ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
COM(94) 356 τελικό 
Βρυξέλλες, 27.07.1994 
94/qi88(CQEfi! 
94/0189(COD) 
Η ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ 
ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ 
Ανακοίνωση της Επιτροπής 
στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης 
Ποόταση απόίρασηο του 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
για την θέσπιση προγράμματος υποστήριξης των καλλιτεχνικών 
94/0188(COD) 
και πολιτιστικών δραστηριοτήτων ευρωπαϊκής διάστασης 
ΚΑΛΕΙΔΟΣΚΟΠΙΟ 2000 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή) 
Ποόταση απόωαοηο του 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
σχετικά με την θέσπιση προγράμματος στήριξης 
94/0189(COD) 
στον τομέα του Βιβλίου και της Ανάγνωσης 
ARIANE 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή) 
Η ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ 
ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ 
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΙ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 
ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 
Η ΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ 
ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ 
(ΑΡΘ. 128 ΤΗΣ ΣΥΝΘΗΚΗΣ ΕΚ) 
Ανακοίνωση της Επιτροπής 
στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
Η έναρξη ισχύος της Συνθήκης για τη Ευρωπαϊκή Ένωση επιφέρει σημαντικές αλλαγές στη 
δράση της Κοινότητας στον πολιτιστικό τομέα. Η βούληση των υψηλών συμβαλλομένων μερών 
να δημιουργήσουν "μία διαρκώς στενότερη ένωση των λαών της Ευρώπης" (...), ιδίως μέσω 
της θέσπισης ιθαγένειας της Ένωσης, συνίσταται επίσης και στην αναγνώριση των ειδικών 
αρμοδιοτήτων σε τομείς όπως ο πολιτιστικός. Η ενίσχυση της κοινοτικής δράσης για τον 
πολιτισμό θα παράσχει επίσης τη δυνατότητα συμβολής στην ανάπτυξη του δυναμικού 
δημιουργίας θέσεων απασχόλησης - ιδιαίτερα πλούσιου - στον τομέα αυτό. 
Μεταξύ των αλλαγών που επήλθαν στη Συνθήκη, μπορούμε να επισημάνουμε : 
το άρθρο 3 ΕΚ ο) που περιλαμβάνει στους στόχους δράσης της Κοινότητας : "την 
συμβολή σε μία παιδεία και κατάρτιση υψηλού επιπέδου, καθώς και στην ανάπτυξη 
των πολιτισμών των κρατών μελών", 
το άρθρο 92 παράγραφος 3δ) που ορίζει ότι συμβιβάζονται με την κοινή αγορά "οι 
ενισχύσεις για την προώθηση του πολιτισμού και της διατήρησης της πολιτιστικής 
κληρονομιάς, εφόσον δεν αλλοιώνουν τους όρους συναλλαγών και ανταγωνισμού στην 
Κοινότητα σε βαθμό αντίθετο με το κοινό συμφέρον ", 
τον τίτλο IX, άρθρο 128, το οποίο παρέχει ειδική βάση για την πραγματοποίηση 
δράσεων ενθάρρυνσης που έχουν ως στόχο να στηρίξουν και να συμπληρώσουν τις 
ενέργειες των κρατών μελών σε καθορισμένους τομείς, σεβόμενες την εθνική και 
περιφερειακή πολυμορφία, και ταυτόχρονα προβάλλοντας την κοινή πολττιστική 
κληρονομιά. 
Οι νέες αυτές διατάξεις δεν επηρεάζουν τη βάση επί της οποίας έχουν ήδη πραγματοποιηθεί 
(και εξακολουθούν να πραγματοποιούνται) ορισμένες ενέργειες εναρμόνισης με πολιτιστική 
διάσταση οι οποίες έχουν σχέση π.χ. με την κυκλοφορία και την εξαγωγή πολιτιστικών 
αγαθών. 
Στον τίτλο IX, άρθρο 128, γίνεται αντίθετα έκκληση να καθοριστούν οι κατευθύνσεις που 
αφορούν τις πολιτιστικές επιδιώξεις τις οποίες τα κράτη μέλη επιθυμούν να αναθέσουν στην 
Κοινότητα, να ενταχθούν στις κατευθύνσεις αυτές οι ενέργειες που έχει ήδη αναλάβει η 
Επιτροπή στον πολιτιστικό τομέα και να προσδιοριστούν οι νέες εξελίξεις. 
Αυτός είναι ο στόχος της παρούσας ανακοίνωσης που γνωστοποιήθηκε με το κείμενο σχετικά 
με "τις νέες προοπτικές της δράσης της Κοινότητας στον πολιτιστικό τομέα", COM(92) 149 που 
εξέδωσε η Επιτροπή στις 29 Απριλίου 1992 και ενέκρινε το Συμβούλιο των Υπουργών της 
12ης Νοεμβρίου 1992. Το κείμενο αυτό προέβλεπε την παρουσίαση "ειδικών προτάσεων και 
προγραμμάτων" στον πολιτιστικό τομέα, μετά την έναρξη ισχύος της Συνθήκης για την Ένωση. 
Η εν λόγω ανακοίνωση γίνεται πλέον απαραίτητη για την πλαισίωση των δράσεων 
ενθάρρυνσης της Κοινότητας στον πολιτιστικό τομέα επί της νέας βάσης που προβλέπεται από 
τη Συνθήκη και την αποφυγή έτσι κάθε κινδύνου ρήξης της συνέχειας της πολιτιστικής δράσης 
στην Κοινότητα τη στιγμή ακριβώς που επιθυμεί την περαιτέρω ανάπτυξη της. 
Η παρούσα ανακοίνωση περιλαμβάνει τρία μέρη: 
Ανάλυση του Τίτλου IX της Συνθήκης, όπου στηρίζεται η ανάπτυξη της δράσης της 
Ευρωπαϊκής Ένωσης στον πολιτιστικό τομέα. 
Προγραμματικό μέρος όπου παρουσιάζονται οι τομείς παρέμβασης, οι προτεραιότητες 
της δράσης που ήδη πραγματοποιείται βάσει του άρθρου 128. 
Τμήμα που αφορά την εισαγωγή των πολιτιστικών απόψεων στις άλλες πολιτικές και 
προγράμματα της Κοινότητας. 
Στην εν λόγω πρόταση ανακοίνωσης επισυνάπτονται δύο προτάσεις απόφασης σχετικά με το 
πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο και το πρόγραμμα στήριξης του βιβλίου και της ανάγνωσης. 
Ι.ΑΝΑΑΥΣΗ ΤΟΥ ΤΙΤΛΟΥ IX ΑΡΘΡΟ 128 ΤΗΣ ΣΥΝΘΗΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΩΣΗ 
Το πεδίο που ανοίγεται για την κοινοτική δράση αξιολογείται σε σχέση με τους στόχους που 
προβλέπονται στο κείμενο του άρθρου (παράγραφο 1 και 3), τους ανακοινούμενους τομείς 
παρέμβασης (παράγραφο 2 και 3), το είδος δράσης που ανατίθεται στην Κοινότητα (2 και 4) 
καθώς και τις λεπτομέρειες της παρέμβασης της και της διαδικασίας λήψης αποφάσεων που 
προβλέπονται στη Συνθήκη ΕΚ (άρθρο 128 παράγραφος 5 και άρθρο 189Β). Η ανακοίνωση των 
ειδικών στόχων του άρθρου, καθώς και εκείνη των τομέων παρέμβασης παρέχουν τη 
δυνατότητα κάλυψης ουσιαστικά ολόκληρου του πολιτιστικού τομέα και ανοίγουν ευρύ 
ορίζοντα για την κοινοτική δράση. 
Αντίθετα, εμφανίζονται περιορισμοί στο είδος προβλεπομένων ενεργειών, στα διαθέσιμα μέσα, 
καθώς και στη διαδικασία που πρέπει να ακολουθείται. 
Α. Οι στόχοι (παράγραφοι 1 και 3) 
Στο άρθρο προβλέπονται τρεις μεγαλόπνοοι στόχοι: 
συμβολή στην ανάπτυξη των πολιτισμών των κρατών μελών με σεβασμό της εθνικής και 
περιφερειακής πολυμορφίας τους ενώ ταυτόχρονα θα προβάλλεται η κοινή πολιτιστική 
κληρονομιά· 
ενθάρρυνση της σύγχρονης πολιτιστικής δημιουργίας ν 
προώθηση της πολιτιστικής συνεργασίας με τις τρίτες χώρες και τους αρμόδιους διεθνείς 
οργανισμούς και ειδικότερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης. 
Β. Οι τομείς παρέμβασης (παράγραφοι 2 και 3) 
Οι τομείς παρέμβασης καθορίζονται ως ακολούθως: 
σε κοινοτικό επίπεδο : 
βελτίωση της γνώσης και της διάδοσης του πολιτισμού και της ιστορίας των ευρωπαϊκών 
λαών, 
διατήρηση και προστασία της πολιτιστικής κληρονομιάς ευρωπαϊκής σημασίας, 
μη εμπορικές πολιτιστικές ανταλλαγές, 
καλλιτεχνική και λογοτεχνική δημιουργία, συμπεριλαμβανομένου του οπτικοακουστικού 
τομέα, 
όσον αφορά τις εξωτερικές σχέσεις: 
συνεργασία με τις τρίτες χώρες και τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς στον 
πολιτιστικό τομέα, και ειδικότερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης. 
Γ. Λεπτομέρειες παρέμβασης της Κοινότητας 
Οι αρχές παρέμβασης της Κοινότητας στον πολιτιστικό τομέα είναι η συμπληρωματικότητα και 
η επικουρικότητα. Πρόκειται για την ενθάρρυνση της συνεργασίας, μεταξύ των κρατών μελών 
και, εφόσον είναι αναγκαίο, τη στήριξη και τη συμπλήρωση της δράσης τους στους 
προαναφερθέντες τομείς παρέμβασης. Κάθε ενέργεια εναρμόνισης των νομοθετικών και 
κανονιστικών διατάξεων των κρατών μελών αποκλείεται από το πεδίο εφαρμογής του 
άρθρου 128. 
Στην παράγραφο 4 του άρθρου 128, προβλέπεται όπ η Κοινότητα λαμβάνει υπόψη της τις 
πολιτιστικές πτυχές όταν αναλαμβάνει δράση δυνάμει των άλλων πολιτικών της. Αυτή η 
ιδιαίτερα σημαντική πρόβλεψη σημαίνει ότι ο πολιτιστικός τομέας θα πρέπει πλέον να 
λαμβάνεται υπόψη κατά τη διαμόρφωση της κοινοτικής δράσης, και ιδίως κατά τον καθορισμό 
των νέων ενεργειών ή πολιτικών τηρουμένου του κοινοτικού δικαίου. 
Σε συνάρτηση με τις καθορισθείσες αρχές, οι προβλεπόμενες ενέργειες πρέπει κατά 
προτεραιότητα να προωθούντην ακτινοβολία των πολιτισμών των κρατών μελών και τη διάδοση 
της πολιτιστικής τους δημιουργίας, ιδίως: 
με την ενθάρρυνση της συνεργασίας υπό μορφή δικτύων και εταιρικών σχέσεων μεταξύ 
των διαφόρων φορέων του πολιτιστικού κόσμου και την κυκλοφορία των έργων, 
με τη στήριξη των αντιπροσωπευτικών πολιτιστικών πρωτοβουλιών, 
με τη χρησιμοποίηση, στο πλαίσιο της κοινωνίας της πληροφορίας, των δυνατοτήτων που 
παρέχουν οι νέες επικοινωνιακές τεχνολογίες, 
με την αξιοποίηση της πολιτιστικής διάστασης της κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης. 
Τα μέσα κοινοτικής δράσης για την προώθηση του πολιτισμού είναι ουσιαστικά του είδους: 
χρηματική στήριξη και τεχνική βοήθεια. 
Δ. Η διαδικασία λήψης αποφάσεων 
α) Η διαδικασία (παράγραφος 5) 
Η έγκριση των προτάσεων που υπέβαλε η Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο 
Συμβούλιο στον πολιτιστικό τομέα, βάσει του άρθρου 128, παράγραφος 5, υπάγεται στη 
διαδικασία της από κοινού λήψης αποφάσεων Συμβουλίου- Κοινοβουλίου που προβλέπεται 
στο άρθρο 189 Β της Συνθήκης ΕΚ, με την απαίτηση ομοφωνίας, στο Συμβούλιο, σε όλα 
τα στάδια της διαδικασίας που προβλέπεται στο εν λόγω άρθρο (189 Β). Επίσης, θα 
πρέπει να προβλέπονται διαβουλεύσεις με ένα νέο όργανο - την Επιτροπή των 
Περιφερειών. 
Η πολύπλοκη αυτή διαδικασία υπαγορεύεται ωστόσο από την ιδιαίτερη ευαισθησία που 
παρουσιάζει ο πολιτιστικός τομέας. Προϋποθέτει γενική συναίνεση για την έγκριση μέτρων 
ενθάρρυνσης και δικαιολογεί προτάσεις δράσης κάποιας σημασίας, τόσο ως προς το 
περιοχόμενό τους όσο και ως nooc την διάρκεια TOUC. Η εφαρμογή της προϋποθέτει 
προηγούμενες διαβουλεύσεις σε ιδιαίτερα ευρύ επίπεδο. 
β) Τα μέτρα 
Η τυπολογία των προβλεπομένων μέτρων περιλαμβάνει : 
δεσμευτικές πράξεις : 
αποφάσεις του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (διαδικασία από κοινού λήψης αποφάσεων) 
κατόπιν προτάσεων της Επιτροπής, που εγκρίνονται ομόφωνα από το Συμβούλιο κατόπιν 
διαβουλεύσεων με την Επιτροπή των Περιφερειών, προς οργάνωση Ιων δράσεων 
ενθάρρυνσης. 
Μη δεσμευτικές πράξεις: 
συστάσεις του Συμβουλίου που εγκρίνονται επίσης ομόφωνα κατόπιν προτάσεως της 
Επιτροπής. 
II. ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ. ΟΙ ΚΥΡΙΟΙ ΑΞΟΝΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΔΡΑΣΕΙΣ ΕΝΘΑΡΡΥΝΣΗΣ ΤΗΣ 
ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΣΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ 
Η εισαγωγή του άρθρου 128 στη Συνθήκη έχει ως συνέπεια ότι οι μέχρι σήμερα 
πραγματοποιούμενες ενέργειες στους τομείς παρέμβασης στους οποίους αναφέρεται (στις 
παραγράφους 4 και 2) θα πρέπει πλέον να στηρίζονται στο εν λόγω άρθρο 128 
παράγραφος 5, με την επιφύλαξη των ειδικών νομικών βάσεων. Με την αλλαγή αυτή 
υπογραμμίζεται ότι η κοινοτική δράση στον πολιτιστικό τομέα αποκτά πλέον μόνιμο 
χαρακτήρα. 
Το νέο πλαίσιο αναωοοάο tnc πολπτστικήο δοάστκ 
Η Επιτροπή κρίνει αναγκαία τη θέσπιση ενός πλαισίου αναφοράς για την πολιτιστική δράση, 
βάσει της Συνθήκης. 
Επίσης, ξεκινώντας από τους στόχους και τους τομείς στους οποίους αναφέρεται η Συνθήκη, 
η Επιτροπή προτείνει νά καθοριστούν οι γενικοί άξονες παρέμβασης και οι αντίστοιχες 
προτεραιότητες δράσης. Ο προσδιορισμός αυτός στηρίζεται στην κτηθείσα πείρα, στα σχέδια 
τα οποία έχουν τεθεί σε εφαρμογή και στις νέες δυνατότητες που παρέχει η Συνθήκη. Έτσι, 
μπορούν να καθοριστούν τρεις άξονες παρέμβασης κατά προτεραιότητα : η πολιτιστική 
κληρονομιά, το βιβλίο και η ανάγνωση και οι καλλιτεχνικές δραστηριότητες. Για καθένα 
απ'αυτούς, είναι δυνατόν να προβλεφθούν τρία είδη ενεργειών: αξιοποίηση και προβολή, δίκτυα 
και εταιρική σχέση, πρόσβαση στον πολιτιστικό τομέα, έρευνα και κατάρτιση, πολιτιστική 
συνεργασία με τις τρίτες χώρες και τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς. 
1. Η πολιτιστική κληοονουιά 
Σ'αυτόν τον κατ'εξοχήν τομέα πολιτιστικής δράσης, η Κοινότητα έχει μέχρι στιγμής 
αναλάβει πολυάριθμες πρωτοβουλίες : πρότυπα σχέδια για τη διατήρηση της αρχιτεκτονικής 
κληρονομιάς, σχέδια αναστήλωσης αντιπροσωπευτικών μνημείων και χώρων, υποτροφίες 
κατάρτισης, σπουδών, κ.ά. 
Οι ενέργειες αυτές πρέπει να επαναπροσανατολιστούν και να συμπληρωθούν, ώστε να 
περιληφθεί ιδίως η κινητή κληρονομιά και τα μουσεία, και να ληφθούν υπόψη οι τεχνολογικές 
εξελίξεις (πολλαπλά μέσα) που παρέχουν στον τομέα αυτό νέες δυνατότητες αξιοποίησης, 
συνεργασίας και ανταλλαγών. Υπό αυτή την προοπτική, η Επιτροπή ανέλαβε την 
πραγματοποίηση σειράς διαβουλεύσεων και στενών επαφών με τα άλλα ευρωπαϊκά όργανα, 
τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, τους επαγγελματικούς κύκλους καθώς και τους 
εκπροσώπους των σχετικών διεθνών οργανισμών. 
Βάσει των εργασιών αυτών, η Επιτροπή θα υποβάλει, κατά τα τέλη του 1994, στο Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικό σχέδιο ανακοίνωσης. 
Εξαλλου, πολλά από τα υπάρχοντα πολιτικά και κοινοτικά προγράμματα - ιδίως των 
διαρθρωτικών ταμείων - έχουν ήδη συμβάλει αξιόλογα στη διατήρηση της ευρωπαϊκής 
πολιτιστικής κληρονομιάς και μπορούν να συμβάλουν ακόμα περισσότερο (1). k 
2. Οι πολιτιστικέ^ δοαστηοιότπτεο : Καλειδοσκόπιο 
Η στήριξη καλλιτεχνικών δραστηριοτήτων ευρωπαϊκής διάστασης αποτελεί κατ'εξοχήν μέσο 
ενθάρρυνσης της δημιουργίας στον πολιτιστικό τομέα, ανάπτυξης της συνεργασίας και των 
ανταλλαγών και μεγαλύτερης απήχησης και διάδοσης των έργων. Η στήριξη αυτή μπορεί να 
αφορά πολλά είδη καλλιτεχνικής δημιουργίας : τέχνες του θεάματος (χορός, μουσική, θέατρο, 
όπερα), εικαστικές τέχνες, εφηρμοσμένες τέχνες, οπτικοακουστική δημιουργία (πρβλ. 
παράρτημα). 
Η Επιτροπή προτείνει για το σκοπό αυτό στο Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο να εγκρίνουν τη 
σχετική με το πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο απόφαση, που επισυνάπτεται στην παρούσα 
ανακοίνωση, η οποία προβλέπει πέντε κατηγορίες δράσεων ενθάρρυνσης. 
3. Βιβλίο και ανάγνωση: "ARIANE" 
Η διάδοση και η μετάφραση λογοτεχνικών και θεατρικών έργων αποτελεί επίσης κατ'εξοχήν 
τομέα της δράσης σε κοινοτικό επίπεδο στο μέτρο που είναι ένα από τα κύρια μέσα γνώσης 
και διάδοσης του πολιτισμού και συμβάλει στην προβολή της πολιτιστικής κληρονομιάς καθώς 
και στη λογοτεχνική, καλλιτεχνική και οπτικοακουστική δημιουργία (πρβλ. παράρτημα). 
Η Επιτροπή, εκτιμώντας ότι η δράση αυτή εντάσσεται πλήρως στους στόχους που 
αναφέρονται στο άρθρο 128 λαμβανομένων υπόψη των ψηφισμάτων του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, υποβάλλει πρόταση απόφασης στο Συμβούλιο 
σχετικά με πολυετές πρόγραμμα συνεργασίας το οποίο προβλέπει πέντε κατηγορίες δράσεων 
ενθάρρυνσης: 
Η δομή των στόχων - αξόνων παρέμβασης που αντιστοιχεί στις εν λόγω προτεραιότητες θα 
μπορούσε να έχει ενδεικτικά την ακόλουθη μορφή: 
( 1 ) Η Επιτροπή, στο πλαίσιο του προγραμματισμού των καινοτόμων πρότυπων ενεργειών της για την περίοδο 1994-1999 
που χρηματοδοτούνται βάσει του άρθρου 10 του κανονισμού του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης, 
προβλέπει τη δημιουργία νέων αξόνων δράσης, ιδίως στον τομέα της εκμετάλλευσης της περιφερειακής πολιτιστικής 
κληρονομιάς και της οικονομικής της επίδρασης. 
