[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 16.3.2011

COM(2011) 121 τελικό

2011/0058 (CNS)

Πρόταση

ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την κοινή ενοποιημένη βάση φορολογίας εταιρειών (ΚΕΒΦΕ)

{SEC(2011) 315 τελικό}{SEC(2011) 316 τελικό}

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 4

1. ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ 4

2. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ 7

3. ΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ 9

4. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ 9

ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την κοινή ενοποιημένη βάση φορολογίας εταιρειών (ΚΕΒΦΕ) 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II ΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III ΕΠΙΛΟΓΗ ΥΠΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΒΑΣΗΣ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ V ΧΡΟΝΙΚΟΣ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI ΑΠΟΣΒΕΣΗ ΠΑΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VII ΖΗΜΙΕΣ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VIII ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΞΟΔΟ ΑΠΟ ΑΥΤΟ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IX ΕΝΟΠΟΙΗΣΗ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ X ΕΙΣΟΔΟΣ ΣΤΟΝ ΟΜΙΛΟ ΚΑΙ ΕΞΟΔΟΣ ΑΠΟ ΑΥΤΟΝ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XI ΑΝΑΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XII ΔΟΣΟΛΗΨΙΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΤΟΥ ΟΜΙΛΟΥ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΟΝΤΟΤΗΤΩΝ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XIII ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΣΥΝΔΕΔΕΜΕΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XIV ΚΑΝΟΝΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΑΤΑΧΡΗΣΕΩΝ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XV ΔΙΑΦΑΝΕΙΣ ΟΝΤΟΤΗΤΕΣ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XVI ΕΠΙΜΕΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΝΟΠΟΙΗΜΕΝΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΒΑΣΗΣ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XVII ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ 9

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XVIII ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 9

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 9

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I 9

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ 9

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ 9

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΓΙΑ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ 9

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

Η Κοινή Ενοποιημένη Βάση Φορολογίας Εταιρειών (ΚΕΒΦΕ) αποβλέπει στην αντιμετώπιση ορισμένων βασικών φορολογικών εμποδίων για την ανάπτυξη στην ενιαία αγορά. Ελλείψει κοινών κανόνων για τη φορολογία εταιρειών, η αλληλεπίδραση των εθνικών φορολογικών συστημάτων συχνά οδηγεί σε υπερφορολόγηση και διπλή φορολογία, οι δε επιχειρήσεις αντιμετωπίζουν μεγάλα διοικητικά βάρη και υψηλό κόστος φορολογικής συμμόρφωσης. Η κατάσταση αυτή δημιουργεί αντικίνητρα για επενδύσεις στην ΕΕ και, ως αποτέλεσμα, αντιμάχεται τις προτεραιότητες που έχουν τεθεί στην ανακοίνωση «Ευρώπη 2020 – Στρατηγική για έξυπνη, διατηρήσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη»[1]. Η ΚΕΒΦΕ αποτελεί σημαντική πρωτοβουλία στην πορεία προς την άρση των εμποδίων για την ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς[2] και χαρακτηρίστηκε στην Ετήσια Επισκόπηση της Ανάπτυξης[3] ως πρωτοβουλία που τονώνει την ανάπτυξη, η οποία πρέπει να επισπευσθεί με σκοπό την τόνωση της ανάπτυξης και τη δημιουργία απασχόλησης.

Η προτεινόμενη κοινή προσέγγιση θα εξασφαλίσει τη συνέπεια των εθνικών φορολογικών συστημάτων, αλλά δεν θα εναρμονίσει τους φορολογικούς συντελεστές. Ο θεμιτός ανταγωνισμός όσον αφορά τους φορολογικούς συντελεστές πρέπει να ενθαρρύνεται. Οι διαφορές των συντελεστών επιτρέπουν να διατηρηθεί ως ένα βαθμό ο φορολογικός ανταγωνισμός στην εσωτερική αγορά, ο δε θεμιτός φορολογικός ανταγωνισμός με βάση τους συντελεστές προσφέρει μεγαλύτερη διαφάνεια και επιτρέπει στα κράτη μέλη να συνεκτιμούν τόσο την ανταγωνιστικότητά τους στην αγορά όσο και τις δημοσιονομικές τους ανάγκες κατά τον καθορισμό των οικείων φορολογικών συντελεστών.

Η ΚΕΒΦΕ είναι συμβατή με τον ανασχεδιασμό των φορολογικών συστημάτων και τη μετάβαση προς μια φορολογία περισσότερο φιλική προς την ανάπτυξη και το περιβάλλον, υπέρ της οποίας συνηγορεί η στρατηγική «Ευρώπη 2020». Κατά το σχεδιασμό της κοινής βάσης, η στήριξη της έρευνας και ανάπτυξης αποτελούσε βασικό στόχο της πρότασης. Σύμφωνα με την ΚΕΒΦΕ όλες οι δαπάνες που σχετίζονται με την έρευνα και ανάπτυξη εκπίπτουν από το φορολογητέο εισόδημα. Η προσέγγιση αυτή θα αποτελέσει κίνητρο για τις εταιρείες που επιλέγουν να υπαχθούν στο σύστημα να εξακολουθήσουν να επενδύουν στην έρευνα και ανάπτυξη. Στο βαθμό που υπάρχουν οικονομικές ζημίες προς συμψηφισμό σε διασυνοριακή βάση, η ενοποίηση στο πλαίσιο της ΚΕΒΦΕ τείνει να συρρικνώνει την κοινή βάση. Ωστόσο, γενικά, η κοινή βάση θα οδηγήσει σε μια μέση ενωσιακή βάση, ευρύτερη από την σήμερα ισχύουσα, κυρίως λόγω της επιλογής που προκρίθηκε ως προς την απόσβεση των στοιχείων ενεργητικού.

Βασικό εμπόδιο στην ενιαία αγορά σήμερα αποτελεί το υψηλό κόστος συμμόρφωσης με τις διατυπώσεις που αφορούν τις τιμές μεταβίβασης (transfer pricing) σύμφωνα με την προσέγγιση «των ίσων αποστάσεων». Επιπλέον, ο τρόπος με τον οποίο τείνουν να οργανώνονται οι όμιλοι με υψηλό βαθμό ολοκλήρωσης υποδηλώνει καθαρά ότι η τιμολόγηση ανά συναλλαγή με βάση την αρχή «των ίσων αποστάσεων» ενδεχομένως δεν αποτελεί πλέον την καταλληλότερη μέθοδο για την κατανομή των κερδών. Η δυνατότητα διασυνοριακού συμψηφισμού ζημιών υπάρχει μόνο σε περιορισμένο αριθμό περιπτώσεων εντός της ΕΕ, γεγονός που οδηγεί σε υπερφορολόγηση για τις εταιρείες που αναπτύσσουν διασυνοριακές δραστηριότητες. Επίσης, το δίκτυο των συμβάσεων αποφυγής της διπλής φορολογίας δεν προσφέρει την κατάλληλη λύση για την εξάλειψη της διπλής φορολογίας στην ενιαία αγορά, δεδομένου ότι είναι σχεδιασμένο για να λειτουργεί σε διμερές πλαίσιο στο διεθνές επίπεδο, και όχι σε ένα πλαίσιο υψηλού βαθμού ολοκλήρωσης.

Η ΚΕΒΦΕ είναι ένα σύστημα κοινών κανόνων για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης των εταιρειών που έχουν τη φορολογική τους έδρα στην ΕΕ και των υποκαταστημάτων εταιρειών τρίτων χωρών που βρίσκονται στην ΕΕ. Ειδικότερα, το κοινό φορολογικό πλαίσιο προβλέπει κανόνες για τον υπολογισμό των μεμονωμένων φορολογικών αποτελεσμάτων κάθε εταιρείας (ή υποκαταστήματος), την ενοποίηση των εν λόγω αποτελεσμάτων, όταν υπάρχουν και άλλα μέλη του ομίλου, και τον επιμερισμό της ενοποιημένης φορολογικής βάσης σε κάθε επιλέξιμο κράτος μέλος.

Η ΚΕΒΦΕ θα είναι διαθέσιμη για εταιρείες όλων των μεγεθών· Οι πολυεθνικές επιχειρήσεις θα ανακουφιστούν από την άρση ορισμένων φορολογικών εμποδίων στην ενιαία αγορά και οι ΜΜΕ θα επιβαρύνονται με χαμηλότερο κόστος συμμόρφωσης, όταν αποφασίζουν να επεκταθούν εμπορικά σε άλλο κράτος μέλος. Το σύστημα είναι προαιρετικό. Δεδομένου ότι δεν αναπτύσσουν όλες οι επιχειρήσεις δραστηριότητα πέραν των συνόρων, η ΚΕΒΦΕ δεν θα αναγκάσει τις εταιρείες που δεν σχεδιάζουν να επεκταθούν εκτός της εθνικής τους επικράτειας να επιβαρυνθούν με το κόστος της μετάβασης σε ένα νέο φορολογικό σύστημα.

Η εναρμόνιση θα αφορά μόνο τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης και δεν θα παρέμβει στην κατάρτιση των χρηματοοικονομικών λογαριασμών. Επομένως, τα κράτη μέλη θα διατηρήσουν τους εθνικούς κανόνες για τη χρηματοοικονομική λογιστική και το σύστημα της ΚΕΒΦΕ θα εισαγάγει αυτόνομους κανόνες για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης των εταιρειών. Οι κανόνες αυτοί δεν θα θίγουν την κατάρτιση των ετήσιων ή ενοποιημένων λογαριασμών.

Δεν υπάρχει πρόθεση να επεκταθεί η εναρμόνιση στους φορολογικούς συντελεστές. Κάθε κράτος μέλος θα εφαρμόζει τον δικό του συντελεστή στο μερίδιό του επί της φορολογικής βάσης των φορολογουμένων εταιρειών.

Σύμφωνα με την ΚΕΒΦΕ, οι όμιλοι εταιριών θα εφαρμόζουν ένα και μόνο σύνολο φορολογικών κανόνων σε ολόκληρη την Ένωση και θα έχουν δοσοληψίες με μία μόνο φορολογική διοίκηση (υπηρεσία μίας στάσης - one-stop-shop). Η εταιρεία που επιλέγει να υπαχθεί στην ΚΕΒΦΕ παύει να υπόκειται στις εθνικές ρυθμίσεις περί φορολογίας εταιρειών όσον αφορά όλα τα θέματα που ρυθμίζονται από τους κοινούς κανόνες. Μια εταιρεία που δεν πληροί τις προϋποθέσεις ή δεν επιλέγει το σύστημα που προβλέπεται από την οδηγία για την ΚΕΒΦΕ εξακολουθεί να υπόκειται στις εθνικές διατάξεις περί φορολογίας εταιρειών, οι οποίες ενδεχομένως περιλαμβάνουν ειδικά καθεστώτα φορολογικών κινήτρων προς όφελος της Έρευνας & Ανάπτυξης.

Οι επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται εκτός των εθνικών συνόρων θα επωφεληθούν τόσο από τη θέσπιση διασυνοριακού συμψηφισμού ζημιών όσο και από τη μείωση του κόστους συμμόρφωσης που αφορά τον φόρο εταιρειών. Η δυνατότητα άμεσης ενοποίησης κερδών και ζημιών για τον υπολογισμό των φορολογητέων βάσεων που θα ισχύουν σε ολόκληρη την ΕΕ είναι ένα βήμα προς τη μείωση της υπερφορολόγησης σε διασυνοριακές καταστάσεις και άρα προς τη βελτίωση των συνθηκών φορολογικής ουδετερότητας μεταξύ εγχώριων και διασυνοριακών δραστηριοτήτων, ώστε να αξιοποιηθεί καλύτερα το δυναμικό της εσωτερικής αγοράς. Οι υπολογισμοί σε ένα δείγμα πολυεθνικών της ΕΕ αποδεικνύουν ότι, κατά μέσο όρο, το 50% των μη χρηματοπιστωτικών και το 17% των χρηματοπιστωτικών πολυεθνικών ομίλων θα μπορούσε να ωφεληθεί από τον άμεσο διασυνοριακό συμψηφισμό ζημιών.

Βασικό όφελος από τη θέσπιση της ΚΕΒΦΕ θα είναι η μείωση του κόστους συμμόρφωσης για τις εταιρείες. Στοιχεία από έρευνες εμφανίζουν μείωση του κόστους συμμόρφωσης για επαναλαμβανόμενες εργασίες που άπτονται της φορολογίας της τάξεως του 7% στο πλαίσιο της ΚΕΒΦΕ. Η μείωση του πραγματικού και του υποκειμενικού κόστους συμμόρφωσης αναμένεται να ασκήσει σημαντική επιρροή στην ικανότητα και την προθυμία των επιχειρήσεων να επεκταθούν στο εξωτερικό μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα. Η ΚΕΒΦΕ αναμένεται να αποφέρει σημαντική εξοικονόμηση χρόνου και δαπανών συμμόρφωσης στην περίπτωση μητρικής εταιρείας που ιδρύει νέα θυγατρική σε διαφορετικό κράτος μέλος. Κατά μέσο όρο, οι εμπειρογνώμονες σε θέματα φορολογίας που συμμετείχαν στη μελέτη εκτίμησαν ότι μια μεγάλη επιχείρηση δαπανά άνω των 140.000 ευρώ (0,23% του κύκλου εργασιών) σε δαπάνες συναφείς με τη φορολογία για να ανοίξει νέα θυγατρική σε άλλο κράτος μέλος. Η ΚΕΒΦΕ θα μειώσει το κόστος αυτό κατά 87.000 ευρώ ή κατά 62%. Η εξοικονόμηση για μια μεσαία επιχείρηση είναι ακόμη σημαντικότερη, καθώς το κόστος αναμένεται να μειωθεί από 128.000 ευρώ (0,55% του κύκλου εργασιών) σε 42.000 ευρώ, ήτοι μείωση κατά 67%.

Η πρόταση θα ωφελήσει εταιρείες κάθε μεγέθους, αλλά είναι ιδιαίτερα σημαντική στο πλαίσιο της προσπάθειας να στηριχθούν και να ενθαρρυνθούν οι ΜΜΕ για να επωφεληθούν από την ενιαία αγορά, όπως αναφέρεται στην ανασκόπηση της πρωτοβουλίας «Small Business Act» για την Ευρώπη[4]. Η ΚΕΒΦΕ ιδίως συμβάλλει στη μείωση των φορολογικών εμποδίων και των διοικητικών βαρών, καθιστώντας απλούστερη και φθηνότερη για τις ΜΜΕ την επέκταση των δραστηριοτήτων τους σε ολόκληρη την ΕΕ. Η ΚΕΒΦΕ θα σημαίνει ότι οι ΜΜΕ που λειτουργούν εκτός των συνόρων και επιλέγουν να υπαχθούν στο σύστημα θα χρειάζεται να υπολογίζουν τη φορολογική τους βάση σύμφωνα με ένα μόνο σύνολο φορολογικών κανόνων. Η ΚΕΒΦΕ συμπληρώνει την Ευρωπαϊκή Ιδιωτική Εταιρεία (SPE), η οποία ακόμη συζητείται στο Συμβούλιο. Ένα κοινό πλαίσιο για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης των εταιρειών στην ΕΕ θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμο για τις SPE που δραστηριοποιούνται σε περισσότερα κράτη μέλη.

Η παρούσα πρόταση δεν αποσκοπεί να επηρεάσει τα φορολογικά έσοδα, έχει δε αναλυθεί η επίπτωση στην κατανομή των φορολογικών βάσεων μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ. Πράγματι, η επίπτωση επί των εσόδων των κρατών μελών θα εξαρτηθεί σε τελική ανάλυση από τις επιλογές της εθνικής πολιτικής όσον αφορά τις πιθανές προσαρμογές του μείγματος διαφόρων φορολογικών μέσων ή των φορολογικών συντελεστών που εφαρμόζονται. Από την άποψη αυτή, είναι δύσκολο να προβλέψει κανείς τις ακριβείς επιπτώσεις σε καθένα από τα κράτη μέλη. Στο πλαίσιο αυτό, ως εξαίρεση από τη γενική αρχή, όταν το αποτέλεσμα του επιμερισμού της φορολογικής βάσης μεταξύ κρατών μελών δεν αντιπροσωπεύει δίκαια την έκταση της επιχειρηματικής δραστηριότητας, μια ρήτρα διασφάλισης προβλέπει εναλλακτική μέθοδο. Επιπλέον, η οδηγία περιλαμβάνει ρήτρα επανεξέτασης των επιπτώσεων μετά την πάροδο πενταετίας από την έναρξη ισχύος της οδηγίας.

Για τα κράτη μέλη, η θέσπιση ενός προαιρετικού συστήματος θα σημαίνει βεβαίως ότι οι φορολογικές υπηρεσίες θα πρέπει να διαχειρίζονται δύο χωριστά φορολογικά καθεστώτα (ΚΕΒΦΕ και εθνικό φόρο εισοδήματος εταιρειών). Αυτό όμως αντισταθμίζεται από το γεγονός ότι η ΚΕΒΦΕ θα σημαίνει λιγότερες ευκαιρίες φορολογικού σχεδιασμού για τις εταιρείες που χρησιμοποιούν τις τιμές μεταβίβασης (transfer pricing) ή τις αναντιστοιχίες στα φορολογικά συστήματα των κρατών μελών. Θα υπάρχουν λιγότερες διαμάχες ενώπιον του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή στο πλαίσιο της διαδικασίας φιλικού διακανονισμού βάσει των συμβάσεων αποφυγής της διπλής φορολογίας.

Για να βοηθηθούν οι φορολογικές υπηρεσίες των κρατών μελών στην προετοιμασία της εφαρμογής της ΚΕΒΦΕ, προγραμματίζεται να κινητοποιηθεί το πρόγραμμα FISCALIS EU για να βοηθήσει τα κράτη μέλη στην εφαρμογή και τη διαχείριση της ΚΕΒΦΕ.

