[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 30.11.2005

COM(2005) 608 τελικό

2005/0246 (COD)

Υλοποίηση του κοινοτικού προγράμματος της ΛισσαβόναςΠρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ.ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη θέσπιση του Κοινοτικού Τελωνειακού Κώδικα

(Εκσυγχρονισμένος Τελωνειακός Κώδικας)

(υποβάλλεται από την Επιτροπή){SEC(2005) 1543 }

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1) ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ |

110 | Λόγοι υποβολής και στόχοι της πρότασης Ο ισχύων κοινοτικός τελωνειακός κώδικας, που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92 του Συμβουλίου είναι παρωχημένος. Συγκεκριμένα, δεν έχει προσαρμοστεί στις ριζικές αλλαγές που συντελέστηκαν στο περιβάλλον στο οποίο διεξάγεται το διεθνές εμπόριο, κυρίως ως αποτέλεσμα της ταχείας και μη αναστρέψιμης αύξησης της χρήσης της τεχνολογίας των πληροφοριών και της ηλεκτρονικής ανταλλαγής δεδομένων, καθώς και της μεταβολής του επίκεντρου των τελωνειακών εργασιών. Η κατάσταση αυτή θέτει σε κίνδυνο την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας εκτελωνισμού και των ελέγχων βάσει ανάλυσης των κινδύνων, εντός της εσωτερικής αγοράς. Επιπλέον, θα πρέπει να ληφθούν υπόψη, αφενός, η κοινοτική δράση για τη διευκόλυνση των εμπορικών συναλλαγών στο πλαίσιο του Αναπτυξιακού Προγράμματος της Ντόχα και, αφετέρου, οι απαιτήσεις που απορρέουν από την ανάγκη αντιμετώπισης νέων απειλών ως προς την προστασία και την ασφάλεια, με ενίσχυση των ελέγχων στα εξωτερικά σύνορα της Κοινότητας. Ο εκσυγχρονισμός του τελωνειακού κώδικα, η αναπροσαρμογή των τελωνειακών καθεστώτων και διαδικασιών και η προσαρμογή των κανόνων σε κοινά πρότυπα συστημάτων ΤΠ αναμένεται να έχουν ως αποτέλεσμα: την υλοποίηση της πρωτοβουλίας για τις ηλεκτρονικές διοικητικές υπηρεσίες στον τελωνειακό τομέα· την εκπλήρωση της δέσμευσης όσον αφορά την πρωτοβουλία για τη «βελτίωση του ρυθμιστικού πλαισίου» στον συγκεκριμένο τομέα, με τη θέσπιση απλούστερων και καλύτερα διαρθρωμένων κανόνων και με τη συνένωση διαφόρων κανονισμών την προώθηση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων που αναπτύσσουν επιχειρηματική δραστηριότητα εντός της Κοινότητας ή που συναλλάσσονται με την Κοινότητα, συμβάλλοντας με τον τρόπο αυτό στην οικονομική ανάπτυξη· την αύξηση της ασφάλειας και της προστασίας στα εξωτερικά σύνορα, μέσω της θέσπισης κοινών προτύπων (συμπεριλαμβανομένων των προτύπων για την ανάλυση των κινδύνων) και της διαχείρισής τους σε κοινό πλαίσιο ΤΠ· τη μείωση του κινδύνου απάτης· τη βελτίωση της συνοχής με άλλες κοινοτικές πολιτικές, όπως την έμμεση φορολογία, καθώς και τις πολιτικές στους τομείς της γεωργίας, του εμπορίου, του περιβάλλοντος, της υγείας και της προστασίας του καταναλωτή· και τη διασφάλιση μιας αποτελεσματικής διαδικασίας λήψης αποφάσεων όσον αφορά την υιοθέτηση διατάξεων εφαρμογής, κατευθυντηρίων γραμμών και επεξηγηματικών σημειώσεων και τη πρόβλεψη ότι η Επιτροπή θα ζητά από την εθνική διοίκηση την ανάκληση αποφάσεων. Αυτές οι εκτεταμένες αλλαγές δεν μπορούν να επιτευχθούν με συνεχείς τροποποιήσεις του ισχύοντος τελωνειακού κώδικα, αλλά μόνον με την πλήρη αναθεώρησή του, ήτοι με την αντικατάστασή του από έναν εκσυγχρονισμένο κοινοτικό τελωνειακό κώδικα. |

120 | Γενικό πλαίσιο Η παρούσα πρόταση πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο της ανανεωμένης στρατηγικής της Λισσαβώνας, που έχει ως στόχους: να καταστεί η Ευρώπη ένας ελκυστικότερος τόπος επενδύσεων και απασχόλησης, να προωθηθεί η γνώση και η καινοτομία ως κινητήριες δυνάμεις για την ανάπτυξη και να θεσπιστούν πολιτικές που θα διευκολύνουν τις επιχειρήσεις στην ΕΕ να δημιουργήσουν περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας. Η συγκεκριμένη πρόταση αποσκοπεί, επίσης, στην επίτευξη των στόχων της πρωτοβουλίας για τις ηλεκτρονικές διοικητικές υπηρεσίες, καθιστώντας δυνατό για τις επιχειρήσεις να επωφελούνται πλήρως από τη σύγχρονη τεχνολογία και τη διευκόλυνση των συναλλαγών που αυτή συνεπάγεται, μέσω της ανάπτυξης των ηλεκτρονικών τελωνείων. Οι προτάσεις της Επιτροπής για τη δημιουργία ενός απλού περιβάλλοντος χωρίς χαρτί για τα τελωνεία και τις επιχειρήσεις έγιναν ευνοϊκά δεκτές και υποστηρίχθηκαν με το ψήφισμα του Συμβουλίου, του Δεκεμβρίου 2003, το οποίο εγκρίνει τις προτάσεις της Επιτροπής για τον εκσυγχρονισμό των τελωνειακών κανόνων και διαδικασιών και τη θέσπιση κανονιστικού πλαισίου προς υποστήριξη των αναμορφωμένων τελωνειακών καθεστώτων εντός ενός μηχανοργανωμένου περιβάλλοντος. Ο ισχύων κώδικας δεν έχει αποτελέσει αντικείμενο ουσιαστικής αναθεώρησης από τότε που θεσπίστηκε, το 1992. Έχουν γίνει μόνο μικρής κλίμακας αλλαγές για την επίλυση συγκεκριμένων προβλημάτων. Σύμφωνα με τον εν λόγω κώδικα, τα καθεστώτα βασίζονται ακόμη σε μη ηλεκτρονικές συναλλαγές και, παρά το γεγονός ότι η χρήση του ηλεκτρονικού εκτελωνισμού μέσω εθνικών μηχανογραφημένων συστημάτων αποτελεί πλέον τον κανόνα παρά την εξαίρεση, η χρησιμοποίηση τέτοιου είδους συστημάτων δεν είναι ακόμη υποχρεωτική βάσει της κοινοτικής νομοθεσίας. Σε γενικές γραμμές, δεν υφίστανται, σε κοινοτικό επίπεδο, εφαρμογές ΤΠ για τον εκτελωνισμό. Ωστόσο το νέο μηχανογραφημένο σύστημα διαμετακόμισης, ΝΜΣΔ, απέδειξε με επιτυχία τη δυνατότητα εφαρμογής αυτών των συστημάτων και άνοιξε νέες προοπτικές για παρεμφερείς εφαρμογές σε άλλα τελωνειακά καθεστώτα. Επιπροσθέτως, ο ρόλος των τελωνείων μετατοπίζεται από την είσπραξη των δασμών, η οποία έχει μειωθεί αισθητά κατά τα τελευταία είκοσι έτη, προς την εφαρμογή μη δασμολογικών μέτρων, περιλαμβανομένων, ειδικότερα, των μέτρων που αφορούν την ασφάλεια και την προστασία, την παρεμπόδιση της διάθεσης εμπορευμάτων παραποίησης/ απομίμησης, την καταπολέμηση της νομιμοποίησης εσόδων από παράνομες δραστηριότητες και της διακίνησης ναρκωτικών, την εφαρμογή υγειονομικών μέτρων καθώς και μέτρων για την υγεία, το περιβάλλον και την προστασία των καταναλωτών και μέτρων που αφορούν την είσπραξη του ΦΠΑ και των ειδικών φόρων κατανάλωσης κατά την εισαγωγή ή την απαλλαγή από αυτούς τους φόρους κατά την εξαγωγή. Ο τελωνειακός κώδικας πρέπει να προσαρμοστεί όχι μόνο για να είναι συμβατός με το ηλεκτρονικό περιβάλλον για τα τελωνεία και το εμπόριο, αλλά και για να μπορεί να ρυθμίζει καταλλήλως τη λειτουργία του. Επιπλέον, οι οικονομικοί φορείς και οι διοικήσεις έχουν ταχθεί υπέρ της αξιοποίησης της δυνατότητας διενέργειας εις βάθος αναμόρφωσης των τελωνειακών κανόνων με στόχο την απλούστευση και την καλύτερη διάρθρωσή τους. Τέλος, στο πλαίσιο μιας διευρυμένης Κοινότητας, για να διευκολυνθεί η είσπραξη φόρων στον κατάλληλο τόπο, ήτοι στον τόπο στον οποίο είναι εγκατεστημένη η επιχείρηση (κεντρικός εκτελωνισμός), απαιτούνται ριζικές αλλαγές του κώδικα, καθώς, επίσης, και η δημιουργία ενός ηλεκτρονικού περιβάλλοντος εμπορικών συναλλαγών. Συγχρόνως, είναι σημαντικό να διασφαλιστούν κοινά πρότυπα, περιλαμβανομένων των προτύπων για την ανάλυση των κινδύνων και τις τελωνειακές κυρώσεις. Η θέσπιση των κοινών αυτών προτύπων είναι δυνατόν να επιτευχθεί μόνο με τη δημιουργία ενός κοινού κοινοτικού πλαισίου, για το οποίο η Επιτροπή πρόκειται να υποβάλει σύντομα πρόταση. Επίσης, είναι αναγκαίο να βελτιωθεί η συνοχή με άλλες κοινοτικές πολιτικές, μεταξύ άλλων, τις πολιτικές που αφορούν την έμμεση φορολογία, καθώς και τις πολιτικές για τη γεωργία, το εμπόριο, το περιβάλλον, την υγεία και την προστασία του καταναλωτή. Για το σκοπό αυτό απαιτείται αναθεώρηση της κατανομής αρμοδιοτήτων μεταξύ των συνοριακών και των εσωτερικών τελωνείων Εάν δεν πραγματοποιηθούν αυτές οι αλλαγές στον κώδικα θα εμποδιστούν οι επιχειρήσεις που αναπτύσσουν επιχειρηματική δραστηριότητα στην Ευρώπη να επωφεληθούν πλήρως από πιο σύγχρονες συνθήκες άσκησης των καθηκόντων τους όσον αφορά τις διεθνείς εμπορικές συναλλαγές, γεγονός που θα επηρεάσει τις επιδόσεις τους σε ένα όλο και πιο ανταγωνιστικό περιβάλλον. Η διατήρηση παρωχημένων καθεστώτων, διαδικασιών, και άλλων τελωνειακών κανόνων που είχαν σχεδιαστεί για ένα περιβάλλον βασισμένο στη χρήση χαρτιού θα αυξήσει επίσης τον κίνδυνο απάτης, θα θέσει σε κίνδυνο την ασφάλεια και την προστασία στα εξωτερικά σύνορα και θα αποδυναμώσει τον ρόλο των τελωνείων ως βασικού φορέα προστασίας και εποπτείας των συνόρων σε ό,τι αφορά τη διεθνή κυκλοφορία εμπορευμάτων. |

130 | Ισχύουσες διατάξεις στον τομέα που αφορά η πρόταση Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92 του Συμβουλίου, της 12ης Οκτωβρίου 1993, περί θεσπίσεως του κοινοτικού τελωνειακού κώδικα και κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ.2454/93 της Επιτροπής, της 2ας Ιουλίου 1993, για τον καθορισμό ορισμένων διατάξεων εφαρμογής του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92 του Συμβουλίου περί θεσπίσεως του κοινοτικού τελωνειακού κώδικα. Η πρόταση και οι διατάξεις εφαρμογής της θα αντικαταστήσουν τους προαναφερόμενους κανονισμούς, καθώς και τους ακόλουθους κανονισμούς και τις διατάξεις εφαρμογής τους, που ενσωματώνονται στον νέο κώδικα: Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 918/83 του Συμβουλίου, της 28ης Μαρτίου 1983, για τη θέσπιση του κοινοτικού καθεστώτος τελωνειακών ατελειών Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3925/91 του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1991, για την κατάργηση των ελέγχων και διατυπώσεων που εφαρμόζονται στις χειραποσκευές και τις παραδιδόμενες αποσκευές προσώπων που πραγματοποιούν ενδοκοινοτικές πτήσεις καθώς και στις αποσκευές των προσώπων που πραγματοποιούν ενδοκοινοτικό θαλάσσιο ταξίδι Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 82/2001 του Συμβουλίου, της 5ης Δεκεμβρίου 2000, για τον ορισμό της έννοιας «καταγόμενα προϊόντα» ή «προϊόντα καταγωγής» και τις μεθόδους διοικητικής συνεργασίας κατά τις συναλλαγές μεταξύ του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας και της Θέουτας και Μελίλιας Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1207/2001 του Συμβουλίου, της 11ης Ιουνίου 2001, σχετικά με τις διαδικασίες διευκόλυνσης της έκδοσης των πιστοποιητικών κυκλοφορίας EUR.1, της σύνταξης των δηλώσεων τιμολογίου και των εντύπων EUR.2 και της έκδοσης ορισμένων αδειών εγκεκριμένου εξαγωγέα, σύμφωνα με τις διατάξεις που διέπουν τις προτιμησιακές συναλλαγές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ορισμένων χωρών. |

140 | Συνοχή με άλλες πολιτικές και στόχους της Ένωσης Συνοχή με την ανανεωμένη στρατηγική της Λισσαβώνας και την πρωτοβουλία για τις ηλεκτρονικές διοικητικές υπηρεσίες (e-government). |

2) Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη και αξιολόγηση του αντικτυπου |

Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη |

211 | Μέθοδοι διαβούλευσης, κύριοι τομείς - στόχοι και γενικά χαρακτηριστικά των συνομιλητών Από το Μάιο του 2004, διαδοχικές μορφές του σχεδίου του εκσυγχρονισμένου τελωνειακού κώδικα αποτέλεσαν αντικείμενο συζήτησης με τις τελωνειακές διοικήσεις των κρατών μελών, στο πλαίσιο των συνεδριάσεων της Επιτροπής Τελωνειακού Κώδικα, καθώς και με ευρωπαϊκές επαγγελματικές ενώσεις στο πλαίσιο συνεδριάσεων της Ομάδας Εμπορικών Επαφών. Κατά τη διάρκεια του θέρους του 2004, διεξήχθη ανοικτή διαβούλευση στο Διαδίκτυο. Τα πολυάριθμα σχόλια που υπέβαλαν διάφοροι οικονομικοί φορείς, κράτη μέλη και τρίτες χώρες ελήφθησαν στη συνέχεια υπόψη κατά την κατάρτιση μιας αναθεωρημένης έκδοσης, η οποία υπεβλήθη στους ενδιαφερομένους κατά τη διάρκεια σημαντικού σεμιναρίου που πραγματοποιήθηκε στη Βουδαπέστη τον Απρίλιο του 2005. Επιπλέον, εστάλη ερωτηματολόγιο σε ευρωπαϊκές επαγγελματικές ενώσεις και σε τελωνειακές διοικήσεις για να παράσχουν πληροφορίες σχετικά με το πιθανό κόστος και τα οφέλη από την εφαρμογή του εκσυγχρονισμένου τελωνειακού κώδικα. |

212 | Σύνοψη των απαντήσεων και τρόπος με τον οποίον ελήφθησαν υπόψη Η πρόταση της Επιτροπής έτυχε ευνοϊκής υποδοχής τόσο κατά τις συγκεκριμένες διαβουλεύσεις όσο και κατά τη Διάσκεψη της Βουδαπέστης. Ωστόσο, κατά την κατάρτιση του τελικού κειμένου της πρότασης, ελήφθησαν υπόψη ορισμένες συγκεκριμένες παρατηρήσεις. Απαντήσεις ελήφθησαν στο ερωτηματολόγιο αντικτύπου και τα αποτελέσματα συγκεντρώθηκαν σε αξιολόγηση αντικτύπου που επισυνάπτεται στο σχέδιο της πρότασης. |

213 | Μεταξύ 01.07.2004 και 15.09.2004, διενεργήθηκε ανοικτή διαβούλευση για το θέμα αυτό μέσω Διαδικτύου. Η Επιτροπή έλαβε 56 απαντήσεις. Τα αποτελέσματα, συμπεριλαμβανομένων των απαντήσεων της Επιτροπής σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο ελήφθησαν υπόψη οι διάφορες παρατηρήσεις που υπεβλήθησαν, διατίθενται στην ηλεκτρονική διεύθυνση: http://europa.eu.int/comm/taxation_customs/resources/documents/CustomsCode_tables.pdf |

