ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  
Βρυξέλλες , 23.11.2011 
SEC(2011) 1400 τελικό  
  
ΕΓΓΡΑΦΟ  ΕΡΓΑΣΙΑΣ  ΤΩΝ  ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  
ΣΥΝΟΨΗ  ΤΩΝ  ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ  ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ  
που συνοδεύει  το έγγραφο  
ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ  ΤΟΥ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ  ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ  ΚΑΙ  ΤΟΥ  ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ
για τη θέσπιση  του προγρά µµατος -πλαισίου  «∆ηµιουργική  Ευρώπη » 
{COM(2011) 785 τελικό } 
{SEC(2011) 1399 τελικό }  
 
EL 2   EL 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ  
Το παρόν  έγγραφο  συνοδεύει  τρεις  ξεχωριστές  εκτιµήσεις  επιπτώσεων , οι οποίες  εξετάζουν  
τις εναλλακτικές  επιλογές  όσον  αφορά  τη µελλοντική  χρηµατοδοτική  υποστήριξη  του 
πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  τοµέα από την ΕΕ. Παρουσιάζει  αδρο µερώς  τα βασικά  
συµπεράσ µατα των τριών  εκτιµήσεων  επιπτώσεων  και περιγράφει  την προκρινό µενη επιλογή , 
καθώς  και τους µηχανισ µούς υλοποίησης  και παρακολούθησης . Πλήρη  στοιχεία  παρέχονται  
στις µεµονωµένες εκτιµήσεις  επιπτώσεων . Οι εν λόγω  εκτιµήσεις  επιπτώσεων  καταλήγουν  
στο συµπέρασ µα ότι η επιλογή  της αναζήτησης  συµπράξεων  µεταξύ  του οπτικοακουστικού  
τοµέα (τα τρέχοντα  προγρά µµατα «MEDIA» και «MEDIA Mundus») και του πολιτιστικού  
και δηµιουργικού  τοµέα (το τρέχον  πρόγρα µµα «Πολιτισ µός») στο πλαίσιο  του 
προγρά µµατος-πλαισίου  «∆ηµιουργική  Ευρώπη » θα έχει πλεονεκτή µατα σε σύγκριση  µε 
όλες τις άλλες  εναλλακτικές  επιλογές  που εξετάστηκαν . Όπως  προτείνεται  στο πολυετές  
χρηµατοδοτικό  πλαίσιο  της Επιτροπής , το πρόγρα µµα θα διαθέτει  προϋπολογισ µό ύψους  1,6 
δισ. ευρώ  (σταθερές  τιµές) για περίοδο  επτά ετών . 
Οι εκθέσεις  σχετικά  µε τις εκτιµήσεις  επιπτώσεων  είναι  το αποτέλεσ µα µιας 
προπαρασκευαστικής  διαδικασίας  δύο ετών , η οποία  ξεκίνησε  µε τις ενδιά µεσες αξιολογήσεις  
των τρεχόντων  προγρα µµάτων . Με δεδοµένη την ανάγκη  καλύτερης  και απλούστερης  
υλοποίησης , στο πλαίσιο  της διαδικασίας  εξετάστηκε  επίσης  η δυνατότητα  επίτευξης  
ευρύτερων  συµπράξεων  αυτών  των διαφορετικών  τοµέων µέσω της συγχώνευσης  
προγρα µµάτων . Οι εκτιµήσεις  επιπτώσεων  βασίζονται , σε µεγάλο  βαθµό, στις διαπιστώσεις  
των ενδιά µεσων  αξιολογήσεων  για τα προγρά µµατα «Πολιτισ µός» και «MEDIA», καθώς  και 
στις ηλεκτρονικές  διαβουλεύσεις  και τις δηµόσιες  συνεδριάσεις  σχετικά  µε τη µελλοντική  
χρηµατοδότηση  του πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  τοµέα. Επιπλέον , λαµβάνουν  υπόψη  
τις παρατηρήσεις  σχετικά  µε την Πράσινη  Βίβλο  της Επιτροπής  µε τίτλο  «Aπελευθέρωση  του 
δυνα µικού των κλάδων  του πολιτισ µού και της δηµιουργικότητας »1, διάφορες  ανεξάρτητες  
µελέτες  που διενήργησε  η Επιτροπή  τα τελευταία  χρόνια , καθώς  και τις συστάσεις  που 
υπέβαλαν  εµπειρογνώ µονες στο πλαίσιο  της ανοικτής  µεθόδου  συντονισ µού για τον 
πολιτισ µό και του διαρθρω µένου διαλόγου  µε τον συγκεκρι µένο τοµέα την περίοδο  2008-
2010. Για τις εκτιµήσεις  επιπτώσεων  χρησι µοποιήθηκε  επίσης  εξωτερική  εµπειρογνω µοσύνη , 
προκει µένου να προσδιοριστεί  το πρόβλη µα, να καταρτιστούν  οι στόχοι  και να αναλυθούν  
και να συγκριθούν  οι εναλλακτικές  επιλογές . Τα σχέδια  εγγράφων  των υπηρεσιών  της 
Επιτροπής  σχετικά  µε τις εκτιµήσεις  επιπτώσεων  εξετάστηκαν  στις αντίστοιχες  
ενδοϋπηρεσιακές  µονάδες  για τα προγρά µµατα «Πολιτισ µός» και «MEDIA». 
Επί του παρόντος , η υποστήριξη  από την ΕΕ παρέχεται  µέσω ξεχωριστών  προγρα µµάτων , 
δηλαδή  των προγρα µµάτων  «Πολιτισ µός», «MEDIA» ( το οποίο  περιλα µβάνει , από το τέλος  
του 2010, το ταµείο εγγυοδοσίας  των παραγωγών  του οπτικοακουστικού  τοµέα του 
προγρά µµατος MEDIA), και «MEDIA Mundus». Έχουν  εκπονηθεί  ξεχωριστές  εκτιµήσεις  
επιπτώσεων  για να αξιολογηθεί  η κατάλληλη  συνέχεια  που θα έχει η ενωσιακή  
χρηµατοδότηση  του πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  τοµέα µετά το 2013. Λόγω  της 
οµοιότητας  που παρουσιάζουν  οι στόχοι  και οι γραµµές δράσης , τα τρέχοντα  προγρά µµατα 
                                                 
1 Πράσινη  Βίβλος  «Απελευθέρωση  του δυνα µικού των κλάδων  του πολιτισ µού και της 
δηµιουργικότητας » – COM92010) 183. Έγγραφο  εργασίας  των υπηρεσιών  της Επιτροπής  µε τίτλο  
«Ανάλυση  της διαβούλευσης  που δροµολογήθηκε  µε την Πράσινη  Βίβλο  "Απελευθέρωση  του 
δυνα µικού των κλάδων  του πολιτισ µού και της δηµιουργικότητας "» – SEC(2011) 399 τελικό , της 
24.03.2011. 
 
