δυνατότητα στα κράτη μέλη 
να συγκεντρώνουν την προσοχή τους σε ειδικούς τομείς ώστε να βελτιώνουν τη γνώση τους 
ως προς τις εν λόγω πράξεις. 
Οι Κάτω Χώρες έχουν οργανώσει τις φορολογικές υπηρεσίες τους σε ομάδες· κάθε ομάδα 
είναι υπεύθυνη για τον έλεγχο συγκεκριμένων φορολογικών τομέων που χαρακτηρίζονται 
σύμφωνα με τα οικονομικά ή/και φορολογικά συμφέροντα τους και τις σχέσεις μεταξύ τους 
(π.χ. γεωργία, κατασκευές, μπαρ/εστιατόρια, νέες εταιρίες κτλ.). 
Η Ιρλανδία υιοθέτησε παρόμοια μέθοδο και αναδιοργάνωσε τις υπηρεσίες ελέγχου σε δέκα 
τομείς, όπως π.χ. οι εταιρίες επενδύσεων και μισθώσεων, οι εταιρίες επενδύσεων 
χαρτοφυλακίου και οι ανώνυμες εταιρίες. Κάθε τομέας ασχολείται με τις απαιτήσεις των 
κατηγοριών επιχειρήσεων που έχουν διαρθρωθεί γύρω από τους μεγάλους τομείς της 
οικονομίας. 
Για τα δύο αυτά κράτη μέλη, η μέθοδος αυτή συμπληρώθηκε με την πραγματοποίηση ελέγχων 
από ομάδες (για τους από κοινού φορολογικούς ελέγχους) και βασίστηκε στην κατάρτιση 
λεπτομερών εγχειριδίων όσον αφορά τα χαρακτηριστικά της δραστηριόητας. Τα εγχειρίδια 
αυτά, που αποτελούν οδηγό για τα καθήκοντα ελέγχου, περιλαμβάνουν επίσης στοιχεία από 
την εμπειρία στον έλεγχο,σημειώσειςγια την επιλογή των περιπτώσεων,προπαρασκευαστικές 
εργασίες και τυποποιημένα προγράμματα ελέγχου προσαρμοσμένα στους κινδύνους που 
εντοπίζονται σε κάθε τομέα. Τέτοια τυποποιημένα προγράμματα χρησιμοποιούνται επίσης 
στη Γερμανία, στην Ιταλία και στο Ηνωμένο Βασίλειο. 
Οι μέθοδοι ελέγχου ΦΠΑ που χρησιμοποιούνται από τα κράτη μέλη κατά τη διενέργεια 
ελέγχου προβλέπουν τη συστηματική εφαρμογή μιας σειράς διαδικασιών ελέγχου ΦΠΑ οι 
οποίες, εάν εφαρμοσθούν ικανοποιητικά, συμβάλλουν στην εξασφάλιση εργασιών ελέγχου 
υψηλούν επιπέδου. Οι πίνακες 11 και 12 δείχνουν για όλα τα κράτη μέλη τη σειρά των 
διαδικασιών ελέγχου που χρησιμοποιούνται κατά τα διάφορα στάδια του ελέγχου από τους 
προκαταρκτικούς ελέγχους μέχρι τις διαδικασίες που εφαρμόζονται για την πραγματοποίηση 
επίσκεψης ελέγχου. 
3.7. ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΕ ΕΝΑ ΤΟΜΕΑ ΜΕΓΑΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ 
Το τωρινό φάσμα ελέγχων που γίνονται σε τομείς μεγάλου κινδύνου όπου οι πελάτες και 
τελικοί καταναλωτές πληρώνουν τοις μετρητοίς, π.χ. εστιατόρια, ενδέχεται να περιλαμβάνει 
ορισμένους ή όλους από τους ακόλουθους ελέγχους. 
Ο εντοπισμός και η επιλογή τέτοιων τομέων μπορεί να περιλαμβάνει ορισμένες αρχικές 
ενέργειες εντοπισμού των περιπτώσεων εκούσιας ή ακούσιας παράλειψης ενός 
φορολογούμενου να καταχωρηθεί στα μητρώα ΦΠΑ. Το Ηνωμένο Βασίλειο, που προβαίνει 
σε έλεγχο της βάσης των φορολογούμενων, κάνει μεγάλες έρευνες οι οποίες περιλαμβάνουν 
επιθεώρηση των επαγγελματικών και εμπορικών καταλόγων. Στις περιπτώσεις που οι 
επαγγελματίες είναι γνωστοί, η Ιταλία παραδείγματος χάρη επιλέγει έναν φορολογούμενοτου 
οποίου τα δηλωμένα κέρδη είναι ανεπαρκή ή του οποίου το επίπεδο κατανάλωσης και 
δαπανών για αγορές ή υπηρεσίες είναι υψηλό σε σύγκριση με το εισόδημα. 
Ο έλεγχος αυτός μπορεί να περιλαμβάνει επιθεωρήσεις και ελέγχους περί συμμόρφωσης με 
τις τυπικές υποχρεώσεις, και για να διαπιστωθεί κατά πόσο ανταποκρίνονται τα έσοδα ΦΠΑ 
25 
στις δραστηριότητες της εταιρείας. Οι έλεγχοι αυτοί μπορούν να βασισθούν στις γνώσεις που 
έχει ήδη η διοίκηση για το συγκεκριμένο τομέα, στις τάσεις του ισολογισμού, στα λογιστικά 
βιβλία και σε άλλες επιχειρήσεις ή σε αποθηκευτικούς χώρους, στη γνώση των εισροών της 
εταιρείας οι οποίες δεν προκαλούν έκπτωση ΦΠΑ, π.χ. οι δαπάνες προσωπικού. 
Στον κλάδο το>ν εστιατορίων π.χ. οι λεπτομερείς και προσεκτικοί έλεγχοι σχετικά με τους 
εργαζόμενους με βάση τα έγγραφα που τηρούνται υποχρεωτικά μπορούν να εντοπίσουν τους 
αδήλωτους εργαζόμενους. Οι τακτικές επισκέψεις στα εστιατόρια προκειμένου να εκτιμηθεί 
ο μέσος όρος των πελατών καθώς και ένα αντίγραφο του τιμοκαταλόγου μπορούν να 
συμβάλουν στον υπολογισμό των μέσων τιμών οι οποίες θα πρέπει να συγκριθούν με τα 
αποκόμματα των αποδείξεων πληρωμής των φόρων και με τις ενδείξεις των ταμειακών 
μηχανών. 
Η χρήση τεχνικών ανάγνωσης των σύγχρονων ταμειακών μηχανών από τα κράτη μέλη (UK, 
F) επιτρέπει την ανάλυση των ταμειακών πράξεων των φορολογούμενων βάσει μιας 
κατάστασης ελέγχου. Οι προσπάθειες των φορολογούμενων να αποκρύψουν ή να 
τροποποιήσουν αντά τα στοιχεία αντιμετωπίσθηκαν με την αύξηση των έκτακτων ελέγχων. 
Στις περιπτώσεις που ο φορολογούμενος στην προσπάθεια του να παρουσιάσει χαμηλά 
κέρδη μειώνει τις αγορές του ώστε να αποκρύψει αδήλωτες πωλήσεις (του οποίου οι εισροές 
επιβαρύνονται κυρίως με μηδενικούς φορολογικούς συντελεστές ή έχουν υψηλό εργασιακό 
κόστος) πρέπει να ελεγχθούν τα τιμολόγια πωλήσεων το)ν προμηθετών και τα τιμολόγια 
αγοράς των πελατών. Ορισμένα κράτη μέλη (Ε, Ρ) απαιτούν από όλους τους 
φορολογούμενους να υποβάλουν καταλόγους εγχώριων προμηθευτών. Το Βέλγιο καταρτίζει 
τέτοιους καταλόγους βάσει των δηλώσεων των φορολογουμένων. Οι κατάλογοι αυτοί 
χρησιμοποιούνταιγια τον εντοπισμό των φορολογούμενων που προσπαθούν να υποβάλουν 
ελλιπείς και ανακριβείς δηλώσεις ΦΠΑ και αποτελούν ένα αποτελεσματικό μέσο 
καταπολέμησης της φοροδιαφυγής με τη χρήση λανθασμένων τιμολογίων. Το Ηνωμένο 
Βασίλειο βρίσκεται στο στάδιο της επεξεργασίας ενός ηλεκτρονικού προγράμματος που θα 
αναλύει τις δηλωμένες αγορές μιας επιχείρησης με προοπτική τη σύγκριση τους με τις 
εκτιμώμενες αγορές "που χρειάζεται ενδεχομένως" για την εξυπηρέτηση τόσο των πελατών 
όσο και για την κάλυψη όλου του φάσματος των προϊόντων ή υπηρεσιών. 
3.8. ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΙΣ ΜΕΓΑΛΕΣ ΕΤΑΙΡΕΙΕΣ 
Η ανάλυση του μεγέθους των εταιρειών από τα κράτη μέλη απέδειξε ότι το 4 έως 10% 
περίπου των μεγαλύτερων φορολογητέων μονάδων αντιστοιχεί στο 70 έως 80% των 
φορολογικών εσόδων ενώ το 70% των καταχωρημένων φορολογητέων μονάδων, κυρίως οι 
μικρές επιχειρήσεις, συνεισφέρουν μόνο ένα μικρό ποσοστό των εσόδων αυτών. 
Ο έλεγχος των μεγάλων εταιρειών προγραμματίζεται και πραγματοποιείται όλο και 
περισσότερο ανεξάρτητα από τον έλεγχο σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Λαμβάνεται 
φυσικά υπόψη το μεγάλο μέγεθος αυτών των εταιρειών και η μεγάλη τους συνεισφορά στα 
φορολογικά έσοδα, η πολυπλοκότητα των λογιστικών τους συστημάτων και το γεγονός ότι 
έχουν υποκαστήματα στο εσωτερικό και στο εξωτερικό. Οι έλεγχοι αυτοί σκοπός των οποίων 
26 
είναι να καλύπτουν όλες τις φορολογικές περιόδους (π.χ. D), απαιτούν εκπαιδευμένους 
ελεγκτές με ιδιαίτερη ικανότητα να πραγματοποιούν φορολογικό έλεγχο και να 
χρησιμοποιούν περίπλοκες μεθόδους ελέγχου. 
Ο έλεγχος μεγάλων επιχειρήσεων απαιτεί κανονικά διαφορετική μέθοδο από αυτή που 
χρησιμοποιείται για άλλους φορολογούμενους όσον αφορά τη συχνότητα, τη διάρκεια και το 
βάθος του ελέγχου καθώς και το επίπεδο κατάρτισης των ελεγκτών. 
Τα κράτη μέλη αναγνωρίζουν το γεγονός αυτό και έχουν υιοθετήσει στρατηγικές ειδικών 
ελέγχων για τις μεγάλες εταιρείες πολλές φορές χρησιμοποιώντας διάφορα συστήματα 
ελέγχου (F, NL, UK). Τα συστήματα αυτά είναι τέτοια ώστε να διασφαλίζεται ο συστηματικός 
έλεγχος όλων των πράξεων των φορολογουμένων ανάλογα με τους διαφαινόμενους 
κινδύνους. Η μέθοδος αυτή απαιτεί τεκμηρίωση και γνώση της δομής των εισοδημάτων του 
φορολογούμενου, της οργάνωσης του, και των λογιστικών του συστημάτων. Η γεωγραφική 
εξάπλωση και η ποικιλία των υποκαταστημάτων ενδέχεται να απαιτήσει τη συντονισμένη 
βοήθεια περιφερειακών ή τοπικών ομάδων σε ορισμένα κράτη μέλη. 
Ο τακτικός έλεγχος μιας μεγάλης επιχείρησης θα έχει ως στόχο ένα συγκεκριμένο σύστημα 
του φορολογούμενουπ.χ. το καθολικό αγορών. Οι τομείς υψηλού κινδύνου εντοπίζονται και 
τεκμηριώνονται με τη χρησιμοποίηση γραφικών διαγραμμάτων και περιγραφών παράλληλα 
με τις απαντήσεις στα ερωτηματολόγια που έχουν ως στόχο την επιλογή των βασικών 
ελέγχων. 
Ορισμένα κράτη μέλη (F, UK) συμβουλεύονται τη σχετική εσωτερική υπηρεσία ελέγχου της 
επιχείρησης, η οποία ενδέχεται να έχει ήδη πραγματοποιήσει ένα μέρος της εργασίας. Τα 
συστήματα βασικού ελέγχου αξιολογούνται στη συνέχεια προκειμένου να προσδιορισθεί αν 
το σύστημα του φορολογούμενουπαρεχει ακριβείς και έγκυρες πληροφορίες που θα επιτρέπει 
να εκπληρώνει τις φορολογικές του υποχρεώσεις. Η εκτίμηση γίνεται με τη χρησιμοποίηση 
ενός συνδυασμού ελέγχων συμμόρφωσης (οι οποίοι επιβεβαιώνουν ότι ο έλεγχος υπήρξε 
αποτελεσματικός και σωστός) καθώς ελέγχων που επιβεβαιώνουν την αξία και την ορθότητα 
των συναλλαγών. Το μέγεθος των επιτόπιων δειγματοληπτικών ελέγχων των συναλλαγών θα 
εξαρτηθεί από το βαθμό της αποτελεσματικότητας των εσωτερικών ελέγχων. 
Για τους ελέγχους τους, ειδικά σε μεγάλες επιχειρήσεις, οι διοικήσεις των κρατών μελών (D, 
DK, Ε, F, NL, UK) θα κάνουν όσο το δυνατόν μεγαλύτερη χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών 
ώστε να αντλήσουν και να αναλύσουν τα διάφορα στοιχεία τα οποία είναι αποθηκευμένα 
στους προσωπικούς ηλεκτρονικούς υπολογιστές των ελεγκτών. Τέτοια λογισμικά 
χρησιμοποιούνται ευρύτατα στα κράτη μέλη για την ανάλυση των στοιχείων των φακέλων 
και για τη δειγματοληψία μέσα από το φάσμα των διάφορων φακέλων των φορολογούμενων 
π.χ. βιβλίο απογραφής, κατάσταση πληρωμών, γενικό καθολικό και καθολικό πωλήσεων. Οι 
δυνατότητες του λογισμικού είναι μεγάλες και περιλαμβάνουν συγκρίσεις φακέλων, ελέγχους 
αντιστοιχίας, δειγματοληψία (στοιχεία, στατιστική κλπ.) διαχωρισμός στοιχείων καθώς και 
σχήματα και γραφικές παραστάσεις. Τα κράτη μέλη (Β, DK, F, NL, UK) θεωρούν ότι η 
χρησιμοποίηση τέτοιων λογιστικών για να συμβουλεύονται τους φακέλους είναι μια 
οικονομική μέθοδος που τα διευκολύνει στην ανάλυση των χρηματοοικονομικών φακέλων 
των φορολογούμενων χρησιμοποιώντας τους δικούς τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές. Οι 
τεχνικές αυτές χρησιμοποιούνται προς το παρόν για τον έλεγχο μεγάλων εταιρειών με 
27 
διακοινοτική δράση. Η χρησιμοποίηση των συστημάτων εμπειρογνο>μόνων, που τονίστηκε 
στην πρώτη έκθεση, επεκτάθηκε επίσης σημαντικά (βλ. παράρτημα 7). 
3.9. ΕΛΕΓΧΟΣ ΕΙΔΙΚΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΑΙΑΦΥΠΙΣ/ΑΙΙΟΦΥΓΗΣ ΦΠΑ 
Για τα φορολογούμενα πρόσωπα των οποίων η κατάσταση παρουσιάζει ξεχωριστό κίνδυνο 
(π.χ. νεοκαταχωρημένοι φορολογούμενοι, επιστροφές ΦΠΑ) τα κράτη μέλη έχουν αναπτύξει 
ειδικά κριτήρια και παραμέτρους παράλληλα με διάφορους στόχους για τον προσδιορισμό 
των περιπτώσεων που θα ελεγχθούν. Το παράρτημα 8 περιγράφει μια σειρά διαδικασιών που 
χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη για να ελέγξουν αυτές τις επιστροφές ΦΠΑ. 
3.10. ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΑΛΛΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΙ! ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ 
ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ 
Τα περισσότερα κράτη μέλη (βλ. παράρτημα 10) ανέπτυξαν διάφορες μορφές συνεργασίας για 
τον προγραμματισμό των ελέγχων, ιδίως σε διμερή βάση. 
Το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία έχουν στενότατη συνεργασία. Ένα πραπόκολλο 
συμφωνίας προβλέπει επιχειρησιακή συνεργασία όσον αφορά τους κινδύνους για τα 
φορολογικά έσοδα κατά τις εμπορικές συναλλαγές μεταξύ Δημοκρατίας της Ιρλανδίας και 
Βόρειας Ιρλανδίας. Κάθε έτος καταρτίζεται ένα πρόγραμμα ελέγχου και επισκέψεων ελέγχου 
με το οποίο επιλέγονται για έλεγχο φορολογούμενοι που πραγματοποιούν διασυνοριακές 
συναλλαγές. Τα αποτελέσματα αυτών των ελέγχων κοινοποιούνται αμοιβαία. Η επιλογή των 
φορολογουμένων γίνεται συνήθως στους τομείς που θεωρείται ότι παρουσιάζουν ιδιαίτερο 
κίνδυνο, και συγκεκριμ'να στους εμπόρους των αγορών και μετακινούμενους εμπόρους, και 
στα καταστήματα πώλησης τοις μετρητοίς. 
Ορισμένα κράτη μέλη συμμετέχουν επί του παρόντος σε δοκιμαστικό έλεγχο πολυεθνικών 
φορολογουμένων που οργάνωσε η Επιτροπή10. Η δοκιμή αυτή θα ολοκληρωθεί το 1995. Το 
παράρτημα 5 συνοψίζει τις γενικές κατευθύνσεις που χρησιμοποιεί η Δανία για τους 
ταυτόχρονους ελέγχους με τη Σουηδία, τη Φινλανδία και τη Νορβηγία. 
3.11. ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΤΗΣ 
ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ 
Στα περισσότερα κράτη μέλη, εκτός από περιπτώσεις όπου υπάρχει υπόνοια απάτης, οι 
φορολογούμενοι ενημερώνονται εκ των προτέρων για την ημερομηνία ενός ελέγχου και, σε 
ορισμένα από αυτά (DK, D, Ε, F, NL) μπορεί να ενημερωθούν για τον τομέα δραστηριότητας 
που θα ελεγχθεί. Επίσης, στα περισσότερα κράτη μέλη, τα αποτελέσματα του ελέγχου είναι 
δυνατόν να συζητηθούν με τον φορολογούμενοπριν από την κατάρτιση της έκθεσης ελέγχου. 
Εξάλλου, οι φορολογούμενοι είναι δυνατόν να ειδοποιηθούν ότι ενδέχεται να τους επιβληθεί 
Συμπεράσματα του Συμβουλίου της 11ης Ιουλίου 1994 σχετικά με την καταπολέμηση της απάτης 94/C 292/01 (ΕΕαριΟ. 
C 292/1 της 20.10.94) 
28 
σημαντική κύροχιη και να τους δοθεί η δυνατότητα να υπερασπισθούν τη θέση τους. Σε όλα 
τα κράτη μέλη, ο φορολογούμενος μπορεί να προσφύγει σε ένδικα μέσα κατά των 
συμπερασμάτων ενός ελέγχου (βλ. πίνακα 15). 
29 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΟΦΕΙΛΩΝ ΦΠΑ 
4.1. ΣΤΟΧΟΙ 
Οι γενικοί στόχοι της υπηρεσίας ΦΠΑ, π.χ. η μεγιστοποίηση των εσόδων, η μεγιστοποίηση 
της εκούσιας συμμόρφωσης και η ελαχιστοποίηση και παρεμπόδιση της φοροαποφυγής και 
της φοροδιαφυγής στα πλαίσια της διαχείρισης του χρέους μεταφράζονται με τους 
ακόλουθους ειδικούς στόχους. 
α) ενθάρρυνση της γρήγορης πληρωμής 
β) γρήγορη εξόφληση των νέων οφειλών ώστε να μην παλιώνουν και εξόφληση των 
ληξιπρόθεσμων οφειλών. 
4.2. ΕΝΘΑΡΡΥΝΣΗ ΤΗΣ ΓΡΗΓΟΡΗΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ 
Για την αποφυγή των ληξιπρόθεσμων οφειλών ΦΠΑ όλα τα κράτη μέλη ενθαρρύνουν την 
εκούσια και γρήγορη πληρωμή μειώνοντας το κόστος συμμόρφωσης (βλέπε κεφάλαιο 5), 
παρακολουθώντας από κοντά τους φορολογούμενους για να αναλύουν τους κινδύνους 
υπερημερίας και χρησιμοποιώντας, εν ανάγκη, προληπτικά μέτρα (π.χ. ζητώντας εγγυήσεις). 
Η στενή παρακολούθηση των φορολογούμενων, της οικονομικής τους κατάστασης και της 
φερεγγυότητας τους απαιτεί συγκέντρωση πληροφοριών κατά παρόμοιο τρόπο με αυτόν που 
χρειάζεται για τον προγραμματισμό και την πραγματοποίηση του ελέγχου. Επιπλέον 
συγκεντρώνονται πληροφορίες για τα περιουσιακά στοιχεία των φορολογουμένων. 
Οι πληροφορίες αυτές λαμβάνονται από μια βάση δεδομένων σχετικά με την γενική 
φορολογική κατάσταση των φορολογούμενων (Β, D, Ε, F, I, L, Ρ) ή από το γενικό μητρώο 
οφειλετών (DK), από μητρώα που τηρούν κυβερνητικές υπηρεσίες (π.χ. που αφορούν 
υποθήκευση γης, αυτοκίνητα) ή εμπορικά επιμελητήρια, (βλ. παράρτημα 11). Άλλα κράτη 
μέλη δίνουν έμφαση στη χρησιμότητα της παρακολούθησης των φορολογούμενωνπροσώπων 
("πελάτες") μέσω τακτικών επαφών των αρμοδίων υπαλλήλων τους με το φορολογούμενο 
(NL). 
Οι πληροφορίες που συγκεντρώνονται χρησιμοποιούνταιγια να διαπιστωθεί κατά πόσο είναι 
αξιόχρεοι οι ς)ορολογούμενοι με βάση τα κριτήρια υψηλού κινδύνου, όπως το μέγεθος της 
οφειλής (DK, D, GR, Ε, F, IRL, L, Ρ, UK), η διάρκεια της οφειλής (Β, D, GR, F, IRL, Ι, L, UK), 
το ιστορικό συμμόρφωσης του φορολογούμενου (D, L, NL, υΚ),καθώς και η κατάσταση της 
επιχείρησης (Β, D, Ε, F, IRL, I, UK) και τα περιουσιακά στοιχεία. 
Με βάση τα αποτελέσματα της ανάλυσης των κινδύνων επιλέγονται οι κατηγορίες των 
φορολογούμενων για ειδικές προληπτικές δράσεις, όπως είναι οι υπενθυμίσεις που βγαίνουν 
αυτόματα από τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές ή οι τηλεφωνικές υπενθυμίσεις (DK, UK) ή 
30 
οι προληπτικές επισκέψεις για την ενημέρωση των νέων φορολογούμενων σχετικά με τις 
φορολογικές τους υποχρεώσεις και τις συνέπειες της μη συμμόρφωσης ((IRL). Ανάλογα με 
τα αποτελέσματα αυτών των επαφών ζητούνται εγγυήσεις ή προκαταβολές (π.χ. με την 
κατάρτιση ενός μηνιαίου χρονοδιαγράμματοςπληρωμών) ή η προετοιμασία μέτρων είσπραξης 
(UK). 
4.3. ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ ΤΩΝ ΛΗΞΙΠΡΟΘΕΣΜΩΝ ΟΦΕΙΛΩΝ ΚΑΙ ΓΡΗΓΟΡΗ ΕΞΟΦΛΗΣΗ ΤΩΝ 
ΝΕΩΝ ΟΦΕΙΛΩΝ ΩΣΤΕ ΝΛ ΜΗΝ ΙΙΛΛΙΩΣΟΥΝ ΚΑΙ ΣΥΣΣΩΡΕΥΘΟΥΝ 
4.3.1. Μεγιστοποίηση τ<υν εισπράξεων και ίση μεταχείριση 
Μια παλαιά οφειλή είναι μια κακιά οφειλή - όσο πιο παλαιά είναι μάλιστα τόσο πιο 
δύσκολο είναι να εξοφληθεί. Για το λόγο αυτό όλα τα κράτη μέλη φροντίζουν να 
εντοπίζουν τις οφειλές ΦΠΑ το συντομότερο δυνατό χρησιμοποιώντας μάλιστα όλο και 
περισσότερο τους ηλεκτρονικούς υπολογιστές. 
Οι μέθοδοι που χρησιμοποιούν οι διοικήσεις των κρατών μελών για την εκκαθάριση των 
οφειλών εξαρτώνται, όπως και στην περίπτωση του ελέγχου, από τη σημασία που 
αποδίδουν στη μεγιστοποίηση των εισπράξεων και στη διευθέτηση όλων των 
περιπτώσεων. 
Το Βέλγιο και η Γερμανία υποχρεούνται από το νόμο να δίνουν σε όλες τις οφειλές την 
ίδια προτεραιότητα ανεξαρτήτως του ποσού. Στην πράξη όμως ο αρμόδιος τοπικός 
υπάλληλος ενεργεί αμέσως μόνο στην περίπτωση υψηλού κινδύνου και μεγάλων οφειλών 
(π.χ. απάτη, περιπτώσεις των οποίων έχει λήξει η νόμιμη προθεσμία). Ορισμένοι κλάδοι 
δραστηριότητας εξάλλου (π.χ. κατασκευές, έμποροι στις λαϊκές αγορές κλπ.) 
παρακολουθούνται στενά. 
Άλλα κράτη μέλη που αναγνωρίζουν ότι οι οφειλές ΦΠΑ έχουν αυξηθεί εξαιτίας της 
πρόσφατης οικονομικής ύφεσης και των περιορισμένων πόρων, προέβησαν στην 
εκκαθάριση των οφειλών χρησιμοποιώντας μεθόδους ανάλυσης των κινδύνων και 
επιλέγοντας ειδικές κατηγορίες για άμεση είσπραξη σύμφωνα με τα κριτήρια υψηλού 
κινδύνου. Τα κράτη μέλη εξάλλου θέτουν όλο και περισσότερο δείκτες ελέγχου της 
απόδοσης και στόχους (π.χ. NL, UK, πρόκειται να εισαχθούν στην IRL) οι οποίοι 
αναλύονται στο κεφάλαιο 5. 
Οι ομοιότητες με τη μέθοδο ανάλυσης των κινδύνων και κατάταξης των φορολογούμενων 
ατόμων σε κατηγορίες καθώς και η διασύνδεση ελέγχου και διαχείρισης των οφειλών 
οδήγησαν ορισμένα κράτη μέλη στο να δημιουργήσουν ειδικευμένες μονάδες για ειδικές 
κατηγορίες οφειλών ή φορολογούμενων οι οποίες συνδυάζουν λειτουργίες ελέγχου και 
είσπραξης. Τέτοιες ειδικευμένες μονάδες είσπραξης υπάρχουν ήδη για τις μεγάλες 
εταιρείες (Ε, NL), για τις μεγάλες οφειλές (IRL), για ειδικές κατηγορίες επιχειρήσεων(NL) 
και για ειδικά καθεστώτα πληρωμών (UK). 
31 
Οι περισσότερες χώρες που χρησιμοποιούν τεχνικές ανάλυσης των κινδύνων, αν και 
απαιτούν την εξόφληση όλ(»>ν των οφειλο'χν, δίνουν ειδική προτεραιότητα στην είσπραξη 
των μεγάλων οφειλών (DK, Ε, F, GR, IRL, Ρ, UK) και ορισμένες άλλες κάνουν το ίδιο 
πράγμα με τις δύσκολες οφειλές (π.χ. Β, D, GR, F, IRL). Αυτή η επιλογή των οφειλών 
μπορεί να γίνει κεντρικά (π.χ. IRL) ή τοπικά. Στην τελευταία περίπτωση ο αρμόδιος 
υπάλληλος για την επιλογή καθοδηγείται κεντρικά (π.χ UK). 
Τόσο για λόγους οικονομίας όσο και για λόγους ίσης μεταχείρισης, ορισμένα κράτη μέλη 
προσπάθησαν να μειώσουν το κόστος εξόφλησης ορισμένων μικρών οφειλών. II Ισπανία 
π.χ. έχει θεσπίσει απλουστευμένα μέτρα συλλογικής παρακράτησης από τους τραπεζικούς 
λογαριασμούς, σύμφωνα με τα οποία η ε9)ορία στέλνει στις τράπεζες τους φακέλους με 
μικρές φορολογικές οφειλές για να πιστωθούν από τους τρέχοντες λογαριασμούς των 
πελατών. 
Τέλος, γίνονται και συμφοηάες με εξωτερικούς παράγοντες (I, IRL) για την οικονομική 
και δίκαιη είσπραξη των φόρων. 
4.3.2. Συλλογή λεπτομερών πληροφοριών σχετικά με τη χρηματοοικονομική κατάσταση 
των οφειλετο')ν 
Η συλλογή πληροφοριών σχετικά με την χρηματοοικονομική κατάσταση των οφειλετών 
συμβάλλει στην αποτελεσματική εξόφληση των οφειλών και στην παρεμπόδιση των 
υπερημεριο')ν (βλέπε παραπάνω). Σε αντίθεση όμως με το προληπτικό στάδιο όπου οι 
πληροφορίες λαμβάνονται από συγκεκριμένες πηγές, το στάδιο της εκτέλεσης ενδέχεται 
να απαιτήσει υψηλότερο επίπεδο πληροφοριών οι οποίες μπορούν να αποκτηθούν με 
ειδικές έρευνες και κατά συνέπεια είναι περισσότερο δαπανηρές. 
Οι φορολογικές αρχές σε όλα τα κράτη μέλη έχουν το δικαίωμα να ζητήσουν πληροφορίες 
από τον φορολογούμενο και να επιθεωρήσουν τα κτίρια του και τα αρχεία του. Οι πηγές 
αυτές εντούτοις ενδέχεται να μην είναι επαρκείς οπότε οι φορολογικές αρχές ενδέχεται 
να συμβουλευθούν και τρίτους (π.χ. τράπεζες, ασφαλιστικές εταιρείες, φορολογικούς 
συμβούλους ή πελάτες). 
Τα δικονομικά δίκαια των κρατών μελών όμως δεν επιτρέπουν απεριόριστες έρευνες. Σε 
ορισμένα κράτη μέλη μπορεί κανείς να τα συμβουλευθεί μόνο στην περίπτωση που οι 
ζητούμενες πληροφορίες δεν μπορούν να δοθούν από τον ίδιο τον φορολογούμενο (π.χ. 
D). 
Το τραπεζικό απόρρητο ενδέχεται να αποτελέσει εμπόδιο σε ορισμένα κράτη μέλη, επειδή 
δεν μπορεί να αρθεί (L) ή μπορεί να αρθεί μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις, π.χ. 
φοροδιαφυγή (D, Ε), βάσει ειδικών δικαστικών ενταλμάτων (IRL, Ρ), ενώ σε άλλα (DK, 
Ε, F, GR, I, NL) ενδέχεται να είναι ευκολότερη η πρόσβαση στις πληροφορίες των 
χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Οι φορολογικοί σύμβουλοι εξάλλου ή οι πελάτες 
ενδέχεται να έχουν το δικαίωμα να αρνούνται τη διάθεση πληροφοριών, εάν κατά αυτόν 
τον τρόπο τίθενται σε κίνδυνο η υποχρέωση τους για την τήρηση του επαγγελματικού ή 
άλλου μυστικού (D, Ε). 
32 
Δυσκολίες μπορούν επίσης να προκύψουν και από τη διαδικασία κατάσχεσης σύμφωνα 
με την οποία ορισμένες διοικήσεις είναι υποχρεωμένες να κάνουν κατάσχεση των 
περιουσιακών στοιχείων και των απαιτήσεων του οφειλέτη (Ε, Ρ) με μια συγκεκριμένη 
σειρά που καθιστά αναγκαίο τον εξονυχιστικό έλεγχο της χρηματοοικονομικής του 
κατάστασης. Π.χ. στην Πορτογαλία, πρέπει να κατασχεθούν πρώτα τα κινητά αγαθά και 
μετά να γίνει η κατάσχεση των ακινήτων. 
Η επεξεργασία των πληροφοριών μπορεί να οδηγήσει τη διοίκηση να κατατάξει τις 
οφειλές σε, τρεις κύριες κατηγορίες: 
α) οφειλές οι οποίες εισπράττονται αναγκαστικά, 
β) οφειλές οι οποίες δεν είναι εξοφλήσιμες, εν μέρει ή στο σύνολο του, αλλά μπορούν να 
εξοφληθούν εάν δοθεί παράταση, 
γ) μη εξοφλήσιμες οφειλές 
4.4. ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ ΕΙΣΠΡΑΞΗ ΟΦΕΙΛΩΝ 
Τα κράτη μέλη γενικά μπορούν να κάνουν κατάσχεση όλων των περιουσιακών στοιχείων του 
υπερήμερου οφειλέτη χωρίς κανένα περιορισμό όσον αφορά τη φύση των περιουσιακών 
στοιχείων (κινητά, ακίνητα, απαιτήσεις έναντι τρίτων καθώς και περιουσιακά στοιχεία που 
βρίσκονται υπό την κατοχή τρίτων). Τα προϊόντα της κατάσχεσης χρησιμοποιούνταιγια 
την εξόφληση των οφειλών ΦΠΑ. Σε ένα κράτος μέλος (NL) μπορούν να κατασχεθούν και 
τα περιουσιακά στοιχεία τα οποία ανήκουν μεν σε τρίτους αλλά χρησιμοποιούνται ως 
εξοπλισμός στην περιουσία του οφειλέτη. 
Υπάρχουν πάντως νομικοί και πρακτικοί περιορισμοί όσον αφορά την κατάσχεση 
περιουσιακών στοιχείων (L για τα ακίνητα περιουσιακά στοιχεία, Ε για τα περιουσιακά 
στοιχεία που δεν ανήκουν αποκλειστικά στον υπερήμερο οφειλέτη, π.χ. οι κοινοί τραπεζικοί 
λογαριασμοί των συζύγων). 
Επιπλέον η κατάσχεση περιορίζεται από το νόμο στο βαθμό που τα υπό κατάσχεση είδη 
χρειάζονται στον υπερήμερο οφειλέτη για τις βασικές οικιακές του ανάγκες (όλα τα κράτη 
μέλη) ή για την εργασία του (π.χ. Β, DK, UK). Περιορισμοί ενδέχεται επίσης να προκύψουν 
κατά την εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας, π.χ. η αξία του κατασχόμενου 
υπηρεσιακού στοιχείου θα πρέπει να είναι ανάλογη με το ύψος της οφειλής (Ι, Ρ). 
Μια άλλη δυσκολία προκύπτει από το γεγονός ότι καταρχήν οι φορολογικές διοικήσεις είναι 
πιστωτές όπως όλοι οι άλλοι πιστωτές του φορολογούμενου και η περιουσία του είναι το 
κοινό ενέχυρο των πιστωτών του. Αυτό σημαίνει ότι οι διοικήσεις θα πρέπει να ενεργήσουν 
γρήγορα και ειδικά στην περίπτωση που έχει κατάταξη των εντολών με βάση την ημερομηνία 
της κατάσχεσης. Εντούτοις σε ορισμένα κράτη μέλη το δημόσιο έχει προτεραιότητα στην 
κινητή περιουσία (Β, F, L, NL, Ρ) και στην εγγραφή νόμιμης υποθήκης στην ακίνητη του 
περιουσία (Β, F, L). 
Τα κράτη μέλη προσπαθούν να ξεπεράσουν το εμπόδιο της κατάταξης ικανοποιώντας την 
φορολογική τους απαίτηση το ταχύτερο δυνατό, π.χ. συμψηφίζοντας τις απαιτήσεις 
επιστροφής του οφειλέτη με τις οφειλές ΦΠΑ (π.χ. Β, DK, D, Ε, IRL) ή με απλουστευμένη 
είσπραξη των καθυστερούμενων με κατάσχεση των τραπεζικών καταθέσεων. Το Βέλγιο 
33 
ΐιπορεί να μην τηρήσει την κατάταξη κάνοντας χρήση του δικαιώματος του να ακυρώνει 
συμφωνίες καταδολίευσης που έχει κάνει ο οφειλέτης στους πιστωτές του. 
Τα κράτη μέλη, για την αποτροπή της φοροδιαφυγής, εκτός από την αναγκαστική είσπραξη 
των οφειλών ΦΠΑ προβαίνουν και σε επιβολή χρηματικών προστίμων σε περίπτωση 
σοβαρών παραβάσεων των φορολογικών υποχρεώσεων που αναφέρονται στην πρώτη έκθεση 
Ορισμένα κράτη μέλη επεκτείνουν το φασμάτων προστίμων αφαιρώντας εξουσιοδοτήσειςκαι 
επαγγελματικές άδειες (DK, Ρ σε περίπτωση επανειλημμένων σοβαρών παραβάσεων) ή ακόμη 
απαγορεύοντας και την έξοδο από τη χώρα (GR για μεγάλες οφειλές). 