Προσφυγή στις απόψεις εμπειρογνωμόνων |

229 | Δεν υπήρξε ανάγκη προσφυγής σε εξωτερικούς εμπειρογνώμονες. |

230 | Αξιολόγηση αντικτύπου Καμία περαιτέρω τροποποίηση νομικού χαρακτήρα: Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη επιλογή, ο ισχύων τελωνειακός κώδικας, όπως τροποποιήθηκε τελευταία, αλλά ο οποίος είχε σχεδιαστεί τη δεκαετία του ΄80 και είχε τεθεί σε εφαρμογή τη δεκαετία του ΄90, θα εξακολουθήσει να εφαρμόζεται. Οι συναλλαγές με βάση το χαρτί θα εξακολουθήσουν να αποτελούν τη συνήθη διαδικασία. Ο περίπλοκος χαρακτήρας των τελωνειακών καθεστώτων και των τελωνειακών διαδικασιών θα διατηρηθεί και οι κανόνες δεν θα αντικατοπτρίζουν την οικονομική πραγματικότητα, καθιστώντας όλο και περισσότερο δύσκολο για τις τελωνειακές διοικήσεις και τις επιχειρήσεις να εφαρμόζουν τους παρωχημένους αυτούς κανόνες σε ένα σύγχρονο περιβάλλον. Η προσφάτως δημοσιευθείσα τροποποίηση του τελωνειακού κώδικα όσον αφορά την ασφάλεια θα έχει ως αποτέλεσμα, αφενός, την αύξηση του κόστους συμμόρφωσης κατά 1.200 εκατομμύρια ευρώ περίπου, ποσό που μπορεί να μειωθεί ως ένα βαθμό χάρη σε ορισμένες εθνικές πρωτοβουλίες ΤΠ, και, αφετέρου, την αύξηση των επενδύσεων, κατά 50 έως 60 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, για τα κράτη μέλη και την Επιτροπή, προκειμένου να δημιουργηθεί η αναγκαία υποδομή ΤΠ. Τα κράτη μέλη, δίχως να προβούν στη ριζική αναμόρφωση των τελωνειακών εργασιών, θα μπορούσαν να αναλάβουν δέσμευση για μηχανογράφηση των τελωνειακών κανόνων και καθεστώτων, εντός του υφιστάμενου νομικού πλαισίου, και να δημιουργήσουν διαλειτουργικά τελωνειακά συστήματα, τόσο εντός του ίδιου κράτους μέλους όσο και έναντι άλλων κρατών μελών. Ωστόσο, με τον τρόπο αυτό δεν θα ήταν δυνατή η μετάβαση σε ένα πλήρως ηλεκτρονικό περιβάλλον, δεδομένου ότι οι επιχειρήσεις θα διατηρούσαν το δικαίωμα υποβολής των διασαφήσεων με μη ηλεκτρονικά έντυπα. Επίσης, η διαλειτουργικότητα είναι πιθανότερο να περιοριστεί στις τελωνειακές διοικήσεις, δεδομένου ότι στον τελωνειακό κώδικα δεν θα περιέχεται νομική υποχρέωση για την εφαρμογή μιας «ενιαίας ηλεκτρονικής θυρίδας». Σύμφωνα με τη συγκεκριμένη επιλογή, η δυνατότητα πρόσβασης των επιχειρήσεων δεν θα βελτιωνόταν σε σχέση με την παρούσα κατάσταση, η οποία χαρακτηρίζεται από την ύπαρξη μη εναρμονισμένων διεπαφών σε εθνικό επίπεδο. Οι φορείς παροχής υπηρεσιών και οι διοικήσεις θα ήταν δυνατόν να ενθαρρυνθούν να δημιουργήσουν ενιαία σημεία πρόσβασης, στα οποία οι επιχειρήσεις θα υπέβαλλαν διασαφήσεις στις αρμόδιες τελωνειακές αρχές μέσω της υφιστάμενης διεπαφής τους, αποφεύγοντας την πραγματοποίηση υπερβολικά δαπανηρών επενδύσεων. Ωστόσο, τα κράτη μέλη δεν θα είχαν καμία νομική δέσμευση να επενδύουν σε αυτά τα συστήματα. Ως εκ τούτου, θα περιοριζόταν η δυνατότητα των επιχειρήσεων να επωφελούνται από απλουστευμένες διαδικασίες, όπως ο κεντρικός εκτελωνισμός και η «ενιαία ηλεκτρονική θυρίδα», καθώς και από αποφάσεις που ισχύουν στο σύνολο της Κοινότητας. Εθνικοί κανόνες και εθνικά καθεστώτα, στο μέτρο που επιτρέπονται βάσει της κοινοτικής νομοθεσίας, θα έπρεπε να διατηρηθούν, παρεμποδίζοντας έτσι τη δημιουργία ανταγωνιστικού περιβάλλοντος για τις επιχειρήσεις της ΕΕ. Επίσης, η θέσπιση τέτοιου είδους κανόνων θα παρεμπόδιζε την ανάπτυξη πανευρωπαϊκών στρατηγικών και διαδικασιών, περιλαμβανομένων των κοινών συστημάτων λογισμικού. Οι πολυεθνικές εταιρείες θα αναγκάζονταν συχνά να συνεχίζουν να χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες εθνικών φορέων ή να ιδρύουν υποκαταστήματα σε όλα τα κράτη μέλη στα οποία αναπτύσσουν δραστηριότητες, ακόμη και αν είχαν τη δυνατότητα να χρησιμοποιούν μηχανογραφημένες τελωνειακές διαδικασίες. Με τον τρόπο αυτό θα μειωνόταν το κόστος συμμόρφωσης όσον αφορά την ασφάλεια κατά 15% περίπου. Ωστόσο, θα προέκυπτε επιπλέον κόστος ύψους 40 έως 50 εκατομμυρίων ευρώ ετησίως. Εκσυγχρονισμός του τελωνειακού κώδικα: Σύμφωνα με αυτή την επιλογή, θεσπίζεται ένα κατάλληλο νομικό πλαίσιο, με αποτέλεσμα τη δραστική απλούστευση του έργου για τη δημιουργία ηλεκτρονικών τελωνείων. Σύμφωνα με αυτή την επιλογή, ο όρος «ηλεκτρονικά τελωνεία» σημαίνει «αποτελεσματικά τελωνεία», γεγονός που προϋποθέτει τη ριζική αναδιοργάνωση των τελωνειακών εργασιών και την ένταξή τους σε ένα συνεκτικό επιχειρησιακό πλαίσιο. Πρόκειται για μια στρατηγική χαμηλού κινδύνου από την άποψη της ΤΠ, δεδομένου ότι η ανάληψη οποιασδήποτε σημαντικής δράσης και επένδυσης, είτε σε κοινοτικό είτε σε εθνικό επίπεδο, βασίζεται σε στέρεη νομική βάση. Η επιλογή αυτής της λύσης θα έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση της νομικής πολυπλοκότητας, τη διασφάλιση ισότιμων όρων ανταγωνισμού για τις επιχειρήσεις, την άρση των περιορισμών για τους εκτελωνιστές και τη δημιουργία μιας ηλεκτρονικής πύλης πληροφόρησης για τα τελωνεία, καθώς και την ανάπτυξη διαλειτουργικών και προσιτών αυτοματοποιημένων τελωνειακών συστημάτων, ενιαίων σημείων πρόσβασης, μιας «ενιαίας ηλεκτρονικής θυρίδας» και μιας «μονοαπευθυντικής διαδικασίας» για τον έλεγχο των εμπορευμάτων από το σύνολο των αρχών που εμπλέκονται στην κυκλοφορία εμπορευμάτων διαμέσου των κοινοτικών συνόρων. Η επιλογή αυτή όχι μόνο θα περιόριζε σημαντικά τον κίνδυνο απάτης, αλλά θα διευκόλυνε και τις συναλλαγές. Επίσης, θα είχε ως αποτέλεσμα την πλήρη επίτευξη των στόχων του εκσυγχρονισμού, της ορθολογικής οργάνωσης και της δημιουργίας ενός πλήρως ηλεκτρονικού περιβάλλοντος για τα τελωνεία και το εμπόριο. Οι εταιρείες θα μπορούσαν να ευνοηθούν από ένα αισθητά βελτιωμένο πρόγραμμα έκδοσης αδειών, το οποίο θα συνέβαλλε στην περαιτέρω διευκόλυνση και στη μεγαλύτερη απλούστευση των εργασιών. Οι εταιρείες θα μπορούσαν να χρησιμοποιούν, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, τη διαδικασία κεντρικού εκτελωνισμού, που θα τους παρείχε τη δυνατότητα να συναλλάσσονται με ένα μόνο τελωνείο σε επίπεδο ΕΕ. Επίσης, θα υπήρχε ευχερέστερη πρόσβαση στην πληροφόρηση, μέσω διαδικτυακών πυλών πληροφόρησης για τα τελωνεία, και το σύνολο των συναλλαγών με τις διάφορες αρμόδιες αρχές θα πραγματοποιούνταν μέσω μιας ενιαίας ηλεκτρονικής θυρίδας. Το κόστος για τη λύση αυτή των «αποτελεσματικών τελωνείων» είναι προφανώς υψηλότερο σε σχέση με την προηγούμενη επιλογή, ήτοι επιπλέον επένδυση ύψους 40 έως 50 εκατομμυρίων ευρώ ετησίως έως το 2013, για την Επιτροπή και τα κράτη μέλη. Ωστόσο, όταν το σύστημα τεθεί πλήρως σε λειτουργία, όχι νωρίτερα από το 2009, τα οφέλη αναμένεται να ανέλθουν σε 2.500 εκατομμύρια ευρώ ετησίως. Το σημείο εξισορρόπησης αυτής της επιλογής θα επιτευχθεί το 2010. |

231 | Η Επιτροπή διενήργησε αξιολόγηση του αντικτύπου, όπως προβλέπεται στο πρόγραμμα εργασίας και η σχετική έκθεση διατίθεται στην ηλεκτρονική διεύθυνση: http://europa.eu.int/comm/taxation_Customs/Customs/transit/index_en.htm |

3) Νομικα στοιχεια τησ προτασησ |

305 | Σύνοψη των προτεινόμενων μέτρων Αντικατάσταση του ισχύοντος κοινοτικού τελωνειακού κώδικα και των σχετικών κανονισμών που αναφέρονται στο σημείο 1 από έναν εκσυγχρονισμένο τελωνειακό κώδικα που αναπροσαρμόζει τα τελωνειακά καθεστώτα και θέτει τις βάσεις για προσιτά, διαλειτουργικά συστήματα εκτελωνισμού σε επίπεδο ΕΕ. |

310 | Νομική βάση Άρθρα 26, 95, 133 και 135 της συνθήκης ΕΚ. |

329 | Αρχή της επικουρικότητας Η πρόταση εμπίπτει στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Κοινότητας. Κατά συνέπεια, η αρχή της επικουρικότητας δεν ισχύει. |

Αρχή της αναλογικότητας Η πρόταση είναι σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας για τους ακόλουθους λόγους. |

331 | Ο εκσυγχρονισμένος τελωνειακός κώδικας που περιέχεται στην πρόταση έχει καταστεί όσο το δυνατόν απλούστερος με στόχο τη διασφάλιση, σε συνδυασμό με τις διατάξεις εφαρμογής του, τις κατευθυντήριες γραμμές και τις επεξηγηματικές σημειώσεις, της ομοιόμορφης εφαρμογής του σε ολόκληρη την Κοινότητα. Ο στόχος αυτός δεν θα ήταν δυνατόν να επιτευχθεί με την έκδοση οδηγίας. |

332 | Η απλούστευση των διαδικασιών είναι καθοριστικής σημασίας για την επιτυχή μετάβαση σε ένα ηλεκτρονικό τελωνειακό περιβάλλον. Αναμένεται, επίσης, να μειωθεί η επιβάρυνση για τις τελωνειακές διοικήσεις και τους οικονομικούς φορείς, οι οποίοι, ως συνέπεια των πρόσφατων τροποποιήσεων του ισχύοντος κώδικα, οφείλουν να επενδύσουν ήδη, για λόγους ασφαλείας, σε ηλεκτρονικά συστήματα. |

Επιλογή των νομικών πράξεων |

341 | Προτεινόμενη πράξη: Κανονισμός. |

342 | Η χρήση άλλων μέσων δεν θα ήταν σκόπιμη για τον(-ους) ακόλουθο(-ους) λόγο(-ους). Δεδομένου ότι το εξωτερικό εμπόριο είναι ένας τομέας που εμπίπτει στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Κοινότητας, η ομοιόμορφη εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας μπορεί να διασφαλιστεί μόνο με την έκδοση κανονισμού. |

4) Δημοσιονομικές επιπτώσεις |

401 | Τα κράτη μέλη και οι επιχειρήσεις θα πρέπει να επενδύσουν σε προσιτά και διαλειτουργικά συστήματα εκτελωνισμού. |

5) Συμπληρωματικές πληροφορίες |

510 | Απλούστευση |

511 | Η πρόταση διασφαλίζει την απλούστευση της νομοθεσίας, καθώς και των διοικητικών διαδικασιών τόσο για τις δημόσιες αρχές (κοινοτικές ή εθνικές), όσο και για τους ιδιώτες. |

512 | Πέραν της εισαγωγής μιας απλούστερης δομής και μιας περισσότερο συνεκτικής ορολογίας, με λιγότερα άρθρα και απλούστερους κανόνες, ο νέος κώδικας υιοθετεί μια προσέγγιση «προσανατολισμένη στον πελάτη», χρησιμοποιώντας κοινά αποδεκτούς ορισμούς για δραστηριότητες όπως οι εισαγωγές, οι εξαγωγές, η κυκλοφορία, η αποθήκευση, η μεταποίηση και ο προορισμός των εμπορευμάτων. Υιοθετεί, επίσης, μια προσέγγιση προσανατολισμένη στη διαδικασία, ομαδοποιώντας παρεμφερείς διαδικασίες κάτω από κοινούς κανόνες με λιγότερες εξαιρέσεις. Ορισμένες διαδικασίες προβλέπεται να καταργηθούν και άλλες να συγχωνευθούν ή να εναρμονιστούν με τη μείωση των υφιστάμενων δεκατριών εγκεκριμένων τελωνειακών προορισμών ή χρήσεων σε τρία μόνο βασικά καθεστώτα: εισαγωγή, εξαγωγή και ειδικά καθεστώτα, έκαστο των οποίων θα διαθέτει συνεπείς κανόνες, ιδίως για την έκδοση αδειών, τη σύσταση εγγυήσεων και την τελωνειακή οφειλή. Ως εκ τούτου, πάνω από τα δύο τρίτα των 258 άρθρων του ισχύοντος κώδικα έχουν τροποποιηθεί, ενοποιηθεί ή μεταφερθεί στις διατάξεις εφαρμογής. Ο εκσυγχρονισμένος αυτός κώδικας, ο οποίος θα συμπληρωθεί με ενοποιημένες και απλούστερες διατάξεις εφαρμογής, καθώς και επεξηγηματικές σημειώσεις και κατευθυντήριες γραμμές, θα συμβάλει σε μια καλύτερη και περισσότερο συνεπή ερμηνεία και εφαρμογή των τελωνειακών κανόνων από τα κράτη μέλη, γεγονός που θα ωφελήσει σημαντικά τους οικονομικούς φορείς. |

513 | Η συγχώνευση ή η εναρμόνιση των συναφών διαδικασιών θα έχει ως αποτέλεσμα να μειωθεί ο αριθμός των αναγκαίων εμπειρογνωμόνων και, κατ΄ επέκταση, οι ανάγκες κατάρτισης, καθώς και οι προσπάθειες προγραμματισμού για την εφαρμογή των τελωνειακών κανόνων. Επίσης, θα καταστεί δυνατή η καλύτερη κατανομή του ανθρώπινου δυναμικού σε τομείς υψηλού κινδύνου, ώστε να αυξηθεί με τον τρόπο αυτό η ασφάλεια και να μειωθεί ο κίνδυνος παρατυπιών. Οι διοικήσεις που προβαίνουν ή έχουν ήδη προβεί στη μείωση του προσωπικού τους θα επωφεληθούν από αυτή την προσέγγιση. |

514 | Το γεγονός ότι θα απλουστευθεί η δομή και ότι οι διάφορες διατάξεις θα περιέχουν πολλά κοινά στοιχεία θα έχει ως αποτέλεσμα τη διευκόλυνση της πρόσβασης στους κανόνες και τη μείωση των προσπαθειών προγραμματισμού που απαιτούνται για τη συμμόρφωση με την τελωνειακή νομοθεσία. Οι οικονομικοί φορείς θα ωφεληθούν σε μεγάλο βαθμό από την πληρέστερη και συνεπέστερη ερμηνεία και εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας. |

517 | Η πρόταση περιλαμβάνεται στο πρόγραμμα εργασίας και στο νομοθετικό πρόγραμμα της Επιτροπής με τα στοιχεία 2004/TAXUD-015. |

520 | Κατάργηση της ισχύουσας νομοθεσίας Η έγκριση της πρότασης θα έχει ως συνέπεια την κατάργηση της ισχύουσας νομοθεσίας. |

