Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την «Ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο "Επιπτώσεις της εισαγωγής του ευρώ στις κεφαλαιαγορές"»

(98/C 73/32)

Στις 4 Ιουλίου 1997, και σύμφωνα με το άρθρο 198 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω ανακοίνωση.

Το τμήμα οικονομικών, δημοσιονομικών και νομισματικών υποθέσεων, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ, κατήρτισε τη γνωμοδότησή του στις 5 Δεκεμβρίου 1997 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Robert Pelletier.

Κατά την 350ή σύνοδο ολομέλειας της 10ης και 11ης Δεκεμβρίου 1997 (συνεδρίαση της 10ης Δεκεμβρίου), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε την ακόλουθη γνωμοδότηση με 106 ψήφους υπέρ, 4 ψήφους κατά και 10 αποχές.

Η υπό εξέταση ανακοίνωση αποτελεί προϊόν των εργασιών ομάδας εμπειρογνωμόνων υπό την προεδρία του κ. A. Giovannini. Διατυπώνει, πρωτίστως, τεχνικές συστάσεις για τη μετατροπή σε ευρώ των ομολογιών των μετοχών και των παράγωγων μέσων, καθώς και νέους συμβατικούς όρους λειτουργίας των αγορών που θα ήταν σκόπιμο να υιοθετηθούν στα πλαίσια της υλοποίησης της νέας αγοράς τίτλων σε ευρώ.

1. Γενικές παρατηρήσεις

1.1. Πρέπει να τονιστεί η σημασία την οποία έχουν για τα θέματα αυτά οι συμβατικοί όροι λειτουργίας των αγορών, δηλαδή οι ρυθμίσεις τις οποίες καθορίζουν οι ίδιοι οι επαγγελματίες του κλάδου. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή φρόνιμα αποφάσισε να αναφερθεί ευρέως στη γνώμη των εμπειρογνωμόνων.

1.1.1. Η διαδικασία που υιοθετεί η Επιτροπή ανταποκρίνεται στις ανάγκες που έχουν εκφράσει οι φορείς της αγοράς να έχουν στη διάθεσή τους συστάσεις και όχι κανονισμό. Οι εμπειρογνώμονες των διαφόρων κρατών μελών κατήρτισαν μια σειρά τεχνικών συστάσεων που αποτελεί μια σύνθεση των απόψεων των φορέων της αγοράς σχετικά με το βαθμό εναρμόνισης που κρίνεται απαραίτητος για τη δημιουργία μιας αγοράς τίτλων σε ευρώ, με τη μεγαλύτερη δυνατή ρευστότητα και διαφάνεια.

1.2. Η προσέγγιση είναι ρεαλιστική και προοδευτική και λαμβάνει υπόψη τις διάφορες εθνικές πρακτικές, συμβάσεις και αρχές που διέπουν ακόμη τις εσωτερικές αγορές, και ορισμένες εκ των οποίων θα εξακολουθήσουν αναγκαστικά να ισχύουν και μετά από τις 4 Ιανουαρίου 1999.

1.2.1. Ως προς τούτο, αξίζει συγχαρητηρίων η Επιτροπή, καθότι προέβη σε πλήθος διαβουλεύσεων με τις αντιπροσωπευτικές επαγγελματικές οργανώσεις των φορέων της αγοράς.

1.3. Οι διαβουλεύσεις στις οποίες προέβη η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή συμφωνούν, στην πλειοψηφία των περιπτώσεων, με τις απόψεις που υιοθέτησε η Επιτροπή. Το γεγονός αυτό επιβεβαιώνει ότι οι φορείς της αγοράς έχουν διεθνώς μια κοινή άποψη για τη λειτουργία των αγορών: ομολογίες, αγορά επιτοκίων, μετοχές, παράγωγα προϊόντα, κ.λπ.

1.4. Δεδομένης της πληθώρας των τεχνικών θεμάτων τα οποία εξετάζει η ανακοίνωση της Επιτροπής, και προκειμένου να μην εκδώσει μια υπερβολικά εκτενή γνωμοδότηση, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποφάσισε να ασχοληθεί αποκλειστικά με τα θέματα στα οποία θα μπορούσε να συμβάλλει εποικοδομητικά. Εάν η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή δεν θίγει, στην παρούσα γνωμοδότηση, ένα θέμα, σημαίνει ότι συμφωνεί επ' αυτού με τις λύσεις που υιοθετεί η Επιτροπή.

