ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της συνθήκης EK σχετικά με την Κοινή θέση που καθόρισε το Συμβούλιο σχετικά με την έκδοση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που αφορά την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών

2000/0189 (COD)

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της συνθήκης EK σχετικά με την Κοινή θέση που καθόρισε το Συμβούλιο σχετικά με την έκδοση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που αφορά την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών

1. Ιστορικό

Στις 12 Ιουλίου 2000 η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών COM(2000)385 - C5-0439/2000 - 2000/0189(COD) προς έγκριση με τη διαδικασία συναπόφασης που προβλέπεται στο άρθρο 251 της Συνθήκης ίδρυσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας [1].

[1] ΕΕ C 365 E, 19.12.2000, σ. 223.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή διατύπωσε γνώμη στις 24 Ιανουαρίου 2001 [2].

[2] ΕΕ C 123, 25.4.2001, σ. 53.

Στις 13 Νοεμβρίου 2001, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέδωσε νομοθετικό ψήφισμα που περιλαμβάνει σειρά τροποποιήσεων στην πρώτη ανάγνωσή του (A5-0374/2001).

Το Συμβούλιο κατέληξε σε πολιτική συμφωνία για κοινή θέση κατά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Τηλεπικοινωνιών της 6ης Δεκεμβρίου 2001. Το Συμβούλιο, σύμφωνα με το άρθρο 251 από τη Συνθήκη ΕΚ, ενέκρινε την κοινή θέση του σχετικά με την πρόταση οδηγίας στις 28 Ιανουαρίου 2002 [3].

[3] Δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί.

Στην παρούσα ανακοίνωση παρουσιάζεται η γνώμη της Επιτροπής σχετικά με την κοινή θέση του Συμβουλίου, σύμφωνα με το δεύτερο εδάφιο της δεύτερης παραγράφου του άρθρου 251 της Συνθήκης ΕΚ.

2. Στόχος της πρότασης της Επιτροπής

Η προτεινόμενη οδηγία αποτελεί τμήμα μιας δέσμης πέντε οδηγιών και μιας απόφασης που αποσκοπούν στη μεταρρύθμιση του ισχύοντος κανονιστικού πλαισίου για τις υπηρεσίες και τα δίκτυα ηλεκτρονικών επικοινωνιών στην Κοινότητα. Ένας από τους στόχους αυτής της γενικής μεταρρύθμισης είναι να προβλεφθούν κανόνες ουδέτεροι ως προς την τεχνολογία. Το νομικό πλαίσιο πρέπει να προσπαθήσει να εξασφαλίσει ότι οι υπηρεσίες υποβάλλονται σε κανονιστικές ρυθμίσεις κατά τρόπο ισοδύναμο, ανεξαρτήτως των τεχνολογικών μέσων με τα οποία παρέχονται.

Αυτό το στοιχείο συνεπάγεται επίσης ότι οι καταναλωτές και οι χρήστες πρέπει να λαμβάνουν το ίδιο επίπεδο προστασίας ανεξαρτήτως της τεχνολογίας που χρησιμοποιείται για μια συγκεκριμένη υπηρεσία. Η διατήρηση υψηλού επιπέδου προστασίας των δεδομένων και της ιδιωτικής ζωής για τους πολίτες είναι ένας από τους δεδηλωμένους στόχους της παρούσας αναθεώρησης.

Η προτεινόμενη οδηγία προορίζεται να αντικαταστήσει την οδηγία 97/66/ΕΚ σχετικά με την επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των τηλεπικοινωνιών, η οποία είχε εκδοθεί από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο στις 15 Δεκεμβρίου 1997. Θα προσαρμόσει και θα εκσυγχρονίσει τις ισχύουσες διατάξεις στις νέες και στις προβλεπόμενες εξελίξεις στις υπηρεσίες και τεχνολογίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών.

3. Σχόλια για την κοινή θέση του Συμβουλίου σε συγκρίση με τη γνωμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

3.1. Περίληψη της θέσης της Επιτροπής

Η Επιτροπή χαιρετίζει το γεγονός ότι το Συμβούλιο στην κοινή θέση του αποδέχθηκε την πλειονότητα των τροποποιήσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στο σύνολό τους ή με τροποποιημένη μορφή. Το κείμενο που προέκυψε είναι ισορροπημένο και με στέρεες βάσεις, λαμβάνει πλήρως υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και μπορεί να υποστηριχθεί πλήρως από την Επιτροπή.

