Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για

- την "Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για την τροποποίηση των οδηγιών 69/169/ΕΟΚ και 92/12/ΕΟΚ όσον αφορά τους προσωρινούς ποσοτικούς περιορισμούς για τις εισαγωγές μπύρας στη Φινλανδία" και

- την "Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 918/83 όσον αφορά προσωρινή παρέκκλιση για τις ατελείς εισαγωγές μπύρας στη Φινλανδία"

(2000/C 204/02)

Στις 10 Μαρτίου 2000, και σύμφωνα με το άρθρο 93 της συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα ενιαία αγορά, παραγωγή, και κατανάλωση, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 3 Μαΐου 2000 με βάση εισηγητική έκθεση του κ. Wilkinson.

Κατά την 373η σύνοδο ολομελείας της (συνεδρίαση της 24ης Μαΐου 2000), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 89 ψήφους υπέρ, 1 ψήφο κατά και 2 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Δυνάμει των διατάξεων της συνθήκης προσχώρησης της Φινλανδίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση, επιτράπηκε στη χώρα να περιορίζει τις ποσότητες των οινοπνευματωδών ποτών και των βιομηχανοποιημένων καπνών που εισάγονται στο έδαφός της από άλλα κράτη μέλη χωρίς την καταβολή ειδικών φόρων κατανάλωσης. Για τις εισαγωγές μπύρας, το όριο αυτό καθορίσθηκε σε 15 λίτρα ανά άτομο. Εξάλλου, η Φινλανδία αύξησε σε 15 λίτρα το επιτρεπόμενο όριο εισαγωγής μπύρας από τρίτες χώρες. Η παρέκκλιση αυτή χορηγήθηκε έως τις 31 Δεκεμβρίου 1996 και, στη συνέχεια, παρατάθηκε έως τις 31 Δεκεμβρίου 2003. Κατά τη χορήγηση της παρέκκλισης αυτής, ζητήθηκε από την Φινλανδία να άρει σταδιακά τους περιορισμούς, μολονότι δεν ορίσθηκε κανένα χρονοδιάγραμμα.

1.2. Σήμερα, η Φινλανδία ζητά τη δυνατότητα να περιορίσει σε 6 λίτρα ανά άτομο τις εισαγωγές μπύρας προέλευσης τρίτων χωρών έως την 1η Ιανουαρίου 2006. Η αίτηση αυτή αιτιολογείται από τα αυξανόμενα φορολογικά, οικονομικά, και κοινωνικά προβλήματα καθώς και τα προβλήματα υγείας και δημόσιας τάξης, τα οποία δημιουργούνται από τις εισαγωγές από τη Ρωσία και την Εσθονία.

1.3. Η Επιτροπή, επομένως, υπέβαλε προτάσεις οδηγίας του Συμβουλίου για την τροποποίηση των οδηγιών 69/169/ΕΟΚ και 92/12/ΕΟΚ όσον αφορά τους ποσοτικούς περιορισμούς για τις εισαγωγές μπύρας, καθώς και πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 918/83 όσον αφορά τις τελωνειακές πτυχές.

1.4. Οι εισαγωγές από τρίτες χώρες διέπονται από την οδηγία 69/169/ΕΟΚ. Η εν λόγω οδηγία επιτρέπει την εισαγωγή στην ΕΕ εμπορευμάτων για τα οποία έχει καταβληθεί ο φόρος, αξίας έως 175 ευρώ, χωρίς την επιβολή νέων φόρων. Τούτο ισοδυναμεί με περισσότερα από 200 λίτρα μπύρας σε ρωσικές ή εσθονικές τιμές, συμπεριλαμβανομένου του φόρου, αλλά λιγότερα από 50 λίτρα μπύρας σε φινλανδικές τιμές καταναλωτή. Ως αποτέλεσμα, υπολογίζεται σήμερα ότι περίπου το 10 % της φινλανδικής λιανικής αγοράς μπύρας προέρχεται από τη Ρωσία και την Εσθονία.

