EL 
 
 
ΓΝΩΜΗ  ΤΗΣ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ  ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ  ΤΡΑΠΕΖΑΣ  
της 10ης Οκτωβρίου  2005  
κατόπιν  αιτή µατος  της Κεντρικής  Τράπεζας  της Κύπρου  σχετικά  µε προσχέδιο  οδηγίας  για την 
τήρηση  ελάχιστων  αποθε µατικών  στην  Κεντρική  Τράπεζα  της Κύπρου  
(CON/2005/35) 
 
Εισαγωγή  
1. Στις 8 Αυγούστου  2005 η Ευρωπαϊκή  Κεντρική  Τράπεζα  (ΕΚΤ ) έλαβε  από την Κεντρική  Τράπεζα  
της Κύπρου  (ΚΤΚ ) αίτηµα για τη διατύπωση  γνώµης σχετικά  µε προσχέδιο  οδηγίας  για την 
τήρηση  ελάχιστων  αποθε µατικών  στην  Κεντρική  Τράπεζα  της Κύπρου  (εφεξής  «προσχέδιο  
οδηγίας »).  
2. Η αρµοδιότητα  της ΕΚΤ  για τη διατύπωση  γνώµης βασίζεται  στο άρθρο  2 παράγραφος  2 της 
απόφασης  98/415/ΕΚ του Συµβουλίου  της 29ης Ιουνίου  1998 σχετικά  µε τη διαβούλευση  της 
Ευρωπαϊκής  Κεντρικής  Τράπεζας  µε τις εθνικές  αρχές  για τα σχέδια  νοµοθετικών  διατάξεων1, 
δεδοµένου ότι το προσχέδιο  οδηγίας  αφορά  µέσο νοµισµατικής  πολιτικής , και δη τα ελάχιστα  
αποθε µατικά , µη συµµετέχοντος  κράτους  µέλους . Η παρούσα  γνώµη εκδόθηκε  από το διοικητικό  
συµβούλιο , σύµφωνα  µε το άρθρο  17.5, πρώτη  περίοδος , του εσωτερικού  κανονισ µού της 
Ευρωπαϊκής  Κεντρικής  Τράπεζας .  
3. Το προσχέδιο  οδηγίας  αποσκοπεί  σε τροποποίηση  του συστή µατος ελάχιστων  αποθε µατικών  της 
ΚΤΚ  ενόψει  της µελλοντικής  εφαρ µογής στην  Κύπρο , από εισαγωγής  του ευρώ , της υποχρέωσης  
τήρησης  ελάχιστων  αποθε µατικών  που έχει καθορίσει  η ΕΚΤ . Το προσχέδιο  οδηγίας  θεσπίζει  
αναλυτικούς  κανόνες  που αφορούν , µεταξύ  άλλων , α) το πεδίο  εφαρ µογής της υποχρέωσης  
τήρησης  ελάχιστων  αποθε µατικών  στην  ΚΤΚ  και τις απαλλαγές  από την εν λόγω  υποχρέωση , 
β) τη βάση  και τους συντελεστές  αποθε µατικών , καθώς  και τη διαδικασία  υπολογισ µού και 
κοινοποίησης  των ελάχιστων  αυτών  αποθε µατικών  στις τράπεζες  και τα εξουσιοδοτη µένα 
οικονο µικά ιδρύµατα, γ) τις περιόδους  για τις οποίες  θα υπολογίζεται  η συµµόρφωση  προς  την 
υποχρέωση  τήρησης  ελάχιστων  αποθε µατικών , δ) τους πληρωτέους  τόκους  επί των ελάχιστων  
αποθε µατικών  που τηρούν  στην  ΚΤΚ  οι τράπεζες  και τα εξουσιοδοτη µένα οικονο µικά ιδρύµατα 
και ε) τη διαδικασία  και τις επιβλητέες  κυρώσεις  σε περίπτωση  παράβασης  της υποχρέωσης  
τήρησης  ελάχιστων  αποθε µατικών  που καθορίζει  η ΚΤΚ .  
