ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Βρυξέλλες, 15.07.1998 
COM(1998) 439 τελικό 
ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 
ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ 
ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 
ΕΤΗΣΙΑ ΕΚΘΕΣΗ 1998 
(υποβληθείσα από την Ηπιτροπή) 

ΈΕΡΜΗΨΗ 
Η παρούσα ετήσια έκθεση της Επιτροπής για τις ερευνητικές δραστηριότητες το 1997 αποτελεί επισκόπηση 
των εξελίξεων σχετικά με την πολιτική έρευνας της Κοινότητας και την υλοποίηση της έρευνας κατά τη 
διάρκεια του έτους. Σκοπός της είναι να παράσχει πληροφορίες, οι οποίες ενδιαφέρουν τους ερευνητές και 
τους ερευνητικούς οργανισμούς, τις βιομηχανικές επιχειρήσεις, τους ειδικούς για θέματα πολιτικής έρευνας, 
και τους πολιτικούς οι οποίοι ενδιαφέρονται για τα κοινοτικά προγράμματα, καθώς και το Ευροοπαϊκό 
Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο Υπουργών. 1 
Προκειμένου να ληφθεί υπόψη η βαθμιαία τελειοποίηση των δεδομένων που είναι διαθέσιμα σχετικά με την 
εκτέλεση των ερευνητικών προγραμμάτων της Κοινότητας και να αξιοποιηθεί η ανατροφοδότηση από 
προηγούμενες εκθέσεις, ειδικότερα εκθέσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Επιτροπής Επιστημονικής 
και Τεχνικής Έρευνας (CREST), η παρουσίαση της παρούσας ετήσιας έκθεσης τροποποιήθηκε περαιτέρω σε 
σύγκριση μι: τα παρελθόντα έτη. Εντούτοις, προκειμένου να διευκολυνθούν οι αναφορές και οι συγκρίσεις, η 
γενική δομή της έχει τυποποιηθεί. Η ίδια η έκθεση παρέχει μία σύνοψη το>ν βασικών δραστηριοτήτων του 
1997 (επεκτείνεται όμως στο 1998 σε ορισμένους τομείς όπου έχουν αναληφθεί σημαντικές δράσεις ή έχουν 
ληφθεί σημαντικές αποφάσεις). Το Παράρτημα Ι παρέχει λεπτομερέστερες πληροφορίες όσον αφορά την 
εκτέλεση των διαφόρων ειδικών προγραμμάτων του 4ου 11ρογράμματος-Ι Ιλαισίου καθώς και παραδείγματα 
έργιυν τα οποία έλαβαν χρηματοδοτική στήριξη. Το ΙΙαράρτημα 2 παρέχει στατιστικές πληροφορίες σχετικά 
με υπογραφείσες συμβάσεις, προτάσεις, και χρηματοδοτήσεις. Το 1 Ιαράρτημα 3 περιλαμβάνει κατάλογο 
συμπληρωματικών πηγών πληροφόρησης σχετικά με την κοινοτική έρευνα (βλ. σημείωμα στην επόμενη 
σελίδα). 
Το 1997 υπήρξε έτος ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη της πολιτικής έρευνας της Κοινότητας. Η Συνθήκη 
του Άμστερνταμ τροποποίησε τη νομική βάση για την έρευνα. Η συνθήκη αυτή, όταν επικυρωθεί, θα 
καταργήσει την απαίτηση για ομόφωνη λήψη αποφάσεων στο Συμβούλιο απλοποιώντας, με τον τρόπο αυτό. 
τη διαδικασία λήψης απόφασης και ευθυγραμμίζοντας την έρευνα με άλλους τομείς πολιτικής όπου απαιτείται 
συναπόφαση του ΕΚ και του Συμβουλίου. Το Πρόγραμμα Δράσης 2000 - η στρατηγική της Επιτροπής για την 
αντιμετώπιση της διεύρυνσης και των προκλήσεων του μέλλοντος - έδωσε και αυτή σημαντική ώθηση στην 
έρευνα τονίζοντας τον καίριο ρόλο των πολιτικών που βασίζονται στη γνώση. Η Επιτροπή υπέβαλε τις 
επίσημες προτάσεις της για το 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο, το οποίο σηματοδοτεί μία σημαντική απομάκρυνση 
από προηγούμενα προγράμματα προς την κατεύθυνση μίας στρατηγικότερης, περισσότερο εστιασμένης και 
περισσότερο ολοκληρωμένης δέσμης δραστηριοτήτων με στόχο την περαιτέρο) βελτίωση της επίδρασης της 
κοινοτικής χρηματοδότησης. 
Η υλοποίηση του 4ου Προγράμματος-Πλαισίου συνέχισε σε παρόμοια επίπεδα το 1996. Υποβλήθηκαν και 
αξιολογήθηκαν 24.000 περίπου προτάσεις, οι οποίες κάλυπταν όλο το φάσμα πον ειδικών προγραμμάτων, 
υπεγράφησαν 6.000 συμβάσεις, και διατέθηκαν 3 δις ECU από κοινοτικούς πόρους για ερευνητικά έργα. στα 
οποία συμμετείχαν 24.000 εταίροι. Συνολικά, μέχρι τα τέλη του 1997 είχαν καταρτιστεί περισσότερα από 
15.000 ερευνητικά έργα μι: βάση το 4ο Ι Ιρόγραμμα-Πλαίσιο, τα οποία αντιστοιχούσαν σε συμβάσεις ύψους 
8,2 δις ECU, εκ των οποίων τα Ιθ.θθθ βρίσκονται ακόμα υπό εκτέλεση. Σημειώθηκε σημαντική αύξηση όσον 
αφορά το επίπεδο συμμετοχής τιυν MME (το 24% του συνόλου τιυν συμμετεχόντων το 1997 σε σύγκριση προς 
18% το 1996) και το επίπεδο της χρηματοδοτικής ενίσχυσης που έλαβαν (16% του συνόλου τιον 
χρηματοδοτικών ενισχύσεων το 1994 σε σύγκριση προς 13% το 1996), που οφειλόταν σε μεγάλο βαθμό στην 
επιτυχία των μέτριον τόνωσης (συνεταιριστική έρευνα (*) και επιχορηγήσεις αναγνωριστικής φάσης) και των 
δράσεων ανάληψης (για τις τεχνολογίες πληροφοριών). 
Το άρθρο 130 Ο της Συνθήκης ΕΚ και οι αποφάσεις των 1IIΙ (ΕΚ και Ευρατόμ) προβλέπουν την υποβολή ετησίων 
εκθέσεων από την Επιτροπή στο Ευρίυπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο. 
Ο όρος χρησιμοποιείται στην έκθεση αυτή (συμπεριλαμβανομένου και των παραμτημάτοιν ιικ,) σύμφωνα με την 
ορολογία του αρθ. 8.1 (α) της απόφασης του Συμβουλίου της 21/11/()4 (ΕΕ No.1. 30Λ ιης >(). 11 υ Ι, π.Χ) 
Για μία ακόμη φορά, το 5ο Πρόγραμμα-1 Ιλαίσιο αποτέλεσε το κύριο επίκεντρο εξελίξεων, πολιτικής κατά τη 
διάρκεια του έτους, με την παρουσίαση της επίσημης πρότασης της Επιτροπής ιον Απρίλιο ιου Ι4)') /. 11 προ)ι η 
ανάγνωση της πρότασης στο Ευριυπαϊκό Κοινοβούλιο πραγματοποιήθηκε rov Δεκέμβριο του 1997 και, στη 
συνέχεια, ακολούθησε τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής τον Ιανουάριο του 1998, και η κοινή θέση του 
Συμβουλίου τον Μάρτιο. Με τον τρόπο αυτό, προλειάνθηκε το πεδίο για τη λήψη απόφασης αναφορικά με το 
5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο και τα ειδικά προγράμματα εκτέλεσης του μέχρι τα τέλη του 1998 και κατέστη, έτσι. 
δυνατή η συνέχιση της χρηματοδότησης και μετά τη λήξη του 4ου Προγράμματος-Πλαισίου το 1998. 
Κατά τη διάρκεια του 1997 ελήφθη απόφαση σχετικά με την πρόταση της Επιτροπής για συμπληρωματική 
χρηματοδότηση του 4ου Προγράμματος-Πλαισίου που είχε υποβληθεί στις αρχές του 1996. Τούτο είχε ο>ς 
αποτέλεσμα μία αύξηση της χρηματοδότησης κατά 115 εκατ. ECU για ένα αριθμό συγκεκριμένων 
ερευνητικών τομέων, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνεται και η μεταδιδόμενη σπογγώδης εγκεφαλοπάθεια 
(ΜΣΕ). Επιτεύχθηκε, επίσης, συγκεκριμένη πρόοδος όσον αφορά την εκτέλεση του Πρώτου Σχεδίου Δράσης 
στον τομέα της καινοτομίας, το οποίο περιλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα μέτρων με στόχο τη βελτίωση του 
κλίματος για καινοτομίες στην Ευρώπη. 
Κατά τη διάρκεια του έτους, και το 1998, δόθηκε ιδιαίτερη προσοχή στον τομέα της διαχείρισης του 
προγράμματος. Εκτός από τις προσπάθειες για σταδιακή βελτίωση της ποιότητας και της επίδοσης της 
διαχείρισης, πραγματοποιήθηκαν σημαντικά άλματα όσον αφορά την εξέλιξη και την περαιτέρυ> ανάπτυξη των 
συστημάτων διαχείρισης προκειμένου να αντικατοπτριστούν πλήρως οι νέες πτυχές της εστίασης, του 
συντονισμού, και της ευελιξίας στην εκτέλεση του 5ου Ι Ιρογράμματος-1 Ιλαισίου. 
ΣΗΜΕΙΩΜΑ 
Υπάρχουν εκτενείς πληροφορίες σχετικά με την κοινοτική έρευνα χάρη σε. τακτικές 
συμπληρωματικές εκθέσεις αναφορικά με διάφορες πτυχές των ερευνητικών δραστηριοτήτιυν. 
Εκτός από την παρούσα έκθεση, η οποία εκδίδεται ετησίως, η Ευριοπαϊκή Επιτροπή δημοσιεύει τα 
ακόλουθα βασικά είδη εγγράφων, τα οποία στο σύνολο τους παρέχουν μία πολύ ολοκληρωμένη 
εικόνα: 
- Ετήσιες εκθέσεις παρακολούθησης, για το πρόγραμμα πλαίσιο και τα ειδικά προγράμματα, που 
παρέχουν μία ταχεία ανεξάρτητη ανατροφοδότηση αναφορικά με την κατάσταση και την 
ποιότητα της εκτέλεσης των προγραμμάτων. 
- Πενταετείς εκθέσεις αξιολόγησης, οι οποίες εκδίδονται κάθε τέταρτο έτος, τόσο για το 
Πρόγραμμα-Πλαίσιο όσο και τα ειδικά προγράμματα, και παρέχουν μία ανεξάρτητη αναδρομική 
αξιολόγηση όσον αφορά τη συνάφεια, την αποτελεσματικότητα, την αποδοτικότητα, τα 
αποτελέσματα, και την επίδραση τιον κοινοτικών προγραμμάτων ΕΤΛ. 
- // ι:υ/κι>παϊκή έκθεση για τους επιστημονικούς και τεχνολογικούς δείκτες, η δεύτερη έκδοση της 
οποίας δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο του 1997 με στοιχεία και συγκριτικές αναλύσεις σχετικά μι: 
την ET Α σε ευρωπαϊκό επίπεδο καθώς και σι: επίπεδο κρατών μελών σε. ένα παγκόσμιο πλαίσιο. 
- Έρευνα και ανάπτυξη: ιπήσιες στατιστικές, μία έκθεση της Eurostat, η οποία εκδίδεται σε ετήσια 
βάση και παρέχει εκτενή δεδομένα σχετικά με τις κοινοτικές και εθνικές δαπάνες για Ε&Α, το 
προσωπικό Ε&Α και τα διπλώματα ευρεσιτεχνίας. 
- Τα βασικά ιπήσια δημοσιονομικά έτριψα της Επιτροπής, δηλαδή το προσχέδιο 
προϋπολογισμού, ο προϋπολογισμός, ο ενοποιημένος λογαριασμός διαχείρισης, και ο 
ισολογισμός. 
- Διάφορες μελέτες και ανίχλύσεις που διενεργήθηκαν και δημοσιεύθηκαν με προποβουλία των 
ερευνητικών προγραμμάτων με αντικείμενο τα διάφορα ειδικά θέματα τιον τομέων ΕΤΑ που 
καλύπτουν. 
Τα σημαντικότερα έγγραφα περιλαμβάνονται στο Παράρτημα III. 
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 
Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ETA TO 1997 ΚΑΙ 1998 
1. ΝΕΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 
1.1. Το πλαίσιο της πολιτικής ΕΤΑ 
1.2. Προετοιμασία του 5ου 11ρογράμματος-1 Ιλαισίου 
1.3. Υλοποίηση του Ι Ιρώτου Σχεδίου Δράσης για την καινοτομία στην Ευρώπη 
2. ΛΟΙΠΕΣ ΜΕΙΖΟΝΕΣ ΠΤΥΧΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΟ 
ΔΙΑΣΤΗΜΑ 1997-1998 6 
2.1. Συμπληρωματικά κονδύλια για το 4ο 1 Ιρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο 7 
2.2. Η Επιτροπή Επιστημονικής και Τεχνικής Έρευνας (CREST) και ο συντονισμός των 
κοινοτικών και εθνικών πολιτικών 7 
2.3. Συμβουλευτικές επιτροπές 8 
2.4. Οικονομική και κοινωνική συνοχή 10 
2.5. Διεθνής συνεργασία 12 
3. ΟΙ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟ 1997 ΚΑΙ Η ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ 
ΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜ ΑΤΩΝ-ΠΛΑΙΣΙΩΝ 14 
3.1. Επιστημονικές και τεχνικές προκλήσεις και αποτελέσματα 11 
3.2. Ι ΙαρακολούΟηση των προγραμμάτιον-πλαισίων 15 
3.3. Υπογραφείσες συμβάσεις και πληρωμές το 1997: ετήσια βάση και προγράμματα-πλαίσια 16 
3.4. Υλοποίηση των προγραμμάπυν-πλαισίων και στόχοι της πολιτικής έρευνας της Κοινότητας .. 17 
3.4.1. Συμμετοχή τα)ν επιχειρήσεων 17 
3.4.2. Μέτρα τόνωσης για την πρόσβαση το>ν MME στην ΕΤΛ 17 
3.4.3 Συμβολή της κοινοτικής έρευνας στην ανάπτυξη της ευριοπαϊκής οικονομίας 18 
4. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 19 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι: ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΕΤΑ ΤΟΥ 1997 ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ 
ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΟ 1998 22 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II: ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: ΕΤΗΣΙΑ ΒΑΣΗ 
1997 ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΛΤΑ-ΓΙΛΑΙΣΙΑ .74 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΙ: ΚΥΡΙΟΤΕΡΕΣ ΕΚΟΕΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΕΣ 
ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ *>> 
ΠΙΝΑΚΑΣ ΤΩΝ ΚΥΡΙΟΤΕΡΩΝ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΜΕΝΩΝ ΑΚΡΩΝΥΜΙΩΝ ΚΑΙ 
ΣΥΝΤΜΗΣΕΩΝ 97 
III 
Η ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ETA TO 1997 ΚΑΙ 1998 
I-J πολιτική έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης (Ε ΓΑ) της Ευρωπαϊκής Ένίοσης στόχο έχει να 
εγισχύσει την επιστημονική και τεχνολογική βάση της Ευρώπης και, μι: τον τρόπο αυτό, να. συμβάλει 
στην ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και στη βελτίοιση της ποιότητας 
της ζωής τ«>ν Ευρωπαίων πολιτών. II πολιτική ΚΤΛ της ΚΚ συμπληρώνει τις ερευνητικές 
προσπάθειες των κρατών μελών και στηρίζει άλλες πολιτικές της Ένοκτης όπως. για παράδειγμα, 
στους τομείς της γεωργίας, της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής. το>ν μεταφορών, του 
περιβάλλοντος, της υγείας, της εκπαίδευσης, της ενέργειας, κλπ. 
Η πολιτική ΕΤΛ της Ευρωπαϊκής Ένωσης υλοποιείται διαμέσου ειδικών ερευνητικών προγραμμάτων. 
τα οποία συνδέουν επιχειρήσεις - συμπεριλαμβανομένων των MME - πανεπιστήμια και ερευνητικά 
κέντρα από διάφορες ευρωπαϊκές χώρες σε από κοινού διεξαγόμενα ερευνητικά έργα. Γα ερευνητικά 
θέματα που καλύπτονται από την ΕΤΑ της ΕΕ ορίζονται σε πολυετή προγράμματα-πλαίσια. Το 
τρέχον Πρόγραμμα-Πλαίσιο (1994-1998) διαθέτει ένα συνολικό προϋπολογισμό 13.215 εκατ. ECU. 
από τα οποία 11.879 εκατ. ECU προορίζονται για το 4ο Πρόγραμμα-1 Ιλαίσιο της ΕΚ και 1.336 εκατ. 
ECU για το 1 Ιρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο Ευρατόμ (βλ. 1 Ιαράρτημα II, πίνακας 0). 
Το Κοινό Κέντρο Ερευνών (ΚΚΕρ), μι; τα επτά ινστιτούτα του. αποτελεί το ερευνητικό κέντρο της 
Κοινότητας, το οποίο συμβάλλει στην υλοποίηση το>ν προγραμμάτων-πλαισίων διενεργώντας άμεσα 
έρευνα και παρέχοντας επιστημονική στήριξη για άλλες πολιτικές της Ενωσης. Διατίθεται χωριστή 
ετήσια έκθεση του ΚΚΚρ για το 1997 (στο Ι Ιαράρτημα Ι περιλαμβάνεται σύντομη περίληψη). 
1. ΝΕΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 
1.1. ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΤΑ 
Το 1997 ήταν ένα έτος όπου ο ρόλος της έρευνας στο γενικότερο πλαίσιο τιον πολιτικών στόχων της 
Κοινότητας προόδευσε σημαντικά. Οι δύο βασικές πολιτικές εξελίξεις του έτους ήταν η 
οριστικοποίηση της Συνθήκης του Αμστερνταμ και το Πρόγραμμα Δράσης 2000. δηλαδή οι 
προτάσεις της Επιτροπής για τις μελλοντικές θεσμικές και δημοσιονομικές εξελίξεις της Κοινότητας. 
Τόσο η Συνθήκη του Αμστερνταμ όσο και το Πρόγραμμα Δράσης 2000 επιβεβαιώνουν την ανάγκη 
αφενός να αντιμετιοπιστούν βασικά θέματα όπως, για παράδειγμα, η απασχόληση, η 
ανταγιονιστικότητα, και η αειφορία, διαμέσου της περαιτέριο ανάπτυξης της Κοινότητας ως μίας 
κοινωνίας που στηρίζεται στη γνώση, και αφετέρου να δημιουργηθεί μία Ευρώπη η οποία θα 
βρίσκεται κοντύτερα στον πολίτη. 
11 Συνθήκη του Αμστερνταμ αποτέλεσε ορόσημο της πραγματικής ενηλικίωσης της πολιτικής έρευνας 
καταργώντας την απαίτηση ομοφιονίας σε. επίπεδο Συμβουλίου όσον αφορά τη διαδικασία 
συναπόφασης ευθυγραμμίζοντας την, μι: τον τρόπο αυτό, με άλλους τομείς πολιτικής όπως. για 
παράδειγμα, την πολιτική για την ενιαία αγορά. Λυτή η ένδειξη εμπιστοσύνης στο ευριοπάίκό 
κεκτημένο θα συμβάλει σε ένα πιο ισόρροπο διάλογο και θα επιταχύνει τη λήψη αποφάσειον κατά τη 
διαπραγμάτευση μελλοντικών προγραμμάτων-πλαισίων. 
Το Πρόγραμμα Δράσης 2000 παρέχει μία στρατηγική για την αντιμετώπιση τιον τεραστίων 
μεταβολών - γεωπολιτικών, δημογραφικών, περιβαλλοντικών, τεχνολογικών, και οικονομικών - που 
αντιμετωπίζει η Ευρώπη και οι οποίες θα ανοίξουν νέους πολιτικούς και οικονομικούς ορίζοντες τον 
επόμενο αιώνα. Η επίτευξη αειφόρου ανάπτυξης και απασχόλησης, σε. μία κοινωνία χωρίς 
αποκλεισμό, που προσφέρει ένα επίπεδο διαβίιοσης υψηλής ποιότητας, απαιτεί δυναμικές 
επιχειρήσεις και καταρτισμένους πολίτες. Έτσι, οι πολιτικές της γνώσης - έρευνα, καινοτομία, 
εκπαίδευση και κατάρτιση - έχουν αποφασιστική σημασία και, για το λόγο αυτό, πρέπει να διαθέτουν 
κατάλληλους πόρους και να είναι κατάλληλα στοχοθετημένες προκειμένου, να.δημιουργήσουν τη 
μεγαλύτερη δυνατή προστιθέμενη αξία για το σύνολο της Ευρώπης. Το ΙΙρόγραμμα Δράσης 2000 
προτείνει να διατεθούν στο 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο, εντός ενός πιο περιορισμένου δημοσιονομικού 
πλαισίου, χρηματοδοτικές χορηγήσεις οι οποίες υπερβαίνουν κάπιυς το επίπεδο του τρέχοντος 
προγράμματος. 
1.2. ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΟΥ 5" ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ 
Το 1997 ήταν ιδιαίτερα σημαντικό έτος όσον αφορά την ανάπτυξη της πολιτικής έρευνας. Το έτος 
αυτό, η Επιτροπή υπέβαλε τις επίσημες προτάσεις της για το 5ο Πρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο και τους 
κανόνες συμμετοχής και διάδοσης (Απόφαση του άρθρου 1301), καθώς και ένα έγγραφο εργασίας στο 
οποίο παρουσιάζεται λεπτομερώς το Πρόγραμμα-Πλαίσιο. Συνεπώς, το έδαφος έχει προλειανθεί για. 
τις αποφάσεις που απαιτούνται πριν από τα τέλη του 1998 προκειμένου να διασφαλισθεί η συνέχεια 
της χρηματοδότησης της έρευνας το 1999. II Επιτροπή υπέβαλε, προτάσεις τον Ιούνιο του 109Χ 
σχετικά με τα ειδικά προγράμματα τιον προγραμμάτιυν πλαισίιυν της ΕΚ' και ΚυρατόμΛ 
συμπεριλαμβανομένου του Κοινού Κέντρου Ερευνών. 
Η πρόταση yia το 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο 
Η Επιτροπή υπέβαλε την πρόταση της για το 5ο 1 Ιρόγραμμα-l Ιλαίσιο τον Απρίλιο 1 t)t>7/. 11 πρόταση 
αυτή σηματοδότησε σημαντική απομάκρυνση από προηγούμενα προγράμματα, σύμφωνα με τις 
κατευθύνσεις προηγούμενων εγγράφων εργασίας, τα οποία αποτέλεσαν αντικείμενο εκτεταμένο)ν 
διαβουλεύσεων και από τα οποία προέκυψε ευρεία συναίνεση. Η έρευνα διαρθρωνόταν γύριο από έξι 
προγράμματα - τρία θεματικά προγράμματα και τρία οριζόντια προγράμματα - και ακολουθούσε μία 
ιδιαίτερα στοχοθετημένη και ολοκληριομένη προσέγγιση, η οποία περιελάμβανε προγράμματα τόσο 
της Ευρωπαϊκής Κοινότητας όσο και της Ευρατόμ και η οποία επέτρεπε, σημαντικά μεγαλύτερη 
ευελιξία όσον αφορά την υλοποίηση. Ορίσθηκαν κριτήρια για την επιλογή των ερευνητικών Οεμάτοιν, 
τα οποία περιελάμβαναν την κοινωνική και οικονομική συνάφεια καθώς και την υψηλή ευρωπαϊκή 
προστιθέμενη αξία. 
Η πρόταση προηγήθηκε τιον προβλεψειον της Επιτροπής όσον αφορά τις οικονομικές προοπτικές και 
τις προτάσεις της όσον αφορά την ανάπτυξη του γενικού προϋπολογισμού της Κοινότητας για το 
2000 και μετά. Οι προτάσεις αυτές υποβλήθηκαν τον Ιούλιο του 1007. στο πλαίσιο του 
"Προγράμματος Δράσης 2000", μαζί με τροποποιημένη πρόταση'. 11 πρόταση αυτή καθόριζε ένα 
γενικό προϋπολογισμό, ο οποίος αντιστοιχούσε, στους πολιτικούς στόχους και τις δημοσιονομικές 
προοπτικές του Προγράμματος Δράσης 2000 και προέβλεπε αύξηση τιον πόρων, σε. σύγκριση με. το 
4ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο, σε επίπεδο 16,3 δις ECU, ποσό το οποίο αντιστοιχεί σε σταθερό ποσοστό 
του ΛΕγχΙ 1 συν 3%. 
Το Κοινοβούλιο, κατά την πρώτη ανάγνιοση της πρότασης, στις 18 Δεκεμβρίου 1907. υποστήριξε, τη 
μετάβαση προς ένα πιο στρατηγικό και εστιασμένο 1 Ιρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο, το οποίο ανταποκρίνεται 
COM (98) 305, εγκριθέν από την Επιτροπή στις 10.06.1998. 
COM (98) 306, εγκριθέν από την Επιτροπή στις 10.06.1998. 
Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με το 5ο πρόγραμμα-πλαίσιο της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας για δραστηριότητες έρευνας, τεχνολογικής ανάπτυξης και επίδειξης ( 1998-2002)· Ι Ιρόταση 
απόφασης του Συμβουλίου σχετικά με το 5ο πρόγραμμα-πλαίσιο της Ευροιπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας 
(Ευρατόμ) για δραστηριότητες έρευνας και κατάρτισης (1998-2002). C'()M(97) 112. 
(.'< )Μ(97) 439 τελικό, 11.08.1997. 
στις κύριες ευρο>παϊκές ανησυχίες και προβλέπει ολοκληρωμένες ερευνητικές δράσεις σε. ένα μικρό 
αριθμό ευρέιον θεματικών προγραμμάτιυν. Π πρόταση της Επιτροπής επικροτήθηκε επίσης από την 
Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή* και την Επιτροπή των Ι Ιεριφερειών'. Το Κοινοβούλιο πρότεινε 
αύξηση του προϋπολογισμού σε 16,7 δις ECU και ορισμένες μεταβολές όσον αφορά τη διάρθρωση, 
αυξάνοντας τον αριθμό των θεματικών προγραμμάτων σε τέσσερα, συνενώνοντας την έρευνα στους 
τομείς της ενέργειας και του περιβάλλοντος σ ένα ξεχιοριστό πρόγραμμα. Αλλαγές 
πραγματοποιήθηκαν επίσης όσον αφορά το ερευνητικό περιεχόμενο. 
Μετά την πρώτη ανάγνωση του Κοινοβουλίου, η Ιίπιτροπή τροποποίησε, την πρόταση της όσον 
αφορά δύο βασικές πτυχές. Εν πρώτοις, υιοθέτησε ορισμένες τροπολογίες του Κοινοβουλίου όσον 
αφορά το ε.ρευνητικό περιεχόμενο8, οι οποίες βελτίωσαν την πρόταση. Κατά όε.ύτε.ρο λόγο. πρότεινε 
την υιοθέτηση μίας διάρθρωσης τεσσάριον θεματικών προγραμμάτιυν ανταποκρινόμενη, έτσι. στις 
βασικές ανησυχίες του Κοινοβουλίου σχετικά μι: την κατανομή των ερευνητικών δραστηριοτήτων και 
διατηρώντας, ταυτόχρονα, μία ολοκληρωμένη προσέγγιση η οποία εστιάζεται σε 
κοινωνικοοικονομικούς στόχους σύμφωνα με την αρχική πολιτική πρόθεση. 11 τροποποιημένη 
πρόταση, που παρουσιάστηκε στις 14 Ιανουαρίου 1998, διατήρησε τον αρχικό προϋπολογισμό τιον 
16,3 δις ECU. 
Μετά την-πρώτη εξέταση της πρότασης στις 15 Μαΐου και μία ουσιαστικότερη συζήτηση στις 10 
Νοεμβρίου 1997, κατά την οποία λήφθηκε υπόψη η γνώμη της CREST σχετικά με. το επιστημονικό 
και τεχνολογικό περιεχόμενο, το Συμβούλιο Έρευνας υιοθέτησε κοινή θέση κατά τη συνεδρίαση της 
12ης Φεβρουαρίου 1998, η οποία εγκρίθηκε επίσημα στις 23 Μαρτίου. 11 απόφαση αυτή επιβεβαύοσε 
μία διάρθρυκτη τεσσάριυν προγραμμάτιυν και ανέπτυξε, το ε.ρευνητικό περιεχόμενο κατά τρόπο ο 
οποίος, με ορισμένες εξαιρέσεις, συνέπιπτε σε ευρείες γραμμές μι: τη θέση του Κοινοβουλίου και την 
τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής. Εντούτοις, απέκλινε σημαντικά από την πρόταση της 
Επιτροπής ορίζοντας ένα γενικό προϋπολογισμό'' 14 δις ECU, ποσό το οποίο υπολειπόταν κατά πολύ 
τιον πιστώσεων του 4ου Ι Ιρογράμματος-Πλαισίου λαμβανομένου υπόψη του πληθωρισμού. Το 
Συμβούλιο πρότεινε επίσης τη δημιουργία δύο επιτροπών για το τέταρτο θεματικό πρόγραμμα με. 
αντικείμενο, αντίστοιχα, το περιβάλλον και την ενέργεια. 11 Επιτροπή εξέφρασε σοβαρές επιφυλάξεις 
για τα θέματα αυτά στην επακόλουθη ανακοίνωση της προς το Κοινοβούλιο. 
Διαβουλεύσεις με αντικείμενο το Ε/Τ περιεχόμενο του 5ου Προγράμματος-Πλαισίον 
Κατά το 1997, άρχισε να συμπληρώνεται το λεπτομερές περιεχόμενο του νέου Ι Ιρογράμματος-
Πλαισίου με διττό στόχο την επίτευξη των πολιτικών στόχων που όριζε, η πρόταση και την πρόβλεψη 
ενός συνόλου ερευνητικών δραστηριοτήτιυν οι οποίες ανταποκρίνονται στον προτεινόμενο 
προϋπολογισμό. Τη δημοσίευση του Προγράμματος-Πλαισίου ακολούθησε, μία ευρεία διαδικασία 
CES 1407 του 1997, ΕΕ αριθ. C73, 09.03.1998 σελ. 133. 
CdR 158/97 τελικό, 17/18.09.1997. 
Το Κοινοβούλιο πρότεινε ορισμένης πρόσθετες βασικές δραστηριότητας αναφορικά με τις /ημικ'έο και μοριακής 
βάσης της ζωής, τα συστήματα υγείας, τη συνεκτίμηση της γήρανσης και των ατόμων με ειδικές ανάγκες, την 
αλλαγή του κλίματος του πλανήτη και το κλίμα, τις κοινωνικές αλλαγές οι οποίες οφείλονιοι σι ην εισαγωγή ιων 
νέων τεχνολογιών πληροφοριών και επικοινο>νίας και ιις τεχνολογίες ιων χερσαίων και Οα/αοοιων μειαφορων. 
Ιξάλλου, ΓΟ Κοινοβούλιο πρότεινε το διαχωρισμό ι ης βασικής δράσης για ια ^ροη/μενα ενεμ/ειακο ουοιημαια και 
υπηρεσίες την οποία προέβλεπε η πρόταση της Ι επιτροπής σε δύο βασικές δράσεις now πραγμαιευονιαι. ανόσιοι/α. 
τα ορυκτά καύσιμα KUI τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. 
Προκειμένου να μην προεξοφληθεί οποιαδήποτε απόφαση σχετικά με τις δημοσιονομικές προοπτικές μετά το 2000. 
η κοινή θέση διευκρίνιζε ότι ο προϋπολογισμός αυτός έπρεπε να κατατμηθεί σε δύο περιόδους, για τα έτη 1998-9 
και για τα έτη 2000-2002. Το δεύτερο τμήμα θα αποτελούσε αντικείμενο επανεξέτασης σε περίπτωση που θα ήταν 
ασυμβίβαστο με τις μελλοντικές δημοσιονομικές προοπτικές ή εάν δεν λαμβανόταν απόφαση σχετικά με τις 
δημοσιονομικές προοπτικές. 
διαβουλεύσεων και σημαντική αναλυτική προσπάθεια, λαμβανομένων επίσης υπόψη των πολλών 
παραγωγικών πορισμάτων τυ)ν επιχειρησιακών ομάδιυν (Task Force) για την έρευνα και τη 
βιομηχανία. 
Από διάφορους παράγοντες της ευριοπαϊκής έρευνας ελήφθησαν πολυάριθμες συμβολές. Μέχρι τα 
τέλη του 1997. προσφέρθηκαν παραπάνω από 300 συμβολές, από τις οποίες 150 περίπου 
προέρχονταν από ευρωπαϊκές ενώσεις και περισσότερες από 170 από ιόκυτικούς οργανισμούς, μεταξύ 
τιον οποίων 50 ήταν ευρωπαϊκές βιομηχανικές και επαγγελματικές ομοσπονδίες. Τον Φεβρουάριο του 
1997, πραγματοποιήθηκε διάσκεψη σχετικά μι: το επιστημονικό και τεχνολογικό περιεχόμενο του 5ου 
Προγράμματος-1 Ιλαισίου, όπου διατυπώθηκαν σχόλια από τους εκπροσώπους τοιν ερευνητικών 
κύκλων, της βιομηχανίας και των χρηστών. Λυτή η διαδικασία διαβούλευσης συνεχίσθηκε, με. μία 
ενδελεχή ε.πισκόπηση, τον Ιούλιο του 1997, σχετικά με. το πιθανό περιεχόμενο πον ειδικών 
προγραμμάτιυν με. τη βοήθεια, και αυτί] τη φορά, τιον ενδιαφερομένων κήκλιυν. 1 Ιαρασχέθηκαν 
επίσης συμβουλές από την Επιτροπή Επιστημονικής και Τεχνικής Έρευνας (CREST), και από τους 
συμβουλευτικούς φορείς της Επιτροπής IRDAC και ESTA (βλ. κεφάλαιο 2). 
Τον Νοέμβριο του 199710, υποβλήθηκε έγγραφο εργασίας σχετικά με το προτεινόμενο περιεχόμενο 
των ειδικών προγραμμάτων. Το έγγραφο αυτό, ενημερωμένο και τροποποιημένο υπό το φίος πον 
σχολίων που διατυπώθηκαν και των εξελίξεων όσον αφορά τη διάρθρωση του προγράμματος που 
υποδείχθηκαν κατά την πρώτη ανάγνωση στο Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, αποτελεί τη βάση του 
επιστημονικού και τεχνολογικού περιεχομένου πον προτάσεων της Επιτροπής όσον αφορά τα ειδικά 
προγράμματα. 
Προετοιμασία υλοποίησης 
Παράλληλα με την προετοιμασία και τη διαπραγμάτευση της πρότασης για το Ι Ιρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο 
και την ανάπτυξη του λεπτομερούς περιεχομένου του, η Επιτροπή άρχισε, TIC προετοιμασίες 
υλοποίησης του, οι οποίες έχουν ιδιαίτερη σημασία αν ληφθεί υπόψη η ανάγκη προσαρμογής της νέας 
προσέγγισης. Οι εν λόγω προετοιμασίες αφορούσαν ειδικότερα: 
• Τους κανόνες συμμετοχής και διάδοσης, τους οποίους η Επιτροπή εξέδωσε, επίσημη πρόταση 
την 15η Δεκεμβρίου 1997". Σε αρμονία με τον καίριο ρόλο τους όσον αφορά τη διαχείριση του 
Προγράμματος-Πλαισίου, οι εν λόγου κανόνες περιλαμβάνουν ορισμένες καινοτομίες σε 
σύγκριση με τα προηγούμενα προγράμματα. Για πρώτη φορά, θα εφαρμοσθεί μία πλήρης, 
συνεκτική και διαφανής δέσμη κανόνων με συνεπή τρόπο σε όλο το φάσμα το>ν ειδικο>ν 
προγραμμάτων, παράλληλα, εφόσον τούτο απαιτείται, με ένα ελάχιστο αριθμό ειδικών κανόνοΛ' 
προσαρμοσμένων σε κάθε πρόγραμμα. Οι κανόνες διάδοσης και αξιοποίησης ποικίλλουν 
κανονικά ανάλογα με το ποσοστό της κοινοτικής χρηματοδότησης, το οποίο συνδέεται με την 
απόσταση ε.νός έργου από την αγορά. Ένα πιο ευέλικτο καθεστώς θα εφαρμοσθεί στα 
δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, έτσι ώστε να δίνεται η δυνατότητα στους αναδόχους να 
διαπραγματεύονται συγκεκριμένες συμφιυνίες, ιδιαίτερα όσον αφορά αποκλειστικά δικαιώματα, 
σύμφωνα μι: τους ισχύοντες κανόνε.ς ανταγιυνισμού. Τούτο θα συμπληρώνεται με μία 
( ( )Μ(97) W τελικό 05.11.1997. 
ΙΙρόταση απόφασης του Συμβουλίου σχετικά με τους κανόνες συμμετοχής επιχειρήσεων, ερευνιμικών κένιρι·»ν και 
πανεπιστημίων και τους κανόνες διάδοσης πον αποτελεσμάτων της έρευνας για [ην υ/ο/ιοίηση ίου ->ου 
Προγράμματος-Πλαισίου της ευρωπαϊκής Κοινότητας (1998-2002)• ΙΙρόταση απόφασης του Συμβουλίου σχετικά 
με τους κανόνες συμμετοχής επιχειρήσεων, ερευνητικών κέντριυν και πανεπιστημίων και για την υλοποίηση του 
5ου Προγράμματος-Πλαισίου της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας ( 1998-2002)· Π)Μ(97) 587. 
15.12.1997. Ας σημειωθεί ότι στην περίπτωση του Προγράμματος-Πλαισίου της Ευρατόμ. οι κανόνες διάδοσης 
αναφέρονται στην ίδια τη Συνθήκη Ευρατόμ. 
αυστηρότερη παρακολούθηση της δέσμευσης για αξιοποίηση των αποτελεσμάτων κ&ι ενίσχυση 
του ρόλου του σχεδίου τεχνολογικής εφαρμογής. 
• Ανάπτυξη πρακτικών διακανονισμών για την υλοποίηση του προγράμματος, οι ) οποίες είναι 
συμβατές με τη νέα προσέγγιση του 5ου Ι Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου και οι οποίες Στοχεύουν σε. 
γενικότερες βελτιώσεις όσον αφορά την αποτελεσματικότητα διαχείρισης, θέμα το οποίο ε.θίγη 
επανειλημμένα στο πλαίσιο διαδοχικών Συμβουλίων Έρευνας. II νέ.α δομή του 5ου 
1 Ιρογράμματος-1 Ιλαισίου θα προσφέρει τη δυνατότητα ορθολογικής οργάνωσης και βελτίιυσης 
της διαδικασίας διαβουλεύσεων με τη βιομηχανία, την επιστημονική βάση και τους χρήστες. 
διαμέσου μηχανισμών οι οποίοι εφαρμόζονται με συνέπεια σε όλο το φάσμα του 
προγράμματος. Οι αρχικές ιδέες της Επιτροπής σχετικά με το θέμα συζητήθηκαν άτυπα με τους 
προσωπικούς εκπροσώπους των υπουργών κατά τα τέλη του 1997. Επίσης, καταβλήθηκε 
προσπάθεια για την αξιοποίηση των συμπερασμάτων του σεμιναρίου του Ιουνίου 1996 με θέμα 
τη διαχείριση των ερευνητικών προγραμμάτων για την ανάπτυξη των λειτουργικών πτυχών του 
νέου Προγράμματος-Πλαισίου (βλ. επίσης κεφάλαιο 4). 
13. ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΔΡΑΣΗΣ ΠΑ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ 
ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ 
Οι εργασίες συνεχίσθηκαν κατά τη διάρκεια του 1997 για την υλοποίηση των στόχων του Ι Ιρώτου 
Σχεδίου Δράσης για την καινοτομία μι: την εφαρμογή μιας σειράς συντονισμένοι προ>τοβουλιών. 
Χάρη στην κινητοποίηση τιον διαφόριον αρμοδίων υπηρεσιών (Καινοτομία, Εσωτερική Αγορά, 
MME, Βιομηχανία, Εκπαίδευση και Κατάρτιση, Έρευνα και Ανάπτυξη), οι δραστηριότητες της 
Επιτροπής κατά την πρώτη αυτή φάση θα εστιασθούν, κατά κύριο λόγο, στους 5 ακόλουθους τομε.ίς: 
• Προστασία της πνευματικής ιδιοκτησίας: στις 24 Ιουνίου 1997. η Επιτροπή ενέκρινε, το 
Πράσινο Βιβλίο σχετικά με το ευρωπαϊκό δίπλωμα ευρεσιτεχνίας και το ευριοπαϊκό σύστημα 
διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας. Το Πράσινο Βιβλίο έθεσε σε κίνηση διάλογο που πρέπει να 
καταλήξει σε συγκεκριμένες προτάσεις με στόχο την απλούστευση του συστήματος 
διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας καθιστώντας το, ταυτόχρονα, αποτελεσματικότερο και λιγότερο 
δαπανηρό. Προκειμένου να ευαισθητοποιηθούν οι παράγοντες της καινοτομίας αναφορικά 
με την πρόκληση της προστασίας της πνευματικής ιδιοκτησίας, η Επιτροπή δημιούργησε 
επίσης, στο πλαίσιο του προγράμματος για την καινοτομία, μία υπηρεσία αρωγής και 
πληροφόρησης υπέρ των συμμετεχόντο>ν στα ερευνητικά προγράμματα της Κοινότητας. 
Τέλος, σημειώνεται πρόοδος όσον αφορά την προστασία τιον καινοτομιών στους τομε.ίς 
έντονης ανάπτυξης όπο>ς, π.χ., οι βιοτεχνολογίες: όσον αφορά τις βιοτεχνολογικές 
εφευρέσεις, η Επιτροπή πρότεινε ένα αναθειορημένο σχέδιο οδηγίας, το οποίο έλαβε ευνοϊκή 
γνωμοδότηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και αποτέλε,σε. αντικείμενο πολιτικής 
συμφίονίας σε επίπεδο Συμβουλίου εσωτερικής αγοράς τον Νοέμβριο του 1997. 
• Χρηματοδότηση της καινοτομίας: η κινητοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίιον για το σκοπό αυτό 
αποτέλεσε αντικείμενο ιδιαίτερης προσοχής προκειμένου να αντιμετιοπισθεί η καθυστέρηση 
της Ευρώπης στον τομέα αυτό, ο οποίος έχει θεμελιώδη σημασία για την καινοτομία. Το 
Συμβούλιο Έρευνας, στις 10 Νοεμβρίου 1997, αναγνώρισε το (ιάσιμο της κοινοτικής 
διάστασης του θέματος αυτού και την καταλληλότητα μίας προσέγγισης διαμέσου ενός 
Προγράμματος-Πλαισίου έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης, το οποίο επιτρέπει την 
καλύτερη συνεκτίμηση των πτυχών που συνδέονται μι: την έρευνα και την 
ανταγωνιστικότητα. Εξάλλου, η ισχυρή υποστήριξη τιον Ευριυπαϊκών Συμβουλίιον του 
Αμστερνταμ και του Λουξεμβούργου υπέρ της χρηματοδότησης της καινοτομίας θα δώσει 
τη δυνατότητα αποδέσμευσης σημαντικών πόριυν το 199Χ και το 1999 (Ευρο>παϊκή Τράπεζα 
Επενδύσειον. Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων, κοινοτικός προϋπολογισμός) με. σκοπό ι ην 
ανάπτυξη της ευριοπαϊκής ικανότητας χρηματοδότησης,με ίδιους ;iopoi>s ιων καινοιομιυν 
επιχειρήσειον υψηλής τεχνολογίας.'* Αλλες πρωτοβουλίες συμπληρώνουν τα μέτρα αυτά: 
fora επενδύσεων για τα διάφορα προγράμματα· δημιουργία υπηρεσίας αρωγής και 
προσανατολισμού και ενός συστήματος συγκριτικής αξιολόγησης τιον επιδόσεων σε 
ευρωπαϊκή κλίμακα στον τομέα της χρηματοδότησης της καινοτομίας. 
• Κανονιστικό πλαίσιο και διοικητική απλούστευση: εκτός από την υλοποίηση της 
πρωτοβουλίας SLIM (απλούστευση της νομοθεσίας για την εσο>τερική αγορά) και την 
προώθηση εταιρικών μορφών επιχειρήσεων σε ευρωπαϊκό επίπεδο (ευριυπαϊκή εταιρεία. 
ευρωπαϊκός όμιλος οικονομικού σκοπού, σχέδιο κανονισμού κοινής επιχείρησης έρευνας και 
ανάπτυξης), η πρωταρχική πρωτοβουλία στον τομέα αυτό έγκειται στη δημιουργία της 
επιχειρησιακής ομάδας BEST, με εντολή να διατυπώσει (ενόψει του Ευρωπαϊκού 
Συμβουλίου του Κάρντιφ, τον Ιούνιο 1998) συγκεκριμένες προτάσεις για την απλούστευση 
τιον διοικητικών διαδικασιών και τη βελτίωση της ποιότητας της νομοθεσίας (τόσο σε 
κοινοτικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο κρατών μελών). 
• Εκπαίδευση και κατάρτιση: καταβλήθηκε σημαντική προσπάθεια ο τον τομέα της 
εκπαίδευσης και κατάρτισης και λήφθηκαν ιδιαίτερα μέτρα με. στόχο την προώθηση της 
κινητικότητας ("Erasmus της Μαθητείας", EUROPASS-Κατάρτιση. υπηρεσία CAMIM'IS 
VOICE) και τη βέλτιστη χρήση των τεχνολογιών πληροφοριών (πρωτοβουλία "Εκμάθηση 
στην κοινωνία των πληροφοριών") καθώς και πιλοτικές δράσεις για την ενίσχυση του 
πνεύματος της καινοτομίας με σκοπό τη συμπλήρωση έργων αξιοποίησης της έρευνας. 
• Στροφή της έρευνας προς την καινοτομία: η προετοιμασία του 5ου Ι Ιρογράμματος-
Πλαισίου έδωσε τη δυνατότητα να ληφθεί υπόψη η προτεραιότητα αυτή. Πράγματι, η 
πρόταση του 5ου Προγράμματος-Ι ιλαισίου είναι πιο συγκεντρωμένη (4 θεματικά 
προγράμματα και 3 οριζόντια προγράμματα) και ενσωματώνει ρητά την καινοτομία μεταξύ 
πον στόχων όλων των προγραμμάτων. Στο πλαίσιο τιον θεματικών προγραμμάτων, οι 
"βασικές δράσεις" στοχεύουν στην προώθηση της δημιουργίας στοχοθετημένων 
βιομηχανικών εφαρμογών. Τέλος, η Επιτροπή έλαβε, μέτρα για την καλύτερη αξιοποίηση της 
τεχνογνιοσίας και τιον ικανοτήτιον του Κοινοί) Κέντρου Ερευνών. 
Κατά τη διάσκεψη κορυφής για την απασχόληση, στις 20 και 21 Ιανουαρίου 1997. οι αρχηγοί κρατών 
και κυβερνήσεων επιβεβαίωσαν επίσημα τη διάγνωση ότι απαιτείται να τονωθεί η έρευνα, η 
καινοτομία και το επιχειρηματικό πνεύμα ως συμβολή στη μείωση της ανεργίας στην Ευρώπη. II 
συνέχιση της υλοποίησης του Προγράμματος Δράσης για την Καινοτομία το 1998 θα παραμείνε.ι 
μεταξύ των προτεραιοτήτων της Επιτροπής ειδικότερα στους τομείς της πνευματικής ιδιοκτησίας, της 
πρόσβασης στη χρηματοδότηση, της διοικητικής απλούστευσης, και της ανάπτυξης του 
επιχειρηματικού πνεύματος. 
2. ΛΟΙΠΕΣ ΜΕΙΖΟΝΕΣ ΠΤΥΧΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΟ 
ΔΙΑΣΤΗΜΑ 1997-1998 
Tu μέτρα που ελήφθησαν στοχεύουν, κυρίως, σιον καλύτερο προσαναιο/ιομό ιοιν κεφο/αιων (ειοικοιεμα ιον 
κεφαλαίων επιχειρηματικού κινδύνου) προς πρώιμες φάσεις των καινοτόμων έργων. Ι·' roi, ιο /ΜΑΟΠΚΟ έργο 111 ( . 
που εγκαινιάσθηκε τον Ιούλιο του IW7 στο πλαίσιο του προγράμματος για την καινοτομία συμμετέχει σιην 
προσπάθεια αυτή. ΙΙράγματι, συνδράμει τις εταιρείες επιχειρηματικού κινδύνου να αποκτήσουν μία μόνιμη 
ικανότητα αξιολόγησης και διαχείρισης έργο>ν υψηλής τεχνολογίας. 
2.1. Συμπληρωματικά κονδύλια του 4ου Προγμάμματος-Πλαισίου 
Οι διαπραγματεύσεις σχετικά με την πρόταση της Επιτροπής, τον Ιανουάριο του 1996, για την παροχή 
συμπληρωματικών κονδυλίων προς το 4ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο συνεχίσθηκαν καθ" όλη' τη διάρκεια 
του 1997, μετά'την υποβολή τροποποιημένης πρότασης από την Επιτροπή, τον Νοέμβριο του 19%. 
για ένα συμπλήριομα 100 εκατ. ECU. Η κοινή θέση του Συμβουλίου, η οποίο ελήφθη στις 27 
Ιανουαρίου 1997, επιβεβαίιοσε το ποσό αυτό, ενώ το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, κατά τη δεύτερη 
ανάγνίοση της 13ης Μαρτίου 1997, ψήφισε 5 τροπολογίες αυξάνοντας το συμπλήρωμα σε. 200 εκατ. 
ECU. Η απόρριψη των τροπολογιών αυτών από το Συμβούλιο είχε ιυς αποτέλεσμα τη συγκρότηση 
επιτροπής συνδιαλλαγής, η οποία συνήλθε δύο φορές στις 9 και 23 Σεπτεμβρίου. 
Καρπός της συνδιαλλαγής αυτής ήταν η συμφωνία σχετικά με μία συμπληρωματική χρηματοδότηση 
ύψους 115 εκατ. ECU, η οποία επιβεβαιώθηκε 'επίσημα σε απόφαση του Κοινοβουλίου και του 
Συμβουλίου τον Δεκέμβριο του 1997'\ Σημαντικό τμήμα της νέας χρηματοδότησης διατίθεται για την 
έρευνα της μεταδιδόμενης σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας. Η αύξηση κατά 15 εκατ. ECU άνο> του 
ποσού της τροποποιημένης πρότασης της Επιτροπής (και της κοινής θέσης του Συμβουλίου) 
αντικατόπτριζε την αύξηση τιον πιστώσεο>ν για την έρευνα όσον αφορά την ανίχνευση και την 
καταστροφή τιον ναρκών και την εισαγωγή ενός πρόσθετου θέματος στον τομέα της μη πυρηνικής 
ενέργειας ενόψει τιον προτιμήσεων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. 
2.2 Η Επιτροπή Επιστημονικής και Τεχνικής Έρευνας (CREST) και ο συντονισμός των 
κοινοτικών και εθνικών πολιτικών 
Κατά τη διάρκεια του 1997, οι δραστηριότητες της Επιτροπής Επιστημονικής και Τεχνικής Έρευνας 
(CREST) επηρεάσθηκαν έντονα από την προετοιμασία του 5ου Προγράμματος-1 Ιλαισίου. 11 CREST 
εξέδωσε ένα αριθμό γνωμοδοτήσεων σχετικά μι: διάφορα έγγραφα τα οποία κατήρτισε η Επιτροπή για 
τον σκοπό αυτό, για παράδειγμα το δεύτερο έγγραφο εργασίας της Επιτροπής σχετικά με το5ο 
Πρόγραμμα-Πλαίσιο14 και το επιστημονικό και τεχνολογικό περιεχόμενο της επίσημης πρότασης της 
Επιτροπής σχετικά με το 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο15. Οι γνωμοδοτήσεις αυτές κατέδειξαν, μεταξύ 
άλλων, ότι η CREST συμμερίζεται την ανάγκη συγκέντρωσης που εξέφρασε η Επιτροπή και 
επικροτεί την προσέγγιση πον βασικών δράσεων και τιον τεχνολογιών κοινής χρήσης. 
Αλλα θέματα που συζητήθηκαν στην CREST ήταν, ειδικότερα, ο συντονισμός των πολιτικών ET Λ 
και η αξιολόγηση των κοινοτικών δραστηριοτήτιον ΕΤΛ. Σχετικά με το τελευταίο αυτό θέμα. η 
CREST εξέφρασε θετική γνώμη σχετικά με. την αξιολόγηση ανά πενταετία, την παρακολούθηση των 
ειδικών προγραμμάτων και του 1 Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου καθώς και την ετήσια έκθεση 1007. 
Αναφορικά με το συντονισμό των κοινοτικών και εθνικών πολιτικών ΕΙΤΑ (άρθρο 13011), η Επιτροπή 
ειδικότερα κατέβαλε προσπάθεια για τη συνέχιση της ανταλλαγής πληροφοριών σχετικά με. τις 
εθνικές δραστηριότητες ΕΤΑ στο πλαίσιο της ad hoc επιτροπής που συγκροτήθηκε, σύμφωνα με τα 
συμπεράσματα του Συμβουλίου της 9.6.95. Εξάλλου, καταβλήθηκαν και άλλες προσπάθειες σε. 
θέματα έμμεσων μέτρων στήριξης της ΚΤΛ, μεθόδους προγραμματισμού της έρευνας στα κράτΐ} μέλη 
και τις ευριοπαϊκές εταιρικές σχέσεις στο πλαίσιο -εθνικών προγραμμάτιυν ΕΤΛ. 
Απόφαση αριθ. 2535/97/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της Ιιμ Δεκεμβρίου 1997· 
αριθ. L 347/1, 18.12.97. 
(COM (97) 47 τελικό· έγγρ. CREST/1202/97) 
(COM (97) 142 τελικό- έγγρ. CR EST/1214/3/97 ανα<).3 ) 
Στα πρώτα συμπεράσματα της1" σχετικά με την ανταλλαγή πληροφοριών όσον αφορά τις εθνικές 
δραστηριότητες ΕΤΑ, η CREST τόνισε τη σημασία του έργου που επιτελέσθηκε και τον μόνιμο 
χαρακτήρα του εγχειρήματος. Ένα σεμινάριο με τους εισηγητές των επιτροπών ad hoe, που οργάνο>σε 
τον Οκτώβριο 1997 η Επιτροπή με τη συμμετοχή εκπροσώπου της IRDAC, της ESTA και της 
CREST έδωσε τη δυνατότητα γόνιμης ανταλλαγής έμπειρων και "βέλτιστίον πρακτικών". Με. βάση 
τα αποτελέσματα του εν λόγω σεμιναρίου, η CREST εξέδίοσε, τον Λεκέμβριο του 1997, μία δεύτερη 
σειρά συμπερασμάτων17 στα οποία τόνισε τα πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα του εγχειρήματος. 
Έτσι, αναγνωρίσθηκε ότι η ανταλλαγή πληροφοριών συνεπάγεται καλύτερη γνώση και αμοιβαία 
κατανόηση των εθνικών δραστηριοτήτων ΕΤΑ και ότι αποτελεί κατάλληλο μέσο για τον εντοπισμό 
των τομέων στους οποίους θα μπορούσε να ενισχυθεί ο συντονισμός. Εντούτοις, η δραστηριότητα 
αυτή συνεπάγεται για τους εισηγητές το βαρύ έργο της ανακοίνωσης τιον πληροφοριών σχετικά με τις 
εθνικές δραστηριότητες (μαζί με τα προβλήματα συγκρισιμότητας) και δεν της δίδεται πάντα η 
απαιτούμενη προτεραιότητα και επαρκής προβολή. 
Προκειμένου να πληρωθούν τα κενά αυτά, η CREST και η Επιτροπή διευκρίνισαν τις δραστηριότητες 
που ανατίθενται στις ad hoc επιτροπές δίδοντας έμφαση στο γεγονός ότι πρέπει να προσανατολίζονται 
σαφώς προς επιλεγμένους τομείς προτεραιότητας και ότι πρέπει να υπάρξει σαφής διαχωρισμός 
μεταξύ τιον όσων μπορούν να πραγματοποιηθούν από τις ίδιες τις επιτροπές, κυρίως διαμέσου 
προσαρμογής του προγράμματος εργασίας και όσυ>ν πρέπει να τε.θούν υπόψη της CREST για 
γνωμοδότηση και μελλοντική δράση. Τονίσθηκαν, επίσης, ο κινητήριος ρόλος τιον εισηγητών και η 
ανάγκη να τους παρασχεθεί μεγαλύτερη στήριξη καθώς και η ανάγκη προώθησης της διάδοσης των 
εκθέσεων και των εργασιών των επιτροπών ad hoc. 
Κατά το πρώτο εξάμηνο του 1998, η Επιτροπή θα διοργανώσει ένα δεύτερο εργαστήριο με. τους 
εισηγητές προκειμένου να συνεχίσει η ανταλλαγή απόψεων και εμπειριών και για να διασφαλισθεί ότι 
τα συμπεράσματα της CREST λαμβάνονται υπόψη καταλλήλως. 11 Επιτροπή θα αναλύσει τις ετήσιες 
εκθέσεις του 1997 προκειμένου να εξαγάγει τα βασικά πορίσματα από τις εργασίες τιον επιτροπών ad 
hoc και τους μελλοντικούς προσανατολισμούς, ιδιαίτερα την προσαρμογή του εγχειρήματος στο 5ο 
Πρόγραμμα-Πλαίσιο. Το 1998, οι εργασίες της CREST συνέχισαν να επηρεάζονται από τις 
συζητήσεις για το 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο. Έτσι, στις αρχές του 1998. η CREST εξέτασε, το 
επιστημονικό και τεχνολογικό περιεχόμενο του εγγράφου εργασίας της Επιτροπής για τα ειδικά 
προγράμματα (COM (97) 553) βασιζόμενη, κυρίως, στις εργασίες τιον ειδικών εργαστηρίων που 
συγκροτήθηκαν για το σκοπό αυτό. Με τον τρόπο αυτό, η CREST θα προσφέρει στην Επιτροπή τη 
συμβολή της και μία διασαφήνιση όσον αφορά το επιστημονικό και τεχνολογικό περιεχόμενο πον 
ειδικών προγραμμάτιυν. Αλλα θέματα, επίσης, θα θιγούν κατά τη διάρκεια του 1998 από την CREST 
όπιος, για παράδειγμα, η δεύτερη ευρωπαϊκή έκθε.ση σχετικά μι: τους επιστημονικούς και τεχνικούς 
δείκτες και τη διεθνή συνεργασία σε θέματα ΕΤΑ. Τέλος, θα ενημεριυθεί το μεσοπρόθεσμο 
πρόγραμμα εργασίας της CREST. 
2.3. ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΕΣ ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ 
Συμβουλευτική Επιτροπή Βιομηχανικής Έρευνας και Ανάπτυξης (IRDAC) 
Τα σημαντικότερα θέματα τα οποία εξέτασε η Συμβουλευτική Επιτροπή βιομηχανικής Έρευνας και 
Ανάπτυξης (IRDAC) ήταν το 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο και η καινοτομία. 11 IRDAC παρουσίασε στην 
κ. Cresson, κατά την τελευταία σύνοδο ολομέλειας τον Οκτώβριο του 1997. τη γνωμοδότηση της για 
τα ειδικά προγράμματα του 5ου Ι Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου και έθεσε σε. κίνηση τον προβληματισμό 
(έγγρ. CREST/1206/97) 
(έγγρ. CREST/1220/97) 
για την αναθεώρηση της σύμβασης-τύπου με. την προοπτική της υλοποίησης τόο νέου 
Προγράμματος-Πλαισίου. 11 επιτροπή εξέδωσε μία έκθεση σχετικά με τους κανόνες συμμετοχής και 
διάδοσης και θα συνεχίσει τις δραστηριότητες της στον τομέα αυτό συμβάλλοντας στην-'κατάρτιση 
των κανόνων εφαρμογής και της σύμβασης-τύπου. Εξάλλου, η επιτροπή αποφάνθηκε επανειλημμένα 
σχετικά με τη δομή του προγράμματος, τον προϋπολογισμό του και τη σύνθεση πον συμβουλευτικών 
διαρθρώσεων του. 
Εξάλλου, η IRDAC αποφάνθηκε εκτεταμένα σχετικά μι; το θέμα της καινοτομίας και των όρων που 
είναι απαραίτητοι για την ανάπτυξη της. Για παράδειγμα, η επιτροπή παρουσίασε, τη γνιυμοδότησή 
της σχετικά με το Σχέδιο Δράσης για την καινοτομία και σχετικά με το νομικό και κανονιστικό 
πλαίσιο για την ΕΤΑ και την καινοτομία. Το κεφάλαιο επιχειρηματικού κινδύνου αποτέλεσε 
αντικείμενο δύο εκθέσεων, η πρώτη από τις οποίες αφορά τις σχέσεις μεταξύ του κεφαλαίου 
επιχειρηματικού κινδύνου και του τομέα της υψηλής τεχνολογίας, ενώ η δεύτερη, η οποία βρίσκεται 
στο στάδιο της κατάρτισης, αναλύει τις δράσεις που ανέλαβε η Επιτροπή προκειμένου να διασφαλίσει 
τη διασύνδεση του κεφαλαίου επιχειρηματικού κινδύνου με τα κοινοτικά έργα ΕΤΛ. 
Πρέπει να σημειωθούν τρεις ακόμα εκθέσεις της IRDAC: η γνιομοοότηση για τη συμφωνία 
επιστημονικής και τεχνολογικής συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και τιον 111 ΙΑ. η πρόταση για ένα 
ευρίοπαϊκό σύστημα υποτροφιών για-τη βιομηχανία στο πλαίσιο του 5ου Προγράμματος-Πλαισίου 
και η γνιομοδότηση για τη διαχείριση τιον κοινοτικών προγραμμάτων ΕΤΛ. 11 IRDAC προβλέπει τη 
διοργάνωση συνεδριάσεων στρογγυλής τραπέζης μι: θέμα τις κρατικές ενισχύσεις στον τομέα της 
ΕΤΛ, τις πρακτικές υπεργολαβικής ανάθεσης ("outsourcing") από την ευροιπαϊκή βιομηχανία- τέλος. 
το ετήσιο σεμινάριο της επιτροπής θα έχει ως θέμα τη συμβολή της ΕΤΛ και της καινοτομίας στην 
ανταγωνιστικότητα και την απασχόληση. Το τελευταίο αυτό θέμα εξετάσθηκε από την άποψη τιον 
MME από τον Επίτροπο Παπουτσή κατά τη διάρκεια της τελευταίας συνεδρίασης. 
Ευρωπαϊκή Συνέλευση Επιστήμης και Τεχνολογίας (ESTA) 
Η Ευρωπαϊκή Συνέλευση Επιστήμης και Τεχνολογίας (ESTA) συνέβαλε ενεργά στη συζήτηση για το 
5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο κατά το 1997 ενώ ταυτόχρονα μετατράπηκε από μία συνέλε.υση 100 περίπου 
μελών σε ένα μικρότερο όργανο 64 μελών εκλέγοντας ένα νέο πρόεδρο και ένα μικρότερο προεδρείο. 
Στις αρχές του 1997, εκπονήθηκαν χωριστές εκθέσεις για κάθε έναν από τους 3 θεματικούς τομε.ίς 
προτεραιότητας του εγγράφου εργασίας της Επιτροπής με τίτλο "Για να διαπλάσουμε το μέλλον: 11 
ευρωπαϊκή έρευνα στην υπηρεσία των πολιτών". Οι ε.κθέσεις αυτές προσέφεραν στρατηγική συμβολή 
όσον αφορά την ανάπτυξη και την υλοποίηση τα>ν προγραμμάτων πριν από τη διατύπωση των 
επίσημων προτάσεων. Οι εκθέσεις αυτές συμπληρώθηκαν ιχπό σειρά συνεδριάσεων μεταξύ μικρών 
ομάδων μελών της ESTA και διευθυντών έρευνας, στις οποίες συζητήθηκαν συγκεκριμένες 
λεπτομέρειες προγραμμάτων. 
Η ESTA συνέβαλε επίσης στην ανάπτυξη τιον οριζοντίων προγραμμάτιον διοργανώνοντας μία 
συζήτηση στρογγυλής τραπέζης με θέμα τη διεθνή συνεργασία, στην οποία συζητήθηκαν διάφορα 
θέματα στον τομέα της "βελτίωσης του ανθρώπινου δυναμικού" όπως, για παράδειγμα, οι ερευνητικές 
υποδομές, τα κέντρα αριστείας, και τα δίκτυα κατάρτισης στο χώρο της έρευνας. Λιοργανώθηκε. 
επίσης, μία αναγνωριστική συζήτηση στρογγυλής τραπέζης στην οποία συμμετείχαν 
εμπειρογνώμονες από τους κυριότερους ευρωπαϊκούς ακαδημαϊκούς οργανισμούς, κατά την οποία 
διερευνήθηκε το θέμα της συμβολής που θα μπορούσαν να προσφέρουν οι κοινωνικοί επιστήμονες 
για την επίτευξη των στόχων της ΕΕ στην έρευνα και τους συναφείς τομε.ίς. 
Κατά τη συνεδρίαση ολομέλειας της ESTA, τον Μάρτιο του 1998, αναπτύχθηκαν μακροπρόθεσμες 
συστάσεις για το 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο σε τέσσερις τομείς κάθε ένας από τους οποίους θα 
εξετασθεί για περαιτέρω δράση από την ESTA18: στήριξη της ερευνητικής υποδομής, διεθνής 
συνεργασία στον τομέα της επιστήμης και της τεχνολογίας με χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής 
Ευρώπης, σύνδεση μεταξύ του 5ου Προγράμματος-1 ιλαισίου και του Σχεδίου Λράσης για την 
Καινοτομία με επίκεντρο τις MME υψηλής τεχνολογίας, την ελκυστικότητα των περιφερειών, την 
κρίσιμη μάζα και την ανταγ(ονιστικότητα. 
Η ESTA προσέφερε περαιτέρω ενθάρρυνση στην ανάπτυξη του επιχειρηματικού πνε.ύματος στιλ 
πανεπιστήμια στην έκθεση της με τίτλο "Ακαδημαϊκή και βιομηχανική συνεργασία στον τομέα της 
έρευνας στην Ευρώπη" και διενήργησε μελέτη σχετικά με τα "Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της 
ευρωπαϊκής επιστήμης" από κοινού με τα κυριότερα εθνικά ερευνητικά συμβούλια. 
