EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 304/46

Δημοσίευση αίτησης σύμφωνα με το άρθρο 50 παράγραφος 2 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τα συστήματα ποιότητας των γεωργικών προϊόντων και τροφίμων

(2016/C 304/08)

Η παρούσα δημοσίευση παρέχει το δικαίωμα ένστασης κατά την έννοια του άρθρου 51 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (1).

ΕΝΙΑΙΟ ΕΓΓΡΑΦΟ

«OLIO DI CALABRIA»

Αριθ. ΕΕ: IT-PGI-0005-01314 — 20.2.2015

ΠΟΠ ( ) ΠΓΕ ( X )

1. Ονομασία(-ες)

«Olio di Calabria»

2. Κράτος μέλος ή τρίτη χώρα

Ιταλία

3. Περιγραφή του γεωργικού προϊόντος ή του τροφίμου

3.1. Τύπος προϊόντος

Κλάση 1.5. Έλαια και λίπη (βούτυρο, μαργαρίνη, λάδι κ.λπ.)

3.2. Περιγραφή του προϊόντος για το οποίο ισχύει η ονομασία υπό 1

Κατά τη διάθεση στην κατανάλωση το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο με την Προστατευόμενη Ονομασία Προέλευσης «Olio di Calabria» πρέπει να ανταποκρίνεται στις ειδικές παραμέτρους που αναφέρονται στη συνέχεια.

Οργανοληπτικά χαρακτηριστικά:

— Χρώμα: από πράσινο έως αχυροκίτρινο, το οποίο με την πάροδο του χρόνου παρουσιάζει χρωματικές μεταβολές.

— Οσφρητικά/γευστικά χαρακτηριστικά: Κριτήριο Διάμεση τιμή Φρουτώδες ελιάς 2-8 (*) Ειδικές αρωματικές νότες: χόρτου και/ή αγκινάρας και/ή ανθέων > 2-≤ 8 Πικρό 3-6 Πικάντικο 4-6

Φυσικοχημικά χαρακτηριστικά:

— Ελαϊκό οξύ (%): ≥ 70,

— Οξύτητα (%): ≤ 0,50

— Αριθμός υπεροξειδίων (meq O2/Kg): ≤ 12 meq O2/kg,

— Φασματοφωτομετρία UV K232: ≤ 2,20,

— Φασματοφωτομετρία UV K270: ≤ 0,20,

— Ολικές φαινόλες – Πολυφαινόλες: ≥ 200 ppm.

Οι ποιοτικές παράμετροι που δεν αναφέρονται ρητώς πρέπει σε κάθε περίπτωση να είναι σύμφωνες με την ισχύουσα ενωσιακή νομοθεσία για τα εξαιρετικά παρθένα ελαιόλαδα.

3.3. Ζωοτροφές (μόνο για προϊόντα ζωικής προέλευσης) και πρώτες ύλες (μόνο για μεταποιημένα προϊόντα)

Η Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη «Olio di Calabria» καλύπτει το εξαιρετικά παρθένο ελαιόλαδο που λαμβάνεται από ελιές των ακόλουθων αυτόχθονων καλλιεργήσιμων ποικιλιών, που είναι πολύ διαδεδομένες στην περιοχή (επικρατούσες καλλιεργήσιμες ποικιλίες): Carolea, Dolce di Rossano (συνώνυμη ονομασία: Rossanese), Sinopolese (συνώνυμη ονομασία: Chianota, Coccitana), Grossa di Gerace (συνώνυμη ονομασία: Mammolese, Geracitana, Dolce), Tondina (συνώνυμη ονομασία: Roggianella), Ottobratica (συνώνυμη ονομασία: Dedarico, Perciasacchi), Grossa di Cassano (συνώνυμη ονομασία: Cassanese), Tonda di Strongoli, οι οποίες είναι παρούσες, μόνες ή από κοινού, σε ποσοστό τουλάχιστον 90 %. Το εναπομένον 10 % μπορεί να προέρχεται από αυτόχθονες καλλιεργήσιμες ποικιλίες ελιάς μικρότερης διάδοσης: Nostrana, Spezzanese, Santomauro, Dolce di Cerchiara, Tombarello, Ciciarello, Zinzifarica, Galatrese, Tonda di Filocaso, Tonda di Filadelfia, Borgese, Pennulara, Mafra, Vraja, Agristigna, Corniola. Είναι αποδεκτές, χάρη στον επικονιαστικό τους ρόλο, οι άλλες εθνικές καλλιεργήσιμες ποικιλίες, σε μέγιστο ποσοστό 3 %.