Η παρούσα πρόταση περιλαμβάνει ένα πλήρες σύνολο κανόνων για τη φορολογία των εταιρειών. Προβλέπει λεπτομερώς ποια εταιρεία μπορεί να επιλέξει να υπαχθεί, πώς υπολογίζεται η φορολογητέα βάση και πώς οριοθετείται και λειτουργεί η ενοποίηση. Προβλέπει επίσης κανόνες για την αντιμετώπιση των καταχρήσεων, καθορίζει τον τρόπο επιμερισμού της ενοποιημένης βάσης και τον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να γίνεται η διαχείριση της ΚΕΒΦΕ από τα κράτη μέλη βάσει της προσέγγισης «υπηρεσία μιας στάσης» (one-stop-shop).

2. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

α) Διαβουλεύσεις

Μετά τη δημοσίευση της μελέτης σχετικά με τη φορολογία εταιρειών το 2001, η Επιτροπή διεξήγαγε ευρύτατο δημόσιο διάλογο καθώς και μια σειρά διαβουλεύσεων.

Το σημαντικότερο βήμα στη διαδικασία αυτή ήταν η δημιουργία μιας ομάδας εργασίας (ΟΕ ΚΕΒΦΕ), αποτελούμενης από εμπειρογνώμονες των φορολογικών υπηρεσιών όλων των κρατών μελών. Η ΟΕ ΚΕΦΒΕ συστάθηκε τον Νοέμβριο 2004 και συνεδρίασε 13 φορές σε πλήρη σύνθεση μέχρι τον Απρίλιο 2008. Επιπλέον, συστάθηκαν έξι υποομάδες για την εις βάθος διερεύνηση συγκεκριμένων τομέων, οι οποίες υπέβαλαν έκθεση στην ΟΕ ΚΕΦΒΕ. Ο ρόλος των εθνικών εμπειρογνωμόνων περιορίστηκε στην παροχή τεχνικής βοήθειας και συμβουλών στις υπηρεσίες της Επιτροπής. Η ΟΕ ΚΕΦΒΕ συνεδρίασε επίσης τρεις φορές με διευρυμένη σύνθεση (τον Δεκέμβριο 2005, 2006 και 2007) για να μπορέσουν όλοι οι βασικοί εμπειρογνώμονες και ενδιαφερόμενοι φορείς των επιχειρηματικών, επαγγελματικών και ακαδημαϊκών κύκλων να εκφράσουν τις απόψεις τους.

Επίσης, η Επιτροπή διαβουλεύθηκε ανεπίσημα, σε διμερή βάση, με διάφορες επιχειρηματικές και επαγγελματικές ενώσεις. Ορισμένες από αυτές τις ομάδες συμφερόντων υπέβαλαν επίσημα τις απόψεις τους. Εξετάστηκαν επίσης τα πορίσματα ακαδημαϊκών ερευνών. Έτσι, διακεκριμένοι ακαδημαϊκοί προσέφεραν στην Επιτροπή τις γνώσεις τους σε σχέση με διάφορα χαρακτηριστικά του συστήματος.

Η Επιτροπή διοργάνωσε επίσης δύο εκδηλώσεις στις Βρυξέλλες (Απρίλιος 2002) και στη Ρώμη (Δεκέμβριος 2003 με την ιταλική προεδρία). Τον Φεβρουάριο 2008, ακόμη μια διάσκεψη, υπό την αιγίδα από κοινού της Επιτροπής και ενός ακαδημαϊκού ιδρύματος, πραγματοποιήθηκε στη Βιέννη και πραγματεύθηκε λεπτομερώς ορισμένα ζητήματα σχετικά με την ΚΕΒΦΕ. Τέλος, στις 20 Οκτωβρίου 2010, η Επιτροπή συμβουλεύθηκε εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, των επιχειρήσεων, των ομάδων προβληματισμού (think tanks) και του ακαδημαϊκού χώρου για ορισμένα θέματα, τα οποία οι υπηρεσίες της είχαν επανεξετάσει και περαιτέρω αναπτύξει μετά την τελευταία συνεδρίαση της ΟΕ ΚΕΒΦΕ τον Απρίλιο 2008.

β) Εκτίμηση επιπτώσεων

Έχει συνταχθεί λεπτομερέστατη εκτίμηση επιπτώσεων, η οποία περιλαμβάνει τα αποτελέσματα των παρακάτω μελετών: i) European Tax Analyzer (ETA)· ii) μελέτη της Price Waterhouse Cooper (PWC)· iii) βάση δεδομένων Amadeus and Orbis· iv) μελέτη Deloitte και v) μελέτη CORTAX.

Η έκθεση ακολουθεί τις κατευθυντήριες γραμμές της Γενικής Γραμματείας για τις εκτιμήσεις επιπτώσεων και, ως εκ τούτου, περιλαμβάνει: i) επισκόπηση της διαδικασίας διαβουλεύσεων· ii) περιγραφή των υφιστάμενων προβλημάτων· iii) αναφορά των στόχων της πολιτικής· και iv) σύγκριση εναλλακτικών επιλογών πολιτικής, με τις οποίες θα μπορούσαν να επιτευχθούν οι στόχοι που προαναφέρθηκαν. Ειδικότερα, υποβάλλονται σε ανάλυση μια ΚΒΦΕ (κοινή φορολογική βάση χωρίς ενοποίηση) και μια ΚΕΒΦΕ (κοινή φορολογική βάση με ενοποίηση), τόσο υποχρεωτικές όσο και προαιρετικές, και συγκρίνονται οι αντίστοιχες οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις.

Σύγκριση των επιλογών πολιτικής

Η εκτίμηση επιπτώσεων εξετάζει διάφορες επιλογές με στόχο τη βελτίωση της ανταγωνιστικής θέσης των ευρωπαϊκών εταιρειών, μέσω της παροχής σε αυτές της δυνατότητας να υπολογίζουν τα κέρδη τους σε ολόκληρη την ΕΕ σύμφωνα με ένα και μόνο σύνολο κανόνων και, ως εκ τούτου, να επιλέγουν το νομικό περιβάλλον που είναι καταλληλότερο για τις επιχειρηματικές ανάγκες τους, εξαλείφοντας παράλληλα τα φορολογικά κόστη που σχετίζονται με την ύπαρξη 27 χωριστών εθνικών φορολογικών συστημάτων. Η έκθεση εξετάζει 4 κύρια σενάρια πολιτικής, τα οποία συγκρίνονται με το σενάριο «μη ανάληψης δράσης» ή «διατήρησης της υπάρχουσας κατάστασης» (επιλογή 1):

(i) Προαιρετική Κοινή Βάση Φορολογίας Εταιρειών (προαιρετική ΚΒΦΕ): Οι ημεδαπές εταιρείες της ΕΕ (και οι ευρισκόμενες στην ΕΕ μόνιμες εγκαταστάσεις) θα είχαν τη δυνατότητα να υπολογίζουν την φορολογική τους βάση σύμφωνα με ένα σύνολο κοινών κανόνων σε ολόκληρη την Ένωση, αντί ενός από τα 27 εθνικά συστήματα φορολογίας εταιρειών. Η «χωριστή λογιστική» (δηλαδή η τιμολόγηση ανά συναλλαγή σύμφωνα με την αρχή «των ίσων αποστάσεων») θα εξακολουθούσε να ισχύει για τις ενδοομιλικές συναλλαγές, δεδομένου ότι το σύστημα δεν θα προέβλεπε ενοποίηση των φορολογικών αποτελεσμάτων (επιλογή 2).

(ii) Υποχρεωτική Κοινή Βάση Φορολογίας Εταιρειών (υποχρεωτική ΚΒΦΕ): όλες οι ημεδαπές εταιρείες της ΕΕ που πληρούν τις προϋποθέσεις (και οι ευρισκόμενες στην ΕΕ μόνιμες εγκαταστάσεις) θα ήταν υποχρεωμένες να υπολογίζουν την φορολογική τους βάση σύμφωνα με ένα και μόνο σύνολο κοινών κανόνων σε ολόκληρη την Ένωση. Οι νέοι κανόνες θα αντικαθιστούσαν τα σημερινά 27 εθνικά συστήματα φορολογίας εταιρειών. Ελλείψει ενοποίησης, η «χωριστή λογιστική» θα εξακολουθούσε να καθορίζει την κατανομή των κερδών στις ενδοομιλικές συναλλαγές (επιλογή 3).

(iii) Προαιρετική Κοινή Ενοποιημένη Βάση Φορολογίας Εταιρειών (προαιρετική ΚΕΒΦΕ): ένα σύνολο κοινών κανόνων που καθιερώνουν ενοποιημένη φορολογική βάση σε ολόκληρη την ΕΕ θα αποτελούσε εναλλακτική δυνατότητα ως προς τα σημερινά 27 εθνικά συστήματα φορολογίας εταιρειών και τη χρήση της «χωριστής λογιστικής» για την κατανομή των εσόδων στις συνδεδεμένες επιχειρήσεις. Έτσι, τα φορολογικά αποτελέσματα κάθε μέλους του ομίλου (δηλ. ημεδαπής εταιρείας της ΕΕ ή ευρισκόμενης στην ΕΕ μόνιμης εγκατάστασης) θα αθροίζονταν για να αποτελέσουν μια ενοποιημένη φορολογική βάση και θα αναδιανέμονταν σύμφωνα με έναν προκαθορισμένο μηχανισμό καταμερισμού με βάση μαθηματικό τύπο. Σύμφωνα με το σενάριο αυτό, οι ημεδαπές εταιρείες της ΕΕ ή/και οι ευρισκόμενες στην ΕΕ μόνιμες εγκαταστάσεις που ανήκουν σε εταιρείες με έδρα εκτός της Ένωσης θα είχαν δικαίωμα να εφαρμόζουν την ΚΕΒΦΕ, υπό την προϋπόθεση ότι πληρούν τις απαιτήσεις επιλεξιμότητας για τον σχηματισμό ομίλου και όλα τα επιλέξιμα μέλη του ίδιου ομίλου επιλέγουν να εφαρμόσουν τους κοινούς κανόνες ('all-in all-out') (επιλογή 4).

(iv) Υποχρεωτική Κοινή Ενοποιημένη Βάση Φορολογίας Εταιρειών (υποχρεωτική ΚΕΒΦΕ): οι ημεδαπές εταιρείες της ΕΕ ή/και οι ευρισκόμενες στην ΕΕ μόνιμες εγκαταστάσεις που ανήκουν σε εταιρείες με έδρα εκτός της Ένωσης θα ήταν υποχρεωμένες να εφαρμόζουν την ΚΕΒΦΕ, εφόσον πληρούσαν τις απαιτήσεις επιλεξιμότητας για τον σχηματισμό ομίλου.

Ανάλυση επιπτώσεων

Τα οικονομικά αποτελέσματα της εκτίμησης επιπτώσεων αποδεικνύουν ότι η άρση των εμποδίων που έχουν προσδιοριστεί και σχετίζονται με τη φορολογία των εταιρειών θα επέτρεπε στις επιχειρήσεις να προβαίνουν σε ορθότερες οικονομικές επιλογές και ως εκ τούτου θα βελτίωνε τη συνολική αποτελεσματικότητα της οικονομίας. Οι επιλογές για προαιρετική και υποχρεωτική ΚΕΒΦΕ θα οδηγήσουν και οι δύο σε ελαφρά υψηλότερη ευημερία. Η προαιρετική ΚΕΒΦΕ είναι προτιμότερη για διάφορους λόγους. Οι δύο βασικοί λόγοι που έχουν επαληθευθεί στην εκτίμηση επιπτώσεων είναι i) η εκτιμώμενη επίπτωση στην απασχόληση είναι ευνοϊκότερη και ii) αποφεύγεται η εξαναγκασμένη μετάβαση όλων ανεξαιρέτως των εταιρειών στην Ένωση προς μια νέα μέθοδο υπολογισμού της φορολογικής τους βάσης (ασχέτως του αν δραστηριοποιούνται σε περισσότερα από ένα κράτη μέλη).

Οι μεταρρυθμίσεις που αποτελούν αντικείμενο της ανάλυσης συνδέονται δυνητικά με σημαντικές δυναμικές μακροπρόθεσμες επιπτώσεις. Η μείωση της αβεβαιότητας και του κόστους (πραγματικού και υποκειμενικού) με το οποίο επιβαρύνονται οι εταιρείες που δραστηριοποιούνται σήμερα σε πολλαπλές δικαιοδοσίες αποτελεί τον κύριο δίαυλο μέσω του οποίου αναμένεται να υλοποιηθούν τα αποτελέσματα αυτά. Σε τελευταία ανάλυση, αυτό θα οδηγήσει σε αυξημένες διασυνοριακές επενδύσεις στο εσωτερικό της Ένωσης, οι οποίες θα προέλθουν τόσο από περαιτέρω επέκταση των ευρωπαϊκών και αλλοδαπών πολυεθνικών επιχειρήσεων όσο και από νέες επενδύσεις καθαρά εγχώριων εταιρειών σε άλλα κράτη μέλη. Ειδικότερα, η εξάλειψη του πρόσθετου κόστους συμμόρφωσης που συνδέεται με την υποχρέωση συμμόρφωσης προς διαφορετικούς φορολογικούς κανόνες στην Ένωση και την ανάγκη δοσοληψιών με περισσότερες της μιας φορολογικές διοικήσεις (αρχή της «υπηρεσίας μιας στάσης» - one-stop-shop) είναι πιθανό ότι θα αυξήσει την ικανότητα των εταιρειών για διασυνοριακή επέκταση. Η προοπτική αυτή θα είναι ιδιαίτερα επωφελής για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες πλήττονται περισσότερο από τα υψηλά κόστη συμμόρφωσης που προκαλεί η τρέχουσα κατάσταση.

Αν και η εκτίμηση επιπτώσεων υπογραμμίζει ότι η τελική επίπτωση της καθιέρωσης ΚΕΒΦΕ στα συνολικά φορολογικά έσοδα εξαρτάται από τις πολιτικές επιλογές των ίδιων των κρατών μελών, είναι σημαντικό να επιδείξουν τα κράτη μέλη ιδιαίτερη προσοχή στα αποτελέσματα επί των εσόδων, με δεδομένη ιδίως την πολύ δυσχερή δημοσιονομική κατάσταση σε πολλά κράτη μέλη.

Γενικά, οι νέοι κανόνες για την κοινή βάση θα οδηγήσουν σε μια μέση ενωσιακή βάση, ευρύτερη από την σήμερα ισχύουσα. Στο βαθμό που υπάρχουν οικονομικές ζημίες προς συμψηφισμό σε διασυνοριακή βάση, η ενοποίηση στο πλαίσιο της ΚΕΒΦΕ τείνει να συρρικνώνει την κοινή βάση.

Πράγματι, η επίπτωση επί των εσόδων των κρατών μελών θα εξαρτηθεί σε τελική ανάλυση από τις επιλογές της εθνικής πολιτικής όσον αφορά τις πιθανές προσαρμογές του μείγματος διαφόρων φορολογικών μέσων ή των φορολογικών συντελεστών που εφαρμόζονται. Από την άποψη αυτή, είναι δύσκολο να προβλέψει κανείς τις ακριβείς επιπτώσεις σε καθένα από τα κράτη μέλη. Ωστόσο, η οδηγία περιλαμβάνει ρήτρα επανεξέτασης των επιπτώσεων μετά από 5 έτη.

3. ΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

α) Νομική βάση

Η νομοθεσία σχετικά με τους άμεσους φόρους εμπίπτει στο άρθρο 115 της συνθήκης για τη λειτουργία της ΕΕ (ΣΛΕΕ). Η διάταξη αυτή ορίζει ότι τα νομικά μέτρα προσέγγισης δυνάμει του εν λόγω άρθρου περιβάλλονται τον νομικό τύπο της οδηγίας.

β) Επικουρικότητα

Η παρούσα πρόταση συνάδει με την αρχή της επικουρικότητας.

Το σύστημα της ΚΕΒΦΕ αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των φορολογικών εμποδίων, τα οποία οφείλονται κυρίως στον κατακερματισμό της Ένωσης σε 27 ανόμοια φορολογικά συστήματα, με τα οποία έρχονται αντιμέτωπες οι επιχειρήσεις όταν δραστηριοποιούνται στην ενιαία αγορά. Η ασυντόνιστη δράση, η οποία σχεδιάζεται και υλοποιείται από κάθε κράτος μέλος χωριστά, θα αναπαρήγαγε την τρέχουσα κατάσταση, καθώς οι εταιρείες θα χρειάζονταν και πάλι να απευθύνονται σε τόσες φορολογικές διοικήσεις όσα και τα κράτη μέλη στα οποία έχουν υποχρέωση καταβολής φόρου.

Οι κανόνες που περιλαμβάνονται στην παρούσα πρόταση, όπως οι ελαφρύνσεις για διασυνοριακές ζημίες και οι αφορολόγητες αναδιαρθρώσεις ομίλων, θα ήταν αναποτελεσματικοί και πιθανόν να δημιουργούσαν στρεβλώσεις στην αγορά, και συγκεκριμένα διπλή φορολογία ή απουσία φορολογίας, εάν κάθε κράτος μέλος εφάρμοζε το δικό του σύστημα. Ούτε θα μπορούσαν οι ανόμοιοι εθνικοί κανόνες για την κατανομή των κερδών να βελτιώσουν τη σημερινή - ήδη περίπλοκη - διαδικασία κατανομής των επιχειρηματικών κερδών μεταξύ συνδεδεμένων επιχειρήσεων.

Η φύση του θέματος απαιτεί κοινή προσέγγιση.

Ένα ενιαίο σύνολο κανόνων για τον υπολογισμό, την ενοποίηση και τον καταμερισμό των φορολογικών βάσεων συνδεδεμένων επιχειρήσεων σε ολόκληρη την Ένωση αναμένεται να μετριάσει τις στρεβλώσεις της αγοράς που προκαλούνται από τη σημερινή αλληλεπίδραση των 27 εθνικών φορολογικών καθεστώτων. Επιπλέον, τα θεμέλια του συστήματος, ιδίως η φορολογική ελάφρυνση των διασυνοριακών ζημιών, οι αφορολόγητες μεταβιβάσεις στοιχείων ενεργητικού εντός του ομίλου και η κατανομή της φορολογικής βάσης του ομίλου μέσω μαθηματικού τύπου, θα μπορούσαν να υλοποιηθούν μόνο με βάση ένα κοινό γενικό ρυθμιστικό πλαίσιο. Παρομοίως, θα χρειαστεί να επινοηθούν κοινοί κανόνες διοικητικής διαδικασίας για να μπορέσει να λειτουργήσει η αρχή της διοίκησης που αποτελεί «υπηρεσία μιας στάσης».

