[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 21.4.2009

COM(2009) 199 τελικό

Σύσταση για

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την παροχή αμοιβαίας συνδρομής στη Ρουμανία

Πρόταση για

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη χορήγηση κοινοτικής μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής στη Ρουμανία

Σύσταση για

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την παροχή αμοιβαίας συνδρομής στη Ρουμανία

και

Πρόταση για

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη χορήγηση κοινοτικής μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής στη Ρουμανία

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Εισαγωγή

Τα τελευταία χρόνια παρατηρήθηκαν στη Ρουμανία πολύ υψηλοί ρυθμοί οικονομικής ανάπτυξης, που κινήθηκαν κατά μέσο όρο στο 6,5% από το 2002 κι έφθασαν ακόμη και στο 7,1% το 2008. Κινητήριο μοχλό της ανάπτυξης αποτέλεσε κατά κύριο λόγο η εγχώρια ζήτηση για κατανάλωση και επενδύσεις, η οποία τροφοδοτήθηκε από τη χρηματοδοτούμενη με ξένα κεφάλαια ραγδαία αύξηση της χρηματοοικονομικής διαμεσολάβησης. Ο υψηλός εξωτερικός δανεισμός οδήγησε σε ραγδαία συσσώρευση εξωτερικού χρέους, το οποίο έφτασε στο 53% του ΑΕΠ στο τέλη του 2008, και ο εκτεταμένος δανεισμός σε ξένο νόμισμα έκανε πιο ευάλωτα τα νοικοκυριά και τους ισολογισμούς των εταιρειών στις απότομες μεταβολές της συναλλαγματικής ισοτιμίας. Οι πιέσεις της εγχώριας ζήτησης εντάθηκαν περαιτέρω από την προκυκλική δημοσιονομική πολιτική, που οδήγησε στην εκτόξευση του καθαρού δημόσιου δανεισμού από το 1,2% του ΑΕΠ το 2005 στο 5,4% του ΑΕΠ το 2008, παρά τις αλλεπάλληλες γνώμες του Συμβουλίου και τις συστάσεις πολιτικής που διατύπωσε τον Ιούνιο του 2008 η Επιτροπή υπέρ της δημοσιονομικής εξυγίανσης και της βελτίωσης της δημοσιονομικής διαχείρισης.

Η επιβράδυνση της παγκόσμιας οικονομίας και η εκδήλωση μεγαλύτερης απροθυμίας για ανάληψη κινδύνων ενόψει των εγγενών αδυναμιών της εγχώριας οικονομίας είχαν ως αποτέλεσμα τη σημαντική μείωση της εισροής κεφαλαίων στη Ρουμανία. Οι πιέσεις στη συναλλαγματική ισοτιμία αυξήθηκαν, με αποτέλεσμα η σωρευτική υποτίμηση από τον Αύγουστο του 2007 να ξεπεράσει το 30%. Στο τέταρτο τρίμηνο του 2008, η εγχώρια ζήτηση παρουσίασε συρρίκνωση άνω του 4% σε δωδεκάμηνη βάση, κυρίως λόγω της μείωσης της ιδιωτικής κατανάλωσης, σε αντιδιαστολή με τα διψήφια ποσοστά αύξησης τα πρώτα τρία τρίμηνα. Επίσης, η ανάπτυξη της εξωτερικής ανταγωνιστικότητας και της παραγωγικότητας παρεμποδίστηκε από τον αργό ρυθμό με τον οποίο πραγματοποιούνται οι διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις μετά την εισδοχή στην ΕΕ. Η κυβέρνηση αντιμετωπίζει επίσης αυξανόμενες δυσκολίες στην ομολογιακή αγορά, καθώς οι μέσες αποδόσεις αυξήθηκαν κατά περίπου 300 μονάδες βάσης σε σχέση με το προηγούμενο έτος και βασίζονται σχεδόν εξολοκλήρου σε βραχυπρόθεσμες ληκτότητες.

Εν μέσω αυτού του σκηνικού, στις 6 Μαρτίου 2009 οι ρουμανικές αρχές[1] ζήτησαν τη στήριξη του ισοζυγίου πληρωμών από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα και ταυτόχρονα προσέφυγαν στο ΔΝΤ και την Παγκόσμια Τράπεζα υποβάλλοντας παρόμοια αιτήματα. Αν και επί του παρόντος δεν υπάρχει οξεία κρίση, θεωρούν ότι η εξωτερική οικονομική ενίσχυση σε αυτή τη φάση είναι αναγκαία για την ενίσχυση του ρυθμιστικού αποθέματος συναλλαγματικών διαθεσίμων της Ρουμανίας, βάσει του σεναρίου που προβλέπει σημαντικές πιέσεις στην εξωτερική χρηματοδότηση, τόσο για τον δημόσιο όσο και τον ιδιωτικό τομέα την προσεχή διετία. Ένα τέτοιο πρόγραμμα θα ενίσχυε επίσης την πεποίθηση ότι η Ρουμανία είναι σε θέση να ανταποκριθεί στις εξωτερικές υποχρεώσεις της.

Η Επιτροπή από κοινού με την προεδρία του Συμβουλίου ανακοίνωσαν στις 9 Μαρτίου ότι η ΕΕ είναι έτοιμη να συμμετάσχει μαζί με το ΔΝΤ σε μια συντονισμένη χρηματοδοτική δέσμη για τη στήριξη της σταθερότητας του ισοζυγίου πληρωμών της Ρουμανίας. Ωστόσο, τονίστηκε ότι η χρηματοδοτική στήριξη εξαρτάται από την ανάληψη ισχυρής δέσμευσης από την πλευρά των ρουμανικών αρχών για εφαρμογή ενός υποστηρικτικού προγράμματος πολιτικής.

Κατόπιν συζητήσεων με την Επιτροπή και το ΔΝΤ, οι ρουμανικές αρχές θα αποστείλουν δήλωση προθέσεων στην Επιτροπή και το ΔΝΤ όπου επισημαίνονται οι κύριες πτυχές του προγράμματος οικονομικής προσαρμογής. H χορήγηση της χρηματοδοτικής συνδρομής που αποτελεί αντικείμενο της απόφασης του Συμβουλίου εξαρτάται από την παραλαβή αυτής της επιστολής. Βασικός στόχος του εν λόγω προγράμματος προσαρμογής είναι η άμβλυνση των επιπτώσεων της απότομης μείωσης των εισροών ιδιωτικών κεφαλαίων, παράλληλα με την εφαρμογή μέτρων πολιτικής για την αντιμετώπιση των εξωτερικών και δημοσιονομικών ανισορροπιών και την ενδυνάμωση του χρηματοπιστωτικού κλάδου. Στη βάση του προγράμματος αυτού, τα μητρικά ιδρύματα των εννέα μεγαλύτερων τραπεζών ξένης ιδιοκτησίας που έχουν ιδρυθεί στη Ρουμανία ανέλαβαν από κοινού τη δέσμευση να διατηρήσουν τη συνολική έκθεσή τους στη Ρουμανία και να διαθέσουν τα πρόσθετα κεφάλαια που τυχόν θα απαιτηθούν.

Μακροοικονομική εξέλιξη και προοπτικεσ

Μετά από αρκετά χρόνια ισχυρής αύξησης του ΑΕΠ, η οποία από το 2002 ανήλθε σε δωδεκάμηνη βάση κατά μέσο όρο σε 6,5%, κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2008 οι ρυθμοί ανάπτυξης παρουσίασαν απότομη πτώση και ανήλθαν σε 2,9% σε δωδεκάμηνη βάση. Τούτο οφείλεται κυρίως στη συρρίκνωση της ιδιωτικής κατανάλωσης σχεδόν κατά 4% σε δωδεκάμηνη βάση, που συνοδεύτηκε από τη διακοπή, ουσιαστικά, του τραπεζικού δανεισμού. Κατά το τέταρτο τρίμηνο, η δημιουργία ακαθάριστου πάγιου κεφαλαίου επιβραδύνθηκε απότομα πέφτοντας κάτω από το 3%, ενώ το πρώτο τρίμηνο υπερέβαινε το 30% σε δωδεκάμηνη βάση. Στο σκέλος της προσφοράς, η επιβράδυνση οφείλεται στη συρρίκνωση κατά 8% της δραστηριότητας στον βιομηχανικό κλάδο, η οποία κατά το πρώτο τρίμηνο του 2008 παρουσίαζε αύξηση 5,5%. Κατακόρυφη επιβράδυνση της δραστηριότητας κατέγραψαν επίσης οι κλάδοι των κατασκευών και των υπηρεσιών.

Η απότομη μείωση στην εγχώρια ζήτηση το τέταρτο τρίμηνο προκάλεσε επίσης την επιβράδυνση των εισαγωγών, εμφανίζοντας αρνητικούς ρυθμούς σε δωδεκάμηνη βάση προς τα τέλη του έτους (-18% σε δωδεκάμηνη βάση) και καταγράφοντας ακόμα μεγαλύτερη πτώση τον Ιανουάριο του 2009 (-28% σε δωδεκάμηνη βάση, σε RON). Οι επιδόσεις στον τομέα των εξαγωγών επίσης σημείωσαν σημαντική υποχώρηση (-8% σε δωδεκάμηνη βάση τον Δεκέμβριο του 2008 και -13% τον Ιανουάριο του 2009). Συνολικά, το 2008, το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών μειώθηκε ελαφρά αλλά παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα, ανερχόμενο στο 12,3% του ΑΕΠ, από 13,5% του ΑΕΠ το 2007. Από τη σκοπιά της χρηματοδότησης, οι άμεσες ξένες επενδύσεις κάλυψαν περίπου το 54% του ελλείμματος του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών το 2008. Το υπόλοιπο χρηματοδοτήθηκε ως επί το πλείστον μέσω εξωτερικού (κυρίως ιδιωτικού) δανεισμού, ο οποίος αυξήθηκε περίπου σε 53% του ΑΕΠ στα τέλη του 2008.