570 | Λεπτομερής παρουσίαση της πρότασης ΤΙΤΛΟΣ Ι: ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ Το νέο κείμενο περιλαμβάνει δήλωση αποστολής, στην οποία περιγράφεται ο ρόλος και οι στόχοι των τελωνειακών διοικήσεων, και διευκρινίζει ότι η τελωνειακή νομοθεσία περιλαμβάνει το δασμολόγιο, κάτι που είχε παραλειφθεί από τον προηγούμενο κώδικα και έπρεπε να διορθωθεί. Εισάγεται η αρχή των ηλεκτρονικών διασαφήσεων και της ηλεκτρονικής ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ των τελωνειακών διοικήσεων, με πλήρη τήρηση των διατάξεων για την προστασία δεδομένων, καθώς και η νομική βάση για την ανταλλαγή, σε εθελοντική βάση, πληροφοριών μεταξύ οικονομικών φορέων και τελωνειακών αρχών. Οι κανόνες για τους αντιπροσώπους τροποποιούνται, με την κατάργηση των προηγούμενων περιορισμών, λόγω του ό,τι δεν ήταν πλέον συμβατοί ούτε με το ηλεκτρονικό περιβάλλον ούτε με τις αρχές της ενιαίας αγοράς. Η αναθεώρηση αυτή είναι επίσης σύμφωνη με μια γενικότερη προσέγγιση, βάσει της οποίας όλες οι εξουσιοδοτήσεις για ειδικές εθνικές διατάξεις έχουν εξαιρεθεί από τον κώδικα, εκτός αυτών που εφαρμόζονται στην οργάνωση των τελωνειακών ελέγχων. Το πλαίσιο του προγράμματος των εγκεκριμένων οικονομικών φορέων που εισήχθη στον κώδικα με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 648/2005 επεκτείνεται. Οι διατάξεις του κώδικα είναι σύμφωνες με τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, ο οποίος ορίζει ότι κάθε άτομο έχει δικαίωμα σε προηγούμενη ακρόαση προτού ληφθεί απόφαση εις βάρος του, συμπεριλαμβανομένων των αποφάσεων για την εκ των υστέρων είσπραξη και της απόρριψης των αιτήσεων για επιστροφή ή διαγραφή δασμών. Διευκρινίζεται ότι πολλά άτομα μπορούν να ζητήσουν να καλυφθούν από μία απόφαση και ότι οι αποφάσεις αυτές ισχύουν στο σύνολο της Κοινότητας, εκτός αν ορίζεται διαφορικά, καθώς επίσης ότι οι κανόνες λήψης αποφάσεων εφαρμόζονται στις περιπτώσεις κατά τις οποίες οι τελωνειακές αρχές λαμβάνουν απόφαση επί ασκηθείσας προσφυγής. Η πρόταση προβλέπει ότι τα κράτη μέλη διασφαλίζουν αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές τελωνειακές κυρώσεις. Προκειμένου να ενισχυθεί η συνοχή σε ολόκληρη την εσωτερική αγορά, ένα κοινό πλαίσιο που θα διέπει τις κυρώσεις σε περιπτώσεις παραβίασης της κοινοτικής τελωνειακής νομοθεσίας πρόκειται να προταθεί στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε μεταγενέστερο στάδιο. Η εισαγωγή εξαιρέσεων από τους ελέγχους ή τις διατυπώσεις σε αυτό το κεφάλαιο καθιστά δυνατή την κατάργηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3925/91 του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1991. Όλες οι περιπτώσεις κατά τις οποίες οι τελωνειακές διοικήσεις μπορούν να προβούν στην ανάκτηση του κόστους ή να επιβάλουν τέλη συγκεντρώνονται σε ένα και μόνο άρθρο. Καταργούνται τα τέλη που επιβάλλονταν για τη χορήγηση αναστολής πληρωμής. Οι διατάξεις σχετικά με τις μετατροπές νομισμάτων έχουν ενοποιηθεί και εναρμονιστεί με τον κανονισμό (ΕΟΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1182/71 του Συμβουλίου. Εκκρεμεί η καταγραφή των λεπτομερών κανόνων στις διατάξεις εφαρμογής του τελωνειακού κώδικα (ΔΕΚ). ΤΙΤΛΟΣ ΙΙ: ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΑΣΕΙ ΤΩΝ ΟΠΟΙΩΝ ΕΦΑΡΜΟΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟΙ Ή ΕΞΑΓΩΓΙΚΟΙ ΔΑΣΜΟΙ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΛΛΑ ΜΕΤΡΑ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ Οι νέες διατάξεις εναρμονίζονται με το άρθρο 3 της συμφωνίας του Μαρακές του 1994, σχετικά με τους κανόνες καταγωγής. Ως εκ τούτου, μόλις ολοκληρωθεί το έργο της διεθνούς εναρμόνισης, οι νέοι κανόνες καταγωγής θα ενσωματωθούν στις ΔΕΚ. Επιπλέον, επισημαίνεται ότι οι μη προτιμησιακοί κανόνες καταγωγής εμπίπτουν επίσης στο πεδίο εφαρμογής μη δασμολογικών ή εμπορικών κοινοτικών μέτρων. Πρόκειται επίσης να θεσπιστούν, σύμφωνα με τη διαδικασία της επιτροπής, όλοι οι αυτόνομοι κανόνες καταγωγής που εφαρμόζονται στα προτιμησιακά καθεστώτα, περιλαμβανομένων αυτών που εφαρμόζονται στην περίπτωση προϊόντων καταγωγής Θέουτα και Μελίλιας, εξαιρουμένων, όμως, αυτών που εφαρμόζονται στις υπερπόντιες χώρες και εδάφη που παρατίθενται στο παράρτημα II της Συνθήκης ΕΚ. Τα άρθρα τα οποία αφορούν γενικά θέματα δασμολογητέας αξίας ενοποιούνται προκειμένου να αποτελέσουν μια γενική νομική βάση για τη θέσπιση κανόνων εφαρμογής, κυρίως στις περιπτώσεις που η ΕΕ κάνει δεκτές δεσμεύσεις και υποχρεώσεις σχετικές με την εφαρμογή της συμφωνίας του ΠΟΕ για τη δασμολογητέα αξία, συμπεριλαμβανομένων των αποφάσεων της Επιτροπής Δασμολογητέας Αξίας του ΠΟΕ. ΤΙΤΛΟΣ III: ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗ ΟΦΕΙΛΗ ΚΑΙ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ Ο εκσυγχρονισμός και η απλούστευση των κανόνων για την τελωνειακή οφειλή απαιτούν σημαντικές αλλαγές, δεδομένου ότι η τελωνειακή οφειλή, ανεξάρτητα από το αν αυτή γεννάται ή όχι, πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενικά κριτήρια και όχι στο βαθμό αμέλειας του ενδιαφερομένου. Ο όρος αυτός είναι σύμφωνος με τη σύμβαση του Κυότο, η οποία προβλέπει ότι οι δασμοί πρέπει να επιστρέφονται εφόσον αποδεικνύεται ότι το πλεονάζον ποσό προέκυψε από σφάλμα κατά τον υπολογισμό αυτών των δασμών (Γενικό παράρτημα, κεφάλαιο 4, κανόνας 18). Η επιβολή διοικητικών κυρώσεων αποτελεί την πλέον ενδεδειγμένη λύση σε περιπτώσεις παραβάσεων της τελωνειακής νομοθεσίας, εφόσον οι τελωνειακές αρχές είναι σε θέση να αποδείξουν τη λήξη ή την εκκαθάριση ενός τελωνειακού καθεστώτος σύμφωνα με την τελωνειακή νομοθεσία. Στο πλαίσιο της προτεινόμενης νέας κατανομής των αρμοδιοτήτων μεταξύ των συνοριακών τελωνείων και των τελωνείων στο εσωτερικό των χωρών, προτείνεται η γένεση της τελωνειακής οφειλής να πραγματοποιείται στον τόπο όπου είναι εγκατεστημένος ο δικαιούχος καθεστώτος ή άδειας, εκτός εάν ο τελευταίος δεν είναι εγκατεστημένος στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας ή σε περίπτωση παραβάσεων, οπότε θα εξακολουθήσουν να εφαρμόζονται οι υπόλοιποι κανόνες. Σύμφωνα με το κεφάλαιο 4 του γενικού παραρτήματος της σύμβασης του Κυότο, οι παράγοντες, οι συνθήκες και η χρονική στιγμή για τον υπολογισμό των δασμών και των φόρων καθορίζονται από την εθνική ή την κοινοτική νομοθεσία. Ως εκ τούτου, δεν υφίσταται ανάγκη διατήρησης των υφιστάμενων πολύπλοκων κανόνων για τον καθορισμό της τελωνειακής οφειλής στο πλαίσιο των καθεστώτων αναστολής, ελεύθερων ζωνών και ελεύθερων αποθηκών. Οι διατάξεις του Τίτλου III σχετικά με «την τελωνειακή οφειλή και τις εγγυήσεις» θεσπίζουν μια ισόρροπη προσέγγιση μεταξύ των συμφερόντων των επιχειρήσεων, προβλέποντας, ειδικότερα, τη δυνατότητα μείωσης του ποσού της εγγύησης σε περίπτωση πιθανών οφειλών, την επέκταση των περιπτώσεων στις οποίες η τελωνειακή οφειλή μπορεί να πάψει να υφίσταται και τη βελτίωση της προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Κοινότητας και των κρατών μελών, χάρη στην επέκταση των εγγυήσεων που παρέχονται για τη διασφάλιση του ποσού της τελωνειακής οφειλής. Η λειτουργία της εσωτερικής αγοράς θα βελτιωθεί μέσω της εναρμόνισης των μέτρων, μεταξύ άλλων, των προθεσμιών κοινοποίησης του ποσού της τελωνειακής οφειλής στις περιπτώσεις κατά τις οποίες οι πράξεις που οδήγησαν στη γένεση οφειλής πιθανώς να συνέβαλαν σε ποινικές διώξεις, και των κανόνων για την είσπραξη τόκων υπερημερίας. ΤΙΤΛΟΣ IV: ΑΦΙΞΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΕΔΑΦΟΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ Ο Τίτλος αυτός ενσωματώνει τις τροποποιήσεις του τελωνειακού κώδικα όσον αφορά την ασφάλεια, που θεσπίστηκαν με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 648/2005, και τις ενοποιεί λαμβάνοντας υπόψη την καθιέρωση των ηλεκτρονικών διασαφήσεων και της ηλεκτρονικής ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ των τελωνειακών αρχών, ειδικότερα, το Σύστημα Ελέγχου Εισαγωγών (ΣΕΕ), καθώς και τη δημιουργία διαδικτυακών πυλών και μιας ενιαίας ηλεκτρονικής θυρίδας. Η απαλλαγή των ελεύθερων ζωνών από την τελωνειακή επιτήρηση, ένα κενό στον τομέα της ασφάλειας, καταργείται. Οι ελεύθερες ζώνες καθίστανται τελωνειακό καθεστώς και υπόκεινται σε τελωνειακούς ελέγχους κατά την είσοδο και όσον αφορά τις λογιστικές καταχωρήσεις. Οι κανόνες για την προσκόμιση εμπορευμάτων έχουν επαναδιατυπωθεί προκειμένου να διασαφηνιστούν οι υποχρεώσεις και το (τα) πρόσωπο (πρόσωπα) που έχει (έχουν) την ευθύνη να ενημερώνει (ουν) τα τελωνεία για την άφιξη των εμπορευμάτων και την προσκόμισή τους για τη διενέργεια ελέγχων. Οι προθεσμίες για την υπαγωγή εμπορευμάτων σε τελωνειακό καθεστώς καταργούνται, δεδομένου ότι η προσωρινή εναπόθεση θα αποτελέσει από μόνη της ξεχωριστό καθεστώς. ΤΙΤΛΟΣ V: ΓΕΝΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΚΑΘΕΣΤΩΣ Οι κυριότερες τροποποιήσεις αφορούν την ηλεκτρονική διασάφηση, που αποτελεί τη συνήθη μορφή διασάφησης, και την εναρμόνιση των προηγουμένων παραλλαγών των απλουστευμένων διαδικασιών διασάφησης, συμπεριλαμβανομένου του εκτελωνισμού στον προσδιοριζόμενο από τον εισαγωγέα τόπο. Οι βασικές αρχές για το τεκμήριο και την απώλεια του χαρακτήρα κοινοτικού εμπορεύματος έχουν μεταφερθεί από τις διατάξεις εφαρμογής του τελωνειακού κώδικα (ΔΕΚ)στον κώδικα. Οι λεπτομερείς κανόνες θα περιέχονται, όπως και προηγουμένως, στις ΔΕΚ. Εκτός ορισμένων εξαιρέσεων, π.χ. δελτία TIR ή ATA, στις περιπτώσεις που απαιτείται διασάφηση, οι ηλεκτρονικές διασαφήσεις θα αποτελούν τον κανόνα. Αν και έχει διευκρινιστεί ότι οι ελεύθερες ζώνες θα αποτελούν, στο μέλλον, τελωνειακό καθεστώς, η ισχύουσα απαλλαγή από την υποχρέωση υποβολής διασάφησης θα παραμείνει σε ισχύ. Όπου αυτό επιτρέπεται, η πρόσβαση στο ηλεκτρονικό σύστημα του διασαφιστή μπορεί να αντικαταστήσει τη διαβίβαση της ηλεκτρονικής διασάφησης. Υπάρχει επίσης η δυνατότητα υποβολής των δικαιολογητικών εγγράφων σε ηλεκτρονική μορφή. Τα έγγραφα αυτά δεν είναι αναγκαίο να «επισυνάπτονται» στη διασάφηση, υπό την προϋπόθεση ότι «βρίσκονται στη διάθεση των τελωνειακών αρχών». Σύμφωνα με τις αρχές της σύμβασης του Κυότο, ο νέος κώδικας προβλέπει την κατάθεση, την καταχώρηση και την εξέταση της διασάφησης των εμπορευμάτων πριν από την άφιξή τους, καθώς και την αποσύνδεση του τόπου υποβολής της διασάφησης από τον τόπο στον οποίο βρίσκονται πράγματι τα εμπορεύματα. Προβλέπεται, επίσης, η παράδοση των εμπορευμάτων σε τόπο διαφορετικό από αυτόν στον οποίο έγινε αποδεκτή η διασάφηση. Η διάταξη αυτή, από κοινού με την ενσωμάτωση της προηγούμενης διαδικασίας απλουστευμένης διασάφησης και εκτελωνισμού στον προσδιοριζόμενο από τον εισαγωγέα τόπο, καθιστούν δυνατή την εφαρμογή του «κεντρικού εκτελωνισμού». Στο πλαίσιο αυτού του συστήματος, ένας εγκεκριμένος οικονομικός φορέας μπορεί να καταθέσει συνοπτική διασάφηση ή /και συνήθη διασάφηση σε ηλεκτρονική μορφή από τον τόπο εγκατάστασής του, ανεξαρτήτως του κράτους μέλους μέσω του οποίου τα εμπορεύματα εισέρχονται ή εξέρχονται από την Κοινότητα, παρέχοντας, με αυτόν τον τρόπο, τη δυνατότητα στις επιχειρήσεις να συναλλάσσονται με ένα τελωνείο όσον αφορά το σύνολο των δραστηριοτήτων τους στην ΕΕ. ΤΙΤΛΟΣ VI: ΘΕΣΗ ΣΕ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΚΑΙ ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟΥΣ ΔΑΣΜΟΥΣ Δεδομένου ότι η θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα τελωνειακά καθεστώτα, θεωρείται σκόπιμο να αφιερωθεί ένα ξεχωριστό, αν και περιορισμένης έκτασης, κεφάλαιο σε αυτό το καθεστώς. Ο παρών Τίτλος αφορά επίσης τα εμπορεύματα που τίθενται σε ελεύθερη κυκλοφορία υπό ειδικές περιστάσεις, με εξαίρεση τα εμπορεύματα τα οποία υπάγονται στις διατάξεις για τους ειδικούς προορισμούς που καλύπτονται από τον Τίτλο VII (Ειδικά καθεστώτα), και περιλαμβάνει τη νομική βάση για τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 918/83 του Συμβουλίου για τη θέσπιση κοινοτικού καθεστώτος τελωνειακών ατελειών, που θα συμπεριληφθούν στις ΔΕΚ. Η προσέγγιση αυτή είναι περισσότερο διαφανής από τον καθορισμό διατάξεων σε ξεχωριστό κανονισμό του Συμβουλίου ή του Κοινοβουλίου. ΤΙΤΛΟΣ VII: ΕΙΔΙΚΑ ΚΑΘΕΣΤΩΤΑ Τα προηγούμενα καθεστώτα αναστολής έχουν εναρμονιστεί και ομαδοποιηθεί με άλλους παρεμφερείς εγκεκριμένους τελωνειακούς προορισμούς ή χρήσεις σε τέσσερα ειδικά καθεστώτα: διαμετακόμιση (εξωτερική διαμετακόμιση, εσωτερική διαμετακόμιση)· εναπόθεση (προσωρινή εναπόθεση, τελωνειακή αποταμίευση, ελεύθερες ζώνες)· ειδικές χρήσεις (προσωρινή εισαγωγή, ειδικός προορισμός)·και μεταποίηση (τελειοποίηση προς επανεξαγωγή και τελειοποίηση προς επανεισαγωγή). Η εναρμόνιση αυτή κατέστησε δυνατή τη συγχώνευση του συστήματος αναστολής για τελειοποίηση προς επανεξαγωγή με το καθεστώς μεταποίησης υπό τελωνειακό έλεγχο και την εγκατάλειψη του συστήματος επιστροφής δασμών κατά την τελειοποίηση προς επανεξαγωγή, δεδομένου ότι η πρόθεση επανεξαγωγής δεν είναι πλέον αναγκαία. Κοινοί κανόνες θα διέπουν όλα τα ειδικά καθεστώτα, όπως αυτά που εφαρμόζονται στις εγγυήσεις, στην υποβολή αιτήσεων και στη χορήγηση αδειών, καθώς και στη χρησιμοποίηση ισοδύναμων εμπορευμάτων. Οι ειδικοί κανόνες για επιμέρους καθεστώτα διατηρούνται μόνο στις περιπτώσεις που υφίστανται δεόντως δικαιολογημένοι οικονομικοί λόγοι. Εισάγονται διευκρινίσεις όσον αφορά την αναστολή της επιβολής ΦΠΑ κατά την εισαγωγή, καθώς και των ειδικών φόρων κατανάλωσης, όπως προβλέπεται στο άρθρο 7 παράγραφος 3 και στο άρθρο 10 παράγραφος 3 της 6ης οδηγίας ΦΠΑ και στο άρθρο 5 παράγραφος 2 της οδηγίας 92/12/EΟΚ. Οι ειδικοί κανόνες για γεωργικά προϊόντα δεν περιλαμβάνονται στις ΔΕΚ, αλλά στη γεωργική νομοθεσία. Αναφορά στους ειδικούς αυτούς κανόνες δεν είναι πλέον αναγκαία δεδομένου ότι οι κανόνες αυτοί τυγχάνουν άμεσης εφαρμογής. ΤΙΤΛΟΣ VIII: ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΕΔΑΦΟΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ Οι απαιτήσεις όσον αφορά την υποβολή διασαφήσεων πριν από την αναχώρηση των εμπορευμάτων, που θεσπίστηκαν με τον κανονισμό αριθ. 648/2005, τροποποιούνται περαιτέρω για να ληφθεί υπόψη η καθιέρωση ηλεκτρονικών διασαφήσεων, η ηλεκτρονική ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ των τελωνειακών αρχών, κυρίως το Σύστημα Ελέγχου των Εξαγωγών (ΣΕΕ), και η μελλοντική δημιουργία διαδικτυακών πυλών/ ενιαίων ηλεκτρονικών θυρίδων. Γίνεται ειδική πρόβλεψη για την επανεξαγωγή μη κοινοτικών εμπορευμάτων που προορίζονται να εξέλθουν από το έδαφος της Κοινότητας, αν και τα εμπορεύματα αυτά θα υπόκεινται στους ίδιους κανόνες όπως και τα κοινοτικά εμπορεύματα εξαγωγής, εκτός του ό,τι ότι θα απαιτείται γνωστοποίηση επανεξαγωγής αντί για διασάφηση. Συνοπτικές διασαφήσεις θα είναι αναγκαίες μόνο στις περιπτώσεις που δεν απαιτείται ούτε διασάφηση ούτε γνωστοποίηση επανεξαγωγής, π.χ για μεταφορτώσεις και επανεξαγωγές από ελεύθερες ζώνες, καθώς και από προσωρινή εναπόθεση σε λιμένες / αερολιμένες κλπ. Ο Τίτλος αυτός περιλαμβάνει επίσης τις διατάξεις για εξαγωγή και απαλλαγή από εξαγωγικούς δασμούς λόγω ειδικών περιστάσεων, οι οποίες, όπως και για τους εισαγωγικούς δασμούς, πρέπει να καθοριστούν σύμφωνα με τη διαδικασία της επιτροπής, αντί της έκδοσης αυτόνομου κανονισμού. Οι διατάξεις που αφορούν το καθεστώς τελειοποίησης προς επανεισαγωγή καλύπτονται τώρα από τον Τίτλο VIII. Ένα νέο άρθρο καλύπτει ορισμένες περιπτώσεις προσωρινής εξαγωγής (ιδίως στο πλαίσιο του συστήματος του δελτίου ΑΤΑ), οι οποίες εξετάζονται στις ΔΕΚ, αλλά δίχως επίσημη βάση στον ισχύοντα κώδικα. ΤΙΤΛΟΣ ΙΧ ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ Η διαδικασία της επιτροπής (συμβουλευτικής επιτροπής) επεκτείνεται στην έγκριση των επεξηγηματικών σημειώσεων και των κατευθυντηρίων γραμμών, καθιστώντας με αυτόν τον τρόπο περιττή την ύπαρξη εθνικών οδηγιών για την ερμηνεία της κοινοτικής τελωνειακής νομοθεσίας. Προκειμένου να μεγιστοποιηθεί η αποτελεσματικότητα της Επιτροπής Τελωνειακού Κώδικα σε περιπτώσεις έγκριση διατάξεων εφαρμογής, η κανονιστική επιτροπή μετατρέπεται σε διαχειριστική επιτροπή και η αναγκαία περίοδος για την έγκριση των ΔΕΚ από το Συμβούλιο μειώνεται από τρεις μήνες σε έναν. Οι προαναφερόμενοι καταργούμενοι κανονισμοί ενσωματώνονται στον τελωνειακό κώδικα. Για τον καθορισμό της ημερομηνίας εφαρμογής του νέου κοινοτικού τελωνειακού κώδικα πρέπει να ληφθεί υπόψη η ανάγκη τροποποίησης των υφιστάμενων ΔΕΚ. Για τον σκοπό αυτό θα απαιτηθεί σχεδόν ένα έτος από τη χρονική στιγμή κατά την οποία θα καταστεί λίγο έως πολύ γνωστό το τελικό κείμενο του νέου τελωνειακού κώδικα. Μόλις ολοκληρωθεί αυτό το στάδιο, μπορεί να καθοριστεί η οριστική ημερομηνία θέσης σε εφαρμογή. |

