ΕΠΙΤΡΟΠΗ TON ΕΥΡΟΠΑΙΚΩΝ KOINOTHTON 
Βρυξέλλες, 15.06.1995 
COM(95) 238 ηλικά 
ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ 
ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΟΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 

ΣΗΜΕΚ2ΣΗ 
Οι παραπομπές σε εκδοθείσες νομοθετικές πράξεις του Συμβουλίου ή της 
Επιτροπής καθώς και σε άρθρα της Συνθήκης εμφανίζονται στην παρούσα 
έκθεση συνοδευόμενες από αστερίσκο (*) και δεν περιλαμβάνουν υποσημείωση. 
Ο ακριβής τίτλος και τα λοιπά στοιχεία αναφοράς των εν λόγω πράξεων και 
άρθρων παρατίθενται στο παράρτημα 2 της έκθεσης. 
Τα παραρτήματα της έκθεσης του 1993 αποτελούν αντικείμενο χωριστής 
δημοσίευσης με τίτλο "Η κατάσταση του κοινοτικού δικαίου στον τομέα της 
εσωτερικής αγοράς", η οποία ενημερώνεται δύο φορές ετησίως και διατίθεται 
από τη ΓΔ XV. 
J<z» 
Σννοχτική χαρουσιαση 
Εισαγωγή 1 
Πρώτο μέρος - Γενική ανασκόπηση 4 
Δεύτερο μέρος - Αναλυτική επισκόπηση 31 
Τρίτο μέρος - Μελλοντικές προτεραιότητες 132 
Παραρτήματα 134 
JL· 
ΙΙεριεχόμενα 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
ΠΡΩΤΟ ΜΕΡΟΣ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
Τμήμα 1 - Συνολική αξιολόγηση της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς 
Τμήμα 2 - Πρόοδος στην εφαρμογή τον στρατηγικού προγράμματος 
§ 1 - Ολοκλήρωση του βασικού νομικού πλαισίου 
Α. Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και ιθαγένεια της Ένωσης 
Β. Φορολογία 
Γ. Λοιποί τομείς 
§ 2 - Η διαχείριση της ενιαίας αγοράς 
Α. Ενσωμάτωση τον κοινοτικοί) δικαίου 
Β. Επιβολή του κοινοτικού δικαίου 
α) Το πλαίσιο διοικητικής συνεργασίας 
β) Στήριξη της διοικητικής συνεργασίας 
γ) Κυρώσεις για παράβαση του κοινοτικού δικαίου 
Γ. Πρόσβαση στη δικαιοσύνη και δικαστική συνδρομή 
α) Η εκπαίδευση και η ενημέροχιη των ασκούντων νομικά επαγγέλματα 
σε θέματα κοινοτικού δικαίου 
β) Η πρόσβαση των καταναλωτών στη δικαιοσύνη 
γ) Ελεύθερη κυκλοφορία των αποφάσεων 
Δ. Αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της νομοθεσίας 
α) Στόχοι και πεδίο της έκθεσης 
β) Πραγματοποίηση γενικών μελετών 
Ε Στατιστικές 
α) Αξιολόγηση των επιπτώσεων της ενιαίας αγοράς 
β) Intrastat 
§ 3 - Η ανάπτυξη της ενιαίας αγοράς 
Α Εισαγωγή 
Β. Κανονιστική πολιτική 
Γ. Αρση των ρυθμιστικών παρεμβάσεων/απλοποίηση της νομοθεσίας 
Δ. Συστατική και δηλωτική κωδικοποίηση 
Ε Επικοινωνία και πολιτική ενημέρωσης 
§ 4 - Εξωτερικές πτυχές 
ΑΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
Εισαγωγή 
Τμήμα 1 - Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων 
§ 1 - Κατάργηση των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα 
§ 2 - Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων στην Κοινότητα 
Α Δικαίωμα διαμονής 
Β. Αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων 
Τμήμα 2 - Ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων 
§ 1 - Μέσα που προβλέπονται από το κοινοτικό δίκαιο για τη διασφάλιση 
των ελεύθερης κυκλοφορίας προϊόντων 
Γ Άοθοα 30 - 36 me συνθήκης ΕΚ 
Α. Εισαγωγή 
Β. Οι κυριότεροι τομείς παρέμβασης της Επιτροπής για την κατάργηση 
των εμποδίων στις συναλλαγές το 1994 
α) Τρόφιμα 
β) Φαρμακευτικά και ιατρικά προϊόντα 
γ) Αυτοκίνητα οχήματα 
δ) Άλλοι τόμε-ς και κλάδοι 
• Κ -•%<* ικευές 
• Χημικά προϊόντα 
• Ενέργεια 1 
4 
4 
7 
8 
8 
9 
10 
12 
12 
14 
14 
19 
21 
21 
22 
22 
23 
23 
24 
25 
27 
27 
27 
28 
28 
28 
28 
29 
29 
30 
31 
31 
31 
31 
31 
31 
32 
34 
34 
35 
35 
35 
36 
38 
38 
39 
39 
39 
40 
Η Ε % ΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
Ac 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 
/: Οι. κυριότερες απο<ράσεις του Αικαστηρίχη) 40 
α) ( )νομαοία πώλησης καλλυντικού προϊόντος 40 
β) Απαίτηση εγκρίσεακ; για την εμπορία συακευάιν εκπομπής και 
εκπομπής-λήψεως ραδιοεπικοινωνιών 41 
γ) Απαγόρευση ασκήσεως ορισμένων εμπορικών δραστηριοτήτων την Κυριακή 41 
δ) Συστηματικοί μεθοριακοί έλεγχοι κατά την εξαγιυγή αποκορίΗμομένου 
γάλατος σε σκόνη 41 
ε) Ελεύθερη κυκλοφορία των έργων από επάργυρο μέταλλο - υποχρεωτική 
σφραγίδα 42 
2° Τεννική εναραόνιση και τυποποίηση 42 
Α θέσπιση και εφαρμογή της νομοθεσίας στους διάφορους τομείς 42 
α) Γεωργικά προϊόντα 42 
• Κτηνιατρική νομοθεσία 43 
• Φυτουγειονομικός τομέας 45 
• Καταγγελίες 49 
β) Είδη διατροφής 49 
γ) Μηχανολογικός και ηλεκτρολογικός εξοπλισμός, συσκευές υπό πίεση, 
ιατρικές συσκευές και μετρολογία 51 
δ) Προϊόντα δομικών κατασκευών 52 
ε) Οχήματα με κινητήρα 53 
στ) Φαρμακευτικά προϊόντα 53 
ζ) Ναρκωτικά και ψυχότροπες ουσίες 54 
η) Χημικά προϊόντα 55 
θ) Εκρηκτικές ύλες 57 
ι) Παιχνίδια 58 
κ) Υποδήματα 59 
λ) Καλλυντικά προϊόντα 59 
μ) Εγκαταστάσεις με καλώδια 60 
ν) Σκάφη αναψυχής 60 
Β. Πολιτική τυποποίησης 61 
Γ. Πολιτική ποιότητας, πιστοποίησης, σήμανση πιστότητας 62 
3° Μέσα ποόλη-Φηα και ελένγου 64 
Α Πρόληψη νέων εμποδίων - Διαδικασία 83/189/ΕΟΚ* 64 
.) Διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών 64 
Β. Μέσα ελέγχου 65 
α) Γενική ασφάλεια των προϊόντων 65 
β) Εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης 66 
§ 2 - Ειδικό καθεστώς ελεύθερης κυκλοφορίας για νέα κράτη μέλη στον 
γεωργικό τομέα 66 
Τμήμα 3 - Ελεύθερη παροχή υπηρεσιών και δικαίωμα εγκατάστασης 67 
§ 1 - Εισαγωγή 67 
§ 2 - Τομείς ρυθμιζόμενοι από το νόμο 69 
Α Χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες 69 
α) Πιστωτικά ιδρύματα 69 
β) Ασφαλιστικές υπηρεσίες και συνταξιοδοτικά ταμεία 71 
γ) Χρηματιστήρια και αξιόγραφα 73 
Β. Μεταφορές 74 
α) Αερομεταφορές 75 
β) Οδικές μεταφορές 75 
γ) Ποτάμιες μεταφορές 76 
δ) Σιδηρόδρομοι 76 
ΊΓμήμα 4 - Ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων 77 
1[>ήμα S - Το επιχειρηματικό περιβάλλον 78 
§ 1 - Πολιτική ανταγωνισμού 78 
§ 2 - Διασυνοριακές πληρωμές 81 
§ 3 - Πνευματική και $Μ>ρΕ7«ινΜ*ή ιδιω&τιιρία 82 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
U 
Α. Πνευματική ιδιοκτησία #2 
Β. Βιομηχανική ιδιοκτησία #$ 
Γ. Αγίύνας κατά ίων παραποιήσεων/'απομιμήσεων #<5 
Δ. Νομολογία του Δικαστηρίου 86 
§ 4 - Δίκαιο των εταιρειών και οικονομικές πληροφορίες 87 
§ 5 - Φορολογία 89 
Α Έμμεση φορολογία 89 
Β. Αμεση φορολογία 91 
§ 6 - Μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις 94 
Α Πληροφόρηση 94 
Β. Συνεργασία 94 
Γ. Μέτρα στήριξης 95 
Δ. Εμπόριο 95 
Ε. Πρόσβαση σε χρηματοδοτικοί'^ πόρους 96 
ΣΤ. Μεταφορά επιχειρήσεων 96 
§ 7 - Εμπορικές επικοινωνίες 97 
§ 8 - Μέσα μαζικής ενημέρωσης 97 
Α. Ιδιοκτησία TÎXJV μέσων μαζικής ενημέρωσης 97 
Β. Νομική πρίχττασία των κρυπτογραφημένων σημάτων ραδιοτηλεοπτικών μεταδόσεαιν 98 
Γ. Πολιτική στον οπτικοακουστικό τομέα 99 
§ 9 - Προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα 99 
Τμήμα 6 - Δημόσιες συμβάσεις 101 
§ 1 - Εξέλιξη και εφαρμογή του νέου νομοθετικού πλαισίου 101 
Α Εφαρμογή του κοινοτικού νομικού πλαισίου 101 
α) Παρεμβάσεις της Επιτροπής 102 
β) Αποφάσεις του Δικαστηρίου 104 
§ 2 - Κοινοτική χρηματοδότηση 106 
§ 3 - Συμβουλευτικές Επιτροπές 107 
§ 4 - Συστήματα ενημέρωσης για τις δημόσιες συμβάσεις (SIMAP) 108 
§ 5 - Λοιπές δραστηριότητες 109 
Τμήμα 7 - Οικοδόμηση της εσωτερικής αγοράς στους τομείς που υπόκεινται σε 
ρυθμιστικές παρεμβάσεις 110 
§ 1 - Ενέργεια 1 ίο 
Α Νομοθετικές εξελίξεις 1 ίο 
α) Εξερεύνηση και παραγωγή υδρογονανθράκων 1 ίο 
β) Αγορές αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας 111 
// Εφαρμογή της νομοθεσίας και έλεγχος της εφαρμογής της \ \ \ 
α) Κρατικές ενισχύσεις 112 
β) Ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων 112 
γ) Κανόνες ανταγωνισμού 112 
δ) Τυποποίηση 112 
ε) Ειδική νομοθεσία στον τομέα της ενέργειας 113 
στ) Μεταφορά και παράνομο εμπόριο πυρηνικών υλικών 113 
§ 2 - Τηλεπικοινωνίες 113 
Τμήμα 8 - Διευρωπαϊκά Δίκτυα 116 
§ 1 - Εισαγωγή 116 
§ 2 - Τηλεπικοινωνίες και κοινωνία των πληροφοριών 117 
§ 3 - Μεταφορές και ενέργεια 118 
§ 4 - Χρηματοδότηση 119 
Τμήμα 9 - Η εσωτερική αγορά και άλλες κοινοτικές πολιτικές 119 
§ 1 - Η κοινωνική διάσταση της εσωτερικής αγοράς 119 
§ 2 - Καταναλωτές 121 
§ 3 - Εκπαίδευση και κατάρτιση 123 
§ 4 - Έρευνα 123 
Τμήμα 10 - Εξωτερικές πτυχές 124 
§ 1 - Εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου 124 
§ 2 - Κοινή εμπορική πολιτική 124 
Α. Καθεστώς ε ι ο-:· ωγών 124 
Β. Μέσα εμρ-χ^ιχής άμυνας 125 
4e. 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 
/; Συμφωνίες αμοιβαίας αναγνύ)ρισης 125 
Α. Καθεστώς εξαγωγών 125 
Ε Ασφάλιση εξαγωγικά/ν πιστώσεων 126 
ΣΤ. Μεταφορές 126 
Ζ. Εξέλιξη του κοινοτικού νομικού πλαισίου για τις δημάηες συμ/χίσεις μετά από 
τη σύναψη της συμφωνίας GAIT 127 
Η. Εξέλιξη του κοινοτικού νομικού πλαισίου για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες 
μετά από τη σύναψη της συμφωνίας GATT 127 
Θ. Εξωτερικές πτυχές του ζητήματος της διανοητικής ιδιοκτησίας 128 
§ 3 - Τελωνειακή Ένωση 128 
Α. Γενικότερη διοικητική συνεργασία στον τελίϋνειακό τομέα 128 
Β. Αμοιβαία συνδρομή στον τελυυνειακό και τον γεωργικό τομέα 131 
Γ. Τελωνειακές κυρώσεις 131 
ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ - ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ 132 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 134 
1 - Αρκτικόλεξα και συντομογραφίες 
2 - Αναφερόμενες κοινοτικές διατάξεις 
Α. Συνθήκη ΕΚ 
Β. Επίσημη Εφημερίδα - παραπομπές 
3 - Αναφερόμενες αποφάσεις του Δικαστηρίου 
4 - Πρόσφατες εκθέσεις, μελέτες και έρευνες για την ενιαία αγορά 
5 - Οργανισμοί που συνεργάστηκαν στην παρούσα έκθεση 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
44 
Α. 
Εισαγωγή 
Για τους πολίτες μας και τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις η ολοκλήρωση της ενιαίας 
αγοράς και η σταθερή βελτίωση της αποτελεσματικότητας της έχουν ζωτική σημασία 
για την πολιτική αξιοπιστία της Ένωσης. Η ενιαία αγορά εξακολουθεί να ταυτίζεται 
με τις προσπάθειες μας για την διαφύλαξη της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας 
μας, τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης και την τόνωση της οικονομικής 
ανάπτυξης. II δημιουργία και εδραίωση της συνιστούν μία συνεχή και δυναμική 
διαδικασία η οποία αποτελεί θεμέλιο για την υλοποίηση της οικονομικής σύγκλισης 
που είναι απαραίτητη για την ΟΝΕ. Το βασικό μήνυμα της Επιτροπής, στη δεύτερη 
αυτή ετήσια έκθεση της σχετικά με την ενιαία αγορά της Κοινότητας, είναι ότι, 
συνολικά, η ενιαία αγορά λειτουργεί, ακόμη και αν εξακολουθούν να υφίστανται 
προβλήματα σε αρκετούς τομείς. Είναι συνεπώς απαραίτητο να βελτιωθεί και να 
ενισχυθεί το νομικό και διοικητικό πλαίσιο, τόσο σε κοινοτικό όσο και σε εθνικό 
επίπεδο, προς το συμφέρον των πολιτών και των επιχειρήσεων. Η κατάργηση των 
ελέγχων στα σύνορα για την κυκλοφορία των αγαθών συνεπάγεται μεγαλύτερη 
αποτελεσματικότητα και χαμηλότερο κόστος για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις· τα 
κεφάλαια κυκλοφορούν ελεύθερα μεταξύ των κρατών μελών, οι διάφοροι φορείς 
παρέχουν τις υπηρεσίες τους σε νέες αγορές και περισσότερες επιχειρήσεις 
ανταγωνίζονται στις αγορές για τις δημόσιες συμβάσεις. Και οι ιδιώτες 
επωφελούνται επίσης από την ενιαία αγορά με το να μπορούν να εργάζονται σε 
άλλα κράτη μέλη. Στις περιπτώσεις στις οποίες συνεχίζουν να υφίστανται εμπόδια, 
αναπτύσσονται διοικητικοί μηχανισμοί για την ταχεία επίλυση των προβλημάτων, 
χωρίς να υπάρχει ανάγκη κίνησης διαδικασιών παράβασης. 
'Γο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο επιβεβαίωσε επανειλημμένα τη ζωτική σημασία της 
ενιαίας αγοράς Ωστόσο, είναι πια καιρός οι πολιτικές αυτές δεσμεύσεις να 
υλοποιηθούν με πράξεις. Κατά τη διάρκεια του 1994 σημειώθηκε μικρή πρόοδος σε 
επίπεδο Συμβουλίου των Υπουργών όσον αφορά τα λίγα (αλλά σημαντικά) 
απαραίτητα νομοθετικά μέτρα, ειδικότερα, δεν σημειώθηκε καμία πρόοδος σ^ον 
τομέα της κατάργησης του ελέγχου των προσώπων στα σύνορα. Σε ορισμένους 
τομείς, τα μέτρα που έχουν εκδοθεί δεν ενσωματώνονται στην εθνική νομοθεσία 
σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα που έχει θεσπιστεί· ένα άλλο βασικό θέμα είναι με 
ποιο τρόπο εφαρμόζονται στην πράξη τα μέτρα που έχουν ήδη ενσωματωθεί. Οι 
οργανώσεις των επιχειρηματιών και των καταναλωτών θεωρούν ότι, για ορισμένους 
βασικούς τομείς, οι καθυστερήσεις στην ενσωμάτωση και η ακατάλληλη εφαρμογή 
της κοινοτικής νομοθεσίας εξακολουθούν να αποτελούν τη σημαντικότερη απειλ'», 
για την ενιαία αγορά. 
Η εδραίωση της εσωτερικής αγοράς απαιτεί από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη 
την αυστηρή τήρηση των υφιστάμενων κανόνων, που με τη σειρά της προϋποθέτει 
την αυστηρότερη παρακολούθηση των κοινοτικών κανονισμών ώστε να εξασφαλιστεί 
η πλήρης αποτελεσματικότητα των εθνικών μέτρων ενσωμάτωσης και η ύπαρξη των 
αναγκαίων μέσων στη διάθεση των πολιτών για τη διεκδίκηση των δικαιωμάτων 
τους. Η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς μπορεί να επιτευχθεί, αφενός, με την 
εξασφάλιση της ευρύτερης δυνατής εφαρμογής της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης 
και, αφετέρου, με τη θέσπιση μέτρων, στο πλαίσιο της αρχής της αναλογικότητας, 
για την εξάλειψη των εμποδίων τα οποία δεν επιτρέπουν στους πολίτες να 
επωφεληθούν πλήο- c από το νέο οικονομικό και νομικό περιβάλλον. 
Η ενιαία αγορά εί ΛΙΙ ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα της Κοινότητας, και 
κατά συνέπεια οι. ιοιώτες και οι επιχειρήσεις ανέμεναν να αποκομίσουν απτά οφέλη 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ'' ) 1994 
4 5 
2 ΠΗΡΙΚΧΟΜΗΝΛ 
από την κοινοτική δράση. Οι πολιτικές προσπάθειες που καταβλήθηκαν στο 
παρελθόν πρέπει να ανανεωθούν για να καταστεί δυνατή η άντληση των 
οικονομικών και πολιτικών οφελών που απορρέουν από την ενιαία αγορά. Για να 
μην διαψευσθούν οι προσδοκίες του κοινού, η υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς 
θα πρέπει να σημειώσει ταχύτερη και ουσιαστικότερη πρόοδο. 
Η Επιτροπή συνεχίζει τις προσπάθειες της για να εξασφαλιστεί όχι μόνο η θέσπιση 
των κανόνων της εσωτερικής αγοράς, αλλά και η εφαρμογή τους στην πράξη. 
Προωθεί δραστήρια την εφαρμογή του προγράμματος δράσης που έχει θεσπιστεί στο 
Στρατηγικό Πρόγραμμα "η αξιοποίηση των πλεονεκτημάτων της εσωτερικής 
αγοράς", 'που εκδόθηκε από την Επιτροπή τον Δεκέμβριο του 1993 και εγκρίθηκε 
από το Συμβούλιο. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή δραστηριοποιήθηκε έντονα κινώντας 
νομικές διαδικασίες κατά των κρατών μελών στα οποία είχαν σημειωθεί 
καθυστερήσεις όσον αφορά την ενσωμάτωση της νομοθεσίας για την ενιαία αγορά. 
Σημαντική ήταν η πρόοδος όσον αφορά τον εντοπισμό και την άρση των 
εναπομενόντων εμπορικών φραγμών, με την ανάπτυξη των δικτύο>ν επαφής μεταξύ 
των διοικήσεων των κρατών μελών και της Επιτροπής για την ταχεία επίλυση των 
τυχόν πρακτικών προβλημάτων που ανακύπτουν. 
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αποφάσισε, κατά τη σύνοδο των Βρυξελλών το 1993, ότι 
η ετήσια έκθεση για την εσωτερική αγορά πρέπει να θεωρηθεί ότι εντάσσεται στο 
πλαίσιο του προγράμματος δράσης για την απασχόληση. Για το λόγο αυτό, 
υποβλήθηκε συνοπτική έκθεση στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Essen το Δεκέμβριο 
του 1994. Στα συμπεράσματα της, η προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου τόνισε 
τη σημασία της εσωτερικής αγοράς και την ανάγκη ομοιόμορφης και 
αποτελεσματικής εφαρμογής των κανόνων. 
Σκοπός της Επιτροπής είναι να αποτελέσει η παρούσα ετήσια έκθεση ένα όσο το 
δυνατό χρησιμότερο εργαλείο για τα μεμονωμένα άτομα και τις επιχειρήσεις. Στόχος 
της έκθεσης είναι όχι απλώς να τηρεί τους ενδιαφερόμενους ενήμερους σχετικά με 
τις νομοθετικές και άλλου είδους εξελίξεις στο πλαίσιο της ενίσχυσης της 
λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς, αλλά επίσης να προσφέρει μία βάση συζητήσεων 
και διαβουλεύσεων για τα πρακτικά της πλεονεκτήματα και τα εναπομένοντα 
προβλήματα. Το θέμα αυτό απασχόλησε ιδιαίτερα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και 
την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή στα σχόλια τους σχετικά με την έκθεση 
του 1993. Η Επιτροπή περιέλαβε σαφέστερες πληροφορίες σχετικά με εκκρεμή 
προβλήματα, παρά το γεγονός ότι δεν κατέστη δυνατή η πλήρης ανταπόκριση στα 
σχετικά αιτήματα. Οι αντιπροσωπευτικές οργανώσεις ενθαρρύνθηκαν επίσης να 
συμβάλλουν με τις απόψεις τους στην λειτουργία της ενιαίας αγοράς κατά τη 
διάρκεια της προετοιμασίας της παρούσας έκθεσης και οι εισηγήσεις από τα 
ενδιαφερόμενα μέλη θα συνεχίσουν να αποτελούν χρήσιμο βοήθημα για τις 
μελλοντικές εκθέσεις. Η Επιτροπή σκοπεύει να δώσει μεγαλύτερο βάρος στην 
οικονομική ανάλυση της ενιαίας αγοράς στις μελλοντικές εκθέσεις, παράλληλα με 
τη δυνατότητα χρησιμοποίησης των υπό ανάπτυξη μέσων τα οποία θα διευκολύνουν 
μία τέτοιου είδους ανάλυση, καθώς και των στοιχείων από τη βασική μελέτη που 
πρόκειται να δημοσιευθεί το 1996 (βλέπε παοανο. 39 έως 42V 
Από την ανάλυση της σημερινής κατάστασης της ενιαίας αγοράς στην παρούσα 
έκθεση προκύπτει ότι πρέπει να καταβληθεί ιδιαίτερη προσπάθεια για να καταστεί 
πραγματικότητα η ελεύθερη κυκλοφορία προσώπων, αγαθών, υπηρεσιών και 
COM(93) 632 τελικό, 22 Δεκεμβρίου 1993. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΠΚΡΙΚΧΟΜΚΝΑ 
κεφαλαίων Οι υφιστάμεοι κοινοτικοί κανόνες πρέπει να ενισχυθούν όπως επίσης 
και η εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης της εθνικής νομοθεσίας και 
vu επιταχυνθεί η θέσπιση του μικρού σχετικά αριθμού εναπομενόντων αναγκαίων 
νομοθετικών μέτρων. 
Μεταξύ των βασικών θεμάτων στα οποία πρέπει ακόμη να πραγματοποιηθεί 
πρόοδος κατά τα επόμενα έτη, σύμφωνα με το ετήσιο πρόγραμμα της Επιτροπής για 
το 1995, είναι τα ακόλουθα: 
• ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς για τους πολίτες, ούτως ώστε να μπορούν 
να διαπιστώνουν τα πλεονεκτήματα από την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση στην 
καθημερινή τους ζωή· 
• επίτευξη πλήρους ελευθερίας στη διακίνηση των ατόμων, με την κατάργηση 
των συνοριακών ελέγχων στο εσωτερικό της "Ευρωπαϊκής Ένωσης"· 
• περαιτέρω εναρμόνιση της φορολογικής νομοθεσίας· 
• προώθηση μιας αποτελεσματικότερης ενιαίας αγοράς για τις επιχειρήσεις, 
ιδιαίτερα στον τομέα του εταιρικού δικαίου και των δικαιωμάτων πνευματικής 
ιδιοκτησίας-
• εξασφάλιση ομοιόμορφης επιβολής του κοινοτικού δικαίου, 
συμπεριλαμβανομένης της πρόσβασης στη δικαιοσύνη και των ουσιαστικών 
κυρώσεων για παραβάσεις· 
• εκπόνηση του κατάλληλου βασικού ρυθμιστικού πλαισίου για τις υπηρεσίες 
που συνδέονται με την κοινωνία των πληροφοριών· 
• ελευθέρωση του τομέα παροχής υπηρεσιών κοινής ωφελείας· 
• συνδρομή προς τις Χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης για την 
προσαρμογή τους στις απαιτήσεις της ενιαίας αγοράς, δίνοντας 
προτεραιότητα στην εκπόνηση του σχετικού Λευκού Βιβλίου. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ > 1994 
k 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ 
Γενική ανασκόπηση 
Τμήμα 1 - Συνολική αξιολόγηση της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς 
1. Η Επιτροπή χρησιμοποίησε διάφορες πηγές για τη δεύτερη αυτή αξιολόγηση 
της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς 
Κατά τη διάρκεια του 1994, η Επιτροπή ενέτεινε τις δραστηριότητες της για τη 
συλλογή πληροφοριών. Τον Φεβρουάριο και Νοέμβριο, ανέθεσε έρευνες για μικρού 
και μεσαίου μεγέθους επιχειρήσεις, σε συνεργασία με ορισμένα Euro-Info Centers, και 
τον Οκτώβριο πραγματοποιήθηκαν δημοσκοπήσεις σε κάθε κράτος μέλος. Κατά το 
δεύτερο εξάμηνο του έτους, οργάνωσε σε κάθε κράτος μέλος τις ονομαζόμενες 
"Εβδομάδες εσωτερικής αγοράς", κατά τη διάρκεια των οποίων ομάδες υπαλλήλων 
της Επιτροπής παρουσίασαν στο κοινό την ακολουθούμενη πολιτική και κάλεσαν 
τους παρόντες να υποβάλουν τις παρατηρήσεις του, τα παράπονα τους καθώς και 
ερωτήσεις· στις περισσότερες χώρες, το ευρύ κοινό είχε επίσης την ευκαιρία να 
εκφράσει τις απόψεις του μέσω ειδικών τηλεφωνικών γραμμών και ραδιοφωνικών 
προγραμμάτων που λειτούργησαν για το σκοπό αυτό. Οργανώθηκαν επίσης ομιλίες 
γύρω από διάφορα θέματα όπως είναι η μελλοντική ανάπτυξη του συστήματος του 
φόρου προστιθέμενης αξίας ή η προστασία των δικαιωμάτων πνευματικής και 
βιομηχανικής ιδιοκτησίας. Η Επιτροπή έλαβε επίσης σημαντικό αριθμό επίσημων 
καταγγελιών από εθνικές αρχές, μενονωμένες επιχειρήσεις ή πολίτες. 
Τα άλλα θεσμικά όργανα και οργανισμοί βοήθησαν επίσης την Επιτροπή να προβεί 
στην αξιολόγηση της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς. Η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή, για παράδειγμα, οργάνωσε από την πλευρά της τον Ιούνιο του 1994 
διαβουλεύσεις σχετικά με τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, όπου περισσότερες 
από σαράντα οργανώσεις υπέβαλαν γραπτώς τις παρατηρήσεις τους. Πενήντα 
περίπου οργανώσεις ανταποκρίθηκαν στην πρόσκληση της Επιτροπής να 
συνεισφέρεουν έγκαιρα τις δικές τους εκτιμήσεις για την εκπόνηση της παρούσας 
έκθεσης. Επιπλέον, ορισμένες εθνικές διοικητικές αρχές ανέθεσαν μελέτες πάνω σε 
συγκεκριμένα θέματα που αφορούν την ενιαία αγορά, όπως είναι η έκθεση του 
δανικού υπουργείου βιομηχανίας για τους τεχνικούς φραγμούς στο εμπόριο και η 
έκθεση του ισπανικού υπουργείου εμπορίου και τουρισμού για τα προβλήματα που 
έχουν αντιμετωπίσει οι ισπανικές επιχειρήσεις, ή υπέβαλαν εκθέσεις των δικών του 
υπηρεσιών που είναι υπεύθυνες για την αντιμετώπιση των καταγγελιών στο πλαίσιο 
της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς. Η Συμβουλευτική Επιτροπή συντονισμού 
των θεμάτων που έχουν σχέση με την εσωτερική αγορά παρείχε επίσης τακτικές 
εκτιμήσεις για την λειτουργία της εν λόγω αγοράς. 
Παρά το γεγονός ότι η ροή των πληροφοριών αυτών δεν είναι πλήρης, παρέχει 
ωστόσο μία χρήσιμη βάση προσωρινής αξιολόγησης της ενιαίας αγοράς. Μία πιο 
ολοκληρωμένη εικόνα θα μπορεί να ληφθεί από τις μελέτες τις οποίες έχει ξεκινήσει 
η Επιτροπή στο πλαίσιο της προετοιμασίας έκθεσης προς το Συμβούλιο σχετικά με 
την αποτελεσματικότητα και τις επιπτώσεις της νομοθεσίας για την ενιαία αγορά, 
που πρόκειται να παραδοθεί το 1996, σύμφωνα με το ψήφισμα 92/1218/ΕΟΚ* του 
Συμβουλίου της 7ης Δεκεμβρίου 1992 για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΚΡΟΣ 1ΙΡΩΤΟ - ΙΈΝΙΚΠ ΛΝΛΣΚΟΙΙΙΙΣΙΙ 
2. Είναι πλέον σαφές ότι πολλά από τα πλεονεκτήματα που αναφέρονται στο 
νομοθετικό πρόγραμμα του 1992 έχουν ήδη γίνει αισθητά σε ευρεία κλίμακα καθώς 
τα πρακτικά αποτελέσματα των νομοθετικών μέτρων αποτελούν μία πραγματικότητα 
για την αγορά, παρά το γεγονός ότι διάφορες έρευνες τείνουν μάλλον να 
επικεντρώνονται στα εναπομένοντα προβλήματα παρά στα ήδη υφιστάμενα 
πλεονεκτήματα. 
Για παράδειγμα: 
• η κατάργηση των συνοριακών ελέγ/ων για τα εμπορεύματα βελτίωσε 
σε αξιοσημείωτο βαθμό την αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών 
μεταφορών και μείωσε το κόστος και το χρόνο παάδοσης για τη 
διανομή των εμπορευμάτων εντός της Κοινότητας. Λπό τις έρευνες 
των Euro-info Centers στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις2 και την έκθεση 
της επιτροπής έρευνας στον τομέα των οδικών εμπορευματικών 
μεταφορών3, για παράδειγμα, προκύπτει ότι τα μέτρα αυτά οδήγησαν 
σε σημαντικό περιορισμό του χρόνου μετακίνησης στην περίπτωση 
των διεθνών μεταφορών και αύξησαν την ευελιξία στον τομέα της 
διανομής. Την άποψη αυτή συμμερίζονται σε μεγάλο βαθμό και οι 
επιχειρηματικοί φορείς· 
• όσον αφορά το άνοιγμα των αγορών δημοσίων συμβάσεων, πολλές 
εταιρείες αναφέρουν ότι τους έχουν ανατεθεί νέες συμβάσεις με την 
έναρξη ισχύος της κοινοτικής νομοθεσίας, πλην όμως οι 
καθυστερήσεις που παρατηρούνται στην μεταφορά και τη μη 
κατάλληλη εφαρμογής της νομοθεσίας από τα κράτη μέλη 
εξακολουθούν να δημιουργούν δυσχέρειες σε ορισμένες περιπτώσεις-
• άρση των φορολογικών εμποδίων: οι περισσότερες επιχειρήσεις που 
ασκούν διασυνοριακές δραστηριότητες θεωρούν ότι το υφιστάμενο 
σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας του επέτρεψε να εξοικονομήσουν 
σημαντικούς πόρους, για παράδειγμα, με τη μείωση του κόστους 
μεταφοράς, την κατάργηση της προκαταβολής του ΦΠΑ στις 
ενδοκοινοτικές εισαγωγές και την κατάργηση των επιβαρύνσεων που 
συνδέοντας με τις τελωνειακές διατυπώσεις. Ωστόσο, οι μικρότερες 
επιχειρήσεις θεωρούν ότι κατά την εισαγωγή του το σύστημα τους 
δημιούργησε πρόσθετες λογιστικές δαπάνες και ότι προέκυψαν επίσης 
και άλλα προβλήματα εφαρμογής (βλέπε παραγρ. 226-230)· 
• αμοιβαία αναγνώριση των επαγγελμάτων: ο αριθμός των επίσημων 
καταγγελιών προς τις αρχές είναι μικρός, αλλά όπως προέκυψε από 
άμεσες επαφές με τους ενδιαφερόμενους φορείς ορισμένα μεμονωμένα 
προβλήματα είναι δύσκολο να επιλυθούν. 
3. Σε άλλους τομείς ωστόσο επικρατεί η γενική αντίληψη ότι πρέπει να 
καταβληθούν ακόμη μεγάλες προσπάθειες προτού καταστεί πραγματικότητα η 
ενιαία αγορά. 
1994. Αντίτυπα διατίθενται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση 
Εσωτερικής Αγοράς και Χρηματοπιστωτικών Υπηρεσιών, rue de la Loi 200, Β-1049 
Brussels. 
Ιούλιος 1994. Διαθέσιμα αντίτυπα μπορούν να ληφθούν από την Ευρωπαϊκή 
Επιτροπή, Γενική Διεύθυνση Μεταφορών, Rue de la Loi 200, Β-1049 Brussels 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ TO 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
Καταρχάς, εξακολουθούν να υφίστανται σοβαρά προβλήματα από τη μη έγκαιρη 
ενσωμάτωση της υφιστάμενης κοινοτικής νομοθεσίας ή από τη μη ορθή εφαρμογή 
της εκ μέρους των κρατών μελών ή δυσχέρειες για την ταχεία αποκατάσταση σε 
περίπτωση που ανακύπτει κάποιο πρόβλημα. Μεταξύ των ζητημάτων που 
προκάλεσαν τη μεγαλύτερη ανησυχία κατά τη διάρκεια του προηγούμενου έτους 
μπορούν να αναφερθούν: 
• η έλλειψη νομικής αφάλειας που απορρέει από οποιαδήποτε 
σημαντική καθυστέρηση μεταφοράς στο εθνικό δίκαιο των κοινοτικών 
κανόνων καθώς και από την διαφορετική ερμηνεία των κανόνων 
αυτών σε εθνικό επίπεδο. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η υπερβολικά 
γραφειοκρατική εφαρμογή των κοινοτικών κανόνων σε εθνικό επίπεδο 
μπορεί σε τελική ανάλυση να οδηγήσει στη διατήρηση των φραγμών 
τους οποίους επεδίωκε να άρει η κοινοτική νομοθεσία. Οι σημαντικές 
διαφορές όσον αφορά την αυστηρή εφαρμογή της νομοθεσίας και των 
κυρώσεων θεωρούνται επίσης ότι αποτελούν πρόβλημα. Μεταξύ των 
τομέων στους οποίους παρατηρούνται σημαντικές καθυστερήσεις 
μεταφοράς της κοινοτικής νομοθεσίας είναι οι δημόσιες συμβάσεις, η 
πνευματική ιδιοκτησία, οι νέες τεχνολογίες και οι υπηρεσίες. Το 
γεγονός ότι η οδηγία περί γενικής ασφάλειας των προϊόντων εμπίπτει 
επίσης στην κατηγορία αυτή δείχνει ότι οι πολίτες, καθώς και οι 
επιχειρήσεις, μπορούν να επηρεαστούν 
• η συνεχιζόμενη ύπαρξη τεχνικών εμποδίων στις συναλλαγές, ιδίως 
των εμποδίων που απορρέουν από την μη εφαρμογή της αρχής της 
αμοιβαίας αναγνώρισης της νομοθεσίας από τις εθνικές αρχές στους 
τομείς στους οποίους δεν έχει υπάρξει εναρμόνιση των νομοθεσιών. 
Πολλές εμπορικές και βιομηχανικές επιχειρήσεις διαπιστώνουν με 
ανησυχία ότι η αμοιβαία αναγνώριση, η βασική αυτή αρχή της 
εσωτερικής αγοράς στην οποία είχε δοθεί τόση έμφαση πριν από το 
1992, αποδεικνύεται δύσκολο να εφαρμοστεί στην πράξη. Προβλήματα 
έχουν διαπιστωθεί ,κυρίως στους κλάδους των οδικών οχημάτων, των 
τροφίμων και των φαρμακευτικών προϊόντων. Επιπλέον, η θέσπιση 
υπερβολικών η περιττών νομοθετικών μέτρων από τα κράτη μέλη 
επιδεινώνει το πρόβλημα αυτό. Η καθυστέρηση στην εκπόνηση 
των ευρωπαϊκών προτύπων που θα επιτρέψουν την αποτελεσματική 
λειτουργία των κοινοτικών κανόνων αναφέρθηκε επίσης ότι αποτελεί 
πρόβλημα για τις επιχειρήσεις στην ενιαία αγορά· 
• η δυσκολία επίλυσης των προβλημάτων τα οποία τίθενται υπόψη των 
εθνικών αρχών ή της Επιτροπής. Σε πολλές περιπτώσεις δεν είναι 
επαρκώς γνωστά τα άτυπα μέσα επανόρθωσης μέσω των σχετικών 
εθνικών αρχών· ορισμένα μόνο από τα κράτη μέλη έχουν συστήσει 
κάποια κεντρική υπηρεσία για την διεξαγωγή ερευνών και 
αντιμετώπιση των καταγγελιών σε θέματα ενιαίας αγοράς. Οι επίσημες 
διαδικασίες επανόρθωσης φαίνεται να μην χρησιμοποιούνται συχνά 
από τους καταγγέλοντες επειδή θεωρούνται δύσκαμπτες και 
αναποτελεσματικές. 
Μία δεύτερη κατηγορία προβλημάτων απορρέει από την ύπαρξη κενών στην 
κοινοτική νομοθεσία τα οποία παρεμποδίζουν την ανάπτυξη μιας πραγματικά 
ενιαίας αγοράς. Στα προβλήματα αυτά περιλαμβάνονται: 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
• η ελλιπής υλοποίηση της ενιαίας αγοράς λόγω της μη θέσπισης των 
αναγκαίων μέτρων για την πλήρη κατάργηση του ελέγχου των 
προσώπων στα σύνορα· 
• η έλλειψη φορολογικής εναρμόνισης σε ορισμένους τομείς, ειδικότερα 
όσον αφορά την φορολογική μεταχείριση επιχειρήσεων που 
λειτουργούν σε περισσότερα του ενός κράτη μέλη· 
• καθυστερήσεις στην προσαρμογή του εταιρικού δικαίου στις 
απαιτήσεις της ενιαίας αγοράς· 
• ανεπαρκής ελευθέρωση ορισμένων τομέων, ιδίως εκείνων της 
ενέργειας και των τηλεπικοινωνιών, που θεωρείται ότι προκαλεί 
σημαντικές στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό και αποτελεί εμπόδιο για 
την ανταγωνιστικότητα σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. Κατά το 
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Κέρκυρας τονίστηκε η σπουδαιότητα των 
δύο αυτών τομέων, αλλά ενώ στον τομέα των τηλεπικοινωνιών 
σημειώθηκε πρόοδος με τον καθορισμό ενός χρονοδιαγράμματος για 
την ελευθέρωση, ελάχιστη πρόοδος σημειώθηκε στην ελευθέρωση των 
αγορών φυσικού αερίου και ηλεκτρικού ρεύματος· 
• οι καταναλωτές θεωρούν ότι πρέπει να καταβληθούν περαιτέρω 
προσπάθειες για να μπορέσουν να αποκομίσουν τα μέγιστα δυνατά 
οφέλη από την ενιαία αγορά. Σε αυτά περιλαμβάνονται η πρόσβαση 
στη δικαιοσύνη, οι εγγυήσεις και η εξυπηρέτηση μετά την πώληση· 
• όπως προκύπτει από σχετικές έρευνες, οι επιχειρηματικοί φορείς 
εξακολουθούν να θεωρούν ότι η απουσία της Ευρωπαϊκής 
Νομισματικής Ένωσης περιορίζει σε μεγάλο βαθμό τις δυνατότητες 
αξιοποίησης των πλεονεκτημάτων της ενιαίας αγοράς, ειδικότερα για 
τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις· 
• δυσκολίες πρόσβασης στην αγορά, ιδιαίτερα για τις MME. 
4. Κατά συνέπεια, μολονότι μπορεί να λεχθεί ότι σε ορισμένους τομείς το 
προγράμματα της εσωτερικής αγοράς έχει αποφέρει καρπούς και ότι σε άλλους έχει 
σημειωθεί σημαντική πρόοδος, στους περισσότερους τομείς χρειάζεται να 
καταβληθούν σοβαρές προσπάθειες για να γίνουν αντιληπτές από την αγορά οι 
επιπτώσεις των ήδη συμφωνηθέντων κανόνων. Όπως σωστά παρατήρησε πρόσφατα 
η UNICE, δεν έχουμ,ε επιτύχει ακόμα μία ευρωπαϊκή αγορά στην οποία οι 
επιχειρήσεις να μπορούν vex λειτουργούν κάτω από τις ίδιες συνθήκες όπως και στις 
εθνικές αγορές· η υλοποίηση μιας τέτοιας αγοράς συνεχίζει να αποτελεί βασικό μας 
στόχο. Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή επιμένει στην ανάγκη να εφαρμοστεί ένα 
σαφές και ευρύτερα διαδεδομένο πρόγραμμα εργασίας προκειμένου να καταστεί 
πραγματικότητα η εφαρμογή της εσωτερικής αγοράς. Το στρατηγικό πρόγραμμα του 
19934 αποτελεί τη βάση των ενεργειών που πρόκειται να αναληφθούν· είναι πιθανό 
να χρειαστούν και ορισμένα συμπληρωματικά στοιχεία για να δοθεί μία 
ικανοποιητική απάντηση στις μελλοντικές προκλήσεις. 
Τμήμα 2 - Πρόοδος στην εφαρμογή του στρατηγικού προγράμματος 
4 COM(93) 632 τελικό, 22 Δεκεμβρίου 1993. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
5. Το στρατηγικό πρόγραμμα που παρουσιάστηκε από την Επιτροπή το 
Δεκέμβριο 1993 καθόρισε τέσσερις βασικούς άξονες προτεραιότητας για την 
εξασφάλιση της επιτυχίας της εσωτερικής αγοράς, ειδικότερα δε: 
• την ολοκλήρωση του βασικού νομικού πλαισίου 
• τη διαχείριση της ενιαίας αγοράς 
• την ανάπτυξη της ενιαίας αγοράς και 
• μία δυναμική και ανοικτή εξωτερική πολιτική. 
Για κάθε ένα από τους ανωτέρω άξονες προτάθηκαν λεπτομερείς στόχοι με ένα 
ενδεικτικό χρονοδιάγραμμα. 
§ 1 - Ολοκλήρωση του βασικού νομικού πλαισίου 
6. Συνολικά, η πρόοδος που συντελέστηκε κατά το 1994 μπορεί να 
χαρακτηριστεί ως απογοητευτική, παρά το γεγονός ότι η Επιτροπή, στο 
στρατηγικό της πρόγραμμα, κάλεσε το Συμβούλιο να καταβάλει ιδιαίτερες 
προσπάθειες για την υλοποίηση των προτάσεων που εκκρεμούσαν από το Λευκό 
Βιβλίο του 19855. Πράγματι, δύο μόνο από τις εναπομένουσες προτάσεις 
εγκρίθηκαν, η 7η οδηγία ΦΠΑ για τα μεταχειρισμένα αγαθά, τα αντικείμενα 
αρχαιολογικής και καλλιτεχνικής αξίας (94/5/ΕΚ*) και ο κανονισμός ΕΚ αριθ. 
2100/94* για τα κοινοτικά δικαιώματα επί φυτικών ποικιλιών. Έντεκα προτάσεις 
από το αρχικό Λευκό Βιβλίο παραμένουν προς συζητήτηση ενώπιον του 
Συμβουλίου. 
Μικρή ή καθόλου πρόοδος έχει σημειωθεί σε βασικούς τομείς όπως είναι η ελεύθερη 
κυκλοφορία των προσώπων, το εταιρικό δίκαιο και η φορολογία των εταιρειών. 
Κατωτέρω συνοψίζονται οι κυριότερες εξελίξεις του 1994. 
Α. Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και ιθαγένεια της Ένωσης 
7. Η αδυναμία κατάργησης των ελέγχων των προσώπων στα σύνορα σημαίνει 
την έλλειψη μιας βασικής συνιστώσας της ενιαίας αγοράς (όπως ορίζεται στο άρθρο 
3* της συνθήκης ΕΚ). Στις δύο προτάσεις του 1993, που αφορούσαν τους ελέγχους 
στα εξωτερικά σύνορα και τον κατάλογο των χωρών των οποίων οι υπήκοοι 
υποχρεούνται να ζητούν θεώρηση6, η Επιτροπή πρόσθεσε τον Ιούλιο 1994 μία 
πρόταση για την καθιέρωση ενός ενιαίου υποδείγματος θεώρησης7 οι προτάσεις 
αυτές αποτελούν μέρος μιας συνεκτικής προσέγγισης, που διατυπώθηκε στην ετήσια 
έκθεση του 1993 για την εσωτερική αγορά8, με σκοπό την επίτευξη της ελεύθερης 
κυκλοφορίας των προσώπων, όπως ορίζεται από το άρθρο 7Α* της συνθήκης. Όλα 
τα θέματα αυτά παραμένουν προς συζήτηση ενώπιον του Συμβουλίου, μολονότι το 
Κοινοβούλιο έχει δώσει και για τα τρία θετική γνωμοδότηση, με ορισμένες 
τροποποιήσεις. 
Το 1993, με βάση το άρθρο 175* της συνθήκης ΕΚ, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
υπέβαλε στο Δικαστήριο προσφυγή για παράλειψη κατά της Επιτροπής, όσον 
COM(85) 310 τελικό, 14 Ιουνίου 1985. 
COM(93) 684 τελικό, 10 Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 11, 15/01/94). 
COM(94) 287 τελικό, 13 Ιουλίου 1994 (ΕΕ C 238, 26/08/94). 
COM(94) 55 τελικό, 14 Μαρτίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΛΝΛΣΚΟΙΙΠΣΗ 
αφορά την κατάργηση των ελέγχων επί των προσώπων στα εσωτερικά σύνορα. Η 
απόφαση θα εκδοθεί μάλλον κατά τη διάρκεια του 1995. 
Ωστόσο, σημειώθηκε πρόοδος στο πλαίσιο της Συμφωνίας Schengen· η εκτελεστική 
επιτροπή της ομάδας Schengen αποφάσισε στις 22 Δεκεμβρίου 1994, να εφαρμόσει 
αμετάκλητα τη Σύμβαση Schengen από τις 26 Μαρτίου 1995 σε επτά από τα εννέα 
συμβαλλόμενα κράτη που πληρούν ύλες τις προϋποθέσεις. 
8. Στην έκθεση της για την ιθαγένεια της Ένωσης το Δεκέμβρη 19939 η 
Επιτροπή τόνισε τη σημασία του άρθρου 8β* της συνθήκης ΕΚ στον τομέα της 
ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης, το Όποιο παρέχει στους πολίτες της Ένωσης το δικαίωμα 
να συμμετέχουν στις δημοτικές και ευρωπαϊκές εκλογές στο κράτος μέλος στο οποίο 
διαμένουν. 
Μία πρώτη οδηγία (93/109/ΕΟΚ*) για το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι στο 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τους πολίτες της Ένωσης οι οποίοι διαμένουν σε 
κάποιο κράτος μέλος του οποίου δεν είναι υπήκοοι, τέθηκε σε εφαρμογή και 
επέτρεψε με τον τρόπο αυτό στους υπηκόους της Κοινότητας που είναι 
εγκατεστημένοι στο έδαφος κάποιου κράτους μέλος διαφορετικού από εκείνου του 
οποίου είναι υπήκοοι να ασκήσουν για πρώτη φορά το δικαίωμα συμμετοχής στις 
εκλογές του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου τον Ιούνιο 1994. 
Η συμμετοχή των πολιτών μη υπηκόων στα κράτη μέλη της διαμονής τους 
κυμάνθηκε από 2 έως 24% του εκλογικού σώματος των μη υπηκόων. Μία μόνο 
υποψήφια μη υπήκοος εξελέγη στο κράτος μέλος της κατοικίας της. Το χαμηλό 
ποσοστό συμμετοχής των μη υπηκόων εκλογέων σε σχέση με τους εθνικούς εκλογείς 
φαίνεται να οφείλεται σε ορισμένους παράγοντες μεταξύ των οποίων είναι ο σχετικά 
πρόσφατος χαρακτήρας της νομοθεσίας, η μη επαρκής σχετική πληροφόρηση και, 
τέλος, το γεγονός ότι σε πολλές περιπτώσεις, οι εκλογείς προτίμησαν να ψηφίσουν 
τους υποψηφίους στο κράτος μέλος προέλευσης παρά εκείνους στο κράτος μέλος 
διαμονής τους. II Επιτροπή θα υποβάλει κατά το 1995 έκθεση σχετικά με την 
εφαρμογή της οδηγίας στο πλαίσιο των εκλογών του 1994. 
Μία δεύτερη οδηγία παρουσιάστηκε το Φεβρουάριο 1994 και εγκρίθηκε από το 
Συμβούλιο στις 19 Δεκεμβρίου 1994 (οδηγία 94/80/ΕΚ*), για τον καθορισμό των 
λεπτομερειών που διέπουν την άσκηση του δικαιώματος του εκλέγειν και εκλέγεσθαι 
στις δημοτικές εκλογές για τους πολίτες της Ένωσης που διαμένουν σε κάποιο 
κράτος μέλος του οποίου δεν έχουν την ιθαγένεια. 
Β. Φορολογία 
9. Η έλλειψη προόδου σε βασικά ζητήματα της φορολογία των εταιρειών 
εξακολουθεί να δυσχεραίνει την άσκηση των επιχειρηματικοί δραστηριοτήτων στην 
ενιαία αγορά. Το Συμβούλιο δεν μπόρεσε μετά από τέσσερα χρόνια να συμφωνήσει 
σχετικά με την πρόταση που αποσκοπούσε στην αποφυγή της διπλής φορολογίας 
των εσόδων από τόκους και δικαιώματα εκμετάλλευσης μεταξύ μητρικών και 
θυγατρικών εταιρειών10, και κατά συνέπεια η Επιτροπή απέσυρε την πρόταση. 
COM(93) 702 τελικό, 21 Δεκεμβρίου 1993. 
COM(90) 571 τελικό, 28 Νοεμβρίου 1990 (EEC 53, 28/02.91), όπο)ς 
τροποποιήθηκε από το COM(93) 196 τελικό, 10 Ιουνίου 1993 (ΕΕ C 178, 30/06"wv 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
10 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
'Οπως αναφέρθηκε ανωτέρω, η 7η οδηγία ΦΙΙΛ για τα μεταχειρισμένα αγαθά και 
τα αντικείμενα αρχαιολογικής και καλλιτεχνικής αξίας (94/5/ΕΚ*) (η οποία 
αποτελούσε ένα από τα αρχικά μέτρα του Λευκού βιβλίου) εγκρίθηκε το Φεβρουάριο 
1994. 
Γ. Λοιποί τομείς 
10. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2100/94* σχετικά με τα κοινοτικά δικαιώματα 
επί φυτικών ποικιλιών προβλέπει ένα νέο δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησία με ισχύ 
σε όλη την Ένωση, το οποίο θα χορηγείται από κάποια μελλοντικό Κοινοτικό 
Γραφείο Φυτικών Ποικιλιών. Ωστόσο, η τελευταία εναπομένουσα πρόταση του 
Λευκού βιβλίου στον τομέα της πνευματική ιδιοκτησίας, σχετικά με τη νομική 
προστασία των βιοτεχνολογικών εφευρέσεων11, απορρίφθηκε από το Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο. 
Δεν έχει σημειωθεί καμμία ουσιαστική πρόοδος στον τομέα του εταιρικού δικαίου, 
όπου συνεχίζει να εκκρεμεί η πρόταση για το καταστατικό της ευρωπαϊκής 
εταιρείας12. Ωστόσο, η έκδοση της οδηγίας 94/45 ΕΚ* της 22ας Σεπτεμβρίου 1994, 
η οποία προβλέπει την καθιέρωση ευρωπαϊκών εργασιακών συμβουλίων ή 
διαδικασιών σε κοινοτικής κλίμακας επιχειρήσεις και ομίλους επιχειρήσεων, 
αντιπροσωπεύει ένα θετικό βήμα στον εν λόγω τομέα. 
Η πρόταση οδηγίας για την ελευθερία διαχείρισης και τοποθέτησης των κεφαλαίων 
των συνταξιοδοτικών ταμείων απεσύρθη το Δεκέμβριο 1994. Η Επιτροπή 
αποφάσισε αντίθετα να δημοσιεύσει ανακοίνωση σχετικά με την ερμηνεία της για τη 
δυνατότητα εφαρμογής στους συνταξιοδοτικούς οργανισμούς των κοινοτικών 
κανόνων για την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών και ελεύθερη διακίνηση των 
κεφαλαίων. Η Επιτροπή πρόκειται να προβεί σε μία εμπεριστατωμένη μελέτη της 
πρότασης λαμβάνοντας υπόψη τις συζητήσεις στο πλαίσιο του Συμβουλίου 
Υπουργών καθώς και τους κανόνες της συνθήκης. 
11. Όσον αφορά τις άλλες νομοθετικές προτάσεις (που δεν περιλαμβάνονται στο 
Λευκό βιβλίου του 1985), εγκρίθηκε ένας αριθμός προτάσεων στον τομέα της 
τεχνικής εναρμόνισης, ειδικότερα δε σε σχέση με τις πρόσθετες ύλες των 
τροφίμων, τις επικίνδυνες ουσίες και παρασκευάσματα, την ανώτατη ταχύτητα 
δικύκλων και τρίκυκλων οχημάτων με κινητήρα, την επισήμανση των υποδημάτων 
και τα σκάφη αναψυχής. Η επέκταση του πεδίου της οδηγίας 83/189/ ΕΟΚ* για 
την κοινοποίηση των διαδικασιών σχετικά με την υποβολή σχεδίων εθνικών 
τεχνικών προτύπων και κανονισμών αποτελεί σημαντική συμβολή στην αποφυγή 
δημιουργίας νέων τεχνικών φραγμών στις συναλλαγές. 
12. Σημαντική πρόοδο σημειώθηκε στον τομέα των χρηματοπιστωτικών 
υπηρεσιών με την έκδοση της οδηγίας 94/19/ΕΚ* για τα συστήματα εγγύησης 
καταθέσεων και της οδηγίας 94/18/ΕΚ* με την οποία τροποποιείται η οδηγία 
80/390/ΕΟΚ* σχετικά με τους όρους εισαγωγής στα επίσημα χρηματιστήρια. 
11 COM(88) 496 τελικό, 28 Σεπτεμβρίου 1988 (ΕΕ, όπως τροποποιήθηκε από το 
COM(92) 589 τελικό, 16 Δεκεμβρίου 1992 (ΕΕ και το COM(94) 245 τελικό, 9 Ιουνίου 
1994. 
12 COM(89) 268 τελικό, 24 Αυγούστου 1989 (ΕΕ C 263, 16/10/89), όπως 
τροποποιήθηκε από το COM(91) 174 τελικό, 6 Μαΐου 1991 (ΕΕ C 138, 29/05/91 και 
176, 08/07/91). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 11 
Κοινή θέση εκδόθηκε σχετικά με την οδηγία για την προληπτική ιποπτιία το>ν 
χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων" και σχετικά με μία τροποποιημένη πρόταση 
οδηγίας για τα συστήματα αποζημίωσης των επενδυτών14, που υποβλήθηκε σε 
συνέχεια των γνωμοδοτήσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Οικονομικής 
και Κοινωνικής Επιτροπής. Σημαντικό επίτευγμα αποτελεί η έναρξη ισχύος, την 
1η Ιουλίου 1994, των τρίτων οδηγιών ασφάλισης ζωής και ζημκόν (οδηγίες 
92/96/ΕΟΚ* και 92/49/1 ν()Κ*), ολοκληρώνοντας με τον τρόπο αυτό το 
νομοθετικό πλαίσιο για μία ενιαία αγορά στον ασφαλιστικό τομέα. 
Η έγκριση κοινής θέσης σε σχέση με οδηγία για την προστασία των δεδομένων 
προσωπικού χαρακτήρα τον Φεβρουάριο 199515 αποτελεί ένα σημαντικό βήμα προς 
την κατεύθυνση της κατάργησης των εμποδίων στις ανταλλαγές δεδομένων, 
λαμβανομένης υπόψη της αύξησης των ροών στοιχείων προσωπικού χαρακτήρα στον 
δημόσιο και ιδιωτικό τομέα συνεπεία της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς. 
13. Όσον αφορά τα συνοδευτικά μέτρα για την κατάργηση των ελέγχων στα 
σύνορα, ο κανονισμός ΕΚ αριθ. 3295/94* του Συμβουλίου της 22ας Δεκεμβρίου 
1994 θεσπίζει σημαντικά μέτρα τα οποία απαγορεύουν την θέση σε ελεύθερη 
κυκλοφορία, εξαγωγή ή διαμετακόμιση αγαθών που έχουν αποτελέσει αντικείμενο 
παραποίησης και πειρατείας στην εσωτερική αγορά. Ο κανονισμός αυτός 
αντικαθιστά τον κανονισμό ΕΟΚ αριθ. 3842/86* του Συμβουλίου σχετικά με τα 
μέτρα για την απαγόρευση της θέσης σε ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών που έχουν 
υποστεί παραποίηση. Με τον κανονισμό του Συμβουλίου ΕΚ αριθ. 3381/94 * της 
19ης Δεκεμβρίου 1994 και την απόφαση του Συμβουλίου 94/942/PESC* θεσπίστηκε 
ένα ολοκληρωμένο σύστημα ελέγχων για τις εξαγωγές προϊόντων διπλής χρήσης με 
ισχύ από τον Ιούλιο 1995. Η απόφαση του Συμβουλίου 94/445/ΕΚ* της 11ης Ιουλίου 
1994 για το σύστημα κοινοποίησης δεδομένων μεταξύ των διοικήσεων (σύστημα 
Comedi) λαμβάνει υπόψη την ανάγκη συλλογής στατιστικών στοιχείων μετά την 
κατάργηση των φυσικών συνόρων. 
14. Οι τομείς της ενέργειας και των τηλεπικοινωνιών είναι ίσως εκείνοι στους 
οποίους η Ένωση υπολείπεται περισσότερο από την επίτευξη της ενιαίας αγοράς. 
Η πρόοδος στον τομέα της ενέργειας ήταν ιδιαίτερα αργή. Όσον αφορά τις 
τηλεπικοινωνίες, με το ψήφισμα του Συμβουλίου της 17ης Νοεμβρίου 1994 για την 
ελευθέρωση των υποδομών την 1η Ιανουρίου 1998, σημαίνει ότι υπάρχει πλέον 
συμφωνία επί της αρχής για την ελευθέρωση ολόκληρου του τομέα. Το γεγονός αυτό 
αποτέλεσε σαφές μήνυμα για τους βιομηχανικούς φορείς καθώς και για την 
Επιτροπή να προσπαθήσουν να αντιμετωπίσουν τα υπάρχοντα κανονιστικά 
προβλήματα ούτως ώστε να επιτευχθούν συνθήκες ουσιαστικού ανταγωνισμού. Το 
Δεκέμβριο 1994, το Συμβούλιο εξέδωσε κοινές θέσεις σε σχέση με μία απόφαση για 
σειρά κατευθυντήριων γραμμών με σκοπό την ανάπτυξη του ISDN ως διευρωπαϊού 
COM(93) 363 τελικό, 28 Ιουλίου 1993 (ΕΕ C 229, 25/08/93) όπως τροποποιήθηκε 
από το COM(94) 170 τελικό, 2 Μαΐου 1994 και COM(94) 549, 29 Νοεμβρίου 1994. 
COM(93) 381 τελικό, 22 Σεπτεμβρίου 1993 (ΕΕ C 321, 27/11/93) όπως 
τροποποιήθηκε από το COM(94) 585 τελικό, 13 Δεκεμβρίου 1994 (ΕΕ C 382, 
31/12/94). 
COM(90) 314 τελικό, 18 Ιουλίου 1990 )ΕΕ C 277, 05/11/90) όπως τροποποιήθηκε 
από το COM(92) 422 τελικό, 15 Οκτωβρίου 1992 (ΕΕ C 311, 27/11/92). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
12 ΜΙίΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΙΈΝΙΚΙΙ ΛΝΛΣΚΟΠΙΙΣΙΙ 
δικτύου16 και μία οδηγία για την χρησιμοποίηση των προτύπων στην μετάδοση 
τηλεοπτικών σημάτων17 
15. Η πρόταση οδηγίας της Επιτροπής για την πρόσβαση στην αγορά παροχής 
υπηρεσιών στον τομέα της επίγειας εξυπηρέτησης στα αεροδρόμια18, που υποβλήθηκε 
το Δεκέμβριο 1994, αποτελεί ένα περαιτέρω βήμα προς τη μεγαλύτερη ελευθέρωση 
του τομέα των αερομεταφορών. 
§ 2 - Η διαχείριση της ενιαίας αγοράς 
16. Τώρα πλέον που το βασικό νομοθετικό πρόγραμμα σύμφωνα με το Αευκό 
Βιβλίου του 1985 έχει ουσιαστικά ολοκληρωθεί, το στρατηγικό πρόγραμμα 
υπογραμμίζει τη σημασία της εξασφάλισης της πρακτικής λειτουργίας της 
εσωτερικής αγοράς. Το σημείο αυτό συνεχίζει να συγκεντρώνει την ισχυρή 
υποστήριξη του επιχειρηματικού κόσμου καθώς και των καταναλωτών. 'Ή 
διαχείρισης της εσωτερικής αγοράς" καλύπτει θέματα ουσιαστικής σημασίας όπως: 
• η ενσωμάτωση της κοινοτικής νομοθεσίας (μεταφορά των οδηγιών στο 
εθνικό δίκαιο)· 
• η εφαρμογή και επιβολή - υπ'ευθύνη κυρίως των κρατών μελών, με 
την Επιτροπή να ασκεί εποπτικό ρόλο. τα βασικά σημεία για την 
ουσιαστική επιβολή της κοινοτικής νομοθεσίας είναι η διοικητική 
συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών σε κάθε κράτος μέλος και η 
πρόβλεψη κυρώσεων σε περίπτωση παράβασης-
• η εξασφάλιση αποτελεσματικών μέσων προσφυγής για τους πολίτες 
και τις επιχειρήσεις, με την ευκολότερη πρόσβαση στην δικαιοσύνη 
και τη δικαστική συνδρομή· 
• αξιολόγηση της νομοθεσίας από απόψεως λειτουργίας σύμφωνα με 
τους υφιστάμενους στόχους. 
Α. Ενσωμάτωση του κοινοτικού δικαίου 
17. Μ Επιτροπή εκπόνησε το Δεκέμβριο 1994 για το Συμβούλιο "Εσωτερική 
Λγορά"έκθεση στην οποία αναφέρεται η πρόοδος της διαδικασίας μεταφοράς στα 
εθνικά δίκαια των μέτρων που προβλέπονται στο Αευκό βιβλίο καθώς και για άλλα 
νομοθετικά μέτρα που κρίνονται ότι έχουν μεγάλη σημασία για τη λειτουργία της 
εσωτερικής αγοράς19. Η έκθεση αυτή ήταν η πρώτη από μία σειρά εκθέσεων με σκοπό 
16 
18 COM(93) 347 τελικό, 1 Σεπτεμρίου 1993(ΕΕ όπως τροποποιήθηκε από το COM(94) 
483 τελικό, 17 Νοεμρίου 1994 (ΕΕ C 353, 13/12/94). 
COM(93) 556 τελικό, 15 Νοεμβρίου 1993 (ΕΕ C 341, 18/12/93) όπως 
τροποποιήθηκε από το COM(94) 455 τελικό, 25 Οκτωβρίου 1994 (ΕΕ C 321, 
18/11/94). 
COM(94) 590 τελικό, τηγς 13ης Δεκεμβρίου 1994. 
Πρέπει να σημειωθεί ότι η βάση του στατιστικού υπολογισμού της επιβολής των 
μέτρων του Λευκού Βιβλίου τροποποιήθηκε από την έκθεση. Έχουν επέλθει 
μεταβολές κατά τη διάρκεια των ετών στα αρχικά 282 νομοθετικά μέτρα του Λευκού 
βιβλίου- ορισμένα από αυτά κατέστησαν απηρχαιωμένα και έπαψαν να 
χρησιμοποιούνται ή αντικαταστάθηκαν. Επιπλέον, κάθε προτεινόμενο μέτρο δεν 
οδήγησε υποχρεωτικά στην θέσπιση ενός νομοθετικού κειμένου. Εάν αυτό συνέβη 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΙίΙ'ΟΣ IIPUTO - 1ΈΝΙΚ1Ι ΛΝΛΣΚΟΙΙΙΟ;!! Π 
να εξασφαλιστεί η κατά το δυνατό έγκαιρη πλήρης ενσωμάτωση της κοινοτικής 
νομοθεσίας στα κράτη μ,έλη. 
Συνολικά, τα κράτη μέλη είχαν θεσπίσει, μέχρι το τέλος Νοεμβρίου 1994, 89,9% των 
εθνικών μέτρων που απαιτούνταν για την ενσωμάτωση της νομοθεσίας για την 
εσωτερική αγορά. Ο βαθμός ενσωμάτωσης στα κράτη μέλη κυμαίνεται από 
σημαντικά υψηλότερος του μέσου όρου (Δανία: 96,3%, Γαλλία, Κάτω Χώρες και 
Λουξεμβούργο: 93,6%) έως σημαντικά χαμηλότερο από το μέσο όρο (Γερμανία: 
85,4% και Ελλάδα: 80,4%). Ο πίνακας Ι συνοψίζει την εν λόγω κατάσταση. 
18. Οι περισσότερες παραβάσεις είναι αποτέλεσμα μη έγκαιρης ενσωμάτωσης των 
κοινοτικών οδηγιών στο εθνικό δίκαιο. Τα διαδικαστικά προβλήματα που 
συνδέονται με την εθνική διαδικασία λήψης αποφάσεων ή την τεχνική 
πολυπλοκότητα των κειμένων είναι συχνά η αιτία των καθυστερήσεων αυτών. Η 
Επιτροπή εξετάζει σε συστηματική βάση την ενσωμάτωση στην εθνική νομοθεσία 
κάθε οδηγίας από τη στιγμή που αυτή τεθεί σε ισχύ. Ιίπιπλέον, προβαίνει σε 
αξιολόγηση των εθνικών νομοθετικών πράξεων που της κοινοποιούνται, εντός των 
ορίων των δυνατοτήτων της, και λαμβάνει μέτρα κατά των παραβάσεων, τόσο 
μέσω των διαβουλεύσεων με τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη όσο και, εφόσον είναι 
αναγκαίο, μέσω των επίσημων διαδικασιών που προβλέπονται στην εν λόγω 
περίπτωση. 
19. Το επίπεδο μεταφοράς των μέτρων στην εθνική νομοθεσία κυμαίνεται 
σημαντικά ανάλογα με τους τομείς (βλέπε πίνακα II). Σε ορισμένους από αυτούς, 
η διαδικασία μεταφοράς έχει ολοκληρωθεί. Σε άλλους, ωστόσο, οι καθυστερήσεις σε 
αρκετά κράτη μέλη αποτελούν πηγή ανησυχίας: 
• Στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων (51% των εθνικών μέτρων 
έχουν θεσπιστεί όπως προβλέπεται), όπου ισχύουν ήδη εννέα οδηγίες, 
υπάρχουν ακόμα 26 περιπτώσεις στις οποίες δεν έχει κοινοποιηθεί η 
μεταφορά από τα κράτη μέλη, μολονότι η προθεσμία έχει λήξει ήδη 
πριν από αρκετούς μήνες. Αυτό συμβαίνει ειδικότερα όσον αφορά τις 
οδηγίες για τις συμβάσεις παροχής υπηρεσιών (92/50/ΕΟΚ*), τις 
συμβάσεις προμηθειών (93/36/ΕΟΚ*) και τους εξαιρούμενους τομείς 
(93/38/ΕΟΚ*)20. Έχουν κινηθεί πολλές διαδικασίες για παράβαση σε 
περιπτώσεις μη ορθής μεταφοράς καθώς και μη κοινοποίησης των 
εθνικών μέτρων μεταφοράς (συνολικά 21 περιπτώσεις). Σε πολύ μικρό 
αριθμό περιπτώσεων η μεταφορά έχει πραγματοποιηθεί σύμφωνα με 
τις απαιτήσεις της κοινοτικής νομοθεσίας- μόνο τρία κράτη μέλη 
(Δανία, Λουξεμβούργο και Κάτω Χώρες) έχουν, με εξαίρεση λίγα 
σημεία μικρής σημασίας, πλήρως εκπληρώσει τις σχετικές τους 
υποχρεώσεις. 
στις περισσότερες περιπτώσεις, σε άλλες ήταν αναγκαία η εκπόνηση αρκετών 
νομοθετικών κειμένων για την υλοποίηση μιας πρότασης του Λευκού Βιβλίου, ή 
αντιστρόφως, ένα νομοθετικό κείμενο επέτρεπε την άμεση έγκριση αρκετών 
νομοθετικών μέτρων του Λευκού Βιβλίου. Ο συνολικός αριθμός νομοθετικών 
κειμένων σε σχέση με το πρόγραμμα του Λευκού Βιβλίου είναι σήμερα 271. Η 
αποκατάσταση ενός ακριβέστερου σημείου αναφοράς δεν μεταβάλλει σημαντικά το 
επίπεδο μεταφοράς στην εθνική νομοθεσία μεταξύ των κρατών μελών. 
Για την Ισπανία ισχύει παρέκκλιση μέχρι 01/01/97, και για την Ελλάδα και την 
Πορτογαλία μέχρι 01/01/98. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
14 ΜΡ,ΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
• Στον ασφαλιστικό τομέα, επίσης, σημειώνονται πολλές καθυστερήσεις 
στην μεταφορά (έχει θεσπιστεί μόνο το 76% των μέτρων). Αυτό ισχύει 
για τη δεύτερη οδηγία ασφάλισης ζωής (906/19/ΕΟΚ*) όπως επίσης 
και για τις ονομαζόμενες "τρίτες οδηγίες", δηλαδή τις οδηγίες 
ασφάλισης ζημιών (92/49/ΕΟΚ*) και ασφάλισης ζωής (92/96/ΕΟΚ*), 
οι οποίες έπρεπε να έχουν εφαρμοστεί από την 1 Ιουλίου 1994. Οι 
διαδικασίες για παράβαση έχουν κινηθεί έναντι των σχετικών κρατών 
μελών. Η Επιτροπή εξετάζει ακόμα το σύμφωνο χαρακτήρα των 
μέτρων των κρατών μελών σε σχέση με δύο βασικές οδηγίες 
ασφάλισης αστικής ευθύνης για τη χρήση οχημάτων με κινητήρα 
(72/166/ΕΟΚ* και 84/5/ΕΟΚ*) όπως επίσης και για την δεύτερη 
οδηγία ασφάλισης ζημιών (88/357*). 
• Όσον αφορά την πνευματική και βιομηχανική ιδιοκτησία (έχει 
θεσπιστεί το 67% των μέτρων), τα κράτη μέλη προέβησαν στην 
μεταφορά των οδηγιών στον εν λόγω τομέα μετά (χπό μεγάλες 
καθυστερήσεις και συχνά μετά από την κίνηση διαδικασιών για 
παράβαση. Στην περίπτωση της οδηγίας 89/104/ΕΟΚ* για τα εμπορικά 
σήματα, η οποία τέθηκε σε εφαρμογή στις 31 Δεκεμβρίου 1992, μέχρι 
στιγμής μόνο πέντε κράτη μέλη (Β, D, IRL, L, NL, Ρ) δεν έχουν 
κοινοποιήσει εθνικά μέτρα ενσωμάτωσης. 
• Σημαντική πρόοδος στον τομέα της μεταφοράς έχει πραγματοποιηθεί 
για τις οδηγίες σχετικά με τα φαρμακευτικά προϊόντα (85% των 
μέτρων έχουν θεσπιστεί)· υφίστανται ωστόσο σημαντικές 
καθυστερήσεις - λόγω τεχνικών δυσκολιών - στους τομείς των 
κτηνιατρικών και ομοιοπαθητικών φαρμακευτικών προϊόντων. 
• Στον τομέα των κτηνιατρικών και φυτουνειονομικο)ν ελέγχων τα 
κράτη μέλη έχουν μεταφέρει την πλειοψηφία των οδηγιών στην εθνική 
τους νομοθεσία. Το μέσο επίπεδο μεταφοράς είναι 91,5%· μολονότι το 
επίπεδο αυτό θεωρείται ικανοποιητικό, υπάρχουν σημαντικές 
διαφορές μεταξύ των κρατών μελών (ενώ το Βέλγιο και η Ισπανία 
έχουν κοινοποιήσει την ενσωμάτωση όλων των οδηγιών εκτός από 
μία, η Ελλάδα πρέπει να το πράξει σε 18 περιπτώσεις, η Ιρλανδία σε 
13 και η Γερμανία σε 10). Τα περισσότερα από τα μέτρα που δεν 
έχουν κοινοποιηθεί αφορούν τις οδηγίες για την εμπορία των 
φυτοφαρμακευτικών προϊόντων (91/414/ΕΟΚ*), το κρέας πουλερικών 
(92/110/ΕΟΚ*), και τις κτηνιατρικές παρεκκλίσεις (92/120/ΕΟΚ*). 
Β. Επιβολή του κοινοτικού δικαίου 
α) Το πλαίσιο διοικητικής συνεργασίας 
20. Η εσωτερική αγορά δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι έχει ολοκληρωθεί παρά μόνο 
εφόσον επιτευχθεί και μπορεί να διαπιστωθεί η μέσα σε λογικά πλαίσια ομοιογενής 
εφαρμογή και επιβολή των κανόνων στα κράτη μέλη (και όχι η απλή μεταφορά τους 
στην εθνική νομοθεσία). Εάν δεν υπάρχει εμπιστοσύνη μεταξύ των αρχών των 
κρατών μελών που είναι υπεύθυνες για την επιβολή του κοινοτικού δικαίου στην 
Κοινότητα, είναι πιθανό να ληφθούν μέτρα τα οποία θα δημιουργήσουν τεχνικούς 
φραγμούς στην ελεύθερη κυκλοφορία των αγαθών. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΡ.ΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΙΈΝΪΚΠ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 15 
11 ουσιαστική επιβολή εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό (χπό την ανάπτυξη της διοικητικής 
συνεργασίας μεταξύ των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών. Ο σκοπός μιας 
τέτοιας συνεργασίας είναι να ελαχιστοποιηθούν τα γρίχφειοκρατικά εμπόδια τα 
οποία δημιουργούν δυσχέρειες στην ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών, υπηρεσιών, 
προσώπων και κεφαλαίων με την ομοιόμορφη εφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας 
για την κοινή αγορά σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση. 
Σε ορισμένους τομείς, όπως είναι τα τελωνεία, το ΦΠΑ και η γεωργία, το 
Συμβούλιο έχει θεσπίσει νομοθετικά μέτρα που απαιτούν το συντονισμό της 
επιβολής των κοινοτικών κανόνων. Στην περίπτωση των τροφίμων, αυτό 
συνεπάγεται τη σύσταση, εντός της Επιτροπής, κοινοτικής υπηρεσίας επιθεώρησης 
τροφίμων, η οποία θα αναλάβει τα καθήκοντα της το 1995. Ωστόσο, το Συμβούλιο 
ήταν διστακτικό στη θέσπιση περαιτέρω νομοθετικών μέτρων για την δημιουργία 
συγκεκριμένων μορφών συνεργασίας, και για το λόγο αυτό η Επιτροπή προσπαθεί 
να προωθήσει περισσότερο άτυπες μορφές συνεργασίας μεταξύ των διοικητικών 
αρχών των κρατών μελών για τους σκοπούς της επιβολής. Σημαντική πρόοδος προς 
την κατεύθυνση αυτή επιτεύχθηκε κατά το 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
16 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
ΠΙΝΑΚΑΣ Ι 
Πρόοδος στη μεταφορά των μέτρων του Λευκού Βιβλίου 
Κατάσταση ανά κράτος μέλος 
(31 Δεκεμβρίου 1994) 
DK 
F 
NL 
L 
UK 
8 
Ρ 
Ε 
Ι 
IRL 
D 
EL Κοινοποιηθέντα 
μέτρα 
209 
205 
204 
201 
202 
184 
188 
190 
190 
190 
184 
169 Άνευ 
αντικειμένου 
2 
0 
1 
4 
1 
1 
4 
1 
4 
3 
3 
4 Παρεκκλίσεις 
0 
0 
0 
0 
0 
0 
3 
3 
0 
0 
0 
3 Μη 
κοινοποιηθέντα 
μέτρα 
5 
9 
11 
14 
12 
14 
18 
21 
22 
23 
23 
39 Μερική 
κοινοποίηση 
2 
4 
2 
0 
3 
8 
2 
1 
1 
2 
5 
1 Παράβαση λόγω 
μη κοινοποίησης 
1 
1 
1 
0 
1 
2 
4 
3 
2 
1 
4 
3 
273 ισχύουσες διατάξεις/219 χρειάζονται ΕΜΕ 
Ο Παρεκκλίσεις 
• Άνευ αντικειμένου 
Ο Κοινοποιηθέντα μέτρα 
ΟΚ 
F 
NL 
L 
UK 
Β 96.3% 
93,6% 
93.6% 
93,6% 
92,7% 
89,0% 
0UE Ρ 
Ε 
Ι 
IRL 
D 
EL 89,0% 
88,6% 
88,6% 
88,1% 
85,4% 
80.4% 
89,9% 220 
200 
180 
160 1 lia m II 
• M JL—ί 
DK F NL L UK Β Ρ Ε I IRL 0 EL UE 
Ο Παράβαση λόγω μη κοινοποίησης 
• Μερική κοινοποίηση 
Ο Μη κοινοποιηθέντα μέτρα 45 
40 
DK F NL L UK 8 Ρ Ε I IRL 0 EL 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ TO 1994 
ΜΗΡΟΣ Ι1ΡΩΤΟ - ΙΈΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 17 
ΠΙΝΑΚΑΣ II 
Πρόοδος στη μεταφορά των μέτρων του Λευκού Βιβλίου 
Κατάσταση ανά τομέα 
(31 Δεκεμβρίου 1994) 
Φυσικά ευπόδια 
Κτηνιατρικοί έλεγχοι 
Φυτοϋγειονομκοί έλεγχα 
'Ελεγχος προσώπων 
Ειδικοί έλεγχο 
Τεχνικά ευπόδια 
Ειδικό καθεστώτα 
Νέα προσέγγιση 
Οχήματα με κινητήρα 
Ελκυστήρες και γεωργικά 
μηχανήματα 
Είδη διατροφής 
Φαρμακευτικά προϊόντα 
Χημικά προϊόντα 
Κατασκευές 
Τεχνική εναρμόνιση (λοιποί τομείς) 
Τράπεζες 
Ασφάλειες 
Κινητές αξίες 
Νέες τεχνολογίες 
Μεταφορές 
Εταιρικό δίκαιο 
Πνευματική ιδιοκτησία 
Φορολογία επιχειρήσεων 
Δημόσιες συμβάσεις 
Ελευθ. κυκλοφορία προσώπων 
Φορολογικά εϋπόδια 
ΦΠΑ 
Ειδικοί φόροι κατανάλωσης 
0% 10% 20% 30% 40% 50% 60% 70% 80% 90% 100% 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ ΥΙΆ 
18 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
21. II ανακοίνωση της Επιτροπής της 16ης Φεβρουαρίου 19942' και το ψήφισμα 
του Συμβουλίου της 16ης Ιουνίου 199422 σχετικά με την ανάπτυξη της διοικητικής 
συνεργασίας για την εφαρμογή και επιβολή της κοινοτικής νομοθεσίας στην 
εσωτερική αγορά παρέχουν ένα πλαίσιο δράσης στο συγκεκριμένο τομέα. Το 
α|>ή(|)ΐσμ.α επιβεβαίωσε την προσέγγιση της Επιτροπής, τονίζοντας την ανάγκη 
αποφυγής οποιασδήποτε περαιτέρω γραφειοκρατικής επιβάρυνσης, και κάλεσε 
συγκεκριμένα τα κράτη μέλη να γνωστοποιήσουν στην Επιτροπή μία σειρά σημείων 
επαφής κατά τομείς για την διευκόλυνση της επικοινωνίας μεταξύ των εθνικών 
διοικήσεων και μεταξύ αυτών και της Επιτροπής, σε θέματα επιβολής. Ζήτησε 
επίσης από την Επιτροπή να συνεχίσει το πρόγραμμα τομεακών συζητήσεων μεταξύ 
αυτής και των κρατών μελών με αντικείμενο τη διοικητική συνεργασία, που είχαν 
αρχίσει το 1993, και επαναλήφθηκαν το 1994. 
Οι στόχοι του προγράμματος συζητήσεων είναι οι εξής: 
• εντοπισμός των αναγκών αμοιβαίας συνδρομής σε κάθε τομέα ή τομείς 
δραστηριοτήτων (ανάγκες παροχής πληροφοριών, μέσα ικανοποίησης 
τους)· 
• προσδιορισμός του μέχρι στιγμής βαθμού ικανοποίησης των αναγκών 
αυτών· 
• ενθάρρυνση, όπου είναι απαραίτητο, των συμμετεχόντων στις 
συζητήσεις να καθιερώσουν ή να επεκτείνουν τη διοικητική 
συνεργασία· 
• όπου δεν έχει πραγματοποιηθεί, συγκέντρωση των σημείων επαφής 
για τους σκοπούς της επιβολής και πληροφοριών σχετικά με τις 
υφιστάμενες διαρθρώσεις επιβολής στα διάφορα κράτη μέλη και 
εξασφάλιση της διαθεσιμότητας των στοιχείων αυτών σε όλες τις 
ενδιαφερόμενες διοικητικές αρχές. 
22. Τα θέματα αυτά αναφέρθηκαν στις συνεδριάσεις επιτροπών και ομάδων 
εργασίας που οργανώθηκαν από την Επιτροπή με συμμετοχή εκπροσώπων των 
διοικητικών αρχών των κρατών μελών που είναι αρμόδιοι για το συγκεκριμένο 
θέμα. Παράλληλα, η Συμβουλευτική Επιτροπή Συντονισμού στον τομέα εσωτερικής 
αγοράς ζήτησε να κοινοποιηθούν τα σημεία επαφής σε τομείς στους οποίους δεν 
υφίσταται κάποια τομεακή επιτροπή, ή όπου είναι δύσκολο να ληφθούν οι 
πληροφορίες αυτές για διαφορετικούς λόγους. 
Οι επιτροπές εμπειρογνωμόνων ή οι άλλοι φορείς με τους οποίους 
πραγματοποιήθηκαν διαβουλεύσεις εντάσσονται σε τρεις κατηγορίες: 
• εκείνοι των οποίων μοναδικός στόχος είναι η διεξαγωγή της 
διοικητικής συνεργασίας (π.χ. η μόνιμη επιτροπή στον τομέα της 
έμμεσης φορολογίας) 
• εκείνοι που έχουν κανονιστικό ή συμβουλευτικό ρόλο, πλην όμως 
διαθέτουν μέρος του χρόνου τους στη διοικητική συνεργασία (π.χ. 
η μόνιμη κτηνιατρική επιτροπή) και 
• εκείνοι οι οποίοι ασχολούνται αποκλειστικά με θέματα πολιτικής 
παρά με θέματα επιβολής, πλην όμως είναι δυνατόν προσωρινά να 
λειτουργούν ως δίαυλος πληροφόρησης μεταξύ των εθνικών αρχών 
COM(94) 29 ¥^\ο,κό, 16 Φεβρουαρίου 1994. 
ΕΕ C 179, ϊ Ιουλίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 19 
επιβολής και μεταξύ αυτών και της Ι'ίπιτροπής (π.χ. συμβουλευτική 
επιτροπή δημοσίων συμβάσεων). 
Μία ελάχιστη προϋπόθεση για όλες τις συμμετέχουσες διοικητικές αρχές είναι να 
έχουν τα απαραίτητα στοιχεία των ομολόγων τους σε κάθε κράτος μέλος οι οποίοι 
θα μπορούν γρήγορα να διαβιβάζουν τα μηνύματα τους στις αρμόδιες εκτελεστικές 
αρχές. Ένα άλλο μέσο κοινοποίησης που χρησιμοποιείται σε ορισμένους τομείς 
είναι τα αυτοματοποιημένα δίκτυα και η εμπειρία από τη χρησιμοποίηση εκείνων 
που ήδη υφίστανται πρέπει να ληφθεί υπόψη στα μελλοντικά σχέδια. 
Στο τέλος του 1994, ζητήθηκε από τις μόνιμες αντιπροσωπείες των κρατών μελών 
να επιβεβαιώσουν τις προσωρινές καταστάσεις σημείων επαφής και να τις 
συμπληρώσουν για όλους τους τομείς της νομοθεσίας της εσωτερικής αγοράς. 
Τόσο οι εθνικοί όσο και οι κοινοτικοί υπάλληλοι έχουν αντιληφθεί την ανάγκη 
διοικητικής συνεργασίας στους περισσότερους από τους τομείς αυτούς, πλην όμως 
σε πολλές περιπτώσεις υφίστανται περισσότερο πιεστικές ανάγκες. Αυτό ισχύει 
κυρίως στην περίπτωση των οδηγιών τεχνικής εναρμόνισης που βασίζονται στη Νέα 
Προσέγγιση, ορισμένες από τις οποίες δεν έχουν τεθεί ακόμα πλήρως σε ισχύ, 
δεδομένου ότι δεν έχουν ακόμα λήξει οι μεταβατικές περίοδοι. Για πολλές από 
αυτές, οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν στην εξεύρεση κοινών ερμηνειών της 
νομοθεσίας, μη αφήνοντας πολλά περιθώρια εξέτασης άλλων θεμάτων επιβολής. 
Σε ορισμένους τομείς, η έλλειψη πόρων είχε σαν αποτέλεσμα να μην επιτευχθεί η 
αναμενόμενη πρόοδος. 
Οι τομείς εκείνοι στους οποίους λειτουργεί σωστά η διοικητική συνεργασία είναι 
σχεδόν αποκλειστικά εκείνοι στους οποίους προβλέπονται σχετικές διατάξεις από 
τη νομοθεσία. Η Επιτροπή θα επιμείνει στις προσπάθειες της για τη διευκόλυνση 
της αποτελεσματικής και ισοδύναμης επιβολής των κοινοτικών κανόνων σε άλλους 
τομείς, μέσω της αμοιβαίας συνδρομής μεταξύ των διοικήσεων, με τη δημιουργία 
σημείων επαφής και τη συνέχιση των μέτρων στήριξης όπως είναι τα προγράμματα 
ανταλλαγών και σεμιναρίων. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα της προσέγγισης 
αυτής εξαρτάται σε τελευταία ανάλυση (χπό την ετοιμότητα των κρατούν μελ(όν να 
χρησιμοποιήσουν τα μέσα τα οποία προσπαθεί η Επιτροπή να θέσει στη διάθεση 
τους. Εάν, μετά από κάποια περίοδο, υπάρχει ακόμα η εντύπωση ότι συνεχίζουν 
να υφίστανται απαράδεκτες αποκλίσεις στην επιβολή των κοινοτικών κανόνων, 
είναι δυνατόν να προβλεφθούν άλλα μέτρα, όπως είναι οι διαδικασίες παράβασης 
ή η θέσπιση περαιτέρω νομοθετικών πράξεων. 
24. Οι συζητήσεις θα συνεχιστούν το 1995 και οι ρυθμίσεις για αμοιβαία 
συνδρομή μεταξύ των εθνικών διοικήσεων θα επανεξετάζονται στο πλαίσιο της 
επιβολής των κανόνων για την εσωτερική αγορά. Η Επιτροπή θα τηρεί ενήμερα το 
Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για την σημειούμενη πρόοδο. 
β) Στήριξη της διοικητικής συνεργασίας 
25. Η αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των εθνικών διοικήσεων αναπτύσσεται με 
τη συνεργασία σε κοινοτικό επίπεδο, ιδιαίτερα μέσω προγραμμάτων ανταλλαγής για 
υπαλλήλους που είναι επιφορτισμένοι με την εφαρμογή της νομοθεσίας για την 
εσωτερική αγορά. Το πρόγραμμα Karolus είναι ένα από τα βασικά στοιχεία της 
διοικητικής συνεργασίας. Αρχισε το 1993 για μία περίοδο πέντε ετών, προβλέπει 
την ανταλλαγή υπ( > λ ήλων μεταξύ των διοικήσεων των κρατών μελοτν στον τομέα 
της εσωτερικής αγοράς και επιτρέπει στους συμμετέχοντες να εργάζονται μαζί με 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τ ) m 
20 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
τους ομόλογους τους σε κάποιο άλλο κράτος μέλος κατά τη διάρκεια δύο περίπου 
μήνοϊν. Το πρόγραμμα αυτό έχει ως στόχο την εναρμόνιση της ερμηνείας της 
κοινοτικής νομοθεσίας και την ομοιόμορφη εφαρμογή της 
26. Στο πλαίσιο των υποψηφιοτήτων που έγιναν δεκτές μέχρι σήμερα (άνω των 
διακοσίων), πραγματοποιήθηκαν εκατόν είκοσι τέσσερις ανταλλαγές, οι οποίες 
συμπληρώθτικαν με σεμινάρια εισαγωγής και αξιολόγησης (εκ των οποίων είκοσι 
τρεις το 1993 και εκατόν μία το 1994)· οδήγησαν σε καλύτερη αμοιβαία κατανόηση 
μεταξύ των υπαλλήλων των διαφόρων κρατών μελών οι οποίοι εργάστηκαν στον 
ίδιο τομέα, στην χρήσιμη ανταλλαγή εμπειριών και στην δημιουργία δικτύων 
επαφών που επιτρέπουν την καθιέρωση μιας σταθερής και αποτελεσματικής 
συνεργασίας. 
