ARCHIVES HISTORIQUES 
DE LA COMMISSION 
 
 
 
COLLECTION RELIEE DES 
DOCUMENTS "COM" 
 
 
 
 
COM (85) 358 
 
 
 
Vol. 1985/0142 
  
 
Disclaimer  
Conformém ent au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique 
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, 
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003 
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents 
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit 
règlem ent. 
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 
concerning the opening to the public of the historical archives of the European Econom ic 
Communit y and the European Atom ic Energy Communit y (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as 
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243, 
27.9.2003, p. 1), t his file is open to the public. Where necessary, classified documents in this 
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.  
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom  1. 
Februa r 1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen  
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgem einschaft (ABI. L 43 vom  15.2.1983,  
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. Septem ber 2003  
(ABI. L 243 v om 27.9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit  
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5  
der genannten Verordnung freigegeben.  
ΕΠΙΤΡΟΠΗ
ΤΟΝ
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Γενική ΓρσμματεΓσ00Μ(85) 358 τελικό 
Βρυξέλλες, 2?ουλίου 1905 
ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΕΓΓΡΑΦΟ
ΕΚΘΕΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ 
που αφορά τις σχέσεις της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου
με την Ευρωπαϊκά Κοινότητα
εγκρι6ηκε από τη Δ(υπηρεσιακή Ομάδα για τον Άγιο Μαρίνο
στις 4 Μαρτίου 1985
00Μ(85) 358 τελικό

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
Οι αρχές της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου διαβίβασαν στην 
Επιτροπή στις 28 Σεπτεμβρίου 1983, Μνημόνιο στο οποίο διατύπω­
ναν την επιθυμία τους να αρχίσουν σύντομα διαπραγματεύσεις με 
τις αρμόδιες κοινοτικές αρχές.
Συγκροτήθηκε μια διυπηρεί;α,<ή ομάδα για να μελετήσει τα προβλήμα­
τα που θέτει το μνημόνιο αυτό και για να προετοιμάσει ένα σχέδιο 
έκθεσης της Επιτροπής προς το Συμβούλιο. Αυτό το σχέδιο έκθεσης 
εγκρίθηκε από τη δ(υπηρεσιακή ομάδα στις 4 Μαρτίου 1985.
Στην έκθεση αυτή, η Επιτροπή συν ιστό στο Συμβούλιο να την εξου­
σιοδοτήσει να αρχίσει διαπραγματεύσεις με τη Δημοκρατία του Αγίου 
Μαρίνου με σκοπό τη σύναψη συμφωνίάς, και να εγκρίνει τις οδηγίες 
που περιλαμβάνονται στην έκθεση γι'αυτές τις διαπραγματεύσεις.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
Σελίδα
I. Εισαγωγή 1
II. θέση του Αγίου Μαρίνου με βάση τη ουνθήκη ΕΟΚ 3
III. θέση του Αγίου Μαρίνου έναντι της Ιταλίας 4
IV. Αξιολόγηση της κατάστασης που περί γράφεται οτα
σημεία II και III 4
V. Γενικές παρατηρήσεις που αφορούν τα αιτήματα του
Αγίου Μαρίνου 5
VI. Νομική βάση των σχέσεων που πρέπει να αποκατασταθούν
μεταξύ Κοινότητας και Αγίου Μαρίνου 7
VII. Χρηματοοικονομικά θέματα 8
VIII.
IX.θέση της Επιτροπής σχετικά με τα αιτήματα του
Αγίου Μαρίνου 8
α)γενικά 8
(3)τελωνειακά θέματα 9
γ)γεωργία 9
- η κατάσταση από νομική άποψη 9
- πραγματική κατάσταση 10
- προτάσεις 10
δ)εξωτερικό εμπόριο 12
- η κατάσταση από νομική άποψη 12
- πραγματική κατάσταση 13
- προτάσεις 13
ε)χρηματοδότηση 13
- η κατάσταση από νομική άποψη 13
- πραγματική κατάσταση 14
- προτάσεις 15
στ)μεταφορές 15
- η κατάσταση από νομική άποψη 15
- πραγματική κατάσταση 15
- προτάσεις 16
ζ)κοινωνική ασφάλιση 16
- η κατάσταση από νομική άποψη 16
- πραγματική κατάσταση 16
- προτάσεις 17
Συμπεράσματα 18
Παράρτημα I 
Παράρτημα II 
Παράρτημα III 
Παράρτημα IVΜνημόνιο 
Προσθήκη 
Επιστολή 
Σχέδιο :της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου 
στο μνημόνιο
της 17.12.84 της Αποστολής του Αγίου Μαρίνου 
Οδηγίες διαπραγματεύσεων με τον Άγιο Μαρίνο

I. Εισαγωγή
1» To Μάιο του 1983 η Δημοκρατία του Αγίου Μαρίνου συνήψε διπλωματικές 
σχίσεις με την Κοινάτητα, Η νέα αυτή ώθηση στις σχέσεις της εν λάγω 
χώρας με την Κοινώτητα συνοδεύτηκε απά επίσημη επίσκεψη του Προέδρου 
THORN cttov Άγιο Μαρίνο, στις 18 Σεπτεμβρίου 1983, κατά τη διάρκεια της 
οποίας οι αρχές της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου ανακοίνωσαν την πράθε— 
σή τους να υποβάλουν στην Επιτροπή μνημάνιο σχετικά με την εξέλιξη 
των σχέσεών τους με την Κοινάτητα.
2. Οι αρχές της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου διαβίβασαν στην Επιτροπή, στις 
28 Σεπτεμβρίου 1983, το εν λάγω μνημάνιο (παράρτημα 1),· στο οπο ίο 
διατύπωναν την επιθυμία τους να αρχίσουν, σύντομα, διαπραγματεύσεις με
τις αρμάδιες αρχές της Κοινότητας, προκειμένου να καθοριστεί το καθεστώς 
της Δημοκρατίας σρ σχέση με την ΕΟΚ και να ρυθμιστούν, με τον κατάλληλο 
τράπο, οι σχέσεις μεταξύ των δύο μερών. Η Αποστολή του Αγίου Μαρίνου 
διαβίβασε, στις 5 ΜαΤου 1984, προσθήκη στο εν λάγω μνημάνιο, η οποία 
παρείχε νέα στοιχεία σχετικά με τις εμπορικές σχέσεις με τις τρίτες χώρες 
(παράρτημα 2).
3. Η Επιτροπή, με προφορική διακοίνωση στις 7 Δεκεμβρίου 1983, γνωστοποίησε 
την παραλαβή του μνημονίου της κυβέρνησης του Αγίου Μαρίνου.
Εξάλλου, συνεστήθη. διυπηρεσιακή επιτροπή προκειμένου να εξετάσει τα 
προβλήματα που θίγει το εν λάγω μνημάνιο και να προετοιμάσει σχέδιο 
έκθεσης της Επιτροπής προς το Συμβούλιο.
4. Αντιπροσωπεία του Αγίου Μαρίνου, επισκέφθηκε στις 19 Ιουλίου 1984, 
την Επιτροπή, με επικεφαλής  τον κ. Giordano Bruno Keii'i,
Υφυπαυργά Εξωτερικών του Αγίου Μαρίνου και διασαφήνισε το περιεχάμενο 
του εν λάγω υνπυονίου.
Οι επισκέψεις που πραγμανοτηίησαν εκπρόσωποι των υπηρεσιών της Επιτροπής 
στον Άγιο Μαρίνο και στη Ρώμη επέτρεψαν να διευκρινισθοών ορισμένα ζητή­
ματα και οδήγησαν τις αρχές του Αγίου Μαρίνου στο να υποβάλουν πιο συγκε­
κριμένες πληροφορίες και αιτήσεις με επιστολή τους στις 17 Δεκεμβρίου 1984 
(παράρτημα III).
5. Σύμφωνα με το μνημόνιο υπάρχει κάποια ανωμαλία στις νομικές και οικονο­
μικές σχέσεις μεταξύ της ΕΟΚ και του Αγίου Μαρίνου για δυο κυρίως λόγους :  
αφενός ο Άγιος Μαρίνος περιλαμβάνεται στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας 
δυνάμει αυτόνομης πράξης της Κοινότητας. Αφετέρου, ο Άγιος Μαρίνος ως ανε­
ξάρτητο κράτος δεν αποτελεί τμήμα της Κοινότητας, γεγονός που η Κοινότητα 
αναγνώρισε με την αποδοχή της εγκατάστασης διπλωματικής αντιπροσωπείας.
0 Άγιος Μαρίνος ανέφερε μερικά από τα προβλήματα που προκύπτουν από την 
ανώμαλη αυτή κατάσταση έναντι της Κοινότητας ;

α] Γεωργfu
Ο 'Αγιος Μαρίνος δεν επωφελείται των εξισωτικών ποσών, πριμοδοτήσεων 
και επιστροφών κατά την εισαγωγή ή εξαγωγή. Τα γεωργικά προϊόντα του και 
κυρίως τα κρασί δεν κυκλοφορούν ελεύθερα στα κράτη μέλη και εξάγονται 
με δυσκολία προς τις τρίτες χώρες.
β) Εξωτερικό εμπόριο
Στον Άγιο Μαρίνο επιβάλλονται κοινοτικοί ποσοτικοί περιορισμοί στην 
εισαγωγή, ενώ δεν εφαρμόζονται προς όφελός του αι αυτόνομες ποσοστώσεις 
των τρίτων χωρών. Οι προτιμήσεις που παρέχονται από τις τρίτες χώρες στα 
προϊόντα καταγωγής της Κοινότητας δεν εφαρμόζονται υπέρ των προϊόντων 
ταυ Αγίου Μαρίνου, ενώ τα προϊόντα των χωρών αυτών, επειδή, διέρχονται 
μέσω της Ιταλίας, απολαύουν ~πς προτίμησης που παρέχει η Κοινότητα.
υ) Χρηματοδότηση
0 Άγιος Μαρίνος δεν λαμβάνει χρήματαδατ:όκούς πόρους από τον προϋπολο­
γισμό της ΕΟΚ ούτε χρηματοδοτήσεις της ETE.
δ) Μεταφορές
Οι μεταφορές του Αγίου Μαρίνου δεν έχουν δικαίωμα ελεύθερης κυκλοφορίας 
στα κράτη μέλη εκτός της Ιταλίας. Εξάλλου, οι διευκολύνσεις που προβλέ­
πονται από τη σύμβαση TIR δεν ισχύουν για τον εν λόγω τομέα.
ε) Κοινωνική  ασφάλιση
0 Άγιος Μαρίνος επιθυμεί να ενσωματώσει τις διμερείς σχέσεις του με 
την Ιταλία, το Βέλγιο και τη Γαλλία σε πολυμερή κοινοτική συμφωνία, η 
οποία θα επεκτείνει και στους υπηκόους του Αγίου Μαρίνου;την εφαρμογή 
των κανονισμών στον κοινωνικό τομέα, σε επίπεδο αμοιβαιότητας.
Η αίτησή του δεν αφορά ωστόσο την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων.
6. Αν ληφθούν υπόψη το μέγεθος και η φύση της οικονομίας του Αγίου Μαρίνου 
οι οικονομικές ανωμαλίες δεν θα πρέπει να δημιουργούν σοβαρά προβλήματα 
στην Κοινότητα. Αντίθετα, όσον αφορά τις νομικές και πολιτικές πλευρές 
του καθεστώτος του Αγίου Μαρίνου έναντι της Κοινότητας, υπάρχουν αντιθέσεις 
γενικού χαρακτήρα τόσο στιις σχέσεις της Κοινότητας με τα υπόλοιπα κρατίδια 
της Ευρώπης που δεν αποτελούν τμήμα της Κοινότητας, όσο και στις σχέσεις 
της Κοινότητας με τη Δημοκρατία του Αγίου Μαρίνου,
Η παρούσα έκθεση εξετάζει τη θέση του Αγίου Μαρίνου σε σχέση με την Κοινό­
τητα και τις δυσχέρειες που προκύπτουν από την ιδιαίτερη αυτή κατάσταση^ □, 
προτάσεις που αναπτύσσονται στην έκθεση αυτή λαμβάνουν ταυτόχρονα υπόψη τα 
ειδικά αυτά προβλήματα, καθώς και προβλήματα γενικότερου χαρακτήρα,·/·

- 3 -
II. ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗ ΣΥΝΘΗΚΗ ΕΟΚ
7. Απά τους <5ρους του άρθρου 227 ΕΟΚ προκύπτει άτι οι διατάξεις 
της συνθήκης ΕΟΚ και του.παραγώγου δικαΓου δεν εφαρμάζανται στον 
'Αγιο Μαρίνο. 0 'Αγιος Μαρίνος δεν αποτελεί τμήμα της Ιταλικής 
Δημοκρατίας (άρθρο 227 (ΐ)) και επιπλέον δεν αποτελεί ευρωπαϊκά έδα- 
φος για τις εξωτερικής σχίσεις του οποίου υπεύθυνο είναι ένα κράτος 
μέλος (η Ιταλία) (άρθρο 227 (4)).
Επειδή το σημείο αυτά δεν αμφίσβητήθηκε απά τον 'Αγιο Μαρίνο, δεν 
είναι απαραίτητα να εξεταστεί περισσάτερο, 0 'Αγιος Μαρίνος αποτελεί 
τρίτη χώρα σε σχέση με την ΕΟΚ.
8. 0 'Αγιος Μαρίνος,, α: ;  τι αποτελεί τρίτη χώρα, περιλαμβάνεται στο 
τελωνειακά έδαφος της Κοινάτητας, δυνάμει αυτάνομης πράξης της 
Κοινάτητας.
Το γεγονάς άτι ο 'Αγιος Μαρίνος παραμένει τρίτη χώρα δεν σημαίνει 
άτι η ίδρυση της ΕΟΚ δεν έθιξε τα συμφέροντά του. Αντίθετα μάλιστα, 
υπήρχε το ενδεχάμενο η συνθήκη ΕΟΚ και το παράγωγο δίκαιο να μη 
συμβιβάζονται με τα δικαιώματα που απορρέουν για τον 'Αγιο Μαρίνο 
απά συμβάσεις..που έχουν συναφθεί με την Ιταλία πριν απά την έναρξη 
της ισχύος της συνθήκης ΕΟΚ.
Σχετικά με τα νομικά ασυμβίβαστα, το άρθρο 234 ΕΟΚ ορίζει άτι 
η συνθήκη δεν θίγει τα δικαιώματα αυτά, Ωστάσο, το ενδεχάμενο 
να προκΰψουν ασυμβίβαστα δεν αποκλείεται, εφάσον το εν λάγω άρθρο 
προβλέπει άτι σε περίπτωση ασυμβίβαστου μεταξύ των συμβάσεων αυτών
(1) 0 κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1496/68 σχετικά  με τον ορισμό του τελωνειακού 
εδάφους της Κοινότητας  (ΕΕ αρ,θ. δ 238 της 28.9.68, σ. 1) προβλέπει στο όρθρο 2 ότι "τα 
εδάφη που περιλαμβάνονται στο παράρτημα και ευρίσκονται εκτάς του εδάφους 
των κρατών μελών, θεωρούνται άτι αποτελούν μέρος του τελωνειακού εδάφους της 
Κοινάτητας, λαμβανομένων υπάψη των συμβάσεων και συνθηκών που εφαρμάζονται 
σ'αυτά" -Παράρτημα - "Ιταλία.: το έδαφος της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου 
άπως ορίζεται στη σύμβαση της 31ης Μαρτίου 1939". Το κείμενο αυτό περιλήφθηκε 
ακριβώς όπως έχει στο άρθρο 2 και στο παράρτημα  του κανονισμού αριθ. 2151/84 
(ΕΕ δ 197/1)  με το οποίο καταργήθηκε  ο κανονισμός αριθ. 1496/68.

