Βρυξέλλες, 14.7.2004

COM(2004) 497 τελικό

2004/0169 (CNS)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Ευρωπαϊκό Αλιευτικό Ταμείο

(υποβληθείσα από την Επιτροπή){SEC(2004) 965}

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Η νομική βάση για κοινοτική δράση στο πλαίσιο της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής είναι ο Τίτλος ΙΙ της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και κυρίως το άρθρο 37.

Ως εκ τούτου, από το ξεκίνημά της η Κοινή Αλιευτική Πολιτική διέθετε μία σημαντική διαρθρωτική συνιστώσα. Κατά τα τελευταία έτη, η διαρθρωτική πολιτική αλιείας προκάλεσε τον εκσυγχρονισμό ολόκληρου του κλάδου της αλιείας. Οι προσπάθειες αυτές πρέπει να συνεχιστούν, ιδίως για τα νέα κράτη μέλη, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στη διατήρηση ποιότητας της απασχόλησης καθώς και ένα ικανοποιητικό επίπεδο οικονομικής βιωσιμότητας του κλάδου, στην προσαρμογή της αλιευτικής ικανότητας προς τους διαθέσιμους αλιευτικούς πόρους, στην αναζήτηση υψηλής ποιότητας προϊόντων, στην εισαγωγή περισσότερο φιλικών προς το περιβάλλον και προς τους αλιευτικούς πόρους τεχνικών, χωρίς να παραμελείται, ωστόσο, η συνέχιση της βελτίωσης των συνθηκών διαβίωσης και εργασίας.

Οι οικονομικές, κοινωνικές, περιβαλλοντικές και πολιτικές συνθήκες αλλάζουν συνεχώς. Τα κοινοτικά μέσα παροχής ενισχύσεων θα πρέπει να προσαρμοστούν σύμφωνα με τα καθήκοντα που τους έχουν ανατεθεί προκειμένου να μπορέσουν να ανταπεξέλθουν στις απαιτήσεις που προκύπτουν από τις αλλαγές στον κλάδο της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας, τις παγκόσμιες αγορές, τη χρήση νέων τεχνολογιών, τους εξαντλούμενους αλιευτικούς πόρους, την ανάγκη βιώσιμης και φιλικής προς το περιβάλλον αλιείας, την υποβάθμιση της ποιότητας των υδάτων υδατοκαλλιέργειας, τις πολιτικές περιφερειακής ανάπτυξης και τη ζήτηση προϊόντων αλιείας από πλευράς καταναλωτών.

Κατά την επιδίωξη των συγκεκριμένων στόχων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής, η Κοινότητα πρέπει να διασφαλίσει το μακροπρόθεσμο μέλλον των αλιευτικών δραστηριοτήτων και τη βιώσιμη εκμετάλλευση των πόρων και να προβεί σε ουσιαστικές διαρθρωτικές προσαρμογές προκειμένου να υπάρξει ισορροπία μεταξύ των αλιευτικών πόρων και της αλιευτικής ικανότητας. Η Κοινότητα πρέπει να εφοδιαστεί με τα μέσα που είναι απαραίτητα για την επιτάχυνση της εξάλειψης της πλεονάζουσας αλιευτικής ικανότητας και, κατά προτεραιότητα, για την παρακολούθηση της εφαρμογής σχεδίων αποκατάστασης ή διαχείρισης των αποθεμάτων καθώς και άλλων επειγόντων μέτρων κατά τρόπο αποτελεσματικό από οικονομικής απόψεως και δίκαιο από κοινωνικής απόψεως.

Η Κοινότητα πρέπει να στηρίξει αποφασιστικότερα την ανάπτυξη και τη διάδοση αλιευτικών τεχνικών οι οποίες είναι περισσότερο συμβατές με το θαλάσσιο περιβάλλον και τους αλιευτικούς πόρους, να προωθήσει τις επενδύσεις σε επιλεκτικά αλιευτικά εργαλεία, να καθιερώσει απαγορευμένες περιοχές αλιείας ή να στηρίξει οποιεσδήποτε άλλες ιδιωτικές ή κοινές πρωτοβουλίες για την ενθάρρυνση της επιλεκτικής αλιείας οι οποίες υπερβαίνουν τις υποχρεώσεις που ορίζονται από τους κοινοτικούς κανόνες.

Η ανάπτυξη του τομέα της υδατοκαλλιέργειας αντιπροσωπεύει επίσης μία πραγματική δυνατότητα για τη δημιουργία επικερδών θέσεων απασχόλησης και νέων οικονομικών δραστηριοτήτων. Ο τομέας υδατοκαλλιέργειας θα πρέπει να περιληφθεί σε μία προοπτική για την αειφόρο ανάπτυξη ποιοτικών προϊόντων με την ταυτόχρονη διασφάλιση της μείωσης των επιπτώσεων στο περιβάλλον.

Με σκοπό την προστασία των αλιευτικών πόρων, θα πρέπει να προστίθεται η μεγαλύτερη δυνατή αξία στα αλιεύματα και στα προϊόντα με τον περιορισμό όλων των απωλειών και των απορρίψεων μέσω της εφαρμογής μιας σύγχρονης πολιτικής διάθεσης των αλιευμάτων στο εμπόριο και της ανάπτυξης τοπικών εγκαταστάσεων μεταποίησης προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας. Η κοινοτική στήριξη για δραστηριότητες του τύπου αυτού, οι οποίες που έχουν στόχο ιδίως να καταστήσουν τη μεγαλύτερη δυνατή ποσότητα προϊόντων κατάλληλη για την ανθρώπινη διατροφή, θα κατευθύνεται σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

Τον καιρό αυτό των μεγάλων αλλαγών στον κλάδο της αλιείας, πρέπει να ληφθούν μέτρα όχι μόνον για την προστασία του ανθρώπινου κεφαλαίου του κλάδου της αλιείας, αλλά επίσης και για την απόκτηση όλης της νέας τεχνογνωσίας που είναι αναγκαία για την επίτευξη της βιώσιμης εκμετάλλευσης των αλιευτικών πόρων και την ανάπτυξη της υδατοκαλλιέργειας, ιδίως μέσω της παροχής κατάλληλης επιμόρφωσης στους απασχολούμενους στον κλάδο της αλιείας καθ' όλη τη διάρκεια της εργασιακής ζωής τους, της προσέλκυσης νεότερων στον κλάδο και στην προώθηση ίσων ευκαιριών μεταξύ ανδρών και γυναικών.

Ο κοινωνικοοικονομικός ιστός των παράκτιων αλιευτικών περιοχών θα επηρεαστεί. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω περιοχές θα πρέπει να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα που θα προκύψουν, μεταξύ άλλων, από τις αλλαγές στον κλάδο της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας, τις εξελίξεις στις παγκόσμιες αγορές, την εξάντληση των αλιευτικών πόρων και την ανάγκη εκμετάλλευσης των φυσικών πόρων και του περιβάλλοντος κατά βιώσιμο τρόπο, δίδοντας ιδιαίτερη προσοχή στην ποιότητα των υδάτων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας. Η Κοινότητα πρέπει να μπορεί να λαμβάνει συνοδευτικά μέτρα σε συνδυασμό με τον αναπροσανατολισμό των δραστηριοτήτων των περιοχών που επηρεάζονται από την αναδιάρθρωση του κλάδου της αλιείας. Ωστόσο, θα είναι αναγκαίο να περιοριστούν οι περιοχές που είναι επιλέξιμες για τη στήριξη αυτή: το ταμείο δεν έχει ως στόχο την κάλυψη όλων των παράκτιων και παραλίμνιων περιοχών της Κοινότητας.

Προκειμένου να ληφθούν υπόψη σε μεγαλύτερο βαθμό τα ειδικά χαρακτηριστικά της αλιευτικής δραστηριότητας, τα οποία έχουν σχέση με την κοινωνική δομή του κλάδου της αλιείας και τις διαρθρωτικές και φυσικές διαφορές που υπάρχουν μεταξύ των διαφόρων περιοχών που έχουν σχέση με την αλιεία, το Ευρωπαϊκό Αλιευτικό Ταμείο θα πρέπει να μπορεί να παρέχει περισσότερο άμεση βοήθεια, όπου είναι αναγκαίο, στο πλαίσιο μιας πολιτικής για τη βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη των παράκτιων περιοχών, η οποία να ευθυγραμμίζεται πλήρως και να είναι συμπληρωματική με τα άλλα κοινοτικά μέσα, ιδίως με τα ταμεία τα οποία είναι επιφορτισμένα με τη διαρθρωτική αλλαγή και σύγκλιση.

Λαμβάνοντας υπόψη την ποικιλία των καταστάσεων και των περιοχών σε ολόκληρη την Κοινότητα καθώς και την αρχή της επικουρικότητας, η συνδρομή του Ταμείου για την ανάπτυξη των παράκτιων περιοχών θα πρέπει να αποτελεί μέρος μιας ολοκληρωμένης τοπικής προσέγγισης η οποία θα είναι επικεντρωμένη σε μία σχετική γεωγραφική στρατηγική και θα είναι προσαρμοσμένη προς την τοπική κατάσταση. Η σχεδίαση και η υλοποίησή της θα είναι όσο το δυνατόν περισσότερο αποκεντρωμένες και θα προτιμάται η συμμετοχή ιδιωτικών φορέων, επί τόπου, καθώς και μία προσέγγιση εκ των κάτω προς τα άνω.

Το Ευρωπαϊκό Αλιευτικό Ταμείο, όπως το ΧΜΠΑ, πρέπει να διαδραματίσει έναν διπλό ρόλο προσθέτοντας κοινοτική αξία. Κατά πρώτο λόγο, ως χρηματοδοτικό μέσο που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής, θα συνοδεύει μέτρα διαχείρισης των πόρων και θα βοηθά στην προσαρμογή των διαρθρώσεων του τομέα της παραγωγής και των εργαλείων παρακολούθησης της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής. Κατά δεύτερο λόγο, θα συνεχίσει να ενδιαφέρεται για την επίτευξη συνοχής όσον αφορά τους πληθυσμούς και τις περιοχές που ασχολούνται με αλιευτικές δραστηριότητες.

Όπως προτείνεται στο παρόν έγγραφο, το Ευρωπαϊκό Αλιευτικό Ταμείο θα μπορεί να διαδραματίζει μεγαλύτερο ρόλο στην ανάπτυξη και στη διατήρηση του οικονομικού και κοινωνικού ιστού των κοινοτήτων που ασχολούνται με την αλιεία, για τις οποίες οι οικονομικές εναλλακτικές λύσεις παραμένουν περιορισμένες, ενώ ταυτόχρονα θα επιδιώκει τους στόχους τους οποίους ορίζει η Συνθήκη για την Κοινή Αλιευτική Πολιτική.

Το Ταμείο θα διατηρήσει τις ίδιες βάσεις και αρχές, όπως τα άλλα διαρθρωτικά ταμεία, όπως είναι ο πολυετής προγραμματισμός και παρακολούθηση, η εταιρική σχέση, η συγχρηματοδότηση, η επικουρικότητα και η συγκέντρωση στις μειονεκτικές περιφέρειες καθώς και σε εκείνες που απειλούνται περισσότερο από την επίπτωση μέτρων αποκατάστασης των ιχθυαποθεμάτων.

Κάθε κράτος μέλος θα καταρτίσει ένα εθνικό στρατηγικό σχέδιο, στο οποίο θα καθορίζει τους ειδικούς στόχους και τις προτεραιότητές του για συνδρομή του Ταμείου, υπό το φως των κοινοτικών στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών για την Κοινή Αλιευτική Πολιτική. Το στρατηγικό αυτό σχέδιο, το οποίο προσδιορίζει τις παρεμβάσεις και τη χρηματοδοτική συμμετοχή του Ταμείου καθώς και τους άλλους απαιτούμενους πόρους, θα χρησιμεύσει ως πλαίσιο αναφοράς για την κατάρτιση επιχειρησιακών προγραμμάτων.

Προκειμένου να καταστεί αποτελεσματικότερη η δράση του Ταμείου, η προτεινόμενη προσέγγιση στηρίζεται σε απλοποιημένα κείμενα, με ένα ενιαίο κανονισμό και ένα ενιαίο Ταμείο, τα οποία θα καλύπτουν την κοινοτική συνδρομή. Τα επιχειρησιακά προγράμματα θα επικεντρωθούν επίσης σε έναν περιορισμένο αριθμό προτεραιοτήτων, αφήνοντας στην άκρη όλες τις τεχνικές λεπτομέρειες οι οποίες θα μπορούσαν να καταστήσουν δύσκολη την παρακολούθηση και την εφαρμογή τους.

Οι πέντε άξονες προτεραιότητας είναι οι εξής: «μέτρα για την προσαρμογή του κοινοτικού αλιευτικού στόλου», «υδατοκαλλιέργεια, μεταποίηση και εμπορία προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας», «μέτρα συλλογικού ενδιαφέροντος», «αειφόρος ανάπτυξη αλιευτικών παράκτιων ζωνών» και «τεχνική συνδρομή».

Η εφαρμογή των δράσεων του Ταμείου θα πραγματοποιηθεί με τη χρήση της επιμερισμένης διαχείρισης όπως ορίζεται στον δημοσιονομικό κανονισμό και θα στηρίζεται στις αρχές της αναλογικότητας και επικουρικότητας. Οι βασικές συνιστώσες της απλοποίησης και της αποκέντρωσης περιλαμβάνονται στην πρόταση, ιδίως δε:

η παρούσα διαδικασία προγραμματισμού τριών φάσεων αντικαθίσταται από διαδικασία δύο φάσεων, η πρώτη από τις οποίες είναι στρατηγικής φύσεως ενώ η δεύτερη επιχειρησιακής φύσεως. Επιπροσθέτως, τα επιχειρησιακά προγράμματα δεν θα υποστηρίζονται πλέον, όπως συμβαίνει σήμερα, από συμπληρώματα προγραμματισμού, στα οποία εμφαίνονται τα λεπτομερή μέτρα, αλλά θα καθορίζουν μόνο τις βασικές προτεραιότητες όσον αφορά τη βοήθεια·

όσον αφορά τη δημοσιονομική διαχείριση, το σύστημα πληρωμών απλοποιήθηκε και οι πληρωμές θα πραγματοποιούνται σε επίπεδο προτεραιότητας μόνο και όχι πλέον σε επίπεδο μέτρου. Η συγχρηματοδότηση θα καθορίζεται επίσης σε επίπεδο προτεραιότητας·

η Επιτροπή θα απαιτεί από τα κράτη μέλη να υποβάλουν μόνον ό,τι είναι αναγκαίο για τη διασφάλιση χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης δίδοντάς της τη δυνατότητα να αναλάβει τις ευθύνες της για την εκτέλεση του κοινοτικού προϋπολογισμού. Η έννοια της αναλογικότητας λαμβάνεται υπόψη για τους σκοπούς της αξιολόγησης, της επιθεώρησης, της υποβολής εκθέσεων και της συμμετοχής στην επιτροπή του Ταμείου·

θα καθορισθούν σε εθνικό επίπεδο κανόνες επιλεξιμότητας, εκτός από ορισμένες εξαιρέσεις. Η πρόταση εισάγει επίσης τις δυνατότητες μερικού κλεισίματος·

τέλος, το ρυθμιστικό πλαίσιο απλοποιείται δραστικά, δεδομένου ότι το παρόν σχέδιο κανονισμού θα αντικαταστήσει ή θα τροποποιήσει τις διατάξεις των εν ισχύι κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1260/1999, (ΕΚ) 1263/1999, (ΕΚ) αριθ. 2792/1999, (ΕΚ) αριθ. 366/2001.

Η κατανομή κονδυλίων στο Ταμείο βάσει των Δημοσιονομικών Προοπτικών που προτάθηκαν από την Επιτροπή για την περίοδο 2007-2013[1] ανέρχεται σε 4 963 εκατομμύρια ευρώ για τη διευρυμένη Ευρώπη των 27. Το ποσό αυτό συμβαδίζει σχεδόν με το ποσό που διατέθηκε για την Ευρώπη των 15 κατά την περίοδο 2000-2006 (3,7 εκατομμύρια ευρώ). Για την κατανομή των δημοσιονομικών πόρων μεταξύ των κρατών μελών, η Επιτροπή προτίθεται να εφαρμόσει τη μέθόδο που στηρίζεται σε αντικειμενικά κριτήρια που χρησιμοποιήθηκαν στο Συμβούλιο του Βερολίνου το 1999 για το στόχο της «σύγκλισης», λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη να επιτευχθεί ισοτιμία στις περιφέρειες που επηρεάζονται από την «στατιστική επίπτωση» της διεύρυνσης. Οι πόροι που κατανεμήθηκαν σε περιφέρειες που δεν είναι επιλέξιμες για το στόχο της σύγκλισης θα διατεθούν από την Επιτροπή μεταξύ των κρατών μελών με βάση τα ακόλουθα αντικειμενικά κριτήρια: το μέγεθος του κλάδου της αλιείας στο σχετικό κράτος μέλος, την κλίμακα προσαρμογής που απαιτείται για την αλιευτική προσπάθεια, το επίπεδο απασχόλησης στον κλάδο της αλιείας και τη συνέχιση διεξαγόμενων δράσεων.

