[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 10.11.2008

COM(2008)714 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΘΕΩΡΗΣΕΙΣ (VIS) ΤΟ 2007 (υποβάλλεται σύμφωνα με την υποχρέωση του άρθρου 6 της απόφασης αριθ. 2004/512/EΚ του Συμβουλίου της 8ης Ιουνίου 2004)

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΘΕΩΡΗΣΕΙΣ (VIS) ΤΟ 2007(υποβάλλεται σύμφωνα με την υποχρέωση του άρθρου 6 της απόφασης αριθ. 2004/512/EΚ του Συμβουλίου της 8ης Ιουνίου 2004)

Έκθεση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με την ανάπτυξη του συστήματος πληροφοριών για τις θεωρήσεις (VIS)

Έκθεση προόδου Ιανουάριος - Δεκέμβριος 2007(COM (2008) …)

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

1. Εισαγωγή 3

2. Πρόοδος του σχεδίου 3

2.1. Πρόοδος κατά την υπό εξέταση περίοδο 3

2.1.1. Νομικό πλαίσιο του VIS 3

2.1.2. Αναθεώρηση του χρονοδιαγράμματος VIS 4

2.1.3. Ανάπτυξη του κεντρικού συστήματος 4

2.1.4. Ανάπτυξη του Συστήματος Βιομετρικής Αντιστοιχίας 5

2.1.5. Προετοιμασία των τοποθεσιών 5

2.1.6. Το δίκτυο 6

2.1.7. Σχεδιασμός και συντονισμός σε εθνικό επίπεδο 6

2.1.8. Εφαρμογή του συστήματος στις προξενικές υπηρεσίες 7

2.2. Διαχείριση του σχεδίου από την Επιτροπή 7

2.2.1. Σχεδιασμός και προϋπολογισμός 7

2.2.2. Διαχείριση κινδύνου 7

2.2.3. Επικοινωνία 8

2.2.4. Συμβούλιο διαχείρισης του σχεδίου 9

2.3. Συνεδριάσεις της επιτροπής SIS IΙ 9

3. Συμπεράσματα και προοπτικές 9

1. Εισαγωγή

Η παρούσα έκθεση αναφέρεται στις εργασίες της Επιτροπής το 2007 (από τον Ιανουάριο έως τον Δεκέμβριο του 2007) σχετικά με την ανάπτυξη του Συστήματος Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις (VIS). Πρόκειται για την τέταρτη έκθεση προόδου[1] που υποβάλλει η Επιτροπή στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σύμφωνα με το άρθρο 6 της απόφασης αριθ. 2004/512/EΚ του Συμβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2004, για τη δημιουργία του Συστήματος Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις (VIS)[2]. Η εν λόγω απόφαση προβλέπει ότι η Επιτροπή, επικουρούμενη από την επιτροπή SIS II[3], είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη του VIS, ενώ τα εθνικά συστήματα προσαρμόζονται ή/και αναπτύσσονται από τα κράτη μέλη.

2. Πρόοδος του σχεδίου

2.1. Πρόοδος κατά την υπό εξέταση περίοδο

Το σχέδιο VIS υποδιαιρείται σε τρεις φάσεις. Στην 1η φάση (λεπτομερής σχεδιασμός) εκπονήθηκαν όλα τα έγγραφα που είναι απαραίτητα για την πλήρη περιγραφή του συστήματος VIS από τεχνικής πλευράς. Το σύστημα θα αναπτυχθεί και θα εγκατασταθεί κατά τη 2η φάση (ανάπτυξη, δοκιμές και θέση σε λειτουργία). Τέλος, κατά την 3η φάση (μετάβαση και ολοκλήρωση), τα κράτη μέλη θα συνδέσουν τα εθνικά τους συστήματα με την κεντρική βάση δεδομένων του VIS. Η 1η φάση του σχεδίου ολοκληρώθηκε κατά την περίοδο που κάλυψε η προηγούμενη έκθεση ενώ η 2η φάση βρίσκεται ακόμη σε εξέλιξη. Ο βασικός ανάδοχος ανάπτυξης ολοκλήρωσε ανάλυση των εργασιών που είναι ακόμη αναγκαίες για την ανάπτυξη του VIS, ώστε να καταστεί το σύστημα αυτό πλήρως συμβατό με το προτεινόμενο νομικό πλαίσιο που συμφωνήθηκε τον Ιούνιο του 2007 και να προετοιμαστεί η διεπαφή με τα βιομετρικά στοιχεία, δηλαδή το Σύστημα Βιομετρικής Αντιστοιχίας (BMS).