                                                      
1  ΕΕ L 189 της 3.7.1998, σ. 42. 
2 Νοµικό πλαίσιο  και παρατηρήσεις  γενικής  φύσης  
4. Το νοµικό πλαίσιο  που διέπει  το σύστη µα ελάχιστων  αποθε µατικών  του Ευρωσυστή µατος 
καθορίζεται  i) στο άρθρο  19 του καταστατικού  του Ευρωπαϊκού  Συστή µατος Κεντρικών  Τραπεζών  
και της Ευρωπαϊκής  Κεντρικής  Τράπεζας , ii) στον  κανονισ µό (EΚ) αριθ. 2531/98 του Συµβουλίου  
της 23ης Νοεµβρίου  1998 σχετικά  µε την εφαρ µογή υποχρεωτικών  ελάχιστων  αποθε µατικών  από 
την Ευρωπαϊκή  Κεντρική  Τράπεζα2 και iii) στον  κανονισ µό EΚΤ/2003/9 της 12ης Σεπτε µβρίου  
2003 σχετικά  µε την εφαρ µογή υποχρεωτικών  ελάχιστων  αποθε µατικών3. Σκοπός  του νοµικού 
αυτού  πλαισίου , το οποίο  έχει άµεση εφαρ µογή στα πιστωτικά  ιδρύµατα της ζώνης  του ευρώ  και 
τα οποία  δεσµεύει, είναι  η διασφάλιση  της οµοιόµορφης  εφαρ µογής των όρων  και προϋποθέσεων  
του συστή µατος ελάχιστων  αποθε µατικών  του Ευρωσυστή µατος σε ολόκληρη  τη ζώνη  του ευρώ .  
5. Κατά  πρώτον , στη διάρκεια  της προετοι µασίας  για την εισαγωγή  του ευρώ  στην  Κύπρο , η ΚΤΚ  θα 
πρέπει  να εξετάσει  εάν είναι  όντως  δυνατή  η εκπλήρωση  της υποχρέωσης  τήρησης  ελάχιστων  
αποθε µατικών  του Ευρωσυστή µατος στην  Κύπρο  και εάν έχουν  ληφθεί  όλα τα µέτρα που είναι  
αναγκαία  προκει µένου να διασφαλιστεί  ότι οι αρµόδιες  αρχές  διαθέτουν  τη νοµική εξουσία  να 
συνδρά µουν και να συνεργαστούν  µε την ΕΚΤ  για τη συλλογή  και επαλήθευση  των πληροφοριών  
που είναι  απαραίτητες  για τη λειτουργία  του συστή µατος ελάχιστων  αποθε µατικών  του 
Ευρωσυστή µατος. Η ΕΚΤ  αντιλα µβάνεται  ότι η ΚΤΚ  ήδη προβαίνει  σε αναθεώρηση  του 
καταστατικού  της προκει µένου, µεταξύ  άλλων , να διασφαλίσει  ότι θα είναι  σε θέση  να 
ανταποκριθεί  στις υποχρεώσεις  που θεσπίζει  το Ευρωσύστη µα, συµπεριλα µβανο µένων  εκείνων  
που αφορούν  τα ελάχιστα  αποθε µατικά . 
6. Κατά  δεύτερον , λόγω  του υψηλού  βαθµού εξάρτησης  του συστή µατος ελάχιστων  αποθε µατικών  
του Ευρωσυστή µατος από το σύστη µα παροχής  στατιστικών  στοιχείων  του Ευρωσυστή µατος και 
λόγω  του ότι οποιαδήποτε  µεταβολή  στο τελευταίο  δύναται  να έχει επιπτώσεις  στα τηρού µενα 
ελάχιστα  αποθε µατικά , συστήνεται  στην  ΚΤΚ  να λάβει  υπόψη  ότι βασικός  παράγοντας  για την 
επίτευξη  συνοχής  µεταξύ  του κυπριακού  συστή µατος ελάχιστων  αποθε µατικών  και εκείνου  του 
Ευρωσυστή µατος είναι  η ενσω µάτωση  στο κυπριακό  δίκαιο  υποχρεώσεων  παροχής  στατιστικών  
στοιχείων  αντίστοιχων  µε εκείνες  του Ευρωσυστή µατος και η ορθή  εφαρ µογή τους. Στο πλαίσιο  
πρόσφατης  γενικής  αξιολόγησης , από την ΕΚΤ , του επιπέδου  στατιστικής  ετοιµότητας  της ΚΤΚ  
διαπιστώθηκε  σύγκλιση  µεταξύ  των υποχρεώσεων  παροχής  στατιστικών  στοιχείων  που καθορίζει  
η ΚΤΚ  και εκείνων  της ΕΚΤ4.  