Πραγματοποιήθηκε διαβούλευση με τους δημόσιους και ιδιωτικούς παράγοντες του κλάδου όσον αφορά το μελλοντικό μέσο αλιείας στο πλαίσιο ευρωπαϊκής διάσκεψης που πραγματοποιήθηκε από 27 έως 29 Μαΐου 2004 στο Bundoran, Donegal County, Ιρλανδία. Η διάσκεψη αυτή έδωσε τη δυνατότητα σε 300 περίπου συμμετέχοντες να εκφράσουν τη γνώμη τους. Οι εν λόγω συμμετέχοντες αντιπροσώπευαν όχι μόνο ολόκληρο τον τομέα και τις αρμόδιες κρατικές υπηρεσίες, αλλά επίσης και τους καταναλωτές και τις μη κυβερνητικές οργανώσεις. Τα συμπεράσματα της διάσκεψης συμπεριλήφθηκαν, όπου ήταν δυνατόν, στην παρούσα πρόταση κανονισμού.

Στην αξιολόγηση των επιπτώσεων της πρότασης επισημαίνεται ότι αναμένονται διάφορες επιπτώσεις από τη συνδρομή του ΕΑΤ, ιδίως η συμβολή στην προσπάθεια για την επίτευξη ισορροπίας μεταξύ των διαθέσιμων πόρων και των επιπέδων αλίευσης, ένας βαθμός αντιστάθμισης των κοινωνικοοικονομικών προβλημάτων που απορρέουν από τις τάσεις που παρουσιάζουν οι αλιευτικές δραστηριότητες καθώς και από την αναδιάρθρωση που πρέπει να αντιμετωπίσει, η συμβολή στην προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος καθώς και η βελτίωση της επιλεκτικότητας των αλιευτικών εργαλείων, οι βελτιώσεις της ασφάλειας επί των σκαφών, οι συνθήκες εργασίας, η υγεία καθώς και η ποιότητα των προϊόντων.

2004/0169 (CNS)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

Ευρωπαϊκό Αλιευτικό Ταμείο

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 37,

την πρόταση της Επιτροπής[2],

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου[3],

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[4],

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών[5],

Εκτιμώντας τα εξής:

Η ανάπτυξη του κοινοτικού αλιευτικού στόλου πρέπει να ρυθμίζεται ιδίως σύμφωνα με τις αποφάσεις τις οποίες υποχρεούνται να λαμβάνουν το Συμβούλιο και η Επιτροπή δυνάμει του κεφαλαίου ΙΙ του κανονισμού του Συμβουλίου αριθ. 2371/2002 της 20ής Δεκεμβρίου 2002 για τη διατήρηση και βιώσιμη εκμετάλλευση των αλιευτικών πόρων στο πλαίσιο της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής[6].

Ο στόχος της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής θα πρέπει να συνίσταται στη βιώσιμη εκμετάλλευση των έμβιων υδρόβιων πόρων και της υδατοκαλλιέργειας στο πλαίσιο της αειφόρου ανάπτυξης, λαμβάνοντας υπόψη τις περιβαλλοντικές, οικονομικές και κοινωνικές πτυχές κατά ισόρροπο τρόπο.

Το πεδίο εφαρμογής της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής καλύπτει τη διατήρηση, διαχείριση και εκμετάλλευση των έμβιων υδρόβιων πόρων και της υδατοκαλλιέργειας, καθώς και τη μεταποίηση και εμπορία προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας, εφόσον οι δραστηριότητες αυτές πραγματοποιούνται στο έδαφος κρατών μελών, σε κοινοτικά ύδατα ή από κοινοτικά αλιευτικά σκάφη ή υπηκόους κρατών μελών.

Βάσει του άρθρου 33 παράγραφος 2 της Συνθήκης, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ο ιδιαίτερος χαρακτήρας της δραστηριότητας, ο οποίος απορρέει από την κοινωνική δομή του κλάδου καθώς και από τις διαρθρωτικές και φυσικές ανισότητες μεταξύ των διαφόρων περιοχών που ασχολούνται με αλιευτικές δραστηριότητες.

Η συνιστώσα της αειφόρου ανάπτυξης της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής ενσωματώθηκε στους κανόνες που διέπουν τα Διαρθρωτικά Ταμεία από το 1993. Θα πρέπει να επιδιωχθεί η συνέχιση της εφαρμογής της στο πλαίσιο της αειφόρου ανάπτυξης μέσω του Ευρωπαϊκού Αλιευτικού Ταμείου.

Ο στόχος της αειφόρου ανάπτυξης της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη λόγω των διαρθρωτικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν για την ανάπτυξη του κλάδου της αλιείας, καθώς και των περιορισμών που υφίστανται από απόψεως των χρηματοδοτικών πόρων που διατίθενται στα κράτη μέλη της διευρυμένης Ένωσης. Ο στόχος αυτός μπορεί να επιτευχθεί καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο με την παροχή πολυ-χρηματοδότησης σε κοινοτικό επίπεδο, η οποία θα επικεντρώνεται στις σχετικές προτεραιότητες. Σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που προβλέπεται στο άρθρο 4 της Συνθήκης, η Κοινότητα μπορεί να θεσπίζει μέτρα.

Η Κοινή Αλιευτική Πολιτική πρέπει να ενσωματώνει τις κοινοτικές προτεραιότητες όσον αφορά την αειφόρο ανάπτυξη, οι οποίες ορίστηκαν στα Ευρωπαϊκά Συμβούλια της Λισσαβώνας και του Γκέτεμπουργκ.

Ο προγραμματισμός θα πρέπει να διασφαλίζει το συντονισμό του Ταμείου με τα άλλα ταμεία τα οποία επιδιώκουν την αειφόρο ανάπτυξη καθώς και με τα διαρθρωτικά ταμεία και την ΕΤΕ, και θα επεκτείνεται επίσης στον συνδυασμό επιδοτήσεων και δανείων.

Οι δραστηριότητες του Ταμείου και οι πράξεις, στη χρηματοδότηση των οποίων συμμετέχει, θα πρέπει να είναι συμβατές με τις άλλες κοινοτικές πολιτικές και να συμμορφούνται με το σύνολο της κοινοτικής νομοθεσίας.

Η δράση της Κοινότητας θα πρέπει να είναι συμπληρωματική προς τη δράση των κρατών μελών ή να επιδιώκει να συμβάλει σε αυτήν και, θα πρέπει, προκειμένου να διασφαλίζει σημαντική προστιθέμενη αξία, να ενισχυθεί η εταιρική σχέση. Αυτό αφορά τις περιφερειακές και τοπικές αρχές, τις άλλες αρμόδιες αρχές, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που είναι υπεύθυνοι για το περιβάλλον και την προώθηση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών, των οικονομικών και κοινωνικών εταίρων και άλλων αρμόδιων οργανισμών. Οι σχετικοί εταίροι θα πρέπει να συμμετέχουν στην προπαρασκευή, στην παρακολούθηση και την αξιολόγηση των παρεμβάσεων.

Η Κοινότητα μπορεί να λαμβάνει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που ορίζεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης και σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητα που ορίζεται στο εν λόγω άρθρο. Ο παρών κανονισμός περιορίζεται ακριβώς σε αυτά που απαιτούνται για την επίτευξη του εν λόγω στόχου.

Προκειμένου να απλοποιηθεί η θέση σε εφαρμογή των Ταμείων και να αποσαφηνιστούν οι ευθύνες των κρατών μελών και της Επιτροπής, μπορεί να υπάρξει διαφοροποίηση των πόρων που χρησιμοποιούνται από την Επιτροπή και από τα κράτη μέλη.

Βάσει του άρθρου 274 της Συνθήκης, τα κράτη μέλη πρέπει να συνεργάζονται με την Επιτροπή προκειμένου να διασφαλίζουν την τήρηση των αρχών της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης. Για το σκοπό αυτό, ο παρών κανονισμός καθορίζει τους όρους που επιτρέπουν στην Επιτροπή να επιτελεί τα καθήκοντά της για την εκτέλεση του γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Οι ευθύνες των κρατών μελών και της Κοινότητας θα πρέπει να προσδιοριστούν επακριβώς προκειμένου να υπάρξει αποτελεσματικότητα και διαφάνεια στις δραστηριότητες του Ταμείου. Οι ευθύνες αυτές θα πρέπει να προσδιοριστούν για κάθε στάδιο του προγραμματισμού, της παρακολούθησης, της αξιολόγησης και της επιθεώρησης. Σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας και με την επιφύλαξη των εξουσιών οι οποίες έχουν ανατεθεί στην Επιτροπή, τα κράτη μέλη θα πρέπει να ευθύνονται κατά κύριο λόγο για την εκτέλεση και τον έλεγχο των παρεμβάσεων.

Τα άρθρα 2 και 3 της Συνθήκης εγγυώνται την εξάλειψη των ανισοτήτων και την προώθηση της ισότητας μεταξύ γυναικών και ανδρών.

Η Επιτροπή θα πρέπει να καταρτίσει μια ενδεικτική ανάλυση των διαθέσιμων πιστώσεων ανάληψης υποχρεώσεων με τη χρήση αντικειμενικής και διαφανούς μεθόδου, η οποία να εστιάζεται σε μεγάλο βαθμό στις περιφέρειες που καλύπτονται από τον στόχο σύγκλισης.

Οι πιστώσεις που διατίθενται από το Ταμείο, θα πρέπει να υπόκεινται σε κατ' αποκοπή τιμαριθμική προσαρμογή για λόγους προγραμματισμού και η εν λόγω τιμαριθμική αναπροσαρμογή θα πρέπει, εφόσον είναι αναγκαίο, να υπόκειται σε τεχνική προσαρμογή το αργότερο μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2010.

Για την ενίσχυση του πολλαπλασιαστικού αποτελέσματος των κοινοτικών πόρων μέσω της ενθάρρυνσης της προσφυγής όσο το δυνατόν περισσότερο σε ιδιωτικούς πόρους χρηματοδότησης και προκειμένου να λαμβάνεται καλύτερα υπόψη η αποδοτικότητα των δράσεων, θα πρέπει να διαφοροποιούνται τόσο οι τύποι συνδρομής που διατίθενται από τα Ταμεία όσο και τα ποσοστά συνδρομής με στόχο την προώθηση του κοινοτικού συμφέροντος, με την ενθάρρυνση της χρήσης μιας ευρείας κλίμακας χρηματοδοτικών πόρων και τον περιορισμό της συμμετοχής των Ταμείων με μέσω της ενθάρρυνσης της χρήσης κατάλληλων τύπων συνδρομής.

Για την ενίσχυση του στρατηγικού περιεχομένου της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής σύμφωνα με τις κοινοτικές προτεραιότητες για την αειφόρο ανάπτυξη της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας, το Συμβούλιο, ενεργώντας κατόπιν προτάσεως της Επιτροπής, θα πρέπει να θεσπίσει στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές για το καθορισμό των προτεραιοτήτων που διέπουν τη συνδρομή στο πλαίσιο της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής.

Προκειμένου να απλουστευθούν οι διαδικασίες προγραμματισμού, θα πρέπει να υπάρξει διάκριση μεταξύ των ευθυνών της Επιτροπής από εκείνες των κρατών μελών. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να υπάρξει μέριμνα έτσι ώστε η Επιτροπή, ενεργώντας κατόπιν προτάσεως των κρατών μελών, να εγκρίνει τις στρατηγικές και αναπτυξιακές προτεραιότητες οι οποίες θα διέπουν τον προγραμματισμό καθώς και το μέγεθος της χρηματοδοτικής συμμετοχής της Κοινότητας, και τις σχετικές ρυθμίσεις εφαρμογής, ενώ, από την πλευρά τους, τα κράτη μέλη θα πρέπει να αποφασίζουν για την εφαρμογή τους.

Η ανάγκη απλοποίησης και αποκέντρωσης του προγραμματισμού και της δημοσιονομικής διαχείρισης θα πρέπει να αντιμετωπιστούν αποκλειστικά στο επίπεδο των προτεραιοτήτων, με τη διακοπή των συμπληρωμάτων προγραμματισμού και των κοινοτικών πλαισίων στήριξης.

Το σύστημα προγραμματισμού θα πρέπει να απλοποιηθεί με την εφαρμογή μιας ενιαίας περιόδου προγραμματισμού διάρκειας 7 ετών. Για το σκοπό αυτό, θα πρέπει να περιοριστούν οι τύποι συνδρομής και ο αριθμός των καθεστώτων συνδρομής και θα πρέπει γενικά να λαμβάνουν τη μορφή ενός επιχειρησιακού προγράμματος ανά κράτος μέλος.

Θα πρέπει να οριστούν κριτήρια για τον καθορισμό επιλέξιμων περιοχών. Για το σκοπό αυτό, η ταυτοποίηση των περιφερειών και περιοχών προτεραιότητας σε κοινοτικό επίπεδο θα πρέπει να στηρίζεται στο κοινό σύστημα ταξινόμησης των περιφερειών, το οποίο θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1059/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Μαΐου 2003, όσον αφορά την καθιέρωση κοινής ταξινόμησης στατιστικών εδαφικών μονάδων (NUTS)[7].

Είναι αναγκαίο να ληφθούν συνοδευτικά μέτρα της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής, ιδίως με τη μείωση των κοινωνικοοικονομικών επιπτώσεών της μέσω της εφαρμογής αναπτυξιακής πολιτικής παράκτιων ζωνών.

Λαμβανομένης υπόψη της πολυμορφίας των καταστάσεων και των περιοχών σε ολόκληρη την Κοινότητα καθώς και της αρχής της επικουρικότητας, η πολιτική για την ανάπτυξη των παράκτιων αλιευτικών περιοχών θα πρέπει να αποτελέσει μέρος μιας ολοκληρωμένης προσέγγισης η οποία θα εστιάζεται σε μία κατάλληλη γεωγραφική στρατηγική που θα είναι προσαρμοσμένη στις τοπικές συνθήκες, θα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν περισσότερο αποκεντρωμένη, να ευνοεί τη συμμετοχή τοπικών παραγόντων, να στηρίζεται σε μία προσέγγιση από τα κάτω προς τα άνω, να επιτρέπει την εξέταση μέτριας κλίμακας δράσεων και να διασφαλίζει τη σημαντική συμμετοχή ιδιωτικών παραγόντων του κλάδου.

Η θέσπιση από το Συμβούλιο πολυετών σχεδίων αποκατάστασης αποτελεί μια απόλυτη προτεραιότητα, ενώ τα σχέδια αυτά θα πρέπει να συνοδεύονται από σχέδια προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας στο πλαίσιο του Ταμείου.

Η μη ανανέωση αλιευτικής συμφωνίας μεταξύ της Κοινότητας και τρίτης χώρας, ή η σημαντική περικοπή αλιευτικών δυνατοτήτων στο πλαίσιο διεθνούς ρύθμισης, θα πρέπει επίσης να συνοδεύονται από πολυετή σχέδια διαχείρισης της αλιευτικής προσπάθειας με στόχο την προσαρμογή του στόλου στη νέα κατάσταση.

Θα πρέπει να ληφθεί μέριμνα για την προσαρμογή της αλιευτικής προσπάθειας στο πλαίσιο της θέσπισης επειγόντων μέτρων από τα κράτη μέλη ή την Επιτροπή, όπως προβλέπεται στα άρθρα 7 και 8 αντίστοιχα του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002.

Ο κοινοτικός στόλος θα πρέπει να μειωθεί προκειμένου να προσαρμοστεί προς τους διαθέσιμους και τους προσβάσιμους πόρους.

Θα απαιτηθούν κοινωνικοοικονομικά συνοδευτικά μέτρα προκειμένου να τεθεί σε εφαρμογή η αναδιάρθρωση των αλιευτικών στόλων.

Θα πρέπει να θεσπιστούν λεπτομερείς κανόνες για τη χορήγηση επιδομάτων και χρηματικής αποζημίωσης στους αλιείς και στους κατόχους αλιευτικών σκαφών σε περιπτώσεις προσωρινής παύσης δραστηριοτήτων ή της εφαρμογής τεχνικών απαγορεύσεων για τη χρήση ορισμένων αλιευτικών εργαλείων ή ορισμένων αλιευτικών μεθόδων.

Είναι ζωτικής σημασίας για τον κλάδο της αλιείας η επίτευξη βιώσιμης ισορροπίας μεταξύ των υδρόβιων πόρων και της εκμετάλλευσής τους, λαμβανομένων υπόψη των επιπτώσεων στο περιβάλλον. Ως εκ τούτου, θα πρέπει να θεσπιστούν κατάλληλα μέτρα όχι μόνο για τη διασφάλιση της τροφικής αλυσίδας αλλά επίσης και για τη διασφάλιση της υδατοκαλλιέργειας και της βιομηχανίας μεταποίησης.

Θα πρέπει να θεσπιστούν λεπτομερείς κανόνες για τη χορήγηση ενισχύσεων στην υδατοκαλλιέργεια, στη μεταποίηση και εμπορία προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας, με ταυτόχρονη διασφάλιση της διατήρησης της οικονομικής βιωσιμότητας των κλάδων αυτών· για το σκοπό αυτό, είναι αναγκαίο να εντοπιστεί ένας περιορισμένος αριθμός στόχων προτεραιότητας όσον αφορά την παροχή συνδρομής και να επικεντρωθούν οι διαρθρωτικές ενισχύσεις σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

Στο πλαίσιο των μέτρων του Ταμείου, θα πρέπει να περιλαμβάνεται επίσης η ανάληψη συνολικής δράσης από τον κλάδο.

Μέσω τεχνικής συνδρομής, το Ταμείο θα πρέπει να παρέχει στήριξη για αξιολογήσεις, μελέτες, πιλοτικά προγράμματα και ανταλλαγές εμπειρίας, με στόχο την προώθηση καινοτόμων προσεγγίσεων και πρακτικών που συμβάλλουν στην απλή και διαφανή υλοποίηση.

