28. 1. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 25/33 
3.2. Στο άρ#ρο 1 παράγραφος 11, πρόταοη για 
τροποποίηση τον άρΰρον 11 jrocpaypoctpog 2 
της ο<%ίας 77/93/ΕΟΚ 
Η ΟΚΕ παραπέμπει σχετικά στις παρατηρήσεις 
που διατυπώνει στο σημείο 2.2.9 της γνωμοδότησης 
αυτής. 
Βρυξέλλες, 21 Νοεμβρίου 1984. 
1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
1.1. Η ΟΚΕ θεωρεί πολύ θετική την απόφαση της 
Επιτροπής να καταρτίσει οδηγία, για να περιορι­
στούν και να μειωθούν με αποτελεσματικά και 
ομοιογενή μέτρα σε κοινοτικό επίπεδο οι εκπομπές 
στην ατμόσφαιρα ρύπων που προέρχονται από τις 
μεγάλες εγκαταστάσεις καύσης. Η ΟΚΕ αποδέχε­
ται το περιεχόμενο και τους βασικούς στόχους της 
απόφασης και τονίζει ότι το πρόβλημα αυτό, στο 
οποίο εμπλέκονται τα πιο διαφορετικά συμφέρο­
ντα, είναι πολύ σημαντικό. Παρουσιάζει αξιοση­
μείωτες δυσκολίες όσον αφορά τον τύπο και τον 
αριθμό των εγκαταστάσεων που ήδη υπάρχουν, τις 
διαφορές ανάμεσα στις διάφορες περιοχές και επι­
χειρήσεις, τον αναγκαίο συντονισμό με τις άλλες 
οδηγίες που αναφέρονται στην ατμοσφαιρική 
ρύπανση και με τη γενικότερη δράση για την προ­
στασία του περιβάλλοντος. Έχοντας επίγνωση αυ­
τού του γεγονότος, η ΟΚΕ, μετά από προσεκτική 
εξέταση της οδηγίας, συμφώνησε να παρουσιάσει 
μια σειρά από παρατηρήσεις και προτάσεις, γενι­
κές και εξειδικευμένες, για το περιεχόμενο της οδη­
γίας, τους όρους και τις δυνατότητες εφαρμογής 
(') ΕΕ αριθ. C 49 της 21. 2. 1984, σ. 1. 3.3. '^p-ftpo 1 jrapaypagpog 14, πρόταοη τροποποί­
ησης τον άρθρον 11 jrapaypagpog 3 δεύτερο 
εδάφιο της oo^ytag 77/93/ΕΟΚ 
Η ΟΚΕ παραπέμπει στις παρατηρήσεις που διατυ­
πώθηκαν στο σημείο 2.2.8. 
της στις διάφορες χώρες και στους διάφορους κλά­
δους. 
1.2. Αυτές αφορούν, κυρίως, τις άλλες πηγές εκ­
πομπής (διαφορετικού τύπου εγκαταστάσεις, αυτο­
κίνητα οχήματα, εκπομπές οικιακής προέλευσης, 
κλπ.) και τις διαδικασίες οξίνισης (όξινες βροχές 
και όξινα επικαθίσματα, S02, ΝΟΧ, σκόνες, κλπ.)· 
τις κοινοτικές και εθνικές ενεργειακές πολιτικές· τη 
σχέση μεταξύ κόστους, οφέλους και αποτελεσμά­
των των μέτρων εναντίον της μόλυνσης· το επίπεδο 
και την ανάπτυξη της πληροφόρησης και της έρευ­
νας όσον αφορά τις πραγματικές και ενδεχόμενες 
ζημίες και βλάβες που υφίστανται τα πράγματα και 
οι άνθρωποι· την εφαρμογή και τη διάδοση των 
μεθόδων και των τεχνολογιών που είναι διαθέσιμες 
ή βρίσκονται σε προπαρασκευαστικό στάδιο· την 
επιτακτική ανάγκη για εντατική και ταχύτερη ανά­
πτυξη της έρευνας στον τομέα αυτό. 
1.3. Η ΟΚΕ συζήτησε εκτενώς τα προβλήματα 
αυτά και τις επιπτώσεις που έχουν όχι μόνο στο 
περιβάλλον και τον άνθρωπο, που τοποθετούνται 
στο κέντρο των επιδιωκόμενων στόχων, αλλά και 
στην παραγωγή και την απασχόληση, για τον 
πληθυσμό και τις ενδιαφερόμενες οικονομικές και 
κοινωνικές ομάδες. 0 Προεόρος 
της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Gerd MUHR 
Γνωμοδότηση για μια πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με τον περιορισμό 
των εκπομπών ρύπων στην ατμόσφαιρα από τις μεγάλες εγκαταστάσεις καύσεως (*) 
(85/C 25/14) 
Το Συμβούλιο αποφάσισε, στις 11 Ιανουαρίου 1984, σύμφωνα με τις διατάξεις του 
άρθρου 100 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, 
να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την 
παραπάνω αναφερόμενη πρόταση. 
Το τμήμα περιβάλλοντος, δημόσιας υγείας και κατανάλωσης στο οποίο είχε ανατε­
θεί η προετοιμασία των σχετικών εργασιών κατάρτισε τη γνωμοδότηση του, με 
βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Vercellino, στις 30 Οκτωβρίου 1984. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε, στις 21 Νοεμβρίου 1984, κατά 
την 221η σύνοδο ολομέλειας της, κατά πλειοψηφία και με 5 αποχές, την ακόλουθη 
γνωμοδότηση: 
Αριθ. C 25/34 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 28. 1. 85 
1.4. Στην εμπεριστατωμένη και ευρύτατα τεκμη­
ριωμένη εξέταση αυτών των θεμάτων αφιερώθηκε 
ένα μέρος της εισηγητικής έκθεσης ενώ ταυτό­
χρονα εξετάσθηκαν σε βάθος οι πιο ειδικές πτυχές 
αυτών των προβλημάτων, σε μια ειδική συνεδρίαση 
των εμπειρογνωμόνων και σε δύο επισκέψεις: μια 
στο κέντρο καταπολέμησης της ρύπανσης του 
αέρα και των υδάτων, της Αμβέρσας, στο Βέλγιο 
και η άλλη στις εγκατασταθείς απογείωσης των 
ττοτα^ών στο μεγάλο σταθμό παραγωγής ενέρ­
γειας (GKM) του Mannheim, στην Ομοσπονδιακή 
Δημοκρατία της Γερμανίας. 