Η παρούσα πρόταση περιορίζεται στην καταπολέμηση των φορολογικών εμποδίων που προκαλούνται από τις ανισότητες των εθνικών συστημάτων όσον αφορά τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης μεταξύ συνδεδεμένων επιχειρήσεων. Οι εργασίες που ακολούθησαν τη μελέτη σχετικά με τη φορολογία των εταιρειών επεσήμαναν ότι τα βέλτιστα αποτελέσματα όσον αφορά την αντιμετώπιση των εν λόγω εμποδίων θα επιτυγχάνονταν εάν ο υπολογισμός της φορολογικής βάσης των εταιρειών και η διασυνοριακή ενοποίηση ρυθμίζονταν από κοινό πλαίσιο. Όντως, τα θέματα αυτά μπορούν να αντιμετωπισθούν μόνο με τη θέσπιση νομοθεσίας στο επίπεδο της Ένωσης, δεδομένου ότι έχουν πρωτίστως διασυνοριακό χαρακτήρα. Επομένως, η παρούσα πρόταση δικαιολογείται σε σχέση με την αρχή της επικουρικότητας, διότι η ατομική δράση των κρατών μελών δεν θα μπορούσε να επιτύχει τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα.

γ) Αναλογικότητα

Η παρούσα πρόταση, η οποία έχει διαμορφωθεί ως προαιρετικό σύστημα, αντιπροσωπεύει την πλέον αναλογική ανταπόκριση στα προβλήματα που έχουν προσδιοριστεί. Δεν εξαναγκάζει τις εταιρείες που δεν έχουν την πρόθεση να αναπτύξουν δραστηριότητα στο εξωτερικό να επιβαρυνθούν με το μη αναγκαίο διοικητικό κόστος εφαρμογής των κοινών κανόνων χωρίς να έχουν πραγματικό όφελος.

Η παρούσα πρωτοβουλία αναμένεται να δημιουργήσει ευνοϊκότερες συνθήκες για επενδύσεις στην ενιαία αγορά, καθώς τα κόστη φορολογικής συμμόρφωσης αναμένεται να μειωθούν. Επιπλέον, οι εταιρείες είναι πιθανό ότι θα αντλήσουν σημαντικά οφέλη από την κατάργηση των διατυπώσεων που αφορούν τις τιμές μεταβίβασης, από τη δυνατότητα μεταφοράς ζημιών πέραν των εθνικών συνόρων εντός του ίδιου ομίλου, καθώς και από αφορολόγητες αναδιοργανώσεις εντός του ομίλου. Η θετική επίπτωση αναμένεται να υπερβεί το ενδεχόμενο πρόσθετο οικονομικό και διοικητικό κόστος, το οποίο θα χρειαστεί να αναλάβουν οι εθνικές φορολογικές αρχές για την εφαρμογή του συστήματος στο πρώτο στάδιο.

Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα πρόταση είναι και κατάλληλα και αναγκαία για την επίτευξη του επιθυμητού σκοπού (άρα σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας). Συγκεκριμένα, αφορούν την εναρμόνιση της φορολογικής βάσης των εταιρειών, η οποία αποτελεί προαπαιτούμενο για τον περιορισμό των προσδιορισμένων φορολογικών εμποδίων και για τη διόρθωση των στοιχείων που στρεβλώνουν την ενιαία αγορά. Εν προκειμένω, θα πρέπει επίσης να διευκρινιστεί ότι η παρούσα πρόταση δεν συνεπάγεται εναρμόνιση των φορολογικών συντελεστών (ούτε καθορισμό ελάχιστου φορολογικού συντελεστή). Πράγματι, ο καθορισμός των συντελεστών θεωρείται θέμα που ανήκει στη φορολογική κυριαρχία των κρατών μελών και επομένως αφήνεται για ρύθμιση μέσω της εθνικής νομοθεσίας.

4. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ

Η παρούσα πρόταση οδηγίας δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

2011/0058 (CNS)

Πρόταση

ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την κοινή ενοποιημένη βάση φορολογίας εταιρειών (ΚΕΒΦΕ)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 115,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής,

Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια,

Έχοντας υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου[5],

Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[6],

Αποφασίζοντας σύμφωνα με ειδική νομοθετική διαδικασία,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. Οι εταιρείες που επιθυμούν να αναπτύξουν επιχειρηματική δραστηριότητα πέραν των συνόρων στο εσωτερικό της Ένωσης συναντούν σοβαρά εμπόδια και στρεβλώσεις της αγοράς λόγω της ύπαρξης 27 διαφορετικών συστημάτων φορολογίας των εταιρειών. Τα εν λόγω εμπόδια και στρεβλώσεις παρακωλύουν την εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς. Δημιουργούν αντικίνητρα για επενδύσεις στην Ένωση και αντιμάχονται τις προτεραιότητες που έχουν τεθεί στην ανακοίνωση που εξέδωσε η Επιτροπή στις 3 Μαρτίου 2010 με τίτλο «Ευρώπη 2020 – Στρατηγική για έξυπνη, διατηρήσιμη και χωρίς αποκλεισμούς ανάπτυξη»[7]. Συγκρούονται επίσης με τις απαιτήσεις μιας κοινωνικής οικονομίας της αγοράς με υψηλό βαθμό ανταγωνιστικότητας.

2. Τα φορολογικά εμπόδια για τη διασυνοριακή επιχειρηματική δραστηριότητα είναι ιδιαίτερα σοβαρά για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες συνήθως στερούνται των απαραίτητων πόρων για την αντιμετώπιση των ανεπαρκειών της αγοράς.

3. Το δίκτυο των συμβάσεων αποφυγής της διπλής φορολογίας μεταξύ των κρατών μελών δεν προσφέρει την κατάλληλη λύση. Η ισχύουσα ενωσιακή νομοθεσία για θέματα φορολογίας εταιρειών αντιμετωπίζει μόνο ένα μικρό αριθμό ειδικών προβλημάτων.

4. Ένα σύστημα που θα επέτρεπε στις εταιρείες να αντιμετωπίζουν την Ένωση ως ενιαία αγορά για σκοπούς φορολογίας των εταιρειών θα διευκόλυνε την διασυνοριακή δραστηριότητα για τις εταιρείες που εδρεύουν στην Ένωση και θα προωθούσε την επίτευξη του στόχου να καταστεί η Ένωση πιο ανταγωνιστική διεθνώς όσον αφορά την προσέλκυση επενδύσεων. Ο καλύτερος τρόπος για να επιτευχθεί ένα σύστημα του είδους αυτού θα ήταν να δοθεί η δυνατότητα σε ομίλους εταιρειών με φορολογητέα παρουσία σε περισσότερα του ενός κράτη μέλη να διακανονίζουν τις φορολογικές τους υποθέσεις στην Ένωση σύμφωνα με ενιαίο σύνολο κανόνων για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης και να απευθύνονται σε μία και μόνη φορολογική διοίκηση («υπηρεσία μίας στάσης»). Οι κανόνες αυτοί θα πρέπει επίσης να ισχύουν για οντότητες που υπόκεινται σε φορολογία εταιρειών στην Ένωση και δεν ανήκουν σε έναν όμιλο.

5. Δεδομένου ότι οι διαφορές στους φορολογικούς συντελεστές δεν δημιουργούν τα ίδια εμπόδια, το σύστημα (η Κοινή Ενοποιημένη Βάση Φορολογίας Εταιρειών - ΚΕΒΦΕ) δεν χρειάζεται να θίξει τη διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών σε ό,τι αφορά τον καθορισμό των εθνικών συντελεστών φορολογίας των εταιρειών.

6. Η ενοποίηση αποτελεί ουσιώδες στοιχείο ενός συστήματος του είδους αυτού, δεδομένου ότι τα σοβαρότερα φορολογικά εμπόδια που αντιμετωπίζουν οι εταιρείες στην Ένωση μπορούν να αντιμετωπιστούν μόνο με τον τρόπο αυτό. Καταργεί τις διατυπώσεις που αφορούν τις τιμές μεταβίβασης και τη διπλή φορολογία στο εσωτερικό του ομίλου. Επιπλέον, οι ζημίες των φορολογουμένων εταιρειών συμψηφίζονται αυτόματα με τα κέρδη που δημιουργούνται από άλλα μέλη του ιδίου ομίλου.

7. Η ενοποίηση κατ’ ανάγκη συνεπάγεται τη θέσπιση κανόνων για τον επιμερισμό του αποτελέσματος μεταξύ των κρατών μελών στα οποία είναι εγκατεστημένα τα μέλη του ομίλου.

8. Επειδή το εν λόγω σύστημα είναι σχεδιασμένο πρωτίστως για να εξυπηρετεί τις ανάγκες των εταιρειών που έχουν διασυνοριακή δραστηριότητα, θα πρέπει να αποτελεί προαιρετικό καθεστώς, το οποίο θα συνοδεύει τα υφιστάμενα εθνικά συστήματα φορολογίας των εταιρειών.

9. Το σύστημα (η Κοινή Ενοποιημένη Βάση Φορολογίας Εταιρειών - ΚΕΒΦΕ) θα πρέπει να συνίσταται σε ένα σύνολο κοινών κανόνων για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης των εταιρειών, με την επιφύλαξη των διατάξεων που περιλαμβάνονται στις οδηγίες 78/660/ΕΟΚ[8] και 83/349/ΕΟΚ[9] του Συμβουλίου και στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1606/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου[10].

10. Όλα τα έσοδα θα πρέπει να υπόκεινται σε φόρο, εκτός εάν απαλλάσσονται ρητά.

11. Το εισόδημα που συνίσταται σε μερίσματα, το προϊόν της διάθεσης μετοχών που έχει στην κατοχή της εταιρεία εκτός του ομίλου και τα κέρδη αλλοδαπών μόνιμων εγκαταστάσεων θα πρέπει να απαλλάσσονται. Κατά την παροχή φορολογικών ελαφρύνσεων για διπλή φορολογία, τα περισσότερα κράτη μέλη απαλλάσσουν τα μερίσματα και το προϊόν της διάθεσης μετοχών, δεδομένου ότι με τον τρόπο αυτό αποφεύγεται η ανάγκη υπολογισμού των δικαιωμάτων της φορολογούμενης εταιρείας για πίστωση του φόρου που καταβλήθηκε στην αλλοδαπή, ιδίως στις περιπτώσεις που για τον υπολογισμό του δικαιώματος αυτού πρέπει να ληφθεί υπόψη ο φόρος εταιρειών που καταβλήθηκε από την εταιρεία η οποία διανέμει τα μερίσματα. Η απαλλαγή του εισοδήματος που αποκτήθηκε στην αλλοδαπή ανταποκρίνεται στην ίδια ανάγκη για απλότητα.

12. Το εισόδημα που προέρχεται από τόκους και πληρωμές δικαιωμάτων θα πρέπει να υπόκειται σε φόρο, με πίστωση για την παρακράτηση φόρου στην πηγή που έχει γίνει για τις πληρωμές αυτές. Αντίθετα από την περίπτωση των μερισμάτων, δεν υπάρχει δυσκολία στον υπολογισμό της πίστωσης αυτής.

13. Τα φορολογητέα έσοδα θα πρέπει να μειώνονται κατά το ποσό των επιχειρηματικών δαπανών και ορισμένων άλλων στοιχείων. Οι εκπίπτουσες επιχειρηματικές δαπάνες θα πρέπει κανονικά να περιλαμβάνουν όλα τα έξοδα που σχετίζονται με τις πωλήσεις και τις δαπάνες που συνδέονται με την παραγωγή, τη διατήρηση και τη διασφάλιση εισοδήματος. Η δυνατότητα έκπτωσης θα πρέπει να επεκταθεί και στις δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης, καθώς και στις δαπάνες που πραγματοποιούνται για την άντληση ιδίων κεφαλαίων ή δανείων για τους σκοπούς της επιχείρησης. Θα πρέπει επίσης να υπάρχει κατάλογος δαπανών που δεν εκπίπτουν.

14. Τα πάγια στοιχεία ενεργητικού θα πρέπει να είναι αποσβεστέα για φορολογικούς σκοπούς, με την επιφύλαξη ορισμένων εξαιρέσεων. Τα υλικά και άυλα στοιχεία ενεργητικού με μακρά διάρκεια ωφέλιμης ζωής θα πρέπει να υπόκεινται σε απόσβεση ατομικά, ενώ άλλα στοιχεία θα πρέπει να εντάσσονται σε ομάδες. Η ομαδική απόσβεση απλουστεύει τα πράγματα τόσο για τις φορολογικές αρχές όσο και για τις φορολογούμενες εταιρείες, δεδομένου ότι αποφεύγεται η ανάγκη κατάρτισης και διατήρησης καταλόγου με όλα τα είδη πάγιων στοιχείων ενεργητικού και την ωφέλιμη ζωή τους.

15. Οι φορολογούμενες εταιρείες θα πρέπει να επιτρέπεται να μεταφέρουν ζημίες σε επόμενη χρήση επ’ αόριστον, αλλά δεν θα πρέπει να επιτρέπεται η μεταφορά ζημιών σε προηγούμενες χρήσεις. Δεδομένου ότι η μεταφορά των ζημιών σε επόμενες χρήσεις αποσκοπεί να διασφαλίσει ότι η φορολογούμενη εταιρεία καταβάλλει φόρο επί του πραγματικού της εισοδήματος, δεν υπάρχει λόγος να τεθεί χρονικό όριο στην εν λόγω μεταφορά. Η μεταφορά των ζημιών σε προηγούμενες χρήσεις αποτελεί σχετικά σπάνια πρακτική των κρατών μελών και οδηγεί σε υπέρμετρα περίπλοκες καταστάσεις.

16. Η επιλεξιμότητα για ενοποίηση (συμμετοχή σε όμιλο) θα πρέπει να καθορίζεται σύμφωνα με διττό κριτήριο βασιζόμενο i) στον έλεγχο (άνω του 50% των δικαιωμάτων ψήφου) και ii) στην ιδιοκτησία (άνω του 75% του μετοχικού κεφαλαίου) ή στα δικαιώματα επί των κερδών (άνω του 75% των δικαιωμάτων επί των κερδών). Το κριτήριο αυτό εξασφαλίζει υψηλό επίπεδο οικονομικής ολοκλήρωσης μεταξύ των μελών του ομίλου, όπως υποδηλώνει η σχέση ελέγχου και υψηλού επιπέδου συμμετοχής. Τα δύο κατώτατα όρια θα πρέπει να καλύπτονται καθ’ όλη τη διάρκεια του φορολογικού έτους· διαφορετικά, η εταιρεία θα πρέπει να εγκαταλείπει τον όμιλο αμέσως. Θα πρέπει επίσης να προβλέπεται ελάχιστο διάστημα εννέα μηνών για τη συμμετοχή στον όμιλο.

17. Θα πρέπει να θεσπιστούν κανόνες για την αναδιοργάνωση επιχειρήσεων, ώστε να προστατεύονται τα δικαιώματα επιβολής φορολογίας των κρατών μελών με δίκαιο τρόπο. Στις περιπτώσεις που μια εταιρεία εισέρχεται στον όμιλο, οι προ της ενοποίησης ζημίες εκμετάλλευσης θα πρέπει να μεταφέρονται σε επόμενη χρήση για να συμψηφιστούν με το μερίδιο που έχει επιμεριστεί στην φορολογούμενη εταιρεία. Στις περιπτώσεις που μια εταιρεία εγκαταλείπει τον όμιλο, δεν θα πρέπει να κατανέμονται σε αυτήν ζημίες που πραγματοποιήθηκαν στη διάρκεια της περιόδου ενοποίησης. Μπορεί να πραγματοποιείται προσαρμογή για ορισμένες υπεραξίες, στις περιπτώσεις που ορισμένα στοιχεία ενεργητικού εκποιούνται μικρό διάστημα μετά την είσοδο σε όμιλο ή την έξοδο από αυτόν. Η αξία των εσωτερικώς δημιουργούμενων άυλων περιουσιακών στοιχείων θα πρέπει να αποτιμάται με βάση κατάλληλη προσεγγιστική τιμή, δηλαδή τις δαπάνες έρευνας και ανάπτυξης, προώθησης και διαφήμισης στη διάρκεια συγκεκριμένης περιόδου.

18. Όταν επιβάλλονται φόροι με παρακράτηση στην πηγή επί των τόκων και των πληρωμών δικαιωμάτων που πραγματοποιούνται από φορολογούμενες εταιρείες, το προϊόν των φόρων αυτών θα πρέπει να κατανέμεται σύμφωνα με τον μαθηματικό τύπο του συγκεκριμένου φορολογικού έτους. Όταν επιβάλλονται φόροι με παρακράτηση στην πηγή επί των μερισμάτων που διανέμονται από φορολογούμενες εταιρείες, το προϊόν των φόρων αυτών δεν θα πρέπει να κατανέμεται, διότι, αντίθετα από τους τόκους και τα δικαιώματα, τα μερίσματα δεν έχουν οδηγήσει σε προηγούμενη έκπτωση που βαρύνει όλες τις εταιρείες του ομίλου.

19. Οι συναλλαγές μεταξύ φορολογούμενης εταιρείας και συνδεδεμένης επιχείρησης που δεν είναι μέλος του ίδιου ομίλου θα πρέπει να υπόκεινται σε προσαρμογές τιμολόγησης σύμφωνα με την αρχή «των ίσων αποστάσεων», η οποία αποτελεί κριτήριο γενικής εφαρμογής.

