'Αριθ. C 178/46 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 15. 7. 82 
Γνωμοδότηση σχετικά μέ την ανάπτυξη του ευρωπαϊκού* νομισματικού* συστήματος 
Α. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΕΩΣ 
Στην 196η σύνοδο τΐ)ς ολομέλειας της, ή οποία έλαβε χώρα στίς 24 Μαρτίου 1982 ή 'Επιτροπή 
αποφάσισε κατόπιν προτάσεως τοΟ προεδρείου της νά εκδώσει, έξ ιδίας πρωτοβουλίας, γνωμο­
δότηση γιά τό ανωτέρω θέμα. 
Β. ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
Ή Οικονομική καί Κοινωνική Επιτροπή εξέδωσε τή γνωμοδότηση της γιά τό ανωτέρω θέμα 
κατά τήν 197η σύνοδο τής ολομέλειας της πού πραγματοποιήθηκε στίς Βρυξέλλες, στίς 28 καί 
29 'Απριλίου 1982. 
Τό κείμενο τής γνωμοδοτήσεως αυτής είναι τό ακόλουθο: 
Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ, 
"Εχοντας υπόψη: τίς συζητήσεις της κατά τήν 197η σύνοδο τής ολομέλειας 
της, πού πραγματοποιήθηκε στίς 28 καί 29 'Απριλίου 
1982, 
τή συνθήκη περί ιδρύσεως τής Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, καί ιδίως τό άρθρο 198, 
τήν ανακοίνωση τής 'Επιτροπής στό Συμβούλιο σχετικά 
μέ τήν «ανάπτυξη τοΟ ευρωπαϊκού νομισματικού συστή­
ματος» καί ιδίως τό σχέδιο ά,ποφάσεως πού τή συνοδεύει, 
τήν απόφαση τοΟ προεδρείου της τής 23ης Μαρτίου 1982 
ή οποία επιβεβαιώθηκε άπό τή σύνοδο ολομέλειας τής 
24ης Μαρτίου 1982, νά αναθέσει στό τμήμα οικονομικών 
καί δημοσιονομικών υποθέσεων τήν επεξεργασία γνωμο­
δοτήσεως πρωτοβουλίας γιά τό θέμα αυτό, 
τή γνωμοδότηση της σχετικά μέ μία «κοινοτική αντιμε­
τώπιση τής υπάρχουσας διεθνούς νομισματικής συγχύ­
σεως» πού υιοθετήθηκε κατά τή σύνοδο ολομέλειας τής 
20ής καί 21ης 'Ιουνίου 1978 (ΐ), 
τή γνωμοδότηση της σχετικά μέ τήν πρόταση κανονι­
σμού τοΰ Συμβουλίου περί ιδρύσεως ενός ευρωπαϊκού 
νομισματικού συστήματος πού υιοθετήθηκε κατά τή 
διάρκεια τής συνόδου τής ολομέλειας της, πού πραγματο­
ποιήθηκε στίς 29 καί 30 Νοεμβρίου 1978 (2), 
τήν προφορική έκθεση τοΰ κ. Evain, εισηγητή, 
τίς συζητήσεις κατά τή διάρκεια τής 70ής συνεδριάσεως 
τοΟ τμήματος οικονομικών καί δημοσιονομικών υποθέ­
σεων πού πραγματοποιήθηκε στίς 20 'Απριλίου 1982, 
(ΐ) ΕΕ αριθ. C 283 τής 24. 11. 1978. 
(2) ΕΕ αριθ. C 105 τής 26.4.1979. ΥΙΟΘΕΤΗΣΕ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ, 
μέ 78 ψήφους υπέρ, 1 ψήφο κατά καί 8 αποχές. 
1. Ή ΟΚΕ παρείχε πάντα τήν υποστήριξη της στην προ­
σπάθεια δημιουργίας μιας νομισματικής ενώσεως. Σέ μία 
γνωμοδότηση τοΰ 'Ιουνίου 1978, είχε ήδη ασχοληθεί μέ 
νομισματικά προβλήματα στό κοινοτικό καί διεθνές 
πλαίσιο. Τό Νοέμβριο τοΰ 1978 είχε εγκρίνει τό σχέδιο 
γιά τό ΕΝΣ πού υποβλήθηκε άπό τήν Επιτροπή, σχέδιο 
πού συνέβαλε τό Δεκέμβριο τοΰ 1978, στή θέσπιση τοΰ 
«συστήματος» άπό τό Ευρωπαϊκό Συμβούλιο. 