1.5. Αποφασίσθηκε, ιδιαίτερα, η εξής κα­
τεύθυνση : αν και είναι ορθό να αποφευχθεί η αντι­
μετώπιση υπερβολικών δαπανών στις οποίες δεν 
αντιστοιχεί μια επαρκής μείωση της ατομοσφαιρι-
κής ρύπανσης, δεν πρέπει όμως με κανένα τρόπο να 
υποτιμηθεί το γεγονός ότι έχουν ήδη διενεργηθεί 
σημαντικές δαπάνες από όλους για τις ζημίες που 
έχουν προκληθεί από την έλλειψη ή την ανεπάρ­
κεια παρεμβάσεων. 
2. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
2.1. Σχετικά με τη μορφή των κοινοτικών προτύ­
πων και Φεσπισμάτων 
2.1.1. Τα προβλήματα που τίθενται από την οδη­
γία καθιστούν αναγκαίες ορισμένες προκαταρκτι­
κές σκέψεις σχετικά με τη μορφή των προτύπων 
και θεσπισμάτων που πρέπει να υιοθετηθούν στο 
κοινοτικό επίπεδο για να διασφαλισθεί η υπερά­
σπιση του περιβάλλοντος, η μείωση και η πρόληψη 
της ατμοσφαιρικής μόλυνσης. 
2.1.2. Μπορεί να διαπιστωθεί ότι σχεδόν μια δε­
καετία μετά από την κατάρτιση του πρώτου κοινο­
τικού προγράμματος στον τομέα του περιβάλλο­
ντος, το οποίο προσδιόριζε τις βασικές γραμμές και 
στόχους για το θέμα αυτό, πραγματοποιήθηκε ένα 
αξιοσημείωτο ποιοτικό άλμα με την εκπόνηση ο­
ρισμένου αριθμού οδηγιών, και με την παρουσία­
ση, το 1984, του τρίτου προγράμματος που περιέχει 
στόχους πιο ακριβείς και προσανατολισμούς πιο 
προηγμένους, τμήμα του οποίου αποτελεί και η υπό 
εξέταση οδηγία. Το πρόγραμμα αυτό βασίζεται σε 
δύο θεμελιώδεις αρχές από τις οπρίες θα ήταν επι­
κίνδυνο να απομακρυνθούμε: τον προσανατολισμό 
σε παρεμβάσεις διαρθρωτικού χαρακτήρα που θα 
πρέπει να συγχωνεύονται και να ενσωματώνονται 
με τις αποφάσεις στον οικονομικοκοινωνικό το­
μέα· τη δράση για την πρόληψη και αποφυγή των 
ζημιών στον άνθρωπο, στην ατμόσφαιρα, στα 
ύδατα και στο έδαφος, στα κτίρια και στην πανίδα 
όχι μόνο επειδή η πρόληψη είναι προτιμότερη από 
την καταστολή αλλά ακόμη επειδή γενικά στοιχί­
ζει ή μπορεί να στοιχίσει λιγότερο. 
2.1.3. Το πιο αδύνατο σημείο της κοινοτικής πα­
ρέμβασης είναι αναμφισβήτητα η διάσταση ανά­
μεσα στους στόχους των οδηγιών και στην αποτε­
λεσματική εφαρμογή τους, διάσταση που οφείλεται 
σε μεγάλο βαθμό στις δυσχέρειες που σημειώνο­
νται κατά τον προσδιορισμό των ελάχιστων τιμών 
εκπομπής που πρέπει να είναι ενιαίες και ακριβείς 
για όλες τις χώρες και εγκαταστάσεις. 2.1.4. Κάτω από το πρίσμα των γεγονότων αυτών 
μπορεί μέ τρόπο λογικό να υποστηριχθεί ότι η 
υπέρβαση στις διαφοροποιήσεις που εφαρμόζονται 
και στις αποκλίσεις από τα όρια και τις προθεσμίες 
που έχουν καθορισθεί δεν συμβάλλει στην προώ­
θηση ομοιόμορφων πολιτικών για το περιβάλλον 
και αποτελεσματικών κοινοτικών μέτρων, ούτε ε­
πίσης στην επίτευξη ικανοποιητικών αποτελεσμά­
των στο εθνικό επίπεδο. Ίσως επειδή θίγει συμφέ­
ροντα και δημιουργεί κινδύνους, η πολιτική για το 
περιβάλλον αποτελεί έναν από τους τομείς κοινοτι­
κής δραστηριότητας που απαιτεί πιο αποτελεσμα­
τικές και δεσμευτικές προδιαγραφές και θεσπίσμα-
τα, πιο ομοιογενείς παρεμβάσεις και αποτελέσματα 
για να ξεπεράσει τις καθυστερήσεις που υπάρχουν, 
για να αξιοποιήσει σε μεγαλύτερη κλίμακα και 
έγκαιρα τις πιο σύγχρονες τεχνολογικές εξελίξεις. 
2.1.5. Πράγματι ο ανεπαρκής συντονισμός μεταξύ 
των κοινοτικών προδιαγραφών και των εθνικών 
νομοθεσιών συμβάλλει σε μια περιορισμένη ή μερι­
κή εφαρμογή των προδιαγραφών που έχουν 
συμφωνηθεί ή στην υιοθέτηση μέτρων τοπικού χα­
ρακτήρα που συνεχίζουν να τροφοδοτούν τους 
κινδύνους και τις ανισότητες, εκτός από τις στρε­
βλώσεις του ανταγωνισμού. 
2.1.6. Η εμπειρία έχει επιπλέον καταδείξει ότι η 
επιλογή αυτού ή εκείνου του κοινοτικού θεσπίσμα-
τος, περισσότερο ή λιγόγερο δεσμευτικού, που ε­
φαρμόζεται στις διάφορες καταστάσεις δεν είναι 
καθόλου τυχαία. Σχετικά με αυτό η Οικονομική 
και Κοινωνική Επιτροπή τόνισε πρόσφατα, κατά 
τη διάρκεια της συνόδου του Ιουλίου 1984, ότι 
είναι αναγκαίο να υιοθετηθεί κανονισμός και όχι 
οδηγία που δεν θεωρείται αρκετά δεσμευτική, για 
την καταπολέμηση και την πρόληψη της ρύπανσης 
και των καταστοφών που προκαλούνται από τη 
ρίψη υδρογονανθράκων στη θάλασσα. Η εκτίμηση 
αυτή δεν έρχεται σε αντίφαση με την ευελιξία που 
απαιτείται για την εφαρμογή, ιδιαίτερα στα πρώτα 
στάδια, των διατάξεων που περιλαμβάνουν τόσο οι 
κανονισμοί όσο και οι οδηγίες. 