2.1.1. Νομικό πλαίσιο του VIS

Τον Ιούνιο του 2007, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο κατέληξαν σε πολιτική συμφωνία σχετικά με τη «νομοθετική δέσμη VIS», η οποία συνίσταται στον κανονισμό για το Σύστημα Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις (VIS) και στην ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ των κρατών μελών για τις θεωρήσεις μικρής διάρκειας[4] (εφεξής κανονισμός VIS), καθώς και σε απόφαση του Συμβουλίου[5] που εμπίπτει στον τρίτο πυλώνα. Το ΕΚ, συνερχόμενο σε σύνοδο ολομελείας, ψήφισε στις 7 Ιουνίου 2007. Το Συμβούλιο ενέκρινε τις τροποποιήσεις που επέφερε το ΕΚ επ'ευκαιρία της συνόδου του Συμβουλίου ΔΕΥ, στις 12 Ιουνίου του 2007. Ο κανονισμός και η απόφαση αποτελούν ενιαία νομοθετική δέσμη μέτρων. Ο κανονισμός VIS ορίζει τον σκοπό και τις κύριες λειτουργίες του VIS, καθώς και τις σχετικές ευθύνες. Επιπλέον, καθορίζει τις προϋποθέσεις και τις διαδικασίες ανταλλαγής δεδομένων μεταξύ των κρατών μελών για τις αιτήσεις θεωρήσεων μικρής διάρκειας και για τις αποφάσεις που λαμβάνονται σχετικά με αυτές. Το VIS θα επεξεργάζεται αλφαριθμητικά δεδομένα, φωτογραφίες και δακτυλικά αποτυπώματα του αιτούντος θεώρηση, ώστε να εξασφαλίζεται η αξιοπιστία της επαλήθευσης και της ταυτοποίησης.

H απόφαση VIS αφορά την πρόσβαση των εντεταλμένων αρχών των κρατών μελών καθώς και της Ευρωπόλ στο Σύστημα Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις (VIS), προς αναζήτηση δεδομένων για την πρόληψη, εξακρίβωση και διερεύνηση τρομοκρατικών πράξεων και άλλων σοβαρών αξιόποινων πράξεων.

Η πρόοδος που έχει επιτευχθεί με την πολιτική συμφωνία επί του νομικού πλαισίου του VIS έχει παράσχει τις απαιτούμενες διευκρινίσεις για την αναθεώρηση του χρονοδιαγράμματος (βλέπε σημείο 2.1.2 παρακάτω).

2.1.2. Αναθεώρηση του χρονοδιαγράμματος VIS

Στο αρχικό χρονοδιάγραμμα, η θέση σε λειτουργία του VIS, που προβλεπόταν για τον Μάρτιο του 2007, αφορούσε μόλις 6 κράτη μέλη, καθένα από τα οποία θα είχε συνδέσει στο σύστημα ένα τουλάχιστο προξενείο, χωρίς βιομετρικά στοιχεία. Το χρονοδιάγραμμα αυτό προϋπέθετε ότι το νομικό πλαίσιο του VIS θα είχε θεσπιστεί το θέρος του 2006.

Τον Σεπτέμβριο του 2006, εκπονήθηκε νέο χρονοδιάγραμμα σε τεχνικό επίπεδο, όταν έγινε σαφές ότι η στρατηγική για τη θέση σε λειτουργία είχε αντικατασταθεί από σταδιακή περιφερειακή προσέγγιση που άρχισε από τη Βόρεια Αφρική και συμπεριελάμβανε βιομετρικά στοιχεία . Το νέο χρονοδιάγραμμα βασιζόταν στην προϋπόθεση ότι το νομικό πλαίσιο θα είχε θεσπιστεί τον Ιανουάριο του 2007.

Παρά τις νομικές αβεβαιότητες που υπήρχαν την εποχή εκείνη, οι υπηρεσίες της Επιτροπής αποφάσισαν να συνεχίσουν την ανάπτυξη του VIS με βάση τις νομοθετικές προτάσεις που είχαν υποβληθεί τη στιγμή εκείνη και προγραμμάτισαν δραστηριότητες έως το τέλος του 2007, χωρίς να επεκταθούν πέραν της ημερομηνίας αυτής, δεδομένου ότι οι δραστηριότητες ανάπτυξης του συστήματος είναι στενά συνδεδεμένες με τις απαιτήσεις που καθορίζονται στη νομική βάση, επί της οποίας δεν είχε ακόμη επιτευχθεί συμφωνία.