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΣΚΕΨΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ Ι: ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 27

Κεφάλαιο 1 : ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ, AΠΟΣΤΟΛΗ ΤΩΝ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΩΝ ΑΡΧΩΝ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ 27

Κεφάλαιο 2: ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ 32

Τμήμα 1: Παροχή πληροφοριών 32

Τμήμα 2: Τελωνειακή αντιπροσώπευση 35

Τμήμα 3: Εγκεκριμένος οικονομικός φορέας 37

Τμήμα 4: Αποφάσεις σχετικά με την εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας 39

Τμήμα 5: Διοικητικές κυρώσεις 42

Τμήμα 6: Προσφυγές 43

Τμήμα 7: Έλεγχος εμπορευμάτων 44

Τμήμα 8: Φύλαξη εγγράφων και άλλων πληροφοριών· τέλη και έξοδα 46

Κεφάλαιο 3 : ΜΕΤΑΤΡΟΠΗ ΝΟΜΙΣΜΑΤΩΝ, ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΚΑΙ ΑΠΛΟΥΣΤΕΥΣΕΙΣ 48

ΤΙΤΛΟΣ ΙΙ: ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΒΑΣΕΙ ΤΩΝ ΟΠΟΙΩΝ ΕΦΑΡΜΟΖΟΝΤΑΙ ΟΙ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟΙ Ή ΕΞΑΓΩΓΙΚΟΙ ΔΑΣΜΟΙ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΜΕΤΡΑ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΙΚΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ 50

Κεφάλαιο 1 : ΚΟΙΝΟ ΔΑΣΜΟΛΟΓΙΟ ΚΑΙ ΔΑΣΜΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ 50

Κεφάλαιο 2: ΚΑΤΑΓΩΓΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ 52

Τμήμα 1: Μη προτιμησιακή καταγωγή 52

Τμήμα 2: Προτιμησιακή καταγωγή 53

Κεφάλαιο 3: ΔΑΣΜΟΛΟΓΗΤΕΑ ΑΞΙΑ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ 54

ΤΙΤΛΟΣ ΙΙΙ: ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗ ΟΦΕΙΛΗ ΚΑΙ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ 58

Κεφάλαιο 1: ΓΕΝΕΣΗ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗΣ ΟΦΕΙΛΗΣ 58

Τμήμα 1: Γενικές διατάξεις 58

Τμήμα 2: Τελωνειακή οφειλή κατά την εισαγωγή 58

Τμήμα 3: Τελωνειακή οφειλή κατά την εξαγωγή 61

Τμήμα 4: Κοινές διατάξεις για τις τελωνειακές οφειλές που γεννώνται κατά την εισαγωγή και την εξαγωγή 62

Κεφάλαιο 2: ΕΓΓΥΗΣΗ ΓΙΑ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΗ Ή ΥΠΑΡΧΟΥΣΑ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗ ΟΦΕΙΛΗ 65

Κεφάλαιο 3: ΕΙΣΠΡΑΞΗ ΚΑΙ ΚΑΤΑΒΟΛΗ ΔΑΣΜΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΔΑΣΜΩΝ 70

Τμήμα 1: Καθορισμός, γνωστοποίηση στον οφειλέτη και βεβαίωση του ποσού των δασμών 70

Τμήμα 2: Προθεσμία και τρόποι καταβολής των δασμών 73

Τμήμα 3: Επιστροφή και διαγραφή δασμών 77

Κεφάλαιο 4: ΑΠΟΣΒΕΣΗ ΤΗΣ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗΣ ΟΦΕΙΛΗΣ 81

ΤΙΤΛΟΣ IV: ΑΦΙΞΗ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΕΔΑΦΟΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ 84

Κεφάλαιο 1: ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΑ ΠΟΥ ΕΙΣΕΡΧΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΕΔΑΦΟΣ 84

Κεφάλαιο 2: ΑΦΙΞΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ 86

Τμήμα 1: Είσοδος των εμπορευμάτων στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας 86

Τμήμα 2: Προσκόμιση, εκφόρτωση και εξέταση των εμπορευμάτων 89

Τμήμα 3: Διατυπώσεις μετά την προσκόμιση 90

Τμήμα 4: Εμπορεύματα που κυκλοφορούν υπό καθεστώς διαμετακόμισης 91

ΤΙΤΛΟΣ V: ΓΕΝΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑ ΚΑΙ ΤΑ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΑ ΚΑΘΕΣΤΩΤΑ 92

Κεφάλαιο 1: ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ 92

Κεφάλαιο 2: ΔΙΑΣΑΦΗΣΗ 93

Τμήμα 1: Γενικές διατάξεις 93

Τμήμα 2: Συνήθεις διασαφήσεις 94

Τμήμα 3: Επαλήθευση 97

Τμήμα 4: Παραλαβή 99

Κεφάλαιο 3: ΑΠΛΟΥΣΤΕΥΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΔΙΑΣΑΦΗΣΕΙΣ 100

Τμήμα 1: Απλουστευμένες διασαφήσεις 100

Τμήμα 2: Άλλες απλουστεύσεις 101

Κεφάλαιο 4: ΔΙΑΘΕΣΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ 102

ΤΙΤΛΟΣ VI: ΘΕΣΗ ΣΕ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΚΑΙ ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟΥΣ ΔΑΣΜΟΥΣ 104

Κεφάλαιο 1: ΘΕΣΗ ΣΕ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ 104

Κεφάλαιο 2: ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟΥΣ ΔΑΣΜΟΥΣ 104

Τμήμα 1: Επανεισαγόμενα εμπορεύματα 104

Τμήμα 2: Προϊόντα της θαλάσσιας αλιείας και άλλα προϊόντα που λαμβάνονται από τη θάλασσα 106

Τμήμα 3: Ειδικές περιστάσεις 107

ΤΙΤΛΟΣ VII: ΕΙΔΙΚΑ ΚΑΘΕΣΤΩΤΑ 108

Κεφάλαιο 1 : ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 108

Κεφάλαιο 2: ΔΙΑΜΕΤΑΚΟΜΙΣΗ 113

Τμήμα 1: Εξωτερική και εσωτερική διαμετακόμιση 113

Τμήμα 2: Κοινοτική διαμετακόμιση 115

Κεφάλαιο 3: ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ 116

Τμήμα 1 Κοινές διατάξεις 116

Τμήμα 2:Προσωρινή εναπόθεση 116

Τμήμα 3: Τελωνειακή αποταμίευση 119

Τμήμα 4:Ελεύθερες ζώνες 120

Κεφάλαιο 4: ΕΙΔΙΚΕΣ ΧΡΗΣΕΙΣ 123

Τμήμα 1:Προσωρινή εισαγωγή 123

Τμήμα 2:Ειδικός προορισμός 125

Κεφάλαιο 5: ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗ 126

Τμήμα 1: Γενικές διατάξεις 126

Τμήμα 2: Τελειοποίηση προς επανεξαγωγή 126

Τμήμα 3: Τελειοποίηση προς επανεισαγωγή 128

ΤΙΤΛΟΣ VIII: ΑΝΑΧΩΡΗΣΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΕΔΑΦΟΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ 131

Κεφάλαιο 1: ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΑ ΠΟΥ ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΠΟΥΝ ΤΟ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟ ΕΔΑΦΟΣ 131

Κεφάλαιο 2: ΕΞΑΓΩΓΗ 133

Κεφάλαιο 3: ΑΠΑΛΛΑΓΗ ΑΠΟ ΔΑΣΜΟΥΣ 135

ΤΙΤΛΟΣ ΙΧ: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟΥ ΚΩΔΙΚΑ ΚΑΙ ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 136

Κεφάλαιο 1: ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΟΥ ΚΩΔΙΚΑ 136

Κεφάλαιο 2 : ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 137

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: 139

Πίνακας αντιστοίχισης 1: Νέος κανονισμός > κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92 139

Πίνακας αντιστοίχισης 2: Προηγούμενος κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92> Νέοι κανονισμοί 143

Πίνακας αντιστοίχισης 3: Καταργηθείς κανονισμός > Νέος κανονισμός 146

Υλοποίηση του κοινοτικού προγράμματος της ΛισσαβόναςΠρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΚ) αριθ. […] ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη θέσπιση του Κοινοτικού Τελωνειακού Κώδικα

(Εκσυγχρονισμένος Τελωνειακός Κώδικας)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως τα άρθρα 26, 95, 133 και 135,

το πρωτόκολλο 2 της πράξης προσχώρησης της Ισπανίας και Πορτογαλίας, σχετικά με τις Καναρίους Νήσους και τη Θέουτα και Μελίλια, και ιδίως το άρθρο 9 παράγραφος 1,

την πρόταση της Επιτροπής[1],

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[2],

αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 251 της συνθήκης[3],

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. Η Κοινότητα βασίζεται σε τελωνειακή ένωση. Ενδείκνυται, προς όφελος τόσο των οικονομικών φορέων όσο και των τελωνειακών αρχών της Κοινότητας, να συγκεντρωθεί η ισχύουσα τελωνειακή νομοθεσία στον Κοινοτικό Τελωνειακό Κώδικα (εφεξής «ο κώδικας»). Βασιζόμενος στην έννοια της εσωτερικής αγοράς, ο κώδικας θα πρέπει να περιέχει τους γενικούς κανόνες και τα καθεστώτα που εξασφαλίζουν την εφαρμογή του δασμολογίου και άλλων μέτρων κοινής πολιτικής που θεσπίζονται σε κοινοτικό επίπεδο σχετικά με τις εμπορευματικές συναλλαγές μεταξύ της Κοινότητας και χωρών ή εδαφών εκτός του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας, λαμβανομένων υπόψη των απαιτήσεων των εν λόγω κοινών πολιτικών. Τούτο θα πρέπει να πραγματοποιηθεί με την επιφύλαξη ειδικών διατάξεων που διέπουν άλλους τομείς και που ενδέχεται να υφίστανται ή να θεσπίζονται στο πλαίσιο, μεταξύ άλλων, νομοθεσίας που έχει σχέση με τη γεωργία, το περιβάλλον, την κοινή εμπορική πολιτική, τη συγκέντρωση στατιστικών στοιχείων ή τους ιδίους πόρους. Η τελωνειακή νομοθεσία θα πρέπει να εναρμονισθεί περισσότερο με τις διατάξεις σχετικά με την είσπραξη, την αναστολή ή την επιστροφή του φόρου προστιθεμένης αξίας (ΦΠΑ) και των ειδικών φόρων κατανάλωσης, χωρίς να μεταβληθεί το πεδίο εφαρμογής των ισχυουσών φορολογικών διατάξεων.

2. Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την προστασία των δημοσιονομικών συμφερόντων των Κοινοτήτων και το σχέδιο δράσης για το 2004-2005[4], είναι σκόπιμο να αναπροσαρμοσθεί το νομικό πλαίσιο για την προστασία των δημοσιονομικών συμφερόντων της Κοινότητας.

3. Ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92 του Συμβουλίου, της 12ης Οκτωβρίου 1992, περί θεσπίσεως του κοινοτικού τελωνειακού κώδικα[5], βασίστηκε στην ολοκληρωμένη παρουσίαση των τελωνειακών καθεστώτων που εφαρμόζονταν χωριστά στα κράτη μέλη κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του 1980. Ο εν λόγω κανονισμός υπέστη επανειλημμένες και ουσιώδεις τροποποιήσεις μετά τη θέσπισή του, με στόχο τη διευθέτηση ειδικών προβλημάτων, όπως η προστασία της καλής πίστης ή ο συνυπολογισμός απαιτήσεων ασφαλείας. Σήμερα, απαιτούνται περαιτέρω τροποποιήσεις του κώδικα λόγω σημαντικών νομικών μεταβολών που σημειώθηκαν κατά τα τελευταία έτη, τόσο σε κοινοτικό όσο και σε διεθνές επίπεδο, όπως η λήξη ισχύος της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Άνθρακα και Χάλυβα και η έναρξη ισχύος της πράξης προσχώρησης την 1η Μαΐου 2004, καθώς και η τροποποίηση της διεθνούς σύμβασης για την απλούστευση και την εναρμόνιση των τελωνειακών καθεστώτων (εφεξής «σύμβαση του Κυότο»), στην οποία εγκρίθηκε η προσχώρηση της Κοινότητας με την απόφαση 2003/231/ΕΚ του Συμβουλίου[6]. Έφθασε η στιγμή να εκσυγχρονιστούν τα τελωνειακά καθεστώτα και να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι οι ηλεκτρονικές διασαφήσεις και διατυπώσεις αποτελούν τον κανόνα, ενώ η υποβολή και διεκπεραίωση διασαφήσεων σε χαρτί την εξαίρεση. Για όλους αυτούς τους λόγους, δεν αρκεί μια ακόμη τροποποίηση του ισχύοντος κώδικα· απαιτείται η πλήρης αναμόρφωσή του.

4. Η διευκόλυνση του νόμιμου εμπορίου και η καταπολέμηση της απάτης απαιτούν απλές, ταχείες και τυποποιημένες διατυπώσεις και καθεστώτα. Συνεπώς είναι σκόπιμο, σύμφωνα με την ανακοίνωση της Επιτροπής για τη δημιουργία ενός απλού περιβάλλοντος χωρίς χαρτί για τα τελωνεία και τις εμπορικές επιχειρήσεις[7], να απλουστευθεί η τελωνειακή νομοθεσία, ώστε να καταστεί δυνατή η χρησιμοποίηση σύγχρονων μέσων και τεχνολογίας, να προωθηθεί περισσότερο η ομοιόμορφη εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας, ώστε να ενισχυθεί η εξασφάλιση της βάσης για αποτελεσματικές και απλές διαδικασίες εκτελωνισμού. Τα τελωνειακά καθεστώτα θα πρέπει να συγχωνευθούν ή να εναρμονιστούν και ο αριθμός των καθεστώτων να μειωθεί σε αυτά που δικαιολογούνται από οικονομική άποψη, με σκοπό την αύξηση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων.

5. Η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς, η μείωση των φραγμών για το διεθνές εμπόριο και τις επενδύσεις και η ενισχυμένη ανάγκη διαφύλαξης της ασφάλειας και της προστασίας στα εξωτερικά σύνορα της Κοινότητας μετέβαλαν το ρόλο των τελωνείων, καθιστώντας τα βασικό στοιχείο της διαδικασίας παγκοσμιοποίησης και, όσον αφορά την εποπτεία και τη διαχείριση του διεθνούς εμπορίου, καταλυτικό παράγοντα για την ανταγωνιστικότητα των χωρών και των επιχειρήσεων. Συνεπώς η τελωνειακή νομοθεσία θα πρέπει να αντανακλά τη νέα οικονομική πραγματικότητα καθώς και το νέο ρόλο και αποστολή των τελωνείων.

6. Η χρήση των τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινωνιών (εφεξής "ΤΠ") αποτελεί βασικό στοιχείο για τη διευκόλυνση των συναλλαγών και, συγχρόνως, για την αποτελεσματικότητα των τελωνειακών ελέγχων, δεδομένου ότι μειώνει το κόστος για τις επιχειρήσεις και τους κινδύνους για την κοινωνία. Είναι, συνεπώς, απαραίτητο να θεσπισθεί η νομική αρχή ότι όλες οι τελωνειακές και εμπορικές συναλλαγές θα διεξάγονται ηλεκτρονικά και ότι τα συστήματα ΤΠ για τις τελωνειακές πράξεις θα παρέχουν, σε κάθε κράτος μέλος, τις ίδιες διευκολύνσεις στους οικονομικούς φορείς.