Προοπτικές για τι\ διάρθρωση των IRDAC και ESTA 
Μια βασική πτυχή της υλοποίησης του 5ου Ι Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου έγκειται στη μεγαλύτερη 
συμμετοχή τιον ενδιαφερομένιον στη διαχείριση της κοινοτικής έρευνας. Ι Ιραγμαιοποιήθηκαν 
εργασίες με στόχο την ανάπτυξη νέων ρυΟμίσεοιν για διαρθρώσεις συμβουλευτικών φορέων 
προκειμένου να επιτευχθεί αυτό. Ιδιαίτερα, η Επιτροπή προτίθεται να συνενώσει την IRDAC και την 
ESTA σε ένα όργανο «δύο βαθμίδων», το οποίο θα παρέχει συμβουλές για το πρόγραμμα- πλαίσιο 
και την κοινοτική πολιτική έρευνας στο σύνολο της. Η ανανεωμένη όιάρθριυση IRDAC/ESIA θα 
διατηρεί δεσμούς με τις εξωτερικές συμβουλευτικές ομάδες, οι οποίες θα συσταθούν με σκοπό vu 
λειτουργούν ως δίαυλοι παροχής συμβουλών και επικοινωνίας σχετικά με το επίκεντρο και την 
υλοποίηση του Προγράμματος-Πλαισίου μεταξύ της Επιτροπής και των διαφόριον ενδιαφερομένων 
μερών (ερευνητές, βιομηχανία, χρήστες) αναφορικά με τις βασικές δράσεις. 
2.4. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΟΧΗ 
Το 1997 υπήρξε σημαντικό έτος για τον συντονισμό της πολιτικής στο χώρο της ΕΙΤΑ και της 
καινοτομίας και των διαρθριοτικών πολιτικών λόγιο των προπαρασκευαστικών εργασιών του 5ου ΙIIΙ 
και της μεταρρύθμισης τιον διαρθρωτικών ταμείιον. Οι αναλύσεις σχετικά με. την νέα ανακοίνιοση με. 
τίτλο "Ενίσχυση της συνοχής και της ανταγωνιστικότητας μέσα) της έρευνας, της τεχνολογικής 
ανάπτυξης και της καινοτομίας"19 κατέστησαν δυνατή την εμβάθυνση των γνώσεων σχετικά με το 
θέμα και προώθησαν την ανταλλαγή εμπειριών και γνώσεων στο πλαίσιο των υπηρεσιών της 
Επιτροπής και, ως εκ τούτου, τη διαδικασία συντονισμού. 
Ο συντονισμός μεταξύ των πολιτικών για την ΕΤΑ, την καινοτομία και τη συνοχή ωφελήθηκε από τις 
κατευθύνσεις που χαράσσονται στο Πρόγραμμα Δράσης 2000, το οποίο δίδει ιδιαίτερη έμφαση στην 
οικονομική και κοινωνική συνοχή και στις πολιτικές της γνώσης, καθώς και από το Ευριοπαϊκό 
Σχέδιο Ανάπτυξης του Χώρου (Ε.Σ.Α.Χ), το οποίο εγκρίθηκε, από το άτυπο Συμβούλιο Υπουργών 
Το νέο προεδρείο της KSTA κατήρτισε σχέδιο εργασιών για το 1098, με ()άση το οποίο οι δραστηριότητες της 
l'.S'1'Λ διαρθρώθηκαν γύρο» από τέσσερις τομείς: α) έργα της l'SI'A οχενικ<< μι: ιην ανάπτυξη π κ, παρο/ή. 
συμβουλών για δραστηριότητες ΙΤΛ ποιι αναλαμβάνει η Ι',ππρο/ιή· |1) μακρο/ιρόΟεομα έμ/α, ια ο/ιοία 
αναλαμβάνονται με προ>το|1ουλία της ΙίΝ'ΓΛ- γ) δράσεις για τη διατήρηση εποικοδομηιικών οχέοεο>\· με ι ου,, 
κυριότερους ευρωπαϊκούς και διεθνείς οργανισμούς Ι'Ί'Λ· δ) συμβολή στην προώθηση ενοΧ επιστημονικοί» και 
τεχνολογικού πνε.ύματος στην Ιάιρώπη και τόνωση του διαλόγου σε. ευρωπαϊκό επίπεδο. 
COM (98) 275, 27.05.1998. 
10 
Χωροταξίας στο Noordwijk, τον Ιούνιο του 1997, το οποίο τονίζει τη σημασία της πρόσβασης στη 
γνώση για το σύνολο της επικράτειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 
Όσον αφορά τα διαρθριοτικά ταμεία, οι μελέτες που έγιναν στο πλαίσιο της προετοιμασίας της 
δεύτερης '"Ευρωπαϊκής έκθεσης για τους επιστημονικούς και τεχνολογικούς δείκτες" επιβεβαίο>σαν 
την εντεινόμενη τάση προσφυγής στην ΕΤΑ των κοινοτικών πλιασίων στήριξης και των ε.νιαίων 
εγγράφων προγραμματισμού στους στόχους Ι, 2, και 5β. Τα ποσοστά των όράσεοιν που συνδέονται 
με την ΕΤΛ και την καινοτομία για τις περιόδους 19X9-93 και 1994-99 ανήλθαν αντίστοιχα από 2,92 
% σε 5,37 % (στόχος 1 ), από 11,50 % σε 16,80 % (στόχος 2), και από 1,43 % σε 2.0ό % (στόχος 5(1). 
Εντούτοις, το σύνολο των κονδυλίων που διατίθενται σε δράσεις οι οποίες συνδέονται με την ΕΤΛ 
και την καινοτομία παραμένει σε γενικές γραμμές σταθερό και ανέρχεται, για την περίοδο 1994-1999 
σε 8.518 εκατ. ECU, δηλαδή σε 5,6 % των διαθέσιμων κονδυλίων. Έχει ξεκινήσει μία ακριβέστερη 
αξιολόγηση, η οποία αναφέρεται σε στοιχεία ποιοτικής τάξης σχετικά με τη θέση που καταλαμβάνουν 
η ΕΤΑ και η καινοτομία στα διαρθρωτικά ταμεία κατά την περίοδο 1994 έίος 1999, με. βάση την 
ενδιάμεση αξιολόγηση των διαρθρωτικών μέσων για την περίοδο 1994-1999 (τα ενδιάμεσα 
αποτελέσματα θα είναι διαθέσιμα κατά τα μέσα του 1998). 
Κατέστη δυνατό να καταδειχθεί20 ότι ταυτόχρονα υπάρχει μία διαδικασία κάλυψης της καθυστέρησης 
στην πλε.ιονότητα το>ν λιγότερο ευνοούμενων περιφερειών (στόχος Ι ). ( )σον αφορά τα προγράμματα-
πλαίσια, οι περιφέρειες αυτές σημείωσαν εξάλλου σημαντικότερη ;ιρόοδο ο ε. σύγκριση με. ιο 
παρελθόν, δεδομένου ότι ο συντελέσεις, χρηματοδοτικής συμμετοχής ανήλθε ανιίοιοιχα σε. Ν.9.ν\, 
και 8,77 για το 4ο και το 3ο ΙΙρόγραμμα-1 Ιλαίσιο, ποσοστό το οποίο είναι ελαφρώς υψηλότερο από το 
μερίδιο του ερευνητικού προσωπικού που έχουν στη διάθεση τους οι εν λόγο) περιφέρειες. Το 1997. ο 
αριθμός των συμμετοχών των περιφερειών του στόχου 1 ανήλθε σε. 12.6%. και η κοινοτική 
συμμετοχή σε έργα τα οποία διαθέτουν τουλάχιστον έναν αντισυμβαλλόμενο μίας περιφέρειας του 
στόχου Ι ανέρχεται σε 47% (52% για τη δράση 1 ). 
Συνεπώς, η δράση του Προγράμματος-Πλαισίου συμπλήρωσε τη δράση των διαρθρονακών ταμείων 
όσον αφορά τη βελτίωση της ερευνητικής ικανότητας των λιγότερο ευνοούμενοι περιφερειών 
επιτρέποντας στους ερευνητές των εν λόγω περιφερειών να συμμετάσχουν σε διεθνή ερευνητικά έργα 
υψηλού επιπέδου και να ενταχθούν σε δίκτυα. Για παράδειγμα, μόνο το 1997 δημιουργήθηκαν 13.463 
δεσμοί συνεργασίας μεταξύ των χωρών συνοχής (Ιρλανδία, ΙΙορτογαλία, Ισπανία, και. Ελλάδα) και 
άλλων χιορών της Ευρώπης των 15, επί συνόλου 56.478 (δηλαδή 23.Χ % αον δεσμών που 
δημιουργήθηκαν.) 
Εξάλλου, κάθε ένας από τους τέσσερις τομε.ίς δράσης του 4ου Ι Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου ( 1994-1998) 
συνέβαλε, το 1997, στην οικονομική και κοινιονική συνοχή με. διάφορα μέσα τα οποία κυμαίνονται 
από τη συμμετοχή σε. προγράμματα τα οποία παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις εν λόγιο 
περιφέρειες (περιβάλλον, κοινωνικοοικονομική έρευνα, κλπ), περνώντας από την πρόσβαση σε. 
προγράμματα σχετικά με τη διεθνή συνεργασία, την προώθηση της καινοτομίας και τη διάδοση των 
αποτελεσμάτων, μέχρι τα προγράμματα σχετικά με την κατάρτιση και την κινητοποίηση των 
ερευνητών. 
Το πρόγραμμα για την καινοτομία (διάδοση και βελτιστοποίηση τιον αποτελέσματος της έρευνας) 
συνέχισε να διαδραματίζει καίριο ρόλο αναπτύσσοντας τις πτυχές συνοχής του Ι Ιρογράμματος-
Πλαισίου. Η στενή συνεργασία με τα διαρθρο)τικά ταμεία συνεχίσθηκε με. τη στήριξη 40 νέίον 
περιφερειών στην προσπάθεια τους να χαράξουν μία περιφερειακή στρατηγική για την καινοτομία και 
τη μεταφορά τεχνολογίας (RITTS). Ένα μεγάλο τμήμα το)ν εν λόγοι έργοιν εκτελούνται σε. λιγότερο 
ευνοούμενες περιφέρειες, οι οποίες, χάρη σε. ένα πανευρωπαϊκό δίκτυο, έχουν πρόσβαση σε. 
2η Ι·ι>|><υπ</ϊκή έκθεση γι« του δείκτες 171 του 1997, Ι λ Ι|< 17ο >9. 
συλλογική εμπειρία και ορθή πρακτική. Το δίκτυο τιον κέντρων αναδιανομής τιον καινοτομιών 
προήγαγε ενεργά τη διακρατική ροή τεχνολογίας προς τις λιγότερο ευνοούμενες περιφέρειες, στις 
οποίες ο βιομηχανικός ιστός παρουσιάζει προβλήματα διασποράς ή ανεπαρκών τοπικών υποδομών 
για την αντιμετώπιση τιον τεχνολογικών απαιτήσεων. Οι δραστηριότητες εγρήγορσης σε. θέμα ta 
καινοτομίας αποδείχθηκαν αποτελεσματικές για τη μεταφορά τεχνογνωσίας από τις σκανδιναβικές 
χώρες προς τις λιγότερο ευνοούμενες περιφέρειες. Για παράδειγμα, το 1997, το ήμισυ τιον 20 
εργαστηρίων (workshops) που οργανώθηκαν σε ευρωπαϊκές πόλεις σχετικά με το θέμα της αστικής 
οικολογίας πραγματοποιήθηκαν σε λιγότερο ευνοούμενες περιφέρειες. Τέλος, άνω του 20% το>ν 74 
εταίρων που επιλέγησαν μετά την τρίτη πρόσκληση υποβολής έργοιν μεταφοράς τεχνολογίας (σε 65 
έργα) προέρχονται από περιφέρειες τιον στόχων 1, 2 ή 6 (η διάσταση της συνοχής συμπεριλήφθηκε 
στα κριτήρια επιλογής). 
Το 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο21, παρά το γεγονός ότι δίδει μεγαλύτερη σημασία στη διάδοση και την 
αξιοποίηση των αποτελεσμάτων, εστιάζεται στην επίλυση ενός περιορισμένου αριθμού 
κοινωνικοοικονομικών προβλημάτων χάρη στην εφαρμογή ενός νέου μέσου που είναι γνίοστό ως 
βασικές δράσεις, ορισμένες από τις οποίες παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για τις λιγότερο 
ευνοούμενες περιφέρειες: "Βιώσιμη διαχείριση και ποιότητα τιον υδάτιον", "βιώσιμη διαχείριση της 
γεωργίας, της αλιείας και της δασοκομίας, συμπεριλαμβανομένης της ολοκληρωμένης ανάπτυξης των 
αγροτικών ζιυνών", "Συστήματα και υπηρεσίες για τον πολίτη,\ "βιώσιμη κινητικότητα, και 
πολλαπλές μεταφορές", και "Ι Ι πόλη του μέλλοντος και η πολιτιστική κληρονομιά". 
1-1 Επιτροπή συνέχισε την οργάνωση σεμιναρύυν κινητοποίησης και το έργο ευαισθητοποίησης των 
ατόμων που αντιμετωπίζουν σε εθνικό, περιφερειακό, ή τοπικό επίπεδο τα προβλήματα οικονομικής 
ανάπτυξης, ΕΤΑ και καινοτομίας". Η σειρά των σεμιναρίων, η οποία άρχισε, το 1994 ολοκληρώθηκε 
τον Μάρτιο του 1998 στη Δανία. Μέχρι το 2000 θα δώσει τη δυνατότητα' ταχύτερης και 
αποτελεσματικότερης ένταξης της διάστασης ΕΤΛ και καινοτομίας στην προσεχή περίοδο το>ν 
διαρθρωτικών ταμείων 2000-2006. 
Με την προοπτική της μελλοντικής διεύρυνσης, η Επιτροπή δρομολόγησε το 1997 μελέτη2'' με σκοπό 
τη μέτρηση του τεχνολογικού χάσματος με τις χώρες της Ανατολικής Ευρα')πης. Η μελέτη αυτή θέτει 
τις βάσεις του προβληματισμού σχετικά με την ανάγκη διαρθρωτικής και λειτουργικής στήριξης τιον 
συστημάτων ΕΤΑ και καινοτομίας πον υποψηφίων για προσχώρηση χο>ρών. Τα συμπεράσματα της 
εν λόγιο μελέτης παρουσιάσθηκαν στη Βιέννη, τον Νοέμβριο του 1997. 
2.5. ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ 
Στο πλαίσιο της παγκοσμιοποίησης τιον γνι'υσεων και των οικονομιών, της διεύρυνσης της Ένο>σης. 
της τρέχουσας ανάπτυξης των σχέσεο>ν Ε&Τ με τις χώρες αναδυόμενης οικονομίας και με την 
προοπτική του 5ου Προγράμματος-Πλαισίου, το Συμβούλιο της 14ης και 15ης Μαΐου 1997 τόνισε 
την αυξανόμενη σημασία της συνεργασίας στον τομέα της ΕΤΑ. Μία τέτοια συνεργασία, η οποία 
περιλαμβάνει κυρίως μία "ευριοπαϊκή προστιθέμενη αξία", συμβάλλει στην διατήρηση μίας 
Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με το 5ο πρόγραμμα-πλαίσιο της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας για δράσεις έρευνας, τεχνολογικής ανάπτυξης και επίδειξης ( 1908-2002), COM(97) 142 
της 30ής Απριλίου 1997 
«Επιστήμη και Τεχνολογία βελτιστοποίηση της επίδρασης στις περιφέρειες». Λίβερπουλ (IIB). IS.04.I997. 
«Τόνο>ση της έρευνας και της τεχνολογικής ανάπτυξης από τα διαρθρωτικά ταμεία». ( ίιοηίηυνιι (NI.). 20.00.1997. 
«1 Ιολιτικές ΕΤΛ, περιφερειακές και διαρ()ρυ»τικές πολιτικές», Mel/. (IK), 21.1 I.I 997. 
«Επίδραση της διεύρυνσης της Ευρυ>παϊκής Ένυκτης προς τις συνδεδεμένες χώρες της Κεντρικής και Λνατολικής 
Ευρώπης στις πολιτικές ΕΤΛ και καινοτομίας και στις διαρθρωτικές πολιτικές», ( oopers Λ Ι \ hi;nui. 09.0Λ. Ι99Κ. 
12 
καλύτερης προβολής στον κόσμο της ευρωπαϊκής τεχνογνωσίας σε. επιστημονικά και τεχνολογικά 
θέματα σε σύγκριση ειδικότερα με τις Ι11ΙΛ και την Ιαπωνία. Εξάλλου, προωθε.ί τους οικονομικούς 
και εμπορικούς δεσμούς συμβάλλοντας, ταυτόχρονα, στη βελτίωση της ανταγιυνιστικότητας της 
οικονομίας της Ένωσης και στην εφαρμογή άλλων τομεακών και εξωτερικών πολιτικών. 
Οι δράσεις που αναλήφθηκαν το 1997 εντάσσονται στο πλαίσιο της μεσοπρόθεσμης πολιτικής, η 
οποία ορίζεται στην ανακοίνωση σχετικά με τις προοπτικές της διεθνούς συνεργασίας21. 
Συνεχίσθηκαν οι προσπάθειες για την ενίσχυση της συμμετοχής το>ν υποψήφιων για προσχώρηση στην 
ΕΕ χωρών στη δράση 2 "διεθνής συνεργασία", καθώς και σε άλλα ειδικά προγράμματα του 4ου 
Προγράμματος-Πλαισίου με στήριξη της ίδιας της δράσης 2. Στις 14 Μαΐου, πραγματοποιήθηκε 
συνεδρίαση "διαρθρωμένου διαλόγου" μεταξύ των Υπουργών Έρευνας τιον υποψηφύον χωρών και 
Tow κρατών μελών της Ένωσης, κατά τη διάρκεια της οποίας συμφωνήθηκε, ειδικότερα, να ενταθεί ο 
διάλογος για την πολιτική ΕΤΛ και να διερευνηθούν τα μέσα, συμπεριλαμβανομένου τιον μέσων σε. 
δημοσιονομικό επίπεδο, προκειμένου να διευκολυνθεί η συμμετοχή των εν λόγοι χωρών στο 5ο 
Πρόγραμμα-Πλαίσιο. 
Όσον αφορά τις προηγμένες χώρες, υπογράφηκε συμφωνία συνεργασίας μεταξύ της ΙΈ και των 
Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής στον τομέα Ε&Τ, η οποία εντάσσεται στην παράταση του 
διατλαντικού σχεδίου δράσης που υπεγράφη τον Δεκέμβριο του 1905 με. στόχο την ενθάρρυνση και 
τη διευκόλυνση της ανάπτυξης της επιστημονικής συνεργασίας σε. τομείς κοινού ενδιαφέροντος. 
Εξάλλου, ξεκίνησαν οι διαπραγματεύσεις με τη Ι'ιυσία για τη σύναψη συμιρωνίας συνεργασίας -με 
σκοπό τη διεύρυνση και την παγίωση της παρούσας συνεργασίας μεταξύ της ΙΈ και της Ρωσίας. 
πράγμα το οποίο προϋποθέτει, μεταξύ άλλων, την επίλυση των προβλημάτιυν που συνδέονται με τη 
φορολογία και την προστασία των δικαιωμάτο>ν πνευματικής ιδιοκτησίας. 
Όσον αφορά τις χώρες αναδυόμενης οικονομίας, το Ευρο)παϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε ψήφισμα, το 
οποίο διάκειται ευνοϊκά υπέρ της ανακοίνωσης με τίτλο "Προώθηση της συνεργασίας με. τις χώρες 
αναδυόμενης οικονομίας" η οποία χαράσσει έναντι των χωρών αυτών, που είναι ταυτόχρονα εταίροι 
και ανταγωνιστές της ΕΕ, μία πολιτική επιλεκτικής συνεργασίας, η οποία στηρίζεται ιδιαίτερα στη 
σύναψη συμφωνιών συνεργασίας. 
Όσον αφορά τις αναπτυσσόμενες χώρες, η Επιτροπή δημοσίευσε, μετά τη διάσκεψη που οργανώθηκε 
από κοινού μι: την ολλανδική προεδρία και την Επιτροπή για την εταιρική σχέση στον τομέα έρευνας 
(Leiden, Μάρτιος 1997), ανακοίνωση με θέμα "II επιστημονική και τεχνολογική έρευνα, στρατηγικά 
στοιχείο για τη συνεργασία της ΕΕ με τις αναπτυσσόμενες χώρες"", με. την οποία το Συμβούλιο για 
την ανάπτυξη συμφώνησε με ψήφισμα της 5ης Ιουνίου. Γενικός στόχος είναι να χρησιμοποιηθεί η 
ΕΤΑ ως καθοριστικός παράγοντας για την αειφόρο ανάπτυξη και για τη διευκόλυνση της 
ενσωμάτωσης των αναπτυσσόμενων χωρών στην παγκόσμια οικονομία. 11 στρατηγική αυτή βασίζεται 
σε τέσσερις κύριες αρχές: εταιρική σχέση, διαφοροποίηση, ενσωμάποση της διάστασης της Ε'ΓΑ στις 
άλλες δράσεις ανάπτυξης (mainstrcaming) και μία ολοκληρο>μένη προσέγγιση της επίλυσης 
προβλημάτων, στην οποία συνδυάζονται η θεσμική ανάπτυξη, η ενίσχυση των ερευνητικών 
ικανοτήτων και η διεθνής επιστημονική και τεχνολογική συνεργασία. 11 συνοχή μεταξύ της ΕΤΛ και 
της εξωτερικής πολιτικής θα διασφαλιστεί μέσω του συντονισμού τιον δύο διαθέσιμυ>ν μέσο>ν - της 
επιστημονικής και τεχνολογικής συνεργασίας (μέσο> του σκέλους "Αναπτυσσόμενες χώρες" του 
προγράμματος INCO) και των επισήμο>ν προγραμμάτοιν παροχής βοήθε.ιας σε θέματα ανάπτυξης. < > 
πιο ενεργός συντονισμός μι: τα κράτη μέλη θα ενισχύσει περαιτέροι την επίδραση της ΕΤΛ σε. όλους 
COM (95) 489 τελικό. 18.10.1995. 
COM (97) 174,25.04.1997. 
13 
τους τομε.ίς συνεργασίας σε θέματα ανάπτυξης, στη βάση μίας γενικής εταιρικής σχέσης με τις 
αναπτυσσόμενες χώρες. 
Η συνεχής συμμετοχή των χωρών ΕΖΕΣ ΕΟΧ (Νορβηγία, Ισλανδία. Λιχτενστάιν) στο 4ο 
Πρόγραμμα-Πλαίσιο διευκολύνθηκε μέσω της επέκτασης της συμφιυνίας ΕΟΧ και λειτούργησε 
ικανοποιητικά. Όσον αφορά τα άλλα πλαίσια διεθνούς συνεργασίας, κατά τη συνεδρίαση της 
υπουργικής διάσκεψης της ευρωπαϊκής συνεργασίας στον τομέα της επιστημονικής κι/ι τεχνικής 
έρευνας (COST) (Ιούνιος 1997), τονίσθηκε εκ νέου το ενδιαφέρον τιον κρατών μελών και της 
Επιτροπής για τη διακυβερνητική αυτί'] προντοβουλία συντονισμού της ευρωπαϊκής έρευνας. Οι 
υπηρεσίες της Επιτροπής και οι εκπρόσ<οποι του πλαισίου ευρωπαϊκής συνεργασίας στον τεχνολογικό 
τομέα (EUREKA) ξεκίνησαν μία εμπεριστατωμένη συζήτηση σχετικά με τις διαδικασίες για 
μεγαλύτερη αλληλεπίδραση του EUREKA, του COST και του ΙΙρογράμματος-ΙΙλαισίου. με. σκοπό 
την προώθηση της βέλτιστης αξιοποίησης των αποτελεσμάτων της ευρωπαϊκής έρευνας. 
3. ΟΙ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟ 1997 ΚΑΙ Η ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΝ 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΠΝ-ΠΛΑΙΣΙΠΝ 
Η πολιτική ΕΤΛ της Ένωσης κινητοποιεί ολοένα και μεγαλύτερο αριθμό ερευνητών στην Ένωση και 
στηρίζει ή ενισχύει ευρίοπαϊκά δίκτυα αδιαμφισβήτητης ποιότητας- κατέχει δε σημαντική θέση στο 
σύνολο τιον κοινοτικών δραστηριοτήτων26. Τα εν λόγιο δίκτυα διασυνδέουν με. όλο και πιο 
διαφοροποιημένο τρόπο τις επιχειρήσεις, τα πανεπιστήμια, και τα ερευνητικά κέντρα σε. διακρατική 
βάση: κατά τους τρεις πρώτους μήνες εκτέλεσης του 4ου 11ρογράμματος-1 Ιλαισίου. το αντίστοιχο 
μερίδιο των επιχειρήσεων, το)ν πανεπιστημίων και των ερευνητικών κέντρων ανέρχονταν σε. 43%. 
28% και 23%ο του συνόλου των ευρωπαϊκών συμμετοχών σε δράσεις επιμερισμένης δαπάνης"7 όσον 
αφορά την πρώτη δράση του 4ου Προγράμματος-Πλαισίου. 
3.1. ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 
Το 1997, τα κοινοτικά έργα ΕΤΑ παρήγαγαν πολυάριθμα αποτελέσματα, τα οπού/ θα συμβάλουν, 
μερικές φορές έμμεσα και/ή μακροπρόθεσμα, στη βελτίωση της ποιότητας ζωής στην Ευρώπη: 
προσδιορισμός της αλληλουχίας του γονιδιώματος πολλών ζώντοιν οργανισμών, κατάρτιση ε.νός 
αποτελεσματικού προτύπου πρόβλεψης του κλίματος για την Ευρώπη, ανάπτυξη πολλών καινοτόμων 
τεχνολογιών παραγιυγής, έναρξη διεθνούς εκστρατείας για τη μελέτη της μείοκτης του στρώματος του 
όζοντος πάνω από την Ευρώπη, κλπ. 
Ωστόσο, η επίδραση τιον κοινοτικών προγραμμάτοιν βοηθά επίσης, κατά τρόπο περισσότερο διάχυτο 
αλλά εξίσου σημαντικό, να στηριχθεί ο επιστημονικός, τεχνικός, και βιομηχανικός ευρο>παΐκός ιστός. 
Πράγματι, η κοινοτική χρηματοδότηση δίνει τη δυνατότητα ανάπτυξης εκατοντάδα^ δικτύιον και τη 
διενέργεια συνεδρύον και έχει ως αποτέλεσμα χιλιάδες εκδόσεις και διπλώματα ευρεσιτεχνίας -
δραστηριότητες δηλαδή που συμβάλλουν στην τόνιοση του δυναμισμού της ευροίπαϊκής επιστήμης 
και τεχνολογίας. 
:Λ Σχεδόν 3 δις MCI J και περίποι>4% του κοινοτικού προϋπολογισμού (βλ. πίνακες 10 και Ι Ι ). 
11 Αναφορικά με. τα έτη 1995, 1996 και 1997, τα στοιχε.ία περιλαμβάνονται στους "πίνακες >" τον εκΟέσειον Ι >((() 
1996, 1997 και 1998, όσον αφορά τους συμμετέχοντες της ΚυρωπαϊκήςΊ-.νωσης: η κατηγορία "Λοιπά" ανέρχεται 
σε 6%. 
14 
Όσον αφορά τα οικονομικά αποτελέσματα το>ν κοινοτικών δραστηριοτήτων, μία σημαντική 
προστιθέμενη αξία των κοινοτικών προγραμμάτο>ν είναι ο συντονισμός τιον ερευνών: σε 
πολυάριθμους τομείς, η Ευρώπη βρίσκεται, πράγματι, στην αιχμή της επιστημονικής και τεχνικής 
εξέλιξης - όπως, για παράδειγμα, σε ορισμένους τομείς του περιβάλλοντος, της βιοτεχνολογίας, της 
ενέργειας, κλπ. - χάρη στον συντονισμό της έρευνας διαμέσου τιον εΛίριοπαϊκών προγραμμάτιον. ένα 
συντονισμό ο οποίος δεν υπάρχει, ή υπάρχει σε χαμηλότερο επίπεδο, σε. ορισμένους ανταγωνιστές της 
Ένωσης. Η συγκέντρακτη των δεδομένων, της εμπειρίας και το>ν γνώσειον αποτελεί μία άλλη πτυχή 
αυτής της "ευροΜίαϊκής προστιθέμενης αξίας", η οποία επιτρέπει, στον ιατρικό τομέα για παράδειγμα, 
την επιτάχυνση της ανάπτυξης των θεραπειών: 
• χάρη στις μελέτες οι οποίες διεξήχθησαν παράλληλα σε πολλά κράτη μέλη και που 
χρηματοδοτήθηκαν από το πρόγραμμα της βιοϊατρικής Μ α υγείας, αναπτύχθηκαν οημανιικά οι 
γνώσεις μας σχετικά με ορισμένες μορφές καρκίνου· 
• χάρη επίσης σε ένα δίκτυο επιδημιολογικής επιτήρησης, το οποίο στηρίζεται από την Ευρωπαϊκή 
Ένωση, ανιχνεύθηκαν οι δέκα πρώτες άτυπες περιπτώσεις ασθένειας Crcutzfeldt-Jakob, για τις 
οποίες υπάρχουν υποψίες ότι συνδέονται με την ασθένεια των "τρελών αγελάδο>ν". 
Πράγματι, χάρη στο γεγονός ότι τα κοινοτικά έργα επιλέγονται μι: βάση την ποιότητα τους. οι 
περισσότερες ευρωπαϊκές ερευνητικές ομάδες κατόρθωσαν να διατηρήσουν θέση αιχμής στους τομε.ίς 
τους. Για να αναφερθεί ένα μόνο παράδειγμα, χάρη σ' ένα δίκτυο του προγράμματος "Εκπαίδευση και 
Κινητικότητα τιον Ερευνητών (TMR)" ανακαλύφθηκε το φαινόμενο της κβαντικής τηλεμεταφοράς. η 
οποία προσφέρει δυνατότητες σχεδιασμού νέιον γενεών ηλεκτρονικών υπολογιστών. 
Όμως, αυτά τα ενδιαφέροντα επιστημονικά και τεχνικά αποτελέσματα δεν πρεπε.ι να επισκιάσουν το 
γεγονός ότι το σημαντικότερο μειονέκτημα της Ένωσης δεν έγκειται στο ερευνητικό δυναμικό της. 
αλλά στην μετουσίωση των αποτελεσμάτων της έρευνας αυτής σε οικονομικά και εμπορικά 
αποτελέσματα. II βελτίωση της κατάστασης αυτής είναι ένας από τους στόχους του Ι Ιρογράμματος-
Πλαισίου, το οποίο διαμέσου του προγράμματος για την καινοτομία και άλλων ειδικών 
προγραμμάτων επιδιώκει τη δημιουργία στην Ευρώπη ενός πλαισίου το οποίο ευνοεί την καινοτομία. 
Έτσι, μετά από διάφορες πρωτοβουλίες, κυρίως της ΓΔ XIII-D, το πρόγραμμα ESPRIT δημιούργησε 
το 1997 ένα ετήσιο "Φόρουμ για θέματα επενδύσεων", το οποίο θα προάγει τις σχέσεις μεταξύ των 
επιχειρήσεων του τομέα των τεχνολογιών πληροφοριών και των επενδυτών σε θέματα καινοτομίας. 
Εξάλλου, δρομολογήθηκαν και άλλες παρόμοιες πρωτοβουλίες, ειδικότερα στον τομέα τιον 
βιοτεχνολογιών (πρώτη συνεδρίαση του φόρουμ "Βιοτεχνολογία και χρηματοοικονομικά θέματα"). 
3.2. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥβΗΣΗ TON ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ-ΠΛΑΙΣΙΩΝ 
Όπυ>ς προβλεπόταν στις σχετικές νόμιμες αποφάσεις, η υλοποίηση καθενός από τα IS ειδικά 
προγράμματα και του Ι Ιρογράμματος-Πλαισίου γενικά υποβλήθηκαν σε. ανεξάρτητη παρακολούθηση 
της πορείας τους από ομάδες εμπειρογνίομύνιον τιον κρατών μελών. Οι σχετικές εργασίες για το 1097 
ολοκληρώθηκαν μέχρι το τέλος Μαρτίου 1998. 
II ομάδα παρακολούθησης του ΙΙρογράμματος-ΙΙλαισίου αποτελείτο από Χ εμπειρογνώμονες υψηλού 
επιπέδου υπό την προεδρία του καθηγητή J. Viana Baptista, Αντιπροέδρου της IRDAC Λυτό το έργο 
παρακολούθησης πραγματοποιήθηκε κατά τη διάρκεια της περιόδου συζητήσείον σχετικά με το 5ο 
Πρόγραμμα-Πλαίσιο και η ομάδα παρακολούθησης κατά τις συζητήσεις της έλαβε ιδιαίτερα υπόψη 
την προσέγγιση που προβλεπόταν για το επόμενο Πρόγραμμα-Πλαίσιο και τις δράσεις του 1997, που 
αποτέλεσαν προδρόμους της νέας προσέγγισης. 
15 
Η ομάδα παρακολούθησης επικρότησε τις σημαντικές βελτιώσεις που επέφεραν οι υπηρεσίες της 
Επιτροπής σε διάφορους τομείς της διαχείρισης του προγράμματος καθώς και τις προσπάθειες που 
κατέβαλε η Επιτροπή ανταποκρινόμενη σε προηγούμενες περιπτώσεις παρακολούθησης. Η ομάδα 
παρακολούθησης συμπέρανε ότι, γενικά, το Πρόγραμμα-Πλαίσιο εξελίσσεται θετικά και ότι έχουν 
επιτευχθεί ουσιώδη αποτελέσματα σε συγκεκριμένους τομείς. Σημειώθηκαν βελτκόσεις όσον αφορά 
την επεξεργασία τιον υποβληθεισών προτάσεων, την παροχή πληροφοριών στους αιτούντες, τη 
μείωση του υπερβολικού αριθμού υποβληθεισών προτάσεων, την ευελιξία όσον αφορά τη διαχείριση, 
καθώς και τον συντονισμό και τη συνεργασία μεταξύ το>ν προγραμμάτων. 11 ομάδα παρακολούθησης 
τονίζει ορισμένους τομείς στους οποίους θα πρέπει να δοθεί περαιτέρω προσοχή, ειδικά για τη 
μακροπρόθεσμη ανάπτυξη του προγράμματος, ύπιος για παράδειγμα η ανάπτυξη μίας ολοκληριομένης 
έννοιας της ευρωπαϊκής προστιθέμενης αξίας, για την υποβοήθηση της χάραξης τιον προγραμμάτων 
και της επιλογής προτάσεων, τη στήριξη μέτροιν για την προώθηση της αποτελεσματικότητας και τις 
τεχνικές αξιολόγησης επιπτώσεων. 
3.3. ΥΠΟΓΡΑΦΕΙΣΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΗΡΩΜΕΣ ΤΟ 1997: ΕΤΗΣΙΑ ΒΑΣΗ ΚΑΙ 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ-ΠΛΑΙΣΙΑ 
Τα στατιστικά και δημοσιονομικά δεδομένα (βλ. Παράρτημα II, πίνακες 1 έως 3Β, 5 έως 7) 
αναφέρονται στις συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997 καθώς και στα έργα που βρίσκονται σε 
εξέλιξη για το σύνολο των προγραμμάτο)ν-πλαισίίον. Τα δεδομένα (λυτά αναφέρονται στα 
προγράμματα-πλαίσια της Κοινότητας και της Ευρατόμ, το)ν οποίων οι δομές χρηματοδότησης όσον 
αφορά το 4ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο συμπεριλαμβάνουν τα συμπληριοματικά κονδύλια, που εγκρίθηκαν 
το 1997 (πίνακες 9 έως 11 ). Οι προσκλήσεις υποβολής προτάσε.ων (πίνακες 4 και Χ) αναφέρονται στα 
έτη 1997 και 1998. 
Για το 1997, οι πίνακες 1 έως 8 δείχνουν ότι, σε. ανταπόκριση προς τις εν λόγιο προσκλήσεις για την 
υποβολή προτάσειον υποβλήθηκαν στην Επιτροπή περίπου 24.000 προτάσεις, ενώ υπογράφηκαν 
περισσότερες από 7.000 συμβάσεις και προσθήκες συμβάσεων που αντιστοιχούσαν σε. 3 δις ECU 
περίπου28 και σχεδόν 24.000 συμμετοχές. Στις 31 Δεκεμβρίου 1997 βρίσκονταν σε. εξέλιξη πάνω από 
11.000 έργα, από τα οποία 10.500 δυνάμει μόνο των τετάρτων προγραμμάτιον-πλαισύον. 
Οι 6.300 συμβάσεις που υπεγράφησαν το 1997 περιλαμβάνουν κατά μέσο όρο 3,8 συμμετοχές, 2.6 
κράτη μέλη και αντιστοιχούν σε μέση χρηματοδότηση 0341 εκατ. ECU (πίνακας 2). Το ποσό αυτό 
είναι λίγο χαμηλότερο από το αντίστοιχο των παρελθόντων ετών: αυτό ερμηνεύεται από την 
αυξανόμενη επιτυχία που σημείωσαν τα μέτρα τεχνολογικής προώθησης για τις MME καθιής τα 
συνοδευτικά μέτρα τα οποία ανήλθαν από 9,5% των υπογραφεισών συμβάσεο)ν το 1096, σε. 13.6% το 
1997. Οι συντονισμένες δράσεις αντιπροσο>πεύουν το 6,9% ττυν συμμετοχών το 1997. 
Οσον αφορά τις δράσεις επιμερισμένης δαπάνης (ΛΕΛ), το 1007 όπως και to 100ο. υπεγράφησαν 
άνο> των 4.000 έργο>ν που περιελάμβαναν περίπου 18.000 συμμετοχές.. Εάν ληφθούν υπόψη οι 
τροποποιήσεις (που αναφέρονται σχεδόν αποκλειστικά στις ΛΕΛ), από τις αρχές του 4ου 
1 Ιρογράμματος-1 Ιλαισίου υπεγράφησαν περίπου 9.700 συμβάσεις που αντιστοιχούν σε 7.1 δις. ECU 
και σε πάνω από 46.500 συμμετοχές. Ένα μέσο έργο (ΛΕΛ) αντιστοιχεί σε. 0,73 εκατ. ECU. 4.S 
εταίρους και 3,2 κράτη μέλη. 
Οι αναλήψεις υποχρεώσεων για το 1997 όσον αφορά τις πιστώσεις παρέμβασης ανέρχονται σε. 3.149 εκατ. l'ICU. 
ποσό το οποίο υπερβαίνει τις συμβάσεις που υπεγράφησαν το 1997. Σε γενικές γραμμές, η διαφορά ανάμεσα στις 
αναλήψεις υποχρεώσεων και τις συμβάσεις που υπεγράφησαν εξηγείται από το γεγονός ότι υπήρξαν συμβάσεις για 
τις οποίες οι αναλήψεις υποχρεώσεων πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια ενός έτους ενώ υπεγράφησαν από το 
σύνολο τιον αντισυμβαλλομένου το επόμενο έτος. 
16 
Σύμφωνα με τους λογαριασμούς διαχείρισης, στον πίνακα 1 λαμβάνεται υπόψη από σκοπιάς 
πληρωμών το σύνολο των πιστώσεων παρέμβασης της κοινοτικής έρευνας, (συμπεριλαμβανομένων 
των ανταγωνιστικών δραστηριοτήτων29 επιστημονικής και τεχνικής στήριξης), δηλαδή 2.487 εκατ. 
ECU δυνάμει του 3ου Προγράμματος-Πλαισίου (πίνακας 3Α) και 2.188 εκατ. ECU δυνάμει των 4ων 
προγραμμάτων-πλαισίων (πίνακας 3Β). 
Όσον αφορά το σύνολο των αναλήψεων υποχρεώσεων του προϋπολογισμού σχετικά με τα 
προγράμματα-πλαίσια που περιλαμβάνουν, εκτός των πιστώσεων παρεμβάσεων, τις δαπάνες 
διαχείρισης και τις άμεσες δράσεις (ΚΚΕρ), ο πίνακας 9 παρουσιάζει την κατανομή της 
χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων των συμπληρωματικών κονδυλίων για τα διάφορα ειδικά 
προγράμματα. Στους πίνακες 10 και 11 εμφαίνονται οι αναλήψεις υποχρεώσεων του προϋπολογισμού 
(1984-1998) για τα προγράμματα-πλαίσια κοινοτικής έρευνας σε τρέχουσες τιμές και σε τιμές 199230. 
3.4. ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ-ΠΛΑΙΣΙΩΝ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ 
ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ 
3.4.1. Συμμετοχή των επιχειρήσεων 
Η βιομηχανική συμμετοχή για το σύνολο των προγραμμάτων-πλαισίων, μετά από μία κάμψη το 1995 
και το 1996, αυξήθηκε το 1997, κυρίως χάρη στη συμμετοχή των MME. Τα σωρευτικά δεδομένα για 
τα τρία πρώτα έτη του 4ου Προγράμματος-Πλαισίου δείχνουν ότι, όσον αφορά την πρώτη δράση, οι 
επιχειρήσεις αντιπροσωπεύουν το 43% των συμμετοχών της ΕΕ (18% όσον αφορά τις μεγάλες 
επιχειρήσεις και 25% όσον αφορά τις MME) σε ΔΕΔ, και 44% της κοινοτικής συμβολής. 
Η βιομηχανική συμμετοχή κυμαίνεται έντονα ανάλογα με τα ειδικά προγράμματα (βλ. πίνακες 5 Α και 
5Β). Το 1997, μεταξύ των πέντε προγραμμάτων στα οποία το μερίδιο συμμετοχής των επιχειρήσεων 
είναι γύρω στο 50%, συμπεριλαμβάνονται τα δύο σημαντικότερα προγράμματα του 4ου 
Προγράμματος-Πλαισίου, "Τεχνολογίες των πληροφοριών" και "Βιομηχανικές τεχνολογίες και 
τεχνολογίες υλικών" (16 και 22% των ΔΕΔ αντίστοιχα). Στα δύο αυτά προγράμματα οι μεγάλες 
επιχειρήσεις κατέχουν την πρώτη θέση (βλ. πίνακα 5Β). Οι MME διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο σε 
σχέση με τις μεγάλες επιχειρήσεις όσον αφορά τη δράση 3 "Διάδοση και αξιοποίηση των 
αποτελεσμάτων" (από μόνες τους ανέρχονται σε άνω του 46% των τύπων οργανώσεων), στον τομέα 
των μεταφορών, όπου υπερβαίνουν το αριθμό των μεγάλων επιχειρήσεων, και στον τομέα των μη 
πυρηνικών μορφών ενέργειας. 
3.4.2. Μέτρα τόνωσης για την πρόσβαση των MME στην ΕΤΑ 
Η ποσοστιαία συμμετοχή των MME σε όλα τα ειδικά προγράμματα αυξήθηκε μεταξύ του 1995 και 
του 1997 και ανήλθε σε επίπεδο το οποίο, σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση, είναι το υψηλότερο όλων 
των εθνικών ή διεθνών δημοσίων προγραμμάτων ΕΤΑ31. Σήμερα, οι MME αντιπροσωπεύουν το 24% 
των συμμετοχών (βλ. πίνακα 5Β). 
Το 1997, όπως και το 1996, οι δραστηριότητες αυτές λαμβάνονται υπόψη μόνο από απόψεως πληρωμών. Τα 
ποσοτικά και ποιοτικά δεδομένα σχετικά με τις δραστηριότητες αυτές περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι της 
παρούσας έκθεσης. 
Οι σημερινές δημοσιονομικές προοπτικές αποφασίσθηκαν το 1992 κατά τη διάσκεψη κορυφής του Εδιμβούργου 
για την περίοδο 1992-1999. 
"Δεύτερη ευρωπαϊκή έκθεση σχετικά με τους δείκτες Ε&Τ - 1997", EUR 17639, Δεκέμβριος 1997. 
17 
Το σημαντικότερο αποτέλεσμα από απόψεως συμμετοχής των ΜΜΙ·1(' αφορά, χωρίς αμφιβολία, τον 
αυξημένο αριθμό MME που διαθέτουν μέσα έρευνας και συμμετέχουν or. έργα συλλογικής έρευνας. 
5.40Θ περίπου MME χρηματοδοτήθηκαν για έργα του είδους αυτού μεταξύ \Ψ)5 και Ι()()8: 
υπερδιπλάσιες σε. σύγκριση με. το προηγούμενο 1111. 
Τα μέτρα τεχνολογικής τόνωσης, τα οποία απευθύνονται στις MME έδοισαν τη δυνατότητα μεταξύ 
του 1995 και 1997 σε 2.900 MME να λάβουν συνολικά 1.264 επιχορηγήσεις αναγνοιριστικής φάσης 
και σε 1.900 περίπου άλλες MME να συμμετάσχουν σε ένα από τα 300 υπό διεξαγοιγή έργα 
CRAFT33. Ανα) του 80% των MME οι οποίες έλαβαν επιχορήγηση αναγνωριστικής φάσης δεν είχαν 
συμμετάσχει ποτέ στο παρελθόν σε κάποιο κοινοτικό έργο. 
Μία πρόσφατη μελέτη34 κατέδειξε ότι το η τελευταία αυτή παρατήρηση αληθεύει για το σύνολο του 
4ου προγράμματος πλαισίου: το 64% των MME που ερωτήθηκαν συμμετείχαν για πρώτη φορά. ενώ 
το 63% των εν λόγω επιχειρήσεων συμμετείχαν για πρώτη φορά σε ένα δημόσιο πρόγραμμα ΕΤΛ 
(περιφερειακό, εθνικό ή διεθνές). II μελέτη δείχνει ότι το ΠΙΙ δίνει στις MME τη δυνατότητα να 
αναπτύξουν νέες επαφές και ότι το 50% από αυτές δεν είχε συνεργασθεί ποτέ με εταίρους οι οποίοι 
είχαν συμμετάσχει σε. έργα που χρηματοδοτούνται από το Ηρόγραμμα-1 Ιλαίσιο. Εξάλλου, η παροχή 
επιχορηγήσεων αναγνιοριστικής φάσης αύξησε τον συντελεστή επιλογής των έργων που 
υποβλήθηκαν από MME το 1995 και 1996: από 28% σε 41% για τα συλλογικά έργα έρευνας. 'Οσον 
αφορά τα έργα CRAFT, η αύξηση ήταν μικρότερη (από 47 σε. 49%). Όμως, στην περίπτοιση dim) οι 
επιχορηγήσεις έδωσαν τη δυνατότητα σε μία νέα κατηγορία MME να συμμετάσχει στο 1II Ι. 
Με ένα μέσο όρο 6 έως 7 MME ανά έργο CRAFT, μπορεί να υπολογιστεί ότι με. τις προβλεπόμενες 
προσκλήσεις το 1998 η συνολική συμμετοχή στο 4ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο θα ανέλθε.ι σε. 12.500 MME 
περίπου έναντι 5.400 του προηγούμενου Προγράμματος-Πλαισίου. Με βάση τη μελέτη και τις 
εκτιμήσεις αυτές, μπορούν να υπολογισθούν σε 8.000 (εκ των οποίων 5.000 χάρη στα μέτρα 
τεχνολογικής τόνωσης) οι MME οι οποίες, χάρη στο 4ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο, συμμετέχουν για πρώτη 
φορά όχι μόνο σε ένα ερευνητικό έργο διεθνών διαστάσεων, αλλά και σε ένα δημόσιο πρόγραμμα 
ΕΤΑ. 
3.4.3. Συμβολή της κοινοτικής έρίΓυνας στην ανάπτυξη της ευρωπαϊκής οικονομίας 
Το Ι Μ Ι συμβάλλει ενεργά στην ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας, στην οικονομική ανά/πυςη και 
στην απασχόληση μέσω της παραγωγής γνώσεων υψηλού επιπέδου, η οποία είναι θεμελιώδης για ιην 
ανάπτυξη της παραγιογικής ικανότητας της Τλχυσης και αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για τη 
διαθεσιμότητα ανθρώπινου δυναμικού το οποίο να ανταποκρίνεται στις νέες ανάγκες. Ι Ιέρα από την 
άμεση συμβολή του στην απασχόληση35, το 11II αυξάνει το δυναμισμό και την παραγωγική ικανότητα 
Το σύνολο των 9.300 MME που προκύπτει από την άθροιση των MME που εμφαίνονται στους πίνακες 5 για το 
σύνολο των ετών 1995 έως 1997 διακρίνονται σε 5.400 MME που συνεργάζονται μ?: άλλους τόκους 
συμμετεχόντων (μεγάλες επιχειρήσεις, ερευνητικά κέντρα, πανεπιστήμια) σε συμβάσεις έρευνας και σε 3.900 MME 
οι οποίες ωφελούνται από μέτρα τεχνολογικής τόνωσης. 
Οι 9.300 συμμετοχές MME που προέκυψαν από την άθροιση των MME που εμφαίνονται στους πίνακες 5 για το 
σύνολο των ετών 1995-1997 περιλαμβάνουν μόνο τους οργανισμούς που έχουν υπογράψει συμβάσεις με την 
Επιτροπή. Οι συνδεδεμένοι αντισυμβαλλόμενοι, όπο)ς για παράδειγμα οι 1.700 MME που ήταν συν-δικαιούχοι 
επιχορηγήσεων αναγνωριστικής φάσης δεν συμπεριλαμβάνονται στα δεδομένα (λυτά. Ι Ιαράλληλα, πολυάριθμες 
MME ωφελούνται από κοινοτικά προγράμματα ΕΤΛ σί: υπεργολαβική βάση χο>ρίς να μπορεί η Επιτροπή ν« 
υπολογίσει συγκεκριμένα τη συμμετοχή τους ή τις χρηματοδοτήσεις τις οποίες έλαβαν. 
"Συμμετοχή τιον MME στο 4ο πρόγραμμα-πλαίσιο ΕΤΛ της ΕΕ", που πρόκειται να δημοσιευθεί ούνιομα. 
Με τη συμμετοχή 24.000 περίπου επΐχειρήσεο>ν, πανεπιστημίων, Μ/Ι ερευνητικών κέντρων οε περισσότερο απο 
6.000 έργα το 1997, το ΙIIΙ παρείχε απασχόληση για σημαντικό αριθμό ατόμων που εργάζονται στον τομέα της 
Ι-&Τ. 
18 
των ερευνητικών-, κύκλων συμπληρώνοντας τις ερευνητικές προσπάθειες ποι> καταβάλλονται σε. 
εθνικό και περιφερειακό επίπεδο (αρχή της επικουρικότητας). Ι ειδικότερα, δίνει τη δυνατότητα, χάρη 
στους πολυάριθμους δεσμούς που έχε.ι αναπτύξει μεταξύ τιον διαφάροιν συντελεστών (ι/πό την αρχή 
του 4ου Ι Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου, δημιουργήθηκαν 160.000 σχέσεις συνεργασίας μεταξύ εταίρο>ν 
της ΕΕ, από τις οποίες οι 60.000 δημιουργήθηκαν το 1997), να παγιωθεί η ευροιπαϊκή διάσταση του, η 
οποία αποδεικνύεται ένα ολοένα και πιο θεμελιώδες στοιχείο για την ανάπτυξη και την απασχόληση. 
Σχετικά με το σημείο αυτό, πρέπει να αναφερθεί, επίσης, το πρόγραμμα για την κατάρτιση και την 
κινητικότητα των ερευνητών. 
Μία μελέτη που ολοκληρώθηκε το 1998 σχετικά με τα έργα του προγράμματος lirilc-EuKum (ειδικό 
πρόγραμμα έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας στους 
τομείς των τεχνολογιών και της μεταποιητικής βιομηχανίας και τιον εφαρμογών προηγμένοι υλικών), 
τα οποία έχουν τελειώσει, κατέδειξε ότι η συμμετοχή των επιχειρήσεων στην κοινοτική έρευνα έχε.ι 
α>ς αποτέλεσμα σημαντικά, οικονομικά οφέλη: γύρα) στις μισές επιχειρήσεις που συμμετείχαν 
μπόρεσαν να αυξήσουν τον κύκλο εργασιών τους· το 40% από αυτές • απέκτησε πρόσβαση σε. νέες 
αγορές· 40% από αυτές μπόρεσε να αυξήσε.ι το δυναμικό που απασχολούσε. Μία άλλη με).έτη που 
αφορά ένα σύνολο έργιον του προγράμματος Esprit*' έδειξε., ε.πίσης, ότι 1 ECU το οποίο επενδύεται 
στην έρευνα έχει ως αποτέλεσμα, 8 χρόνια αργότερα, οικονομικά οφέλη ύψους 11 ECU. 
Χάρη στη στήριξη του προγράμματος "Κατάρτιση και κινητικότητα τιον ερευνητών" αρκετές χιλιάδες 
νέιον επιστημόνιον μπόρεσαν να βελτιώσουν την κατάρτιση τους σε. μία χώρα εκτός της εθνικότητας 
τους και μπόρεσαν να αναπτύξουν την έρευνα τους έχοντας καλύτερη πρόσβαση σε. συναφή και 
αναγνωρισμένα αποτελέσματα. Έτσι, το τρέχον πρόγραμμα θα δώσει τη δυνατότητα, έιος την 
ολοκλήρωση του, να στηριχθεί ΐ"| κατάρτιση, μέσοι της έρευνας, 6.500 ερευνητών ετησκος. στο 
πλαίσιο της δραστηριότητας "Δίκτυα", και 5.600 περίπου ερευνητών ετησύος χάρη στις υποτροφίες 
"'Marie Curie". Η δραστηριότητα "Μεγάλες εγκαταστάσεις" του προγράμματος διευκόλυνε την 
πρόσβαση των Ευρωπαίων ερευνητών σε μεγάλες εγκαταστάσεις υψηλού κόστους προκειμένου να 
πραγματοποιήσουν ορισμένες ερευνητικές εργασίες. Η εν λόγω δραστηριότητα ήταν ιδιαίτερα 
σημαντική για ερευνητές που εργάζονται σε περιφέρειες της Κοινότητας που βρίσκονται μακριά από 
παρόμοιες εγκαταστάσεις. Ο σύλλογος υποτρόφων "Marie Curie", που ιδρύθηκε, το 1997, και τα 
παραρτήματα του σε όλα τα κράτη μέλη αποτελούν εξάλλου ένα ιδιαίτερο βήμα διαλόγου και όργανο 
πληροφόρησης και συνδρομής των υποτρόφων "Marie Curie" κατά τη διάρκεια της υποτροφίας και 
μετά από αυτή. 
II Επιτροπή διαθέτει μακρά ε.μπειρία σε. θέματα αξιολόγησης τιον προγραμμάτων ΕΤΛ. 'Ομως λόγω 
τιον δυσκολιών που αντιμετιυπίζει ιδιαίτερα όσον αφορά την αξιολόγηση ι ης κοινωνικοοικονομικής 
επίδρασης της ΕΤΛ, έθεσε σε κίνηση ένα προβληματισμό σχετικά με. τη βελτίιοση των μεθοδολογιών 
αξιολόγησης, επιζητώντας να ενισχύσει την ικανότητα μέτρησης του προϊόντος των προγραμμάτιον. 
4. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 
Στο πλαίσιο του διαλόγου σχετικά με την πρόταση της Επιτροπής για το 5ο Ι Ιρόγραμμα-1 Ιλαίσιο και 
την προετοιμασία των προτάσεων για τα ειδικά προγράμματα, η διαχείριση αποτέλεσε αντικείμενο 
ιδιαίτερης προσοχής το 1997 και το 1998. Εκτός από το μόνιμο θέμα της προοδευτικής βελτύοσης της 
απόδοσης και της ποιότητας διαχείρισης, σημειώθηκε σημαντική πρόοδος σχετικά με. την ε.ξέλιξη και 
την περαιτέρω ανάπτυξη τιον συστημάτων διαχείρισης προκειμένου να αντικατοπτρίζονται πλήριυς οι 
"Πρότυπη αξιολόγηση των οικονομικών συνεπειών, Τομέας υπολογισμού και ΛικτιΉοσης υψηλών επιδόσεων 
ESPRIT', Υπηρεσία επίσημων εκδόσεων τιον Ευρωπαϊκών Κοινοτήτίον, Ι()()7. 
νέες αρχές της εστίασης, του συντονισμού και της ευελιξίας όσον αφορά την υλοποίηση του 5ου 
Προγράμματος-1 Ιλαισίου. 
Ύστερα από σύσταση προς το Συμβούλιο Υπουργών Έρευνας κατά τη συνεδρίαση της 15ης Μαΐου 
1997 από την κ. Cresson, την Επίτροπο που είναι αρμόδια για την έρευνα, συγκροτήθηκε ομάδα 
προσωπικών εκπροσώπων των Υπουργών Έρευνας, η οποία συνεδρίασε τρε.ις φορές το 1997. 11 
ομάδα συγκροτήθηκε με σκοπό η Επιτροπή "... να παράσχει σε ad hoc βάση ... λεπτομερέστερες 
πληροφορίες σχετικά με τις ρυθμίσεις υλοποίησης και διαχείρισης του προγράμματος...". 
Κατά τις τρεις αυτές συνεδριάσεις, η ομάδα συζήτησε τα βασικά θέματα που συνδέονται με την 
υλοποίηση των προγραμμάτων στο πλαίσιο των κοινοτικών προγραμμάτο>ν ΕΤΛ. Οι συνεδριάσεις 
αυτές παρείχαν τη δυνατότητα ανάπτυξης εποικοδομητικού διαλόγου μεταξύ της Επιτροπής και των 
κρατών μελών, καθιστώντας δυνατή τη διατύπωση ανησυχιών, τη διασαφήνιση Οεμάτιον και την 
επιβεβαίωση γενικών αρχών αναφορικά με τη διαχείριση των προγραμμάτιον. Ειδικότερα, οι 
συζητήσεις εστιάσθηκαν γύρο) από τα θέματα της διαφάνειας, το ρόλο τιον επιτροπών προγράμματος 
του 5ου Προγράμματος-ΓΙλαισίου που έχει ένα πιο έντονο στρατηγικό προσανατολισμό, τα. δίκτυα 
παροχής πληροφοριών και βοήθειας στους υποβάλλοντες προτάσεις, MAI τις εξωτερικές 
συμβουλευτικές δομές της Επιτροπής. Πρόεδρος της ομάδας ορίσθηκε, εκπρόσωπος της Επιτροπής 
και η έκθεση του Προέδρου σχετικά με τα κύρια πορίσματα της ομάδας (Αποτέλεσε σημαντική 
συμβολή στα συμπεράσματα του Συμβουλίου όσον αφορά την υλοποίηση και τη διαχείριση 
προγραμμάτων ΕΤΛ της Κοινότητας που υιοθετήθηκαν κατά τη συνεδρίαση των Υπουργών Έρευνας 
της 10ης Νοεμβρίου 1997. 
Οι υπουργοί επιβεβαίωσαν την ανάγκη για στενότερο δεσμό με τους ερευνητικούς και βιομηχανικούς 
κύκλους και τους κύκλους χρηστών κατά την υλοποίηση του 5ου Ι Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου και την 
ανάγκη προσαρμογής το>ν δομών διαχείρισης προκειμένου να βελτιωθεί η ευελιξία. Γα 
συμπεράσματα τους άνοιξαν το δρόμο, μετά την πολιτική συμφιονία για μία κοινή θέση η οποία 
επιτεύχθηκε κατά τη συνεδρίαση του Συμβουλίου Υπουργών Έρευνας τον -Φεβρουάριο, για 
περαιτέρω συζήτηση αναφορικά με το πλαίσιο μίας άτυπης υπουργικής συνάντησης στο Λονδίνο, 
στις 28 Απριλίου 1998, με επίκεντρο τις πτυχές διαχείρισης της συμμετοχής των MME και τις 
υποτροφίες κατάρτισης/κινητικότητας καθώς και γενικότερα θέματα διαχείρισης. 
Κατά την άτυπη αυτή συνάντηση, η Επιτροπή υπέβαλε σειρά προτάσεων για την προσαρμογή του 
συστήματος διαχείρισης που εφαρμόζεται στο 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο. Μεταξύ τιον εν λόγιο 
προτάσεων συμπεριλαμβάνονται οι ακόλουθες: 
• Τακτική διενέργεια σύγκρισης τιον επιδόσεων, προκειμένου να συγκρίνεται ή επίδοση της 
Επιτροπής προς την επίδοση άλλων ερευνητικών οργανισμών (η πρώτη αυτή σύγκριση επιδόσεων 
πραγματοποιήθηκε από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες στις αρχι.ς του 190S. οι οποίοι 
συμπέραναν ότι το διοικητικό κόστος της Επιτροπής ήταν ικανοποιητικό σε. σύγκριση με. το 
αντίστοιχο των κρατών μελών και άλλων ευριοπαϊκών οργανισμών). 
• Ορισμός στόχιον και χρονοδιαγράμματος των βασικών σταόύον της διαδικασίας από τΐ]ν υποβολή 
προτάσεων έως τη σύναψη ερευνητικών συμβάσεων. 
• Κατευθυντήριες γραμμές για τη συγκρότηση εξωτερικών "συμβουλευτικών ομάδοιν" με 
καθήκοντα συμβουλευτικών φορέων της Επιτροπής σχετικά με τις προτεραιότητες τιον 
ερευνητικών εργασιών και (ος μέσο διαφάνειας και παροχής διαύλων επικοινωνίας μεταξύ της 
Επιτροπής και τιον διαφόρων ενδιαφερομένων μερών (ερευνητές, βιομηχανία, χρήστες). 
20 
• Ένα πιλοτικό πείραμα «υποτροφιών φιλοξενίας» των υποτροφιών ερευνητικής κατάρτισης Marie 
Curie, όπου η Επιτροπή θα είναι υπεύθυνη για την επιλογή τιον φιλόξενου ντο > ν ιδρυμάτων τα 
οποία, με τη σειρά τους, θα είναι υπεύθυνα για την επιλογή το>ν υποτρόφιυν, με. βάση κριτήρια 
που ορίζει η Επιτροπή (και ύστερα από έγκριση της Επιτροπής). 
• Ρυθμίσεις για τη βελτίωση της διαχείρισης ειδικά για τις MME με βάση τα επιτεύγματα του 4ου 
Προγράμματος-Πλαισίου, μεταξύ των οποίων συμπεριλαμβάνεται η δημιουργία ενός 
ανανεωμένου και ενισχυμένου δικτύου πληροφόρησης και παροχής βοήθειας και η δημιουργία 
ενός κεντρικού σημείου εισόδου για τις MME, που θα καλύπτει όλα τα προγράμματα του 5ο\) 
Ι Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου. 
Εξάλλου, η Επιτροπή επιβεβαίωσε το ενδιαφέρον .της για τη δυνατότητα υλοποίησης στρατηγικών 
ερευνητικών πρωτοβουλιών εντός του 5ου Προγράμματος-Πλαισίου, οι οποίες, χάρη στην εθελούσια 
προσπάθεια των ερευνητών, θα μπορούσαν να συμπεριλάβουν τη συγκρότηση δεσμών έργοιν 
(«clustering») γύρα) από συγκεκριμένους στόχους, με μεγαλύτε.ρη αυτονομία για τους συντονιστές 
έργων και απλούστευση της διοίκησης, παρέχοντας ταυτόχρονα στους συμμετέχοντες πρόσβαση σε. 
ευρύτερη και στενότερα συντονισμένη δραστηριότητα ΕΤΛ. 
Όσον αφορά τις λεπτομερέστερες πτυχές της διαχείρισης, σύμφιονα με. όσα αναφέρθηκαν στην 
προηγούμενη ετήσια έκθεση, η Επιτροπή έχει δημιουργήσει μία διϋπηρεσιακή ομάδα, στην οποία 
ανατέθηκε η εξέταση όλων των σταδίο)ν υλοποίησης του προγράμματος και, ειδικότερα, 
οποιεσδήποτε αλλαγές οι οποίες πιθανόν να απαιτηθούν στο πλαίσιο του 5ου Ι Ιρογράμματος-
Πλαισίου. Μετά τη συγκεκριμενοποίηση των προτάσε«>ν της Επιτροπής σχετικά με τη διάρθρωση του 
5ου Προγράμματος-Πλαισίου, η ομάδα συνέχισε, τις εργασίες της καθ' όλη τη διάρκεια του 1997 και. 
κατά τα τέλη του έτους, συγκρότησε ορισμένες ειδικές υπο-ομάδες προκειμένου να εξετασθούν 
συγκεκριμένα θέματα λεπτομερέστερα. Οι εν λόγιο ομάδες συνεχίζουν τις εργασίες τους και 
καλύπτουν όλα τα σημαντικά θέματα τα οποία συνδέονται με τη διαχείριση του προγράμματος και τα 
οποία περιλαμβάνουν τις εσωτερικές διαδικασίες της Επιτροπής, την ανάθε.ση κιχθηκόντων, θέματα 
συμβάσεων, τις προτεινόμενες διαδικασίες αξιολόγησης, τα εγχειρίδια αξιολόγησης, την εναρμόνιση 
και απλούστε.υση της τεκμηρίιοσης (συμπεριλαμβανομένου τιον εντύπων, πακέτων πληροφοριών, 
κλπ), τα δίκτυα πληροφόρησης και βοήθε.ιας, την παρακολούθηση και αξιολόγηση έργο>ν. τα 
στατιστικά συστήματα και τα συστήματα πληροφορικής για τη διαχείριση του 5ου Ι Ιρογράμματος-
Πλαισίου (συμπεριλαμβανομένης της ηλεκτρονικής υποβολής προτάσε(ον). 