3.2. Τροποποιήσεις που εισάγει η κοινή θέση του Συμβουλίου σε σχέση με τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση

3.2.1 Αιτιολογικές σκέψεις

Αιτιολογική σκέψη 11 [ πρώην - αιτιολογική σκέψη 10] - (εθνικά μέτρα που περιορίζουν τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις)

Η Επιτροπή υποστηρίζει την προσθήκη μιας αναφοράς στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου όπως προτείνεται στην τροποποίηση αριθ.4 του Κοινοβουλίου και συμπεριλαμβάνεται στην κοινή θέση. Διευκρινίζει επίσης ότι οποιαδήποτε εθνικά μέτρα που περιορίζουν τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις όπως καθορίζονται στην οδηγία, πρέπει να είναι αναγκαία σε μια δημοκρατική κοινωνία και ανάλογα προς τον σκοπό για τον οποίο προορίζονται.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είχε επίσης προτείνει μια δήλωση ότι βάσει της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και της νομολογίας του Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, οποιασδήποτε μορφής διερευνητική ή γενική ηλεκτρονική επιτήρηση σε ευρεία κλίμακα απαγορεύεται. Το Συμβούλιο δεν την έκανε δεκτή. Είναι ασφαλώς βάσιμο το επιχείρημα ότι στο πλαίσιο της παρούσας οδηγίας δεν έχει θέση η ερμηνεία της νομολογίας του Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και ότι η προτεινόμενη διατύπωση αδικεί την πλήρη σειρά κριτηρίων που έθεσε το Δικαστήριο και εφάρμοσε με συνέπεια. Η Επιτροπή μπορεί επομένως να δεχτεί τη διατύπωση όπως προτείνεται στην κοινή θέση.

Νέες αιτιολογικές σκέψεις 2, 13-18, 22, 23, 26-28, 31, 32 και 39, προσθήκες στις αιτιολογικές σκέψεις 20 και 33

Έχουν προστεθεί πολυάριθμες νέες αιτιολογικές σκέψεις, οι περισσότερες κατόπιν τροπολογιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, προκειμένου να διευκρινιστεί η σημασία και το πεδίο των διάφορων ορισμών και όρων που χρησιμοποιούνται στην οδηγία, να δοθούν παραδείγματα για να διευκολυνθεί η εφαρμογή τους και να εξηγηθεί το υπόβαθρο των νομικών διατάξεων. Η Επιτροπή θεωρεί αυτές τις αιτιολογικές σκέψεις ως σημαντική βελτίωση της αρχικής της πρότασης:

* Με την τροπολογία αριθ.1 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εισήγαγε μια νέα αιτιολογική σκέψη, η οποία περιλαμβάνει αναφορά στον Χάρτη της Νίκαιας για τα θεμελιώδη δικαιώματα. Το Συμβούλιο περιέλαβε αυτή τη χρήσιμη διευκρίνιση του πλαισίου της οδηγίας στην αιτιολογική σκέψη αριθ.2 με ορισμένες δευτερεύουσες αλλαγές διατύπωσης.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ.13 διευκρινίζεται ότι οι προπληρωμένες κάρτες πρέπει επίσης να θεωρούνται ως σύμβαση βάσει της οδηγίας.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ.14 αναφέρονται μερικά παραδείγματα τύπων δεδομένων που καλύπτει ο ορισμός των δεδομένων θέσης, για λόγους διευκρίνισης.

* Με την αιτιολογική σκέψη αριθ.15 εξηγείται ότι στα ηλεκτρονικά δίκτυα επικοινωνιών σήμερα, η διάκριση μεταξύ του περιεχομένου μιας επικοινωνίας και των δεδομένων κίνησης που αφορούν την εν λόγω επικοινωνία δεν είναι πλέον τόσο σαφής όσο ήταν για τα παραδοσιακά δίκτυα φωνητικής τηλεφωνίας. Αυτό το στοιχείο είναι σημαντικό να σημειωθεί ενόψει της εφαρμογής της οδηγίας.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ.16, όπως προτείνεται στην τροπολογία αριθ.2 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, διευκρινίζεται ότι οι ραδιοτηλεοπτικές μεταδόσεις δεν καλύπτονται από τον ορισμό της επικοινωνίας κατά την έννοια της παρούσας οδηγίας, επειδή από τη φύση τους απευθύνονται σε απεριόριστο ακροατήριο. Εντούτοις, στις περιπτώσεις που είναι δυνατό να προσδιοριστεί ποιο ραδιοτηλεοπτικό περιεχόμενο λαμβάνει ένας μεμονωμένος παραλήπτης, η παρούσα οδηγία εγγυάται την προστασία της ιδιωτικής ζωής του εν λόγω παραλήπτη.