Η εν λόγω αποκεντρωμένη υλοποίηση των δράσεων του Ταμείου από τα κράτη μέλη θα πρέπει να παρέχει επαρκή εχέγγυα ως προς τις λεπτομέρειες και την ποιότητα υλοποίησης, τα αποτελέσματα των δράσεων και την αξιολόγηση και χρηστή δημοσιονομική διαχείρισή τους, καθώς επίσης και ως προς την παρακολούθησή της.

Η αποτελεσματικότητα και η επίπτωση των δράσεων των διαρθρωτικών ταμείων εξαρτάται επίσης από βελτιωμένη και περισσότερο εμπεριστατωμένη αξιολόγηση. Θα πρέπει να καθοριστούν οι σχετικές ευθύνες των κρατών μελών και της Επιτροπής και να θεσπιστούν ρυθμίσεις για τη διασφάλιση της αξιοπιστίας της αξιολόγησης.

Ενδείκνυται η αξιολόγηση της συνδρομής για τους σκοπούς της προπαρασκευής, της επανεξέτασης και της αξιολόγησης των επιπτώσεών της καθώς και η συμπερίληψη της διαδικασίας αξιολόγησης στην παρακολούθηση της συνδρομής· για το σκοπό αυτό, πρέπει να καθοριστούν οι στόχοι και το περιεχόμενο κάθε σταδίου αξιολόγησης.

Με στόχο την επίτευξη εύρυθμης εταιρικής σχέσης συνεργασίας και κατάλληλης προώθησης της κοινοτικής συνδρομής, θα πρέπει να παρέχεται η ευρύτερη δυνατή ενημέρωση και δημοσιότητα. Οι αρχές που είναι υπεύθυνες για τη διαχείριση της συνδρομής, θα πρέπει να είναι υπεύθυνες για το θέμα αυτό καθώς και για την ενημέρωση της Επιτροπής σχετικά με τα λαμβανόμενα μέτρα.

Για τη διασφάλιση αποτελεσματικής και ορθής υλοποίησης, θα πρέπει να καθοριστούν οι υποχρεώσεις των κρατών μελών στο πλαίσιο των συστημάτων διαχείρισης και παρακολούθησης, πιστοποίησης δαπανών και πρόληψης, ανίχνευσης και διόρθωσης, παρατυπιών και παραβάσεων του κοινοτικού δικαίου.

Θα πρέπει να οριστεί μία διαχειριστική επιτροπή, μία αρχή πιστοποίησης και μία αρχή επιθεώρησης για κάθε πρόγραμμα συνδρομής και να καθοριστούν οι ευθύνες τους. Οι εν λόγω ευθύνες θα πρέπει να αφορούν κατά κύριο λόγο τη χρηστή δημοσιονομική εφαρμογή, την οργάνωση της αξιολόγησης, την πιστοποίηση των πραγματικών δαπανών των δικαιούχων, τον έλεγχο και την τήρηση των υποχρεώσεων όσον αφορά τη δημοσιότητα καθώς και των υποχρεώσεων βάσει του κοινοτικού δικαίου. Θα πρέπει να υπάρξει μέριμνα για τη διεξαγωγή τακτικών συναντήσεων μεταξύ της Επιτροπής και των οικείων εθνικών αρχών για την παρακολούθηση της συνδρομής.

Θα πρέπει να προσδιοριστεί ότι η διευθύνουσα επιτροπή είναι οργανισμός που ορίζεται από το κράτος μέλος προκειμένου να εποπτεύει τη συνδρομή, να ελέγχει τον τρόπο διαχείρισής της μέσω της διαχειριστικής επιτροπής, να διασφαλίζει τη συμμόρφωση προς τις κατευθυντήριες γραμμές και κανόνες εφαρμογής της και να εξετάζει αξιολογήσεις.

Οι δείκτες και οι ετήσιες εκθέσεις σχετικά με την υλοποίηση είναι ουσιαστικής σημασίας για την παρακολούθηση και θα πρέπει να καθορίζονται κατά καλύτερο τρόπο έτσι ώστε να αντανακλούν αξιόπιστα την πρόοδο των καθεστώτων συνδρομής και την ποιότητα του προγραμματισμού.

Με την επιφύλαξη των εξουσιών της Επιτροπής όσον αφορά τον δημοσιονομικό έλεγχο, θα πρέπει να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής στον τομέα αυτό.

Θα πρέπει να απλοποιηθούν οι κανόνες και οι διαδικασίες που διέπουν τις αναλήψεις υποχρεώσεων και τις πληρωμές έτσι ώστε οι δημοσιονομικές δεσμεύσεις να πραγματοποιούνται μία φορά ετησίως σύμφωνα με την πολυετή δημοσιονομική προοπτική και το σχέδιο χρηματοδότησης της συνδρομής, ενώ οι πληρωμές θα πρέπει να πραγματοποιούνται υπό τη μορφή προκαταβολής η οποία θα ακολουθείται από την επιστροφή των πραγματικών δαπανών. Σύμφωνα με την πάγια νομολογία, οι τόκοι που αποφέρει οποιαδήποτε προκαταβολή θα πρέπει να θεωρούνται ως πόροι για το οικείο κράτος μέλος και, προκειμένου να ενισχυθεί η επίπτωση των Ταμείων, θα πρέπει να κατανέμονται για τον ίδιο με την προκαταβολή σκοπό.

Η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση θα πρέπει να διασφαλίζεται με τη θέσπιση της απαίτησης ότι οι δαπάνες θα πρέπει να δικαιολογούνται και να πιστοποιούνται, καθώς και με τη σύνδεση των πληρωμών με την τήρηση ουσιαστικών ευθυνών ως προς την παρακολούθηση του προγραμματισμού, τους δημοσιονομικούς ελέγχους και την εφαρμογή του κοινοτικού δικαίου.

Για τη διασφάλιση της χρηστής διαχείρισης των κοινοτικών πόρων, θα πρέπει να γίνουν βελτιώσεις στον τομέα της πρόβλεψης και της εκτέλεσης των δαπανών. Για το σκοπό αυτό, τα κράτη μέλη θα πρέπει να διαβιβάζουν κατά τακτά χρονικά διαστήματα στην Επιτροπή τις προβλέψεις τους για τη χρήση των κοινοτικών πόρων, ενώ οποιεσδήποτε καθυστερήσεις στη δημοσιονομική εκτέλεση θα πρέπει να προκαλούν την επιστροφή των προκαταβολών και την αυτόματη αποδέσμευση των κονδυλίων.

Ένας τρόπος διασφάλισης της αποτελεσματικότητας των δράσεων των διαρθρωτικών ταμείων είναι η επαρκής παρακολούθηση. Η παρακολούθηση θα πρέπει να βελτιωθεί και θα πρέπει να καθοριστούν καλύτερα οι σχετικές ευθύνες. Ιδίως, θα πρέπει να γίνει διάκριση μεταξύ των καθηκόντων διαχείρισης και των καθηκόντων παρακολούθησης.

Για την αποτελεσματικότητα των μέτρων που συγχρηματοδοτούνται από το Ταμείο, θα πρέπει να χορηγείται προκαταβολή ύψους 7% εντός περιόδου δύο ετών και ανάλογα με τους διαθέσιμους πόρους.

Για την επίτευξη χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης και αποτελεσματικότητας, θα πρέπει να εφαρμόζεται ο κανόνας αποδέσμευσης (Ν+2).

Βάσει του άρθρου 2 της απόφασης του Συμβουλίου 1999/468/ΕΚ, της 28ης Ιουνίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή[8], τα μέτρα που απαιτούνται για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, θα πρέπει να θεσπιστούν είτε με τη διαδικασία της συμβουλευτικής επιτροπής βάσει του άρθρου 3 της εν λόγω απόφασης ή, στην περίπτωση μέτρων διαχείρισης, βάσει της διαδικασίας της διαχειριστικής επιτροπής του άρθρου 4.

Θα πρέπει να θεσπιστούν λεπτομερείς μεταβατικές διατάξεις προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα κατάρτισης νέου προγραμματισμού αμέσως μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού και προκειμένου να διασφαλιστεί η μη διακοπή της παροχής συνδρομής στα κράτη μέλη εν αναμονή της υποβολής σχεδίων και καθεστώτων συνδρομής σύμφωνα με το νέο σύστημα.

Θα πρέπει να καταργηθεί ο κανονισμός του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1260/1999, της 21ης Ιουνίου 1999 και (ΕΚ) αριθ. 2792/1999, της 17ης Δεκεμβρίου 1999 για τον καθορισμό των κριτηρίων και ρυθμίσεων σχετικά με την κοινοτική διαρθρωτική βοήθεια στον κλάδο της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας και τη μεταποίησή και εμπορία των προϊόντων τους, καθώς και άλλες διατάξεις. Ωστόσο, για την ορθή εκτέλεση δράσεων συνδρομής, καθώς και δράσεων και προγραμμάτων που εγκρίθηκαν μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2006, οι καταργούμενες διατάξεις θα πρέπει να συνεχίσουν να εφαρμόζονται για τον σκοπό αυτό.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΤΙΤΛΟΣ I

Στόχοί και γενικοί κανόνες σχετικά με τη συνδρομή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IΠεδίο εφαρμογής και ορισμοί

Άρθρο 1

Πεδίο εφαρμογής

Με τον παρόντα κανονισμό, θεσπίζεται Ευρωπαϊκό Αλιευτικό Ταμείο (το οποίο στο εξής καλείται «Ταμείο») και καθορίζεται το πλαίσιο της κοινοτικής στήριξης για την αειφόρο ανάπτυξη του κλάδου της αλιείας και των παράκτιων αλιευτικών ζωνών.

Άρθρο 2

Γεωγραφικό πεδίο εφαρμογής

Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό εφαρμόζονται σε ολόκληρο το έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κατά παρέκκλιση της παραγράφου 1, για τη συνδρομή που παρέχεται βάσει του κεφαλαίου IV του τίτλου IV, όσον αφορά την αειφόρο ανάπτυξη παράκτιων αλιευτικών ζωνών, τα κράτη μέλη επιλέγουν τις επιλέξιμες περιοχές με βάση τα κριτήρια που καθορίζονται στο άρθρο 42 παράγραφος 3 και 4.

Άρθρο 3

Ορισμοί

Για τον σκοπό του παρόντος κανονισμού:

(α) «κλάδος της αλιείας» σημαίνει τον κλάδο της οικονομίας που περιλαμβάνει όλες τις δραστηριότητες παραγωγής, μεταποίησης και εμπορίας της αλιευτικής παραγωγής·

(β) «αλιέας» σημαίνει οποιοδήποτε πρόσωπο, το οποίο ασχολείται, κατά κύρια απασχόληση, όπως αναγνωρίζεται από το κράτος μέλος, επί ενεργού αλιευτικού σκάφους·

(γ) «πρόσωπο που ασχολείται στον κλάδο της αλιείας» σημαίνει οποιοδήποτε πρόσωπο, το οποίο ασχολείται κατά κύρια απασχόληση, στον κλάδο της αλιείας που καθορίζεται στο άρθρο 1·

(δ) «αλιευτικό σκάφος» σημαίνει αλιευτικό σκάφος κατά την έννοια του άρθρου 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002·

(ε) «υδατοκαλλιέργεια» σημαίνει την εκτροφή ή την καλλιέργεια υδρόβιων οργανισμών με τη χρήση τεχνικών που έχουν ως στόχο την αύξηση της παραγωγής των εν λόγω οργανισμών πέραν της φυσικής ικανότητας του περιβάλλοντος· οι οργανισμοί παραμένουν στην κυριότητα του φυσικού ή νομικού προσώπου καθ'όλη τη διάρκεια της φάσεως εκτροφής ή καλλιέργειας, μέχρι και τη στιγμή της συλλογής τους·

(στ) «πολύ μικρή και μικρή επιχείρηση» σημαίνει μία πολύ μικρή ή μικρή επιχείρηση όπως ορίζεται στη σύσταση της Επιτροπής 2003/361/ΕΚ, της 6ης Μαΐου 2003, σχετικά με τον ορισμό των πολύ μικρών, των μικρών και των μεσαίων επιχειρήσεων[9]·

(ζ) «επιχειρησιακό πρόγραμμα» (ΕΠ) σημαίνει το ενιαίο έγγραφο που συντάσσεται από το κράτος μέλος, εγκρίνεται από την Επιτροπή, και το οποίο περιέχει μια συνεκτική δέσμη προτεραιοτήτων·

(η) «προγραμματισμός» σημαίνει τη διαδικασία οργάνωσης, λήψης αποφάσεων και χρηματοδότησης σε διάφορα στάδια με στόχο την υλοποίηση, σε πολυετή βάση, της κοινής δράσης εκ μέρους της Κοινότητας και των κρατών μελών για την επίτευξη των στόχων προτεραιότητας του Ταμείου·

(θ) «άξονας προτεραιότητας» σημαίνει μία από τις προτεραιότητες της στρατηγικής σε ένα επιχειρησιακό πρόγραμμα που περιλαμβάνει μία ομάδα μέτρων τα οποία έχουν σχέση προς τις κοινές στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές και καθορίζονται σε αυτές·

(ι) «μέτρο» σημαίνει μία σειρά δράσεων που έχουν ως στόχο την εφαρμογή ενός άξονα προτεραιότητας·

(ια) «πράξη» σημαίνει ένα πρόγραμμα που εκτελείται από έναν ή περισσότερους δικαιούχους·

(ιβ) «δικαιούχος» σημαίνει τον επιχειρηματία, οργανισμό ή επιχείρηση, είτε δημόσια είτε ιδιωτική, που είναι υπεύθυνη για την εκκίνηση ή/και εφαρμογή των πράξεων. Στο πλαίσιο των καθεστώτων που προβλέπονται στο άρθρο 87 της Συνθήκης, δικαιούχοι είναι δημόσιες ή ιδιωτικές επιχειρήσεις οι οποίες εκτελούν μεμονωμένη δράση και λαμβάνουν δημόσια ενίσχυση·

(ιγ) «δημόσια δαπάνη» σημαίνει οποιαδήποτε δημόσια δαπάνη από τις εθνικές αρχές, τοπικές αρχές ή από τον γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, ή οποιαδήποτε δαπάνη που περιλαμβάνει δαπάνη οργανισμών που διέπονται από το δημόσιο δίκαιο κατά την έννοια της οδηγίας 2004/18/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου[10]·

(ιδ) «στόχος σύγκλισης» σημαίνει το στόχο που ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. ..../2004 του Συμβουλίου, για τη θέσπιση των γενικών διατάξεων σχετικά με τα Διαρθρωτικά Ταμεία και το Ταμείο Συνοχής.[11]

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II

Στόχοι και αποστολές

Άρθρο 4

Στόχοι

Η συνδρομή του Ταμείου έχει ως στόχο:

(α) τη στήριξη της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής προκειμένου να διασφαλιστεί η εκμετάλλευση των έμβιων υδρόβιων πόρων κατά τρόπο ο οποίος δημιουργεί τις αναγκαίες συνθήκες αειφορίας από οικονομικής, περιβαλλοντικής και κοινωνικής απόψεως·

(β) την προώθηση της βιώσιμης ισορροπίας μεταξύ των πόρων και της ικανότητας του κοινοτικού στόλου·

(γ) την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας των επιχειρησιακών δομών και την ανάπτυξη οικονομικά βιώσιμων επιχειρήσεων στον κλάδο της αλιείας·

(δ) τη συμβολή στην προστασία του περιβάλλοντος και των φυσικών πόρων·

(ε) την ενθάρρυνση της αειφόρου ανάπτυξης και τη βελτίωση της ποιότητας της ζωής σε θαλάσσιες, παραλίμνιες και παράκτιες περιοχές που επηρεάζονται από τις δραστηριότητες της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας·

(στ) την προαγωγή της ισότητας μεταξύ γυναικών και ανδρών στο πλαίσιο της ανάπτυξης του κλάδου της αλιείας και των παράκτιων αλιευτικών περιοχών.

Άρθρο 5

Αποστολές

Η στήριξη του κλάδου της αλιείας παρέχεται από Ευρωπαϊκό Αλιευτικό Ταμείο (το οποίο στο εξής καλείται «Ταμείο» ή «ΕΤΑ»). Τα μέτρα που εφαρμόζονται βάσει του παρόντος κανονισμού συμβάλλουν στην επίτευξη των γενικών στόχων που ορίζονται στο άρθρο 33 της Συνθήκης και των στόχων που ορίζονται στο πλαίσιο της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑΠ). Τα μέτρα αυτά συνοδεύουν και συμπληρώνουν, όπου είναι αναγκαίο, τα άλλα κοινοτικά μέσα και πολιτικές.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III

Αρχές που διέπουν τη συνδρομή

Άρθρο 6

Συμπληρωματικότητα, συνεκτικότητα και συμμόρφωση

Το Ταμείο παρέχει συνδρομή, η οποία συμπληρώνει τα εθνικά, περιφερειακά και τοπικά μέτρα, ενσωματώνοντας σε αυτά τις προτεραιότητες της Κοινότητας.

Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη διασφαλίζουν τη συνεκτικότητα της συνδρομής των Ταμείων με τις δραστηριότητες, πολιτικές και προτεραιότητες της Κοινότητας.

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν τη συμμόρφωση των δράσεων που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο προς τις διατάξεις της Συνθήκης και των πράξεων που θεσπίζονται βάσει αυτής, καθώς και προς τις κοινοτικές πολιτικές και δράσεις, ιδίως όσον αφορά τους κανόνες ανταγωνισμού και την ανάθεση δημοσίων συμβάσεων καθώς και την προστασία και βελτίωση του περιβάλλοντος.