2.2. Πεδίο εφαρμογής και χαρακτηριστικά της 
νέας οδηγίας 
2.2.1. Αυτή η οδηγία έχει εντελώς ιδιαίτερη σημα­
σία γιατί έχει σαν αντικείμενο τις εγκαταστάσεις 
καύσης που υπάρχουν σχεδόν παντού, έχουν μέγε­
θος και ηλικία διαφορετική και περιλαμβάνουν 
πολυάριθμες εγκαταστάσεις παραγωγής ενέργειας. 
Οι εγκαταστάσεις καύσης, αν και συχνά θεωρείται 
ότι είναι πιο εύκολο να ελεγχθούν, θέτουν πολυά­
ριθμα και δύσκολα προβλήματα επειδή παράγουν 
ζημιογόνα αποτελέσματα όχι μόνο σε τοπικό επί­
πεδο αλλά και σε μεγάλη απόσταση και σε 
συνδυασμό με άλλες ουσίες πράγμα που κάνει πιο 
δυσχερή την καταμέτρηση της μόλυνσης που προ-
ξενείται, καθώς και τις σχετικές παρεμβάσεις. 
2.2.2. Η οδηγία αυτή είναι σημαντική επίσης και 
λόγω των ενδεχομένων οικονομικών και κοινωνι­
κών της επιπτώσεων. Πραγματικά, αν δεν ληφθούν 
προσεκτικά υπόψη οι ενδεχόμενες επιπτώσεις της, 
28. 1. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 25/35 
μπορεί να ασκήσει σημαντική επίδραση στο κό­
στος της ενέργειας και των προϊόντων με υψηλό 
ενεργειακό συντελεστή, με συνέπειες για την αντα­
γωνιστικότητα τους στην παγκόσμια αγορά καθώς 
και για τις δυνατότητες απασχόλησης. Η Ο Κ Ε 
συνιστά, συνεπώς, στην Επιτροπή και το Συμβού­
λιο να εντείνουν τις ενέργειες τους για τον έλεγχο 
της ρύπανσης και της ποιότητας του αέρα, συντονί­
ζοντας τις ενέργειες τους με τις ενέργειες των άλ­
λων χωρών και με τις πρωτοβουλίες του Ο Η Ε, της 
Λέσχης του 30 % και της Συνδιάσκεψης του Μονά­
χου. 
2.2.3. Γι' αυτούς και για άλλους λόγους η ΟΚΕ 
επισύρει την προσοχή της Επιτροπής και του 
Συμβουλίου στις αντικειμενικές δυσκολίες που πρέ­
πει να υπερπηδηθούν καθώς και σε ορισμένες γενι­
κές και ειδικές πλευρές οργανωτικού, τεχνικού, 
κοινωνικοοικονομικού και χρηματοδοτικού χα­
ρακτήρα που δημιουργούν σοβαρές ανησυχίες. 
2.2.4. Ακόμα περισσότερο δε επειδή οι διαφορές ή 
η ανεπαρκής διαφάνεια των προβλημάτων αυτών 
και του τρόπου επίλυσης τους ενέχουν τον κίνδυνο 
να καθυστερήσουν την έγκριση και τη εφαρμογή 
της οδηγίας, απειλώντας την επίτευξη του στόχου 
της-
2.3. Ολοκλήρωση, όσον αφορά την εφαρμογή, με 
τις άλλες οδηγίες σχετικά με τη ρύπανση 
2.3.1. Η πρώτη σύσταση που διατυπώνει η ΟΚΕ 
στην Επιτροπή είναι να αρχίσει, πριν από την ορι­
στική κατάρτιση της οδηγίας, μια εξονυχιστική ε­
ξέταση των οδηγιών που έχουν ήδη θεσπισθεί ή 
που βρίσκονται σε προπαρασκευαστικό στάδιο και 
αφορούν τον τομέα αυτό, ώστε να επιτευχθεί ο 
καλύτερος συντονισμός και η ενσωμάτωση των 
διαφόρων παρεμβάσεων και στόχων καθώς και 
των υπολογισμών των δαπανών και των κερδών, 
των πειραμάτων που πραγματοποιήθηκαν και των 
αποτελεσμάτων που έχουν επιτευχθεί, ενώ ταυτό­
χρονα να κληθούν τα κράτη μέλη να πράξουν τα 
ίδια. Για το σκοπό αυτό πρέπει να πραγματοποιη­
θούν μερικές συσκέψεις εργασίας με βάση έγγρα­
φα, μελέτες και στοιχεία που είναι ήδη διαθέσιμα. 
Ο έλεγχος αυτός των οδηγιών δε θα έπρεπε με 
κανένα τρόπο να καθυστερήσει ή να αποδυναμώ­
σει την οδηγία, αλλά ενδεχομένως να συμβάλει 
στην επίσπευση της έκδοσης της και στην ενίσχυση 
της αποτελεσματικότητας της. 
2.3.2. Μπορεί επίσης να γίνουν σε εύθετο χρόνο 
και άλλοι υπολογισμοί και επαληθεύσεις για να 
προσδιορισθούν έγκαιρα οι διάφορες προθεσμίες 
των εθνικών προγραμμάτων με βάση τις διαφορετι­
κές καταστάσεις, τις διαθέσιμες τεχνολογίες, τις 
παρεμβάσεις και τις υπηρεσίες που προσφέρουν οι 
δημόσιοι και ιδιωτικοί οργανισμοί. 
2.4. Συντονισμός της οδηγίας με τις ενεργειακές 
πολιτικές 
2.4.1. Η ΟΚΕ πιστεύει ότι η Επιτροπή έχει βέβαια 
συντονίσει την οδηγία με τους ενεργειακούς προ­σανατολισμούς της Κοινότητας και των κρατών 
μελών και την καλεί να καταβάλει περαιτέρω 
προσπάθειες για να βεβαιωθεί ότι δε θα υπάρξουν 
αρνητικές επιπτώσεις ή παρεμβάσεις στις ενεργεια­
κές επιλογές της ΕΟΚ και των κρατών μελών, όπως 
συνέβη στον τομέα της αξιοποίησης των εγκατα­
στάσεων καύσης που υπάρχουν στην Ευρώπη, της 
τεχνολογικής καινοτομίας και της ανταγωνιστικό­
τητας σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο. 