EL 3   EL «MEDIA» και «MEDIA Mundus» εξετάζονται  σε ενιαία  εκτίµηση επιπτώσεων . Το ταµείο 
εγγυοδοσίας  των παραγωγών  του οπτικοακουστικού  τοµέα του προγρά µµατος MEDIA 
εξετάζεται  ξεχωριστά , αφού  η πολυπλοκότητα  του θέµατος και το ευρύτερο  πεδίο  εφαρ µογής 
του κρίθηκαν  σκόπι µο να αποτελέσουν  αντικεί µενο ξεχωριστής  εκτίµησης  επιπτώσεων .  
2. ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ  ΤΗΣ  ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ  ΤΗΣ  ΕΕ 
Η αιτιολόγηση  της παρέ µβασης  της ΕΕ στους  συγκεκρι µένους  τοµείς βρίσκεται  στη νοµική 
βάση  και στην  αναµενόµενη προστιθέ µενη αξία για την ΕΕ. 
Νοµική βάση  
Η δράση  της ΕΕ στον  πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  τοµέα θα βασίζεται  στο άρθρο  167 
(Πολιτισ µός) και στο άρθρο  173 (Βιοµηχανία ) της Συνθήκης  για τη λειτουργία  της 
Ευρωπαϊκής  Ένωσης . Το δικαίω µα της ΕΕ να αναλα µβάνει  δράση  διατυπώνεται  επίσης  στο 
άρθρο  3 παράγραφος  3 της Συνθήκης  για την Ευρωπαϊκή  Ένωση , το οποίο  αναγνωρίζει  ότι η 
εσωτερική  αγορά  και η οικονο µική ανάπτυξη  πρέπει  να συνοδεύονται  από τον σεβασ µό της 
πολιτισ µικής και γλωσσικής  πολυ µορφίας  της ΕΕ, καθώς  και στο άρθρο  22 του Χάρτη  
Θεµελιωδών  ∆ικαιω µάτων  της ΕΕ, το οποίο  ορίζει  ότι η Ένωση  πρέπει  να σέβεται  την 
πολιτισ µική και γλωσσική  πολυ µορφία . Η εντολή  της Ένωσης  αναγνωρίζεται  από το διεθνές  
δίκαιο , στη σύµβαση  της UNESCO για την προστασία  και την προώθηση  της πολυ µορφίας  
της πολιτιστικής  έκφρασης , που αποτελεί  µέρος του κοινοτικού  κεκτη µένου. 
Προστιθέ µενη αξία της EE 
Η παρέ µβαση  της ΕΕ θα έχει ως στόχο  να υπάρξει  συστη µικός αντίκτυπος  και να 
υποστηριχθεί  η χάραξη  πολιτικής . Από την άποψη  αυτή , η ευρωπαϊκή  προστιθέ µενη αξία του 
νέου µέσου  της ΕΕ για την υποστήριξη  του πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  τοµέα 
έγκειται  στα εξής: 
• στον  διακρατικό  χαρακτήρα  των συναφών  δραστηριοτήτων  και στον  αντίκτυπο  των 
αποτελεσ µάτων  που θα επιτευχθούν , σε αντίθεση  µε τα εθνικά  χρηµατοδοτικά  
προγρά µµατα που τείνουν  να εστιάζονται  σε εθνικές  δραστηριότητες · 
• τον τρόπο  µε τον οποίο  θα συµπληρώνει  τα εθνικά , διεθνή  και άλλα  ενωσιακά  
προγρά µµατα· 
• τις οικονο µίες κλίµακας  και την κρίσι µη µάζα που µπορεί  να τονώσει  η υποστήριξη  
από την ΕΕ, π.χ. µέσω σχεδίων  διακρατικής  συνεργασίας  και ενός κοινού  
χρηµατοδοτικού  µηχανισ µού για τον πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  τοµέα, σε 
αντίθεση  µε τα κατακερ µατισµένα εθνικά  προγρά µµατα που παρέχουν  ελλιπή  
κάλυψη · 
• τη µόχλευση  σε επιπλέον  κονδύλια · 
• τον τρόπο  µε τον οποίο  µπορεί  να ευνοήσει  και να προωθήσει  µακροπρόθεσ µα 
συστη µικά αποτελέσ µατα στον  τοµέα, προκει µένου να προσαρ µοστεί  ταχύτερα  στις 
παγκόσ µιες προκλήσεις . 
3. ΕΠΙ∆ΟΣΕΙΣ  ΤΩΝ  ΤΡΕΧΟΝΤΩΝ  ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ  
 
EL 4   EL Από την αξιολόγηση  των προγρα µµάτων  που εφαρ µόζει η ΕΕ στον  πολιτιστικό  και τον 
δηµιουργικό  τοµέα2 προκύπτει  ότι τα προγρά µµατα αυτά  έχουν  συµβάλει  στην  ενίσχυση  των 
συγκεκρι µένων  τοµέων και στην  προώθηση  της κυκλοφορίας  επαγγελ µατιών  και έργων  
τέχνης , ευνοώντας  σηµαντικά  την πολιτισ µική και γλωσσική  πολυ µορφία .  
Στην  περίπτωση  του προγρά µµατος  «Πολιτισ µός», το οποίο  διαθέτει  έναν µικρό ετήσιο  
προϋπολογισ µό που ανέρχεται , κατά  µέσο όρο, σε 57 εκατ. ευρώ  – ποσό  αντίστοιχο  µε τους 
ετήσιους  προϋπολογισ µούς πολλών  µεµονωµένων  εθνικών  λυρικών  σκηνών /θιάσων3 – οι 
δαπάνες  της ΕΕ αποδεικνύονται  ιδιαίτερα  αποδοτικές  από την άποψη  του κόστους . Η 
αξιολόγηση  καταλήγει  στο συµπέρασ µα ότι το εν λόγω  πρόγρα µµα βοηθά  χιλιάδες  
καλλιτέχνες  και επαγγελ µατίες  του τοµέα του πολιτισ µού – οι οποίοι  εκτιµάται ότι 
ανέρχονται  σε 20.000 κάθε  χρόνο  – να αναπτύξουν  διεθνή  σταδιοδρο µία, βελτιώνοντας  τις 
δεξιότητες  και την τεχνογνωσία  τους µέσω της άτυπης  µάθησης  από οµοτίµους και µέσω της 
δηµιουργίας  νέων  επαγγελ µατικών  διαδρο µών. Το συγκεκρι µένο πρόγρα µµα έδωσε  σε 
χιλιάδες  πολιτιστικούς  οργανισ µούς – πολύ  περισσότερους  από 1.000 κάθε  χρόνο  – τη 
δυνατότητα  να συνεργαστούν  διασυνοριακά  και να διδαχθούν  από τις ορθές  πρακτικές  µέσω 
συµπράξεων  µε φορείς  από άλλες  χώρες . Κατέστησε  επίσης  εφικτή  για τους φορείς  τη 
συµπαραγωγή , τη δικτύωση  και την ανακάλυψη  νέων  επαγγελ µατικών  ευκαιριών , ενώ 
προσέδωσε  στο έργο και στο προφίλ  τους µια πιο διεθνή  διάσταση . Αυτό  είχε θετικό  και 
διαρθρωτικό  αντίκτυπο  στον  τοµέα και στην  ικανότητά  του να απευθύνεται  επιτυχώς  σε 
µεγαλύτερες  αγορές . ∆ιευκόλυνε  την ανάπτυξη  τοµέων και µορφών  τέχνης , καθώς  και τη 
δηµιουργία  νέων  έργων  και εκτελέσεων , προώθησε  την πρόσβαση , τη συµµετοχή , την έρευνα  
και την εκπαίδευση  στο συγκεκρι µένο πεδίο , καθώς  και την παροχή  πληροφοριών , 
συµβουλών  και πρακτικής  υποστήριξης .  
Κατέστη  εφικτή  η κυκλοφορία  χιλιάδων  έργων  κάθε  χρόνο , µεταξύ  των οποίων  περίπου  500 
λογοτεχνικές  µεταφράσεις . Η στήριξη  που παρέχει  το πρόγρα µµα θεωρείται  σήµα ποιότητας  
για τα πολιτιστικά  σχέδια . Τα σχέδια  αυτά , µέσα από τις δραστηριότητες  που αναπτύχθηκαν  
στο πλαίσιό  τους, απευθύνονταν  –άµεσα και έµµεσα– σε πολλά  εκατο µµύρια πολίτες , που 
είχαν  τη δυνατότητα  να απολαύσουν  πολιτιστικά  έργα  άλλων  χωρών . Το εν λόγω  πρόγρα µµα 
συνέβαλε  επίσης  στην  ανάπτυξη  καλύτερα  τεκµηριω µένων  στοιχείων  για τη χάραξη  
πολιτικής  µέσω µελετών  που βασίζονταν  στις εργασίες  της ανοικτής  µεθόδου  συντονισ µού. 
∆εδο µένου ότι τα σχέδια  συγχρη µατοδοτούνται , συνήθως  σε µέγιστο  ποσοστό  ύψους  50 %, 
το συγκεκρι µένο πρόγρα µµα ενίσχυσε  πολλές  επιπλέον  δηµόσιες  και ιδιωτικές  επενδύσεις . 
Οι Πολιτιστικές  Πρωτεύουσες  της Ευρώπης , που λαµβάνουν  ενωσιακό  τίτλο  και 
χρηµατοδότηση  από το πρόγρα µµα (1,5 εκατ. ευρώ  ανά πρωτεύουσα ), σε αρκετές  
περιπτώσεις  οκταπλασίασαν  τα έσοδα , δροµολόγησαν  επενδύσεις  µεταξύ  15 και 100 εκατ. 
ευρώ  στα επιχειρησιακά  προγρά µµατά τους και λειτούργησαν  καταλυτικά  για την εισροή  
επιπλέον  επενδύσεων  κεφαλαίων . Κατά  κανόνα , απευθύνονταν  σε εκατο µµύρια άτοµα, 
προσέλκυαν  τη συµµετοχή  εκατοντάδων  εθελοντών  και άφηναν  µακροχρόνια  κληρονο µιά 
στις πόλεις , αφού  βελτίωναν  τις δεξιότητες , την πολιτιστική  ικανότητα  και ζωντάνια , τις 
υποδο µές και τη γενική  εικόνα .  
                                                 