Δεδομένου ότι η ανάπτυξη του συστήματος αντιμετώπιζε το ίδιο πρόβλημα σε όλα τα κράτη μέλη, η αναθεώρηση του χρονοδιαγράμματος προετοιμάστηκε σε στενή συνεργασία με τους εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, ώστε να καταρτιστεί ένα ρεαλιστικό χρονοδιάγραμμα. Μεταξύ του Φεβρουαρίου και Μαρτίου 2007, διεξήχθησαν συνέδρια εργασίας με τα κράτη μέλη για τη θέσπιση της νομικής βάσης, ώστε να εξεταστούν με τα κράτη μέλη τα διάφορα σενάρια και τα τεχνικά προβλήματα που βρίσκονταν σε εκκρεμότητα. Το αναθεωρημένο χρονοδιάγραμμα υποβλήθηκε τελικά τον Σεπτέμβριο του 2007, κατόπιν συζητήσεων με τους εθνικούς διευθυντές του σχεδίου VIS τον Ιούνιο και τον Ιούλιο του 2007 (εν τω μεταξύ είχε επιτευχθεί πολιτική συμφωνία επί του νομικού πλαισίου) και χάρη στη στήριξη της επιτροπής SIS II.

Σύμφωνα με το εν λόγω αναθεωρημένο χρονοδιάγραμμα, το οποίο λαμβάνει υπόψη όλες τις απαιτήσεις της νομικής βάσης, το κεντρικό σύστημα VIS θα είναι έτοιμο να τεθεί σε λειτουργία έως το τέλος του Μαΐου 2009. Προβλέπονται τα ακόλουθα κύρια ενδιάμεσα στάδια: έως τον Σεπτέμβριο του 2008, θα είναι διαθέσιμες όλες οι λεπτομερείς τεχνικές προδιαγραφές· έως το τέλος του Σεπτεμβρίου 2008, θα έχουν ετοιμαστεί οι δικτυακές συνδέσεις στα κράτη μέλη που συμμετέχουν στις δοκιμές λειτουργίας του συστήματος (OST)· στα τέλη του Νοεμβρίου 2008, θα αρχίσουν οι δοκιμές στις οποίες συμμετέχουν τα κράτη μέλη, οι οποίες προβλέπεται να ολοκληρωθούν έως τον Μάιο του 2009.

2.1.3. Ανάπτυξη του κεντρικού συστήματος

Ο αρχικός στόχος ανάπτυξης και δοκιμής του κεντρικού συστήματος έως το τέλος του 2006 αποδείχθηκε δυσεφάρμοστος, δεδομένου ότι δεν είχε ακόμη επιτευχθεί, την προβλεπομένη ημερομηνία, πολιτική συμφωνία για τον κανονισμό VIS, ο οποίος ορίζει μεταξύ άλλων το αντικείμενο, τις κύριες λειτουργίες του συστήματος καθώς και τις σχετικές ευθύνες. Στις αρχές του 2007, δεν ήταν ακόμη σαφές πότε θα θεσπιζόταν ο κανονισμός. Εν αναμονή της πολιτικής συμφωνίας για τον κανονισμό VIS, η οποία επετεύχθη αργότερα, τον Ιούνιο του 2007, οι υπηρεσίες της Επιτροπής αποφάσισαν να ακολουθήσουν προδραστική στάση και να συνεχίσουν την ανάπτυξη του συστήματος VIS με βάση την πρόταση που είχε υποβληθεί την περίοδο εκείνη.

Το 2007, διαβιβάστηκαν στα κράτη μέλη βασικές παροχές για τον ορισμό του προς ανάπτυξη συστήματος[6]. Οι αναθεωρημένες εκδοχές των προδιαγραφών (εκδοχή 1.62 του εγγράφου ελέγχου των διεπαφών και εκδοχή 1.2 των λεπτομερών τεχνικών προδιαγραφών που εκπονήθηκαν τον Οκτώβριο και το Νοέμβριο του 2007, αντίστοιχα) λαμβάνουν υπόψη τη συμφωνία για τις νομοθετικές προτάσεις και τις προϋποθέσεις που είναι αναγκαίες για τις διεπαφές με το Σύστημα Βιομετρικής Αντιστοιχίας.

2.1.4. Ανάπτυξη του Συστήματος Βιομετρικής Αντιστοιχίας

Σύμφωνα με το αρχικό χρονοδιάγραμμα ανάπτυξης του VIS, τα βιομετρικά στοιχεία του συστήματος (Σύστημα Βιομετρικής Αντιστοιχίας - BMS) επρόκειτο να συμπεριληφθούν στο σύστημα μόνο μετά την υλοποίηση του αλφαριθμητικού μέρους του VIS. Ωστόσο, στις 24 Φεβρουαρίου 2005, το Συμβούλιο ΔΕΥ ζήτησε να συμπεριληφθούν στην εφαρμογή VIS βιομετρικές λειτουργίες ευθύς εξ αρχής.