2. Παρατηρήσεις

2.1. Η ΟΚΕ λυπάται διότι η φινλανδική κυβέρνηση θεώρησε αναγκαίο να ζητήσει νέα παρέκκλιση σχετικά με τις εισαγωγές μπύρας από τρίτες χώρες. Σημειώνει ότι, ενώ το αίτημα αυτό αφορά μόνο το εμπόριο με τρίτες χώρες, και μόνο τη μπύρα, περιορίζει και άλλο τις επιλογές των φινλανδών καταναλωτών. Σημειώνει, επίσης, ότι οποιαδήποτε χαλάρωση των περιορισμών για τις εισαγωγές μπύρας στην ενιαία αγορά, με βάση τους ισχύοντες κανόνες, πρέπει να συνδυάζεται με λιγότερους περιορισμούς στο εμπόριο με τις τρίτες χώρες.

2.2. Είναι σαφές ότι η γενεσιουργός αιτία των δυσχερειών που αντιμετωπίζει η Φινλανδία είναι η διαφορά που υπάρχει μεταξύ των τιμών καταναλωτή για τη μπύρα στη Φινλανδία και των αντίστοιχων τιμών στις γειτονικές της χώρες, τη Ρωσία, και σε μικρότερο βαθμό, την Εσθονία. Οι διαφορές βιοτικού επιπέδου επηρεάζουν, επίσης, τις τιμές. Υπάρχουν, επίσης, πολύ σημαντικές διαφορές όσον αφορά την τιμή μπύρας (και τις τιμές καταναλωτή για τα λοιπά οινοπνευματώδη ποτά) μεταξύ Φινλανδίας και των περισσότερων κρατών μελών της ΕΕ. Οι διαφορές αυτές οφείλονται σχεδόν αποκλειστικά στους ειδικούς φόρους κατανάλωσης.

2.3. Λεπτομέρειες σχετικά με τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης για τη μπύρα υπάρχουν στο παράρτημα, όπου, για παράδειγμα, σημειώνεται ότι ο συντελεστής για τη μπύρα σήμερα στη Φινλανδία είναι 17πλάσιος του συντελεστή της Ισπανίας (στην οποία ισχύει ο χαμηλότερος συντελεστής) ή υψηλότερος κατά 44 % του συντελεστή της Ιρλανδίας (στην οποία ισχύει ο δεύτερος υψηλότερος συντελεστής).

2.4. Είναι, επίσης, σαφές ότι οι φινλανδικές αρχές ζήτησαν την παρέκκλιση (κατά την προσχώρηση) όσο αφορά τις ποσότητες των οινοπνευματωδών ποτών που μπορεί να εισάγονται στη Φινλανδία από άλλα κράτη μέλη της ΕΕ με απαλλαγή από τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης της Φινλανδίας λόγω της ανάγκης για ευθυγράμμιση των φορολογικών συντελεστών της προς τους χαμηλότερους συντελεστές οι οποίοι εφαρμόζονται γενικά στις χώρες της Ένωσης, καθώς και για ευθυγράμμιση της πολιτικής της για τα οινοπνευματώδη ποτά.

2.5. Πέντε έτη μετά την προσχώρηση, η Φινλανδία εισήγαγε κάπως πιο φιλελεύθερες πολιτικές για τα οινοπνευματώδη ποτά, αλλά δεν μείωσε τους φόρους. Εξάλλου, μολονότι έχει διανυθεί το ήμισυ σχεδόν της παραταθείσας περιόδου παρέκκλισης, η χώρα δεν έχει αρχίσει τη διαδικασία της απαιτούμενης σταδιακής άρσης των περιορισμών στις ενδοκοινοτικές συναλλαγές. Οι καταναλωτές της Φινλανδίας εξακολουθούν να μην είναι σε θέση να επωφεληθούν πλήρως από την ενιαία αγορά λόγω της εν λόγω παρέκκλισης από μία από τις θεμελιώδεις αρχές της ενιαίας αγοράς.