3.4. Ειδικά στάδια της παραγωγής τα οποία πρέπει να εκτελούνται εντός της οριοθετημένης γεωγραφικής περιοχής

Όλες οι φάσεις της διαδικασίας παραγωγής, καλλιέργεια, συγκομιδή, έκθλιψη, πρέπει να εκτελούνται εντός της οριοθετημένης γεωγραφικής περιοχής.

3.5. Ειδικοί κανόνες για τον τεμαχισμό, το τρίψιμο, τη συσκευασία κ.λπ. του προϊόντος στο οποίο αναφέρεται η ονομασία

Μετά την εξαγωγή του, το ελαιόλαδο πρέπει να διατηρείται σε δοχεία από ανοξείδωτο χάλυβα ή από άλλο υλικό κατάλληλο για τη διατήρηση του ελαιολάδου, απολύτως καθαρά και χωρίς ίχνη απορρυπαντικών ουσιών, τα οποία αποθηκεύονται σε δροσερούς και ξηρούς χώρους θερμοκρασίας 12 °C έως 20 °C για τη βέλτιστη διατήρηση του εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου, ώστε να αποφεύγονται οι ανεπιθύμητες μεταβολές των τυπικών χημικών και οργανοληπτικών χαρακτηριστικών του προϊόντος. Πριν συσκευαστεί, το ελαιόλαδο πρέπει να υποβάλλεται σε απομάκρυνση των ενδεχόμενων υπολειμμάτων επεξεργασίας (μούργες, απόνερα του ελαιοτριβείου) είτε με καθίζηση με φυσικό τρόπο και διήθηση είτε με άλλο μέσο φυσικού τύπου. Όσον αφορά την αποθήκευση στα δοχεία, επιτρέπεται η χρήση αδρανών αερίων. Το προϊόν που φέρει την Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη «Olio di Calabria» πρέπει να διατίθεται στην κατανάλωση σε κατάλληλους περιέκτες, όπως βαθύχρωμες γυάλινες φιάλες, κεραμικά ή πήλινα επισμαλτωμένα δοχεία ή μεταλλικά δοχεία από λευκοσίδηρο, μέγιστης περιεκτικότητας 5 λίτρων και εφοδιασμένους με ετικέτα.

3.6. Ειδικοί κανόνες για την επισήμανση του προϊόντος στο οποίο αναφέρεται η καταχωρισμένη ονομασία

Απαγορεύεται η προσθήκη στην Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη «Olio di Calabria» οποιουδήποτε χαρακτηρισμού που δεν προβλέπεται ρητά στις παρούσες προδιαγραφές, συμπεριλαμβανόμενων των επιθέτων: «fine» (φίνο), «scelto» (επιλογής), «selezionato» (επιλεγμένο), «superiore» (ανώτερο). Επιτρέπεται, ωστόσο, να χρησιμοποιούνται αξιόπιστες και τεκμηριωμένες μνείες που έχουν ως σκοπό να υποδείξουν τον τρόπο εργασίας των μεμονωμένων παραγωγών ή τις τεχνικές παραγωγής, όπως: «monovarietale» (μονοποικιλιακό), ακολουθούμενη από το όνομα της χρησιμοποιούμενης ποικιλίας, «raccolto meccanicamente» (μηχανικής συγκομιδής) κ.λπ., οι οποίες έχουν προηγουμένως εγκριθεί από τον οργανισμό ελέγχου.

