eEurope 2002 Κοινωνία πληροφοριών για όλους Προσχέδιο δράσης που κατάρτισε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Feira 19-20 Ιουνίου 2000

Η έκτακτη διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που συνήλθε στη Λισαβόνα, στις 23/24 Μαρτίου 2000, όρισε για την Ευρώπη τον φιλόδοξο στόχο να καταστεί η πλέον ανταγωνιστική και δυναμική οικονομία στον κόσμο. Αναγνώρισε την επείγουσα ανάγκη, η Ευρώπη να εκμεταλλευτεί ταχέως τις ευκαιρίες της νέας οικονομίας, και ιδιαίτερα του Internet.

Για την επίτευξη των παραπάνω, οι επικεφαλής κρατών και κυβερνήσεων κάλεσαν το Συμβούλιο και την Επιτροπή να εκπονήσουν «... ολοκληρωμένο σχέδιο δράσης για την ηλεκτρονική Ευρώπη (eEurope) ...το οποίο θα πρέπει να χρησιμοποιεί ανοικτή μέθοδο συντονισμού, βασιζόμενη στη συγκριτική αξιολόγηση των εθνικών πρωτοβουλιών, σε συνδυασμό με την πρόσφατη πρωτοβουλία eEurope της Επιτροπής και την ανακοίνωσή της με τίτλο 'Στρατηγικές για δημιουργία θέσεων απασχόλησης στην κοινωνία της πληροφορίας'."

Με το παρόν προσχέδιο δράσης η Επιτροπή ανταποκρίνεται στο εν λόγω αίτημα.

Το πλαίσιο

Η πρωτοβουλία eEurope [1] δρομολογήθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 1999 με στόχο την απευθείας ηλεκτρονική (επιγραμμική) σύνδεση της Ευρώπης. Συμπληρωματικά προς την πρωτοβουλία αυτή, η Επιτροπή παρουσίασε επίσης ανακοίνωση σχετικά με «στρατηγικές για θέσεις εργασίας στην κοινωνία της πληροφορίας», τον Ιανουάριο του 2000 [2]. Οι γενικές κατευθύνσεις για την οικονομική πολιτική [3] αποτελούν το πλαίσιο για την οικονομική πολιτική, όπου τονίζεται η ανάγκη για εύρυθμα λειτουργούσες κεφαλαιαγορές και μεγαλύτερο ανταγωνισμό στις αγορές προϊόντων, ώστε να ενισχυθεί η καινοτομία.

[1] Για βασική τεκμηρίωση βλ. http://europa.eu.int/comm/information_society/eeurope/documentation/index_en.htm

[2] http://europa.eu.int/comm/commissioners/diamantopoulou/infosoc_en.htm

[3] http://europa.eu.int/comm/economy_finance/document/econeur/beg/begidxen.htm

Έπειτα από θετική υποδοχή της πρωτοβουλίας eEurope από τα κράτη μέλη, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και σημαίνοντας συντελεστές, η Επιτροπή υπέβαλε έκθεση προόδου προς τη σύνοδο της Λισαβόνας, το Μάρτιο του 2000. Στη σύνοδο αυτή, οι επικεφαλής κρατών και κυβερνήσεων ανέλαβαν δέσμευση ως προς σειρά μέτρων, συμπεριλαμβανομένων και ημερομηνιών στόχων, για την προώθηση της eEurope [4].

[4] http://ue.eu.int/en/Info/eurocouncil/index.htm

Αναθεωρημένη δέσμη στόχων

Σκοπός του παρόντος σχεδίου δράσης είναι να διασφαλιστεί η επίτευξη των στόχων που όρισε η σύνοδος της Λισαβόνας, μέσω του καθορισμού των απαραίτητων μέτρων. Στην πρωτοβουλία eEurope προσδιορίστηκαν αρχικά 10 πεδία, όπου η ανάληψη δράσης σε ευρωπαϊκό επίπεδο θα συμβάλει σε προστιθέμενη αξία. Τα βασικά πεδία στόχοι του παρόντος σχεδίου δράσης υποβλήθηκαν σε αναθεώρηση, υπό το φως των συμπερασμάτων της διάσκεψης κορυφής της Λισαβόνας καθώς και των πολυάριθμων αντιδράσεων που παρέλαβε η Επιτροπή, ιδίως από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα κράτη μέλη, όπως και κατά τη διάρκεια της άτυπης υπουργικής διάσκεψης σχετικά με την κοινωνία των πληροφοριών και της γνώσης, που πραγματοποιήθηκε στη Λισαβόνα στις 10 και 11 Απριλίου.

Στην eEurope συμπεριελήφθηκε το θέμα του επιχειρηματικού κεφαλαίου για ΜΜΕ υψηλής τεχνολογίας, ώστε να αντιμετωπισθεί το πρόβλημα έλλειψης χρηματοδότησης για καινοτόμες νέες επιχειρήσεις. Σημαντική πρόοδος πραγματοποιήθηκε κατά τους τελευταίους μήνες σε νέες κεφαλαιαγορές στην Ευρώπη, ενώ η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας ενέκρινε δύο σχετικά σχέδια δράσης τα οποία πλέον προωθούνται, το ένα σχετικά με χρηματοοικονομικές υπηρεσίες (θα ολοκληρωθεί το 2005) και το άλλο σχετικά με επιχειρηματικό κεφάλαιο (θα ολοκληρωθεί το 2003). Σε αυτό το πλαίσιο θα εξετασθούν κατά συνέπεια οι στόχοι της πρωτοβουλίας eEurope στο χώρο αυτό.

Εκ μέρους των κρατών μελών και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου έχουν εκφραστεί διάφορα αιτήματα για επέκταση της eEurope.

i. οι νέες απαιτήσεις για δεξιότητες της κοινωνίας των πληροφοριών και το πρόβλημα των ελλείψεων όσον αφορά τις δεξιότητες.

ii. η ανάγκη διασφάλισης μιας κοινωνίας των πληροφοριών χωρίς κοινωνικό αποκλεισμό. Τούτο αντιμετωπίσθηκε εν μέρει στην eEurope, στη δράση ηλεκτρονική συμμετοχή για άτομα με ειδικές ανάγκες, επομένως η εν λόγω δράση έχει επεκταθεί ώστε να συμπεριλάβει πρόταση για όλες τις μειονεκτούσες ομάδες.

iii. διασφάλιση επαρκούς παροχής ποιοτικού ψηφιακού περιεχόμενου για το Internet.

Έχουν, επιπλέον, ζητήσει να αναλάβει η Επιτροπή τη διεξαγωγή συγκριτικής αξιολόγησης στο πλαίσιο αυτό. Όλα αυτά τα θέματα τονίσθηκαν περαιτέρω σε συζητήσεις κατά τη διάρκεια της άτυπης υπουργικής διάσκεψης σχετικά με την κοινωνία των πληροφοριών και τη γνώση που έλαβε χώρα στη Λισαβόνα στις 10-11 Απριλίου 2000. Τέλος, για να εξασφαλιστεί επακριβέστερη εστίαση των γραμμών δράσης, έγινε ομαδοποίησή τους σε τρεις κύριους στόχους.

1. Φθηνότερο, ταχύτερο και ασφαλές Internet

α) Φθηνότερη και ταχύτερη πρόσβαση στο Internet

β) Ταχύτερο Internet για ερευνητές και φοιτητές

γ) Ασφαλή δίκτυα και έξυπνες κάρτες

2. Επένδυση σε άτομα και δεξιότητες

α) Η ευρωπαϊκή νεολαία στην ψηφιακή εποχή

β) Η εργασία στην οικονομία της γνώσης

γ) Συμμετοχή για όλους στην οικονομία της γνώσης

3. Τόνωση της χρήσης του Internet

α) Επιτάχυνση του ηλεκτρονικού εμπορίου

β) Κυβέρνηση σε απευθείας σύνδεση: ηλεκτρονική πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες

γ) Υγειονομική περίθαλψη σε απευθείας σύνδεση

δ) Ψηφιακό περιεχόμενο για παγκόσμια δίκτυα

ε) Ευφυή συστήματα μεταφορών

Ένα επιχειρησιακό σχέδιο δράσης

Το παρόν σχέδιο δράσης εστιάζει σε επακριβώς προσδιορίσιμες δράσεις. Η ανάλυση της ανάπτυξης της 'νέας οικονομίας' και του αντικτύπου της, που αναπτύχθηκαν λεπτομερώς στα προηγούμενα έγγραφα και επιβεβαιώθηκαν ευρύτερα κατά τη διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας, περιλαμβάνεται ως έχει. Στο σχέδιο δράσης εστιάζει σε λύσεις και συγκεντρώνεται στα θέματα: τί πρέπει να γίνει, ποιός πρέπει να αναλάβει δράση και μέσα σε ποιές προθεσμίες.

Οι στόχοι της eEurope θα επιτευχθούν με τρεις κύριες μεθόδους:

Επίσπευση της εγκατάστασης κατάλληλου νομικού περιβάλλοντος - σειρά νομοθετικών προτάσεων καταρτίζονται και εξετάζονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Η eEurope στοχεύει στην επιτάχυνση της θέσπισής τους, με καθορισμό αυστηρών προθεσμιών για όλους τους συντελεστές.

Υποστήριξη νέας υποδομής και υπηρεσιών σε ευρωπαϊκή κλίμακα - η δραστηριότητα αυτή δύναται να υποστηριχθεί με ευρωπαϊκή χρηματοδότηση, πολλά όμως εξαρτώνται από πρωτοβουλίες του ιδιωτικού τομέα και δράση από τα κράτη μέλη.

Εφαρμογή της ανοικτής μεθόδου συντονισμού και συγκριτικής αξιολόγησης - αποσκοπείται η εξασφάλιση της αποδοτικής διεξαγωγής των δράσεων, επίτευξης του επιδιωκόμενου αντίκτυπου και του απαιτούμενου υψηλού επιπέδου σε όλα τα κράτη μέλη. Η διαδικασία αυτή θα συντονίζεται πλήρως με την γενική συγκριτική αξιολόγηση η οποία συνδέεται με το έκτακτο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που διεξάγεται την άνοιξη κάθε έτους.