2. Ή ΟΚΕ διαπιστώνει ότι τό νέο σχέδιο αποφάσεως 
πού υπέβαλε ή 'Επιτροπή στό Συμβούλιο αποτελεί ένα 
ακόμα βήμα προς μία οικονομική καί νομισματική κοινό­
τητα. 'Εκφράζει τή λύπη της γιά τό γεγονός δτι δέν πλη-
ροΰνται προς τό παρόν οί προϋποθέσεις γιά τή μετάβαση 
στή θεσμική φάση τοϋ συστήματος. Έν τώ μεταξύ πρέπει 
τουλάχιστον νά προωθηθοΰν δλες εκείνες οι διατάξεις 
πού θά μποροΰσαν νά ενισχύσουν αποτελεσματικά μία 
τέτοια προσπάθεια. 
Οί οικονομικοί φορείς άπό τους οποίους αναμένεται ή 
δημιουργία θέσεων απασχολήσεως έχουν τώρα περισσό­
τερο άπό κάθε άλλη φορά ανάγκη άπό «παράγοντες πού 
θά μειώσουν τήν υπάρχουσα αβεβαιότητα» επιτρέποντας 
τους νά κάνουν λογικές προβλέψεις πού άποτελοΰν τή 
βάση γιά τήν επενδυτική τους δραστηριότητα. 
3. Ή νομισματική οργάνωση τής Ευρώπης παρόλο πού 
δέν επέτυχε τους φιλόδοξους στόχους πού τέθηκαν στίς 
αρχές τής δεκαετίας τοΰ '70 (νομισματική ένωση γιά τό 
1980) διαδραμάτισε καλά ως τώρα τό ρόλο της προς αυτή 
τήν κατεύθυνση. Παρά τό πετρελαϊκό «σόκ», τίς άπότο-
15.7.82 Επίσημη Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 'Αριθ. C 178/47 
μες μεταβολές τών τιμών συναλλάγματος καί των επιτο­
κίων άνά τόν κόσμο, διασφαλίστηκε μία αξιόλογη σταθε­
ρότητα δσον άφορα τίς αμοιβαίες ισοτιμίες των νομισμά­
των τοΟ ΕΝΣ. Οι απαραίτητες προσαρμογές των ισοτι­
μιών αυτών κινήθηκαν σέ λογικά πλαίσια. Πραγματοποι­
ήθηκαν «έν ψυχρώ». Ή βοήθεια, σέ βραχυπρόθεσμα 
πλαίσια μεταξύ κεντρικών Τραπεζών υπήρξε αρκετή γιά 
νά εξασφαλίσει τίς ανάγκες λειτουργίας τοϋ συστήματος. 
Τό γεγονός ότι ή μετατροπή των ισοτιμιών εις τό έξης θά 
αποτελεί αντικείμενο διαπραγματεύσεων καί αποτέλεσμα 
ομοφωνίας στό ΕΝΣ, αντιπροσωπεύει μία βασική αλλαγή 
στή συμπεριφορά τών κυβερνήσεων πού θά ήταν αδιανό­
ητη πρίν 10 έτη. 
4. Σήμερα δμως, τό ΕΝΣ υποβάλλεται στίς εντονότερες 
πιέσεις πού γνώρισε άπό τήν ϊδρυσή του. Μεταξύ τών 
ισχυρότερων οικονομικά κρατών της ΕΟΚ, τά δύο (Γαλ­
λία καί Γερμανία) άσκοΟν έπί τοΟ παρόντος σαφώς δια­
φορετικές πολιτικές καί τό τρίτο (Μεγάλη Βρετανία) δέν 
θεωρεί επίκαιρη τή συμμετοχή του στό σύστημα, ως 
σήμερα. 
Ή ύφεση καί ή ανεργία μέ τήν αυξανόμενη πίεση πού 
άσκοΟν σέ κυβερνήσεις μέ διαφορετικές πολιτικές επιλο­
γές επιτείνουν τίς διαφορές μεταξύ τών εθνικών καί οικο­
νομικών πολιτικών. Οι εξωτερικοί συντελεστές (κίνηση 
τών συναλλαγματικών ισοτιμιών καί τών επιτοκίων) 
δροΟν προς αυτή τήν κατεύθυνση. Ή κατάσταση αυτή 
εμπεριέχει τόν κίνδυνο καταστρεπτικών συνεπειών γιά 
τήν οικονομία τής Κοινότητας γενικά καί κυρίως γιά τήν 
κοινή γεωργική πολιτική. 'Εξάλλου έχει σάν αποτέλεσμα 
τή χωρίς αντίβαρο διατήρηση τής υπεροχής τοϋ δολαρίου. 