20. Το σύστημα θα πρέπει να περιλαμβάνει ένα γενικό κανόνα απαγόρευσης των καταχρήσεων, ο οποίος θα συμπληρώνεται από μέτρα που αποσκοπούν στον περιορισμό συγκεκριμένων τύπων καταχρηστικών πρακτικών. Τα εν λόγω μέτρα θα πρέπει να περιλαμβάνουν περιορισμούς στη δυνατότητα έκπτωσης από το φορολογητέο εισόδημα των τόκων που καταβάλλονται σε συνδεδεμένες επιχειρήσεις, οι οποίες εδρεύουν για φορολογικούς σκοπούς σε χώρα χαμηλής φορολογίας εκτός της Ένωσης που δεν ανταλλάσσει πληροφορίες με το κράτος μέλος της καταβάλλουσας εταιρείας βάσει συμφωνίας ανάλογης με την οδηγία 2011/16/EE[11] σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και με την κατάργηση της οδηγίας 77/799/ΕΟΚ[12] και βάσει κανόνων σχετικά με τις ελεγχόμενες αλλοδαπές εταιρείες.

21. Ο μαθηματικός τύπος για τον επιμερισμό της ενοποιημένης φορολογικής βάσης θα πρέπει να περιλαμβάνει τρεις εξίσου σταθμισμένους συντελεστές (εργασία, στοιχεία ενεργητικού και πωλήσεις). Ο συντελεστής εργασίας θα πρέπει να υπολογίζεται με βάση τις δαπάνες μισθοδοσίας και τον αριθμό των εργαζομένων (εξ ημισείας). Ο συντελεστής των στοιχείων ενεργητικού θα πρέπει να αποτελείται από όλα τα πάγια υλικά στοιχεία ενεργητικού. Τα άυλα και τα χρηματοοικονομικά στοιχεία του ενεργητικού θα πρέπει να αποκλείονται από τον μαθηματικό τύπο λόγω του μεταβλητού τους χαρακτήρα και των κινδύνων καταστρατήγησης του συστήματος. Η χρήση των συντελεστών αυτών δίνει την κατάλληλη βαρύτητα στα συμφέροντα του κράτους μέλους καταγωγής. Τέλος, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι πωλήσεις για να εξασφαλίζεται η δίκαιη συμμετοχή του κράτους μέλους προορισμού. Οι συντελεστές και οι σταθμίσεις αυτές θα εξασφαλίζουν ότι τα κέρδη φορολογούνται εκεί όπου πραγματοποιούνται. Ως εξαίρεση στη γενική αρχή, όταν το αποτέλεσμα του επιμερισμού δεν αντιπροσωπεύει δίκαια την έκταση της επιχειρηματικής δραστηριότητας, μια ρήτρα διασφάλισης προβλέπει εναλλακτική μέθοδο.

22. Η οδηγία 95/46/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Οκτωβρίου 1995, για την προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των δεδομένων αυτών[13] εφαρμόζεται στην επεξεργασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο της παρούσας οδηγίας.

23. Οι όμιλοι εταιρειών θα πρέπει να είναι σε θέση να απευθύνονται σε μία και μόνη φορολογική διοίκηση («κύρια φορολογική αρχή»), η οποία θα πρέπει να είναι η διοίκηση του κράτους μέλους στο οποίο εδρεύει για φορολογικούς σκοπούς η μητρική εταιρεία του ομίλου («κύρια φορολογούμενη εταιρεία»). Η παρούσα οδηγία θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει διαδικαστικούς κανόνες για τη διοίκηση του συστήματος. Θα πρέπει επίσης να προβλέπει έναν μηχανισμό εκ των προτέρων παροχής γνωμοδοτήσεων. Οι έλεγχοι θα πρέπει να κινούνται και να συντονίζονται από την κύρια φορολογική αρχή, αλλά οι αρχές οποιουδήποτε κράτους μέλους στο οποίο ένα μέλος του ομίλου υπόκειται σε φορολογία μπορούν να ζητήσουν να κινηθεί ο έλεγχος. Η αρμόδια αρχή του κράτους μέλους στο οποίο εδρεύει ή είναι εγκατεστημένο ένα μέλος του ομίλου μπορεί να προσβάλει απόφαση της κύριας φορολογικής αρχής σχετικά με την δήλωση υπαγωγής στο σύστημα ή τροποποιημένη πράξη επιβολής φόρου ενώπιον των δικαστηρίων του κράτους μέλους της κύριας φορολογικής αρχής. Οι διαφορές μεταξύ φορολογουμένων εταιρειών και φορολογικών αρχών θα πρέπει να επιλύονται από διοικητικό φορέα, ο οποίος θα είναι αρμόδιος να εξετάζει σε πρώτο βαθμό τις προσφυγές σύμφωνα με τη νομοθεσία του κράτους μέλους της κύριας φορολογικής αρχής.

24. Θα πρέπει να εξουσιοδοτηθεί η Επιτροπή να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 290 της συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, προκειμένου να προσαρμόζονται τα παραρτήματα ανάλογα με τις τροποποιήσεις της νομοθεσίας των κρατών μελών σχετικά με τις μορφές και τη φορολογία των εταιρειών και να ενημερώνεται ο κατάλογος των φόρων που δεν εκπίπτουν, καθώς και να θεσπίζονται κανόνες σχετικά με τον ορισμό της νόμιμης και της οικονομικής κυριότητας σε σχέση με τα στοιχεία ενεργητικού που αποκτήθηκαν με χρηματοδοτική μίσθωση, τον υπολογισμό των στοιχείων κεφαλαίου και τόκων που περιέχουν οι αντίστοιχες πληρωμές μισθωμάτων και τον υπολογισμό της βάσης απόσβεσης ενός μισθωμένου στοιχείου ενεργητικού. Είναι αναγκαίο η εξουσιοδότηση προς την Επιτροπή να παρέχεται επ’ αόριστον, ώστε να μπορούν να προσαρμόζονται οι κανόνες, εάν χρειαστεί.

25. Για να εξασφαλιστούν ενιαίες συνθήκες εφαρμογής της παρούσας οδηγίας σε ό,τι αφορά την κατ’ έτος έκδοση καταλόγου εταιρικών μορφών τρίτων χωρών οι οποίες πληρούν τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας, τη θέσπιση κανόνων για τον υπολογισμό των συντελεστών εργασίας, στοιχείων ενεργητικού και πωλήσεων, την κατανομή εργαζομένων και δαπανών μισθοδοσίας, στοιχείων ενεργητικού και πωλήσεων στον αντίστοιχο συντελεστή, καθώς και την αποτίμηση των στοιχείων ενεργητικού για τον αντίστοιχο συντελεστή, και την έγκριση τυποποιημένου εντύπου δήλωσης υπαγωγής στο σύστημα και κανόνων υποβολής δια της ηλεκτρονικής οδού, για τη μορφή της φορολογικής δήλωσης, για τη μορφή της ενοποιημένης φορολογικής δήλωσης και για τα απαιτούμενα δικαιολογητικά έγγραφα, θα πρέπει να ανατεθούν οι σχετικές αρμοδιότητες στην Επιτροπή. Οι εν λόγω αρμοδιότητες θα πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2011, για τη θέσπιση κανόνων και γενικών αρχών σχετικά με τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη μέλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή[14].

26. Ο στόχος της παρούσας οδηγίας δεν μπορεί να επιτευχθεί ικανοποιητικά με τη μεμονωμένη δράση των κρατών μελών, λόγω της έλλειψης συντονισμού μεταξύ των εθνικών φορολογικών συστημάτων. Λαμβανομένου υπόψη ότι οι ανεπάρκειες της εσωτερικής αγοράς δημιουργούν πρωτίστως προβλήματα διασυνοριακού χαρακτήρα, πρέπει να εκδίδονται διορθωτικά μέτρα στο επίπεδο της Ένωσης. Η προσέγγιση αυτή είναι σύμφωνη με την αρχή της επικουρικότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως προβλέπεται στο ίδιο άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του στόχου αυτού.

27. Η Επιτροπή θα πρέπει να επανεξετάσει την εφαρμογή της οδηγίας μετά την πάροδο πέντε ετών και τα κράτη μέλη θα πρέπει να υποστηρίξουν την Επιτροπή παρέχοντας τα κατάλληλα στοιχεία για την εργασία αυτή,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Άρθρο 1Πεδίο εφαρμογής

Με την παρούσα οδηγία θεσπίζεται σύστημα κοινής βάσης για τη φορολογία ορισμένων εταιρειών και ομίλων εταιρειών, καθώς και κανόνες που αφορούν τον υπολογισμό και τη χρησιμοποίηση της εν λόγω βάσης.

Άρθρο 2Επιλέξιμες εταιρείες

1. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στις εταιρείες που έχουν συσταθεί σύμφωνα με τη νομοθεσία ενός κράτους μέλους, εφόσον πληρούνται αμφότερες οι κατωτέρω προϋποθέσεις:

α) η εταιρεία έχει μία από τις μορφές που παρατίθενται στο παράρτημα I·

β) η εταιρεία υπόκειται σε ένα από τους φόρους εταιρειών που παρατίθενται στο παράρτημα ΙΙ ή σε παρόμοιο φόρο που θεσπίζεται μεταγενέστερα.

2. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στις εταιρείες που έχουν συσταθεί σύμφωνα με τη νομοθεσία τρίτης χώρας, εφόσον πληρούνται αμφότερες οι κατωτέρω προϋποθέσεις:

α) η εταιρεία έχει μορφή παρόμοια με μία από τις μορφές που παρατίθενται στο παράρτημα I·

β) η εταιρεία υπόκειται σε ένα από τους φόρους εταιρειών που παρατίθενται στο παράρτημα ΙΙ.

3. Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 127 και με την επιφύλαξη των όρων των άρθρων 128, 129 και 130, προκειμένου να τροποποιούνται τα παραρτήματα Ι και ΙΙ ανάλογα με τις τροποποιήσεις της νομοθεσίας των κρατών μελών όσον αφορά τις μορφές και τη φορολογία των εταιρειών.

Άρθρο 3Επιλέξιμες εταιρικές μορφές τρίτων χωρών

1. Η Επιτροπή εκδίδει κατ’ έτος κατάλογο εταιρικών μορφών τρίτων χωρών οι οποίες θεωρείται ότι πληρούν τις απαιτήσεις του άρθρου 2 παράγραφος 2 στοιχείο α). Η εν λόγω εκτελεστική πράξη εκδίδεται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 131 παράγραφος 2.

2. Το γεγονός ότι μια εταιρική μορφή δεν περιλαμβάνεται στον κατάλογο εταιρικών μορφών τρίτων χωρών που αναφέρεται στην παράγραφο 1 δεν αποκλείει την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας στην εν λόγω εταιρική μορφή.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IIΘΕΜΕΛΙΩΔΕΙΣ ΕΝΝΟΙΕΣ

Άρθρο 4Ορισμοί

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, νοούνται ως:

(1) «φορολογούμενη εταιρεία»: η εταιρεία που έχει επιλέξει να εφαρμόσει το σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία·

(2) «μεμονωμένη φορολογούμενη εταιρεία»: η φορολογούμενη εταιρεία που δεν πληροί τις προϋποθέσεις για ενοποίηση·

(3) «μη φορολογούμενη εταιρεία»: η εταιρεία που δεν είναι επιλέξιμη να επιλέξει ή δεν έχει επιλέξει να εφαρμόσει το σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία·

(4) «ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία»: η φορολογούμενη εταιρεία που έχει φορολογική έδρα σε κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφοι 3 και 4·

(5) «μη ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία»: η φορολογούμενη εταιρεία που δεν έχει φορολογική έδρα σε κράτος μέλος σύμφωνα με το άρθρο 6 παράγραφοι 3 και 4·

(6) «κύρια φορολογούμενη εταιρεία»:

α) η ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία, εφόσον σχηματίζει όμιλο με τις πληρούσες τις προϋποθέσεις θυγατρικές της, τις μόνιμες εγκαταστάσεις της που βρίσκονται σε άλλα κράτη μέλη ή μία ή περισσότερες μόνιμες εγκαταστάσεις μιας θυγατρικής που πληροί τις προϋποθέσεις και εδρεύει σε τρίτη χώρα· ή

β) η ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία που ορίζεται από τον όμιλο, εφόσον αυτός αποτελείται μόνο από δύο ή περισσότερες ημεδαπές φορολογούμενες εταιρείες, οι οποίες είναι πληρούσες τις προϋποθέσεις άμεσες θυγατρικές της ίδιας μητρικής εταιρείας που εδρεύει σε τρίτη χώρα· ή

γ) η ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία, η οποία είναι η πληρούσα τις προϋποθέσεις θυγατρική μητρικής εταιρείας που εδρεύει σε τρίτη χώρα, εφόσον η εν λόγω ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία σχηματίζει όμιλο αποκλειστικά με μία ή περισσότερες μόνιμες εγκαταστάσεις της μητρικής της· ή

δ) η μόνιμη εγκατάσταση που υποδεικνύεται από μη ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία, η οποία σχηματίζει όμιλο αποκλειστικά σε ό,τι αφορά τις μόνιμες εγκαταστάσεις της που ευρίσκονται σε δύο ή περισσότερα κράτη μέλη.

(7) «μέλος του ομίλου»: κάθε φορολογούμενη εταιρεία που ανήκει στον ίδιο όμιλο, όπως ορίζεται στα άρθρα 54 και 55. Εάν η φορολογούμενη εταιρεία διατηρεί μία ή περισσότερες μόνιμες εγκαταστάσεις σε άλλο κράτος μέλος εκτός εκείνου στο οποίο βρίσκονται τα όργανα κεντρικής διαχείρισης και ελέγχου, κάθε μόνιμη εγκατάσταση λογίζεται ως μέλος του ομίλου·

(8) «έσοδα»: το προϊόν των πωλήσεων και κάθε άλλης συναλλαγής, χωρίς φόρο προστιθέμενης αξίας και λοιπούς φόρους ή δασμούς που εισπράττονται για λογαριασμό κυβερνητικών οργανισμών, χρηματικής φύσεως ή μη, συμπεριλαμβανομένου του προϊόντος της διάθεσης στοιχείων ενεργητικού και δικαιωμάτων, οι τόκοι, τα μερίσματα και παντός είδους διανομή κερδών, το προϊόν της εκκαθάρισης, τα δικαιώματα, οι επιδοτήσεις και ενισχύσεις, οι δωρεές υπέρ της εταιρείας, οι αποζημιώσεις και οι χαριστικές πληρωμές. Τα έσοδα περιλαμβάνουν επίσης τις μη χρηματικές δωρεές στις οποίες προβαίνει η φορολογούμενη εταιρεία. Τα έσοδα δεν περιλαμβάνουν τα ίδια κεφάλαια που αντλεί η φορολογούμενη εταιρεία ή τις οφειλές προς αυτή που εξοφλούνται·

(9) «κέρδος»: το ποσό κατά το οποίο τα έσοδα υπερβαίνουν τα έξοδα και τις λοιπές δαπάνες που εκπίπτουν στη διάρκεια ενός φορολογικού έτους·

(10) «ζημία»: το ποσό κατά το οποίο τα έξοδα και οι λοιπές δαπάνες που εκπίπτουν υπερβαίνουν τα έσοδα στη διάρκεια ενός φορολογικού έτους·

(11) «ενοποιημένη φορολογική βάση»: το άθροισμα των φορολογικών βάσεων όλων των μελών του ομίλου, όπως υπολογίζονται σύμφωνα με το άρθρο 10·

(12) «επιμερισμένο μερίδιο»: η αναλογία της ενοποιημένης φορολογικής βάσης του ομίλου, η οποία κατανέμεται σε ένα μέλος του ομίλου με εφαρμογή του μαθηματικού τύπου που προβλέπεται στα άρθρα 86-102·

(13) «φορολογητέα αξία» ενός παγίου στοιχείου ενεργητικού ή ομάδας στοιχείων ενεργητικού: η βάση απόσβεσης μείον τη μέχρι στιγμής συνολική απόσβεση·

(14) «πάγια στοιχεία ενεργητικού»: όλα τα υλικά στοιχεία ενεργητικού που αποκτώνται εξ επαχθούς αιτίας ή δημιουργούνται από την φορολογούμενη εταιρεία και όλα τα άυλα στοιχεία ενεργητικού που αποκτώνται εξ επαχθούς αιτίας, εφόσον μπορούν να αποτιμηθούν ανεξάρτητα και χρησιμοποιούνται στην επιχείρηση για την παραγωγή, διατήρηση ή διασφάλιση εισοδήματος επί διάστημα άνω των 12 μηνών, εκτός εάν το κόστος της απόκτησης, κατασκευής ή βελτίωσής τους είναι κατώτερο από 1000 ευρώ. Στα πάγια στοιχεία περιλαμβάνονται και τα χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού·

(15) «χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία/στοιχεία ενεργητικού»: τα μερίδια στο κεφάλαιο συνδεδεμένων επιχειρήσεων, τα δάνεια προς συνδεδεμένες επιχειρήσεις, οι συμμετοχές, τα δάνεια προς επιχειρήσεις με τις οποίες η εταιρεία συνδέεται μέσω συμμετοχών, οι λοιποί τίτλοι με χαρακτήρα παγίων στοιχείων, τα λοιπά δάνεια και οι ίδιες μετοχές στο βαθμό που η εθνική νομοθεσία επιτρέπει την εγγραφή τους στον ισολογισμό·

(16) «μακράς διαρκείας πάγια υλικά στοιχεία ενεργητικού»: τα πάγια υλικά στοιχεία ενεργητικού με διάρκεια ωφέλιμης ζωής 15 ετών και άνω. Τα κτίρια, τα αεροσκάφη και τα πλοία θεωρούνται μακράς διαρκείας πάγια υλικά στοιχεία ενεργητικού·

(17) «μεταχειρισμένα στοιχεία ενεργητικού»: τα πάγια στοιχεία με διάρκεια ωφέλιμης ζωής που είχε εν μέρει διανυθεί τη στιγμή της απόκτησής τους και τα οποία είναι κατάλληλα για περαιτέρω χρήση στην κατάσταση που βρίσκονται ή μετά από επισκευή·

(18) «κόστος βελτίωσης»: κάθε συμπληρωματική δαπάνη για πάγιο στοιχείο ενεργητικού η οποία αυξάνει ουσιαστικά την ικανότητά του ή βελτιώνει ουσιαστικά τη λειτουργία του ή αντιπροσωπεύει άνω του 10% της αρχικής βάσης απόσβεσης του στοιχείου·

(19) «αποθέματα και κυκλοφορούντα»: τα στοιχεία ενεργητικού που κατέχονται προς πώληση, βρίσκονται στη διαδικασία παραγωγής προς πώληση ή είναι υπό μορφή υλικών ή προμηθειών που πρόκειται να αναλωθούν κατά τη διαδικασία παραγωγής ή κατά την παροχή υπηρεσιών·

(20) «οικονομικός κύριος»: το πρόσωπο που ουσιαστικά λαμβάνει όλα τα ωφελήματα και φέρει όλους τους κινδύνους που συνδέονται με πάγιο στοιχείο ενεργητικού, ανεξαρτήτως του αν το πρόσωπο αυτό είναι ο νόμιμος κύριος. Η φορολογούμενη εταιρεία που έχει δικαίωμα να κατέχει, να χρησιμοποιεί και να διαθέτει ένα πάγιο στοιχείο και φέρει τον κίνδυνο της απώλειας ή καταστροφής του θεωρείται σε κάθε περίπτωση ο οικονομικός κύριος·

(21) «αρμόδια αρχή»: η αρχή που ορίζεται από κάθε κράτος μέλος για τη διαχείριση όλων των θεμάτων που σχετίζονται με την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας·

(22) «κύρια φορολογική αρχή»: η αρμόδια αρχή του κράτους μέλους στο οποίο η κυρία φορολογούμενη εταιρεία έχει την έδρα της ή βρίσκεται, αν πρόκειται για μόνιμη εγκατάσταση μιας μη ημεδαπής φορολογούμενης εταιρείας·

(23) «έλεγχος»: οι παντός είδους έρευνες, επιθεωρήσεις ή εξετάσεις που διενεργούνται από την αρμόδια αρχή με σκοπό την επαλήθευση της συμμόρφωσης μιας φορολογούμενης εταιρείας προς την παρούσα οδηγία.