Όσον αφορά τη συγκριτική αξιολόγηση, καθοριστικής σημασίας καθήκον θα είναι η συλλογή των δεδομένων. Σε εθνικό και διεθνές επίπεδο, υφίστανται διάφορες εν εξελίξει πρωτοβουλίες συλλογής στατιστικών δεδομένων, σχετικών με τη νέα οικονομία της γνώσης. Όπου υπάρχουν, θα χρησιμοποιηθούν δεδομένα της Eurostat και των στατιστικών υπηρεσιών των κρατών μελών. Στατιστικές σχετικές με τη νέα οικονομία καταρτίζονται επίσης από κλαδικές ενώσεις της βιομηχανίας και ιδιωτικά γραφεία συμβούλων. Οι στατιστικές αυτές δεν καλύπτουν, ωστόσο, όλους τους σχετικούς δείκτες, ενώ ενίοτε είναι δύσκολο να εκτιμηθεί η ποιότητά τους και δεν είναι πάντοτε συγκρίσιμες. Στις περιπτώσεις αυτές θα χρησιμοποιηθούν ειδικές έρευνες ή μελέτες για συμπλήρωση των δεδομένων [5]. Τα αποτελέσματα της εν λόγω συλλογής δεδομένων και η παρακολούθηση των συγκεκριμένων στόχων της eEurope θα παρουσιαστούν στην ιστοσελίδα eEurope [6].

[5] Βάσει των προγραμμάτων Promise και IST.

[6] http://europa.eu.int/comm/information_society/eeurope/index_en.htm

Το χρονικό πλαίσιο

Η ανάγκη ανάληψης επείγουσας δράσης με πιεστικές προθεσμίες σε καθοριστικής σημασίας πεδία για την νέα οικονομία αποτελεί μια από τις κύριες κατευθυντήριες δυνάμεις της πρωτοβουλίας eEurope. Κεντρική αντίληψη του παρόντος σχεδίου δράσης είναι να συγκεντρώνεται στις δράσεις αυτές διασφαλίζοντας την ταχεία άρση των εμποδίων που απομένουν. Για το λόγο αυτό το σχέδιο δράσης εστιάζει στη χρονολογία κλειδί 2002, οπότε και θα πρέπει να έχει επιτευχθεί το σύνολο των στόχων. Εάν η Ευρώπη δεν καταφέρει να επιτύχει ταχέως τις αλλαγές, θα είναι πολύ αργά για την κάλυψη των φιλόδοξων στόχων της Λισαβόνας. Αναμφίβολα, θα απομείνουν θέματα προς επίλυση μετά το 2002, εάν όμως επιτευχθούν οι ακόλουθοι στόχοι, η Ευρώπη θα έχει πραγματοποιήσει σημαντική πρόοδο που σύντομα θα αρχίσει να αποδίδει.

Η ανάγκη ανάληψης δέσμευσης σε πολιτικό επίπεδο

Οι στόχοι της πρωτοβουλίας eEurope μπορούν να επιτευχθούν μόνον εφόσον τα κράτη μέλη, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι έτοιμα να αναλάβουν δέσμευση έναντι του παρόντος σχεδίου δράσης και να προβούν στην αναδιάταξη προτεραιοτήτων που αυτό συνεπάγεται. Κανείς δεν μπορεί να επαφίεται στην επιτευχθείσα πρόοδο χαλαρώνοντας τις προσπάθειές του, όσο προβάδισμα και να έχει σχετικά με άλλους. Κάθε κράτος μέλος πρέπει να είναι έτοιμο για καθορισμό νέων προτεραιοτήτων και άρση εμποδίων ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι. Θα πρέπει να εφιστούν την προσοχή των πολιτών στις αναδυόμενες δυνατότητες που προκύπτουν από ψηφιακές τεχνολογίες.

Στόχος 1. Φθηνότερο, ταχύτερο και ασφαλές Internet

α) Φθηνότερη και ταχύτερη πρόσβαση στο Internet

Η διάσκεψη της Λισαβόνας ζήτησε

* την ολοκλήρωση 'το συντομότερο δυνατό εντός του 2001' των εργασιών σχετικά με τις νομοθετικές προτάσεις μετά την επανεξέταση του κανονιστικού πλαισίου για τις τηλεπικοινωνίες

* τόνωση του ανταγωνισμού στα τοπικά δίκτυα πρόσβασης έως το τέλος του 2000 και χωριστή χρέωση για τον τοπικό βρόχο

* έγκαιρη και αποτελεσματική ανταπόκριση στις απαιτήσεις όσον αφορά τις συχνότητες των μελλοντικών συστημάτων κινητών επικοινωνιών

* διάθεση φτηνών και υψηλής ταχύτητας δικτύων για πρόσβαση στο Internet

* πλήρως ολοκληρωμένες και ελευθερωμένες αγορές τηλεπικοινωνιών έως το τέλος του 2001

Η πρόκληση

Από την ελευθέρωση των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, την 1η Ιανουαρίου 1998, έχουν μειωθεί σημαντικά τα τιμολόγια για υπεραστικές και διεθνείς κλήσεις. Ωστόσο, οι περισσότεροι πελάτες έχουν πρόσβαση στο Internet μέσω τοπικών γραμμών, όπου οι τιμές σημείωσαν πολύ μικρότερη μείωση, εξ αιτίας του ανεπαρκούς ανταγωνισμού. Μέχρι στιγμής η αγορά αντέδρασε σχετικά αργά ώστε να προσφέρει τα τόσο απαραίτητα νέα μοντέλα τιμολογίων, όπως το σταθερόποσο (κατ' αποκοπήν) τέλος ή η ελεύθερη πρόσβαση. Οι χαμηλότερες τιμές είναι ιδιαίτερα σημαντικές για ταχεία διάδοση της πολυμεσικής και υψηλής ταχύτητας πρόσβασης στο Internet που παρέχουν οι νέες τεχνολογίες, όπως xDSL, καλωδιακή, οπτικής ίνας και ραδιοκυματική. Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας επέδειξε ισχυρή πολιτική βούληση για να διασφαλιστεί η μείωση στο κόστος. Η υλοποίηση της σύστασης της Επιτροπής σχετικά με τη χωριστή χρέωση στον τοπικό βρόχο αποτελεί τον ταχύτερο τρόπο για προώθηση του Internet υψηλής ταχύτητας.

Ένα από τα ισχυρότερα προσόντα της Ευρώπης είναι η ηγετική θέση που κατέχει στα δίκτυα κινητών επικοινωνιών. Σύντομα, ο αριθμός των κινητών συνδρομητών στην Ευρώπη θα υπερβεί τον αντίστοιχο στις σταθερές γραμμές. Ένας συνεχώς αυξανόμενος αριθμός πελατών θα έχουν κινητή πρόσβαση στο Internet. Η ταχεία κινητή πρόσβαση στο Internet θα καταστεί δυνατή μόνο μέσω αναβαθμισμένων δικτύων δεύτερης γενεάς (συγκεκριμένα με χρήση τεχνολογιών GPRS και EDGE [7]) καθώς και με δίκτυα 3ης γενιάς. Αναπόφευκτα, η εν λόγω πρόσβαση υψηλών ταχυτήτων θα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητη από άποψη τιμών. κατά συνέπεια θα απαιτηθεί ο υψηλότερος δυνατός βαθμός ανταγωνισμού.

[7] General Packet Radio Service (γεν. υπηρεσία πακετοτροπικών ραδιοεπικοινωνιών) και Enhanced Data GSM Environment (περιβάλλον GSM βελτιωμένων δεδομένων).

Στην αγορά πραγματοποιούνται ήδη μεγάλες επενδύσεις σε νέα δίκτυα, σε ανταγωνιστική βάση. Πάντως, διάφορα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έχουν εκφράσει ανησυχίες όσον αφορά τις απομακρυσμένες και λιγότερο ανεπτυγμένες περιοχές. Έχει ζωτική σημασία οι πολίτες που ζουν στις περιοχές αυτές να έχουν ίδιας ποιότητας πρόσβαση στα σύγχρονα επικοινωνιακά δίκτυα με τους λοιπούς πολίτες.

Όσον αφορά το Internet επόμενης γενεάς, συμπεριλαμβανομένου του κινητού Internet, η ανάγκη που προκύπτει από την τεράστια αύξηση των ιντερνετικών διευθύνσεων ΙΡ κατέστησε επείγουσα ανάγκη τη μετάβαση στην 6η έκδοση του πρωτοκόλλου του Internet (IPv6), που παρέχει πολύ περισσότερες διευθύνσεις από ό,τι η τρέχουσα 4η έκδοση. Επιπλέον, η προβλεπόμενη εκατονταπλάσια αύξηση της ιντερνετικής κυκλοφορίας θα απαιτήσει πολύ αποδοτικότερα δίκτυα και τεχνολογία πακετομεταγωγής.

Η απόκριση της eEurope

Η Επιτροπή προωθεί ένα νέο, φιλοανταγωνιστικό κανονιστικό πλαίσιο, με το οποίο θα ενισχυθεί ο ανταγωνισμός και θα ληφθεί υπόψη η αυξανόμενη ταχύτητα των εξελίξεων στον τομέα, ανταποκρινόμενη στη σύγκλιση και στις μεταβαλλόμενες συνθήκες της αγοράς και της τεχνολογίας. Πρέπει να καταβληθεί κάθε δυνατή προσπάθεια για να εξασφαλιστεί η θέσπισή του πριν από το τέλος του 2001. Εν τω μεταξύ, θα πρέπει να αναπτυχθεί κατά προτεραιότητα ο ανταγωνισμός στον τοπικό βρόχο. Η Επιτροπή συνέστησε επομένως τη χωριστή χρέωση (αποδεσμοποίηση) του τοπικού βρόχου έως το τέλος του 2000. Επιπλέον, θα πρέπει να διατεθούν οι απαραίτητες συχνότητες για πολυμεσικά ασύρματα συστήματα. Η Επιτροπή θα αντλήσει τα ενδεδειγμένα συμπεράσματα από την τομεακή έρευνα σχετικά με υπερβολική τιμολόγηση μισθωμένων γραμμών, που θα διεξαχθεί βάσει της κοινοτικής νομοθεσίας περί ανταγωνισμού.

Προτεραιότητα για την Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί η εξασφάλιση ότι οι λιγότερο ευνοημένες περιοχές θα μπορέσουν να συμμετάσχουν επί ίσοις όροις στην κοινωνία των πληροφοριών. Κατά συνέπεια, έργα όπου ενθαρρύνεται η εμπέδωση και εδραίωση νέων τεχνολογιών πρέπει να αποτελέσουν καίριο στοιχείο στις αναπτυξιακές προτεραιότητες των περιφερειών. Οι δημόσιες επενδύσεις σε υποδομή της κοινωνίας των πληροφοριών, σε λιγότερο ευνοημένες περιοχές, δύνανται να αιτιολογηθούν σε περιπτώσεις αποτυχίας της αγοράς, εφόσον οι ιδιωτικές επενδύσεις δεν μπορούν να είναι κερδοφόρες αφεαυτές. Οι εν λόγω επενδύσεις πρέπει να πραγματοποιηθούν κατά τρόπο που δεν στρεβλώνει τον ανταγωνισμό και που είναι τεχνολογικώς ουδέτερος. Οι επενδύσεις πρέπει να καθορίζονται από κάθε περιφέρεια και βάσει της εκάστοτε οικονομικής και κοινωνικής διάρθρωσης. Η Επιτροπή ανέλαβε να αναβαθμίσει την προτεραιότητα των έργων που είναι συναφή με την κοινωνία των πληροφοριών, στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων. Ανάλογη αναθεώρηση των προτεραιοτήτων έχει ανακοινώσει και η Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ).