4.5. ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ ΑΝΑΒΟΛΗΣ ΤΩΝ ΠΛΗΡΩΜΩΝ 
Τα αναγκαστικά μέτρα ενδέχεται να είναι ακατάλληλα και ίσως να θέτουν σε κίνδυνο τις 
μελλοντικές πληρωμές φόρων. Λαμβάνοντας υπόψη τον κανόνα της ταχείας πληρωμής των 
οφειλομένων ΦΠΑ που αναφέρονται στο άρθρο 22 παράγραφος 1 της έκτης οδηγίας ΦΠΑ 
αναβολή πληρωμής δεν χορηγείται στην Πορτογαλία, ενώ στα περισσότερα κράτη μέλη 
χορηγείται μόνο σε εξαιρετικές περιπτώσεις (βλ. παράρτημα 13) και για όσο διάστημα 
χρειάζεται ο φορολογούμενος για να ξεπεράσει τις προσωρινές χρηματοοικονομικές του 
δυσκολίες. Αναβολή συνεπώς χορηγείται στην περίπτωση που η διοίκηση είναι πεπεισμένη 
ότι ο φορολογούμενος θα μπορέσει να εξυπηρετήσει το αναδιαρθρωμένο χρέος του. 
Για να μην γίνουν τα συστήματα αναβολής πληρωμών νέες παράλληλες πηγές 
χρηματοδότησης για τον φορολογούμενο ορισμένα κράτη μέλη (π.χ. D) απαιτούν την 
παρουσίαση μιας κατάστασης με τα περιουσιακά στοιχεία του οφειλέτη. 
Για να είναι σίγουρο ότι οι φορολογούμενοι δεν θεωρούν αυτό το σύστημα ως ελκυστική 
πηγή χρηματοδότησης λαμβάνονται τα επόμενα μέτρα: 
- απαιτούνται εγγυήσεις για την κάλυψη των οφειλών (όλα τα κράτη μέλη εκτός UK, GR), 
- τα επιβαλλόμενα επιτόκια (σε όλα τα κράτη μέλη εκτός UK) είναι υψηλότερα από ό,τι τα 
εμπορικά επιτόκια (σε όλα τα κράτη μέλη εκτός D, Ε, I, NL), 
- χορηγείται για το όσο το δυνατόν μικρότερο χρονικό διάστημα, συνήθως 6 έως 12 μήνες 
- ανακαλείται εάν βελτιωθεί η χρηματοοικονομική κατάσταση του οφειλέτη. 
Ανεξάρτητα από το εάν χρειάζεται αναβολή ή όχι, εξαρτάται από το κατά πόσο θα πεισθούν 
τα κράτη ότι οι περιστάσεις οδήγησαν τον φορολογούμενοσε άσχημη οικονομική κατάσταση, 
δηλαδή ότι προκλήθηκε από εξωτερικές αιτίες και όχι από αιτίες που προκλήθηκαν από τον 
ίδιο τον οφειλέτη, καθώς και από τη προηγούμενη φορολογική συμπεριφορά του. 
Οι αποφάσεις λαμβάνονται από τον τοπικό υπάλληλο (DK, F, UK) ή κεντρικά (π.χ. GR, IRL, 
L). Σε άλλα κράτη μέλη το επίπεδο απόφασης εξαρτάται από το ποσό για το οποίο ζητείται 
αναβολή (π.χ. D). Στην Ιρλανδία οι υπάλληλοι μπορούν να δεχθούν την πληρωμή σε δόσεις, 
ενώ στην Ιταλία δεν είναι εξουσιοδοτημένοι να συμφωνούν τις ημερομηνίες πληρωμής με 
ελαστικό τρόπο. 
34 
4.6. ΜΗ ΕΞΟΦΛΗΣΙΜΕΣ ΟΦΕΙΛΕΣ 
Οι μη εξοφλήσιμες οφειλές συνήθως διαγράφονται αλλά μερικές φορές είναι δυνατό να 
αναβιώσει η οφειλή, εάν αλλάξουν οι περιστάσεις εντός των προθεσμιών εξόφλησης. 
Οι απαλλαγές περιορίζονται σε ασήμαντα ποσά, και είτε δεν προβλέπονται σε διάφορα κράτη 
μέλη (Β, GR, Ε, F, IRL, Ρ) είτε δεν εφαρμόστηκαν κατά τα τελευταία έτη (L). Σε ορισμένα 
κράτη μέλη, το δικαίωμα απαλλαγής διατηρείται στις περιπτώσεις όπου η είσπραξη του ΦΙ ΙΛ 
είναι άδικη ή προκαλεί εξαιρετικές δυσχέρειες στο φορολογούμενο και εφόσον δεν υπάρχει 
καμία προοπτική καταβολής σε προβλεπόμενο χρόνο (DK, D, NL, UK). 
Οι ισχύουσες πρακτικές απαλλαγής στα κράτη μέλη έχουν επιπτώσεις στην απροσάρμοστη 
βάση ιδίων πόρων ΦΠΑ. 
Σε ορισμένα κράτη μέλη (π.χ. Β, D, IRL, L) οι οφειλές που δεν εισπράττονται κατά τη 
διάρκεια μιας διαδικασίας πτώχευσης ή διαγράφονται αναβιώνουν εάν ο οφειλέτης αρχίσει 
μια νέα κερδοσκοπική δραστηριότητα. 
Στην Ιταλία οι εφοριακοί θεωρούνται υπεύθυνοι για τα μη εισπραχθέντα ποσά, εκτός εάν 
αποδειχθεί ότι επέδειξαν τη σχετική επιμέλεια. Ένα άλλο κράτος μέλος (F) αναθέτει στους 
υπαλλήλους του ολόκληρη την ευθύνη για την επιτυχή είσπραξη των οφειλών που τους 
ανατίθενται. 
35 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 
ΠΑΡΛΚΟΛΟΥΘΙΙΣΙΙ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΊΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΦΠΑ 
ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΊΩΝ ΟΦΕΙΛΩΝ 
5.1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
II απόδοση των διαδικασιών ΦΠΑ μπορεί να αξιολογηθεί με βάση τόσο την επίτευξη των 
στόχων όσο και το κόστος εφαρμογής τους. 
Οι γενικοί στόχοι των υπηρεσιών ΦΠΑ περιγράφονται στο κεφάλαιο 2 και αφορούν τη 
μεγιστοποίηση της εκούσιας και της αναγκαστικής συμμόρφωσης και την αποτροπή της 
φοροαποφυγή ς και της φοροδιαφυγής. Οι ειδικοί στόχοι του ελέγχου και της διαχείρισης των 
οφειλών, για τους οποίους γίνεται λόγος στα κεφάλαια 3 και 4 περιλαμβάνουν τη 
μεγιστοποίηση των διαπιστωθέντων πρόσθετων φορολογικών εισοδημάτων και των 
εισπραττόμενωνθ€ρειλών επιταχύνοντας τη διαδικασία των πληρωμών και ελαχιστοποιώντας 
τις υπερήμερες οφειλές. Το παράρτημα 14 αναφέρει συνοπτικά τους εθνικούς στόχους και 
τους βασικούς δείκτες απόδοσης που χρησιμοποιούντα κράτη μέλη. 
Οι δαπάνες των διαδικασιών ΦΠΑ κατανέμονται μεταξύ της διοίκησης και των 
φορολογούμενων. Διοικητικές δαπάνες θεα>ρούνται οι δαπάνες στις οποίες υποβάλλονται οι 
φορολογικές αρχές κατά τον καθορισμό, την είσπραξη και την αναγκαστική είσπραξη του 
ΦΠΑ. Δαπάνες συμμόρφωσης είναι αυτές στις οποίες υποβάλλονται οι φορολογούμενοιστην 
προσπάθεια τους να συμμορφωθούν με τους κανόνες και τους κανονισμούς που έχουν σχέση 
με τις διαδικασίες ΦΠΑ, όπως είναι π.χ. τα τραπεζικά και τα λογιστικά έξοδα καθώς και τα 
έξοδα αρχειοθέτησης των δηλώσεων. Οι διοικητικές δαπάνες και οι δαπάνες συμμόρφωσης 
είναι συχνά αλληλένδετες στο βαθμό που οι υπηρεσίες που παρέχονται προς τα 
φορολογούμενα πρόσωπα μειώνουν τις δαπάνες συμμόρφωσης αλλά αυξάνουν τις δαπάνες 
των φορολογικών αρχών. Τα επίπεδα συμμόρφωσης των φορολογούμενων εξάλλου ενδέχεται 
να έχουν σχέση με τα αντίστοιχα επίπεδα δαπανών των φορολογικών αρχών και των 
φορολογούμενων. 
Τα κράτη μέλη κατανοούν όλο και περισσότεροαυτά τα θέματα και εφαρμόζουν γενικά μέτρα 
τα οποία έχουν ως στόχο τη μείωση τόσο των διοικητικών δαπανών όσο και των δαπανών 
συμμόρφωσης καθώς και τη βελτίωση των επιπέδων συμμόρφωσης. 
5.2. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ 
ΓΕΝΙΚΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΤΩΝ ΔΙΑΤΥΠΩΣΕΩΝ ΦΠΑ 
Ο προσδιορισμός της γενικής συμμόρφωσης με βάση τις διαφορές του βαθμού 
"συμμόρφωσης" ή της φοροδιαφυγής γίνεται μέσω μεγάλων μακροοικονομικών αναλύσεων 
(Ε, I, GR) ή με την εξέταση των αποτελεσμάτων των φορολογικών ελέγχων και με την 
τακτική ανάλυση των αποτελεσμάτων των φορολογικών εσόδων κατά αντιπαράθεση με τα 
36 
επιτευχθέντα αποτελέσματα. Το Ηνωμένο Βασίλειο τηρεί στατιστικές ςχ>ροδιαφυγής βάσει 
των οποίων συντάσσεται ετησίως σχετική έκθεση, (βλ. παράρτημα 17). 
Η Ισπανία χρησιμοποιεί τα φορολογικά στοιχεία για να εκτιμήσει το μέγεθος της 
φοροδιαφυγής σε διάφορους τομείς και το Λουξεμβούργο σκέπτεται να κάνει το ίδιο (βλ. 
παράρτημα 17). Το Ηνωμένο Βασίλειο μελετά την καθιέρωση μιας σειράς δεικτών σχετικά 
με τα φορολογικά έσοδα βάσει των οποίων θα γίνει μια προσπάθεια εξήγησης των 
διακυμάνσεων των φορολογικών εσόδων. 
Τα περισσότερα κράτη μέλη (Β, D, GR, Ε, F, IRL, NL, UK) είναι σε θέση έστω και 
περιστασιακά να προσδιορίζουν τις συνολικές τους δαπάνες όσον αφορά τη διαχείριση του 
ΦΠΑ. Οι δαπάνες αυτές εκφράζονται κανονικά σε ποσοστά των συνολικών αιτήσεων εσόδων 
και κυμαίνονται γενικά μεταξύ 0,8% και 2% περίπου (βλ. παράρτημα 15). Επισημαίνεται ότι 
οι μέθοδοι υπολογισμού των σχετικών περιόδων δεν είναι ομοιόμορφες σε όλα τα κράτη 
μέλη. 
5.3. ΕΙΔΙΚΟΙ ΔΕΙΚΤΕΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ 
Για τους ειδικότερους στόχους τους τα περισσότερα κράτη μέλη έχουν καθιερώσει μια σειρά 
δεικτών απόδοσης και στόχων που μπορούν να χρησιμοποιηθούν τόσο σε κεντρικό όσο και 
σε τοπικό επίπεδο για την παρακολούθηση της λειτουργικής ή στρατηγικής επιτυχίας των 
σχεδίων τους για τον έλεγχο και τη διαχείριση των οφειλών. 
Οι περισσότεροι από τους στόχους και τους δείκτες απόδοσης που χρησιμοποιούνται από 
τα κράτη μέλη συγκρίνουν τον αριθμό των πραγματοποιηθέντων ελέγχων, το ύψος των 
οφειλών που εξοφλήθηκαν ή είναι υπερήμερες καθώς και τους πόρους που 
χρησιμοποιήθηκαν για την επίτευξη αυτών των αποτελεσμάτων. 
Το Ηνωμένο Βασίλειο θεωρεί το επίπεδο των σκόπιμα ελλιπών δηλώσεων ως ένα θετικό 
στοιχείο της επιτυχίας της πολιτικής ελέγχου που ενθαρρύνει την βελτίωση της εκούσια 
συμμόρφωσης. Εντούτοις, τα περισσότερα μέτρα σε όλα τα κράτη μέλη αφορούν την ανάλυση 
των αποδόσεων της διοίκησης σε σύγκριση με τις δαπάνες της και με τα επιτευχθέντα 
αποτελέσματα, δηλαδή την αναγκαστική συμμόρφωση. 
Οι εθνικές διοικήσεις μπορούν, για παράδειγμα, να παρακολουθήσουν τα νέα φορολογητέα 
εισοδήματα που διαπιστώνονται, τις ληξιπρόθεσμες οφειλές, τον αριθμό των 
πραγματοποιούμενων ελέγχων ή των οφειλών που εισπράττει κάθε υπάλληλος, τις μέσες 
πρόσθετες εισπράξεις ανά υπάλληλο ή ανά έλεγχο, τον αριθμό και το ποσό των οφειλών που 
εισπράχθηκαν ως ποσοστό των συνολικών οφειλών ή των εσόδων και τέλος το ύψος των 
οφειλών ως ποσοστό του φορολογητέου εισοδήματος ή των εσόδων δώδεκα μηνών. Υπάρχουν 
επίσης και καταστάσεις όπου φαίνεται η δαπάνη ανά εισπραχθείσα οφειλή και ανά 
πραγματοποιηθέντα έλεγχο. 
Ωστόσο, υπάρχουν σχετικά λίγοι δείκτες για τη μέτρηση των δαπανών του φορολογούμενου 
κατά την εκπλήρωση των φορολογικών του υποχρεώσεωνή για την εκτίμηση των βελτιώσεων 
όσον αφορά την εκούσια συμμόρφωση του συνόλου του φορολογούμενου πληθυσμού. 
37 
5.4. ΚΑΤΑΧΩΡΗΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΕΑΕΓΧΟΥ ΚΑΙ ΕΙΣΠΡΑΞΗΣ 
ΤΩΝ ΟΦΕΙΛΩΝ ΦΙΙΛ 
Η αποτελεσματικότητα των δεικτών απόδοσης εξαρτάται από την ποιότητα και την ακρίβεια 
των στοιχείων στα οποία βασίζονται. 
Στα περισσότερα κράτη μέλη οι βασικές πληροφορίες σχετικά με τους ελέγχους αντλούνται 
από τα συμπεράσματα των επισκέψεων ελέγχου που γίνονται στους φορολογούμενους. Οι 
εκθέσεις αυτές, οι πληροφορίες των οποίο>ν ελέγχονται στη συνέχεια και αναλύονται από 
υπολογιστές, περιλαμβάνουν στατιστικές σχετικά με τον αριθμό το>ν πραγματοποιηΟένκον 
ελέγχων, την κατηγορία των ελεγχΟέντων προσώπων, των πρόσθετων φορολογητέων 
εισοδημάτων που ανακαλύφθηκαν, του χρόνου που απαιτείται για την πραγματοποίηση του 
ελέγχου και του αριθμού και του βαθμού των ελεγκτών που χρησιμοποιήθηκαν. 
Οι πληροφορίες σχετικά με τα οφειλόμενα ποσά, τις βασικές ημερομηνίες, τις ενέργειες που 
έγιναν και τον τύπο του φορολογούμενοι.' καταγράφονται συνήθως ξεχωριστά για κάθε 
περίπτωση. 
Κατανοώντας πόσο σημαντικός είναι ο έλεγχος ΦΠΑ για την είσπραξη ορισμένα κράτη (Ε, 
F, DK) έχουν δημιουργήσει πλήρη μηχανογραφικά συστήματα που τους επιτρέπουν να 
παρακολουθούν τους φακέλους από τότε που αρχίζει ο έλεγχος καθώς και στα διάφορα 
στάδια του μέχρι την καταχώρηση των αποτελεσμάτων του ελέγχου και την παρακολούθηση 
του τρόπου είσπραξης. 
Οι βασικές πληροφορίες που προέρχονται από τους διάφορους φορολογούμενους ή από τα 
διάφορα επίπεδα ελέγχου αντιμετωπίζονται κατά παρόμοιο τρόπο σε όλα τα κράτη μέλη. 
Καταρχάς τα ατομικά δελτία των φορολογούμενων ενημερώνονται με βάση τα αποτελέσματα 
του ελέγχου κατά τη διάρκεια της είσπραξης. 
Στη συνέχεια οι ατομικές εκθέσεις δραστηριότητας αναλύονται σε τοπικό ή περιφερειακό 
επίπεδο για τον προσδιορισμό των βασικών στατιστικών που δείχνουν, π.χ. σε ό,τι αφορά 
τις εργασίες ελέγχου, το χρόνο που διατέθηκε από το προσωπικό για την πραγματοποίηση 
κάποιου ελέγχου και το κόστος του ελέγχου αυτού σε σύγκριση με το μέσο προβλεπόμενο 
κόστος. 
Τέλος, τα γενικά αποτελέσματα των ελέγχων που έγιναν στα διάφορα γραφεία ή περιοχές 
συγκεντρώνονται και αναλύονται με μια μέθοδο και ένα σχήμα που επιτρέπει τόσο στους 
τοπικούς όσο και στους κεντρικούς διαχειριστές να αξιολογούν την απόδοση. Η προσπάθεια 
αυτή γίνεται με την ανάλυση των γενικών αποτελεσμάτων ελέγχου και της διαχείρισης της 
οφειλής σε σύγκριση με τους δείκτες ή τους στόχους που προαναφέρονται καθώς και με τη 
σύγκριση των αποτελεσμάτων των διάφορων περιφερειακών και τοπικών γραφείων. 
Όπως αναφέρεται στα κεφάλαια 3 και 4, η ευθύνη για τον έλεγχο και τη διαχείριση της 
οφειλής μετατίθεται όλο και περισσότερο σε περιφερειακό επίπεδο. Το φαινόμενο αυτό 
επέβαλε την ανάπτυξη πρότυπων συστημάτων καταχώρησης και παρακολούθησης πο\) 
επιτρέπουν την ταχεία παραγωγή στατιστικών απόδοσης για τους διαχειριστές σε όλα τα 
επίπεδα της διοίκησης. Η μεταγενέστερη χρησιμοποίηση των πληροφοριών όσον αφορά την 
κεντρική ή τοπική ανάλυση των τάσεων, η εγγραφή στον προϋπολογισμό ή οι προβλέψεις για 
τα έσοδα εξαρτώνται από την αποτελεσματικότητα της λειτουργίας και της ποιότητας των 
εκθέσεων που συντάσουν οι τοπικοί επιθεωρητές μετά το τέλος του ελέγχου. 
38 
Χάρη σε αυτές τις πληροφορίες η κεντρική διοίκηση μπορεί να ελέγχει εάν οι 
φορολογούμενοι τυγχάνουν δίκαιης μεταχείρισης όσον αφορά την επιλογή τους για να 
υποστούν έλεγχο και ότι είναι ίδια η αντιμετώπιση των οφειλών για όλες τις κατηγορίες 
φορολογουμένων (Β, D, DK, F, I, NL, UK). 
Οι περισσότερες διοικήσεις δεν βασίζονται μόνο σε αυτά τα αριθμητικά στοιχεία αλλά 
διαθέτουν και ομάδες που εξετάζουν το έργο των περιφερειών ώστε να εξασφαλισθεί η 
ποιότητα και η αποτελεσματικότητα του διοικητικού προσωπικού καθώς και η ίση 
μεταχείριση των φορολογουμένων (Β, D, DK, Ε, F, Ι, Ρ, UK ). 
5.5. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΗΣ ΙΏΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ 
ΣΤΗ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ ΚΑΙ ΣΤΟ ΚΟΣΤΟΣ 
Η επίπτωση των νομοθετικών ή διαδικαστικών τροποποιήσεων στο κόστος και στη 
συμμόρφωση έχει εκτιμηθεί ποσοτικά ή ποιοτικά από ορισμένα κράτη μέλη (Ε, UK). Τα 
ακόλουθα παραδείγματα διαδικασιών στα κράτη μέλη δείχνουν την στενή σχέση μεταξύ 
διοικητικών δαπανών και των δαπανών συμμόρφωσης καθώς και των επιπέδων 
συμμόρφωσης: 
1) Τα κράτη μέλη που έχουν καθιερώσει κατώτατα επίπεδα καταχώρισης ή αυτά που τα 
έχουν αυξήσει (F, IRL, L, UK) διαπίστωσαν θετικές επιπτώσεις τόσο στο κόστος οσο και 
στη συμμόρφωση (η Γαλλία διαπίστωσε ασήμαντη διαπίστωση στη συμμόρφωση) 
2) Μείωση της συχνότητας υποβολής υποχρεωτικών δηλώσεων εκ μέρους των 
φορολογουμένων, απλοποίηση των πληροφοριών που θα πρέπει να περιλαμβάνονται και 
να αναλύονται στις δηλώσεις, βελτίωση των μεθόδων πληρωμής (Β, IRL, Ρ). Ορισμένα 
κράτη μέλη (F, IRL, L) διαπίστωσαν θετικές επιπτώσεις όσον αφορά τις δαπάνες για τη 
διοίκηση, τα φορολογούμενα πρόσωπα και τα επίπεδα συμμόρφωσης. Το Βέλγιο πάντως 
ακύρωσε πρόσφατα το ετήσιο πρόγραμμα δηλώσεων εξαιτίας των σοβαρών ανησυχιών 
όσον αφορά τον κίνδυνο αύξησης της επαναλαμβανόμενης φοροδιαφυγής ΦΠΑ, με τη 
χρησιμοποίηση των αριθμών των φορολογικών μητρώων των φορολογούμενων οι οποίοι 
εξαφανίζονται μετά την καταχώρηση τους στα μητρώα ΦΠΑ. 
3) Πραγματοποίηση μιας σειράς ενεργειών που θα επιτρέπουν στους φορολογούμενους να 
ενημερώνονται τακτικά σχετικά με τις αλλαγές στο ΦΠΑ και να γνωρίζουν ποιες είναι 
οι σχετικές υποχρεώσεις τους. Μεταξύ αυτών των ενεργειών περιλαμβάνονται οι φιλικές 
επισκέψεις στους φορολογούμενους (DK, UK), η δωρεάν διάθεση τηλεφωνικών γραμμών 
(Ε, F, Ι) και Minitel (F) καθώς και οι επαφές με τις επαγγελματικές οργανώσεις κλπ. Τα 
κράτη μέλη διαπίστωσαν ότι οι περισσότερες από αυτές τις πρωτοβουλίες είχαν θετική 
επίπτωση στη συμμόρφωση, εκτός από τη Γαλλία όσον αφορά τη χρησιμοποίηση τοπικών 
συμβούλων. Ορισμένα κράτη μέλη (IRL, L, UK), διαπίστωσαν ότι τα μέτρα αυτά μείωσαν 
τις δαπάνες συμμόρφωσης. 
4) Οι διακυμάνσεις όσον αφορά τον αριθμό, την έκταση και τη διάρκεια των ελέγχων 
μπορούν να έχουν σημαντική επίπτωση όχι μόνο στις δαπάνες όλων των διοικήσεων (F, 
UK) αλλά και στα επίπεδα συμμόρφωσης (F). 
39 
5) Η ανάπτυξη ελέγχων βασισμένων σε ειδικούς τομείς φορολογούμενων και η σύναψη 
συμφωνιών ελέγχου με τις εταιρείες μπορούν επίσης να συμβάλλουν στη μείωση του 
κόστους για τη διοίκηση (DK, IRL, NL, UK). II Γαλλία και το Λουξεμβούργοδιαπίστωσαν 
θετική επίπτ<»οη όσον αφορά την απλοποιημένη εκτίμηση του φόρου επί το)ν εισροο')ν στις 
δαπάνες συμμόρφωσης. Διαφέρουν εντούτοις οι απόψεις τους όσον α((>ορά την επίπτακιη 
στα επίπεδα συμμόρφωσης (F αρνητική, L θετική). 
6) Η επιτάχυνση των αποδόσεων ΦΠΑ (Β, DK, IRL, I, UK,) και, η παροχή φορολογικών 
διευκολύνσεων στα πλαίσια ενός δημοσιονομικού καθεστώτος (F, Ι, L, UK). Τα κράτη 
μέλη αναγνώρισαν ότι μειώθηκε το κόστος για τους φορολογούμενους ενώ αυξήθηκαν 
ελαφρά οι διοικητικές δαπάνες. Η Γαλλία και το Λουξεμβούργο δε διαπίστωσαν καμία 
αρνητική επίπτωση όσον αφορά τα επίπεδα συμμόρφωσης. 
7) Εκτιμήθηκε ότι η παροχή νέων διευκολύνσεων πληρωμής στους φορολογούμενους, όπως 
είναι η ηλεκτρονική διαβίβαση (π.χ. DK, F), είχε θετική επίπτωση τόσο στις δαπάνες όσο 
και στη συμμόρφωση (F). 
8) Η αύξηση του αριθμού των σημείων πληρωμής, για παράδειγμα στην Ιταλία με τη θέσπιση 
του "conto fiscale", που επιτρέπει την πληρωμή σε αντιπροσ(όπους και στα ταχυδρομεία, 
και η ηλεκτρονική πληρωμή ΦΠΑ εκ μέρους μεγάλων εταιρειών (F, μελετάται στην IRL), 
κρίθηκε ο>ς θετική από τις χώρες αυτές. 
Παρά το γεγονός ότι είναι δύσκολο να εκτιμηθεί το πραγματικό κόστος συμμόρφωσης που 
βαρύνει τους φορολογούμενους, ειδικά τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, οι Κάτω Χώρες 
εκτίμησαν ότι οι φορολογούμενοι που πραγματοποιούν ενδοκοινοτικές συναλλαγές που 
υπόκεινται στο ΦΠΑ επιβαρύνονται με κόστος συμμόρφωσης λόγω των πράξεων αυτών, 
ύψους 20% μεγαλύτερο από ό,τι αυτοί που πραγματοποιούν μόνο εγχώριες συναλλαγές. Η 
Δανία ανέφερε ότι χορηγούσε στις μικρές επιχειρήσεις ένα ποσό σε μετρητά ως αντιστάθμιση 
των λογιστικών τους δαπανών. 
Το κόστος συμμόρφωσης που βαρύνει τους φορολογούμενους που πραγματοποιούν 
ενδοκοινοτικές συναλλαγές πρέπει να συγκριθεί με το αντίστοιχο κόστος πριν από την 
κατάργηση των φορολογικών ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα. Όσον αφορά τις Κάτω Χώρες, 
μια μελέτη - την οποία εκπόνησε το Οικονομικό Ινστιτούτο Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων των 
Κάτω Χωρών - αναφέρει ότι η θέσπιση του μεταβατικού καθεστώτος ΦΠΑ οδήγησε σε 
διαρθρωτική μείωση των δαπανών που βαρύνουν τις επιχειρήσεις (βλ. σημείο (74) της έκθεσης 
της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με τη λειτουργία 
του μεταβατικού φορολογικού καθεστώτος ΦΠΑ κατά τις ενδοκοινοτικές συναλλαγές -
COM(94) 515 τελικό της 23.1.94). 
Το Ηνωμένο Βασίλειο στην προσπάθεια του να μετρήσει τις πιθανές επιπτώσεις των 
νομοθετικών ή διαδικαστικών μεταρρυθμίσεων στα επίπεδα της συμμόρφωσης λαμβάνει στο 
εξής πληροφορίες σχετικά με το κόστος μέσω των επισκέψεων και των επαφών που έχει με 
ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα επιχειρήσεων. 
40 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 
6.1. ΚΥΡΙΟΤΕΡΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΗ 
Η ανάλυση το>ν μέτρων που ελήφθησαν πρόσφατα ή μελετώνται από τα κράτη μέλη 
προκειμένου να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα της διαδικασίας τους για το ΦΠΑ κατέληξε 
στα ακόλουθα συμπεράσματα: 
α) Γενικοί στόχοι 
Οι γενικοί στόχοι που εντοπίσθηκαν στην πρώτη έκθεση η μεγαλύτερη δυνατή είσπραξη, 
εκούσια ή αναγκαστική, δίνοντας έμφαση στην εκούσια συμμόρφωση, φαίνεται τώρα να 
τυγχάνουν ευρείας αποδοχής και να επιδιώκονται γενικά από τα κράτη μέλη. 
Ο όγκος και το είδος της δουλειάς των διοικήσεων παρουσιάζουν και άλλα κοινά 
χαρακτηριστικά, δηλαδή αύξηση του αριθμού των φορολογούμενων με το ανάλογο 
προσωπικό να παραμένει σταθερό ή να μειώνεται καθώς και αύξηση του όγκου των 
διακοινοτικών συναλλαγών. 
fi) Οργάνωση 
Οι διοικήσεις αντιμετώπισαν την κατάσταση αυτή με τη συνεχή και βελτιωμένη 
κατάρτιση του προσωπικού τους και με την προσπάθεια τους να βελτιώσουν την 
παραγωγικότητα των πόρων με εκτεταμένη χρήση των ηλεκτρονικών υπολογιστών, με 
ανακατανομή των πόρων και τροποποίηση των διαδικασιών για την επίτευξη του 
καλύτερου δυνατού αποτελέσματος. Αξίζει να σημειωθεί η αλλαγή προς την κατεύθυνση 
της προσέγγισης του πελάτη (πολλαπλή φορολόγηση, πολλαπλές διαδικασίες) σε αντίθεση 
προς την λειτουργική προσέγγιση (πολλαπλή φορολόγηση, ενιαία διαδικασία) καθώς και 
μία προσπάθεια πρόληψης της μη συμμόρφωσης σε ορισμένα κράτη μέλη. 
Όσον αφορά την οργάνωση, παρατηρείται επίσης μία έντονη τάση αποκέντρωσης. 
Υπάρχει μία έντονη τάση ενίσχυσης του ρόλου των τοπικών υπηρεσιών όσον αφορά την 
επιλογή των φορολογούμενων που θα υποστούν έλεγχο και την λήψη των αποφάσεων για 
την διαχείριση των οφειλών. Η αποκέντρωση έχει ως συνέπεια να βελτιωθεί η γνώση και 
η εμπειρία των τοπικών υπηρεσιών όσον αφορά τα χαρακτηριστικά των φορολογούμενων 
σε διάφορους τομείς. Η αποκέντρωση απαιτεί βελτίωση του συντονισμού και της γνώσης 
των αποτελεσμάτων (feedback). Η αποκέντρωση έγινε παράλληλα με τη χρησιμοποίηση 
ηλεκτρονικών υπολογιστών, γεγονός που παρέχει τη δυνατότητα πρόσβασης στις 
πληροφορίες που διατίθενται σε οποιοδήποτε επίπεδο και έτσι βελτίωσης του 
41 
συντονισμού. Η χρησιμοποίηση υπολογιστών παρέχει επίσης τη δυνατότητα γρήγορης και 
αποτελεσματικής αξιολόγησης των αποτελεσμάτων σε διάφορα επίπεδα και ίσης 
μεταχείρισης όλων των φορολογούμενων όπου και αν ευρίσκονται. 
Η αύξηση της δυνατότητας επεξεργασίας των δεδομένων συνέβαλε στην τάση 
συγκέντρωσης πληροφοριών και εκτίμησης των κινδύνων. Το γεγονός αυτό επιτρέπει τη 
συστηματική ανάλυση και τη χρήση των διαθέσιμων πληροφοριών για την αντιμετώπιση 
ειδικών περιπτώσεων. Διευκολύνει επίσης και τον εντοπισμό των κοινών κινδύνων και 
την κατάταξη των φορολογούμενων σε κατηγορίες. 
Η εκτίμηση των κινδύνων και η κατάταξη των φορολογουμένων σε κατηγορίες παρέχει 
τη δυνατότητα συστηματικότερου και αποτελεσματικότερου ελέγχον καθώς και 
προσαρμογή των προγραμμάτων είσπραξης στις διάφορες κατηγορίες φορολογούμενων. 
γ) Έλεγχος 
Διάφορες τάσεις παρατηρούνται επίσης όσον αφορά τον προσανατολισμό των ελέγχουν. 
Συνέπεια της αυξημένης δυνατότητας ανάλυσης των πληροφοριών που διαθέτουν οι 
υπηρεσίες ΦΠΑ είναι η τάση που παρατηρείται στα κράτη μέλη να ενισχύσουν το ρόλο 
των ελέγχων βάσει εγγράφων, (boxe, να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα των διάφορων 
επισκέψεων ελέγχου και να αντικατασταθούν στο μέτρο του δυνατού οι επισκέψεις 
ελέγχου με τους λιγότερο δαπανηρούς και τυποποιημένους ελέγχους βάσει εγγράφων. 
Έχει αυξηθεί ο αριθμός των κρατών μελών που έχουν καθιερώσει ενιαίο έλεγχο για 
όλους τους φόρους, ενώ αυτά που διατηρούν ξεχωριστούς ελέγχους έχουν αυξήσει τον 
συντονισμό των ελέγχων αυτών. II διαδικασία αυτή, που είχε ήδη αναπτυχθεί 
περισσότερο στον τομέα της είσπραξης των οφειλών, εντάσσεται στην διαδικασία 
προσέγγισηςτου "πελάτη" και παρέχει την δυνατότητα καλύτερης χρήσης των διαθέσιμων 
πληροφοριών και αποφυγής των διπλών προσπαθειών. 
Ο έλεγχος και η είσπραξη πραγματοποιούνται όλο και περισσότερο από κοινού εκ μέρους 
των κρατών μελών. Αποτελεσματική είσπραξη σημαίνει καταπολέμηση της μη 
συμμόρφοχτης τόσο κατά την εκτίμηση των φόρων όσο και κατά την διαχείριση των 
οφειλών . Οι μέθοδοι φοροδιαφυγής που εντόπισαν οι υπηρεσίες ελέγχου (παραδείγματος 
χάρη οι εταιρίες τύπου "φοίνικα") ανακαλύφθηκαν επίσης κατά το στάδιο είσπραξης των 
βεβαιωμένων οφειλών. Εξάλλου, υπάρχει μία τάση διεύρυνσης του φάσματος των 
επισκέψεων ελέγχου ώστε να δοθεί η δυνατότητα στο κράτη μέλη να πραγματοποιούν τον 
πιό κατάλληλο για τον κάθε φορολογούμενο συνδυασμό εξονυχιστικών ελέγχων (συχνά 
πολλαπλή φορολόγηση) με μικρότερους, πιό ευέλικτους και ειδικούς ελέγχους (π.χ. 
ενδοκοινοτικές συναλλαγές). 
42 
δ) Διαχείριση των οφειλών 
Όσον αφορά τη διαχείριση των οφειλών το κοινό χαρακτηριστικό είναι ότι έχει αυξηθεί 
ο αριθμός και το ποσό των ληξιπρόθεσμων οςιειλών. 
Η τάση αυτή οφείλεται κυρίως στις επιπτώσεις της ύφεσης. Λόγω της δυσκολίας 
είσπραξης που παρουσιάζουν αυτές οι περιπτώσεις τα κράτη μέλη έχουν αυξήσει τις 
συμφωνίες αναβολής των πληρωμών. Χάρις στις συμφωνίες αυτές εισπράττονται τελικά 
οι φορολογικές οφειλές οι οποίες δεν θα μπορούσαν να εισπραχθούν διαφορετικά. Θα 
πρέπει εν τούτοις να αποδίδεται ιδιαίτερη προσοχή και να μην γίνονται τέτοιες 
συμφωνίες με φορολογούμενους που δεν θα [Απορέσουν να τις τηρήσουν ή με αυτούς που 
θα μπορούσαν να χρηματοδοτήσουν τις φορολογικές τους οφειλές υπό λογικούς όρους 
από άλλες πηγές. 
ε) Εκτίμηση της απόδοσης 
Τα κράτη μέλη αποδίδουν ολοένα και μεγαλύτερη σημασία στην εκτίμηση της απόδοσης. 
Ωστόσο, πρέπει να βελτιωθούν στον τομέα αυτό ακόμη πολλά. Οι δείκτες απόδοσης 
χρησιμεύουν στην εκτίμηση της τήρησης των φορολογικών υποχρεώσεων και του 
διοικητικού κόστους, καθώς και του κόστους εκπλήρωσης των υποχρεώσεων τους από 
τους φορολογουμένους. 
Η σημασία της εκτίμησης έχει αυξηθεί λόγω της αποκέντρωσης, της ανάγκης για 
αποτελεσματικότητα του κόστους και του καθορισμού προτεραιότητας στους στόχους. 
Επίσης, το κόστος της εκτίμησης έχει περιορισθεί χάρη στον εξοπλισμό με μέσα 
πληροφορικής και στην τυποποίηση. Οι δείκτες απόδοσης πρέπει να επιλεγούν 
προσεκτικά, ούτως ώστε να μη δοθεί υπερβολική προτεραιότητα στους βραχυπρόθεσμους 
χρηματοοικονομικούς στόχους, διότι αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα να παραμεληθούν οι 
προβληματικότερες ομάδες επιχειρήσεων ή οι λιγότερο σημαντικές από οικονομικής 
πλευράς, και συνεπώς να ευνοηθεί η μη τήρηση των φορολογικών υποχρεώσεων. 
