[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 9.4.2010

COM(2010)134 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

σχετικά με την κατάρτιση και τις ανταλλαγές αρμοδίων για την εφαρμογή της αμοιβαίας συνδρομής υπαλλήλων βάσει της οδηγίας για τις υπηρεσίες (2006/123/ΕΚ)

SEC(2010)395

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

σχετικά με την κατάρτιση και τις ανταλλαγές αρμοδίων για την εφαρμογή της αμοιβαίας συνδρομής υπαλλήλων βάσει της οδηγίας για τις υπηρεσίες (2006/123/ΕΚ)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

1. Εισαγωγή

Ένα σημαντικό και καινοτόμο τμήμα της οδηγίας για τις υπηρεσίες[1] αφορά τη διοικητική συνεργασία. Οι αρμόδιες αρχές σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο σε όλα τα κράτη μέλη[2] υποχρεούνται να παρέχουν αμοιβαία συνδρομή άμεσα και σε διασυνοριακό επίπεδο, ώστε να αποφεύγεται ο πολλαπλασιασμός των ελέγχων και να εξασφαλίζεται η αποτελεσματική εποπτεία των παρόχων υπηρεσιών (άρθρα 28 έως 36).

Το Σύστημα πληροφόρησης της εσωτερικής αγοράς (IMI) παρέχει υποστήριξη στις αρχές όσον αφορά το έργο αυτό. Το IMI είναι ένα ηλεκτρονικό δίκτυο πληροφόρησης, το οποίο αναπτύχθηκε από την Επιτροπή σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη. Επιτρέπει στις αρχές να εντοπίζουν τους ομολόγους τους σε άλλες χώρες και να ανταλλάσσουν πληροφορίες με αυτούς στη γλώσσα τους, χρησιμοποιώντας μεταφρασμένες εκ των προτέρων ερωτήσεις και απαντήσεις. Σε περίπτωση προβλήματος, μπορούν να παρέμβουν οι συντονιστές του IMI. Προς το παρόν, το IMI χρησιμοποιείται στο πλαίσιο της οδηγίας για την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων[3] και της οδηγίας για τις υπηρεσίες.

Το άρθρο 34 παράγραφος 2 της οδηγίας για τις υπηρεσίες καλεί τα κράτη μέλη, με τη βοήθεια της Επιτροπής, να διευκολύνουν την κατάρτιση και τις ανταλλαγές υπαλλήλων που είναι αρμόδιοι για τη διοικητική συνεργασία.

Το άρθρο 34 παράγραφος 3 ζητεί από την Επιτροπή να « αξιολογεί την ανάγκη θέσπισης πολυετούς προγράμματος για τη διοργάνωση των κατάλληλων ανταλλαγών υπαλλήλων και της κατάρτισής τους ».

Η παρούσα έκθεση συνοψίζει τα πορίσματα της αξιολόγησης, η οποία διεξήχθη βάσει των δεδομένων που είχαν συγκεντρωθεί από διάφορες πηγές, συμπεριλαμβανομένων ερευνών μεταξύ όλων των χρηστών και συντονιστών του IMI, καθώς και των στοιχείων ανατροφοδότησης από τους εκπαιδευτές για το IMI[4].

2. Αξιολόγηση των αναγκών

Τα στοιχεία που προήλθαν από τους χρήστες, τους συντονιστές και τους εκπαιδευτές του IMI, επιτρέπουν τη συναγωγή οκτώ βασικών συμπερασμάτων:

1. Το IMI είναι φιλικό για τον χρήστη, αλλά η κατάρτιση παραμένει αναγκαία.

2. Η κατάρτιση που αφορά τις νομικές και πρακτικές συνέπειες της οδηγίας για τις υπηρεσίες χρειάζεται περισσότερη προσοχή απ’ ό,τι η κατάρτιση στον τρόπο χρήσης του IMI από τεχνική άποψη.

3. Η γενική κατάρτιση σε θέματα γλωσσών και πληροφορικής προσφέρεται στο πλαίσιο της πρακτικής κατάρτισης στον χώρο εργασίας και δεν είναι απαραίτητη για τη διοικητική συνεργασία.

4. Οι χρήστες προτιμούν την κατάρτιση επιτόπου.

5. Η ύπαρξη διαθέσιμων εκπαιδευτών με τις κατάλληλες δεξιότητες αποτελεί μεγαλύτερη πηγή ανησυχίας απ’ ό,τι το κόστος της κατάρτισης.

6. Το υλικό υποστήριξης που έχει παραχθεί από την Επιτροπή θεωρείται ικανοποιητικό, αλλά η γνώση του είναι ελλιπής.

7. Η βασική αρμοδιότητα ως προς την κατάρτιση ανήκει πλέον στα κράτη μέλη, αλλά και η Επιτροπή θα πρέπει να διαδραματίσει τον ρόλο της.