Σύγκλιση 
5. Οι προτάσεις τής 'Επιτροπής αποτελούν μία πρώτη 
θετική απάντηση στά προβλήματα αναπτύξεως τοϋ ΕΝΣ. 
Δέ θά επαρκούσαν δμως γιά νά αποφευχθεί ή διάσπαση 
τής ίδιας τής κοινής αγοράς άν τά Κράτη μέλη δέν δέχο­
νταν νά τηρήσουν τήν απαραίτητη πειθαρχία ώστε νά 
αποφεύγονται σημαντικές διαφοροποιήσεις στην εξέλιξη 
τών δαπανών και τιμών μεταξύ τών συμμετεχόντων 
χωρών. 
Τότε θά ήταν απαραίτητες οι συχνότερες προσαρμογές 
τών τιμών συναλλάγματος καί τό ίδιο τό σύστημα δέν θά 
είχε λόγο υπάρξεως. 
6. Γιά τό λόγο αυτό ή ΟΚΕ αποδίδει ιδιαίτερη σημασία 
σ' αυτές τίς προτάσεις τής 'Επιτροπής πού προορίζονται 
νά ενισχύσουν τή σύγκλιση τών νομισματικών καί οικο­
νομικών πολιτικών, προτάσεις πού περιλαμβάνονται στό 
κεφάλαιο 3 τοϋ σχεδίου τοϋ ψηφίσματος τοϋ Συμβουλίου. 
'Αλλά δσον άφορα τό σημείο αυτό είναι κατ' αρχήν υπο­
χρέωση τών κυβερνήσεων νά ενεργήσουν. Τά ίδια τά κοινοτικά όργανα άσχολοϋνται μέ τήν ενί­
σχυση τών συντονιστικών διαδικασιών. Ή εμπειρία δεί­
χνει δτι πράγματι σέ σημαντικό αριθμό περιπτώσεων ή 
πίεση πού ασκείται μέ τό μέσο αυτό στή συμπεριφορά 
τών κυβερνήσεων, τό γεγονός μόνο τής υπάρξεως τοϋ 
συστήματος, δέν είναι καθόλου ευκαταφρόνητη. 
Όμως δέν υπάρχουν καί δέν είναι δυνατό νά υπάρχουν, 
στην υπάρχουσα κατάσταση τής ευρωπαϊκής ολοκληρώ­
σεως, διατάξεις πού νά εξαναγκάζουν τά Κράτη μέλη νά 
εναρμονίσουν τίς πολιτικές τους. 
7. Διαπιστώνεται έξαλλου δτι ακόμη καί στην απλή δια­
μόρφωση τών στόχων ή στην παρακολούθηση τών αποτε­
λεσμάτων, δέν υπήρξε πάντα δυνατό νά επιτευχθεί συμ­
φωνία δσον άφορα τίς μεθόδους, άν όχι κοινές, τουλάχι­
στο αρκετά εναρμονισμένες ώστε νά επιτρέπονται αξιόπι­
στες συγκρίσεις. Είναι δμως απαραίτητο νά συντελεσθεί 
πρόοδος σ' αυτούς τους τομείς άν θέλουμε νά έχουμε μία 
πιό ακριβή εκτίμηση τής πραγματικότητας. 
Δημόσια χρήση τής ECU 
8. Τά δύο μέτρα πού προτείνει ή 'Επιτροπή μέ σκοπό 
τήν ευρύτερη χρησιμοποίηση τοϋ ECU άπό τίς κεντρικές 
τράπεζες (αύξηση κατά 50 έως 100 ο/ο τοϋ ορίου αποδοχής 
τής ECU, ελεύθερη πρόσβαση σέ πολύ βραχυπρόθεσμες 
χρηματοδοτήσεις γιά παρεμβάσεις σέ κοινοτικά νομί­
σματα εντός τών ορίων) μποροϋν νά συμβάλουν τεχνικά 
σέ μία καλύτερη λειτουργία, τουλάχιστο σέ μία βραχυ­
πρόθεσμη προοπτική. Δέν θά μπορούσαν δμως άπό μόνες 
τους, νά σταθεροποιήσουν μακρόχρονα τό ΕΝΣ. Προσφέ­
ρουν επίσης το πλεονέκτημα δτι προσδίδουν στην ECU 
στό πλαίσιο τών «δημόσιων» κυκλωμάτων, μία υπό­
σταση πού πλησιάζει εκείνη τών άλλων νομισμάτων. 