2 http://ec.europa.eu/dgs/education_culture/evalreports/index_en.htm 
3 Για µια ακόµα σαφέστερη  εικόνα , αυτό  το ποσό  των 57 εκατ. ευρώ  είναι  επίσης  πολύ  χαµηλότερο  από 
το επίπεδο  της εθνικής  δηµόσιας  χρηµατοδότησης  των τεχνών  και του πολιτισ µού στο Ηνωµένο 
Βασίλειο , τη Γαλλία  και τη Γερµανία (590 εκατ. λίρες , 7,5 δισ. ευρώ  και 1,1 δισ. ευρώ  αντίστοιχα ).  
 
EL 5   EL Όσον  αφορά  τα προγρά µµατα MEDIA , µε έναν σχετικά  µικρό ετήσιο  προϋπολογισ µό ύψους  
σχεδόν  100 εκατ. ευρώ , η αξιολόγηση  επιβεβαιώνει  ότι το MEDIA παρήγαγε  σηµαντικά  
αποτελέσ µατα χάρη  σε στοχοθετη µένες δράσεις  που βελτιστοποιούσαν  τη σχέση  κόστους -
οφέλους  και τη µόχλευση  του προγρά µµατος. Οι δράσεις  εστιάστηκαν  σε δραστηριότητες  
που επηρεάζουν  θετικά  την ανταγωνιστικότητα  της ΕΕ και σε ανάγκες  που δεν καλύπτονται  
σε εθνικό  επίπεδο , όπως  η διασυνοριακή  διανο µή. Εν µέρει χάρη  στη στήριξη  που παρέχει  το 
πρόγρα µµα MEDIA, η αναλογία  των ευρωπαϊκών  ταινιών  στο σύνολο  των ταινιών  που 
προβάλλονται  για πρώτη  φορά  σε ευρωπαϊκούς  κινηµατογράφους  αυξήθηκε  από το 36 % το 
1989 στο 54 % το 2009. Το δίκτυο  «Europa Cinema» περιλα µβάνει  περισσότερες  από 2.000 
αίθουσες  σε ανεξάρτητους , κατά  κύριο  λόγο , κινηµατογράφους  σε 32 χώρες , αριθµός που 
αντιπροσωπεύει  το 20 % όλων  των αιθουσών  πρώτης  προβολής  στην  Ευρώπη . Το δίκτυο  
αυτό  παρέχει  µεγάλη  ποικιλία  ταινιών , προωθώντας  µε τον τρόπο  αυτό  την πολιτιστική  
πολυ µορφία  σε 475 πόλεις . Χάρη  στο ποιοτικό  τους πρόγρα µµα πωλήθηκαν  59 εκατ. 
εισιτήρια  (έναντι  30 εκατο µµυρίων  το 2000), αριθµός που αντιπροσωπεύει  το 5,6 % των 
συνολικών  εισιτηρίων  στην  Ευρώπη  (2,8 % το 2000).  Το ποσοστό  των µη εγχώριων  
ευρωπαϊκών  ταινιών  που έχει προγρα µµατιστεί  στο δίκτυο  αγγίζει  το 36 %, έναντι  του 
αντίστοιχου  µέσου  όρου  στην  Ευρώπη  που είναι  7-8 %. Οι προβολές  ευρωπαϊκών  ταινιών  
στο πλαίσιο  του δικτύου  «Europa Cinema» αναλογούν  στο 57 % των εισιτηρίων  έναντι  
27,7 %, που είναι  ο αντίστοιχος  ευρωπαϊκός  µέσος όρος . 
Σύµφωνα  µε τα αποτελέσ µατα της αξιολόγησης , το MEDIA ενισχύει  την ανταγωνιστικότητα  
του συγκεκρι µένου τοµέα µέσω της υποστήριξης  που παρέχει  για την απόκτηση  ικανοτήτων , 
όπως  µε την κατάρτιση  και την ανάπτυξη , κάτι που βοηθά  την επαγγελ µατοποίηση  του τοµέα 
και βελτιώνει  την ποιότητα  των έργων . Περίπου  1.800 επαγγελ µατίες  (παραγωγοί , διανο µείς, 
σεναριογράφοι ) καταρτίζονται  ετησίως , γεγονός  που τους δίνει  τη δυνατότητα  να αποκτούν  
σχετικά  προσόντα  και δεξιότητες  και να επωφελούνται  από διατο µεακές  ευκαιρίες  
δικτύωσης . Η στήριξη  που παρέχεται  στο σκέλος  της ανάπτυξης  επιτρέπει  σε 400 ευρωπαϊκά  
προγρά µµατα ποιότητας  να φτάσουν  στην  αγορά  κάθε  χρόνο . Η στήριξη  µιας δέσµης σχεδίων  
(slate funding), σε αντίθεση  µε τη στήριξη  αµιγώς µεµονωµένων  προγρα µµάτων , παρέχει  
χρηµατοοικονο µική σταθερότητα  και πιο µακροπρόθεσ µη προοπτική  για τις εταιρείες  
παραγωγής  (οι οποίες  είναι  συχνά  µικρές  ΜΜΕ  µε ανεπαρκή  κεφάλαια ), γεγονός  που 
επιφέρει  σηµαντικές  διαρθρωτικές  συνέπειες  στον  συγκεκρι µένο κλάδο . 
Η υποστήριξη  ανεξάρτητων  παραγωγών  προκει µένου να δηµιουργήσουν  συγκεκρι µένα είδη 
οπτικοακουστικών  έργων , όπως  ντοκι µαντέρ  και κινού µενα σχέδια  για διανο µή σε 
τηλεοπτικά  δίκτυα  διεθνώς , έχει αποδειχθεί  καθοριστική , δεδοµένων  των ειδικών  αναγκών  
που έχουν  διαπιστωθεί  όσον  αφορά  τα εν λόγω  είδη. Οι δραστηριότητες  δικτύωσης , όπως  τα 
φόρου µ συµπαραγωγής , η διεθνής  αγορά  και οι πρωτοβουλίες  κατάρτισης , είχαν  ως 
αποτέλεσ µα την αξιοση µείωτη  αύξηση  των διακρατικών  συµπαραγωγών  (από το 26 % των 
ευρωπαϊκών  ταινιών  το 1989 στο 34 % το 2009). Αυτές  οι ταινίες  έχουν  κατά  2,3 φορές  
µεγαλύτερη  δυνατότητα  κυκλοφορίας  απ’ ό,τι οι εθνικές  ταινίες4. ∆ίκτυα  όπως  τα EAVE, 
ACE και Cartoon, τα οποία  δηµιουργήθηκαν  µε τη στήριξη  του MEDIA, αποτελούν  πλέον  τη 
ραχοκοκαλιά  της ευρωπαϊκής  βιοµηχανίας  κινηµατογράφου . 
∆εν έχει ακόµα διενεργηθεί  αξιολόγηση  σχετικά  µε το ταµείο εγγυοδοσίας  των παραγωγών  
του οπτικοακουστικού  τοµέα του προγρά µµατος «MEDIA»5, αφού  άρχισε  να εφαρ µόζεται  
                                                 
4 Πηγή : Ευρωπαϊκό  κέντρο  παρακολούθησης  του οπτικοακουστικού  τοµέα, 2008. 
5 Το ταµείο εγγυοδοσίας  των παραγωγών  του οπτικοακουστικού  τοµέα του προγρά µµατος MEDIA 
διευκολύνει  την πρόσβαση  σε ιδιωτικές  πηγές  χρηµατοδότησης  αποκλειστικά  για παραγωγούς  ταινιών  
 