Επιτρέπεται η χρήση, εφόσον πρόκειται για αληθή στοιχεία, ονομάτων, εδρών, ιδιωτικών σημάτων, εφόσον δεν έχουν εγκωμιαστικό χαρακτήρα και δεν παραπλανούν τον καταναλωτή.

Η ονομασία του προϊόντος που φέρει την Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη «Olio di Calabria» πρέπει να εμφαίνεται στην ετικέτα με χαρακτήρες ευκρινείς και ανεξίτηλους, ώστε να διακρίνεται από το σύνολο των άλλων ενδείξεων που εμφανίζονται σε αυτή. Η ετικέτα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει το λογότυπο του προϊόντος που εμφαίνεται στη συνέχεια. Στην ετικέτα είναι υποχρεωτικό να αναφέρεται το έτος παραγωγής των ελιών. Επιτρέπεται η αναφορά στο ελαιόλαδο που λαμβάνεται με μεθόδους βιολογικής παραγωγής.

4. Συνοπτική οριοθέτηση της γεωγραφικής περιοχής

Η περιοχή παραγωγής του εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου το οποίο φέρει την Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη «Olio di Calabria» περιλαμβάνει το σύνολο της διοικητικής επικράτειας της Περιφέρειας Καλαβρίας.

5. Δεσμός με τη γεωγραφική περιοχή

Στις περιοχές καλλιέργειας των ελιών που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή του εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου το οποίο φέρει την Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη «Olio di Calabria», το κλίμα χαρακτηρίζεται από μια εποχή δριμεία και υγρή, που διαρκεί από Δεκέμβριο έως Φεβρουάριο, με ελάχιστες θερμοκρασίες ακόμη και μικρότερες των 8 °C, ακολουθούμενη από θερινή θερμή και ξηρή περίοδο, από Μάιο έως Σεπτέμβριο, με θερμοκρασίες συχνά μεγαλύτερες των 32 °C κατά την περίοδο Ιουλίου-Αυγούστου, στην οποία αντιστοιχούν μακρόχρονες περίοδοι ξηρασίας, όπως μαρτυρεί το χαμηλό ποσοστό, που δεν υπερβαίνει το 10 %, του βροχομετρικού ύψους ως προς το συνολικό ετήσιο βροχομετρικό ύψος (600 mm κατά μέσο όρο).

Πρόκειται για κλίμα εύκρατο με ξηρά καλοκαίρια, χαρακτηριζόμενο εν γένει «μεσογειακό».

Επιπλέον, τα εδάφη στα οποία ευδοκιμεί η ελιά έχουν διαφορετική μορφολογία και σύσταση, αποτέλεσμα πολύπλοκων γεωλογικών και τεκτονικών διεργασιών που οδήγησαν στη δημιουργία μιας δομής αποτελούμενης κυρίως από σειρά κρυσταλλικών στρωμάτων, η οποία στο σύνολό της καλείται Arco Calabro (καλαβρικό τόξο) και έχει προκύψει από την παραμόρφωση του ωκεάνιου και του ηπειρωτικού φλοιού.

Οι υψηλές θερμοκρασίες και οι παρατεταμένες περίοδοι θερινής ξηρασίας αποτελούν σημαντικό περιβαλλοντικό παράγοντα που συμβάλλει στον καθορισμό ορισμένων δεικτών ποιότητας του προϊόντος, όπως η περιεκτικότητα σε φαινόλες και η σύσταση σε οξέα, με ιδιαίτερη αναφορά στις τιμές ελαϊκού οξέος που εξασφαλίζουν την ιδιαιτερότητα του προϊόντος.