- Κατά τη διάρκεια της οικονομικής άνθισης, οι ελλείψεις εργατικού δυναμικού που οφείλονταν στην μεγάλη μεταναστευτική εκροή και στην σχετικά υψηλή αναλογία ανειδίκευτου εργατικού δυναμικού συνέβαλαν στην εμφάνιση σπειρώματος μισθών-τιμών, καθώς η αύξηση των μισθών κυμάνθηκε σε υψηλότερα επίπεδα από τη μικρή αύξηση της παραγωγικότητας. Η αύξηση των μισθών παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα κατά τα δύο πρώτα τρίμηνα του 2008 (με τους ονομαστικούς μισθούς να αυξάνονται κατά 25% περίπου σε δωδεκάμηνη βάση), αλλά έκτοτε μετριάστηκε, φτάνοντας το 13% σε δωδεκάμηνη βάση τον Ιανουάριο του 2009. Παρά την πτώση των τιμών των εμπορευμάτων και των τροφίμων, ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ) παρουσίασε νέα αύξηση από 6,3% τον Δεκέμβριο του 2008 σε 6,9% τον Φεβρουάριο 2009, ως συνέπεια της κατά 8% υποτίμησης της ονομαστικής σταθμισμένης συναλλαγματικής ισοτιμίας κατά το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

Δεδομένης της έντονης επιβράδυνσης της οικονομικής δραστηριότητας κατά το τέταρτο τρίμηνο του 2008 και της πιθανής περαιτέρω επιδείνωσης των προοπτικών της παγκόσμιας οικονομίας, ο ρυθμός ανάπτυξης αναμένεται να γίνει αρνητικός το 2009, ανερχόμενος περίπου σε -4% του ΑΕΠ , λόγω της συρρίκνωσης της κατανάλωσης και των επενδύσεων, που θα αντισταθμιστεί εν μέρει από διόρθωση του εξωτερικού ελλείμματος.

Δημόσια οικονομικά

Η Ρουμανία ακολούθησε προκυκλική δημοσιονομική πολιτική κατά τη διάρκεια της κατακόρυφης αύξησης της ζήτησης την περίοδο 2005-2008, με αποτέλεσμα τα ελλείμματα να αυξηθούν από 1,2% του ΑΕΠ το 2005 σε 5,4% του ΑΕΠ το 2008, ενώ ο μέσος ρυθμός αύξησης του πραγματικού ΑΕΠ ήταν 6,5%, και παρά τις επανειλημμένες συστάσεις που διατύπωσαν τόσο το Συμβούλιο στη γνώμη που εξέδωσε τον Φεβρουάριο του 2008 σχετικά με το πρόγραμμα σύγκλισης της Ρουμανίας, όσο και η Επιτροπή στις συστάσεις πολιτικής που εξέδωσε τον Ιούνιο του 2008. Τούτο οφειλόταν σε μεγάλο βαθμό στο γεγονός ότι ο δημοσιονομικός σχεδιασμός και η δημοσιονομική εκτέλεση ήταν, σε γενικές γραμμές, ανεπαρκείς. Τα απροσδόκητα έσοδα αναλώθηκαν κατά κανόνα μέσω της διαδικασίας δημοσιονομικών διορθώσεων εντός του ίδιου έτους και δεν αφέθηκαν περιθώρια για πιο δύσκολες συγκυρίες. Οι αδυναμίες της δημόσιας διοίκησης συνέβαλαν και αυτές στην κατ’ επανάληψη ανεπαρκή εκτέλεση των προγραμμάτων κεφαλαιουχικών δαπανών, ενώ τμήμα των κονδυλίων που είχαν προβλεφθεί για επενδύσεις μεταφέρθηκε εκ των υστέρων σε τρέχουσες δαπάνες όπως οι μισθοί των δημοσίων υπαλλήλων και οι κοινωνικές μεταβιβάσεις. Η αύξηση των μισθών του δημόσιου τομέα άνοιξε το δρόμο για αυξήσεις στους μισθούς του ιδιωτικού τομέα, οι οποίοι κυμαίνονται σε χαμηλότερα επίπεδα από τους μισθούς του δημόσιου τομέα. Κατά την περίοδο 2005-2008, η δαπάνη για τους μισθούς του δημόσιου τομέα διπλασιάστηκε σε ονομαστικούς όρους. Τέλος, παρατηρείται συγκέντρωση μεγάλων δημοσιονομικών δαπανών στις τελευταίες εβδομάδες κάθε έτους, γεγονός που επηρεάζει σημαντικά τη δημοσιονομική αξιοπιστία και προβλεψιμότητα. Παρά τις συστάσεις που διατύπωσε η Επιτροπή στις συστάσεις πολιτικής που εξέδωσε τον Ιούνιο του 2008, δεν σημειώθηκε καμία πρόοδος στην υλοποίηση ενός δεσμευτικού μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού πλαισίου.

Ο προϋπολογισμός του 2009 που υποβλήθηκε από τη νέα κυβέρνηση και εγκρίθηκε από το κοινοβούλιο στα τέλη Φεβρουαρίου περιέχει αρκετά μέτρα που αποσκοπούν στη μείωση του ελλείμματος από το 5,4% του ΑΕΠ το 2008 στο 2,0% του ΑΕΠ το 2009, με προβλεπόμενο ρυθμό ανάπτυξης του πραγματικού ΑΕΠ 2,5%. Στα μέτρα αυτά περιλαμβάνεται το πάγωμα των προσλήψεων και η περικοπή διαφόρων επιμισθίων στο δημόσιο τομέα, η μείωση των δαπανών για αγαθά και υπηρεσίες, ο περιορισμός των αυξήσεων στους μισθούς του δημόσιου τομέα και η σύνδεση των συντάξεων με τον πληθωρισμό και όχι με τη μισθολογική εξέλιξη. Από την άλλη, η κυβέρνηση σχεδιάζει να αυξήσει σημαντικά τις δημόσιες επενδύσεις. Ωστόσο, ήδη κατά την ημερομηνία της ψήφισης του προϋπολογισμού ήταν ήδη σαφές ότι ο στόχος που αφορούσε τα ελλείμματα δεν ήταν ρεαλιστικός, δεδομένου κυρίως του γεγονότος ότι το μακροοικονομικό σενάριο στο οποίο βασίστηκε αλλά και οι προβλέψεις των εσόδων ήταν υπερβολικά αισιόδοξα. Επιπλέον, δεδομένης της απουσίας μιας ολοκληρωμένης μεταρρύθμισης της πολιτικής δαπανών, υπήρχαν δυνητικοί κίνδυνοι όσον αφορά την εφαρμογή των μέτρων για τη μείωση των δαπανών.

Χρηματοπιστωτικές αγορές

Το χρηματοπιστωτικό σύστημα της Ρουμανίας κυριαρχείται από τον τραπεζικό τομέα, ο οποίος αναπτύσσεται πολύ γρήγορα τα τελευταία χρόνια. Το συνολικό καθαρό ενεργητικό του τραπεζικού τομέα της Ρουμανίας ανήλθε σε 315 δισ. RON στα τέλη του 2008 (62% του ΑΕΠ). Σε μεγάλο βαθμό οι τράπεζες είναι αλλοδαπής ιδιοκτησίας. Τον Δεκέμβριο του 2008, τα πιστωτικά ιδρύματα με πλειοψηφούντα ξένα κεφάλαια (συμπεριλαμβανομένων των υποκαταστημάτων ξένων τραπεζών) ήλεγχαν περίπου το 88% του συνολικού καθαρού ενεργητικού όλων των πιστωτικών ιδρυμάτων που λειτουργούν στη Ρουμανία. Τη μεγαλύτερη έκθεση στη Ρουμανία έχουν τράπεζες από την Αυστρία, την Ελλάδα, τη Γαλλία και την Ιταλία.

Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών, ο τραπεζικός τομέας της Ρουμανίας προώθησε την ταχεία πιστωτική επέκταση, με αποτέλεσμα η αναλογία δανείων προς καταθέσεις το 2008 να αυξηθεί κατά 122%. Αν και η πιστωτική αύξηση ξεκίνησε από χαμηλή βάση, η επέκταση των κατά κύριο λόγο εκπεφρασμένων σε ξένα νομίσματα δανείων (τα οποία τον Ιανουάριο του 2009 αντιπροσώπευαν περίπου το 59% της συνολικής εγχώριας πίστης στον ιδιωτικό τομέα) αύξησε σε σημαντικό βαθμό την εξάρτηση του ρουμανικού τραπεζικού τομέα από την ξένη χρηματοδότηση. Στο δεύτερο εξάμηνο του 2008, η δραστηριότητα χορήγησης δανείων μειώθηκε δραματικά, με την ετήσια πιστωτική αύξηση να καταγράφει μείωση από επίπεδα άνω του60% τον Ιούνιο του 2008 στο 36,5% τον Δεκέμβριο του 2008.

Παρά το γεγονός ότι επί του παρόντος ο τραπεζικός τομέας παραμένει κατά τα φαινόμενα σχετικά υγιής και διαθέτει καλή κεφαλαιακή βάση (ο συντελεστής κεφαλαιακής επάρκειας ανήλθε σε 12,3% στα τέλη του 2008), η σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού τομέα στη Ρουμανία ενδέχεται να υποστεί πιέσεις Η επιδείνωση των μακροοικονομικών προοπτικών σημαίνει ότι το μερίδιο των μη εξυπηρετούμενων δανείων κατά πάσα πιθανότητα θα αυξηθεί ραγδαία τους προσεχείς μήνες. Περαιτέρω, καθώς ο ρουμανικός ιδιωτικός τομέας εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από δάνεια που έχουν ληφθεί σε ξένα νομίσματα, τυχόν περαιτέρω υποτίμηση του λέι θα επιβαρύνει σημαντικά τα νοικοκυριά και τους ισολογισμούς των επιχειρήσεων.