EL 6   EL µόλις το 2010. Το εν λόγω  ταµείο άρχισε  να δέχεται  αιτήσεις  τον Μάιο  του 2011 και 
συνάντησε  θετική  υποδοχή  από τη βιοµηχανία  κινηµατογράφου  και τις τράπεζες , γεγονός  που 
είχε ως αποτέλεσ µα να υπάρξουν  περισσότερες  από δώδεκα  εγγυήσεις  µε δανειακή  αξία 
περίπου  15 εκατ. ευρώ  σε δέκα  διαφορετικά  κράτη  µέλη. 
4. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ  ΤΟΥ  ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ  
Οι εκτιµήσεις  επιπτώσεων  αφορούν  την έκθεση  του 2010 για την ευρωπαϊκή  
ανταγωνιστικότητα6 και αναγνωρίζουν  την αυξανό µενη σηµασία του πολιτιστικού  και του 
δηµιουργικού  τοµέα στην  οικονο µική ανάπτυξη , στη δηµιουργία  θέσεων  εργασίας  και στην  
ενίσχυση  της κοινωνικής  συνοχής  και ενσω µάτωσης . Εκτιµάται ότι, το 2008, ο πολιτιστικός  
και ο δηµιουργικός  τοµέας αντιπροσώπευαν  περίπου  το 4,5 % του ΑΕγχΠ  της Ένωσης  και 
απασχολούσαν  περίπου  3,8 % του εργατικού  δυνα µικού της7. Οι εν λόγω  τοµείς, εκτός  από 
την άµεση συµβολή  τους στο ΑΕγχΠ , επηρεάζουν  θετικά  και άλλους  οικονο µικούς  και 
κοινωνικούς  τοµείς, όπως  τον τουρισ µό, παρέχοντας  περιεχό µενο για τις τεχνολογίες  της 
επικοινωνίας  και της πληροφορίας  (ΤΠΕ ), ενώ παράγουν  οφέλη  για την εκπαίδευση , την 
κοινωνική  ενσω µάτωση  και την κοινωνική  καινοτο µία. Ωστόσο , αν και τα ποσοστά  
ανάπτυξης  που καταγράφηκαν  τα τελευταία  χρόνια  σε πολλές  χώρες  ήταν  υψηλότερα  από τα 
αντίστοιχα  µέσα ποσοστά , οι συγκεκρι µένοι τοµείς αντιµετωπίζουν  διάφορα  κοινά  
προβλή µατα, ενώ υπάρχει  η δυνατότητα  περαιτέρω  ανάπτυξης  στο µέλλον , αν ακολουθηθεί  
συνεκτική  στρατηγική  προσέγγιση  και υπάρξουν  οι κατάλληλοι  κινητήριοι  µοχλοί  σε 
ενωσιακό  και περιφερειακό  επίπεδο .  
Παρά  τις επιτυχίες  των προγρα µµάτων  «Πολιτισ µός» και «MEDIA», αποµένουν  ακόµα 
πολλές  ενέργειες  που πρέπει  να γίνουν  προκει µένου να αποδεσ µευτεί  το πλήρες  δυνα µικό 
των εν λόγω  τοµέων, οι οποίοι  αντιµετωπίζουν  παρό µοια προβλή µατα. 
Οι εκτιµήσεις  επιπτώσεων  για τα προγρά µµατα «Πολιτισ µός» και «MEDIA» εντόπισαν  
τέσσερα  κοινά  προβλή µατα που αντιµετωπίζουν  ο πολιτιστικός  και ο δηµιουργικός  τοµέας, 
τα οποία  θα πρέπει  να επιλυθούν  σε επίπεδο  ΕΕ, ώστε  να υπάρξει  το επιθυ µητό αποτέλεσ µα. 
Το πρώτο  πρόβλη µα είναι  το περιεχό µενο της κατακερ µατισµένης αγοράς  που προκύπτει  
από την πολιτισ µική και γλωσσική  πολυ µορφία  της Ευρώπης , κάτι που έχει ως συνέπεια  οι εν 
λόγω  τοµείς να είναι  πρωτίστως  κατακερ µατισµένοι σε εθνικό  και γλωσσικό  επίπεδο  και να 
στερούνται  κρίσι µης µάζας. Προς  το παρόν , αυτό  συνεπάγεται , αφενός , µια διακρατική  
κυκλοφορία  των έργων  και µια κινητικότητα  καλλιτεχνών  και επαγγελ µατιών  οι οποίες  δεν 
επιτυγχάνονται  στον  καλύτερο  δυνατό  βαθµό και, αφετέρου , γεωγραφικές  ανισορροπίες . 
Επιπλέον , περιορίζει  την επιλογή  και την πρόσβαση  των καταναλωτών  σε ευρωπαϊκά  
πολιτιστικά  έργα . Το δεύτερο  πρόβλη µα είναι  η ανάγκη  προσαρ µογής των τοµέων στον  
αντίκτυπο  της παγκοσ µιοποίησης  και της στροφής  στην  ψηφιακή  εποχή . Η 
παγκοσ µιοποίηση  έχει την τάση  να αυξάνει  τη συγκέντρωση  της προσφοράς  σ’ έναν 
περιορισ µένο αριθµό σηµαντικών  παραγόντων , γεγονός  που συνιστά  απειλή  για την 
                                                                                                                                                         
µέσω ενός µηχανισ µού εγγυοδοσίας  που ενθαρρύνει  τις τράπεζες  να χορηγήσουν  στους  εν λόγω  
παραγωγούς  πιστώσεις  αναλα µβάνοντας  από κοινού  τον συνεπαγό µενο κίνδυνο . Με συνολικό  
προϋπολογισ µό 8 εκατ. ευρώ  για περίοδο  τεσσάρων  ετών , αναµένεται  να αποφέρει  περισσότερα  από 
100 εκατ. ευρώ  σε τραπεζικές  πιστώσεις , χάρη  στη µόχλευση  που θα δηµιουργήσει  ο µηχανισ µός 
εγγυοδοσίας . 
6 Έκθεση  του 2010 για την ευρωπαϊκή  ανταγωνιστικότητα  – Έγγραφο  εργασίας  των υπηρεσιών  της 
Επιτροπής , COM(2010) 614. 
7 «Building a Digital Economy: The importance of saving jobs in the EU's creative industries», TERA 
Consultants, Μάρτιος  2010.  
 