Η χρήση αποκλειστικά αυτόχθονων καλλιεργήσιμων ποικιλιών, σε ελάχιστο ποσοστό 90 % του συνόλου των χρησιμοποιούμενων καλλιεργήσιμων ποικιλιών, αποτελεί στοιχείο της ιδιοτυπίας του τελικού προϊόντος. Η απαίτηση αυτή στηρίζεται στο γεγονός, το οποίο πιστοποιείται από πολυάριθμες βιβλιογραφικές πηγές, ότι τα ελαιόλαδα που προέρχονται από τις αυτόχθονες καλαβρικές καλλιεργήσιμες ποικιλίες μεγαλύτερης διάδοσης —οι οποίες περιλαμβάνονται στις προδιαγραφές παραγωγής ως επικρατούσες ποικιλίες— παρουσιάζουν, ακόμη και καθεμία χωριστά, φυσικοχημικά και οργανοληπτικά χαρακτηριστικά που ανταποκρίνονται στις προβλεπόμενες παραμέτρους. (Μία από τις εν λόγω βιβλιογραφικές πηγές είναι το έργο Olive Germoplas – The cultivation, table olive and olive oil industry in Italy, υπό την επιμέλεια του I. Muzzalupo, εκδόσεις INTECH books, ISBN 978-953-51-0883-2, Νοέμβριος 2012.)

Η χρήση των επικρατουσών καλλιεργήσιμων ποικιλιών επιτρέπει πράγματι να λαμβάνεται ελαιόλαδο με ομοιόμορφα και ιδιαίτερα χημικά και οργανοληπτικά χαρακτηριστικά, τα οποία προσδιορίζονται ευχερώς και καθορίζουν το οργανοληπτικό προφίλ που αναγνωρίζεται εύκολα από τον καταναλωτή. Στις «οργανοληπτικές ιδιαιτερότητες» του εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου που φέρει την Προστατευόμενη Γεωγραφική Ένδειξη «Olio di Calabria» συγκαταλέγονται, καταρχάς, το φρουτώδες ελιάς, άγουρης ή στο αρχικό στάδιο ωρίμασης, οι νότες ανθέων και αγκινάρας, συνοδευόμενες από αρώματα φρεσκοκομμένου χόρτου, φύλλων και (άγουρης/ώριμης) ντομάτας που διαρκούν. Στη γεύση, το προϊόν «Olio di Calabria» εκτιμάται για την αρμονική δομή των συστατικών του, που το κατατάσσει στα ελαιόλαδα μέτριας πικρότητας και πικάντικου, χαρακτηριστικό οφειλόμενο στη μέτρια-υψηλή περιεκτικότητα σε φαινόλες.

Όσον αφορά την ονομασία «Olio di Calabria», αξίζει να σημειωθεί η ύπαρξη ενός εγγράφου του 1992, το οποίο πιστοποιεί την ύπαρξη και την καταχώριση, στο καλούμενο τότε «Ministero dell’Industria del Commercio e dell’Artigianato — Ufficio Brevetti», της ονομασίας «Olio di Calabria» ως διακριτικής ονομασίας για το τοπικό ελαιόλαδο.

Περαιτέρω τεκμηρίωση σχετική με την εμπορία των ελαιολάδων, στην οποία η ονομασία «Olio di Calabria» αναφέρεται εκ νέου, αποτελούν τα πολυάριθμα τιμολόγια της περιόδου 1975-2014.

Επιπλέον τεκμηρίωση σχετική με την εμπορία του ελαιολάδου της Καλαβρίας —στοιχείο που μαρτυρεί την αναγνωρισμένη ποιότητα του προϊόντος— αποτελούν εμπορικά έγγραφα που ανάγονται στο 1865, από τα οποία προκύπτει ότι ορισμένα γεωγραφικά διαμερίσματα της περιφέρειας Καλαβρίας αποτελούσαν προμηθευτές του Βασιλικού Οίκου των Βουρβώνων.

Τη θέληση για βελτίωση της ποιότητας του ελαιολάδου της Καλαβρίας και προστασία της παραγωγής του, με σκοπό τη συνεχή βελτίωση του προϊόντος που διατίθεται στο εμπόριο, μαρτυρεί το γεγονός ότι ήδη το μακρινό 1888, με βασιλικό διάταγμα ιδρύεται στο Palmi (Περιφέρεια Καλαβρίας) «[…] πειραματικό ελαιοτριβείο για τη βελτίωση του ελαιολάδου» (από το έργο L’Olio Vergine di Oliva — un approccio alla valorizzazione του Sciancalepore Vito, εκδόσεις Hoepli, έτος 2002, σ. 141-143).

