Αριθ. C 307/24 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 19. 11. 84 
Γνωμοδότηση για μια τροποποιημένη πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για το σύστημα των 
ιδίων πόρων της Κοινότητας 
(84/C 307/09) 
Α. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ 
Το Συμβούλιο απαφάσισε στις 17 Ιουλίου 1984 να ζητήσει, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 
149 της συνθήκης για την ίδρυση της ΕΟΚ, τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής για την παραπάνω αναφερόμευη πρόταση. 
Διαδικασία: 
Το Τμήμα Οικονομικών και Δημοσιονομικών Υποθέσεων, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμα­
σία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 18 Σεπτεμβρίου 1984, με βάση 
την εισηγητική έκθεση του κ. Van Der Mensbrugghe. 
Β. ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (ΟΚΕ) υιοθέτησε κατά την 219η σύνοδο ολομέλειας της, 
συνεδρίαση της 27ης Σεπτεμβρίου 1984, με 87 ψήφους υπέρ, 11 κατά και 7 αποχές, την ακόλουθη 
γνωμοδότηση: 
Ι. Εισαγωγή II. Γενικές παρατηρήσεις 
1.1. Αφού έλαβε υπόψη τις εξελίξεις που συντελέσθη­
καν αυτούς τους τελευταίους μήνες, η Επιτροπή τροπο­
ποίησε ουσιαστικά το σύστημα που είχε προτείνει πριν ένα 
χρόνο για να εξασφαλίσει τη μελλοντική χρηματοδότηση 
της Κοινότητας. 
1.2. Κατ' αυτό τον τρόπο δίνει συγκεκριμένη μορφή 
στις αποφάσεις που έλαβε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις 
26 Ιουνίου 1984 στο Fontainebleau. Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι 
καλείται να γνωμοδοτήσει ενώ έχουν ληφθεί οι αποφάσεις 
στο πιο υψηλό πολιτικό επίπεδο. Η ΟΚΕ δεν μπόρεσε να 
πραγματοποιήσει μια εμπεριστατωμένη συζήτηση για το 
θέμα αυτό, αλλά εκφράζει την ανησυχία της για τον τρόπο 
με τον οποίο εξελίσσεται η διαδικασία λήψης αποφάσεων 
στην Κοινότητα. Καλεί τους αρμόδιους της Κοινότητας 
και των κρατών μελών να ξαναβρούν, διαμέσου των 
οργάνων, την πολιτική βούληση που θα παράσχει στην 
Κοινότητα τη δυνατότητα να αντιμετωπίσει τα πραγματι­
κά εσωτερικά και εξωτερικά προβλήματα της. 
1.3. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει τη γνωμοδότηση που εξέδωσε 
στις 26 Οκτωβρίου 1983 για την πρώτη πρόταση της 
Επιτροπής. Επιβεβαιώνει τους γενικούς προσανατολι­
σμούς που περιέχονται σ' αυτή και αφορούν, μεταξύ 
άλλων, τη δημοσιονομική αλληλεγγύη, την άρνηση της 
δίκαιης επιστροφής, τον έλεγχο των δαπανών και την 
αύξηση των ιδίων πόρων, καθώς επίσης και τα σχόλια της 
σχετικά με τη σκοπιμότητα να περιληφθούν οι δασμοί 
ΕΚΑΧ στους ιδίους πόρους, και την εξόφληση των εξόδων 
είσπραξης. 
1.4. Οι εκπρόσωποι της οικονομικής και κοινωνικής 
ζωής, που εδρεύουν στην ΟΚΕ, επαναλαμβάνουν την 
πεποίθηση τους ότι δεν υπάρχει εναλλακτική λύση στην 
ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, εκτός και αν γίνει αποδεκτή η 
παρακμή των λαών της Ευρώπης. 2.1. Η ΟΚΕ τονίζει τη σημασία που έχει η προτελευταία 
αιτιολογική σκέψη της νέας πρότασης σύμφωνα με την 
οποία «οποιοδήποτε κράτος μέλος επιβαρύνεται υπερβο­
λικά από δημοσιονομική άποψη σε σχέση με τη σχετική 
του ευμάρεια πρέπει να χαίρει ανάλογης διόρθωσης σε 
εύθετο χρόνο». 