Ισοζύγιο πληρωμων και αναγκες εξωτερικησ χρηματοδοτησησ

Η ραγδαία οικονομική ανάπτυξη της Ρουμανίας τα τελευταία χρόνια χαρακτηρίστηκε από την εμφάνιση μεγάλων εξωτερικών ανισορροπιών και τη μη διατηρήσιμη συσσώρευση εξωτερικών υποχρεώσεων. Το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών αυξήθηκε από 5,8% του ΑΕΠ το 2004 σε 13,5% του ΑΕΠ το 2007 και παρέμεινε άνω του 12% του ΑΕΠ το 2008. Ως εκ τούτου, το ακαθάριστο εξωτερικό χρέος ανήλθε στο 55% του ΑΕΠ στα τέλη του 2008.

Οι χρηματοοικονομικές αγορές της Ρουμανίας υφίστανται συνεχείς πιέσεις από τις αρχές Οκτωβρίου 2008. Η απομόχλευση, τα ασθενή θεμελιώδη μεγέθη και η χαμηλή πιστοληπτική διαβάθμιση της ρουμανικής οικονομίας επιβαρύνουν την αγορά συναλλάγματος, τη διατραπεζική αγορά και τις αγορές μετοχών και ομολόγων. Οι σημαντικές πιέσεις που ασκούνται στην εξωτερική χρηματοδότηση αναμένεται να διατηρηθούν για αρκετό καιρό, καθώς το επίμονο, αν και μειούμενο, έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, σε συνδυασμό με την ανάγκη ανανέωσης του σημαντικού βραχυπρόθεσμου και μακροπρόθεσμου δανεισμού σε ξένο νόμισμα, δεν αναμένεται να καλυφθούν πλήρως από τις άμεσες ξένες επενδύσεις και άλλες χρηματοδοτικές και κεφαλαιακές εισροές κατά την περίοδο 2009-2011.

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι το ισοζύγιο πληρωμών της Ρουμανίας αντιμετωπίζει σοβαρή απειλή. Ως εκ τούτου, συνιστά στο Συμβούλιο την έκδοση απόφασης για την παροχή αμοιβαίας συνδρομής. Οι συνολικές χρηματοδοτικές ανάγκες για την περίοδο έως το πρώτο τρίμηνο του 2011 υπολογίζονται σε 20 δισ. EUR. Στο ποσό αυτό συμπεριλαμβάνεται πρόβλεψη για το αναμενόμενο συνεχιζόμενο έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, τη μερική ανανέωση των ληξιπρόθεσμων δανείων, κάποιες εκροές κεφαλαίων και τη διαμόρφωση του αποθέματος επίσημων συναλλαγματικών διαθεσίμων σε συνετά επίπεδα. Το ποσοστό ανανέωσης της έκθεσης των ξένων τραπεζών στη Ρουμανία θεωρείται ότι θα ανέλθει στο 100% μετά την παροχή της αμοιβαίας συνδρομής, σε συμφωνία με την απαιτούμενη δέσμευση που έχουν αναλάβει οι κύριες ξένες τράπεζες να διατηρήσουν την έκθεσή τους στη Ρουμανία (όπως επιβεβαιώνουν στην κοινή δήλωσή τους της 26ης Μαρτίου 2009), ενώ το ποσοστό ανανέωσης για το εταιρικό εξωτερικό χρέος προς μητρικές εταιρίες και για το εξωτερικό χρέος των ρουμανικών τραπεζών θεωρείται ότι θα ανέλθει 50% το 2009. Για το 2010 και το 2011, γίνεται η παραδοχή ότι όλες οι ληξιπρόθεσμες ξένες υποχρεώσεις θα αναχρηματοδοτηθούν κατά 100% δεδομένης της αναμενόμενης σταθεροποίησης της χρηματοπιστωτικής αγοράς και της έναρξης της ανάκαμψης των μεγαλύτερων εξαγωγικών αγορών της Ρουμανίας. Πέραν του στόχου αρκούντως υψηλών αποθεμάτων ξένου συναλλάγματος (που υπερβαίνει το 100% του βραχυπρόθεσμου εξωτερικού χρέους εναπομένουσας ληκτότητας) έγιναν συντηρητικές παραδοχές για άλλες κεφαλαιακές εκροές, όπως τις εκροές καταθέσεων μη μόνιμων κατοίκων, τις μειώσεις στις εμπορικές πιστώσεις και τις εκροές χαρτοφυλακίου, προκειμένου να ενσωματωθούν συμπληρωματικά ρυθμιστικά αποθέματα στους υπολογισμούς. Η βασική παραδοχή για την αύξηση του ΑΕΠ είναι -4% για το 2009 και περίπου 0% για το 2010. Το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών προβλέπεται να ανέλθει σε 7½% του ΑΕΠ το 2009 και 6½% του ΑΕΠ το 2010.

Η συνδρομή της ΕΕ στο πλαίσιο του μηχανισμού για τη στηριξη του ισοζυγιου πληρωμων ωσ μεροσ της διεθνους συνδρομήσ

Ενόψει των σοβαρών δυσκολιών που αντιμετωπίζει η Ρουμανία σε σχέση με το ισοζύγιο πληρωμών και με την προϋπόθεση ότι οι ρουμανικές αρχές θα τηρήσουν απαρέγκλιτα τη δέσμευσή τους για εφαρμογή ενός μείζονος προγράμματος δημοσιονομικής, χρηματοοικονομικής και διαρθρωτικής προσαρμογής, η Επιτροπή, μετά από διαβούλευση με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή στις 17 Μαρτίου 2009, συνιστά στο Συμβούλιο την παροχή της αμοιβαίας συνδρομής, την οποία προβλέπει το άρθρο 119 της Συνθήκης.

Επιπλέον η Επιτροπή, μετά από διαβούλευση με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή, προτείνει, αφού εγκριθεί η προαναφερθείσα απόφαση του Συμβουλίου για την παροχή αμοιβαίας συνδρομής στη Ρουμανία κατόπιν συστάσεως της Επιτροπής, να εκδοθεί απόφαση του Συμβουλίου, βάσει της σχετικής διευκόλυνσης της ΕΕ προς τα κράτη μέλη (σύμφωνα με τα όσα προβλέπει ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 332/2002 του Συμβουλίου της 18ης Φεβρουαρίου 2002), σχετικά με τη χορήγηση μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής στη Ρουμανία, ανώτατου ύψους 5 δισ. EUR, για τη στήριξη της διατηρησιμότητας του ισοζυγίου πληρωμών της.

Υπό τις τρέχουσες συνθήκες, που χαρακτηρίζονται από τις μειωμένες κεφαλαιακές εισροές και τις υψηλές δημοσιονομικές και εξωτερικές ανισορροπίες, φαίνεται ότι είναι σκόπιμη η χορήγηση μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής προς τη Ρουμανία στο πλαίσιο του μηχανισμού για τη στήριξη του ισοζυγίου πληρωμών των κρατών μελών (βάσει του κανονισμού 332/2002). Άμεσος στόχος είναι να διευκολυνθεί η πειθαρχημένη προσαρμογή του εξωτερικού ελλείμματος ώστε να αμβλυνθούν οι υπερβολικές πιέσεις που ασκούνται στη συναλλαγματική ισοτιμία, οι οποίες σε διαφορετική περίπτωση θα μπορούσαν να προκαλέσουν σοβαρές επιπτώσεις στους ισολογισμούς των επιχειρήσεων και στα νοικοκυριά, οδηγώντας σε βαθύτερη ύφεση και πίεση του τραπεζικού κλάδου.

Οι συνολικές χρηματοδοτικές ανάγκες έως το πρώτο τρίμηνο του 2011 υπολογίζονται σε 20 δισ. EUR. Η στήριξη θα παρασχεθεί από την ΕΕ στη Ρουμανία σε συνδυασμό με δάνειο του ΔΝΤ (Stand-by-Arrangement) ύψους 11,40 δισ. ΕΤΔ (περίπου 12,95 δισ. EUR, 1085% του μεριδίου συμμετοχής της Ρουμανίας στο ΔΝΤ). Επίσης θα χορηγηθεί πρόσθετη πολυμερής στήριξη ύψους 2 δισ. EUR με τον ακόλουθο τρόπο: η Παγκόσμια Τράπεζα, επιπλέον των τακτικών της δανειοδοτικών δραστηριοτήτων , θα χορηγήσει 1 δισ. EUR και η ΕΤΕπ και η ΕΤΑΑ θα χορηγήσουν ακόμη 1 δισ. EUR.

Στις 26 Μαρτίου 2009, τα μητρικά ιδρύματα των εννέα μεγαλύτερων τραπεζών ξένης ιδιοκτησίας που έχουν ιδρυθεί στη Ρουμανία ανέλαβαν από κοινού τη δέσμευση να διατηρήσουν τη συνολική έκθεσή τους στη Ρουμανία κατά την περίοδο του προγράμματος και συμφώνησαν να στηρίξουν τις ρουμανικές θυγατρικές τους ώστε να διατηρήσουν την τρέχουσα υγιή οικονομική κατάστασή τους για όσο διάστημα διαρκούν οι κλυδωνισμοί στην αγορά και η οικονομική επιβράδυνση. Η δέσμευση αυτή θα επιβεβαιωθεί μέσω της υποβολής χωριστού διοικητικού εγγράφου από καθεμία από τις κύριες τράπεζες στην Εθνική Τράπεζα της Ρουμανίας (BNR) η οποία, από κοινού με τις αρμόδιες εποπτικές αρχές της χώρας, θα παρακολουθεί στενά την τήρηση της εν λόγω δέσμευσης. Η χρηματοδοτική συνδρομή από την ΕΕ παρέχεται για τη στήριξη της αυστηρής δέσμευσης των ρουμανικών αρχών να εφαρμόσουν ένα εκτενές πρόγραμμα οικονομικής πολιτικής. Το πρόγραμμα αυτό έχει συμφωνηθεί από κοινού με τις ρουμανικές αρχές.