* Με την αιτιολογική σκέψη αριθ.17 εισάγεται η τροπολογία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αριθ. 18, διευκρινίζοντας ότι και στην περίπτωση που ο χρήστης ή ο συνδρομητής είναι νομικά πρόσωπα, ισχύει ο ορισμός της συγκατάθεσης όπως καθορίζεται στην οδηγία 95/46/ΕΚ. Εξηγείται επίσης ότι στο Διαδίκτυο η συγκατάθεση επιτυγχάνεται σημειώνοντας ένα τετραγωνίδιο.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ.18, σύμφωνα με την τροπολογία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αριθ. 7, αναφέρονται ορισμένα παραδείγματα υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας για λόγους διευκρίνισης.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ. 20 (πρώην αιτιολογική σκέψη αριθ.13) περιλήφθηκε η τροπολογία αριθ. 5. Προστέθηκε το παράδειγμα της αναλογικής κινητής τηλεφωνίας και η διευκρίνιση ότι οι φορείς παροχής υπηρεσιών είναι πάντα αναγκασμένοι να εγγυώνται ένα κανονικό επίπεδο ασφάλειας για τις υπηρεσίες τους με δική τους δαπάνη και ότι δεν μπορούν να απαλλάσσονται αυτής της υποχρέωσης ενημερώνοντας τους χρήστες και τους συνδρομητές για συγκεκριμένους κινδύνους.

* Η αιτιολογική σκέψη αριθ.22 αντιγράφει την τροπολογία αριθ.9 και εξηγεί ότι η μετάδοση των επικοινωνιών μπορεί να περιλαμβάνει την προσωρινή τεχνική αποθήκευση και ότι αυτό δεν αντιβαίνει προς το άρθρο 5 της οδηγίας υπό τον όρο ότι διατηρείται η ασφάλεια της επικοινωνίας. Διευκρινίζει επίσης ότι επιτρέπεται η περαιτέρω αποθήκευση υπό τον όρο ότι δεν είναι εφικτή η σύνδεση των αποθηκευόμενων πληροφοριών με μεμονωμένους προηγούμενους χρήστες.

* Η αιτιολογική σκέψη αριθ.23 ακολουθεί την τροπολογία 10 διευκρινίζοντας ότι όπου οι επικοινωνίες καταγράφονται για θεμιτούς επιχειρηματικούς λόγους σύμφωνα με το άρθρο 5 της οδηγίας, ο χρήστης πρέπει να ενημερώνεται σχετικά. Επίσης το αρχείο δεν πρέπει να διατηρείται για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα από το απαιτούμενο για τον αρχικό σκοπό.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ.26 το πεδίο της επεξεργασίας δεδομένων κίνησης με τη συγκατάθεση του χρήστη ή του συνδρομητή για την εμπορική εκμετάλλευση των ηλεκτρονικών υπηρεσιών επικοινωνίας του ίδιου του προμηθευτή έχει επεκταθεί για να καλύψει όλες τις ηλεκτρονικές υπηρεσίες επικοινωνιών, και αυτές άλλων, προς αποφυγή διακρίσεων. Αυτή η αλλαγή ακολουθεί την τροπολογία αριθ.7 του Κοινοβουλίου.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ.27 διευκρινίζεται ότι η χρονική στιγμή ολοκλήρωσης της μετάδοσης μιας επικοινωνίας έως την οποία πρέπει να απαλειφθούν τα δεδομένα κίνησης μπορεί να ποικίλει για διαφορετικές υπηρεσίες.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ.28 διευκρινίζεται περαιτέρω ότι ορισμένες μορφές αποθήκευσης των δεδομένων κίνησης που είναι απαραίτητα για την παροχή υπηρεσιών στο Διαδίκτυο δεν υπόκεινται στην υποχρέωση απάλειψης των δεδομένων κίνησης.

* Ομοίως, η αιτιολογική σκέψη αριθ.29 υπογραμμίζει ότι, σε μεμονωμένες περιπτώσεις, ενδέχεται να είναι απαραίτητη η περαιτέρω επεξεργασία δεδομένων κίνησης προκειμένου να ανιχνευθούν τεχνικού χαρακτήρα αστοχίες. Επιπλέον, για να ανιχνευθούν απάτες που συνίστανται στην παράνομη χρήση μιας υπηρεσίας χωρίς καταβολή του αντιτίμου της, ενδέχεται να είναι απαραίτητη η παρακολούθηση των δεδομένων τιμολόγησης.