Μεταξύ των τομέων προτεραιότητας, οι περισσότερες ανταλλαγές έλαβαν χώρα 
στους τομείς των δημοσίων συμβάσεων, των προϊόντων διατροφής, της αξιολόγησης 
της συμμόρφωσης και της εποπτείας των αγορών, των φαρμακευτικών προϊόντων, 
των τραπεζών και ασφαλειών, στον φυτουγειονομικο τομέα και στον τομέα των 
οδικών μεταφορών. 
27. Όλα τα κράτη μέλη συμμετείχαν στο πρόγραμμα Karolus ως χώρες 
προέλευσης και/ή υποδοχής συμμετεχόντων. Οι τελευταίοι προέρχονται πιο συχνά 
από τις εθνικές διοικήσεις, πλην όμως υπάρχει αξιόλογη εκπροσοΉτηση και από τις 
τοπικές διοικήσεις, ειδικότερα όσον αφορά την Ισπανία (αυτόνομες κοινότητες) και 
τη Γερμανία (Lander). Ωστόσο, ο αριθμός των ανταλλαγών παραμένει χαμηλότερος 
από τις προβλέψεις. Οι λόγοι της σχετικής καθυστέρησης του προγράμματος αυτού 
είναι ποικίλλοι: γλωσσικές δυσκολίες, χρηματοδοτική συμμετοχή του κράτους 
προέλευσης μέχρι 50% των εξόδων διαμονής, δυσχέρειες που αντιμετωπίζουν οι 
εθνικές διοικήσεις λόγω της απουσίας ειδικέυμένων υπαλλήλων για μία διάρκεια 
περίπου δύο μηνών. Δεδομένης της σημασίας του εν λόγω μέσου για τη βελτίωση της 
διοικητικής συνεργασίας πρέπει να καταβληθούν όλες οι δυνατές προσπάθειες για 
την προώθηση των ανταλλαγών αυτών. 
28. Αλλα προγράμματα ανταλλαγών σε συγκεκριμένους τομείς - Matthaeus, 
Matthaeus-Tax και το πρόγραμμα ανταλλαγών για υπαλλήλους στον κτηνιατρικό 
τομέα - περιγράφονται στο δεύτερο μέρος, παράγραφοι 94. 228 και 340. 
29. Η ανακοίνωση της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο 
σχετικά με τα διευρωπαϊκά δίκτυα τηλεματικής για την ανταλλαγή πληροφοριών 
μεταξύ των εθνικών διοικήσεων23 και οι συνοδευτικές προτάσεις απόφασης του 
Συμβουλίου αποτέλεσαν αντικείμενο εκτεταμένων συζητήσεων στο πλαίσιο του 
Συμβουλίου. Το Νοέμβριο του 1994, στο πλαίσιο του Συμβουλίου 
"Τηλεπικοινωνίες", επετεύχθη πολιτική συμφωνία σχετικά με απόφαση του 
Συμβουλίου για την κοινοτική συνδρομή στην ανταλλαγή δεδομένων μέσω 
τηλεματικής μεταξύ των εθνικών διοικήσεων στην Κοινότητα (IDA). Η απόφαση 
αυτή του Συμβουλίου, που θα εκδοθεί μέσα στο 1995, έχει σα στόχο να καθορίσει 
την κοινοτική συνδρομή σε ορισμένα σχέδια, τα οποία έχουν χαρακτηριστεί ως 
πρωταρχικής σημασίας, στον τομέα της ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ των 
διοικήσεων ούτως ώστε να διευκολυνθεί η μεταξύ τους συνεργασία. Μία πρώτη 
δέσμη πιστώσεων χορηγήθηκε το 1994 ούτως ώστε να ικανοποιηθούν οι πιο 
πιεστικές ανάγκες και να αποφευχθεί διακοπή των σχεδίων που ήταν υπό εκτέλεση. 
COM(93) 69 τελικό, 12 Μαρτίου 1993. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 21 
Παράδειγμα αποτελεί το σύστημα πληροφόρησης για τις δημόσιες συμβάσεις 
(SIMAP), όπου αρκετές εφαρμογές στήριξης της διοικητικής συνεργασίας σε 
τελωνειακά και γεωργικά θέματα έτυχαν κοινοτικής συνδρομής το 1994, στο 
πλαίσιο του IDA. 
Αφετέρου, στο πλαίσιο της καθιέρωσης ενός δικτύου ηλεκτρονικού ταχυδρομείου 
μεταξύ των διοικητικών αρχών τις οποίες αφορά η διαχείριση της εσωτερικής 
αγοράς, πραγματοποιήθηκε ένα πρώτο βήμα χρησιμοποιώντας τα ήδη υφιστάμενα 
δίκτυα επικοινωνίας. Πρόκειται για τη δημιουργία μιας διάρθρωσης υποστήριξης 
που έχει ως στόχο την εισαγωγή της χρησιμοποίησης του ηλεκτρονικού 
ταχυδρομείου από διάφορες επιτροπές, μεταξύ των οποίων η συμβουλευτική 
επιτροπή για την εσωτερική αγορά. 
30. Οι φορείς που συμμετέχουν στην εφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας δεν 
είναι απαραίτητα οι δημόσιες διοικητικές αρχές, αλλά περιλαμβάνονται επίσης 
ιδιωτικοί φορείς όπως είναι οι εγκεκριμένοι φορείς οι οποίοι παρέχουν τυπική 
έγκριση και πιστοποίηση βάσει το)ν οδηγιών περί της Νέας Προσέγγισης. 
Πραγματοποιήθηκε συμπόσιο των φορέων αυτών στο πλαίσιο των προσπαθειών 
βελτίωσης του μεταξύ τους συντονισμού. Το Νοέμβριο 1994 πραγματοποιήθηκε ένα 
άλλο συμπόσιο σχετικά με την παραλαβή οχημάτων με κινητήρα, κατά τη διάρκεια 
του οποίου ήρθαν σε επαφή εκπρόσωποι της βιομηχανίας και άλλων οργανισμών. 
γ) Κυρώσεις για παράβαση του κοινοτικού δικαίου 
31. Η Επιτροπή συνέχισε τις εργασίες της σχετικά με το ρόλο των κυρώσεων 
στην εφαρμογή της κοινοτικής νομ,οθεσίας στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς. 
Ειδικότερα, η Ιίπιτροπή και τα κράτη μέλη συνέχισαν τις άτυπες συζητήσεις τους 
για τις κυρώσεις στον τελωνειακό τομέα (βλέπε παρ. 342). 
Σύμφωνα με το Στρατηγικό Πρόγραμμα, η Επιτροπή εξέτασε τον τρόπο βελτίωσης 
της διαφάνειας των εθνικών κυρώσεων, για παράδειγμα, με την προσθήκη στις 
μελλοντικές της προτάσεις κανονισμών και οδηγιών ρήτρας που να προβλέπει ρητά 
την κοινοποίηση του συστήματος κυρώσεων σε περίπτωση παράβασης των 
διατάξεων για την ενιαία αγορά. Το σημείο αυτό αποτέλεσε αντικείμενο 
ανακοίνωσης προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο24 
Γ. Πρόσβαση στη δικαιοσύνη και δικαστική συνδρομή 
32. Για να λειτουργήσουν οι επιχειρήσεις και τα μεμονωμένα άτομα με 
εμπιστοσύνη στην ενιαία αγορά πρέπει να γνωρίζουν ότι υπάρχουν στη διάθεση τους 
επαρκή μέσα προσφυγής σε περίπτωση που ανακύψει κάποιο πρόβλημα. Σε μία 
ενιαία κοινοτική αγορά η οποία καλύπτει διαφορετικές εθνικές δικαιοδοσίες, η 
ύπαρξη της δυνατότητας αυτής δεν είναι αυτονόητη. Για το λόγο αυτό δίνεται 
ιδιαίτερη σημασία στο στρατηγικό πρόγραμμα για τη βελτίωση της πρόσβασης στη 
δικαιοσύνη και τη δικαστική συνδρομή εντός της ενιαίας αγορά. 
33. Η Επιτροπή ανέλαβε κατά το 1994 μία σειρά προσπαθειών με σκοπό: 
24 COM(95) 162 τελικό, 3.5.95. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ " > 1994 
22 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
• τη βελτίωση των συνθτρίών κατάρτισης και ενημέρωσης των 
ασκούντων νομικά επαγγέλματα (κυρίως δικαστών και δικηγόρων) σε 
θέματα κοινοτικού δικαίου· 
• τη διευκόλυνση της πρόσβασης των καταναλωτών στη δικαιοσύνη και 
• την επιτάχυνση της σύναψης συμβάσεων για την εξομάλυνση των 
προβλημάτων που προκύπτουν από την κατάτμηση του ευρωπαϊκού 
νομικού χώρου. 
α) Η εκπαίδευση και η ενημέρωση των ασκούντων νομικά επαγγέλματα σε 
θέματα κοινοτικού δικαίου 
34. Σύμφωνα με το "Στρατηγικό πρόγραμμα για την εσωτερική αγορά", οι 
δικαστές, οι δικηγόροι, και, γενικά, όλοι οι "ενασχολούμενοι με τη νομική 
επιστήμη" αναλαμβάνουν πρωταρχικό ρόλο στην εφαρμογή του κοινοτικού δικαίου 
και στην ορθή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. 
Ο στόχος της Επιτροπής είναι συνεπώς να υποβάλει στο Συμβούλιο στο τέλος του 
1995 ένα "κοινό πρόγραμμα εκπαίδευσης και διάδοσης των πληροφοριών σε θέματα 
κοινοτικού δικαίου" για τους νομικούς. 
35. Στο πλαίσιο αυτό, αναλήφθηκαν οι κατωτέρω πρωτοβουλίες κατά τη διάρκεια 
του 1994: 
• έρευνα την οποία ανέθεσε η Επιτροπή σε όλα τα κράτη μέλη με σκοπό 
να εντοπιστούν επακριβώς οι δυσκολίες και ανάγκες των δικηγόρων 
σε θέματα εκπαίδευσης και ενημέρωσης στο κοινοτικό δίκαιο· 
• συστάθηκε μία τριμερής ομάδα εμπειρογνωμόνων (αποτελούμενη, για 
κάθε κράτος μέλος, από ένα δικαστή, ένα δικηγόρο και ένα 
πανεπιστημιακό φορέα ασχολούμενο με την εκπαίδευση των 
μελλοντικών δικαστών ή δικηγόρων), που θα αναλάβει κυρίως να 
βοηθήσει την Επιτροπή στον καθορισμό των πιθανών κοινοτικών 
παρεμβάσεων στον τομέα της κατάρτισης και ενημέρωσης σε θέματα 
κοινοτικού δικαίου των ασκούντων νομικά επαγγέλματα και να 
συμβάλει επίσης στην εκπόνηση συγκεκριμένων προτάσεων δράσης· 
• η Ιίπιτροπή σκοπεύει να συστήσει στο Συμβούλιο, στο τέλος τους 
1995, την απαραίτητη γενίκευση της υποχρεωτικής παρακολούθησης 
της διδασκαλίας του κοινοτικού δικαίου για την πρόσβαση σε 
ορισμένα νομικά επαγγέλματα. 
β) Η πρόσβαση των καταναλωτών στη δικαιοσύνη 
36. Η Επιτροπή ανέλαβε μία εκτεταμένη προσπάθεια με σκοπό τη βελτίωση των 
συνθηκών πρόσβασης των καταναλωτών στη δικαιοσύνη, στο πλαίσιο της ενιαίας 
αγοράς. 
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή καθώς και η Επιτροπή των Περιφερειών έλαβαν θέση σχετικά με το 
Πράσινο Βιβλίο με τίτλο "Η πρόσβαση των καταναλωτών στη δικαιοσύνη και ο 
διακανονισμός των διαφορών σε θέματα κατανάλωσης στην ενιαία αγορά"25, που 
COM(93) 576 τελικό, 16 Νοεμβρίου 1993. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 23 
εγκρίΟτικε το Νοέμβριο 1993. Για το Πράσινο αυτό βιβλίο εστάλησαν οι γραπτές 
θέσεις (άνω των εκατό) των ενδιαφερομένων οικονομικοί και κοινωνικών φορέων, 
και οι οποίες αναπτύχθηκαν κατά τη διάρκεια δημόσιας συζήτησης που 
πραγματοποιήθηκε στις βρυξέλλες στις 22 Ιουλίου 1994 
37. Κατά τις διαβουλεύσεις αυτές, προέκυψε ευρεία συναίνεση όσον αφορά τρία 
από τα συμπεράσματα του Πράσινου Βιβλίου, ειδικότερα δε: 
• την εναρμόνιση των μέσων παροχής εννόμου προστασίας έναντι 
ορισμένων αθέμιτων εμπορικών πρακτικών, συνοδευόμενη από την 
αμοιβαία αναγνώριση των φορέων εκείνων που δύνανται να προβούν 
σε μία τέτοια πράξη· 
• την προώθηση των εξωόικαστικών τρόπων διακανονισμού των 
μεμονωμένων διαφορών, η λειτουργία των οποίων πρέπει να 
βελτιωθεί με τον καθορισμό ελάχιστων κριτηρίων σε ευρωπαϊκό 
επίπεδο· 
• τη δημιουργία ενός μηχανισμού παρακολούθησης των καταγγελιών σε 
διασυνοριακό επίπεδο, σε συνδυασμό με τη διασυνοριακή συνεργασία 
μεταξύ των οργανώσεων καταναλωτών. 
Η Επιτροπή σκοπεύει να προτείνει το 1995 τα απαραίτητα μέτρα για την εφαρμογή 
των ανωτέρω κατευθυντήριων γραμμών. 
γ) Ελεύθερη κυκλοφορία των αποφάσεων 
38. Η Σύμβαση των Βρυξελλών σχετικά με τη δικαστική αρμοδιότητα και την 
εκτέλεση των αποφάσεων σε αστικές και εμπορικές υποθέσεις αποτελεί θεμελιώδες 
στοιχείο του ευρωπαϊκού δικαστικού χώρου. Γύρω από αυτή υπάρχουν πολλά 
σχέδια εδραίωσης του χώρου αυτού: 
• Στο πλαίσιο αυτό σημειώθηκε κατά τη διάρκεια του 1994 πρόοδος 
προς την κατεύθυνση της σύναψης μιας ευρωπαϊκής σύμβασης σχετικά 
με τις διαδικασίες αφερεγγυότητας, η οποία ορίζει τους κανόνες 
δικαστικής αρμοδιότητας όσον αφορά τα ενδοκοινοτικά αποτελέσματα 
των διαδικασιών πτώχευσης, θεσπίζει ομοιόμορφους κανόνες 
ρύθμισης των διαφορών για τέτοιου είδους διαδικασίες και έχει ως 
στόχο την εξασφάλιση της αναγνώρισης και εκτέλεσης των (χποφάσεων 
που έχουν ληφθεί σχετικά· 
• Συνεχίζονται οι συζητήσεις σχετικά με ένα σχέδιο επέκτασης της 
Σύμβασης των Βρυξελλών στο οικογενειακό δίκαιο· 
• Έχουν ήδη αρχίσει εργασίες οι οποίες θα πρέπει να καταλήξουν στη 
δημιουργία ενός νέου νομικού εργαλείου για την απλοποίηση της 
κοινοποίησης σε διεθνές επίπεδο των δικαστικών και εξωδικαστικών 
αγωγών σε θέματα αστικού και εμπορικού δικαίου εντός της 
Ευρωπαϊκής Ένωσης. 
Α. Αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της νομοθεσίας 
39. Παρά το γεγονός ότι η εσωτερική αγορά βρίσκεται ακόμα σε αρχικά στάδια, 
έχει ήδη γίνει προσπάθεια εκτίμησης του κατά πόσο η πρωτοβουλία αυτή 
ανταποκρίνεται στις προσδοκίες. Τα κράτη μέλη, σε ψήφισμα που εκδόθηκε το 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Π ( ', 1994 
24 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
Αεκεμβριο 199226, κάλεσαν την Επιτροπή να προβεί σε αξιολόγηση των θεμάτων 
αυτών, παρέχοντας κατά τη διάρκεια του 1996, 
"μία συνολική ανάλυση της αποτελεσματικότητας των μέτρων που έχουν 
ληφθεί για τη δημιουργία της ενιαίας αγοράς, δίνοντας ιδιαίτερη σημασία 
στην προώθηση μιας αρμονικής και ισόρροπης ανάπτυξης το)ν οικονομικοί 
δραστηριοτήτων σε όλη την Κοινότητα, μιας διαρκούς, μη πληθωριστικής και 
σεβόμενης το περιβάλλον ανάπτυξης, ενός υψηλού βαθμού σύγκλισης των 
οικονομικών επιδόσεων, ενός υψηλού επιπέδου απασχόλησης και κοινωνικής 
προστασίας, στην άνοδο του βιοτικού επιπέδου και της ποιότητας ζωής, στην 
οικονομική και κοινα/νική συνοχή και την αλληλευγγύη μεταξύ nov κρατών 
μελ(ί)ν. II ανάλυση αυτή μπορεί, επί πλέον, να εξετάσει την επίπτακτη της 
βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στις 
παγκόσμιες αγορές. " 
Στην εν λόγω ανάλυση πρέπει να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι δεν υπάρχει ακόμα 
πλήρης λειτουργία της εσωτερικής αγοράς σε όλους τους τομείς. Ωστόσο, ως μία 
πρώτη συνολική εκτίμηση, μπορεί να χρησιμεύσει ως κατευθυντήριος μοχλός για 
την κοινοτική δράση στο συγκεκριμένο τομέα. 
α) Στόχοι και πεδίο της έκθεσης 
40. Οι θεωρητικές και επιστημονικές δυσκολίες της προσπάθειας αυτής είναι 
σημαντικές. II ανάλυση πρέπει να κατορθώσει vex διαχωρίσει την επίπτακτη της 
εσωτερικής αγοράς από άλλους παράγοντες μεταβολής που λειτούργησαν συγχρόνως 
στην κοινοτική οικονομία - ιδιαίτερα τη διεθνοποίηση και την απελευθέρωση των 
πολυμερών εμπορικών συναλλαγών, τις τεχνολογικές μεταβολές, το άνοιγμα προς 
τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, το συνολικό οικονομικό κλίμα, 
τις οικονομικές συνέπειες από τη γερμανική ενοποίηση και τις ιδιαίτερες εξελίξεις 
σε κάθε κράτος μέλος. 
41. Η ανάλυση της Επιτροπής διαρθρώνεται γύρω από δύο άξονες: 
• την αποτελεσματικότητα της νομοθεσίας - αναμένεται ότι η εις βάθος 
μελέτη θα οδηγήσει σε χρήσιμα συμπεράσματα όσον αφορά τα 
πλεονεκτήματα και τις αδυναμίες του νομοθετικού και διοικητικού 
πλασίου και θα εντοπίσει τομείς στους οποίους απαιτούνται 
μεγαλύτερες προσπάθειες για την εξάλειψη των μη δασμολογικών 
φραγμών και άλλων εμποδίων στην ελεύθερη κυκλοφορία. 
Η ανάλυση αυτή ξεκινάει από τη βάση, εξετάζοντας τα προβλήματα 
και αναζητώντας τις λύσεις τους. Η λεπτομερής έρευνα σε είκοσι 
περίπου τομείς, μαζί με έρευνες συγκυρίας και μελέτες συγκεκριμένων 
θεμάτων (όπως είναι οι δημόσιες συμβάσεις, τα τεχνικά εμπόδια ή η 
νομισματική ολοκλήρωση) έχουν ως στόχο να παράσχουν μία 
πραγματική εικόνα για τη μέχρι σήμερα πρόοδο και για τα 
εναπομένοντα κενά. Στη συνέχεια μπορούν να εξαχθούν τα 
πορίσματα από την ανάλυση αυτή για να προσαρμοστεί και να 
αναπτυχθεί το νομοθετικό και διοικητικό πλαίσιο ούτως ώστε να 
μπορέσει η ενιαία αγορά να αποδώσει τα μεγαλύτερα δυνατά οφέλη. 
26 Ψήφισμα 92/C 334/01, της 7ης Δεκεμβρίου 1992 (ΕΕ C 334/1, 18.12.1992). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΛΝΛΣΚΟΙΙΙΙΣΠ 25 
Η εν λόγω μελέτη πρόκειται να εξετάσει κυρίως τις επιπτώσεις των 
μέτρων στη δυνατότητα πλήρους άσκησης των τεσσάρων ελευθεριών. 
Ωστόσο, θα ασχοληθεί αναπόφευκτα και με άλλες κοινοτικές και 
εθνικές πολιτικές που επηρεάζουν τη δυναμική των επιχειρήσεων 
καθώς και τους μηχανισμούς προσαρμογής που αναπτύσσονται από 
την ενιαία αγορά. Μεταξύ των διαφόρων πολιτικών, ιδιαίτερη 
σημασία θα δοθεί στη νομισματική ολοκλήρωση καθώς και στα εθνικά 
και κοινοτικά μέτρα που επηρεάζουν τον ανταγωνισμό. 
η επίπτωση της εσωτερικής αγοράς-'Οπως απαιτείται με βάση το 
ψήφισμα του Συμβουλίου, η έκθεση θα προσπαθήσει να καθορίσει 
κατά πόσον η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς προσέφερε τα 
αναμενόμενα στην επίλυση των προβλημάτων ανταγωνιστικότητας της 
Κοινότητας, στην τόνωση της δημιουργίας θέσεων (χπασχόλησης και 
στην προώθηση μιας περιφερειακά ισόρροπης οικονομικής 
ανάπτυξης. 
Η ανάλυση θα μπορέσει στην καλύτερη περίπτωση να δώσει επιμέρους 
μόνο και σε μεγάλο βαθμό ποιοτικού χαρακτήρα απαντήσεις στα εν 
λόγω ευρύτερα ζητήματα μακροοικονομικής φύσεως, δεδομένου ότι 
πολλά από τα θέματα αυτά δεν ενδείκνυνται για τη διατύπωση 
ελέγξιμων υποθέσεων. 
Οι μελέτες θα προσπαθήσουν να επικεντρωθούν σε αλλαγές που 
έλαβαν χώρα σε μεμονωμένους οικονομικούς φορείς και αγορές-
προσπαθώντας να καθορίσουν εάν η ολοκλήρωση της εσωτερικής 
αγοράς είχε σαν (χποτέλεσμ,α την πρόσβαση σε νέες αγορές και την 
αύξηση του ανταγωνισμού, και εάν και με ποιον τρόπο διαμόρφωσε 
τη στρατηγική και τη συμπεριφορά των επιχειρήσεων. Από τις 
πληροφορίες που θα συλλέγουν σε μικροοικονομικό επίπεδο, η μελέτη 
θα σχηματίσει μία εικόνα των ευρύτερων επιπτώσεων του 
προγράμματος της εσωτερικής αγοράς. 
φ Πραγματοποίηση γενικών μελετών 
42. Μελέτες αγοράς εκπονούνται στους ακόλουθους τομείς: μεταποιημένα 
τρόφιμα, μηχανήματα μεταποίησης τροφίμων και ποτών , φαρμακευτικά προϊόντα, 
υφάσματα και ένδυση, τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες προστιθέμενης αξίας 
εξοπλισμός εργοταξίων, εμπορευματικές οδικές μεταφορές, αερομεταφορές, 
τράπεζες, ασφαλείς και διανομή. 
Σχεδιάζονται συμπληρωματικές μελέτες αγοράς στους ακόλουθους τομείς: 
εξοπλισμός τηλεπικοινωνιών, βραστήρες και μεταλλικά εμπορευματοκιβώτια, 
υπηρεσίες διαφήμισης, χημικά, οχήματα με κινητήρα, μεταποιημένα τρόφιμα, 
οπτικοακουστικές υπηρεσίες και ενιαία αγορά πληροφοριών. 
Υπό εξέλιξη βρίσκονται επίσης μελέτες για ευρύτερα θέματα, συμπεριλαμβανομένων: 
της κατάργησης των φορολογικών και τελωνιακών διατυπώσεων στα εσωτερικά 
σύνορα, της εξάλειψης των τεχνικών φραγμών στο εμπόριο, της εξέλιξης των 
πανευρωπαϊκών αγορών, της πραγματοποίησης οικονομιών κλίμακας, της 
ελευθέρωσης των κεφαλαιαγορών, των τάσεων στις αλλοδαπές άμεσες επενδύσεις 
και εμπορικές ροές, του κόστους της διαχείρισης πολλών νομισμάτοίν, της 
ελευθέρωσης των δημοσίων συμβάσεων και της πολιτικής ανταγωνισμού. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τ< 1994 
26 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
Αλλα θέματα τα οποία μπορούν να εξεταστούν είναι: η προστασία των δικαιωμάτων 
βιομηχανικής ιδιοκτησίας, η εξωτερική διάσταστι της ενιαίας αγοράς, τα 
διευρωπαϊκά δίκτυα μεταφορών, οι περιφερειακές επιπτώσεις της ολοκλήρωσης της 
αγοράς και μία ποιοτική ανάλυση των συνεπειών για την αγορά εργασίας. 
Πρόκειται επίσης να αναληφθεί μία ευρεία μελέτη σχετικά με το πως 
αντιλαμβάνονται οι επιχειρηματικοί κύκλοι την επίπτωση των μέτρων για την 
εσωτερική αγορά καθώς και τις στρατηγικές των επιχειρήσεων στην ενιαία αγορά. 
Η μελέτη αυτή θα συμπληρωθεί από έρευνα μεταξύ των αντιπροσωπευτικών 
οργανώσεων και των ηγετικών φορέων στη βιομηχανία. 
Τα αποτελέσματα των ανωτέρω μελετών θα δημοσιευθούν στις αρχές του 1996 και 
θα αποτελέσουν την πρώτη ύλη για την έκθεση της Επιτροπής η οποία θα 
ολοκληρωθεί στα μέσα του 1996. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 27 
Κ. Στατιστικές 
α) Αξιολόγηση των επιπτώσεων της ενιαίας αγοράς 
43. Με βάση τα αιτήματα που διατυπώθηκαν σχετικά με τη δυνατότητα του 
στατιστικού συστήματος να παράσχει αξιόπιστα και ενημερωμένα στοιχεία για την 
αξιολόγηση των επιπτώσεων του προγράμματος της ενιαίας αγοράς, τη Eurostat 
πρότεινε μία προσέγγιση σύμφωνα με την οποία γίνεται διάκριση μεταξύ των 
αποτελεσμάτων που μπορούν να παρασχεθούν βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα. 
Βραχυπρόθεσμα, οι ενέργειες αφορούν την παροχή δεδομένων τα οποία θα 
χρησιμοποιηθούν ως εισροές για τη μελέτη του 1996. Μ εν λόγω συλλογή στοιχείων 
βασίζεται σε τρεις άξονες: 
• την εκμετάλλευση των υφιστάμενων πληροφοριών σε επίπεδο Eurostat 
και σε επίπεδο εθνικών στατιστικών υπηρεσιών· 
• τ"Π χρησιμοποίηση επιμήκους ανάλυσης, ειδικότερα για την αξιολόγηση 
των αποτελεσμάτων και της συμπεριφοράς των επιχειρήσεων απέναντι 
στην ενιαία αγορά· 
• ειδικές μελέτες για τις εναπομένουσες ανάγκες συλλογής στοιχείων οι 
οποίες δεν είναι δυνατόν να ικανοποιηθούν, είτε από τα υπάρχοντα 
δεδομένα είτε από την επιμήκη ανάλυση. 
Οι τρεις αυτές ενέργειες οργανώνονται σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη. 
44. Σε μακροπρόθεσμη βάση, λαμβάνονται μέτρα για την προσαρμογή του 
υπάρχοντος στατιστικού προγράμματος στις ανάγκες της εσωτερικής αγοράς. Η 
εξέταση πραγματοποιείται σε τομείς στους οποίους τα υπάρχοντα στατιστικά 
στοιχεία είναι ανεπαρκή και η συλλογή συμπληρωματικών δεδομένων θα μπορούσε 
να αποδειχτεί επωφελής. Για παράδειγμα, παρατηρείται αισθητή ανισορροπία όσον 
αφορά τον αριθμό των διαθέσιμων στατιστικών μεταξύ του μεταποιητικού τομέα και 
του τομέα των υπηρεσιών, η οποία πρέπει να διορθωθεί κατά τα επόμενα χρόνια. 
Ομοίως, εκτιμάται ότι τα στατιστικά στοιχεία σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις οεν 
είναι επαρκή. 
β) Intrastat 
45. Το Intrastat-σύστημα συλλογής στατιστικών στοιχείων σχετικά με τις 
συναλλαγές αγαθών μεταξύ των κρατών μελών - εισήλθε στο τρίτο έτος της 
εφαρμογής του. Το 1994, παρατηρήθηκαν στα περισσότερα από τα κράτη μέλη 
σημεία βελτίωσης της λειτουργίας του, τόσο όσον αφορά τα διαθέσιμα αποτελέσματα 
(έχει επίσης εκδοθεί σχετικά κανονισμός της Επιτροπής για τον καθορισμό των 
προθεσμιών μετάδοσης) αλλά επίσης και την ποιότητα τους, κυρίως σε συνολικό 
επίπεδο. Περαιτέρω πρόοδος αναμένεται ειδικότερα μέσω του προγράμματος Edicom 
(Electronic Data interchange on COMmerce), που αποτέλεσε αντικείμενο απόφασης 
του Συμβουλίου με την οποία του χορηγήθηκαν σημαντικά νομικά και 
χρηματοδοτικά μέσα, και με την ανάπτυξη των ελέγχων εκ μέρους των εθνικών 
διοικήσεων. 
Βραχυπρόθεσμα, το Eurostat θα προσανατολίσει τις εργασίες του προς τη βελτίωση 
του αριθμού των απαντήσεων εκ μέρους των επιχειρήσεων, στην αναζήτηση νέων 
απολοποιήσεων (έχει ήδη καθιερωθεί ένα νέο όριο, ανά συναλλαγή, που επιτρέπει 
την ομαδοποίηση των αποτελεσμάτων για τις πράξεις μικρής αξίας) και θα προβεί 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ ^94 
28 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 
σε μία πρώτη εξέταση σχετικά με το Intrastat II με τη βοήθεια δημοσκόπησης και με 
την οργάνωση σεμιναρίου στο οποίο θα συμμετάσχουν τόσο οι παρέχοντες όσο και 
οι χρήστες των στατιστικών στοιχείων. 
§3 - Η ανάπτυξη της ενιαίας αγοράς 
Α. Εισαγωγή 
46. Το Στρατηγικό Πρόγραμμα, στο τμήμα με τίτλο " Ανάπτυξη της ενιαίας 
αγοράς" περιλαμβάνει ενέργειες για τη βελτίωση της ποιότητας της σχετικής 
νομοθεσίας καθώς και την ευαισθητοποίηση του κοινού στο θέμα αυτό. Τα δύο αυτά 
σημεία περιγράφονται κατωτέρω. Το δεύτερο μέρος ασχολείται με άλλες ενέργειες 
που ανακοινώθηκαν στο ίδιο τμήμα του Στρατηγικού Προγράμματος και 
αποβλέπουν, ειδικότερα, στη βελτίωση του περιβάλλοντος για τις επιχειρήσεις και 
τους καταναλωτές στην ενιαία αγορά. 
Β. Κανονιστική πολιτική 
47. Σύμφωνα με τις δεσμεύσεις που ανέλαβε στο πλαίσιο του Στρατηγικού 
Προγράμματος για την εσωτερική αγορά, και για να ανταποκριθεί ουσιαστικά στις 
υποχρεώσεις που έχει αναλάβει βάσει της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, η 
Επιτροπή επιθυμεί την θέσπιση μιας νέας προσέγγισης της νομοθετικής και 
κανονιστικής δραστηριότητας για το μέλλον. Δεν πρόκειται τόσο για την καθιέρωση 
νέων διαδικασιών όσο για την ανταπόκριση στην επιθυμία πειθαρχίας και 
κανονιστικής "ορθοδοξίας" που επιβάλλονται σε κάθε στάδιο της διαδικασίας 
θέσπισης κοινοτικών πράξεων. Οι προσανατολισμοί αυτοί πρέπει να εγκριθούν από 
την Επιτροπή κατά τη διάρκεια του 1995. 
48. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής επεξεργάζονται επί του παρόντος ένα σχέδιο 
"γενικών κατευθύνσεων κανονιστικής πολιτικής" με σκοπό την κωδικοποίηση των 
διαδικασιών που πρέπει να ακολουθηθούν για την υλοποίηση του εν λόγω στόχου. 
Γ. Αρση των ρυθμιστικών παρεμβάσεων/απλοποίηση της νομοθεσίας 
49. Η κοινοτική νομοθεσία για την εγκαθίδρυση της ενιαίας αγοράς αποσκοπεί 
εκ φύσεως στην άρση των ρυθμιστικών παρεμβάσεων, δεδομένου ότι προβλέπει την 
κατάργηση των εθνικών μέτρων τα οποία δημιουργούν εμπόδια στις συναλλαγές. 
Ειδικότερα, στις οδηγίες που αποτελούν την "νέα προσέγγιση", η επιλογή, που 
παρέχεται στους φορείς, μεταξύ της τήρησης των βασικών υποχρεώσεων ή της 
εκούσιας προσφυγής σε εναρμονισμένα πρότυπα, ή η δυνατότητα που έχουν οι 
κατασκευαστές να επιλέξουν μεταξύ αρκετών διαδικασιών πιστοποίησης, αποτελούν 
απόδειξη της προτεραιότητας που έχει από καιρού δοθεί στην προσπάθεια 
απλοποίησης. Η δέσμευση αυτή της Επιτροπής συγκεκριμενοποιείται ακόμη στις 
νομοθετικές προτάσεις για την απλούστευση της υφιστάμενης κοινοτικής 
νομοθεσίας, όπως συμβαίνει στον τομέα των ειδών διατροφής. 
Η Επιτροπή, ωστόσο, γνωστοποίησε στα κράτη μέλη την ανησυχία της όσον αφορά 
την αύξηση των νομοθετικών πρωτοβουλιών των εθνικών αρχών, τόσο σε κεντρικό 
επίπεδο όσο και, σε τοπικό, που αντικατοπτρίζεται από τα στοιχεία που παρέχονται 
μέσω των διαδικασιών πληροφόρησης, όπως συμβαίνει με την περίπτωση της 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ 29 
οδηγίας 83/189/ΕΟΚ*. II Επιτροπή συνέστησε στα κράτη μέλη να εφαρμόζουν στην 
νομοθετική τους δραστηριότητα τις αρχές της σύνεσης και επιφυλακτικότητας που 
επιβάλλονται στον κοινοτικό νομοθέτη. Με τον τρόπο αυτό γίνεται προσπάθεια 
αποφυγής κυρίως, θέσπισης περιττών εθνικών νομοθετικοί πράξεων οι οποίες 
επικαλύπτουν τους κοινοτικούς κανόνες κατά την ενσωμάτωση. 
50. 11 Επιστροπή προσέφυγε σε ομάδα ανεξαρτήτων ε|ΐπειρογνωμόνων, υπό την 
προεδρία του κυρίου Bernhard Molitor, για την μελέτη των δυνατοτήτων 
απλοποίησης των νομοθετικών και διοικητικών διατάξεων σε εθνικό και κοινοτικό 
επίπεδο συγχρόνως ("Groupe Molitor"). Στη μελέτη αυτή περιλαμβάνονται και 
ορισμένοι τομείς που αφορούν την εσωτερική αγορά. Η ομάδα αυτή πρόκειται να 
υποβάλει την έκθεση της στην Ιίπιτροπή πριν από τον Ιούνιο 1995. 
Συστάθηκε επίσης επιτροπή για την απλοποίηση του περιβάλλοντος των 
επιχειρήσεων, με στόχο τη μελέτη, μακροπρόθεσμα, των δυνατοτήτων ελάφρυνσης 
του βάρους των επιχειρήσεων, ειδικότερα, των μικρού και μεσαίου μεγέθους, μέσω 
της νομοθετικής και διοικητικής απλούστευσης. 
Δ. Συστατική και δηλωτική κωδικοποίηση 
51. Για τη διαφάνεια και απλούστευση των κοινοτικών κανόνων, επιταχύνθηκαν 
και διαφοροποιήθηκαν οι εργασίες συστατικής και δηλωτικής κωδικοποίησης. Ένα 
σημαντικό βήμα πραγματοποιήθηκε με την έγκριση, στις 20 Δεκεμβρίου 1994, της 
διοργανικής συμφωνίας σχετικά με μία ταχύτερη μέθοδο εργασίας η οποία 
απλοποιεί τους μηχανισμούς λήψης αποφάσεων σε θέματα συστατικής 
κωδικοποίησης. Στο πλαίσιο αυτό, θα πρέπει να ολοκληρωθούν μέσα στο 1995 οι 
σχετικές εργασίες στους τομείς των πιστωτικών ιδρυμάτων, των ασφαλίσεων ζωής 
και ζημιών και των χρηματιστηρίων και των κινητών αξιών. Για τη δηλωτική 
κωδικοποίηση, δημιουργήθηκαν συλλογές συντονισμένων νομοθετικών πράξεων στον 
τομέα των φαρμακευτικών προϊόντων καθώς και του εταιρικού δικαίου. 
Ε. Επικοινωνία και πολιτική ενημέρωσης 
52. Το Στρατηγικό Πρόγραμμα έδωσε έμφαση στη σημασία της επικοινωνίας και 
πολιτικής ενημέρωσης για την περαιτέρω ανάπτυξη της ενιαίας αγοράς. Οι 
επιχειρήσεις καθώς και τα μεμονωμένα άτομα πρέπει να γνωρίζουν τα δικαιώματα 
τους και τις δυνατότητες που υπάρχουν σε μία χωρίς εσωτερικά σύνορα Ευρωπαϊκή 
Ένωση. Ωστόσο, πρέπει να υπάρχει επίσης ροή πληροφοριών από τις επιχειρήσεις 
και τους πολίτες προς την Κοινότητα και τις εθνικές αρχές, για την καλύτερη 
ενημέρωση τους όσον αφορά την πρακτική λειτουργία της ενιαίας αγοράς. 
53. Για το σκοπό αυτό, η Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, και σε 
πολλές περιπτώσεις με την ενεργό συμμετοχή των Euro Info Centres, πραγματοποίησε 
σε όλα τα κράτη μέλη κατά το 1994 μία σειρά "Εβδομάδων Εσωτερικής 
Αγοράς". Οι εκδηλώσεις που έλαβαν χώρα είχαν διαφορετικές μορφές για να 
ληφθούν υπόψη οι ιδιαίτερες περιστάσεις και ειδικοί τομείς ενδιαφέροντος σε κάθε 
κράτος μέλος. Γενικά, μέσω ειδικών τηλεφωνικών γραμμών ή ραδιοφωνικών 
εκπομπών που πραγματοποιήθηκαν προς το σκοπό αυτό, δόθηκε αφενός μεν στους 
ενδιαφερόμενους η δυνατότητα να εκφράσουν τις απόψεις τους αφετέρου δε να 
πραγματοποιηθούν έρευνες σχετικά με την ενιαία αγορά. Οι επιχειρηματικοί φορείς 
καθώς και άλλοι κύκλοι προσκλήθηκαν να συμμετάσχουν σε σεμινάρια κα: 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
30 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ - ΓΕΝΙΚΗ ΑΝΛΣΚΟΠΠΣΙΙ 
συζητήσεις σε κάθε χώρα, με παρουσία υπαλλήλων της Επιτροπής. Το συνολικό 
αποτέλεσμα της πρωτοβουλίας αυτής είναι ικανοποιητικό, τόσο από ποσοτική 
άποψη (τηλεφωνικές κλήσεις και συμμετοχή στις συναντήσεις) όσο και από 
ποιοτική (πληροφορίες που παρασχέθηκαν για τη λειτουργία της εσωτερικής 
αγοράς). 
Οι περισσότεροι από τους συμμετέχοντες στις εκατόν έξι διασκέψεις ήταν 
εκπρόσωποι επιχειρήσεων. Τα τρεις χιλιάδες άτομα που χρησιμοποίησαν τις ειδικές 
τηλεφωνικές κλήσεις κατά τη διάρκεια των εβδομάδων για την εσωτερική αγορά 
ήταν κυρίως πολίτες, οι οποίοι εξετίμησαν ιδιαίτερα και αξιοποίησαν τον τρόπο 
αυτό ενημέρωσης και έκφρασης των απόψεων τους. 
54. Εκτός από το πρόγραμμα των εβδομάδων εσωτερικής αγοράς, η πολιτική 
ενημέρωσης για την εσωτερική αγορά το 1994 επικεντρώθηκε στα εξής σημεία: 
• Μία διάσκεψη το Μάρτιο 1994 για περισσότερους από διακόσιους 
πενήντα αντιπροσώπους επαγγελματικών ενώσεων, κατά τη διάρκεια 
της οποίας ο τότε επίτροπος επί θεμάτων εσωτερικής αγοράς, κύριος 
Vanni d' Archirafi, αφού προέβη σε απολογισμό της λειτουργίας της 
εσωτερικής αγοράς, παρουσίασε το Στρατηγικό Πρόγραμμα. 
• Δημοσίευση και διανομή της πρώτης ετήσιας έκθεσης για την 
εσωτερική αγορά· 
• Τομεακές διασκέψεις, κυρίως στους τομείς της πνευματικής 
ιδιοκτησίας και των δημοσίων συμβάσεων· 
• Τομεακές δημοσιεύσεις. 
55. Διενεργήθηκε έρευνα των χρηστών της βάσης δεδομένων INFO 92, για να 
διαπιστωθεί ποιοί το χρησιμοποιούσαν και ποιες ήταν οι ανάγκες πληροφόρησης 
τους. Από τους 341 ερωτηθέντες, οι οποίοι χωρίστηκαν σχεδόν εξίσου σε χρήστες 
από τα όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (κυρίως την Επιτροπή) και εξωτερικούς 
χρήστες, ένα ι^ψηλό ποσοστό περιελάμβανε ενδιάμεσους φορείς ενημέρωσης, Euro 
Info Centres, συμβούλους και άλλους σχετικούς φορείς. Λπό τα συμπληρωμένα 
ερωτηματολόγια που εστάλησαν προέκυψε ότι το INFO 92 είχε σημαντική συμβολή 
στην ικανοποίηση των αναγκών της ομάδας αυτής των χρηστών, μολονότι πολλές 
από τις ζητούμενες πληροφορίες μπορούν επίσης να ληφθούν από άλλες βάσεις 
δεδομένων όπως είναι το CELEX. Η πολύ απλή διαδικασία αναζήτησης που 
χρησιμοποιήθηκε στο INFO 92 συμβάλλει σαφώς στον σκοπό αυτό. Ωστόσο, 
ελήφθησαν πολύ λίγες απαντήσεις από MME ή μεμονωμένα άτομα εκτός από τους 
εσωτερικούς χρήστες, δείχνοντας ένα κενό στην παροχή υπηρεσιών on-line στην 
εσωτερική αγορά. Αποφασίστηκε στο μέλλον να επικεντρωθούν οι όχι σπουδαίοι 
διαθέσιμοι πόροι για το συγκεκριμένο είδος πληροφόρησης στην εν λόγω ευρύτερη 
κατηγορία χρηστών. 
§4 - Εξωτερικές πτυχές 
56. Το Στρατηγικό Πρόγραμμα για την Εσωτερική Αγορά τόνισε ότι για να 
μπορέσουν οι επιχειρήσεις να εκμεταλλευτούν πλήρως τα οφέλη από την ενιαία 
αγορά έπρεπε να εξασφαλιστεί τόσο μία δυναμική εμπορική πολιτική όσο και η 
αποτελεσματική διαχείριση των εξωτερικών συνόρων. Κατά το 1994 σημειώθηκαν 
σημαντικές εξελίξεις στους εν λόγω δύο τομείς, που αναφέρονται λεπτομερώς στο 
δεύτερο μέρος, Τμήμα 10. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ 'Μ 
Αναλυτική επισκόπηση 
Εισαγωγή 
57. Στο δεύτερο μέρος της έκθεσης εξετάζονται οι εξελίξεις κατά τη διάρκεια του 
1994 σε κάθε σημαντικό τομέα της ενιαίας αγοράς, αρχίζοντας από τις "τέσσερις 
ελευθερίες". Περιγράφονται οι εξελίξεις στο νομοθετικό τομέα καθώς επίσης και 
άλλες πρωτοβουλίες που αναλήφθηκαν για να βελτιωθεί η λειτουργία της 
εσωτερικής αγοράς όπως, για παράδειγμα, η διοικητική συνεργασία. Στο βαθμό 
που είναι εφικτό αναφέρονται οι τρόποι με τους οποίους λειτουργεί στην πράξη 
η ενιαία αγορά στους επιμέρους τομείς και εξετάζονται τα σημαντικότερα 
προβλήματα τα οποία απασχόλησαν την Επιτροπή. 
Τμήμα 1 - Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων 
§ 1 - Κατάργηση των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα 
58. Τα συνοδευτικά μέτρα που είναι απαραίτητα για την κατάργηση των ελέγχων 
των προσώπων στα εσωτερικά σύνορα δεν τέθηκαν ακόμη σε εφαρμογή. Τα κράτη 
μέλη δεν έχουν ακόμη καταργήσει επίσημα αυτούς τους ελέγχους στο επίπεδο της 
ένωσης και τούτο παρά το γεγονός ότι 7 κράτη μέλη συμφώνησαν να τους 
καταργήσουν στο επίπεδο της ομάδας Schengen (Βέλγιο, Γερμανία, Γαλλία, Ισπανία, 
Λουξεμβούργο, Κάτω Χώρες, Πορτογαλία). 
Ωστόσο, ιδίως στα χερσαία σύνορα, οι συστηματικοί έλεγχοι των προσώπων έχουν 
εγκαταλειφθεί στους περισσότερους συνοριακούς σταθμούς. Επιπλέον, σε ορισμένα 
σημεία διεύλευσης των συνόρων έχουν πλήρως καταργηθεί. 
Αντίθετα, στα αεροδρόμια και στους θαλάσσιους λιμένες, οι συστηματικοί έλεγχοι 
των επιβατών αεροπορικών πτήσεων και των επιβατών επιβατικών πλοίων που 
μεταβαίνουν από μια κοινοτική χώρα σε άλλη διατηρήθηκαν σχεδόν παντού. 
Τέλος, στο βαθμό επίσης που τα κράτη μέλη έχουν θεσπίσει σχεδόν στο σύνολο 
τους νομοθετικά μέτρα σχετικά με την ευθύνη των μεταφορέων, εντάθηκαν οι 
έλεγχοι των ταξιδιωτικών εγγράφων που πραγματοποιούνται από τους μεταφορείς 
και τούτο ακόμη και έναντι των ενδοκοινοτικών επιβατών. 
§ 2 - Ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων στην Κοινότητα 
Α. Δικαίωμα διαμονής 
59. Η μεταφορά από τα κράτη μέλη των τριών τελευταίων οδηγιών σχετικά με 
τη διαμονή προσώπων που δεν εντάσσονται στον "ενεργό πληθυσμό" της 
Κοινότητας27 δεν θεωρείται ικανοποιητική από την Επιτροπή. Πράγματι, μολονότι 
27 Οδηγίες με το δικαίωμα διαμονής των συνταξιούχων (90/365/ΕΟΚ*), των 
σπουδαστών (90/366/ΕΟΚ) και των προσώπων που δεν καλύπτονται από άλλες 
διατάξεις του κοινοτικού δικαίου (90/364/ΕΟΚ*). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
12 ΑΡΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΛΝΛΛΥΊΙΚΠ ΕΙΠΣΚΟΙΙΙΉΠ 
αυτές οι οδηγίες έχουν ήδη μεταφερθεί στο εθνικό δίκαιο από τα κράτη μέλη, 
εξαιρουμένης της Γερμανίας, η εξέταση των μέτρων μεταφοράς υποχρέωσε την 
Επιτροπή να κινήσει διαδικασίες για παράβαση έναντι 9 κρατών μελο')ν. Στις 
περισσότερες περιπτοΉιεις, η μη ορθή εφαρμ,ογή αφορά τους πόρους που πρέπει να 
διαθέτουν οι σπουδαστές καθώς και τη διάρκεια ισχύος της πρώτης κάρτας 
διαμονής που εκδίδεται στους δικίχιούχους των οδηγιών 90/364/ΕΟΚ * και 
90/365/ΕΟΚ *. 
60. Η εφαρμογή του κοινοτικού δικαίου σ'αυτόν τον τομέα δημιουργεί επίσης 
ορισμένες ανησυχίες. Η διοικητικού χαρακτήρα δυσχέρειες τις οποίες 
αντιμετωπίζουν οι πολίτες της Κοινότητας που επικαλούνται το ευεργέτημα της 
ελεύθερης κυκλοφορίας και που έχουν οδηγήσει στην υποβολή καταγγελιών στην 
Επιτροπή αφορούν κυρίως δύο σημεία: 
• την κατοχή της κάρτας διαμονής - Ενώ η κάρτα διαμονής που 
παραδίδεται στους δικαιούχους της ελεύθερης κυκλοφορίας 
προσώπων που εγκαθίστανται στην επικράτεια κράτους μέλους 
διαφορετικού (χπό εκείνο από το οποίο προέρχονται αποτελεί απλώς 
έμπρακτη αναγνώριση των δικαιωμάτων που παρέχονται στους 
υπηκόους της Κοινότητας απευθείας από τη συνθήκη και τις πράξεις 
που έχουν ληφθεί για την εφαρμογή της, τα κράτη μέλη εξακολουθούν 
να εξαρτούν την απονομή ορισμένων πλεονεκτημάτων (ιδίως παροχή 
βοήθειας ή κοινωνικές παροχές) (χπό την παρουσίαση της εν λόγω 
κάρτας. Εξάλλου, η πρώτη έκδοση της κάρτας διαμονής μπορεί σε 
ορισμένες περιπτώσεις να χαρακτηρισθεί σαν ένας αγώνας 
μετ'εμποδίων για τον κοινοτικό υπήκοο. 
• Η απόδειξη της επάρκειας των μέσων διαβίωσης - Ενώ η προϋπόθεση 
της επαρκούς διάθεσης πόρων προβλέπεται μόνο στις δύο οδηγίες 
του Συμβουλίου σχετικά με τους συνταξιούχους, τους εισοδηματίες ή 
άλλα πρόσωπα που δεν εντάσσονται στον ενεργό πληθυσμό, η 
απόδειξη της διάθεσης επαρκών πόρων ζητείται σε ορισμένες 
περιπτώσεις από κοινοτικούς υπηκόους που ασκούν ελεύθερο 
επάγγελμα και από την οικογένεια τους καθώς και από τα μέλη της 
οικογένειας κοινοτικών εργαζομένων που ασκούν μισθωτή 
δραστηριότητα. 
61. Αξίζει να τονισθεί ένα τελευταίο σημείο που αφορά τις επιπτώσεις των 
μέτρων απομάκρυνσης (απέλαση, απαγόρευση διαμονής στην επικράτεια...) που 
εφαρμόζονται σε ορισμένους υπηκόους της Κοινότητας. Πράγματι, στο βαθμό που 
ορισμένα κράτη μέλη δεν προβλέπουν τη δυνατότητα μεταγενέστερης 
επανεξέτασης των ληφθέντων μέτρων - και τούτο κατά παράβαση της κοινοτικής 
νομολογίας 28 - απαγορεύεται οριστικά στα εν λόγω πρόσωπα η είσοδος στην 
επικράτεια αυτών των κρατών. 
Β. Αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων 
62. Για να απλουστεύσει την ενημέρωση των ειδικεύσεων που προβλέπονται από 
την οδηγία 93/16/ΕΟΚ* του Συμβουλίου για τη διευκόλυνση της ελεύθερσης 
28 Ιδίως κοινές υποθέσεις 115/81 (Adoui) και 116/81 (Cornuaille) - Αποφάσεις 
της 18ης Μαΐου 1982 (Συλλογή 1982 σελ. 1965-1713). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΠΥΤΠΡΟ ΜΗΡΟΣ - ΛΝΛΑΥΊΊΚΠ ϋΙΙΙϋΚΟΠΗΣΠ 33 
κυκλοφορίας των ιατρών και την αμοιβαία αναγνώριση των διπλωμάτων τους, η 
Επιτροπή πρότεινε29 το Δεκέμβριο του 1994, να της δοθεί η δυνατότητα να 
πραγματοποιήσει αυτή την ενημέρωση στο πλαίσιο μιας διαδικασίας 
επιτροπολογίας, σε συνεργασία με την επιτροπή ανωτάτων υπαλλήλων των 
υποργείων δημόσιας υγείας που δημιουργήθηκε με την απόφαση 75/365/ΕΟΚ* του 
Συμβουλίου. 
63. Μια πρόταση οδηγίας για τη διευκόλυνση της μ.όνψ.ης άσκησης του 
επαγγέλματος του δικηγόρου σε μόνιμη βάση σε κράτος μέλος (χπό εκείνο στο 
οποίο αποκτήθηκε 30 ο επαγγελματικός τίτλος υποβλήθηκε στο Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο. Η διευκόλυνση συνίσταται στη δυνατότητα 
άσκησης του επαγγέλματος υπό τον επαγγγελματικό τίτλο καταγωγής για ένα 
ορισμένο χρονικό διάστημα και τούτο με στόχο να καταργηθεί ή ενδεχομένως vex 
καταστεί λιγότερο δυσχερής η δοκιμασία επάρκειας που απαιτείται για την 
πρόσβαση στο δικηγορικό επάγγελμα του κράτους μέλους υποδοχής στο πλαίσιο 
του γενικού συστήματος αναγνώρισης των διπλωμάτων (οδηγία 89/48/ΕΟΚ*). II 
πρόταση οδηγίας αποσκοπεί επίσης στη διευκόλυνση της συλλογικής άσκησης του 
δικηγορικού επαγγέλματος. Η κυριότερη διαφορά με το κείμενο που προτάθηκε από 
το συμβούλιο των ιατρικών συλλόγων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας είναι ότι η 
εγκατάσταση υπό τον επαγγελματικό τίτλο καταγωγής δεν θεωρείται ως 
δυνατότητα άσκησης του επαγγέλματος για απεριόριστο χρονικό διάστημα αλλά ως 
μια περίοδος που προορίζεται για τη διευκόλυνση της πλήρους επαγγελματικής 
ένταξης στο κράτος μέλος υποδοχής. 
64. Το γενικό σύστημα αμοιβαίας αναγνώρισης των διπλωμάτων (οδηγίες 
89/48/ΕΟΚ* και 92/51/ΕΟΚ*) αποτελείτε το αντικείμενο οδηγού με στόχο να 
διευκολυνθεί η εφαρμογή του, πράγμα το οποίο θα συμβάλει στην επίλυση των 
προβλημάτων ερμηνείας που επισημαίνονται στην ετήσια έκθεση του 1993 σημείο 
63). Αυτός ο οδηγός συνοδεύεται από ένα μικρό οδηγό που απευθύνεται στους 
διακινούμενους εργαζόμενους. Εξάλλου μετά τη θέσπιση της οδηγίας 94/38/ΕΚ και 
κατόπιν αιτήσεως της Γερμανίας και της Ιταλίας, ορισμένοι κύκλοι εκπαίδευσης 
αναβαθμίστηκαν στο επίπεδο του διπλώματος κατά την έννοια της οδηγίας 
92/51/ΕΟΚ .* 
65. Όσον αφορά την κατάσταση της μεταφοράς σ'αυτόν τον τομέα, δύο κράτη 
μέλη δεν έχουν ακόμη κοινοποιήσει το εθνικό μέτρο μεταφοράς της οδηγίας 
89/48/ΕΟΚ*( Ελλάδα και Βέλγιο) και, ως εκ τούτου, έγινε προσφυγή στο Δικαστήριο. 
Όσον αφορά τα ήδη μεταφερθέντα μέτρα, διαπιστώνονται κυρίως δυσχέρειες στο 
επίπεδο της αμοιβαίας αναγνώρισης των διπλωμάτων των εκπαιδευτικών, ιδίως 
στη δημόσια διοίκηση, αλλά επίσης και μια βελτίωση της κατάστασης για τα συναφή 
προς την ιατρική επαγγέλματα. Όσον αφορά την οδηγία 92/51/ΕΟΚ* που άρχισε 
να ισχύει στις 18 Ιουνίου 1994, μόνο τρία κράτη μέλη κοινοποίησαν τα μέτρα 
μεταφοράς (Λουξεμβούργο, Ιταλία και Κάτω Χώρες). 
66. Όσον αφορά τους τίτλους επαγγελματικής εκπαίδευσης που αποκτήθηκαν 
στις τρίτες χώρες , το δικαστήριο επιβεβαίωσε 31 ότι η αναγνώριση από κράτος 
μέλος του διπλώματος που χορηγήθηκε από τρίτο κράτος δεν δεσμεύει άλλα κράτη 
29 
30 COM(94) 626, 16 Δεκεμβρίου 1994. 
COM (94) 572, 13 Δεκεμβρίου 1994. 
Αποφάσεις της 9ης Φεβρουαρίου 1994 στις υποθέσεις C-319/92 (Haim) και C-
154/93 (Tawil) [Συλλογή 1994 σελ. 1.0425 και 1-0451] . 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
34 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΙΠΣΚΟΠΗΣΗ 
μέλη και τούτο με αφορμή τις οδηγίες 78/686/ΕΟΚ* και 78_/687/ΕΟΚ* για τους 
οδοντιάτρους. Αυτή η νομολογία μπορεί να εφαρμοστεί και σε άλλες παρεμφερείς 
οδηγίες (γιατροί, νοσοκόμοι κ.τ.λ). Με την ευκαιρία αυτή το δικαστήριο υπενθύμισε 
επίσης την υποχρέωση για το κράτος μέλος υποδοχής να λαμβάνει υπόψη του την 
επαγγελματική πείρα την οποία ο προσφεύγων κ. Haim είχε αποκτήσει σε άλλο 
κράτος μέλος. 
67. Πολυάριθμα εμπόδια πρέπει ακόμη να υπερνικηθούν σε ότι αφορά την 
πρόσβαση στις μη κατοχυρωμένες νομικά δραστηριότητες και μορφές 
απασχόλησης. 
Η Επιτροπή υπέβαλε τον Δεκέμβριο του 1994 ανακοίνωση σχετικά με την 
αναγνώριση των διπλωμάτων για ακαδημαϊκούς και επαγγελματικούς σκοπούς80. 
Στην ανακοίνωση αυτή γίνεται ανάλυση των διαφορών, της ομοιότητας και της 
συμπληρωματικότητας μεταξύ των διαφόρων μορφών αναγνώρισης. Χωρίς να 
θίγονται οι ιδιαιτερότητες τους, φαίνεται δυνατή η ανάπτυξη σειράς συνεργείων 
στην υπηρεσία ενός γνήσιου ευρωπαϊκού χώρου των επαγγελμάτων και των 
επαγγελματικών καταρτίσεων. Στην ανακοίνωση αυτή αναφέρονται τέσσερεις 
τομείς δράσης: η ενημέρωση, η δημιουργία ακαδημαϊκών και επαγγγελματικών 
δικτύων, ή συναινετική προσαρμογή των διαφόρων κύκλων επαγγελματικής 
εκπαίδευσης και η ποιοτική αξιολόγηση. Στόχος της ανακοίνωσης είναι να 
προκαλέσει συζήτηση γύρω από τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν από τα κοινοτικά 
όργανα καθώς και σε όλα τα επίπεδα των κρατών μελών (αρμόδιες αρχές, 
ακαδημαϊκοί και επαγγελματικοί κύκλοι). 
68. Η Επιτροπή δημοσίευσε τον Απρίλιο του 1994 πρόσκληση για την υποβολή 
προτάσεων σχετικά με την "Προώθηση πρωτοβουλιών στον τομέα της αμοιβαίας 
αναγνώρισης των επαγγελματικών προσόντων". 
Με αυτήν την πρωτοβουλία η Επιτροπή σκόπευε να ενθαρρύνει υποδειγματικές 
διεθνικές πρωτοβουλίες συνεργασίας όσον αφορά τη σύγκριση των 
επαγγελματικών προσόντων και την αμοιβαία αναγνώριση τους εκ μέρους των 
παραγόντων της αγοράς. Για το σκοπό αυτό, η Επιτροπή κάλεσε τους εν λόγω 
παράγοντες - δημόσιους οργανισμούς, κοινωνικούς εταίρους, κλαδικές 
επαγγελματικές οργανώσεις, κατηγορίες ή ομίλους επαγγελμάτων, εκπαιδευτικά 
ιδρύματα - να της γνωστοποιήσουν τις διεθνείς συμφωνίες που έχουν συναφθεί 
και τα εφαρμοζόμενα ή υπό επεξεργασία σχέδια συνεργασίας στους σχετικούς 
τομείς. Πρόβλεψε επίσης την παροχή ενίσχυσης για τη συνέχιση ή την έναρξη 
εφαρμογής σχεδίων διεθνικής συνεργασίας τα οποία έκρινε ιδιαίτερα ενδιαφέροντα. 
Υποβλήθηκαν 171 προτάσεις ενεργειών από τις οποίες επελέγησαν τελικά 29. 
Αυτά τα στοιχεία αποδεικνύουν από μόνα τους την έκταση και την ποικιλία των 
πρωτοβουλιών των παραγόντων της αγοράς σε θέματα αμοιβαίας αναγνώρισης 
των επαγγελματικών προσόντων. 
Τμήμα 2 - Ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων 
§ 1 - Μέσα που προβλέπονται από το κοινοτικό δίκαιο για τη διασφάλιση της 
ελεύθερης κυκλοφορίας των προϊόντων 
32 COM(94) 596, 13 Δεκεμβρίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΑΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 35 
1° Αρθρα 30 - 36 της συνθήκικ ΕΚ 
Α. Εισαγωγή 
69. Βάσει των άρθρων 30 και επόμενα της συνθήκης ΕΚ απαγορεύονται οι 
ποσοτικοί περιορισμοί και τα μέτρα ισοδυνάμου αποτελέσματος στις εισαγωγές 
και τις εξαγωγές33. 
Το 1994 η Επιτροπή καταχώρησε 232 νέες καταγγελίες, που προέρχονταν από 
οικονομικούς φορείς ή επαγγελματικές οργανώσεις τις οποίες διαπίστωσε 
αυτεπαγγέλτως, πράγμα που αποδεικνύει ή εξακολουθούν να υφίστανται μη 
δασμολογικά εμπόδια στις συναλλαγές. Αυτό τονίστηκε εξάλλου από τους 
οικονομικούς φορείς κατά τη διάρκεια των εβδομάδων για την "εσωτερική αγορά" 
που οργανώθηκαν στα κράτη μέλη και κατά τη σύσκεψη της Κοπεγχάγης που 
πραγματοποιήθηκε το Σεπτέμβριο του 1994 και αφορούσε τα τεχνικά εμπόδια στις 
συναλλαγές. 
Κατά τη διάρκεια της ίδιας περιόδου: 
• 217 φάκελλοι τέθηκαν ύστερα από σχετική απόφαση στο αρχείο. 
• Μόνο 2 φάκελλοι αποτέλεσαν το αντικείμενο απόφασης προσφυγής 
στο Δικαστήριο. 
Η διαφορά μεταξύ αυτών των αριθμών αποδεικνύει τη βούληση της Επιτροπής να 
συνεχίσει το διάλογο με τα κράτη μέλη για τη διευθέτηση περιπτώσεων που της 
υποβάλλονται κατά τρόπο ώστε να εξευρίσκονται μη αμφισβητήσιμες λύσεις. Αυτή 
η συνεργασία παίρνει τη μορφή συσκέψεων "εφ'όλης της ύλης " που οργανώνονται 
περιοδικά με τα κράτη μέλη. Κατά τη διάρκεια του 1994 πραγματοποιήθηκαν 
τέτοιες συσκέψεις, με τη Γερμανία, την Ισπανία, την Ιταλία, την Ελλάδα, την 
Πορτογαλία και, για πρώτη φορά με τις Κάτω Χώρες. Από τους 217 φακέλλους που 
τέθηκαν στο αρχείο οι 74 τέθηκαν ύστερα πό αυτές τις συσκέψεις "εφ'όλης της ύλης." 
70. Αυτή η προσέγγιση που αποσκοπεί στην επίλυση των προβλημάτων χάρη 
στη διαφάνεια βρίσκεται επίσης στη βάση της πρότασης απόφασης (ΕΚ) του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση διαδικασίας 
αμοιβαίας ενημέρωσης σχετικά με τα εθνικά μέτρα που παρεκκλίνουν από την 
ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων στο εσωτερικό της Κοινότητας. 34 (βλ. 
παραγρ. 161). 
Β. Οι κυριότεροι τομείς παρέμβασης της Επιτροπής για την κατάργηση των 
εμποδίων στις συναλλαγές το 1994 
71. Όπως προκύπτει από τις στατιστικές του 1994 σχετικά με τις 200 
καταγγελίες που υποβλήθηκαν από οικονομικούς φορείς και αναφέρονται στον 
πίνακα III, οι κρατικές παρεμβάσεις που είχαν ενδεχομένως ως αντικείμενο ή ως 
αποτέλεσμα να περιορίσουν, άμεσα ή έμμεσα, στην πράξη ή εν δυνάμει τις 
ενδοκοινοτικές συναλλαγές εκδηλώθηκαν ιδίως στον τομέα των τροφίμων, των 
φαρμακευτικών και ιατρικών προϊόντων και των μηχανοκίνητων οχημάτων. Στη 
33 
34 Βλέπε έκθεση για την εσωτερική αγορά (σημεία 70 έως 85). 
COM(93) 670 τελικό της 15ης Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 18, 21/01/94), όπως 
τροποποιήθηκε από το COM(94) 250 τελικό της 15ης Ιουνίου 1994 (ΕΕ C200, 
22/07/94). 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
36 ΑΡΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΙΙΣΗ 
διαδικασία αυτή εμπλέκονται, σε διαφορετικό βέβαια βαθμό, όλα τα κράτη μέλη. II 
φύση των εμποδίων που αντιμετώπισαν οι οικονομικοί παράγοντες και οι στόχοι 
που επιδιώκονται (χπό τα κράτη μέλη διαφέρουν (χπό τομέχχ σε τομέα αλλά δεν 
διαφέρουν αισθητά σε σχέση με τις διαπιστώσεις που είχε κάνει η Επιτροπή το 
1993. 
ΠΙΝΑΚΑΣ III - ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΕΣ ΠΟΥ ΚΑΤΑΧΩΡΗΘΗΚΑΝ ΤΟ 1994 ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ 
ΕΜΠΟΔΙΑ ΣΤΙΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ (ΑΡΘΡΑ 30 ΚΑΙ ΕΠΟΜΕΝΑ) 
Κράτος μέλος 
που αποτέλεσε 
το αντικείμενο 
καταγγελίας 
Β 
DK 
Ι) 
EL 
Ε 
V 
IRL 
Ι 
L 
NL 
Ρ 
UK 
ΣΥΝΟΛΟ Τρόφιμα 
2 
0 
11 
5 
1 
9 
0 
2 
1 
4 
0 
0 
35 Μηχα­
νοκίνη­
τα οχή-
ματα 
5 
0 
1 
4 
4 
11 
0 
3 
1 
0 
3 
1 
33 Φαρμα­
κευτικά 
και 
ιατρικά 
προί-όντα 
0 
4 
8 
1 
0 
3 
0 
15 
0 
0 
0 
0 
31 Χημικά 
προϊ­
όντα 
0 
1 
4 
0 
1 
3 
0 
3 
0 
1 
0 
0 
13 Εμπορική 
νομο­
θεσία 
(διαφή­
μιση, 
απαγό­
ρευση 
πωλήσε­
ως) 
0 
1 
1 
2 
3 
2 
0 
1 
0 
1 
0 
0 
11 Κατα­
σκευές 
0 
0 
1 
1 
1 
3 
0 
4 
0 
0 
0 
0 
10 Δημόσιες 
συμβά­
σεις 
0 
0 
1 
1 
0 
0 
0 
3 
0 
0 
0 
0 
5 Από­
βλητα 
0 
0 
3 
0 
0 
1 
0 
0 
0 
0 
0 
0 
4 Τηλεπι-
κοινω 
νίες 
0 
0 
0 
0 
0 
1 
0 
1 
0 
0 
1 
0 
3 Άλλα 
7 
1 
14 
5 
1 
20 
1 
4 
0 
0 
1 
3 
57 ΣΎΝΟΛΟ 
14 
7 | 
44 
19 
U ! 
53 ] 
» 
il 
ι Î ι 
36 | 
2 1 
6 | 
Ι 
5 \ 
4 Ι 
ϊ 202 ϊ 
α) Τρόφιμα 
72. Ο τομέας των τροφίμων αποτελεί τον κατ'εξοχήν τομέα των εμπορικών 
ρυθμίσεων που μπορούν να εκτιμηθούν βάσει των άρθρων 30 και επόμενα* της 
συνθήκης ΕΚ και προκάλεσε πολυάριθμες αποφάσεις του δικαστηρίου και ιδιαίτερα 
την απόφαση Rewe, γνωστή με το όνομα Cassis de Dijon.35 
35 Απόφαση του Δικαστηρίου της 20ής Φεβρουαρίου 1979 στην υπόθεση 120-78-
Συλλογή 1979, σελ. 649-665. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 37 
73. II Επιτροπή διαπίστωσε ότι το 1994 το κυριότερο εμπόδιο ήταν η ύπαρξη 
εθνικ<ί>ν διαδικασιών προηγούμενων εγκρίσεοιν με ή χωρίς έκδοση πιστοποιητικών 
που αποσκοπούν στον έλεγχο της σύνθεσης των τροφίμων και ειδικότερα της 
παρουσίας συμπληρωμάτων διατροφής (θρεπτικές ύλες, βιταμίνες) και/ή 
προσθέτων. 
Για παράδειγμα, μεταξύ των φακέλλων που τέθηκαν στο αρχείο το 1994 μπορούν 
να αναφερθούν: 
Η απαίτηση συνοδευτικού δελτίου για την εισαγωγή ζάχαρης στην Ιταλία 
προκειμένου να ελεγχθεί η χρησιμοποίηση της στο κρασί· 
• Η απαίτηση των ισπανικών αρχών επίσημου πιστοποιητικού υγειονομικού 
ελέγχου της χώρας καταγωγής να πιστοποιεί ότι τα προϊόντα 
κατασκευάστηκαν σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες καταγωγής και ότι 
η κατανάλωση τους δεν παρουσιάζει κινδύνους για την υγεία· 
• η απαγόρευση στη Γαλλία να χρησιμοποιείται σορβικό οξύ στη γέμιση 
σοκολότας τύπου " γάλακτος"· 
• η απαγόρευση εισαγωγής και εμπορίας στη Γερμανία χρωματισμένων 
σιροπιών με "ταρτραζίνη" (ΕΙ02) 
Ως προς το ζήτημα αυτό, η Επιτροπή υπενθύμισε ότι η απαγόρευση εμπορίας ή 
επιβολή προηγούμενης έγκρισης εισαγωγής ή πωλήσεως αποτελεί εμπόδιο το 
οποίο θα μπορούσε να δικαιολογηθεί αποκλειστικά και μόνο για λόγους 
προστασίας της δημόσιας υγείας. Εξάλλου, το εμπόδιο αυτό πρέπει να είναι 
κατάλληλο και όχι υπερβολικό σε σχέση με τον επιδιωκόμενο στόχο. 
74. Ορισμένα εμπόδια οφείλονται επίσης στην ύπαρξη κανονιστικών ρυθμίσεων 
που διέπουν τις ονομασίες πώλησης. Μεταξύ των φακέλων που τέθηκαν στο αρχείο 
το 1994 μπορούν για παράδειγμα να αναφερθούν: 
• ορισμένες ονομασίες όπως λουκάνικα τύπου "saucisse" και πηκτές 
τύπου "terrine" και "pâté" δεν μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν 
στη Γαλλία παρά μόνο υπό τον όρο τήρησης των προϋποθέσεων που 
προβλέπονται από το νόμο ως προς τη σύνθεση τους· 
• στις Κάτω Χώρες, μια κανονιστική ρύθμιση επέβαλε στα αεριούχα 
ποτά να περιέχουν τουλάχιστον 10% χυμό φρούτων για να 
θεωρούνται ως γνήσια αεριούχα ποτά που περιέχουν χυμό φρούτων. 
II Επιτροπή αναγκάστηκε να υπενθυμίσει στα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη ότι ένα 
κράτος δεν μπορεί να απαγορεύσει τη διάθεση προϊόντων άλλων κρατών μελών 
στην αγορά του υπό την ίδια γενική ονομασία με εκείνη που προβλέπεται για τα 
εθνικά του προϊόντα. Πάντως, όταν τα χαρακτηριστικά του εισαγόμενου προϊόντος 
δεν ανταποκρίνονται στα χαρακτηριστικά του εθνικού προϊόντος ο εισαγωγέας 
πρέπει να ενημερώνει τον καταναλωτή για την χρήση του προϊόντος με 
κατάλληλη επισήμανση. 
75. Τέλος, η Επιτροπή επεσήμανε εμπόδια που οφείλονται στην ύπαρξη κρατικών 
ρυθμίσεων σχετικά με την επισήμανση προέλευσης ή την υποχρέωση επισήμανσης 
που επιβάλλεται για την προστασία καταναλωτή. 
Η επισήμανση προέλευσης των προϊόντων ενδέχεται να παρεμποδίσει τις 
συναλλαγές στο βαθμό που επιβάλλει πρόσθετο κόστος ή όταν ενδέχεται να 
καταστήσει λιγότερο ελκυστικό το εισαγόμενο προϊόν. Το δικαστήριο αποφάνθηκε 
εξάλλου ότι μια τέτοια ρύθμιση δεν δικαιολογείται σε καμία περίπτωση από την 
36 Βλ. σημεία 79 και 83 της Έκθεσης του 1993 για την εσωτερική αγορά. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
38 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΗΣΠ 
προστασία του καταναλωτή δεδομ,ένου ότι αυτές οι διατάξεις εφαρμόζονται 
αποκλειστικά στα εισαγόμενα προϊόντα.37 
II προστασία του καταναλωτή, που αποτελεί υποχρέωση προβλεπόμενη από το 
κοινοτικό δίκαιο, δεν συνεπάγεται σε καμία περίπτωση την απαγόρευση εμπορίας 
προϊόντων λόγω του ότι δεν ανταποκρίνονται στα εθνικά κριτήρια "ποιότητας". 
Συχνά, αρκεί μια κατάλληλη, λογική και ορθή ενημέρωση του καταναλωτή. 
Για παράδειγμα, η χρησιμοποίηση της ιταλικής γλώσσας και μόνο δεν είναι πλέον 
υποχρεωτική για την παρουσίαση στον τελικό καταναλωτή προϊόντων 
προερχομένων από άλλα κράτη μέλη όπως προέβλεπε στο παρελθόν ο νόμος 126 
της 10 Απριλίου 1991. 
β) Φαρμακευτικά και ιατρικά προϊόντα 
76. Τα εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των φαρμακευτικών προϊόντων 
αφορούν κυρίως τις διαδικασίες χορήγησης άδειας για την διάθεση στην αγορά. 
Οι διαδικασίες εγκρίσεως είναι εκείνες που αποτελούν τα εμπόδια στην περίπτωση 
ιατρικών συσκευών. Αυτές οι διαδικασίες θεωρήθηκαν είτε ότι βαίνουν πέραν του 
αναγκαίου μέτρου στο πλαίσιο της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης είτε ότι 
εφαρμόζονται κατά τρόπο που να παρεμποδίζουν στην πράξη την ελεύθερη 
κυκλοφορία των προϊόντων. 
Αυτές οι διαδικασίες έγκρισης είναι θεμιτές εφόσον αποσκοπούν στη διαπίστωση, 
ιδίως, της έλλειψης επιβλαβών επιδράσεων ενός προϊόντος. Πράγματι, 
εναπόκειται στα κράτη μέλη να λάβουν όλα τα αναγκαία μέτρα για την προστασία 
της δημόσιας υγείας. Δεν πρέπει όμως να αποτελούν ένα έμμεσο τρόπο προστασίας 
των εθνικών αγορών. Για το σκοπό αυτό η Επιτροπή εξετάζει προσεκτικά κατά 
πόσο είναι πράγματι απαραίτητες και δεν βαίνουν πέραν του επιδιωκόμενου 
στόχου. 
77. Ορισμένα εμπόδια συνίστανται στην μη επιστροφή από τις εθνικές αρχές 
των εξόδων για την αγορά εισαγόμενων φαρμάκων ή ακόμη στην απαίτηση 
άδειας εισαγωγής σε περίπτωση παράλληλης εισαγωγής38. Μπορεί να αναφερθεί για 
παράδειγμα η απαίτηση πιστοποιητικού συμμόρφωσης με τους γερμανικούς 
κανόνες για όλα τα φαρμακευτικά προϊόντα που εισέρχονται στο γερμανικό 
έδαφος. Αυτή η απαίτηση έθιγε ιδίως τα προϊόντα που διατίθενταν στο εμπόριο 
ύστερα από επανασυσκευασία. Η Επιτροπή χρειάστηκε να τονίσει ότι αν τα κράτη 
μέλη μπορούν, δικαιολογημένα, να απαγορεύουν την παράλληλη εισαγωγή 
προϊόντων παρασκευασμένων σε άλλο κράτος μέλος αλλά τα οποία δεν έχουν 
λάβει την προβλεπόμενη από την ισχύουσα νομοθεσία άδεια εμπορίας, η κατάσταση 
είναι διαφορετική όταν το εν λόγω προϊόν έχει ήδη διατεθεί στην αγορά ή όταν 
υπάρχει στην αγορά ένα φάρμακο το οποίο παρουσιάζει τις ίδιες θεραπευτικές 
ιδιότητες. 
γ) Αυτοκίνητα οχήματα 
37 
38 Επισήμανση προέλευσης της 25ης Απριλίου 1985. 
Βλ. σημείο 81 της Έκθεσης 1993 για την εσωτερική αγορά. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 39 
78. ()ι εθνικές διαδικασίες έκδοσης άδειας κυκλοφορίας π<>υ συνυπάρχουν μέχρι 
τις 31 Δεκεμβρίου 1995 με το συστημ,α υποδοχής ΕΟΚ που θεσπίστηκε από την 
οδηγία του Συμβουλίου 92/53/ΕΟΚ* της 18ης Ιουνίου 1992, απαιτούν ένα 
πιστοποιητικό συμμόρφωσης το οποίο δεν εκδίδεται πάντα εύκολα ('παν τα 
αυτοκίνητα έχουν εισαχθεί. Αυτές οι δυσχέρειες απορρέουν ιδίοις από τη μη 
αναγνώριση των εγγράφων τα οποία περιέχουν τις απαιτούμενες πληροφορίες και 
έχουν εκδοθεί σε άλλο κράτος μέλος. Άλλες δυσχέρειες οφείλονται στην εκχώρηση 
από τις δημόσιες αρχές ορισμένων αρμοδιοτήτων στους κατασκευαστές ή τους 
εκπροσώπους τους χωρίς να παρέχονται εγγυήσεις ως προς την ταχύτητα και το 
χαμηλό κόστος που πρέπει να χίχρακτηρίζουν αυτές τις αρμοδιότητες δημοσίου 
δικαίου. Υπάρχουν επίσης προβλήματα που συνδέονται με τη μη αναγνώριση των 
τεχνικών ελέγχων και των εθνικών τεχνικών προτύπων (για παράδειγμα, τα 
άγκιστρα έλξης για ριμούλκες). 
Ορισμένοι φάκελοι μπόρεσαν να τεθούν στο αρχείο το 1994: 
• οι ισπανικές αρχές επιτρέπουν στο ε£ής την έκδοση άδειας 
κυκλοφορίας σε μόνιμη βάση για τα οχήματα που ανήκουν σε 
υπηκόους της Ένωσης οι οποίοι δεν έχουν ακόμη κάρτα διαμονής 
στην Ισπανία. Εξακολουθεί ωστόσο να υφίσταται υποχρέωση 
ανακοίνωσης στις αρχές ενός τόπου στον οποίο μπορεί να εντοπιστεί 
ο ενδιαφερόμενος στην Ισπανία έτσι ώστε να μπορούν να 
εκπληρώνονται οι υποχρεώσεις που απορρέουν από τη 
χρησιμοποίηση του οχήματος. 
• Ορισμένες διατάξεις του νέου ιταλικού κώδικα οδικής κυκλοφορίας39 
που προβλέπουν υποχρεωτικές διαστάσεις για τα τροχόσπιστα που 
είχαν ως αποτέλεσμα να απαγορεύεται η κυκλοφορία στην Ιταλία 
τροχόσπιστων τα οποία είχαν νόμιμα κατασκευασθεί διατεθεί στο 
εμπόριο σε άλλα κράτη μέλη τα οποία δεν τηρούν αυτές τις 
διαστάσεις. 
Ύστερα από παρεμβάσεις της Επιτροπής οι ιταλικές αρχές 
τροποποιήσαν το σχετικό νομοθετικό διάταγμα. 
δ) Αλλοι τομείς και κλάδοι 
Κατασκευές 
79. Λόγω της μη εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας σ'αυτόν τον τομέα τα 
προβλήματα που αντιμετωπίζονται στον τομέα των κατασκευών οφείλονται στην 
απουσία αμοιβαίας αναγνώρισης των διαδικασιών πιστοποίησης και ελέγχου 
καθώς και των κανόνων για την προστασία του περιβάλλοντος. Για παράδειγμα, 
μπορεί να αναφερθεί μια γερμανική νομοθετική ρύθμιση που προβλέπει ότι τα 
υλικά, τα κατασκευαστικά στοιχεία και οι εξοπλισμοί δεν μπορούν να 
χρησιμοποιούνται στον κατασκευαστικό κλάδο μόνο εφόσον φέρουν σήμα που να 
πιστοποιεί την έγκριση τους. Αυτή η ρύθμιση δημιουργούσε κυρίως προβλήματα για 
τα εισαγόμενα προϊόντα. 
Χημικά προϊόντα 
39 Νομοθετικό διάταγμα αριθ. 285/92. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
40 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
80. Τα εμπόδια που χρειάστηκε να εξετάσει η Επιτροπή συνίστανται στην 
επιβολή διαδικασιών έγκρισης ή στην απαγόρευση παραγωγής ή εισαγωγής Οι 
διαδικασίες έγκρισης συνεπάγονται σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβολικές 
καθυστερήσεις ή απαιτούν δυσανάλογα υψηλό όγκο πληροφοριών. Τα επιχειρήματα 
που προβάλλονται από τα κράτη αφορούν την προστασία της δημόσιας υγείας και 
του περιβάλλοντος. 
Για παράδειγμα, μεταξύ των φακέλων που τέθηκαν στο αρχείο το 1994, μπορεί να 
αναφερθεί η ακόλουθη περίπτωση: 
• κάθε προϊόν που περιέχει διοξίνη σε αναλογία μεγαλύτερη από το 
ποσοστό που ορίζεται από την γερμανική νομοθεσία δεν μπορούσε 
να παραχθεί ή να εισαχθεί στο γερμανικό έδαφος. Στην περίπτωση 
των ανακυκλωμένων προϊόντων, αυτός ο κανόνας εφαρμόζονταν 
ωστόσο κατά τρόπο διαφορετικό ανάλογα με το αν τα προϊόντα που 
περιείχαν διοξίνη είχαν ανακυκλωθεί σε άλλο κράτος μέλος και εν 
συνεχεία επανεισαχθεί ή είχαν ανακυκλωθεί στο γερμανικό έδαφος. 
Ενέργεια 
81. Πρόκειται για ένα τομέα που εξακολουθεί να κυριαρχείται σε μεγάλο βαθμό 
από μονοπώλια εισαγωγής, εμπορίας και διαχείρισης των δικτύων τα οποία 
ποτελούν το αντικείμενο προσφυγών στο δικαστήριο. Επιπλέον, ορισμένες εθνικές 
νομοθετικές ρυθμίσεις επιβάλλουν στους διανομείς υποχρεώσεις αποθήκευσης που 
τους δεσμεύουν στην πράξη με τα εθνικά διυλιστήρια και στις οποίες δεν 
μπορούν να ανταποκριθούν επειδή δεν διαθέτουν επαρκείς εγκαταστάσεις 
αποθήκευσης. 
Γ. Οι κυριότερες αποφάσεις του Δικαστηρίου 
82. Η Συνθήκη για την Ένωση δεν ορίζει την έννοια του "μέτρου ισοδυνάμου 
αποτελέσματος προς ποσοτικό περιορισμό". Δεδομένου ότι τα άρθρα 30 και 
επόμενα περιορίζονται στην γενική απαγόρευση αυτών των μέτρων, η νομολογία 
του δικαστηρίου αποκτά ιδιαίτερη σπουδαιότητα σ'αυτόν τον τομέα επειδή οδηγεί 
σε ομοιόμορφη και αποτελεσματική εφαρμογή αυτών των άρθρων από τις εθνικές 
διοικήσεις. Λυτή η νομολογία επιτρέπει επίσης στην Επιτροπή να διευκρινίζει και 
να αναπτύσσει, στο πλαίσιο ερμηνευτικών ανακοινώσεων, τις αρχές του 
κοινοτικού δικαίου που διαμορφώνονται από αυτή τη νομολογία. 
α) Ονομασία πώλησης καλλυντικού προϊόντος 
83. Το δικαστήριο έκρινε ότι ένα γερμανικό μέτρο που απαγόρευε την εισαγωγή 
και την εμπορία προϊόντος που χαρακτηρίζεται και προσφέρεται ως καλλυντικό, 
στηρίζοντας την απαγόρευση αυτή στο λόγο ότι το εν λόγω προϊόν φέρει την 
ονομασία "Clinique" είναι ασυμβίβαστο με τα άρθρα 30 και 36 της συνθήκης ΕΚ και 
με την οδηγία 76/768/ΕΟΚ* του Συμβουλίου σχετικά με την προσέγγιση των 
νομοθεσιών σχετικά με τα καλλυντικά προϊόντα. 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 2ας Φεβρουαρίου 1994 στην υπόθεση C-315/92-Συλ. 
1994, σ. 1-0317. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 41 
Το Δικαστήριο έκρινε ότι η εν λόγω απαγόρευση δεν φαίνεται αναγκαία για την 
ικανοποίηση των απαιτήσεων της προστασίας των καταναλωτών ή της υγείας των 
προσώπων. Πράγματι, τα εν λόγω προϊόντα διατίθενται ως καλλυντικά προϊόντα 
και όχι ως φάρμακα. Εξάλλου, αυτά τα προϊόντα διατίθενται στην αγορά των 
άλλων κρατών μελών με την ονομασία "Clinique" χωρίς η χρησιμοποίηση αυτής της 
ονομασίας να παραπλανά τους καταναλωτές. 
β) Απαίτηση εγκρίσεως για την εμπορία συσκευών εκπομπής και εκπομπής -
λήψεως ραδιοεπικοινωνιών 41 
84. Σύμφωνα με τη σχετική νομολογία του, το Δικαστήριο έκρινε ότι η διατήρηση 
σε ισχύ ενός καθεστώτος εγκρίσεων που εφαρμόζεται αδιακρίτως σε όλες τις 
συσκευές αποκλειστικής λήψεως ραδιοεπικοινωνιακών μηνυμάτων, με τη μοναδική 
εξαίρεση τις συσκευές που προορίζονται αποκλειστικώς για τη λήψη ραδιοφωνικών 
και τηλεοπτικών εκπομπών, δεν συμβιβάζεται με το άρθρο 30* της Συνθήκης, χωρίς 
να μπορεί να δικαιολογηθεί από κάποια επιτακτική ανάγκη ή δυνάμει του άρθρου 
36*. 
γ) Απαγόρευση ασκήσεως ορισμένων εμπορικών δραστηριοτήτων την 
42 Κυριακή 
85. Το Δικαστήριο έκρινε ότι το άρθρο 30 της συνθήκης έχει την έννοια ότι δεν 
εφαρμόζεται α>ς προς τις εθνικές ρυθμίσεις περί απαγορεύσεως λειτουργίας 
καταστημάτων οι οποίες, όπως ακριβώς και η επίμαχη ρύθμιση στην Ιταλία, 
εφαρμόζονται ομοίως σε όλους τους επιχειρηματίες που αναπτύσσουν 
δραστηριότητες στο εθνικό έδαφος και οι οποίες νομικώς καθώς και πραγματικώς 
επηρεάζουν κατά τον ίδιο τρόπο την εμπορία εγχωρίων προϊόντων και προϊόντων 
από άλλα κράτη μέλη. 
Λαμβάνοντας αυτή την απόφαση, το Δικαστήριο εφάρμοσε τους όρους που 
διατυπώνονται στις σκέψεις 16 και 17 της προαναφερόμενης απόφασης Keck και 
Mithouard43 
δ) Συστηματικοί μεθοριακοί έλεγχοι κατά την εξαγωγή αποκορυφωμένου 
γάλατος σε σκόνη44 
86. Το Δικαστήριο, κατά την πάγια νομολογία του "Simmental", έκρινε ότι μια 
κοινοτική ρύθμιση σχετικά με τις λεπτομέρειες παροχής ενισχύσεων από 
αποκορυφωμένο γάλα σε σκόνη που προορίζεται για την διατροφή ζώων πρέπει να 
ερμηνεύεται κατά την έννοια ότι επιτρέπει την πραγματοποίηση συστηματικών 
41 
42 
43 Απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Μαρτίου 1994 στην υπόθεση C-80/92-Συλ. 
1994, σ. 1-1019. 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 2ας Ιουνίου 1994 στις κοινές υπθέσεις C-69/93 και 
C-258/93 - Συλ. 1994 σ. Ι - 2355. 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Νοεμβρίου 1993 στις κοινές υποθέσεις C-267/91 
και C-268/91 - Συλ. 1993 σ. 1-6097 - βλ. σημείο 77 της έκθεσης 1993. 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 22ας Ιουνίου 1994 στην υπόθεση C-426/92 - Συλ. 
1994 σ. 1-2757 αριθ. 1624/76*, 1725/79* και 1726/79*. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τ > 1994 
42 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
μεθοριακών ελέγχων εν προκειμένω στα γερμανικά σύνορα, προκειμένου να 
εξακριβωθεί αν συντρέχουν οι προϋποθέσεις που αφορούν τη σύνθεση και την 
ποιότητα του αποκορυφωμένου γάλακτος σε σκόνη, από τις οποίες εξαρτάται η 
χορήγηση επιστροφών κατά την εξαγωγή. Ωστόσο, οι προαναφερθείσες διατάξεις 
δεν (χποκλείουν την πραγματοποίηση δειγματοληπτικών μεθοριακών ελέγχων. 
ε) Ελεύθερη κυκλοφορία των έργων από επάργυρο μέταλλο - υποχρεωτική 
σφραγίδα45 
87. Το Δικαστήριο, κατά την πάγια νομολογία του "Robertson"46 έκρινε ότι ένα 
κράτος μέλος, εν προκειμένω οι Κάτω Χώρες, μπορεί να απαγορεύσει την πώληση 
έργων (χπό επάργυρο μέταλλο τα οποία δεν φέρουν σφραγίδες ανταποκρινόμενες 
στις απαιτήσεις της εν λόγω ρυθμίσεως, εφόσον τα έργα (χυτά δεν φέρουν σφραγίδα, 
σύμφωνα με τη νομοθεσία του κράτους μέλους εξαγωγής, που να έχει πληροφοριακό 
περιεχόμενο ισότιμο με εκείνο που περιέχουν οι σφραγίδες τις οποίες απαιτεί η 
ρύθμιση του κράτους μέλους εισαγωγής και που ο καταναλωτής του κράτους αυτού 
είναι σε θέση να κατανοήσει. 
