Τροποποιημένη πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την προστασία των πεζών και άλλων ανεπαρκώς προστατευόμενων χρηστών των οδών στην περίπτωση σύγκρουσης με μηχανοκίνητο όχημα και για την τροποποίηση της οδηγίας 70/156/EΟΚ

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

2003/0033 (COD)

Τροποποιημένη πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την προστασία των πεζών και άλλων ανεπαρκώς προστατευόμενων χρηστών των οδών στην περίπτωση σύγκρουσης με μηχανοκίνητο όχημα και για την τροποποίηση της οδηγίας 70/156/EΟΚ

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

1. Ιστορικο τησ προτασησ

Έγκριση της πρότασης από την Επιτροπή: 19 Φεβρουαρίου 2003

Διαβίβαση της πρότασης στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - COM(2003) 67-C5-0054/2003-2003/0033(COD) - σύμφωνα με το άρθρο 95 της συνθήκης: 20 Φεβρουαρίου 2003

Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου - πρώτη ανάγνωση: 3 Ιουλίου 2003

Γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής: 16 Ιουλίου 2003

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στη σύνοδο που διεξήχθη από τις 30 Ιουνίου έως τις 3 Ιουλίου 2003, ενέκρινε έκθεση με 11 τροπολογίες σε πρώτη ανάγνωση.

2. Στοχοσ τησ προτασησ τησ Επιτροπησ

Εκτιμάται ότι κάθε χρόνο στην Κοινότητα 8.000 πεζοί και ποδηλάτες χάνουν τη ζωή τους και άλλοι 300.000 τραυματίζονται σε τροχαία ατυχήματα. Από τις στατιστικές προκύπτει ότι σημαντικό ποσοστό των τροχαίων ατυχημάτων αφορά πεζούς και ποδηλάτες οι οποίοι τραυματίζονται μετά από σύγκρουση με κινούμενο όχημα, ιδίως με τα πρόσθια τμήματα επιβατικών αυτοκινήτων.

Σκοπός της πρότασης της Επιτροπής είναι να αμβλύνει τη σοβαρότητα των τραυματισμών των πεζών μετά από σύγκρουση με μηχανοκίνητο όχημα. Σύμφωνα με την πρόταση, τα μηχανοκίνητα οχήματα πρέπει να υποβάλλονται σε σειρά δοκιμών. Σε πρώτο στάδιο, από το 2005, οι νέοι τύποι οχημάτων θα υποβάλλονται σε δύο δοκιμές σχετικά με την προστασία από τραυματισμούς της κεφαλής και των κνημών. Σε δεύτερο στάδιο, από το 2010 και βάσει των συστάσεων της ευρωπαϊκής επιτροπής για την ενισχυμένη ασφάλεια των οχημάτων (EEVC), θα απαιτείται η διεξαγωγή τεσσάρων αυστηρότερων δοκιμών για τους νέους τύπους οχημάτων, εκ των οποίων οι δύο θα αφορούν τραυματισμούς της κεφαλής και οι άλλες δύο τραυματισμούς των κνημών. Η πρόταση αναγνωρίζει τη δυνατότητα μελλοντικής εφαρμογής άλλων μέτρων, συμπεριλαμβανομένων μέτρων ενεργητικής ασφάλειας, ως εναλλακτικών των δοκιμών της EEVC. Αυτά τα εναλλακτικά μέτρα δύνανται να εφαρμοστούν εάν παρέχουν τουλάχιστον ισοδύναμη προστασία με τις δοκιμές της EEVC και εφόσον θα έχει διενεργηθεί μελέτη σκοπιμότητας πριν από τον Ιούλιο του 2004.

Η τροποποιημένη πρόταση περιλαμβάνει 11 τροπολογίες, εκ των οποίων οι 6 αποτελούν νέες αιτιολογικές σκέψεις ή νέα άρθρα που, γενικώς, καθιστούν σαφέστερο το κείμενο ή το βελτιώνουν.

3. Γνωμη τησ Επιτροπήσ σχετικα με τισ τροπολογιεσ που ενεκρινε το Κοινοβουλιο

3.1. Γενικά

Οι τροπολογίες που ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ευθυγραμμίζονται με την πρόταση της Επιτροπής. Κατά κανόνα, καθιστούν σαφέστερο ή ακριβέστερο το προτεινόμενο από την Επιτροπή κείμενο. Η Επιτροπή κάνει δεκτές όλες τις τροπολογίες. Ωστόσο, κρίνει απαραίτητη μια μικρή τροποποίηση στη διατύπωση της τροπολογίας 2.