2.2. Στη γνωμοδότηση που προαναφέρθηκε, η ΟΚΕ δεν 
είχε αποκλείσει τη δυνατότητα παρόμοιας διόρθωσης, με 
μεταβατικό όμως χαρακτήρα, έως ότου η ανάπτυξη 
κατάλληλων κοινών πολιτικών διορθώσει μια ενδεχόμενη 
άνιση κατανομή των επιβαρύνσεων και των δυσχε­
ρειών. 
2.3. Παραμένει γεγονός ότι η αρχή αυτή, στην οποία 
επανέρχεται η Επιτροπή σύμφωνα με τα συμπεράσματα 
του Fontainebleau, διατυπώνεται με όρους που επιτρέπουν 
πολυάριθμες ερμηνείες. Τι είναι, πράγματι, π.χ. η σχετική 
ευμάρεια ενός κράτους μέλους; Ακόμη κι αν αυτή η αρχή 
διατυπώνεται σε μία μόνο αιτιολογική σκέψη, ακόμη κι 
αν η εφαρμογή μιας διόρθρωσης υπέρ ενός κράτους 
μέλους απαιτεί μια νέα απόφαση του Συμβουλίου, υπάρχει 
κίνδυνος να γίνεται, μελλοντικά, συχνή αναφορά σε 
αυτή. 
2.4. Οπωσδήποτε όμως, η εφαρμογή αυτής της αρχής 
- που θα πρέπει να διατηρήσει τον εξαιρετικό της 
χαρακτήρα - θα απαιτήσει ευρωπαίους ιθύνοντες μεγά­
λης πολιτικής σύνεσης, για να αποφευχθεί η οικονομική 
αστάθεια που θα ήταν επιζήμια για την ανάπτυξη της 
Κοινότητας. 
2.5. Η δημοσιονομική διόρθωση αποτελεί προσωρινό 
μέτρο. Η ΟΚΕ παραπέμπει στην άποψη που εξέφρασε η 
ΟΚΕ στην προηγούμενη γνωμοδότηση της αναφορικά με 
19. 11. 84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 307/25 
την ενδεχόμενη προσφυγή σε δείκτες όπως το κατά 
κεφαλή ΑΕΠ και το μερίδιο του κάθε κράτους μέλους στο 
καθαρό πλεόνασμα εκμετάλλευσης της Κοινότητας. 
Κατά την άποψη της ΟΚΕ, κάθε μελλοντική λύση θα 
πρέπει να στηρίζεται στη δημοσιονομική, οικονομική και 
κοινωνική αλληλεγγύη καθώς και σε μια δίκαιη κατανομή 
των βαρών και των ωφελημάτων του προϋπολογισμού. 
Οπωσδήποτε όμως η πραγματική λύση έγκειται στην 
ισορροπημένη ανάπτυξη κοινών πολιτικών, μερικές από 
τις οποίες απλώς έχουν σκιαγραφηθεί έως σήμερα. Τέλος, 
η ΟΚΕ επιμένει εκ νέου στο γεγονός ότι η συμμετοχή στην 
Κοινότητα δεν θα πρέπει να αντιμετωπίζεται από μια 
καθαρά δημοσιονομική σκοπιά ή από τη σκοπιά του 
προϋπολογισμού, δεδομένου ότι ορισμένα πλεονεκτήμα­
τα είναι αδύνατο να εκφραστούν με αριθμούς, ακόμη και 
στο οικονομικό επίπεδο. 
III. Ειδικές παρατηρήσεις 
3.1. Το άρθρο 3 είναι το αποτέλεσμα ενός πολιτικού 
συμβιβασμού. Η πολυπλοκότητα του όμως είναι τέτοια 
που δημιουργεί δυσκολίες ερμηνείας και εφαρμογής. 