Αυτό έξαλλου δικαιολογείται καί άπό τό γεγονός δτι σέ 
σχέση μέ τά περισσότερα νομίσματα τής Κοινότητας, ή 
ECU αποδείχθηκε ως τώρα πιό σταθερή άπό τό χρυσό ή 
τό δολάριο. 
9. "Αν επιβάλλεται στίς νομισματικές αρχές ή εκτίμηση 
αυτής τής διαρρυθμίσεως τοϋ μηχανισμού καί τών άλλων 
προτάσεων πού γίνονται (θέσπιση ανώτατων ορίων επι­
δομάτων, δροι αμοιβής τών θέσεων απασχολήσεως, κλπ.) 
πρέπει νά τό κάνουν λαμβάνοντας υπόψη τά κοινωνικά 
καί οικονομικά πλεονεκτήματα πού απορρέουν γιά τήν 
Κοινότητα μέ τήν ενίσχυση τής αλληλεγγύης μεταξύ τών 
χωρών πού συμμετέχουν (στό σύστημα). 
10. Είναι βέβαιο πράγματι δτι οί προτάσεις τής 'Επιτρο­
πής άν καί έχουν λάβει μιά μορφή κυρίως νομική, στην 
πραγματικότητα έχουν ευρεία πολιτική σημασία. 
'Ιδιωτική χρήση 
11. Ή προοδευτική κάί μερική αντικατάσταση τών εθνι­
κών νομισμάτων άπό τήν ECU στίς συμβάσεις πού υπο­
γράφουν ή στους λογαριασμούς πού ανοίγουν οί οίκονο-
'Αριθ. C 178/48 Επίσημη Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 15. 7. 82 
μικοί φορείς θά μποροΟσε νά ενισχύσει την οικονομική 
ενοποίηση τής ΕΟΚ. 'Αλλά αυτή δέν είναι δυνατό νά επι­
βληθεί μέ διατάγματα, μπορεί νά προκύψει μόνο μέ τή 
συμφωνία των ενδιαφερόμενων μερών καί μέ απόφαση 
της άγορας, θέτοντας ώς στόχο τή μετατρεψιμότητα τής 
ECU. 
Ή ECU γιά ιδιωτική χρήση κατά τήν τρέχουσα φάση δέν 
έχει τίποτα τό κοινό μέ τήν ECU αύτη καθ' εαυτή πού 
χρησιμοποιείται άπό τίς κεντρικές τράπεζες έκτος άπό 
τόν ορισμό δεκτικό αναθεωρήσεως τοΟ «καλαθιού» των 
νομισμάτων τό όποιο χρησιμοποιείται γιά τήν εκτίμηση 
τους. Δέ χρησιμοποιείται γενικά παρά μόνο διά μέσου 
αυτών τών νομισμάτων πού παραμένουν στίς περισσότε­
ρες τών περιπτώσεων τά μόνα νομίσματα συναλλαγής. 
'Εξάλλου γιά κάθε ιδιώτη πού κάνει χρήση της ECU ένα 
άπό αυτά τά νομίσματα αντιπροσωπεύει τό εθνικό του 
νόμισμα ένώ τά άλλα αποτελούν ξένα νομίσματα πού 
υπόκεινται σέ διαφορετικές ρυθμίσεις. "Ετσι οι απαγορεύ­
σεις ή οι περιορισμοί χρήσεως επαυξάνονται. 
Επομένως ή χρήση τής ECU παραμένει ακόμη δύσκολη 
καί σχετικά δαπανηρή γιά τόν ιδιώτη. Ή ΟΚΕ εγκρίνει 
κάθε προσπάθεια πού θά μπορούσε νά αναληφθεί τόσο 
άπό τό ίδιο τό ΕΝΣ όσο καί άπό τά Κράτη μέλη μέ σκοπό 
νά διευκρινισθούν καί νά τυποποιηθούν οι όροι χρησιμο­
ποιήσεως της. 