7. Για να διευκολυνθεί η επιχειρηματική δραστηριότητα, με ταυτόχρονη εξασφάλιση των κατάλληλων επιπέδων ελέγχου των εμπορευμάτων που εισέρχονται στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας και εξέρχονται από αυτό, οι πληροφορίες που παρέχουν οικονομικοί φορείς είναι σκόπιμο να ανταλλάσσονται, με την επιφύλαξη των σχετικών διατάξεων για την προστασία δεδομένων, μεταξύ των τελωνειακών αρχών καθώς και με άλλες υπηρεσίες που ασκούν δραστηριότητες στον εν λόγω τομέα, όπως η αστυνομία, οι συνοριακοί φύλακες, οι κτηνιατρικές και περιβαλλοντικές αρχές, ούτως ώστε ο οικονομικός φορέας να μπορεί να παρέχει τις πληροφορίες μόνο μία φορά («ενιαία ηλεκτρονική θυρίδα») και τα εμπορεύματα να ελέγχονται από τις εν λόγω αρχές συγχρόνως και στο ίδιο μέρος («μονοαπευθυντική διαδικασία»).

8. Για τη διευκόλυνση των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, οι οικονομικοί φορείς θα πρέπει να έχουν το δικαίωμα να ορίζουν αντιπρόσωπο για τις συναλλαγές τους με τις τελωνειακές αρχές.

9. Οι επιδεικνύοντες πνεύμα συνεργασίας και αξιόπιστοι οικονομικοί φορείς θα πρέπει, ως «εγκεκριμένοι οικονομικοί φορείς», να είναι σε θέση να αξιοποιούν στο έπακρο τις δυνατότητες απλούστευσης, και, λαμβανομένου υπόψη του θέματος της διαφύλαξης της ασφάλειας και προστασίας, να επωφελούνται από μείωση του επιπέδου των τελωνειακών ελέγχων.

10. Όλες οι αποφάσεις, δηλαδή οι επίσημες πράξεις των τελωνειακών αρχών που αφορούν την τελωνειακή νομοθεσία και παρέχουν νομικά αποτελέσματα για ένα ή περισσότερα άτομα, συμπεριλαμβανομένων των δεσμευτικών πληροφοριών που εκδίδουν οι εν λόγω αρχές, θα πρέπει να καλύπτονται από τους ίδιους κανόνες. Οι εν λόγω κανόνες πρέπει να ισχύουν σε όλη την Κοινότητα και να μπορούν να ακυρωθούν, να τροποποιηθούν, εκτός εάν ορίζεται διαφορετικά, ή να ανακληθούν, εάν δεν είναι σύμφωνες με την τελωνειακή νομοθεσία ή την ερμηνεία της.

11. Σύμφωνα με τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, είναι απαραίτητο, επιπλέον του δικαιώματος άσκησης προσφυγής κατά οποιασδήποτε απόφασης που λαμβάνουν οι τελωνειακές αρχές, να προβλεφθεί το δικαίωμα κάθε ατόμου για ακρόαση προτού ληφθεί οποιαδήποτε απόφαση που θα μπορούσε να το επηρεάσει αρνητικά. Μια τέτοια διάταξη του κώδικα θα ήταν σκόπιμο να εφαρμόζεται επίσης σε περιπτώσεις εκ των υστέρων είσπραξης και σε αποφάσεις επιστροφής ή διαγραφής δασμών.

12. Ο εκσυγχρονισμός των τελωνειακών καθεστώτων σε ένα ηλεκτρονικό περιβάλλον απαιτεί τον καταμερισμό αρμοδιοτήτων μεταξύ των τελωνειακών αρχών διαφόρων κρατών μελών. Είναι ανάγκη να εξασφαλιστεί το κατάλληλο επίπεδο αποτελεσματικών, αποτρεπτικών και ανάλογων προς την παράβαση κυρώσεων σε ολόκληρη την εσωτερική αγορά, ώστε να αποτρέπονται οι σοβαρές παραβάσεις των τελωνειακών κανόνων και να μειώνεται, ως εκ τούτου, ο κίνδυνος απάτης ή απειλής για την ασφάλεια και την προστασία, καθώς και να διασφαλίζονται τα δημοσιονομικά συμφέροντα της Κοινότητας. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω ενός κοινού κοινοτικού πλαισίου, το οποίο καθορίζει τη δικαιοδοσία για την επιβολή κυρώσεων καθώς και τα όρια αυτών των κυρώσεων με πλήρη σεβασμό του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων.

13. Για να εξασφαλιστεί ισορροπία μεταξύ, αφενός, της ανάγκης να εξασφαλίζουν οι τελωνειακές αρχές την ορθή τήρηση της τελωνειακής νομοθεσίας, και, αφετέρου, του δικαιώματος των οικονομικών φορέων να τυγχάνουν δίκαιης μεταχείρισης, θα πρέπει να χορηγηθούν στις τελωνειακές αρχές εκτεταμένες εξουσίες ελέγχου και στους οικονομικούς φορείς δικαίωμα άσκησης προσφυγής.

14. Για να ελαχιστοποιηθούν οι κίνδυνοι για την Κοινότητα, τους πολίτες και τους εμπορικούς εταίρους της, η εναρμονισμένη εφαρμογή των τελωνειακών ελέγχων από τα κράτη μέλη θα πρέπει να βασίζεται σε κοινό πλαίσιο διαχείρισης των κινδύνων και σε ηλεκτρονικό σύστημα εφαρμογής του. Η θέσπιση ενός πλαισίου διαχείρισης των κινδύνων, κοινού για όλα τα κράτη μέλη, δεν πρέπει να τα εμποδίζει να πραγματοποιούν δειγματοληπτικούς ελέγχους στα εμπορεύματα.

15. Είναι απαραίτητο να προσδιοριστούν τα στοιχεία βάσει των οποίων εφαρμόζονται εισαγωγικοί ή εξαγωγικοί δασμοί και άλλα μέτρα όσον αφορά τις εμπορευματικές συναλλαγές. Είναι επίσης σκόπιμο να θεσπισθούν σαφείς διατάξεις για την έκδοση αποδεικτικών στοιχείων καταγωγής στην Κοινότητα, εφόσον το απαιτούν οι εμπορικές συναλλαγές.

16. Όσον αφορά τους κανόνες προτιμησιακής καταγωγής, είναι σκόπιμο, προκειμένου να επιταχυνθεί η διαδικασία λήψης αποφάσεων στην Κοινότητα, να χορηγηθούν στην Επιτροπή εξουσίες για τη θέσπιση των εν λόγω κανόνων στην περίπτωση εμπορευμάτων που υπόκεινται σε προτιμησιακά μέτρα που εφαρμόζονται στις συναλλαγές μεταξύ του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας και της Θέουτας και Μελίλιας.

17. Είναι σκόπιμο να συγκεντρωθούν όλες οι περιπτώσεις όπου γεννάται τελωνειακή οφειλή κατά την εισαγωγή, εκτός από αυτές που γεννώνται μετά την κατάθεση διασάφησης για τη θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία ή την προσωρινή εισαγωγή με μερική απαλλαγή, ώστε να αποφευχθούν οι δυσκολίες προσδιορισμού της νομικής βάσης για τη γέννηση τελωνειακής οφειλής. Το ίδιο θα πρέπει να ισχύει σε περίπτωση που γεννάται τελωνειακή οφειλή κατά την εξαγωγή.

18. Δεδομένου ότι ο νέος ρόλος των τελωνειακών αρχών συνεπάγεται κατανομή των ευθυνών και συνεργασία μεταξύ τελωνείων στο εσωτερικό της χώρας και μεθοριακών τελωνείων, η τελωνειακή οφειλή θα πρέπει, στις περισσότερες περιπτώσεις, να γεννάται στον τόπο που είναι εγκατεστημένος ο οφειλέτης, δεδομένου ότι το τελωνείο που είναι αρμόδιο για τον εν λόγω τόπο μπορεί να επιτηρεί καλύτερα τις δραστηριότητες του ενδιαφερομένου.

19. Επιπλέον, σύμφωνα με τη σύμβαση του Κυότο, είναι σκόπιμο να προβλεφθεί μειωμένος αριθμός περιπτώσεων όπου απαιτείται διοικητική συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών για να προσδιοριστεί ο τόπος όπου γεννήθηκε τελωνειακή οφειλή και να εισπραχθούν οι δασμοί.

20. Οι κανόνες για τα ειδικά καθεστώτα θα πρέπει να προβλέπουν τη χρησιμοποίηση ενιαίας εγγύησης για όλες τις κατηγορίες ειδικών καθεστώτων, η οποία θα είναι συνολική για να καλύπτει εκτεταμένο αριθμό συναλλαγών.

21. Για να εξασφαλιστεί καλύτερη προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Κοινότητας και των κρατών μελών, η εγγύηση θα πρέπει να καλύπτει εμπορεύματα που δεν δηλώθηκαν ή δηλώθηκαν εσφαλμένα και τα οποία περιλαμβάνονται σε αποστολή ή διασάφηση για την οποία παρέχεται η εν λόγω εγγύηση. Για τον ίδιο λόγο, η ανάληψη υποχρέωσης από τον εγγυητή θα πρέπει επίσης να καλύπτει ποσά δασμών που πρέπει να καταβληθούν μετά από εκ των υστέρων έλεγχο.

22. Για να διασφαλισθούν τα οικονομικά συμφέροντα της Κοινότητας και των κρατών μελών και να αποφευχθούν πρακτικές απάτης, είναι σκόπιμο να προβλεφθεί η λήψη σταδιακών μέτρων για την εφαρμογή της συνολικής εγγύησης. Εάν υπάρχει αυξημένος κίνδυνος απάτης, θα πρέπει να υπάρχει δυνατότητα να απαγορευθεί προσωρινά η εφαρμογή της συνολικής εγγύησης, λαμβανομένης υπόψη της ιδιαίτερης κατάστασης των οικονομικών φορέων.

23. Είναι σκόπιμο να λαμβάνεται υπόψη η καλή πίστη του ενδιαφερομένου σε περιπτώσεις όπου γεννάται τελωνειακή οφειλή λόγω μη συμμόρφωσης με την τελωνειακή νομοθεσία και να ελαχιστοποιούνται οι επιπτώσεις της αμέλειας εκ μέρους του οφειλέτη.

24. Είναι απαραίτητο να θεσπισθεί η αρχή για τον τρόπο προσδιορισμού του χαρακτήρα των κοινοτικών εμπορευμάτων και των περιστάσεων που σχετίζονται με την απώλεια του εν λόγω χαρακτήρα, καθώς και να προβλεφθεί η βάση για τον προσδιορισμό των περιστάσεων υπό τις οποίες ο εν λόγω χαρακτήρας παραμένει αναλλοίωτος σε περιπτώσεις που τα εμπορεύματα εγκαταλείπουν προσωρινά το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας.

25. Είναι σκόπιμο, στις περιπτώσεις που ένας οικονομικός φορέας έχει υποβάλει, εκ των προτέρων, τις απαραίτητες πληροφορίες για τους ελέγχους που βασίζονται στην ανάλυση των κινδύνων, να εξασφαλιστεί ότι η ταχεία παράδοση των εμπορευμάτων αποτελεί τον κανόνα. Οι έλεγχοι για τη φορολογική και εμπορική πολιτική θα πρέπει να διεξάγονται καταρχήν από το τελωνείο που είναι υπεύθυνο για τις εγκαταστάσεις του οικονομικού φορέα.

26. Οι ρυθμίσεις για τις διασαφήσεις θα πρέπει να εκσυγχρονιστούν και να εξορθολογιστούν· θα πρέπει ειδικότερα να καθορίζουν ότι οι διασαφήσεις καταρτίζονται, κατά κανόνα, ηλεκτρονικά και να προβλέπουν ένα μόνο είδος απλουστευμένης διασάφησης.

27. Δεδομένου ότι η Σύμβαση του Κυότο ευνοεί την κατάθεση, τη καταχώρηση και την εξέταση της διασάφησης πριν από την άφιξη των εμπορευμάτων και, επιπλέον, την αποσύνδεση του τόπου υποβολής της διασάφησης από τον τόπο στον οποίο βρίσκονται πραγματικά τα εμπορεύματα, είναι σκόπιμο να προβλεφθεί κεντρικός εκτελωνισμός στον τόπο όπου είναι εγκατεστημένος ο οικονομικός φορέας. Ο κεντρικός εκτελωνισμός θα πρέπει να επιτρέπει τη χρήση απλουστευμένων διασαφήσεων, την αναβολή της κατάθεσης της πλήρους διασάφησης και των απαιτούμενων εγγράφων, την περιοδική διασάφηση και την αναστολή της πληρωμής.

28. Για να ενισχυθεί η εξασφάλιση ουδέτερων συνθηκών ανταγωνισμού σε ολόκληρη την Κοινότητα, είναι σκόπιμο θα θεσπιστούν σε κοινοτικό επίπεδο οι κανόνες που διέπουν την καταστροφή ή την κατ’άλλο τρόπο διάθεση των εμπορευμάτων από τις τελωνειακές αρχές, για τις οποίες απαιτείτο προηγουμένως εθνική νομοθεσία.

29. Είναι σκόπιμο να παρέχονται κοινοί και απλοί κανόνες για τα ειδικά καθεστώτα (διαμετακόμιση, αποθήκευση, ειδικές χρήσεις και μεταποίηση), που θα συνοδεύονται από μια σύντομη σειρά κανόνων για κάθε κατηγορία ειδικού καθεστώτος, με σκοπό να απλουστευθεί η επιλογή του ορθού καθεστώτος εκ μέρους του οικονομικού φορέα, να αποφευχθούν τα σφάλματα και να μειωθεί ο αριθμός των εκ των υστέρων εισπράξεων και επιστροφών.

30. Θα πρέπει να διευκολυνθεί η χορήγηση αδειών για διάφορα ειδικά καθεστώτα με ενιαία εγγύηση και ενιαίο τελωνείο ελέγχου και θα πρέπει να ισχύουν απλοί κανόνες σχετικά με τη γέννηση τελωνειακής οφειλής σε αυτές τις περιπτώσεις. Η βασική αρχή θα πρέπει να είναι ότι τα εμπορεύματα που υπάγονται σε ειδικό καθεστώς, ή τα προϊόντα που παράγονται από αυτά, αποτιμώνται κατά τη στιγμή της γέννησης τελωνειακής οφειλής. Εντούτοις, θα πρέπει επίσης να υπάρχει η δυνατότητα, εάν δικαιολογείται από οικονομική άποψη, να αποτιμώνται τα εμπορεύματα κατά τη στιγμή υπαγωγής τους σε ειδικό καθεστώς. Οι ίδιες αρχές πρέπει να ισχύουν για τις συνήθεις εργασίες χειρισμού των εμπορευμάτων.

31. Λόγω των αυξημένων μέτρων ασφαλείας που εισάγονται στον κώδικα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 648/2005, η τοποθέτηση των εμπορευμάτων σε ελεύθερες ζώνες πρέπει να καταστεί τελωνειακό καθεστώς με αποτέλεσμα τη διενέργεια ελέγχων τόσο στα εμπορεύματα κατά την είσοδό τους σ’ αυτές, όσο και στις λογιστικές της καταχωρήσεις.

32. Για τα εμπορεύματα που προορίζονται για ειδικές χρήσεις, θα πρέπει να καθιερωθεί βασικό νομικό πλαίσιο σχετικά με την αναστολή του ειδικού φόρου κατανάλωσης, που προβλέπεται στην οδηγία 92/12/EΟΚ της 25ης Φεβρουαρίου 1992, περί των γενικών ρυθμίσεων όσον αφορά τα προϊόντα που υπόκεινται σε ειδικό φόρο κατανάλωσης[8], του ΦΠΑ κατά την εισαγωγή που προβλέπεται στα άρθρα 7 παράγραφος 3 και 10 παράγραφος 3 της οδηγίας 77/388/EΟΚ της 17ης Mαίου 1977 περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών, των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών - Κοινό σύστημα φόρου προστιθεμένης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση[9], καθώς και μέτρα εμπορικής πολιτικής.

33. Δεδομένου ότι η πρόθεση επανεξαγωγής δεν είναι πλέον απαραίτητη προϋπόθεση, θα πρέπει το καθεστώς τελειοποίησης προς επανεξαγωγή με αναστολή δασμών να συγχωνευθεί με το καθεστώς μεταποίησης υπό τελωνειακό έλεγχο και να εγκαταλειφθεί το καθεστώς τελειοποίησης προς επανεξαγωγή με επιστροφή δασμών. Αυτό το ενιαίο καθεστώς τελειοποίησης προς επανεξαγωγή θα πρέπει επίσης να καλύπτει την καταστροφή των εμπορευμάτων, εκτός εάν αυτή πραγματοποιείται από τις τελωνειακές αρχές ή υπό την επιτήρηση των εν λόγω αρχών.

34. Τα μέτρα ασφαλείας σχετικά με τα κοινοτικά εμπορεύματα που εξέρχονται από το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας πρέπει να εφαρμόζονται επίσης για την επανεξαγωγή μη κοινοτικών εμπορευμάτων. Οι ίδιοι βασικοί κανόνες πρέπει να εφαρμόζονται σε όλους τους τύπους εμπορευμάτων, ενδεχομένως με εξαιρέσεις, π.χ. για εμπορεύματα τα οποία απλώς διασχίζουν υπό καθεστώς διαμετακόμισης το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας.

35. Για να διασφαλιστεί η εφαρμογή αποτελεσματικής διαδικασίας λήψης των αποφάσεων και ομοιομορφία, είναι σκόπιμο να προβλεφθούν σύγχρονοι μηχανισμοί για τη θέσπιση μέτρων εφαρμογής, επεξηγηματικών σημειώσεων και κατευθυντηρίων γραμμών και αποφάσεων της Επιτροπής, με τις οποίες ζητείται η ανάκληση απόφασης που έλαβαν οι τελωνειακές αρχές, καθώς και για την προετοιμασία κοινών θέσεων στο πλαίσιο επιτροπών, ομάδων εργασίας και ειδικών ομάδων που δημιουργούνται ή λειτουργούν στο πλαίσιο διεθνών συμφωνιών που αφορούν την τελωνειακή νομοθεσία.