3.2. Ανάλυση των τροπολογιών

Τροπολογία 1 (Τίτλος)

Η τροπολογία 1 έγκειται στην τροποποίηση του τίτλου της οδηγίας με την προσθήκη των λέξεων «προς αποφυγή και». Τούτο καθιστά σαφές ότι η οδηγία όχι μόνο καθιερώνει μέτρα παθητικής ασφάλειας (κοινώς, μέτρα για την προστασία των πεζών σε περίπτωση σύγκρουσης), αλλά και αναγνωρίζει το ενδεχόμενο μελλοντικής προσθήκης μέτρων ενεργητικής ασφάλειας (κοινώς, μέτρων για την παντελή αποφυγή σύγκρουσης). Τούτο γίνεται δεκτό καθώς η Επιτροπή είχε ήδη εγκρίνει συνδυασμό μέτρων ενεργητικής και παθητικής ασφάλειας ώστε να διασφαλιστεί η προστασία των πεζών, όταν παρουσίασε τις σχετικές με την προστασία των πεζών δεσμεύσεις του οικείου κλάδου στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο.

Τροπολογία 2--Αιτιολογική σκέψη 1α (νέα)

Με την προσθήκη αυτής της νέας αιτιολογικής σκέψης, το Κοινοβούλιο επιθυμεί να επισημάνει ότι η πρόταση αποτελεί μέρος ευρύτερης δέσμης μέτρων τόσο ενεργητικής όσο και παθητικής ασφάλειας, τα οποία πρέπει να ληφθούν άμεσα ώστε να βελτιωθεί η προστασία των πεζών και άλλων ανεπαρκώς προστατευόμενων χρηστών των οδών στο πλαίσιο του προγράμματος δράσης για την οδική ασφάλεια. Η Επιτροπή δύναται να κάνει δεκτή την υπό εξέταση τροπολογία εφόσον ευθυγραμμίζεται με τη δική της πρόταση. Ωστόσο, η τροπολογία αναφέρεται σε «επόμενο» πρόγραμμα δράσης για την οδική ασφάλεια. Η Επιτροπή κρίνει σκόπιμο να διαγράψει τη λέξη «επόμενο» από τη διατύπωση της τροπολογίας 2, καθώς το ευρωπαϊκό πρόγραμμα δράσης για την οδική ασφάλεια παρουσιάστηκε εν των μεταξύ από την Επιτροπή στην ανακοίνωση που εξέδωσε στις 2 Ιουνίου 2003 [COM(2003) 311 τελικό].

Τροπολογία 3--Αιτιολογική σκέψη 3

Σκοπός της τροπολογίας σχετικά με την αιτιολογική σκέψη 3 είναι να τονιστεί ότι η αποτελεσματική προσέγγιση για την προστασία των πεζών πρέπει να βασίζεται σε συνδυασμό μέτρων ενεργητικής και παθητικής ασφάλειας. Η τροπολογία επισημαίνει επίσης την ευρεία αποδοχή των δοκιμών της EEVC. Όπως προαναφέρθηκε, η Επιτροπή κάνει δεκτή αυτή την τροπολογία εφόσον η ίδια υποστηρίζει την ιδέα του συνδυασμού μέτρων ενεργητικής και παθητικής ασφάλειας. Επιπροσθέτως, η τροπολογία ευθυγραμμίζεται με την αναγνώριση εκ μέρους της Επιτροπής της ευρείας αποδοχής της οποίας τυγχάνουν οι συστάσεις της EEVC στον συγκεκριμένο τομέα.

Τροπολογία 4--Αιτιολογική σκέψη 3α (νέα)

Με την προσθήκη αυτής της νέας αιτιολογικής σκέψης, το Κοινοβούλιο επιθυμεί να παράσχει τη δυνατότητα επέκτασης του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας σε οχήματα έως 3,5 τόνους, ενώ η αρχική πρόταση εφαρμόζεται σε οχήματα έως 2,5 τόνους. Η Επιτροπή κάνει δεκτή την υπό εξέταση τροπολογία, εφόσον κρίνει σκόπιμο να διερευνηθεί κατά πόσον είναι αιτιολογημένη η επέκταση του πεδίου της οδηγίας.

Τροπολογία 5--Αιτιολογική σκέψη 3β (νέα)

Με αυτή τη νέα αιτιολογική σκέψη, το Κοινοβούλιο επιθυμεί να τονίσει ότι η Κοινότητα, ο οικείος κλάδος και τα κράτη μέλη πρέπει να αναλάβουν ευρύτερη δέσμη μέτρων, της οποίας η οδηγία αποτελεί ένα στοιχείο, ώστε να προαχθεί η ασφάλεια των πεζών και άλλων χρηστών των οδών. Τα εν λόγω μέτρα θα αφορούν τόσο την ενεργητική όσο και την παθητική ασφάλεια. Η Επιτροπή κάνει δεκτή την τροπολογία αυτή καθώς ευθυγραμμίζεται με τη δική της πρόταση.