2° Τεχνική εναοιιόνιστι και τυποποίηση 
Α. θέσπιση και εφαρμογή της νομοθεσίας στους διάφορους τομείς 
88. Η εφαρμογή των διατάξεων της συνθήκης και της αρχής της αμοιβαίας 
αναγνώρισης αποτελούν τα θεμέλια της ενιαίας αγοράς. Ωστόσο, σε ορισμένους 
τομείς, αυτό δεν αρκεί, για την εξασφάλιση της ελεύθερης κυκλοφορίας των αγαθών. 
Για το λόγο αυτό, η Κοινότητα έχει εκδώσει μία σειρά πράξεων παραγώγου δικαίου 
που σκοπό έχουν την άρση των τεχνικών εμποδίων και την εξασφάλιση της 
ελεύθερης κυκλοφορίας. Κατά τη διάρκεια του 1994 εκδόθηκαν ορισμένα νομοθετικά 
μέτρα που ήταν (χπαραίτητα για την εξασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας της 
ενιαίας αγοράς ή για την προσαρμογή των υπαρχουσών διατάξεων σύμφωνα με τις 
τεχνολογικές μεταβολές, ενώ παράλληλα η Επιτροπή συνέχισε και εντατικοποίησε 
τις δραστηριότητες της για την εξασφάλιση της αποτελεσματικής εφαρμογής και 
επιβολής της νομοθεσίας, μεταξύ άλλων με τη δημοσίευση της πρώτης έκδοσης του 
"οδηγού για τις οδηγίες της νέας προσέγγισης". 
α) Γεωργικά προϊόντα 
89. Στον κτηνιατρικό και το ζωοτεχνικό τομέα το πρόγραμμα της εσωτερικής 
αγοράς οδήγησε στη θέπιση μιας σημαντικής και συνεκτικής σειράς νομοθετικών 
μέτρων σχετικά με την υγεία των ζώων, τους ζωοτεχνικούς κανόνες και θέματα 
προστασίας των ζώων που συνδέονται με ζώντα ζώα και ζωϊκά προϊόντα. Παρόλο 
που πρέπει ακόμα να εκδοθούν ορισμένες αποφάσεις εφαρμογής, υπάρχουν ήδη 
εναρμονισμένοι κανόνες σχετικά με την εσωτερική κυκλοφορία καθώς και για τις 
εισαγωγές από τρίτες χώρες ζώντων ζώων και ζωϊκών προϊόντων. Το Συμβούλιο 
45 Απόφαση της 15/09/94 - Υπόθεση 220/81 - Συλ. σ. 2349. 
46 Απόφαση της 22/06/82 - Υπόθεση 220/81 - Συλ. σ. 2349. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 43 
εξετάζει μία σειρά προτάσεων για την ενημέρωση και/ή τη βελτίωση της υπάρχουσας 
νομοθεσίας. Στον τομέα των φυτικών προϊόντων και της διατροφής των ζώων, 
υπάρχουν κοινοτικά καθεστώτα, που έχουν προσαρμοστεί στις (χπαιτήσεις της 
πιοιτι ρικής αγοράς, σε τομείς που συνδέονται μ.ε τους σπόρους προς σπορά και το 
πολλαπλασιαστικό υλικό, την υγεία των φυτο'ιν, τη διατροφή των ζώων, τα 
φυτοφάρμακα, τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων και την βιολογική γεωργία. Σε 
ορισμένες περιπτώσεις, έχουν υποβληθεί στο Συμβούλιο προς εξέταση ή 
προετοιμάζονται πρόσθετα μέτρα για την τελειοποίηση και τον εκσυγχρονισμό των 
καθεστο'πων αυτών. 
Κτηνιατρική νομοθεσία 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
90. Υγεία των ζώων - Τον Ιούνιο το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση 
94/370/ΕΟΚ* που περιλαμβάνει μία σειρά τροποποιήσεων της οδηγίας του 
Συμβουλίου 90/424/ΕΟΚ* σχετικά με ορισμένες δαπάνες στον κτηνιατρικό τομέα, 
οι οποίες θα επιτρέψουν τον καλύτερο στρατηγικό προγραμματισμό και τη 
χρησιμοποίηση των κοινοτικών πόρων για την καταπολέμηση των ασθενειών των 
ζώων. Το Συμβούλιο εξέδωσε επίσης οδηγία για την τροποποίηση της οδηγίας του 
Συμβουλίου 64/432/ΕΟΚ* περί προβλημ,άτων υγειονομικού ελέγχου στον τομέα το>ν 
ενδοκοινοτικών συναλλαγών βοοειδών και χοιροειδών. 
91. Δημόσια χχγεία - Έχουν θεσπιστεί εναρμονισμένοι υγειονομικοί κανόνες όσον 
αφορά τις υγειονομικές απαιτήσεις για τη διάθεση στην αγορά και τις εισαγωγές 
προϊόντων ζωικής προέλευσης (κρέας, προϊόντα με βάση το κρέας, γαλακτοκομικά 
προϊόντα και προϊόντα αλιείας). Το Δεκέμβριο το Συμβούλιο εξέδωσε την οδηγία 
94/65/1 ίΚ* σχετικά με τη διάθεση στην αγορά κιμάδων και παρασκευασμάτων 
κρέατος και την οδηγία 94/71/ΕΚ* με την οποία τροποποιούνται οι κανόνες για 
την παραγωγή και την εμπορία νωπού γάλακτος, θερμικά επεξεργασμένου γάλακτος 
και προϊόντων με βάση το γάλα. 
Το Δεκέμβριο τον Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση 94/936/ΕΚ* για την 
τροποποίηση της απόφασης 90/218/ΕΟΚ* την παράταση της έως την 31 Δεκεμβρίου 
1999 και την προσωρινή απαγόρευση όσον αφορά τη χορήγηση στις γαλακτοκομικές 
αγελάδες σωματοτρόπου ορμόνης· συγχρόνως παρέχει στα κράτη μέλη τη 
δυνατότητα να οργανώνουν δοκιμές περιορισμένης κλίμακας για τη συγκέντρωση 
περαιτέρω επιστημονικών στοιχείων. 
Το Συμβούλιο εξέδωσε το Φεβρουάριο την απόφαση 94/117/ΕΚ* σχετικά με 
ορισμένες μικρές επιχειρήσεις για την εξασφάλιση της διανομής αλιευτικών 
προϊόντων στην Ελλάδα. 
92. Ζωοτεχνικοί κανόνες - Το Συμβούλιο εξέδωσε τον Ιούνιο την απόφαση 
94/28/ΕΚ* σχετικά με τους ζωοτεχνικού και γενεαλογικούς όρους που 
εφαρμόζονται κατά τις εισαγωγές ζώων, σπέρματος, ωαρίων και εμβρύων από 
τρίτες χώρες και η οποία τροποποιεί την οδηγία 77/504/ΕΟΚ*. 
• Ιίφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας 
93. Μεταφορά της νομοθεσίας - Όσον αφορά τις οδηγίες στον κτηνιατρικό τομέα 
που αφορούν την κατάργηση των ελέγχων στα σύνορα, η κατάσταση βελτιώθηκε 
αισθητά δεδομένου ότι μόνο η Ιρλανδία δεν έχει ακόμα θεσπίσει τα νομοθετικά 
μέτρα που επιβάλλονται. 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τ' 1994 
44 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
'Οσον αφορά τις άλλες κτηνιατρικές οδηγίες η κατάσταση ποικίλλει ανάλογα με τα 
κράτη μέλη και τις οδηγίες, αλλά, εν γένει, υπάρχουν σημαντικές καθυστερήσεις 
οι οποίες είναι δύσκολο να απορροφηθούν. 
Έτσι, οι καθυστερήσεις στη μεταφορά από τις Κάτω Χώρες των οδηγιών στον 
τομέα της τεχνητής γονιμοποίησης και της αναπαραγωγής, παρά την (χπόφαση του 
Δικαστηρίου της 2ας Αυγούστου 1993 49 με την οποία καταδικάζεται το εν λόγω 
κράτος μέλος για τη μη κοινοποίηση των εθνικών μέτρων εκτέλεσης, των οδηγιών 
87/328/ΕΟΚ*, 88/661/ΕΟΚ*, 89/361/ΕΟΚ*, 90/118/ΕΟΚ* και 90/119/ΕΟΚ*, δεν είχαν 
ακόμη απορροφηθεί μέχρι τα τέλη του 1994. 
94. Διοικητική συνεργασία - Οι κανόνες εφαρμογής στον κτηνιατρικό και 
ζωοτεχνικό τομέα θεσπίζονται στο πλαίσιο της Μόνιμης Κτηνιατρικής Επιτροπής 
και της Μόνιμης Ζωοτεχνικής Ιίπιτροπής. Οι επιτροπές αυτές, στις οποίες τα 
κράτη μέλη εκπροσωπούνται από τους κατάλληλους εμπειρογνώμονες, 
συνεδριάζουν τουλάχιστον πέντε ημέρες το μήνα και λειτουργούν με τον ίδιο τρόπο 
όπως οι ρυθμιστικές επιτροπές. Οι επιτροπές αυτές εξέδωσαν άνω των διακοσίων 
γνωμοδοτήσεων εντός το 1994. Επιπλέον πραγματοποιούνται τακτικές συνεδριάσεις 
τεχνικής φύσεως με εκπροσώπους των κρατών μελών σε θέματα νομοθεσίας ή στο 
πλαίσιο επιμέρους ομάδων που εξετάζουν ειδικά θέματα. 
Συνεχίστηκε η εφαρμογή του προγράμματος για την ανταλλαγή υπαλλήλων 
αρμόδιων για κτηνιατρικά θέματα μεταξύ των κρατών μελών, με ιδιαίτερη έμφαση 
στην εναρμόνιση των τεχνικών εποπτείας που χρησιμοποιούνται στα σημεία ελέγχου 
των εξωτερικών συνόρων της Κοινότητας. 
95. Εφαρμογή των κανόνων για την υγεία των ζώων - Μετά τη θέσπιση του νέου 
κανονιστικού πλαισίου για τον κτηνιατρικό έλεγχο των ζώντων ζωών και την 
κατάργηση των ελέγχων στα εσωτερικά σύνορα, σημειώθηκε σημαντική αύξηση στη 
διακίνηση ζώντων ζώων. Το σύστημα ΑΜΜΟ, με το οποίο συνδέονται άνω των δύο 
χιλιάδων τοπικών μονάδων στα δώδεκα κράτη μέλη, επιτυγχάνει πλέον απόλυτα 
τους στόχους του και εξασφαλίζει την εκ των προτέρων παροχή πληροφοριών στο 
σημείο προορισμού σχετικά με την άφιξη των ζώων στο κράτος μέλος προορισμού. 
Ο αριθμός των μηνυμάτων που διαβιβάστηκαν μέσω του συστήματος ΑΝΙΜΟ 
αυξήθηκε με ταχύ ρυθμό το 1994, με 125.000 μηνύματα κατά τη διάρκεια του 
δεύτερου εξαμήνου του έτους επί συνόλου 160.000. 
II Επιτροπή συνέχισε την εφαρμογή μέτρων για τον περιορισμό του εμπορίου και 
των εισαγωγών ζώντων ζώων και προϊόντων έτσι ώστε να αποφευχθεί η εξάπλωση 
ασθενειών, και ιδίως του αφθώδους πυρετού, της κλασσικής πανώλης των χοίρων 
και της φυσαλώόους νόσου των χοίρων. Επίσης αναλήφθηκαν ενέργειες για τον 
περιορισμό των εισαγωγών από την Αυστραλία μετά από την εκδήλωση μιας 
σοβαρής νόσου των ίππων. 
96. Εφαρμογή των κανόνων για τη δημόσια υγεία - Μετά την εκδήλωση 
κρουσμάτων τριχινίασης στη Γαλλία, η Επιτροπή χρειάστηκε να λάβει μέτρα για την 
ενίσχυση των απαιτήσεων ελέγχου για το κρέας αλόγου από τη νότιο Αμερική μέχρις 
ότου κοινοποιηθούν τα αποτελέσματα επιστημονικής μελέτης. Μετά τη 
γνωμοδότηση της επιστημονικής κτηνιατρικής επιτροπής, εκδόθηκε η οδηγία 
94/59/ΕΚ*, με την οποία τροποποιούνται οι διαδικασίες αναζήτησης των τρίχινων 
για εισαγόμενο και κοινοτικό κρέας αλόγου. 
Απόφαση τοτ Δικαστηρίου της 2ας Αυγούστου 1993 στην υπόθεση C-303/92-
Συλλογή 1993 σελ. 1-4739. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 45 
97. Επιστημονική συνεργασία - ΓΙ Επιτροπή οργανώνει την επιστημονική 
συνεργασία με εμπειρογνώμονες από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της Επιστημονικής 
Κτηνιατρικής Επιτροπής που συστάθηκε στις 30 Ιουλίου 1981. Η επιτροπή 
περιλαμβάνει τρία τμήματα: την υγεία των ζώων, τη δημόσια υγεία και την 
προστασία των ζώων. Εκτός (χπό τις ολομέλειες, οργανώνονται πολυάριθμες 
συνεδριάσεις επιμέρους ομάδων μετά από αίτημα της Επιτροπής. Το 1994, η 
Ιιπιτροπή εξέτασε μεταξύ άλλων τις απαιτήσεις ελέγχου για την αναζήτηση 
τρίχινων, και continae, και συνέχισε την παρακολούθηση και τις διαβουλεύσεις 
σχετικά με την κατάσταση της σπογγώδους εγγεφαλοπάθειας των βοοειδών. 
98. Συνεργασία με τη βιομηχανία - Η Επιτροπή πραγματοποιεί διαβουλεύσεις με 
τον επαγγελματικό κλάδο μέσω της Συμβουλευτικής Κτηνιατρικής Επιτροπής, η 
οποία απαρτίζεται από εκπροσώπους των γεωργικών παραγωγών, των γεωργικών 
συνεταιρισμών, της βιομηχανίας, του εμπορίου, οργανώσεων των εργαζομένων και 
των καταναλωτών και του κτηνιατρικού κλάδου. Μετ(χξύ των θεμάτων που 
εξετάστηκαν το 1994 ήταν οι διατάξεις για την εμπορία νωπού κρέατος και οι 
κανόνες που διέπουν τα μικρά σφαγεία. 
Φυτοϋγειονομικός τομέας 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
99. Το νέο φυτουγειονομικο καθεστώς επεκτάθηκε στις Κανάριες Νήσους από την 
1η Ιανουαρίου 1995, με την οδηγία του Συμβουλίου 94/13/ΕΚ* με την οποία 
τροποποιείται η οδηγία 77/93/ΕΟΚ*, για τη θέσπιση του φυτουγειονομικού 
καθεστώτος. 
Με τη νέα οδηγία τροποποιήθηκε επίσης η ίδια οδηγία προκειμένου να θεσπιστούν 
παρεκκλίσεις από ορισμένους φυτοϋγειονομικούς κανόνες όσον αφορά τις δοκιμές, 
τις επιστημονικές εργασίες και τις επιλογές ποικιλιών καθώς και όσον αφορά τη 
κυκλοφορία μικρών ποσοτήτων φυτών, φυτικών προϊόντων και άλλων ειδών για 
προσωπική χρήση, και της καλλιέργειας, παραγωγής και χρήσης τέτοιων ειδών σε 
συνοριακές ζώνες μετίχξύ κρατών μελών και τρίτων χωρών. 
Με την οδηγία της Επιτροπής 94/3/ΕΚ*, η Επιτροπή θέσπισε διαδικασία για τη 
γνωστοποίηση παρακράτησης αποστελλόμενου εμπορεύματος ή επιβλαβούς 
οργανισμού προελεύσεως τρίτων χωρών εξαιτίας άμεσου κινδύνου 
φυτουγειονομικού χαρακτήρα. 
Η κωδικοποίηση της κοινοτικής νομοθεσίας στον τομέα αυτό αναμένεται να 
ολοκληρωθεί μέχρι τα τέλη του 1995. 
100. Σπόροι προς σπορά και πολλαπλασιαστικό υλικό - Παρά την έγκαιρη 
εναρμόνιση που επιτεύχθηκε στον τομέα αυτό, ορισμένες πτυχές της νομοθεσίας για 
την ποιότητα των σπόρων πρέπει να ενημερωθούν έτσι ώστε να εξασφαλιστεί ότι 
συμβιβάζονται απόλυτα με την εσωτερική αγορά. Η Επιτροπή υπέβαλε για το σκοπό 
αυτό πρόταση στο Συμβούλιο η οποία συζητήθηκε εντός του 1994 και αναμένεται 
να εκδοθεί στις αρχές του 199550. 
Εντατικός ήταν ο ρυθμός των εργασιών καθόλη τη διάρκεια του έτους για την 
κωδικοποίηση επτά βασικών οδηγιών για την εμπορία γεωργικών και φυτικών 
καλλιεργειών, η οποία αναμένεται να ολοκληρωθεί μέχρι τα τέλη του 1995. 
50 COM(93)598, της 26ης Νοεμβρίου 1993 (ΕΕ C 29, 31/12/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τ';· Î994 
46 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
101. Φυτοφάρμακα - Το 1991 το Συμβούλιο εξέδωσε την οδηγία 91/414/ΕΟΚ* η 
οποία περιλαμβάνει τους βασικούς κανόνες σύμφωνα με τους οποίους τα 
φυτοφάρμακα θα κυκλοφορούν στο μέλλον στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Το 1994 
εκδόΟτικαν ορισμένες διατάξεις οι οποίες ήταν απ,αραίττιτες έτσι ώστε το κα()εστο')ς 
να λειτουργεί πλήρως. Ειδικότερα, τον Ιούλιο το Συμβούλιο εξέδωσε την οδτιγία 
94/43/ΕΚ* με την οποία θεσπίζονται οι αρχές που θα εφαρμόζονται (χπό τα κράτη 
μέλη για τη διάθεση φυτοπροστατευτικών προϊόντων. 
Έχουν αναληφθεί εργασίες για την εναρμόνιση των στοιχείων που απαιτούνται για 
την αποδοχή των δραστικών ουσιών και των φυτοπροστατευτικών προϊόντων. 
Προετοιμάζονται προτάσεις για να συμπεριληφθεί στην οδηγία 91/414/ΕΟΚ* ένα 
καθεστώς για την επιβολή δαπανών όσον αφορά την κάλυψη του κόστους 
αξιολόγησης για τις δραστικές ουσίες και για να συμπεριληφθούν στο πεδίο 
εφαρμογής της οδηγίας οι κατάλληλοι οργανισμοί που έχουν υποστεί γενετικές 
τροποποιήσεις. 
Τον Ιούνιο του 1994 το Συμβούλιο εξέδωσε τις οδηγίες 94/29/ΕΚ* και 94/30/ΕΚ* 
οι οποίες προβλέπουν τη θέσπιση του μέγιστου επιτρεπόμενου επιπέδου των 
καταλοίπων φυτοφαρμάκων σε ένα ευρύ φάσμα γεωργικών προϊόντων. 
Στις 11 Νοεμβρίου 1994, η Επιτροπή υπέβαλε περαιτέρω πρόταση στο Συμβούλιο 
για την επεξεργασία του καταλόγου των επιπέδων καταλοίπων φυτοφαρμάκων που 
καλύπτονται (χπό κοινοτικά μέτρα51. 
102. Βιολογική γεωργία - '(Χτον αφορά τη βιολογική γεωργία, η Επιτροπή εξέδωσε 
αρκετά μέτρα εφαρμογής στο πλαίσιο του βασικού κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
2092/91* και το Συμβούλιο συνέχισε την εξέταση της προγενέστερης πρότασης της 
Επιτροπής για τη βελτίωση της λειτουργίας του καθεστώτος με βάση την εμπειρία 
του πρώτου έτους52. Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 20 Ιουνίου τον κανονισμό (ΕΚ) 
αριθ. 1468/94* με τον οποίο παρατείνονται για ένα χρόνο οι τρέχουσες διατάξεις 
σχετικά με την επισήμανση των προϊόντων που βρίσκονται στο στάδιο της 
μετατροπής. 
Παράλληλα, προετοιμάζεται πρόταση προκειμένου να συμπεριληφθούν και τα 
προϊόντα ζωϊκής προέλευσης στο πεδίο εφαρμογής του κοινοτικού καθεστώτος, η 
οποία αναμένεται να υποβληθεί στο Συμβούλιο εντός του 1995. 
103. Δικαιώματα επί φυτικών ποικιλιών - Στον τομέα των δικαιωμάτων επί 
φυτικών ποικιλιών, το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2100/94* 
για τα κοινοτικά δικαιώματα επί φυτικών ποικιλιών. Το μέτρο αυτό είχε προταθεί 
στο Λευκό Βιβλίο της Επιτροπής. 
Ο κανονισμός προβλέπει δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας για νέες ποικιλίες 
φυτών που θα ισχύουν σε όλο το έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η προστασία 
αυτή θα παρέχεται μέσω του μελλοντικού κοινοτικού γραφείου για τις φυτικές 
ποικιλίες φυτών, ο τόπος εγκατάστασης του οποίου δεν έχει ακόμη προσδιοριστεί. 
Ο κανονισμός θα αρχίσει να ισχύει στις 27 Απριλίου 1995. 
104. Διατροφή των ζώων - Στις 22 Ιουλίου η Επιτροπή εξέδωσε την οδηγία 
94/40/ΕΟΚ* με την οποία προσαρμόζονται οι κατευθυντήριες γραμμές για την 
αξιολόγηση των προσθέτων υλών έτσι ώστε να καλυφθούν δύο νέες κατηγορίες 
προσθέτων, τα ένζυμα και οι μικροοργανισμοί, και στις 25 Ιουλίου την οδηγία 
51 COM(94) 482, της 11ης Νοεμβρίου 1994. 
52 COM(93) 55g, της 12ης Νοεμβρίου 1993, (ΕΕ C 326, 03/12/93) όπως τροποποιήθηκαν 
από το COM(94) 292, της 7ης Ιουλίου 1994) ΕΕ C 222, 10/08/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 47 
94/39/ΕΟΚ* για την κατάρτιση καταλόγου των χρήσεων για τις οποίες 
προορίζονται οι ζωοτροφές με τις οποίες επιδιώκονται στόχοι ιδιαίτερης διατροφής 
(αναφέρονται συνήθως ως "διαιτητικές ζαχνυροφές"), έτσι ώστε να προσδιοριστούν 
σαφο>ς οι χρήσεις για τις οποίες προορίζονται, τα διατροφικά χαρακτηριστικά και 
οι επιτρεπόμενοι όροι χρησιμοποίησης. Εντός του έτους υποβλήθηκε πρόταση στο 
Συμβούλιο για τον καθορισμό των ειδικών κανόνων όσον αφορά τις πρώτες ύλες 
που χρησιμοποιούνται στις ζωοτροφές53 και το Συμβούλιο από πλευράς του 
συνέχισε την εξέταση των προγενέστερων προτάσεων της Ι επιτροπής σχετικά με την 
τροποποίηση της διαδικασίας έγκρισης ορισμένων κατηγορκί)ν προσθέτων54, τον 
επίσημο έλεγχο των ζωοτροφών55 και την έγκριση ορισμένων κατηγοριών 
οργανισμών που ασκούν δραστηριότητες στον τομέα των ζωοτροφών56. 
Η επικείμενη έκδοση από το Συμβούλιο τριών προτάσεων σχετικά με τους επισήμους 
ελέγχους της διατροφής των ζώων*, τη χορήγηση άδειας σε ορισμένους οργανισμούς 
που ασκούν δραστηριότητες στον τομέα των ζωοτροφών και την 5η τροποποίηση της 
οδηγίας 70/524/ΕΟΚ* όσον αφορά τις πρόσθετες ύλες στη διατροφή των ζώων, που 
θεσπίζει μία νέα διαδικασία για την έγκριση των προσθέτων υλών, θα επιτρέψει τη 
βελτίωση των όρων ασφάλειας και θα συμβάλει σημαντικά στην ελεύθερη 
κυκλοφορία όλων των προϊόντων που προορίζονται για τη διατροφή των ζώων. 
Στις 20 Ιουλίου 1994 η Ιίπιτροπή υπέβαλε πρόταση στο Συ|ΐβούλιο σχετικά με την 
επισήμανση των ζωοτροφών , έτσι ώστε να αποφεύγεται η ενδεχόμενη στρέβλωση 
του εμπορίου λόγω της έλλειψης εναρμονισμένων κανόνων. 
Μία νέα πρόταση για τη θέσπιση κανόνων για την έγκριση και τη χρήση ειδικών 
υλικών ζωοτροφών που προέρχονται από μη συμβατικά προϊόντα ή τεχνολογίες 
αναμένεται μέχρι τον Ιούλιο του 1995 έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η ασφάλεια της 
χρησιμοποίησης ζωοτροφών. 
Πραγματοποιούνται συζητήσεις με εθνικούς εμπειρογνώμονες για την υποβολή 
πρότασης από την Επιτροπή εντός του 1995 για την τροποποίηση και την ενημέρωση 
της οδηγίας 70/524/ΕΟΚ* σχετικά με τις πρόσθετες ύλες στη διατροφή των ζώων 
προκειμένου να προσαρμοστεί σύμφωνα με τις εξελίξεις στον επιστημονικό και 
τεχνολογικό τομέα. 
• Εφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας 
105. Μεταφορά - Στο φυτουγειονομικο τομέα εφαρμόζεται από την 1η Ιουνίου 
1993 εφαρμόζεται η νέα κοινοτική νομοθεσία σχετικά με τα μέτρα προστασίας κατά 
της εισαγωγής στην Κοινότητα οργανισμών επιβλίχβών για τα φυτά και τα φυτικά 
προϊόντα και τη διάδοση τους στο εσωτερικό της Κοινότητας. Εκτός από ττ 
μεταφορά ορισμένων πρόσφατων τροποποιητικών οδηγιών, όλες οι βασικές οδηγίες 
στον τομέα αυτό έχουν μεταφερθεί στην εσωτερική νομοθεσία των κρατών μελών 
εκτός από την Ελλάδα. 
Αντίθετα, στον τομέα των σπόρων προς σπορά και των φυτών παρατηρούνται 
σημαντικές καθυστερήσεις, εκτός από τη Δανία, την Ιρλανδία και τις Κάτω Χώρες, 
COM(94) 313, της 20ής Ιουλίου 1994 (ΕΕ C 2325, 24/08/94). 
COM(94) 372, της 3ης Αυγούστου 1994 (ΕΕ C 242, 30/08/94). 
COM(93) 510, της 21ης Οκτωβρίου 1993 (ΕΕ C 313, 19/11/93) όπως τροποιήθηκε 
από το COM(94) 371, της 3ης Αυγούστου 1994 (ΕΕ C 242, 30/08/94). 
COM(93) 587, της 26ης Νοεμβρίου 1993 (ΕΕ C 348, 28/12/93). 
COM(94) 313, της 20ής Ιουλίου 1994 (ΕΕ C 235, 24/08/94). 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τ': J 994 
48 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΛΝΛΛΥΊΊΚΙΙ ΕΙΙ1ΣΚΟΙΙΠΣΠ 
και η Επιτροπή είναι υποχρεωμένη να κινήσει τη διαδικασία παράβασης που 
προβλέπεται στο άρθρο 169* της συνθήκης κατά των σχετικίόν κρατών μελών. 
106. Διοικητική και επκπημονική συνεργασία - 11 συνεργασία εξασφαλίζεται μέσω 
των σχετικών ρυθμιστικών επιτροπών και πολλών επιμέρους επιτροπών 
εμπειρογνωμόνων και ομάδων εργασίας (βλέπε σελ. 85 της έκθεσης του 1993). 
Επιπρόσθετα, στον τομέα της υγείας των φυτών, οι εργασίες της επιτροπής 
συμπληρώνονται από τις δραστηριότητες των κοινοτικών επιθεωρήσεων. Οι 
εργασίες των επιθεωρήσεων εντός του 1994 επικεντρώθηκαν κυρίως στην 
εξακρίβωση της ορθής εφαρμογής από τα κράτη μέλη του νέου τρυτοϋγειονομικού 
καθεστώτος που άρχισε να ισχύει την 1η Ιουνίου 1993. 
Αντιμετωπίστηκαν ορισμένες δυσχέρειες στην ερμηνεία της νομοθεσίας από 
ορισμένα κράτη μέλη και η Επιτροπή προέβη σε περαιτέρω διευκρινίσεις ορισμένων 
ορισμών που χρησιμοποιούνται στον τομέα των φυτουγειονομικών ελέγχων. 
Επιπλέον, πραγματοποιήθηκαν επισκέψεις επιθεώρησης σε διάφορες τρίτες χώρες, 
ιδίως σε εκείνες οι οποίες είναι γνωστό ότι πραγματοποίησαν εξαγωγές προϊόντων 
στην Κοινότητα τα οποία δεν ήταν σύμφωνα με την κοινοτική νομοθεσία. 
107. Τον Ιούλιο του 1994 άρχισε η τρίτη φάση εφαρμογής του σχεδίου "Europhyt" 
που αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Ιούλιο του 1995. Το σχέδιο αυτό αποσκοπεί: 
• στην οργάνωση και την εγκαθίδρυση ενός δικτύου κοινοποιήσεων και 
αμοιβαίας ανταλλαγής πληροφοριών σχετικά με τον εντοπισμό, την 
εμφάνιση και/ή την παρουσία οργανισμών επιβλ(*βών για τα φυτά και 
τα φυτικά προϊόντα· και 
• στη θέσπιση μιας βάσης τεχνικών και βιολογικών πληροφοριών για 
τους εθνικούς επιθεωρητές και τους κοινοτικούς εμπειρογνώμονες. 
Ήδη έχει αρχίσει να λειτουργεί η πειραματική βάση διαχείρισης των κοινοποιήσεων 
"τρίτων χωρών" και μπορούν να καταρτιστούν αυτομάτως στατιστικά στοιχεία 
σχετικά με τις κοινοποιήσεις που λαμβάνονται. Κατά το τέλος της τρίτης φάσης, θα 
καταστεί δυνατή η τροφοδότηση και η χρησιμοποίηση της βάσης διαχείρισης των 
κοινοποιήσεων "τρίτων χωρών" απευθείας από τα κράτη μέλη και θα μπορεί επίσης 
να τροφοδοτείται αυτόματα η βάση αυτή με στατιστικά στοιχεία που θα 
περιγράφουν τις υποβαλλόμενες κοινοποιήσεις. 
11 ολοκλήρωση του σχεδίου αυτού θα διευκολύνει αισθητά τις εθνικές και κοινοτικές 
αρχές στην κοινή τους προσπάθεια για την καταπολέμηση των επιβλαβών 
οργανισμών, συμβάλλοντας με τον τρόπο αυτό στην εξασφάλιση της υγείας και της 
ποιότητας των φρούτων, των λαχανικών, των λουλουδιών και των φυτών που 
πωλούνται στον ευρωπαίο καταναλοπή. 
108. Εφαρμογή των φυτουγειονομικών κανόνων - Σε συνολικό επίπεδο, το νέο 
φυτουγειονομικο καθεστώς που άρχισε να ισχύει τον Ιούνιο του 1993 έχει επιτύχει 
το βασικό στόχο του - δηλαδή την ελεύθερη κυκλοφορία των φυτών και των 
φυτικών προϊόντων διασφαλίζοντας συγχρόνως την υγεία των φυτών. 
Διαπιστώθηκε η ανάγκη περαιτέρω τυποποίησης και διευκρίνισης ορισμένων μέτρων 
εκτέλεσης για να εξασφαλιστεί η ομοιομορφία της εφαρμογής τους. Ιδιαίτερη 
προσοχή πρέπει να δοθεί στις διαδικασίες κοινοποίησης για τον εντοπισμό 
επιβλαβών οργανισμών, στα συστήματα επιβολής τελών όσον αφορά τις 
δραστηριότητες που συνδέονται με την έκδοση φυτουγειονομικών διαβατηρίων, στις 
τελωνειακές διαδικασίες για τον εντοπισμό και την αναχαίτιση της εξάπλωσης 
υλικού από τρίτες χώρες που θα μπορούσε να είναι επιβλαβές για την υγεία των 
φυτών. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 49 
109. Εφαρμογή των κανόνα/ν για τα φυτοφάρμακα - Με την ολοκλήρωση του 
καθεστοντος για την εμπορία φυτοπροστατευτικ(ί)ν προϊόντων, τα κράτη μέλη 
άρχισαν τις εργασίες για την πρώτη φάση του προγράμματος όσον αφορά την 
επαναξιολόγηση των υπαρχουσών όρα(πικών ουσιών που περιέχονται σε τέτοια 
προϊόντα. 
Οι διαφορές που εξακολουθούν να υπάρχουν μετίχξύ το>ν κρατούν μελο'νν όσον 
(χφορά το επιτρεπόμενο επίπεδο των καταλοίπων φυτοφαρμάκων, και που δεν 
έχουν ακόμη εναρμονιστεί, θα μπορούσαν να δημιουργήσουν προβλήματα στο 
εμπόριο. Η κατάσταση αυτή θα βελτιωθεί με την προοδευτική εναρμόνιση της 
νομοθεσίας για τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων. Εν τω μεταξύ, η Επιτροπή πρότεινε 
μια συμβιβαστική διαδικασία για την επίλυση των εμπορικών προβλημάτων που 
ενδέχεται να ανακύψουν λόγω της μη εναρμόνισης των ανωτάτων επιτρεπομένων 
περιεκτικοτήτων για τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων. 
Καταγγελίες 
110. Τα εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των γεωργικών προϊόντων που 
διαπιστώθηκαν από τις υπηρεσίες της Επιτροπής κατά τη διάρκεια του 1994 
αφορούσαν, αφενός, εμπόδια τεχνικής φύσεως όπως ο καθορισμός από τις 
γερμανικές αρχές ενός υπερβολικά χαμηλού επιπέδου μεγίστης επιτρεπόμενης 
περιεκτικότητας για ορισμένους μικροοργανισμούς που περιέχονται στο ελαιόλαδο 
ή τον καθορισμό από τις ιταλικές αρχές ενός επιπέδου καταλοίπων φυτοφαρμάκων 
για τα μέσπιλα χαμηλότερου (χπό εκείνου που προβλέπεται στην κοινοτική 
νομοθεσία και, αφετέρου, τη διατήρηση ορισμένων διοικητικών απαιτήσεα)ν που 
καταργήθηκαν από τις οδηγίες στο πλαίσιο του "Λευκού Βιβλίου", όπως η απαίτηση 
των ιταλικών αρχών για τη χορήγηση ενός πιστοποιητικού υγειονομικής 
καταλληλότητας για τα νωπά κρέατα ή προηγούμενης έγκρισης διαμετακόμισης στο 
γαλλικό έδαφος για τα ζώντα ζώα που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη και 
προορίζονται προς εξαγωγή σε τρίτες χώρες. 
β) Είδη διατροφής 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
111. Το σημαντικότερο επίτευγμα το 1994 ήταν η έκδοση από το Συμβούλιο στις 
30 Ιουνίου 1994 της οδηγίας 94/35/ΕΚ* για τις χρωστικές και της οδηγίας 94/36/ΕΚ* 
σχετικά με τα γλυκαντικά, και η έκδοση από το Συμβούλιο στις 15 Δεκεμβρίου 1994 
της οδηγίας για τα πρόσθετα εκτός από χρωστικά και γλυκαντικά. Η εφαρμογή των 
οδηγιών αυτών θα οδηγήσει στην εξάλειψη των φραγμών του εμπορίου εντός της 
εσωτερικής αγοράς που οφείλονται στις διαφορές των εθνικών κανόνων όσον αφορά 
τη χρήση προσθέτων, και που συνιστούν ένα σημαντικό μέρος των καταγγελιών που 
υποβάλλονται στην Επιτροπή σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των τροφίμων. 
Το Συμβούλιο εξέδωσε επίσης τον Ιούνιο οδηγία για την τροποποίηση της οδηγίας 
πλαισίου 89/107/ΕΟΚ* για τα πρόσθετα που μπορούν να χρησιμοποιούνται στα 
τρόφιμα (οδηγία 94/34/ΕΚ*) έτσι ώστε να δοθεί η ευχέρεια στα κράτη μέλη να 
διατηρήσουν τη νομοθεσία τους για την απαγόρευση, υπό ορισμένους όρους, της 
χρησιμοποίησης πρόσθετων σε ορισμένα παραδοσιακά προϊόντα. 
112. Επιπλέον, το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο εξέδωσαν την οδηγία 94/52/ΕΚ 
για την τροποποίηση της οδηγίας 88/344/ΕΚ σχετικά με τους διαλύτες εκχύλισης. 
113. Εντός του 1994, η Επιτροπή συνέχισε την αναθεώρηση των λεπτομερών 
διατάξεων της κοινοτικής νομοθεσίας περί τροφίμων, σύμφωνα με σχετικό αίτημα 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ^Ο 1994 
50 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
που διατυπώθηκε κατά τη σύνοδο κορυφής του Εδιμβούργου, έτσι ώστε να 
επιτευχθεί ο εξορθολογισμός και η (χπλούστευση των κοινοτικών κανόνων που 
εφαρμόζονται στα εκχυλίσματα καφέ, τα σάκχαρα, το κονσερβοποιημένο γάλα, το 
μέλι, τους χυμούς φρούτων και τα νέκταρ, τη σοκολάτα και τις μαρμελάδες, τα ζελέ 
και τις μαρμελάδες εσπεριδοειδών. Η Επιτροπή αποφάσισε να σταματήσει τις 
εργασίες για την επεξεργασία ορισμένων ειδικών οδηγιών σχετικά με τα τρόφιμα 
που προορίζονται για ειδικούς διατροφικούς σκοπούς και πρότεινε να διαγράψει 
τις παραπομπές όσον αφορά τρόφιμα με χαμηλή περιεκτικότητα σε νάτριο, τρόφιμα 
χωρίς γλουτένη, τρόφιμα για διαβητικούς και τρόφιμα για καταβολή μεγάλης μυϊκής 
προσπάθειας από τον κατάλογο των ειδικών οδηγιών που περιέχονται στο 
παράρτημα της οδηγίας 89/398/ΕΟΚ*. Επιπλέον η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση για 
την ενημέρωση των διατάξεων της οδηγίας 80/777/ΕΟΚ* σχετικά με τα φυσικά 
μεταλλικά νερά. 
114. Τον Απρίλιο, μετά από γνωμοδότηση του Κοινοβουλίου, η Επιτροπή 
παρουσίασε τροποποιημένη πρόταση για την τροποποίηση της οδηγίας 79/112/ΕΚ* 
σχετικά με την επισήμανση των τροφίμων. 11 πρόταση περιέχει ορισμένες σημαντικές 
διατάξεις για την άρση των υπολοίπων τεχνικών φραγμών του εμπορίου στον τομέα 
των τροφίμων, ιδίως όσον αφορά την ποσοτική αναγραφή των συστατικών και την 
αναφορά του καταλόγου των συστατικών κατά την επισήμανση των αλκοολούχων 
ποτών. 
• Εφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας 
115. Όπως και κατά τα προηγούμενα έτη, δόθηκε ιδιαίτερη προτεραιότητα στην 
ανάπτυξη της διοικητικής συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών στον τομέα των 
τροφίμων. Στις 12 Ιανουαρίου 1995 καταρτίστηκε ένα τρίτο συντονισμένο 
πρόγραμμα για τον έλεγχο των τροφίμων βάσει της οδηγίας 89/397/ΕΟΚ* για τον 
επίσημο έλεγχο των τροφίμων. Επιπλέον, η Επιτροπή έλαβε τα προιτα μέτρα για 
τη θέσπιση ενός συστήματος παρακολούθησης και αξιολόγησης της ισοδυναμίας και 
της αποτελεσματικότητας των επισήμων συστημάτων ελέγχου των τροφίμων που 
υπάρχουν στα κράτη μέλη, και οι πρώτες αποστολές στα επιμέρους κράτη μέλη 
προγραμματίστηκαν να πραγματοποιηθούν στις αρχές του 1995. Επιπλέον, κατέστη 
δυνατή η χρησιμοποίηση του δικτύου των επαφών που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο 
της Μόνιμης Επιτροπής Τροφίμων για την επίλυση αρκετών προβλημάτων που 
συνδέονται με την εκτέλεση και την εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας και, στις 
περιπτώσεις που ήταν αναγκαίο, οργανώθηκαν διμερείς συνεδριάσεις μεταξύ 
κρατών μελών για την αντιμετώπιση ειδικών προβλημάτων που συνδέονται με τη 
λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. 
116. Στον τομέα της υγιεινής των τροφίμων, η Επιτροπή έκανε για πρώτη φορά 
χρήση των εξουσιών που της παρέχονται βάσει του άρθρου 10 της οδηγίας 
93/43/ΕΟΚ* για τη λήψη μέτρων με σκοπό την προστασία της κοινοτικής αγοράς 
από σοβαρούς υγειονομικούς κινδύνους από τρίτες χώρες. Μετά την εκδήλωση 
κρουσμάτων χολέρας στην Αλβανία, λήφθηκαν προσωρινά μέτρα για την 
απαγόρευση της εισαγωγής ορισμένων τροφίμων μέσω των οποίων θα μπορούσε να 
μεταδοθεί η ασθένεια αυτή. 
117. Για να αποφευχθεί το ενδεχόμενο δημιουργίας νέων φραγμών του εμπορίου 
εντός της εσωτερικής αγοράς, η οδηγία 79/112/ΕΟΚ* για την επισήμανση των 
τροφίμων, η οδηγία 93/43/ΕΟΚ* για την υγιεινή των τροφίμων και ο κανονισμός 
(ΕΟΚ) αριθ. 315/93* θεσπίζουν ειδικές διαδικασίες βάσει των οποίων τα κράτη 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 51 
μέλη είναι υποχρεωμένα να κοινοποιούν στην Επιτροπή τα σχέδια των νομοθεσιών 
που σκοπεύουν να θεσπίσουν. Ί'ο 1994, η Γπ,ιτροπή αποφάσισε να αναστείλει την 
έκδοση αρκετών τέτοιων μέτρων έτσι ώστε να δοθούν τα χρονικά περιθώρια για τη 
θέσπιση κατάλληλων διατάξεων σε κοινοτικό επίπεδο. 
118. II Επιτροπή κατάρτισε επίσης τον πρώτο αναλυτικό κατάλογο των εργασιών 
που θα αναληφθούν στον τομέα της επιστημονικής συνεργασίας μεταξύ της 
Επιτροπής και των κρατούν μ,ελίόν. Στο πλαίσιο αυτό, επιστημ,ονικά ιδρύματα (χπό 
τα κράτη μέλη θα συμμετέχουν στην εξέταση θεμ.άτο)ν που συνδέονται με τις 
αρτυματικές ουσίες και τη μόλυνση των τροφίμων από χημικές ουσίες ή 
μικροοργανισμούς, καθώς και σε μελέτες για τη λήψη θρεπτικών ουσιών. 
119. Τέλος, η Επιτροπή ανέλαβε τη διεξαγωγή μελετών για την εφαρμογή της 
κοινοτικής νομοθεσίας περί τροφίμων. Τα (χποτελέσματα των ερευνών αυτών θα 
επιτρέψουν τον προσδιορισμό τυχόν ειδικών προβλημάτων που προκύπτουν από τη 
μη μεταφορά ή την πλημμελή εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας από τα κράτη 
μέλη. 
γ) Μηχανολογικός και ηλεκτρολογικός εξοπλισμός, συσκευές υπό πίεση, 
ιατρικές συσκευές και μετρολογία 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
120. Οι νομοθετικές δραστηριότητες συνεχίστηκαν και κατέληξαν: 
• στην έκδοση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο: 
της οδηγίας 94/9/ΕΚ* σχετικά με τις συσκευές και τα συστήματα 
προστασίας που προορίζονται για χρήση σε εκρήξιμες ατμόσφαιρες: 
η οδηγία αυτή αντικαθιστά τις υπάρχουσες οδηγίες στο πλαίσιο της 
"παλαιάς προσέγγισης" (δηλαδή λεπτομερείς τεχνικοί κανόνες) που 
απαιτούν συνεχείς προσαρμογές για να ληφθεί υπόψη η τεχνική 
πρόοδος και επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής της κοινοτικής νομοθεσίας 
πέρα από τις ηλεκτρολογικές συσκευές, σε όλες τις συσκευές και τα 
συστήματα προστασίας που προορίζονται για χρήση σε εκρήξιμες 
ατμόσφαιρες· 
• στην έκδοση από την Επιτροπή: 
της οδηγίας 94/26/ΕΚ* για να προσαρμοστεί στην τεχνική πρόοδο η 
οδηγία 79/196/ΕΟΚ* του Συμβουλίου σχετικά με το ηλεκτρολογικό 
υλικό που χρησιμοποιείται σε εκρήξιμες ατμόσφαιρες· 
της οδηγίας 94/1/ΕΚ* για την προσαρμογή στην τεχνική πρόοδο της 
οδηγίας 75/324/ΕΟΚ* του Συμβουλίου σχετικά με τις συσκευές 
αερολυμάτων. 
• Εφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας 
121. Κατά τη διάρκεια του 1994, η Επιτροπή εντατικοποίησε τις δραστηριότητες 
που συνδέονται με την εφαρμογή των οδηγιών που καλύπτουν τους διάφορους 
αυτούς τομείς, πολλαπλασιάζοντας τις ανταλλαγές εμπειριών μεταξύ των 
οργανισμών πιστοποίησης που έχουν οριστεί από τα κράτη μέλη για την εφαρμογή 
των οδηγιών, και συνεχίζοντας τις εργασίες με τα κράτη μέλη για την ευρύτερη 
διάδοση οδηγών εφαρμογής για κάθε οδηγία. 
122. Επίσης δημοσίευσε στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
τους καταλόγους των κοινοποιηθέντων οργανισμών και των εναρμονισμένων 
προτύπων. 'Οπως διαπιστώνεται από τις κοινοποιήσεις σχετικά με τους οργανισμούς 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
52 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
πιστοποίησης μέχρι τα τέλη του Ιανουαρίου του 1995, έχει πλέον ολοκληρωθεί η 
προετοιμασία των οργανισμών αυτο'ιν πράγμα που θα επιτρέψει την εχραρμ,ογή των 
οδηγιών της νέας προσέγγισης58. 
Παρόλο που διαπιστώθηκε μία κάποια καθυστέρηση όσον αφορά τη θέσπιση 
εναρμονισμένων προτύπων σε ορισμένους τομείς (μηχανές), αυτό δεν αποτελεί 
γενικό κανόνα (εξοπλισμός ατομικής προστασίας). Οι καθυστερήσεις οφείλονται 
κυρίως στην ελλιπή συμμετοχή της βιομηχανίας. 
123. Εξάλλου, συνεχίστηκαν οι διαβουλεύσεις των εμπειρογνωμόνων των κρατών 
μελών σε κάθε τομέα, έτσι ώστε να προσδιοριστούν οι ανάγκες και οι διαδικασίες 
μιας συνεργασίας μεταξύ των διοικήσεων που είναι επιφορτισμένες με τον έλεγχο 
της αγοράς. Η πρόοδος που σημειώνεται στον τομέα αυτό είναι μάλλον 
περιορισμένη λαμβάνοντας υπόψη ότι οι οδηγίες της νέας προσέγγισης έχουν μόλις 
εισέλθει στη φάση της εφαρμογής τους. Λόγω του γεγονότος αυτού το ενδιαφέρον 
των εθνικών διοικήσεων επικεντρώνεται κυρίως στις δυσχέρειες ερμηνείας των 
οδηγιών. 
Η Επιτροπή συνέχισε επίσης τις ενέργειες της στο πλαίσιο του άρθρου 169* της 
συνθήκης ΕΚ για την εξασφάλιση της ουσιαστικής και ορθής μεταφοράς των 
οδηγιών, καθώς και της προσήκουσας εφαρμογής τους. 
δ) Προϊόντα δομικών κατασκευών 
124. Η οδηγία 89/106/ΕΟΚ* όσον αφορά τα προϊόντα δομικών κατασκευών 
μεταφέρθηκε από 11 κράτη μέλη, ενώ το Βέλγιο παρουσίασε σχέδιο των νομοθετικών 
διατάξεων που πρόκειται να υπογραφεί προσεχώς από τον αρχηγό του κράτους. 
Στο πλαίσιο της εφαρμογής της οδηγίας αυτής, η Επιτροπή, μετά από γνωμοδότηση 
της Μόνιμη Επιτροπής Δομικών Κατασκευών, εξέδωσε, στις 30 Ιανουαρίου 1994, 
ανακοίνωση σχετικά με έξι ερμηνευτικά έγγραφα59 όπου προσδιορίζονται αναλυτικά 
έξι βασικές απαιτήσεις της οδηγίας. 
Τα έγγραφα αυτά δεν είναι ούτε κανονιστικές διατάξεις ούτε τεχνικές προδιαγραφές. 
Είναι πληροφοριακά έγγραφα και έγγραφα αναφοράς που αποτελούν τον 
απαραίτητο σύνδεσμο μεταξύ των βασικών απαιτήσεων που ισχύουν για τα δομικά 
έργα και τις τεχνικές προδιαγραφές (εναρμονισμένα ευρωπαϊκά πρότυπα και 
ευρωπαϊκές τεχνικές εγκρίσεις) όσον αφορά τα δομικά προϊόντα. Τα ερμηνευτικά 
κείμενα αποτελούν την απαραίτητη βάση για τη διατύπωση των εντολών 
τυποποίησης και τη σύνταξητων οδηγών για τις ευρωπαϊκές τεχνικές εγκρίσεις. 
Εξάλλου, η Επιτροπή εξέδωσε το Σεπτέμβριο του 1994 απόφαση για την ταξινόμηση 
των προϊόντων ανάλογα με την αντίδραση τους στη φωτιά60. 
58 οδηγία 87/404/ΕΟΚ*-απλά δοχεία πίεσης 
οδηγία 89/336/ΕΟΚ*-ηλεκτρομαγνητική συμβατότητα 
οδηγία 89/392/ΕΟΚ*-μηχανές 
οδηγία 89/686/ΕΟΚ*-μέσα ατομικής προστασίας 
οδηγία 90/384/ΕΟΚ*-όργανα ζύγισης μη αυτόματης λειτουργίας 
οδηγία 90/385/ΕΟΚ*-ενεργάεμφυτεύσιμα ιατρικά βοηθήματα 
οδηγία 90/396/ΕΟΚ*-συσκευές αερίου 
οδηγία 93/42/ΕΟΚ*-ιατροτεχνολογικάπροϊόντα. 
ΕΕ C 62 της 2§/02/94. 
ΕΕ L 241 της 16ης Σεπτεμβρίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 53 
Οι διάφορες αυτές αποφάσεις επέτρπ|κιν στην Επιτροπή να οριστικοποιήσει τις 
πρώτες εντολές τυποποίησης, για ορισμένες οικογένειες προϊόντων, που δόθηκαν 
(πους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης. 
Η ουσιαστική εφαρμογή ή της εν λόγω οδηγίας εξαρτάται από την έκδοση 
ευρωπαϊκών τεχνικών προδιαγραφών. Προς την κατεύθυνση αυτή 
πραγματοποιούνται σημαντικές εργασίες στο πλαίσιο των οργανισμών τυποποίησης. 
ε) Οχήματα με κινητήρα 
125. II υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς στον τομέα αυτό πραγματοποιείται με 
την προοδευτική αντικατάσταση μιας σειράς εθνικών τεχνικών κανόνων σχετικά με 
τις απαιτήσεις κατασκευής, που αποσκοπούν στην ασφάλεια των χρηστών καθώς και 
στην προστασία του περιβάλλοντος, από μία ενιαία σειρά εναρμονισμένων κανόνων 
για το σύνολο της Ένωσης. Η τεχνική αυτή εναρμόνιση, μέσω των "ειδικών" 
οδηγιών για κάθε τμήμα ενός οχήματος, στηρίζεται στη θέσπιση ενός ενιαίου 
συστήματος έγκρισης ανά τύπο οχήματος, που θα υποκαταστήσει τελικά το σύνολο 
των υπαρχόντων εθνικών συστημάτων. Με τον τρόπο αυτό, ένα όχημα για το οποίο 
έχει χορηγηθεί κατάλληλο πιστοποιητικό συμμόρφωσης σύμφωνα με το εν λόγω 
σύστημα, θα μπορεί να πωληθεί και να ταξινομηθεί σε όλα τα κράτη μέλη, χωρίς να 
απαιτείται καμμία άλλη διατύπωση τεχνικής φύσης. 
126. Αυτή η τεχνική εναρμόνιση ολοκληρώθηκε, όσον αφορά τα οχήματα ιδιωτικής 
χρήσης, τον Ιούνιο του 1992. Έτσι, η κοινοτική διαδικασία έγκρισης τύπου άρχισε 
να ισχύει προαιρετικά από την 1η Ιανουαρίου 1993 για τα οχήματα ιδιωτικής χρήσης 
και η υποχρεωτική εφαρμογή της προβλέπεται να αρχίσει την 1η Ιανουαρίου 1996. 
Η εφαρμογή της θα επεκταθεί και σε άλλες κατηγορίες οχημάτων μόλις εκδοθούν οι 
τελευταίες "ειδικές οδηγίες", που προετοιμάζονται ήδη. 
127. Μετά από το συμπόσιο που πραγματοποιήθηκε το Νοέμβριο του 1994 για τα 
αποτελέσματα της πρώτης εφαρμογής της διαδικασίας κοινοτικής έγκρισης, η 
Επιτροπή θα καταρτίσει έκθεση και θα προτείνει, εφόσον απαιτείται, ενδεχόμενες 
τροποποιήσεις για τη βελτίωση των ελλείψεων του συστήματος. 
στ) Φαρμακευτικά προϊόντα 
128. Για την υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς στο φαρμακευτικό τομέα 
χρειάστηκε να καταβληθεί σημαντική προσπάθεια νομοθετικής εναρμόνισης που 
ολοκληρώθηκε το 1992. Ένα σημαντικό βήμα για τη μεγαλύτερη ολοκλήρωση της 
αγοράς πραγματοποιήθηκε με την έκδοση από το Συμβούλιο τον Ιούνιο και τον 
Ιούλιο του 1993 του κανονισμού και των οδηγιών σχετικά με το νέο σύστημα 
έγκρισης και διάθεσης στην αγορά και τη δημιουργία του Ευρωπαϊκού Οργανισμού 
Αξιολόγησης των Φαρμάκων. 
Η έδρα του οργανισμού θα βρίσκεται στο Λονδίνο και οι κοινοτικές διαδικασίες 
έγκρισης για τη διάθεση στην αγορά έχουν αρχίσει να ισχύουν από την 1η 
Ιανουαρίου 1995. Χρειάστηκε συνεπώς να θεσπιστεί εντός αυτής της προθεσμίας των 
δεκαοκτώ μηνών, η αναγκαία νομοθεσία για να ξεκινήσει η εφαρμογή του νέου 
αυτού συστήματος κάτω από ικανοποιητικές συνθήκες, ενώ παράλληλα 
προσδιορίστηκαν τα καθήκοντα που ανατίθενται σ αυτόν τον νεοϊδρυόμενο διεθνή 
οργανισμό. Με τον τρόπο αυτό η Κοινότητα διαθέτει πλέον ένα μηχανισμό που 
επιτρέπει την ευκολότερη και ταχύτερη πρόσβαση των φαρμάκων στη μεγάλη 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
54 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
ευρωπαϊκή αγορά εξασφαλίζοντας στους ασθενείς μια υψηλής επιστημονικής αξίας 
αξιολόγηση των φαρμάκων. 
129. Το Μάρτιο του 1994, η Επιτροπή διαβίβασε στο Συμβούλιο και το 
Κοινοβούλιο ανακοίνωση για τις κατευθυντήριες γραμμές της βιομηχανικής 
πολιτικής που θα εφαρμόζεται στο φαρμακευτικό τομέα στην Ευρωπαϊκή 
Κοινότητα. Η Επιτροπή θέλησε με τον τρόπο αυτό να επιστήσει την προσοχή στις 
δυσχέρειες που αντιμετωπίζει ο κλάδος αυτός. Η εμφάνιση νέων τεχνολογιών, το 
υψηλό κόστος της έρευνας και της ανάπτυξης νέων φαρμάκων, η διεθνής τάση για 
τη μεγαλύτερη συγκέντρωση των χρηματοοικονομικών μέσων και ο οξύτερος διεθνής 
ανταγωνισμός διαταράσσουν το συνηθισμένο πλαίσιο δραστηριοτήτων του κλάδου 
αυτού. 
Συγχρόνως, τα κράτη μέλη θεσπίζουν πολυάριθμα μέτρα για τη μεταρρύθμιση του 
συστήματος τιμολόγησης και επιστροφής των φαρμακευτικών δαπανών έτσι ώστε 
να περιορίσουν τις δαπάνες στον τομέα της υγείας. Είναι αναμφίβολα θεμιτό τα 
κράτη μέλη να επιδιώκουν με τον τρόπο αυτό να περιορίσουν τις δημόσιες δαπάνες 
και να χρησιμοποιήσουν κατά το βέλτιστο τρόπο τους περιορισμένους οικονομικούς 
πόρους, αλλά γεννάται επίσης το ερώτημα κατά πόσο τα μέτρα αυτά θα μπορούσαν 
να έχουν σοβαρές επιπτώσεις για το μέλλον ενός κλάδου οι επιδόσεις του οποίου 
εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις επενδύσεις που πραγματοποιούνται σήμερα 
στον τομέα της έρευνας και της ανάπτυξης. 
Η ανακοίνωση αυτή, στην οποία αναλύονται τα προβλήματα και οι 
προσανατολισμοί του κλάδου, σκοπό έχει να αποτελέσει το έναυσμα ενός διαλόγου 
που θα επιτρέψει στις εθνικές αρχές και στους κοινωνικοοικονομικούς εταίρους να 
εξετάσουν τα βαθύτερα αίτια της παρακμής της ευρωπαϊκής φαρμακευτικής 
βιομηχανίας και τα μέτρα που πρέπει να θεσπιστούν τόσο σε κοινοτικό επίπεδο όσο 
και από τα κράτη μέλη για την (χντιμ,ετο')πιση της κατάστασης αυτής. Στην 
ανακοίνωση αυτή καλούνται τα κράτη μέλη να θεσπίσουν στους τομείς που 
υπάγονται άμεσα στην αρμοδιότητα τους, τα κατάλληλα μέτρα που θα μπορούσαν 
να εγγυηθούν τόσο την ισορροπία των καθεστώτων χρηματοδότησης των 
φαρμακευτικών δαπανών όσο και τη συνέχιση σε μακροπρόθεσμη βάση των 
προσπαθειών για την ανάπτυξη θεραπευτικών καινοτομιών από την ευρωπαϊκή 
φαρμακευτική βιομηχανία. 
ξ) Ναρκωτικά και ψυχότροπες ουσίες 
130. Η οδηγία 92/109/ΕΟΚ* του Συμβουλίου σχετικά με την παρασκευή και 
εμπορία ορισμένων ουσιών που χρησιμοποιούνται για την παράνομη παρασκευή 
ναρκωτικών και ψυχοτρόπων ουσιών αποσκοπεί στη θέσπιση συστήματος 
ενδοκοινοτικής εποπτείας των ουσιών αυτών, προκειμένου να αποφευχθεί η εκτροπή 
τους από το νόμιμο εμπόριο. 
Η οδηγία αυτή προβλέπει διατάξεις σχετικά με την παρακολούθηση της εμπορίας 
των καταχωρημένων ουσιών, ιδίως όσον αφορά τα έγγραφα που πρέπει να 
συνοδεύουν κάθε συναλλαγή εμπορίας καταχωρημένων ουσιών, καθώς και διατάξεις 
που αφορούν τη σήμανση των ουσιών. Η οδηγία προβλέπει επίσης μέτρα για τη 
διοικητική συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών κάθε κράτους μέλους. 
Ως ημερομηνία μεταφοράς της οδηγίας αυτής καθώς και της οδηγίας 93/46/ΕΟΚ*, 
που περιλαμβάνει τεχνικές τροποποιήσεις, ορίστηκε η 1η Ιουλίου 1993. Μέχρι 
στιγμής το Βέλγιο, η Ελλάδα, η Ιρλανδία και το Ηνωμένο Βασίλειο κοινοποίησαν 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 55 
τη μεταφορά των εθνικών μέτρων εκτέλεσης για τις δύο οδηγίες, ενώ η Δανία 
κοινοποίησε τη μεταφορά μόνο της οδηγίας 92/109/ΕΟΚ*. Οι καθυστερήσεις στη 
μεταφορά το>ν οδηγιών αυτών στα περισσότερα κράτη μέλη μπορεί να έχουν σοβαρές 
επιπτοκτεις Πράγματι, εάν ένα κράτος μέλος Λ, σύμφωνα μ.» την οδηγία, θέτει ως 
προϋπόθεση για τη διάθεση ενός προϊόντος στην αγορά τη χορήγηση έγκρισης, και, 
λόγω της καθυστέρησης στη μεταφορά της νομοθεσίας στο κράτος μέλος Β, οι 
εγκρίσεις αυτές δεν έχουν θεσπιστεί στο τελευταίο αυτό κράτος, τότε, το κράτος Α 
δεν μπορεί να δεχθεί στο έδαφος του την εμπορία προϊόντων που προέρχονται από 
το κράτος Β. 
ή) Χημικά προϊόντα 
131. Οι επιχειρήσεις, τόσο οι μικρές όσο και οι μεγάλες, που ασκούν 
δραστηριότητες στον τομέα των χημικών, των πλαστικών και του ελαστικού, 
διαπιστώνουν αναμφίβολα ότι η ενιαία αγορά αποτελεί πλέον πραγματικότητα. Η 
ενιαία αγορά δεν περιλαμβάνει μόνο τα δώδεκα κράτη μέλη αλλά και τις χώρες της 
ΕΖΕΣ, συνεπώς η εσωτερική αγορά καλύπτει στην ουσία τον Ευρωπαϊκό 
Οικονομικό Χώρο και την Ελβετία. Περίπου 100.000 ουσίες και αρκετά εκατομμύρια 
παρασκευασμάτων κυκλοφορούν ελεύθερα στην αγορά αυτή. Τα προβλήματα που 
εξακολουθούν ακόμη να υπάρχουν αφορούν τα εξής: 
• τον έλεγχο που ασκείται από τις κυβερνήσεις στις εξαγωγές 
πρόδρομων ουσιών για χημικά όπλα, τομέα στον οποίο δεν μπόρεσαν 
να εκπληρωθούν οι προσδοκίες του κλάδου δεδομένου ότι η Επιτροπή 
δεν κατόρθωσε να πείσει τα κράτη μέλη να θεσπίσουν ένα πλήρως 
εναρμονισμένο σύστημα σε επίπεδο Ένωσης· 
• περιορισμένο αριθμό περιπτώσεων για τις οποίες υπάρχουν 
επιστημονικές αβεβαιότητες που οδηγούν σε διαφωνίες μεταξύ των 
κρατών μελών σχετικά με τους κινδύνους που περικλείουν ορισμένες 
ουσίες. 
• Ειδικά καθεστώτα ελεύθερης κυκλοφορίας 
132. Εντός τους 1994 έγιναν τρεις τροποποιήσεις της οδηγίας 76/769/ΕΟΚ* για 
τον περιορισμό της εμπορίας και της χρήσης επικίνδυνων ουσιών και 
παρασκευασμάτων. Στόχος τους ήταν να διατηρηθεί η ενιαία αγορά για τα εν λόγω 
προϊόντα εξασφαλίζοντας συγχρόνως ένα υψηλό επίπεδο προστασίας των 
καταναλωτών και, στην περίπτωση της 14ης τροποποίησης, και για τους 
εργαζόμενους. 
• Η 12η τροποποίηση με την οποία περιορίζεται η χρήση του νικελίου, 
προβλέπει εναρμονισμένους κανόνες για τη χρήση του νικελίου σε 
αντικείμενα που έρχονται σε επαφή με το δέρμα, όπως είναι τα 
κοσμήματα. Προβλέπει ένα υψηλό επίπεδο προστασίας των 
καταναλωτών έναντι των αλλεργιών που προκαλεί το νικέλιο 
διατηρώντας την εσωτερική αγορά όσον αφορά τα σχετικά προϊόντα. 
Η οδηγία αυτή εκδόθηκε τον Ιούνιο του 1994 και θα αρχίσει να ισχύει 
όταν η CEN (Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης) έχει αναπτύξει τις 
αναγκαίες μεθόδους δοκιμών που θα χρησιμοποιούνται για να 
αποδειχθεί η συμμόρφωση των προϊόντων με τις διατάξεις της 
οδηγίας. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
56 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
• II 13η τροποποίηση θεσπίζει εναρμονισμένους κανόνες για τη χρήση 
εύφλεκτων αερίων σε ορισμένες συσκευές αερολυμάτων στις οποίες θα 
μπορούσαν να έχουν πρόσβαση τα παιδιά ακόμα όπως το τεχνιτό 
χιόνι, οι σερπαντίνες, κ.λ.π. Εξασφαλίζει υψηλό επίπεδο προστασίας 
κατά της φωτιάς ενώ διατηρεί την εσωτερική αγορά για τα σχετικά 
προϊόντα. Εκδόθηκε το Νοέμβριο του 1994 και θα αρχίσει να ισχύει 
όταν θα υπάρχουν οι μέθοδοι δοκιμής κατά τα τέλη του 1996. 
• Η 14η τροποποίηση αφορά το κρεόζωτο, ουσίες που είναι 
καρκινογόνες, τερατογόνες και τοξικές για την αναπαραγωγή 
(αναφέρονται ως ουσίες KM Γ - καρκινογόνες, μεταλλαξιογόνες και 
τοξικές για την αναπαραγωγή) και ορισμένους χλωριωμένους διαλύτες 
και θεσπίζει εναρμονισμένους κανόνες για την εμπορία των 
προϊόντων αυτών. Εξασφαλίζει υψηλό επίπεδο προστασίας για τους 
καταναλωτές, τους εργαζόμενους και το περιβάλλον έναντι του 
καρκίνου που μπορεί να προκληθεί από το κρεόζωτο· με την 
απαγόρευση της πώλησης στο ευρύ κοινό όλων των χημικών ουσιών 
που είναι καταχωρημένες ως ΚΜΤ (κατηγορίες 1 και 2) και επτά 
χλωριωμένων διαλυτών, συμβάλλει αισθητά στην προστασία της 
δημόσιας υγείας. Η οδηγία εκδόθηκε το Δεκέμβριο του 1994 και θα 
αρχίσει να ισχύει κατά τα μέσα του 1996. 
• Με την πρόταση της 16ης τροποποίησης θα καταργηθεί σταδιακά η 
χρήση του εξαχλωροεξανίου από τις βιομηχανίες μη σιδηρούχων 
μετάλλων. Αποτελεί μεταφορά στο κοινοτικό δίκαιο δύο αποφάσεων 
της Επιτροπής των Παρισίων (PARCOM) που είχαν ληφθεί από 
ορισμένα κράτη μέλη άλλα όχι (χπό όλα. Με την εξασφάλιση 
εναρμονισμένων κανόνων διατηρεί την εσωτερική αγορά ενώ 
εξασφαλίζεται υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος. Η 
πρόταση εκδόθηκε (χπό την Επιτροπή το Δεκέμβριο του 1994. 
• Προβλήματα σε επίπεδο ενιαίας αγοράς 
133. Είναι φανερό ότι υπάρχουν προβλήματα στην ενιαία αγορά όσον αφορά τις 
τοξικές και πολύ τοξικές ουσίες, τις ουσίες που περιέχουν διοξίνες και τα προϊόντα 
αμιάντου. 
• Όσον αφορά τις τοξικές και πολύ τοξικές ουσίες, ορισμένα κράτη 
μέλη απαγορεύουν την εμπορία των προϊόντων αυτών στο ευρύ κοινό 
και το θέμα αυτό μπορεί να εξεταστεί από τους εμπειρογνώμονες το 
1995 για να εκδοθεί ενδεχομένως οδηγία. 
• Έχουν δημιουργηθεί τεχνικά εμπόδια από τα όρια που έχει θέσει η 
Γερμανία για τις διοξίνες χημικών προϊόντων 
(Dioxinverbotverordnung) και από την απαγόρευση του αμιάντου από 
τη Γερμανία, τη Δανία, τις Κάτω Χώρες και την Ιταλία. Η ποικιλία 
που παρουσιάζουν οι εθνικές προσεγγίσεις στον τομέα αυτό είναι 
πιθανό να καταστήσει δυσχερή την πρόοδο. 
• Στην περίπτωση εναρμονισμένων κανόνων σύμφωνα με το άρθρο 
100α*, που εκδόθηκαν πρόσφατα βάση ειδικής πλειοψηφίας, 
παρατηρείται όλο και περισσότερο η τάση στα κράτη μέλη να ζητούν 
παρεκκλίσεις από τους εναρμονισμένους κανόνες βάσει του άρθρου 
100α(4)*. Η απόφαση της Επιτροπής 94/783/ΕΚ*, με την οποία 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 57 
επιτρέπεται στη Γερμανία να παρεκκλίνει από τις διατάξεις της 
οδηγίας του Συμβουλίου 91/173/ΕΟΚ* για τους περιορισμούς στην 
εμπορία και χρήση πενταχλωροφαινόλης δημιουργεί προηγούμενο για 
τέτοιου είδους ενέργειες. 
θ) Εκρηκτικές ύλες 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
134. Η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των εκρηκτικών υλών 
εμπορικής χρήσης πραγματοποιήθηκε την 1η Ιανουαρίου 1995 με την έναρξη ισχύος 
της οδηγίας 93/15/ΕΟΚ* σχετικά με την εναρμόνιση των διατάξεων για την εμπορία 
και τον έλεγχο των εκρηκτικών υλών εμπορικής χρήσης. 
Η οδηγία αυτή περιλαμβάνει δύο τύπους διατάξεων: 
• Κατά πρώτο λόγο, περιλαμβάνει διατάξεις σχετικά με την εμπορία 
εκρηκτικών υλών βάσει της μεθόδου που προβλέπει η νέα προσέγγιση. 
Τον Σεπτέμβριο του 1993 άρχισαν οι πρώτες εργασίες τυποποίησης 
στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Τυποποίησης (CEN) οι 
οποίες αποσκοπούν στη θέσπιση ευρωπαϊκών προτύπων που θα 
χρησιμοποιούνται ως κριτήρια συμμόρφωσης στις βασικές απαιτήσεις. 
• Κατά δεύτερο λόγο, η οδηγία θεσπίζει μηχανισμό ελέγχου για τις 
μεταφορές εκρηκτικών υλών και πυρομαχικών στην Κοινότητα. Οι 
έλεγχοι αυτοί δεν θα έχουν στο εξής χαρακτήρα ελέγχου στα 
εσωτερικά σύνορα, αλλά θα διενεργούνται αποκλειστικά και μόνο στα 
πλαίσια των συνήθων ελέγχων που εφαρμόζονται, χωρίς διακρίσεις, 
στο σύνολο του εδάφους της Κοινότητας. Για να μπορεί να μεταφέρει 
εκρηκτικές ύλες, ο παραλήπτης πρέπει να ζητήσει άδεια μεταφοράς 
από την αρμόδια αρχή του τόπου προορισμού. Η αρμόδια αρχή 
εξακριβώνει ότι ο παραλήπτης είναι νόμιμα εξουσιοδοτημένος για την 
απόκτηση των εκρηκτικών και διαθέτει τις απαιτούμενες άδειες. Η 
διαμετακόμιση εκρηκτικών υλών μέσω του εδάφους ενός ή 
περισσοτέρων κρατών μελών πρέπει να κοινοποιείται από τον 
υπεύθυνο της μεταφοράς στις αρμόδιες αρχές αυτού ή αυτών των 
κρατών μελών, οι οποίες πρέπει να την εγκρίνουν. Η οδηγία 
περιλαμβάνει επίσης ειδικές διατάξεις σχετικά με τις περιπτώσεις 
όπου για τις μεταφορές εκρηκτικών υλών θα πρέπει να πληρούνται 
ιδιαίτερες απαιτήσεις ασφαλείας. 
• Εφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας 
135. Παρόλο που το σύνολο της οδηγίας 93/15/ΕΚ* έχει αρχίσει να ισχύει μόλις 
από την 1η Ιανουρίου 1995, τα κράτη μέλη όφειλαν να έχουν θέσει σε ισχύ, από τις 
30 Σεπτεμβρίου 1993, τις απαραίτητες διατάξεις για τη συμμόρφωση τους προς τους 
κανόνες μεταφοράς εκρηκτικών υλών και τις διατάξεις ενσωμάτωσης των άλλων 
πτυχών της οδηγίας από τις 30 Ιουνίου 1994. 
Μέχρι στιγμής μόνο το Λουξεμβούργο, οι Κάτω Χώρες και το Ηνωμένο Βασίλειο 
κοινοποίησαν τη μεταφορά όλων των διατάξεων της οδηγίας (το Βέλγιο, η Γερμανία, 
η Δανία, η Ιταλία, και η Ιρλανδία κοινοποίησαν τη μερική μόνο μεταφορά της 
οδηγίας). Η μεταφορά της οδηγίας από το Λουξεμβούργο θα πρέπει ωστόσο να 
αποτελέσει αντικείμενο διεξοδικής εξέτασης ως προς το περιεχόμενο της. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
58 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
136. Για την αποτελεσματική εφαρμογή της οδηγίας 93/15/1 ίΚ* απαιτείται η 
συνεργασία μεταξύ των δημοσίων αρχών που είναι επιφορτισμένες με την εφαρμογή 
της. Οι κύριες πτυχές της συνεργασίας αυτής είναι: 
• Το άρθρο 5, το οποίο προβλέπει ότι αν υπάρχει διαφωνία για το κατά 
πόσο τα εναρμονισμένα πρότυπα ικανοποιούν πλήρως τις βασικές 
απαιτήσεις της οδηγίας, το θέμα παραπέμπεται στην Επιτροπή που 
έχει συσταθεί βάσει της οδηγίας 83/189· 
• Το άρθρο 9, παρ. 4 το οποίο προβλέπει ότι σε περίπτωση που ένα 
κράτος μέλος θεωρεί ότι υπάρχει πρόβλημα όσον αφορά την 
εξακρίβωση της ικανότητας προς (χπόκτηση εκρηκτικών, το κράτος 
αυτό διαβιβάζει τις διαθέσιμες σχετικές πληροφορίες στην Επιτροπή, 
η οποία παραπέμπει το θέμα στην επιτροπή εκρηκτικών υλών. 
• Το άρθρο 12, το οποίο προβλέπει τη δημιουργία δικτύου ανταλλαγής 
πληροφοριών για τη μεταφορά εκρηκτικών υλών και πυρομαχικών. 
ι) Παιχνίδια 
137. Τα δεκαπέντε κράτη μέλη έχουν μεταφέρει στην εθνική νομοθεσία τους την 
οδηγία 88/378/ΕΟΚ* για την ασφάλεια των παιγνιδιών. Η εφαρμογή της δεν 
δημιούργησε σοβαρά προβλήματα και έχει επιτευχθεί ο στόχος της για την ελεύθερη 
κυκλοφορία των προϊόντων αυτών. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητα της λειτουργίας 
των μηχανισμών ελέγχου της αγοράς όσον αφορά τη συμμόρφωση των παιχνιδιών 
στις βασικές απαιτήσεις ασφάλειας παρουσιάζει διαφορές από χώρα σε χώρα. Τα 
κράτη μέλη έχουν θεσπίσει τους εν λόγω μηχανισμούς, αλλά, σύμφωνα με τις 
πληροφορίες που διαθέτει η Επιτροπή, οι έλεγχοι της αγοράς δεν διενεργούνται με 
ομοιογενή τρόπο σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, με αποτέλεσμα η 
αποτελεσματικότητα τους να διαφέρει στα επιμέρους κράτη μέλη. 
138. Οι πληροφορίες προέρχονται από δύο πηγές. Πρώτον, τα κράτη μέλη είναι 
υποχρεωμένα βάσει της οδηγίας να υποβάλλουν έκθεση στην Επιτροπή κάθε τρία 
χρόνια για την εφαρμογή της οδηγίας στη χώρα τους. Μέχρι στιγμής, και παρά την 
υπενθύμιση της Επιτροπής, μόνο η Ισπανία, η Δανία, η Γερμανία, οι Κάτω Χώρες, 
το Ηνωμένο Βασίλειο και η Πορτογαλία υπέβαλαν την εν λόγω έκθεση. Κατά 
δεύτερο λόγο, η Επιτροπή ενημερώνεται σχετικά με ορισμένα μέτρα απόσυρσης ή 
περιορισμού της εμπορίας παιχνιδιών τα οποία οι εθνικές αρχές ελέγχου θεωρούν 
ότι δεν συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις της οδηγίας, μέσω κοινοποιήσεων που 
λαμβάνει τακτικά από ορισμένα κράτη μέλη στο πλαίσιο της ρήτρας διασφάλισης 
της οδηγίας 88/378/ΕΟΚ*. Για την περίοδο 1990-1994, η ρήτρα διασφάλισης 
χρησιμοποιήθηκε σε εκατό περιπτώσεις, ενενήντα επτά από τις οποίες θεωρήθηκαν 
δικαιολογημένες από την Επιτροπή, δηλαδή σχεδόν όλες· η Επιτροπή ενημέρωσε 
αμέσως όλα τα κράτη μέλη. Ενενήντα πέντε από τις κοινοποιήσεις αυτές 
προέρχονται από το Ηνωμένο Βασίλειο, μία κοινοποίηση υποβλήθηκε από τη 
Γερμανία και η άλλη από τη Δανία. 
Πρέπει να προστεθούν οι κοινοποιήσεις που υποβλήθηκαν μέσω του συστήματος 
RAPEX και οι οποίες εξετάστηκαν στο πλαίσιο της ρήτρας διασφάλισης της οδηγίας 
88/378/ΕΟΚ*. Η Επιτροπή θεώρησε ότι οι κίνδυνοι που προκαλούσαν τα εν λόγω 
παιχνίδια δεν ήταν σοβαροί και άμεσοι, και κατά συνέπεια δεν δόθηκε συνέχεια σε 
επτά κοινοποιήσεις, και συγκεκριμένα μία δανική, δύο γερμανικές, δύο βρετανικές 
και δύο πορτογαλικές. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 59 
139. Τέλος, η Γπ,ιτροπή έλαβε κοινοποίηση (χπό τη Γερμανία στο πλαίσιο της 
ρήτοοΓ, διασφάλισης της οδηγίας 78/357/ΕΟΚ* σχετικά με προϊόντα με 
παρ(χπλανητική εμφάνιση, που θέτουν σε κίνδυνο την υγεία ή την ασφάλεια των 
καταναλωτών (οδηγία "επικίνδυνες απομιμήσεις"), η οποία επίσης εξετάστηκε στο 
πλαίσιο της ρήτρας διασφάλισης της οδηγίας 88/378/ΕΟΚ*. 
Οι περιπτώσεις των παιγνιδιών που κοινοποιήθηκαν λόγω μη συμμόρφωσης στις 
απαιτήσεις αφάλειας αφορούν κυρίως τις εισαγωγές από τρίτες χ<ί>ρες (Ασία). 
κ) Υποδήματα 
140. Η κοινοτική νομοθεσία για την επισήμανση των υποδημάτων θεσπίστηκε στο 
πλαίσιο μιας προσπάθειας για την επίλυση των προβλημάτων που αντιμετωπίζει ο 
κλάδος και που είχαν οδηγήσει στην υποβολή εκατοντάδων καταγγελιών λόγω των 
σοβαρών εμποδίων στην ελεύθερη κυκλοφορία των υποδημάτων στην ΕΚ και τα 
οποία οφείλονταν στην ύπαρξη αποκκλίσεων στις εθνικές νομοθεσίες της Γαλλίας 
και της Ισπανίας και προκειμένου να αποφευχθεί το ενδεχόμενο λήψης παρόμοιων 
μέτρων και από άλλα κράτη μέλη. 
Μετά (χπό διεξοδικές διαβουλεύσεις με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, δκχπιστα')θηκε 
ότι η ύπαρξη αποκκλίσεων στις εθνικές νομοθεσίες και τις πρακτικές θα μπορούσε 
να δημιουργήσει φραγμούς στο εμπόριο. Ούτε η εφαρμογή του άρθρου 30 και 
επόμενα* της συνθήκης, ούτε η αναγνώριση της υπάρχουσας νομοθεσίας μεταξύ των 
κρατών μελών, ούτε η εθελοντική εναρμόνιση εντός του κλάδου (η οποία επιπλέον 
δεν θα μπορούσε να εφαρμόζεται στις εισαγωγές (χπό τρίτες χο>ρες που καλύπτουν 
το 46% της κατανάλωσης) θα μπορούσαν να εξαλείψουν με ικανοποιητικό τρόπο 
τους φραγμούς αυτούς. Όλοι οι φορείς συμφώνησαν ότι ο πιο αποτελεσματικός 
τρόπος για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που είχαν διαπιστωθεί στον κλάδο 
ήταν η έκδοση μιας οδηγίας για τη διευκόλυνση της ελεύθερης κυκλοφορίας των 
υποδημάτων και την εξασφάλιση ενός υψηλού επιπέδου προστασίας και ενημέρωσης 
του καταναλωτή. 
Η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση σχετικά με την παρουσίαση των πληροφοριών των 
συστατικών μερών των υποδημάτων με τυποποιημένα σύμβολα ή σειρές 
εναρμονισμένων γραπτών ενδείξεων. Η οδηγία (94/11/ΕΚ*) εγκρίθηκε από το 
Συμβούλιο στις 23 Μαρτίου 1994. Έτυχε ευνοϊκής υποδοχής τόσο από τους 
καταναλωτές όσο και από τη βιομηχανία υποδημάτων και δερματίνων ειδών καθώς 
και από τους τομείς του λιανικού εμπορίου και της διανομής. Θα αρχίσει να ισχύει 
στις 23 Μαρτίου 1996. 
λ) Καλλυντικά προϊόντα 
141. 'Οσον αφορά τη μεταφορά στις εθνικές νομοθεσίες της οδηγίας 76/768/ΕΟΚ* 
σχετικά με τα καλλυντικά προϊόντα, ενώ πρόκειται για παλαιά οδηγία η οποία έχει 
προσαρμοστεί σε τακτά χρονικά διαστήματα για να ληφθεί υπόψη η τεχνολογική 
πρόοδος, η κατάσταση δεν είναι ακόμη απόλυτα ικανοποιητική. Ορισμένα κράτη 
μέλη έχουν ακόμη στη νομοθεσία τους μέτρα ελέγχου της αγοράς που δεν 
συμβιβάζονται με την οδηγία. Οι διαπιστώσεις αυτές οδήγησαν την Επιτροπή να 
κινήσει αρκετές διαδικασίες παράβασης για μη συμμόρφωση. 
Η οδηγία 93/47/ΕΟΚ* της Επιτροπής της 22ας Ιουνίου 1993, με την οποία 
τροποποιείται για δέκατη έκτη φορά η οδηγία για να ληφθεί υπόψη η τεχνολογική 
πρόοδος, άρχισε να ισχύει στις 30 Ιουνίου 1994. Πρόκειται για μία οδηγία που 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
60 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
σκοπό έχει να απαγορεύσει ή να επιτρέψει οριστικά, ή να επιτρέψει προσωρινά 
ορισμένες ουσίες, συντηρητικά και υπεριώδη φίλτρα στη σύνθεση των καλλυντικών 
προϊόντων. Το 1994 εκδόθηκε η οδηγία 94/32/ΕΚ* με την οποία τροποποιείται για 
δέκατη έβδομη φορά η αρχική οδηγία 
Εξάλλου η οδηγία 93/35/ΕΟΚ* μ,ε την οποία τροποποείται για δέκατη έκτη φορά η 
οδηγία 76/768/ΕΟΚ*, η οποία θα αρχίσει να ισχύει την 14η Ιουνίου 1995, έχει ήδη 
μεταφερθεί στην εσωτερική νομοθεσία ορισμένων κρατών μελών. 
μ) Εγκαταστάσεις με καλώδια 
142. Στις 31 Ιανουαρίου 1994, η Επιτροπή ενέκρινε την πρόταση οδηγίας του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου όσον αφορά τις εγκαταστάσεις με 
καλώδιο για τη μεταφορά προσώπων. Η πρόταση αυτή εξετάζεται από την ομάδα 
οικονομικών υποθέσεων του Συμβουλίου. Το Κοινοβούλιο δεν έχει δώσει ακόμη τη 
γνωμοδότηση του. Εντολή προγραμματισμού της τυποποίησης έχει δοθεί στην 
Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης, στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ηλεκτροτεχνικής 
Τυποποίησης και στο Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Τυποποίησης στον τομέα των 
Τηλεπικοινωνιών (CEN/CENELEC/ETSI). 
ν) Σκάφη αναψυχής 
143. Στις 16 Ιουνίου 1994 εκδόθηκε η οδηγία 94/25/ΕΚ* για την προσέγγιση των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά 
με τα σκάφη αναψυχής. 
Στόχος της οδηγίας είναι η άρση των εμποδίων στις συναλλαγές τα οποία 
διαπιστώθηκαν και που οφείλονται στις ειδικές εθνικές νομοθεσίες, και ο 
καθαρισμός των ουσιωδών απαιτήσεων κατασκευής των σκαφών αναψυχής όσον 
αφορά την ασφάλεια, την υγεία και την προστασία των καταναλωτών και του 
περιβάλλοντος. Η οδηγία αυτή θα πρέπει να μεταφερθεί στην εσωτερική νομοθεσία 
των κρατών μελών το αργότερο έως τις 16 Δεκεμβρίου 1995 και τα κράτη μέλη θα 
εφαρμόζουν τις σχετικές διατάξεις από τις 16 Ιουνίου 1996. 
144. Τα εναρμονισμένα ευρωπαϊκά πρότυπα και τα διεθνή πρότυπα καλούνται να 
διαδραματίσουν σημαντικότατο ρόλο στην πιστοποίηση της συμμόρφωσης των 
προϊόντων στις ουσιώδεις απαιτήσεις. Το 1993 και 1994 ανατέθηκε εντολή στην 
Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης για τριάντα τρία σχέδια προτύπων η οποία για 
τον τομέα αυτό στηρίζεται στις εργασίες του ISO, λαμβάνοντας υπόψη το παγκόσμιο 
χαρακτήρα της αγοράς σκαφών αναψυχής· επίσης προετοιμάζονται δεκαπέντε 
περίπου άλλα σχέδια προτύπων. 
Η ευρωπαϊκή βιομηχανία κατασκευής σκαφών αναψυχής ενθάρρυνε σημαντικά την 
επεξεργασία πρότασης οδηγίας καθώς και την έγκριση της από το Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. Επίσης έλαβε ενεργό μέρος όσον αφορά τις τεχνικές 
πτυχές των εργασιών τυποποίησης. 
θετική ήταν επίσης η στάση των εκπροσώπων των καταναλωτών (ιδιοκτήτες/χρήστες 
σκαφών) κατά τις διαβουλεύσεις που πραγματοποιήθηκαν πριν την επεξεργασία της 
πρότασης της Επιτροπής· μετά από σχετικό αίτημα που υπέβαλαν, προβλέφθηκαν 
παρεκκλίσεις για ορισμένες κατηγορίες "παραδοσιακών" ή ειδικών σκαφών, όπως 
και για τα σκάφη που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως κατοικία. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 61 
Β. Πολιτική τυποποίησης 
145. II συνεχής ανάπτυξη της ευρωπαϊκής τυποποίησης εξακολουθεί να έχει 
ιδιαίτερη σημασία για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Το 1994 δόθηκαν είκοσι 
περίπου νέες εντολές, ορισμένες από τις οποίες συμπληρώνουν ή τροποποιούν 
παλαιότερες εντολές. 
Στους τομείς της νέας προσέγγισης και των δημοσίων συμβάσεων, επιτεύχθηκε 
σημαντική πρόοδος, αλλά υπάρχουν ακόμη πολλές εργασίες που πρέπει να 
διεκπεραιωθούν. Και στους δύο αυτούς τομείς εξακολουθούν να εκδίδονται εντολές 
για νέες εργασίες, παρόλο που σε κάποιο βαθμό η ευρωπαϊκή τυποποίηση στους 
τομείς αυτούς πλησιάζει σε μία περίοδο σταθεροποίησης. Στις τεχνολογίες της 
πληροφορίας και των τηλεπικοινωνιών έχουν ήδη αναληφθεί σημαντικές εργασίες 
μετά την έκδοση της έκθεσης Bangemann για την παγκόσμια κοινωνία των 
πληροφοριών και τη Σύνοδο του Genval για το θέμα αυτό το Νοέμβριο του 1994. 
Με την ανάπτυξη της εσωτερικής αγοράς, η ευρωπαϊκή τυποποίηση έχει αρχίσει να 
φθάνει στην κρίσιμη μάζα της σε σχέση με την εθνική και διεθνή τυποποίηση. Πριν 
από δέκα έτη, η ευρωπαϊκή τυποποίηση ήταν ακόμη πολύ περιορισμένη σε σχέση 
με το σύνολο της εργασίας που έπρεπε να επιτελεστεί· τώρα αποτελεί σημαντικό 
μέρος των δραστηριοτήτων των εθνικών φορέων τυποποίησης. Δόγου χάρη, από τις 
νέες δραστηριότητες που αναλάμβανε το DIN πριν από δέκα χρόνια, ποσοστό 80% 
αφορούσε γερμανικές πρωτοβουλίες. Σήμερα, το 80% αφορά διεθνείς ή ευρωπαϊκές 
πρωτοβουλίες. Επιπλέον, η εκπόνηση των ευρωπαϊκών προτύπων αρχίζει να 
πραγματοποιείται σε μεγάλη κλίμακα, δεδομένου ότι άνω των 300 τεχνικών 
επιτροπών εργάζονται σε 10.000 περίπου σχέδια τυποποίησης. 
Ο βαθμός στον οποίο η ευρωπαϊκή τυποποίηση έχει την υποστήριξη των 
οικονομικών φορέων αποδεικνύεται από το γεγονός ότι από αυτά τα 10.000 σχέδια 
έχουν δοθεί εντολές για 3.000 θέματα εργασίας, ενώ τα υπόλοιπα ανατέθηκαν με 
πρωτοβουλία της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Ο ρυθμός των εργασιών επιτρέπει την 
εκπόνηση περίπου 1000 ευρωπαϊκών προτύπων ετησίως. Ενώ συντελέστηκε 
σημαντική πρόοδος όσον αφορά την αποτελεσματικότητα, και η παραγωγή είναι 
εντυπωσιακή, η εκπόνηση των προτύπων δεν παύει να προχωρεί με πολύ αργό 
ρυθμό και απαιτείται περαιτέρω βελτίωση. 
146. Εκδόθηκε η δεύτερη τροποποίηση της οδηγίας 83/189/ΕΟΚ*. Η τροποποίηση 
αυτή περιλαμβάνει προσαρμογή του συστήματος ενημέρωσης για τις εθνικές 
δραστηριότητες τυποποίησης πράγμα που θα απλοποιήσει τις διοικητικές 
διαδικασίες και θα βελτιώσει την αποτελεσματικότητα. 