ΔΡΑΣΕΙΣ ΕΝΘΑΡΡΥΝΣΗΣ 
1. Η πολιτιστική 
κληρονομιά ευρωπαϊκής 
σημασίας 
2. Βιβλίο και ανάγνωση 
("ARIANE") 
3. Καλλιτεχνικές 
δραστηριότητες 
(Καλειδοσκόπιο) Αξιοποίηση και Προβολή 
- αναστήλωση 
αντιπροσωπευτικών μνημείων 
- στήριξη μεμονωμένων 
εκδηλώσεων, εορταστικών 
εκδηλώσεων, ευρωπαϊκή 
πολιτιστική πρωτεύουσα, 
Ημέρα της Ευρώπης 
- εισαγωγή ψηφιακής τεχνικής 
και εκμετάλλευση πολλαπλών 
μέσων 
• Ευρωπαϊκό βραβείο 
αρχιτεκτονικής 
Ενίσχυση για τη μετάφραση 
λογοτεχνικών και θεατρικών 
έργων 
- ΑΡΙΣΤΕΙΟ : 
Ευρωπαϊκό λογοτεχνικό 
βραβείο και ευρωπαϊκό 
βραβείο μετάφρασης 
- στήριξη αντιπροσωπευτικών 
καλλιτεχνικών εκδηλώσεων Δίκτυα και εταιρικές 
σχέσεις 
- σεμινάρια, ανταλλαγή 
εμπειριών 
• συνεργασία με τους 
οργανισμούς κινητής και 
ακίνητης πολιτιστικής 
κληρονομιάς 
- "αδελφοποίηση" 
μουσείων, χώρων ... με 
χρησιμοποίηση πολλαπλών 
μέσων 
- κινητικότητα 
επαγγελματιών 
- από κοινού αγορά έργων 
τέχνης 
- ενθράρρυνση των 
συναντήσεων και της 
εταιρικής σχέσης εκδοτών 
και βιβλιοπωλών 
- ανάπτυξη μεταφραστικού 
δικτύου 
- δίκτυο βιβλιοθηκών 
- χρησιμοποίηση των 
δυνατοτήτων των 
πολλαπλών μέσων 
- στήριξη από κοινού 
διοργανουμένων 
καλλιτεχνικών εκδηλώσεων 
- συναντήσεις και 
ανταλλαγές γνώσεων και 
εμπειριών μεταξύ 
επαγγελματιών και 
ενδιαφερομένων 
(συμπεριλαμβανο-μένων 
και των κοινωνικά 
μειονεκτούντων νέων) Πρόσβαση στον πολιτισμό 
- Ενημέρωση των διαφόρων 
κατηγοριών του κοινού 
• ευαισθητοποίηση ως προς 
το πολιτιστικό αντικείμενο 
(σχέσεις με την εκπαίδευση, 
τουρισμός, περιφερειακή 
ανάπτυξη, καταπολέμηση 
του κοινωνικού 
αποκλεισμού) 
- χρησιμοποίηση των 
δυνατοτήτων των 
πολλαπλών μέσων, 
βιντεοταινίες μουσείων 
- πληροφόρηση και 
ευαισθητοποίηση (σχέσεις 
με την εκπαίδευση, 
καταπολέμηση του 
κοινωνικού αποκλεισμού, 
κλπ.) 
- ενέργειες προώθησης της 
ανάγνωσης 
- χρησιμοποίηση των 
δυνατοτήτων των 
πολλαπλών μέσων 
•πληροφόρηση 
- χρησιμοποίηση των 
δυνατοτήτων των 
πολλαπλών μέσων 
- καταπολέμηση του 
κοινωνικού αποκλεισμού Ερευνα/Κατάρτιση 
- υποτροφίες κατάρτισης 
σε θέματα συντήρησης 
• σεμινάρια, κύκλοι 
μαθημάτων, σπουδές 
- έρευνα όσον αφορά τις 
τεχνικές συντήρησης 
- υποτροφίες (λογοτεχνική 
μετάφραση) 
- έρευνα για τη συντήρηση 
του χαρτιού και του 
δέρματος 
- αξιοποίηση της 
καλλιτεχνικής κατάρτισης 
- κύκλοι μαθημάτων 
επιμόρφωσης καλλιτεχνών 
- υποτροφίες 
κινητικότητας καλλιτεχνών Συνεργασία με τρίτες 
χώρες και διεθνείς 
οργανισμούς 
- στήριξη επιχειρήσεων 
διαφύλαξης και 
αναστήλωσης 
- συμμετοχή σε ενέργειες 
κατάρτισης και πρόσβασης 
στον πολιτισμό 
- ενισχύσεις για τη 
μετάφραση 
- στήριξη ενεργειών 
συνεργασίας 
- συμμετοχή σε ενέργειες 
κατάρτισης και πρόσβασης 
στον πολιτισμό 
- στήριξη ενεργειών 
καλλιτεχνικής συνεργασίας 
- συμμετοχή στα δίκτυα 
και εταιρικές σχέσεις 
III. Η ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΗΣ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ 
Το άρθρο 128 παράγραφος 5 δεν αποτελεί τη μόνη βάση δράσης που παρέχει τη δυνατότητα 
στην Κοινότητα να συνεχίσει την υλοποίηση των στόχων της στον πολιτιστικό τομέα ή να 
προβεί σε ενέργειες που έχουν συνέπειες στον πολτηστικό τομέα. Η παράγραφος 4 του εν 
λόγω άρθρου ορίζει ότι "η Κοινότητα λαμβάνει υπόψη της τις πολιτιστικές πτυχές όταν 
αναλαμβάνει δράση δυνάμει άλλων διατάξεων της Συνθήκης". 
Με τη διάταξη αυτή εκφράζεται το καθήκον που ανατίθεται στην Κοινότητα να λαμβάνει υπόψη 
της κατά τη δράση της τον πολιτιστικό στόχο, συμπεριλαμβανομένων και των ενεργειών για 
τις οποίες η νομική βάση παρέχει συνθήκες πλήρους κοινής πολιτικής, ή ακόμα παρέχει τα 
μέσα δημιουργίας και λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς. 
Το νέο αυτό καθήκον πού ανατίθεται στην Κοινότητα της επιβάλλει κατΌρχάς να εξετάζει τις 
συνθήκες υπό τις οποίες οι πολιτικές τις οποίες εφαρμόζει τόσο στο εσωτερικό όσο και προς 
τα έξω, μπορούν να συμπεριλάβουν μία πολιτιστική διάσταση η οποία βοηθά την υλοποίηση 
της αποστολής της συνθήκης (άρθρα 2 και 3 ) και των στόχων που καθορίζονται στο άρθρο 
128 παράγραφος 3, και κατά δεύτερο λόγο να θέσει σε εφαρμογή τα κατάλληλα μέσα. 
Υπό αυτή την προοπτική : 
- Η Επιτροπή θα καταρτίσει εντός προθεσμίας ενός έτους, έκθεση που θα ανακοινώσει στο 
Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο σχετικά με την πολιτιστική διάσταση των πλέον σχετικών 
κοινοτικών πολιτικών. Η έκθεση αυτή θα αφορά ιδίως τις συνέπειες που μπορεί να έχουν 
οι κοινοτικές πολιτικές στον πολιτιστικό τομέα, ιδίως στην περιφερειακή ανάπτυξη, τις 
νέες τεχνολογίες, τις εξωτερικές σχέσεις, κλπ. (2) 
Η Επιτροπή θα θέσει σε εφαρμογή εσωτερικά μέτρα που θα παρέχουν τη δυνατότητα 
εισαγωγής των πολιτιστικών απαιτήσεων κατά τον καθορισμό και την εφαρμογή των 
κοινοτύπων πολιτικών που επηρεάζουν τον πολιτιστικό τομέα. 
Η Επιτροπή θα παρέχει στον τομέα αυτό κατάλληλη πληροφόρηση, ιδίως μέσω του 
προγράμματος εργασίας της και της ετήσιας έκθεσης δραστηριότητας. 
(2) Υπενθυμίζεται σχετικά, ότι τα διαρθρωτικά ταμεία μπορούν έμμεσα να στηρίζουν πολιτιστικά σχέδια μέσω μέτρων 
οικονομικής ανάπτυξης όπως ο τουρισμός. 
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ 
Με τη θέσπιση της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση και ιδίως του άρθρου 128, 
διανοίγονται νέες προοπτικές στον πολιτιστικό τομέα. 
Για την πλήρη ανάπτυξη του χώρου δίχως σύνορα, η πολιτιστική δράση της Ένωσης μπορεί 
να στηριχθεί σε πρόγραμμα ενεργειών κατά προτεραιότητα που θα της παράσχουν τη 
δυνατότητα, τηρούμενης της αρχής της επικουρικότητας, να μεγιστοποιήσει την επιρροή της 
και να επιτύχει μια πραγματική προστιθέμενη αξία. 
Οι προτάσεις που αφορούν δύο από τις ενθαρρυντικές αυτές ενέργειες παρουσιάζονται σε 
παράρτημα της παρούσας ανακοίνωσης, θα ακολουθήσουν άλλες προτάσεις βάσει 
συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος. Κατά το πέρας της διαδικασίας αυτής, η πολιτιστική 
δράση θα διαθέτει ένα πολυετές πρόγραμμα δράσης. 
Το εν λόγω πρόγραμμα θα πρέπει να ολοκληρωθεί κατά τη διάρκεια του 1995. 
Οι διεξαγόμενες ενέργειες θα συνεχιστούν μέχρι να αντικατασταθούν από δράσεις 
ενθάρρυνσης, όπως εκείνες που αποτελούν αντικείμενο των ακολούθων προτάσεων. 
Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή θα υποβάλει τα παρόντα κείμενα στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
και στο Συμβούλιο, ώστε: 
α) να λάβουν υπόψη τους την παρούσα ανακοίνωση, και ιδίως το πλαίσιο αναφοράς που 
καθορίζεται σε συνάρτηση με τους στόχους που ορίζονται στο άρθρο 128 
β) να εγκρίνουν τις προτάσεις σχετικά με: 
το πρόγραμμα ΚΑΛΕΙΔΟΣΚΟΠΙΟ για τη στήριξη των καλλιτεχνικών δραστηριοτήτων 
ευρωπαϊκής διάστασης, 
το πρόγραμμα ARIANE για τη στήριξη του βιβλίου και της ανάγνωσης. 
10 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: Η ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΣΤΟΝ ΟΠΤΙΚΟΑΚΟΥΣΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ 
Το άρθρο 128 παράγραφος 4 ορίζει ιδίως ότι η παρέμβαση της Κοινότητας έχει ως στόχο, αν 
είναι αναγκαίο, να υποστηρίξει και να συμπληρώσει τη δράση των κρατών μελών στον τομέα 
τηςΝκαλλπεχνικής καιλογοτεχνικής δημιουργίας συμπεριλαμβανομένου του οπτικοακουστικού 
τομέα", θα πρέπει λοιπόν να εξεταστεί κατά πόσον οι οπτικοακουστικές τεχνικές μπορούν να 
συμβάλουν στην ανάπτυξη και προβολή των πολιτισμών των κρατών μελών (στόχοι του 
άρθρου 128), ιδιαίτερα υπό το πρίσμα της κοινωνίας της πληροφορίας. 
ΚατΌρχάς, τα μέσα επικοινωνίας που αναπτύσσονται στον τομέα των πολλαπλών μέσων 
παρέχουν επαναστατικές ευκαιρίες για την προβολή και αμοιβαία γνώση της καλλιτεχνικής 
δημιουργίας. 
Η εισαγωγή ψηφιακής τεχνικής στον τομέα της πολιτιστικής κληρονομιάς, τα δίκτυα 
διασύνδεσης μουσείων, δημοσίων βιβλιοθηκών, πολιτιστικών κέντρων, επιτρέπουν την 
αμοιβαία γνώση, την έρευνα και την από κοινού κατάρτιση καθώς και μία άνευ προηγουμένου 
εκμετάλλευση του πολιτιστικού πλούτου των κρατών μελών, και θα πρέπει να αντιμετωπιστούν 
με τη βούληση της προώθησης καλύτερης πρόάβασης όλων των πολιτών στον πνευματικό 
πολιτισμό της χώρας τους και σε εκείνον των άλλων χωρών, καθώς και με τη μέριμνα 
προστασίας του κοινού αυτού αγαθού που είναι η κοινή πολιτιστική κληρονομιά. Οι εν λόγω 
πρωτοβουλίες μπορούν να βοηθήσουν την υλοποίηση των προγραμμάτων που τίθενται σε 
εφαρμογή βάσει του άρθρου 128. 
Κατά δεύτερο λόγο, θα πρέπει απαραιτήτως να ληφθούν υπόψη οι συνέπειες που θα έχει η 
θέση σε εφαρμογή δομών πληροφόρησης (διευρωπαϊκών δικτύων) στην ευρωπαϊκή βιομηχανία 
οπτικοακουστικών προγραμμάτων. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που συνήλθε στην Κέρκυρα στις 
24 και 25 Ιουνίου 1994 υπογράμμισε εξάλλου τη "σημασία των γλωσσικών και πολιτιστικών 
πτυχών της κοινωνίας της πληροφορίας". Η Επιτροπή, στην ανακοίνωση της 19ης Ιουλίου 1994 
(COM(94)347) "Προς μία κοινωνία της πληροφόρησης στην Ευρώπη", επεσήμανε τον 
ουσιαστικό ρόλο που διαδραματίζει η πολιτική στον οπτικοακουστικό τομέα στο πλαίσιο της 
κοινωνίας της πληροφορίας. 
θα πρέπει σχετικά να υπενθυμιστεί ότι η Επιτροπή ενέκρινε στις 6 Απριλίου 1994 το Πράσινο 
Βιβλίο με τίτλο "Στρατηγικές επιλογές για την ενίσχυση της βιομηχανίας προγραμμάτων στο 
πλαίσιο της οπτικοακουστικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης". Το έγγραφο αυτό 
υποβλήθηκε σε ευρείες διαβουλεύσεις στους ενδιαφερόμενους κύκλους, ιδίως με την ευκαιρία 
της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης για τον Οπτικοακουστικό Τομέα. 
Το Πράσινο Βιβλίο προτείνει τρεις κύριους άξονες δράσης: τους κανόνες του "παιγνιδιού", τους 
μηχανισμούς στήριξης σε κοινοτικό επίπεδο και τη σύγκλιση των εθνικών συστημάτων. Παρότι 
ο διάλογος πρέπει να παράσχει τη δυνατότητα προσδιορισμού των διακυβευόμενων 
συμφερόντων και των στόχων μακροπρόθεσμα, ορισμένες προθεσμίες είναι βραχυπρόθεσμες: 
συνέχιση του προγράμματος MEDIA (μέτρα για την ανάπτυξη της οπτικοακουστικής 
βιομηχανίας), ενδεχόμενη αναθεώρηση της οδηγίας "Τηλεόραση δίχως σύνορα". Τα εν λόγω 
μέσα όπως και άλλα μέσα της οπτικοακουαστικής πολιτικής, όπως το σχέδιο δράσης για την 
εισαγωγή της τηλεόρασης προηγμένης τεχνολογίας, στηρίζονται σε σχετικές διατάξεις της 
Συνθήκης. 
Εξάλλου, η Επιτροπή διοργανώνει εδώ και πολλά χρόνια δράση με στόχο τη στήριξη φεστιβάλ 
κινηματογράφου και οπτικοακουστικών προγραμμάτων ευρωπαϊκής διάστασης για να 
ενθαρρύνει κυρίως την κυκλοφορία των οπτικοακουστικών έργων στην Ευρώπη. Η ενέργεια 
αυτή, χρηματοδοτούμενη αρχικά από το MEDIA, θα γνωρίσει εξαιρετική ανάπτυξη το 1995 
και 1996 με την ευκαιρία της εκατονταετιρίδος του κινηματογράφου, σύμφωνα με τις 
εκφρασθείσες επιθυμίες του Συμβουλίου στο ψήφισμα του της 5ης Νοεμβρίου 1993. 
Π 
Ποόταση anocpgonc του 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
σγετικά υε την κατάρτιση ενόο noovoauuaroc υποοτήοιΕηο 
των καλλιτεγνικών και πολιτιστικών δραστηριοτήτων 
ευοωπαΐκήο διάστασηο 
ΚΑΛΕΙΔΟΣΚΟΠΙΟ 2000 
12 
Αιτιολονική έκθεση 
Η συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας θέτει πλέον το γενικό στόχο "να 
συμβάλει στην ανάπτυξη των πολιτισμών των κρατών μελών" και ειδικότερα, στο άρθρο 128, 
παρακινεί στην ενθάρρυνση της συνεργασίας, την υποστήριξη και συμπλήρωση της δράσης 
των κρατών μελών στους τομείς της βελτίωσης της γνώσης και της διάδοσης του πολιτισμού, 
των πολιτιστικών ανταλλαγών και της καλλιτεχνικής και λογοτεχνικής δημιουργίας. Το ίδιο 
άρθρο τονίζει επίσης τη σημασία της συνεργασίας της Κοινότητας και των κρατών μελών με 
τις τρίτες χώρες και τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς στον πολπιστικό τομέα, και 
ειδικότερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης. 
Επίσης, η Κοινότητα οφείλει να υποστηρίξει τη προσπάθεια που αναλαμβάνουν τα κράτη μέλη 
για την καλλιτεχνική και πολιτιστική δημιουργία με δράσεις ενθάρρυνσης σύμφωνες με την 
αρχή της επικουρικότητας οι οποίες θα οδηγήσουν σε πραγματική ανάπτυξη τόσο από την 
άποψη της πολιτιστικής ποιότητας όσο και της κοινωνικής και οικονομικής προσέγγισης, 
εφόσον ευνοούν τις συντονισμένες ενέργειες. 
Στο πλαίσιο αυτό, η Κοινότητα παρέχει χρηματοδοτική υποστήρφι σε πολιτιστικά σχέδια 
ευρωπαϊκής διάστασης, σε αντιπροσωπευτικές ενέργειες και πολιτιστικά σχέδια που 
προέρχονται από τρίτες χώρες. Η χρηματοδοτική αυτή υποστήριξη, αν και περιορισμένη, 
ωστόσο έχει αποκτήσει με τα χρόνια κάποια σημασία διότι επιτρέπει την προβολή του πλούτου 
και των πολιτιστικών διαφορών των χωρών της Ευρώπης. 
Η Επιτροπή προσπάθησε να διαμορφώσει σταδιακά την ενέργεια αυτή, ώστε να αποκτήσει 
μεγαλύτερη ορατότητα και διαφάνεια και περισσότερη συνοχή με τους στόχους που επιδιώκει 
η Κοινότητα στον πολιτιστικό τομέα. Οργάνωσε τη δράση της στηριζόμενη αφενός στη γνώμη 
εμπειρογνωμόνων και επαγγελματιών του τομέα και βασιζόμενη σε ειδικές μελέτες1 και, 
αφετέρου, στην υποστήριξη που της παρέχει διαρκώς το Κοινοβούλιο, ιδίως όσον άφορα Το 
κονδύλιο του προϋπολογισμού. Αυτό εκφράσθηκε με τη χορήγηση χρηματοδοτικής 
υποστήριξης σε αντιπροσωπευτικές ενέργειες και, από το 1991, με την οργάνωση του 
προγράμματος Καλειδοσκόπιο και με τη δημιουργία κονδυλίου του προϋπολογισμού 
τιολπτστική συνεργασία με τις τρίτες χώρες" που επιτρέπει έτσι την υποστήριξη των 
πολιτιστικών προγραμμάτων που αφορούν τις χώρες αυτές. 
Επί του παρόντος, το πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο σημειώνει ολοένα και μεγαλύτερη επιτυχία 
στο κοινό και τους επαγγελματίες και πολιτιστικούς φορείς. 
Ωστόσο, με τη σημερινή του διάρθρωση, το πρόγραμμα ανταποκρίνεται μόνο στο 10 έως 12% 
του συνόλου των υποβληθέντων προγραμμάτων. 
Η παρούσα δράση ενθάρρυνσης πρέπει να διευρυνθεί ούτως ώστε να καλύψει, 
μεσοπρόθεσμα, μεγαλύτερο αριθμό προγραμμάτων. 
Επίσης, η Επιτροπή θεωρεί ότι το πρόγραμμα αυτό, το οποίο καθίσταται ένας από τους 
κύριους άξονες της δράσης της Κοινότητας στον πολπιστικό τομέα, πρέπει επίσης να 
υποστηρίξει αντιπροσωπευτικές ενέργειες μεγάλης κλίμακας (για παράδειγμα την Ευρωπαϊκή 
Πολπτστική Πρωτεύουσα, την Ορχήστρα των Νέωντης Ευρωπαϊκής Κοινότητας, την Ορχήστρα 
Μπαρόκ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, κ.ά.) καθώς και πολπιστικό προγράμματα μεγάλης 
κλίμακας που υλοποιούνται από ευρωπαϊκούς πολιτιστικούς φορείς. Επίσης θα έπρεπε η 
9η Μαΐου, η οποία εορτάζεται στα περισσότερα κράτη μέλη, να μπορεί να τονίζει την 
- Guide de Γ artiste plasticien - 1986 
• Εργασίες ομάδας ειδικών ("Επιτροπή πολιτιστικών συμβούλων") για το θέατρο, τη μουοική και τις πλαστικές 
τέχνες και έκθεση "Unw colture pour le citoyen européen de Γ an 2000" - Νοέμβριος 1989 
• Μελέτη που παρήγγειλε η Επιτροπή με θέμα 'Το θέατρο και ο χορός στη δεκαετία του ' 90: ένα πρόγραμμα για 
την Ευρώπη" (Ι.Ε.Τ.Μ. Φεβρουάριος 1991) 
- Συνέχριο για το ζωντανό θέαμα οτην Ευρώπη, που οργάνωσε το Πανεπιστήμιο Paris-Dauphine - Νοέμβριος 
1992 
13 
πολιτιστική πολυμορφία και τον πλούτο των χωρών μας, και να μπορούν να υποστηρίζονται τα 
πολιτιστικά προγράμματα που εφαρμόζονται κατά την εορτή της Ημέρας της Ευρώπης της 
9ης Μαΐου. 
Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή προτείνει την αναδιάρθρωση του προγράμματος Καλειδοσκόπιο, 
το οποίο στο ε^ς θα στρέφεται γύρω από τις επόμενες πέντε δράσεις ενθάρρυνσης: 
Αξιοποίηση και προβολή του πολιτισμού στην Ευρώπη μέσω προγραμμάτων ευρωπαϊκής 
κλίμακας και αντιπροσωπευτικού χαρακτήρα. 
