5. 6. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 139/9 
ματος III, όπου γίνεται λόγος για τους αφρώδεις οίνους. Οι 
επιτρεπόμενοι σήμερα όγκοι είναι 0,125 και 0,2 λίτρα. 
Βρυξέλλες, 30 Μαρτίου 1989. Η Επιτροπή θα πρέπει επίσης να επανεξετάσει τις άλλες 
κλίμακες με στόχο τη διαφάνεια και τη μέγιστη επιλογή για 
τους καταναλωτές. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alberto MASPRONE 
Γνωμοδότηση για την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου σχετικά με το κοινοτικό πρόγραμμα δράσης 
για την βελτίωση της απόδοσης κατά τη χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας (') 
(89/C 139/04) 
Το Συμβούλιο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων αποφάσισε στις 11 Νοεμβρίου 1988 σύμφωνα με το άρθρο 
235 της Συνθήκης ΕΟΚ να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για 
την παραπάνω πρόταση. 
Το τμήμα ενέργειας, πυρηνικών θεμάτων και έρευνας στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των 
σχετικών εργασιών υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 3 Μαρτίου 1989 με βάση την εισήγηση του 
κ. Van Dam. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε κατά τη 264η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 
30ής Μαρτίου 1989) χωρίς ψήφους κατά και με 2 αποχές, την ακόλουθη γνωμοδότηση. 
Η ΟΚΕ συμφωνεί με τους στόχους που επιδιώκονται με την 
πρόταση απόφασης του Συμβουλίου. Δεν αναμένει να συντε­
λέσει στη μείωση της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρικής 
ενέργειας στην Κοινότητα. Ωστόσο η απόφαση αυτή, εάν 
είναι ορθοί οι υπολογισμοί της Επιτροπής, μπορεί να συμβάλ­
λει στην επίτευξη των στόχων που θέτει η Κοινότητα όσον 
αφορά την εξοικονόμηση ενέργειας. 
Η μορφή και το περιεχόμενο της πρότασης δίνουν αφορμή 
για τη διατύπωση των ακόλουθων παρατηρήσεων. 
1. Εισαγωγή 
1.1. Η παρούσα πρόταση απόφασης εντάσσεται στα πλαί­
σια της υλοποίησης των ενεργειακών στόχων που όρισε το 
Συμβούλιο το Σεπτέμβριο 1986(2) για το 1995. Ένας από τους 
στόχους αυτούς είναι η βελτίωση κατά τουλάχιστον 20% της 
τελικής απόδοσης της ενέργειας. 
(') ΕΕ αριθ. C 307 της 2. 12. 1988, σ. 1. 
(2) Ψήφισμα του Συμβουλίου της 16ης Σεπτεμβρίου 1986 (ΕΕ αριθ. 
C 241 της 25. 9. 1986, σ. 1). 1.2. Η Επιτροπή δικαιολογεί την πρόταση της με το επιχεί­
ρημα της ύπαρξης σημαντικών δυνατοτήτων εξοικονόμησης 
στην κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας η οποία αντιπρο­
σωπεύει το 17% της ζήτησης σε ενέργεια στην Κοινότητα 
και 35 % της συνολικής κατανάλωσης σε πρωτογενή ενέργεια 
[δηλαδή 367 ΤΙΠ(3)] ενώ είναι δυνατό να φθάσει μέχρι το 
20 % κατά το έτος 2000. 
1.3. Το κοινοτικό πρόγραμμα δράσης επιδιώκει διττό 
στόχο,δηλαδή: 
— να επηρεάσει τη συμπεριφορά των καταναλωτών όσον 
αφορά την επιλογή αποτελεσματικότερων ηλεκτρικών 
συσκευών και την καλύτερη δυνατή χρησιμοποίηση των 
συσκευών αυτών, 
— να βελτιώσει την ενεργειακή απόδοση των ηλεκτρικών 
συσκευών και διεργασιών και να καταστήσει δυνατή τη 
διάθεση στην αγορά αποδοτικότερων συσκευών. 
1.4. Οι προβλεπόμενες δράσεις αφορούν τους ακόλουθους 
τέσσερεις τομείς: 
— την πρόσβαση των καταναλωτών στην πληροφόρηση, 
— την αποτελεσματικότητα των ηλεκτρικών συσκευών, 
(3) ΤΙΠ: τόννοι ισοδύναμου πετρελαίου. 