Η Επιτροπή θα επαληθεύει ανά τακτά χρονικά διαστήματα και σε συνεργασία με την ΟΔΕ ότι πληρούνται οι όροι οικονομικής πολιτικής που συνοδεύουν τη συνδρομή, μέσω της πραγματοποίησης αποστολών και της υποβολής εκθέσεων σε τακτική βάση από τις αρχές. Καθ’ όλη τη διάρκεια εφαρμογής του προγράμματος, η Επιτροπή θα παράσχει επίσης περαιτέρω συστάσεις πολιτικής και τεχνική συνδρομή σε συγκεκριμένους τομείς. Οι βασικές συνιστώσες αυτού του προγράμματος είναι οι εξής:

α. Δημοσιονομική εξυγίανση

Η κυβέρνηση δεσμεύεται να καταβάλλει πρόσθετες προσπάθειες για δημοσιονομική προσαρμογή της τάξης του 1,1% του ΑΕΠ, πέραν των μέτρων που αντιστοιχούν στο 3% του ΑΕΠ και περιλαμβάνονται στον προϋπολογισμό για το 2009 που εγκρίθηκε τον Φεβρουάριο του 2009. Βάσει των αναθεωρημένων προβλέψεων για συρρίκνωση του ΑΕΠ κατά 4% το 2009 και των πρόσθετων δημοσιονομικών μέτρων, οι αρχές αποβλέπουν στη συγκράτηση του ελλείμματος της γενικής κυβέρνησης στο 5,1% του ΑΕΠ, ποσοστό που συνεπάγεται σημαντική διαρθρωτική προσαρμογή συγκριτικά με το αποτέλεσμα της εκτέλεσης του προϋπολογισμού του 2008. Το κοινοβούλιο της χώρας αναμένεται να εγκρίνει το δεύτερο τρίμηνο του 2009 διορθωτικό προϋπολογισμό για το 2009, με βάση τις επικαιροποιημένες προοπτικές της οικονομίας και τα πρόσθετα μέτρα.

Η δημοσιονομική εξυγίανση θα επικεντρωθεί στο σκέλος των δαπανών. Οι πρωτογενείς κρατικές δαπάνες θα περιοριστούν επιπλέον κατά 0,85% του ΑΕΠ σε σύγκριση με τον προϋπολογισμό του 2009. Τούτο θα επιτευχθεί μέσω i) της περικοπής (κατά ένα εκτιμώμενο ποσοστό 4 – 4½% σε σχέση με τα επίπεδα του 2008) των δαπανών για μισθούς του δημόσιου τομέα με τη μη πραγματοποίηση αυξήσεων (συνολικού ύψους 5%) που προέβλεπε ο προϋπολογισμός του 2009 στο μισθολόγιο των δημοσίων υπαλλήλων ή με ισοδύναμες περαιτέρω περικοπές στην απασχόληση, καθώς και της μείωσης των απασχολούμενων στο δημόσιο τομέα, περιλαμβανομένης της αντικατάστασης μόνο του 1 στους 7 αποχωρούντες υπαλλήλους, ii) πρόσθετης μείωσης των δαπανών για αγαθά και υπηρεσίες και των επιχορηγήσεων σε επιχειρήσεις, και iii) ορισμένων περικοπών στις δημόσιες δαπάνες για οχήματα, εξοπλισμό γραφείων και με την εξασφάλιση ρεαλιστικών χρονοδιαγραμμάτων των επενδυτικών σχεδίων που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ. Μολοταύτα, οι δημόσιες επενδύσεις προβλέπεται να αυξηθούν σημαντικά το 2009 συγκριτικά με το 2008 (περίπου 6½% του ΑΕΠ το 2009 έναντι 5¾% του ΑΕΠ το 2008). Όσον αφορά το σκέλος των εσόδων, η λήψη μέτρων για την κατάργηση ορισμένων φοροαπαλλαγών και φοροελαφρύνσεων (που αφορούν ειδικότερα τα εταιρικά αυτοκίνητα και την απόσβεση στοιχείων ενεργητικού κατόπιν αναπροσαρμογής στην τρέχουσα αξία) αναμένεται να αποφέρουν επιπλέον έσοδα της τάξης του 0,25% του ΑΕΠ. Η κυβέρνηση δεσμεύεται να συνεχίσει τη δημοσιονομική εξυγίανση με την περικοπή των δαπανών και να μειώσει περαιτέρω το έλλειμμα στο 4,1% του ΑΕΠ το 2010 και κάτω από 3% του ΑΕΠ το 2011.

Καθ' όλη τη διάρκεια εκτέλεσης του προγράμματος, η Επιτροπή θα παρέχει συνεχή καθοδήγηση και συμβουλές στις ρουμανικές αρχές με στόχο τη διασφάλιση της διατηρήσιμης διόρθωσης του ελλείμματος.

β. Μεταρρύθμιση της δημοσιονομικής διακυβέρνησης

Προκειμένου να καταστεί δυνατή η διατηρήσιμη επίτευξη χαμηλότερων δημοσιονομικών ελλειμμάτων θα ληφθούν μέτρα για τη βελτίωση της δημοσιονομικής στρατηγικής και διαδικασίας. Βασική συνιστώσα θα είναι η θέσπιση νόμου περί δημοσιονομικής ευθύνης, ο οποίος μεταξύ άλλων θα προβλέπει την εκπόνηση διαδικασιών για τη βελτίωση της κατάρτισης πολυετών προϋπολογισμών, θα θέτει όρια στις αναθεωρήσεις των προϋπολογισμών κατά τη διάρκεια ενός έτους και θα θεσπίζει δημοσιονομικούς κανόνες για τη βελτίωση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού και την εξασφάλιση πλήρους συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις του συμφώνου σταθερότητας και ανάπτυξης. Ο νόμος αυτός θα πρέπει επίσης να προβλέπει τη σύσταση δημοσιονομικού συμβουλίου που θα προβαίνει σε ανεξάρτητους και επισταμένους ελέγχους.

Για τη βελτίωση της δημοσιονομικής προβλεψιμότητας και διαφάνειας, το σύστημα αμοιβών στον δημόσιο τομέα θα αναδιαρθρωθεί, μέσω, μεταξύ άλλων, της ενοποίησης και απλοποίησης των μισθολογικών κλιμακίων και την μεταρρύθμισης του συστήματος επιμισθίων. Τούτο αποσκοπεί στην επίλυση των σημαντικών προβλημάτων με το δημόσιο μισθολογικό σύστημα: τα επιμίσθια καλύπτουν μεγάλο τμήμα των συνολικών απολαβών, δεν υπάρχει ενιαία μισθολογική κλίμακα και υπάρχει μεγάλος αριθμός νομοθετικών πράξεων που ρυθμίζουν τους μισθούς σε διάφορα σημεία του συστήματος αμοιβών στον δημόσιο τομέα.

Προκειμένου να βελτιωθεί η μακροπρόθεσμη διατηρησιμότητα των δημόσιων οικονομικών, θα γίνει μεταρρύθμιση του συνταξιοδοτικού συστήματος. Μεταξύ των αλλαγών είναι η στροφή προς την τιμαριθμική αναπροσαρμογή των συντάξεων του δημόσιου τομέα, ο περιορισμός των περιθωρίων διακριτικής ευχέρειας στη χορήγηση αυξήσεων στις συντάξεις και η σταδιακή αύξηση της ηλικίας συνταξιοδότησης πέραν των συμφωνηθεισών διευθετήσεων που ισχύουν σήμερα (ιδίως για τις γυναίκες), ώστε να ληφθεί υπόψη η αύξηση του προσδόκιμου ζωής. Επιπλέον, θα αρχίσει η σταδιακή καταβολή εισφορών από κατηγορίες δημοσίων υπαλλήλων που έως τώρα εξαιρούνται από το εν λόγω σύστημα συνταξιοδοτικών εισφορών. Το πρόγραμμα προβλέπει τη συνέχιση της υλοποίησης του δεύτερου συνταξιοδοτικού πυλώνα, με τακτικές αυξήσεις των εισφορών, σύμφωνα με τον αρχικό προγραμματισμό.

γ. Νομισματική και χρηματοπιστωτική πολιτική

Η νομισματική πολιτική θα παραμείνει προσανατολισμένη στη σταθερότητα των τιμών και την επίτευξη του στόχου της BNR όσον αφορά τον πληθωρισμό (επί του παρόντος 3,5% ±1% στα τέλη του 2009). Όσον αφορά τον χρηματοπιστωτικό κλάδο, η BNR θα πραγματοποιεί ελέγχους με προσομοίωση ακραίων καταστάσεων (stress test) στους ισολογισμούς και τα χαρτοφυλάκια δανείων κάθε τράπεζας βάσει διαφόρων σεναρίων και σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ σχετικά με την αποτίμηση, τα οποία θα χρησιμοποιηθούν για την αξιολόγηση των δυνητικών αυξήσεων των ιδίων κεφαλαίων που απαιτούνται προκειμένου να διασφαλιστεί ότι ο συντελεστής φερεγγυότητας θα παραμείνει άνω του 10% καθ’ όλη τη διάρκεια του προγράμματος. Μετά την ολοκλήρωση των ελέγχων αυτών, και σύμφωνα με τη δέσμευση που έχουν αναλάβει για επαρκή στήριξη των θυγατρικών τους (όπως επιβεβαιώνουν στην κοινή δήλωσή τους της 26ης Μαρτίου 2009), οι μητρικές τράπεζες θα κληθούν να εξασφαλίσουν, έως τα τέλη Σεπτεμβρίου 2009, επαρκείς πόρους για να καλύψουν τα τυχόν ελλείμματα που θα προκύψουν από τους ελέγχους.