Η διαδικασία αναγνώρισης του ETSI ως ευρωπαϊκού οργανισμού τυποποίησης 
πλησιάζει την ολοκλήρωση της με την κατάρτιση του καταλόγου των εθνικών 
οργανισμών τυποποίησης του ETSI. Η υπόδειξη αυτών των οργανισμών από τα 
κράτη μέλη και η προπαρασκευή της αναγκαίας περαιτέρω τροποποίησης των 
παραρτημάτων της οδηγίας 83/189/ΕΟΚ* έχουν ήδη αρχίσει. 
147. Η Επιτροπή άρχισε τις συζητήσεις για την επανεξέταση του τρόπου με τον 
οποίο θα μπορεί να χρηματοδοτηθεί η ευρωπαϊκή τυποποίηση σε μεσοπρόθεσμη 
βάση, στο πλαίσιο της δέσμευσης που αναλήφθηκε στο στρατηγικό πρόγραμμα για 
την εσωτερική αγορά61. Στόχος της επανεξέτασης αυτής είναι να προσδιοριστεί η 
φύση και η έκταση της υποδομής τυποποίησης που απαιτείται για να 
61 COM(93) 632 τελικό της 22ας Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 128, 09/05/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
62 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
αντιμετωπιστούν οι ανάγκες των πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ιδίως στο 
πλαίσιο της διαδικασίας ολοκλήρωσης της εσωτερικής αγοράς, και η ανάγκη της 
βιομηχανίας και της κοινωνίας ως σύνολο για την εξασφάλιση ενός ανοικτού και 
διαφανούς συστήματος εκπόνησης προτύπων, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο θα 
πρέπει να χρηματοδοτηθεί η υποδομή αυτή. 
148. Η Επιτροπή θα εκδώσει σύντομα ανακοίνωση στο Συμβούλιο και το 
Κοινοβούλιο για την ευρύτερη χρήση της κοινοτικής πολιτικής τυποποίησης. II 
ανακοίνωση αυτή θα παρέχει μία συνολική εικόνα της χρήσης των προτύπων στις 
πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης και θα περιγράφει τις προοπτικές για την 
ανάπτυξη του ρόλου της τυποποίησης στο άμεσο μέλλον. Το Συμβούλιο, σε ψήφισμα 
για το ρόλο της τυποποίησης στην ευρωπαϊκή οικονομία62, ενθαρρύνει τη 
χρησιμοποίηση των ευρωπαϊκών προτύπων ως μέσου για την ευρωπαϊκή 
ολοκλήρωση και ως τεχνικής βάσης για τη στήριξη της νομοθεσίας, και παραπέμπει 
στα πρότυπα που πρέπει να χρησιμοποιούνται, όπου είναι απαραίτητο, για τη 
μελλοντική κοινοτική νομοθεσία. 
ΓΙ Επιτροπή ανέλαβε μία σειρά σχεδίων τυποποίησης πέραν των βασικών τομέων 
της πολιτικής στους οποίους η χρήση των προτύπων έχει καθιερωθεί, και ιδίως 
στους τομείς της εξοικονόμησης ενέργειας, της προστασίας του περιβάλλοντος, και 
της ανάλυσης των τροφίμων. Η ανάπτυξη ευρωπαϊκών προτύπων στους τομείς 
αυτούς όχι μόνο θα προωθήσει τις πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης στους 
συγκεκριμένους τομείς, αλλά θα συμβάλει και στην ολοκλήρωση της ευρωπαϊκής 
(χγοράς μέσω της καθιέρωσης προδιαγραφών κοινής (χποδοχής. 
Γ. Πολιτική ποιότητας, πιστοποίησης, σήμανση πιστότητας 
149. Στο πλαίσιο της εφαρμογής της κοινοτικής τεχνικής νομοθεσίας, και 
ειδικότερα των οδηγιών για τη νέα προσέγγιση, όπως επίσης και στο πλαίσιο της 
ελεύθερης κυκλοφορίας των προϊόντων στο σύνολο της, τέθηκε σε εφαρμογή μια 
πολιτική πιστοποίησης για να συμπληρώσει την αντίστοιχη πολιτική τυποποίησης. 
Η πολιτική αυτή είχε ως αποτέλεσμα να αναπτυχθεί μια γενικότερη συνοχή σε 
θέματα αξιολόγησης της συμμόρφωσης, τόσο μεταξύ των διαφόρων τομεακών 
οδηγιών, όσο και στους τομείς στους οποίους συνυπάρχουν κανονιστικά και 
ιδιωτικά συστήματα. Εξαιτίας του γεγονότος αυτού, οι φορείς αρχίζουν να θεωρούν 
την εσωτερική αγορά ως μία μοναδική αγορά στην οποία ένα ενιαίο πιστοποιητικό 
μπορεί να εξασφαλίσει την ελεύθερη διάθεση κάποιου προϊόντος. 
Η Κοινότητα καθορίζει με τον τρόπο αυτό, το νομοθετικό πλαίσιο, κοινές αρχές και 
κανόνες εφαρμογής για τις διαδικασίες πιστοποίησης που περιλαμβάνονται στις 
οδηγίες, για την επιλογή και την κοινοποίηση των οργανισμών που είναι 
εξουσιοδοτημένοι στα κράτη μέλη να θέτουν σε εφαρμογή τις διαδικασίες αυτές. Στις 
13 Ιουλίου 1993, το Συμβούλιο εξέδωσε την απόφαση 93/465/ΕΟΚ* στην οποία 
θεσπίζονται ορισμένοι κοινοί κανόνες σχετικά με τις διαδικασίες κοινοποίησης και 
λειτουργίας. 
150. Οσον αφορά ειδικότερα τα προβλήματα που συνδέονται με τη σήμανση 
πιστότητας ΕΚ στις οδηγίες, το Συμβούλιο εξέδωσε τον Ιούλιο του 1993 την οδηγία 
93/68/ΕΟΚ με την οποία θεσπίζεται ένα κοινό καθεστώς σήμανσης για όλες τις 
ΕΕ C 173 της 9ης Ιουλίου 1992. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΑΡΎΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 63 
οδηγίες της νέας προσέγγισης. Τα κράτη μέλη όφειλαν να θεσπίσουν τις διατάξεις 
για τη μεταφορά της οδηγίας μέχρι την 1η Ιουλίου του 1994, και η εφαρμογή τους 
θα άρχιζε την 1η Ιανουαρίου 1995. Μέχρι στιγμής, μόνο ένα κράτος μέλος, οι 
Κάτω Χίυρες, κοινοποίησε τα μέτρα μεταφοράς για την τροποποίηση και των 
δώδεκα οδηγιών. II Ισπανία δεν είχε κοινοποιήσει οποιαδήποτε μέτρα μέχρι τις 20 
Ιανουαρίου 1995, ενώ η Ιρλανδία και η Ελλάδα είχαν κοινοποιήσει τη θέσπιση 
μέτρων για τη μεταφορά μίας οδηγίας, το Λουξεμβούργο και η Πορτογαλία δύο 
οδηγιών και τα άλλα κράτη μέλη (από τα δώδεκα) τριών ή τεσσάρων. Η Επιτροπή 
έχει κινήσει τις αναγκαίες διαδικασίες επί παραβάσει. 
151. Όσον (χφορά την πιστοποίηση σε εθελοντική βάση, η κοινοτική πολιτική έχει 
θέσει ως στόχο τη θέσπιση μιας ευρωπαϊκής υποδομής έτσι (όστε να εξασφαλιστεί 
διαφάνεια αντίστοιχη με εκείνη που εξασφαλίζεται από τις οδηγίες, προωθώντας 
ιδίως τα ίδια τεχνικά μέσα. Ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Δοκιμών και Πιστοποίησης 
(EOTC) έχει εισέλθει πλέον το 1994 σε ώριμη φάση λειτουργίας. Ο οργανισμός 
αυτός επικεντρώνει πλέον τις δραστηριότητες του στην προώθηση ευρωπαϊκών 
συστημάτων πιστοποίησης που θα διευκολύνουν την αποδοχή των αποτελεσμάτων 
δοκιμών και των πιστοποιητικών σε όλη την Ευρώπη, στις περιπτώσεις που 
οικονομικοί φορείς θεωρούν ότι χρειάζονται τέτοιου είδους μέσα για να αποκτήσουν 
πρόσβαση στην αγορά. 
Στο πλαίσιο αυτό αξίζει να σημειωθεί η πρόοδος που σημειώθηκε σε διαρθρωτικό 
επίπεδο, ιδίως με τη θέσπιση τομεακών επιτροπών για νέους τομείς όπως το νερό, 
Τ) φωτιά και η ασφάλεια των κτιρίων και η αποδοχή νέων ομάδων συμφωνιών όπως 
για τα σκάφη αναψυχής. Εξάλλου, ο EOTC, οργανώνει πολυάριθμα συμπόσια για 
να διευκολύνει τη συζήτηση όλων των προβλημάτων που συνδέονται με την 
πιστοποίηση, λόγου χάρη, για το ρόλο της διαπίστευσης, τις συμφωνίες με τρίτες 
χώρες ή ακόμη τις πηγές πληροφοριών στην Ευρα')πη για τις δοκιμές και την 
πιστοποίηση. 
152. Τα διάφορα αυτά στοιχεία επιτρέπουν στην Κοινότητα να υιοθετεί επίσης μία 
ενιαία και συνεκτική πολιτική έναντι των τρίτων χωρών στο πλαίσιο των 
διαπραγματεύσεων που διεξάγονται (βλέπε παρ. 330). 
153. Πολιτική προώθησης της ποιότητας - Η Επιτροπή προσανατολίζεται πλέον 
στην κατάρτιση μιας περισσότερο φιλόδοξης πολιτικής η οποία, παράλληλα με την 
ενίσχυση της συνοχής της εσωτερικής αγοράς, θα δημιουργεί τις κατάλληλες εκείνες 
προϋποθέσεις χάρη στις οποίες η ευρωπαϊκοί οικονομικοί φορείς θα μπορούν να 
αναπτύσσονται σε συνθήκες μεγαλύτερης ανταγωνιστικότητας. 
Η Επιτροπή πρόκειται να παρουσιάσει μία ανακοίνωση εντός του 1995, στο 
πλαίσιο του Λευκού Βιβλίου για την ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την 
απασχόληση, σχετικά με την κοινοτική πολιτική στον τομέα της ποιότητας που θα 
στηρίζεται σε δύο βασικούς άξονες. 
• τη μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση των οικονομικών φορέων σε θέματα 
ποιότητας, μέσω κατάλληλων ενεργειών προώθησης· 
• τον επαναπροσανατολισμό των διαφόρων ενεργειών των δημοσίων 
αρχών και των ιδιωτικών υπηρεσιών όσον αφορά την ποιότητα προς 
ένα κοινό στόχο στο πλαίσιο ενός προγράμματος το οποίο θα 
συνδυάζει όλα τα απαιτούμενα μέσα (χρηματοδοτικά, 
δημοσιονομικά, υποδομής κ.λ.π.). 
Πολιτική στον τομέα της ποιότητας όσον αφορά τα γεωργικά προϊόντα και τα 
τρόφιμα 
Η ΕΝΙΛΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
64 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
154. Το 1992 το Συμβούλιο εξέδωσε δύο κανονισμούς με τους οποίους θεσπίζεται 
μία κοινοτική διαδικασία για την αναγνώριση των ειδικών χαρακτηριστικών των 
γεωργικών προϊόντων και των τροφίμων. Ι Ιρόκειται, αφενός για την προστασία των 
γεωγραφικών ενδείξεων και των ονομασιών προέλευσης των προϊόντων (κανονισμός 
(ΕΟΚ) αριθμ. 2081/92* του Συμβουλίου*) και, αφετέρου, για τις βεβαιώσεις 
ιδιοτυπίας των γεωργικών προϊόντων και των τροφίμων (κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 
2082/92* του Συμβουλίου*). 
Οι κοινοτικές εργασίες το 1994 για την εφαρμογή των δύο αυτών κανονισμών 
επικεντρώθηκαν στην εξέταση των αιτήσεων καταχώρισης των ονομασιών 
προέλευσης και των γεωγραφικών ενδείξεων που υποβλήθηκαν από τα κράτη μέλη 
(χίλιοι τριακόσιοι φάκελοι)· η επιστημονική επιτροπή πραγματοποίησε 
διαβουλεύσεις σχετικά με τεχνικά και νομικά Οέμ,ατα που αφορούσαν τους φακέλους 
(χυτούς στο πλαίσιο έξι συνεδριάσεων και ζητήθηκαν (χπό τα κράτη μέλη 
συμπληρωματικές πληροφορίες. Για τις βεβαιώσεις ιδιοτυπίας, προσδιορίστηκαν το 
κοινοτικό σύμβολο και η ένδειξη που μπορούν να χρησιμοποιηθούν από τους 
παραγωγούς (κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2515/94* της Επιτροπής). 
3° Μέσα ποόλτιψικ και ελέγχου 
Α. Πρόληψη νέων εμποδίων - Διαδικασία 83/189/ΕΟΚ* 
Διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών 
155. II διαδικασία πληροφόρησης που θεσπίστηκε με την οδηγία 83/189/ΕΟΚ*, 
ιδίως όσον αφορά την κοινοποίηση από τα κράτη μέλη των σχεδίων τεχνικής 
νομοθεσίας που σκοπεύουν να εκδώσουν, εξακολουθεί να αποτελεί βασικό μέσο για 
την πρόληψη των εμποδίων στις συναλλαγές και την αμοιβαία πληροφόρηση. 
ΠΙΝΑΚΑΣ IV 
Έτος 
1992 
1993 
199463 
199464 Κοινοποιήσεις 
362 
385 
389 
442 ΙΙαρατηρήσεις 
KM 
184 
104 
136 
137 Επιτροπή 
165 
80 
209 
248 Εμπεριστατωμένες 
γνώμες 
KM 
66 
64 
78 
79 Επιτροπή 
121 
88 
85 
99 Πρόθεση οδηγίας 
9.2 
19 
4 
2 
2 9.2α 
25 
5 
-
Οπως φαίνεται στον ανωτέρω πίνακα, υπάρχει μία σταθερή αύξηση των εθνικών 
κοινοποιήσεων από το 1992. Ο σημαντικός αυτός όγκος των εθνικών τεχνικών 
κανόνων υπερβαίνει τον αναμενόμενο, λαμβάνοντας υπόψη τις δραστηριότητες που 
συνδέονται με την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς και την υλοποίηση της και 
τις εναρμονισμένες προσεγγίσεις στους στρατηγικούς τομείς της εσωτερικής αγοράς. 
63 
64 Προσωρινά στοιχεία που καταρτίστηκαν την 1η Μαρτίου 1995. 
Στοιχεία για τα 15 κράτη μέλη. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 65 
Πράγματι, το επίπεδο των εθνικών κανονιστικών ρυθμίσεων παραμένει πολύ υψηλό. 
Δεν δκχπιστο)νεται συνεπώς το (χναμενομενο (χποτέλεσμ,α της υπεροχής του 
πολιτικού στόχου της εσωτερικής αγοράς, δεδομ,ένου ότι τα κράτη μέλη δεν 
μειώνουν τον αριθμό των μέτρων που θα μπορούσαν να καθυστερήσουν ή να θέσουν 
σε κίνδυνο το στόχο αυτό. 
156. Εντός του 1994, οι υπηρεσίες της Επιτροπής συνέχισαν να ζητούν από τις 
εθνικές αρχές των κρατονν μελ<όν να συμπεριλαμβάνουν ρήτρες αμοιβαίας 
αναγνώρισης στα σχέδια των τεχνικών κανόνων τους τα οποία άπτονται μη 
εναρμονισμένων τομέων, και που κοινοποιούνται στο πλαίσιο της οδηγίας 
83/189/ΕΟΚ* 
Οι αιτήσεις αυτές, που αποτέλεσαν αντικείμενο εμπεριστατωμένων γνωμών 
σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 9 παρ. 1 της οδηγίας (...), 
μπορεί να σημαίνουν: 
• ρήτρες αμοιβαίας αναγνώρισης των εθνικοϊν τεχνικών προτύπων, 
κανόνων και προδιαγραφών 
• ρήτρες αμοιβαίας αναγνώρισης των δοκιμών και πιστοποιήσεων 
κοινοποιημένων εργαστηρίων. 
157. Στις 23 Μαρτίου 1994 το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
εξέδωσαν την οδηγία 94/1 Ο/ΕΚ* η οποία τροποποιεί για δεύτερη φορά την οδηγία 
83/189/ΕΟΚ*. Η οδηγία αυτή θα αρχίσει να ισχύει την 1η Ιουλίου 1995. Οι 
τροποποιήσεις αποσκοπούν στην ενίσχυση της αποτελεσματικότητας του μέσου 
αυτού, διευρύνοντας το πεδίο εφαρμογής του ορισμού του τεχνικού κανόνα 
(συμπεριλαμβάνονται στον ορισμό ενός τεχνικού κανόνα de facto και οι άλλες 
απαιτήσεις που ισχύουν για το προϊόν μετά τη διάθεση του στην αγορά, οι εκούσιες 
συμφωνίες, τα φορολογικά κίνητρα και άλλα οικονομικά μέτρα), διευκρινίζοντας 
ορισμένες διαδικασίες (αίτηση εκτάκτου ανάγκης κλπ.) και παρατείνοντας τη 
διάρκεια των προθεσμιών statu quo (δεκαοκτάμηνη αναβολή των εθνικών 
πρωτοβουλιών κατά την έκδοση κοινής θέσης του Συμβουλίου....). 
158. Στο γεωργικό τομέα τα κράτη μέλη και τα κράτη της ΕΖΕΣ κοινοποίησαν 
σαράντα δύο σχέδια τεχνικών κανόνων. Στο πλαίσιο της ανάλυσης των 
κοινοποιηθέντων σχεδίων, η Επιτροπή ζήτησε, στις περισσότερες περιπτώσεις, 
τροποποιήσεις για να εξασφαλιστεί ότι η θέσπιση τους δεν δημιουργεί νέα εμπόδια 
στην ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων. Σε δύο περιπτώσεις επιβλήθηκε statu 
quo δώδεκα μηνών από την ημερομηνία της κοινοποίησης είτε επειδή η Επιτροπή 
είχε την πρόθεση να υποβάλει πρόταση στο Συμβούλιο, είτε επειδή τα προτεινόμενα 
μέτρα καλύπτονταν από πρόταση που είχε ήδη υποβληθεί. 
159. Η Επιτροπή συνέχισε τον εντοπισμό, μέσω εθνικών δημοσιεύσεων, τεχνικών 
κανόνων που θεσπίζονται κατά παράβαση των υποχρεώσεων προηγούμενης 
κοινοποίησης της οδηγίας 83/189/ΕΟΚ*. Αναλύθηκαν επτακόσια περίπου κείμενα 
προκειμένου να προσδιοριστεί εάν έπρεπε να είχαν κοινοποιηθεί βάσει της οδηγίας. 
Το 1994 κινήθηκαν τριάντα μία διαδικασίες παράβασης στο βιομηχανικό τομέα. Στις 
περιπτώσεις αυτές, τα κράτη μέλη προτείνουν κανονικά την κατάργηση της επίμαχης 
πράξης και/ή κοινοποιούν, ενδεχομένως, ένα νέο σχέδιο. Ωστόσο, ορισμένες χώρες 
αρνούνται να αναστείλουν τη θέσπιση των σχετικών κειμένων έτσι, το 1994 
ασκήθηκε προσφυγή στο Δικαστήριο για τέσσερις περιπτώσεις. 
Β. Μέσα ελέγχου 
α) Γενική ασφάλεια των προϊόντων 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
66 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
160. II οδηγία 92/59/ΕΟΚ* σχετικά με τη γενική ασφάλεια των προϊόντων, 
σκοπός της οποίας είναι η τόνωση της εμπιστοσύνης του κοινού στην καλή 
λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, άρχισε να ισχύει στις 29 Ιουνίου 1994. 
Στο πλαίσιο της δικοικητικής συνεργασίας, και προκειμένου να εξασφαλιστεί η 
μεταφορά της οδηγίας υπό τις καλύτερες δυνατές συνθήκες, οργανώθηκαν διμερείς 
συνεδριάσεις με τα κράτη μέλη (χπό το Νοέ|ΐβριο του 1993 έως το Φεβρουάριο του 
1994. Ως επιστέγασμα των συνεδριάσεων αυτών, πραγματοποιήθηκε σεμινάριο στις 
24 και 25 Φεβρουαρίου στο οποίο έλαβαν μέρος εμπειρογνώμονες και εκπρόσωποι 
των κρατών μελών καθώς και η Επιτροπή για να καταστεί δυνατή μία ανεπίσημη 
ανταλλαγή απόψεων για τον τρόπο ενσωμάτωσης των εννοιών της οδηγίας στις 
εθνικές νομοθεσίες. 
Θα πρέπει πάντως να σημειωθεί ότι μέχρι σήμερα, μόνο πέντε κράτη μέλη (Βέλγιο, 
Δανία, Γαλλία, Κάτω Χώρες και Ηνωμένο Βασίλειο) κοινοποίησαν επίσημα στην 
Επιτροπή τα νομοθετικά κείμενα για τη μεταφορά της οδηγίας στην εσωτερική τους 
νομοθεσία. 
Στις 9 Αυγούστου 1994, το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων απέρριψε 
προσφυγή ακυρώσεως που είχε κατατεθεί βάσει του άρθρου 173* της συνθήκης ΕΚ 
από τη Γερμανία σχετικά με το άρθρο 9 της οδηγίας 65. 
β) Εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης 
161. II Επιτροπή θεωρεί ότι η ορθή εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας 
αναγνώρισης αποτελεί ουσιώδη απαίτηση της εσωτερικής αγοράς για να αποφευχθεί 
η θέσπιση πρόσθετων νομοθετικών μέτρων. Για το σκοπό αυτό, υπέβαλε πρόταση 
σχετικά με μία διαδικασία που εξασφαλίζει τη διαφάνεια των εθνικών μέτρων 
παρέκκλισης από την αρχή της ελεύθερης κυκλοφορίας των αγαθών εντός της 
Κοινότητας66. Λυτό σημαίνει ότι τα κράτη μέλη οφείλουν να κοινοποιούν στην 
Επιτροπή και στα άλλα κράτη μέλη αποφάσεις που λαμβάνουν με τις οποίες 
αρνούνται να επιτρέψουν την ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών που κατασκευάζονται 
και/ή κυκλοφορούν νόμιμα σε ένα άλλο κράτος μέλος. 
Η πρόταση αυτή έτυχε ευνοϊκής υποδοχής από το Κοινοβούλιο σε πρώτη ανάγνωση, 
αλλά συζητείται ακόμη από το Συμβούλιο. Τα κράτη μέλη συμφώνησαν πρόσφατα 
να εφαρμόσουν τη διαδικασία σε δοκιμαστική βάση επί ένα μήνα για να αξιολογηθεί 
η δυνατότητα εφαρμογής της από διοικητική άποψη. 
§ 2 - Ειδικό καθεστώς ελεύθερης κυκλοφορίας για νέα κράτη μέλη στον γεωργικό 
τομέα 
162. Το 1993 στο πλαίσιο της υλοποίησης της ενιαίας αγοράς, καταργήθηκε το 
μεγαλύτερο μέρος των μεταβατικών μηχανισμών προσχώρησης της Ισπανίας και της 
Πορτογαλίας. Αντίθετα, διατηρήθηκε ο συμπληρωματικός μηχανισμός στις 
συναλλαγές για ένα πολύ περιορισμένο αριθμό προϊόντων που υπόκεινται σε 
σύστημα ελέγχου ο οποίος θα ασκείται σε σημείο διαφορετικό από τα σύνορα. 
65 Απόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Αυγούστου 1994, υπόθεση C-359/92, συλ. 1994 
σελ. 1-3581. 
66 COM(93) 67G, της 15ης Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 18, 21/01/94) όπως τροποποιήθηκε 
από το COM (94) 250 της 5ης Ιουνίου 1994 (ΕΕ C 200, 22/07/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 67 
Πιστεύεται ότι θα λειτουργήσει ικανοποιητικά το καθεστώς που θεσπίστηκε με τον 
τρόπο αυτό. Πράγματι, μέχρι στιγμής δεν έχει υποβληθεί καμμία σχετική καταγγελία 
στην Επιτροπή. 
163. Στο πλαίσιο της προσχώρησης της Αυστρίας, της Φινλανδίας και της 
Σουηδίας, και προκειμένου να εξασφαλιστεί η πλήρης τήρηση της αρχής της ενιαίας 
αγοράς, η εφαρμογή της κοινής γεωργικής πολιτικής για τα νέα κράτη μέλη αρχίζει 
την 1η Ιανουαρίου 1995. 
Σε αντίθεση με τα συστήματα που είχαν προβλεφθεί στην προηγούμενη πράξη 
προσχώρησης, η τελευταία αυτή πράξη προσχώρησης δεν προβλέπει ούτε βαθμιαία 
ευθυγράμμιση των γεωργικών τιμών των νέων κρατών μελών σύμφωνα με τις 
κοινές τιμές, ούτε βαθμιαία κατάργιση των τελωνειακών δασμών και των άλλων 
επιβαρύνσεων κατά την εισαγωγή, ούτε ποσοτικούς περιορισμούς και μέτρα 
ισοδυνάμου αποτελέσματος στο εμπόριο μεταξύ των παλαιών και των νέων 
κρατών μελών. Η ευθυγράμμιση θα γίνει αμέσως από την 1η Ιανουρίου 1995. 
Τα νέα κράτη μέλη θα εφαρμόζουν επίσης και στις συναλλαγές με τρίτες χώρες, 
από την ημερομηνία αυτή, τις επιβαρύνσεις κατά τις εισαγωγές που εφαρμόζονται 
και από τα άλλα κράτη μέλη. 
Οι μόνοι μεταβατικοί μηχανισμοί που έχουν προβλεφθεί είναι ο σταδιακός 
περιορισμός των καθεστώτων κρατικών ενισχύσεων και η εφαρμογή, χωρίς κανένα 
έλεγχο στα σύνορα, της ρήτρας διασφάλισης σε περίπτωση διαταραχής της αγοράς. 
Οι μηχανισμοί αυτοί θα εφαρμόζονται επί πέντε έτη για δύο χώρες των οποίων το 
επίπεδο τιμών υπερβαίνει τη στιγμή αυτή το επίπεδο των κοινών τιμών (Αυστρία, 
Φινλανδία). 
Τμήμα 3 - Ελεύθερη παροχή υπηρεσιών και δικαίωμα εγκατάστασης 
§ 1 - Εισαγωγή 
164. Οι υπηρεσίες αντιπροσωπεύουν κατά μέσο όρο πάνω από το 60 % το ι; 
συνολικού ΑΕΙΙ (σε ορισμένα κράτη μέλη, μάλιστα, πάνω από τα δύο τρίτα της 
εθνικής οικονομίας) και απασχολούν συνολικά περίπου το 60 % του ενεργού 
πληθυσμού της Ένωσης. Η δημοσίευση της "Ερμηνευτικής ανακοίνωσης της 
Επιτροπής σχετικά με την ελεύθερη διασυνοριακή κυκλοφορία των υπηρεσιών" 67 
αντιπροσωπεύει τόσο μία σύνθεση των βασικών αρχών που έχουν μέχρι στιγμής 
απορρεύσει επί του θέματος από τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου όσο 
και ένα θεμελιώδες μέσο ανάπτυξης μίας εσωτερικής αγοράς υπηρεσιών ανάλογης*· 
προς την σημασία τους σε επίπεδο εθνικής οικονομίας, βάσει κυρίως του άρθρου 59 
και επακόλουθων* της Συνθήκης. 
165. Βασική ιδέα της ανακοίνωσης είναι να επιβεβαιωθεί η ελεύθερη κυκλοφορία 
σε όλη την κοινοτική επικράτεια μίας υπηρεσίας που παρέχεται νόμιμα στο κράτος 
μέλος του προμηθευτή της υπηρεσίας, δυνάμει της αρχής της αμοιβαίας αναγνώρισης 
μεταξύ διαφορετικών αλλά όχι αντίθετων εθνικών διατάξεων σε αρμονία με την 
αρχή της επικουρικότητας. Η ιδέα αυτή εκφράζεται κατ' αρχήν με μία σταθερή 
αύξηση των αιτήσεων προς τις υπηρεσίες της Επιτροπής, να παρέμβουν, κυρίως 
εφαρμόζοντας διαδικασίες παράβασης, προκειμένου να αντιμετωπισθούν 
περιπτώσεις επιβολής κρατικών περιορισμών, που παρότι συχνά δεν εισαγάγουν 
67 ΕΕ αριθ C 334 της 9ης Δεκεμβρίου 1993. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΙΟ 1994 
68 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
διακρίσεις είναι αδικαιολόγητες ή υπερβολικές για προμηθευτές υπηρεσιών από 
άλλα κράτη και ως εκ τούτου απαράδεκτες. 
Επιπλέον, έδωσε την ευκαιρία για ένα συχνότερο και αρτιότερο διάλογο με τις 
επαγγελματικές οργανώσεις και, γενικά, με τους φορείς του τομέα των υπηρεσιών 
(συγκεκριμένα: εμπορικές, τουριστικές, λιμενικές υπηρεσίες, υπηρεσίες καθαρισμού, 
ενοικίασης, φύλαξης, παροχής συμβουλών, δημοσίων σχέσεων), που έδωσαν, εξάλλου 
το παρόν, με την ευκαιρία ειδικών συναντήσεων, όπως εκείνες των Εβδομάδων 
εσωτερικής αγοράς. 
166. Εκτός από τα γενικά αυτά θέματα ιδιαίτερη προσοχή δόθηκε σε ορισμένους 
ειδικούς μη εναρμονισμένους τομείς, από τους οποίους αξίζει να μνημονευθούν: 
• γραφεία απασχόλησης : υπάρχουν σοβαρά εμπόδια στον τομέα των 
γραφείων απασχόλησης (οι διασυνοριακές δραστηριότητες 
περιορίζονται από την ύπαρξη μονοπωλίων ή από την απαίτηση 
άδειας στην χώρα προορισμού της υπηρεσίας) και των γραφείων 
προσωρινής απασχόλησης (υποχρέωση απόκτησης άδειας στην χώρα 
υποδοχής ή ακόμη και απαγόρευση άσκησης της δραστηριότητας σε 
ορισμένες χώρες)· 
• υπηρεσίες προσωπικής ασφάλειας, ορισμένες χώρες διατηρούν 
διακρίσεις βάσει της εθνικότητας και η διασυνοριακή παροχή 
υπηρεσιών είναι συχνά αδύνατη εξαιτίας κανονιστικών (απαίτηση 
άδειας στην χώρα προορισμού της υπηρεσίας) ή τεχνικών (θωράκιση 
των οχημάτων) απαιτήσεων· 
• λιμενικές υπηρεσίες, ύπαρξη αποκλειστικών δικαιωμάτων και 
περιορισμοί όσον αφορά το "self-handling"· 
• εκθέσεις και πανηγύρεις, ορισμένες διατάξεις και πρακτικές μπορεί να 
εμποδίζουν την διασυνοριακή οργάνωση των εκδηλώσεων αυτών ή την 
πρόσβαση εμπορευμάτων και οικονομικών φορέων σε αυτές. 
167. Σε επίπεδο νομολογίας, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο συνέχισε το 1994 να 
προσανατολίζεται προς μία δυναμική ερμηνεία της ελεύθερης κυκλοφορίας των 
υπηρεσιών, μεταξύ άλλων, στις αποφάσεις περί "Τουριστικών ξεναγών" της 22ας 
Μαρτίου και Van der Elst της 9ης Αυγούστου.68 Στην πρώτη όρισε ότι δεν 
επιτρέπεται η ύπαρξη εθνικής νομοθεσίας που να εξαρτά την παροχή υπηρεσιών από 
άδεια που προϋποθέτει ότι ο προμηθευτής υπηρεσιών έχει κάποιο συγκεκριμένο 
δίπλωμα και στη δεύτερη τον περιοριστικό χαρακτήρα που έχει η απαίτηση μία 
επιχείρηση εγκατεστημένη σε άλλο κράτος μέλος να διαθέτει διοικητική άδεια. 
Στην απόφαση Van der Elst, επιβεβαιώθηκε η αρχή βάσει της οποίας ένα κράτος 
μέλος δεν μπορεί να εξαρτήσει την εκτέλεση της παροχής μίας υπηρεσίας από την 
τήρηση όλων των υποχρεώσεων που αφορούν την εγκατάσταση υπογραμμίζοντας 
ακόμη μία αφορά τον διαφορετικό χαρακτήρα των δύο αυτών θεμελιωδών 
ελευθεριών. 
Επίσης, τον Μάρτιο, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο εξέδωσε μία σημαντική απόφαση 
σχετικά με τις λαχειοφόρους αγορές η οποία από ορισμένες απόψεις αφορά τον 
τομέα των τυχερών παιγνίων στο σύνολο του. Πρόκειται για την απόφαση C-275/92 
(στην υπόθεση"Schindler")69 στην οποία ορίζει ότι ακόμη και η οργάνωση και η 
68 
69 Απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου της 22ας Μαρτίου 1994 για την υπόθεση 
C-375/92 - Συλλογή 1994, σ. 1-0923 και απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου της 
9ης Αύγουστο υ 1994 για την υπόθεση C-43/93 - Συλλογή 1994, σ. 1-3803. 
Απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου της 24ης Μαρτίου 1994 για την υπόθεση 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 69 
προώθηση λαχειοφόρου αγοράς αποτελεί οικονομική δραστηριότητα, καλυπτόμενη 
(υς τοιαύτη από την Συνθήκη και διεπόμενη πιο συγκεκριμένα από την ελεύθερη 
παροχή υπηρεσιο>ν II δυνατότητα εχρίχρμ,ογής στον οικονομικό τομέχχ "sui generis" 
εξαιρετικά αυστηρών εθνικών διατάξεων για λόγους δημόσιας τάξης και πρόληψης 
της απάτης που τον χαρακτηρίζουν περιορίζεται, σε κάθε περίπτωση, από την 
απουσία διακρίσεων. 
§ 2 - Τομείς ρυθμιζόμενοι από τον νόμο 
Α. Χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες 
168. Είναι ακόμη πρόωρο να εξαχθούν διδάγματα ως προς τη λειτουργία της 
εσωτερικής αγοράς στον τομέα των χρηματοπιστωτικοί υπηρεσιών, καθώς οι 
λεγόμενες οδηγίες "τρίτης γενεάς" στον τομέα των ασφαλειών τέθηκαν σε ισχύ μόλις 
από 1ης Ιουλίου 1994, ενώ η οδηγία για τις επενδυτικές υπηρεσίες πρόκειτια να 
τεθεί σε ισχύ από 1ης Ιανουαρίου 1996. 
Αντίθετα, η δεύτερη τραπεζική οδηγία υπ1 αριθ. 89/646/ΕΟΚ* τέθηκε σε ισχύ από 1ης 
Ιανουαρίου 1993. Η εφαρμογή της δεν προκάλεσε σημαντικά προβλήματα στα κράτη 
μέλη, με την επιφύλαξη του γεγονότος ότι ορισμένες από τις διατάξεις της, ιδίως 
εκείνες που αφορούν την παροχή υπηρεσιών και το γενικό συμφέρον, παρουσιάζουν 
κάποια προβλήματα ερμηνείας τα οποία τα κράτη μέλη και η Επιτροπή προσπαθούν 
να λύσουν στο πλαίσιο της ομάδας εργασίας για την ερμηνεία των τραπεζικών 
οδηγιών (GTIAD) και της συμβουλευτικής επιτροπής τραπεζικών θεμάτων. 
169. II Επιτροπή εξέτασε ορισμένες περιπτοΉιεις μη συμμόρφωσης βάσει της 
Συνθήκης (άρθρα 52* και 59*) ή ορισμένων οδηγιών, εκ των οποίων σημαντικότερη 
είναι αναμφίβολα η υπόθεση "SIM" που κινήθηκε μετά την έκδοση στην Ιταλία ενός 
νόμου που απαιτούσε από τους κοινοτικούς μεσάζοντες κινητών αξιών να ιδρύσουν 
εταιρία υπαγόμενη στο ιταλικό δίκαιο για να ασκήσουν τις δραστηριότητες τους 
στην Ιταλία, καθιστώντας με τον τρόπο αυτόν αδύνατη την παροχή υπηρεσιών και 
την εγκατάσταση υπό μορφή υποκαταστήματος. II εν λόγω υπόθεση εκδικάζεται 
ενώπιον του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. 
170. Η Επιτροπή επαγρυπνεί στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της και των μέσα)ν 
που διαθέτει, αλλά βασίζεται κατά μεγάλο μέρος στους ίδιους τους οικονομικούς 
φορείς για τον εντοπισμό των δυσλειτουργιών στους μηχανισμούς που 
εφαρμόζονται. Εξάλλου έχει αποφασίσει να ελέγχει συστηματικά την μεταφορά των 
οδηγιών για τον τραπεζικό τομέα στην εθνική νομοθεσία, χωρίς ωστόσο vc* 
αποκλείει το ενδεχόμενο να ζητήσει τη βοήθεια εξωτερικών εμπειρογνωμόνων προς 
τον σκοπό αυτόν. 
Η Επιτροπή θα επαγρυπνεί ιδιαίτερα όσον αφορά τον έλεγχο τους τρόπους με τον 
οποίο τα κράτη μέλη επιβάλουν στους κοινοτικούς οικονομικούς φορείς την τήρηση 
των κανόνων γενικού συμφέροντος που ισχύουν σε αυτά. Η Επιτροπή θα εξετάζει 
κυρίως αν τα κράτη μέλη σέβονται τις αρχές που έχει θεσπίσει στο θέμα αυτό το 
Ευρωπαϊκό Δικαστήριο. 
α) Πιστωτικά ιδρύματα 
C-275/92 - Συλλογή 1994, σ. 1-1039. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τν » 1994 
70 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
171. Στις 30 Μαΐου 1994, το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
εξέδωσαν την οδηγία 94/19/ΕΚ σχετικά με τα συστήματα εγγυήσεως των 
καταθέσεων. Η οδηγία αυτή έχει σκοπό να θεσπίσει σε ολόκληρη την Ένωση μία 
ελάχιστη εγγύηση των καταθέσεων ύψους 20.000 ECU. Η εν λόγω εγγύηση έχει 
προορισμό να καλύψει όλες τις καταθέσεις ενός πιστωτικού ιδρύματος στην 
επικράτεια της Ένωσης, το οποίο εδρεύει σε κάποιο κράτος μέλος, 
συμπεριλαμβανομένων και των καταθέσεων σε υποκαταστήματα ευρισκόμενα σε 
άλλα κράτη μέλη. Σε κάθε περίπτωση, ωστόσο, τα κράτη μέλη είναι ελεύθερα να 
προβλέπουν συστήματα που προσφέρουν υψηλότερη εγγύηση. Στην περίπτωση αυτή 
τα υποκαταστήματα που προέρχονται από κράτη μέλη στα οποία ισχύει η ελάχιστη 
εγγύηση που προβλέπει η οδηγία, η οποία είναι μικρότερη από εκείνη που ισχύει 
στο κράτος μέλος υποδοχής, δικαιούνται να προσχωρήσουν στο σύστημα του 
κράτους μέλους υποδοχής. Αντίθετα, κατά τη διάρκεια πενταετούς μεταβατικής 
περιόδου, τα υποκαταστήματα που βρίσκονται σε χώρα υποδοχής όπου η εγγύηση 
είναι μικρότερη από εκείνη της χώρας προέλευσης οφείλουν να περιορίσουν την 
κάλυψη που προσφέρουν στο ύψος που ισχύει στη χώρα υποδοχής προκειμένου να 
μην διαταραχθεί η αγορά της. 
172. Στις 6 Ιουνίου 1994, το Συμβούλιο ενέκρινε κοινή θέση σχετικά με την 
πρόταση οδηγίας για την ενίσχυση της προληπτικής εποπτείας στον τομέα των 
χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων συμπεριλαμβανομένωντωνπιστωτικών ιδρυμάτων70. 
Το κείμενο αυτό αποσκοπεί στη μεγαλύτερη διαφάνεια των ομίλων πιστωτικών 
ιδρυμάτων, τους οποίους υποχρεώνει να έχουν την έδρα και την κεντρική τους 
διοίκηση στην ίδια χώρα, επεκτείνει τη δυνατότητα ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ 
αρχών ελέγχου ή εποπτείας ιδρυμάτων που ανήκουν σε διαφορετικές κατηγορίες και 
υποχρεώνει τους εξωτερικούς ελεγκτές να κοινοποιούν στις αρχές ελέγχου κάθε τι 
που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την σταθερότητα των ιδρυμάτων των οποίων 
ελέγχουν τους λογαριασμούς. 
173. Στις 25 Απριλίου, η Επιτροπή πρότεινε στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το 
Συμβούλιο οδηγία τροποποιούσα την οδηγία 89/647/ΕΟΚ* του Συμβουλίου όσον 
αφορά την αναγνώριση από τις εποπτικές αρχές των συμβάσεων ανανέωσης οφειλής 
και των συμφωνιών συμψηφισμού (contractual netting) \ Η εν λόγω πρόταση 
(χφορά κυρίως τη δυνατότητα υπολογισμού των απαιτήσεων σε ίδια κεφάλαια για 
την κάλυψη ορισμένων συναλλαγών βάσει ενός καθαρού ποσού αντί ενός 
ακαθάριστου. Στόχος είναι να διαδοθεί αυτό το είδος συμβάσεων και συμφωνιών, 
προκειμένου, αφενός, να μειωθούν οι κίνδυνοι που αναλαμβάνουν οι τράπεζες στις 
συναλλαγές τους εκτός ισολογισμού επί επιτοκίων και τιμών συναλλάγματος και, 
αφετέρου, να τονωθεί η ανταγωνιστικότητα των πιστωτικών ιδρυμάτων στην 
Ένωση έναντι ιδρυμάτων τρίτων χωρών όπου ήδη ισχύει μία σύσταση της 
Επιτροπής Διοικητών της Ομάδας των 10, βάσει της οποίας στον υπολογισμό του 
συντελεστή φερεγγυότητας λαμβάνεται υπόψη μόνον το υπόλοιπο των 
προαναφερθεισών συναλλαγών, με αποτέλεσμα να μειώνονται οι απαιτήσεις σε ίδια 
κεφάλαια. 
70 COM(93) 363 τελικό της 28 Ιουλίου 1993 (ΕΕ C 229 της 25/08/93) τροποποιηθέν 
με το έγγραφο COM(94) 170 τελικό της 2 Μαΐου 1994 (ΕΕ C 213 της 03/ 08/94). 
71 COM(94) 105 τελικό της 27 Απριλίου 1994 (ΕΕ C 142 της 25/05/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 71 
• Μεταφορά και εφαρμογή της νομοθεσίας 
174. Όσον αφορά τη μεταφορά των οδηγιών στην εθνική νομοθεσία η κατάσταση 
είναι ικανοποιητική. Μόνον τρεις οδηγίες δεν έχουν ακόμη μεταφερθεί εξ ολοκλήρου 
σε όλα τα κράτη μέλη. Πρόκειται για την οδηγία 91/308/ΕΟΚ*για την πρόληψη της 
χρησιμοποίησης του χρηματοπιστωτικού συστήματος για τη νομιμοποίηση εσόδων 
από παράνομες δραστηριότητες η οποία έχει μεταφερθεί μόνον κατά ένα μέρος στην 
ελληνική και ιρλανδική νομοθεσία, και οι οδηγίες 92/30/ΕΟΚ*σχετικά με την 
εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων σε ενοποποιημένη βάση και 92/121/ΕΟΚ* 
σχετικά με την εποπτεία και τον έλεγχο των μεγάλων χρηματοδοτικών ανοιγμάτων 
των πιστωτικών ιδρυμάτων οι οποίες παρότι μεταφέρθηκαν στη γερμανική 
νομοθεσία θα αρχίσουν να ισχύουν στη χώρα αυτή (χπό 1ης Ιανουαρίου 1996. 
Η Επιτροπή κατά το 1994 προέβη σε ανάλυση των εθνικών διατάξεων μεταφοράς 
της οδηγίας 91/308/ΕΟΚ*για τη νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες 
δραστηριότητες. Από ορισμένα κράτη μέλη ζητήθηκαν συμπληρωματικές 
πληροφορίες. 
II Επιτροπή προκήρυξε διαγωνισμό για την διεξαγωγή μελέτης σχετικά με την 
μεταφορά και την εφαρμογή των οδηγιών 89/299/ΕΟΚ* σχετικά με τα ίδια κεφάλαια 
των πιστωτικών ιδρυμάτων κια 89/647/ΕΟΚ* σχετικά με το συντελεστή 
φερεγγυότητας των πιστωτικών ιδρυμάτων. Η εν λόγω μελέτη θα πραγματοποιηθεί 
το 1995. 
175. Ο διάλογος με τα κράτη μέλη, κυρίως στο πλαίσιο της ομάδας εργασίας για 
την ερμηνεία και την εφαρμογή των οδηγιών (GTIAD) και της συμβουλευτικής 
επιτροπής τραπεζικών θεμάτων, συνεχίσθηκε το 1994. Επικεντρώθηκε κυρίως στα 
προβλήματα ερμηνείας της έννοιας της παροχής υπηρεσιών σε σχέση με την έννοια 
της εγκατάστασης και στις συνθήκες εφαρμογής των εθνικών κανόνων γενικού 
συμφέροντος. Οι αβεβαιότητες που συνδέονται με τα δύο αυτά θέματα όντως 
αναφέρονται συχνά (χπό τα πιστωτικά ιδρύματα ως σημαντικά εμπόδια για την 
πλήρη αποτελεσματικότητα των μηχανισμών που θεσπίζει η δεύτερη τραπεζική 
οδηγία. Η Επιτροπή μελετά την έναρξη διαβουλεύσεων μεγάλου έυρους και να 
δημοσιεύσει, μέσα στο 1995, ερμηνευτική ανακοίνωση για τα δύο αυτά ζητήματα. 
Η Επιτροπή συνεκάλεσε, επίσης, στις 18 Απριλίου, την επιτροπή πιστωτικών 
οργανισμών, η οποία συγκεντρώνει εννέα ευρωπαϊκές ομοσπονδίες του πιστωτικού 
τομέα. II ομάδα αυτή η οποία αποτελεί ένα χρήσιμο πλαίσιο συντονισμού ενεργειών 
και πληροφόρησης, θα συγκληθεί εκ νέου μέσα στο 1995. 
β) Ασφαλιστικές υπηρεσίες και συνταξιοδοτικά ταμεία 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
176. Στις 7 Δεκεμβρίου 1994, η Επιτροπή απέσυρε επίσημα την πρόταση οδηγίας 
του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την ελευθερία 
διαχείρισης και επένδυσης κεφαλαίων που συγκεντρώνονται από ιδρύματα 
συνταξιοδοτικών παροχών72. Ταυτόχρονα εξέδωσε ανακοίνωση σχετικά με τη 
δημιουργία μίας εσωτερικής αγοράς συνταξιοδοτικών κεφαλαίων73. Στο εν λόγω 
κείμενο η Επιτροπή προσδιορίζει τις βασικές αρχές της ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών, της ελεύθερης εγκατάστασης και της ελεύθερης κυκλοφορίας κεφαλαίων 
72 COM(93) 237 τελικό της 26 Μαΐου 1993 (ΕΕ C 171 της 22/06/93). 
73 Ανακοίνωση 94/C 360/08 (ΕΕ C 360 της 17/12/94). 
H ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
72 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
στις δραστηριότητες διαχείρισης και τοποθέτησης κεφαλαίων συγκεντρωθέντων από 
συνταξιοδοτικά ιδρύματα. ΓΙ Επιτροπή θα φροντίσει ώστε οι ισχύοντες περιορισμοί 
στα κράτη μέλη να είναι συμβιβάσιμοι με το σκεπτικό της ανακοίνωσης όσον αφορά 
νομικά και θέματα προληπτικής εποπτείας, λαμβάνοντας πάντοτε υπόψη την αρχή 
της αναλογικότητας. 
• Εφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας 
177. Σημαντικές καθυστερήσεις δκχπιστώνονται επίσης όσον αφορά την μεταφορά 
σε ορισμένα κράτη μέλη οδηγιών του ασφαλιστικού τομέα, όπως π.χ. η οδηγία 
90/619/ΕΟΚ* (δεύτερη οδηγία περί ασφαλειών ζωής). 
Δκχπιστώνονται, επίσης, σημαντικές καθυστερήσεις όσον αφορά τις οδηγίες της 
τρίτης γενεάς (οδηγίες 92/49/ΕΟΚ* ασφάλεια εκτός της ασφάλειας ζωής και 
92/96/ΕΟΚ* ασφάλεια ζωής). Οι εν λόγω οδηγίες που αναπροσαρμόζουν τις 
παλαιότερες οδηγίες και ανοίγουν διάπλατα την εσωτερική αγορά ασφαλειών έπρεπε 
να είχαν μεταφερθεί στις εθνικές νομοθεσίες μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1993, 
προκειμένου να τεθούν σε εφαρμογή από 1ης Ιουλίου 1994. Στις 23 Ιανουαρίου 
1995, η Ελλάδα, η Ισπανία, η Ιταλία και το Λουξεμβούργο δεν είχαν ακόμη 
κοινοποιήσει εθνικά μέτρα μεταφοράς της νομοθεσίας, ενώ το Βέλγιο και η Γαλλία 
κοινοποίησαν ένα μέρος των μέτρων μεταφοράς που έχουν λάβει. 
Η Επιτροπή συνεχίζει τις διαδικασίες παράβασης βάσει του άρθρου 169* της 
Συνθήκης για τη μή κοινοποίηση μέτρων μεταφοράς. 
178. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής εξετάζουν σήμερα την συμμόρφωση των εθνικών 
μέτρων εφαρμογής σχετικά με τις οδηγίες 72/166/ΕΟΚ* και 84/5/ΕΟΚ* (κύριες 
οδηγίες σχετικά με τις ασφάλειες που καλύπτουν την αστική ευθύνη για τα 
αυτοκίνητα οχήματα). Οι εν λόγω οδηγίες βρίσκονται υπό μεταφορά στη νομοθεσία 
όλων των κρατών μελών. Με βάση τα πορίσματα της μελέτης τους, οι υπηρεσίες της 
Ιίπιτροπής ήλθαν σε επαφή με τρία κράτη μέλη όπου διαπιστώθηκε ότι η μεταφορά 
T(DV οδηγιών δεν γινόταν σωστά. Μεταξύ των προβλημάτων ήταν κυρίως η 
λανθασμένη μεταφορά της υποχρέωσης των εν λόγω κρατούν μελών να λάβουν όλα 
τα απαραίτητα μέτρα για την κάλυψη της αστικής ευθύνης για την κυκλοφορία των 
οχημάτων από κάποια ασφάλεια, ή εκείνης που απαιτεί από τον οργανισμό που έχει 
αναλάβει την κάλυψη ζημιών προκληθεισών από μη ασφαλισμένο ή άγνωστο όχημα 
να αιτιολογεί την παρέμβαση του. 
179. Όσον αφορά την οδηγία 88/357/ΕΟΚ*(δεύτερη οδηγία περί ασφαλειών εκτός 
της ασφάλειας ζωής), έχει μεταφερθεί στη νομοθεσία όλων των κρατών μελών πλην 
της Ελλάδας. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής, βασιζόμενες σε μελέτες ανεξάρτητων 
εμπειρογνωμόνων διεξάγουν λεπτομερή ανάλυση των συγκεκριμένων επιπτώσεων 
στην εξέλιξη της αγοράς ασφαλειών πλην της ασφάλειας ζωής. 
180. Ο εξαιρετικά περίπλοκος χαρακτήρας και η θεμελιώδης σημασία των οδηγιών 
τρίτης γενεάς ανάγκασαν την Επιτροπή να ζητήσει τεχνική βοήθεια έξωθεν με την 
προκήρυξη διαγωνισμού για τη διεξαγωγή μελέτης συγκριτικού δικαίου που θα τη 
διευκολύνει να εξετάσει τη συμμόρφωση των εθνικών νομοθεσιών με τις σχετικές 
οδηγίες. 
181. Όσον αφορά τις τομεακές στατιστικές, η'Επιτροπή περατώνει την ενημέρωση 
των στατιστικών της μέσων για τις επιχειρήσεις. Κατά τη διάρκεια του 1995, η 
Eurostat θα είναι πλέον σε θέση: 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΠΣΙΙ 73 
• να υποβάλει στα κράτη μέλη μία μεθοδολογία για τη συγκέντρωση 
τομ,εακών στατιστικών δεδομένων, βάσει μίας όσο το δυνατόν 
(χν( χλ ι ιτικότεριις ()ν( )ματ( >λ(>γί(χς πρ()ϊ(Sντ(ι>ν· 
• να δημοσιεύει στατιστικές βασισμένες αν. στοιχεία συγκεντρωθέντα (χπό 
τις αρμόδιες εθνικές διοικήσεις όλων των κρατών μελών, καθώς και 
των χωρών ΕΖΕΣ. 
γ) Χρηματιστήρια και αξιόγραφα 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
182. Προκειμένου να διευκολυνθεί το multilisting (παράλληλη εισαγωγή των 
ίδιων αξιόγραφων σε διαφορετικά χρηματιστήρια) στην Κοινότητα, το Συμβούλιο 
και το Ευρ. Κοινοβούλιο εξέδωσαν στις 30 Μαΐου 1994 νέα οδηγία (94/18/ΕΚ*) για 
την τροποποίηση της οδηγίας περί ενημερωτικού δελτίου (80/390/ΕΟΚ*). 
II οδηγία έχει δύο κυρίως στόχους: 
• να απλουστεύσει τις διασυνοριακές απαιτήσεις εισαγωγής στο 
χρηματιστήριο κινητών αξιών επιχειρήσεων υψηλής ποιότητας, 
μεγάλου μεγέθους και διεθνούς κύρους, που έχουν εισαχθεί στην 
Κοινότητα επί μία τουλάχιστον τριετία και οι οποίες έχουν ένα καλό 
ιστορικό συμμόρφωσης με τις οδηγίες εισαγωγής στο χρηματιστήριο 
της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι εταιρίες αυτές θα μπορούν να εισαχθούν 
στα χρηματιστήρια άλλων κρατών μελών χωρίς να χρειάζεται να 
δημοσιεύουν νέο ενημερωτικό δελτίο· στους επενδυτές θα διατίθεται 
ένα απλουστευμένο σύνολο εγγράφων 
• να διευκολύνει τη μετάβαση προς την επίσημη εισαγωγή των εταιριών 
αυτών σε ορισμένες μικρότερες (junior) αγορές όταν οι εταιρίες 
υπάγονται σε απαιτήσεις κοινοποίησης στοιχείων που στην ουσία 
ισοδυναμούν με εκείνες που επιβάλλονται στις επίσημα εισηγμένες 
εταιρίες στο χρηματιστήριο του ίδιου κράτους μέλους. 
Αναμένεται ότι η οδηγία θα έχει ως (χποτέλεσμα τη δημιουργία μιας 
αποτελεσματικότερης ενιαίας αγοράς στον τομέα των αξιόγραφων. Συγκεκριμένα, 
η απλούστευση των διασυνοριακών απαιτήσεων θα διευκολύνει την έναρξη του 
προγράμματος Eurolist της Ομοσπονδίας Ευρωπαϊκών Χρηματιστηρίων. Το 
πρόγραμμα αυτό έχει ως στόχο να δημιουργήσει καλύτερες και ρευστότερες αγορές 
για τις μεγάλες, καλής ποιότητας και διεθνούς κύρους εταιρίες της Ευρωπαϊκής 
Ένωσης με την ταυτόχρονη εισαγωγή των μετοχών τους σε διάφορα κράτη μέλη. 
183. Κατά τη διάρκεια του έτους συνεχίσθηκαν οι εργασίες σχετικά με την 
πρόταση οδηγίας της Επιτροπής σχετικά με τα συστήματα αποζημίωσης των 
επενδυτών74. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και το Ευρ. Κοινοβούλιο 
εξέδωσαν τη γνώμη τους αντίστοιχα τον Ιανουάριο και τον Απρίλιο. Αμφότερα 
υποστηρίζουν σε μεγάλο βαθμό την πρόταση της Επιτροπής. 
Τον Δεκέμβριο του 1994 η Επιτροπή υπέβαλε την τροποποιημένη πρόταση της η 
οποία λαμβάνει υπόψη τις περισσότερες τροπολογίες του Κοινοβουλίου και 
διάφορες από τις προτάσεις της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής. Η 
Επιτροπή εκμεταλλεύθηκε επίσης την ευκαιρία για να ευθυγραμμίσει την πρόταση 
της σε διάφορα θέματα με την παράλληλη οδηγία για τα συστήματα εγγύησης των 
74 COM(93) 381 τελικό της 22 Σεπτεμβρίου 1993 (ΕΕ C 321 της 27/11/93). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
74 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
καταθέσεων που τελικά εγκρίθηκε (χπό το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το 
Συμβούλιο τον Μάιο. 
184. Το 1993, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση τροποποίησης της οδηγίας του 
Συμβουλίου 85/611/ΕΟΚ* για τους οργανισμούς συλλογικών επενδύσεων σε κινητές 
(χξίες (ΟΣΕΚΛ), με στόχο να επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής της στα κεφάλαια 
χρηματαγοράς και κεφάλαια ταμείων που επενδύουν σε διάφορες άλλους ΟΣΕΚΛ 
Μετά τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου75, η Επιτροπή υπέβαλε στις 20 
Ιουλίου 1994 6 τροποποιημένη πρόταση η οποία περιείχε ορισμένες σημαντικές 
αλλαγές σε σχέση με την αρχική. Λύο νέα στοιχεία ήταν η συμπερίληψη των Feeder 
funds που επενδύουν 100 % των κεφαλαίων τους σε άλλες ΟΣΕΚΛ ( και λέγονται 
master feeder funds) και η ελευθερία των ευρωπαϊκών πιστωτικών ιδρυμάτωνκαι 
επενδυτικών επιχειρήσεων να προσφέρουν υπηρεσίες καταθέσεων για ΟΣΕΚΛ σε 
διασυνοριακή βάση. 
• Εφαρμογή και επιβολή της νομοθεσίας 
185. Η Επιτροπή διαπιστώνει με ικανοποίηση ότι όλες οι ισχύουσες οδηγίες έχουν 
μεταφερθεί στην εθνική νομοθεσία όλων των κρατών μελών. 
Ο έλεγχος συμμόρφωσης των μέτρων μεταφοράς συνεχίσθηκε κατά τη διάρκεια του 
1994 και στο πλαίσιο αυτό απεστάλη στα κράτη μέλη ένα ερωτηματολόγιο σχετικά 
με την εφαρμογή της οδηγίας για την εισαγωγή στο χρηματιστήριο (79/279/ΕΟΚ*). 
Η Επιτροπή άρχισε διάλογο με τα κράτη μέλη, προκειμένου να προετοιμασθεί η 
μεταφορά των οδηγιών σχετικά με τις επενδυτικές υπηρεσίες (93/22/ΕΟΚ*) και την 
επάρκεια των ιδίων κεφαλαίων (93/6/ΕΟΚ*) και να μην επηρεασθεί η συμμόρφωση 
των μέτρων μεταφοράς από ερμηνευτικές αποκλίσεις. 
Β. Μεταφορές 
186. Το βασικό νομικό πλαίσιο της Εσωτερικής Αγοράς Μεταφορών έχει 
δημιουργηθεί και οι σχετικοί κανόνες είναι υπό ένταξη στις εθνικές νομοθεσίες. 
Ωστόσο, επισημαίνονται τα εξής: Ορισμένα από τα σημαντικότερα μέρη του νομικού 
πλαισίου, παρότι έχουν ολοκληρωθεί θα τεθούν σε εφαρμογή σταδιακά· ορισμένες 
μεταβατικές περίοδοι διαρκούν μέχρι τα τέλη του αιώνα και περισσότερο: πράγμα 
που ισχύει κυρίως στην περίπτωση του cabotage (μεταφορά σε άλλο κράτος μέλος) 
όπου: 
• η πλήρης ελευθέρωση του cabotage στις οδικές μεταφορές προβλέπεται 
να τεθεί σε ισχύ από 1ης Ιουλίου 1998· 
• το cabotage στις αεροπορικές μεταφορές θα ελευθερωθεί πλήρως μέχρι 
την 1η Απριλίου 1997· 
• για το cabotage στις θαλάσσιες μεταφορές υπάρχουν διάφορες 
μεταβατικές διατάξεις που λαμβάνουν υπόψη τις θαλάσσιες 
ιδιαιτερότητες (ηπειρωτική χώρα προς ηπειρωτική χώρα, ηπειρωτική 
χώρα προς νήσο, νήσος προς νήσο). 
Η εφαρμογή των κανόνων της εσωτερικής αγοράς μεταφορών θα οδηγήσει σε 
σημαντικές διαρθρωτικές μεταβολές και νέες σχέσεις μεταξύ επιχειρήσεων. Η 
75 ΕΕ αριθ C 315 της 22ας Νοεμβρίου 1993, σ. 152. 
76 COM(94) 329 τελικό της 20ης Ιουλίου 1994 (ΕΕ C 242 της 30/08/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 75 
Επιτροπή, προοποΟώνιας να Γζαοιρυλίοπ. την ινιαία κ<π αξιόπιστη ιφαρμ.ογή ι.ο»ν 
κανόνο>ν, παρακολουθεί τόσο την μεταφορά τους στις εθνικές νομοθεσίες όσο και 
την εφαρμογή τους στην πράξη. 
α) Αερομεταφορές 
187. Με την έγκριση του λεγόμενου Τρίτου Πακέτου μέτρων, η εσωτερική 
αεροπορική αγορά ολοκληρώθηκε από νομοθετική άποψη. To cabotage θα 
ελευθερωθεί πλήρως από 1ης Απριλίου 1997. Προτεραιότητα πρέπει να δοθεί τώρα 
στην εξασφάλιση της σωστής εφαρμογής των νέων κανόνων. 
Το 1994 λήφθηκαν δύο αποφάσεις σχετικά με την εφαρμογή της κοινοτικής 
νομοθεσίας στον τομέα των αερομεταφορών με τις οποίες καθορίζονται πρότυπα 
όσον αφορά την πρόσβαση στα εγχώρια δρομολόγια της Γαλλίας και στο σύστημα 
αερολιμένων του Παρισιού77. 
Οι αποφάσεις αυτές υποχρεώνουν τις γαλλικές αρχές πολιτικής αεροπορίας να 
επιτρέπουν σε όλους τους κοινοτικούς αερομεταφορείς την άνευ διακρίσεων 
πρόσβαση στο αεροδρόμιο Orly και να ανοίξουν διάφορα σημαντικά εγχώρια 
δρομολόγια από και προς αυτό. 
Σε ορισμένες περιπτώσεις, ωστόσο, η πλήρης χρήση των νέων δυνατοτήτων 
πρόσβασης στην αγορά παρεμποδίζεται από τη συμφόρηση της υποδομής: για 
παράδειγμα, σε αεροδρόμια όπως το Heathrow του Λονδίνου και το αεροδρόμιο της 
Φρανκφούρτης, η ζήτηση για χρονικά διάκενα υπερβαίνει το υπάρχον διαθέσιμο 
δυναμικό. 
188. Στον τομέα αυτόν απαιτούνται μεγάλες προσπάθειες σε επίπεδο πολιτικής. 
Με βάση τις συστάσεις της "Επιτροπής των Σοφών" για τις αερομεταφορές, η 
Επιτροπή αποφάσισε να εκδόσει αναλυτική ανακοίνωση σχετικά με μία σειρά 
πρωτοβουλιών, κυρίως στον τομέα της υποδομής78. Κύριος στόχος του 
προγράμματος δράσης είναι να συμπληρώσει τις προσπάθειες που καταβάλλει ο 
κλάδος των αερομεταφορών για την αναδιάρθρωση του ανταποκρινόμενος στις 
συνθήκες της ενιαίας αγοράς, βελτιώνοντας την αποτελεσματικότητα σε τομείς που 
βρίσκονται εκτός του ελέγχου των αεροπορικών εταιριών, όπως οι κανόνες χρήσης 
της υποδομής αερομεταφορών. 
β) Οδικές μεταφορές 
189. Για να δημιουργηθεί μία εσωτερική αγορά στον τομέα των οδικών μεταφορών 
έχουν ήδη ληφθεί μέτρα για την ελευθέρωση της μεταφοράς αγαθών μεταξύ και στο 
εσωτερικό των κρατών μελών (το cabotage θα ελευθερωθεί πλήρως από 1ης Ιουλίου 
1998) και την εναρμόνιση των κοινωνικών στοιχείων (αριθμός των ωρών οδήγησης), 
των τεχνικοί προδιαγραφών (βάρη και διαστάσεις) και των δημοσιονομικών 
πολιτικών (καθορισμός ελάχιστων ορίων για φόρους επί των καυσίμων και των 
οχημάτων επιτρέποντας παράλληλα στα κράτη μέλη να εισαγάγουν ένα κοινό τέλος 
χρήσης). 
77 
78 ΕΕ αριθ C 127, της 19ης Μαΐου 1994. 
"Το μέλλον της πολιτικής αεροπορίας στην Ευρώπη" - COM(94) 218 τελικό της 1ης 
Ιουνίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ' Ο 1994 
76 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
190. Τον Ιούλιο του 1993 η Επιτροπή ανέθεσε σε μία επιτροπή "σοφών" να 
ερευνήσει την οικονομική και κοινωνική κατάσταση που επικρατεί στον τομέα των 
οδικών μεταφορών. Ένας από τους λόγους για τη σύσταση της εν λόγω επιτροπής 
ήταν οι ανησυχίες που εξέφρασαν ορισμένοι εκπρόσωποι του κλάδου των οδικών 
μεταφορονν σχετικά με την αστάθεια και την έλλειψη κερδών στον τομέα. II έκθεση 
της επιτροπής ολοκληρώθηκε τον Ιούλιο του 1994 και αποτελεί μία πρα')τη 
αξιολόγηση της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των οδικών 
μεταφορών. 
Όσον αφορά την οικονομική κατάσταση, η επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι 
η πρόσφατη γενικευμένη οικονομική κρίση επηρέασε σημαντικά τον τομέα. Η 
κατάργηση των κανονιστικών πλαισίων σε διάφορες αγορές πρόσφατα τόνισε τα 
προβλήματα αυτά, αλλά πρόκειται για κάτι που έχει μεταβατικό χαρακτήρα, 
δεδομένου ότι οι εδραιωμένες ελεύθερες αγορές επέδειξαν αξιοσημείωτη 
σταθερότητα. Η επιτροπή υποστήριξε την πολιτική της ελευθέρωσης ως ένα μέσο 
εδραίωσης της εσωτερικής αγοράς. 
Αφετέρου, η επιτροπή αναγνώρισε ότι ο ανταγωνισμός στην εσωτερική αγορά δεν 
είναι πάντοτε θεμιτός. Αυτό οφείλεται κυρίως στην διαδεδομένη παράβαση των 
κανονισμών και την ελλειπή εναρμόνιση των προτύπων. 
Η επιτροπή συνέστησε την βελτίωση της επιβολής των κανόνων, π.χ. μέσω της 
τεχνολογίας πληροφορικής. Επίσης, συνέστησε περαιτέρω εναρμόνιση στους τομείς 
της πρόσβασης στο επάγγελμα του οδικού μεταφορέα, της δημοσιονομικής πολιτικής, 
των τεχνικών προδιαγραφών και του κοινωνικού πλαισίου μέσα στο οποίο 
λειτουργούν οι μεταφορείς. 11 Επιτροπή ετοιμάζει προτάσεις σε διάφορους από τους 
τομείς αυτούς. 
γ) Ποτάμιες μεταφορές 
191. Η ύπαρξη ενός διαρθρωτικού πλεονάσματος δυναμικού συνεχίζει να αποτελεί 
σημαντική τροχοπέδη για την εμπορική ανάπτυξη των εσωτερικών πλωτών 
μεταφορών, παρά τα πλεονεκτήματα που προσφέρει σε επίπεδο περιβάλλοντος και 
ασφάλειας των μεταφορών έναντι άλλων μορφών μεταφοράς. Επίσης, οι ενέργειες 
μείωσης του πλεονάζοντος δυναμικού στον τομέα αυτόν συνεχίζονται με στόχο να 
εξισορροπηθεί η ζήτηση με την προσφορά. Προς τον σκοπό αυτόν λήφθηκα νέα 
μέτρα το 1994 σε επίπεδο Συμβουλίου και Επιτροπής . Όσον αφορά την οργάνωση 
της αγοράς ποτάμιων μεταφορών, η Επιτροπή συνιστά σε έκθεση της προς το 
Συμβούλιο79 τη σταδιακή ελευθέρωση της αγοράς αυτής λαμβάνοντας μέτρα για τη 
διευκόλυνση της μετάβασης των ενδιαφερομένων σε ένα φιλελεύθερο καθεστώς και 
την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του τομέα. Οι υπόλοιπες ενέργειες που 
πραγματοποιούνται αφορούν την επέκταση των κοινοτικών διατάξεων για τις 
τεχνικές πτυχές, τα θέματα εξοπλισμού των σκαφών, τη συνέχιση των 
διαπραγματεύσεων με τις τρίτες χώρες για τη σύναψη πολυμερούς συμφωνίας και, 
κυρίως, τη θέσπιση ευρωπαϊκού πιστοποιητικού πλοήγησης σκαφών εσωτερικής 
ναυσιπλοΐας. 
δ) Σιδηρόδρομοι 
79 SEC(94)921. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 77 
192. Η Επιτροπή υπέβαλε δύο προτάσεις80 οδηγίας για να συμπληρωθεί του 
βασικό μέτρο της Κοινότητας για τις σιδηροδρομικές μεταφορές, η οδηγία 
91/440/ΕΟΚ*, καθορίζοντας γενικές αρχές και διαδικασίες με τις οποίες 
διασφαλίζεται ότι τα δικαιώματα πρόσβασης βάσει της οδηγίας εφαρμόζονται 
αποτελεσματικά και δίκαια. Οι νέες δυνατότητες για δικαιώματα πρόσβασης σε 
σιδηροδρομική υποδομή που προσφέρει το άρθρο 10 της οδηγίας αποτελούν ένα 
πρώτο βήμα για μία ανοικτότερη και πιό ολοκληρωμένη αγορά και δημιουργούν μία 
νέα κατάσταση για τις αρχές του δημοσίου, οι οποίες πρέπει να εγγυηθούν την 
ασφάλεια και να διαθέτουν την υποδομή με το κατάλληλο αντίτιμο. 
Η πρώτη πρόταση ασχολείται με τη θέσπιση άδειας για τις σιδηροδρομικές 
επιχειρήσεις και απαιτεί από αυτές να πληρούν διάφορα κριτήρια επαγγελματικής 
ικανότητας, οικονομικής κατάστασης και καλής φήμης. Η δεύτερη αφορά τη διάθεση 
της υποδομής σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και το αντίτιμο της χρήσης της. Η 
οδηγία θεσπίζει ένα σύστημα κατανομής των σιδηροδρομικών δρομολογίων σε 
φορείς λειτουργίας και δημιουργεί μία διάρθρωση για τον υπολογισμό των τελών 
πρόσβασης. Ελπίζεται ότι η ταχεία έγκριση των προτάσεων αυτών θα βοηθήσει τους 
σιδηροδρόμους να επιτύχουν τους στόχους που καθορίζονται στη Λευκή Βίβλο της 
Επιτροπής για την πολιτική μεταφορών. 
Τμήμα 4 - Ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων 
193. Η Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση εισήγαγε ένα νέο καθεστώς για την 
κίνηση των κεφαλαίων και τις πληρωμές. Από 1ης Ιανουαρίου 1994, τα άρθρα 73Β 
έως 73Η της Συνθήκης στο κεφάλαιο 4, "Κεφάλαια και Πληρωμές", αντικατέστησαν 
τα άρθρα 67 έως 73 της Συνθήκης ΕΟΚ. Η ελευθερία των κεφαλαίων και των 
πληρωμών αποτελούν άμεσα εφαρμόσιμο δικαίωμα βάσει της Συνθήκης και δεν 
χρειάζεται πλέον παράγωγο δίκαιο. Επίσης βάσει του νέου καθεστώτος η υποχρέωση 
ελευθέρωσης επεκτάθηκε, με κάποιες μικρές εξαιρέσεις, σε τρίτες χώρες. 
194. Η εισαγωγή στη Συνθήκη της αρχής της πλήρους ελευθέρωσης των κεφαλαίων 
με άμεσο αποτέλεσμα ήταν απαραίτητη για δύο λόγους: 
• πρώτον, προκειμένου να ευθυγραμμισθούν οι διατάξεις της Συνθήκης 
με την πραγματικότητα της πλήρους ελευθέρωσης που ήδη εισήγαγε η 
οδηγία περί κυκλοφορίας των κεφαλαίων του 1988 και να καταστεί η 
ελευθερία αυτή εφάμιλλη των υπολοίπων ελευθεριών της Συνθήκης, 
και 
• δεύτερον, να προσαρμοθούν οι διατάξεις περί κυκλοφορίας των 
κεφαλαίων της Συνθήκης στον στόχο της οικονομικής και 
νομισματικής ένωσης για την οποία η ελεύθερη διακίνηση κεφαλαίων 
είναι απαραίτητη. 
Το τελευταίο κράτο μέλος στο οποίο έχει δοθεί παρέκκλιση από τη γενική 
υποχρέωση να επιτραπεί η ελεύθερη διακίνηση κεφαλαίων ήταν η Ελλάδα η οποία 
από τις 16 Μαΐου 1994 ήρε όλους τους περιορισμούς στην κυκλοφορία των 
κεφαλαίων τους οποίους είχε την άδεια να κρατήσει μέχρι τις 30 Ιουνίου 1994. 
80 COM(93) 678 τελικό της 15ης Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 24της 28/01/94) όπως 
τροποποιήθηκε με το έγγραφο COM(94) 316 τελικό της 14ης Ιουνίου 1994 (ΕΕ C 225 
της 13/08/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
78 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
Συνεπώς, η κυκλοφορία των κεφαλαίων είναι ελεύθερη σε ολόκληρη πλέον την 
Ένωση. 
195. Η ελεύθερη διακίνηση κεφαλαίων προσφέρει τα εχέγγυα για την πρόοδο προς 
την συγχώνευση των εθνικών χρηματοπιστωτικών αγορών προς όφελος των χρηστών 
χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών και του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού κλάδου. 
Υπάρχουν ενδείξεις ότι οι οικονομικοί παράγοντες επωφελούνται από την 
κατάργηση των περιορισμών στη διακίνηση κεφαλαίων και το μεγαλύτερο άνοιγμα 
των χρηματοπιστωτικών αγορών των κρατών μελών. Οι διασυνοριακές ροές 
κεφαλαίων εντός της Ένωσης, καθώς και η εισροή κεφαλαίων από το εξωτερικό 
έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Στη διακίνηση των κεφαλαίων 
περιλαμβάνονται άμεσες επενδύσεις, εξαιτίας κυρίως των βιομηχανικών και 
εμπορικών βλέψεων των εταιριών στην ενωμένη ευρωπαϊκή αγορά, καθώς και 
επενδύσεις χαρτοφυλακίου,κυρίως λόγω των ευκαιριών που προσφέρονται στις 
αγορές κρατικών ομολόγων. Η ακαθάριστη ροή κεφαλαίων χαρτοφυλακίου στις 
χώρες της Ένωσης έφθασε ύψη ρεκόρ το 1993, οπότε αποτελούσαν το 80 %του 
συνόλου των βιομηχανικών χωρών σε σύγκριση με 64 % το 1992 και 40 % το 1991. 
Με εισροές εκτιμώμενες σε 370 δισ. ECU και εκροές ύψους 235 δισ. ECU, η καθαρή 
εισροή κεφαλαίων χαρτοφυλακίου στην Ένωση ήταν περίπου 135 δισ. ECU το 1993. 
196. Οι ροές άμεσων επενδύσεων στην Ένωση αυξήθηκαν κατακόρυφα κατά το 
δεύτερο ήμισυ της δεκαετίας του 1980 και έφθασε στο κολοφώνα της την περίοδο 
1989-90 Έκτοτε, παρά τη σημαντική συρρίκνωση των ξένων άμεσων επενδύσεων 
(ττις βιομηχανικές χώρες, οι άμεσες επενδύσεις στην Ένωση παρέμειναν σε σχετικά 
ιτψηλά επίπεδα. Για παράδειγμα, οι συγκεντρωτικές εισροές ξένων άμεσων 
επενδύσεων την περίοδο 1991-93 ανήλθαν σε 147 δισ. ECU σε σχέση με 48 δισ. ECU 
στις Ηνωμένες Πολιτείες. Οι προερχόμενες από χώρες εκτός Ένωσης επενδύσεις 
υπολογίζεται ότι αποτελούν πάνω από το 40 % των συνολικών ξένων άμεσων 
επενδύσεων σε αυτήν. 
197. Σε ορισμένους τομείς, ωστόσο, εξακολουθούν να τίθενται εμπόδια στη 
διακίνηση κεφαλαίων. Τα εμπόδια αυτά μπορούν να λάβουν τη μορφή περιορισμών 
στις επενδύσεις στο εξωτερικό από μέρους θεσμικών επενδυτών που δεν 
δικαιολογούνται από λόγους προληπτικής εποπτείας, διακριτική μεταχείριση από 
φορολογική άποψη μη συμβιβαζόμενη με το κοινοτικό δίκαιο, κανόνες σχετικά με 
το θέμα. 
Τμήμα 5 - Το επιχειρηματικό περιβάλλον 
79 §1 - Πολιτική ανταγωνισμού 
198. Για να εξασφαλισθεί η λειτουργία της εσωτερικής αγοράς αποδίδεται 
ιδιαίτερο βάρος στην ανάπτυξη της αλληλεπίδρασης της με την πολιτική 
ανταγωνισμού. Αυτή η αλληλεπίδραση απορρέει από το γεγονός ότι κάθε είδους 
κοινοτική πολιτική εξυπηρετεί τον ίδιο θεμελιώδη στόχο, δηλαδή, να ενισχυθεί η 
ικανότητα της κοινοτικής οικονομίας ως πηγής πλούτου με καλύτερη κατανομή των 
79 Για λεπτομέρειες βλέπε ετήσια έκθεση της Επιτροπής επί της πολιτικής 
ανταγωνισμού. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 79 
παραγωγικοί πόρων και αποτελεσματικότερη χρησιμοποίηση τους. II αυστηρή 
εφαρμ,ογή των κανόνων ανταγωνισμού συνιστά το αναγκαίο συμπλήρωμα στις 
προσπάθειες που καταβάλλονται για να εξαλειφθούν τα νομικά και διοικητικά 
εμπόδια στις συναλλαγές μέσα στην Ένωση, θα εμποδίσει τυχόν πρακτικές 
επιζήμιες για τον ανταγωνισμό τις οποίες ακολουθούν οι εταιρείες και οι εθνικές 
αρχές αντίθετα να εξασθενίσουν τη δυναμική του ανταγωνισμού που είναι η 
κινητήρια δύναμη για τα οικονομικού χαρακτήρα πλεονεκτήματα που πρέπει να 
συνεπάγεται η υλοποίηση της ενιαίας αγοράς. Μια ισχυρή πολιτική ανταγωνισμού 
θα εμποδίσει τη ματαίωση, εξαιτίας αυτών των πρακτικών, των ενεργειών όσων 
επιχειρήσεων εκμταλλεύονται προς ίδιο όφελος τα ανοίγματα που δημιούργησε η 
εσωτερική αγορά80. Για την υλοποίηση αυτών των στόχων η Επιτροπή αφενός 
απαγορεύει την μεταξύ επιχειρήσεων σύναψη περιοριστικών συμφωνιών που 
αποβλέπουν στη δημιουργία στεγανών στην αγορά και αφετέρου ασκεί έλεγχο στις 
καταχρήσεις δεσποζουσών θέσεων και στις συγκεντρώσεις, τα μονοπώλια και τις 
κρατικές ενισχύσεις. 
199. Η πολιτική εξάρθρωσης των μονοπωλίων παραμένει για την Επιτροπή 
προτεραιότητα. Το 1994 πραγματοποιήθηκε ένα σημαντικό βήμα προς την ανάπτυξη 
ενός κοινοτικού πλαισίου αναφοράς στον τομέα της υποδομής των 
τηλεπικοινωνιών. 
Σε συνέχεια της έκθεσης Bangemann81 το πρόγραμμα δράσης της Επιτροπής "προς 
μία κοινωνία των πληροφοριών στην Ευρώπη"82χαρακτηρίζει την ελευθέρωση των 
υποδομών ως στο κρίσιμο στοιχείο για την ανάπτυξη της κοινωνίας των 
πληροφοριών. 
Το πρώτο στάδιο θα συνίσταται σε άρση των περιορισμών στη χρησιμοποίηση της 
υποδομής για τις υπηρεσίες κινητών και δορυφορικών επικοινωνιών. Το ακόλουθο 
στάδιο προβλέπει την ελευθέρωση της υποδομής των δημοσίων υπηρεσιών 
φωνητικής τηλεφωνίας (μετά τον Ιανουάριο 1998). Σε ευαίσθητους τομείς όπως η 
εξασφάλιση υπηρεσιών παγκόσμιας κλίμακας, πρέπει να προβλεφθούν σημαντικές 
ρήτρες διαφύλαξης, θα καθορίζονται μετά από διαβουλεύσεις που θα ακολουθήσουν 
τη δημοσίευση του Πράσινου Βιβλίου επί των υποδομών, το οποίο εξέδωσε η 
Επιτροπή στις 25 Ιανουαρίου 1995. 
Σε συνέχεια του ψηφίσματος της 22ας Ιουλίου 1993 σχετικά με την επανεξέταση του 
κλάδου των τηλεπικοινωνιών και το άνοιγμα στον ανταγωνισμό, μέχρι την 1η 
Ιανουαρίου 1998, των διεθνών υπηρεσιών φωνητικής τηλεφωνίας83, η Επιτροπή 
δημοσίευσε τον Φεβρουάριο 1994 μια Πράσινη Βίβλο για την κοινή προσέγγιση στον 
τομέα των κινητών και προσωπικών επικοινωνιών84. Παράλληλα έλαβε μέτρα βάσει 
των κανόνων ανταγωνισμού της συνθήκης έναντι των κρατών μελών - Βέλγιο, 
Ιρλανδία, Ιταλία, - που διατηρούσαν τα αποκλειστικά δικαιώματα για τις υπηρεσίες 
GSM (προδιαγραφές που έχουν καθιερωθεί από το ETSI για τις πανευρωπαϊκές 
80 
81 
82 
83 
84 Βλέπε "XXIII Έκθεση επί της πολιτικής ανταγωνισμού" - σημεία 150 έχος 154. 
"Η Ευρώπη και η παγκόσμια κοινωνία των πληροφοριών - συστάσεις προς το 
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο", Βρυξέλλες, 26 Μαΐου 1994. 
"Η Ευρώπη και η κοινωνία των πληροφοριών: η συνέχιση της πορείας - πρόγραμμα 
δράσης, ανακοίνωση από την Επιτροπή προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο" - COM(94) 347 τελικό, 17 Ιουλίου 1994. 
Ψήφισμα 93/C 213 (ΕΕ C 17/07/94). 
COM(94) 145 τελικό, 27 Απριλίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
80 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
κινητές προσωπικές επικοινωνίες) και τις παρότρυνε να χορηγήσουν άδειες 
εκμετάλλευσης σε δύο τουλάχιστον επιχειρήσεις. 
200. Όσον (χφορά τον έλεγχο των κρατικών ενισχύσεων πρέπει να υπογραμμισθεί 
ότι οι ενισχύσεις που χορηγούνται από τα κράτη σε προβληματικές επιχειρήσεις και 
επιτρέπουν την τεχνητή επιβίωση μη βιώσιμων επιχειρήσεων νοθεύουν ιδιαίτερα 
σοβαρά τον ανταγωνισμό σε μία ολοκληρωμένη αγορά. Πράγματι, καθυστερούν 
απαράδεκτα την αναπροσαρμογή των δικαιούχων και μεταθέτουν το βάρος της 
διαρθρωτικής προσαρμογής και των κοινωνικών προβλημάτων προς άλλες 
επιχειρήσεις και άλλα κράτη μέλη. 
Μπροστά στον αυξανόμενο ρυθμό τέτοιων ενισχύσεων σε ένα πλαίσιο αυξανόμενου 
ανταγωνισμού και επιβράδυνσης της ανάπτυξης, η Επιτροπή αποφάσισε τον Ιούλιο 
1994 να παγιώσει την αυστηρή της θέση έναντι των ενισχύσεων διάσωσης και 
ανασυγκρότησης των προβληματικών επιχειρήσεων με μία ανακοίνωση στα κράτη 
μέλη: αυτές οι ενισχύσεις πρέπει να συνοδεύονται από ένα πρόγραμμα 
ανασυγκρότησης που θα επιτρέπει να αποκατασταθεί, μέσα σε εύλογο διάστημα, η 
μακροπρόθεσμη βιωσιμότητα της επιχείρησης και δεν μπορούν να υπερβαίνουν το 
αναγκαίο ελάχιστο επίπεδο για τη θέση σε εφαρμογή του προγράμματος στο οποίο 
η επιχείρηση πρέπει να συμβάλει κατά τρόπο σημαντικό με τους ιδίους πόρους της. 
Σε περίπτωση διαρθρωτικού πλεονάσματος στη σχετικά αγορά μέσα στην 
Κοινότητα, το πρόγραμμα πρέπει να συμβάλει στην αναδιάρθρωση του κλάδου με 
αναπότρεπτη μείωση ή κλείσιμο παραγωγικών μονάδων. 
Οι διαδοχικές εκθέσεις επί των κρατικών ενισχύσεων στη Κοινότητα, που η 
Επιτροπή δημοσιεύει από το 1989, κατέδειξαν ότι το συνολικό ποσοστό των 
κρατικών ενισχύσεων παραμένει ιτψηλό, ιδιαίτερα στις κεντρικές περιοχές της 
Κοινότητας. Ακόμη και αν η τέταρτη έκθεση, που θα τελειώσει σύντομα, 
διαπιστώνει ελαφρά μείωση αυτού του ποσοστού παρά τη δυσμενή συγκυρία κατά 
τα έτη 1991 και 1992, το συνολικό επίπεδο παραμένει σημαντικό. Η Επιτροπή, 
όπως γνωστοποίησε με την ανακοίνωση της του Σεπτεμβρίου 1994 για την πολιτική 
της βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, θα εξακολουθήσει 
να έχει σαν στόχο της γενική κατάργηση των κρατικών ενισχύσεων. 
201. Όσον αφορά τον έλεγχο των συγκεντρώσεων ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 
4064/89* επιτρέπει ταχεία και ομοιόμορφη μεταχείριση, στο πλαίσιο ενιαίου 
ελέγχου, των πράξεων συγχώνευσης, εξαγοράς και δημιουργίας κοινών 
επιχειρήσεων με κοινοτική διάσταση. 
Προκειμένου να βελτιωθεί η λειτουργία αυτού του συστήματος ελέγχου προς όφελος 
της προόδου σε βάθος της εσωτερικής αγοράς, η Επιτροπή, όπως δεσμεύτηκε με την 
έκθεση της προς το Συμβούλιο το 1993, εξέδωσε στις 21 Σεπτεμβρίου 1994 μία 
σειρά μέτρων που απέβλεπαν στο να αυξήσουν τη διαφάνεια και την 
αποτελεσματικότητα της εφαρμογής του κανονισμού για τις συγκεντρώσεις85. Αυτά 
τα μέτρα αφορούν ορισμένες τεχνικές ή νομικές απόψεις όπως στα θέματα 
αρμοδιότητας, στον υπολογισμό του κύκλου εργασιών και στον ορισμό της 
συγκέντρωσης. 
202. Στον τομέα των κανόνων που εφαρμόζονται στις επιχειρήσεις, τα άρθρα 85* 
και 86* της συνθήκης ΕΚ χρησιμοποιούνται από πολύ καιρό ως ισχυρά όπλα 
85 Κανονισμός της Επιτροπής (ΕΟΚ) αριθ. 3384/94* και έγγραφα 94/C 385/01, 94/C 
385/02, 94/C 385/03 και 94/C 385/04 (ΕΕ C 385, 31/12/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 81 
ανοίγματος και ενοποίησης των αγορο'ιν. II Επιτροπή επιχείρησε σχετικά το 1994 
αναθεώρηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 123/85* για τη διανομή των 
αυτοκινήτων οχημάτων και των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 2349/84 και 556/89 
σχετικά με τις άδειες εκμετάλλευσης διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας και τεχνογνωσίας. 
Με αυτές τις τροποποιήσεις αποβλέπει συγχρόνως στο να εξουδετερώσει ορισμένα 
εμπόδια στις παράλληλες εισαγωγές μεταξύ των εθνικών εδαφών συμβάλοντας έτσι 
στη διείσδυση στις εθνικές αγορές και να διευκολύνει τη διάδοση των τεχνολογιών 
στο εσωτερικό της κοινοτικής αγοράς. 
Παράλληλα η Επιτροπή συνεχίζει την δραστική της παρέμβαση κατά των καρτέλ 
καθορισμού τιμών και κατανομής των αγορών επιβάλλοντας πρόστιμα ανάλογα με 
τη σοβαρότητα των παραβάσεων που διαπιστώνονται (βλέπε στην υπόθεση του 
"χαρτονιού", πρόστιμα συνολικού ύψους 132,5 εκατ. ECU και, στον τομέα της 
συνθήκης ΕΚΑΧ, την υπόθεση των σιδηροδοκών, συνολικά πρόστιμα 100 εκατ. 
ECU86). 
203. Αυτόν τον χρόνο η Επιτροπή συνέχισε τις δραστηριότητες της ως προς την 
ανάληψη πρωτοβουλιών με στόχο την αύξηση του ανταγωνισμού στον τομέα των 
μεταφορών. 
Η ελευθέρωση των εναέριων μεταφορών ανέδειξε τη σημασία του κλάδου της 
παροχής εξυπηρετήσεων εδάφους, που συνιστά πραγματικό βρόγχο για τη πρόσβαση 
στην προαναφερθείσα αγορά. Η Επιτροπή κρίνει απαραίτητο, προκειμένου να 
εξασφαλισθούν ισοδύναμες συνθήκες ανταγωνισμού για όλους του επιχειρηματίες, 
να δοθεί τέλος στα μονοπώλια που ισχύουν σήμερα στα περισσότερα κράτη μέλη και 
να διασφαλισθεί ένα ελάχιστο επίπεδο ανταγωνισμού στην παροχή αυτών των 
υπηρεσιών. Οργανώθηκε έτσι διαβούλευση με τα ενδιαφερόμενα μέρη προκειμένου 
να αποσαφηνισθεί αν είναι τεχνικά εφικτό και ποια είναι η ενδεχόμενη επίδραση 
των μέτρων ελευθέρωσης. II Επιτροπή εξέδωσε στις 13 Δεκεμβρίου 1994 μία 
πρόταση οδηγίας. 
Εκκρεμεί σήμερα μία σειρά υποθέσεων που αφορούν την ελευθέρωση των υπηρεσιών 
παροχής εξυπηρετήσεων εδάφους στα περισσότερα κοινοτικά αεροδρόμια. 