3.2. Πρέπει να επισημανθεί ότι η προτεινόμενη διόρθω­
ση θα επηρεάσει τα έσοδα του προϋπολογισμού. Μόνο τα 
κράτη μέλη που έχουν δικαίωμα μειωμένης συμμετοχής 
δεν θα φτάσουν το ανώτατο όριο του 1,4%. Η επανεξέ­
ταση του συστήματος επιβάλλεται μόλις κάποιο από τα 
κράτη μέλη φτάσει το ανώτατο αυτό όριο, που ισχύει για 
κάθε κράτος μέλος. Η λύση που δόθηκε είναι, συνεπώς, 
προσωρινή και, σχετικά πολύ σύντομα, το ανώτατο αυτό 
όριο του 1,4% θα μπορούσε να αποδειχθεί ανεπαρκές. 
3.3. Η ένταξη της Ισπανίας και της Πορτογαλίας θα 
έχει φυσικά συνέπειες για τον προϋπολογισμό. Φαίνεται 
όμως ότι η πρόταση της Επιτροπής τις έλαβε υπόψη της, 
τουλάχιστον για το εγγύς μέλλον. 
3.4. Εν κατακλείδι, η ΟΚΕ κρίνει ότι πρόκειται για μια 
λύση η οποία προστατεύει, χωρίς καμιά αμφιβολία, την 
ουσία του καθεστώτος των ιδίων πόρων και η οποία 
αποδέχεται την αύξηση τους όπως επιθυμεί. Ωστόσο, 
διατηρεί επιφυλάξεις όσον αφορά ορισμένες επιδράσεις 
που έχουν σχέση με την πολυπλοκότητα του συστήματος, τον προσωρινό του χαρκτήρα και τις συνθήκες κάτω από 
τις οποίες θα μπορούσε να γίνει η διόρθωση μελλοντικά. Η 
ΟΚΕ εκφράζει την ελπίδα ότι με την εμπειρία που θα 
αποκτηθεί, η προσεχής επανεξέταση θα μπορέσει να 
περιορίσει τις αρνητικές πτυχές αυτής της λύσης. 
4.1. Η δυνατότητα χρηματοδότησης των ερευνητικών 
προγραμμάτων που εκπονούνται στα πλαίσια της Ευρα-
τόμ μέσω της δημοσιονομικής συμβολής όλων ή μερικών 
κρατών μελών προβλέπονταν ήδη από την απόφαση 
του 1970. Αυτή η διάταξη επεκτείνεται τώρα σε όλα 
τα ερευνητικά προγράμματα (βλέπε άρθρο 4 παράγρα­
φος 2). 
4.2. Αυτή η επέκταση μπορεί να υποστηριχθεί αν 
ληφθεί υπόψη ο αριθμός και ο ετερογενής χαρακτήρας 
των κρατών μελών, τα οποία δεν ενδιαφέρονται όλα για 
ορισμένα προγράμματα. Μπορεί επίσης να παρουσιάσει 
πλεονεκτήματα γιατί διαφορετικά ορισμένα προγράμμα­
τα δεν θα μπορούσαν να υλοποιηθούν. Επιπλέον, με τον 
τρόπο αυτό θα μπορούσε να ευνοηθεί ο συντονισμός 
μεταξύ των κοινοτικών ερευνητικών προγραμμάτων και 
των προγραμμάτων των κρατών μελών και των επιχειρή­
σεων. Χρειάζεται, ωστόσο, να ληφθεί μέριμνα ώστε η 
επέκταση αυτή να μην καταλήξει - στο ζωτικό τομέα της 
επιστημονικής έρευνας - σε μια κατάτμηση της ερευνη­
τικής προσπάθειας που θα ήταν σε βάρος της Κοινότητας 
στο σύνολο της. Τέλος, θα πρέπει να αποφευχθεί η 
περίπτωση να αποτελέσει αυτό ένα προηγούμενο που θα 
μπορούσε να αφορά και άλλους τομείς, αν με τον τρόπο 
αυτό παρεμποδίζονταν η επίτευξη μιας ενιαίας αγοράς. 
Οπωσδήποτε, όμως, η κοινοτική προσέγγιση θα πρέπει να 
παραμείνει πρωταρχική. 
5.1. Ως προς το άρθρο 8, η ΟΚΕ κατανοεί την επιδίωξη 
της Επιτροπής να έχει στη διάθεση της την αύξηση των 
πόρων για ολόκληρο το έτος 1985, στην περίπτωση που τα 
εθνικά κοινοβούλια θα είχαν εκφράσει τη συμφωνία τους 
πριν από την 1η Οκτωβρίου 1985. 