Αυτές οι κοινές τάσεις που παρατηρούνται στο περιβάλλον και στις μεθόδους εργασίας των 
υπηρεσιών ΦΠΑ δεν έχουν την ίδια ένταση σε όλα τα κράτη μέλη. Η Επιτροπή θεωρεί ότι 
οι περισσότερες απ' αυτές είναι πιθανόν να καταλήξουν στη βελτίωση και στην επίτευξη 
ιδίων επιπέδων αποτελεσματικότητας και κατά συνέπεια προτείνει οι διοικήσεις που 
αναγνωρίζουν αυτές τις τάσεις να αξιολογούν και να λαμβάνουν υπόψη, στο μέτρο του 
δυνατού και στο πλαίσιο των εθνικών τους ιδιαιτεροτήτων, τους ακόλουθους 
προσανατολισ μούς : 
43 
6.2. ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΒΕΛΤΙΩΣΕΩΝ 
1. Γενικοί στόχοι 
1.1. Συνέχιση της βελτίωσης των υπηρεσιών προς τους φορολογούμενους 
• περαιτέρω ανάπτυξη των μέτρων που επιτρέπουν στους φορολογούμενους να 
εξοικειώνονται τακτικά με τις τροποποιήσεις της νομοθεσίας ΦΠΑ ή με τα 
φορολογικά τους καθήκοντα* 
• με τη δημιουργία σημείων επαφής για τους φορολογούμενους· 
• και με την ελάφρυνση των διαδικασιών υποβολής των δηλώσεων και πληρωμής των 
φόρων. 
1.2. Ανάπτυξη σχεδίων προληπτικής ανάλυσης και δράσης για την πρόληψη ή τον 
περιορισμό στο ελάχιστο της μη τήρησης των φορολογικών υποχρεώσεων από τους 
φορολογούμενους 
• με τηλεφωνικές κλήσεις για την πρόληψη των καθυστερήσεων ή τη μη πληρωμή, ή με 
επισκέψεις στις νέες επιχειρήσεις· 
1.3. Συνέχιση της χρησιμοποίησης των ηλεκτρονικών υπολογιστών, 
αναδιάρθρωση/ορθολογιστική διάρθρωση των διαδικασιών εξασφάλισης της 
αποδοτικότητας 
• να εξασφαλίζεται ότι η πληροφορία παρέχεται στο κατάλληλο σχήμα στον πλέον 
αρμόδιο για το θέμα υπάλληλο, ούτως ώστε να μεγιστοποιούνται τα θετικά 
αποτελέσματα της λήψης αποφάσεων. 
1.4. Βελτίαχτη του συντονισμού και της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών που είναι 
υπεύθυνες για τις συμπληρωματικές διαδικασίες ή άλλους φόρους 
1.5. Συνέχιση της βελτίωσης του διοικητικού συντονισμού και της συνεργασίας στον 
τομέα του ελέγχου και της είσπραξης 
• να ενθαρρύνεται η χρησιμοποίηση τυποποιημένων διαδικασιών και τεχνικών 
1.6. Συνέχιση της ανάπτυξης και βελτίωσης των προγραμμάτων κατάρτισης του 
προσωπικού σε ορισμένους τομείς 
• διαδικασίες που πρέπει να εφαρμόζονται για τον έλεγχο των μεγάλων επιχειρήσεων 
και όσων πραγματοποιούν ενδοκοινοτικές συναλλαγές 
• για να διασφαλισθεί η πλέον αποδοτική χρησιμοποίηση των μέσων της 
πληροφορικής 
• για να μεγιστοποιηθούν τα πλεονεκτήματα και η χρησιμοποίηση των τεχνικών 
ανάλυσης του κινδύνου 
44 
2. Μηχανοργάνωση: 
2.1. Εξέταση, με βάση την ανάλυση κόστους-ακρελεκυν, της σκοπιμότητας ενδεχομένως 
επέκτασης της μηχανοργάνωσης προς τους τομείς στους οποίους δεν έχει ακόμη 
εισαχθεί το σύστημα αυτό και ειδικότερα στους ακόλουθους τομείς: 
α) διάθεση και έλεγχος των πόρων 
β) δίκτυα που συνδέουν τις κεντρικές με τις τοπικές υπηρεσίες 
γ) μέσα ελέγχου βάσει εγγράφων (επαλήθευση των πληροφοριών, επιλογή των 
φορολογούμενων) 
δ) μέσα που προορίζονται για τις επισκέψεις ελέγχου (ειδικά συστήματα, 
συστήματα εξέτασης των φακέλων) 
3. Αποκέντρωση 
3.1. Διανομή των διαθέσιμων πληροφοριών στο προσωπικό που είναι αρμόδιο για τη 
λήψη αποφάσεων 
3.2. Διανομή των εγχειριδίων ελέγχου και διαχείρισης των οφειλών, και των ειδικών 
προγραμμάτων ελέγχου (ειδικά συστήματα) ώστε να εξασφαλίζεται συνοχή στις 
ενέργειες, ίδιο επίπεδο αποτελεσματικότητας των εργασιών και ίση μεταχείριση των 
φορολογουμένων. 
3.3. Ανάλογη κοινοποίηση των αποτελεσμάτων που θα διευκολύνει την παρακολούθηση 
και εκτίμηση. 
4. Συλλογή πληροφοριών, αξιολόγηση των κινδύνων 
4.1. Συστηματική και πλήρης συλλογή πληροφοριών σχετικά με τις πράξεις των 
φορολογούμενων και σχετικά με τους κινδύνους που παρουσιάζουν ορισμένες 
κατηγορίες φορολογούμενων (π.χ. εμπορικοί τομείς) 
4.2. Ανάλυση των πληροφοριών που έχουν συγκεντρωθεί σχετικά με ειδικές κατηγορίες 
εμπορικών δραστηριοτήτων ούτως ώστε: 
• να δοθούν εκτενείς πληροφορίες για κάθε ομάδα 
• να γίνει γνωστό το επιχειρησιακό περιβάλλον και οι ειδικοί κίνδυνοι τον 
ελέγχου 
• να καταρτισθούν εγχειρίδια και προγράμματα ελέγχου που να επιτρέπουν στο 
προσωπικό να προσαρμόσει γενικότερα προγράμματα ελέγχου σε ειδικότερες 
απαιτήσεις 
4.3. Τα κριτήρια κινδύνου πρέπει να έχουν διευρυμένη βάση αφού εκτιμηθούν τόσο οι 
χρημοατοοικονομικοί κίνδυνοι όσο και οι κίνδυνοι γενικής συμμόρφωσης 
(φοροδιαφυγής) 
45 
5. Προσανατολισμός του ελέγχου 
5.1. Να γίνει η ανάλυση και επιλογή των ομάδων φορολογουμένων ή μεμονωμένων 
σαφών τυποποιημένων και διας)ανών κανόνων επιλογής οι οποίοι λαμβάνουν ορθά 
υπόψη τα κριτήρια κινδύνου. 
5.2. Δημιουργία ειδικών προγραμμάτων για την αντιμετώπιση των σημαντικότερων 
κινδύνων: 
α) κίνδυνοι που απαιτούν γρήγορη δράση για τον έλεγχο/διαχείριση της οφειλής 
(π.χ. επιχειρήσεις τύπου "φοίνικα", επικείμενη χρεωκοπία) 
β) κίνδυνοι που απαιτούν ειδικές τεχνικές (π.χ. ειδικοί τομείς δραστηριότητας, 
έλεγχοι βάσει των συστημάτων) 
5.3. Μεγιστοποίησητης χρησιμοποίησηςτων τυποποιημένωνπρογραμμάτωνελέγχουκαι 
των σύγχρονων λογισμικών λογιστικής και ελέγχου για τη διευκόλυνση της 
παρακολούθησης και αξιολόγησης των αποτελεσμάτων. 
5.4. Ένταξη/στενός έλεγχος της υπηρεσίας ΦΠΑ και των άλλων φορολογικών 
υπηρεσιών 
5.5. Αποτελεσματικός συνδυασμός της χρησιμοποίησης των διαθέσιμων μέσων (ή 
τεχνικών) ελέγχου 
• εμπερισταταμένοι έλεγχοι για την παρακολούθηση όλων των φόρων μιας 
επιχείρησης σε μια ορισμένη περίοδο 
• συχνοί έλεγχοι σχετικά με ένα συγκεκριμένο φόρο ή ένα ορισμένο τομέα ελέγχου 
(παραδείγματος χάρη νέες επιχειρήσεις, επιστροφές ΦΠΑ) 
6. Κατευθύνσεις για τη διαχείριση της οφειλής 
6.1. Συντονισμός των αρμοδιοτήτων όσον αφορά τον έλεγχο και την είσπραξη και 
διατήρηση τακτικών επαφών μεταξύ της διοίκησης και των φορολογουμένωνούτως 
ώστε να λαμβάνονται καλύτερες πληροφορίες σχετικά με τους φορολογουμένους 
που ενδέχεται να μην εκπληρώσουν τις φορολογικές τους υποχρεώσεις, να 
βελτια)θεί η παρακολούθηση και να είναι δυνατή η ταχύτερη προληπτική δράση: 
• εκ των προτέρων αποστολή υπομνήσεων 
• δράση με σκοπό την είσπραξη χωρίς καθυστέρηση 
6.2. Μείωση του κόστους είσπραξης μικρών οφειλών, με την εφαρμογή απλουστευμένων 
διαδικασιών όπως η είσπραξη των οφειλόμενων ποσών από τους τραπεζικούς 
λογαριασμούς των φορολογουμένων. 
6.3. Μέριμνα ώστε οι αναβολές πληρωμών: 
46 
• να χορηγούνται μόνο στις περιπτώσεις στις οποίες η (αναδιαρθρωμένη) οφειλή 
είναι δυνατόν να εισπραχθεί 
• να μην αποτελούν ανταγωνιστικές πηγές χρηματοδότησης για τους 
φορολογουμένους (μέσω εγγυήσεων, επιτοκίων υψηλότερων από τα εμπορικά, 
περιόδων μικρής διάρκειας) 
• να χορηγούνται για όσο το δυνατόν μικρότερο χρονικό διάστημα 
6.4. Αναβίωση διαγραμμένων οφειλών σε περίπτωση επανάληψης της δραστηριότητας 
χωρίς όμως να αποθαρρύνεται η δημιουργία νέων επιχειρήσεων. 
7. Αξιολόγηση, δείκτες απόδοσης 
7.1. Προσπάθεια να τεθούν σαφείς στόχοι για τη διοίκηση του ΦΠΑ που να καλύπτουν 
μια σειρά θεμάτων όσον αφορά το κόστος και την εκπλήρωση των υποχρεώσεων. 
7.2. Καθορισμός ευρέως φάσματος στόχων και δεικτών απόδοσης που υπολογίζουν όχι 
μόνο την αποτελεσματικότητα του διοικητικού κόστους, αλλά και το κόστος για 
τους φορολογουμένους και τα γενικά επίπεδα εκπλήρωσης των υποχρεώσεων. 
7.3. Εφαρμογή τυποποιημένης αξιολόγησης και ανακοίνωσης των αποτελεσμάτων που 
επιτρέπει να υπάρχει μια ενιαία και ακριβής βάση πληροφοριών για την εξέταση 
της απόδοσης. 
7.4. Ανάπτυξη της γενικής παρακολούθησης και της διαχείρισης της ποιότητας και της 
αποτελεσματικότητας του εκτελούμενου έργου και της ισότητας μεταχείρισης των 
φορολογουμένων στο εθνικό έδαφος. 
6.3. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ 
Η Επιτροπή προτίθεται να ενθαρρύνει αυτές τις βελτιώσεις με μέτρα που θα λάβει τόσο στο 
κανονιστικό όσο και στο λειτουργικό επίπεδο: 
47 
1. Στο κανονιστικό επίπεδο η Επιτροπή έχει ήδη υποβάλει σχετική πρόταση υπό τη μορφή 
τροποποίησης των παραγράφων 2 και 3 του άθρου 12 του κανονισμού 155311. 
Η πρόταση της Επιτροπής προϋποθέτει ότι οι ενέργειες της που προβλέπονται από το 
άρθρο 12 θα πρέπει να συνοδεύονται από επισκέψεις ελέγχου στις διοικήσεις των κρατών 
μελών στο πλαίσιο του ελέγχου των διαδικασιών είσπραξης του ΦΠΑ. Τα προγράμματα 
ελέγχου θα πρέπει να συζητούνται με τις εθνικές διοικήσεις. Οι δυνατότητες βελτίωσης 
θα πρέπει να συζητούνται, όπως συμβαίνει και τώρα, με την ενδιαφερόμενη διοίκηση. 
Στην περίπτωση που τα αποτελέσματατων συστημάτο)ν ελέγχουαποδεικνύουν σημαντικές 
διαφορές όσον ας;ορά την αποτελεσματικότητα η Επιτροπή μπορεί να κάνει συστάσεις 
στα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη. 
Η τροποποίηση αυτή εξυπηρετεί τα κοινά συμφέροντα της Ένωσης και των κρατών μελών 
στο θέμα της αποτελεσματικής διαχείρισης του ΦΠΑ και βελτιώνει τις δυνατότητες 
συνεργασίας της Επιτροπής και των διοικήσεων των κρατών μελών στον τομέα αυτό. 
2. Σε λειτουργικό επίπεδο n Επιτροπή προτίθεται να συμβάλει στην αύξηση της 
αποτελεσματικότητας: 
1 Μέσω των τακτικών συναντήσεων με τις διοικήσεις των κρατών μελών για την 
εξέταση, μαζί με τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη, των εφαρμοζόμενων μέτρων καθώς 
και αυτών που θα μπορούσαν να συμβάλουν σε ακόμη μεγαλύτερες βελτιώσεις. 
2. Συνεχίζοντας το πρόγραμμα των σεμιναρίων για τους υπαλλήλους που ασχολούνται 
με το ΦΠΑ σε θέματα σχετικά με την βελτίωση των παραπάνω διαδικασιών και 
ενισχύοντας παρόμοιες πρωτοβουλίες των κρατών μελών. Κατά την διάρκεια αυτών 
των σεμιναρίων αποδίδεται ιδιαίτερη προσοχή στην ανάλυση των δυνατοτήτων 
βελτίωσης ορισμένων διαδικασιών. 
Οι προτάσεις τροποποίησης του κειμένου που προτείνει η Επιτροπή είναι οι ακόλουθες: 
"1. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή σχετικά με τις διαδικασίες εγγραφής των φορολογούμενων στα 
φορολογικά μητρώα και τις διαδικασίες καθορισμού και είσπραξης του ΦΠΑ που εφαρμόζουν τα κράτη μέλη καθώς 
και σχετικά με τους τρόπους και τα αποτελέσματα των συστημάτων ελέγχου σχετικά με τον φόρο αυτό. 
2. Η Επιτροπή μπορεί να πραγματοποιήσει επιτόπιους ελέγγους στις εθνικές αργές προκειμένου να εξετάσει τις 
διαδικασίες, τους τρόπους και τα αποτελέσματα που αναφέρονται στην παράγραιρο 1. 
Η Επιτροπή εξετάζει, σε συνεργασία με κάθε ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, το ενδεχόμενο προτάσεων βελτίωσης των 
διαδικασιών με στόχο την αύξηση της αποτελεσματικότητας. Προς τον σκοπό αυτό η Επιτροπή ενδέχεται να κάνει 
συστάσεις προς τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη. 
3. Η Επιτροπή συντάσσει ανά τριετία έκθεση σχετικά με τις διαδικασίες που εφαρμόζονται στα κράτη μέλη καθώς και 
σχετικά με τις ενδεχόμενες βελτιώσεις. Η έκθεση αυτή ενδέγεται να συνοδεύεται και από συστάσεις της Επιτροπής με 
στόγο την αύξηση της αποτελεσματικότητας". 
48 
3. Ενθαρρύνοντας τη συνεργασία μεταξύ των διοικήσεων των κρατών μελών για την 
ανάπτυξη κοινών σχεδίων με στόχο την ανάλυση ειδικών ομάδων φορολογούμενωνκαι 
ειδικών μορφών μη συμμόρφωσης, καθώς και την ανάπτυξη κοινών δεικτών 
αξιολόγηση, εκφραζόμενων κατά το δυνατόν από ποσοτικής πλευράς. 
49 
Πίνακας 1. 
ΦΠΑ στην Κοινότητα και στα κράτη μέλη 
Ίδιοι χόροι της Κοινότητας ανά χηγή εσόδων 1991-1994 
1991 1992 1993 1994(1) 
' Εσοδα της Κοινότητας % % % % 
Γεωργικές εισφορές 4.4 3,3 2.9 2,9 
Τελωνειακοί δασμοί 20,4 18,9 16,8 18.0 
Ίδιοι πόροι ΦΠΑ 53.8 58.0 52.5 51.3 
4ος πόρος (ΑΕΠ) 13.2 13.9 25.2 27.0 
Διάφορα | 8.1 5.8 2.6 0.7 
(1) Προϋπολογισμέ 1994. 
4ος πόρος (ΑΕΠ 
27% 'Εσοδα Κοινότητας 1993 
Γεωργικές εισφορές 
3% 
Ιδιοι πόροι ΦΠΑ 
62% ιακοί δασμοί 
18% 
Πηγή ί'ημοοιονομικός οδηγός ΕΚ 
Εκατ. ECU 
Β 
DK 
D 
GR 
Ε 
F 
IRL 
I 
L 
NL 
Ρ 
UK Πίνακας 2 
Ποσό ίδιων πόρων ΦΠΑ που συνεισέφεραν τα κράτη 
μέλη στον προϋπολογισμό της Κοινότητας (1991*1993) 
1991 
1022.6 
608,9 
8736,8 
469,1 
2977.3 
7083,3 
231,2 
5215,0 
68.9 
1609.1 
392.0 
1841.8 3,4% 
2,0% 
28,9% 
1,6% 
9,8% 
23,4% 
0,8% 
17,2% 
0.2% 
5,3% 
1,3% 
6.1% 1992 
1108,1 
618,0 
10183,2 
508,8 
3533.3 
7508,1 
248,3 
5278.0 
79.3 
1700.7 
469.9 
3600.0 3,2% 
1,8% 
29,2% 
1,5% 
10,1% 
21,6% 
0,7% 
15,2% 
0,2% 
4,9% 
1.3% 
10.3% 1993 
1029,3 
626.4 
10565,2 
616.7 
3304.7 
6812.9 
282.4 
6247,2 
114.3 
1813.5 
527.7 
2549.4 3,0% 
1,8% 
30,6% 
1.8% 
9.6% 
19,8% 
0.8% 
18.1% 
0.3% 
5.3% 
1.5% 
7.4% 
Σύνολο EUR 12 30255.9 100.0% 34836.6 100.0% 34489.9 100.0% 
Πηγή: Λογαριασμός διαχείρισης της Ε.Κ. 
Σημείωση; Περιλαμβάνουν τα ισοζύγια και τη διόρθωση υπά) του Η.Β. 
ΤΟ ΠΟΣΟ ΙΔΙΩΝ ΠΟΡΩΝ ΦΠΑ ΠΟΥ ΣΥΝΕΙΣΕΦΕΡΕ ΚΑΘΕ ΚΡΑΤΟΣ ΜΕΛΟΣ ΚΑΤΑ ΤΟ 1993 
% ΠΟΣΟΣΤΟ ΕΠΙ ΤΟΥ ΣΥΝΟΛΟΥ EUR 12 
35 0" 
30.0% 
i 25.0% 
20.0% 
15.0% 
IC.0% 
5.0% 
0.0% 6 J 
=~1 DK ' ujaLi GR 
IRL 
_ 1-^=3. lïu'llii NL OK 
GR NL 
ΈοοοαΦΠΑ 
•ς % ex Ι τον «ννολον τ·ν φορολογικέ* ζοοοβν (1) 
1991/1992 ΠΙΝΑΚΑΣ 3 
'Εοοοα ΦΠΑ «ο« «nrnçATtorro» ore κράτη μέλη 
ΐννολο ««(βλ. (οοοοτ 
•ς % ml τον ΑΕΠ 
1991/1992 
' Εοοδα Σύνολο ΦΠΑ ους » 
ΦΠΑ ΦΠΑ βιΐ του συνόλου 
6ιο. ECU 6ιο. ECU τα>ν φορλ. cgofajv 
Β 13.0 77.3 16.8 
DK ' 9.8 30.6 19.4 
D 103.4 636.9 16.2 
GR · 6.1 23.5 26.0 
Ε 2S.0 163.4 17,1 
F 77.7 446.6 17.4 
IRL · 18 13.5 20.7 
I 53.7 395,8 14.1 
L * 0.6 ' 3.7 15.'2 
KL 19.6 118.4 16.5 
Ρ · 3.7 19.8 18.8 
UK i6A 273.9 20.6 
EUR 12 I 376.7 2223,3 16.9 
(1) Τα οννολιχα φορολογικά έσοδα αποτελούνται από: 
τους φόρους που έχουν σχέση με την παραγωγή χαι τις ειοαγωγές. τους φόρους 
ιιοοόήμ,ατος χαι ακίνητης περιουσίας, τις εισφορές χοινατνιχής ασφάλισης χαι τον φόρο καταθέσεων 
ΕΣΟΔΑ ΦΠΑ ΩΣ % ΕΠΙ ΤΩΝ ΣΥΝΟΛΙΚΩΝ ΕΣΟΔΩΝ 
ΕΤΗ 1991/92 Σύνολο φόρο λ. 
εσόοατνους 
% ent του ΑΕΠ 
Β 43.7 
DK · 48.0 
D 4^5 
OR · 41.1 
Ε 36.8 
F 43.7 
IRL · 37,1 
1 .. ·' •-. • · -41.9 
L *"**""'" " '48.8" 
NL 47.8 
Ρ · 35.7 
UK 34.0 
EUR 12 | 41.2 ΈοοΙαΦΠΑ 
•ς % ai τ·* ΑΕΠ 
1991/1992 
[ Eoo6a 
ΦΠΑ ΦΓ1Α«ος% 
ot 6tg. ECU Brt τον ΑΕΠ 
Β 1Î.0 7.' 
DK · 9.8 9J 
D 103.4 6.9 
OR · 6,1 10.7 
Ε 28.0 6.3 
F 77.7 7.S 
IRL · 2,8 7.7 
NL 19.6 7.9 
Ρ · J.7 6,7 
UK 36,4 TjO 
EUR 12 I 376.7 7.o| 
·- 1991 
ΕΣΟΔΑ ΦΠΑ ΩΣ % ΕΠΙ ΤΟΥ ΑΕΠ 
ΕΤΗ 1991/92 
Source: Suivi du Livre Blanc CE. 
.'>;> 
«H* T*»erroi*ei Ilivoxof 4 
Μ«β«αΜχηφΐα<·6 Ρ****ί f—kt ·"· μεγάλες o»icif^tn «c «A·» χ»φ« 
r |ΐΜ^οε«εχει^η>ε«ιν, «η μα·*·*, |κ·βΙ·ν wi peréli»* arpt^mm* «c ·λΑ«λη<η την ΚΜΜ·ΜΪΜ4 Ένββη 
(Β«β|>ηζατ«Μθ( τομής πβ«λ<ιμ>ανομένο» MU VOS w«t«w—grmovl 
|1990 
Β 
DK 
D 
GR 
Β 
Ρ 
IRL 
I 1989) 
L 
NL 
Ρ 
UK 
Σύνολο ΜαφΜΒίχείφ^αεις 
ΑΡΙβ. % ail τον 
οιιχ. χνκλου εργ. 
94067 
37240 
347605 
Ν.Λ. 
477631 
416882 
1636 
320233 
1449 
53303 
165803 
839835 
2757904 ΑΡΙΘ. % επί του 
επι^. κύκλου εργ. 
9919 
7408 
117719 
7587 
61024 
59124 
2569 
93972 
627 
14883.045 
19217 
50713 
444762 Mcaalcc 
ΑΡΙΘ. % επί του 
επιχ. κύκλου εργ. 
1081 
641 
10678 
507 
3227 
3807 
404 
3104 
83 
1734 
1830 
3016 
36112 Μεγάλες 
ΑΡΙΘ. » επί τον 
επιχ. κύκλου εργ. 
219 
110 
2239 
60 
481 
1210 
38 
734 
II 
0 
245 
1404 
6751 Tirol· 
103286 
45399 
478241 
8154 
342363 
483023 
4647 
420043 
2170 
72120 
187095 
896988 
3245529 
Σημείαχτη: Οι επιχειρήσεις της GR χαι της IRL περιλαμβάνουν μόνο τη NACB 1-4. Οι επιχειρήσεις της NL περιλαμβάνουν μόνο τη NACE 2-4. 
Σημείαχτη : Ο κύκλος εργασιών γνα τη DK χαι την Ι περιλαμβάνουν μόνο τη NACE 2-5. Ο κύκλος εργασιών για την GR περιλαμβάνει μόνο τη NACE 1-4. 
Σημείαχτη: Για την GR ο κύκλος εργασιών για τις μεσαίες επιχειρήσεις περιλαμβάνει τον κύκλο εργασιών τα» μεγάλων επιχειρήσεων εντός της NACE Ι. 
Σημείαχτη : Τα ποσά νια τη D περιλαμβάνουν μόνο τη Δυτική Γερμανία χαι το Δυτικό Βερολίνο. 
ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΥ ΤΟΜΕΑ 
(ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ) 1990 
Μιρκοεπ 
χαρήοας G Μικρές • Μεσαίες • Μεγαλις 
._J 
ΚΥΚΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΣΤΟ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟ ΤΟΜΕΑ 
(ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΚΕΥΩΝ) 1990 
Μιρχοεπι 
χαρήοεις α Μικ<>ες ( Μεσαίες | Β Μιν4λες 
Πίνακας S 
ΠΟΣΟΣΤΟ ΤΟΥ ΑΡΙΘΜΟΥ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΤΟΥΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΥΣ ΤΟΜΕΕΕ ΚΑΙ Ο ΚΥΚΛΟΣ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΤΟΥΣ, 1990 η 
Κράτος μέλος Αριθμός 
επιχειρήσεων Κύκλος εργ. 
τωνεπιχειρ. Αριθμός 
"ευαίσθητων" 
τομέων Κύκλο» εργ. 
"ευαίσθητων" 
τομέων Ποσ.του συνόλου 
"των ευαίσθητων" 
τομέων Ποο. τουκύκλ,εργ. 
"των ευαίσθητων" 
τομέων 
Β 
DK 
D 
OR 
Ε 
F 
IRL 
Ι· 
L 
NL 
Ρ 
UK 487.654 
134.090 
2.045.435 
8.364 
2.258.172 
1975.747 
4.804 
1.590.811 
15.321 
397 864 
603.285 
2.659.952 354.174 
163.961 
2.301.439 
22.091 
ni 
1.770.877 
n.a. 371.419 
110.594 
1.355.477 
ni. 
i.683.833 
1.401.651 
n.a. 
1.310.664 
11.604 
238 136 
459.093 
1.985.668 195.052 i 
1047601 
1.187.416; 
ο.·.ί 
ni 
864.083 
D ». 
705.368 
ni 
D.a. 
66.411 76 
72 
66 
D.·. 
75 
71 
n.a. 
82 
76 
60 
76 
75 55 
64 
47 
ni. 
n.a. 
49 
n.a. 
55 
50 
Β.Λ.Ι 
Σύνολο 12188.331 6.218.099 8 928.139 3.123.090 73 
Σημείωση: 
Σημείωση: 
Σημείωση 
Ιημείωση: Τα χοοά για την Ιταλία είναι από το 1989. 
Τα κράτη μέλη χρησιμοποιούν τις ακόλουθες μονάδες: 
Επιχειρήσεις D, Ε. F. I. L, Ρ και UK 
Μονάδες ΦΠΑ Β 
Νομικές μονάδες DK 
Οικονομικές μονάδες NL 
Είναι αδύνατο να αντληθούν στοιχεία για τους "ευαίσθητους τομείς" όσον αφορά την GR και IRL. 
Τα ποοά για τη D περιλαμβάνουν μονό ιη Δυτική Γερμανία και το Δυτικό Βερολίνο. Σύμφωνα με 
το έντυπο Fiaanzaacbricnten αριθ. 57/93 του Sundesmiuisterium der Finaszen υπήρχαν 3.998.371 επιχειρήσεις σε ολόκληρη τη Γερμανία κατά το 
1990 
ΠΟΣΟΣΤΟ ΤΟΥ ΑΡΙΘΜΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΥΚΛΟΥ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 
ΣΤΟΥΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΥΣ ΤΟΜΕΙΣ ΓΙΑ ΚΑΘΕ ΚΡΑΤΟΣ ΜΕΛΟΣ 
Σύνολο 
Γ|ϊ% του αριθμού • % του κύκλου εργασιών 
1ί 
ΕΠΕΞΗΓΗΣΕΙ! ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΠΙΝΑΚΕΣ 4 και 5 
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή : επιχειρήσεις στην Ευρώπη - Τρίτη έκθεση, τόμος Ι και 
II, 1994 
Ορισμοί: 
Βιομηχανία: NACE 1-4 
. Ενέργεια και νερό 
. Εκσκαφή και επεξεργασία ορυκτών που δεν παράγουν ενέργεια και 
παράγωγα προϊόντα. Χημική βιομηχανία 
. Μεταλλουργία. Μηχανολογία, ηλεκτρολογία και τεχνολογία 
οργάνων 
. 'Αλλες κατασκευαστικές βιομηχανίες 
Κατασκευές: NACE 5 
. Τεχνολογίες οικοδομών και έργων πολιτικού μηχανικού 
Ευαίσθητοι1* τομείς : NACE 5,6,7,9 
. Τεχνολογίες οικοδομών και έργων πολιτικού μηχανικού 
. Διανομή, ξενοδοχεία, τροφοδοσία, επισκευές 
. Μεταφορές και επικοινωνίες 
. Άλλες υπηρεσίες 
Μέγεθος: Μικροεπιχειρήσεις : 0-9 εργαζόμενοι 
Μικρές: 10-99 εργαζόμενοι 
Μεσαίες: 100-499 εργαζόμενοι 
Μεγάλες: άνω των 500 εργαζομένων 
Ποσά: Οι στατιστικές της παρούσας έκθεσης αφορούν το έτος 1990 
ΠΙΝΑΚΑΣ 6 
ΑΡΜΟΔΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΚΑΘΗΚΟΝΤΩΝ ΚΑΘΕ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ. 
Καθήκοντα 
Καταχώρη­
ση 
Σημείωση 2 
Εκτίμηση 
Σημείωση 2 
Είσπραξη και 
αναγκ. 
είσπραξη 
Σημείωση 2 
Ελεγχος 
), Β), Π 
Σημείωση 2 Β 
1. Οι 241 ελεγκτές ΦΠΑ 
2. Η κεντρική υπηρεσία ΦΠΑ για τους 
φορολ. που ζουν στην αλλοδαπή 
(BCAE) (1) 
1. S L 
2. S L 
1. Οι 241 ελεγκτές ΦΠΑ 
2. BCAE 
3. Υπηρεσία τελωνείων και ειδικών 
φόρων κατανάλωσης (2) 
1. S L 
2. S L 
3. J L 
1. Οι υπηρεσίες είσπραξης 
2. τα 2 περιφερειακά κέντρα επεξεργ. 
των πληροφοριών (CTRI) 
3. Κέντρο επεξεργασίας των 
πληροφοριών (CTI) 
4. Υπηρ. τελ. και ειδ. φορ. καταν. 
1. S L . 2. S Β 
3. S C 4. J L 
1. Οι 241 ελεγκτές ΦΠΑ 
2. BCAE 
3. Οι 11 υπηρεσίες έρευνας και 
τεκμηρίωσης (SRD) 
4. Η ειδική επιθεώρηση φόρων 
5. Υπηρεσία τελωνείων και ειδικών 
φόρων καταν. 
6. Οι 233 υπηρεσίες καταχώρησης (3) 
1. S L 2. S L 
3. S L 4. J L 
5. J L 6. J L Σημείωση 1 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α), Β) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α), Β) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α), Β), Γ) 
Α), Β) 
Α) DK 
1. Διοικητική υπηρεσία 
1. J L 
1. Διοικητική υπηρεσία 
2. Νομική υπηρεσία 
1. J Β 
2. J Β 
1. Διοικητική υπηρεσία 
2. Υπηρεσία ελέγχου 
και αναγκαστικής 
είσπραξης 
1. J Β 
2. J Β 
1. Υπηρεσία ελέγχου 
και αναγκαστικής 
είσπραξης 
1. J Β Σημείωση 1 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β)Χ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β)Χ) D 
1. Finanzàmter 
1. J L 
1. Finanzàmter (1) 
1 J L 
1. Finanzàmter 
1. J L 
1. Finanzàmter (2) 
1. J L Σημείωση 1 
A), Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) 
Α),Β),Γ) GR 
1. Υπουργείο Οικονομικών 
Υπηρεσία τεχνολογιών 
πληροφόρησης 
1. J C 
1. Ο επικεφαλής της υπηρεσίας 
δημόσιων οικονομικών 
2. Τελωνειακές υπηρεσίες 
1. C, L 
2. C.L 
1. Υπηρεσίες κρατικών εσόδων 
2. Τελωνειακές υπηρεσίες 
1. C.L 
2. C, L 
1. Υπηρεσίες κρατικών εσόδων 
2. Υπηρεσία προληπτικού 
ελέγχου της κίνησης αγαθών 
3. Τελωνειακές υπηρεσίες 
1. C, L 
2. C, Β Σημείωση 1 
Α), Β), Γ) 
Α), Β). Γ) 
Π 
Α), Β), Γ) 
Γ) 
Α), Β), Γ) 
Α) 
Β), Γ) 
Σημείωση 1: 
Α) Φορολογούμενοι που έχουν εσωτερικές συναλλαγές 
Β) Φορολογούμενοι που έχουν διακοινοτικές συναλλαγές 
Γ) Φορολογούμενοι που έχουν συναλλαγές με τρίτες χώρες 
Πηγή : Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 Σημείωση 2: 
S Ξεχωριστά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
J ΦΠΑ διαχειριζ. από κοινού με άλλους φόρους 
C Κεντρικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
L Τοπικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
Β Κεντρικά και τοπικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
** 
ΠΙΝΑΚΑΣ 6 
ΑΡΜΟΔΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΚΑΘΗΚΟΝΤΩΝ ΚΑΘΕ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ. 
Καθήκοντα 
Καταχώρηση 
Σημείωση 2 
Εκτίμηση 
Σημείωση 2 
Είσπραξη και 
αναγκ. 
είσπραξη 
Σημείωση 2 
Έλεγχος 
Σημείωση 2 Ε 
1. Διοίκηση φορολογίας (1 ) 
2. Υπηρεσία τελωνείων και 
ειδικών φόρων 
κατανάλωσης (1) 
1. J Β 
2. J C, L 
1. Διοίκηση φορολογίας 
2. Υπηρεσία τελωνείων και 
ειδικών φόρων 
κατανάλωσης (1) 
1. J C, L 
2. C,L 
1. Οι υπηρεσίες είσπραξης 
2. Υπηρεσία τελωνείων και 
ειδικών φόρων 
κατανάλωσης (1) 
1. J C, L 
2. C, L 
1. Υπηρεσία δημοσιονομικού 
και φορολογικού ελέγχου 
(2) 
2. Υπηρεσία τελωνείων και 
ειδικών φόρων 
κατανάλωσης 
1. J C, Β 
2. C, Β Σημείωση 1 
ΑΧ Β) 
Α), ΒΧΠ 
Α),ΒΧΓ 
Π 
ΑΧΒΧΠ 
Π F 
1. Γενική Διεύθυνση 
φορολογίας ( DGI ) 
2. Γενική διεύθυνση 
τελωνείων και 
έμμεσων φόρων 
( DGDDI ) (1) 
1. J L 
2. J L 
1. DGI 
2. DGDDI 
1. J L 
2. J L 
1. DGI 
2. DGDDI 
1. J L 
2. J L 
1. DGI 
2. DGDDI 
1. J L 
2. J L Σημείωση 1 
A), ΒΧ Π 
Π 
Α), Β), Π 
Π 
Α), Β), Π 
Π 
Α), Β), Π 
Β),Π IRL 
1 Υπηρεσία φορολογικού 
ελέγχου 
1 J Β 
1 Υπηρεσία φορολογικού 
ελέγχου 
1 J Β 
1 Υπηρεσία εισπράξεων 
2 Τελωνεία και ειδικός 
φόρος κατανάλωσης, 
ΦΠΑ επί των εισαγωγών 
1 J Β 
2. S Β 
1 Υπηρεσία φορολογικού 
ελέγχου 
1 J Β Σημείωση 1 
Α), Β), Γ) 
Α), Β), Π 
Α), Β), Γ) 
Π 
Α), Β),Γ) Ι 
1 Υπηρεσίες ΦΠΑ 
2 Τελωνεία 
1 S L 
2. 
1 Υπηρεσίες ΦΠΑ 
2 Τελωνεία 
1 S L 
2. 
1 Υπηρεσίες ΦΠΑ 
2. Υπάλληλοι υπηρεσιών 
αναγκαστικής είσπραξης 
3. Τελωνεία 
1. S L 
2. J L 
3. 