1.5. Η ανακοίνωση της Επιτροπής αναλύει με σαφήνεια τις πολύπλοκες διαδικασίες που συνδέονται με την εισαγωγή του ευρώ στις κεφαλαιαγορές. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή συγχαίρει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την επανατοποθέτηση της εν λόγω πτυχής της Νομισματικής Ένωσης στη συνολική διαδικασία, μέσω της πρόσφατης ανακοίνωσής της () για τις πρακτικές πτυχές της καθιέρωσης του ευρώ.

1.6. Το τελευταίο αυτό έγγραφο συμπληρώνει εύστοχα την ανακοίνωση επί της οποίας καταρτίζεται η παρούσα γνωμοδότηση, θίγοντας διάφορα νομικά θέματα που συνδέονται με το ευρώ και αφορούν τη φορολογία, τη λογιστική, κ.λπ.

2. Ειδικές παρατηρήσεις

2.1. Η αγορά ομολόγων

2.1.1. Το Δεκέμβριο του 1995, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Μαδρίτης αποφάσισε ότι, αμέσως μετά την έναρξη της τρίτης φάσης της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, όλοι οι νέοι διαπραγματεύσιμοι χρεωστικοί τίτλοι του δημοσίου θα πρέπει να εκδίδονται σε ευρώ, γεγονός που αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για την καθιέρωση του ευρώ στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Η απόφαση αυτή δεν αποδείχθηκε επαρκής. Οι περισσότερες χώρες ανακοίνωσαν έκτοτε μια σημαντική μετατροπή σε ευρώ του υφισταμένου χρέους τους, ήδη από την ημερομηνία αυτή, δημιουργώντας έτσι μία κρίσιμη μάζα που θα μπορούσε να διασφαλίσει τη ρευστότητα των αγορών και μια καμπύλη αναφοράς επιτοκίων σε ευρώ. Η Γαλλία και το Βέλγιο έχουν ήδη επικυρώσει τη μετατροπή του δημοσίου χρέους τους. Όσον αφορά τη Γερμανία, στις 24 Σεπτεμβρίου 1997 υιοθέτησε σε υπουργικό συμβούλιο νομοσχέδιο που δίνει τη δυνατότητα να εκφραστούν σε ευρώ 730 δις γερμανικά μάρκα. Οι αγορές συμφωνιών επαναπώλησης/επαναγοράς (repos) και παράγωγων προϊόντων θα απολαμβάνουν έτσι των βέλτιστων συνθηκών διαπραγμάτευσης, χρησιμοποιώντας ως υπόβαθρο ένα σημαντικό απόθεμα τίτλων εκφρασμένων σε ευρώ.

2.1.2. Ωστόσο, σε μερικές χώρες, ορισμένοι κρατικοί τίτλοι που θα τίθενται στη διάθεση του ευρέος κοινού θα εξακολουθήσουν να εκφράζονται σε εθνικό νόμισμα.

2.1.3. Η ρευστότητα, η διαφάνεια και η αποτελεσματικότητα της αγοράς κρατικών τίτλων θα ενισχυθεί έτσι, στις περισσότερες χώρες, με τον καθορισμό των τιμών και το διακανονισμό των διαπραγματεύσιμων χρεωστικών τίτλων και των ομολογιών σε ευρώ. Είναι βέβαιο ότι η εν λόγω μετατροπή του διαπραγματεύσιμου δημοσίου χρέους θα συμπαρασύρει και τη μετατροπή των μεγάλης αξίας ιδιωτικών χρεωστικών τίτλων. Αντίθετα, τα δάνεια μικρής ρευστότητας και χαμηλού ύψους θα εξακολουθήσουν να εκφράζονται σε εθνικό νόμισμα μέχρι τη λήξη τους.