Τροπολογίες 6 και 8--Αιτιολογική σκέψη 4 και άρθρο 5, παράγραφος 1

Με τις τροπολογίες που αφορούν την αιτιολογική σκέψη 4 και το άρθρο 5, παράγραφος 1, το Κοινοβούλιο επιθυμεί να καταστήσει σαφές ότι η μελέτη σκοπιμότητας που θα διενεργείται από την Επιτροπή πρέπει να καλύπτει εναλλακτικά μέτρα των δοκιμών της EEVC τα οποία να έχουν τουλάχιστον ισοδύναμη πραγματική αποτελεσματικότητα. Οι υπό εξέταση τροπολογίες διευκρινίζουν ότι τα εναλλακτικά μέτρα δύνανται να συνιστούν είτε παθητικά μέτρα είτε συνδυασμό ενεργητικών και παθητικών μέτρων. Οι τροπολογίες αυτές γίνονται δεκτές από την Επιτροπή. Ο συνδυασμός ενεργητικών και παθητικών μέτρων είναι συνεπής προς τη δέσμευση του βιομηχανικού κλάδου στην οποία βασίζεται η πρόταση της Επιτροπής. Η Επιτροπή κρίνει κατάλληλη τη διατύπωση της τροπολογίας σύμφωνα με την οποία τα εναλλακτικά μέτρα πρέπει να έχουν ισοδύναμη πραγματική αποτελεσματικότητα και όχι «τουλάχιστον ισοδύναμο αποτέλεσμα» με τις δοκιμές της EEVC, εφόσον με τον τρόπο αυτό απαιτείται να αποδεικνύεται πλήρως η αποτελεσματικότητα οποιουδήποτε εναλλακτικού μέτρου. Επιπλέον, η τροπολογία που αφορά το άρθρο 5, παράγραφος 1, επισημαίνει ότι η μελέτη σκοπιμότητας πρέπει να διενεργείται από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες και να βασίζεται σε πρακτικές δοκιμές και ανεξάρτητες επιστημονικές μελέτες. Η Επιτροπή εκτιμά ότι η τροπολογία αυτή καθιστά σαφέστερο το κείμενο ως προς τη μελέτη σκοπιμότητας.

Τροπολογία 7---Αιτιολογική σκέψη 5α (νέα)

Με την προσθήκη αυτής της νέας αιτιολογικής σκέψης, το Κοινοβούλιο επιθυμεί να τονίσει ότι η ανάπτυξη τεχνολογιών ενεργητικής ασφάλειας πρέπει να ενθαρρυνθεί. Η Επιτροπή κάνει δεκτή την τροπολογία αυτή καθώς είναι ευθυγραμμισμένη με την άποψη που διατύπωσε η ίδια στην πρότασής της, ότι δηλαδή αναμένεται η ανάπτυξη νέων τεχνολογιών.

Τροπολογίες 9 και 10--Άρθρο 5, παράγραφος 1α (νέα), και άρθρο 5, παράγραφος 1β (νέα)

Οι τροπολογίες 9 και 10 αφορούν τη διαδικασία που πρέπει να ακολουθείται όταν κρίνεται αναγκαία η τροποποίηση των απαιτήσεων του δεύτερου σταδίου της οδηγίας. Με την τροπολογία 10, το Κοινοβούλιο αναφέρεται στη διαδικασία επιτροπολογίας εφόσον η αναπροσαρμογή περιορίζεται στην εισαγωγή εναλλακτικών μέτρων παθητικής ασφάλειας. Αντιθέτως, εάν, ως αποτέλεσμα της μελέτης σκοπιμότητας, εφαρμοστεί συνδυασμός ενεργητικών και παθητικών μέτρων, η τροπολογία 9 υποχρεώνει την Επιτροπή να ακολουθήσει τη διαδικασία συναπόφασης. Η Επιτροπή κάνει δεκτές τις τροπολογίες αυτές, καθώς καθιστούν σαφέστερη τη διαδικασία για την τροποποίηση της οδηγίας.

Τροπολογία 11--Άρθρο 5, παράγραφος 2

Το Κοινοβούλιο επιθυμεί να υποχρεώσει την Επιτροπή να υποβάλλει έκθεση στο Συμβούλιο και στο Κοινοβούλιο, πριν από την 1η Απριλίου 2006 και ανά διετία, σχετικά με τα αποτελέσματα της παρακολούθησης των εξελίξεων στον τομέα της προστασίας των πεζών. Η Επιτροπή κάνει δεκτή την υπό εξέταση τροπολογία εφόσον καθορίζει με σαφέστερους όρους την υποχρέωση υποβολής εκθέσεων στους νομοθέτες.

4.3 Τροποποιημένη πρόταση

Έχοντας υπόψη το άρθρο 250, παράγραφος 2, της συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή τροποποιεί την πρότασή της ως ανωτέρω.