EL 7   EL πολιτισ µική και γλωσσική  πολυ µορφία . Η στροφή  στην  ψηφιακή  εποχή  επηρεάζει  σε 
τεράστιο  βαθµό την παραγωγή , τη διαχείριση , τη διάδοση , την πρόσβαση , την κατανάλωση  
και την αποτί µηση των πολιτιστικών  αγαθών , δηµιουργώντας  ευκαιρίες  αλλά  και προκλήσεις , 
ενώ ο τοµέας θα αποκο µίσει οφέλη  από προσεγγίσεις  και λύσεις  διακρατικού  χαρακτήρα . Το 
τρίτο  πρόβλη µα είναι  η έλλειψη  συγκρίσι µων στοιχείων  σχετικά  µε τον πολιτιστικό  τοµέα 
σε ευρωπαϊκό  και εθνικό  επίπεδο . Αυτό  επηρεάζει  τον συντονισ µό της ευρωπαϊκής  πολιτικής , 
που µπορεί  να αποδειχθεί  χρήσι µος µοχλός  για τις εξελίξεις  στην  εθνική  πολιτική  και τις 
συστη µικές αλλαγές , µε χαµηλό κόστος  για τον προϋπολογισ µό της ΕΕ και στο πλαίσιο  της 
προσήλωσης  στην  αρχή  της επικουρικότητας . Το τέταρτο  πρόβλη µα είναι  οι δυσκολίες  που 
συναντούν  οι πολιτιστικές  και οι δηµιουργικές  ΜΜΕ  όσον  αφορά  την πρόσβασή  τους  σε 
χρηµατοδότηση . Αυτό  οφείλεται  στην  άυλη  φύση  πολλών  από τα στοιχεία  ενεργητικού  τους, 
όπως  τα δικαιώ µατα πνευµατικής  ιδιοκτησίας , τα οποία  συνήθως  δεν αντικατοπτρίζονται  
στους  λογαριασ µούς (σε αντίθεση  µε τα διπλώ µατα ευρεσιτεχνίας ). Οφείλεται  επίσης  στο 
γεγονός  ότι, σε αντίθεση  µε άλλα  βιοµηχανικά  προϊόντα , τα πολιτιστικά  έργα  δεν παράγονται , 
κατά  κανόνα , µαζικά · κάθε  βιβλίο , όπερα , θεατρικό  έργο, κινηµατογραφική  ταινία  και 
βιντεοπαιχνίδι  είναι  ένα µοναδικό  πρωτότυπο · οι δε εταιρείες  τείνουν  να βασίζονται  στην  
εκτέλεση  σχεδίων . 
5. ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ  ΤΟΥ  ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΥ  ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ  
Όσον  αφορά  τα διαπιστω µένα προβλή µατα που αναφέρονται  στο σηµείο 3, οι εκτιµήσεις  
επιπτώσεων  εντοπίζουν  τις ανάγκες  που θα πρέπει  να στοχοθετηθούν  σε επίπεδο  ΕΕ και οι 
οποίες  µπορούν  να ικανοποιηθούν  µε ταυτόση µους γενικούς  και ειδικούς  στόχους . Ως προς  
τους γενικούς  στόχους , είναι  αναγκαίο  να υποστηριχθούν  η προάσπιση  και προώθηση  της 
ευρωπαϊκής  πολιτισ µικής και γλωσσικής  πολυ µορφίας , και να ενισχυθεί  η 
αποτελεσ µατικότητα  του πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  τοµέα, µε σκοπό  την προώθηση  
έξυπνης , βιώσι µης και χωρίς  αποκλεισ µούς ανάπτυξης , σύµφωνα  µε τη στρατηγική  «Ευρώπη  
2020». Ως προς  τους ειδικούς  στόχους , είναι  αναγκαίο  να ενισχυθεί  η δυνατότητα  του 
ευρωπαϊκού  πολιτιστικού  και δηµιουργικού  τοµέα να λειτουργούν  σε διακρατικό  επίπεδο · να 
προωθηθεί  η διακρατική  κυκλοφορία  των έργων  και των φορέων  του πολιτιστικού  και του 
δηµιουργικού  τοµέα και να γίνει στροφή  προς  νέο ακροατήριο  εντός  και εκτός  Ευρώπης · να 
ενισχυθεί  η χρηµατοδοτική  δυνατότητα  του πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  τοµέα· και να 
υποστηριχθεί  η διακρατική  συνεργασία  σε επίπεδο  πολιτικής , προκει µένου να τονωθεί  η 
χάραξη  πολιτικής , η καινοτο µία, η δηµιουργία  ακροατηρίου  και η κατάρτιση  νέων  
επιχειρη µατικών  µοντέλων . Οι προτεραιότητες  για τις συνιστώσες  «MEDIA» και 
«Πολιτισ µός» και για τον χρηµατοδοτικό  µηχανισ µό για τον πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  
τοµέα παρουσιάζονται  αδρο µερώς  στις αντίστοιχες  εκτιµήσεις  επιπτώσεων . 
6. ΕΠΙΛΟΓΕΣ  
Όσον  αφορά  τα προγρά µµατα «Πολιτισ µός», «MEDIA» και «MEDIA Mundus», 
συγκεντρώθηκαν  και εξετάστηκαν  όλες οι επιλογές  που προτάθηκαν  από ενδιαφερο µένους , 
εξωτερικούς  εµπειρογνώ µονες, ιδρύµατα κ.ά. Η επιλογή  που προτείνει  τη συγχώνευση  των 
προγρα µµάτων  «Πολιτισ µός», «MEDIA» και «MEDIA Mundus» σε ένα και µόνο εγκάρσιο  
πρόγρα µµα ώστε  να καλυφθούν  ο πολιτιστικός  και ο δηµιουργικός  τοµέας στο σύνολό  τους 
µε κοινές  προσκλήσεις  υποβολής  προτάσεων  απορρίφθηκε  λόγω  του γεγονότος  ότι, αν και οι 
διάφοροι  πολιτιστικοί  τοµείς παρουσιάζουν  πολλές  οµοιότητες , ακόµα και ως προς  τα 
προβλή µατα που αντιµετωπίζουν , οι αξιακές  αλυσίδες  και οι ανάγκες  των δικαιούχων  είναι , 
παρ’ όλα αυτά , υπερβολικά  ετερογενείς  για να υπάρξουν  εναρ µονισµένες προσκλήσεις  και 
µέσα. 
 
EL 8   EL Οι εκτιµήσεις  επιπτώσεων  για τα προγρά µµατα «Πολιτισ µός» και «MEDIA/MEDIA 
Mundus» αναλύουν  διάφορες  επιλογές  για την επίτευξη  των στόχων , όπως  τη διακοπή  των 
προγρα µµάτων , τη διατήρηση  των υφιστά µενων  προγρα µµάτων  (η βασική  επιλογή ), τη 
σηµαντική  τροποποίηση  των προγρα µµάτων , καθώς  και τη συγχώνευση  για τη δηµιουργία  
ενός προγρά µµατος-πλαισίου , µε διαφοροποίηση  µεταξύ  του πολιτιστικού  και του 
οπτικοακουστικού  τοµέα, το οποίο  να µπορεί  να ικανοποιεί  τις ανάγκες  των διαφόρων  
επιµέρους  τοµέων καλύτερα  απ’ ό,τι η πλήρης  συγχώνευση . 
Ο προσδιορισ µός των επιλογών  όσον  αφορά  τον χρηµατοδοτικό  µηχανισ µό για τις ΜΜΕ  του 
πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  τοµέα περιλά µβανε  διερεύνηση  της σκοπι µότητας  των 
διαφόρων  κατηγοριών  µηχανισ µών, καθώς  το πλέον  κατάλληλο  είδος  χρηµατοδότησης  για 
τις ΜΜΕ  εξαρτάται  από αρκετούς  παράγοντες , όπως  την κατηγορία  της ΜΜΕ , τη 
διαθεσι µότητα  δανειακής  χρηµατοδότησης  ή χρηµατοδότησης  µε ίδια κεφάλαια , το κόστος  
του κεφαλαίου  ή την επιθυ µία ανάληψης  της επιχείρησης  µαζί µε άλλους  επενδυτές . Αυτή  η 
διαδικασία  περιλά µβανε  επίσης  διάφορους  ενδιαφερο µένους , εµπειρογνώ µονες, 
επαγγελ µατίες  και χρηµατοπιστωτικά  ιδρύµατα.  
Βάσει  εκτετα µένων  διαβουλεύσεων  και έπειτα  από την ανάλυση  των επιλογών  για τη 
δηµιουργία  ενός αυτόνο µου χρηµατοδοτικού  µηχανισ µού, η επιλογή  για τη δηµιουργία  ενός 
χρηµατοδοτικού  µηχανισ µού ιδίων  κεφαλαίων  απορρίφθηκε , όπως  και η επιλογή  για τη 
δηµιουργία  ενός µηχανισ µού για µικροχρη µατοδότηση  και µικροεπιχειρήσεις . Κρίθηκε  
καταλληλότερο  και αποδοτικότερο  να δοθεί  έµφαση  σε ένα δανειοληπτικό  µέσο, το οποίο  θα 
εντάσσεται  σε ένα ευρύτερο  διατο µεακό  µέσο και σε ένα πρόγρα µµα επενδυτικής  
ετοιµότητας  για ιδιώτες  επενδυτές  και επαγγελ µατίες  του πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  
τοµέα, το οποίο  θα το διαχειρίζεται  το ΕΤαΕ  και/ή η ίδια η Επιτροπή . 
Η εκτίµηση επιπτώσεων  για τον εν λόγω  χρηµατοδοτικό  µηχανισ µό εξετάζει  τρεις  επιλογές : 
«Καµία αλλαγή » (η βασική  επιλογή )· «Καµία δράση » (η επιλογή  «κανένας  χρηµατοδοτικός  
µηχανισ µός»)· και «Σύσταση  µηχανισ µού εγγυοδοσίας  για τον πολιτιστικό  και τον 
δηµιουργικό  τοµέα». Επιπροσθέτως , η τρίτη  επιλογή  υποδιαιρείται  σε δύο επιµέρους  
επιλογές : α) ένα µέσο εγγυήσεων  µε ανώτατο  όριο ή β) ένα µέσο εγγυήσεων  χωρίς  ανώτατο  
όριο. Η εκτίµηση επιπτώσεων  αναλύει  και συγκρίνει  τις επιµέρους  επιλογές  και καταλήγει  
στο συµπέρασ µα ότι η επιµέρους  επιλογή  α) θα ήταν  περισσότερο  εφικτή  και 
αποτελεσ µατική . Επιπλέον , η εκτίµηση επιπτώσεων  συµπεραίνει  ότι, αν πληρούνται  
ορισµένα κριτήρια , η επιµέρους  επιλογή  α) θα πρέπει  να ενσω µατωθεί  στο πλαίσιο  ενός 
µεγαλύτερου  χρηµατοδοτικού  µηχανισ µού (τον οποίο  πιθανότατα  θα διαχειρίζεται  η Γ∆ RTD 
ή η Γ∆ ENTR). 
7. ΑΝΑΛΥΣΗ  ΤΩΝ  ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ  
Οι µεµονωµένες εκτιµήσεις  επιπτώσεων  παρέχουν  λεπτο µερή εικόνα  των εξεταζό µενων  
επιλογών  και της σύγκρισής  τους. Όσον  αφορά  τις οικονο µικές, κοινωνικές  και 
περιβαλλοντικές  επιπτώσεις , οι εκτιµήσεις  επιπτώσεων  για τις συνιστώσες  «MEDIA» και 
«Πολιτισ µός» καταλήγουν  στο συµπέρασ µα ότι οι βασικές  επιλογές  δεν θα ήταν  επιθυ µητές, 
επειδή  δεν θα συνέβαλλαν  στο να δοθεί  επαρκής  έµφαση  για την αντιµετώπιση  των 
τρεχόντων  προβλη µάτων  που αντιµετωπίζουν  οι τοµείς, ούτε στην  επίτευξη  των στόχων  της 
στρατηγικής  «Ευρώπη  2020». Η εκτίµηση επιπτώσεων  σχετικά  µε τον χρηµατοδοτικό  
µηχανισ µό για τον πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  τοµέα θεωρεί  ότι ο µεγαλύτερος  
αντίκτυπος  µπορεί  να επιτευχθεί  µε την επιλογή  «Σύσταση  µηχανισ µού εγγυοδοσίας  για τον 
πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  τοµέα».  
 