Η διαδικασία της διαχειριστικής επιτροπής είναι η πλέον κατάλληλη για τη θέσπιση διατάξεων εφαρμογής και η διαδικασία της συμβουλευτικής επιτροπής η πλέον κατάλληλη για τη θέσπιση κατευθυντηρίων γραμμών και επεξηγηματικών σημειώσεων.

36. Τα μέτρα που είναι αναγκαία για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού θα πρέπει να θεσπιστούν σύμφωνα με την απόφαση του Συμβουλίου 1999/468/ΕΚ, της 28ης Ιανουαρίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή[10].

37. Είναι σκόπιμο να δοθεί εξουσιοδότηση για τη θέσπιση διατάξεων εφαρμογής, ιδίως στις περιπτώσεις που η Κοινότητα αναλαμβάνει δεσμεύσεις και υποχρεώσεις σχετικά με διεθνείς συμφωνίες, οι οποίες απαιτούν την αναπροσαρμογή διατάξεων του κώδικα.

38. Για να απλουστευθεί και να αναπροσαρμοστεί ορθολογικά η τελωνειακή νομοθεσία, ορισμένες διατάξεις που περιέχονται επί του παρόντος σε αυτόνομες κοινοτικές πράξεις, ενσωματώθηκαν για λόγους διαφάνειας, στον κώδικα.

Οι ακόλουθοι κανονισμοί, από κοινού με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2913/92, πρέπει συνεπώς να καταργηθούν:

- Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 918/83 του Συμβουλίου της 28ης Μαρτίου 1983 για τη θέσπιση του κοινοτικού καθεστώτος τελωνειακών ατελειών.[11]

- Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3925/91 του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1991 για την κατάργηση των ελέγχων και διατυπώσεων που εφαρμόζονται στις χειραποσκευές και τις παραδιδόμενες αποσκευές προσώπων που πραγματοποιούν ενδοκοινοτικές πτήσεις καθώς και στις αποσκευές των προσώπων που πραγματοποιούν ενδοκοινοτικό θαλάσσιο ταξίδι[12],

- Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 82/2001 του Συμβουλίου, της 5ης Δεκεμβρίου 2000, για τον ορισμό της έννοιας "καταγόμενα προϊόντα" ή "προϊόντα καταγωγής" και τις μεθόδους διοικητικής συνεργασίας κατά τις συναλλαγές μεταξύ του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας και της Θέουτας και Μελίλιας[13],

- Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1207/2001 του Συμβουλίου, της 11ης Ιουνίου 2001, σχετικά με τις διαδικασίες διευκόλυνσης της έκδοσης των πιστοποιητικών κυκλοφορίας EUR.1, της σύνταξης των δηλώσεων τιμολογίου και των εντύπων EUR.2 και της έκδοσης ορισμένων αδειών εγκεκριμένου εξαγωγέα, σύμφωνα με τις διατάξεις που διέπουν τις προτιμησιακές συναλλαγές μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ορισμένων χωρών[14].

- Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, είναι απαραίτητο, και σκόπιμο για την αποτελεσματική λειτουργία της τελωνειακής ένωσης ως ενός από τους ακρογωνιαίους λίθους της εσωτερικής αγοράς, να θεσπιστούν κανόνες και διαδικασίες που εφαρμόζονται εντός ή εκτός του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας. Ο παρών κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των επιδιωκόμενων στόχων σύμφωνα με την τρίτη παράγραφο του άρθρου 5 της συνθήκης,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΤΙΤΛΟΣ Ι

ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1

ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ, AΠΟΣΤΟΛΗ ΤΩΝ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΩΝ ΑΡΧΩΝ ΚΑΙ ΟΡΙΣΜΟΙ

Άρθρο 1

Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής

Ο παρών κανονισμός θεσπίζει τον κοινοτικό τελωνειακό κώδικα, αποκαλούμενο εφεξής «ο κώδικας», ο οποίος καθορίζει τους γενικούς κανόνες και διαδικασίες που εφαρμόζονται στα προϊόντα που εισέρχονται ή εξέρχονται από το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας.

Ο κώδικας εφαρμόζεται ομοιόμορφα σε ολόκληρο το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας με την επιφύλαξη της νομοθεσίας που ισχύει σε άλλους τομείς που σχετίζονται με αυτές τις συναλλαγές.

Άρθρο 2

Αποστολή των τελωνειακών αρχών

Οι τελωνειακές αρχές είναι υπεύθυνες για τον έλεγχο του διεθνούς εμπορίου στα εξωτερικά σύνορα της Κοινότητας. Κατ’αυτό τον τρόπο συμβάλλουν στο ανοικτό εμπόριο, στην εφαρμογή των εξωτερικών πτυχών της εσωτερικής αγοράς και των κοινών πολιτικών της Κοινότητας που έχουν σχέση με το εμπόριο καθώς και με τη συνολική ασφάλεια της αλυσίδας εφοδιασμού. Τα καθήκοντά τους περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

(α) την προστασία των δημοσιονομικών συμφερόντων της Κοινότητας και των κρατών μελών της·

(β) την προστασία της Κοινότητας από το αθέμιτο και παράνομο εμπόριο, με παράλληλη υποστήριξη των νόμιμων επιχειρηματικών δραστηριοτήτων·

(γ) τη διαφύλαξη της ασφάλειας και της προστασίας των πολιτών, καθώς και της προστασίας του περιβάλλοντος, σε στενή συνεργασία ενδεχομένως με άλλες αρχές·

(δ) τη διευκόλυνση του διεθνούς εμπορίου.

Άρθρο 3

Τελωνειακό έδαφος

1. Το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας περιλαμβάνει τα ακόλουθα εδάφη, συμπεριλαμβανομένων των χωρικών υδάτων, των εσωτερικών υδάτων και του εναέριου χώρου τους:

- το έδαφος του Βασιλείου του Βελγίου·

- το έδαφος της Τσεχικής Δημοκρατίας·

- το έδαφος του Βασιλείου της Δανίας, πλην των Φερόων νήσων και της Γροιλανδίας·

- το έδαφος της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας, πλην της νήσου Ελιγολάνδης και του Büsingen (Συνθήκη της 23ης Νοεμβρίου 1964 μεταξύ της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας και της Ελβετικής Συνομοσπονδίας)·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Εσθονίας·

- το έδαφος της Ελληνικής Δημοκρατίας·

- το έδαφος του Βασιλείου της Ισπανίας, εκτός από τη Θέουτα και τη Μελίλια·

- το έδαφος της Γαλλικής Δημοκρατίας, εκτός από τη Νέα Καληδονία, το Μαγιότ, τον Άγιο Πέτρο και Μικελόν, την Νήσο Ουάλλις και Φουτούνα και τη Γαλλική Πολυνησία·

- το έδαφος της Ιρλανδίας·

- το έδαφος της Ιταλικής Δημοκρατίας, εκτός από τους δήμους Livigno και Campione d'Italia και τα εθνικά ύδατα της λίμνης Λουγκάνο που βρίσκονται μεταξύ της όχθης και των πολιτικών συνόρων της περιοχής μεταξύ Ponte Tresa και Porto Ceresio·

- το έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατίας, σύμφωνα με τις διατάξεις της πράξης προσχώρησης·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Λετονίας·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Λιθουανίας·

- το έδαφος του Μεγάλου Δουκάτου του Λουξεμβούργου·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Ουγγαρίας·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Μάλτας·

- το ευρωπαϊκό έδαφος του Βασιλείου των Κάτω Χωρών·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Αυστρίας·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Πολωνίας·

- το έδαφος της Πορτογαλικής Δημοκρατίας·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Σλοβενίας·

- το έδαφος της Σλοβακικής Δημοκρατίας·

- το έδαφος της Δημοκρατίας της Φινλανδίας·

- το έδαφος του Βασιλείου της Σουηδίας·

- το έδαφος του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και Βορείου Ιρλανδίας, των νήσων της Μάγχης και της νήσου του Μαν.

2. Τα ακόλουθα εδάφη, συμπεριλαμβανομένων των χωρικών υδάτων, των εσωτερικών υδάτων και του εναέριου χώρου τους, που βρίσκονται εκτός του εδάφους των κρατών μελών θεωρούνται, λόγω των συμβάσεων και συνθηκών που ισχύουν γι' αυτά, μέρος του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας:

(α) ΓΑΛΛΙΑ

Το έδαφος του Μονακό, όπως καθορίζεται από την τελωνειακή σύμβαση που υπογράφηκε στο Παρίσι στις 18 Μαΐου 1963 (Επίσημη Εφημερίδα της Γαλλικής Δημοκρατίας της 27ης Σεπτεμβρίου 1963, σ. 8679).

(β) ΚΥΠΡΟΣ

Το έδαφος της περιοχής των κυρίαρχων βάσεων του Ηνωμένου Βασιλείου, στο Ακρωτήρι και τη Δεκέλεια, όπως ορίζεται από τη Συνθήκη Εγκαθίδρυσης της Κυπριακής Δημοκρατίας, που υπεγράφη στη Λευκωσία στις 16 Αυγούστου 1960 (United Kingdom Treaty Series αριθ. 4 (1961) Cmnd. 1252).

3. Ορισμένες διατάξεις της τελωνειακής νομοθεσίας μπορούν επίσης να εφαρμόζονται εκτός του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας, δυνάμει νομοθεσίας που διέπει ειδικούς τομείς ή βάσει διεθνών συμβάσεων.

Άρθρο 4

Ορισμοί

Για τους σκοπούς του κώδικα ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

(1) «Τελωνειακές αρχές»: οι τελωνειακές διοικήσεις των κρατών μελών που είναι υπεύθυνες για την εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας και άλλες αρχές εξουσιοδοτημένες, δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας, να εφαρμόζουν ορισμένους τομείς της τελωνειακής νομοθεσίας.

(2) «Τελωνειακή νομοθεσία»: το κύριο σώμα της νομοθεσίας που περιλαμβάνει τα εξής:

(α) τον κώδικα και τις διατάξεις εφαρμογής του που θεσπίζονται σε κοινοτικό, και, εφόσον κρίνεται σκόπιμο, σε εθνικό επίπεδο·

(β) το κοινό δασμολόγιο·

(γ) διεθνείς συμφωνίες που περιέχουν τελωνειακές διατάξεις, εφόσον αυτές εφαρμόζονται στην Κοινότητα.

(3) «Πρόσωπο»: φυσικά πρόσωπα, νομικά πρόσωπα ή ενώσεις προσώπων που δεν αποτελούν νομικά πρόσωπα, αλλά οι οποίες αναγνωρίζεται, δυνάμει της κοινοτικής ή εθνικής νομοθεσίας, ότι διαθέτουν δικαιοπρακτική ικανότητα.

(4) «Οικονομικός φορέας»: πρόσωπο που συμμετέχει επαγγελματικά στην εισαγωγή ή εξαγωγή των εμπορευμάτων προς ή από το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας.

(5) «Κίνδυνος»: πιθανότητα να επέλθει γεγονός, όσον αφορά την είσοδο, έξοδο, διαμετακόμιση, μεταφορά ή ειδικό προορισμό των εμπορευμάτων που διακινούνται μεταξύ του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας και των χωρών ή εδαφών εκτός του εν λόγω εδάφους, καθώς και την προσκόμιση εμπορευμάτων που δεν έχουν κοινοτικό χαρακτήρα, το οποίο θα είχε ένα από τα ακόλουθα αποτελέσματα:

(α) θα παρεμπόδιζε την ορθή εφαρμογή των κοινοτικών ή εθνικών μέτρων·

(β) θα έθετε σε κίνδυνο τα δημοσιονομικά συμφέροντα της Κοινότητας και των κρατών μελών της·

(γ) θα αποτελούσε απειλή για την ασφάλεια και προστασία της Κοινότητας και των πολιτών της, για την υγεία των ανθρώπων, των ζώων ή των φυτών, για το περιβάλλον ή τους καταναλωτές.

(6) «Τελωνειακοί έλεγχοι»: συγκεκριμένες πράξεις που διενεργούν οι τελωνειακές αρχές σύμφωνα με τα άρθρα 27 έως 30.

(7) «Συνοπτική διασάφηση»: διασάφηση που καταρτίζεται πριν εισέλθουν ή εξέλθουν τα εμπορεύματα από το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας.

(8) «Διασάφηση»: πράξη με την οποία ένα πρόσωπο δηλώνει, με τους απαιτούμενους τύπους και διαδικασίες, τη βούλησή του να υπαγάγει ένα εμπόρευμα σε συγκεκριμένο τελωνειακό καθεστώς, με αναφορά, ενδεχομένως, της εφαρμοστέας ειδικής ρύθμισης.

(9) «Τελωνειακό καθεστώς»: οποιοδήποτε από τα ακόλουθα καθεστώτα στο οποίο μπορούν να υπαχθούν τα εμπορεύματα σύμφωνα με τον παρόντα κώδικα:

(α) θέση σε ελεύθερη κυκλοφορία

(β) ειδικά καθεστώτα

(γ) εξαγωγή.

(10) «Εισαγωγικοί δασμοί»: δασμοί που καθορίζει το κοινό δασμολόγιο, καταβλητέοι κατά την εισαγωγή των εμπορευμάτων.

(11) «Εξαγωγικοί δασμοί»: δασμοί που καθορίζει το κοινό δασμολόγιο, καταβλητέοι κατά την εξαγωγή των εμπορευμάτων.

(12) «Μη κοινοτικά εμπορεύματα»: εμπορεύματα άλλα από αυτά που αναφέρονται στο σημείο 20 ή που έχουν χάσει τον χαρακτήρα κοινοτικών εμπορευμάτων.

(13) «Διαχείριση των κινδύνων»: συστηματικός εντοπισμός των κινδύνων και εφαρμογή κάθε μέτρου που είναι αναγκαίο για να περιοριστεί η έκθεση σε κινδύνους.

(14) «Παράδοση των εμπορευμάτων»: πράξη με την οποία οι τελωνειακές αρχές καθιστούν τα εμπορεύματα διαθέσιμα για τους σκοπούς που ορίζει το τελωνειακό καθεστώς στο οποίο υπάγονται.

(15) «Τελωνειακή επιτήρηση»: ενέργειες στις οποίες προβαίνουν γενικά οι τελωνειακές αρχές, ώστε να εξασφαλίζουν την τήρηση της τελωνειακής νομοθεσίας και ενδεχομένως άλλων διατάξεων που ισχύουν για τα εμπορεύματα που αποτελούν το αντικείμενο αυτών των ενεργειών.

(16) «Επιστροφή δασμών»: επιστροφή ή διαγραφή των εισαγωγικών δασμών που καταβάλλονται για τα εμπορεύματα που τίθενται σε ελεύθερη κυκλοφορία, εάν τα εν λόγω εμπορεύματα εξάγονται από το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας είτε στην αρχική τους κατάσταση είτε ως παράγωγα προϊόντα.

(17) «Παράγωγα προϊόντα»: προϊόντα που έχουν υπαχθεί σε καθεστώς τελειοποίησης και έχουν υποβληθεί σε εργασίες τελειοποίησης.

(18) «Πρόσωπο εγκατεστημένο εντός του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας»:

(α) εάν πρόκειται για φυσικό πρόσωπο, κάθε πρόσωπο που έχει τη συνήθη κατοικία του στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας·

(β) εφόσον πρόκειται για νομικό πρόσωπο ή ένωση προσώπων, κάθε πρόσωπο που έχει στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας την καταστατική του έδρα, την κεντρική του διοίκηση ή μόνιμη επιχειρηματική δραστηριότητα.

(19) «Τελωνειακός χαρακτήρας»: ο χαρακτηρισμός εμπορεύματος ως κοινοτικού ή μη κοινοτικού.

(20) «Κοινοτικά εμπορεύματα»: τα εμπορεύματα που υπάγονται σε μια από τις ακόλουθες κατηγορίες:

(α) εμπορεύματα που παράγονται εξ ολοκλήρου στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, χωρίς να ενσωματώνονται σε αυτά εμπορεύματα που εισάγονται από χώρες ή εδάφη εκτός του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας·

(β) εμπορεύματα που εισάγονται από χώρες ή εδάφη εκτός του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας και τίθενται σε ελεύθερη κυκλοφορία·

(γ) εμπορεύματα που παρασκευάζονται ή παράγονται στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, είτε αποκλειστικά από εμπορεύματα που αναφέρονται στο στοιχείο (β) είτε από εμπορεύματα που αναφέρονται στα στοιχεία (α) και (β).

(21) «Προσκόμιση εμπορευμάτων στο τελωνείο»: ενημέρωση των τελωνειακών αρχών σχετικά με την άφιξη των εμπορευμάτων στο τελωνείο ή σε οποιοδήποτε άλλο τόπο έχει καθοριστεί ή εγκριθεί από τις τελωνειακές αρχές και θέση αυτών των εμπορευμάτων στη διάθεση των εν λόγω αρχών για τελωνειακό έλεγχο.

(22) «Κάτοχος των εμπορευμάτων»: το πρόσωπο που έχει την κυριότητα των εμπορευμάτων ή παρεμφερές δικαίωμα διάθεσής τους ή που ασκεί φυσικό έλεγχο επ’ αυτών.

(23) «Δικαιούχος του καθεστώτος»: πρόσωπο που καταρτίζει τη διασάφηση ή για λογαριασμό του οποίου καταρτίζεται η διασάφηση ή πρόσωπο στο οποίο έχουν μεταβιβασθεί τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις του διασαφιστή σχετικά με ένα τελωνειακό καθεστώς.

(24) «Μέτρα εμπορικής πολιτικής»: μη δασμολογικά μέτρα που θεσπίζονται, στο πλαίσιο της κοινής εμπορικής πολιτικής, υπό μορφή κοινοτικών διατάξεων που διέπουν την εισαγωγή και εξαγωγή εμπορευμάτων.