- 3α -
και της συνθήκης, τσ κράτος μέλος είναι αρμόδιο να άρει τα εν Λόγω 
ασυμβίβαστα. Τα ανωτέρω μπορεί να οδηγήσουν, το ενδιαφερόμενο 
κρότος μέλος να καταγγείλει, στην ανάγκη, τις συμβάσεις αυτές.
9. Στην περίπτωση του Αγίου Μαρίνου, η μόνη σόμβαση που δημιουργαόσε 
προβλήματα, ήταν η σόμβαση του 1939 που ίδρυε τελωνειακή ένωση 
με την Ιταλία. Η σόμβαση αυτή είναι η μόνη σόμβαση που έχει συναφθεί 
πριν από την έναρξη της ισχόος της συνθήκης, από ΤΓΐν οποία είναι 
δυνατό να απορρέει για τον 'Αγιο Μαρίνο δικαίωμα που να μη συμβι­
βάζεται με τις συνθήκη ΕΟΚ.
Η Κοινότητα συμπεριέλαβε τον 'Αγιο Μαρίνο στο 'τελωνειακό της έδαφος 
ακριβός για να απσφευχοεί το ασυμβίβαστο μεταξό της σόμβασης αυτής 
που ίδρυε τελωνειακή ένωση με την Ιταλία αφενός, και της συνθήκης 
που ίδρυε τελωνειακή ένωση μεταξό της Ιταλίας και των άλλων μελδν 
αφετέρου, και για να διασφαλίσει τα δικάιάματα που απορρέουν για τον 
'Αγιο Μαρίνο από την τελωνειακή ένωση με την Ιταλία (ξ).
(2) Δεδομένου ότι ισχόουν και άλλες συμβάσεις ορισμένα κρατίδια συμπερι— 
λήφθηκαν στα κοινοτικό τελωνειακό έδαφος  (jungdolg KaJ Mittelberg - 
Γερμανία - Μονακό, Γαλλία) ενά άλλα αποκλείσθηκαν (Lusingen  — Γερμανία, 
Livingo,  Campione d’Italia ,  τμήμα της λίμνης  του Lugano — Ιταλία).

- 4 -
III. ΘΕΣΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ ΕΝΑΝΤΙ ΤΗΣ ΙΤΑΛΙΑΣ
10. Οι σχέσεις μεταξύ του Αγίου Μαρίνου και της Ιταλίας ρυθμί­
ζονται αχό τη σύμβαση του 1939, καθώς και αϊτό συμφωνίες και ανταλ­
λαγές επιστολών, οι οποίες προσθέτουν, τροποποιούν ή καταργούν 
ορισμένες από τις διατάξεις της.
0 Άγιος Μαρίνος ανέφερε ότι επιθυμούσε την επανεξέταση των 
ακόλουθων άρθρων της σύμβασης του 1939.
- Άρθρα 42 και 43 (ανάληψη από κάθε κράτος της υποχρέωσης να πα­
ρεμποδίσει κάθε παράβαση της νομοθεσίας του άλλου κράτους που 
αφορά την προστασία της βιομηχανικής ιδιοκτησίας κλπ.)
- Άρθρο 44 (παραίτηση του Αγίου Μαρίνου από το δικαίωμα ελεύθερης 
διαμετακόμισης με εξαίρεση ένα περιορισμένο αριθμό προϊόντων που 
προορίζονται για την κυβέρνηση)
- Άρθρο 46 (δικαίωμα γι'» -ην κυβέρνηση και τους κατοίκους του Αγί­
ου Μαρίνου να απολαύουν ό,.ων των εξαιρέσεων και ελαφρύνσεων που 
προβλέπει η ιταλική νομοθεσία όσον αφορά τους δασμούς και τους 
φόρους κατασκευής)
- Άρθρο 51 (ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων μεταξύ των κρα­
τών με εξαίρεση τα μονοπώλια)
Με το μνημόνιό του ο Άγιος Μαρίνος διευκρινίζει, ότι είχε 
ήδη στο πλαίσιο αυτό, γνωστοποιήσει στην ιταλική κυβέρνηση την 
πρόθεσή του να αρχίσει επίσημα τις διαπραγματεύσεις για τη σύναψη 
διμερούς συμφωνίας με την Κοινότητα.
IV. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΠΟΥ ΠΕΡΙΓΡΑΦΟΝΤΑΙ ΥΠΟ II ΚΑΙ III
11. Η κατάσταση που προκύπτει από το γεγονός ότι ο Άγιος Μαρί­
νος περιλαμβάνεται στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας αναλύεται 
ελλιπώς στο μνημόνιο του Αγίου Μαρίνου. Το γεγονός ότι ο Άγιος 
Μαρίνος περιλαμβάνεται στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας έχει 
ως αποτέλεσμα να υπόκεινται οι οικονομικοί φορείς του Αγίου Μαρίνου 
στους κοινοτικούς κανόνες που αφορούν το τελωνειακό έδαφος. Πράγμα­
τι, η εφαρμογή από την Ιταλία του κοινοί) δασμολογίου των κοινοτικών 
τελωνειακών κανόνων και των κανόνων της κοινής εμπορικής πολιτικής 
έναντι των τρίτων χωρών (εφαρμογή η οποία αμφισβητείται από το 
μνημόνιο σημ. 2α), καθώς και η εφαρμογή από την Ιταλία του καθε­
στώτος ελεύθερης κυκλοφορίας που προβλέπεται στη συνθήκη έναντι 
των υπολοίπων κρατών μελών αφορούν εξίσου και τα προϊόντα που 
πρόκειται να καταναλωθούν στον Άγι.ο Μαρίνο (1). Ωστόσο, πρέπει 
να παρατηρηθεί ότι, καταρχήν, το γεγονός ότι ο Άγιος Μαρίνος πε­
ριλαμβάνεται στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας, στηρίζεται στη 
σύμβαση τελωνειακής ένωσης μεταξύ της Ιταλίας και του Αγίου Μαρί­
νου, την οποία ο Άγιος Μαρίνος μπορούσε να καταγγείλει. Επιπλέον 
ο Άγιος Μαρίνος, με την απόφασή του να διατηρήσει την τελωνειακή 
ένωση με την Ιταλία και να αποτελέσει ως εκ τούτου μέρος του τελω­
νειακού εδάφους της Κοινότητας, κατόρθωσε, τουλάχιστον στην πράξη, 
να έχει την ευχέρεια να εξάγει τα προϊόντα του στο σύνολο της κοι­
νή αγοράς υπό το ίδιο τελωνειακό καθεστώς το οποίο ισχύει και για 
τα ιταλικά προϊόντα.
(1) Ωστόσο, δεν εξασφαλίζεται η πλήρης εφαρμογή της κοινοτικής ρύθ­
μισης, ιδίως όταν η χορήγηση απαλλαγών ή διευκολύνσεων απαιτεί 
έγκριση ή επί τόπου έλεγχο που οι ιταλικές τελωνειακές αρχές 
δεν μπορούν να ασκήσουν. 0 Άγιος Μαρίνος δεν υπέβαλε προσφυγές 
για την κατάσταση αυτή.

- 5 -
12. Το άρθρο 44 σύμφωνα με το οιτοίο ο Άγιος Μαρίνος παραιτεί- 
ται από το δικαίωμα ελεύθερης διαμετακόμισης (με εξαίρεση ορισμέ- 
προϊόντα) (1), το άρθρο 46 σύμφωνα με το οποίο η κυβέρνηση και οι 
κάτοικοι του Αγίου Μαρίνου απολαύουν όσον αφορά τους δασμούς όλων 
των ελαφρύνσεων που προβλέπει η ιταλική νομοθεσία καθώς και το 
άρθρο 51 δεν δημιουργούν προβλήματα για την Κοινότητα, στο μέτρο 
που η κοινοτική νομοθεσία συμπίπτει με ορισμένες διατάξεις ή τους 
επιτρέπει να διατηρήσουν την πλήρη ισχύ τους.
13. Δύο άλλες διατάξεις της συμφωνίας του 1939 που πρέπει να 
ληφθούν υπόψη είναι :
- το άρθρο 42 :
Οι αρχές του Αγίου Μαρίνου διευκρίνισαν ότι αναφέρονται στη διά­
ταξη αυτή, επειδή π ι  οττ'— ιν σχετικά με την ενδεχόμενη εισαγωγή 
στον Άγιο Μαρίνο νομο£εοί ας  για την προστασία της βιομηχανικής 
ιδιοκτησίας ότι η Ιταλία θα είναι υποχρεωμένη να μεριμνά για την 
τήρησή της. Επιπλέον, οι αρχές του Αγίου Μαρίνου επιθυμούν να 
πληροφορηθούν αν όλα τα υπόλοιπα κράτη μέλη θα κληθούν να κάνουν 
το ίδιο. Σύμφωνα με τους κανόνες της συνθήκης δεν θα πρέπει να 
συμβαίνει αυτό και φαίνεται ιδιαίτερα περίπλοκο να επιτραπεί η 
έναρξη των συζητήσεων για τη δυνατότητα να επεκταθεί η ισχύς των 
κανόνων που αφορούν το ευρωπαϊκό δίπλωμα ευρεσιτεχνίας και στον 
Άγιο Μαρίνο.
- το άρθρο 52 που αναφέρεται στις πληρωμές που πρέπει να κάνει η 
Ιταλία στον Άγιο Μαρίνο σε αντιστάθμισμα της παραίτησης του 
Αγίου Μαρίνου από ορισμένα δικαιώματα (βλ. § 21 - 23).
V. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΤΑ ΑΙΤΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ
14. Πριν να υιοθετηθεί οποιαδήποτε προσέγγιση έναντι των αιτη­
μάτων του Αγίου Μαρίνου, πρέπει να εξεταστούν τα εν λόγω αιτήματα 
σε συνάρτιση με τις σχέσεις της Κοινότητας με άλλα παρόμοια εδάφη 
και με ιδιαίτερη σύνεση, ώστε να αποφευχθεί ένα προηγούμενο που 
θα δημιουργούσε δυσκολίες και έναντι των άλλων κρατιδίων.
(1)Πρέπει να σημειωθεί ότι το 
συμπίπτει με τις διατάξεις 
ρεση ορισμένα προϊόντα για 
κυμαίνονται μεταξύ 2,7% καιτελωνειακό δίκαιο της Κοινότητας, 
του άρθρου 44, 2ο εδάφιο, με εξαί- 
τα οποία προβλέπονται δασμοί που 
12% .

-  6 -
15. Υπέρχουν εδέψη (στην Ευρώπη κυρίως) που αποτελούν μέρος ορισμένων 
κΡα_Γων μελών ή έχουν ειδικές σχέσεις με το κρέτη μέλη αυτί,
οτα οποΓα έμως δεν εφαρμόζεται πλήρως η συνθήκη (und την επιφύλαξη 
βέβαια των ειδικών διατάξεων) (ΐ) ,
— Το ΓIβραλτέρ, το αποΓο υπάγεται στις διατίξεις της συνθήκης 
μέσω του έρΒρου 227 (4), δεν υπάγεται ωστίσο στη γεωργική ρύθμιση 
ούτε στην εναρμένιση των φίρων κύκλου εργασιών και αποκλεΓεται 
του τελωνειακοί εδέφους,
- Με την επιφύλαξη της αρχής του έρΒρου 227 (4) οι αγγλονορμανδικές 
νήσοι ( Uüannel is lanca ) και Π νήσος του Man υπάγονται, 
στην πράγματικίτητα, δυνέμει του έρΒρου 227 ( 5), στους κανώνες
της συνθήκης, μίνο στο βαθμέ που αυτί είναι αναγκαίο για τη διασφάλιση 
της εφαρμογής του καθεστώτος που προβλέπει για τις νήσους αυτές η 
συνθήκη προσχώρησης του 1972. Το πρωτίκολλο αριθ. 3 του 1972 τι'ς 
περίλαμβίνει στο τελωνειακέ έδαφος, αλλί δεν προβλέπει την εφαρμογή 
φορολογικών κανένων. Για τα γεωργικέ προΤίντα εφαρμίζονται μίνο 
οι εισφορές και τα υπέλοϊπα μέτρα κατί την εισαγωγή καθώς και ορισμένες 
διατίξεις σχετικές με την ελεύθερη κυκλοφορία και τον ανταγωνισμέ. 
Εξέλλου, τα ποσί που εισπρέττονται απί τους δασμούς, εισφορές 
κλπ. στις νήσους αυτές δεν περιλαμβάνονται στεν προϋπολογισμό των Κοινο­
τήτων. Οι κοινοτικοί κανονισμοί υπέρ των εξαγωγών δεν εφαρμίζονται, 
αλλέ τα ποσί που χορηγούνται απί την Κοινέτητα λαμβένονται .  υπίψη 
μίνο σαν ανώτατο έριο των ενισχύσεων τις οποίες δΰνανται να χορηγούν 
οι νήσοι (ξ). Η ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και των υπηρεσιών 
αποκλείεται, με την επιφύλαξη της αρχής της μη διίκρισης.
16. Αντίθετα, υπέρχουν ορισμένα ευρωπαΤκί εδίφη τα οποία δεν αποτελούν 
τμήμα των κρατών μελών ^.ύνε διατηρούν ειδικές σχέσεις με τα κρέτη 
αυτί, αλλέ τα οποία, έπως ο Άγιος Μαρίνος, με συμβίσεις που 
συνήψαν με τα κρέτη μέλη πριν απί τη συνθήκη της Ρώμης, ίδρυσαν 
Τελωνειακές ενώσεις με κέποιο απί τα κρέτη μέληναυτέ* συγκεκριμένα 
το Μονακέ με τη Γαλλία  (3) και το Mittel berg και jungtiolz 
(Αυστρία) με τη Γερμανία ( 4).