2.4.2. Ιδιαίτερα η Κοινότητα πρέπει επίσης να εν­
θαρρύνει τη μετάβαση από καύσιμα όπως το πετρέ­
λαιο και το αέριο σε καύσιμα τοπικής παραγωγής. 
2.5. Σχετικά με τη διάδοση των πληροφοριών και 
των τεχνολογικών μεΦόδων 
2.5.1. Η ΟΚΕ έχει τη γνώμη ότι οι καθυστερήσεις 
για την καταπολέμηση της ατμοσφαιρικής ρύπαν­
σης οφείλονται, κυρίως, στην έλλειψη στοιχείων, 
στην ανεπαρκή διαφάνεια και διάδοση των πληρο­
φοριών και των κατάλληλων μεθόδων. 
2.5.2. Επειδή η ΟΚΕ ανησυχεί για την κατάσταση 
αυτή συνιστά ένθερμα στην Επιτροπή, το Συμβού­
λιο και τα κράτη μέλη χωριστά να αναλάβουν τις 
κατάλληλες πρωτοβουλίες - τόσο στα πλαίσια της 
οδηγίας αυτής όσο και στα πλαίσια άλλων οδη­
γιών - για να ενισχύσουν έντονα την πληροφόρη­
ση, την ανταλλαγή εμπειριών, τεχνολογικών μεθό­
δων και μεθόδων υπολογισμού που έχουν ήδη υιο­
θετηθεί ή που τελειοποιούνται, την ευρύτερη διά­
δοση των θετικών αποτελεσμάτων που επιτυγχά­
νονται, τη διάγνωση των σφαλμάτων και των 
στρεβλώσεων που πρέπει να αποφευχθούν. 
2.5.3. Συνιστάται ιδιαίτερα να ενθαρρυνθεί η διά­
δοση πληροφοριών στα πιο ευρεία στρώματα της 
δημόσιας γνώμης για να την ευαισθητοποιήσουν 
και να την κάνουν να συμμετάσχει στην επίλυση 
αυτών των προβλημάτων. 
2.6. Σχετικά με τους κύριους στόχους της οδηγίας 
2.6.1. Η ΟΚΕ υποστηρίζει την πρόταση της Επι­
τροπής που ζητά να υποβάλλονται έγκαιρα σε τα­
κτά διαστήματα εκθέσεις για την πορεία της εφαρ­
μογής της οδηγίας, χωρίς όμως να επιβαρύνεται ή 
να καθυστερεί η παρουσίαση τους με στοιχεία και 
τοπικές ιδιαιτερότητες που δεν είναι απόλυτα α­
ναγκαίες. Θα ήταν επιθυμητό να καταβληθούν επί­
σης προσπάθειες για τον καλύτερο προσδιορισμό 
των ορίων εκπομπής, των τύπων των εγκαταστά­
σεων και της αρχαιότητας τους, την κλιμάκωση της 
υλοποίησης των μέτρων που πρέπει να ληφθούν 
στις διάφορες χώρες για να επιτευχθούν - ακόμα 
και με διάφορα τεχνάσματα, χωρίς όμως να ευνοη­
θεί το σύστημα των καταστρατηγήσεων - τα ίδια 
τελικά ή ενδιάμεσα αποτελέσματα. 
Αριθ. C 25/36 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 28. 1. 85 
2.6.2. Αυτό προϋποθέτει ότι, ενώ τους επόμενους 
μήνες θα προχωρήσει η έγκριση και η όσο το δυνα­
τό γρηγορότερη υλοποίηση μιας οδηγίας που καθο­
ρίζει μια ενιαία κοινοτική πολιτική στο πεδίο αυτό, 
θα πρέπει να ληφθεί μέριμνα ώστε οι ίδιοι σκοποί 
και στόχοι που θα ορισθούν να γίνονται σεβαστοί 
από όλους. Επομένως, είναι λογικό να επιτραπούν 
μόνο προσαρμογές στο χρόνο των προγραμμάτων 
για να ληφθούν υπόψη ιδιαίτερες καταστάσεις και 
δυσκολίες. Αυτό θα συμβάλει επίσης στην προσέγ­
γιση τους, στην τελειοποίηση και τον εμπλουτισμό 
των πιο προηγμένων μεθόδων και τεχνολογιών που 
υπάρχουν μειώνοντας το κόστος τους. 
2.6.3. Η ΟΚΕ πιστεύη ότι σύμφωνα με τη θέση 
αυτή, που είναι ταυτόχρονα κοινοτική και πλουρα­
λιστική, ο βασικός στόχος που πρέπει να ακολου­
θηθεί δεν μπορεί να είναι παρά αυτός που πρότεινε 
η Επιτροπή, δηλαδή: μείωση και πρόληψη της 
ρύπανσης από τις μεγάλες εγκαταστάσεις καύσης 
με τον πραγματικό έλεγχο και τη μείωση τόσο των 
διαδικασιών οξίνισης και των επικαθισμάτων τους 
όσο και των ακπομπών ρύπων, και ιδιαίτερα των 
S02, ΝΟΧ και της σκόνης που είναι συχνά εμπλου­
τισμένη σε βαρειά μέταλλα. 
2.6.4. Η σοβαρότητα της κατάστασης και ο 
κίνδυνος που υπάρχει πρέπει να εκτιμηθούν πλή­
ρως, με τη μέγιστη δυνατή προσοχή και αντικειμε­
νικότητα, αποφεύγοντας την ελαχιστοποίηση αλλά 
και τον υπέρμετρο καταστροφισμό όσον αφορά το 
περιβάλλον ή την παραγωγή. 
2.6.5. Μέσα σ' αυτό το πνεύμα δεν μπορεί φυσικά 
να υποτιμηθεί στην Ευρώπη το γεγονός ότι μια έκ­
θεση του Αμερικανικού Κογκρέσου που δημοσιεύ­
τηκε στις 22 Ιουνίου 1984 αποδίδει στις διαδικα­
σίες οξίνισης κατά το 1983, σύμφωνα με εκτιμήσεις 
50 χιλιάδες θανάτους (άσθματα που έγιναν χρόνια, 
βρογχοπνευμονικές επιπλοκές, όγκοι). Πράγματι, 
αν σε ευρωπαϊκό επίπεδο η κατάσταση δε φαίνεται 
τόσο ανησυχητική, αυτό οφείλεται κυρίως στην έλ­
λειψη στοιχείων και αναγκαίων παρεμβάσεων. 