Επιπλέον, το πρόγραμμα προβλέπει την τροποποίηση της νομοθεσίας περί τραπεζικής λειτουργίας και εκκαθάρισης ώστε να είναι δυνατή η έγκαιρη και αποτελεσματική απόκριση σε περίπτωση δυσχερειών στον τραπεζικό κλάδο. Βασικός στόχος των τροποποιήσεων θα είναι η ενίσχυση των εξουσιών των διαχειριστών των τραπεζών που τίθενται υπό αναγκαστική διαχείριση. Πέρα από τις διατάξεις αυτές, οι εξουσίες παρέμβασης της BNR θα ενισχυθούν μέσω άλλων μέτρων που θα της επιτρέπουν να ζητεί από σημαντικούς μετόχους να αυξήσουν το μετοχικό τους κεφάλαιο και να στηρίξουν οικονομικά την τράπεζα, και επίσης να απαγορεύει ή να περιορίζει τις διανομές κερδών. Η χρηματοπιστωτική εποπτεία θα ενισχυθεί σύμφωνα με τη σχετική νομοθεσία της ΕΕ. Επιπλέον, θα θεσπιστούν αναλυτικότερες απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων σχετικά με τη ρευστότητα και, τη δέουσα χρονική στιγμή, το υποχρεωτικό ελάχιστο ύψος κεφαλαιακής επάρκειας πρέπει να αυξηθεί από 8 σε 10 τοις εκατό. Επιπλέον, οι διαδικασίες για την ενεργοποίηση της ασφάλισης καταθέσεων θα τροποποιηθούν ώστε να απλοποιηθούν και να επιταχυνθούν οι πληρωμές. Σύμφωνα με την τροποποιημένη νομοθεσία, η ασφάλιση καταθέσεων θα ενεργοποιείται μετά από σχετική απόφαση της BNR εντός περιόδου 21 ημερών. Τέλος, προκειμένου να διασφαλιστεί η επαρκής ρευστότητα, η BNR έχει αποφασίσει να διευρύνει το φάσμα των περιουσιακών στοιχείων που γίνονται δεκτά ως ασφάλεια.

δ. Διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις

Το οικονομικό πρόγραμμα θα περιλαμβάνει επίσης μέτρα διαρθρωτικών αλλαγών στους τομείς πολιτικής που καλύπτονται από τις ειδικές ανά χώρα συστάσεις που εκδίδονται από το Συμβούλιο στο πλαίσιο της στρατηγικής της Λισαβόνας. Οι μεταρρυθμίσεις αυτές περιλαμβάνουν πολιτικές για τη βελτίωση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας της δημόσιας διοίκησης, την άνοδο της ποιότητας των δημοσίων δαπανών, τη χρηστή χρήση και την καλύτερη απορρόφηση των κοινοτικών κονδυλίων, τη βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος και την καταπολέμηση της αδήλωτης εργασίας. Η Επιτροπή συμβάλλει επίσης στη δημιουργία ικανοτήτων σε τοπικό επίπεδο μέσω των διαρθρωτικών ταμείων, συγκεκριμένο τμήμα των οποίων προορίζεται για την παροχή τεχνικής συνδρομής.

Το πρόγραμμα αυτό αποτυπώνεται στους όρους οικονομικής πολιτικής που περιλαμβάνονται στη σύσταση της Επιτροπής για απόφαση του Συμβουλίου. Οι αναλυτικοί όροι οικονομικής πολιτικής που συνδέονται με τις εκταμιεύσεις του κοινοτικού δανείου θα καθορίζονται στο μνημόνιο συμφωνίας που θα συναφθεί με τις ρουμανικές αρχές. Επίσης, το πρόγραμμα αυτό θα αποτυπώνεται πλήρως σε επικαιροποίηση του προγράμματος σύγκλισης της Ρουμανίας.

Η προτεινόμενη απόφαση θα λήξει τρία έτη μετά την έναρξη της ισχύος της. Για να εξασφαλιστεί η αναγκαία ευελιξία στις τρέχουσες συνθήκες της αγοράς, προτείνεται να επιτραπεί η δυνατότητα χρησιμοποίησης ανταλλαγών επιτοκίου για τις δανειοληπτικές πράξεις που χρηματοδοτούν το δάνειο. Προκειμένου να διασφαλιστεί ο κοινοτικός προϋπολογισμός, οι αντισυμβαλλόμενοι δυνητικής συμφωνίας ανταλλαγής πρέπει να διαθέτουν την ύψιστη πιστοληπτική ποιότητα.

Σύμφωνα με τις διατάξεις της πρότασης της Επιτροπής, της 8ης Απριλίου 2009, για κανονισμό του Συμβουλίου με τον οποίο τροποποιείται ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 332/2002 του Συμβουλίου για τη θέσπιση ενός μηχανισμού μεσοπρόθεσμης οικονομικής στήριξης του ισοζυγίου πληρωμών των κρατών μελών, η Επιτροπή, περιλαμβανομένης της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης και του Ευρωπαϊκού Ελεγκτικού Συνεδρίου, δύναται να αποστέλλει υπαλλήλους ή δεόντως εξουσιοδοτημένους εκπροσώπους της για να διενεργούν τους τεχνικούς ή δημοσιονομικούς ελέγχους που κρίνει αναγκαίους σχετικά με τη διαχείριση της παρούσας συνδρομής. Επίσης, θα λαμβάνεται μέριμνα για τη διερεύνηση και την ικανοποιητική αντιμετώπιση όλων των εικαζόμενων και επιβεβαιωμένων περιπτώσεων απάτης, διαφθοράς και κάθε άλλης παράνομης δραστηριότητας σε σχέση με τη διαχείριση της κοινοτικής ενίσχυσης για τη στήριξη του ισοζυγίου πληρωμών, που πλήττει τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ. Κάθε τέτοια περίπτωση, καθώς και τα μέτρα που λαμβάνονται από τις εθνικές αρμόδιες αρχές στο πλαίσιο της αντιμετώπισής της, θα κοινοποιούνται αμελλητί στην Επιτροπή. Το μνημόνιο συμφωνίας και η συμφωνία του δανείου θα ενσωματώνουν επίσης ήδη τις νέες διατάξεις της πρότασης της Επιτροπής για κανονισμό του Συμβουλίου περί τροποποιήσεως του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 332/2002.

Παράλληλα με τους όρους οικονομικής πολιτικής για το παρόν πρόγραμμα, η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί την πρόοδο στον τομέα της δικαστικής μεταρρύθμισης και της καταπολέμησης της διαφθοράς, μέσω του μηχανισμού συνεργασίας και ελέγχου. Η διάρκεια ζωής του μηχανισμού είναι ανεξάρτητη από τη διάρκεια του προγράμματος συνδρομής. Τον Φεβρουάριο του 2009, η ενδιάμεση έκθεση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι ρουμανικές αρχές πρέπει να δώσουν εκ νέου ώθηση στον τομέα της δικαστικής μεταρρύθμισης και της καταπολέμησης της διαφθοράς ώστε να αντιστραφεί η οπισθοδρόμηση που σημειώθηκε τους τελευταίους μήνες. Αυτό ειδικότερα συνεπάγεται τη θέσπιση των κωδίκων που απαιτούνται για τον εκσυγχρονισμό του νομικού συστήματος και την απόδειξη, μέσω της ταχείας αντιμετώπισης των προβεβλημένων υποθέσεων διαφθοράς, ότι το νομικό σύστημα είναι σε θέση να εφαρμόζει τους νόμους με ανεξάρτητο και αποτελεσματικό τρόπο.

Επιπλέον των όρων ακολουθητέας πολιτικής, η Επιτροπή θα εξακολουθήσει επίσης να παρακολουθεί την ορθή χρήση των κοινοτικών κονδυλίων προ και μετά της προσχώρησης, μεταξύ άλλων, μέσω αξιολογήσεων της συμμόρφωσης και τακτικών επισκοπήσεων.

Σύσταση για

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την παροχή αμοιβαίας συνδρομής στη Ρουμανία

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 119,

τη σύσταση της Επιτροπής κατόπιν διαβούλευσης με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. Στις κεφαλαιαγορές και τις χρηματοοικονομικές αγορές της Ρουμανίας ασκούνται το τελευταίο διάστημα αυξανόμενες πιέσεις, οι οποίες αποτυπώνουν την πτωτική πορεία της παγκόσμιας οικονομίας και τις εντεινόμενες ανησυχίες για την υγεία της ρουμανικής οικονομίας, δεδομένου του υψηλού εξωτερικού ελλείμματος και του ραγδαία αυξανόμενου δημόσιου ελλείμματός της. Οι πιέσεις που ασκούνται στη συναλλαγματική ισοτιμία έχουν επίσης ενταθεί και ενέχουν σημαντικό κίνδυνο για τη σταθερότητα του ευρύτερου τραπεζικού τομέα.

2. Η κυβέρνηση και η κεντρική τράπεζα της Ρουμανίας (NBR) εκπόνησαν ως απάντηση μια ολοκληρωμένη πολιτική για τη σταθερή θεμελίωση των μακροοικονομικών πολιτικών και την άμβλυνση των πιέσεων που ασκούνται στη χρηματοπιστωτική αγορά και διατύπωσαν τη στρατηγική αυτή σε επιστολή προθέσεων την οποίαν έλαβε η Επιτροπή στις […]. Ακρογωνιαίος λίθος του οικονομικού προγράμματος είναι η μείωση του δημοσιονομικού ελλείμματος από το 5,4% του ΑΕΠ το 2008 στο 5,1% του ΑΕΠ το 2009 και σε κάτω από το 3% του ΑΕΠ έως το 2011. Προκειμένου να καταστεί δυνατή η διατηρήσιμη επίτευξη χαμηλότερων δημοσιονομικών ελλειμμάτων θα ληφθούν μέτρα για τη βελτίωση της δημοσιονομικής στρατηγικής και διαδικασίας. Το εν λόγω οικονομικό πρόγραμμα και ειδικότερα οι δημοσιονομική στόχοι θα αποτυπωθούν στον προϋπολογισμό της κυβέρνησης καθώς και στο πρόγραμμα σύγκλισης.