- 6α
Για το πριγκιπάτο της Ανδόρας θα μπορεί να εφαρμοστεί μετά την 
έναρξη της ισχύος της πράξεως προσχώρησης της "Ισπανίας" καθε­
στώς που θα διέπει τις εμπορικές σχέσεις μεταξύ της Κοινότητας 
και της Ανδόρας και που θα αντικαταστήσει τα εθνικά καθεστώτα 
που ισχύουν σήμερα.
(1) Τα υπερπόντια γαλλ:κ?  5·αμερίσμ^τα (DOM) διέπονται από το 
άρθρο 227 (2) της συνύήκης και το κοινοτικό δίκαιο εφαρμό­
ζεται σήμερα πλήρως στα διαμερίσματα αυτά.
Ειδικές διατάξεις εφαρμόζονται επίσης στις νήσους Φερόες 
και στη Γροιλανδία.
(2) Κανονισμός 706/73 ΕΕ αριθ. L 68 της 15.3.73, σ. 1
(3) Τελωνειακή σύμβαση της 18ης Μαιου 1963
(4) Συνθήκη του 1890

- 7 -
VI. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΘΟΥΝ ΜΕΤΑΞΥ 
ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ ~
17. Το μνημόνιο του Αγίου Μαρίνου προβλέπει τη σύναψη ενδεχώμενης
διμερούς συμφωνίας με βίση τα ίρΒρα 113 και 23Β της συνθήκης ΕΟΚ.
Το ίρΒρα 113 αφορώ την εμπορική πολιτική (συμπεριλαμβανομένων 
των γεωργικών Βεμίτων) και ιδίως τις μεταβολές των δασμολογικών 
συντελεστών, τη σύναψη δασμολογικών και εμπορικών συμφωνιών, την 
ενοποίηση των μέτρων ελευθερώσεως, την πολιτική εξαγωγών, τα μέτρα 
εμπορικής ώμυνας κατί ταυ ντίμπίνγκ (ΐ) κλπ.
Εφώσον η συμφωνία υπερβαίνει τα ύρια της πολιτικής αυτής και εκτείν 
ται σε " συμφωνία που ιστί συνόεση η οποία συνεπάγεται αμοιβαία 
δικαιώματα και υποχρεώσεις, κοινή δρίση και ειδικές διαδικασίες" 
πρέπει να εφαρμοστεί το ίρθρο 238.
Τα ίρθρο αυτύ προβλέπει ώτι η συμφωνία συνίπτεται απύ τα Συμβούλιο 
ομοφώνως, κατώπιν διαβουλεύσεα > 5 με τη Συνέλευση. Σύμφωνα με το ίρθρο 
113 οι διαπραγματεύσεις διεξάγονται απώ την Επιτροπή και η συμφωνία 
συνίπτεται απώ το Συμβούλιο που αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία.
18. Επιπλέον, δεν πρέπει να παραβλέπεται η δυνατότητα θέσπισης 
αυτόνομων καθεστώτων τα οποία είναι δυνατό να συμπληρώσουν μια 
εμπορική συμφωνία βάσει του άρθρου 113, κατά τρόπο ώστε να απο­
φευχθεί ο σύνθετος χαρακτήρας μιας συμφωνίας συνδέσεως.
Ακόμα, είναι δυνατό να εφαρμοστούν άλλα άρθρα της συνθήκης 
για τους τομείς που δεν καλύπτονται από το άρθρο 113, κυρίως σε 
περίπτωση που έχουν αναληφθεί με σύμβαση αμοιβαίες υποχρεώσεις.
19. Στην περίπτωση της σύναψης συμφωνίας με βάση το άρθρο 113, 
είναι δυνατό να χρησιμοποιηθεί ο απλουστευμένοςτύπος (ανταλλαγή 
επιστολών με παραρτήματα). 0 τύπος αυτός μπορεί επίσης να χρησιμο­
ποιηθεί εάν τα θέματα που πρέπει να ρυθμιστούν εκτός του τομέα 
της εμπορικής πολιτικής είναι περιορισμένα, και προκειμένου να 
αποφευχθεί ο σύνθετος τύποτ του άρθρου 238.
20. Ανεξάρτητα από τη νομική βάση της ενδεχόμενης συμφωνίας, δεν 
πρέπει να προβλεφθεί η σύσταση κοινών οργάνων. Παρόμοια όργανα δεν 
έχουν συσταθεί μεταξύ της Ιταλίας και του Αγίου Μαρίνου. Εξάλλου, 
θα καλούνται συνεδριάσεις ad hoc, όποτε τα δύο μέρη το κρίνουν 
σκόπιμο.
Το ίδιο σύστημα μπορεί να προβλεφθεί για τις σχέσεις του Αγίου 
Μαρίνου με την Κοινότητα. Οι αρχές του Αγίου Μαρίνου δεν έχουν 
αντιρρήσεις για μια τέτοια προσέγγιση.
(1) καθώς και τις υπηρεσίες, τουλάχιστον σύμφωνα με την άποψη της 
Επιτροπής.

VII. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ
21. Σύμφωνα με το άρθρο 52 της σύμβασης του 1939, η Ιταλία κα­
ταβάλλει σήμερα στον Άγιο Μαρίνο ένα τελωνειακό χρέος (canone 
doganale) ύψους 9.000.000.000 λιρών Ιταλίας ανά έτος σε αντάλλαγμα 
των παραχωρήσεων του Αγίου Μαρίνου όσον αφορά την ελεύθερη διαμε­
τακόμιση (άρθρο 44 § 1) και ορισμένα χρηματοδοτικά δικαιώματα 
(άρθρο 47). Οι δασμοί που επιβάλλονται από την Ιταλία στα προϊόντα 
που δεν διαμετακομίζονται ατελώς προς τον Άγιο Μαρίνο, κατα­
βάλλονται σήμερα στην Κοινότητα (1). Επιπλέον, η Ιταλία 
πωλεί στον Άγιο Μαρίνο ορισμένες ποσότητες καπνού, αλατιού, οινο­
πνεύματος και πετρελαίου από τις οποίες ο Άγιος Μαρίνος έχει 
φορολογικά ωφέλη (άρθρα 48, 49 και 50).
22. 0 Άγιος Μαρίνος επιβάλλει έναν εφάπαξ φόρο σε όλες τ:ς 
εισαγωγές. Κατά το 1984, τα καθαρά έσοδα από το φόρο αυτό ανέρχο­
νταν σε 25 δισ. λίρες περίπου (45 δισ. επί των εισαγωγών μείον
20 δισ. επί των επανεξαγωγών).  0 μέσος συντελεστής του φόρου αυτού 
φθςνει το + 12% και αποφέρει ποσό ύψους 200 δισ. λιρών για τις 
εισαγωγές που έχουν φορο) '■γ^θεί οριστικά. Τα έσοδα από το φόρο 
αυτό αποτελούν το + 20% των εσόδων του κράτους.
23. 0ι αρχές του Αγίου Μαρίνου διευκρίνισαν ότι στην πράξη δεν 
επιβάλλεται κανένας φόρος στην εγχώρια παραγωγή ή στις υπηρεσίες 
του Αγίου Μαρίνου. Οι οικονομικές δραστηριότητες του Αγίου Μαρίνου 
αφορούν τις υπηρεσίες (ξενοδοχεία, τουριστικές υπηρεσίες), τη γεωρ­
γία και τη βιομηχανία (κυρίως μεταποίηση των εισαγομένων προϊόντων 
για μεταγενέστερη επανεξαγωγή).
Πρέπει να εξεταστεί την κατάλληλη στιγμή, αν η επιβολή 
του εφάπαξ φόρου συμβιβάζεται με μια ενδεχόμενη συμφωνία με την 
Κοινότητα.
VIII. ΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΑΙΤΗΜΑΤΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ 
α) Γενικά
24. Σύμφωνα με το μνημόνιο του Αγίου Μαρίνου υπάρχει "ανωμαλία 
στις νομικές και οικονομικές σχέσεις της Ε0Κ με τον Άγιο Μαρίνο" 
(σελίδα 2, 2η παράγραφος). Πράγματι, οι νομικές σχέσεις ως προς το 
περιεχόμενό τους είναι δυνατό να εξομοιωθούν με τις νομικές σχέσεις 
μεταξύ των μερών μιας τελωνειακής ένωσης. Ως προς την ουσία, δηλαδή, 
η παρούσα κατάσταση είναι δυνατό να εξομοιωθεί με την κατάσταση που 
θα προέκυπτε από τη σύναψη συμφωνίας, η οποία θα ίδρυε μεταξύ της 
Ε0Κ και του Αγίου Μαρίνου μια απλή, τελωνειακή ένωση.
Από θεσμική άποψη - οημείο για το οποίο το μνημόνιο δεν 
παίρνει θέση ωστόσο - η κατάσταση δεν είναι συνηθισμένη. Πράγματι, 
μια ανεξάρτητη χώρα που εγκαθιδρύει τελωνειακή ένωση με άλλες χώρες, 
συμμετέχει συνήθως, τουλάχιστον κατ'αρχή, στη λήψη αποφάσεων που 
αφορούν το δασμολόγιο και ενδεχομένως το καθεστώς εισαγωγής της 
τελωνειακής ένωσης. Στη συγκεκριμένη περίπτωση όμως ο Άγιος Μαρίνος 
δεν συμμετέχει ως ανεξάρτητη χώρα στη λήψη των σχετικών αποφάσεων 
της Κοινότητας, που αφορούν τον τομέα αυτό. Εξάλλου, σύμφωνα με 
τη σύμβαση του 1939, ο Άγιος Μαρίνος δεν συμμετείχε ποτέ με την 
Ιταλία στη λήψη αποφάσεων σχετικά με το δασμολόγιο και το καθεστώς 
εισαγωγής της Ιταλίας, που εφαρμόζονται στο έδαφός του.
(1) Η ιταλική κυβέρνηση ζητησε πρόσφατα από την Επιτροπή την επιστροφή 
των δασμών που έχουν εισπραχθεί από το 1979 από τα προϊόντα που προορί 
ζονται για τον Άγιο Μαρίνο.

- 9 -
25. Σύμφωνα με το μνημόνιο (ο. 2), οι οικονομικοί φορείς του 
Αγίου Μαρίνου σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να απολαύουν των δια­
τάξεων και πλεονεκτημάτων που προβλέπουν οι κοινοτικοί κανονισμοί 
για να αντιοταθμίσουν τις επιπτώσεις των μέτρων που εφαρμόζονται 
στον τομέα των δασμών και των δασμολογίων, δεδομένου ότι το δικαί­
ωμα αυτό ανήκει αποκλειστικά στους φορείς των κρατών μελών.
Είναι βέβαιο, ότι ο Άγιος Μαρίνος επιθυμεί να γίνει αντι­
ληπτό ότι άδικα αποκλείστηκε από τα μέτρα αυτά. Αλλά ο ισχυρισμός 
αυτός δεν φαίνεται να ευσταθεί. Οι κοινές πολιτικές στις οποίες 
αναφέρεται δεν αποτελούν μέρος της τελωνειακής ένωσης που ιδρύθη­
κε από τη συνθήκη ΕΟΚ, όπως προκύπτει από την ίδια τη συνθήκη, η 
οποία κάνει σαφή διάκριση μεταξύ της τελωνειακής ένωσης και των 
κοινών πολιτικών, ακόμα και αν οι εν λόγω πολιτικές, όπως η κοινή, 
γεωργική πολιτική, για παράδειγμα, τίθενται σε εφαρμογή κυρίως 
μέσω μηχανισμών της τελωνειακής ένωσης. Η ύπαρξη ακριβώς των κοι­
νών πολιτικών προσδίδει ο;η. Ευρωπαϊκή Κοινότητα την ιδιαιτερότη- 
τά της.
Εξάλλου, οι συνέπειες της τελωνειακής ένωσης δεν αποτελούν 
μόνο επιβάρυνση για τον Άγιο Μαρίνο αλλά του παρέχουν και ορισμέ­
να πλεονεκτήματα, όπως αναφέρεται ανωτέρω, και κυρίως τη δυνατό­
τητα να εξάγει τα προϊόντα του στο εν λόγω σύνολο της κοινής αγο­
ράς υπό το ίδιο τελωνειακό καθεστώς με την Ιταλία.
β) Τελωνειακό θέματα
26. 0 Άγιος Μαρίνος με την επιστολή της 17ης Δεκεμβρίου 1984
ζήτησε να επανεξεταστούν, στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων μεταξύ 
της Κοινότητας και του Αγίου Μαρίνου, τα άρθρα 42, 43, 44, 46 και 
51 της σύμβασης του 1939.
Δεδομένου ότι στην πράξη η τελωνειακή ένωση του Αγίου Μαρί­
νου με την Ιταλία που προκύπτει από τα άρθρα αυτά δεν δημιουργεί 
σοβαρά προβλήματα και δεν έρχεται σε αντίφαση με τη συνθήκη, δεν 
υπάρχει λόγος να προταθεί στην Ιταλία να τροποποιηθούν τα άρθρα 
αυτά από την Κοινότητα. Επιπλέον, το άρθρο 46 (2) επιτρέπει τη λύ­
ση κάθε πρακτικού προβλήματος που θα μπορούσε να προκύψει στο 
μέλλον μεταξύ της Ιταλίας και του Αγίου Μαρίνου. Τέλος, ακόμα κι 
αν οι διατάξεις που καθιερώνουν την τελωνειακή ένωση προβλέπονταν 
ρητώς στη συμφωνία μεταξύ της Κοινότητας και του Αγίου Μαρίνου 
στην πράξη, θα εφαρμόζονταν,, 3α ελέγχονταν κλπ. από τις ιταλικές 
τελωνειακές αρχές. Επομένως στη συμφωνία θα πρέπει μόνο να κατα- 
όειχθε'ι ότι από νομική άποψη, η Κοινότητα έχει διαδεχθεί την Ιτα­
λία στην εν λόγω τελωνειακή ένωση.
γ) Γεωργί α
Η κατάσταση από νομική άποψη
27. Στο μνημόνιο, ο Άγιος Μαρίνος θεωρεί ότι ο γεωργικός τομέ­
ας αποτελεί ένα δείγμα των προβλημάτων και δυσχερειών που προκύ­
πτουν από την ανώμαλη θέση του έναντι της Κοινότητας.

- 9α -
νται 
φές) 
των 
δεν 
λί αΣύμφωνα με τον Άγιο Μαρίνο, οι γεωργοί του δεν επωφελού- 
από τα πλεονεκτήματα (εξισωτικά ποσά, ενισχύσεις, επιστρο- 
τα οποία αναγνωρίζει η κοινοτική ρύθμιση για τους γεωργούς 
κρατών μελών. Τα γεωργικά προϊόντα του και κυρίως το κρασί, 
κυκλοφορούν ελεύθερα στην Κοινότητα και εξάγονται με δυσκο- 
στις τρίτες χώρες.

- ΤΟ -
28. Τέλος, ατον τομέα του βοδινού κρέατος, ο Άγιος Μαρίνος επιθυμεί να συμμετέχει αυτοδί­
καια στην κατανομή των ποσοστώσεων της ΓΣΔΕ (GATT) που χορηγούνται ανί έτος  
στα κρίτη μύλη ή να εισίγει ελεύθερα, απαλλαγμένη απί δασμούς και με ύλες  
τις εγγυήσεις ως προς τη μη επανεξαγωγή, ποαίτησα κρέατος που να ανταποκρί-  
νεται στις ανίγκες του.
Πράγματική κατίστάση β
29. Η γεωργική παραγωγή του Αγίου Μαρίνου είναι πολύ περιορισμένη, 0 'Αγιος 
Μαρίνος παρίγει κυρίως οινοποιήσιμα σταφύλια (περίπου 2 000 τίνους το 1983), ;  
σιτηρί (3 400 τίνους το 1963), γίλα (1 613 000 λίτρα το 1983), κρέας  
(περίπου 250 τίνους το 1983) και ελαιίλαδο (περίπου 30.000 χγρ. το 1983),
0 'Αγιος Μαρίνος εισίγει κυρίως απί την Ιταλία μεγίλες σχετικί ποσίτητες  
σιτηρών, ελαιών, κρέατος και γίλακσος που ένα τμήμα τους εξίγεται εκ νέου,  
μετί απί μεταποίηση, στην Ιταλία,
30. Λίγω της θέσεως του Αγίου Μαρίνου, οι τιμές των γεωργικών προΐίντων  
ευθυγραμμίζονται στην πρίζη με τις'τιμές που ισχύουν στην Κοινίτητα, Για  
το σκοττί αυτί, οι αρχές του Αγίου Μαρίνου έλαβαν μια σειρί μέτρων υποστή­
ριξης (π.χ. για τα σιτηρί και το ελαιίλαδο),
Η υγειονομική νομοθεσία και οι κανόνες ποιότητας του Αγίου Μαρίνου ακο­
λουθούν κατά κανόνα την κοινοτική νομοθεσία, αν και δεν πρόκειται για πρα­
γματική εναρμόνιση.
31.Όσον αφορί τις εμπορικές συναλλαγές με τις τρίτες χώρες, εφίσον ο 
'Αγιος Μαρίνος αποτελεί μέρος του τελωνειακού εδίφους της Κοινίτητας, 
τα εισαγίμενα προ Τίντα unici νται, αντί τη στιγμή της εισίδου τους 
στην Κοινίτητα, σε εισφορές ή σε δασμούς. Τα δασμολαγικί μέτρα της 
Κοινίτητας - συμπεριλαμβανομένων και των παραχωρήσεων — εφαρμίζονται 
και στον 'Αγιο Μαρίνο, Πρίγματι, τα ποσί αυτί, συμπεριλαμβίνονται 
στους ίδιους πίρους, επειδή είναι αδύνατο να γίνει διίκριση μεταξύ του 
κοινοτικού εμπορίου και του εμπορίου του Αγίου Μαρίνου,

- 10α -
Προτάσεις
32. Αν και φαίνεται δύσκολο, για πολλούς λόγους, να γίνει απο­
δεκτό το αίτημα του Αγίου Μαρίνου να επεκταθούν οι κοινοτικές εγ­
γυήσεις των τιμών (με χρηματοδότηση του ΕΓΤΠΕ (FEOGA)) στα προϊ­
όντα της χώρας αυτής, όσον αφορά τις συναλλαγές με τις τρίτες χώ­
ρες, η πιο απλή λύση συνίσταται στην εφαρμογή της κοινοτικής με­
ταχείρισης στα προϊόντα με προορισμό τον Άγιο Μαρίνο ή στα προϊ­
όντα που εξάγονται από αυτόν.
Με τον τρόπο αυτό, κάθε εισαγόμενο προϊόν θα εξακολουθεί 
να υποβάλλεται κατά την είσοδό του στην Κοινότητα σε εισφορές ή 
δασμούς υπό τον όρον ότι οι εισφορές ή δασμοί θα εξακολουθούν να 
αποτελούν τμήμα των ιδίων πόρων. Η Κοινότητα 6α χορηγεί επιστρο­
φές κατά την εξαγωγή προ'Άν >·ων καταγωγής του Αγίου Μαρίνου υπό 
τους ίδιους όρους που προβλέπονται για τα κοινοτικά προϊόντα. 
Σχετικά θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η ισορροπία μεταξύ των αμοιβαί­
ων πλεονεκτημάτων και επιβαρύνσεων, ιδίως στο χρηματοτοοικονομικό 
τομέα.