* Στην αιτιολογική σκέψη αριθ.30 υπογραμμίζεται ότι τα συστήματα πρέπει να βασίζονται στην αρχή της ελαχιστοποίησης των δεδομένων και ότι οι δραστηριότητες που έχουν σχέση με την παροχή ηλεκτρονικών υπηρεσιών επικοινωνίας, εκτός από τις απολύτως απαραίτητες για την παροχή των υπηρεσιών, πρέπει είτε να βασίζονται σε συγκεντρωτικά στοιχεία είτε να απαιτούν τη συγκατάθεση του ατόμου το οποίο αφορούν τα στοιχεία.

* Η αιτιολογική σκέψη αριθ.31 ακολουθεί την τροπολογία αριθ.12 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και πραγματεύεται το ζήτημα εάν η συγκατάθεση που αναφέρεται στην οδηγία πρέπει να είναι αυτή του συνδρομητή ή του χρήστη. Η αιτιολογική σκέψη εξηγεί ότι αυτό θα εξαρτάται από τον τύπο υπηρεσίας και από τις δυνατότητες διάκρισης μεταξύ συνδρομητών και χρηστών.

* Οι αιτιολογικές σκέψεις αριθ.14 και αριθ.15 έχουν συνδυαστεί στην αιτιολογική σκέψη αριθ.32, διευκρινίζοντας ορισμένες πτυχές της διαβίβασης δεδομένων κίνησης ή θέσης σε τρίτους όπου αυτό είναι απαραίτητο για την παροχή μιας υπηρεσίας προστιθέμενης αξίας.

* Στο τέλος της υφιστάμενης αιτιολογικής σκέψης αριθ.33 (πρώην αιτιολογικής σκέψης αριθ.16) έχει περιληφθεί η τροπολογία αριθ.11 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου με τροποποιημένη μορφή. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είχε προτείνει να επιτραπεί στα κράτη μέλη να απαιτούν τη διαγραφή ψηφίων από τους αναλυτικούς λογαριασμούς προκειμένου να προστατευθεί η ιδιωτική ζωή των καλούντων και των καλούμενων ατόμων ως προς το συνδρομητή της ηλεκτρονικής υπηρεσίας επικοινωνιών. Το Συμβούλιο επέλεξε να διευκρινίσει ότι τα κράτη μέλη μπορούν να ζητήσουν από τους φορείς εκμετάλλευσης να προσφέρουν αυτού του είδους τη διαγραφή ψηφίων στους πελάτες τους αντί να τους την επιβάλλουν. Η Επιτροπή προτιμά την προσέγγιση του Συμβουλίου.

* Η αιτιολογική σκέψη αριθ.36 είναι μια αναδιατυπωμένη έκδοση της πρώην αιτιολογικής σκέψης αριθ.23 που προέβλεπε να παραμερίζεται η προστασία της ιδιωτικής ζωής όταν πρόκειται για περιπτώσεις κλήσεων παρενόχλησης ή προς όφελος των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης, αλλά δεν περιέχει καμία αλλαγή ουσίας.

* Με την αιτιολογική σκέψη αριθ.39 εισάγεται η τροπολογία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αριθ. 17 και εξηγείται η φύση της υποχρέωσης που επιβάλλεται στους φορείς που συλλέγουν προσωπικά δεδομένα για συμπερίληψη σε δημόσιο κατάλογο.

Αιτιολογικές σκέψεις αριθ24 και αριθ.25 (cookies και άλλα αθέατα συστήματα εντοπισμού)

Η κοινή θέση περιλαμβάνει δύο νέες αιτιολογικές σκέψεις που εξηγούν λεπτομερώς πώς η νέα διάταξη της παραγράφου 3 του άρθρου 5 που αφορά τη χρήση αθέατων συστημάτων εντοπισμού (βλ. κατωτέρω) πρέπει να εφαρμοστεί στην πράξη. Οι αιτιολογικές σκέψεις ορθώς εισάγουν τη διάκριση μεταξύ νόμιμης και μη νόμιμης χρήσης. Η Επιτροπή μπορεί να υποστηρίξει την προσέγγιση που ενέκρινε το Συμβούλιο.

Αιτιολογικές σκέψεις αριθ.40 έως 45 (μη ζητηθέντα ηλεκτρονικά μηνύματα)

Σύμφωνα με την προσέγγιση που επέλεξε το Συμβούλιο όσον αφορά τα μη ζητηθέντα ηλεκτρονικά μηνύματα για λόγους άμεσης εμπορικής προώθησης (βλ. κατωτέρω), έξι νέες αιτιολογικές σκέψεις αιτιολογούν τις νομοθετικές διατάξεις. Η Επιτροπή είναι ικανοποιημένη με αυτές τις διευκρινίσεις δεδομένου ότι θα βοηθήσουν στην κατανόηση και την εφαρμογή της οδηγίας.