Άρθρο 5Μόνιμη εγκατάσταση

1. Η φορολογούμενη εταιρεία θεωρείται ότι έχει «μόνιμη εγκατάσταση» σε άλλο κράτος εκτός του κράτους στο οποίο βρίσκονται τα όργανα κεντρικής διαχείρισης και ελέγχου, όταν έχει σταθερό τόπο στο εν λόγω άλλο κράτος, μέσω του οποίου διεξάγεται εν όλω ή εν μέρει η επιχειρηματική δραστηριότητα, και ιδίως:

α) τόπο διοίκησης·

β) υποκατάστημα·

γ) γραφείο·

δ) εργοστάσιο·

ε) εργαστήριο·

στ) ορυχείο, πετρελαιοπηγή ή πηγή φυσικού αερίου, λατομείο ή οποιοδήποτε άλλο χώρο εξόρυξης φυσικών πόρων.

2. Ένα εργοτάξιο κατασκευής ή συναρμολόγησης συνιστά μόνιμη εγκατάσταση μόνον εάν η διάρκεια λειτουργίας του υπερβαίνει τους δώδεκα μήνες.

3. Κατά παρέκκλιση των παραγράφων 1 και 2, τα κατωτέρω δεν θεωρείται ότι συνιστούν μόνιμη εγκατάσταση:

α) η χρήση εγκαταστάσεων αποκλειστικά με σκοπό την αποθήκευση, επίδειξη ή παράδοση εμπορευμάτων που ανήκουν στη φορολογούμενη εταιρεία·

β) η διατήρηση αποθέματος εμπορευμάτων που ανήκουν στη φορολογούμενη εταιρεία αποκλειστικά με σκοπό την αποθήκευση, επίδειξη ή παράδοση·

γ) η διατήρηση αποθέματος εμπορευμάτων που ανήκουν στη φορολογούμενη εταιρεία αποκλειστικά με σκοπό τη μεταποίηση από άλλο πρόσωπο·

δ) η διατήρηση σταθερού τόπου επιχειρηματικής δραστηριότητας αποκλειστικά με σκοπό την αγορά εμπορευμάτων ή τη συλλογή πληροφοριών για τη φορολογούμενη εταιρεία·

ε) η διατήρηση σταθερού τόπου επιχειρηματικής δραστηριότητας αποκλειστικά με σκοπό την άσκηση, για τη φορολογούμενη εταιρεία, οποιασδήποτε άλλης δραστηριότητας προπαρασκευαστικού ή επικουρικού χαρακτήρα·

στ) η διατήρηση σταθερού τόπου επιχειρηματικής δραστηριότητας αποκλειστικά για την άσκηση οποιουδήποτε συνδυασμού δραστηριοτήτων που αναφέρονται στα στοιχεία α) έως ε), υπό τον όρο ότι η όλη δραστηριότητα του σταθερού τόπου επιχειρηματικής δραστηριότητας που προκύπτει από τον συνδυασμό αυτό είναι προπαρασκευαστικού ή επικουρικού χαρακτήρα.

4. Κατά παρέκκλιση της παραγράφου 1, όταν ένα πρόσωπο - διαφορετικό από τον ανεξάρτητο αντιπρόσωπο στον οποίο εφαρμόζεται η παράγραφος 5 - ενεργεί για λογαριασμό φορολογούμενης εταιρείας και έχει σε ένα κράτος εξουσία, την οποία συνήθως ασκεί, να συνάπτει συμβάσεις εξ ονόματος της φορολογούμενης εταιρείας, η εν λόγω φορολογούμενη εταιρεία θεωρείται ότι έχει μόνιμη εγκατάσταση στο εν λόγω κράτος σε ό,τι αφορά τις δραστηριότητες τις οποίες το πρόσωπο αυτό αναλαμβάνει για τη φορολογούμενη εταιρεία, εκτός εάν οι δραστηριότητες του προσώπου αυτού περιορίζονται στις αναφερόμενες στην παράγραφο 3, οι οποίες, εάν ασκούνταν μέσω σταθερού τόπου επιχειρηματικής δραστηριότητας, δεν θα καθιστούσαν αυτόν τον σταθερό τόπο επιχειρηματικής δραστηριότητας μόνιμη εγκατάσταση βάσει των διατάξεων της εν λόγω παραγράφου.

5. Η φορολογούμενη εταιρεία δεν θεωρείται ότι έχει μόνιμη εγκατάσταση σε ένα κράτος απλώς και μόνον επειδή ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα στο εν λόγω κράτος μέσω μεσίτη, γενικού παραγγελιοδόχου ή οποιουδήποτε άλλου ανεξάρτητου αντιπροσώπου, υπό την προϋπόθεση ότι τα πρόσωπα αυτά ενεργούν στο πλαίσιο των συνήθων δραστηριοτήτων τους.

6. Το γεγονός ότι φορολογούμενη εταιρεία με έδρα σε ένα κράτος ελέγχει ή ελέγχεται από φορολογούμενη εταιρεία, η οποία έχει έδρα σε άλλο κράτος ή ασκεί επιχειρηματική δραστηριότητα στο εν λόγω άλλο κράτος (μέσω μόνιμης εγκατάστασης ή με άλλον τρόπο) δεν καθιστά αφ’ εαυτού καμία από τις δύο φορολογούμενες εταιρείες μόνιμη εγκατάσταση της άλλης.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IIIΕΠΙΛΟΓΗ ΥΠΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ

Άρθρο 6Επιλογή υπαγωγής

1. Μια εταιρεία στην οποία εφαρμόζεται η παρούσα οδηγία και η οποία έχει τη φορολογική της έδρα σε κράτος μέλος μπορεί να επιλέξει να υπαχθεί στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία υπό τους όρους που προβλέπονται σε αυτήν.

2. Μια εταιρεία στην οποία εφαρμόζεται η παρούσα οδηγία και η οποία δεν έχει τη φορολογική της έδρα σε κράτος μέλος μπορεί να επιλέξει να υπαχθεί στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία υπό τους όρους που προβλέπονται σε αυτήν όσον αφορά μόνιμη εγκατάσταση την οποία διατηρεί σε κράτος μέλος.

3. Για την εφαρμογή των παραγράφων 1 και 2, μια εταιρεία που έχει την καταστατική της έδρα, τον τόπο ίδρυσης ή τον τόπο πραγματικής διαχείρισης σε ένα κράτος μέλος και δεν θεωρείται, βάσει συμφωνίας που έχει συναφθεί από το κράτος μέλος αυτό με τρίτη χώρα, ότι έχει τη φορολογική της έδρα στην εν λόγω τρίτη χώρα, θεωρείται ότι έχει τη φορολογική της έδρα στο εν λόγω κράτος μέλος.

4. Εάν, σύμφωνα με την παράγραφο 3, μια εταιρεία έχει έδρα σε περισσότερα από ένα κράτη μέλη, θεωρείται ότι εδρεύει στο κράτος μέλος στο οποίο έχει τον τόπο πραγματικής διαχείρισης.

5. Εάν ο τόπος πραγματικής διαχείρισης μέλους ναυτιλιακού ομίλου ή μέλους ομίλου που δραστηριοποιείται στις εσωτερικές πλωτές μεταφορές βρίσκεται επί πλοίου, θεωρείται ότι βρίσκεται στο κράτος μέλος του λιμένα νηολογίου του πλοίου ή, ελλείψει αυτού, στο κράτος μέλος της έδρας του διαχειριστή του πλοίου.

6. Εταιρεία με έδρα σε κράτος μέλος, η οποία επιλέγει να υπαχθεί στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία υπόκειται σε φόρο εταιρειών βάσει του εν λόγω συστήματος για το σύνολο του εισοδήματος που προκύπτει από οποιαδήποτε πηγή, τόσο εντός όσο και εκτός του κράτους μέλους της έδρας της.

7. Εταιρεία με έδρα σε τρίτη χώρα, η οποία επιλέγει να υπαχθεί στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία υπόκειται σε φόρο εταιρειών βάσει του εν λόγω συστήματος για το σύνολο του εισοδήματος που προκύπτει από δραστηριότητες ασκούμενες μέσω μόνιμης εγκατάστασης σε κράτος μέλος.

Άρθρο 7Εφαρμοστέο δίκαιο

Στις περιπτώσεις που μια εταιρεία πληροί τις προϋποθέσεις και επιλέγει να υπαχθεί στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, παύει να υπόκειται στις εθνικές ρυθμίσεις περί φορολογίας εταιρειών όσον αφορά όλα τα θέματα που ρυθμίζονται από την παρούσα οδηγία, εκτός εάν αναφέρεται άλλως.

Άρθρο 8Υπεροχή της οδηγίας έναντι συμφωνιών μεταξύ των κρατών μελών

Οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας εφαρμόζονται κατά παρέκκλιση οποιασδήποτε αντίθετης διάταξης, η οποία περιλαμβάνεται σε συμφωνία που συνάπτεται μεταξύ κρατών μελών.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IVΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΒΑΣΗΣ

Άρθρο 9Γενικές αρχές

1. Κατά τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης, τα κέρδη και οι ζημίες αναγνωρίζονται μόνον όταν πραγματοποιούνται.

2. Οι συναλλαγές και οι φορολογητέες πράξεις αποτιμώνται μεμονωμένα.

3. Ο υπολογισμός της φορολογικής βάσης πρέπει να γίνεται με ενιαίο τρόπο, εκτός εάν δικαιολογείται μεταβολή του λόγω εκτάκτων περιστάσεων.

4. Η φορολογική βάση καθορίζεται για κάθε φορολογικό έτος, εκτός εάν προβλέπεται διαφορετικά. Φορολογικό έτος είναι οποιαδήποτε δωδεκάμηνη περίοδος, εκτός εάν προβλέπεται διαφορετικά.

Άρθρο 10Στοιχεία της φορολογικής βάσης

Η φορολογική βάση υπολογίζεται με βάση τα έσοδα μείον τα απαλλασσόμενα έσοδα, τις εκπίπτουσες δαπάνες και άλλα στοιχεία που εκπίπτουν.

Άρθρο 11Απαλλασσόμενα έσοδα

Απαλλάσσονται από τον φόρο εταιρειών:

α) οι επιδοτήσεις που συνδέονται άμεσα με την απόκτηση, κατασκευή ή βελτίωση παγίων στοιχείων, με την επιφύλαξη των αποσβέσεων σύμφωνα με τα άρθρα 32 έως 42·

β) το προϊόν της διάθεσης ενταγμένων σε ομάδα παγίων στοιχείων που αναφέρονται στο άρθρο 39 παράγραφος 2, συμπεριλαμβανομένης της αγοραίας αξίας μη χρηματικών δωρεών·

γ) τα εισπραττόμενα διανεμηθέντα κέρδη·

δ) το προϊόν της διάθεσης μετοχών·

ε) το εισόδημα μόνιμης εγκατάστασης σε τρίτη χώρα.

Άρθρο 12Εκπίπτουσες δαπάνες

Οι εκπίπτουσες δαπάνες περιλαμβάνουν το κόστος των πωλήσεων και όλα τα έξοδα, χωρίς φόρο προστιθέμενης αξίας εφόσον μπορεί να εκπέσει, στα οποία υποβάλλεται η φορολογούμενη εταιρεία με σκοπό την απόκτηση ή τη διασφάλιση εισοδήματος, συμπεριλαμβανομένων των δαπανών έρευνας και ανάπτυξης και των εξόδων άντλησης ιδίων κεφαλαίων ή σύναψης δανείων για τους σκοπούς της επιχείρησης.

Οι εκπίπτουσες δαπάνες περιλαμβάνουν επίσης τις δωρεές προς φιλανθρωπικές οργανώσεις, όπως ορίζονται στο άρθρο 16, οι οποίες είναι εγκατεστημένες σε κράτος μέλος ή σε τρίτη χώρα που εφαρμόζει συμφωνία ανταλλαγής πληροφοριών κατόπιν αιτήσεως, ανάλογη με τις διατάξεις της οδηγίας 2011/16/ΕΕ. Το ανώτατο όριο δαπανών που εκπίπτουν για χρηματικές δωρεές ή δωρεές προς φιλανθρωπικές οργανώσεις είναι 0,5% των εσόδων στη διάρκεια του φορολογικού έτους.

Άρθρο 13Άλλα στοιχεία που εκπίπτουν

Επιτρέπεται αναλογική έκπτωση για την απόσβεση πάγιων στοιχείων ενεργητικού σύμφωνα με τα άρθρα 32 έως 42.

Άρθρο 14Δαπάνες που δεν εκπίπτουν

1. Οι ακόλουθες δαπάνες δεν εκπίπτουν:

α) τα διανεμηθέντα κέρδη και οι εξοφλήσεις ιδίων κεφαλαίων ή δανείων·

β) το 50% των εξόδων παράστασης·

γ) η μεταφορά των μη διανεμηθέντων κερδών σε αποθεματικό που εντάσσεται στα ίδια κεφάλαια της εταιρείας·

δ) ο φόρος εταιρειών·

ε) τα ποσά που καταβάλλονται για δωροδοκίες·

στ) τα πρόστιμα και οι ποινές που καταβάλλονται σε δημόσιες αρχές για παντός είδους παραβάσεις της νομοθεσίας·

ζ) τα έξοδα της εταιρείας με σκοπό την απόκτηση εισοδήματος το οποίο απαλλάσσεται σύμφωνα με το άρθρο 11· τα έξοδα αυτά καθορίζονται σε κατ’ αποκοπή ποσοστό 5% του εν λόγω εισοδήματος, εκτός εάν η φορολογούμενη εταιρεία είναι σε θέση να αποδείξει ότι τα έξοδα ήταν χαμηλότερα·

η) οι χρηματικές δωρεές και οι λοιπές δωρεές πλην εκείνων προς φιλανθρωπικές οργανώσεις, όπως ορίζονται στο άρθρο 16·

θ) με την επιφύλαξη των άρθρων 13 και 20, οι δαπάνες που σχετίζονται με την απόκτηση, κατασκευή ή βελτίωση πάγιων στοιχείων ενεργητικού, πλην εκείνων που αφορούν την έρευνα και ανάπτυξη·

ι) οι φόροι που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙΙ, με εξαίρεση τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης που επιβάλλονται στα ενεργειακά προϊόντα, στην αλκοόλη και τα αλκοολούχα ποτά και στα βιομηχανοποιημένα καπνά.

2. Κατά παρέκκλιση του στοιχείου ι) της παραγράφου 1, ένα κράτος μέλος μπορεί να προβλέψει την έκπτωση ενός ή περισσοτέρων από τους φόρους που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙΙ. Στην περίπτωση ομίλου, η έκπτωση αυτή εφαρμόζεται στο επιμερισμένο μερίδιο των μελών του ομίλου που έχουν έδρα ή βρίσκονται στο εν λόγω κράτος μέλος.

3. Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 127 και με την επιφύλαξη των όρων των άρθρων 128, 129 και 130, προκειμένου να επιφέρει τις αναγκαίες τροποποιήσεις στο παράρτημα ΙΙΙ για να συμπεριλάβει όλους τους ομοειδείς φόρους που αποφέρουν άνω του 20% του συνολικού ποσού του φόρου εταιρειών στο κράτος μέλος στο οποίο επιβάλλονται.

Οι τροποποιήσεις του παραρτήματος ΙΙΙ αρχίζουν να ισχύουν για τις φορολογούμενες εταιρείες από το φορολογικό έτος που αρχίζει μετά την τροποποίηση.

Άρθρο 15Δαπάνες προς όφελος των μετόχων

Παροχές προς μετόχους, όταν πρόκειται για φυσικό πρόσωπο, τον σύζυγο αυτού, κατ’ ευθείαν γραμμή ανιόντα ή κατιόντα αυτού ή για συνδεδεμένες επιχειρήσεις, οι οποίοι έχουν άμεση ή έμμεση συμμετοχή στον έλεγχο, στο κεφάλαιο ή στη διαχείριση της φορολογούμενης εταιρείας, σύμφωνα με το άρθρο 78, δεν θεωρούνται εκπίπτουσες δαπάνες στο βαθμό που οι παροχές αυτές δεν θα χορηγούνταν σε ανεξάρτητους τρίτους.