-  11
Όσον αφορά τις συναλλαγές μεταξύ της Κοινότητας και του 
Αγίου Μαρίνου, η συμφωνία πρέπει να προβλέπει ότι ο Άγιος Μαρί­
νος θα α'-'αλάβει την υποχρέωση να εφαρμόζει την κοινοτική ρύθμιση 
στον τομέα της κτηνιατρικής νομοθεσίας, της φυτοΰγειονομικής νο­
μοθεσίας, των κανόνων ποιότητας κλπ. για τα προϊόντα που εξάγο­
νται προς την Κοινότητα (1). 0 Άγιος Μαρίνος και η Κοινότητα 
θα πρέπει να συνεργαστούν στενά με στόχο την επί τόπου εξακρίβω­
ση της τήρησης των κοινοτικών κανόνων. Η Κοινότητα μπορεί να ανα­
θέσει την εξουσία ελέγχου στην Ιταλία.
33. Ιδιαίτερο πρόβλημα δημιουργείται όσον αφορά την κυκλοφορία 
των κρασιών του Αγίου Μαρίνου στην Κοινότητα (2). Επειδή δεν εφαρ­
μόζονται ειδικές διατυπώσεις στην εισαγωγή, το εν λόγω πρόβλημα 
είναι δυνατό να επιλυθεί με την απλουστευμένη διαδικασία ανταλλα­
γής επιστολών μεταξύ της Κοινότητας και του Αγίου Μαρίνου και μά­
λιστα πριν από τη σύναψη ενδεχόμενης συμφωνίας. Στα πλαίσια αυτά, 
ο Άγιος Μαρίνος
- θα αναλόβει την υποχρέωση να απαγορεύει οινσλογικές πρακτικές και 
επεξεργασίες που δεν είναι σύμφωνες με τις επεξεργασίες που προβλέ- 
πονται στο παράρτημα III του κανονισμοί (ΕΟΚ·) αριθ. 337/79 και να 
μεριμνό για την τήρηση των σχετικόν κοινοτικόν κανόνων,
- θα αποδεχθεί τη στενή συνεργασία των υπηρεσιόν του για την καταστολή 
του λαθρεμπορίου με τις υπηρεσίες των κρατόν μελόν και ιδιαίτερα
με τις υπηρεσίες της Ιταλίας.
- για τις αποστολές κρασιών χίμα, θα αποδεχθεί να συντόσσεται τη χρησφοτιοι — 
οίμενο συνοδευτικό έγγραφο ή από ιταλική υπηρεσία ή οποία θα έχει 
εξουσιοδοτηθεί για το. σκοπό αυτό ή από τον αποατολέα του Αγίου Μαρίνου ^
ο οποίος θα έχει εξουσιοδοτηθεί δεόντως από τις αρμόδιες ίταλικές
αρχές. Στην τελευταία αυτή περίπτωση, θα πρέπει να πραγματοποιοίνταί
από τις ιταλικές υπηρεσίες και με συμμετοχή την αρχή του Αγίου Μαρίνου 
περιοδικές εξακριβώσεις. Εξάλλου, οι υπηρεσίες της Επιτροπής έχουν επεξερ­
γαστεί ένα σχέδιο μέτρων που θα ενσωματωθεί στην κοινοτική ρύθμιση στον 
τομέα αυτό.
34. Όσον αφαρό το κρέας, πρέπει καταρχήν να υπενθυμιστεί ότι στην πραγματι­
κότητα ο 'Αγιος Μαρίνος σπηλαίει ήδη της ποσόστωσης που χορηγήθηκε 
στην Ιταλία στα πλαίσια της ΓΣΔΕ, δεδομένου ότι στην πρόξη δεν ασκείται 
τελωνειακός έλεγχος στα σόνορα μεταξί της Ιταλίας και του Αγίου Μαρίνου.
Αφετέρου, κόθε αύξηση της ποσοστόσεως φαίνεται ότι δίσκολα μπορεί  
να γίνει αποδεκτή, αν ληφθεί υπόψη η κατόσταση της κοινοτικής αγαρός  
(βλ, έγγρ. ϋΟΜ(Β3} 500 της 28.7.1983).
(1) Το αναμενόμενο αποτέλεσμα είναι να ευθυγραμμιστεί ο Άγιος Μαρίνος 
με την Ιταλία ως προς την εφαρμογή της κτηνιατρικής νομοθεσίας.
(2) Για τις εξαγωγές των εμφιαλωμένων κρασιών του Αγίου Μαρίνου προς την 
Κοινότητα βρέθηκε κάποια λύση στα πλαίσια κοινοτικών κανονισμών (βλ. 
κανονισμό 997/81).

11α -
Τέλος, πρέπει να σημειωθεί <?τι η καθιέρωση ειδικές πσαοστύσεως για τον  
Άγιο Μαρίνο προϋποθέτει την εφαρμογή συστήματος ελέγχου στα σύνορα μεταξύ  
Ιταλίας και Αγίου Μαρίνου, πρύγμα που φαίνεται δυσανάλογο σε σχέση με τη  
διύσταση του προβλήματος.
Για τους λύγους αυτούς, η αίτηση του Αγίου Μαρίνου δύσκολα μπορεί να γίνει 
αποδεκτή, —

12  -
35. Τέλος, στον τομέα του ελαιόλαδου, επειδή η έκθλιψη ορισμέ­
νων ποσοτήτων ελιών που έχουν συγκομισθεί στην Ιταλία πραγματοποι­
είται στον Αγιο Μαρίνο, ο 'Αγιος Μαρίνος πρέπει να δεχθεί να εξα­
κριβώνουν οι ιταλικές αρχές την έκθλιψη των ελιών, με στόχο τη χο­
ρήγηση κοινοτικών ενισχύσεων.
δ) Εξωτερικό Εμπόριο
Η κατάσταση από νομική άποψη
36. Σχετικά με τις καταγγελίες που αφορούν τη μή ύπαρξη αυτόνο­
μων ποσοστώσεων εισαγωγής, τη μη εφαρμογή διευκολύνσεων και πλεο­
νεκτημάτων για τις εξαγωγές και την αδυναμία να δοθεί στις εξαγω­
γές του Αγίου Μαρίνου εθνικός χαρακτήρας (1), πρέπει να γίνουν 
οι παρακάτω παρατηρήσεις.
37. Η εφαρμογή στον Άγιο Μαρίνο των περιορισμών στην εισαγωγή 
των προϊόντων καταγωγής τρίτων χωρών που αποφάσισε ή ενέκρινε η 
Κοινότητα (2 α του μνημονίου) έχει άμεση σχέση με το γεγονός ότι 
ο Άγιος Μαρίνος περιλαμβάνεται στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότη­
τας. Το ίδιο θα ίσχυε και σε περίπτωση που ο Άγιος Μαρίνος θα εί­
χε συνάψει με την Κοινότητα συμφωνία για την ίδρυση τελωνειακής 
ένωσης μεταξύ τους, χωρίς η Κοινότητα να έχει προβλέψει ειδικές 
διατάξεις στη συμφωνία. Σήμερα, το να λαμβάνονται καλύτερα υπόψη 
τα συμφέροντα του Αγίου Μαρίνου στα πλαίσια των αποφάσεων της Κοι­
νότητας εξαρτάται από τις σχέσεις μεταξύ Ιταλίας και Αγίου Μαρίνου.
38. Με εξαίρεση τα γεωργικά προϊόντα, δεν ισχύουν στην πραγμα­
τικότητα "πλεονεκτήματα και μέτρα των κοινοτικών οργάνων με στόχο 
να υποστηρίξουν την παραγωγή που προορίζεται για εξαγωγές" (2 β 
του μνημονίου). Η χορήγηση πιστώσεων στις εξαγωγές αν και υπάγεται 
σε κάποια κοινοτική ρύθμιση, ωστόσο εξακολουθεί να ανήκει στην 
αρμοδιότητα κάθε κράτους μέλους.
39. Η εφαρμογή για τον Άγιο Μαρίνο των προτιμησιακών συμφωνιών 
με τις τρίτες χώρες εξαρτάται από τους όρους κάθε συμφωνίας. Οστό- 
σο, επειδή οι συμφωνίες αυτές αναφέρονται συχνά σε προϊόντα "κατα­
γωγής της Κοινότητας" και σε εφαρμογή τους στα εδάφη όπου εφαρμό­
ζονται οι συνθήκες, από νομική άποψη δεν είναι δυνατό να εφαρμο­
στούν για τον Άγιο Μαρίνο. Ώστόοο. εξαιτίας του γεγονότος ότι οι 
εισαγωγές προς τον Άγιο Μαρίνο διέρχονται από την Ιταλία, ο Άγι­
ος Μαρίνος επωφελήθηκε στο παρελθόν από δασμολογικές παραχωρήσεις 
στον τομέα των εισαγωγών.
Εξάλλου, οι εξαγωγές των προϊόντων του Αγίου Μαρίνου, προ- 
σέκρουαν στο παρελθόν στην άρνηση των τρίτων χωρών να παραχωρούν 
στα προϊόντα που εξήγε ο Άγιος Μαρίνος το πλεονέκτημα της προτί­
μησης, γιατί τα προϊόντα αυτά δεν έχουν τα πιστοποιητικά EUR 1, 
τα οποία οι ιταλικές τελωνειακές αρχές δεν μπορούν να εκδώσουν.
Όσον αφορά τις εξαγωγές των προϊόντων του Αγίου Μαρίνου προς τις 
μη προτιμησιακές χώρες, ο κανονισμός 802/68 που αφορά την κοινή 
έννοια καταγωγής δεν φαίνεται να εφαρμόζεται στον Αγιο Μαρίνο.
Πάντως ούτε τα Εμπορικά Επιμελητήρια, ούτε οι ιταλικές τελωνειακές αρχές  δεν 
εκδίδουν τα πιστοποιητικά αυτά για τα προϊόντα του Αγίου Μαρίνου.
(1) βλ. σ. 2 της προσθήκης στο μνημόνιο του Μαΐου 1984, παράρτημα II

13 -
Πράγματι κή -κατάσταση
40. Η κατίσταση ίσον αφορί τις εξαγωγές του ΑγΓου ΜαρΓνου, αν και απόλυτα  
νόμιμη, δημιουργεΓ απί οικονομική ίποψη ανισότητα εις βίρος του ΑγΓου  
ΜαρΓνου, παρίτι στην πρίξη, οι προτιμησιακές χώρες συχνδ κατέληγαν  
ατο να αποδέχονται την εφαρμογή του πρατιμησιακού δασμολογικοί καθεστώτος  
στα προ Τίντα καταγωγής του ΑγΓου ΜαρΓνου» Πρέπει ακίμα να σημειωθεΓ  
ίτι μεταξύ των προτιμησιακών χωρών, μίνα οι χώρες ΕΖΕΣ, η ΙσπανΓα,  
η ΓιορτογαλΓα, η ΤουρκΓα, η Κύπρος, η Μάλτα και το Ιαραήλ παρέχουν δασμο­
λογική προτίμηση στα κοινοτικά προϊόντα. Οι εμπορικές συναλλαγές του Αγίου  
Μαρίνου με τις χώρες αυτές που παρέχουν προτίμηση στα κοινοτικά προϊόντα  
αντιπροσωπεύουν το 3% περίπου των συνολικών εξαγωγών του.
Προτίσεις
41. Οι αρχές του ΑγΓου ΜαρΓνου δεν εΓναι ικανοποιημένες απί την παρούσα  
κατίσταση γιατΓ επι8υμοΰν"να τονΓοουν ιδιαΓτερα την καταγωγή των προΤύντων  
που εξίγουν και να διατηρήσουν την εξουσΓα τους για διεξαγωγή των  
διαπραγματεύσεων με τις υπίλοιπες τρΓτες χώρες στον τομέα του εξωτερικού 
εμπορΓου,"
Όσον αφορί το πρίβλημα της καταγωγής και για να ικανοποιηθεΓ το  
αΓτημα του ΑγΓου ΜαρΓνου, πρέπει να διεξαχθούν διαπραγματεύσεις για  
σύνταξη προσθήκης στις προτιμησιακές συμφωνΓες ώστε να εξομοιωθούν τα  
προϊύντα καταγωγής του ΑγΓου ΜαρΓνου με τα προΤύντα καταγωγής της Koινίτητας.
0 Άγιος Μαρίνος ανέφερε ότι είναι έτοιμος να αναθέσει στην Κοινότητα 
την εξουσία να ενεργήσει εξ ονόματος του. 0 αριθμός των χωρών με τις οποίες 
πρέπει να διεξαχθούν διαπραγματεύσεις είναι εξάλλου πολύ περιορισμένος.
42. Η έκδοση απί τις αρμίδιες αρχές της ΔημοκρατΓας του ΑγΓου ΜαρΓνου
πιστοποιητικών EUR 1 προϋποθέτει την ύπαρξη τελωνειακής διαΓκησης στη
χώρα αυτή. Η στενή συνεργασία μεταξύ του Αγίου Μαρίνου και των τελωνειακών
αρχών ενός άλλου κράτους (της Ιταλίας) που θα εκδίδει τα πιστοποιητικά EUR 1
θα μπορούσε ωστόσο να λύσει το πρόβλημα αυτό. Η λύση αυτή θέτει το πρόβλημα
της συμμετοχής του Αγίου Μαρίνου στη συνεργασία των διοικητικών αρχών που 
προβλέπουν οι συμφωνίες. 0 Άγιος Μαρίνος πρότεινε να του αναγνωριστεί το 
καθεστώς του παρατηρητή, αλλά η Επιτροπή έχει ήδη αναφέρει ότι το καθεστώς 
αυτό δεν ισχύει και δεν μπορεί να του παραχωρηθεί.