Αριθ. C 139/10 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 5. 6. 89 
— ενισχυτικά μέτρα δηλ. σχέδια επίδειξης νέων αποτελεσμα­
τικών συσκευών και τεχνολογιών και τη διάδοση των 
αποτελεσμάτων, 
— την ανάλυση των παραγόντων που καθορίζουν την αποτε­
λεσματικότητα της χρήσης της ηλεκτρικής ενέργειας και 
την εξακρίβωση των τομέων στους οποίους θα μπορούσαν 
να ληφθούν πρόσθετα μέτρα, καθώς και άλλες ενισχυτικές 
δραστηριότητες. 
2. Γενικές παρατηρήσεις 
2.1. Δεδομένου ότι η κατανάλωση σε ηλεκτρική ενέργεια 
εξακολουθεί να αυξάνεται και ότι επικρατεί ανασφάλεια όσον 
αφορά την χρησιμοποίηση της πυρηνικής ενέργειας σε 
ορισμένα κράτη μέλη, η εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας, 
ακόμη και διαμέσου του προγράμματος αυτού, έχει μεγάλη 
σημασία. 
2.2. Η ΟΚΕ εκφράζει τη γνώμη ότι η Επιτροπή επιβάλλε­
ται να τοποθετήσει την πρόταση στο πλαίσιο μιας έντονης 
πολιτικής με σκοπό την εξοικονόμηση ενέργειας. Υποστη­
ρίζει επίσης την άποψη ότι η αποτελεσματικότερη απόδοση 
της ηλεκτρικής ενέργειας πρέπει να επιδιωχθεί ανεξάρτητα 
από την επιδίωξη της αποτελεσματικότερης χρήσης άλλων 
πηγών ενέργειας. 
2.3. Επιπλέον, σύμφωνα με τη γνώμη της ΟΚΕ, οι προ­
τάσεις αυτές δεν λαμβάνουν επαρκώς υπόψη τη σχετικά μικρή 
σημασία που έχει η αποτελεσματική χρήση της ενέργειας για 
ένα πολύ μεγάλο μέρος χρηστών σε σύγκριση με το υπόλοιπο 
κόστος που συνεπάγεται η χρήση των μηχανών αυτών. Για 
παράδειγμα, η παράταση της διάρκειας ζωής ενός πλυντηρίου 
για ένα χρόνο σημαίνει για τον καταναλωτή μεγαλύτερη 
οικονομία από ό,τι ένα καινούριο πλυντήριο που είναι πιο 
αποτελεσματικό όσον αφορά τη χρήση της ενέργειας. Χρειά­
ζεται επομένως να τονισθεί με έμφαση η οικονομία κόστους 
σε σχέση με τη διάρκεια ζωής της συσκευής. 
2.4. Αυτό ισχύει καταρχήν και για τους σημαντικούς 
χρήστες κατανάλωσης ενέργειας. Η αποτελεσματικότερη από 
πλευράς ενέργειας χρήση ενός μηχανήματος μπορεί να συντε­
λέσει σε τόση μεγάλη εξοικονόμηση κόστους ώστε για το 
λόγο αυτό και μόνο να προβούν στην αγορά ενός καινούριου 
μηχανήματος. 
2.5. Πρέπει να τονισθεί η προσοχή μεγάλου μέρους κατα­
ναλωτών στην αποτελεσματικότητα της χρήσης της ενέρ­
γειας μόνο όταν πρόκειται να αγοράσουν ένα νέο μηχάνημα. 
Σ'αυτή τη φάση, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για μηχανήματα 
οικιακής χρήσης, η πληροφόρηση μέσω μιας επισήμανσης 
σχετικά με την κατανάλωση ενέργειας του μηχανήματος 
αυτού (βλ. σχετικά την οδηγία ΕΕ αριθ. L 145 της 13. 6. 1979, 
σ. 1) έχει ιδιαίτερη σημασία. Αλλά και σ'αυτή την περίπτωση 
ο παράγοντας της αποτελεσματικής χρήσης της ενέργειας 
ανταγωνίζεται άλλα πλεονεκτήματα του μηχανήματος, τα 
οποία έχουν ίση σημασία για τον καταναλωτή. 