21 
ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΕΤΑ ΤΟΥ 1997 ΚΑΙ 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ 1998 
1Η ΔΡΑΣΗ TOY 40Υ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ ΕΚ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ-ΠΛΑΙΣΙΟ 
ΕΥΡΑΤΟΜ 22 
Τεχνολογίες των πληροφοριών και των επικοινωνιών 22 
1. Τηλεματική 22 
2. Τεχνολογίες επικοινωνιών 25 
3. Τεχνολογίες πληροφοριών 27 
Βιομηχανικές τεχνολογίες 30 
4. Βιομηχανικές τεχνολογίες και τεχνολογίες υλικών 30 
5. Μετρήσεις και δοκιμές 33 
Περιβάλλον 35 
6. Περιβάλλον και κλίμα 35 
7. Θαλάσσιες επιστήμες και τεχνολογίες 38 
Βιοεπιστήμες και βιοτεχνολογίες 40 
8. Βιοτεχνολογία 40 
9. Βιοϊατρική και υγεία 42 
10. Γεωργία και αλιεία (συμπεριλαμβάνονται η γεωργική βιομηχανία, οι τεχνολογίες 
τροφίμων, η δασοκομία, οι υδατοκαλλιέργειες και η αγροτική ανάπτυξη) 45 
Ενέργεια 47 
11. Μη πυρηνικές μορφές ενέργειας 47 
12. Ασφάλεια της πυρηνικής σχάσης 50 
13. Ελεγχόμενη θερμοπυρηνική σύντηξη 52 
14. Μεταφορές 55 
15. Στοχοθετημένη κοινωνικο-οικονομική έρευνα 58 
2Η ΔΡΑΣΗ TOY 40Υ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ 60 
Συνεργασία με τις τρίτες χώρες και τους διεθνείς οργανισμούς 60 
3Η ΔΡΑΣΗ TOY 40Υ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ 63 
Λιάδοση και αξιοποίηση τιον αποτελεσμάτιυν 63 
4Η ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ 4()Υ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ 66 
Τόνωση της κατάρτισης και της κινητικότητας τιον ερευνητών 66 
ΚΟΙΝΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ (ΚΚΕΡ) 68 
ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΗΣ 
ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ 73 
2. \^ 
ΠΡΩΤΗ ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΕΤΑΡΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ 
ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΥΡΑΤΟΜ 
ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕ ΤΩΝ ΙΙΛΙΙΡΟΦΟΡΙΩΝ ΚΛΙ ΤΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 
1. ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΛΕΜΑΤΙΚΗΣ 
Δραστηριότητες το 1997 
Το πρόγραμμα Τηλεματικών Εφαρμογών αποτελεί ερευνητικό πρόγραμμα, το 
οποίο καθοδηγείται από τον χρήστη με επίκεντρο τις εφαρμογές τεχνολογιών 
πληροφοριών ή/και επικοινωνιών στην κοινο)νία, παρέχοντας, με τον τρόπο 
αυτό, ορισμένες από τις δομικές μονάδες της κοινο>νίας τιον πληροφοριών της 
Ευρώπης. Οι δραστηριότητες του είναι συναφείς με ένα φάσμα άλλων 
ευρωπαϊκών πολιτικών σε τομείς όπο)ς οι μεταφορές, η υγεία και η εκπαίδευση. 
Κατά τα τέλη του 1997, το πρόγραμμα τηλεματικών εφαρμογών διαχειριζόταν 
συνολικά 500 περίπου έργα, από τα οποία πάνω από 450 ήταν έργα 
επιμερισμένης δαπάνης. 
Κατά τη διάρκεια του έτους υπογράφηκαν συμβάσεις μετά από τρεις 
προσκλήσεις υποβολής προτάσεων: κατά την τέταρτη γενική πρόσκληση 
υπογράφηκαν συμβάσεις για 179 νέα έργα, από τα οποία τα 140 ήταν έργα 
επιμερισμένης δαπάνης· κατά την πρόσκληση που αφορούσε τις 
ολοκληρωμένες εφαρμογές ψηφιακών χώρων (IADS), υπογράφηκαν 21 νέες 
συμβάσεις, από τις οποίες 11 ήταν έργα επιμερισμένης δαπάνης· κατά την 
κοινή πρόσκληση υποβολής προτάσεων για τα εκπαιδευτικά πολυμέσα (Ι Μ Μ), 
η οποία κάλυπτε 6 προγράμματα (Τηλεματικές εφαρμογές, ESPRIT, 
στοχοθετημένη κοινωνικοοικονομική έρευνα, ΔΒΔ-Τηλεπικοινωνίες, Leonardo 
da Vinci και Σωκράτης), υπογράφηκαν συμβάσεις για 29 νέα έργα, από τα 
οποία 25 ήσαν έργα επιμερισμένης δαπάνης. Η πέμπτη πρόσκληση υποβολής 
προτάσεων στον τομέα "Ερευνητικά δίκτυα" είχε ως αποτέλεσμα την 
υπογραφή σύμβασης για ένα νέο πρόγραμμα επιμερισμένης δαπάνης το 1998. 
Μία κοινή πρόσκληση υποβολής προτάσεων δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο του 
1997 από το πρόγραμμα για τις μεταφορές μαζί με τον τομέα το>ν 
"Τηλεματικών εφαρμογών για τις μεταφορές". 
Ίο διάστημα με.ταξύ της προθεσμίας για την υποβολή των προτάσειυν και της 
υπογραφής της πλειονότητας των συμβάσειον μειώθηκε σε 5 ημερολογιακούς 
μήνες (επτά μήνες το 1996). II σημαντική αυτή βελτίωση επιτεύχθηκε χάρη 
στο συνδυασμό μίας αποτελεσματικής διαδικασίας αξιολόγησης κι α ιης 
χρήσης μίας διαδικασίας υποβολής προτάσεων δύο σταδίων, που περιελάμβανε 
την υποβολή προκαταρκτικών προτάσειον και πλήριον προτάσειυν. 'Κατά το 
1997, επίσης, σημειώθηκε μείιυση της υπερκάλυψης το>ν δυνατοτήτων 
χρηματοδότησης του προϋπολογισμού σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη. 
Εξάλλου, υπήρξε τάση για επιλογή μεγαλύτερων έργων (ειδικότερα, η 
δραστηριότητα IADS περιλαμβάνει έργα με κοινοτική συμβολή που ανέρχεται 
σε 4,5 εκατ. ECU κατά μέσο όρο, γεγονός το οποίο αντικατοπτρίζει τη 
διατομεακή φύση της πρωτοβουλίας αυτής.). 
Κατά τη δεύτερη ετήσια τεχνική επισκόπηση των έργων, 261 ανεξάρτητοι 
εμπειρογνώμονες συνεργάσθηκαν για τη διενέργεια τεχνικού ελέγχου σε. 355 
έργα, 30 από τα οποία αποτέλεσαν αντικείμενο εμπερισταπυμένου ελέγχου. 
11 ετήσια έκθεση παρακολούθησης τόνισε, τις βελτιώσεις όσον αφορά την 
αποτελεσματικότητα και διαφάνεια της διαχείρισης του προγράμματος κατά τη 
διάρκεια του 1997, τη συνέπεια της ε.πιλογής των έργων προς τους αρχικούς 
στόχους και το πρόγραμμα εργασιών, τη συνάφεια των δραστηριοτήτων 
διάδοσης, και τη στάθμιση των δεικτών εκροών που είναι κατάλληλοι για τους 
διάφορους τομείς. Παραδείγματα 
αποτελέσματος 
Ι ()().()()() Ι ευρωπαίοι με 
σοβαρά προβλήματα 
κινητικότητας θα δουν την 
ποιότητα ζωής τους να 
βελτκυνεται και θα 
αποκτήσουν μεγαλύτερη 
ανεξαρτησία χάρη στην 
ανάπτυξη από το l-'oci's ι.νϊκ 
έργου για μία τυποποιημένη 
μέθοδο εξοπλισμού 
αναπηρικών καροτσιών με 
διάφορα βοηθητικά 
εξαρτήματα. Ιο έργο 
ΙΊ si ι ΛΜ. το οποίο παρέχει 
πρόσβαση σε. τυφλούς και 
αναγνώστες με. προβλήματα 
όρασης σε καταλόγους 
βιβλιοθηκών και έγγραφα, 
επέδειξε τις υπηρεσίες του σε 
25 χώρους δοκιμών το 1997. 
11 /ιαρακολούθηοη ι η., 
;ιοιοιΐ|ΚΛ, ιου αέρα έχει 
θεμελιώδη οημαοια νια ι ην 
ανθρώπινη υγεία και 
ευημερία. Ιο έργο Ι ΜΜΛ 
ανέπτυξε ένα αποτελεσματικό 
τηλεματικά σύστημα 
περιβαλλοντικής διαχείρισης 
με σκοπό την παροχή 
προβλέψείυν ατμοσφαιρικής 
ρύπανσης σε εικοσιτετράοφη 
και σαρανταοκτάωρη βάση με 
σκοπό τη λήψη μέτρων 
περιορισμού της κυκλοφορίας 
ή άλλων μέτρων για τη 
μείωση των κινδύνων. 
Ί") 
Συμβολή στους στόχους ΚΤΛ της Κοινότητας 
Το πρόγραμμα καλύπτει όλη την αλυσίδα πυν δραστηριοτήτων ΚΤΛ, από την 
εφαρμοσμένη έρευνα έως την επίδειξη στους ίδιους τους τόπους εφαρμογής. 
Λναπτύσσοντας δυμυστοιχεία συστημάπυν και ειδικές υπηρεσίες, Μ/.ι 
ενσιυματώνοντας τα σε πλατφόρμες πολλαπλών εφαρμογών, το πρόγραμμα 
συμβάλλει στην ικανοποίηση των αναγκών της κοινωνίας σε. τομείς γενικού 
ενδιαφέροντος, στην ανταγωνιστικότητα πον αντίστοιχιον βιομηχανιών και 
υπηρεσιών, καθώς επίσης και στην εφαρμογή τιον λοιπών σχετικών πολιτικών 
της Κυριυπαϊκής Κνιυσης. Το 1997, έργα τα οποία επιλέγησαν από τις δύο 
πρώτες προσκλήσεις υποβολής προτάσειυν εισήλθαν στη φάση επίδειξης, 
γεγονός το οποίο θα παράσχε.ι προκαταρκτικές ενδείξεις αναφορικά με. τις 
επιπτώσεις, στην πράξη, πυν αποτελεσμάτων σε, σημαντικούς 
κοινοινικοοικονυμικούς στόχους, όπως, π.χ., η απασχόληση, η τόν<υση της 
αγοράς ή η συνοχή. 
Συμβολή στην ενίσχυση των επιστημονικών και τεχνολογικό')ν (Κ&Τ) βάσειυν 
της βιομηχανίας και στην ανάπτυξη της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας 
Τα αποτελέσματα των έργων λαμβάνουν τη μορφή πρωτοτύπιυν συστημάπυν 
και υπηρεσιών τηλεματικής, που περιλαμβάνουν διάφορους εξοπλισμούς, 
αλγορίθμους και εργαλεία λογισμικού, με σκοπό να δοθούν στους υποψήφιους 
χρήστες καινοτόμες τεχνικές λύσεις που ανταποκρίνονται στις ανάγκε.ς και τις 
προσδοκίες τους. Το πρόγραμμα ενισχύει τις τεχνολογικές βάσε.ις της 
ευρωπαϊκής βιομηχανίας (35% του συνόλου πυν συμμετεχόνπυν) 
επιτρέποντας, με τον τρόπο αυτό, στις εταιρείες υλισμικού, λογισμικού και 
υπηρεσιών να αυξήσουν την ανταγωνιστικότητα τους στις αναδυόμενες αγορές 
εφαρμογών και υπηρεσιών πολυμέσων. Η ενίσχυση της διάρθριυσης των 
διαφόρων κύκλων χρηστών και η ταχύτερη αξιοποίηση πυν αποτελεσμάπυν 
ΚΤΛ προίυθείται σημαντικά διαμέσου της συμμετοχής πυν χρηστών σε. όλες τις 
φάσεις του κύκλου του έργου. Το έργο "SAVKV 
δημιούργησε ένα πρωτότυπο 
"ασφαλοίκ." αυτοκινήτου, το 
οποίο μπορεί να 
παρακολουθεί την κατάσταση 
του οδηγού και να 
αναλαμβάνει διορθωτική 
δράση εάν είναι απαραίτητο. 
Μπορεί να περιορίσει τα 
οδικά ατυχήματα έως >0%. 
Ι Ιερισσότερα θύματα 
ατυχημάτων θα σωθούν χάρη 
ο Γ ην ανάπτυξη απο το 
πρόγραμμα ΙII•(.' 1'ΟΚ ενός 
τηλεματικού συστήματος 
επικοινωνίας, το οποίο 
συνδέει τον τόπο του 
ατυχήματος, διαμέσου ενός 
ασθενοφόρου, άμεσα προς τις 
μονάδες εντατικής 
παρακολούθησης, έτσι ώστε 
οι πρώτες βοήθειες να 
μπορούν να κατευθύνονται 
άμεσα από τους ειδικούς 
συμβούλους. 
Μία σημαντική καινοτομία όσον αφορά το πρόγραμμα το 1997 ήταν η έναρξη 
11 έργων επίδειξης μεγάλης κλίμακας για τις ολοκληρωμένες εφαρμογές 
ψηφιακών χώρων. Τα έργα αυτά θα σχεδιάσουν, θα εφαρμόσουν, θα 
δοκιμάσουν και θα αξιολογήσουν ψηφιακές πλατφόρμες συνεργασίας με σκοπό 
να στηρίξουν και να αναπτύξουν περαιτέρω ένα ευρύ φάσμα πολυγλιυσσικών 
και διατομεακών υπηρεσιών. Στόχος των έργων είναι η διασφάλιση πρόσβασης 
ενός σημείου σε ένα ευρύ φάσμα δημοσίων και ιδιωτικών υπηρεσκυν 
προωθώντας, έτσι, την ικανότητα της βιομηχανίας να παρέχει συναφείς 
υπηρεσίες για την κοινωνία των πληροφοριών του 21 ου αιώνα. 
Συμβολή σε άλλες κοινοτικές πολιτικές 
Το 1997, η πλειονότητα πυν έργιυν του προγράμματος τηλεματικών 
εφαρμογών εισήλθε στη φάση επίδειξης στους ίδιους τους τόπους εφαρμογής 
με ένα μεγάλο αριθμό χρηστών. 'Κτσι, τα έργα θα επηρεάσουν άμεσα τη 
διαμόρφιυση της κοινιυνίας πυν πληροφοριών και την αξιοποίηση του 
ευρωπαϊκού προτύπου κοινιυνίας. 
11 κοινή πρόσκληση υποβολής προτάσεων για τα εκπαιδευτικά πολυμέσα 
στηρίζει άμε.σα τις εκπαιδευτικές πολιτικές της Κοινότητας, όπ<υς 
περιγράφονται στη Λευκή Ιίίβλο για την εκπαίδευση, αναπτύσσοντας 
υπηρεσίες πολυμέσ<ον που παρέχουν ισότιμη πρόσβαση σε μία εκπαίδευση 
υψηλής ποιότητας, ανεξάρτητα από τον τόπο στον οποίο ζουν οι μαθητές. 
Εξάλλου, τα έργα στον τομέα πυν βιβλιοΟηκιΰν παρέχουν νέους τρόπους 
πρόσβασης σε τεράστιες πηγές γνώσειυν που παραδοσιακά βρίσκονταν σε 
βιβλιοθήκες, μουσεία και πινακοθήκες. Οι αστυνομικές δυνάμεις και 
οι υπηρεσίες έκτακτης 
ανάγκης σε όλη την Κυρώπη 
μπορούν τώρα να 
καταπολεμούν 
αποτελεσματικότερα τη 
διασυνοριακή 
εγκληματικότητα και απάτη 
χάρη σε ένα πολυγλωσσικό 
σύστημα επικοινωνίας που 
ανέπτυξε το έργο Ι.ΙΝ(ίΐ:.ΛΝΓΓ, 
και το οποίο παρέχει απ/.έ. 
μορφές μετάφραση., κατά 
περίπτωση. 'Κχουν αναφερθεί 
πολλές περιπτώσει^ 
πρακτικών αποτελεσμάτων. 
όπως, π.χ.. ο εντοπισμός 
κλεμμένων αυτοκινήτων, η 
ματαίωση απαγωγών και 
συλλήψεις που σχετίζονται με 
ναρκιυτικά. 
23 
Οι πολιτικές απασχόλησης στηρίζονται χάρη στη συνδυασμένη προσπάθεια 
έργων, καθώς νέες υπηρεσίες έχουν εισέλθει στη φάση πριυτοτύπου και 
δημιουργούνται νέες δυνατότητες απασχόλησης. Οι πολιτικές απασχόλησης 
στηρίζονται άμεσα από έργα στους τομείς διοίκησης, εκπαίδευσης και 
κατάρτισης, τα οποία στηρίζουν την τηλεργασία και τη βελτκομένη 
πληροφόρηση των ανέργων και των εργοδοτών. 
Εργα στους τομείς της υγείας, των ατόμων με ειδικές ανάγκες και πυν 
ηλικιωμένων, ενισχύουν άμεσα τις πολιτικές που αφορούν την ποιότητα της 
ζωής των πολιτών. Έργα επιδεικνύουν σήμερα εφαρμογές οι οποίες θα 
προσφέρουν καλύτερη ποιότητα ζωής στα άτομα που ζουν σε απομακρυσμένες 
περιοχές παρέχοντας πρόσβαση σε διαγνωστικές υπηρεσίες εξ αποστάσεως και 
αναπτύσσοντας "έξυπνες κάρτες" του ιστορικού πον ασθενών που θα 
καταστήσουν τη διακίνηση πον πολιπόν ασφαλέστερη και ευκολότερη. 
Στον τομέα των μεταφορών, τα έργα αφορούν όλους τους τρόπους μεταφορών 
(οδικές, σιδηροδρομικές, εναέριες, εσιυτερικές πλιυτές και θαλάσσιες, 
πολλαπλών μέσων) και άρχισαν να καταδεικνύουν τη δυνατότητα πυν 
τηλεματικών εφαρμογιυν να βελτιώσουν τις υποβαθμιζόμενες συνθήκες 
μεταφορών αυξάνοντας την αποδοτικότητα τιον δικτύων, βελτιώνοντας την 
ασφάλεια των ταξιδιωτών και μειώνοντας τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Οι 
πολιτικές για ένα καλύτερο περιβάλλον στηρίζονται με εφαρμογές που 
αναπτύσσονται στον τομέα του περιβάλλοντος χάρη για καλύτερη 
παρακολούθηση του περιβάλλοντος και πρόβλεψη της ρύπανσης στην 
ατμόσφαιρα, το νερό ή το έδαφος. 
Τα εμπόδια που αντιμεποπίζουν τα άτομα τα οποία ομιλούν διαφορετικές 
γλώσσες ή τα εμπόδια μεταξύ του ανθρώπου και της μηχανής εξαλείφονται 
προοδευτικά χάρη στη γλωσσική τεχνολογία και τη μηχανική πυν 
πληροφοριών. Δράσεις στους τομείς αυτούς παρέχουν συστήματα με. 
δυνατότητα χρήσης ένα ε.υρύ φάσμα επιχειρηματικών και κοινωνικών 
εφαρμογών για την αντιμετώπιση σύνθεπυν Οεμάπον, όπιυς για παράδειγμα, 
πολυγλιυσσικό λογισμικό και διεπαφές υπηρεσιών, αλληλεπίδραση ανθρώπου-
υπολογιστή, διαπροσιυπική επικοινιυνία διαμέσου τεχνολογίας, διευκόλυνση 
της πρόσβασης, χρηστικότητα, και πληροφοριακό περιεχόμενο πολυμέσιον. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Το 1998, οι δραστηριότητες του προγράμματος θα εστιασθούν έντονα στη 
διάδοση και την αξιοποίηση των αποτελεσμάπυν πυν έργιυν. Μία πρώτη 
προσπάθεια στην κατεύθυνση αυτί] θα είναι μία σημαντική διάσκεψη και 
έκθεση τον Φεβρουάριο στη Βαρκελώνη, η οποία θα προωθήσει τα πρώτα 
αποτελέσματα πον έργων και θα προβάλει τη συμβολή τους στην κοινιυνία πυν 
πληροφοριών. Την εκδήλωση αυτή θα ακολουθήσουν ειδικές διασκέψεις ανά 
τομέα, εκδόσεις και διάδοση πον αποτελεσμάπυν στο WWW με στόχο την 
προώθηση πον αποτελεσμάτων του προγράμματος. Ίννας ολοένα και αυξανόμενος 
αριθμός ευρωπαϊκών 
ερευνητικών έργων και 
σημαντικών χρηστιόν σε 
ευρωπαϊκό επίπεδο, όπως. 
π.χ.. υπεύθυνοι για τη χάραξη 
της πολιτικής στους τομείς 
της ανάπτυξης και της 
απασχόλησης, υιοθετούν ένα 
ιδιαίτερα ευέλικτο και ισχυρό 
μέσο που ανέπτυξε το έργο 
( (j( H'WWW (DC υποδομή για 
τη συλλογική εργασία του. 
Τ/ει ηυ/κενιρωθεί μία 
ou/ / ο y ή οια/ ειιουρ/ικών 
ερ/α/είων και υπηρεσιών, η 
οποία έχει ενσωματωθεί σε 
μία αναβαθμισμένη έκδοση 
του λεγόμενου πυρήνα 
BSCW. ο οποίος έχει ήδη 
εγκατασταθεί σε πάνω από 
200 ιστοχώρους σε όλο τον 
κόσμο. 
24 
2. ΠΡΟΗΓΜΕΝΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 
(ACTS) 
Δραστηριότητες το 1997 
11 υλοποίηση του προγράμματος ACTS έχει πλέον ολοκληρωθεί. Μετά την 
τρίτη και τελευταία πρόσκληση υποβολής προτάσειυν το 1997, λήφθηκε η 
απόφαση για τη στήριξη 89 περαιτέρω έργων, χάρη στην οποία ενισχύονται οι 
εργασίες σε καίριους στρατηγικούς τομείς, όπως για παράδειγμα οι υπηρεσίες 
Internet υψηλής ταχύτητας, προηγμένες οπτικές επικοινωνίες, και τεχνολογικές 
εξελίξεις "ενδιαμέσων" που θα καταστήσουν ευκολότερη την αναζήτηση 
πληροφοριών. 
II διαλειτουργικότητα και η τυποποίηση πάντοτε ήταν βασικά θέματα της ΕΤΑ 
στον τομέα πον επικοινωνιών της [ill. Το 1997, η παγίωση της συνεργασίας 
όσον αφορά την ανάπτυξη κοινιόν κατευθυντηρίων γραμμών για τις 
προηγμένες υποδομές και την ανάπτυξη πυν υπηρεσιών ε.νίσχυσε. περαιτέρω 
την ηγετική θέση της Ευρώπης σε βασικούς τομείς. Εξάλλου, οι εργασίες του 
προγράμματος ACTS υποστήριξαν την ανάπτυξη ευρύτερης συναίνεσης στους 
τομείς του ηλεκτρονικού εμπορίου, της πρόσβασης στην πολιτιστική 
κληρονομιά με πολυμέσα και τιυν νέιυν μεθόδίον εργασίας. 
II κριτική επισκόπηση κάθε έργου στο πλαίσιο ενός ετήσιου τεχνικού ελέγχου 
αποτέλεσε, για μια άλλη φορά, αφενός πολύτιμο μέσο που έδωσε τη 
δυνατότητα στα έργα να επαναπροσανατολίσουν τις εργασίες τους σε. ένα 
τεχνικό και ρυθμιστικό περιβάλλον που μεταβάλλεται ταχύτατα, και αφετέρου 
παράγοντα διασφάλισης ενός υψηλού επιπέδου ευρωπαϊκής "προστιθέμενης 
αξίας*" για τις δημόσιες επενδύσεις. 
Συμβολή στους στόχους ΕΤΑ της Κοινότητας 
Ενίσχυση της τεχνολογικής και επιστημονικής βάσης της Ευρώπης: 
Χάρη σε μία δεκαετία συνε.ργασίας στον τομέα πυν τεχνολογικοί ν εξελίξεοιν. 
σε. συνάρτηση με συμφωνίες σχετικά με κοινές προδιαγραφές και πρότυπα, η 
ευριυπαϊκή βιομηχανία διαθέτει ισχυρή βάση και κατέχει, ηγετική θέση όσον 
αφορά τις παγκόσμιες εξελίξεις σε πολλούς βασικούς τομείς. Ολοι οι 
σημαντικοί φορείς τηλεπικοινωνιών της Ευρώπης, οι κατασκευαστές 
εξοπλισμού και οι σημαντικότεροι φορείς μεταδόσεα>ν και καλωδιακής 
τηλεόρασης συνεργάζονται στο πρόγραμμα ACTS. Το 1997, στη συλλογική 
τους εργασία συμμετείχαν περισσότερες από χίλιε.ς άλλες ε.ταιρε.ίες και 
πανεπιστήμια και αναπτύχθηκαν εταιρικές σχέσε.ις με. οργανισμούς σε. 23 άλλες 
χώρες εκτός της Ε Ε. 
Ανάπτυξη της ευρωπαϊκής ανταγωνιστικότητας: 
Το 1997, η πρώτη αξιολόγηση του οφέλους από τη συμμετοχή στο πρόγραμμα 
ACTS έδειξε ότι πάνω από το ήμισυ πυν έργιυν έχε.ι ήδη βελτιώσει την 
ανταγιυνιστική θέση πυν εταίρων παγκοσμίως. II συμμετοχή στην ΕΤΛ της ΕΕ 
φαίνεται ότι συμβάλλει επίσης στην ταχύτερη ανάπτυξη πρυϊόνπυν Μ/ι 
υπηρεσιών (έχουν αναπτυχθεί σήμερα περισσότερα από 400 νέα συστήματα 
και δομοστοίχε.ία) στη μείιυση του επενδυτικού κινδύνου και στην καλύτερη 
εστίαση των επιχειρηματικών στρατηγικών. Έχουν ήδη δημοσιευθεί 
περισσότερες από Ι.Ί00 τεχνικές μονογραφές, έχουν πραγματοποιηθεί πάνυι 
από 345 συμβολές σε. φορείς τυποποίησης και έχουν καταχωρηθεί πάνο» από 10 
νέα διπλώματα ευρεσιτεχνίας. Παραδείγματα 
αποτελεσμάτων 
Ι Ιροηγμένα οπτικά δίκτυα 
επικοινωνίας πολλαπλών 
μηκών κύματος θα παράσχουν 
την υποδομή για την 
εκρηκτική ανάπτυξη στι>υς 
τομείς των υπηρεσιών 
Internet και επικοινωνίας 
δεδομένιον 
II συμφωνία νια τις κοινές 
προδιανραφε,, ίου 
Ι Ιί/νκοομίου Ιυσιημαακ, 
Κινητών Τηλεπικοινωνιών 
(UMTS) θα καταστήσει 
δυνατή την ταχεία και 
συνεκτική ανάπτυξη της 
αγοράς, στην Ευρώπη και 
αλλού. 
25 
Ένας σημαντικός καρπός της συνεργασίας στον τομέα πυν προηγμένων 
τεχνολογιών και υπηρεσιών επικοινωνιών υπήρξε η ομόφωνη βιομηχανική 
συμφωνία όσον αφορά τις προδιαγραφές της επόμενης γενιάς κινητών 
επικοινιυνιών πυλυμέσιυν: το σύστημα UMTS (ΙΙαγκόσμιο Σύστημα. Κινητών 
Επικυιγ'(υνιών). II συμφιυνία αυτή, που επιτεύχθηκε χάρη στις μακρές και 
εμπερισταπυμένες αναλύσεις έργων των προγραμμάτων RACE και ACTS, θα 
διασφαλίσει στις ευρωπαϊκές βιομηχανίες ευνοϊκές συνθήκες εκκίνησης όσον 
αφορά την ανάπτυξη προϊόντων και υπηρεσιών, θα ενισχύσει την εμπιστοσύνη 
τιον Ευρωπαίων πολιτών όσον αφορά τη διασυνοριακή χρήση και την 
μακροπρόθεσμη αξία πον νέιον επενδύσειυν. 
Εξίσου σημαντικά επιτεύγματα σημειώθηκαν όσον αφορά τα κοινά πρότυπα 
ψηφιακού βίντεο/τηλεόρασης και την κιυδικοποίηση εικόνας που 
χρησιμοποιούνται σήμχρα ευρύτατα στο Internet. 
Ί ονιυση της ανάπτυξης και της απασχόλησης: 
Οι τομείς των τηλεπικοινιυνιών και ραδιοτηλεοπτικών εκπομπιΰν συνέχισαν να 
αναπτύσσονται με ρυθμό άνιυ του 8% ετησίως το 1997, δηλαδή με ένα ρυθμό 
που είναι σημαντικά ανώτερος από τον ρυθμό ανάπτυξης του συνόλου της 
οικονομίας. Εξάλλου, η ευρύτερη χρήση νέιον συστημάπυν επικοινωνιών 
συμβάλλει στην ανάπτυξη και την απασχόληση στο σύνολο της οικονομίας. 11 
ΕΤΑ στον τομέα των προηγμένιον τεχνολογιών και υπηρεσιών επικοινιυνιών 
συμβάλλει άμεσα στη δημιουργία νέων μορφών ασφαλούς ηλεκτρονικού 
εμπορίου και στη διεύρυνση των ευκαιριών απασχόλησης προσφέροντας νέους 
τρόπους εργασίας και, ειδικότερα, νέες μορφές τηλεργασίας. Οι εξελίξεις αυτές 
βρίσκονται σήμερα στο επίκεντρο πον ευρωπαϊκών και εθνικών στρατηγικών 
υπέρ της απασχόλησης και της καινοτομίας πυν μικριυν επιχειρήσεων. 
Ο δεσμός μεταξύ της αειφόρου ανάπτυξης και της ανάδυσης της κοινωνίας τιον 
πληροφοριών ενισχύθηκε το 1997 χάρη σε. πρωτοβουλίες του Φόρουμ της 
Κοινιυνίας των ΙΙληροφοριών και του προγράμματος ACTS. Μία ομάδα 16 
έργιυν συνδύασε, τις προσπάθειες της για την προώθηση της χρήσης νέων 
συστημάπυν επικοινωνιών διαμέσου κοινών κατευθυντηρίιυν γραμμών με. 
σκοπό την αειφορία. 
Στον τομέα του ηλεκτρονικού εμπορίου, οι κοινές κατευθυντήριες γραμμές 
αναφορικά με τη διαλειτουργικότητα και την προστασία του καταναλιυτή, οι 
οποίες δημοσιεύθηκαν το 1998, στηρίζονται άμεσα στη συνε.ργασία εντός του 
προγράμματος-πλαίσιο ACTS. Η συμφωνία αυτή θα ενισχύσει περαιτέριυ την 
ενιαία αγορά και θα προωθήσει την ταχύτερη επικράτηση της χρήσης πον νέιυν 
επιχειρηματικών πρακτικών από τις MME με συνακόλουθα οφέλη για την 
απασχόληση. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Τον Ιανουάριο του 1998 διενεργήθηκε σημαντικός τεχνικός έλε.γχος όλιυν των 
έργων ACTS. Τούτο προλειαίνει το έδαφος τόσο για τον 
επαναπροσανατυλισμό ορισμένων εργασιών όσο και για τη δρομολόγηση πυν 
νέιον έργων που επε.λέγησαν μετά την πρόσκληση υποβολής προτάσειυν το 
1997. Συνεπώς, οι αναλήψεις υποχρειυσειυν για πόρους του προϋπολογισμού 
θα ολοκληρωθούν στα μέσα του 1998 και οι προσπάθειες θα εστιασθούν στη 
μεγιστοποίηση του οφέλους που προκύπτει από τα αποτελέσματα και σι η 
διασφάλιση της ομαλής μετάβασης στο σκέλος του5ου Ι Ιρογράμματος-
I Ιλαισίου που αφορά την κοινωνία πυν πληροφοριών. 
Η συνεργασία με οργανισμούς στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη θα 
ενισχυθεί σημαντικά με τα νέα έργα το 1998. Εξάλλου, συμφωνίες επιστημών 
και τεχνολογιών με το Ισραήλ και τις ΗΠΛ θα προιυθήσουν την αυξανόμενη 
συνεργασία με σημαντικές εταιρείες στις εν λόγω χώρες. 
26 11 ψηφιακή τηλεόραση και οι 
υπηρεσίες βίντεο του Internet 
θα δημιουργήσουν νέες 
ευκαιρίες για την ευρωπαϊκή 
δημιουργικότητα με μία. 
ενιαία δέσμη τεχνικών 
προτύπων που στηρίζει την 
ταχεία ανάπτυξη της αγοράς. 
Οι νέοι τρόποι εργασίας και 
το ηλεκτρονικό εμπόριο 
προσφέρουν νέες ευκαιρίες 
για εκατομμύρια Ευροιπαίων 
και μικρές επιχειρήσεις. Ιο 
1998, το ACTS στηρίζει 
περισσότερες από 500 
βασικές δόκιμε». 
3. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΕ TiJtN ΙΙΛΙ1ΡΟΦΟΡΙΩΝ (ESPRII ) 
To ESPRIT προιυθησε τις εξελίξεις τόσο σε επίπεδο ΕΤΑ όσο και σε επίπεδο 
χρήσης των τεχνολογιών πληροφοριών (ΤΠ) και συνέχισε, με τον τρόπο αυτό, 
τη συμβολή του στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας του συνόλου της 
ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Εκτός από την έμφαση που δόθηκε στην ανάντη 
διασύνδεση των χρηστών και τιον προμηθευτών, η επιλογή πυν 
δραστηριοτήτων καθοδηγήθηκε από τις προοπτικές βιομηχανικής εφαρμογής. 
Στα έργα ΕΤΛ ενσωματώθηκαν συνοδευτικές δραστηριότητες με βασικό στόχο 
την προώθηση της επικράτησης της χρήσης (hike-up) πυν ΤΙ Ι σε ένα ευρύτερο 
φάσμα τομέων. 
Δραστηριότητες το 1997 
Δημοσιεύθηκαν 3 νέες προσκλήσεις υποβολής προτάσεων με βάση ένα 
πρόγραμμα εργασιών το οποίο ενημερώνεται σε ετήσια βάση. Ο στόχος του 
είναι διττός: συνεκτίμηση τιον πλέον επίκαιριυν δεδομένων σχετικά με την 
τεχνολογική και βιομηχανική εξέλιξη και υιοθέτηση μίας νέας θεματικής 
προσέγγισης. Τούτο δίνει τη δυνατότητα αφενός να υπερβληθεί ένας ορισμένος 
διαχωρισμός που οφείλεται σε μία προσέγγιση ανά τεχνολογικό τομέα, και 
αφετέρου να εστιαστούν οι προσπάθειες στην απάντηση που πρέπει να δοθεί σε 
καίρια θέματα, όπως για παράδειγμα: το ηλεκτρονικό εμπόριο, η κινητικότητα, 
η πρόσβαση στις πληροφορίες και οι δυζπαφές, η μαθητεία και η κατάρτιση στη 
βιομηχανία. Εξάλλου, δημοσιεύθηκαν προσκλήσεις υποβολής προτάσεαιν από 
κοινού με το πρόγραμμα για τις βιομηχανικές τεχνολογίες και τεχνολογίες 
υλικών: μία πρόσκληση για τα ευφυή συστήματα βιομηχανικής παραγιυγής 
(δράση που αποτέλεσε, επίσης, αντικείμενο διεθνούς συνεργασίας) και. μία 
άλλη πρόσκληση στον τομέα της αεροναυπηγικής. Τέλος, στις αντίστοιχες 
προσκλήσεις υποβολής πρυτάσειυν, τα προγράμματα ACTS και ESPRIT 
διέθεσαν το καθένα 10 εκατ. ECU σε. θέματα που αφορούν τις δορυφορικές 
επικοινιυνίες. Οι δράσεις αυτές και η παρακολούθηση θεμάπυν όπιυς, για. 
παράδειγμα, τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και το Web έδιοσαν το 
έναυσμα για στενότερο συντονισμό των προγραμμάπον. 
Το ποσοστό των νέων συμμετοχιδν υπολογίσθηκε σε 30% περίπου. Στο σύνολο 
του προγράμματος Kat για την περίοδο 1994-1997, το ποσοστό επιτυχίας -
αναφορικά με το σύνολο αυπόν τιον διαδικασκί>ν - ανέρχεται σε 20% πε.ρίπου. 
Οι MME (εκ των οποίων 85% απασχολούν λιγότερους από 100 εργαζόμενους) 
συμμετέχουν στο 75% των έργων, λαμβάνουν το 25% της συνολικής 
χρηματοδότησης και αντιπροσωπεύουν το 34% του συνόλου των συμμετοχιυν. 
Οι μεγάλες επιχειρήσεις λαμβάνουν το 41% της χρηματοδότησης και 
αντιπροσωπεύουν το 28% τιον συμμετοχών. Συχνά παρατηρείται μία σχέση 
"ΜΜΕ-προμηθευτής/μεγάλη επιχείρηση-χρήστης". Εξάλλου, ο αριθμός πυν 
επιχορηγήσεων αναγνωριστικής φάσης αυξάνει με βραδύ ρυθμό ανερχόμενος 
σε. 85 συνολικά κατά τα τέλη του 1997. 
Στα τέλη του 1997, στο 2% των έργων ESPRIT συμμε.τείχε οργανισμός που 
ήταν εγκατεστημένος σε. μη κοινοτική χώρα. 'Οσον αφορά τα ευφυή συστήματα 
βιομηχανικής παραγιυγής, σε 9 από τα 12 έργα συμμετε.ίχε οργανισμός της ΕΙ·!. 
Τέλος, το 1997 εγκαινιάσθηκαν 53 νέα έργα INCO (Αιεθνής Συνεργασία στην 
Επιστήμη και την Τεχνολογία) στο τομέα πυν ΊΊΙ εκ πυν οπούυν πχ 33 με τις 
χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και τα Νέα Ανεξάρτητα Κράτη 
και 12 με μεσογειακές χώρες. 
Η βάση δεδομένων πολυμέσων PROSOMA συμπληριυνει τις τομε.ακές δράσεις 
διάδοσης και πληροφόρησης. II βάση αυτή, η οποία καλύπτε.ι τα αποτε.λέσματα 
280 δράσειον του προγράμματος ESPRIT, βρίσκε.ται σε διαρκή εξέλιξη και Παραδείγματα 
αποτελεσμάτων 
II ηλεκτρική κατανάλωση πυν 
βασικών οτοι/είων των κινητών 
(η/εψώνων μειώθηκε οιο ένα 
/ιέμ/ιιο. Ι .:|///ου, η /ρήση μια^ 
πλακέιας /τοΛλα/ιλών πλινΟίων 
κατέστησε. δυνατή νέα 
σημαντική μείωση του βάρους. 
των διαστάσεων, και τοι> 
/ιά/οικ,. 
Τεχνολογικά επιτεύγματα σε 
θέματα μεγάλης διάστασης και 
μεγάλης φωτεινότητας για 
επίπεδε: οθόνες με βάση 
ενεργέ·, μήτρες υγρών 
κμυοιαΛΛων (Ια εφαρμοσθούν 
ο ι ην ε/ιαγγελμαιικη τηλεόραση 
και ιΐ|ν ιηλεοραοη ευρέως 
κοινού για οπίσθια και πρόσθια 
προβολή. 
II ηλεκτρονική υπογμαοή >•'/' <" 
διατάζει, εμπιστευτικότητα, και 
κρυ/ιιογμαφίο'. σημείωσαν 
με/ό/1| πρόοδο. II αιιςημένη 
ιιυιή ασφάλεια έχει 
αποφασιστική σημασία για την 
επιτυχία του ηλεκτρονικού 
ί:μπι>ρίου. Γα αποτελέσματα 
πολλών έργων Οι/ αγιοποιηθούν 
εμπορικά και στις ΙIIΙΛ. 
27 
πρόκειται να δυ^.υρυνθεί σημαντικά το 1998. Είναι προσβάσιμη μέσοι δικτύου 
(http://www.cordis.lii/cspril/hoinc.htnil)· εξάλλου, περιοδικές εκδόσεις CD-
Rom και ταυτόχρονα έντυπο υλικό διατίθεται κατά τη διάρκεια. οιαφόρυιν 
εκδηλώσεων (ιδιαίτερα κατά την ετήσια ευριυπαϊκή διάσκεψη τεχνολογιών 
πληροφόρησης (EUX'-97)). 
Οι βασικές συστάσεις που διατυπώθηκαν κατά την 5ετή αξιολόγηση roi» 
προγράμματος και κατά την ετήσια παρακολούθηση είναι οι εξής: 
συγκέντρωση των προγραμμάτων των πληροφοριών και επικοινιυνκυν σε ένα 
ενιαίο πρόγραμμα, επιτάχυνση της διάθεσης των αποτελεσμάτων στην αγορά 
χάρη στη μείωση, για παράδειγμα, σε 18 μήνες της μέσης διάρκειας πυν έργιυν, 
η οποία σήμερα ανέρχεται σε 25 μήνες, χρηματοδότηση τιον έργιυν πυν 
νεοσυσταθεισών επιχειρήσεων, ανάπτυξη μίας κοινής αντίληψης της ΕΤΛ και 
των τάσεων της αγοράς και, τέλος, αύξηση της ευελιξίας, απλούστευση, και 
επιτάχυνση των διοικητικών διαδικασιών. 
Συμβολή στους στόχους της κοινοτικής ΕΤΑ 
Ενίσχυση της επιστημονικής και τεχνολογικής βάσης και της βιομηχανικής 
ανταγιονιστικότητας 
Το ESPRIT παρέχε.ι στις ευριοπαϊκές επιχειρήσεις τα μέσα να αποκτήσουν τις 
απαραίτητες τεχνολογικές δεξιότητες προκειμένου να μεγιστοποιηθεί η 
ανταγωνιστικότητα τους χάρη στη συνεργασία 4.210 πε.ρίπου επιχειρήσεων και 
2.200 ερευνητικών κέντριυν και πανεπιστημιακών ομάδων. Ι Ιαρέχει, επίσης, τη 
στήριξη του σε. σημαντικές δραστηριότητες ΕΤΛ σε βασικούς τομε.ίς: 
τεχνολογία πυν δομοστοιχείων και υποσυστημάτων, τεχνολογίες λογισμικού, 
υπολογισμός υψηλών επιδόσεων, ενσωματωμένα συστήματα, διανεμόμενη 
πληροφορική και δίκτυα, τεχνολογίες για τις διεργασίες επιχειρήσεων και το 
ηλεκτρονικό εμπόριο, συστήματα πολυμέσων, μικροεπεξεργαστές, 
ολοκλήρωση στην παραγωγή, καθώς και μακροπρόθεσμη έρευνα. 
Το ESPRIT είναι ανοικτό για το σύνολο της βιομηχανίας. Το 60% περίπου πυν 
συμμετεχόντων από τη βιομηχανία είναι, στην πράξη, χρήστες, γεγονός το 
οποίο τονίζει τον χαρακτήρα διάδοσης του προγράμματος στο σύνολο του 
οικονομικού ιστού, θα πρέπει να υπενθυμισθεί, για παράδειγμα, ότι τα 
μικροηλεκτρονικά δομοστοιχεία και οι μικροεπεξεργαστές αντιπροσιοπεύουν 
σήμερα το 20% των ηλεκτρονικών συστημάτων, η παγκόσμια αγορά πυν 
οποίιον υπολογίζε.ται να ανέλθει σε 1.160 δις δολάρια το 2000. Σε 
πολυάριθμους τομε.ίς, έχε.ι ζωτική σημασία να αποκτήσουν οι επιχειρήσεις την 
ικανότητα εφαρμογής της ιδιαίτερης τεχνογνιυσίας που απαιτείται για τα 
προϊόντα τους σε στοιχεία πυριτίου, τα οποία ενσιυματώνουν ταυτόχρονα 
υλικές και λογισμικές λειτουργίες. Εξάλλου, το ESPRIT έχει μεγάλη 
δυνατότητα επίδρασης στη βιομηχανική ανταγιυνιστικότητα και την 
απασχόληση. Μία με.λέτη έδειξε ότι το 80% πυν 400 συνολικά έργων που 
αναλύθηκαν έχει δυνατότητα βιομηχανικής εκμετάλλευσης στα 5 έτη που 
ακολουθούν τις εργασίες. Μία άλλη μελέτη που πραγματοποιήθηκε, με. ένα 
μικρό, αλλά αντιπροσωπευτικό, δείγμα έργων στον τομέα του υπολογισμού 
υψηλών επιδόσεων (HPCN) δείχνει ότι η αναλογία άμεσιυν 
αποτελεσμάτων/κοινοτικής χρηματοδότησης είναι μεγαλύτερη από 8 και ότι 
όσον αφορά τα έμμεσα αποτελέσματα η αναλογία αυτή είναι υψηλότερη από 
2,4. Έχει αναγνωρισθεί ευρέως ότι το ESPRIT διαδραματίζει αποφασιστικό 
ρόλο στην Ευρώπη την εξέλιξη του συνόλου πυν 'ΓΙ Ι. 
Στηρίζοντας τις εμπειρίες πρώτης χρήσης στον τομέα της μικροηλεκτρονικής 
(FUSE), βέλτιστης πρακτικής στις τεχνολογίες λογισμικού (ESSI), και την 
ολοκλήριυση στην παραγωγή και, γε.νικότερα, τις δραστηριότητες επικράτησης 
της χρήσης πον "ΠΙ στο σύνολο πυν καλυπτόμενοι τομέων, το ESPRIT 
προσφέρει στις επιχειρήσεις όλιον πυν τομέων, και ειδικότερα στις MME, ( > ιυιο/.ο/ιομος υφη/ ων 
ε/ιιυοοεων ούς,ηοε οημονιικο 
την αποτελεσματικότητα των 
συστημάπυν οπτικού ελέγχου 
διαρκούς κίνησης, για 
παράδειγμα, στη σιδηρουργική 
ή κλωστοϋφαντουργική 
βιομηχανία, για τον 
αυτοματισμό της ταξινόμησης ή 
της ταχυδρομικής διαβίβασης. 
Εξάλλου, το βραβείο των νέων 
Ι ερμανών επιχειρηματιών 
απονεμήθηκε σε συμμετέχοντα 
στο ESPRIT νια ένα σύστημα 
αυτόματης ταξινόμησης των 
κόκκων καφέ και άλλων 
φρούτων που εξάγονται σήμερα 
σε πολυάριθμες χώρες. 
Ένα σύστημα μεταπαραγωγικής 
επεξεργασίας πολυμέσων που 
καθιστά δυνατή τη μετατροπή 
όλων πυν μορφών εγγραφής 
διατέθηκε στην αγορά τον 
Μάρτιο του 1998. Στο σύστημα 
αυτό. το οποίο φαίνεται ότι δεν 
έχει ανταγωνιστή στην αγορά. 
έχουν ήδη απονεμηθεί πολλά 
διεθνή βραβεία. 
Ένα ευφυές ρομποτικό σύστημα 
αυτοματοποίησης της οδοποιίας 
και τοιχοποιίας εφαρμόζεται σε. 
πολλά ευριυπαϊκά εργοτάξια με 
αποτέλεσμα σημαντική αύξηση 
της παραγωγικότητας και της 
ποιότητας. 
2Χ 
να αυξήσουν τη βιομηχανική συγκεκριμένα μέσα προκείμενου 
ανταγοΜστικότητά τους. 
Συμβολή στις άλλε.ς κοινοτικές πολιτικές. 
To ESPRIT συμβάλλει στην ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς σε πολλά 
επίπεδα: όσον αφορά τα γενικά προβλήματα πον δικακυμάπυν πνευματικής 
ιδιοκτησίας, η ιδιαιτερότητα πυν προβλημάπον λογισμικού και πυν ΤΙ Ι 
λήφθηκαν υπόψη αποτελεσματικά και ικανοποιητικά· ενόψει του 2000, μία 
πρόσφατη ανακοίνωση πραγματεύεται ειδικότερα την καλή λειτουργία πυν 
διαμεθοριακών υποδομών όπως, για παράδειγμα, οι τηλεπικοινιυνίες, οι 
μεταφορές, η ενέργεια και οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες· όσον αφορά την 
μετατροπή των νομισμάτων σε ευρώ, αναπτύχθηκαν μηχανισμοί για τον 
εντοπισμό πον κοινών προβλημάπον και τη δημιουργία ενός πλαισίου για την 
ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τις βέλτιστες πρακτικές. 
To ESPRIT συμβάλλει στην ενίσχυση της συνοχής διαμέσου 521 συμμετοχών, 
για την περίοδο 1995-1997, οργανισμών που είναι εγκατεστημένοι σε περιοχές 
του στόχου Ι, οι οποίες, για το λόγο αυτό, έχουν πρόσβαση σε περισσότερο 
από το ήμισυ πον εργασιών που εκτελούνται στο πλαίσιο του προγράμματος. 
Ιο ESPRIT εκτελεί όχι μόνο πολυάριθμες δράσεις προηγμένης κατάρτισης σε. 
θεμελιώδη θέματα που κυμαίνονται από τη μικροηλεκτρονική έιυς τις 
τεχνολογίες λογισμικού, αλλά συμβάλλει επίσης στη διάδοση της χρήσης του 
Internet στα σχολεία διαμέσου, για παράδειγμα, πον Netd(</),ys· στηρίζει τη 
δημιουργία ενός ευρωπαϊκού δικτύου για τα σχολεία και την ύπαιθρο καθώς 
και ένα πρότυπο σχέδιο "διαβατηρίου γνώσειυν στον τομέα της 
πληροφορικής", το οποίο θα καλύψει 100.000 άτομα σε. 13 χώρες και θα 
επεκταθεί στις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης. 
Εξάλλου, πολυάριθμα έργα ESPRIT αναφέρονται στις διάφορες εφαρμογές πυν 
ΤΠ στο περιβάλλον: αποτελεσματική διαχείριση καταστάσεων κρίσεως 
(πυρκαγώς, πλημμύρες), κατάλληλη επεξεργασία των υδάτων σε περίπτωση 
ρύπανσης που οφείλεται σε. ατύχημα, διάφορα προβλήματα εξοικονόμησης 
ενέργειας και ελέγχου της ρύπανσης, κλπ. 
Τέλος, το ESPRIT συμβάλλει στην ανθρωπιστική δράση διαθέτοντας 15 εκατ. 
ECU περίπου στην ανάπτυξη αποτελεσματικών μεθόδων για την ανίχνευση 
ναρκών κατά προσωπικού. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Η 11η πρόσκληση υποβολής προτάσεοιν δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο του 1998. 
Καλύπτει 3 τομε.ίς του προγράμματος (υπολογισμός υψηλοιν ε.πιδόσεων, 
συστήματα ε.λέγχου τηλεπικοινοινιών, και ολοκλήρωση στην παραγωγή) και 
διαθέτει προϋπολογισμό .12,4 εκατ. ECU. II ε.τήσια διάσκεψη-έκθεση του 
προγράμματος θα επεκταθεί και σε. άλλα προγράμματα πυν τεχνολογιών ro»v 
πληροφοριών και επικυινιυνιών και θα πραγματοποιηθεί για πρώτη φορά εκαλ, 
Βρυξελλών, στη Βιέννη, από τις 10 Νοεμβρίου έιυς τις 2 Δεκεμβρίου IWX, με 
την ονομασία "1ST '98 Βιέννη"· όπως και το 1997, θα προβληθεί τηλεοπτικά 
διαμέσου δορυφόρου και στα πλαίσια της θα διοργανωθούν ειδικές εκδηλώσεις 
όπιος. π.χ., το φόρουμ επενδυσειυν και η απονομή του βραβείου Τ TEA 
(Ευριυπαϊκό Βραβείο Τεχνολογίας πυν Ι Ιληροφυριών). Ένα σημαντικό μέρος 
πον δραστηριοτήτων- του 1998 θα αφιεριοθεί στην προετοιμασία του 
προγράμματος "Τεχνολογίες της κοινωνίας των πληροφοριών" του 5ου 
ΠΠΕΤΑ. Χάρη στον επανασχεδιασμό των 
επιχειρησιακών διεργασιών των 
αλιέων, χονδρεμπόρων ή 
λιανοπωλητών, και την 
(ίξιοποίηση τυιν IIΙ και των 
δορυφορικών επικοινιυνιών. 
αναπτύχθηκε ένα σύστημα. 
πλειοδοτικής αγοράς από το 
σκάφος που άλλαξε τις συνθήκες 
εκμετάλλευσης και διανομής. Το 
σύστημα αυτό μπορεί να 
εφαρμοσθεί και σε. άλλες 
δραστηριότητες. 
Ίο έργο ΛΕΛ 34 ίσε 
συνεργασία με τα προγράμματα 
II Ι Ι ΜΛΙΊΟΙΤ και MIS) 
εγκαιεοιηοε διαουνδευει.. *-Ι 
Mink's μειας,υ ιων εθνικών 
ερευνητικών δικτύων "plS 
όφελος τιον ερευνητών όλων 
τιον κλάδων. Σήμερα, μελετάται 
η επέκταση σε 155 Mbytes. 
11 αυτόματη ανάγνωση των 
κινήσεων πυν χειλιών σε 
συνάρτηση με ι ην αναγνώριση 
ι η., ομιλία,, συνέβαλε οι ην 
ανι/;ιιυ^η μια», εμπορική., 
εφαρμο/ης για την προσομοίωση 
των ηθοποιών και τη διδασκαλία 
.ς,ενων γλωσσών. 
29 
ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ 
4. ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΥΛΙΚίΕΝ 
Δραστηριότητες το 1997 
Η κύρια δραστηριότητα το 1997 ήταν η διεκπεραίωση και η διαχείριση πυν 
προσκλήσεων υποβολής προτάσεων για έργα ΕΤΑ, θεματικά δίκτυα, και έργα 
CRAFT, καθώς και η διαπραγμάτευση έργων τα οποία προτάθηκαν για 
κοινοτική χρηματοδότηση. Ο αριθμός πυν προτάσειον που παραλήφθηκαν το 
1997 παρουσιάζει αύξηση σε. σύγκριση με. το προηγούμενο έτος: Ι 140 έργα 
ΕΤΛ, 156 θεματικά δίκτυα και 840 έργα ('ΚΑΤ'Τ (πυν δυο τύπων). Το ποσοστό 
τιον έργιυν που αξιολογήθηκαν ευνοϊκά, το οποίο επίσης σημειώνει αύξηση, 
ανέρχεται αντίστοιχα σε 37%, 55% και 60% περίπου, με χρηματοδοτήσεις της 
τάξης των 702,554 και 74,6 ECU. 
Οι προσπάθειες τόνωσης της βασικής έρευνας απέδωσαν καρπό με τη μορφή 
επαρκούς ανταπόκρισης από την άποψη του αριθμού και της ποιότητας τιον 
προτάσε.ιυν, γεγονός το οποίο σημαίνει ότι μπορεί να αναμένε.πχι η απρόσκοπτη 
επίτευξη των στόχιυν του έργου (10% του προϋπολογισμού). Εξάλλου, 
ολοκληρώθηκε ένα σημαντικό στάδιο όσον αφορά την υλοποίηση πυν 
θεματικών δικτι'κον το 1997 με τη δημιουργία άνιυ του ημίσεως πυν δικτι'κον το 
έτος αυτό. 
Οι δράσεις τόνιυσης της συμμετοχής των MME! σε έργα του τύπου (ΚΑΤ Τ που 
ξεκίνησαν το 1996 είχαν θετικά αποτελέσματα: αύξηση κατά 60% του αριθμού 
τιον προτάσειον, μείιοση του ποσοστού απόρριψης πυν προτάσειον σε. λιγότερο 
από 15%, αύξηση του συντελεστή επιλογής κατά περισσότερο από 60% σε 
σχέση με το 1996. Οι συμβάσεις για τις δράσεις αυτές ανανεώθηκαν το 1997. 
Όσον αφορά τα προπαρασκευαστικά και συνοδευτικά μέτρα και τα μέτρα 
στήριξης, διατέθηκαν 11 εκατ. ECU ειδικότερα για τις διασκέψεις, τις 
υποτροφίες κατάρτισης και τόνοισης πυν MME., κα()ο>ς και για εργαστήρια 
προβληματισμού και μελετών, τα οποία οργανώθηκαν για την προετοιμασία 
του 5ου Προγράμματος-Πλαισίου. Η 7η διάσκεψη για τις βιομηχανικές 
τεχνολογίες διοργανώθηκε στην Τουλούζη με θέμα την έννοια της 
"ευρωπαϊκής έρευνας στην υπηρεσία των πολιπόν" και επίκεντρο τρεις τομείς 
βιομηχανικής έρευνας οι οποίοι έχουν επίδραση στην καθημερινή ζονή: το 
αστικό περιβάλλον, το ε.ργοστάσιο του μέλλοντος και η αεροναυπηγική, τρία 
θέματα τα οποία κατέχουν σημαντική θέση στο 5ο Ι Ιρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο. 
11 ομάδα συνεχούς παρακολούθησης τόνισε στην έκθεση της για το 1997 ότι οι 
δείκτες ποιότητας που χρησιμοποιούνται από το πρόγραμμα αποτελούν πολύ 
χρήσιμο εργαλείο για τον έλεγχο της επίδοσης και της επίδρασης πυν έργιυν. 
Οσον αφορά την αξιοποίηση των αποτελεσμάπυν, η ομάδα πρότεινε, να δοθεί 
μεγαλύτερη έμφαση στην ποσοτικοποίηση πυν σχεδίιυν αξιοποίησης και τις 
οικονομικές προβλέψεις κατά τη διάρκεια της ερευνητικής φάσης. 
Συμβολή στους στόχους της κοινοτικής ΕΤΛ 
Ιο πρόγραμμα καλύπτει στόχους όπως, για παράδειγμα, η βιομηχανική 
ανταγωνιστικότητα, η οικονομική ανάπτυξη, η ποιότητα ζιυής, η προστασία 
του περιβάλλοντος και η ασφάλεια στη βιομηχανία. Τα διεπιστημονικά έργα Μαμαδείγματα 
«πυτελεσμάτοιν 
11 ασφάλεια πυν επιβατών στα 
τρένα μεγάλης ταχύτητας 
αποτελεί θεμελιώδη μέριμνα. 
Μία κοινοπραξία στην οποία 
συμμετέχουν κατασκευαστές 
ιρο/αίου υ/ικοίι. ερευνητικά 
κένιρα και σιδηροδρομικές 
επιχειρήσεις 4 χωρών της IT!. 
σχεδίασε έναν νέο τύπο 
οχήματος το οποίο είναι 
ανθεκτικό στις 
παραμορφώσεις πυν ζωνών 
που διατίθενται για τους 
επιβάτες. Έτσι. κατέστη 
δυνατόν να προταθεί ένα νέο 
ευρωπαϊκό πρότυπο 
ασφάλειας. 
\αρη σε μία πρότυπη 
εφαρμογή μίας δέσμης λέιζερ, 
τα ιστορικά μνημεία, αλλά 
επίσης και άλλες κατασκευές, 
μπορούν να καθαρισθούν και 
στις μικρότερες λεπτομέρειες 
τους. ( )δηγοι'ιμενη με οπτικές 
ίνε·». η οπτική δέσμη, που 
εφαρμόζεται με 
προσαρμοσμένη ένταση, 
μπορεί να φθάσει σε 
καθορισμένες μικρές ξώνες 
και να επενεργήσει σε πολύ 
περιορισμένα οημεια. 11 
καινοτομία σέβε.ιαι ιο 
καΟαμιξόμενο υλικό και το 
περιβάλλον·. Με την 
ιεχνολογι'α αυτή. 
βελτιώνονται η ασφάλεια και 
οι συνθήκες εργασίας. 
Μ) 
υλοποιούνται από κοινοπραξίες στις οποίες συμμετέχουν προμηθευτές, 
κατασκευαστές, πανεπιστήμια και χρήστες, γεγονός το οποίο διασφαλίζει την 
εφαρμογή πον αποτελεσμάπυν στο μεγαλύτερο δυνατό αριθμό βιομηχανιών 
και χωρών. 
Η αξιολόγηση τιον αποτελεσμάπυν τιον έργο>ν που ολοκληριόθηκαν πρόσφατα, 
η οποία διενεργήθηκε το 1997, τονίζει ότι περισσότερο από τα τρία τέταρτα 
πυν συμμετε.χόνπυν στα έργα θειορούν ότι πέτυχαν πλήριυς τους στόχους τους 
όσον αφορά την ενίσχυση πυν επιστημονικών και τεχνολογικών βάσευ>ν της 
βιομηχανίας. Εξάλλου, τα δύο τρίτα από αυτούς Οεοιρεί ότι τα αποτελέσματα 
πυν έργων τους είναι υψηλότερου επιπέδου σε σύγκριση με τη σημερινή 
τεχνογνωσία χάρη στην ολοκλήρωση πον νέων επιστημονικών γνιυσειυν στις 
τεχνολογικές εξελίξεις. Η ίδια μελέτη κατέδειξε την οικονομική επίδραση όσον 
αφορά την πλειονότητα των έργων και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας 
πυν επιχειρήσεων. Ειδικότερα, το ήμισυ περίπου πυν έργων δημιουργούν μία 
δυνητική οικονομική δραστηριότητα άνιο πυν 5 εκατ. ECU κατά τα 5 έτη που 
ακολουθούν την υλοποίηση τους. Νιο συγκεκριμένα, τούτο αντιστοιχεί σε ένα 
συνολικό οικονομικό όφελος Ι Ι δις ECU περίπου για το σύνολο πυν 
επιλεγμένων έργιυν βιομηχανικής έρευνας κατά τη διάρκεια του 
υλοποιούμενου πριν/ράμματος έναντι κοινοτικής χρηματοδότησης ύψους Ι,> 
δις ECU. 
Τα δύο τρίτα περίπου πυν έργιον που αναλύθηκαν το 1997 δημιούργησαν 
αποτελέσματα τα οποία μπορούν να έχουν θετική επίδραση στο περιβάλλον: 
εξοικονόμηση ενέργειας, μείωση της απόρριψης επικίνδυνων προϊόντων, 
μείωση της ποσότητας πον χρησιμοποιηθέντων υλικών. Στο τομέα της υγείας 
και τιον συνθηκών εργασίας, οι θετικές συνέπειες που σημειώθηκαν είναι οι 
εξής: ασφάλεια χρήσης, ποιότητα του εργασιακού περιβάλλοντος, 
χρησιμοποίηση λιγότερο επικίνδυνιον προϊόνπυν. 
Η πρόσφατη ανάλυση πον έργων που ολοκληρώθηκαν δείχνει ότι το 36% πυν 
έργων προσφέρει προοπτικές άμεσης δημιουργίας θέσεων απασχόλησης από 
τους εταίρους οι οποίοι αναλαμβάνουν την αξιοποίηση των αποτελεσμάπυν. 
Το 10% μόνο πον έργων θα μπορούσε να έχει αρνητικό αντίκτυπο στον τομέα 
αυτό. Εενικά, κατά την ολοκλήριυση του προγράμματος, 500 περίπου 
βιομηχανικοί οργανισμοί θα θέσουν σε εφαρμογή ένα σχέδιο εκμετάλλευσης, 
το οποίο θα έχει ως συνέπεια την άμεση δημιουργία θέσε.ιυν απασχόλησης. 
Τα έργα του προγράμματος βιομηχανικών τεχνολογιών και. τεχνολογιών πυν 
υλικών, ορισμχνα από τα οποία μπορεί να διαθέτουν προϋπολογισμό άνω των 
10 εκατ. ECU, επιδιώκουν το κριτικό μέγεθος το οποίο απαιτείται προκειμένου 
να καταπιαστούν με τεχνολογίες στρατηγικής σημασίας για τη βιομηχανία (βλ. 
παραδείγματα στα πλαίσια) και να επιτύχουν συγκεκριμένα αποτελέσματα, 
ειδικότερα σε τομείς υψηλής έντασης έρευνας. Eux παράδειγμα, η σημασία της 
οικονομικής πρόκλησης που αποτελεί η τεράστια αύξηση της ε.ναέριας 
κυκλοφορίας που προβλέπεται κατά την επόμενη δεκαετία είχε ιυς αποτέλεσμα 
έντονο ανταγωνισμό μεταξύ πον Ευροιπαίων και Αμερικανών κατασκευαστών, 
ουσιαστικό στοιχείο της οποίας είναι η τεχνολογική εξέλιξη. 
Το 1997, το πρόγραμμα βιομηχανικών τεχνολογιών και τεχνολογιών πυν 
υλικών επέλεξε 30 ερευνητικά έργα σε στρατηγικούς τομε.ίς της ευρωπαϊκής 
αεροναυπηγικής βιομηχανίας, τα οποία αντιπροσοιπεύουν μία κοινοτική 
συμβολή 85 εκατ. ECU, το ήμισυ της οποίας αφορά αποκλειστικά τις 
τεχνολογίες που συνδέονται με την αποδοτικότητα πυν αεροσκαφών, έναν 
τομέιχ στον οποίο η έρευνα είναι έντονα ανταγο>νιστι.κή. Στα έργα αυτά 
συμμετέχει η πλειονότητα πυν ευρουταϊκών βιομηχανιών του τομέα. Οι ίδιοι 
πόροι τους. καθώς και οι εθνικοί πόροι που διατίθενται για την ΕΤΑ στην 
αεροναυπηγική, δεν θα επαρκούσαν για τη διεξαγωγή της απαιτούμενης 
έρευνας. Χάρη σε ένα κοινό έργο 
χημικών και βυρσοδεψικών 
βιομηχανιών αναπτύχθηκε μία 
νέο διεργασία επεξεργασίας 
ιων δερμάτων, η οποία, 
αποτρέπει κάθε ρύπανση και 
εγγυάται, εξάλλου, την 
παραγωγή δέρματος υψηλής 
ποιότητας μειώνοντας 
ταυτόχρονα το κόστος 
παραγωγής. Το έργο αυτό 
επιτρέπε.ι στη βιομηχανία να 
προσαρμοσθεί στους όλο και 
αυστηρότερους κοινοτικούς 
κανόνες για την προστασία 
του περιβάλλοντος 
διατηρώντας ταυτόχρονα, την 
ανταγωνιστικότητα της. 
Ι ο νικέλιο, ειδικότερα στα 
κοσμήματα και τα βραχιόλια. 
αποτελεί σημαντικό αίτιο 
εμφάνισης αλλεργικών 
αντιδράσε<υν. Σε ένα έργο 
("ΚΛΠ, 15 MME του τομέα 
ιης χρυσοχοίας και 6 
ερευνητικοί οργανισμοί 
ανέ/ιτυξαν μία τεχνολογία, η 
οποία περιορίζει τις αρνητικές 
συνέπειες του νικελίου. 
καθώς και νέα κράματα που 
μπορούν να το 
αντικαταστήσουν και τα 
οποία δεν προκαλούν 
αλλεργίες. Έτσι, συμβιβάζεται 
η δραστηριότητα των εν λόγω 
επιχειρήσεων με τη ζήτηση 
της κοινωνίας για προϊόντα 
που δεν είναι επιβλαβή για 
την υγεία. 
31 
Το παράδειγμα αυτό δείχνει κιχθαρά την έννοια της ευρωπαϊκής προστιθέμενης 
αξίας που παράγει το πρόγραμμα, ειδικότερα σε τομείς οι οποίοι είναι 
στρατηγικής σημασίας για την οικονομία της ΕΕ. 