Άρθρο 16Φιλανθρωπικές οργανώσεις

Μια οργάνωση θεωρείται φιλανθρωπική εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) είναι νομικό πρόσωπο και έχει αναγνωριστεί ως φιλανθρωπική βάσει της νομοθεσίας του κράτους στο οποίο είναι εγκατεστημένη·

β) ο αποκλειστικός ή κύριος σκοπός και η δραστηριότητά της είναι κοινωφελείς· εκπαιδευτικός, κοινωνικός, ιατρικός, πολιτιστικός, επιστημονικός, φιλανθρωπικός, θρησκευτικός, περιβαλλοντικός ή αθλητικός σκοπός θεωρείται κοινωφελής εφόσον είναι προς το γενικό συμφέρον·

γ) τα περιουσιακά της στοιχεία έχουν διατεθεί αμετάκλητα για την εξυπηρέτηση του σκοπού της·

δ) υπέχει υποχρεώσεις δημοσιοποίησης στοιχείων σχετικά με τους λογαριασμούς της και τις δραστηριότητές της·

ε) δεν είναι πολιτικό κόμμα, σύμφωνα με τον ορισμό που ισχύει στο κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένη.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VΧΡΟΝΙΚΟΣ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΟΣ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ

Άρθρο 17Γενικές αρχές

Τα έσοδα, τα έξοδα και όλα τα άλλα στοιχεία που εκπίπτουν αναγνωρίζονται κατά το φορολογικό έτος κατά το οποίο πραγματοποιούνται, εκτός εάν προβλέπεται άλλως στην παρούσα οδηγία.

Άρθρο 18Πραγματοποίηση των εσόδων

Τα έσοδα πραγματοποιούνται όταν δημιουργείται το δικαίωμα είσπραξής τους και μπορούν να προσδιοριστούν ποσοτικά με εύλογη ακρίβεια, έστω και αν η πραγματική πληρωμή αναβάλλεται.

Άρθρο 19Πραγματοποίηση των δαπανών που εκπίπτουν

Η εκπίπτουσα δαπάνη πραγματοποιείται τη στιγμή κατά την οποία πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) έχει γεννηθεί η υποχρέωση καταβολής της πληρωμής·

β) το ποσό της υποχρέωσης μπορεί να προσδιοριστεί ποσοτικά με εύλογη ακρίβεια·

γ) στην περίπτωση συναλλαγών σε αγαθά, οι σημαντικοί κίνδυνοι και τα οφέλη που συνδέονται με την κυριότητα των αγαθών έχουν μεταφερθεί στη φορολογούμενη εταιρεία και, στην περίπτωση παροχής υπηρεσιών, αυτές έχουν παρασχεθεί στη φορολογούμενη εταιρεία.

Άρθρο 20Έξοδα συναφή με μη αποσβέσιμα στοιχεία ενεργητικού

Τα έξοδα που σχετίζονται με την κτήση, κατασκευή ή βελτίωση πάγιων στοιχείων ενεργητικού που δεν υπόκεινται σε απόσβεση σύμφωνα με το άρθρο 40 εκπίπτουν κατά το φορολογικό έτος στη διάρκεια του οποίου εκποιούνται τα πάγια στοιχεία, υπό τον όρο ότι το προϊόν της εκποίησης περιλαμβάνεται στη φορολογική βάση.

Άρθρο 21Αποθέματα και κυκλοφορούντα

Το συνολικό ποσό των δαπανών που εκπίπτουν για ένα φορολογικό έτος αυξάνεται κατά την αξία των αποθεμάτων και κυκλοφορούντων στην αρχή του φορολογικού έτους και μειώνεται κατά την αξία των αποθεμάτων και κυκλοφορούντων στο τέλος του ίδιου φορολογικού έτους. Δεν γίνεται διόρθωση για αποθέματα και κυκλοφορούντα που σχετίζονται με μακροχρόνιες συμβάσεις.

Άρθρο 22Αποτίμηση

1. Για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης, οι συναλλαγές αποτιμώνται με βάση:

α) τη χρηματική αντιπαροχή για τη συναλλαγή, όπως η τιμή των αγαθών ή των υπηρεσιών·

β) την αγοραία αξία, όταν η αντιπαροχή για τη συναλλαγή εν όλω ή εν μέρει δεν είναι χρηματική·

γ) την αγοραία αξία στην περίπτωση μη χρηματικής δωρεάς υπέρ της φορολογούμενης εταιρείας·

δ) την αγοραία αξία στην περίπτωση μη χρηματικών δωρεών της φορολογούμενης εταιρείας, πλην των δωρεών προς φιλανθρωπικές οργανώσεις·

ε) την εύλογη αξία των χρηματοοικονομικών στοιχείων ενεργητικού και παθητικού που προορίζονται για εμπορική εκμετάλλευση·

στ) τη φορολογητέα αξία στην περίπτωση μη χρηματικών δωρεών προς φιλανθρωπικές οργανώσεις.

2. Η φορολογική βάση, το εισόδημα και οι δαπάνες αποτιμώνται σε ευρώ στη διάρκεια του φορολογικού έτους ή μετατρέπονται σε ευρώ την τελευταία ημέρα του φορολογικού έτους με την ετήσια μέση συναλλαγματική ισοτιμία του ημερολογιακού έτους που εκδίδεται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ή, εάν το φορολογικό έτος δεν συμπίπτει με το ημερολογιακό έτος, με τον μέσο όρο των καθημερινών παρατηρήσεων που εκδίδονται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα στη διάρκεια του φορολογικού έτους. Αυτό δεν ισχύει για μεμονωμένη φορολογούμενη εταιρεία ευρισκόμενη σε κράτος μέλος που δεν έχει υιοθετήσει το ευρώ. Δεν ισχύει επίσης για έναν όμιλο, εάν όλα τα μέλη του ομίλου βρίσκονται στο ίδιο κράτος μέλος και το κράτος αυτό δεν έχει υιοθετήσει το ευρώ.

Άρθρο 23Χρηματοοικονομικά στοιχεία ενεργητικού και παθητικού που προορίζονται για εμπορική εκμετάλλευση (χαρτοφυλάκιο συναλλαγών)

1. Ένα χρηματοοικονομικό περιουσιακό στοιχείο ή μια χρηματοοικονομική υποχρέωση κατατάσσονται ως προοριζόμενα για εμπορική εκμετάλλευση, εάν ισχύει ένα από τα κατωτέρω:

α) αποκτήθηκαν ή πραγματοποιήθηκαν κυρίως για σκοπούς πώλησης ή επαναγοράς στο εγγύς μέλλον,

β) αποτελούν μέρος χαρτοφυλακίου εξατομικευμένων χρηματοοικονομικών μέσων που είχαν κοινή διαχείριση και για τα οποία υπάρχουν τεκμηριωμένες ενδείξεις πρόσφατου σχεδίου βραχυπρόθεσμης αποκόμισης κερδών.

2. Κατά παρέκκλιση των άρθρων 18 και 19, οι τυχόν διαφορές μεταξύ της εύλογης αξίας στο τέλος του φορολογικού έτους και της εύλογης αξίας στην αρχή του ίδιου φορολογικού έτους ή κατά την ημερομηνία κτήσεως, εάν είναι μεταγενέστερη, των χρηματοοικονομικών στοιχείων ενεργητικού ή υποχρεώσεων που προορίζονται για εμπορική εκμετάλλευση περιλαμβάνονται στη φορολογική βάση.

3. Όταν εκποιείται ένα χρηματοοικονομικό στοιχείο ενεργητικού ή υποχρέωση που προορίζεται για εμπορική εκμετάλλευση, το προϊόν προστίθεται στη φορολογική βάση. Εκπίπτει η εύλογη αξία στην αρχή του φορολογικού έτους ή η αγοραία αξία κατά την ημερομηνία κτήσεως, εάν είναι μεταγενέστερη.

Άρθρο 24Μακροχρόνιες συμβάσεις

1. Μακροχρόνια σύμβαση είναι εκείνη που πληροί τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) συνάπτεται με σκοπό τη μεταποίηση, εγκατάσταση ή κατασκευή ή την παροχή υπηρεσιών·

β) η διάρκειά της υπερβαίνει ή αναμένεται να υπερβεί τους 12 μήνες.

2. Κατά παρέκκλιση του άρθρου 18, τα έσοδα που σχετίζονται με μακροχρόνια σύμβαση αναγνωρίζονται, για φορολογικούς σκοπούς, στο ύψος που αντιστοιχεί στο μέρος της σύμβασης που ολοκληρώθηκε κατά το αντίστοιχο φορολογικό έτος. Το ποσοστό ολοκλήρωσης προσδιορίζεται είτε με αναφορά στην αναλογία δαπανών του έτους εκείνου σε σχέση με τις συνολικές εκτιμώμενες δαπάνες ή με αναφορά σε εκτίμηση εμπειρογνώμονα για το στάδιο ολοκλήρωσης στο τέλος του φορολογικού έτους.

3. Οι δαπάνες που συνδέονται με μακροχρόνιες συμβάσεις λογίζονται στο φορολογικό έτος κατά το οποίο πραγματοποιούνται.

Άρθρο 25Προβλέψεις

1. Κατά παρέκκλιση του άρθρου 19, εάν στο τέλος του φορολογικού έτους διαπιστώνεται ότι η φορολογούμενη εταιρεία υπέχει νόμιμη υποχρέωση ή πιθανή μελλοντική νόμιμη υποχρέωση, η οποία απορρέει από δραστηριότητες ή συναλλαγές που πραγματοποιήθηκαν κατά το συγκεκριμένο ή κατά τα προηγούμενα φορολογικά έτη, κάθε ποσό που προκύπτει από την εν λόγω υποχρέωση το ύψος του οποίου μπορεί να εκτιμηθεί αξιόπιστα εκπίπτει, υπό τον όρο ότι ο τελικός διακανονισμός του ποσού αναμένεται να οδηγήσει σε δαπάνη που εκπίπτει.

Εάν η υποχρέωση συνδέεται με δραστηριότητα ή συναλλαγή η οποία θα συνεχιστεί κατά τα επόμενα φορολογικά έτη, η έκπτωση κατανέμεται αναλογικά στην εκτιμώμενη διάρκεια της δραστηριότητας ή της συναλλαγής, λαμβανομένων υπόψη των εσόδων που προκύπτουν από αυτή.

Τα ποσά που εκπίπτουν βάσει του παρόντος άρθρου επανεξετάζονται και διορθώνονται στο τέλος κάθε φορολογικού έτους. Κατά τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης τα επόμενα έτη λαμβάνονται υπόψη τα ποσά που έχουν ήδη εκπέσει.

2. Ως αξιόπιστη εκτίμηση νοείται η αναμενόμενη δαπάνη που απαιτείται για τον διακανονισμό της παρούσας υποχρέωσης στο τέλος του φορολογικού έτους, υπό τον όρο ότι η εκτίμηση βασίζεται σε όλους τους σχετικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της εμπειρίας από το παρελθόν της εταιρείας, του ομίλου ή του κλάδου. Για την αποτίμηση μιας πρόβλεψης εφαρμόζονται τα εξής:

α) λαμβάνονται υπόψη όλοι οι κίνδυνοι και οι αβεβαιότητες. Ωστόσο, η αβεβαιότητα δεν δικαιολογεί τη δημιουργία υπερβολικών προβλέψεων·

β) εάν η διάρκεια της πρόβλεψης είναι 12 μήνες και άνω και δεν υπάρχει συμφωνημένο προεξοφλητικό επιτόκιο, η πρόβλεψη προεξοφλείται με τον ετήσιο μέσο όρο του διατραπεζικού επιτοκίου δανεισμού σε ευρώ (Euribor) για ομόλογα με διάρκεια 12 μηνών, το οποίο δημοσιεύεται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, κατά το ημερολογιακό έτος στη διάρκεια του οποίου λήγει το φορολογικό έτος·

γ) μελλοντικά γεγονότα λαμβάνονται υπόψη στις περιπτώσεις που αναμένεται ευλόγως να συμβούν·

δ) λαμβάνονται υπόψη μελλοντικά οφέλη που συνδέονται ευθέως με το γεγονός το οποίο αποτελεί την αιτία της πρόβλεψης.

Άρθρο 26Συντάξεις

Σε περίπτωση προβλέψεων για συντάξεις χρησιμοποιούνται αναλογιστικές τεχνικές, για να γίνει αξιόπιστη εκτίμηση του ποσού των παροχών που οι εργαζόμενοι έχουν κερδίσει σε ανταπόδοση της υπηρεσίας τους κατά την τρέχουσα και την προηγούμενη περίοδο.

Η πρόβλεψη για συντάξεις προεξοφλείται με αναφορά στο επιτόκιο Euribor για ομόλογα με διάρκεια 12 μηνών, το οποίο δημοσιεύεται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα. Οι υπολογισμοί βασίζονται στον ετήσιο μέσο όρο του εν λόγω επιτοκίου κατά το ημερολογιακό έτος στη διάρκεια του οποίου λήγει το φορολογικό έτος.

Άρθρο 27Εκπτώσεις για επισφαλείς απαιτήσεις

1. Επιτρέπεται έκπτωση για εισπρακτέα επισφαλή απαίτηση, εφόσον πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) στο τέλος του φορολογικού έτους, η φορολογούμενη εταιρεία έχει λάβει όλα τα εύλογα μέτρα για να επιτύχει την καταβολή του ποσού και πιστεύει ευλόγως ότι η απαίτηση δεν θα ικανοποιηθεί εν όλω ή εν μέρει· ή η φορολογούμενη εταιρεία έχει μεγάλο αριθμό ομοιογενών εισπρακτέων απαιτήσεων και είναι σε θέση να εκτιμήσει αξιόπιστα το ποσό των εισπρακτέων επισφαλών απαιτήσεων σε ποσοστιαία βάση, με αναφορά σε όλους τους σχετικούς παράγοντες, συμπεριλαμβανομένης της εμπειρίας από το παρελθόν, ανάλογα με την περίπτωση·

β) ο οφειλέτης δεν είναι μέλος του ίδιου ομίλου με την φορολογούμενη εταιρεία·

γ) δεν έχει ζητηθεί έκπτωση δυνάμει του άρθρου 41 σε σχέση με την επισφαλή απαίτηση·

δ) εάν η επισφαλής απαίτηση συνδέεται με απαίτηση κατά πελατών, αντίστοιχο ποσό πρέπει να έχει περιληφθεί ως έσοδο στη φορολογική βάση.

2. Για να κριθεί κατά πόσον έχουν ληφθεί όλα τα εύλογα μέτρα για την επίτευξη της καταβολής του ποσού, λαμβάνονται υπόψη τα εξής:

α) εάν τα έξοδα είσπραξης είναι δυσανάλογα σε σχέση με την οφειλή·

β) εάν υπάρχει προοπτική να πραγματοποιηθεί η είσπραξη·

γ) εάν είναι εύλογο, υπό τις περιστάσεις, να αναμένεται ότι η εταιρεία θα επιδιώξει την είσπραξη.

3. Εάν διακανονιστεί οφειλή που είχε προηγουμένως τύχει έκπτωσης ως επισφαλής απαίτηση, το εισπραχθέν ποσό προστίθεται στη φορολογική βάση το έτος του διακανονισμού.

Άρθρο 28Αντιστάθμιση κινδύνων

Τα κέρδη και οι ζημίες από μέσο αντιστάθμισης έχουν την ίδια μεταχείριση με τα αντίστοιχα κέρδη και ζημίες από το αντισταθμισμένο στοιχείο. Στην περίπτωση φορολογούμενων εταιρειών που είναι μέλη ομίλου, το μέσο αντιστάθμισης και το αντισταθμισμένο στοιχείο επιτρέπεται να κατέχονται από διαφορετικά μέλη του ομίλου. Υπάρχει σχέση αντιστάθμισης όταν πληρούνται και οι δύο κατωτέρω προϋποθέσεις:

α) η σχέση αντιστάθμισης έχει καθοριστεί και τεκμηριωθεί επίσημα εκ των προτέρων·

β) η αντιστάθμιση αναμένεται να έχει υψηλό βαθμό αποτελεσματικότητας και η αποτελεσματικότητα μπορεί να μετρηθεί αξιόπιστα.

Άρθρο 29Αποθέματα και κυκλοφορούντα

1. Το κόστος στοιχείων των αποθεμάτων και κυκλοφορούντων που δεν είναι κανονικά εναλλάξιμα και των αγαθών ή υπηρεσιών που παράγονται και διαχωρίζονται για ειδικά έργα μετρείται ατομικά. Το κόστος άλλων στοιχείων των αποθεμάτων και κυκλοφορούντων μετρείται χρησιμοποιώντας τη μέθοδο πρώτης εισαγωγής πρώτης εξαγωγής (ΠΕΠΕ- FIFO) ή του μέσου σταθμισμένου κόστους.

2. Η φορολογούμενη εταιρεία χρησιμοποιεί σταθερά την ίδια μέθοδο για την αποτίμηση όλων των αποθεμάτων και κυκλοφορούντων που είναι της ίδιας φύσεως και έχουν την ίδια χρήση. Το κόστος των αποθεμάτων και κυκλοφορούντων περιλαμβάνει όλες τις δαπάνες αγοράς και μεταποίησης και τις λοιπές άμεσες δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν για να φθάσουν στην παρούσα θέση και κατάσταση. Το κόστος δεν περιλαμβάνει τον φόρο προστιθέμενης αξίας που μπορεί να εκπέσει. Η φορολογούμενη εταιρεία που έχει συμπεριλάβει το έμμεσο κόστος στην αποτίμηση των αποθεμάτων και κυκλοφορούντων πριν επιλέξει να υπαχθεί στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία μπορεί να εξακολουθήσει να εφαρμόζει την προσέγγιση του έμμεσου κόστους.

3. Η αποτίμηση των αποθεμάτων και κυκλοφορούντων γίνεται με συνεπή τρόπο.

4. Τα αποθέματα και κυκλοφορούντα αποτιμώνται την τελευταία ημέρα του φορολογικού έτους στη χαμηλότερη τιμή μεταξύ κόστους και καθαρής ρευστοποιήσιμης αξίας. Καθαρή ρευστοποιήσιμη αξία είναι η εκτιμώμενη τιμή πώλησης κατά τη συνήθη ροή των δραστηριοτήτων της επιχείρησης, μείον το εκτιμώμενο κόστος ολοκλήρωσης και το εκτιμώμενο κόστος που είναι αναγκαίο για να πραγματοποιηθεί η πώληση.