3. Το Συμβούλιο επανεξετάζει τακτικά τις οικονομικές πολιτικές που εφαρμόζει η Ρουμανία, ιδίως στο πλαίσιο της ετήσιας επανεξέτασης του επικαιροποιημένου προγράμματος σύγκλισης της Ρουμανίας και της εφαρμογής του εθνικού προγράμματος μεταρρυθμίσεων, καθώς και της τακτικής επισκόπησης της προόδου της Ρουμανίας στο πλαίσιο της έκθεσης σύγκλισης και της ετήσιας έκθεσης προόδου.

4. Οι σημαντικές πιέσεις που ασκούνται στην εξωτερική χρηματοδότηση αναμένεται να διατηρηθούν, καθώς το επίμονο, αν και μειούμενο, έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών, σε συνδυασμό με την ανάγκη ανανέωσης του σημαντικού βραχυπρόθεσμου και μακροπρόθεσμου δανεισμού σε ξένο νόμισμα, δεν αναμένεται να καλυφθούν πλήρως από τις άμεσες ξένες επενδύσεις και άλλες χρηματοδοτήσεις και εισροές κεφαλαίων κατά την περίοδο 2009-2011. Οι ανάγκες εξωτερικής χρηματοδότησης εκτιμώνται σε 20 δισ. Ευρώ περίπου για την περίοδο έως το πρώτο τρίμηνο του 2011. Το ποσοστό ανανέωσης της δανειακής έκθεσης των ξένων τραπεζών στη Ρουμανία θεωρείται ότι θα ανέλθει στο 100% μετά την παροχή της αμοιβαίας συνδρομής, σε συμφωνία με την απαιτούμενη δέσμευση που έχουν αναλάβει οι κύριες ξένες τράπεζες να διατηρήσουν την έκθεσή τους στη Ρουμανία (όπως επιβεβαιώνουν στην κοινή δήλωσή τους της 26ης Μαρτίου 2009), ενώ το ποσοστό ανανέωσης για το εταιρικό εξωτερικό χρέος προς μητρικές εταιρίες και για το εξωτερικό χρέος των ρουμανικών τραπεζών θεωρείται ότι θα ανέλθει 50% το 2009. Για το 2010 και το 2011, γίνεται η παραδοχή ότι όλες οι ληξιπρόθεσμες ξένες υποχρεώσεις θα ανανεωθούν κατά 100%, δεδομένης της αναμενόμενης σταθεροποίησης της χρηματοπιστωτικής αγοράς και της αρχής ανάκαμψης των μεγαλύτερων εξαγωγικών αγορών της Ρουμανίας. Πέραν του στόχου διατήρησης επαρκών συναλλαγματικών αποθεματικών (άνω του 100% του βραχυπρόθεσμου εξωτερικού χρέους εναπομένουσας ληκτότητας), έγιναν συντηρητικές παραδοχές για άλλες κεφαλαιακές εκροές, όπως τις εκροές καταθέσεων μη μόνιμων κατοίκων, τις μειώσεις στις εμπορικές πιστώσεις και τις εκροές χαρτοφυλακίου προκειμένου να ενσωματωθούν πρόσθετα ρυθμιστικά αποθεματικά στους υπολογισμούς.

5. Οι ρουμανικές αρχές ζήτησαν σημαντική χρηματοδοτική συνδρομή από την ΕΕ και άλλους διεθνείς χρηματοδοτικούς οργανισμούς προκειμένου να στηριχθεί η διατηρησιμότητα του ισοζυγίου πληρωμών της χώρας και να διαμορφωθούν τα αποθέματα ξένου συναλλάγματος σε συνετά επίπεδα.

6. Το ισοζύγιο πληρωμών της Ρουμανίας αντιμετωπίζει σοβαρή απειλή, πράγμα το οποίο δικαιολογεί την επείγουσα παροχή αμοιβαίας συνδρομής από την Κοινότητα,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Η Κοινότητα χορηγεί αμοιβαία συνδρομή στη Ρουμανία.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

Πρόταση για

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τη χορήγηση κοινοτικής μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής στη Ρουμανία

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 332/2002[2] του Συμβουλίου, της 18ης Φεβρουαρίου 2002, για τη θέσπιση ενός μηχανισμού μεσοπρόθεσμης οικονομικής στήριξης του ισοζυγίου πληρωμών των κρατών μελών και ιδίως το άρθρο 3 παράγραφος 2,

την πρόταση της Επιτροπής, η οποία υποβλήθηκε κατόπιν διαβούλευσης με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή (ΟΔΕ),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

7. Με την απόφαση […] το Συμβούλιο αποφάσισε την χορήγηση αμοιβαίας συνδρομής στη Ρουμανία.

8. Παρά τη βελτίωση που αναμένεται στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, η Επιτροπή, το ΔΝΤ και οι ρουμανικές αρχές εκτίμησαν τον Μάρτιο του 2009 τις ανάγκες εξωτερικής χρηματοδότησης της Ρουμανίας σε 20 δισ. EUR για το διάστημα έως το πρώτο τρίμηνο του 2011, καθώς, λόγω των πρόσφατων εξελίξεων στην χρηματοπιστωτική αγορά, οι λογαριασμοί κίνησης κεφαλαίων και χρηματοοικονομικών συναλλαγών είναι πιθανό να σημειώσουν σοβαρή επιδείνωση.

9. Κρίνεται σκόπιμη η χορήγηση κοινοτικής στήριξης στη Ρουμανία ανώτατου ύψους 5 δισ. EUR βάσει του μηχανισμού μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής του ισοζυγίου πληρωμών των κρατών μελών που θεσπίστηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 332/2002. Η συνδρομή αυτή πρέπει να παρασχεθεί σε συνδυασμό με δάνειο από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο ύψους 11,40 δισ. ΕΤΔ (περίπου 12,95 δισ. EUR) βάσει συμφωνίας stand-by που προβλέπεται ότι θα εγκριθεί στις 6 Μαΐου 2009. Η Παγκόσμια Τράπεζα συμφώνησε να χορηγήσει επίσης δάνειο , ύψους 1 δισ. EUR. στη Ρουμανία και η ΕΤΕπ και η ΕΤΑΑ θα παράσχουν συνολική συμπληρωματική στήριξη 1 δισ. EUR.

10. Τη διαχείριση της οικονομικής στήριξης πρέπει να την αναλάβει η Επιτροπή. Οι συγκεκριμένοι όροι οικονομικής πολιτικής που θα συμφωνηθούν με τις ρουμανικές αρχές μετά τη διαβούλευση με την ΟΔΕ πρέπει να περιληφθούν σε ένα μνημόνιο συμφωνίας. Οι λεπτομερείς χρηματοδοτικοί όροι πρέπει να καθοριστούν από την Επιτροπή στη συμφωνία χορήγησης δανείου.

11. Η Επιτροπή επαληθεύει ανά τακτά χρονικά διαστήματα ότι πληρούνται οι όροι οικονομικής πολιτικής που συνοδεύουν τη στήριξη, μέσω της πραγματοποίησης αποστολών και της υποβολής εκθέσεων σε τακτική βάση από τις ρουμανικές αρχές.

12. Καθ’ όλη τη διάρκεια εφαρμογής του προγράμματος, η Επιτροπή παρέχει περαιτέρω συστάσεις πολιτικής και τεχνική συνδρομή σε συγκεκριμένους τομείς.

13. Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο έχει το δικαίωμα να διεξαγάγει κάθε δημοσιονομικό έλεγχο που κρίνει απαραίτητο όσον αφορά τη διαχείριση της παρούσας συνδρομής. Η Επιτροπή, περιλαμβανομένης της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Καταπολέμησης της Απάτης, έχει δικαίωμα να αποστέλλει τους υπαλλήλους της ή δεόντως εξουσιοδοτημένους εκπροσώπους της για να διενεργούν τους τεχνικούς ή δημοσιονομικούς ελέγχους που κρίνει αναγκαίους σχετικά με τη διαχείριση της κοινοτικής μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής.

14. Παράλληλα με τους όρους οικονομικής πολιτικής για το παρόν πρόγραμμα, η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί την πρόοδο στον τομέα της δικαστικής μεταρρύθμισης και της καταπολέμησης της διαφθοράς μέσω του μηχανισμού συνεργασίας και ελέγχου. Η διάρκεια ζωής του μηχανισμού είναι ανεξάρτητη από τη διάρκεια του προγράμματος συνδρομής. Επιπλέον των όρων, η Επιτροπή θα εξακολουθήσει επίσης να παρακολουθεί την ορθή χρήση των κοινοτικών κονδυλίων προ και μετά της προσχώρησης, μεταξύ άλλων, μέσω αξιολογήσεων της συμμόρφωσης και τακτικών επισκοπήσεων.

15. Η συνδρομή πρέπει να χορηγηθεί για τη στήριξη της διατηρησιμότητας του ισοζυγίου πληρωμών της Ρουμανίας και, με τον τρόπο αυτόν, για να συμβάλει στην επιτυχή υλοποίηση του προγράμματος οικονομικής πολιτικής της κυβέρνησης,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

16. Η Κοινότητα θέτει στη διάθεση της Ρουμανίας μεσοπρόθεσμο δάνειο ανώτατου ύψους 5 δισ. ευρώ , με μέγιστη μέση ληκτότητα 7 ετών.

17. Η κοινοτική χρηματοδοτική συνδρομή παραμένει στη διάθεση της Ρουμανίας επί τρία έτη, αρχής γενομένης από την πρώτη ημέρα μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας απόφασης.

Άρθρο 2

18. Τη διαχείριση της χρηματοδοτικής συνδρομής αναλαμβάνει η Επιτροπή με τρόπο συνεπή προς τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η Ρουμανία και προς τις συστάσεις του Συμβουλίου, ιδίως τις ειδικές ανά χώρα συστάσεις στο πλαίσιο της υλοποίησης του εθνικού προγράμματος μεταρρυθμίσεων καθώς και του προγράμματος σύγκλισης.