7. Τρίτον , η ΕΚΤ  ίσως κληθεί , κατά  το χρόνο  εισαγωγής  του ευρώ  στην  Κύπρο , να εξετάσει  τη 
δυνατότητα  θέσπισης  ορισµένων  µεταβατικών  ρυθµίσεων  για την εφαρ µογή του συστή µατος 
                                                      
2  ΕΕ L 318 της 27.11.1998, σ. 1. 
3  ΕΕ L 250 της 2.10.2003, σ. 10. 
4  Βλ. γνώµη CON/2005/13 της ΕΚΤ  της 30ής Μαΐου  2005 κατόπιν  αιτήµατος της Κεντρικής  Τράπεζας  της Κύπρου  
σχετικά  µε προσχέδιο  οδηγίας  για την υποβολή , από τα νοµισµατικά  χρηµατοδοτικά  ιδρύµατα, στοιχείων  των µηνιαίων  
λογιστικών  τους καταστάσεων .  
3 ελάχιστων  αποθε µατικών  του Ευρωσυστή µατος5, όπως , παραδείγ µατος χάριν , τη θέσπιση  
µεταβατικής  περιόδου  τήρησης  για τη συµµόρφωση  των λειτουργούντων  στην  Κύπρο  πιστωτικών  
ιδρυµάτων  µε την υποχρέωση  τήρησης  ελάχιστων  αποθε µατικών  που καθορίζει  η ΕΚΤ .  
8. Με την επιφύλαξη  των γενικών  αυτών  παρατηρήσεων , η ΕΚΤ  χαιρετίζει  την πρωτοβουλία  της 
ΚΤΚ  να αναθεωρήσει  το κυπριακό  σύστη µα ελάχιστων  αποθε µατικών  µε σκοπό  την 
ευθυγρά µµισή του µε εκείνο  του Ευρωσυστή µατος. Παρόλο  που τα µη συµµετέχοντα  κράτη  µέλη 
διατηρούν  τις εξουσίες  τους στον  τοµέα άσκησης  νοµισµατικής  πολιτικής , η βαθµιαία επίτευξη  
συνοχής  µε τα πρότυπα  του Ευρωσυστή µατος αποβαίνει  σε όφελός  τους, επιτρέποντας  ήδη στα 
λειτουργούντα  στην  επικράτειά  τους πιστωτικά  ιδρύµατα να προετοι µαστούν  για την τήρηση  
ελάχιστων  αποθε µατικών  κατά  το χρόνο  εισαγωγής  του ευρώ .  
Σχόλια  τεχνικής  φύσης  
9. Το άρθρο  13 του µέρους  V του προσχεδίου  οδηγίας  περιορίζει  κατ’ ουσίαν  τη δυνατότητα  ενός 
πιστωτικού  ιδρύµατος να αναθεωρήσει  τα σχετικά  µε τη βάση  των αποθε µατικών  ή µε τα 
απαιτού µενα ελάχιστα  αποθε µατικά  στοιχεία  του, προβλέποντας  µία µόνο εργάσι µη ηµέρα για την 
κοινοποίηση  τυχόν  αναθεωρήσεων  στην  ΚΤΚ . Η ΕΚΤ  επιση µαίνει  το ρόλο  της έγκαιρης  υποβολής  
αναθεωρήσεων  στη βελτίωση  της ποιότητας  των σχετικών  µε τα ελάχιστα  αποθε µατικά  στοιχείων  
και καλεί  την ΚΤΚ  να εξετάσει  τη δυνατότητα  παράτασης  της προθεσ µίας που προβλέπεται  στο 
άρθρο  13, µέρος V, του προσχεδίου  οδηγίας  για την εκ µέρους  των πιστωτικών  ιδρυµάτων  
κοινοποίηση  στην  ΚΤΚ  των αναθεωρήσεων  στοιχείων . 