- 13α -
(ε) Χρηματοδότηση
Η κατάσταση από νομική άποψη
43. Προϋπόθεση για την πρόσβαση στα κοινοτικό δημοσιονομικό ταμεία ό στα 
διαθέσιμα δανειοδοτικό μέσα της Κοινότητας, καθός και για τον 
καλύτερο συντονισμό με το τραπεζικό κοινοτικό σύστημα είναι η προσχό- 
ρηση του Αγίου Μαρίνου στην Κοινότητα ό Π σύναψη στενόν συμβατικόν 
σχέσεων στο μέτρο που τα ταμεία αυτό έχουν δημιουργηθεί στο πλαίσια 
πολιτικόν που υπερβαίνουν την τελωνειακό ένωση.

- 14 -
Πραγματική κατάοταοη
44. Σχετικά με τις δυνατότητες για μια τρίτη χώρα να συμμετά- 
αχει σε ταμεία και δάνεια της Κοινότητας, πρέπει να παρατηρηθούν 
τα εξής :
α) Όσον αφορά τα κοινοτικά ταμεία - Περιφερειακό, Κοινωνικό -, 
στόχος τους είναι η άμβλυνση των ανισοτήτων στην Κοινότητα. Από 
νομική άποψη, παρόμοια κοινοτικά μέσα δεν μπορούν να χρησιμοποιη­
θούν προς όφελος των τρίτων χωρών,
β) Μεταξύ των διαθέσιμων δανειοδοτικών μέσων, ΝΚΜ, ΕΚΑΧ, ΕΥΡΑΤΟΜ 
και ETE, πρέπει να σημειωθεί ότι το ΝΚΜ δεν μπορεί να λειτουργήσει 
νόμιμα στο εξωτερικό της Κοινότητας. Μέχρι σήμερα, η ΕΚΑΧ κα; η 
ΕΥΡΑΤΟΜ πραγματοποίησαν μικρό αριθμό πράξεων εκτός της Κοινότητας. 
Η ETE αν και σε μικρή αν^'^νία σε σχέση με τη δραστηριότητά της 
(12% περίπου ανά έτος μεταξύ του 1979 και του 1983) έχει πιο ση­
μαντικό ρόλο στον τομέα αυτό.
Στα πλαίσια των συμφωνιών με τις υποψήφιες για προσχώρηση 
χώρες, τις χώρες της λεκάνης της Μεσογείου και τα κράτη ΑΚΕ, η 
ETE κατ'εφαρμογή των χρηματοδοτικών πρωτοκόλλων και των συμβάσεων, 
χορηγεί δάνεια από τους ιδίους πόρους της (ορισμένα δάνεια που 
επιδοτούνται από τους πόρους του προϋπολογισμού της Κοινότητας) 
τα οποία διαχειρίζεται ως εντολοδόχος της Κοινότητας.
Τέλος, το Συμβούλιο των Διοικητών της ETE έχσι την ειδική 
εξουσία να επιτρέπει, σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, κατ'εξαίρε­
ση, τη χορήγηση δανείων εκτός της Κοινότητας (άρθρο 18 του κατα­
στατικού της ETE) για τη χρηματοδότηση ορισμένων επενδύσεων που 
παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον για την Κοινότητα. Ωστόσο, σε 
περίπτωση που η ETE χορηγεί τέτοια δάνεια, τα δάνεια αυτά χορη­
γούνται από τους ιδίους πόρους της Τράπεζας και οι όροι με τους 
οποίους χορηγούνται (επιτόκια, διάρκεια) προσαρμόζονται στους 
όρους της αγοράς.
Τέλος, η Κοινότητα στο πλαίσιο χρηματοδοτικών πρωτοκόλλων 
και συμφωνιών ad hoc χορηγεί από τους πόρους του προϋπολογισμού 
της Κοινότητας είτε δάνεια με ειδικούς όρους, είτε επιχειρηματικά 
κεφάλαια. Πρέπει να σημειωθεί ότι ο Άγιος Μαρίνος δέν ζήτησε τη 
σύναψη συμφωνίας που να αποβλέπει στη δημιουργία πλεονεκτικών 
σχέσεων στο χρηματοπιστωτικό τομέα.

Προτάοεις
45. Δεδομένου ότι ο Άγιος Μαρίνος είναι τρίτη χώρα, αποκλείε­
ται κάθε περίπτωση παρέμβασης προς όφελός της όσον αφορά τα κοινο­
τικά ταμεία. Υπάρχει μόνο η δυνατότητα για τον Άγιο Μαρίνο να 
λάβει δάνειο της ETE με βάση το άρθρο 18 του καταστατικού της.
Πρέπει να υπογραμμιστεί ότι ακόμα κι αν η ETE δώσει συνέχεια σε 
αίτηση χρηματοδοτήσεως που υποβάλλει ο Άγιος Μαρίνος, δεν ισχύει 
το προνομιακό επιτόκιο.
(στ) Μεταφορές
Η κατάσταση από νομική άποψη
46. Στο μνημόνιό του ο Άγιος αρ,'νος εκφράζει τη λύπη του για το ότι οι 
επιχειρήσεις μεταφορών δεν απολαύουν της ελεύθερης κυκλοφορίας των οδικών 
μεταφορέων ατα κράτη μέλη^πλην της Ιταλίας,
Στον τομέα των μεταφορών, η κύρια μορφή οργάνωσης ατα πλαίσια της Κοινάτητας, 
είναι ένα σύστημα διμερών ποσοστώσεων που θέσπισαν τα κράτη μέλη. Επιπλέον 
των διμερών ποσοστώσεων ισχύουν και πολυμερείς ποσοστώσεις στις οποίες 
συμπεριλαμβάνονται οι κοινοτικές ποσοστώσεις, Οστάσο, οι πολυμερείς ποσοστώσεις 
αυτές αντιπροσωπεύουν ένα ελάχιστο ποσοστά απά τις συνολικές ποσότητες που μεταφέρονται 
απά τις επιχειρήσεις οδικών μεταφορών μεταξύ των κρατών μελών,
0 τροποποιημένος κανονισμάς (ΕΟΚ) αριθ, 3164/76 του Συμβουλίου, της 16ης 
Δεκεμβρίου 1976rο οποίος θεσπίζει καθεστώς κοινοτικής ποσοστώσεως για τις 
οδικές εμπορευματικές μεταφορές που εκτελούνται μεταξύ κρατών μελών, εφαρμά- 
ζεται αποκλειστικά στους μεταφορείς στο έδαφος κάθε κράτους μέλους,
47. Σύμφωνα με την άποψη του Αγίου Μαρίνου, η κατάσταση που περίγράφεται ανωτέρω 
επιδεινώθηκε αισθητά λάγω του αποκλεισμού της δυνατάτητας να εφαρμοστούν 
για τον Άγιο Μαρίνο οι δι ευ,-.ελύνσεις που προβλέπονται απά τη σύμβαση TIR,
Οι διαπραγματεύσεις για τη σύμβαση αυτή διεξάχθηκαν στα πλαίσια του Οργανισμού 
Ηνωμένων Εθνών, του οποίου ο Άγιος Μαρίνος δεν αποτελεί συμβαλλάμενο μέρος.
Πράγματική κατάσταση
48. Η κοινοτική νομοθεσία και η Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών που αναφέρθηκε 
ανωτέρω, δεν παρέχουν στον Άγιο Μαρίνο τη δυνατάτητα να απολαύει πλήρως 
της ελεύθερης κυκλοφορίας για τις οδικές εμπορευματικές μεταφορές που 
εκτελούνται οτην Κοινάτητα, γεγανάς που χωρίς αμφιβολία θίγει τους 
μεταφορείς και την οικονομία του Αγίου Μαρίνου,
Ωστόσο, φαίνεται ότι στον Άγιο Μαρίνο υπάρχουν έξη μόνο εταιρίες μεταφορών, 
που απασχολούν 17 άτομα και οι οποίες ασχολούνται με τις οδικές εμπορευμα- 
τικές μεταφορές. .... .

- 16 -
Προτάσεις
49. Υπά τις συνθήκες αυτές, οι ανάγκες των μεταφορέων του Αγίου ΜαρΓνου πρέπει 
να ικανοποιούνται με τη χορήγηση διμερών αδειών οι οποΓες μπορούν να αποτε- 
λέσουν αντικείμενο διαπραγματεύσεων μεταξύ του ΑγΓου ΜαρΓνου και των κυρίων 
εμπορικών εταίρων του σε εθνικύ επίπεδο, γιατί δεν υπάρχει σημαντική τριγωνική 
κυκλοφορία μεταξύ του Αγίου Μαρίνου και των εμπορικών του εταίρων,,
50. Η τροποποίηση της κοινοτικής νομοθεσία σχετικά με τις κοινοτικές πολυμερείς 
άδειες, προκειμένου να ικανοποιηθούν τρίτες χώρες, ύπως ο Άγιος Μαρίνος, 
δεν φαίνεται πρόσφορη ούτε σε πρακτικά ούτε σε πολιτικά επίπεδο. Ωστάσα,
η Επιτροπή μπορεί να βοηθήσει τον 'Αγια Μαρίνο να έλθει σε επαφή με τις
διοικήσεις των κρατών μελών ώστε να του παραχωρηθούν οι απαραίτητες άδειες
για τους οδικούς μεταφορείς. Εξάλλου για να προσχωρήσει ο Άγιος Μαρίνος στη 
Σύμβαση TIR θα πρέπει να τον καλέσει ο OHE να γίνει μέλος του.
(ζ) Κο ινωνική ασφάλιση
Η κατάσταση απά νομική άποψη
51. 0 Άγιος Μαρίνος επιθυμεί να συνάψει με την Κοινάτητα συμφωνία με την οπαία
θα εφαρμάζονται και στους υπηκάους του οι κανονισμοί για την κοινωνική ασφάλιση 
των διακινούμενων εργαζομένων.
Οι κανονισμοί αυτοί προβλέπουν το συντονισμά των καθεστώτων ασφάλισης υπέρ 
των εργαζομένων που διακινούνται εντάς της Κοινάτητας και ιδίως την ίση 
μεταχείρτση, το συνολικά υπολογισμά των περιάδων ασφάλισης που έχουν συμπληρωθεί 
στα κράτη μέλη και τη μεταφορά των παροχών στα κράτη μέλη. Οι κανονισμοί αυτοί 
έχουν θεσπιστεί στα πλαίσια της ελεύθερης κυκλοφορίας των εργαζομένων.
Οι ίδιες εγγυήσεις παρέχονται απά τις διμερείς συμβάσεις που έχουν συναφθεί 
μεταξύ του Αγίου Μαρίνου αφενάς και της Γαλλίας, της Ιταλίας και του Βελγίου 
αφετέρου.
Πράγματική κατάσταση
52. Δεδομένου άτι ο Άγιος Μαρίνος δεν ζητά την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων 
του εντάς της Κοινάτητας και άτι στην πράξη δεν προσλαμβάνονται πλέον στο 
εσωτερικά της Κοινάτητας εργαζάμενοι που δεν είναι υπήκοοι κάποιου κράτους 
μέλους, η επέκταση της εφαρμογής των κοινοτικών κανονισμών [αν υποθέσουμε άτι 
η επέκταση αυτή είναι δυνατή) θα έχει στην πράξη πολύ περιορισμένες συνέπειες 
για τους εργαζομένους του Αγίου Μαρίνου που απασχολούνται στην Κοινότητα.

- 16α -
εικόνα [Ιράγματ'' τα δ,αθέσιμα στατιστικά στοιχεία δίνουν την έξης
α) ΙΡν^Μενο. υπήκοοι του Ανίου Μαρίνου που διαμένουν οΕ κωΑτογ 
μέλος που δεν έχει συνάψει διυερη ουυιοωνία
Γερμανία 8ο 
Λουξεμβούργο 25 
Κάτω Χώρες 5 
Ηνωμένο Βασίλειο 20 
Ελλάδα 2 
Ιρλανδία 2
134

- 17 -
β) Εργαζόμενοι υπήκοοι των κρατών μελών που δεν έχουν συνάψει δι­
μερή συμφωνία οι οποίοι απασχολούνται η έχουν απασχοληθεί οτον 
Άγιο Μαρίνο
Γ ερμαν ία 15
Κάτω Χώρες 3
Ηνωμένο Βασίλειο 10 
Ελλάδα 2
Ιρλανδία  3
Σύνολο 33
γ) Εργαζόμενοι υπήκοοι του Αγίου Μαρίνου που απασχολούνται ή έχουν 
απασχοληθεί σε κράτη μέλη
Γαλλία Βέλγιο 15
Ιταλία Γαλλία 20
Άλλα κράτη μέλη 50
Σύνολο 85
0 συνολικός αριθμός των εργαζομένων υπηκόων του Αγίου Μαρί­
νου που απασχολούνται σε κράτη μέλη που δεν συνδέονται με τον Άγιο 
Μαρίνο με διμερή συμφωνία είναι 134 και ο συνολικός αριθμός των 
εργαζομένων της Κοινότητας που απασχολούνται στον Άγιο Μαρίνο 33.
53. Η επέκταση της εφαρμογής των κοινοτικών κανονισμών δεν επι­
τρέπει εξάλλου, τη μεταφορά των παροχών εκτός των κρατών μελών αλλά 
συνεπάγεται, ως μόνο περαιτέρω πλεονέκτημα σε σχέση με τις διμερείς 
συμβάσεις, το συνολικό υπολογισμό των περιόδων που έχουν συμπληρω­
θεί στο εσωτερικό της Κοινότητας, που αφορούν μόνο 85 άτομα.
Το ίδιο ισχύει εξάλλου και όσον αφορά τις συμφωνίες σύνδεσης 
και συνεργασίας που έχει συνάψει η Κοινότητα με ορισμένες τρίτες 
χώρες (Τουρκία, Αλγερία, Μαρόκο, Τυνησία, Πορτογαλία, Γιουγκοσλαβία).
Οι εν λόγω συμφωνίες οι οποίες δεν προβλέπουν την επέκταση 
της εφαρμογής των κοινοτικών κανονισμών, αλλά θεσπίζουν πιο περιο­
ρισμένο καθεστώς, εφαρμόζονται μόνο στους εργαζόμενους υπηκόους 
των εν λόγω τρίτων χωρών που διακινούνται στο εσωτερικό της Κοινό­
τητας.
Προτάσεις
54. Αναμένοντας την εφαρμογή των μέτρων που προτείνονται στην 
έκθεση της Επιτροπής για τις κατευθύνσεις της κοινοτικής πολιτικής 
στον τομέα της μετανάστευσης (1) προτείνεται οι διατάξεις που αφο­
ρούν την κοινωνική ασφάλιση και που θα συμπεριληφθούν στην ενδεχό­
μενη συμφωνία που θα συναφθεί με τον Άγιο Μαρίνο, να περιοριστούν 
στην καθιέρωση της αρχής της ίσης μεταχείρισης των εργαζομένων του 
Αγίου Μαρίνου που απασχολούνται στην Κοινότητα με τους εργαζομένους 
της Κοινότητας και των εργαζομένων της Κοινότητας που απασχολούνται 
στον Άγιο Μαρίνο με τους εργαζομένους του Αγίου Μαρίνου.