19. Η Επιτροπή συμφωνεί με τις αρχές της Ρουμανίας, μετά από διαβούλευση με την ΟΔΕ, τους συγκεκριμένους όρους οικονομικής πολιτικής που συνοδεύουν τη χρηματοδοτική συνδρομή, όπως ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 5. Οι όροι αυτοί περιλαμβάνονται σε μνημόνιο συμφωνίας λαμβάνοντας υπόψη τις δεσμεύσεις και τις συστάσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1. Οι λεπτομερείς χρηματοδοτικοί όροι καθορίζονται από την Επιτροπή στη συμφωνία χορήγησης δανείου.

20. Η Επιτροπή επαληθεύει ανά τακτά χρονικά διαστήματα, και σε συνεργασία με την ΟΔΕ, ότι πληρούνται οι όροι οικονομικής πολιτικής που συνοδεύουν τη στήριξη. Για τον σκοπό αυτό, οι ρουμανικές αρχές θέτουν στη διάθεση της Επιτροπής όλες τις αναγκαίες πληροφορίες και συνεργάζονται πλήρως μαζί της. Η ΟΔΕ τηρείται ενήμερη από την Επιτροπή σχετικά με την πιθανή αναχρηματοδότηση των δανειοληπτικών πράξεων ή την αναπροσαρμογή των χρηματοδοτικών όρων.

21. Η Ρουμανία είναι διατεθειμένη να θεσπίσει και να εφαρμόσει πρόσθετα μέτρα δημοσιονομικής εξυγίανσης για τη διασφάλιση της μακροοικονομικής σταθερότητας, εφόσον απαιτηθούν τέτοιου είδους μέτρα κατά τη διάρκεια του προγράμματος στήριξης. Οι ρουμανικές αρχές διαβουλεύονται με την Επιτροπή πριν από την υιοθέτηση των εν λόγω πρόσθετων μέτρων.

Άρθρο 3

22. Η Επιτροπή θέτει την κοινοτική χρηματοδοτική συνδρομή στη διάθεση της Ρουμανίας σε πέντε το πολύ δόσεις, το ύψος των οποίων καθορίζεται στο μνημόνιο συμφωνίας.

23. Η πρώτη δόση αποδεσμεύεται με την έναρξη ισχύος της συμφωνίας δανείου και του μνημονίου συμφωνίας.

24. Η συνετή χρήση συμφωνιών ανταλλαγής επιτοκίου επιτρέπεται με ύψιστης πιστοληπτικής ποιότητας αντισυμβαλλομένους εφόσον απαιτείται προκειμένου να χρηματοδοτηθεί το δάνειο.

25. Η Επιτροπή αποφασίζει την αποδέσμευση περαιτέρω δόσεων αφού λάβει τη γνώμη της ΟΔΕ.

26. Η εκταμίευση κάθε περαιτέρω δόσης πραγματοποιείται υπό την προϋπόθεση της ικανοποιητικής εκτέλεσης του νέου οικονομικού προγράμματος της ρουμανικής κυβέρνησης που περιλαμβάνεται στο πρόγραμμα σύγκλισης της Ρουμανίας, του εθνικού προγράμματος μεταρρυθμίσεων και, ειδικότερα, των ειδικών όρων οικονομικής πολιτικής που καθορίζονται στο μνημόνιο συμφωνίας. Οι εν λόγω όροι περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τα εξής:

α) Έγκριση ενός σαφώς διατυπωμένου μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού προγράμματος που αποσκοπεί στη μείωση, έως το 2011, του ελλείμματος της γενικής κυβέρνησης τουλάχιστον στο επίπεδο αναφοράς της Συνθήκης, ήτοι 3% του ΑΕΠ.

β) Έγκριση και εκτέλεση ενός διορθωτικού προϋπολογισμού για το 2009 (έως το δεύτερο τρίμηνο του 2009) με στόχο έλλειμμα γενικής κυβέρνησης που δεν υπερβαίνει το5,1% του ΑΕΠ σε όρους ΕΣΛ-95.

γ) Μείωση του μισθολογικού κόστους του δημόσιου τομέα σε ονομαστικούς όρους σε σύγκριση με τα επίπεδα του 2008, μέσω μη πραγματοποίησης των αυξήσεων στο μισθολόγιο των δημοσίων υπαλλήλων (συνολικού ύψους 5% σε ονομαστικούς όρους) για το 2009 (ή μέσω ισοδύναμων περαιτέρω περικοπών στην απασχόληση), καθώς και μέσω της μείωσης των απασχολούμενων στον δημόσιο τομέα, μεταξύ άλλων με την αντικατάσταση μόνον 1 στους 7 αποχωρούντες υπαλλήλους.

δ) Επιπλέον μειώσεις των δαπανών για αγαθά και υπηρεσίες και των επιδοτήσεων προς δημόσιες επιχειρήσεις.

ε) Βελτίωση της δημοσιονομικής διαχείρισης μέσω της θέσπισης και εφαρμογής ενός δεσμευτικού μεσοπρόθεσμου δημοσιονομικού πλαισίου, θέσπισης ορίων στις αναθεωρήσεις του προϋπολογισμού στη διάρκεια του έτους, περιλαμβανομένων δημοσιονομικών κανόνων και σύστασης ενός δημοσιονομικού συμβουλίου που θα παρέχει ανεξάρτητο και εξειδικευμένο έλεγχο.

στ) Μεταρρύθμιση του συστήματος αμοιβών στο δημόσιο, μεταξύ άλλων μέσω της ενοποίησης και απλοποίησης των μισθολογικών κλιμάκων και της μεταρρύθμιση του συστήματος επιδομάτων.

ζ) Μεταρρύθμιση των βασικών παραμέτρων του συνταξιοδοτικού συστήματος, με μετάβαση σε καθεστώς τιμαριθμικής προσαρμογής των συντάξεων ανάλογα με τις τιμές καταναλωτή και όχι βάσει των μισθών, τη σταδιακή προσαρμογή της ηλικίας συνταξιοδότησης πέραν των τρεχόντων ορίων, ιδίως για τις γυναίκες, και εισάγοντας σταδιακά συνταξιοδοτικές εισφορές από ομάδες δημόσιων υπαλλήλων που επί του παρόντος δεν συμμετέχουν σε αυτές τις εισφορές.

η) Τροποποίηση της νομοθεσίας περί τραπεζικής λειτουργίας και εκκαθάρισης, ώστε να είναι δυνατή η έγκαιρη και αποτελεσματική απόκριση σε περίπτωση δυσχερειών στον τραπεζικό κλάδο. Βασικός στόχος των τροποποιήσεων θα είναι η ενίσχυση των εξουσιών των διαχειριστών των τραπεζών που τίθενται υπό αναγκαστική διαχείριση. Πέρα από τα μέτρα αυτά, οι εξουσίες παρέμβασης της κεντρικής τράπεζα της Ρουμανίας (BNR) πρέπει να ενισχυθούν με διατάξεις που να της επιτρέπουν να ζητεί από σημαντικούς μετόχους να αυξήσουν το μετοχικό τους κεφάλαιο και να στηρίξουν οικονομικά την τράπεζα, και επίσης να απαγορεύει ή να περιορίζει τις διανομές κερδών. Η χρηματοπιστωτική εποπτεία θα ενισχυθεί σύμφωνα με τη σχετική νομοθεσία της ΕΕ. Επιπλέον, θα θεσπιστούν αναλυτικότερες απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων σχετικά με τη ρευστότητα και, τη δέουσα χρονική στιγμή, το ελάχιστο υποχρεωτικό ύψος κεφαλαιακής επάρκειας πρέπει να αυξηθεί από 8 σε 10 τοις εκατό. Επιπλέον, οι διαδικασίες για την ενεργοποίηση της ασφάλισης καταθέσεων πρέπει να τροποποιηθούν ώστε να απλοποιηθούν και να επιταχυνθούν οι πληρωμές. Σύμφωνα με την τροποποιημένη νομοθεσία, η ασφάλιση καταθέσεων θα ενεργοποιείται μετά από σχετική απόφαση της BNR εντός περιόδου 21 ημερών. Τέλος, προκειμένου να διασφαλιστεί η επαρκής πρόβλεψη ρευστότητας, η BNR έχει αποφασίσει να διευρύνει το φάσμα των περιουσιακών στοιχείων που γίνονται δεκτά ως ασφάλεια.

θ) Μέτρα διαρθρωτικής μεταρρύθμισης στους τομείς των ειδικών ανά χώρα συστάσεων που εκδίδονται στο πλαίσιο της στρατηγικής της Λισαβόνας. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται μέτρα για τη βελτίωση της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας της δημόσιας διοίκησης, την άνοδο της ποιότητας των δημοσίων δαπανών, τη χρηστή χρήση και την καλύτερη απορρόφηση των κοινοτικών κονδυλίων, τη μείωση του διοικητικού, δημοσιονομικού και νομικού φόρτου για τις επιχειρήσεις και την καταπολέμηση της αδήλωτης εργασίας, ούτως ώστε να διευρυνθεί η φορολογική βάση.

27. Προκειμένου να διασφαλιστεί η ομαλή τήρηση των όρων του προγράμματος και να υποστηριχθεί η άρση των ανισορροπιών με βιώσιμο τρόπο, η Επιτροπή θα παρέχει διαρκή στήριξη και καθοδήγηση για τις δημοσιονομικές, χρηματοπιστωτικές και διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις.

28. Η Ρουμανία θα ανοίξει έναν ειδικό λογαριασμό στην Εθνική Τράπεζα της Ρουμανίας (BNR) για τη διαχείριση της κοινοτικής μεσοπρόθεσμης χρηματοδοτικής συνδρομής.

