Πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την προστασία των καταναλωτών όσον αφορά την ένδειξη των τιμών των προϊόντων που προσφέρονται στους καταναλωτές

(95/C 260/05)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

COM(95) 276 τελικό - 95/0148(COD)

(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 17 Ιουλίου 1995)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 129 Α παράγραφος 2,

την πρόταση της Επιτροπής,

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 189 Β της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

Εκτιμώντας:

1. ότι είναι σημαντικό να εξασφαλιστεί στους καταναλωτές ένα υψηλό επίπεδο προστασίας και ότι η Κοινότητα συμβάλλει σ' αυτό με συγκεκριμένες ενέργειες που προβλέπουν κατάλληλη ενημέρωση των καταναλωτών επί των τιμών προϊόντων που τους προσφέρονται 7

2. ότι τα προγράμματα της Κοινότητας σχετικά με πολιτική προστασίας και πληροφόρησης των καταναλωτών (1) προβλέπουν την εκπόνηση κοινών αρχών όσον αφορά την αναγραφή των τιμών 7

3. ότι οι αρχές αυτές θεσπίσθηκαν με την οδηγία 79/581/ΕΟΚ του Συμβουλίου (2), όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 88/315/ΕΟΚ (3) για τα τρόφιμα, και με την οδηγία 88/314/ΕΟΚ του Συμβουλίου (4) για τα μη εδώδιμα προϊόντα 7

4. ότι η υποχρέωση αναγραφής των τιμών πώλησης και της τιμής ανά μονάδα μέτρησης συμβάλλει κατά τρόπο σημαντικό στη βελτίωση της πληροφόρησης των καταναλωτών, επιτρέποντάς τους να διαθέτουν ουσιώδη στοιχεία που θα τους καθιστούν δυνατόν να προβαίνουν σε βάσιμα αιτιολογημένες επιλογές 7

5. ότι το σύστημα που είχε αποφασιστεί περιελάμβανε ορισμένο αριθμό εξαιρέσεων από τη γενική υποχρέωση αναγραφής της τιμής ανά μονάδα μέτρησης, ιδίως στην περίπτωση κατά την οποία τα προϊόντα διετίθεντο στο εμπόριο σε ποσότητες ή χωρητικότητες που αντιστοιχούν στις σειρές συσκευασίας προϊόντων που έχουν αποφασιστεί σε κοινοτικό επίπεδο 7

6. ότι η σχέση αυτή μεταξύ της αναγραφής της τιμής ανά μονάδα μέτρησης των προϊόντων και της τυποποίησης των συσκευασιών θέσπισε ακαμψίες στην εφαρμογή του αποφασισθέντος συστήματος, το οποίο αποδείχθηκε υπερβολικά πολύπλοκο στην εφαρμογή του και, κατά συνέπεια, επιβάλλεται να εγκαταλειφθεί αυτή η απαρχαιωμένη πια σχέση ώστε να επιτευχθεί μια αναγκαία απλούστευση, χωρίς αυτό να επηρεάσει το σύστημα σχετικά με την τυποποίηση συσκευασιών 7

7. ότι, ως εκ τούτου, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το σύνολο των δυσχερειών που συναντήθηκαν στην εφαρμογή του συστήματος που προβλέπεται από τις προαναφερθείσες οδηγίες και να προταθεί ένα νέο απλουστευμένο σύστημα το οποίο θα επιτρέπει την επίτευξη ευκολότερα του κύριου επιδιωκόμενου στόχου, ήτοι της διασφάλισης μιας επαρκούς πληροφόρησης των καταναλωτών 7

8. ότι η ένδειξη της τιμής των προϊόντων και η ένδειξη της τιμής ανά μονάδα μέτρησης παρέχουν κατά τον απλούστερο τρόπο στους καταναλωτές τις βέλτιστες δυνατότητες αξιολόγησης και σύγκρισης του είδους και της ποιότητας των προϊόντων και τους επιτρέπει κατά συνέπεια να προβαίνουν σε συνειδητές επιλογές με βάση απλές συγκρίσεις 7

9. ότι ενδείκνυται, συνεπώς, η διατήρηση μιας γενικής υποχρέωσης αναγραφής συγχρόνως της τιμής πώλησης και της τιμής ανά μονάδα μέτρησης για όλα τα προϊόντα με εξαίρεση τα προϊόντα που διατίθενται χύμα για τα οποία η τιμή πώλησης δεν μπορεί να οριστεί πριν από τον προσδιορισμό της επιθυμητής ποσότητας από τον τελικό καταναλωτή 7