- 17α -
Προτεινεται το ακόλουθο κείμενο :
Οι μισθωτοί ή μη μισθωτοί εργαζόμενοι, που έχουν την ιθαγένεια 
του Αγίου Μαρίνου καθώς και τα μέλη της οικογένειας τους που 
διαμένουν μαζί τους απολαύουν, όσον αφορά τη νομοθεσία για 
την κοινωνική ασφάλιση, καθεστώτος που δεν εισάγει διακρίσεις 
που στηρίζονται στην ιθαγένεια έναντι των υπηκόων των κρατών 
μελών στα οποία απασχολούνται.
0 Αγιος Μαρίνος χορηγεί στους μισθωτούς και μη μισθωτούς ερ­
γαζομένους υπηκόους των κρατών μελών που απασχολούνται στο έδα- 
φός του καθώς και στα μέλη της οικογένειάς του, καθεστώς ίδιο 
με το προβλεπόμενο στην παράγραφο 1."
(1) ΟΟΜ (85) 48, σημείο 40

- 18 -
IX. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ
55. Τέλος, τα αιτήματα που υπέβαλε ο Άγιος Μαρίνος θίγουν μι­
κρής σημασίας προβλήματα από οικονομική άποψη. Ωστόσο, στην προ­
σέγγιση που θα υιοθετήσει η Κοινότητα έναντι του καθεστώτος του 
Αγίου Μαρίνου θα πρέπει να λάβει υπόψη ότι η συμφωνία θα αποτελέ- 
σει προηγούμενο για τα υπόλοιπα τρίτα κρατίδια της Ευρώπης.
Με την προοπτική αυτή, αποδεκτές απαντήσεις στα αιτήματα 
του Αγίου Μαρίνου, συνδυασμένες ενδεχομένως με αντισταθμιστικά 
αιτήματα, θα ήταν οι ακόλουθες.
Γ εωργ ί α
- επιστροφές κατά την εξαγωγή προϊόντων καταγωγής του Αγίου Μαρίνου,
- κυκλοφορία των γεωργικών προϊόντων, κυρίως των κρασιών του Αγίου 
Μαρίνου στην Κοινότητα,
- χορήγηση κοινοτικών ενισχύσεων για την έκθλιψη στον Άγιο Μαρίνο 
ορισμένων ποσοτήτων ελιών που έχουν συγκομισθεί στην Ιταλία.
Εξωτερικά εμπόριο
- προβολή της καταγωγής των προϊόντων του Αγίου Μαρίνου
- κοινοτική μεταχείριση των εξαγωγών του Αγίου Μαρίνου, ανάλογη με 
την προβλεπόμενη από τις εμπορικές συμφωνίες των τρίτων χωρών
με την Κοινότητα.
Μεταφορές
- δυνατότητα να ενισχυθούν οι προσπάθειες του Αγίου Μαρίνου να του 
χορηγηθούν άδειες για τους οδικούς μεταφορείς του.
Κοινωνική ασφάλιση
- ίση μεταχείριση των εργαζομένων του Αγίου Μαρίνου που απασχολού­
νται στην Κοινότητα με τους εργαζόμενους της Κοινότητας.
56. Σύμφωνα με την άποψη της Επιτροπής, η συμφωνία αυτή θα πρέ­
πει να ρυθμίζει σε νομικό και πρακτικό επίπεδο ταυτόχρονα, τις 
ανώμαλες καταστάσεις που υπάρχουν στις σχέσεις μεταξύ Κοινότητας 
και Αγίου Μαρίνου.
Όσον αφορά τον τύπο και τις λεπτομέρειες σύναψης της συμ­
φωνίας αυτής, είναι δυνατό να χρησιμοποιηθεί ο απλουστευμένος τύ­
πος (ανταλλαγή επιστολών με παραρτήματα) βάσει του άρθρου 113 και 
ενδεχομένως βάσει άλλων άρθρων. Μια τέτοια προσέγγιση που θα απο­
φεύγει τη σύνθετη διαδικασία του άρθρου 238, θα επιτρέψει την 
ταχεία επίλυση των προβλημάτων που αναφέρονται ανωτέρω και θα ικα­
νοποιήσει τις επιθυμίες της κυβέρνησης του Αγίου Μαρίνου.

- 19 -
57. Για τη διατύπωση των προτάσεων για την επίλυση των προβλημάτων 
που ανέφερε ο Άγιος Μαρίνος, η Επιτροπή συνιστά στο Συμβούλιο :
- να την εξουσιοδοτήσει να αρχίσει διαπραγματεύσεις με τη Δημοκρατία
του Αγίου Μαρίνου για τη σύναψη συμφωνίας,
— να εκδώσει, για τις διαπραγματεύσεις αυτές, τις οδηγίες που αναφέρονται 
στο παράρτημα IV.
Η έκδοση των οδηγιών αυτών θα επιτρέψει στην Επιτροπή να αρχίσει 
τις διαπραγματεύσεις μέσα στο 1985.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I
ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ
ΜΟΝΙΜΗ ΑΝΤΙΠΡΟΣΟΠΞΙΑ Ε π ίο η μ ,η ,μ ^ % α ° η .
ΣΤΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ 
44, AV. 3RUGMANN Β6 - 1060 BRUXELLES
Μ Ν Η Μ Ο Ν Ι Ο
Όπως τονίστηκε κατά τη διάρκεια της συνομιλίας που πραγματοποιήθηκε 
στις IS/9/83 μεταξύ του προέδρου THORN και του υφυπουργοί κ, REFFI, 
με την ευκαιρία της επΓσημης επίσκεψης οτον 'Αγιο Μαρίνα του Προέδρου 
της Επιτροπές των Ευρωπαϊκόν Κοινοτήτων, η κυβέρνηση του Αγίου Μαρίνου 
έχει την πρόθεση να αρχίσει σύντομα διαπραγματεύσεις με τις αρμόδιες 
αρχές της Κοινότητας, προκειμένου να καθοριστεί το καθεστώς της Δημοκρατίας 
του Αγίου Μαρίνου σε σχέση με την ΕΟΚ και να ρυθμιστούν με τον κατόλληλο 
τρόπο, όσον αφορό τους κανόνες και τις διαδικασίες, οι διόφοροι τομείς 
καI πλευρές των οικονομ s  κό\, μπορικόν, χρήματαδοτικόν και κοIνωνικόν 
συναλλαγόν.
Πρόγματι, αν και έχουν περόσει 25 και πλέον έτη από την υπογραφή της 
συνθήκης της Ρόμης, η θέση της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου σε σχέση με 
την ΕΟΚ, αν ληφθούν ιδίως υπόψη οι νομικές και οικονομικές πλευρές των 
διμερών σχέσεων, φαίνεται ακόμα αβέβαιη και ασαφής, γεγονός που δημιουργεί 
αρκετό προβλήματα για την κυβέρνηση και για τους οικονομικούς φορείς του 
Αγίου Μαρίνου και σε κόθε περίπτωση αποτελεί μια κατόσταση που θίγει τα 
συμφέροντα και τα νόμιμα δικαιόματό τους.
Τα ανωτέρω εξηγούν για ποιό ?ϋόγα η εξάλειψη κόθε ανωμαλίας στις διμερείς 
σχέσεις, αποτελεί έναν από τους πρωταρχικούς στόχους της εξωτερικής πολιτικής 
της νέας κυβέρνησης του Αγίου Μαρίνου, η οποία έκανε ήδη ένα σημαντικό 
πρώτο βήμα προς την κατεύθυνση αυτή, με την πρόσφατη ολοκλήρωση των διατυ­
πώσεων για την καθιέρωση επισήμων σχέσεων μεταξύ της Δημοκρατίας του Αγίου 
Μαρίνου και των Ευρωπαϊκόν Κοινοτήτων και την εγκατόσταση κατό συνέπεια 
Αποστολής του Αγίου Μαρίνου στις Βρυξέλλες.
Αν και μέχρι σήμερα δεν είχε τεθεί το πρόβλημα αυτό στα όργανα της 
Κοινότητάς, ωστόσο δεν είναι δυνατό να αμφισβητηθούν τα κατωτέρω :
1} το έδαφος της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου αποτελεί μέρος του τελωνει­
ακού εδάφους της ΕΟΚ δυνάμει του άρθρου 2 του Κανονισμού ΕΟΚ αρίθ.
1496/56. Τα παραπάνω δεν απορρέουν όπως θα ήταν λογικό, από συμφωνία' 
που συνάφθηκε μεταξύ των μερόν, βάσει διαπραγματεύσεων προς το σκοπό 
αυτό, αλλά από μονομερή απόβαση, η οποία στηρίζεται στη σκέψη ότι η εκ 
των .  πραγμάτων  τελωνειακό ένωση, που επικυρώθηκε από τη σύμβαση μεταξύ 
Ιταλίας και Αγίου Μαρίνου της 31/3/1939, έχει σαν αναγκαία συνέπεια την 
εξομοίωση και την ενοποίηση, στον τελωνειακό τομέα, των εδαφόν των δύο 
χωρόν εντός της ΕΟΚ.
./

-  2 -
2) Η Δημοκρατία του Αγίου Μαρίνου δεν αποτελεί κράτος μέλος., της ΕΟΚ, 
αλλα θεωρείται τρίτη χωρά, εφάσον μάλιστα καμία and τις διατάξεις της 
συνθήκης για την ίδρυση της ΕΟΚ, δεν προβλέπει άτι οι υπήκοοι του 
Αγίου Μαρίνου υπάγονται στην κοινοτική νομοθεσία. Πράγματι, σε καμία 
Πορίπτωση η διάταξη του άρθρου 227, παράγραφος 4 της συνθήκης ΕΟΚ 
δεν αναφέρεται στον Άγιο Μαρίνο, εφάσον προβλέπει την εφαρμογή της 
συνθήκης "στο εδάφη γ,α τις εξωτερικές σχέσεις των οποίων υπεάθυνο 
-.fvai ένα κράτος μέλος". Η θέση αυτή έχει εξάλλου επικυρωθεί και 
αναγνωρισθεί χωρίς επιφυλάξεις απά την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, 
η οποία δεν επράκειτο διαφορετικά να αποδεχτεί την αίτηση του Αγίου 
Μαρίνου για την καθιέρωση επίσημων σχέσεων.
Η ανωμαλία στις νομικές και οικονομικές σχέσεις μεταξύ της ΕΟΚ και
της δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου προκύπτει απά τις συνδυασμένες συνέπειες 
των δυο ανωτέρω· καταστάσεων.
Πράγματι, αφενάς το γεγονάς άτι το έδαφος του Αγίου Μαρίνου περιλαμβά­
νεται στο τελωνειακέ έδαφος της Κοινάτητας έχει ως αποτέλεσμα να υπάγονται 
οι οικονομικοί ψορεΓς του δ/iJü Mapfvou σο ίλες t i c; υποχρεώσεις και 
επιβαρύνσεις που προβλίπονται απά την τελωνειακή νομοθεσία που ισχύει 
για τα αγαθά και τις υπηρεσίες που κυκλοφορούν στο τελωνειακέ έδαφος της 
Κοινάτητας, έπως ορίζεται απά τον κανόνισμά αριθ. 1496/68 που αναφέρθηκε 
ανωτέρω.
Αφετέρου, οι ίδιοι αυτοί φορείς δεν απολαύουν σε καμία περίπτωση 
των διατάξεων και πλεονεκτημάτων που προβλέπουν οι κοινοτικοί κανονισμοί, 
άστε να αντισταθμίζονται οι συνέπειες των κανένων στον τομέα των δασμών 
και του δασμολογίου, δεδομένου άτι το δικαίωμα αυτά ανήκει αποκλειστικά 
στους οικονομικούς φορείς των κρατών μελών.
Υπέ τους έρους αυτούς, η πρέθεση της κυβέρνησης του Αγίου Μαρίνου, 
που έχει ήδη κοινοποιηθεί στην ιταλική κυβέρνηση, να αρχίσει επίσημα διαπραγμα­
τεύσεις με την Επιτροπή των Ευρωπαίκών Κοινοτήτων προκειμένου να ρυθμίσει 
με διμερή ειδική συμφωνία, έπως εξάλλου προβλέπεται απά τα άρθρα 113 και 
238 της συνθήκης για την ίδρυση της ΕΟΚ, τη θέση της Δημοκρατίας του Αγίου 
Μαρίνου σε σχέση με την ΕΟΚ και να καθορίσει τους έρους και τις διαδικασίες 
των διμερών συναλλαγών σε έλους τους τομείς δραστηριάτητας που υπάγονται 
στην κοινοτική αρμοδιάτητα, φαίνεται πλήρως δικαιολογημένη.
l e πρακτικά επίπεδο, για να διευκολυνθεί η προσπάθεια των εμπειρο— 
γνωμάνων των δύο μερών να βρούν τις κατάλληλες λύσεις, απά νομική και 
διαδικαστική άποψη, καθώς και για να βρεθεί ο πιο κατάλληλος, λογικές 
και ταχύς τύπος συμφωνίας, κρίθηκε πρέσφορο να αναπτυχθούν σχηματικά 
ορισμένα α.πέ τα πιο σημαντικά προβλήματα, εξαιτίας των οποίων το κράτος, 
οι υπήκοοι και οι,οικονομιαί οορείς του Αγίου Μαρίνου βρίσκονατι σε μει­
ονεκτική θέση εντάς του τελωνεπακού εδάφους της Κοινάτητας, στο οποίο 
περιλαμβάνονται έπως και τα κράτη μέλη.
1) ΓΕΩΡΓΙΑ
α) Πλεονεκτήματα που προβλέπονται απά το ΕΓΤΓΕ (FEOGA)
Οι τιμές των γεωργικών προίάντων του Αγίου Μαρίνου (γάλα, βούτυρο,
ελαιέλαδα κλπ.) είναί προφανές άτι πρέπει να ευθυγραμμίζονται
πλήρως με τις τιμές που ορίζονται απά τις κοινοτικές αρχές.