2.6. Άλλο ένα σημαντικό κίνητρο για την επίτευξη της 
αποτελεσματικότερης απόδοσης της ηλεκτρικής ενέργειας θα 
ήταν ενδεχομένως η καθιέρωση απλών και διαφανών, για τον 
καταναλωτή, τιμολογίων, τα οποία να καθιστούν σαφή την 
εξοικονόμηση κόστους που προκύπτει από την αποδοτικό­
τερη χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας. Αποτελεσματικότερη χρήση της ενέργειας μπορεί να επιτευχθεί και με την καθιέ­
ρωση ειδικά προσαρμοσμένων τιμολογίων, όπως το νυχτε­
ρινό τιμολόγιο ή το ειδικό τιμολόγιο για το Σαββατοκύριακο. 
2.6.1. Η καθιέρωση παρόμοιων τιμολογίων δεν πρέπει 
πάντως να ευνοεί μια πρόσθετη κατανάλωση ηλεκτρισμού, 
πράγμα που θα ήταν αντίθετο προς το σκοπό της πρότασης 
της Επιτροπής. Η ΟΚΕ παραπέμπει σχετικά στις παρατηρή­
σεις που διατύπωσε στη γνωμοδότηση της της 13ης Μαΐου 
1987 για το «Σχέδιο ψηφίσματος του Συμβουλίου όσον αφορά 
την επιστήμη και την εφαρμογή μιας πολιτικής και ενός 
προγράμματος δράσης των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στον 
τομέα του περιβάλλοντος (1987-1992)»('). 
2.7. Προτού προχωρήσει στην εξέταση των προτάσεων, η 
ΟΚΕ επιθυμεί να διατυπώσει ορισμένες παρατηρήσεις σχε­
τικά με την αποτελεσματική κατανάλωση ενέργειας των 
μηχανημάτων: 
— η αποτελεσματικότερη χρήση της ενέργειας μπορεί να 
επιτευχθεί και μια καλή συντήρηση του μηχανήματος· 
εξαιρετική σημασία για το σκοπό αυτό έχει και η ορθή 
χρήση και μεταχείριση του μηχανήματος, 
— ο περιορισμός της υπερβολικής χρησιμοποίησης της 
συσκευής συμβάλλει επίσης στην αποτελεσματικότερη 
χρήση της ενέργειας. Θα πρέπει να καταβληθούν προσπά­
θειες για τον περιορισμό της υπερβολικής χρήσης των 
συσκευών, 
— στην αποτελεσματικότερη χρήση της ενέργιας μπορεί 
επίσης να συμβάλλει η ρύθμιση της αποδοτικότητας των 
ηλεκτρικών μηχανημάτων ανάλογα με τις εναλλασσό­
μενες δυνατότητες του, με τη ρύθμιση του φωτισμού μεγά­
λων κτιρίων, του φωτισμού των πόλεων και των δρόμων, 
— η αποτελεσματικότερη χρήση της ενέργειας μπορεί να 
έχει για μικρές επιχειρήσεις πολύ μεγαλύτερη σημασία 
από ό,τι πιστεύουν οι επιχειρήσεις αυτές, 
— ορισμένες παραγωγικές διεργασίες χρειάζεται να κριθούν 
ανάλογα με την αποτελεσματικότητα με την οποία χρησι­
μοποιούνται τα μέσα παραγωγής, συμπεριλαμβανόμενης 
της ηλεκτρικής ενέργειας, και αφού ληφθούν υπόψη και 
οι επιπτώσεις για το περιβάλλον, 
— επίσης και η βελτίωση της απόδοσης των καυσίμων στα 
εργοστάσια παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, που μπορεί 
να επιτευχθεί και με το σημερινό επίπεδο της τεχνολογίας, 
ενδέχεται να συμβάλλει στη μείωση της χρησιμοποίησης 
πρωτογενούς ενέργειας· η μείωση αυτή θα πρέπει να είναι 
της ίδιας τάξης με τη μείωση που υπολογίζει η Επιτροπή 
ότι θα προκύψει από την αποτελεσματικότερη χρήση της 
ηλεκτρικής ενέργειας, 
— η εισαγωγή νέων τεχνολογιών, όπως π.χ. των υλικών 
υψηλής αγωγιμότητας, μπορεί, υπό ορισμένες προϋποθέ­
σεις, να συμβάλει στον περιορισμό των απωλειών κατά 
τη μεταφορά μεγάλων ποσοτήτων ηλεκτρικής ενέργειας. 