3.2.2 Άρθρα

Άρθρο 2 - Ορισμοί

Η επαναδιατύπωση των παραγράφων β) και δ) του άρθρου 2 στην κοινή θέση ακολουθεί τις τροπολογίες του Κοινοβουλίου αριθ.19 και αριθ.21 με ορισμένες δευτερεύουσες αλλαγές διατύπωσης και οι νέες παράγραφοι ζ), η) και θ) περιλαμβάνουν την τροπολογία αριθ.22. Η Επιτροπή υποστηρίζει αυτές τις χρήσιμες αλλαγές διατύπωσης.

Άρθρο 4 - Ασφάλεια

Η διατύπωση της παραγράφου 2) έχει τροποποιηθεί ελαφρώς για να ανταποκριθεί στην τροπολογία του Κοινοβουλίου αριθ.23.

Άρθρο 5 - Εμπιστευτικότητα των επικοινωνιών

Στην παράγραφο 1), συμπεριλήφθηκε η τροπολογία του Κοινοβουλίου αριθ.24 για να διευκρινιστεί ότι η απαίτηση να απαγορεύεται η αποθήκευση επικοινωνιών δεν αναφέρεται στην αποθήκευση για τεχνικούς λόγους που είναι απαραίτητη για τη διαβίβαση αυτών των επικοινωνιών, παραδείγματος χάριν για το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, εφόσον εξασφαλίζεται η εμπιστευτικότητα.

Προστέθηκε νέα παράγραφος 3) η οποία ανταποκρίνεται στην τροπολογία του Κοινοβουλίου αριθ. 26. Η εν λόγω τροπολογία πρότεινε να απαιτείται εκ των προτέρων συγκατάθεση για τη χρήση αθέατων συστημάτων εντοπισμού όπως τα επονομαζόμενα «cookies». Το Συμβούλιο συμφώνησε να περιλάβει μια νέα διάταξη που να καλύπτει αυτό το πρόβλημα αλλά μετέβαλε την απαίτηση για συγκατάθεση σε υποχρέωση για πληροφόρηση και σε δικαίωμα των χρηστών να αρνηθούν αυτά τα συστήματα. Το Συμβούλιο είχε την άποψη ότι αφού η χρήση συστημάτων εντοπισμού προορίζεται σε πολλές περιπτώσεις να διευκολύνει την παροχή υπηρεσιών μέσω των δικτύων ηλεκτρονικών επικοινωνιών, η εκ των προτέρων συγκατάθεση μπορεί να θέσει αδικαιολόγητα εμπόδια σ'αυτόν τον τύπο χρήσης. Εάν οι χρήστες είναι πλήρως ενημερωμένοι για τους σκοπούς των συστημάτων εντοπισμού και τους δίνεται το δικαίωμα να αρνηθούν αυτά τα συστήματα στον τερματικό εξοπλισμό τους, ο στόχος της διαφύλαξης του δικαιώματος των χρηστών για προστασία της ιδιωτικής ζωής τους θα επιτυγχανόταν επίσης. Προστέθηκαν δύο νέες αιτιολογικές σκέψεις αριθ. 24 και αριθ.25 για να εξηγηθεί λεπτομερέστερα πώς η νέα διάταξη πρέπει να εφαρμοστεί στα διάφορα συστήματα εντοπισμού, κάνοντας επίσης διάκριση μεταξύ των συστημάτων για νόμιμους σκοπούς και των συστημάτων όπως τα spyware και τα web bugs τα οποία σαφώς δεν εξυπηρετούν κανέναν νόμιμο σκοπό. Η Επιτροπή μπορεί να δεχτεί την προσέγγιση που υιοθετείται στην κοινή θέση και θεωρεί ότι με αυτή επιτυγχάνεται ισορροπία μεταξύ της τροπολογίας του ΕΚ και των ανησυχιών που διατύπωσαν οι οικονομικοί φορείς σχετικά με την εν λόγω τροπολογία.