EL 9   EL Από την άποψη  των οικονο µικών  επιπτώσεων  οι εκτιµήσεις  συµπεραίνουν  ότι στόχος  του 
προγρά µµατος «∆ηµιουργική  Ευρώπη » θα είναι  η ενίσχυση  της προσαρ µογής των τοµέων 
αυτών  στην  παγκοσ µιοποίηση  και την ψηφιοποίηση , όπως  µε την παροχή  βοήθειας  για τη 
δηµιουργία  ακροατηρίου , την κατάρτιση  νέων  επιχειρη µατικών  µοντέλων  και πηγών  εσόδων , 
την υποστήριξη  της διακρατικής  κυκλοφορίας  των πολιτιστικών  έργων  
(συµπεριλα µβανο µένων  των οπτικοακουστικών  έργων ), καθώς  και τη βελτίωση  της 
δυνατότητας  των τοµέων να λειτουργούν  σε διακρατικό  επίπεδο  και να συµβάλλουν  στην  
οικονο µική ανάπτυξη , στην  απασχόληση  και στο συνολικό  ανταγωνιστικό  δυνα µικό των 
τοµέων. Οι οικονο µικές επιπτώσεις  µεταξύ  της επιλογής  του αναθεωρη µένου προγρά µµατος 
και της επιλογής  της συγχώνευσης  δεν διαφέρουν  σηµαντικά .  
Από την άποψη  των κοινωνικών  επιπτώσεων  οι εκτιµήσεις  συµπεραίνουν  ότι το πρόγρα µµα 
θα συνεπάγεται  οφέλη  για την απασχόληση , µε την ενίσχυση  των δυνατοτήτων  των τοµέων 
και µε την υποστήριξη  των ΜΜΕ  και της προσαρ µογής τους στην  ψηφιακή  εποχή . Η 
µεγαλύτερη  έµφαση  στα µέτρα για τη δηµιουργία  ακροατηρίου  στο πλαίσιο  της επιλογής  του 
αναθεωρη µένου προγρά µµατος και της επιλογής  της συγχώνευσης  µπορεί  να αναµένεται  ότι 
θα αυξήσει  τη ζήτηση  των καταναλωτών . Αυτό  όχι µόνο θα επηρεάσει  τη δυνατότητα  
συγκέντρωσης  εσόδων  των τοµέων, αλλά  θα παράσχει  εκπαιδευτικά  οφέλη  και θα καλύψει  
τις κοινωνικά  αποκλεισ µένες οµάδες. Ο αντίκτυπος  θα είναι  µεγαλύτερος  αν προκριθεί  η 
επιλογή  της συγχώνευσης  (επιλογή  4) έναντι  της επιλογής  για ένα αναθεωρη µένο πρόγρα µµα 
(επιλογή  3). 
Από την άποψη  των περιβαλλοντικών  επιπτώσεων  οι εκτιµήσεις  συµπεραίνουν  ότι το 
πρόγρα µµα µπορεί  να επηρεάσει  την κινητικότητα , τις µεταφορές  και τη διαδικασία  
παραγωγής . Ωστόσο , αξίζει  να σηµειωθεί  ότι αυτές  οι επιπτώσεις  δεν θα είναι  περισσότερο  
αισθητές  απ’ ό,τι είναι  σήµερα και θα παρα µείνουν  σχετικά  ήπιες . Οι επιπτώσεις  αυτές  θα 
µπορούσαν  να αντισταθ µιστούν  από την έµφαση  που θα έδινε  το πρόγρα µµα στην  
προσαρ µογή στην  ψηφιοποίηση , η οποία  µπορεί  να επιτρέψει  την κάλυψη  ευρύτερων  
ακροατηρίων  χωρίς  φυσική  µετακίνηση . Σ’ αυτήν  την περίπτωση  επίσης  ο πλέον  θετικός  
αντίκτυπος  θα µπορούσε  να επιτευχθεί  µε τη συγχώνευση  των προγρα µµάτων .  
Από την άποψη  των θεµελιωδών  δικαιω µάτων , το πρόγρα µµα θα συµβάλλει  άµεσα στον  
σεβασ µό τους µε τη ρητή  έµφαση  που δίνεται  στον  γενικό  στόχο  να υποστηριχθούν  η 
προάσπιση  και η προώθηση  της ευρωπαϊκής  πολιτισ µικής και γλωσσικής  πολυ µορφίας . 
8. ΣΥΓΚΡΙΣΗ  ΤΩΝ  ΕΠΙΛΟΓΩΝ  
8.1 Σύγκριση  των επιλογών  
Η σύγκριση  των επιλογών  που παρουσιάζονται  στις εκτιµήσεις  επιπτώσεων  βασίζεται  σε 
ανάλυση  πολλαπλών  κριτηρίων , η οποία  περιλα µβάνει  τα εξής: αποτελεσ µατικότητα  ως προς  
την επίτευξη  των στόχων , αποδοτικότητα , αποτελεσ µατικότητα  από την άποψη  του κόστους  
(αποτέλεσ µα ανά δαπανού µενο ευρώ ) και συνοχή . Στο πλαίσιο  του κριτηρίου  της συνοχής  
εξετάστηκαν  τόσο  η συνοχή  µεταξύ  της επιλογής  και των στόχων  που πρέπει  να επιτευχθούν  
(εσωτερική  συνοχή ) όσο και η συνοχή  και η συνάφεια  µε τις συνολικές  πολιτικές  και 
στρατηγικές  της ΕΕ (εξωτερική  συνοχή ). 
Όσον  αφορά  την αποτελεσ µατικότητα  από την άποψη  του κόστους , τεκµαίρεται  ότι ένα 
πρόγρα µµα-πλαίσιο  θα πληρούσε  περισσότερο  αυτό  το κριτήριο , επειδή  οι συνιστώσες  του 
προγρά µµατος και ο χρηµατοδοτικός  µηχανισ µός για τον πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  
 