(25) «Εργασίες τελειοποίησης»: ένα από τα ακόλουθα:

(α) κατεργασία εμπορευμάτων, στην οποία περιλαμβάνεται η συναρμολόγηση, η συνένωση και η προσαρμογή τους σε άλλα εμπορεύματα·

(β) μεταποίηση εμπορευμάτων·

(γ) καταστροφή εμπορευμάτων·

(δ) επισκευή εμπορευμάτων, στην οποία περιλαμβάνεται η αποκατάσταση και η θέση τους σε λειτουργία·

(ε) χρησιμοποίηση ορισμένων εμπορευμάτων, τα οποία δεν περιέχονται μεν στα παράγωγα προϊόντα, επιτρέπουν όμως ή διευκολύνουν την παραγωγή των προϊόντων αυτών, ακόμα και αν αναλίσκονται εξ ολοκλήρου ή εν μέρει κατά τη χρησιμοποίησή τους (βοηθήματα παραγωγής).

(26) «συντελεστής απόδοσης»: η ποσότητα ή το ποσοστό των παραγώγων προϊόντων που λαμβάνεται από την επεξεργασία ορισμένης ποσότητας εμπορευμάτων που έχει υπαχθεί σε καθεστώς τελειοποίησης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2

ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΑΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΠΡΟΣΩΠΩΝ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΗΝ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ

Τμήμα 1

Παροχή πληροφοριών

Άρθρο 5

Ανταλλαγή πληροφοριών, προστασία δεδομένων

1. Όλες οι απαιτούμενες ανταλλαγές δεδομένων, συνοδευτικών εγγράφων, αποφάσεων και ανακοινώσεων μεταξύ τελωνειακών αρχών και μεταξύ οικονομικών φορέων και τελωνειακών αρχών πραγματοποιούνται με τη χρησιμοποίηση ηλεκτρονικών τεχνικών επεξεργασίας δεδομένων.

Η Επιτροπή μπορεί να θεσπίσει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις που καθορίζουν εξαιρέσεις από το πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου.

2. Εκτός από τις περιπτώσεις όπου υπάρχει διαφορετική πρόβλεψη, η Επιτροπή θεσπίζει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις που αφορούν τα ακόλουθα:

(α) τους κανόνες που καθορίζουν και διέπουν τα μηνύματα που ανταλλάσσονται μεταξύ των τελωνειακών υπηρεσιών, όπως απαιτεί η εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας·

(β) κοινό σύνολο δεδομένων και κοινό μορφότυπο των μηνυμάτων που ανταλλάσσονται δυνάμει της τελωνειακής νομοθεσίας.

Τα δεδομένα που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο στοιχείο (β) περιλαμβάνουν τις απαραίτητες πληροφορίες για την ανάλυση των κινδύνων και την ορθή εφαρμογή των τελωνειακών ελέγχων με τη χρησιμοποίηση, ενδεχομένως, διεθνών προτύπων και εμπορικών πρακτικών.

Τα συστήματα που είναι απαραίτητα για την ηλεκτρονική ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ τελωνειακών υπηρεσιών σύμφωνα με την παράγραφο 1 πρέπει να είναι έτοιμα το αργότερο μέχρι τις 30 Ιουνίου 2009.

Άρθρο 6

Προστασία δεδομένων

1. Όλες οι πληροφορίες που περιέρχονται στην κατοχή των τελωνειακών αρχών κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους, οι οποίες είναι εκ φύσεως εμπιστευτικές ή παρέχονται εμπιστευτικά, καλύπτονται από την υποχρέωση τήρησης του επαγγελματικού απόρρητου. Οι πληροφορίες αυτές κοινολογούνται από τις αρμόδιες αρχές μόνον εάν το επιτρέψει ρητά το πρόσωπο ή η αρχή που τις παρέχει, με εξαίρεση τις περιπτώσεις τελωνειακών ελέγχων, όπως προβλέπεται στο άρθρο 28 παράγραφος 2.

Εντούτοις, οι πληροφορίες αυτές δύνανται να κοινολογηθούν χωρίς άδεια, εφόσον οι αρμόδιες αρχές υποχρεούνται ή δικαιούνται να το πράξουν σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις, ιδίως όσον αφορά την προστασία των δεδομένων ή στο πλαίσιο δικαστικών διαδικασιών.

2. Η ανακοίνωση εμπιστευτικών στοιχείων στις τελωνειακές διοικήσεις και άλλους φορείς χωρών ή εδαφών εκτός του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας επιτρέπεται μόνο στο πλαίσιο διεθνούς συμφωνίας, η οποία εξασφαλίζει ισοδύναμο επίπεδο προστασίας δεδομένων.

Η κοινολόγηση ή ανακοίνωση πληροφοριών πραγματοποιείται με πλήρη τήρηση των διατάξεων που ισχύουν για την προστασία των δεδομένων.

Άρθρο 7

Ανταλλαγή πρόσθετων πληροφοριών μεταξύ των τελωνειακών αρχών και των οικονομικών φορέων

1. Οι τελωνειακές αρχές και οι οικονομικοί φορείς μπορούν να ανταλλάσσουν πληροφορίες που δεν απαιτούνται ρητά δυνάμει της τελωνειακής νομοθεσίας, με σκοπό την αμοιβαία συνεργασία για τον εντοπισμό και την εξουδετέρωση των κινδύνων. Η ανταλλαγή μπορεί να πραγματοποιείται με γραπτή συμφωνία και μπορεί να περιλαμβάνει πρόσβαση των τελωνειακών αρχών στα ηλεκτρονικά συστήματα των οικονομικών φορέων.

2. Κάθε πληροφορία που παρέχεται από ένα μέρος στο άλλο στο πλαίσιο της συνεργασίας που αναφέρεται στην παράγραφο 1 είναι εμπιστευτική, εκτός εάν συμφωνήσουν διαφορετικά και τα δύο μέρη.

Άρθρο 8

Παροχή πληροφοριών από τις τελωνειακές αρχές

1. Κάθε πρόσωπο μπορεί να ζητήσει από τις τελωνειακές αρχές πληροφορίες σχετικά με την εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας. Η αίτηση αυτή μπορεί να απορριφθεί εάν δεν σχετίζεται με πράγματι προβλεπόμενη πράξη εισαγωγής ή εξαγωγής.

2. Οι τελωνειακές διοικήσεις διατηρούν τακτικό διάλογο με τους οικονομικούς φορείς και άλλες αρχές που συμμετέχουν στις διεθνείς εμπορευματικές συναλλαγές. Προωθούν τη διαφάνεια παρέχοντας δωρεάν, και εφόσον είναι εφικτόν μέσω του διαδίκτυου, τη νομοθεσία, διοικητικές ρυθμίσεις και έντυπα αιτήσεων που αφορούν τις διεθνείς εμπορευματικές συναλλαγές στους οικονομικούς φορείς.

Άρθρο 9

Παροχή πληροφοριών στις τελωνειακές αρχές

1. Κάθε πρόσωπο που συμμετέχει άμεσα ή έμμεσα στην διεκπεραίωση των τελωνειακών διατυπώσεων παρέχει στις τελωνειακές αρχές όλα τα απαραίτητα έγγραφα και πληροφορίες, ανεξάρτητα από το χρησιμοποιούμενο μέσο, και όλη την απαιτούμενη βοήθεια, μετά από αίτηση των τελωνειακών αρχών και εντός της εκάστοτε καθοριζόμενης προθεσμίας.

2. Με την επιφύλαξη πιθανής εφαρμογής διοικητικών ή ποινικών κυρώσεων, η κατάθεση συνοπτικής ή συνήθους διασάφησης, συμπεριλαμβανομένης της απλουστευμένης διασάφησης, ή δήλωσης ή η υποβολή αίτησης για χορήγηση άδειας ή για τη λήψη άλλης απόφασης, καθιστούν το ενδιαφερόμενο πρόσωπο υπεύθυνο για τα ακόλουθα:

(α) την ακρίβεια των πληροφοριών που παρέχονται στη διασάφηση, δήλωση ή αίτηση, ή υπό οποιαδήποτε άλλη μορφή·

(β) τη γνησιότητα των εγγράφων που κατατίθενται ή τίθενται στη διάθεση των ενδιαφερομένων·

(γ) την εκπλήρωση, κατά περίπτωση, όλων των υποχρεώσεων σχετικά με την υπαγωγή των εμπορευμάτων στο εκάστοτε καθεστώς ή σχετικά με την εκτέλεση των εγκεκριμένων πράξεων.

Το πρώτο εδάφιο ισχύει επίσης για την παροχή των πληροφοριών που ζητούν οι τελωνειακές αρχές.

Στην περίπτωση που κατατίθεται διασάφηση ή δήλωση, υποβάλλεται αίτηση ή παρέχονται οι ζητηθείσες πληροφορίες από αντιπρόσωπο του ενδιαφερομένου προσώπου, ο αντιπρόσωπος δεσμεύεται επίσης από τις υποχρεώσεις που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο.

Άρθρο 10

Κοινό σύστημα δεδομένων

Τα κράτη μέλη συνεργάζονται με την Επιτροπή με σκοπό τη δημιουργία, διατήρηση και χρησιμοποίηση ηλεκτρονικού συστήματος για την κοινή καταχώρηση και τήρηση μητρώων σχετικά με τα ακόλουθα:

(α) όλα τα πρόσωπα που συμμετέχουν άμεσα ή έμμεσα στη διεκπεραίωση των τελωνειακών διατυπώσεων·

(β) κάθε άδεια σχετικά με τελωνειακό καθεστώς ή καθεστώς εγκεκριμένου οικονομικού φορέα.

Τα δεδομένα τίθενται στη διάθεση των τελωνειακών διοικήσεων των κρατών μελών κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους και, σύμφωνα με τους κανόνες που αναφέρονται στην τρίτη παράγραφο, των οικονομικών φορέων.

Η Επιτροπή θεσπίζει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις που καθορίζουν την τυποποιημένη μορφή και το περιεχόμενο των δεδομένων που καταχωρούνται και θεσπίζει τους κανόνες για την πρόσβαση στα εν λόγω δεδομένα.

Τμήμα 2

Τελωνειακή αντιπροσώπευση

Άρθρο 11

Τελωνειακός αντιπρόσωπος

1. Κάθε πρόσωπο μπορεί να ορίσει αντιπρόσωπο στο πλαίσιο των συναλλαγών του με τις τελωνειακές αρχές, με σκοπό την διεκπεραίωση των πράξεων και διατυπώσεων που θεσπίζει η τελωνειακή νομοθεσία, που στο εξής καλείται "τελωνειακός αντιπρόσωπος".

Η εν λόγω τελωνειακή αντιπροσώπευση μπορεί να είναι είτε άμεση, οπότε ο τελωνειακός αντιπρόσωπος ενεργεί εξ ονόματος και για λογαριασμό άλλου προσώπου, είτε έμμεση, οπότε ο τελωνειακός αντιπρόσωπος ενεργεί εξ ονόματός του, αλλά για λογαριασμό άλλου.

2. Ο τελωνειακός αντιπρόσωπος οφείλει να είναι εγκατεστημένος στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας.

Η Επιτροπή μπορεί να θεσπίζει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις που καθορίζουν τους όρους υπό τους οποίους είναι δυνατή η παρέκκλιση από το πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου.

Άρθρο 12

Εξουσιοδότηση

1. Κατά τις συναλλαγές του με τις τελωνειακές αρχές, ο τελωνειακός αντιπρόσωπος οφείλει να αναφέρει ότι ενεργεί εξ ονόματος του προσώπου που εκπροσωπεί και διευκρινίζει κατά πόσον η τελωνειακή αντιπροσώπευση είναι άμεση ή έμμεση.

Το πρόσωπο που δεν δηλώνει ότι ενεργεί εξ ονόματος ή για λογαριασμό άλλου προσώπου ή που δηλώνει ότι ενεργεί εξ ονόματος ή για λογαριασμό άλλου προσώπου χωρίς να έχει σχετική εξουσιοδότηση θεωρείται ότι ενεργεί εξ ιδίου ονόματος και για ίδιο λογαριασμό.

2. Οι τελωνειακές αρχές μπορούν να ζητήσουν από οποιοδήποτε πρόσωπο που δηλώνει ότι ενεργεί εξ ονόματος ή για λογαριασμό άλλου να υποβάλει αποδεικτικά στοιχεία για την παρασχεθείσα εξουσιοδότηση, εκτός εάν πρόκειται για πρόσωπο που ανήκει σε κατηγορία ατόμων που δύνανται να ενεργούν για λογαριασμό άλλου προσώπου.

Η Επιτροπή μπορεί να θεσπίσει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις για τον προσδιορισμό των κατηγοριών προσώπων που αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου.

Άρθρο 13

Αντιπροσώπευση σε ειδικές περιπτώσεις

1. Όταν ένα πρόσωπο ενεργεί ως τελωνειακός αντιπρόσωπος σε τακτική και εμπορική βάση, είναι δυνατόν να του χορηγηθεί καθεστώς «εγκεκριμένου οικονομικού φορέα» σύμφωνα με το άρθρο 14.

2. Κάθε τελωνειακός αντιπρόσωπος μπορεί να ενεργεί ως φορολογικός αντιπρόσωπος, όπως προβλέπεται στις διατάξεις για το φόρο προστιθεμένης αξίας, εφεξής «ΦΠΑ», και τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης.

Τμήμα 3

Εγκεκριμένος οικονομικός φορέας

Άρθρο 14

Αίτηση και χορήγηση άδειας

1. Κάθε πρόσωπο που είναι εγκατεστημένο στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας και πληροί τους όρους των άρθρων 15 και 16 μπορεί να ζητήσει να υπαχθεί σε καθεστώς εγκεκριμένου οικονομικού φορέα.

Οι τελωνειακές αρχές, ενδεχομένως μετά από διαβουλεύσεις με άλλες αρμόδιες αρχές, χορηγούν το εν λόγω καθεστώς, που υπόκειται σε περιοδική επανεξέταση.

2. Ο εγκεκριμένος οικονομικός φορέας μπορεί να απολαύει διευκολύνσεων όσον αφορά τους τελωνειακούς ελέγχους για την ασφάλεια και την προστασία ή απλουστεύσεων που παρέχονται σύμφωνα με τον παρόντα κώδικα ή τις διατάξεις εφαρμογής του.

3. Το καθεστώς εγκεκριμένου οικονομικού φορέα αναγνωρίζεται, σύμφωνα με τα άρθρα 15 και 16, από τις τελωνειακές αρχές όλων των κρατών μελών, με την επιφύλαξη των τελωνειακών ελέγχων. Εντούτοις, υπό τους όρους που καθορίζονται σύμφωνα με το άρθρο 16 στοιχείο (ζ), ο αιτών μπορεί να ζητήσει να περιορίζεται το καθεστώς που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου σε ένα ή περισσότερα συγκεκριμένα κράτη μέλη.

4. Οι τελωνειακές αρχές, εφόσον αναγνωρίσουν καθεστώς εγκεκριμένου οικονομικού φορέα και υπό την προϋπόθεση ότι πληρούνται οι όροι για συγκεκριμένο τύπο απλούστευσης που προβλέπει η κοινοτική τελωνειακή νομοθεσία, παρέχουν την άδεια στον οικονομικό φορέα να επωφεληθεί από την απλούστευση.

5. Το καθεστώς εγκεκριμένου οικονομικού φορέα μπορεί να ανασταλεί ή να ανακληθεί σύμφωνα με τους όρους που αναφέρονται στο άρθρο 16 στοιχείο (η).

6. Ο εγκεκριμένος οικονομικός φορέας κοινοποιεί στις τελωνειακές αρχές κάθε στοιχείο που προκύπτει μετά τη χορήγηση του καθεστώτος και που μπορεί να έχει επιπτώσεις στη διατήρηση ή στο περιεχόμενό του.

Άρθρο 15

Χορήγηση του καθεστώτος

Τα κριτήρια για τη χορήγηση του καθεστώτος εγκεκριμένου οικονομικού φορέα είναι τουλάχιστον τα εξής:

(α) ικανοποιητικό ιστορικό συμμόρφωσης με τις τελωνειακές υποχρεώσεις·

(β) ικανοποιητικό σύστημα διαχείρισης των εμπορικών βιβλίων, και, ενδεχομένως, παρακολούθησης των μεταφορών, που να επιτρέπει τη διεξαγωγή ικανοποιητικών τελωνειακών ελέγχων·

(γ) απόδειξη, κατά περίπτωση, της οικονομικής φερεγγυότητας·

(δ) τήρηση, κατά περίπτωση, πρακτικών κριτηρίων επάρκειας ή επαγγελματικών προσόντων που σχετίζονται άμεσα με την ασκούμενη δραστηριότητα·

(ε) ύπαρξη, κατά περίπτωση, καταλλήλων προτύπων ασφάλειας και προστασίας.

Άρθρο 16

Μέτρα εφαρμογής

Η Επιτροπή θεσπίζει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις που διέπουν τα εξής:

(α) τη χορήγηση του καθεστώτος εγκεκριμένου οικονομικού φορέα·

(β) τη συχνότητα επανεξέτασης του καθεστώτος εγκεκριμένου οικονομικού φορέα·

(γ) τη χορήγηση αδειών για τη χρησιμοποίηση των απλουστεύσεων·

(δ) τον προσδιορισμό της τελωνειακής αρχής που είναι αρμόδια για τη χορήγηση του εν λόγω καθεστώτος και των αδειών·

(ε) τον τύπο και την έκταση των διευκολύνσεων που είναι δυνατόν να παραχωρηθούν όσον αφορά τους τελωνειακούς ελέγχους σχετικά με την ασφάλεια και την προστασία, λαμβανομένων υπόψη των κανόνων που θεσπίζονται δυνάμει του άρθρου 27 παράγραφος 3·

(στ) τις διαβουλεύσεις με άλλες τελωνειακές αρχές και την παροχή πληροφοριών στις εν λόγω αρχές·

(ζ) τους όρους υπό τους οποίους μια αίτηση για άδεια που υποβάλλει ο αιτών μπορεί να περιορίζεται σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη·

(η) τους όρους υπό τους οποίους το καθεστώς «εγκεκριμένου οικονομικού φορέα» μπορεί να ανασταλεί ή να ανακληθεί·

(θ) τους όρους υπό τους οποίους συγκεκριμένες κατηγορίες εγκεκριμένων οικονομικών φορέων μπορούν να εξαιρεθούν από την υποχρέωση να είναι εγκατεστημένοι στην Κοινότητα, λαμβανομένων υπόψη, ιδίως, διεθνών συμφωνιών.