Σε σχέση με το Internet επόμενης γενιάς, η Επιτροπή θα δρομολογήσει πρωτοβουλία που στοχεύει στην κινητοποίηση των οργανισμών τηλεπικοινωνιών και των κατασκευαστών εξοπλισμού ώστε να συνεργαστούν με παρόχους υπηρεσιών και χρήστες για την εξασφάλιση της ταχείας ανάπτυξης και χρήσης του IPv6.

TTTABLE

β). Ταχύτερο Internet για ερευνητές και φοιτητές

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας ζήτησε:

* τη δημιουργία, έως το τέλος του 2001, διευρωπαϊκού δικτύου μεγάλης ταχύτητας για ηλεκτρονική επιστημονική επικοινωνία, το οποίο θα συνδέει ερευνητικά ιδρύματα και πανεπιστήμια, καθώς και επιστημονικές βιβλιοθήκες, επιστημονικά κέντρα και, σταδιακά, σχολεία.

Η πρόκληση

Τα δίκτυα υψηλών ταχυτήτων θα διανοίξουν νέες δυνατότητες στην συλλογική μάθηση και έρευνα. Εφαρμογές που έχουν αναπτυχθεί σε πανεπιστημιακά ιδρύματα σήμερα αποτελούν συχνά τη βάση για τις αυριανές εμπορικές εφαρμογές. Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή πρέπει να εξασφαλίσουν την πλήρη αξιοποίηση αυτού του δυναμικού καινοτομίας.

Με το ταχύτερο Internet εμφανίζεται μια νέα αντίληψη λειτουργίας των υπολογιστών - οι κατανεμημένοι υπολογιστές μέσω δικτύων. Πρόκειται για την ιδέα του 'World Wide Grid', WWG, δηλαδή του παγκόσμιου πλέγματος. Το νόημα είναι η διευκόλυνση της συνεργασίας μεταξύ γεωγραφικά διασπαρμένων ομάδων όλους τους επιστημονικούς κλάδους και βιομηχανικά πεδία, παρέχοντας τους τη δυνατότητα να έχουν κοινή χρήση δεδομένων και υπολογιστικής υποδομής, που θα συνεργάζονται σε πραγματικό χρόνο. Για το WWG απαιτείται περαιτέρω ανάπτυξη, ενοποίηση και επικύρωση τεχνολογίας που θα παρέχει τη δυνατότητα αδιάκοπης ενοποίησης δικτύων, υπολογιστών και αποθήκευσης σε ενοποιημένο σύστημα.

Η απόκριση της eEurope

Η Επιτροπή δρομολόγησε πρόσφατα τη δραστηριότητα δικτύωσης της έρευνας, στο 5ο πρόγραμμα πλαίσιο, όπου θα διατεθούν 80 εκατ. EUR για εξασφάλιση της αναβάθμισης της διευρωπαϊκής χωρητικότητας στα 2,5 Gbit/s. Η Ευρώπη πρέπει να επενδύσει περισσότερα για μια γνήσια 'υπερσύγχρονη' υποδομή και για τις απαιτούμενες τεχνολογίες για την πλήρη αξιοποίησή της.

Τον Ιανουάριο του 2000, η Επιτροπή δημοσίευσε ανακοίνωση με τίτλο «Για έναν ενιαίο ευρωπαϊκό χώρο στον τομέα της έρευνας», όπου καθορίζονται ως στρατηγικές προτεραιότητες η καλύτερη χρήση των ηλεκτρονικών δικτύων από την ευρωπαϊκή επιστημονική κοινότητα και η δημιουργία ιδεατών κέντρων αριστείας.

Το πρόγραμμα IST υποστηρίζει ήδη έργα με θέμα κατανεμημένα συστήματα πληροφορικής, απαιτούνται όμως μείζονες προσπάθειες ώστε η τεχνολογία αυτή να φθάσει σε όλους τους ερευνητές. Θα εξασφαλιστούν επομένως επαρκείς όροι για την υποστήριξη της ανάπτυξης του WWG.

Οι ταχύτεροι ιντερνετικοί δικτυακοί κορμοί δεν πρόκειται να βελτιώσουν σημαντικά τις επιδόσεις ερευνητών και φοιτητών εάν δεν έχουν πρόσβαση σε υψηλής ταχύτητας συνδέσεις και ποιοτικές εφαρμογές, που θα υποστηρίζονται από εύχρηστες και ανεξάρτητες από δίκτυα διεπαφές. Τούτο συνεπάγεται μεγάλες βελτιώσεις σε εσωτερικά πανεπιστημιακά δίκτυα που θα δώσουν τη δυνατότητα συλλογικής ευελιξίας και καινοτόμων μορφών μάθησης και συνεργασίας σε τοπικό επίπεδο.

TTTABLE

γ). Ασφαλή δίκτυα και έξυπνες κάρτες

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας θεώρησε ότι

* η εμπιστοσύνη των καταναλωτών είναι παράγοντας καίριας σημασίας για την ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου.

Η πρόκληση

Τα ασφαλή δίκτυα και η ασφαλής πρόσβαση με χρήση έξυπνων καρτών αποτελούν ζωτικής σημασίας στοιχεία για την οικοδόμηση εμπιστοσύνης στο ηλεκτρονικό εμπόριο. Συχνά έχουν διατυπωθεί ανησυχίες, μεταξύ άλλων από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο [8], σχετικά με τη δυνατότητα παραβίασης της ιδιωτικής ζωής των χρηστών του δικτύου. Επιπλέον, εμφανίζονται νέες μορφές εγκληματικών πράξεων που χρησιμοποιούν τα εργαλεία της κοινωνίας των πληροφοριών. Καθ' όσον το Internet καθίσταται πανταχού παρόν για όλες τις επιχειρήσεις και τις προσωπικές επικοινωνίες, αυξάνεται η ευαισθησία και η οικονομική αξία του περιεχομένου των μεταβιβαζόμενων πληροφοριών. Η οικονομική ζημία που προξενείται από διαταραχές (π.χ. από ιούς, επιθέσεις άρνησης παροχής υπηρεσίας) της λειτουργίας του Internet αυξάνεται διαρκώς.

[8] Η έκθεση Read σχετικά με την eEurope υπογράμμισε ότι '... η ανάπτυξη ασφαλών συστημάτων αναγνώρισης, συστημάτων προστασίας του απορρήτου των μηνυμάτων και μεθόδων που θα εμποδίζουν την αλλοίωσή τους έχει πρωταρχική σημασία για την ανάπτυξη μιας ψηφιακής, ανταγωνιστικής και κινητής eEurope'.

Η προστασία της ασφάλειας μπορεί να είναι δαπανηρή και να επιβραδύνει την ταχύτητα του δικτύου. Για το σκοπό αυτό δεν μπορούν να επιβληθούν αυθαίρετες λύσεις, αλλά η αγορά θα πρέπει, κατά το δυνατόν, να αφεθεί ελεύθερη για να καθορίσει το κατάλληλο επίπεδο ασφάλειας για τις ανάγκες των χρηστών. Ωστόσο, πολλοί καθημερινοί χρήστες δεν έχουν επίγνωση της σχετικής έλλειψης προστασίας του ιδιωτικού χαρακτήρα των συναλλαγών τους, όπως και των μέσων με τα οποία μπορούν να προστατευθούν. Ιδιαίτερα, δεν διατίθενται αρκετές βάσιμες πληροφορίες σχετικά με την αξιοπιστία των προϊόντων.

Από την πλευρά της προσφοράς, διατίθενται στην αγορά πολλά ευρωπαϊκά προϊόντα ασφάλειας με υψηλή ποιότητα. Αναπτύσσονται νέες τεχνολογίες και η βιομηχανία εξελίσσεται ικανοποιητικά. Υπάρχουν πάντως προβλήματα σε σχέση με την ένταξη των προϊόντων αυτών σε κυρίαρχα λειτουργικά συστήματα και εφαρμογές λογισμικού καθώς και όσον αφορά την εν γένει διαλειτουργικότητά της.

Η εκτεταμένη ανάπτυξη των έξυπνων καρτών στην Ευρώπη αποτελεί ήδη ένα ισχυρό σημείο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η αγορά όμως είναι κατακερματισμένη, τόσο μεταξύ χωρών όσο και κλαδικά. Απαιτείται ανάληψη περαιτέρω προσπαθειών για την επιτάχυνση, κωδικοποίηση και εναρμόνιση της χρήσης σε κλίμακα ΕΕ, καθώς επίσης και στις υποψήφιες για ένταξη χώρες.

Η απόκριση της eEurope

Με την πρωτοβουλία eEurope προτείνεται η ανάληψη εστιασμένης δράσης σε τρία κύρια πεδία:

* Αυξημένη ασφάλεια πρόσβασης σε ηλεκτρονικές υπηρεσίες με την ενθάρρυνση της χρήσης έξυπνης κάρτας - σε όλες τις μορφές

Η έξυπνη κάρτα είναι μια πολυλειτουργική τεχνολογία που μπορεί να εξασφαλίσει προστασία της ιδιωτικής ζωής και του απορρήτου, της οποίας το δυναμικό δεν έχει ακόμα πλήρως αξιοποιηθεί. Η δραστηριότητα αυτή δρομολογήθηκε ήδη κατά την 'διάσκεψη για την έξυπνη κάρτα', στη Λισαβόνα στις 11 Απριλίου 2000, ενώ η βιομηχανία έδειξε προθυμία να ακολουθηθούν κοινές προσπάθειες. Οι συμμετέχοντες ενέκριναν ένα κείμενο αρχών σε σχέση με τις έξυπνες κάρτες, όπου περιλαμβάνεται λεπτομερές σχέδιο εργασιών. συμφωνήθηκε η συγκρότηση ομάδας δράσης υψηλού επιπέδου για την εισαγωγή και υποστήριξη κοινής ανάπτυξης στη διάδοση της έξυπνης κάρτας στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

* Ευρύτερη διάδοση λύσεων για ιντερνετική ασφάλεια.