10. ότι μόνο μια κανονιστική ρύθμιση προσαρμοσμένη στο κοινοτικό επίπεδο επιτρέπει τη διασφάλιση μιας ομοιογενούς και διαφανούς πληροφόρησης υπέρ του συνόλου των καταναλωτών στο πλαίσιο της ενιαίας αγοράς 7 ότι η νέα απλουστευμένη προσέγγιση είναι συγχρόνως επαρκής και απαραίτητη για την επίτευξη του στόχου αυτού 7

11. ότι, εξάλλου, η διαφάνεια των τιμών αντιπροσωπεύει μια προτεραιότητα στα πλαίσια της υλοποίησης της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης και θα πρέπει κατά συνέπεια να βελτιωθεί σημαντικά και ότι η θέση σε ισχύ αυτής προβλέπεται να γίνει έγκαιρα για να συνοδεύσει τη μετάβαση στο ενιαίο νόμισμα 7

12. ότι η εισαγωγή του ενιαίου νομίσματος θα διευκολυνθεί σε μεγάλο βαθμό με τη διάθεση στους καταναλωτές απλών στοιχείων αναφοράς που θα τους επιτρέψουν να συγκρίνουν τις τιμές των προϊόντων 7

13. ότι, εξάλλου, θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι ορισμένα προϊόντα πωλούνται κατά τρόπο γενικευμένο και συνήθη σε ποσότητα διαφορετική των τιμών βασικής ποσότητας, όπως αυτές αναφέρονται στην οδηγία και ότι ενδείκνυται, ως εκ τούτου, τα κράτη μέλη να μπορούν, σε ορισμένες αιτιολογημένες περιπτώσεις, να επιτρέπουν την αναγραφή της τιμής μονάδας με αναφορά σε εκείνη την τιμή ποσότητας που έχει καθιερωθεί από τη χρήση 7

14. ότι τα κράτη μέλη οφείλουν να διαθέτουν δυνατότητες προσαρμογής της υποχρέωσης αναγραφής της τιμής μονάδας για ορισμένα είδη ή ορισμένες μορφές εμπορίου και επίσης να δύνανται να εκτιμούν ότι μια τέτοια αναγραφή τιμής δεν είναι απαραίτητη για ορισμένα προϊόντα, όταν δεν παρέχει μια χρήσιμη πληροφορία στους καταναλωτές 7

15. ότι θα πρέπει να διατηρηθεί επίσης η δυνατότητα για τα κράτη μέλη να εξαιρούν της υποχρέωσης αναφοράς της τιμής μονάδας τα προϊόντα για τα οποία αυτή η αναγραφή τιμής δεν θα είχε σημασία ή θα μπορούσε να προκαλέσει σύγχυση 7 ότι αυτό ισχύει ιδίως όταν η αναφορά μιας ποσότητας δεν αποτελεί πληροφορία χρήσιμη για τη σύγκριση των τιμών ή όταν διαφορετικά προϊόντα διατίθενται στο εμπόριο με την ίδια συσκευασία 7

16. ότι τα κράτη μέλη, με σκοπό τη διευκόλυνση της εφαρμογής του εν λόγω συστήματος, έχουν, για ό,τι αφορά τα μη εδώδιμα προϊόντα, τη δυνατότητα να καταρτίσουν τον κατάλογο των προϊόντων ή κατηγοριών προϊόντων που παραμένουν υποκείμενα στην υποχρέωση αναγραφής της τιμής μονάδας μέτρησης 7

17. ότι θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η εξέλιξη των μορφών διανομής και ότι θα πρέπει να εξευρεθούν λύσεις που να επιτρέπουν μια βέλτιστη πληροφόρηση των καταναλωτών περί των τιμών των προϊόντων έναντι όσο το δυνατό χαμηλότερου οριακού κόστους 7

18. ότι θα πρέπει να προβλεφθεί μια κλιμακωμένη περίοδος προσαρμογής ανάλογα με τους ενδιαφερόμενους οικονομικούς συντελεστές ώστε να τους επιτραπεί να προβλέψουν τρόπους αναγραφής των τιμών ανά μονάδα μέτρησης.