Από την υφιστάμενη τεκμηρίωση προκύπτει ότι ο συνδυασμός ελαιόλαδο-Καλαβρία έχει μακρόχρονη ιστορία.

Επιπλέον, ο συνδυασμός ελαιόλαδο-Καλαβρία, δηλαδή, προϊόν-περιοχή, απέκτησε θεμελιώδη σημασία χάρη και στις προσπάθειες των παραγωγών της Καλαβρίας που αποσκοπούν στην παραγωγή ενός εξαιρετικά παρθένου ελαιολάδου ποιότητας, ικανού να συνδυάζει τις περιβαλλοντικές συνθήκες με την παραγωγική παράδοση. Προσπάθειες που έχουν αναγνωριστεί και επιβραβευτεί ευρέως σε διάφορους εθνικούς και διεθνείς διαγωνισμούς.

Διεθνή βραβεία και διαγωνισμοί

— Κατάταξη στην 1η θέση στις εκδόσεις IX-XII-XIV-XIX (από το 2001 έως το 2011) του εθνικού διαγωνισμού «Ercole Oliario» για τα εξαιρετικά παρθένα ελαιόλαδα ποιότητας

— Κατάταξη στη 2η θέση στην έκδοση XVII (2009) του εθνικού διαγωνισμού «Ercole Oliario» για τα εξαιρετικά παρθένα ελαιόλαδα ποιότητας

— Χρυσό Μετάλλιο στην εμπορική έκθεση του Λος Άντζελες «Olive Oils of the World» (Ελαιόλαδα του Κόσμου) τα έτη 2004, 2006 και 2009

— Βραβείο για το καλύτερο εξαιρετικά παρθένο βιολογικό ελαιόλαδο του έτους «L’Extravergine — Guida ai Migliori Oli del Mondo di Qualità Accertata» (Το εξαιρετικά παρθένο — Οδηγός για τα καλύτερα ελαιόλαδα του κόσμου επιβεβαιωμένης ποιότητας) τα έτη 2005, 2009 και 2010

— 2η θέση στον Πρώτο Παγκόσμιο Διαγωνισμό «Shanghai Expo» το 2010

— Κατάταξη στην 3η θέση στον διαγωνισμό «Montiferru» το 2009

— Χρυσό βραβείο (Gold Prestige) στον διεθνή διαγωνισμό TERRAOLIVO, το 2011 και 2012

Οι πολυάριθμες αναγνωρίσεις συνέβαλαν τα τελευταία χρόνια στην αύξηση της φήμης της οποίας χαίρει το «Olio di Calabria» μεταξύ των εμπόρων και μεταξύ των καταναλωτών, η οποία συνδέεται με ένα ελαιόλαδο που από μόνο του διαθέτει σαφώς καθορισμένα χαρακτηριστικά και το οποίο με την αναγνώριση θα έχει την ορθή προστασία και την ορθή προώθηση και θα υποβάλλεται στον απαραίτητο έλεγχο.

Παραπομπή στη δημοσίευση των προδιαγραφών

(Άρθρο 6 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο του παρόντος κανονισμού)

Το ενοποιημένο κείμενο των προδιαγραφών διατίθεται στο διαδίκτυο, στη διεύθυνση: http://www.politicheagricole.it/flex/cm/pages/ServeBLOB.php/L/IT/IDPagina/3335

είτε

απευθείας στην αρχική σελίδα του δικτυακού τόπου του Υπουργείου Πολιτικών Γεωργίας, Τροφίμων και Δασών (www.politicheagricole.it), επιλογή «Prodotti DOP IGP» (στο επάνω και δεξιά τμήμα της οθόνης), κατόπιν «Prodotti DOP IGP STG» (στα πλάγια, στο αριστερό τμήμα της οθόνης) και τέλος «Disciplinari di Produzione all’esame dell’UE».

(1) ΕΕ L 343 της 14.12.2012, σ. 1.

(*) CVr %: μέγιστη τιμή 20.