§2 - Διασυνοριακές πληρωμές 
204. 11 Επιτροπή εξέδωσε το Νοέμβριο μία ανακοίνωση87 που περιέχει πρόταση 
οδηγίας για τη θέσπιση ελάχιστων κανόνων διαφάνειας και αποτελεσματικότητας 
οι οποίοι εφαρμόζονται στις διασυνοριακές μεταφορές πίστωσης. Η πρόταση 
αποβλέπει στο να εξασφαλίσει ότι οι τράπεζες παρέχουν στους πελάτες τους την 
απαραίτητη πληροφόρηση και συμμορφώνονται με τις συμβατικές υποχρεώσεις όσον 
αφορά τις προθεσμίες εκτέλεσης των διασυνοριακών πληρωμών, ώστε να 
αποφεύγεται ο διπλός καταλογισμός προμηθειών και να επιστρέφονται τα χρήματα 
σε περίπτωση μη εκτέλεσης της μεταφοράς. 
Αυτή η πρόταση ακολούθησε μία μελέτη που εκπονήθηκε το πρώτο εξάμηνο του 1994 
με την οποία διαπιστώθηκε μία σειρά ελλείψεων σχετικά με τη διαφάνεια και την 
αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών διασυνοριακής μεταφοράς πιστώσεων. Αυτές 
οι ελλείψεις αντικατοπτρίζονταν και στα συνεχή αιτήματα για βελτιώσεις στον τομέα 
86 Βλέπε ΕΕ L 116, της 6ης Μαΐου 1994. 
87 COM(94) 436 τελικό, 18 Νοεμβρίου 1994: Μεταφορές χρηματικών ποσών στην 1Τ< 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
82 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
αυτό που διατύπωναν μεμονωμένες επιχειρήσεις και οι ενώσεις τους, το διανεμητικό 
και λιανικό εμπόριο και καταναλωτές. 
11 ανακοίνωση περιείχε επίσης και ένα σχέδιο ανακοίνωσης σχετικά με την εφαρμ,ογή 
των κανόνων ανταγωνισμοί) της ΕΚ στα συστήμ,ατα διασυνοριακοϊν μεταφορών 
πίστωσης. Το σχέδιο ανακοίνωσης πραγματεύεται, μεταξύ άλλων, τις προϋποθέσεις 
για να γίνουν δεκτές ορισμένες μορφές διακανονισμών μεταξύ τραπεζών ως προς 
τις προμήθειες προκειμένου να αποφεύγεται η διπλή επιβάρυνση. Το σχέδιο είναι 
ανοικτό για σχόλια από όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη με προοπτική να \[>ηφισθεί το 
1995 
205. Τέλος, λαμβανομένων υπόψη των συστάσεων που έγιναν από τον τραπεζικό 
κλάδο, τις επιχειρήσεις και τους καταναλωτές, η Επιτροπή υιοθέτησε ένα πρόγραμμα 
εργασίας για μέτρα που εκπονούνται ή τα οποία πρόκειται να ληφθούν το 1995. Η 
Επιτροπή θα ζητήσει τη γνώμη των δύο συμβουλευτικών της ομάδων για τα 
συστήματα πληρωμών ως προς το ποιος είναι ο καλύτερος τρόπος προετοιμασίας 
αυτών των συστημάτων ενόψει της εισαγωγής του ECU. Η ομάδα των 
εμπειρογνωμόνων των κρατών μελών για το "νομικό πλαίσιο" συνεχίζει τις εργασίες 
της σχετικά με την εκκαθάριση και τον διακανονισμό οριστικού χαρακτήρα των 
πληρωμών και θα καταβληθεί κάθε προσπάθεια για να καταλήξει σε εφαρμόσιμα 
συμπεράσματα συμπεριλαμβανομένης της δυνατότητας υποβολής μιας πρότασης 
οδηγίας μέσα στο 1995 σχετικά με το θέμα του οριστικοί) χαρακτήρα του 
διακανονισμού. 
Εκπονείται μία μελέτη της Επιτροπής σχετικά με τη διαφάνεια των πληρωμών που 
πραγματοποιούνται με κάρτες πληρωμής για να αξιολογήσει κατά πόσον 
χρειάζονται βελτιώσεις, ενδεχομένως με ενημέρωση της σύστασης της Επιτροπής 
88/590/ΕΟΚ*. Ερευνώνται επίσης οι επιπτώσεις ρυθμιστικού χαρακτήρα της νέας 
γενεάς μέσων πληρωμών και τεχνικών (προπληρωμένη κάρτα πληρωμής, τραπεζικές 
συναλλαγές από το σπίτι και μέσω τηλεφώνου κ.λπ.). 
§3 - Πνευματική και βιομηχανική ιδιοκτησία 
Α. Πνευματική ιδιοκτησία 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
206. Η Επιτροπή συνέχισε τα διαβήματα της στον τομέα της πνευματικής 
ιδιοκτησίας, βασιζόμενη στις διατάξεις της συνθήκης σχετικά με την ελεύθερη 
κυκλοφορία των αγαθών και των υπηρεσιών, καθώς και τις διατάξεις που αφορούν 
το δικαίωμα εγκατάστασης. 
Η τήρηση των αρχών που απορρέουν από τα άρθρα 30*, 52* και 59* της συνθήκης 
ΕΚ εξασφαλίζεται από την εγκαθίδρυση εξώδικων ή δικαστικών διαδικασιών. Στους 
τομείς, πάντως, όπου τα εμπόδια που απορρέουν από εθνικές κανονιστικές 
ρυθμίσεις δεν συνιστούν περιορισμούς απαγορευόμενους από τα προαναφερθέντα 
άρθρα ή όταν αυτοί οι περιορισμοί είναι δικαιολογημένοι (άρθρα 36*, 55*, 56* και 
66*), μόνον η εναρμόνιση μπορεί να επιτρέψει την καλή λειτουργία της εσωτερικής 
αγοράς. 
Για το λόγο αυτό η Επιτροπή ολοκλήρωσε την ήδη επιχειρηθείσα εναρμόνιση 
δίνοντας βάρος στην αναζήτηση ενός επιπέδου αυξημένης προστασίας του 
δικαιώματος του δημιουργού και των συγγενικών δικαιωμάτων. Διαβίβασε έτσι στο 
Συμβούλιο την πρόταση της για τροποποιημένη οδηγία σχετικά με τη νομική 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙ1ΙΣ11 ΚΙ 
προστασία των βάσεων δεδομένων88· Οι συζητήσεις συνεχίζονται στο πλαίσιο αυτό 
με στόχο την έκδοση κοινής θέσης. Η Επιτροπή εξετάζει επίσης την αναγκαιότητα 
μιας πρωτοβουλίας εναρμόνισης ορισμένων κανόνων σχετικά με το δικαίωμα του 
δημιουργού και τα συγγενικά δικαιώματα που εφαρμόζονται στην ιδιωτική 
αντιγραφή, καθώς και τη χρησιμότητα μιας τέτοιας ενέργειας στους τομείς της 
αντιγραφής με φωτοτυπία ή άλλες ανάλογες μεθόδους και του δικαιώματος 
παρακολούθησης. 
• εφαρμογή και αναγκαστική εκτέλεση της νομοθεσίας 
207. Η οδηγία 91/250/ΕΟΚ* που αφορά τη νομική προστασία προγραμμάτων 
ηλεκτρονικών υπολογιστών έπρεπε να μεταφερθεί στο εσωτερικό δίκαιο των κρατών 
μελών πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993. Μόνον η Δανία, η Ιταλία και το Ηνωμένο 
Βασίλειο έλαβαν εμπρόθεσμα τα μέσα μεταφοράς. Κατά το 1993 τέσσερα άλλα κράτη 
μέλη θέσπισαν τέτοια μέτρα· η Γαλλία, το Βέλγιο, οι Κάτω Χώρες και η Πορτογαλία 
που ψήφισαν σχετική ρύθμιση μέσα στο 1994. Το Λουξεμβούργο είναι η μόνη χώρα 
που δεν θέσπισε ακόμα σχετικές διατάξεις. 
Η οδηγία 92/100/ΕΟΚ* σχετικά με το δικαίωμα μίσθωσης και δανεισμού και 
ορισμένα συγγενικά δικαιώματα στον τομέα της πνευματικής ιδιοκτησίας επέβαλε 
στα κράτη μέλη να θέσουν σε ισχύ πριν από την 1η Ιουλίου 1994 τις αναγκαίες 
διατάξεις για να συμμορφωθούν προς τις υποχρεώσεις που θεσπίζει η οδηγία. Το 
Βέλγιο εξέδωσε εθνικά μέτρα εφαρμογής και οι γαλλικές αρχές δήλωσαν στην 
Επιτροπή ότι η εθνική τους νομοθεσία καθώς και οι κανονιστικές προϋποθέσεις για 
τη θέση της σε εφαρμογή είναι σύμφωνες με τις κοινοτικές προδιαγραφές στον 
τομέα. Η Επιτροπή δεν θα παραλείψει να λάβει τα μέτρα που επιβάλλονται κατά 
των κρατών μελών τα οποία δεν εξετέλεσαν τις υποχρεώσεις που απορρέουν από 
την οδηγία. 
Πρέπει τέλος να σημειωθεί ότι η Επιτροπή συνέχισε τη διαδικασία παράβασης κατά 
της ελληνικής κυβέρνησης λόγω της ατελούς μεταφοράς στο εσωτερικό δίκαιο της 
οδηγίας 87/54/ΕΟΚ* σχετικά με τη νομική προστασία των τοπογραφιών των 
προϊόντων των ημιαγωγών. 
208. Όσον αφορά τις τεχνολογικές απόψεις που συνδέονται με την προστασία της 
πνευματικής ιδιοκτησίας στο πλαίσιο της "Κοινωνίας των Πληροφοριών" η 
Επιτροπή διέγραψε ένα ιδιαίτερο σχέδιο δράσης που περιέχεται στο ειδικό 
πρόγραμμα σχετικά με τις τεχνολογίες πληροφόρησης του τέταρτου προγράμματος 
πλαισίου. Οι αναμενόμενες από την ευρωπαϊκή βιομηχανία απαντήσεις στην 
πρόσκληση για υποβολή σχετικών προτάσεων που δημοσιεύθηκε τέλος του 1994 θα 
πρέπει να επιτρέψουν την κατάρτιση προγραμμάτων τεχνολογικής έρευνας και 
ανάπτυξης πριν από το τέλος του 1995. 
Β. Βιομηχανική ιδιοκτησία 
209. Στον τομέα της βιομηχανικής ιδιοκτησίας η Επιτροπή συνεχίζει τις 
προσπάθειες της αφενός για τη δημιουργία νέων δικαιωμάτων βιομηχανικής 
ιδιοκτησίας σε κοινοτικό επίπεδο και αφετέρου για την εναρμόνιση των εθνικών 
δικαίων που παρακωλύουν την ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων. 
• Νομοθετικές εξελίξεις 
88 COM(93) 464 τελικό, 4 Οκτωβρίου 1994 (ΕΕ C 308, 15 Νοεμβρίου 1993). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
84 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
210. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 40/94* για το κοινοτικό σήμα τέθηκε σε ισχύ στις 
15 Μαρτίου. Το κοινοτικό σήμα ισχύει για δέκα έτη με δυνατότητα παράτασης, θα 
κατοχυρώνεται δε από το Γραφείο εναρμόνισης στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς 
(σήματα, σχέδια και πρότυπα) που ιδρύθηκε με τον εν λόγω κανονισμό με έδρα το 
Alicante της Ισπανίας. Μέσα στο 1995 θα αναληφθούν δραστηριότητες για την 
έκδοση μέτρων εφαρμογής του σχετικού κανονισμού ώστε το Γραφείο να καταστεί 
πλήρως λειτουργικό. Προβλέπεται σχετικά ότι η πρώτη αίτηση για κοινοτικό σήμα 
θα μπορεί να κατατεθεί στο Γραφείο από 1ης Ιανουαρίου 1996. 
Το κοινοτικό σύστημα που εγκαθιδρύθηκε με τον κανονισμό για το κοινοτικό σήμα 
θα συνεπάγεται αξιοσημείωτα πλεονεκτήματα σε σύγκριση με τα δύο συστήματα που 
βρίσκονται σήμερα στη διάθεση των δικαιούχων σημάτων. Κατά το πρώτο από τα 
συστήματα αυτά, ο δικαιούχος που θέλει να εξασφαλίσει προστασία σε όλα τα 
κράτη μέλη, πρέπει να καταθέσει το σήμα του στα γραφεία βιομηχανικής 
ιδιοκτησίας της Benelux για τα τρία αυτά κράτη μέλη και τα λοιπά κράτη μέλη. 
Κάθε καταχώρηση υπόκειται στους κανόνες του οικείου κράτους όσον αφορά τη 
διαδικασία και τις τυχόν ενστάσεις ή προσφυγές. Ο δικαιούχος πρέπει να 
χρησιμοποιεί τη γλώσσα του κάθε γραφείου, να καταβάλει τέλη καταχώρησης σε όλα 
τα εθνικά γραφεία και, συχνά, να χρησιμοποιεί τις υπηρεσίες περισσοτέρων 
συμβούλων σχετικά με τα σήματα. Κατά το δεύτερο σύστημα, ο ίδιος δικαιούχος 
αφού καταχωρήσει το σήμα στη χώρα του, μπορεί να προσφύγει στις υπηρεσίες της 
Παγκόσμιας Οργάνωσης Διανοητικής Ιδιοκτησίας (ΟΜΡΙ) με βάση τη συμφωνία της 
Μαδρίτης που αφορά τη διεθνή καταχώρηση σημάτων. Πρέπει πάντως να ληφθεί 
υπόψη ότι δεν συμμετέχουν όλα τα κράτη μέλη στη συμφωνία της Μαδρίτης. 
Εξάλλου, κάθε καταχώρηση που είναι έγκυρη σε συγκεκριμένη χώρα διέπεται από 
τους εθνικούς κανόνες της χώρας αυτής, ακριβώς όπως και στην περίπτωση του 
πρώτου συστήματος. 
Το κοινοτικό σύστημα θα επιτρέψει, αντίθετα, με μία μόνη διαδικασία να 
εξασφαλισθεί προστασία που θα ισχύει σε όλη την Κοινότητα. Η προστασία αυτή 
θα ενισχυθεί (χπό την ύπαρξη ενός οργάνου οιονεί δικαιοδοτικού χαρακτήρα, δηλαδή 
τα τμήματα προσφυγών του Γραφείου, κατά των αποφάσεων των οποίων θα είναι 
δυνατόν να ασκηθεί προσφυγή ενώπιον του Δικαστηρίου. 
Ο αγώνας εξάλλου κατά των παραποιήσεων/απομιμήσεων θα καταστεί 
αποτελεσματικότερος, διότι τα κράτη μέλη θα υποδεικνύουν περιορισμένο βαθμό 
πρωτοβάθμιων και δευτεροβάθμιων δικαστηρίων που θα έχουν αποκλειστική 
αρμοδιότητα για να αποφαίνονται επί των παραποιήσεων/απομιμήσεων κοινοτικών 
σημάτων. 
211. Η πρόταση κανονισμού σχετικά με τα κοινοτικά σχέδια και υποδείγματα89, 
εξετάζεται σήμερα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η Επιτροπή, εξάλλου, θα 
κάνει ό,τι της είναι δυνατόν για να οδηγήσει τα κράτη μέλη σε κύρωση της 
συμφωνίας για το κοινοτικό δίπλωμα ευρεσιτεχνίας90. Οι εκπρόσωποι των κρατών 
μελών που εδρεύουν στο πλαίσιο του Συμβουλίου εξέδωσαν στις 8 Δεκεμβρίου μία 
κοινή δήλωση με στόχο να ενθαρρύνουν την κύρωση αυτής της συμφωνίας (χπό τα 
κράτη μέλη το ταχύτερο δυνατόν. 
89 
90 COM(93) 342 τελικό, 3 Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 29, 31/01/94). 
Συμφωνία σε θέματα κοινοτικών διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας, που συνάφθηκε στο 
Λουξεμβούργο στις 15 Δεκεμβρίου 1989 (οδηγία 89/695/ΕΟΚ*). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΙΙΠΣΙΙ 85 
212. II πρόταση οδηγίας που αφορά τη νομική προστασία των βιοτεχνολογικών 
εφευρέσεων ' αποτελούσε αντικείμενο διαδικασίας συμβιβασμού με το Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο στο τέλος του 1994. Το Κοινοβούλιο απέρριψε την πρόταση τον 
Φεβρουάριο του 1995. 
213. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξετάζει παράλληλα με τον κανονισμό σχετικά 
με τα κοινοτικά σχέδια και υποδείγματα, την πρόταση οδηγίας σχετικά με την 
νομική προστασία των σχεδίων και υποδειγμάτων σε εθνικό επίπεδο92. Λυτή η 
πρόταση δικαιολογείται από το γεγονός ότι όπως και τα σήματα, τα σχέδια και 
υποδείγματα σε εθνικό επίπεδο θα συνυπάρχουν με τα κοινοτικά. Λυτή η 
συνύπαρξη προϋποθέτει ότι οι εθνικές νομοθεσίες που εμφανίζουν σήμερα διαφορές 
θα εναρμονισθούν ως προς τα βασικά τους στοιχεία προκειμένου, αφενός, να 
εγκαθιδρυθεί στον τομέα αυτό μία πραγματική εσωτερική αγορά και, αφετέρου, οι 
εθνικές νομοθεσίες να συμβιβάζονται με το μελλοντικό σύστημα κοινοτικής 
προστασίας. Τα σχέδια και υποδείγματα παρουσιάζουν αυξανόμενη σημασία για ένα 
ευρύ φάσμα αγαθών. II βιομηχανική αισθητική ποιότητας συνιστά, για τις 
κοινοτικές επιχειρήσεις, ένα από τα κύρια πλεονεκτήματα στον ανταγωνισμό με τις 
βιομηχανίες των τρίτων χωρών όπου το κόστος παραγωγής είναι λιγότερο υψηλό. 
214. Η Επιτροπή εξέδωσε στις 9 Δεκεμβρίου 1994 μία πρόταση κανονισμού 
σχετικά με την καθιέρωση συμπληρωματικού πιστοποιητικού προστασίας για τα 
φυτοπροστατευτικά προϊόντα93. Η καθιέρωση ενός νέου τίτλου βιομηχανικής 
ιδιοκτησίας σε συγκεκριμένο τομέα συμβάλλει στη δημιουργία της εσωτερικής 
αγοράς φυτοπροστατευτικών προϊόντων και εξασφαλίζει επαρκή διάρκεια 
προστασίας των εφευρέσεων στο τομέα αυτό. 
215. Η Επιτροπή προτίθεται να ολοκληρώσει την πολιτική της υπέρ της 
βιομηχανικής ιδιοκτησίας με τη δημοσίευση, στο εγγύς μέλλον, ενός Πράσινου 
Βιβλίου επί των υποδειγμάτων χρησιμότητας. Πρόκειται, παράλληλα με το δίπλωμα 
ευρεσιτεχνίας, για μία δεύτερη μορφή προστασίας των τεχνικών εφευρέσεων η 
οποία, αντίθετα με τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας, χορηγείται χωρίς να προηγηθεί 
έρευνα και για συντομότερο διάστημα. Λυτά τα δύο στοιχεία έχουν ως συνέπεια το 
υπόδειγμα χρησιμότητας να είναι φθηνότερο και να χορηγείται ταχύτερα από τα 
διπλώματα ευρεσιτεχνίας. Έτσι, συνιστά χρήσιμο συμπλήρωμα των διπλωμάτων 
ευρεσιτεχνίας. Αυτή η μορφή προστασίας υφίσταται σήμερα στα περισσότερα κράτη 
μέλη σε πολύ διαφορετικές μορφές. Αυτή η κατάσταση μπορεί να δημιουργήσει 
εμπόδια στην υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς, να παρακωλύσει τις καινοτόμες 
δραστηριότητες και, με τον τρόπο αυτό, την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων. 
Είναι ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή προετοιμάζει σήμερα ένα Πράσινο Βιβλίο 
που απευθύνεται στους ενδιαφερόμενους κύκλους με προοπτική να σταθμίσει την 
αναγκαιότητα μιας κοινοτικής ενέργειας στον τομέα αυτόν. 
• Ενσωμάτωση και επιβολή της νομοθεσίας 
216. Γενικά τα κράτη μέλη μεταφέρουν στο εσωτερικό τους δίκαιο τις οδηγίες που 
εμπίπτουν στον οικείο τομέα με σχετικά σημαντικές καθυστερήσεις και συχνά μόνον 
91 
92 
93 COM(88) 496 τελικό, 28 Σεπτεμβρίου 1988 (ΕΕ C 10, 13/10/89) όπως τροποποιήθηκε 
από το COM(92) 589 τελικό, 16 Δεκεμβρίου 1992 (ΕΕ C 44, 16/02/93) και από το 
COM(94) 245 τελικό, 9 Ιουνίου 1994. 
COM(94) 344 τελικό, 30 Σεπτεμβρίου 1994 (ΕΕ C 290, 18/10/94). 
COM(94) 579 τελικό, 9 Δεκεμβρίου 1994 (ΕΕ C 390, 31/12/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
86 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
αφού κινηθεί η διαδικασία παραβάσεως. Όσον αφορά την οδηγία 89/104/ΕΟΚ* 
σχετικά με τα σήματα, οι καθυστερήσεις μεταφοράς στο εσωτερικό δίκαιο 
προκλήθηκαν από την έκδοση του κανονισμού σχετικά με το κοινοτικό σήμα. Πέντε 
κράτη μέλη δεν έχουν ακόμη γνωστοποιήσει τα εθνικά μέτρα εκτέλεσης (το Βέλγιο, 
η Γερμανία, η Ιρλανδία, το Λουξεμβούργο, οι Κάτω Χώρες και η Πορτογαλία). 
Σοβαρά προβλήματα υφίστανται με τις χώρες Benelux. Η ενιαία νομοθεσία στις 
χώρες Benelux δεν προβλέπει την αρχή της "σύγχυσης" που αποτελεί προϋπόθεση 
sine qua non για να ασκηθεί αγωγή λόγω παραποιήσεως/απομιμήσεως αν 
χρησιμοποιείται στην αγορά παρόμοιο σήμα. 
• Εξωτερική πτυχή 
217. Όσον αφορά την εξωτερική πτυχή της εσωτερικής αγοράς, η Κοινότητα, 
εκπροσωπούμενη από την Επιτροπή, πήρε μέρος ως ειδική αντιπροσωπεία στη 
διπλωματική διάσκεψη για τη σύναψη της συνθήκης επί του δικαίου των σημάτων 
υπό την αιγίδα της Παγκόσμιας Οργάνωσης Διανοητικής Ιδιοκτησίας (ΟΜΡΙ). 
Αυτή η συνθήκη απλουστεύει σημαντικά τις διαδικασίες καταχώρησης, παράτασης 
και μεταβίβασης των σημάτων, περιορίζοντας έτσι το κόστος της προστασίας τους. 
θα πρέπει να παροτρύνει τις επιχειρήσεις να κατοχυρώνουν σήματα. Η Επιτροπή 
πήρε επίσης μέρος τον Μάιο, εξ ονόματος της Κοινότητας, στην ομάδα εργασίας 
με στόχο την εκπόνηση του κανονισμού εφαρμογής της συμφωνίας της Μαδρίτης και 
του Πρωτοκόλλου της Μαδρίτης (συμβάσεις της ΟΜΡΙ που αφορούν τη διεθνή 
καταχώρηση σημάτων). 
Γ. Αγώνας κατά των παραποιήσεων/απομιμήσεων 
218. II Επιτροπή ανησυχεί επίσης για τον αγώνα κατά της πειρατείας, για την 
οποία πρέπει να τονισθεί ότι έχει αυξηθεί αισθητά μέσα στην Κοινότητα. Στις 22 
Δεκεμβρίου το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 3295/94* σχετικά με 
τη θέσπιση μέτρων για την απαγόρευση της ελεύθερης κυκλοφορίας, της εξαγωγής, 
της επανεξαγωγής και της υποβολής σε καθεστώς αναστολής των προϊόντων 
παραποίησης/απομίμησης και των πειρατικών προϊόντων. 
Α. Νομολογία του Δικαστηρίου 
219. Σε θέματα πνευματικής .ιδιοκτησίας πρέπει να τονισθεί η απόφαση που 
εξέδωσε το Δικαστήριο στις 20 Οκτωβρίου 1993 στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις 
Phil Collins και Patricia94. 
Τα ερωτήματα που υπεβλήθησαν στην υπόθεση αυτή ανέκυψαν στο πλαίσιο δίκης 
μεταξύ του Phil Collins, τραγουδιστή συνθέτη βρετανικής υπηκοότητας, και μιας 
εταιρείας διανομής δίσκων σχετικά με την εμπορία, στο γερμανικό έδαφος, ενός 
δίσκου λέιζερ όπου είχε ηχογραφηθεί, χωρίς τη συγκατάθεση του τραγουδιστή, μια 
συναυλία που είχε δώσει στις Ηνωμένες Πολιτείες. Η άλλη υπόθεση αφορούσε δίκη 
μεταξύ της EMI Electrola που κατείχε για το γερμανικό έδαφος αποκλειστικά 
δικαιώματα εκμεταλλεύσεως των ηχογραφήσεων από τις παραστάσεις που έδωσε στη 
94 Απόφαση του Δικαστηρίου της 20ης Οκτωβρίου 1993 στις συνεκδικασΟείσες 
υποθέσεις C-92/92 και C-326/92 - Συλλογή 1993, σ. 1-5145. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΙΠΙΣΠ 87 
Μεγάλη Βρετανία το 1958 και 1959 ο τραγουδιστής βρετανικής υπηκοότητας Cliff 
Richard, και της εταιρείας Patricia σχετικά με τη διάθεση (χπό αυτή την τελευταία στο 
γερμανικό εμπόριο φωνογραφημάτων που περιείχαν ηχογραφήσεις των 
προαναφερθεισονν παραστάσεων. 
Η γερμανική νομοθεσία σχετικά με την πνευματική ιδιοκτησία αποκλείει τους 
δημιουργούς και τους εκτελεστές ή ερμηνευτές καλλιτέχνες των άλλων κρατών 
μελών, καθώς και τους έλκοντες εξ αυτών δικαιώματα, από το αναγνωριζόμενο από 
την ίδια αυτή νομοθετική ρύθμιση στους ημεδαπούς δικαίωμα να απαγορεύουν την 
εμπορία, εντός του εθνικού εδάφους, ηχητικού υποθέματος που κατασκευάσθηκε 
χωρίς την συναίνεση τους, στην περίπτωση που η εκτέλεση του σχετικού έργου έγινε 
εκτός του εθνικού εδάφους. 
Με την απόφαση αυτή το Δικαστήριο αναγνώρισε ότι το δικαίωμα του δημιουργού 
και τα συγγενικά δικαιώματα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της συνθήκης, 
υπόκεινται αναγκαστικά, χωρίς να χρειάζεται καν να συνδεθούν με τις ειδικές 
διατάξεις των άρθρων 30*, 36*, 59* και 66 της συνθήκης, στη γενική αρχή της 
απαγόρευσης των διακρίσεων που τίθεται από το άρθρο 6 (πρώην άρθρο 7). Το 
Δικαστήριο διευκρίνισε ακολούθως το περιεχόμενο αυτής της διάταξης αναφέροντας 
ότι με την απαγόρευση "κάθε διάκρισης λόγω ιθαγενείας" επιβάλλει απόλυτα ίση 
μεταχείριση με τους υπηκόους του κράτους μέλους των προσώπων που βρίσκονται 
σε κατάσταση η οποία διέπεται από το κοινοτικό δίκαιο. Καθόσον εφαρμόζεται η 
εν λόγω αρχή, απαγορεύει σε ένα κράτος μέλος να εξαρτά τη χορήγηση 
αποκλειστικού δικαιώματος από την προϋπόθεση της ιδιότητας του ημεδαπού. Κατά 
το Δικαστήριο, είναι δυνατόν να γίνεται απευθείας επίκληση αυτής της αρχής 
ενώπιον του εθνικού δικαστηρίου εκ μέρους του δημιουργού ή καλλιτέχνη ενός 
άλλου κράτους μέλους ή εκ μέρους ελκόντων εξ αυτών δικαιώματα, προκειμένου να 
ζητηθεί η παροχή της προστασίας που παρέχεται στους ημεδαπούς δημιουργούς και 
καλλιτέχνες. 
Έπεται κυρίως από την απόφαση αυτή ότι τα κράτη μέλη υποχρεούνται να χορηγούν 
στους υπηκόους άλλων κρατών μελών τα ίδια δικαιώματα και την έκταση 
προστασίας που επιφυλάσσεται στους κατόχους εθνικών δικαιωμάτων. 
§4 - Δίκαιο των εταιρειών και οικονομικές πληροφορίες 
220. Το δίκαιο των εταιρειών εξελίσσεται και επιβάλλει προσαρμογή στις ανάγκες 
των επιχειρήσεων στη μεγάλη εσωτερική αγορά. Οι οδηγίες που εκδόθηκαν μέχρι 
σήμερα βάσει του άρθρου 54* της συνθήκης ΕΚ συνέβαλαν στην προσέγγιση των 
εθνικών δικαίων σχετικά με τη προστασία των μετόχων, των πιστωτών και των 
τρίτων. 
Εξάλλου, η Ενιαία Πράξη και η συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση αποβλέπουν 
στο να διευκολύνουν τη συνεργασία και την κινητικότητα των επιχειρήσεων για να 
τους επιτρέψουν να επωφεληθούν από τα πλεονεκτήματα της ενιαίας αγοράς. Η 
τήρηση, ωστόσο, της αρχής της επικουρικότητας που προβλέπεται από το άρθρο 3β* 
της συνθήκης καταλήγει στο να ευνοεί τις διεθνικές πτυχές του δικαίου των 
εταιρειών. 
221. Η Ευρωπαϊκή Εταιρεία παρουσιάζει στο πλαίσιο αυτό ιδιαίτερη σημασία. 
Σήμερα, οι επιχειρήσεις των διαφόρων κρατών μελών δεν μπορούν πάντοτε να 
συγχωνευθούν χωρίς να καταφύγουν σε πολύπλοκους και δαπανηρούς 
συνδυασμούς. Η δημιουργία της Ευρωπαϊκής Εταιρείας παρέχει στις επιχειρήσεις 
που το επιθυμούν την δυνατότητα να αναδιαρθρωθούν ευκολότερα με διεθνικέ»; 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
X8 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΛΝΛΛΥΊ ΙΚΙΙ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΙΙΣΠ 
συγχωνεύσεις. Επιτρέπει επίσης τις επιχειρήσεις που το επιθυμούν να μεταθέσουν 
την έδρα τους μέσα στην Κοινότητα χωρίς να χρειάζεται να προχωρήσουν σε λύση 
ή ανασύσταση. II πρόταση οδηγίας για την διασυνοριακή συγχώνευση των 
ανωνύμων εταιρειών (δέκατη οδηγία) θα μπορούσε επίσης να παίξει σημαντικό 
ρόλο σχετικά. Πρέπει να αναφερθεί ότι η ταχεία έκδοση αυτών των δύο κειμένων 
θεωρείται ως προτεραιότητα από τους επιχειρηματικούς κύκλους, όπως διαπιστώνει 
η UNICE στο υπόμνημα που απηύθυνε στη νέα Επιτροπή. 
222. Αλλα μέτρα που πρότεινε η Επιτροπή αναμένουν ακόμη την έγκριση του 
Συμβουλίου. Τα μέτρα αυτά αφορούν κατ'αρχάς τις δημόσιες προσφορές αγοράς 
(δεκάτη τρίτη οδηγία). Για την πρόταση αυτή η Επιτροπή δεσμεύτηκε στα 
Ευρωπαϊκά Συμβούλια του Εδιμβούργου και του Έσσεν να υποβάλει τροποποίηση 
που θα οριοθετήσει τα υφιστάμενα νομικού χαρακτήρα εμπόδια. 
223. Αφετέρου, όσον αφορά την πρόταση σχετικά με τη διάρθρωση των ανωνύμων 
εταιρειών (πέμπτη οδηγία), είκοσι χρόνια και πλέον μετά την αρχική πρόταση και 
ενόψει των τάσεων που διαπιστώθηκαν έκτοτε στο δίκαιο των εταιρειών 
περισσοτέρων κρατών μελών, φάνηκε απαραίτητο να ξεκινήσει μία μελέτη που 
αφορά την "απλοποίηση της ρύθμισης για τη λειτουργία των ανωνύμων εταιρειών 
στην Ευρωπαϊκή Ένωση". Λυτή η έρευνα έχει ως στόχο να προσδιορίσει τη 
σκοπιμότητα μιας απλοποίησης της νομοθεσίας που αφορά τις ανώνυμες εταιρείες 
προσαρμοσμένη στις ανάγκες αποτελεσματικότητας της διαχείρισης των 
επιχειρήσεων. Τα αποτελέσματα αυτής της μελέτης πρέπει να καταστούν γνωστά 
μέσα στο 1995. 
224. Στις 21 Μαρτίου το Συμβούλιο εξέδωσε την οδηγία 94/8/ΕΚ* για 
τροποποίηση της οδηγίας 78/660/ΕΚ* προκειμένου να ενσωματώσει τα 
αποτελέσματα της ανά πενταετία αναθεώρησης των ποσών που εκφράζονται σε ECU 
και που χρησιμεύουν για να προσδιορισθεί το ΕΝΣ από το οποίο τα κράτη μέλη 
χορηγούν παρεκκλίσεις ως προς τους ετήσιους λογαριασμούς. 
11 Επιτροπή, εξάλλου, θα αναζητήσει δυνατούς τρόπους βελτίωσης του επιπέδου της 
χρηματοοικονομικής πληροφόρησης μέσα στην Ένωση και θα εντείνει τις της 
Ενώσεως για την εναρμόνιση διεθνώς των λογιστικών θεμάτων. Ασκείται κάποια 
πίεση, ιδιαίτερα από επιχειρήσεις, για μία πρωτοβουλία της Κοινότητας προς την 
κατεύθυνση αυτή ενόψει της διεθνοποίησης των αγορών κεφαλαίων και της 
αύξουσας υπεροχής των αμερικανικών μεθόδων. 
Προκειμένου να γίνει μία ανασκόπηση των υφισταμένων εμποδίων σχετικά με την 
καθιέρωση εσωτερικής αγοράς λογιστικού ελέγχου, η Επιτροπή εκπόνησε μία μελέτη 
επί των κυρίων διαφορών στη νομοθεσία και τις ρυθμίσεις στα κράτη μέλη σχετικά 
με τον ρόλο, τις ευθύνες και τη θέση των ορκωτών λογιστών. 
225. Το 1994 το Συμβουλευτικό Φόρουμ Λογιστικών θεμάτων είχε δύο 
συναντήσεις, κατά τις οποίες συζητήθηκαν οι καταστάσεις ταμιακών εισροών και 
εκροών, τα θέματα που αφορούν το περιβάλλον στις χρηματοοικονομικές εκθέσεις 
και η εφαρμογή των αρχών προληπτικής εποπτείας και αντιστοιχίας υποχρεώσεων 
και ενεργητικού. Επί των θεμάτων αυτών προετοιμάζονται έγγραφα. Το Φόρουμ 
αποτελεί συμβουλευτικό σώμα εμπειρογνωμόνων από τα κύρια ενδιαφερόμενα μέρη 
για λογιστικά θέματα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, συμπεριλαμβανομένων εθνικών 
σωμάτων εκπονήσεως μεθόδων, από πρόσωπα που καταρτίζουν ετήσιους 
λογαριασμούς, χρήστες και ελεγκτές και καθηγητές λογιστικών θεμάτων. Κύριος 
ρόλος του είναι να συμβουλεύει την Επιτροπή σε λογιστικά ζητήματα και ως προς 
τους δυνατούς τρόπους διευκόλυνσης της περαιτέρω εναρμόνισης στο λογιστικό 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΙΙΣΠ 89 
τομέα. Από τη σύσταση του το 1990, το φόρουμ οριστικοποίησε έγγραφα εργασίας 
σε λογιστικά θέματα για κυβερνητικά δάνεια, μετατροπή αλλοδαπού συναλλάγματος 
και λογαριασμούς σχετικά με συμβάσεις χρηματοδοτικής μίσθωσης. Αυτά τα 
έγγραφα θα δημοσιευθούν από την Επιτροπή μέσα στο 1995. 
II επιτροπή επαφών για τις οδηγίες σχετικά με λογιστικά θέματα συνεδρίασε δύο 
φορές το 1994. Η επιτροπή επαφών είναι ένα σώμα που απαρτίζεται από 
εκπροσώπους των κρατών μελών και συστάθηκε με την τέταρτη οδηγία 
(78/660/ΕΟΚ*). Οι συζητήσεις περιστρέφονταν γύρω από τις διαπραγματεύσεις που 
έλίχβαν χώρα στο τμήμα εργασίας για τις μεθόδους καταρτίσεως των ετήσιων 
λογαριασμών της τεχνικής επιτροπής της IOSCO, τη σχέση μεταξύ λογιστικού 
ελέγχου για ζητήματα περιβάλλοντος και του υποχρεωτικού ελέγχου, εφαρμογή 
ορισμένων διατάξεων της έβδομης οδηγίας (83/349/ΕΟΚ*) και το μέλλον της 
εναρμόνισης των ενοποιημένων λογαριασμών στην Ευρωπαϊκή Ένωση. 
Τέλος, η Επιτροπή έφερε το 1994 ενώπιον του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου μία 
υπόθεση παράβασης της Γερμανίας σχετικά με μη υποβολή ετήσιων λογαριασμών 
από μεγάλο αριθμό εταιρειών σε αυτό το κράτος μέλος. 
§ 5 - Φορολογία 
Α. Έμμεση Φορολογία 
226. Ο απολογισμός μετά από δύο χρόνια λειτουργίας των νέων καθεστώτων ΦΠ Α 
και ειδικών φόρων κατανάλωσης είναι σε γενικές γραμμές θετικός και 
ενθαρρυντικός, παρότι εξακολουθούν να υπάρχουν κάποια προβλήματα. 
Το μεταβατικό καθεστώς ΦΠΛ υπήρξε αντικείμενο διαφόρων μελετών, τόσο με 
πρωτοβουλία ιδιωτικών επιχειρήσεων (μελέτες των Deloitte Touche Tohmatsu, KPMG 
Peat Marvick, BDI (ένωση γερμανικών βιομηχανιών), FEB (Federation des entreprises 
de Belgique))ooo και από ορισμένα κράτη μέλη (μελέτη των υπηρεσιών Η.Μ. Customs 
and Excise του Ηνωμένου Βασιλείου). Τα Euro-Info Centres έχουν επίσης διεξάγει 
μελέτη σχετικά με τη λειτουργία του νέου καθεστώτος ΦΠΛ. 
Η παραβολή των πορισμάτων των εν λόγω μελετών μεταξύ τους επιτρέπει την 
εξαγωγή ορισμένων στοιχείων που επιβεβαιώνουν τα κυριότερα συμπεράσματα της 
έκθεσης της Επιτροπής για τη λειτουργία του μεταβατικού καθεστώτος ΦΠΑ95 
227. Χάρη στην επιτροπή ακρόασης επιχειρήσεων, τη συμβουλευτική επιτροπή για 
τελωνειακά και φορολογικά θέματα, την ομάδα εργασίας υπ' αριθ. 1 της Επιτροπής 
(στην οποία εκπροσωπούνται οι φορολογικές διοικήσεις), στην επιτροπή ΦΠΑ και 
στην επιτροπή ειδικών φόρων κατανάλωσης, βρέθηκαν λύσεις σε πολλές περιπτώσεις 
για τα εν λόγω προβλήματα και εφαρμόσθηκαν διάφορες απλουστεύσεις 
(μεταχείριση των τριμερών συναλλαγών και της εργασίας φασόν. Διάφορες άλλες 
απλουστεύσεις, επίσης, για θέματα ΦΠΑ και ειδικών φόρων κατανάλωσης, 
αποτέλεσαν αντικείμενο επίσημων προτάσεων της Επιτροπής και διαβουλεύσεων στο 
Συμβούλιο. Οσον αφορά τον ΦΠΛ, πρόκειται για την πρόταση οδηγίας δεύτερης 
απλούστευσης (μεταχείριση ορισμένων αλυσιδωτών συναλλαγών, εργασιών επί 
κινητών αγαθών που συνεχίζουν να αποτελούν αντικείμενο διαβουλεύσεων στο 
πλαίσιο του Συμβουλίου. Όσον αφορά τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, η 
πρόταση οδηγίας περί μέτρων απλούστευσης (επεξήγηση του κειμένου της οδηγίας 
95 COM(94) 595 τελικό της 23ης Νοεμβρίου 1994 . 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
90 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
92/12/ΕΟΚ*, μεγαλύτερη ελαστικότητα ως προς ορισμένους κανόνες) εγκρίθηκε τον 
Δεκέμβριο του 1994. 
228. II Ιίπιτροπή άρχισε μία συγκριτική μελέτη των εθνικών φορολογικών 
νομοθεσιών (ΦΙ ΙΑ - ειδικοί φόροι κατανάλωσης) για τη μεταφορά του κοινοτικού 
δικαίου δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στο θέμα της αποτελεσματικής λειτουργίας των 
κανόνων αυτών όπως εφαρμόζονται στην πράξη96. 
Η πρώτη έκθεση αξιολόγησης των νέων μέτρων διοικητικής συνεργασίας που 
άρχισαν να ισχύουν από 1ης Ιανουαρίου 1993 στο πλαίσιο του μεταβατικού 
καθεστώτος ΦΠΑ καταλήγει στο συμπέρασμα ότι τα επιλεγέντα μέτρα επαρκούν 
(σύστημα VIES, μόνιμη επιτροπή διοικητικής συνεργασίας, CLO (Central Liaison 
Office)) για τους στόχους που καθορίζονται με τον σχετικό κανονισμό (ΕΟΚ) 
218/92* (Έκθεση (94) 262 τελικό)). 
Εξάλλου, προκειμένου να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ εθνικών διοικήσεων τέθηκε 
σε εφαρμογή ένα κοινοτικό πρόγραμμα εκπαίδευσης και ανταλλαγών υπαλλήλων 
των φορολογικών διοικήσεων με την επωνυμία Mattheus tax, όπως υπάρχει για 
τελωνειακά θέματα. Το εν λόγω πρόγραμμα επέτρεψε την ανταλλαγή εκατό 
υπαλλήλων επί δίμηνο κατά τη διάρκεια του 1994. 
229. Ωστόσο, οι δυσκολίες που συναντούν οι επιχειρήσεις θυμίζουν ότι δεν 
απολαμβάνουν όλες οι επιχειρήσεις και καταναλωτές τα πλεονεκτήματα που 
προσφέρει η ενιαία αγορά: η δικαιολόγηση του ενδοκοινοτικού χαρακτήρα των 
συναλλαγών τους, το βάρος των υποχρεώσεων αναγνώρισης και όιασάφισης, ο 
αποθαρρυντικός αντίκτυπος ορισμένων διατάξεων αποτελούν επίσης εμπόδια στην 
ανάπτυξη του εμπορίου μεταξύ κρατών μελών. Τα προβλήματα αυτά, σε συνδυασμό 
με την πολυπλοκότητα των εφαρμοζόμενων διατάξεων, οδηγούν στον σχηματισμό 
πολύπλοκων μηχανισμών εφαρμογής του κοινού συστήματος ΦΠΑ, θέτοντας έτσι 
σε κίνδυνο την απλότητα των εν λόγω αρχών λειτουργίας. 
Για τα συναντώμενα προβλήματα δεν πρόκειται να βρεθεί ικανοποιητική λύση στο 
πλαίσιο του μεταβατικού καθεστώτος διότι αποτελούν άμεσο και αναπότρεπτο 
αποτέλεσμα των διατάξεων της έκτης οδηγίας (σε θέματα τόπου φορολόγησης των 
συναλλαγών και τόπου έκπτωσης του φόρου) και των επιλογών του Συμβουλίου. 
230. II ανάλυση της πείρας που αποκτήθηκε στο πλαίσιο του μεταβατικού 
καθεστώτος θα αποτελέσει τη βάση για την εκπόνηση του οριστικού καθεστώτος. Στο 
πλαίσιο της προπαρασκευής του διαλόγου που προβλέπεται όσον αφορά τον 
χαρακτήρα του οριστικού καθεστώτος, η Επιτροπή οργάνωσε στις 27 και 28 Ιουνίου 
1994 συνέδριο το οποίο επέτρεψε τη διεξαγωγή διαβουλεύσεων μεταξύ όλων των 
ενδιαφερομένων κύκλων. 
Το οριστικό καθεστώς ΦΠΑ πρέπει να λάβει ιδιαίτερα υπόψη τα εξής στοιχεία: 
• την απλότητα όσον αφορά τους φορολογούμενους και τις εθνικές 
φορολογικές διοικήσεις· 
• την ισότητα και ουδετερότητα της φορολογίας των εσωτερικών και 
ενδοκοινοτικών συναλλαγών· 
• τις συνέπειες στην προσέγγιση των συντελεστών ΦΠΑ. 
• τις συνέπειες στην εναρμόνιση του δικαιώματος έκπτωσης, των 
απαλλαγών, των ειδικών καθεστώτων (ιδίως για τις μικρές 
επιχειρήσεις)· 
96 ΕΕ αριθ C 189 της 12ης Ιουλίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΛΝΛΛΥΊΊΚΠ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΙΙΣΠ (>Ι 
• τον έλεγχο και την καταπολέμηση της απάτης· 
• την εγγύηση του ύψους των φορολογικών εσόδων για τα κράτη μέλη 
και την Κοινότητα. 
Η σπουδαιότητα του θέματος αυτού απαιτεί μία φιλόδοξη προσέγγιση από μέρους 
της Επιτροπής και συνεπάγεται διεξοδική προπαρασκευή και διαβουλεύσεις 
μεγάλου εύρους με τους ενδιαφερόμενους κύκλους. 
Η Επιτροπή προτίθεται να υποβάλει στο Συμβούλιο ECOFIN, το ταχύτερο δυνατόν, 
τους προσανατολισμούς του οριστικού καθεστώτος ΦΠΑ. 
Β. Αμεση φορολογία 
231. Τα φορολογικά καθεστώτα που ισχύουν στα κράτη μέλη συνεχίζουν να 
εμποδίζουν την καλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Οι διαφορές που υπάρχουν 
ανάμεσα στα εθνικά φορολογικά καθεστώτα, αφενός, εμποδίζουν την επέκταση των 
επιχειρήσεων προς άλλες εθνικές αγορές και, αφετέρου, δημιουργούν εμπόδια για 
την ελεύθερη κυκλοφορία των ατόμων. II Επιτροπή έχει επικεντρώσει τις 
προσπάθειες της στους εξής πέντε τομείς: 
την κατάργηση της διπλής φορολόγησης επί διασυνοριακών 
εισοδημάτων και κερδών 
στην εισαγωγή ενός πιο ουδέτερου συστήματος φορολογίας των 
αποταμιεύσεων 
στη δημιουργία ενός ουδέτερου συστήματος φορολογίας των 
ασφαλιστικών υπηρεσιών 
στη φορολόγηση όσων είναι εγκατεστημένοι σε ένα κράτος μέλος αλλά 
εργάζονται σε άλλο· και 
στη βελτίωση του φορολογικού περιβάλλοντος των MME, οι οποίες 
αντιμετωπίζουν ιδιαίτερα προβλήματα κατά την ανάπτυξη των 
δραστηριοτήτων τους πέραν των εθνικών συνόρων. 
Ωστόσο, οι προσπάθειες αυτές δεν είχαν ως αποτέλεσμα κάποια σημαντική πρόοδο, 
πράγμα ιδιαίτερα δύσκολο δεδομένου ότι οι αποφάσεις του Συμβουλίου για 
φορολογικά θέματα εξακολουθούν να απαιτούν ομοφωνία. 
232. Συγκεκριμένα οι MME δεν είναι ακόμη σε θέση να αξιοποιήσουν πλήρως τα 
πλεονεκτήματα της ενιαίας αγοράς και συναντούν προβλήματα στο νομικό και 
φορολογικό πλαίσιο στο οποίο λειτουργούν. Συχνά φορολογούνται βαρύτερα, και 
έχουν αναλογικά μεγαλύτερο κόστος όταν συναλλάσσονται σε διασυνοριακό επίπεδο 
σε σχέση με δραστηριότητες σε καθαρά εθνικό επίπεδο. Επειδή γενικά πιστεύεται ότι 
οι MME συμβάλλουν σημαντικά στη δημιουργία απασχόλησης και στην οικονομική 
ανάπτυξη, η Επιτροπή ανέλαβε τις εξής πρωτοβουλίες για να βελτιωθεί η κατάσταση 
τους: 
• στις 25 Μαΐου 1994 εξέδωσε ανακοίνωση σχετικά με τη βελτίωση του 
φορολογικού περιβάλλοντος των MME97, στην οποία προσδιορίζει τα 
εξής τέσσερα πεδία δράσης: ισότιμη φορολογική μεταχείριση μεταξύ 
επιχειρήσεων υπό εταιρική μορφή και μη· μείωση των διοικητικών 
επιβαρύνσεων MME που ξεκινούν διασυνοριακές δραστηριότητες 
φορολογώντας τα μόνιμα καταστήματα τους στη χώρα όπου εδρεύουν 
97 ΕΕ αριθ C 187 της 9ης Ιουλίου 1994, σ. 5-11. 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
92 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΙΙΣΠ 
κατάλληλη φορολογική μεταχείριση των επενδύσεων κεφαλαίων 
κινδύνου και φορολόγηση της μεταβίβασης επιχειρήσεων 
• παράλληλα, εξέδωσε σύσταση καλώντας τα κράτη μέλη να 
επανορθώσουν τα αρνητικά αποτελέσματα των προοδευτικών 
συντελεστών επί του φόρου εισοδήματος που επιβάλλεται στις 
ατομικές επιχειρήσεις και τις προσωπικές εταιρίες για την 
επανεπένδυση κερδών (94/390/ΕΚ*) και να καταργήσουν τα 
φορολογικά εμπόδια στον μετασχηματισμό της νομικής μορφής των 
επιχειρήσεων, ιδίως των ατομικών επιχειρήσεων και των προσωπικών 
εταιριών 
• στις 7 Δεκεμβρίου 1994, μετά την ανακοίνωση της 23ης Ιουλίου 1994, 
εξέδωσε σύσταση καλώντας τα κράτη μέλη να λάβουν μέτρα για τη 
βελτίωση του φορολογικού πλαισίου σχετικά με τη μεταβίβαση της 
ιδιοκτησίας των MME, με στόχο τη διαφύλαξη του ιστού των 
επιχειρήσεων αυτών και των θέσεων εργασίας τις οποίες 
προσφέρουν98. 
Η βελτίωση του φορολογικού πλαισίου αποτελεί συνεχή μέριμνα. Η Επιτροπή θα 
λάβει υπόψη της τις αντιδράσεις στους τέσσερις άξονες που αναφέρονται στην 
ανακοίνωση της 25ης Μαΐου 1994 όταν αποφασίσει πώς θα χειρισθεί το θέμα της 
φορολόγησης των μόνιμων καταστημάτων και των επενδύσεων κεφαλαίων κινδύνου. 
233. 11 διπλή φορολόγηση παραμένει ένας περιοριστικός παράγοντας στην ομαλή 
λειτουργία της εσωτερικής αγοράς για τις εταιρίες, και η πρόοδος όσον αφορά την 
έγκριση προτάσεων σχετικά με την μείωση του φαινομένου αυτού από την Επιτροπή 
είναι βραδεία. Στις 30 Νοεμβρίου 1994, η Επιτροπή απέσυρε την πρόταση οδηγίας 
με την οποία καταργείται η παρακράτηση φόρου στους τόκους και τις πληρωμές 
δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας επειδή δεν υπήρχε ομοφωνία στο Συμβούλιο 
ως προς το κατά πόσον ήταν επιθυμητή. Εξαιτίας του ότι το πρόβλημα της διπλής 
φορολογίας των τόκων και των πληρωμών δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας 
δεν έχει εξαλειφθεί, η Επιτροπή θα συνεχίσει να εργάζεται για την εξεύρεση λύσης, 
που μπορεί να οδηγήσει σε νέες νομοθετικές προτάσεις. Από την άλλη πλευρά, το 
Συμβούλιο δεν έχει ακόμη συζητήσει τις προτάσεις για την επέκταση του πεδίου των 
οδηγιών σχετικά με τις μητρικές-θυγατρικές εταιρίες και τις συγκεντρώσεις ούτε την 
πρόταση οδηγίας με την οποία οι εταιρίες μπορούν να λαμβάνουν υπόψη τις ζημίες 
που σημείωσαν τα μόνιμα καταστήματα ή οι θυγατρικές τους σε άλλα κράτη μέλη. 
Γενικά, η κατάσταση όσον αφορά την φορολογία των επιχειρήσεων στην ενιαία 
αγορά εξακολουθεί να μην είναι ικανοποιητική. 
234. Ωστόσο, το Συμβούλιο συγκλήθηκε επανειλημμένα για να συζητήσει το θέμα 
της φορολόγησης των αποταμιεύσεων. Το Συμβούλιο αναζήτησε μία αποδεκτή για 
όλους λύση βασιζόμενη στην συνύπαρξη συστημάτων παρακράτησης του φόρου στην 
πηγή και συστημάτων δήλωσης προκειμένου να εξασφαλισθεί κάποιο ελάχιστο 
επίπεδο φορολόγησης. 
Τα κράτη μέλη θεωρούν ότι η συνύπαρξη των διαφόρων συστημάτων φορολόγησης 
απαιτεί κάποια εξισορρόπηση της ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των κρατών που 
εφαρμόζουν σύστημα παρακράτησης του φόρου στην πηγή και γενικά τηρούν το 
τραπεζικό απόρρητο, και τα υπόλοιπα κράτη μέλη. Επίσης τόνισαν ότι είναι 
98 COM(94) 3312 τελικό της 7ης Δεκεμβρίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 93 
απαραίτητο οποιαδήποτε λύση σε επίπεδο Κοινότητας να διατηρεί την 
ανταγωνιστικότητα των οικονομικών κέντρων της Ένωσης. Μέχρι στιγμής δεν έχει 
επιτευχθεί συμφωνία ως προς το δύσκολο αυτό θέμα. Ωστόσο, όλα τα κράτη μέλη 
συμφώνησαν να υπογράψουν και να επικυρώσουν την Συμφωνία Αλληλοβοήθειας 
για ποινικές υποθέσεις (του 1959) (την οποία δεν έχει ακόμη υπογράψει η 
Ιρλανδία) και το πρόσθετο Πρωτόκολλο της σχετικά με τα φορολογικά αδικήματα 
(του 1978) (το οποίο δεν έχει ακόμη επικυρωθεί από το Βέλγιο και το 
Λουξεμβούργο). 
235. Η Επιτροπή συνέστησε ομάδα εργασίας για την απλούστευση των μεθόδων 
παρακράτησης του φόρου στην πηγή για τόκους, μερίσματα και δικαιώματα. 
Υπάρχει κάποια συμφωνία επί της αρχής όσον αφορά την χρήση της άμεσης 
εφαρμογής μειωμένων φορολογικών συντελεστών αντί για την επιστροφή του φόρου 
και την χρήση ενός ενιαίου εντύπου II ομάδα εργασίας συγκεντρο>νει το')ρα την 
προσοχή της στις αναγκαίες πρακτικές διαδικασίες. 11 εφαρμογή κοινής προσέγγισης 
στην πιστοποίηση του τόπου εγκατάστασης εξακολουθεί να βρίσκεται υπό συζήτηση. 
236. Από 1ης Ιουλίου 1994, τέθηκε σε ισχύ η οδηγία τρίτης γενεάς περί ασφαλειών 
(92/96/ΕΟΚ*), δίνοντας έτσι τη δυνατότητα στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις να 
πωλούν τα προϊόντα τους υπέρ των συνόρων χωρίς να χρειάζεται να είναι 
εγκατεστημένες στα κράτη μέλη στα οποία δραστηριοποιούνται. Ωστόσο τα 
φορολογικά συστήματα ορισμένων κρατών μελών εξακολουθούν να κάνουν διάκριση 
μεταξύ των ασφαλειών που πωλεί ένας εδραιωμένος ασφαλιστής και εκείνων ενός 
μη εγκατεστημένου ασφαλιστή όσον αφορά τη μεταχείριση τους. Κατά κανόνα, η 
διάκριση αφορά την δυνατότητα αφαίρεσης από το φορολογητέο εισόδημα των 
ασφαλίστρων που καταβαλλει ο ασφαλισμένος, παρότι μπορεί να αφορά επίσης την 
φορολογία των εσόδων από ασφάλειες του εξωτερικού. Οι διαφορές αυτές 
αποτελούν εμπόδιο για τις διασυνοριακές πωλήσεις ασφαλειών σε ορισμένα κράτη 
μέλη και εμποδίζουν την ανάπτυξη της εσωτερικής αγοράς ασφαλειών. Η Επιτροπή 
συζητά με τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη το συμβιβάσιμο των εθνικονν αυτών 
φορολογικών διατάξεων με τις Οεμ.ελΐ(ί)δεις ελευθερίες της Συνθήκης ΕΚ. II ομΛοα 
εργασίας που συστάθτικε με τα κράτη μέλη για την επίλυση τοιν ευρύτεροι θεμάτων 
όσον αφορά την πρόληψη της απώλειας φόρων από διασυνοριακές ασφάλειες σε 
περίπτωση που κάποιες από τις εν λόγω εθνικές διατάξεις καταργηθούν, συνέχισε 
τις εργασίες της. Το 1994, η ομάδα εργασίας εξέτασε δύο δυνατές λύσεις, αμφότερες 
βασιζόμενες στην ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ κρατών μελών όσον αφορά τις 
ασφάλειες ζωής και τους ασφαλισμένους. Ωστόσο, τα κράτη μέλη δεν κατάφεραν 
μέχρι στιγμής να καταλήξουν ομόφωνα σε κάποια κοινή προσέγγιση. 
237. Επιπλέον, στο πλαίσιο της οδηγίας 77/799/ΕΟΚ* της 19ης Δεκεμβρίου 1977 
περί της αμοιβαίας συνδρομής των αρμοδίων αρχών των κρατών μελών στον τομέα 
των άμεσων φόρων, πραγματοποιήθηκαν δύο συναντήσεις μεταξύ των κρατών μελών 
και της Επιτροπής, με σκοπό να βελτιωθεί η διαδικασία της επεξεργασίας 
πληροφοριών. Οι συναντήσεις αυτές οδήγησαν στην εισαγωγή ορισμένων εσωτερικών 
κατευθυντήριων γραμμών όσον αφορά τον τρόπο ανταλλαγής πληροφοριών κατόπιν 
αιτήσεως, καθώς και ενός κώδικα δεοντολογίας ως προς τον χρόνο ανταπόκρισης 
στις αιτήσεις, σε τελική ανάλυση πρέπει να ωφελήσει και τις επιχειρήσεις. 
238. Μετά τη σύσταση της Επιτροπής 94/79/ΕΚ99 του Δεκεμβρίου του 1993 για τη 
φορολόγηση των ατόμων τα οποία εργάζονται σε κράτος μέλος διαφορετικό από 
99 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
94 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
εκείνο στο οποίο έχουν την μόνιμη κατοικία τους, η Επιτροπή συνέχισε να λαμβάνει 
πολυάριθμες καταγγελίες και ερωτήσεις σχετικά με τις περιπτώσεις αυτές. Η 
Επιτροπή υποστηρίζει ότι είναι απαράδεκτο για άτομα που ζουν μεν σε ένα κράτος 
μέλος αλλά λαμβάνουν το μεγαλύτερο μέρος των εισοδημάτων τους από κάποιο 
άλλο να φορολογούνται βαρύτερα από τα άτομα που ζουν και εργάζονται στο ίδιο 
κράτος μέλος. Αυτό αντιτίθεται στη θεμελιώδη αρχή της ελεύθερης κυκλοφορίας των 
εργαζομένων που προβλέπεται στο άρθρο 48 της Συνθήκης ΕΚ. Μετά από ακρόαση 
τον Οκτώβριο του 1994, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο εξέδωσε σχετική απόφαση τον 
Φεβρουάριο του 1995 για μία σοβαρή υπόθεση (Finanzamt Koeln - Altstadt κατά 
Schumacker C-279/93). Στην περίπτωση εκείνη ένας βέλγος υπήκοος εγκατεστημένος 
στο Βέλγιο απεκόμιζε ολόκληρο σχεδόν το εισόδημα του από απασχόληση στη 
Γερμανία. Διεκδίκησε ορισμένα φορολογικά πλεονεκτήματα και απαλλαγές που 
σύμφωνα με τη γερμανική νομοθεσία χορηγούνταν μόνο σε μόνιμους κατοίκους της 
Γερμανίας, και συγκεκριμένα μία μείωση του φορολογητέου εισοδήματος του χάρη 
στον τρόπο φορολογίας των παντρεμένων ζευγαριών (;,;). II απόφαση του 
δικαστηρίου, που εκδόθηκε στις 14 Φεβρουαρίου 1995, ήταν υπέρ του ενάγοντος και 
με το τρόπο αυτόν επικύρωσε την θέση της Επιτροπής, όπως παρουσιάζεται στην 
σύσταση της. 
§ 6 - Μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις 
239. Η αναγνώριση του σημαντικού ρόλου των MME όσον αφορά την ανάπτυξη 
και τη δημιουργία απασχόλησης, η πολιτική επιχειρήσεων της Κοινότητας 
επικεντρώνεται στη δημιουργία του κατάλληλου περιβάλλοντος που θα συμβάλλει 
στη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων, ιδίως των μικρών και 
μεσαίων, και στην παροχή των υπηρεσιών υποστήριξης που απαιτούνται 
προκειμένου να αξιοποιηθούν οι ευκαιρίες που προσφέρει η εσωτερική αγορά. Το 
πολυετές αυτό πρόγραμμα αποσκοπεί στην καλύτερη πρόσβαση των επιχειρήσεων 
σε κοινοτικές πληροφορίες, στη βελτίωση των δικτύων αναζήτησης συνεργατών που 
προσφέρουν ευκαιρίες συνεργασίας, στη λήψη μέτρων για την παροχή άμεσης 
διασύνδεσης μεταξύ επιχειρηματιών και στην προώθηση δυνατοτήτων υπεργολαβίας 
και μεγαλύτερης συμμετοχής στις δημόσιες συμβάσεις. 
Α. Πληροφόρηση 
240. Η παροχή βασικών πληροφοριών αποτελεί όλο και μεγαλύτερη ανάγκη για 
MME που επιθυμούν να αξιοποιήσουν τις ευκαιρίες που προσφέρει η εσωτερική 
αγορά. Το δίκτυο Ευρωπαϊκών Κέντρων Πληροφόρησης (EIC), για να βοηθήσει τις 
MME προσφέρει σήμερα μία βελτιωμένη σειρά υπηρεσιών που συμπεριλαμβάνει 
πληροφορίες σχετικά με τις προδιαγραφές και την πιστοποίηση, τις δυνατότητες 
δημοσίων συμβάσεων (μέσω ειδικού λογισμικού) και τον εντοπισμό των κατάλληλων 
επαφών σε άλλα κράτη μέλη. Τα EIC έχουν αποδείξει ότι αποτελούν πολύτιμη πηγή 
αναλυτικών πληροφοριών σχετικά με τις εμπειρίες που έχουν αποκομίσει οι MME 
ως προς τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Έχουν επίσης ενεργήσει εξ ονόματος 
MME που αντιμετωπίζουν προβλήματα αλλά δεν επιθυμούν να υποβάλουν επίσημα 
καταγγελία 
Β. Συνεργασία 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 95 
241. Η Επιτροπή έχει επεκτείνει τα μεγάλα της δίκτυα προώθησης της συνεργασίας 
μεταξύ το>ν επιχειρήσεων, δηλαδή το Business Cooperation Network (BC-Net) και το 
Business Cooperation ('entre. To BC-Net διαθέτει 530 μέλη σε πέντε ηπείρους, 495 στα 
κράτη μέλη και 35 σε 26 άλλα κράτη. Το 1994 το δίκτυο προο'ΚΙησε 8.300 περιγραφές 
συνεργασίας εμπορικού, τεχνικού ή χρηματοδοτικού χαρακτήρα. Το δίκτυο BRE, που 
έχει περίπου 500 ανταποκριτές σε 59 χώρες υπέστη διάφορες τεχνικές και 
λειτουργικές βελτιώσεις το 1994. 
To Europartenariat αποτελεί πρωτοβουλία της Επιτροπής για την ενθάρρυνση της 
εταιρικής και άλλου είδους συνεργασίας μεταξύ MME από λιγότερο ανεπτυγμένες 
περιοχές ή/και περιοχές σε βιομηχανική παρακμή με άλλες επιχειρήσεις της Ένωσης. 
Εκδηλώσεις του Europartenariat οργανώθηκαν στο Gdansk, όπου συμμετείχαν 400 
πολωνικές επιχειρήσεις και στο Bilbao όπου συμμετείχαν 480 ισπανικές επιχειρήσεις. 
Γ. Μέτρα στήριξης 
242. Στα μέτρα για τη στήριξη των επιχειρήσεων περιλαμβάνονται πειραματικά 
προγράμματα όσον αφορά την επαγγελματική εκπαίδευση, την τυποποίηση και την 
πιστοποίηση, τη χρηματοδότηση, την έρευνα και την τεχνολογική ανάπτυξη και την 
εμπορία. 
Το δίκτυο Euromanagement που περιλαμβάνει εκπαιδευτικούς και συμβουλευτικούς 
φορείς ξεκίνησε πειραματικά προγράμματα προπαρασκευής στελεχών επιχειρήσεων 
με στόχο να τους βοηθήσει να συμμετάσχουν ενεργά στην εσωτερική αγορά και να 
αξιοποιήσουν τις ευκαιρίες που προσφέρει.Στο πλαίσιο ενός προγράμματος 843 
επιχειρήσεις αξιολογήθηκαν και έλαβαν συμβουλές από ειδικούς σε θέματα 
τυποποίησης, πιστοποίησης, ποιοτικού ελέγχου και ασφάλειας στην εργασία. Στόχος 
του προγράμματος ήταν να σχηματισθεί μία σαφέστερη εικόνα των προβλημάτων 
που προκαλούνται στους τομείς αυτούς από την προσαρμογή στις ευρωπαϊκές 
προδιαγραφές. 
Το δεύτερο Ευρωπαϊκό Συνέδριο Βιοτεχνιών και μικρών επιχειρήσεων με τίτλο 
"Βιοτεχνίες και μικρές επιχειρήσεις, το κλειδί για την ανάπτυξη, (χπασχόληση και 
καινοτομία" πραγματοποιήθηκε στο Βερολίνο στις 26 και 27 Σεπτεμβρίου 1994. 
Πάνω από 1200 εκπρόσωποι βιοτεχνιών και μικρών επιχειρήσεων από την 
Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη ΕΟΧ συμμετείχαν σε έξι εργαστήρια και τη 
συνεδρίαση της ολομέλειας με στόχο τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των 
βιοτεχνιών και των μικρών επιχειρήσεων και τη διευκόλυνση της ένταξης τους στην 
εσωτερική αγορά. 
Δ. Εμπόριο 
243. Διάφορες μελέτες για θέματα που ενδιαφέρουν τις εμπορικές MME της 
Ένωσης έχουν ανατεθεί καλύπτοντας, μεταξύ άλλων, την ανάλυση του αντίκτυπου 
της απαλλαγής κατά κατηγορίες για διανομείς κινητηρίων οχημάτων, τον ρόλο των 
ανεξάρτητων οργανωμένων δικτύων στον εκσυγχρονισμό του εμπορίου και τις 
διαρθρωτικές μεταβολές στο λιανικό εμπόριο στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής 
Ένωσης. 
Στο πλαίσιο του προγράμματος Commerce 2000, η Επιτροπή προκήρυξε διαγωνισμό 
για την προώθηση της συνεργασίας στον τομέα της εκπαίδευσης και της τεχνολογίας 
που οδήγησε στην υπογραφή 55 συμβάσεων για τη συγχρηματοδότηση μελετών 
σκοπιμότητας. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τ > 1994 
% ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΛΝΛΛΥΊΊΚΙΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
Ε. Πρόσβαση σε χρηματοδοτικούς πόρους 
244. Πολλές μικρές και μεσαίου μεγέθους επιχειρήσεις εξακολουθούν να μην είναι 
σε θέση να εκμεταλλευθούν τα πλεονεκτήματα της εσωτερικής αγοράς εξαιτίας 
συνεχιζόμενων προβλημάτων όσον αφορά τη χρηματοδότηση. Η Στρογγυλή Τράπεζα 
κορυφαίων εκπροσώπων του τραπεζικού τομέα που συγκάλεσε ο Επίτροπος Vanni 
d' Archirafi το 1993 εξέτασε τις καλύτερες πρακτικές εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης 
και διαφόρους τρόπους για τη βελτίωση των σχέσεων μεταξύ τραπεζών και MME 
ενα') μελέτησετον καλύτερο τρόπο των χρηματοδοτικών μέσων που έχει στη διάθεση 
της η Ευρωπαϊκή Ένωση προς όφελος των MME. II Στρογγυλή Τράπεζα υπέβαλε 
την τελική της έκθεση στην Επιτροπή στις 19 Μαΐου 1994. Εκτός από τις συστάσεις 
της σχετικά με τη δανειοδότηση από τράπεζες, οι υπόλοιπες αφορούν τη σύσταση 
μίας ευρωπαϊκής αγοράς κεφαλαίων για MME και το ρόλο του ΕΝΤ στη βελτίωση 
του γενικότερου φορολογικού περιβάλλοντος των MME. 
ΣΤ. Μεταφορά επιχειρήσεων 
245. Ενώ οι MME διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο για την ανάπτυξη και τη 
δημιουργία απασχόλησης, δυστυχώς, χιλιάδες MME χάνονται κάθε χρόνο εξαιτίας 
προβλημάτων συνδεδεμένων με την μεταβίβαση τους. Η Επιτροπή εξέδωσε ένα τον 
Ιούλιο του 1994100 συμβουλευτικό έγγραφο που σχολιάσθηκε ευρύτατα και οργάνωσε 
δημόσια ακρόαση στις 17 Οκτωβρίου 1994 με τα ενδιαφερόμενα μέρη. Με βάση τις 
ιδέες που προέκυψαν από τη διαδικασία διαβουλεύσεων, στις 7 Δεκεμβρίου 1994101 
εκδόθηκε σύσταση σχετικά με τη μεταβίβαση MME, απευθυνόμενη στα κράτη μέλη. 
Στόχος της σύστασης είναι να καταργηθούν τα κύρια εμπόδια για την επιτυχή 
μεταβίβαση επεκτείνοντας σε όλη την Κοινότητα πρωτοβουλίες που μέχρι σήμερα 
περιορίζονταν σε μεμονωμένα κράτη μέλη. Συγκεκριμένα, (χπό τα κράτη μέλη 
ζητήθηκε να λάβουν μέτρα με στόχο την ευαισθητοποίηση των ιδιοκτητών στα 
προβλήματα που συνδέονται με τη μεταβίβαση και την ενθάρρυνση τους να 
προετοιμασθούν για το ενδεχόμενο αυτό κατά τη διάρκεια της ζωής τους ως εξής: 
δημιουργώντας το χρηματοοικονομικό πλαίσιο που αρμόζει σε μία 
επιτυχημένη μεταβίβαση* 
δίνοντας τη δυνατότητα στους επιχειρηματίες να προετοιμασθούν για 
την μεταβίβαση προσφέροντας τους τα κατάλληλα μέσα· 
διασφαλίζοντας την συνέχεια των εταιρικών δεσμών και της ατομικής 
ιδιοκτησίας σε περίπτωση θανάτου ενός εταίρου ή του ιδιοκτήτη· 
προβλέποντας την επιτυχή μεταβίβαση εντός της οικογενείας 
διασφαλίζοντας ότι οι φόροι κληρονομιάς και δωρεάς δεν 
υπονομεύουν την επιβίωση της επιχείρησης· 
προσφέροντας φορολογικά κίνητρα στους επιχειρηματίες για τη 
μεταβίβαση των επιχειρήσεων τους πωλώντας τες, κυρίως όταν δεν 
υπάρχει άλλο μέλος της οικογένειας για να συνεχίσει την επιχείρηση. 
100 ΕΕ αριθ C 204 νης 23ης Ιουλίου 1994, σ.1. 
101 COM(94) 3312 τελικό της 7ης Δεκεμβρίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 97 
Η εφαρμογή των μέτρων που συνιστώνται στα κράτη μέλη θα επιτρέψει την 
επιβίωση των επιχειρήσεων, ιδίως των MME, και των θέσεων εργασίας που 
προσφέρουν (βλ. επίσης σημείο 232 παραπάνω, σχετικά με την άμεση φορολογία). 
§ 7 - Εμπορικές επικοινωνίες 
246. Οι εμπορικές επικοινωνίες καλύπτουν όλα τα είδη των εμπορικών 
επικοινωνιών (διαφήμιση, χορηγίες, άμεσο μάρκετιγκ και δημόσιες σχέσεις). Επειδή 
όλοι οι τομείς της βιομηχανίας και των υπηρεσιών της ευρωπαϊκής οικονομίας 
έχουν σχέση με αυτές, οι εμπορικές επικοινωνίες διέπονται από πληθώρα 
διαφορετικών νομοθετικών ρυθμίσεων. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή πιστεύει ότι μία 
συνεκτική πολιτική στον τομέα αυτόν απαιτεί να ενισχυθεί ο εσωτερικός 
συντονισμός. Στο πλαίσιο της προπαρασκευής της δημοσίευσης το 1995 μίας 
Πράσινης Βίβλου για το θέμα αυτό, η Επιτροπή ολοκλήρωσε έναν ευρύ κύκλο 
διαβουλεύσεων με όλους τους ενδιαφερομένους σχετικά με τον ρόλο των εμπορικών 
επικοινωνιών στην εσωτερική αγορά και τους δυνητικούς περιορισμούς στην 
κυκλοφορία των υπηρεσιών αυτών στην Ένωση. Τα αποτελέσματα των τριών 
σεμιναρίων που πραγματοποιήθηκαν το 1993 συμπληρώθηκαν από μία έρευνα 
(χγοράς που κάλυψε όλη την Ένωση και από ένα ανοικτό ταχυδρομικό 
ερωτηματολόγιο. 
247. II Πράσινη Βίβλος θα περιγράφει τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να 
επιτευχθεί μεγαλύτερος συντονισμός βάσει (i) μίας εκ βάθρων αναθεώρησης του 
ρόλου των εμπορικών επικοινωνιών στην Ένωση και (ϋ) μία ανάλυση του 
ρυθμιστικού πλαισίου που καλύπτει αυτά τα είδη επικοινωνίας, θα περιλαμβάνει: 
• Κατευθυντήριες γραμμές λειτουργίας που θα εξηγούν την πολιτική 
προσέγγιση της Επιτροπής, βάσει των στόχων για τους οποίους είναι 
αρμόδια· 
• Εξήγηση του τρόπου εφαρμογής των αρχών της επικουρικότητας και 
της αναλογικότητας· 
• Αξιολόγηση και πρόταση για ένα κεντρικό σημείο επαφών και 
παρακολούθησης της αγοράς σε σχέση με τις εμπορικές επικοινωνίες 
εντός της Επιτροπής· 
• Έναν κατάλογο των δυνητικών προβλημάτων πολιτικής σε 
συγκεκριμένους τομείς που θα χρειασθούν περαιτέρω μελέτη. 
§ 8 - Μέσα μαζικής ενημέρωσης 
Α. Ιδιοκτησία των μέσων μαζικής ενημέρωσης 
248. Στην Πράσινη Βίβλο "Πολυφωνία και συγκέντρωση στα μέσα μαζικής 
ενημέρωσης στην εσωτερική αγορά"102 είχαν επισημανθεί ορισμένα εμπόδια στην 
καλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς που οφείλονται στην ανομοιογένεια των 
εθνικών νομοθετικών ρυθμίσεων σχετικά με την ιδιοκτησία των μέσων μαζικής 
ενημέρωσης (τηλεόραση, ραδιόφωνο, τύπος). Στόχος των εν λόγω διατάξεων είναι 
να διατηρηθεί η πολυφωνία, επιβάλλοντας κυρίως ορισμένους περιορισμούς στη 
σωρευτική ιδιοκτησία από το ίδιο πρόσωπο πολλών επιχειρήσεων μέσων μαζικής 
102 COM(92) 480 τελικό, 23 Δεκεμβρίου 1992. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
98 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
ενήμεροκιης ταυτόχρονα, ϊ 11 Ιράοινη Βίβλος κατέληγε με την παρουσίαση διαφόρου 
εναλλακτικών λύσεων. Με βάση τη διαδικασία διαβούλευσης που προβλέπει η 
Πράσινη Βίβλος, συγκεντρώθηκαν διάφορες απόψεις που διατύπωσαν οι 
ενδιαφερόμενοι κύκλοι καθώς και οι γνώμες της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής103 και του Κοινοβουλίου104, το οποίο εξέδωσε στις 20 Ιανουαρίου 1994 
σχετικό ψήφισμα. 
Π Επιτροπή εξέδωσε στις 5 Οκτωβρίου μια ανακοίνωση προς το Κοινοβούλιο και 
το Συμβούλιο σχετικά με τη συνέχεια που πρέπει να δοθεί σ'αυτή τη διαδικασία 
διαβούλευσης105. Η ανακοίνωση αυτή αποτελεί μια ενδιάμεση έκθεση στην οποία 
παρουσιάζονται αναλυτικά οι διαβουλεύσεις σχετικά με το κατά πόσο είναι 
αναγκαία μια κοινοτική παρέμβαση. Το συμπέρασμα που καταλήγει είναι ότι 
ενδέχεται να χρειασθεί μια πρωτοβουλία σε κοινοτικό επίπεδο σχετικά με την 
ιδιοκτησία των μέσων μαζικής ενημέρωσης και ότι κατά συνέπεια πρέπει να 
συνεχισθεί η διαβούλευση. Ο δεύτερος κύκλος διαβουλεύσεων θα επιτρέψει να 
επιβεβαιωθεί ή να απορριφθεί η ανάγκη πρωτοβουλίας και να συγκεντρωθούν τα 
βασικά στοιχεία αξιολόγησης που είναι αναγκαία για τον προσδιορισμό του 
περιεχομένου της ενδεχόμενης πρωτοβουλίας. Την άνοιξη του 1995 διανεμήθηκε ένα 
ερωτηματολόγιο το οποίο συνοδεύεται (χπό δύο μελέτες προκειμένου να 
συγκεντρωθούν οι σχετικές απαντήσεις. 
Β. Νομική προστασία των κρυπτογραφημένων σημάτων ραδιοτηλεοπτικών 
μεταδόσεων 
249. 'Οπως ανακοινώθηκε στο στρατηγικό πρόγραμμα, ετοιμάζεται η σύνταξη μιας 
Πράσινης Βίβλου για την προστασία των κρυπτογραφημένων σημάτων 
ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης. Πράγματι, η υπάρχουσα νομική αβεβαιότητα όσον 
αφορά την προστασία των κρυπτογραφημένων τηλεοπτικών υπηρεσιών και οι 
διαφορετικές λύσεις που υιοθετούν οι ισχύουσες εθνικές νομοθεσίες, εμποδίζουν όχι 
μόνο την κυκλοφορία αυτών των υπηρεσιών, αλλά και τις ανταλλαγές 
(χποκωδικοποιητών των σχετικών σημάτων. Στην Πράσινη Βίβλο θα εκτιμάται κατά 
πόσον μπορούν να συμβάλουν ορισμένα νέα κοινοτικά μέτρα στην εξάλειψη των 
εμποδίων της κυκλοφορίας των κρυπτογραφημένων τηλεοπτικών υπηρεσιών και 
των (χποκωδικοποιητών. 
250. Έχουν ήδη πραγματοποιηθεί δύο μελέτες σχετικά με την προστασία των 
υπηρεσιών κρυπτογραφημένων ραδιοτηλεοπτικών μεταδόσεων. Η πρώτη μελέτη 
στρεφόταν γύρω από τις οικονομικές και τεχνικές πτυχές του θέματος και 
αναφερόταν κυρίως στα συστήματα κρυπτογράφησης που χρησιμοποιούνται σήμερα, 
τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα τους καθώς και τις αδυναμίες τους. Η δεύτερη 
μελέτη είχε σαν αντικείμενο τις νομικές πτυχές του θέματος. Περιλάμβανε μια 
ανάλυση των παραγόντων που καθόρισαν την ανάπτυξη των υπηρεσιών 
κρυπτογραφημένης ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης, τις αιτίες της πειρατείας καθώς 
και τις νομικές λύσεις που υιοθετήθηκαν κατά καιρούς. 
103 ΕΕ C 304 της 10ης Νοεμβρίου 1993, σελίδα 17. 
104 ΕΕ C 44 της !4 Φεβρουαρίου 1994, σελ. 177. 
105 COM(94) 353, 5 Οκτωβρίου 1994 (ΕΕ C 323 της 21/11/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 99 
Επί του παρόντος έχει αρχίσει μια τρίτη μελέτη σχετικά με τις εθνικές ρυθμίσεις 
που ισχύουν στην Ένωση, προκειμένου να δκχπιστωθεί κατά πόσο συμβιβάζονται 
με τις αρχές της εσωτερικής αγοράς. Επιπλέον, στη διάρκεια του 1994 
πραγματοποιήθηκαν επαφές με τους ενδιαφερόμενους επαγγελματικούς κύκλους 
(φορείς ραδιοτηλεοπτικών μεταδόσεων, καλωδιακής διανομής, δικαιούχους 
πνευματικής ιδιοκτησίας) προκειμένου να διαπιστωθούν τα προβλήματα που 
προκύπτουν (χπό την παρούσα νομική κατάσταση. Κατά τις επαφές (χυτές 
υπογραμμίστηκε το ενδιαφέρον των επαγγελματικών αυτών κύκλων για την 
πρωτοβουλία της Επιτροπής. Πράγματι, οι επαγγελματίες αυτοί, είτε είναι 
δημιουργοί είτε φορείς μεταδόσεων, αισθάνονται την ανάγκη για μεγαλύτερη 
προστασία των υπηρεσιών κρυπτογραφημένης ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης, πράγμα 
το οποίο θα επέτρεπε την ανάπτυξη της παροχής υπηρεσιών μέσα) δορυφόρου προς 
το ευρωπαϊκό κοινό. Θα ακολουθήσουν διάφορες συναντήσεις με τους εν λόγω 
επαγγγελματικούς κύκλους προκειμένου να συζητηθούν τα κοινοτικά μέτρα που θα 
ληφθούν ενδεχομένως. Το σχέδιο της Πράσινης Βίβλου πρόκειται να ολοκληρωθεί 
κατά το πρώτο εξάμηνο του 1995. 
Γ. ΙΙολιτική στον οπτικοακουστικό τομέα 
251. Η Επιτροπή εξέδωσε στις 6 Απριλίου 1994 μια Πράσινη Βίβλο σχετικά με 
τις "στρατηγικές επιλογές για την ενίσχυση της βιομηχανίας προγραμμάτων στο 
πλίχίσιο της οπτικοακουστικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης"106. Η εν λόγω 
Ι Ιράσινη Βίβλος επικεντρώνεται σε ένα ειδικό ζήτημα του οπτικοακουστικού τομέα, 
την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής βιομηχανίας κινηματογραφικών και τηλεοπτικών 
προγραμμάτων. Άνοιξε έτσι μια συζήτηση σχετικά με τις μελλοντικές επιλογές, η 
οποία στρέφεται γύρω από τρεις γραμμές δράσης, και συγκεκριμένα: 
• τους κανόνες του παιχνιδιού, 
• τα χρηματοδοτικά κίνητρα σε επίπεδο της Ένωσης, 
• τη σύγκλιση των εθνικών συστημάτων. 
Π Πράσινη Βίβλος έγινε αντικείμενο εκτενών διαβουλεύσεων με τους 
επαγγελματικούς κύκλους και ιδίως κατά την Ευρωπαϊκή Συνδιάσκεψη επί 
οπτικοακουστικών θεμάτων που πραγματοποιήθηκε τον Ιούλιο του 1994. 
Με βάση τα αποτελέσματα των εργασιών της Συνδιάσκεψης και τις διάφορες 
(χπόψεις που διατυπώθηκαν από τις συμμετέχουσες επαγγελματικές ενώσεις, τους 
οικονομικούς παράγοντες και τις εθνικές αρχές, άρχισαν οι εργασίες για την 
εκπόνηση προτάσεων σχετικά με το πρόγραμμα MEDIA και την αναθεώρηση της 
οδηγίας "τηλεόραση χωρίς σύνορα" (οδηγία 89/552/ΕΟΚ*). 
§ 9 - Προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα 
252. Το Συμβούλιο εσωτερικής αγοράς κατέληξε σε πολιτική συμφωνία το 
Δεκέμβριο του 1994 σχετικά με την τροποποιημένη πρόταση οδηγίας για την 
προστασία των ιδιωτών έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα 
και την ελεύθερη κυκλοφορία των εν λόγω δεδομένων (102). II κοινή θέση 
υιοθετήθηκε από το Συμβούλιο στις 20 Φεβρουαρίου 1995. 
106 COM(94) 96, 4 Ιουνίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ· 1994 
100 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΛΛΥΊΊΚΙΙ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
Στόχος της οδηγίας είναι να περιοριστούν οι αποκλίσεις μεταξύ των εθνικών 
νομοθεσιών σχετικά με την προστασία των δεδομένων, στο βαθμό που είναι 
αναγκαίος για την άρση των εμποδίων της ελεύθερης κυκλοφορίας των δεδομένων 
προσωπικού χαρακτήρα εντός της ΕΕ. Ως εκ τούτου, κάθε φυσικό πρόσωπο του 
οποίου τα δεδομένα αποτελούν αντικείμενο επεξεργασίας στην Κοινότητα θα 
απολαμβάνει ισότιμη προστασία των δικαιωμάτων του, και ιδίως του απαραβίαστου 
της ιδιωτικής ζωής, ανεξάρτητα από το κράτος μέλος στο οποίο γίνεται η 
επεξεργασία. 
253. Μέχρι σήμερα, οι διαφορές μεταξύ των εθνικών νομοθεσιών όσον αφορά την 
προστασία των δεδομένων δημιουργούσαν εμπόδια στη διαβίβαση δεδομένων 
προσωπικού χαρακτήρα μεταξύ κρατών μελών, ακόμη και στις περιπτώσεις κατά τις 
οποίες τα κράτη αυτά έχουν επικυρώσει τη σύμβαση του Συμβολίου της Ευρώπης 
του 1981 σχετικά με την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα. Λυτό 
δημιουργούσε ιδιαίτερα προβλήματα, για παράδειγμα, στις επιχειρήσεις κατά τη 
διαβίβαση δεδομένων σχετικών με τους υπαλλήλους τους μεταξύ των καταστημάτων 
τους σε διάφορα κράτη μέλη. 
Τα εν λόγω εμπόδια κατά τη διαβίβαση των δεδομένων θα μπορούσαν να 
παρακωλύσουν σοβαρά τη μελλοντική ανάπτυξη των υπηρεσιών στην κοινωνία των 
πληροφοριών, ιδιαίτερα εκείνων που εξαρτώνται από τα δεδομένα προσωπικού 
χαρακτήρα, όπως οι χρηματοοικονομικές υπηρεσίες και οι πωλήσεις εξ αποστάσεως. 
Όπως υπογραμμίζεται στην έκθεση που υπέβαλε η ομάδα Bangemann στο 
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Κέρκυρας: "χωρίς την ασφάλεια του δικαίου που παρέχει 
μια προσέγγιση που καλύπτει όλη την Ένωση, η έλλειψη εμπιστοσύνης των 
καταναλωτών θα υπονομεύσει την ταχεία ανάπτυξη της κοινωνίας των 
πληροφοριών". Ως εκ τούτου, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Κέρκυρας ζήτησε την 
ταχεία έγκριση της οδηγίας για την προστασία των δεδομένων. 
254. Για να αποτραπούν οι καταχρήσεις των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα 
και να εξασφαλιστεί η ενημέρωση του προσώπου στο οποίο αναφέρονται τα 
δεδομένα σχετικά με. την ύπαρξη της επεξεργασίας, η οδηγία θα θεσπίζει κοινούς 
κανόνες οι οποίοι θα τηρούνται από εκείνους οι οποίοι συγκεντρώνουν, τηρούν ή 
διαβιβάζουν δεδομένα προσωπικού χαρακτήρα στα πλαίσια των οικονομικών ή 
διοικητικών τους δραστηριοτήτων ή στα πλαίσια των δραστηριοτήτων της ένωσης 
στην οποία ανήκουν. 
Συγκεκριμένα, θα υπάρχει υποχρέωση να συγκεντρώνονται δεδομένα μόνο για 
καθορισμένους, σαφείς και νόμιμους σκοπούς, και να τηρούνται μόνο εφόσον είναι 
συναφή προς το θέμα, ακριβή και ενημερωμένα. Η οδηγία θα διατυπώνει επίσης την 
αρχή της σύννομης επεξεργασίας, ούτως ώστε η συγκέντρωση των στοιχείων να είναι 
όσον το δυνατόν πιο διαφανής. Η οδηγία θα απαιτεί να υπάρχει η κατάλληλη νομική 
βάση για όλες τις επεξεργασίες δεδομένων. Οι έξι νομικές βάσεις που ορίζονται στην 
οδηγία είναι: συγκατάθεση, σύμβαση, έννομη υποχρέωση, ζωτικό συμφέρον του 
προσώπου στο οποίο αναφέρονται τα δεδομένα ή εξισορρόπηση μεταξύ των θεμιτών 
συμφερόντων των προσώπων που ελέγχουν τα δεδομένα και των προσώπων για τα 
οποία τηρούνται τα δεδομένα. 
255. Τα πρόσωπα στα οποία αναφέρονται τα δεδομένα θα διαθέτουν ορισμένα 
σημαντικά δικαιώματα, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και το δικαίωμα 
πρόσβασης στα δεδομένα, το δικαίωμα ενημέρωσης σχετικά με την προέλευση των 
δεδομένων (αν η πληροφορία αυτή είναι διαθέσιμη), το δικαίωμα διόρθωσης των 
δεδομένων που είναι ανακριβή, το δικαίωμα προσφυγής σε περίπτωση παράνομης 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 101 
επεξεργασίας και το δικαίωμα του προοοιπου να αντιτάσσεται στη χρήση τ(1)ν 
δεδομένοι του σε ορισμένες περιπτα'κιεις (γκχ π,(χράδειγμ.(χ, ιδιώτες θα έχουν 
δικαίωμα να ζητήσουν χωρίς επιβάρυνση να μ,ην τους αποστέλλεται απευθείας 
διαφημιστικό υλικό χωρίς να αναφέρουν κανένα ειδικό λόγο). 
Σε περίπτωση δεδομένων που αφορούν την εθνική ή φυλετική καταγωγή, τα πολιτικά 
φρονήματα, τις θρησκευτικές ή φιλοσοφικές πεποιθήσεις, τη συμμετοχή σε 
συνδικαλιστικές οργανώσεις ή δεδομένα που αφορούν την υγεία ή την σεξουαλική 
ζωή ενός προσώπου, η οδηγία θα ορίζει ότι δεν μπορεί να γίνει επεξεργασία τους 
παρά μόνο με την ρητή συναίνεση του εν λόγω προσώπου, εκτός από ειδικές 
περιπτώσεις, όπως αυτή της ύπαρξης σημαντικού δημόσιου συμφέροντος (π.χ. για 
ιατρική επιστημονική έρευνα), εφόσον αποδεικνύεται η ύπαρξη των δεουσών 
εγγυήσεων. 