Ο βασικός ανάδοχος ανάπτυξης ολοκλήρωσε ανάλυση των εργασιών που είναι ακόμη αναγκαίες για την ανάπτυξη του VIS, ούτως ώστε να καταστεί το σύστημα αυτό πλήρως συμβατό με το νομικό πλαίσιο και να προετοιμαστεί η διεπαφή με το BMS. Έτσι, μπόρεσε να προετοιμαστεί η τελική εκδοχή των λεπτομερών λειτουργικών προδιαγραφών έως το τέλος του 2007. Η σύμβαση σχετικά με την ανάπτυξη του BMS ανεστάλη μέχρι να σημειωθεί ικανοποιητική πρόοδος στην ανάπτυξη του VIS. Οι επικαιροποιήσεις των βιομετρικών δεδομένων θα πρέπει να συμπεριληφθούν στο επόμενο έγγραφο ελέγχου των διεπαφών του VIS (εκδοχή 1.7). Εν τω μεταξύ, τα κράτη μέλη έχουν εφοδιαστεί με εξοπλισμό λογισμικού για τον έλεγχο της ποιότητας και την παρουσίαση του συστήματος επίδειξης BMS που παρέχει λεπτομερή στοιχεία σχετικά με την επεξεργασία των βιομετρικών δεδομένων στις προξενικές υπηρεσίες και στους συνοριακούς σταθμούς.

Οι προετοιμασίες για τις μετέπειτα δοκιμές (συμπεριλαμβανομένων των εργαλείων) έχουν αρχίσει. Οι δοκιμές θα διενεργηθούν σε διάφορες φάσεις, τόσο στο κεντρικό επίπεδο όσο και σε συνεργασία με τα κράτη μέλη.

2.1.5. Προετοιμασία των τοποθεσιών

Οι εργασίες εκσυγχρονισμού της παροχής ηλεκτρικού ρεύματος στο κεντρικό σύστημα VIS στην τοποθεσία του Στρασβούργου (που χρηματοδοτήθηκαν με επιχορήγηση της Επιτροπής στις γαλλικές αρχές) ολοκληρώθηκαν στις 16 Αυγούστου 2007. Η παράδοση του υλισμικού VIS στην κεντρική μονάδα του Στρασβούργου έγινε στις 3-4 Σεπτεμβρίου 2007 και η εγκατάστασή του ολοκληρώθηκε, χωρίς την ίδια την εφαρμογή πληροφορικής, στο τέλος του Οκτωβρίου 2007.

Στο St. Johann im Pongau, Αυστρία, η παράδοση του υλισμικού της εφεδρικής τοποθεσίας του κεντρικού VIS έγινε στις αρχές του Οκτωβρίου 2007 και η εγκατάσταση ολοκληρώθηκε, χωρίς την ίδια την εφαρμογή, στα μέσα του Νοεμβρίου 2007.

Μετά την ολοκλήρωση μελέτης για τη διανομή ηλεκτρικού ρεύματος στο BMS και μετά από σειρά εντατικών συνεδριάσεων εργασίας μεταξύ του τοπικού αναδόχου και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, επετεύχθη συμφωνία για τη διανομή ηλεκτρικού ρεύματος στο BMS και για τον τρόπο εγκατάστασης του συστήματος και στις δύο τοποθεσίες.

2.1.6. Το δίκτυο

Το πεδίο εφαρμογής του σχεδίου VIS προβλέπει την εγκατάσταση δικτύου επικοινωνιών ευρείας περιοχής για τη σύνδεση της εθνικής διεπαφής των επιμέρους κρατών μελών με το κεντρικό VIS, ώστε να μπορούν να επικοινωνούν τα εθνικά συστήματα με το κεντρικό. Το δίκτυο αυτό πληροί τις απαιτήσεις διαθεσιμότητας, ασφάλειας, γεωγραφικής κάλυψης και ποιότητας υπηρεσίας. Η σύμβαση σχετικά με το δίκτυο s-TESTA κατακυρώθηκε το 2006 σε κοινοπραξία στην οποία περιλαμβάνονται οι OBS (Orange Business Services) και HP (Hewlett-Packard).

Αρχικά, η εγκατάσταση του δικτύου επρόκειτο να γίνει σε δύο στάδια: σε πρώτο στάδιο, στα κράτη μέλη που συμμετέχουν στις δοκιμές λειτουργίας του συστήματος, δηλαδή στη Γερμανία, την Εσθονία, τη Φινλανδία, την Ιταλία, τη Σουηδία, τη Σλοβενία, τη Νορβηγία και την Πορτογαλία και, σε δεύτερο στάδιο, στα κράτη μέλη που συμμετέχουν στις δοκιμές προσωρινής αποδοχής του συστήματος (δοκιμές στο κεντρικό σύστημα που συνδέεται με σημαντικό αριθμό εθνικών συστημάτων).

Στο τέλος του 2007, την επομένη της συμφωνίας για το νέο γενικό χρονοδιάγραμμα του VIS, οι υπηρεσίες της Επιτροπής αναθεώρησαν το χρονοδιάγραμμα για την παράδοση του δικτύου. Ο ανάδοχος του δικτύου συμφώνησε να εξασφαλίσει τη σύνδεση όλων των κρατών μελών με το δίκτυο, έως τις 30 Ιουνίου του 2008.