10. Το δεύτερο  εδάφιο  του άρθρου  8 στο µέρος III του προσχεδίου  οδηγίας  πιθανώς  είναι  
παραπλανητικό . Το εδάφιο  αυτό  αφορά  την πάγια  έκπτωση  που εφαρ µόζεται  σε περιπτώσεις  που 
δεν µπορεί  να αποδειχτεί  το πραγ µατικό  ύψος  των εκδοθέντων  χρεογράφων  µε συµφωνη µένη 
διάρκεια  έως δύο έτη που έχουν  στην  κατοχή  τους άλλα  κυπριακά  πιστωτικά  ιδρύµατα. 
Σηµειωτέον  ότι η πάγια  αυτή  έκπτωση  δεν εφαρ µόζεται  επί του συνόλου  της βάσης  των 
αποθε µατικών  (καταθέσεις  και εκδοθέντα  χρεόγραφα ) αλλά  µόνο επί του συνολικού  ανεξόφλητου  
υπολοίπου  των εκδοθέντων  χρεογράφων  µε συµφωνη µένη διάρκεια  έως δύο έτη.  
11. Τέλος , η ΕΚΤ  σηµειώνει  ότι ο ορισµός της διαδικασίας  εκκαθάρισης  στο άρθρο  2 του προσχεδίου  
οδηγίας  φαίνεται  να µη λαµβάνει  υπόψη  το γεγονός  ότι στο µέρος XIII του Περί  Τραπεζικών  
Εργασιών  Νόµου6 ρυθµίζεται  ειδικά  η ως άνω διαδικασία  σε σχέση  µε τις τράπεζες  και τα 
ιδρύµατα ηλεκτρονικού  χρήµατος. Ως εκ τούτου , η ΚΤΚ  καλείται  να αναθεωρήσει  τον ορισµό της 
διαδικασίας  εκκαθάρισης  στο προσχέδιο  οδηγίας , ο οποίος  παραπέ µπει στον  Περί  Εταιρειών  
Νόµο7, παρά  µάλλον , κατά  το ορθόν , στις ειδικές  διατάξεις  του µέρους  XIII του Περί  Τραπεζικών  
Εργασιών  Νόµου.  
                                                      
5  Παρό µοια ήταν  η περίπτωση  του κανονισ µού ΕΚΤ /2000/11 της 2ας Νοεµβρίου  σχετικά  µε µεταβατικές  διατάξεις  για την 
εφαρ µογή υποχρεωτικών  ελάχιστων  αποθε µατικών  από την Ευρωπαϊκή  Κεντρική  Τράπεζα  µετά την εισαγωγή  του ευρώ  
στην  Ελλάδα  (ΕΕ L 291 της 18.11.2000, σ. 28). 
6  Ν. 66 (Ι)/1997, Αρ. 3168, 18.7.97, όπως  τροποποιήθηκε . 
7  Κεφ. 113, όπως  τροποποιήθηκε . 
4 12. Με την επιφύλαξη  των παραπάνω  παρατηρήσεων , η ΕΚΤ  θεωρεί  ότι, κατά  τα λοιπά , το προσχέδιο  
οδηγίας  συνάδει  µε τον κανονισ µό EΚΤ/2003/9. 