Άρθρο 30Ασφαλιστικές επιχειρήσεις

Οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις που έχουν λάβει άδεια λειτουργίας στα κράτη μέλη, σύμφωνα με την οδηγία 73/239/ΕΟΚ[15] του Συμβουλίου για ασφαλίσεις εκτός των ασφαλειών ζωής, την οδηγία 2002/83/ΕΚ[16] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την ασφάλιση ζωής και την οδηγία 2005/68/ΕΚ[17] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για αντασφαλίσεις, υπόκεινται στους εξής συμπληρωματικούς κανόνες:

α) η φορολογική βάση περιλαμβάνει τη διαφορά σε αγοραία αξία, όπως μετρείται στο τέλος και στην αρχή του ίδιου φορολογικού έτους ή κατά την ολοκλήρωση της αγοράς, εάν είναι μεταγενέστερη, των στοιχείων του ενεργητικού στα οποία γίνεται επένδυση προς όφελος των κατόχων ασφαλιστηρίων συμβολαίων ζωής που φέρουν τον κίνδυνο της επένδυσης·

β) η φορολογική βάση περιλαμβάνει τη διαφορά σε αγοραία αξία, όπως μετρείται τη στιγμή της διάθεσης και στην αρχή του ίδιου φορολογικού έτους ή κατά την ολοκλήρωση της αγοράς, εάν είναι μεταγενέστερη, των στοιχείων του ενεργητικού στα οποία γίνεται επένδυση προς όφελος των κατόχων ασφαλιστηρίων συμβολαίων ζωής που φέρουν τον κίνδυνο της επένδυσης·

γ) τα τεχνικά αποθεματικά που σχηματίζουν οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις σύμφωνα με την οδηγία 91/674/ΕΟΚ[18] εκπίπτουν, με εξαίρεση τα αποθεματικά εξισορρόπησης. Ένα κράτος μέλος μπορεί να προβλέψει έκπτωση των αποθεματικών εξισορρόπησης. Στην περίπτωση ομίλου, η έκπτωση των αποθεματικών εξισορρόπησης εφαρμόζεται στο επιμερισμένο μερίδιο των μελών του ομίλου που έχουν έδρα ή βρίσκονται στο εν λόγω κράτος μέλος. Τα ποσά που εκπίπτουν επανεξετάζονται και διορθώνονται στο τέλος κάθε φορολογικού έτους. Κατά τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης τα επόμενα έτη λαμβάνονται υπόψη τα ποσά που έχουν ήδη εκπέσει.

Άρθρο 31Μεταβιβάσεις στοιχείων ενεργητικού προς τρίτη χώρα

1. Η μεταβίβαση πάγιου στοιχείου ενεργητικού από ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία στη μόνιμη εγκατάστασή της σε τρίτη χώρα λογίζεται ως διάθεση του στοιχείου για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης της ημεδαπής φορολογούμενης εταιρείας σε σχέση με το φορολογικό έτος της μεταβίβασης. Η μεταβίβαση πάγιου στοιχείου ενεργητικού από μη ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία από τη μόνιμη εγκατάστασή της σε κράτος μέλος προς τρίτη χώρα λογίζεται επίσης ως διάθεση του στοιχείου.

2. Η παράγραφος 1 δεν εφαρμόζεται εάν η τρίτη χώρα είναι συμβαλλόμενο μέρος της συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο και υπάρχει συμφωνία ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ της εν λόγω τρίτης χώρας και του κράτους μέλους της ημεδαπής φορολογούμενης εταιρείας ή της μόνιμης εγκατάστασης, ανάλογη με την οδηγία 2011/16/ΕΕ.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VIΑΠΟΣΒΕΣΗ ΠΑΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ

Άρθρο 32Μητρώο πάγιων στοιχείων ενεργητικού

Το κόστος κτήσεως, κατασκευής ή βελτίωσης, καθώς και η σχετική ημερομηνία, καταγράφονται σε μητρώο πάγιων στοιχείων ενεργητικού χωριστά για κάθε πάγιο στοιχείο.

Άρθρο 33Βάση απόσβεσης

1. Η βάση απόσβεσης περιλαμβάνει κάθε δαπάνη που συνδέεται άμεσα με την κτήση, την κατασκευή ή τη βελτίωση ενός πάγιου στοιχείου ενεργητικού.

Το κόστος δεν περιλαμβάνει τον φόρο προστιθέμενης αξίας που μπορεί να εκπέσει.

Στην περίπτωση πάγιων στοιχείων ενεργητικού που έχουν παραχθεί από τη φορολογούμενη εταιρεία, το έμμεσο κόστος που πραγματοποιήθηκε κατά την παραγωγή του στοιχείου προστίθεται επίσης στη βάση απόσβεσης, εφόσον δεν εκπίπτει με άλλον τρόπο.

2. Η βάση απόσβεσης ενός στοιχείου ενεργητικού που έχει ληφθεί ως δωρεά είναι η αγοραία αξία του όπως περιλαμβάνεται στα έσοδα.

3. Η βάση απόσβεσης ενός πάγιου στοιχείου ενεργητικού που υπόκειται σε απόσβεση μειώνεται κατά το ποσό κάθε επιδότησης που συνδέεται άμεσα με την απόκτηση, την κατασκευή ή τη βελτίωση του στοιχείου, όπως αναφέρεται στο άρθρο 11 στοιχείο α).

Άρθρο 34Δικαίωμα απόσβεσης

1. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 3, η έκπτωση για τις αποσβέσεις γίνεται από τον οικονομικό κύριο.

2. Στην περίπτωση συμβάσεων μίσθωσης στα οποία η οικονομική και η νόμιμη κυριότητα δεν συμπίπτουν, ο οικονομικός κύριος δικαιούται να εκπέσει το στοιχείο των τόκων που περιλαμβάνουν οι πληρωμές μισθωμάτων από τη φορολογική του βάση. Το στοιχείο των τόκων των πληρωμών μισθωμάτων περιλαμβάνεται στη φορολογική βάση του νόμιμου κυρίου.

3. Ένα πάγιο στοιχείο ενεργητικού δεν μπορεί να αποσβεσθεί ταυτόχρονα από περισσότερες της μίας φορολογούμενες εταιρείες. Εάν ο οικονομικός κύριος ενός στοιχείου ενεργητικού δεν μπορεί να προσδιορισθεί, ο νόμιμος κύριος δικαιούται να εκπέσει το ποσό της απόσβεσης. Στην περίπτωση αυτή το στοιχείο των τόκων των πληρωμών μισθωμάτων δεν περιλαμβάνεται στη φορολογική βάση του νόμιμου κυρίου.

4. Η φορολογούμενη εταιρεία δεν μπορεί να αποποιηθεί την απόσβεση.

5. Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 127 και με την επιφύλαξη των όρων των άρθρων 128, 129 και 130 προκειμένου να θεσπίσει λεπτομερέστερες διατάξεις που αφορούν:

α) τον ορισμό της νόμιμης και της οικονομικής κυριότητας, σε σχέση ιδίως με τα μισθωμένα στοιχεία ενεργητικού·

β) τον υπολογισμό των στοιχείων κεφαλαίου και τόκων που περιέχουν οι πληρωμές μισθωμάτων·

γ) τον υπολογισμό της βάσης απόσβεσης ενός μισθωμένου στοιχείου ενεργητικού.

Άρθρο 35Απόσβεση του κόστους βελτίωσης

Η απόσβεση του κόστους βελτίωσης γίνεται σύμφωνα με τους κανόνες που εφαρμόζονται στο πάγιο στοιχείο που βελτιώθηκε, ως εάν επρόκειτο για νεοαποκτηθέν πάγιο στοιχείο.

Άρθρο 36Στοιχεία ενεργητικού που υπόκεινται σε απόσβεση ατομικά

1. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 2 και των άρθρων 39 και 40, τα πάγια στοιχεία ενεργητικού υπόκεινται σε απόσβεση ατομικά στη διάρκεια της ωφέλιμης ζωής τους σε γραμμική βάση. Η ωφέλιμη ζωή ενός πάγιου στοιχείου καθορίζεται ως εξής:

α) κτίρια: 40 έτη·

β) μακράς διάρκειας υλικά στοιχεία ενεργητικού πλην κτιρίων: 15 έτη·

γ) άυλα στοιχεία ενεργητικού: η περίοδος για την οποία το στοιχείο απολαύει νόμιμης προστασίας ή για την οποία παραχωρείται το δικαίωμα ή, εάν δεν μπορεί να προσδιοριστεί η περίοδος αυτή, 15 έτη.

2. Η απόσβεση των μεταχειρισμένων κτιρίων, των μεταχειρισμένων υλικών στοιχείων μακράς διαρκείας και των μεταχειρισμένων άυλων στοιχείων ενεργητικού γίνεται σύμφωνα με τους ακόλουθους κανόνες:

α) η απόσβεση μεταχειρισμένου κτιρίου γίνεται σε διάστημα 40 ετών, εκτός εάν η φορολογούμενη εταιρεία αποδείξει ότι η εκτιμώμενη εναπομένουσα ωφέλιμη ζωή του κτιρίου είναι συντομότερη από 40 έτη, οπότε η απόσβεση γίνεται στο διάστημα αυτής της συντομότερης περιόδου·

β) η απόσβεση μεταχειρισμένου μακράς διάρκειας υλικού στοιχείου ενεργητικού γίνεται σε διάστημα 15 ετών, εκτός εάν η φορολογούμενη εταιρεία αποδείξει ότι η εκτιμώμενη εναπομένουσα ωφέλιμη ζωή του στοιχείου είναι συντομότερη από 15 έτη, οπότε η απόσβεση γίνεται στο διάστημα αυτής της συντομότερης περιόδου·

γ) η απόσβεση μεταχειρισμένου υλικού στοιχείου ενεργητικού μακράς διάρκειας γίνεται σε διάστημα 15 ετών, εκτός εάν η εναπομένουσα περίοδος για την οποία το στοιχείο απολαύει νόμιμης προστασίας ή για την οποία παραχωρείται το δικαίωμα μπορεί να προσδιοριστεί, οπότε η απόσβεση γίνεται στο διάστημα αυτής της περιόδου.

Άρθρο 37Χρονικό πλαίσιο

1. Απόσβεση ενός πλήρους έτους εκπίπτει κατά το έτος κτήσεως ή έναρξης λειτουργίας, εάν αυτή είναι μεταγενέστερη. Δεν εκπίπτουν αποσβέσεις κατά το έτος διάθεσης του στοιχείου.

2. Σε περίπτωση διάθεσης ενός στοιχείου ενεργητικού, εκούσιας ή ακούσιας, στη διάρκεια του φορολογικού έτους, η φορολογητέα αξία του και η φορολογητέα αξία του κόστους βελτίωσης που πραγματοποιήθηκε σε σχέση με το στοιχείο εκπίπτουν από τη φορολογική βάση εκείνου του έτους. Εάν για ένα πάγιο στοιχείο έγινε έκτακτη έκπτωση δυνάμει του άρθρου 41, η έκπτωση δυνάμει του άρθρου 20 μειώνεται για να ληφθεί υπόψη η έκτακτη έκπτωση που έχει ήδη εφαρμοστεί.

Άρθρο 38Φορολογική ελάφρυνση για την αγορά στοιχείων ενεργητικού προς αντικατάσταση παλαιών

1. Εάν το προϊόν της εκποίησης στοιχείου ενεργητικού που υπόκειται σε ατομική απόσβεση πρόκειται να επανεπενδυθεί, πριν από το τέλος του δεύτερου φορολογικού έτους που έπεται του φορολογικού έτους κατά το οποίο πραγματοποιήθηκε η εκποίηση, σε στοιχείο ενεργητικού που χρησιμοποιείται για τον ίδιο ή για παρεμφερή σκοπό, το ποσό κατά το οποίο το εν λόγω προϊόν υπερβαίνει την φορολογητέα αξία του στοιχείου ενεργητικού εκπίπτει κατά το έτος της εκποίησης. Η βάση απόσβεσης του στοιχείου αντικατάστασης μειώνεται κατά το ισόποσο.

Στοιχείο ενεργητικού που εκποιείται εκουσίως πρέπει να έχει παραμείνει στην κυριότητα της εταιρείας τουλάχιστον επί τριετία πριν από την εκποίηση.

2. Το στοιχείο αντικατάστασης μπορεί να αγοραστεί κατά το φορολογικό έτος πριν από την εκποίηση.

Εάν δεν αγοραστεί περιουσιακό στοιχείο αντικατάστασης πριν από το τέλος του δεύτερου φορολογικού έτους που έπεται του φορολογικού έτους κατά το οποίο πραγματοποιήθηκε η εκποίηση του στοιχείου, το ποσό που εξέπεσε κατά το έτος της εκποίησης, προσαυξημένο κατά 10%, προστίθεται στη φορολογική βάση του δεύτερου φορολογικού έτους μετά την εκποίηση.

3. Εάν η φορολογούμενη εταιρεία εγκαταλείψει τον όμιλο του οποίου είναι μέλος ή παύσει να εφαρμόζει το σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία εντός του πρώτου έτους, χωρίς να έχει αγοράσει περιουσιακό στοιχείο αντικατάστασης, το ποσό που εξέπεσε κατά το έτος της εκποίησης προστίθεται στη φορολογική βάση. Εάν η φορολογούμενη εταιρεία εγκαταλείψει τον όμιλο ή παύσει να εφαρμόζει το σύστημα εντός του δεύτερου έτους, το εν λόγω ποσό προσαυξάνεται κατά 10%.

Άρθρο 39Ομάδα στοιχείων ενεργητικού

1. Τα πάγια στοιχεία ενεργητικού εκτός εκείνων που αναφέρονται στα άρθρα 36 και 40 υπόκεινται σε απόσβεση από κοινού σε μια ομάδα στοιχείων ενεργητικού με ετήσιο ποσοστό 25% της βάσης απόσβεσης.

2. Η βάση απόσβεσης της ομάδας στοιχείων ενεργητικού στο τέλος του φορολογικού έτους είναι η φορολογητέα αξία της στο τέλος του προηγούμενου έτους, διορθωμένη για τα στοιχεία που εισέρχονται και εξέρχονται από την ομάδα στη διάρκεια του τρέχοντος έτους. Διορθώσεις γίνονται για το κόστος κτήσεως, κατασκευής ή βελτίωσης στοιχείων ενεργητικού (το οποίο προστίθεται) και για τα έσοδα από την εκποίηση στοιχείων και την τυχόν αποζημίωση που εισπράττεται για την απώλεια ή καταστροφή ενός στοιχείου ενεργητικού (τα οποία αφαιρούνται).

3. Εάν η βάση απόσβεσης που υπολογίζεται σύμφωνα με την παράγραφο 2 είναι αρνητική, προστίθεται ένα ποσό, ώστε η βάση απόσβεσης να είναι μηδενική. Το ίδιο ποσό προστίθεται στη φορολογική βάση.

Άρθρο 40Στοιχεία ενεργητικού που δεν υπόκεινται σε απόσβεση

Τα ακόλουθα στοιχεία ενεργητικού δεν υπόκεινται σε απόσβεση:

α) πάγια υλικά στοιχεία ενεργητικού που δεν υπόκεινται σε φθορά και οικονομική απαξίωση, όπως γήπεδα, έργα τέχνης, αντίκες ή κοσμήματα·

β) χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία.

Άρθρο 41Έκτακτη απόσβεση

1. Εάν, σε έκτακτες περιστάσεις, η φορολογούμενη εταιρεία αποδείξει ότι η αξία ενός πάγιου στοιχείου που δεν υπόκειται σε απόσβεση έχει υποστεί μόνιμη μείωση στο τέλος του φορολογικού έτους, μπορεί να εκπέσει πόσο ίσο προς τη μείωση της αξίας. Ωστόσο, δεν μπορεί να γίνει έκπτωση για στοιχεία ενεργητικού το προϊόν της διάθεσης των οποίων απαλλάσσεται.

2. Εάν η αξία ενός στοιχείου ενεργητικού, για το οποίο έχει γίνει έκτακτη απόσβεση στη διάρκεια προηγούμενου φορολογικού έτους, στη συνέχεια αυξηθεί, ποσό ίσο προς την αύξηση προστίθεται στη φορολογική βάση του έτους κατά το οποίο σημειώνεται η αύξηση. Ωστόσο, το σύνολο των προστιθέμενων ποσών δεν μπορεί να υπερβεί το ποσό της έκπτωσης που είχε αρχικά χορηγηθεί.

Άρθρο 42Καθορισμός κατηγοριών πάγιων στοιχείων ενεργητικού

Η Επιτροπή μπορεί να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 127 και με την επιφύλαξη των όρων των άρθρων 128, 129 και 130, προκειμένου να ορίσει ακριβέστερα τις κατηγορίες παγίων στοιχείων ενεργητικού που αναφέρονται στο παρόν κεφάλαιο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VIIΖΗΜΙΕΣ

Άρθρο 43Ζημίες

1. Ζημία που πραγματοποιήθηκε από φορολογούμενη εταιρεία ή από μόνιμη εγκατάσταση μη ημεδαπής φορολογούμενης εταιρείας στη διάρκεια ενός φορολογικού έτους μπορεί να εκπέσει τα επόμενα φορολογικά έτη, εκτός εάν προβλέπεται άλλως στην παρούσα οδηγία.

2. Η μείωση της φορολογικής βάσης λόγω ζημιών προηγούμενων φορολογικών ετών δεν μπορεί να οδηγήσει σε αρνητικό ποσό.

3. Οι παλαιότερες ζημίες εκπίπτουν πρώτες.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VIIIΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΥΠΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΕΤΑΙ ΣΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΞΟΔΟ ΑΠΟ ΑΥΤΟ

Άρθρο 44Γενικός κανόνας αναγνώρισης και αποτίμησης ενεργητικού και παθητικού

Όταν μια φορολογούμενη εταιρεία επιλέξει να υπαχθεί στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, όλα τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού αναγνωρίζονται στην αξία τους, όπως υπολογίζεται σύμφωνα με τους εθνικούς φορολογικούς κανόνες αμέσως πριν από την ημερομηνία κατά την οποία η εταιρεία αρχίζει να εφαρμόζει το σύστημα, εκτός εάν προβλέπεται άλλως στην παρούσα οδηγία.