Οι έξυπνες κάρτες αποτελούν μια από τις λύσεις για ασφαλείς ηλεκτρονικές υπηρεσίες, ιδίως για το Internet. Ωστόσο, δεδομένων του σύνθετου χαρακτήρα και της αυξανόμενης σημασίας που έχουν τα θέματα ασφάλειας στο Internet, απαιτείται ευρύτερη ανταπόκριση. Η κύρια αρμοδιότητα για την εξασφάλιση ευρύτερης ευαισθητοποίησης και εδραίωσης των προϊόντων ασφαλείας ανήκει σαφώς στη βιομηχανία. Ωστόσο, υπάρχουν πεδία όπου η αναδυόμενη αυτή βιομηχανία έχει ανάγκη από προσπάθειες του δημόσιου τομέα για ενίσχυση της ανάπτυξής της. Οι προτεινόμενες δράσεις στοχεύουν επομένως κυρίως στην ενθάρρυνση και επανενίσχυση ιδιωτικών πρωτοβουλιών.

* Βελτιωμένος συντονισμός για την καταπολέμηση της εγκληματικότητας στον κυβερνοχώρο

Στις 15-17 Μαΐου 2000 διοργανώθηκε στο Παρίσι διάσκεψη της ομάδας G-8 για θέματα ασφάλειας και εμπιστοσύνης στον κυβερνοχώρο. Παράλληλα εξετάζεται, στο Συμβούλιο της Ευρώπης, σύμβαση σχετικά με αξιόποινες πράξεις στον κυβερνοχώρο, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή καταρτίζει ανακοίνωση επί του θέματος. Η eEurope αναμένεται να διασφαλίσει την καθιέρωση καλύτερου μηχανισμού συντονισμού με σκοπό ευρύτερη συζήτηση και συνεργασία στο καίριο αυτό θέμα.

TTTABLE

Στόχος 2: Επένδυση σε άτομα και δεξιότητες

α) Η ευρωπαϊκή νεολαία στην ψηφιακή εποχή

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας ζήτησε ότι:

* Κάθε πολίτης πρέπει να διαθέτει τις δεξιότητες που απαιτούνται για τη ζωή και την εργασία στη νέα κοινωνία των πληροφοριών

* Τα κράτη μέλη πρέπει να εξασφαλίσουν ότι όλα τα σχολεία της Ένωσης θα έχουν πρόσβαση στο Internet και σε πολυμέσα έως το τέλος του 2001

* Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι όλο το απαιτούμενο διδακτικό προσωπικό θα είναι εξοικειωμένο με τη χρήση του Internet και των πολυμέσων έως το τέλος του 2002

* Τα σχολεία θα συνδεθούν, σταδιακά, με το υπερταχύ διευρωπαϊκό δίκτυο ηλεκτρονικών επιστημονικών επικοινωνιών, που θα δημιουργηθεί έως το τέλος του 2001

* Τα ευρωπαϊκά συστήματα εκπαίδευσης και κατάρτισης πρέπει να προσαρμοστούν στην κοινωνία της γνώσης.

Η πρόκληση

Τα κράτη μέλη σημειώνουν ορατή πρόοδο όσον αφορά τη σύνδεση σχολίων με το Internet. Πρέπει να γίνουν περισσότερα, συγκεκριμένα:

i. πρέπει να υπάρχει επαρκής αριθμός υπολογιστών και ταχέων συνδέσεων με το Internet.

ii. ο εγκατεστημένος εξοπλισμός και το διαθέσιμο λογισμικό, περιεχόμενα και υπηρεσίες πρέπει να αντιστοιχούν στις τρέχουσες ανάγκες.

iii. η τρέχουσα χρήση των νέων αυτών εργαλείων πρέπει να εξασφαλίζεται από καλά καταρτισμένο διδακτικό προσωπικό, καθώς και με την προσαρμογή των προγραμμάτων σπουδών για διδάσκοντες και διδασκόμενους.

Η απόκριση της eEurope

Τα κράτη μέλη έχουν την κύρια αρμοδιότητα για την επίτευξη των στόχων. Ο ρόλος της Κοινότητας είναι να υποστηρίζει τα κράτη μέλη παρέχοντας γενική ώθηση, συμβάλλοντας στον συντονισμό των προσπαθειών τους, προάγοντας νέες τεχνολογίες και εφαρμογές, καθώς επίσης και χρηματοδοτώντας τη διάδοση βέλτιστων πρακτικών και τη διασυνοριακή δικτύωση των σχολείων. Σημαντική ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία συνιστά η εξασφάλιση ότι οι τεχνολογικές λύσεις, το λογισμικό και τα περιεχόμενα δεν αναπτύσσονται απομονωμένα, σε εθνικό επίπεδο. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να είναι σε θέση να διδάσκονται από τις εμπειρίες των άλλων και να στηρίζονται στα επιτεύγματα όλων.

Η προσαρμογή των σχολείων στις απαιτήσεις της ψηφιακής εποχής δεν θα πρέπει να πραγματοποιείται σε βάρος άλλων προτεραιοτήτων. Το Internet δεν θα επιλύσει τα υφιστάμενα καθημερινά προβλήματα, λόγου χάριν όσον αφορά την επάρκεια διδακτικού προσωπικού, προϋπολογισμών και υποδομής. Θα πρέπει επομένως να διατεθούν πρόσθετοι οικονομικοί πόροι για την επίτευξη του φιλόδοξου στόχου που συνιστά η εξασφάλιση ότι όλοι οι μαθητές θα είναι ψηφιακώς εγγράμματοι αποφοιτώντας από το σχολείο. Θα πρέπει επίσης να ενθαρρυνθεί η βιομηχανία να διαδραματίσει ενεργότερο ρόλο μέσω καινοτόμων και αποτελεσματικών κοινοπραξιών δημοσίου-ιδιωτών.

Η Επιτροπή θα συγκεντρώσει επιμέρους εκπαιδευτικές δράσεις στη συμπληρωματική πρωτοβουλία eLearning που δρομολογείται. Η πρωτοβουλία αυτή θα περιλάβει στόχους της eEurope σε πλαίσιο εκπαιδευτικού προσανατολισμού και θα ασχοληθεί με το αίτημα της διάσκεψης κορυφής της Λισαβόνας για την προσαρμογή των ευρωπαϊκών συστημάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης στην κοινωνία των πληροφοριών.

TTTABLE

Β) Η εργασία στην οικονομία της γνώσης

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας συνεπέρανε ότι:

* Υπάρχει διευρυνόμενη έλλειψη δεξιοτήτων, ειδικά στην τεχνολογία των πληροφοριών, όπου ολοένα και περισσότερες θέσεις εργασίας παραμένουν κενές.

* Τα ευρωπαϊκά συστήματα κατάρτισης πρέπει να προσαρμοστούν στις απαιτήσεις της κοινωνίας της γνώσης για την προσφορά ευκαιριών κατάρτισης, προσαρμοσμένων σε συγκεκριμένες ομάδες στόχους, καθώς και στους απασχολούμενους των οποίων οι δεξιότητες κινδυνεύουν να αχρηστευθούν λόγω της ταχείας αλλαγής.

* Πρέπει να αποδοθεί μεγαλύτερη προτεραιότητα στην δια βίου μάθηση, ως βασικό στοιχείο του ευρωπαϊκού κοινωνικού μοντέλου.

* Ανάγκη για ουσιαστική αύξηση των κατά κεφαλήν επενδύσεων σε ανθρώπινο δυναμικό.

* Ένα ευρωπαϊκό πλαίσιο πρέπει να καθορίζει τις νέες βασικές δεξιότητες που πρέπει να παρέχει η δια βίου μάθηση και πρέπει να θεσπιστεί ευρωπαϊκό δίπλωμα βασικών δεξιοτήτων στις τεχνολογίες των πληροφοριών (ΤΠ).

* Ανάγκη προσαρμοστικότητας, χάρη στην ευέλικτη διαχείριση του χρόνου εργασίας και με τη διευκόλυνση του συμβιβασμού της επαγγελματικής με την οικογενειακή ζωή.

Η πρόκληση

Στη Λισαβόνα κατέστη σαφές ότι η επίτευξη πλήρους απασχόλησης απαιτεί ριζικό μετασχηματισμό της οικονομίας και των δεξιοτήτων ώστε να ανταποκρίνονται στις ευκαιρίες της νέας οικονομίας.

Η πρώτη πρόκληση είναι η εκπαίδευση και η κατάρτιση. Η εκπαίδευση θα έχει μείζονα συνεισφορά στην ανάπτυξη νέων δεξιοτήτων, μοιραία όμως τα αποτελέσματά της δεν θα καρποφορήσουν παρά μακροπρόθεσμα. Πρέπει να γίνουν περισσότερα. Πρώτα απ' όλα, θέσεις εργασίας για επαγγελματίες στον κλάδο των τεχνολογιών των πληροφοριών, όπου σύμφωνα με μελέτες σχετικά με την έλλειψη δεξιοτήτων, στην Ευρώπη υπάρχει επί του παρόντος έλλειψη 800.000 θέσεων εργασίας, που αναμένεται να αυξηθεί σε ύψος 1,7 εκατ. θέσεων έως το 2003 εάν δεν αναληφθεί σχετική δράση [9]. Ωστόσο, η πρόκληση είναι ευρύτερη από απλή ανταπόκριση στην ζήτηση για επαγγελματίες του κλάδου των τεχνολογιών των πληροφοριών. Η ψηφιακή παιδεία αποτελεί ουσιώδες στοιχείο της προσαρμοστικότητας της εργασιακής δύναμης και της απασχολησιμότητας του συνόλου των πολιτών.

[9] Europe's Growing IT Skills Crisis A Special Report by IDC.

Η δεύτερη πρόκληση είναι η αύξηση των ποσοστών απασχόλησης κατά το δυνατόν εγγύτερα σε ποσοστό 70%, έως το 2010. Προς τούτο απαιτείται ανάληψη δράσης για βελτίωση των προοπτικών απασχόλησης των ομάδων με χαμηλά ποσοστά απασχόλησης, ιδίως των γυναικών και των μεγαλύτερων σε ηλικία εργαζομένων. Είναι επίσης απαραίτητο να καταστεί η εργασία ελκυστικότερη και προσιτότερη, μέσω ευέλικτων εργασιακών ρυθμίσεων, όπως η τηλεργασία.

Η τρίτη πρόκληση είναι ο εκσυγχρονισμός της οργάνωσης της εργασίας. Η μεγαλύτερη ευελιξία παρέχει στους εργαζόμενους τα τεχνολογικά οφέλη του κινητού ωραρίου και θέσης εργασίας. Οι κοινωνικοί εταίροι θα πρέπει να ενθαρρυνθούν να συμβάλουν με την στήριξη συμφωνιών σχετικά με την ευέλικτη εργασία, προς όφελος τόσο εργοδοτών όσο και απασχολουμένων.