Εφαρ µογή στα συνεργατικά  πιστωτικά  ιδρύ µατα της υποχρέωσης  τήρησης  ελάχιστων  
αποθε µατικών   
13. Η ΕΚΤ  σηµειώνει  ότι, σύµφωνα  µε το προσχέδιο  οδηγίας , οι υποχρεώσεις  τήρησης  ελάχιστων  
αποθε µατικών  που καθορίζει  η ΚΤΚ  εφαρ µόζονται  σε όλα τα λειτουργούντα  στην  Κύπρο  
πιστωτικά  ιδρύµατα, εκτός  των συνεργατικών  πιστωτικών  ιδρυµάτων  (εφεξής  «συνεργατικές ») τα 
οποία , σε αντίθεση  µε τα λοιπά  λειτουργούντα  στην  Κύπρο  πιστωτικά  ιδρύµατα, δεν εποπτεύονται  
από την ΚΤΚ . Εξάλλου , η ΕΚΤ  σηµειώνει  ότι στο επεξηγη µατικό  σηµείωµα του προσχεδίου  
οδηγίας  προβλέπεται  πως οι συνεργατικές  είναι  «δυνατόν  να ενσω µατωθούν  αργότερα  στο 
σύστη µα ελάχιστων  αποθε µατικών  της ΚΤΚ ».  
14. Όσον  αφορά  την υπαγωγή  των συνεργατικών  στην  υποχρέωση  τήρησης  ελάχιστων  αποθε µατικών  
του Ευρωσυστή µατος κατά  το χρόνο  εισαγωγής  του ευρώ  στην  Κύπρο , η ΕΚΤ  επιση µαίνει  ότι το 
άρθρο  2 παράγραφος  1 του κανονισ µού EΚΤ/2003/9 προβλέπει  ότι στην  ως άνω υποχρέωση  
υπόκεινται  οι ακόλουθες  κατηγορίες  ιδρυµάτων : α) πιστωτικά  ιδρύµατα, όπως  αυτά  ορίζονται  στο 
άρθρο  1 σηµείο 1, εδάφιο  πρώτο  της οδηγίας  2000/12/E Κ του Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου  και του 
Συµβουλίου  της 20ής Μαρτίου  2000 σχετικά  µε την ανάληψη  και την άσκηση  δραστηριότητας  
πιστωτικών  ιδρυµάτων8 (εφεξής  «κωδικοποιη µένη τραπεζική  οδηγία »), εκτός  των συµµετεχουσών  
εθνικών  κεντρικών  τραπεζών  (ΕθνΚΤ ), και β) υποκαταστή µατα πιστωτικών  ιδρυµάτων , όπως  αυτά  
ορίζονται  στο άρθρο  1 σηµείο 3 της ίδιας  οδηγίας , εκτός  των συµµετεχουσών  ΕθνΚΤ . Το άρθρο  1 
σηµείο 1, εδάφιο  πρώτο  της κωδικοποιη µένης τραπεζικής  οδηγίας  ορίζει  το πιστωτικό  ίδρυµα ως 
«επιχείρηση , η δραστηριότητα  της οποίας  συνίσταται  στην  αποδοχή  καταθέσεων  ή άλλων  
επιστρεπτέων  κεφαλαίων  από το κοινό  και στη χορήγηση  πιστώσεων  για ίδιο λογαριασ µό». Το 
άρθρο  2 παράγραφος  3 της εν λόγω  οδηγίας  εξαιρεί  από το πεδίο  εφαρ µογής της ορισµένα 
ιδρύµατα, συµπεριλα µβανο µένων , ειδικά , των ΕθνΚΤ , των γραφείων  ταχυδρο µικών  επιταγών  και 
συγκεκρι µένων  ιδρυµάτων  στα επιµέρους  κράτη  µέλη.  