Δίκτυα και εταιρικές σχέσεις. Υποστήριξη προγραμμάτων που υλοποιούνται με εταιρική 
σχέση ή υπό μορφή δικτύων. 
Κατάρτιση. Προγράμματα που συνδυάζουν την τελειοποίηση δημιουργών καλλιτεχνών ή 
ερμηνευτών ή άλλων φορέων του πολιτιστικού τομέα με ειδική και πολύ συγκεκριμένη 
εκδήλωση. 
Πρόσβαση στα πολιτιστικά θέματα. Προγράμματα που ευνοούν την πρόσβαση στον 
πολπιστικό τομέα και τη συνεργασία των επαγγελματιών του πολιτιστικού τομέα, καθώς 
και των περιφερειακών, εθνικών, ευρωπαϊκών αρχών σε θέματα που συνδέονται με την 
κοινοτική δράση στον πολπιστικό τομέα. 
Συνεργασία με πς τρίτες χώρες και τους σχετικούς διεθνείς οργανισμούς. 
Κατά τη γνώμη της Επιτροπής, το πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο, ανανεωμένο κατ* αυτόν τον 
τρόπο, θα μπορεί να συμβάλει καλύτερα στην ενθάρρυνση της δημιουργίας, και θα έχει 
μεγαλύτερη απήχηση στη διάδοση και τη προβολή των πολιτισμών της Ευρώπης. Ένας από 
τους στόχους του θα είναι να μπορέσει η Ευρωπαϊκή Κοινότητα να υποστηρίξει, από το 1996 
έως το 2000, 2.000 βραβευμένα πολιτιστικά προγράμματα με καινοτόμο χαρακτήρα και 
επαγγελματική ποιότητα, που θα βασίζονται σε πραγματική ευρωπαϊκή συνεργασία. 
Τέλος, η Εππροπή προτείνει: 
να αναδιαρθρωθεί το πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, 
να αυξηθεί ο προϋπολογισμός που χορηγείται στο ανανεωμένο πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο 
ώστε να αυξηθεί η απήχηση του, 
να υποβληθούν οι προτάσεις αυτές στο πλαίσιο της νέας διαδικασίας που προβλέπεται 
από το άρθρο 128 ΕΚ. 
14 
Ποόταση anocpgonc του 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
94/0188(COD) 
για την θέσπιση προγράμματος υποστήριξης των καλλιτεχνικών 
και πολιτιστικών δραστηριοτήτων ευρωπαϊκής διάστασης 
ΚΑΛΕΙΔΟΣΚΟΠΙΟ 2000 
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 128, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών, 
Εκτιμώντας: 
ότι η συνθήκη αναθέτει στην Κοινότητα την ευθύνη να συμβάλει στην ανάπτυξη των πολιτισμών 
των κρατών μελών βελτιώνοντας τη γνώση και τη διάδοση του πολιτισμού και της ιστορίας των 
ευρωπαϊκών λαών και ευνοώντας τις πολιτιστικές ανταλλαγές καθώς και τη καλλπεχνική και 
λογοτεχνική δημιουργία, 
ότι πρέπει να διαφυλαχθεί η πολιτιστική πολυμορφία στις εθνικές και περιφερειακές εκφράσεις 
της, και να προβληθούν τα έργα των ευρωπαίων καλλιτεχνών και δημιουργών, που εκφράζουν 
τον πλούτο των πολλαπλών ταυτοτήτων τους, 
ότι πρέπει επίσης να επιδιωχθεί μεγαλύτερη συμμετοχή όλων των πολιτών, και κυρίως των νέων 
- ιδίως των μειονεκτούντων νέων - στο ν πολιτιστικό τομέα που θα συμβάλει έτσι στην καλύτερη 
αμοιβαία γνώση και το σεβασμό, 
ότι η συνεργασία με τη μορφή δικτύων θεωρείται ως ένα από τα καλύτερα μέσα για το άνοιγμα 
και τη βοήθεια προς τους επαγγελματίες του πολιτιστικού τομέα, καθώς και τους εθελοντές, 
ώστε να συνεργαστούν καλύτερα επί τόπου, τηρούμενης της αρχής της επικουρικότητας, 
ότι μία κοινοτική δράση υπέρ των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών εκδηλώσεων ευρωπαϊκής 
διάστασης, καθώς και πολιτιστικών προγραμμάτων ευρωπαϊκής κλίμακας και 
αντιπροσωπευτικού χαρακτήρα, ευνοεί την προβολή των πολιτισμών με ταυτόχρονη 
προσέγγιση των καλλιτεχνών και δημιουργών του ευρωπαϊκού κοινού, και μπορεί επίσης να 
προσφέρεικοινωνική και οικονομική αξία, εφόσον ενθαρρύνει τις συντονισμένες επιχειρησιακές 
ενέργειες και την εταιρική σχέση, 
όπ, με την επίσημη δήλωση για την Ευρωπαϊκή Ένωση, που υπεγράφη στη Στουτγάρδη στις 
19 Ιουνίου 1983, οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων ζήτησαν να αυξηθούν οι επαφές μεταξύ 
των δημιουργών των κρατών μελών και να υπάρχει μεγαλύτερη διάδοση των έργων τους, τόσο 
στο πλαίσιο της Κοινότητας όσο και στο εξωτερικό, 
ότι αφενός, το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου δημιουργήσεων Ορχήστρας των Νέων 
της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και αφετέρου, δημιουργήθηκε Ορχήστρα Μπαρόκ της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας κατά το Ευρωπαϊκό Έτος της Μουσικής το 1985, 
ότι το ψήφισμα των Υπουργών Πολιτισμού που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου της 
13ης Ιουνίου 1985(1), σχετικά με τη δημιουργία της εκδήλωσης της Ευρωπαϊκής Πολπτστικής 
Πρωτεύουσας" με σκοπό τη συμβολή στην προσέγγιση των λαών των κρατών μελών, 
(1) ΕΕ C 153, 22.6.1985, σ. 2 
15 
ότι, στα συμπεράσματα των Υπουργών Πολιτισμού που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου 
της 18ης Μαΐου 1990(2), συμφωνήθηκε να δημιουργηθεί "Ευρωπαϊκός Πολιτιστικός Μήνας" που 
θα διεξάγεται κάθε έτος σε πόλη ευρωπαϊκού κράτους που βασίζεται σης αρχές της 
δημοκρατίας, του πλουραλισμού και του κράτους δικαίου, 
ότι το ψήφισμα των Υπουργών Πολιτισμού που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου της 
7ης Ιουνίου 1991 ^ "εκφράζει τη βούληση να ενθαρρυνθεί το θέατρο στην Ευρώπη και να 
ενισχυθεί η ευρωπαϊκή του διάσταση", 
ότι το ψήφισμα του Συμβουλίου και των Υπουργών Πολιτισμού, που συνήλθαν στο πλαίσιο του 
Συμβουλίου της 14ης Νοεμβρίου 1991(4), τονίζει το σημαντικό ρόλο των δικτύων πολπιστικών 
οργανώσεων για τη πολιτιστική συνεργασία στην Ευρώπη, 
ότι στην ανακοίνωση της 29ης Απριλίου 1992 σχετικά με τις "Νέες προοπτικές για τη δράση 
της Κοινότητας στον πολπιστικό τομέα", η Εππροπή αναφέρει ότι πρέπει να υποστηριχθεί, 
μέσω των διεθνικών δικτύων και της ενθάρρυνσης της δημιουργίας, ο τομέας των τεχνών και 
ιδίως της τέχνης του θεάματος και των εικαστικών τεχνών, και ότι το Συμβούλιο, στα 
συμπεράσματα των Υπουργών Πολιτισμού, που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου της 
12ης Νοεμβρίου 1992(5) για πς κατευθυντήριες γραμμές της πολιτιστικής δράσης της 
Κοινότητας, ενθάρρυνε την προσέγγιση αυτή, 
ότι τα ανωτέρω συμπεράσματα των Υπουργών Πολιτισμού, για τις κατευθυντήριες γραμμές της 
πολπιστικής δράσης της Κοινότητας τονίζουν το ενδιαφέρον, δυνάμει των αρχών της συνθήκης 
για την Ευρωπαϊκή Ένωση, για τις κοινοτικές πολιτιστικές ενέργειες που πραγματοποιούνται 
με τις τρίτες χώρες στο εσωτερικό και το εξωτερικό της Ευρώπης, καθώς και για ευρωπαϊκή 
πολιτιστική συνεργασία με άλλους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς, και ειδικότερα με το 
Συμβούλιο της Ευρώπης, 
ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμα του® για την ανακοίνωση της Εππροπής σχετικά 
με τις νέες προοπτικές για τη δράση της Κοινότητας στον πολπιστικό τομέα και στο ψήφισμα 
για την κοινοτική πολπική στον πολπιστικό τομέα^ επέμεινε στη σημασία του ρόλου των 
δικτύων, καθώς και στην παροχή μεγαλύτερης υποστήριξης στη μουσική, στο θέατρο, στο 
χορό και στις εικαστικές τέχνες, 
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ 
Αρθρο 1 
Θεσπίζεται, για περίοδο πέντε ετών από το 1996, κοινοτικό πρόγραμμα δράσης που 
παρατίθεται στο παράρτημα που αποσκοπεί στην ενθάρρυνση της γνώσης και της διάδοσης 
του πολιτισμού των ευρωπαϊκών λαών, ιδίως στους τομείς των τεχνών του θεάματος, των 
εικαστικών τεχνών, των τεχνών πολλαπλών μέσων και των εφηρμοσμένων τεχνών, με 
πολιτιστικές ανταλλαγές και αντιπροσωπβυτικά γεγονότα (πρόγραμμα 
"ΚΑΛΕΙΔΟΣΚΟΠΙΟ 2000") το οποίο στο ε^ς καλείται "πρόγραμμα". 
(2) 
(3) 
(4) 
(5) 
(β) 
(7) ΕΕ C 162, 3.7.1990, σ. 1 
EEC 188, 19.7.1991, σ. 3 
EEC 314, 5.12.1991, σ.Ί 
ΕΕ C 336, 19.12.1992, σ. 1 
ΕΕ C 42, 15.2.1993, σ. 173 
EEC 44, 14.2.1994, σ. 184 
16 
Αρθρο 2 
Οι στόχοι του προγράμματος είναι οι εξής : 
να ενθαρρύνει την καλλπεχνική και πολιτιστική δημιουργία στην Ευρώπη στους τομείς των 
τεχνών του θεάματος, των εικαστικών τεχνών, των τεχνών πολλαπλών μέσων και των 
εφαρμοσμένων τεχνών επιτρέποντας τη δημιουργία αυτή να πλησιάσει το ποικίλο κοινό 
της Ευρώπης, 
να υποστηρίξει τα πολιτιστικά προγράμματα, που έχουν καινοτόμο χαρακτήρα, 
επαγγελματική ποιότητα και παρουσιάζουν ευρωπαϊκό ενδιαφέρον, και τα οποία απαιτούν 
πραγματική ευρωπαϊκή συνεργασία, 
να προωθήσει τις πολιτιστικές ανταλλαγές, ώστε να συμβάλει σε αμοιβαία καλύτερη 
γνώση και να διευκολύνει κατ' αυτό τον τρόπο την πρόσβαση στον πολιτισμό των 
μειονεκτουσών κατηγοριών, 
να ευνοήσει την αξιοποίηση και την προβολή του πολιτισμού στην Ευρώπη, 
να αξιοποιήσει τον τομέα των τεχνών και τον πολπιστικό τομέα, ούτως ώστε να συμβάλει 
στη μεγιστοποίηση του δυναμικού δημιουργίας θέσεων απασχόλησης σε τέτοιου είδους 
δραστηριότητες, ιδίως υπέρ των νέων. 
Αρθρο 3 
Για να επιτευχθούν οι στόχοι του προγράμματος η Κοινότητα συνεισφέρει στις επόμενες 
ενέργειες ενθάρρυνσης, που αποσκοπούν στην υποστήριξη και συμπλήρωση των ενεργειών 
των κρατών μελών στους τομείς της καλλιτεχνικής και πολιτιστικής δημιουργίας, των 
πολΓπστικών ανταλλαγών και της καλλιτεχνικής και πολπιστικής διάδοσης. 
Ι. Πολιτιστική αξιοποίηση και προβολή : 
α) υποστήριξη των πολπιστικών προγραμμάτων μεγάλης κλίμακας, ευρωπαϊκής διάστασης 
και αντιπροσωπευτικού χαρακτήρα, 
β) υποστήριξη των πολπιστικών προγραμμάτων μεγάλης κλίμακας που πραγματοποιούνται 
από ευρωπαϊκούς πολιτιστικούς φορείς. 
II. Προγράμματα που εφαρμόζονται με εταιρική σχέση ή με συνεργασία υπό μορφή δικτύων: 
α) υποστήριξη των καλλιτεχνικών και πολπιστικών γεγονότων που βασίζονται σε εταιρική 
σχέση, δηλαδή που οργανώνονται από κοινού από φορείς τουλάχιστον τριών κρατών 
μελών ή από πολιτιστικά δίκτυα και στα οποία συμμετέχουν καλλιτέχνες δημιουργοί ή 
άλλοι φορείς του πολιτιστικού τομέα, οι οποίοι προέρχονται από τουλάχιστο ν τρία κράτη 
μέλη και προβλέπουν δημιουργική εργασία που προορίζεται να διαδοθεί και να 
παρουσιασθεί στο κοινό, 
β) υποστήριξη σε συναντήσεις και ανταλλαγές γνώσης και εμπειρίας μεταξύ επαγγελματιών 
και φορέων, που οργανώνονται από κοινού από φορείς τουλάχιστον τριών κρατών μελών 
ή από πολιτιστικά δίκτυα και προϋποθέτουν τη συμμετοχή ατόμων από τουλάχιστον τρία 
κράτη μέλη. 
Για τέτοιου είδους προγράμματα, παρέχεται προτεραιότητα στα ευρωπαϊκά πολτπστικά δίκτυα 
που συγκεντρώνουν είτε μη κερδοσκοπικούς πολιτιστικούς οργανισμούς είτε επαγγελματίες 
που εργάζονται για την ανάπτυξη κοινών πολπιστικών ενεργειών. 
III. Κατάρτιση : 
Υποστήριξη προγραμμάτων που συνδυάζουν με τα καλλιτεχνικά και πολιτιστικά γεγονότα που 
υποστηρίζονται στο πλαίσιο αυτού του προγράμματος την τελειοποίηση καλλιτεχνών 
δημιουργών ή ερμηνευτών ή άλλων φορέων του πολπιστικού τομέα. 
17 
IV. Πρόσβαση στον πολιτιστικό τομέα : 
Υποστήριξη της συνεργασίας των επαγγελματιών του πολιτιστικού τομέα ή των περιφερειακών 
εθνικών ή ευρωπαϊκών αρχών για θέματα ειδικά στους τομείς των τεχνών και του πολιτισμού 
είτε με συναντήσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο είτε με μελέτες και έρευνες που συνδέονται άμεσα 
με την ανάπτυξη της κοινοτικής δράσης στον πολπιστικό τομέα. Προτεραιότητα παρέχεται στα 
προγράμματα που χρησιμοποιούν τις δυνατότητες των πολλαπλών μέσων. 
V. Συνεργασία με τις τρίτες χώρες και τους διεθνείς οργανισμούς : 
α) υποστήριίη των πολιτιστικών προγραμμάτων μεγάλης κλίμακας και αντιπροσωπευτικού 
χαρακτήρα για τον ευρωπαϊκό πολπισμό, τα οποία εφαρμόζονται εκτός της Κοινότητας 
με τη συνδρομή πολπιστικών φορέων της Κοινότητας. 
β) υποστήριξη καλλιτεχνικών και πολιτιστικών ενεργειών συνεργασίας που προϋποθέτουν για 
οργάνωση και συμμετοχή στο γεγονός εταίρους από τουλάχιστον δύο ευρωπαϊκές μη 
κοινοτικές χώρες και ένα κράτος μέλος. Το πρόγραμμα πρέπει να υποβληθεί από 
πολπιστικό οργανισμό που προέρχεται από ευρωπαϊκή μη κοινοτική χώρα και να 
προβλέπει δημιουργική εργασία που προορίζεται να διαδοθεί στο κοινό. 
γ) υποστήριξη συναντήσεων και ανταλλαγών γνώσεων και εμπειρίας μεταξύ επαγγελματιών 
και φορέων. Προτεραιότητα παρέχεται σε πολιτιστικά δίκτυα που αναπτύσσουν 
πολιτιστικές δραστηριότητες σης ευρωπαϊκές μη κοινοτικές χώρες. 
Προτεραιότητα παρέχεται στις τρίτες χώρες με τις οποίες η Κοινότητα έχει υπογράψει 
συμφωνίες συνδεσης/συνεργασίας που περιλαμβάνουν πολιτιστικές ρήτρες. 
Η Κοινότητα και τα κράτη μέλη ευνοούν τη συνεργασία με τους αρμόδιους διεθνείς 
οργανισμούς στον τομέα του πολιτισμού, και ειδικότερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης, αφού 
βεβαιωθούν για τη συμπληρωματικότητα των μέσων που εφαρμόζονται χωρίς να παραβιάζεται 
η εθνική ταυτότητα και η αυτονομία δράσης κάθε ιδρύματος και οργανισμού. 
Αρθρο 4 
Η Επιτροπή είναι υπεύθυνη για την εφαρμογή του προγράμματος. Κατά την εκτέλεση του 
έργου της επικουρείται από την εππροπή για τις προώθησης στον πολπιστικό τομέα, σύμφωνα 
με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 5. 
Η εππροπή αυτή, συμβουλευτικού χαρακτήρα, αποτελείται από ανππροσώπους που έχει 
ορίσει κάθε κράτος μέλος και την προεδρία ασκεί αντιπρόσωπος της Εππροπής. 
Αρθρο 5 
Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στην εν λόγω εππροπή σχέδιο των μέτρων που 
πρόκεπαι να ληφθούν. Η συμβουλευτική επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της για το σχέδιο 
αυτό, μέσα σε προθεσμία που μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα 
χαρακτήρα του θέματος και, αν χρειασθεί σε ψηφοφορία. 
Η γνώμη καταχωρείται στα πρακτικά. Επιπλέον, κάθε κράτος μέλος έχει το δικαίωμα να 
ζητήσει να ακαταχωρηθεί η θέση του στα πρακτικά. 
Η Εππροπή λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη τη γνώμη της συμβουλευτικής εππροπής και την 
ενημερώνει τον τρόπο με τον οποίο έλαβε υπόψη τη γνώμη αυτή. 
Αρθρο 6 
Μετά από δύο έτη εφαρμογής του προγράμματος, και μέσα σε έξι μήνες μετά την περίοδο 
αυτή, η Εππροπή, αφού αιτήσει τη γνώμη της συμβουλευτικής εππροπής, υποβάλλει στο 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, έκθεση αξιολόγησης των εππευχθέντων 
αποτελεσμάτων, η οποία συνοδεύεται ενδεχομένως από ανάλογες προτάσεις. 
Κατά τη λήξη του προγράμματος και σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 5, 
η Εππροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση σχετικά με την 
εφαρμογή και τα αποτελέσματα του προγράμματος. 
18 
Αρθρο 7 
Το πρόγραμμα, το οποίο περιλαμβάνει πς πρακτικές ενδείξεις σχετικά με τη διαδικασία, τις 
διαρθρώσεις των οργανισμών σε εθνικό επίπεδο που επιτρέπουν να εξασφαλισθεί τεχνική 
βοήθεια για τα πολπιστικό προγράμματα, τις προθεσμίες υποβολής των υποψηφιοτήτων, 
καθώς και την τεκμηρίωση που πρέπει να συνοδεύει την αίτηση, δημοσιεύεται κάθε έτος στην 
Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, σειρά C. 
Αρθρο 8 
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευση της στην 
Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Αρθρο 9 
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη. 
Βρυξέλλες, 
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο 
Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος 
19 
Παράρτημα 
Ποόνοαυυα KOIVOTUCOC unoornoiEnc 
σε καλλιτεγνικέο και πολπτστικέο ενέονειεο ευοωπάίκήο διάστασηο 
Πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο 2000 
ΌΡΟΙ συυυετογήο 
Για να ενθαρρυνθεί η γνώση και η διάδοση του πολιτισμού των ευρωπαϊκών λαών, ιδίως στους 
τομείς των τεχνών του θεάματος, των εικαστικών τεχνών, των τεχνών πολλαπλών μέσων και 
των εφηρμοσμένων τεχνών, η Κοινότητα προτίθεται να υποστηρίξει πολπιστικά προγράμματα 
ευρωπαϊκής διάστασης, καθώς και αντιπροσωπευτικές ενέργειες και να δώσει προτεραιότητα 
στη συνεργασία των επαγγελματιών, ιδίως με τη μορφή δικτύων. 
Για το σκοπό αυτό, η Κοινότητα οργανώνει το πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο 2000 που 
περιλαμβάνει τις εξής ενέργειες : 
Ενέργεια 1: 
Αξιοποίηση και προβολή του πολιτισμού στην Ευρώπη 
1. Το πρόγραμμα είναι ανοικτό σε πολπιστικά μεγάλης κλίμακας, ευρωπαϊκής διάστασης 
και αντιπροσωπευτικών του ευρωπαϊκού πολιτισμού. 
2. Ως ευρωπαϊκά προγράμματα μεγάλης κλίμακας και αντιπροσωπευτικά του ευρωπαϊκού 
πολιτισμού θεωρούνται ανάλογα με την ποιότητα των προτεινόμενων προγραμμάτων: 
τ τα πολιτιστικά γεγονότα που είναι ήδη καθιερωμένα σε ευρωπαϊκό επίπεδο, όπως π.χ. η 
Ευρωπαϊκή Πολιτιστική Πρωτεύουσα, η Ορχήστρα των Νέων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, 
η Ορχήστρα Μπαρόκ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, κλπ., 
τα πολπιστικά γεγονότα που διοργανώνονται από κοινού από τα κράτη μέλη κατά την 
Ευρωπαϊκή Ημέρα της 9ης Μαΐου, 
τα πολιτιστικά προγράμματα ευρωπαϊκής διάστασης, ποιότητας και μεγάλης κλίμακας που 
συμβάλλουν στην εκτίμηση της πολιπστικής, κοινωνικής και οικονομικής απήχησης των 
ενεργειών εταιρικής σχέσης. 