2.7. Έρευνα, νέες τεχνολογίες, υπολογισμός οφε­
λών και κόστους 
2.7.1. Όσον αφορά την έρευνα και τις τεχνολογι­
κές καινοτομίες η ΟΚΕ προτείνει στην Επιτροπή 
να μελετήσει σε βάθος τις άλλες αιτίες και πηγές 
ρύπανσης, καθώς και τις καταλληλότερες μεθόδους 
για τον περιορισμό των εκπομπών, συμπεριλαμβα­
νομένων και των πηγών όπως οι σκόνες, οι υδρογο­
νάνθρακες, τα αυτοκίνητα, κλπ. 
2.7.2. Μια άλλη σημαντική σύσταση της ΟΚΕ 
προς την Επιτροπή και το Συμβούλιο είναι να εξε­
τάσουν διεξοδικά, κατά το χρονικό διάστημα που 
είναι διαθέσιμο και με τη συμμετοχή του κάθε κρά­τους και των κέντρων ερευνών, τους υπολογισμούς 
όσον αφορά την πραγματική σχέση μεταξύ κό­
στους και των οφελών που προκύπτουν από τα 
μέτρα που προβλέπει η οδηγία για τη μείωση των 
εκπομπών ρύπων. 
2.7.3. Η ΟΚΕ προτείνει, για το λόγο αυτό, στην 
Επιτροπή και το Συμβούλιο να προετοιμάσουν τις 
αναγκαίες μελέτες και αναλύσεις των θεμάτων στη 
βάση ενός προγράμματος με σαφείς προθεσμίες, 
που δεν θα καθυστερήσει αλλά θα διευκολύνει την 
εφαρμογή της οδηγίας. 
2.7.4. Αυτό είναι δυνατό να επιτευχθεί, τόσο με 
τη χρησιμοποίηση των υπολογισμών και των πιο 
προχωρημένων πειραματισμών που έχουν γίνει σε 
αρκετές χώρες, όσο και με την καθοδήγηση του 
ειδικού τομέα των κοινοτικών υπολογισμών που 
έχουν ήδη γίνει ή των γενικότερων υπολογισμών 
που αφορούν τα μέτρα που έχουν ληφθεί για την 
προστασία του περιβάλλοντος στο σύνολο τους. 
2.7.5. Παραδείγματος χάρη, υπάρχουν γενικά ο­
ρισμένες ενδιαφέρουσες εκτιμήσεις τόσο σχετικά 
με το κόστος των μέτρων που έχουν ληφθεί, όσο 
και με το κόστος των ζημιών που οφείλονται στην 
έλλειψη παρεμβάσεων. Προκύπτει πράγματι 
σύμφωνα με τα δεδομένα που παρείχε ο ΟΟΣΑ για 
τις χώρες μη μέλη, ότι οι πληθωριστικές συνέπειες 
των πολιτικών περιβάλλοντος περιορίσθηκαν κατά 
μέσον όρο και προσέγγισαν το 0,2 εως 0,3 %. Στις 
ίδιες χώρες οι δαπάνες για το περιβάλλον κυμαί­
νονται μεταξύ 1 και 2 % του ΑΕΠ, ενώ αντίθετα οι 
ετήσεις δαπάνες για την επανόρθωση των ζημιών 
που υπέστη το περιβάλλον είναι σαφώς μεγαλύτε­
ρες και κυμαίνονται μεταξύ 3 και 5 % του ΑΕΠ. 
2.8. Συμμετοχή και διαβούλευση μεταξύ κοινωνι­
κών εταίρων και δημόσιων αρχών 
2.8.1. Αν είναι αληθές και ενθαρρυντικό το γεγο­
νός ότι πολλές χώρες της Κοινότητας έχουν ήδη 
αναγνωρίσει τις δυνατότητες της πολιτικής περι­
βάλλοντος όσον αφορά τη δημιουργία θέσεων α­
πασχόλησης, λαμβάνοντας πρωτοβουλίες προς την 
κατεύθυνση αυτή, δεν πρέπει, ωστόσο? να υποτιμη­
θούν στην φάση αυτή οι πρακτικές και λειτουργι­
κές δυσκολίες τις οποίες συναντούν στις διάφορες 
χώρες οι παρεμβάσεις σε μεγάλες εγκαταστάσεις 
καύσης, στις οποίες συμπεριλαμβάνονται και οι 
σταθμοί παραγωγής ενέργειας. 
2.8.2. Για να ληφθούν επαρκώς υπόψη τα στοι­
χεία αυτά, πρέπει να συντονισθούν περισσότερο οι 
ενέργειες για τον περιορισμό των εκπομπών, η υλο­
ποίηση και το κόστος των οποίων εξαρτώνται από 
τη διαχείρηση των εγκαταστάσεων, με την προπα­
ρασκευή δικτύων μέτρησης και ελέγχου της ποιό­
τητας του αέρος στις ενδιαφερόμενες ζώνες, ενέρ­
γειες που εξαρτώνται ουσιαστικά από τις παρεμβά­
σεις και τις χρηματοδοτήσεις του δημοσίου. 
28. 1. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 25/37 
2.8.3. Για τον ίδιο σκοπό θα πρέπει να θεσπι­
στούν διατάξεις που να ενθαρρύνουν με δημόσια ή 
μεικτή χρηματοδότηση την ανάπτυξη της έρευνας 
και των νέων τεχνολογιών για να διευκολυνθεί η 
προσαρμογή των παλαιών εγκαταστάσεων καύ­
σης. 
2.8.4. Επίσης η ΟΚΕ υποδεικνύει ότι στην οδηγία 
πρέπει να τονίζεται έντονα η ανάγκη για μια αυξα­
νόμενη και αξιόλογη συνεργασία και συνεννόηση 
σ' αυτό το τεράστιο πεδίο δραστηριότητας και 
συμφερόντων μεταξύ των τεσσάρων κύριων πρωτα­
γωνιστών: τις διευθύνσεις των εγκαταστάσεων, τις 
τοπικές και εθνικές δημόσιες δομές, τους εκπροσώ­
πους των συνδικαλιστικών οργανώσεων και των 
κοινωνικών οργανώσεων των εργαζομένων και του 
πληθυσμού και τους εκπροσώπους επιστημονικών 
και τεχνικών ομάδων και ινστιτούτων, σαν εταί­
ρους απαραίτητους για τη διασφάλιση, στον τομέα 
αυτό, μιας καθοριστικής εξειδικευμένης και αυτό­
νομης συμβολής. 
2.8.5. Πρέπει να καταβληθεί ακόμη ιδιαίτερη προ­
σπάθεια, όσον αφορά την ίδια οδηγία και το στά­
διο της εφαρμογής, ώστε να μην ευνοηθεί ή αδικη­
θεί η μια ή η άλλη χώρα, τομέας ή περιφέρεια. Αν 
είναι θετικό να προβλεφθεί ότι κάθε κράτος μέλος 
καταστρώνει ένα σχέδιο για τη μείωση των εκπο­
μπών με στόχο να επιτύχει τα καθορισμένα όρια, 
λαμβάνοντας υπόψη τις τοπικές καταστάσεις, δεν 
φαίνεται ότι, για την εξασφάλιση μιας δίκαιης ανα­
λογίας «κόστους-ωφελειών-συνθηκών ασφάλειας», 
τα κράτη μέλη, που έχουν χαμηλές συνολικές εκ­
πομπές και τα κράτη που χρησιμοποιούν εθνικά 
καύσιμα, μπορούν για τον ένα ή τον άλλο λόγο να 
αποφύγουν να τηρούν είτε το γενικό στόχο μείω­
σης της ολικής ποσότητας εκπεμπόμενων ρύπων ή 
τα όρια εκπομπής των μεγάλων εγκαταστάσεων 
καύσης. 
3. ΕΙΔΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
3.1. Ορισμός των εγκαταστάσεων καύσης 
3.1.1. Για να ληφθούν περισσότερο υπόψη οι διά­
φορες καταστάσεις στις οποίες βρίσκονται οι εγκα­
ταστάσεις, η ΟΚΕ προτείνει στην Επιτροπή να λά­
βει υπόψη τη δυνατότητα να διακρίνει όχι δύο 
αλλά τρεις τύπους εγκαταστάσεων τροποποιώντας 
το σχετικό άρθρο 2 παράγραφοι 11 και 12: 
νέα εγκατάσταση: 
οποιαδήποτε εγκατάσταση καύσης που κτίσθηκε 
και έλαβε άδεια λειτουργίας μετά την 1η Ιανουα­
ρίου 1985· 
παλιά εγκατάσταση: 
οποιαδήποτε εγκατάσταση καύσης της οποίας η 
λειτουργία ή η κατασκευή εγκρίθηκε πριν από την 
1η Ιανουαρίου 1985' εγκατάσταση στο στάδιο κατασκευής: 
οποιαδήποτε εγκατάσταση καύσης η κατασκευή 
της οποίας έχει εγκριθεί μερικώς ή πλήρως πριν 
από την 1η Ιανουαρίου 1985, η οποία όμως δε λει­
τουργεί ακόμα. 
Για τον τρίτο τύπο εγκατάστασης θα μπορούσε να 
προβλεφθεί μια ενδιάμεση μεταχείριση, που να 
λαμβάνει υπόψη τα επιμέρους προγράμματα και 
την κατάσταση των οικονομικών εργασιών. 
3.1.2. Η ΟΚΕ ζητά επίσης να προσδιορισθούν 
καλύτερα στις διάφορες γλώσσες των κρατών με­
λών και οι άλλοι ορισμοί που πειλαμβάνει το άρ­
θρο 2, παράγραφοι 1 μέχρι 10, ώστε να ληφθούν 
κατάλληλα υπόψη οι διάφορες συνθήκες που επι­
κρατούν και νομοθεσίες που ισχύουν. 
3.2. ΕΦνικά προγράμματα 
3.2.1. Η ΟΚΕ προτείνει, εκτός από τον έλεγχο 
των εκπομπών, τα εθνικά προγράμματα (άρθρο 3 
παράγραφος 1) να περιλαμβάνουν επίσης ένα 
σύστημα ελέγχου της ποιότητας του αέρα και τη 
δημιουργία ενός δικτύου σταθμών παρακολούθη­
σης των όξινων πτώσεων. Τα αποτελέσματα των 
ενεργειών αυτών θα πρέπει να ανακοινώνονται 
στην Επιτροπή (άρθρο 9 παράγραφος 2). 
3.2.2. Η ΟΚΕ θεωρεί χρήσιμο, να προβλέπουν επί­
σης τα εθνικά προγράμματα (άρθρο 3 παράγραφος 
1) όπως ήδη κάνουν ορισμένα κράτη και,την απο­
γραφή του τύπου των καυσίμων, της ποιότητας 
τους (θερμική ικανότητα, περιεκτικότητα σε θείο) 
και των ποσοτήτων που καταναλώνονται, καθώς 
και τις προβλέψεις γαι τα επόμενα χρόνια. Τα δε­
δομένα αυτά θα πρέπει να διαβιβάζονται στην Επι­
τροπή (άρθρο 9 παράγραφος 2). 
3.2.3. Ενώ για τα περισσότερα κράτη υπάρχουν 
διαθέσιμα στοιχεία που επιτρέπουν να υπολογι­
στούν οι εκπομπές διοξειδίου του θείου για σειρά 
ετών, δεν υπάρχουν στοιχεία για τα οξείδα του 
αζώτου και τη σκόνη. Η ΟΚΕ ζητά λοιπόν από την 
Επιτροπή να αναφέρει με σαφήνεια πώς θα εκτιμη­
θούν οι εκπομπές για το έτος βάσης 1980. 
3.2.4. Μολονότι το πρόγραμμα και οι προθεσμίες 
που πρότεινε η Επιτροπή αντιπροσώπευαν ήδη μια 
αξιόλογη βάση επίλυσης, η ΟΚΕ πιστεύει ότι είναι 
δυνατό να επιχειρηθεί μια πιο εύκαμπτη μείωση 
μέσα στο χρόνο, λαμβάνοντας υπόψη την εξέλιξη 
της τεχνικής προόδου και τις άλλες συνθήκες. Πα­
ραδείγματος χάρη, στο άρθρο 3 παράγραφος 2 θα 
μπορούσε να προβλεφθεί μια μείωση σε δύο φά­
σεις: 1985 έως 1990 και 1990 έως 1995. Η ΟΚΕ 
συστήνει στην Επιτροπή να κάνει ό,τι είναι δυνατό 
για να μειώσει στο ελάχιστο, αν είναι δυνατό σε 
ένα χρόνο, την περίοδο που απαιτείται για την 
εκπόνηση των εθνικών προγραμμάτων. 
Αριθ. C 25/38 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 28. 1. 85 
3.2.5. Η ΟΚΕ καλεί, επιπλέον, την Επιτροπή να 
εξετάσει αργότερα τα ποσοστά μείωσης των εκ­
πομπών (άρθρο 3) για να λάβει περισσότερο υπόψη 
την ιδιαιτερότητα ορισμένων τομέων και εγκατα­
στάσεων, όπως είναι οι κλασικοί σταθμοί παραγω­
γής ηλεκτρικής ενέργειας και τα διυλιστήρια πετρε­
λαίου, αποφεύγοντας όμως να ευνοηθεί ή να ζημιω­
θεί ο ένας ή ο άλλος τομέας. 
3.3. Παρεκκλίσεις (άρθρο 7) 
3.3.1. Η ΟΚΕ δεν κρίνει σκόπιμες τις υπερβολικές 
ή γενικές παρεκκλίσεις που θα μπορούσαν να ευ­
νοήσουν ορισμένα κράτη μέλη ή να αδικήσουν 
άλλα. Επιμένει να καλέσει η Επιτροπή τα κράτη 
μέλη να λάβουν υπόψη τις ειδικές και ιδιαίτερες 
καταστάσεις στην κατάρτιση των εθνικών τους 
προγραμμάτων, για την επίτευξη των κοινών στό­
χων χωρίς να δημιουργήσουν στρεβλώσεις στη με­
ταχείριση και τον ανταγωνισμό μεταξύ των εγκα­
ταστάσεων των διαφόρων κρατών και τομέων. 
3.4. Οριακές τιμές των εκπομπών 
3.4.1. Παλιές εγκαταστάσεις 
Επειδή οι μεγάλες εγκαταστάσεις καύσης έχουν 
εξαιρετικά μεγάλη διάρκεια ζωής και τα προβλή­
ματα που δημιουργήθηκαν από την ατμοσφαιρική 
ρύπανση και την οξίνωση έχουν επιδεινωθεί, η 
ΟΚΕ πιστεύει ότι για να είναι αποτελεσματικότερη 
η οδηγία θα πρέπει να προβλέπει, ακόμα και για τις 
παλιές εγκαταστάσεις, έναν ειδικό τύπο ορίων για 
τις εκπομπές που ρυπαίνουν. Για να αποφευχθούν 
στρεβλώσεις ανταγωνισμού και μορφές αντίθεσης 
προς κάθε καινοτομία ή μεταβολή που θα απο­
θάρρυναν την εγκατάσταση νέων επικερδέστερων 
και λιγότερο επιζήμιων για το περιβάλλον εγκατα­
στάσεων, η ΟΚΕ θα συνιστούσε να ορισθούν, ακό­
μα και για τις παλιές εγκαταστάσεις, οριακές τιμές 
εκπομπής αρκετά δίκαιες και ελαστικές που να 
εφαρμοσθούν σε πρώτο στάδιο μόνο στις παλιές 
εγκαταστάσεις ισχύος μεγαλύτερης των 100 MW' 
αυτό θα μπορούσε να αποτελέσει μέρος μιας πιο 
γενικής τεχνικοοικονομικής λύσης που θα προβλέ­
πει βαθμιαία υποκατάσταση των παλιών εγκατα­
στάσεων με νέες εγκαταστάσεις που θα τηρούν τα 
όρια εκπομπών. 
3.4.2. Νέες εγκαταστάσεις και χρονοδιάγραμμα 
Η ΟΚΕ παρατηρεί ότι για τις νέες εγκαταστάσεις 
από 50 έως 110 MW η έναρξη ισχύος έχει καθυστε­
ρήσει 5 χρόνια (1990). Θεωρεί, όμως, ότι θα πρέπει 
να περιορισθούν επίσης οι εκπομπές τέτοιων εγκα­
ταστάσεων. Για το λόγο αυτό συνιστά στην Επι­
τροπή να βρει ικανοποιητικές λύσεις και όρια 
σύμφωνα με το πνεύμα του σημείου 3.4.1. Επειδή πιστεύει ότι ακόμα και οι εγκαταστάσεις 
που έχουν ισχύ μικρότερη από 50 MW συμβάλλουν 
στη ρύπανση (μέχρι και 20% σε ορισμένα μέλη), 
υποστηρίζει ότι θα έπρεπε να τεθούν το συντομότε­
ρο, για τις εγκαταστάσεις με ισχύ μικρότερη από 
50 MW, τα όρια εκπομπής που προβλέπει η οδη­
γία. 
3.4.3. ΙΙερωόίκή προσαρμογή της οόη^ίας 
Η ΟΚΕ γνωρίζει επίσης ότι υπάρχουν εγκαταστά­
σεις που τηρούν ήδη τα όρια του S02, του ΝΟΧ και 
της σκόνης, που προβλέπονται για μετά το 1995. 
Για να ληφθεί υπόψη η τεχνολογική εξέλιξη και τα 
προβλήματα που θα πρέπει να αντιμετωπίσουν οι 
εγκαταστάσεις καύσης για να τηρήσουν τα όρια 
εκπομπών, η ΟΚΕ προτείνει στην Επιτροπή να εξε­
τάσει τη δυνατότητα να επιχειρηθεί (στην αρχική 
φάση) μεταξύ του 1986 και του 1995 μια περιοδική 
προσαρμογή (ίσως κάθε 3 ή 5 χρόνια) των οριακών 
τιμών που έχουν καθοριστεί από το 1985 έως το 
1995 στις νέες τεχνολογίες που υπάρχουν (κατά­
σταση της τεχνολογίας), όπως επίσης και στις άλ­
λες μεταβολές που θα υπάρξουν στους εν λόγω 
τομείς. 
3.4.4. Οριακές τιμές για το S02 καί για τα καύ­
σιμα 
Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι, αν οι οριακές τιμές για το 
S02 εκφράζονται σε mg/Nm3 (βλ. πίνακα 5, σ. 42 
της έκθεσης), ένας σταθμός παραγωγής ενέργειας 
που τροφοδοτείται με λιγνίτη δε θα μπορεί να εκ­
πέμπει παρά έως 60% περισσότερο σε σχέση με 
έναν ανάλογο σταθμό που λειτουργεί με πετρέλαιο. 
Γι' αυτό η ΟΚΕ συνιστά στην Επιτροπή, οι οριακές 
τιμές να εκφράζονται με τρόπο ώστε να μην ευνοεί­
ται ένα καύσιμο σε σχέση με ένα άλλο. Στην έκ­
θεση διατυπώνονται διάφορες προτάσεις (σσ. 23 
και 25) βάσει των οποίων είναι δυνατό να δοθούν 
διάφοροι προσανατολισμοί. 