15. Η ΕΚΤ  επιση µαίνει  ότι οι συνεργατικές  απολαύουν  παρέκκλισης  από το πεδίο  εφαρ µογής της 
κωδικοποιη µένης τραπεζικής  οδηγίας  έως τις 31 ∆εκε µβρίου  20079. Ωστόσο , η προσωρινή  αυτή  
παρέκκλιση  δεν συνεπάγεται  αυτο µάτως  την απαλλαγή  τους από την υποχρέωση  τήρησης  
ελάχιστων  αποθε µατικών  του Ευρωσυστή µατος, η οποία  έχει θεσπιστεί  για σκοπούς  νοµισµατικής  
πολιτικής . Πράγ µατι, η ΕΚΤ  θεωρεί  ότι για τη λήψη  απόφασης  σχετικά  µε την υπαγωγή  ιδρυµάτων  
                                                      
8  ΕΕ L 126 της 26.5.2000, σ. 1 
9  Το παράρτη µα VII της Πράξης  Προσχώρησης  (µε τίτλο  «Κατάλογος  ο οποίος  αναφέρεται  στο άρθρο  24 της Πράξης  
Προσχώρησης : Κύπρος »), υπό τον τίτλο  2 (Ελεύθερη  παροχή  υπηρεσιών ), προβλέπει  τα ακόλουθα : «Στην  Κύπρο , η 
οδηγία  2000/12/ ΕΚ δεν εφαρµόζεται  στις Συνεργατικές  Πιστωτικές  Εταιρείες  και Ταµιευτήρια , εφόσον  αυτές  δεν έχουν  
συµµορφωθεί  προς  τις διατάξεις  της παρούσας  οδηγίας , έως την 31η ∆εκεµβρίου  2007. Από την ηµεροµηνία 
προσχώρησης  και µέχρι το τέλος  της προαναφερθείσας  περιόδου , οι κυπριακές  αρχές  πρέπει  να ενηµερώνουν  την 
Επιτροπή  στην  αρχή  εκάστου  έτους  για τον αριθµό των Συνεργατικών  Πιστωτικών  Εταιρειών  και Ταµιευτηρίων  που δεν 
έχουν  συµµορφωθεί  ακόµα και, συνεπώς , εξακολουθούν  να εξαιρούνται , καθώς  και για το µερίδιο  της αγοράς  που 
κατέχουν ». 
5 ή οµάδων  ιδρυµάτων  στο πεδίο  εφαρ µογής της υποχρέωσης  τήρησης  ελάχιστων  αποθε µατικών  του 
Ευρωσυστή µατος είναι  αναγκαίο  να ελεγχθεί  κατά  πόσο  τα εν λόγω  ιδρύµατα ή οι εν λόγω  οµάδες 
πληρούν  τα κριτήρια  που καθορίζονται  στο άρθρο  1 παράγραφος  1, εδάφιο  πρώτο  της 
κωδικοποιη µένης τραπεζικής  οδηγίας , ήτοι εάν η δραστηριότητά  τους συνίσταται  σε i) αποδοχή  
καταθέσεων  ή άλλων  επιστρεπτέων  κεφαλαίων  από το κοινό  και ii) στη χορήγηση  πιστώσεων  για 
ίδιο λογαριασ µό. Εξάλλου , η ΕΚΤ  επιση µαίνει  ότι για τους σκοπούς  του κυπριακού  δικαίου  οι 
συνεργατικές  λογίζονται  ως πιστωτικά  ιδρύµατα, έστω  κι αν δεν υπόκεινται  στις διατάξεις  του 
Περί  Τραπεζικών  Εργασιών  Νόµου. Ως εκ τούτου , η ΕΚΤ  στηρίζει  την πρόθεση  της ΚΤΚ , όπως  
αυτή  καταδεικνύεται  στο επεξηγη µατικό  σηµείωµα του προσχεδίου  οδηγίας , να εξετάσει  από τώρα  
τη δυνατότητα  ενσω µάτωσης  των συνεργατικών  στο σύστη µα ελάχιστων  αποθε µατικών  της, 
καθώς  µε τον τρόπο  αυτό  θα καθίστατο  οµαλότερη  η µετάβασή  τους στο σύστη µα ελάχιστων  
αποθε µατικών  του Ευρωσυστή µατος.  
16. Η παρούσα  γνώµη θα δηµοσιευθεί  στο δικτυακό  τόπο  της ΕΚΤ . 
  Φρανκφούρτη , 10 Οκτωβρίου  2005. 
 
[υπογραφή ] 
 
Ο πρόεδρος  της ΕΚΤ 
Jean-Claude TRICHET