EL 10   EL τοµέα θα είχαν  µεγαλύτερη  σαφήνεια  και θα έδιναν  µεγαλύτερη  έµφαση  σε στοχοθετη µένα 
αποτελέσ µατα, γεγονός  που θα συνεπαγόταν  µεγαλύτερο  συστη µικό και διαρθρωτικό  
αντίκτυπο , και µέσω του εξορθολογισ µού των µέσων , κάτι που θα µείωνε  το διοικητικό  
κόστος  ανά δαπανού µενο ευρώ . 
8.2 Η προκρινό µενη επιλογή  
Από την περαιτέρω  ανάλυση  της αποδοτικότητας  και της αποτελεσ µατικότητας  προέκυψε  
σαφώς  ότι το συγχωνευ µένο πρόγρα µµα-πλαίσιο  θα µπορούσε  να συνεπάγεται  σηµαντικά  
οφέλη . Ως εκ τούτου , οι εκτιµήσεις  επιπτώσεων  καταλήγουν  στο συµπέρασ µα ότι η 
κατάρτιση  ενός και µόνο προγρά µµατος -πλαισίου  θα είχε αρκετά  πλεονεκτή µατα έναντι  
όλων  των άλλων  επιλογών . Το πρώτο  πλεονέκτη µα είναι  ότι µπορεί  να έχει ως αποτέλεσ µα 
περισσότερες  συµπράξεις  σε επίπεδο  πολιτικής , καθώς  οι διάφοροι  πολιτιστικοί  τοµείς 
εξετάζονται , κατά  κανόνα , συλλογικά  στο πλαίσιο  ευρύτερων  συζητήσεων  πολιτικής  σχετικά  
µε τον πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  τοµέα, συµπεριλα µβανο µένης της συµβολής  τους 
στην  υλοποίηση  της στρατηγικής  «Ευρώπη  2020». Το δεύτερο  πλεονέκτη µα έγκειται  στο ότι 
η κατάρτιση  ενός και µόνο προγρά µµατος θα διευκόλυνε  τη µεταφορά  γνώσεων  και τη 
γόνιµη αλληλεπίδραση  µεταξύ  των τοµέων. Το τρίτο  πλεονέκτη µα συνίσταται  στη 
δυνατότητα  συµβολής  στην  απλούστευση  της διαχείρισης  των εν λόγω  προγρα µµάτων . Θα 
καθιστούσε  εφικτή , π.χ., τη δηµιουργία  ενιαίων  σηµείων ενηµέρωσης /πρόσβασης , 
βελτιώνοντας  µε τον τρόπο  αυτό  την προβολή , διευκολύνοντας  την πρόσβαση  των πολιτών  
στις πληροφορίες  σχετικά  µε τη χρηµατοδότηση  από την ΕΕ, συµβάλλοντας  στην  
εξασφάλιση  της καλύτερης  δυνατής  εξυπηρέτησης  των φορέων . Το τέταρτο  πλεονέκτη µα 
έγκειται  στο γεγονός  ότι αυτές  οι απλουστεύσεις  θα καθιστούσαν  επίσης  εφικτή  κάποια  
µείωση  του διοικητικού  φόρτου  τόσο  για την Επιτροπή  όσο και για τα κράτη  µέλη. 
Απλουστεύσεις  θα πραγ µατοποιηθούν  στους  µηχανισ µούς υλοποίησης  µέσω της µεγαλύτερης  
χρήσης  κατ’ αποκοπή  ποσών , της λήψης  περισσότερων  αποφάσεων  για επιδοτήσεις  και της 
σύναψης  περισσότερων  συµφωνιών -πλαισίων  εταιρικής  σχέσης , της ηλεκτρονικής  υποβολής  
αιτήσεων  και εκθέσεων , καθώς  και της ηλεκτρονικής  πύλης  µε σκοπό  τη µείωση  των 
εντύπων  για τους αιτούντες  και τους δικαιούχους . Οµοίως, η ∆ιατο µεακή  Συνιστώσα  θα 
επιτρέψει  την εξοικονό µηση µέσω οικονο µιών κλίµακας  σε εγκάρσιο  επίπεδο . Το πέµπτο 
πλεονέκτη µα συνίσταται  στο γεγονός  ότι, στο πλαίσιο  του ενός και µόνου  προγρά µµατος, θα 
µπορούσε  να συµπεριληφθεί  ένας εγκάρσιος  χρηµατοδοτικός  µηχανισ µός για τον 
πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  τοµέα, ώστε  να διευκολύνεται  η πρόσβαση  σε (ιδιωτική ) 
χρηµατοδότηση . 
9. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ  ΤΗΣ  ΠΡΟΚΡΙΝΟΜΕΝΗΣ  ΕΠΙΛΟΓΗΣ  
Οι εκτιµήσεις  επιπτώσεων  για τα προγρά µµατα «Πολιτισ µός» και «MEDIA» προτείνουν  τη 
συνέχιση  της ενωσιακής  χρηµατοδότησης  του πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  τοµέα. 
Ωστόσο , συµπεραίνουν  ότι η υποστήριξη  που παρέχει  η ΕΕ στον  πολιτιστικό  τοµέα θα ήταν  
πιο αποτελεσ µατική  αν επανασχεδιαζόταν , συνενώνοντας  τα διάφορα  προγρά µµατα σε ένα 
και µόνο πρόγρα µµα-πλαίσιο , µε τίτλο  «∆ηµιουργική  Ευρώπη ». 
Αυτή  η προκρινό µενη επιλογή  θα είναι  η πλέον  συνεκτική  και αποτελεσ µατική  από την 
άποψη  του κόστους  επιλογή  και θα ανταποκρίνεται  στην  αυξανό µενη αναγνώριση , σε 
επίπεδο  ΕΕ, της σηµασίας  του πολιτιστικού  και δηµιουργικού  τοµέα. Από τις επιλογές  που 
εξετάστηκαν , η εν λόγω  επιλογή  παρέχει  την καλύτερη  βάση  για µια κοινή  στρατηγική  της 
ΕΕ, ώστε  να επικεντρωθεί  η προσοχή  στις προκλήσεις  µε τις οποίες  έρχονται  προς  το παρόν  
αντιµέτωποι  αυτοί  οι τοµείς και να στραφεί  η στήριξη  της ΕΕ στα µέτρα εκείνα  που 
 