Οι δράσεις που χρηματοδοτούνται από το Ταμείο δεν συμβάλλουν άμεσα ή έμμεσα στην αύξηση της αλιευτικής προσπάθειας.

Εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 6 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002.

Άρθρο 7

Κρατικές ενισχύσεις

Με την επιφύλαξη της παραγράφου 2, στις ενισχύσεις που χορηγούνται από τα κράτη μέλη σε επιχειρήσεις στον κλάδο της αλιείας εφαρμόζονται τα άρθρα 87, 88 και 89 της Συνθήκης.

Τα άρθρα 87, 88 και 89 της Συνθήκης δεν εφαρμόζονται σε αναγκαστικές χρηματοδοτικές συνεισφορές των κρατών μελών σε μέτρα που συγχρηματοδοτούνται από την Κοινότητα και προβλέπονται στο πλαίσιο επιχειρησιακού προγράμματος που αναφέρεται το κεφάλαιο Ι τίτλος ΙΙΙ.

Τα μέτρα που προβλέπουν δημόσια χρηματοδότηση η οποία υπερβαίνει τις υποχρεωτικές χρηματοδοτικές συνεισφορές που προβλέπονται στην παράγραφο 2, αντιμετωπίζονται βάσει της παραγράφου 1.

Άρθρο 8

Εταιρική σχέση

Η συνδρομή του Ταμείου αποφασίζεται από την Επιτροπή στο πλαίσιο στενής συνεργασίας, η οποία στο εξής καλείται «εταιρική σχέση», μεταξύ της Επιτροπής και του κράτους μέλους. Το κράτος μέλος διοργανώνει, σύμφωνα με τους ισχύοντες εθνικούς κανόνες και πρακτικές, εταιρική σχέση με τις αρχές και οργανισμούς τους οποίους ορίζει, ήτοι:

(α) τις αρμόδιες περιφερειακές, τοπικές, και άλλες δημόσιες αρχές·

(β) τους οικονομικούς και κοινωνικούς εταίρους·

(γ) οποιαδήποτε άλλη αρμόδια οργάνωση η οποία αντιπροσωπεύει την κοινωνία των πολιτών, τους περιβαλλοντικούς εταίρους, μη κυβερνητικές οργανώσεις καθώς και οργανώσεις που είναι υπεύθυνες για την προώθηση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών.

Το κράτος μέλος ορίζει τους πλέον αντιπροσωπευτικούς εταίρους σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο καθώς και στον οικονομικό και κοινωνικό ή άλλους τομείς (οι οποίοι στο εξής καλούνται «εταίροι»). Το κράτος μέλος καθιερώνει μία ευρεία και αποτελεσματική συμμετοχή όλων των αρμόδιων οργανισμών, σύμφωνα με εθνικούς κανόνες και πρακτικές, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη προώθησης της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών και της αειφόρου ανάπτυξης μέσω της ενσωμάτωσης απαιτήσεων προστασίας και βελτίωσης του περιβάλλοντος.

Η εταιρική σχέση λειτουργεί με απόλυτη τήρηση της αντίστοιχης θεσμικής, νομικής και δημοσιονομικής δικαιοδοσίας κάθε κατηγορίας εταίρων.

Η εταιρική σχέση καλύπτει την κατάρτιση και την παρακολούθηση του εθνικού στρατηγικού σχεδίου που προβλέπεται στο άρθρο 15 καθώς και την κατάρτιση, εφαρμογή και παρακολούθηση των επιχειρησιακών προγραμμάτων. Τα κράτη μέλη εμπλέκουν κάθε έναν από τους αρμόδιους εταίρους στα διάφορα στάδια προγραμματισμού εντός των χρονικών ορίων που ορίζονται για κάθε στάδιο.

Άρθρο 9

Επικουρικότητα και αναλογικότητα

Η υλοποίηση των επιχειρησιακών προγραμμάτων υπάγεται στην αρμοδιότητα των κρατών μελών. Η αρμοδιότητα αυτή ασκείται σύμφωνα με τις απαιτήσεις διαχείρισης και ελέγχου που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό σε κατάλληλο γεωγραφικό επίπεδο.

Τα μέσα που χρησιμοποιούνται από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη μπορούν να ποικίλλουν ανάλογα με το μέγεθος της κοινοτικής συμμετοχής. Οι διαφορές αυτές ισχύουν ιδίως για τα μέσα που χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση, επιθεώρηση και συμμετοχή της Επιτροπής στις Επιτροπές Παρακολούθησης που προβλέπονται στο άρθρο 61 και για τις ετήσιες εκθέσεις σχετικά με τα επιχειρησιακά προγράμματα.

Άρθρο 10

Επιμερισμένη διαχείριση

Ο κοινοτικός προϋπολογισμός που διατίθεται στο Ταμείο εκτελείται στο πλαίσιο επιμερισμένης διαχείρισης μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής σύμφωνα με το άρθρο 53 του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1605/2002. Ωστόσο, ο προϋπολογισμός για την τεχνική συνδρομή που αναφέρεται στο άρθρο 45 παράγραφος 1 εκτελείται από την Επιτροπή στο πλαίσιο της άμεσης διαχείρισης. Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή διασφαλίζουν την τήρηση των αρχών της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης σύμφωνα με το άρθρο 247 της Συνθήκης.

Η Επιτροπή ασκεί τις αρμοδιότητές της για την εκτέλεση του γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων σύμφωνα με τους εξής τρόπους:

(α) Η Επιτροπή ελέγχει την ύπαρξη και την κατάλληλη λειτουργία συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου στα κράτη μέλη σύμφωνα με το κεφάλαιο Ι του τίτλου VII.

(β) Η Επιτροπή διακόπτει, παρακρατεί ή αναστέλλει το σύνολο ή μέρος των πληρωμών σύμφωνα με τα άρθρα 84, 85 και 86, στην περίπτωση που τα εθνικά συστήματα διαχείρισης και ελέγχου παρουσιάζουν ελλείψεις, και εφαρμόζει οποιαδήποτε άλλη αναγκαία δημοσιονομική διόρθωση σύμφωνα με τις διαδικασίες που περιγράφονται στα άρθρα 97 και 98.

(γ) Η Επιτροπή ελέγχει την επιστροφή τής προχρηματοδότησης και αποδεσμεύει αυτομάτως τις πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων σύμφωνα με τα άρθρα 78 παράγραφος 2, 87 και 91.

Η εφαρμογή των μέτρων αυτών βοηθά την Επιτροπή να διαπιστώσει εάν τα κράτη μέλη χρησιμοποιούν τις χρηματοδοτήσεις των Ταμείων κατά νόμιμο και ορθό τρόπο και σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης κατά την έννοια των άρθρων 27 και 28 του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1605/2002.

Στη συνδρομή που παρέχεται από το Ταμείο εφαρμόζονται οι διατάξεις του τίτλου ΙΙ του δευτέρου μέρους του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1605/2002.

Άρθρο 11

Ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών

Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή διασφαλίζουν την προώθηση της ισότητας μεταξύ ανδρών και γυναικών καθώς και την ενσωμάτωση της διάστασης του φύλου κατά τη διάρκεια των διαφόρων σταδίων υλοποίησης της συνδρομής του Ταμείου, συμπεριλαμβανομένων των σταδίων σχεδίασης, εφαρμογής, παρακολούθησης και αξιολόγησης.

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν την προώθηση των δράσεων που έχουν ως στόχο την αύξηση του ρόλου των γυναικών στον κλάδο της αλιείας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV

Δημοσιονομικό πλαίσιο

Άρθρο 12

Πόροι και συγκέντρωση

Οι πόροι που διατίθενται για ανάληψη υποχρεώσεων από το Ταμείο για την περίοδο 2007 έως 20013 ανέρχονται σε 4 963 εκατ. ευρώ σε τιμές 2004 σύμφωνα με την ετήσια ανάλυση που εμφαίνεται στο παράρτημα Ι.

Ποσοστό 0,8% των πόρων που αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο διατίθεται στην τεχνική συνδρομή η οποία προβλέπεται στο άρθρο 45.

Για το σκοπό του προγραμματισμού τους και της μετέπειτα ενσωμάτωσής τους στον γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, τα ποσά που αναφέρονται στην παράγραφο 1 υπόκεινται σε τιμαριθμική αναπροσαρμογή από [...] ύψους [...] ετησίως.

Η ανάλυση των δημοσιονομικών πόρων που προβλέπονται στην παράγραφο 1, οι οποίοι δεν κατανέμονται σύμφωνα με την παράγραφο 2 ανωτέρω, πραγματοποιείται κατά τρόπο ώστε να επιτυγχάνεται μία σημαντική συγκέντρωση στις περιφέρειες οι οποίες έχουν σχέση με τον στόχο σύγκλισης.

Η Επιτροπή μεριμνά ώστε ότι οι συνολικές ετήσιες πιστώσεις του Ταμείου για οποιοδήποτε κράτος μέλος βάσει του παρόντος κανονισμού, καθώς και οι πιστώσεις του ΕΤΠΑ και του ΕΚΤ βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. (....), συμπεριλαμβανομένης της συμμετοχής του ΕΤΠΑ στη χρηματοδότηση της διασυνοριακής πτυχής του Ευρωπαϊκού Μέσου Γειτονίας και Εταιρικής Σχέσεως βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. (...), του Προενταξιακού Μέσου, βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. (....) και του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ), βάσει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. (...), στο πλαίσιο του τμήματος του Προσανατολισμού του ΕΓΤΠΕ, οι οποίες συμβάλλουν στο στόχο σύγκλισης, να μην υπερβαίνουν το 4% του ΑΕΠ του σχετικού κράτους μέλους, όπως εκτιμάται κατά τον χρόνο έγκρισης της διοργανικής συμφωνίας.

Οι κανονισμοί των χρηματοδοτικών μέσων που αναφέρονται ανωτέρω, εκτός του Ευρωπαϊκού Αλιευτικού Ταμείου, περιλαμβάνουν παρόμοια διάταξη.

Άρθρο 13

Δημοσιονομική κατανομή

Η Επιτροπή καταρτίζει, ανά κράτος μέλος, ενδεικτικές αναλύσεις των πιστώσεων ανάληψης υποχρεώσεων που διατίθενται για την περίοδο προγραμματισμού 2007 έως 2013, διαχωρίζοντας το μερίδιο που συμβάλλει στο στόχο σύγκλισης με τη χρήση των εξής αντικειμενικών κριτηρίων: το μέγεθος του κλάδου της αλιείας στο κράτος μέλος, την κλίμακα προσαρμογής που απαιτείται για την αλιευτική προσπάθεια, το επίπεδο απασχόλησης στον κλάδο της αλιείας και τη συνέχιση των εφαρμοζόμενων μέτρων.

ΤΙΤΛΟΣ II

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ

Άρθρο 14

Κοινοτικές στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές

Οι κοινοτικές στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές για την ανάπτυξη της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής καθορίζουν ένα πλαίσιο για την προπαρασκευή και την εφαρμογή του Ταμείου. Προβλέπουν το πλαίσιο αναφοράς για τη συμμετοχή του Ταμείου στην εφαρμογή του εθνικού στρατηγικού σχεδίου που αναφέρεται στο άρθρο 15.

Το Συμβούλιο εγκρίνει, σε κοινοτικό επίπεδο, τις στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές για την αειφόρο ανάπτυξη του κλάδου της αλιείας και της υδατοκαλλιέργειας καθώς και των κοινοτικών παράκτιων αλιευτικών περιοχών για την περίοδο από το 2007 έως το 2013.

Οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές καθορίζουν τις προτεραιότητες παροχής συνδρομής στο πλαίσιο του άξονα αυτού όπως ορίζονται στο τίτλο IVτου παρόντος κανονισμού.

Οι κοινοτικές στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές εγκρίνονται βάσει της διαδικασίας που ορίζεται στο άρθρο 37 της Συνθήκης το αργότερο τρεις μήνες μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού.

Οι κατευθυντήριες γραμμές υπόκεινται, εφόσον είναι αναγκαίο, σε ενδιάμεση επανεξέταση με βάση την στρατηγική αξιολόγηση σύμφωνα με το άρθρο 48 παράγραφος 4.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II

Εθνικό στρατηγικό σχέδιο

Άρθρο 15

Εθνικό στρατηγικό σχέδιο

Εντός τριών μηνών από την έγκριση των στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών, και πριν την υποβολή του επιχειρησιακού προγράμματος, κάθε κράτος μέλος θεσπίζει εθνικό στρατηγικό σχέδιο που καλύπτει τον κλάδο της αλιείας.

Μετά από στενή διαβούλευση με τους εταίρους, το εθνικό στρατηγικό σχέδιο υποβάλλεται στην Επιτροπή λαμβάνοντας υπόψη τα πορίσματα της αξιολόγησης που προβλέπονται στο άρθρο 47.

Το εθνικό στρατηγικό σχέδιο υπόκειται σε διάλογο μεταξύ του κράτους μέλους και της Επιτροπής.

Το εθνικό στρατηγικό σχέδιο καλύπτει όλες τις πτυχές της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής και καθορίζει προτεραιότητες, στόχους και προθεσμίες για την εφαρμογή του, με στόχο ιδίως:

(α) τη μείωση της αλιευτικής προσπάθειας και της αλιευτικής ικανότητας και τον καθορισμό των πόρων και των προθεσμιών για την επίτευξη του στόχου όσον αφορά τον σχετικό τύπο αλιείας και αλιευτικό στόλο·

(β) την ανάπτυξη των κλάδων της υδατοκαλλιέργειας, της μεταποίησης και της εμπορίας·

(γ) τη στρατηγική υλοποίησης για την ικανοποίηση των απαιτήσεων όσον αφορά την επιθεώρηση και τον έλεγχο των αλιευτικών δραστηριοτήτων και τη συλλογή δεδομένων και πληροφοριών στο πλαίσιο της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής·

(δ) τη στρατηγική εφοδιασμού προϊόντων αλιείας και την ανάπτυξη αλιευτικών δραστηριοτήτων εκτός των κοινοτικών υδάτων·

(ε) την αναπτυξιακή στρατηγική παράκτιων ζωνών και τα κριτήρια για τον καθορισμό των ζωνών αυτών.

Άρθρο 16

Περιεχόμενο του εθνικού στρατηγικού σχεδίου

Το εθνικό στρατηγικό σχέδιο περιέχει συνοπτική περιγραφή:

(α) της κατάστασης του κλάδου της αλιείας συνολικά·

(β) την αξιολόγηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων·

(γ) την ενδεικτική κατανομή των δημόσιων δημοσιονομικών πόρων που διατίθενται για την υλοποίηση της ΚΑΠ, με ένδειξη, εφόσον είναι αναγκαίο, για κάθε εθνική προτεραιότητα παρέμβασης, του μεριδίου που συγχρηματοδοτείται από το Ταμείο και του μεριδίου που χρηματοδοτείται από εθνικά δημόσια ταμεία.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III

Στρατηγική παρακολούθηση

Άρθρο 17

Στρατηγική έκθεση της Επιτροπής και των κρατών μελών

Τα κράτη μέλη υποβάλλουν στην Επιτροπή, μέχρι την 30ή Απριλίου 2011, έκθεση για την εφαρμογή του Εθνικού Στρατηγικού Σχεδίου, στην οποία παρατίθενται συνοπτικά οι βασικές εξελίξεις και προκλήσεις, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που έχουν σχέση με την εφαρμογή των στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών.

Μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2011, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στην Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών έκθεση για την εφαρμογή των εθνικών στρατηγικών σχεδίων και των κοινοτικών στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών.

Η Επιτροπή ενημερώνει την Επιτροπή του Ταμείου που προβλέπεται στο άρθρο 100.

ΤΙΤΛΟΣ III

Προγραμματισμός

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

Γενικές διατάξεις σχετικά με το Ταμείο

Άρθρο 18

Περιεχόμενου του επιχειρησιακού προγράμματος

Τα επιχειρησιακά προγράμματα προβλέπουν τη στρατηγική, τις προτεραιότητες και τους ειδικούς στόχους όσον αφορά την Κοινή Αλιευτική Πολιτική και άλλες κοινές πολιτικές.

Η συνδρομή λαμβάνει αποκλειστικά τη μορφή επιχειρησιακών προγραμμάτων. Τα κράτη μέλη καταρτίζουν επιχειρησιακό πρόγραμμα σε εθνικό επίπεδο μετά την περάτωση των στενών διαβουλεύσεων με τους περιφερειακούς, τοπικούς, οικονομικούς και κοινωνικούς εταίρους του κλάδου της αλιείας και όλα τα άλλα κατάλληλα όργανα σύμφωνα με τη θεσμική δομή τους.