1. Υπηρεσίες ΦΠΑ 
2. Guardia Fmanz* (1) 
3. sEcrr 
4. Υπηρεσία εσόδων 
5. Περιφερειακές διοικήσεις 
6. Τελωνεία 
1. S L 2. J L 
3. J C 4. SC 
5. S L 6. | Σημείωση 1 
ΑΧ Β) 
C) 
ΑΧ Β) 
C) 
ΑΧ Β) 
ΑΧΒΧΠ 
Π 
ΑΧΒΧΠ 
ΑΧΒΧΠ 
ΑΧΒΧΠ 
ΑΧΒΧΠ 
Π 
ΒΧΠ 
Σημείωση 1: 
Α) Φορολογούμενοι που έχουν εσωτερικές συναλλαγές 
Β) Φορολογούμενοι που έχουν διακοινοτικές συναλλαγές 
Γ) Φορολογούμενοι που έχουν συναλλαγές με τρίτες χώρες 
Πηγή : Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 Σημείωση 2: 
S Ξεχωριστά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
J ΦΠΑ διαχειριζ. αχό κοινού με άλλους φόρους 
C Κεντρικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
L Τοπικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
Β Κεντρικά και τοπικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
^\ 
ΠΙΝΑΚΑΣ 6 
ΑΡΜΟΔΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΚΑΘΗΚΟΝΤΩΝ ΚΑΘΕ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ. 
Καθήκοντα 
Καταχώρηση 
Σημείωση 2 
Εκτίμηση 
Σημείωση 2 
Είσπραξη και 
αναγκ. 
είσπραξη 
Σημείωση 2 
Ελεγχος 
Σημείωση 2 L 
1. Φορολογικές 
υπηρεσίες 
2. Κρατικό κέντρο 
υπολογιστατν (C.I.E.) 
1. S L 
1. Φορολογικές 
υπηρεσίες 
1. S L 
1. Κεντρική υπηρεσία 
εσόδων 
1. S C 
1. Φορολογικές 
υπηρεσίες 
2. Εξωτερική 
επιθεώρηση 
1. S Β 
2. S Β Σημείωση 
1 
Α), Β), Γ) 
Α), Β), Γ) 
Α), Β), Γ) 
Α), Β), Γ) NL 
1. Υπηρεσίες για τις 
επιχειρήσεις 
2. Υπηρεσίες για τις 
μεγάλες επιχ. 
3. Περιφερειακές 
τελωνειακές υπηρ. 
1. JL 3. J L 
2. J L 
1. Υπηρεσίες για τις 
επιχειρήσεις 
2. Υπηρεσίες για τις 
μεγάλες επιχ. 
3. Περιφερειακές 
τελωνειακές υπηρ. 
1. JL 3. J L 
2. J L 
1. Υπηρεσίες για τις 
επιχειρήσεις 
2. Υπηρεσίες για τις 
μεγάλες επιχ. 
3. Περιφερειακές 
τελωνειακές υπηρ. 
1. JL 3. J L 
2. J L 
1. Υπηρεσίες για τις 
επιχειρήσεις 
2. Υπηρεσίες για τις 
μεγάλες επιχ. 
3. Κεντρική υπηρεσία 
ενδοκοινοτικών 
συναλλαγών 
Ι 1. J L 3. S C 
j 2. J L Σημείωση 1 
Α), Β), Γ) 
Α), Β), Γ) 
Γ) 
Α), Β), Γ) 
Α), Β), Γ) 
Γ) 
Α), Β), Γ) 
Α), Β), Γ) 
Π 
Α), Β), Γ) 
Α), Β). Γ) 
Β) Ρ(1) 
1. Διεύθυνση οικονομικών 
1. J Β 
1. Διεύθυνση οικονομικών 
2. Υπηρεσία καταχώρησης 
Διεύθυνση 
1. J Β 
2. S Β 
1. Διεύθυνση οικονομικών 
2. Διεύθυνση είσπραξης ΦΠΑ 
3. Γενική διεύθυνση εισαγωγ. 
δασμών 
1. J Β 3. J L 
2. J Β 
1. Διεύθυνση φορολογικής 
επιθεώρησης και προστασίας 
2. Περιφερειακές διευθύνσεις 
φορολογικού ελέγχου 
3. Γενική διεύθυνση εισαγωγ. 
δασμών 
1. J Β 3. J L 
2. J Β Σημεί­
ωση 1 
Α), Β), 
Π 
Α), Β). 
Γ) 
Α), Β), 
Γ) 
Α), Β) 
Α), Β) 
Π 
Α), Β) 
Α), Β) 
Π UK 
1. Διεύθυνση τελωνείων, ειδ. 
φόρων καταναλ. και ΦΠΑ (ΗΜ 
C&E, Pract. Dir.) (1) 
1. SB 
1. ΗΜ C&E, Pract. Dir. 
1. S Β 
1. ΗΜ C&E, Pract. Dir. (2) 
1. S Β 
1. ΗΜ C&E 
2. 90 υπηρεσίες που ελέγχουν 1,6 
εκ. φορολ, και 22 ειδικές 
υπηρεσίες που ελέγχουν 167 
μεγάλες εταιρίες. 
3. 90 υπάλληλοι που ελέγχουν 185 
000 φορολ. και 22 ειδικές υπηρ. 
που ελέγχουν 150 μεγάλες 
εταιρίες 
ί. S Β 
2. S Β Σημείωση 
1 
Α), Β), Π 
Α), Β). Γ) 
Α), Β), Π 
Α), Β), Π 
Α 
Β), Π 
Σημείωση 1: 
Α) Φορολογούμενοι που έχουν εσωτερικές συναλλαγές 
Β) Φορολογούμενοι που έχουν διακοινοτικές συναλλαγές 
Γ) Φορολογούμενοι που έχουν συναλλαγές με τρίτες χώρες 
Πηγή : Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 Σημείωση 2: 
S Ξεχωριστά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
J ΦΠΑ διαχειριζ. από κοινού με άλλους φόρους 
C Κεντρικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
L Τοπικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
Β Κεντρικά και τοπικά διαχειριζόμενος ΦΠΑ 
ς>σ 
si 
ΠΙΝΑΚΑΣ 6 
ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΚΑΘΗΚΟΝΤΩΝ ΚΑΘΕ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ 
Σημείωση 
Β 
(1) Η κεντρική υπηρεσία ΦΠΑ για τους φορολογούμενους που κατοικούν στην αλλοδαπή είναι 
υπεύθυνη για την καταχώρηση των προσώπων που ζουν εκτός Βελγίου και δεν έχουν μόνιμη 
κατοικία στη χώρα αυτή. Είναι επίσης υπεύθυνη για την έγκριση των εκπροσώπων τους. Η 
καταχώρηση περιλαμβάνει: α) στοιχεία που συλλέγονται σε τοπικό επίπεδο, β) βάση δεδομένων 
που τηρείται σε εθνικό επίπεδο. 
(2) Η υπηρεσία τελωνείων και ειδικών φόρων κατανάλωσης ασχολείται με τον καθορισμό του ΦΠΑ 
που επιβάλλεται στις εισαγωγές, στον καπνό που παρασκευάζεται εντός της χώρας καθώς και στα 
ορυκτά έλαια. 
(3) Οι υπηρεσίες καταχώρησης παρεμβαίνουν επίσης και στην περίπτωση πώλησης νέων κτιρίων στην 
οποία επιβάλλεται ΦΠΑ. 
DK 
Οι περιφερειακές τελωνειακές και φορολογικές υπηρεσίες είναι ελεύθερες να επιλέξουν τοπική οργάνωση 
και διάρθρωση. Εντούτοις, η διάρθρωση που θα επιλεγεί θα πρέπει να είναι προσαρμοσμένη στα 
καθήκοντα που έχουν αναλάβει και θα πρέπει να περιλαμβάνουν τουλάχιστον μια υπηρεσία είσπραξης 
καθώς και ένα τμήμα ελέγχων και επιθεώρησης. 
Η κεντρική διοίκηση μεταβιβάζει ορισμένα ειδικά καθήκοντα κεντρικού χαρακτήρα σε μία ή περισσότερες 
περιφερειακές υπηρεσίες οι οποίες θα ασκήσουν αυτά τα καθήκοντα σε εθνικό επίπεδο. 
Όλοι οι έλεγχοι του ενδοκοινοτικού εμπορίου γίνονται από τις διάφορες περιφερειακές υπηρεσίες. Σε 
μία από τις περιφερειακές τελωνειακές και φορολογικές υπηρεσίες της Κοπεγχάγης ανατίθεται το καθήκον 
μεταβίβασης των πληροφοριών μεταξύ των χωρών και τήρησης στατιστικών. 
Κάποια κατάρτιση του διοικητικού προσωπικού παρέχεται από 8 περιφερειακές υπηρεσίες κατάρτισης οι 
οποίες είναι επίσης υπεύθυνες για την κατάρτιση του προσωπικού των περιφερειακών υπηρεσιών. 
D 
(1) 'Οπου οι φορολογικές υπηρεσίες διαθέτουν μονάδα προσωρινών δηλώσεων ασχολούνται μόνο με 
τις περιπτώσεις ΦΠΑ. 
(2) Όπου οι φορολογικές υπηρεσίες διαθέτουν ειδική μονάδα επιθεώρησης ασχολούνται μόνο με τις 
περιπτώσεις ΦΠΑ. 
Ε 
Δεν υπάρχει ειδική υπηρεσία που ασχολείται με τον ΦΠΑ. 
Οι περιφερειακές οικονομικές υπηρεσίες, οι επαρχιακές οικονομικές υπηρεσίες και οι τοπικές 
οικονομικές υπηρεσίες αποτελούν μέρος της περιφερειακής οργάνωσης της κρατικής φορολογικής 
διοίκησης (Α.Ε.Α.Τ.). Κάθε περιφερειακή οικονομική υπηρεσία καλύπτει το έδαφος μιας αυτόνομης 
κοινότητας, οι επαρχιακές οικονομικές υπηρεσίες αντιστοιχούν στην επαρχιακή διάρθρωση του 
κράτους και οι τοπικές οικονομικές υπηρεσίες ασκούν τα καθήκοντα τους σε τοπικό επίπεδο, 
χαμηλότερο του επαρχιακού. 
Αυτές οι περιφερειακές υπηρεσίες ασκούν ακθήκοντα δι,αχείρισης, ελέγχου και είσπραξης φόρων 
κατ' αποκεντρωμένο τρόπο. 
(1) Οι φορολογούμενοι που εμπίπτουν σε ειδικά καθεστώτα για τη γεωργία και την αλιεία καθώς και 
οι μικροπωλητές που εμπίπτουν σε ειδικά καθεστώτα εξαιρούνται, επειδή δεν υπόκεινται πλέον σε 
περιοδικές εκτιμήσεις εσόδων ΦΠΑ. 
(2) Υπάρχουν υπηρεσίες που καλύπτουν ολόκληρη την εθνική επικράτεια και είναι υπεύθυνες για τις 
μεγάλες εταιρίες (επιθεώρηση) και για την είσπραξη μεγάλων ποσών (είσπραξη). 
F 
(1) DGDDI. Η τελωνειακή αρχή εισπράττει ΦΠΑ για τα εισαγόμενα είδη, είτε από εμπόρους είτε από 
ταξιδιώτες, καθώς και για τα εισαγόμενα πετρελαϊκά προϊόντα. Ένα λογιστικό δίκτυο 
αποτελούμενο από 292 υπηρεσίες σε ολόκληρη τη χώρα (που περιλαμβάνει τόσο τα συνοριακά 
τελωνειακά γραφεία όσο για τις υπηρεσίες στο εσωτερικό) επιβλέπει την είσπραξη του φόρου. 
frfc 
I 
Ο συνολικός αριθμός το*ν υπαλλήλων που είχε διατεθεί στη Guardia di Finanza για την εκτέλεση των 
καθηκόντων της ανερχόταν σε 65348 την 1η Ιανουαρίου 1993. Ο αριθμός αυτός περιελάμβανε 2 489 
υπαλλήλους, 25 950 μη εντεταλμένους υπαλλήλους, 37 807 τελωνοφύλακες και τελωνειακούς 
υπαλλήλους. 
Η υπηρεσία αυτή είναι διαρθρωμένη ως εξής: κεντρική υπηρεσία, κλαδικές λειτουργικές μονάδες και 
μονάδες κατάρτισης. 
Ειδικότερα: α) Η κεντρική υπηρεσία, η οποία είναι η ελέγχουσα αρχή του οργανισμού αποτελείται από 
τμήματα, υπηρεσίες και μονάδες που είναι υπεύθυνες για τη λειτουργία της. 
β) Οι κλαδικές λειτουργικές μονάδες αποτελούνται από (1) 15 τοπικές μονάδες υπό έναν 
ταξίαρχο που συνήθως καλύπτουν της περιφέρειες ή ανάλογες εδαφικές εκτάσεις και 
ελέγχουν : 20 λεγεώνες, μια κεντρική ομάδα και 13 περιφερειακές ομάδας της Polizia 
Tributaria (φορολογική αστυνομία), μια ειδική ομάδα της Polizia Valutaria 
(νομισματική αστυνομία) που καλύπτει ολόκληρη τη χώρα, μια κεντρική υπηρεσία 
ερευνών για τα οργανωμένα εγκλήματα, ένα κέντρο καταπολέμησης της απάτης· (2) 1 
αεροπορική και θαλάσσια μονάδα της οποίας η κεντρική υπηρεσία είναι στη Ρώμη και 
είναι υπεύθυνη για το αεροπορικό κέντρο Patrica di Mare και για το ναυτικό κέντρο 
Gaeta. 
Στη χώρα αυτή, εκτός από τις περιφερειακές και τις κεντρικές ομάδες που έχουν ήδη 
αναφερθεί και είναι ειδικευμένες μονάδες καταπολέμησης της φοροδιαφυγής, η 
υπηρεσία διαρθρώνεται γύρω από την κεντρική υπηρεσία των λεγεωνών η οποία διοικεί 
σε χαμηλότερο επίπεδο τα εκτελεστικά τμήματα της υπηρεσίας. Μεταξύ όλων αυτών 
ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο παίζουν οι επαρχιακές μονάδες της Polizia Tributaria που 
είναι εγκαταστημένες στην πρωτεύουσα κάθε επαρχίας. 
Ρ 
Η καταχώρηση στα μητώα ΦΠΑ γίνεται με την υποβολή δήλωσης περί έναρξης των εργασιών μιας 
επιχείρησης στην αρμόδια Repartiçâo de Finanças (οικονομική υπηρεσία). Η καταχώρηση γίνεται με 
ηλεκτρονικούς υπολογιστές από την Direccâo de Serviços do Cadastra (διεύθυνση των υπηρεσιών 
καταχώρησης) - Divisâo do Cadastra do IVA (διεύθυνση καταχώρησης ΦΠΑ). Η δήλωση περί έναρξης των 
εργασιών χρησιμεύει τόσο για το ΦΠΑ όσο και για το φόρο εισοδήματος. 
Η εκτίμηση στην αρχική της φάση γίνεται από τις οικονομικές υπηρεσίες οι οποίες παρακολουθούν τους 
φορολογούμενους βάσει των στοιχείων που περιλαμβάνονται στη δήλωση περί έναρξης των εργασιών. 
Είσπραξη και αναγκαστική είσπραξη. Η είσπραξη των μηνιαίων και των τριμηνιαίων περιοδικών εσόδων 
γίνεται σε κεντρικό επίπεδο με τη βοήθεια μηχανοργάνωσης στη Λισαβόνακαι συγκεκριμένα στην Direccâo 
de Serviços de Cobrança do Imposto sobre ο Valor Acrescentado (διεύθυνση υπηρεσιών είσπραξης ΦΠΑ) η 
οποία παραλαμβάνει τα έσοδα και τα μέσα πληρωμής και τα επεξεργάζεται με ηλεκτρονικούς υπολογιστές. 
Οι φόροι που οφείλουν τα πρόσωπα που καλύπτονται από τις απλοποιημένες διατάξεις για τις μικρές 
επιχειρήσεις (καθεστώς μικροεμπόρων που προβλέπεται από το άρθρο 60 κ.επ. του κώδικα ΦΠΑ), 
καταβάλλεται στις οικονομικές υπηρεσίες. Η αναγκαστική είσπραξη γίνεται από τις τοπικές υπηρεσίες 
(οικονομικές υπηρεσίες και υπηρεσίες δημόσιων οικονομικών). Η αναγκαστική είσπραξη γίνεται στις 
περιπτώσεις πρόσθετων ποσών κατόπιν επιθεωρήσεων, στις περιπτώσεις ποσών που δεν καταβλήθηκαν 
εξ ολοκλήρου και στις περιπτώσεις υποχρεωτικών κρατήσεων. Ο ΦΠΑ που οφείλεται για εισαγωγές 
εισπράττεται από τις διάφορες τελωνειακές υπηρεσίες, οι οποίες είναι επίσης υπεύθυνες για την είσπραξη 
και άλλων φόρων, όπως είναι οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης. 
U-K 
(1) Η καταχώρηση γίνεται από ένα δίκτυο τοπικών υπηρεσιών ΦΠΑ και δύο κεντρικές μονάδες 
επεξεργασίας. Οι φορολογούμενοι που ζουν στην αλλοδαπή και δεν έχουν κάποια έδρα ή κάποιον 
φορολογικό εκπρόσωπο στο Η.Β. εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της τοπικής υπηρεσίας του Aberdeen. 
(2) Η διαχείριση των οφειλών ΦΠΑ γίνεται κυρίως μέσω του δικτύου των 83 τοπικών υπηρεσιών ΦΠΑ. 
Η διαχείριση ορισμένων οφειλών εντούτοις γίνεται κεντρικά π.χ. οφειλές μεγάλων επιχειρήσεων. 
Διεύθυνση τελωνείων, ειδικών φόρων κατανάλωσης και ΦΠΑ. Ρόλος και ευθύνες. 
Οι υπηρεσίες στρατηγικής και προγραμματισμού ΦΠΑ : στρατηγική ΦΠΑ, που περιλαμβάνει την 
εικόνα του φόρου, θέματα ποιότητας, ρύθμιση· στρατηγικές συστημάτων πληροφόρησης 
περιλαμβανομένων και του ΙΤ· στρατηγικές πρωτοβουλίες περιλαμβανομένης της πολιτικής 
προσωπικού και της διαχείρισης των προγραμμάτων. 
Πολιτική καταχώρησης και είσπραξης ΦΠΑ: Πολιτική καταχώρησης/διαγραφής, καθεστώς 
κατ'αποκοπην φορολόγησης των γεωργών, ειδικά καθεστώτα για μικρές επιχειρήσεις, διάρθρωση 
των φόρων, δικαστήρια ΦΠΑ. Πολιτική ΦΠΑ όσον αφορά τις εισαγωγές, εξαγωγές και τα νέα μέσα 
μεταφοράς. Φερεγγυότητα ΦΠΑ και πολιτική ελάφρυνσης των μεγάλων οφειλών. 
Υπηρεσία διαχείρισης ΦΠΑ : πολιτική ελέγχου, κατάταξη των φορολογουμένων σε κατηγορίες, 
πολυεθνικές, μεγάλες επιχειρήσεις, αφερέγγυοι φορολογούμενοι. Πολιτική διαχείρισης των 
οφειλών, ασφάλεια, κατάσχεση, δήμευση. Πολιτική κατάρτισης για τον έλεγχο και τη διαχείριση 
χρέους και ερευνητικές ομάδες της τοπικής υπηρεσίας ΦΠΛ. Δημιουργία τοπικών ερευνητικών 
ομάδων για την ενίσχυση του προσωπικού των τοπικών υπηρεσιών, επιλογή τοπικών επισκέψεων 
ελέγχου, VATPACE και VIES (περιλαμβανομένων και των ESLs). Εκτίμηση, πολιτική ποινών και 
αδικημάτων, ποινικά αδικήματα. Συμμόρφωση, δείκτες φορολογικών εσόδων, παρακολούθηση και 
ανάπτυξη των δεικτών απόδοσης, αξιοπιστία και πολιτική ανάλυσης των κινδύνων. 
Λειτουργικές υπηρεσίες ΦΠΑ 
Χρηματοδότηση και πόροι, λογιστικές προσαρμογές, διόρθωση των λαθών όσον αφορά τα έσοδα, 
ετήσιοι λογαριασμοί και επιστροφές, αξιοπιστία. Σχέδιο υποδομής ΦΠΑ, σύνδεση με την κρατική 
υπηρεσία τεχνολογίας πληροφόρησης. Αναξιοπιστία και παροχή πληροφοριών, προσφυγές λόγω 
υπερβολικών επιβαρύνσεων, ομάδα νόμου περί αφερεγγυότητας/παρακολούθηση και αποκλεισμός. 
ESLs, στατιστική σύνδεση. 
ΠΙΝΑΚΑΣ 7 
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ MEAH - ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΙΝΩΝ ΠΟΡΩΝ 
Κράτη 
μέλη 
Β 
DK 
D 
GR 
Ε 
F 
IRL 
I 
L 
NL 
Ρ 
UK 1. Σύνολο κρατικών 
υπαλλήλων 
4188 
4 583 (Περιφερειακές 
τελών, και φορολ. 
υπηρεσίες) (1) 
+ 581 (Κεντρική 
τελωνειακή και φορολογ. 
διοίκηση) (2) 
115.853 
(φορολογικές υπηρεσίες 
στις 31.12.1992) 
5 650 
26 600 
80 283 ( DGI ) 
6 011 
66.256 (Guardia di 
Finanza) 
251 
4 656 
515 
26725 2. Αριθμός/ποσοοτό του 
συνολ. προσωπ. 
(στήλη 1) που 
ασχολείται με το 
ΦΠΑ 
Διοίκηση ΦΠΑ: 3.883 
Διοίκηση τελών.: 115 
Διοίκ. I.S Χ: 140 
71.828,86 = 62% 
Προσ. που ασχ. με το 
ΦΠΑ 
20.563,91 = 17,8% 
(εκτίμηση) 
3 450 
Δεν ισχύει 
Δεν ισχύει 
651 
6123 ( υπηρεσίες ΦΠΑ) 
118 
Δεν ισχύει 
432 
12765 (750 στην κεντρ. 
διοίκ. ) 3. Ανάλυση του προσωπικού που ασχολείται σε υπηρεσίες ΦΠΑ (στήλη 2) 
Α. 
Γενικά όιοικ. καθήκοντα 
Κεντρική διοίκηση: 277 
C.F.P.: 29 
Περιφ. διοίκ.: 265 
17.377,95 = 24,2% (εκτ.) 
4.344,49 = 21,1% (εκτ.) 
50 
31 
1.888 ( υπηρεσίες ΦΠΑ) 
85 (μαζί με το Β) 
69 
2498 (χωρίς το προσ. της 
κεντρ. διοίκ.) Β. 
Γενικά καθ. ελέγχου 
Εξωτ. υπηρεσίες: 1096 
Επιθεωρήσεις': 41 
Τελωνεία: 115 
28.383,99 = 39,5% (εκτ.) 
8.833,79 = 43% (εκτ.) 
3 300 
4 500 
329 
4234 ( Υπηρεσίες ΦΠΑ) 
Guardia di Finanza: 2.489 
υπηρεσίες, 25.950 μη 
εντεταλμένοι υπάλληλοι, 
37.0807 τελωνοφύλακες 
και τελωνειακοί 
υπάλληλοι 
106 (μαζί με το Α) 
363 
3827 Γ. 
Επιθεώρηση ΦΠΑ 
Προσ. ελέγχου: 1581 
Διοίκ. I.S.I. : 140 
S.R.D.: 109 
12.743,83 = 17,7% (εκτ.) 
4.054,86 = 19,7% (εκτ.) 
50 
291 
2427 
2 
5650 4. Περαιτέρω ανάλυση 
Δ. 
Είσπραξη και 
αναγκαστική είσπραξη 
Υπηρεσίες είσπραξης: 
417 
CTI και CTRI: 68 
13.323,10= 19,6% (εκτ., 
δεν περιλ. στις στήλες 
A3 ή Γ) 
3.330,77 = 16,2% (εκτ, 
δεν περιλ. στις στήλες Α, 
ΒήΓ) 
2 200 
3 800 
10 347 (λογιστικό δίκτυο 
DGI το 1992) 
108 
504 ( υπηρεσίες ΦΠΑ) 
15 
78 
0,1% 
Σηιιειώσεις 
DK: (1) Υπάλληλοι που ασχολούνται με τον ΦΠΑ και άλλους φόρους 
(2) Υπάλληλοι που ασχολούνται με όλους τους φόρους 
Οδηγός για τον πίνακα 
Στήλη 1: Ο αριθμός των υπαλλήλων αυτής της στήλης αντιπροσωπεύει το σύνολο των υπαλλήλων της κρατικής διοίκησης που είναι υπεύθυνη για τον ΦΠΑ (μόνη της ή από κοινού με άλλες) 
Στήλη 2: Η στήλη αυτή περιλαμβάνει το σύνολο των υπαλλήλων που ασχολούνται άμεσα με το ΦΠΑ: Εάν η υπηρεσία είναι υπεύθυνη για περισσότερους του ενός φόρους αναφέρει το ποσοστό του 
συνολικού (στήλη 1) προσωπικού που απασχολεί γι'αυτόν το σκοπό 
Στήλη 3: Ανάλυση του συνολικού προσωπικού της στήλης 2 ανάλογα με τα καθήκοντα που εκτελεί 
Στήλη 4: Σύνολο ή μέρος του προσωπικού Α, Β, C που είναι κυρίως τοποθετημένοι σε θέσεις είσπραξης ή αναγκαστικής είσπραξης των οφειλών ΦΠΑ. 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ 1994 
C-M 
ΠΙΝΑΚΑΣ 8 
ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΤΗΣ ΑΙΟΙΚΗΣΗΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ 1991-1993 
ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΓΕΝΙΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΠΡΟΧΟΡΗ^ΕΝΚ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΕΙΔΙΚΗ ΑΡΧΙΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ 
(u) (U1) (><) (IU) (U) (m) 
Β (Ι) 1991 
1992 
1993 34d 
34d 
34d 150 
15S 
400 205 
184 
542 170 
170 
DK 1991 
1992 
1993 42 
110 
26 
GR 
Ε 1992 
1993 366 
126 )0TOIL 
50min. 840 
200 27 
135 50min. 
50min 33 
164 288 362 
1991 
1992 
1993 658 
577 
115 85 
105 
140 3750 
3820 
5187 725 
781 
1015 
1991 
DGI 
DGI S80h c«LA 
)18h 
J70H MtB 25 
541 «LA 12 
6d 
8d 
18d 171 
LS 694 
U 1615 
Cl 648 153 
DGDDI 24 153 
1992 
S76h catA 
J26H 3c*tA 
J78h MtB 25 
780 catA 
954 catB 10 
3d 
9d 
14d 239 
LS 861 
U 1662 
CI 879 150 
DGDDI 24 150 264 
1993 12 
S90h caLA 
J21h c*tB 
J78h csLB 86 
786 caLA 16 
3d 
lld 
23d T96 
LS 220 
U 1718 
CJ 1478 9 
576 147 
LS 11 515 
DGDDI 35 191 882 
13S.CAL 
209 TRT "Ï99T 
1993 6S.CAL 
15S.CAL 
I (D 
1991 
1992 
1993 TSAJ 
2 SAJ 
2SAJ 36/18h 
36/18h 
36/18h 6/6 
10/9 
9/5 1 SAJ 
1 SAJ 36h 
36h 1 SAJ 18h(l) 
NL 1991: 27<pott. 
1992:75<»κχτ. 
1993: 69 18 μήνες (MBO): J δευτεροβάθμια επαγγελματική κατάρτιση 
1991: 46φοιτ. 
1992:32φοντ. 
1993: ΙΟφοιτ. 3 χρόνια 
HBO): J τριτοβάθμια επαγγελματική κατάρτιση 
1991:49<yovt. 
1992:49tpo«. 
1993: 35 q>o«. πανεπιστημιακή κατάρτιση 
1991 
1992 
1993 73 
185 33 
154 
2 124 
580 
3 489 
49 262 
1991/1992 
1993 Δεν υπάρχουν στοιχεία 
(1) C 10 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ 1994 | περίπου 100 (2)13 C 5-15 d περίπου 120 . (2)0)52 C 5- 10 μέρες 1 152 
<ΓΧ 
ΠΙΝΑΚΑΣ 8 i J 
ΚΛΤΑΡΠΣ.Ή ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΙΟΙΚΗΣ1ΙΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ 1991 - 1993 
Σιιιιειώσεΐ€ 
Οδηγός στηλών 
i) αριθμός σεμιναρίων (ΦΠΑ) 
ϋ) μέση διάρκεια κάθε σεμιναρίου - πχ d (ημέρα) και min (λεπτό), 
iii) αριθμός υπαλλήλων που συμμετείχε κάθε χρόνο (ΦΠΑ) 
διευκρινίζεται : 
α) εάν τα σεμινάρια αφορούν μόνο τον ΦΠΑ ή αφορούν και άλλα είδη φόρων (S ή J) 
β) σε ποιο μέρος κάθε σεμινάριο οργανώνεται κεντρικά ή τοπικά (C ή L) 
γ) οποιοσδήποτε τρίτος χρησιμοποιήθηκε για τη διεξαγωγή του σεμιναρίου. 
Β: (1): α) Όλα τα σεμινάρια αφορούν ειδικά τον ΦΠΑ : S 
β) Όλα τα σεμινάρια οργανώνονται σε τοπικό επίπεδο από τα περιφερειακά κέντρα 
επαγγελματικής κατάρτισης: L, με επίβλεψη σε κεντρικό επίπεδο 
γ) Δεν χρησιμοποιήθηκαν τρίτοι. 
- Ειδική αΡΥίχτί κατάρτιση: 
- αντιστοιχεί στη βασική κατάρτιση που παρέχεται σε όλους τους υπαλλήλους οι οποίοι 
προσλαμβάνονται στους βαθμούς 2 ή 3 
- όσον αφορά το 1993 περιλαμβάνεται και η ενσωμάτωση των υπαλλήλων από την τελωνειακή 
υπηρεσία 
- Ενδιάμεση νενική κατάρτιση: 
- πρόκειται για την κατάρτιση που παρέχεται στους υπαλλήλους που θα δώσουν εξετάσεις για να 
προαχθούν στους βαθμούς του βοηθού ελεγκτή και ελεγκτή και του βοηθού επιθεωρητή και βοηθού 
ελεγκτή που προσλαμβάνονται σ'αυτούς τους βαθμούς. 
- Προχωρημένη κατάρτιση: 
πρόκειται για την κατάρτιση που παρέχεται στους υπαλλήλους οι οποίοι θα δώσουν εξετάσεις για 
προαγωγή στο βαθμό του κυρίου επιθεωρητή. 
DK: (i): όλα τα σεμινάρια θα μπορούσαν να είναι C/L· (ii) ώρες μαθημάτων 
£: Γενική Διεύθυνση Φορολογίας/DGDDI: Γενική Διεύθυνση Τελωνείων και έμμεσων φόρων. 
D: Αρχική κατάρτιση: Θεωρητική και πρακτική κατάρτιση σε συνδυασμό και με άλλους φόρους από έμπειρο 
προσωπικό. 
Τριετούς (3) διάρκειας για μελλοντικούς ανώτερους υπαλλήλους, στην οποία περιλαμβάνονται 182 ώρες 
θεωρητικής κατάρτισης σε θέματα ΦΠΑ. Διετούς (2) διάρκειας για τους κατώτερους υπαλλήλους, στην οποία 
περιλαμβάνονται 73 ώρες θεωρητικής κατάρτισης σε θέματα ΦΠΑ. Μονοετούς (1) διάρκειας για μελλοντικούς 
διευθυντές. Συνεχής επιμόρφωση σε πρακτικά ζητήματα κατά τη διάρκεια της υπηρεσίας. 
Ι: (1) Κατάοτιση ποοσωπικού σε θέματα ΦΠΑ: 
Η κατάρτιση του προσωπικού που εργάζεται στο Υπουργείο Οικονομικών γίνεται συνήθως στην Scuola Centale 
Tributaria "Ezio Vanoni" (κεντρική σχολή για θέματα φορολογίας), η οποία δημιουργήθηκε με τον νόμο αριθ. 
310 της 10ης Ιανουαρίου 1957 και υπάγεται κατ'ευθείαν στο Υπουργείο. 
Η σχολή αυτή έχει την έδρα στη Ρώμη και παραρτήματα σε ολόκληρη την Ιταλία. Διεξήχθησαν και 
επιμορφωτικά σεμινάρια για το προσωπικό κατόπιν πρωτοβουλίας του περιφερειακού διευθυντή για την 
κατάρτιση. 
Ο διευθυντής της σχολής είναι ένας από τους διευθυντές του Υπουργείου Οικονομικών ενώ ο πρύτανης της 
σχολής εκλέγεται μεταξύ πανεπιστημιακών καθηγητών. 
Το διδακτικό προσωπικό αποτελείται από καθηγητές πανεπιστημίου, δικαστές, διοικητικούς υπαλλήλους, 
νομικούς συμβούλους του κράτους και άλλους δημόσιους υπαλλήλους. 
Τα σεμινάρια προορίζονται για τους υπαλλήλους που ασχολούνται με την πρόληψη της φοροδιαφυγής και 
κατέχουν πολύ σημαντική θέση μεταξύ των διαφόρων σεμιναρίων και των μαθημάτων που γίνονται στη σχολή. 
Όλοι όσοι εργάζονται στον τομέα αυτό υποχρεούνται να λάβουν μέρος σ'ένα βασικό σεμινάριο διαρκείας από 
4 ως 6 μήνες. Στη συνέχεια ο διευθυντής των επί μέρος υπηρεσιών ή ο επικεφαλής ορισμένων ειδικών 
λειτουργικών μονάδων είναι υπεύθυνος για τη συνέχιση της κατάρτισης ώστε να κρατούν ενήμερο το προσωπικό 
τους σχετικά με τα διάφορα θέματα ΦΠΑ. 
Το σεμινάριο βασικής κατάρτισης το διαδέχονται ειδικά σεμινάρια που ασχολούνται διεξοδικότερα με ειδικούς 
τομείς των ελεγκτικών δραστηριοτήτων της υπηρεσίας καθώς και σεμινάρια που γίνονται στις περιπτώσεις που 
έχουν επέλθει σημαντικές νομοθετικές αλλαγές. 
Τα προγράμματα κατάρτισης περιλαμβάνουν επίσης και σεμινάρια σχετικά με τον διακοινοτικό ΦΠΑ, τη μελέτη 
των τεχνικών πρόληψης της φοροδιαφυγής και των ηλεκτρονικών συστημάτων. 
L: (1) η κατάρτιση γίνεται από τρίτους 
UK: (1) Τα μαθήματα βασικής κατάρτισης σε θέματα ΦΠΑ γίνονται σε τοπικό επίπεδο από κάθε εκτελεστική 
μονάδα Δεν υπάρχουν στοιχεία σχετικά με τον αριθμό των σεμιναρίων που γίνονται σε τοπικό επίπεδο ή με 
τον αριθμό του προσωπικού που συμμετέχει. Τα σεμινάρια διαρκούν 9 μήνες και περιλαμβάνουν θεωρητική 
&k-
κατάρτιση και κάποια πρακτική εξάσκηση διάρκειας 10 εβδομάδων. Ελάχιστα σεμινάρια γίνονται σε κεντρικό 
επίπεδο κάθε χρόνο. 
(2) Τα σεμινάρια γίνονται σε τοπικό επίπεδο από κάθε εκτελεστική μονάδα. Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία 
σχετικά με τον αριθμό των σεμιναρίων που γίνονται σε τοπικό επίπεδο ή σχετικά με τον αριθμό του προσωπικού 
που συμμετέχει. 
(3) Παρέχεται από το Ινστιτούτο Ορκωτών Λογιστών της Σκωτίας. W 
ΠΙΝΑΚΑΣΣ 
ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΕΙΔΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ 1991 - 1993 
Β 
DK 
D 
GR 
Ε 
F 
DGI 
F 
DGI 
F 
DGI 
IRL 
I 
L 
NL 
Ρ 
UK 1991 
1992 
1993 
1991 
1992 
1993 
(1)(2) 
1991 
DGDDI 
1992 
DGDDI 
1993 
DGDDI 
βλ. πίνακα 8 
1991 
1992 
1993 ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ ΕΙΣΠΡΑΞΗ ΤΩΝ 
ΟΦΕΙΑΩΝ 
(0 
8 
17 
11 
61 
2 
4 
55 
6 
4 
51 
34 
5 (ϋ) 
30 
30 
30 
4d 
14d 
24 
4d 
14d 
24 
4d 
33d 
35 (iii) 
36 
32 
63 
LS 1 337 
CS 32 
579 
LS 1103 
CS 115 
630 
LS 1 018 
CS 675 
472 ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ 
(i) 
1 
1 
13 
13 
15 
9S,C 
13 
54 
4 
3 
13 
42 
3 
3 
13 
31 
2 
10 (Η) 
9 
9 
60 
60 
60 
4d 
18d 
5d 
2d 
8 
21d 
6d 
2d 
8 
10d 
6d 
2d 
28 
Περιεχόμενο: "Ειδική αρχική κατάρτιση" 
Περιεχόμενο: "Ειδική αρχική κατάρτιση" 
Περιεχόμενο: "Ειδική αρχική κατάρτιση" 
Επιμόρφωση επιπλέον των γενικών σεμιν. που αναφέρονται παραπάνω 
1991 
1992 
1993 
1991 
1992 
1993 197 
7 
37 16 
18 
11 3 761 
127 
721 
Δεν υπάρχουν αριθ. 
στοιχεία 
Δεν υπάρχουν αριθ. 
στοιχεία 
Δεν υπάρχουν αριθ. 
στοιχεία 34 
31 
4 
Βλ. πίν. 8 
για περ. 
λεπτ. 40 
27 
14 (iii) 
22 
64 
67 
48 
68 
210 
CJ 266 
U 1 079 
LS 81 
153 
CJ 251 
U 833 
LS 64 
150 
CJ 263 
U 618 
LS 28 
191 
536 
474 
70 ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΩΝ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ME ΗΛΕΚΤΡ. 
ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΕΣ (1) 
(i) 
30 
69 
44 
18 
28 
7 
176 
6 
140 
27 
7 
96 
27 
16 
5 S,J 
7 S,J 
11 S,J 
121 
19 
7 
(1) 2 
Κεντρικά 
οργανωμ. (·') 
5 
5 
5 
30 
24 
25 
4d 
18 
6d 
2d 
16 
6g 
2d 
28 
24 
24h 
24h 
29 
15 
18 
σεμ. διάρκ. 
5 ημ. για 41 
άτομα (iii) 
340 
698 
444 
33 
145 
122 
CJ 2822 
196 
CJ 2248 
LJ 439 
264 
CJ 1 539 
U 425 
882 
15 
20 
102 
1479 
198 
101 
ολοκληρώ­
θηκαν στις 
31 Μαρτίου 
1993 * 'ΑΛΛΑ 
(0 
1 
1 
2 
5 
8 
1 
-
-(") 
5 
5 
2 
60 
60 
21 
-
-(iii) 
1806 
1708 
1666 
48 
31 
10 
-
-
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ 1994 
·' υ 
ΠΙΝΑΚΑΣ 9 
ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΪΟΙΚ1ΙΣ1ΙΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΙ! - ΕΙΔΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ 
Οδηγός στηλατν 
i) ο αριθμός των προβλεπόμενων σεμιναρίων (ΦΠΛ) 
Π) μέση διάρκεια κάθε σεμιναρίου 
iii) ο αριθμός του προσωπικού που συμμετέχει κάθε χρόνο (ΦΠΛ) 
αναφέρεται : 
α) άν τα σεμινάρια προβλέπονται μόνο για το ΦΠΛ ή από κοινού με, την κατάρτιση σχετικά με τους 
άλλους φόρους (S ή J) 
β) σε ποιο μέρος τα σεμινάρια προβλέπονται κεντρικά ή τοπικά (C ή L) 
γ) χρησιμοποίηση τρίτων για την κατάρτιση 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ 1994 
Β: Αναγκαστική είσπραξη οφειλών: οι έννοιες αυτές είναι ενσ<υμ.ατα)μένες σε άλλα είδη κατάρτισης. 
Έλεγχος ΦΠΛ: ή κατάρτιση αυτή προορίζεται για τους βοηθούς επιθεωρητές. Για τον έλεγχο των 
διακοινοτικών συναλλαγών χρειάστηκε να οργανωθούν ειδικά σεμινάρια καιά το 1994. 
Χρησιμοποίηση ηλεκτρονικών υπολογιστών: περιλαμβάνει κυρίως την εκμάθηση επεξεργασίας και 
κειμένων, (WP and Works), MS DOS και DBase· συνίσταται κυρίως σε ειδική εκπαίδευση όσον αφορά την 
ηλεκτρονική λογιστική (Cubic) και τον προγραμματισμό. 
Άλλα: η οιήλη αυτή αναφέρεται κυρίως στα ειδικά σεμινάρια επι,μόρφαχιης λόγω της νέας νομοθεσίας 
ΦΠΛ κατά το 1993. 
Τα στοιχεία που δίνονται αφορούν την ειδική κατάρτιση των τελωνειακών υπαλλήλων που είναι 
απαραίτητη για τις ερευνητικές ενέργειες που απαιτούνται για τις απαντήσεις στα εραπήματα βάσει του 
καν. 218/92/ΙΙΟΚ. 
DK :«) όλα τα σεμινάρια J / L· (ii) ώρες μαθημάτατν 
Ε: (Ι)Παρόλο ότι δεν έγιναν ειδικά μαθήματα για την αναγκαστική είσπραξη οφειλών ΦΠΛ και για τον 
έλεγχο οι υπάλληλοι που εργάζονται στα τμήματα είσπραξης και επιθεώρησης λαμβάνουν μέρος στα 
γενικά σεμινάρια που αφορούν την είσπραξη και τον έλεγχο ΦΠΛ από την άποψη της γενικής 
διαχείρισης των φόρων. 
(2)Η σχολή διμόσιων οικονομικών και το Ινστιτούτο Φορολογικοί σπουδών μαζί μζ τη διεύθυνση 
επεξεργασίας φορολογικών στοιχείων της κρατικής υπηρεσίας διαχείρισης ςχ^ρων (Α.Ε.Α.Τ.) 
επεξεργάστηκαν έναν οδηγό επεξεργασίας στοιχείων για τον νέο ΦΠΛ (νόμος 37/92) τον οποίο μπορεί 
να συμβουλευτεί κανείς μέσω τερματικών οι οποίοι βρίσκονται οε όλες τις φορολογικές διοικήσεις 
(περίπου 16.000). Έχουν γίνει πολλές προσβάσεις μέσω αυτού του δικτύου. 
L: (1)11 κατάρτιση έγινε από την IFA ή την CIE 
UK:(l)Ta σεμινάρια οργανώνονται σε τοπικό επίπεδο από κάθε εκτελεστική μονάδα. Δεν υπάρχουν 
διαθέσιμα στοιχεία όσον αφορά τον αριθμό των τοπικών σεμιναρίων ή τον αριθμό του προσωπικού 
που έλαβε μέρος. 
ΠΙΝΑΚΑΣ 10 
ΛΙΟΙΚΙΙΣΙΙ «ΜΙΑ ΣΤΑ ΚΡΑΊΊΙ ΜΚΛΙΙ - ΗΛΘΜΟΣ MHXAN01 ΡΑΦ1ΙΣΗΣ 
ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ 
1 ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ (βλ. σημ. 1) 
ΚΑΤΑΧΩΡΗΣΗ 
ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ (α) 
ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ 
ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΔΗΛΩΣΕΩΝ 
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ 
ΤΩΝ ΕΝΤΥΠΩΝ ΔΗΛΩΣ. (γ) 
ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΠΛΗΡ. ΦΟΡΟΥ 
ΜΕΣΩ ΤΡΑΠΕΖΗΣ Ή ΜΕ ΗΛ. 
ΜΕΣΑ (δ) 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΩΝ ΤΡΑΠ. 
ΕΜΒΑΣ. ΠΡΟΣ ΤΟ ΔΗΜ. 
ΤΑΜ. Ή ΣΤΗΝ KEN. 
ΤΡΑΠΕΖΑ 
ΗΛ. ΕΛΕΓΧΟΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΗΛ. 
ΠΟΥ ΛΕΙΠΟΥΝ (ε) 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΑΠΟΔΟΣΕΩΝ ΦΠΑ 
( βλ. επίσης παρ. 8) 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΙΣΤΩΣΕΩΝ 
ΦΟΡΟΥ ΠΟΥ ΚΑΤΕΒΑ. ΣΕ 
ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΣΤΑΔΙΟ 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ 
ΠΡΟΣΤΙΜΩΝ 
ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ 
ΠΡΟΗΓΟΥ. ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ 
ΚΑΤΑ ΤΗΝ Π POET. ΤΟΥ 
ΕΛΕΓΧΟΥ 
ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΕΙΔΙΚΩΝ 
ΣΥΣΤ. ΓΙΑ ΤΟΥΣ 
ΕΠΙΤΟΠΙΟΥΣ ΕΛΕΓΧΟΥΣ 
ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΦΟΡΟΛ. 
ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΑΠΟ ΑΛΛΕΣ 
ΦΟΡΟΛ. ΔΙΕΥθ. ΠΑ ΛΟΓΟΥΣ 
ΣΥΓΚΡ. ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΥ 
ΑΛΛΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ -
ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΤΕ ΝΑΙ 
Β, D, DK, 
GR, Ε, F, IRL, 
Ι, L, NL, Ρ, 
υκ 
Β, D, DK, 
GR, Ε, F, IRL, 
Ι, L, NL, Ρ, 
υκ 
Β, DK, Ε F, 
IRL, L, NL, Ρ, 
UK 
Β, D, DK, Ε, 
F, IRL, I, L, 
NL, UK 
3, D, , Ε, F, Ι, 
L, NI., Ρ, UK 
Β, DK, GR, Ε, 
F, IRL, I, L, 
NL, Ρ, UK, D 
Β, D, DK, 
GR, Ε, F, IRL, 
I, NL, Ρ, UK 
Β, D, DK, GR 
F, IRL, I, NL, 
Β, D, DK, 
GR, F, IRL, Ι, 
NL, UK 
D, DK, Ε, F, 
IRL, ML, Ρ 
D, DK, Ε, 
IRL, I, NL 
DK, Ε, IRL, Ι, 
Ρ 
D, DK, Ε, F, 
Ι, L, UK ΟΧΙ 
D, GR, , Ι 
GR, Ρ 
DK, D, GR, 
IRL 
L 
Ε, L, Ρ, UK 
Ε, L, Ρ 
Β, GR, I, L, 
υκ 
Β, GR, F, L, 
Ρ, υκ 
Β, D, GR, F, 
L.NL.UK 
Β, NL ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΣ ΙΙΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ (παραπ. βλ. σημ. 2) 
DK: ΦΠΛ και άλλοι φόροι 
Ε: βλ. σημ. 1 
Ι: συμπλ. τα μητρώα καταχώρησης 
Ρ: βλ. Kivam 6 
Β: ηλ. επεξεργασία των δηλώσεων που είναι σε χαρτί 
Ε: βλ. σημ. 2 
IRL: Απλοποιημένη διμηνιαία δήλωση και ετήσιες φορολογικές πληρ. 
L: εκτός από τον υπολογισμό του οφειλόμενου ποσού, μελέτη ... 
Ρ: βλ. πίν. 6 
DK: χρησιμ. κλαδικού κώδικα όπ<υς είναι ιο πρότυπο NACE 
D: βλ. σημ. 1 
Ε: στους φορολογούμενους στέλλονται φορολογικές ταυτότητες 
D: βλ. σημ. 2 
Ε: βλ. σημ. 4 
D: βλ. σημ. 3 
Ε: βλ. σημ. 4 
L: οι λογαριασμοί ελέγχονται από την κεντρική υπηρεσία πληρωμών 
D: βλ. σημ. 4 
Ε; βλ. σημ. 5 
Ι: δεν στέλλουν υπενθυμίσεις άλλα επιβάλλουν πρόστιμα 
DK: κατάταξη των φορολογικών στοιχείων σε κατηγορίες 
πριν τον καθορισμό των προτεραιοτήτων του ελέγχου 
D: βλ. σημ. 5 
Ε: βλ. σημ. 6 
Ι: εν μέρει 
L: διεξάγεται μελέτη 
UK: γίνεται κάποια χειρωνακτική επεξεργασία 
D: βλ. σημ. 6 
Ε: έλεγχος από την επιθεώρηση 
F: προκαταρκτικός τυπικός έλεγχος 
Ι: αλλά αυτόματος για φορολογικούς σκοπούς 
L: διεξάγεται μελέτη 
D: βλ. σημ. 7 
Ε: βλ. σημ. 8 
Ι:από τις υπηρεσίες ΦΠΑ. Για τις οφειλές που πρόσφατα εισπράχτηκαν 
αναγκαστικά σε μια φορολογική κατάσταση από τους υπαλλήλους 
L: διεξάγεται μελέτη 
ϋΚ:αυτόματη εκτύπωση των αποτελεσμάτων του ελέγχου (η έκθεση περιλαμβάνει 
όλες τις καταχωρημένες πληρ. για κάθε εταιρία) 
D: βλ. σημ. 8 
L: διεξάγεται μελέτη (σχέδιο ESKORT) 
NL: ειδικά προγράμματα για συγκεκριμένες ομάδες 
D: βλ. σημ. 9 
Ι: προετοιμάζεται 
L: διεξάγεται μελέτη (σχέδιο ESKORT) 
NL: σύστημα ESKORT 
UK: χρησιμ. ηλ. υπολ., "VATPACE" έχει σχεδιαστεί ώστε να βοηθάει τους ελεγκτές 
στο έργο τους. 
DK: ενιαία διοίκηση για όλους τους φόρους 
D: βλ. σημ. 10 
NL: αναπτύσσεται 
Ρ: χρησιμοποιώντας VIES 
DK: ηλ. έλεγχος λογαριασμών 
Ε: βλ. σημ. 9 
F: λογισμικό για την επιλογή και την παροχή βοήθειας για τον έλεγχο βάσει 
εγγράφων. 
L: οι στατιστικές λαμβάνονται από τους κεντρικούς φακέλους DBZ του κρατικού 
κέντρου υπολογιστών για τη χρησιμοποίηση SQL (Structured Query Language) 
UK: διάφορες εκτυπώσεις γίνονται από το ηλ. σύστημα της υπηρεσίας για λόγους 
ελέγχου ' 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
t 
ΠΙΝΑΚΑΣ 10 
ΑΙΟΙΚ1ΓΣΗ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΙ! - ΒΑΘΜΟΣ ΜΙΙΧΑΝΟΓΡΑΦΗΣΙΙΣ 
Σημειώσεις 
Σημείωση 1 
(α) Στοιχεία φορολογούμενων (προσωπικά στοιχεία, επωνυμία εταιριών), ανά οικονομική κατηγορία κλπ. 
(β) Ηλεκτρονικός υπολογισμός οφειλόμενων φόρων και εκτύπωση των στοιχείων των φορολογούμενων με 
βάση τις δηλώσεις τους. 
(γ) Προεκτυπωμένα ή προσωπικά έντυπα με προεκτυπωμένες αυτοκόλλητες ετικέτες, στις οποίες γράφονται 
το όνομα, η διεύθυνση, ο αριθμός ΦΠΑ και ο οικονομικός τομέας, οι οποίες στέλλονται στους 
φορολογούμενους, 
(δ) Καταχώρηση στους λογαριασμούς των πληρωμών που γίνονται μέσω τράπεζας ή ηλεκτρονικών 
υπολογιστών, 
(ε) Στοιχεία ταυτότητας των προσώπων που δεν υπέβαλαν δήλωση και αυτόματη αποστολή υπενθύμισης ή 
αιτήματος. 
Σημείωση 2 
Τα τοπικά συστήματα ηλεκτρονικής επεξεργασίας δεδομένων/λογιστικά συστήματα περιλαμβάνουν διάφορες 
λειτουργίες οι οποίες δεν είναι ενσωματωμένες στα εθνικά συστήματα ηλεκτρονικής επεξεργασίας στοιχείων. 
D 
(1) Σε ορισμένα κρατίδια τα βασικά φορολογικά στοιχεία αποστέλλονται με φορολογική δήλωση σένα 
ξεχωριστό φύλλο. 
(2) Επί μεγάλο διάστημα οι τραπεζικές πληρωμές γίνονταν με ηλεκτρονικούς υπολογιστές στις περιπτώσεις 
που στέλλονται ηλεκτρονικές εντολές πληρωμής στους φορολογούμενους εκ μέρους των αρχών, οι οποίες 
περιλαμβάνουν λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με το σκοπό, το ποσό και των αριθμών του φορολογικού 
μητρώου. Οι εντολές αυτές διαβάζονται στη συνέχεια από μηχάνημα σε μια εξουσιοδοτημένη τράπεζα, τα 
ποσά χρεώνονται στον τραπεζικό λογαριασμό της φορολογικής υπηρεσίας και τα στοιχεία στέλλονται στη 
φορολογική υπηρεσία σ'ένα ηλεκτρονικό μέσο καταγραφής. Τα στοιχεία πληρωμής καταχωρούνται εν 
συνεχεία κατ'ευθείαν στους λογαριασμούς της φορολογικής υπηρεσίας. 
Τελευταία γίνονται όλο και περισόττερες ηλεκτρονικές πληρωμές και τα σχετικά στοιχεία στέλλονται σε 
ηλεκτρονικά μέσα καταγραφής εκ μέρους των τραπεζών οπότε δε χρειάζεται να γίνεται πλέον καταχώρηση 
των στοιχείων. 
(3) Οι τράπεζες δεν δίνουν πληροφορίες σχετικά με τους ελέγχους ΦΠΑ (παρ. 30α του φορολογικού κώδικα, 
"Προστασία των πελατών των τραπεζών"). 
(4) Στα πλαίσια της διαδικασίας αυτόματης επεξεργασίας των προσωρινών δηλώσεων και των προκαταβολών 
αυτό γίνεται μέσω ενιαίων ελέγχων των προσωρινών δηλώσεων ΦΠΑ και με την διαδικασία αυτόματου 
ελέγχου των ετήσιων φορολογικών δηλώσεων. 
(5) Σύμφωνα με %η διαδικασία UW και τη διαδικασία αυτόματου υπολογισμού/εκτίμησης του ετήσιου ΦΠΑ 
(USt procedure) οι δηλώσεις που παρουσιάζουν πίστωση φόρου υπόκεινται σε προληπτικούς αριθμητικούς 
ελέγχους και σε συγκριτικούς ελέγχους με βάση τα στοιχεία από προηγούμενες δηλώσεις καθώς και με βάση 
τα στοιχεία της υπηρεσίας βασικών στοιχείων (πχ αριθ. οικονομικού τομέα). 
Η αυτόματη είσπραξη των φόρων και οι διαδικασίες της υπηρεσίας βασικών στοιχείων περιλαμβάνουν 
ηλεκτρονικούς ελέγχους των επιστροφών για τον εντοπισμό και την παρεμπόδιση της απάτης. Η 
διαδικασία αυτή χρησιμοποιείται σε 10 κρατίδια και θα καθιερωθεί και σε άλλα κατά το 1995. 
(6) Αυτόματοι προληπτικοί έλεγχοι σύμφωνα με τις διαδικασίες UW και USt. 
(7) Τα πρόστιμα και οι συναφείς δαπάνες που καθορίζονται βάσει της διαδικασίας προστίμων για 
μικροπαραβάσεις χρεώνονται στους ηλεκτρονικούς λογαριασμούς. Η πραγματοποίηση των πληρωμών 
ελέγχεται με υπολογιστές και οι υπενθυμίσεις, τα τελικά αιτήματα και οι ειδοποιήσεις για ληξηπρόθεσμες 
οφειλές εκδίδονται αυτόματα. 
(8) Πληροφορίες σχετικά με τον έλεγχο, καμία μηχανογράφηση. 
(9) Πρότυπη εφαρμογή υπό ανάπτυξη. 
(10) Σε ορισμένα κρατίδια οι πληροφορίες σχετικά με τις σχέσεις των επιχειρήσεων ή ο αριθμός φορολογικού 
μητρώου για ένα άλλο ίδρυμα καταγράφονται σε ηλεκτρονικά μέσα ή σε φακέλους. Το γεγονός αυτό όμως 
δε σημαίνει ότι υπάρχει ηλεκτρονική συνεργασία με άλλες φορολογικές αρχές. 
Ε 
(1) Οι δηλώσεις που υποβάλλουν οι φορολογούμενοι υφίστανται επεξεργασία. Οι δηλώσεις αυτές αφορούν 
καταχωρήσεις, αφεραίσεις ή τροποποιήσεις. Μία από τις πληροφορίες που παρέχει το σύστημα είναι η 
καταχώρηση των φορολογούμενων οι οποίοι υποχρεούνται να υποβάλλουν περιοδικές δηλώσεις εκτίμησης 
ΦΠΑ, χάρη στις οποίες μπορεί να γίνει έρευνα σχετικά μ'αυτούς που δεν εκπληρώνουν την παραπάνω 
υποχρέωση τους. 
(2) Οι εκτιμήσεις που υποβάλλουν οι μεγάλες εταιρίες (μηνιαίες δηλώσεις) και οι φορολογούμενοι που είναι 
καταχωρημένοι στο μητρώο εξαγωγέων και ενδοκοινοτικών εμπόρων (σύστημα μηνιαίων επιστροφών) 
υφίστανται επεξεργασία για λογιστικούς και φορολογικούς σκοπούς. 
Οι τριμηνιαίες εκτιμήσεις εσόδων που υποβάλλονται από τους υπόλοιπους φορολογούμενους με περιοδικές 
υποχρεώσεις υφίστανται επεξεργασία μόνο για λογιστικούς σκοπούς. 
Επεξεργασία για φορολογικούς σκοπούς υφίστανται και οι περιληπτικές δηλώσεις ενημερωτικού 
χαρακτήρα οι οποίες υποβάλλονται ετησίως από τους περιοδικά φορολογούμενους μαζί με την τελευταία 
εκτίμηση εσόδων της τελευταίας περιόδου εκτίμησης του έτους. 
(3) Δεν υπάρχουν προεκτυπωμένα ή προσωπικά έντυπα. Εντούτοις, στέλλονται στους φορολογούμενους 
δελτία προσωπικών στοιχείων τα οποία θα πρέπει να επισυνάπτουν στα έντυπα που υποβάλλουν στη 
φορολογική διοίκηση. 
Υπάρχουν και άλλα έντυπα δηλώσεων ανάλογα με το είδος του φορολογούμενου. 
(4) Όσον αφορά την κατάσταση πληρωμών μέσω τραπεζών ή ηλεκτρονικών υπολογιστών και τους ελέγχους 
όσον αφορά τα έσοδα των τραπεζών στο δημόσιο ταμείο ή στην κεντρική τράπεζα βλ. ερώτηση 18 του 
ερωτηματολογίου, η οποία αναφέρει ότι τα ιδρύματα του ισπανικού τραπεζικού συστήματος συνεργάζονται 
με το Υπουργείο Δημόσιων Οικονομικών για την είσπραξη των φόρων. 
(5) Βλέπε προηγούμενη σημείωση που αφορά το σημ. (1). Δεν ελέγχονται όλοι όσοι δεν εκπληρώνουν την 
υποχρέωση τους να υποβάλλουν εκτιμήσεις εσόδων για λειτουργικούς λόγους. 
(6) Γίνεται ηλεκτρονικός έλεγχος σχετικά με τις εκτιμήσεις εσόδων που υποβάλλονται από τους 
φορολογούμενους που ζητούν μηνιαίες επιστροφές και είναι καταχωρημένοι στο μητρώο εξαγωγέων ή 
ενδοκοινοτικών εμπόρων. Οι υπόλοιποι φορολογούμενοι ζητούν τις επιστροφές που δικαιούνται κάθε 
χρόνο. Οι παραπάνω δηλώσεις υφίστανται ηλεκτρονική επεξεργασία μαζί με τις ετήσιες περιληπτικές 
δηλώσεις για λόγους ελέγχου. 
(7) Δεν γίνεται ειδική επεξεργασία στοιχείων για τον έλεγχο των πιστώσεων ΦΠΑ που επιβλήθηκε σε 
προηγούμενο στάδιο. Στην Ισπανία οι επιχειρήσεις και οι ελεύθεροι επαγγελματίες υποχρεούνται να 
υποβάλλουν μια ετήσια ενημερωτική δήλωση σχετικά με τις συναλλαγές τους με τρίτους, τόσο με τους 
πελάτες όσο και με τους προμηθευτές. Η λειτουργία αυτή της δήλωσης είναι παρόμοια με αυτή της 
ανακεφαλαιωτικής δήλωσης όσον αφορά τις ενδοκοινοτικές συναλλαγές. Η επεξεργασία των στοιχείων 
αυτής της ενημερωτικής δήλωσης σχετικά με τις συναλλαγές με τρίτους επιτρέπει κατά κάποιο τρόπο τον 
έλεγχο των συναλλαγών που δηλώνουν οι φορολογούμενοι με τις εκτιμήσεις που υποβάλλουν συγκρίνοντας 
τες με τα στοιχεία που αναγράφουν οι πελάτες και οι προμηθευτές τους στις ενημερωτικές τους δηλώσεις. 
(8) Δεν γίνεται ειδικός ηλεκτρονικός έλεγχος των πληρωμών που αφορούν τα πρόστιμα, επειδή στις εκτιμήσεις 
της διοίκησης και στα πιστοποιητικά της επιθεώρησης δεν γίνεται καμία διάκριση μεταξύ προστίμων και 
φορολογικών οφειλών. 
(9) Άλλες χρήσεις 
Βλέπε σημείο (7) που αφορά την ενημερωτική δήλωση σχετικά με τις συναλλαγές με τρίτους. 
Άλλες ειδικές εφαρμογές είναι οι ακόλουθες: 
-Πρόγραμμα INFORMA: ηλεκτρονικό σύστημα για την παροχή πληροφοριών σχετικά με την 
εφαμρογή της νομοθεσίας που εφαρμόζουν οι αποκεντρωμένες υπηρεσίες. 
-Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: σύστημα για την παροχή πληροφοριών σχετικά με τις 
εφαρμοζόμενες διαδικασίες. 
-Σεμινάριο για τον ΦΠΑ με τη χρήση ηλεκτρονικών υπολογιστών υπό την ευθύνη της Σχολής 
Δημόσιων Οικονομικών/Γμήμα Τηλεδιδασκαλίας. 
ΠΙΝΑΚΑΣ 11 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΟΥΣ ΤΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΣΕ ΚΑΘΕ ΚΡΑΤΟΣ ^Ιϋ,·^ 
ΑΙΟΙΚΗΣΕΙΣ ΕΛΕΓΧΟΥ 
ΣΤΑΔΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ 
Ελεγχος δηλώσεων 
(προκαταρκτικός 
έλεγχος) 
Επόμενοι 
έλεγχα 
βάσει εγγράφων 
Επιθεώρηση 
ΦΠΑ 
- επιτόπια (πλήρης, 
μερική κα\ κνκλική) ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΥΧΟΝ ΔΙΑΘΕΣΙΜΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΕΛΕΓΧΟΥ 
- έλεγχος των καταστάσεων με τις φορολογικές δηλώσεις 
- έλεγχος αριθμητικής ακρίβειας των δηλώσεων 
• αντιστοίχιση πληρωμών και δηλώσεων 
• χρησιμοποίηση προκαθορισμένων παραμέτρων για τον έλεγχο των 
χαμηλών πληρωμών/υψηλών επιστροφών για μεταγενέστερους ελέγχους 
- χρησιμοποίηση πιο ανεπτυγμένων παραμέτρων ανάλυσης των κινδύνων 
- άλλα - διευκρινίστε ειδικά για τους φορολογούμενους που έχουν 
ενδοκοινοτικές συναλλαγές 
- σύγκριση με προηγούμενες δηλώσεις - αξιοπιστία 
• εξέταση προηγούμενων εκθέσεων ελέγχου του φορολογούμενου 
- σύγκριση με άλλους φορολογούμενους -του ίδιου μεγέθους και/ή της 
ίδιας κατηγορίας όσον αφορά τις πληρωμές και τα έσοδα 
• απαίτηση δικαιολογητικών εγγραφών από των φορολογούμενων 
- λογιστικοί/στατιστικοί έλεγχοι των παραληφθέντων εγγράφων 
- επαφές με: άλλες φορολογικές ή τελωνειακές αρχές καθώς 
και με τους προμηθευτές 
- εξέταση του ημερολογίου των φορολογούμενων κλπ 
- άλλα - διευκρινίστε 
- προετοιμασία ενημερωτικών σημειωμάτων 
- προετοιμασία των επιμέρους ελέγχων : 
- χρονοδιάγραμμα 
- τομείς που θα εξεταστούν 
• καθορισμός προγραμ. ελέγχου 
- δειγματοληψία και έλεγχος συναλλαγών 
- εξέταση συστημάτων και έλεγχος συμμόρφωσης 
• πρόσβαση στους ηλ. υπολ. του φορολογούμενου: ηλ. ταμειακές μηχανές, 
κλπ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΟΙ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ 
ΣΤΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ 
ΝΑΙ 
Β, DKJ3, GR, Ε. F. IRL, 1, L 
Β. DKD, GR, Ε, F, 1RL, 1, L, Ρ, 
Β, DK, D.GR, Ε, F. IRL, L, L, Ρ, 
DK, GR, Ε, F. IRL, 1,1 
I, UK 
I, L 
Β, DK.D, GR, Ε, F, IRL, I, L, Ρ, 
UK 
Β, DK, GR, Ε, F, 1RL, 1, L, Ρ, UK 
Β, DK, GR, Ε, F, IRL, UK 
Β, DK, GR, Ε, F, IRL, I, L. Ρ, UK 
Β, DK, GR, F, IRL, I, L, Ρ, UK 
Β, DK, GR, F, IRL, Ι. L, P.UK 
Β, DK ,Ε, F, L, UK 
F, Ι ΟΧΙ 
B 
B. GR, E, F 
UP. 
P, 
DK, D, GR, Ε, IRL, I, L, P,UK 
IRL, P, UK 
B, DK, D, GR, E, F, IRL 
DK, D, GR, E, F, IRL, L„ P, 
B, DK, D, GR, F, IRL, P, 
B, DK, D, GR, E, F, IRL, L, P, UK 
B, DK, D, GR, E, F 1RLL.UK, 
B, DK, D, GR, E, F, IRL, P, UK B 
I 
UP, 
B 
L 
P, 
L ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΟΙ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ 
ΕΝΔΟΚΟΙΝΟΤϊΚΕΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ 
ΝΑΙ 
Β, DK,D, GR, Ε, F, IRL, 1. L 
B, DK.D, GR, E, F, IRL, Ι, Ρ, 
B, DK,D, GR, E, F, IRL, I, P, 
DK, GR, E, F, IRL, I 
I, UK 
F, I, P, 
B, DK,D, GR, E, F, IRL, I, L, P, UK 
B, DK, GR, E, F, IRL, I, L, P, UK 
B, DK, GR, E, F, IRL. UK 
B, DK, GR, E. F. IRL, I, L, P, UK 
B, DK, GR, F, IRL, I, L, P, UK 
B, DK, GR, F, IRL, I, L, P, UK 
B ,E, F, L, UK 
F.I ΟΧΙ 
B 
B.GR^F 
UP, 
P, 
D, GR, E, IRL, I, L, P, UK 
IRL, P, UK 
B, DK, D, GR, E, F, IRL 
DK, D, GR, E, F, IRL, L„ P, 
B, DK, D GR, F, IRL, P, 
B, DK, D, GR, E, F, IRL, L, P, UK 
B, DK, D, GR, E, F, IRL, L UK 
B, DK, D, GR, E, F, IRL, P, UK B 
1 
L.P, 
B 
Pf 
L ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 
F: έρευνα για εκπρόθεσμους οφειλέτες 
IRL: μόνο μεγάλες επιστροφές 
L: 1η επιστροφή, επιστροφή για συγκ. τομέα 
Β: ειδική κατάσταση ενδοκοινοτικών αγοραπωλησιών 
IRL: μόνο εξοφλήσεις 
F: έλεγχος ορισμένων ειδικών τομέων 
U1C οδική ανάλυση κλάσης φορολογουμένων 
Ι: άρθ.21 του διατάγματος σχετικά με το πρόγραμμα ελέγχου 
F: αναλογίες όσον αφορά τον αποκλεισμό των λογιστικών εγγράφων 
F: μελέτη περιθωρίων, άμεοη αντιστοιχία φόρων/ΦΠΑ 
Γσυγκριτικοί έλεγχοι, τραπεζικές έρευνες, στην περίπτωση γενικών 
ελέγχων 
F: συγκεκριμένες μελέτες, δελτία δεδομένων 
D: ειδικός τομέας τεχνογνωσίας, στατκτηχές, έλεγχος επικοινωνιών 
Ι: βλ. αρθ. 5, 51, 52, 12 του διατάγματος σχετικά με το πρόγρ. ελέγχου 
UK: για μεγάλες εταιρίες 
Β: acroç από το ISI 
D: Για τις μεγάλες εταιρίες έγινε έλεγχος όλων των οικονομικών ετών 
F: η επεξερναοω δεδομένων που χρηοιμοποιήθηκΐ 
D: κυκλικοί έλεγχοι για τα προηγούμενα χρόνια 
Πηγή Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Σημείωση 
DK: Η απάντηση στην παράγραφο που αφορά τους τομείς ΦΠΑ που θα πρέπει να εξετασθούν θα πρέπει να είναι και "ναι" και "όχι 
ΠΙΝΑΚΑΣ 12 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΕΥΡΟΥΣ ΤΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ Ε\ΕΓΧΟΥ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΝΤΑΙ ΣΕ ΚΑΘΕ ΚΡΑΤΟΣ ΜΕΛΟΣ 
ΔΙΟΙΚΗΣΕΙΣ ΕΛΕΓΧΟΥ 
ΣΤΑΔΙΟ 
ΕΛΕΓΧΟΥ 
επιθεώρηση ΦΠΑ 
- επιτόπια 
(πλήρη;, μερική, 
κυκλική) 
συνεχής ΕΠΙΛΟΓΗ ΤΥΧΟΝ ΔΙΑΘΕΣΙΜΩΝ 
ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΕΛΕΓΧΟΥ 
- έλεγχοι αποθεμάτων 
- επιβεβαίωση των τραπεζικών/ταμειακών 
ισοζυγίων 
- ταυτόχρονοι έλεγχοι σε τοπικά υποκαταστήματα 
των μεγάλων εταιριών 
- επαφές με - άλλες φορολ. ή τελών, 
υπηρεσίες 
- προμηθευτές 
- λοιποί (διευκρινίστε), 
τρίτοι 
- επαφές με τα κράτη μέλη 
- διοικητικέςαιτήσειςσυνεργασίας 
σύμφωνα με τον κανονισμό 
218/92 
- οδηγία 77/799 περί 
αλληλοβοήθειας 
- ταυτόχρονοι έλεγχοι 
πολυεθνικών εταιριών 
- άλλοι έλεγχοι- διευκρινίστε ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΟΙ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ 
ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ 
ΝΑΙ 
Β DK, D, Ε, GR, F, 
IRL, I, L, Ρ, UK 
DK, D, Ε, GR, F, 
IRL, I, L,UK 
DK, D, E, GR, F, 
IRL, I, P, UK 
B DK, D, E, F, IRL, 
I, L, P, UK 
DK , D, E, F, IRL, 
I, L, NL, P 
DK, D, Ε, , F, IRL, 
L, P, UK 
DK F, IRL, P, UK 
B DK E, F, IRL, I, 
L, NL, P 
B DK E, F, IRL, I, 
L, P, UK 
B DK, E, GR, F, 
IRL, I, L, P, UK 
DK F, IRL, I, L, UK ΟΧΙ 
B 
B, L 
B 
B 
UK 
NL ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΟΙ 
ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ 
ΕΝΔΟΚΟΙΝΟΤΙΚΈΣ 
ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ 
ΝΑΙ 
Β DK, D, Ε, GR, F, IRL, Ι, 
L, Ρ, UK 
DK, D, Ε, GR, F, IRL, I, L, 
UK 
DK, D, E, GR, F, IRL, I, L, 
P, UK 
B, DK, D, E, GR, F, IRL, 
I, L, P, UK 
DK , D, E, , F, IRL, I, L, 
NL, P 
DK , D, E, , F, IRL, L, P 
DK IRL, P, UK 
B DK E, , F, IRL, I, L,NL, 
P, UK 
B DK E, , F, IRL, I, L, P, 
UK 
B DK, E, GR, F, IRL, I, L, 
P, UK 
DK F, IRL, I, UK ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 
ΟΧΙ 
Β 
B.L 
Β 
Β 
l~NL 
L, GR: Κανονικά 
Ι: για γενικούς ελέγχους 
NL: Μπορεί να περιληφ. στον έλεγχο 
Β: εν ανάγκη 
D: κυκλικός 
Ι: για γενικούς ελέγχους 
NL: Μπορεί να περιληφ. στον έλεγχο 
Β. I.S.I. αναμενόμενοι 
Ι: για γενικούς ελέγχους 
ΝΤ:Πιθανόν, εάν κριθεί κατάλληλος 
D: με τα τελωνεία 
Ρ:ερευνητικές υπηρεσίες 
Ι: για γενικούς ελέγχους 
L: Αμεσοι φόροι, τελωνεία, ιδιωτική 
ατομική, αστυνομία 
Β:εν ανάγκη 
D: σε περίπτωση αμφιβολίας 
Β: εν ανάγκη 
DK: τράπεζα, ελεγκτής, τοπικές φορολογικές 
αρχές 
D: σε περίπτωση αμφιβολίας 
F: Άλλες αρχές 
Ι: εν ανάγκη 
UK χρησιμοποιώντας το vies σύστημα 
κατ ευθείαν στις τοπικές υπηρεσίες 
Ι: εν ανάγκη 
UK: εν ανάγκη 
Ι: εν ανάγκη 
UK: πειραματικές φάσεις μόνο 
Β:σωματικός έλεγχος 
DK: ESKORT, ηλ. έλεγχος· 
F: Αναδιάρθρωση των εσόδων 
Γεν ανάγκη 
L: έλεγχοι περιουσίας 
UK: Επίβλεψε ις/παρατηρήσεις ξαφνικοί 
έλεγχοι για τους φορολογούμενους πον 
έχουν ενδοκοινοτικές συναλλαγές 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
\"Τ 
ΠΙΝΑΚΑΣ 13 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ · ΜΕΣΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ 
ΤΥΠΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ 
Έλεγχος δηλώσεων 
(προληπτικοί έλεγχοι) 
Έλεγχος βάσει εγγράφων 
Πλήρης γενικός έλεγχος 
Μερικός / κυκλικός έλεγχος 
Ειδικός έλεγχος εταιριών που έχουν 
ενδοκοινοτικές εμπορικές συναλλαγές μέγεθος 
εταιρίας 
μικρή 
μεσαία 
μεγάλη 
μικρή 
μεσαία 
μεγάλη 
μικρή 
μεσαία 
μεγάλη 
μικρή 
μεσαία 
μεγάλη ΜΕΣΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ 
Β 
Id 
4d 
8d 
l/2d 
+ W DK 
βλ. 
σημ.(1) 
βλ 
σημ. 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. D 
βλ. 