Η κοινή θέση έχει σταλεί από το Συμβούλιο στο Κοινοβούλιο για δεύτερη ανάγνωση 
και έγκριση με τη διαδικασία συναπόφασης. 
Τμήμα 6 - Δημόσιες συμβάσεις 
256. Στη διάρκεια του 1994, το κοινοτικό νομοθετικό πλαίσιο των δημοσίων 
συμβάσεων συμπληρώθηκε με την έναρξη ισχύος των τελευταίων κωδικοποιημένων 
οδηγιών. Επιπλέον, διάφορες σημαντικές αποφάσεις του Δικαστηρίου επέφεραν 
διευκρινίσεις σε ορισμένα θέματα του δικαίου των δημοσίων συμβάσεων. Η 
Επιτροπή προσπάθησε να λάβει υπόψη της σε μεγαλύτερο βαθμό τα ιδιαίτερα 
προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι MME κατά τη συμμετοχή τους στις διαδικασίες 
ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων με τη διοργάνωση ενός σεμιναρίου που ήταν 
αφιερωμένο ειδικά στο πρόβλημα αυτό και με την εξέταση διαφόρων συγκεκριμένων 
μέτρων που θα μπορούσαν να βοηθήσουν τις MME. Στο πεδίο των εξωτερικών 
σχέσεων, στις 15 Απριλίου 1994, υπογράφηκε στο Μαρακές η νέα συμφωνία για τις 
δημόσιες συμβάσεις στα πλαίσια του γύρου της Ουρουγουάης (βλ. τμήμα 9.) 
§ 1 - Εξέλιξη και εφαρμογή του νέου νομοθετικού πλαισίου 
Α. Εφαρμογή του κοινοτικού νομικού πλαισίου 
257. Μετά την έναρξη ισχύος το 1994 των τελευταίων κωδικοποιημένων οδηγιών 
(οδηγίες 93/36/ΕΟΚ*, 93/37/ΕΟΚ* και 93/38ΕΟΚ*), η Επιτροπή έχει εντείνει τον 
έλεγχο της ενσωμάτωσης των οδηγιών, με τη λήψη μέτρων κατά των κρατών μελών 
που δεν είχαν τηρήσει τη γενική υποχρέωση κοινοποίησης των πράξεων 
συμμόρφωσης και με την εξέταση των εθνικών διατάξεων που θεσπίστηκαν για την 
εφαρμογή των οδηγιών αυτών καθώς και για τις παλαιότερες οδηγίες. 
258. Λαμβάνοντας υπόψη τις παρεκλίσεις που έχουν επιτραπεί για την Ισπανία, 
την Ελλάδα και την Πορτογαλία όσον αφορά την προθεσμία ενσωμάτωσης της 
οδηγίας 93/38/ΕΟΚ* (καθώς και της οδηγίας 90/531/ΕΟΚ*), διαπιστώνεται ότι τα 
περισσότερα κράτη μέλη δεν τήρησαν την υποχρέωση ενσωμάτωσης των οδηγιών 
93/36/ΕΟΚ* και 93/38/ΕΟΚ* πριν από τις 14 Ιουνίου 1994 και την 1η Ιουλίου 1994 
αντίστοιχα, ενώ εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές καθυστερήσεις για 
ορισμένες παλαιότερες οδηγίες, και συγκεκριμένα για την οδηγία 92/50/ΕΟΚ* 
("υπηρεσίες") και την οδηγία 92/13/ΕΟΚ*. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
102 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
Από τις είκοσι τρεις διαδικασίες για παράβαση λόγω μη κοινοποίησης των εθνικών 
μέτρων που υιοθετήθηκαν για την εφαρμογή των οδηγιών, εννέα εξ (χυτών κινήθηκαν 
το 1994 και αφορούν την οδηγία 93/36/ΕΟΚ*. 
Εξάλλου, από την εξέταση των κοινοποιηθέντων μέτρων διαπιστώθτικαν πέντε νέες 
περιπτώσεις παράβασης εκτός από τις δέκα έξι για τις οποίες είχαν ήδη κινηθεί 
διαδικασίες τα προηγούμενα χρόνια. Οι περιπτώσεις αυτές αφορούν συχνά θέματα 
α9Χήζ και ενδέχεται να θέσουν σε κίνδυνο το άνοιγμα των δημοσίων συμβάσεων στα 
εν λόγω κράτη μέλη. 
Όσον αφορά την οδηγία 92/50/ΕΟΚ*, η κατάσταση φαίνεται ανησυχητική, δεδομένου 
ότι τα περισσότερα κράτη μέλη δεν έχουν κοινοποιήσει εθνικά μέτρα εκτέλεσης, ούτε 
(χναμένεται η θέσπιση τους στο άμεσο μέλλον, ενώ τα υπόλοιπα έχουν υιοθετήσει 
μέτρα τα οποία πολλές φορές δεν φαίνονται ιδιαίτερα ικανοποιητικά. 
Η Επιτροπή, όπως ήταν φυσικό, συνέχισε τις διαδικασίες που κινήθηκαν κατά τον 
έλεγχο της ενσωμάτωσης των προηγούμενων οδηγιών (71/305/ΕΟΚ* για τα έργα 
όπως τροποποιήθηκε και 88/295/ΕΟΚ* για τις προμήθειες όπως τροποποιήθηκε) και 
άσκησε σε μια περίπτωση προσφυγή στο Δικαστήριο κατά της Γερμανίας για 
εσφαλμένη ενσωμάτωση. 
259. Εν συνεχεία, η Επιτροπή άσκησε εντατικότερο έλεγχο για την εφαρμογή των 
κανόνων από τις διάφορες αναθέτουσες αρχές ή αναθέτοντες φορείς σε κάθε κράτος 
μέλος. Το 1994, οι έλεγχοι αυτοί επικεντρώθηκαν, κυρίως, στους όρους υπό τους 
οποίους ανατίθενται στα διάφορα κράτη μέλη οι συμβάσεις για την προμήθεια 
φαρμακευτικών προϊόντων. Επιπλέον, η Επιτροπή ασχολήθηκε με όλες τις 
παραβάσεις που διαπιστώθηκαν κατόπιν καταγγελιών ή αυτεπάγγελτα κατά την 
εφαρμογή των κανόνων του κοινοτικού δικαίου στον τομέα των δημοσίων 
συμβάσεων (οδηγίες και άρθρα της συνθήκης)· ο αριθμός των παραβάσεων αυτών 
διπλασιάστηκε από το προηγούμενο έτος, πιθανόν λόγω της προοδευτικής επέκτασης 
της εφαρμογής των διατάξεων των οδηγιών, ιδίως μετά την έναρξη ισχύος των πιο 
πρόσφατων κειμένων. 
α) Παρεμβάσεις της Επιτροπής 
260. Λπό τις διακόσιες έξι υποθέσεις που εξετάσθηκαν το 1994 (από τις οποίες 
εκατόν είκοσι μία ανέκυψαν το 1994), η Επιτροπή προέβη σε διευθέτηση, κατά το 
1994, εξήντα έξι υποθέσεων χωρίς να ολοκληρωθεί η διαδικασία για παράβαση. Για 
το σκοπό αυτό θεσπίστηκε μια διαδικασία διαλόγου και διαβουλεύσεων (ιδιαίτερα 
μέσω διμερών συσκέψεων με τα μεμονωμένα κράτη μέλη για τη συζήτηση μιας 
σειράς θεμάτων) προκειμένου να δοθεί στα κράτη μέλη η νομική και τεχνική 
συνδρομή που χρειάζονται και να αναζητηθούν αμοιβαία αποδεκτές λύσεις στις 
υφιστάμενες διαφορές, οι οποίες είναι σύμφωνες με το κοινοτικό δίκαιο. Αξίζει να 
αναφερθούν ορισμένα παραδείγματα. 
Ελλάδα 
261. Για την κατασκευή ενός υδαταγωγού στο Ρέρεσση είχε ανατεθεί μια σύμβαση 
δημοσίων έργων χωρίς να τηρηθούν οι κανόνες δημοσιότητας με τη δημοσίευση 
σχετικής προκήρυξης. Οι ελληνικές αρχές είχαν επικαλεσθεί τον επείγοντα 
χαρακτήρα του έργου και το γεγονός ότι η σύμβαση συνδέεται με την κατασκευή του 
υδαταγωγού του Εύηνου. Η Επιτροπή δεν δέχτηκε τους ισχυρισμούς αυτούς, επειδή 
η ξηρασία υπήρχε επί μεγάλο χρονικό διάστημα και οι δύο υδαταγωγοί 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 103 
αποτελούσαν δύο εντελώς διαφορετικά έργα. Μετά από διαβήματα της Επιτροπής, 
η ελληνική κυβέρνηση δέχτηκε να ακυρωθεί η ανάθεση της σύμβασης. 
Πορτογαλία 
262. Κατά την ανάθεση μιας σύμβασης για την προμήθεια εξοπλισμού 
πληροφορικής, ο ενδιαφερόμενος πορτογαλικός δημόσιος οργανισμός, αφού προέβη 
σε αξιολόγηση των προσφορών, απέρριψε τις δύο επικρατέστερες προσφορές με 
βάση κριτήρια τα οποία δεν είχαν προβλεφθεί ούτε στην προκήρυξη ούτε στα τεύχη 
δημοπράτησης. Η Επιτροπή είχε, επιπλέον, διαπιστώσει παραβάσεις των άρθρων 30* 
και 59* της συνθήκης ΕΚ. Τελικά, οι πορτογαλικές αρχές ακύρωσαν τη σύμβαση και 
επανέλίχβαν τη διαδικασία. 
Βέλγιο 
263. Για την κατασκευή ενός κτιρίου το οποίο προορίζεται για τις ανάγκες του 
φλαμανδικού εκτελεστικού σώματος, ανατέθηκε μία σύμβαση έργου χωρίς 
προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης. Μετά από παρέμβαση της Επιτροπής, οι 
βελγικές αρχές αναγκάστηκαν να δεχθούν τη σύνταξη συγγραφής υποχρεώσεων και 
τη δημοσίευση των σχετικών προκηρύξεων. 
Ιταλία 
264. Στο Mezzogiorno υπήρχε ένα σύστημα περιφερειακών προτιμήσεων βάσει του 
οποίου το 30% των δημοσίων συμβάσεων προμηθειών και υπηρεσιών που 
ανατίθενται από τη διοίκηση προορίζεται για τις τοπικές επιχειρήσεις. 
Το Δικαστήριο είχε ήδη την ευκαιρία να κηρύξει το καθεστώς αυτό ασυμβίβαστο με 
το άρθρο 30* της συνθήκης, στην απόφαση "Du Pont de Nemours" της 20ής Μαρτίου 
1990 °7. Μετά από νέα παρέμβαση της Επιτροπής, οι ιταλικές αρχές ανέλαβαν μία 
μεταρρύθμιση της νομοθεσίας τους, καταργ(ί)ντας τις διατάξεις που καθιερώνουν 
προτιμησιακό καθεστώς υπέρ των επιχειρήσεων που βρίσκονται στο Mezzogiorno, 
ώστε να παύσουν με τον τρόπο αυτό οι παραβάσεις του κοινοτικού δικαίου. 
Γερμανία 
265. Ο Δήμος του Αμβούργου είχε δημοσιεύσει μία προκήρυξη για την προμήθεια 
στρωτήρων από σκυρόδεμα, που παρέπεμπε αποκλειστικά στα εσωτερικά πρότυπα 
της Deutsche Bundesbahn και δεχόταν μόνο την τεχνική εμπειρία σε προμήθειες 
ανάλογων προϊόντων που πιστοποιεί η Deutsche Bundesbahn. Κατόπιν συζητήσεων 
μεταξύ της Επιτροπής και των γερμανικών αρχών, η αναθέτουσα αρχή διέκοψε τη 
διαδικασία και δέχθηκε να επαναληφθεί λαμβάνοντας υπόψη τις παρατηρήσεις της 
Επιτροπής. 
266. Αν και οι διαδικασίες ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων έχουν εναρμονιστεί σε 
κοινοτικό επίπεδο, εξακολουθούν να υπάρχουν εμπόδια τα οποία εμπίπτουν 
ενδεχομένως στο πεδίο εφαρμογής των άρθρων 30 και επόμενα*. Ένα σχετικό 
παράδειγμα αποτελούν οι εθνικοί κανόνες που καθιερώνουν συστήματα 
προτιμήσεων, βάσει των οποίων ένα ορισμένο μέρος των δημοσίων συμβάσεων που 
αναθέτουν οι διοικητικές αρχές προορίζεται για τις επιχειρήσεις που είναι 
εγκατεστημένες σε ορισμένες περιοχές της εθνικής επικράτειας. Επίσης, η Επιτροπή 
107 Απόφαση του Δικαστηρίου της 20ής Μαρτίου 1990 στην υπόθεση 21/88 - Συλλογή 
1990 σ. 1-0889. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
104 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
δκχπίστοκιε ότι (χπό ορισμένες προκηρύξεις προκύπτει ότι δεν γίνεται ορθή 
εφαρμογή της αρχής της αμοιβαίας αναγνο')ρισης ανεξάρτητα (χπό την αξία των 
συμβάσεων (κατο')τερη ή ανώτερη των ορίων που θέτουν οι σχετικές οδηγίες). 
β) Αποφάσεις του Αικαστηρίου 
267. Αξίζει να αναφερθούν τέσσερις σημαντικές υποθέσεις, ενώ άλλες είναι ακόμη 
εκκρεμείς ενώπιον του Δικαστηρίου και αναμένεται σύντομα η έκδοση των σχετικών 
αποφάσεων: 
ΔΕΚ. 3 Μαοτίου 1994. Επιτροπή κατά Ισπανίας, υπόθεση C-328/82 ("Φαρμακευτικά 
προϊόντα") 8 
268. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έκρινε ότι η βασική νομοθεσία περί κοινωνικής 
ασφάλισης που επιτρέπει στις διοικητικές αρχές να αναθέτουν δημόσιες συμβάσεις 
προμήθειας φαρμακευτικών προϊόντων που προορίζονται για ιδρύματα κοινωνικής 
ασφάλισης με διαδικασία απευθείας ανάθεσης είναι αντίθετη προς την οδηγία 
77/62/ΕΟΚ*. Το Δικαστήριο θεωρεί ότι οι μόνες εξαιρέσεις που επιτρέπονται (χπό 
την εφαρμογή της οδηγίας 77/62/ΕΟΚ* είναι εκείνες που αναφέρονται περιοριστικά 
και ρητά και ότι οι παρεκκλίσεις από τους κανόνες που σκοπούν να διασφαλίσουν 
την αποτελεσματική άσκηση δικαιωμάτων που αναγνωρίζει η συνθτ'ικη στον τομέα 
των συμβάσεων δημοσίων προμηθειών, πρέπει να ερμηνεύονται στενά109· το βάρος 
της αποδείξεως του ότι συντρέχουν πράγματι οι εξαιρετικές περιστάσεις που 
δικαιολογούν την παρέκκλιση φέρει όποιος τις επικαλείται- οι προϋποθέσεις αυτές 
πρέπει να συντρέχουν σωρευτικώς110. 
Διάταξη του Προέδρου του Δικαστηρίου της 22ας Απριλίου 1994. Επιτροπή κατά 
Βελγίου, υπόθεση C-87/94 ("Λεωφορεία της Βαλλονίας")111 
269. Ο Πρόεδρος του Δικαστηρίου, παράλληλα με την απόρριψη της αίτησης της 
Επιτροπής για αναστολή των εννόμων συνεπειών μιας σύμβασης προμήθειας 
λεωφορείων, αναγνώρισε το δικαίωμα κίνησης διαδικασίας για τη λήψη προσωρινών 
μέτρων προκειμένου να παύσει η σοβαρή και ανεπανόρθωτη ζημία που μπορεί να 
προκαλέσει η εκτέλεση της επίδικης σύμβασης. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, 
πάντο>ς, ο Πρόεδρος δέχθηκε, μετά από στάθμιση των σχετικών συμφερόντων, τον 
ισχυρισμό που επικαλέσθηκαν οι βελγικές αρχές σχετικά με το μεγάλο βαθμό 
παλαιότητας των λεωφορείων. 
Η απόφαση αφήνει να εννοηθεί, εξάλλου, ότι η Επιτροπή δεν πρέπει να δέχεται 
τετελεσμένα γεγονότα και διατηρεί τη δυνατότητα να εφαρμόζει το άρθρο 186* της 
συνθήκης για να ζητά από το Δικαστήριο την αναστολή της εκτέλεσης συμβάσεων 
που έχουν ανατεθεί κατά παράβαση των κοινοτικών κανόνων. Η νομολογία αυτή 
108 
109 
110 
111 Απόφαση του Δικαστηρίου της 3ης Μαΐου 1994 στην υπόθεση C-328/92 - Συλλογή 
1994, σ. 1-1569. 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 18ης Μαρτίου 1992 στην υπόθεση C-24/91 -
Συλλογή 1992, σ. 1-1989 - σκέψη 36. 
Οπ.π.-σκέψη 13, για την αντίστοιχη διάταξη που εφαρμόζεται στις συμβάσεις 
δημοσίων έργων. 
Διάταξη του Προέδρου του Δικαστηρίου της 22ας Απριλίου 1994 στην υπόθεση C-
97/94 R - Συλλογή 1994, σ. 1-1395. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΑΡΎΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣ1Ι 105 
μπορεί να αποτελέσει αποτελεσματική προειδοποίηση για τις αναθέτουσες αρχές οι 
οποίες παραβιάζουν τους κοινοτικούς κανόνες στον τομέα των δημ,οσίονν 
συμβάσεων. 
ΔΕΚ. 14 Απριλίου 1994. Ballast Nedam Groep κατά Βελγίου, υπόθεση C-389/92112 
270. Η προδικαστική αυτή απόφαση αφορά την άρνηση ενός κράτους μέλους να 
εγγράψει στον κατάλογο των αναγνωρισμένων εργοληπτών τις εταιρείες που δεν 
διαθέτουν οι ίδιες υλικό και προσωπικό, ενώ είναι συνδεδεμένες με εταιρείες που 
διαθέτουν τα μέσα αυτά. 
Ευθυγραμμιζόμενο με τη θέση της 1 επιτροπής καθώς και με τα συμπεράσματα του 
Γενικού Εισαγγελέα, το Δικαστήριο δέχθηκε ότι στην οδηγία περί δημοσίων έργων 
επιβεβαιώνεται ότι μία εταιρεία (holding), χωρίς κατ' ανάγκη να είναι εργολήπτης 
ή προμηθευτής των αγαθών που αποτελούν αντικείμενο της σύμβασης, μπορεί επίσης 
να γίνει δεκτή σε μία δημοπράτηση. Ωστόσο, εάν ο προσφέρων δεν έχει ο ίδιος τα 
μέσα για την εκτέλεση της σύμβασης, αναγνωρίζεται στην αναθέτουσα αρχή το 
δικαίωμα να διαπιστώσει κατά πόσο, λόγω ιδιαίτερων δεσμών, ο υποψήφιος μπορεί 
"πράγματι" να προσφύγει στα μέσα και τους πόρους που διαθέτουν αυτές οι άλλες 
εταιρείες (σκέψη 18 και διατακτικό). 
ΔΕΚ. 26 Απριλίου 1994. Ιίπιτροπή κατά Ιταλίας, υπόθεση C-272/91 ("Lottomatica" V" 
271. Η υπόθεση αυτή αφορούσε την ανάθεση από το ιταλικό Υπουργείο 
Οικονομικών μιας δημόσιας σύμβασης για το σύστημα ηλεκτρονικής οργάνωσης του 
τυχερού παιχνιδιού "lotto". Δεν υπήρξε καμία σχετική δημοσίευση στην Επίσημη 
Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και η συμμετοχή στη διαδικασία ανάθεσης 
περιοριζόταν μόνο σε εταιρείες και ομίλους το κεφάλαιο των οποίων ανήκει κατά 
πλειοψηφία στο δημόσιο. 11 σύμβαση είχε ανατεθεί στον όμιλο Lottomatica 
Με διαταγή της 31ης Ιανουαρίου 1992, που επιβεβαιώθηκε στις 12 Ιουνίου 1992, ο 
Πρόεδρος υποχρέωσε την Ιταλική Δημοκρατία να αναστείλει τα έννομα 
αποτελέσματα της απόφασης κατακύρωσης και της σύμβασης που υπογράφηκε με 
την εταιρεία Lottomatica. Η Ιταλική Δημοκρατία συμμορφώθηκε με τις διαταγές 
αυτές μόλις στις 27 Μαΐου 1993. 
Το Δικαστήριο, εν συνεχεία, εξέδωσε απόφαση υπέρ της Επιτροπής με βάση τα 
άρθρα 52* και 59* της συνθήκης και την οδηγία 93/36/ΕΟΚ* περί συμβάσεων 
δημοσίων προμηθειών. 
'Οσον αφορά τα άρθρα 52* και 59*, το Δικαστήριο τόνισε ότι ο σχεδιασμός ενός 
συστήματος πληροφορικής και η διαχείριση του αποτελούν παροχές τεχνικής φύσεως 
που υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής των άρθρων 52* και 59* και απέρριψε τους 
ισχυρισμούς της ιταλικής κυβέρνησης, η οποία υποστήριζε ότι επρόκειτο για 
δραστηριότητες που συνδέονται με την άσκηση δημόσιας εξουσίας κατά την έννοια 
του άρθρου 55* της συνθήκης. 
Όσον αφορά την οδηγία περί συμβάσεων δημοσίων προμηθειών, το Δικαστήριο 
έκρινε ότι, εφόσον πρόκειται για σύμβαση που έχει ως αντικείμενο την προμήθεια 
ενός ολοκληρωμένου συστήματος αυτοματοποίησης που εμπεριέχει, ιδίως, την 
112 
113 Απόφαση του Δικαστηρίου της 14ης Απριλίου 1994 στην υπόθεση C-398/92 -
Συλλογή 1994, σ. 1-1289. 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 26ης Απριλίου 1994 στην υπόθεση C-272/91 -
Συλλογή 1994, σ. 1-1409. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
106 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
προμήθεια ορισμένων αγαθών προς το δημόσιο, υπόκειται στους κανόνες 
δημοσιότητας και ανάθεσης που διατυπώνονται στην εν λόγω οδηγία, ακόμη και αν 
το σύστημα περιέρχεται στην ιδιοκτησία του δημοσίου μόνο μ,ετά πάροδο εννέα 
ετών. 
§ 2 - Κοινοτική χρηματοδότηση 
272. Η Επιτροπή αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στην αρχή που καθιερώνεται με τον 
κανονισμό ΕΟΚ αριθ. 2052/88*114 σχετικά με την αποστολή των διαρθρωτικών 
ταμείων, και σύμφωνα με την οποία οι ενέργειες που χρηματοδοτούνται από τα 
διαρθρωτικά ταμεία, την ETE ή τα άλλα υφιστάμενα χρηματοπιστωτικά όργανα, 
πρέπει να είναι σύμφωνες με τις διατάξεις των συνθηκών και του παράγωγου 
δικαίου καθώς και με τις κοινοτικές πολιτικές, περιλαμβανομένης και της πολιτικής 
στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων. 
Η αρχή αυτή, πέρα από την εξασφάλιση πολιτικής συνοχής, συνδέεται επίσης με την 
αποτελεσματικότητα των διαρθρωτικών παρεμβάσεων. Πράγματι, η εφαρμογή της 
πολιτικής της κοινωνικής και οικονομικής συνοχής επιβάλλει την τήρηση των 
διατάξεων του κοινοτικού δικαίου στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων, ούτίυς 
ώστε όλα τα κράτη μέλη να μπορούν να επωφεληθούν από την πολιτική αυτή, και 
ιδίως: 
• το κράτος μέλος που λαμβάνει τη χρηματοδότηση θα εξασφαλίζει την 
καλύτερη σχέση ποιότητας-τιμής για τα έργα που χρηματοδοτούνται 
(χπό τα ταμεία αυτά· 
• τα άλλα κράτη μέλη θα εξασφαλίζουν μία άριστη εφαρμογή των 
κοινοτικών χρηματοδοτήσεων αλλά και το δικαίωμα συμμετοχής των 
δικών τους επιχειρήσεων στις διαδικασίες ανάθεσης των σχετικών 
συμβάσεων. 
273. Στα πλαίσια αυτά, η Επιτροπή αποφάσισε το 1988 την εφαρμογή ενός 
συστήματος ελέγχου της τήρησης των κανόνων περί δημοσίων συμβάσεων στα 
πλαίσια των έργων ή προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από τα Διαρθρωτικά 
Ταμεία και τα Χρηματοδοτικά Όργανα. 
Για όλα τα έργα που υπερβαίνουν τα 25 εκατ. ECU, οι αποφάσεις της Επιτροπής για 
τη χορήγηση κοινοτικών χρηματοδοτήσεων επιβάλλουν την αυτόματη υποβολή σ' 
αυτήν όλων των βασικών στοιχείων για τις σχετικές συμβάσεις, ενώ τα ήσσονος 
σημασίας έργα παρακολουθούνται με δειγματοληπτικό έλεγχο. Έτσι, οι νέοι 
κανονισμοί ΕΟΚ αριθ. 2082/93* και ΕΚ αριθ. 1164/94* για το συντονισμό των 
διαρθρωτικών ταμείων και του Ταμείου Συνοχής επιβάλλουν να αναφέρεται η 
ύπαρξη κοινοτικής χρηματοδότησης σε όλες τις προκηρύξεις δημοσίων συμβάσεων 
που δημοσιεύουν στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων οι φορείς 
που λαμβάνουν τη χρηματοδότηση από τα Ταμεία. 
Η Επιτροπή μελετά επίσης την εφαρμογή συμπληρωματικών μέτρων για την 
πρόληψη των παραβάσεων στα πλαίσια των συμβάσεων που χρηματοδοτεί η 
Κοινότητα. 
114 όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2081/93* του Συμβουλίου της 
20ής Ιουλίου 1993. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 107 
Πάντα>ς, πρέπει να σημειωθεί ότι, λαμβάνοντας υπόψη την έκταση του εγχειρήματος 
αυτού και τα μέσα που διαθέτει η Επιτροπή, η αποτελεσματικότητα του ελέγχου 
εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τη στάση των κρατών μελών και των οικονομικών 
παραγόντα)ν. 
Στα πλαίσια του Ταμείου Συνοχής, πραγματοποιήθηκε συστηματικός έλεγχος της 
συμμόρφωσης με τους κανόνες περί δημοσίων συμβάσεων, στις διαδοχικές φάσεις 
της έγκρισης και εκτέλεσης όλων των χρηματοδοτούμενων έργων. Έτσι, κατά το 
διάστημα μεταξύ Απριλίου 1993 και Οκτωβρίου 1994, εξετάσθηκαν περίπου 590 
αιτήσεις χρηματοδότησης για μεμ,ονωμένα έργα ή για ομάδες έργων ((χπό τα οποία 
385 στον τομέα του περιβάλλοντος και 205 στον τομέα των μεταφορών). Ο έλεγχος 
(χυτός αφορούσε κατά κύριο λόγο την τήρηση των διατυπώσεων δημοσιότητας τα)ν 
συμβάσεων, τη διατύπωση τα>ν απαιτήσεων που περιέχονται στις προκηρύξεις 
σύμφωνα με τις οδηγίες καθώς και τα πρακτικά της ανάθεσης των συμβάσεων 
(εφόσον απαιτείται από τις οδηγίες). 
274. Το 1994, η Επιτροπή διαβίβασε σε όλα τα κράτη μέλη τα συμπεράσματα που 
προέκυψαν από ένα γενικό δειγματοληπτικό έλεγχο της τήρησης των διατάξεων του 
κοινοτικού δικαίου στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων, για τα έργα που 
χρηματοδοτήθηκαν από το ΕΤΠΑ κατά το διάστημα 1985-1988. Στόχος του ελέγχου 
αυτού ήταν επίσης να σχηματισθεί μια γενική εικόνα από τις συμπεριφορές των 
αναθετουσών αρχών καθώς και να εξαχθούν πρακτικά διδάγματα για την 
προσαρμογή του συστήματος ελέγχου. 
Επίσης, το 1994 δύο κράτη μέλη (Ελλάδα, Ισπανία) κοινοποίησαν στην Επιτροπή τις 
τροποποιήσεις των εθνικών νομοθεσιών τους περί δημοσίων συμβάσεων, ώστε να 
μην διατρέξουν τον κίνδυνο απώλειας σημαντικών χρηματοδοτήσεων συνεπεία της 
ανάθεσης συμβάσεων βάσει νομοθετικοϊν διατάξεων που δεν είναι σύμφωνες με το 
κοινοτικό δίκαιο. 
§ 3 - Συμβουλευτικές Επιτροπές 
275. Έχουν συσταθεί δύο επιτροπές οι οποίες βοηθούν την Επιτροπή στο έργο της 
θέσπισης κοινοτικού νομοθετικού πλαισίου στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων, 
και συγκεκριμένα. 
• η Συμβουλευτική Επιτροπή δημοσίων συμβάσεων, που απαρτίζεται 
από εκπροσώπους των κρατών μελών, δημιουργήθηκε το 1971 με την 
απόφαση του Συμβουλίου 71/306/ΕΟΚ* της 26ης Ιουλίου 1971 όπως 
τροποποιήθηκε με την απόφαση 77/63/ΕΟΚ* της 21ης Δεκεμβρίου 
1976. Η Επιτροπή είναι υποχρεωμένη να ζητά τη γνώμη της· 
• η Συμβουλευτική Επιτροπή για το άνοιγμα των δημοσίων συμβάσεων, 
που απαρτίζεται από εκπροσώπους των οικονομικών παραγόντων, 
δημιουργήθηκε το 1987 με την απόφαση της Επιτροπής 87/305/ΕΟΚ* 
της 26ης Μαΐου 1987 όπως τροποποιήθηκε με την απόφαση 
87/560/ΕΟΚ* της 17ης Ιουλίου 1987. Πρόκειται για επιτροπή 
συμβουλευτικού χαρακτήρα που δεν εμπίπτει στον κανονισμό για τις 
διαδικασίες επιτροπολογίας. 
Η διαβούλευση με τις δύο αυτές επιτροπές παραμένει ουσιαστική για την εξέταση 
των προβλημάτων που δημιουργεί η εφαρμογή της νομοθεσίας, για παράδειγμα κατά 
την απλούστευση ή την κωδικοποίηση των υφισταμένων κειμένων και την ανεύρευση 
ρεαλιστικών και λογικών τρόπων για το ξεπέρασμα των εμποδίων που υπάρχουν 
στο άνοιγμα των δημοσίων συμβάσεων, θα πρέπει να γίνουν κάποιες προσαρμογές 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
108 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
στους ισχύοντες κανόνες λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι θα πρέπει να δοθεί 
μεγαλύτερη έμφαση μάλλον στα οικονομικά παρά στα νομικά ζητήματα. 
276. Για να εξασφαλισθεί μία σωστή ενημέρωση μεταξύ της Επιτροπής και των 
ενδιαφερομένων μερών στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων, η Επιτροπή 
αποφάσισε να δημιουργήσει ένα γραφείο ενημέρωσης, με το οποίο οι ενδιαφερόμενοι 
θα έρχονται σε επαφή μέσω της γραμματείας των επιτροπών. Αυτό το σύστημα 
ανταλλαγής πληροφοριών βρίσκεται ήδη στο στάδιο έναρξης της λειτουργίας του115. 
§ 4 - Συστήματα ενημέρωσης για τις δημόσιες συμβάσεις (SIMAP) 
277. Πριν από δύο και πλέον χρόνια η Επιτροπή διεξήγαγε μία μελέτη σχετικά με 
τη χρήση της τεχνολογίας των πληροφοριών στις δημόσιες συμβάσεις. Με βάση τη 
μελέτη αυτή καταρτίστηκε ένα σχέδιο γνωστό με το αρκτικόλεξο SIMAP - Système 
d'Information pour le Marchés Publics. 
Συγκεκριμένα, η μελέτη κατέληγε με τις ακόλουθες συστάσεις: 
• καθιέρωση της ηλεκτρονικής ανταλλαγής παραστατικών στοιχείων 
(electronic data interchange - EDI) 
• χρήση ευρωπαϊκών και διεθνών προτύπων στα ηλεκτρονικά 
συστήματα ενημέρωσης για τις δημόσιες συμβάσεις. 
Υπάρχουν δύο βασικές ροές πληροφοριών: μία μεταξύ των εθνικών αναθετουσών 
αρχών και φορέων και της Υπηρεσίας Επισήμων Εκδόσεων και μία μεταξύ των 
ίδιων των αναθετουσών αρχών. Υπάρχουν περίπου 400.000 αναθέτουσες αρχές στην 
ΕΕ που υπάγονται στις οδηγίες, από τις οποίες περίπου 100.000 δημοσιεύουν 
τακτικά ή περιοδικά προκηρύξεις δημοσίων συμβάσεων. Η Υπηρεσία Επισήμων 
Εκδόσεων έλαβε φέτος τουλάχιστον 100.000 προκηρύξεις και αναμένεται να λάβει 
150.000 μέσα σε δύο χρόνια. Οι προκηρύξεις αυτές δημοσιεύονται σε ημερήσια βάση 
στην Επίσημη Εφημερίδα και στην Tenders Electronic Daily (TED) και 
γνωστοποιούνται έτσι σε όλους τους ενδιαφερόμενους εργολήπτες. 
Εάν έστω το 10% των αναθετουσών αρχών και το 1% των ενδιαφερομένων 
εργοληπτών ήσαν διατεθειμένοι να συμμετάσχουν σε διαδικασίες δημοπράτησης με 
ηλεκτρονικά μέσα θα αντιπροσώπευαν 170.000 νέους χρήστες του EDI. Στις 
συστάσεις που διατυπώνονται στην έκθεση για την "Ευρώπη και την παγκόσμια 
κοινωνία των πληροφοριών", η οποία υποβλήθηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τον 
Ιούνιο του 1994, οι δημόσιες συμβάσεις αναφέρονται ως ένας από τους 10 πρώτους 
τομείς όπου θα εφαρμοστεί κατά προτεραιότητα η τεχνολογία των πληροφοριών. 
Στην έκθεση προτείνεται να χρησιμοποιηθούν κατά τα επόμενα τρία χρόνια οι 
ηλεκτρονικές διαδικασίες ανάθεσης από το 10% τουλάχιστον των αναθετουσών 
αρχών προκειμένου να συγκεντρωθεί ικανός αριθμός για τη γενική μετατροπή του 
συστήματος. 
115 Η διεύθυνση του γραφείου ενημέρωσης είναι η ακόλουθη. 
ΓΔ XV/B/4 - C100 - κ. Paul Fraix - Rue de la Loi 200- B-1049 Βρυξέλλες 
Τηλ.: (+32-2) 295.89.46 - Φαξ: (+32-2) 295.01.27 
Ηλεκτρονικό ταχυδρομείο: 
(i) Χ 400: G=Paul· S=Fraix- 0=dgl5· P=CEC A=RTT C=BE 
(ii) INTERNET. Paul.Fraix@dgl5.cec.be 
H ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ TO 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΙΙΣΠ 109 
278. Εγκρίθηκαν τέσσερα βασικά πρότυπα πειραματικά σχέδια SIMAP με στόχο 
να διαπιστωθεί η τεχνική δυνατότητα εφαρμογής ενός τέτοιου συστήματος 
ανταλλαγής πληροφοριών και να εκτιμηθούν οι δίχπάνες λειτουργίας του: 
1 - Γνωστοποίηση (προκηρύξεις συμβάσεων) 
2 - Διάδοση των πληροφοριών 
3 - Έρευνα και ανάλυση της αγοράς και 
4 - Ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ αναθετουσών αρχών και εργοληπτών 
279. Για την παρακολούθηση των τρεχουσών δραστηριοτήτων και τον 
προσανατολισμό της μελλοντικής ανάπτυξης του όλου συστήματος ενημέρωσης για 
τις δημόσιες συμβάσεις, και ειδικότερα για την καθιέρωση της ανταλλαγής 
ηλεκτρονικών δεδομένων, η ΙΖπιτροπή πρότεινε πέρυσι στη Western European Edifact 
Board-WEEB να συσταθεί στον τομέα αυτό μία νέα ομάδα σύνταξης μηνυμάτων 
Edifact. Έτσι δημιουργήθηκε η Ομάδα 12 Σύνταξης Μηνυμάτων Δημόσιων 
Συμβάσεων. 
280. Στο SIMAP επικεντρώνονται οι προσπάθειες της Επιτροπής για την 
προώθηση της χρήσης της σύγχρονης τεχνολογίας στις διαδικασίες ανάθεσης 
δημοσίων συμβάσεων. Σ' αυτό το αρχικό πειραματικό στάδιο, το SIMAP θα 
αποτελέσει μία δοκιμή για την πρακτική δυνατότητα χρήσης του ηλεκτρονικού 
ταχυδρομείου, της ηλεκτρονικής ανταλλαγής παραστατικοί στοιχεύον και των 
βάσεων δεδομένα>ν on-line, δημιουργώντας έτσι ένα σύστημα εργασίας που θα 
αυξήσει την αποτελεσματικότητα της κοινοποίησης των δημόσιων συμβάσεα)ν και 
θα προωθήσει τη διάδοση των σχετικών πληροφοριών. 
Οι αναθέτουσες αρχές και οι εργολήπτες θα επωφεληθούν ακόμη περισσότερο από 
τη χρησιμοποίηση του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, της ηλεκτρονικής ανταλλαγής 
παραστατικών στοιχείων και από τις βάσεις δεδομένων on-line για το μεγάλο αριθμό 
των συναλλαγών που δεν φθάνουν τα κατώτατα όρια των οδηγιών. Αυτές κατά 
κανόνα είναι οι συναλλαγές που ενδιαφέρουν περισσότερο τις MME. 
281. Αλλοι τομείς που θα επηρεασθούν άμεσα από τη χρήση της σύγχρονης 
τεχνολογίας είναι και η εξασφάλιση εύκολης ενημέροχιης σχετικά με τα εθνικά 
νομικά καθεστώτα καθώς και η διάδοση πληροφοριών σχετικά με τις ευκαιρίες 
υπεργολαβίας. Σημαντικά επίσης είναι και τα ηλεκτρονικά συστήματα πληρωμών. 
Τα συστήματα αυτά θα συμβάλουν άμεσα στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας στη 
βιομηχανία, στην εξοικονόμηση πόρων του προϋπολογισμού, στη βελτίωση της 
σχέσης ποιότητας-τιμής για τις αγορές του δημόσιου τομέα, στην ολοκλήρωση της 
αγοράς και στην ανάπτυξη των εμπορικών συναλλαγών. 
Τα κυριότερα καθήκοντα της Επιτροπής στον τομέα αυτό είναι η προώθηση της 
τυποποίησης και της ενημέρωσης για τις νέες τεχνολογίες καθώς και της χρήσης των 
τελευταίων. Η αύξηση του όγκου των δεδομένων που ανταλλάσσονται συνεχίζεται 
σταθερά και θα εξακολουθήσει, με συνέπεια να καταστεί αναγκαία η αλλαγή των 
διοικητικών διαδικασιών. Η χρήση στερεότυπων ηλεκτρονικών μηνυμάτων είναι 
βασική για την αλλαγή αυτή. Ακόμη, η έγκαιρη τυποποίηση θα συμβάλει στην 
αποφυγή κάθε μορφής συγκεκαλυμμένης διάκρισης ή προστατευτισμού και θα 
εξασφαλίσει ανοιχτή πρόσβαση για όλους. 
§ 5 - Λοιπές δραστηριότητες 
282. Η Επιτροπή διοργάνωσε, στις 14 και 15 Ιανουαρίου 1994, ένα σεμινάριο για 
την "ελευθέρωση των δημοσίων συμβάσεων στα πλαίσια της ενιαίας αγοράς και το 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
110 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
άνοιγμα τους στις MME", στο οποίο συμμετείχαν επαγγελματίες του κλάδου των 
δημοσίων συμβάσεα)ν, νομικοί, εκπρόσωποι τα>ν αναθετουσών αρχών, διεθυντικά 
στελέχη επιχειρήσεων καθώς και εκπρόσακτοι των επαγγελματικών οργανώσεων. 
Ένας από τους κυριότερους προβληματισμούς που αναπτύχθηκαν στο σεμινάριο 
αυτό αφορούσε τη δυσκολία των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων να αποκτήσουν 
πρόσβαση στις δημόσιες συμβάσεις. Για να μπορέσουν να επωφεληθούν καλύτερα 
(χπό το άνοιγμα των δημοσύυν συμβάσεων, υπενθυμίστηκε ότι θα πρέπει να 
διαθέτουν τοπικούς εταίρους, πλήρεις υπηρεσίες παροχής συμβουλών, ταχεία, 
ακριβή και αξιόπιστη ενημέρωση και ειδικευμένο προσωπικό. 
Τα διάφορα αυτά θέματα συζητήθηκαν λεπτομερώς στις ομάδες εργασίας οι οποίες 
ασχολήθηκαν με την εφαρμογή του κοινοτικού δικαίου στον τομέα των δημοσίων 
συμβάσεων, την κατάρτιση, την τυποποίηση και τα δίκτυα παροχής υπηρεσιών. 
Τμήμα 7 - Οικοδόμηση της εσωτερικής αγοράς στους τομείς που υπόκεινται 
σε ρυθμιστικές παρεμβάσεις 
§ 1 - Ενέργεια 
283. Παράλληλα με την εφαρμογή των κανόνων της συνθήκης στον τομέα της 
ενέργειας, και συγκεκριμένα των κανόνων της ελεύθερης κυκλοφορίας των 
εμπορευμάτων και του ανταγωνισμού, η Κοινότητα συνεχίζει το νομοθετικό της έργο 
για το άνοιγμα των αγορών της ηλεκτρικής ενέργειας και του φυσικού αερίου. 
Με την ευκαιρία αυτή, επήλθε μία προσέγγιση απόψεων στο Συμβούλιο σχετικά με 
το άνοιγμα του κλάδου της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στον ανταγωνισμό, ενώ 
παράλληλα θεσπίστηκαν κοινοί κανόνες για την παραγωγή αερίου και πετρελαίου 
(οδηγία 92/22/ΕΚ*), και συνεχίστηκαν οι προσπάθειες για αύξηση της τυποποίησης 
στον τομέα της ενέργειας. 
Στο Συμβούλιο Ενέργειας της 29ης Νοεμβρίου 1994, η Επιτροπή ανακοίνωσε ότι θα 
παρουσιάσει προσεχώς μία Πράσινη Βίβλο (που εγκρίθηκε στις 11 Ιανουαρίου 1995) 
σχετικά με την ενεργειακή πολιτική, με στόχο την υποβολή στοιχείων προς συζήτηση 
για την ενεργειακή πολιτική στην Ένωση, χωρίς να προτείνονται στο στάδιο αυτό 
συγκεκριμένες λύσεις ή αποφάσεις. 
Α. Νομοθετικές Εξελίξεις 
α) Εξερεύνηση και παραγωγή υδρογονανθράκων 
284. Η οδηγία 94/22/ΕΚ* για τους όρους χορήγησης και χρήσης των αδειών 
αναζήτησης, εξερεύνησης και παραγωγής υδρογονανθράκων εκδόθηκε από το 
Συμβούλιο στις 30 Μαΐου 1994. Η οδηγία καλύπτει τις δραστηριότητες παραγωγής 
αερίου και πετρελαίου. Κατά συνέπεια, ολοκληρώνεται η εσωτερική αγορά για το 
αέριο στα αρχικά στάδια της παραγωγικής διαδικασίας, ενώ η ελευθέρωση τα)ν 
δραστηριοτήτων στα επόμενα στάδια (μεταφορά, αποθήκευση και διανομή) 
καλύπτεται από την προτεινόμενη οδηγία που αναφέρεται στην παράγραφο 290. 
Η οδηγία βασίζεται σε τέσσερις γενικές αρχές: πρώτον τα κράτη μέλη διατηρούν τα 
κυριαρχικά τους δικαιώματα στους πόρους αερίου και πετρελαίου: θα αποφασίζουν 
συγκεκριμένα ποιες περιοχές θα διατίθενται για εξερεύνηση, ποιο θα είναι το 
επίπεδο και τα ποσοστά των εισπραττόμενων δικαιωμάτων εκμετάλλευσης και σε 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 111 
ποιους θα χορηγούνται οι σχετικές άδειες· δεύτερον, τα κράτη μέλη καθορίζουν τους 
όρους εξερεύνησης και εκμετάλλευσης καθώς και τη μακροπρόθεσμη πολιτική όσον 
αφορά την εξάντληση των πόρων· τρίτον, επιτρέπεται η συμμετοχή του κράτους υπό 
ορισμένους όρους και περιορισμούς, ώστε να μην θίγεται η ίση μεταχείριση άλλων 
εταιρειών· τέταρτον, καθιερώνεται ένα πλαίσιο που βασίζεται στις αρχές τις 
διαφάνειας, της αντικειμενικότητας και της μη διενέργειας διακρίσεων. 
II οδηγία περιέχει ορισμένες διατάξεις που αφορούν τους όρους αίτησης και 
χορήγησης των αδειών, την κατάργηση των αποκλειστικών δικαιωμάτων, την 
αμοιβαιότητα έναντι των τρίτων χωρών, τη διαχείριση της κρατικής συμμετοχής και 
την ανάθεση των δημοσίων συμβάσεων. Η οδηγία αυτή πρέπει να εφαρμοστεί ως 
προς όλα τα μέρη της από όλα τα κράτη μέλη μέχρι την 1η Ιουλίου 1995. 
β) Αγορές αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας 
285. Το Δεκέμβριο του 1993, η Επιτροπή ενέκρινε ορισμένες τροποποιημένες 
προτάσεις οδηγιών για την εσωτερική αγορά αερίου116 και ηλεκτρικής ενέργειας117 
κατόπιν των τροπολογιών που ψήφισε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε πρώτη 
ανάγνωση. Το Συμβούλιο προέβη, το Μάιο και το Νοέμβριο, σε διεξοδική συζήτηση 
επί πέντε σημαντικών σημείων της πρότασης που αφορά την ηλεκτρική ενέργεια: 
• τις υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας· 
• το άνοιγμα της παραγωγής στον ανταγωνισμό· 
• το διαχωρισμό των δραστηριοτήτων των ενοποιημένων επιχειρήσεων 
από λογιστική άποψη· 
• τις αρμοδιότητες του φορέα εκμετάλλευσης του δικτύου· 
• τις εμπορικές σχέσεις απευθείας μεταξύ παραγωγοί και καταναλωτών 
(ΙΙΤΙ). 
Το Συμβούλιο διαπίστωσε στα συμπεράσματα του, στις 29 Νοεμβρίου 1994, ότι 
υπάρχει συμφωνία επί των τεσσάρων πρώτων σημείων. Όσον αφορά το τελευταίο 
σημείο, επιτεύχθηκε συμφωνία επί της αρχής της ελευθέρωσης της αγοράς για τις 
μετά το στάδιο της παραγωγής δραστηριότητες, ενώ αναμένεται να καθοριστούν οι 
σχετικές διαδικασίες. Για το σκοπό αυτό, η Επιτροπή κλήθηκε να εξετάσει τη 
δυνατότητα συνύπαρξης, υπό συγκρίσιμους όρους πρόσβασης και ελευθέρωσης της 
αγοράς, δύο συστημάτων, και συγκεκριμένα του συστήματος πρόσβασης τρίτων (ΠΤ) 
και του συστήματος του μοναδικού αγοραστή, αναλύοντας ιδιαίτερα τις συνέπειες 
για τον ανταγωνισμό και τις δυνατότητες που παρέχονται στους καταναλωτές και 
τους παραγωγούς118. Η Coreper κλήθηκε να ολοκληρώσει τις εργασίες της στη βάση 
αυτή, ενόψει της υιοθέτησης μιας επίσημης κοινής θέσης το 1995. 
286. Η εξέταση της τροποποιημένης πρότασης για την αγορά αερίου119 από το 
Συμβούλιο αναβλήθηκε μέχρις ότου ολοκληρωθούν οι εργασίες για την οδηγία περί 
ηλεκτρικής ενέργειας. 
Β. Εφαρμογή της νομοθεσίας και έλεγχος της εφαρμογής της 
116 
117 
118 
119 COM(93) 643 τελικό της 7ης Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 123 της 04/04/94, σ. 26). 
COM(93) 643 τελικό της 7ης Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 123 της 04/04/94, σ. 1). 
Πρβλ. έγγραφο εργασίας της Επιτροπής SEC(95) 464 τελικό της 22ας Μαρτίου 
1995. 
COM(93) 643 τελικό της 7ης Δεκεμβρίου 1993 (ΕΕ C 123 της 04/04/94, σ. 26). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
112 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
α) Κρατικές ενισχύσεις 
287. II Επιτροπή εξέδωσε την απόφαση 341/94/ΕΚΛΧ120 για την εφαρμογή της 
απόφασης 3632/93/ΕΚΑΧ σχετικά με το κοινοτικό καθεστώς παρεμβάσεων των 
κρατών μελών υπέρ της βιομηχανίας άνθρακος για το χρονικό διάστημα μέχρι τη 
λήξη ισχύος της συνθήκης ΕΚΑΧ το έτος 2002. Οι ενισχύσεις θα επιτρέπονται μόνο 
εφόσον προωθούν την οικονομική βιωσιμότητα, τη μετάταξη των εργαζομένων και 
την περιφερειακή προσαρμογή σε αρμονία με το περιβάλλον και εφόσον μειώνονται 
προοδευτικά και υπάρχει διαφάνεια. 
β) Ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων 
288. Η Επιτροπή άσκησε προσφυγή στο Δικαστήριο κατά πέντε κρατών μελών 
(Βέλγιο, Ισπανία, Γαλλία, Ιταλία και Κάτω Χώρες) όπου εξακολουθεί να υπάρχει 
μονοπώλιο εισαγωγής ή εξαγωγής αερίου ή ηλεκτρικής ενέργειας, με βάση τα άρθρα 
30*, 34* και 37* της συνθήκης ΕΚ. Η Δανία κατάργησε το μονοπώλιο εισαγωγής 
αερίου. 
γ) Κανόνες ανταγωνισμού 
289. Στην απόφαση Almelo, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο έκρινε ότι οι εμπορικές 
συμβάσεις μεταξύ περιφερειακών και τοπικών επιχειρήσεων παροχής ηλεκτρικής 
ενέργειας που περιέχουν ρήτρες αποκλειστικής προμήθειας κατά παράβαση το>ν 
κανόνα>ν περί ανταγωνισμού μπορεί να δικαιολογούνται βάσει του άρθρου 90, 
παράγραφος 2* της συνθήκης. Επιβεβαιώθηκε ότι η παροχή ηλεκτρικού ρεύματος 
πρέπει να θεωρηθεί ως υπηρεσία γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος. Ωστόσο, 
αφέθηκε στην κρίση του εθνικού δικαστή το κατά πόσον είναι αναγκαίος και 
δικαιολογημένος ο περιορισμός του ανταγωνισμού για την παροχή αυτής της 
υπηρεσίας γενικού οικονομικού ενδιαφέροντος. 
Η Επιτροπή εξετάζει επί του παρόντος το ζήτημα κατά πόσον μία σύμβαση 
αποκλειστικής παραχώρησης μεταξύ του Δήμου της Kleeve και της επιχείρησης 
ηλεκτρισμού RWE συμβιβάζεται με τη συνθήκη, και ειδικότερα με τους κανόνες περί 
ανταγωνισμού. Με τη συγκεκριμένη σύμβαση, παραχωρούνται στην RWE 
αποκλειστικά δικαιώματα χρήσης της γης στην περιοχή που έχει παραχωρηθεί έναντι 
καταβολής ειδικών τελών καθώς και αποκλειστικό δικαίωμα παροχής ηλεκτρικής 
ενέργειας που ενδέχεται να περιορίσουν το διασυνοριακό εμπόριο. 
δ) Τυποποίηση 
290. Συνεχίστηκε η συνολική προσέγγιση της τυποποίησης στον τομέα της 
ενέργειας, όπως είχε προτείνει η Επιτροπή με την προοπτική της ολοκλήρωσης της 
εσωτερικής αγοράς121. 
Η πρωτοβουλία της ανάθεσης εντολών στη CEN-Cenelec στοχεύει στην προώθηση 
της ενεργειακής απόδοσης και των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (πρόγραμμα SAVE 
120 Πρβλ. ΕΕ L 49, 19 Φεβρουαρίου 1994. 
121 SEC(92) 724 τελικό της 9ης Ιουνίου 1992. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 113 
- τέσσερις εντολές) καθώς και στην ανάπτυξη εναλλακτικών μορφών ενέργειας 
(πρόγραμμα Aliéner - δύο εντολές). 
II Επιτροπή υπέβαλε επίσης μία εντολή τυποποίησης σχετικά με τις απαιτήσεις 
(χπόδοσης για τους νέους λέβητες ζεστού νερού στα πλαίσια της οδηγίας 
92/42/ΕΟΚ*. 
Το 1994, διαμορφώθηκαν τρία ευρωπαϊκά πρότυπα στον τομέα της ενέργειας από 
τα οποία θα πρέπει να αναφερθούν τρία στον τομέα των καυσίμων: ΕΝ 228 
(περιεκτικότητα ταιν πετρελαϊκών προϊόντων σε μόλυβδο), ΕΝ 589 (καύσιμα GPL), 
ΕΝ 690 (ντίζελ). 
ε) Ειδική νομοθεσία στον τομέα της ενέργειας 
291. Στον τομέα της διαμετακόμισης φυσικού αερίου, η Επιτροπή ενημέρωσε τον 
κατάλογο των φορέων που είναι υπεύθυνοι για τη διαμετακόμιση (οδηγία 
94/49/ΕΚ*) και συνέστησε την επιτροπή εμπειρογνώμονας που προβλέπει η οδηγία 
9Ι/296/ΕΟΚ*. 
Το Συμβούλιο έλαβε την έκθεση για την εφαρμογή της οδηγίας 90/377/ΕΟΚ* σχετικά 
με τη διαφάνεια των τιμών αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας για τον τελικό 
βιομηχανικό καταναλωτή. Στην έκθεση αυτή επισημαίνονται οι μεγάλες διακυμάνσεις 
τιμών μεταξύ των κρατών μελών και μεταξύ των διαφόρων περιοχών. Η έκθεση 
διαβιβάστηκε επίσης στο Κοινοβούλιο και στην Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή. 
Πέντε κράτη μέλη (Βέλγιο, Ισπανία, Ιταλία, Λουξεμβούργο και Πορτογαλία) δεν 
έχουν ακόμη ενσωματώσει την οδηγία 92/42/ΕΟΚ* σχετικά με την απόδοση για τους 
νέους λέβητες ζεστού νερού και έχει κινηθεί εναντίον τους διαδικασία για παράβαση. 
Όσον αφορά την κοινοποίηση του οργανισμού ελέγχου, εφαρμόζεται η οδηγία 
90/396/ΕΟΚ* σχετικά με τις συσκευές αερίου, η οποία τροποποιείται ούτως ώστε 
να περιλαμβάνει και τις συσκευές που λειτουργούν με υγρά καύσιμα. 
II Επ;ιτροπή εξέδωσε στις 21 Ιανουαρίου 1994 την οδηγία 94/2/ΕΚ* που αποτελεί 
εφαρμογή της οδτιγίας 92/75/ΕΟΚ* όσον αφορά την ένδειξη της κατανάλωσης 
ενέργειας για τα οικιακά ηλεκτρικά ψυγεία και τους καταψύκτες, καθώς και τους 
συνδυασμούς αυτών. 
στ) Μεταφορά και παράνομο εμπόριο πυρηνικών υλικών 
292. Οι χώρες της Ένωσης αντιμετωπίζουν μία αύξηση του παράνομου εμπορίου 
πυρηνικών υλικών, η οποία θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια τους. Η Επιτροπή, ως 
εκ τούτου, εξέδωσε στις 7 Σεπτεμβρίου 1994 μία ανακοίνωση στην οποία κάνει μια 
επισκόπηση της κατάστασης και αναφέρει ορισμένους τρόπους αντιμετώπισης αυτού 
του παράνομου εμπορίου122 και συγκεκριμένα την εντατικοποίηση των ελέγχων στα 
εξωτερικά σύνορα, την αύξηση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών στον 
τομέα της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων και την ενίσχυση της 
συνεργασίας με τις χώρες από τις οποίες προέρχεται το παράνομο εμπόριο. 
§ 2 - Τηλεπικοινωνίες 
122 COM(94) 383, 7 Σεπτεμβρίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
114 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΙΙΣΠ 
• Νομοθετικές εξέλιξης 
293. II Επιτροπή παρουσίασε μία Πράσινη Βίβλο για την ελευθέρωση της 
τηλεπικοινωνιακής υποδομής. Στο πρώτο μέρος της, που εγκρίθΐ|κε στις 25 
Οκτωβρίου123, διατυπώνεται η γενική αρχή της ελεύθερης επιλογής υποδομής για την 
παροχή ελευθερωμένων υπηρεσιών και ορίζεται ένα χρονοδιάγραμμα για την 
ελευθέρωση της υποδομής, επί του οποίου επιτεύχθηκε πολιτική συμφωνία στα 
πλαίσια του Συμβουλίου της 17ης Νοεμβρίου. Το δεύτερο μέρος, που δημοσιεύθηκε 
τον Ιανουάριο του 1995, θέτει τους όρους υπό τους οποίους θα υλοποιηθεί η 
ελευθέρωση της υποδομής. Η Επιτροπή ενέκρινε εξάλλου, στις 21 Δεκεμβρίου, μία 
πρόταση οδηγίας για την τροποποίηση της οδηγίας 93/388/ΕΟΚ*, προκειμένου να 
καταργηθούν οι περιορισμοί στη χρήση καλωδιακών δικτύων τηλεόρασης για την 
προσφορά τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών. 
294. Η Επιτροπή εξέδωσε, επιπλέον, στις 27 Απριλίου 1994, στον τομέα των 
ραδιοεπικοινωνιών, μία Πράσινη Βίβλο σχετικά με τις κινητές και προσωπικές 
επικοινωνίες που περιέχει προτάσεις για μία κοινοτική πολιτική ανάπτυξης στον 
τομέα αυτό. Τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων που έγιναν βάσει της Πράσινης 
Βίβλου εκτίθενται σε ανακοίνωση της 23ης Νοεμβρίου124. 
295. Όσον αφορά τις δορυφορικές επικοινωνίες, η Ιίπιτροπή ενέκρινε, στις 22 
Μαρτίου, μία πρόταση για τροποποίηση της οδηγίας σχετικά με την αμοιβαία 
αναγνώριση των αδειών για την παροχή τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών καθώς και, 
στις 4 Ιανουαρίου, μία πρόταση οδηγίας σχετικά με τις υπηρεσίες επικοινωνιών 
μέσω δορυφόρου. Στις 10 Ιουνίου125, εξέδωσε επίσης μία ανακοίνωση για την παροχή 
δυναμικού διαστημικού τμήματος και την πρόσβαση σ' αυτό. Στις 14 Οκτωβρίου, 
τέλος, εξέδωσε την οδηγία 94/46/ΕΚ*, με την οποία ελευθερώνεται η αγορά 
εξοπλισμού και υπηρεσιών δορυφορικών τηλεπικοινωνιών. 
296. Η ανάγκη ευθυγράμμισης των τιμολογίων με το κόστος διατηρώντας 
ταυτόχρονα μία καθολική υπηρεσία αποτελεί βασικό στοιχείο στην 
προπαρασκευαστική διαδικασία της ελευθέρωσης. Το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο 
εξέδωσαν στις 7 Φεβρουαρίου126 και στις 6 Μαΐου127, δύο ψηφίσματα για τις αρχές 
που ισχύουν στον τομέα της καθολικής υπηρεσίας. Όλα τα κράτη μέλη έχουν ήδη 
αρχίσει την εξισορρόπηση των υπαρχουσών τιμολογιακών διαρθρώσεων. 
Στις 19 Ιουλίου, το Κοινοβούλιο απέρριψε, στα πλαίσια της διαδικασίας 
συναπόφασης, την κοινή θέση του Συμβουλίου σχετικά με την πρόταση οδηγίας για 
την εφαρμογή στη φωνητική τηλεφωνία των αρχών της παροχής ανοικτού δικτύου 
(ΟΝΡ). Κατόπιν αιτήματος που διατύπωσε το Κοινοβούλιο στις 30 Σεπτεμβρίου128, 
η Επιτροπή εξήγγειλε, με ανακοίνωση της 29ης Νοεμβρίου129 την πρόθεση της να 
υποβάλει νέα πρόταση. 
Ενσωμάτωση και εφαρμογή της νομοθεσίας 
123 
124 
125 
126 
127 
128 
129 COM(94) 440, 24 Οκτωβρίου 1994. 
COM(94) 492, 23 Νοεμβρίου 1994 
COM(94) 210, 10 Ιουνίο-j '994 και Λελτίο 6-1994, σημείο 1.2.120. 
ΕΕ C 48 της 16ης Φεβρουαρίου 1994. 
ΕΕ C 205 της 25ης Ιουλίου 1994. 
ΕΕ C 305 της "ης Οκτωβρίου 1994. 
COM(93) 513, 26 Οκτωβρίου 1993. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 115 
297. Το Συμβούλιο, μεριμνώντας γκχ την αποςιυγή κάθε κινδύνου 
κατακερματισμού της αγοράς, υπογράμμισε σε ψήφισμα της 22ας Ιουλίου 1993130 την 
ανάγκη ταχείας και αποτελεσματικής ενσωμάτωσης τα>ν ισχυόντων κοινοτικών 
κειμένων. 11 σωστή εφαρμογή του ισχύοντος κοινοτικού δικαίου στον τομέα των 
τηλεπικοινωνιών είναι ιδιαίτερα σημαντική σήμερα στο πλαίσιο της δημιουργίας της 
κοινωνίας των πληροφοριών, που εξαγγέλθηκε στην έκθεση Bangemann και της 
οποίας οι διαδικασίες εφαρμογής ορίζονται στο σχέδιο δράσης που εγκρίθηκε το 
1994. 
Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή εξακολούθησε, στη διάρκεια του 1994, την εξέταση 
των εθνικών μέτρων ενσωμάτωσης που κοινοποίησαν τα κράτη μέλη για τις 
ισχύουσες οδηγίες και αποφάσεις. 
298. Οι τερματικοί εξοπλισμοί τηλεπικοινωνιών αποτελούν αντικείμενο της 
βασικής οδηγίας 91/263/ΕΟΚ*, που προβλέπει τη θέσπιση (χπό την Επιτροπή 
κειμένων υποχρεωτικής εφαρμογής, των κοινών τεχνικών κανονισμών (CTR)· η 
Επιτροπή έχει εγκρίνει μέχρι σήμερα οκτώ κοινούς τεχνικούς κανονισμούς, και 
συγκεκριμένα τις αποφάσεις 94/11/ΕΚ* και 94/12/ΕΚ* σχετικά με το GSM, 
94/470/ΕΚ* σχετικά με τις μισθωμένες γραμμές 2Mbits, 94/471/ΕΚ* και 94/472/ΕΚ* 
σχετικά με τις ψηφιακές ευρωπαϊκές ασύρματες τηλεπικοινωνίες (DECT), 
94/796/ΕΚ* και 94/797/ΕΚ* σχετικά με το ISDN και 94/821/ΕΚ* σχετικά με τις 
μισθίυμένες γραμμές 64Kbits/S. Νέες αποφάσεις θα καλύψουν και άλλα είδη 
τερματικών. 
Οκτώ κράτη μέλη έχουν κοινοποιήσει σήμερα στην Επιτροπή εθνικά μέτρα 
ενσωμάτωσης της οδηγίας 91/263/ΕΟΚ*. Από την εξέταση τα)ν κοινοποιηθέντων 
κειμένων προκύπτει ότι η Λανία, η Γαλλία, η Ιταλία, η Πορτογαλία και το Ηνωμένο 
Βασίλειο έλαβαν μέτρα για την ενσωμάτωση όλης της οδηγίας. Τα κείμενα που 
κοινοποίησαν η Γερμανία, η Ισπανία και οι Κάτω Χώρες δεν θεωρήθηκαν 
ικανοποιητικά. Η Επιτροπή κίνησε διαδικασίες για παράβαση λόγω πλημμελούς 
ενσωμάτωσης έναντι αυτών των τριών κρατών μελών. Το Βέλγιο, η Ελλάδα, η 
Ιρλανδία και το Λουξεμβούργο δεν έχουν ακόμη κοινοποιήσει εθνικά μέτρα 
ενσωμάτωσης. II Επιτροπή αποφάσισε να συνεχίσει τις διαδικασίες για παράβαση 
λόγω μη κοινοποίησης μέτρων ενσωμάτωσης που κίνησε το 1993· ως εκ τούτου, 
άσκησε προσφυγή στο Δικαστήριο βάσει του άρθρου 169* της συνθήκης ΕΚ έναντι 
των χωρών αυτών. 
Για να χρησιμοποιούνται ενιαία σύμβολα και κανόνες στην κοινοτική επισήμανση 
των προϊόντων, το Συμβούλιο εξέδωσε την οδηγία 93/68/ΕΟΚ*, με την οποία 
τροποποιούνται οι οδηγίες της "νέας προσέγγισης", μεταξύ των οποίων και η οδηγία 
91/263/ΕΟΚ*. Μόνον η Γαλλία, η Ιταλία, οι Κάτω Χώρες και η Πορτογαλία 
κοινοποίησαν στην Επιτροπή εθνικά μέτρα ενσωμάτωσης της οδηγίας αυτής. 
Με την έκδοση της οδηγίας 93/97/ΕΟΚ*, που αφορά τους εξοπλισμούς επίγειων 
σταθμών δορυφορικών επικοινωνιών, το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 91/263/ΕΟΚ* 
επεκτάθηκε και συμπληρώθηκε. Τα κράτη μέλη πρέπει να κοινοποιήσουν τα μέτρα 
ενσωμάτωσης της οδηγίας αυτής το αργότερο μέχρι την 1η Μαΐου 1995. 
299. Οι τρεις οδηγίες για τις συχνότητες, και συγκεκριμένα οι οδηγίες 
87/372/ΕΟΚ* - GSM, 95/44/ΕΟΚ* - Ermes και 91/287/ΕΟΚ* - DECT έχουν 
ενσωματωθεί στις νομοθεσίες όλων των κρατών μελών. 
130 Ψήφισμα 93/C 213/01, 22 Ιουλίου 1993. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
116 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
Εξάλλου, η εφαρμογή της (χπόφασης 91/396/ΕΟΚ* σχετικά με την καθιέρωση του 
"112" ως ενιαίου ευρωπαϊκού αριθμού κλήσης έκτακτης ανάγκης αποδεικνύεται 
δύσκολη σε ορισμένα κράτη μέλη. Πράγματι, τα κράτη αυτά πρέπει να 
τροποποιήσουν τα εθνικά σχέδια αρίθμησης προκειμένου να εξασφαλισθεί η 
καθιέρωση του "112" ως ενιαίου ευρωπαϊκού αριθμού κλήσης έκτακτης ανάγκης· οι 
τεχνικές αυτές τροποποιήσεις είναι πολυδάπανες και περίπλοκες. Έτσι, η Γαλλία, 
Τ) Ιρλανδία, η Ιταλία και οι Κάτω Χώρες ζήτησαν από την Επιτροπή παρέκκλιση 
σύμφωνα με το άρθρο 3, παράγραφος 2 της απόφασης. II Επιτροπή δεν έχει ακόμη 
πληροφορίες σχετικά με την εφαρμογή της απόφασης αυτής στην Ισπανία, την 
Ελλάδα και την Πορτογαλία. 
Επτά κράτη μέλη (Βέλγιο, Γερμανία, Ελλάδα, Λουξεμβούργο, Ιρλανδία, Ιταλία, 
Πορτογαλία) έχουν θέσει σε εφαρμογή την απόφαση 92/264/ΕΟΚ*, σχετικά με τη 
θέσπιση ενός κοινού προθέματος πρόσβασης στο διεθνές τηλεφωνικό δίκτυο στην 
Κοινότητα. Η Επιτροπή χορήγησε στη Γαλλία, τη Λανία και το Ηνωμένο Βασίλειο 
μία παράταση της προθεσμίας για την εφαρμογή της απόφασης αυτής σύμφωνα με 
το άρθρο 3, παράγραφος 2 της απόφασης. Πράγματι, οι χώρες αυτές επικαλέσθηκαν 
τεχνικές και οικονομικές δυσχέρειες για να δικαιολογήσουν την καθυστέρηση της 
πλήρους καθιέρωσης του προθέματος "00" στα εθνικά τους σχέδια αρίθμησης. 
300. Στα πλαίσια του ΟΝΡ, η βασική οδηγία, και συγκεκριμένα η οδηγία-πλαίσιο 
(90/387/ΕΟΚ* όπου διατυπώνονται οι βασικές αρχές που εφαρμόζονται για την 
παροχή ανοικτού δικτύου τηλεπικοινωνιών) έχει ήδη ενσωματωθεί σε όλα τα κράτη 
μέλη, και ως εκ τούτου η Επιτροπή συνέχισε την εξέταση των εθνικών νομοθεσιών 
ενσωμάτωσης της πρώτης ειδικής οδηγίας στο πλαίσιο του ΟΝΡ, και συγκεκριμένα 
της οδηγίας 92/44/ΕΟΚ*. II ορθή εφαρμογή του κειμένου αυτού έχει σήμερα 
ιδιαίτερη σημασία, ιδίως στα πλαίσια της δημιουργίας της κοινωνίας των 
πληροφοριών. 
Τα περισσότερα κράτη μέλη (Βέλγιο, Γαλλία, Γερμανία, Δανία, Ηνωμένο Βασίλειο, 
Πορτογαλία, Ισπανία, Ιταλία, Ιρλανδία και Κάτω Χώρες) έχουν κοινοποιήσει στην 
Επιτροπή εθνικά μέτρα ενσωμάτωσης της οδηγίας αυτής. Δεδομένου ότι τα 
κοινοποιηθέντα κείμενα βρίσκονται υπό εξέταση, από μία πρώτη ποιοτική 
αξιολόγηση των κοινοποιήσεων προκύπτει ότι πρόκειται μάλλον για μερικές και 
ελλιπείς ενσωματώσεις. Λυτό οφείλεται ενδεχομένως στηνπροσπάθεια τροποποίησης 
του γενικού κανονιστικού πλαισίου που έγινε σε ορισμένα κράτη μέλη (Γερμανία, 
Κάτω Χώρες και Δανία) προκειμένου να προπαρασκευαστεί το δεύτερο στάδιο 
ελευθέρωσης των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών που είχε εξαγγελθεί για το 1998 (βλ. 
ανωτέρω παράγραφο 296). Εξάλλου, η Κοινότητα συνέχισε τις διαδικασίες για 
παράβαση κατά των κρατών μελών που δεν έχουν ακόμη κοινοποιήσει μέτρα 
ενσωμάτωσης της οδηγίας αυτής. 
Τμήμα 8 - Διευρωπαϊκά Δίκτυα 
§1 - Εισαγωγή 
301. Για να δοθεί στους πολίτες της Ένωσης, στους οικονομικούς φορείς καθώς 
και στους οργανισμούς περιφερειακής και τοπικής αυτοδιοίκησης η δυνατότητα να 
επωφεληθούν πλήρως από τα πλεονεκτήματα που προσφέρει η εσωτερική αγορά, η 
Ευρωπαϊκή Ένωση ουνέχιο: κατά το 7.994 την καταβολή προσπαθειών για την 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
.y ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 117 
εγκαθίδρυση και ανάπτυξη διευρωπαϊκών δικτύων. Οι σχετικές προσπάθειες 
εστιάσθηκαν στη δημιουργία και ανάπτυξη υποδομών στους τομείς των μεταφορών, 
της ενέργειας και των τηλεπικοινωνιών. Η κοινοτική πρωτοβουλία αποσκοπούσε 
κυρίως στο να διευκολυνθεί η διασύνδεση και η διαλειτουργικότητα των εθνικών 
δικτύων καθώς και η πρόσβαση στα δίκτυα αυτά. 
Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, κατά τη σύνοδο κορυφής του 1993 στις Βρυξέλλες, 
αποφάσισε να δώσει σημαντική πολιτική ώθηση στην εγκαθίδρυση διευρωπαϊκών 
δικτύων, σύμφωνα με τον νέο τίτλο XII της συνθήκης ΕΚ και το Αευκό Βιβλίο για 
την ανάπτυξη, την ανταγαννιστικότητα και την (χπασχόληση. Το Ευρωπαϊκό 
Συμβούλιο ανέθεσε στην Επιτροπή να μεριμνήσει για την πρόοδο και τον 
συντονισμό των εργασιών στον τομέα αυτό, με την συνδρομή δύο ομάδων υψηλού 
επιπέδου οι οποίες θα επικουρούν την Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Σύμβουλο στην 
εκπλήρωση της αποστολής τους. 
§2 - Τηλεπικοινωνίες και κοινωνία των πληροφοριών 
302. Η "ομάδα Bangemann", στην έκθεση της με τίτλο "Η Ευρώπη και η 
παγκόσμια κοινωνία των πληροφοριών" την οποία υπέβαλε στο Ευρωπαϊκό 
Συμβούλιο της Κέρκυρας, κάλεσε την Ένωση να εμπιστευθεί τους μηχανισμούς της 
αγοράς. Μεταξύ άλλων, αυτό συνεπάγεται την ανάληψη ενεργειών για την εξάλειψη 
των στοιχείων ακαμψίας που βλάπτουν την ευρωπαϊκή ανταγωνιστική ικανότητα 
και για την επεξεργασία κοινής κανονιστικής προσέγγισης που θα διευκολύνει την 
εμφάνιση, σε ευρωπαϊκή κλίμακα, μιας ανταγωνιστικής αγοράς υπηρεσιών της 
πληροφορίας. Για τον σκοπό αυτό, η έκθεση περιλαμβάνει ειδικές συστάσεις καθώς 
και σχέδιο ενεργειών με συγκεκριμένες πρωτοβουλίες οι οποίες βασίζονται στη 
συνεργασία μεταξύ ιδιωτικού και δημοσίου τομέα. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της 
Κέρκυρας ενέκρινε την έκθεση ως προς τις κατευθυντήριες γραμμές της και ζήτησε 
από τα θεσμικά όργανα να λάβουν διάφορα μέτρα για την εφαρμογή των συστάσεων 
αυτών. 
303. Στις 19 Ιουλίου 1994, η Επιτροπή δημοσίευσε σχέδιο ενεργειών για τις 
εργασίες της, το οποίο αποσκοπεί στην κατάρτιση χρονοδιαγράμματος εφαρμογής 
τόσο των ήδη διεξαγόμενων κοινοτικών ενεργειών όσο και των συστάσεων της 
έκθεσης Bangemann και των συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της 
Κέρκυρας. II ανακοίνωση αυτή έγινε ευνοϊκά αποδεκτή από το Συμβούλιο στις 28 
Σεπτεμβρίου και από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 30 Νοεμβρίου. Καλύπτει το 
κανονιστικό και νομικό πλαίσιο, τα δίκτυα, τις κοινωνικές και πολιτιστικές πτυχές 
καθώς και τις δραστηριότητες προώθησης. Προβλέπει ιδίως την ολοκλήρωση της 
διαδικασίας ανοίγματος των δημοσίων συμβάσεων στον ανταγωνισμό και την 
εκπόνηση δέσμης κατευθυντηρίων γραμμών για τα διευρωπαϊκά τηλεπικοινωνιακά 
δίκτυα. 
304. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Έσσεν εξέτασε έκθεση για την κοινωνία των 
πληροφοριών, στην οποία γίνεται ένας πρώτος απολογισμός για τις επιτευχθείσες 
προόδους από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Κέρκυρας. Οι αρχηγοί κρατών και 
κυβερνήσεων εξέφρασαν την επιθυμία να συνεχιστούν οι διεξαγόμενες εργασίες. 
305. Σημαντικές πρόοδοι επιτεύχθηκαν στα τέλη του έτους όσον αφορά τα δίκτυα 
τηλεματικής. Το Συιιβούλιο κατέληξε, στις 22 Δεκεμβρίου, σε κοινή θέση σχετικά με 
την πρόταση κατευθυντήριων γραμμών για την ανάπτυξη του ψηφιακού δικτύου 
ενοποιημένων υπηρεσιών (ISDN) ως διευρωπαϊκού δικτύου. Τον Νοέμβριο και τον 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
118 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
Δεκέμβριο, το Συμβούλιο κατέληξε επίσης αν. συμφωνία για την πρόταση της 
Επιτροπής σχετικά μ,ε τα διευρωπαϊκά δίκτυα τηλεματικής που προορίζονται για 
την ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ διοικήσεων (IDA) (με το άρθρο 235 της συνθήκης 
ΕΚ ως νομική βάση), η οποία παρέχει έτσι τη δυνατότητα έκδοσης της πρότασης το 
1995, μετά (χπό σχετική γνωμοδότηση του Κοινοβουλίου. 
306. Το Συμβούλιο, στα συμπεράσματα που εξέδωσε οτις 30 Μαΐου για την 
Τέταρτη Ετήσια Έκθεση Προόδου του ISDN, υπογράμμισε τη σημασία του Euro-
ISDN για τις κοινοτικές επιχειρήσεις και για τα προηγμένα δίκτυα πληροφοριών της 
Ένωσης. Στις 20 Ιουνίου, εξέδωσε ψήφισμα για την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ 
διοικήσεων, στο οποίο υπογραμμίζει κυρίως τη σημασία του συντονισμού κατά τη 
θέσπιση λειτουργικών συστημάτων που ανταποκρίνονται σε συγκεκριμένες ανάγκες. 
Εξάλλου, στις 11 Ιουλίου εξέδωσε την απόφαση 94/445/ΕΚ* σχετικά με τα δίκτυα 
τηλεματικής μεταξύ διοικήσεων για τις στατιστικές των συναλλαγών αγαθών μεταξύ 
κρατών μελών (Edicom) 
§3 - Μεταφορές και ενέργεια 
307. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, κατά τη σύνοδο κορυφής που πραγματοποιήθηκε 
στο Έσσεν το Δεκέμβριο του 1994, υιοθέτησε τις κυριότερες συστάσεις που 
περιέχονται στην έκθεση της "ομάδας Christophersen". Κάλεσε ιδία)ς τις αρμόδιες 
αρχές να εξαλείψουν τα νομικά και διοικητικά εμπόδια που παρακωλύουν την 
εφαρμογή των σχεδίων. 
308. II Επιτροπή εξέδωσε, στις 19 Ιανουαρίου, πρόταση απόφασης του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για θέσπιση δέσμης κατευθυντήριων 
γραμμών σε θέματα διευρωπαϊκών ενεργειακών δικτύων καθώς και πρότασης 
απόφασης του Συμβουλίου για δέσμη ενεργειών που θα οδηγήσουν στη θέσπιση 
ευνοϊκότερου πλαισίου για την ανάπτυξη αυτών των δικτύων. Οι εν λόγω 
κατευθυντήριες γραμμές αποσκοπούν στο να ενισχύσουν την ασφάλεια ενεργειακού 
εφοδιασμού της Ένωσης, στο να εξασφαλίσουν την πραγματική εφαρμογή της 
εσωτερικής αγοράς στον τομέα της ενέργειας και να διευκολύνουν την οικονομική 
και κοινωνική συνοχή. Στις 29 Νοεμβρίου, το Συμβούλιο επιβεβαίωσε τον κατάλογο 
των σχεδίων κοινού ενδιαφέροντος ενώ παράλληλα, κατά την εν λόγω συνδρίαση, 
σημειώθηκε πρόοδος σχετικά με την θέσπιση ευνοϊκότερου πλαισίου για την 
ανάπτυξη τα>ν ενεργειακών δικτύων. 
309. Στις 7 Απριλίου, η Επιτροπή εξέδωσε πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού 
Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την 
ανάπτυξη του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών. Οι εν λόγω κατευθυντήριες 
γραμμές αποσκοπούν στην ολοκλήρωση όλων των δικτύων υποδομών μεταφορών 
σε ένα δίκτυο πολλαπλών μέσων ώστε, μέχρι το 2010, να έχει επιτευχθεί ο στόχος 
της άριστης χρησιμοποίησης των μεταφορικών μέσων, κατά τρόπο φιλικό προς το 
περιβάλλον. 
310. Με βάση το άρθρο 129 Λ της συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή υπέβαλε, στις 15 
Απριλίου, πρόταση για την διαλειτουργικότητα του ευρωπαϊκού δικτύου τρένων 
υψηλής ταχύτητας. II πρόταση προβλέπει τη δημιουργία κανονιστικού πλαισίου 
ώστε οι υποδομές, το τροχαίο υλικό και οι εξοπλισμοί να είναι αρκούντως συμβατοί 
και να παρέχουν έτσι τη δ^νατ^τητα σε οποιαδήποτε μεταφορική επιχείρηση το 
επιθυμεί να παρέχει, με τις καλύτερες συνθήκες κόστους, εμπορική υπηρεσία σε 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΛΝΛΛΥΊΊΚ1Ι ΕΙΙΙΣΚΟΙΙΙΙΣΠ 119 
οποιοδήποτε δρομολόγιο της επιλογής της στο ευρωπαϊκό δίκτυο τρένων υψηλής 
ταχύτητας. Η πρόταση αυτή έγινε ευνοϊκά (χποδεκτή στις 21 Σεπτεμβρίου (χπό την 
Επιτροπή των Περιφερειών και στις 23 Νοεμβρίου από την Οικονομική και 
Κ( >ινωνική Ι ίπιτρ< >πή. 
311. Το 1994, η ομάδα υψήλου επιπέδου, η οποία είναι επιφορτισμένη με τη μελέτη 
της ανάπτυξης δικτύου τρένων υψηλής ταχύτητας, συνέτεξε δεύτερη έκθεση που 
δημοσιεύθηκε το Φεβρουάριο του 1995130. II έκθεση αυτή περιλαμβάνει ποσοτική 
εκτίμηση των επιπτώσεων που θα έχει το δίκτυο υψηλής ταχύτητας στην 
κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στην ολοκληρωμένη 
αγορά των μεταφορών, στην ασφάλεια και στη ζωή του πολίτη. Περιέχει επίσης νέες 
κατευθυντήριες γραμμές για το διευρωπαϊκό δίκτυο τρένων υψηλής ταχύτητας που 
θα ισχύουν μέχρι το 2010. Κατά την εκπόνηση των εν λόγω κατευθυντήριων 
γραμμών λήφθηκαν υπόψη τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του 
Έσσεν και οι συστάσεις για την σταδιακή ανάπτυξη του δικτύου αυτού. 
§4 - Χρηματοδότηση 
312. Με βάση το άρθρο 129 Γ της συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή εξέδωσε στις 2 
Μαρτίου πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου σχετικά με τον καθορισμό των 
γενικών κανόνατν για την χορήγηση κοινοτικής χρηματοδοτικής συνδρομής σε σχέδια 
κοινού ενδιαφέροντος στον τομέα των διευρωπαϊκών δικτύων. 11 πρόταση αυτή, η 
οποία έγινε ευνοϊκά (χποδεκτή από την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, από 
την Επιτροπή των Περιφερειών και από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στα τέλη του 
έτους εξακολοθούσε να βρίσκεται υπό συζήτηση στο Συμβούλιο. 
Στο ίδιο πλαίσιο, η Επιτροπή εξέδωσε, στις 15 Ιουνίου, ανακοίνα>ση για την 
χρηματοδότηση αυτών των δικτύανν, στην οποία περιγράφονται οι διάφορες 
εναλλακτικές δυνατότητες χρηματοδότησης και συμπεραίνεται ότι στο σημερινό 
στάδιο της πορείας δεν πρέπει να αποκλεισθεί καμία από τις εν λόγω δυνατότητες, 
ιδίως η προσφυγή σε συμπληρωματική χρηματοδότηση από την κεφαλαιαγορά. 
313. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Έσσεν συμφώνησε με τη δημιουργία, στο 
πλαίσιο της ETE, ειδικής ομάδας για την χρηματοδότηση των δικτύων και ενέκρινε 
την προσέγγιση της ομάδας Christophersen η οποία συνίσταται, όσον αφορά τη 
χρηματοδότηση, σε κατά περίπτωση εξέταση των σχεδίων. Τα κράτη μέλη, η 
Επιτροπή και η ETE κλήθηκαν να συνεχίσουν τον συντονισμό τα>ν σχετικών με τη 
χρηματοδότηση ενεργειών, και οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων κάλεσαν το 
Συμβούλιο να αποδεσμεύσει τα απαραίτητα κεφάλαια. 
Τμήμα 9 - Η εσωτερική αγορά και άλλες κοινοτικές πολιτικές 
§1 - Η κοινωνική διάσταση της εσωτερικής αγοράς 
314. Η ανάπτυξη της εσωτερικής αγοράς, η οποία αποσκοπεί στη δημιουργία μίας 
μεγάλης οικονομικής ενότητας εντός της οποίας θα είναι εξασφαλισμένη η πρόοδος 
και η ευημερία, πρέπει να συνοδευτεί από την προοδευτική καθιέρωση μίας 
πραγματικής και αποτελεσματικής κοινωνικής παραμέτρου. Αυτό αποτελεί τον 
130 Αεν έχε!, ακόμη δημοσιευθεί. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ " Ο 1994 
120 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
στόχο της κοινοτικής κοινωνικής πολιτικής, η οποία βασίζεται στην "Κοινοτική 
Χάρτα των θεμελιωδών Κοινωνικών Δικαιωμάτων των Εργαζομένων", στο 
πρόγραμμα κοινωνικής δράσης128 και στο Λευκό Βιβλίο για την Ευρωπαϊκή 
Κοινωνική Πολιτική129. 
Το 1992, 1993 και 1994 το Συ|ΐβούλιο εξέδωσε σειρά οδηγιών, όπως οι οδηγίες για 
την προστασία των εγκύα>ν λεχώνων και γαλουχουσών εργαζομένων, για τις 
ομαδικές απολύσεις (92/85/ΕΟΚ* και 91/56/ΕΟΚ), για ορισμένες πτυχές σχετικά με 
την οργάνωση του χρόνου εργασίας και την προστασία των νέων κατά την εργασία 
(93/104/ΕΟΚ* και 94/33/ΕΚ*). Επιπλέον, εκδόθηκε οδηγία για την σήμανση των 
προϊόντων καπνού με σκοπό την ενίσχυση των μέτρων καπχπολέμησης του 
καπνίσματος (92/41/ΕΟΚ*). 
Τον Σεπτέμβριο του 1994 εκδόθηκε σημαντική οδηγία σχετικά με την πληροιρόρηση 
και παροχή συμβουλών σε υπαλλήλους επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται σε 
κοινοτικό επίπεδο, η οποία αποτελεί και την πρώτη εφαρμογή από το Συμβούλιο 
των διατάξεων στης συμφωνίας για την κοινωνική πολιτική η οποία επισυνάπτεται 
στη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένα)ση (94/45/ΕΟΚ*). 
315. Στον τομέα της υγείας και της ασφάλειας των εργαζομένων, εκδόθηκε σειρά 
οδηγιών που καλύπτουν τα προσωρινά ή κινητά εργοτάξια, την ασφάλεια ή/και τη 
σήμανση στην εργασία, την ιατρική περίθαλψη στα πλοία, τις εξορυκτικές 
βιομηχανίες και τους βιολογικούς παράγοντες. Τον Ιούλιο του 1994 εκδόθηκε ο 
κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2062/94* σχετικά με την ίδρυση Ευρωπαϊκού Οργάνωσης για 
την Λσφάλεια και την Υγεία στην Εργασία. Εξακολουθούν να βρίσκονται υπό 
συζήτηση προτάσεις για οδηγίες του Συμβουλίου που αφορούν την εξασφάλιση 
ελάχιστων (χπαιτήσεων σχετικά με την υγεία και ασφάλεια στον τομ,έα των 
μεταφορών, των φυσικών και χημικών παραγόντων και του εξοπλισμού εργασίας. 
Το γενικό πλαίσιο δράσης στον τομέα της ασφάλειας, της υγιεινής και της 
προστασίας της υγείας στην εργασία, το οποίο παρουσίασε η Ιίπιτροπή το Νοέμβριο 
του 1993, συνέβαλε στην έναρξη, κατά τη διάρκεια του 1994, προκαταρκτικών 
διαβουλεύσεων μεταξύ των θεσμικών οργάνων της Ένωσης με σκοπό την κατάρτιση 
του Τέταρτου Προγράμματος Δράσης για την Υγεία και την Ασφάλεια στην 
Εργασία, με το οποίο επιδιώκεται η συμπλήρωση και ο εξορθολογισμός του βασικού 
πυρήνα της κοινοτικής νομοθεσίας που θεσπίστηκε ως τμήμα της κοινωνικής 
διάστασης της ενιαίας αγοράς. 
316. Το Λευκό Βιβλίο της Επιτροπής για την Ευρωπαϊκή Κοινωνική Πολιτική, το 
οποίο εγκρίθηκε τον Ιούνιο του 1994130, καθορίζει το πλαίσιο για τη μελλοντική 
ανάπτυξη της κοινωνικής πολιτικής, το οποίο μπορεί να ενσωματώσει καλύτερα τα 
διάφορα στοιχεία της πολιτικής αυτής και παράλληλα θα παρέχει τη δυνατότητα για 
περαιτέρω αλληλοενίσχυση των στοιχείων αυτών. Το σημείο εκκίνησης του Λευκού 
Βιβλίου ήταν η ανάγκη για έναν νέο συνδυασμό μεταξύ οικονομικής και κοινα)νικής 
πολιτικής ώστε να καταστεί δυνατή η επιτυχής αντιμετώπιση τα)ν προκλήσεων που 
αντιμετωπίζει σήμερα η Ευρωπαϊκή Ένωση. Για να είναι ανταγωνιστική η 
ευρωπαϊκή οικονομία πρέπει οι κοινωνίες μας να είναι στο σύνολο τους 
128 
129 
130 Κοινοτική Χάρτα των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων των Εργαζομένων, 
Λουξεμβούργο, ΥΕΕΕΚ, 1990. 
Λευκό Βιβλίο ; α την Κοινωνική ΙΙολιτική, COM (94) 333 τελικό, 27 Ιουλίου 1994. 
Όπως παοαπάνω. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
r ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 121 
παραγα)γικές. Συνεπώς, η κοινωνική πολιτική πρέπει να εξυπηρετεί τα συμφέροντα 
όλων των πολιτίύν, με ή χωρίς θέση (χπασχόλησης. 