Η απόκριση της eEurope

Τα κράτη μέλη και οι κοινωνικοί εταίροι έχουν την πρωταρχική αρμοδιότητα για διασφάλιση της απασχολησιμότητας και της προσαρμοστικότητας στη νέα οικονομία, ιδίως με την παροχή δεξιοτήτων και τον μετασχηματισμό της οργάνωσης της εργασίας. Η Επιτροπή διαδραματίζει κεντρικό συντονιστικό ρόλο στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής διαδικασίας απασχόλησης, που βασίζεται στην κατάρτιση κατευθυντήριων γραμμών για την απασχόληση, σε ευρωπαϊκή κλίμακα, και στη συνέχεια τις μεταφέρει στη μορφή των εθνικών σχεδίων δράσης για την απασχόληση. Στη συνέχεια της Λισαβόνας, οι στόχοι που αφορούν την κοινωνία των πληροφοριών θα βελτιωθούν περαιτέρω στις κατευθυντήριες γραμμές για την απασχόληση.

Η ομάδα υψηλού επιπέδου για την απασχόληση και την κοινωνική διάσταση της κοινωνίας των πληροφοριών (ESDIS), αποτελούμενη από εκπροσώπους των κρατών μελών, θα προβαίνει σε ετήσια αξιολόγηση της προόδου, με την παρακολούθηση των παρακάτω αναφερόμενων δράσεων και θα συμβάλει στη γενική αξιολόγηση του αντίκτυπου του σχεδίου δράσης eEurope στην απασχόληση.

TTTABLE

Γ) Συμμετοχή για όλους στην οικονομία της γνώσης

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας αναγνώρισε:

* ότι πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στα άτομα με ειδικές ανάγκες και στην καταπολέμηση του «πληροφορικού αποκλεισμού».

* ότι η νέα οικονομία δημιουργεί το δυναμικό για τον περιορισμό του κοινωνικού αποκλεισμού, τόσο με τα υψηλότερα επίπεδα ανάπτυξης και απασχόλησης, όσο και με τη διάνοιξη νέων δυνατοτήτων κοινωνικής συμμετοχής.

* κάθε πολίτης θα πρέπει να είναι εφοδιασμένος με τις απαραίτητες δεξιότητες για να ζήσει και να εργαστεί στη νέα κοινωνία των πληροφοριών.

Η πρόκληση

Τα συμπεράσματα της Λισαβόνας συνεπάγονται ότι η eEurope θα πρέπει να επεκτείνει το στόχο της συμμετοχικής της δράσης eParticipation. Τα οφέλη από την κοινωνία των πληροφοριών πρέπει να είναι προσιτά, όχι μόνο στα άτομα με ειδικές ανάγκες, αλλά και σε όσους βρίσκονται εκτός της αγοράς εργασίας και του εκπαιδευτικού συστήματος. Η δράση στο πεδίο αυτό θα συμβάλει στη νέα κοινοτική πρωτοβουλία για τη προώθηση της κοινωνικής ένταξης, που αποτελεί επίσης στόχο της διάσκεψης κορυφής της Λισαβόνας. Τα καίρια θέματα εξετάσθηκαν λεπτομερώς κατά την πρόσφατη υπουργική διάσκεψη στη Λισαβόνα.

Καθώς οι κυβερνητικές υπηρεσίες και σημαντικές δημόσιες πληροφορίες διατίθενται σε διαρκώς μεγαλύτερο βαθμό μέσω του ηλεκτρονικού δικτύου, η πρόσβαση για όλους τους πολίτες σε κυβερνητικές ιστοθέσεις καθίσταται σημαντική όπως η εξασφάλιση πρόσβασης σε δημόσια κτίρια. Όσον αφορά πολίτες με ειδικές ανάγκες, η πρόκληση συνίσταται στο να εξασφαλιστεί η ευρύτερη δυνατή προσβασιμότητα σε τεχνολογίες πληροφοριών εν γένει, καθώς και η συμβατότητά τους με υποβοηθητικές τεχνολογίες. Επίσης, οι νέες τεχνολογίες μπορούν συχνά να αποδειχθούν ευκολότερες στη χρήση τους για όλους, εάν εξεταστούν, από την αρχή της διαδικασίας σχεδιασμού, οι απαιτήσεις χρηστικότητας του συνόλου των δυνητικών καταναλωτών.

Η απόκριση της eEurope

Σε σχέση με την πρόσβαση για άτομα με ειδικές ανάγκες, η ομάδα υψηλού επιπέδου για την απασχόληση και την κοινωνική διάσταση στην κοινωνία των πληροφοριών (ESDIS), σε συνεργασία με την Επιτροπή, θα εξετάσει και θα παρακολουθήσει νομοθεσία και πρότυπα συναφή με την κοινωνία των πληροφοριών ώστε να εξασφαλιστεί η συμμόρφωσή τους με αρχές προσβασιμότητας.

Οι ιστοθέσεις του δημόσιου τομέα και το περιεχόμενό τους, στα κράτη μέλη και στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, πρέπει να σχεδιάζεται ώστε να είναι προσβάσιμη, εξασφαλίζοντας ότι πολίτες με ειδικές ανάγκες μπορούν να έχουν πρόσβαση στις πληροφορίες και να επωφελούνται πλήρως από το δυναμικό της ηλεκτρονικής κυβέρνησης.

Όσον αφορά την προσβασιμότητα όλων των τεχνολογιών της κοινωνίας των πληροφοριών ήδη από το στάδιο σχεδιασμού, πρόκειται για σχετικά νέο θέμα όσον αφορά την κατάρτιση των σχεδιαστών, και καλύπτεται μόνο σημειακά στην Ευρώπη. Υπάρχει ευρύ περιθώριο αμοιβαίας μάθησης μεταξύ κέντρων αριστείας, με σκοπό τη συγκρότηση συντονισμένης μεθόδου υψηλού επιπέδου.

Πέραν αυτών των δράσεων, θα απαιτηθούν περαιτέρω προσπάθειες για την αντιμετώπιση των προβλημάτων όσων αδυνατούν να επωφεληθούν πλήρως από την κοινωνία των πληροφοριών εξ αιτίας άλλων λόγων, όπως η φτώχεια ή η έλλειψη ενημέρωσης και κατάρτισης. Η διάθεση και προσβασιμότητα σε ιντερνετικά τερματικά στους δημόσιους χώρους - βιβλιοθήκες, γραφεία εύρεσης εργασίας, σχολεία - συνδυασμένη με επιτόπιες ευκαιρίες κατάρτισης θα μπορούσε να εξασφαλίσει την πρόσβαση για όλους.

TTTABLE

Στόχος 3: Τόνωση της χρήσης του Internet

α) Επιτάχυνση του ηλεκτρονικού εμπορίου

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας κατέληξε στα ακόλουθα συμπεράσματα:

* το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα πρέπει να θεσπίσουν το σύνολο της εκκρεμούσας νομοθεσίας σχετικά με το ηλεκτρονικό εμπόριο έως το τέλος του 2000. τα κράτη μέλη θα πρέπει να επιταχύνουν την μεταφορά τους στην εθνική νομοθεσία, που θα πρέπει να ολοκληρωθεί έως το 2001.

* η Επιτροπή και το Συμβούλιο θα πρέπει να εξετάσουν τον τρόπο με τον οποίο θα αυξηθεί η εμπιστοσύνη του καταναλωτή στο ηλεκτρονικό εμπόριο, ιδίως μέσω εναλλακτικών συστημάτων επίλυσης διαφορών

* η Επιτροπή, το Συμβούλιο και τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξασφαλίσουν ότι, έως το 2003, θα έχει καταστεί δυνατή η διενέργεια των κοινοτικών και των κρατικών προμηθειών επιγραμμικά (σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση)

* η ταχύτητα των τεχνολογικών μεταβολών ενδέχεται να απαιτήσει στο μέλλον νέες και πιο ευέλικτες απαιτήσεις.

Η πρόκληση

Το ηλεκτρονικό εμπόριο αναπτύσσεται ήδη δυναμικά στις συναλλαγές μεταξύ των επιχειρήσεων (το λεγόμενο ενδοεπιχειρησιακό ή ηλεκτρονικό εμπόριο B2B), με εταιρείες που προβαίνουν σε μείζονα αναδιάρθρωση των λειτουργιών τους σε πολλούς τομείς - τράπεζες, ασφάλειες, αυτοκινητοβιομηχανία κ.λπ. Τούτο συνεπάγεται θεμελιώδεις αλλαγές στον τρόπο λειτουργίας των εταιρειών, σε όλους τους τομείς της οικονομίας, 'παλαιούς' και 'νέους'. Είναι σημαντικό για τις ΜΜΕ να μην υστερήσουν σ' αυτή τη διαδικασία και να δραστηριοποιηθούν πέραν των εθνικών συνόρων.

Ωστόσο, στο πεδίο που αφορά τις σχέσεις επιχειρήσεων με καταναλωτές (ηλεκτρονικό εμπόριο B2C) τίθενται ορισμένες προκλήσεις κανονιστικού χαρακτήρα:

i. Συνεχίζουν να υπάρχουν παραλλαγές στο νομικό καθεστώς, γεγονός που προκαλεί δυσχέρειες για εταιρείες, ιδίως ΜΜΕ, που δραστηριοποιούνται σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση.

ii. Πρέπει να βελτιωθεί η εμπιστοσύνη των καταναλωτών ώστε το ηλεκτρονικό εμπόριο να αναπτύξει πλήρως το δυναμικό του.

Το ηλεκτρονικό εμπόριο παρέχει το δυναμικό για βελτίωση της αποτελεσματικότητας των κρατικών προμηθειών. Επίσης, αυξάνει τις ευκαιρίες των ΜΜΕ να συμμετέχουν στην αγορά αυτή, σε κοινοτική κλίμακα. Οι ηλεκτρονικές προμήθειες δεν έχουν ακόμα επεκταθεί ευρύτερα στις δημόσιες υπηρεσίες. Απαιτούνται προσπάθειες για αποσαφήνιση του νομικού καθεστώτος και για τη αναδιάρθρωση του διοικητικού συστήματος.