Άρθρο 6 - Δεδομένα κίνησης

Στην παράγραφο 1), έχει προστεθεί παραπομπή στην παράγραφο 1) του άρθρου 15 για να διευκρινιστεί ότι είναι δυνατές παρεκκλίσεις από την αρχή της απάλειψης των δεδομένων κίνησης υπό τους όρους του εν λόγω άρθρου. Η Επιτροπή θεωρεί ότι αυτή η παραπομπή είναι περιττή αφού η παράγραφος 1) του άρθρου 15 περιλαμβάνει ήδη αναφορά στο άρθρο 6 και ενδέχεται να προκαλέσει σύγχυση καθώς δεν υπάρχουν παρόμοιες παραπομπές σε άλλα άρθρα από τα οποία είναι δυνατές οι παρεκκλίσεις. Εντούτοις, στο πνεύμα του συμβιβασμού, η Επιτροπή είναι πρόθυμη να δεχτεί την παραπομπή.

Στις παραγράφους 3), 4), 5) και 6) του άρθρου 6 έγιναν διάφορες αλλαγές διατύπωσης σύμφωνα με τις τροπολογίες του Κοινοβουλίου αριθ. 28, αριθ.29 και αριθ.30. Στην παράγραφο 3) διευκρινίστηκε ότι οι χρήστες και οι συνδρομητές πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να αίρουν την εκ των προτέρων συγκατάθεσή τους για την επεξεργασία δεδομένων κίνησης για σκοπούς παροχής υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας ή εμπορικής προώθησης οποιαδήποτε στιγμή.

Άρθρο 8 - Ένδειξη της ταυτότητας και περιορισμός της αναγνώρισης καλούσας και συνδεδεμένης γραμμής

Η κοινή θέση προβλέπει μικρή αλλαγή διατύπωσης στις παραγράφους 1 έως 4, στο σημείο που αφορά την υποχρέωση να προσφέρονται επιλογές με σκοπό την προστασία της ιδιωτικής ζωής, όπου η παθητική φωνή επαναδιατυπώθηκε σε ενεργητική φωνή ώστε να είναι σαφές ότι υπεύθυνοι για την προσφορά αυτών των επιλογών είναι οι οικονομικοί φορείς. Δεν πρόκειται για αλλαγή επί της ουσίας, απλώς διευκολύνεται η κατανόηση του κειμένου. Η Επιτροπή συμφωνεί με την βελτίωση αυτή.

Άρθρο 9- Δεδομένα θέσης άλλα πλην των δεδομένων κίνησης

Σύμφωνα με την τροπολογία αριθ.32 του Κοινοβουλίου, η κοινή θέση προβλέπει μερικές αλλαγές διατύπωσης στην παράγραφο 1) καθώς και την διευκρίνιση ότι οι χρήστες και οι συνδρομητές πρέπει να είναι σε θέση να αίρουν ανά πάσα στιγμή τη συγκατάθεσή τους όσον αφορά τα δεδομένα κίνησης.

Άρθρο 12 και άρθρο 16 παράγραφος 2) - κατάλογοι συνδρομητών και μεταβατικές διατάξεις

Το Συμβούλιο δεν δέχτηκε την τροπολογία αριθ.34 σχετικά με τους καταλόγους που θα επέστρεφε στις διατάξεις της ισχύουσας οδηγίας 97/46/ΕΚ, αλλά ακολούθησε την πρόταση της Επιτροπής για ενημέρωση και προσαρμογή των υφιστάμενων κανόνων στις νέες υπηρεσίες και στις νέες μορφές καταλόγων. Η κοινή θέση εντούτοις λαμβάνει υπόψη τις ανησυχίες σχετικά με τους παραδοσιακούς καταλόγους σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας στην πρώτη παράγραφο του άρθρου 16. Στο σημείο αυτό το Συμβούλιο συμφώνησε για μεταβατική ρύθμιση ώστε να εξασφαλίζεται ότι δεν θα είναι απαραίτητο για τους εκδότες καταλόγων να ζητούν τη συγκατάθεση όλων των συνδρομητών που περιλαμβάνονται ήδη σε τέτοιους καταλόγους σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας. Η υποχρέωση θα ισχύει μόνο για υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών άλλες πλην της σταθερής φωνητικής τηλεφωνίας και για τους νέους συνδρομητές. Η Επιτροπή υποστηρίζει πλήρως την κοινή θέση όσον αφορά τους καταλόγους η οποία θα οδηγήσει σε μια ισόρροπη προσέγγιση που να ισχύει για όλες τις υπηρεσίες ομοίως και να λαμβάνει υπόψη τα δικαιώματα των χρηστών για προστασία της ιδιωτικής ζωής δεδομένων των νέων εκτεταμένων δυνατοτήτων διασύνδεσης που προσφέρουν οι ηλεκτρονικοί κατάλογοι.