5.2. Η ΟΚΕ εύχεται να επιτρέψουν στην Κοινότητα 
πρώτα τα εθνικά κοινοβούλια και κατόπιν οι δικές 
της αρμόδιες αρχές να αποκτήσει τους απαιτούμενους 
πόρους. 
Βρυξέλλες, 26 Σεπτεμβρίου 1984. 
Ο Πρόεδρος 
της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής 
Francois CEYRAC 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
στη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Τροπολογίες που απορρίφθηκαν 
Οι ακόλουθες τροπολογίες, που κατατέθηκαν σύμφωνα με τις διατάξεις του εσωτερικού κανονισμού, 
απορρίφθηκαν από την Επιτροπή κατά τη διάρκεια των συζητήσεων. 
Αριθ. C 307/26 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
Σελίδα 4, σημείο 3.1 
Να αντικατασταθεί το σημείο 3.1 από το ακόλουθο κείμενο: 
«Το άρθρο 3 είναι αποτέλεσμα πολιτικού συμβιβασμού. Η ΟΚΕ πρέπει να διαπιστώσει ότι η μέθοδος που 
επιλέχθηκε δεν συμφωνεί με το πνεύμα και τους κανόνες των συνθηκών. Εξάλλου, ο πολύπλοκος 
χαρακτήρας του δημιουργεί προβλήματα ερμηνείας και εφαρμογής.» 
Αιτιολογία 
Η τροπολογία αυτοαιτιολογείται. 
Αποτέλεσμα της ψηφοφορίας 
Ψήφοι υπέρ: 5, ψήφοι κατά: 75, αποχές: 10. 
Σελίδα 6, σημείο 5.2 
Να αντικατασταθεί το κείμενο του σημείου 5.2 από το ακόλουθο κείμενο: 
« Η ΟΚΕ εύχεται τα εθνικά κοινοβούλια και οι αρμόδιες κοινοτικές αρχές να επιτρέψουν στην Κοινότητα να 
διαθέτει ίδιους πόρους και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να διαδραματίσει το ρόλο που του αρμόζει σε θέματα 
προϋπολογισμού.» 
Αποτέλεσμα της ψηφοφορίας 
Ψήφοι υπέρ: 28, ψήφοι Κατά: 65, αποχές: 13. 
Γνωμοδότηση για τις σχέσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και της 
Γιουγκοσλαβίας 
(84/C 307/10) 
Α. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ 
Στις 25 Οκτωβρίου 1983, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποφάσισε, σύμφωνα με το 
άρθρο 20 παράγραφος 4 του εσωτερικού της κανονισμού να εκδώσει γνωμοδότηση σχετικά με 
το ακόλουθο θέμα: «Οι σχέσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και της 
Γιουγκοσλαβίας». 
Διαδικασία: 
Το Τμήμα Εξωτερικών Σχέσεων, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των εργασιών, υιοθέτησε 
τη γνωμοδότηση του στις 11 Σεπτεμβρίου 1984. Εισηγητής ήταν ο. κ. Stahlmann. 
Β. ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
Η ΟΚΕ υιοθέτησε, ομόφωνα εκτός από τρεις αποχές, την ακόλουθη γνωμοδότηση κατά τη 219η 
σύνοδο ολομέλειας της που πραγματοποιήθηκε στις 26 και 27 Σεπτεμβρίου 1984, συνεδρίαση 
της 27ης Σεπτεμβρίου. 
1. Η ΟΚΕ έχει τη γνώμη ότι η οικονομική κατάσταση της Γιουγκοσλαβίας -που είναι 
σημαίνουσα χώρα της Μεσογείου και σημαντική αδέσμευτη χώρα - θα πρέπει να ενισχυθεί. Η 
χώρα αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία σαν κρίκος μεταξύ της Ελλάδας και των άλλων χωρών της 
Κοινότητας. Επιπλέον, μεγάλος αριθμός γιουγκοσλάβων υπηκόων εργάζεται στα κράτη μέλη 
της Κοινότητας. Τέλος, η Γιουγκοσλαβία αποτελεί σημαντική αγορά για τις εξαγωγές της 
Κοινότητας.