Η απόκριση της eEurope

Για να διασφαλιστεί η καθιέρωση της εσωτερικής αγοράς ηλεκτρονικού εμπορίου, η Επιτροπή πρότεινε ήδη σειρά νομοθετικών μέτρων. Η επικείμενη θέσπιση, από το Συμβούλιο, του «κανονισμού για αγαθά διπλής χρήσης», που μεταξύ άλλων προβλέπει εσωτερική αγορά για προϊόντα ασφάλειας, καθώς και η ταχεία θέσπιση της οδηγίας για το ηλεκτρονικό εμπόριο, αποτελούν πολύ θετικά σήματα. Οι υπόλοιπες προτάσεις πρέπει να θεσπιστούν το ταχύτερο δυνατό, ενώ τα κράτη μέλη πρέπει να επιταχύνουν τη μεταφορά τους στο εθνικό δίκαιο. Η καθιέρωση του ονόματος τομέα «.eu» θα συμβάλει περαιτέρω στην ανάπτυξη εσωτερικής αγοράς για το ηλεκτρονικό εμπόριο.

Όσον αφορά την εμπιστοσύνη των καταναλωτών, ο ιδιωτικός τομέας αναπτύσσει διάφορες πρωτοβουλίες - διατάξεις σήμανσης και ασφάλειας, δηλώσεις περί προστασίας της ιδιωτικής ζωής κ.λπ., είναι όμως δύσκολο να αξιολογηθούν από τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές. Υπάρχει συνεπώς ανάγκη κοινών κριτηρίων και διαφάνειας. Επιπλέον, οι επιχειρήσεις είναι αναγκασμένες να επενδύουν σημαντικούς πόρους και προσπάθειες για την ανάπτυξη αυτορρύθμισης και εναλλακτικών τρόπων επίλυσης διαφορών. Οι προσπάθειες αυτές θα αναληφθούν μόνον εάν υφίστανται επαρκή κίνητρα.

Οι ηλεκτρονικές προμήθειες πρέπει να επεκταθούν στο δημόσιο τομέα. Όλες οι απαιτούμενες νομοθετικές αλλαγές πρέπει να εξασφαλιστούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα παρακολουθεί τις εξελίξεις στα κράτη μέλη και θα καταβάλει παράλληλα μείζονες προσπάθειες για την προώθηση σημαντικών στοιχείων του συστήματός της για προμήθειες σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση.

TTTABLE

β) Κυβέρνηση σε απευθείας σύνδεση: ηλεκτρονική πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας ζήτησε στα συμπεράσματα:

* οι δημόσιες διοικήσεις να καταβάλλουν προσπάθειες σε όλα τα επίπεδα για εκμετάλλευση των νέων τεχνολογιών, για τη μεγαλύτερη δυνατή πρόσβαση στις πληροφορίες.

* τα κράτη μέλη θα πρέπει, έως το 2003, να εξασφαλίσουν γενικευμένη ηλεκτρονική πρόσβαση στις σημαντικότερες βασικές δημόσιες υπηρεσίες.

Η πρόκληση

Με τις ψηφιακές τεχνολογίες παρέχεται η ευκαιρία ευκολότερης πρόσβασης και χρήσης του πλούτου των πληροφοριών του δημόσιου τομέα. Με την ηλεκτρονική κυβέρνηση θα μπορούσε να μετασχηματισθεί η παλαιά οργάνωση του δημόσιου τομέα, ανταποκρινόμενη ταχύτερα στις υπηρεσίες που παρέχει. Μπορεί να αυξηθεί η απόδοση, να περιοριστούν οι δαπάνες και να επιταχυνθούν οι συνήθεις διοικητικές διαδικασίες, για πολίτες και επιχειρήσεις. Η ηλεκτρονική πρόσβαση θα αποτελούσε επίσης μείζονα συμβολή στην επιτάχυνση της μετάβασης προς την κοινωνία των πληροφοριών ενισχύοντας τις σημαντικότερες για τους ευρωπαίους ιντερνετικές υπηρεσίες. Η πρόκληση για τις δημόσιες υπηρεσίες είναι η ταχεία προσαρμογή τους στις νέες μεθόδους εργασίας και η θέσπιση νέων, καινοτόμων τρόπων εργασίας συμπεριλαμβανομένων των κοινοπραξιών με τον ιδιωτικό τομέα.

Ωστόσο, το δυναμικό αυτό δεν υλοποιείται πλήρως, Η μετάβαση προς τις ηλεκτρονικές συναλλαγές συνεπάγεται μείζονα μεταβολή των εσωτερικών διεργασιών στις δημόσιες υπηρεσίες, η διαχείριση των οποίων μπορεί να αποδειχθεί περίπλοκη. Επιπλέον, η ύπαρξη στην Ένωση διαφορετικών κανόνων πρόσβασης περιορίζουν την ανάπτυξη πανευρωπαϊκών υπηρεσιών.

Η απόκριση της eEurope

Στο πόρισμα της διαβούλευσης που διεξήχθη σε σχέση με την Πράσινη Βίβλο σχετικά με τις «πληροφορίες του δημόσιου τομέα στην κοινωνία των πληροφοριών», επισημαίνεται ανάγκη βελτίωσης της πρόσβασης, της διάδοσης και αξιοποίησης των πληροφοριών του δημόσιου τομέα στην Ευρώπη. Ανταποκρινόμενη, η πρωτοβουλία eEurope στοχεύει να διασφαλίσει ότι οι πολίτες θα έχουν εύκολη πρόσβαση σε βασικά δημόσια δεδομένα, καθώς και να προωθήσει την δικτυακή συναλλαγή μεταξύ πολιτών και κυβέρνηση.

Η πρόκληση της βελτίωσης της απόδοσης του δημόσιου τομέα απαιτεί αναστοχασμό της εσωτερικής οργάνωσης και των ηλεκτρονικών ανταλλαγών μεταξύ διαφόρων υπηρεσιών. Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή συνεργάζονται στο πεδίο αυτό με το πρόγραμμα IDA (ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ δημοσίων υπηρεσιών), που θα χρησιμοποιηθεί ως βάση για την ανάπτυξη πανευρωπαϊκών υπηρεσιών και την ανταλλαγή βέλτιστης πρακτικής. Επιπλέον, έχουν αναπτυχθεί νέες εφαρμογές μέσω του προγράμματος πλαισίου της ΕΕ, που διαθέτουν το δυναμικό υποστήριξης καινοτόμων λύσεων. Τέλος, η Επιτροπή πρόκειται η ίδια να αντιμετωπίσει την ανάγκη αναθεώρησης των εσωτερικών της διαδικασιών με σκοπό την καλύτερη αξιοποίηση των ψηφιακών τεχνολογιών στο πλαίσιο της εσωτερικής της μεταρρύθμισης.

TTTABLE

γ) Υγειονομική περίθαλψη σε απευθείας σύνδεση

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας επισήμανε ότι οι δημόσιες διοικήσεις πρέπει να καταβάλλουν ουσιαστικές προσπάθειες σε όλα τα επίπεδα ώστε να αξιοποιήσουν τις νέες τεχνολογίες προκειμένου να είναι όσο το δυνατόν πιο εύκολη η πρόσβαση στις πληροφορίες.

Η πρόκληση

Οι υπηρεσίες υγείας σε όλα τα κράτη μέλη αποτελούν μεγάλους, δαπανηρούς και πολυσύνθετους τομείς ως προς τη διαχείρισή τους. Κύριος στόχος της εν λόγω δράσης είναι η ανάπτυξη υποδομής εύχρηστων, επικυρωμένων και διαλειτουργικών συστημάτων για υγειονομική εκπαίδευση, πρόληψη ασθενειών και ιατρική περίθαλψη. Υφίστανται ήδη πολλά από τα εργαλεία που απαιτούνται για την υποδομή αυτή, ωστόσο πρέπει να καταβληθούν προσπάθειες σε επίπεδο κράτους μέλους για να πραγματοποιηθεί η μετάβαση προς την κατεύθυνση υλοποίησης της υποδομής κατά συνεκτικό τρόπο που θα επιτρέψει τη χρήση τεχνολογίας για την επίτευξη των στόχων που αφορούν την υγεία.

Παράλληλα με την απαίτηση υποδομής για επιγραμμική (απευθείας ηλεκτρονική) σύνδεση πολιτών, γιατρών και αρχών, υπάρχουν τέσσερις καίριες προκλήσεις για την πλήρη αξιοποίηση της υγειονομικής περίθαλψης σε απευθείας σύνδεση:

i. Οι ηλεκτρονικές υπηρεσίες υγείας αυξάνονται σε ολόκληρη την Ευρώπη καθώς και παγκοσμίως. Πρέπει, ανάλογα, να προσδιοριστούν και να διαδοθούν βέλτιστες πρακτικές. Παράλληλα, θα πρέπει να αναπτυχθούν κριτήρια συγκριτικής αξιολόγησης σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

ii. Οι πληροφορίες που σχετίζονται με την υγεία συγκαταλέγονται στις πληροφορίες για τις οποίες σημειώνεται η συχνότερη ζήτηση στο Internet. Επί του παρόντος όμως οι ευρωπαίοι πολίτες διαθέτουν πολύ περιορισμένους πόρους για αξιολόγηση της ποιότητας και της γνησιότητας των ζωτικών αυτών πληροφοριών.

iii. Οι δημόσιες δαπάνες για τηλεματικά εργαλεία και συσκευές συνιστούν σημαντικό κονδύλι των προϋπολογισμών υγείας. Επί του παρόντος υφίσταται όμως πολύ περιορισμένη ανεξάρτητη αξιολόγηση τεχνολογίας, ώστε να καθοδηγούνται οι αγοραστές κατά την λήψη των αποφάσεών τους. Παρομοίως, το ιατρικό προσωπικό χρειάζεται να έχει πρόσβαση σε ενημερωμένες, δικτυωμένες κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με δεδομένα δημόσιας υγείας που θα τους υποβοηθούν τη λήψη αποφάσεων όσον αφορά τη διαχείριση ασθενειών.

iv. Η Ευρώπη κατέχει επί του παρόντος ισχυρή θέση στην αναδυόμενη ηλεκτρονική βιομηχανία υγείας, που αποτελεί ποσοστό περίπου 6% της παγκόσμιας αγοράς ΤΠ. Συνεχίζει ωστόσο να υφίσταται ιδιαίτερη ανασφάλεια στον συναφή με την τηλεματική της υγείας κλάδο όσον αφορά ευθύνη και προστασία δεδομένων, τη νομιμότητα παροχής ιατρικής γνώμης σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση, καθώς και την παροχή φαρμακευτικών πληροφοριών και προϊόντων σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση.