Στο πλ(χίσιο (χυτό, πρώτη προτεραιότητα δίνεται στην (χπασχόληση και στην 
καταπολέμηση της ανεργίας. Το Λευκό Βιβλίο περιλαμβάνει επίσης προτάσεις για 
την ανάπτυξη και παγίωση της νομοθετικής βάσης, ιδίως όσον αφορά την εργατική 
νομοθεσία, την υγεία και ασφάλεια καθώς και τα ζητήματα ίσης μεταχείρισης μεταξύ 
ανδρών και γυναικο>ν· δίνεται έμ,φαση στην ανάγκη κατίχβολής αυξημένων 
προσπαθειών για την ορθή μεταφορά και εφαρμογή, σε όλη την Ένωση, των 
νομοθετικών ρυθμίσεων που έχουν ήδη εκδοθεί από το Συμβούλιο· υπογραμμίζεται 
η ανάγκη στενότερης συνεργασίας και ανάληψης προσπαθειών που θα αφορούν την 
κοινωνία ως σύνολο, με ιδιαίτερη προσοχή στα προβλήματα της φτώχειας και του 
κοινωνικού αποκλεισμού, τους ανάπηρους και τους ηλικιωμένους, καθώς και η 
ανάληψη πρωτοβουλιών στον τομέα της δημόσιας υγείας· παράλληλα προτείνεται 
να καταβληθούν μεγαλύτερες προσπάθειες ενημέρωσης ώστε να εξασφαλιστεί ότι οι 
ευρωπαίοι πολίτες είναι ενημερωμένοι για τα αποτελέσματα των δραστηριοτήτων 
της Ένωσης στον κοινωνικό τομέα. 
Με βάση το Λευκό Βιβλίο, η Επιτροπή υπέβαλε, στην σύνοδο κορυφής του 
Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που πραγματοποιήθηκε στο Έσσεν τον Δεκέμβριο του 
1994, ειδικό πρόγραμμα ενεργειών που πρέπει να αναληφθούν στο επίπεδο της 
Ένωσης και των κρατών μελών προκειμένου να αντιστραφεί η τάση της ανεργείας. 
Το πρόγραμμα αυτό περιλαμβάνει δέσμη ειδικών προτάσεων για ανάληψη ενεργειών 
εκ μέρους των κρατών μελών προκειμένου να βελτιωθούν τα επαγγελματικά 
προσόντα του εργατικού δυναμικού της Κοινότητας, να δημιουργούνται 
περισσότερες απασχόλησης στο πλαίσιο της ανάπτυξης, να εξασφαλιστεί η 
ανταγα)νιστικότητα του κόστους εργασίας, να ενισχυθούν οι πολιτικές για τη 
ρύθμιση της αγοράς εργασίας και να δοθεί περαιτέρω στήριξη στους νέους και τους 
ανέργους, παροτρύνωντας τα κράτη μέλη να εφαρμόσουν τις συστάσεις αυτές στις 
εθνικές πολιτικές τους, στο πλαίσιο πολυετούς προγράμματος, λαμβάνοντας υπόψη 
τις ιδιαιτερότητες της οικονομικής και κοινωνικής τους κατάστασης. 
317. Η μεταρρύθμιση του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου, η οποία εγκρίθηκε 
τον Ιούλιο του 1993, αύξησε την ικανότητα της Κοινότητας για υποστήριξη της 
πορείας ανάπτυξης και προσαρμογής της αγοράς εργασίας στα κράτη μέλη, γεγονός 
που συμβιβάζεται με την έμφαση η οποία έχει δοθεί στην καταβολή ενεργών 
προσπαθειών για υποστήριξη των αλλαγών στην εσωτερική αγορά. 
318. Το σύστημα EURES (Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Απασχόλησης) δημιουργήθηκε131 
ώστε να γίνει πραγματικότητα η ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένα)ν και vc 
διευκολυνθεί η δημιουργία μιας πραγματικής ευρωπαϊκής αγοράς απασχόλησης. Το 
σύστημα αυτό θα χρησιμεύσει ταυτόχρονα ως υπηρεσία για την απασχόληση σε 
ευρωπαϊκή κλίμακα, με στόχο την ενημέρωση, την παροχή συμβουλών και την 
παροχή ευκαιριών απασχόλησης των ενδιαφερομένων σε όλη την ευρωπαϊκή 
επικράτεια και ως φόρουμ για την εξέταση, σε λειτουργικό επίπεδο, όλων των 
ζητημάτων που συνδέονται με την απασχόληση στην Ευρώπη. 
§2 - Καταναλωτές 
131 βλέπε κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2434/92*. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
122 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
319. Η εσωτερική αγορά δεν δημιουργήθηκε μόνο για τις επιχειρήσεις και δεν 
Ιίπορεί να λειτουργήσει ορθά χωρίς την ενεργό και πραγματική συμμετοχή των 
καταναλωτών. Ο πολίτης δικαιούται, ως καταναλωτής, να επωφεληθεί από τα 
πλεονεκτήματα που προσφέρει ο μεγαλύτερος ανταγωνισμός και η ευρύτερη επιλογή 
αγαθών και υπηρεσιών, γνωρίζοντας ταυτόχρονα ότι προστατεύονται κατάλληλα η 
ασφάλεια του και τα υπόλοιπα ουσιαστικά συμφέροντα του. Εξάλλου, οι 
ενημερωμένοι καταναλωτές δύνανται, μέσω των εμπορικών επιλογών, να 
επιταχύνουν τις θετικές οικονομικές συνέπειες της ολοκληρωμένης αγοράς. Συνεπώς, 
ο καταναλωτής έχει να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην επίτευξη των στόχων 
που σχετίζονται με τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. 
320. Την 1η Σεπτεμβρίου 1994, τα κράτη μέλη έπρεπε να είχαν μεταφέρει στο 
εθνικό τους δίκαιο 45 οδηγίες που αφορούν την πολιτική καταναλωτών. Το μέσο 
ποσοστό μεταφοράς είναι 97%, το οποίο είναι σχετικά ικανοποιητικό. Πρέπει 
ωστόσο να σημειωθεί ότι το εν λόγω μέσο ποσοστό συγκαλύπτει έντονες αποκλίσεις 
και ότι εκφράζει την πορεία κοινοποίησης των εθνικών μέτρων εκτέλεσης χωρίς να 
περιλαμβάνει αναφορά για την πορεία πραγματικής εφαρμογής των εν λόγω μέτρων. 
Η ιδιαίτερη σημασία που έχουν για τους καταναλωτές οι προσφάτως εκδοθείσες 
οδηγίες 92/59/ΕΟΚ και 93/13/ΕΟΚ* (γενική ασφάλεια των προϊόντων και 
καταχρηστικές συμβατικές ρήτρες) οι οποίες επρόκειτο να τεθούν σε ισχύ κατά τη 
διάρκεια του έτους, καθιστά προφανή την ανάγκη στενής συνεργασίας με τις εθνικές 
αρχές προκειμένου να εξασφαλιστεί η πραγματική και έγκαιρη μεταφορά τους στα 
εθνικά δίκαια 
321. Λπό την 1η Νοεμβρίου 1993, η κοινοτική πολιτική υπέρ των καταναλωτών 
απέκτησε μια νέα διάσταση. 
Οι εν λόγω μεταβολές είναι πράγματι σημαντικές καθότι επηρεάζουν τις βάσεις 
πάνω στις οποίες στηρίζεται η πολιτική της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και αφορούν 
τόσο την ουσία όσο και τις σχετικές μεθόδους. Με τη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή 
Ένωση, η κοινοτική πολιτική στον τομέα των καταναλωτών, η οποία αρχικά είχε 
σχεδιαστεί ως συνοδευτικό στοιχείο της εσωτερικής αγοράς στο πλαίσιο της Ενιαίας 
Πράξης, καθίσταται αυτόνομη. Στο άρθρο 129Α της συνθήκης η προσταστία τα)ν 
καταναλωτών αναγνωρίζεται ως αυτόνομη πολιτική βασιζόμενη σε δύο διαφορετικά 
αλλά συμπληρωματικά στοιχεία: 
• τα θεσπιζόμενα μέιρα για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, 
• την ανάληψη ειδικών οράσεων στους τομείς της υγείας, της ασφάλειας, 
των οικονομικών συμφερόντων και της ενημέρωσης των καταναλωτών. 
322. Ο εντοπισμός κενών στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς ενδέχεται να 
οδηγήσει στη λήψη νέων μέτρων η οτην ανάληψη συγκεκριμένων ενεργειών για την 
αποτελεσματικότερη εφαρμογή των σχετικών νομοθετικών πράξεων. 
Εξάλλου, η Επιτροπή θα διαθέτει πάντα τη δυνατότητα να προτείνει στα θεσμικά 
όργανα και στα κράτη μέλη, ζητήματα προς εξέταση και προβληματισμό υπό μορφή 
ανακοινώσεων ή Πράσινου Βιβλίου Αυτό συνέβη με τα ζητήματα της πρόσβασης στη 
δικαιοσύνη και των εγγυήσεων μετά την πώληση, τα οποία, μετά από ευρύτατη και 
αποτελεσματική διαβούλευση, συζητήθηκαν οιις 4 Οκτωβρίου 1994 στο πλαίσιο του 
φόρουμ των καταναλωτών. Όλες αυτές οι συζητήσεις θα δώσουν στην Επιτροπή τη 
δυνατότητα να επισημάνει τα κενά και τα προβλήματα στη λειτουργία της 
εσωτερικής αγοράς και να λάβει τα απαραίτητα μέτρα για την εξάλειψη τους. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΙΙ 123 
Εξάλλου, οι υπηρεσίες της Επιτροπής εργάστηκαν το 1994 για την εκπόνηση 
Πράσινου Βιβλίου σχετικά με τη διαφάνεια των τιμών των υπηρεσιών, το οποίο 
αναμένεται να εκδοθεί στη διάρκεια του 1995. 
§3 - Εκπαίδευση και κατάρτιση 
323. Η Επιτροπή πρότεινε στο Συμβούλιο την έγκριση του προγράμματος Νεολαία 
για την Ευρώπη III. Το πρόγραμμα αυτό θα καλύπτει ένα σύνολο δραστηριοτήτων 
υπέρ των νέων ηλικίας 15 έως 25 ετών - σχέδια εκτός σχολικών δραστηριοτήτων ή 
ενεργειών κατάρτισης - , οργανωτές δραστηριοτήτων για νέους και οργανώσεις 
νέων. Εξάλλου, το πρόγραμμα προβλέπει ειδικά μέτρα στήριξης των σχεδίων που 
διευκολύνουν την πρόσβαση, στις δραστηριότητες του προγράμματος, των νέων 
που βρίσκονται σε μειονεκτική θέση. Το νέο πρόγραμμα φιλοδοξεί να ενισχύσει και 
να αναπτύξει ιδίως τις δραστηριότητες των νέων, βασιζόμενο στο πνεύμα 
πρωτοβουλίας και ανάπτυξης επιχειρηματικών δραστηριοτήτων καθώς και στις 
δραστηριότητες εθελοντικής συμμετοχής βραχυπρόθεσμης και μεσοπρόθεσμης 
διάρκειας (18 μήνες). 
§4 - Έρευνα 
324. Στο Λευκό Βιβλίο για την ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την 
απασχόληση δίνεται έμφαση στο ρόλο της έρευνας και της τεχνολογικής ανάπτυξης 
(ETΑ) ως μοχλού για την ανάκαμψη της οικονομίας. 
Τα πολυετή κοινοτικά προγράμματα-πλαίσια αποτελούν το βασικό όργανο για την 
εφαρμογή της πολιτικής της Ένωσης στον τομέα της ΕΤΛ. Το Τέταρτο Πρόγραμμα-
Πλαίσιο ΕΤΛ (1994-1998), το οποίο διέπεται από τη συνθτ'ικη ΕΚ, εγκρίθηκε στις 26 
Λπριλίου 1994 (απόφαση 94/1110/ΕΚ* του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του 
Συμβουλίου) και παράλληλα, το Συμβούλιο εξέδωσε το πρόγραμμα-πλαίσιο (1994-
1998), το οποίο διέπεται από τη συνθήκη ΕΚΑΕ (απόφαση 94/268/Euratom*). 
Κατά την περίοδο Ιουλίου - Δεκεμβρίου 1994 εκδόθηκαν όλα τα ειδικά μέτρα 
εφαρμογής. Οι ενέργειες του ειδικού προγράμματος "τυποποίηση, μετρήσεις και 
δοκιμές" αποσκοπούν σε μεγάλο βαθμό στο να υποστηρίξουν τις προσπάθειες 
εγκαθίδρυσης της ενιαίας αγοράς. Εξάλλου, τα περισσότερα από τα άλλα ειδικά 
προγράμματα προβλέπουν πλέον τυποποιημένες διαδικασίες ώστε να διευκολυνθεί 
η συμμετοχή στα εν λόγω προγράμματα και να ενθαρρυνθεί η μεταξύ τους 
συνεργασία στα σχέδια ΕΤΛ. Τα προγράμματα των τεχνολογιών της πληροφορίας, 
των προηγμένων επικοινωνιών και των τηλεματικών εφαρμογών καλύπτουν, 
εξάλλου, τομείς ΕΤΛ των οποίων οι επιπτώσεις έχουν ιδιαίτερη σημασία για την 
υλοποίηση της κοινωνίας τα)ν πληροφοριών. 
Με σκοπό τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της οικονομίας, στο Λευκό Βιβλίο 
δίδεται έμφαση στο αποτέλεσμα που θα έχει ο αποτελεσματικότερος συντονισμός 
των ερευνητικών προσπαθειών. Τον Οκτώβριο του 1994, η Επιτροπή εξέδωσε την 
ανακοίνωση "Επίτευξη συντονισμού μέσω συνεργασίας"135 η οποία διανοίγει 
προοπτικές για εφαρμογή συνεκτικής προσέγγισης των εθνικών πολιτικών και της 
κοινοτικής πολιτικής σε θέματα ΕΤΛ. Κατά το 1995 θα δοθεί προτεραιότητα στην 
135 COM(94) 438 τελικό, 19 Οκτωβρίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ Τ > 1994 
124 ΛΕΎΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
προίΰθηση πρωτοβουλιών που θα διευκολύνουν την επίτευξη προόδου προς την 
κατεύθυνση αυτή. 
Τμήμα 10 - Εξωτερικές πτυχές 
325. Για την προώθηση και δημιουργία υγειούς περιβάλλοντος για το διεθνές 
εμπόριο και την αποφυγή των φαινομένων στρέβλωσης στην εσωτερική αγορά λόγω 
παρανόμων ή αντκχνταγα)νιστικών πρακτικών, η Ένωση οφείλει να διατηρήσει την 
εφαρμογή δυναμικής εμπορικής πολιτικής καθώς και να υιοθετήσει μία συνεκτική 
και αποτελεσματική προσέγγιση όσον αφορά τη διαχείριση των εξωτερικοί συνόρων 
της Ένωσης. Κατά τη διάρκεια του 1994, στον τομέα αυτόν σημειώθηκαν αρκετές 
σημαντικές εξελίξεις. 
§1. Εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου 
326. Η συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΟΧ) τέθηκε σε ισχύ 
την 1η Ιανουαρίου 1994, δημιουργώντας έτσι τον μεγαλύτερο ολοκληρωμένο 
εμπορικό χώρο παγκοσμίως. Οι τέσσερεις ελευθερίες της εσωτερικής αγοράς 
επεκτάθηκαν στην Αυστρία, την Φιλανδία, την Ισλανδία, τη Νορβηγία και τη 
Σουηδία, αν και η Λυστρία, η Φιλανδία και η Σουηδία έχουν ήδη γίνει κράτη μέλη 
της Ένωσης. II μικτή Επιτροπή ΕΟΧ, στην οποία η Κοινότητα εκπροσωπείται από 
την Επιτροπή, είναι υπεύθυνη για την αποτελεσματική εφαρμογή και λειτουργία της 
συμφωνίας. 
327. Τον Μάρτιο του 1994, η μικτή επιτροπή ΕΟΧ 
• αναθεώρησε τους κανόνες προέλευσης ΕΟΧ προκειμένου να διατηρηθεί 
η δυνατότητα για τους παραγωγούς που δραστηριοποιούνται στα κράτη 
ΕΟΧ να χρησιμοποιούν υλικά ελβετικής προέλευσης (χωρίς την εν λόγω 
τροποποίηση θα υπονομευόταν η δυνατότητα αυτή λόγω μη συμμετοχής 
της Ελβετίας στον ΕΟΧ)· 
• εισήγαγε στον ΕΟΧ περισσότερες από 400 νέες νομοθετικές πράξεις της 
Ένωσης οι οποίες εγκρίθηκαν στο διάστημα που μεσολάβησε από την 
οριστικοποίηση της συμφωνίας το 1991. 
Δεδομένο ότι το κοινοτικό κεκτημένο όσον αφορά την εσωτερική αγορά επεκτάθηκε 
κατά τη διάρκεια ιου 1994, η μικτή επιτροπή ΕΟΧ έλαβε κι άλλες αποφάσεις 
ενσωμάτωσης στον ΕΟΧ των πλέον πρόσφατων αυτών πράξεων, και συνεπώς 
εφαρμογής τους στα ανιίοιοιχα κράτη ΕΖΕΣ. 
§2. Κοινή εμπορική πολιτική 
Α. Καθεστώς εισαγωγών 
328. Στις 7 Μαρτίου 1994, το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό 519/94* (όπως 
τροποποιήθηκε από τον κανονισμό 1921/94*) και στις 23 Δεκεμβρίου, τον κανονισμό 
3285/94*, για την κατάργηση όλων των ισχυόντων εθνικών ποσοτικών περιορισμών 
στα κράτη μέλη. Η κατάργηση αυτή συνδυάστηκε με τη θέσπιση περιορισμένου 
αριθμού κοινοτικών ποσοστώσεων που θα εφαρμόζονται σε επτά κατηγορίες 
προϊόντων προερχόμενων αποκλειστικά από τη Λαϊκή Δημοκρατία της Κίνας. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 125 
II διαχείριση το>ν ποσοστώσεων θα γίνει σε κοινοτικό επίπεδο, υπό την ευθύνη της 
Επιτροπής, με βάση τον κανονισμ,ό (ΕΚ) αριθ. 520/94* (τρίτος κανονισμός) Στο 
εξής, οι κοινοτικοί εισαγωγείς θα μπορούν να χρησιμ,οποιούν τυποποιημένη άδεια 
εισαγωγής η οποία θα ισχύει αν, ολόκληρη τη Κοινότητα. Ι επιπλέον, το 
ολοκληρωμένο σύστημα για τη διαχείριση των εισαγωγικών και εξαγωγικών 
ποσοστώσεων αναπτύχθηκε περαιτέρω κατά τη διάρκεια του 1994. 
Β. Μέσα εμπορικής άμυνας 
329. Το Συμβούλιο εξέδωσε τους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 3283/94* 
(αντιντάμπιγκ), 3284/94* (για τον έλεγχο των επιδοτήσεων), 3285/94* (μέτρα 
διασφάλισης) και 3286/94* (μέτρα διασφάλισης) με τους οποίους τροποποιήθηκαν 
και βελτιώθηκαν οι διαδικασίες λήψης αποφάσεων για τα κοινοτικά μέσα εμπορικής 
άμυνας, θεσπίστηκαν προθεσμίες για την εποβολή δασμών στα επιδοτούμενα ή 
πωλούμενα σε τιμές ντάμπιγκ εισαγόμενα προϊόντα προέλευσης τρίτων χωρών και 
για τη θέσπιση μέτρων διασφάλισης. Επιπλέον, θεσπίστηκαν διατάξεις ώστε οι 
σχετικές έρευνες να καταστούν περισσότερο διαφανείς. Το Συμβούλιο, με απόφαση 
που θα εκδόσει το αργότερο την 1η Απριλίου 1995, θα διευκρινίσει τον χρόνο 
εφαρμογής αυτών των νέα)ν προθεσμιών, γεγονός το οποίο εξαρτάται από το πότε 
θα είναι διαθέσιμοι οι απαραίτητοι δημοσιονομικοί πόροι. 
Γ. Συμφωνίες αμοιβαίας αναγνώρισης 
330. Το 1994 άρχισαν διαπραγματεύσεις με τρίτες χώρες για την αμοιβαία 
αναγνώριση της αξιολόγησης σχετικά με τη συμμόρφωση. Τα συμβαλλόμενα μέρη 
στις συμφωνίες αμοιβαίας αναγνώρισης δικαιούνται να ελέγχουν και να 
πιστοποιούν τα προϊόντα τους ως προς τις τεχνικές απαιτήσεις των άλλων κρατών 
μελών, πριν από την εξαγωγή των εν λόγω προϊόντων. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος 
αναγνωρίζει τις δοκιμές, τα πιστοποιητικά συμμόρφωσης και τις σημάνσεις που 
πραγματοποιήθηκαν στο έδαφος άλλου συμβαλλόμενου μέρους. Με τις συμφωνίες 
λοιπόν αυτές μειώνεται το κόστος των εμπορικών συναλλαγών καθότι αποφεύγονται 
οι διπλές δοκιμές και οι διαδικασίες πιστοποίησης των υποκείμενων σε ρυθμίσεις 
προϊόντων. Η αμοιβαία αναγνώριση αποτελεί ταυτόχρονα πρωτοβουλία 
ελευθέρωσης του εμπορίου η οποία αποβλέπει στην καλύτερη πρόσβαση των 
κοινοτικών προϊόντων στις αγορές τρίτων χα)ρών και παράλληλα μέσο που παρέχει 
στους εμπορικούς εταίρους της Ένωσης τη δυνατότητα να συμμετάσχουν στις 
διαδικασίες αξιολόγησης της συμμόρφωσης, οι οποίες θεσπίστηκαν για την επίτευξη 
των στόχων της ενιαίας αγοράς. 
Την περίοδο αυτή διεξάγονται διαπραγματεύσεις με τις Η.Π.Α., τον Καναδά, την 
Αυστραλία, τη Νέα Ζηλανδία και την Ελβετία, ενώ ενδέχεται να αρχίσουν συζητήσεις 
και με άλλους εμπορικούς εταίρους προς τα τέλη του 1995 ή στις αρχές του 1996. 
Α. Καθεστώς εξαγωγών 
331. Το Δεκέμβριο του 1994, το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 
3381/94* και την οδηγία 94/942/ΚΕΠΠΑ* (η εν λόγω οδηγία βασίζεται στο άρθρο 
1.3 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση), με τα οποία θεσπίζεται ολοκληρωμένο 
σύστημα εισαγωγικών ελέγχων για τα αγαθά διπλής χρήσης. Το σύστημα θα αρχίσει 
να εφαρμόζεται από 1ης Ιουλίου 1995. Τα κράτη μέλη θα υποβάλουν τις εξαγωγές 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
126 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
αγαθών διπλής χρήσης σε πραγματικούς ελέγχους και ακόμη, κατά την μεταβατική 
περίοδο, θα καταβάλουν προσπάθειες για τη θέσπιση κοινών προτύπων. Με το 
σύστημα επιδιώκεται επίσης να εξασφαλιστεί ότι τα κράτη μέλη, και συνεπώς η 
Ένωση, τηρούν τις διεθνείς τους δεσμεύεις ιδκυς όσον αφορά τη μη διάδοση των 
εξοπλισμών. Το σύστημα αυτό θα αποτελέσει το πρώτο βήμα για τη θέσπιση 
πλήρους και συνεκτικού κοινοτικού πλαισίου σχετικά με τον εξαγωγικό έλεγχο 
αγαθών διπλής χρήσης. 
Ε. Ασφάλιση εξαγωγικών πιστώσεων 
332. Τον Ιούλιο του 1994, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση οδηγίας σχετικά με τα 
κρατικά συστήματα ασφάλισης εξαγωγικών πιστώσεων για πράξεις εγγυημένες 
μεσοπρόθεσμα και βραχυπρόθεσμα136. Με την πρόταση αυτή επιχειρείται να 
αποφευχθεί η στρέβλωση του ανταγωνισμού μεταξύ εξαγωγέων, η οποία οφείλεται 
στο ότι τα κράτη μέλη προσφέρουν διαφορετικές διευκολύνσεις όσον αφορά τις 
εξαγωγικές πιστώσεις. Η προτεινόμενη οδηγία καθορίζει κοινές αρχές για τις 
εγγυήσεις και τα ασφάλιστρα και περιλαμβάνει διατάξεις με τις οποίες βελτιώνεται 
η διαφάνεια των πολιτικών για τη χορήγηση εγγυήσεων. 
Οι κρατικοί οργανισμοί ασφάλισης των εξαγωγικών πιστώσεων καλύπτουν τον 
εμπορικό κίνδυνο βραχυπρόθεσμων πράξεων σε χώρες που θεωρούνται ότι 
διαθέτουν αξιόπιστη οικονομία και έννομη τάξη. Λραστηριότητες τέτοιου είδους, οι 
οποίες συνήθως αναφέρονται ως κάλυψη του "κινδύνου αγοράς", αναλαμβάνουν και 
οι ιδιωτικές ασφαλιστικές εταιρείες. Η Επιτροπή μελετά το ενδεχόμενο να προτείνει 
στα κράτη μέλη, σύμφωνα με το άρθρο 93(1)* της συνθήκης ΕΚ, την άρση ιδιαίτερων 
πλεονεκτημάτων που απολάμβαναν οι δημόσιοι ασφαλιστές εξαγωγικών πιστώσεων 
και τα οποία στρεβλώνουν την αγορά εις βάρος των ιδιωτικών ασφαλιστικών 
εταιρειών. 
ΣΤ. Μεταφορές 
333. Τον Μάρτιο του 1994 πραγματοποιήθηκε στην Κρήτη η 2η Πανευρωπαϊκή 
Διάσκεψη για τις μεταφορές. Στην υιοθετηθείσα από τη διάσκεψη δήλωση δίδεται 
έμφαση στον καθορισμό των εννοιών οι οποίες είναι απαραίτητες για την εκπόνηση 
συντονισμένης πανευρωπαϊκής πολιτικής στον τομέα των μεταφορών. Στη δήλωση 
αυτή αναφέρεται, ιδίως, ότι μια τέτοια πολιτική πρέπει να βασίζεται στις αρχές της 
οικονομίας της αγοράς και του ελεύθερου ανταγωνισμού και ότι προοδευτική 
ελευθέρωση της πρόσβασης στην αγορά πρέπει να πραγματοποιηθεί σε συνάρτιση 
με τις προόδους που θα επιτυγχάνονται όσον αφορά την εναρμόνιση των συνθηκών 
ανταγωνισμού. 
Σχετικά με την ανάπτυξη πανευρωπαϊκών υποδομών στον τομέα των μεταφορών, 
η διάσκεψη υιοθέτησε μια ενδεικτική προσέγγιση η οποία συνίσταται στον 
προσδιορισμό των διαδρόμων προτεραιότητας για τη Κεντρική και Ανατολική 
Ευρώπη και των κριτηρίων επιλογής για σχέδια κοινού ενδιαφέροντος. 
136 COM (94) 297 τελικό, 13 Ιουλίου 1994 (ΕΕ C 272, της 30/09/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 127 
Ζ. Εξέλιξη του κοινοτικού νομικού πλαισίου για τις δημόσιες συμβάσεις μετά 
από τη σύναψη της συμφωνίας GATT 
334. Τον Απρίλιο 1994, παράλληλα με τη λήξη του γύρου της Ουρουγουάης, η 
Ευρωπαϊκή Ένωση υπέγραψε, με 10 άλλες χώρες, νέα συμφωνία με στόχο το 
άνοιγμα στον ανταγωνισμό τα)ν δημοσίων συμβάσεων προμηθειών. Η συμφωνία 
αυτή, η οποία θα καλύπτει επίσης τα έργα και τις υπηρεσίες, καθώς και τις 
συμβάσεις που αναθέτουν κρατικές αρχές σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, θα 
δεκαπλασιάσει περίπου το πεδίο εφαρμογής της συμφωνίας του 1979 και επιτρέψει 
το άνοιγμα στον ανταγωνισμό συμβάσεων ύψους 350 δισεκ. ECU ανά έτος. ΓΙ εν 
λόγω συμφωνία θα τεθεί σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 1996. Η νέα συμφωνία καθιστά 
απαραίτητες ορισμένες περιορισμένες τροποποιήσεις των κοινοτικών οδηγιών για 
τις δημόσιες συμβάσεις ώστε να αποφευχθούν οι τυχόν διακρίσεις εις βάρος των 
ευρωπαϊκών επιχειρήσεων και φορέων και προκειμένου να (χπλουστευθεί η 
εφαρμογή των οδηγιών μετά από τη σύναψη της συμφωνίας. 
Για τις τροποποιήσεις αυτές εκπονούνται τη περίοδο αυτή δύο σχέδια πρότασης 
οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, από τα οποία το ένα 
αφορά τη τροποποίηση των οδηγιών 92/50/ΕΟΚ*, 93/36/ΕΟΚ*, και 93/37/ΕΟΚ*, και 
το άλλο την τροποποίηση της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ*. Τα σχέδια αυτά υποβλήθηκαν 
για έκδοση γνώμης στη συμβουλευτική επιτροπή για τις δημόσιες συμβάσεις. 
Η. Εξέλιξη του κοινοτικού νομικού πλαισίου για τις χρηματοπιστωτικές 
υπηρεσίες μετά από τη σύναψη της συμφωνίας GATT 
335. Ως αποτέλεσμα της επιτυχούς κατάληξης των διαπραγματεύσεων του Γύρου 
της Ουρουγουάης, οι οποίες ολοκληρώθηκαν στις 15 Δεκεμβρίου 1993, οι 
χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες κατέστησαν πλήρες και αναπόσπαστο μέρος της 
γενικής συμφωνίας για το εμπόριο υπηρεσιών (GATS). Η δέσμη μέτρων του Γύρου 
της Ουρουγουάης υπογράφηκε από όλους του συμμετέχοντες κατά τη συνάντηση που 
πραγματοποιήθηκε στο Μαρακές στις 15 Απριλίου 1994. 
Το Δεκέμβριο του 1994, το Συμβούλιο εξέδωσε δέσμη νομοθετικών μέτρων, τα οποία 
περιλαμβάνουν όλες τις απαραίτητες τροποποιήσεις της κοινοτικής νομοθεσίας 
προκειμένουν να μεταφερθούν στο κοινοτικό δίκαιο όλα τα αποφασισθέντα μέτρα 
στο πλαίσο του Γύρου της Ουρουγουάης137. Όσον αφορά τις χρηματοπιστωτικές 
υπηρεσίες, δεν φαίνεται να είναι απαραίτητη η τροποποίηση της σχετικής κοινοτικής 
νομοθεσίας. Ακόμη και στην περίπτωση που η Κοινότητα αποφασίσει τη διατήρηση 
των ρητρών αμοιβαιότητας, ειδικές διατάξεις όπως το άρθρο 9, παράγραφος 6 της 
Δεύτερης Τραπεζικής Οδηγίας θα διασφαλίζουν το συμβιβάσιμο των τυχόν 
κοινοτικών μέτρων με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από την GATS. 
Η Επιτροπή γνωρίζει ότι ο ευρωπαϊκός κλάδος παροχής χρηματοπιστωτικών 
υπηρεσιών πρέπει να συμμετάσχει όσον το δυνατόν περισσότερο στις 
διαπραγματεύσεις GATS για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες. Πέραν των 
γενικότερου χαρακτήρα συναντήσεων για τα αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων 
του Γύρου της Ουρουγουάης, οργάνωσε Στρογγυλό Τραπέζι με εκπροσώπους 
ευρωπαϊκών τραπεζών και ασφαλιστικών εταιρειών ώστε να γίνουν απευθείας 
γνωστές οι απόψεις του άμεσα ενδιαφερομένου κλάδου από τις διαπραγματεύσεις 
GATS· στις σχετικές συζητήσεις οι ενδιαφερόμενοι εξέθεσαν τα σημεία που 
137 ΕΕ L 363 της 23ης Δεκεμβρίου 1994. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
128 ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
επικεντρώνουν το μεγαλύτερο ενδιαφέρον τους, (ίκιτε με τον τρόπο αυτό να 
προσδιοριστούν με ακρίβεια οι κοινοτικοί διαπραγματευτικοί στόχοι. 
Θ. Εξωτερικές πτυχές του ζητήματος της διανοητικής ιδιοκτησίας 
336. Όσον αφορά τους στόχους και τις στρατηγικές που η Επιτροπή προτίθεται 
να προωθήσει στον τομέα της διανοητικής ιδιοκτησίας, η διεθνοποίηση της 
παγκόσμιας οικονομίας επιβάλλει όπως τα στοιχεία αυτά ενταχθούν επίσης στο 
πλαίσιο των διεθνών σχέσεων, είτε σε διμερές είτε σε πολυμερές επίπεδο. Στον τομέα 
αυτό η εξωτερική πτυχή της εσωτερικής αγοράς αποκτά ιδιαίτερη σημασία. 
Σε πολυμερές επίπεδο, η Επιτροπή συνεχίζει να συμμετέχει στις συζητήσεις που 
διεξάγονται στο πλαίσιο των δυο διακυβερνητικών επιτρόπων εμπειρογνωμόνων του 
Παγκόσμιου Οργανισμού Διανοητικής Ιδιοκτησίας, με σκοπό τη θέσπιση, 
ενδεχομένως, πρωτοκόλλου στην Σύμβαση της Βέρνης και νέων ρυθμίσεων για τα 
δικαιώματα των ερμηνευτών καλλιτεχνών και των παραγωγών φωνογραφημάτων. 
II Επιτροπή εξέτασε επίσης τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν προκειμένου να 
εξασφαλισθεί η εφαρμογή της Συμφωνίας για ζητήματα δικαιωμάτων διανοητικής 
ιδιοκτησίας που αφορούν το εμπόριο (TRIPS), η οποία είναι το αποτέλεσμα 
πολυμερών διαπραγματεύσεων του κύκλου της Ουρουγουάης. Η εξέταση αυτή 
οδήγησε στην έκδοση, από το Συμβούλιο, απόφασης για την επέκταση της νομικής 
προστασίας των τοπογραφιών προϊόντων ημιαγωγων σε υπηκόους των χωρών 
μελών του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου138. 
337. Η Επιτροπή έλαβε επίσης μέρος στις διαπραγματεύσεις οι οποίες στις 11 
Μαΐου 1994, κατέληξαν στην έκδοση, από το Συμβούλιο της Ευρώπης, της 
ευρωπαϊκής σύμβασης για ζητήματα πνευματικού δημιουργού και συγγενικών 
δικαιωμάτων στο πλαίσιο των διασυνοριακών ραδιοτηλεοπτικών μεταδόσεων μέσω 
δορυφόρου. Το περιεχόμενο της εν λόγω σύμβασης διέπεται από τις αρχές της 
οδηγίας 93/83/ΕΟΚ* της 27ης Σεπτεμβρίου 1993 η οποία αφορά το ίδιο θέμα. 
338. Τέλος, πιο συγκεκριμένα, πρέπει να υπογραμμισθεί ότι η Επιτροπή 
διαπραγματεύεται με εκπροσώπους τρίτων χωρών τη παροχή αμοιβαίας νομικής 
προστασίας στον τομέα των προϊόντων ημιαγωγων, σύμφωνης με τις αρχές που 
ορίζονται στην οδηγία 87/54/ΕΟΚ* της 16ης Δεκεμβρίου 1986. Έτσι, η προστασία 
που παρεχόταν σε πρόσωπα (χπό τις Πνωμένες Πολιτείες παρατάθηκε μέχρι την 1η 
Ιουλίου 1995 σε βάση αμοιβαιότητας139. Το Συμβούλιο εξέδωσε επίσης αποφάσεις με 
τις οποίες παρέχεται προστασία σε πρόσωπα από τον Καναδά140 καθώς και σε 
πρόσωπα από ορισμένα εδάφη που διατηρούν ιδιαίτερο δεσμό με το Ηνωμένο 
Βασίλειο και τις Κάτω Χώρες141 
§3. Τελωνειακή Ένωση 
Α. Γενικότερη διοικητική συνεργασία στον τελωνειακό τομέα 
138 
139 
140 
141 Απόφαση του Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου 1994, ΕΕ L 170, της 5.7.94, σ. 34. 
Απόφαση του Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου 1994 (ΕΕ L 170, της 5/7%94, σ. 34). 
Απόφαση του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1994 (ΕΕ L 284 της 1/11/94, 
σ.61). 
Απόφαση του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1994 (ΕΕ L 351 της 31/12/1994, 
σ. 12). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 129 
339. Από την 1η Ιανουαρίου 1993, η δραστηριότητα των τελωνείων των κρατών 
μελών αφορά σχεδόν αποκλειστικά τα εξωτερικά σύνορα υπό την ευρεία έννοια, 
δηλαδή όχι α>ς μία (χπλή φυσική γραμμή οριοθέτησης σε σχέση με τις τρίτες χώρες, 
(χλλά περιλαμβάνουσα, ιδίως, τα αεροδρόμια και τα εσωτερικά γραφεία 
εκτελωνισμού. Σε μία ενιαία αγορά χωρίς εσωτερικά σύνορα, (χπαραίτητη συνεπούς 
προϋπόθεση για την ομαλή της λειτουργία είναι ο ομοιογενής χαρακτήρας των 
ελέγχων ανεξάρτητα από το κράτος μέλος που τους διενεργεί. 
Για τον λόγο αυτό οι τελωνειακές διοικήσεις των κρατών μελών δεσμεύτηκαν να 
εφαρμόσουν, σε συνεργασία με την Επιτροπή, ορισμένες ενέργειες που θα 
προδιαγράφουν το τελωνείο του έτους 2000. 'Ολες οι εν λόγω ενέργειες αποσκοπούν 
στο να παράσχουν στα τελωνεία τη δυνατότητα επίβλεψης και ελέγχου των 
εξωτερικών κοινοτικών συνόρων προς το συμφέρον των κοινοτικών 
επιχειρηματικών φορέων και πολιτών, εδραιώνοντας την υφιστάμενη νομοθεσία 
μέσω της εφαρμογής ομοιογενών πρακτικών. Στόχος συνεπώς των εν λόγω 
διοικήσεων θα πρέπει να είναι η διευκόλυνση του εμπορίου και η εξασφάλιση της 
αποτελεσματικότητας και του ισοδύναμου χαρακτήρα των ελέγχων. 
340. Για τον σκοπό αυτό, κατά τη διάρκεια του 1994 υλοποιήθηκαν πολυάριθμες 
ενέργειες οι οποίες και θα συνεχιστούν κατά το 1995: 
• Υιοθέτηση νέων μεθόδων εργασίας 
Οι υπηρεσίες της Επιτροπής κατέβαλαν προσπάθειες για να γενικευθεί η 
εφαρμογή των τεχνικο>ν ανάλυσης των κινδύνων, οι οποίες επιτρέπουν 
την αποτελεσματική διενέργεια φυαικ(ί>ν ή βάσει εγγράφων ελέγχων επί 
των εμπορευμάτα)ν. Για τον σκοπό αυτό επεξεργάστηκαν, με τη συνδρομή 
των κρατών μελών, τις κατευθυντήριες γραμμές που θα τους επιτρέψουν 
να λάβουν γνώση όλων των υφιστάμενων μεθόδων στην Ένωση, ώστε να 
εφαρμόσουν εκείνες που ανταποκρίνονται καλύτερα στις κατά τόπους 
εμπορικές συναλλαγές. 
Το 1995 θα πραγματοποιηθούν παρεμφερείς εργασίες για τις τεχνικές 
λογιστικού ελέγχου, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα διενέργειας 
εμπεριστατωμένων λογιστικών και διαχειριστικών ελέγχων των 
επιχειρήσεων (συμπεριλαμβανομένων εκείνα)ν που είναι εγκαταστημένες 
σε πολλές χώρες). 
Με τις μεθόδους αυτές, τα τελωνεία των κρατών μελών θα μπορούν να 
ασκούν ελέγχους με ισοδύναμα αποτελέσματα ανεξάρτητα από τον τόπο 
ελέγχου του εμπορεύματος και χωρίς να θίγεται η απαραίτητη ροή των 
εμπορικών συναλλαγών. 
• Εκτίμηση των αποτελεσμάτων 
Το 1994 διεξάχθηκαν, σε πειραματική βάση, πρότυπες ενέργειες με την 
ονομασία "ενέργειες παρακολούθησης". Στόχος των ενεργειών αυτών είναι 
η καλύτερη γνώση των μεθόδων εργασίας που χρησιμοποιούν άλλες 
τελωνειακές διοικήσεις κατά την εφαρμογή των ελέγχων διαδικασιών στα 
εξωτερικά σύνορα καθώς και η εξασφάλιση της ισοδυναμίας των ελέγχων 
και ίσης μεταχείρισης των οικονομικών φορέων. Πρόκειται συγκεκριμένα 
για επισκέψεις στα κράτη μέλη που πραγματοποιούν μικτές ομάδες 
αποτελούμενες από εθνικούς υπαλλήλους άλλων κρατών μελών και από 
υπαλλήλους της Επιτροπής. Ενέργειες παρακολούθησης 
πραγματοποιήθηκαν στους θαλάσσιους λιμένες, τους αερολιμένες και στις 
ελεύθερες ζώνες. Την περίοδο αυτή διεξάγεται ενέργεια που αφορά όλες 
τις τελωνειακές πτυχές των εισαγωγών κλωστοϋφαντουργικοί προϊόντων 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
130 ΔΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 
ενώ κατά τη διάρκεια του 1995 θα διεξαχθούν και άλλες παρεμφερείς 
ενέργειες. 
Προσδιορισμός των στόχων και διάθεση πόρων (χρηματοδότηση) 
Λόγω των πολυάριθμων καθηκόντων που πρέπει να επιτελέσουν τα 
τελωνεία, οι σχετικές υπηρεσίες πρέπει να είναι σε θέση να 
προσδιορίσουν τους στόχους τους και να διαθέσουν τους πόρους τους 
ανάλογα με ορισμένες προτεραιότητες. Στο στάδιο αυτό επιδιώκεται ο 
κατάλληλος συντονισμός. 
Κατάρτιση 
Με την απόφαση 91/341/ΕΟΚ* του Συμβουλίου, εφαρμόζεται από το 1991 
ειδικό πρόγραμμα κατάρτισης των υπαλλήλων των κρατών μελών 
(πρόγραμμα Matthaeus). Το πρόγραμμα αυτό συνίσταται στην ανταλλαγή 
τελωνειακών υπαλλήλων των κρατών μελών και στη διοργάνωση 
σεμιναρίων για ειδικά ζητήματα της τελωνειακής νομοθεσίας. 
Το 1994, πραγματοποιήθηκαν τετρακόσιες ανταλλαγές υπαλλήλων από 
όλα τα κράτη μέλη. Επιπλέον, οργανώθηκαν δεκαπέντε σεμινάρια 
κατάρτισης στα οποία έλαβαν μέρος περισσότεροι από πεντακόσιοι 
υπάλληλοι από όλα τα κράτη μέλη. Τα σεμινάρια αυτά κάλυψαν θέμχχτα 
όπως τα μέσα κατάρτισης των τελωνειακών, τις μεθόδους εργασίας που 
πρέπει να αναπτυχθούν (λογιστικός έλεγχος, ανάλυση κινδύνου), την 
εξέταση και την εμβάθυνση συγκεκριμένων τομέων (τελωνειακός έλεγχος 
της ΚΛΠ, ελεύθερες ζώνες, δασμολογικοί έλεγχοι, ταξινόμηση των 
εμπορευμάτων, ...), καθώς και την από κοινού ανάπτυξη τεχνικών 
διαχείρισης. Τέλος, σε συμφωνία με τα κράτη μέλη, καταρτίσθηκαν 
τέσσερα ειδικά προγράμματα τα οποία θα συμπεριληφθούν στα 
προγράμματα κατάρτισης των εθνικών τελωνειακών σχολών. 
Πάντως, οι τελωνειακές υπηρεσίες θα χρειάζονται ολοένα και 
περισσότερο προσωπικό ικανό να προσαρμόζεται συνεχώς στην εξέλιξη 
τα>ν καθηκόντων και των τεχνολογιών, καθώς και στην απόκτηση 
"κοινοτικού πνεύματος". Για το λόγο αυτό, και προκειμένου να ληφθεί 
υπόψη ιδίως η ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το 
Κοινοβούλιο της 15ης Δεκεμβρίου 1993142, εκπονούνται την περίοδο αυτή 
μέτρα για την ενίσχυση της σημασίας αυτού του προγράμματος 
κατάρτισης. Επίσης, θα πρέπει να καταβληθούν προσπάθειες ώστε οι 
τελωνειακοί υπάλληλοι να διαθέτουν τις κατάλληλες γνώσεις σε θέματα 
λογιστικής και πληροφορικής. 
Πληροφορική 
Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη υποστηρίζουν την ιδέα μιας συνολικής 
στρατηγικής που θα χρησιμεύσει ως οδηγός για την μελλοντική ανάπτυξη 
της μηχανοργάνωσης των τελωνειακών διαδικασιών. 
Η στρατηγική αυτή βασίζεται στην εκμετάλλευση υφιστάμενων 
συστημάτων και την ανάπτυξη των δεσμών μεταξύ των συστημάτων 
αυτών. Επίσης αποσκοπεί στη χρησιμοποίηση των συστημάτων 
πληροφορικής των επιχειρήσεων. 
142 COM (93) 661, 15 Δεκεμβρίου 1993. 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΛΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ - ΛΝΛΛΥΤ1ΚΠ ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ 131 
Β. Αμοιβαία συνδρομή στον τελωνειακό και τον γεωργικό τομέα 
341. Την περίοδο αυτή, βρίσκεται υπό συζήτηση στο Συμβούλιο μία πρόταση 
κανονισμού για την αναμόρφωση της κοινοτικής νομοθεσίας σε θέματα αμοιβαίας 
συνδρομής στον γεωργικό και τελωνειακό τομέα143 η εν λόγω πρόταση κανονισμού 
προβλέπει κυρίως τη δημιουργία βάσης δεδομένων για την καταπολέμηση των 
περιπτώσεων απάτης (πρόκειται για το σύστημα τελωνειακο')ν πληροφοριών - SID), 
την ενίσχυση του κοινοτικού συντονισμού (πληροφόρηση για τη συνέχεια που δόθηκε 
στις κοινοποιηθείσες περιπτώσεις απάτης, συμμετοχή στις έρευνες που διεξάγονται 
στα κράτη μέλη, επέκταση της συνδρομής μετά από σχετική αίτηση), καθώς και τη 
θέσπιση κανόνων που θα διέπουν τις σχέσεις μεταξύ της διοικητικής συνδρομής και 
των δικαστικοί διαδικασιών. 
II Επιτροπή τροποποίησε, σύμφωνα με το άρθρο 189α*, παράγραφος 2, της 
συνθήκης ΕΚ, την τροποποιημένη πρόταση κανονισμού (ΕΚ) του Ευρωπαϊκού 
Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την αμοιβαία συνδρομή μεταξύ τα)ν 
διοικητικών αρχών των κρατών μελών και τη συνεργασία μεταξύ των αρχών αυτών 
και της Επιτροπής προκειμένου να εξασφαλιστεί η ομαλή εφαρμογή των 
ρυθμιστικών πράξεων στον τελωνειακό και τον γεωργικό τομέα144. Στο πλαίσιο 
αυτό, η Επιτροπή έλαβε υπόψη της τις τροποποιήσεις που πρότεινε το Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο σε πρώτη ανάγνωση145, τις οποίες είχε αποδεχθεί και για τις οποίες 
δεσμεύτηκε να τροποποιήσει το κείμενο της πρότασης της. Η τροποποιημένη 
πρόταση διαβιβάστηκε στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 17 
Φεβρουαρίου 1994146. II πρόταση αυτή βρίσκεται σήμερα υπό συζήτηση στο 
Συμβούλιο. 
Γ. Τελωνειακές κυρώσεις 
342. 11 Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, συνεχίζει τις εργασίες σχετικά 
με τις επιπτώσεις των τελωνειακών κυρώσεων. Ο επιδιωκόμενος στόχος είναι να 
αποφευχθούν στρεβλώσεις ανταγωνισμού που ενδέχεται να έχουν βλαπτικές 
συνέπειες για τους οικονομικούς φορείς και να προστατευθούν τα οικονομικά 
συμφέροντα της Κοινότητας. Την περίοδο αυτή οι υπηρεσίες της Επιτροπής 
μελετούν το φάσμα, τη ταξινόμηση και το βαθμό σοβαρότητας των τελωνειακών 
παραβάσεων. Οι σχετικές μελέτες διεξάγονται βάσει των διατάξεων του κοινοτικού 
τελωνειακού κώδικα (κανονισμός ΕΟΚ αριθ. 2913/92*). 
143 
144 
145 
146 COM (92) 544 τελικό, 21 Δεκεμβρίου 1992 (ΕΕ C 56, 26/2/93). 
COM (93) 350 τελικό, 1η Σεπτεμβρίου 1993 (ΕΕ C 262, 28/09/93). 
Έγγραφο ΡΕ 177.122(PV 48) της 15.12.1993,σ. 18 και 63/ΕΕ C 20 της 24/01/94, 
σ. 90. 
COM (94) 34 τελικό, 17 Φεβρουαρίου 1994 (ΕΕ C 80, 17/03/94). 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΜΕΡΟΣ ΤΡΙΤΟ 41 
Μελλοντικές προτεραιότητες 
343. Από την προηγηθείσα ανάλυση της πορείας της ενιαίας αγοράς προκύπτει ότι 
πολλά απομένουν ακόμη να γίνουν προκειμένου η ενιαία αγορά να καταστεί 
πραγματικότητα για τους πολίτες και τις επιχειρήσεις στην Ένωση. Π 
αποτελεσματικότητα της ενιαίας αγοράς στην προώθηση της ευρωπαϊκής 
ολοκλήρωσης, η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και η ευημερία των 
ευρωπαίων πολιτών εξαρτώνται από τη δέσμευση των κρατών μ,ελο'νν τόσο για την 
ενίσχυση των υφιστάμενων κανόνων όσο και για την έκδοση των σχετικά 
ολιγάριθμων εναπομενόντων νομοθετικών μέτρων. 
Από την πλευρά της, η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να εξετάζει τα προβλήματα που 
αφορούν τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς προκειμένου να εξασφαλιστεί η 
υιοθέτηση της κατάλληλης πολιτικής και τεχνικής λύσης. 
344. Τα ακόλουθα ζητήματα συμπεριλαμβάνονται μεταξύ εκείνων για τα οποία 
πρέπει να επιτευχθεί πρόοδος κατά τη διάρκεια των αμέσως επόμενων ετών: 
• ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς για τον πολίτη 
Τα πλεονεκτήματα της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης πρέπει να γίνουν ορατά 
στην καθημερινή ζωή των πολιτών, εφόσον βέβαια ο επιδιωκόμενος 
στόχος είναι να υποστηρίξουν ή να ενδιαφερθούν οι πολίτες για την 
ευρωπαϊκή προσπάθεια. Συνεπώς, μία αδιαμφισβήτητη προτεραιότητα 
είναι η επίτευξη της πλήρους ελευθερίας κινήσεων των πολιτών. 11 έκδοση 
της οδηγίας για το δικαίωμα ψήφου στις δημοτικές εκλογές αποτελεί 
σημαντική πρόοδο προς τη κατεύθυνση αυτή. Επίσης, ο τρόπος καταβολής 
των αποζημιώσεων πρέπει να είναι ταχύτερος και αποτελεσματικότερος 
ενώ παράλληλα πρέπει να επιτευχθούν πρόοδοι κι όσον αφορά τις 
κοινωνικές πτυχές της ενιαίας αγοράς. Ένα άλλο σημαντικό ζήτημα είναι 
η περαιτέρω ανάπτυξη των δικαιωμάτων των πολιτών ως καταναλωτών 
στην ενιαία αγορά. 
• αποτελεσματικότερη ενιαία αγορά για τις επιχειρήσεις 
Για να δοθεί στις επιχειρήσεις η δυνατότητα να εκμεταλλευθούν τις 
ευκαιρίες που προσφέρει η ενιαία αγορά πρέπει να δημιουργηθούν οι 
κατάλληλες προϋποθέσεις για την ανάπτυξη των δραστηριοτήτων τους. 
Πολλές εταιρείες, ιδίως μικρού και μεσαίου μεγέθους, αποφεύγουν να 
δοκιμάσουν την επέκταση τους σε νέες αγορές, πέραν των εθνικών τους 
συνόρων, λόγω του μεγέθους των διοικητικών προβλημάτων και του 
επιπλέον κόστους. Επίσης, τα πλεονεκτήματα της εσωτερικής αγοράς 
περιορίζονται από τα ποικιλόμορφα φορολογικά εμπόδια. Όσον αφορά 
το ΦΠΑ, προτεραιότητα η θέσπιση οριστικού καθεστώτος που θα δώσει 
στις εταιρείες τη δυνατότητα να δραστηριοποιούνται ευκολότερα και με 
χαμηλότερο κόστος. Παράλληλα, εξετάζονται οι δυνατότητες 
απλούστευσης των απαιτήσεων Intrastat. Προαναφέρθηκε ήδη η απουσία 
προόδων στο θέμα της φορολόγησης των εταιρειών. Η Ένωση πρέπει να 
προωθήσει τα ζητήματα αυτά καθότι τα μειονεκτήματα από τη διατήρηση 
των φορολογικών εμποδίων καθίστανται ολοένα και περισσότερο εμφανή 
λόγω της επιδίωξης των επιχειρήσεων να επωφεληθούν πλήρως από τα 
πλεονεκτήματα της ενιαίας αγοράς. 
• ελευθέρωση του τομέα της ενέργειας και των τηλεπικοινωνιών 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
Π3 ΤΡΙΤΟ ΜΕΡΟΣ - ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ 
Πρόκειται για τους τομείς όπου η Ένωση πρέπει να καταβάλει τις 
μεγαλύτερες προσπάθειες για την επίτευξη του στόχου της ενιαίας 
αγοράς. Παρότι σημειώνονται ορισμένες πρόοδοι, απαιτείται η ανάληψη 
σαφούς πολιτικής δέσμευσης προκειμένουν να εξασφαλιστεί η πλήρης και 
ομαλή λειτουργία του ανταγωνισμού στους τομείς αυτούς. Όσον αφορά 
τις τηλεπικοινωνίες, η πρόσφατη απόφαση του Συμβουλίου για την 
ελευθέρωση των υποδομών από 1ης Ιανουαρίου 1998 σημαίνει ότι 
υφίσταται πλέον συμφωνία σχετικά με την αρχή της ελευθέρωσης σε 
ολόκληρο τον τομέα. Η εξέλιξη αυτή αποτελεί σαφή ένδειξη προς τον 
ενδιαφερόμενο κλάδο, καθώς και προς την Επιτροπή, η οποία οφείλει 
τώρα να εξετάσει τα σχετικά με τις νομοθετικές ρυθμίσεις ζητήματα 
προκειμένου να επιτευχθεί η αποτελεσματική λειτουργία των κανόνων 
ανταγωνισμού. Στον ενεργειακό πάντως τομέα απομένει να καταβληθούν 
πολύ περισσότερες προσπάθειες. 
• προετοιμασία για την κοινωνία τα)ν πληροφοριών 
Πρέπει να εξευρεθούν οι κατάλληλες και σε κοινοτικό επίπεδο λύσεις στο 
πρόβλημα της εξασφάλισης συνεκτικού κανονιστικού πλαισίου για την 
παροχή νέων διασυνοριακών υπηρεσιών. Είναι σημαντικό να αποφευχθεί 
ο ανεξέλεγκτος πολλαπλασιασμός διαφορετικών κανόνων σε εθνικό 
επίπεδο, οι οποίοι στη συνέχεια θα πρέπει να εναρμονιστούν ώστε οι 
υπηρεσίες αυτές να παρέχονται με ευνοϊκότερους από οικονομική άποψη 
όρους· οποιαδήποτε απαραίτητη κανονιστική ρύθμιση θα πρέπει να 
πραγματοποιηθεί σε κοινοτικό επίπεδο. 
• διευρωπαϊκά δίκτυα 
Κύρια προτεραιότητα για την ανάπτυξη της εσωτερικής αγοράς κατά τα 
επόμενα έτη είναι η δημιουργία περιβάλλοντος εντός του οποίου θα 
μπορούν να αναπτυχθούν τα δίκτυα αυτά καθώς και η εξασφάλιση 
συνεκτικής προσέγγισης για την ανάπτυξη τους τόσο σε τομεακό όσο και 
σε διατομεακό επίπεδο. Απαραίτητη προϋπόθεση για την επιτυχή 
κατάληξη του εγχειρήματος αυτού είναι μεταξύ άλλων ο υψηλός βαθμός 
ελευθέρωσης των εν λόγω κλάδων· 
• παροχή συνδρομής στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης 
για την προσαρμογή τους στις απαιτήσεις της ενιαίας αγοράς 
Η εκπόνηση πλήρους προενταξιακής στρατηγικής που θα αποσκοπεί στο 
να συνδράμει τις προσπάθειες των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής 
Ευρώπης για προσαρμογή τους στις απαιτήσεις της ενιαίας αγοράς θα 
αποτελέσει σημαντικό βήμα για την επακόλουθη προσχώρηση τους στην 
Ένωση. 
• εξασφάλιση ισοδύναμης εφαρμογής 
Η Επιτροπή προτίθεται να συνεχίσει τις εργασίες της προκειμένου να 
εκτιμήσει το κατά πόσο είναι συγκρίσιμες και ισοδύναμες οι εθνικές 
κυρώσεις που επιβάλλονται σε περίπτωση παραβίασης της κοινοτικής 
νομοθεσίας. 
345. Κατά τη διάρκεια του 1995 και με βάση την έκθεση αυτή, η Επιτροπή θα 
επανεξετάσει το Στρατηγικό της Πρόγραμμα και ενδέχεται να παρουσιάσει νέο 
ορισμό των πολιτικών στόχων και αναθεωρημένο πρόγραμμα εργασίας για την 
ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
f3v 
Ιίαραρτήματα 
1 - Αρκτικόλεξα και συντομογραφίες 
2 - Αναφερόμενες κοινοτικές διατάξεις 
- Συνθήκη ΕΚ 
Επίσημη Εφημερίδα - παραπομπές 
3 - Αναφερόμενες αποφάσεις του Δικαστηρίου 
4 - Πρόσφατες εκθέσεις, μελέτες και έρευνες για την ενιαία αγορά 
5 - Οργανισμοί που συνεργάστηκαν στην παρούσα έκθεση 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
Λ} 
ΙΙαράρτημα 1 - Αρκτικόλεξα και συντομογραφίες 
ACA εξισωτικά ποσά προσχώρησης 
ACP Χώρες της Αφρικής, της Καραϊβικής και του Ειρηνικού που έχουν 
υπογράψει τη Σύμβαση της Λομέ 
ΑΕΠ Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν 
ALTENER Εναλλακτική ενέργεια (πρόγραμμα για την προαγοιγή ανανεώσιμων πηγο')ν 
ενέργειας) 
Β 
BCCI Λιεθνής Τράπεζα πίστης και εμπορίου 
Bc-Net Μηχανοργανωμένο δίκτυο συνεργασίας επιχειρήσεων 
BRE Γραφείο προσέγγισης επιχειρήσεων 
BSE Σπογγώδης ΕγκεφαλοπάΟεια Βοοειδών 
CCA Κοινοτικά πλαίσια στήριξης (ΚΠΣ) 
CCB Συμβουλευτική επιτροπή τραπεζών 
CCBE Συμβούλιο δικηγορικών συλλόγων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 
CEN Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης 
CENELEC Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ηλεκτροτεχνικής Τυποποίησης 
CIS = τελωνειακό σύστημα πληροφόρησης (ΤΣΠ) 
CLO = κεντρική υπηρεσία διασύνδεσης 
CMT Ουσίες ΚΜΤ = καρκινογόνες, μεταλλαξιογόνες, τοξικές για την 
αναπαραγωγή 
COPERER Επιτροπή Μονίμων Αντιπροσώπων των κρατών μελών στην Κοινότητα 
CPA Ταξινόμηση των προϊόντων κατά δραστηριότητα (στατιστική ταξινόμηση 
των προϊόντων κατά κλάδο δραστηριότητας) 
DIN D 
Deutsches Institut fur Normung e.v. 
(Γερμανικό Ινστιτούτο Τυποποίησης) 
Ε 
ECU Ευρωπαϊκή Νομισματική Μονάδα (μονάδα του ευρωπαϊκού νομισματικού 
συστήματος) 
EDI Electronic data interchange (ανταλλαγή μηχανογραφημένων δεδομένων) 
EDICOM Electronic data interchange on Commerce (ανταλλαγή μηχανογραφημένων 
δεδομένων στον τομέα του εμπορίου) 
Ε Ε Ευρωπαϊκή Εταιρεία 
ΕΕΕΚ Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
ΕΖΕΣ Ευρωπαϊκή ζώνη ελεύθερων συναλλαγών 
EIC Ευρωπαϊκά κέντρα πληροφοριών για τις επιχειρήσεις 
EIS Ευρωπαϊκό Σύστημα Πληροφοριών 
ΕΟΚ Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα 
ΕΟΧ Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
/f> 
ΙΙΛΡΑΡΤΗΜΛ 1 
EOTC Ευρωπαϊκός Οργανισμός Δοκιμών και Πιστοποίησης 
ΕΚΑΕ Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας (καλούμενη επίσης και 
Ευρατόμ) 
ΕΝΣ Ευρο>παϊκό Νομισματικό Σύστημα 
Ε1111 Εξι<ποτ ικά Ι Ιοσά 11 ρσχώρησης 
ΕΤΕΠ Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων 
ETE. Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων 
Ι ίΤΙ ΙΛ Ευροχπαϊκό Ταμείο 11 εριφερειακής Ανάπτυξης 
EURES Ευρωπαϊκές Υπηρεσίες Απασχόλησης 
ETSI European Telecommunications Standards 
Τυποποίησης στον τομέα των τηλεπικοινωνιών) 
ΕΥΡΑΤΟΜ βλέπε ΕΚΑΕ 
EUROSTAT Στατιστική Υπηρεσία των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ( Ι ίυρωπαϊκό Κ έντρο 
FEB Fédération des entreprises de Belgique 
Ομοσπονδία βελγικών επιχειρήσεων 
FEDER Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης 
GATS General Agreement on Trade in Services (Γενική συμφωνία για το εμπόριο των 
υπηρεσιών) 
GATT General Agreement on Tariffs and Trade (Γενική Συμφωνία Δασμών και 
Εμπορίου) 
GPA συμφοηάα για τις δημόσιες συμβάσεις (GATT) 
GSM Παγκόσμιο σύστημα κινητής επικοινωνίας 
GTIAD Ομάδα εργασίας για την ερμηνεία των τραπεζικών οδηγιών 
Icomia 
IDA 
INTERREG 
Intrastat 
ISDN 
ISO I 
International Council of Marine Industry Associations 
Interchange of Data between Administrations (ανταλλαγή στοιχείων μεταξύ 
διοικήσεων) 
Πρόγραμμα ανάπτυξης των εσωτερικών και εξωτερικών περιφερειών της 
Κοινότητας 
Σύστημα συλλογή στατιστικών στοιχείων για τις συναλλαγές αγαθών μεταξύ 
κρατών μελών 
Ψηφιακό δίκτυο ενοποιημένων υπηρεσιών 
Διεθνής Οργανισμός Τυποποίησης 
Κ 
ΚΕΠΠΑ Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας 
ΚΟΑ Κοινή οργάνωση της αγοράς 
ΚΠΣ Κοινοτική πλαίσια στήριξης 
ΚΓΠ Κοινή Γεωργική Πολιτική 
Μ 
Matthaeus Πρόγραμμα για την ανταλλαγή τελωνειακών υπαλλήλων 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
1V 
ΙΙΛΡΛΙΊΊΙΜΛ I f 
Matthaeus Tax Πρόγραμμα για την ανταλλαγή υπαλλήλων στον τομέα της έμμεσης 
φορολογίας 
MCA Νομισματικά εξισωτικά ποσά (ΝΕΙΙ) 
MFN Πλέον ευνοούμενο έθνος 
MME Μικρομεσαίες επιχειρήσεις 
Ν 
NATO Οργανισμός Βορειοατλαντικού Συμφώνου 
ΝΕΠ νομισματικά εξισωτικά ποσά 
Ο 
ΟΚΕ Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή 
ΟΜΡΙ Παγκόσμια Οργάνωση Πνευματικής Ιδιοκτησίας (ΠΟΠΙ) 
ΟΝΡ Open Network Provision (παροχή ανοικτού δικτύου) 
OOPEC Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
ΟΣΕΚΑ Οργανισμοί Συλλογικών Επενδύσεων σε Κινητές Αξίες 
PAC Κοινή Γεωργική Πολιτική (Politique Agricole commune) 
Parcom Paris Commission (Επιτροπή των Παρισίων) 
PESC Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ) 
RAPEX R 
SAVE Special action programme for vigorous energy efficiency (Ειδικό πρόγραμμα 
δράσης για την αποτελεσματικότερη χρήση της ενέργειας) 
SCENT System Customs Enforcement Network (σύστημα για τη βελτίακιη του 
τελαχνειακού δικτύου) 
SEDOC System européen de diffusion des offres et des demandes d'emploi enregistrées 
en compensation internationale (ευρωπαϊκό σύστημα διάδοσης της 
καταγεγραμμένης προσφοράς και ζήτησης εργασίας σε διεθνή αντιστάθμιση) 
SIMAP System d'information sur les marchés publics (σύστημα πληροφόρησης για τις 
δημόσιες συμβάσεις) 
SPD Ενιαίο Διοικητικό Έγγραφο 
SE Société Européenne (Ευρωπαϊκή Εταιρεία) 
SME Μικρομεσαίες επχειρήσεις (Small and Medium Enterprises) 
TED 
TEU 
TIR Tenders Electronic Daily 
Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση 
Διεθνείς οδικές μεταφορές 
U 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
AW 
f ΙΙΛΡΑΡΙΉΜΑ 1 
UNICE Ένωση TOW Συνομοσπονδιών της Βιομηχανίας και των Εργοδοτών της 
1 ίυρο'ϋτ.ης 
V 
VAT Φόρος Προστιθέμενης Αξίας (ΦΠΑ) 
VIES VAT Information exchange system (σύστημα ανταλλαγής πληροφοριών στον 
τομέα του ΦΠΑ) 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΙΙαράρτημα 2 - Αναφερόμενες κοινοτικές διατάξεις 
Α. Συνθήκη ΕΚ147 
ΑΡΧΕΣ 
Άοθοο 3 
Για τους σκοπούς του άρθρου 2, η δράση της Κοινότητας περιλαμβάνει, σύμφωνα με τους 
όρους και με το χρονοδιάγραμμα που προβλέπει η παρούσα Συνθήκη: 
α) την κατάργηση, μεταξύ το>ν κρατο'ιν μελών, των δασμών και τα>ν ποσοτικοί 
περιορισμών κατά την πιααγωγή και την Γξαγπνγή εμπορευμάτιον, κα()(ός και όλο>ν 
τα>ν άλλαίν μέτρων ισοδυνάμου αποτελέσματος· 
β) μια κοινή εμπορική πολιτική· 
γ) μια εσωτερική αγορά την οποία θα χαρακτηρίζει η εξάλειψη των εμποδίων στην 
ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων, των προσώπων, των υπηρεσιών και των 
κεφαλαίων, μεταξύ των κρατών μελών 
δ) μέτρα σχετικά με την είσοδο και την κυκλοφορία των προσώπων στην εσωτερική 
αγορά, σύφμωνα με τις διατάξεις του άρθρου 100Γ· 
ε) μια κοινή πολιτική στον τομέα της γεωργίας και της αλιείας· 
στ) μια κοινή πολιτική στον τομέα των μεταφορών 
ζ) ένα καθεστώς που εξασφαλίζει ανόθευτο ανταγωνισμό μέσα στην εσωτερική αγορά· 
η) την προσέγγιση των εθνικών νομοθεσιών στο βαθμό που απαιτείται για τη 
λειτουργία της κοινής αγοράς· 
θ) μια πολιτική στον κοινωνικό τομέα, η οποία περιλαμβάνει ένα Ευρωπαϊκό 
Κοινωνικό Ταμείο· 
ι) την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής· 
κ) μια πολιτική στον τομέα του περιβάλλοντος· 
λ) την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας της Κοινότητας· 
μ) την προα')0ηση της έρευνας και της τεχνολογικής ανάπτυξης· 
ν) την ενθάρρ\)νση της δημιουργίας και της ανάπτυξης διευρωπαϊκών δικτύων 
ξ) συμβολή στην επίτευξη υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας· 
ο) συμβολή σε μία παιδεία και κατάρτιση υψηλού επιπέδου, καθώς και στην ανάπτυξη 
των πολιτισμών των κρατών μελών 
π) μια πολιτική στον τομέα της συνεργασίας για την ανάπτυξη· 
ρ) τη σύνδεση με τις υπερπόντιες χώρες και εδάφη, με σκοπό την αύξηση των 
συναλλαγών και την προώθηση με κοινή προσπάθεια της οικονομικής και 
κοινωνικής ανάπτυξης· 
σ) συμβολή στην ενίσχυση της προστασίας των καταναλωτών 
τ) μέτρα στους τομείς της ενέργειας, της πολιτικής άμυνας και του τουρισμού 
Άοθοο 3 Β 
Η Κοινότητα δρα μέσα στα όρια των αρμοδιοτήτων που της αναθέτει και των στόχων που 
της ορίζει η παρούσα Συνθήκη. 
Στους τομείς που δεν υπάγονται στην αποκλειστική της αρμοδιότητα, η Κοινότητα δρα 
σύμφωνα με την αρχή επικουρικότητας, μόνον εάν και στο βαθμό που οι στόχοι της 
προβλεπόμενης δράσης είναι αδύνατον να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη και 
δύνανται συνεπώς, λόγω των διαστάσεων ή των αποτελεσμάτων της προβλεπόμενης 
δράσης, να επιτευχθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο. 
Η δράση της Κοινότητας δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων της 
παρούσας Συνθήκης. Α7β 
147 Όπως τροποποιήθηκε από τη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
iUO 
φ ΙΙΛΡΛΡΠΙΜΛ2 
Άρθρο 6 
Εντός του πεδίου εφαρμογής της παρούσας Συνθήκης και με την επιφύλαξη των ειδικών 
διατάξεοχν της, απαγορεύεται κάθε διάκριση λόγω ιθαγενείας 
Το Συμβούλιο αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 189 Γ, δύναται να λαμβάνει 
μέτρα για την απαγόρευση των διακρίσεων αυτών. 
Άοθοο 7Α 
Η Κοινότητα εκδίδει τα μέτρα για την προοδευτική εγκαθίδρυση της εσωτερικής αγοράς 
κατά τη διάρκεια χρονικής περιόδου η οποία λήγει την 31η Δεκεμβρίου 1992, σύμφοτνα με 
τις διατάξεις του παρόντος άρθρου, των άρθρων 7Β, 7Γ και 28, του άρθρου 57, 
παράγραφος 2, του άρθρου 59, του άρθρου 70, παράγραφος 1, και των άρθρων 84, 99, 
100Α και 100Β και με την επιφύλαξη των άλλων διατάξεων της παρούσας Συνθήκης. 
Η εσωτερική αγορά περιλαμβάνει ένα χώρο χωρίς εσωτερικά σύνορα μέσα στον οποίο 
εξασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων, των προσώπων, των τ.ιπηρεσιών 
και των κεφαλαίων σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας Συνθήκης. 
Άοθοο 7 Β 
II Επιτροπή υποβάλλει στο Συμβούλιο πριν από την 31η Δεκεμβρίου 1988 και πριν από την 
31η Δεκεμβρίου 1990 έκθεση σχετικά με την πρόοδο των εργασιών για την πραγματοποίηση 
της εσωτερικής αγοράς μέσα στην προθεσμία που ορίζεται στο άρθρο 7Λ. 
Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία, μετά από πρόταση της Επιτροπής, 
προσδιορίζει τους προσανατολισμούς και τις προϋποθέσεις που απαιτούνται για την 
εξασφάλιση ισόρροπης προόδου σε όλους τους σχετικούς τομείς. 
ΙΘΑΓΕΝΕΙΑ ΤΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 
Άρθρο 8 Β 
1. Κάθε πολίτης της Ενωσης που κατοικεί σε κράτος μέλος του οποίου δεν είναι 
υπήκοος έχει το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι στις δημοτικές και κοινοτικές 
εκλογές στο κράτος μέλος κατοικίας του, υπό τους ίδιους όρους με τους υπηκόοους του 
εν λόγω κράτους. Το δικαίωμα αυτό ασκείται με την επιφύλαξη των λεπτομερέστερων 
διατάξεων που θα θεσπίσει, πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 1994, το Συμβούλιο, 
αποφασίζοντας ομόφωνα προτάσει της Επιτροπής και μετά από διαβούλευση με το 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Οι διατάξεις αυτές μπορούν να προβλέπουν παρεκκλίσεις όταν 
αυτό δικαιολογείται λόγω ειδικών προβλημάτων σε ένα κράτος μέλος. 
2. Με την επιφύλαξη το)ν διατάξεων του άρθρου 138, παράγραφος 3, και των 
διατάξεων που θεσπίζονται προς εφαρμογή του, κάθε πολίτης της Ένωσης που κατοικεί 
σε κράτος μέλος του οποίου &εν εί,ν;;;, υπήκοος έχει το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι, 
στις εκλογές του Ευρωπαϊκό;') Κοινοβουλίου στο κράτος μέλος της κατοικίας του, υπό τους 
ίδιους όρους με τους υπηκόους του εν λόγω κράτους. Το δικαίωμα αυτό ασκείται με την 
επιφύλαξη των λεπτομερέστεροι'δ'^τ^ξρ.ο^ ^ου θα θεσπίσει, πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 
1993, το Συμβούλιο, αποφασίζοντας ^ηό^ω^α προτάσει, της Επιτροπής και μετά από 
διαβούλε\κτη με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Οι διατάξεις αυτές μπορούν να προβλέπουν 
παρεκκλίσεις όταν αυτό δικαιολογείται λόγω ειδικών προβλημάτων σε ένα κράτος μέλος 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - Η ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ -
ΚΑΤΑΡΓΗΣΗ ΤΩΝ ΠΟΣΟΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΩΝ ΜΕΤΑΞΥ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ 
Άρθρο 30 
Οι ποσοτικοί περιορισμοί επί των εισαγωγών, καθώς και όλα τα μέτρα ισοδυνάμου 
αποτελέσματος, απαγορεύοντα·, μεταξύ των κρατών μελών, με την επιφύλαξη τα>ν 
ακολούθων διατάξεων. 
Άοθοο 34 
1. Οι ποσοτικοί περιορισμοί επί των εξαγωγών καθώς και όλα μέτρα ισοδυνάμου 
αποτελέσματος απαγορεύονται μεταξύ των κρατών μελών. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
Aid 
ΠΛΡΛΡΤΠΜΛ2 
2. Τα κράτη μέλη κίχταργούν τους ποσοτικούς περιορισμούς επί των εξαγίυγών και 
κάθε μέτρο ισοδυνάμου αποτελέσματος που υφίσταται κατά την έναρξη της ισχύος της 
παρούσας Συνθήκης, το αργότερο στο τέλος του πρώτου σταδίου. 
Άρθρο 36 
Οι διατάξεις το>ν άρθρων 30 έως και 34 δεν αντιτίθενται στις (χπαγορεύοεις ή τους 
περιορισμούς εισαγωγών, εξαγωγών ή διαμετακομίσεων που δικαιολογούνται από λόγους 
δημοσίας ηθικής, δημοσίας τάξεως, δημοσίας ασφαλείας, προστασίας της υγείας και της 
ζωής των ανθρώπων και των ζώων ή προφυλάξεως των φυτών, προστασίας των εθνικών 
θησαυρών που έχουν καλλιτεχνική, ιστορική ή αρχαιολογική αξία, ή προστασίας της 
βιομηχανικής και εμπορικής ιδιοκτησίας. Οι απαγορεύσεις ή οι περιορισμοί αυτοί δεν 
δύνανται πάντως να αποτελούν ούτε μέσο αυθαιρέτων διακρίσεων ούτε συγκεκαλυμμένο 
περιορισμό στο εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ, 
ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ - ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ 
Άρθρο 52 
Στο πλαίσιο των κατωτέρω διατάξεων, οι περιορισμοί της ελευθερίας εγκαταστάσεως των 
υπηκόων ενός κράτους μέλους στην επικράτεια ενός άλλου κράτους μέλους καταργούνται 
προοδευτικώς κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου. Η προοδευτική αυτή κατάργηση 
εκτείνεται επίσης στους περιορισμούς για την ίδρυση πρακτορείων, υποκαταστημάτων ή 
θυγατρικών εταιρειών από τους υπηκόους ενός κράτους ιιέλους που είναι εγκατεστημένοι 
στην επικράτεια άλλου κράτους μέλους. 
II ελευθερία εγκαταστάσεως περιλαμβάνει την ανάληψη και την άσκηση μη μισΟο/κόν 
δραστηριοτήτων, καθώς και τη σύσταση και τη διαχείριση επιχειρήσεων, και ιδίως 
εταιρειών κατά την έννοια του άρθρου 58, παράγραφος 2, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις 
που ορίζονται από τη νομοθεσία της χώρας εγκαταστάσεως για τους δικούς της υπηκόους, 
με την επιφύλαξη των διατάξεων του κεφαλαίου της παρούσας Συνθήκης που αναφέρονται 
στην κυκλοφορία κεφαλαίων. 
Άρθρο 55 
Εξαιρούνται από την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος κεφαλαίου, όσον αφορά το 
ενδιαφερόμενο κράτος μέλ,ος, οι δραστηριότητες που συνδέονται στο κράτος αυτό, έστω 
και περιστασιακά, με την άσκηση δημοσίας εξουσίας. 
Το Συμβούλιο, προτάσει της Επιτροπής, δύναται με ειδική πλειοψηφία να εξαιρέσει 
ορισμένες δραστηριότητες από την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος κεφαλαίου. 
Άρθρο 56 
1. Οι διατάξεις του παρόντος κεφαλαίου και τα μέτρα που λαμβάνονται δυνάμει αυτώ\ 
δεν εμποδίζουν τη δυνατότητα εφαρμογής των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών 
διατάξεων που προβλέπουν ειδικό καθεστώς για τους αλλοδαπούς υπηκόοους και 
δικαιολογούνται από λόγους δημοσίας τάξεως, δημοσίας ασφαλείας και δημοσίας υγείας. 
2. Προ της λήξεως της μεταβατικής περιόδου, το Συμβούλιο, προτάσει της Επιτροπής 
και μετά από διαβούλευση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, εκδίδει ομοφώνως οδηγίες για 
το συντονισμό των εν λόγω νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων. 
Ωστόσο, μετά το τέλος του δεύτερου σταδίου, το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με τη 
διαδικασία του άρθρου 189Β, εκδίδει οδηγίες για το συντονισμό των διατάξεων 
κανονιστικού ή διοικητικού χαρακτήρα των κρατών μελών. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΙΤΑΣ - ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΣΩΠΩΝ, ΤΩΝ 
ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ - ΟΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ 
Άρθρο 59 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
%ι .6 
Q ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
1 ο πλαίσιο των ^"τωτέ'/ΐ) σ».-.τάξεων, οι περιορισμοί της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών οιο vouât ρικι') 
ν ς Κοινότητας καταργούνται προοδευτικώς κατά τη διάρκεια της μεταβατικής περιόδου, όσον αφορά 
υς υπηκόους το>ν κρατών μελών που είναι εγκατεστημένοι σε κράτος της Κοινότητας άλλο επό εκείνο 
του αποδεκτού της παροχής. 
Το Συμβούλιο, προτάσει της Επιτροπής, δύναται με ειδική πλειοψηφία να επεκτείνει το ευεργέτημα των 
διατάξεων του παρόντος κεφαλαίου και σε υπηκόους τρίτου κράτους που παρέχουν υπηρεσίες και είναι 
εγκατεστημένοι στο εσωτερικό της Κοινότητας. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΙΩΝ ΙΙΡΟΣΩΙΙΩΝ, ΤΩΝ 
ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ - ΚΕΦΑΛΑΙΑ ΚΑΙ ΠΛΗΡΩΜΕΣ 
Άρθρο 73 
1. Σε περίπτωση που κινήσεις κεφαλαίων επιφέρουν διαταραχή στη λειτουργία της κεφαλαιαγοράς 
ενός κράτους μέλους, η Επιτροπή, κατόπιν διαβουλεύσεως με τη Νομισματική Επιτροπή, επιτρέπει στο 
κράτος αυτό να λάβει στον τομέα της κινήσεως κεφαλαίων τα μέτρα προστασίας, των οπούυν καθόριζε'.. 
τους όρους και τις λεπτομέρειες εφαρμογής. 
Το Συμβούλιο, με ειδική πλειοψηφία, δύναται να ανακαλέσει την άδεια ή να τροποποιήσει τους όρους 
και τις λεπτομέρειες εφαρμογής των μέτρων προστασίας. 
2. Το κράτος μέλος που ευρίσκεται σε δυσχέρεια δύναται πάντως να προβεί μονομερώς στη λήψη 
των μέτρων που μνημονεύονται ανωτέρω, λόγω του απορρήτου ή του επείγοντος χαρακτήρος τους, σε 
περίπτωση που αυτά θα ήταν αναγκαία. II Επιτροπή και τα κράτη μέλη πρέπει να πληροηχ>ρούνται τα 
μέτρα αυτά το αργότερο κατά την έναρξη της ισχύος τους. Στην περίπτωση αυτή η Επιτροπή, κατόπιν 
διαβουλεύσεως με τη Νομισματική Επιτροπή, δύναται να αποφασίζει ότι το εν λόγω κράτος υποχρεούται, 
να τροποποιήσει ή καταργήσει τα μέτρα αυτά. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΙΤΑΣ - ΚΟΙΝΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟ, ΓΗ 
ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΛΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΜΟΘΕΣΙΩΝ - ΚΑΝΟΝΕΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ 
ΚΑΝΟΝΕΣ ΕΦΑΡΜΟΣΤΕΟΙ ΕΠΙ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 
Άρθρο 85 
1. Είναι ασυμβίβαστες με την κοινή αγορά και απαγορεύονται όλες οι συμφωνίες μεταξύ 
επιχειρήσεων, όλες οι αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων και κάθε εναρμονισμένη πρακτική, που δύνανται 
να επηρεάσουν το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών και που έχουν (υς αντικείμενο ή ως αποτέλεσμα την 
παρεμπόδιση, τον περιορισμό ή τη νόθευση του ανταγωνισμού εντός της κοινής αγοράς και ιδίως εκείνες 
οι οποίες συνίστανται: 
α) στον άμεσο ή έμμεσο καθορισμό των τιμών αγοράς ή πωλήσεως ή άλλων όρων συναλλαγής· 
β} στον περιορισμό ή στον έλεγχο της παραγωγής, της διαθέσεως, της τεχνολογικής αναπτύξεως ή 
των επενδύσεων 
ν στην κατανομή το)ν αγορών ή των πηγών εφοδιασμού 
στην εφαρμογή αν*/*ων όρων επί ισοδυνάμων παροχών, έναντι των εμπορικώς 
συναλλασσομένων, με αποτέλεσμα να περιέρχονται αυτοί σε μειονεκτική θέση στον ανταγωνισμό· 
στην εξάρτηση της συνάψεωσ συμβάσεων από την αποδοχή, εκ μέρους των συναλλασσομένου, 
προσθέτων παροχών που εκ φύσεως ή σύμφωνα με τις εμπορικές συνήθειες δεν έχουν σχέση με 
το αντικείμενο των συμβάσεων αυτών 
2. Οι απαγορευόμενες δυνάμει του παρόντος άρθρου συμφωνίες ή αποφάσεις είναι αυτοδικαίως 
άκυρες. 
3 Οι διατάξεις της παραγράφου 1 δύνανται να κηρυχθούν ανεφάρμοστες: 
σε κάθε συμφωνία ή κατηγορία συμφωνιών μεταξύ επιχειρήσεων, 
σε κάθε απόφαση ή κατηγορία αποφάσεων ενώσεων επιχειρήσεων, και 
σε κάθε εναρμονισμένη πρακτική ή κατηγορία εναρμονισμένων πρακτικών, 
οποία συμβάλλει στη βελτίωση ττ,ς παραγ ,ογής ή της διανομής των προϊόντων ή στην προώθηση της 
χνικής ή οικονομικής προόδου, εξασφαλίζοντας συγχρόνως στους καταναλωτές δίκαιο τμήμα από το 
,ρελος που προκύπτει, και η οποία: 
δεν επιβάλλει στις ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις περιορισμούς μη απαραίτητους για 
την επίτευξη των στόχων αυτών και 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
>m 
ΠΛΡΛΡΤΠΜΛ2 £ 
β) δεν παρέχει στις επιχειρήσεις αυτές τη δυνατότητα καταργήσεως του ανταγα>νισμού 
επί σημαντικού τμήματος τα>ν σχετικών προϊόντων. 
Άρθρο 86 
Είναι ασυμβίβαστη με την κοινή αγορά και απαγορεύεται, κατά το μέτρο που δύναται να 
επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ κρατών μελών, η καταχρηστική εκμετάλλευση από μία ή 
περισσότερες επιχειρήσεις της δεσπόζουσας θέσης τους εντός την κοινής αγοράς ή σημαντικού 
τμήματος της. 
Η κατάχρηση αυτή δύναται να συνίσταται ιδίως: 
α) στην άμεση ή έμμεση επιβολή μη δικαίων τιμών αγοράς ή πωλήσεως ή άλλων όρων 
συναλλαγής· 
β) στον περιορισμό της παραγωγής, της διαθέσεως ή της τεχνολογικής αναπτύξεως επί 
ζημία των καταναλωτών 
γ) στην εφαρμογή ανίσων όρων επί ισοδυνάμων παροχών έναντι των εμπορικώς 
συναλλασσομένων, με αποτέλεσμα να περιέρχονται αυτοί σε μειονεκτική θέση στον 
ανταγωνισμό· 
δ) στην εξάρτηση της συνάψεως συμβάσεων (χπό την αποδοχή, εκ μέρους των 
συναλλασσομένων, προσθέτων παροχών που εκ φύσεως ή σύμφωνα με τις εμπορικές 
συνήθειες δεν έχουν σχέση με το αντικείμενο των συμβάσεων αυτών. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΙΤΑΣ - ΚΟΙΝΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟ, 
ΤΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ THN ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΜΟΘΕΣΙΩΝ - ΚΑΝΟΝΕΣ 
ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ - ΚΡΑΤΙΚΕΣ ΕΝΙΣΧΥΣΕΙΣ 
Άρθρο 93(1) 
Η Επιτροπή σε συνεργασία με τα κράτη μέλη εξετάζει διαρκώς τα καθεστώτα ενισχύσεων που 
υφίστανται στα κράτη αυτά. Τους προτείνει τα κατάλληλα μέτρα που απαιτεί η προοδευτική 
ανάπτυξη και η λειτουργία της κοινής αγοράς. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΚΟΙΝΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟ, 
ΤΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΩΝ ΝΟΜΟΘΕΣΙΩΝ - Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 
ΙΏΝ ΝΟΜΟΘΕΣΙΩΝ 
Άρθρο 100 
Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας ομόφωνα, μετά από πρόταση της Επιτροπής και διαβούλευση 
με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροποή, εκδίδει 
οδηγίες για την προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των 
κρατών μελών, οι οποίες έχουν άμεση επίπτωση στην εγκαθίδρυση ή τη λειτουργία της κοινής 
αγοράς. 
Άρθρο ΙΟΟΑ 
1. Κατά παρέκκλιση από το άρθρο 100 και εκτός αν ορίζει άλλως η παρούσα Συνθήκη, 
εφαρμόζονται οι ακόλουθες διατάξεις για την πραγματοποίηση των στόχων του άρθρου 7Α. 
Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 189Β και μετά από διαβούλευση 
με την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, εκδίδει τα μέτρα σχετικά με την προσέγγιση των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών που έχουν ως 
αντικείμενο την εγκαθίδρυση και τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. 
2. Η παράγραφος 1 δεν εφαρμόζεται στις φορολογικές διατάξεις, στις διατάξεις για την 
ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και στις διατάξεις για τα δικαιώματα και τα 
συμφέροντα των μισθωτών. 
3. Η Επιτροπή, στις προτάσεις της που προβλέπει η παράγραφος 1 στους τομείς της 
υγείας, της ασφάλειας, της προστασίας του περιβάλλοντος και της προστασίας των 
καταναλωτών, βασίζεται nç υψηλό επίπεδο προστασίας. 
4. Όταν, αφού το Συμβούλιο εγκρίνει με ειδική πλειοψηφία ένα μέτρο εναρμόνισης, 
ένα κράτος μέλος θεωρεί αναγκαίο να εφαρμόσει εθνικές διατάξεις που δικαιολογούνται από 
Η ΕΝΙΑΙ/ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
1m 
φ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
. οβαρές ανάγκες που αναφέρονται στο άρθρο 36 ή σχετικές με την προστασία του χώροι' της 
"Ύ/ασίαςή του περιβάλλοντος, τις κοινοποιεί στην Επιτροπή. 
.1 Επιτροπή επιβεβαιώνει τις διατάξεις αυτές αφού εξακριβ<ίκ>π, ότι, δεν αποτελούν μ,εοο 
αυθαίρετων διακρίσεων ούτε συγκεκαλυμμένο περιορισμό του εμπορίου μεταξύ τονν κρατών 
μελών. 
Κατά παρέκκλιση από τη διαδικασία των άρθρων 169 και 170, η Επιτροπή ή κάθε κράτος 
μέλος δύναται να προσφύγει απευθείας στο Δικαστήριο, αν κρίνει ότι άλλο κράτος μέλος 
ασκεί καταχρηστικώς τις εξουσίες που προβλέπονται στο παρόν άρθρο. 
5. Τα μέτρα εναρμόνισης που αναφέρονται πιο πάνω περιλαμβάνουν, στις ενδεδειγμένες 
περιπτώσεις, ρήτρα διασφάλισης που επιτρέπει στα κράτη μέλη να λάβουν, για έναν ή 
περισσότερους από τους μη οικονομικούς λόγους που αναφέρονται στο άρθρο 36, προσίορινά 
μέτρα υποκείμενα σε κοινοτική διαδικασία ελέγχου. 
Άρθρο 100Β 
1. Κατά τη διάρκεια του έτους 1992, η Επιτροπή προβαίνει μαζί με κάθε κράτος μέλος 
σε απογραφή των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που εμπίπτουν στο 
άρθρο 100 Α και δεν έχουν αποτελέσει αντικείμενο εναρμόνισης με βάση αυτό το τελευταίο 
άρθρο. 
Το Συμβούλιο μπορεί να αποφασίσει, κατά τις διατάξεις του άρθρου 100Α, ότι οι ισχύουσες 
σε ένα κράτος μέλος διατάξεις πρέπει να αναγνωριστούν ως ισοδύναμες με αυτές που 
εφαρμόζονται από ένα άλλο κράτος μέλος. 
2. Οι διατάξεις του άρθρου 100Α, παράγραφος 4, εφαρμόζονται κατ αναλογία. 
3 Η Επιτροπή προβαίνει στην απογραφή που αναφέρεται στην παράγραφο 1 πρώτο 
εδάφιο και υποβάλλει σε εύθετο χρόνο κατάλληλες προτάσεις (όστε να επιτρέψει στο 
Συμβούλιο να αποφασίσει πριν από το τέλος του 1992. 
Άρθρο 100Γ 
1. Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας ομόφωνα μετά από πρόταση της Επιτροπής και 
διαβούλευση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, καθορίζει τις τρίτες χώρες των οποίων οι 
υπήκοοι πρέπει να διαθέτουν θεώρηση για να διέρχονται τα εξωτερικά σύνορα των κρατών 
μελών. 
2. ωστόσο, σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης σε τρίτη χώρα, η οποία δημιουργεί απειλή 
αιφνίδιας εισροής υπηκόων της χώρας αυτής στην Κοινότητα, το Συμβούλιο δύναται, 
αποφασίζοντας με ειδική πλειοψηφία μετά από σύσταση της Επιτροπής, να θεσπίσει 
ιυιοχρεωτική θεώρηση για τους υπηκόους της οικείας χώρας, για περίοδο που δεν υπερβαίνει 
ους έξι μήνες Η υποχρεωτική θεώρηση που προβλέπεται από την παρούσα παράγραφο 
ύναται να παραταθεί σύμφωνα με ι η διαδικασία της παραγράφου 1. 