Άρθρο 13 - Μη ζητηθείσες επικοινωνίες

Η τροπολογία αριθ.35 πρότεινε τη μεμονωμένη αναφορά των μηνυμάτων SMS στην παράγραφο 1) του εν λόγω άρθρου που απαιτεί την εκ των προτέρων συγκατάθεση των παραληπτών αφήνοντας την προσέγγιση άλλων μορφών ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στη διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών. Το Συμβούλιο προτίμησε μια εναρμονισμένη προσέγγιση βάσει της εκ των προτέρων συγκατάθεσης για όλες τις μορφές ηλεκτρονικού ταχυδρομείου. Η Επιτροπή είναι πολύ ικανοποιημένη που το Συμβούλιο επέλεξε την ομοιόμορφη προσέγγιση ενιαίας αγοράς ως την καλύτερη λύση για το μη ζητηθέν ηλεκτρονικό ταχυδρομείο για σκοπούς άμεσης εμπορικής προώθησης.

Το Συμβούλιο εντούτοις περιέλαβε την τροπολογία αριθ.44 του Κοινοβουλίου αναδιατυπωμένη. Με τη νέα παράγραφο 2), τα στοιχεία επικοινωνίας που λαμβάνονται από τους υφιστάμενους πελάτες που έχουν ήδη αγοράσει ένα προϊόν ή μια υπηρεσία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για σκοπούς άμεσης εμπορικής προώθησης, υπό τον όρο ότι προσφέρεται μια σαφής και εύκολη δυνατότητα αποχώρησης κατά τη διάρκεια συλλογής των στοιχείων αυτών και σε κάθε μήνυμα άμεσης εμπορικής προώθησης. Επιπλέον, η χρήση των στοιχείων επικοινωνίας πρέπει να περιορίζεται στον αρχικό συλλέκτη αυτών των στοιχείων. Η Επιτροπή μπορεί να δεχτεί αυτήν τη διάταξη όπως διατυπώνεται στην κοινή θέση ως λύση συμβιβασμού.

Το Συμβούλιο ενσωμάτωσε επίσης τμήμα της τροπολογίας αριθ.35 του Κοινοβουλίου στη νέα παράγραφο 4), απαγορεύοντας τη μεταμφίεση της ταυτότητας του αποστολέα ενός μη ζητηθέντος εμπορικού ηλεκτρονικού μηνύματος ή τη χρήση μιας μη ισχύουσας διεύθυνσης απάντησης. Η Επιτροπή θεωρεί ότι πρόκειται για βελτίωση του κειμένου.

Τέλος το Συμβούλιο ακολούθησε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στην τροπολογία του αριθ.42 ενσωματώνοντας στη νέα παράγραφο 6) του άρθρου 13 μια υποχρέωση υποβολής έκθεσης, ζητώντας από την Επιτροπή να εξετάσει την εμπειρία από τους νέους κανόνες για το μη ζητηθέν ηλεκτρονικό ταχυδρομείο μετά από τρία έτη.

Το Συμβούλιο δεν υιοθέτησε την πρόταση του Κοινοβουλίου για επιβολή ορισμένων τεχνικών λύσεων στους παροχείς υπηρεσιών ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (τμήμα της τροπολογίας αριθ.35 του ΕΚ). Η Επιτροπή είχε επίσης αντιταχθεί σε αυτήν την προσέγγιση που δεν είναι ουδέτερη ως προς την τεχνολογία, είναι πολύ δύσκολο να εφαρμοστεί με ομοιόμορφο τρόπο και είναι πιθανό να είναι ατελέσφορη στην επίλυση του προβλήματος του μη ζητηθέντος ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.

Άρθρο 14 - Τεχνικά χαρακτηριστικά και τυποποίηση

Όπως προτείνεται από το ΕΚ στην τροπολογία αριθ.36, στην κοινή θέση αναδιατυπώνεται η παράγραφος 3 του άρθρου 14 μετά από τις ανησυχίες που διατύπωσε ο βιομηχανικός κόσμος. Το Συμβούλιο προχώρησε σε μερικές επιπλέον αλλαγές διατύπωσης στο κείμενο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για να εξασφαλίσει πλήρη συμβατότητα με την οδηγία 1999/5/ΕΚ.