Η απόκριση της eEurope

Η διαχείριση και λειτουργία των υπηρεσιών υγείας αποτελούν αρμοδιότητα των κρατών μελών, υπάρχει ωστόσο θέση για κοινοτικό ρόλο, συμπληρωματικό των δραστηριοτήτων τους, που αποσκοπεί στην βελτίωση της δημόσιας υγείας, την πρόληψη της ανθρώπινης ασθένειας σε όλες τις μορφές της και στην αποτροπή των πηγών κινδύνου για την ανθρώπινη υγεία (άρθρο 152 της συνθήκης Άμστερνταμ).

Μέσω του προγράμματος IST θα δρομολογηθεί δράση για τον προσδιορισμό και διάδοση βέλτιστων πρακτικών στον τομέα της υγείας, καθώς και για την ανάπτυξη κριτηρίων συγκριτικής αξιολόγησης. Εξάλλου, σε συνεργασία με βασικούς εμπειρογνώμονες, θα καθιερωθεί σειρά ποιοτικών κριτηρίων για ιστοθέσεις συναφείς με θέματα υγείας, που θα αποτελέσει τη βάση για σήμα αξιοπιστίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Η Επιτροπή θα δημοσιεύσει ανακοίνωση σχετικά με «νομικές πτυχές της υγείας σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση» το 2001. Στόχος θα είναι η ανασκόπηση της ισχύουσας οικείας νομοθεσίας στο πεδίο, με αποσαφήνιση της υφιστάμενης νομοθεσίας και οικοδόμηση μέτρων εμπιστοσύνης για την είσοδο της βιομηχανίας στην αγορά. Η απόκριση της eEurope θα στοχεύει στην επιτάχυνση της ανάπτυξης της αγοράς.

Εις βάθος αξιολογήσεις τεχνολογίας σε ευρωπαϊκή κλίμακα σχετικά με καίριες εφαρμογές στην τηλεματική υγεία, με σκοπό την αποτίμηση της σκοπιμότητάς τους ως προς διαλειτουργικότητα και συνδυασμό κόστους - αποτελεσματικότητας. Θα συγκροτηθούν επίσης ειδικά δίκτυα αποτίμησης δεδομένων, συμπεριλαμβανομένου ενός δικτύου αποτελεσματικότητας φαρμακευτικών ουσιών, που θα συμβάλει ώστε τα συστήματα υγείας των κρατών μελών να προβαίνουν σε ενημερωμένες αποφάσεις αγοράς, καθώς και δικτυωμένες βάσεις δεδομένων σχετικά με τη συχνότητα μεταδοτικών ασθενειών στα κράτη μέλη. Η Επιτροπή θα διευκολύνει τη συγκρότηση δικτύων από τα κράτη μέλη σε ευρωπαϊκό επίπεδο, παρέχοντας ποιοτική διασφάλιση σε ευρωπαϊκή κλίμακα.

TTTABLE

δ) Ευρωπαϊκό ψηφιακό περιεχόμενο για παγκόσμια δίκτυα

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας διαπίστωσε ότι :

* Οι βιομηχανίες περιεχομένου δημιουργούν προστιθέμενη αξία με την αξιοποίηση και δικτύωση της ευρωπαϊκής πολιτιστικής ποικιλομορφίας

* Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή θα πρέπει να εξασφαλίζουν τη διάθεση περιεχομένου για δίκτυα υψηλών ταχυτήτων.

Η πρόκληση

Οι βιομηχανίες περιεχομένου αποτελούν ταχέως αναπτυσσόμενο τμήμα της ευρωπαϊκής οικονομίας. Η Ευρώπη διαθέτει ισχυρή βάση όπου μπορεί να οικοδομήσει δυναμική βιομηχανία ψηφιακού περιεχομένου - έναν τυπογραφικό κλάδο με μακρά παράδοση και ευρεία πολιτιστική κληρονομιά όπως και γλωσσική ποικιλομορφία, που μπορούν να αξιοποιηθούν, καθώς και σημαντικό και αναπτυσσόμενο οπτικοακουστικό τομέα. Μια καίρια πρόκληση για τις ευρωπαϊκές βιομηχανίες περιεχομένου είναι η πλήρης εκμετάλλευση των ευκαιριών που προκύπτουν από τις ψηφιακές τεχνολογίες είναι κατά συνέπεια ουσιαστικής σημασίας η υποστήριξη της ψηφιοποίησης της παραγωγής και η διανομή ευρωπαϊκού ψηφιακού περιεχομένου. Εξάλλου, η Ευρώπη διαθέτει 100.000 πολιτιστικά ιδρύματα (μουσεία, βιβλιοθήκες και αρχεία) όπου απασχολούνται περισσότερα από 1 εκατ. άτομα. Τα ιδρύματα αυτά περιλαμβάνουν πλούτο πληροφοριών που θα μπορούσε να γίνει προσιτότερος και να αξιοποιηθεί αποδοτικότερα.

Οι κύριες προκλήσεις είναι η εδραίωση νέων τεχνολογιών για τη δημιουργία νέου περιεχομένου, η ψηφιοποίηση του υλικού, η διασφάλιση διαρκούς προσβασιμότητας και η ανάπτυξη νέων υπηρεσιών, μεταξύ των σημαντικών στόχων περιλαμβάνεται η ισχυρότερη υποστήριξη και στενότερη συνεργασία μεταξύ εκπαιδευτικών κοινοτήτων και βιομηχανίας περιεχομένων με συνακόλουθη κινητοποίηση υλικών και άυλων πόρων.

Ωστόσο, διάφοροι παράγοντες συμβάλουν στη δημιουργία του κινδύνου ότι το ευρωπαϊκό δυναμικό στο πεδίο αυτό δεν θα υλοποιηθεί.

i. Η ψηφιοποίηση των πολιτιστικών αγαθών είναι άνιση, περιορίζοντας την ικανότητα της βιομηχανίας για ανάπτυξη ευρωπαϊκών προϊόντων. Μια κατακερματισμένη ευρωπαϊκή αγορά εμποδίζει την ταχύτερη ανάπτυξη.

ii. Κύριο παράδειγμα αποτελεί η έλλειψη σαφήνειας και ομοιογένειας σε κανόνες σχετικά με πρόσβαση και αξιοποίηση των πληροφοριών του δημόσιου τομέα.

iii. Ανεπαρκής γλωσσική και πολιτιστική προσαρμογή του ψηφιακού περιεχομένου. Η εν λόγω προσαρμογή θα μπορούσε να βοηθήσει τις ευρωπαϊκές εταιρείες να αποκτήσουν παγκόσμια παρουσία και να εκμεταλλευτούν νέες αγορές.

iv. Ανεπαρκής συνεργασία μεταξύ εκπαιδευτικών και πολιτιστικών ιδρυμάτων και κοινοτήτων αφενός και της βιομηχανίας περιεχομένου αφετέρου.

v. Ο χαρακτήρας των περιεχομένων μεταβάλλεται - η Ευρώπη παρουσιάζει αδυναμία στην επιγραμμική (απευθείας ηλεκτρονική) διανομή περιεχομένου και πληροφοριών σε παγκόσμια δίκτυα. Το περιεχόμενο είναι ουσιώδες συστατικό για την τόνωση των ηλεκτρονικών πωλήσεων. Ταυτόχρονα, οι εξελίξεις στην κινητή πρόσβαση στο Internet και η αυξανόμενη σημασία του κινητού ηλεκτρονικού εμπορίου, συνεπάγονται ότι οι πάροχοι περιεχομένου θα πρέπει να προσαρμόσουν τα προϊόντα τους σε νέες διατάξεις/συσκευές πρόσβασης.

Η απόκριση της eEurope

Ανταποκρινόμενη στο αίτημα που διατύπωσε η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας, η Επιτροπή ενισχύει και ανανεώνει επί του παρόντος τις πρωτοβουλίες που παρέχουν στήριξη στις βιομηχανίες περιεχομένου της ψηφιακής εποχής. Από τη σκοπιά της δημιουργίας πολιτιστικού περιεχομένου, πρόκειται για την MEDIA plus για τον οπτικοακουστικό τομέα και για το νέο πρόγραμμα πλαίσιο CULTURE 2000. Ως συνέχεια στα προγράμματα INFO2000 και πολυγλωσσία και κοινωνία των πληροφοριών (MLIS), η Επιτροπή δρομολογεί πρόγραμμα που θα υποστηρίζει ευρωπαϊκό ψηφιακό περιεχόμενο σε παγκόσμια δίκτυα και θα προωθεί την γλωσσική ποικιλομορφία στην κοινωνία των πληροφοριών.

Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στην υποστήριξη της δημιουργίας ενός πλαισίου, ενισχυτικού της εμπορικής εκμετάλλευσης των πληροφοριών του δημόσιου τομέα καθώς και της ανάπτυξης πολυγλωσσικών υπηρεσιών, ενθαρρύνοντας την ανάπτυξη, διανομή και προώθηση ευρωπαϊκών οπτικοακουστικών έργων και πολυμεσικών προϊόντων, καθώς και την προώθηση της διάδοσης πολιτιστικών εκδηλώσεων σε απευθείας σύνδεση μέσω του Internet. Θα εξασφαλιστεί ευρύτερος συντονισμός προγραμμάτων ψηφιοποίησης σε ευρωπαϊκή κλίμακα ώστε να υπάρξει ευρύτερη πρόσβαση στην κοινή ευρωπαϊκή κληρονομιά.

TTTABLE

ε) Ευφυή συστήματα μεταφορών

Η διάσκεψη κορυφής της Λισαβόνας ζήτησε :

* την επιτάχυνση της ελευθέρωσης των μεταφορών με σκοπό την επίτευξη πλήρως λειτουργικής εσωτερικής αγοράς.

* Προώθηση το ταχύτερο δυνατό, εκ μέρους της Επιτροπής, των προτάσεών της αναφορικά με τη χρήση και διαχείριση του εναέριου χώρου.

Η πρόκληση

Η καίρια πρόκληση για την Ευρώπη είναι η ανταπόκριση στην αύξουσα ζήτηση κινητικότητας μέσα σε πεπερασμένα δίκτυα υποδομής μεταφορών. Όλα τα δίκτυα μεταφορών αντιμετωπίζουν τις τρεις βασικές προκλήσεις: συμφόρηση, ασφάλεια και έλλειψη νέων υπηρεσιών.