3.5. Τρόποι για τη μέτρηση των εκπομπών (άρθρα 
13, 15 και παράρτημα Π) 
3.5.1. Η ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να προτείνει 
μεθόδους αναφοράς για τη μέτρηση του S02, των 
Ν0Χ, της σκόνης και διαφόρων άλλων ουσιών, κα­
θώς και για την επιλογή των συσκευών μέτρησης 
(άρθρο 13). 
3.5.2. Η Επιτροπή προβλέπει σωστά ότι για τον 
προσδιορισμό της συγκέντρωσης του S02 η μέτρη­
ση των εκπομπών, μπορεί να υποκατασταθεί από 
υπολογισμούς (παράρτημα 11.1). Σύμφωνα με τη 
γνώμη της ΟΚΕ ενδείκνυται εντούτοις να εκφρασ­
θεί με σαφέστερο τρόπο ότι οι υπολογισμοί αυτοί 
(για κάθε σημείο εκπομπής) πρέπει να βασίζονται 
σε συνεχείς και ρυθμισμένες μετρήσεις των χρησι­
μοποιουμένων καυσίμων και του θείου που περιέ­
χουν, ή σε οποιαδήποτε εναλλακτική μέθοδο, που 
να είναι ικανοποιητικά αντιπροσωπευτική και α­
ξιόπιστη. 
28. 1. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 25/39 
3.5.3. Σε τέτοιες περιπτώσεις, εκτός από την πραγ­
ματοποίηση ελέγχων με μεμονωμένες μετρήσεις 
(όπως προβλέπεται στο άρθρο 15 παράγραφος 2) 
θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι τηρήθηκαν οι ορια-
1. Εισαγωγή 
Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίηση της για την από­
φαση της Επιτροπής να παρουσιάσει, με σαφήνεια 
και ειλικρίνεια, στην Ετήσια Οικονομική της Έκ­
θεση 1984/85 τα προβλήματα της ευρωπαϊκής οικο­
νομίας, τα οποία θεωρεί πολύ σημαντικά. 
Η ΟΚΕ με ικανοποίηση διαπιστώνει ότι η Επιτρο­
πή στην έκθεση της υιοθέτησε πολλές από τις προ­
τάσεις της που περιλαμβάνονταν σε προηγούμενες 
γνωμοδοτήσεις της και με την ευκαιρία αυτή εκ­
φράζει στην Επιτροπή τις ευχαριστίες της. 
Η ΟΚΕ, αφού κάνει μία σύντομη επισκόπηση των 
προβλημάτων της οικονομικής συγκυρίας κατά το 
1984 και των προοπτικών για το 1985, θα αφιερώ­
σει τις παρατηρήσεις της και την παρούσα γνωμο­
δότηση σε ορισμένες ουσιώδεις προτάσεις που πε­
ριλαμβάνονται στην έκθεση της Επιτροπής, με την 
επιφύλαξη να καταρτίσει μια πληρέστερη γνωμο­
δότηση μετά από διεξοδικότερη εξέταση και συζή­
τηση. 
(') ΕΕ αριθ. L 63 της 5. 3. 1974, σ. 16. 
(2) ΕΕ αριθ. L 330 της 24. 12. 1975, σ. 52. κές τιμές εκπομπής όταν οι υπολογισμοί αυτοί 
σταθμισμένοι θα έδειχναν ότι δεν υπερβλήθηκε η 
μέση ημερήσια τιμή. 
2. Προβλέψεις της Επιτροπής για την εξέλιξη της 
οικονομικής συγκυρίας κατά το 1984/85 
2.1. Η οικονομική ονγκνρ'κχ. κατά το 1984 
Όσον αφορά την προβλεπόμενη εξέλιξη για το 
1984, καθώς και τις προοπτικές για το 1985, η Επι­
τροπή διαπιστώνει τα ακόλουθα: 
Η οικονομία της Κοινότητας βρίσκεται στο δρόμο 
της ανάκαμψης, η εξέλιξη αυτή όμως είναι σταδια­
κή, εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από αστάθεια 
και δεν επαρκεί για να μειώσει ουσιαστικά την 
ανεργία. 
Οι προβλέψεις της Επιτροπής όσον αφορά την αύ­
ξηση του ΑΕΠ κατά το 1984 διορθώνονται προς τα 
άνω για να ανέλθουν από το 1,5 % που προβλέπο­
νταν αρχικά στο 2,2, %. 
Στις αρχές του 1984 οι κοινωνικές συγκρούσεις σε 
ορισμένες χώρες της Κοινότητας, οδήγησαν σε 
κάμψη της βιομηχανικής παραγωγής. Από τον Ιού­
λιο όμως, η βιομηχανική παραγωγή αυξήθηκε απο-Βρυξέλλες, 21 Νοέμβριου 1984. 
0 Πρόεδρος 
της Οικονονικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Gerd MUHR 
Γνωμοδότηση για μία Ετήσια Οικονομική Έκθεση 1984/85 της Επιτροπής 
(85/C 25/15) 
Διαδικασία 
Το Συμβούλιο αποφάσισε, στις 7 Νοεμβρίου 1984, να ζητήσει, σύμφωνα με την από­
φαση του αριθ. 120/74/ΕΟΚ της 18ης Φεβρουαρίου 1984 σχετικά με την επίτευξη 
μεγαλύτερης σύγκλισης των οικονομικών πολιτικών των κρατών μελών της Ευρω­
παϊκής Οικονομικής Κοινότητας ('), όπως τροποποιήθηκε από την απόφαση αριθ. 
787/75/ΕΟΚ (2), κυρίως με το άρθρο 4 αυτής, τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής για την «Ετήσια οικονομική έκθεση 1984/85 της Επι­
τροπής». 
Το τμήμα οικονομικών και δημοσιονομικών υποθέσεων, στο οποίο ανατέθηκε η 
προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του, στις 13 Νο­
εμβρίου 1984, με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Pelletier. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε, κατά τη 221η σύνοδο ολομέλειας 
της, συνεδρίαση της 22ας Νοεμβρίου 1984, με 58 ψήφους υπέρ, 46 ψήφους κατά και 
13 αποχές, την ακόλουθη γνωμοδότηση (ονομαστική ψηφοφορία):