Η απόφαση της Επιτροπής για τον καθορισμό της αρχιτεκτονικής και των απαιτήσεων των εθνικών διεπαφών και της υποδομής επικοινωνίας μεταξύ του κεντρικού VIS και των εθνικών διεπαφών θα πρέπει να εκδοθεί εντός του 2008.

2.1.7. Σχεδιασμός και συντονισμός σε εθνικό επίπεδο

Η πρόοδος του σχεδίου ποικίλλει από το ένα κράτος μέλος στο άλλο, λόγω των διαφορετικών συνθηκών που επικρατούν σε εθνικό επίπεδο. Το 2007, τα εθνικά σχέδια σημείωσαν γενικά ικανοποιητική πρόοδο. Ιδιαίτερα θετικά αποτελέσματα σημειώθηκαν στις χώρες που πρέπει να συμμετάσχουν στις δοκιμές λειτουργίας του συστήματος (στο τέλος του 2007, επτά από τα οκτώ ενδιαφερόμενα κράτη μέλη ανακοίνωσαν ότι είναι σε θέση να τηρήσουν όλες τις προθεσμίες).

Κάθε μήνα, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διοργανώνουν, στο πλαίσιο της επιτροπής SIS II, συνεδρίαση της ομάδας εργασίας των εθνικών διευθυντών του σχεδίου των κρατών μελών για να εξετάσουν θέματα που έχουν σχέση με τον σχεδιασμό, τους κινδύνους και τις δραστηριότητες στο επίπεδο του κεντρικού σχεδίου και των εθνικών σχεδίων. Χάρη στον μηνιαίο απολογισμό των συνεδριάσεων αυτών από τα κράτη μέλη, έχει ενισχυθεί η ποιότητα, η συνοχή και η χρησιμότητα των πληροφοριών που διαθέτουν τα κράτη μέλη για τα εθνικά τους σχέδια. Το Σεπτέμβριο του 2007, μετά την έγκριση του αναθεωρημένου χρονοδιαγράμματος του VIS, οι υπηρεσίες της Επιτροπής τροποποίησαν το έντυπο της μηνιαίας έκθεσης προσαρμόζοντας σ' αυτό τα βασικά στάδια και επαναδρομολόγησαν τη διαδικασία υποβολής εκθέσεων. Τα περισσότερα κράτη μέλη χρησιμοποιούν πλέον αυτό το νέο σύστημα υποβολής εκθέσεων. Εν τω μεταξύ, οι υπηρεσίες της Επιτροπής έλαβαν επίσης πληροφορίες σχετικά με την πρόοδο των εργασιών σε εθνικό επίπεδο στις χώρες που θα εφαρμόσουν πλήρως το κεκτημένο του Σένγκεν σε μεταγενέστερο στάδιο[7].

2.1.8. Εφαρμογή του συστήματος στις προξενικές υπηρεσίες

Σύμφωνα με το άρθρο 48 παράγραφος 1 του σχεδίου κανονισμού VIS, τα βιομετρικά δεδομένα πρέπει να συγκεντρώνονται ήδη από την έναρξη λειτουργίας του VIS. Στο πλαίσιο των προετοιμασιών προς το σκοπό αυτό, συνεχίστηκε το 2007 ένα δεύτερο πειραματικό σχέδιο για την καταγραφή, την αποθήκευση και την επαλήθευση των βιομετρικών δεδομένων των αιτούντων θεωρήσεων (BIODEV II), υπό την αιγίδα των γαλλικών και βελγικών διοικητικών αρχών, με τη συμμετοχή όμως και διαφόρων άλλων κρατών μελών. Τόσο το BIODEV όσο και το BIODEV II επιδιώκουν να δείξουν με ποιο τρόπο θα βελτιωθεί η εφαρμογή του VIS στα προξενεία και στα συνοριακά σημεία διέλευσης των κρατών μελών με την εφαρμογή κοινών υποδομών καταχώρησης ή άλλων πρωτοβουλιών συνεργασίας στις προξενικές υπηρεσίες. Τα συμπεράσματα του σχεδίου BIODEV κοινοποιήθηκαν στα κράτη μέλη στο τέλος της περιόδου που αφορά η παρούσα έκθεση και τα πρόσθετα συμπεράσματα του BIODEV II πρόκειται να υποβληθούν το 2008.