:-. Από την 1η Ιανουαρίου 1996, το Συμβούλιο λαμβάνει με ειδική πλειοψηφία τις 
< ποφάσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1. Το Συμβούλιο, πριν από την ημερομηνία 
υτή, θεσπίζει, με ειδική π>ρ'.οψηφίσ wi JI£T* απή πρόταση της Επιτροπής και διαβούλευση 
. ρ το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τα π.έτοα που αφορούν τη θεώρηση ενιαίου τύπου. 
Στους τομείς που αναφέρονται στο παοόν άρθρο, η Επιτροπή υποχρεούται να 
εξετάζει οποιοδήποτε αίτημα της υποβληθεί από κράτος μέλος με σκοπό να διαβιβάσει 
πρόταση στο Συμβούλιο. 
5. Το παρόν άρθρο δεν θίγει την άσκηση των αρμοδιοτήτων των κρατών μελών όσον 
•φορά τη διατήρηση της δημόσιας τάξης και τη διαφύλαξη της εσωτερικής ασφαλείας. 
Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται σε άλλα θέματα εφόσον ληςιθεί 
χετική απόφαση δυνάμει του άρθρου Κ.9 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση που 
•φορά τη συνεργασία στους τομείς της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων, με την 
πιφύλαξη των όρων ψηφοφορίας που καθορίζονται ταυτοχρόνως. 
Οι διατάξεις των εν ισχύι συμβάσεων μεταξύ των -κρατών μελών οι οποίες ρυθμίζουν 
έματα καλυπτόμενα από το παρόν άρθρο, εξακολουθούν να ισχύο\)ν μέχρις ότου 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
m 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 φ 
αντικατασταθούν κατά περιεχόμενο «πό οδηγίες ή μέτρα που θεσπίζονται δυνάμει του 
παρόντ< >ς άρθρ<)ι>. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΚΟΙΝΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ 
Άρθρο 115 
Προκειμένου να εξασφαλισθεί ότι η εκτέλεση των μέτρων εμπορικής πολιτικής που 
λαμβάνουν τα κράτη μέλη δυνάμει της παρούσας Συνθήκης δεν θα εμποδίζεται από εκτροπές 
του εμπορίου ή όταν διαφορές μεταξύ των μέτρων αυτών επιφέρουν οικονομικές δυσχέρειες 
σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη, η Επιτροπή συνιστά τις μεθόδους για την αναγκαία 
συνεργασία των κρατών μελών. Αλλως, η Επιτροπή μπορεί να επιτρέπει στα κράτη μέλη 
να λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα προστασίας, καθορίζοντας τους όρους και τον τρόπο 
εφαρμογής τους. 
Σε επείγουσες περιπτώσεις, τα κράτη μέλη ζητούν από την Επιτροπή, η οποία αποφαίνεται 
το συντομότερο δυνατόν, την άδεια να λάβουν μόνα τους τα απαραίτητα μέτρα, τα οποία 
και κοινοποιούν στη συνέχεια στα κράτη μέλη. Η Επιτροπή μπορεί, ανά πάσα στιγμή, να 
αποφασίσει ότι τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη οφείλουν να τροποποιήσουν ή να καταργήσουν 
τα εν λόγω μέτρα. 
Κατά προτεραιότητα, πρέπει να επιλέγονται τα μέτρα που προκαλούν τις λιγότερες 
διαταραχές στη λειτουργία της κοινής αγοράς. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ 
Άρθρο 129 Α 
1. II Κοινότητα συμβάλλει στην επίτευξη υψηλού επιπέδου προστασίας των 
καταναλωτα>ν με: 
α) μέτρα θεσπιζόμενα κατ ' εφαρμογήν του άρθρου 100Α στα πλαίσια της υλοποίησης της 
εσωτερικής αγοράς, 
β) ειδικές δράσεις που στηρίζουν και συμπληρώνουν την πολιτική των κρατών μελών 
για την προστασία της υγείας, της ασφάλειας και των οικονομικών συμφερόντων των 
καταναλωτών, καθώς και για την επαρκή ενημέρωση τους. 
2. Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 189Β και μετά από 
διαβούλευση με την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, θεσπίζει τις ειδικές δράσεις που 
αναφέρονται στην παράγραφο 1, σημείο β). 
3. Οι δράσεις που θεσπίζονται κατ'εφαρμογήν της παραγράφου 2, δεν εμποδίζουν τα 
κράτη μέλη να διατηρούν ή να εισάγουν μέτρα ενισχυμένης προστασίας. Τα μέτρα αυτά 
πρέπει να συμβιβάζονται με την παρούσα Συνθήκη και να κοινοποιούνται στην Επιτροπή. 
ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΑΙΕΥΡΩΠΑΪΚΑ ΑΙΚΤΥΑ 
Άρθρο 129Β 
1. Προκειμένου να συντελέσει στην υλοποίηση των στόχων που αναφέρονται στα άρθρο 
7Α και 130Α και να επιτρέψει στους πολίτες της Ένωσης, στους οικονομικούς φορείς καθώς 
και στους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και περιφερειακής διοίκησης, να 
επωφελούνται πλήρως από τη δημιουργία ενός χώρου χωρίς εσωτερικά σύνορα, η Κοινότητα 
συμβάλλει στη δημιουργία και την ανάπτυξη διευρωπαϊκών δικτύων όσον αφορά τα έργα 
υποδομής στους τομείς των μεταφορών, των τηλεπικοινωνιών και της ενέργειας. 
2. Στα πλαίσια συστήματος ανοιχτών και ανταγωνιστικών αγορών, η δράση της 
Κοινότητας αποσκοπεί στην προώθηση της διασύνδεσης και της λειτουργικότητας των 
εθνικών δικτύων, καθώς και της πρόσβασης στα δίκτυα αυτά, και λαμβάνει, ειδικότερα, 
υπόψη την ανάγκη να συνδεθούν οι νησιωτικές, οι μεσόγειες και οι περιφερειακές περιοχές 
με τις κεντρικές περιοχές της Κοινότητας. 
Άρθρο 129Γ 
1. Προκειμένου να επιτευχθούν οι στόχοι που αναφέρονται στο άρθρο 129Β, η 
Κοινότητα: 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ψ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
καθορίζει ένα σύνολο προσανατολισμών που καλύπτουν τους στόχους, τις 
προτεραιότητες και τις γενικές γραμμές των μελετώμενων δράσεων στον τομέα των 
διευρωπαϊκοί δικτύων στους εν λόγω προσανατολισμούς προσδιορίζονται σχέδια 
κοινού ενδΐ(Χ(ρέροντος, 
εκτελεί κάθε δράση που αποδεικνύεται αναγκαία για την εξασιμάλι,ση της 
διαλειτουργικότητας των δικτύων, ιδίως στον τομέα της εναρμόνισης των τεχνικών 
προτύπων, 
μπορεί να ενισχύει τις χρηματοδοτικές προσπάθειες των κρατών μελών για σχέδια 
κοινού ενδιαφέροντος που χρηματοδοτούνται από τα κράτη μέλη και καθορίζονται 
στα πλαίσια το>ν προσανατολισμών που αναφέρει η πρώτη περίπταχτη, ιδύυς με τη 
βοήθεια μελετών σκοπιμότητας, εγγυήσεων δανείαχν ή επιδοτήσείυν επιτοκίου. 11 
Κοινότητα δύναται επίσης να συμμετέχει στη χρηματοδότηση συγκεκριμένων σχεδίων 
στον τομέα της υποδομής μεταφορών, στα κράτη μέλη, μέσω του Ταμείου Συνοχής, 
το οποίο θα ιδρυθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 1993 το αργότερο, σύμφωνα με τις 
διατάξεις του άρθρου 130Λ. 
Η δράση της Κοινότητας λαμβάνει υπόψη την εν δυνάμει οικονομική βιωσιμότητα των 
σχεδίων. 
2. Τα κράτη μέλη συντονίζουν μεταξύ τους, σε συνδυασμό με την Επιτροπή, τις 
πολιτικές που ακολουθούν σε εθνικό επίπεδο και που ενδέχεται να έχουν σημαντικές 
επιπτώσεις στην επίτευξη των στόχων του άρθρου 129Β. Η Επιτροπή μπορεί να 
αναλαμβάνει, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, κάθε χρήσιμη πρωτοβουλία για την 
προώθηση του συντονισμοί') αυτού. 
3. II Κοινότητα μπορεί να αποφασίζει τη συνεργασία με τρίτες χώρες για την προο'Μηση 
σχεδίων κοινού ενδιαφέροντος και την εξασφάλιση της διαλειτουργικότητας των δικτύων. 
Άρθρο 129 Δ 
Οι προσανατολισμοί που αναφέρονται στο άρθρο 129 Γ, παράγραφος 1, θεσπίζονται από 
το Συμβούλιο που αποςρασίζει με τη διαδικασία του άρθρου 189 Β και μετά από διαβούλευση 
με την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των ΙΙεριφερειών. 
Οι προσανατολισμοί και τα σχέδια κοινού ενδιαφέροντος που αφορούν το έδαφος κράτους 
μέλους απαιτούν την έγκριση του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους. 
Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 1891" και μετά από διαβούλευση 
με την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των ΙΙεριφερειών, θεσπίζει 
τα άλλα μέτρα που προβλέπονται στο άρθρο 129Γ, παράγραφος 1. 
ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΑΙΑΤΑΞΕΙΣ ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ - ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ 
» ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ 
Άρθρο 169 
Αν η Επιτροπή κρίνει ότι ένα κράτος μέλος έχει παραβεί υποχρέωση του εκ της παρούσας 
: υνθήκης, διατυπώνει αιτιολογημένη γνώμη επί του θέματος, αφού προηγουμένως παρέχει 
Π δυνατότητα στο κράτος αυτό να διατυπώσει τις παρατηρήσεις του. 
Αν το κράτος δεν συμμορφωθεί με τη γνώμη αυτή εντός της προθεσμίας που του τάσσει η 
Επιτροπή, δύναται η τελευταία να προσφύγει στο Δικαστήριο. 
Άρθρο 173 
Το Δικαστήριο ελέγχει τη νομιμότητα των πράξεων που εκδίδονται από κοινού από το 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, από το Συμβούλιο, την Επιτροπή και την ΕΚΤ, 
κτός των συστάσεων και γνωμών και των πράξεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που 
παράγουν νομικά αποτελέσματα έναντι τρίτων. 
ϊα το σκοπό αυτό, το Δικαστήριο είναι αρμόδιο να αποφαίνεται επί προσφύγουν που 
ασκούνται από κράτος μέλος, το Συμβούλιο ή την Επιτροπή, λόγω αναρμοδιότητος, 
παραβάσεως ουσιώδους τύπου, παραβάσεως της παρούσας Συνθήκης ή οποιουδήποτε κανόνα 
δικαίου σχετικού με την εφαρμογή της ή λόγω καταχρήσεως εξουσίας. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΙΙΛΡΛΙΤΠΜΛ2 f 
Υπό τις αυτές προϋποθέσεις, το Δικαστήριο είναι αρμόδιο να αποφαίνεται επί πριχ^υγών 
του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της ΕΚΤ, οι οποίες αποβλέπουν στη διατήρηση το>ν 
προνομίων τους. 
Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο δύναται με τις ίδιες προϋποθέσεις να ασκεί προσφυγή κατά 
των αποφάσεων που απευθύνονται σ'αυτό, καθώς και κατά αποφάσεων που, αν και 
εκδίδονται ως κανονισμοί ή αποφάσεις που απευθύνονται σε άλλο πρόσωπο, το αφορούν 
άμεσα και ατομικά. 
Οι προσφυγές που προβλέπονται στο παρόν άρθρο ασκούνται εντός δύο μηνών, 
υπολογιζόμενων, κατά περίπτωση, από τη δημοσίευση της πράξεως, την κοινοποίηση της 
στον προσφεύγοντα ή, ελλείψει δημοσιεύσεως ή κοινοποιήσεως, από την ημέρα κατά την 
οποία ο προσφεύγων έλαβε γνώση της πράξεως. 
Άρθρο 175 
Αν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Σ\)μβούλιο ή η Επιτροπή, κατά παράβαση της παρούσας 
Συνθήκης παραλείπουν να αποφασίσουν, τα κράτη μέλη και τα άλλα όργανα της Κοινότητας 
δύνανται να ασκούν προσφυγή στο Δικαστήριο και να ζητούν τη διαπίστωση της παράβασης 
αυτής. 
II προσφυγή αυτή είναι παραδεκτή μόνον αν το εν λόγω όργανο κληθεί προηγουμένως να 
ενεργήσει. Αν αυτό το όργανο δεν λάβει θέση εντός δύο μηνών από την πρόσκληση, η 
προσφυγή δύναται να ασκηθεί εντός νέας προθεσμίας δύο μηνών. 
Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, υπό τις προϋποθέσεις των προηγουμένων παραγράφων, 
δύναται να προσφεύγει στο Δικαστήριο κατά οργάνου της Κοινότητας το οποίο παρέλειψε 
να του απευθύνει πράξη εκτός συστάσεως ή γνώμης. 
Το Δικαστήριο είναι αρμόδιο, υπό τις αυτές προϋποθέσεις, να εκδικάζει προσφυγές που 
ασκεί η ΕΚΤ στους τομείς των αρμοδιοτήτων της ή που ασκούνται κατ αυτής. 
Άρθρο 186 
Στις υποθέσεις που εκκρεμούν ενώπιον του, το Δικαστήριο δύναται να διατάσσει τα 
αναγκαία προσωρινά μέτρα. 
ΤΑ ΟΡΓΑΝΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ - ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ - ΚΟΙΝΕΣ 
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΟΡΓΑΝΑ 
Άρθρο 189Α 
1. Οταν δυνάμει της παρούσας Συνθήκης, θεσπίζεται πράξη του Συμβουλίου προτάσει 
της Επιτροπής, το Συμβούλιο μπορεί να τροποποιεί την πρόταση αυτή μόνο ομόφωνα, με 
την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 189Β, παράγραφοι 4 και 5. 
2. Εφόσον το Συμβούλιο δεν έχει αποφασίσει, η Επιτροπή μπορεί να τροποποιήσει την 
πρόταση της καθ'όλη τη διάρκεια των διαδικασιών που οδηγούν στη θέσπιση κοινοτικής 
πράξης. 
Β. Επίσημη Εφημερίδα - παραπομπές148 ^7 
1964 
Οδηγία 64/432/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουνίου 1964 περί προβλημάτων 
υγειονομικού ελέγχου στον τομέα των ενδοκοινοτικών συναλλαγών βοοειδών και χοιροειδών 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 121 της 29/07/64) 
1970 
148 Για λόγους οαφήνειας, οι παραπομπές παρατίθενται κατά αύξουσα αριθμητική σειρά, οι δε 
κανονισμοί έπονται των λοιπών διατάξεων. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
φ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
)δηγία 70/524/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 23ης Νοεμβρίου 1970 περί των προσθέτων υλών 
τη διατροφή των ζώων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 270 της 14/12/70) 
II 1971 
Οδηγία 71/305/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουλίου 1971 περί συντονισμοί' των 
διαδικασιών για τη σύναψη συμβάσεων δημοσίων έργων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 185 της 16/08/71) 
Απόφαση 71/306/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουλίου 1971 περί συστάσεο>ς 
Συμβουλευτικής Επιτροπής για τις Συμβάσεις Δημοσίων Έργων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 185 της 
16/08/71) W 
1972 
Οδηγία 72/166/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 24ης Απριλίου 1972 περί εναρμονίσεως των 
νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με την ασφάλιση της αστικής ευθύνης που 
προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων οχημάτων και με τον έλεγχο της υποχρεώσεως 
προς ασφάλιση της ευθύνης αυτής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 103 της 02/05/72) 
1975 
Οδηγία 75/324/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 20ής Μαΐου 1975 περί προσεγγίσεοις των 
νομοθεσιών των κρατών μελών των αναφερομένων στις συσκευές αερολυμάτων (αεροζόλ) 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 147 της 09/06/75) 
Απόφαση 75/365/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 16ης Ιουνίου 1975 περί συστάσεως Επιτροπής 
Ανωτάτων Δημοσίων Υπαλλήλων στον τομέα της Δημόσιας Υγείας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 167 της 
30/06/75) 
1976 
Οδηγία 76/768/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 27ης Ιουλίου 1976 περί προσεγγίσεως των 
νομοθεσιών των κρατών μελών των αναφερομένου στα καλλυντικά προϊόντα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 
262 της 27/09/76) 
Οδηγία 76/769/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 27ης Ιουλίου 1976 περί προσεγγίσεως των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων τα)ν κρατών μελών που αφορούν 
περιορισμούς κυκλοφορίας στην αγορά και χρήσεως μερικο'χν επικίνδυνοι ουσκόν και 
παρασκευάσματος (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 262 της 27/09/76) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1624/76 της Επιτροπής της 2ας Ιουλίου 1976 περί πυν ειδικών 
διατάξεων σχετικά με την πληρωμή της ενισχύσεως για το αποκορυφωμένο μετουσιωμένο 
νάλα εις κόνιν ή μεταποιημένο σε σύνθετες ζωοτροφές στο έδαφος ενός άλλου κράτους 
μέλους (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 180 της 06/07/76) 
if 1977 • .'Ι:.: -Λ.,-. . ::••::..., :•..,• . -..Ζ,: .. . . 
>δηγία 77/62/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1976 περί συντονισμού των 
οιαδικασιών συνάψεως συμβάσεων κρατικών προμηθειών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 013 της 15/01/77) 
πόφαση 77/63/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1976 περί τροποποιήσεως της 
ποφάσεως 71/306/ΕΟΚ περί συστάσεως Συμβουλευτικής Επιτροπής για τις Συμβάσεις 
δημοσίων Έργων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 013 της 15/01/77) 
Οδηγία 77/93/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1976 περί των μέτρων προστασίας 
κατά της εισαγωγής στα κράτη μέλη οργανισμών επιβλαβών για τα φυτά ή τα φυτικά 
προϊόντα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 026 της 31/01/77) 
Οδηγία 77/504/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Ιουλίου 1977 περί των ζώων αναπαραγωγής 
-ου βοείου είδους καθαρόαιμου γένους (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 206 της 12/08/77) 
οδηγία 77/799/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1977 περί της αμοιβαίας 
,υνδρομής το)ν αρμοδίων αρχών των κρατών μελών στον τομέα των αμέσων φόρο>ν (ΕΕ 
νΡΙΘ. L 336 της 27/12/77) 
1978 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΙΙΛΡΛΡΤΗΜΛ 2 A 
Τέταρτη οδηγία 78/660/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Ιουλίου 1978 βασιζόμενη στο άρθρο 
54 παράγραφος 3 περίπτοχτη ζ) της συνθήκης περί τοον ετησίοκν λογαριασμοί εταιρειών 
ορισμένοι μορφών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 222 της 14/08/78) 
Οδηγία 78/686/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Ιουλίου 1978 περί της αμοιβαίας 
αναγνωρίσεως των διπλωμάτων, πιστοποιητικών και άλλων τίτλων του οδοντιάτρου και περί 
των μέτρων προς διευκόλυνση της πραγματικής ασκήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως 
και του δικαιώματος της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 233 της 24/08/78) 
Οδηγία 78/687/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Ιουλίου 1978 περί του συντονισμού των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν τις δραστηριότητες του 
οδοντιάτρου (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 233 της 24/08/78) 
1979 
Οδηγία 79/112/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Δεκεμβρίου 1978 περί προσεγγίσεως των 
νομοθεσιωντων κρατών μελών σχετικά με την επισήμανση και την παρουσίαση των τροφίμων 
που προορίζονται για τον τελικό καταναλωτή καθώς επίσης και τη διαφήμιση τους (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 033 της 08/02/79) 
Οδηγία 79/196/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 1979 περί προσεγγίσεις το>ν 
νομοθεσιών το>ν κρατο'χν μελών που αφορούν το ηλεκτρολογικό υλικό που δύναται να 
χρησιμοποιηθεί σε ατμόσφαιρα υπέχουσα τον κίνδυνο εκρήξεως και που απαιτεί ορισμένους 
τρόπους προστασίας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 043 της 20/02/79) 
Οδηγία 79/279/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 5ης Μαρτίου 1979 περί του συντονισμού των όρων 
εισαγωγής κινητών αξιών σε χρηματιστήριο αξιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 066 της 16/03/79) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1725/79 της Επιτροπής της 26ης Ιουλίου 1979 περί των 
λεπτομερειών παροχής ενισχύσεων στο αποκορυφωμένο γάλα που μεταποιείται σε σύνθετες 
τροφές και στο αποκορυφωμένο γάλα εις κόνιν που προορίζεται για τη διατροφή μόσχων 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 199 της 07/08/79) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1726/79 της Επιτροπής της 26ης Ιουλίου 1979 περί 
τροποποιήσεως των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 1624/76, (ΕΟΚ) αριθ. 368/77, (ΕΟΚ) 
(χριθ. 443/77 και (ΕΟΚ) αριθ. 1844/77 περί το)ν μέτρων ενισχύσεως και των ειδικών 
διαδικασιών πωλήσεο>ς για το αποκορυφωμένο γάλα εις κόνιν που προορίζεται για τη 
διατροφή των ζώων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 199 της 07/08/79) 
1980 
Οδηγία 80/390/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Μαρτίου 1980 περί συντονισμού το)ν όρων 
καταρτίσεο)ς, ελέγχου και διαδόσεο)ς του ενημερωτικού δελτίου που πρέπει να δημοσιεύεται 
για την εισαγωγή κινητών αξιών σε χρηματιστήριο αξιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 100 της 17/04/80) 
Οδηγία 80/777/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 15ης Ιουλίου 1980 περί προσεγγίσεως των 
νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την εκμετάλλευση και τη θέση στο εμπόριο των 
φυσικών μεταλλικών νερών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 229 της 30/08/80) 
1983 .__,!! 
Οδηγία 83/189/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Μαρτίου 1983 για την καθιέρωση μιας 
διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 109 της 26/04/83) 
Έβδομη οδηγία 83/349/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 1983 βασιζόμενη στο άρθρο 
54 παράγραφος 3 περίπτωση ζ) της συνθήκης για τους ενοποιημένους λογαριασμούς (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 193 της 18/07/83) 
1984 
Δεύτερη οδηγία 84/5/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 30ής Δεκεμβρίου 1983 για την προσέγγιση 
των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με την ασφάλιση της αστικής ευθύνης που 
προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων οχημάτων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 008 της 11/01/84) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2349/84 της Επιτροπής της 23ης Ιουλίου 1984 σχετικά με την 
εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης σε κατηγορίες συμφωνιών που 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
4*0) 
φ Π ΛΡ ΑΡΓΗ MA 2 
αφορούν την άδεια εκμετάλλευσης διπλθ)μ,άτο)ν ευρεσιτεχνίας (ΙΈ ΛΡ1Θ L 219 της 
16/08/84) 
1985 
Οδηγία 85/611/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 20ής Δεκεμβρίου 1985 για το συντονισμό των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων σχετικά με ορισμένους οργανισμούς 
συλλογικών επενδύσεων σε κινητές αξίες (ΟΣΕΚΑ) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 375 της 31/12/85) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 123/85 της Επιτροπής της 12ης Δεκεμβρίου 1984 σχετικά με την 
εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης, σε ορισμένες κατηγορίες συμφο)νιών 
διανομής και εξυπηρέτησης των πελατών πριν και μετά την πώληση αυτοκινήτων οχημάτων 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 015 της 18/01/85) 
1986 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3842/86 του Συμβουλίου της 1ης Δεκεμβρίου 1986 για τη θέσπιση 
μέτρων που σκοπό θα έχουν να απαγορεύσουν τη θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία των 
εμπορευμάτων παραποίησης/απομίμησης (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 357 της 18/12/86) 
1987 
Οδηγία 87/54/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 16ης Δεκεμβρίου 1986 σχετικά με τη νομική 
προστασία το>ν τοπογραφκόν προϊόντος ημιαγοχγών (ΙΈ ΑΡΙΘ. L 024 της 27/01/87) 
Απόφαση 87/305/ΕΟΚ της Επιτροπής της 26ης Μαΐου 1987 σχετικά με τη δημιουργία 
συμβουλευτικής επιτροπής για την πρόσβαση στις δημόσιες συμβάσεις (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 152 της 
12/06/87) 
Οδηγία 87/328/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 1987 για την αποδοχή στην 
αναπαραγωγή βοοειδών αναπαραγωγής καθαρόαιμου γένους (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 167 της 26/06/87) 
Οδηγία 87/357/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Ιουνίου 1987 για την προσέγγιση των 
νομοθεσιών των κρατών μελών που αφορούν τα προϊόντα που, επειδή δεν εμφανίζονται υπό 
την πραγματική τους μορφή, θέτουν σε κίνδυνο την υγεία ή την ασφάλεια των καταναλωτών 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 192 της 11/07/87) 
Οδηγία 87/372/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Ιουνίου 1987 σχετικά με τις ζώνες 
συχνότητας που θα διατεθούν για τη συντονισμένη εγκατάσταση πανευρωπαϊκών ψηφιακών 
κυψελωτών δημόσιων επίγειων κινητών επικοινωνιών στην Κοινότητα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 196 της 
17/07/87) 
Απόφαση 87/560/ΕΟΚ της Επιτροπής της 17ης Ιουλίου 1987 που τροποποιεί την απόφαση 
87/305/ΕΟΚ της 26ης Μαΐου 1987 σχετικά με τη δημιουργία συμβουλευτικής επιτροπής για 
την πρόσβαση στις δημόσιες συμβάσεις (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 338 της 28/11/87) 
1988 
Οδηγία 88/295/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 22ας Μαρτίου 1988 για την τροποποίηση της 
οδηγίας 77/62/ΕΟΚ περί συντονισμού των διαδικασιών συνάψεως συμβάσεων κρατικών 
προμηθειών και την κατάργηση ορισμένων διατάξεων της οδηγίας 80/767/ΕΟΚ (ΕΕ ΑΡΙΘ. 
L 127 της 20/05/88) 
Οδηγία 88/344/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 1988 για την προσέγγιση των 
νομοθεσιών των κρατών μελών που αφορούν τους διαλύτες εκχύλισης οι οποίοι 
χρησιμοποιούνται στην παρασκευή των τροφίμων και των συστατικών τους (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 157 
της 24/06/88) 
Λεύτερη οδηγία 88/357/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 22ας Ιουνίου 1988 για το συντονισμό των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων σχετικά με την προπασφάλιση, εκτός 
της ασφάλειας ζατής, και τη θέσπιση των διατάξεων που σκοπό έχουν να διευκολύνουν την 
πραγματική άσκηση της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών καθώς και για την τροποποίηση της 
οδηγίας 73/239/ΕΟΚ (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 172 της 04/07/88) 
Οδηγία 88/378/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3ης Μαΐου 1988 για την προσέγγιση των 
νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με την ασφάλεια των παιχνιδιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 187 
της 16/07/88) 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
Σύσταση 88/590/ΕΟΚ της Επιτροπής της 17ης Νοεμβρίου 1988 που αφορά τα συστήματα 
πληρωμών και ιδίως τις σχέσεις μεταξύ κατόχου και εκδότη κάρτας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 317 της 
24/11/88) 
Οδηγία 88/661/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1988 σχετικά με τους 
ζωοτεχνικούς κανόνες που εφαρμόζονται στα αναπαραγωγά χοιροειδή (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 382 της 
31/12/88) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2052/88 του Συμβουλίου της 24ης Ιουνίου 1988 για την αποστολή 
το>ν διαρθρωτικών ταμεύυν, την αποτελεσματικότητα τους και το συντονισμό το>ν 
παρεμβάσεων τους μεταξύ τους καΟοις και με τις παρεμβάσεις της Ευροχπαϊκής Τράπεζας 
Επενδύσεων και των άλλων υφιστάμενων χρηματοδοτικών οργάνων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 185 της 
15/07/88) 
1989 
Οδηγία 89/48/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1988 σχετικά με ένα γενικό 
σύστημα αναγνώρισης των διπλωμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που πιστοποιούν 
επαγγελματική εκπαίδευση ελάχιστης διάρκειας τριών ετών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 019 της 24/01/89) 
Προπη οδηγία 89/104/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1988 για την προσέγγιση 
των νομοθεσιών των κρατών μελών περί σημάτων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 040 της 11/02/89) 
Οδηγία 89/106/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1988 για την προσέγγιση των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών όσον αφορά τα 
προϊόντα του τομέα των δομικών κατασκευών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 040 της 11/02/89) 
Οδηγία 89/107/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1988 για την προσέγγιση των 
νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα πρόσθετα που μπορούν να χρησιμοποιούνται 
στα τρόφιμα τα οποία προορίζονται για ανθρώπινη διατροφή (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 040 της 
11/02/89) 
Οδηγία 89/299/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Απριλίου 1989 σχετικά με τα ίδια κεφάλαια 
το>ν πιστοπικών ιδρυμάτων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 124 της 05/05/89) 
Οδηγία 89/361/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 30ής Μαΐου 1989 που αφορά τα αιγοειδή και 
προβατοειδή αναπαραγο)γής καθαρός φυλής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 153 της 06/06/89) 
Οδηγία 89/397/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Ιουνίου 1989 σχετικά με τον επίσημο έλεγχο 
των τροφίμων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 186 της 30/06/89) 
Οδηγία 89/398/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3ης Μαΐου 1989 για την προσέγγιση των 
νομοθεσιωντων κρατών μελών σχετικά με τα τρόφιμα που προορίζονται για ειδική διατροφή 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 186 της 30/06/89) 
Οδηγία 89/552/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3ης Οκτωβρίου 1989 για το συντονισμό ορισμένων 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την 
άσκηση τηλεοπτικών δραστηριοτήτων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 298 της 17/10/89) 
Λεύτερη οδηγία 89/646/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 15ης Δεκεμβρίου 1989 για το συντονισμό 
των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν την ανάληψη και 
την άσκηση δραστηριότητας πιστωτικού ιδρύματος και την τροποποίηση της οδηγίας 
77/780/ΕΟΚ (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 386 της 30/12/89) 
Οδηγία 89/647/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Δεκεμβρίου 1989 σχετικά με το συντελεστή 
φερεγγυότητας των πιστωτικών ιδρυμάτων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 386 της 30/12/89) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 556/89 της Επιτροπής της 30ής Νοεμβρίου 1988 σχετικά με την 
εφαρμογή του άρθρου 85 παράγραφος 3 της συνθήκης σε ορισμένες κατηγορίες συμφωνιών 
που αφορούν την άδεια εκμετάλλευσης τεχνογνωσίας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 061 της 04/03/89) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 4064/89 του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1989 για τον έλεγχο 
των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 395 της 30/12/89) 
1990 
Οδηγία 90/118/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 5ης Μαρτίου 1990 σχετικά με την αποδοχή για 
αναπαραγωγή των αναπαραγωγών χοιροειδών καθαρής φυλής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 071 της 
17/03/90) 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
Λν£ 
φ ΠΛΡΛΡΤΗΜΛ 2 
Οδηγία 90/119/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 5ης Μαρτίου 1990 σχετικά με την αποδοχή για 
αναπαραγο>γή το>ν υβριδικιόν χοίρο w αν<χπαραγο»γής (ΕΕ ΑΡΙΘ. Ε 071 της 17/03/90) 
Απόφαση 90/218/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Απριλίου 1990 σχετικά με τη χρήση 
σωματοτροπίνης βοοειδών ( BST ) (ΕΕ ΛΡΙΘ. L 116 της 08/05/90) 
Οδηγία 90/364/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1990 σχετικά με το δικαίωμα 
διαμονής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 180 της 13/07/90) 
Οδηγία 90/365/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1990 σχετικά με το δικαάυμα 
διαμονής των μισθοπών και μη μισθοπών εργαζομένων που έχουν παύσει την επαγγελματική 
τους δραστηριότητα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 180 της 13/07/90) 
Οδηγία 90/377/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 1990 σχετικά με μια κοινοτική 
διαδικασία για τη διαφάνεια των τιμών αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας για τον τελικό 
βιομηχανικό καταναλωτή (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 185 της 17/07/90) 
Οδηγία 90/387/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1990 για τη δημιουργία της 
εσωτερικής αγοράς στον τομέα των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών μέσω της εφαρμογής της 
παροχής ανοικτού δικτύου (Open Network Provision - ΟΝΡ) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 192 της 
24/07/90) 
Οδηγία 90/388/ΕΟΚ της Επιτροπής της 28ης Ιουνίου 1990 σχετικά με τον ανταγωνισμό στις 
αγορές των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 192 της 24/07/90) 
Οδηγία 90/396/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 1990 για την προσέγγιση των 
νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τις συσκευές αερίου (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 196 της 
26/07/90) 
Απόφαση 90/424/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 26ης Ιουνίου 1990 σχετικά με ορισμένες δαπάνες 
στον κτηνιατρικό τομέα (ΕΕ ΛΡΙΘ. L 224 της 18/08/90) 
Οδηγία 90/531/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Σεπτεμβρίου 1990 σχετικά με τις διαδικασίες 
σύναψης συμβάσεων στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας, τιον μεταφορών και τα>ν 
τηλεπικοινωνιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 297 της 29/10/90) 
Οδηγία 90/544/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 9ης Οκτωβρίου 1990 σχετικά με τις ζώνες 
συχνοτήτων που ορίζονται για τη συντονισμένη εγκατάσταση του πανευρωπαϊκού επίγειου 
δημοσίου συστήματος ραδιοτηλεειδοποίησης στην Κοινότητα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 310 της 
09/11/90) 
Οδηγία 90/619/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 8ης Νοεμβρίου 1990 για το συντονισμό των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων σχετικά με την πρωτασφάλιση ζωής 
και τη θέσπιση διατάξεων που σκοπό έχουν να διευκολύνουν την πραγματική άσκηση της 
ελεύθερης παροχής των υπηρεσιών καθώς και για την τροποποίηση της οδηγίας 79/267/ΕΟΚ 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 330 της 29/11/90) 
1991 
Οδηγία 91/173/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Μαρτίου 1991 για την ένατη τροποποίηση 
της οδηγίας 76/769/ΕΟΚ περί προσεγγίσεως των νομοθετικών, κανονιστικών και 
διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών που αφορούν περιορισμούς κυκλοφορίας στην 
αγορά και χρήσεως μερικών επικίνδυνων ουσιών και παρασκευασμάτων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 085 
της 05/04/91) 
Οδηγία 91/250/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Μαΐου 1991 για τη νομική προστασία των 
προγραμμάτων ηλεκτρονικών υπολογιστών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 122 της 17/05/91) 
Οδηγία 91/263/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 1991 για την προσέγγιση των 
νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με τον τερματικό εξοπλισμό τηλεπικοινωνιών 
περιλαμβανομένης και της αμοιβαίας αναγνωρίσεως της πιστότητας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 128 της 
23/05/91) 
Οδηγία 91/287/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3ης Ιουνίου 1991 σχετικά με τη ζώνη συχνοτήτων 
που πρέπει να οριστεί για τη συντονισμένη εγκατάσταση ψηφιακών ευρωπαϊκών ασύρματων 
τηλεπικοινωνιών (DECT) στην Κοινότητα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 144 της 08/06/91) 
Οδηγία 91/296/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 31ης Μαΐου 1991 για τη διαμετακόμιση q/υσικού 
αερίου μέσω των μεγάλων δικτίκυν (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 147 της 12/06/91) 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
Κλ 
ΠΛΡΛΡΠΙΜΛ2 gf 
Οδηγία 91/308/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 10ης Ιουνίου 1991 για την πρόληψη της 
χρησιμοποίησης του χρηματοπιστωτικού συστήματος για τη νομιμοποίηση εσόδων από 
παράνομες δραστηριότητες (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 166 της 28/06/91) 
Απόφαση 91/341/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 20ής Ιουνίου 1991 περί εγκρίσεως προγράμματος 
κοινοτικής δράσης σχετικά με την επαγγελματική κατάρτιση των τελωνειακών υπαλλήλων 
(πρόγραμμα Matthaeus) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 187 της 13/07/91) 
Απόφαση 91/396/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Ιουλίου 1991 για τη δημιουργία ενός 
ενιαίου ευρωπαϊκού αριθμού κλήσης έκτακτης ανάγκης (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 217 της 06/08/91) 
Απόφαση 91/414/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 15ης Ιουλίου 1991 σχετικά με τη διάθεση στην 
αγορά φυτοπροστατευτικών προϊόντων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 230 της 19/08/91) 
Οδηγία 91/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Ιουλίου 1991 για την ανάπτυξη των 
κοινοτικών σιδηροδρόμων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 237 της 24/08/91) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 του Συμβουλίου της 24ης Ιουνίου 1991 περί του 
βιολογικού τρόπου παραγωγής γεωργικών προϊόντων και των σχετικών ενδείξεων στα 
γεωργικά προϊόντα και στα είδη διατροφής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 198 της 22/07/91) 
1992 
Οδηγία 92/12/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Φεβρουαρίου 1992 σχετικά με το γενικό 
καθεστώς, την κατοχή, την κυκλοφορία και τους ελέγχους των προϊόντων που υπόκεινται 
σε ειδικούς φόρους κατανάλωσης (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 076 της 23/03/92) 
Οδηγία 92/13/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 25ης Φεβρουαρίου 1992 για το συντονισμό των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων σχετικά με την εςκχρμογή το>ν 
κοινοτικών κανόνων στις διαδικασίες σύναψης των συμβάσεων φορέων οι οποίοι λειτουργούν 
στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας, των μεταφορών και των τηλεπικοινωνιών (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 076 της 23/03/92) 
Οδηγία 92/30/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 6ης Απριλίου 1992 σχετικά με την εποπτεία των 
πιστωτικών ιδρυμάτων σε ενοποιημένη βάση (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 110 της 28/04/92) 
Οδηγία 92/41/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 15ης Μαΐου 1992 που τροποποιεί την οδηγία 
89/622/ΕΟΚ για την προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεοχν 
των κρατών μελών, σχετικά με τη σήμανση των προϊόντων καπνού (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 158 της 
11/06/92) 
Οδηγία 92/42/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Μαΐου 1992 σχετικά με τις απαιτήσεις 
απόδοσης για τους νέους λέβητες ζεστού νερού που τροφοδοτούνται με υγρά ή αέρια καύσιμα 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 167 της 22/06/92) 
Οδηγία 92/44/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 1992 σχετικά με την εφαρμογή της 
παροχής ανοικτού δικτύου στις μισθωμένες γραμμές (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 165 της 19/06/92) 
Οδηγία 92/49/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 1992 για το συντονισμό των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν την πρωτασφάλιση, 
εκτός της ασφάλειας ζωής, και για την τροποποίηση των οδηγιών 73/239/ΕΟΚ και 
88/357/ΕΟΚ (τρίτη οδηγία για την πρωτασφάλιση, εκτός της ασφάλειας ζωής) (ΕΕ ΑΡΙΘ. 
L 228 της 11/08/92) 
Οδηγία 92/50/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 1992 για το συντονισμό των 
διαδικασιών σύναψης δημόσιων συμβάσεων υπηρεσιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 209 της 24/07/92) 
Οδηγία 92/51/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 1992 σχετικά με ένα δεύτερο γενικό 
σύστημα αναγνώρισης της επαγγελματικής εκπαίδευσης, το οποίο συμπληρώνει την οδηγία 
89/48/ΕΟΚ (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 209 της 24/07/92) 
Οδηγία 92/53/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 18ης Ιουνίου 1992 για την τροποποίηση της οδηγίας 
70/156/ΕΟΚ περί προσέγγισης των νομοθεσιωντων κρατών μελών που αφορούν την έγκριση 
τύπου των οχημάτων με κινητήρα και των ρυμουλκούμενων τους (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 225 της 
10/08/92) 
Οδηγία 92/59/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 1992 για τη γενική ασφάλεια των 
προϊόντων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 228 της 11/08/92) 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
A^ 
% ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
Οδηγία 92/75/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 22ας Σεπτεμβρίου 1992 για την ένδειξη της 
κατανάλοκτης ενέργειας και λοιπών πόρων το>ν οικιακών συσκευίόν με την επισήμανση και 
την παροχή ομοιόμορφων πληροφοριών σχετικά με τα προϊόντα (ΙΈ ΛΡΙΘ L 297 της 
13/10/92) 
Οδηγία 92/85/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Οκτωβρίου 1992 σχετικά με την εφαρμογή 
μέτρων που αποβλέπουν στη βελτίωση της υγείας και της ασφάλειας κατά την εργασία των 
εγκύων, λεχώνων και γαλουχουσών εργαζομένων (δέκατη ειδική οδηγία κατά την έννοια του 
άρθρου 16 παράγραφος 1 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 348 της 28/11/92) 
Οδηγία 92/96/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 10ης Νοεμβρίου 1992 για το συντονισμό πυν 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν την προητισφάλιση 
ζοοής, και για την τροποποίηση των οδηγιών 79/267/ΕΟΚ και 90/619/ΕΟΚ (τρίτη οδηγία 
σχετικά με την ασφάλεια ζωής) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 360 της 09/12/92) 
Οδηγία 92/100/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Νοεμβρίου 1992 σχετικά με το δικαίωμα 
εκμίσθωσης, το δικαίωμα δανεισμού και ορισμέναδικαιώματα συγγενικάπρος τα συγγραφικά 
δικαιώματα στον τομέα της πνευματικής ιδιοκτησίας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 346 της 27/11/92) 
Οδηγία 92/109/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Δεκεμβρίου 1992 σχετικά με την παρασκευή 
και την εμπορία ορισμένων ουσιών που χρησιμοποιούνται για την παράνομη παρασκευή 
ναρκωτικών και -ψυχοτρόπων ουσιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 370 της 19/12/92) 
Οδηγία 92/110/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Δεκεμβρίου 1992 για την τροποποίηση της 
οδηγίας 88/657/ΕΟΚ για τον καθορισμό το>ν απαιτήσεων κατά την παραγωγή και κατά τις 
συναλλαγές κιμάδων, κρεάτων σε τεμάχια μικρότερα το>ν 100 γραμμαρίων και 
παρασκευασμάτων κρέατος (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 394 της 31/12/92) 
Οδηγία 92/120/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Δεκεμβρίου 1992 για τους όρους χορήγησης 
προσωρινών και περιορισμένωνπαρεκκλίσεοχναπό τους ειδικούς κοινοτικούς υγειονομικούς 
κανόνες για την παραγίυγή και την εμπορία ορισμένων προϊόντων ζωικής προέλευσης (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 062 της 15/03/93) 
Οδηγία 92/121/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1992 σχετικά με την εποπτεία και 
τον έλεγχο των μεγάλων χρηματοδοτικών ανοιγμάτων των πιστωτικών ιδρυμάτων (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 029 της 05/02/93) 
Ψήφισμα 92/1218/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 7ης Δεκεμβρίου 1992 για τη λειτουργία της 
ενιαίας αγοράς (ΕΕ ΑΡΙΘ. C 334 της 18/12/92) 
Απόφαση 92/264/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 11ης Μαΐου 1992 περί θεσπίσεως κοινού 
προθέματος πρόσβασης στο διεθνές τηλεφωνικό δίκτυο στην Κοινότητα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 137 της 
20/05/92) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 218/92 του Συμβουλίου της 27ης Ιανουαρίου 1992 σχετικά με τη 
διοικητική συνεργασία στον τομέα το>ν έμμεσαχν φόροχν (ΦΠΛ) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 024 της 
01/02/92) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2081/92 του Συμβουλίου της 14ης Ιουλίου 1992 για την 
προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων και των ονομασιών προέλευσης των γεωργικών 
προϊόντων και των τροφίμων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 208 της 24/07/92) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2082/92 του Συμβουλίου της 14ης Ιουλίου 1992 για τις βεβαιώσεις 
ιδιοτυπίας των γεωργικών προϊόντων και των τροφίμων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 208 της 24/07/92) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2434/92 του Συμβουλίου της 27ης Ιουλίου 1992 για την 
τροποποίηση του δεύτερου μέρους του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1612/68 περί της ελεύθερης 
κυκλοφορίας των εργαζομένων στο εσωτερικό της Κοινότητας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 245 της 
26/08/92) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92 του Συμβουλίου της 12ης Οκτωβρίου 1992 περί 
θεσπίσεως κοινοτικού τελωνειακού κώδικα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 302 της 19/10/92) 
1993 
Οδηγία 93/6/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 15ης Μαρτίου 1993 για την επάρκεια των ίδιων 
κεφαλαίων των επιχειρήσεων επενδύσεων και των πιστωτικών ιδρυμάτων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 141 
της 11/06/93) 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ί)\ 
ΙΙΛΡΛΡΓΠΜΛ2 φ 
Οδηγία 93/13/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 5ης Απριλίου 1993 σχετικά με τις καταχρηστικές 
ρήτρες τοιν συμβάσεο>ν που συνάπτονται με καταναλίοτές (ΕΕ ΛΡΙΘ L 095 της 21/04/93) 
Οδηγία 93/15/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 5ης Απριλίου 1993 για την εναρμόνιση των 
διατάξεων περί της εμπορίας και του ελέγχου το)ν εκρηκτικών υλών εμπορικής χρήσεως (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 121 της 15/05/93) 
Οδηγία 93/16/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 5ης Απριλίου 1993 για τη διευκόλυνση της 
ελεύθερης κυκλοφορίας των ιατρών και της αμοιβαίας αναγνώρισης των διπλωμάτων, 
πιστοποιητικών και άλλων τίτλων τους (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 165 της 07/07/93) 
Οδηγία 93/22/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 10ης Μαΐου 1993 σχετικά με τις επενδυτικές 
υπηρεσίες στον τομέα των κινητών αξιών (ΙΈ ΑΡΙΘ. L 141 της 11/06/93) 
Οδηγία 93/35/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Ιουνίου 1993 για την έκτη τροποποίηση της 
οδηγίας 76/768/ΕΟΚ για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών 
με τα καλλυντικά (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 151 της 23/06/93) 
Οδηγία 93/36/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Ιουνίου 1993 περί συντονισμού των 
διαδικασιών για τη σύναψη συμβάσεων δημοσίων προμηθειών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 199 της 
09/08/93) 
Οδηγία 93/37/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Ιουνίου 1993 περί συντονισμού των 
διαδικασιών για τη σύναψη συμβάσεων δημοσίων έργων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 199 της 09/08/93) 
Οδηγία 93/38/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Ιουνίου 1993 περί συντονισμού των 
διαδικασιών σύναψης συμβάσεων στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας, των μεταφορών 
και των τηλεπικοινωνιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 199 της 09/08/93) 
Οδηγία 93/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 14ης Ιουνίου 1993 για την υγιεινή των τροφίμων 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 175 της 19/07/93) 
Οδηγία 93/46/ΕΟΚ της Επιτροπής της 22ας Ιουνίου 1993 για την αντικατάσταση και 
τροποποίηση των παραρτημάτων της οδηγίας 92/109/ΕΟΚ του Συμβουλίου σχετικά με την 
παρασκευή και την ε[ΐπορία ορισμένων ουσιών που χρησιμοποιούνται για την παράνομη 
παρασκευή ναρκο>τικο')ν και ψυχοτρόποι ουσκόν (El·! ΑΡΙΘ. L 159 της 01/07/93) 
Λέκατη έκτη οδηγία 93/47/ΕΟΚ της Επιτροπής της 22ας Ιουνίου 1993 για την προσαρμογή 
στην τεχνική πρόοδο των παραρτημάτων II, III, V, VI και VII της οδηγίας 76/768/ΕΟΚ 
του Συμβουλίου περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα 
καλλυντικά (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 203 της 13/08/93) 
Οδηγία 93/68/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 22ας Ιουλίου 1993 για την τροποποίηση των 
οδηγκΰν 87/404/ΕΟΚ ((χπλά δοχεία πίεσης), 88/378/ΕΟΚ (ασφάλεια των παιχνιδιών), 
89/106/ΕΟΚ (προϊόντα του τομέα των δομικών κατασκευών), 89/336/ΕΟΚ 
(ηλεκτρομαγνητική συμβατότητα), 89/392/ΕΟΚ (μηχανές), 89/686/ΕΟΚ (μέσα ατομικής 
προστασίας), 90/384/ΕΟΚ (όργανα ζύγισης μη αυτόματης λειτουργίας), 90/385/ΕΟΚ 
(ενεργά εμφυτεύσιμα ιατρικά βοηθήματα), 90/396/ΕΟΚ (συσκευές αερίου), 91/263/ΕΟΚ 
(τερματικός εξοπλισμός τηλεπικοινωνιών), 92/42/ΕΟΚ (νέοι λέβητες ζεστού νερού που 
τροφοδοτούνται με υγρά ή αέρια καύσιμα) και 73/23/ΕΟΚ (ηλεκτρολογικό υλικό που 
προορίζεται να χρησιμοποιηθεί εντός ορισμένων ορίων τάσεως) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 220 της 
31/08/93) 
Οδηγία 93/83/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 27ης Σεπτεμβρίου 1993 περί συντονισμού 
ορισμένα^ κανόνο)ν όσον αφορά το δικαίο>μα του δημιουργού και τα συγγενικά δικαιώματα 
που εφαρμόζονται στις δορυφορικές ραδιοτηλεοπτικές μεταδόσεις και την καλωδιακή 
αναμετάδοση (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 248 της 06/10/93) 
Οδηγία 93/96/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Οκτωβρίου 1993 σχετικά με το δικαίωμα 
διαμονής των σπουδαστών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 317 της 18/12/93) 
Οδηγία 93/97/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 29ης Οκτωβρίου 1993 για τη συμπλήρωση της 
οδηγίας 91/263/ΕΟΚ όσον αφορά τον εξοπλισμό δορυφορικών επίγειων σταθμο')ν (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 290 της 24/11/93) 
Οδηγία 93/104/ΕΚ του Συμβουλίου της 23ης Νοεμβρίου 1993 σχετικά με ορισμένα στοιχεία 
της οργάνο)σης του χρόνου εργασίας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 307 της 13/12/93) 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
• A^y 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
Οδηγία 93/109/EK του Συμβουλίου της 6ης Δεκεμβρίου 1993 για τις λεπτομέρειες άσκησης 
του δικαιώματος του εκλέγειν και του εκλέγεσθαι κατά τις εκλογές του Ευροχηαϊκού 
Κοινοβουλίου από τους πολίτες της Ένακτης που κατοικούν σε ένα κράτος μέλος του οποίου 
Λεν είναι υπήκοοι (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 329 της 30/12/93) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 315/93 του Συμβουλίου της 8ης Φεβρουαρίου 1993 για τη θέσπιση 
κοινοτικών διαδικασιών για τις προσμίξεις των τροφίμων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 037 της 13/02/93) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2081/93 του Συμβουλίου της 20ής Ιουλίου 1993 για την 
τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2052/88 για την αποστολή των διαρθρωτικών 
ταμείων, την αποτελεσματικότητα τους και το συντονισμό των παρεμβάσεων τους μεταξύ 
τους, καθώς και με τις παρεμβάσεις της Ευροχπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων και το>ν λοιποιν 
υφισταμένου χρηματοδοτικών οργάνων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 193 της 31/07/93) 
Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2082/93 του Συμβουλίου της 20ής Ιουλίου 1993 για την 
τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 4253/88 για τις διατάξεις εφαρμογής του 
κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2052/88 όσον αφορά το συντονισμό των παρεμβάσεων των 
διαφόρων διαρθρωτικών ταμείθ)ν μεταξύ τους καθώς και με τις παρεμβάσεις της Ευροχπαϊκής 
Τράπεζας Επενδύσε(»ν και των λοιποχν υφισταμένου χρηματοδοτικών οργάναχν (ΕΕ ΑΡΙΘ. 
L 193 της 31/07/93) 
1994 
Οδηγία 94/1/ΕΚ της Επιτροπής της 6ης Ιανουαρίου 1994 περί τεχνικών προσαρμογών της 
οδηγίας 75/324/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί προσεγγίσεως των νομοθεσιωντων κρατών μελών 
των αναφέρομενων στις συσκευές αερολυμάτων (αεροζόλ) (ΕΕ ΛΡΙΘ. L 023 της 28/01/94) 
Οδηγία 94/2/ΕΚ της Επιτροπής της 21ης Ιανουαρίου 1994 περί εφαρμογής της οδηγίας 
92/75/ΕΟΚ του Συμβουλίου όσον αφορά την ένδειξη της κατανάλωσης ενέργειας για τα 
οικιακά ηλεκτρικά ψυγεία και τους καταψύκτες, καθώς και τους συνδυασμούς αυτών (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 045 της 17/02/94) 
Οδηγία 94/3/ΕΚ της Επιτροπής της 21ης Ιανουαρίου 1994 περί θεσπίσεως διαδικασίας για 
γνωστοποίηση παρακράτησης αποστελλόμενου εμπορεύματος ή επιβλαβούς οργανισμού 
προελεύσεως τρίτο>ν χο>ρών εξαιτίας άμεσου κινδύνου φυτουγειονομικού χαρακτήρα (Ε.Ε 
ΑΡΙΘ. L 032 της 05/02/94) 
Οδηγία 94/5/ΕΚ του Συμβουλίου της 14ης Φεβρουαρίου 1994 για τη συμπλήριυση του κοινού 
συστήματος φόρου προστιθέμενης αξίας και την τροποποίηση της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ -
Ειδικό καθεστώς που εφαρμόζεται στα μεταχειρισμένα αγαθά και στα αντικείμενα 
καλλιτεχνικής, συλλεκτικής ή αρχαιολογικής αξίας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 060 της 03/03/94) 
Οδηγία 94/8/ΕΚ του Συμβουλίου της 21ης Μαρτίου 1994 για την τροποποίηση της οδηγίας 
78/660/ΕΟΚ όσον αφορά την αναθεώρηση των ποσών που εκφράζονται σε Ecu (ΕΕ ΑΡΙΘ. 
L 082 της 25/03/94) 
Οδηγία 94/9/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Μαρτίου 
1994 σχετικά με την προσέγγιση των νομοθεσιωντων κρατών μελών για τις συσκευές και τα 
συστήματα προστασίας που προορίζονται για χρήση σε εκρήξιμες ατμόσφαιρες (ΕΕ ΑΡΙΘ. 
L 100 της 19/04/94) 
Οδηγία 94/10/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Μαρτίου 
1994 που τροποποιεί σημαντικά για δεύτερη φορά την οδηγία 83/189/ΕΟΚ για την 
καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και 
προδιαγραφών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 100 της 19/04/94) 
Οδηγία 94/11/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Μαρτίου 
1994 για την προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των 
κρατών μελών των σχετικών με την επισήμανση των υλικών που χρησιμοποιούνταιστα κύρια 
μέρη των υποδημάτων που προορίζονται να πωληθούν στον καταναλωτή (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 100 
της 19/04/94) 
Απόφαση 94/11/ΕΚ της Επιτροπής της 21ης Δεκεμβρίου 1993 όσον αφορά την κοινή τεχνική 
προδιαγραφή σχετικά με τις γενικές απαιτήσεις σύνδεσης στον τομέα των δημόσιων 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 ψ 
πανευρωπαϊκών κυψελωτών ψηφιακών χερσαίων κινητών επικοινωνιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 008 
της 12/01/94) 
Απόφαση 94/12/ΕΚ της Επιτροπής της 21ης Δεκεμβρίου 1993 όσον αφορά την κοινή τεχνική 
προδιαγραφή σχετικά με τις γενικές απαιτήσεις για τις εφαρμογές της τηλεφωνίας στον τομέα 
των δημόσιων πανευρωπαϊκών κυψελωτών ψηφιακών χερσαίων κινητών επικοινωνιών (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 008 της 12/01/94) 
Οδηγία 94/13/ΕΚ του Συμβουλίου της 29ης Μαρτίου 1994 για την τροποποίηση της οδηγίας 
77/93/ΕΟΚ περί των μέτρων προστασίας κατά της εισαγωγής στα κράτη μέλη οργανισμών 
επιβλαβών για τα φυτά ή τα φυτικά προϊόντα και κατά της εξάπλακχής τους στο εσαπερικό 
της Κοινότητας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 092 της 09/04/94) 
Οδηγία 94/18/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Μαΐου 1994 
για την τροποποίηση της οδηγίας 80/390/ΕΟΚ περί συντονισμού των όρων καταρτίσεως, 
ελέγχου και διαδόσεως του ενημερωτικού δελτίου που πρέπει να δημοσιεύεται για την 
εισαγωγή κινητών αξιών σε χρηματιστήριο αξιών, όσον αφορά την υποχρέωση δημοσίευσης 
ενημερωτικού δελτίου (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 135 της 31/05/94) 
Οδηγία 94/19/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Μαΐου 1994 
περί των συστημάτων εγγυήσεως των καταθέσεων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 135 της 31/05/94) 
Οδηγία 94/22/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Μαΐου 1994 
για τους όρους χορήγησης και χρήσης των αδειών αναζήτησης, εξερεύνησης και παραγίυγής 
υδρογονανθράκων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 164 της 30/06/94) 
Οδηγία 94/25/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 16ης Ιουνίου 
1994 για την προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των 
κρατών μελών οι οποίες αφορούν τα σκάφη αναψυχής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 164 της 30/06/94) 
Οδηγία 94/26/ΕΚ της Επιτροπής της 15ης Ιουνίου 1994 για την προσαρμογή στην τεχνική 
πρόοδο της οδηγίας 79/196/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί προσεγγίσεως των νομοθεσιωντων 
κρατών μελών που αφορούν το ηλεκτρολογικό υλικό που δύναται να χρησιμοποιηθεί σε 
ατμόσφαιρα υπέχουσα τον κίνδυνο εκρήξεως και που απαιτεί ορισμένους τρόπους 
προστασίας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 157 της 24/06/94) 
Οδηγία 94/28/ΕΚ του Συμβουλίου της 23ης Ιουνίου 1994 για τον καθορισμό των αρχών 
σχετικά με τους ζωοτεχνικούς και γενεαλογικούς όρους που εφαρμόζονται κατά τις εισαγωγές 
προελεύσεως τρίτων χωρών ζώων, του σπέρματος, των ωαρίων και των εμβρύων τους και 
για την τροποποίηση της οδηγίας 77/504/ΕΟΚ περί των ζώων αναπαραγωγής του βοείου 
είδους καθαρόαιμου γένους (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 178 της 12/07/94) 
Οδηγία 94/29/ΕΚ του Συμβουλίου της 23ης Ιουνίου 1994 για την τροποποίηση των 
παραρτημάτοχν των οδηγιών 86/362/ΕΟΚ και 86/363/ΕΟΚ του Συμβουλίου που αφορούν 
τον καθορισμό μεγίστου ορίων υπολειμμάτων επί και εντός των σιτηρών και των τροφίμων 
ζωικής προέλευσης αντίστοιχα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 189 της 23/07/94) 
Οδηγία 94/30/ΕΚ του Συμβουλίου της 23ης Ιουνίου 1994 για την τροποποίηση του 
παραρτήματος II της οδηγίας 90/642/ΕΟΚ που αφορά τον καθορισμό των ανώτατων 
περιεκτικοτήτων για τα κατάλοιπα φυτοφαρμάκων επάνω ή μέσα σε ορισμένα προϊόντα 
φυτικής προέλευσης, συμπεριλαμβανομένων των οπωροκηπευτικών, και για τον καθορισμό 
καταλόγου μέγιστων ορίων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 189 της 23/07/94) 
Αέκατη έβδομη οδηγία 94/32/ΕΚ της Επιτροπής της 29ης Ιουνίου 1994 για την προσαρμογή 
στην τεχνική πρόοδο των παραρτημάτων II, III, V, VI και VII της οδηγίας 76/768/ΕΟΚ του 
Συμβουλίου περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών των αναφερομένων στα 
καλλυντικά προϊόντα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 181 της 15/07/94) 
Οδηγία 94/33/ΕΚ του Συμβουλίου της 22ας Ιουνίου 1994 για την προστασία των νέων κατά 
την εργασία (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 216 της 20/08/94) 
Οδηγία 94/34/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Ιουνίου 
1994 για την τροποποίηση της οδηγίας 89/107/ΕΟΚ όσον αφορά την προσέγγιση των 
νομοθεσιών των κρατών μελών σχετικά με τα πρόσθετα που μπορούν να χρησιμοποιούνται 
στα τρόφιμα τα οποία προορίζονται για ανθρώπινη διατροφή (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 237 της 
10/09/94) 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
4<? 
m ΠΑΡΛΡΓΗΜΛ 2 
Οδηγία 94/35/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Ιουνίου 
1994 για τα γλυκαντικά που προορίζονται να χρησιμοποιηθούν στα τρόφιμα (ΙΈ ΑΡΙΘ. L 
237 της 10/09/94) 
Οδηγία 94/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Ιουνίου 
1994 για τις χρωστικές που μπορούν να χρησιμοποιούνται στα τρόφι.|ΐα (ΕΕ ΛΡΙΘ Γ 237 
της 10/09/94) 
Οδηγία 94/38/ΕΚ της Επιτροπής της 26ης Ιουλίου 1994 για την τροποποίηση των 
παραρτημάτων Γ και Δ της οδηγίας 92/51/ΕΟΚ του Συμβουλίου σχετικά με ένα δεύτερο 
γενικό σύστημα αναγνώρισης της επαγγελματικής εκπαίδευσης, το οποίο συμπληρώνει την 
οδηγία 89/48/ΕΟΚ (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 217 της 23/08/94) 
Οδηγία 94/39/ΕΚ της Επιτροπής της 25ης Ιουλίου 1994 για την κατάρτιση καταλόγου των 
χρήσεων για τις οποίες προορίζονται οι ζωοτροφές με τις οποίες επιδιώκονται στόχοι 
ιδιαίτερης διατροφής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 207 της 10/08/94) 
Οδηγία 94/40/ΕΚ της Επιτροπής της 22ας Ιουλίου 1994 περί τροποποιήσεως της οδηγίας 
87/153/ΕΟΚ του Συμβουλίου για τον καθορισμό κατευθυντηρίων γραμμών για την 
αξιολόγηση των πρόσθετων υλών που χρησιμοποιούνται για τη διατροφή των ζώων (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 208 της 11/08/94) 
Οδηγία 94/43/ΕΚ του Συμβουλίου της 27ης Ιουλίου 1994 με την οποία καταρτίζεται το 
παράρτημα VI της οδηγίας 91/414/ΕΟΚ σχετικά με τη διάθεση στην αγορά 
φυτοπροστατευτικών προ'ίόντων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 227 της 01/09/94) 
Οδηγία 94/45/ΕΚ του Συμβουλίου της 22ας Σεπτεμβρίου 1994 για τη θέσπιση μιας 
ευρωπαϊκής επιτροπής επιχείρησης ή μιας διαδικασίας σε επιχειρήσεις και ομίλους 
επιχειρήσεων κοινοτικής κλίμακας με σκοπό να ενημερώνονται οι εργαζόμενοικαι να ζητείται 
η γνώμη τους (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 254 της 30/09/94) 
Οδηγία 94/46/ΕΚ της Επιτροπής της 13ης Οκτωβρίου 1994 για τροποποίηση των οδηγιών 
88/301/ΕΟΚ και 90/388/ΕΟΚ σχετικά με τις δορυφορικές επικοινοΜες (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 268 
της 19/10/94) 
Οδηγία 94/49/ΕΚ της Επιτροπής της 11ης Νοεμβρίου 1994 για την ενημέροχιη των 
καταλόγων των φορέων που καλύπτει η οδηγία 91/296/ΕΟΚ του Συμβουλίου σχετικά με τη 
διαμετακόμιση φυσικού αερίου μέσω των μεγάλων δικτύων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 295 της 16/11/94) 
Οδηγία 94/52/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 7ης Δεκεμβρίου 
1994 για τη δεύτερη τροποποίηση της οδηγίας 88/344/ΕΟΚ για την προσέγγιση των 
νομοθεσιών των κρατών μελών που αφορούν τους διαλύτες εκχύλισης οι οποίοι 
χρησιμοποιούνται στην παρασκευή τροφίμων και των συοτατικο')ν τους (ΕΕ ΛΡΙΘ. L 331 της 
21/12/94) 
Οδηγία 94/59/ΕΚ της Επιτροπής της 2ας Δεκεμβρίου 1994 για τροποποίηση για τρίτη φορά 
των παραρτημάτων της οδηγίας 77/96/ΕΟΚ του Συμβουλίου περί αναζητήσεως τρίχινων 
(Trichinella spiralis) κατά τις εισαγωγές από τρίτες χώρες νωπών κρεάτων που 
προέρχονται από χοιροειδή κατοικίδια (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 315 της 08/12/94) 
Οδηγία 94/65/ΕΚ του Συμβουλίου της 14ης Δεκεμβρίου 1994 περί καθορισμού των 
χ^γειονομικών κανόνων για την παραγωγή και τη θέση στην αγορά κιμάδων και 
παρασκευασμάτων κρέατος (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 368 της 31/12/94) 
Οδηγία 94/71/ΕΚ του Συμβουλίου της 13ης Δεκεμβρίου 1994 για την τροποποίηση της 
οδηγίας 92/46/ΕΟΚ για τη θέσπιση των υγειονομικών κανόνων για την παραγωγή και την 
εμπορία νωπού γάλακτος, θερμικά επεξεργασμένουγάλακτος και προϊόντων με βάση το γάλα 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 368 της 31/12/94) 
Οδηγία 94/80/ΕΚ του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1994 περί των λεπτομερών κανόνων 
άσκησης του δικαιώματος του εκλέγειν και εκλέγεσθαι κατά τις δημοτικές και κοινοτικές 
εκλογές από τους πολίτες της Ένωσης που κατοικούν σε κράτος μέλος του οποίου δεν είναι 
υπήκοοι (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 368 της 31/12/94) 
Απόφαση 94/117/ΕΚ του Συμβουλίου της 21ης Φεβρουαρίου 1994 για τον καθορισμό 
ελαχίστων απαιτήσεων όσον αφορά την υποδομή και τον εξοπλισμό, που πρέπει να 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 φ 
τηρούνται από ορισμένες μικρές εγκαταστάσεις που εξαί^κχλίζουν τη διανομή αλιευτικών 
προϊόντων στην Ελλάδα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 054 της 25/02/94) 
Απόφαση 94/268/Ευρατόμ του Συμβουλίου της 26ης Απριλίου 1994 σχετικά με 
πρόγραμμα-πλαίσιοκοινοτικών δραστηριοτήτων έρευνας και εκπαίδευσης για την Ευρωπαϊκή 
Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας (1994-1998) (El·; ΑΡΙΘ. L 115 της 06/05/94) 
Απόφαση 94/341/ΕΚ της Επιτροπής της 3ης Ιουνίου 1994 για την τροποποίηση της 
(χπόφασης 93/437/ΕΟΚ περί καθορισμούτο>ν ειδικο')ν όροχν εισαγοχγής αλιευτικών προϊόντίυν 
καταγωγής Αργεντινής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 151 της 17/06/94) 
Απόφαση 94/370/ΕΚ του Συμβουλίου της 21ης Ιουνίου 1994 για την τροποποίηση της 
απόφασης 90/424/ΕΟΚ σχετικά με ορισμένες δαπάνες στον κτηνιατρικό τομέα (ΕΕ ΑΡΙΘ. 
L 168 της 02/07/94) 
Απόφαση 94/445/ΕΚ του Συμβουλίου της 11ης Ιουλίου 1994 σχετικά με τα τηλεοπτικά 
δίκτυα μεταξύ διοικήσεων για τις στατιστικές των συναλλαγών αγα0α'>ν μεταξύ κρατών μελο')ν 
(Edicom) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 183 της 19/07/94) 
Απόφαση 94/470/ΕΚ της Επιτροπής της 18ης Ιουλίου 1994 όσον αφορά τον κοινό τεχνικό 
κανόνα σχετικά με τις απαιτήσεις σύνδεσης διεπαφών τερματικού εξοπλισμού για τις 
ψηφιακές αδόμητες μισθωμένες γραμμές ΟΝΡ 2048 Kbit/s (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 194 της 29/07/94) 
Απόφαση 94/471/ΕΚ της Επιτροπής της 18ης Ιουλίου 1994 όσον αφορά τον κοινό τεχνικό 
κανόνα σχετικά με τις γενικές απαιτήσεις σύνδεσης στον τομέα το)ν ψης)ΐακών ευροχπαϊκών 
ασυρμάτων τηλεπικοινωνιών (DECT) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 194 της 29/07/94) 
Απόφαση 94/783/ΕΚ της Επιτροπής της 14ης Σεπτεμβρίου 1994 για την απαγόρευση της 
πενταχλίυροφαινόλης (ΠΘΠ) που κοινοποιήθηκε από την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της 
Γερμανίας (Το κείμενο στη γερμανική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 316 
της 09/12/94) 
Απόφαση 94/796/ΕΚ της Επιτροπής της 18ης Νοεμβρίου 1994 περί κοινής τεχνικής 
προδιαγραφής για το πανευριυπαϊκό ψηφιακό δίκτυο ενοποιημένων υπηρεσιών (ΗΣΔΝ) σε 
πρόσβαση πρωτεύοντος ρυθμού (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 329 της 20/12/94) 
Απόφαση 94/797/ΕΚ της Επιτροπής της 18ης Νοεμβρίου 1994 περί κοινής τεχνικής 
προδιαγραφής για το πανευρωπαϊκό ψηφιακό δίκτυο ενοποιημένοι υπηρεσιών (ΗΣΔΝ) σε 
βασική πρόσβαση (ΕΕ ΛΡΙΘ. L 329 της 20/12/94) 
Απόφαση 94/821/ΕΚ της Επιτροπής της 9ης Δεκεμβρίου 1994 περί τεχνικής προδιαγραφής 
όσον αφορά τις απαιτήσεις σύνδεσης διεπαφών τερματικού εξοπλισμού για τις ψηφιακές 
αδόμητες μισθωμένες γραμμές ΟΝΡ 64 Kbit/s (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 339 της 29/12/94) 
Απόφαση 94/936/ΕΚ του Συμβουλίου της 20ής Δεκεμβρίου 1994 για την τροποποίηση της 
απόφασης 90/218/ΕΟΚ σχετικά με την εμπορία και τη χορήγηση στα βοοειδή σωματοτρόπου 
ορμόνης (BST) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 366 της 31/12/94) 
Απόφαση 94/942/ΚΕΙΙΙΙΑ του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1994 σχετικά με την κοινή 
δράση που ενεκρίθη από το Συμβούλιο βάσει του άρθρου 1.3 της συνθήκης για την 
Ευρωπαϊκή Ένωση σχετικά με τον έλεγχο της εξαγωγής αγαθών διπλής χρήσης (ΕΕ ΑΡΙΘ. 
L 367 της 31/12/94) 
Απόφαση 94/1110/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 26ης 
Απριλίου 1994 περί του τέταρτου προγράμματος-πλαισίουεπί των δράσεων της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας στον τομέα της έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης και επίδειξης (1994-1998) 
(ΕΕ ΑΡΙΘ. L 126 της 18/05/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 40/94 του Συμβουλίου της 20ής Δεκεμβρίου 1993 για το κοινοτικό 
σήμα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 011 της 14/01/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 519/94 του Συμβουλίου της 7ης Μαρτίου 1994 για το κοινό 
καθεστώς εισαγωγών από ορισμένες τρίτες χώρες και την κατάργηση των κανονισμών (ΕΟΚ) 
αριθ. 1765/82, (ΕΟΚ) αριθ. 1766/82 και (ΕΟΚ) αριθ. 3420/83 (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 067 της 
10/03/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 520/94 του Συμβουλίου της 7ης Μαρτίου 1994 για τη θέσπιση 
διαδικασίας κοινοτικής διαχείρισης των ποσοτικών ποσοστώσεων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 066 της 
10/03/94) 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 iV) 
•it ο) 
m ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1468/94 του Συμβουλίου της 20ής Ιουνίου 1994 για την 
τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91 περί του βιολογικού τρόπου παραγο>γής 
γεο)ργικο')ν προϊόντος και το>ν σχετικίόν ενδείξεων στα γεωργικά προϊόντα και στα είδη 
διατροφής (ΕΕ ΛΡΙΘ. L 159 της 28/06/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1164/94 του Συμβουλίου της 16ης Μαΐου 1994 για την ίδρυση του 
ταμείου συνοχής (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 130 της 25/05/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1921/94 του Συμβουλίου της 25ης Ιουλίου 1994 για την 
τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 519/94 για το κοινό καθεστώς εισαγωγών από 
ορισμένες τρίτες χώρες (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 198 της 30/07/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2062/94 του Συμβουλίου της 18ης Ιουλίου 1994 σχετικά με την 
ίδρυση ευρωπαϊκού οργανισμού για την ασφάλεια και την υγεία στην εργασία (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 
216 της 20/08/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2100/94 του Συμβουλίου της 27ης Ιουλίου 1994 για τα κοινοτικά 
δικαιώματα επί φυτικών ποικιλιών (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 227 της 01/09/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2515/94 της Επιτροπής της 9ης Σεπτεμβρίου 1994 για την 
τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1848/93 περί των λεπτομερών κανόνων 
εφαρμογής του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2082/92 του Συμβουλίου για τις βεβαιώσεις 
ιδιοτυπίας των γεωργικών προϊόντων και τροφίμων (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 275 της 26/10/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3283/94 του Συμβουλίου της 22ας Δεκεμβρίου 1994 για την άμυνα 
κατά των εισαγωγών που αποτελούν αντικείμενο ντάμπινγκ εκ μέρους χωρών μη μελών της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 349 της 31/12/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3284/94 του Συμβουλίου της 22ας Δεκεμβρίου 1994 για την άμυνα 
κατά το>ν εισαγοτγών που αποτελούν αντικείμενο επιδοτήσεοτν από χώρες μη μέλη της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 349 της 31/12/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3285/94 του Συμβουλίου της 22ας Δεκεμβρίου 1994 για το κοινό 
καθεστώς εισαγο)γών και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 518/94 (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 
349 της 31/12/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3286/94 του Συμβουλίου της 22ας Δεκεμβρίου 1994 που καθορίζει 
κοινοτικές διαδικασίες στον τομέα της κοινής εμπορικής πολιτικής για να διασφαλιστεί η 
άσκηση το)ν δικαιωμάτοιν της Κοινότητας στο πλαίσιο το>ν κανόνων του διεθνούς εμπορίου, 
ιδίως αυτών που έχουν θεσπιστεί στο πλαίσιο του ΙΙαγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου (ΕΕ 
ΑΡΙΘ. L 349 της 31/12/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3295/94 του Συμβουλίου της 22ας Δεκεμβρίου 1994 περί μέτρων 
απαγόρευσης της ελεύθερης κυκλοφορίας της εξαγωγής, της επανεξαγωγής και της υπαγωγής 
υπό καθεστώς αναστολής των εμπορευμάτων παραποίησης/απομίμησης και των 
αναπαραχθέντίυν χο)ρίς άδεια (πειρατικών) (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 341 της 30/12/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3381/94 του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1994 περί κοινοτικού 
καθεστώτος ελέγχου της εξαγωγής αγαθών διπλής χρήσης από την Κοινότητα (ΕΕ ΑΡΙΘ. L 
367 της 31/12/94) 
Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3384/94 του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 1994 σχετικά με τις 
κοινοποιήσεις, τις προθεσμίες και τις ακροάσεις που προβλέπονται στον κανονισμό (ΕΟΚ) 
αριθ. 4064/89 του Συμβουλίου για τον έλεγχο των συγκεντρώσεων μεταξύ επιχειρήσεων. 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
AM 
Παράρτημα 3 - Μνημονευόμενες αποφάσεις του Δικαστηρίου 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 18ης IV! α ίου 1982 § 61 
Συνεκδικαξόμενες υποθέσεις 115 και 116/81 
Συλλογή της νομολογίας 1982 σελίδες 1665 - 1713 
Rezguia Adoui κατά βελγικού δημοσίου και Δήμου της Λιέγης 
Dominique Cornuaille κατά βελγικού δημοσίου 
Αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως : Tribunal de première instance της Λιέγης 
Δημόσια τάξη - Δικαίωμα διαμονής ή εγκαταστάσεως 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Φεβρουαρίου 1994 § 66 
Υπόθεση C-319/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-0425 
Salomonc Haim κατά Kassenzahnacrztlichc Vcreinigung NordRhcin 
Λίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Bundessozialgcricht - Γερμανία 
Εγκατάσταση και παροχή υπηρεσιών - Οδοντίατροι - Αναγνώριση τίτλοχν 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Φεβρουαρίου 1994 § 66 
Υπόθεση C-154/93 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-0451 
Abdullah Tawil-Albcrtini κατά Ministre des Affaires sociales 
Αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Conseil d' Etat - Γαλλία 
Εγκατάσταση και παροχή υπηρεσιών - Οδοντίατροι - Αναγνώριση τίτλων 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 20ης Φεβρουαρίου 1979 § 72 
Υπόθεση 120/78 
Συλλογή της νομολογίας 1979 σελίδες 0649 - 0665 
Rcwe -Zcntral AG κατά Bundcsmonopolvcrwaltung flier Branntwein 
Λίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως : Hessisches Finanzgcricht 
Μέτρα ισοδυνάμου αποτελέσματος προς ποσοτικούς περιορισμούς 
Λπόφαση του Δικαστηρίου τησ 2ας Φεβρουάριου 1994 § 83 
Υπόθεση C-315/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-0317 
Verband soziaicr Wettbcwcrb κατά Clinique Laboratoires SNC και EsTée Lauder Cosmetics 
GMBH 
Αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεοκ; : Landgericht Berlin - Γερμανία 
Ι ίλεύθερη κιτκλοφορία το>ν εμπορευμάτων -Ονομασία καλλυντικού προϊόντος ενέχουσατον 
κίνδυνο παραπλανήσεως του καταναλωτή 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Μαρτίου 1994 § 84 
Υπόθεση C-80/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-1019 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Βασιλείου του Βελγίου 
Παράβαση κράτους - Νομοθεσία που εφαρμόζεται στις συσκευές εκπομπής και λήψεως 
ραδιοεπικοινωνιακών μηνυμάτων 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 2ας Ιουνίου 1994 § 85 
Συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-69/93 και C-258/93 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-2355 
Punto Casa Spa vr ά Sindaco del comune di Capenaκαι promozioni polivalenti Venete soc coop 
ARL (PPV) κατά Sindaco del comune di Torri di Quartesolo και comune di Torri di Quartesolo 
Αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Preturia di Roma - Ιταλία 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
%l 
§ IIAPAPTHMA 3 
Ερμηνεία το>ν άρθρων 30 και 36 της Συνθήκης - Απαγόρευση ασκήσεχος ορισμένων 
εμπορικοχν δραστηριότητος την Κυριακή 
Λπόφ<ιση του Δικαστηρίου της 24ης Νοεμβρίου 1993 § 85 
Συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-267/91 και C-268/91 
Συλλογή της νομολογίας 1993 σελίδες 1-6097 
Ποινική δίκη κατά Bernard Keck και Daniel Mithouard 
Αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Tribunal de Grande instance de Strasbourg 
- Γαλλία 
Ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων - Απαγόρευση της μεταπωλήσεως σε τιμή κάτω 
του κόστους 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 22ας Ιουνίου 1994 § 86 
Υπόθεση C-426/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-2757 
Bundesrepublik Deutschland κατά Dcutschcs Milch-Kontor GmbH 
Αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Bundesverwaltungsgericht - Γερμανία 
Ενίσχυση για το αποκορυφωμένο γάλα σε σκόνη - Συστηματικοί μεθοριακοί έλεγχοι -Μέτρο 
ισοδυνάμου αποτελέσματος - Έξοδα ελέγχου - Επιβαρύνσεις ισοδυνάμου αποτελέσματος 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 15ης Σεπτεμβρίου 1994 § 87 
Υπόθεση C-293/93 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-4249 
Ποινική δίκη κατά Ludomira Neeltje Barbara Houtwipper 
Λίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Arrondissementsrechtbank Zutphen -Κάτω 
Χώρες 
Ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων - Πολύτιμα μέταλλα - Υποχρεωτική σφραγίδα 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 22«ς Ιουνίου 1982 § 87 
Υπόθεση 220/81 
Συλογή της νομολογίας 1982 σελίδες 2349 - 2363 
1 Ιοινικές διο')ξεις κατά Timothy Frederick Robertson και λοιπών 
Λίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως : Tribunal de Première instance -
Βρυξέλλες 
Μέτρα ισοδυνάμου αποτελέσματος προς ποσοτικούς περιορισμούς 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 2«ς Αυγούστου 1993 § 93 
Υπόθεση C-303/92 
Συλλογή της νομολογίας 1993 σελίδες 1-4739 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Βασιλείου των Κάτω Χωρών 
Παράβαση - Μη μεταφορά της οδηγίας στο εσωτερικό δίκαιο εντός της ταχθείσας 
προθεσμίας 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Αυγούστου 1994 § 160 
Υπόθεση C-359/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-3681 
Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας κατά Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ενώσεως 
Προσφυγή ακυρώσεως - Οδηγία 92/59/ΕΟΚ για τη γενική ασφάλεια των προϊόντων -
Νομική βάση - Αρθρα 100 Α και 145, τρίτη περίπτωση, της συνθήκης ΕΟΚ 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Μαρτίου 1994 § 167 
Υπόθεση C-275/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-1039 
II ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑΊΟ 1994 
%) 
ΙΙΛΡΛΠΊΙΜΛ3 f 
Her Majesty' s Customs and excise κατά Gcrhart Schindlcr και Jocrg Schindlcr 
Λίτηση για την έκδοση προδικαστικής (χποφάσείυς :High Court of Justice, Queen' s Bench 
Division - ΙΙνωμένο Βασίλειο 
Λαχειοφόροι αγορές 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 22ας Μαρτίου 1994 § 167 
Υπόθιση C-375/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-0923 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Βασιλείου της Ισπανίας 
Παράβαση - Ελεύθερη παροχή υπηρεσιών - Ξεναγοί - Επαγγελματικός χαρακτηρισμός από 
την εθνική κανονιστική ρύθμιση 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 9ης Αυγούστου 1994 § 167 
Υπόθεση C-43/93 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-3803 
Raymond Vander Elst κατά Office des migrations internationales 
Λίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Tribunal administratif de Châlons-
sur-Marne - Γαλλία 
Ελεύθερη παροχή υπηρεσιών - Υπήκοοι τρίτης χώρας 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 20ης Οκτωβρίου 1993 § 219 
Συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-92/92 και C-326/92 
Συλλογή της νομολογίας 1993 σελίδες 1-5145 
Phil Collins κατά I mirât Handelsgcsellschaft Mbh και Patricia Im und Export 
Verwaltungsgcsellschaft Mbh και Leif Emanuel Kraul κατά Emi Electrola GmbH 
Λίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Landgericht Muenchen Ι και 
Bundesgerichtshof - Γερμανία 
Λρθρο 7 της συνθήκης - Λικαάυμα του δημιουργού και συναφή δικαιώματα 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 20ης Μαρτίου 1990 § 264 
Υπόθεση 21/88 
Συλλογή της νομολογίας 1990 σελίδες 1-0889 
Du Pont de Nemours I tali an a Spa κατά Unita sanitaria locale Ν 2 di Caπ·aΓraκαι 3 M Italia Spa 
Λίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως : Tribunale amministrativo régionale délia 
Toscana - Ιταλία 
Συμβάσεις δημοσίων προμηθειών - Υποχρεοπική ανάθεση του 30% των συμβάσεων αυτών 
στις επιχειρήσεις που είναι εγκατεστημένες σε συγκεκριμένη περιοχή 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 18ης Μαρτίου 1992 § 268 
Υπόθεση C-24/91 
Συλλογή της νομολογίας 1992 σελίδες 1-1989 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Βασιλείου της Ισπανίας 
Οδηγία 71/305/ΕΟΚ - Σύναψη συμβάσεως δημοσίων έργων - Δημοσιότητα - Παρέκκλιση 
λόγω κατεπείγοντος 
Απόφαση του Δικαστηρίου της 3ης Μαίου1994 § 268 
Υπόθεση C-328/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-1569 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Βασιλείου της Ισπανίας 
Παράβαση κράτους - Συμβάσεις δημοσίων προμηθειών - Φαρμακευτικά προϊόντα και 
ιδιοσκευάσματα 
Λιάταξη του προέδρου του Δικαστηρίου της 22ας Απριλίου 1994 § 269 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
%H 
Μ ΙΙΛΡΛΙΊΊΙΜΛ 1 
Υπόθεση C-87/94 R 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-1395 
Επιτροπή το>ν Ευρϋχπαΐκών Κοινότητος κατά Βασιλείου του Βελγίου 
Διαδικασία ασφαλιστικό'™ μέτροιν - ΙΙροσο)ρινά μέτρα - Επείγον - Στάθμιση - Δημόσια 
ασφάλεια - Συμβάσεις δημοσίατν έργχυν και προμηθεκύν - Τομέας των μεταφορών - Οδηγία 
90/531/ΕΟΚ του Συμβουλίου 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 14ης Απριλίου 1994 § 270 
Υπόθεση C-389/92 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-1289 
Ballast Nedam Groep ην κατά βελγικού δημοσίου 
Αίτηση για την έκδοση προδικαστικής αποφάσεως: Raad van Staat - Βέλγιο 
Ελεύθερη παροχή υπηρεσιών - Συμβάσεις δημοσίων έργων - Αναγνώριση εργοληπτών -
Ολότητα που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη 
Λπόφαση του Δικαστηρίου της 26ης Απριλίου 1994 § 271 
Υπόθεση C-272/91 
Συλλογή της νομολογίας 1994 σελίδες 1-1409 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά Ιταλικής Δημοκρατίας 
Δνάθεση του συστήματος αυτοματοποιήσεως του παιχνιδιού LOTO 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ ΤΟ 1994 
ihi 
Παράρτημα 4 - Πρόσφατες εκθέσεις, μελέτες και έρευνες για την ενιαία αγορά 
(Ο κατάλογος που ακολουθεί δεν φιλοδοξεί να είναι διεξοδικός. Πρόκειται για μια επιλογή 
δημοσιεύσεων που πραγματεύονται την πρακτική λειτουργία της ενιαίας αγοράς γενικά, οι 
οποίες υπέπεσαν στην αντίληψη της Επιτροπής κατά το 1994. Στον κατάλογο αυτό δεν 
περυΧαμβάνονται πολλές ακαδημαϊκές εργασίες που δημοσιεύονται τακτικά σε συνάρτηση με 
το συγκεκριμένο Θέμα). 
The Single European Market: Centralization or Competition among national rules, The Royal 
Institute of International Affairs, 1994 
Resolution and report of the conference of the Ministers for Economic affairs of the German 
"Lander" on the implication for business of the transitions to the Single market, German 
"Lander, March 1994 
77ie internal Market, a balance sheet, BEUC, 14 April 1994 
European Business Survey, Grant Thornton International Business Strategies Ltd, May 1994 
Single Market Compliance unit: breakdown of detailed cases, Department of Trade and 
Industry, May 1994 
Rapport: achever la réalisation d'un vrai marché unique pour renforcer nos entreprises, CNPF, 
June 1994 
Report: road freight transport in the single European Market, Committee of Enquiry, July 1994 
Enquête: "Marché intérieur européen: où en est-on?", Fédération des Entreprises de Belgique, 
September 1994 
Conference on Technical Banners to Trade in Europe, Danish Ministry of Industry and 
Coordination/European Commission/Confederation of Danish Industries, 13 September 1994 
(Copenhagen) 
Avis sur le rapport annuel sur le fonctionnement du marché intérieur, Comité Economique et 
Social, September 1994 
Non Tariff Barriers in the European Union, Eurochambres, October 1994 
Enquête: "Europe, mode d'emploi", Direction Générale Provence-Alpes-Côte d'Azur, May-
October 1994 
Ligne ouverte pour l'identification des problèmes des entreprises espagnoles dans le marche 
unique, Ministère du Commerce et du Tourisme, October 1994 
Enquête sur le fonctionnement du marché unique, VNO-NCW (Pays-Bas), December 1994 
The Single Market and the future development of the European Union, Confederation of British 
Industry, October 1994 
The EC's internal market: implementation, economic consequences, unfinished business, 
Peter Hoeller and Marie-Odile Louppe, OECD, Paris, 1994 
Η ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ TO 1994 
Παράρτημα 5 - Οργανώσεις που συνεισέφεραν στη 
σύνταξη της έκθεσης 
Association of European Airlines (AEA) 
Association of European Cooperative and Mutual Insurers (ACME) 
British Telecom (BT) 
Bureau International des Producteurs d'Assurances et de Réassurances (BIPAR) 
Commissao do Mercado de Valores Mobiliarios 
Confédération Européenne de l'Immobilier 
Confédération Fiscale Européenne (CFE) 
Confederation of British Industry (CBI) 
Confederation of the Food and Drink Industries of the EEC (CIAA) 
Conference Européenne des Administrations des Postes et des Télécommunications 
(CEPT) 
Coordination Committee for the Textile Industries in the European Economie CommunKy 
(COMTEXTIL) 
Danmarks Rederiforening Danish Shipowners' Association 
Ε C Committee of the American Chamber of Commerce in Belgium (AMCHAM) 
EFTA Surveillance Authority 
Eurocommerce 
European Association of Consumer Electronics Manufacturers (EACEM) 
European Association of Cooperative Banks (EACB) 
European Association of Craft, Small and Medium-Sized Enterprises (UEAPME) 
European Automobile Manufacturers' Association (EAMA) 
European Business Aviation Association (EBAA) 
European Chemical Industry Council (CEFIC) 
European Community Mortgage Federation 
European Communiy's Independent Airline Association (ACE) 
European Confederation of Associations of Manufacturers of Insulated Wires and Cables 
(EUROPACABLE) 
European Confederation of Medical Suppliers Associations (EUCOMED) 
European Consumers'Organisation (BEUC) 
European Cosmetic Toiletry and Perfumery Association (COLIPA) 
European Crop Protection Association (ECPA) 
European Federation of Engineering Consultancy Associations (EFCA) 
European Federation of Equipment Leasing Company Associations 
European Fertilizers Manufacturers 'Association (EFMA) 
European Grouping of the Electricity Supply Industry (EURELECTRIC) 
European Organisation of Reinforced Plastics and Composite Materials (GPRMC) 
European Petroleum Industry Association (EUROPIA) 
European Prorietary Medicines Manufacturers' Association (AESGP) 
European Salt Producers' Association 
European Savings Bank Group (ESBG) 
European Society for Opinion and Marketing Research (ESOMAR) 
European Telecommunications and Professional Electronics Industry (ECTEL) 
Fédération des Experts Comptables Européens (FEE) 
Federation of European Publishers (FEP) 
International Air Transport Association (IATA) 
International Confederation of Paper and Board Converters in Europe (CITPA) 
Liaison Group of the European Mechanical, Electrical, Electronic and Metalworking 
Industries (ORGALIME) 
Liaison Office of the Rubber Industry of the E.E.C. (BLIC) 
Sociedade Portuguese de Autores 
Union des Confédérations de l'Industrie et des Employeurs d'Europe (UNICE) 
H ΕΝΙΑΙΑ ΑΓΟΡΑ TO 1994 

y^? 
ISSN 0254-1483 
COM(95) 238 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 02 10 
Αριθ. καταλόγου : CB-CO-95-259-GR-C 
ISBN 92-77-89472-5 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Λουζεμβούργο