Η συμφόρηση αποτελεί μείζον πρόβλημα στις οδικές και εναέριες μεταφορές. Οι καθυστερήσεις στην εναέρια κυκλοφορία οφείλονται εν μέρει σε διαρθρωτικές ανεπάρκειες του συστήματος (διαχείριση του εναέριου χώρου), επίσης όμως και στον ετερογενή χαρακτήρα των διάφορων υφιστάμενων συστημάτων διαχείρισης της εναέριας κυκλοφορίας, τα οποία δεν συμβαδίζουν πάντοτε με την τεχνολογική ανάπτυξη. υπάρχει ανάγκη εισαγωγής εργαλείων αυτοματισμού για τους ελεγκτές της εναέριας κυκλοφορίας, μαζί με την εισαγωγή μετάδοσης δεδομένων αεροσκάφους μέσω ζεύξης δεδομένων. Η συμφόρηση στο οδικό δίκτυο είναι ιδιαίτερα οξυμένη σε αστικές περιοχές καθώς και σε διευρωπαϊκούς διαδρόμους, με συνακόλουθο αρνητικό περιβαλλοντικό αντίκτυπο.

Τα ευφυή συστήματα και υπηρεσίες για οδικές μεταφορές θα μπορούσαν να αμβλύνουν τις συμφορήσεις, συχνά όμως αναπτύσσονται κατά υπερβολικά κατακερματισμένο τρόπο, ώστε ο τελικός χρήστης να υφίσταται υπέρμετρες καθυστερήσεις πριν από την πλήρη επιχειρησιακή λειτουργία των υπηρεσιών. Τα κράτη μέλη πρέπει να συνεργαστούν μεταξύ τους και με τον ιδιωτικό τομέα για να επιταχυνθεί η ανάπτυξη συστημάτων ευφυών μεταφορών σε πόλεις και περιφέρεια, καθώς και για να καταστεί δυνατή η ανάπτυξη υπηρεσιών πληροφοριών κίνησης και πληροφοριών διαδρομής.

Οι ανησυχίες ως προς την ασφάλεια έχουν προβληθεί ιδιαίτερα έπειτα από μεγάλης έκτασης σιδηροδρομικά και θαλάσσια ατυχήματα. Η οδική ασφάλεια συνεχίζει να αποτελεί μείζον θέμα. Μολονότι δεν έχουν σημειωθεί πρόσφατα αεροπορικά ατυχήματα στην Ευρώπη, ο αριθμός των αναφερόμενων παρ' ολίγον ατυχημάτων αυξάνεται. Η ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών δυσχεραίνεται λόγω έλλειψης πληροφοριών, ενώ απαιτείται μεγαλύτερος βαθμός αναγνώρισης και παρακολούθησης της κίνησης κατά μήκος των ακτών των κρατών μελών, ιδιαίτερα πλοίων που μεταφέρουν ρυπογόνα προϊόντα.

Για τους οδηγούς και λοιπούς οδικούς χρήστες, τα συστήματα για βελτίωση της ασφάλειας αποτελούν το πρώτιστο μέλημά τους, ακολουθούμενο από τα συστήματα διευκόλυνσης (συνδρομή/προειδοποίηση). Η πρόκληση συνίσταται στην εισαγωγή συστημάτων ενεργού ασφάλειας σε όλα τα νέα οχήματα. Μείζων παράγων συμβολής στην δημόσια ασφάλεια και άνεση θα ήταν και ο καθορισμός θέσης κινητών κλήσεων μέσω του αριθμού 112 και η επακόλουθη πρόσβαση σε ολόκληρο το φάσμα υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης.

Καίρια ερμηνεία της έλλειψης νέων υπηρεσιών και τεχνολογικών λύσεων για προβλήματα συμφόρησης και ασφάλειας δίδεται από τον κατακερματισμό, μεταξύ των κρατών μελών, της διαχείρισης της υποδομής μεταφορών. Προκύπτει έτσι ένας φραγμός στους παρόχους υπηρεσιών που δεν είναι σε θέση να εκμεταλλευτούν τις οικονομίες κλίμακας στην ενιαία αγορά. Στην περίπτωση των σιδηροδρομικών μεταφορών, αυστηρές εθνικές απαιτήσεις, τεχνικού και επιχειρησιακού χαρακτήρα, παρεμποδίζουν την ανάπτυξη των σιδηροδρομικών επιχειρήσεων σε διευρωπαϊκή προοπτική.

Η απόκριση της eEurope

Σε προγράμματα των κρατών μελών και της ευρωπαϊκής έρευνας έχουν αναπτυχθεί τεχνολογικές λύσεις που μπορούν να αμβλύνουν τα παραπάνω αναφερθέντα προβλήματα. Υπάρχουν ελπιδοφόρες ενδείξεις ότι έχει αρχίσει η διάδοση και εφαρμογή των εν λόγω τεχνολογιών. Ο ρόλος της eEurope θα ήταν να δώσει το έναυσμα για νέες λύσεις και να επιταχύνει τη διάδοσή τους.

Απομένουν ακόμα να ληφθούν μείζονες αποφάσεις ως προς την ακολουθητέα πολιτική αναφορικά με τις ευφυείς μεταφορές. Τούτο ισχύει ιδίως όσον αφορά την εφαρμογή του 'ενιαίου ευρωπαϊκού ουρανού', την ανάπτυξη του συστήματος Galileo, την ανάπτυξη ευφυών συστημάτων στο οδικό, το σιδηροδρομικό δίκτυο και τις θαλάσσιες μεταφορές, καθώς και για το μέλλον των αστικών μεταφορών. Η Ευρώπη πρέπει να επενδύσει περισσότερο ώστε να εξασφαλίσει ότι οι εν γένει επιδόσεις των συστημάτων ευφυών μεταφορών θα επαρκούν για τη διαχείριση της ζήτησης που θα προκύψει από την αναμενόμενη αύξηση της κίνησης.

Ο ιδιωτικός τομέας έχει καίριο ρόλο να διαδραματίσει στην ανάπτυξη των υπηρεσιών ευφυών μεταφορών. Τα κράτη μέλη, υλοποιώντας τις δράσεις της eEurope, θα πρέπει να διασφαλίσουν την άρση των φραγμών στην ανάπτυξη ιδιωτικών υπηρεσιών.

TTTABLE

Παράρτημα - Ενδεικτικός κατάλογος δεικτών eEurope

1. Φθηνότερο και ασφαλές Internet

α) Φθηνότερη και ταχύτερη πρόσβαση στο Internet

- Διείσδυση του Internet (συνδεδεμένα νοικοκυριά, χρήστες Internet, πρόσβαση υψηλών ταχυτήτων)

- Κόστος πρόσβασης στο Internet

β) Ταχύτερο Internet για ερευνητές και φοιτητές

- ταχύτητα διασυνδέσεων και διαθέσιμες υπηρεσίες στο εσωτερικό και μεταξύ εθνικών ερευνητικών δικτύων (στην ΕΕ και παγκοσμίως)

- αριθμός καθιερωμένων εσωτερικών πανεπιστημιακών δικτύων υψηλών ταχυτήτων

γ) Ασφαλή δίκτυα και έξυπνη κάρτα

- ποσοστό του πληθυσμού που χρησιμοποιεί έξυπνες κάρτες για πρόσβαση ή/και για συναλλαγές

- διείσδυση αγοράς του IPSec

2. Επένδυση σε δεξιότητες και άτομα

α) Η ευρωπαϊκή νεολαία στην ψηφιακή εποχή

- αριθμός υπολογιστών ανά 100 μαθητές

- ποσοστό σχολείων στοιχειώδους και μέσης εκπαίδευσης στο Internet

- ποσοστό σχολείων με ευρυζωνικές ιντερνετικές συνδέσεις (συμπεριλαμβανομένων των δορυφορικών)

- αριθμός επισκέψεων σε εξυπηρετητές στον παγκόσμιο ιστό που λειτουργούν σε σχολεία και στο το δημόσιο εκπαιδευτικό σύστημα

β) Η εργασία στην οικονομία της γνώσης

- ποσοστό του εργασιακού δυναμικού που διαθέτει βασικές δεξιότητες πληροφορικής

- ποσοστό του εργασιακού δυναμικού που απασχολείται σε τηλεργασία

γ) Συμμετοχή για όλους στην οικονομία της γνώσης

- αριθμός δημόσιων τερματικών πρόσβασης στο internet ανά 1.000 άτομα

- αριθμός κέντρων αριστείας συνδεδεμένων με το δίκτυο σχεδιασμός για όλους

Ενθάρρυνση της χρήσης του Internet

α) Επιτάχυνση του ηλεκτρονικού εμπορίου

- ποσοστό ιστοθέσεων ηλεκτρονικού εμπορίου με σήματα αξιοπιστίας, σήματα ασφάλειας ή άλλες πιστοποιήσεις

- επίγνωση των καταναλωτών σχετικά με ύπαρξη εναλλακτικών συστημάτων επίλυσης διαφορών

- ποσοστό επιχειρήσεων που διεξάγουν άνω του 10% των συναλλαγών τους ηλεκτρονικά

- αριθμός δημόσιων τερματικών πρόσβασης στο internet ανά 1.000 άτομα

- αριθμός κέντρων αριστείας συνδεδεμένων με το δίκτυο 'σχεδιασμός για όλους'

β) Κυβέρνηση σε απευθείας σύνδεση: ηλεκτρονική πρόσβαση σε δημόσιες υπηρεσίες

- ποσοστό βασικών συναλλαγών με τις δημόσιες υπηρεσίες που διεξάγεται επιγραμμικά (σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση)

- ποσοστό κρατικών προμηθειών που διεξάγεται επιγραμμικά (σε απευθείας ηλεκτρονική σύνδεση)

γ) Υγειονομική περίθαλψη σε απευθείας σύνδεση

- ποσοστό παρόχων πρωτογενούς και δευτερογενούς υγειονομικής περίθαλψης που είναι δικτυωμένη σε περιφερειακό επίπεδο

- ποσοστό εγκατεστημένων ευρωπαϊκών ιστοθέσεων συναφών με την υγεία που υπόκεινται σε αξιολόγηση από ομοτίμους

δ) Ψηφιακό περιεχόμενο για παγκόσμια δίκτυα

- ποσοστό ιστοθέσεων της ΕΕ στις 20 δημοφιλέστερες σε εθνικό επίπεδο (αριθμός επισκέψεων)

- αριθμός ευρωπαϊκών πολυγλωσσικών πυλών

ε) Ευφυή συστήματα μεταφορών

- ποσοστό κλήσεων στον αριθμό 112 με πληροφορίες θέσης (εντοπισμός), στην Ευρώπη

- ποσοστό μεγάλων ευρωπαϊκών πόλεων με υπηρεσίες πληροφοριών κίνησης και σχεδιασμού διαδρομής

- ποσοστό ευρωπαϊκών δικτύων αυτοκινητοδρόμων (ως προς το συνολικό μήκος του δικτύου) που διαθέτουν συστήματα πληροφοριών και διαχείρισης κυκλοφοριακής συμφόρησης