σημ. (2) 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. GR 
ID 
+D 
+W 
1W 
+W Ε 
+D 
1W 
+W 
ID 
+D 
+D 
1W 
+W F 
ID 
ID 
+D 
+D 
+W 
+D 
+D IRL 
συνεχί­
ζεται 
ID 
ID 
+D 
ID 
+D 
ID 
+D 
+D 
ID 
ID 
ID I 
ID 
ID 
1 W 
+ D 
1 D 
+ D 
+ D L 
1/4 
1/3 
1+D 
ID 
+D 
1W 
+D 
+W 
+w 
ID 
+D 
1W 
ID 
+D 
1W NL 
βλ. 
σημ. (3) Ρ 
Δεν 
είναι 
διαθ. 
Δεν 
είναι 
διαθ. 
Δεν 
είναι 
διαθ. 
Δεν 
είναι 
διαθ. 
Δεν 
είναι 
διαθ. UK 
βλ.σημ. (4) 
ουδέν 
) 
)-D 
) 
) 
VD 
) 
βλ. σημ. 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ 1994 
ΟΔΗΓΟΣ ΜΕΣΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ 
1 D = μια μέρα 
+ D = περισσότερες από μία ημέρες 
1 W = μια εβδομάδα 
+ W = περισσότερες από μία εβδομάδες 
Διαρκής έλεγχος 
Στιιιε ιώσεις 
DK (1): Η χρησιμοποίηση των πόρων και ο προγραμματισμός των ελέγχων έχει ανατεθεί στις περιφερειακές υπηρεσίες. Η κεντρική διοίκηση δεν τηρεί στατιστικές σχετικά με τη διάρκεια των επιμέρους ελέγχων και 
των πόρων που χρησημοποιούνται. 
D (2): Το Ομοσπονδιακό Υπουργείο Οικονομικών δεν διαθέτει πληροφορίες σχετικά με τη διάρκεια. Γενικά προβλέπεται ότι οι επιθεωρητές θα καλύπτουν ετησίως: 9 εώς 12 μεγάλες εταιρίες, 20 ως 25 μεσαίες 
εταιρίες 40 ως 45 μικρές εταιρίες. 
Στην περίπτωση ομάδων και άλλων μεγάλων εταιριών οι επιθεωρήσεις ενδέχεται να διαρκέσουν πολλά χρόνια. Αριθμός επιθεωρητών που έλαβαν μέρος (1992) : 8 636. Δεν μπορεί να γίνει κατανομή των 
επιθεωρητών ανά μεγάλες, μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. 
Ειδικές επιθεωρήσεις ΦΠΑ: 
Η διάρκεια των επιθεωρήσεων. Κάθε ειδικευμένος επιθεωρητής ΦΠΑ διεξάγει κατά μέσο όρο 76 επιθεωρήσεις ετησίως (1992). 
Αριθμός επιθεωρητών που έλαβαν μέρος (1992): 1048. Δεν μπορεί να γίνει κατανομή των επιθεωρητών σε μεγάλες, μεσαίες και μικρές επιχειρήσεις. 
NL (3): Οι επιθεωρήσεις των 200 μεγαλύτερων εταιριών της Ολλανδίας διαρκούν πάνω από μια εβδομάδα κατά μέσο όρο. Σ'αυτές λαμβάνουν μέρος πολλά άτομα περιλαμβανομένου και ενός ειδικού για τη 
συγκεκριμένη περίπτωση. Για τις άλλες επιχειρήσεις ο έλεγχος διαρκεί μία ή περισσότερες μέρες και γίνεται συνήθως από ένα και μόνο υπάλληλο. Τα ποσά αυτά αφορούν τόσο τις πλήρεις όσο και τις μερικές 
επιθεωρήσεις. Οι έλεγχοι σε εταιρίες οι οποίες έχουν ενδοκοινοτικές συναλλαγές είναι ενσωματωμένες στο μέτρο του δυνατού στο κανονικό πρόγραμμα ελέγχου. 
UK (4): Κανένας ειδικός έλεγχος. Ο έλεγχος αποτελεί μέρος της κανονικής διαδικασίας ελέγχου. 
ΠΙΝΑΚΑΣ 14 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΑΗ - ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΠΟΥ ΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΜΕΡΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΛΕΓΧΟΥΣ 
ΤΥΠΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ 
Έλεγχος δηλώσεων 
(προληπτικοί έλεγχοι) 
Έλεγχος βάσει εγγράφων 
Πλήρης γενικός έλεγχος 
Μερικός / κυκλικός έλεγχος 
Ειδικός έλεγχος επιχειρήσεων που 
διεξάγουν ενδοκοινοτικό εμπόριο μέγεθος 
επιχείρησης 
μικρή 
μεσαία 
μεγάλη 
μικρή 
μεσαία 
μεγάλη 
μικρή 
μεσαία 
μεγάλη 
μικρή 
μεσαία 
μεγάλη ΜΕΣΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ 
Β 
1 
1 
1 
1 
2 
1 
1 DK 
βλ. 
σημ.(1) 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ 
βλ. 
σημ. D 
βλ. 
σημ. (2) 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. 
βλ. 
σημ. GR 
1 
1ή2 
1ή2 
1 ή 2 
1 ή 2 Ε 
1 
2 
3 
λ F 
1 
1 
1 
1 
1 IRL 
βλ. 
σημ. (3) 
1 
1 
1 
1 
2 
3 
1 
2 
3 
1 
1 
1 Ι 
ID 
ID 
1 W 
+ D 
1 D 
+ D 
+ D L 
1 
1 
2 
1 
1 NL 
βλ. 
σημ. (4) Ρ 
Δεν 
είναι 
διαθ. 
Δεν 
είναι 
διαθ. 
Δεν 
είναι 
διαθ. 
Δεν 
είναι 
διαθ. 
Δεν 
είναι 
διαθ. UK 
δεν ισχύει 
δεν ισχύει 
3 
1 
Οπως παραπάνω 
για τον κανονικό 
έλεγχο 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ 1994 
ΟΔΗΓΟΣ 
Σημειώσεις 
(1)' DK: 
(2) 
(3) 
(4) D: 
IRL: 
NL: ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ 
1 = ένας επιθεωρητής 
2 = μέχρι δύο επιθεωρητές 
3 = μέχρι τρεις επιθεωρητές 
3+ = πάνω από τρεις επιθεωρητές 
ϊ| χρησιμοποίηση των πόρων και ο προγραμματισμός των ελέγχων έχουν ανατεθεί στις περιφερειακές υπηρεοίες. 
η κεντρική διοίκηση δεν τηρεί στατιστικές σχετικά με τη διάρκεια των διάφορων ελέγχων και των χρησιμοποιούμενων πόρων. 
Βλ. πίνακα 7· δεν είναι δυνατή η κατανομή ανάλογα με το μέγεθος των ελεγχθεισών επιχειρήσεων. 
από την υπηρεσία εισπράξεων. 
βλ. πίνακα 13 κεφ. 
ΠΙΝΑΚΑΣ 15 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 
Διαδικασία 
1. Ενημερώνονται εκ των προτέρων οι φορολογούμενοι σχετικά με 
il την ημερομηνία 
ii) τη διάρκεια του ελέγχου; 
2. Εάν η διοίκηση πραγματοποιεί μερικό ή κυκλικό έλεγχο 
ανακοινώνονται στο φορολογούμενο τα θέματα ή οι τομείς που έχουν 
επιλεγεί 
i) εκ των προτέρων; 
ii) κατά την έναρξη του ελέγχου; 
3. Τα αποτελέσματα του ελέγχου συζητιούνται με τον φορολογούμενο 
πριν την προετοιμασία της έκθεσης ελέγχου; 
4. Τα συμπεράσματα του ελέγχου συζητιούνται με τον φορολογούμενο 
αετά την ολοκλήοωση της έκθεσης ελέγχου; 
5. Μπορούν τα "συμφωνημένα" συμπεράσματα μιας έκθεσης να 
τροποποιηθούν 
i) από τη διοίκηση; 
ii) μετά από επανεξέταση των ελεγχθέντων εγγράφων; 
ii) μετά από αίτημα του φορολογούμενου; 
6. Χρησιμοποιούνται γραπτές προειδοποιήσεις προς τους 
φορολογούμενους να αποφύγουν τις παραβάσεις στο μέλλον; ΝΑΙ 
Β, DK, D, GR, Ε, F, IRL, L, 
NL, Ρ, UK 
D,UK 
DK, D, E, F, NL 
DK, GR, E, IRL, I, P 
DK, D, GR, E, F, IRL, I, L, 
NL,UK 
DK, D, F, IRL, I 
B, DK, D, GR, E, F, IRL, I, 
L, ,UK 
B, DK, D, GR, E, F, IRL, I, 
L, ,UK 
B, DK, D, GR, E, F, IRL, I, 
L.UK 
B, DK, GR, E, F, NL, UK 0X1 
B, F, IRL, I, 
L.NL.P 
I 
B, IRL, L, 
I, P, UK 
B, F, L, UK 
Β, P 
B, DK, GR, 
E, L, NL ,P 
P 
P 
P 
D, I, L, P ΣΧΟΛΙΑ 
Β: μόνο για πλήρεις ελέγχους 
D: υποχρεωτικός 
GR: Οι μεγάλες εταιρίες μια μέρα πριν (που ανήκουν στην κατηγορία Γ) 
Ε: 10 ημέρες 
Ρ:η διάρκεια κυμαίνεται 
IRL: εξαρτάται από τη συνεργασία 
L: όχι, αν υπάρχει υπόνοια απάτης 
UK: σε ορισμένες περιστάσεις (πχ υπσψία κατάργησης) μπορεί να γίνει ειδοποίηση 
IRL: ο φορολογούμενος ενημερώνεται κανονικά σχετικά με την περίοδο που 
πρόκειται να ελεγχθεί. 
Β:σε ορισμένες περιπτώσεις η άποψη του φορολογούμενου λαμβάνεται υπόψη κατά 
τη σύνταξη της έκθεσης ελέγχου. 
F: σε προφορική συζήτηση μεταξύ των μερών πριν την ανακοίνωση των 
προσαρμογών 
Β: σε ορισμένες περιπτώσεις η άποψη του φορολογούμενου λαμβάνεται υπόψη κατά 
τη σύνταξη της έκθεσης ελέγχου. 
D: σε περίπτωση διαφωνίας του φορολογούμενου με τα συμπεράσματα 
F: δυνατότητα γραπτών παρατηρήσεων 
Ι: ο φορολογούμενος μπορεί να κάνει δηλώσεις οι οποίες αναγράφονται στην 
έκθεση. 
GR:Movo κατόπιν προσφυγής εναντίον της υπηρεσίας δημόσιων οικονομικών στα 
φορολογικά δικαστήρια. 
Ρ:τροποποίηση της φορολογικής βάσης ή αντικατάσταση της νομικής βάσης μόνο 
υπό ορισμένες συνθήκες. 
IRL: (i) τυπική διαδικασία αναθεώρησης 
Ι: αρχή της αυτοάμυνας 
L: εάν προκύψουν νέα στοιχεία 
NL: ο φορολογούμενος έχει προθεσμία 14 ημερών να αντιδράσει μετά την παραλαβή 
της έκθεσης ελέγχου. Οι φορολογικές αρχές μπορούν να αναθεωρήσουν τα 
συμπεράσματα, εάν προκύψουν νέα στοιχεία. 
Β: ναι, πχ στην περίπτωση που δεν υποβάλλεται δήλωση 
L: ναι από το 1995 
F: αίτηση πληρωμής 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
ΠΙΝΑΚΑΣ 15 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ ΤΟΥΣ ΣΤΙΣ 
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 
7. Ενημερώνονται οι φορολογούμενοι εκ των προτέρων σχετικά με την 
π.θανότητα επιβολής μεγάλου προστίμου; Τους δίνεται η δυνατότητα 
να εκθέσουν τις απόψεις τους; 
8. Έχει ο φορολογούμενος το δικαίωμα να αμφισβητήσει 
i) τον τρόπο που έγινε ο έλεγχος; 
ii) τα συμπεράσματα; 
9. Ποιο είναι το ελάχιστο χρονικό διάστημα που πρέπει να διαρεύσει 
μετά την ολοκλήρωση του ελέγχου ώστε να μπορεί να ελεγχθεί εκ νέου 
ο φορολογούμενος; 
10. Ενημερώνονται οι φορολογούμενοι σχετικά με τις παραπάνω (1-9) 
διαδικασίες (να αναφερθεί η μέθοδος που χρησιμοποιείται); 
11. Υπάρχουν κάποιες άλλες διαδικασίες που χρησιμοποιεί η διοίκηση 
για τη βελτίωση των δικαιωμάτων των φορολογούμενων και της 
πρόσβασης τους στις πληροφορίες; - να αναφερθούν λεπτομερείς 
πληροφορίες Β, DK, GR, Ε, F, IRL, L, NL, 
UK 
Β, DK, D, Ε, F, IRL, I, L, 
NL.UK 
Β, DK, D, GR, Ε, F, IRL, L 
L, NL, Ρ, UK 
D, GR, E, F, P, UK 
B, DK, F, IRL ,P, UK Ε, I, P 
P 
B, DK, D, 
GR, E, F, 
IRL, I, L, 
NL.UK 
B, DK, IRL, 
I, L 
GR, L L Β: ενημερώνονται με γραπτές προειδοποιήσεις. Το γεγονός αυτό επιτρέπει στους 
φορολογούμενους να υπερασπίζονται τον εαυτό τους. 
GR: Όταν επιβάλλεται πρόστιμο γίνεται σχετική συζήτηση. Με τον προϊστάμενο της 
υπηρεσίας δημόσιων οικονομικών 
D: έχει πάντοτε το δικαίωμα να πεί τη γνώμη του 
IRL: δυνατότητα ενημέρωσης πριν την έναρξη του ελέγχου 
DK: Η τελωνειακή και φορολογική διοίκηση, επιτροπή ΦΠΑ ή άλλα δικαστήρια 
IRL: (i) τυπική διαδικασία αναθεώρησης/ (ii) βλ. συν. σημείωμα 
L: μετά την αποστολή του φορολογικού δελτίου. 
Β: μπορούν πάντα να γίνουν επιτόπιοι έλεγχοι ή έλεγχοι σχετικά με τις επιστροφές 
D: ναι, υπάρχει όμως και υποχρέωση να αποφεύγεται η υπερβολική επιβάρυνση του 
φορολογούμενου. 
ΟΗ:Μπορεί να ελεγχθεί την επόμενη φορά από την υπηρεσία ελέγχου ή από ειδικές 
ομάδες ελέγχου. 
Β: δεν ειδοποιούνται ιδιαιτέρως. Μπορούν να γίνουν δημοσιεύσεις. 
GR: Περιληπτικά 
Ρ:καταστατικός χάρτης φορολογούμενων 
Β: δημοσιεύματα στον τύπο, εγκύκλιοι, προετοιμασία επεξηγηματικών 
σημειωμάτων, όλοι οι φορολογούμενοι λαμβάνουν σχετικό επεξηγηματικό φάκελο. 
δυνατότητα κατανομής σε κατηγορίες εκ μέρους της διοίκησης. 
F: αρμόδιος δημόσιος υπάλληλος, ανεξάρτητα διαμεσολαβητικά όργανα. 
IRL: "Καταστατικός Χάρτης δικαιωμάτων" είναι διαθέσιμος για όλους τους 
φορολογούμενους (συν. αντίγραφο) 
Ι: 1) δημιουργία υπηρεσίας ενημέρωσης φορολογούμενων 
2) νόμος 241/90, Κεφάλαιο V. και η ρύθμιση της διαφάνειας στη δημόσια 
διοίκηση 
UK: τα δικαιώματα των φορολογούμενων δημοσιεύονται σε διάφορα φυλλάδια 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
fb 
ΠΙΝΑΚΑΣ IS 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΑΗ - ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ ΚΑΙ 
ΤΗΣ ΠΡΟΣΒΑΣΙΙΣ ΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 
Σημειώσεις 
DK 
1. Οι εταιρίες ενημερώνονται σχετικά με τον έλεγχο είτε εγγράφους είτε τηλ. Ο έλεγχος δεν ανακοινώνεται εάν 
υπάρχει υπόνοια για σημαντικές παρατυπίες ή αν υπάρχουν ειδικές πληροφορίες σχετικά με τον έλεγχο. 
Η διάρκεια του ελέγχου εκτιμάται κατά την έναρξη του όταν ο ελεγκτής θα έχει σχηματίσει πλήρη εικόνα 
σχετικά με την ποιότητα των λογαριασμών κλπ. 
2. Η εταιρία ενημερώνεται κανονικά σχετικά με τους ετήσιους λογαριασμούς ή με τα λογιστικά έγγραφα τα οποία 
επιθυμεί να έχει στη διάθεση ο ελεγκτής κατά τη διάρκεια του ελέγχου. Ανάλογα με την περίπτωση ο ελεγκτής 
μπορεί να περιμένει μέχρι την έναρξη του ελέγχου ώστε να θέσει στη διάθεση της εταιρίας περισσότερες 
λεπτομερείς πληροφορίες. 
3. Μετά το τέλος του ελέγχου η εταιρία ενημερώνεται σχετικά με τυχόν αιτήσεις πληρωμής, εξοφλήσεις ή 
παραβάσεις της σχετικής νομοθεσίας. 
4. Τα συμπεράσματα του ελέγχου αποτελούν θέμα συζήτησης με τους φορολογούμενους, μόνο σε περίπτωση 
παράβασης. Εάν ο έλεγχος δείξει ότι τα βιβλία είναι εντάξει ο φορολογούμενος ενημερώνεται απλώς χωρίς να 
γίνεται συζήτηση. 
5. Τα αποτελέσματα ή τα συμπεράσματα μπορούν να τροποποιηθούν εάν φέρει αντίρρηση η εταιρία. Η υπόθεση 
μπορεί να ξεκινήσει από την αρχή εάν η εταιρία παρουσιάσει τα έγγραφα που λείπουν ή εάν επιθυμεί να δώσει 
νέες πληροφορίες σε συγκεκριμένο θέμα. 
Η εταιρία μπορεί να προσφύγει στην περιφερειακή τελωνειακή και φορολογική υπηρεσία και, εάν η προσφυγή 
της απορριφθεί, στην κεντρική φορολογική αρχή. Σε ορισμένες περιπτώσεις η εταιρία μπορεί να θέσει το θέμα 
στην υπηρεσία ΦΠΑ η οποία θα λάβει την διοικητική απόφαση. Τέλος, η εταιρία μπορεί να προσφύγει στο 
δικαστήριο. 
7. Η εξήγηση των εταιριών/φορολογούμενων περιλαμβάνεται σε μία έκθεση. Στη συνέχεια οι 
εταιρίες/φορολογούμενοι μπορούν να υποβάλουν έγγραφες πληροφορίες/αντιρρήσεις ώστε να αλλάξουν τα 
αποτελέσματα και τα πρόστιμα. 
10. Οι φορολογούμενοι ενημερώνονται/ειδοποιούνται κατά την διάρκεια των ελέγχων αλλά όχι εκ των προτέρων. 
11. Σε κάθε εταιρία που καταχωρείται στα μητρώα αποστέλλεται ένας οδηγός δικαιωμάτων και υποχρεώσεων 
απέναντι στις αρχές ελέγχου. 
'Οταν θεσπίζεται νέα νομοθεσία ή τροποποιείται υφισταμένη νομοθεσία εκδίδονται οδηγίες σχετικά με τους 
νέους κανόνες. 
Σχεδόν όλες οι περιφερειακές υπηρεσίες έχουν μια υπηρεσία ενημέρωσης όπου οι εταιρίες μπορούν να λαμβάνουν 
πληροφορίες σχετικά με την νομοθεσία. 
Οι εταιρίες καλούνται σε ενημερωτικές συνεδριάσεις στις περιφερειακές υπηρεσίες κάθε φορά που γίνεται 
τροποποίηση της νομοθεσίας κλπ. 
Οι καταχωρημένες εταιρίες μπορούν επίσης να συμμετάσχουν σ'αυτές τις ενημερωτικές συνεδριάσεις. Εάν η 
εταιρία το επιθυμεί, μπορεί να γίνει δοκιμαστικός έλεγχος στα κτίρια της. 
IRL 
Μπορεί να γίνει έφεση στους Appeal Commissioners, οι οποίοι είναι ανεξάρτητοι από τις φορολογικές αρχές και 
εκδικάζουν τις περιπτώσεις διαφωνίας μεταξύ των φορολογούμενων και των φορολογικών αρχών. 
Ο φορολογούμενος μπορεί να κάνει έφεση εναντίον των εκτιμήσεων φόρου που έγιναν εις βάρος του, εναντίον μιας 
απόφασης που τον αφορά ως φορολογούμενο, εναντίον μιας απόφασης σχετικά με τον φορολογικό συντελεστή που 
επιβάλλεται σε ειδικά αγαθά και υπηρεσίες και εναντίον της άρνησης των αρχών να του μειώσουν τις φορολογικές 
του οφειλές. 
Εφέσεις εναντίον των αποφάσεων των Appeal Commissioners μπορεί να γίνουν ενώπιον των συνηθισμένων 
δικαστηρίων τόσο από τις φορολογικές αρχές όσο και από το φορολογούμενο. 
Χρησιμοποιείται αποτελεσματικά η διαδικασία προσφυγής στους Appeal Commissioners. Περαιτέρω εφέσεις ενώπιον 
των αστικών δικαστηρίων είναι λιγότερο συχνές. 
Παρόλο ότι από τον νόμο δεν προβλέπεται σχετικό δικαίωμα ο φορολογούμενος μπορεί να ζητήσει παράταση της 
προθεσμίας πληρωμής των φορολογικών οφειλών. Αποτελεί διακριτική ευχέρεια της φορολογικής αρχής να δώσει την 
παράταση ή όχι 
'Οταν γίνει μια προσφυγή στους Appeal Commissioners αναστέλλεται η καταβολή του φόρου μέχρι την εκδίκαση της 
προσφυγής. Εάν οι Appeal Commissioners επιβεβαιώσουν τον οφειλόμενο φόρο, τότε ο φόρος αυτός θα πρέπει να 
πληρωθεί προτού γίνει νέα έφεση ενώπιον των αστικών δικαστηρίων. Η διοίκηση δεν μπορεί να παρεμποδίσει την 
υποβολή έφεσης στις περιπτώσεις που υποπτεύεται ότι ο κύριος στόχος της έφεσης είναι η καθυστέρηση της πληρωμής. 
Ρ 
Διαδικασία 1 : Σύμφωνα |ΐε το άρθρο 75(3) του φορολογικού κώδικα η εντολή εξέτασης των εγγράφων κοινοποιείται 
στον φορολογούμενο εκ των προτέρων. 
Διαδικασία 2 : Σύμφωνα με το άρθρο 75(3) του κώδικα φορολογικής διαδικασίας το πρόγραμμα της υπηρεσίας 
προσδιορίζει τον τομέα και το εύρος των εγγράφων που θα εξεταστούν. 
Διαδικασία 3 και 4: Τα συμπεράσματα των ελέγχων δεν αποτελούν αντικείμενο συζήτησης με τους φορολογούμενους. 
Εντούτοις, σύμφωνα με τα άρθρα 4 και 5 του κώδικα φορολογικής διαδικασίες εντός 30 ημερών από την ολοκλήροχιη 
της εξέτασης των εγγράφων πρέπει να συνταχθεί μια έκθεση με μια σύντομη επεξήγηση στις περιπτώσεις μη 
συμμόρφωσης του φορολογούμενου με τον νόμο. Στους φορολογούμενους κοινοποιούνται τα συμπεράσματα της 
έκθεσης εντός 8 ημερών. 
Διαδικασία 5: Αυτό το είδος διαδικασίας δεν υπάρχει στην Πορτογαλία. 
Διαδικασία 8(i0: Οι φορολογούμενοι μπορούν να κάνουν έφεση εναντίον των συμπερασμάτων ελέγχου είτε μέσω της 
διοικητικής οδού είτε μέσω των δικαστηρίων. Το άρθρο 90 του κώδικα ΦΠΑ, το οποίο έχει ενσωματωθεί στο 
κεφάλαιο περί των εγγυήσεων των φορολογουμένων, ορίζει ότι οι φορολογούμενοι και οι από κοινού και στο 
ολόκληρο ευθυνόμενοι για την πληρωμή του φόρου μπορούν να εφεσιβάλουν την εκτίμηση ή να την αμφισβητήσουν 
βάσει των διατάξεων του κώδικα φορολογικής διαδικασίας. 
Κατά κανόνα οι εφέσεις δεν έχουν ανασταλτικό χαρακτήρα. Εντούτοις, στις περιπτώσεις που ο φόρος υπολογίζεται 
βάσει εκτιμήσεων, λόγω του ότι δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία για την σωστή εκτίμηση του φόρου, προβλέπεται 
μια υποχρεωτική διαδικασία εκτίμησης η οποία είναι ανασταλτική και ορίζεται στο άρθρο 84 του κώδικα ΦΠΑ. 
Εκτός της διαδικασίας αυτής, σύμφωνα με το άρθρο 84 του κώδικα φορολογίας διαδικασίας, οι φορολογούμενοι 
μπορούν να κάνουν έφεση εναντίων των αποφάσεων καθορισμού της φορολογητέας βάσης ενώπιον της αναθεωρητικής 
επιτροπής με το αιτιολογικό ότι δεν υπολογίστηκε σωστά με τις μεθόδους που βασίζονται σε δείκτες. Οι εφέσεις αυτές 
έχουν επίσης ανασταλτικό χαρακτήρα. Η διαδικασία αυτή είναι αναξάρτητη από τις υπηρεσίες. 
Οι εγγυήσεις που περιλαμβάνονται στις διαδικασίες της φορολογικής διοίκησης περιλαμβάνουν και τις διοικητικές 
απαιτήσεις που προβλέπονται από το άρθρο 95 και επ. του κώδικα φορολογικής διαδικασίας. Εναντίον των 
απαιτήσεων αυτών μπορεί επίσης να γίνει η προσφυγή μέσω των επίσημων διαδικασιών που προβλέπονται από το 
άρθρο 100 (1) του κώδικα φορολογικής διαδικασίας. Οι εφέσεις προβλέπονται από το άρθρο 91 και επ. του ίδιου 
κώδικα. 
Οι διαδικασίες έφεσης αποκλείονται μόνο στην περίπτακιη αποφάσεων των επιτροπών αναθεώρησης που αναφέρονται 
στο άρθρο 84 (1) του κώδικα φορολογικών διαδικασιών, το οποίο αφορά τις εφέσεις εναντίον του υπολογισμού της 
φορολογητέας βάσης κάνοντας χρήση μεθόδων που βασίζονται σε δείκτες. 
Οι απαιτήσεις επιστροφής φόρων που διέπονται από το άρθρο 120 και επ. προβλέπονται στις δικαστικές διαδικασίες 
σχετικά με την φορολόγηση, οι οποίες έχουν ως στόχο να παράσχουν δικαστική πρστασία για τα νομίμως 
προστατευόμενα δικαιώματα και συμφέρονται που έχουν σχέση με τον φόρο. Το εύρος αυτών των διαδικασιών 
ορίζεται στο άρθρο 118 του κώδικα φορολογικής διαδικασίας. 
Διαδικασία 9: Δεν προβλέπεται ελάχιστη χρονική περίοδος. 
Διαδικασία 10: Οι φορολογούμενοι ενημερώνονται από επίσημες ανακοινώσεις σχετικά με τα μέσα αποζημίωσης που 
είναι στη διάθεση τους. 
Διαδικασία 11 :Τα δικαιώματα των φορολογούμενων προστατεύονται επίσης κατά τους ακόλουθους τρόπους: 
Δικαίωμα για πληροφόρηση (Άρθρο 20 του κώδικα φορολογικής διαδικασίας) 
Το δικαίωμα πληροφόρησης καλύπτει τα εξής: 
(α) ερμηνία των φορολογικών νόμων και ο καλύτερος και πιο αποτελεσματικός τρόπος συμμόρφωσης με αυτούς. 
(β) πληροφορίες σχετικά με την πρόοδο των εφέσεων των φορολογούμενων και πότε πρόκειται να εκδικαστούν. 
(γ) δεσμευτικές πληροφορίες εκ των προτέρων. 
(δ) ενημέρωση των κατηγορούμενων σχετικά με την ύπαρξη, την φύση και την πηγή των κακόβουλων κατηγοριών 
εναντίον τους που δεν έχουν ακόμη επιβεβαιωθεί, 
(ε) πρόσβαση των φορολογούμενων ή των εκπροσώπων τους στους ατομικούς φακέλους που τηρούν οι φορολογικές 
αρχές. 
Το δικαίωμα παροχής εξηγήσεων (άρθρο 21 του κώδικα φορολογικής διαδικασίας): 
(α) οι αποφάσεις επι θεμάτων που αφορούν τα νομίμως προστατευόμενα δικαιώματα ή συμφέροντα των 
φορολογούμενων θα πρέπει να αναφέρουν τους πραγματικούς και νομικούς λόγους βάσει των οποίων 
ελήφθησαν, 
(β) οι φορολογούμενοι έχουν το δικαίωμα να ζητήσουν μαζί με την απόφαση και μια επεξηγηματική δήλωση. 
Επιπλέον, όταν γίνονται τροποποιήσεις από την διοίκηση ΦΠΑ, συντάσσονται ενημερωτικά φυλλάδια για τους 
φορολογούμενους τα οποία περιλαμβάνουν τις απαραίτητες οδηγίες σχετικά με τη συμμόρφωση προς τις 
νομοθετικές αλλαγές ή με τους νέους διαδικαστικούς κανόνες που αποστέλλονται κανονικά σε όλους τους 
φορολογούμενους μαζί με τις περιοδικές δηλώσεις. η 
ΠΙΝΑΚΑΣ 16 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΤΗ 1992 ΚΑΙ 1993 
ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ 
α) Συνολικός αριθμός 
καταχωρημένων 
φορολογούμενων 
προσώπων 
κατανεμημένων ανάλογα 
με την περιοδικότητα των 
δηλώσεων τους : 
1992 
1993 
i) μηνιαίως 
1992 
1993 
ii) τριμην. 1992 
1993 
iii) ετησ. 1992 
1993 
iv) λοιπά 1992 
1993 
β) Αοιθμός επιτόπιων 
ελέγχων κατά το 1992 
1993 
γ) Αριθμός ελέγχων βάσει 
εγγράφων που έγιναν 
κατά το 1992 
1993 
δ) Αριθμός φορολ. που δεν 
υπέβ. δήλωση κατά το 
1992 
1993 ΑΡΙΘΜΟΣ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ /Ή ΕΛΕΓΧΩΝ ΑΝΑ ΦΟΡΟΑΟΓΟΥΜΕΝΟ 
Β 
643.412 
658717 
76.629 
76.952 
411.359 
458.068 
64520 
90.904 
123697 
82731 
81410 
(1) 
(1) 
(2) 
(2) DK 
404.000 
404 941 
7000 
7071 
290.000 
290.675 
104 000 
104.618 
33.000 
27.000 
περιλ στο β) 
περιλ. στο β) 
20 000 
20.365 D 
1988:2.021.824 
1990:2.103.974 
1988 1.357.263 
1990:1.449.508 
1988: 664.561 
1990: 645.466 
79.407 
82.752 
δεν είναι 
διαθ. 
δεν είναι 
διαθ. GR 
750 000 
820.000 
60.000 
70.000 
130 000 
150 000 
560 000 
600 000 
(διμην.) 
30 000 
30 000 Ε 
ca 
2100000 
26 911 
23 373 F 
2.506.699 
2.527.939 
1 248 307 
1.249.826 
1.209.988 
1.121.977 
30.055 
29.877 
18.349 
126.259 
38.858 
39.413 
450.0000 IRL 
126.754 
133.117 
1.199 
1.066 
nil 
32.112 
35.296 
93.443 
96.755 
19.373 
13.158 
δεν είναι 
διαθ. 
δεν είναι 
διαθ. Ι 
ca 5.200.000 
ca 5.200.000 
5.200.000 
5.200.000 
44.332 
46.185 
142.070 
148.426 
50.000 
δεν είναι 
διαθ. | L 
23.148 
25.261 
3298 
3221 
16.034 
16.492 
3.816 
5.548 
243 
130 
1.350 
1.200 
3.000 
3.000 NL 
593.188 
637.069 
192687 
206853 
350.109 
380.713 
50.392 
49.503 
ουδέν 
ουδέν 
65.000 
66.000 
534.000 
470.000 
δεν είναι 
διαθ. Ρ 
503.868 
569.604 
83060 
88143 
420.808 
481.461 
a) 34.517 
a) 36.609 
b) 12.795 
b) 47.188 
8.945 
b) 40.850 
97.000 
106.000 UK 
1.555.527 
1.593.770 
426.000 
378.000 
δεν είναι 
διαθ 
δεν είναι 
διαθ. 
ο 
ΠΙΝΑΚΑΣ 16 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ - ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΤΗ 1992 ΚΑΙ 1993 
ε) Αριθμός 
προσαρμογών που 
έγιναν στις δηλώσεις 
των φορολ. μετά 
τους διοικ. ελέγχους 
κατά τα έτη 
1992 
1993 Ι 
στ) Αριθμός εφέσεων 
των φορολ. ενώπιον 
ανεξάρητων διοικ. και 
διαιτ. δικαστηρίων 
1992 
1993 ΑΡΙΘΜΟΣ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ/Ή ΕΛΕΓΧΩΝ ΑΝΑ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΟ 
Β 
194.383 
200.255 
100 (3V961 (4) 
174 (3V915 (4) DK 
20 000 
δεν υπάρχουν 
στατισ. 
στοιχεία D 
δεν 
διατίθεντ 
αι μονό 
για ΦΠΑ GR 
15 000 
περίπου 
12 000 Ε 
31 838 
28 942 F 
129.942 
127.628 
4.848 
2.997 IRL 
δεν 
διατίθ. Ι 
291.475 
370.682 L 
6.527 
7.581 
13 
7 NL 
494.000 
591.000 
468 
401 Ρ UK 
266.000 
2463 
Σηιιειώσεις. 
Β: (1) Ένας έλεγχος είναι νόμιμος εάν δεν υπάρχει καμία αλλαγή όσον αφορά τον κύριο στόχο του. 
εξαιρούνται: οι έλεγχοι σχετικά με την αξία των κτιρίων (22.468 κατά το 1992 και 22.353 κατά το 1993) 
(2) Στο Βέλγιο η διοίκηση έχει δύο τρόπους αντιμετώπισης αυτού του προβλήματος: 
- ένας έλεγχος που επιτρέπει την ανασύνταξη της δήλωσης 
- αυτόματη φορολόγηση βάσει προηγούμενων δηλώσεων 
(3) Αριθμός εκκρεμών περιπτώσεων στις 31 Δεκεμβρίου 1992 και 1993 στις οποίες περιλαμβάνονται εκκρεμείς περιπτώσεις από προηγούμενα χρόνια. 
(4) Αριθμός περιπτώσεων που καταχωρήθηκαν κατά τα έτη 1992 και 1993. 
Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
ΠΙΝΑΚΑΣ 17 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ. ΣΤΑΉΣΤΙΚΕΣ ΠΑ ΤΑ ΕΤΗ 1992 ΚΑΙ 1993 
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ 
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ 
i) μηνιαίες 1992 
1993 
ii) τριμηνιαίες 1992 
1993 
iii) ετήσιες 1992 
1993 
iv) άλλες 1992 
1993 
Σύνολο 
1992 
1993 ΑΡΙΘΜΟΣ ΔΗΛΩΣΕΩΝ ΠΟΥ ΠΑΡΕΛΗΦΘΗΣΑΝ 
Β (1) 
919.548 
923.424 
1.645.436 
1.832.272 
64.520 
0 
(1)90.904 
(1) 123.697 
2.720.408 
2.879.393 DK 
84.000 
84.000 
1.082.000 
1.082.000 
259.000 
259.864 
1.425.000 
1.425.864 D (1) 
1988:16.287.156 
1990:17.394.096 
1988:2.658.244 
1990:2.581.864 
1988:18.945.400 
1990:19.975.960 GR 
(1) 
720.000 
840.000 
520.000 
600.000 
3.360.000 
3.600.000 
4.600.000 
5.040.000 Ε 
(2) 
ca9.500.000 F (1) 
14.979.684 
4.839.952 
30.055 
15.009.739 IRL 
δεν διατίθ. 
δεν διατίθ. 
nil 
nil 
13.913 
16.106 
386.726 
382.843 
400.639 
398.949 I 
5.200.000 
5.200.000 
5.200.000 
5.200.000 L 
23.398 
23.503 
26.089 
27.024 
3.816 
5.548 
53.303 
56.075 NL 
2.312.244 
2.842.336 
1.400.436 
1.522.852 
50.392 
49.503 
none 
none 
3.763.072 
4.414.691 Ρ 
886.020 
931.622 
1.415.406 
1.557.516 
2.301.426 
2.489.138 UK 
7.129.400 
6.938.900 
Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Σημειώσεις 
(Ι)Εκτίμηση του αριθμού των φορολογούμενων που είναι καταχωρημένοι για μηνιαίες, τριμηνιαίες δηλώσεις, κλπ. (χ 12, ή 3 αναλόγως) 
(2)Πηγή: Πρώτη έκθεση ΦΠΑ. 