- 3 -
Ποτίσο. οι γεωργόf του Αγίου Μαρίνου δεν απολαύουν των πλεονεκτημάτων  
που αναγνωρΓζονται στους γεωργούς των κρατών μελών (εξισωτικά noua,  
ενοποίηση τον τιμών, πριμοδοτήσεις και επιστροφές στην παραγωγή και 
εξαγωγή κλπ.) χωρίς κάποιο άλλο αντιστάθμισμα ή αποζημίωση,
β) Κρέας
Εν<5 η ζωοτεχνία του Αγίου Μαρίνου υπάκειται σε σημαντικούς περιορισμούς  
βίσει της ισχίαυσας κοινοτικής νομοθεσίας» για τους λίγους που ήδη  
αναφέρθηκαν στην προηγούμενη παράγραφο » το ίδιο το κράτος δέχεται  
ίλο και πιο έντονες πιέσεις απά τους οικονομικούς φορείς και τις  
κοινωνικές τάξεις,
Απά νομική και ηθική άποψη, δεν είναι δυνατά να δικαιολογηθεί η μάνιμη  
αδυναμία για ένα κυρίαρχο κράτος άπως ο 'Αγιος Μαρίνος να απολαύει  
πλήρως του δικαιώματος να συμμετέχει στην κατανομή των ποσοστώσεων  
για το κρέας της ΓΙΔ^ .  f GATT J, σι οποίες χορηγούνται ανά έτος απά την  
ΕΟΚ στα κράτη μέλη ή να εισάγει ελεύθερα, απαλλαγμένη απά κάθε  
κοινοτικά δασμά και με άλες τις εγγυήσεις ως προς τ η  μη επανεξαγωγή,  
σταθερή ποσάτητα κρέατος που θα αντιστοιχεί στις ανάγκες του, καθώς  
και τα λιπάσματα και τις ζωοτροφές που προορίζονται για την κτηνο­
τροφία του Αγίου Μαρίνου,
γ) Εξαγωγές γεωργικών προϊάντων
Τα γεωργικά προΤάντα του Αγίου Μαρίνου και ιδιαίτερα τα κρασί άχι  
μάνο δεν κυκλοψοροάν εντελώς ελεάθερα στο τελωνειακέ έδαφος της  
Koινάτητας αλλά και εξάγονται με δυσχέρεια στις τρίτες χώρες λάγω  
των περίπλοκων τελωνειακών και τεχνικών διατυπώσεων.
Πράγματι, αντίθετα με ά,τΐ ισχάει για τους γεωργοάς των κρατών  
μελών, οι γεωργοί του Αγίου Μαρίνου δεν είναι σε θέση να προμηθεύονται  
επί τάπου τα διάφορα έντυπα και άδειες που απαιτοάνται ή χορηγοάνται  
απά τις αρμίδιες αρχές των κρατών μελών και ως εκ τοάτου αναγκάζονται  
να καταφεύγουν στους γεωργικούς οργανισμούς των ιταλικών παραμεθορίων  
περιοχών, χωρίς ωστάσο να είναι βέβαιο άτι θα συναντήσουν την απορώίτητη  
προθυμία και συνεργασία, με αποτέλεσμα να υποβάλλονται μάνιμα σε πράσθετες  
δαπάνες και προφανείς ζημίες, άσον αφορά την εικάνα και τη φερεγγυάτη-  
τά τους,
Ταυτάχρονα, παρατηρείται άτι εξακολουθεί να γίνεται η διάκριση που  
αναψέρθηκε ήδη, εις βάρος των γεωργών του Αγίου Μαρίνου, οι οποίοι  
δεν απολαύουν των πριμοδοτήσεων και ενισχύσεων στην εξαγωγή και την  
παραγωγή που χορηγούνται στους ανταγωνιστές των κρατών μελών της ΕΟΚ,
2) ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ
α) Περιορισμοί επί των εισαγωγών
Είναι φανερά άτι η ανάπτυξη της οικονομίας του Αγίου Μαρίνου υπονομεύεται  
απά το γεγονάς άτι ο Άγιος Μαρίνος υπάκειται χωρίς κανένα αντιστάθμισμα,  
στις κοινοτικές διατάξεις που αφορούν τους ποσοτικούς περιορισμούς επί  
των εισαγωγών. Το γεγονάς άτι η βιομηχανία του Αγίου Μαρίνου,δεν  
απολαύει των αυτάνομων ποσοστώσεων των προΤάντων προέλευσης τρίτων

- 4 -
χωρών μειώνει αισθητά την ανταγωνιστική ικανότητα της βιομηχανίας  
του Αγίου Μαρίνου, η οποία ασχολείται κυρίως με τη μεταποίηση  
ημικατεργασμένων προϊόντων (κλωστοΟφανταυργικά, πορσελάνη, μεταλ­
λουργία και μηχανική κλπ.), τα οποία είναι συχνό διαθέσιμα με  
καλύτερους όρους στον τρίτο κόσμο, στις ασιατικές χώρες και στις  
χώρες της Ανατολικής Ευρώπης.
β) Πριμοδοτήσεις και επιστροφές κατό την εξαγωγή
Και στην περίπτωση αυτή εφαρμόζονται τα κριτήρια που αναφέρθηκαν ήδη  
για το γεωργικό τομέα : οι εξαγωγείς του Αγίου Μαρίνου δεν απολαόουν  
των διευκολόνσεων και πλεονεκτημάτων που ενδεχομένως προβλέπονται  
από την Κοινότητα προς υποστήριξη των παραγωγικών δραστηριοτήτων  
που αφοροόν την εξαγωγή. Είναι προφανές ότι τα ανωτέρω επιτείνουν 
τη μειονεκτική θέση στην οποία βρίσκονται οι βιομήχανοι πσυ Αγίου  
Μαρίνου, οι οποίοι υπόκεινται στις ίδιες υποχρεώσεις και επιβαρόνσεις  
με τους συναδέλφους ■'-νς της Κε;·*άτητας.
3) ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ
Η κοινοτική νομοθεσία προβλέπει σειρό χρηματοδοτικών παρεμβάσεων και  
διευκολόνσεων που αποβλέπουν στην αποκατάσταση της ισορροπίας μεταξό  
των οικονομιών των κρατών μελών και των διαφόρων περιφερειών στο εσω­
τερικό των κρατών. Τα πλεονεκτήματα αυτά χορηγούνται είτε με τη μεταφορά  
των χρηματοδοτικών πόρων από τον πραΟπολογισμά της ΕΟΚ στον προθπολαγισμό  
των διαφόρων κρατών μελών με στόχο την πραγματοποίηση ειδικών προγραμ­
μάτων (επαγγελματική επιμόρφωση, ανάπτυξη της υποδομής και της βιομηχα­
νίας, πιστώσεις στις εξαγωγές κλπ.) είτε με την έγκριση ειδικών χρημα­
τοδοτήσεων με προνομιακό επιτόκιο που χορηγοόνται από την ETE.
Είναι φανερό ότι ο αποκλεισμός του Αγίου Μαρίνου από κάθε δυνατότητα  
να λάβει κάποια ευνοϊκή κοινοτική χρηματοδότηση ή πίστωση, μειώνει  
την ανταγωνιστική ικανότητα της οικονομίας του, η οποία εξάλλου «ραίνεται  
ότι υφίσταται τις αρνητικές επιπτώσεις των συχνών κρίσεων του ευρωπαϊκοΰ  
νομισματικοί συστήματος και της έλλειψης συντονισμοί μεταξό του τραπεζικοί  
συστήματος της Κοινότητας και του Αγίου Μαρίνου.
4) ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ
Οι μεταφορείς του Αγίου Μαρίνου συναντοόν από πολί καιρό δυσκολίες στον  
τομέα των διεθνών μεταφορών. Πράγματι, αν και δεν παρεμποδίζεται η  
ελεύθερη κυκλοφορία στο εσωτερικό του ιταλικοί εδάφους, λόγω των  
συμβατικών κανόνων που ισχύουν μεταξό των δόο χωρών, δεν συμβαίνει το  
ίδιο ίσον αφορά την ελεύθερη κυκλοφορία στα άλλα κράτη μέλη της ΕΟΚ.
Η αρνητική αυτή κατάσταση φαίνεται εξάλλου ότι επιδεινώνεται, αισθητά  
λόγω της μη εφαρμογής για τον *Αγια Μαρίνο των διευκολύνσεων που προβλέπονται  
από τη σύμβαση TIR.

- 5 -
Τα παραπίνω καταλέγουν σε μια περίεργη κατίαταση, κ«τί την οποία  
οι εξαγωγείς έ εισαγωγείς του Αγίου Μαρίνου αναγκάζονται, πρσκει-  
μίνου να αποφέγουν τυχόν δυσκολίες και καθυστερήσεις που είναι ιδιαίτερα  
επαχθείς γι'αυτοίς, να χρησιμοποιούν αλλοδαπούς οδηγοίς φορτηγών  
αυτοκινέτων.
Και στην περίπτωση αυτέ 1  φαίνεται απαραίτητο να συναφθεί συμφωνία  
που καταργεί κέθε διέκριση και ορίζει τους έρους και τις διαδικασίες  
οι οποίες θα επιτρέπουν, πίνω σε βέσεις πλέραυς ισότητας και αμοιβαι­
ότητας, την ελείθερη και αποδοτικέ έσκηση δραστηριότητας, που θα  
μπορεί να προσφέρει διεξόδους ίσον αφορί την απαοχίληση του εργατικοί  
δυναμικοί.
5) ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΣΦΑΛΙΣΗ
Χέρη στη σίναψη της συμφωνίας μεταξί της Ιταλίας και του Αγίου Μαρίνου  
σχετικέ με την κοινωνικέ ασφίλιση της 10/7/1974, τέθηκαν οι βίσεις για  
τη βελτίωση της αναχρον »  σ, ;  κ·ές και μειονεκτικές θέσης των εργαζομένων  
του Αγίου Μαρίνου που έχουν μεταναστείσββ στις διίφορες χέρες της ΕΟΚ.
Πρίγματι, αν ληφθεί υπίψη η ίση μεταχείριση που έχει έδη καθιερωθεί  
σε διμερές επίπεδο μεταξί των εργαζομένων της Ιταλίας, του Βελγίου,  
της Γαλλίας και του Αγίου Μαρίνου, καθώς και οι ασέμαντες επιπτώσεις  
του μεταναοτευτικοί ρείματος του Αγίου Μαρίνου, που έχει εξίλλου παίσει  
απί πολί καιρί, η σίναψη πολυμεροίς συμφωνίας, η οποία θα επεκτείνει  
στους υττηκίους του Αγίου Μαρίνου, σε επίπεδο πλέραυς αμοιβαιότητας,  
το πλεονέκτημα των κοινοτικών κανονισμών που ιαχθουν στον κοινοτικέ  
τομέα με εξαίρεση, βέβαια, τις διστίξεις που αφοροίν την ελείθερη  
κυκλοφορία του εργατικοί δυναμικοί, δεν παρουστίζει ιδιαίτερες δυσκολίες.
Σημ. Η ενδεχέμενη διεξοδικέ μελέτη των προβλημίτων που αναφέρονται στο εν  
λίγω μνημίνιο μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο, ακίμα και βραχυπρό­
θεσμα, ει δικών συνεδριώσεων σε τεχνικέ επίπεδο. Πίντως, μπορεί να  
γίνει μια πιο διεξοδικέ ανίπτυξη της πολιτικές γραμμές που θα ακο-  
λουθέσει η κυβέρνηση του Αγίου Μαρίνου στις σχέσεις της με την Κοι­
νότητα, με την ευκαιρία επίσημης επίσκεψης στις Βρυξέλλες του Υφυπουργοί  
Εξωτερικών της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου I η ημερομηνία της  
επίσκεψης οοτές μπορεί να οριοθεί με κοινέ συμφωνία μέλις καταστεί δυνατέ,  
αφοί ληφθοίν βέβαια υπότη οι ανειλημμένες υποχρεώσεις του Προέδρου  
ΤΗΟΒΝ και των ίλλων μελ5ν της Επιτροπές που ενδεχομένως ενδιαφέρονται.

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΟΥ /ΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ
ΜΟΝΙΜΗ ΑΝΤΙΓΡΟΣΩΠΕΙΑ 
ΣΤΙΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ 
44, AV. BRUGMANN Β6 - 1060 BRUXELLES
ΠΡΟΣΘΗΚΗ
Για τη συμπλήρωση του μνημονίου που υποβλήθηκε στις 27.9.1983 
στην Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, κρίνεται αναγκαίο να επισημανθούν 
και άλλα προβλήματα και ζητήματα που πρέπει να ρυθμιστούν στο πλαίσιο 
γεν«κής ή κατά τομείς διμεοούς συμφωνίας.
Πρόκειται ιδίως για προβλήματα που αφορούν το εξωτερικό εμπόριο, 
τα οποία αν και ανακινήθηκαν μόλις πρόσφατα από ορισμένες τρίτες χόρες, 
ωστόσο ανόγονται στην έλλειψη σαφών διατάξεων και πόγιων διαδικασιών στον 
τομέα των εισαγωγήν και κυρΓως των εξαγωγήν αγαθίν καταγωγές του ΑγΓου 
Μαρίνου στα πλαίσια του κοινοτικού καθεστώτος τελωνειακής ένωσης.
Η πιο σοβαρή πλευρό της κατάστασης αυτής είναι ότι κόθε τρίτη 
χώρα μπορεί να αρνηθεί οποτεδήποτε - μια τρίτη χώρα το έχει ήδη κόνει και όλλες 
μπορεί να τη μιμηθοόν σύντομα - να παρόσχει για τα προϊόντα που εισόγονται 
από^τον Άγιο Μαρίνο τις εμπορικές διευκολύνσεις που προβλέπονται από τις 
ισχύουσες προτιμησιακές συμφωνίες που έχουν συναφθεί με την ΕΟΚ, έστω και 
αν είναι σαφές ότι τα αγαθό αυτό προέρχονται από το κοινοτικό τελωνειακό 
έδαφος.
Βέβαια, στην πράξη, οι τρίτες χώρες κατέληγαν πόντα μέχρι σήμερα 
να αποδέχονται, και μόλιστα μερικές φορές σε εντελώς εθελοντική βόση, την 
αρχή της εφαρμογής για τα προϊόντα καταγωγής του Αγίου Μαρίνου του δασμολογικού 
καθεστώτος που προβλέπεται για τα κοινοτικό προϊόντα, βόσει διμερών ή 
πολυμερών συμφωνιών που έχουν συναφθεί με την ΕΟΚ, στις οποίες δεν γίνεται 
ποτέ μνεία για τον Αγιο Μαρίνο (και δικαίως, μια που δεν υπόρχει καμία 
σχετική πρόξη, πρωτόκολλο ή συμφωνία μεταξύ των δύο μερώ^.
Ωστόσο, αναμφισβήτητα, από νομική όπαψη, υπόρχουν κενό που πρέπει 
να συμπληρωθούν για να παρεμποδίζεται κόθε ενδιαφερόμενη τρίτη χώρα - 
επισυνάπτεται πίνακας των χωρών με τις οποίες ο Άγιος Μαρίνος διατηρεί 
συχνές εμπορικές σχέσεις - νε προβάλλει ως δικαιολογία, την έλλειψη κανο­
νιστικών διατάξεων ή επίσημης πράξεως, για να μην επεκτείνει σε μια 
κυρίαρχη χώρα όπως ο Άγιος Μαρίνος, που επίσημα θεωρείται ως τρίτη χώρα 
έναντι της ΕΟΚ, το τελωνειακό ή εμπορικό καθεστώς που ισχύει για τα αγαθό 
και προϊόντα που προέρχονται από τα κράτη μέλη.