2.2. Διαχείριση του σχεδίου από την Επιτροπή

2.2.1. Σχεδιασμός και προϋπολογισμός

Στον γενικό προϋπολογισμό του 2007, οι πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων ανήλθαν σε 32 εκατ. ευρώ. Το 2007, τα κυριότερα στοιχεία των δαπανών ήταν τα ακόλουθα: η προετοιμασία των τοποθεσιών, το δίκτυο, η προετοιμασία των βιομετρικών στοιχείων (πρόσθετων χαρακτηριστικών), ο έλεγχος της ασφάλειας, η εξωτερική βοήθεια για τη διαχείριση του σχεδίου, ο λογιστικός έλεγχος και η αξιολόγηση, τα έξοδα λειτουργίας της φάσης ανάπτυξης, των μελετών και των τροποποιήσεων του VIS (λόγω της εξέλιξης των νομοθετικών πράξεων). Το 73,35% του συνόλου των πιστώσεων του VIS είχε αναληφθεί και το 69,30% των πιστώσεων πληρωμών είχε καταβληθεί έως το τέλος της περιόδου που αφορά η παρούσα έκθεση. Η καθυστέρηση όσον αφορά την επίτευξη συμφωνίας για το νομικό πλαίσιο είχε αντίκτυπο σε ορισμένες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων. Το γεγονός αυτό επηρέασε στη συνέχεια την εκτέλεση ορισμένων πιστώσεων πληρωμών, το 2007. Για την περίοδο που αφορά η επόμενη έκθεση, το ποσό των πιστώσεων αναλήψεων υποχρεώσεων θα ανέλθει σε 20 εκατ. ευρώ.

Πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και πιστώσεις πληρωμών για το 2007

Διαθέσιμες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων | Δαπανηθείσες | Σύνολο % | Διαθέσιμες πιστώσεις πληρωμών | Δαπανηθείσες | Σύνολο % |

27 258 110,14 EUR | 19 994 843,72 EUR | 73,35 % | 20 023 656,59 | 13 875 607,13 | 69,30 % |

2.2.2. Διαχείριση κινδύνου

Σύμφωνα με τις βέλτιστες πρακτικές, οι κίνδυνοι που συνεπάγεται το σχέδιο επισημαίνονται, αξιολογούνται και ελέγχονται, σε μόνιμη βάση, σε τρία επίπεδα κινδύνου. Ο βασικός ανάδοχος ανάπτυξης αξιολογεί τους κινδύνους σε σχέση με τις δραστηριότητες που καλύπτει η σύμβασή του (ανάπτυξη του κεντρικού συστήματος, υποστήριξη και επιμόρφωση). Τα κράτη μέλη παρακολουθούν τους κινδύνους που αφορούν τα εθνικά τους σχέδια. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής, από την πλευρά τους, αξιολογούν τους γενικούς κινδύνους που συνδέονται με το σχέδιο, όπως τα καθήκοντα του βασικού αναδόχου ανάπτυξης, τα εθνικά σχέδια, την ανάθεση συμβάσεων υπηρεσιών δικτύου, την προετοιμασία επιχειρησιακών τοποθεσιών και τη θέσπιση νομοθετικών πράξεων. Η Επιτροπή εξετάζει τακτικά τους κινδύνους με τα κράτη μέλη κατά τις συνεδριάσεις για τα εθνικά σχέδια, καθώς και στο πλαίσιο των συμβουλίων διαχείρισης του σχεδίου με τις προεδρίες του Συμβουλίου (προηγούμενες, τρέχουσες και μελλοντικές) (βλέπε σημείο 2.2.4).

Το Γραφείο Στήριξης του Σχεδίου (Project Support Office), επί κεφαλής του οποίου είναι ο ανάδοχος εξυπηρέτησης των πελατών, δημιουργήθηκε στο τέλος του 2006, υπό την εποπτεία της Επιτροπής, με σκοπό την παροχή βοήθειας στην ομάδα του σχεδίου VIS για την παρακολούθηση των κινδύνων, των δράσεων και του συντονισμού της επικοινωνίας μεταξύ των διαφόρων ενδιαφερομένων. Το εν λόγω γραφείο άρχισε να λειτουργεί το 2007.