Κάθε επιχειρησιακό πρόγραμμα προβλέπει:

(α) τις προτεραιότητες, όπως καθορίζονται στις στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές, τους ειδικούς στόχους τους, ποσοτικοποιημένους, εφόσον μπορούν να ποσοτικοποιηθούν, την αναμενόμενη επίπτωσή τους και τη συνεκτικότητά τους με το εθνικό στρατηγικό σχέδιο·

(β) συνοπτική περιγραφή των βασικών μέτρων που προβλέπονται για την εφαρμογή των προτεραιοτήτων·

(γ) τη συμπληρωματικότητα με τις δράσεις που σχεδιάζονται στο πλαίσιο του Ταμείου Αγροτικής Ανάπτυξης και των άλλων διαρθρωτικών ταμείων·

(δ) σχέδιο χρηματοδότησης, το οποίο περιλαμβάνει δύο πίνακες:

- ο πρώτος πίνακας παρουσιάζει αναλυτική κατάσταση για κάθε έτος, σύμφωνα με το άρθρο [...], του ύψους των συνολικών κονδυλίων που προβλέπονται για τη συμμετοχή του Ταμείου. Το σχέδιο χρηματοδότησης παρουσιάζει χωριστά στη συνολική συμμετοχή του Ταμείου τις πιστώσεις που προορίζονται για το στόχο σύγκλισης. Η συνολική συμμετοχή του Ταμείου είναι συμβατή με την εφαρμοζόμενη δημοσιονομική προοπτική·

- ο δεύτερος πίνακας προσδιορίζει, για ολόκληρη την περίοδο προγραμματισμού και για κάθε προτεραιότητα, το ύψος των κονδυλίων που προβλέπονται για την κοινοτική συμμετοχή και τις εθνικές δημόσιες συμμετοχές, το ποσοστό συμμετοχής του Ταμείου για κάθε προτεραιότητα και το ποσό που διατίθεται για την τεχνική συνδρομή. Στην περίπτωση που είναι αναγκαίο, ο πίνακας παρουσιάζει χωριστά τη συμμετοχή του Ταμείου που προβλέπεται για τις περιφέρειες του στόχου σύγκλισης μαζί με την αντίστοιχη εθνική δημόσια συμμετοχή.

- Τα επιχειρησιακά προγράμματα καταρτίζονται σύμφωνα με τις στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές και το εθνικό στρατηγικό σχέδιο.

Άρθρο 19

Διατάξεις εφαρμογής των επιχειρησιακών προγραμμάτων

Κάθε κράτος μέλος προβλέπει στις σχετικές διατάξεις εφαρμογής, ιδίως:

(α) τον ορισμό από τα κράτη μέλη όλων των αρχών που προβλέπονται στο άρθρο 57·

(β) περιγραφή των διαδικασιών διαχείρισης επιχειρησιακών προγραμμάτων που προβλέπονται στο άρθρο 58·

(γ) δράσεις που έχουν στόχο τη βελτίωση και τον εκσυγχρονισμό των διοικητικών διαρθρώσεων εφαρμογής της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής και την ενδυνάμωση των διοικητικών ικανοτήτων για τη διαχείριση και έλεγχο του Ταμείου·

(δ) την περιγραφή των συστημάτων αξιολόγησης και παρακολούθησης καθώς και τη σύνθεση της επιτροπής παρακολούθησης που προβλέπεται στα άρθρα 46 και 61 έως 63 αντίστοιχα·

(ε) τις διαδικασίες επιθεώρησης της υλοποίησης του επιχειρησιακού προγράμματος που προβλέπονται στο άρθρο 60·

(στ) τον καθορισμό των διαδικασιών κινητοποίησης και κυκλοφορίας χρηματοοικονομικών ροών με στόχο τη διασφάλιση της διαφάνειάς τους·

(ζ) τις ρυθμίσεις για τη διασφάλιση της δημοσιότητας των επιχειρησιακών προγραμμάτων σύμφωνα με το άρθρο 50·

(η) την περιγραφή των διαδικασιών που συμφωνούνται μεταξύ της Επιτροπής και του κράτους μέλους για την ανταλλαγή ηλεκτρονικών δεδομένων με στόχο την τήρηση των απαιτήσεων πληρωμής, παρακολούθησης και αξιολόγησης που ορίζονται στον παρόντα κανονισμό·

(θ) τον διορισμό ανεξάρτητου οργανισμού επιθεώρησης που αναφέρεται στο άρθρο 69 παράγραφος 3.

Για κάθε μία από τις μορφές συνδρομής που προβλέπονται στον τίτλο IV, τα κράτη μέλη, καθορίζουν στο επιχειρησιακό τους πρόγραμμα τους όρους και τις διαδικασίες εφαρμογής τους. Το πρόγραμμα προσδιορίζει ιδίως, κατά σαφή τρόπο, το σκοπό κάθε προβλεπόμενου μέτρου.

Άρθρο 20

Κατάρτιση και έγκριση

Κάθε κράτος μέλος καταρτίζει επιχειρησιακό πρόγραμμα σε εθνικό επίπεδο μετά από στενή διαβούλευση με τους εταίρους. Το πρόγραμμα αυτό διαβιβάζεται στην Επιτροπή εντός τριών μηνών από τη θέσπιση, εκ μέρους του κράτους μέλους, του εθνικού στρατηγικού σχεδίου του.

Η Επιτροπή αξιολογεί το προτεινόμενο επιχειρησιακό πρόγραμμα προκειμένου να διαπιστώσει εάν συμβάλλει στους στόχους και στις προτεραιότητες που καθορίζονται στις κοινοτικές στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές και στο εθνικό στρατηγικό σχέδιο, λαμβάνοντας υπόψη την εκ των προτέρων αξιολόγηση που αναφέρεται στο άρθρο 47.

Στην περίπτωση που η Επιτροπή θεωρεί ότι ένα επιχειρησιακό πρόγραμμα δεν είναι σύμφωνο με τις κοινοτικές στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές ή το εθνικό στρατηγικό σχέδιο, ζητεί από το κράτος μέλος να προβεί σε ανάλογη αναθεώρηση του προτεινόμενου προγράμματος.

Η Επιτροπή εγκρίνει κάθε επιχειρησιακό πρόγραμμα το αργότερο πέντε μήνες από την επίσημη υποβολή του από το κράτος μέλος, υπό τον όρο ότι έχει καταρτισθεί σύμφωνα με το άρθρο 18.

Άρθρο 21

Διάρκεια και επανεξέταση

Τα επιχειρησιακά προγράμματα καλύπτουν την περίοδο μεταξύ 1ης Ιανουαρίου 2007 και 31 Δεκεμβρίου 2013.

Κάθε επιχειρησιακό πρόγραμμα επανεξετάζεται στην περίπτωση που έχει ανακύψει δυσκολία στην εφαρμογή του, ή εάν σημειώθηκαν σημαντικές στρατηγικές αλλαγές, ή για λόγους χρηστής διαχείρισης και, εφόσον είναι αναγκαίο, αναθεωρείται για την υπόλοιπη περίοδο κατόπιν πρωτοβουλίας του κράτους μέλους ή της Επιτροπής, μετά από έγκριση της επιτροπής παρακολούθησης που προβλέπεται στο άρθρο 61. Στην επανεξέταση λαμβάνονται υπόψη ιδίως οι ετήσιες εκθέσεις της Επιτροπής και οποιαδήποτε συμπεράσματα της ετήσιας εξέτασης, ιδίως για την αναθεώρηση ή την ενίσχυση των προτεραιοτήτων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής καθώς και τα πορίσματα και τα συμπεράσματα της ενδιάμεσης αξιολόγησης που προβλέπεται στο άρθρο 48.

Η Επιτροπή λαμβάνει απόφαση σχετικά με τις αιτήσεις για την αναθεώρηση επιχειρησιακών προγραμμάτων εντός τριών μηνών μετά την επίσημη υποβολή της αίτησης από το κράτος μέλος.

Άρθρο 22

Σώρευση και επικάλυψη

Κατά τη διάρκεια της περιόδου επιλεξιμότητας, μία πράξη είναι επιλέξιμη για τη συμμετοχή μόνο ενός Ταμείου ή ενός κοινοτικού χρηματοδοτικού μέσου. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν την τήρηση της παρούσας διάταξης.

ΤΙΤΛΟΣ IV

αξονες προτεραιότητας

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 1: ΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΥ ΑΛΙΕΥΤΙΚΟΥ ΣΤΟΛΟΥ

Άρθρο 23

Πεδίο εφαρμογής

Το Ταμείο συνεισφέρει στη χρηματοδότηση:

(α) δημόσιας ενίσχυσης σε πλοιοκτήτες και πληρώματα που επηρεάζονται από εθνικά σχέδια για την προσαρμογή της αλιευτικής προσπάθειας, στην περίπτωση που τα σχέδια αυτά αποτελούν μέρος:

- σχεδίων αποκατάστασης που αναφέρονται στο άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002·

- επειγόντων μέτρων τα οποία αναφέρονται στα άρθρα 7 και 8 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002·

- εθνικών σχεδίων προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας μετά τη μη ανανέωση αλιευτικής συμφωνίας μεταξύ της Κοινότητας και τρίτης χώρας, ή σημαντικής περικοπής των αλιευτικών δυνατοτήτων βάσει διεθνούς συμφωνίας ή άλλης ρύθμισης·

- σχεδίων διαχείρισης που αναφέρονται στο άρθρο 6 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002·

- εθνικών σχεδίων εξόδου από το στόλο μέγιστης διάρκειας δύο ετών στο πλαίσιο των υποχρεώσεων που ορίζονται στα άρθρα 11 έως 16 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002 για την προσαρμογή της αλιευτικής ικανότητας του κοινοτικού αλιευτικού στόλου.

(β) επενδύσεων επί σκαφών σύμφωνα με το άρθρο 27·

(γ) κοινωνικοοικονομικής αντιστάθμισης για τη στήριξη της διαχείρισης του στόλου, συμπεριλαμβανομένης της επαγγελματικής κατάρτισης.

Άρθρο 24

Προγραμματισμός της προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας

Κάθε κράτος μέλος καθορίζει στο εθνικό στρατηγικό σχέδιό του την πολιτική του για την προσαρμογή της αλιευτικής προσπάθειας. Δίδει προτεραιότητα στη χρηματοδότηση πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 23 στοιχείο α) πρώτη περίπτωση.

Τα εθνικά σχέδια προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας που προβλέπονται στο άρθρο 23 στοιχείο α) πρώτη περίπτωση περιλαμβάνουν μέτρα για τη μόνιμη διακοπή αλιευτικών δραστηριοτήτων σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 25.

Μπορούν επίσης να περιλαμβάνουν μέτρα προσωρινής παύσης των δραστηριοτήτων σύμφωνα με το άρθρο 26 καθώς και όλα τα άλλα σχετικά μέτρα του παρόντος κεφαλαίου.

Στις περιφέρειες που καλύπτονται από το στόχο σύγκλισης, τα εθνικά σχέδια προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας περιλαμβάνουν την κοινωνικοοικονομική αντιστάθμιση που προβλέπεται στο άρθρο 28.

Στις περιφέρειες που δεν καλύπτονται από το στόχο σύγκλισης, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να παρουσιάσουν εθνικά μέτρα κοινωνικοοικονομικής στήριξης των εθνικών σχεδίων προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας.

Η διάρκεια των εθνικών σχεδίων προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας που αναφέρονται στο άρθρο 23 στοιχείο α) δεν πρέπει να υπερβαίνει τα δύο έτη.

Στις περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 23 στοιχείο α), πρώτη, δεύτερη και τέταρτη περίπτωση, τα εθνικά σχέδια θεσπίζονται από τα κράτη μέλη εντός δύο μηνών από την ημερομηνία της απόφασης του Συμβουλίου ή της Επιτροπής.

Στις περιπτώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 23 στοιχείο α) τρίτη περίπτωση, τα κράτη μέλη θεσπίζουν τα σχέδια αναδιάρθρωσης για τα επηρεαζόμενα σκάφη και αλιείς εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση της Επιτροπής.

Άρθρο 25

Δημόσια ενίσχυση για τη μόνιμη παύση των δραστηριοτήτων

Το Ταμείο παρέχει συνδρομή για τη συγχρηματοδότηση της μόνιμης παύσης των αλιευτικών δραστηριοτήτων των σκαφών υπό την προϋπόθεση ότι αποτελεί μέρος σχεδίου προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας που αναφέρεται στο άρθρο 23 στοιχείο α). Η οριστική παύση των αλιευτικών δραστηριοτήτων ενός σκάφους μπορεί να επιτευχθεί μόνο με τη διάλυση του σκάφους ή την αλλαγή της χρήσης του για μη κερδοσκοπικούς σκοπούς.

Η δημόσια ενίσχυση για οριστική παύση που καταβάλλεται στους ιδιοκτήτες σκαφών εφαρμόζεται στην αλιευτική ικανότητα του σκάφους και, κατά περίπτωση, στα αλιευτικά δικαιώματα που συνδέονται με αυτό.

Για τη διευκόλυνση της εφαρμογής εθνικών σχεδίων προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας, τα κράτη μέλη προκηρύσσουν δημόσιους διαγωνισμούς ή προσκλήσεις για την υποβολή προτάσεων.

Τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να καθορίζουν το επίπεδο των δημόσιων ενισχύσεων λαμβάνοντας υπόψη την καλύτερη αναλογία κόστους / αποτελεσματικότητας με βάση ένα ή περισσότερα από τα εξής αντικειμενικά κριτήρια:

(α) την τιμή του αλιευτικού σκάφους στην εθνική αγορά ή την ασφαλιστική αξία του·

(β) τον κύκλο εργασιών του σκάφους·

(γ) την ηλικία του σκάφους και τη χωρητικότητα ή ισχύ των μηχανών του που εκφράζονται σε GT ή kW, αντίστοιχα.

Κάθε έτος, τα κράτη μέλη καταγράφουν στην ετήσια έκθεση υλοποίησης που προβλέπεται στο άρθρο 65 τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν κατά την εφαρμογή των εθνικών σχεδίων τους για την προσαρμογή της αλιευτικής προσπάθειας. Τα αποτελέσματα μετρώνται με τη χρήση σχετικών δεικτών που καθορίζονται στα επιχειρησιακά προγράμματα.

Άρθρο 26

Δημόσια ενίσχυση για προσωρινή παύση των αλιευτικών δραστηριοτήτων

Στο πλαίσιο σχεδίων προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας που αναφέρονται στο άρθρο 23 στοιχείο α) πρώτη, δεύτερη και τέταρτη περίπτωση, το Ταμείο μπορεί να συνεισφέρει στη χρηματοδότηση μέτρων ενίσχυσης για την προσωρινή παύση αλιευτικών δραστηριοτήτων για αλιείς και ιδιοκτήτες σκαφών για μέγιστη περίοδο ενός έτους, η οποία μπορεί να παραταθεί κατά ένα έτος.

Τα εν λόγω μέτρα προσωρινής παύσης των δραστηριοτήτων πρέπει να συνοδεύουν σχέδιο προσαρμογής της αλιευτικής προσπάθειας το οποίο εξασφαλίζει εντός διετίας μόνιμη μείωση από απόψεως αλιευτικής ικανότητας ίση τουλάχιστον με τη μείωση της αλιευτικής προσπάθειας που προκύπτει από την προσωρινή παύση των δραστηριοτήτων.

Το Ταμείο μπορεί να συνεισφέρει στη χρηματοδότηση επιδομάτων προσωρινής παύσης των δραστηριοτήτων σε αλιείς και ιδιοκτήτες σκαφών για μέγιστη περίοδο έξι μηνών στην περίπτωση φυσικών καταστροφών ή άλλων έκτακτων συμβάντων τα οποία δεν έχουν σχέση με μέτρα διατήρησης των πόρων.

Κάθε έτος, τα κράτη μέλη αναφέρουν στην ετήσια έκθεση εφαρμογής που προβλέπεται στο άρθρο 65 τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν κατά την εφαρμογή μέτρων προσωρινής παύσης των δραστηριοτήτων.

Δεν πρέπει να λαμβάνονται υπόψη για τη χορήγηση επιδομάτων ή την καταβολή πληρωμών στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού επαναλαμβανόμενες εποχικές αναστολές των αλιευτικών δραστηριοτήτων.

Άρθρο 27

Επενδύσεις επί αλιευτικών σκαφών και επιλεκτικότητα

Το Ταμείο μπορεί να συμμετάσχει στη χρηματοδότηση εξοπλισμού:

(α) που προβλέπεται από το άρθρο 11 παράγραφος 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2371/2002·

(β) που καθιστά δυνατή τη διατήρηση επί του σκάφους αλιευμάτων, των οποίων δεν επιτρέπεται πλέον η απόρριψη·

(γ) στο πλαίσιο πιλοτικών έργων που καλύπτουν την κατάρτιση ή την δοκιμή νέων τεχνικών μέτρων για περιορισμένη χρονική περίοδο η οποία καθορίζεται από το Συμβούλιο ή την Επιτροπή·

(δ) για τη μείωση της επίπτωσης της αλιείας επί των ενδιαιτημάτων και του θαλάσσιου βυθού, καθώς και επί των μη εμπορεύσιμων ειδών, εξαιρουμένων των αλιευτικών εργαλείων.

Το Ταμείο μπορεί να συνεισφέρει στη χρηματοδότηση επενδύσεων για την επίτευξη της επιλεκτικότητας αλιευτικών εργαλείων υπό τον όρο ότι το σχετικό σκάφος επηρεάζεται από σχέδιο αποκατάστασης που αναφέρεται στο άρθρο 23 παράγραφος α) πρώτη περίπτωση, αλλάζει αλιευτική μέθοδο και εγκαταλείπει τον σχετικό τύπο αλιείας προκειμένου να στραφεί σε άλλο τύπο αλιείας όπου η κατάσταση των πόρων καθιστά δυνατή την αλιεία και υπό τον όρο ότι η επένδυση αφορά μόνο την πρώτη αντικατάσταση του αλιευτικού εργαλείου.