19. ότι ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δοθεί στις προσαρμογές οι οποίες θα πρέπει να πραγματοποιηθούν στα μικρά εμπορικά καταστήματα λιανικής πώλησης, λαμβάνοντας υπόψη ιδίως την τεχνολογική εξέλιξη και το χρονοδιάγραμμα που προβλέπεται για την εισαγωγή του ενιαίου νομίσματος και ότι για το σκοπό αυτό η Επιτροπή θα υποβάλει έκθεση αξιολόγησης της κατάστασης, δύο έτη πριν από την τελευταία προβλεπόμενη προθεσμία για τη γενικευμένη εφαρμογή του συστήματος,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Αντικείμενο της παρούσας οδηγίας είναι να προβλέψει την αναγραφή της τιμής πώλησης καθώς και την αναγραφή τιμής ανά μονάδα μέτρησης για όλα τα προϊόντα που προσφέρονται από τους εμπόρους στον τελικό καταναλωτή ώστε να διευκολυνθεί η σύγκριση των τιμών όταν αυτό κρίνεται ενδεδειγμένο.

Άρθρο 2

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας νοούνται ως:

α) τιμή πώλησης: η τιμή που ισχύει για δεδομένη ποσότητα προϊόντος 7

β) τιμή ανά μονάδα μέτρησης: η τιμή που ισχύει για ποσότητα ενός χιλιογράμμου, ενός λίτρου, ενός μέτρου, ενός τετραγωνικού μέτρου, ενός κυβικού μέτρου του προϊόντος ή μιας άλλης ποσότητας, εφόσον αυτή χρησιμοποιείται κατά τρόπο γενικευμένο και συνήθη στα κράτη μέλη για τη διάθεση στο εμπόριο ειδικών προϊόντων 7

γ) προϊόν που πωλείται χύμα: προϊόν που δεν έχει συσκευαστεί προηγουμένως ή/και μετράται ή ζυγίζεται μόνο παρουσία του τελικού καταναλωτή.

Άρθρο 3

1. Η τιμή πώλησης και η τιμή ανά μονάδα μέτρησης πρέπει να αναγράφονται για όλα τα προϊόντα που αναφέρονται στο άρθρο 1, υπό την επιφύλαξη των διατάξεων του άρθρου 6.

2. Όταν τα προϊόντα πωλούνται χύμα, πρέπει να αναγράφεται η τιμή ανά μονάδα μέτρησης για όλα τα προϊόντα που αναφέρονται στο άρθρο 1, εφόσον η τιμή πώλησης δεν μπορεί να ορισθεί πριν από τον προσδιορισμό της ποσότητας που ζητείται από τον τελικό καταναλωτή.

Άρθρο 4

1. Η τιμή πώλησης και η τιμή ανά μονάδα μέτρησης δεν πρέπει να είναι διφορούμενες, οφείλουν δε να αναγνωρίζονται εύκολα και να είναι ευανάγνωστες.

2. Η τιμή πώλησης και η τιμή ανά μονάδα μέτρησης αναφέρονται στην τελική τιμή του προϊόντος υπό τους όρους που ορίζονται από τα κράτη μέλη.

3. Η τιμή ανά μονάδα μέτρησης πρέπει να αναφέρεται στην ποσότητα που έχει δηλωθεί, σύμφωνα με τις εθνικές και κοινοτικές διατάξεις. Εννοούνται συγκεκριμένα οι καθαρές ποσότητες προϊόντων.

Άρθρο 5

Τα κράτη μέλη ορίζουν τους τρόπους εφαρμογής για την αναγραφή των τιμών, κυρίως όσον αφορά τις τιμές που ισχύουν για ποσότητα που χρησιμοποιείται κατά τρόπο γενικευμένο και συνήθη, όπως αναφέρεται στο άρθρο 2 στοιχείο β).

Άρθρο 6

1. Τα κράτη μέλη μπορούν να εξαιρέσουν από την υποχρέωση αναγραφής της τιμής ανά μονάδα μέτρησης τα προϊόντα για τα οποία δεν θα ήταν σημαντική μια τέτοια αναγραφή λόγω της φύσης τους ή του προορισμού τους και τα προϊόντα για τα οποία μια τέτοια ένδειξη δεν αποτελεί επαρκή πληροφόρηση για τον καταναλωτή ή μπορεί να προκαλέσει σύγχυση.

2. Τα κράτη μέλη μπορούν να εξαιρέσουν από την υποχρέωση αναγραφής της τιμής ανά μονάδα μέτρησης τα προϊόντα για τα οποία η αναφορά στο μήκος, τη μάζα ή τον όγκο δεν απαιτείται από τις εγκεκριμένες διατάξεις σε εθνικό ή κοινοτικό επίπεδο. Η δυνατότητα αυτή καλύπτει κυρίως τα προϊόντα που διατίθενται στο εμπόριο κατά τεμάχιο ή κατά μονάδα.