2.6. Αναγνωρίζεται ότι η φινλανδική κυβέρνηση είναι αρμόδια να καθορίζει τους δικούς της ειδικούς φόρους κατανάλωσης, αλλά η ΟΚΕ ελπίζει ότι θα αποφευχθεί η ανάγκη και νέων αιτημάτων παρέκκλισης με την επίλυση των προβλημάτων που προκαλούνται από τους υπερβολικά υψηλούς ειδικούς φόρους κατανάλωσης. Σημειώνει ότι οι Φινλανδοί παραγωγοί και έμποροι ζήτησαν πρόσφατα την ανάληψη τέτοιας δράσης.

2.7. Η ΟΚΕ αναγνωρίζει ότι η εν λόγω κατάσταση δημιουργεί όλο και μεγαλύτερα κοινωνικά προβλήματα και λυπάται γι' αυτό, ιδίως διότι επηρεάζει την απασχόληση στις παραμεθόριες περιοχές της Φινλανδίας. Ελπίζει ότι η μικρή αυτή παρέκκλιση θα δώσει τον απαραίτητο χρόνο για την εξάλειψη των αιτιών που προκαλούν αυτές τις δυσχέρειες.

2.8. Το θέμα των προβλημάτων υγείας μπορεί να αντιμετωπισθεί καλύτερα με την εκπαίδευση δεδομένου ότι η μόνη ένδειξη είναι πως οι υψηλότεροι φόροι δεν αποθαρρύνουν τους μεγάλους πότες. Μάλλον, οι υψηλότεροι φόροι θίγουν τη μεγάλη πλειονότητα των καταναλωτών που κάνουν λογική χρήση.

2.9. Η ΟΚΕ υποστηρίζει την πρόταση κανονισμού, η οποία θα συμβάλει στη διασαφήνιση της νομικής κατάστασης.

3. Συμπεράσματα

3.1. Οι παρεκκλίσεις δημιουργούν ένα εξαιρετικά δυσάρεστο προηγούμενο το οποίο μπορεί να ακολουθηθεί και από άλλα. Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το μήνυμα που θα σταλεί στις υποψήφιες χώρες σχετικά με τις παρεκκλίσεις. Ωστόσο, η ΟΚΕ δέχεται ότι υπό τις παρούσες συνθήκες πρέπει να υποστηριχθούν οι προτάσεις της Επιτροπής.

3.2. Η ΟΚΕ σημειώνει με ικανοποίηση ότι οι προτάσεις περιλαμβάνουν σαφές χρονοδιάγραμμα για την εκπλήρωση της υποχρέωσης της Φινλανδίας να άρει την ισχύουσα παρέκκλιση σχετικά με τις ποσότητες μπύρας που επιτρέπεται να εισάγονται στη Φινλανδία από άλλα κράτη μέλη.

3.3. Υπενθυμίζει στις φινλανδικές αρχές την υποχρέωση να χαλαρώσουν τους εν λόγω περιορισμούς και σε άλλες ανταγωνιστικές κατηγορίες οινοπνευματωδών ποτών, στις οποίες οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης είναι επίσης υψηλοί.

3.4. Εκφράζει την ικανοποίησή της για τη διαβεβαίωση ότι η παρέκκλιση από τους κανόνες της ενιαίας αγοράς θα πάψει να ισχύει την 31η Δεκεμβρίου 2003, καθώς επηρεάζει τις αγορές οινοπνευματωδών ποτών για τα οποία έχουν καταβληθεί φόροι και δασμοί.

Βρυξέλλες, 24 Μαΐου 2000.

Η Πρόεδρος

της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Beatrice Rangoni Machiavelli

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

στη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Ειδικοί φόροι κατανάλωσης στη μπύρα

Οι ακόλουθοι συντελεστές ισχύουν για τη μπύρα την 1η Απριλίου 2000. Δίδονται σε ευρώ για 100 λίτρα καθαρού οινοπνεύματος στη μπύρα, με περιεκτικότητα σε οινόπνευμα μεγαλύτερη από 5 % κατ' όγκο.

Κράτη μέλη της ΕΕ

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Άλλες χώρες

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>