Πρόγραμμα εργασιών γα το 1998 
Οι δραστηριότητες αξιολόγησης των προτάσεων αφορούν τις ακόλουθες 
πρίοτοβουλίες: 
• τις 2 προσκλήσεις υποβολής προτάσείον της 31ης Οκπυβρίου 1997 οι 
οποίες δημοσιεύθηκαν από κοινού, η μία για το πρόγραμμα "Ι Ιεριβάλλον 
και Κλίμα" στον τομέα πυν υδάπυν, και η άλλη για το πρόγραμμα 
"Τεχνολογίες των πληροφοριών" στη συνδρομή βιομηχανία του τομέα της 
αεροναυπηγικής· 
• την πρόσκληση υποβολής προτάσείον της 15ης Απριλίου 1997, η οποία 
δημοσιεύθηκε από κοινού με το πρόγραμμα "Τεχνολογίες πον 
πληροφοριών" στο πλαίσιο της συμφωνίας διεθνούς συνεργασίας ΕΤΛ 
στον τομέα ευφυών συστημάτων βιομηχανικής παραγωγής που εγκρίθηκε 
από το Συμβούλιο στις 27 Ιανουαρίου 1997· 
• την τεχνολογική τόνωση υπέρ των MME (CRAFT), τα θεματικά δίκτυα, 
και τα συνοδευτικά μέτρα για τα οποία η προθεσμία υποβολής προτάσείον 
θα λήξει στις 20 Μαΐου 1998. 
Η επιστημονική παρακολούθηση της ε.κτέλεσης πυν 823 έργιυν ΕΤΑ που 
επελέγησαν από το 1995 θα αποτελέσει, ασφαλώς, σημαντικό τμήμα πυν 
δραστηριοτήτων το 1998. 
Η προετοιμασία πυν δραστηριοτήτων του 5ου προγράμματος-πλαίσιο θα 
αποτελέσει από τη μεριά της σημαντικό έργο. '( )πυ>ς και το προηγούμενο έτος. 
θα διοργανιυθούν'• εργαστήρια προβληματισμού και μελετών πχ οποία θα 
παράσχουν τη συμβολή τους στην προετοιμασία-του θεματικού προγράμματος 
"ΙΙροώΟηση μίας ανταγωνιστικής και αειφόρου ανάπτυξης" του επόμενου 
προγράμματος- πλαισίου. Ορισμένες βιομηχανικές 
διεργασίες εξαρτώνται από 
την κυμαινόμενη ποιότητα 
των πρώτων υλών, ενώ η 
ποιότητα του τελικού 
προϊόντος πρέπει να είναι 
σταθερή. Ένα έργο 
χρησιμοποίησε τεχνολογίες 
τεχνητής νοημοσύνης στην 
παραγωγή ξύλου και 
χαρτοπολτού για την 
πρόγνωση της ποιότητας του 
τελικού προϊόντος με βάση 
δεδομένα σχετικά με τις 
πρώτες ύλες και την 
κατάσταση της διεργασίας 
παραγιυγής. Χάρη στο έργο 
αυτό. οι βιομηχανικοί χρήστες 
μεύυσαν δραστικά την 
κατανάλωση ενέργειας. 
ύυοτοΐς. αμύλου και ι ην 
/ιοσότηια καταλοίπων. 
Μία νέα βιομηχανική διεργασία επιτρέπει τώρα αισθητή μείωση του κόστους π»>ν χημικών προϊόντων που 
χρησιμοποιούνται για την ανακύκλωση του αλουμινίου. Η τεχνολογία αυτή έχει δοκιμασθεί και θα έχει ως αποτέλεσμα 
σημαντικά οικονομικά οφέλη τα προσεχή έτη. Οι εταίροι του έργου έχουν ξεκινήσει τη διαδικασία για την απόκτηση 
ευριυπαϊκού διπλώματος ευρεσιτεχνίας. 
32 
5. ΜΕΤΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΟΚΙΜΕΣ 
Δραστηριότητες το 1997 
Το 1997 αξιολογήθηκαν περισσότερες από 300 προτάσεις, οι περισσότερες από 
τις οποίες κάλυπταν το θέμα Ι του προγράμματος "Ευρίυπαϊκά προϊόντα 
ποιότητας" και τις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων με επίκεντρο τη στήριξη 
τιον κοινοτικών πολιτικών στο χώρο της ευρωπαϊκής τυποποίησης. Συνολικά, η 
Επιτροπή ενίσχυσε, χρηματοδοτικά το 1997 145 έργα με 37 εκατ. ECU. 
Οριστικοποιήθηκαν οι ακόλουθες προσκλήσεις για την υποβολή προτάσείον: 
Έργα ΕΤΑ: 
Αξιολογήθηκαν 104 προτάσεις της 2ης πρόσκλησης υποβολής προτάσεων 
σχετικά με το θέμα Ι του προγράμματος, από τις οποίες εγκρίθηκαν 47. 
Χρηματοδοτήθηκαν 39 έργα με συνολική κοινοτική συμβολή ύψους 22 εκατ. 
ECU. Όσον αφορά την 4η και 5η στοχοθετημένη πρόσκληση υποβολής 
προσφορών, υποβλήθηκαν 62 προτάσεις, από τις οποίες επελέγησαν οι 34. II 
Επιτροπή χρηματοδότησε 20 έργα διαθέτοντας συνολικά 8 εκατ. ECU. 
Αναφορικά με το σύνολο των εν λόγω προτάσεων, το ένα τρίτο τουλάχιστον 
των συμμετεχόντων (50% MME) προέρχονται από το βιομηχανικό τομέα. 
Τεχνολογική τόνιοση υπέρ τιον MME /CRAFT: 
Η ανταπόκριση τιον MME, το 1997, παρουσιάζει σημαντική αύξηση, καθώς 
αξιολογήθηκαν 86 προτάσεις έναντι 41 το 1996, δηλαδή περισσότερο από 
διπλάσιες. 11 Επιτροπή χρηματοδότησε 35 έργα με. ποσό άν<υ πυν 2 εκατ. IXΊ Ι. 
(Μ)εματικά δίκτυα και συνοδευτικά μέτρα: 
11 μόνιμα ανοικτή πρόσκληση κατέστησε δυνατή τη χρηματοδότηση 17 νέων 
δικτύίον με 2 εκατ. ECU συνολικά, ενώ χρηματοδοτήθηκαν 34 συνοδευτικά 
μέτρα με ένα συνολικό ποσό μεγαλύτερο από 2 εκατ. ECU. 
Συμβολή στους στόχους της κοινοτικής ΕΤΑ 
Το πρόγραμμα συνέβαλε σε πολλές σημαντικές προκλήσεις της κοινοτικής 
πολιτικής. Η έρευνα που στηρίχθηκε από το πρόγραμμα είχε σημαντική 
επίδραση στη βιομηχανία, το εμπόριο και την κοινίυνία γενικότερα, και τα 
αποτελέσματα της αποτελούν μέσο υψηλής ποιότητας για την προστασία τιον 
καταναλωτών, της υγείας, και της ασφάλειας και του περιβάλλοντος των 
πολιτών, όπως προκύπτει από τις περιπτώσεις που παρουσιάζονται στα πλαίσια 
στο δεξιό τμήμα της σελίδας και στα παραδείγματα που ακολουθούν. 
Η ευρωπαϊκή βιομηχανία καλλυντικών, με στόχο τη βελτίωση της ποιότητιχς 
των αντηλιακών κρεμών στη παγκόσμια αγορά, πρότεινε ένα σχέδιο εργασιών, 
για την επαλήθευση της αποτελεσματικότητας τους κατά της επιβλαβούς 
υπεριώδους ακτινοβολίας. Ο τομέας πυν τηλεπικοιντυνιών σκοπεύει να. 
αξιολογήσει, με ακρίβεια την ηλεκτρομαγνητική ακτινοβολία που εκπέμπουν τα 
κινητά τηλέφωνα προκειμένου να θεσπίσε.ι πιο αξιόπιστους τρόπους 
λειτουργίας τους. Τα μέτριχ αυτά θα επιτρέψουν να ενισχυθεί η 
ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας χάρη στη διάθεση, στην 
παγκόσμια αγορά, προϊόντων που έχουν ελεγχθεί και επισημανθεί σύμφίονα με 
αναγνωρισμένες επιστημονικές μεθόδους. Όσον ιχφορά τις πρίυτοβουλίες για 
τη στήριξη της τυποποίησης, πχ αποτελέσματα μίας με.θόδου δοκιμών για την 
επαλήθευση της επίδοσης υγρών διαλυτών οι οποίοι, είναι "φιλικότεροι" για τη 
στιβάδα του όζοντος, καθώς και για τη δημιουργία ενός ευρίοπαϊκού δικτύου 
εργαστηρίων αστυνόμευσης, θα προσφέρουν μία αναμφισβήτητη κοινοτική 
προστιθέμενη αξία δεδομένου ότι τα μέτρα αυτά θα έχουν επίδραση σε 
βασικούς τομείς της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Παραδείγματα 
αποτελεσμάτων 
Ακουστική Οερμομετρία: 
μέτρηση θερμοκρασιών από 
Ι .(»(>(>< έως 1.5(H) ( . Ιο 
θερμόμετρο αυτό χρησιμοποιεί 
κεραμικές ουσίες οι οποίες είναι 
ανθεκτικές σε υψηλές 
θερμοκρασίες. Επιτρέπει τη 
βαθμονόμηση άλλων 
θερμομέτρων. Επιδείχθηκε 
έντονο ενδιαφέρον για την 
καινοτομία αυτή στις I 111 Α 
όπου δεν υπάρχει κανένα 
παρόμοιο προϊόν στην αγορά. 
Οι έρευνες συνεχίζονται για ένα 
θερμόμετρο το οποίο μπορεί να 
μετρά θερμοκρασίες άνυ> των 
2.000"('. Εξάλλου, η συσκευή 
αυτή επιτρέπει μία 
αποφασιστική πρόοδο στις 
διεργυσίε<_, κατασκευή'. 
κεραμικών υλικών (αγορά που 
εκτιμάται σε 5 εκατ.ECU 
ετησίως). 
11 μέτρηση της παρουσίας 
καρκινογόνοι πολυκυκλυαΰν 
υδρογονανΟράκιυν στα εδώδιμα 
έλαια απαιτεί πολύ προηγμένες 
μεθόδους ανάλυσης, για τις 
οποίες είναι απαραίτητη η 
ανάπτυξη υλικών αναφοράς για 
την επαλήθευση πυν 
μετρήσειον. 'Ενα έργο 
κατέστησε δυνατή την 
πιστοποίηση των δύο πρώτοιν 
υλικών οίον ιομέα αυιό. Ιο 
ε/ιίιευγμα αυιο αφορά ...000 
εργασιήρια ελέγχου τα οποία 
είναι δυνητικοί χρήστες των εν 
λόγω υλικών (αγορά η οποία 
υπολογίζεται σε 2 εκατ. ECU 
ετησίως). 
33 
Εξάλλου, η Επιτροπή έχε.ι τονίσει τα πλεονεκτήματα της τυποποίησης στο 
έγγραφο εργασίας με τίτλο "Έρευνα και Τυποποίηση" (COM(98)3l, Έρευνα 
και Τυποποίηση, 27/01/98), το οποίο καταρτίσθηκε το 1997 και εγκρίθηκε από 
την Επιτροπή στις 27/01/98. Σκοπός της δράσης είναι να βελτιιοθεί η 
συνεκτίμηση της προτυποποιητικής διάστασης σε ένα αρκετά προημο στάδιο 
των προγραμμάτιυν έρευνας και καινοτομίας του 5ου ΠΠΕΑ προκειμένου να 
αυξηθεί η ανταγιυνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και να βελτιωθεί η 
ποιότητα των προϊόνπυν και των υπηρεσιών προς όφελος του καταναλίοτή και 
των πολιτών. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Θα δοθεί προτεραιότητα στη δρομολόγηση έργιον που προέρχονται από 
προσκλήσεις υποβολής προτάσείον που δημοσιεύθηκαν το 1997 μι: στόχο την 
ανάπτυξη πυν υποόομιυν της ευριυπαϊκής μετρολογίας, κυρίιυς στους τομε.ίς της 
χημείας και της βιολογίας και την επεξεργασία πυν μέτρων και πυν δοκιμών 
που (χπαιτούνται από τα τελίυνειακά εργαστήρια για την εποπτεία πυν 
εμπορευματικών συναλλαγών, τον έλεγχο της συμμόρφωσης της προέλε.υσης 
των προϊόνπυν. την πολιτιστική κληρονομιά, και την ιατροδικαστική. 
Τέλος, με την ευκαιρία πυν 25 ετών του Κοινοτικού Γραφείου Αναφοράς 
(IJCR), προβλέπεται η διοργάνιοση, τον Νοέμβριο του 1998, στις Ιίρυξέλλες, 
διάσκεψης με τίτλο "Μετρήσεις για το μέλλον", στην οποία θα συμμετάσχουν 
σημαντικοί παράγοντες της ευρωπαϊκής και παγκόσμιας μετρολογίας. 
Οι πιστίόσεις αναλήψευ>ς υποχρεώσεων το 1998 για την εν λόγιο παρέμβαση 
ανήλθαν σε 43 εκατ. ECU. Οι πιστώσεις αυτές θα επιτρέψουν, μεταξύ άλλοι ν. 
τη χρηματοδότηση έργο)ν τα οποία εγκρίθηκαν κατά τις προσκλήσεις υποβολής 
προτάσεων που δημοσιεύθηκαν το 1997 καθώς και TOJV έργων της 6ης 
στοχοθετημένης πρόσκλησης. Για τη χρηματοδότηση των έργίον 
συνεταιριστικής έρευνας (CRAFT) διατίθενται 9 εκατ. ECU. Χρηματοδότηση 
3 εκατ. ECU προβλέπεται για την τελευταία δέσμη πον θεματικών δικτύίον, 
καθώς και 2 εκατ. ECU για τα συνοδευτικά μέτρα. Ανίχνευση του σχηματισμού 
δρόσου στα προστατευτικά 
γυαλιά: το βασικό αίτιο των 
εργατικών ατυχημάτων 
αναφορικά με τα μάτια 
οφείλεται στο γεγονός ότι οι 
εργαζόμενοι αφαιρούν τα 
γυαλιά κατά τη διάρκεια 
επικίνδυνοι εργασιών λόγω 
του σχηματισμού δρόσου στο 
εσωτερικό τους. Το έργο 
ανέπτυξε μία μέθοδο 
(μικροσκοπική συσκευή 
λήψης) η οποία επιτρέπει την 
avi/νέυοη ιων συνθηκών 
σ/ηματισμού δρόσου /ίου 
συνδέονται με το περιβάλλον. 
11 μέθοδος αυτή θα στηρίξει 
την οδηγία, αριθ. Χ9/6Χ6/ΕΟΚ 
σ/ειικά με τον προστοΓευιικά 
εςοΜλίομο ιου ιιμοοωπικού. 
Ιο ιργο θα συμβάλει στη 
μείωση του αριθμού των 
ατυχημάτων. Το κόστος το>ν 
εν λόγιο ατυχημάτων 
υπολογίζεται σε 220 εκατ. 
IXΊ Ι ετησίως. 
Νέος αισθητήρας για τη μέτρηση διαρροών αερίίυν χαμηλού ρυθμού. 
II ανάλυση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης παρουσιάζει ένα περιθώριο λάθους 25% λόγω, βασικά, της έλλειψης 
αξιοπιστίας πυν ροόμετρων. Ίο έργο Milogas ανέπτυξε ένα νέο όργανο, το οποίο χρησιμοποιεί έναν αισθητήρα 
πυριτίου, ο οποίος κατασκευάσθηκε με τεχνικές μικρομηχανικής. Οι βασικές εφαρμογές είναι ο ιατρικός τομέας, η 
ατμοσφαιρική ρύπανση, η εξορρυκτική βιομηχανία ... Μ αγορά υπολογίζεται σε 10.000 όργανα τα προσεχή 3 έτη 
με μοναδιαία τιμή 200 ECU. Το κόστος της έρευνας και της παραγωγής ανέρχεται σε Ι εκατ. ECU. 
34 
ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 
6. ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑ 
Δραστηριότητες το 1997 
Οι βασικές δραστηριότητες υλοποίησης το 1997 αναφέρονταν στη δημοσίευση 
και την αξιολόγηση των τελικών προσκλήσεων υποβολής προτάσείον για τη 
δεύτερη φάση του προγράμματος (1997-1998). Η δεύτερη κύρια πρόσκληση 
υποβολής προτάσεων που καλύπτει την πλειονότητα των τομέίον του 
προγράμματος μαζί με την πρόσκληση για την ε.πανένιχρξη της προιτοβουλίας 
ENRICH (ευρωπαϊκό Δίκτυο Έρευνας για την Αλλαγή του Κλίμιχτος του 
Πλανήτη) οδήγησε τελικά στην επιλογή 306 προτάσεοιν υψηλής ποιότητας, 
που συνεπάγονται κοινοτική συμβολή 205 εκατ. ECU, για χρηματοδότηση το 
1997 και στις αρχές του 1998. Εντούτοις, τα αποτελέσματα ήταν 
απογοητευτικά από απόψεως αριθμού και ποιότητας πον προτάσείον που 
υποβλήθηκαν για το θέμα πον δυνητικών οργάνιον λειτουργίας για τον τομέα 
πυν διαστημικών τεχνικών και το πρόγραμμα ENRICH. Στη συνέχεια, 
δημοσιεύθηκαν προσκλήσεις για τις εν λόγοι δραστηριότητες κατά το δεύτερο 
εξάμηνο του 1997 και σχετικές εκστρατε.ίες ευαισθητοποίησης είχαν υ>ς 
αποτέλεσμα την υποβολή προτάσείον καλύτερης ποιότητας. Στα μέσα του 1997 
δημοσιεύθηκε, επίσης, πρόσκληση για το Κέντρο Γειυσκόπησης (CEO). Αυτές 
οι νέε.ς προσκλήσεις υποβολής προτάσείον για έργα σχε.τικά με. το διάστημα 
είχαν ίος αποτέλεσμα την επιλογή 32 έργιον ΕΤΑ, με κοινοτική συμβολή ύψους 
32 εκατ. ECU, τα οποία θα χρηματοδοτηθούν το 1998 για δραστηριότητες του 
Κέντρου Γεωσκόπησης και για προαναπτυξιακές μελέτες νέίον διαστημικών 
αισθητήρων σε διάφορους τομείς όπως, π.χ., πυρκαγιές δασών ή 
παρακολούθηση της βλάστησης. 
Βασικές οριζόντιες δραστηριότητες και δραστηριότητες στήριξης συνέχισαν' να 
παρέχουν βασική ενίσχυση για την υλοποίηση πον στρατηγικιόν στόχο)ν του 
προγράμματος. Η συντονισμένη εκστρατεία που ανέλαβαν οι υπηρεσίες της 
Επιτροπής με τη βοήθεια εθνικών εστιακών σημείων με στόχο την 
ευαισθητοποίηση των MME αναφορικά με τις ευκαιρίες συμμετοχής σε ΕΤΑ 
σε κοινοτικό επίπεδο έχει αρχίσει γνωρίζει μεγάλη και σημαντική 
ανταπόκριση: οι επιχορηγήσεις αναγνίοριστικής φάσης και οι χρηματοδοτήσεις 
CRAFT που χορηγήθηκαν το 1997 στο πλαίσιο πυν μέτρίον τεχνολογικής 
τόνωσης ήταν ίσες προς το σύνολο το)ν επιδοτήσεοιν κατά την πρώτη φάση του 
προγράμματος (έχουν χορηγηθεί 46 επιχορηγήσεις αναγνιυριστικής φάσης και 
11 χρηματοδοτήσεις CRAFT). Η βελτίωση του ανθρώπινου ερευνητικού 
δυναμικού, ιδιαίτερα χάρη στη διασφάλιση κατάλληλα καταρτισμένου 
επιστημονικού προσωπικού για θέματα περιβάλλοντος, συνέχισε, να αποτελεί 
σημείο εστίασης του προγράμματος με τη χρηματοδοτική στήριξη, το 1997, 37 
υποτροφιών κατάρτισης (μέχρι σήμερα 72 στο πλαίσιο του προγράμματος), 13 
εκπαιδευτικών προγραμμάτιυν προηγμένοιν μελετών (22 συνολικά στο πλαίσιο 
του προγράμματος) και σημαντικού αριθμού εργαστηρίων, σεμιναρίιυν, και 
διασκέψειυν που διοργανώθηκαν ή χρηματοδοτήθηκαν από το πρόγραμμα. 
Μέτρα πχ οποία λήφθηκαν το 1997 ήταν η έκδοση ενός νέου εγχειριδίου 
αξιολόγησης (το οποίο διατίθεται εκ πυν προτέριον στους υποβάλλοντε.ς 
πρόταση με στόχο μεγαλύτερη διαφάνεια και αντικειμενικότητα), μίιχ υπηρεσία 
προκαταρκτικού ελέγχου για τους ενδιαφερόμενους για την υποβολή 
προτάσείον, καθώς και ο έλεγχος πυν νέιον διαδικασιών αξιολόγησης από 
ανεξάρτητους παρατηρητές. Οι παρατηρητές, σε. γενικές γραμμές, επικρότησαν 
και ενέκριναν το νέο εγχειρίδιο αξιολόγησης, τις διαδικασίες, και την 
εφαρμογή τους. ΙΙαραδείγματα 
αποτελεσμάτων 
Ι ο έργο PROVOST 
προβλέπει τις πιθανότητες 
βροχοπτώσειυν σε επίπεδο 
πλανήτη. Οι εταίροι 
σημεύυσαν ιδιαίτερη επιτυχία 
παράγοντας εξαμηνιαίες 
προβλέψεις του φαινομένου 
El Nifio Μ/ι των συναοων 
επιδράσεων σε πλανητικό 
επίπεδο (π.χ., ξηρές Μ/Ι υνρέ^, 
συνθήκες). 
Ιτην πρώτη επιστημονική 
διάσκεψη του El .OISE 
(Ευρωπαϊκές Μελέτες 
Αλληλεπίδρασης Ξηράς-
ίΐκεανού). /ton 
/τρανματυΛοιήΟηκε rov Μάιο. 
συμμειείχαν 150 επιοιήμονες 
una Ι > έργα. Ι ο Ίδρυμα 
Ι εοιφοσικής και Ι Ιλανητικής 
Φυσικής καθώς και το 
Ι Ιρόγραμμα Αλληλεπίδρασης 
Ξηράς-ί2κεανοϋ σε. Ι Ιαράκτιες 
Ζώνες των III, αναγνώρισαν το 
ΕΕΙ >ISE ως κοινοτική συμβολή 
στην έρευνα σχετικά με την 
αλλαγή του κλίματος του 
πλανήτη στις παράκτιες ζώνες. 
II πρώτη ςΈυρ<υπαϊκή 
διάσκεψη σχε.τικά με την 
έρευνα για την προστασία της 
πολιτιστικής κληρονομιάς: 
ευκαιρίες για τις ευρυ>παϊκές 
επιχειρήσεις", (Ρώμη, 
Δεκέμβριος IW7). παγίωσε. 
τα ευρωπαϊκά δίκτυα που 
δημιουργήθηκαν στο πλαίσιο 
κοινοτικών έργυιν και 
συνέβαλε στην ενίσχυση της 
ανταγωνιστικότητας των 
MME στον τομέα αυτό. 
35 
AVÎO του 80% του συνόλου πυν προτάσείον της κλάσεοις Λ και μία ή δύο υπό 
όλες τις προτάσε.ις υψηλής ποιότητας (πυν κλάσειον Λ και Β) 
χρηματοδοτούνται από τότε που ξεκίνησε το πρόγραμμα - συνολικά μέχρι 
σήμερα έχουν αξιολογηθεί θετικά για χρηματοδότηση στο πλαίσιο του 
προγράμματος 684 έργα ΕΤΑ και συντονισμένες δράσεις. Όμως, ένα ιδιαίτερο 
πρόβλημα είναι ότι πρέπει να διασφαλισθεί η υποβολή καλών μόνο προτάσείον 
που να ανταποκρίνονται στους σκοπούς και τους στόχους πον προσκλήσε.ίον. 
Παρά τα λεπτομερή κριτήρια αξιολόγησης που καθορίζονται στο νέο εγχειρίδιο 
αξιολόγησης, τις υπηρεσίες προκαταρκτικού ελέγχου που προσφέρει η 
Επιτροπή, και την ενθάρρυνση πυν υποψηφίιον συμμετεχόνπυν να 
αυτοαξιολογήσουν τις προτάσεις τους πριν την υποβολή, περισσότερο από το 
ήμισυ πον προτάσείον που αξιολογήθηκαν το 1007 δεν ανταποκρίνονταν στα 
κριτήρια επιστημονικής και τεχνικής ποιότητας και διαχείρισης έργου. Ι Ία την 
προετοιμασία και αξιολόγηση πο προτάσείον διατίθενται σημαντικοί πόροι και 
όλοι οι συντελεστές ΕΤΑ, συμπεριλαμβανομένου πον ευριοπαϊκών και 
εθνικίόν εστιακών σημείων, πον δίκτυα διάδοσης πληροφοριών σχε.τικά με το 
πρόγραμμα και τιον κρατών-μελών - πρέπει να αποθαρρύνουν την υποβολή 
προτάσείον χαμηλής ποιότητας. 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Συμβολή στην ενίσχυση των επιστημονικών και τεχνολογικοί βάσειον της 
βιομηχανίας και της ανταγωνιστικότητας: πολλές εκροές του προγράμματος 
προσφέρουν μεγάλες δυνατότητες συνεπακόλουθης εφαρμογής και ανάπτυξης 
με σκοπό την αξιοποίηση σε παγκόσμιο επίπεδο, ειδικότερα όσον αφορά τις 
περιβαλλοντικές τεχνολογίες και την αειφόρο ανάπτυξη. Ανακαλύπτονται 
θύλακες υψηλής'βιομηχανικής συμμετοχής σε τομείς που θεωρούνται ότι έχουν 
αμεσότερη συνάφεια με τη βιομηχανία όπως, για παράδειγμα, οι 
περιβαλλοντικές και διαστημικές τεχνολογίες, όπου στα επιλεγέντα για 
χρηματοδότηση μέχρι σήμερα έργα συμμετέχουν ένας ή περισσότεροι 
βιομηχανικοί εταίροι, συμπεριλαμβανομένυιν μίας ή περισσότεριυν MME σε. 
ι'χνιο πυν 44% πυν έργυ>ν. Σχεδόν το ένα τέπχρτο του συνόλου πυν 
συμμετεχόντων που χρηματοδοτήθηκαν στους τομείς αυτούς είναι 
βιομηχανικοί εταίροι ( 13% MME). 
Συμβολή σε άλλες κοινοτικές πολιτικές: οι υπό διεξαγιυγή δραστηριότητες στο 
πλαίσιο του προγράμματος και η διοργάνιυση σε.ιράς σεμιναρίιυν παρείχαν 
βασικές εισροές για τις διαπραγματεύσεις του Κιότο όσον αφορά τη Σύμβαση 
των HE σχετικά με την κλιματική αλλαγή και θα συνεχίσουν να αποτελούν 
σημαντική βάση για την προετοιμασία της μεταπαρακολούθησης της 
Διάσκεψης του Μπουένος Αιρες, ειδικότερα όσον αφορά τις εμπορεύσιμες 
άδειες και τα θέματα των "υποδοχέων". Το εύρος TOJV έργων εξακολουθεί να 
παρέχει την ισχυρή επιστημονική βάση που απαιτείται για την ανάπτυξη 
περιβαλλοντικών πολιτικών, την εφαρμογή του 5ου προγράμμιχτος δράσης 
στον τομέα του περιβάλλοντος και την προετοιμασία της μεπχπαρακολούθησής 
του. Οι ε.ργασίε.ς που εκτελούνται στο χώρο τιον διαστημικών τεχνικών του 
προγράμματος θα παράσχουν, το 1008, τη βάση που απαιτείται για τον 
εντοπισμό πον αναγκών πληροφόρησης στην ΕΕ όσον αφορά τις μελλοντικές 
επιχειρησιακές αποστολές διαστήματος, για την προετοιμασία του σχεδίου 
δράσης της Επιτροπής σχε.τικά με τη δορυφορική γειυσκόπηση και για την 
ιχνάπτυξη μιας ευρωπαϊκής πολιτικής (με πχ κράτη μέλη, την Ευριυπαϊκή, 
Υπηρεσία Διαστήματος, και την ευριοπαΐκή οργάνιυση για την ε.κμετάλλευση 
μετεωρολογικών δορυφόρων) και μίας ολοκληροηιένης στρατηγικής για την 
γεωσκόπηση (CEOS). 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Οι βασικές δραστηριότητες του 4ου Προγράμματος-Πλαισίου το 1098 θα 
επικεντρωθούν γύρω από τις υπόλοιπες ανοιχτές προσκλήσεις υποβολής 
προτάσεων, ειδικότερα όσον αφορά τη συμπληρωματική χρηματοδότηση 
36 Οι πλημμύρες έχουν αυξηθεί 
στην Ευρώπη. II σημαντική 
συντονισμένη δράση 
ΚΙ ΒΛ MOI) προσδιόρισε τι: 
βέλτιστες πρακτικές για τη 
διαχείριση των πεδίων 
κατακλύσει»)^. 
'( )σον αφορά το οικολογικό 
λογιστικό σύστημα.. 
αναπτύχθηκε, μία προσέγγιση 
ενός εθνικού προϊόντος 
προσαρμοσμένου στο 
περιβάλλον για τον 
προσανατολισμό των 
στατιστικών και εμπειρικών 
προτύπων για τη μέτρηση της 
μελλοντικής οικονομικής -
περιβαλλοντικής επίδοσης. 
11 τηλεανίχνευση μέσω 
δορυφόρου βοηθά τις 
περιφερειακές και εθνικές 
αρχές να. ορίζουν τα όρια. των 
νέων περιοχών οικολογικής 
προστασίας καθώς και τους 
διαχειριστές των 
καθορισμένων βιοτόπων να 
σχεδιάζουν την ανάπτυξη 
τους χάρη στη χαρτογράφηση 
της κάλυψης γης και την 
παρακολούθηση της υγεία. 
τη., βλάστηση·, στις περιοχέ. 
ι ου*.. 11 Ευρώπη σήμερα 
κατέχει ηγετική Οεοη 
διαθέτοντα., ιεραστια 
εμπειρία σε. έργα του είδους 
αυτοί» σε παγκόσμιο επίπεδο. 
ύψους 7 εκατ. ECU που αποφασίσθηκε από το Συμβούλιο και το Ευριυπαϊκά 
Κοινοβούλιο την Ι η Δεκεμβρίου 1907 για τις δραστηριότητες που αφορούν τα. 
ύδατα, μία περαιτέριο "δόση" για τα προγράμματα προηγμένων μελετών, τον 
τελικό γύρο επιλογής για τις χρηματοδοτήσεις CRAIT υπέρ πον MME που 
ολοκληρώνεται την 1η Απριλίου 1908 και δύο περαιτέρο) γύρους επιλογών για. 
τις υποτροφίες κατάρτισης. 
Εξάλλου, θα δοθεί προσοχή σε θέματα διαχείρισης τα οποία προέκυψαν στα 
υπό εκτέλεση προγράμματα ή τονίσθηκαν από τις ομάδες ετήσιας 
παρακολούθησης. 
Θα κιχταβληθούν περαιτέριο προσπάθειες για να εξασφαλισθεί η διάθεση 
ερευνητικιυν αποτελεσμάτιον, έγκαιρα και με κατανοητά, σε δυνητικούς 
χρήστες, από τους υπεύθυνους για τη χάραξη πολιτικής και τους 
επιχειρηματικούς και βιομηχανικούς κύκλους έιυς την επιστημονική κοινότητα. 
θα αναπτυχθούν πχ απαραίτητα μέσα και όργανα για την απρόσκοπτη 
μετάβαση σε ολοκληριυμένες προσεγγίσεις επίλυσης προβλημάπον, οι οποίε.ς 
θα υιοθετηθούν για περιβαλλοντικές δραστηριότητες που προτείνονται για το 
5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο.. • Ιο διαστημικό όργανο 
VEGETATION Ε στο οποίο 
η ΕΕ έχει επενδύσει 50 εκατ. 
ECU, εκτοξεύτηκε με τον 
πειραματικό δορυφόρο 
παρατήρησης της γης SPOT 4 
τον Μάρτιο του Ι°°Χ. και τα 
πρώτα δεδομένα που 
λήφθηκαν από τον Απρίλιο 
του ΙόόΧ και μετά θα 
χρησιμοποιηθούν Π\ΗΚ 
όφε.ΛΟν. των κοινοτικών 
;ιολιιικων. 
Τα έργα έδειξαν τρόπους με τους οποίους οι ρυθμιστικές 
πολιτικές θα μπορούσαν να σχεδιασθούν με στόχο την 
προώθηση καθαρότερων τεχνολογιών με οικονομικά και 
περιβαλλοντικά πλεονεκτήματα σε σύγκριση με τις 
παραδοσιακές στρατηγικές. Δείχνουν πώς οι στόχοι 
περιβαλλοντικής αειφορίας μπορούν να συνδυασθούν με την 
ανταγο)νιστικότητα. 
37 
7. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΤΗΣ ΘΑΛΑΣΣΑΣ 
Δραστηριότητες το 1997 
• Μετά τη δεύτερη γενική πρόσκληση υποβολής προτάσείον (προθεσμία: ES 
Οκποβρίου 1996), ξεκίνησε μία πρώτη φάση 34 έργων ΕΤΑ. 5 από τα έργα 
αυτά αφορούν τον τομέα Α του προγράμματος (επιστήμες της θάλασσας). 
Το σημαντικότερο από αυτά (= ΟΜΕΧ-ΙΙ, στο οποίο συμμετείχαν 33 
εργαστήρια από 10 ευρωπαϊκές χώρες) είναι μία διεπιστημονική μελέτη της 
ζώνης μετάβασης ανάμεσα στην ηπειρωτική υφαλοκρηπίδα και τον βαθύ 
(οκεανό στον Βορειοανατολικό Ατλαντικό (βλ. πλαίσιο στο δεξιό τμήμα, 
της σελίδας). Από τα 11 έργα του τομέα Β (στρατηγική θαλάσσια έρευνα), 
8 αναφέρονται στη διαχείριση της παράκτιας ζώνης και στη μελέτη πον 
φυσικών φαινομένων (μεταφορά ιζημάτων, κατάσταση κυματισμών) που 
χαρακτηρίζουν τη ζώνη αυτή, ενο') 3 έργα βελτκόνουν τη σύλληψη τιον 
διαφόριον διαρθρώσεο)ν της προστασίας πον ακτών (μόλοι και 
κυματοθραύστες). Τέλος, ο τομέας Γ (τεχνολογίες της θάλασσας) 
καλύπτεται από 18 έργα σε καλύπτουν θέματα που κυμαίνονται από τις 
υποθαλάσσιες επικοινιυνίες και την υποθαλάσσια ακουστική, τον 
χαρακτηρισμό πον Οαλασσίίυν βυθών, τα όργανα μέτρησης και 
δειγματοληψίας (με.ταξύ τιον οποίιον ένας νέος δειγματολήπτης για τα 
ιζήματα), πχ τηλεχειριζόμενα, υποβρύχια οχήμαπχ, έίος την έρευνα πυν 
βιοσημαντήρίυν της κατάστασης υγείας του θαλασσίου πε.ριβάλλοντος. 
• Μία πρόσκληση υποβολής προτάσείον που δημοσιεύθηκε στις 17 Ιουνίου 
1997 απέβλεπε στη συμπλήριοση των δραστηριοτήπον του προγράμματος 
στον τομέα της προγνωστικής ωκεανογραφίας. Τα έργα που εγκρίθηκαν θα 
ξεκινήσουν το 1998. 
• Ξεκίνησαν 5 έργα στο πλαίσιο της συμμετοχής του προγράμματος MAST 
στην πρίοτοβουλία ENRICH, σε συνδιαχείριση με τα προγράμματα 
"Περιβάλλον και Κλίμα" και INCO. 
• Εξάλλου, το πρόγραμμα χορήγησε 16 υποτροφίες και διοργάνίυσε 4 
προηγμένα εκπαιδευτικά προγράμματα σχετικά με την θ)κεάνια .πρόβλεψη, 
το ρόλο του μεθανίου στο θαλάσσιο περιβάλλον, τη δυναμική της ζιυνης 
θραύσης τιον κυμάτων στις βραχώδεις ακτές, και τους ζώντες οργανισμούς 
που συνδέονται με τις υδροθερμικές πηγές στα μεγάλα βάθη. 
• Το πρόγραμμα διοργάνίυσε στη Ρώμη, από τις 17 έως τις 19 Νοεμβρίου, 
μία σημαντική διεθνή διάσκεψη σχετικά με τις πρόσφατες εξελίξεις της 
ιοκεανογραφικής έρευνας στη Μεσόγειο. Μία ε.ιδική σύνοδος, με τίτλο 
"Από την (οκεανογραφική επιστήμη στην κοινιονία", έδιυσε τη δυνατότητα 
να διαπισπυθεί η έναρξη διαλόγου με.πχξύ πυν βιολόγιυν και 'πυν 
κοινιυνιολόγίυν. Και οι μεν και οι δε βρίσκονται σε ένα ενιαίο σύστημα, το 
οποίο πρέπει να προσεγγισθεί με μία ολιστική μέθοδο. Τον Ιανουάριο, όλοι 
οι συντονιστές έργυ>ν στον τομέα της τεχνολογίας της θάλασσας 
συγκεντρώθηκαν στο Aberdeen για να συζητήσουν με την Επιτροπή 
επιστημονικά θέμαπχ, τη διαχείριση πυν έργιυν καθώς και τρόπους 
βελτίίοσης της διάδοσης πον αποτελεσμάπυν. Το Μάιο στο Arcachon 
πραγματοποιήθηκε η ετήσια συνάντηση του προγράμματος El.OISE 
(Ευρίυπάίκές Με.λέτες Αλληλεπίδρασης Ξηράς-Ωκεανού). 
• Η έκθεση παρακολούθησης του 1997 προτείνει τη λήψη μέτρων 
προκειμένου να μετρηθεί η επίδραση τιον έργιον στο μακροπρόθεσμο 
διάστημα. Εξάλλου, προτείνει την συνέχιση τιον προσπαθειών που έχουν 
ήδη αναληφθεί προς την κατεύθυνση πον MME και να εστιασθεί 
περισσότερο η προσπάθεια στην προηγμένη κατάρτιση. ΙΙαροόείγματυ 
αποτελεσμάτων 
Στο έργο ΕΝ Λ Μ (Ευρωπαϊκό 
Ι Ιπειρωτικό Περιθώριο Βορείου 
Ατλαντικού) συμμετέχουν 14 
ερευνητικοί οργανισμοί, σε 
συνεργασία με όμιλο 
πετρελαϊκών εταιρειών που 
δραστηιοποιούνται στις ακτές 
της Νορβηγίας. Ιδιαίτερος 
σκοπός του έργου είναι ο 
εντοπισμός ςωνων roi» 
ηπειρωτικού υφαλοπρανούς που 
αποτελούν κινδύνους αστάθειας 
του ηπειρωτικού 
υφαλυπρανούς. Με τον τρόπο 
αυτό. το πρόγραμμα θα 
μπορέσει να βοηθήσει την 
τοποθέτηση των π/.ιυτών 
ενεδρών γεώτρησης της 
πετρελαϊκής βιομηχανίας. 
Το έργο ()Μ|·;Χ (Ανταλλαγή 
του Ωκεάνιου Ι Ιπειρωτικού 
ΙΙεριΟωρίου) μελετά και 
επιδιώκει την ποσοτικοποίηση 
πυν ανταλλαγών ύδατος και 
ύλης μεταξύ της ευρωπαϊκής 
ηπειρωτικής υφαλοκρηπίδας και 
του ανοικτού ιυκεανού στον 
Βόρειο Ατλαντικό. Ι Ιαράλληλα. 
το έργο ( ΑΝΙί ίΟ μελετά τη 
ζώνη που επηρεάζεται άμεσα. 
οπό ιο ρεύμα, εζόδου του 
Γιβραλτάρ. II καλή γνώση των 
αλληλεπιδράσεων και ροών 
αυτών είναι απαραίτητη για την 
αξιολόγηση της συμβολής τον 
ευρωπαϊκού ηπειρωτικού 
περιθωρίου και της Μεσογείου 
σος διεργασίες οι οποίες έχουν 
ι·»ς αποτέλεσμα πλανητικές 
αλλαγές. 
3Χ 
Συμβολή στους στόχους της κοινοτικής ΕΤΑ 
• Οι δραστηριότητες πυν 4 μεγάλιυν περιφερειακοί έργιυν (ΜΑΤΕΚ-
Με.σόγε.ιος, BASYS-Βαλτική, ΟΜΕΧ-Βορειοανατολικός Ατλιχντικός και 
CANKîO - Κανάριοι Νήσοι - Αζόρες - Γιβραλτάρ) συνεχίζονται. Τα. έργα 
BASYS και MATER αφορούν γειυγραφικούς τομε.ίς που χαριχκτηρίζονπχι 
από τον εύθραυστο χαρακτήρα του οικοσυστήματος και από ιδιαίτερα 
έντονη πίεση τιον ανθρώπινων δραστηριοτήπυν. Συνεπίός, πρόκειπχι για 
έργα ζίοτικής σημασίας για την ιχπόκτηση, στις εν λόγιο περιφέρειες, πυν 
ε.πιστημονικιί)ν βάσειυν της περιβαλλοντικής πολιτικής της'Ενιυσης. 
• Λιιχμέσου του συνόλου πον εκτελούμε.νιυν προγραμ.μάτιον, η ευρυυταϊκή 
διάσταση της ΕΤΑ εκφράζεται με διάφορους τρόπους: κλίμακα (περίπποση 
τίον περιφερειακουν έργων), γεωγραφική συμπληρίοματικότητα πο\' 
μελετώ μένουν τοποθεσιών, δυνατότητα δημιουργίας δικτύίυν εργαστηρίίυν 
σε θέματα αιχμής όπο>ς, για πιχράδε.ιγμα: θαλάσσια βιοποικιλότητα και 
μικροβιολογία, σχεδιασμός αυτόνομιον υποβρυχίιον οχημάτιυν και 
εργαστηρύον, τεχνικές γεοιτρήσείον οι οποίες ε.ίναι προσαρμοσμένες στα 
αυξανόμενα βάθη που απαιτούν οι θαλάσσιες έρευνες για πετρέλαιο ή. 
τέλος, θαλάσσια βιοτεχνολογία. 
• Μεταξύ πυν έργων που ολοκληρώθηκαν το 1997, 6 αναφέρονται σε. 
προβλήματα φυσικής ιυκεανογραφίας (ρεύματα, μεταφορά ύλης. 
απορρόφηση του διοξειδίου του άνθρακα) στη Βόρεια Μάλασσα και τον 
Βόρειο Ατλαντικό, ενώ 7 αναφέρονται στην παράκτια ζιυνη (επίδραση πυν 
θυελλο')ν, αποκατάσταση τιον αμμωδών παράλιων, σχεδιασμός 
κυματοθραυστών, χαρτογραφία των πυθμένων). 
• Μεταξύ πον προϊόνπυν της έρευνας το 1997 πρέπει να τονισθεί η 
παραγιογή πολυάριθμιυν CD-ROM δεδομένίον και τελικών εκθέσειυν, ενός 
οδηγού για την ηλεκτρονική δημοσίευση δεδομένίον έργιυν, και η 
ανάπτυξη μίας ιστοθέσης για το MAST στο Internet. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
• Έναρξη της δεύτερης φάσης πυν έργιυν που εγκρίθηκαν μετά τη 2η γενική 
πρόσκληση υποβολής προτάσείον. 
• Έναρξη των έργων που εγκρίθηκαν μετά τις προσκλήσεις υποβολής 
προτάσεων το 1997 σχετικά με την επιχειρησιακή'] ο)κεανογραφία, τις 
πρωτοβουλίες στήριξης και την πρωτοβουλία ENRICH. 
• Χρηματοδότηση μίας νέας σειράς υποτροφιών εκπαιδευτικοί 
προγραμμάπον ανώτερου επιπέδου, ενίσχυση πον MME (επιχορηγήσεις 
αναγνωριστικής φάσης, έργα CRAFT). 
• Κατάρτιση προγραμμάπον εργασιιυν αναφορικά με τις βασικές δράσεις του 
θαλάσσιου σκέλους του 5ου Προγράμματος-1 'Ιλαισίου. 
• Συντονισμός της 3ης Ευριοπαϊκής Λιάσκεψης Επιστημών και Τεχνολογίας 
της θάλασσας (πρώην ημερίδες MAST), Μάιος 1998. Το έργο (ΊΙΑΒΑΙ)Α (αλλαγές 
οιην ποικιλότητα των 
βακτηριδίων και στη 
δραστηριότητα των 
ευτρυφισμένων μεσογειακών 
υδάτων), που αποτελεί τμήμα. 
του προγράμματος Ι Ι ( MSI 
ο/ειικα με τα παρακ πα 
οικοσυστήματα, έδειςε ιι^ 
επιβλαβείς συνέπειες των 
ρύπων στη βακτηριδιακή 
βιοποικιλότητα και. στη 
συνέχεια, στις τροφικές 
αλυσίδες στις εν λόγω 
θαλάσσιες ζώνες. 
ΤοέργοίίΕΟΝΤΛΚ 
(Γεωφυσικός και 
ωκεανογραφικός σταθμός 
αβυσσικών ερευνών) ως 
αντικείμενο έχε.ι τη δημιουργία 
ενός πρωτοτύπου υποβρυχίου 
παρατηρητηρίου που μπορεί να 
λειτουργεί σε βάθη έως 1.000 
μέτρα και να μετρά 
μακροπρόθεσμα τις βασικές 
γεωφυσικές και 
περιβαλλοντικές παραμέτρους. 
Έχει σχεδιαστεί ως το πρώτο 
στοιχείο ενός μελλοντικού 
δικτύου παρακολούθησης, το 
οποίο είναι απαραίτητο κυρίως 
για τις σεισμικές προβλέψεις. 
Το έργο BENGAL πρόβαλε τις ταχείες και εντελώς απρόβλεπτες σημαντικές μεταβολές της πανίδας σε μία τοποΟε.σία 
στον Ατλαντικό σε βάθος 5.000 μέτριυν περίπου, πράγμα το οποίο ανακινεί το θέμα τιον φυσικών ή ανΟρωπυγενών 
αιτίων της εξέλιξης αυτής. 
39 
ΒΙΟΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΚΑΙ ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΊΑ 
8. ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ 
Δραστηριότητες το 1997 
Επιδίίοκόμενοι στόχοι: 
Το ειδικό πρόγραμμα βιοτεχνολογίας συνεχίσθηκε, το 1997 με τους αρχικούς 
στόχους του: να γίνουν καπχνοητοί οι μηχανισμοί με τους οποίους το ζιυντανό 
κύτταρο κατορθίυνει να είναι τόσο παραγοηακό και να αποκτηθούν οι 
απαραίτητες γνώσεις για τη βιομηχανική πρόοδο στους τομείς όπου εστιάζεται η 
κοινοτική παρέμβαση. 
Για να επικεντριοθούν οι προσπάθειες στα σημεία εκείνα τα οποία διαφοροποιούν 
τις βιοτεχνολογίες από τις υπόλοιπες σύγχρονες τεχνολογίες, το πρόγραμμα είναι 
προσανατολισμένο στα ακόλουθα ερευνητικά πεδία: το κυτταρικό εργοστάσιο, 
ανάλυση των γονιδιωμάτων, φυτική και ζωική βιοτεχνολογία, κυτταρική 
επικοινωνία στις νευροεπιστήμες, ανοσολογία και γενική εμβολιολογία, δομική 
βιολογία, προτυποποιητική έρευνα, βιοποικιλότητα και κοινωνική αποδοχή, 
υποδομές και οριζόντιες δραστηριότητες (δραστηριότητες επίδειξης, νομικές, 
δεοντολογικές και κοινωνικές πτυχές, αντίληψη εκ μέρους του κοινού, 
κο ινω νικοοικονο μικές επιπτώσεις). 
Τα έργα ΕΤΛ: 
Μετά την 3η πρόσκληση υποβολής προτάσεων, που δημοσιεύθηκε στις Ι> 
Ιουνίου 1996, εγκρίθηκαν 96 έργα (από τα οποία Χ έργα επίδειξης) τα οποία 
χρηματοδοτήθηκαν με. συνολικό ποσό 1 13,5 εκατ. ECU. Τα έργα αυτά 
αφορούν Ι θ θέματα μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται η σωματική γονιδιακή 
θεραπεία, οι ανοσολογικές ουσίες, η φαρμακοτοξικολογία σε δοκιμαστικό 
σίολήνα (in vitro), ή η βιοτεχνολογία του περιβάλλοντος. Τα έργα επίδειξης 
αφορούσαν, ιδιαίτερα, πριυτότυπα εμβολίίυν κατά της ε.λονοσίας ή του ιού 
ανθρώπινης ανοσολογικής ανεπάρκειας (ΜΙ V). 
Μετά την 4η πρόσκληση υποβολής προτάσεων, η οποίιχ δημοσιεύθηκε στις Ι 7 
Ιουνίου 1997, υποβλήθηκαν 572 προτάσεις που αξιολογήθηκαν, τον Νοέμβριο 
του 1997, με τη συνδρομή ανεξάρτητων εμπειρογνίομόνων. Μεταξύ πον εν 
λόγω προτάσείον, συμπεριλαμβάνονταν 75 προτάσεις επίδειξης. Μ πρόσκληση 
αυτή κάλυπτε θέματα όπως, π.χ., η βιοποικιλότητα, η βιοασφάλεια, η γενική 
εμβολιολογία, οι νευροεπιστήμες, τα ζωικά πρότυπα, ο προσδιορισμός της 
γονιδιακής αλληλουχίας, ή το κυτταρικό εργοστάσιο. 
Στις 29 Απριλίου 1997, δημοσιεύθηκε, πρόσκληση υποβολής προτάσειυν 
σχετικά με τη μεταδιδόμενη σπογγώδη εγκεφαλοπάθεκχ από κοινού με. δύο 
άλλα προγράμματα βιοεπιστημών. Από τις 66 προτάσεις που αξιολογήθηκαν 
τον Ιούλιο του Ι(>97, εγκρίθηκαν 22 προτάσεις στο πλαίσιο πυν > 
προγραμμάτιυν βιοεπιστημών (από τις οποίες οι 7 ήταν για το πρόγραμμα 
βιοτεχνολογίας) με. συνολική χρηματοδότηση ύψους 21,3 εκατ. ECU. Στόχος 
πον εν λόγιο έργίον είναι ειδικότερα, όσον αφορά τη βιοτεχνολογία, η μελέτη 
του prion, η αξιολόγηση του κινδύνου μετάδοσης της σπογγίόδους 
εγκεφαλοπάθειας πυν βοοειδών στον άνθριοπο διαμέσου της καπχνάλιοσης 
ορισμένιον τροφίμιον, η ανάπτυξη διαγνιυστικών μεθόδιυν, και η αδρανοποίηση 
του-λοιμώδους παράγοντα της μεταδιδόμενης σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας. 
Μέτρα τεχνολογικής τόνωσης με στόχο τις MME 
Το 1997, χορηγήθηκαν 35 επιχορηγήσεις αναγνίοριστικής φάσης που 
καλύπτουν θέμιχτα όπιος, π.χ., η σωματική γονιδιακή θεραπεία για την αγωγή 
σε νευροεκφυλιστικές ασθένειες (Alzheimer, Parkinson, Huntington), ή η 
σύνθεση πεπτίδιον που μπορούν να χρησιμοποιηθούν ιυς νέοι 
άνοσο κατασταλτικοί παράγοντες. Εξάλλου, η 3 η και η 4η πρόσκληση 
40 Ι Ιιιμιιώ'.ίγμυτιι αποτελεσμάτων 
Ιο Ιόό7 ολοκληρώθηκε το 
έργο προσδιορισμοί» της 
αλληλουχίας του γονιδιώματος 
του Bacillus subtil is. 11 
αποκρυπτογράφηση 4.000 
περίπου γονιδίο>ν του 
βακτηριδίου αυτού δίδει τη 
δυνατότητα πολυάριθμοι 
εφαρμογών στον 
αγροδιατροφικό τομέα, τη 
φαρμακευτική, και τη 
βιομηχανία, απορρυπαντικών. 
Το έργο ('υι.ΐ)ΖΥΜΐ:. που διερευνά 
τις ιδιότητες των μικροβίων που 
Corn· σε περιβάλλον μεγάλοι) 
ψύχους, επέτρεψε την ανακά/.υψη 
ενός ενζύμου το οποίο είναι 
ενεργό οι: χαμη/.ή θερμοκρασία 
και Π| χορήγηση πχειικού 
υαι/ιιιμαιος ευρεοιιεχνία, Ι ο 
ι ;ιιι.' υ,'μα ι/υιό καΟισιά ουναιή ι η 
μ.· ΐιοοη ιου ι ν.' |>/; ιιικιπι Μ ίσιου.. 
οριομι.νιυν υιι ρ^αοιιιιν ι η,. 
βιομηχανίας τροφίμων η ιης 
ΐ|)αρμακευτικ'ής βιομηχανία.;. Τ να 
συγκεκριμένο παράδειγμα 
αποτελεί μία σκόνη για το 
π/.ύσιμο που είναι 
α/ιοιε/ εομαιικη μι: ro κρύο νερό 
υποβολής προτάσεο)ν (40% MME μεταξύ πον οργανισμο>ν που υπέβιχλαν 
πρόταση) καταδεικνύουν το αυξανόμενο ενδιαφέρον που δείχνουν οι MME για 
τις τεχνολογίες. 
Υποτροφίες κατάρτισης διαμέσου τι)ς έρευνας 
Το 1997 χορηγήθηκαν 133 υποτροφίες κατάρτισης διαμέσου της έρευνας. 
Εξάλλου, τον Απρίλιο 1997, το πρόγραμμα για τη βιοτεχνολογία χρηματοδότησε, 
τη συμμετοχή 100 από τους ε.ν λόγιο υποτρόφους σε μία συνάντηση με 
εκπροσώπους της ευριοπαϊκής βιομηχανίας με σκοπό την ενημέριυσή τους 
σχετικά με τις ευκαιρίες που προσφέρει ο τομέας της βιοτεχνολογίας στην 
Ευρώπη. 
Αλλα συνοδευτικά μέτρα 
Τον Ιούνιο του 1997, το πρόγραμμα για τη βιοτεχνολογία διοργάνίυσε 
εργαστήριο με τίτλο "Το επιχειρηματικό 'πνεύμα στη βιοτεχνολογία", στο 
οποίο συμμετείχαν 100 περίπου Ευροιπαίοι παράγοντες, οι οποίοι προέρχονται 
από την ακαδημαϊκή έρευνα, βιοτεχνολογικές επιχειρήσεις, εταιρείες 
κεφαλαίιυν επιχειρηματικού κινδύνου, εκκολαπτήρια επιχειρήσευ)\\ και την 
επιστημονική κοινότητα για να συζητήσουν τα ακόλουθα θέματα: ποιοι είναι οι 
καταλληλότεροι τομείς της έρευνας και της βιοτεχνολογίας για τη δημιουργία 
επιχειρήσεων; Μοιες πρωτοβουλίες απαιτούνται για την ενθάρρυνση του 
επιχειρηματικού πνεύματος; Ποιο είδος ερευνητικού έργου είναι 
καταλληλότερο για τη δημιουργία επιχειρήσεων; Πώς μπορεί να βελτιωθεί η 
αλληλεπίδραση των βασικών συντελεστών ανάπτυξης των βιοτεχνολογικών 
επιχειρήσείον; 
Μετά την πρόσκληση υποβολής προτάσεοιν για υποτροφίες κατάρτισης για 
πρακτικά μαθήματα στον τομέα της τεχνολογίας (που δημοσιεύθηκε στις 17 
Δεκεμβρίου 1996), το 1997 επιλέγηκε μία υποτροφία. 
Συμβολή στην πραγματοποίηση πον κοινοτικών στόχων F/1'Λ 
Η βιοτεχνολογία δημιουργεί πολυάριθμες ευκαιρίες για τη βελτίιυση της 
ποιότητας ζωής σε τομείς όπως, για παράδειγμα, η υγεία, η χημική παραγιογή. 
η γεωργία και το περιβάλλον. Έτσι, στον τομέα του περιβάλλοντος, οι γνώσεις 
που αποκτήθηκαν σε τομείς ύπο>ς, π.χ., η μικροβιακή ποικιλότητα ή η 
βιοασφάλεια συμβάλλουν στην επίλυση βασικό')ν οικολογικοί προβλημάπον. 
Ένα από τα βασικά θέματα είναι η βιοαπορύπανση μολυσμένων συστατικών 
στο περιβάλλον διαμέσου της χρήσης γενετικά τροποποιημένων 
μικροοργανισμών. 
Εξάλλου, η αύξηση της βιομηχανικής συμμετοχής στην 3η πρόσκληση 
υποβολής προτάσείον (77%) δείχνει ότι το πρόγραμμα για τη βιοτεχνολογία 
εξελίσσεται εντονότερα προς την κατεύθυνση της ε.νίσχυσης της επιστημονικής 
βάσης καθιστώντας, έτσι, δυνατή τη βελτίιυση της βιομηχανικής 
ανταγιυνιστικότητας σε διεθνές επίπεδο. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Στις 17 Ιουνίου 1998 δημοσιεύθηκε μία δεύτερη κοινή πρόσκληση υποβολής 
προτάσείον στον τομέα της μεταδιδόμενης σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας. 
Πριν το τέλος του έτους, θα έχε.ι ολόκληρο>0εί η διαπραγμάτευση και η σύναψη 
όλιυν πυν συμβάσειυν που προέκυψαν από την 4η πρόσκληση και τις δύο κοινές 
προσκλήσεις για τη σπογγώδη εγκεφαλοπάΟεια. Το 1998 θα διατεθεί 
προϋπολογισμός 156 εκατ. ECU πε.ρίπου για έργα ΕΤΑ, υποτροφίες κατάρτισης 
διαμέσου της έρευνας, και άλλα συνοδευτικά μέτρα. Τέλος, το φόρουμ 
""Βιοτεχνολογία και Χρηματοδότηση" θα συνέλθει για προντη φορά στις 12/14 
Μαΐου 1998. Irov τομέα της 
βιοποικιλότητας. τα. 
επιστημονικά επιτεύγματα, η 
βελτιστοποίηση και η 
τυποποίηση των μεθόδων 
εί/αν ωι, αποτέλεσμα 
προϊόντα, τα οποία διατέθηκαν 
στην αγορά το 1997 από την 
εταιρεία QlAOlN. 
Ι Ιρόκειται για κιτ ανίχνευσης 
και αξιολόγησης της 
βιοποικιλότητας των φυτών. 
Μεταξύ των συγκεκριμένων 
εφαρμογών περιλαμβάνεται η 
επαλήθευση της προέλευσης 
ορισμένων τύπων ςύλου που 
χρησιμοποιούνται για την 
οινοποίηση. 
11 γονιδιακή θεραπεία 
αποτελεί μέσο για τη 
θεραπεία των γενετικών 
ανεπαρκειών. Ένα έργο με 
αντικείμενο τις μυϊκές 
δυστροφίες όπως. π./., η 
ασθένεια του Ducliciincs. 
σημείωσε, σημαντική πρόοδο 
που καθίστα δυνατή την 
εφαρμογή θεραπευτικής 
αγωγής. 11 νέα προσέγγιση 
χρησιμοποιεί κύτταρα που 
προέρχονται από τον νωτιαίο 
μυελό προκειμένου να 
αντισταθμιστεί η απώλεια τιον 
μυϊκών κυττάριυν. 
41 
9. ΕΡΕΥΝΑ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΥΓΕΙΑΣ 
(BIOMED) 
Δραστηριότητες το 1997 
Μετά τη 2η πρόσκληση υποβολής προτάσεο)ν, χρηματοδοτήθηκαν 125 έργα με 
προϋπολογισμό 88 εκατ. ECU. 
Η αξιολόγηση των προτάσεων που υποβλήθηκαν στο πλαίσιο της 3ης και 
τελικής πρόσκλησης υποβολής προτάσεων, η οποία διοργανώθηκε τον Μάρτιο 
του 1997, αφορούσε : την έρευνα για τον καρκίνο, τις καρδιοαγγειακές 
παθήσεις, τις χρόνιες ασθένειες, τη γήρανση και τις ασθένειες που συνδέονται 
με το γήρας, την επαγγελματική και περιβαλλοντική υγεία, τις σπάνιες 
ασθένειες, τη δημόσια έρευνα στον τομέα της υγε.ίας, τη βιοϊατρική 
δεοντολογία, τις δεοντολογικές, νομικές, και κοινοτικές πτυχές και τα έργα 
επίδειξης. Από ένα σύνολο 1.002 προτάσείον, επελέγησαν 159 (16% περίπου) 
για κοινοτική συμβολή η οποία ανήλθε, συνολικά σε 72,4 εκατ. ECU (που θα. 
διατε.θούν από τον προϋπολογισμό του 1998). Περαιτέριο 36 προτάσεις 
περιλήφθηκαν σε εφεδρικό κατάλογο. 
Αναφορικά με τη μεταδιδόμενη σπογγώδη εγκεφαλοπάθεια, στις 29 Απριλίου 
1997 δημοσιεύθηκε κοινή πρόσκληση υποβολής προτάσεων στο πλαίσιο πον 
ειδικών ερευνητικών προγραμμάτων BIOTECH, FAIR και BIOMED. Με.τά 
την αξιολόγηση, 12 προτάσεις στον τομέα του BIOMED περιλήφθηκαν σε 
κατάλογο προκριθένπον για κοινοτική χρηματοδότηση 12 εκατ. ECU. 
Η έκθεση της "Διαπρογραμματικής ομάδας βιοεπιστημών και τεχνολογίας για 
τα εμβόλια" κατήρτισε τον πρώτο κατάλογο απογραφής όλων των ερευνητικών 
έργων στον τομέα των εμβολίων που αναλήφθηκαν με κοινοτική στήριξη μαζί 
με ανάλυση των δραστηριοτήτων ΕΤΑ που διεξάγονται σήμερα στα κράτη 
μέλη στον εν λόγω τομέα. 
Τον Σεπτέμβριο του 1997, διοργανώθηκε εργαστήριο για τα συνθετικά 
φάρμακα, το οποίο συνέβαλε στον καθορισμό πον μελλοντικοί 
προτεραιοτήτων για την έρε.υνα σε ιατρικά, φαρμακολογικά και τοξικολογικά 
θέματα της κατάχρησης τιον συνθετικών φαρμάκιυν. Τον Μάρτιο του 1997, η 
Επιτροπή διοργάνίυσε, διάσκεψη με τίτλο "Ο διαβήτης στην Ευρώπη - ένα 
βασικό πρόβλημα υγείας και μία ερευνητική ευκαιρία", στην οποία 
συζητήθηκαν οι μελλοντικές προτεραιότητες ΕΤΛ στον τομέα. 
Τον Απρίλιο του 1997, στο Noordwijk πυν Κάπυ Χο>ρών, διοργανώθηκε 
διάσκεψη κατόπιν προσκλήσεων με την ευκαιρία της ολλανδικής προεδρίας της 
ΕΕ με θέμα την "Καινοτόμο έρευνα και την κατάλληλη ιατρική φροντίδα τιον 
πολιτών της Ευρώπης1', στην οποία συμμετείχαν επιστήμονες και αρμόδιοι για 
τη χάραξη πολιτικής. Στη διάσκεψη αυτή συζητήθηκε το θέμα του τρόπου με 
τον οποίο η δημόσια έρευνα στον τομέα της υγείας μπορεί να ανταποκριθεί, 
μέσα από μία ευρωπαϊκή προοπτική, στις ανάγκες όσον αφορά την υγεία του 
ευρωπαϊκού πληθυσμού. 
Ως συνέχεια πον συστάσεων του εγχειρήματος παρακολούθησης του 1996, το 
πρόγραμμα προσπάθησε να βελτιώσει ακόμη περισσότερο την υπάρχουσα 
διαδικασία επισκόπησης κυρίως αυξάνοντας τη διαφάνεια της αξιολόγησης και 
βελτιώνοντας την ανατροφοδότηση των πληροφοριών στους αιτούντες. 
Εξάλλου, δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση στην παρακολούθηση πυν συνεχιζόμενων 
έργιυν του προγράμματος BIOMED με τη σύσταση νέας επιτροπής ε.ξέτασης 
πον έργων, στην οποία συμμετέχουν διεθνώς αναγνιυρισμένοι 
εμπειρογνώμονες. 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Η έρευνα στο χώρο του καρκίνου καλύπτει ένα πολύ ευρύ πεδίο, από τη 
βασική επιστήμη έιος καθαρά κλινικές προτάσεις. Εξετάζονται προσεγγίσεις Παραδείγματα 
αποτελκπμάτιυν 
Μία ευριοπαϊκή μελέτη στην 
οποία συμμετείχαν πολλά 
κέντρα από 8 ευρωπαϊκά 
κράτη 11 έλη με θέμα τη 
σχιζοφρένεια είχε ιυς 
αποτέλεσμα τον εντοπισμό 
της σχέσης μεταξύ ενός 
ουγκεκριμένου γονιδίου 
Λήψης σεροτυνίνης και της 
σχιζοφρένειας. ;ιυυ μ/ιομει να 
θεωρηθεί ως σημαντικό 
επίτευγμα στον τομέα της 
γενετικής έρευνας στο χώρο 
της ψυχιατρικής. 
Μία ομάδα Ευριοπαίιυν 
ειδικών σε θέματα γενετικής, 
οι οποίοι εργάσθηκαν στο 
θέμα της κληρονομικής 
νευμοασΟητηριακής κώφιυσης 
μπόρεσαν να. κλωνοποιήσουν 
ra δύο πρώτα γονίδια που 
είναι υπεύθυνα για 
συγκεκριμένες μιη^ιρ.^ς 
κώφωσης. Εςάλλου. η 
κοινοπραξία μπόρεσε να 
δώσει μία πρώτη εικόνα της 
μοριακής επιδημιολογίας της 
κώφιυσης. 11 συχνή παρουσία 
Ενός από τα πολλά γονίδια της 
κίόφωσης στον ευρωπαϊκό 
πληθυσμό προσφέρει, για 
πρώτη φορά, την ευκαιρία για 
την ανάπτυξη μίας μοριακής 
διαγνωστικής δοκιμής με 
σκοπό την παροχή 
συμβουλών. 
42 
γονιδιακής θεραπείας τόσο σε έργα βασικής μοριακής επιστήμης όσο και για 
χρήση σε κλινικές πρακτικές. Σε καλά προετοιμασμένες προτάσεις σχετικά με 
τη ανοσολογία όγκίον συμμετέχουν φαρμακευτικές εταιρείες. 
Στον καρδιαγγειακό κλάδο αναπτύσσεται άριστη ευριυπαϊκή 
εμπειρογνοηιοσύνη στους τομείς πυν κυτταρικών και μοριακών μηχανισμών 
(π.χ., ο ρόλος τιον αυξητικών παραγύνπυν), της γενετικής βάσης πυν 
ασθενειών με υψηλή εμφάνιση όπως, για παράδειγμα, η υπέρταση, η ασθένεια 
της στεφανιαίας αρτηρίας και τα εγκεφαλικά επεισόδια, καθίός και στην 
κλινική έρευνα, συμπεριλαμβανομένων πον κλινικών δοκιμών και του 
εντοπισμού των συναφών παραγόντων κινδύνου. 