Τμήμα 4

Αποφάσεις σχετικά με την εφαρμογή της τελωνειακής νομοθεσίας

Άρθρο 17

Γενικές διατάξεις

1. Όταν ένα πρόσωπο ζητεί από τις τελωνειακές αρχές να λάβουν κάποια απόφαση, το πρόσωπο αυτό παρέχει όλες τις πληροφορίες που χρειάζονται οι εν λόγω αρχές για να μπορέσουν να λάβουν την απόφαση.

Μπορεί επίσης να ζητείται και να λαμβάνεται απόφαση σχετικά με περισσότερα από ένα πρόσωπα.

2. Η λήψη της απόφασης, σύμφωνα με την παράγραφο 1, και η σχετική ενημέρωση του αιτούντος πραγματοποιούνται, το αργότερο δύο μήνες από την ημερομηνία κατά την οποία οι τελωνειακές αρχές παραλαμβάνουν την αίτηση, εκτός εάν υπάρχει διαφορετική πρόβλεψη στην τελωνειακή νομοθεσία.

Εντούτοις, εάν οι τελωνειακές αρχές δεν είναι σε θέση να τηρήσουν την εν λόγω προθεσμία, ενημερώνουν σχετικά τον αιτούντα πριν από τη λήξη της εν λόγω προθεσμίας, αναφέροντας τους λόγους και την περαιτέρω χρονική περίοδο που θεωρούν απαραίτητη για να αποφασίσουν σχετικά με την αίτηση.

3. Η απόφαση αρχίζει να ισχύει την ημερομηνία κατά την οποία ο αιτών λαμβάνει, ή θεωρείται ότι λαμβάνει, γνώση της απόφασης, εκτός εάν προβλέπεται διαφορετικά στην απόφαση ή στην τελωνειακή νομοθεσία. Με εξαίρεση τις περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 25 παράγραφος 2, οι αποφάσεις που λαμβάνονται είναι εκτελεστές από τις τελωνειακές αρχές από την εν λόγω ημερομηνία.

4. Πριν από τη λήψη απόφασης που θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά το πρόσωπο ή τα πρόσωπα στα οποία απευθύνεται, οι τελωνειακές αρχές κοινοποιούν τις αντιρρήσεις τους στα εν λόγω πρόσωπα, αναφέροντας τους λόγους στους οποίους βασίζουν τις εν λόγω αντιρρήσεις. Παρέχεται στον ενδιαφερόμενο η δυνατότητα να εκφράσει την άποψή του, εντός προθεσμίας από την ημερομηνία κατά την οποία απεστάλησαν οι αντιρρήσεις.

Η Επιτροπή μπορεί να θεσπίσει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις για τον καθορισμό της προθεσμίας που αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο της παρούσας παραγράφου.

Όταν λήξει η εν λόγω προθεσμία, ο ενδιαφερόμενος ενημερώνεται με τον κατάλληλο τρόπο σχετικά με την απόφαση, η οποία πρέπει να είναι δεόντως αιτιολογημένη.

Η απαίτηση κοινοποίησης των αντιρρήσεων πριν από τη λήψη απόφασης που θα μπορούσε να επηρεάσει αρνητικά το πρόσωπο στο οποίο απευθύνεται ισχύει επίσης για τις αποφάσεις που λαμβάνουν οι τελωνειακές αρχές χωρίς προηγούμενη αίτηση εκ μέρους του ενδιαφερομένου, και ιδίως για τη γνωστοποίηση τελωνειακής οφειλής, όπως ορίζει το άρθρο 72 παράγραφος 3.

Η απόφαση πρέπει να αναφέρει τη δυνατότητα άσκησης προσφυγής που προβλέπεται στο άρθρο 24.

5. Με την επιφύλαξη των διατάξεων που θεσπίζονται για άλλους τομείς, οι οποίες καθορίζουν τις περιπτώσεις και τους όρους υπό τους οποίους οι αποφάσεις είναι άκυρες ή παύουν να παράγουν αποτελέσματα, οι τελωνειακές αρχές που εξέδωσαν απόφαση μπορούν να την ακυρώσουν, να την τροποποιήσουν ή να την ανακαλέσουν, εφόσον δεν είναι σύμφωνη με την τελωνειακή νομοθεσία ή τις κατευθυντήριες γραμμές ή τις επεξηγηματικές σημειώσεις για την ερμηνεία της.

Άρθρο 18

Ισχύς των αποφάσεων σε κοινοτική κλίμακα

Οι αποφάσεις που λαμβάνουν οι τελωνειακές αρχές ισχύουν σε ολόκληρο το τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, εκτός εάν υπάρχει διαφορετική απαίτηση ή πρόβλεψη.

Άρθρο 19

Ακύρωση ευνοϊκών αποφάσεων

1. Οι τελωνειακές αρχές ακυρώνουν απόφαση ευνοϊκή για το πρόσωπο στο οποίο απευθύνεται, εάν πληρούνται όλοι οι ακόλουθοι όροι:

(α) η απόφαση εκδόθηκε με βάση ανακριβείς ή ελλιπείς πληροφορίες·

(β) ο αιτών γνώριζε ή όφειλε ευλόγως να γνωρίζει ότι τα στοιχεία αυτά ήταν ανακριβή ή ελλιπή·

(γ) εάν οι πληροφορίες ήταν ορθές και εμπεριστατωμένες, η απόφαση θα ήταν διαφορετική.

2. Η ακύρωση της απόφασης ανακοινώνεται στον αποδέκτη της.

3. Η ακύρωση αρχίζει να ισχύει από την ημερομηνία κατά την οποία τίθεται σε εφαρμογή η αρχική απόφαση, εκτός εάν υπάρχει διαφορετική πρόβλεψη.

4. Η Επιτροπή θεσπίζει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις για την εφαρμογή των παράγραφων 1, 2 και 3 του παρόντος άρθρου, ειδικότερα όσον αφορά αποφάσεις που απευθύνονται σε περισσότερα του ενός πρόσωπα.

Άρθρο 20

Ανάκληση και τροποποίηση ευνοϊκών αποφάσεων

1. Μια ευνοϊκή απόφαση ανακαλείται ή τροποποιείται όταν, σε περιπτώσεις εκτός από εκείνες που αναφέρθηκαν στο άρθρο 19, ένας ή περισσότεροι από τους όρους που τέθηκαν για την έκδοσή της δεν τηρήθηκαν ή δεν τηρούνται πλέον.

2. Ευνοϊκή απόφαση που απευθύνεται σε περισσότερα από ένα πρόσωπα μπορεί να ανακληθεί μόνον για το πρόσωπο που δεν τηρεί υποχρέωση που επιβλήθηκε δυνάμει αυτής της απόφασης, εκτός εάν ορίζει διαφορετικά η τελωνειακή νομοθεσία.

3. Η ανάκληση ή τροποποίηση της απόφασης ανακοινώνεται στον αποδέκτη της.

4. Η ανάκληση ή τροποποίηση της απόφασης αρχίζει να ισχύει από την ημερομηνία κατά την οποία λαμβάνεται ή θεωρείται ότι λαμβάνεται η κοινοποίηση της ανάκλησης ή τροποποίησης από το πρόσωπο στο οποίο απευθύνεται.

Εντούτοις, σε εξαιρετικές περιπτώσεις και εφόσον το απαιτεί η προστασία των νόμιμων συμφερόντων του αποδέκτη της απόφασης, οι τελωνειακές αρχές μπορούν να μεταθέτουν την ημερομηνία από την οποία αρχίζει να ισχύει η ανάκληση ή τροποποίηση.

5. Η Επιτροπή θεσπίζει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις για την εφαρμογή των παράγραφων 1 έως 4 του παρόντος άρθρου, ειδικότερα όσον αφορά αποφάσεις που απευθύνονται σε περισσότερα του ενός πρόσωπα.

Άρθρο 21

Ειδικές αποφάσεις

1. Οι τελωνειακές αρχές εκδίδουν, μετά από αίτηση, αποφάσεις που περιέχουν δεσμευτικές δασμολογικές πληροφορίες, εφεξής «αποφάσεις ΔΔΠ», ή αποφάσεις που περιέχουν δεσμευτικές πληροφορίες σχετικά με την καταγωγή, εφεξής «αποφάσεις ΔΠΚ».

Η εν λόγω αίτηση μπορεί να απορρίπτεται εφόσον δεν σχετίζεται με πράγματι προβλεπόμενο τελωνειακό καθεστώς.

2. Οι αποφάσεις ΔΔΠ και ΔΠΚ είναι δεσμευτικές μόνο όσον αφορά τη δασμολογική κατάταξη ή τον προσδιορισμό της καταγωγής των εμπορευμάτων.

Οι εν λόγω αποφάσεις δεσμεύουν τις τελωνειακές αρχές έναντι του προσώπου στο οποίο αυτές απευθύνονται, μόνο όσον αφορά εμπορεύματα για τα οποία ολοκληρώθηκαν οι τελωνειακές διατυπώσεις μετά την ημερομηνία της εκάστοτε απόφασης.

Οι εν λόγω αποφάσεις δεσμεύουν το πρόσωπο στο οποίο απευθύνονται έναντι των τελωνειακών αρχών, μόνο από την ημερομηνία κατά την οποία το εν λόγω πρόσωπο λαμβάνει, ή θεωρείται ότι λαμβάνει, κοινοποίηση της απόφασης.

3. Οι αποφάσεις ΔΔΠ ή ΔΠΚ ισχύουν για περίοδο τριών ετών από την ημερομηνία που ορίζει η απόφαση.

4. Για την εφαρμογή απόφασης ΔΔΠ ή ΔΠΚ στο πλαίσιο συγκεκριμένου τελωνειακού καθεστώτος, το πρόσωπο στο οποίο απευθύνεται η εν λόγω απόφαση πρέπει να είναι σε θέση να αποδείξει τα ακόλουθα:

(α) στην περίπτωση απόφασης ΔΔΠ, ότι τα εμπορεύματα που αποτελούν αντικείμενο διασάφησης αντιστοιχούν από κάθε άποψη σε αυτά που περιγράφονται στην απόφαση·

(β) στην περίπτωση απόφασης ΔΠΚ, ότι τα εμπορεύματα και οι καθοριστικές για την απόκτηση καταγωγής περιστάσεις αντιστοιχούν από κάθε άποψη στα εμπορεύματα και στις περιστάσεις που περιγράφονται στην απόφαση.

5. Κατά παρέκκλιση του άρθρου 17 παράγραφος 5 και του άρθρου 19, οι αποφάσεις ΔΔΠ και ΔΠΚ ακυρώνονται, εφόσον βασίζονται στη παροχή ανακριβών ή ελλιπών πληροφοριών από τους αιτούντες.

6. Οι αποφάσεις ΔΔΠ ή ΔΠΚ ανακαλούνται σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγραφος 5 και το άρθρο 20.

Δεν δύνανται να τροποποιηθούν.

7. Με την επιφύλαξη του άρθρου 20, η Επιτροπή θεσπίζει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις που καθορίζουν τα ακόλουθα:

(α) τους όρους υπό τους οποίους, και τη χρονική στιγμή κατά την οποία, η απόφαση ΔΔΠ ή ΔΠΚ παύει να ισχύει·

(β) τους όρους υπό τους οποίους και τη χρονική περίοδο κατά την οποία μπορεί να εξακολουθήσει να εφαρμόζεται μία απόφαση που αναφέρεται στο στοιχείο (α) σχετικά με δεσμευτικές συμβάσεις που βασίζονται στην εν λόγω απόφαση και έχουν συναφθεί πριν από τη λήξη ισχύος της.

8. Η Επιτροπή μπορεί να θεσπίσει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις για τον καθορισμό των όρων υπό τους οποίους πρέπει να εκδίδονται άλλες ειδικές αποφάσεις.

Τμήμα 5

Τελωνειακές κυρώσεις

Άρθρο 22

Τελωνειακές κυρώσεις

1. Κάθε κράτος μέλος προβλέπει διοικητικές και ποινικές κυρώσεις για μη συμμόρφωση με την κοινοτική τελωνειακή νομοθεσία. Οι κυρώσεις αυτές πρέπει να είναι αποτελεσματικές, ανάλογες με την παράβαση και αποτρεπτικές.

2. Οι διοικητικές κυρώσεις λαμβάνουν μια ή και τις δύο από τις ακόλουθες μορφές:

(α) χρηματική ποινή εκ μέρους των τελωνειακών αρχών, συμπεριλαμβανομένης διευθέτησης που επέχει θέση ποινικής κύρωσης·

(β) ανάκληση, αναστολή ή τροποποίηση άδειας που κατέχει ο ενδιαφερόμενος.

Στις περιπτώσεις που οι διοικητικές κυρώσεις συνδυάζονται με ποινικές κυρώσεις, με βάση τα ίδια πραγματικά περιστατικά, για τη σώρευση των κυρώσεων ισχύει αναλογικότητα.

Τμήμα 6

Προσφυγές

Άρθρο 23

Ποινικό δίκαιο

Τα άρθρα 24, 25 και 26 δεν ισχύουν για προσφυγές που ασκούνται με στόχο την ακύρωση, την ανάκληση ή την τροποποίηση απόφασης που λαμβάνεται από δικαστική αρχή.

Άρθρο 24

Δικαίωμα προσφυγής

1. Κάθε πρόσωπο έχει το δικαίωμα να ασκεί προσφυγή κατά οποιασδήποτε απόφασης που λαμβάνουν οι τελωνειακές αρχές, η οποία το αφορά άμεσα και ατομικά.

Κάθε πρόσωπο το οποίο υποβάλλει αίτηση για έκδοση απόφασης στην αρμόδια τελωνειακή αρχή χωρίς να επιτυγχάνει την έκδοση απόφασης εντός της προθεσμίας που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 2 έχει επίσης δικαίωμα να ασκήσει προσφυγή.

2. Το δικαίωμα προσφυγής μπορεί να ασκηθεί τουλάχιστον σε δύο στάδια:

(α) σε πρώτο στάδιο, ενώπιον των τελωνειακών αρχών ή άλλου φορέα που μπορεί να είναι δικαστική αρχή ή ισοδύναμο ειδικευμένο όργανο που έχει ορισθεί για τον σκοπό αυτό από τα κράτη μέλη·

(β) σε δεύτερο στάδιο, ενώπιον μιας ανώτερης ανεξάρτητης αρχής η οποία μπορεί να είναι δικαστική αρχή ή ισοδύναμο ειδικευμένο όργανο, σύμφωνα με τις διατάξεις που ισχύουν στα κράτη μέλη.

3. Η προσφυγή πρέπει να ασκείται ηλεκτρονικά ή εγγράφως στο κράτος μέλος, στο οποίο ελήφθη η απόφαση ή υπεβλήθη η αίτηση για την έκδοσή της.

Άρθρο 25

Αναστολή της εκτέλεσης

1. Η άσκηση προσφυγής δεν αναστέλλει την εκτέλεση της προσβαλλόμενης απόφασης.

2. Κατά παρέκκλιση της παραγράφου 1, εφόσον είναι δυνατόν να προκληθεί ανεπανόρθωτη ζημία στο πρόσωπο που άσκησε την προσφυγή, οι τελωνειακές αρχές αναστέλλουν την εκτέλεση της προσβαλλόμενης απόφασης, εξ ολοκλήρου ή εν μέρει.

Οι τελωνειακές αρχές μπορούν να αναστείλουν την εκτέλεση της προσβαλλόμενης απόφασης, εξ ολοκλήρου ή εν μέρει, εφόσον έχουν βάσιμους λόγους να υποπτεύονται ότι αυτή δεν συμβιβάζεται με την τελωνειακή νομοθεσία.

3. Όταν η προσβαλλόμενη απόφαση έχει ως αποτέλεσμα την επιβολή εισαγωγικών ή εξαγωγικών δασμών, η αναστολή εκτέλεσης της εν λόγω απόφασης εξαρτάται από τη σύσταση εγγύησης, εκτός εάν η εγγύηση ενδέχεται να προκαλέσει σοβαρές δυσκολίες οικονομικού και κοινωνικού χαρακτήρα εις βάρος του οφειλέτη.

Η Επιτροπή μπορεί να θεσπίσει, σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 196 παράγραφος 2, διατάξεις για την εφαρμογή του πρώτου εδαφίου της παρούσας παραγράφου.

Άρθρο 26

Απόφαση για την προσφυγή

Το άρθρο 17 ισχύει για τις αποφάσεις των τελωνειακών αρχών σχετικά με τις προσφυγές.

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η διαδικασία προσφυγής καθιστά δυνατή την ταχεία διόρθωση των αποφάσεων που λαμβάνουν οι τελωνειακές αρχές.

Τμήμα 7

Έλεγχος εμπορευμάτων

Άρθρο 27

Τελωνειακοί έλεγχοι

1. Οι τελωνειακές αρχές μπορούν να διεξάγουν όλους τους ελέγχους που θεωρούν απαραίτητους για να εξασφαλίσουν την ορθή εφαρμογή της τελωνειακής και άλλης νομοθεσίας που διέπει την είσοδο, την έξοδο, τη διαμετακόμιση, τη μεταφορά και τον ειδικό προορισμό εμπορευμάτων που μεταφέρονται μεταξύ του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας κα άλλων εδαφών, καθώς και την προσκόμιση μη κοινοτικών εμπορευμάτων.

Αυτοί οι έλεγχοι, αποκαλούμενοι εφεξής "τελωνειακοί έλεγχοι", μπορεί να συνίστανται στον έλεγχο εμπορευμάτων, στην επαλήθευση των στοιχείων της διασάφησης και της ύπαρξης και γνησιότητας εγγράφων σε ηλεκτρονική ή γραπτή μορφή, στην εξέταση των λογαριασμών επιχειρήσεων και άλλων καταχωρήσεων, στον έλεγχο των μεταφορικών μέσων, στην επιθεώρηση των αποσκευών και άλλων εμπορευμάτων που συνοδεύουν ή μεταφέρονται από πρόσωπα.

Οι τελωνειακοί έλεγχοι μπορεί να διεξάγονται εκτός του τελωνειακού εδάφους της Κοινότητας, όταν υπάρχει σχετική πρόβλεψη στο πλαίσιο διεθνούς συμφωνίας.

2. Οι τελωνειακοί έλεγχοι, εκτός από τους δειγματοληπτικούς, βασίζονται στην ανάλυση των κινδύνων με