1* 
ΡΙΝΑΚΛΣ 18 
ΕΛΕΓΧΟΣ ΦΠΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ. ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΑ ΕΤΗ 1992 - 1993 
ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ 
ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ 
α)Αξία των προσαρμογών 
που έγιναν στις δηλώσεις 
των φορολ. μετά τους 
ελέγχους της διοίκησης σας 
1992 
1993 ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΠΟΣΑ (ΣΕ ΕΚΑΤ. ΕΘΝΙΚΟΥ ΝΟΜΙΣΜΑΤΟΣ) 
20.171,4 
19.097,7 DK 
2.027..8 
2.304..6 GR 
34.873 
30.942,1 12.443 
13473 IRL 
δεν διατίθ. 
δεν διατίθ. 1.594.(·) 
1.757(*) NL 
421,.6 
400,1 281 
436 28,9 
31,6 UK 
1464 κάτω 
500 πάνω 
964 καθαρό 
1641 κάτω 
665 πάνω 
976 καθαρό 
Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
(*) Ι: σε δισεκ. λιρέτες 
ο*. 
Παράρτημα 1 
Έλεγχοι σχετικά με την καταχώρηση και τον αριθμό φορολογικού μητρώου ΦΠΑ1 
1. ΛΛχαίωμα χαταχώοτΊΟτκ:: 
2. Παράλειψη καταχώρησης: Οι έλεγχοι όλων των κρατών μελών βασίζονται στις 
καταχωρημένες δηλώσεις 
αντιπαραβολή με άλλα φορολογικά στοιχεία: F,I,NL 
πληροφορίες που λαμβάνονται από άλλες κυβερνητικές 
υπηρεσίες, πχ. μητρώο εμπορικού δικαστηρίου, 
κατάλογοι φορολογούμενων: Β, F, L 
εξονυχιστικές έρευνες και έλεγχοι:Β, F, NL, Ρ, UK, 
IRL, DK 
πληροφορίες που λαμβάνονται από άλλους 
φορολογούμενους, π.χ. επισκέψεις ελέγχου: Β, D, Ε, NL, 
UK, DK 
εξέταση των δημοσιεύσεων της επαγγελματικής ένωσης : 
L 
διαφημίσεις μέσω του τύπου: D, L, NL, UK 
3. Δικαίωμα για αριθμό κανένας έλεγχος: D 
φορολογικού μητρώου (ΦΠΑν . έλεγχος σε περίπτωση που δεν υπάρχουν 
δηλώσεις: Β, GR, Ε, IRL, L, UK 
επισκέψεις ελέγχου: Β, UK 
1Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
η 
Παράρτημα 2 
Κυρώσεις στην περίπτωση τιμολογίων χωρίς αριθμό ΦΠΑ1 
Προβλέπονται : Β, DK, GR, Ε, IRL, Ι, L, NL, Ρ 
UK (εάν δεν αναφέρονται ποτέ) 
Λιν προβλέπονται: D, F (εκτός από τις περιπτώσεις απάτης) 
*Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
δ* 
Παράρτημα 3 
Μέσα ελέγχου του όγκου των προμηθειών που έγιναν από μη εγγεγραμμένους 
φορολογούμενους1 
Ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των κρατών μελών: B,DK,D,GR,E,IRL,NL 
Έλεγχος των φορολογικών εκπροσώπων: B,DK 
Πληροφορίες από τρίτους: D,F,L,DK 
Διαφημίσεις στον τύπο: D,F,L 
Προγραμματίζεται: υποχρεώσεις παροχής πληροφοριών 
για τους μη εγγεγραμμένους φορολογούμενους: Ρ 
Εξονυχιστική έρευνα: D,UK,IRL 
Έλεγχος ενδοκοινοτικών αγορών νέων μέσων μεταφοράς από τελικούς καταναλωτές 1 
Όροι πληρωμής των φόρων για την καταχώρηση ή B,DK,D,F,IRL,I,L,NL,P,UK 
έλεγχος καταχώρησης: 
Τελωνεία: GR 
Αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών: B,DK,IRL,UK 
Μέσα ελέγχου ενδοκοινοτικών προμηθειών που μεταφέρθηκαν από τον αγοραστή 
1. Έλεγχος εμπορικών εγγράφων (τιμολογίων, γραπτών B,DK,F,I,L,NL,P 
εντολών, αποσπασμάτων τραπεζικών λογαριασμών κλπ): 
2. Εξονυχιστική έρευνα, εάν υπάρχουν υποψίες: 
- κοινό συμφέρον ανθρώπων που λαμβάνουν μέρος στη 
συναλλαγή, π.χ. συνεργαζόμενες επιχειρήσεις: DK,NL 
- τύπος και φύση των πουληθέντων αγαθών (π.χ. σκάφη 
αναψυχής, αυτοκίνητα με τροχόσπιτα): DK,NL 
3. Για τις περιπτώσεις που ο πωλητής έκανε συλλογή 
αγαθών: έλεγχος αριθμού ΦΠΑ : DK 
4. Ανταλλαγή πληροφοριών με τα άλλα κράτη μέλη: όλα τα κράτη μέλη 
αΠηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Παράρτημα 4 <j 
Εμπειρίες των κρατών μελών όσον αφορά την εφαρμογή της οδηγίας του Συμβουλίου 
76/308/ΕΟΚ1 
Σχετικά με τη συνεργασία για την εξόφληση των απαιτήσεων που προκύπτουν από πράξεις 
που αποτελούν μέρος του συστήματος χρηματοδότησης του Ευρωπαϊκού Αγροτικού Ταμείου 
Προσανατολισμού και Εγγυήσεων καθώς και των γεωργικών εισφορών και των τελωνειακών 
δασμών2 
1. Χωρίς προβλήματα : DK,L,P,UK 
2. Προβλήματα επαφής και ενημέρωσης: 
- περίπλοκη διαδικασία : D 
- δυσκολίες όσον αφορά τις επαφές με τις αρμόδιες αρχές: E,NL 
- προβλήματα γλώσσας, π.χ. εξαιτίας του ότι δεν είναι τυποποιημένα τα συνοδευτικά έγγραφα: 
Ε 
- καμιά απάντηση σε ορισμένες περιπτώσεις : F 
- έλλειψη τακτικών διαβουλεύσεων : NL 
- προβλήματα συντονισμού εάν πρόκειται για άνω των δύο κρατών μελών : NL 
- παροχή ανεπαρκών πληροφοριών που χρειάζονται για τον εντοπισμό του οφειλέτη : IRL 
- έλλειψη πληροφόρησης σχετικά με τα χρονικά περιθώρια εξόφλησης των απαιτήσεων : F 
3. Προβλήματα που οφείλονται στην ανεπαρκή εναρμόνιση: 
- μη εναρμονισμένη διαδικασία : GR, Ι 
- διάφοροι βαθμοί ευθύνης : F 
- κράτη μέλη με περιορισμένο δικαίωμα ελέγχου και αναγκαστικής είσπραξης σε σύγκριση με 
άλλα κράτη μέλη: F 
4. Αργή διαδικασία, ανεπαρκές αποτέλεσμα : D,F,NL 
- καμία προτιμησιακή μεταχείριση της φορολογικής οφειλής: Β 
- καμία δυνατότητα προληπτικών μέτρων : Ε 
5. Κόστος της διαδικασίας : Ε 
1Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
2 
Οδηγία Συμβουλίου 79/1071 (ΕΟΚ της 6ης Δεχεμβρίου 1979) με την οποία τροποποιήθηκε η Οδηγία 76/308 
Παράρτημα 5 
ΕΝΔΟΣΚΑΝΔΙΝΑΒΙΚΗ ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΓΙΑ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ 
ΠΡΑΓΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΩΝ ΕΑΕΓΧΩΝ 
ΕΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ 
Οι σκανδιναβικές χώρες (Δανία, Φινλανδία, Νορβηγία, Σουηδία) έχουν προετοιμάσει οδηγίες 
προκειμένου να κάνουν αποτελεσματικότερους τους ταυτόχρονους ελέγχους στις μεγάλες εταιρίες 
που έχουν δραστηριότητες σε διάφορες χώρες. 
Ταυτόχρονος έλεγχος σημαίνει συμφωνία μεταξύ δύο ή περισσότερων μερών να εξετάσουν 
ταυτόχρονα και ανεξάρτητα, καθένα στο έδαφος τους, τις φορολογικές υποθέσεις των 
φορολογούμενων σχετικά με τους οποίους έχουν κοινά συμφέροντα με στόχο την ανταλλαγή 
οποιωνδήποτε σχετικών πληροφοριών που θα μπορούσαν να αντλήσουν. 
Ο κύριος στόχος αυτών των ταυτόχρονων ελέγχων είναι ο σωστός προσδιορισμός των οφειλών 
των φορολογούμενων στις περιπτώσεις π.χ. που είναι κοινές οι δαπάνες και τα κέρδη που 
μοιράζονται οι φορολογούμενοι που υπόκεινται σε διαφορετικές φορολογικές νομοθεσίες ή η 
εξουδετέρωση των τεχνικών φόρο αποφυγής ή οι περιπτώσεις μη δηλωθέντως εισοδήματος ή οι 
παράνομες πληρωμές κλπ. 
Ακολουθεί περιληπτική παρουσίαση εκ μέρους της Επιτροπής των θεμάτων που καλύπτονται 
από τις οδηγίες για την πραγματοποίηση ταυτόχρονων ενδοσκανδιναβικών ελένγων οι οποίες 
αναφέρονται στην πρότυπη συμφωνία πραγματοποίησης ταυτόχρονων φορολογικών ελέγχων1 του 
ΟΟΣΑ. 
α) Ευθύνη και διαχείριση 
Τη γενική ευθύνη των ταυτόχρονων ελέγχων την έχουν οι επικεφαλείς των υπηρεσιών 
φορολογικού ελέγχου των διάφορων χωρών. 
Έχει δημιουργηθεί μια ομάδα προγραμματισμού και πραγματοποίησης των ελέγχων στην 
οποία συμμετέχει ένας εκπρόσωπος κάθε μιας από τις ενδιαφερόμενες χώρες. Η ομάδα αυτή 
ορίζει μια χώρα που είναι υπεύθυνη για τον συντονισμό. Η χώρα αυτή κανονικά είναι εκείνη 
η οποία προτείνει να γίνει ταυτόχρονος έλεγχος σε κάποια εταιρία ή η χώρα στην οποία η 
εταιρία έχει τα κεντρικά της γραφεία. Ο συντονιστής έχει την ευθύνη για την πραγματοποίηση 
κοινών συσκέψεων, για την επιλογή των τομέων πραγματοποίησης κοινών φορολογικών 
ελέγχων, για τη συλλογή και τη διάδοση των πληροφοριών σχετικά με τον φορολογικό έλεγχο, 
για την παρακολούθηση της προόδου και την προετοιμασία των τελικών αναλύσεων κλπ. 
β) Επιλογή των εταιριών 
Η σκανδιναβική συμφωνία δε χρησιμοποιεί αντικειμενικά κριτήρια όπως είναι π.χ. η ανάλυση 
των κινδύνων κατά την επιλογή των εταιριών για έλεγχο. Οι εταιρίες επιλέγονται βάσει της 
καταλληλότητας τους για την πραγματοποποίηση ταυτόχρονων φορολογικών ελέγχων. Η 
επιλογή των θεμάτων για φορολογικό έλεγχο θα μπορούσε να βασιστεί και στα παραδείγματα 
που δίνει ο ΟΟΣΑ. Π.χ. εάν υπάρχει κάποια ένδειξη για φοροαποφυγή ή φοροδιαφυγή, 
σημαντική παράβαση του φορολογικού νόμου, κλπ. Διεθνής φορολογικός προγραμματισμός η 
1ΟΟΣΑ 0(92)8/Τελικό 
Is 
ο οποίος έαν εξουσιοδοτερωνόταν θα μπορούσε να αποφέρει πρόσθετα φορολογικά έσοδα για 
τα συμμετέχοντα κράτη. 
γ) Προγραμματισμός των φορολογικών ελέγχων 
Οι λεπτομερείς οδηγίες για την πραγματοποίηση του ελέγχου συμφωνούνται σε κοινή σύσκεψη 
για κάθε επιλεγόμενη εταιρία. Πριν από αυτή γίνεται μία αρχική έρευνα της εταιρίας, π.χ. 
σχετικά με το χρηματοδοτικό και το λογιστικό της σύστημα. Η επιλεγόμενη εταιρία ενδέγεται 
να προσκληθεί να λάβει μέρος στη σύσκεψη για τον προγραμματισμό 
δ) Συντονσιμός των διαδικασιών φορολογικού ελέγχου 
Κατά τη σύσκεψη για τον προγραμματισμό προσδιορίζονται οι τομείς κοινού ενδιαφέροντος 
και οι όροι αλληλοβοήθειας για την πραγματοποίηση των φορολογικών ελέγχων καθώς και 
ένα χρονοδιάγραμμα για την πραγματοποίηση των ελέγχων αυτών. Κατά τη σύσκεψη αυτή 
συνφωνείται ποιες πληροφορίες σχετικά με τον φορολογικό έλεγχο θα πρέπει να 
ανταλλαγούν. Ενδέχεται να συμφωνηθεί να συμμετέχουν στους ελέγχους και ελεγκτές από 
άλλες χώρες. 
ε) Επικοινωνία μεταξύ των ελεγκτών 
Για την πλήρη και συνεχή ενημέρωση των ελεγκτών που συμμετέχουν στον έλεγχο 
χρησιμοποιούνται ενημερωτικά φυλλάδια και δελτία. 
στ) Διαβουλεύσεις 
Γίνονται τακτικές συσκέψεις μεταξύ των ελεγκτών ώστε να ανταλλάσσουν εμπειρίες και να 
συζητούν και άλλες πρωτοβουλίες. Οι συσκέψεις αυτές γίνονται προτού λήξει ο έλεγχος που 
πραγματοποιείται σε κάποια εταιρία. 
ζ) Ολοκλήρωση του ελέγχου και τελική έκθεση 
Μετά το τέλος του ελέγχου γίνεται μια σύσκεψη όπου συζητούνται τα συμπεράσματα και 
λαμβάνεται απόφαση για μια κοινή στάση εκ μέρους των διάφορων χωρών απέναντι στην 
εταιρία όσον αφορά τα προβλήματα που διαπιστώθηκαν από τον φορολογικό έλεγχο. Κατά 
τη σύσκεψη αυτή γίνεταιι μια γενική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων του ελέγχου. Τα 
αποτελέσματα όλων των ελέγχων γνωστοποιούνται τακτικά στους επικεφαλείς των υπηρεσιών 
φορολογικού ελέγχου των σκανδιναβικών χωρών. 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 6 
Ο ΚΥΚΛΟΣ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ ΦΟΡΟΛΟΓΟΥΜΕΝΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΜΕΝΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΟ 
ΜΕΓΕΘΟΣ ' 
Κράτος μέλος 
Κατηγορία 
κατάταξης 
εταιριών 
Μεγάλη 
Μεσαία 
Μικρή 
Μικροεπι-
χείρηση Β 
5 χρόνια 
5 χρόνια 
5 χρόνια DK 
} Εταιρίες 
} κατατα-
} γμένες 
} ανάλογα 
με τον 
κίνδυνο 
και όχι το 
μέγεθος 
} 
} 
} 
} 
} 
} 
} 
} 
} D 
4,7 χρόνια 
(έλεγχος 
όλων των 
εργασιών -
"Anschlusspr 
ufung") 
11,5 χρόνια 
19,48 
χρόνια 
57 χρόνια Ε 
5 χρόνια 
> 4.000 εκατ. 
πεσέτες 
δεν 
αναφέρθηκε 
1.000 - 4.000 
εκατ. πεσέτες 
δεν 
αναφέρθηκε 
< 1.000 εκατ. 
πεσέτες 
δεν 
αναφέρθηκε F 
6-8 
χρόνια 
> των 100 
εκατ. γαλ. 
φρ. GR 
5 χρόνια 
> 180 εκατ. 
Δρχ. 
>180 εκατ. 
Δρχ. 
< 15 εκατ. 
Δρχ. Ι 
3 χρόνια 
3 χρόνια 
<20 
εκατ. ecu 
<250 
υπαλ. 
3 χρόνια 
< 5 εκατ. 
ecu 
<50 
υπαλ. IRL 
Δεν 
διατί­
θενται 
Δεν 
διατί­
θενται 
Δεν 
διατί­
θενται 
Δεν 
διατί­
θενται L 
Δεν 
διατί­
θενται 
Δεν 
διατί­
θενται 
Δεν 
διατί­
θενται 
Δεν 
διατί­
θενται NL 
ετησίως 
6/7 χρόνια 
6/7 χρόνια Ρ 
Δεν 
διατίθ. 
Δεν 
διατίθ. 
Δεν 
διατίθ. 
Δεν 
διατίθ. UK 
συνεχείς 
> 100 εκατ. 
λιρών. 
} ανάλο-
} γα με 
} τον 
} κίνδυνο 
} Μεσαί­
ες-
2.5 -6 
χρόνια 
Νόμος 
7 
χρόνια 
+ άνω 
} 
} 
> 
> 
} 
} 
Ο πίνακας αναφέρει: i) τη συχνότητα των ελέγχων ανάλογα με το μέγεθος της εταιρίας 
ii) τον ορισμό του μεγέθους 
ΥΣ: ορισμένα κράτη μέλη (DK) κατατάσσουν τους φορολογούμενους ανάλογα με τον κίνδυνο παρά με μέγεθος και κατά συνέπεια δεν έχουν καθιερώσει κάποιο κύκλο ελέγχου ανάλογα με το μέγεθος. 
Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
* 
Παράρτημα 7 
ΕΙΔΙΚΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΕΑΕΓΧΟΥ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΑΗ Û1 
ΒΕΛΓΙΟ: 
Τίποτα 
ΔΑΝΙΑ: 
ESKORT - ένα ειδικό σύστημα βοήθειας που βασίζεται σε πληροφορίες το οποίο άρχισε να 
χρησιμοποιείται από το 1989 για τους ελέγχους ΦΠΑ. Έκτοτε το σύστημα βελτιώνεται 
συνεχώς και επεκτείνεται. 
Το σύστημα χρησιμοποιείται τώρα σε όλα τα στάδια του ελέγχου του ΦΠΑ, των εργοδοτών 
και του φόρου μισθωτών, από δε την 1η Οκτωβρίου 1994 θα επεκταθεί και προς τους 
φορολογικούς ελέγχους και στους ελέγχους του ΕΓΓΠΕ. 
Το σύστημα τότε θα περιλαμβάνει μέσα τα οποία θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την 
υποβοήθηση του συντονισμού των ελέγχων σε όλα τα στάδια. Πρίν την έναρξη μιας 
επίσκεψης ελέγχου όλες οι σχετικές πληροφορίες σχετικά με τις εταιρίες στο κεντρικό 
σύστημα θα αποθηκεύονται στο ESKORT. Βάσει αυτών των πληροφοριών το σύστημα θα 
μπορεί να βοηθάει τον χρήστη να καταρτίσει ένα πρόγραμμα ελέγχου. 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ: 
Δεν χρησιμοποιείται προς το παρόν κανένα ειδικό σύστημα. Τα ηλεκτρονικά μέσα που 
χρησιμοποιούνται για τους επιτόπιους ελέγχους παίρνουν κυρίως τη μορφή των 
προγραμμάτων που έχουν καταρτιστεί για τον σκοπό αυτό εντός της φορολογικής 
διοίκησης. 
ΕΛΛΑΔΑ: 
Η διοίκηση εξετάζει την δυνατότητα καθιέρωσης ειδικών συστημάτων στην Ελλάδα για τον 
έλεγχο μεγάλων εταιριών σε αρχικό στάδιο. 
ΓΑΛΛΙΑ: 
Κατά τα τέλη του 1993 η Γενική Διεύθυνση Φορολογίας διέθεσε στις υπηρεσίες της το 
λογισμικό πρόγραμμα OSIRIS για την υποβοήθηση των ελέγχων βάσει εγγράφων. Το 
πρόγραμμα αυτό βασίζεται στην τεχνική των ειδικών συστημάτων. 
Παρέχει τις ακόλουθες δυνατότητες: 
-πρόσβαση στις φορολογικές δηλώσεις όσον αφορά τον άμεσο φόρο και τον ΦΠΑ. 
Αυτόματη συλλογή στοιχείων. Οι πληροφορίες που λείπουν μπορούν να συγκεντρωθούν 
από τον χρήστη εάν χρειαστεί· 
-λογιστικός έλεγχος των φορολογικών φακέλων· 
-λεπτομερής ανάλυση των δεδομένων που περιλαμβάνονται στην τράπεζα δεδομένων και 
αφορούν 62 πιθανούς τομείς ελέγχου. Ορισμένοι από αυτούς αφορούν ειδικά τον ΦΠΑ 
(εναρμόνιση άμεσων φόρων/ΦΠΑ, μελέτη σχετικά με τα στοιχεία ενεργητικού και 
παθητικού του ισολογισμού)· 
-διάθεση εγγράφων (αναλυτική έκθεση, πίνακες αναλογιών) για τη διευκόλυνση των 
διαγνώσεων που πρέπει να κάνει ο επιθεωρητής. 
Το λογισμικό αυτό χρησιμοποιείται κατά τις επιθεωρήσεις των φακέλων των 
φορολογούμενων. Ενδέχεται να δώσει τη δυνατότητα εξονυχιστικότερου ελέγχου βάσει 
εγγράφων όσον αφορά τους φορολογούμενους οι οποίοι προηγουμένως είχαν πληγεί βάσει 
των πληροφοριών από τα κράτη μέλη που αφορούσαν τον ενδοκοινοτικό ΦΠΑ. 
ΙΡΛΑΝΔΙΑ: 
Τίποτα 
ΙΤΑΛΙΑ: 
Στην Ιταλία δοκιμάζεται προς το παρόν ένα ειδικό σύστημα υποβοήθησης του φορολογικού 
ελέγχου στις φορολογικές αρχές και στην Guardia Finanza. Το σύστημα μπορεί να κάνει δύο 
αρκετά διαφορετικές λειτουργίες. II πρώτη λειτουργία παρέχει βοήθεια κατά τους 
ηλεκτρονικούς ελέγχους. Η δεύτερη λειτουργία είναι αποφασιστική και παρέχει στοιχεία 
για τον εντοπισμό των φοροδιαφυγών. Τα αναμενόμενα πλεονεκτήματα από τη χρήση του 
συστήματος είναι ότι θα επιταχυνθούν και θα τυποποιηθούν οι έλεγχοι ενώ η εμπειρία που 
θα αποκτηθεί θα χρησιμεύσει για την κατάρτιση και άλλων λιγότερο έμπειρων χρηστών. 
ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ: 
Οι αρχές του Λουξεμβούργου μελετούν προς το παρόν παρόμοια συστήματα με το ESKORT 
για να βρουν τις ελάχιστες πληροφορίες που χρειάζονται προκειμένου να καταστήσουν 
οικονομικά βιώσιμο το ηλεκτρονικό σύστημα και να διαπιστώσουν εάν τα συστήματα αυτά 
μπορούν να προσαρμοστούν γρήγορα στις ανάγκες των αρχών. 
ΟΛΛΑΝΔΙΑ: 
Έχει καταρτιστεί ένα πρόγραμμα ESKORT για την προετοιμασία και την επίβλεψη των 
ελέγχων. Στο σύστημα ESKORT μπορούν να αποθηκευθούν στοιχεία από κεντρικά 
συστήματα και να συγκριθούν στη συνέχεια με στοιχεία από τους λογαριασμούς των 
φορολογούμενων. Το πρόγραμμα παρέχει επίσης τεχνική υποστήριξη για τους διάφορους 
φόρους και βοήθεια κατά την κατάρτιση του προγράμματος ελέγχου. Χρησιμοποιείται 
επίσης για την επεξεργασία των αποτελεσμάτων των ελέγχων και για την σύνταξη της 
έκθεσης του επιθεωρητή. Οι υπάλληλοι που πραγματοποιούν τους ελέγχους είναι 
εφοδιασμένοι με φορητούς προσωπικούς υπολογιστές και έτσι μπορούν να χρησιμοποιούν 
το πρόγραμμα κατά τη διάρκεια των ελέγχων. 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ: 
Τίποτα 
ΙΣΠΑΝΙΑ: 
Τίποτα 
ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ: 
VATPACE (VAT portable applications in a control environnment) που χρησιμοποιείται για την 
είσπραξη του ΦΠΑ. 
Βασίζεται στο DOS και έχει πολλαπλές εφαρμογές και χρήσεις, παρέχει δε τη δυνατότητα 
στους ελεγκτές να συγκεντρώνονται περισσότερο σε θέματα κρίσης παρά σε θέματα 
ρουτίνας. 
Προς το παρόν αναπτύσσονται συστήματα με βάσει τα Windows (για ακόμα μεγαλύτερη 
ευελιξία) τα οποία αργότερα θα έχουν τη δυνατότητα να εκτιμούν την ημερομηνία υποβολής 
της δήλωσης του φορολογούμενου καθώς και έναν μηχανισμό ελέγχου του αριθμού μητρώου 
ΦΠΑ των ΕΚ. 3& 
Παράρτημα 8 
ΕΙΙΙΣΤΡΟΦΕΣ ΦΙΙΑ - ΟΙ ΧΡΗΣΙΜΟΙΙΟΙΟΥΜΕΝΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΑΕΓΧΟΥ 
ΒΕΛΓΙΟ: 
Οι φάκελοι των φορολογούμενων που πρόκειται να ελεγχθούν επιλέγονται με μια αυτόματη 
διαδικασία βάσει διάφορων παραμέτρων που έχουν ως στόχο να διαπιστωθεί κατά πόσο είναι 
αληθινές οι δηλωμένες πιστώσεις φόρου. Τα επιλεγέντα θέματα εξετάζονται βάσει του φακέλου 
που έχουν στη διάθεση τους οι φορολογικές αρχές ή στα κεντρικά γραφεία του φορολογούμενου 
βάσει των λογαριασμών και των εγγράφων που αυτός πρέπει να τηρεί σύμφωνα με την νομοθεσία 
ΦΠΑ. 
Συστηματικά εξάλλου ελέγχεται και το ποσό του οφειλόμενου ΦΠΑ, του οποίου έχει ζητηθεί 
επειγόντως η εξόφληση. Αυτό γίνεται στο γραφείο ελέγχου βάσει των συνοδευτικών εγγράφων 
της αίτησης και εν ανάγκη επιτόπου, όταν η αίτηση γίνεται από πρόσωπο που είναι 
εγκατεστημένο στο Βέλγιο. 
Οι τριμηνιαίες δηλώσεις κάθε φορολογούμενου ελέγχονται βάσει διάφορων κριτηρίων. Τα 
κριτήρια αυτά βασίζονται στην εξέταση κάποιου συγκεκριμένου φορολογούμενου και λαμβάνονται 
υπόψη και τα εξής: 
-προϋπάρχουσες οφειλές ΦΠΑ· 
-δεν έχουν περάσει δύο χρόνια από τότε που άρχισε τις δραστηρότητές του ο 
φορολογούμενος· 
-το ποσό που πρέπει να πληρωθεί βάσει του συστήματος της υποβολής δηλώσεων (κύκλος 
εργασιών)· 
-σύγκριση του πληρωτέου ποσού με το ποσό που πληρώθηκε κατά τα προηγούμενα τέσσερα 
τρίμηνα· 
-καταχώρηση σε μία κατάσταση ελέγχου πληρωμών του προηγούμενου έτους· 
-οι γνωστοί ως τομείς "κινδύνου". 
Σε ορισμένους φορολογούμενους επιτρέπεται να εξοφλούν τις μηνιαίες οφειλές φόρου όταν 
αυτές φθάνουν τις 10.000 BFR. Στην περίπτωση αυτή πρόκειται για άτομα τα οποία κατά τη 
διάρκεια του προηγούμενου ημερολογιακού έτους είχαν πραγματοποιήσει απαλλασσόμενες 
συναλλαγές (εξαγωγές, ενδοκοινοτικές προμήθειες κλπ) αξίας τουλάχιστον ίσης με το 30% του 
κύκλου εργασιών τους και οι οποίοι κατά την ίδια περίοδο είχαν πλεόνασμα φόρου ύψους 500 
000 BFR ή περισσότερο. Ένας κατάλογος αυτών των φορολογούμενων με τις φορολογικές τους 
οφειλές συντάσσεται για κάθε γραφείο ελέγχου ΦΠΑ βάσει των πληροφοριών που λαμβάνονται 
από τις περιοδικές δηλώσεις. 
ΔΑΝΙΑ: 
Από το ηλεκτρονικό σύστημα έχει αντληθεί μια σειρά στοιχείων ελέγχου για τον 
προγραμματισμό του ελέγχου των επιστροφών ΦΠΑ (έλεγχος πληρωμών). Η πληροφορία αυτή 
αφορά 7 ειδικές κατηγορίες: 
1)Αρνητικές δηλώσεις από κανονικές εταιρίες οι οποίες δεν εμπίπτουν στην κατηγορία 7 
και οι οποίες πληρούν έναν από τους ακόλουθους όρους: 
-αρνηντική φορολογική οφειλή που υπερβαίνει τις 50 000 DKR 
-αρνητική φορολογική οφειλή μεταξύ 15.000 και 50.000 DKR ή άνω των 30.000 DKR κατά 
τη διάρκεια των δύο τελευταίων περιόδων χωρίς ελέγχους πληρωμής. 
3tf 
2)Αρνητικές δηλώσεις που υπερβαίνουν τις 2.000 DKR, οι οποίες δεν εμπίπτουν στην ' 
κατηγορία 7 ή 1 και οι οποίες πληρούν έναν από τους ακόλουθους όρους: 
-αρνητική φορολογική οφειλή μεταξύ 15.000 και 50.000 DKR, 
-συνολικές ληξιπρόθεσμες οφειλές που υπερβαίνουν τις 2.000 DKR, 
-λείπει τουλάχιστον μία δήλωση, 
-άνω των 30.000 DKR αρνητικής φορολογικής οφειλής κατά τις τέσσερες τελευταίες 
περιόδους πληρωμής χωρίς έλεγχο, 
-καταχώρηση ΦΠΑ επί διάστημα μικρότερο των 9 μηνών, 
-έλεγχος με στόχο τις προσαρμογές κατά τη διάρκεια των 2 τελευταίων ετών. 
3)Αρνητικές δηλώσεις που υπερβαίνουν τις 2.000 DKR και δεν εμπίπτουν στις κατηγορίες 
7, 2 και 1. 
4)Αρνητικές δηλώσεις από εταιρίες με μηνιαίες και εβδομαδιαίες πληρωμές (ειδικές 
διαδικασίες ελέγχου). 
5)Αρνητικές δηλώσεις από εταιρίες με όριο όσον αφορά τις πιστώσεις. 
6)Αρνητικές δηλώσεις εκτός από τις αρνητικές δηλώσεις που έγιναν μετά από έλεγχο. 
7)Αρνητικές δηλώσεις από κανονικές εταιρίες που αποτελούν προς το παρόν αντικείμενο 
καθοδήγησης ή ελέγχου. 
Από αυτούς τους καταλόγους ελέγχου ο υπολογιστής ψάχνει τυχόν πληροφορίες στους 
φακέλους της εταιρίας και στη συνέχεια λαμβάνεται απόφαση εάν θα εγκριθούν οι δηλώσεις 
βάσει των διαθέσιμων στοιχείων (ενδέχεται να ζητηθούν και τηλεφωνικές πληροφορίες σχετικά 
με την εταιρία) ή εάν χρειάζεται να γίνει έλεγχος της εταιρίας. 
Στόχος είναι να εντοπιστούν οι δηλώσεις για τις οποίες υπάρχει κίνδυνος επιστροφής κατά 
λάθος, ειδικά οι δηλώσεις που εμπίπτουν στις κατηγορίες 1,2,5 και 6. Η βάση για την αρνητική 
φορολογική οφειλή εξετάζεται κατά τη διάρκεια του ελέγχου των επιστροφών, δηλαδή ελέγχονται 
τόσο οι πωλήσεις όσο και οι αγορές των εταιριών ώστε να διαπιστωθεί ότι η φορολογική οφειλή 
είναι αυτή που προβλέπεται από τον νόμο με βάση τις δραστηριότητες της εταιρίας. 
ΟΛΛΑΝΔΙΑ: 
Στο ηλεκτρονικό σύστημα της διοίκησης ΦΠΑ αναγράφεται μια αρνητική οφειλή για όλους 
τους φορολογούμενους. Οι νέοι φορολογούμενοι πιστώνονται αυτόματα με μία αρνητική οφειλή 
ύψους 1 HFL. Το αποτέλεσμα αυτού του συστήματος είναι ότι όλες οι αρνητικές δηλώσεις και 
απαιτήσεις για επιστροφές οι οποίες υπερβαίνουν το ποσό αυτό ξεχωρίζονται και εξετάζονται 
από την διοίκηση. Αυτό μπορεί να γίνει με την εξέταση του φακέλου, με τη ζήτηση εγγράφων 
(τιμολογίων κλπ) ή με τη διενέργεια επιτόπιου ελέγχου. Πληροφορίες μπορούν επίσης να 
ζητηθούν και από τρίτους π.χ. από κάποιον που έχει εκδόσει ένα ειδικό τιμολόγιο. Τα 
απαραίτητα εσωτερικά μέτρα ελέγχου λαμβάνονται από την φορολογική υπηρεσία ώστε να 
διασφαλιστεί ότι είναι σωστές οι αποφάσεις σχετικά με τις αιτήσεις για επιστροφές. 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ: 
Όλες οι διαδικασίες λαμβάνουν υπόψη την ανάγκη των κρατών να διαπιστώνεται η 
νομιμότητα των επιστροφών κατά τρόπο αποτελεσματικό και με επαρκείς εγγυήσεις στο μέτρο 
που αυτό είναι δυνατό. Έχουν επίσης ως στόχο να αποφεύγεται η επιβάρυνση των επιχειρήσεων 
με πρόσθετες δαπάνες οι οποίες θα μπορούσαν να θέσουν σε κίνδυνο την ανταγωνιστικότητα 
τους. 
Έτσι, αντί για εγγυήσεις ο φορολογούμενος μπορεί : *-- ° 
α)στην περίπτωση ενδοκοινοτικών μεταφορών να υποβάλει μια δήλωση εκ μέρους ενός 
πιστωτικού ιδρύματος που πραγματοποιεί την μεταφορά όπου θα αναφέρεται ότι το ποσό 
που ανταποκρίνεται στην τιμή πώλησης μεταφέρθηκε ή πρόκειται να μεταφερθεί από το 
ίδρυμα. 
β)Στην περίπτωση εξαγωγών προς τρίτες χώρες μπορεί να υποβάλει μια φωτοτυπία του 
εγγράφου εξαγωγής που εξέδωσε το τελωνείο. 
Εκτός των επισκέψεων ελέγχου στις εταιρίες οι οποίες ενδέχεται να αποδειχθούν αναγκαίες, 
η νομιμότητα των επιστροφών ελέγχεται επίσης και μέσω των εσωτερικών ελέγχων που κάνουν 
οι φορολογικές αρχές σχετικά με τις αιτήσεις για επιστροφές άνω του 1,5 εκατ. εσκούδος. Για 
το λόγο αυτό οι φορολογούμενοι μπορούν να υποβάλουν ορισμένα συνοδευτικά έγγραφα για την 
πραγματοποίηση ενός αρχικού ελέγχου όσον αφορά την αυθεντικότητα και την νομιμότητα της 
εν λόγω πίστωσης. 
Εάν από την ανάλυση των στοιχείων φανεί ότι χρειάζεται να γίνει επιτόπιος έλεγχος, τότε 
ο έλεγχος αυτός θα είναι εξωτερικός. 
ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ: 
Σε πρώτη φάση γίνονται έλεγχοι των απαιτήσεων, μόνο έμμεσοι, των "φορολογούμενων". 
Οι απαιτήσεις αποτελούν αντικείμενο μιας σειράς ξεχωριστών αυτόματων ελέγχων. Κατά 
τους ελέγχους συγκρίνεται το ζητούμενο ποσό με προηγούμενες απαιτήσεις λαμβάνοντας υπόψη 
την αξιοπιστία του φορολογούμενου. Οι απαιτήσεις από νεο-καταχωρημένους φορολογούμενους 
και οι πρώτες ή οι μη συχνές απαιτήσεις από άλλους φορολογούμενους υφίστανται 
επιπρόσθετους ελέγχους με στόχο τον εντοπισμό πιθανών φοροφυγάδων. Το ποσό της απαίτησης 
χρησιμοποιείται για να αποφασιστεί αυτόματα εάν θα πρέπει να τεθεί θέμα αξιοπιστίας και αν 
οι έρευνες πριν και μετά την εξόφληση της απαίτησης είναι δικαιολογημένες. Κάθε έλεγχος 
περιλαμβάνει διάφορα στοιχεία για τα οποία ισχύει ένα προκαθορισμένο φάσμα παραμέτρων. 
Η προσαρμογή των παραμέτρων έχει ως στόχο τον έλεγχο. Η πράξη αυτή είναι απόλυτα 
ασφαλής. 
Οι απαιτήσεις που ξεφεύγουν από τον αυτόματο έλεγχο υπόκεινται σε εξονυχιστικό έλεγχο. 
Οι απαιτήσεις που δεν έχουν ακόμη εξοφληθεί ελέγχονται σε κεντρικό επίπεδο από ανθρώπους 
που έχουν άμεση πρόσβαση σε πρόσθετα στοιχεία και έχουν το δικαίωμα να λάβουν αποφάσεις 
εάν πρέπει να γίνουν εξοφλήσεις ή αν πρέπει να ζητηθούν πρόσθετες πληροφορίες. Οι πρόσθετες 
πληροφορίες που ζητούνται από τις υπηρεσίες ΦΠΑ αφορούν τις επισκέψεις ελέγχου στους 
φορολογούμενους. Οι πιο πολλές αιτήσεις πληροφοριών σχετικά με τις ανεξόφλητες απαιτήσεις 
και λιγότερο για τις εξοφλημένες απαιτήσεις απαιτούν άμεση επίσκεψη εκ μέρους των ελεγκτών. 