Άρθρο 45Χαρακτηρισμός των πάγιων στοιχείων ενεργητικού για σκοπούς απόσβεσης

1. Τα πάγια στοιχεία ενεργητικού που εισέρχονται στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία υπόκεινται σε αποσβέσεις σύμφωνα με τα άρθρα 32 έως 42.

2. Κατά παρέκκλιση της παραγράφου 1, ισχύουν οι εξής κανόνες απόσβεσης:

α) τα πάγια στοιχεία ενεργητικού που υπόκεινται σε απόσβεση ατομικά, τόσο βάσει της εθνικής νομοθεσίας περί φορολογίας εταιρειών που εφαρμοζόταν προηγουμένως στην φορολογούμενη εταιρεία όσο και βάσει των κανόνων του συστήματος, υπόκεινται σε αποσβέσεις σύμφωνα με το άρθρο 36 παράγραφος 2·

β) τα πάγια στοιχεία ενεργητικού που υπέκειντο σε απόσβεση ατομικά βάσει της εθνικής νομοθεσίας περί φορολογίας εταιρειών που εφαρμοζόταν προηγουμένως στη φορολογούμενη εταιρεία, όχι όμως και βάσει των κανόνων του συστήματος, εντάσσονται στην ομάδα στοιχείων ενεργητικού που προβλέπεται στο άρθρο 39·

γ) τα πάγια στοιχεία ενεργητικού που ανήκαν σε ομάδα στοιχείων ενεργητικού για σκοπούς απόσβεσης βάσει της εθνικής νομοθεσίας περί φορολογίας εταιρειών που εφαρμοζόταν προηγουμένως στη φορολογούμενη εταιρεία, εισέρχονται στο σύστημα ως στοιχεία της ομάδας που προβλέπεται στο άρθρο 39, έστω και αν θα μπορούσαν να υπόκεινται σε ατομική απόσβεση βάσει των κανόνων του συστήματος·

δ) τα πάγια στοιχεία ενεργητικού που δεν υπέκειντο σε απόσβεση ή δεν είχαν αποσβεσθεί βάσει της εθνικής νομοθεσίας περί φορολογίας εταιρειών που εφαρμοζόταν προηγουμένως στην φορολογούμενη εταιρεία, αλλά υπόκεινται σε απόσβεση βάσει των κανόνων του συστήματος, υπόκεινται σε αποσβέσεις σύμφωνα με το άρθρο 36 παράγραφος 1 ή το άρθρο 39, ανάλογα με την περίπτωση.

Άρθρο 46Μακροχρόνιες συμβάσεις κατά την είσοδο στο σύστημα

Έσοδα και έξοδα τα οποία, σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφοι 2 και 3, θεωρείται ότι πραγματοποιήθηκαν πριν υπαχθεί η φορολογούμενη εταιρεία στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, αλλά δεν είχαν ακόμη συμπεριληφθεί στη φορολογική βάση σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία περί φορολογίας εταιρειών που εφαρμοζόταν προηγουμένως στη φορολογούμενη εταιρεία, προστίθενται στη φορολογική βάση ή αφαιρούνται από αυτήν, ανάλογα με την περίπτωση, σύμφωνα με τους κανόνες της εθνικής νομοθεσίας που αφορούν τον χρόνο καταχώρισης.

Έσοδα τα οποία, πριν υπαχθεί η φορολογούμενη εταιρεία στο σύστημα, φορολογούνταν βάσει της εθνικής νομοθεσίας περί φορολογίας εταιρειών βαρύτερα από ό,τι αν είχαν συμπεριληφθεί στη φορολογική βάση δυνάμει του άρθρου 24 παράγραφος 2, αφαιρούνται από τη φορολογική βάση.

Άρθρο 47Προβλέψεις και εκπτώσεις κατά την είσοδο στο σύστημα

1. Οι προβλέψεις, προβλέψεις για συντάξεις και εκπτώσεις για επισφαλείς απαιτήσεις που προβλέπονται στα άρθρα 25, 26 και 27 εκπίπτουν μόνον εφόσον προκύπτουν από δραστηριότητες ή συναλλαγές που πραγματοποιούνται μετά την υπαγωγή της φορολογούμενης εταιρείας στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία.

2. Έξοδα που σχετίζονται με δραστηριότητες ή συναλλαγές που πραγματοποιήθηκαν πριν υπαχθεί η φορολογούμενη εταιρεία στο σύστημα, αλλά για τα οποία δεν είχε γίνει έκπτωση, μπορούν να εκπέσουν.

3. Τα ποσά που είχαν ήδη εκπέσει πριν από την υπαγωγή στο σύστημα δεν επιτρέπεται να εκπέσουν εκ νέου.

Άρθρο 48Ζημίες προ της υπαγωγής

Εάν η φορολογούμενη εταιρεία πραγματοποίησε, πριν από την υπαγωγή της στο σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, ζημίες οι οποίες θα μπορούσαν να μεταφερθούν σε επόμενη χρήση βάσει της εφαρμοστέας εθνικής νομοθεσίας, αλλά δεν είχαν ακόμη συμψηφιστεί με φορολογητέα κέρδη, οι ζημίες αυτές επιτρέπεται να αφαιρεθούν από τη φορολογική βάση στην έκταση που προβλέπεται από την εν λόγω εθνική νομοθεσία.

Άρθρο 49Γενικός κανόνας για την έξοδο από το σύστημα

Όταν μια φορολογούμενη εταιρεία εξέλθει από το σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού αναγνωρίζονται στην αξία τους, όπως υπολογίζεται σύμφωνα με τους κανόνες του συστήματος, εκτός εάν προβλέπεται άλλως στην παρούσα οδηγία.

Άρθρο 50Πάγια στοιχεία ενεργητικού που υπόκεινται σε ομαδική απόσβεση

Όταν μια φορολογούμενη εταιρεία εξέλθει από το σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, η ομάδα στοιχείων ενεργητικού που έχει σχηματιστεί βάσει του συστήματος που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία αναγνωρίζεται, για τους σκοπούς των εθνικών φορολογικών διατάξεων που θα έχουν εφαρμογή στη συνέχεια, ως ενιαία ομάδα στοιχείων ενεργητικού, η οποία υπόκειται σε απόσβεση με τη φθίνουσα μέθοδο και με ετήσιο ποσοστό 25%.

Άρθρο 51Μακροχρόνιες συμβάσεις κατά την έξοδο από το σύστημα

Μετά την έξοδο της φορολογούμενης εταιρείας από το σύστημα, τα έσοδα και τα έξοδα που προκύπτουν από μακροχρόνιες συμβάσεις έχουν τη μεταχείριση που προβλέπει η εθνική νομοθεσία περί φορολογίας εταιρειών που θα έχει εφαρμογή στη συνέχεια. Ωστόσο, τα έσοδα και τα έξοδα που έχουν ήδη ληφθεί υπόψη για φορολογικούς σκοπούς στο σύστημα που προβλέπεται από την παρούσα οδηγία δεν λαμβάνονται πλέον υπόψη.

Άρθρο 52Προβλέψεις και εκπτώσεις κατά την έξοδο από το σύστημα

Μετά την έξοδο της φορολογούμενης εταιρείας από το σύστημα που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία, τα έξοδα τα οποία είχαν ήδη τύχει έκπτωσης σύμφωνα με τα άρθρα 25 έως 27, δεν επιτρέπεται να εκπέσουν εκ νέου.

Άρθρο 53Ζημίες κατά την έξοδο από το σύστημα

Οι ζημίες που έχουν πραγματοποιηθεί από τη φορολογούμενη εταιρεία και δεν έχουν ακόμη συμψηφιστεί με φορολογητέα κέρδη βάσει των κανόνων του συστήματος που προβλέπεται στην παρούσα οδηγία μεταφέρονται σε επόμενες χρήσεις σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία περί φορολογίας εταιρειών.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ IXΕΝΟΠΟΙΗΣΗ

Άρθρο 54Θυγατρικές που πληρούν τις προϋποθέσεις

1. Θυγατρικές που πληρούν τις προϋποθέσεις είναι όλες οι άμεσες και χαμηλότερου βαθμού θυγατρικές, στις οποίες η μητρική εταιρεία κατέχει τα ακόλουθα δικαιώματα:

α) δικαίωμα άσκησης άνω του 50% των δικαιωμάτων ψήφου·

β) δικαίωμα κυριότητας σε ποσοστό άνω του 75% του κεφαλαίου της εταιρείας ή άνω του 75% των δικαιωμάτων επί των κερδών.

2. Για τον υπολογισμό των κατώτατων ορίων της παραγράφου 1 σε σχέση με άλλες εταιρείες πλην των άμεσων θυγατρικών, ισχύουν οι ακόλουθοι κανόνες:

α) μόλις καλυφθεί το κατώτατο όριο δικαιωμάτων ψήφου σε σχέση με άμεσες και χαμηλότερου βαθμού θυγατρικές, η μητρική εταιρεία θεωρείται ότι κατέχει το 100% των δικαιωμάτων αυτών.

β) το δικαίωμα επί των κερδών και η κυριότητα επί του κεφαλαίου υπολογίζονται με πολλαπλασιασμό των συμφερόντων που κατέχονται σε ενδιάμεσες θυγατρικές κάθε βαθμού. Δικαιώματα κυριότητας ίσα με το 75% ή μικρότερο ποσοστό, τα οποία κατέχονται άμεσα ή έμμεσα από τη μητρική εταιρεία, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων σε εταιρείες με έδρα σε τρίτη χώρα, λαμβάνονται επίσης υπόψη στον υπολογισμό.

Άρθρο 55Σχηματισμός ομίλου

1. Η ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία σχηματίζει όμιλο με:

α) όλες τις μόνιμες εγκαταστάσεις της που βρίσκονται σε άλλα κράτη μέλη·

β) όλες τις μόνιμες εγκαταστάσεις που βρίσκονται σε κράτος μέλος, οι οποίες ανήκουν σε θυγατρικές της που πληρούν τις προϋποθέσεις και εδρεύουν σε τρίτη χώρα·

γ) όλες τις θυγατρικές της που πληρούν τις προϋποθέσεις και εδρεύουν σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη·

δ) άλλες ημεδαπές φορολογούμενες εταιρείες, οι οποίες είναι πληρούσες τις προϋποθέσεις θυγατρικές της ίδιας εταιρείας που εδρεύει σε τρίτη χώρα και πληροί τις προϋποθέσεις του άρθρου 2 παράγραφος 2 στοιχείο α).

2. Μη ημεδαπή φορολογούμενη εταιρεία σχηματίζει όμιλο σε ό,τι αφορά όλες τις μόνιμες εγκαταστάσεις της που βρίσκονται σε κράτη μέλη και όλες τις πληρούσες τις προϋποθέσεις θυγατρικές της που εδρεύουν σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένων των μόνιμων εγκαταστάσεων των τελευταίων που βρίσκονται σε κράτη μέλη.

Άρθρο 56Αφερεγγυότητα

Εταιρεία σε κατάσταση αφερεγγυότητας ή σε εκκαθάριση δεν μπορεί να καταστεί μέλος ομίλου. Φορολογούμενη εταιρεία για την οποία υποβάλλεται δήλωση αφερεγγυότητας ή η οποία τελεί σε εκκαθάριση εγκαταλείπει αμέσως τον όμιλο.

Άρθρο 57Πεδίο εφαρμογής της ενοποίησης

1. Οι φορολογικές βάσεις των μελών ενός ομίλου ενοποιούνται.

2. Εάν η ενοποιημένη φορολογική βάση είναι αρνητική, η ζημία μεταφέρεται σε επόμενες χρήσεις και συμψηφίζεται με την επόμενη θετική ενοποιημένη φορολογική βάση. Εάν η ενοποιημένη φορολογική βάση είναι θετική, κατανέμεται σύμφωνα με τα άρθρα 86 έως 102.

Άρθρο 58Χρονικό πλαίσιο

1. Τα κατώτατα όρια του άρθρου 54 πρέπει να τηρούνται καθ’ όλη τη διάρκεια του φορολογικού έτους.

2. Κατά παρέκκλιση της παραγράφου 1, μια φορολογούμενη εταιρεία καθίσταται μέλος ομίλου την ημέρα που συμπληρώνονται τα κατώτατα όρια του άρθρου 54. Τα κατώτατα όρια πρέπει να τηρούνται επί τουλάχιστον εννέα διαδοχικούς μήνες, διαφορετικά η φορολογούμενη εταιρεία έχει τη μεταχείριση εταιρείας που δεν υπήρξε ποτέ μέλος του ομίλου.

Άρθρο 59Απαλοιφή συναλλαγών στο εσωτερικό του ομίλου

1. Κατά τον υπολογισμό της ενοποιημένης φορολογικής βάσης, κέρδη και ζημίες που προκύπτουν από συναλλαγές που πραγματοποιούνται άμεσα μεταξύ μελών του ομίλου αγνοούνται.

2. Υπάρχει ενδοομιλική συναλλαγή όταν και τα δύο μέρη της συναλλαγής είναι μέλη του ομίλου τη στιγμή πραγματοποίησης της συναλλαγής και πρέπει να αναγνωριστούν τα συναφή έσοδα και έξοδα.

3. Οι όμιλοι εφαρμόζουν συνεπή και επαρκώς τεκμηριωμένη μέθοδο καταγραφής των ενδοομιλικών συναλλαγών. Οι όμιλοι μπορούν να τροποποιήσουν τη μέθοδο μόνο για έγκυρους εμπορικούς λόγους στην αρχή του φορολογικού έτους.

4. Η μέθοδος καταγραφής των ενδοομιλικών συναλλαγών πρέπει να επιτρέπει τον προσδιορισμό όλων των ενδοομιλικών μεταβιβάσεων και πωλήσεων στη χαμηλότερη τιμή μεταξύ κόστους και φορολογητέας αξίας.

Άρθρο 60Παρακράτηση φόρου στην πηγή

Στις συναλλαγές μεταξύ μελών ενός ομίλου δεν επιβάλλεται παρακρατούμενος φόρος ή άλλη φορολογία στην πηγή.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ XΕΙΣΟΔΟΣ ΣΤΟΝ ΟΜΙΛΟ ΚΑΙ ΕΞΟΔΟΣ ΑΠΟ ΑΥΤΟΝ

Άρθρο 61Πάγια στοιχεία ενεργητικού κατά την είσοδο στον όμιλο

Εάν η φορολογούμενη εταιρεία είναι ο οικονομικός κύριος πάγιων στοιχείων ενεργητικού που δεν υπόκεινται σε απόσβεση ή υπόκεινται σε απόσβεση ατομικά κατά την ημερομηνία εισόδου της σε όμιλο και τα στοιχεία αυτά εκποιούνται από μέλος του ομίλου εντός πενταετίας από την ημερομηνία αυτή, πραγματοποιείται διόρθωση, για το έτος εκποίησης, στο επιμερισμένο μερίδιο του μέλους του ομίλου στο οποίο ανήκε η οικονομική κυριότητα επί των στοιχείων αυτών κατά την ημερομηνία εισόδου. Το προϊόν της εκποίησης αυτής προστίθεται στο εν λόγω μερίδιο, ενώ αφαιρούνται τα έξοδα που σχετίζονται με τα στοιχεία που δεν υπόκεινται σε απόσβεση και η φορολογητέα αξία των στοιχείων που υπόκεινται σε απόσβεση.

Η εν λόγω διόρθωση πραγματοποιείται επίσης όσον αφορά χρηματοοικονομικά περιουσιακά στοιχεία, με εξαίρεση τις μετοχές σε συνδεδεμένες επιχειρήσεις, τις συμμετοχές και τις ίδιες μετοχές.

Εάν, συνεπεία αναδιοργάνωσης της επιχείρησης, η φορολογούμενη εταιρεία δεν υφίσταται πλέον ή δεν έχει πλέον μόνιμη εγκατάσταση στο κράτος μέλος στο οποίο είχε την έδρα της την ημέρα εισόδου στον όμιλο, θεωρείται ότι έχει μόνιμη εγκατάσταση εκεί για την εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος άρθρου.

Άρθρο 62Μακροχρόνιες συμβάσεις κατά την είσοδο στον όμιλο

Έσοδα και έξοδα τα οποία πραγματοποιήθηκαν, σύμφωνα με το άρθρο 24 παράγραφοι 2 και 3, πριν εισέλθει η φορολογούμενη εταιρεία στον όμιλο, αλλά δεν είχαν ακόμη συμπεριληφθεί στον υπολογισμό του φόρου σύμφωνα με την εφαρμοστέα εθνική νομοθεσία περί φορολογίας εταιρειών, προστίθενται στο επιμερισμένο μερίδιο ή αφαιρούνται από αυτό, σύμφωνα με τους κανόνες της εθνικής νομοθεσίας που αφορούν τον χρόνο καταχώρησης.

Έσοδα τα οποία, πριν εισέλθει η φορολογούμενη εταιρεία στον όμιλο, φορολογούνταν βάσει της εφαρμοστέας εθνικής νομοθεσίας περί φορολογίας εταιρειών βαρύτερα από ό,τι αν είχαν φορολογηθεί δυνάμει του άρθρου 24 παράγραφος 2, αφαιρούνται από το επιμερισμένο μερίδιο.

Άρθρο 63Προβλέψεις και εκπτώσεις κατά την είσοδο στον όμιλο

Έξοδα που καλύπτονται από τα άρθρα 25, 26 και 27, τα οποία πραγματοποιούνται σε σχέση με δραστηριότητες ή συναλλαγές που διεξήχθησαν πριν από την είσοδο της φορολογούμενης εταιρείας στον όμιλο, αλλά για τα οποία έχει γίνει πρόβλεψη ή έκπτωση βάσει της εφαρμοστέας εθνικής νομοθεσίας περί φορολογίας εταιρειών, εκπίπτουν μόνο από το επιμερισμένο μερίδιο της φορολογούμενης εταιρείας, εκτός εάν πραγματοποιηθούν μετά την πάροδο πενταετίας από την