EL 11   EL προσδίδουν  ευρωπαϊκή  προστιθέ µενη αξία, βοηθώντας  τους να βελτιστοποιήσουν  τις 
δυνατότητές  τους για οικονο µική ανάπτυξη , δηµιουργία  θέσεων  εργασίας  και κοινωνική  
ενσω µάτωση .  
Το πρόγρα µµα-πλαίσιο  «∆ηµιουργική  Ευρώπη » θα συνδέεται  σαφώς  µε τη στρατηγική  
«Ευρώπη  2020» και θα επιδιώκει  τη βελτιστοποίηση  της συµβολής  του πολιτιστικού  και του 
δηµιουργικού  τοµέα στην  επίτευξη  των στόχων  της. Η πρόταση  ευθυγρα µµίζεται  µε την 
ανακοίνωση  της Επιτροπής  σχετικά  µε το πολυετές  χρηµατοδοτικό  πλαίσιο , η οποία  
εκδόθηκε  στις 29 Ιουνίου  2011 («Προϋπολογισ µός για την «Ευρώπη  2020») και επισή µαινε 
ότι θα αναζητηθούν  συνέργειες  στα συναφή  µε τον πολιτισ µό προγρά µµατα της Ευρωπαϊκής  
Ένωσης  και ότι η χρηµατοδότηση  εκ µέρους  της ΕΕ θα πρέπει  να επικεντρωθεί  σε τοµείς που 
αποφέρουν  τη µεγαλύτερη  προστιθέ µενη αξία για την ΕΕ. Προτείνει  τη χορήγηση  ποσού  
ύψους  1,6 δισ. ευρώ  στο πρόγρα µµα κατά  τα επτά έτη της διάρκειάς  του. 
Το πρόγρα µµα θα αποτελείται  από τρεις  συνιστώσες , µία από τις οποίες  θα περιλα µβάνει  
έναν νέο χρηµατοδοτικό  µηχανισ µό. ∆ύο από τις συνιστώσες  θα αντικαθιστούν  τα 
υφιστά µενα προγρά µµατα «Πολιτισ µός» και «MEDIA/MEDIA Mundus», µ ε τη δεύτερη  να 
αφορά  τον οπτικοακουστικό  τοµέα και την πρώτη  να αφορά  όλους  τους άλλους  πολιτιστικούς  
τοµείς. Επιπροσθέτως , θα υπάρξει  µια διατο µεακή  συνιστώσα , η οποία  θα υποστηρίζει  
διατο µεακά  στοιχεία , όπως  η χάραξη  πολιτικής , τα πιλοτικά  σχέδια , ο πολιτιστικός  και 
µιντιακός  γραµµατισµός, καθώς  και τα σηµεία ενηµέρωσης . Αυτό  εξετάζεται  στις εκτιµήσεις  
επιπτώσεων  για τα προγρά µµατα «Πολιτισ µός» και «MEDIA». Ο νέος χρηµατοδοτικός  
µηχανισ µός θα διευκολύνει  την πρόσβαση  των ΜΜΕ  του πολιτιστικού  και του δηµιουργικού  
τοµέα στη χρηµατοδότηση , µε την παροχή  προστασίας  έναντι  πιστωτικών  κινδύνων  σε 
χρηµατοπιστωτικούς  διαµεσολαβητές  που συνθέτουν  χαρτοφυλάκια  δανείων , καθώς  και µε 
την παροχή  σε αυτές  των αναγκαίων  ικανοτήτων /εµπειρογνω µοσύνης  ώστε  να αναλύονται  
ορθά  οι σχετικοί  κίνδυνοι . 
Η διαχείριση  της µεγάλης  πλειονότητας  των επιδοτήσεων  στο πλαίσιο  των συνιστωσών  
«Πολιτισ µός» και «MEDIA» θα εξακολουθήσει  να ασκείται  από τον Εκτελεστικό  οργανισ µό 
εκπαίδευσης , οπτικοακουστικών  θεµάτων  και πολιτισ µού (EACEA) µ έσω ετήσιων  
προσκλήσεων  υποβολής  προτάσεων  που δηµοσιεύονται  τακτικά  στον  οδηγό  του 
προγρά µµατος. Όπως  επιβεβαιώθηκε  από διάφορες  αξιολογήσεις , αυτό  έχει αποδειχτεί  ότι 
συνιστά  έναν αποτελεσ µατικό  από πλευράς  κόστους  τρόπο  διαχείρισης  όσον  αφορά  
διασυνοριακά  σχέδια . Ένα δίκτυο  σηµείων ενηµέρωσης  (τα σηµερινά  «Πολιτιστικά  σηµεία 
επαφής » και «MEDIA Desk») θα συνεχίσει  να παρέχει  πληροφορίες  και συµβουλές  για την 
υποβολή  αιτήσεων  στο πλαίσιο  του προγρά µµατος. Τα εν λόγω  σηµεία δεν θα αναδιανέ µουν 
κονδύλια . Όπως  προαναφέρθηκε , µε την πρόταση  συγχωνευ µένων  σηµείων ενηµέρωσης  για 
ολόκληρο  το πρόγρα µµα θα υπάρξει  εξοικονό µηση πόρων . Τα σηµεία αυτά  θα 
εξακολουθήσουν  να συγχρη µατοδοτούνται  κατά  50 %, κατ’ ανώτατο  όριο, και το υπόλοιπο  
ποσοστό  να καταβάλλεται  από τα κράτη  µέλη. Οι διάφορες  απλουστεύσεις  που 
πραγ µατοποιήθηκαν  µε τα τρέχοντα  προγρά µµατα θα συνεχιστούν , ενώ θα επιδιωχθούν  και 
κάποιες  άλλες . 
Η διαχείριση  του χρηµατοδοτικού  µηχανισ µού για τον πολιτιστικό  και τον δηµιουργικό  τοµέα 
θα ανατεθεί  σε τρίτο  χρηµατοπιστωτικό  ίδρυµα, πιθανότατα  στο Ευρωπαϊκό  Ταµείο 
Επενδύσεων  (ΕΤαΕ ), λόγω  της φύσης  της εµπειρογνω µοσύνης  που απαιτείται  για τη 
λειτουργία  ενός τέτοιου  µέσου . Η διαχείριση  από την πλευρά  της Επιτροπής  θα ανατεθεί  
πιθανότατα  στη Γενική  ∆ιεύθυνση  Εκπαίδευσης  και Πολιτισ µού, αλλά  σε στενή  συνεργασία  
 
EL 12   EL µε άλλα  τµήµατα της Επιτροπής , συµπεριλα µβανο µένης της Γενικής  ∆ιεύθυνσης  
Οικονο µικών  και Χρηµατοδοτικών  Υποθέσεων .  
10. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ  ΚΑΙ  ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ  
Η παρακολούθηση  και η αξιολόγηση  θα αποτελούν  καίριο  συστατικό  του µελλοντικού  
προγρά µµατος, το οποίο  θα δίνει  έµφαση  στην  ευρωπαϊκή  προστιθέ µενη αξία και στις 
επιδόσεις . Ως εκ τούτου , η Επιτροπή  θα παρακολουθεί  και θα αξιολογεί  τακτικά  τις επιδόσεις  
και τα αποτελέσ µατα µε βάσει  τους στόχους  που έχουν  τεθεί . 
Όσον  αφορά  την παρακολούθηση , θα δηµοσιεύεται  ετήσια  έκθεση  δραστηριοτήτων , η οποία  
θα περιλα µβάνει  τόσο  στατιστικά  στοιχεία  όσο και ποιοτική  αξιολόγηση . 
Εκτός  από τη συνεχή  παρακολούθηση , η Επιτροπή  θα προβλέπει  τακτικές  εξωτερικές  
αξιολογήσεις  από ανεξάρτητους  φορείς  σχετικά  µε τις συνιστώσες  και τον χρηµατοδοτικό  
µηχανισ µό, ώστε  να εκτιµά την αποτελεσ µατικότητα  και την αποδοτικότητα  του 
προγρά µµατος. Οι αξιολογήσεις  θα συµβάλλουν  επίσης  στην  εκτίµηση της προστιθέ µενης 
αξίας  του προγρά µµατος για την ΕΕ, καθώς  και στη συµβολή  του στην  επίτευξη  των γενικών  
και ειδικών  στόχων .  
Η Επιτροπή  προτίθεται  να χρησι µοποιήσει  ενιαία  ενδιά µεση αξιολόγηση , η οποία  θα 
λειτουργήσει  και ως τελική  αξιολόγηση  για το προηγού µενο πρόγρα µµα. Για να µπορέσουν  
να συνυπολογιστούν  τα αποτελέσ µατα της ενδιά µεσης  αξιολόγησης  στις αποφάσεις  σχετικά  
µε την ανανέωση , τροποποίηση  ή διακοπή  του διάδοχου  προγρά µµατος στο µέλλον , η εν 
λόγω  αξιολόγηση  θα πρέπει  να διενεργηθεί  πριν από το τέλος  του 2017. 
Όλες  οι εξωτερικές  αξιολογήσεις  θα πρέπει  να διενεργούνται  από ανεξάρτητους  και 
αµερόληπτους  φορείς . Η µεθοδολογική  προσέγγιση  που ακολουθείται  κατά  την αξιολόγηση  
πρέπει  να είναι  χρονικά  καθορισ µένη και να πραγ µατοποιείται  σε συνάρτηση  µε τις 
κατευθυντήριες  γραµµές της Ευρωπαϊκής  Επιτροπής .  
Οι ενδεικτικοί  δείκτες  επιδόσεων  που αφορούν  τους γενικούς  και τους ειδικούς  στόχους  
βρίσκονται  στις εκθέσεις  εκτίµησης  επιπτώσεων  για κάθε  µία συνιστώσα  του προγρά µµατος 
«∆ηµιουργική  Ευρώπη ».