Η έρευνα στον χώρο πον -χρόνιων ασθένεια') ν, της γήρανσης και ασθενειών που 
συνδέονται με το γήρας δίδει ιδιαίτερη έμιραση σε. χρόνιες φλεγμονιυόεις 
ασθένειες, στον διαβήτη και τη γενετική προδιάθεση μεταβολών που 
συνδέονται με το γήρας. Ερευνητικές προτάσεις στους τομείς της 
επαγγελματικής και περιβαλλοντικής υγείας συνδέονται με μυοσκελετικές 
διαταραχές, την ε.υαισθητοποίηση σε. αλλεργιογόνα σε επαγγελματικούς 
χώρους.και τον κίνδυνο του επαγγελματικού καρκίνου. 
Ορισμένες προτάσεις στο χώρο τιον σπανίιυν ασθενών εστιάζονται σε σοβαρές 
παιδικές ασθένειες. Ένα έργο έχει ιος στόχο τη δημιουργία ενός ευρυιπαϊκού 
δικτύου κέντρο>ν πληροφόρησης για τις σπάνιες ασθένειες. 
Οι προτάσεις που επελέγησαν στον τομέα της έρευνας της δημόσιας υγείας 
καλύπτουν θέματα όπιος, για παράδειγμα, η πρόληψη και η παρατήρηση 
(κυρίως σχετικά με την ασθένεια Creutzfcld Jacob), η έρευνα κόστους/ 
ωφέλειας και η κοινωνικοοικονομική έρευνα σχετικά με τα θεραπευτικά 
αποτελέσματα, η χρήση νέων ή γνωστών τεχνολογιών, η ποιότητα της ιατρικής 
περίθαλψης, και η έρευνα σχετικά με τις υγειονομικές υπηρεσίες. 
Η έρευνα σχετικά με την βιοϊατρική δεοντολογία εστιάζεται στα ακόλουθα 
θέματα: την προθανάτια και ανακουφιστική περίθαλψη, την αυτονομία και τη 
συναίνεση ευαίσθητων ομάδων ασθενών, τις δεοντολογικές πτυχές πυν 
διαδικασιών λήψης απόφασης σε. διάφορες καταστάσεις στον τομέα της υγε.ίας. 
Η οριζόντια δραστηριότητα "Δεοντολογικές, νομικές και κοινωνικές πτυχές" 
(EESA) αντικατοπτρίζει την έρευνα σε θεμελιώδεις αξίες και μεθοδολογίες 
όσον ιχφορά τη βιοδεοντολογία, την προστασίιχ του εμβρύου και τις κοινωνικές 
επιπτώσεις της έρευνας του ανθρώπινου γονιδιώματυς. 
Τελικά, πχ ε.πιλεγέντα έργιχ επίδειξης σκοπό έχουν να αποδείξουν τη 
βιωσιμότητα νέίον ιατρικών πρακτικίόν όπως, π.χ., μια νέα δοκιμή για έναν 
αξιόπιστο δείκτη καρδιοαγγειακών κινδύνιυν, μία νέα βιοϊατρική τεχνολογία 
(στήριξη υβριδικού ήπατος), και καινοτόμες χειρουργικές πρακτικές που 
χρησιμοποιούν βιοαποικοδομήσιμα εμφυτεύματα για τη διορθοιτική 
χειρουργική σπανίων κρανιοπροσιοπικών συνδρόμιον. 
Π ε.πιλογή πυν προτάσείον BIOMED-Μεταδιόόμενης σπογγίυόους 
εγκεφαλοπάθειας στην κοινή πρόσκληση υποβολής προτάσείον ενισχύει και 
συμπληρώνει τις προηγούμενες επιλογές του προγράμματος Βιοϊιχτρικής στον 
τομέα αυτό. Εξάλλου, καθιστά δυνατή την ανάπτυξη μίας συνεκτικής 
ευρωπαϊκής ερευνητικής προσπάθειας σε θεμελιώδη θέματα όπίος, π.χ., η 
επιδημιολογία και η παρακολούθηση της ανθρώπινης σπογγώδους 
εγκεφαλοπάθειας, η εναρμόνιση πον κλινικών και διαγνίυστικών διαδικασιών 
και ο χαρακτηρισμός του ρόλου του μολυσματικού παράγοντα στην ανάπτυξη 
πυν ασθενειών. 
IIμόγράμμα εργασιών γι« το 1998 
Οι συμβάσεις της 3ης πρόσκλησης υποβολής προτάσείον βρίσκονται στο 
στάδιο της προετοιμασίας, θα καταβληθούν ιδιαίτερες προσπάθειες για τη 
διάδοση και δημοσίευση πυν αποτελεσμάπυν πυν ολοκληριυμένιυν έργων. 11 
43 , Μία ομάδα Ι ευρωπαίων 
επιστημόνων εξέτασε το ρόλο 
ι ης απαξίας στις αλλαγές των 
αροιριακών ioiy/ιιμάτων flan 
|ΐ;ιορεί να οημιουργήσουν 
αρτηριοσκλήρυνση και 
ανακάλυψε ότι ο αγγειακός 
ενδοθηλιακός αυξητικός 
παράγοντας μπορεί να 
διαδραματίζει προστατευτικό 
ρόλο όσον αφορά τις 
αρτηριοσκληρωτικές βλάβες στις 
αριηρίες τιον ενηλίκων. II έρευνα 
αιΐίή οδήγησε στην έκοοση 
διεθνούς οιπλώμαιο. 
ευρεσπε/νίας για μία νέα 
ουνηακ ή θεραπεία ίων 
Ι/|)||||)|Ι/ΜΜ\' νοοημάΐων μ: ιη 
/ρηαη ίου α γγι.ιακοιι. 
.' \ iNitlip ΐι/κοιι an. ιρικου 
;ιι/|)(/]'(ΐ\Ί(/ ί..ιη οι»\·( /·' ια. 
ιορυΟηκε η ειαιρεια Ί ιικννικ· 
με κεφάλαια επιχειρηιιαιικυι» 
κίνδυνου, η οποία χρηματοδοτεί 
τις σχετικές κλινικές δοκιμές της 
φάσης Ι. αλλά. επίσης, και 
περαιτέρω έρευνες νια 
παράγοντες που μπορεί να 
προστατευθούν με δίπλωμα 
ευρεσιτεχνίας και νέα 
φαρμακευτικά προϊόντα σε 4 
ερευνητικά ιδρύματα στην 
Ι'.υρώπη. 
Ι υρωπαίοι επιστήμονες 
ανέπτυξαν μία νέα απλή. 
ευαίσθητη και οικονομική 
μέθοδο για την καταγραφή 
Τής δραστηριότητας των 
μεμονωμένων νευρυ>νικών 
συνενώσεων στον εγκέφαλο. 
11 τεχνική αυτή θα επιτρέψει 
τι] δοκιμή των δράσεων και 
των τοξικών ουσιών στις 
λειτουργίες του εγκεφάλου 
όπως. π.χ., η εκμάθηση και η 
μνήμη. 
εφαρμογή του θεματικού προγράμματος "Ποιότητα ζοιής και διαχείριση τιον 
ζο')ντων πόρο)ν" του 5ου Προγράμματος-Πλαισίου θα προετοιμαστε.ί, ιδιαίτερα 
με την κατάρτιση του ειδικού προγράμματος, του προγράμματος εργασίας, τιον 
προσκλήσεο)ν υποβολής προτάσείον, και πον πακέπυν ενημέρίοσης. 11 πρώτη 
διάσκεψη επίδειξης το)ν βιοεπιστημών θα πραγματοποιηθεί στην Ουψάλα το 
1998. Σκοπός της είναι να συμβάλει στη μεγιστοποίηση πυν αποτελεσμάπυν 
των έργων επίδειξης στον τομέα των βιοεπιστημών του 5ου προγράμματος-
πλαίσιο. Στη διάσκεψη θα προσκληθούν όλοι οι οργανισμοί που συμμετέχουν 
σε έργα επίδειξης του προγράμματος Βιοϊατρικής. 
44 
10. ΓΕΩΡΓΙΑ ΚΑΙ ΛΛΙΚΙΛ (συμπεριλαμβάνονται η γευιργική βιομηχανία, οι τεχνολογίες τροφίμων, η 
δασοκομία, οι υδατοκαλλιέργειες και η αγροτική ανάπτυξη) 
Δραστηριότητες το 1997 
'Γο ειδικό πρόγραμμα Ι ειοργία και Λλιεία συνέχισε το 1997 τους βασικούς 
στόχους του: προώθηση της ανταγωνιστικότητας, της αποτελεσματικότητας και 
της αειφόρου ανάπτυξης της γεωργίας και της αλιείας, στήριξη πυν κοινοτικών 
πολιτικών στους τομείς αυτούς και ανταπόκριση στη ζήτηση τιον καταναλιυτών 
για υγιεινά τρόφιμα. 
Έργα ΕΤΛ, έργα επίδειξης και συντονισμένες δράσεις: 
Μετά την 4η και 5η πρόσκληση υποβολής προτάσείον, η Επιτροπή επέλεξε για 
χρηματοδότηση με τις αποφάσεις της 13ης Φεβρουαρίου 1907 και της 20ης 
Ιουλίου 1007, 117 ερευνητικά έργα, 10 έργα επίδειξης και 45 συντονισμένες 
δράσεις ή θεματικά δίκτυα, από τις 805 προτάσεις που υποβλήθηκαν. Μειά την 
ειδική πρόσκληση για υποβολή προτάσεων του προγράμματος Ι ειυργίας και 
Λλιείας σχε.τικά με την μεταδιδόμενη σπογγώδη εγκεφαλοπάθεια. 
υποβλήθηκαν 24 προτάσε.ις. Με απόφαση της, στις 18 Ιουλίου, η Επιτροπή 
ενέκρινε 8 από πχ έργα αυτά, που προέβλεπαν την ανάπτυξη διαγνοιστικών 
μεθόδων της μεταδιδόμενης σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας και την 
καταπολέμηση της στα βοοειδή, αιγοειδή και τα πρόβατα. 
Τα προγράμματα βιοϊατρικής, βιοτεχνολογίας, και γεο3ργίας και αλιείας, 
δημοσίευσαν κοινή πρόσκληση υποβολής προτάσεων στις 29 Απριλίου με 
ημερομηνία λήξης την 15η Ιουλίου 1997. Από τις 66 προτάσεις που 
υποβλήθηκαν, 22 (από τις οποίες 3 για το πρόγραμμα γεο)ργίας και αλιείας), 
εγκρίθηκαν με προϋπολογισμό 21,3 εκατ. ECU. Αυτό κατέστη δυνατό μετά 
από συμφωνία του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της Ι ης Δεκεμβρίου 
1997, σχε.τικά μι: τη συμπληριοματική χρηματοδότηση ύψους Ι 15 εκατ. ECU 
για το 4ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο, από πχ οποία 35 εκατ. διατίθενται για τη 
μεταδιδόμενη σπογγώδη εγκεφαλοπάθεια. 
Μέτρα τεχνολογικής τόνιυσης για τις MME: 
Υπογράφηκαν συμβάσεις για 118 έργα, από τα οποία 109 αφορούσαν 
επιχορηγήσεις αναγνιοριστικής φάσης και 9 έργα συνεταιριστικής έρευνας. Ο 
συνολικός αριθμός τιον MME που συμμετείχαν αυξήθηκε από 251 το 1907 
(22% του συνόλου των συμμετοχών το 1996) σε 328 (32% του συνόλου πον 
συμμετοχών το 1997). 
Υποτροφίες κατάρτισης διαμέσου της έρευνας: 
Το 1997, χορηγήθηκαν 99 υποτροφίες κατάρτισης διαμέσου της έρευνας. 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Παραγιογή υγιεινών ειδών διατροφής και ενίσχυση της βιομηχανικής 
ανταγωνιστικότητας: 
Στα έργα του τομέα πον ειδιόν διατροφής, πχ οποία από τη φύση τους είναι 
διεπιστημονικά, πολύ συχνά συμμετέχουν ερευνητές από τον τομέα της 
διατροφής, πυν ιατρικών επιστημών, και πυν τεχνολογιών τιυν ειδών 
διατροφής. II βιομηχανική διείσδυση (τουλάχιστον ένας βιομηχανικός ι.π/ηχκ, 
σε. κάθε. έργο) στα έργα του τομέα "Ολοκληρωμένες αλυσίδες παραγιυγής και 
μεταποίησης'* ανέρχεται σχεδόν σε 100% και η συνεργασία εταίρυ>ν από τις 
βόρειες και νότιες πε.ριοχές της Ευρώπης είναι ιδιαίτερα σημαντική. Έτσι, με 
βάση το ξύλο, φυσικές ίνες, υδατάνθρακες και έλαια, παράγονται προϊόντα 
υψηλής προστιθέμενης αξίας, τα οποία δημιουργούν νέες αγορές ή 
αντικαθιστούν συνθετικά προϊόντα. ΙΙαμαόείγματα 
απατελεσμάπυν 
Μία συντονισμένη δράση 
οδήγησε σε σειρά πρακτικών 
συστάσεων με σκοπέ) να 
διασφαλισθεί η 
μικροβιολογική ι/σφά/.εια σε. 
ο/η ι ην α/υσίδα ;ιυρυγωγή,. 
κρέαυκ.. α/ΐι> ίο αγροκ ι ημα 
εω,, ιο σφαγείο και καικ : η 
διάρκεια ιηΧ μειαπυιηυη_ και 
διανομή... Ηα αποβούν πολύ 
χρήσιμες για τους 
παραγωγούς και τους 
διανομείς κρέατος καθώς και 
για τους εθνικούς και 
κοινοτικούς επιθειυρητές. 
Ι ο έρ/ο SI ( >RMS orov 
ιομεα τη., δασοκομία,, και roi» 
ο>λου κατόρθωσε να 
αναπτυςει στρατηγικές 
διαχείρισης και δασοκομίας 
με σκοπό την ελαχιστοποίηση 
των ςημιών που προκαλούνται 
από τον άνεμο, το χιόνι και τη 
φωτιά, χιυρίς παράλληλη 
μείιυση της ποιότητας ή της 
ποσότητας του προϊόντος. Τα 
αποτελέσματα αυτά 
εφαρμόζονται ήδη στη 
διαχείριση τιυν δασών της 
Ιυυηδίας. της Φινλανδίας και 
του ΙΙνωμένου Βασιλείου. 
Αναμένεται να υιοθετηθούν 
γρήγορα στην Ευρώπη. 
45 
Συμβολή της μεταρρυθμισμένης Κοινής Εεωργικής Πολιτικής (ΚΙΤΙ) στην 
κοινοτική πολιτική αγροτικής ανάπτυξης: 
Τα έργα στον τομέα αυτό συμβάλλουν σε μία καλύτερη αντιστοιχία μεταξύ της 
παραγιογής και της χρήσης τιον βιολογικών πρώπον υλών και τούτο 
λαμβανομένης υπόψη της ζήτησης τιον τελικών χρηστών κυρίιος όσον αφορά 
την ποιότητα πον πρώπον υλών. Τα έργα ανταποκρίνονται στις 
κοινωνικοοικονομικές ανησυχίες τιον τοπικιυν κοινοτήτιον και λαμβάνουν 
υπόψη τις συνέπειες πον νέιον ειδών διατροφής και πυν μη βριόσιμων 
προϊόνπυν στην ασφάλεια, την ποιότητα, την υγε.ία και το περιβάλλον. 
Βασίζονται σε προσεγγίσεις γενικής χρήσης και στην αειφόρο και 
πολυλειτουργική διαχείριση του περιβάλλοντος καθιός και στη βέλτιστη χρήση 
πον πόρων του αγροτικού τομέα.. 
Στήριξη των στόχων της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής (ΚΑΓΙ): 
Τα επιλεγέντα έργα θα συμβάλουν στη στήριξη των διαφόρου πτυχών της 
Κ ΑΠ. Όσον αφορά την περιβαλλοντική πτυχή, θα συμβάλουν στην προώθηση 
μίας αειφόρου αλιείας και υδατοκαλλιέργειας, κυρίως χάρη στη μεύοση πον 
δυσμενών συνεπειών που έχουν οι τράτες και τα άλλα συρόμενα δίκτυα στον 
θαλάσσιο βυθό καθώς και πυν επιπτώσεων, στα ελεύθερα ψάρια, πυν ψαριών 
που διαφεύγουν από τις εγκαταστάσεις ιχθυοκαλλιέργειας,. Όσον αφορά τη 
διαχείριση τιον αλιευτικών δραστηριοτήτιον στην Ευριυπη. καλύφθηκαν οι 
κοινίονικοοικονομικές πτυχές και η βελτίιυση πυν μεθόδιυν αξιολόγησης των 
αλιευτικών αποθεμάπυν. Τέλος, όσον αφορά την πτυχή της υδατοκαλλιέργειας, 
ενισχύθηκαν οι υγειονομικές και γενετικές πτυχές. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998: 
Μία δεύτερη κοινή πρόσκληση υποβολής προτάσεων στον τομέα της 
μεταδιδόμενης σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας θα δημοσιευθεί στις 17 Μαρτίου 
1998 και θα λήξει στις 17 Ιουνίου 1998. Η μόνιμη πρόσκληση υποβολής 
προτάσείον για έργα συνεταιριστικής έρε.υνας στο πλαίσιο τιον μέτρων υπέρ 
πον MME δημοσιεύθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 1094 και θα λήξε.ι στις 8 
Απριλίου 1998. Η διαπραγμάτευση και η σύναψη πον συμβάσεο>ν έργιυν που 
θα προκύψουν από την 5η και 6η πρόσκληση υποβολής προτάσεων, τις δύο 
κοινές προσκλήσεις για τη μεταδιδόμενη σπογγώδη εγκεφαλοπάθεια και την 
πρόσκληση υποβολής προτάσείον για έργα συνεταιριστικής έρευνας θα γίνουν 
πριν από τα τέλη του έτους. Ένας προϋπολογισμός 179 εκατ. ECU περίπου 
προβλέπεπχι το 1998 για τα έργα ΕΤΛ και επίδειξης, τις συντονισμένες 
δράσεις, τις υποτροφίες κατάρτισης μέσο> της έρευνας και άλλα συνοδευτικά 
μέτρα. Ι ο δίκτυο ΛΙ,ΗΙΛ-ΙΊ.Ονν 
δημιουργήθηκε για τη 
διάδοση των αποτελεσμάτων 
κοινοτικών προγραμμάτιυν 
έρευνας στον τομέα της 
ιχθυοκαλλιέργειας. Ιο δίκτυο 
αυτό θα καταστήσει δυνατή 
τη μεταφορά γνώσεων και την 
ανταλλαγή συναφών 
πληροφοριών μεταξύ των 
επιστημόνων και της 
βιομηχανίας. 
Τ να. έργο συνέβαλε στην 
ανάπτυξη της βέλτιστης 
γεωργικής παραγωγής της 
ό/.υρι/'., μιας παλαιάς 
ποικιλίας σίτου ποα απαιτεί 
λίγα Λιπάσματα και είναι 
ιδιαίτερα προσαρμοσμένη 
στις πλέον μειονεκτούσες 
περιοχές της Κοινότητας. 
Εξάλλου, αποτελεί μία 
εναλλακτική καλλιέργεια 
φιλικότερη ηρο^ ;ο 
περιβάλλον1 σε. σύγκριση με 
τον κοινό σίτο. 
Ιο αναμενόμενο αποτέλεσμα ενός έργου είναι η ανάπτυξη μίας τυπολογία., των 
αγροτικών ζωνών και η ανάλυση πυν κοινωνικοοικονομικών χαρακτηριστικών των 
αγροτικών ζιονών με στοιχεία από εθνικές και ευριυπαϊκές βάσεις δεδομένων. 
Εξετάζονται ειδικότερα οι αλληλεπιδράσεις των τοπικών γεωργικών δραστηριοτήτων. 
των λοιπών οικονομικών συντελεστών και των δημοσίων αρχών σιις περιφέρειε.. ι η. 
ΙΈ που κατόρθωσαν να διατηρήσουν ή να αυξήσουν την απασχόληση ία τελευταία 
δέκα έτη. 
46 
ΕΝΕΡΓΕΙΑ 
Π. MU ΙΙΥΡΙΙΝΙΚΚΣ ΜΟΡΦΕΣ ΚΝΚΡΙΈΙΑΣ 
Τμήμα Ε&A: JOULE Μαμαόείγματα 
αποτελεσμάτιυν 
Δραστηριότητες το 1997 
Το πρόγραμμα συνεχίζει τις προσπάθειες συγκέντρίοσης στα θέματα 
προτεραιότητας των ενεργειακών τεχνολογιών και επιχείρησε τον καθορισμό 
των ποιοτικών και ποσοτικών στόχων του περιεχόμενου κάθε πρόσκλησης 
υποβολής προτάσεων. Το 1997 διατέθηκε ένα σημαντικό τμήμα του 
προϋπολογισμού, δηλαδή 195 εκατ. ECU, και έληξαν δύο προσκλήσεις 
υποβολής προτάσείον για δράσεις επιμερισμένης δαπάνης με αποτέλεσμα να 
καλυφθούν, έτσι, όλοι οι επιστημονικοί τομείς του προγράμματος. 
Αξιολογήθηκαν περισσότε.ρε.ς από 600 προτάσεις, και επελέγησαν 231 για 
κοινοτική χρηματοδότηση, από τις οποίες το 62% εντάσσονταν στον τομέα τιον 
ανανειόσιμιον πηγών ενέργειας με προϋπολογισμό Ι 19 εκατ. ECU. 
Το πρόγραμμα .Κ )UEE συνέβαλε, ενεργά στην προετοιμασία της διάσκεψης του 
Κιότο σχετικά με την κλιματική αλλαγή και σε πολλές ανακοινώσεις της 
Επιτροπής, μεταξύ πυν οπούον περιλαμβάνεται και η δράση για το οικολογικό 
λογιστικό σύστημα. 
Στην έκθεση παρακολούθησης, οι εμπειρογνώμονες αναγνώρισαν την 
προσπάθεια διαφάνειας και ανοίγματος του προγράμματος και την ανάπτυξη 
ενός συστήματος διαχείρισης υψηλής ποιότητας. 
Συμβολή στους στόχους της κοινοτικής ΕΤΑ 
Η Ε&Α, η οποία στηρίζεται από το JOUEE, αποσκοπεί στην ουσιαστική 
στήριξη της ανάπτυξης των ανανεώσιμων πηγο)ν ενέργειας όπίος, για 
παράδειγμα, η ηλιακή ενέργεια, η αιολική ενέργεια, ή η ενέργεια από βιομάζα 
και συμβάλλει, με τον τρόπο αυτό, στη διασφάλιση του βιώσιμου ενεργειακού 
εφοδιασμού στην Ευρώπη με παράλληλη προστασία του περιβάλλοντος. 11 
ολοένα αυξανόμενη συμμε.τοχή εταίρων από το βιομηχανικό τομέα καθώς και 
χρηστών στα ερευνητικά έργα συμβάλλει στην εξασφάλιση της ευριυπαϊκής 
τεχνολογικής ανάπτυξης και στη διατήρηση της .ανταγωνιστικότητας στους 
αναδυόμενους τομείς. 
11 βελτιστοποίηση της χρήσης της ε.νέργειας και της διαχείρισης του φωτισμού 
στα κτίρια συμβάλλουν στη βελτίιυση των συνθηκιόν διαβίωσης στις κατοικίες, 
ενώ η ανάπτυξη πον τεχνολογιιυν πρόιυσης και αποθήκευσης της ενέργειας για 
οχήματα μηδενικών εκπομπών προσφέρει την προοπτική ενός καθαρότερου και 
λιγότερο θορυβώδους αστικού περιβάλλοντος. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Το πρόγραμμα θα ολοκληρωθεί με την εκτέλεση του παρόντος προγράμματος 
πλαισίου με την ε.πιλογή τιυν συντονισμένιυν δράσειυν, τιυν μέτριυν στήριξης 
της κατάρτισης, και τιυν δραστηριοτήπον στήριξης πυν MME. 
il συμμετοχή στον καθορισμό του επόμενου Ι Ιρογράμματος-Ι Ιλαισίου και η 
προετοιμασία της εκτέλεσης του αποτελούν σημαντικό τμήμα τιυν 
δραστηριοτήπον το 1998. Τα τεχνικοοικονομικά πρότυπα 
που έλαβαν στήριξη από το 
πρόγραμμα επέτρεψαν τη 
σύγκριση, σε παγκόσμιο 
επίπεδο, του κόστους τιυν 
ρυπογόνων εκπομπών. Ια 
αποτελέσματα αυτά έδωσαν τη 
δυνατότητα να εκτιμηθεί το 
κόστος τιυν τεχνολογικών 
μέτρων που απαιτούνται για να 
επιτευχθεί μείωση κατά 15% 
τιυν εκπομπών αερίων που 
προκαλούν το φαινόμενο του 
(Ι.:ρμοκη/ιίοι» κι/ιό ιι. 
συςητήσεις ι η., διάσκεψη,, του 
Κιότο σχετικά με την κλιματική 
αλλαγή. 
Γα αποτελέσματα της δοκιμής 
ενός υβριδικού λεωφορείου 
ντίξελ-ηλεκτρικού ρεύματος, το 
οποίο στηρίξε.ται στη 
μετατροπή ενός συμβατικού 
Λεωφορείου ντΚελ. 
παρουσίασαν σημαντικότατη 
εξοικονόμηση καυσίμου, 
λειτουργία χιυρίς ρύπανση, και 
πολύ χαμηλό ηχητικό επίπεδο. 
Οι βιομηχανικοί εταίροι που 
συμμετείχαν στο έργο 
εξετάζουν σήμερα την εμπορική 
αξιοποίηση της τεχνολογίας 
αυτής και για το λόγο αυτό 
δημιουργήθηκε ένα νέο τμήμα 
στη /Ι Ι rivilridishiilvi) Λ(ί. 
11 στήριξη της ανάπτυξης νέων διεργασιών, που στηρίζονται στην ταυτόχρονη 
βελτιστοποίηση της κατανάλιυσης ενέργειας και ύδατος, κατέστησαν δυνατή την 
εξοικονόμηση ύδατος κατά 40% και ενέργειας κατά 70% στον αγρυδιατρυφικό τομέα 
και στον τομέα του χαρτοπολτού, οι οποίοι παραδοσιακά είναι μεγάλοι καταναλωτές 
τιυν πόρων αυτών. 
47 
Στοιχείο επίδειξης: THERMIE 
Δραστηριότητες το 1997 
Το THERMIE εστιάζεπχι στην αποδοτική από απόψειος κόστους κα» φιλική 
προς το περιβάλλον επίδειξη και προώθηση καθαρών και αποδοτικών 
ενεργειακών τεχνολογιών. Ι Ιρόκειται για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, την 
ορθολογική χρήση της ενέργειας στη βιομηχανία, στα κτίρια και τις μεταφορές, 
την καθαρότερη και αποτελεσματικότερη χρήση ορυκτών καυσίμίον, και την 
καλύτερη αναζήτηση, διανομή και μεταφορά υδρογονανθράκιον. 
Το 1997, πρόγραμμα διέθεσε περισσότερα από 148 εκατ. ECU σε δράσεις, 
συχνά με τη μορφή μεταπαρακολούθησης πυν αποτελέσματος του JOUEE, με 
στόχο την απόδειξη της τεχνολογικής και οικονομικής βκοσιμότηπχς πυν 
ενεργειακών τεχνολογιών τονίζοντας τα οφέλη τους και στηρίζοντας την 
ευρύτερη διείσδυση τους στην αγορά εντός και εκτός ΕΕ. 
Το THERMIE παρέσχε, επίσης, στήριξη σε συνδεδεμένα μέτρα (11,5 εκατ. 
ECU πε.ρίπου) με. στόχο την ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με. τα 
αποτε.λέσματα πυν έργων επίδειξης και την άρση πυν εμποδίων για ευρύτερη 
διείσδυση στην αγορά. Ιδιαίτερη προσοχή δόθηκε στις MME με τη στήριξη 
πριοτοβουλιιόν στα πλαίσια πον οποίιον παρέχεται κατάρτιση και 
πληροφόρηση καθώς και διευκολύνσεις για τις επενδύσεις σε έργα. 11 
συμμετοχή πον MME σε. έργα επίδειξης αυξήθηκε οριακά: οι MME 
συμμετείχαν στο 65% πον προτάσείον στο τομέα τιον κατασκευών, ενυ> στον 
τομέα της αιολικής ενέργειας και της βιομάζας η συμμε.τοχή ανήλθε, σε. 72% 
και 76% αντίστοιχα. Συνολικά, στο πρόγραμμα THERMIE υποβλήθηκαν 7-10 
προτάσεις, υπογράφηκαν 275 νέες συμβάσεις και παρακολουθήθηκαν 800 
περίπου έργα που βρίσκονται στο στάδιο της εκτέλεσης. 
Στον τομέα της διεθνούς συνεργασίας, ενίσχυση χορηγήθηκε σε 45 
συνδεδεμένα μέτρα από ένα σύνολο 183. Με.ταξύ πυν μέτρων αυτών, 
συμπεριλαμβάνονται τρεις μελέτες σκοπιμότητας για την εκτέλεση έργιυν σε. 
τομείς προτεραιότητας στην Κίνα με τη χρήση καινοτόμων κοινοτικών 
τεχνολογιών στον χώρο της αεριοποίησης της βιομάζας, της χρήσης της 
ενέργειας σε κτίρια, και της καθαρής καύσης του άνθρακα- δύο δράσεις με 
στόχο τη χρήση των ανανεο')σιμων πηγίόν ενέργειας, ιδιαίτερα στον τομέα της 
ηλεκτροδότησης της υπαίθρου και της ενε.ργειακής αποδοτικότητας στη 
βιομηχανία, στη Νότιο Αφρική- ένα επιχειρηματικό σεμινάριο υ>ς συνέχεια της 
παγκόσμιας διάσκεψης του πριν/ράμματος για την ηλιακή ενέργεια με 
πρωτοβουλία της UNESCO. 
Σε συνέχεια της έκθεσης της ομάδας παρακολούθησης το 1996, αναλήφθηκε 
σειρά μέτριον. Δόθηκε προτεραιότητα στον επιτόπιο έλεγχο της διαχείρισης 
προβληματικοί ή επικίνδυνιυν έργιον, καταβλήθηκε μεγάλη προσπάθεια για 
την ανάπτυξη ενός νέου ηλεκτρονικού συστήματος πληροφόρησης με σκοπό τη 
στήριξη όλου του κύκλου πυν δραστηριοτήτων διαχείρισης από τη φάση 
υποβολής πρόπχσης έιος τη φάση της τεχνικής και χρηματοδοτικής 
παρακολούθησης του έργου· διεξάγονται διαπραγματεύσεις συμβάσειυν σε. 
προχιορημένο στάδιο και εκτελείται λε.πτομερής διοικητική παρακολούθηση 
πυν συναφών προπαρασκευαστικοί διαδικασιών υπό την ευθύνη της 
επιχειρησιακής μονάδας για τις συμβάσεις- συμφιυνήΟηκε και εφαρμόσθηκε 
μία νέα στρατηγική για τη διάδοση και τη δημοσίευση των αποτελεσμάτιυν. 
ξεκίνησαν νέες δραστηριότητες για τη συμμετοχή τιον MME- τέλος, τα επιτυχή 
παραδείγματα της προιυθησης τιυν αναδυόμενων ενεργειακών τεχνολογιών 
διαδίδονται ευρύτατα διαμέσου πον δικτύίον ΟΡΕΤ (Οργανισμοί για την 
Προώθηση πον Ενεργειακών Τεχνολογία')ν - κοινή πριυτοβουλία με. το 
πρόγραμμα για τη καινοτομία) και ΕΕΜΟΡΕΤ -(μέλη πυν ΟΡΕΤ), στην ΕΕ και 
στις ΧΚΑΕ αντίστοιχα. Μαμαδείγμι/τα 
αποτελεσμάτων 
Μία θεμελιώδης συμβολή του 
προγράμματος είναι η 
δημιουργία βασικών χώρων 
ε.πίδειξης για έργα στους τομείς 
της ενέργειας και του 
περιβάλλοντος σε πόλεις, 
πολυκατοικίες και εμπορικά 
κτίρια. Ια έργα (irccncities και 
RE-START εφαρμόζονται 
σήμερα σε πολλές πόλεις της 
Ευρώπης και περιλαμβάνουν 
περισσότερο από 32.500 κτίρια. 
Τα μεγάλης κλίμακας έργα 
αυτά έ/οαν ι ην ικανότητα α 
μειαμομφώοουν ι ην ανό/κιι.,η 
U|L. αοπκήι» αρ/ιιεκτονική... 
Οκτώ πάλεις της Ευρώπης 
αποφάσισαν να διαδραματίσουν 
ενεργό ρόλο στην προώθηση 
οχημάτων χαμηλο'ιν και 
μηδενικών εκπομπών. Ο 
πληθυσμός τιυν εν λόγο) πόλειον 
ανέρχεται συνολικά σε 
περισσότερα από 20 
εκατομμύρια κατοίκους. II 
μείωση της κατανάλωσης 
ενέργειας ως αποτέλεσμα του 
ε.ν λόγω έργου αναμένεται να 
είναι γύρω στο 20% ανάλογα, με 
ιον ιύ/ιο ίου στάλου οχημάτων 
και ια άλλα μέτρα που 
λαμβάνουν οι πόλεις. 
Αναμένεται, ε.πίσης, σημαντική 
μείωση τιυν εκπομπών 
μονοξειδίου του άνθρακα. 
διοξειδίου του άνθρακα, και 
των οξειδίιυν του αξώτου. 
48 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Οι δράσεις που στηρίζονται στο πλαίσιο του προγράμματος THERMIE 
συνέβαλαν στην προώθηση των καινοτόμοι χρήσείυν το^ν ενεργειακών 
τεχνολογιών και στη μεγιστοποίηση της αποτελεσματικότητας της ανάπτυξης 
τους. Το πρόγραμμα εστιάζεται σε επενδύσεις σε τεχνολογίες οι. οποίες 
εξασφαλίζουν μέγιστο όφελος για τους πολίτες της ΕΕ, μεγιστοποιεί την 
ασφάλεια και τη διαφοροποίηση του εφοδιασμού βελτιιυνοντας την 
αποτελεσματικότητα της παραγίογής, μεταφοράς, και χρήσης της ενέργε.ιας και 
αυξάνοντας τη χρήση πον ανανεώσιμοι πηγών ενέργειας. Επιταχύνει το ρυθμό 
ανάπτυξης και επικράτησης της χρήσης πον ενεργειακιυν τεχνολογιών με 
σκοπό τη μεγιστοποίηση της μακροπρόθεσμης και μεσοπρόθεσμης 
ανταγιυνιστικότητας των ευρωπαϊκίον βιομηχανιιυν στην ΕΕ και στις 
παγκόσμιες αγορές. 
Μεταξύ των πολλών εξελίξεων πρέπει να αναφερθούν η μείίοση του κόστους 
και τα συστήματα μικρής κλίμακας στους τομείς της αιολικής ενέργειας και 
πον φιυτοβολτάίκών, οι ε.γκαταστάσεις επίδειξης για ενέργεια από βιομάζα και 
απόβλητα, η ενεργειακή αποδοτικότητα στη βιομηχανία και η συμπαραγωγή 
ηλεκτρικού ρε.ύματος και Οε.ρμότητας, οι ορθές πρακτικές στον 
κατασκευαστικό τομέα, πχ εναλλακτικά καύσιμα στον τομέα τιυν μεταφορών, 
οι νέοι καυστήρες στερεών καυσίμιυν και η συνδυασμένη καύση με. βιομάζα. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Το πρόγραμμα THERMIE θα προσφέρει χρηματοδότηση η οποία υπολογίζε.ται 
σε 96 εκατ. ECU για την επίδειξη καθαρών και αποδοτικιόν ενεργειακών 
τεχνολογιών και θα στηρίξει, με ποσό 14 εκατ. ECU, συμπληριυματικά 
συνδεδεμένα μέτρα με σκοπό τη διάδοση και ενθάρρυνση, σε έγκαιρο χρόνο, 
της μελλοντικής χρήσης πον αποτελεσμάπον που έχουν επιδειχθεί. Χορηγε,ίται ενίσχυση για την 
κατασκευή ενός σταθμού 
αιολικής ενέργειας 37.5 MW σε 
μία θαλάσσια σύρτη σε 
απόσταση 3 περίπου χλμ. από 
τις ανατολικές ακτές της 
Αγγλίας. Λυτός ο μεγάλος 
θαλάσσιος σταθμός αιολικής 
ενέργειας είναι ο μεγαλύτερος 
που έχει κατασκευασθεί μέχρι 
σήμε.ρα στην Ευρώπη. 
Αλλα παραδείγματα από το TUER Μ11 \ 
Στον τομέα πυν υδρογονανθράκων, η εγκατάσταση και ο παροπλισμός πλωτών εξέδρων στην ανοικτή 
θάλασσα μαζί με την άμεση επικύριοση της δομικής ακεραιότητας τιον πλωτών μονάδων παραγιυγής, 
αποθήκευσης και εκφόρτωσης, πραγματοποίησε σημαντικά βήματα προς την κατεύθυνση της 
ασφάλειας και της ανταγιονιστικότητας της ευρωπαϊκής τεχνολογίας θαλασσίων γεωτρήσεων. 
Πραγματοποιήθηκε σημαντική πρόοδος από έναν αριθμό υλοκληρυηιένων έργων, τα οποία εστιάζονται 
στην αεριοποίηση της βιομάζας με υπάρχοντες/συμβατικούς σταθμούς παραγωγή.; ενέργειας, που 
χρησιμοποιούν άνθρακα, ή/και καυστήρες. 
Στη Διάσκεψη Κίνας-ΕΕ σχετικά με την τεχνολογία για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, συμμετείχαν 
90 εκπρόσιυποι από φορείς και εταιρείες της Κίνας και άνω τιυν 35 εκπροσώπων των οργανισμών 
τεχνολογίας ανανεώσιμων πηγών ενέργειας της IT. 
40 
12. ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΣΧΑΣΗΣ 
Εενικοί στόχοι 
Συνοπτικά, το πρόγραμμα αυτό αποτελεί τμήμα του Προγράμματος-1 Ιλαισίου 
Ευρατόμ στον τομέα της έρευνας και κατάρτισης 1994-1998 και καλύπτει τους 
ακόλουθους τομείς: - καινοτόμες προσεγγίσεις όσον αφορά την ασφάλεια τιυν 
αντιδραστήρίον, την απαγίυγή θερμότητας παθητικής ραδιενεργούς διάσπασης 
και καινοτόμες ιδέες κύκλου ζιυής καυσίμου (διαχιορισμός και 
μεταστοιχείίοση) - φαινόμενα σοβαρών ατυχημάτιον αντιδραστήριυν και 
ανάπτυξη μηχανισμών μέτρων διαχείρισης ατυχημάπον (με έμφαση στις 
τεχνικές μετριασμού πον ζημιών) - μέθοδοι αξιολόγησης της ασφάλειας και 
σκοπιμότητα ιδεών διαχείρισης και διάθεσης ραδιενεργών αποβλήτων 
τεχνολογία και. στρατηγική για τον παροπλισμό πυρηνικών εγκαταστάσεων' -
ραδιολογικές επιπτώσεις στον άνθριυπο και το περιβάλλον, μηχανισμοί 
ακτινοβολίας και επιδημιολογία, κίνδυνοι ακτινοβολίας και έκθεση - έλεγχος 
συμβάντων του παρελθόντος (παράγοντες που επηρεάζουν την υγεία. 
μολυσμένα εδάφη και προσεγγίσε.ις διαχείρισης επειγουσών καταστάσειυν). 
Δραστηριότητες το 1997 
Το πρόγραμμα υλοποιήθηκε μέσο) μίας ενιαίας πρόσκλησης με δύο προθεσμίες 
υποβολής προτάσείον για έργα επιμερισμένης δαπάνης (20 Μαρτίου 1905 και 
28 Φεβρουαρίου 1996), ενώ, πχυτόχρονα, μία πρόσκληση για συντονισμένες 
δράσεις παρέμεινε, συνεχώς ανοικτή μέχρι την Ι η Νοεμβρίου 1997. Συνολικά 
το 1997 υποβλήθηκαν 66 προτάσεις για συντονισμένες δράσεις ( 16 στις 15 
Φεβρουαρίου και 50 την Ι η Νοεμβρίου) οι οποίες αξιολογήθηκαν με τη 
βοήθεια ανεξάρτητων εμπειρογνίομόνων. Κατά το τέλος του έτους. 
υπογράφηκε μία πρώτη δέσμη 11 συμβάσειον, ενώ ξεκίνησε η διαδικασία 
επιλογής για τις τελευταίες 50 προτάσεις. 
Από την έναρξη του προγράμματος μέχρι τα τέλη του 1997, υπογράφηκαν 190 
συμβάσεις πολλιυν εταίρων (από ένα σύνολο 461 προτάσείον αρχικά). Έργα με. 
συναφή ερευνητικά θέματα συνδυάστηκαν σε 38 δέσμες με σκοπό να 
διασφαλισθεί καλύτερη διαχείριση έργου και να διευκολυνθεί η ανταλλαγή 
αποτελεσμάπυν μεταξύ ειδικών. 
Όπου (χυτό απαιτήθηκε., διεξήχθησαν ενδιάμεσες επισκοπήσεις με σκοπό την 
προσιχρμογή τιον σχεδίων πον έργιον ή την κατάρτιση του προγράμματος για 
τη δεύτερη φάση πον έργίον. 
Διοργανώθηκαν 4 προγράμματα κατάρτισης EUROCOURSE: 3 προγράμματα 
στον τομέα της ραδιοπροστασίας και ένα πρόγραμμα σχετικά με σοβαρά 
ατυχήματα αντιδραστήρα. Διοργανώθηκαν συνοδευτικά μέτρα (διασκέψεις, 
ε.ργαστήρια, επιχορηγήσεις) με σκοπό την ανάπτυξη ενός ευρύτερου βήματος 
για συζήτηση και ανταλλαγή αποτελεσμάπυν, πχ οποία προσφέρουν 
ελκυστικές προοπτικές για νέους επιστήμονες και ερευνητές. 
Μεταξύ πυν σημαντικίόν επιτευγμάπυν του 1997, εκτός πυν παραδειγμάπυν 
που παρουσιάζονται στα πλαίσια στο δεξιό τμήμα της σελίδας, πρέπει να 
τονισθούν τα ακόλουθα: 
• η πρόοδος όσον αφορά την αξιολόγηση πυν στρατηγικών διαχίυρισμού και 
μεταστοιχείωσης με σκοπό τη μείίοση της παραγίυγής μακρόβιων 
ραδιονουκλεϊδίιον με τη χρήση αντιδραστήριυν ελαφρού ύδατος ή/και 
αντιδραστήρίον ταχέίυν νετρονύυν 
• οι μελέτες σκοπιμότητας για καινοτόμους τεχνικές ασφάλειας όπιυς 
συστήμαπχ απαγωγής Οε.ρμότηπχς παθητικής ραδιενεργούς διάσπασης για 
πχ δοχεία πίε.σης αντιδραστήριυν και τα προστατευτικά περιβλήματα Ι Ιαραδείγματα 
αποτελεσμάτων 
Αναπτύσσεται ο σχεδιασμός/ 
εξοπλισμός και οι διαδικασίες 
λειτουργίας σε συνεργασία με 
τις βιομηχανίες με σκοπό την 
ονιιμετώπιση τιυν βασικών 
θεμάτων κίνδυνοι» σε 
περίππυση σοβαρών 
ατυχημάτιον αντιδραστήρίον 
(δηλ. τήξη περιβλήματος. 
ελευθέριυση προϊόντων 
σχάσης και καύση 
υδρογόνου). 
Ολοκλήρωση του συστήματος 
στήριξης αποφάσεων RODOS 
για την εκτός /(όρου 
διαχείριση πυρηνικών 
ατυχημάτιον σε αρχικές 
φάσεις. 11 έκδοση αυτή 
εφαρμόζεται για χρήσε.ις πριν 
τη θέση σε. Λειτουργία σε 
κέντρα επειγόντων 
περιστατικών στην Ουγγαρία. 
Ι Ιολωνία. Σλοβακία και την 
( )υκρανία με βοήθεια από τα. 
προγράμματα 1 ·.( Ι ΙΟ και 
Ι Α< IS (πυ/,/έι. χώρε·.. τη„ ΕΕ 
εκδή/.ωσαν το ενδιαφέρον 
ίου, για. το σύστημα αυτό). 
50 
• η βελτίωση της γνώσης και η εναρμόνιση των 'εργαλείων πρόγνιοσης 
φαινομένο>ν γήρανσης που οφείλονται στην ακτινοβολία· 
• η έρευνα η οποία πραγματοποιήθηκε στον τομέα της ελαχιστοποίησης του 
όγκου πυν αποβλήπυν, του χαρακτηρισμού πυν μορφίυν αποβλήπυν, 
βραχιυδών μαζών, και υλικών επίχιοσης. 
• η περάπυση της πρώτης φάσης του έργου I'nltiiotlu για τον χαρακτηρισμό 
και την κατανόηση του γενικού συστήματος ροής επιτόπου· 
• η περαιτέρω ανάπτυξη της τράπεζας δεδομένίον σχετικά με τον 
παροπλισμό των πυρηνικών εγκαταστάσεων 
• η συντονισμένη δράση με σκοπό τη δημιουργία ενός βήματος διαλόγου 
μεταξύ της βιομηχανίας, των ρυθμιστικών αρχών και πον ακαδημαϊκών 
κύκλων σχετικά με τη διαχείριση των κινδύνοιν, ιδιαίτερα από απόψεως 
αποδοχής και αποτελεσματικότητας· 
• η ανάπτυξη και χρήση προτύπων καρκίνου πολλίόν βαθμίδιον για την 
ανάλυση επιδημιολογικά)ν δεδομένων 
• η ανάπτυξη μεθοδολογιών αξιολόγησης της ευαισθησίας τιυν 
οικοσυστημάπον 
• η δημοσίε.υση σε.ιράς εγγράφιον πχ οποία παρέχουν κατευθυντήριες 
γραμμές και πριυτόκολλά κριτηρίίυν ποιότητας για διάφορες κοινές 
διαγνιυστικές διαδικασίες-
• η ανάπτυξη και εφαρμογή αποκεντριυμένης προσέγγισης για τη διαχείριση 
και τη βελτύυση πυν συνθηκών διαβίωσης σε μολυσμένα εδάφη. 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Το πρόγραμμα πυρηνικής σχάσης συμβάλλει στη βελτίιυση της ασφάλειας πυν 
πυρηνικών αντιδραστήρων και στην ανταγωνιστικότητα της πυρηνικής 
βιομηχανίας, ιδιαίτερα διαμέσου έρευνας σχετικά με σημαντικά ατυχήματα, 
προηγμένες τεχνικές παροπλισμού πυρηνικών εγκαταστάσεων και μεθόδους 
ασφαλούς διαχείρισης των ραδιενεργών αποβλήτων. Εξάλλου, στοχεύει στην 
προστασία του κοινού και του περιβάλλοντος κατά πιθανών επιπτο')σεο)ν της 
ακτινοβολίας, οι οποίες μπορεί να οφείλονται στη χρήση της πυρηνικής 
ενέργειας και σε ιατρικές εφαρμογές της ακτινοβολίας. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
II υλοποίηση του προγράμματος θα ολοκληριυθεί με την επιλογή 
συντονισμένων δράσειυν και συνοδευτικιόν μέτ'ριυν για την κατάρτιση και τη 
διάδοση πυν αποτελεσμάτων. Μα διοργανωθούν πέντε σε.ιρές εκπαιδευτικών 
προγραμμάπον στους τομε.ίς της ασφάλειας πυν αντιδραστήρίον και της 
ραδιοπροστασίας. 
Τα σκέλη του 5ου Προγράμματος-1 Ιλαισίου που αφορούν την ασφάλεια της 
πυρηνικής σχάσης θα προετοιμασθούν μαζί με τα αντίστοιχα μέσα υλοποίησης. Βελτίωση της τεχνυ-'ή; 
σκοπιμότητα, των ιοε<;ι. r.'.pi 
/εω/ο/ικί| <υόΟεση. και ιη 
μέλει η^. αξιολόγηση., ι η. 
επίδοσης τιον ιδεών περί 
διάθεσης εξαντλημένου 
καυσίμου (εκτέλεση του 
έργου ΙΕΒΕΧ, εκκίνηση της 
λειτουργικής φάσης του 
DI.HOKA και καθορισμός 
του προτύπου αρχικού αιτίου 
SPA). 
Αναπτύχθηκε, μία 
αποκενιρωμένη προσέγγιση 
ιη*. μακροπρόθεσμη^. 
οια/είρισΐ|ι_ των μολυομένιον 
εδαφών, η οποία 
εφαρμόσθηκε πειραματικά σε 
ένα χωριό της Λευκορωσίας. 
Μολονότι το έργο δεν έχει 
ακόμη ολοκληριυθεί. λόγιο 
της επιτυχίας του εξετάζεται 
ήδη η δυνατότητα ευρύτερης 
διάδοσης της προσέγγισης 
στις μολυσμένες περιοχές του 
Τσερνομπίλ. 
51 
13. ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΗ ΘΕΡΜΟΠΥΡΗΝΙΚΗ ΣΥΝΤΗΞΗ 
Δραστηριότητες το 1997 
Μακροπρόθεσμος στόχος του προγράμματος, που καλύπτει όλες τις 
δραστηριότητες οι οποίες αναλαμβάνονται στα κράτη μέλη (και την Ελβετία) 
όσον αφορά τη σύντηξη διαμέσου της μαγνητικής σπειροειδούς παγίδε.υσης. 
είναι η "από κοινού κατασκευή πρίοτοτύπων για ασφαλίς αντιδραστήρες 
συμβατούς με το περιβάλλον". Μετά το Tokamak JET (Joint European Torus), 
η προβλεπόμενη στρατηγική για τη δημιουργία ενός πριοτοτύπου αντιδραστήρα 
συμπε.ριλαμβάνει έναν πειραματικό αντιδραστήρα (Next Slop), που σήμερα 
βρίσκεται στη φάση της λε.πτομερούς με.λέτης (στο πλαίσιο της τετραμερούς 
συνεργασίας Ευρατόμ, Ιαπωνίας, Ρωσίας και ΙII ΙΑ στο πλαίσιο του διεθνούς 
πειραματικού θερμοπυρηνικού αντιδραστήρα - δραστηριότητες 
κατασκευαστικής μελέτης (ITER-EI)A)), και ένα αντιδραστήρα επίδειξης 
(DEMO). 
Δραστηριότητες Next Step: To 1997 οι δραστηριότητες λεπτομερούς μελέτης 
της κεντρικής ομάδας του έργου (San Diego, Naka και Garehing), και πυν 
ομάδιον πον τεσσάρίον εταίρο)ν της συνεργασίας ITER-EDA, κατέστησαν 
δυνατή τη βελτιστοποίηση τιον λύσεων που εγκρίθηκαν για το ITER. 11 τε.λική 
έκθεση του έργου υποβλήθηκε κατά τα τέλη του Δεκεμβρίου από την κεντρική 
ομάδα στους εταίρους ITER για εσωτερική αξιολόγηση. Μεταξύ πυν επτά 
μεγάλων έργων ΕΤΑ στο πλαίσιο του ITER, ο συντονισμός τριών εξ αυτιυν 
(προπότυπος μαγνήτης σπειροειδούς πεδίου, θίοράκιση καλύμματος και 
τηλεχειρισμός του εκτροπέα) ανατέθηκε στην Ευρώπη η οποία συμβάλλει 
ενεργώς στην υλοποίηση της. Οι ομάδες του NET, του JET, και του ΚΚΕρ και 
τα συνδεδεμένα εργαστήρια σύντηξης (που στη συνέχεια αποκαλούνται 
"Ενώσεις") συνέβαλαν ουσιαστικά στις εργασίες αυτές στους τομείς της 
εφαρμοζόμενης φυσικής και τεχνολογίας στο πλαίσιο του ITER. To JET. η 
μόνη. μηχανή παγκοσμίους η οποία μ πόρε. ί να χρησιμοποιήσει το τρίτιο 
κατέστησε, δυνατή τη μελέτη πλασμάπυν σύντηξης σε συνθήκες που 
προβλέπονται για το "Next step". 
Βελτίωση τιον αρχών σχεδιασμού: η εκμετάλλευση πον ειδικών μηχανών 
συνέβαλε στην παγίιοση της βάσης δεδομένων η οποία απαιτείται για το "Next 
Step" και στη βελτίωση πον αρχών σχεδιασμού οι οποίες θα καταστήσουν 
δυνατό, σε πιο μακροπρόθεσμο διάστημα, τον καθορισμό του DEMO. Τέθηκε, 
σε λειτουργία ένας Stcllarator (TJ-II στη Μαδρίτη). Εγκρίθηκε η εγκατάσπχση 
δύο νέων εξοπλισμών σε δύο Tokamaks (TORE SUPRA στο, Cadarache, και 
TEXTOR, στο Julien) και ενός συστήματος θέρμανσης σε ένα τρίτο (MAS Γ 
στο Culham, στο στάδιο της κατασκευής). 
Τεχνολογία σε μακροπρόθεσμη βάση: συνεχίσθηκε η μακροπρόθεσμη 
τεχνολογική προσπάθεια ειδικότερα στους ακόλουθους τομείς: τριτιογόνος 
κάλυψη (ξεκίνησε η διεργασία για την προμήθεια δομικού υλικού αναφοράς), 
αξιολόγηση του σχεδιασμού μίας πηγής νετρονίων, έναρξη νέων μελετών 
ασφάλειας και περιβάλλοντος, έναρξη κοινωνικοοικονομικών ερευνών στον 
τομέα της σύντηξης (συμπεριλαμβανομένων πυν θεμάπυν της αποδοχής από π» 
κοινό). Γέλος, τον Σεπτέμβριο, πραγματοποιήθηκε, διάσκεψη SIDA στο 
Κοινοβούλιο με. θέμα τις "απαιτούμενες προϋποθέσεις λειτουργίας ενός 
εμπορικού αντιδραστήρα σύντηξης" στην οποία έγινε, ακρόαση πυν 
εμπειρογνωμόνων τιυν μεγάλιυν ευρίυπαϊκών φορέιυν διανομής ηλεκτρικού 
ρεύματος. 
Συμμετοχή της βιομηχανίας: η ευρα)παϊκή βιομηχανία συμμετέχει από καιρό 
στην προμήθεια τιον στοιχείων τιον πρωτοτύπιυν που απαιτούνται για την 
κατασκευή και τη λειτουργία τιον μηχανών σύντηξης. Ι Ιι/|Μ/ο>:ίγμι/.τι/ αποτελεσμάτων 
Το ΙΡΊ λειτούργησε πρόσφατα. 
μι: "καύσιμο" από σηνΟήκες 
λειτουργίας ποιι προβλέπονται 
/ια ιοκς με// ανοΜίύς 
αχτιόραπτήρες πχάηη^. 
|·.ΛΐιεΐΓ/()ηΜ/ν παγκόσμια ρεκόρ 
(ιπ/ύ: (»ύ\·(ΐ|..ΐ|., 10 ιικν,Ί\\;ιΙΙ 
ιοΐ)ι>ι>νομΐ| jipoc ια οι>ο ιριια ι ης 
.'.•,'/κύμενης κιχύος· 2 Ι 
iikT.ijoiili.' ενέργειας οϊ»νιΐ|_ης). 
Ια υιιπ:ι»/(·.'Λτα αποιελεομαΓα 
οεί/νοιιν on οριομί:νε^ 
α;ιαραίιηιες οηνΟήκε.; ιοι> 
ανιιόραοιήρα (ειόικοιερα η 
ε/ό/ιηιη ι«ν/ι»ς yia ι ην ί.ηιόοαη 
βι:/ ιιιημένης ουγκράτηοης) 
επιτεύχθηκαν ευκολότερα από 
ά.τι προβλέπονταν αρχικά). 
( )ι μελλοντικές προβολές 
οικονομικών και κοινωνικών 
σεναρίων, οι οικονομικές 
προοπτικές και οι προοπτικές 
αποδοχής εκ μέρους του 
κοινού στοχεύουν σε μία 
καλύτερη αντίληψη της 
σύντηξης ως πιθανής πηγής 
ενέργειας εκ μέρους του 
κοινού. 
52 
Εκπρόσωποι της βιομηχανίας αντάλλαξαν απόψεις με τους εκπροσώπους του 
ITER τον Απρίλιο σχετικά με θέμαπχ διοργάνιυσης μίας ενδεχόμενης 
κατασκευής παρόμοιας μηχανής. 
Υλοποίηση: το πρόγραμμα υλοποιήθηκε στο πλαίσιο πον συμβάσεων 
"σύνδεσης" στα κράτη μέλη (και την Ελβετία), της κοινής επιχείρησης JET, 
της συμφωνίας NET (Next European Torus) η οποία περιλαμβάνει τη 
συμμετοχή του Ευρατόμ στο ITER-EDA, του ΚΚΕρ, των συμβάσειυν με. τη 
βιομηχανία και άλλων συμβάσεων περιορισμένης διάρκειας. II κοινοτική 
συμμετοχή ανήλθε σε: 25% όσον αφορά τις τρέχουσες δαπάνες των 
"Ενώσεων" και πον συμβάσεων περιορισμένης διάρκειας, σε 45% πον 
επενδυτικών δαπανών των έργων με προτεραιότητα (για τα οποία εκδόθηκε. 
ευνοϊκή γνωμοδότηση από τη συμβουλευτική επιτροπή του προγράμματος 
Σύντηξη) και σε ένα ποσοστό το οποίο μπορούσε να ανέλθει έίος 100% για 
ορισμένα συγκεκριμένα έργα (της βιομηχανίας). Στο πλαίσιο της 
δραστηριότητας ηλεκτρονικής επιτήρησης της αδρανειακής σύντηξης, 
αναπτύχθηκε συντονισμός των μη στρατιωτικών ερευνών στον τομέα αυτό. 11 
πρόταση της Επιτροπής για το Ι Ιρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο 1998-2002, που 
περιλαμβάνε.ι τη σύντηξη ιος βασική δράση, διατηρεί τη στρατηγική και την 
ολοκληριυμένη μορφή πυν ερευνών όσον αφορά τον αντιδραστήρα. Στην 
ετήσια έκθεση για το 1997, η ομάδα παρακολούθησης κρίνει, μεταξύ ά/λιυν, 
ότι η διαχείριση και η υλοποίηση του έργου πραγματοποιήθηκε σε πλήρη 
συμφιυνία με τις οδηγίες του Συμβουλίου. 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Όπως και με τα άλλα προγράμματα σύντηξης στον κόσμο, το πρόγραμμα της 
Ευρωπαϊκής Ένωσης προσανατολίζεται προς το "Next Step", μία διάταξη στην 
οποία ολοκληρώνονται όλες οι πτυχές φυσικής και τεχνολογίας οι οποίες είναι 
απαραίτητες για την "καύση" πλάσματος σύντηξης με παλμό μακράς διάρκειας. 
Η Ευρώπη, ειδικότερα με το JET, συνέβαλε σημαντικά στην πρόοδο πον 
ερευνών στον τομέα αυτό. 
Το πρόγραμμα σύντηξης, υποχρείόνοντας τα ε.ργαστήρια να προσφύγουν σε 
ευριοπαϊκούς διαγωνισμούς για την υλοποίηση έργιον προτεραιότητας, 
συνέβίχλε στην προίόθηση της αμοιβαίας πληροφόρησης σύντηξης-βιομηχανίας 
και στην ενίσχυση τιυν επιστημονικών και τεχνολογικών βάσειον της 
ευριοπαϊκής βιομηχανίας. Εξάλλου, το σύστημα αξιολόγησης πυν 
επιχειρήσειυν στις 15 ειδικές τεχνολογίες σύντηξης συνέβαλε στη βελτίιυση της 
(χνταγιυνιστικότητας της ευριυπαϊκής βιομηχανίας έναντι πυν ανταγιυνισφκυν 
της στο πλαίσιο της συνεργασίας ITER. 
Η ολοκληριυμένη διάρθροιση του προγράμματος διασφαλίζει τη συνοχή της 
ευρωπαϊκής έρευνας στο χώρο της σύντηξης. Ανεξάρτητα από την τεχνολογική 
μεταφορά που μπορεί να προκύψει βραχυπρόθεσμα, η μακροπρόθεσμη πτυχή 
της έρευνας αυτής αποτελεί αντικείμενο εκτεταμένης εκστρατείας 
πληροφόρησης σχετικά με πχ πλεονεκτήματα της σύντηξης ιος ενεργειακής 
επιλογής από απόψεως ασφάλειας και περιβάλλοντος. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Οι δραστηριότητες πον Ενίόσείον συνεχίζονται και θα εξεταστούν τα 
συστήματα προς εγκατάσταση σε. ορισμένες μηχανές (ειδικότερα το ASDEX 
Upgrade). (-)α συνεχιστούν οι θεωρητικές ε.ργιχσίες προς στήριξη πον 
πειραματικών εργασιών σε όλα τα ε.ργαστήρια. II έρευνα για το JET, ιδιαίτερα 
η έρευνα αναφορικά με. τη σύλληψη του εκτροπέα του ITER, θα συνεχιστεί 
σύμφιονα με. πχ όσα έχουν προβλεφθεί. Ύστερα από αίτηση του Κοινοβουλίου, 
η Επιτροπή θα υποβάλει στρατηγικό έγγραφο σχε.τικά με τη δυνατότητα 
συνέχισης της χρήσης του JET μετά τον Αεκέμβριο του 1999 και τούιο σιο 
πλαίσιο του μελλοντικού προγράμματος. Οσον αφορά τα προγράμματα II ΕΚ 
EDA, τα οποία προβλέπονταν αρχικά έιυς τον Ιούλιο 1998, προτείνεται η 
53 .Επιτεύχθηκαν σημαντικά 
επιστημονικά αποτελέσματα 
στα. συνδεδεμένα εργαστήρια 
σύντηξης και ειδικότερα: η 
ε.πιτυχής λειτουργία του 
εκτροπέα "Lyra" του tokamak 
ASDEX Upgrade, 
πρόοδος όσον αφορά τη 
βελτιστοποίηση του ρεύματος 
"εκκίνησης*" και της μη 
προκλητής διέγερσης του 
ρεύματος στο lokamak TORE 
SUPRA, χρήση υλικών με 
υψηλό ατομικό αριθμό με 
θέρμανση στην κυκλοτρυνική 
συχνάιηια των η/εκιρονίων 
(Ι ( Klhoiov lokamak Ι II I, 
ε/ιίιειιςη / εκοιιρ/ιΐΛ, i>i|M|Ai|s 
Ηαγιοευση^ ιου /ι/ιισμαιο^. 
οιο lokamak 11\ Il >Κ. 
επίτευςη παραμέτρων 
αναφοράς στο lokamak 1 C'Y'. 
επίτευξη μαγνητικών 
επιφανειών σύμφωνα με τις 
προβλέψεις στο stellarator 1.1-
II, ξεκίνημα της κατασκευής 
του stellarator Wenclelstein 7-
X και παραγιυγή πρωτοτύπων 
σπειριυμάτων για τη μηχανή 
αυτή... 
παράταση τους για τρία έτη προκειμένου να αναληφθούν κοινές 
δραστηριότητες στους διάφορους τομείς (προσαρμογή της λεπτομερούς 
μελέτης ITER στις ιδιαιτερότητες των πιθανών τοποθεσιών, αναλύσεις 
ασφάλειας και προπαρασκευαστικές εργασίες ενόψει των αιτήσειυν έγκρισης, 
δοκιμές πριοτοτύπίον στοιχείων, ...). Θα ξεκινήσει η προετοιμασία μελέτης 
σχεδιασμού αναφοράς για το DEMO. Όπως και πέρσι, θα διατεθούν 
υποτροφίες Marie Curie (μεταξύ 10 έιος 15 υποτροφίες ετησάυς) και η 
κινητικότητα πυν ερευνητών θα στηριχθεί έντονα (μεταξύ 300 και. 400 
αποσπάσείυν ετησύος). II ανάπτυξη διμερούς συνεργασίας με τη Ρωσία, την 
Ουκρανία, και το Καζακστάν βρίσκεται στη φάση της ολοκλήριοσης. 
54 
14. ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ 
Δραστηριότητες το 1997 
Με τις 109 νέες συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997, από της δημοσιεύσειυς 
της 2ης και της 3ης πρόσκλησης υποβολής προτάσεων, το πρόγραμμα ΕΤΑ 
Μεταφορές έχει μέχρι σήμερα χρηματοδοτήσει 244 έργα, από τα οποία τα 26 
έχουν ολοκληρωθεί με πολλά σημαντικά αποτελέσματα. 
Οι νέες συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997 καλύπτουν τους ακόλουθους 
τομείς του προγράμματος: 
• Στρατηγική έρευνα: 13 έργα, με έμφαση στα συστήματα πληροφορικής 
(συμπεριλαμβανομένου του ορισμού τράπεζας δεδομένοι μεταφορών) κιχι 
την αξιολόγηση πολιτικής (συμπεριλαμβανομένης της επέκτασης τιον 
διευρωπαϊκών δικτύων στην Ανατολική Ευρώπη). 
• Σιδηροδρομικές μεταφορές: 10 έργα τα οποία εστιάζονται στη 
διαλειτουργικότητα των σιδηροδρομικών συστημάπυν και σε 
αποτελεσματικότερες και ταχύτερες εμπορευματικές μεταφορές. 
• Ολοκληρωμένες αλυσίδες μεταφορά)ν: 12 έργα με αντικείμενο τη βελτίιυση 
της ποιότητας του δικτύου πολλαπλών μεταφορών (6 έργα) και τους 
τερματικούς σταθμούς (6 έργα). 
• Αεροπορικές μεπχφορές: 17 έργα, η πλειονότηπχ πον οποίων (10 έργα) 
συμβάλλουν στον προσδιορισμό των τεχνικών και λειτουργικών λύσεων με 
σκοπό τη βελτίιυση του συστήματος διαχείρισης της ε.ναέριας 
κυκλοφορίας. 
• Αστικές μεταφορές: 12 έργα με έμφαση στην ενίσχυση της πον πολλαπλών 
μεταφορών στις αστικές μεταφορές διαμχσου της βελτίιοσης της 
διαμεταφοράς και νομικών κιχι ρυθμιστικών μέτριον. 
• Θαλάσσιες και εσωτερικές πλωτές μεταφορές: 24 έργα. 
συμπεριλαμβανομένου έργιον με στόχο τη βελτίίοση της αποδοτικότητας 
και της ασφάλειας πυν θαλασσίων υπηρεσιιυν και έργιον με επίκεντρο τη 
βελτίωση των συνθηκιόν εργασίας. 