Εκτός από τις περιπτώσεις που περιγράφηκαν στην παράγραφο 2, το Ταμείο μπορεί να συνεισφέρει στη χρηματοδότηση της πρώτης αντικατάστασης αλιευτικού εργαλείου, υπό τον όρο ότι το νέο εργαλείο είναι περισσότερο επιλεκτικό και εφόσον πληροί αναγνωρισμένα περιβαλλοντικά κριτήρια και πρακτικές πέραν των εν ισχύι ρυθμιστικών υποχρεώσεων.

Άρθρο 27a

Παράκτια αλιεία μικρής κλίμακας

Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου «παράκτια αλιεία μικρής κλίμακας» σημαίνει την αλιεία που διεξάγεται από αλιευτικά σκάφη ολικού μήκους μικρότερου των 12 μέτρων, τα οποία δεν χρησιμοποιούν συρόμενο εργαλείο που περιλαμβάνεται στον πίνακα 2 του παραρτήματος 1 του κανονισμού της Επιτροπής (ΕΚ) αριθ. 26/2004, της 30ής Δεκεμβρίου 2003, σχετικά με το μητρώο αλιευτικών σκαφών της Κοινότητας[12].

Στην περίπτωση που το Ταμείο παρέχει χρηματοδότηση για μέτρα βάσει του άρθρου 27 του παρόντος κανονισμού υπέρ της παράκτια αλιείας μικρής κλίμακας, το ποσοστό ιδιωτικής χρηματοδοτικής συμμετοχής που εμφαίνεται στην ομάδα ΙΙ του πίνακα του παραρτήματος ΙΙ μειώνεται κατά 20%.

Στην περίπτωση που το Ταμείο παρέχει χρηματοδότηση για μέτρα βάσει του άρθρου 28 του παρόντος κανονισμού, εφαρμόζονται τα ποσοστά που εμφαίνονται στην ομάδα 3του παραρτήματος ΙΙ.

Το Ταμείο μπορεί να συνεισφέρει στην καταβολή πριμοδοτήσεων για αλιείς και ιδιοκτήτες σκαφών που ασχολούνται με την παράκτια αλιεία μικρής κλίμακας, προκειμένου:

να βελτιώσουν τη διαχείριση και τον έλεγχο των όρων πρόσβασης σε καθορισμένες ζώνες αλιείας·

να προαγάγουν την οργάνωση της παραγωγής, της μεταποίησης και της αλυσίδας εμπορίας προϊόντων αλιείας·

να προωθήσουν σε εθελοντική βάση τη μείωση της αλιευτικής προσπάθειας για τη διατήρηση των αλιευτικών πόρων·

να χρησιμοποιήσουν τεχνολογικές καινοτομίες (περισσότερο επιλεκτικές αλιευτικές μεθόδους πέραν εκείνων που απαιτούνται από τις απαιτήσεις των κανονισμών), οι οποίες δεν αυξάνουν την αλιευτική προσπάθεια.

Εφαρμόζονται τα ποσοστά που καθορίζονται στην ομάδα 3 του πίνακα του παραρτήματος ΙΙ του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 28

Κοινωνικοοικονομική αντιστάθμιση για τη διαχείριση του στόλου

Το Ταμείο δύναται να συμβάλει στη χρηματοδότηση κοινωνικοοικονομικών μέτρων που προτείνονται από τα κράτη μέλη για αλιείς οι οποίοι επηρεάζονται από εξελίξεις στον τομέα της αλιείας, και τα οποία αφορούν:

(α) τη διαφοροποίησή των δραστηριοτήτων με στόχο την προώθηση της πολλαπλής απασχόλησης, για άτομα που απασχολούνται ενεργώς στον τομέα της αλιείας·

(β) καθεστώτα για την επανακατάρτιση σε επαγγέλματα εκτός της θαλάσσιας αλιείας·

(γ) την πρόωρη αποχώρηση από τις αλιευτικές δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένης της πρόωρης συνταξιοδότησης.

Το Ταμείο μπορεί επίσης να συνεισφέρει στη χρηματοδότηση μέτρων και πρωτοβουλιών επαγγελματικής κατάρτισης για νέους αλιείς οι οποίοι επιθυμούν να γίνουν ιδιοκτήτες αλιευτικού σκάφους για πρώτη φορά.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 2: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ, ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΛΙΕΙΑΣ ΚΑΙ ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ

Άρθρο 29

Επενδύσεις στην υδατοκαλλιέργεια

Το Ταμείο δύναται να στηρίζει επενδύσεις στον τομέα της υδατοκαλλιέργειας στο πλαίσιο των ειδικών στόχων που περιλαμβάνονται στα εθνικά στρατηγικά σχέδια που προβλέπονται στο άρθρο 15.

Οι εν λόγω επενδύσεις μπορούν να καλύπτουν την κατασκευή, την επέκταση, τον εξοπλισμό και τον εκσυγχρονισμό εγκαταστάσεων παραγωγής, ιδίως με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών όσον αφορά την υγιεινή, την ανθρώπινη ή ζωική υγεία καθώς και την ποιότητα των προϊόντων, ή τη μείωση των αρνητικών επιπτώσεων στο περιβάλλον. Η μεταβίβαση της κυριότητας μιας επιχείρησης δεν είναι επιλέξιμη για κοινοτική ενίσχυση.

Στην περίπτωση που οι επενδύσεις πραγματοποιούνται με σκοπό τη διασφάλιση της συμμόρφωσης προς τα κοινοτικά πρότυπα που θεσπίστηκαν πρόσφατα σχετικά με το περιβάλλον, την ανθρώπινη ή τη ζωική υγεία, την υγιεινή ή την καλή μεταχείριση των ζώων, είναι δυνατή η χορήγηση ενίσχυσης με στόχο τη διασφάλιση της συμμόρφωσης προς τα εν λόγω νέα πρότυπα μόνον εντός των χρονικών ορίων που καθορίζονται από την κοινοτική νομοθεσία.

Το Ταμείο δεν στηρίζει επενδύσεις που έχουν ως στόχο την αύξηση της παραγωγής προϊόντων τα οποία δεν βρίσκουν κανονικές δυνατότητες διάθεσης στην αγορά, ή τα οποία θα μπορούσαν να έχουν δυσμενείς επιπτώσεις στην πολιτική διατήρησης των αλιευτικών πόρων.

Δεν χορηγείται ενίσχυση σε έργα που προβλέπονται στο παράρτημα ΙΙ της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ[13], για τα οποία δεν έχουν παρασχεθεί οι πληροφορίες που ορίζονται στο παράρτημα IV της εν λόγω οδηγίας.

Άρθρο 30

Επιλέξιμα μέτρα

Το Ταμείο στηρίζει επενδύσεις που συμβάλλουν στην υλοποίηση ενός ή περισσότερων από τους εξής στόχους:

(α) διαφοροποίηση προς νέα είδη και παραγωγή ειδών με καλές προοπτικές εμπορίας·

(β) εφαρμογή μεθόδων εκτροφής οι οποίες μειώνουν ουσιαστικά τις επιπτώσεις στο περιβάλλον σε σύγκριση με τις συνήθεις πρακτικές στον τομέα της αλιείας·

(γ) παροχή στήριξης σε παραδοσιακές δραστηριότητες υδατοκαλλιέργειας, οι οποίες είναι σημαντικές για την προστασία τόσο του οικονομικού και κοινωνικού ιστού όσο και του περιβάλλοντος·

(δ) μέτρα κοινού ενδιαφέροντος που έχουν σχέση με την υδατοκαλλιέργεια, όπως προβλέπονται στο κεφάλαιο ΙΙΙ του παρόντος τίτλου καθώς και μέτρα επαγγελματικής κατάρτισης·

(ε) παροχή αντιστάθμισης για τη χρήση παραγωγικών μεθόδων υδατοκαλλιέργειας που συμβάλουν στην προστασία του περιβάλλοντος και στην προστασία της φύσης·

(στ) εφαρμογή μέτρων δημόσιας και ζωικής υγείας.

Οι ενισχύσεις επενδύσεων διαφυλάσσονται για μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

Άρθρο 31

Στήριξη υδατο-περιβαλλοντικών μέτρων

Το Ταμείο δύναται να παρέχει στήριξη, μέσω της χορήγησης αντιστάθμισης, για τη χρήση παραγωγικών μεθόδων υδατοκαλλιέργειας που συμβάλλουν στην προστασία και στη βελτίωση του περιβάλλοντος καθώς και στη διατήρηση της φύσης με σκοπό τη τήρηση κοινοτικών στόχων όσον αφορά την αλιεία και το περιβάλλον.

Σκοπός της στήριξης είναι η προώθηση:

(α) τύπων υδατοκαλλιέργειας που συμβάλλουν στην προστασία και στη βελτίωση του περιβάλλοντος, των φυσικών πόρων, της γενετικής ποικιλότητας και της διαχείρισης της υπαίθρου και των παραδοσιακών χαρακτηριστικών των ζωνών υδατοκαλλιέργειας·

(β) της συμμετοχής στην κοινοτική οικολογική διαχείριση και στο καθεστώς ελέγχου που δημιουργήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 761/2000 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου[14]·

(γ) της βιολογικής υδατοκαλλιέργειας κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2092/91[15].

Προκειμένου να λάβουν επιχορηγήσεις βάσει του παρόντος άρθρου, οι ανάδοχοι έργων πρέπει να αναλάβουν τη δέσμευση να τηρήσουν υδατο-περιβαλλοντικές απαιτήσεις επί πέντε τουλάχιστον έτη, πέραν της απλής εφαρμογής της συνήθους ορθής πρακτικής στον τομέα υδατοκαλλιέργειας. Τα οφέλη των δεσμεύσεων αυτών πρέπει να αποδεικνύονται από εκ των προτέρων αξιολόγηση των επιπτώσεων που διενεργείται από οργανισμό που ορίζεται από το κράτος μέλος.

Το μέγιστο ετήσιο ποσό της δημόσιας ενίσχυσης που χορηγείται ως αντιστάθμιση για ένα υδατο-περιβαλλοντικό μέτρο καθορίζεται κατ' έτος από το κράτος μέλος στο επιχειρησιακό του πρόγραμμα βάσει των εξής κριτηρίων:

(α) σημειωθείσα απώλεια εσόδων·

(β) πρόσθετο κόστος, το οποίο δυνατόν να προκύπτει από την εφαρμογή υδατο-περιβαλλοντικών μεθόδων, και

(γ) ανάγκη παροχής χρηματοδοτικής στήριξης για τη διεξαγωγή του έργου.

Άρθρο 32

Μέτρα δημόσιας και ζωικής υγείας

Το Ταμείο δύναται να συνεισφέρει:

(α) στη χορήγηση αποζημίωσης σε οστρακοκαλλιεργητές για την προσωρινή αναστολή της συλλογής εκτρεφόμενων μαλακίων. Η μέγιστη διάρκεια χορήγησης της αντιστάθμισης ανέρχεται σε έξι μήνες κατά τη διάρκεια ολόκληρης της περιόδου 2007-2013. Η αποζημίωση μπορεί να χορηγείται στην περίπτωση που η μόλυνση των μαλακίων λόγω του πολλαπλασιασμού πλαγκτού που παράγει τοξίνες ή της παρουσίας πλαγκτού που περιέχει βιοτοξίνες καθιστά αναγκαία την αναστολή της συλλογής των μαλακίων για λόγους προστασίας της δημόσιας υγείας:

- επί χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των τεσσάρων διαδοχικών μηνών, ή

- στην περίπτωση που η απώλεια που προκλήθηκε λόγω της αναστολής της συλλογής ανέρχεται σε ποσοστό μεγαλύτερο του 35% του ετήσιου κύκλου εργασιών της σχετικής επιχείρησης, το οποίο υπολογίζεται με βάση τον μέσο κύκλο εργασιών της επιχείρησής κατά τη διάρκεια των τριών προηγουμένων ετών.

(β) στη χρηματοδότηση για την εξάλειψη των παθολογικών κινδύνων στην υδατοκαλλιέργεια στην περίπτωση που εγκρίνεται σχέδιο σφαγής από την Επιτροπή βάσει των όρων της απόφασης 90/424/ΕΚ[16].

Άρθρο 33

Επενδύσεις στον τομέα της μεταποίησης και εμπορίας

Στο πλαίσιο ειδικών στρατηγικών που περιλαμβάνονται στα εθνικά στρατηγικά σχέδια, το Ταμείο μπορεί να στηρίζει επενδύσεις στον τομέα της μεταποίησης για άμεση ανθρώπινη κατανάλωση, καθώς και στον τομέα της εμπορίας προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας. Η ενίσχυση αυτή περιορίζεται σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις.

Οι εν λόγω επενδύσεις μπορούν να καλύπτουν την κατασκευή, την επέκταση, τον εξοπλισμό και τον εκσυγχρονισμό εγκαταστάσεων παραγωγής, ιδίως με στόχο τη βελτίωση των συνθηκών όσον αφορά την υγιεινή, την ανθρώπινη ή ζωική υγεία καθώς και την ποιότητα των προϊόντων, ή τη μείωση των αρνητικών επιπτώσεων στο περιβάλλον. Η μεταβίβαση της κυριότητας μιας επιχείρησης δεν είναι επιλέξιμη για κοινοτική ενίσχυση.

Στην περίπτωση που οι επενδύσεις πραγματοποιούνται με σκοπό τη διασφάλιση της συμμόρφωσης προς τα κοινοτικά πρότυπα που θεσπίστηκαν πρόσφατα σχετικά με το περιβάλλον, την ανθρώπινη ή τη ζωική υγεία, την υγιεινή ή την καλή μεταχείριση των ζώων, είναι δυνατή η χορήγηση ενίσχυσης με στόχο τη διασφάλιση της συμμόρφωσης προς τα εν λόγω νέα πρότυπα μόνον εντός των χρονικών ορίων που καθορίζονται από την κοινοτική νομοθεσία.

Άρθρο 34

Επιλέξιμα μέτρα

Το Ταμείο στηρίζει επενδύσεις στον τομέα της μεταποίησης και εμπορίας για την κατασκευή, επέκταση, εξοπλισμό και εκσυγχρονισμό επιχειρήσεων.

Οι επενδύσεις βάσει της παραγράφου 1 συμβάλλουν στη διατήρηση ή στην αύξηση της απασχόλησης στον τομέα της αλιείας και στην επίτευξη ενός ή περισσότερων από τους ακόλουθους στόχους:

(α) βελτίωση των όρων εργασίας και της επαγγελματικής κατάρτισης·

(β) βελτίωση και έλεγχος συνθηκών δημόσιας υγείας και υγιεινής ή ποιότητας των προϊόντων·

(γ) μείωση των αρνητικών επιπτώσεων στο περιβάλλον·

(δ) στήριξη της αύξησης της χρήσης ειδών χαμηλής ζήτησης, παραπροϊόντων και απορριμμάτων·

(ε) εφαρμογή νέων τεχνολογιών ή ανάπτυξη ηλεκτρονικού εμπορίου·

(στ) εμπορία προϊόντων τα οποία προέρχονται κυρίως από εκφορτώσεις του τοπικού στόλου.

Η κοινοτική ενίσχυση δεν χορηγείται σε επενδύσεις που αφορούν το λιανικό εμπόριο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 3: ΜΕΤΡΑ ΣΥΛΛΟΓΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

Άρθρο 35

Αρχές που διέπουν την παροχή συνδρομής

Το Ταμείο δύναται να στηρίζει συλλογικές δράσεις περιορισμένης διάρκειας, οι οποίες υπό κανονικές περιστάσεις δεν θα ελάμβαναν στήριξη από ιδιωτικές επιχειρήσεις και οι οποίες πραγματοποιούνται με την ενεργό υποστήριξη των ίδιων των επιχειρηματιών ή από οργανώσεις που δρουν για λογαριασμό παραγωγών ή άλλες οργανώσεις που είναι αναγνωρισμένες από τη διαχειριστική αρχή και οι οποίες συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής.

Άρθρο 36

Συλλογική δράση

Το Ταμείο στηρίζει συλλογικές δράσεις, οι οποίες έχουν ως στόχο:

(α) να συμβάλουν κατά βιώσιμο τρόπο στην καλύτερη διαχείριση ή διατήρηση των αλιευτικών πόρων, ή στη διαφάνεια των αγορών προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας, ή

(β) την προσέλκυση συλλογικών επενδύσεων για την ανάπτυξη ζωνών εκτροφής, την επεξεργασία λυμάτων ή την αγορά εξοπλισμού παραγωγής, μεταποίησης ή εμπορίας, ή

(γ) την προώθηση της εταιρικής σχέσεως μεταξύ επιστημόνων και επιχειρηματιών στον τομέα της αλιείας, ή

(δ) τη συμβολή στους στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 24 στοιχείο α) παράγραφος 4 του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 37

Μέτρα που έχουν ως στόχο την προστασία και ανάπτυξη της υδρόβιας πανίδας

Το Ταμείο δύναται να στηρίζει δράσεις συλλογικού ενδιαφέροντος που έχουν ως στόχο την προστασία και την ανάπτυξη της υδρόβιας πανίδας, εκτός από τον άμεσο εμπλουτισμό του αποθέματος. Οι δράσεις πρέπει να συμβάλουν στη βελτίωση του υδάτινου περιβάλλοντος.

Οι δράσεις αυτές πρέπει να έχουν σχέση με την τοποθέτηση στατικών ή κινητών εγκαταστάσεων για την προστασία και την ανάπτυξη της υδρόβιας πανίδας ή για την αποκατάσταση εσωτερικών υδάτινων οδών, συμπεριλαμβανομένων των τόπων ωοτοκίας και των οδών μετανάστευσης για τα μεταναστευτικά είδη.