3. Για τους σκοπούς εφαρμογής των διατάξεων που προβλέπονται στις παραγράφους 1 και 2 παραπάνω, τα κράτη μέλη μπορούν, όσον αφορά τα μη εδώδιμα προϊόντα, να καταρτίζουν τον πίνακα των προϊόντων ή κατηγοριών προϊόντων που συνεχίζουν να υπόκεινται στην υποχρέωση αναγραφής της τιμής ανά μονάδα μέτρησης.

Άρθρο 7

Τα κράτη μέλη μπορούν να προβλέψουν την εφαρμογή της υποχρέωσης αναγραφής της τιμής ανά μονάδα μέτρησης προϊόντων, άλλων πέραν εκείνων που διατιθέμενα χύμα προσφέρονται από ορισμένα μικρά εμπορικά καταστήματα λιανικής πώλησης, το αργότερο για τις 6 Ιουνίου 2001, στο βαθμό όπου η υποχρέωση αναγραφής της τιμής ανά μονάδα μέτρησης από τις 7 Ιουνίου 1997:

- ενδέχεται να αποτελεί υπερβολική επιβάρυνση γι' αυτά τα εμπορικά καταστήματα

ή

- φαίνεται πρακτικώς αδύνατη λόγω του αριθμού των προσφερομένων προς πώληση προϊόντων, της έκτασης πώλησης, της διάταξης του χώρου πώλησης ή των ιδιαζουσών συνθηκών ορισμένων μορφών εμπορίου, όπως ορισμένοι συγκεκριμένοι τύποι πλανοδίου εμπορίου.

Άρθρο 8

Τα κράτη μέλη ορίζουν το καθεστώς των κυρώσεων που θα εφαρμόζονται για τις παραβάσεις των εθνικών μέτρων που θα ληφθούν σε εφαρμογή της παρούσας οδηγίας και λαμβάνουν κάθε αναγκαίο μέτρο για τη διασφάλιση της εφαρμογής αυτών. Οι κυρώσεις που προβλέπονται θα πρέπει να είναι αποτελεσματικές, σύμμετρες και αποτρεπτικές.

Άρθρο 9

Η οδηγία 79/581/ΕΟΚ του Συμβουλίου, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 88/315/ΕΟΚ, και η οδηγία 88/314/ΕΟΚ του Συμβουλίου καταργούνται από τις 7 Ιουνίου 1997.

Άρθρο 10

1. Τα κράτη μέλη εκδίδουν τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία το αργότερο έως τις 6 Ιουνίου 1997. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά. Οι εκδιδόμενες διατάξεις εφαρμόζονται από τις 7 Ιουνίου 1997.

2. Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις διατάξεις αυτές, περιέχουν αυτές αναφορά στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από τέτοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς αυτής αποφασίζεται από τα κράτη μέλη.

3. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των διατάξεων εσωτερικού δικαίου που θεσπίζουν στον τομέα που διέπει η παρούσα οδηγία. Τα κράτη μέλη επισημαίνουν ιδιαίτερα τις ρυθμίσεις που θεσπίζονται βάσει των άρθρων 5, 6 και 7 καθώς και κάθε μεταγενέστερη προσαρμογή.

4. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν το καθεστώς των κυρώσεων που προβλέπονται από το άρθρο 8 καθώς και κάθε μεταγενέστερη τροποποίηση.

Άρθρο 11

1. Το αργότερο δύο έτη μετά την ημερομηνία που προβλέπεται στο άρθρο 10 παράγραφος 1, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο μια πρώτη έκθεση περί της εφαρμογής των διατάξεων που προβλέπονται στο άρθρο 7.

2. Το αργότερο τέσσερα έτη μετά την ημερομηνία που προβλέπει το άρθρο 10 παράγραφος 1, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο γενική έκθεση περί της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 12

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

(1) ΕΕ αριθ. C 92 της 25. 4. 1975, σ. 2 και ΕΕ αριθ. C 133 της 3. 6. 1981, σ. 2.

(2) ΕΕ αριθ. L 158 της 26. 6. 1979, σ. 19.

(3) ΕΕ αριθ. L 142 της 9. 6. 1988, σ. 23.

(4) ΕΕ αριθ. L 142 της 9. 6. 1988, σ. 19.