• Οδικές μεταφορές: 19 έργα με στόχο τη βελτίωση της επίδοσης, της 
αξιοπιστίας, και της ασφάλειας των οδικών μεταφορα')ν με ταυτόχρονη 
ελαχιστοποίηση πον αρνητικών συνεπειών για το περιβάλλον. 
• Συνοδευτικά μέτρα: 2 έργα που θα αναπτύξουν και θα υλοποιήσουν ένα 
σχέδιο εντατικής διάδοσης και αξιοποίησης στο πλαίσιο του προγράμματος 
μεταφορών με στόχο τη μεγιστοποίηση της επίδρασης πον αποτελεσμάτιυν 
του προγράμματος. 
Το 1997, το πρόγραμμα συνέβαλε σημαντικά στην κατάρτιση βασικών 
εγγράφων όπως, για παράδειγμα, η Πράσινη Βίβλος για τις λιμενικές και 
θαλάσσιες υποδομές, η αναμενόμε.νη Αευκή Βίβλος για τον καταλογισμό του 
κόστους πον υποδομών, οι ανακοινώσεις για τους όιευριυπαϊκούς διαδρόμους 
σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών και οι συνδυασμένες 
εμπορευματικές μεπχφορές. 
Αλλες προκλήσεις στο χώρο των μεταφορών όπως, π.χ., η συμφόρηση, η 
ασφάλεια και οι περιβαλλοντικές επιπτώσεις εξακολουθούν να αποτελούν 
αντικείμενο τόσο συνεχιζόμενων έργων όσο και της 4ης πρόσκλησης υποβολής 
προτάσείον που δημοσιεύθηκε τον Δεκέμβριο του 1997. Οι ιδιαίτερες 
προκλήσεις στον τομέα πον μεταφορών λόγιο της προσχώρησης πυν χοίρων 
της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης αντιμεπυπίζονται διαμέσου της 
εντεινόμενης συμμετοχής οργανισμών από τις εν λόγιο χώρες και χάρη σε. 
τοπικές δραστηριότητες διάδοσης. Πραγματοποιούνται σημαντικές 
προσπάθειες προκειμένου να διασφαλισθεί η μεταφορά πον αποτελεσμάπυν, η 
συμμετοχή πυν τελικιυν χρηστό')ν, και η αποδοχή πυν νέιον συστημάπυν και 
μεθόδιυν. Ι Ία το σκοπό αυτό, ενθαρρύνεται η δημιουργία επίσημιυν και 
ανεπίσημων δικτι'κον και η εκτέλεση συντονισμένοι όράσειυν ( 13 με.τά τη 
δημοσίευση πον τριών προσκλήσείον). 
55 Παραδείγματα 
αποτελεσμάτιυν 
Οι χώροι δοκιμής του 
ευρωπαϊκού συστήματος 
διαχείρισης της σιδηροδρομικής 
κυκλοφορίας στη Γερμανία, τη 
Γαλλία, και την Ιταλία, 
χρησιμοποιήθηκαν για τη 
δοκιμή σε πραγματική κλίμακα 
του ευρωπαϊκού συστήματος 
διαχείρισης της σιδηροδρομικής 
κυκλοφορίας (ERTMS). Οι 
ευρωπαϊκές δραστηριότητες 
τυποποίησης που είναι 
απαραίτητες για την υλοποίηση 
του I-.RTMS ξεκίνησαν το 
IW7. 
Μ ι m 
Επινοήθηκε ένα μαύρο κουτί 
για TU θαλάσσιες μεταφορές 
(ΜΗΒ) όμοιο με. το μαύρο 
κουτί που χρησιμοποιείται στα 
αεροσκάφη για την καταγραφή 
δεδομένων σε περίπτωση 
ατυχήματος. 11 βελτκυμένη 
διερεύνηση τιυν ατυχημάτιον θα 
αυξήσει την ασφάλεια της 
λειτουργίας τιυν πλοίων. 
ΙΙρυβλέπεται περαιτέρω 
ανάπτυξη του ΜΒΒ για τις 
εμπορευματικές μεταφορές, για 
τον εντοπισμό πυν μεταφορών 
και τη διευκόλυνση της 
παράκτιας ναυσιπλοΐας και της 
αντα/ /.αγή. τεκμηρίωση·;. 
TAPE 
Το έργο ανέπτυξε ένα 
πρωτότυπο λογισμικό για τον 
καθορισμό της αλληλεπίδρασης 
των χερσαίιυν και αεροπορικών 
μεταφορών στα αεροδρόμια, και 
τη βελτιστοποίηση της 
συνολικής επίδοσης τιυν 
αεροδρομίων από απόψεως 
αποτελεσματικότητας και 
χωρητικότητας/ικανότητα^. 
To 1997 η ομάδα παρακολούθησης του προγράμματος ΕΤΑ είχε. συμπεράνει 
ότι η διαχείριση του προγράμματος έγινε, με επαγγελματικό καιδιαφανή τρόπο 
μολονότι εξέφρασε ανησυχίες για τη μόνιμη έλλειψη προσωπικού σε 
ορισμένους τομείς του προγράμματος. Η ομάδα όιατύπιυσε επτά χρήσιμες 
συστάσεις αναφορικά με τη μελλοντική διαχείριση του προγράμμιχτος με 
σκοπό την περαιτέριο ενίσχυση τιον αποτελέσματος, οι οποίες και έγιναν 
δεκτές. Οι συστάσεις αυτές εστιάζονταν κυρίως στη διάδοση και την 
αξιοποίηση πον αποτελεσμάπυν και τα μελλοντικά στοιχεία πον 
δραστηριοτήπον ΕΤΑ στον τομέα τιον μεταφορών. 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Γενικός στόχος της έρευνας που διεξάγεται στο πλαίσιο του προγράμματος 
ΕΤΑ στον τομέα τιον μεταφορών ε.ίναι η διατύπιοση συμπερασμάπυν για τη 
χάραξη νέίον επιλογών πολιτικής και η διευκόλυνση της εφαρμογής νέ.ιυν 
τεχνολογιών γενικής χρήσης. Οι στόχοι της εφαρμογής νέων τεχνολογιών με 
σκοπό την αύξηση της αποτελεσματικότητας, της ασφάλειας, και της 
βιιυσιμότητας του συστήματος μεταφορών έχουν, ε.πίσης, επιτευχθεί ή 
πρόκειται να επιτευχθούν χάρη σε, σε.ιρά έργιον όπιυς, για παράδειγμα, ΕΚΊ MS 
(Ευρίυπαϊκό Σύστημα Διαχείρισης της Σιδηροδρομικής Κυκλοφορίας), ΜΒΒ 
(Μαύρο Κουτί για τις θαλάσσιες Μεταφορές), και AIM (Διαχείριση της 
Εναέριας Κυκλοφορίας). 
Η ομάδα παρακολούθησης σημείωσε το 1997 τα δυνητικά οφέλη για την 
ευρο)παϊκή βιομηχανία από επιτεύγματα όπως η ευρίοπαϊκή τυποποίηση τιυν 
συστημάτων σηματοδότησης πον σιδηροδρόμων, που προέκυψε από έργα 
ERTMS. Τα αποτελέσματα αυτά μπορεί να οδηγήσουν σε μεκυση κατά 20-
30% του κόστους εξοπλισμού με παράλληλη σημαντική αύξηση της 
ανταγιονιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σιδηροδρόμου στις διεθνείς 
αγορές μεταφορών. Ένα άλλο παράδειγμα ενίσχυσης της ανταγίονιστικότητας 
της ευρωπαϊκής βιομηχανίας είναι η κατάρτιση ολοκληρωμένοι συστημάπυν 
ελέγχου των πλοίων. Τα έργα αυτά (ATOMOS II και DISCI) αποτελούν 
σημαντική προσπάθεια για την ολοκλήρο)ση της κατακερματισμένης 
ευριοπαϊκής βιομηχανίας στον τομέα αυτό και τη θέσπιση παγκοσμύυν 
προτύπιυν. Αλλα παραδείγματα ερευνητικών εργασιών που συμβάλλουν στην 
επίτε.υξη πυν κοινοτικών στόχιυν είναι έργα στο στρατηγικό τομέα της 
ιχξιολόγησης της επίδρασης τιυν όιευριυπαϊκών δικτύιυν μεταφορών όσον 
αφορά την προσπελασιμότητα και τη συνοχή. Μία σειρά έργοιν αστικών 
μεταφοριόν στοχε.ύουν στη βε.λτίιοση πυν δημοσίων αστικιυν μεταφοριυν τα 
οποία έχουν ήδη προσφέρει αξιόλογα αποτελέσμαπχ (π.χ. το έργο ISOTOPE). 
Πρόγραμμα εργασίας για το 1998 
Η 4η πρόσκληση υποβολής προτάσε.ιυν και η κοινή πρόσκληση για τις 
με.πχφορές και το πρόγραμμα εφαρμογών τηλεματικής στις συνδυασμένες 
μεταφορές, για κάθε ένα από πχ οποία προβλέπεται κοινοτικός προϋπολογισμός 
12 εκατ. ECU περίπου, έκλεισαν στις 16 Μαρτίου 1998. Οι προτάσεις που 
υποβλήθηκαν πρόκειται να αξιολογηθούν και θα αποτελέσουν αντικείμενο 
διαπραγμάτευσης. Η 4η πρόσκληση υποβολής προτάσείον θα πρέπει να 
οδηγήσει σε. δράσεις για την παγίωση πον αποτελεσμάπυν που προέκυψαν από 
έργα παρελθόνπυν προσκλήσειον κιχι στην προετοιμασία μελλοντικι'υν 
δραστηριοτήπυν ΕΤΑ στον τομέα τιυν μεταφορών. II κοινή πρόσκληση 
υποβολής προτάσείον στον τομέα πυν πολλαπλών μεταφοριυν θα πρέπει να 
οδηγήσε.ι σε. σε.ιρά έργιον επίδειξης σε με.γάλη κλίμακα, at οποία Οο 
στηρίζονται στα αποτελέσματα εκτελούμενιυν ερευνητικών εργαοουν οίον 
τομέα τιυν συνδυασμένων μεταφορών. Τα πρώτα έργα προβλέπεται να ISOTOPE 
Ι ο έργο περιέγραψε τα. 
πλεονεκτήματα και τα. 
μειονεκτήματα τιυν διαφόρων 
μορφών οργάνωσης τιυν 
υπηρεσιών δημοσίων 
μεταφοριυν και διατυπώνει 
συστάσεις σχετικά με τα 
κατάλληλα συμβατικά και 
νομικά πλαίσια. Εξετάσθηκαν 
δεδομένα από 109 δίκτυα 
αστικών μεταφοριυν στην 
Ευρώπη. 
< )/ οκ/ ηρώΟηκυν ;ιο/υύριΙΙμα 
έργα υια/είμιοΐ|ς ιΐ|ς εναέριας 
κυκλοφορίας στον τομέα αυιο 
και τα αποτελεσμαια 
αποτέλεσαν τη βάση για την 
ανάπτυξη του μελλοντικού 
ευρωπαϊκού συστήματος 
διαχείρισης της εναέριας 
κυκλοφορίας (ΕΑ IMS), το 
οποίο Πα επιδειχθεί στο 5ο 
Ι Ιμόγραμμα-Ι Ιλαίσιο. 
Συστήματα πληροφορικής: 
καταρτίσθηκε συντονισμένη 
όραση, στην οποία 
συμμετέχουν υπό εζέλιςη έργα.. 
υπεύθυνοι για τη χαραςη της 
πολιτική,, και στατιστικοί από 
ο/.α ία κράτη με.λη. <Λι 
αναπτύςει τη συνεργεία και θα 
θέσει τις βάσεις για τη 
δημιουργία ενός 
πληροφοριακού συστήματα: 
ιων ευρωπαϊκών μεταφορών 
αιευκο/ υνονκ/ς ιΐ|\' αναι/ / α/ή 
οεδομένων σχετικά με τΐς 
μεταφορές και την πρόσβαση 
στα δεδομένα με. στόχο τη 
στήριξη της διαδικασίας λήψης 
αποφάσεων σε θέματα 
πολιτικής. 
56 
ξεκινήσουν κατά πχ τέλη του 1998. Ορισμένα έργα που χρηματοδοτούνται, ήδη 
θα ολοκληριυσουν τις εργασίες τους και θα παρουσιάσουν τα αποτελέσματα 
τους σε μία σειρά προγραμματισμένο)ν εκδηλώσειυν διάδοσης, θα εφαρμοσθεί 
μία στρατηγική διάδοσης και αξιοποίησης τιον αποτελεσμάτιυν σε επίπεδο 
προγράμματος με στόχο τη διασφάλιση της συγκεκριμένης εφαρμογής τιυν 
αποτελεσμάπυν της ΕΤΑ. 
57 
15. ΣΤΟΧΟΘΕΤΗΜΕΝΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ 
Δραστηριότητες το 1997 
Το 1997 αποτέλεσε σημαντικό ορόσημο για το πρόγραμμα στοχοθετημένης 
κοινωνικοοικονομικής έρευνας (TSER). Δεδομένου ότι το πρόγραμμα 
θεσπίσθηκε το 1994 (υς νέο στοιχείο του Ι Ιρογράμματος-1 Ιλαισίου κατά τα 
αρχικά στάδια έπρεπε να επιτελεσθεί σημαντικό έργο προκειμένου να. 
ευαισθητοποιηθούν οι ε.ρευνητές και οι αρμόδιοι για τη χάραξη της πολιτικής 
όσον αφορά τη σημασία της κοινωνικοοικονομικής έρευνας σε ευρωπαϊκό 
επίπεδο στους τομείς της πολιτικής της επιστήμης και πον τεχνολογκυν, της 
εκπαίδευσης και κατάρτισης, της κοινωνικής ένταξης, και του αποκλεισμού. 
Εντούτοις, η πρόσφατη επιλογή επιτύχουν έργίον της δεύτερης πρόσκλησης 
υποβολής προτάσείον και η δημοσίευση, τον Σεπτέμβριο του 1997, της τρίτης 
και τελικής πρόσκλησης, συνεπάγονται ότι η προσοχή εστιάζεται πλέον στην 
παγίίυση και παρακολούθηση πον χρηματοδοτούμενίυν δραστηριοτήπυν. 
Πράγματι, το πρόγραμμα περιλαμβάνει σήμε.ρα μία ευρε.ία δέσμη 
συμπληριυματικιυν δραστηριοτήπον, οι οποίες κυμαίνονται από έργα 
συλλογικής έρευνας και θεματικά δίκτυα, με.λέτε.ς και στήριξη συνεόρίιυν σι. 
βασικούς τομείς, έιυς ειδικές πριυτοβουλίες του ευρωπαϊκού δικτύου 
αξιολόγησης της τεχνολογίας (ΕΤΑΝ), και τη συμμετοχή στην επιχειρησιακή 
ομάδα "εκπαιδευτικά πολυμέσα". 
Δεδομένης της φάσης ανάπτυξης του προγράμματος σήμερα, και τιυν 
βελτιώσεο)ν που πραγματοποιήθηκαν τόσο από απόψειος συνάφειας της 
πολιτικής όσο κιχι εκτέλεσης των διαδοχικών προσκλήσείον, οι συσπ'χσε.ις που 
διατυπώθηκαν στο πρόγραμμα TSER 1997 αφορούν κυρίιος δραστηριότητες 
αξιοποίησης και διάδοσης. 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Χαρακτηριστικό στοιχείο του προγράμματος είναι ότι όλες οι δραστηριότητες 
αναμένεται να οδηγήσουν σε. συναφείς προτάσεις πολιτικής. Μετά τη δεύτερη 
πρόσκληση υποβολής προτάσείον, θα λάβουν κοινοτική στήριξη συνολικά Ι 12 
δράσεις επιμερισμένης δαπάνης, οι οποίες πραγματεύονται θέματα όπως, π.χ., η 
ευριυπαϊκή κοινωνία τιυν πληροφοριών, η βιομηχανική δυναμική και η 
απασχόληση, και οι ευριυπαϊκές πολιτικές κοινιυνικής ένταξης. ( ) αριθμός 
αυτός θα αυξηθεί κατά 50 έιυς 60 νέε.ς δραστηριότητες, οι οποίες θα προέλθουν 
από την αξιολόγηση και επιλογή τιον προτάσείον της τρίτης πρόσκλησης. 
Εξάλλου, η ίδια η τρίτη πρόσκληση δημοσιεύθηκε, με. βάση ένα αναθειυρημένο 
πρόγραμμα εργασκυν, το οποίο εστιάζεται σε τρεις στρατηγικούς 
προσανατολισμούς: ανταγωνισμός, αλλαγή και διάλογος- εργασία, ευημερία, 
και απασχόληση- και, καινοτομία και θεσμική αλλαγή. Οι προσανατολισμοί 
αυτοί απαιτούν μία διεπιστημονική προσέγγιση, και για το λόγο αυτό, η τρίτη 
πρόσκληση, η οποία έκλε.ισε τον Ιανουάριο του 1998, αποβλέπει σε προτάσεις 
οι οποίε.ς θα συνδυάζουν ερευνητικά έργα από δύο ή περισσότερους βασικούς 
ερευνητικούς τομε.ίς του προγράμματος. 
Εξάλλου, το 1997, χορηγήθηκαν 39 ενισχύσεις για συνοδευτικά μέτρα.. Οι 
χρηματοδοτούμενες δραστηριότητες περιλαμβάνουν μελέτες σχετικά μι: την 
επίδραση πυν αγορών εργασίας στην απασχόληση, την ανακατανομή της 
ε.ργασίας. τα προβλήματα και τις δυνατότητες απασχόλησης για ίδιο 
λογαριασμό, και στήριξη όιαφόριυν φόρουμ μι: θέματα όπως, για παράδειγμα, η 
ένταξη πυν μεταναστών και οι εθνικιστικές συγκρούσεις, οι γυναίκες στις 
ε.πιστήμε.ς, και προσεγγίσεις όσον αφορά την πολιτιστική πολυμορφία εντός 
πυν εκπαιδευτικών συστημάπυν στην Ευρώπη. 
Όσον αφορά το ΕΤΑΝ (Ευρωπαϊκό Δίκτυο Αξιολόγησης της Τεχνολογίας), το 
οποίο στηρίζεται στο πλαίσιο του τομέα Ι του προγράμματος: αξιολόγηση 
58 Παραδείγματα 
αποτελεσμάτο)ν 
Ιο EVALUE ανέπτυςε και 
παρήγαγε ένα CD-ROM 
και μέσα Internet για την 
( αυτό- )αξιολόγηση τιυν 
πανεπιστημίιυν στην 
Ευρώπη. Οι διαθέσιμες 
πληροφορίες 
περιλαμβάνουν 
περιπτωσιολογικές 
μελέτες, εθνικούς δείκτες. 
καθώς και ένα ευέλικτο 
ερ/α/.είο i/cio/ άγηοη,. 
Μετά από διάσκεψη που 
πραγματοποιήθηκε τον 
Νοέμβριο του IW7. το 
έργο "Τεχνολογία. 
οικονομική ολοκλήρωση. 
και κοινωνικός 
αποκλεισμός" δημοσίευσε 
πρωτοποριακά άρθρα 
σχετικά με το παγκόσμιο 
περιβάλλον εμπορικών 
συναλλαγών, τις 
περιφερειακές 
ιε/νο/ ο/ικε. ανιπορρο/Γίέ. 
<ΊΙ ην Εαρώ/ιη και ι ην 
ονιυγωνιοιικάτηια. 
Το έργο EoWER 
δημιούργησε μία 
ευρωπαϊκή τράπείΐα 
δεδομένων σχε.τικά με τη 
χαμηλόμισθη απασχόληση 
και δημοσίευσε έκθεση 
για. τα "Ιτατιστικά 
δεδομένα σχετικά με τη 
χαμηλόμισθη απασχόληση 
στην Ευρωπαϊκή'Ενωση 
και τα κράτη μέλη ιυ,ς". 
Ι ο έργο Ι.«» WE Κ 
οημοοιευει ένημεμωι ικο 
οημειωμα και υιαΟειει 
ιστοΟέση στο Internet. 
επιλογών πολιτικής στο χώρο των επιστημών και της τεχνολογίας στην 
Ευρώπη), συγκροτήθηκαν ομάδες εργασίας εμπειρογνωμόνων για την πριυτη 
δέσμη θεμάτων: γήρανση του πληθυσμού και τεχνολογία - προκλήσεις και 
ευκαιρίες της πολιτικής της τεχνολογίας στο πλαίσιο της διεθνοποίησης. ( )ι 
εκθέσεις των εμπειρογνιυμόνων θα υποβληθούν στους αρμόδιους για τη 
χάραξη πολιτικής κατά την διάρκεια του 1998. 
Ένα άλλο σημαντικό γεγονός το 1997 ήταν η έναρξη 5 έργιον, πχ οποία 
συγχρηματοδοτούνται από το πρόγραμμα στοχοθετημένης 
κοινωνικοοικονομικής έρευνας, και τα οποία υποβλήθηκαν στο πλαίσιο της 
κοινής πρόσκλησης υποβολής προτάσείον της επιχειρησιακής ομάδας για τα 
εκπαιδευτικά πολυμέσα. Τα έργα αυτά, που πραγματεύονται τη διαδικασία της 
εκμάθησης, την αποτελεσματικότητα της εφαρμογής της τεχνολογίας 
πολυμέσων και το συνακόλουθο κοινωνικοοικονομικό αντίκτυπο, δείχνουν τη 
σημασία της τεχνολογίας όσον αφορά τη διαμόρφωση της κοινιονίας και 
αποτελούν παράδειγμα μίας περισσότερο ολοκληρωμένης προσέγγισης, η 
οποία συνδυάζει τις κοινωνικές επιστήμες με την ανάπτυξη της τεχνολογίας 
που προτείνεται για το 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Σημαντική δραστηριότητα του 1998 θα αποτελέσει η εισαγοιγή μέτρίυν για τη 
διάδοση και την προιόΟηση της επίδρασης πυν πορισμάπυν που προκύπτουν 
από χρηματοδοτούμενα έργα ΕΤΛ και δίκτυα. Εκτός από τους συνήθεις 
μηχανισμούς διάδοσης αποτελεσμάπυν σε επίπεδο έργου, προγραμματίζονται 
επίσης δραστηριότητες σε επίπεδο του ιδίου προγράμματος. Σημαντική 
πριοτοβουλία αποτελεί διάσκεψη του προγράμματος στοχοθετημένης 
κοινωνικοοικονομικής έρευνας, η οποία προγραμματίζεται για τα τέλη του 
1998. Στη διάσκεψη αυτή θα συμμετάσχουν ερευνητές και αρμόδιοι για τη 
χάραξη πολιτικής. Τη διάσκεψη θα στηρίξει σειρά σεμιναρίιον για θέματα 
πολιτικής, τα οποία θα διοργανωθούν γύρα) από τη θεματική δέσμη της πρώτης 
και δεύτερης πρόσκλησης υποβολής προτάσεα)ν, μία ιδέα η οποία δοκιμάσθηκε, 
με επιτυχία το 1997. 
Οι δραστηριότητες της τρίτης πρόσκλησης θα επικεντρο)θούν στη 
διαπραγμάτευση και τη σύναψη συμβάσεα>ν για τα έργα που επελέγησαν για 
χρηματοδότηση. Εξάλλου, εξετάζεται ένας αριθμός πιθανιυν νέων 
πρωτοβουλιών του ευριυπαϊκού δικτύου αξιολόγησης της τεχνολογίας στους 
τομείς της αλλαγής του κλίματος του πλανήτη, τιον δικαιώμάπυν πνευματικής 
ιδιοκτησίας, της αξιολόγησης της επίδρασης της ΕΤΛ, της έμμεσης στήριξης 
της απασχόλησης στην ΕΤΑ, και του θέματος πυν γυναικών και της επιστήμης. 
Εξάλλου, προβλέπεται ότι θα ξεκινήσουν 4 περαιτέριο έργα που υποβλήθηκαν 
στο πλ(χίσΐί) της κοινής πρόσκλησης για πχ εκπαιδευτικά πολυμέσα, τα οποία 
συνεπάγονται χρηματοδοτική συμμετοχή του προγράμματος στοχοθετημένης 
κοινιυνικοοικονομικής έρευνας. 
Οι εργασίες για την ολοκλήρίοση του ρόλου της κοινίυνικοοικονομικής έρευνας 
στο 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο θα εκτελεσθούν παράλληλα με τις παραπάνο) 
δραστηριότητες. 
Το έργο REGIS διαπίσπυσε ότι η καινοτομία στην Ευρώπη τείνει να καθοδηγείται από 
την αγορά βάσει συλλογισμών κόστους και ποιότητας και ότι η καθαρή καινοτομία 
είναι σπάνιο φαινόμενο δεδομένου ότι η διεργασία χαρακτηρίζεται περισσότερο από 
ανασυνδυασμό μη πρωτότυπιυν τεχνολογιών - δείχνοντας έτσι την ανάγκη για 
καλύτερη ολοκλήρίοση τεχνολογικών κέντριυν και πανεπιστημίων στο πλαίσιο της 
διαδικασίας καινοτομίας. Ιο έργο δικτύων ΕΤΛ και 
MME υψηλής τεχνολογία^ 
• προσκόμισε στοιχεία τα. 
οποία αποδεικνύουν' 
δεσμούς μεταξύ της 
επιτυχούς 
/ια/κοσμιυποίησης με ένα 
υψηλά επίπεδο τοπικής 
οικτύωσης. γεγονός το 
οποίο τονίζει τη σημασία 
της πρόσβασης σε 
τεχνολογίες που 
αναπτύσσονται σε, τοπικό 
επίπεδο. 
11 οικονομία τη: 
εκμάθησης ως παράγοντι/ς 
παγκοσμιοποίησης 
ουνε/ιείές για ι ην /ισ/.ιιικη 
στον τομέα τΐ|ς 
καινοτομίας. 1 Ιρόκειται 
για μία έκθεση η οποία 
βασίζεται στα 
προκαταρκτικά 
συμπεράσματα διαφόρων 
συναφών έργιυν 
στοχοΟετημένης 
κοινωνικοοικονομικής 
έρευνας (παράδειγμα 
συγκεντριυμένης 
δραστηριότητας). 
Ι ο δίκιυο KISINN 
δημοσίευσε επισκόπηση 
των υπηρεσιών έντασης 
γνώσης του ιδιωτικού τομέα 
με βάση την υπάρχουσα 
διεθνή εμπειρία, με 
ιδιαίτερη έμφαση στη 
μεταφορά και την εφαρμογή 
τεχνικών καινοτομιών και 
καινοτομιών όσον αφορά τη 
διαχείριση. Η έκθεση 
περιλαμβάνει, επίσης. 
πορίσματα σχε.τικά με την 
εφαρμογή πολιτικής. 
59 
ΔΕΥΤΕΡΗ ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΕΤΑΡΤΟΥ 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ 
ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΙΣ ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΛΙΙΟΝΙΤΣ 
ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ 
Δραστηριότητες το 1997 
Έργα ΕΤΑ: 
Στο πλαίσιο της συνε.ργασίας με τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής 
Ευριόπης και τα. Νέα Λνε.ξάρτητα Κράτη της πρώην Σοβιετικής Ένιυσης. 
δεσμεύτηκαν 26,3 εκατ. ECU για τη χρηματοδότηση Ι 10 συμβάσε.ίον μετά την 
πρόσκληση υποβολής προτάσείον το 1996. Το 1997, στο πλαίσιο της 
πρόσκλησης υποβολής προτάσείον (περιβάλλον, υγε.ία, βιομηχανία κατά κύριο 
λόγο), υποβλήθηκαν 1.300 προτάσεις έρευνας, οι οποίες αντιπροσιυπεύουν ένα 
ποσό 398 εκατ. ECU. 
Επίσης, συνεχίζεται η συμμετοχή των χωρίον της Ανατολικής Ευρώπης σε 
ειδικά προγράμματα του 4ου Προγράμματος-Πλαισίου με στήριξη της διεθνούς 
συνεργασίας στην επιστήμη και την τεχνολογία (INCO). 
Δεσμεύθηκαν πιστώσεις ύψους 700.000 ECU περίπου για "συνοδευτικά 
μέτρα", ειδικότερα για τη στήριξη της συμμετοχής επιστημόνων τιον χίυριυν 
αυτών σε συνέδρια. Η INTAS (Διεθνής ένωση για την προώθηση της 
συνεργασίας με επιστήμονες των κρατών της πρώην Σοβιετικής Ένωσης), η 
οποία χρηματοδοτείται κυρίως από την Κοινότητα, εκτέλεσε 321 έργα που 
καλύπτουν όλους τους τομείς με συνολικό προϋπολογισμό 18,8 εκατ. ECU. 
Όσον αφορά το CIST (Μόσχα), που συμβάλλει στον επαναπροσανατολισμά 
πυν στρατίίυτικών ερευνητών πυν ανεξαρτήπυν κρατών της Σοβιετικής 
Ένίυσης, η ΕΕ στήριξε., το 1997, μη στρατίίυτικά έργα με προϋπολογισμό 13,5 
εκατ. ECU (συνολικά 19.000 επιστήμονε.ς από το 1994). 
Όσον αφορά την επιστημονική και τεχνολογική συνεργασία με. τις 
αναπτυσσόμενες χώρες (INCO-AX), δεσμεύτηκαν πιστώσεις ύψους 65,6 εκατ. 
ECU το 1997 με σκοπό τη χρηματοδότηση 125 συμβάσειυν. Σε πρόσκληση 
υποβολής προτάσεων που δημοσιεύθηκε το 1997 σχε.τικά με τη διαχείριση πυν 
φυσικών ανανεο')σιμο)ν πόρων, τη γεωργία/αγροτοβιομηχανία, την υγεία και τις 
τεχνολογίες πον πληροφοριών, υποβλήθηκαν 1.020 προτάσεις. 
Οι 25 νέες δράσεις COST (ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα της 
επιστημονικής και τεχνικής έρευνας) ο συνολικός αριθμός εκτελούμενίυν 
έργιον στους 17 τομείς (επιστήμες της διατροφής, χημεία, μεταφορές ...) 
ανήλθε σε 159. Το 1997, η Επιτροπή συμμετείχε σε 11 έργα EUREKA. 
Η ομάδα παρακολούθησης τόνισε το 1997 τον υψηλό βαθμό ποιότητας που 
επιτεύχθηκε σε όλους τους τομείς που καλύπτονται από το πρόγραμμα. 
Συμφωνίες Ε&Τ και επιστημονικές ε.παφές ΙΙαμαδείγματα 
αποτελέσματος 
Ευρωπαϊκή πρώτη στην 
καταπολέμηση των 
παρασιτικών μολύνσεων: 
ςεκϊνησαν πολυάριθμε: 
έρευνες, στις οποίες 
συμμετέχουν επιστήμονες από 
αναπτυσσόμενες χώρες και 
από την Ευρώπη με Οεμα την 
καιανοηση των αιτίων που 
καθιστούν ορισμένα άτομα 
πιο ευαίσθητα σε. σύγκριση με 
άλλα σε παρασιτικές 
λοιμώξεις. Λυτό έχε.ι βασική 
σημασία προκειμένου να 
εξευρεθούν αποτελεσματικές 
παρε.μβάσε.ις. Μία συνε.ργασία 
με. τη Βραζιλία έδειξε τη 
γενετική βάση της 
ευαισθησίας στη βιλαρζίαση 
(ασθένεια που οφείλεται 
στους τρηματώδει. 
οκώληκιχ). ( >ι επιστήμονε. 
ανακάλυψαν το γονίδιο Sin Ι, 
ΓΟ ο/ιοίο, στο χρωμόσωμα. 5. 
ui:;/i,\ την αντίσταση ή την 
ευαισθησία στην ασθένεια. 
|·'πίσης. εντοπίσθηκε ενα 
νονίδιο που καθορίζει την 
ευαισθησία στην ινωση του 
ήπατος. 'Γα ε.πιτε.ύγματα αυτά 
μπορούν να ενθαρρύνουν την 
ανάπτυξη θεραπευτικών 
προσεγγίσεων οι οποίες θα 
ανακουφίσουν τις συνέπειες 
τιυν ασθενεί ιόν αυτών. 
Υπογράφηκε η συμφωνία συνεργασίας ΕΕ και ΗΠΑ στον τομέα Ε&Τ, τέθηκε 
σε ισχύ η συμφιονία με τη Νότια Αφρική, και ξεκίνησαν οι διαπραγματεύσεις 
για τη σύναψη συμφίονίας του EURATOM με τον Καναδι'χ στον τομέα της 
πυρηνικής έρευνας. Το 1997 ξε. κίνησα ν, επίσης, διαπραγματεύσεις για τη 
συμφίυνία συνεργασίας στον τομέα της επιστήμης και της τεχνολογίας με τη 
Ριοσία, ενώ ορισμένες συνδεδεμένες χώρες εκδήλωσαν ενδιαφέρον για 
συμμετοχή στο 5ο Ι Ιρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο. 
60 
Στο πλαίσιο των σχέσεων με την Ιαπωνία και την Κορέα στον τομέα της Ε&Τ, 
75 Ευρωπαίοι ερευνητές έλαβαν υποτροφία το 1997 με αποτέλεσμα να ανέλθει 
σε 490 ο συνολικός αριθμός πον ερευνητών της'Ενιυσης που πραγματοποίησαν 
πρακτική άσκηση στις ε.ν λόγυ> χώρες. 
Εξάλλου, αναπτύχθηκαν τεχνικές ή πολιτικές επαφές με τρίτες χώρες και 
περιφερειακούς οργανισμούς. Τέλος, υποστηρίχθηκαν σεμινάρια/εργαστήρια/ 
συνέδρια με τη συμμετοχή αναπτυσσομένου χωρών (παραδείγματα: η 
γονιμότητα του εδάφους στην Ασία, το AIDS στην Αφρική). Συνεχίσθηκε ο 
πολιτικός διάλογος με τις χώρες εταίρους της Μεσογείου διαμέσου της 
γραμματείας της ομάδας παρακολούθησης ΕΤΛ Eiiro-Med και στο πλαίσιο 
επίσημης συνεδρίασης της εν λόγιο επιτροπής. 
Σκέψεις σχετικά με τις μελλοντικές κατευθύνσεις: 
Υιοθετήθηκε, ανακοίνιοση για την "ευριυπαϊκή πριοτοβουλία στον, τομέα της 
γειυπονικής έρευνας για την ανάπτυξη" (IERAD) με σκοπό τη βελτίιυση του 
συντονισμού πυν 18 εταίριον που συμμετέχουν σε αυτή. Εξάλλου, υιοθετήθηκε 
ανακοίνιοση με τίτλο "επιστημονική και τεχνολογικής έρευνα, στρατηγικό 
στοιχείο της συνεργασίας της ΕΕ με τις αναπτυσσόμενες χάβρες" η οποία έτυχε, 
θερμής υποδοχής από το Συμβούλιο. 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Στις διαφορές πτυχές της, η INCO συμβάλλει στην προώθηση της 
ανταγωνιστικότητας του συνόλου της ευροιπαϊκής οικονομίας. Για παράδειγμα, 
προσφέροντας "προστιθέμενη αξία" στην ΕΤΑ της Ένωσης ή συμβάλλοντας σε 
ένα καλύτερα προσαρμοσμένο ορισμό των άλλων πολιτικών που ασκεί η ΕΕ 
(για παράδειγμα, μεταφορές, ενέργεια, αλιεία ...) ενόψει των ιδιαίτερίον 
συνθηκών πον τρίτων χιορών, ή χάρη επίσης στη με.γάλη αγορά που πρόκυπτε.ι 
από την ανάπτυξη της εμπορικής συνεργασίας η οποία οφείλεται στη 
συνεργασία σε θέματα Ε&Τ. 
Η διεθνής συνεργασία στον τομέα της ΕΤΛ δίνει πρόσβαση σε. γνιυσεις,' δίκτυα 
ερευνητών, εγκαταστάσεις (για παράδειγμα, αποστολή Ευριυπαύον ερευνητών 
στην Ιαπιυνία) και, πέρα από πχ με τη στενή έννοια επιστημονικά οφέλη που 
μπορεί κανείς να αναμένει, συμβάλλει στη διεθνή προβολή της ευροιπαϊκής 
επιστήμης και τεχνολογίας. 
Ενόψει της πολιτικής διεύρυνσης της ΕΕ, ο εκσυγχρονισμός του μηχανισμού 
ΕΤΛ πον ΧΚΑΕ και η στήριξη που παρέχει η INCO στη συμμετοχή πυν 
ΧΚΛΕ στα προγράμματα ΕΤΑ της ΕΕ συμβάλλουν στην προετοιμασία της 
ένταξης των χωρών αυτών στην Ένωση. 
Η INCO-AX συνέβαλε στην ενίσχυση της ικανότητας της ευρωπαϊκής έρευνας 
στους τομείς που συνδέονται με την ανάπτυξη προωθώντας, ταυτόχρονα, την 
ΕΤΑ τιον αναπτυσσομένων χωρών (το 1997 στηρίχθηκαν τα δίκτυα που είχαν 
ιδιαίτερα ως αντικείμενο την ελονοσία και τα τροπικά δάση) στηρίζοντας, έτσι, 
την κοινοτική πολιτική στον τομέα της συνεργιχσίας για την ανάπτυξη. 
Ένα άλλο παράδειγμα της συμβολής στις εξίοτερικές πολιτικές είναι το Λιεθνές 
Κέντρο Επιστήμης και Τεχνολογίας στη Μόσχα (CIST) που στηρίζει την 
προσπάθεια μετεκπαίδευσης πον Ρώσιυν στρατιιοτικών ερευνητών με. σκοπό 
τον επαναπροσαντολισμό τους προς μη στρατιιυτικές δραστηριότητες. 
ΙΙρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Προβλεπόμενες δραστηριότητες για το 1998: παρακολούθηση τιυν υπό 
εκτέλεση 1.600 συμβάσείον (συμπεριλαμβανομένου τιυν 
προπαρασκευαστικοί, συνοδευτικών και υποστηρικτικών δράσειυν) και τιυν 
προσκλήσειυν υποβολής προτάσευ)ν INCO-COPERNICUS και INCO-ΛΧ που Μελέτη της θαλάσσιας 
ρύπανσης: η Μαύρη Θάλασσα 
αποτελεί ιδανική περίπτωση 
μα ι η με/ έιη ι η-., ε/ιώμαοη 
ι η., ριυιανοΐ|'. οι η 
βιοποικιλόιητα. Ίνα έργο σιο 
οποίο συμμετέχουν η 
Ρουμανία, η Βουλγαρία, η 
Ρωσία και 7 κράτη μέλη 
κατέστησε, δυνατή ήδη την 
καλύτερη κατανόηση της 
υποβάθμισης της 
βιοποικιλότητας στη Μαύρη 
Μάλασσα, ενώ ένα 
προγνωστικό πρότυπο της 
ανταπόκρισης του παράκτιου 
συστήματος στην 
περιβαλλοντική καταστροφή 
βρίσκεται στο στάδιο της 
κατάρτισης. 
Αλιεία και αειφόρος 
ανάπτυξη: το 1907 ξεκίνησαν 
15 ερευνητικά έργα, τα οποία 
πραγματεύονται ειδικότερα 
τις νέες τεχνικές 
υδατοκαλλιέργειας, την 
εκτροφή οστρακόδερμων, Μ/.ι 
τη διαχείριση του παρακτίου 
οικοσυστήματος σε 
συνάρτηση με την ερευνητική 
πρωτοβουλία για την αλιεία 
ΛΚΕ-ΕΕ που θεσπίσθηκε, με 
το ψήφισμα της Συνέλευσης 
Ίσης Εκπροσώπησης ΛΚΕ-
ΕΕ. Μ πρωτοβουλία αυτή 
στοχεύε.ι στην προώθηση 
στυχοΟετημένης έρευνας για 
την αειφόρο διαχείριση της 
αλιείας και της 
υδατοκαλλιέργειας. 
61 
δημοσιεύθηκαν το 1997, σύναψη συμβάσεων σχετικά με τη συμμετοχή τρίπυν 
χωρών στις δραστηριότητες 1, 3 και 4 του Προγράμματος-Πλαισίου, καθίός και 
επιλογή και παρακολούθηση των υποτρόφων (Ιαποινία/Κορέα). 
Μεταξύ άλλων δραστηριοτήτων περιλαμβάνονται τα εξής: ανάλυση της 
επίδρασης των συμφωνιών συνεργασίας στον τομέα της επιστήμης και της 
τεχνολογίας, συνεδρίαση των διαφόρων κοινών επιτροπών που είναι αρμόδιε.ς 
για την παρακολούθηση των συμφωνιών συνεργασίας και το φόρουμ ΕΕ-
Ιαπο)νίας σχετικά με την επιστήμη και την τεχνολογία. Σύμφτονα με τις 
συστάσεις της ομάδας παρακολούθησης, θα εφαρμοσθεί ένα πληροφορικό 
σύστημα διοίκησης και η προσπάθεια επικοινιονίας σχε.τικά με την INCO θα 
συνεχισθεί με διάφορες μορφές: γραπτή ("ιστορίες επιτυχίας", κατάλογος 
έργο)ν INCO...), οπτικοακουστικά μέσα (διαφάνειες ...), ηλεκτρονική (σελίδα 
INCO στην ιστοθέση Cordis-Europa). 
Οι πολιτικές προτεραιότητες συνεπάγονται την προετοιμασία της "διεύρυνσης" 
ιδιαίτερα προιοθώντας την πλήρη σύνδεση στο 5ο Ι Ιρόγραμμα-Ι Ιλαίσιο τιυν 
υποψηφίίον προς ένταξη χο>ρίον και την ανάπτυξη πον σχέσειυν με τις μη 
συνδεδεμένες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. (Μ)α συναφθεί η 
συμφιονία συνε.ργασίας στο χώρο της επιστήμης και τεχνολογίας Ε Ε/1 IIΙΛ 
καθώς και η συμφιονία με τη Ρίυσία. 
Με σκοπό την εκτέλεση του 5ου Προγράμματος-Π λαισίου, προβλέπετιχι η 
προσαρμογή τιον διαφόρων συμφωνών συνεργασίας επιστήμης κιχι 
τεχνολογίας (η συμφωνία για τον ΕΟΧ θα επεκταθεί στο 5ο Πρόγραμμα-
Πλαίσιο και θα προσαρμοσθεί προκειμένου να ληφθεί υπόψη η 
συμπληρωματική χρηματοδότηση του 4ου Προγράμματος-Πλαισίου). Ο 
συντονισμός επιστήμης και τεχνολογίας με τα κράτη μέλη θα ενισχυθεί, για 
παράδειγμα, διαμέσου: της γραμματείας της ευρίοπαϊκής πριοτοβουλίας 
γείοπονικής έρευνας για την ανάπτυξη, του συντονισμού τιυν διαφόρων 
πριυτοβουλιών πυν κρατών μελών στον τομέα της υγείας, και της "ομάδας 
επαφών" πυν κρατών μελών, και του δικτύου βιοτεχνολογίας αναφορικά με. τη 
συνεργασία επιστήμης και. τεχνολογίας με την Κίνα. (Η)α επιζητηθεί, επίσης, η 
βελτύοση πυν γνώσείυν αναφορικά με τη συνεργασία στο χώρο της ΕΤΛ πυν 
κρατών μελών με τις τρίτες χώρες και τους διεθνείς οργανισμούς (με.λέτη 
INCOPOL). 
Η ανάπτυξη της διεθνούς συνεργασίας στο 5ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο απαιτε.ί, 
μεταξύ άλλων, τον προσδιορισμό της αλληλεπίδρασης με το πρόγραμμα INCO 
και άλλα προγράμματα του προγράμματος-πλαίσιο και ενίσχυση της 
συνέργειας των προγραμμάτων COST, EUREKA, πον διεθνών οργανισμών, 
και του Προγράμματος-Π λαισίου. Διυρητές μυελού των οστών: 
με τη βοήθεια Ολλανδού 
συμμετέχοντα, η Ουγγαρία 
και η Τσεχία μπόρεσαν να 
συνδεθούν με διεθνή τράπεζα 
δεδομένίον δωρητών μυελού 
των οστών. II διασύνδεση 
αυιή επέτρεψε στην εν λόγω 
τράπεζα δεδομένων να 
εμπλουτισθεί με 6.000 
επιπλέον διυρητές από τις εν 
λόγιο χώρες. Λόγω της 
ε.πιτυχίας του έργου αυτού, το 
οποίο ήδη βρίσκεται στο 
στάδιο εκτέλεσης στη 
Ι/οβακία. μελετάται η 
επέκταση του σε τρεις άλλες 
χώρες της Ανατολικής 
Ευριόπης. 
Ανακύκλωση 50 τόνων ρωσικού στρατιωτικού πλουτωνίου: 
Τον Απρίλιο του Ιόόό, οτη Μόσχα, οι χώρες της ομάδα τιυν 7 και η Ρωσία αποφάσισαν να 
ενισχύσουν τη συνεργασία για τη διάσπαση του πλουτωνίου που προκύπτει από τον 
παροπλισμό πυρηνικών όπλων της Ρωσίας. 11 Κοινότητα συμβάλλει ενεργά στην εφαρμογή 
τιυν συμπερασμάτιυν της ομάδας τιον 7 με τη χρηματοδότηση πυν έργων του ΛιεΟνούς 
Κέντρου για την Επιστήμη και την Τεχνολογία (CIST) στη Μόσχα 
62 
ΤΡΙΤΗ ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΕΤΑΡΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ 
ΔΙΑΔΟΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ 
(ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ) 
Δραστηριότητες το 1997 
Οι δραστηριότητες το 1997 εστιάσθηκαν στην εκτέλεση (α) του Πριότου 
Προγράμματος Δράσης για την καινοτομία (βλ. κεφάλαιο Ι, παρ. 3, της 
έκθεσης ανιοτέριο) και του ειδικού προγράμματος που αντιστοιχεί στην τρίτη 
δραστηριότητα, δηλαδή το πρόγραμμα για την Καινοτομία. 
Π εκτέλεση του προγράμματος για την Καινοτομία εστιάσθηκε (α) στην 
παρακολούθηση του δικτύου κέντρων μεταφοράς της καινοτομίας και του 
CORDIS, (β) στα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και ni χρηματοδότηση 
της καινοτομίας, (γ) στη μεταφορά τεχνολογίας και τα έργα επίδειξης 
επικύριοσης της τεχνολογίας, και (δ) στη στήριξη τιον περιφερειακών 
υποδομών καινοτομίας. 
Το 1997, πραγματοποιήθηκε ενδιάμεση αξιολόγηση του δικτύου κέντρίον 
μεταφοράς της καινοτομίας (IRC) πριν την παράταση του για δύο επιπλέον έτη. 
Η ικανοποίηση του πελάτη αποτέλεσε βασικό κριτήριο της αξιολόγησης. 
Έδειξε ότι το δίκτυο λειτουργεί ικανοποιητικά και ότι πιθανόν να βελτιώσει 
περαιτέρω την επίδοση του τα επόμενα δύο έτη. Η επίδοση των 29 από τα 52 
κέντρο>ν μεταφοράς καινοτομίας, (δηλαδή το 56%) χαρακτηρίσθηκε ίος πολύ 
καλή. Η επίδοση 7 κέντρων (δηλαδή το 14%) βαθμολογήθηκε ίυς κατώτερη 
από την προσδοκώμενη. Μετά την αξιολόγηση αυτή, το δίκτυο IRC 
παρατείνεται για δύο έτη και τα κέντρα μεταφοράς καινοτομίας που 
χαρακτηρίσθηκαν ιος μη ικανοποιητικά αναδιαρθρώθηκαν. 
Όσον αφορά την CORDIS, στις αρχές του 1997 διενεργήθηκε έρευνα 
ικανοποίησης των χρηστών από επαγγελματικό οργανισμό διερεύνησης της 
αγοράς. Από την έρευνα προέκυψε ότι η CORDIS (Υπηρεσία Παροχής 
Πληροφοριών στον Τομέα της Κοινοτικής Έρευνας και Ανάπτυξης) ε.ίναι 
γνωστή ως σημαντική υπηρεσία πληροφόρησης για την κοινοτική Ε&Λ και ότι 
η μεγάλη πλειονότητα πον ενδιάμεσο)ν που δραστηριοποιούνται στον τομέα 
προσφεύγουν σε αυτή τακτικά. Εξάλλου, η έρευνα οδήγησε σε δέκα συστάσε.ις 
σχετικά με τις μελλοντικές εξελίξεις του συστήματος η πλειονότητα πυν 
οποίων, μετά από συζήτηση με την επιτροπή του προγράμματος, λήφθηκαν 
υπόψη κατά τον διαγωνισμό για την παροχή υπηρεσιών CORDIS τα επόμενα 
δύο έτη (ΕΕ αριθ. S247, 19.12.97, σ.27). Υιοθετήθηκε ένα νέο είδος υπηρεσίας 
χρηστών, με την ονομασία Rapidus, το οποίο επιτρέπει στους χρήστες να 
λαμβάνουν, αυτομάτως, με ηλεκτρονικό ταχυδρομείο, πληροφορίες 
προσαρμοσμένες στις ιδιαίτερες ανάγκες τους. 
Η κύρια δραστηριότητα στον τομέιχ της χρηματοδότησης της καινοτομίας ήταν 
το ξεκίνημα του πιλοτικού έργου Ι-TEC (ίδια κεφάλαια για την καινοτομία και 
την τεχνολογία) σε. συνεργασία με το Ευριυπαϊκό Ταμείο Επενόύσειυν. Ιο έργο 
1-TEC σκοπό έχε.ι την υποστήριξη της ανάπτυξης επαρκούς διάθεσης 
καταρτισμένου προσωπικού που είναι ικανό να αξιολογε.ί και να παρακολουθεί 
τις τεχνολογικές επε.νδύσε.ις σε. πρώιμες φάσεις και, με. τον τρόπο αυτό, να 
ενθαρρύνει, στο μεσοπρόθεσμο έιος το μακροπρόθεσμο διάστημα, επενδύσεις 
κεφαλαίο)ν επιχειρηματικού κινδύνου σε. παρόμοια έργα. 
Εξάλλου, δημοσιεύθηκε πρόσκληση για τη υποβολή προτάσείον για τη 
διασυνοριακή μεταφορά, προώθηση, και διάδοση μέτριυν, σχεδίιυν και ορθών 
πρακτικών, για τη συνεργασία ειδικών χρηματοοικονομικών θεμάπυν. Παραδείγματα 
αποτελεσμάτων 
Οι διάφορες δραστηριότητες 
του προγράμματος για την 
καινυιομία οτον τομέα ιων 
δικαίωμα ιων κνευμαιικί)*, 
ιδιοκτησίας. 
συμπεριλαμβανομένων των 
τμημάτιυν τιυν δικαιωμάτων 
πνευματικής ιδιοκτησίας στο 
πρώτο πρόγραμμα δράσης για 
την καινοτομία και της 
συνεργασίας με. το Ευρωπαϊκό 
Ι ραφείο Διπλιυμάτιον 
Ι ευρεσιτεχνίας, προσέφερε 
σημαντική, αν όχι τη 
σημαντικότερη, ώθηση σε 
βασικές νέες ευρωπαϊκές 
πρωτοβουλίες στον τομέα 
όπως. π.χ., η ΙΙράσινη Βίβλος 
για τα δικαιώματα 
πνευματικής ιδιοκτησίας ή η 
απόφαση του Ευρωπαϊκού 
( )ργανισμού Διπλωμάτων 
Ι υρεοιιεχνίά^ για ιη 
δημιουργία μιας 
πανευριυπαϊκης υπηρεσίας 
πληροφόρησης σχετικά με τα 
διπλώματα ευρεσιτεχνίας στο 
Internet. 
Ιο |υ°7, η ιστοΟέση 
CORDIS στο Internet δέχθηκε 
Ι θεκατ. επισκέπτες σε 
σύγκριση προς 2,2 εκατ. το 
1996. Επίσης, ο μέσος 
αριθμός ενεργών χρηστών 
(δηλαδή εκείνιυν που 
χρησιμοποιούν την υπηρεσία 
( ί )KI)IS τουλάχιστον 2 
φορές μηνιαίως) σχεδόν 
διπλασιάσθηκε, δηλαδή 
ανήλθε σε-17.5(H) το 1007 σε 
σύγκριση η\\κ 25.000 το 
|0''<». 11 κυκλοφορία ίου 
( Ί >ΚΙ )|S I oais αυςηΟηκε σε 
V.()()() ιο 1007 σε σύγκριση 
;ipos Λ1.000 ιο !«>*)<». 
63 
τεχνολόγίον, και οργανισμών στήριξης MME και την ενθάρρυνση της 
δημιουργίας επιχειρήσεοιν από ερευνητές (του δημοσίου και του ιδιωτικού 
τομέα). Μία από τις προτάσεις που επιλέγηκε ήταν όμιλος στην οποία. 
συμμετείχαν η National Westminster Bank (I IB), η Deutsche Bank (Γερμανία), 
η IN(i Bank (Κάτιυ Χώρες), η Innovation Partnership (IIB) και η Eraiinholer 
(iesellschal't (Γερμανία), με σκοπό την περαιτέριο ανάπτυξη και διάδοση του 
ολλανδικού "συστήματος αξιολόγησης της τεχνολογίας" για τις τεχνολογικές 
MME. 
Οι δραστηριότητες στον τομέα το)ν δικαιωμάτο)ν πνευματικής ιδιοκτησίας 
συμπεριλάμβαναν τα ακόλουθα: 
- ανάπτυξη της σύλληψης μιας υπηρεσίας βοήθειας χρησπόν όσον αφορά τα 
δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας σχετικά με τα αποτελέσματα της 
κοινοτικής ΕΤΑ και πρόσκληση υποβολής προτάσείον για τη δημιουργία 
μιας παρόμοιας υπηρεσίας παροχής βοήθειας στους χρήστες· 
- δεύτερος γύρος της πιλοτικής δράσης "Quick Scan" η οποία, σε 
συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Γραφείο Διπλωμάτιυν Ευρεσιτεχνίας, ελέγχει 
τον καινοτόμο χαρακτήρα πυν τεχνολογιών σε έργα μεταφοριίς τεχνολογίας 
και επικύριυσης της τεχνολογίας· 
- ολοκλήριοση της έκθεσης Straus σχετικά με την παρούσα κατάσταση του 
συστήματος διπλίομάπον ευρεσιτεχνίας στην ΕΕ· 
- οργάνιυση της διάσκεψης EATINNOVA (Μάιος 1997), σημαντική 
συνάντηση πυν επαγγελματιών του τομέα πον διπλίομάπον ευρεσιτεχνίας 
στην Ευρδ>πη· 
- οργάνο)ση δεύτερης σειράς σεμιναρύυν κατάρτισης στον τομέα πυν 
δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας στην οποία συμμετείχαν 
περισσότεροι από 100 εκπρόσωποι έργων 
- διαχείριση του χαρτοφυλακίου διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας της Κοινότητας 
(περίπου 1.500 διπλώματα ευρεσιτεχνίας) και προστασία των ευρίυπαϊκιυν 
εμπορικών σημάτων και λογοτύπων. 
Αναφορικά με τη μεταφορά και επικύρωση της τεχνολογίας, το 1997 
αξιολογήθηκαν δύο προσκλήσεις με αποτέλεσμα να ανέλθει σε 230 ο 
συνολικός αριθμός προτάσεων που στηρίχθηκαν για μία φάση ορισμού από της 
εποχής ενάρξειος του προγράμματος για την καινοτομία. Αναμένεται ότι 150 
από αυτές πε,ρίπου θα οδηγήσουν σε μία μεγαλύτερη φάση επίδειξης. Στο 90% 
τιυν φάσειυν επίδειξης συμμε.τέχουν MME που συντονίζουν το 60% αυιιυν. 
Απώτερος στόχος τιυν εν λόγιυ έργων είναι να αποτελέσουν δοκιμαστήριο 
διεθνικής, συχνά επίσης διατομεακής, επικύρωσης ή/και μεταφοράς 
τεχνολογίας και επίδειξης ορθής πρακτικής. Οι φάσεις επίδειξης διαρθριυνονται 
γύρίο από τους ακόλουθους πυλίόνες: (α) διαχείριση της διεθνικής επικύρίοσης 
ή/και μεταφοράς δυ;θνικής τεχνολογίας, (β) δικαΐίόματα πνευματικής 
ιδιοκτησίας, (γ) απορρόφηση ή αφομοίιυση νέιον τεχνολογιών, (δ) απόκτηση 
της τεχνογνίοσίας. 
Οι περιφερειακές δράσεις συμπεριλαμβάνουν ελέγχους πυν περιφερειακιόν 
υποδομών για τη στήριξη της καινοτομίας και της μεταφοράς της τεχνολογίας. 
Μετά την πρόσκληση του 1997 για την υποβολή προτάσείον, 90 περίπου 
περιφέρειες συμμετέχουν στο πρόγραμμα αυτό από το 1995. Τα αποτελέσματα 
τιον εν λόγιυ έργιον μπορούν να καταταχθούν στους ακόλουθους τρεις τύπους: 
- προώθηση της ικανότητας χρηματοδότησης της καινοτομίας στις 
περιφέρειες (π.χ, Eoitou Charcutes, Αμβούργο, Wicner-Neustadt)· 
- ανάπτυξη (ή αναδιοργάνιοση) πυν οργανισμών στήριξης της καινοτομίας, 
ειδικότερα πον κέντριον τεχνολογίας, προκειμένου να προσαρμοσθούν 
καλύτερα στις ανάγκες πυν MME (π.χ. Σκιυτία και. νησιά Σκιυτίας. 
( )ύμπρια, Εξτρεμαδούρα)· 
βελτίιυση πυν δεσμών με.ταξύ επαγγελματικής κατάρτισης και MME. Ιο δίκτυο 52 κέντρων 
μεταφοράς καινοτομίας, κατά 
τους 16 πρώτους μήνες 
λειτουργίας του (δηλαδή, από 
τον Οκτώβριο του 1995 έοκ 
τον Φεβρουάριο του 1997) 
έδωσε περισσότερες από 
120.000 συμβουλές σχε.τικά 
με τη μεταφορά τεχνολογίας 
ή/και την υποβολή προτάσεων 
για. κοινοτικά προγράμματα, 
διενήργησε 7.500 ελέγχους 
για πελάτες που προσέφεραν 
ή ςητούσαν τεχνολογία. 
διαπραγματεύθηκε 1.250 
συμφωνίες διακρατικής 
μεταφοράς τεχνολογίας, απο 
τις οποίες 190 υπογράφηκαν. 
Εςάλλυυ, το IRC συνέβαλε σε 
περισσότερο από 2.750 
προτάσεις που υποβλήθηκαν 
στα πλαίσια, κοινοτικών 
προγραμμάτιυν ΕΤΛ. 700 από 
τις οποίε.ς εγκρίθηκαν για 
χρηματοδότηση. Το πιο 
σημαντικό είναι ότι οι αριθμοί 
αυτοί παρουσιάζουν αυξητική 
τάση. 
Γα πρώτα 9 ταμεία 
κεφαλαίιυν επιχειρηματικού 
κινδύνου που επελέγησαν στο 
πλαίσιο του 1-TEC θα 
επενδύσουν 1X6 εκατ. Ε( Ί Ι 
(ιδιωτικών) κεφαλαίων 
επιχειρηματικού κινδύνου για 
τεχνολογικές επενδύσεις 
πρώιμης φάσης σε MME τα 
επόμενα τρία έτη. (Το ποσό 
αυτό μπορεί να συγκριθεί με 
τα Ί·1Ι εκατ. ECU τα οποία. 
επενδύθηκαν σε έργα πρώιμης 
φάσης στην Ευρώπη απο το 
σύνολο του τομέα κεφαλαίιυν 
επιχειρηματικού κινδύνου) 
(πηγή El·'VA) 
64 
Εξάλλου, ορισμένες από τις συμμετέχουσες περιφέρειες χρησιμοποιούν τα 
αποτελέσματα των εν λόγω ελέγχοιν προκειμένου να μεγιστοποιήσουν τα 
οφέλη από τις παρεμβάσεις των διαρθρωτικών ταμείων της ΕΕ προκειμένου να 
ενισχύσουν μία ομοιογενή περιφερειακή οικονομική πολιτική και πολιτική 
καινοτομίας ( Αιμβούργο/Κάτω Χώρες, Χάλλε/Λειψία/Ντασσάου). 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Οι δραστηριότητε.ς θα επικεντριοθούν στη διαχείριση έργιον τα οποία 
ε.πελέγησαν τα παρελθόντα έτη, την εκτέλεση και τη συνέχιση του έργου 
CORDIS, την περαιτέρω ανάπτυξη του προγράμματος για τα δικαιώματα 
πνευματικής ιδιοκτησίας και την καινοτομία, και τη χρηματοδότηση πον 
υπηρεσιών παροχής βοήθειας στους χρήστες για τα αποτελέσματα ΕΤΛ της 
Ε Ε, την προετοιμασία και εκκίνηση του οριζοντίου προγράμματος του 5 ου 
προγράμματος-πλαίσιο: "Καινοτομία και συμμετοχή πον MME". Ο κύκλος 
συνεδρύον με θέμα την "Καινοτομία, δημιουργία νέίυν επιχειρήσει»)ν και 
απασχόλησης" που ξεκίνησε στο συνέδριο στο ΙΙαρίσι (Δεκέμβριος 1997) θα 
συνεχίσει με σημαντικά συνέδρια στο Λουξεμβούργο (Μάιος 1998), και τη 
Βιέννη (Νοέμβριος 1998). 
65 
ΤΕΤΑΡΤΗ ΔΡΑΣΗ ΤΟΥ ΤΕΤΑΡΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ-ΠΛΑΙΣΙΟΥ 
ΤΟΝΩΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ Κ1ΝΗΤΙΚΟΤΗΊ ΑΣ ΤΩΝ 
ΕΡΕΥΝΗΤΩΝ ΙΙαμοδείγματα 
αποτελεσμάτων 
Δραστηριότητες το 1997 
Το 1997 συνεχίσθηκαν η εκτέλεση του προγράμματος κατάρτισης και 
κινητικότητας πυν ερευνητών και οι συμβάσεις πυν προγραμμάτιυν 
"Ανθρώπινο κεφάλαιο και κινητικότητα" και " Επιστήμη". 
Στο πλαίσιο του προγράμματος "Κατάρτιση και κινητικότητα των ερευνηπόν" 
συνάφθηκαν 1190 συμβάσεις το 1997 από τις οποίες 980 συμβάσεις "Marie 
Curie", 64 συμβάσεις ερευνητικών δικτύων, 10 συμβάσεις συντονισμένιυν 
δράσεο)ν για τις μεγάλες εγκαταστάσεις, και 136 συμβάσεις ευρίυδιασκέψεο>ν, 
Οερινιυν σχολυόν. και πρακτικιυν μαθημάπον. 
Κατά τη διάρκεια του έτους συνεχίσθηκε ενεργητικότερα η αξιολόγηση τυ>ν 
αποτελεσμάτιυν του προγράμματος "Κατάρτιση και κινητικότητα πυν 
ερευνηπόν" και πυν προηγούμενιον προγραμμάτιυν "AvOpo'mivo κεφάλαιο και 
κινητικότητα" και "Επιστήμη". Εξάλλου, ένα από πχ επίκεντρα πυν 
δραστηριοτήπον καθ" όλη τη διάρκεια του έτους ήταν η προετοιμασία του 
ειδικού προγράμματος "Αύξηση του ανθρώπινου δυναμικού". 
Στο πλαίσιο τιον συνοδευτικοί μέτρο·>ν του προγράμματος πρέπε.ι να 
σημειωθούν ειδικότερα τα ακόλουθα: οργάνιοση του ένατου ευριοπαϊκού 
διαγωνισμού νέων επιστημόνων ( 15 έως 20 ετδ)ν) που πραγματοποιήθηκε, από 
τις 9 έως τις 14 Σεπτεμβρίου στο Μιλάνο· δημιουργία του σίοματείου "Marie 
Curie", που θα καταστήσει, με τον τρόπο αυτό, δυνατή τη διατήρηση πυν 
επαφών με τους υπότροφους έτσι ώστε να ζητείται η γνώμη τους, για 
παράδειγμα, για τις νέες προτάσεις της Επιτροπής· μελέτη σχε.τικά με την 
προετοιμασία της βιομηχανίας όσον αφορά το πρόγραμμα, που διενεργήθηκε, 
από την ομάδα ε.ργασίας "Βιομηχανία"· πρόσκληση υποβολής προτάσείον που 
δημοσιεύθηκε με σκοπό τη με.λέτη του ρόλου των γυναικών στην έρευνα. 
Οι δραστηριότητες που αναλήφθηκαν κατά τη διάρκεια του έτους εστιάσθηκαν, 
επίσης, στην ανάγκη να εξευρεθούν κατάλληλες λύσεις όσον αφορά την 
ανισότητα μεταχείρισης μεταξύ τιον κοινοτικιόν υποτρόφιυν ερευνητών "Marie 
Curie". 
To 1997, πραγματοποιήθηκαν αξιοσημείιοτες βελτιώσεις όσον αφορά το 
επίπεδο εκτέλεσης του προγράμματος, πράγμα το οποίο διαπισπόθηκε. 
εξάλλου, στην έκθεση της ομάδας παρακολούθησης του προγράμματος 
"Κατάρτιση και κινητικότητα πον ερευνηπόν" το 1997. Οι βελτιώσεις αυτές 
αναφέρονται, με.πχξύ άλλο>ν, στα ε.ξής σημεία: 
σημαντική μείιυση του χρονικού διαστήματος μεταξύ της υποβολής πυν 
προτάσείον και της πληροφόρησης πον ενδιαφερομένου σχετικά με τα 
αποτελέσματα, καθώς και της υπογραφής πον αντίστοιχιυν συμβάσειυν, 
- καθορισμός ετησίιυν στόχιον για όλες τις ενότητες του προγράμματος 
αναφορικά, κυρίως, με την επεξεργασία τιον προτάσείον, τη διαχείριση πυν 
επιτροπών αξιολόγησης, και τη διαχείριση των συμβάσείυν, 
- ενισχυμένη παρακολούθηση των συμβάσεων κυρίως με επιτόπου ελέγχους, 
- ευρύτερη πληροφόρηση του κοινού σχετικά με το πρόγραμμα, ειδικότερα 
διαμέσου του Internet, 
- βελτάοση πυν διαδικασιών αξιολόγησης, π.χ., όσον αφορά τη 
διεπιστημονική διασύνδεση και τη μεγαλύτερη διαφάνεια σχετικά με τη 
βαθμολόγηση εκ μέρους πον αξιολογητών. Ένας νέος εκπαιδευόμενος 
ερευνητής σε ένα δίκτυο 
πραγματοποίησε μία στιγμιαία 
τηλεμεταφορά της κβαντικής 
κατάστασης τιυν φωτονίων, 
πράγμα που θα καταστήσει 
δυνατή τη σημαντική 
βελτίιυση πυν κβαντικών 
υπολογιστών. 