Παράρτημα 9 
ΕΠΙΣΤΡΟΦΕΣ ΦΠΑ ι 
Ο αριθμός των ελέγχων και ο αριθμός και το ποσό των επιστροφών (σε εκατ. εθνικού νομίσματος) κατά τα έτη 1991, 1992 και 1993 
Κράτος 
μέλος 
Βέλγιο 
Δανία 
Γερμανία 
Ελλάδα 
Γαλλία 
Ιρλανδία 
Ιταλία 
Λουξεμβούργο 
Κάτω Χώρες 
Πορτογαλία 
Ισπανία 
Ηνωμένο 
Βασίλειο 1991 
Αρ. ελεγχ. 
9 687 
14 647 
6 800 
151 000 Συνολ. 
ποσό. 
620 738 
124 956 
145 308 
3 869 
71 405 
2 500 000 Ποσό 
επιστροφών 
163 
109 993 
878 
11 893 000 
5 995 
319 333 
23 000 1992 
Αρ. ελεγχ. 
10 058 
14 014 
5 671 
200 500 Συνολ. 
ποσό. 
624 806 
120 297 
148 069 
5 820 
788 000 
63 340 
2 400 000 Ποσό 
επιστροφών 
167 
95 302 
923 
14 466 000 
7 148 
15 290 
297 490 
23 500 1993 
Αρ. ελεγχ. 
9 268 
13 000 
6 118 
193 500 Συνολ. ποσό 
636 844 
102 757 
136 098 
5 836 
782 000 
49 853 
2 300 000 Ποσό 
επιστροφών 
1 994 
134 500 
118 
772 
10 610 000 
7 121 
14 402 
226 579 
23 500 
Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Παράρτημα 10 
ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΑΑΑΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΑΗ ΚΑΙ/Ή ΤΡΙΤΕΣ ΧίίΡΕΣ 
ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΦΟΡΟΔΙΑΦΥΓΗΣ (ΕΚΤΟΣ 
ΤΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ 
ΟΔΗΓΙΑ 77/799/ΕΟΚ ΤΗΣ 19.12.1977)1 
ΕΕΑΓΙΟ: 
Η σύμβαση της Μπενελουξ σχετικά με την είσπραξη των φόρων της 5ης Σεπτεμβρίου 1952. 
Η σύμβαση της 29ης Απριλίου 1969 για τη συνεργασία σε θέματα διοικητικού και ποινικού 
δικαίου στο πλαίσιο της πραγματοποίησης της οικονομικής ένωσης της Μπενελουξ καθώς 
και το συμπληρωματικό πρωτόκολλο που περιλαμβάνει ειδικές φορολογικές διατάξεις. 
Η ειδική συμφωνία μεταξύ Βελγίου και Γαλλίας. Στον τομέα του ΦΠΑ δοκιμάζονται 
διαδικασίες άμεσης συνεργασίας. 
Πραγματοποιούνται δοκιμαστικοί έλεγχοι ΦΠΑ σε πολυεθνικές εταιρίες στο πλαίσιο της 
συνεργασίας με το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Δανία και την Ισπανία. 
ΔΑΝΙΑ: 
Το άρθρο 12 της συμφωνίας συνεργασίας των σκανδιναβικών χωρών σε θέματα φορολογίας. 
Έχουν γίνει πολλοί ταυτόχρονοι έλεγχοι. 
Πραγματοποιούνται δοκιμαστικοί έλεγχοι ΦΠΑ σε πολυεθνικές εταιρίες στο πλαίσιο της 
συνεργασίας με το Ηνωμένο Βασίλειο, το Βέλγιο και την Ισπανία. 
ΓΕΡΜΑΝΙΑ: 
Κανένα στοιχείο 
ΕΛΛΑΔΑ: 
Διμερής συνεργασία με τις ΗΠΑ και τις σκανδιναβικές χώρες. 
ΓΑΛΛΙΑ: 
Συμβάσεις για την παροχή βοήθειας κατά την είσπραξη του ΦΠΑ με το Μαρόκο, το Μπενίν, 
τη Μπουρκίνα Φάσο, το Καμερούν, την Κεντρική Αφρικανική Δημοκρατία, την Ακτή του 
Ελεφαντοστού, το Γκαμπόν, τη Μαδαγασκάρη, το Μαλί, τη Μαυριτανία, το Νίγηρα, τη 
Σενεγάλη, το Τόγκο και το Μαγιότ. Βοήθεια παρέχεται από τη στιγμή που εντοπίζεται ο 
οφειλέτης ΦΠΑ σε μία από αυτές τις χώρες ή στο Μαγιότ και οι διαδικασίες που έγιναν στη 
Γαλλία επιτρέπουν την είσπραξη της οφειλής. 
Διμερής πειραματικός έλεγχος ΦΠΑ σε συνεργασία με το ΗΒ. 
ΙΡΛΑΝΔΙΑ: 
Μνημόνιο συνεργασίας με την UK ΗΜ Customs and Excise της 29ης Ιουλίου 1992. Το 
μνημόνιο αυτό προβλέπει συνεργασίες στο θέμα της είσπραξης των φόρων μεταξύ της 
Βόρειας Ιρλανδίας και της Δημοκρατίας της Ιρλανδίας. Κάθε χρόνο συμφωνείται ένα 
πρόγραμμα επισκέψεων ελέγχου όπου επιλέγονται για έλεγχο οι φορολογούμενοι που έχουν 
διασυνοριακές εμπορικές συναλλαγές. •Ί 
2Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
ΙΤΑΛΙΑ: 
Συμφωνίες για την πραγματοποίηση κοινών ελέγχων με τις ΗΠΑ, τη Γαλλία και την 
Αυστρία. 
ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ: 
Η συνεργασία των χωρών της Μπενελουξ (βλ. ΒΕΛΓΙΟ παραπάνω). 
ΟΛΛΑΝΔΙΑ: 
Η συνεργασία των χωρών της Μπενελουξ (βλ. ΒΕΛΓΙΟ παραπάνω). 
Συμφωνίες για την παροχή διοικητικής βοήθειας με τις ακόλουθες χώρες σε σχέση με τον 
ΦΠΑ που επιβάλλεται στις εισαγωγές, τις εξαγωγές και τη διαμετακόμιση αγαθών: 
-συμφωνία της 7ης Σεπτεμβρίου 1967 με το Βέλγιο, τη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία και 
το Λουξεμβούργο για τη συνεργασία μεταξύ των διάφορων τελωνειακών αρχών, 
-συμφωνία της 20ης Δεκεμβρίου 1983 με τη Νορβηγία για τη συνεργασία των τελωνειακών 
αρχών, 
-συμφωνία της 20ης Μαρτίου 1985 με τη Σουηδία για τη συνεργασία των τελωνειακών 
αρχών, 
-συμφωνία της 4ης Απριλίου 1984 με τη Φινλανδία για τη συνεργασία των τελωνειακών 
αρχών. 
ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ: 
Έχουν ξεκινήσει συνομιλίες με την Ισπανία για την κατάρτιση ενός πρωτοκόλλου διμερούς 
συνεργασίας στον τομέα του ελέγχου του διακοινοτικού ΦΠΑ. 
ΙΣΠΑΝΙΑ: 
Πραγματοποιούνται δοκιμαστικοί έλεγχοι ΦΠΑ σε πολυεθνικές εταιρίες σε συνεργασία με 
το Η.Β., το Βέλγιο και τη Δανία. Συζητήσεις με την Πορτογαλία (βλ. παραπάνω). 
ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ: 
Πραγματοποιούνται δοκιμαστικοί έλεγχοι ΦΠΑ σε πολυεθνικές εταιρίες σε συνεργασία με 
το Βέλγιο, τη Δανία και την Ισπανία. 
Διμερής πειραματικός έλεγχος ΦΠΑ σε συνεργασία με τη Γαλλία. 
Συνεργασία με την Βόρεια Ιρλανδία και τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας (βλ. ΙΡΛΑΝΔΙΑ 
παραπάνω). 
Παράρτημα 11 
Πρόσβαση στις πληροφορίες που αφορούν την χρηματοοικονομική κατάσταση 
του οφειλέτη1 
Είδος πληροφορίας Κράτη μέλη 
1. Φορολογικά μητρώα B,DK,D,E,F,I,L,P 
2 Αλλα μητρώα και επίσημες πηγές 
- δικαστήρια Β 
- υποθήκες B,GR,F 
- οικόπεδα IRL,P,DK 
- αυτοκίνητα F,P,DK 
- εμπόριο και επιχειρήσεις DK,F,IRL,P 
3. Τράπεζες DK,E,F,I,NL 
D,GR,IRL,P (κατ εξαίρεση) 
δεν επιτρέπεται στο L 
4. Τρίτοι I DK,D,E,F,NL,UK 
1Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Παράρτημα 12 /Ι©ο 
Πτωχεύσεις. Οφειλές ΦΠΑ που διαγράφηκαν ή χαρίστηκαν σε εκατ. εθνικού 
νομίσματος κατά τα έτη 1991-1993. 
Κράτος 
μέλος 
Β (1) 
DK 1 D (2) | GR 
Ι Ε (3) Ι F <2> IRL(3) 
Ι 
L (4) 
NL 
Ρ 
UK 1991 
ποσό 
πτώχευσης 
72,2 
334,3 
32420.0 
6.0 
27,7 
509,8 ποσοστό 
επί των 
συνολικών 
εσόδων 
0.015 
0.186 
4.880 
0,298 
0,120 
1,505 1992 
ποσό 
πτώχευσης 
4,5 
689.0 
35970.0 
4.0 
39.2 
530,6 ποσοστό 
επί των 
συνολικών 
εσόδων 
0,001 
0.348 
5,373 
0.184 
0.151 
1,413 1993 
ποσό 
πτώχευσης 
6.2 
813.1 
22257.0 
40210.0 
2,0 
77,4 
1289.6 ποσοστό 
επί των 
συνολικών 
εσόδων 
0,001 
0,376 
6,314 
0,089 
0,269 
3,419 
(1) Αφερρεγυότητα 172,2 (1991), 135,7 (1992), 24,2 (1993). 
(2) Περιλαμβανομένων και των διαδικασιών σύνθεσης 
(3) Ποσά εκκαθάρισης (σπάνια χρησιμοποιηθείσα διαδικασία πτώχευσης). 
(4) Περιλαμβανομένων και των διαγραφών. 
Πηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Παράρτημα 13 
ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ ΑΝΑΒΟΑΗΣ ΠΛΗΡΩΜΩΝ /ω 
| ΝΑΙ | ΟΧΙ 
Τοπική απόφαση Β, DK, D, Ε, F, I, NL, UK GR, IRL, L 
ή κεντρική απόφαση; DK, GR, IRL, L (πάνο) από ορισμένα F, UK 
ποσά) 
Β, Ε, D, I, NL 
Ανώτατο διάστημα; D (δοσή) D (Αναβολή) 
- μέχρι 6 μήνες DK (3m), GR (2-4m), UK 
- μέχρι 1 χρόνο Β, Ι, L, NL 
- μέχρι 3 χρόνια IRL 
- περισσότερο Ε, F 
Πιθανή αναδιάρθρο>ση; Β, Ε, F, D, I, NL, UK IRL (κατ'εξαίρεση μόνο), L 
Ανακλητή; Β, Ε, F, D, IRL, I, NL, UK 
Επιτόκιο; όλα τα κράτη μέλη εκτός UK UK ~~ 
Υψηλότερο επιτόκιο από το Β, DK, GR, F, IRL, L Ε, D, NL 
τραπεζικό; _^________ 
Άρνηση, εάν πρόκειται για Β, Ε, IRL, I, NL, UK D (αλλά στενή παρακολούθηση) 
κατοπληρωτές βάσει στοιχείονν; 
Τρέχον φόρος που πρέπει να Β, DK, Ε, D, IRL, L, NL, UK 
πληρ<οθεί; 
Συμφο)νηθέντα μέτρα εάν 
α) υπάρχουν άλλες δυνατότητες IRL Β, DK, GR, F, L, NL, UK 
χρηματοδότησης; εκτός της περίπτωσης 3 παρακάτω: Ε, D D (αναβολή, εκτός της περίπτ. 1 
(δόση) παρακάτα)) 
εκτός το>ν περιπτακτεονν 2, 3 παρακάτω: Ι 
β) εγγυήσεις; IRL, L GR, UK 
εκτός των περιπτο')σεο)ν 2, 3 παρακάτα): I, D (αναβολή, εκτός της περίπτ. 1 
NL παρακάτω) 
εκτός της περίπτο)σης 3 παρκάτω: 
Β, DK, Ε, F,D (δόση) 
γ) κίνδυνος πρώχευσης σε GR NL, UK 
περίπτο)ση αναγκ. είσπραξης; εκτός της περίπτωσης 3 παρακάτω: DK, 
Ε, F, D, IRL 
εκτός τονν περιππόσεων 2, 3 παρακάτω: Ι 
δ) επικείμενη πτώχευση; όλα τα κράτη μέλη 
1. εάν η πτώχευση οφείλεται σε εκτός της περίπτ. δ) παραπάνω: DK, Ε, F, 
λόγους που δεν μπορεί να D, IRL, Ι 
επηρεάσει ο φορολογούμενος εκτός των περίπτ. α), γ), δ) παραπάνω: 
NL, UK 
2. αμέλεια εκτός της περίπτ. δ) παραπάνω:ϋΚ, Ε, D I, NL, UK 
(δόση), IRL :εκτός της περίπτ. γ) 
παραπάνω D (δόση) 
3. κτάχρηση, απάτη Β, DK, Ε, F, D, I, NL, UK 
IRL: εκτός των περ. α)β) παραπ. 
Σηιιεκόσεΐζ :Στην Πορτογαλία δεν γίνονται αναβολές πληρίομής του ΦΠΑ 
Πηγή: Σεμινάριο των ΕΚ για τον ΦΠΑ , Λονδίνο 1994 
2/3/95 - 10:27 am 
Παράρτημα 14 
ΕΘΝΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΟΙ ΑΕΙΚΤΕΣ ΑΠΟΑΟΣΗΣ (1) y fa'k 
KM ΣΧΟΛΙΑ 
Β Οι δύο κύριοι εθνικοί στόχοι που αναφέρθηκαν είναι: 
-τουλάχιστον το 50% των εξετασθέντων φακέλων αφορούν πρόσωπα που 
πραγματοποιούν ενδοκοινοτικές συναλλαγές (1993). 
-το 20% των προσώπων που υποβάλλουν δήλωση σύμφα>να με το άρθρο 53β του 
κώδικα ΦΙ ΙΛ θα ελεγχθεί κατά το 1993. 
DK Καθορίζονται γενικοί στόχοι για τον έλεγχο των εσόδων και όχι ειδικοί στόχοι 
για κάθε επίσκεψη ελέγχου ΦΠΑ. Από το 1994 συνάπτονται συμβάσεις με 
περιφερειακές υπηρεσίες για τον καθορισμό των στόχων και για τη διάθεση των 
πιστώσεων όσον αφορά το επόμενο έτος. 
D Δεν υπάρχουν ποσοτικοί στόχοι. Στις μεγάλες επιχειρήσεις γίνεται γενικός 
έλεγχος κάθε τέσσερα χρόνια. 
Ε Δεν αναφέρθηκαν ειδικοί στόχοι ή δείκτες. 
F Οι δείκτες απόδοσης περιλαμβάνουν τα εξής: 
-ποσοστό εφαρμογής του προγράμματος ελέγχου 
-αριθμός υπενθυμίσεων που εστάλησαν 
-ποσό επιβληθέντων προστίμων 
-αριθμός ποινικών υποθέσεων 
GR Επίτευξη των στόχων των ελέγχων ως ποσοστό επί των συνολικών εσόδων 
ΦΠΑ. 
Στόχος του αριθμού των ελέγχων ως ποσοστό επί του ετήσιου αριθμού των 
τελικών δηλώσεων ΦΠΑ. 
Ι Χρησιμοποιείται ένα εκτεταμένο φάσμα 47 δεικτών για την παρακολούθηση και 
τη σύγκριση των λειτουργιών των διοικητικών υπηρεσιών σε εθνικό, 
περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Οι λειτουργίες αυτές μπορούν να καταταγούν 
στις εξής κύριες κατηγορίες: 
α)μέτρηση των ποσοτικών στόχων (6 δείκτες) 
β)χρησιμοποίηση προσωπικού (7 δείκτες) 
γ)μέτρηση των ποιοτικών στόχων (15 δείκτες) 
δ)αξιολόγηση των επιτευχθέντων αποτελεσμάτων (19 δείκτες) 
IRL Ειδικοί στόχοι και δείκτες καθορίζονται προς το παρόν. 
L Ισχύουν περισσότερο τοπικοί παρά εθνικοί στόχοι. Δεν χρησιμοποιήθηκαν 
ειδικοί δείκτες απόδοσης. 
NL Δεν αναφέρθηκαν ειδικοί στόχοι ή δείκτες. 
Ρ Ηλεκτρονικό σύστημα δεικτών απόδοσης (SIG) ενσωματωμένο στο εθνικό σχέδιο 
ετήσιας επιθεώρησης για τη μέτρηση της ποιότητας και της ποσότητας των 
υπηρεσιακών ελέγχων. Οι δείκτες αποτελεσματικότητας μετρούν τους 
χρησιμοποιηθέντες πόρους: χρόνος που χρειάστηκε, αριθμός χρησιμοποιηθέντος 
προσωπικού και διάφορες δαπάνες. Με τους δείκτες απόδοσης μετριέται ο 
βαθμός επίτευξης των στόχων από ποσοτική άποψη, δηλαδή ο αριθμός των 
πράξεων και η ποιότητα, οι διορθώσεις της φορολογητέας βάσης και άλλες 
διορθώσεις. 
Με τους δείκτες απόδοσης γίνεται και μια σύγκριση του κόστους και του 
αποτελέσματος. 
(1) ΙΙηγή: Απάντηση των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο τών ΕΚ, 1994 
UK y^> 
Εθνικοί στόχοι: 
-διαχείριση, είσπραξη και έγκαιρη πληρωμή του ΦΠΑ 
-μεγιστοποίηση των εσόδων με την αποτελεσματική χρησημοποίηση των πόρων 
και την ενθάρρυνση των επιχειρήσεων να συμμορφούνται οικειοθελώς. 
-παροχή πλήρους και κατανοητής ενημέρωσης σχετικά με το ΦΠΑ στις 
επιχειρήσεις. 
Οι δείκτες απόδοσης περιλαμβάνουν: 
- μικτά και καθαρά ποσά μη δηλωθέντων φόρων που διαπιστώθηκαν από τους 
ελέγχους. 
-καθαρές πρόσθετες οφειλές ανά μισή ημέρα ελέγχου, 
-προοδευτική μείωση των ληξιπρόθεσμων οφειλών ΦΠΑ. 
Λ&( 
Παράρτημα 15 
Εκτίμηση του κόστους διαχείρισης του ΦΠΑ1 
Ι II 
Κράτη μέλη Εκτίμηση κόστους Ποσοστό εσόδων ΦΠΑ 
Ναι/'0>χι 
_Β Ναι 1.03% 
D Ναι α 2% 
DK --
Ε Ναι 0.8-1% 
F Ναι L6% 
GR Ναι c.2% 
J ~-
IRL Ναι cj% 
_L -« 
NL Ναι 0.9% 
PT Ναι δεν δόθηκε κανένα 
αριθμητικό στοιχείο 
UK Ναι 0.8% 
Σημείωση 
i) Για τα κράτη μέλη για τα οποία η εκτίμηση του κόστους εκφράζεται ως ποσοστό επί των 
ετήσιων εσόδων ΦΠΑ. 
it) Σε ορισμένα κράτη μέλη δεν γίνονται εκτιμήσεις (L,I,DK) ενώ σε άλλα γίνονται κάθε χρόνο 
(B,D,GR). 
iii) Οι ειδικές μέθοδοι εκτίμησης του κόστους που χρησιμοποίησαν τα διάφορα κράτη μέλη δεν 
ανακοινώθηκαν (εκτός από την NL). 
Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Παράρτημα 16 
ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΦΟΡΟΑΙΑΦΥΓΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΡΑΒΑΣΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟΥ1 yfa> 
\ ι —======= il 
KM ΣΧΟΛΙΑ 
Β Διακρίσεις μεταξύ της μεμονωμένης και της οργανωμένης διαφυγής γίνονται 
μόνο σε τοπικό επίπεδο από τους ελεγκτές. 
DK Δεν γίνεται καμία διάκριση μεταξύ της μεμονωμένης και της οργανωμένης 
φοροδιαφυγής. 
Τ) Φοροαποφυγή έχουμε στην περίπτωση που χρησιμοποιούνται διάφορα νομικά 
τεχνάσματα για τη μείωση του φόρου χωρίς να υπάρχουν οικονομικοί ή άλλοι 
σημαντικοί λόγοι προς τούτο. 
Φοροδιαφυγή έχουμε στην περίπτωση σκόπιμης εξαπάτησης των φορολογικών 
αρχών όσον αφορά την κατάσταση των φορολογούμενων για τη μείωση του 
φόρου ή για την εξασφάλιση άλλων αδικαιολόγητων φορολογικών ελαφρύνσεων. 
Εξαπάτηση σημαίνει λανθασμένη ή ανεπαρκής ενημέρωση των φορολογικών ή 
άλλων αρχών για γεγονότα που έχουν σχέση με τη φορολογία ή αποφυγή 
οποιασδήποτε ενημέρωσης των φορολγικών αρχών. 
Ε Δεν ανακοινώθηκε 
F Δεν υπάρχει ορισμός της φοροαποφυγής ούτε στο νόμο ούτε στις αποφάσεις των 
δικαστηρίων. Οι φορολογικές αρχές δεν την ξεχωρίζουν από την φοροδιαφυγή. 
Η φοροδιαφυγή προϋποθέτει (πρόθεση, βούληση για φοροδιαφυγή) και 
συγκεκριμένη πράξη (χρησιμοποίηση παράνομων διαδικασιών, όπως μη υποβολή 
δήλωσης, απόκρυψη εισοδήματος). Κατά συνέπεια αποτελεί παράβαση του 
φορολογικού νόμου. Δεν γίνεται καμία διάκριση μεταξύ της μενομωμένης 
φοροδιαφυγής και της οργανωμένης φοροδιαφυγής. 
GR Γίνεται διάκριση μεταξύ φοροδιαφυγής και παράβασης του νόμου. Στη δεύτερη 
περίπτωση επιβάλλεται ο φόρος. Ο φόρος επιβάλλεται μαζί με τα πρόστιμα και 
τις τυχόν πρόσθετες επιβαρύνσεις. 
Ι Μια από τις διαφορές μεταξύ απάτης (π.χ. έκδοση και χρησιμοποίηση 
τιμολογίων για εικονικές συναλλαγές) και διαφυγής (π.χ. μη έκδοση τιμολογίου 
για φορολογητέες συναλλαγές) είναι ότι η πρώτη αποτελεί αντικείμενο ποινικών 
κυρώσεων που επιβάλλονται επιπλέον του ποσού του διαφυγέντως φόρου, ενώ η 
δεύτερη αποτελεί παράβαση μόνο εάν ο διαφυγών φόρος υπερβαίνει ένα 
συγκεκριμένο ποσό που ορίζεται από τον νόμο. Διαφορετικά επιβάλλονται μόνο 
διοικητικές κυρώσεις. Μια άλλη διαφορά είναι ότι στην περίπτωση της 
διαφυγής οι φορολογούμενοι έχουν το δικαίωμα να κάνουν τροποποιήσεις εντός 
ορισμένων προθεσμιών και να ζητήσουν να μειωθούν οι ποινές, ενώ στην 
περίπτωση της απάτης δεν παρέχεται το δικαίωμα αυτό. 
Δεν γίνεται καμία διάκριση μεταξύ μεμονωμένης και οργανωμένης απάτης. 
1Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
•ù 
IRL Από λειτουργική άποψη δεν γίνεται καμία διάκριση μεταξύ διαφυγής και 
παράβασης του νόμου. Αυτό που από πρώτη άποψη φαίνεται ότι αποτελεί 
παράβαση του νόμου μπορεί να αποδεχθεί τελικά ότι πρόκειται για διαφυγή. 
Η οργανωμένη διαφυγή (π.χ. η συνεργασία μεταξύ το)ν συναλλασσόμενων 
μερών με στόχο την εξαπάτηση) μπορεί να καταλήξει σε χειρότερες χρηματικές 
ποινές ή/και σε άσκηση ποινικής δίωξης ανάλογα με τις αποδείξεις. 
L Αναφέρθηκε ότι δεν ισχύει. 
NL Ως διαφυγή στην Ολλανδία θεωρείται η παράβαση της νομοθεσίας. Στους 
φοροφυγάδες γίνεται μια συμπληρωματική εκτίμηση και ενδέχεται να επιβληθούν 
ποινές. Αποφυγή θεωρείται η ενέργεια που είναι αντίθετη προς το πνεύμα του 
εθνικού ή του ευρωπαϊκού δικαίου χωρίς όμως να γίνεται παράβαση κάποιας 
νομικής διάταξης. Η αποφυγή μπορεί να καταπολεμηθεί μόνο με την 
τροποποίηση της εθνικής νομοθεσίας. Εν ανάγκη μπορεί να ζητηθεί από το 
Συμβούλιο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων εξαίρεση από κάποια οδηγία. 
Αναφέρθηκε ότι είναι αδύνατο να γίνει διάκριση μεταξύ μεμονωμένης και 
οργανωμένης απάτης. 
Ρ Στην Πορτογαλία δεν γίνεται διάκριση μεταξύ διαφυγής και παράβασης του 
νόμου. 
Διάκριση γίνεται μεταξύ των φορολογικών εγκλημάτων (crimes fiscais) και 
των φορολογικών παραβάσεων (contra-ordanacoes fiscais) στον νόμο περί 
φορολογικών παραβάσεων εκτός των τελωνειακών παραβάσεων (RJIFNA). 
Η φοροδιαφυγή καλύπτει παράνομες πρακτικές με στόχο τη μη πληρωμή του 
φόρου ή την απόκτηση φορολογικών ελαφρύνσεων, επιστροφών ή άλλων 
χρηματοοικονομικών πλεονεκτημάτων που θα μπορούσαν να μειώσουν τα 
φορολογικά έσοδα. 
UK Ο έλεγχος σχετικά με τη φοροδιαφυγή θα πρέπει να αποδείξει πρόθεση και 
ανεντιμότητα και εξαρτάται από πολλούς παράγοντες περιλαμβανομένου και του 
μεγέθους της απάτης. Ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν ποινικές ή αστικές 
διαδικασίες. Στα μεμονωμένα άτομα ή στις εταιρίες μπορούν να επιβληθούν 
ποινές επιπλέον των οφειλόμενων φόρων. 'Οταν πρόκειται περί οργανωμένης 
επίθεσης εναντίον του "συστήματος", χρησιμοποιείται κανονικά η πρώτη λύση. 
Παράρτημα 17 
Μέτρηση της διαφυγής σε εθνική κλίμακα1 J*>< 
KM ΣΧΟΛΙΑ 
Β Δεν υπάρχουν ειδικά στοιχεία ή διαδικασίες 
DK Δεν υπάρχουν ειδικά στοιχεία ή διαδικασίες 
D Δεν υπάρχουν ειδικά στοιχεία ή διαδικασίες 
Ε Δεν αναφέρθηκαν 
F Τα αποτελέσματα των φορολογικών ελέγχων και οι προβλέψεις σχετικά με τα 
φορολογικά έσοδα έρχονται σε αντίθεση με τις δηλώσεις. 
GR Συγκρίσεις μακροοικονομικών μεγεθών (ιδιωτική κατανάλωση και επένδυση σε 
σύγκριση με τους οικογενειακούς προϋπολογισμούς) 
Ι Η επίπτωση μετριέται με τη σύγκριση των στοιχείων από τις εκτιμήσεις που 
έγιναν με τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στις δηλώσεις ΦΠΑ. 
IRL Δεν χρησιμοποιείται καμία διαδικασία προς το παρόν. 
L Προς το παρόν γίνεται μια μελέτη σκοπιμότητας από την εθνική στατιστική 
υπηρεσία (STATEC). 
NL Δεν υπάρχουν ειδικά στοιχεία ή διαδικασίες . 
Ρ Ο αριθμός των νέων διαδικασιών ελέγχου παρακολουθείται καθημερινά. 
UK Υπάρχει συνεχής ενημέρωση των στατιστικών που αφορούν τις παραβάσεις και 
τη διαφυγή βάσει των οποίων συντάσσεται μια ετήσια έκθεση σε εθνική κλίμακα. 
Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Παράρτημα 18 
ΤΥΠΟΙ ΑΙΑΦΥΓΗΣ ΚΑΙ ΤΥΠΙΚΟΙ ΤΟΜΕΙΣ1 
Η διαφυγή λαμβάνει διάφορες γνωστές μορφές και σε ορισμένους τομείς συμβαίνει συχνότερα απ'ό,τι 
σε άλλους. 
Τύποι διαφυγής 
-Μη έκδοση τιμολογίων 
-'Εκδοση λανθασμένων ή εικονικών τιμολογίων 
-Ελλειπής δήλωση των πωλήσεων 
-Εξαγωγές σε μη κράτη μέλη 
-Ποσά που αφαιρέθηκαν δύο φορές 
-Μετατόπιση της περιόδου 
-Αφαίρεση ΦΠΑ χωρίς δικαιολογιτικά έγγραφα 
-Μη καταχώρηση πιστώσεων (φόρου) 
-Εν μέρει δηλωμένες ή πλαστογραφημένες ενδοκοινοτικές αγορές 
-Εικονικές ενδοκοινοτικές προμήθειες. 
-Βραχυχρόνιες εταιρίες που καταχωρούνται και μετά εξαφανίζονται 
-Χρησιμοποίηση ψεύτικων αριθμών ΦΠΑ/εικονικές εταιρίες 
-Εικονικές εξαγωγές ζώων 
Τυπικοί τομείς υψηλού κινδύνου 
-Κατασκευές 
-Εμπόριο και διανομή 
-Κατασκευές 
-Τομέας υπηρεσιών 
π.χ. γραφεία εύρεσης εργασίας, ξενοδοχεία και εστιατόρια, προμήθειες σε ιδιώτες 
-Μεταφορικά οχήματα 
-Εμπορικοί αντιπρόσωποι 
-Χοντρική και λιανική πώληση 
-Ρουχισμός 
-Ποτά και αφεμήματα 
-Αγορές τοις μετρητοίς 
-Εμπόριο ζώων 
Πηγή: Απαντήσεις των κρατών μελών στο ερωτηματολόγιο των ΕΚ, 1994 
Παράρτημα 19 
ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗΣ ΑΠΑΤΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΦΟΡΟΑΙΑΦΥΓΗΣ 
ΕΝΑ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ 
Στο κείμενο που ακολουθεί η Επιτροπή εκθέτει περιληπτικά την παρουσίαση που έκανε η DK 
κατά το δεύτερο σεμινάριο στη Βόννη (Νοέμβριος 1993). Αφορά έναν έλεγχο που έγινε για 
την καταπολέμηση της οργανωμένης διαφυγής στον τομέα του καθαρισμού στην περιοχή της 
Κοπεγχάγης. 
Αυτός ο συντονισμένος και ταυτόχρονος έλεγχος απέφερε περίπου 100 εκατ. DKR ενώ 
αναμένεται να εισπραχθούν ακόμη 50 εκατ. σε πρόστιμα. 
Η έρευνα ξεκίνησε όταν διαπιστώθηκε διαφυγή ΦΠΑ υπό τη μορφή συρρίκνωσης του κύκλου 
εργασιών των εταιριών καθαρισμού. 
Οι Δανοί εντόπισαν μια συστηματική μέθοδο διαφυγής. Οι εταιρίες ήταν βραχυχρόνιες οι 
οποίες στην αρχή υπέβαλλαν κανονικές δηλώσεις ΦΠΑ και πλήρωναν τα οφειλόμενα ποσά 
αλλά μετά από 6-7 μήνες σταματούσαν τις δηλώσεις και τις πληρωμές τους. 
Οι εταιρίες που επρόκειτο να ελεγχθούν σταματούσαν τη δραστηριότητα τους και 
επανεμφανίζονταν αργότερα υπό νέα νομική μορφή συνεχίζοντας τις ίδιες δραστηριότητες με 
το ίδιο προσωπικό και τους ίδιους πελάτες άλλα με διαφορετικό διευθυντή. 
Κάνοντας χρήση της βάσης δεδομένων ΦΠΑ οι δανικές αρχές ανέλαβαν μια έρευνα 
χρησιμοποιώντας διάφορες παραμέτρους για τον εντοπισμό των εταιριών που θα έπρεπε να 
ελεγχθούν και για την αναζήτηση πρόσθετων πληροφοριών. 
ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ 
Διάρκεια ζωής: εταιρίες με διάρκεια ζωής μικότερη των δύο ετών 
Επωνυμίες: διαδοχικές επωνυμίες των εταιριών 
Κύκλος εργασιών: σε σύγκριση με τις δαπάνες μισθοδοσίας 
ΠΡΟΣΘΕΤΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 
Ζητήθηκε από τα ξενοδοχεία και τα εστιατόρια να δηλώσουν τα ονόματα των εταιριών 
καθαρισμού που χρησιμοποιούσαν και το συνολικό κόστος της σύμβασης. 
Ζητήθηκαν αντίγραφα των συμβάσεων με τις εταιρίες καθαρισμού. 
Μια περιφέρεια επέλεξε 40 εταιρίες καθαρισμού για έλεγχο. Ο έλεγχος των εταιριών έγινε 
απροειδοποίητα με στόχο τη συλλογή λογιστικών στοιχείων (π.χ. τιμολόγια που εξέδωσε η 
εταιρία, τιμολόγια αγοράς, λογαρισμοί μισθών και ημερομισθίων, φάκελοι πελατών, 
συμβάσεις) κατασχέθηκαν περιουσιακά στοιχεία εταιριών. /&j 
Mo 
ΦΥΣΙΙ ΤΩΝ ΛΙΑΦΟΡΩΝ ΠΟΥ ΑΠΟΚΑΛΥΦΘΗΚΑΝ 
Η κυριότερη απάτη που απακαλύφθηκε ήταν η απόκρυψη των δαπανών προσωπικού με την 
έκδοση πλαστών τιμολογίων από έναν υπεργολάβο για ένα ποσό που είχε χρησιμοποιηθεί εν 
μέρει για μη δηλωμένες πληρωμές του εργατικού δυναμικού και εν μέρει προς ίδιο όφελος. 
Ετσι 
πελάτες δεν περιλαμβάνονται στον κύκλο εργασιών της εταιρίας 
χρησιμοποιούνται εικονικές προμήθειες, δηλαδή δημιουργούνται εταιρίες αποκλειστικά 
και μόνο για να χορηγήσουν νόμιμα δικαιολογητικά για δαπάνες και εξαφανίζονται 
αμέσως. 
ΠΑΡΕΠΟΜΕΝΗ ΑΙΑΦΥΓΗ 
Τέτοιου είδους διαφυγή ΦΠΑ παρατηρείται συχνά στον φόρο εισοδήματος, στις κοινωνικές 
υπηρεσίες, στα ταμεία ανεργίας, όπου το προσωπικό λαμβάνει δημόσιες παροχές ενώ 
παράλληλα εισπράττει μη δηλωμένο εισόδημα από τέτοιες εταιρίες. Οι Δανοί διαπίστωσαν 
μια επίπτωση στον ΦΠΑ και στους άλλους άμεσους φόρους. 
Πολλοί φοροφυγάδες εξαφανίζονται εγκαταλείποντας τη χώρα. Η αστυνομία και το τελωνείο 
ειδοποιούνται. 
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 
Συνοπτικά συμπεράσματα κοινοποιήθηκαν στις άλλες περιφέρειες για ενημέρωση. 
Σε 31 από τις 40 περιπτώσεις διαπιστώθηκαν παρατυπίες. Σε 21 από τις 40 περιπτώσεις 
συντάχθηκαν εκθέσεις με στόχο την δίωξη. 
Τα αποτελέσματα του ελέγχου απέδειξαν (πιθανόν 150 εκατ. DKR) ότι πολλοί φορολογούμενοι 
αδυνατούν να πληρώσουν τον οφειλόμενο φόρο. Το γεγονός αυτό σημαίνει σημαντική 
αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών ΦΠΑ. Η κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων των 
εταιριών μείωσε τις πιθανές απώλειες κατά 10%. 
-Το αποτέλεσμα του ελέγχου ήταν να σταματήσουν οι δραστηριότητες των εταιριών. Τα 
εστιατόρια και τα ξενοδοχεία αποφεύγουν τώρα να χρησιμοποιούν τις εταιρίες αυτές. 
-Ο έλεγχος αυτός έλαβε μεγάλη δημοσιότητα στη Δανία. 
Πηγή: Σεμινάριο των ΕΚ σχετικά με το ΦΠΑ που έγινε στη Βόννη το 1993. 
^ΛΜ 
ISSN 0254-1483 
COM(95) 354 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 09 06 
Αριθ. καταλόγου : CB-CO-95-380-GR-C 
ISBN 92-77-91822-5 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Λουζεμβοΰργο