Oi εξωτερικές σχέσεις τοΟ συστήματος 
12. Τό ΕΝΣ διεδραμάτισε ώς τώρα ένα θετικό ρόλο άπό 
τήν άποψη δτι τά συμμετέχοντα κράτη επέτυχαν νά δημι­
ουργήσουν μία ζώνη σταθερότητας γιά τίς αντίστοιχες 
ισοτιμίες τους ένώ ή σχέση συναλλαγματικής ισοτιμίας 
μεταξύ τής ECU καί της αξίας τού κυριότερου διεθνούς 
νομίσματος, τοΟ δολαρίου, διακυμάνθηκε περισσότερο 
άπό 40 ο/ο. (Ή διαφορά μεταξύ τής χαμηλότερης τιμής τού 
δολαρίου τήν 8η 'Ιανουαρίου 1980 καί της υψηλότερης 
τιμής τού ίδιου νομίσματος τή 10η Αυγούστου 1981, ήταν, 
εκφραζόμενη σέ ECU, 48 ο/ο). 
Έγινε στίς Βρυξέλλες, στίς 29 'Απριλίου 1982. 13. Μία απλή τεχνική ενίσχυση τών μηχανισμών τού 
ΕΝΣ δέν επαρκεί γιά τήν εξασφάλιση τής ανεξαρτησίας 
τής Ευρώπης έναντι τής αμερικανικής πολιτικής. Δέν 
υπάρχει μεταξύ τών Κρατών μελών συμφωνία όσον 
άφορα τά βασικά μέτρα πού θά επιτρέψουν νά εξασφαλι­
στεί μία τέτοια ανεξαρτησία. Πρέπει όμως νά ληφθεί 
υπόψη ή απαραίτητη αλληλεγγύη πού υπάρχει στό εσωτε­
ρικό τού δυτικού κόσμου. 
14. Οι προτάσεις τής Επιτροπής πού αποβλέπουν στην 
ενίσχυση τού συντονισμού τών κοινοτικών άρχων μέ τίς 
αμερικανικές καί ιαπωνικές αρχές ανταποκρίνονται σέ 
μία επιθυμητή εξέλιξη. "Αν οι εξωτερικές σχέσεις τού 
συστήματος αποτελούν έπί τού παρόντος γιά τα ουσιώδη, 
αρμοδιότητα τών εθνικών νομισματικών άρχων, οι κοινές 
επεμβάσεις προς τίς 'Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει τώρα νά 
αναπτυχθούν μέ διάφορες μορφές. 
15. Ή Επιτροπή προωθεί προτάσεις πού αφορούν άπό 
τή μία πλευρά τή θέσπιση κοινών πιστωτικών ορίων 
μεταξύ τού Ευρωπαϊκού Ταμείου 'Αναπτύξεως καί τοΟ 
Ευρωπαϊκού Κοινοτικού Νομισματικού Ταμείου (ΕΚΝΤ) 
καί άπό τήν άλλη πλευρά τήν εξουσιοδότηση προς τό 
ΕΚΝΤ γιά τήν παράδοση ECU σέ κεντρικές τράπεζες 
ξένες προς τό σύστημα έναντι εισφοράς αποθεματικών. 
'Αποτελεί αρμοδιότητα τών νομισματικών άρχων νά απο­
φανθούν δσον άφορα τίς τεχνικές πτυχές καί τή σκοπιμό­
τητα αυτού τού σχεδίου. Μέ τήν επιφύλαξη αυτή ή ΟΚΕ 
κρίνει επιθυμητό νά υπάρχει δσο τό δυνατό μεγαλύτερος 
συντονισμός τών επεμβάσεων τών κεντρικών τραπεζών 
σέ τρίτα νομίσματα. Μιά τέτοια πολιτική θά επιτρέψει 
μία πιό αποτελεσματική δράση όσον άφορα τίς συναλ­
λαγματικές σχέσεις καί τά επιτόκια στην Κοινότητα. 
15. Ή ΟΚΕ κρίνει δτι πρέπει νά δοθεί ιδιαίτερη προ­
σοχή ώστε νά μή δημιουργηθούν παρεξηγήσεις καί αυτα­
πάτες δσον άφορα τήν ακριβή σημασία τού ΕΝΣ, τών 
οργάνων του, τών τεχνικών του καί τών αποτελεσμάτων 
πού είναι δυνατό νά αναμένονται. Πρέπει λοιπόν νά 
ενθαρρυνθεί κάθε προσπάθεια πού θά μποροΟσε νά συμ­
βάλει στην καλύτερη ενημέρωση τών κοινωνικών φορέων 
καί τής κοινής γνώμης γι' αυτό τό θέμα, καί κυρίως γιά 
τίς επιπτώσεις τού συστήματος στην οικονομική καί κοι­
νωνική κατάσταση, καί στην απασχόληση. 
Ό Πρόεδρος 
τής Οικονομικής καί Κοινωνικής 'Επιτροπής 
Tomas ROSEINGRAVE