Περισσότερο από 2 έτη μετά την έκδοση της σύστασης, τέσσερα κράτη μέλη έχουν δηλώσει την πρόθεσή τους να τροποποιήσουν τις εθνικές διατάξεις σχετικά με τους φορείς ισότητας ώστε να δοθεί συνέχεια σε ορισμένες από τις συστάσεις και περίπου 10 το έχουν ήδη πράξει, παραδείγματος χάριν με αύξηση του προϋπολογισμού. Ωστόσο, η πλειονότητα αναφέρει είτε καμία αλλαγή είτε καμία σημαντική μεταρρύθμιση.

Το έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που επισυνάπτεται στην παρούσα έκθεση παρέχει τέτοιου είδους λεπτομερή ανάλυση όσον αφορά την εφαρμογή της σύστασης. Καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το περιορισμένο και άνισο επίπεδο εφαρμογής της σύστασης εξακολουθεί να μην επιτρέπει σε ορισμένους φορείς ισότητας να ασκούν αποτελεσματικά τον ρόλο τους. Στην πράξη, αυτό οδηγεί σε διαφορετικά επίπεδα προστασίας από τις διακρίσεις στις χώρες της ΕΕ. Η συνέχιση της ανταλλαγής ορθών πρακτικών και/ή καθοδήγησης σε επίπεδο ΕΕ και η αύξηση της ευαισθητοποίησης είναι ενέργειες που θα συμβάλλουν στην ενίσχυση του ρόλου των φορέων ισότητας. Ωστόσο, η εμπειρία από την εφαρμογή της σύστασης δείχνει ότι αυτό δεν είναι αρκετό. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θα αξιολογήσει έως το 2022 κατά πόσον είναι αναγκαίο να προτείνει σχετική νομοθετική πράξη για την ενίσχυση του ρόλου των εθνικών φορέων ισότητας.

2.5.Συλλογή δεδομένων

Τα δεδομένα για την ισότητα έχουν ζωτική σημασία για την ενημέρωση, την ευαισθητοποίηση των πολιτών, την ποσοτικοποίηση των διακρίσεων, την παρουσίαση των τάσεων με την πάροδο του χρόνου, την απόδειξη της ύπαρξης διακρίσεων, την αξιολόγηση της εφαρμογής της νομοθεσίας για την ισότητα, την απόδειξη της ανάγκης για θετική δράση και τη συμβολή στη χάραξη τεκμηριωμένων πολιτικών.

Στις οδηγίες δεν περιλαμβάνεται γενική απαίτηση για τη συλλογή, την ανάλυση και τη χρήση δεδομένων για την ισότητα. Ωστόσο, η οδηγία για τη φυλετική ισότητα απαιτεί από τους φορείς ισότητας να διεξάγουν ανεξάρτητες έρευνες, να δημοσιεύουν ανεξάρτητες εκθέσεις και να διατυπώνουν συστάσεις για θέματα που σχετίζονται με τις φυλετικές διακρίσεις (βλ. ανωτέρω).

Τα σημαντικά μέτρα που ακολουθούν έχουν ληφθεί σε επίπεδο ΕΕ για την αντιμετώπιση της έλλειψης δεδομένων για την ισότητα και της ανάγκης για πρακτική καθοδήγηση σχετικά με τη συλλογή δεδομένων για την ισότητα:

üη Επιτροπή παρουσίασε σειρά μελετών σχετικά με τα δεδομένα για την ισότητα

üη Επιτροπή στήριξε το έργο της υποομάδας για τα δεδομένα για την ισότητα της ομάδας υψηλού επιπέδου της ΕΕ για την καταπολέμηση των διακρίσεων, την ισότητα και την πολυμορφία, η οποία εξέδωσε:

oτο έγγραφο «Guidelines on improving the collection and use of equality data at national level» (Κατευθυντήριες γραμμές για τη βελτίωση της συλλογής και της χρήσης δεδομένων για την ισότητα σε εθνικό επίπεδο) – όπου υπογραμμίζεται ότι ο γενικός κανονισμός για την προστασία δεδομένων (στο εξής: ΓΚΠΔ) δεν παρεμποδίζει τη συλλογή δεδομένων για την ισότητα, συμπεριλαμβανομένων αναλυτικών στοιχείων ανά φυλετική ή εθνοτική καταγωγή, εάν πραγματοποιείται με τον δέοντα τρόπο·

oτην επιτομή υποσχόμενων πρακτικών «Compendium of promising practices»· και

oένα διαγνωστικό εργαλείο χαρτογράφησης

üτο πρόγραμμα «Δικαιώματα, Ισότητα και Ιθαγένεια» της Επιτροπής συμπεριλαμβάνει στις προτεραιότητές του τη βελτίωση της συλλογής δεδομένων για την ισότητα.

Πολλά κράτη μέλη ανέφεραν ορθές πρακτικές σχετικά με τη συλλογή δεδομένων για την ισότητα, μεταξύ των οποίων:

·εξασφάλιση της συμμετοχής (και του συντονισμού μεταξύ) διαφόρων σχετικών φορέων, π.χ. στατιστικές υπηρεσίες, δημόσιες υπηρεσίες και οργανισμοί, σώματα επιθεώρησης, πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα, οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών, αρχές προστασίας δεδομένων και ο ιδιωτικός τομέας·

·δημοσίευση στοιχείων σχετικά με καταγγελίες που λαμβάνονται από φορείς ισότητας, την αστυνομία, δημόσιες υπηρεσίες, σώματα επιθεώρησης και το δικαστικό σώμα, και σχετικά με αποφάσεις·

·χρήση της εμπειρογνωσίας του FRA όσον αφορά τη συλλογή δεδομένων·

·προώθηση της συλλογής και της χρήσης δεδομένων για την ισότητα μέσω ειδικών έργων·

·χρήση δεδομένων για την ισότητα για την εξέταση και την αξιολόγηση του αντικτύπου και της αποτελεσματικότητας της νομοθεσίας για την απαγόρευση των διακρίσεων·

·χρήση των τεχνικών «mystery shopping» (έρευνα με ψευδοπελάτες) και situation testing (εξακρίβωση της κατάστασης σε πραγματικές συνθήκες) για την εξέταση επαναλαμβανόμενων μορφών διακρίσεων;

·συμμετοχή οργανώσεων μειονοτήτων στη συλλογή και διάδοση δεδομένων για την ισότητα·