Κατά την περίοδο που αφορά η παρούσα έκθεση, το συνολικό επίπεδο του κινδύνου μειώθηκε αισθητά, χάρη στη συμφωνία που επετεύχθη για σταθερές νομοθετικές προτάσεις και χάρη στο νέο χρονοδιάγραμμα. Οι κυριότεροι κίνδυνοι έγκεινται στη διάρκεια ανάπτυξης του συστήματος, στη διάθεση του δικτύου, στη διενέργεια των δοκιμών, στη διάθεση των πόρων, στις εναπομένουσες νομοθετικές εργασίες και στην τεκμηρίωση της ασφάλειας. Ο σημαντικότερος κίνδυνος τη στιγμή αυτή συνίσταται στη μη τήρηση των προθεσμιών για την έγκαιρη ολοκλήρωση της ανάπτυξης του συστήματος. Ένας άλλος σημαντικός κίνδυνος είναι να μην μπορέσει ο πάροχος του δικτύου να εγκαταστήσει την κεντρική διεπαφή του δικτύου όπως έχει προβλεφθεί. Όσον αφορά τις δοκιμές, υπάρχει κίνδυνος πολλά κράτη μέλη να μην έχουν ολοκληρώσει εγκαίρως την προετοιμασία τους για να συμμετάσχουν στη διενέργεια ορισμένων δοκιμών στο κεντρικό σύστημα για τις οποίες απαιτείται ικανός αριθμός κρατών (δοκιμές λειτουργίας του συστήματος και δοκιμές προσωρινής αποδοχής του συστήματος). Υπάρχει επίσης κίνδυνος να απαιτηθεί περισσότερος χρόνος απ'ό,τι προβλέπεται για την αποδοχή του εγγράφου που περιγράφει το σχεδιασμό των δοκιμών. Διάφοροι άλλοι σημαντικοί κίνδυνοι συνίστανται στην έλλειψη επαρκών χρηματοδοτικών και ανθρώπινων πόρων (για διάφορους λόγους, μεταξύ των οποίων η ενδεχόμενη καθυστέρηση του SIS II που θα εμπόδιζε τη μετάθεση προσωπικού από το SIS II στο σχέδιο VIS, η δυσχέρεια εξεύρεσης ειδικευμένου προσωπικού σε περίπτωση μετακινήσεων του προσωπικού και η ενδεχόμενη αδυναμία του βασικού αναδόχου ανάπτυξης να ολοκληρώσει την ανάπτυξη του συστήματος εντός της συμφωνηθείσας προθεσμίας). Νέες καθυστερήσεις στην τυπική έκδοση του κανονισμού VIS θα θίξουν σοβαρά τη δυνατότητα ολοκλήρωσης των εργασιών επιτροπολογίας πριν από έναρξη λειτουργίας του συστήματος. Επιπλέον, η καθυστέρηση της θέσπισης της τροποποιημένης Κοινής Προξενικής Εγκυκλίου και του τροποποιημένου κώδικα για τα σύνορα Σένγκεν μπορεί να θέσει σε κίνδυνο την ολοκλήρωση της ανάπτυξης του συστήματος. Στον τομέα της ασφάλειας, υπάρχει κίνδυνος να μην είναι εγκαίρως διαθέσιμες οι τελικές εκδοχές ορισμένων εγγράφων (εξαιρουμένου του στόχου της ασφάλειας). Για την αντιμετώπιση όλων αυτών των βασικών κινδύνων, έχουν καταρτιστεί σχέδια δράσης.

2.2.3. Επικοινωνία

Οι υπηρεσίες της Επιτροπής ενημερώνουν τακτικά τα κράτη μέλη για την πορεία του κεντρικού σχεδίου VIS κατά τις συνεδριάσεις της επιτροπής SIS II και της ομάδας εργασίας VIS. Επιπλέον, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, τα κράτη μέλη προβαίνουν μηνιαίως σε απολογισμό της προόδου των εθνικών σχεδίων τους.

Τέλος, συνεχίστηκε το 2007 η καλή πρακτική των διμερών συνεδριάσεων μεταξύ των εθνικών διευθυντών του σχεδίου και της τεχνικής ομάδας της Επιτροπής που είναι υπεύθυνη για το VIS, γεγονός που επέτρεψε στα κράτη μέλη να εξετάσουν διεξοδικότερα την πρόοδο των επιμέρους εθνικών σχεδίων και του κεντρικού σχεδίου, καθώς και διάφορα άλλα ζητήματα που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον γι'αυτά.

Κατά την περίοδο που αφορά η έκθεση, πραγματοποιήθηκαν έντεκα μονοήμερες συνεδριάσεις των εθνικών διευθυντών του σχεδίου με την ομάδα εργασίας, και δύο διήμερες συνεδριάσεις των εθνικών διευθυντών του σχεδίου.

2.2.4. Συμβούλιο διαχείρισης του σχεδίου

Το συμβούλιο διαχείρισης του σχεδίου δημιουργήθηκε το 2004. Από το 2005 και μετά, περιλαμβάνει αντιπροσώπους από τις χώρες που ασκούν την προεδρία του Συμβουλίου, από όλες τις χώρες που άσκησαν τις προηγούμενες προεδρίες από τη στιγμή που δημιουργήθηκε το συμβούλιο αυτό, και από τις δύο χώρες που θα ασκήσουν την προεδρία προσεχώς, ούτως ώστε να εξασφαλίζεται η συνέχεια της συμμετοχής των κρατών μελών στο σχέδιο. Κατά την περίοδο που αφορά η έκθεση, το συμβούλιο αυτό συνεδρίασε οκτώ φορές για να εξετάσει θέματα διαχείρισης του σχεδίου με τα ενδιαφερόμενα μέρη, με τον βασικό ανάδοχο ανάπτυξης και με τον ανάδοχο διασφάλισης της ποιότητας.