3. Τα προγράμματα που περιγράφονται στο σημείο 2 πρέπει να αποτελέσουν αντικείμενο 
ειδικής αίτησης προς την Ευρωπαϊκή Κοινότητα. Η αίτηση πρέπει να συνοδεύεται : 
από λεπτομερή περιγραφή των ενεργειών που πρόκεπαι να πραγματοποιηθούν κατά το 
έτος , 
λεπτομερή προϋπολογισμό των ενεργειών που πρόκεπαι να πραγματοποιηθούν κατά το 
έτος 
εκτίμηση των ενεργειών που πραγματοποιήθηκαν κατά το προηγούμενο της αίτησης έτος, 
ώστε να είναι δυνατή η αξιολόγηση τόσο της πολιτιστικής ποιότητας όσο και της 
κοινωνικής και οικονομικής απήχησης των εππευχθέντων αποτελεσμάτων. 
4. Οι αιτήσεις πρέπει να υποβληθούν το αργότερο σης .... στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή, 
ΓΔ Χ, Διοικητική Μονάδα Πολιτιστική Δράση, me de la Loi 200, B-1049 Bruxelles. 
5. Τα προγράμματα πρέπει va διαθέτουν τα χρηματοδοτικά εχέγγυα που απαιτούνται για την 
υλοποίηση τους. Η κοινοτική υποστήριξι που χορηγείται σε ένα πρόγραμμα δεν είναι 
δυνατό σε καμία περίπτωση να καλύψει το σύνολο των εξόδων του προγράμματος. 
6. Οι αιτήσεις εξετάζονται ξεχωριστά και επιλέγονται από τις υπηρεσίες της Επιτροπής. 
20 
Ενέργεια 2: 
Δίκτυα και εταιρικές σχέσεις: Υποστήριξη γεγονότων και πολπιστικών προγραμμάτων που 
πραγματοποιούνται με εταιρική σχέση ή υπό μορφή βικτυων 
1. Το πρόγραμμα είναι ανοικτό σε πολπιστικά και καλλιτεχνικά σχέδια οργανωμένα από 
κοινού από φορείς τριών κρατών μελών τουλάχιστον ή από πολπιστικά δίκτυα, στα οποία 
συμμετέχουν επίσης καλλιτέχνες δημιουργοί ή ερμηνευτές ή άλλοι φορείς του 
πολπιστικού τομέα που προέρχονται από τουλάχιστον τρία κράτη μέλη. 
2. Ως πρόγραμμα πολιτιστικής συνεργασίας θεωρείται : 
κάθε πολπΊΟΤίκή και καλλπεχνική εκδήλωση που συνεπάγεται δημιουργική εργασία 
που προορίζεται για να διαδοθεί και να παρουσιαστεί στο κοινό στην Ευρώπη. Οι 
τομείς που λαμβάνονται υπόψη είναι οι εξής : τέχνες του θεάματος (χορός, 
μουσική, θέατρο, όπερα ....) εικαστικές τέχνες (ζωγραφική, γλυπτική, 
χαρακτική, αρχιτεκτονική, φωτογραφία, ντιζάιν ....), τέχνες πολλαπλών μέσων 
και εφαρμοσμένες τέχνες. 
οι εκδηλώσεις, όπως τα συνέδρια, σεμινάρια και οι συναντήσεις επαγγελματιών 
που οργανώνονται από πολιτιστικά δίκτυα ή από πολιτιστικούς φορείς που 
προέρχονται από τουλάχιστον τρία κράτη μέλη και στα οποία συμμετέχουν 
καλλιτέχνες δημιουργοί ή ερμηνευτές ή άλλοι φορείς του πολπιστικού τομέα που 
προέρχονται από τουλάχιστον τρία κράτη μέλη. Οι σχετικοί τομείς είναι : εικαστικές 
τέχνες, τέχνες του θεάματος, οι τέχνες πολλαπλών μέσων, οι εφηρμοσμένες 
τέχνες καθώς και οι συναφείς τομείς, όπως παραδείγματος χάρη η πολπιοπκή 
διοίκηση, η πολιτιστική οικονομία, η χορηγία .... 
3. Τα προγράμματα που υποβάλλονται στο πλαίσιο του προγράμματος Καλειδοσκόπιο πρέπει 
να είναι ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος, ποιότητας και καινοτόμου ή υποδειγματικού 
χαρακτήρα και πρέπει να διεξαχθούν κατά τη διάρκεια του έτους 19..... 
4. Εξαιρούνται : 
τα σχέδια πολιτιστικής συνεργασίας καθαρά περιφερειακού, εθνικού ή διμερούς 
χαρακτήρα, 
οι εκδηλώσεις που ανήκουν στους τομείς του κινηματογράφου και της τηλεόρασης, 
οι ενέργειες που υπάγονται στον τομέα της πολπιστικής κληρονομιάς, 
- οι ενέργειες που υπάγονται στον τομέα της λογοτεχνικής μετάφρασης, 
η δημιουργία υλικού και οι εκδόσεις που δεν αποτελούν αναπόσπαστο μέρος ενός 
σχεδίου (μονογραφίες, συλλογές, περιοδικά, δίσκοι, CD, βίντεο, ....), 
οι μελέτες σκοπιμότητας, 
- τα έξοδα επένδυσης ή λειτουργίας των πολπιστικών οργανισμών που δεν αποτελούν 
αναπόσπαστο μέρος του υποβαλλόμενου σχεδίου, 
τα έξοδα προετοιμασίας μελλοντικών σχεδίων συνεργασίας, 
- τα έξοδα δημιουργίας δικτύων 
21 
5. Κατά κανόνα, μία πολιτιστική εκδήλωση δεν μπορεί να υποστηριχθεί κατ'επανάληψη. 
Ωστόσο, σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να παρέχεται κοινοτική υποστήριξη στα 
πολπιστικά δίκτυα επί τρία το πολύ συναπτά έτη, υπό τον όρο ότι το πρόγραμμα 
παρουσιάζει συνέχεια στη διεξαγωγή του. Η ανανέωση της κοινοτικής υποστήριξης θα 
εκτιμηθεί, από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες, με βάση την έκθεση δραστηριότητας 
σχετικά με το σχέδιο που υποβλήθηκε από το δίκτυο. 
6. Τα σχέδια πρέπει να παρουσιάζουν τα χρηματοδοτικά εχέγγυα που απαπουνται για την 
πραγματοποίηση τους. Η χρηματοδοτική ενίσχυση ενός σχεδίου στο πλαίσιο του 
προγράμματος Καλειδοσκόπιο δεν μπορεί να υπερβεί το 25% των συνολικών εξόδων του 
σχετικού σχεδίου και δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να υπερβεί τις 30.000 ECU. 
7. Τα έντυπα των αιτήσεων και το αντίγραφο της παρούσας ανακοίνωσης μπορούν να 
λαμβάνονται από τα γραφεία της Ευρωπαϊκής Εππροπής στα κράτη μέλη, καθώς και από 
την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, DGX- Action Culturelle, rue de la Loi 200, B-1049 
Bruxelles. 
8. Οι απήσεις για χρηματοδοτική ενίσχυση πρέπει να σταλούν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή 
σης Βρυξέλλες και πρέπει να υποβληθούν το αργότερο στις 
(αποδεικτικό υποβολής αποτελεί η σφραγίδα του ταχυδρομείου). 
9. Η Επιτροπή, σύμφωνα με τα άρθρα 4 και 5 της απόφασης αριθ της , θα 
χορηγήσει χρηματοδοτική ενίσχυση στα επιλεγέντα προγράμματα. 
Ενέργεια 3 : 
Κατάρτιση 
1. Η τελειοποίηση καλλιτεχνών δημιουργών ή ερμηνευτών ή άλλων φορέων του πολιτιστικού 
τομέα στους οποίους παρέχεται αμέσως εργασία σε ειδικά και πολύ συγκεκριμένα σχέδια 
ευνοεί τη σύγχρονη δημιουργία. Γι' αυτό το λόγο, θα παρέχεται προτεραιότητα στα 
σχέδια πολπιστικών εκδηλώσεων που περιλαμβάνουν στην οργάνωση τους περιόδους 
πρακτικής άσκησης ή μαθήματα τελειοποίησης. Τα σχέδια που συμβάλλουν στη 
μεγιστοποίηση του δυναμικού δημιουργίας θέσεων απασχόλησης στον τομέα των τεχνών 
Και του πολιτισμού προορίζονται κυρίως για τους νέους. 
2. Σε ορισμένα σχέδια πολιτιστικής και καλλιτεχνικής συνεργασίας (ενέργεια 2) που έχουν 
επιλεγεί θα μπορεί να παρέχεται χρηματοδοτική ενίσχυση για τελειοποίηση. Η 
χρηματοδοτική αυτή ενίσχυση δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το 50% της κοινοτικής 
συνεισφοράς που χορηγείται στην εκδήλωση ή στο πολπιστικό σχέδιο. 
3. Η Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, θα προσπαθήσει να δημιουργήσει 
συμπληρωματικότητα ανάμεσα στις ενέργειες που προβλέπονται στο πρόγραμμα αυτό και 
τα κοινοτικά προγράμματα εκπαίδευσης και κατάρτισης Socrates και Leonardo. 
Ενέργεια 4: 
Πρόσβαση στον πολπιστικό τομέα 
1. Ως συμπλήρωμα και για να βελτιωθεί η πολιτιστική συνεργασία των επαγγελματιών του 
πολπιστικού τομέα των περιφερειακών, εθνικών και ευρωπαϊκών αρχών, θα μπορεί να 
παρέχεται υποστήριξη σε ειδικές και περιορισμένες περιπτώσεις σε συναντήσεις που 
διοργανώνονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο ή σε μελέτες και έρευνες που συνδέονται άμεσα 
με την ανάπτυξη της κοινοτικής δράσης στον πολτηστικό τομέα. 
2. Οι συναντήσεις και οι μελέτες αυτές δεν συνδέονται άμεσα με τα σχέδια και τα 
πολππιστικά γεγονότα που υποστηρίζονται στο πλαίσιο του παρόντος προγράμματος 
(ενέργειες 1, 2 και 3). 
3. Οι αιτήσεις χρηματοδοτικής ενίσχυσης πρέπει να αποστέλλονται στην Ευρωπαϊκή 
Εππροπή DGX Action Culturelle (200 rue de la Loi - B-1049 Bruxelles), τουλάχιστον δυο 
22 
μήνες πριν από την πραγματοποίηση της συνάντησης ή της μελέτης. Πρέπει να 
περιλαμβάνουν λεπτομερή περιγραφή των στόχων και του περιεχομένου της 
οχινάνττκπις/μελέτΓίς, καθώς KŒ λεπτομερή προϋπολογ^ 
4. Οι απήσεις πρέπει να παρουσιάζουν τα χρηματοδοτικά εχέγγυα που απαπουνται για την 
πραγματοποίηση τους. Η κοινοτική συνεισφορά δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να 
υπερβαίνει το 50% των συνολικών εξόδων της συνάντησης ή της μελέτης. 
5. Οι αιτήσεις θα επιλεγούν από την Εππροπή με βάση την ποιότητα, τη σκοπιμότητα και τον 
επικουρικό χαρακτήρα του υποβαλλόμενου σχεδίου. 
Ενέργεια 5: 
Συνεργασία με τις τρίτες χώρες και τους διεθνείς οργανισμούς 
1. Κατά τρόπο ανάλογο με εκείνο των σχεδίων που αφορούν τις χώρες της Κοινότητας που 
αναφέρθηκαν στα σημεία 1..2., 3., 4., έχει οργανωθεί μία κοινοτική υποστήριξη για τα 
σχέδια πολιτιστικής συνεργασίας με τις τρίτες χώρες. Στο πλαίσιο αυτό προτεραιότητα 
παρέχεται στα σχέδια που αφορούν τις τρίτες χώρες που έχουν συνάψει συμφωνίες 
σύνδεσης/συνεργασίας που περιλαμβάνουν πολπιοτική ρήτρα, όπως οι χώρες της 
Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και οι χώρες της Λατινικής Αμερικής. 
2. Τα επιλέξιμα προγράμματα είναι τα εξής : 
* τα πολπιστικά προγράμματα μεγάλης κλίμακας και αντιπροσωπευτικού χαρακτήρα 
για τον ευρωπαϊκό πολιτισμό, τα οποία πραγματοποιούνται εκτός της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας με τη συνδρομή πολπιστικών φορέων της Κοινότητας, όπως ο 
Ευρωπαϊκός Πολιτιστικός Μήνας. 
* τα καλλιτεχνικά και πολπιστικά προγράμματα συνεργασίας ή οι συναντήσεις και 
ανταλλαγές γνώσεων και εμπειριών μεταξύ επαγγελματιών και φορέων που 
προϋποθέτουν για την οργάνωση και τη συμμετοχή στο γεγονός εταίρους που 
προέρχονται από τουλάχιστον δύο μη κοινοτικές χώρες και ένα κράτος μέλος. Το 
πρόγραμμα πρέπει να υποβληθεί από πολπιστικό οργανισμό που προέρχεται από 
μη κοινοτική χώρα και να προβλέπει δημιουργική εργασία που προορίζεται για να 
διαδοθεί στο κοινό. Προτεραιότητα παρέχεται σε ευρωπαϊκά πολπιστικά δίκτυα που 
αναπτύσσουν τέτοια συνεργασία μεταξύ της Κοινότητας και των τρίτων χωρών. 
3. Στο πλαίσιο αυτό, θα επιδιωθχει συντονισμός της δράσης με τους αρμόδιους διεθνείς 
οργανισμούς, και ειδικότερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης, χωρίς να παραβιάζεται η 
ιδιαίτερη ταυτότητα και η αυτονομία δράσης κάθε οργάνου και οργανισμού. 
23 
ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 
1. ThÀoc Tnc ενέονειαο 
Πρόγραμμα υποστήριξης των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών εκδηλώσεων ευρωπαϊκής 
διάστασης- Καλειδοσκόπιο 2000 
2. Σγετικά κονδύλια του ποουπολονισυού 
Β3-2001, Β3-2003· το εξωτερικό τμήμα του προγράμματος θα χρηματοδοτηθεί επίσης από 
τον τίτλο IV του προϋπολογισμού. 
3. Νουική Βάση 
'Αρθρο 128 της Συνθήκης ΕΚ 
Απόφαση αριθ , της 
4. Πεοινοαωή tnc ενέονειαο 
Οι στόχοι του προγράμματος είναι οι εξής : 
ενθάρρυνση της καλλιτεχνικής και πολπιοτικής δημιουργίας στην Ευρώπη στους 
τομείς των τεχνών του θεάματος, των εικαστικών τεχνών, των τεχνών πολλαπλών 
μέσων και των εφαρμοσμένων τεχνών, ούτως ώστε η δημιουργία να μπορεί να 
προσεγγίσει και να αντιμετωπίσει το ποικίλο κοινό στην Ευρώπη, 
υποστήριξη των πολπιστικών προγραμμάτων που παρουσιάζουν καινοτομίες, 
επαγγελματική ποιότητα και ευρωπαϊκό ενδιαφέρον και που απαιτούν πραγματική 
ευρωπαϊκή συνεργασία στο επίπεδο της διάδοσης του έργου, 
προώθηση των πολπιστικών ανταλλαγών, που θα συμβάλουν σε καλύτερη αμοιβαία 
γνώση και θα διευκολύνουν έτσι την πρόσβαση στον πολιτισμό των μειονεκτουσών 
κατηγοριών, 
συμβολή στην αξιοποίηση και προβολή του πολιτισμού της Ευρώπης, 
αξιοποίηση του τομέα των τεχνών και του πολιτισμού, ώστε να αυξηθεί στο μέγιστο 
δυνατό βαθμό το δυναμικό της δημιουργίας θέσεων απασχόλησης σε τέτοιου 
είδους δραστηριότητες, ιδίως υπέρ των νέων. 
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τις επόμενες ενέργειες: 
Πολ™στική αξιοποίηση και προβολή: 
Υποστήριξη παρέχεται σε πολπιστικά προγράμματα μεγάλης κλίμακας, ευρωπαϊκής 
διάστασης και με στοιχεία αντιπροσωπευτικά του ευρωπαϊκού πολιτισμού, όπως 
παραδείγματος χάρη: η Ευρωπαϊκή Πολπιοτική Πρωτεύουσα, η Ορχήστρα των 
Νέων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, η Ορχήστρα Μπαρόκ της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας, η Ημέρα της Ευρώπης, κλπ. Εξάλλου, υποστήριξη παρέχεται επίσης σε 
άλλα πολπιστικά προγράμματα μεγάλης κλίμακας και ευρωπαϊκής διάστασης, τα 
οποία εφαρμόζονται από ευρωπαϊκούς πολιτιστικούς φορείς ιδίως στους τομείς των 
τεχνών του θεάματος, των εικαστικών τεχνών, των εφηρμοσμένων τεχνών όπως 
παραδείγματος χάρη τα προγράμματα του Ιδρύματος Μότσαρτ, Germinations ή της 
Ένωσης θεάτρων της Ευρώπης. 
Προγράμματα που έχουν πραγματοποιηθεί με εταιρική σχέση ή συνεργασία υπό 
μορφή δικτύων: 
Υποστήριϊη παρέχεται σε γεγονότα και πολπιστικά σχέδια που έχουν 
πραγματοποιηθεί είτε με εταιρική σχέση μεταξύ των φορέων τουλάχιστον τριών 
κρατών μελών,είτε στο πλαίσιο πολπιστικών δικτύων προκειμένου να ενισχυθεί η 
ευρωπαϊκή συνεργασία στον πολπιστικό τομέα. Τα γεγονότα και σχέδια που 
προέρχονται από τρίτες χώρες με τις οποίες η Κοινότητα έχει συνάψει συμφωνίες 
24 
σύνδεσης/συνεργασίας λαμβάνονται επίσης υπόψη υπό τον όρο ότι τα εν λόγω 
γεγονότα και σχέδια συνδυάζουν τουλάχιστον δύο τρίτες χώρες και ένα κράτος 
μέλος. 
-> Κατάρτιση: 
Στο πλαίσιο των σχεδίων που έχουν πραγματοποιηθεί υπό μορφή εταιρικής σχέσης 
ή δικτύων, παρέχεται συμπληρωματική υποστήριξη σε ενέργειες τελειοποίησης, που 
συνδέονται άμεσα με τα σχέδια, για καλλιτέχνες δημιουργούς ή ερμηνευτές ή 
άλλους φορείς του πολπιστικού τομέα. Τα σχέδια αυτά που συμβάλλουν στη 
μεγιστοποίηση του δυναμικού της δημιουργίας θέσεων απασχόλησης στον τομέα 
των τεχνών και του πολπισμού απευθύνονται κυρίως στους νέους. 
Πρόσβαση στον πολπιστικό τομέα: 
Υποστήρι^ι παρέχεται στη συνεργασία των επαγγελματιών του πολπιστικού τομέα 
ή των περιφερειακών, εθνικών ή ευρωπαϊκών αρχών για θέματα ειδικά στους τομείς 
των τεχνών και του πολπισμού, είτε με συναντήσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο, είτε με 
μελέτες και έρευνες που συνδέονται άμεσα με την ανάπτυξη της κοινοτικής δράσης 
στον πολπιστικό τομέα. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στα σχέδια που 
χρησιμοποιούν πολλαπλά μέσα. 
Η συνεργασία με τις τρίτες χώρες και τους διεθνείς οργανισμούς ενισχύεται στο 
βαθμό που τα πολπιστικά προγράμματα των τρίτων χωρών λαμβάνονται υπόψη στο 
πλαίσιο του προγράμματος. Η Κοινότητα και τα κράτη μέλη ευνοούν επίσης τη 
συνεργασία με τους αρμόδιους στον πολπιστικό τομέα διεθνείς οργανισμούς, ιδίως 
με το Συμβούλιο της Ευρώπης, αφού βεβαιωθούν για τη οτυμιι^ρωματικότητα των 
μέσων που χρησιμοποιούνται για να τηρηθεί η ιδιαπερη ταυτότητα και η αυτονομία 
δράσης κάθε οργάνου και οργανισμού. 
Η διάρκεια του προγράμματος είναι πενταετής, από το 1996 έως το 2000. 
Από τώρα έως το έτος 2000, το πρόγραμμα Καλειδοσκόπιο 2000 θα μπορεί να 
υποστηρίξει, εκτός από τις πολιτιστικές ενέργειες αξιοποίησης και προβολής μεγάλης 
κλίμακας, 2000 γεγονότα και πολπιστικά προγράμματα. Προτεραιότητα παρέχεται σε 
σχέδια που έχουν οργανωθεί από πολπιστικά δίκτυα. 
5. Κατάταξη των δαπανών/εσόδων 
ΜΥΔ 
Π 
6. Eiooc των δαπανών/εσόδων 
6.1 Επιδότηση κατά 100% 
Όχι 
6.2 Επιδότηση για συγχρηματοδότηση από κοινού με άλλες χρηματοδοτικές πηγές του 
δημοσίου ή/και του ιδιωτικού τομέα. 
Πρόκεπαι για τη συνήθη μορφή παρέμβασης με εταιρική σχέση με άλλες πηγές 
χρηματοδότησης που προέρχονται από δημόσιους ή ιδιωτικούς οργανισμούς. 