-  2 -
Το γεγονός ότι το 56αφας του ΑγΓου Μαρίνου αποτελεί, αναπόσπαστο 
μέρος του τελωνειακοί εδόφους της ΕΟΚ και ότι οι εξαγωγές των τρίτων 
χωρόν προς τον 'Αγιο Μαρίνο υπόκεινται πλήρως στους τελωνειακοός κανονισμούς 
της Κοινότητας και κατό συνέπεια απολαύουν της εφαρμογές των πλεονεκτικόν 
διατόξεων που ενδεχομένως προβλέπονται από τις προτιμησιακές εμπορικές 
συμφωνίες που συνότττονται όλο και περισσότερο από την ΕΟΚ και που αφορούν 
καταρχόν το σύνολο του κοινοτικού τελωνειακού εδόφους, δεν φαίνεται ότι αποτελεί 
από μόνο του ένα νομικό ισχυρό και επαρκές επιχείρημα για να δικαιολογήσει 
απόλυτα την ίση μεταχείριση των αγαθόν καταγωγές του Αγίου Μαρίνου και των 
προϊόντων προέλευσης των κρατόν μελόν.
Είναι προφανές, ότι από πρακτικό όποψη, είναι πόντοτε δυνατό να 
βρεθεί κόποια λύση. Μια πιθανό λύση θα όταν η μεταβίβαση των προϊόντων 
καταγωγός του Αγίου Μαρίνου, τα οποία προορίζονται για εξαγωγό, σε μεσόζαντες 
που ασκούν τη δραατηριότητό τους, στο γεωγραφικό έδαφος της ΕΟΚ. Όμως, 
είναι προφανές ότι η λύση αυτό δεν θα γινόταν ποτέ αποδεκτό από την κυ­
βέρνηση του Αγίου Μαρίνου, η οποία αντίθετα επιθυμεί να προβόλει την καταγωγό 
των εξαγομένων προϊόντων και να διατηρόσει την εξουσία της για διεξαγωγό 
των διαπραγματεύσεων με τις ••πόλοιπες τρίτες χόρ'ες στον τομέα του εξωτερικού 
εμπορίου.
Η διαφοροποίηση αυτό της καταγωγός των προϊόντων θέτει ένα ακόμα 
πρόβλημα, η λύση του οποίου φαίνεται δυνατό και επιθυμητό στα πλαίσια της 
ίδιας διμερούς συμφωνίας, οι διαπραγματεύσεις για την οποία θα πρέπει να 
αρχίσουν, για να δοθεί σοφός και οριστικό νομικό βόση στις σχέσεις μεταξύ 
Αγίου Μαρίνου και ΕΟΚ και, για να αποφευχθεί κόθε ενδεχόμενο διάφορόν 
0 καταγγελιόν, εκ μέρους των τρίτων χωόων : πρέπει να συναφθεί συμφωνία 
με βόση κριτόρια και διαδικασίες που παρέχουν αμοιβαία το μέγιστο βαθμό 
εγγύησης για τη χορόγηση και την επίσημη αναγνόριση των πιστοποιητικόν 
καταγωγός καθός και των όλλων αντίστοιχων εντύπων τα οποία εκδίδονται από 
τις αρμόδιες αρχές του Αγίου Μαρίνου.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2
ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ
ΜΟΝΙΜΗ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΙΑ 
ΣΤΗΜ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ 
44, AV. BRUGMANN Β6 - 1060 BRUXELLES
Η Μόνιμη Αντιπρόσωπεfa της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου στις 
Ευρωπαϊκές Κοινότητες χαιρετίζει τη Γενική Διεύθυνση Εξεττερικόν Σχέσεων της 
Επιτροπής των Ευρωπαϊκόν Κοινοτήτων και έχει την τιμή να αναφερθεί στην 
αλληλογραφία και τις συνσμ*>Γες που επακολούθησαν της επίσημης διαβίβασης 
στην Επιτροπή μνημονίου, nrj αφορά τη ρύθμιση των σχέσεων μεταξύ της 
Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου και των Ευρωπαϊκόν Κοινοτήτων*
'Εχοντας υπύψη τις ανεπίσημες επαφές που πραγματοποιήθηκαν με τις 
διάφορες υπηρεσίες της Επιτροπής οι οποίες ενδιαφέρονται για τη διεξαγωγή 
των διαπραγματεύσεων, καθός και τις νέες πλευρές και τα νέα στοιχεία που 
πραέκυψαν, ιδίως στον τομέα των εμπορικόν σχέσεων με τις τρίτες χέρες, 
θα ήταν πρόσφορη η συμπλήρωση του προαναφερθέντος μνημονίου.
Για τα λύγο αυτύ η Αποστολή σπεύδει να υποβάλει στη Γενική Διεύθυνση 
Εξωτερικόν Σχέσεων την προσθήκη που επισυνάπτεται, διπβεβαιόνοντας ανεπι­
φύλακτα ότι είναι πάντα πρόθυμη να παράσχει κάθε συμπληρωματική πληροφορία 
που ενδεχομένως θα ζητήσουν οι διάφορες υπηρεσίες που έχουν επιφορτιστεί 
με τη μελέτη του φακέλου, με την επιφύλαξη της ενδεχόμενης οργάνωσης προς 
το σκοπό αυτό συνόδου εργασίας.
Αναμένοντας να ενημερωθεί για τη συνέχεια που θα επιφυλάξει η 
Επιτροπή στον εν λόγω φάκελο, η Μόνιμη Αντιπροσωπεία της Δημοκρατίας 
του Αγίου Μαρίνου στις Ευρωπαϊκές Κοινότητες εκφράζει εκ νέου προς τη 
Γενική Διεύθυνση Εξωτερικόν Σχέσεων τη βαθύτατη εκτίμησή της.
Βρυξέλλες, 5 ΜαΤου 1984
Επιτροπή των Ευρωπαϊκόν Κοινοτήτων 
Γενική Διεύθυνση Εξωτερικόν Σχέσεων 
2 0 0 , r u e  d e  l a  L o i
1049 LKUXLLLLü

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III
ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ
ΜΟΝΙΜΗ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΙΑ ΣΤΙΣ 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ
Ι ν . BRUGMANN Β.6 - 1060 BRUXELLES
Η Μο'νεμη Αντεπ^σωπεε'α του Αγεου Μαρενου στες Ευρωπαεκές 
Κοενο'τητες στέλνεε τους χαερετεσμοώς της στην Επετροπη των Ευρωπαεκών 
Κοενοτητων - Γενεκη Δεευθυνση Εξωτερεκών σχέσεων - καε ε'χεε την τεμη να 
της δεαδεβάσεε, σε παράρτημα, τες ακόλουθες πληροφορέες καε τα στατεστεκά 
στοεχεεα που ζητησε η δεϋπηρεσεακη ομάδα μετά τη συνεδρεαση που πραγματο- 
ποεηθηκε στον Άγεο Μαρε'νο στες 22 Νοεμβρε'ου 1984 :
- Νομοθεσεα της Δημοκρατεας του Αγεου Μαρενου στο γεωργεκο' τομέα (εσχΰοντες 
νρ'μοε καε υπο' μελέτη νομοσχέδεα)
- Απογραφη' των επεχεερησεων του Αγεου Μαρενου που πραγματοποεουν δεεθνεε'ς 
μεταφορές εμπορευμάτων η '  προσώπων
- Στατεστεκές του Ξξωτερεκοΰ Εμπορε'ου γεα το 1983
- Προβλέψεες γεα τες περεπτώσεες εφαρμογής των κοενοτεκών κανονεσμών στον 
κοενονεκο' τομέα στη Δημοκρατε'α του Αγεου Μαρε'νου
- Κατάλογο των δεατάξεων της σύμβασης μεταξύ Αγεου Μαρε'νου καε Ιταλέας 
της 31/3/1939 που πρέπεε να επανεξετασθοΰν στο πλαε'σεο των δεαπραγματευ- 
σεων με την ΕΟΚ.
Η Μο'νεμη Αντεπροσωπεε'α της Δημοκρατε'ας του Αγεου Μαρενου στες 
Ευρωπαεκές Κοενοτητες επωφελεέταε της ευκαερε'ας γεα να δεαβεβαεώσεε εκ νέου 
την Γενεκη Δεευθυνση Εξωτερεκων Σχέσεων γεα τη βαθύτατη .εκτέμηση της.
Βρυξέλλες 17 Δεκεμβρέου 1984
Επετροπη' των Ευρωπαεκών Κοενοτη'των 
Γενεκη' Δεευθυνση Εξωτερεκών σχέσεων 
200, rue de la Loi
1049 BRUXELLES

Δημοκρατέα του Αγέου Μαρένου
Υπουργεέο τομέων παραγωγής καυ εργασέας 
ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ - ΒΙΟΤΕΧΝΙΑ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΟ
Άγυος Μαρένος, 14 Δεκεμβρέου 1984/1684 ά.Ρ.Κ.
ΟΔΙΚΟΙ ΜΕΤΑΦΟΡΕΙΣ ΠΟΥ ΕΚΤΕΛΟΥΝ ΔΙΕΘΝΕΙΣ 
ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΜΑΡΙΝΟ ΠΡΟΣ ΤΙΣ 
ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ Η ΜΕΣΩ 
ΤΩΝ ΧΩΡΩΝ ΑΥΤΩΝ
MUSCI ROBERTO του Pompeo έδρα: 
ERCOLANI ERMANNO έδρα :  
ERCOLANI PIERINA έδρα: 
KREUZER KARIN, σΰζ. Bonelli έδρα: 
BENDINELLI FRANCA έδρα: 
S.A. S.A.T. AUTOTRASPORTI TITANO έδρα: 
BENEDETTINI FORTUNATO έδρα:Borgo Μ.-Scale Martelli [(βυοτέχνης) 
Τελωνεέο ( βυομη'χανος)
Τελωυεέο (βυομηχανος)
Ραμένο (βυομη'χανος)[πούλμαν
Borgo Μ. Str. S.Michele [(βυομηχανος)
Τελωνεέο (Ανώνυμη Εταυρέα)
Borgo Μ. (βυομηχανος)[πούλμαν
Δυευκρυνέζεταυ ο'τυ ου επυχευρησευς που αναφέρονταυ παραπα'νω απασχολούν συνολυκα 
προσωπυκο' 17 ατο'μων’  σε κάθε περυπτωση τα χρησυμοπουουμενα μέσα γυα τυς δυεθνεές 
μεταφορές περυορυ'ζονταυ σε τέσσερα η πέντε.

ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΜΙΑΣ ΕΝΔΕΧΟΜΕΝΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ ΕΟΚ - ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ 
ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ
1) Υπηκοοε του Αγίου Μαρένου πού απασχολούνται, η έχουν απασχοληθεί σε κράτος μέλος 
της ΕΟΚ που δεν ε'χευ συνάψεε δεμερη σύμβαση
Χώρες
Ομοσπονδεακη Δημοκρατία της Γερμανίας
Κάτω Χώρες
Λουξεμβούργο
Ηνωμένο Βασέλεεο
Ελλάδα
ΙρλανδέαΥπολογεζομενος αρεθμος 
80 
5
25 ·
20
2
2
2) Υπηκοοε της Δημοκρατίας του Αγύου Μαρένου που απασχολούνται, η '  έχουν απασχοληθεύ 
σε πολλά κράτη μέλη της ΕΟΚ χωρές καμία δυνατότητα συνολεκού υπολογεσμού των 
περεο'δων ασφάλεσης
Χώρες
Γαλλεα-Βέλγεο-Δημοκρατεα του Αγίου Μαρένου 
Ιταλέα-Γαλλέα-Δημοκρατέα του Αγεου Μαρένου 
ΆλλεςΥπολογεζομενος αρεθμος
15
20
50
3·) Υπηκοοε των χωρών ΕΟΚ οε οποέες δεν έχουν συνάψεε δεμερη σύμβαση που απασχολούνταε 
η έχουν απασχοληθεί στον Άγεο Μαρίνο
Χώρες
Ομοσπονδεακη Δημοκρατία της Γερμανίας
Ηνωμένο Βασελεεο
Κάτω Χώρες
Ελλάδα
ΙρλανδίαΥπολογεζομενος αρεθμος
15
10
3
2
3

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ
ΜΟΝΙΜΗ ΑΝΤΙΠΡΟΣΩΠΕΙΑ ΣΤΙΣ 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ
44. Αν. BRUGMANN Β.6 - 1060 BRUXELLES
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΔΙΑΤΑΞΕΩΝ ΤΗΣ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΜΕΤΑΞΥ ΙΤΑΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΓΙΟΥ ΜΑΡΙΝΟΥ 
ΤΗΣ 31.3.1939 (ΚΑΙ ΤΩΝ ΔΙΑΔΟΧΙΚΩΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΩΝ) ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΠΑΝΕ­
ΞΕΤΑΣΤΟΥΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΩΝ ..ΠΡΑΓΜΑΤΙ,ιί,ΕΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΕΟΚ
- Άρθρο 42-43 :  προστασυα της πνευματυχη'ς χαυ βυομηχανυχης υδυοχτησέας
- Άρθρο 44 :  τελωνευαχη ένωση χαο εξωτεροχο εμπορυο
- Άρθρο 46 :  δυευχολΰνσευς χαυ εξαυρέσευς που προβλέπονταυ στον τελωνευαχο'
τομέα
- Άρθρο 51 :  ελεύθερη χυχλοφορύα των εμπορευμάτων

Παράρτημα IV
ΣΧΕΔΙΟ
ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΟΝ ΑΓΙΟ ΜΑΡΙΝΟ
Η συμφωνμ'α μεταξύ της Κομυο'τητας χαμ του Αγμ'ου Μαρμνου θα έχεμ στοχο :
τηυ επμ'λυση ορμσμε'νων προβλημάτων νομμχού χαμ ομχονομμχού χαρακτήρα μεταξύ 
της ΕΟΚ χαμ του Αγμ'ου Μαρμ'νου, μδμως στους αχο'λουθους τομεύς :
- επμστροφε'ς χατά τηυ εξαγωγή των προϋο'υτωυ χαταγωγής Αγμ'ου Μαρμ'νου
- χυχλοφορμ'α των γεωργμχών προϋο'υτωυ χαμ χυρύως των χρασμώυ του Αγμου Μαρμ'νου 
στην Κομυο'τητα
- χορήγησή χομυοτμχών ευμσχύσεων γμα την ε'χθλμψη στον Άγμο Μαρμ'νο ορμσμε'υων 
ποσοτη'των ελμων που ε'χουν συγχομμσθεμ στην Ιταλμ'α.
Εξωτερμχο' εμπο'ρμο χαμ τελωνεμαχά προβλήματα
- προβολή της χαταγωγής των προϋο'υτωυ του Αγμου Μαρμ'νου επεχτεύνουτας γμα 
του Άγμο Μαρμνο τηυ χομνοτμχη μεταχεμρμση’που προβλέπεταμ απο τμς αμομ- 
βαμ'ες προτμμησμαχε'ς συμφωυμ'ες που ε'χουν συυαφθεμ' απο' τηυ Κουνότητα,
- εξε'ταση της συμφωυμ'ας του εφάπαξ φο'ρου με του χανο'υα της ελεύθερης δμα-
μεταχο'μμσης των προϋο'υτωυ.
- δυνατο'τητα να συζητηθεύ η χορη'γηση αδεμών γμα τους οδμχούς μεταφορεύς 
του Αγμ'ου Μαρμ'νου
Κομνωνμχύ ασφάλμση
- μ'ση μεταχεμ'ρμση των εργαζομε'υων του Αγμου Μαρμνου που ασχολούυταμ στην 
Κομυο'τητα με τους εργαζομε'νους της Κομνο'τητας χαμ των εργαζομένων της 
Κομυο'τητας που απασχολούνταμ στον Άγμο Μαρμνο με τους εργαζομένους του 
Αγμ'ου Μαρμ'νου.
Όσον αφορά τον τύπο χαμ τμς λεπτομέρεμες σύναψης της συμφωνμας αυτής, 
εμ'υαμ δυνατό' να νρησμμοπομηθεμ ο απλουστευμένος τύπος (ανταλλαγή επμστολών 
με παραρτήματα) Ράσει του άρθρου 113 και ενδεχομένως  άλλα άρθρα. Μια τέτοια προσέγγιση·.που θα απο- 
φεϋγεμ τη σύνθετη δυαδμχασμ'α του άρθρου 238, θα επμτρε'ψεμ την ταχεμ'α 
επμλυση των προβλημάτων που αναφέρουταμ ανωτέρω χαμ θα μχαυοπομήσεμ τμς 
επμθυμμ'ες της κυβέρνησης του Αγμου Μαρμ'νου.
Δεν πρέπεμ να δημμουργηθούν τυπμχά χομνά ο'ργανα. Όταν προχύψουυ 
προβλήματα η δμαδμχασμ'α που θα αχολουθηθεμ' θα εύυαμ η σύγκληση συνεδρμάσεωυ 
ad hoc. 0 Άγμος Μαρμ'νος δεν προ'βαλε αντμρρήσεμς ως προς την προσε'γγμση 
αυτή.Γ εωργύα
Μεταφορές