8. Οι ανταλλαγές υπαλλήλων θα μπορούσαν να προσφέρουν σημαντική προστιθέμενη αξία.

3. Στόχοι των προς λήψη μέτρων

Ο γενικότερος στόχος των μέτρων που πρέπει να ληφθούν βάσει της αξιολόγησης των αναγκών πρέπει να είναι η διασφάλιση ότι οι χρήστες του IMI διαθέτουν τις αναγκαίες γνώσεις και δεξιότητες για την αποτελεσματική χρήση του IMI. Για τον σκοπό αυτό, η κατάρτιση πρέπει να παρέχεται σε εγγύτητα με τον χρήστη και με τη μεγαλύτερη δυνατή συνοχή σε ολόκληρη την ΕΕ. Στην παροχή κατάρτισης, οι συντονιστές του IMI διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο, για τον οποίο πρέπει να τύχουν στήριξης. Είναι πολύ νωρίς για να καθοριστούν στόχοι όσον αφορά το περιεχόμενο της κατάρτισης, καθώς οι ανάγκες πιθανότατα θα αλλάξουν με την πάροδο του χρόνου[5].

Το υλικό υποστήριξης πρέπει να γίνει ευρύτερα γνωστό και να χρησιμοποιείται περισσότερο. Αυτό αληθεύει ιδίως για το υλικό μάθησης άνευ διδασκάλου.

Επειδή οι χρήστες του IMI θεωρούν ότι η συνάντηση με υπαλλήλους από άλλες χώρες με σκοπό την ανταλλαγή εμπειριών θα μπορούσε να προσφέρει σημαντική προστιθέμενη αξία, ένας άλλος στόχος πρέπει να είναι η προώθηση και υποστήριξη ανταλλαγών υπαλλήλων.

4. Σύγκριση των διαθέσιμων επιλογών ασκησησ πολιτικής

Η Επιτροπή θα μπορούσε να διατηρήσει την υπάρχουσα κατάσταση και να εξακολουθήσει να παρέχει βοήθεια στα κράτη μέλη όπως μέχρι σήμερα. Για τις δραστηριότητες αυτές εκδηλώνεται υψηλό επίπεδο ικανοποίησης. Ωστόσο, οι δραστηριότητες δεν λύνουν όλα τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν όσοι είναι επιφορτισμένοι με την κατάρτιση και την αύξηση της ευαισθητοποίησης, όπως η ανεπάρκεια ανθρώπινων πόρων, η έλλειψη εμπειρίας στη διεξαγωγή της κατάρτισης και η έλλειψη υποστήριξης από την ιεραρχία τους.

Η Επιτροπή θα μπορούσε να προσαρμόσει και διευρύνει την τρέχουσα προσέγγισή της ανάλογα με τις ανάγκες που ανακύπτουν στα κράτη μέλη. Για παράδειγμα, η Επιτροπή θα μπορούσε να συμβάλει στη διοργάνωση διασκέψεων με συμμετοχή από διάφορα κράτη μέλη. Θα μπορούσε να καθιερώσει επαφές μεταξύ κρατών μελών που ενδιαφέρονται για ανταλλαγές υπαλλήλων και να τους παράσχει συμβουλές. Η Επιτροπή θα μπορούσε επίσης να δώσει μεγαλύτερη προτεραιότητα σε επιθυμίες που εκφράστηκαν από ορισμένους συντονιστές, όσον αφορά π.χ. τη μετάφραση του υλικού υποστήριξης και τις προτιμήσεις για την ανάπτυξη του συστήματος.

Η Επιτροπή θα μπορούσε να αναζητήσει πρόσθετους πόρους και να καταρτίσει ένα πολυετές πρόγραμμα , το οποίο θα καθιστούσε δυνατή την κατακόρυφη αύξηση της κλίμακας των δραστηριοτήτων κατάρτισης και ευαισθητοποίησης. Συστηματική κατάρτιση παρεχόμενη από εξωτερικούς ειδήμονες σε όλα τα κράτη μέλη, επαγγελματική βοήθεια στη διοργάνωση διασυνοριακών διασκέψεων και κεντρικό σύστημα ανταλλαγής υπαλλήλων είναι παραδείγματα μέτρων που θα μπορούσαν να περιληφθούν σε αυτό. Η επίπτωση από πλευράς οικονομικών και ανθρώπινων πόρων θα εξαρτιόταν από τον αριθμό και το εύρος των εν λόγω μέτρων. Ωστόσο, στο παρόν στάδιο δεν είναι σαφές κατά πόσον το σημαντικό κόστος ενός πολυετούς προγράμματος θα αντισταθμιζόταν από τα οφέλη, εφόσον δεν έχουν προσδιοριστεί οι μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες ανάγκες των κρατών μελών.