6.3 Επιδότηση επιτοκίου 
Όχι 
6.4 Αλλα 
6.5 Προβλέπεται, σε περίπτωση οικονομικής επιτυχίας της ενέργειας, μερική ή ολική 
επιστροφή της κοινοτικής χρηματοδότησης; 
Οχι 
6.6 Επιφέρει η προτεινόμενη ενέργεια μεταβολή του ύψους των εσόδων; 
Όχι 
25 
7. AnuooiovouiKÉç επιπτώσε^ one πιστώσει naoéuBaonc 
7.1 Οι υπολογισμοί γίνονται με βάση εκτιμήσεις του κόστους παρέμβασης ανά μονάδα 
και του αριθμού παρεμβάσεων. 
7.2 Παρούσα κατάσταση και προγραμματισμός του προϋπολογισμού Καλειδοσκόπιο 
2000 
ΕΝΕΡ­
ΓΕΙΑ 
ι ΟΝΟΜΑ­
ΣΙΑ 
Αντιπρο­
σωπευτι­
κές 
ενέργειες 
Καλειδο­
σκόπιο 
τμήματα 
Ι/ΙΙΙ 
Επανγελ-
ΐιατική 
τελειο­
ποίηση 
θέατρο και 
μουσική, 
μελέτες και 
επιχειρη­
σιακές 
συνεδρι­
άσεις 
Συνεργα­
σία τρίτες 
χώρες 
ΣΥΝΟΛΟ ΚΟΝΔΥ­
ΛΙΟ 
ΚΕΦΑ­
ΛΑΙΟ 
Β3-2001 
Β3-2001 
R3-2001 
Β3-2001 
Β3-2003 ΠΡΟΫ­
ΠΟΛΟ­
ΓΙΣΜΟΣ 
1994 
0,750 
2,350 
0,850 
0,500 
1,000 
5,450 1995 
0,750 
2,450 
0,850 
0,500 
1,000 
5,550 1996 
U00 
2,900 
1,100 
1,200 
2,000 
8,400 1997 
1,400 
3,200 
1,200 
1,400 
2,400 
9,600 1998 
1,800 
3,600 
1,200 
1,600 
2,800 
11,000 
26 
ΙΙρογραμματισμός του προγράμματος Καλειδοσκόπιο 2(ΚΚ) 
1. ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΥΤΙΚΕΣ 
ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ 
Ευρωπ. Ημέρα Πολιτισμοί) 
Κνρωπ. Πολιτιστ. Πρωτεύουσα 
ΜΗΝΑΣ* 
Ενέργειες αντιπροσωπευτικές και 
κλίμακας στους τομείς**: 
- Τέχνες του θεάματος 
- Εικαστικές τέχνες 
- Εφηρμοσμένες τέχνες 
11. ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΣΧΕΣΗ, 
ΔΙΚΤΥΑ, ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ 
III. ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΟΝ 
ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΤΟΜΕΑ 
ΣΥΝΟΛΟ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ 
IV. ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΑ 
ΜΕΤΡΑ 
Πληροφορίες, εκδόσεις, σχετικές 
με τις ενέργειες (2-3,5%) 
Τεχνική βοήθεια στις Βρυξέλλες 
(8%) 
ΣΥΝΟΛΟ 19% 
25.000Χ 
8 
0.20 
0.60 
ί.20 . 
0.35 
0.15 
4.30 
0.20 
7.0 
0.20 
0.30 
7.50 1997 
25.000x12 
0.25 
0.70 
1.30 
0.35 
0.15 
5.35 
0.25 
8.40 
0.20 
0.40 
9.00 1998 
25.000x16 
0.30 
0.80 
1.40 
0.40 
0.15 
5.90 
0.30 
9.25 
0.25 
0.50 
10.00 1999 
25.000x24 
0.60 
0.90 
2.50 
1.00 
0.50 
11.90 
0.60 
18.00 
0.50 
1.00 
(19.5) 2000 
25.000x24 
0.60 
3.0 
(3x1) 
/ 
2.50 
1.00 
0.50 
12.30 
0.60 
20.50 
-
0.50 
1.00 
(22.00) ΣΥΝΟΛΟ 
ΕΚΑΤ. 
ECU 
1.95 
6.00 
8.9 
3.1 
1.45 
39.75 
1.95 
63.15 
1.65 
3.20 
68.00 
* Το εξωτερικό τμήμα του προγράμματος θα χρηματοδοτηθεί κυρίως από τον τίτλο IV του προϋπολογισμού. 
** Όπως παραδείγματος χάρη: Ορχήστρα των Νέων της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, Ορχήστρα Μπαρόκ της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας, Ίδρυμα Μότσαρτ, κλπ. 
ΣΗΜ. Τα ποσά που αναφέρονται στους πίνακες είναι ενδεικτικά. Οι ετήσιες χορηγήσεις θα καθοριστούν από 
την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή κατά την ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού. Τα ποσά για το 1999 
και 2000 αναγράφονται σε παρένθεση διότι δεν έχει γίνει ακόμη εσωτερικός προγραμματισμός. 
27 
8. Μέτοα που προβλέπονται στην ποόταση δοάοτκ νια την καταπολέυηση τηο απάτηο 
Όλες οι συμβάσεις περιλαμβάνουν ρήτρες που προβλέπουν τη δυνατότητα αιφνίδιων ελέγχων από 
τις υπηρεσίες διατάκτες του δημοσιονομικού ελέγχου και του Ελεγκτικού Συνεδρίου. Εξαλλου, όλες 
οι πληρωμές υπόκεινται στην προσκόμιση τιμολογίων που φέρουν την μνεία "ανταποκρίνεται στην 
πραγματικότητα". 
9. Στοιγεία tnc avoAuonc κόοτουο/αποτελεσυατικότηταο 
0.1. Στόγοι και συνονή υε το δηυοοτονουικό ποονοαυϋατισυό 
Κύριος στόχος αυτής της ενέργειας είναι η αξιοποίηση και η προβολή του πλούτου και της 
πολιτιστικής πολυμορφίας των χωρών μας ως βασικού στοιχείου της ευρωπαϊκής ταυτότητας και 
επομένως της συμμετοχής στην Ένωση. 
Με την υποστήριξη των πολιτιστικών ανταλλαγών μεταξύ των χωρών και περιφερειών της Ένωσης, 
το παρόν πρόγραμμα ανταποκρίνεται επίσης στην προσπάθεια: 
να ενθαρρυνθεί η καλλιτεχνική και πολπιοτική δημιουργία (άρθρο 128 παράγραφος 2), 
συμβάλλοντας στη διεύρυνση του κοινού των καλλιτεχνών και δημιουργών μας, 
να ευνοήσει την πρόσβαση στον πολπιστικό τομέα ενός ευρύτερου και διαφοροποιημένου 
κοινού, 
να αξιοποιήσει τον τομέα των τεχνών και του πολπισμού, ώστε να συμβάλει στη μεγιστοποίηση 
του δυναμικού δημιουργίας θέσεων απασχόλησης σε τέτοιου είδους δραστηριότητες, ιδίως 
υπέρ των νέων, 
να τονώσει την πολιτιστική συνεργασία μεταξύ των χωρών μας καθώς και με ορισμένες τρίτες 
χώρες. 
Οι στόχοι αυτοί εκφράζονται συγκεκριμένα με την υποστήριξη που παρέχει η Κοινότητα: 
στις πολιτιστικές εκδηλώσεις ευρωπαϊκής διάστασης (συμμετοχή φορέων τουλάχιστον τριών 
χωρών μελών), εφόσον σκοπός του προγράμματος είναι να συμβάλει στην υλοποίηση περίπου 
2000 πολιτιστικών σχεδίων σε πέντε έτη. 
Εξάλλου, στο πλαίσιο των 2000 αυτών σχεδίων, χορηγείται επίσης υποστήριξη για τις ενέργειες 
τελειοποίησης καλλιτεχνών, δημιουργών ή ερμηνευτών καθώς και άλλων φορέων του 
πολπιστικού τομέα 
στις εκδηλώσεις που είναι αντιπροσωπευτικές του ευρωπαϊκού πολπισμού, που έχουν 
ευρωπαϊκή διάσταση και είναι μεγάλης κλίμακας, οι οποίες πραγματοποιούνται από 
ευρωπαϊκούς πολιτιστικούς φορείς (π.χ. : Ευρωπαϊκή Πολπιοτική Πρωτεύουσα, κλπ.) 
Με το πρόγραμμα αυτό, η Κοινότητα προτίθεται να συμπληρώσει τις ενέργειες που πραγματοποιούν 
τα κράτη μέλη στον τομέα της δημιουργίας και των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών ανταλλαγών, 
τηρούμενης της αρχής της επικουρικότητας. 
Το πρόγραμμα απευθύνεται άμεσα στους καλλιτέχνες, δημιουργούς ή ερμηνευτές, και στους 
οργανωτές πολπιστικών εκδηλώσεων. Εξάλλου, αφορά κάθε είδους κοινό, στο βαθμό που οι 
πολιτιστικές εκδηλώσεις προορίζονται για να παρουσιαστούν όσο το δυνατόν ευρύτερα στους 
πολίτες της Κοινότητας και των τρίτων χωρών. 
Η δημοσιονομική επίπτωση του προγράμματος αιτιολογείται από το γεγονός ότι πρόκεπαι για νέα 
ενέργεια που ανταποκρίνεται στην αρχή της επικουρικότητας, καθώς και στις ανάγκες του 
πολιτιστικού τομέα, που βασίζονται στην ανάπτυξη της πολπιστικής συνεργασίας σε ευρωπαϊκό 
επίπεδο. Εξάλλου, η δημοσιονομική επίπτωση ανταποκρίνεται επίσης στην πρόσβαση, από το 1995, 
των τεσσάρων νέων κρατών μελών και στο άνοιγμα των πολπιστικών προγραμμάτων στις χώρες της 
Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες εκδήλωσαν όλες ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τη 
συνεργασία στον πολπιστικό τομέα. 
28 
9.2 Αιτιολόγηση Tnc ενέονειαο 
Προς το παρόν, οι πολπιστικές ανταλλαγές και η διάδοση πολπιστικών έργων είναι ακόμη πολύ 
περιορισμένες. Η κοινοτική επένδυση στον τομέα αυτό πρέπει επομένως να αυξηθεί ουοααστικά, για 
να συμβάλει στην ανάπτυξη των πολπισμών των κρατών μελών και να εξασφαλίσει μεγαλύτερη 
πολπτστική συνεργασία μεταξύ τους. 
Εξάλλου, οι κοινωνίες μας που υπόκεινται σε ταχείες διαρθρωτικές αλλαγές και σε αναδιοργάνωση 
του χρόνου εργασίας, αφήνουν ολοένα και περισσότερο χώρο στον πολπιστικό τομέα ως στοιχείο 
συμμετοχής, αντιπροσωπευτικό των ανθρωπίνων και δημοκρατικών αξιών, καθώς και καταπολέμησης 
του κοινωνικού αποκλεισμού. 
Ως εκ τούτου, έχει σημασία να ενισχυθεί η πολιτιστική επικοινωνία, ώστε να διαφυλαχθούν οι 
πολιτιστικές ταυτότητες και να εξασφαλιστεί σ'αυτές μεγαλύτερη προβολή στην Ευρώπη και έξω 
απ'αύτή, ώστε να μπορέσουν να εμπλουτιστούν ενδεχομένως χάρη σε ανταλλαγές και διμερείς 
επαφές.'' 
Η κοινοτική υποστήριξη των γεγονότων και πολιτιστικών προγραμμάτων δεν αντικαθιστά καθόλου 
τις ενέργειες των κρατών μελών. Στόχος είναι είναι να ευνοήσει την ευρωπαϊκή συνεργασία στον 
πολπιστικό τομέα της, να συμπληρώσει και να στηρίξει τις ενέργειες των κρατών μελών στον τομέα 
των ανταλλαγών και της καλλπεχγικής καιπολπιστικής δημιουργίας.Η προτεινόμενη ενέργεια πρέπει 
να τοποθετηθεί στο επίπεδο της Κοινότητας, δεδομένου Οτι τα κράτη μέλη δεν θα ήταν σε θέση να 
την αναπτύξουν μεμονωμένα σε αυτή την κλίμακα. 
Η χρηματοδοτική υποστήριξη της Κοινότητας, έστω και περιορισμένη, προσδίδει προστιθέμενη αξία 
κοινωνικού και οικονομικού χαρακτήρα, διότι ενθαρρύνει τις επιχειρησιακές συντονισμένες ενέργειες 
και την εταιρική σχέση. Η υποστήριξη αυτή έχει πολλατιλασιαστικό αποτέλεσμα, διότι ενεργεί ως 
κίνητρο για την ανάληψη συμπληρωματικών δημόσιων και ιδιωτικών χρηματοδοτήσεων και 
διευκολύνει ως εκ τούτου τη χρηματοδοτική οργάνωση των διευρωπαϊκών σχεδίων- εξάλλου, 
• εππρέπειτη συμβολή για τη μεγιστοποίηση του δυναμικού δημιουργίας θέσεων απασχόλησης στον 
τομέα των τεχνών και του πολπισμού (βλέπε κεφάλαιο 8 του Λευκού Βιβλίου) ιδίως υπέρ των νέων. 
9.3 Παρακολούθηση και α&ολόνηση Tnc ενέονειαο 
Μετά από δύο έτη εφαρμογής του προγράμματος, και εντός έξι μηνών μετά την παρέλευση αυτής 
της περιόδου, η Εππροπή αφού ζητήσει τη γνώμη της εππροπής που αναφέρεται στο άρθρο 5, 
υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο μία έκθεση αξιολόγησης για τα 
εππευχθέντα αποτελέσματα, την οποία συνοδεύουν ενδεχομένως ανάλογες προτάσεις. 
Στο τέλος του προγράμματος, ενεργώντας σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 5 
η Εππροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο μία έκθεση σχετικά με την. 
εφαρμογή και τα αποτελέσματα του προγράμματος. 
10. Διοικπτικέο oanavecdtéooc Α του ποούπολονισϋού) 
Συνεπάγεται η προτεινόμενη ενέργεια αύξηση του προσωπικού της Εππροπής; Αν ναι, ποια είναι η 
εν λόγω αύξηση; 
Όχι 
29 
πρΦτααπ απόφασης TQM 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
σχετικά με την κατάρτιση ενός προγράμματος στήριξης στον τομέα του Βιβλίου και της 
Ανάγνωσης 
ARIANE 
30 
Α1Τ10Λ0ΠΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 
Η παρούσα πρόταση αφορά την εφαρμογή, σε κοινοτικό επίπεδο, μας δράσης ενθάρρυνσης με 
σκοπό την προώθηση της μετάφρασης στην Ευρώπη : 
1. Το άρθρο 128 της συνθήκης ΕΚ αναθέτει στην Κοινότητα να συμβάλει στην ανάπτυξη των 
πολιτισμών των κρατών μελών σεβόμενη την εθνική και περιφερειακή πολυμορφία τους, και 
ταυτόχρονα να προβάλει την κοινή πολπιοτική κληρονομά. 
Μεταξύ των τομέων συνεργασίας των κρατών μελών που μπορούν να αποτελέσουν το 
αντικείμενο δράσεων ενθάρρυνσης περιλαμβάνονται ιδιαίτερα η βελτίωση της γνώσης και 
διάδοσης της ιστορίας των ευρωπαϊκών λαών και η λογοτεχνική δημιουργία. 
2. Η μετάφραση συμβάλλει στη διάδοση των ιδεών και της γνώσης και γενικά στην 
εντατικοποίηση των πολιτιστικών και οικονομικών ανταλλαγών μεταξύ των κρατών μελών και 
του υπόλοιπου κόσμου. 
3. Σε μία πολυπολιτισμική και πολύγλωσση κοινότητα, η μετάφραση αποτελεί απαραίτητη 
προϋπόθεση για την άμεση πρόσβαση όλων των ευρωπαίων πολιτών στον πλούτο και την 
πολυμορφία των εθνικών και περιφερειακών πολιτισμών. Στο πλαίσιο αυτό, σκοπός της 
κοινοτικής ενέργειας είναι να συνοδεύσει και να υποστηρίξει τις προσπάθειες που 
καταβάλλονται σε περιφερειακό και εθνικό επίπεδο από τα κράτη μέλη υπέρ της 
μετάφρασης, ούτως ώστε να συμβάλει, στο πλαίσιο του χώρου δίχως σύνορα, στην 
καλύτερη γνώση και αμοιβαία κατανόηση μεταξύ ευρωπαίων πολιτών και να προβάλει την 
κοινή καταγωγή τους. 
4. Η πρόσβαση του κοινού στα σύγχρονα έργα των άλλων χωρών και περιφερειών της 
Κοινότητας ανπμετωπίζει κοινωνικά και οικονομικά εμπόδια, ιδίως λόγω της γλωσσικής 
κατάτμησης της Κοινότητας και των σημερινών περιορισμών της πολυγλωσσίας, καθώς και 
του κόστους της μετάφρασης. 
5. Στο πλαίσιο αυτό, τα περισσότερα κράτη μέλη έχουν εντείνει τις ενέργειες ή τα μέτρα 
ενίσχυσης προς τη μετάφραση υπέρ των εκδοτών ή μεταφραστών, τόσο για την έκδοση 
ξένων έργων μεταφρασμένων στην εθνική γλώσσα, όσο και για τις ενισχύσεις προς τη 
μετάφραση και την έκδοση εθνικών έργων που έχουν απήχηση στο εξωτερικό. 
6. Οι αρμόδιοι στον πολπιστικό τομέα διεθνείς οργανισμοί, ιδίως η Unesco και το Συμβούλιο 
της Ευρώπης, έχουν επίσης αναπτύξει ορισμένες ενέργειες υπέρ της μετάφρασης. 
Το πρόγραμμα της Unesco για τη μετάφραση λογοτεχνικών έργων (συλλογή 
αντιπροσωπευτικών έργων Unesco) που δημιουργήθηκε το 1948 έχει ως στόχο να 
ενθαρρύνει τη μετάφραση και δημοσίευση κυρίως στην αγγλική και γαλλική λογοτεχνικών 
έργων της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς γραμμένων σε ορισμένες από τις λιγότερο 
διαδεδομένες γλώσσες. Τα αποτελέσματα αυτού του προγράμματος σης ευρωπαϊκές 
λογοτεχνίες είναι πολύ περιορισμένα (η Ευρώπη δεν θεωρείται ως προτεραπότητα στο 
πλαίσιο αυτού του προγράμματος). 
Το Συμβούλιο της Ευρώπης είχε αρχίσει το 1957 την εφαρμογή ενός προγράμματος 
ενίσχυσης της μετάφρασης έργων γραμμένων στις λιγότερο διαδεδομένες ευρωπαϊκές 
γλώσσες. Κάθε έτος, χορηγείτο μία ενίσχυση που κάλυπτε τα έξοδα μετάφρασης το πολύ 
δύο έργων που πρότειναν τα κράτη μέλη. Η εμπειρία δεν αποδείχθηκε ικανοποιητική και 
εγκαταλήφθηκε το 1967. 
Το 1993, άρχισε και πάλι μία ενέργεια υπέρ της μετάφρασης, μετά από αίτημα των 
Υπουργών Πολπισμού. Ο προϋπολογισμός του πολπιστικού ταμείου του Συμβουλίου της 
Ευρώπης που προορίζεται για την υποστήριξη της μετάφρασης και κατάρτισης των 
μεταφραστών ανέρχεται, το 1994, σε 15.152 ECU. Οι προτεραιότητες που τέθηκαν στο 
πλαίσιο αυτό είναι η υποστήριξη της μετάφρασης κειμένων για παιδιά και επιστημονικών 
κειμένων σημαντικών για όλες τις ευρωπαϊκές χώρες. 
31 
7. Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα, δίνοντας συνέχεια στο ψήφισμα του Συμβουλίου και των αρμόδιων 
για τα πολπιστικά θέματα υπουργών της 18ης Μαίου 1989 σχετικά με την προώθηση του 
βιβλίου και της ανάγνωσης, άρχισε την εφαρμογή, από το 1989, και για πειραματική περίοδο 
5 ετών, ενός πρότυπου σχεδίου χρηματοδοτικής ενίσχυσης των μεταφράσεων σύγχρονων 
λογοτεχνικών έργων. Η πρότυπη αυτή ενέργεια ενίσχυσε σημαντικά την ειδική ενίσχυση που 
χορηγεί η Κοινότητα από το 1982 στη λογοτεχνική μετάφραση. 
8. Οι λεπτομέρειες οργάνωσης του πρότυπου σχεδίου θεσπίστηκαν από την Εππροπή 
Πολπιστικών θεμάτων και δημοσιεύονται κάθε έτος στην Επίσημη Εφημερίδα των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Ο συνολικός προϋπολογισμός του πρότυπου σχεδίου είναι 
1 εκατ ECU για 5 έτη, δηλαδή μέση ετήσια χορήγηση 200.000 ECU, και για την περίοδο 
1990-93, 258 έργα μεταφράστηκαν με τη βοήθεια της Κοινότητας επί 813 σχεδίων που 
υποβλήθηκαν (δηλαδή 31,65% του συνόλου), για τα οποία το συνολικό ποσό ανήλθε σε 
850.443 ECU (μέσο κόστος μιας μετάφρασης 3.296 ECU). 
9. Στην ανακοίνωση για τις "Νέες προοπτικές για τη δράση της Κοινότητας στον πολπιστικό 
τομέα", η Εππροπή ανέφερε ότι πρέπει να αναπτυχθεί η δράση της Κοινότητας υπέρ της 
μετάφρασης και ιδιαίτερα : 
να υποστηριχθεί η μετάφραση μεγαλύτερου αριθμού λογοτεχνικών έργων, 
να ληφθούν περισσότερο υπόψη οι λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες, 
να ληφθεί μεγαλύτερη μέριμνα για την ενίσχυση των διαφόρων λογοτεχνικών ειδών 
και ιδίως όσων δημοσιεύονται σε περιορισμένο βαθμό (θέατρο, ποίηση, κτλ...) 
να εισαχθούν ειδικά τμήματα - και ιδίως η μετάφραση έργων αναφοράς - ούτως 
ώστε να είναι δυνατή η καλύτερη γνώση και διάδοση του πολπισμού και της 
ιστορίας των ευρωπαϊκών λαών, 
να προσφερθούν στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης οι δυνατότητες 
που παρέχονται από την υφιστάμενη δράση. 
10. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στα ψηφίσματα (A3-0159/92-Larive) (A3-0396/93-Barzanti) και 
(À3-0386/93-Canavarro) κυρίως, ζήτησε σημαντική ενίσχυση της κοινοτικής δράσης υπέρ της 
μετάφρασης και γενικότερα υπέρ του βιβλίου και της ανάγνωσης. 
11. Το Συμβούλιο και οι αρμόδιοι για τα πολπιστικά θέματα υπουργοί, στα συμπεράσματα της 
12ης Νοεμβρίου 1992 για τις "κατευθυντήριες γραμμές μας πολιτιστικής δράσης της 
Κοινότητας", επέμειναν στη σημασία που αποδίδουν στη μετάφραση και ζήτησαν 
συγκεκριμένα να δοθεί προτεραιότητα στις ευρωπαϊκές γλώσσες που είναι λιγότερο 
διαδεδομένες. 
12. Επίσης, η Εππροπή, στην ανακοίνωση της .... Ιουλίου 1994 για την "δράση της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας στον πολιτιστικό τομέα" θεώρησε το βιβλίο και την ανάγνωση ως τομέα 
προτεραιότητας για την εφαρμογή του άρθρου 128 και διευκρίνησε το πλαίσιο των 
ενεργειών ενθάρρυνσης που θα μπορούσαν να στηρίξουν και να συμπληρώσουν τις 
προσπάθειες των κρατών μελών στο πλαίσιο της αρχής της επικουρικότητας, ιδίως μέσω 
της μετάφρασης. 
13. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή προτείνει το πρόγραμμα ARIANE σκοπός του οποίου είναι : 
να ενθαρρύνει τη μεγαλύτερη διάδοση σύγχρονων λογοτεχνικών έργων που είναι 
αντιπροσωπευτικά του πολιτισμού των κρατών μελών, παρέχοντας προτεραιότητα 
στις μεταφράσεις έργων που είναι γραμμένα στις λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες 
της Κοινότητας. 
Η αντιπροσωπευτική ενέργεια που καλείται "Βραβείο Αριστείο" - Ευρωπαϊκό βραβείο 
λογοτεχνίας και ευρωπαϊκό βραβείο μετάφρασης - αποτελεί αναπόσπαστο μέρος 
αυτών των ενεργειών που αποσκοπούν στην αξιοποίηση και προβολή, μέσω της 
μετάφρασης, του πλούτου και της πολυμορφίας της λογοτεχνικής δημιουργίας της 
Κοινότητας. Εξάλλου, για να αυξηθεί η απήχηση, προτείνεται εδώ ενισχυμένη 
συνέργια αυτών των βραβείων και της ενίσχυσης στη λογοτεχνική μετάφραση 
(Ariane - τμήμα Ι), 
32 
να συμβάλει, μέσω της μετάφρασης, στη διάδοση δραματικών σύγχρονων έργων, 
ώστε να παρουσιαστεί στο ευρωπαϊκό κοινό ένας ποικίλος και αντιπροσωπευτικός 
κατάλογος των πολπτσμών των κρατών μελών, 
να ευνοήσει τη διάδοση έργων αναφοράς, ώστε να καταστεί δυνατή η καλύτερη 
γνώση του πολπισμού και της ιστορίας των ευρωπαϊκών λαών, ιδίως στους τομείς 
που αναφέρονται στα εδάφια 2 και 4 του άρθρου 128 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας, .-.·'.•: • 
να συνοδεύσει και να συμπληρώσει τις προσπάθειες που καταβάλλονται σε εθνικό 
και περιφερειακό επίπεδο με μια σειρά ενεργειών σε κοινοτικό πλαίσιο που αφορούν 
κυρίως τη συνεργασία υπό μορφή δικτύων και την εταιρική σχέση, την κατάρτιση 
και την τελειοποίηση, καθώς και την έρευνα και τις μελέτες, ώστε να συνοδεύσουν 
και να συμπληρώσουν καλύτερα στο προηγούμενο και μετέπεπα στάδιο τις 
κοινοτικές ενέργειες διάδοσης και αξιοποίησης, 
να ευνοήσει τη συνεργασία της Κοινότητας και των κρατών μελών με τις τρίτες 
χώρες και τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς και ειδικότερα με το Συμβούλιο της 
Ευρώπης στον τομέα του βιβλίου και της ανάγνωσης, χωρίς να παραβιάζεται η 
ιδιαίτερη ταυτότητα και αυτονομία δράσης κάθε οργάνου και οργανισμού. Στο 
πλαίσιο αυτό, προβλέπονται ειδικές λεπτομέρειες για το άνοιγμα του προγράμματος 
στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης που έχουν συνάψει συμφωνία 
σύνδεσης - ευρωπαϊκή συμφωνία - η οποία περιέχει ειδική πολπιοτική ρήτρα. 
Εξάλλου, ιδιαίτερη προσοχή αποδίδεται επίσης, στο πλαίσιο των αμοιβαίων 
σχέσεων της Κοινότητας και των κρατών μελών με τις τρίτες χώρες» σε ορισμένες 
χώρες της Λατινικής Αμερικής και της Κοινοπολπείας Ανεξάρτητων Κρατών που 
έχουν προβλέψει να καταστήσουν τη μετάφραση τομέα προτεραιότητας της 
πολπιστικής τους συνεργασίας. 
33 
Ποόταση απόα>ασηο του 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
94/0189 (COD) 
σχετικά με την θέσπιση ενός προγράμματος στήριξης στον τομέα του Βιβλίου 
και της Ανάγνωσης 
ARIANE 
Το ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ 
Το ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, 
Έχοντας υπόψη : 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 128, 
την πρόταση της Εππροπής, 
τη γνώμη της Εππροπής των Περιφερειών, 
Εκτιμώντας : 
ότι η συνθήκη αναθέτει στην Κοινότητα την αποστολή : 
να συμβάλει στην ανάπτυξη των πολιτισμών των κρατών μελών σεβόμενη την εθνική και 
περιφερειακή πολυμορφία τους, 
-να ενθαρρύνει τη συνεργασία μεταξύ κρατών μελών και, αν αυτό είναι αναγκαίο, να 
υποστηρίζει και να συμπληρώνει τη δράση τους ίδιως όσον αφορά την καλλπεχνική και 
λογοτεχνική δημιουργία, 
να ευνοεί τη συνεργασία με τις τρίτες χώρες και τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς στον 
πολπιστικό τομέα, και ειδικότερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης, 
ότι η προώθηση της μετάφρασης συμβάλλει στη γνώση και διάδοση του πολπισμού και της ιστορίας 
των ευρωπαϊκών λαών, καθώς και στη διατήρηση της πολυμορφίας της λογοτεχνικής δημιουργίας 
και της γραπτής κληρονομάς στις διάφορες εθνικές και τοπικές γλώσσες, καθώς και στις 
διαπολπιστικές ανταλλαγές και ευνοεί την πρόσβαση των πολπών στον πολτηστικό τομέα, ιδίως των 
λιγότερο ευνοημένων, 
ότι πρέπει να καταβληθεί προσπάθεια για την ενθάρρυνση της μετάφρασης ποιότητας των έργων 
μέσα στην Κοινότητα, ιδίως με την τελειοποίηση των επαγγελματιών αυτού του τομέα, 
τη σημασία την οποία αποδίδουν τα όργανα της Κοινότητας στη γνώση και διάδοση της 
λογοτεχνικής δημιουργίας, ιδίως μέσω της μετάφρασης, όπως αποδεικνύουν : 
το ψήφισμα του Συμβουλίου και των αρμόδιων για τα πολπιστικά θέματα υπουργών που 
συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου της 9ης Νοεμβρίου 1987 για την προώθηση της 
μετάφρασης σημαντικών έργων του ευρωπαϊκού πολπισμού(1), 
το ψήφισμα του Συμβουλίου και των αρμόδιων για τα πολπιστικά θέματα υπουργών που 
συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου της 18ης Μαΐου 1989 σχετικά με την προώθηση του 
βιβλίου και της ανάγνωσης®, 
το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την προώθηση του βιβλίου και της 
ανάγνωσης στην Ευρώπη®, 
τα συμπεράσματα του Συμβουλίου και των Υπουργών Πολπισμού που συνήλθαν στο πλαίσιο 
του Συμβουλίου της 12ης Νοεμβρίου 1992 για τις κατευθυντήριες γραμμές μάςπολπιστικής 
δράσης της Κοινότητας(4), 
το ψήφισμα του Συμβουλίου και των Υπουργών που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου 
της 17ης Μαΐου 1993 για την προώθηση της μετάφρασης ευρωπαϊκών δραματικών έργων®, 
(1) 
(2) 
(3) 
(4) EEC 309,19.11.1987, σ. 3 
ΕΕ C 183, 20.7.1989, σ.1 
EEC 42, 15.2.1993, σ. 182 
ΕΕ C 336,19.12.1992, σ. 1 
ΕΕ C 160,12.6.1993, σ. 1 
34 
την ανακοίνωση της Επιτροπής της 27ης Ιουλίου 1994 για "τη δράση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 
στον πολπιστικό τομέα", η οποία θεώρησε το βιβλίο και την ανάγνωση ως τομέα προτεραιότητας, 
και διευκρίνησε το πλαίσιο των δράσεων ενθάρρυνσης που μπορούν να στηρίξουν και νά 
συμπληρώσουν πς προσπάθειες των κρατών μελών, στο πλαίσιο της αρχής της επικουρικότητας, 
ότι, σε πρώτο στάδιο, οι δράσεις ενθάρρυνσης της Κοινότητας υπέρ του βιβλίου και της ανάγνωσης 
βασίζονται κατά προτεραιότητα στη μετάφραση λογοτεχνικών και θεατρικών έργων, καθώς και 
έργων αναφοράς στον πολπιστικό τομέα, τα οποία συμπληρώνονται στο προηγούμενο και μετέπειτα 
στάδιο από συνοδευτικές ενέργειες, 
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ: 
Άρθρο 1 
θεσπίζεται, για περίοδο 5 ετών από το 1996 κοινοτικό πρόγραμμα δράσης σκοπός του οποίου είναι 
να προωθήσει τη γνώση και τη διάδοση της ευρωπαϊκής λογοτεχνικής δημουργίας, ιδίως μέσω 
της μετάφρασης (πρόγραμμα ARIANE) το οποίο στο εξής κελεάαι "πρόγραμμα". 
Άρθρο 2 
Οι στόχοι του προγράμματος είναι οι εξής : 
να ενθαρρύνει τη μεγαλύτερη διάδοση σύγχρονων λογοτεχνικών έργων αντιπροσωπευτικών 
του πολπισμού των κρατών μελών, παρέχοντας προτεραιότητα στις μεταφράσεις έργων 
που είναι γραμμένα σε λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες της Κοινότητας, και 
εξασφαλίζοντας την αξιοποίηση τους κυρίως με συμβολικές ενέργειες, 
να συμβάλει, μέσω της μετάφρασης, στην διάδοση σύγχρονων θεατρικών έργων, ώστε να 
παρουσιάζει στο ευρωπαϊκό κοινό ένα Ποικίλο ρεπερτόριο αντιπροσωπευτικό των πολπτσμών 
των κρατών μελών, 
να ευνοήσει τη διάδοση έργων αναφοράς, ώστε να μπορέσει να βελτιωθεί η γνώση του 
πολπισμού και της ιστορίας των ευρωπαϊκών λαών, ιδίως στους τομείς που αναφέρονται 
στις παραγράφους 2 και 4 του άρθρου 128 της Συνθήκης, 
να συνοδεύσει και να συμπληρώσει πς προσπάθειες που καταβάλλοναται σε εθνικό και 
περιφερειακό επίπεδο με μία σειρά ενεργειών από κοινοτικής πλευράς που αφορούν ιδίως 
τη συνεργασία υπό μορφή δικτύων και την εταιρική σχέση, την κατάρτιση και την 
τελειοποίηση, την έρευνα και πς σπουδές. 
Άρθρο 3 
Οι ενέργειες που περιγράφονται στο παράρτημα εφαρμόζονται για την επίτευξη των στόχων που 
προβλέπονται στο άρθρο 2. Εφαρμόζονται δε σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο 
όρθρο 6. 
Άρθρο 4 
Κατά την εφαρμογή του προγράμματος, η Κοινότητα και τα κράτη μέλη ευνοούν τη συνεργασία με 
πς τρίτες χώρες και τη συνεργασία με τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς στον πολπιστικό τομέα 
και ειδικότερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης- όσον αφορά τους εν λόγω οργανισμούς, απαιτείται 
ιδιαίτερη προσοχή ώστε να αποφευχθεί κάθε επικάλυψη και να εξασφαλιστεί η συμπληρωματικότητα 
των αναπτυσσόμενων ενεργειών χωρίς να παραβιάζεται η ιδιαίτερη ταυτότητα τους και η αυτονομία 
δράσης κάθε οργάνου και οργανισμού. 
Στο παράρτημα προβλέπονται ειδικές λεπτομέρειες για το άνοιγμα του προγράμματος σης χώρες 
της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες έχουν υπογράψει και κυρώσει συμρωνία 
σύνδεσης με την Ευρωπαϊκή Κοινότητα η οποία περιέχει πολπιοτική ρήτρα. 
Επίσης αποδίδεται ιδιαίτερη σημασία, στο πλαίσιο των αμοιβαίων σχέσεων της Κοινότητας και των 
κρατών μελών με πς τρίτες χώρες, σε ορισμένες χώρες που προτίθενται να καταστήσουν τη 
μετάφραση τομέα προτεραιότητας της πολπιστικής τους συνεργασίας. 
35 
Άρθρο 5 
Η Επιτροπή είναι υπεύθυνη για την εφαρμογή του προγράμματος. Κατά την εκτέλεση του έργου 
αυτού επικουρείται από την επιτροπή για πς ενέργειες ενθάρρυνσης στον πολπιστικό τομέα, που 
προβλέπεται στο άρθρο 4 της απόφασης αριθ. της .σχετικά με το πρόγραμμα 
Καλειδοσκόπιο 2000. , 
Άρθρο 6 
Ο αντιπρόσωπος της Εππροπής υποβάλλει στην εν λόγω εππροπή σχέδιο των μέτρων που πρόκεπαι 
να ληφθούν. Η συμβουλευτική εππροπή διατυπώνει τη γνώμη της για το σχέδιο αυτό, μέσα σε 
προθεσμία που μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος 
και, αν χρειασθεί, προβαίνει σε ψηφοφορία. , 
Η γνώμη καταχωρείται στα πρακτικά. Επιπλέον κάθε κράτος μέλος έχει το δικαίωμα να ζητήσει να 
καταχωρηθεί η θέση του στα πρακτικά. . 
Η Εππροπή λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη της τη γνώμη της συμβουλευπκήες εππροπής και την 
ενημερώνει για τον τρόπο με τον οποίο έλαβε υπόψη τη γνώμη αυτή. 
Άρθρο 7 
Μετά από δύο έτη εφαρμογής του προγράμματος, και εντός έξι μηνών μετά την παρέλευση αυτής 
της περιόδου, η Εππροπή, αφού ζητήσει τη γνώμη της εππροπής που αναφέρεται στο άρθρο 5, 
υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο μα έκθεση αξιολόγησης σχετικά με τα 
εππευχθέντα αποτελέσματα η οποία συνοδεύεται, ενδεχομένως, από ανάλογες προτάσεις. 
Κατά τη λήξη του προγράμματος, και σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 6, 
η Εππροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, μα έκθεση σχετικά με την 
πραγματοποίηση και τα αποτελέσματα του προγράμματος. 
Άρθρο 8 
Το πρόγραμμα, το οποίο περιέχει πς πρακτικές ενδείξεις σχετικά με τη διαδικασία, τις διαρθρώσεις 
οργάνωσης σε εθνικό επίπεδο με πς οποίες εξασφαλίζεται τεχνική βοήθεια για τα πολπιστικά 
σχέδια, πς προθεσμίες υποβολής υποψηφιότητας καθώς και την τεκμηρίωση που πρέπει να 
συνοδεύει την αίτηση, δημοσιεύεται κάθε έτος στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων, C. 
Άρθρο 9 
Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευση της στην Επίσημη 
Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Άρθρο 10 
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη. 
Βρυξέλλες, 
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο 
Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος 
36 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
Πρόγραμμα κοινοτικής στήριξης στον τομέα του Βιβλίου και της Ανάγνωσης 
Δράση ενθάοουνσηο του npovpauuaroc ARIANE 
Οι ενέργειες του προγράμματος συνοδεύονται από σύντομες πληροφορίες σχετικά με την εφαρμογή 
τους, οι οποίες παρουσιάζονται ενδεικτικά. Οι λεπτομέρειες θα θεσπιστούν αργότερα, σύμφωνα 
με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 6. 
Τμήμα Ι. Αξιοποίηση και προβολή 
1. Ενισγυσεκ; στη υετάΦοαση 
α) Ενίσγυση στη υετάΦοαση συνγοονων λονοτεγνικών έονων υε στόγο την εοοΰτεοη διάδοση 
ιιε τη δηυοσίευση 
Η ενίσχυση χορηγείται στη μετάφραση σύγχρονων λογοτεχνικών έργων (μυθιστόρημα, 
νουβέλα, δοκίμο, ιστορία της λογοτεχνίας, βιογραφία, θέατρο, ποίηση) των 
αντιπροσωπευτικών του πολπισμού της χώρας από την οποία προέρχονται και που είναι 
δυνατόν να ενδιαφέρουν ένα ευρύ ευρωπαϊκό κοινό. 
Ως σύνγοονη λογοτεχνία νοείται η λογοτεχνία που δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά κατά τον 
20ο αιώνα και κατά προτίμηση εκείνη που δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά μετά το 1945. 
Κατ εξαίρεση, θα μπορούν να επιλεγούν και λογοτεχνικά έργα που δημοσιεύθηκαν στο 
τέλος του 19ου αιώνα. 
Επιλέξιμα είναι τα έργα που έχουν ήδη μεταφραστεί και δημοσιευθεί σε δύο γλώσσες της 
Κοινότητας (εκτός από τη γλώσσα του πρωτοτύπου). Η ενίσχυση προορίζεται για την 
υποστήριξη της μετάφρασης σε δύο συμπληρωματικές γλώσσες. 
Για να δοθεί προτεραιότητα σπς λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες, τα έργα που έχουν 
γραφτεί στις γλώσσες αυτές μπορούν να τύχουν αμέσως της ενίσχυσης στη μετάφραση σε 
δύο άλλες γλώσσες της Κοινότητας χωρίς να έχουν προηγουμένως μεταφραστεί σε άλλες 
κοινοτικές γλώσσες. 
Η ενίσχυση χορηγείται επίσης στη μετάφραση έργων των οποίων η δημοσίευση στην 
ευρωπαϊκή αγορά θεωρείται ως μη βιώσιμη χωρίς επιδότηση από την Κοινότητα. 
Η αίτηση επιδότησης υποβάλλεται από ένα ή περισσότερους εκδότες υπηκόους κράτους 
μέλους της Κοινότητας στην Εππροπή, Μονάδα Πολπιοτική Δράση (200 nie de la Loi - B-
1049 Bnjxelles). H σύμφωνη γνώμη του ή των μεταφραστών πρέπει να αναφέρεται στην 
αίτηση που υποβάλλεται από τον ή τους εκδότες. 
Η επιδότηση μπορεί να καλύψει μέχρι 100% την αμοιβή του μεταφραστή η οποία 
καθορίζεται σύμφωνα με τη συνήθη πρακτική της σχετικής αγοράς. 
Ο εκδότης αναλαμβάνει τη δέσμευση να αναφέρει σε εμφανές σημείο το όνομα του 
μεταφραστή και τη συνεισφορά της Εππροπής. 
Οι εκδότες πρέπει να πιστοποιήσουν όπ κατέχουν τα δικαιώματα που συνδέονται 
ενδεχομένως με τη δημοσίευση ή/και τη μετάφραση του έργου που αποτελεί αντικείμενο της 
απησης. 
Τα επιλέξιμα έργα επιλέγονται δύο φορές ανά έτος με βάση πς εξής προτεραιότητες: 
τη λογοτεχνική ποιότητα του έργου 
την αξιοποίηση και προβολή των λογοτεχνιών των χωρών της Κοινότητας και ιδίως 
των έργων που είναι γραμμένα σε λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες. 
β) Ενίσγυση στη υετάωοαση θεατρικών έονων υε σκοπό την ευούτεοη διάδοση υε την 
παρουσίαση στο κοινό 
Η ενίσχυση παρέχεται στη μετάφραση θεατρικών έργων τα οποία έχουν παρουσιαστεί στη 
σκηνή ή σε οπτικοακουστική μετάδοση και τα οποία έχουν ήδη αναγνωριστεί ώς ένα βαθμό 
από τους κρπικούς και το κοινό. 
37 
Η ενίσχυση προορίζεται, κατά προτεραιότητα, για τα σύγχρονα έργα που έχουν γραφτεί 
μετά το 1945. 
Τα προτεινόμενα για μετάφραση έργα πρέπει να βασίζονται σε συγκεκριμένο σχέδιο 
παρουσίασης στο κοινό. 