ΟΙ ΚΥΡΙΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗΣ

2.1.4. Το γεγονός ότι το ευρώ δεν θα αντιστοιχεί σε ακέραια αξία, θα δημιουργήσει σημαντικά προβλήματα προσαρμογής στις επιχειρήσεις, στους ιδιώτες και στις αγορές: θα ήταν μάλλον αδιανόητο, για παράδειγμα, να εκφράζονται οι κινητές αξίες σε ποσά που περιλαμβάνουν δύο δεκαδικά ψηφία. Τέτοιου είδους ποσά δεν διευκολύνουν τις διαπραγματεύσεις στην αγορά για τα φυσικά πρόσωπα. Από αυτή την άποψη, πολλές χώρες θα πρέπει, μετά από τη μετατροπή σε εκατοστιαίες υποδιαιρέσεις, να προβούν, μέσω πωλήσεων στην αγορά, σε εκ των υστέρων στρογγύλευση των ποσών σε μονάδες διαπραγμάτευσης ανώτερες του 1 ευρώ - δεκαπλάσιες ή εκατονταπλάσιες.

2.1.5. Με αυτό το πνεύμα, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή φρονεί ότι οι διαπραγματεύσιμοι χρεωστικοί τίτλοι μπορεί να μετατραπούν είτε σύμφωνα με τη μέθοδο της στρογγύλευσης στην πλησιέστερη εκατοστιαία υποδιαίρεση του ευρώ, είτε σύμφωνα με τη μέθοδο του επαναπροσδιορισμού της ονομαστικής αξίας σε ένα ευρώ, με καταβολή της διαφοράς. Η κάθε μέθοδος παρουσιάζει ορισμένα πλεονεκτήματα.

2.1.5.1. Ωστόσο, θα πρέπει να ληφθούν εθνικά μέτρα για να αποφευχθεί η επιβάρυνση της θέσεως των κατόχων τίτλων από φορολογική άποψη.

2.1.6. Μέθοδος του εκπεφρασμένου σε δεκαδικά ψηφία κεφαλαίου

Μία ομολογία αξίας 2 000 εθνικών νομισματικών μονάδων θα μπορούσε να εκφραστεί, στην περίπτωση της Γαλλίας για παράδειγμα, ως ομολογία αξίας 312,60 ευρώ, δηλαδή 2 000/6,39795 (συντελεστής μετατροπής με 5 δεκαδικά ψηφία) στρογγυλευμένο σε εκατοστιαίες μονάδες. Μία από τις συνέπειες του υπολογισμού αυτού, είναι ότι η αξία των υφισταμένων χρεωστικών τίτλων σε ευρώ δεν θα εκφράζεται σε ακέραιο αριθμό.

2.1.7. Μέθοδος μετατροπής σε ένα ευρώ με καταβολή της διαφοράς

Πάντα για το γαλλικό παράδειγμα, μία ομολογία αξίας 2 000 εθνικών νομισματικών μονάδων μετατρέπεται σε 312 ομολογίες ονομαστικής αξίας ενός ευρώ, δηλαδή 2 000/6,39795 (συντελεστής μετατροπής με 5 δεκαδικά ψηφία) με καταβολή της διαφοράς 60 εκατοστών του ευρώ. Συνέπεια του υπολογισμού αυτού είναι ότι η αξία των κυκλοφορούντων χρεωστικών τίτλων σε ευρώ θα εκφράζεται σε ακέραιο αριθμό, γεγονός που θα ενισχύσει τη ρευστότητα και θα διευκολύνει την κατανόηση της μετατροπής από το κοινό.

Οι τιμές των τίτλων θα εκφράζονται επομένως σε μονάδες πολλαπλάσιες του ενός ευρώ (100, 1 000, ...) και η διαπραγμάτευσή τους θα γίνεται με βάση κεφάλαιο πολλαπλάσιο του ενός ευρώ.

2.1.8. Όποια και αν είναι η μέθοδος που θα υιοθετηθεί, η μετατροπή προϋποθέτει έναν κανόνα στρογγύλευσης. Η επίπτωση της στρογγύλευσης θα πρέπει να ληφθεί υπόψη σε τέσσερα επίπεδα:

- των μεμονωμένων χαρτοφυλακίων,

- των χαρτοφυλακίων σε επίπεδο χρηματοπιστωτικών οργανισμών,

- των θεματοφυλάκων,

- του συνολικού όγκου των εκδοθέντων τίτλων.