Ιοδίκτο-NEllROS" 
επιδιώκει να αποκαταστήσει 
την κινητικότητα των 
παραπληγικών με 
εμφυτεύματα τα οποία 
τονώνουν τους μύες. Καθένας 
από TODC 6 εκπαιδευόμενους 
ερευνητές του δικτύου 
εργάζεται σε δύο 
διαφορετικές ομάδες και 
συνεργάζεται με το 
βιομηχανικό εταίρο. 
r.vaû vi*K υπότροφος είχε την 
ευκαιρία να συνεχίσει την 
έρευνα του σχετικά με τη 
λε.ιτουργία του εγκεφάλου 
κατά τκ κρίσεις επιληψίας. 
και ειδικότερα TIC έρευνέ; του 
σ/επκά με δευτερογενείς 
αρνη(ΐκ!.ι_ επιδράσει*, που 
μπορεί να προκύψουν με τη 
μακροχρόνια θεραπεία με 
αντισπασμωδικά. Ια. 
αποτελέσματα δίνουν την 
ελπίδα ότι μπορεί να. 
βελτιωθούν τα ενεργά 
συστατικά των 
αντισπασμωδικών και να 
μειωθεί, ταυτόχρονα, η 
αρνητική επίδραση τους. 
όό 
Συμβολή στους κοινοτικούς στόχους ΕΤΑ 
Χάρη στα μέτρα που υιοθετήθηκαν στο θέμα της διαχείρισης του 
προγράμματος, η βιομηχανική συμμετοχή σπχ έργα αυξήθηκε σημαντικά. 
Ειδικότερα, στο πλαίσιο της δραστηριότητας "Λίκτυα", η συμμετοχή αυτή 
διπλασιάσθηκε από την εποχή της πρώτης πρόσκλησης υποβολής προτάσείον 
που δημοσιεύθηκε στις αρχές του προγράμματος και υπερτριπλασιάσθηκε σε 
σχέση με το πρόγραμμα "Ανθρώπινο κεφάλαιο και κινητικότητα". 
Στο πλαίσιο του 5ου Προγράμματος-Πλαισίου προτάθηκε, εξάλλου, να 
συσταθούν "βιομηχανικές" υποτροφίες. 
Αυξήθηκε η ήδη σημαντική συμμετοχή στο πρόγραμμα οργανισμιυν που 
προέρχονται από λιγότερο ευνοούμενες περιοχές της Κοινότητας. 
Απασχόληση: υπολογίζεται ότι έίος το τέλος της εκτέλεσης του προγράμματος 
"Κατάρτιση και κινητικότητα πον .ερευνηπόν", στο πλαίσιο της 
δραστηριότητας "Ατομικές υποτροφίες" θα έχουν χορηγηθεί υποτροφίες που 
ανέρχονται σε 5.600 ανθριοποέτη έρευνας, ενώ η πτυχή "Κατάρτιση" της 
δραστηριότητας "Λίκτυα" θα έχει δημιουργήσει 6.500 ανθρουτοέτη περίπου. 
Εξάλλου, πρέπει να τονισθεί ότι οι υποτροφίες που χορηγούνπχι στο πλαίσιο 
πον δραστηριοτήτων αυξάνουν τις πιθανότητες πον νέίυν ερευνητών που 
λαμβάνουν τις υποτροφίες αυτές να αποκτήσουν σταθερή απασχόληση στον 
τομέα της έρευνας μετά τη λήξη της υποτροφίας. 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Το 1998 θα συνεχισθεί η εκτέλεση του προγράμματος "Κατάρτιση και 
κινητικότητα το)ν ερευνητών", ενώ θα ολοκληρωθεί η εκτέλεση πον 
προγραμμάτων "Ανθρώπινο κεφάλαιο και κινητικότητα" και "Επιστήμη". 
Στο πλαίσιο της δραστηριότητας "Ατομικές υποτροφίες" θα περαπυθεί το 
πρόγραμμα συστηματικού ελέγχου τιον συμβάσειον που θεσπίσθηκε, το 1997 
χάρη στο οποίο συνάφθηκαν οι σχέσεις με το 50% πον υποτρόφιον. 
Οσον αφορά τις δραστηριότητες "Λίκτυα" και "Μεγάλες εγκαταστάσεις", 
πρώτη προτεραιότητα έχει η διοργάνωση ενδιαμέσων αξιολογήσεων κάθε 
σύμβασης από ε.πιτροπές ιχνεξάρτηπον εμπειρογνωμόνων. Επίσης, θα 
διοργανίοθεί συνέδριο σχετικά με τη δραστηριότητα "Λίκτυα" με σκοπό την 
εξέταση εκ του σύνεγγυς της επίδοσης ενός μεγάλου αριθμού δικτύιυν. 
Σχετικά με τα συνοδευτικά μέτρα, μεταξύ άλλιον δράσεων θα προετοιμασθεί η 
διοργάνοιση του πρώτου "Βραβείου Descartes" με σκοπό την ανταμοιβή 
ερευνητικών ομάδων από τα κράτη μέλη ή τις συνδεδεμένες χιόρες που 
συνέβαλαν σημαντικά στην επίλυση επιστημονικών/τεχνολογικίόν 
προβλημάτων σε ένα πλαίσιο διασυνοριακής συνεργασίας καθώς και 
μεμονωμένοι ερευνητές οι οποίοι επέτυχαν σημαντικά επιστημονικά 
αποτελέσματα σε εργαστήρια ή πανεπιστήμια εκτός της χοόρας προέλευσης 
τους. 
Στο πλαίσιο του συντονισμού με άλλες δράσεις κατάρτισης, θα συνεχισθεί η 
συνεργασία για την κατάρτιση πριν/ράμματος δράσης σχετικά με την Ι Ιράσινη 
Βίβλο "Εκπαίδευση, κατάρτιση, έρευνα: πχ εμπόδια στη διακρατική 
κινητικότητα". 
Τέλος, σύμφωνα με τις συστάσε.ις της επιτροπής παρακολούθησης, το Ι9<>8 θα 
δημοσιε.υθε.ί πρόσκληση υποβολής προτάσειυν με. σκοπέ) την ανάθεση σε 
εξιυτερικά γράφε.ίο τη διενέργεια στοιχειιυόιυν εργασιών που συνδέονται με. ι ην 
ε.πεξεργασία πυν προτάσειυν και τη διαχείριση τιυν συμβάσειυν που 
προκύπτουν από τις εγκριθείσες προτάσεις. Βέβαια, θα συνεχισθεί, επίσης, και 
η προετοιμασία του 5ου προγράμματος-πλαισίου. Ένας νέος Ιταλός υπότροφος 
κατόρθωσε να δημιουργήσει 
ένα αυτόνομο ρομπότ που 
είναι ικανό να. μαθαίνει απλές 
εργασίες προκειμένου να 
προσαρμόζεται στον 
πραγματικό κόσμο. Ίο έργο 
αυτό έτυχε πολύ καλής 
υποδοχής: ο νέος υπότροφος 
έλαβε το ιταλικό βραβείο 
τεχνητής νοημοσύνη, και 
προον ήφΟηκε ως ερευνητής 
από το ίδρυμα υποδοχή,, του. 
|·.νας νέος υπότροφος 
εμβάθυνε την έρευνα του 
σχετικά με το φαινόμενο της 
υπεραγωγιμότητας που 
προσφέρει τη δυνατότητα 
μεταφοράς ηλεκτρικού 
ρεύματος σε μεγάλες 
αποστάσεις. Ενόψει 
ειδικότερα της προσαρμογής 
των υλικών σε μεγάλες 
εφαρμογές όπως. π./., τα. 
καλώδια και οι 
μετασχηματιστές, το επιτυχές 
ερνυ ίου νέου ερευνητή 
ανιαμειφΟηκε με. ενα >ετε.» 
συμβόλαιο απασχόληση.» απο 
ίο προηγούμενο ε.ρευνητικό 
ίδρυμα στο οποίο εργαζόταν. 
67 
ΚΟΙΝΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ (ΚΚΕρ) 
Το Κοινό Κέντρο Ερευνούν είναι το εργαστήριο επιστημονικής και τεχνικής 
έρευνας της Ευρίοπαϊκής 'Ενίοσης με. κεντρικά γραφεία στις Βρυξέλλες. Ι Ιέντε 
χιοριστές εγκαταστάσεις οι οποίες βρίσκονται στο Βέλγιο, τη Εερμανία, την 
Ιταλία, τις Κάπυ Χώρες, και την Ισπανία, στεγάζουν επτά ινστιτούτα, κάθε. ένα 
από τα οποία έχει συγκεκριμένη ειδικότητα: μετρήσεις και υλικά αναφοράς, 
υπερουράνια στοιχεία, υλικά προηγμένης τεχνολογίας, συστήματα, 
πληροφορική και ασφάλεια, περιβάλλον, διαστημικές εφαρμογές, τεχνολογικές 
προβλέψεις. 
Αποστολή 
Αποστολή του ΚΚΕρ είναι να προωθεί και να διεξάγει, προς υποστήριξη πυν 
κοινοτικών πολιτικών, υψίστης ποιότητας και ακεραιότητας ερευνητικές 
ε.ργασίε,ς υπαγορε.υόμενε.ς από τις ανάγκες τιον πελατών. ΙΌ ΚΚΕρ αποτελεί 
αναπόσπαστο τμήμα του κοινοτικού συστήματος ΕΤΛ. Εκτελεί ερευνητικά 
προγράμματα πχ οποία χρηματοδοτούνται από πχ προγράμματα-πλιχίσιο και 
αναπτύσσει ανταγωνιστικές δραστηριότητες συμμετέχοντας σε κοινά έργα με. 
τη βιομηχανία, ερευνητικούς οργανισμούς, και πανεπιστήμια πον κρατών 
μελίόν. 
Περισσότεροι από 2.000 επιστήμονες, μηχανικοί, και άλλοι επαγγελματίες 
εργάζονται κατά πλήρη απασχόληση σύμφωνα με διάφορες συμβασιακές 
ρυθμίσεις: προσο)ρινοί ερευνητές, υπότροφοι, επιστημονικοί επισκέπτε,ς, 
αποσπασμένοι υπάλληλοι από τη βιομηχανία ή τις εθνικές κυβερνήσεις, 
δημόσιοι υπάλληλοι, κλπ. 
Οι δεσμευμένοι πόροι το 1997 ανήλθαν σε 291 εκατ. ECU από τα οποία, 246 
εκατ. ECU διατέθηκαν από τον προϋπολογισμό της Επιτροπής, 37 εκατ. ECU 
προήλθαν από διάφορες ανταγωνιστικές δραστηριότητες και 8 εκατ. ECU 
περίπου από την ειδική χρηματοδότηση για τον αντιδραστήρα ταχείας ροής στο 
Petten (ΚΧ). 
Το έτος 1997 
Το 1997 σημεκόθηκαν ταχείες εξελίξεις προς μία προσέγγιση προσαρμογής 
στις ανάγκες των πελατών. Στην παρούσα έκθεση τονίζονται ορισμένα 
επιτεύγματα του 1997. Ειδικότερα, μία καινοτόμος μορφή ακτινοθεραπείας 
δοκιμάσθηκε για πρώτη φορά σε ασθενείς οι οποίοι έπασχαν από καρκίνο του 
εγκεφάλου, και οι πρώτες κλινικές δοκιμές για τη θεραπεία της λευχαιμίας με 
ανοσοθεραπεία άλφα ήταν ενθαρρυντικές. 
Συστάθηκε μία πριοτοβουλία -μεταφοράς της τεχνολογίας, 
συμπεριλαμβανομένων συλλογικών συμφιυνιών για την κοινή χρήση 
εγκαταστάσεοιν, ενός ταμείου κεφαλαία)ν, πρωτοβουλιών κατάρτισης και' 
εκπαίδευσης, ενός τηλεματικού δικτύου για τη μεταφορά τεχνολογίας, και 
διαδικασιών για την προώθηση νέων τεχνολογιών στη φάση παραγωγής. 
Ερευνητικές δραστηριότητες 
Οι ερευνητικές δραστηριότητες του ΚΚΕρ, όπιος περιγράφονται από το 
Συμβούλιο, είναι οι δραστηριότητες στις οποίε.ς το ΚΚΕρ διαθέτε.» 
εμπειρογνωμοσύνη και ειδικές, ε.άν όχι μοναδικές εγκαταστάσεις στην 
Κοινότητα, και οι οποίες συμβάλλουν στην εκτέλεση της κοινοτικής πολιτικής 
στον τομέα της έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης. 
Οι ερευνητικές δραστηριότητες οι οποίες εκτελέσθηκαν στα ινστιτούτα του 
ΚΚΕρ ανήλθαν στο 65% του προϋπολογισμού του προγράμματος του ΚΚΕρ τ^^ 
1997. Σύμφιυνα με τις αποφάσεις του Συμβουλίου, η έρευνα του ΚΚΕρ κάλυψε, 
θέματα όπιυς, για παράδειγμα, προηγμένα υλικά, μηχανική επιφανειών, μη 
καταστρεπτικές τεχνικές αξιολόγησης για την επιθεώρηση βιομηχανικών 
δομικών στοιχείων, μετρήσεις αναφοράς και υλικά, αξιολόγηση της 
αξιοπιστίας κτιρίων και κατασκευών δημοσία) ν έργιον. Παραδείγματα 
αποτελεσμάτιυν 
ΛνοσοΟεραπεία άλφα: 
Ένα ραδιοϊσότοπο που εκπέμπει 
σωματίδια άλφα. το βισμούθιο-
213. παρασκευάσθηκε και 
προσαρμόσθηκε σε ένα νέο 
είδος ανυσοθεραπείας κατά του 
καρκίνου. Αποτελεί υποπροϊόν 
ιης /ιυρηνική-, ενέργεια., που 
/ιροέρχειαι από τα πυρηνικά 
απόβλητα., και διασπάται 
γρήγορα σε αδρανή ουσία.. ( )ι 
πρώτες κλινικές δοκιμές που 
πραγματοποιήθηκαν στο 
Memorial Sloaii-Kettering 
Cancer Center, στη Νέα Υόρκη. 
στις ΙII ΙΑ, σε. ασθενείς που 
πάσχουν από λευχαιμία. 
έδειξαν, για πρώτη φορά. ότι η 
θεραπεία, σωματιδίιυν άλφα 
μπορε.ί να είναι εφικτή και 
ασφαλής. 
Ι Ιροτυπα και προοιαγραφες 
υλικών: 
11/ πρότυπα και οι 
;ι ροδιά γραφές έ/ουν ζωτική 
οημαοια για τη βιομηχανία. 
ιδιαίτερα όταν διακυβεύεται η 
αξιοπιστία και η ποιότητα. Γο 
ΚΚΕρ συνέβαλε σε νέες 
πρότυπες μεθόδους δοκιμής για 
την αξιολόγηση της μηχανικής 
επίδοση.» τεχνητών κεραμικών 
προϊόντων· και σύνθετων 
υλικών, για τη θερμομηχανική 
κόπωση, για την ανοχή 
σύνθετων κεραμικιυν προϊόνπυν 
στη ζημία και την παραμένουσα 
τάση. Επίσης, συνέβαλε στη 
βελτίωση πυν υπαρχόντων 
προτύπων. Το ΚΚΕρ 
συνεργάζεται στενά με την 
Ευμιυπαϊκή Επιτροπή 
Τυποποίησης (CEN). το 
VA MAS (έργο των 
Μεροαλλιων για ια προηγμένα 
υλικά κι/ι ;ιροιυ;ια) και ιο I SIS 
(Ι 'υρωπαϊκη Ι ιαιρεια 
Κατασκευαστικής Αρτιότητας). 
68 
ατμόσφαιρα, έδαφος, ύδατα και ρύπανση από τα" απο]3λητά,Γ ϊδρϋ7η|"Ίίσΰ~ 
κέντρου γήινα)ν παρατηρήσεων (CEO), εφαρμογές τεχνικών τηλεανίχνευσης, 
υλικά καθαρών τεχνολογιών, τυποποίηση φωτοβολταϊκών συσκευο')ν, 
λειτουργία του παρατηρητηρίου επιστημών και τεχνολογίας και εργασίες 
προβλέψε.ίον στις οποίε.ς ο βασικός ρόλος του ΚΚΕρ είναι: ανάλυση, 
επεξεργασία, και ολοκλήριοση πραγματολογικών πληροφοριών σχε.τικά με τις 
τεχνολογικές τάσεις για τους υπεύθυνους για τη λήψη αποφάσειυν, μελέτες 
σχετικά με την ασφάλεια το)ν αντιδραστήρων, πυρηνικοί έλεγχοι ασφαλείας, 
διαχείριση σχάσιμων υλικών, ασφάλεια πυρηνικών καυσίμων και βασική 
έρευνα ακτινιδών και στήριξη του έργου ITER. 
Δραστηριότητες στήριξης 
Οι δραστηριότητες στήριξης πον υπηρεσιών της Επιτροπής κάλυψαν το 35% 
του προϋπολογισμού του προγράμματος ΚΚΕρ το 1997. Οι δραστηριότητες 
αυτές αφορούσαν τις τεχνολογίες των πληροφοριών, το περιβάλλον και το 
κλίμα, τη γεωργία και την αλιεία, τη στοχοθετημενη κοινωνικοοικονομική 
έρευνα, την πυρηνική ασφάλεια, και τον πυρηνικό έλεγχο ασφάλειας. 
Λνταποκρίνονται σε. δραστηριότητες οι οποίες απαιτούν την ουδετερότητα- του 
ΚΚΕρ και ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις που προκύπτουν από τις κοινοτικές 
οδηγίες, τις αποφάσεις της Επιτροπής και του Συμβουλίου, ή υποχρεώσεις οι 
οποίες επιβάλλονται από τη Συνθήκη Ευρατόμ. 
Οι τρεις βασικοί άξονες πυν δραστηριοτήπον υποστήριξης του ΚΚΕρ ήταν: 
Στήριξη της περιβαλλοντικής πολιτικής, η οποίιχ κάλυψε, το 43% του 
προϋπολογισμού στήριξης, προσέφερε στη ΤΔ XI (περιβάλλον, πυρηνική 
ασφάλεια και προστασία των πολιτών) επιστημονική και τεχνική βοήθεια για 
την εφαρμογή της νομοθεσίας σχετικά με την ατμοσφαιρική ρύπανση, τους 
χημικούς ρύπους, τα χημικά απόβλητα, την ποιότητα το)ν υδάτιον, τους 
βιομηχανικούς κινδύνους, και την πυρηνική ασφάλεια. Οι εργασίες αυτές 
αποτελούν μέρος του 5ου κοινοτικού προγράμματος δράσης για το περιβάλλον. 
Στήριξη της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (ΓΛ VI), η οποία κάλυψε το 17% 
του προϋπολογισμού στήριξης, εστιάσθηκε σε εφαρμογές τηλεανίχνευσης για 
γεωργικές στρατηγικές, παρακολούθηση και έλεγχο της κοινής γειυργικής 
πολιτικής, και εφαρμογή της κοινοτικής νομοθε.σίας και την πρόληψη της 
απάτης, συμπεριλαμβανομένου του έργου ΙΙ)ΕΛ για την ηλεκτρονική σήμανση 
πον ζώιυν. 
Στήριξη της πυρηνικής διασφάλισης (Διασφαλίσεις Ευρατόμ της Ι Λ XVII, 
Πρόγραμμα της ΕΔ Ι για τη στήριξη τιον διασφαλίσεων του Διεθνούς 
Οργανισμού Λτομικής Ενέργειας) η οποία κάλυψε το 28% του 
προϋπολογισμού στήριξης σε τομείς όπιος η κατάρτιση επιθειυρηπόν. η 
ολοκλήριοση της φάσης σχεδιασμού τιον ε.πιτόπου εργαστηρίιυν αναλύσεων 
της διασφάλισης στις εγκαταστάσεις επανεπεξεργασίας στη Ea I lague και το 
Sellafield, και εργασίες για τη δοκιμή του εξοπλισμού διασφάλισης μαζί με 
τεχνικές σφραγίσματος και αναγνώρισης. 
Ανταγωνιστικές δραστηριότητες 
Οι ανταγιονιστικές δραστηριότητες έχουν καταστεί αναπόσπαστο τμήμα της 
επιχειρηματικής προσέγγισης του ΚΚΕρ. Έχει. σημειωθεί σημαντική αύξηση 
πυν εσόδων από νέες συμβάσεις σε σύγκριση με τα δύο παρελθόντα έτη: σε 
τομείς στους οποίους δεν διακινδυνεύεται η ουδετερότητα του, το ΚΚΕρ 
αναπτύσσει ανταγιονιστικές δραστηριότητες προκειμένου να διεισδύσει σε. 
νέους τομε.ίς και να διαφοροποιήσει και ενδυναμώσει την ανπχγιονιστικότητα 
του. 
Στο πλαίσιο των κοινοτικών προγραμμάτων ΚΤΛ, το ΚΚΕρ συμμετείχε σε 
δράσεις επιμερισμένης δαπάνης οι οποίες χρηματοδοτήθηκαν από άλλα 
κοινοτικά ερευνητικά προγράμματα σε συνεργασία με εταίρους από τα κράτη 
μέλη μχ συμβάσεις συνολικής αξίας 15,5 εκατ. ECU, και συνήψε συμβάσεις 11 θεραπεία κακοηθών όγκιον 
του εγκεφάλου μέσω σύλληψης 
πρωτονίων από το βάριο (hial): 
11 ΗΝ< "Γ αποτελεί καινοτόμο 
μορφή ραδιοΟεραπείας. η οποία 
υπο|Ιάλλεται σε δοκιμή για 
πρώτη φορά στην Ευρώπη στον 
αντιδραστήρα ταχείας ροής του 
ΚΚΕρ στο Pcltcn (ΚΧ). H νέα 
αυτή θεραπεία βρίσκεται, μόλις 
στο στάδιο πυν κλινικών 
δοκιμών (5 ασθενείς έχουν 
υποβληθεί στη θεραπεία στο 
πλαίσιο κλινικών δοκιμών που 
ξεκίνησαν τον Οκτώβριο του 
Ρ>ό7). Μρόκειται για την πρώτη 
πολυεθνική κλινική εφαρμογή 
στην Ευρώπη όπου ασθενείς 
από μία ευρωπαϊκή χώρα 
υπόκεινται σε θεραπεία σε μία 
δεύτερη χώρα «πό ιατρούς μίας 
τρίτης χώρας. 
Ι Ιεριβι// λοντική δειγματοληψία 
Ιο ΚΚΕρ συμβάλλει ενεργά 
στην κοινοτική πολιτική για τη 
στήριξη και ενίσχυση των 
δραστηριοτήτων του Διεθνούς 
Οργανισμού Λτομικής 
Ενέργειας στον τομέα πον 
πυρηνικών διασφαλίσεων ως 
μέλος του δικτύου εργαστηρίιυν 
του ΛΟΛΕ για την ανάλυση πυν 
περιβαλλοντικών δειγμάπυν. 
Εξάλλου, το ΚΚΕρ παρέχει 
παρόμοιιχ στήριξη στη 
Διεύθυνση Διασφαλίσευ)ν 
Ι υρατόμ της Επιτροπής στον 
ιομέα τήν. ανάλυσης ιχνών 
υψη/.ή», επίδοση*,. 
69 
συνολικής αξίας 18,5 εκατ. ECU από το πρόγραμμα για τις ανταγιυνιστικές 
όρίχστηριότητες επιστημονικής και τεχνικής στήριξης που περιγράφονται'στο 
επόμενο τμήμα, ύστερα ιχπό την πρόσκληση υποβολής προσφορών. 
Κκτός των προγραμμάτων-πλαισίων, το ΚΚΕρ σύναψε νέες συμβάσεις με 
τρίτους (κυρίως ερευνητικές υπηρεσίες σε. βιομηχανικές επιχειρήσεις) 
συνολικού ύψους 11,1, εκατ. ECU. Συμμετείχε σε διάφορες άλλες κοινοτικές 
δραστηριότητες ύστερα από διαγωνισμό όπως, για παράδειγμα, το ΡΙ I ARE, το 
TAC ΙS και σε συνεργασία με αναπτυσσόμενες χώρες με συμβάσεις συνολικού 
ύψους 6,1 εκατ. ECU. 
Συμπληρωματικό πρόγραμμα του αντιδραστήρα ταχείας ροής 
Ο αντιδραστήρας ταχείας ροής λειτουργεί στις εγκαταστάσεις του ΚΚΕρ στο 
l'cllcn (Συμφιονία Ευρατόμ/Κάπυ Χωρίον της 25ης Ιουλίου ΙΘ6Ι και απόφαση 
του Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου 1θ% για ένα συμπληρωματικό ερευνητικό 
πρόγραμμα που καλύπτει την περίοδο ΙΘΘ6- Ιθθθ). Εκτός από τις παραδοσιακές 
εργασίες για την πυρηνική ΕΤΛ και βιομηχανία, ένα μεγάλο μέρος πυν 
δραστηριοτήτων του αντιδραστήρα ταχείας ροής αφορά ιατρικές 
δραστηριότητες όπιος η εφαρμογή της θεραπείας με σύλληψη πριυτονίιυν από 
το βόριο (BNCT) και. η παραγιογή ιατρικών ραδιοϊσοτόπου για την ευριοπαϊκή 
βιομηχανία ραδιοφαρμακευτικιόν προϊόντων. Ενα ι'χλλο σημαντικό ε.πίτευγμιχ 
είναι η αναβάθμιση μίας δέσμης ακτινοβολίας που χρησιμοποιείται για τη 
μέτρηση της παραμένουσας τάσης σε υλικά διαμέσου περίθλασης νετρονύον. 11 
τεχνική αυτή εφαρμόζεται σε ένα ευρύ φάσμα στοιχείαίν τα οποία 
χρησιμοποιούνται σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις, την αεροναυπηγική, ή την 
αυτοκινητοβιομηχανία. 
Επικοινωνία, συνεργασία, δημοσιεύσεις, και συνέδρια 
Το ΚΚΕρ προίοθεί τη συλλογική έρευνα και πχ δίκτυα με εταιρικές σχέσεις 
από όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ και τρίτες χιυρες. Το ΚΚΕρ συμμετέχει σε 
συμφωνίες συνεργασίας με ερευνητικούς οργανισμούς, πανεπιστήμια, και 
ιδιιοτικές βιομηχανίες. Διαθέτει σήμερα πάνιο από 1.000 εταίρους από το\κ 
οποίους οι 875 προέρχονται ιχπό την ΙίυριυπαϊκήΈνιοση. 
Το 1997 το ΚΚΕρ δημοσίευσε συνολικά 1.333 μονογραφίες, ο λεπτομερής 
κατάλογος των οποίων δημοσιεύεται κάθε έτος στο "Δελτίο δημοσιεύσεο^'. 
Το τελευταίο τεύχος, αριθ. 17 του Μαρτίου 1997, περιλαμβάνει όλες τις 
δημοσιεύσεις του 1996. 
Εκτός από τις δημοσιεύσεις, χορηγήθηκαν επίσης 23 διπλώματα ευρεσιτεχνίας 
το 1997, πΟυ αποτελεί σημαντική αύξηση σε σύγκριση με τα παρελθόντα έτη. 
Κάθε χρόνο, το ΚΚΕρ διοργανώνει συνέδρια, εργαστήρια, και σεμινάρια στις 
πέντε-εγκαταστάσεις του στην Ευρώπη και ημερίδες πληροφόρησης στα κράτη 
μέλη. Οι πολυάριθμοι επισκέπτες δείχνουν το διαρκές ενδιαφέρον της 
επιστημονικής κοινότητας στη συμβολή του ΚΚΕρ στην έρευνα και την 
ανάπτυξη. Γα επιτεύγματα του αποτέλεσαν αντικείμενο ιδιαίτερης προσοχής 
από τα μέσα ενημέριοσης το 1907. 
Περισσότερα στοιχεία μπορούν να αναζητηθούν στην ετήσια έκθεση του 
ΚΚΕρ για το 1997. Ι εγκαταστάσεις ελέγχου 
διασφαλίσε<»ν στο Obninsk: 
Ιο ΚΚΕρ και το Ινστιτούτο 
Φυσική-., και Ι εχνυλογίι/, 
Ιο/ύθ'_ (ΙΡΡΙ·.) οιο ( Mmiiisls, 
στη Ρωσία, ανέλαβαν ro 
σχεδιασμό και την υλοποίηση 
του Μεθοδολογικού και 
Επιμορφωτικού κέντρου 
Διασφαλίσεων στο ΙΡΡΕ. 
Ιΐασική αποστολή του Κέντρου 
είναι η εκπαίδευση τιυν 
χειριστών πυρηνικών μονάδιυν 
και των επιθεωρητών των 
ρωσικών αρχών με σκοπό τη 
ηιήριο| Γήν» ανάπτυξη», και 
εφαρμογή», προηγμένων 
/ιρυοεγγίσεων λογιστικής 
παρακολούθησης και 
διασφάλισης πυν σχάσιμων 
υλικών. Το έργο 
χρηματοδοτείται από το 
πρόγραμμα δράσης με. στόχο τη 
βελτίωση της λογιστικής 
παρακολούθησης και ελέγχου 
τιυν πυρηνικών υλικών στη 
Ρωσία. 
Μείικμομκ ι,'.ιτο/.ι'ίΐιι» MU 
δικαιώματα πνευματικής 
ιδιοκτησίας: 
Ι ΙροτάΟηκαν μηχανισμοί για την 
παροχή σε χρήστες τεχνολογίας σε 
όλη την Ευρώπη πρόσβασης πτις 
εγκαταστάσεις, τα αποτελέσματα. 
τα δικαιώματα πνευματικής 
ιδιοκτησίας, την 
εμπειρογνωμοσύνη και την 
τεχνογνωσία του ΚΚΕρ. Οι 
μηχανισμοί αυτοί προσφέρουν 
ευέ/.ικτες επιλογές όπω»" 
συμφωνίες συνεργασία.» και 
δράσει., προοαναιο^ ισμένε^ οιην 
καινοιομία. Ιο 1007 καικβ/ήθηκε 
προσπάθεια προκειμένου να 
ευαιοΟηπιποίηθεί ιο προσωπικό 
ι ου Κ ΚΙ .ρ σε θέμα ι α πνεύμα Μ κ ή. 
ιυιοκ ιηοία . και. ^ια ίο σκοπό αυιό 
Μ/ια|>ιίο0ΐ|καν οιινπινιοιέ. 
οι/ι/ωμάιων ευρεοιι: /νια. 
70 
Πρόγραμμα εργασιών για το 1998 
Το 1998 θα αποτελέσει σημαντικότατο έτος δεδομένου ότι, αφενός, θα 
ολοκληρωθούν οι στόχοι που ορίσθηκαν στην αρχή του 4ου Προγράμματος-
Πλαισίου και, αφετέρου, θα αρχίσει η μετάβαση στις νέες προτεραιότητες οι 
οποίες προβλέπονται για τις δραστηριότητες του ΚΚΕρ στο 5ο Πρόγραμμα-
I Ιλαίσιο. Το Δεκέμβριο του 1997, το διοικητικό συμβούλιο του ΚΚΕρ ενέκρινε 
το πρόγραμμα εργασιών του Κέντρου για το 1998. 
71 
ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΤΡΛΊΊΙΙΊΚΕΣ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΝΑΡΚΩΝ ΚΑ Ι Α 
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ 
ΊΌ ΚΚΕρ δημιούργησε μία μονάδα υπαίθριιυν δοκιμίόν για τον 
καθορισμό προτύπο)ν επικύρωσης της απόδοσης αισθητήριο ν ανίχνευσης 
ναρκίόν (ανιχνευτές μχτάλλων, ραδιοεντοπιστές αντικείμενο)ν εντός του 
εδάφους, και θερμικοί αισθητήρες υπέρυθρης ακτινοβολίας). Οι 
εγκαταστάσεις αυτές χρησιμοποιήθηκαν από διάφορους παραγιογούς 
κατασκευαστών αισθητήρων ανίσυντονισμένηχνευσης ναρκίόν καθώς 
και σε μελέτες σκοπιμότητας ενός συστήματος πολλαπλών αισθητήρίον 
για την ανίχνευση και την εξακρίβωση ναρκών κατά προσιοπικού. Γα 
πρότυπα που επιτεύχθηκαν θα εφαρμοσθούν σε μεταγενέστερες δοκιμές 
καθώς και σε έργα εκκαθάρισης ναρκοπεδίιυν που στηρίζονται από την 
Ευριοπαϊκή Επιτροπή σε χώρες όπου έχουν εγκατασταθεί νάρκες. 
ΤΑΧΕΙΑ ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ ΣΤΙΣ ΛΝΠΣΥΧΙΕΣ ΙΩΝ 
ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ: II ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ-ΚΕΡΜΑΤΩΝ ΕΥΡΩ 
Στο πλαίσιο της μελέτης της περιβαλλοντικής κιχι βιοϊατρικής σημασίας 
πον ιχνών βαρέίον μετάλλίον, διενεργήθηκαν ιχναλυτικές έρευνες 
σχετικά με την ελευθέρωση νικελίου από τα κέρματα ευρώ. Το 
Ευρωπαϊκό Εραφείο Προστασίας των Καταναλωτών είχε. εκφράσει τις 
ανησυχίες του για το ενδεχόμενο της ελευθέρωσης νικελίου από τα εν 
λόγο) κέρματα και την πρόκληση αλλεργιών στους καταναλίυτές από τη 
χρήση τιον κερμάπον. ΊΌ ΚΚΕρ διενήργησε τις απαραίτητες χημικές 
μετρήσεις αναφοράς και διαπίστωσε ότι η ελευθέρωση νικελίου από τα 
κέρματα ευρώ είναι παρόμοια εκείνης που προέρχεται από τα νομίσματα 
που βρίσκονται ήδη σε κυκλοφορία και πολύ χαμηλότερη από ορισμένα, 
ιχπό αυτά. 
72 
ΑΝΤΑΓηΝΙΣΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΗΣ 
ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ 
Παραδείγματα 
απυτελέσμάτίον 
ΊΌ έργο TKEES II εισήλθε το 
1007 στο τρίτο έτος 
εκτέλεσης του. Στόχο: του 
είναι η ανάπτυξη ενός 
πρωτοτύπου συστήματος 
επιτήρησης τιυν τροπικών 
όι/σιον σε παγκόσμιο επίπεδο. Το 4ο Πρόγραμμα-Πλαίσιο ΕΤΑ προέβλεπε δραστηριότητες που επιτρέπουν 
την παροχή επιστημονικής και τεχνικής στήριξης για την υλοποίηση πυν 
κοινοτικών πολιτικιυν σε ανταγο)νιστική βάση. Λυτές οι δραστηριότητες 
στήριξης περιλαμβάνονται σε. ειδικό πρόγραμμα το οποίο θεσπίσθηκε από το 
Συμβούλιο στις 15 Δεκεμβρίου 1994 (απόφαση αριθ. 94/918/ΕΚ). Καλύπτουν 
τις εργασίες που πραγματοποιούνται για λογαριασμό τα>ν γενικών διευθύνσειον 
της Επιτροπής, οι οποίες είναι δυνατόν, από το 1995, να πραγματοποιηθούν 
από ένα ερευνητικά οργανισμό κράτους μέλους ή από το ΚΚΕρ 
(ανταγιονιστική προσέγγιση), δεδομένου ότι δεν απαιτείται η ουδετερότητα και 
η ανεξαρτησία μίας υπηρεσίας της Επιτροπής. 
Οι δραστηριότητες αυτές υλοποιούνται σε δύο στάδια: 
• κατανομή σε ετήσια βάση, πον διαθέσιμίον πιστώσειον μεταξύ πυν 
διαφόρίυν γενικών διευθύνσειον και υπηρεσιών της Επιτροπής· 
• διαχείριση πον κεφαλαίιυν αυτών από κάθε. αρμόδια γενική διεύθυνση ή 
υπηρεσία. 
Προκειμένου να διασφαλισθούν οι κατάλληλες συνθήκες διαφάνειας και η 
ικανοποίηση το)ν αναγκών, η διάρθρωση που επελέγη για την καπχνομή τιον 
πόριον ε.ίναι μία διϋπηρεσιακή ομάδα, στην οποία εκπροσο>πούνται όλες οι 
αρμόδιες γενικές διευθύνσεις και υπηρεσίες την οποία συγκαλεί και της οποίας 
προεδρεύει ο Γενικός Γραμματέας της Επιτροπής. Συνεδριάζει ad hoc 
τουλάχιστον δύο φορές ετησίως. 
Η ομάδα εξετάζει τις ανάγκες που εντοπίζονται από τις υπηρεσίες. Αναλύει τα 
αιτήματα, ελέγχει τη συμβατότητα τους με τους στόχους του προγράμματος-
πλαίσιο και του ειδικού προγράμματος και αποφασίζε.ι για τη διάθεση ετήσιας 
πίστωσης μέσα στα όρια του διαθέσιμου προϋπολογισμού (κονδύλιο Β6-792). 
Η κατανομή τιον πιστώσεων λαμβάνει, επίσης, υπόψη την ενδεχόμενη 
διαθεσιμότητα πόριον από άλλα προγράμμαπχ και τις δυνατότητες 
ολοκλήρωσης ή σύγκλισης τιον διαφόρων έργίον. 
Οι γενικές διευθύνσεις και οι υπηρεσίες π»)ν οποίιον οι προτάσεις εγκρίνονται 
έχουν την ευθύνη της διαχείρισης πον διατιθέμε.νιον κονδυλίιον. Αξιοποιούν 
τον ανταγιονισμό μεταξύ πυν προμηθευτών (το ΚΚΕρ μπορεί, επίσης, να 
υποβάλει προσφορές) ώστε να επιτευχθεί το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα σε. 
συνάρτηση με. τις ανάγκες τους. Η διαχείριση τιον χορηγούμενιυν κονδυλίων 
γίνεται σύμφωνα μχ τους ισχύοντες κανόνες, και ιδιαίτερα τις διατάξεις του 
δημοσιονομικού κανονισμού, ο οποίος εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό 
πον Ευρο)παϊκών Κοινοτήτων. 
Επί συνόλου 38 περίπου εκατ. ECU πιστώσειυν αναλήψειυς υποχρεώσειυν που ήταν διαθέσιμες το 1907, οι Ιό 
υπεύθυνες υπηρεσίες για τη διαχείριση πον πόριον χρηματοδότησαν την υλοποίηση 99 νέιυν ή συνεχιζόμενων 
έργιον (ένα έργο μπορεί να αντιστοιχεί σε πολυάριθμες συμβάσεις) συνολικού ποσού 36 εκατ. ECU. δηλαδή 
ποσοστό εκτέλεσης 95%. 
Όσον ίχφορά τις πληρωμές για το σύνολο πον εκτελούμενίον έργιον το 1997, η εκτέλεση ανήλθε σε. 23.7 εκατ. 
ECU πχ οποία καταβλήθηκαν σε ερευνητικά ιδρύματα, πανεπιστήμια, οργανισμούς, καθώς και άλλους 
αντισυμβαλλομένους συμβάσειυν καθώς και στο ΚΚΕρ που επελέγησαν σε ανταγίυνιστική βάση. Μετά τη 
συμμετοχή δύο επιπλέον υπηρεσιών στις δραστηριότητες που καλύπτονται από TIC πιστώσεις π» 1997, τρεις 
νέες υπηρεσίες της Επιτροπής υπέβαλαν τις αιτήσεις τους στο πλαίσιο του προϋπο/ογισμού για το I99S. 
Συνολικά, 20 γενικές διευθύνσεις και υπηρεσίες θα χρησιμοποιήσουν τις πιστώσεις (πιστώσεις ανάληψης 
υποχρεώσεοιν ή/και πιστώσεις πληρυηιών) με. προορισμό ανταγιυνιστικές δραστηριότητες επιστημονικής και 
τεχνικής στήριξης το 199Χ. Ιτυ πλαίσιο του έργου 
!.(( AIRS-4, το οποίο έχει 
στόχο τη βελτίιυση της 
ασφάλειας με τη δημιουργία 
ενός νέου μέσου ανίχνευσης 
τιυν βλαβών ασφαλείας στην 
πολιτική αεροπορία. 
αναπτύχθηκε και τέθηκε σε 
λειτουργία ένα σύστημα 
συγκέντριυσης τιυν 
υεοομένιυν τα οποία 
συλλέγονται σε εθνικό 
επίπεδο από τα. υποχρεωτικά 
οοοιήμυτα μειάδοση^ 
ονυφομκιν ουμβυνικιν κ/ίο 
ΐι»ι»ν, αερομειαψομει.,. 
73 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II 
ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ: 
ΕΤΗΣΙΑ ΒΑΣΗ 1997 
ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ-ΠΛΑΙΣΙΑ 
Περιγραφή πινάκων 75 
Πίνακας 1 ΕΚΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόμ· ΕΚΙΊΠ2 + ΠΠ3 76 
Πίνακας 2 Ειδικά προγράμματα ΕΚΠΓΙ4 + ΠΠ Ευρατόμ: σύνολο έργιον 
(υπογραφείσες συμβάσεις το 1997) 77 
Πίνακας 3Α Ειδικά προγράμματα ΕΚΠΙ Ι3· σύνολο έργιον (υπογραφείσες 
συμβάσεις το 1997), όλοι οι τύποι έργίυν 78 
Πίνακας 3Β Ειδικά προγράμματα ΕΚΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόμ: σύνολο έργίυν 
(υπογραφείσες συμβάσεις), όλοι οι τύποι έργίυν 79 
Πίνακας 4 Προσκλήσεις υποβολής προτάσεων που αξιολογήθηκαν από 
την Επιτροπή το 1997 από ειδικά προγράμματα ΕΚΠΠ4 + Π Π 
Ευρατόμ 80 
Πίνακας 5Α Κατανομή της κοινοτικής συνδρομής (σε εκατ. ECU) και τιον 
συμμετοχών (σε αριθμό) ιχνά τύπο οργανισμού: Ειδικά 
προγράμματα ΕΚΠΠ4 + Π Π Ευρατόμ, Λράσε.ις επιμερισμένης 
δαπάνης (ΔΕΔ): νέα έργα (υπογραφείσες συμβάσεις το 
1997) 84 
Πίνακας 5Β Ποσοστό (%) της κοινοτικής συμβολής κιχι τιον συμμετοχών 
ανά τύπο οργανισμού: Ειδικά προγράμματα ΕΚΙ1114 ι 1111 
Ευρατόμ, Δράσεις επιμερισμένης δαπάνης (ΔΕΔ): νέα έργα 
(υπογραφείσες συμβάσεις το 1997) 85 
Πίνακας 6 Πρόσβαση πον περιφερείίόν του Στόχου Ι στην ευριυπαϊκή 
έρευνα :Ειδικά προγράμματα ΕΚΠΠ4 + 111 Ι Ευρατόμ, Δράσεις 
επιμερισμένης δαπάνης (ΔΕΔ): νέα έργα (υπογραφείσες 
συμβάσεις το 1997) 86 
Πίνακας 7 Δεσμοί συνεργασίας εντός και μεταξύ χωρών εκτός διεθνών 
οργανισμών: ειδικά προγράμματα ΕΚΠΠ4 + Π Π Ευρατόμ, 
Δράσεις επιμερισμένης δαπάνης (ΔΕΔ)· Νέα έργα 
(υπογραφείσες συμβάσεις το 1997) 87 
Πίνακας 8 Χρονοδιάγραμμα των προσκλήσεων υποβολής προτάσειυν και 
της διαδικασίας επιλογής για το 1998· Προϋπολογισμός -
ειδικά προγράμματα ΕΚΠΓΙ4 + ΠΠ Ευρατόμ 88 
Πίνακας 9 Χρηματοδότηση του ΕΚΙ II14 και του 11Π Ευρατόμ (εκατ. 
ECU) ( συμπεριλαμβανομένου πον αποφάσειυν σχετικά με τη 
διεύρυνση και.τα συμπληρωματικά κονδύλια) 92 
Πίνακας 10 Ιίξέλιξη πον αναλήψεων υποχρεώσειυν του προϋπολογισμού 
για την κοινοτική έρε.υνα - περίοδος 1984 - 1998 (εκατ. Il Ί Ι. 
τρέχουσες τιμές) 93 
Πίνακας 11 Εξέλιξη πυν αναλήψειυν υποχρειοσειον του προϋπολογισμού 
για την κοινοτική έρευνα - περίοδος 1984 - 1998 (εκατ. ECU, 
τιμές 1992) 94 
74 
Οι πίνακες 1 έως 8, οι οποίοι αφορούν τα ειδικά προγράμματα, παρουσιάζουν συνοπτικά 
τις κοινοτικές δραστηριότητες ΕΤΑ που αναλήφθηκαν το 1997 από ποσοτική άποψη 
(αριθμός και φύση των έργων, συμμετοχές, επίπεδο χρηματοδότησης, κ.τ.λ.). Οι αριθμοί 
αναφέρονται στο σύνολο το>ν έμμεσων δραστηριότητος του τρίτου και τέταρτου 
προγράμματος-πλαισίου για το σύνολο πον έργων. Οι αριθμοί αναφέρονται' στις 
καταβληθείσες πληρωμές και στηρίζονται μόνο σε δημοσιονομικά στοίχε.ία (Sincom) και 
όχι στις συμβάσεις που έχουν υπογραφεί. Τα στοιχε.ία λαμβάνουν υπόψη τόσο τη 
συμμετοχή των κρατών μελών όσο και πον χο)ρών που έχουν συνάψει ειδικές συμφιυνίες 
με την Ευρωπαϊκή Ένωση: Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος, Ισραήλ. 
Οι πίνακες 1 και 2 αφορούν όλες τις δραστηριότητες επιμερισμένης δαπάνης, τα ε.ιδικά 
μέτρα, τις συντονισμένες δράσεις και τα προπαρασκευαστικά, συνοδευτικά και 
υποστηρικτικά μέτρα. 
Οι πίνακες 3Α και 3Β συνοψίζουν τις συμβάσεις που έχουν υπογραφεί κατά αριθμό και 
κατά κοινοτική συνδρομή από τις αρχές του 3ου (3Λ) και του 4ου (3Β) προγράμματος 
πλαισίου αντίστοιχα. Επίσης, παρουσιάζουν τον αριθμό πον έργίυν που βρίσκονται σε 
εξέλιξη και τις πληροιμές, οι οποίες και πάλι, όπο>ς και στον πίνακα Ι, στηρίζονται σε 
δημοσιονομικά στοιχε.ία (Sincom) και όχι στις συμβάσεις που έχουν υπογραφεί. 
Οι πίνακες 5Α έως 7 αφορούν μόνο τις δράσεις επιμερισμένης δαπάνης. 
Οι πίνακες 5Λ και 5Β περιλαμβάνουν ποσά (5 Α) και ποσοστά (5 Β). 
Ο πίνακας 6 στον οποίο υπολογίζεται η πρόσβαση των περιφερειών του Στόχου Ι στην 
έρευνα, παρέχει τον αριθμό των έργων και την κοινοτική συνδρομή στην οποία έχουν 
πρόσβαση οι περιφέρειες του Στόχου 1, καθώς και τον αριθμό τιον συμμετοχών από τις 
περιφέρειες αυτές. 
Ο πίνακας 7 παρουσιάζει τους δεσμούς συνεργασίας μεταξύ χίυρών και μεταξύ 
συμμετεχόντων της ίδιας χώρας. Εξαιρούνται οι διεθνείς οργανισμοί, οι οποίοι έχουν 
δημιουργήσει 412 δεσμούς περισσότερο. 
(Για τους πίνακες 6 και 7 απαιτείται προσεκτική ανάγνωση το)ν σημειιόσευ)ν στο κάτο) 
μέρος της σελίδας.) 
Οι πίνακες 4 και 8 αφορούν τις προσκλήσεις υποβολής προσφορίόν για το 1997 (4) κιχι το 
1998 (8). Τα στοιχεία τους δεν προκύπτουν από βάσεις δεδομένίον αλλά δημιουργήθηκαν 
ad.doc με βάση τις πιο πλήρεις πληροφορίες που ε.ίναι διαθέσιμες. 
Οι πίνακες 9, 10 και 11 αφορούν τις αναλήψεις υποχρεώσεων του προϋπολογισμού. 
Ο πίνακας 9 αφορά τις χρηματοδοτήσεις του ΕΚΠΠ4 και λαμβάνει υπόψη τη διεύρυνση 
και τα συμπληρωματικά κονδύλια. 
Οι πίνακες 10 και Π δείχνουν την κατεύθυνση των αναλήψεο>ν δημοσιονομικών 
υποχρεώσεων της κοινοτικής έρευνας και έχουν καταρτιστεί με βάση τις τρέχουσε.ς τιμές 
και τιμές του 1992 αντίστοιχα, σύμφωνα μι: τη Διάσκεψη Κορυφής του Εδιμβούργου, η 
οποία κάλυπτε την περίοδο 1992-1999. 
ΣΗΜ. Για λόγους ευκολίας, το ειδικό πρόγραμμα "Γεωργία και αλιεία" 
(συμπεριλαμβανομένης της γεωργικής βιομηχανίας, πον τεχνολογιών τροφίμιον, της 
δασοκομίας, των υδατοκαλλιεργειών και της αγροτικής ανάπτυξης) αναφέρεται ενίοτε ως 
"Γειοργία και αλιεία". 
75 
Δραστηριότητες ΕΤΑ το 1997 
Πίνακας 1: Πίνακας αναφοράς: ΠΠ4* + ΠΠ Ευρατόμ· ΠΠ2 + ΠΠ3 
6@daei€ empeQiojievii^ douidvirc (1) 
awtoviajievEg bqaoeic, (1) 
ngojiaQaoxtvaoxixa, awodevrixd 
xai vjioaxtiQixxixd \itxQa (1) 
EYNOAO (7) Nca egya 
(vnoyQaytiozs ouppdoets (2) to 1997 -11114 + Fill Evgatc 
Συνολική 
συνδρομή ΕΚ 
(εκατ. Εϋϋ) 
(4) 
2.209,11 
41,18 
354,32 
2.604,61 Αριθμός 
έργων 
4072 
129 
2141 
6.342 Αριθμός 
συμμετοχών 
17900 
1631 
4246 
23.777 AQI8|I6S 
ovfipETOXcav avd 
egyo xatd jicoo 
ooo 
4,40 
12,64 
1,98 
3.75 Ao>6fidg KM (5) 
avd egyo xatd 
PEOOOQO 
2,87 
7,79 
1,58 
2,56 NO 
Ewdoofiti EK 
avd EQVO xatd 
jieoo ooo (exat. 
ECU) 
0,54 
0,32 
0,17 
0,41 OX.a ta \wio E?|E>.I|I] epva (3) 
(Fiii2 + nn3 + nn4 + nn Evoaxon) 
AgiBpog igyorv 
vjio e£eU|ii oris 
31.12.97 (6) 
8064 
453 
2542 
11059 EuvoXo nXr\Q(Dpuav 
1997 
(exax. ECU) 
2.109,67 
39,34 
338,47 
2.487,48 
* Όλες οι αναφορές σε ΠΠ2, ΠΠ3, ΠΠ4 στονς πίνακες 1 έως και 11 γίνονται στα αντίστοιχα ΠΠ της Ευρωπαϊκής (Οικονομικής) Κοινότητας. 
(1) Τα ειδικά μέτρα αφορούν είτε δράσεις επιμερισμένης δαπάνης, είτε συντονισμένες δράσεις, είτε προπαρασκευαστικά, συνοδευτικά και υποστηρικτικά μέτρα, ανάλογα με τη φύση τους. 
(2) Συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997, ασχέτως του αν τροποποιήθηκαν από τροποποιητικές συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997: βλ. (7). 
(3) Όλες οι υπογραφείσες υπό εξέλιξη συμβάσεις (ημερομηνία ολοκλήρωσης εργασιών πέραν της 31.12.1997) για όλα τα προγράμματα ΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόμ· ΠΠ2 +ΠΠ3. 
(4) Το ποσό της συνολικής κοινοτικής συμβολής για όλα τα νέα έργα, όπως ορίζεται στις συμβάσεις (δηλ. για όλη τη διάρκεια του κάθε έργου). 
(5) ΚΜ: Κράτος μέλος. 
(6) Έργα υπό εξέλιξη στις 31.12.1997: συμβάσεις και τροποποιητικές συμβάσεις που υπογράφηκαν πριν από την 01.01.98 με ημερομηνία λήξης των ερευνητικών εργασιών πέραν της 
31.12.1997. 
(7) Οι συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1995 και 1996 και οι οποίες αποτέλεσαν αντικείμενο τροποποιητικών συμβάσεων που υπογράφηκαν το 1997 αντιστοιχούν, εξάλλου, σε ένα ποσό 
381,29 εκατ. ΕΟυ και σε 1.079 τροποποιητικές συμβάσεις. 
Άμεσες δράσεις - ΚΚΕρ: αναλήψεις υποχρεώσεων ύψους 246,00 εκατ. Ε^ 
76 
Πίνακας 2: Ειδικά ποονοάιιματα ΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόμ: 
Σύνολο έργων (υπογραφείσες συμβάσεις το 1997) 
Σύνολο νέων έργων 
(υπογραφείσες συμβάσεις (2) το 1997, ΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόμ) Δράσεις επιμερισμένης 
δαπάνης (1) Συντονισμένες! 
δράσεις (1) Συνοδευτικά μέτρα 
(1) 
Ονόματα ειδικών προγραμμάτων 
(ΠΠ4 + ΠΠ EURATOM) Συνολική 
συνδρομή ΕΚ 
(3) 
(εκατ. ECU) Αριθμός 
έργων Αριθμός 
συμμετοχών Αριθμός 
συμμετοχών ανά 
έργο κατά μέσο 
όρο Αριθμός KM 
(4) ανά έργο 
κατά μέσο όρο Συνδρομή ΕΚ 
ανά έργο κατά 
μέσο όρο 
(εκατ. ECU) Συνολική 
συνδρομή ΕΚ 
(εκατ. ECU) Συνδρομή ΕΚ 
ανά έργο « 
κατά μέσο όρο 1 Συνολική 
συνδρομή ΕΚ 
(εκατ. ECU) Συνολική συνδρομή ΕΚ 
(εκατ. ECU) 
[ηλεματικη 102.791 102 11071 ΊϋΜ Hffi ΧΟΊ 79,31 ΜΆ 23,24 
Γεχνολογίες επικοινωνιών 1.1* 25 ΎΜ 4OT 0,3ί 0Μ Μ 0Μ 
Γεχνολογίες πληροφοριών 520.7η 734 283$ Τ861 3,59 OJÏ 355,391 0,6: 164J5J 
|Βιομηχανικές τεχνολογίες και τεχνολογίες υλικών| 492.64 944 449« 47761 2,69 0Μ 482,11 ΜΆ 10,53 
Γυποποίηση - Μετρήσεις και δοκιμές 43,10 182 823 4.55 3,03 0,21 39,6η 0,2(Β A2J Περιβάλλον χαι κλίμα 126,87 298 1203 4.04 2,69^ 0.4Ϊ 116,121 AM 1Μ 6,8(1 
Θαλάσσιες επιστήμες και τεχνολογίες 50.03 92 316 3.43 2,21 0.51 47.03 JM 0.2CB 2,8(1 
Βιοτεχνολογία 130,24 309 878 2.84 2,89 <ΜΪ "7,141 Ml 1.0J 12,01 
Βιοϊατρική και υγεία 92.01 212 1229 5,8α 3,40 0.43Β Τ9Μ 0Μ 11,5! 1,21 
Γεωργία και αλιεία 142,18 34η 1674 4.82 4,82 0,41 124,841 MÊ. 12,6( 4,61 
Μη πυρηνικές μορφές ενέργειας 251,71 492 2097 4,2α 2,83 0,51 238,351 0,7J 0,0( 13,31 
|Μεταφορές 77,89 109 1010 9,2η 5,18 0,71 60,67| Ml 2,63 14,51 
ΐτοχοθετημένη χοινωνικοοιχονομιχή έρευνα 38,83 108 485 4,49 3,68 0,31 37,061 Ml 0,0011 ΊΆ διεθνής συνεργασία (5) 163,03 797 2695 Τ381 1,60 128,23 0,31 AM 30.681 
διάδοση και αξιοποίηση αποτελεσμάτων (6) 72.5 202 822 4,οη 2,50 19,45 All ο,οα] 53,051 
Κατάρτιση και κινητικότητα των ερευνητών 178.74 1193 1725 1,43 1,28 168,73 Ma 2.0α 8.01 
ρ\σφάλεια της πυρηνικής σχάσης 4,24 47 170 3Μ 2,66 0,99 ΜΆ 1,91 1.2' 
Ελεγχόμενη θερμοπυρηνική σύντηξη 115,89 171 188 1,10 1,09 114,42 0,83 0,0( 1,4: 
ΙΣΥΝΟΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ (7) 2.604.61 6342 23777 3,75 2,56 ΞΙ 2209,11 0,54 £Μ 354.328 
( 1 ) Τα ειδικά μέτρα αφορούν είτε δράσεις επιμερισμένης δαπάνης, είτε συντονισμένες δράσεις, είτε προπαρασκευαστικά, συνοδευτικά και υποστηρικτικά μέτρα, ανάλογα με τη φύση τους. 
(2) Σΐ'μβάσεις που υπογράφηκαν το 1997 και ενδεχομένως τροποποιήθηκαν από τροποποιητικές συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997: βλ. (7). 
(3) Το ποσό της σ\»νολικής κοινοτικής "συμβολής (δηλ. για όλη τη διάρκεια του έργου) για κάθε νέο έργο, όπως ορίζεται στη σύμβαση. 
(4) KM: Κράτος μέλος. 
(5) Οι οριζόντιες δράσεις διεθνούς συνεργασίας που επιτρέπουν οε ορισμένες τρίτες χώρες (πχ ΧΚΑΕ) να συμμετέχουν σε έργα των ειδικών προγραμμάτων αντιστοιχούν εξάλλου σε κοινοτική σι<νδρομή ύψο\»ζ 15.1 εκατ.. 
ECU. 
(6) Τα "Ειδικά μέτρα" (79 έργα, 49,45 εκατ. ECU) που στόχο έ/oirv να στηρίξοχιν την εγκατάσταση υποδομών και δικτύων ενίσχυσης τη; καινοτομίας συνδέονται με τα "Προπαρασκευαστικά, σι«νοδευτικά και υποστηρικτικά 
μέτρα". 
(7) Οι συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1995 και 1996 και οι οπούς, εξάλλου, αποτέλεσαν αντικείμενο τροποποιητικών συμβάσεων πον υπογράφηκαν το 1997 αντιπροσωπεύουν ένα ποσό 381,29 εκατ. ECU και 1.079 
τροποποιητικές συμβάσεις. 
77 
Δραστηριότητες ΕΤΑ το 1997 
Πίνακας 3Α : Ειδικά ποονοάαιιατα ΠΠ3 : Σύνολο των έργων (υπογραφείσες συμβάσεις το 1997), 
όλοι οι τύποι έργων 
Ovopata eioixarv nQoyQa\i\idt(a\ 
nn3 
TexvoXovteg JIXTJQOCPOQICDV 
TeyyoXoylec, ejuxoivxovtwv 
TnXejiaTixa ovoxr)\iaxa. YEVLXOV evSiacpeQOvroc; 
Bio^rixavixeg xeyvoXoYieg xai TexvoXoYiec; vXixcbv 
MeiQiioeig xai 6oxijJiec; 
IleQLpdXXov 
©aXdoateg eJiiaTTJ^eg xat re/voXcr/teg 
BioxexvoXoYia 
recoQYtHT] xai Yea)QYO-pto|XT)xavix?i EQewa, aXieta 
Bio'taiQixfj eQ£\)va xat \r/eia 
BioemoTTJuec; xat PLOieyvoXoYta Yia Tig avajnvooofjievec; x^Q8^ 
MT] JtvQtivixei; noQcpec; zvigyeiaz, 
AoxpaXeia trig JIVQTJVIXTIC; oxaorig 
EXeYXOfxevT] SeQU-onuQiivixii OVVTT|§T| 
AV0QO)JILVO xecpataxio xai xivTytixoTiTia 
EjtixevtQconevTi 6Q6.OX\ &iadoo"T]g xat a|iojioiT)OTis ajtOTeXeoixdicov 
EYNOAO AQi6pd£ E07<DV VJIO 
E|EXI|I) 
oris 31.12.97(1) 
9 
0 
0 
48 
21 
5 
5 
0 
133 
14 
39 
5 
0 
8 
150 
6 
443 AQIOJIOS EQYCOV 
OCOOEVTtxd (2) 
715 
123 
312 
1655 
202 
659 
145 
374 
578 
627 
355 
506 
125 
396 
3461 
207 
10440 ItttioufiE; 1997 
avvoXo 
(Exat. ECU) 
45,57 
17,36 
5,51 
55,05 
6,26 
14,97 
6,29 
14,81 
36,19 
13,37 
11,95 
10,72 
1,55 
7,80 
36,34 
1,08 
284,82 LwoXixt] oooevTixii 
xoivotixt] ow6po|iii 
(Exat. ECU) (3) 
1.488,00 
521,60 
379,00 
761,42 
57,69 
305,72 
107,72 
174,77 
350,06 
144,26 
121,59 
242,14 
46,28 
465,94 
548,06 
60,76 
5.775,01 
(1) Έργα σε εξέλιξη στις 31.12.1997 : συμβάσεις και τροποποιητικές συμβάσεις που υπογράφηκαν πριν από την 01.01.1998 με ημερομηνία λήξης των ερευνητικών 
εργασιών πέραν της 31.12.1997. 
(2) Συνολικός αριθμός σωρευτικών έργων από της ενάρξεως του 3ου προγράμματος-πλαισίου, συμπεριλαμβανομένων των έργων που έχουν ήδη ολοκληρωθεί. 
(3) Συνολική σωρευτική κοινοτική συμβολή για όλη τη διάρκεια του προγράμματος-πλαισίου. 
ΣΗΜ.: Τα στοιχεία του προγράμματος ΤΗϋΐτηίβ δεν περιλαμβάνονται σε αυτόν τον πίνακα διότι το Ττιεπτπο μέχρι το 1994 ήταν εκτός του ΠΠ3. 