Η αρχική αίτηση υποβάλλεται από τους διευθυντές, σκηνοθέτες ή παραγωγούς που είναι 
υπήκοοι κράτους μέλους της Κοινότητας, με σκοπό την παρουσίαση του θεατρικού έργου 
στο κοινό. Η αίτηση υποβάλλεται ταυτόχρονα στην Κοινότητα και στους αρμόδιους για τις 
επαφές που εκφέρουν γνώμη σχετικά με την προτεραιότητα των υποβαλλόμενων σχεδίων. 
Η τελική επιλογή των έργων προς μετάφραση γίνεται αφού ληφθεί κυρίως υπόψη η 
ποιότητα των έργων που προτείνονται για μετάφραση. 'Οσον αφορά την επιλογή των 
γλωσσών μετάφρασης, πρέπει να λαμβάνεται μέριμνα ώστε να υπάρχει ισορροπία ανάμεσα 
στις γλώσσες που είναι ευρέως διαδεδομένες και εκείνες που ε^αι λιγότερο διαδεδομένες, 
ώστε να αυξηθεί η δυνατότητα να γίνουν γνωστά τα έργα αυτά σε ένα ευρύ αλλά και 
διαφοροποιημένο κοινό. 
Η ενίσχυση χορηγείται υπό μορφή επιδότησης μετάφρασης μέχρι ποσού 3.500 ECU. Η 
επιδότηση δε συνδέεται καθόλου με τα δικαιώματα που θα μπορούσαν να οφείλονται στους 
συγγραφείς και μεταφραστές στο πλαίσιο της ενδεχόμενης παράστασης, μετάδοσης ή 
δημοσίευσης του μεταφρασμένου έργου. 
Οι αρμόδιοι για πς επαφές είναι οι θεματοφύλακες των μεταφράσεων που έγιναν με την 
υποστήριξη της Εππροπής και έχουν την υποχρέωση να μεριμνούν ώστε οι μεταφράσεις να 
παραδίδονται μόνο στους επαγγελματίες που ενδιαφέρονται να παρουσιάσουν, να 
μεταφράσουν ή να δημοσιεύσουν το έργο και οι οποίοι έχουν λάβει, για το σκοπό αυτό, την 
άδεια των εχόντων τα δικαιώματα, ενώ η τελευταία αυτή πρόταση εφαρμόζεται τηρουμένων 
των αναλογιών για τα πρόσωπα που αναφέρονται ανωτέρω. 
γ) Ενίσγυση στη υετάωοαση έονων avacpooac υε σκοπό την ευθύτερη διάδοση των 
πληοοΦοοιών μεταΕύ των επαννελαατιών και των αουόδιων αονών των κοστών υελών 
Ενίσχυση στη μετάφραση έργων αναφοράς αποσκοπεί στο να διευκολύνει πς ανταλλαγές 
πληροφοριών και εμπειρίας και να ευνοήσει κατ αυτό τον τρόπο τη συνεργασία μεταξύ 
κρατών μελών στους τομείς που αναφέρονται στο άρθρο 128 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας, ιδιαίτερα δε στους τομείς που θα αναπτυχθούν κατά προτεραιότητα από την 
Κοινότητα στο πλαίσιο της πολπιστικής της δράσης. 
Αυτό το είδος δράσης παρουσιάζει δυνάμει μεγάλη κοινοτική προστιθέμενη αξία. 
Λαμβανομένου υπόψη ωστόσο του ευρύτατου πεδίου που καλείται να καλύψει η δράση 
αυτή, η ενίσχυση στη μετάφραση έργων αναφοράς θα αναπτυχθεί - τον πρώτο καιρό - υπό 
μορφή πειραματικής και περιορισμένης επιδεικτικής ενέργειας. 
Η ενίσχυση στη μετάφραση έργων αναφοράς παρέχεται σε μελέτες ή εκθέσεις αφιερωμένες 
στις πρακτικές και τα συστήματα που υπάρχουν στα κράτη μέλη στον πολπιστικό τομέα, τα 
οποία εππρέπουν την προβολή των προβλημάτων κοινού ενδιαφέροντος που υπάγονται 
κυρίως στο άρθρο 128 παράγραφοι 2 και 4. 
Η αίτηση συνοδεύεται από τις πληροφορίες που απαπουνται για να αξιολογηθεί η 
ουσιαστική προσφορά του έργου του οποίου ζητείται η μετάφραση για τη γνώση του 
εξεταζόμενου τομέα. Επίσης αναφέρονται οι γλώσσες- στόχος και περιλαμβάνεται η γραπτή 
έγκριση του συγγραφέα και του μεταφραστή. 
Μέχρι 100 έργα αναφοράς θα μπορούν να μεταφραστούν σε δύο γλώσσες τουλάχιστον, επί 
περίοδο πέντε ετών. 
Η αίτηση συνοδεύεται από πς πληροφορίες που απαπουνται για να αξιολογηθεί η 
ουσιαστική προσφορά του έργου του οποίου ζητείται η μετάφραση για τη γνώση του 
εξεταζόμενου τομέα και από γραπτή έγκριση του συγγραφέα. 
Τα έργα προτείνονται στην Εππροπή από τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, ενώ η 
επιλογή γίνεται, με βάση το ενδιαφέρον που παρουσιάζουν για τη μετάφραση τα έργα αυτά, 
από τους αντιπροσώπους που έχουν ορίσει τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της συμβουλευτικής 
" .. 38 
εππροπής για πς δράσεις ενθάρρυνσης στον πολπιστικό τομέα. Τα έργα θα μπορούν να 
μεταφραστούν στο μεγαλύτερο αριθμό γλωσσών που κρίνεται αναγκαίος. 
Η κοινοτική συνεισφορά εγκρίνεται, μετά από γραπτή έγκριση του μεταφραστή, σύμφωνα 
με δύο διαφορετικούς τρόπους ανάλογα με την προέλευση του έργου: 
εάν το προτεινόμενο προς μετάφραση έργο υποβάλλεται μέσω του κράτους μέλους 
από ένα εκδότη προκειμένου να προταθεί στην ευρωπαϊκή αγορά, η κοινοτική 
ενίσχυση χορηγείται με όρους ανάλογους με εκείνους που προβλέπονται για την 
ενίσχυση στη μετάφραση σύγχρονων λογοτεχνικών έργων (τμήμα 1-1 α) 
εάν το έργο που προτείνεται για μετάφραση μέσω του κράτους μέλους δεν 
προορίζεται για εμπορική εκμετάλλευση (παραδείγματος χάρη πραγματοποιείται για 
λογαριασμό πανεπιστημίου, κέντρου ερευνών, ειδικευμένου ινσπτούτου, κλπ.) η 
κοινοτική ενίσχυση χορηγείται υπό μορφή ποσού σκοπός του οποίου είναι να 
επιτρέψει στους μεταφραστές να διεκπεραιώσουν σωστά την εργασία τους με 
όρους ανάλογους με εκείνους που προβλέπονται για την ενίσχυση στη μετάφραση 
δραματικών έργων (τμήμα 1-1 β). 
Η Εππροπή θα δημοσιεύει κατά περιόδους τον κατάλογο και πς αναφορές των έργων που 
μεταφράζονται με αυτόν τον τρόπο. 
2. Αντιπροσωπευτική ενέονεια : Βραβείο Αριστείο, συνδυασυσο υε την ενίσγυση στην 
υετάΦοαση 
ΒοαΒείο Αριστείο: ευρωπαϊκό λονοτεγνικό βραβείο και ευρωπαϊκό βραβείο υετάωοασηο 
Με την προβολή που παρέχουν σε ορισμένα έργα ποιότητας, τα βραβεία Αριστείο 
(ευρωπαϊκό λογοτεχνικό βραβείο και ευρωπαϊκό βραβείο μετάφρασης) αποτελούν 
παράγοντα της γνώσης και διάδοσης της λογοτεχνικής δημιουργίας και ταυτόχρονα κίνητρο 
για τη μετάφραση και τη δημουργία των έργων, ιδίως των έργων νέων δημιουργών. 
Χωρίς να προδικάζουν ενδεχόμενες τροποποιήστε που ε 
με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 6 της παρούσας απόφασης, στις λεπτομέρειες 
οργάνωσης αυτών των βραβείων, οι βασικοί κανόνες που διέπουν την ενέργεια αυτή, οι 
οποίοι δημοσιεύθηκαν στην ΕΕ ΕΚ 90/C35/04, επαναλαμβάνονται αυτούσιοι. 
Γι' αυτό το λόγο, τα έργα που προτείνονται στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού λογοτεχνικού 
βραβείου δικαιούνται αυτόματα να τύχουν της ενίσχυσης στη μετάφραση σε τουλάχιστον 
δύο επιπλέον γλώσσες, η οποία προβλέπεται με όρους ανάλογους με εκείνους που 
προβλέποντ^ για την ενίσχυση στη μετάφραση λογοτεχνικών έργων (τμήμα 1.1α), εφόσον 
υποβληθεί για το σκοπό αυτό αίτηση από ένα εκδότη απευθείας στην Εππροπή. 
Tunuq II. Συνοδευτικά υέτοα 
Η ενίσχυση στη μετάφραση δεν αποτελεί αυτοσκοπό αλλά μέσο που εππρέπει την 
προώθηση της γνώσης και της διάδοσης των ευρωπαϊκών πολτπσμών και ιδίως της 
λογοτεχνικής δημιουργίας, γΓ αυτό οι κοινοτικές ενέργειες ενίσχυσης στη μετάφραση 
πρέπει να συνοδεύονται προηγουμένως και εν συνεχεία από άλλες κοινοτικές ενέργειες που 
αποσκοπούν στην τόνωση και υποστήριξη των προσπαθειών που έχουν αναλάβει οι 
αρμόδιες αρχές των κρατών μελών και οι επαγγελματίες του σχετικού τομέα, αποδίδοντας 
σε αυτές ευρωπαϊκή διάσταση. 
1. Ενθάοουνση των συνεονιών σε ευρωπαϊκό πλαίσιο υέσω των δικτύων και ανάπτυ&ι της 
εταιοικηο σγέσηο 
Ενθάρρυνση της ποιότητας της λογοτεχνικής μετάφρασης σε συνεργασία με επαγγελματικά 
δίκτυα και οργανισμούς όπως ή Διεθνής Ομοσπονδία Μεταφραστών, το Ευρωπαϊκό 
Συμβούλιο των Ενώσεων Μεταφραστών Λογοτεχνικών 'Εργων, το ευρωπαϊκό δίκτυο των 
39 
σωμάτων μεταφραστών λογοτεχνικών έργων για την υποστήριξη πρωτοβουλιών που 
αποσκοπούν κυρίως : 
στην προώθηση της λογοτεχνικής μετάφρασης, ιδίως της λογοτεχνικής μετάφρασης 
ποιότητας 
στην ανταλλαγή εμπειριών και τεχνογνωσίας μεταξύ επαγγελματιών της μετάίρραοης 
στην ενθάρρυνση της ανάπτυξης πρωτοβουλιών εταιρικής σχέσης, σε συνάρτηση 
με την περιφερειακή διοίκηση ή/και με άλλους δημοσίους ή ιδιωτικούς φορείς, 
σκοπός των οποίων είναι να ενθαρρυνθεί η ενίσχυση στη μετάφραση έργων στην 
Ευρώπη 
στην ενθάρρυνση των πρωτοβουλιών που αναπτύσσονται με εταιρική σχέση με 
στόχο να καταστεί ευκολότερη η πρόσβαση, ιδίως με τη χρησιμοποίηση των νέων 
τεχνολογιών και άλλων δυνατοτήτων των πολλαπλών μέσων, στα δεδομένα και πς 
πληροφορίες που είναι αναγκαία για τη διάδοση των μεταφρασμένων έργων. 
Ενθάρρυνση των πρωτοβουλιών που αναπτύσσονται από τα δίκτυα βιβλιοθηκών στην 
Ευρώπη, καθώς και των επαγγελματικών οργανώσεων του τομέα, που αποσκοπούν κυρίως 
στην ανταλλαγή εμπειριών σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την προώθηση και προβολή της 
ευρωπαϊκής λογοτεχνίας, καθώς και για ορισμένα άλλα θέματα κοινού ενδιαφέροντος. Η 
ενέργεια αυτή αποτελεί συμπλήρωμα των πρωτοβουλιών που αναπτύσσει η ΓΔ XIII στον 
τομέα της μηχανοργάνωσης των βιβλιοθηκών. 
Ενθάρρυνση των πρωτοβουλιών και συναντήσεων που πραγματοποιούνται από τους 
οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης και περιφερειακής διοίκησης, ενδεχομένως σε 
συνεργασία με τα επαγγελματικά δίκτυα, ιδίως τα δίκτυα των μικρομεσαίων εκδοτών, τα 
δίκτυα βιβλιοπωλείων και πς μη κερδοσκοπικές ενώσεις ή ιδρύματα που εργάζονται στον 
τομέα του βιβλίου. Σκοπός της ενέργειας αυτής είναι κυρίως να προωθήσει και να 
διευκολύνει την πρόσβαση, διάδοση και γνώση των ευρωπαϊκών λογοτεχνιών και να το 
εππύχει αυτό, μεταξμ άλλων, διευκολύνοντας την πρόσβαση στα μέσα που προσφέρουν οι 
νέες δυνατότητες των πολλαπλών μέσων. 
Ενίσχυση στην αξιολόγηση και διάδοση των αποτελεσμάτων των ερευνών και πρωτοβουλιών 
που έχουν αναληφθεί σ'αυτό το πλαίσιο. 
2. Συνοδευτικέο ενέονειεο σκοπόο των οποίων είναι κυοίωό n ποόσΒαση του πολίτη και ιδίωο 
των νέων 
Ειδικές ενέργειες που θα συνοδεύουν πς προσπάθειες ευαισθητοποίησης στην ανάγνωση, 
και ιδίως ενέργειες με πς οποίες γίνονται περισσότερο γνωστές μέσω της μετάφρασης οι 
λογοτεχνίες των διαφόρων κρατών και περιφερειών της Κοινότητας, οι οποίες 
πραγματοποιούνται με πρωτοβουλία των αρμόδιων αρχών των κρατών μελών (εκθέσεις, 
ευρωπαϊκές ημερίδες, εκδηλώσεις για το ευρύ κοινό, κλπ.). 
Ενίσχυση για την ανταλλαγή πληροφοριών και εμπειριών μεταξύ των αρμόδιων αρχών και 
τω ν επαγγελματιών των κρατών μελών, ιδίως όσον ocpopa την ευαισθητοποίηση των νέων 
στην ανάγνωση (θεματικές συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων, μελέτες κλπ.). 
Υποστήριξη των πρότυπων και καινοτόμων εμπειριών ευρωπαϊκής διάστασης στον τομέα της 
ευαισθητοποίησης των νέων στην ανάγνωση και τις ευρωπαϊκές λογοτεχνίες που 
πραγματοποιούνται από πς αρμόδιες αρχές, ιδίως τους οργανισμούς περιφερειακής 
διοίκησης και πς παραεκπαιδευτικές διαρθρώσεις ή ενώσεις, τα δίκτυα, ιδρύματα 
(συμπεριλαμβανομένων των μελετών και πρότυπων σχεδίων καταπολέμησης του 
αναλφαβητισμού). 
Υποστήριξη της αξιολόγησης και διάδοσης των αποτελεσμάτων των εμπειριών και πρότυπων 
ερευνών που έχουν αναληφθεί στο πλαίσιο αυτό. 
40 
3. Τελειοποίηση και έρευνα 
α) Τελειοποίηση των υεταΦοαστών λονοτεγνικών έονων 
Λόγω κυρίως του περιορισμένου αριθμού μεταφραστών που είναι σε θέση να μεταφράσουν 
λογοτεχνικά έργα, τουλάχιστον προς ορισμένες λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες, και της 
ιδιαιτερότητας αυτού του είδους τελειοποίησης, χορηγείται κοινοτική 
υποοτήρφ), ως συμπλήρωμα των προσπαθειών που έχουν αναλάβει οι αρμόδιες αρχές των 
κρατών μελών, για την τελειοποίηση μεταφραστών λογοτεχνικών έργων ώστε να συμβάλουν 
στη βελτίωση της ποιότητας της μετάφρασης των λογοτεχνικών έργων. 
Η υποστήριϊ^ι παρέχεται υπό μορφή υποτροφίας και επιδομάτων ταξιδιού, περιόδου 
πρακτικής άσκησης τελειοποίησης ή/και συνεισφορών σε ημερίδες ή θεματικές συναντήσεις 
για τη μετάφραση. 
Οι υποτροφίες ή άλλες μορφές κοινοτικής ενίσχυσης που προβλέπονται στο πλαίσιο αυτό 
χορηγούνται με βάση παιδαγωγικό σχέδιο που υποβάλλει μία ένωση, ένα ίδρυμα, ένας 
εκδοτικός οίκος ή κολλέγιο που είναι ειδικευμένο στοντομέα της λογοτεχνικής μετάφρασης, 
μετά από διαβουλεύσεις με πς αρμόδιες αρχές των κρατών μελών. 
β) Συυπληρωυατικέο ενέανειεο τελειοποίησηο νια TOUC επαννελυστίεο που εονάΕονται νια την 
αυοιβαία ννώση και διάδοση των ευρωπαϊκών λανοτεγνιών. 
Ως συμπλήρωμα των πρωτοβουλιών που αναπτύσσονται μέσω των δικτύων και, 
συγκεκριμένα, με βάση τα ειδικά αιτήματα που διατυπώνονται κατά πς συναντήσεις που 
οργανώνονται στο πλαίσιο αυτό (τμήμα 11-1), μπορεί, ενδεχομένως, να εγκριθεί μα κοινοτική 
στήριξη για ειδικά σεμινάρια τελειοποίησης που διοργανώνονται από τους επαγγελματίες 
ή τους δημόσιους οργανισμούς που εργάζονται για την προώθηση και διάδοση των 
ευρωπαϊκών λογοτεχνιών παρέχοντας προτεραιότητα στα θέματα κοινού ενδιαφέροντος που 
υπάγονται στο άρθρο 128 παράγραφος 4. 
γ) Μελέτεο και έρευνα 
Πριν από την ενίσχυση στη μετάφραση έργων αναφοράς που αναφέρονται στο τμήμα ΙΙ-3.α), 
παρέχεται κοινοτική υποστήριξη σε σχέδια μελέτης ή έρευνας που έχουν γίνει από κοινού 
από διάφορα κράτη της Κοινότητας, και ιδιαίτερα στα σχέδια που έχουν πραγματοποιηθεί 
μέσω των δικτύων ή δημοσίων εταίρων που αναφέρονται στο τμήμα 11-1 και αφορούν θέματα 
κοινού ενδιαφέροντος στους τομείς που προβλέπονται από το άρθρο 128 της Συνθήκης για 
την Ευρωπαϊκή Ένωση. Προτεραιότητα παρέχεται στα σχέδια στόχος των οποίων είναι, με 
την κοινή διάθεση των αποτελεσμάτων και τη συνοπτική έκθεση των ερευνών που 
πραγματοποιούνται χωριστά από τα κράτη μέλη, να βοηθήσουν ώστε όλοι να επωφεληθούν 
όσο το δυνατόν περισσότερο από τα αποτελέσματα και τις εμπειρίες που έχουν 
συγκεντρωθεί στην Κοινότητα αποφεύγοντας πς αλληλεπικαλύψεις. 
Οι κοινές μελέτες και έρευνες που είναι δυνατόν να τύχουν κοινοτικής υποστήριξης 
περιορίζονται - τον πρώτο καιρό - στον τομέα του βιβλίου και της ανάγνωσης, και, ιδίως, 
στην πρόσβαση και διάδοση της ευρωπαϊκής λογοτεχνίας στην Κοινότητα, αφού ληφθούν 
υπόψη οι άμεσες και έμμεσες επιπτώσεις των άλλων κοινοτικών πολπικών στον τομέα αυτό. 
Περιορισμένη και ειδική κοινοτική υποστήριξη μπορεί να εγκριθεί σε φορείς καινοτόμων 
ερευνητικών σχεδίων που βρίσκονται ακόμα σε προπαρασκευαστικό στάδιο, αλλά 
συνδυάζουν ήδη υπηκόους τουλάχιστον τριών κρατών μελών. Η υποστήριξη αυτή 
προορίζεται για την αναζήτηση νέων εταίρων, με σκοπό την ευκολότερη οργάνωση και 
προιγμσπκή έναρξη της έρευνας (ταξίδια μελέτης, μελέτη σκοπιμότητας, κλπ.). 
Μία ενίσχυση προορίζεται για την αξιολόγηση και διάδοση των αποτελεσμάτων των μελετών 
και ερευνών που έχουν αναληφθεί στο πλαίσιο αυτό. 
41 
Τυήμα III. Συνεργασία με TIC Tpfrec νώοεο 
1. Ειδική διαδικασία της έναο&κ; του ποονοάμικποο ARIANE (τυήυα Ι και Μ) one γώοεο me 
Κεντοικήο και Ανατολικήο Ευοώπηο που συυυετέγουν one ευοωπαϊκέο συυχρωνίεο 
Δυνάμει των συμπερασμάτων του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Κοπεγχάγης (21-22 Ιουνίου 
1993) ορισμένα προγράμματα πρέπει να ανοίξουν για τις χώρες της Κεντρικής και 
Ανατολικής Ευρώπης που έχουν υπογράψει πς ευρωπαϊκές συμφωνίες (Πολωνία, Ουγγαρία, 
Βουλγαρία, Τσεχοσλοβακία, Σλοβενία, Ρουμανία) και ιδίως πς συμφωνίες του πολπιστικού 
τομέα. Ο τίτλος 7 των ευρωπαϊκών συμφωνιών για τον πολπιστικό τομέα αναφέρει ρητά τη 
μετάφραση. Τα τμήματα Ι και II του προγράμματος ARIANE πρέπει κατά συνέπεια να 
ανοίξουν για αυτές πς χώρες. Τα συμβούλια σύνδεσης θα αποφασίσουν για τους όρους 
συμμετοχής. Οι ΧΚΑΕ θα αναλάβουν οι ίδιες τις επιπλέον επιβαρύνσεις που απορρέουν από 
τη συμμετοχή τους. Εν ανάγκη, και υπό ορισμένους όρους, θα μπορεί να παρέμβει ο 
κοινοτικός προϋπολογισμός. 