2.1.9. Η μέθοδος που προτιμάται στην έκθεση είναι η αύξουσα μέθοδος «bottom-up». Ένα από τα πλεονεκτήματα αυτής της μεθόδου είναι ότι δεν υπάρχει μεταβολή της αξίας μίας έκδοσης και μειώνεται ο κίνδυνος αποκλίσεων λόγω στρογγύλευσης, εφόσον η στρογγύλευση πραγματοποιείται προς το πλησιέστερο του χαρτοφυλακίου του πελάτη (η στρογγύλευση γίνεται μεμονωμένα για κάθε χαρτοφυλάκιο). Αντίθετα με τα όσα υπονοεί η ανακοίνωση, η μέθοδος της στρογγύλευσης στον αμέσως κατώτερο ακέραιο αριθμό σε ευρώ με καταβολή της διαφοράς, είναι μέθοδος «bottom-up». Θα ήταν σκόπιμο να διορθωθεί η εν λόγω ανάλυση στην Ανακοίνωση της Επιτροπής.

2.1.10. Οι άλλες τρεις μέθοδοι που περιγράφονται στην έκθεση είναι αυτές που, απ' όσο γνωρίζουμε, θα εφαρμοσθούν λιγότερο.

2.1.11. Τα κράτη μέλη βρίσκονται στη φάση του καθορισμού των διαφόρων διαδικασιών μετατροπής των κρατικών χρεωστικών τίτλων, όπως διαπιστώνεται από τα ερωτηματολόγια που συνέταξε η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Τραπεζών. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να συγκεντρώσει η Επιτροπή τεχνικές πληροφορίες για τον τομέα αυτό, επικυρωμένες από όλα τα κράτη μέλη, και να τις διαδώσει ευρέως.

2.2. Οι συμβατικοί όροι λειτουργίας των αγορών

2.2.1. Ο εναρμονισμός των συμβατικών όρων λειτουργίας των αγορών είναι απαραίτητος για την αύξηση της αποτελεσματικότητας και της διαφάνειας.

2.2.2. Οι κύριες συμβάσεις υπολογισμού αφορούν:

- τον υπολογισμό των τόκων,

- την περιοδικότητα των τοκομεριδίων,

- τις εργάσιμες ημέρες,

- τις βάσεις διακανονισμού σε ευρώ.

Τα επαγγελματικά σωματεία που εκπροσωπούν τις εν λόγω αγορές έχουν καταρτίσει τοπικές συμβάσεις αγοραπωλησιών τίτλων που συγκεντρώνουν ευρεία συναίνεση και που σύντομα θα αποτελέσουν σημεία αναφοράς για την ενιαία αγορά.

2.2.3. Οι συστάσεις που προτείνει η έκθεση για τα σημεία αυτά είναι εύστοχες, αλλά προϋποθέτουν, ιδιαίτερα για τις εργάσιμες ημέρες, τη λήψη μέτρων σε εθνικό επίπεδο. Εξάλλου, η έκθεση ορθά τονίζει ότι ο εν λόγω εναρμονισμός συνεπάγεται δαπάνες και απαιτεί προθεσμίες.

2.3. Οι αγορές μετοχών

2.3.1. Οι αγορές αυτές παρουσιάζουν τοπικές ιδιαιτερότητες πιο ευαίσθητες απ' ό,τι η αγορά τοκοφόρων προϊόντων. Αφορούν ένα πλήθος μικροεπενδυτών που έχουν πραγματοποιήσει επενδύσεις, είτε άμεσα, είτε μέσω εταιρειών συλλογικών επενδύσεων σε κινητές αξίες.

2.3.2. Ωστόσο, η βασική υπόθεση είναι ότι για τον καθορισμό των τιμών θα χρησιμοποιείται μόνο ένα νόμισμα, για λόγους νομικούς και για λόγους διευκόλυνσης της διεξαγωγής των διαπραγματεύσεων και κατανόησης από το ευρύ κοινό.

2.3.3. Θα ήταν σκόπιμο να διευκολυνθεί η μετατροπή του εταιρικού κεφαλαίου των εταιρειών σε ευρώ. Η διαδικασία αυτή θα εξαρτηθεί ασφαλώς περισσότερο από την χρήση του ευρώ ως λογιστικής μονάδας, παρά από τον καθορισμό της αξίας των μετοχών σε ευρώ. Θα ήταν ωστόσο ευκταίο να μπορέσει να πραγματοποιηθεί με όσο το δυνατό πιο ευέλικτο τρόπο η μετατροπή μετοχικών κεφαλαίων σε ευρώ. Θα μπορούσαν να θεσπιστούν για το σκοπό αυτό εθνικές νομοθετικές ρυθμίσεις που να δίνουν τη δυνατότητα στα διευθυντικά όργανα να αποφασίσουν, εάν το επιθυμούν, τη μετατροπή του κεφαλαίου της εταιρείας τους σε ευρώ, χωρίς να προσφύγουν σε γενική συνέλευση.

2.3.4. Υπάρχουν τέσσερις δυνατότητες για τις εταιρείες που επιθυμούν τη μετάβαση στο ευρώ:

- να αφήσουν έπ' αόριστον την ονομαστική αξία των μετοχών τους σε ύψος εκφραζόμενο σε ευρώ, με δεκαδικά ψηφία,

- να μετατρέψουν την ονομαστική αξία των μετοχών στρογγυλεύοντάς την στην πλησιέστερη εκατοστιαία μονάδα,

- να μεταβάλουν την ονομαστική αξία εκφράζοντάς την σε ένα ακέραιο ποσό σε ευρώ και να υιοθετήσουν μία κοινή ονομαστική αξία,

- να υιοθετήσουν ένα σύστημα μετοχών χωρίς ονομαστική αξία.

2.3.4.1. Δεδομένης της ποικιλίας των νομοθεσιών που αφορούν τις τροποποιήσεις του μετοχικού κεφαλαίου, θα ήταν ευπρόσδεκτη μια σύσταση για την εξουσιοδότηση των γενικών συνελεύσεων ή των διοικητικών συμβουλίων να προβαίνουν σε τέτοιας μορφής τροποποιήσεις.

2.3.5. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή επιθυμεί να ευνοηθεί η καθιέρωση μετοχών χωρίς ονομαστική αξία. Θα πρέπει να ενθαρρυνθούν οι σχετικές νομοθετικές ρυθμίσεις που βρίσκονται στη φάση της επεξεργασίας σε κάθε χώρα.

2.3.6. Η Επιτροπή, στις γενικές εκτιμήσεις για τις αγορές μετοχών, σημειώνει ορθά ότι «οι εκδότες τείνουν να επικεντρώνονται στις εγχώριες αγορές μετοχών».

2.3.7. Αντίθετα, θα έπρεπε να αναλυθούν κάποιες λεπτές διαφοροποιήσεις ως προς την άποψη σύμφωνα με την οποία «η εισαγωγή του ενιαίου νομίσματος και η εξάλειψη του συναλλαγματικού κινδύνου στη ζώνη του ευρώ δεν θα μεταβάλουν, βραχυπρόθεσμα τουλάχιστον, τις σημερινές σχέσεις μεταξύ των εκδοτών και των εθνικών αγορών τους».

2.3.8. Εκτός από την αύξηση του ανταγωνισμού, στην οποία προσβλέπει η οδηγία για τις υπηρεσίες επενδύσεων, δεν θα πρέπει να υποτιμόνται οι συνέπειες του ανοίγματος μίας ευρείας αγοράς του ευρώ, που θα ανταποκρίνεται στα διεθνή πρότυπα εκδόσεως, με ενισχυμένους περιορισμούς για τους εκδότες ως προς την αξιολόγηση, την παρουσίαση των λογαριασμών, τα ποσοστά αποδοτικότητας, τη δημοσιοποίηση των εκδόσεων κ.λπ. 7 οι εν λόγω περιορισμοί θα επιφέρουν τον αποκλεισμό από την αγορά των μεσαίων επιχειρήσεων, οι οποίες δεν θα είναι ικανές να ανταποκριθούν στον ανταγωνισμό των μεγάλων επιχειρήσεων στην αγορά του ευρώ και επομένως θα απολέσουν την πρόσβαση που είθισται να διαθέτουν στην εθνική αγορά.

2.3.9. Οι αρμόδιες αρχές θα όφειλαν να εξετάσουν λεπτομερέστερα τις συνέπειες της παγκοσμιοποίησης της αγοράς του ευρώ στους όρους χρηματοδότησης των μικρομεσαίων επιχειρήσεων στην Ευρώπη.

2.4. Οι αγορές παραγώγων προϊόντων

2.4.1. Το βασικό πρόβλημα αφορά τη συνέχεια των συμβάσεων. Η θέσπιση δύο κανονισμών του Συμβουλίου σχετικά με την εισαγωγή του ευρώ () θα συμβάλλει στην εξασφάλιση ισχυρής νομικής βάσης για την έναρξη της τρίτης φάσης. Ορισμένες χώρες, οι Ηνωμένες Πολιτείες κυρίως, έχουν θεσπίσει εθνικές νομοθετικές ρυθμίσεις για το θέμα.

2.4.2. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για τις νομικές αναλύσεις της Επιτροπής που επιβεβαιώνουν ότι χάρις στην εφαρμογή της αρχής lex monetae, νομικής αρχής που τυγχάνει γενικής αναγνώρισης στις μεγάλες χρηματοπιστωτικές αγορές, πρέπει επίσης να διασφαλιστεί και στις τρίτες χώρες η συνέχεια των συμβάσεων που είναι εκπεφρασμένες σε νομίσματα τα οποία αντικαθίστανται από το ευρώ. Ωστόσο, η ανάλυση αυτή δεν έχει επιβεβαιωθεί ακόμη σε ορισμένες λιγότερο σημαντικές χώρες.

2.4.3. Θα ήταν σκόπιμο να αναλάβει η Επιτροπή εκτεταμένη ενημερωτική δράση προς τις τρίτες χώρες, προκειμένου να εξηγήσει και να αναλύσει την πραγματική φύση των προβλημάτων αυτών, ώστε να αποφευχθούν οι εμπορικές παρανοήσεις.

2.5. Η τιμή αναφοράς

2.5.1. Σήμερα, για τον υπολογισμό των δεικτών τιμών της αγοράς, χρησιμοποιούνται πολλοί πίνακες σε εθνικό επίπεδο. Με την εισαγωγή του ευρώ, θα καταργηθούν σταδιακά οι τιμές αναφοράς σε εθνικό νόμισμα.

2.5.2. Οι οργανώσεις που εκπροσωπούν τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και τους φορείς της αγοράς ανέλαβαν την πρωτοβουλία της ίδρυσης ενός Euribor. Παράλληλα, το Ευρωπαϊκό Νομισματικό Ίδρυμα δέχθηκε να υπολογίσει ένα Eurimean που θα διατίθεται από την Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Τραπεζών. Το σύνολο των επαγγελματικών οργανώσεων που εκπροσωπούν τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα συμμετέχουν στην κατάρτιση αντιπροσωπευτικών πινάκων των τιμών αναφοράς.

2.5.3. Η αρχή του καθορισμού τιμών αναφοράς για τη ζώνη ευρώ με βάση ένα αντιπροσωπευτικό δείγμα τραπεζών της ζώνης θα θέσει από το 1999 στη διάθεση των ενδιαφερομένων ευρωπαϊκές αναφορές για τις νέες συμβάσεις. Θα ήταν σκόπιμο να καταργηθούν οι εσωτερικές αναφορές όπου αυτό επιτρέπεται από τις εθνικές νομοθεσίες ή, αν εξακολουθήσουν να υπάρχουν, να μην διαφημίζονται ευρέως. Τούτο αποτελεί σημαντική προϋπόθεση για τη δημιουργία μιας ενιαίας χρηματοπιστωτικής αγοράς.

2.5.4. Η αρχή της συνέχειας των συμβάσεων δεν προϋποθέτει ότι οι υφιστάμενες τιμές αναφοράς θα διατηρηθούν μετά από τις 4 Ιανουαρίου 1999, εφόσον υπάρχει ένας δείκτης που να προσεγγίζει την προηγούμενη αναφορά και να μπορεί να αντικαταστήσει τον προηγούμενο.

2.6. Τα υποχρεωτικά αποθεματικά ()

2.6.1. Καταβάλλονται σημαντικές προσπάθειες για την εξασφάλιση της αποτελεσματικότητας της χρηματοπιστωτικής αγοράς. Η επιβολή υποχρεωτικών αποθεματικών θα έθετε σε σοβαρό κίνδυνο τη δημιουργία μιας ενιαίας χρηματοπιστωτικής αγοράς σε ευρώ.

2.6.2. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή θεωρεί χρέος της να τονίσει τους κινδύνους κατακερματισμού της αγοράς και μετατόπισης δραστηριοτήτων προς όφελος άλλων αγορών σε ευρώ που δεν θα υπόκεινται στην εν λόγω υποχρέωση. Φαίνεται ιδιαίτερα ανησυχητικό το ενδεχόμενο να θιγούν οι ίδιοι οι συμμετέχοντες στην ενιαία χρηματοπιστωτική αγορά σε ευρώ από την υλοποίησή της και να αναγκαστεί, κατ' αυτόν τον τρόπο, η αγορά του ευρώ να αναπτυχθεί εκτός των χωρών που συμμετέχουν στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση.