78 

-«ι 
Πίνακας 4 (σννέγεια); Προσκλήσεις υποβολής προτάσεων που αξιολογήθηκαν από την Επιτροπή το 1997 Ειόιχα προγράμματα ΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόμ 
rraonoiHi^MEiPHi^^AOiliaiki; 
Mrtga ym xa ruourtaixa Jtooiovta noutarTac, <nfoteeOianPavonfvoiv TOIV rtooouryoaqxuv 
via in fkouTryavia 
Mrroa yia ta euQueraixa npoiovra jtoioTirtas, o\nua^iXa|ipavon*vi0v TOJV jtocxW^oaqxiv 
yia TT) fkotiirxavia 
"Eofwa oyFTixa M* TIC Jteootavoaq^c xai TTJV TEXVIXTJ onjpi^n tow eimooioi': nrroa noi' 
owof ovroi uf TIC avavwc TIK; xotvumac 
Oefianxd oixTva (avoixTTJ ngooxXiyni) 
Ivvoortruxd (irroa (avoixTq ngooxXi|Ot|) 
Mrroa TfYvoXovixijc TOVUXJIJC ngooot^dfirva via MME (avouctfi JtoooxXnari) 
OEFIBAAAONILUKAIMA 
"Eorwa yui TO (pvotxo jrroipdXXov, n|V jtoimrrra TOV jiqxJJaXXovToc xai nrv aXXayTi TOV 
XXHMITOC TOV itXavtjTii - TtxvoXoYir 5 Jieoi£aXXovToc - AuKTn»iutf s TEyvuif c faxiejiotcHirvF c 
cmrv ^aoaxo>joi6r|oTi xat Tirv #oewa or 9f(iaTa nroiflaXXovToc (txTOC TOV rottta 3.3 CEO) 
AvOoumvit 6uiOTaor| TUXV rogilkiXXovTuaov aXXaYuxv 
ENRICH i EXWIKKUXO oixrw Eoewcuv via Ttrv aXXavTi TOV XXCJIOTOC TOV rtXavirnii OTOVC 
TOUFU TOV -if £x0dXXovToc xai TOV xXi(iaToc xai TOJV QaXaooicav CTIOTTHWUV xai 
TfxvoXoyuuv 
I\Q6m\XQOOxJ.Tfjr\ 
Ilobvgaima rtooTrytirviic xaTdoTiOTjc 
AtaoTrguxr; Tfvvixf ; fqpaojio£6}i£vec an|v naoaxoXov9!)OT| xai Ti|v foewa or 8ruaTa 
rtEot^aXXovroc (Tojirac 3.3 CEO) 
AiaoTrjuxt; Trxvixec rqwojio^onrvEC any jtaoaxoXovOriaTi *o-i "iv * orwa OF 9niaxa 
rrrotpaXXovToc (TonJac 3.2) 
Mrroa TryvoXovixiic T6VUXJT|C nooooitoftrva via MME (avoixTTj JID6OXXHOTI>: CTiypoiiYTjOfic 
avayvuxHOTixiic cpaoric 
IwrraioiaTixq eoeuva(*) 
eAAAEOEXEniCTHMKEKAITEXNOAOnEKMAST) 
ngunofiovXirc cmjo>|Tjc 
iToaTijyixii OaXaoaia forwva oyrnxd (if TO jtaoaxTia voara xai TTJV vcpaXoxorprioa -
Aido6ouxn) xai dwaiuxT) TOJV oixoownjjiaTiov (TOJIFa; B 1.2) 
nooyoafuia nooTTflirvrjc xaTdQTioTK; 
©aXaooif; cnoniiif; (ajioxXeiarixd TO|IFOC A. 1.1) - iToaTTryixTJ BaXuooia torwa (FXTOC 
TOUFWV B. 1.2 xai B.2.1) - 80X6001*5 TFYVOXOYIF; (aroxXflaroca Tojifac C.2) 
nourropovXu: orrjoiluc (ajroxXewmxd TOfifac D.3) 
Mrroa Tr/voXovixTJ; TOVUXJT)I; nooooi^ojifva y\a MME (avoixtii JioooxXnan) ^171/24 (15Λ6Λ6) 
^171/23(15Α)6Λ>6) 
€381/24 (17/12/96) 
€357Λ6 (15/12/94) 
0148/06 (15/06/95) 
0357/06 (15Λ2/94) 
0271/18(17/09/96) 
0306/09 (15/10/96) 
0381/21 (17/12/96) 
0183/10 (17/06/97) 
0183/11(17/06/97) 
0381/21 (17/12/96) 
0271/18(17/09/96) 
0075/05 (15/03/96) 
0110/10 (16/04/96) 
0381/26 (17/12/96) 
0183/15 (17/06/96) 
0183/16(17/06/97) 
0357/19(11/06/97) 129 
22 
40 
31 
56 
100 
1182 
62 
40 
100 
23 
111 
9 
11 
26 
12 
37 
3 
14 104 
22 
39 
31 
56 
86 
1177 
61 
40 
97 
23 
107 
9 
11 
26 
12 
32 
3 
14 iltOT6c^«P»i^j^i|j|^BI'llHHi<M|d«|» 
rtQilHriC 
47 
12 
4 
22 
17 
36 
39 
291 
20 
13 
25 
7 
44 
9 
8 
5 
3 
7 
2 
6 iSgii 
45 
55 
56 
55 
64 
45 
25 
33 
33 
26 
30 
41 
100 
73 
19 
25 
22 
67 
43 "^^BJBH^^*" 
30,4 
7,7 
8,5 
2,6 
2,9 
3,1 
203,0 
2,0 
0,9 
18,7 
13,6 
1,8 
3,5 
5,3 
6,5 
0,2 
12,5 
0,9 
0,3 
ί 1) Σ«ιπεοι>.α^ανομένου του καταλόγον επιλαχόντων. Γφοοον «ταρχει 
(*) Στον παοοντα πίνακα χαι στον πίνακα 8 (παρακάτω) ο <.\ν; «συνεταιριστική έρευνα» χρτραιοπιΜτιται αι^χον» μτ την ορολογία του άρθ.8.1(α) της απόςαστι; του Σι^φουλίου της 21/11«4 ιΙ-Ί-' Ν>'.1 ΊΧ> τΐ(ς 30.11.94. ο.8) 
81 
Αραστηριότιτης ΗΤΑ το 1997 
Πίνακας 4 (συνέχεια): Προσκλήσεις υποβολής προτάσεων που αξιολογήθηκαν από την Επιτροπή το 1997 Ειδικά προγράμματα ΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόα 
Grifum abaci* «got*"Wdl TOU 
0III4-t-niIEiiQOi4fO 
wn tofiter TOW agofQtinMraof^gmplAv -'' 
BlOTEXNOAOnA 
Eoyooraoio "xvrraoo" - AvdXuon yoviouuiiaTuJv - tnrtixfj fkoTFvvoXoyia - AvoooXoyia xai 
vrvixfj FuJJoXioXoyia -AotuxTj pioXoyia - npoTvnonoiTruxTJ forwva - BuMtoixiXoTTjTa xai 
xoivumxTJ ojro6o)rt - Ynooonic - ELSA 
YnoTpocpif c xaTaoTiouc (avoixTij JIOOOXXTIOH) 
YJTOTOOOHEC XOTOOTIOTIC yia TO jroo«ryurva rtoaxTixd fiaOrinaTa (avoixTij noooxXi|OT|) 
Mrroa TexvoXoYixifc TOVWOTJC nooooitojirva yia MME (avotxtij SOOOXXT|OTO 
BKMATMKHKAI YTEIA(BlOMED) 
AvrixapxivixTJ rorwa - TEoruva xaoouryTriaxiov -TaOriofUJv - T-oruva oxttwd. \tt TIC XQOVIEC 
aoOrvrifC, TTI yijpavon xai TIC aoOrvf IFC nov ovvoFovTai jif TO yiJQaS - IaTputfj rpruva orov 
Tcxif a TT|5 eoyaoiac xai TOV ;reoi0dXXovToc - Zroviec aoOrvr ire -
Eoewa v.% 6i»i6oiac vyeiac OTJjoreoiXo4iPavourvT»c TT)C roewac yia TIC urrpoef5 wniQeoirc -
"Eoruva at OejiaTa PwfaTpixiic ijOtxijc - Oottovrui ooorqotoTirTa: nGucrc, vofuxec xai 
xoivumxfc jrXrooec - Ogitovna 6ooTi|ou>TTrTa: trtiorIST) 
Koivrj noooxXiKTi) yia TI| nrraoioonrvn ooroyyujori r^xraxiXoJiaeria 
YitOTpapirc xaTdoTiorfc Marie Curie 
Mrroa TrYvoXoyixijc TOVUXJTK jrooooitoufva yia MME 
liatliafifeiil«>wioplB,qt»»OTP»w>Jii^irKsiMi^tt«ti<ii# 
AV^TJOT) TT|C xXi(iaxac xai TOW \uQ66urt (irra.-roiiKTi)c - rrvixfc rjruffifcicc xai nooirflirvec 
TfYvoXoyirc yia ra ri6t| otarooqpijc 
OXoxXTiotofirvr; aXvoiorc naoaywyijc xai urTaroiTiouc - yrwoyria, oaooxofiia xat aypoTixij 
avourru|i) - XwrovioiirvF c ooaoriioioTTrrf c 
MrraoioonrvTj c&royyibouc ryxr q>aXoJia6f 1a 
YnOTQOqpiEC XlVTITlXOTTJTaC Xai XOTOOTIOTIC (avOlXTT) .TOOOXXt|OTl) 
Mrroa TryvoXoyixijc TOvuxnjg Jtooooi^otirvu yia MME (avoixTij noooxXi|OT|) 
M0 nYPHTOKEE MOP*EZ ENEPTEIAi: (JOULE-THERM^ ' 
JOULE 
aVOlXTT| nOOOXXlKTI) 
THERMIE Tijjroc A: Eoya fjri6ei|T|C 
THERMIE TVJIOC B: Xwoofvuxd firroa (avoixTii .toooxXnon) 
THERMIE Tiinoc B. METOO imeo T«JV MMK 0171/27(15/06/96) 
0171/28(15/06/96) 
0381/25 (17/12/96) 
0240/09(15/09/95) 
0271/08(17/09/96) 
0134017 (29/04/97) 
012/06 (17/01/95) 
012/06 (17/01/95) 
0171/14(15/06/96) 
0381/26(15/12/96) 
0381/17(17/12/96) 
0357/10(15/12/94) 
0357/19(15/12/94) 
0271/13(17/09/96) 
018/05(17/01/97) 
0357/11(15/12/94) 
0271 (17/09/96) 
0357/11 (15/12/94) 
0357/11(15/12/94) «0<κάβ«α>νχο« 
•βορίΜΙίήΜβν 
391 
213 
3 
55 
1002 
39 
110 
98 
264 
631 
24 
272 
227 
250 
353 
2 
289 
403 
57 ΑφΙρόβ 
χονφηφψ 
391 
213 
3 
55 
988 
39 
110 
95 
252 
627 
18 
272 
218 
241 
324 
2 
286 
401 
56 IIQOTOOUC «W aliototfjfaKav •ecwd a*6 wpr 
*MP^F0» 
107 
125 
1 
36 
195 
13 
36 
42 
76 
143 
8 
99 
109 
107 
124 
1 
175 
266 
27 27 
59 
33 
65 
20 
33 
33 
44 
30 
23 
44 
36 
50 
44 
38 
50 
61 
66 
48 HttilftMtfpMHtifttnjij 
E*<MCEOJ) 
126,9 
9,0 
0,05 
1.4 
91.4 
13.0 
2.8 
5.6 
59.2 
103.3 
8.8 
8.5 
17.9 
97.0 
98,0 
0,4 
162.0 
27.3 
1.1 
(1) Συμπεριλαμβανομένου του καταλόγου επιλα/οντ.Λ, ''ίοοον ιπάρχη 
Πίνακας 4 (συνέγεια): Προσκλήσεις υποβολή: προτάσεων που αξιολογήθηκαν από την Επιτροπή το 1997 Ειδικά προνραααατα ΠΠ4 + ΠΠ 
<PB4+im Et«ro» 
META<K>PEE 
XToaTrryixti eofwa 
£i&i|oo6DO^ixfC nrra<rAX*c 
OXoxXiigujurvec urtccfooe; 
Evaroiec firratpoof; 
Aorixf c jirratpooFC 
QaXdoaifc firra<poof; 
OOIXF c nrrucpoof; 
ZwoorwTixd nrroa 
nX>XOeETHM£7fflKOD4aNUOOIKOf40MIKHEPEYNA 
AIE6NHZ EWffiPTAaA 0NCO) 
COPERNICUS 
KaTdoTiOTi(Y^OT«>jiF; Icr^ma/Koofa) 
AvoumwoonrvFC *u>oec 
AIAAO£HIUlAS1000iH231AnOTCAE£MA1tW(bKn«tiaB) 
Evpurra'ixa oixTva xai xrr^oeoiFC (*) 
AixTtn xrvTQuw nrraaooac TTJC xaivoTOniac (••) 
Eoya (iFTaipooa; TFyvoXoyicc. Foya F^otvouxrtic TfYvoXoyiac 
KATAPTTEH KA1 KLMmKOTHTATUN EPEYNlflrQN 
nooopaot) OF HTVOXF: r:v.c-acTTaoTic (OWTOVIOUFVFC 6OOOFIC) 
EoFWT)Tixd 6ixTva 
IVVO&FVTIXU firroa (nxourraixa OWFOOUL OFOIVO jiaOrjiaTa, noaxTixd fiaOrinaTa) 
YJTOTOoqjifC xuTdoTion; Mare Curie 
AE*AAE1A THE nYPHMKHX £XA£H£ 0381/10(17/12/96) 
Ο306/10 (15/10/96) 
0117/14(15/04/97) 
038Λ8 (15/02/95) 
0117/13(15/34/97) 
0337/24(15/12/95) 
012/38(17/01/95) 
0271 Λ» (17/09/96) 
0271/10(17,09/96) 
0271 /17 (17*19/96) 
0381/16(17/17796) 
0271/12(17/09/96) 
084/37(15/03/97) 
012/3(17/31/95) 
038/10(15-02/95) 
διορθωτική σηιιειακτη 
012/3 (17Λ) 1/95) 
038/10(15/02/95) 
όιορθυπιχη ϊΐηιιτίιοση 28 
14 
29 
32 
43 
70 
51 
17 
308 
1298 
101 
1020 
82 
52 
314 
11 
1071 
166 
2192 
2124 
16 
50 βφΜ&ΟΜΜΤ 
24 
13 
24 
31 
41 
65 
51 
16 
301 
1248 
98 
790 
80 
52 
302 
10 
1067 
161 
2050 
1979 
16 
50 A*M$ 
11 
7 
10 
11 
10 
29 
11 
2 
74 
304 
79 
236 
16 
52 
92 
10 
147 
68 
553 
511 
11 
26 %m*mmtimm 
46 
54 
42 
35 
24 
45 
22 
13 
25 
24 
81 
30 
20 
100 
30 
100 
14 
42 
27 
26 
69 
52 nr(mw EOB) 
8.0 
4.3 
6.1 
8.0 
7.4 
15.8 
5.2 
2.5 
33.7 
69.0 
4.9 
11.7 
4.9 
23.7 
35.0 
2.0 
81.2 
3.8 
48.9 
44.6 
1.6 
3.0 
(*) Η πρόσχληοη ι.<πο(νι>.ης προταοηον είχε όνο ημερομηνίες λήξης. Οι παρεχόμενε; πληροφορίες αφορονν την τελευταία ημερομηνία λήξης, την 13/09/96. 
(**) Η πρόσχληοη Η/Γ δτιι^ϊητη τον Ιούνιο τον 1995 για 2 έτη (αναφ. 95ΛΤ12 σελίοα 9. όηιιοοίίν^ίίνι την 17ΛΜ/95). η παρονσα πρόσκληση αφορά λοιπόν την παράταση για 2 ετη των 52 χεντρων ποι· επιλέχθηκαν το 1995 
(1) Συμπεριλαμβάνει*; νι\· τ?ν καταλογον επιλαχόντων, εφόσον υπάρχει 
Δραστηριότητες ΚΤΑ το 1997 
Πίνακας 5Α : Κατανομή τικ χοινοτιχικ σννδοοιιή< (σε εκατ. ΕΟυ) χαι ταιν συκιιετονών (σε αοιθιιό) ανά τύπο οργανισμού : 
Ειδικά ποονοάαιιατα ΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόμ 
Δράσεις επιμερισμένης δαπάνης (ΔΕΔ) (1): νέα έργα, υπογραφείσες συμβάσεις (2) το 1997) 
Ttnioc ooyaviofiov 
Ovofiata Eiftuubv xooyoamidTayv 
(11114 + EVQOTOII) 
TTIXFUOIIXTJ 
Tr/voXoyUc euxoivumcov 
* Tr/voXoyicc .iXrtpoaoguov 
Bioujr/avixec TfyvoXoyitc xai TtxvoXoyitc vXixiirv 
TvaaxoiiKn) - Mergqoeic xai 6oxi(i£c 
ntoi0dXXov xai xXi(ia 
daXdooit; CTIOTIHIFC xai TtxvoXoyitc 
jBiOTr/vo>X)yia 
jBioiaroixii xai vycia 
jrfuo-.ia xai aXuia 
JMn .TuoirvixEc uooqpc; rvEpyEiac 
Mnaifooe; 
lTo/o6rrT)(irvT| xoivurnxo-oixovouixij lortrva 
AifOvjj; awepyaoia 
Aia6ooT| xai alioxoiqoii a.ioTcXEO(iaru>v 
Kartaorioi) xai xiviruxOTirra TWV eoruvi|Tii>v j 
AcxidXFia Tt|; rwptrvixiic oxdanc 
EXrjTOiirvTi eFgno^notrvixii OVVTTI^H 
EYNOAO Eoewa ΜΕ(3) 
ΐ!νν6φθμή 
ΕΚ 
(«βχ. ΕΟΙΙ) 
10,82 
μ/δ 
167,46 
154,16 
5.78 
1,83 
1.50 
5,05 
2.16 
5,25 
83.75 
12,85 
0,00 
0,93 
1.71 
3.91 
0.13 
2,27 
459.56 Αρβμός 
ονμμίτσχύ*] 
99 
μ/δ 
570 
944 
100 
15 
8 
46 
23 
61 
281 
170 
0 
26 
30 
30 
4 
^ 
2.411 EVPWJIOIKT) 'Evfoar] 
ΜΜΕ(4) 
ϋηΑφομή 
ΕΚ 
(«αχ. ΕΟΙΪ) 
20,27 
μ/δ 
69.10 
106,03 
9.84 
8,49 
6.98 
10,15 
6.41 
12.21 
69.58 
1838 
0,53 
2.64 
6.16 
2.54 
0.29 
2,81 
352.40 AQI6|I6S 
avp.ixexo%wv 
212 
(i/6 
368 
1.769 
227 
78 
52 
130 
107 
328 
521 
242 
7 
59 
205 
22 
7 
4 
4.338 EO(5) 
i.w6QO)lT| 
EK 
(wax. ECU) 
7,71 
u/6 
48,03 
88,62 
143 
47,37 
13,57 
37,88 
20,22 
44,44 
26,96 
11,25 
8.40 
20,52 
1,87 
43,11 
0,48 
37,28 
471,91 AQiOpoe, 
ovppetoxuiv 
72 
!i/6 
176 
674 
274 
372 
» 
182 
160 
272 
202 
115 
91 
52 
367 
id 
3.5021 ITE(6) 
l.Wft(JOflTl 
EK 
(wax. ECU) 
18.89 
it/6 
47.94 
115,50 
8.73 
51,65 
22,92 
58,10 
44.00 
58.06 
27,94 
10,80 
2448 
35,54 
220 
113,19 
0,09 
0,32 
640,46 ovpprxoxurv 
200 
(i/6 
216 
748 
HI 
375 
99 
251 
318 
314 
176 
137 
281 
483 
61 
994 
3 
9 
4.776 Aoutoi (7) 
Ltrv6oo|iT| 
EK 
(wax. ECU) 
17,69 
(i/6 
14,57 
10.09 
0.87 
1,07 
0.26 
1.32 
3.91 
2,73 
21.96 
5,09 
1,64 
1.11 
7,08 
0.27 
0.00 
7X3 
96.89 ODflfUTOXlOV 
244 
(1/6 
112 
76 
25 
18 
5 
12 
28 
19 
123 
91 
34 
27 
76 
3 
0 
31 
924 Atee.Ooy. (8) 
1 LvvtyOttt) 
EK 
(exax.ECU) 
0,82 
n/o 
0,33 
0,19 
0,11 
0,53 
0,00 
2,80 
0,72 
0,17 
0,00 
0,31 
0,14 
0,27 
0,09 
2,73 
0,00 
63,91 
73,12 AQiOpos 
ovp|iexox<in' 
14 
(i/6 
1 
1 
1 
8 
0 
9 
4 
1 
0 
7 
1 
6 
5 
24 
0 
2 
84 Toites Xiooec (9) 
EK 
(ixax. ECU) 
3,12 
(i/6 
7,96 
7,52 
0,14 
5,18 
1.80 
1,84 
1,72 
1,99 
8,16 
1,98 
1,77 
67,22 
0,34 
2,98 
0,00 
0,60 
114,32 Apietuj? 
trvpitetoxuv 
54 
(i/6 
84 
127 
29 
87 
19 
33 
29 
37 
76J 
28 
nid 
14J 
47 
5| 
1.858| EvvoXo I 
Ewftpopi] EK 
(txax. ECU) 
79,31 
0,46 
35539 
482,11 
39,67 
116,12 
47,03 
117,14 
79,14 
124,84 
238,35 
60,67 
37.06 
128,23 
19,45 
168,73 
0,99 
114,42 
2J09.il AciSjio? I 
ovfipcTOXtav J 
895J 
7 
1527 
4339 
767 
953 
257 
663 
669 
10321 
13821 
838 
442 
2018 
443 
1487 
30 
151 
17.900 
(1) Εχ αΛοειας. ορισ(ΐένα ειδικά μέτρα συνδέονται |ΐε δράσεις επιμερισμένη: δαπάνης. 
(2) Συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997, ασχέτως τον αν τροποποιήθηκαν απο αναβάσεις πον υπογράφηκαν το 1997: δεν περιλα|ΐβάνονται οι συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1995 χαι 1996 χαι αποτελούν αντικείμενο τροποποιητικών συμβάσεων πον υπογράφηκαν το 1997 
(3) ΜΕ : Μεγάλες επιχειρήσεις 
(4) ΜΜΕ: Επιχειρήσεις με λιγότερους από 500 εργαζομένους, των οποίων το κεφάλαιο δεν ελέγχεται σε ποσοστό ανώτερο τον ενός τρίτον από μία μεγάλη εταιρεία και (ΐε κύκλο εργασιών κάτω των 38 εκατ. ΕΟυ (50 εκατ. ΕΟϋ για "Τεχνολογίες πληροφοριών") 
(5) ΕΟ Ερευνητικοί οργανισμοί (ιδιωτικοί/δημόσιοι/μιχτοί) σνμπεριλα(ΐβανοένον τον ΚΚΕρ. 
(6) ΓΓΕ : Ιδρύ(ΐατα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. 
(7) Λοιποί. Ομιλοι οικονομικού σκοπού (ΕΟΣ). ευρωπαϊκοί όμιλοι οιχονομικον σχοπού (ΕΟΟΣ). (ΐη κερδοσκοπικές οργανώσεις, κλπ. 
<8) Λιεθ Οργ.: Διεθνείς Οργανισμοί. 
(9) Τρίτες Χώρες: χώρες πον δεν είναι μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωση; 
Πίνακας 5Β : Ποσοστό (%) τικ χοινοτιχικ συμβολής χαι των συμμετοχών ανά τύπο οργανισμού : 
Ειδικά προγράμματα ΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόμ 
Αοάσεις επιμερισμένης δαπάνης (ΑΕΑ) (1); νέα έργα (υπογραφείσες συμβάσεις (2) το 1997) 
Ευρωπαϊκή Ένωση 
Twtoc opyaviofiov 
j 
Ovdiiata eiftuuov npoYpamidtov 
0II14 + Evpat6|i) 
TT|X*(imix!i 
TF/voXoyiEC etixoivwviuiv 
TtyvoXoyiec nXi)0oaopui>v 
Biojiir/avixfc Tr/voXoyitc xai TFjrvoXoyitc vXixwv 
Twiatoiijoij - Mnpijouc xai 60x1(1*5 
neoifiaXXov xai xXi(ia 
9aXaooitc CTuniifiFC xai TcyvoXoyiEC 
BiOTF/voXoyia 
Bio'iaroixTi xai vycia 
rtojoyia xai aXieia 
Mt| rtvoqvixec uooqp^c evtgytia; 
Mrta<poo£c 
£TOXo8eTTuifVT| xoivumxo-oixovouixij eoewa 
AitOviic aweoyaoia 
Aidoooti xai a|io^oit)OT| octoTtXeaaarwv 
Karaoriaii xai xivtrrixoTiria Tiov eotwrrujv 
AoqxiXaa TT)C .Tvgrivixtic axdouc 
EXFYX6(IEVH Seonoavpifvixii ovvrtiSn 
EYNOAO Epewa ME(3) 
Χνν&φομή 
ΕΚ 
13,64 
μ/δ 
47.12 
31,98 
14,57 
1.58 
3,19 
4.31 
2.73 
4,21 
35,14 
21,19 
0,00 
0,73 
8,79 
2,32 
13,13 
1,98 
20,81 £«Μκχοχές 
11.06 
μ/δ 
37,33 
21.76 
13,04 
1.57 
3,11 
6.94 
3.44 
5.91 
20,33 
20,29 
0,00 
1.29 
6.77 
2.02 
13.33 
2.65 
13.47 MME(4) 
£ννδοομή 
ΕΚ 
25^5 
μ/δ 
19,44 
21,99 
24,80 
7,31 
14,84 
8,66 
8,10 
9,78 
29,19 
30,30 
1,43 
2,06 
31,67 
1,50 
29,29 
2,46 
15,96 £«Muxoxe; 
23,69 
(I/O 
24,10 
40,77 
29.60 
8,18 
20,23 
19,61 
15,99 
31,78 
37,70 
28,88 
1,58 
2,92 
46,28 
1.48 
23,33 
2.65 
24,24 EO(5) 
EK 
9.72 
»i/6 
1331 
1838 
35,80 
40,79 
28,85 
32,34 
2535 
3539 
11,31 
1835 
22,67 
16,00 
9,61 
2535 
48.48 
3238 
2137 Stwuxare 
8,04 
(i/6 
11,53 
1533 
35,72 
39,03 
28,79 
27,45 
23,92 
26,36 
14,62 
13,72 
2039 
15,21 
11,74 
24,68 
53,33 
63,58 
19,57 ITE(6) 
EK 
23,82 
(1/6 
13,49 
23,96 
22,01 
44,48 
48,73 
49,60 
55,60 
46,51 
11,72 
17,81 
66,32 
27,72 
11,31 
67,09 
9,09 
0,28 
29,00 Evwiexom 
22,35 
(1/6 
14,15 
17,24 
14,47 
39,35 
38.52 
37.86 
47.53 
30,43 
1X74 
16,35 
63,57 
23,93 
13.77 
66.85 
10.00 
5.% 
26.69 Aouioi (7) 
Ewfteopil 
EK 
22,30 
u/6 
4,10 
2,09 
2,19 
0,92 
0,55 
1,13 
4,94 
2,19 
9,21 
8,40 
4,43 
0,87 
36,40 
0,16 
0,00 
632 
4,39 EwxojC*? 
27,26 
U/6 
7.33 
1.75 
3.26 
1,89 
1.95 
1.81 
4.19 
1.84 
8.90 
10.86 
7.69 
,u 
17.16 
0.20 
0.00 
20.53 
5.16] Aie8. Opy. (8) 
1 2.w6oo(ni 
EK 
1,03 
(i/6 
0,09 
!_ 0,04 
0,28 
0,46 
0,00 
2,39 
0,91 
0.14 
0,00 
031 
0,38 
0.21 
0.46 
1,62 
0,00 
55,86 
33. Zvpitexoxec 
1,56 
(1/6 
0,07 
0,02 
0,13 
0,84 
0,00 
136 
0,60 
0,10 
0,00 
0,84 
0,23 
0,30 
1,13 
1,61 
0,00 
1,32 
0,47 TpitEC Xu>oec (9) 
Lw6po(iij 
EK 
3,94 
u/& 
2,24 
1,56 
0,35 
4,46 
3,83 
1,57 
2.17 
1.59 
3.42 
3,26 
4,78 
52,42 
1.75 
1,77 
0,00 
0,52 
5,18 £«muxoxe( 
6,03 
u/6 
5,50 
2,93 
3,78 
9,13 
7.39 
4,98 
4.33 
3.59 
5,72 
9,07 
6,33 
55,00 
3,16 
3,16 
0,00 
3,31 
10,38 £vvoXo 
EK 
100,00 
(I/O 
100,00 
100,00 
100,00 
100,00 
100,00 
100.00 
100,00 
100,00 
100,00 
100,00 
100,00 
100,00 
100,00 
100,00 
100.00 
100,00 
100,00 £«|i|wioxc$ 
100 
u/6 
100 
100 
100 
100 
100 
100 
100 
100 
100 
100 
100 
100 
ioo| 
1008 
100 
100 
100 
(1) Εκ φύσεως, ορισμένα ειδικά (ΐέτρα συνδέονται (ΐε δράσεις επιμεριθ(ΐίνης δαπάνης. 
(2) ΣυιΦάσεις που υπογράφηκαν το 1997, ασχέτως του αν τροποποιήθηκαν απο σνιιβάσεις που υπογράφηκαν το 1997: δεν περιλα)ΐβάνονται οι συμβάσεις πον υπογράφηκαν το 1995 και 1996 και αποτελούν αντιχεί(»τνο τροποποιητικών συμβάσεων που υπογράφηκαν το 1997 
(3) ΜΕ: Μεγάλες επιχειρήσεις 
(4) ΜΜΕ: Επιχειρήσεις |ΐε λιγότεροι»; από 500 εργαζο(ΐένους, των οποίων το κεφάλαιο δεν ελέγχεται σε ποσοστό ανώτερο του ενός τρίτου από μία μεγάλη εταιρεία και (ΐε κύκλο εργασιών κάτω των 38 εκατ. ΕΟί' (50 εκατ. ΕΟϋ για Τεχνολογίες πληροφοριών"). 
(5) ΕΟ : Ερευνητικοί οργανισιιοί (ιδιωτικοί/δημόσιοι/(ακτοί) συμπεριλα)ΐβανοένον του ΚΚΕρ. 
(6) ΙΤΕ : Ιδρύματα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης. 
(7) Λοιποί: Όμιλοι οικονο(ΐικού σκοπού (ΕΟΣ), ευρωπαϊκοί όμιλοι οικονομικού σκοπού (ΕΟΟΣ), μη κερδοσκοπικές οργανώσεις, κλπ. 
(8) Διεθ. Οργ.: Διεθνείς Οργανισμοί. 
(9) Τρίτες Χώρες: χώρες που δεν είναι μέλη τη; Ευρωπαϊκής Ένωσης 
Δραστηριότητες ΕΤΑ το 1997 
Πίνακας 6 : Πρόσβαση των περιφερειών του Στόχου 1 στην ευρωπαϊκή έρευνα 
Ειδικά προγράμματα ΠΠ4 + ΠΠ Ευρατόιι 
Αοάσεις επιμερισοένικ δαπάνικ (ΑΕΑ) (1): νέα έονα (υπογράφείσε€ συμβάσεις (2) το 1997) 
Ovojiata EidixdVv jCQOYQappdTov 
(nn4 + nn E^aton) 
Tr\kt\m.xini\ 
TeYvoXoyie? emxoivayviarv 
TexvoXoviE!; ^XrioocpOQicbv 
Bto|XTixavix85 TexvoXoyieG xai XEYVOXOYI£<; UXIXOJV 
TtrronoiTiaii - MexQtiaeic; xai doxifiic; 
rieoifJaXXov xai xXi^ia 
©aXdoateg zx\mi\\x£<; xai xexvoXoYtes 
BioiexvoXoYia 
BiolaiQixii xat iryeia 
recDQYia xai aXieia (rA VI xai XII) 
MT| V-TVQTJVIXE; noQcpeg zveQyziaz, 
MtTaqoQic, 
2Toxo6eTim£VTi xoivcovixo-oixovofiixTJ EQevva 
AieOvrig awEQYaaia 
AidooaTi xai a^iojtoiT)Oii ajioxeXeondTcov 
KaTdgriOTi xai xivrixixoxrixa xayv eQeuvtixarv 
AoqxtXeia XTIC mjoryvixiic; oxdOTig 
EXEYX^^"^ 9E£|AOJn)QT]VlXti 0*UVXTj2;T) 
KATANEMHMENO LYNOAO 
2YN0A0 EPEYNA AgiOjiog Egvcov (3) 
Σύνολο 
73 
1 
262 
801 
136 
165 
43 
128 
128 
(165) 214 
329 
85 
65 
351 
107 
1047 
3 
134 
4022 
4072 Στόχος 1 
35 
μ/δ 
115 
319 
48 
75 
27 
57 
40 
(56) 
121 
51 
46 
88 
49 
170 
1 
4 
1302 A@i6p6£ ovfi\itTO%u*v (4) 
Σύνολο 
895 
7 
1527 
4339 
767 
953 
257 
663 
669 
(824) 1032 
1382 
838 
442 
2018 
443 
1487 
30 
151 
17685 
17900 Etdxos 1 
122 
M/6 
178 
588 
70 
113 
53 
66 
46 
(83) 
175 
96 
75 
284 
79 
203 
1 
6 
2238 £woXixi 
Via ta i 
(101,79) t| XOlVOTtXtl OUVdQOpil 
EQYO (exat. ECU) (5) 
LvvoXo 
79,31 
0,46 
355,39 
482,11 
39,67 
116,12 
47,03 
117,14 
79,14 
124,84 
238,35 
60,67 
37,06 
128,23 
19.45 
168.73 
0.99 
114,42 
2185.60 
2209.106 Ltoxogl 
41,01 
M/6 
182,68 
283,21 
20,04 
55,84 
33,88 
61,43 
28,88 
(44,71) 
90,87 
36,75 
27,39 
33,96 
7,50 
77,54 
0,20 
0,13 
1026,02 
(1) Εχ φΐνε(ος. ορισμένα ειδικά μέτρα συνδέονται με ΔΕΔ. 
(2) Συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997, ασχέτιος του αν τροποποιήθηκαν από συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1997: δεν περιλαμβάνονται οι σι-μβασεις που υπογράφηκαν το 1995 και 1996 και αποτελοι-ν αντικείμενο 
τροποποιητικά^ συμβάσεισν που υπογράφηκαν το 1997 
(3) Μεταξύ του "συνόλου" πον έργατν, διακρίνονται τα έργα όπου τ^ν/ι/ιστον ένας από τους συμμετέχοντες βρίσκεται σε περιφέρεια του Στόχου 1". 
(4) Μεταξύ του "συνολικού" αριθμού τιον συμμετοχιόν, διακρίνονται οι συμμετοχές ιιπό τις περιφέρειες του "Στόχοι· 1". 
(5) Συνολική κοινοτική συμβολή για το σύνολο τιον έργ(ον. και για «,-<Ί όπου συμμετέχει τουλάχιστον ένας οργανισμό; σε περιφέρει/ι του "Στόχου 1 
Πίνακας 7 : AEQUO Ι συνεργασίας (3) evxàc και μεταξύ χωοών. εκτός διεθνών οργανισμών (4) : 
Ειδικά ποονοάιιιιατα ΠΠ4 + ΠΠ Ευοατόμ 
Δράσεις επιμερισμένης δαπάνης (ΑΕΑ) (1)· νέα έργα (υπογραφείσες συμβάσεις (2) το 1997) 
Βέλγιο 
Δανία 
Γερμανία 
Ελλάόα 
Ισπανία 
Γαλλία 
Ιρλανόία 
Ιταλία 
Λονξεμβ. 
Κάτω Χώρες 
Αυστρία 
Πορτογαλία 
Φινλανδία 
Σουηδία 
Η.Β 
Συν. ΕΥΡ 15 
Λιχτενστ. 
Ισλανδία 
Νορβηγία 
Ισραήλ 
Ελβετία 
Υπόλοιπο; 
κόσμο; 
ΕΝ. ΣΥΛΌΛ Βέλγιο 
313 
150 
764 
171 
330 
839 
96 
439 
35 
483 
123 
141 
184 
269 
871 
S.208 
5 
10 
105 
25 
66 
269 
5.688 Δανία Γιρμανία Ελλό6α Ιοαανια Γαλλία Ιρλανδία Ιταλία Λσυξ*4>. Κάτω Χώρες Αυστρία Πορτογαλία Φινλανόία ϊουηοία Ηνωμένο 
Βασΐλαο 
150 764 171 330 839 96 439 35 483 123 141 184 269 871 
186 
517 
116 
219 
366 
71 
307 
14 
272 
106 
85 
155 
252 
616 
3.432 
3 
15 
177 
15 
54 
113 
3.809 517 116 219 366 71 307 14 272 106 85 155 252 616 
1.837 
520 
1.087 
2.504 
241 
1.769 
49 
1.376 
506 
349 
574 
938 
2.958 
15.989 
5 
26 
418 
86 
332 
652 
17.508 520 1.087 2.504 241 1.769 49 ; 1.376 506 349 574 938 2.958 
220 
324 
489 
61 
508 
15 
240 
96 
165 
140 
139 
676 
3.880 
2 
13 
122 
18 
49 
226 
4.310 324 489 61 508 15 240 96 165 140 139 676 
701 
987 
130 
1.105 
13 
446 
143 
43" 
214 
480 
1479 
8.095 
3 
20 
149 
26 
"5 
206 
8.574 987 130 1.105 13 446 143 437 214 480 1.479 
1.543 
224 
1.644 
39 
998 
219 
351 
307 
670 
2.603 
13.783 
3 
17 
275 
83 
237 
615 
15.013 224 1.644 39 998 219 351 307 670 2.603 
45 
168 
4 
120 
54 
62 
47 
114 
430 
1.867 
0 
8 
66 
10 
22 
67 
2.040 168 4 120 54 62 47 114 430 
927 
24 
643 
238 
336 
274 
517 
1.766 
10.665 
5 
10 
173 
52 
150 
427 
11.482 24 643 238 336 274 517 1.766 
4 
9 
14 
9 
7 
17 
34 
287 
0 
1 
23 
0 
8 
7 
326 9 14 9 7 17 34 
606 
183 
176 
276 
414 
1.448 
7.690 
1 
28 
212 
38 
120 
295 
8.384 183 176 276 414 1.448 
137 
70 
90 
128 
311 
2.418 
2 
10 
45 
6 
62 
98 
2.641 70 90 128 311 
211 
105 
124 
535 
3.156 
1 
16 
79 
10 
42 
131 
3.435 105 124 535 
244 
281 
581 
3.479 
1 
11 
145 
3 
43 
164 
3.846 281 581 
404 
1.155 
5.902 
3 
31 
216 
14 
81 
175 
6.422 1.155 
2.132 
17.595 
5 
34 
583 
67 
266 
786 
19.336 ί*.. EVP 15 
5.208 
3.432 
15.989 
3.880 
8.095 
13.783 
1.867 
10.665 
287 
7.690 
2.418 
3.156 
3.479 
5.902 
17.595 
56.478 
39 
250 
2.788 
453 
1.607 
4.231 Αιχιβνστ. Ισλανδία Socfrttia 
5 ! 10 105 
3 ; 15 177 
5 26 418 
2 \ 13 122 
3 | 20 149 
3 17 275 
0 8 66 
5 ; 10 173 
0 1 23 
1 28 212 
2 10 45 
1 16 79 
1 11 145 
3 31 216 
5 34 583 
39 
0 
0 
1 
0 
0 
1 
41 250 2.788 
0 1 
16 
23 
0 
4 
3 
296 23 
193 
4 
23 
56 
3.088 Ιαραήλ 
25 
15 
86 
18 
26 
83 
10 
52 
0 
38 
6 
10 
3 
14 
67 
453 
0 
0 
4 
22 
9 
31 
519 Ελ0π«ι ΥχΛαχος 
κόσμος 
66 269 
54 113 
332 652 
49 226 
75 206 
237 615 
22 67 
150 427 
8 7 
120 295 
62 98 
42 131 
43 164 
81 175 
266 786 
1.607 4.231 
0 1 
4 3 
23 56 
9 
33 
33 
1.709 31 
33 
3.015 
7.370 ΣΥΝΟΛΟ 
5.688 
3.809 
17.508 
4310 
8.574 
15.013 
2.040 
11.482 
326 
8.384 
2.641 
3.435 
3.846 
6.422 
19.336 
41 
296 
3.088 
519 
1.709 
7.370 
65.846 
(1) Εκ φύσεως, οοισμένα ειδικά μέτρα συνδέονται με ΔΕΔ. 
(2) Συμβάσεις πον υπογράφηκαν το 1997 και δεν τροποποιήθηκαν από συιιβάσεις που υπογράφηκαν το 1997: δεν περιλαμβάνονται οι συμβάσεις που υπογράφηκαν το 1995 και 1996 και αποτελούν αντικείμενο τροποποιητικών συίψάσε ων που υπογράφηκαν το 1997 
(3) Κατά κοινή συνθήκη, ένας δεσμός συνεργασίας μεταξύ 2 συμμετεχόντων από μία ίδια χώρα μετράται μόνο μία φορά. Ένας δεσμός συνεργασίας μεταξύ 2 διαφορετικών χωρών υπολογίζεται 2 φορές, μα φορά για κάθε χώρα. 
Στο σννολο της Ευρωπαϊκής Ενωσης, χωρίς διπλό «(ολόγιομο, τηάρχονν σννολικό 56.478 δεσμοί μεταξύ χωρών της Ε.Ε. (τα τετράγωνα κάτω αιιό τη χονδρή γραμμή και πάνω από τη γραμμή ΕΥΡ 15). 
Στον Ενρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, χωρίς διπλό ««ολόγιομο, «άρχοιτν 59.788 δεσμοί (τα τετράγωνα κάτω από τη χονόρή γραμμή αφορούν τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο). 
Στην Ενρωπαϊκή Ένωση και ατις τρίτες χώρες, χωρίς διπλό νπολογισμό, υπάρχουν σννολικά 65.846 δεσμοί (τα τετράγωνα κάτω από τη χονδρή γραμμή). 
(4) Το ΚΚΕρ <πρβλ.(5), πίνακες 5Α και 5Β) εμφανίζεται στη διεύθυνση του κέντρου που διεξάγει την έρευνα, μιας και το οικείο κράτος μέλος επωφελείται άμεσα της έδρας αυτής. 
Οι δεσμοί οι^νεογασίας των διεθνών οργανισμών (ΔΟ) εκτός τον ΚΚΕρ (μεταξύ ΔΟ και μεταξύ ΛΟ και χιορών). ήτοι 421 δεσμοί συνεργασίας όεν περιλαμβάνονται στον πίνακα αυτό. 
"9 
Ο/ 

.».. ΜΙΙΓΤ*-It ΙΤΙΓ 
ιΐινακας 8 (συνέχεια): Χοονοοιάγοαιιαα 1998 των προσκλήσεων υποΒολικ προτάσεων και τικ ôtaôtxaatac επιλοντκ - Προϋπολογισμέ 
Ειδικά προγρ. ΠΠ4 ΕΚ + ΠΠ Ευρατόμ 
Εναέριες και οδικές μεταφορές,δράσεις εδραίωσης αποτελεσμάτων της 
έρευνας στον τομέα των μεταφορών στο ΠΠ4,δράσεις/μελέτες 
προσανατολισμένες σε θέματα πολιτικής,εργασίες προετοιμασίας 
μελλοντικών δραστηριοτήτων σε θέματα έρευνας στον τομέα των μεταφορών 
(Πολλαπλές μεταφορές: έργα επίδειξης στο τομέα της μεταφοράς επιβατών 
Εναλλακτικές λύσεις επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας, έρευνα σε 
Ηθέματα εκπαίδευσης και κατάρτισης, έρευνα σε θέματα ολοκλήρωσης και 
•κοινωνικού αποκλεισμού (αποκλειστικά ορισμένοι υποτομείς) 16/12/97 
C381 
16/12/97 
C381 
16/9/97 
C280 
ONCO) - •--". 
INCÔ-CX)PERNICUS: συνεργασία με τις χώρες της Κεντρικής και 
Ανατολικής Ευρώπης και τα Νέα Ανεξάρτητα Κράτη (ΓΔIII, ΧΠ, XIII, XVII) 
μεταφορά τεχνολογίας και επικύρωσης τεχνολογίας 
Ευρωπαϊκά δίκτυα και υπηρεσίες 
|Περιφερειακές δράσεις 
Πρόσβαση σε μεγάλες εγκαταστάσεις 
Συνοδευτικά μέτρα (Εΐ'ρωσυνέδρια, θερινά μαθήματα, προγράμματα 
κατάρτισης) 
Συνοδευτικά μέτρα (Ενρωσννέδρια, θερινά μαθήματα, προγράμματα 
κατάρτισης) 
Κατάρτιση μέσω της έρευνας 
Συντονισμένες δράσεις 15/04/97 
17/6/97 
C183 
16/9/97 
C280 
16/9/97 
C280 
15/03/1997 
C84 
17/6/97 
C183 
16/12/97 
C381 
16/9/97 
C280 
17/1/95 
C12 16-Μαρ-1998 
16-Μαρ-1998 Απρίλιος 
Απρίλιος 
15-Ιαν-1998 
10-Οκτ-1997 
6-Οκτ-1997 
15-Δεκ-1997 
15-Δεκ-1997 
16-Ιουν-1997 
30-Σεπ-1997 
31-Μαρ-1998 
15-Δεκ-1997 Ιανουάριος-Μάιος Ιούλιος-Δεκέμβριος 
Ιούλιος-Δεκέμβριος 
Ιούνιος-Σεπτέμβριος 
Νοέμβριος 
Ιανουάριος 
Ιανουάριος-Μάρτιος 
Ιανουάριος 
1-Νοεμ-1997 Ιούλιος-Αύγουστος 
97 
Οκτώβριος-Μάρτιος 
Απρίλιος-
Σεπτέμβριος 
Φεβρουάριος-
Μάρτιος 
Δεκέμβριος-Μάρτιος 
98 Μάρτιος Σεπτέμβριος 
Σεπτέμβριος 
Σεπτέμβριος 
Ιούνιος 
Φεβρουάριος-Μάρτιος 
Απρίλιος-Μάιος 
Απρίλιος-Μάιος 
Ιανουάριος-Μάρτιος 
Απρίλιος-Ιοννιος 98 Απρίλιος 
Μάιος 
Μάιος 
Μάρτιος 
Μάρτιος 
Σεπτέμβριος 
Ιούνιος 
Ιουλ-1998 12,0 
12,0 
30.0 
7,3 
18,0 
5.5 
11,5 
40,0 
4,8 
4,8 
54,0 
3,0 
91 
Πίνακας 9 : Χρηματοδότηση του 4ου Προνοάμματος-πλαισίου ΕΚ και 
του προγράμματοο-πλαισίου Ευρατόμ (εκατ. Εϋϋ) 
(συμπεριλαμβανομένων των αποφάσεων που αφορούν τη διεύρυνση και χα συμπληρωματικά κονδύλια) 
IIPftTH APA£H 
IlQOYQamxaxa EQEwag, XEXVOXOYIXIIS 
avcLnxuiri5 xai £JciSEi|rjg 
TEXVOXOYIES nXiiooqwQiwv xai 
enixoivumtov 
1. Tt|Xi-|Jumxrj 
2. TEXVOXOYIU EJiixoiV(i)vi(i)v 
3. TfixvoXoYia JtXiiQcxpogubv 
Bio^nxavixE^ TEXVOXOYIES 
4. Bio^TixavixEg XEXVOXOYIES xai 
XEXVOXOYIEG vXixcbv 
5. MEXQTIOEIC; xai SoxifAEc; 
IlEQipdXXov 
6. IlEQipdXXov xai xXtfxa 
7. ©aXdooiEg EJIIOTT|(JIE5 xai 
TEXVOXOYIEI; 
BioeniOTii|ieg xai jHoTexvoXoviec; 
8. BiOTEXVoXoY^a 
9. BioiatQixii xai ir/Eta 
10. r£a)QYta HCIL aXiEia 
EvEQYEia 
11. MT| JTUQTJVlXEg JlO(3<pE5 EVEQYEiag 
12. Aoq>aXEia JtVQr)vixr|5 OX6OTJS 
13. E'key%6\iuE.\r\ OeQ^OJCUQirvixti 
0UVT1|gl) 
14. MExaq)OQE5 
15. ZxoxoQEiTmevii xoivarvixo-
OlXOVOfWXTJ SQEVVa 
AEYTEPH APAEH 
SwEQYCioia jiE TQITZC, xii>Q% xai \iz 
6IE6VEI5 OQYCivionovg 
TPITH APAEH 
Aiddooti xai a^ioJxotrjaTi 
OJlOXEXEOfA&XlDV 
TETAPTH APAZH 
TdvaxjTj xri5 xaxdQTiorig xai XT)C; 
xivriTix6xT]xa5 xurv EpEiMjxaVv 
EYNOAO 
MEriSTO 2YNOAIKO IIOEO 4o nQOYQa^fia-icXaioio 
A3io<paoeis 1110/94/EK, 616/96/EK 
2535/97/EK 
Έμμεσες 
δράσεις 
9425 
3 646 
913 
671 
2 062 
1921 
1737 
184 
816,5 
573,5 
243 
1627,5 
595,5 
374 
658 
1039 
1039 
263 
112 
575 
312 
792 
11104 ΚΚΕρ 
639 
11,5 
11,5 
208,5 
96 
112,5 
313 
313 
50 
50 
21 
21 
35 
639 
11879 Στήριξη των 
ΓΑ 
96 
10,5 
10,5 
10,5 
10,5 
27,5 
27,5 
31,5 
31,5 
16 
16 
40 
136 nQOYoamia-jctauoio 
EvoaToji 
AjtocpdoEi; 94/268, 
96/253/Evoatdji 
EWlEOEg 
6paoEi$ 
1 016,5 
170,5 
846 
1 016,5 
13 KKEQ 
319,5 
270,5 
49 
319,5 
36 2YNOAO 
913 
671 
2084 
1833 
307 
914 
243 
595,5 
374 
739,5 
1076 
441 
895 3668 
2140 
1157 
1709 
2412 
263 
147 
575 
352 
792 
13215 
92 
Πίνακας 10 : Εξέλιξη των αναλήψεων υποχρεώσεων του προϋπολογισμού της κοινοτικής έρευνας 
Περίοδος 1984 -1998 
(εκατ. ΕΟΙΙ, τρέχουσες τιμές) 
Κατάσταση την 01.05.98 
in —^ nn 1984-87 
nn 1987-91 
nn 1990-94 
puujdi. xov6. nn 90-94 
nn 1994-98 (*) 
nPOIPAMMATA ETA 
nZYA 
ETA+niYA 
SPRINT 
EKAX 
80%TOUTHERMIE 
ZuvoXo "Eoeuva; (1) 1984 
593.0 
593.0 
593.0 
593.0 1985 
735,0 
735.0 
735.0 
735.0 1986 
874,0 
874.0 
874.0 
874,0 1987 
701,8 
188,1 
889.9 
49.4 
939.3 
939.3 1988 
260,8 
810.6 
1071.4 
56.6 
1128.0 
1128.0 1989 
101,1 
1241,3 
1342.4 
69.8 
1412,2 
1412.2 1990 
4.9 
1596.9 
1601.8 
113.1 
1714.9 
16.0 
17.5 
36.0 
1784.4 1991 
1270,7 
296,0 
1566.7 
168.8 
1735.5 
16.0 
17.5 
118,4 
1887.4 1992 
230.9 
2160,5 
2391.4 
308.4 
2699.8 
17.0 
17.5 
128.9 
2863.2 1993 
14.8 
1929.5 
150,0 
2094,3 
440.2 
2534.5 
17.5 
139.2 
2691.2 1994 
3.9 
1264.7 
750.0 
0.0 
2018.6 
571.8 
2590.4 
17.5 
145.6 
2753.5 1995 
0,2 
1,0 
3017,5 
3018.7 
2.1 
3020.8 
3020.8 1996 
3201.5 
3201.5 
3201.5 
3201,5 1997 
3485,4 
3485.4 
3485.4 
3485.4 1998(2) 
3491.0 
3491,0 
3491.0 
3491.0 SYNOAA 
3270.6 
5357.4 
5651.7 
900.0 
13195.4 
28375.1 
1780.2 
30155.3 
49.0 
87.5 
568.1 
30859.9 
4269,3 ήτοι 2.42% του προϋπολογισμού 
7151 ήτοι 3.18% του προϋπολογισμού 
11980 ήτοι 4.05% του προϋπολογισμού 
15952 ήτοι 3,98% ου προϋπολογισμού 
nPOVnOAOf IZMOZ EK(Tg*x.owE; 
*m*s) 
ZvvoXo "Egewas or % 
TOV ngoUnoXoYiaitou 28905 
2,1 29925 
2,5 35842 
2,4 38392 
2,4 43080 
2,6 42569 
3,3 45057 
4,0 56111 
3,4 61232 
4,7 67760 
4,0 65929 
4,2 75355 
4,0 82125 
3,9 87651 
4,0 89503 
3,9 
(*) Τα ποσά του ΠΠ 1994-1998 αφορούν την περίοδο μετά τη διεύρυνση της ΕΕ. 
(1) ΕΤΑ + ΤΗΕΚΜΙΕ + ΕΚΑΧ + 5ΡΚΙΝΤ + ΠΣΥΔ 
(2) Προϋπολογισμός 1998 
93 
Πίνακας 11: Εξέλιξη των αναλήψεων υποχρεώσεων του προϋπολογισμού της κοινοτικής έρευνας 
Περίοδος 1984 -1998 
(εκατ. ΕΟϋ - τιμές 1992) Κατάσταση την 01.05.98 
M .-
nn 1984-87 
nn 1987-91 
nn 1990-94 
£v(UiX. KOV6. nn 90-94 
nn 1994-98 (*) 
nPOrPAMMATA ETA 
nZYA 
ETA+nZYA 
SPRINT 
EKAX 
80%TO\)THERMIE 
EtivoXo TSoewa? (1) 1384 
848.4 
848.4 
848.4 
848.4 198* 
991.9 
991.9 
991.9 
991.9 
5539.7 *mr 
11393 
11393 
11393 
1139,5 
ήτοι 
I "TSsT 
886,1 
237,5 
1123,6 
62.4 
1186.0 
1186,0 
2.41% 1988 
317.7 
987,3 
1305.0 
68.9 
1373.9 
1373.9 
1 
TOUJIOO 
8163 1989 
117,1 
1438.4 
1555.5 
80.9 
1636,4 
1636,4 
toioXovuju 
l 
TJTOl 
1 TWDT 
5.4 
1770.4 
1775.8 
125.4 
1901.2 
17.7 
19.4 
39.9 
1978.2 
OT3 
3.15% 15T 
1339.0 
311.9 
1650.9 
177,9 
1828.8 
16.9 
18.4 
124.8 
1988.9 
1 
1 
ov riooitac 
12147 \m~ 
230.9 
21603 
2391.4 
308.4 
2699,8 
17,0 
17,5 
128.9 
2863.2 
>XoytO|iov 
TJTOI T55T 
14.6 
1901.0 
147.8 
2063.4 
433.7 
2497.1 
17,2 
137,1 
2651,4 
I 
1 
1 
1 
4,04% 1994 
3.8 
1224.3 
726.0 
0.0 
1954.1 
5533 
2507,6 
16.9 
140.9 
2665.4 
TOUJlQOtt f99T 
0.2 
1.0 
2887.6 
2888.8 
2,0 
2890.8 
2890,8 
rtoXoyiojio "I»o" 
2969.9 
2969.9 
2969.9 
2969.9 
V 1997 
31483 
31483 
31483 
31483 1998(2 
3092.1 
3092.1 
3092,1 
3092.1 2YN0AAI 
4306,1 1 
6022.1 1 
5598,7 
873,8 
12098.1 
28898.8 
1813,1 
30711,9 
51,6 
89.4 
571,6 
314243 
14767 ητοι 3.98% του προϋπολογισμού 
npoYnoAonrMOZ EK (n^ 1992) 
pEwoXo Epruvas at % tov JiooteioX. 
Jnaodvovtes avruiXriOajpionou (••) 
lEnfjoiOG nXriOtopiono^ at % 41352 
2.1 
0.699 40385 
23 
0,741 
6.0 46730 
2.4 
0.767 
33 48475 1 52473 
2.4 2.6 
0,7921 0,821 
3,31 3,6 49327 
3.3 
0.863 
5,1 49952 
4.0 
0,902 
4,5 59126 
3.4 
0.949 
5.2 61232 
4.7 
1,060 
3.5 66759 
4.0 
1.015 
1.5 63823 
4.2 
1.033 
1,8 72110 
4.0 
1,045 
1.2 76183 
3.9 
1,078 
3,2 79179 
4.0 
1.107 
2.7 79276 
3.9 
1,129 
2,0 
(*) Τα ποσά του ΠΠ 1994-1998 αφορούν την περίοδο μετά τη διεύρυνση της ΕΕ. 
(**) Οι αντιπληθωριστες που %>ησιμοποιοϋνται από το 1995 λαμβάνουν υπόψη το πέρασμα της ΕΕ από 12 σε 15 ΚΜ (ΟΟΜ(96)65) 
(1) ΕΤΑ + ΤΗΕΚΜΙΕ + ΕΚΑΧ + 5ΡΚΙΝΤ + Ι1ΣΥΔ 
(2) Προϋπολογισμός 1998 
94 
Κύριες εκθέσεις σχετικά με τις κοινοτικές ερευνητικές δραστηριότητες 
1. Κύρια έγγραφα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με τις τρέχουσες 
δραστηριότητες ΕΤΑ: 
• Πενταετείς εκθέσεις αξιολόγησης των κάτο)θι: 
(i) Τέταρτο Πρόγραμμα-Πλαίσιο ΕΤΑ/Πρόγραμμα-ΙΙλαίσιο Ευρατόμ 
(1994-1998), EUR 17644 (1997), και 
(Η) Ειδικά προγράμματα: 
Τηλεματικές Εφαρμογές, EUR 17603 (1997) 
Προηγμένες Τεχνολογίες και Υπηρεσίες Επικοινωνίας, EUR 17602 
(1997) 
Τεχνολογίες Πληροφοριών (ESPRIT), EUR 17601 (1997) 
Βιομηχανικές Τεχνολογίες και Τεχνολογίες Υλικών, EUR 17587 
(1997) 
Μετρήσεις και Δοκιμές, EUR 17588 (1997) 
Περιβάλλον και Κλίμα, EUR 17589 ( 1997) 
θαλάσσιες Επιστήμες και Τεχνολογίες, EUR 17590 ( 1997) 
Βιοτεχνολογία, EUR 17591 (1997) 
Βιοϊατρική και Υγεία, EUR 17592 (1997) 
Γεωργία και Αλιεία, όπου συμπεριλαμβάνονται η γεωργική 
βιομηχανία, οι τεχνολογίες τροφίμων, η δασοκομία, οι 
υδατοκαλλιέργειες και η αγροτική ανάπτυξη, EUR 17593 ( 1997) 
Μη πυρηνικές μορφές ενέργειας, EUR 17594 ( 1997) 
Μεταφορές, EUR 17595 ( 1997) 
Στοχοθετημένη Κοινωνικοοικονομική Έρευνα, EUR 17596 ( 1997) 
Συνεργασία με Τρίτες Χώρες και Διεθνείς Οργανισμούς, 
EUR 17597 (1997) 
Διάδοση και Βελτιστοποίηση Αποτελεσμάτων (Καινοτομία), HUR 
17600(1997) 
Τόνωση της Κατάρτισης και της Κινητικότητας των Ερευνητών, 
EUR 17598(1997) 
ΑσφόΛεια της Πυρηνικής Σχάσης, EUR 17599 ( 1997) 
Ελεγχόμενη Θερμοπυρηνική Σύντηξη, EUR 17521 ( 1996) 
(Επίσης, έχουν εκπονηθεί ετήσιες εκθέσεις παρακολούθησης για όλα τα 
προαναφερθέντα προγράμματα, για τα έτη 1995, 1996 και 1997.) 
• Κοινό Κέντρο Ερευνών: Ετήσια Έκθεση 1997; COM(98) (υπό έκδοση) 
• Αξιολόγηση του Κοινού Κέντρου Ερευνών 1992-1996, Ανακοίνωση της Επιτροπής, 
COM(97) 164 τελικό. 
• Απαντήσεις της Επιτροπής στις συστάσεις των ανεξάρτητων εξωτερικών 
αξιολογήσεων των δραστηριοτήτων των τελι:υταίων πέντε ετών στους τομείς που 
καλύπτονται από τα ειδικά προγράμματα και τα ινστιτούτα του ΚΚΕρ στο πλαίσιο του 
Τέταρτου Προγράμματος-Πλαισίου και του Προγράμματος-Η λαισίου Ευρατόμ, 
Ανακοίνωση της Επιτροπής, COM(97) 149 τελικό. 
• Δεύτερη Ευρωπαϊκή Έκθεση για τους Δείκτες Ε&Τ 1997, EUR 17(>3() ( I 997). 
• Έρευνα και Ανάπτυξη: ετήσιες στατιστικές 1997 - Euros/aï, 9c - ( \\-06-9~'-4Ι()-3Λ( ' 
95 
2. Τα πλέον πρόσφατα ετήσια δημοσιονομικά έγγραφα σχετικά με τις κοινοτικές 
δραστηριότητες ΕΤΑ: 
• Προσχέδιο του Γενικού Προϋπολογισμού για το Οικονομικό Έτος 1998, Τόμος 4, 
COM(97) 280. 
• Γενικός Προϋπολογισμός για το Οικονομικό Έτος 1998, L 44, Τόμος 41(16 Φεβ. 
1998). 
• Λογαριασμός Διαχείρισης και Ισολογισμός σχετικά με τις πράξεις στο πλαίσιο του 
προϋπολογισμού του 1997, SEC(98) 519. 
• Δημοσιονομικός Οδηγός, ο οποίος παρέχει έναν χρονολογικό κατάλογο πληρωμών 
στον τομέα της έρευνας από το 1958, SEC(97) 1200. 
96 
Κατάλογος των κυριότερων χρησιμοποιούμενων ακρωνυμίων ή συντμήσεων 
AKE 
ACTS 
EZEI 
ESTA 
AEA 
AIDS 
AOE 
NAFTA 
nSYA 
ATM 
BIOMED 
BR1TE-EURAM 
BSE 
CAD 
SEni 
KKEp 
EK 
EKAX 
EKAE 
KAK 
CEN 
CENELEC 
CERN 
AKEK 
ISTC 
CJD 
CNES 
COPERNICUS 
CORDIS 
COST 
CRAIT 
CREST XfhpEc, TTJI; A(ppucf)<;, Kapat|)iicfjq Kai EipT)ViKoi> 
Προηγμένες τεχνολογίες και υπηρεσίες επικοινο>νιών 
Ευρωπαϊκή Ζώνη Ελεύθερων Συναλλαγών 
Ευρωπαϊκή Συνέλευση Επιστήμης και Τεχνολογίας 
Δράσεις επιμερισμένης δαπάνης 
Σύνδρομο επίκτητης ανοσολογικής ανεπάρκειας 
Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας 
Βορειοαμερικανική Συμφωνία Ελεύθερων Συναλλαγών 
Προπαρασκευαστικές, συνοδευτικές και υποστηρικτικές δράσεις 
Τρόπος ασύγχρονης μεταφοράς 
Ειδικό πρόγραμμα ΕΤΑ στον τομέα της βιοϊατρικής και της υγείας 
Ειδικό πρόγραμμα έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης της ΕΟΚ στους τομείς τ<ον βιομηχανικών 
μεταποιητικών τεχνολογιών και των εφαρμογών των υλικών προηγμένης τεχνολογίας (ειδικό 
πρόγραμμα του 3ου προγράμματος-πλαισίου) 
Σπογγώδεις εγκεφαλοπάθειες των βοοειδών 
Σχεδιασμός με υπολογιστή 
Συμβουλευτική επιτροπή του προγράμματος "Σύντηξη" 
Κοινό Κέντρο Ερευνών 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ανθρακα και Χάλυβα 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας 
Κοινοπολιτεία Ανεξαρτήτων Κρατών (της πρώην ΕΣΣΔ) 
Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης 
Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ηλεκτροτεχνικής Τυποποίησης 
Ευρωπαϊκό Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών 
Ανθρώπινο κεφάλαιο και κινητικότητα (ειδικό πρόγραμμα ΕΤΑ του 3 ου προγράμματος-πλαισίου) 
Διεθνές Κέντρο για την Επιστήμη και την Τεχνολογία (Μόσχα) 
Ασθένεια Creutzfeld Jacob 
Εθνικό Κέντρο Διαστημικών Ερευνών (Γαλλία) 
Το σκέλος του προγράμματος INCO για τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης 
Υπηρεσία παροχής πληροφοριών της Επιτροπής για την κοινοτική έρευνα 
Ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα της επιστημονικής και τεχνικής έρευνας 
Δράση συνεργασίας στην έρευνα για την τεχνολογία 
Επιτροπή επιστημονικής και τεχνικής έρευνας (ενεργεί ως συμβουλευτικό όργανο της Επιτροπής) 
97 
EEn 
EKAE 
ETAA 
ECHO 
EOX 
ESA 
ESF 
ESPRIT 
ESSI 
ETAN 
ETSI 
EYPATOM 
EUREKA 
EURET 
CAM 
KAKE 
FNR 
FUSE 
HPCN 
MM 
IPTS 
IRDAC 
ISPO 
1ST 
1TEA 
ITER 
JET 
EE 
JOULE 
EMBL 
LFR 
LWR 
MAST 
MEDA Eviaio'Evypatpo npoypamiaxia^ou (SiapGpumKa xa^du) 
Ευρωπαϊκή Κοινόχηχα Αχομικής Ενέργειας 
Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης 
Υπηρεσία Ανθρωπιστικής Βοήθειας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 
Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος 
Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Διαστήματος 
Ευρωπαϊκό Ίδρυμα Επιστημών 
Πρόγραμμα στρατηγικής έρευνας στον τομέα των τεχνολογιών των πληροφοριών 
Ευρωπαϊκή Πρωτοβουλία Συστημάτων και Λογισμικού 
Ευρωπαϊκό Δίκτυο Αξιολόγησης Τεχνολογίας 
Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Τηλεπικοινωνιακών Προτύπων 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενεργείας 
Πλαίσιο ευρωπαϊκής συνεργασίας στον τεχνολογικό τομέα 
Ειδικό πρόγραμμα έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης στον τομέα το>ν μεταφορών (ειδικό ερευνητικό 
πρόγραμμα του 2ου προγράμματος-πλαισίου) 
Παραγωγή με τη βοήθεια υπολογιστή 
Πρόγραμμα ΕΤΑ με αντικείμενο την κατάρτιση και την κινητικότητα των ερευνητών 
Αντιδραστήρας ταχέων νετρονίοιν 
Ι Ιειράματα πρώτου χρήστη 
Υπολογισμός και δικτύωση υψηλών επιδόσε<»ν 
Ολοκλήρωση στην παραγωγή 
Ινστιτούτο Μελετών Τεχνολογικών Προβλέψεων (ΚΚΕρ, Σεβίλλη) 
Συμβουλευτική επιτροπή βιομηχανικής έρευνας και ανάπτυξης 
Υπηρεσία προγράμματος κοινωνίας της πληροφορίας 
Τεχνολογίες της κοινωνίας χής πληροφορίας 
Ευρωπαϊκά βραβεία χεχνολογίας πληροφοριών 
Διεθνής πειραματικός θερμοπυρηνικός αντιδραστήρας 
^ο^η1 ΕιίΓοραιη ΤΟΝΙΝ 
Επίσημη Εφημερίδα 
Ειδικό πρόγραμμα έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης στον τομέα τοιν μη πυρηνικών μορφών 
ενέργειας 
Ευρωπαϊκό Εργαστήριο Μοριακής Βιολογίας 
Λιγότερο ευνοούμενες περιφέρειες 
Αντιδραστήρας ελαφρού ύδατος 
Επιστήμες και τεχνολογίες της θάλασσας (ειδικό πρόγραμμα ΕΤΑ) 
Συνοδευτικά μέτρα για τη μεταρρύθμιση των οικονομικών και κοινο>νικών δομών στις χώρες της 
Μεσογείου 
98 
MERCOSUR 
NAK 
OOSA 
Krn 
nn/nnEA 
XKAE 
AX 
PHARE 
MME 
ETA 
E&A 
RPV 
RSEF 
SAVE 
STD/STD-3 
SPRINT 
TACIS 
TASK FORCE 
TCS 
THERM1E 
Tn 
TIM 
TSE 
TSER 
TSME 
EE 
UMTS 
WMO 
WTO Koivrj Ayopd TOD N6TOU 
Νέα Ανεξάρτητα Κράτη της πρώην Σοβιετικής Ένωσης 
Οργανισμός Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης 
Κοινή Γεωργική Πολιτική 
Πρόγραμμα-πλαίσιο/Πρόγραμμα-πλαίσιο έρευνας και ανάπτυξης 
Χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης 
Αναπτυσσόμενες Χώρες 
Ενίσχυση για την οικονομική ανασυγκρότηση των ΧΚΑΕ 
Μικρομεσαίες επιχειρήσεις 
Έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη (συμπεριλαμβανομένης της επίδειξης) 
Έρευνα και ανάπτυξη 
Δοχείο πίεσης αντιδραστήρα 
Πρόγραμμα στοχοθετημένης κοινωνικοοικονομικής έρευνας (ειδικό πρόγραμμα ΕΤΛ του 4ου Π Π) 
Ειδική δράση για την ενεργειακή αποδοτικότητα (από τα αρχικά το>ν λέξειον Special Action programme 
for Vigorous Energy Efficiency) 
Επιστήμες και τεχνολογίες στην υπηρεσία της ανάπτυξης / STD για το 3ο πρόγραμμα-πλαίσιο 
Στρατηγικό πρόγραμμα καινοτομίας και μεταφοράς τεχνολογίας (ΠΙ 13) 
Πρόγραμμα τεχνικής βοήθειας στα Νέα Ανεξάρτητα Κράτη της πρώην ΕΣΣΔ 
Δομή συντονισμού έρευνας-βιομηχανίας σε ένα τομέα ΕΤΑ (επιχειρησιακή μονάδα) 
Τεχνολογίες στοιχείων και υποσυστήματος 
Πρόγραμμα επίδειξης στον τομέα των μη πυρηνικών μορφών ενέργειας 
Τεχνολογίες των πληροφοριών 
Βιομηχανικές τεχνολογίες υλικών 
Μεταδιδόμενες σπογγώδεις εγκεφαλοπάθειες 
Πρόγραμμα ΕΤΑ στον τομέα της στοχοΟετημένης κοινωνικοοικονομικής έρευνας (ειδικό πρόγραμμα 
του 4ου προγράμματος-πλαισίου) 
Μέτρα τεχνολογικής τόνωσης για τις MME 
Ευρωπαϊκή Ένωση 
Παγκόσμια συστήματα κινητών τηλεπικοινωνιών 
Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός 
Παγκόσμιος Οργανισμός Εμπορίου 
99 
ISSN 0254-1483 
COM(98) 439 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 15 02 16 17 
Αριθ. καταλόγου : CB-CO-98-450-GR-C 
ISBN 92-78-38077-6 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Λουξεμβούργο 
400