2.8. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι υπάρχουν δύο κύριες κατηγορίες 
χρηστών ηλεκτρικών μηχανημάτων, δηλαδή αφενός οι κατα­
ναλωτές που χρησιμοποιούν κυρίως ηλεκτρικές συσκευές 
οικιακής χρήσης και αφετέρου οι καταναλωτές που χρησιμο­
ποιούν κυρίως βιομηχανικά ηλεκτρικά μηχανήματα. Οι δύο 
αυτές κατηγορίες πρέπει επομένως να αντιμετωπισθούν με 
ιδιαίτερο η καθεμία τρόπο. 
(>) ΕΕ αριθ. C 180 της 8. 7. 1987. 
5. 6. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 139/11 
2.9. Η διαφορά που θεσπίζει η Επιτροπή μεταξύ της ενημέ­
ρωσης και της παροχής τεχνικών συμβουλών δεν ανταποκρί­
νεται στην καθημερινή πράξη, όπως την ζει ο καταναλωτής. 
Για τον καταναλωτή ενημέρωση και παροχή τεχνικών συμ­
βουλών συμπίπτουν απόλυτα και παρέχονται τόσο από τον 
πωλητή όσο από την οργάνωση των καταναλωτών αλλά και 
από τον προμηθευτή ηλεκτρικής ενέργειας. 
2.10. Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να παροτρυνθούν, με 
ανάλογο τρόπο, να δίνουν μεγαλύτερη σημασία στην 
απόδοση των ηλεκτρικών μηχανημάτων τους. Σχετικά οι 
οργανώσεις των επιχειρήσεων χρειάζεται να επισημάνουν 
στις τελευταίες ότι θα ήταν επιθυμητό να λαμβάνουν υπόψη 
κατά την προσπάθεια βελτίωσης της αποδοτικότητας τους 
και το βαθμό αποτελεσματικότητας των μηχανημάτων τους. 
Ιδιαίτερα επισημαίνεται η εξαιρετική σημασία που έχει το 
εξοικονομηθέν κόστος όσον αφορά τα κέρδη που πραγματο­
ποιεί η επιχείρηση. Οι επικεφαλής των επιχειρήσεων οφεί­
λουν να δώσουν ιδιαίτερο βάρος στον περιορισμό του 
κόστους της ενέργειας στην επιχείρηση τους. 
2.11. Εκτός από τις δύο κατηγορίες καταναλωτών και οι 
παραγωγοί ηλεκτρικών συσκευών οφείλουν να βελτιώσουν 
την αποτελεσματικότητα των προϊόντων τους. Οι εθνικές 
αρχές μπορούν να αναλάβουν έναν ενθαρρυντικό ρόλο έναντι 
των παραγωγών αυτών προωθώντας δραστηριότητες που 
αποσκοπούν στην αύξηση της αποτελεσματικότητας της 
κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας στον τομέα της έρευνας 
και της ανάπτυξης. 
2.12. Με βάση τις παραπάνω σκέψεις η ΟΚΕ συνιστά όπως 
την κύρια ευθύνη για τη δράση με σκοπό την αποτελεσματικό­
τητα της ηλεκτρικής ενέργειας φέρουν όργανα τα οποία θα 
συσταθούν από τις εθνικές κυβερνήσεις εάν δεν έχουν ήδη 
συσταθεί. Τα όργανα αυτά είναι ανάγκη να αναπτύξουν τη 
δράση που προτείνεται στα πλαίσια της εξοικονόμησης ενέρ­
γειας και πρέπει να έχουν τα ακόλουθα καθήκοντα: 
α) την ενημέρωση και την ενίσχυση της διαπαιδαγώγησης 
των καταναλωτών, ει δυνατόν μέσω των υφιστάμενων 
οργανώσεων τους, σχετικά με την εξοικονόμηση ενέρ­
γειας με ιδιαίτερο βάρος την αποτελεσματικότερη χρήση 
της ηλεκτρικής ενέργειας· 
β) την προπαγάνδα για την εξοικονόμηση ενέργειας μέσω 
των οργανώσεων των οικονομικών κύκλων, συμπεριλαμ­
βανόμενης της αποτελεσματικότερης κατανάλωσης ενέρ­
γειας από τις συσκευές των επιχειρήσεων 
γ) την καταγραφή των σημαντικότερων δυνατοτήτων εξοι­
κονόμησης ενέργειας και αποτελεσματικότερης χρήσης 
της ενέργειας· 
δ) τη διάδοση των αποτελεσμάτων μέσω των οργανώσεων 
των χρηστών των συσκευών 
Βρυξέλλες, 30 Μαρτίου 1989. ε) την απονομή βραβείων για τη συσκευή με την αποτε­
λεσματικότερη χρήση ενέργειας και το χαμηλότερο 
κόστος. 