2.7. Η φορολόγηση

2.7.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή συμμερίζεται την άποψη της Επιτροπής σύμφωνα με την οποία «όποιος και εάν είναι ο βαθμός εναρμόνισης που θα επιτευχθεί για τους συμβατικούς όρους και τις πρακτικές της αγοράς, θα εξακολουθήσουν να υπάρχουν στρεβλώσεις λόγω των διαφορών μεταξύ εθνικών φορολογικών καθεστώτων».

2.7.2. Αντίθετα, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή δεν θεωρεί δυνατό να αναμένεται ότι η εισαγωγή του ευρώ θα επιφέρει τη συνειδητοποίηση των στρεβλώσεων και, επομένως, την αναζήτηση λύσεων για μια κατάσταση που θα έχει καταστεί απαράδεκτη από άποψη όρων ανταγωνισμού.

2.7.2.1. Υπό το πνεύμα αυτό, η ΟΚΕ θα ήθελε να τονίσει τη σημασία των μέτρων που πρότεινε πρόσφατα η Επιτροπή και τα οποία θα διαμορφώσουν έναν κώδικα συμπεριφοράς για την αποτροπή του επιζήμιου φορολογικού ανταγωνισμού.

3. Συμπέρασμα

3.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή επιθυμεί να επισημάνει την ποιότητα της ανακοίνωσης που της υποβλήθηκε. Εύχεται να εξακολουθήσει η μελλοντική δραστηριότητα της Επιτροπής να υπαγορεύεται από τη μέριμνα της σύγκλισης με τις ανησυχίες των φορέων της αγοράς, χωρίς την παρέμβαση κανονιστικών διατάξεων, οι οποίες το πιθανότερο είναι να θεσπιστούν με καθυστέρηση ως προς τις πρακτικές των επαγγελματιών.

3.1.1. Οι πρωτοβουλίες που έχουν αναλάβει οι αντιπροσωπευτικές επαγγελματικές οργανώσεις αποδεικνύουν την ικανότητά τους να εναρμονίζουν τους επαγγελματικούς κανόνες, οι οποίοι είναι απαραίτητοι για την ανάπτυξη μιας διαφανούς και ρευστής χρηματοπιστωτικής αγοράς του ευρώ.

3.2. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υπογραμμίζει την ανάγκη τακτικής παρακολούθησης, σχεδόν σε καθημερινή βάση, της συνεχούς εξέλιξης των πρακτικών της αγοράς.

3.3. Χάρη στις ειδικές αρμοδιότητες των μελών της, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή θα μπορούσε να προσφέρει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή μια εμπεριστατωμένη τεχνική βοήθεια ως προς τα προβλήματα που πρέπει ακόμη να επιλυθούν για την εισαγωγή του ευρώ στις αγορές. Με τον τρόπο αυτό επιθυμεί να συμμετάσχει ενεργά στο σύνολο των διαδικασιών που οδηγούν στην υλοποίηση του ευρώ.

Βρυξέλλες, 10 Δεκεμβρίου 1997.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() COM(97) 491 της 1.10.1997. Βλ. επίσης τη γνωμοδότηση της ΟΚΕ για την εν λόγω ανακοίνωση.

() Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1103/97 του Συμβουλίου της 17ης Ιουνίου 1997 που θέτει ορισμένους όρους σχετικά με την εισαγωγή του ευρώ (υιοθετήθηκε με βάση το άρθρο 235 της Συνθήκης), ΕΕ L 162 της 19.6.1997.

Σχέδιο Κανονισμού του Συμβουλίου σχετικά με την εισαγωγή του ευρώ (εγκρίθηκε από το Συμβούλιο στις 7 Ιουλίου 1997 και θα υιοθετηθεί με βάση το άρθρο 109Λ, παράγραφος 4, της Συνθήκης, μόλις ληφθεί η απόφαση σχετικά με τα Κράτη μέλη που θα υιοθετήσουν το ευρώ), ΕΕ C 236 της 2.8.1997).

() Βλ. επίσης τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής της 24.3.1993 για τα «Υποχρεωτικά αποθεματικά στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς» (εισηγητής: ο κ. Meyer-Horn), ΕΕ C 129 της 10.5.1993, σ. 10.