2.3. Συνεδριάσεις της επιτροπής SIS IΙ

Η επιτροπή SIS II συνεδρίασε έντεκα φορές κατά την περίοδο που αφορά η έκθεση, κατά την οποία εξετάστηκε η πρόοδος της ανάπτυξης του σχεδίου VIS.

Πέραν των τακτικών συνεδριάσεων της επιτροπής SIS II, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διοργανώνουν ομάδες εργασίας για θέματα VIS, αποτελούμενες από εμπειρογνώμονες των κρατών μελών, για να εξετάζουν λεπτομερώς τα τεχνικά προβλήματα. Οι συνεδριάσεις αυτές εστιάζονται γενικά σε θέματα που απασχολούν τα κράτη μέλη και σε προβλήματα που προκύπτουν από τις ειδικές παροχές του σχεδίου. Η Επιτροπή, τα κράτη μέλη και ο βασικός ανάδοχος ανάπτυξης προέβησαν σε παρουσιάσεις σχετικά με τα θέματα που απασχολούν τα κράτη μέλη. Διοργανώθηκαν επίσης συνεδριάσεις εργασίας για να δημιουργηθούν στενότερες επαφές με τα κράτη μέλη και να συγκεντρωθούν περισσότερες παρατηρήσεις από αυτά. Επιπλέον, διοργανώθηκαν άτυπες συνεδριάσεις με τους εθνικούς διευθυντές του σχεδίου για να εξεταστεί το νέο χρονοδιάγραμμα του σχεδίου VIS.

3. Συμπεράσματα και προοπτικές

Το 2007 χαρακτηρίστηκε από την επίτευξη πολιτικής συμφωνίας για το νομικό πλαίσιο, η οποία επέτρεψε να τροποποιηθεί το χρονοδιάγραμμα του σχεδίου και να διασαφηνισθούν οι εργασίες ανάπτυξης που ήταν αναγκαίες για την ενσωμάτωση του BMS στο VIS. Χάρη στην πολιτική αυτή συμφωνία που επετεύχθη στα μέσα του 2007, σημειώθηκε ικανοποιητική ανάπτυξη μετά τις προδραστικές εργασίες που διεξήχθησαν κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους με βάση τις προηγούμενες εκδοχές των νομοθετικών προτάσεων. Στο τέλος της περιόδου που αφορά η έκθεση, το σχέδιο ήταν απόλυτα σύμφωνο με το αναθεωρημένο χρονοδιάγραμμα που ολοκληρώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2007. Όσον αφορά τα δημοσιονομικά θέματα, ορισμένες πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων ανεστάλησαν κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους, εν αναμονή της επίτευξης πολιτικής συμφωνίας επί του νομικού πλαισίου, τον Ιούνιο του 2007. Από τη στιγμή εκείνη και μετά, καταβλήθηκαν προσπάθειες για να προωθηθεί η δημοσιονομική εκτέλεση με όσο το δυνατό αποτελεσματικότερο και αποδοτικότερο τρόπο. Με τον τρόπο αυτό μπόρεσαν να επιτευχθούν θετικά αποτελέσματα στο τέλος του έτους, τόσο σε σχέση με τις πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων όσο και με τις πληρωμές. Η επικοινωνία με τα κράτη μέλη εξακολούθησε να είναι εξαιρετική και οι συνεδριάσεις της ομάδας εργασίας επέτρεψαν τη σύσφιγξη των σχέσεων.

[1] Όσον αφορά την τρίτη έκθεση, βλ. έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής, της 13ης Ιουνίου 2007, για την ανάπτυξη του Συστήματος Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις (VIS), SEC (2007) 833.

[2] ΕΕ L 213 της 15.6.2004, σ. 5.

[3] Το πλαίσιο επιτροπολογίας, για αμφότερα τα σχέδια SIS II και VIS στη φάση ανάπτυξης, θεσπίστηκε δυνάμει του άρθρου 5 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2424/2001 (ΕΕ L 328 της 13.12.2001, σ. 4).

[4] PE-CONS 3630/1/07 REV1.

[5] Έγγραφο του Συμβουλίου 13607/07.

[6] Ειδικότερα, τρεις εκδοχές του εγγράφου ελέγχου διεπαφών (ICD) και οι αντίστοιχοι προσομοιωτές CD, τέσσερις εκδοχές των λεπτομερών τεχνικών προδιαγραφών (DTS), οι τελικές λεπτομερείς λειτουργικές προδιαγραφές και σχέδιο του προγράμματος αποδοχής (εκδοχή 1.30).

[7] Κύπρος, Βουλγαρία, Ρουμανία και Ελβετία.