2.13. Η Επιτροπή θα πρέπει να διεκπεραιώσει τα ακόλουθα 
καθήκοντα: 
α) την καταγραφή και ενδεχομένως την ενθάρρυνση ερευνη­
τικών προγραμμάτων 
β) την ενθάρρυνση της θέσπισης προδιαγραφών για την 
αποδοτικότητα της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώ­
νει μια συσκευή και βάσει των οποίων ο καταναλωτής 
θα μπορεί να συγκρίνει το κόστος της ενέργειας με το 
υπόλοιπο κόστος· οι προδιαγραφές αυτές πρέπει να έχουν 
ευρωπαϊκό χαρακτήρα· 
γ) την απογραφή των υφιστάμενων τραπεζών δεδομένων 
στον τομέα της εξοικονόμησης ενέργειας και την ενθάρ­
ρυνση της συνεργασίας μεταξύ των τραπεζών και σε ευρω­
παϊκό επίπεδο, καθώς και την ενίσχυση της χρησιμοποίη­
σης των δεδομένων αυτών από τους οργανισμούς πλη­
ροφόρησης. 
Η ΟΚΕ κρίνει ότι για την εκπλήρωση των καθηκόντων αυτών 
δεν αρκεί η σύσταση μιας συμβουλευτικής επιτροπής με τη 
σύνθεση και προτείνει η Επιτροπή στην πρόταση της, δηλαδή 
από εκπροσώπους όλων των ενδιαφερόμενων οργανώσεων 
των κρατών μελών. Η ΟΚΕ συμφωνεί για μια συμβουλευτική 
επιτροπή περιορισμένης σύνθεσης, που αποτελείται από 
εκπροσώπους των πλέον αντιπροσωπευτικών οργανισμών, 
και προς υποστήριξη των προβλεπόμενων υπό της Επιτροπής 
καθηκόντων. Εάν η Επιτροπή χρειάζεται συμβουλές για 
θέματα στον τομέα της αποτελεσματικότητας της ενέργειας, 
η ΟΚΕ είναι έτοιμη να δώσει συνέχεια σε σχετικές αιτήσεις 
στο πλαίσιο της γενικής ενεργειακής πολιτικής (πολιτική · 
οικονομιών). 
2.14. Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι σε ορισμένα κράτη μέλη ήδη 
λαμβάνονται υπόψη μερικά από τα σχέδια αυτά, αν και δεν 
γίνεται ακόμη λόγος για ικανοποιητική απογραφή ή διάδοση 
σχετικών πληροφοριών. Κατά συνέπεια τα ανωτέρω εθνικά 
όργανα οφείλουν να υποβάλλουν ετήσια έκθεση στην Επι­
τροπή σχετικά με τις δραστηριότητες τους. Η Επιτροπή θα 
φροντίσει με βάση τις εκθέσεις αυτές για τη διάδοση των 
επιστημονικών αποτελεσμάτων διαμέσου των εθνικών οργά­
νων. 
2.15. Η ΟΚΕ λαμβάνει ως δεδομένο, ότι η Επιτροπή θα 
συνεχίσει το έργο της όσον αφορά την ενθάρρυνση σχεδίων 
έρευνας και επίδειξης σχετικά με την αποτελεσματικότερη 
χρήση της ενέργειας. Η έρευνα πρέπει να συμπεριλαμβάνει 
και τους τομείς στους οποίους η ενεργειακή αποδοτικότητα 
είναι ακόμη χαμηλή. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alberto MASPRONE