Οι δράσεις πρέπει να υλοποιούνται από δημόσιους ή ημιδημόσιους οργανισμούς, αναγνωρισμένες εμπορικές οργανώσεις ή άλλους οργανισμούς που έχουν οριστεί για το σκοπό αυτό από τη διαχειριστική αρχή.

Άρθρο 38

Αλιευτικοί λιμένες

Το Ταμείο μπορεί να στηρίζει επενδύσεις σε αλιευτικούς λιμένες που παρουσιάζουν ενδιαφέρον για το σύνολο των αλιέων που χρησιμοποιούν τον λιμένα, οι οποίες συμβάλλουν στη βελτίωση των υπηρεσιών που προσφέρονται στους αλιείς.

Οι επενδύσεις πρέπει να αφορούν:

(α) τη βελτίωση των συνθηκών εκφόρτωσης, αποθήκευσης και μεταποίησης των προϊόντων αλιείας στους λιμένες·

(β) την προμήθεια καυσίμων, πάγου, ύδατος και ηλεκτρικής ενέργειας·

(γ) τη συντήρηση αλιευτικών σκαφών και την επισκευή του εξοπλισμού·

(δ) την αναβάθμιση των αποβαθρών με στόχο τη βελτίωση της ασφάλειας κατά τη διάρκεια της εκφόρτωσης ή της φόρτωσης προϊόντων·

(ε) τη μηχανογραφική διαχείριση αλιευτικών δραστηριοτήτων.

Άρθρο 39

Προώθηση και ανάπτυξη νέων αγορών

Το Ταμείο μπορεί να στηρίζει συλλογικές δράσεις που έχουν ως στόχο την εφαρμογή πολιτικής για την αύξηση της ποιότητας και της αξίας των προϊόντων, καθώς και την προώθηση ή ανάπτυξη νέων αγορών προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας.

Οι δράσεις δεν μπορούν να έχουν ως στόχο εμπορικά σήματα ή να παραπέμπουν σε συγκεκριμένες χώρες ή γεωγραφικές περιοχές, εκτός από την περίπτωση προϊόντων που αναγνωρίζονται βάσει των όρων του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 2081/92[17].

Οι επενδύσεις πρέπει να αφορούν:

(α) τη διεξαγωγή εθνικών και διεθνικών εκστρατειών προώθησης προϊόντων·

(β) τη διάθεση πλεοναζόντων ή υποεκμεταλλευόμενων ειδών τα οποία απορρίπτονται ή δεν παρουσιάζουν εμπορικό ενδιαφέρον·

(γ) την εφαρμογή πολιτικής ποιότητας για τα προϊόντα αλιείας και υδατοκαλλιέργειας·

(δ) την προώθηση προϊόντων που παράγονται με τη χρήση μεθόδων που προκαλούν μικρές επιπτώσεις στο περιβάλλον·

(ε) την προώθηση προϊόντων που αναγνωρίζονται βάσει των όρων του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2081/92.

(στ) την πιστοποίηση ποιότητας·

(ζ) τη σήμανση, συμπεριλαμβανομένης της σήμανσης προϊόντων που αλιεύθηκαν με τη χρήση φιλικών προς το περιβάλλον αλιευτικών μεθόδων·

(η) εκστρατείες προώθησης προϊόντων ή εκστρατείες για τη βελτίωση της εικόνας του τομέα της αλιείας·

(θ) τη διεξαγωγή ερευνών της αγοράς.

Άρθρο 40

Πιλοτικά έργα

Το Ταμείο μπορεί να στηρίζει πιλοτικά έργα που έχουν ως στόχο την απόκτηση και διάδοση νέων τεχνικών γνώσεων, τα οποία διεξάγονται από οικονομικό φορέα, αναγνωρισμένη επαγγελματική ένωση ή οποιονδήποτε άλλο αρμόδιο οργανισμό ο οποίος έχει οριστεί για το σκοπό αυτό από τη διαχειριστική αρχή σε συνεργασία με επιστημονικό ή τεχνικό οργανισμό.

Τα πιλοτικά έργα που προβλέπονται στην προηγούμενη παράγραφο θα πρέπει:

(α) να δοκιμάζουν, υπό σχεδόν πραγματικές συνθήκες του κλάδου παραγωγής, την τεχνική ή οικονομική βιωσιμότητα μιας καινοτόμου τεχνολογίας με στόχο την απόκτηση και διάδοση τεχνικών ή χρηματοοικονομικών γνώσεων της υπό δοκιμή τεχνολογίας·

(β) να καθιστούν δυνατή τη διενέργεια δοκιμών σχεδίων διαχείρισης και σχεδίων κατανομής της αλιευτικής προσπάθειας, συμπεριλαμβανομένου, εφόσον είναι αναγκαίο, του καθορισμού ζωνών απαγόρευσης της αλιείας, με στόχο την αξιολόγηση των βιολογικών και χρηματοοικονομικών συνεπειών, και τον πειραματικό τεχνητό εμπλουτισμό του αποθέματος.

Τα πιλοτικά έργα πρέπει πάντοτε να συνοδεύονται από επαρκή επιστημονική παρακολούθηση για την αποκόμιση σημαντικών αποτελεσμάτων.

Τα αποτελέσματα έργων που χρηματοδοτούνται βάσει της παραγράφου 1, υπόκεινται στην υποβολή τεχνικών εκθέσεων οι οποίες είναι διαθέσιμες στο κοινό.

Άρθρο 41

Μετατροπή ή αλλαγή δραστηριοτήτων αλιευτικών σκαφών

Το Ταμείο μπορεί να στηρίζει τη μετατροπή αλιευτικών σκαφών για αποκλειστικά εκπαιδευτικούς ή ερευνητικούς σκοπούς στον τομέα της αλιείας από δημόσιους ή ημιδημόσιους οργανισμούς υπό τη σημαία κράτους μέλους.

Το Ταμείο μπορεί να στηρίζει δράσεις για τη μόνιμη αλλαγή των δραστηριοτήτων αλιευτικού σκάφους σε μη κερδοσκοπικές δραστηριότητες εκτός της επαγγελματικής αλιείας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV

ΑΞΟΝΕΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: ΑΕΙΦΟΡΟΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΑΛΙΕΥΤΙΚΩΝ ΠΕΡΙΟΧΩΝ

Άρθρο 42

Πεδίο εφαρμογής της συνδρομής

Το Ταμείο παρέχει συνδρομή, πέραν εκείνης που παρέχεται από τα άλλα κοινοτικά μέσα, για την αειφόρο ανάπτυξη και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής παράκτιων αλιευτικών περιοχών οι οποίες είναι επιλέξιμες στο πλαίσιο μιας συνολικής στρατηγικής με την οποία επιδιώκεται η στήριξη της υλοποίησης των στόχων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής, λαμβανομένων κυρίως υπόψη των κοινωνικοοικονομικών συνεπειών της.

Τα μέτρα για την αειφόρο ανάπτυξη παράκτιων αλιευτικών περιοχών έχουν ως στόχο:

(α) τη διατήρηση της οικονομικής και κοινωνικής ευημερίας των περιοχών αυτών καθώς και την αξιοποίηση των προϊόντων αλιείας και υδατοκαλλιέργειας·

(β) τη διατήρηση και την ανάπτυξη θέσεων απασχόλησης σε παράκτιες αλιευτικές περιοχές μέσω της στήριξης που παρέχεται με στόχο τη διαφοροποίηση ή την οικονομική και κοινωνική αναδιάρθρωση των περιοχών που αντιμετωπίζουν κοινωνικοοικονομικές δυσκολίες λόγω αλλαγών στον κλάδο της αλιείας·

(γ) την προαγωγή της ποιότητας του παράκτιου περιβάλλοντος

(δ) τη στήριξη και την ανάπτυξη της συνεργασίας μεταξύ εθνικών και διεθνικών παράκτιων αλιευτικών περιοχών.

Κάθε κράτος μέλος περιλαμβάνει στο επιχειρησιακό του πρόγραμμα κατάλογο των περιοχών που είναι επιλέξιμες για στήριξη του Ταμείου στο πλαίσιο της αειφόρου ανάπτυξης παράκτιων περιοχών.

Μία παράκτια αλιευτική περιοχή είναι γενικά μικρότερη από ό,τι μια περιοχή του επιπέδου NUTS III, και διαθέτει θαλάσσια ακτή, παραλίμνια όχθη ή εκβολές ποταμού που έχουν σχέση με την αλιεία. Η περιοχή θα πρέπει να είναι ευλόγως συνεκτική από γεωγραφικής, ωκεανογραφικής, οικονομικής και κοινωνικής απόψεως.

Η περιοχή θα πρέπει να διαθέτει χαμηλή πυκνότητα πληθυσμού, σημαντικό επίπεδο απασχόλησης στον κλάδο της αλιείας, αλιεία η οποία βρίσκεται στο στάδιο της παρακμής, ενώ δεν πρέπει να υπάρχει δήμος με πληθυσμό μεγαλύτερο των 100 000 κατοίκων.

Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή σχετικά με τις επιλέξιμες περιοχές βάσει της παραγράφου 3.

Άρθρο 43

Επιλέξιμα μέτρα

Στήριξη για την αειφόρο ανάπτυξη παράκτιων αλιευτικών περιοχών μπορεί να χορηγείται με στόχο:

(α) την αναδιάρθρωση και τον αναπροσανατολισμό οικονομικών δραστηριοτήτων, ιδίως με την προώθηση του οικοτουρισμού, υπό την προϋπόθεση ότι οι δράσεις αυτές δεν έχουν ως αποτέλεσμα την αύξηση της αλιευτικής προσπάθειας·

(β) τη διαφοροποίηση δραστηριοτήτων μέσω της προώθησης της πολλαπλής απασχόλησης για άτομα που ασχολούνται ενεργά στον κλάδο της αλιείας, μέσω της δημιουργίας πρόσθετων θέσεων απασχόλησης ή θέσεων απασχόλησης αντικατάστασης εκτός του κλάδου της αλιείας·

(γ) την τοπική εμπορική εκμετάλλευση θαλάσσιων τροφίμων·

(δ) τη στήριξη εγκαταστάσεων αλιείας περιορισμένης κλίμακας και την προώθηση τουριστικών δραστηριοτήτων·

(ε) την προστασία του θαλάσσιου, λιμναίου και παράκτιου περιβάλλοντος με στόχο τη διατήρηση της ελκυστικότητάς του, την αναβίωση και την ανάπτυξη παράκτιων οικισμών και χωριών και την προστασία και την αξιοποίηση της φυσικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς·

(στ) την ανασύσταση του παραγωγικού δυναμικού στον κλάδο της αλιείας σε περίπτωση που έχει πληγεί από φυσικές ή βιομηχανικές καταστροφές·

(ζ) τη στήριξη της διαπεριφερειακής και διεθνικής συνεργασίας μεταξύ των παραγόντων σε παράκτιες αλιευτικές περιοχές, κυρίως μέσω της δικτύωσης και της διάδοσης των βέλτιστων πρακτικών·

(η) την απόκτηση οργανωτικών δεξιοτήτων και δεξιοτήτων παρουσίασης για την κατάρτιση και την εφαρμογή της τοπικής αναπτυξιακής στρατηγικής.

Το Ταμείο μπορεί να χρηματοδοτεί σε επικουρική βάση μέτρα, μέχρι το 15% του σχετικού άξονα προτεραιότητας, για την προώθηση και βελτίωση των επαγγελματικών δεξιοτήτων, της δυνατότητας προσαρμογής των εργαζομένων και της πρόσβασης στην απασχόληση, ιδίως των γυναικών, υπό τον όρο ότι τα μέτρα αυτά αποτελούν αναπόσπαστο μέρος μιας στρατηγικής αειφόρου ανάπτυξης για τις παράκτιες περιοχές και ότι συνδέονται άμεσα με τα μέτρα που περιγράφονται στην πρώτη παράγραφο.

Η στήριξη που παρέχεται βάσει της παραγράφου 1 δεν μπορεί να αφορά την ανανέωση ή τον εκσυγχρονισμό αλιευτικών σκαφών.

Οι δικαιούχοι στήριξης που προβλέπεται στα σημεία α) και β) της πρώτης παραγράφου καθώς και της παραγράφου 2 του παρόντος άρθρου θα πρέπει να είναι είτε πρόσωπα που απασχολούνται στον κλάδο της αλιείας ή πρόσωπα που ασκούν επάγγελμα που εξαρτάται από τον κλάδο της αλιείας.

Εάν ένα μέτρο βάσει του παρόντος άρθρου είναι επίσης επιλέξιμο στο πλαίσιο ενός άλλου κοινοτικού μέσου στήριξης, το κράτος μέλος πρέπει να αποσαφηνίζει κατά την κατάρτιση του προγράμματός του εάν λαμβάνει στήριξη από το Ταμείο ή από ένα άλλο κοινοτικό μέσο στήριξης.

Άρθρο 44

Συμμετοχή στην αειφόρο ανάπτυξη παράκτιων αλιευτικών περιοχών

Δράσεις για τη στήριξη της αειφόρου ανάπτυξης των παράκτιων αλιευτικών περιοχών τίθενται σε εφαρμογή σε μία δεδομένη περιοχή από ομάδα τοπικών δημόσιων ή ιδιωτών εταίρων που συγκροτείται για το σκοπό αυτό, η οποία στο εξής αποκαλείται «παράκτια ομάδα δράσης» (ΠΟΔ). Κάθε ΠΟΔ, η οποία ιδρύεται σύμφωνα με τη νομοθεσία του οικείου κράτους μέλους, επιλέγεται με διαφανή διαδικασία κατόπιν προκήρυξης δημόσιας πρόσκλησης για την υποβολή προτάσεων.

Για τις πράξεις που υλοποιούνται κατόπιν πρωτοβουλίας των ΠΟΔ, ο ιδιωτικός τομέας φέρει την ευθύνη για τα δύο τρίτα τουλάχιστον των έργων·

ΟΙ ΠΟΔ μπορούν να είναι επιλέξιμες για στήριξη του Ταμείου υπό τον όρο ότι πραγματοποιούν ολοκληρωμένες δράσεις τοπικής ανάπτυξης που στηρίζονται σε μία διαδικασία «από τα κάτω προς τα πάνω» και εφαρμόζονται σε μία δεδομένη περιοχή ή σε μία συγκεκριμένη κατηγορία προσώπων ή τύπων έργων. Το κράτος μέλος διασφαλίζει ότι οι ΠΟΔ διαθέτουν διοικητική και χρηματοοικονομική ικανότητα για τη διαχείριση των διαφόρων μορφών συνδρομής και για την επιτυχή υλοποίηση των σχεδιαζόμενων πράξεων.

Η περιοχή που καλύπτεται από την ΠΟΔ θα πρέπει να είναι συνεκτική και να διαθέτει επαρκή «κρίσιμη μάζα» από απόψεως ανθρώπινων, χρηματοοικονομικών και οικονομικών πόρων για τη στήριξη μιας αειφόρου αναπτυξιακής στρατηγικής.

ΟΙ ΠΟΔ σε ένα δεδομένο κράτος μέλος ή περιοχή, συνιστούν, ανάλογα με την ειδική φύση της θεσμικής δομής, μία κοινή ένωση με καταστατικό το οποίο εγγυάται την εύρυθμη λειτουργία τους.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ V

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 5: ΤΕΧΝΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Άρθρο 45

Τεχνική συνδρομή

Κατόπιν πρωτοβουλίας ή/και για λογαριασμό της Επιτροπής, το Ταμείο μπορεί να χρηματοδοτήσει, μέχρι ανώτατου ποσοστού 0,80% της ετήσιας χρηματοδότησής του, μέρα προπαρασκευαστικά, παρακολούθησης, διοικητικής και τεχνικής στήριξης, αξιολόγησης, ελέγχου και επιθεώρησης που είναι αναγκαία για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού. Οι δράσεις αυτές εκτελούνται σύμφωνα με το άρθρο 53 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 καθώς και οποιωνδήποτε άλλων διατάξεων του εν λόγω κανονισμού και των κανόνων εφαρμογής του που εφαρμόζονται στη μορφή αυτή εκτέλεσης του προϋπολογισμού.

Οι εν λόγω δράσεις περιλαμβάνουν:

(α) μελέτες που έχουν σχέση με την κατάρτιση στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών της Κοινότητας καθώς και την ετήσια έκθεση της Επιτροπής·

(β) αξιολογήσεις, εκθέσεις εμπειρογνωμόνων, στατιστικές και μελέτες, στις οποίες περιλαμβάνονται και μελέτες γενικής φύσεως που αφορούν την λειτουργία των Ταμείων·

(γ) μέτρα που έχουν ως στόχο τους εταίρους, τους δικαιούχους συνδρομής του Ταμείου και το κοινό γενικά, μεταξύ των οποίων και μέτρα ενημέρωσης.

(δ) μέτρα για τη διάδοση πληροφοριών, τη δικτύωση, την ευαισθητοποίηση, την προώθηση της συνεργασίας και την ανταλλαγή εμπειριών σε ολόκληρη την Κοινότητα·

(ε) την εγκατάσταση, λειτουργία και διασύνδεση μηχανογραφημένων συστημάτων διαχείρισης, παρακολούθησης, επιθεώρησης και αξιολόγησης·

(στ) τη βελτίωση μεθόδων αξιολόγησης και την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τις πρακτικές που χρησιμοποιούνται στον τομέα αυτό·

(ζ) τη συγκρότηση διεθνικών και κοινοτικών δικτύων παραγόντων στον τομέα της βιώσιμης ανάπτυξης παράκτιων αλιευτικών ζωνών με στόχο την ενθάρρυνση της ανταλλαγής εμπειρίας και ορθής πρακτικής, την προώθηση και την εφαρμογή διαπεριφερειακής και διεθνικής συνεργασίας καθώς και τη διάδοση πληροφοριών.