Άρθρο 15 - Εφαρμογή ορισμένων διατάξεων της οδηγίας 95/46/EK

Μακροσκελείς και δύσκολες συζητήσεις πραγματοποιήθηκαν στο Συμβούλιο σχετικά με το ζήτημα της διατήρησης δεδομένων κίνησης για σκοπούς επιβολής του νόμου. Η Επιτροπή είχε την άποψη ότι η παρούσα οδηγία βάσει του άρθρου 95 της Συνθήκης δεν μπορεί να περιλάβει ουσιαστικές διατάξεις για μέτρα επιβολής του νόμου. Δεν πρέπει ούτε να απαγορεύει ούτε να εγκρίνει οποιοδήποτε ιδιαίτερο μέτρο κρίνεται απαραίτητο από τα κράτη μέλη. Στην παράγραφο 1) του άρθρου 15 της προτεινόμενης οδηγίας παρέχεται μια γενική βάση για να λαμβάνουν παρόμοια μέτρα τα κράτη μέλη τηρώντας τις υποχρεώσεις τους βάσει της κοινοτικής νομοθεσίας, συμπεριλαμβανόμενων των υποχρεώσεων στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου.

Εντούτοις, το Συμβούλιο αποφάσισε να εισαγάγει μια νέα πρόταση στην παράγραφο 1) του άρθρου ως εξής: «Για τον σκοπό αυτό τα κράτη μέλη δύνανται, μεταξύ άλλων, να επιτρέπουν τη διατήρηση δεδομένων για περιορισμένη χρονική περίοδο αιτιολογούμενη για τους λόγους που προβλέπονται στην παρούσα παράγραφο, σύμφωνα με τις γενικές αρχές της κοινοτικής νομοθεσίας.»

Σε επίσημη δήλωση για τα πρακτικά της συνεδρίασης του Συμβουλίου των Υπουργών της 6ης Δεκεμβρίου 2001, η Επιτροπή δήλωσε ότι «(..) ερμηνεύει τη δεύτερη πρόταση της πρώτης παραγράφου του άρθρου 15 (...) ως μόνο προσθέτουσα ένα πιθανό παράδειγμα των μέτρων που τα κράτη μέλη μπορούν να λάβουν υπό τις περιστάσεις και τους όρους που καθορίζονται στην πρώτη παράγραφο του άρθρου 15. Αυτή η φράση δεν αλλάζει από νομική άποψη την ουσία, ούτε προσθέτει οποιοδήποτε στοιχείο στην πρώτη πρόταση του άρθρου 15. Ούτε εξαιρεί οποιαδήποτε μέτρα ενδεχομένως λάβουν τα κράτη μέλη από την επαλήθευση της συμμόρφωσής τους με τις υποχρεώσεις τους στο πλαίσιο της οδηγίας και βάσει του κοινοτικού δικαίου γενικά, συμπεριλαμβανόμενης.της υποχρέωσης για σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων και των γενικών αρχών του κοινοτικού δικαίου όπως αυτές που κατοχυρώνονται στον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης και στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα.»

Βάσει αυτής της δήλωσης και λαμβάνοντας υπόψη ότι η αιτιολογική σκέψη αριθ. 11 έχει διευκρινίσει τις υποχρεώσεις στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου τις οποίες οφείλουν να τηρούν τα κράτη μέλη σε κάθε περίσταση, η Επιτροπή μπορεί να δεχτεί την πρόταση που προστίθεται στην παράγραφο 1) του άρθρου 15.

4. Συμπέρασμα

Η κοινή θέση, η οποία συμπεριλαμβάνει πολυάριθμες τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, εισάγει σημαντικές διευκρινίσεις και βελτιώσεις στο αρχικό κείμενο της Επιτροπής. Η Επιτροπή μπορεί επομένως να υποστηρίξει το νέο κείμενο και να το συστήσει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Για τη δεύτερη ανάγνωση είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι το παρόν σχέδιο οδηγίας αποτελεί τμήμα μιας ευρύτερης δέσμης κανονιστικών ρυθμίσεων για τις ηλεκτρονικές επικοινωνίες που αποτελείται από τέσσερις άλλες οδηγίες και μια απόφαση. Δεδομένου ότι επιτεύχθηκε πλήρης συμφωνία μεταξύ των οργάνων σχετικά με την υπόλοιπη δέσμη ρυθμίσεων στις 13 Δεκεμβρίου 2001, είναι πολύ σημαντικό να καταβληθεί προσπάθεια να επιτευχθεί συντόμως συμφωνία και για το παρόν σχέδιο οδηγίας, ώστε να ελαχιστοποιηθεί η καθυστέρηση και ει δυνατόν να υπάρξει συντονισμένη ημερομηνία εφαρμογής και για τα 6 νέα νομοθετικά μέσα.

Πίνακας αντιστοιχισησ

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>