2. Ποοώθηση me ννώοτκ και me διάδοοτκ me λονοτεγνικήο δηυιουονίαο. ιδίαχ: υέσω Tnc 
υετάφοαστκ στο διάλονο που ποανυστοποιεί η Κοινότητα και τα κοάτη υέλη υε οοισυένεο 
Tofnsc γώοεο 
Στο πλαίσιο των αμοιβαίων σχέσεων της Κοινότητας και των κρατών μελών με ορισμένες 
τρίτες χώρες, τα συμβαλλόμενα μέρη προέβλεψαν να καταστήσουν τη μετάφραση τομέα 
προτεραιότητας της πολτπστικής τους συνεργασίας. Συγκεκριμένα πρόκεπαι για τις 
συμφωνίες που έχουν συναφθεί με ορισμένες χώρες της Λατινικής Αμερικής και της 
Κοινοπολπείας των Ανεξάρτητων Κρατών. 
Κατά συνέπεια, σύμφωνα με πς συμφωνίες αυτές, η Κοινότητα και τα κράτη μέλη μπορούν 
να αναπτύξουν αυτή τη συνεργασία στον τομέα της μετάφρασης με βάση τα απήματα που 
διατυπώνονται στο πλαίσιο των μεικτών εππροπων που προβλέπονται από πς 
προαναφερθείσες συμφωνίες. 
Στο πλαίσιο αυτό, θα επιδιωχθεί η συνεργασία με τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς και 
ειδικότερα με το Συμβούλιο της Ευρώπης, χωρίς να παραβιάζεται η ιδιαίτερη ταυτότητα και 
αυτόνομα δράσης κάθε οργάνου και οργανισμού. 
42 
ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ 
1. Τ^^τηςί ενέργειας 
Πρόγραμμα κοινοτικής στήριξης στον τομέα του βιβλκ>υ και της ανάγνωσης - ARIANE 
2. Σγετικά κονδύλια του ποοϋπολονισυού 
Β3-2001 - Β3-2003 το εξωτερικό τμήμα του προγράμματος θα χρηματοδοτηθεί επίσης από 
τον τίτλο IV του προϋπολογισμού. 
3. Νουκη Βάση 
Αρθρο 128 της Συνθήκης ΕΚ 
Απόφαση αριθ. της..... 
4. Πεοινραοή me ενέονειαο 
4.1. Οι στόχοι του προγράμματος είναι οι εξής : 
- η ενθάρρυνση μεγαλύτερης διάδοσης έργων της σύγχρονης λογοτεχνίας 
αντιπροσωπευτικών του πολιτισμού των κρατών μελών, με προτεραιότητα για τις 
μεταφράσεις έργων γραμμένων σπς λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες της 
Κοινότητας, και με την προβολή τους ιδίως μέσω ενεργειών αντιπροσωπευτικών για 
τον τομέα, 
- . η συμβολή, μέσω της μετάφρασης, στη διάδοση σύγχρονων θεατρικών έργων, ώστε 
να παρουσιαστεί στο ευρωπαϊκό κοινό ένα ποικίλο φάσμα έργων αντιπροσωπευτικό 
του πολπισμού των κρατών μελών, 
η προώθηση της διάδοσης έργων αναφοράς, ώστε να γίνει περισσότερο γνωστός 
ο πολιπσμός και η ιστορία των ευρωπαϊκών λαών, ιδίως στους τομείς που 
αναφέρονται στα εδάφια 2 και 4 του άρθρου 128 της Συνθήκης της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας, 
- η συμπλήρωση και ολοκλήρωση των προσπαθειών που έχουν αναληφθεί σε εθνικό 
και περιφερειακό επίπεδο από μία σειρά ενεργειών σε κοινοτικό επίπεδο που 
αφορούν ιδίως: τη συνεργασία υπό μορφή δικτύων και εταιρικής σχέσης, την 
κατάρτιση και τελειοποίηση, την έρευνα και πς μελέτες. 
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει οτις εξής ενέργειες : 
Ι. Α&οποάτση και ποοΒολή. 
Ενισχύσεις στη μετάφραση. 
ΙΑ.1. Ενίσχυση στη μετάιρραση σύγχρονων λογοτεχνικών έργων με στόχο την ευρύτερη 
διάδοση με τη δημοσίευση. 
ΙΑ.2. Ενίσχυση στη μετάιρραση θεατρικών έργων με στόχο την ευρύτερη διάδοση με την 
παρουσίαση στο κοινό. 
ΙΑ.3. Ενίσχυση στη μετάιρραση έργων αναφοράς με στόχο την ευρύτερη διάδοση της 
πληροφόρησης μεταξύ των επαγγελματιών και των αρμόδιων αρχών. 
IB Αντιπροσωπευτική ενέργεια : Βραβείο "Αριστείο" (ευρωπαϊκό λογοτεχνικό βραβείο 
και ευρωπαϊκό βραβείο της μετάφρασης), συνδυασμός με» την ενίσχυση στη 
μετάιρραση. 
43 
II. Συνοδευτικά υέτοα 
ΙΙ.Α.1. Ενθάρρυνση των συντονισμένων ενεργειών σε ευρωπαϊκό επίπεδο μέσω των δικτύων 
και ανάπτυξη της εταιρικής σχέσης. 
II.2. Συνοδευτικές ενέργειες που αποσκοπούν πιο συγκεκριμένα στη δυνατότητα 
πρόσβασης του πολίτη και ιδιαίτερα των νέων. 
II.3Α. Τελειοποίηση 
Α.1. Τελειοποίηση των μεταφραστών λογοτεχνικών έργων 
Α.2. Συμπληρωματικές ενέργειες τελειοποίησης των επαγγελματιών που εργάζονται για 
την αμοιβαία γνώση και τη διάδοση των ευρωπαϊκών λογοτεχνιών. 
ΙΙ.3 Β. Μελέτες και έρευνα. 
III. Συνεονασία υε ne τοίτεο γώοεο. 
III.Α Ειδικές λεπτομέρειες του ανοίγματος του προγράμματος "ARIANE" (τμήμα Ι και II) 
σπς χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. 
III.Β Προώθηση της γνώσης και της διάδοσης της λογοτεχνικής δημιουργίας, ιδίως μέσω 
της μετάφρασης στο διάλογο που πραγματοποίησε η Κοινότητα και τα κράτη μέλη 
με ορισμένες τρίτες χώρες. 
Η διάρκεια του προγράμματος είναι πενταετής, από το 1996 έως το 2000. 
5. Κατάτα&ι των δαπανών/εσόδων 
ΜΥΔ 
ΔΠ 
6. Eiooc των δαπανών/εσόδων 
6.1. Επιδότηση κατά 100% 
Μόνο για την ενίσχυση στη μετάφραση σύγχρονων λογοτεχνικών έργων με στόχο 
την ευρύτερη διάδοση με δημοσίευση. Η επιδότηση μπορεί να καλύψει μέχρι 100% 
την αμοιβή του μεταφραστή η οποία συμφωνείται με βάση πς συνήθεις πρακτικές 
της σχετικής αγοράς. 
6.2. Επιδότηση για συγχρηματοδότηση από κοινού με άλλες χρηματοδοτικές πηγές του 
δημοσίου ή/και του ιδιωτικού τομέα. Πρόκεπαι για τη συνήθη μορφή κοινοτικής 
παρέμβασης με εταιρική σχέση με άλλες πηγές χρηματοδότησης που προέρχονται 
από δημόσιους και ιδιωτικούς οργανισμούς. Εξάλλου, συνάπτονται επίσης 
συμβάσεις παροχής υπηρεσιών. 
6.3. Επιδότηση επποκίου 
Οχι 
6.4. Άλλα 
6.5. Προβλέπεται, σε περίπτωση οικονομικής εππυχίας της ενέργειας, μερική ή ολική 
επιστροφή του ποσού της κοινοτικής χρηματοδότησης; 
Οχι 
6.6. Επιφέρει η προτεινόμενη ενέργεια μεταβολή του ύψους των εσόδων; 
Οχ 
44 
Δηυοσιονουικές επιπτώσειο 
7.1. Οι υπολογισμοί γίνονται με βάση εκτιμήσεις του κόστους ανά μονάδα της κοινοτικής 
παρέμβασης και του αριθμού παρεμβάσεων. 
7.2. Παρούσα κατάσταση και δημοσιονομικός προγραμματισμός Ariane 
ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΟΝΟΜΑΣΙΑ 
Βιβλίο και 
αναγνοχτη 
Τελειοποίηση 
Συνεργασία με 
τρίτες χ<όρες 
ΣΥΝΟΛΟ ΚΟΝΛΥΛΙΟ 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 
Β3-2001 
Β3-2001 
Β3-2003 ΠΡΟΥ/ΣΜΟΣ 
1994 
0,650 
0,300 
0,400 
1,350 ππ 
1995 
0,650 
0,300 
0,400 
1,350 19% 
1,200 
0,400 
0,500 
2,100 1997 
1,400 
0,500 
0,600 
2,500 1998 
1,500 
0,500 
0,700 
2,700 
45 
Προγραμματισμός ARIANE 
Ι. Αξιοποίηση και 
προβολή 
Λογιπεχνική 
|ΐ4-τά<|>ραυη 
θεατρικά έργα 
'Κργα αναφοράς 
Βραβείο Αριστείο 
- οργάνωση 
- μετάφραση 
II. Συνοδευτικά 
μέτρα 
Συντονισμένες 
ενέργειες 
ΙΙρόσβαοη στον 
πολιτιστικό τομέα 
-Τελειοποίηση 
Ί'ίρειινα 
ΣΥΝΟΛΟ 
I'MIUTMUN 
111. Συμπληρ. 
μέτρα 
(10%) 
Πληροφορίες, 
δημοσιεύσεις 
σχετικές με τις 
ενέργειες 
Τεχνική βοήθεια 
| Κυνικοί σύνδεσμοι 
Ι ΣΥΝΟΛΟ 1996 
137X4.000 
0.55 εκατ.ϋαι 
35x7.000 
0.25 εκατ.βαι 
0.25 εκατ.βαι 
0,35 
62 χ 4.000 
0.25 
0.05 
0.10 
0.40 
0.05 
2.25 
0.10 
0.10 
0.05 
2.5 1997 
162 χ 4.000 
0.65 εκατ.βϋΐι 
50 χ 7.000 
0.35 εκατ.βαι 
0.35 εκατ.βαι 
0,35 
87x4.000 
0.35 
0.10 
0.10 
0.45 
0.05 
2.70 
0.10 
0.10 
0.10 
3.00 1998 
225x4.000 
0.90 εκατ.βαι 
71 χ 7.000 
0.50 εκατ.βαι 
0.40 εκατ.βαι 
0,35 
100 χ 4.000 
0.40 
0.15 
0.10 
0.50 
0.10 
3.60 
0.10 
0.20 
0.10 
4.00 1999 
850 x 4.000 
3.4 miT.ocu 
213 x 7.000 
1.5 εκατ.βαι 
1.50 εκατ.βαι 
0,45 
300 x 4.000 
1.20 
0.20 
0.20 
0.80 
0.20 
9.45 
0.20 
0.65 
0.20 
(10.50) 2000 
1100 x 4.0(H) 
4.40 εκατ.βαι 
285 x 7.000 
2.00 εκατ.βαι 
2.00 εκατ.βαι 
0,5 
500 x 4.000 
2.00 
0.30 
0.30 
1.00 
0.30 
12.60 
0.35 
ι 
0.70 
0.35 
(14.00) ΣΥΝΟΛΟ 
2.475 χ 4000 
9.90 οαιτ.οαι 
657 x 7.000 
4.60 εκατ.βαι 
4.50 εκατ.βαι 
1,90 
1050x4.000 
4.20 
0.80 
0.80 
3.15 
0.70 
30.60 
0.85 
1.75 
0.80 
34.0 εκατ.βαι 
Σ11Μ. Το εξωτερικό τμήμα του προγράμματος θα χρηματοδοτηθεί κυρίως από τον τίτλο IV του προϋπολογισμού. 
ΣΗΜ. Τα ποσά που αναφέρονται στους πίνακες είναι ενδεικτικά. Οι ετήσιες χορηγήσεις θα καθοριστούν από την αρμόδια 
για τον προϋπολογισμό αρχή κατά την ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού. Τα ποσά για το 1999 και το 2000 
αναφέρονται σε παρένθεση διότι δεν έχει γίνει ακόμη εσωτερικός προγραμματισμός. 
46 
8. Μέτοα που προβλέπονται στην πρόταση δοάσης νια την καταπολέυηση Tnc anamc: 
Όλες οι συμβάσεις περιλαμβάνουν, ρήτρες που προβλέπουν τη δυνατότητα αιφνίδιων 
ελέγχων από τις υπηρεσίες διατάκτες του δημοσιονομικού ελέγχου και του Ελεγκτικού 
Συνεδρίου. Εξάλλου, όλες οι πληρωμές υπόκεινται στην προσκόμιση τιμολογίων που 
(ρέρουντη μνεία "ανταπορκίνεται στην πραγυχπτκότητα". 
9. Στοιγεία τηο avoAuonc κόστουο/αποτελεσυχπτκότητας 
9.1 Στόχοι και συνοχή με το δημοσιονομικό προγραμματισμό 
Κύριος στόχος αυτής της ενέργειας είναι η αξιοποίηση και η προβολή του πλούτου και 
της πόλπισπκής πολυμορφίας των χωρών μας ως βασικού στοιχείου της ευρωπαϊκής 
ταυτότητας και επομένως της συμμετοχής στην Ένωση. 
Ευνοώντας τη βελτίωση της γνώσης και της διάδοσης του πολπισμού, καθώς και την 
καλλπεχνική και λογοτεχνική δημιουργία (άρθρο 128 παράγραφος 2), το παρόν 
πρόγραμμα ανταποκρίνεται επίσης στην προσπάθεια : 
-να ενθαρρυνθεί η ευρύτερη διάδοση έργων σύγχρονης λογοτεχνίας και θεατρικών έργων 
που συμβάλλουν στη διεύρυνση του κοινού των καλλπεχνών και δημιουργών μας, 
-να ευνοήσει την πρόσβαση στον πολπισμό των χωρών μας ενός ευρύτερου και 
διαφοροποιημένου κοινού, και ιδίως ενός κοινού που είναι σε μειονεκτική θέση, 
-να τονώσει την πολπιοτική συνεργασία μεταξμ των επαγγελματιών των χωρών μας 
καθώς και ορισμένων τρπων χωρών. 
Οι στόχοι αυτοί εκφράζονται συγκεκριμένα με την υποστήριξη που παρέχει η Κοινότητα 
στη διάδοση πάνω από 2.400 λογοτεχνικών έργων, καθώς και πάνω από 650 θεατρικών 
3 έργων επί πέντε έτη. Εξάλλου, 100 περίπου έργα αναφοράς θα μπορούν επίσης να 
γίνουν περισσότερο γνωστά στους ειδικούς ανά την Ευρώπη. 
Με το πρόγραμμα αυτό, η Κοινότητα προτίθεται να συμπληρώσει πς ενέργειες που 
πραγματοποιούν τα κράτη μέλη στον τομέα της μετάφρασης και διάδοσης της 
λογοτεχνικής και θεατρικής δημιουργίας, καθώς και στον τομέα της συνεργασίας μεταξύ 
των επαγγελματιών του τομέα, στο πλαίσιο της αρχής της επικουρικότητας. 
Το πρόγραμμα απευθύνεται καταρχάς στους συγγραφείς και μεταφραστές σύγχρονων 
λογοτεχνικών έργων, στους διευθυντές, σκηνοθέτεςή παραγωγούς ενός κράτους μέλους, 
με στόχο την παρουσίαση στο κοινό ενός θεατρικού έργου, καθώς και στους άλλους 
επαγγελματίες του τομέα του βιβλίου και του θεάτρου. Κύριος στόχος του όμως είναι 
να εππρέψει στο ευρύ κοινό να γνωρίσει καλύτερα την ποικιλία των λογοτεχνικών και 
δραματικών έργων, καθώς και των ευρωπαϊκών πολπισμών. 
Η δημοσινομική επίπτωση του προγράμματος απτολογεπαι από το γεγονός ότι πρόκεπαι 
για νέα ενέργεια που ανταποκρίνεται στην αρχή της επικουρικότητας, καθώς και σπς 
ανάγκες του πολπιστικού τομέα, που βασίζονται στο στόχο της ευρύτερης διάδοσης του 
πολπισμού σε ευρωπαϊκή κλίμακα, καθώς και στην ανάπτυξη της πολπιστικής 
συνεργασίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. 
Εξάλλου, η δημοσιονομική επίπτωση ανταποκρίνεται επίσης στην πρόσβαση, από το 1995, 
των τεσσάρων νέων κρατών μελών και στο άνοιγμα των πολπιστικών προγραμμάτων σπς 
χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, οι οποίες εκδήλωσαν όλες ιδιαίτερο 
ενδιαφέρον για τη συνεργασία στον πολπιστικό τομέα. 
9.2. Απτολόνηση Tnc ενέονειαο 
Προς το παρόν, η διάδοση λογοτεχνικών και θεατρικών έργων είναι ακόμη πολύ 
περιορισμένη. Η κοινοτική επένδυση στον τομέα αυτό πρέπει επομένως να αυξηθεί 
ουσιαστικά για να εξασφαλίσει μεγαλύτερη προβολή της σύγχρονης θεατρικής και 
λογοτεχνικής δημιουργίας στα κράτη μέλη, καθώς και σε ορισμένες τρίτες χώρες. 
47 
* Η μετάφραση αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για να εντατικοποιηθούν οι πολιτιστικές 
και οικονομικές ανταλλαγές μεταξμ των κρατών μελών και με τον υπόλοιπο κόσμο. 
Πρόκεπαι για ειδική και μείζονα πρόκληση για την Κοινότητα, όχι μόνο για τους 
επαγγελματίες της μετάφρασης, αλλά κυρίως για το σύνολο των ευρωπαίων πολιτών, 
εξαιτίας των πραγματικών περιορισμών της πολυγλωσσίας. Σε μία πολυπολπισμική και 
πολύγλωσση κοινότητα, μια συνεπής και γενική πολπική της λογοτεχνικής μετάφρασης 
αποτελεί εππακτική ανάγκη για την πραγματική ολοκλήρωση της Ευρώπης. 
Για να διορθωθούν τα αποτελέσματα που οφείλονται στο μοναδικό παιχνίδι των κανόνων 
της αγοράς, πρέπει τα μέτρα που προβλέπονται σε ευρωπαϊκό επίπεδο να συνδυαστούν 
κατά προτεραιότητα με τη διάδοση έργων σε γλώσσες των οποίων η προβολή μέχρι 
στιγμής είναι περιορισμένη στους γλωσσικούς κύκλους που ήταν μέχρι τώρα κλειστοί στα 
έργα και πς ιδέες των άλλων χωρών της Κοινότητας και των τρίτων χωρών. 
Η κοινοτική ενίσχυση στη μετάφραση, που προβλέπεται από το πρόγραμμα, συμπληρώνει 
πς προσπάθειες που ανέπτυξαν προς την κατεύθυνση αυτή ορισμένα κράτη μέλη, και 
δημιουργεί συνδυασμός μεταξμ τους. Προσθέτει δε κοινοτική υπεραξία, εφόσον ενισχύει 
τα αδύνατα σημεία της διάδοσης των λογοτεχνιών των λιγότερο διαδεδομένων γλωσσών. 
Πράγμαπ, σήμερα το 85% των μεταφράσεων που δημοσιεύονται στην Ευρώπη έχουν ως 
γλώσσα πρωτοτύπου την αγγλική, τη γαλλική και τη γερμανική. Μια τέτοια προσπάθεια 
δεν θα μπορούσε να γίνει από κάθε κράτος μέλος ή από διμερείς συμφωνίες, αλλά μόνο 
στο πλαίσιο ενέργειας που αναπτύσσεται σε κοινοτπκό επίπεδο. 
Επίσης, η κοινοτική υποστήριξη ενεργεί ως κίνητρο για την ανάλυψη συμπληρωματικών 
δημόσιων και ιδιωτικών χρηματοδοτήσεων και διευκολύνει ως εκ τούτου τη 
χρηματοδοτική στήριξη των σχεδίων. 
9.3. Παρακολούθηση και α&ολόνηση Tnc ενέονεκκ; 
Μετά από δύο έτη εφαρμογής του προγράμματος, και εντός έξι μηνών μετά την 
παρέλευση αυτής της περιόδου, η Εππροπή αφού ζητήσει τη γνώμη της εππροπής που 
αναφέρεται στο άρθρο 5, υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο μία 
έκθεση αξιολόγησης για τα εππευχθέντα αποτελέσματα, την οποία συνοδεύουν 
ενδεχομένως ανάλογες προτάσεις. 
Στο τέλος του προγράμματος, ενεργώντας σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται 
στο άρθρο 5, η Εππροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο μία 
έκθεση σχετικά με την εφαρμογή και τα αποτελέσματα του προγράμματος. 
10. Διοικητικέ^ δαπάνεο (uiooe Α του Ποοϋπολονισυού) 
Συνεπάγεται η προτεινόμενη ενέργεια αύξηση του προσωπικού της Εππροπής; 
4 
48 
ISSN 0254-1483 
COM(94)356 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 16 
Αριβ. καταλόγου : CB-CO-94-371-GR-C 
ISBN 92-77-72185-5 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Luxembourg 
4r