Κατόπιν πρωτοβουλίας των κρατών μελών, το Ταμείο μπορεί να χρηματοδοτήσει, στο πλαίσιο κάθε επιχειρησιακού προγράμματος, δράσεις που έχουν σχέση με την προπαρασκευή, διαχείριση, παρακολούθηση, αξιολόγηση, δημοσιότητα και έλεγχο της συνδρομής σε επιχειρησιακά προγράμματα μέχρι ποσοστού 5% του συνολικού ποσού κάθε επιχειρησιακού προγράμματος.

Κατόπιν πρωτοβουλίας των κρατών μελών, το Ταμείο μπορεί επίσης να χρηματοδοτήσει δράσεις στο πλαίσιο κάθε επιχειρησιακού προγράμματος που έχουν σχέση με τη βελτίωση των διοικητικών ικανοτήτων των κρατών μελών, οι περιφέρειες των οποίων είναι επιλέξιμες βάσει του στόχου σύγκλισης.

ΤΙΤΛΟΣ V

Αποτελεσματικότητα και δημοσιότητα της συνδρομής

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ

Άρθρο 46

Γενικές διατάξεις

Τα επιχειρησιακά προγράμματα υπόκεινται σε εκ των προτέρων, ενδιάμεσες και εκ των υστέρων αξιολογήσεις βάσει των διατάξεων των άρθρων 47 έως 49.

Οι αξιολογήσεις έχουν ως στόχο τη βελτίωση της ποιότητας και της αποτελεσματικότητας της συνδρομής του Ταμείου και της υλοποίησης των επιχειρησιακών προγραμμάτων. Αξιολογούν επίσης την επίπτωσή τους σε σχέση με τις στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές της Κοινότητας, τα εθνικά στρατηγικά σχέδια και τα ειδικά προβλήματα που επηρεάζουν τα κράτη μέλη, λαμβάνοντας ταυτόχρονα υπόψη τις ανάγκες της αειφόρου ανάπτυξης του κλάδου της αλιείας καθώς και τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Η αποτελεσματικότητα της συνδρομής του Ταμείου αξιολογείται με βάση τα ακόλουθα κριτήρια:

(α) συνολική επίπτωση του Ταμείου στους στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 4 του παρόντος κανονισμού·

(β) επίπτωση των προτεραιοτήτων που καθορίζονται στα προγράμματα.

Οι δραστηριότητες αξιολόγησης που προβλέπονται την παράγραφο 1 οργανώνονται με την ευθύνη των κρατών μελών ή της Επιτροπής, ανάλογα με την περίπτωση, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας και με βάση την εταιρική σχέση μεταξύ της Επιτροπής και του κράτους μέλους.

Τα κράτη μέλη παρέχουν τους ανθρώπινους και οικονομικούς πόρους που είναι αναγκαίοι για την πραγματοποίηση των αξιολογήσεων, διοργανώνουν την παραγωγή και συγκέντρωση όλων των αναγκαίων δεδομένων και χρησιμοποιούν τους διάφορους τύπους πληροφοριών που προβλέπονται από το σύστημα παρακολούθησης.

Η Επιτροπή αποφασίζει τις μεθόδους και τα πρότυπα αξιολόγησης που εφαρμόζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 100 παράγραφος 3.

Η αξιολόγηση πραγματοποιείται από ανεξάρτητους αξιολογητές. Τα αποτελέσματα δημοσιεύονται, εκτός εάν η αρχή που είναι υπεύθυνη για την αξιολόγηση εκφράσει ρητά την αντίρρησή της σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1049/2001 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου[18].

Οι αξιολογήσεις χρηματοδοτούνται από τον προϋπολογισμό για την παροχή τεχνικής συνδρομής στα επιχειρησιακά προγράμματα στην περίπτωση που εκτελούνται υπό την ευθύνη του κράτους μέλους καθώς και από τον προϋπολογισμό για την παροχή τεχνικής συνδρομής της Επιτροπής, στην περίπτωση που εκτελούνται υπό την ευθύνη της.

Άρθρο 47

Εκ των προτέρων αξιολόγηση

Η εκ των προτέρων αξιολόγηση έχει ως στόχο τη διασφάλιση της συνοχής μεταξύ των στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών της Κοινότητας, των εθνικών στρατηγικών σχεδίων και των επιχειρησιακών προγραμμάτων, καθώς επίσης και τη βελτιστοποίηση της κατανομής δημοσιονομικών πόρων στα επιχειρησιακά προγράμματα και τη βελτίωση της ποιότητας προγραμματισμού.

Τα κράτη μέλη πραγματοποιούν εκ των προτέρων αξιολόγηση στο επίπεδο του επιχειρησιακού προγράμματος σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας καθώς και σύμφωνα με τις μεθόδους και πρότυπα αξιολόγησης που καθορίζονται βάσει της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 46 παράγραφος 5.

Άρθρο 48

Ενδιάμεση αξιολόγηση

Η ενδιάμεση αξιολόγηση έχει ως στόχο την εξέταση της αποτελεσματικότητας του συνόλου ή μέρους του επιχειρησιακού προγράμματος με σκοπό την προσαρμογή του με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας της συνδρομής και της υλοποίησής της.

Ενδιάμεσες αξιολογήσεις διενεργούνται για ένα επιχειρησιακό πρόγραμμα σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας με βάση ένα χρονοδιάγραμμα το οποίο καθιστά δυνατή τη λήψη υπόψη των ευρημάτων σε περίπτωση παράτασης του προγράμματος.

Ενδιάμεσες αξιολογήσεις διοργανώνονται υπό την ευθύνη του κράτους μέλους και κατόπιν πρωτοβουλίας των διαχειριστικών αρχών, μετά από διαβούλευση με την Επιτροπή σύμφωνα με τις μεθόδους και πρότυπα αξιολόγησης που καθορίζονται βάσει της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 46 παράγραφος 5. Οι αξιολογήσεις αυτές διαβιβάζονται στην επιτροπή παρακολούθησης του επιχειρησιακού προγράμματος καθώς και στην Επιτροπή.

Η Επιτροπή προβαίνει σε ενδιάμεση αξιολόγηση της εφαρμογής των στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών της Κοινότητας με βάση χρονοδιάγραμμα που επιτρέπει τη χρήση των αποτελεσμάτων σε κάθε απόφαση που αφορά τη συνέχιση του προγραμματισμού.

Άρθρο 49

Εκ των υστέρων αξιολόγηση

Η εκ των υστέρων αξιολόγηση εξετάζει τον βαθμό της απορρόφησης των πόρων, την αποτελεσματικότητα και επάρκεια του επιχειρησιακού προγράμματος καθώς και την επίπτωσή του σε σχέση με τους γενικούς στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 4 και τις στρατηγικές κατευθυντήριες γραμμές της Κοινότητας. Προσδιορίζει τους παράγοντες οι οποίοι συνέβαλαν στην επιτυχία ή αποτυχία της υλοποίησης των επιχειρησιακών προγραμμάτων, μεταξύ των οποίων και από την άποψη της βιωσιμότητας καθώς και των βέλτιστων πρακτικών.

Η εκ των υστέρων αξιολόγηση διενεργείται κατόπιν πρωτοβουλίας και υπό την ευθύνη της Επιτροπής σε διαβούλευση με το κράτος μέλος και τη διαχειριστική αρχή, η οποία συλλέγει τις αναγκαίες πληροφορίες για την υλοποίησή της.

Η εκ των υστέρων αξιολόγηση περατώνεται το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 2015.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II

Ενημέρωση και δημοσιότητα

Άρθρο 50

Ενημέρωση και δημοσιότητα

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν την ενημέρωση και δημοσιότητα των συγχρηματοδοτούμενων προγραμμάτων και πράξεων. Η ενημέρωση προορίζεται για τους ευρωπαίους πολίτες. Η εν λόγω ενημέρωση έχει ως στόχο να προβάλει το ρόλο της Κοινότητας και να διασφαλίσει τη διαφάνεια της συνδρομής των Ταμείων.

Η διαχειριστική αρχή είναι υπεύθυνη:

(α) για τη διασφάλιση της δημοσιότητας του επιχειρησιακού προγράμματος στους εν δυνάμει δικαιούχους, εμπορικές ενώσεις, εμπορικούς και κοινωνικούς εταίρους, οργανώσεις για την προώθηση ίσων δικαιωμάτων και ευκαιριών, μη κυβερνητικές οργανώσεις στον περιβαλλοντικό τομέα καθώς και μη κυβερνητικές οργανώσεις που έχουν σχέση με τον κλάδο της αλιείας. Η διαχειριστική αρχή τους ενημερώνει σχετικά με τις ευκαιρίες που προσφέρονται από τη συνδρομή καθώς και για τους κανόνες και μεθόδους που διέπουν την πρόσβαση στη χρηματοδότηση·

(β) για την ενημέρωση των δικαιούχων σχετικά με το ύψος της κοινοτικής συγχρηματοδότησης·

(γ) για την ενημέρωση των ευρωπαίων πολιτών σχετικά με το ρόλο που διαδραματίζει η Κοινότητα στα επιχειρησιακά προγράμματα καθώς και για τα αποτελέσματά τους, καθώς επίσης και για τη διασφάλιση της ενημέρωσης των ευρωπαίων πολιτών σχετικά με το ρόλο αυτό από τους δικαιούχους.

Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή σε ετήσια βάση σχετικά με τις πρωτοβουλίες που αναλήφθηκαν για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου.

ΤΙΤΛΟΣ VI

Χρηματοδοτική συμμετοχή του Ταμείου

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

ΣΥΜΜΕΤΟΧΉ ΤΟΥ ΤΑΜΕιΟΥ

Άρθρο 51

Ένταση της δημόσιας ενίσχυσης

Η μέγιστη ένταση της δημόσιας ενίσχυσης καθορίζεται στον πίνακα του παραρτήματος ΙΙ του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 52

Συμμετοχή του Ταμείου

Η απόφαση για την έγκριση επιχειρησιακού προγράμματος καθορίζει τη μέγιστη συμμετοχή του Ταμείου για κάθε προτεραιότητα.

Η συμμετοχή του Ταμείου υπολογίζεται σε σχέση με το σύνολο της δημόσιας δαπάνης.

Η συμμετοχή του Ταμείου καθορίζεται ανά προτεραιότητα και υπόκειται στα ακόλουθα ανώτατα όρια:

(α) 75% της δημόσιας δαπάνης που συγχρηματοδοτείται από το Ταμείο σε περιφέρειες που είναι επιλέξιμες βάσει του στόχου σύγκλισης·

(β) 50% της δημόσιας δαπάνης για επιχειρησιακά προγράμματα σε άλλες περιφέρειες που δεν είναι επιλέξιμες βάσει του στόχου σύγκλισης

(γ) 85% της δημόσιας δαπάνης για το τμήμα εκείνο των επιχειρησιακών προγραμμάτων που αφορά τις πλέον απόκεντρες περιφέρειες και τα ελληνικά απομακρυσμένα νησιά.

Κατά παρέκκλιση των ανώτατων ορίων που προβλέπονται στην παράγραφο 3, η συνδρομή του Ταμείου ανέρχεται:

(α) στο 85% της δημόσιας δαπάνης για δράσεις που υπάγονται στο άρθρο 23 στοιχείο α) πρώτη περίπτωση σε περιφέρειες που καλύπτονται από το στόχο σύγκλισης·

(β) στο 65% της δημόσιας δαπάνης για δράσεις που υπάγονται στο άρθρο 23 στοιχείο α) πρώτη περίπτωση για τις περιφέρειες εκτός του στόχου σύγκλισης.

Η ελάχιστη συμμετοχή του Ταμείου ανά προτεραιότητα ανέρχεται στο 20% της δημόσιας δαπάνης.

Μέτρα τεχνικής συνδρομής που εφαρμόζονται κατόπιν πρωτοβουλίας ή για λογαριασμό της Επιτροπής μπορούν να χρηματοδοτούνται μέχρι ποσοστού 100%.

Το συνολικό ποσό της στήριξης που χορηγείται σε μία πράξη εκ μέρους του Ταμείου ή μέσω άλλων ενισχύσεων που χορηγούνται από τον κοινοτικό προϋπολογισμό δεν μπορεί να υπερβαίνει το 90% της δημόσιας δαπάνης για την εν λόγω πράξη.

Άρθρο 53

Μη σώρευση

Κατά τη διάρκεια της περιόδου επιλεξιμότητας, μία προτεραιότητα ή μια πράξη δεν μπορεί να δικαιούται ταυτόχρονα της συνδρομής περισσότερων του ενός κοινοτικών ταμείων. Μία πράξη μπορεί να δικαιούται συνδρομής ενός και μόνο επιχειρηματικού προγράμματος ταυτόχρονα.

Άρθρο 54

Επιλεξιμότητα δαπανών

Μία δαπάνη είναι επιλέξιμη για συμμετοχή του Ταμείου εάν έχει όντως πραγματοποιηθεί από τον δικαιούχο για την υλοποίηση πράξης μεταξύ 1ης Ιανουαρίου 2007 και 31ης Δεκεμβρίου 2015. Οι συγχρηματοδοτούμενες πράξεις δεν θα πρέπει να έχουν περατωθεί πριν από την ημερομηνία έναρξης της επιλεξιμότητας.

Μία δαπάνη είναι επιλέξιμη για συμμετοχή του Ταμείου μόνον εφόσον έχει πραγματοποιηθεί για πράξεις που έχουν αποφασιστεί από τη διαχειριστική αρχή του οικείου επιχειρησιακού προγράμματος ή υπό την ευθύνη της σύμφωνα με τα κριτήρια που καθορίζονται εκ των προτέρων από την επιτροπή παρακολούθησης.

Μία νέα δαπάνη, η οποία υποβάλλεται κατά τη διάρκεια της επανεξέτασης ενός επιχειρησιακού προγράμματος, είναι επιλέξιμη από την ημερομηνία λήψης από την Επιτροπή της αίτησης τροποποίησης του επιχειρησιακού προγράμματος.

Οι κανόνες επιλεξιμότητας των δαπανών καθορίζονται σε εθνικό επίπεδο υπό την επιφύλαξη των εξαιρέσεων που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό.

Οι ακόλουθες δαπάνες δεν είναι επιλέξιμες:

(α) ΦΠΑ·

(β) τόκος οφειλών·

(γ) αγορά γης αξίας υψηλότερης του 10% της συνολικής επιλέξιμης δαπάνης για τη σχετική δράση·

(δ) δαπάνες ενδιαίτησης.

Οι δαπάνες των παραγράφων 1 έως 3 του παρόντος άρθρου εφαρμόζονται με την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 45.

Άρθρο 55

Διάρκεια εκτέλεσης των πράξεων

Το κράτος μέλος ή η διαχειριστική αρχή διασφαλίζουν ότι μία πράξη διατηρεί τη συμμετοχή των Ταμείων μόνον εάν η εν λόγω πράξη δεν υποστεί σημαντική τροποποίηση, εντός επτά ετών από την ημερομηνία της απόφασης χρηματοδότησης των αρμόδιων εθνικών αρχών ή της διαχειριστικής αρχής;

(α) η οποία επηρεάζει τη φύση της ή τους όρους υλοποίησής της, ή παρέχει σε επιχείρηση ή δημόσιο οργανισμό αδικαιολόγητο πλεονέκτημα·

(β) που απορρέει είτε από αλλαγή στη φύση της κυριότητας ενός στοιχείου υποδομής ή την παύση ή την μετακίνηση μιας παραγωγικής δραστηριότητας.

Η διαχειριστική αρχή ενημερώνει την Επιτροπή σχετικά με οποιαδήποτε τέτοια τροποποίηση που προβλέπεται στην παράγραφο 1.

Τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά ανακτώνται σύμφωνα με τον τίτλο VIII του κεφαλαίου ΙΙ.

Το κράτος μέλος διασφαλίζει ότι οι επιχειρήσεις, από τις οποίες ανακτώνται τα ποσά σύμφωνα με την παράγραφο 3, δεν δικαιούνται της συνδρομής του Ταμείου.

ΤΙΤΛΟΣ VII

Διαχείριση, παρακολούθηση και έλεγχοι

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I

Σύστημα διαχείρισης και ελέγχου

Άρθρο 56

Γενικές αρχές των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου

Τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου των επιχειρησιακών προγραμμάτων που θεσπίζονται από τα κράτη μέλη προβλέπουν:

(α) σαφή καθορισμό των καθηκόντων των οργανισμών που ασχολούνται με τη διαχείριση και τον έλεγχο καθώς και σαφή καταμερισμό καθηκόντων σε κάθε οργανισμό·

(β) σαφή διάκριση των καθηκόντων μεταξύ των οργανισμών που ασχολούνται με τη διαχείριση, πιστοποίηση δαπανών και έλεγχο, καθώς και στο πλαίσιο κάθε οργανισμού·

(γ) επαρκείς πόρους για κάθε οργανισμό προκειμένου να εκτελεί τα καθήκοντα που του έχουν ανατεθεί·

(δ) αποτελεσματικές ρυθμίσεις εσωτερικού ελέγχου·

(ε) αξιόπιστες υπηρεσίες λογιστικής, συστήματα παρακολούθησης και χρηματοο