Άρθρο 4

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη Ρουμανία.

Άρθρο 5

Δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΔΕΛΤΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

(πρβλ. άρθρο 16 του εσωτερικού κανονισμού)

ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ: ΤΙΤΛΟΣ 01 – ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΕΣ ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ

ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ: ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΜΕΣΑ

ΤΙΤΛΟΣ της ΔΡΑΣΗΣ: ΜΕΣΟΠΡΟΘΕΣΜΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΤΗΣ ΕΕ ΠΡΟΣ ΤΗ ΡΟΥΜΑΝΙΑ

1. ΤΙΤΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ: ΓΡΑΜΜΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΟΝΟΜΑΣΙΑ

01 04 01 01 Εγγύηση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας για τα κοινοτικά δάνεια που προορίζονται για τη στήριξη του ισοζυγίου πληρωμών

2. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ:

Άρθρα 119 ΕΚ και 308 ΕΚ· Κανονισμός (ΕΚ) 332/2002 του Συμβουλίου της 18ης Φεβρουαρίου 2002.

3. ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ (ΣΕ ΕΥΡΩ)

Το στοιχείο αυτό συνιστά τη διάρθρωση της εγγύησης που παρέχει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Θα επιτρέψει στην Επιτροπή να εξυπηρετήσει το χρέος (κεφάλαιο, τόκους και άλλα έξοδα) σε περίπτωση που ο χρεώστης (Ρουμανία) περιέλθει σε αδυναμία εκπλήρωσης των υποχρεώσεών του.

Η εγγραφή στον προϋπολογισμό («p.m.») που αντικατοπτρίζει την εγγύηση από τον προϋπολογισμό θα ενεργοποιηθεί μόνον σε περίπτωση πραγματικής κατάπτωσης της εγγύησης. Αναμένεται ότι κανονικά δεν θα χρειαστεί η ενεργοποίηση της εγγύησης του προϋπολογισμού.

3α – Τρέχον έτος

Άνευ αντικειμένου

ΠΑΥ |

Αρχική πίστωση του οικονομικού έτους (προϋπολογισμός) |

Μεταφορές |

Συμπληρωματικές πιστώσεις |

Σύνολο πιστώσεων |

Πιστώσεις που έχουν ήδη κρατηθεί από άλλο πρόγραμμα εργασίας |

Διαθέσιμο υπόλοιπο |

Ποσό για την προτεινόμενη δράση |

3β –Μεταφορά

Άνευ αντικειμένου

ΠΑΥ |

Μεταφορά |

Πιστώσεις που έχουν ήδη κρατηθεί από άλλο πρόγραμμα εργασίας |

Διαθέσιμο υπόλοιπο |

Ποσό για την προτεινόμενη δράση |

3γ - Επόμενο οικονομικό έτος:

Άνευ αντικειμένου

ΠΑΥ |

Αρχική πίστωση του οικονομικού έτους (προϋπολογισμός) | p.m. |

Μεταφορές |

Συμπληρωματικές πιστώσεις |

Σύνολο πιστώσεων |

Πιστώσεις που έχουν ήδη κρατηθεί από άλλο πρόγραμμα εργασίας |

Διαθέσιμο υπόλοιπο |

Ποσό για την προτεινόμενη δράση | p.m. |

4. ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΔΡΑΣΗΣ

Η προτεινόμενη μεσοπρόθεσμη χρηματοδοτική συνδρομή προς τη Ρουμανία συνίσταται σε ένα κοινοτικό δάνειο (που θα χρηματοδοτηθεί από κοινοτικές δανειοληπτικές πράξεις στις διεθνείς κεφαλαιαγορές) ύψους 5 δισ. EUR. Θα χορηγηθεί στο πλαίσιο διεθνούς χρηματοδοτικής δέσμης και, συγκεκριμένα, σε συνδυασμό με δάνειο του ΔΝΤ ύψους 11,40 δισ. ΕΔΤ (περίπου 12,95 δισ. EUR) μαζί με διευκόλυνση stand-by. Η Παγκόσμια Τράπεζα έχει δεσμεύσει συνολικά 1 δισ. EUR και η ΕΤΕπ και ΕΤΑΑ θα χορηγήσουν επίσης συνολικό ποσό 1 δισ. EUR. Η κοινοτική μεσοπρόθεσμη χρηματοδοτική συνδρομή προς τη Ρουμανία σκοπό έχει να στηρίξει τη διατηρησιμότητα του ισοζυγίου πληρωμών της χώρας, το οποίο αντιμετωπίζει σοβαρή απειλή, και με τον τρόπο αυτόν να στηρίξει το νέο οικονομικό πρόγραμμα της κυβέρνησης το οποίο αποβλέπει, μεταξύ άλλων, στην αποκατάσταση της εμπιστοσύνης των επενδυτών και στην ανακούφιση των χρηματοπιστωτικών αγορών από τις πιέσεις τις οποίες δέχονται τον τελευταίο καιρό. Ταυτόχρονα, η στήριξη αυτή συμβάλλει στην χρηματοπιστωτική σταθερότητα που υπερβαίνει τα σύνορα της αποδέκτριας χώρας λόγω των σημαντικών διεθνών δεσμών που υφίστανται (περιλαμβανομένων και των διατραπεζικών). Η νέα δέσμη οικονομικών μέτρων που χρηματοδοτείται με την παρούσα δράση περιλαμβάνει την ταχύτερη μείωση του ελλείμματος στην περίοδο 2009-2011, μειώνοντας με τον τρόπο αυτό τις χρηματοδοτικές ανάγκες της κυβέρνησης. Τέλος, η οικονομική στήριξη θα τελεί υπό τη διαχείριση της Επιτροπής σε συνεργασία με την Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή, διασφαλίζοντας έτσι ότι η ΕΕ θα συμμετάσχει ενεργά στη διαμόρφωση των οικονομικών πολιτικών της Ρουμανίας και ότι οι πολιτικές αυτές θα είναι συνεπείς προς τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η χώρα στο πλαίσιο της ΕΕ και προς τις συστάσεις του Συμβουλίου, ιδίως όσον αφορά την εφαρμογή του εθνικού προγράμματος μεταρρυθμίσεων, καθώς και του προγράμματος σύγκλισης.

Στις 26 Μαρτίου 2009, τα μητρικά ιδρύματα των εννέα μεγαλύτερων τραπεζών ξένης ιδιοκτησίας που έχουν ιδρυθεί στη Ρουμανία ανέλαβαν από κοινού τη δέσμευση να διατηρήσουν τη συνολική έκθεσή τους στη Ρουμανία κατά την περίοδο του προγράμματος και συμφώνησαν να στηρίξουν τις ρουμανικές θυγατρικές τους ώστε να διατηρήσουν την τρέχουσα υγιή οικονομική κατάστασή τους για όσο διάστημα διαρκούν οι κλυδωνισμοί στην αγορά και η οικονομική επιβράδυνση. Μαζί με τη στήριξη που παρέχεται από την Κοινότητα, το ΔΝΤ, την Παγκόσμια Τράπεζα, την ΕΤΕπ και την ΕΤΑΑ, η δήλωση αυτή υπογραμμίζει τον ευρύ χαρακτήρα της στήριξης προς τις ρουμανικές αρχές.

Τα κεφάλαια που θα δανεισθεί η Κοινότητα από τις κεφαλαιαγορές ή από χρηματοδοτικούς οργανισμούς με σκοπό τη χορήγηση του δανείου στη Ρουμανία καλύπτονται από την κοινοτική εγγύηση. Τα δανειακά κεφάλαια αντλούνται από τις κεφαλαιαγορές ή από χρηματοδοτικούς οργανισμούς. Το κεφάλαιο των δανείων που θα χορηγηθούν στη Ρουμανία ανέρχεται σε 5 δισ. EUR.

Η διάρθρωση της εγγύησης που παρέχει η Ευρωπαϊκή Ένωση θα επιτρέψει στην Επιτροπή να εξυπηρετήσει το χρέος αυτό σε περίπτωση που η Ρουμανία περιέλθει σε κατάσταση αδυναμίας εκπλήρωσης των υποχρεώσεών της.

Προκειμένου να εκπληρώσει τις υποχρεώσεις της, η Επιτροπή δύναται να καταφύγει στα ρευστά διαθέσιμά της για την προσωρινή εξυπηρέτηση του δανείου. Στην περίπτωση αυτή ισχύει το άρθρο 12 του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1150/2000 του Συμβουλίου, της 22ας Μαΐου 2000, για την εφαρμογή της απόφασης 2000/597/ΕΚ, Ευρατόμ για το σύστημα των ιδίων πόρων των Κοινοτήτων (ΕΕ L 130 της 31.5.2000, σ. 1).

5. ΤΡΟΠΟΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

Άνευ αντικειμένου.

6. ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΠΛΗΡΩΜΩΝ (ΣΕ ΕΥΡΩ)

Άνευ αντικειμένου.

Ονομασία | Πιστώσεις | Πληρωμές |

Έτος n | Έτος n+1 | Έτος n+2 | Έτος n+3 | Επόμενα οικονομικά έτη |

Έτος n |

Έτος n+1 |

Έτος n |

Έτος n+1 |

Σύνολο |

[1] Σύμφωνα με τους όρους αναφοράς για τη χορήγηση μη κοινοτικών δανείων σε κράτη μέλη της ΕΕ που ενέκρινε η ΟΔΕ στις 29 Σεπτεμβρίου 2008, τούτο έγινε με επιστολή που απηύθυνε ο Υπουργός Οικονομικών Gheorghe Pogea στον Επίτροπο Joaquin Almunia. Παρόμοια επιστολή εστάλη από το μέλος της ΟΔΕ Stefan Nanu στους Odile Renaud Basso και Marco Buti, γραμματέα και μέλος της Επιτροπής στην ΟΔΕ, αντίστοιχα.

[2] EE L53/1 [23 Φεβρουαρίου 2002]