Η δεύτερη προσέγγιση θα έδινε τη δυνατότητα ευελιξίας ως προς τις ανακύπτουσες ανάγκες και θα μπορούσε να εφαρμοστεί αμέσως. Ενδεχομένως, δεν είναι τόσο αποτελεσματική όσο ένα πολυετές πρόγραμμα στην κάλυψη μεγάλου αριθμού χρηστών του IMI κατά συνεπή τρόπο και δεν θα αντιμετώπιζε ορισμένες από τις ανησυχίες των συντονιστών. Ωστόσο, θα μπορούσε να προσφέρει ευέλικτη υποστήριξη, χωρίς να αποκλείει μια λύση μεγαλύτερης έντασης πόρων σε μεταγενέστερο στάδιο.

5. Συμπέρασμα

Τα συνολικά αποτελέσματα της αξιολόγησης των αναγκών υποδηλώνουν ότι επί του παρόντος δεν δικαιολογείται επαρκώς η υιοθέτηση πολυετούς προγράμματος κατάρτισης και ανταλλαγών υπαλλήλων. Το πρόγραμμα αυτό θα ήταν πρόωρο, τη στιγμή που έχει μόλις αρχίσει να λειτουργεί η συνεργασία βάσει της οδηγίας για τις υπηρεσίες. Η Επιτροπή και οι συντονιστές του IMI πρέπει να αποκτήσουν μεγαλύτερη πείρα, για να μπορούν να προσδιορίσουν τις μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες ανάγκες για κατάρτιση και, ενδεχομένως, για ανταλλαγές υπαλλήλων.

Στο μεταξύ, η Επιτροπή θα συνεχίσει τις προσπάθειές της για την παροχή στήριξης στα κράτη μέλη με σκοπό την αύξηση της ευαισθητοποίησης όσον αφορά τη διοικητική συνεργασία και την κατάρτιση των χρηστών του IMI, οι οποίες ήταν ιδιαίτερα επιτυχημένες μέχρι τώρα. Ωστόσο, προτείνει την προσαρμογή και επέκτασή τους με ευέλικτο τρόπο, όταν λάβει αντίστοιχα αιτήματα από τα κράτη μέλη. Από την πλευρά των κρατών μελών, και ιδίως των συντονιστών του IMI, αυτό απαιτεί να διαδραματίσουν με σοβαρότητα τον ρόλο τους για αύξηση της ευαισθητοποίησης και κατάρτιση των υπαλλήλων, αξιοποιώντας τη στήριξη της Επιτροπής και διαθέτοντας επαρκείς οικονομικούς και ανθρώπινους πόρους στα έργα αυτά.

Η Επιτροπή θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις στα κράτη μέλη και θα επαναξιολογήσει την αναγκαιότητα θέσπισης πολυετούς προγράμματος με βάση την πείρα που θα αποκτηθεί στη διάρκεια του πρώτου έτους υποχρεωτικής χρησιμοποίησης της ενότητας του IMI για τις υπηρεσίες. Η Επιτροπή θα αναφερθεί στην κατάσταση στην ετήσια έκθεση του 2010 για το IMI, η οποία πρόκειται να δημοσιευθεί τον Φεβρουάριο του 2011. Επίσης, η Επιτροπή θα διαβιβάζει τακτικά στα κράτη μέλη τα αναγκαία στατιστικά στοιχεία, ώστε να έχουν τη δυνατότητα να υποβάλουν τις εισηγήσεις τους για την κατάρτιση της ετήσιας έκθεσης[6].

[1] Οδηγία 2006/123/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 2006, σχετικά με τις υπηρεσίες στην εσωτερική αγορά (ΕΕ L 376 της 27.12.2006, σ. 36).

[2] Ο όρος «κράτη μέλη» στο παρόν έγγραφο αναφέρεται στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ και στις τρείς χώρες της ΕΖΕΣ που συμμετέχουν στον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΟΧ), δηλ. Νορβηγία, Ισλανδία και Λιχτενστάιν.

[3] Οδηγία 2005/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 7ης Σεπτεμβρίου 2005, σχετικά με την αναγνώριση των επαγγελματικών προσόντων (ΕΕ L 255 της 30.9.2005, σ. 22)

[4] Για λεπτομερή περιγραφή της αξιολόγησης και των αποτελεσμάτων της, μπορείτε να ανατρέξετε στο έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής που συνοδεύει την παρούσα έκθεση.

[5] Όταν διεξήχθησαν οι έρευνες, σε πολλά κράτη μέλη δεν είχε ακόμη θεσπιστεί η εθνική νομοθεσία για την εφαρμογή της οδηγίας για την υπηρεσίες και/ή δεν είχε ακόμη παρασχεθεί κατάρτιση για νομικά θέματα.

[6] Για λεπτομέρειες σχετικά με τις ρυθμίσεις για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση, παρακαλούμε να ανατρέξετε στο συνημμένο έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής.