ΑΝΑΚΟΊΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ ΤΡΙΤΗ ΕΚΘΕΣΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ 92/3 ΕΥΡΑΤΟΜ ΤΗΣ 3ης ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 1992 ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΜΕΤΑΞΥ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣ ΚΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ (1996-1998)

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΛΗΨΗ

ΜΕΡΟΣ A - πληροφοριες σχετικα με την εφαρμογη της οδηγιας 92/3/ευρατομ (αρθρο 18 παραγραφος 1)

1. επισημη εφαρμογη της οδηγιας

2. δηλωσεις των κρατων μελων

2.1. Αρμόδιες αρχές

2.2. Αποδοχή της διαδικασίας αυτόματης έγκρισης

3. πληροφοριες σχετικα με τις αποστολες ραδιενεργων αποβλητων

4. Πληροφοριεσ για τις σημαντικες προϋποθεσεισ που απαιτουν τα κρατη μελη

5. πληροφοριες για σημαντικες περιπτωσεισ αρνησης χορηγησης αδειας/συγκαταθεσης

4. Προβληματα που προεκυψαν κατα τη χρηση του τυποποιημενου εγγραφου το οποιο θεσπιστηκε με την αποφαση τησ επιτροπησ 93/552/ευρατομ

Μεροσ B - Πληροφοριες σχετικα με την κατασταση των αποστολων στην επικρατεια καθε κρατουσ μελουσ (αρθρο 18, παραγραφος 2της οδηγιας 92/3/ευρατομ)

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Η οδηγία του Συμβουλίου 92/3/Ευρατόμ της 3ης Φεβρουαρίου 1992 [1] για τις αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων μεταξύ των κρατών μελών καθώς και προς και από την Κοινότητα, θέσπισε ένα σύστημα διοικητικής επιτήρησης και ελέγχου των εν λόγω αποστολών, με στόχο να συμπληρώσει τις απαιτήσεις της οδηγίας για τον καθορισμό των βασικών κανόνων ασφαλείας για την προστασία της υγείας του πληθυσμού και των εργαζομένων έναντι των κινδύνων που προκύπτουν από ιονίζουσες ακτινοβολίες [2].

[1] ΕΕ L 35 της 12.2.1992

[2] Οδηγία του Συμβουλίου 96/29/Ευρατόμ, που αντικαθιστά την οδηγία του Συμβουλίου 80/836/Ευρατόμ (ΕΕ L 246 της 17.09.1980), όπως τροποποιήθηκε από την 84/467/Ευρατόμ (ΕΕ L 265 της 5.10.1984).

Το άρθρο 18 της οδηγίας απαιτεί από τα κράτη μέλη να υποβάλλουν στην Επιτροπή εκθέσεις σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας και να συμπληρώνουν τις εκθέσεις αυτές με πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση των αποστολών στην επικράτειά τους. Με βάση τις εκθέσεις των κρατών μελών, η Επιτροπή υποχρεούται να συντάξει συνοπτική έκθεση για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή.

Η παρούσα έκθεση είναι η τρίτη που εκπονεί η Επιτροπή κατ' εφαρμογή του άρθρου 18 της οδηγίας. Η έκθεση συντάχθηκε με τη συνδρομή των κρατών μελών και μετά τις διαβουλεύσεις με τη συμβουλευτική επιτροπή που θεσπίστηκε βάσει του άρθρου 19 της οδηγίας. Η έκθεση καλύπτει την περίοδο 1996-1998. Οι δύο πρώτες εκθέσεις εκπονήθηκαν το 1995 και το 1998 [3].

[3] COM (95) 192 τελικό και COM (1998) 778 τελικό

Η Επιτροπή εξέτασε τη γενική κατάσταση που επικρατεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση σε ό,τι αφορά τη διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων και τη μεταφορά ραδιενεργού υλικού στις ακόλουθες ανακοινώσεις:

- Ανακοίνωση και τέταρτη έκθεση για την τρέχουσα κατάσταση και τις προοπτικές διαχείρισης ραδιενεργών αποβλήτων στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα [4]

[4] COM (98) 799 τελικό

- Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με την ασφαλή μεταφορά ραδιενεργού υλικού στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα [5].

[5] COM (98) 155 τελικό

***********

Οι πληροφορίες που παρέχουν τα κράτη μέλη καταδεικνύουν ότι:

- Η οδηγία εφαρμόζεται σε όλα τα κράτη μέλη,

- Ο αριθμός των διασυνοριακών αποστολών ραδιενεργών αποβλήτων είναι σχετικά μικρός. Κατά την περίοδο την οποία καλύπτει η παρούσα έκθεση, τα κράτη μέλη ανέφεραν τη χορήγηση 63 αδειών. Ορισμένες από τις άδειες αυτές αφορούν πολλές αποστολές που θα πραγματοποιηθούν σε διάστημα που δύναται να υπερβαίνει την περίοδο που καλύπτει η παρούσα έκθεση. Επίσης, κατά την διάρκεια της περιόδου που εξετάζεται στην παρούσα έκθεση, πραγματοποιήθηκαν αποστολές βάσει αδειών που είχαν χορηγηθεί κατά την προηγούμενη περίοδο.

- Η οδηγία διασφαλίζει επαρκώς ότι οι διαμεθοριακές αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων πραγματοποιούνται μόνον ύστερα από την ενημέρωση και τη συγκατάθεση των αρμόδιων αρχών όλων των εμπλεκομένων κρατών μελών

- Άρχισαν να διαφαίνονται οι δυσκολίες που προέβλεψε η Επιτροπή στην πρώτη της έκθεση για την εφαρμογή της οδηγίας, σχετικά με τις γενικές εθνικές απαγορεύσεις εισαγωγής ραδιενεργών αποβλήτων από κράτη μέλη και την αιτιολόγηση της άρνησης για μεμονωμένες αποστολές. Το θέμα εξακολουθεί να χρειάζεται διασάφηση.

- Το άρθρο 14 της οδηγίας τονίζει το δικαίωμα του κράτους μέλους, προς το οποίο έχουν εξαχθεί προς επεξεργασία ακτινοβολημένα πυρηνικά καύσιμα, να επιστρέψει στη χώρα προέλευσης τα απόβλητα που έχουν προκύψει από την επανεπεξεργασία. Ωστόσο, ένα κράτος μέλος επισημαίνει ότι παρουσιάζονται δυσκολίες στην άσκηση του εν λόγω δικαιώματος.

- Τα κράτη μέλη έχουν εντοπίσει ορισμένα πρακτικά προβλήματα, τα οποία οι αρμόδιες αρχές επέλυσαν κατά κανόνα με ρεαλιστικό τρόπο καθώς αυξανόταν η εμπειρία τους από την εφαρμογή της οδηγίας. Ωστόσο, η συμβουλευτική επιτροπή που θεσπίστηκε βάσει του άρθρου 19 της οδηγίας πρότεινε να ληφθεί υπόψη η δυνατότητα μερικής αναθεώρησης του τυποποιημένου εγγράφου που θεσπίστηκε το 1993 [6]με απόφαση της Επιτροπής.

[6] Απόφαση της Επιτροπής της 1ης Οκτωβρίου 1993 σχετικά με τη θέσπιση του τυποποιημένου εγγράφου για την επιτήρηση και τον έλεγχο των αποστολών ραδιενεργών αποβλήτων που αναφέρεται στην οδηγία του Συμβουλίου 92/3/Ευρατόμ (93/552/Ευρατόμ),ΕΕ L 268, 29.10.1993, σ. 83

- Είναι αναγκαίο να αναλυθούν οι συνέπειες από τη θέση σε ισχύ της κοινής συμφωνίας του 1997 για την ασφαλή διαχείριση των αναλωθέντων καυσίμων και ραδιενεργών αποβλήτων.

******

Όσον αφορά τις αποστολές στο εσωτερικό της επικράτειας ενός κράτους μέλους, η Επιτροπή αναφέρει ότι οι ισχύουσες εθνικές διατάξεις, ιδίως εκείνες που θέτουν σε εφαρμογή την οδηγία για τον καθορισμό βασικών κανόνων ασφάλειας για την προστασία της υγείας των εργαζομένων και του πληθυσμού από τους κινδύνους που προκύπτουν από ιονίζουσες ακτινοβολίες7, επιτρέπουν στις αρμόδιες εθνικές αρχές να επιτηρούν τη διακίνηση των ραδιενεργών αποβλήτων που πραγματοποιείται στην επικράτειά τους.

*****

Τέλος, κατά την περίοδο που εξετάζεται στην έκθεση, δεν αναφέρθηκαν ατυχήματα τα οποία να προκάλεσαν την έκθεση του κοινού σε ακτινοβολία σημαντική, από την άποψη της προστασίας του, ή τη σημαντική ελευθέρωση ραδιενεργών ουσιών στο περιβάλλον και τα οποία να αφορούσαν εθνική ή διαμεθοριακή διακίνηση ραδιενεργών αποβλήτων.

ΜΕΡΟΣ A - πληροφοριες σχετικα με την εφαρμογη της οδηγιας 92/3/ευρατομ (αρθρο 18 παραγραφος 1)

επισημη εφαρμογη της οδηγιας

Το άρθρο 21 της οδηγίας απαιτεί από τα κράτη μέλη να θέσουν σε ισχύ το αργότερο έως την 1η Ιανουαρίου 1994 τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις προκειμένου να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία. Οι εθνικές διατάξεις που θέτουν σε ισχύ την οδηγία παρατίθενται στο παρόν κεφάλαιο.

Βέλγιο

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με το Arrκtι Royal du 2 Octobre 1997 modifiant l'arrκtι royal du 28 fιvrier 1963 portant rθglement gιnιral de la protection de la population et des travailleurs contre le danger des radiations ionisantes et portant mise en vigueur partielle de la loi du 15 avril 1994 relative ΰ la protection de la population et de l'environnement contre les dangers rιsultant des rayonnements ionisants et relative ΰ l'Agence fιdιrale de Contrτle nuclιaire, (Βασιλικό Διάταγμα της 2ας Οκτωβρίου 1997, που δημοσιεύτηκε στο Moniteur Belge στις 23 Οκτωβρίου 1997, τροποποιεί το βασιλικό διάταγμα της 28ης Φεβρουαρίου 1963, το οποίο παρέχει γενικούς κανόνες για την προστασία του πληθυσμού και των εργαζομένων έναντι των κινδύνων της ιονίζουσας ακτινοβολίας, και θέτει εν μέρει σε ισχύ τον νόμο της 15ης Απριλίου 1994 σχετικά με την προστασία του πληθυσμού και του περιβάλλοντος έναντι των κινδύνων που προκύπτουν από την ιονίζουσα ακτινοβολία και σχετικά με την Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Πυρηνικού Ελέγχου).

Δανία

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με τη δημοσίευση, στις 13 Δεκεμβρίου 1993, του Διατάγματος αριθ. 969 του Εθνικού Συμβουλίου Υγείας για τις διεθνείς αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων.

Γερμανία

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με την Atomrechtliche Abfallverbringungsverordnung (διάταγμα για τις αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων) της 27ης Ιουλίου 1998, το οποίο δημοσιεύεται στο BGB1 I στις 31 Ιουλίου 1998 και τίθεται σε ισχύ την 1η Αυγούστου 1998.

Ελλάδα

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με το προεδρικό διάταγμα αριθ. 22 (Εφημερίδα της Κυβερνήσεως αριθ. 20/Α/26.02.1997) σχετικά με την «Επιτήρηση και τον έλεγχο των αποστολών ραδιενεργών αποβλήτων μεταξύ της Ελλάδας και των λοιπών κρατών μελών, καθώς και προς και από την Κοινότητα».

Ισπανία

Η οδηγία τέθηκε σε εφαρμογή στις 27 Νοεμβρίου 1994 με το Real Decreto (Βασιλικό Διάταγμα) 2088/1994 της 20ης Οκτωβρίου, το δημοσιεύτηκε στην Boletin Oficial del Estado (Επίσημη Εφημερίδα του Κράτους) στις 26 Νοεμβρίου 1994.

Γαλλία

Η οδηγία τέθηκε σε εφαρμογή την 1η Δεκεμβρίου 1994 με το Decrιe 94-853 της 22ας Σεπτεμβρίου 1994 και την Arrκtι της ίδιας ημέρας (δημοσιεύτηκε στο Journal Officiel στις 2 Οκτωβρίου 1994).

Ιρλανδία

Η oδηγία τέθηκε σε εφαρμογή στις 15 Σεπτεμβρίου 1994 με τους Κανονισμούς (Επιτήρηση και έλεγχος ορισμένων αποστολών ραδιενεργών αποβλήτων) των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 1994 (Statutory Instrument αριθ. 276 του 1994).

Ιταλία

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με το Decreto legislativo (νομοθετικό διάταγμα) αριθ. 230 της 17ης Μαρτίου 1995, που δημοσιεύτηκε στις 13 Ιουνίου 1995 στην Gazzetta ufficiale della Repubblica Italiana (Επίσημη Εφημερίδα) αριθ. 136.

Λουξεμβούργο

Η οδηγία τέθηκε σε εφαρμογή στις 16 Απριλίου 1994 με τον rθglement grand-ducal relatif au transfert transfrontalier de dιchκts radioactifs (κανονισμό σχετικά με τις διασυνοριακές αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων), ο οποίος δημοσιεύτηκε στις 25 April 1994 στην Επίσημη Εφημερίδα (Mιmorial) A-αριθ. 31.

Κάτω Χώρες

Η οδηγία τέθηκε σε εφαρμογή με την Besluit in- uit- en doorvoer van radioactieve afvalstoffen, van 17 november 1993, Stb. 626 (Απόφαση σχετικά με τις εισαγωγές, εξαγωγές και τη διαμετακόμιση ραδιενεργών αποβλήτων), που δημοσιεύτηκε στις 12 Δεκεμβρίου 1993 στην Επίσημη Εφημερίδα Πράξεων, Διαταγμάτων και Αποφάσεων αριθ. 626.

Αυστρία

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με το Radioactive Abfδlle - Verbringungsverordnung - Rabf - VV (Διάταγμα για τις αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων), που δημοσιεύτηκε στη Bundesgesetzblatt fόr die Republik Φsterreich (Ομοσπονδιακή Εφημερίδα νομοθεσίας) αριθ. 44/1997.

Πορτογαλία

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με το Decreto-lei NΊ138/96 (νομοθετικό διάταγμα αριθ. 138/96) της 14ης Αυγούστου 1996, που δημοσιεύτηκε στις 14 Αυγούστου 1996 στο Diαrio da Repϊblica, αριθ. 188/96 (Επίσημη Εφημερίδα).

Φινλανδία

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με:

(1) SΔTEILYLAKI (Νόμος περί ακτινοβολίας) 592/91 της 27.3.91, όπως τροποποιήθηκε με την Πράξη 1102/92 της 27.11.92 και με την Πράξη 1334/94 της 22.12.94

(2) SΔTEILYASETUS (Διάταγμα για την ακτινοβολία) 1512/91 της 20.12.91, όπως τροποποιήθηκε με το διάταγμα 1598/94 της 31.12.94

(3) YDINENERGIALAKI (Νόμος περί Πυρηνικής Ενέργειας) 990/87 της 11.12.87, όπως τροποποιήθηκε με την Πράξη 1420/94 της 29.11.94

(4) YDINENERGIA-ASETUS (Διάταγμα για την Πυρηνική Ενέργεια) 161/88 της 12.2.88, όπως τροποποιήθηκε με το διάταγμα 278/93 της 26.3.93 και με το διάταγμα 473/96 της 20.6.96

Σουηδία

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με:

(1) Δndringar i strεlskyddslagen (1988:220) 20a och 24 (τροποποιήσεις του Νόμου για την προστασία από την ακτινοβολία), οι οποίες τέθηκαν σε ισχύ την 1η Ιουλίου 1995

(2) Δndring i lagen (1984:3) om kδrnteknisk verksamhet (5 a andra stycket) (τροποποίηση του Νόμου περί πυρηνικών δραστηριοτήτων), η οποία τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 1995,

(3) Δndring i lagen (1991:34) om strategiska produkter (4 ) (τροποποίηση του Νόμου περί στρατηγικών προϊόντων), η οποία τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 1995,

(4) Statens strεlskyddsinstituts fφreskrifter (SSI FS 1995:4) om kontroll vid in- och utfφrsel av radioaktivt avfall (κανονισμοί του Σουηδικού Ινστιτούτου για την Προστασία από την Ακτινοβολία σχετικά με την επιτήρηση και τον έλεγχο των εισαγωγών και των εξαγωγών ραδιενεργών αποβλήτων), οι οποίοι τέθηκαν σε ισχύ στις 17 Ιανουαρίου 1996.

Ηνωμένο Βασίλειο

Η οδηγία τίθεται σε εφαρμογή με το Νομοθετικό Μέτρο (Statutory Instrument) του1993 αριθ. 3031, ΑΤΟΜΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΕΣ ΟΥΣΙΕΣ, κανονισμοί για τη διασυνοριακή αποστολή ραδιενεργών αποβλήτων 1993 (ATOMIC ENERGY AND RADIOACTIVE SUBSTANCES, the Transfrontier Shipment of Radioactive Waste Regulations) - Δημοσιεύτηκε στις 2 Δεκεμβρίου 1993.

δηλωσεις των κρατων μελων

Το άρθρο 17 της οδηγίας απαιτεί από τα κράτη μέλη να διαβιβάσουν στην Επιτροπή:

- τις επωνυμίες και τις διευθύνσεις των αρμοδίων αρχών που έχουν εξουσιοδοτηθεί να εφαρμόζουν τις διατάξεις της οδηγίας

- την ενδεχόμενη άρνησή τους να αποδεχθούν τη διαδικασία αυτόματης έγκρισης, σύμφωνα με το άρθρο 6(4) της

- οδηγίας (ρήτρα σιωπής-συναίνεσης).

1.1. Αρμόδιες αρχές

Βέλγιο

(FR) Ministθre des Affaires Sociales, de la Santι publique et de l'Environnement Service de Protection contre les Radiations Ionisantes (SPRI) Rue Ravenstein 36 1000 Bruxelles

(NL) Ministerie van Sociale Zaken, Volksgezondheid en Leefmilieu Dienst voor Bescherming tegen Ioniserende Stralingen (DBIS) Ravensteinstraat 36 1000 Brussel Τηλ: (32-2) 289 21 11 or 289 21 81 Φαξ: (32-2) 289 21 12 or 289 21 82

Δανία

Statens Institut for Strεlehygiejne Knapholm 7 2730 Herlev Tηλ: (45) 44 54 34 54 Φαξ: (45) 44 54 34 50 E-mail: sis@sis.dk

Γερμανία

Bundesausfuhramt (BAFA) Referat 313 Frankfurterstrasse 29-35 65760 ESCHBORN Tηλ: (49) 6196 908398 / 908564 Φαξ: (49) 6196 908888

Ελλάδα

Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας Αγία Παρασκευή 153 10 ΑΘΗΝΑ Τηλ: (30-1) 650 67 71 Φαξ: (30-1) 650 67 48

Ισπανία

Direcciσn General de la Energνa Paseo de la Castellana, 160 28046 MADRID Τηλ: (34-91) 349 45 51 Φαξ: (34-91) 457 80 66

Γαλλία

Ministθre de l'ιconomie, des finances et de l'industrie Direction gιnιrale de l'ιnergie et des matiθres premiθres Service des affaires nuclιaires 101, rue de Grenelle 75353 PARIS Cedex 07 Τηλ: (33-1) 43.19.33.06 Φαξ: (33-1) 43.19.25.00

Ιρλανδία

Radiological Protection Institute of Ireland (RPII) 3 Clonskeagh Square - Clonskeagh Road DUBLIN 14 Τηλ.: (353-1) 269 77 66 Φαξ: (353-1) 269 97 37 E-mail: rpii@rpii.ie

Ιταλία

(α) Ministero dell'Industria, del Commercio e dell'Artigianato Direzione Generale Energia e Risorse Minerarie Divisione XIII Via Molise, 2 00187 ROMA

(β) Νομαρχιακές, δημοτικές ή άλλες τοπικές αρχές, ως αρμόδιες αρχές στην περιοχή τους

(γ) ANPA (Agenzia Nazionale per la Protezione dell'Ambiente) Via Vitaliano Brancati, 48 00144 ROMA Τηλ: (39-06) 50 07 1 Φαξ: (39-06) 50 07 2941

Λουξεμβούργο

Ministθre de la Santι Direction de la Santι Division de la Radioprotection Villa Louvigny Allιe Marconi L - 2120 LUXEMBOURG Τηλ: (352) 478 56 70 - 72/ 77, 78 Φαξ: (352) 45 75 21Telex: 69553 RADPR Lu

Κάτω Χώρες

Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer Directoraat-Generaal Milieubeheer Directie Stoffen, Veiligheid, Straling / IPC 655 Afdeling Externe Veiligheid (Υπουργείο Στέγασης, Χωροταξίας και Περιβάλλοντος Γενική Διεύθυνση Προστασίας του Περιβάλλοντος

Διεύθυνση Χημικών, Εξωτερικής Ασφάλειας και Προστασίας από την ακτινοβολία/ IPC 655 Τμήμα Εξωτερικής Ασφάλειας) Rijnstraat 8, postbus 30945 NL-2500 GX DEN HAAG Τηλ: (31 70) 339 49 65 Φαξ: (31 70) 339 12 97

Αυστρία

Με βάση την κατανομή των αρμοδιοτήτων που περιγράφεται στον Strahlenschutzgesetz (Αυστριακό Νόμο για την Προστασία από τη Ραδιενέργεια), που δημοσιεύτηκε στην Bundesgesetzblatt BGBI. (Ομοσπονδιακή Εφημερίδα νομοθεσίας) αριθ. 227/1969, οι αντίστοιχοι τομείς αρμοδιότητας και οι αρμόδιες αρχές είναι οι εξής:

- ιατρική: Bundeskanzleramt-Sektion VI (Ομοσπονδιακή Καγκελαρία-Τμήμα VI). Με βάση τη «ρήτρα της επικουρικότητας», το υπουργείο αυτό είναι αρμόδιο για όλα τα θέματα που δεν έχουν ανατεθεί ρητώς σε άλλο τμήμα,

- εμπόριο και βιομηχανία, ορυχεία: το Bundesministerium fόr wirtschaftliche Angelegenheiten (Ομοσπονδιακό Υπουργείο Οικονομικών Υποθέσεων),

- έρευνα και μεταφορές: το Bundesministerium fόr Wissenschaft und Verkehr (Ομοσπονδιακό Υπουργείο Επιστήμης και Κυκλοφορίας),

- εκπαιδευτικό σύστημα: το Bundesministerium fόr Unterricht und kulturelle Angelegenheiten (Ομοσπονδιακό Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού),

- δοκιμές στρατιωτικού εξοπλισμού: the Bundesministerium fόr Landesverteidigung (Ομοσπονδιακό Υπουργείο Άμυνας)

Επιπλέον, υπάρχει επίσης κάθετη κατανομή αρμοδιοτήτων, σύμφωνα με την οποία μέρος της ευθύνης για την εφαρμογή του Νόμου για την προστασία από την ακτινοβολία παραχωρείται από την ομοσπονδιακή εξουσία στα σχετικά διοικητικά όργανα σε περιφερειακό επίπεδο (περιφερειακές αρχές ή δημοτικά συμβούλια μικρών ή μεγάλων πόλεων με δικούς τους κανονισμούς) καθώς και στους επικεφαλής των επαρχιακών κυβερνήσεων. Οι συγκεκριμένες αρμοδιότητες που ανατίθενται σε κάθε αρχή περιγράφονται στο Τμήμα 41 του Νόμου για την προστασία από την ακτινοβολία.

Ωστόσο, η αρμόδια υπηρεσία για τις αιτήσεις που αφορούν σε αποστολές στην Αυστρία, η οποία είτε ασχολείται η ίδια με τις αιτήσεις, όπου αρμόζει, είτε τις διαβιβάζει κατευθείαν στην αρμόδια αρχή, είναι η εξής:

Bundeskanzleramt Sektion VI Radetzkystraίe 2 A-1031 Wien Τηλ: (43 1) 711 72 ext.4127 Φαξ: (43 1) 718 65 95

Πορτογαλία

Σύμφωνα με τις αρμοδιότητες που προκύπτουν από το Νομοθετικό Διάταγμα αριθ.138/96 που δημοσιεύτηκε στις 14 Αυγούστου στην Επίσημη Εφημερίδα, αρμόδια αρχή για τη θέση σε εφαρμογή της οδηγίας 92/3 Ευρατόμ στην Πορτογαλία είναι η εξής:

Instituto Tecnolσgico e Nuclear

E.N. 10, Apart. 21 P - 2686-953 SACAVEM Τηλ: (351 1) 955 00 21 Φαξ: (351 1) 994 19 95

Φινλανδία

Sδteilyturvakeskus (STUK) (Υπηρεσία Προστασίας από την Ακτινοβολία και την Πυρηνική Ενέργεια - STUK) P.O. Box 14 FIN - 00881 - HELSINKI Τηλ: (358 9) 759881 Φαξ: (358 9) 75988500 Τέλεξ: 122691 STUK FI

Σουηδία

Tο Statens strεlskyddsinstitut, SSI (Σουηδικό Ινστιτούτο Προστασίας από τη Ραδιενέργεια) είναι η αρμόδια αρχή για τη μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων, εξαιρουμένων των αποβλήτων υψηλής ραδιενέργειας που προκύπτουν από επανεπεξεργασία και του πυρηνικού σχάσιμου υλικού για το οποίο δεν προβλέπεται καμία περαιτέρω χρήση.

Swedish Radiation Protection Institute SE-17116 STOCKHOLM Τηλ: (46 8) 729 7100 Φαξ: (46 8) 729 7108

Η Statens kδrnkraftinspektion, SKI (Σουηδική Επιθεώρηση Πυρηνικής Ενέργειας) είναι η αρμόδια αρχή για τη μεταφορά αποβλήτων υψηλής ραδιενέργειας από επανεπεξεργασία και πυρηνικού σχάσιμου υλικού για το οποίο δεν προβλέπεται καμία περαιτέρω χρήση.

Swedish Nuclear Power Inspectorate SE-10658 STOCKHOLM Τηλ.: (46 8) 698 8400 Φαξ: (46 8) 661 9086

Ηνωμένο Βασίλειο

Για την Αγγλία και την Ουαλία: Environmetal Agency Rio House Aztec West Almondsbury Bristol UK-BS 32 4UD Τηλ: (44) 1454 624 098 Φαξ: (44) 1454 624 319

Για τη Σκοτία: The Scottish Environment Protection Agency Erskim Court The Castle Business Park Stirling UK-FK9 4TR Τηλ: (44) 1786 45 77 00 Φαξ: (44) 1786 44 80 40

Για τη Βόρειο Ιρλανδία: Chief Radiochemical Inspector The Industrial Pollution and Radiochemical Inspectorate Calvert House Department of the Environment for Northern Ireland Environment and Heritage Service Calvert House 23 Castle Place Belfast United Kingdom BT1 1 FY Τηλ.: (44) 1232 25 47 33 Φαξ: (44) 1232 25 47 00

1.2. Αποδοχή της διαδικασίας αυτόματης έγκρισης

Η Αυστρία, το Βέλγιο, η Γαλλία, η Δανία, η Ελλάδα, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιταλία, οι Κάτω Χώρες, το Λουξεμβούργο, η Πορτογαλία, η Σουηδία και η Φινλανδία ενημέρωσαν την Επιτροπή ότι δεν αποδέχονται την αυτόματη διαδικασία.

Η Γερμανία, η Ιρλανδία και η Ισπανία δήλωσαν ότι αποδέχονται τη διαδικασία. Ωστόσο, η Ισπανία δεν θα τηρήσει τις προθεσμίες που προβλέπει το άρθρο 6 της οδηγίας, εάν η Γενική Διεύθυνση Ενέργειας υποχρεωθεί να ζητήσει την υποβολή έκθεσης από ένα ή περισσότερα άλλα όργανα πριν από τη λήψη της απόφασής της, οπότε θα ενημερωθούν τόσο η Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσο και ο αιτών για τη μη τήρηση των εν λόγω προθεσμιών.

πληροφοριες σχετικα με τις αποστολες ραδιενεργων αποβλητων

Οι ακόλουθες πληροφορίες καλύπτουν την περίοδο 1996-1998

Άδειες για αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων χορηγήθηκαν από την Αυστρία (1 άδεια), το Βέλγιο (9 άδειες), τη Γαλλία (12 άδειες), τη Γερμανία (23 άδειες από τις οποίες χρησιμοποιήθηκαν 19), τη Δανία (1 άδεια), το Ηνωμένο Βασίλειο (1 άδεια), την Πορτογαλία (1 άδεια), τη Σουηδία (19 άδειες). Ορισμένες άδειες χορηγούνται για πολλές αποστολές που θα πραγματοποιηθούν σε χρονικό διάστημα που μπορεί να υπερβαίνει την περίοδο που καλύπτει η παρούσα έκθεση. Πληροφορίες για τις αποστολές του είδους αυτού παρέχει ο Πίνακας 1.

Κατά την περίοδο 1996-1998, ορισμένες αποστολές πραγματοποιήθηκαν με βάση άδειες που είχαν χορηγηθεί κατά την προηγούμενη περίοδο. Πληροφορίες για τις αποστολές της κατηγορίας αυτής παρέχει ο Πίνακας 2.

Οι ελληνικές αρχές χρησιμοποίησαν σε ορισμένες περιπτώσεις το τυποποιημένο έγγραφο για να επιστρέψουν στους προμηθευτές κλειστές πηγές προς επιθεώρηση.

4. Πληροφοριεσ για τις σημαντικες προϋποθεσεισ που απαιτουν τα κρατη μελη

Το Βέλγιο απαιτεί όλοι όσοι εμπλέκονται σε αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων να συμμορφώνονται με τις βελγικές διατάξεις σχετικά με την κατοχή, μεταφορά, εισαγωγή και διαμετακόμιση ραδιενεργών ουσιών.

Το γαλλικό διάταγμα με το οποίο τίθεται σε εφαρμογή η οδηγία διευκρινίζει ότι η συμμόρφωση με το διάταγμα πραγματοποιείται με την επιφύλαξη όλων των λοιπών συναφών γαλλικών διατάξεων, ιδίως δε εκείνων που αφορούν την προστασία και τον έλεγχο του πυρηνικού υλικού, τη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων και την προστασία από την ακτινοβολία.

Κατόπιν συμφωνίας με τους αποστολείς, το σουηδικό SSI θέσπισε όριο βάρους για τις αποστολές καυσίμων ραδιενεργών αποβλήτων στη Σουηδία, προκειμένου να μην παρατηρηθεί υπέρβαση της δυναμικότητας της σουηδικής μονάδας αποτέφρωσης. Επίσης, απαιτείται η συσκευασία να συμμορφώνεται με τις προϋποθέσεις που ορίζονται στην άδεια λειτουργίας της μονάδας αποτέφρωσης. Μετά την επεξεργασία, η τέφρα και τα μη καύσιμα απόβλητα επιστρέφονται στη χώρα προέλευσης σε διάστημα δύο ετών.

5. πληροφοριες για σημαντικες περιπτωσεισ αρνησης χορηγησης αδειας/συγκαταθεσης

Η Γαλλία επισημαίνει ότι αντιμετώπισε ορισμένες δυσκολίες ως προς την επιστροφή στο κράτος μέλος προέλευσης των υαλοποιημένων ραδιενεργών αποβλήτων που προέκυψαν από την επανεπεξεργασία του ακτινοβολημένου πυρηνικού καυσίμου. Σε ορισμένες περιπτώσεις, κατόπιν διαβουλεύσεων με το κράτος μέλος προορισμού ως προς την επιστροφή του αποβλήτου, οι γαλλικές αρχές επιτρέπουν την αποστολή αποβλήτων με συνολική ραδιενέργεια σημαντικά μικρότερη από εκείνη που απαιτεί ο εκμεταλλευτής. Σε άλλες περιπτώσεις, δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν οι εγκεκριμένες αποστολές. Οι εν λόγω δυσκολίες δεν συνδέονται άμεσα με τη διαδικασία που προβλέπει η οδηγία, αλλά η Γαλλία επιμένει ότι οι δυσκολίες αυτές παραβιάζουν σημαντικά τα δικαιώματα που αναγνωρίζονται στα κράτη μέλη σύμφωνα με το άρθρο 14 της οδηγίας.

Η Ιρλανδία επισημαίνει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο αρνήθηκε, επικαλούμενο τη γενική πολιτική του, να εγκρίνει αποστολή ραδιενεργών αποβλήτων, με τη μορφή φιαλών Bactec που περιείχαν άνθρακα-14, από εγκεκριμένο νοσοκομείο στην Ιρλανδία.

6. Προβληματα που προεκυψαν κατα τη χρηση του τυποποιημενου εγγραφου το οποιο θεσπιστηκε με την αποφαση τησ επιτροπησ 93/552/ευρατομ [7]

[7] Απόφαση της Επιτροπής της 1ης Οκτωβρίου 1993 για τη θέσπιση του τυποποιημένου εγγράφου για την επιτήρηση και τον έλεγχο των αποστολών ραδιενεργών αποβλήτων, ο οποίος αναφέρεται στην οδηγία του Συμβουλίου 92/3/Ευρατόμ (93/552/Ευρατόμ), (ΕΕ L 268, της 29.10.93, σ. 83)

Η Γερμανία αναφέρει τα ακόλουθα προβλήματα:

- Σημαντική καθυστέρηση στις απαντήσεις από ορισμένα κράτη μέλη.

- Αβεβαιότητα που προκύπτει από την έλλειψη αντίδρασης των κρατών μελών που αρνήθηκαν την αυτόματη διαδικασία.

- Αποκλίσεις στην ερμηνεία του ορισμού του αποβλήτων, όπως στην περίπτωση των μολυσμένων καταλοίπων που πρόκειται να ανακυκλωθούν.

Η Γαλλία επισημαίνει ότι γενικώς η επικοινωνία μέσω του τυποποιημένου εγγράφου βελτιώνεται όσο οι χρήστες του εξοικειώνονται με αυτό. Σε ορισμένες περιπτώσεις παράλληλα με την επίσημη διοικητική διαδικασία, η επικοινωνία διευκολύνθηκε με τη χρήση του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου.

Η Σουηδία επισημαίνει ότι τα προβλήματα που έχουν ανακύψει συνδέονται κυρίως με το περιεχόμενο της έννοιας των ραδιενεργών αποβλήτων. Ιδιαίτερες δυσκολίες προκαλεί η έκφραση «για τα οποία δεν προβλέπεται καμία χρήση». Στην περίπτωση των προς τήξη μετάλλων δεν είναι πάντοτε δυνατόν πριν από την τήξη η λήψη δείγματος από το τήγμα και η μέτρησή του για να αποφασιστεί εάν κάποιο μέρος του μπορεί να επαναχρησιμοποιηθεί ή όχι. Η Σουηδία χαρακτηρίζει συνήθως αυτό το είδος υλικού ως απόβλητα. Εάν αποδειχτεί ότι το προϊόν της τήξης περιέχει αρκετά χαμηλή συγκέντρωση ραδιενέργειας, τότε οι σουηδικές αρχές ενδέχεται να αποφασίσουν την εξαίρεση του υλικού από την κατηγορία των ραδιενεργών αποβλήτων, επιτρέποντας έτσι την επαναχρησιμοποίησή του. Η διαδικασία αυτή έχει επιφέρει προβλήματα στην εφαρμογή της οδηγίας 92/3, καθώς άλλες χώρες ερμηνεύουν διαφορετικά τη συγκεκριμένη έκφραση.

Η Σουηδία θεωρεί επίσης απαραίτητη την παροχή οδηγιών σχετικά με τον τρόπο υπολογισμού της συγκέντρωσης ραδιενέργειας. Ποιος πρέπει να είναι ο απαιτούμενος βαθμός ομοιογένειας; Το όριο συγκέντρωσης ραδιενέργειας αφορά μέρος ή το σύνολο του φορτίου αποστολής; Πώς πρέπει να ορίζεται η συγκέντρωση ραδιενέργειας στην περίπτωση υλικού μολυσμένου στην επιφάνειά του, όταν συχνά ορισμένα σημεία είναι πολύ περισσότερο μολυσμένα από άλλα;

Οι εντολές της οδηγίας και του τυποποιημένου εγγράφου σχετικά με τη διαβίβαση των διαφορετικών μερών του τυποποιημένου εγγράφου μεταξύ των ενδιαφερομένων είναι σε ορισμένες περιπτώσεις ασαφείς και διατυπωμένες με αντιφατικό τρόπο.

Το Ηνωμένο Βασίλειο υπογραμμίζει την απουσία διατάξεων σχετικά με τη γλώσσα που θα χρησιμοποιείται. Έχουν διαπιστωθεί καθυστερήσεις στη λήψη του αντιγράφου των τμημάτων 4 και 5 του τυποποιημένου εγγράφου μετά την ολοκλήρωση της αποστολής.

Η Φινλανδία τονίζει την υπερβολική πολυπλοκότητα του τυποποιημένου εγγράφου.

ΠΙΝΑΚΑΣ 1: Πληροφορίες σχετικά με τις αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων στο πλαίσιο της οδηγίας 92/3/Ευρατόμ

που εγκρίθηκαν κατά την περίοδο 1996-1998

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

ΠΙΝΑΚΑΣ 2: Αποστολές που εγκρίθηκαν κατά την περίοδο 1994-1995 και δεν ολοκληρώθηκαν στο τέλος του 1995

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Μεροσ B - Πληροφοριες σχετικα με την κατασταση των αποστολων στην επικρατεια καθε κρατουσ μελουσ (αρθρο 18, παραγραφος 2της οδηγιας 92/3/ευρατομ)

Γενικα

Το άρθρο 18, παράγραφος 2 της οδηγίας απαιτεί από τα κράτη μέλη να συμπληρώνουν τις εκθέσεις τους σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας με πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση των αποστολών στην επικράτειά τους. Τα κράτη μέλη έδωσαν τις ακόλουθες πληροφορίες για την εκπόνηση της παρούσας έκθεσης που καλύπτει την περίοδο 1996-1998.

Στην περίοδο που καλύπτει η έκθεση, δεν συνέβησαν ατυχήματα σε αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων τα οποία να προκάλεσαν την έκθεση του κοινού σε ακτινοβολία σημαντική, από την άποψη της προστασίας του, ή τη σημαντική ελευθέρωση ραδιενεργών ουσιών στο περιβάλλον.

Βέλγιο

* Αρχές που εγκρίνουν εσωτερικές αποστολές

H Dienst voor Bescherming tegen Ioniserende Stralingen (DBIS) van het Ministerie van Sociale Zaken, Volksgezondheid en Leefmilieu/Service de Protection contre les rayonnements ionisants du Ministθre des Affaires Sociales, de la Santι Publique et de l'Environnement (Υπηρεσία προστασίας κατά της ιονίζουσας ακτινοβολίας του Υπουργείου Κοινωνικών Υποθέσεων, Δημόσιας Υγείας και Περιβάλλοντος) χορηγεί τις άδειες για την εκτέλεση της μεταφοράς. Οι άδειες μεταφοράς χορηγούνται απευθείας στον μεταφορέα.

O Organisme National des Dιchets Radioactifs et des matiθres Fissiles/Nationale Instelling voor het Beheer van Radioactief Afval en Splijtstoffen ONDRAF/NIRAS (Εθνικός Οργανισμός ραδιενεργών αποβλήτων και εμπλουτισμένων σχάσιμων υλικών) είναι αρμόδιος για τη διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων στο Βέλγιο. Ο NIRAS/ONDRAF δίνει εντολή στον μεταφορέα να πραγματοποιήσει τις αποστολές. Οι εν λόγω αποστολές πραγματοποιούνται μόνο με ρητή έγκριση του NIRAS/ONDRAF.

* Εθνικοί ρυθμιστικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές.

Οι αποστολές ρυθμίζονται με το βασιλικό διάταγμα της 30ης Μαρτίου 1981 σχετικά με τη θέσπιση και λειτουργία του Εθνικού Οργανισμού για τα ραδιενεργά απόβλητα και τα εμπλουτισμένα σχάσιμα υλικά, όπως τροποποιήθηκε με το Βασιλικό Διάταγμα της 16ης Οκτωβρίου 1991.

* Οργανισμοί εκτέλεσης των αποστολών

Σύμφωνα με το προαναφερθέν βασιλικό διάταγμα, ο NIRAS/ONDRAF είναι αρμόδιος για τη οργάνωση της μεταφοράς ραδιενεργών αποβλήτων από τις εγκαταστάσεις κάθε παραγωγού. Το Βασιλικό Διάταγμα διευκρινίζει ότι η υποχρέωση αυτή μπορεί να υλοποιηθεί είτε άμεσα είτε από εργολάβους. Κατά την περίοδο 1996-1998, η μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων είχε ανατεθεί στην TRANSNUBEL και την TRANSRAD.

* Χρησιμοποιούμενοι τρόποι μεταφοράς

Όλες οι μεταφορές πραγματοποιήθηκαν οδικώς και στις περισσότερες από αυτές χρησιμοποιήθηκαν εμπορευματοκιβώτια ISO 20 ποδών ή εμπορευματοκιβώτια ISO 40 ποδών σε συνδυασμό με τον κατάλληλο τύπο συσκευασίας, όπως τύπο Α και τύπο Β.

Για απόβλητα υψηλής ραδιενέργειας χρησιμοποιήθηκαν ειδικά εμπορευματοκιβώτια (TNB 167, TNB 178).

* Φύση των εσωτερικά μεταφερθέντων αποβλήτων

Μη συσκευασμένα απόβλητα

- Στερεά και υγρά ραδιενεργά απόβλητα χαμηλής, μέσης και υψηλής ραδιενέργειας (α, β, γ)

- Απόβλητα από διάλυση πυρηνικών εγκαταστάσεων

- Παροπλισμένες πηγές

Συσκευασμένα απόβλητα

- Απόβλητα που προκύπτουν από τη συσκευασία των προαναφερθέντων μη συσκευασμένων αποβλήτων. Απόβλητα που συσκευάστηκαν στους πυρηνικούς σταθμούς Doel και Tihange. Τα συσκευασμένα απόβλητα τοποθετούνται σε μήτρα ασφάλτου ή σκυροδέματος.

* Πληροφορίες σχετικά με αποστολές εσωτερικού

Το 1996, πραγματοποιήθηκαν 316 αποστολές που αφορούσαν 1.450 m³ αποβλήτων με συνολική ραδιενέργεια 20,2 PBq.

Το 1997, πραγματοποιήθηκαν 274 αποστολές που αφορούσαν 1.350 m³ αποβλήτων με συνολική ραδιενέργεια 0,91 PBq.

Το 1998, πραγματοποιήθηκαν 282 αποστολές για 1220 m³ απορριμμάτων με συνολική ραδιενέργειας 0,58 PBq.

Δανια

* Γενικές πληροφορίες

Μόνον ραδιενεργά απόβλητα που προκύπτουν από ιατρικές, βιομηχανικές και ερευνητικές χρήσεις των ραδιονουκλεϊδίων μεταφέρονται σε εθνικό επίπεδο. Ο μόνος χώρος στη Δανία στον οποίο μπορούν να αποθηκευτούν ραδιενεργά απόβλητα είναι το Εθνικό Εργαστήριο του Risψ, όπου από τα τέλη της δεκαετίας του 1950 τέθηκε σε εφαρμογή συμφωνία προσωρινής αποθήκευσης αποβλήτων χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας. Η συμφωνία αυτή θα εξακολουθήσει να εφαρμόζεται έως ότου ληφθούν αποφάσεις σχετικά με την οριστική διάθεση των ραδιενεργών αποβλήτων στη Δανία. Συνεπώς, όλα τα απόβλητα που δεν μπορούν να διατεθούν ή να αφεθούν να διασπαστούν στον τόπο παραγωγής τους, πρέπει να αποστέλλονται στο Risψ για αποθήκευση. (Για κλειστές πηγές μόνον ο κάτοχος έχει επίσης τη δυνατότητα να τα επιστρέψει στον κατασκευαστή).

Σύμφωνα με τους κανονισμούς της Δανίας, οι μεταφορές αποβλήτων της κατηγορίας αυτής δεν συνιστούν δραστηριότητα, η οποία απαιτείται να δηλώνεται από τον παραγωγό των αποβλήτων. Στο Risψ τηρούνται υποχρεωτικά αρχεία για όλες τις μεταφορές αποβλήτων που παραλαμβάνονται, ωστόσο στις αρχές αναφέρονται μόνο οι ετήσιες ποσότητες. Όσον αφορά στους παραγωγούς, οι αποστολές αντιμετωπίζονται όπως ακριβώς κάθε άλλη διαδικασία που αφορά σε ραδιονουκλεΐδια, και αυτό σημαίνει ότι, στην παρούσα περίπτωση, κάθε πρόσωπο που διαθέτει άδεια κατοχής, χρήσης, αποθήκευσης ή μεταφοράς ραδιενεργών ουσιών είναι υπεύθυνο για την ασφαλή μεταχείριση και διάθεση κάθε ραδιενεργού αποβλήτου που προκύπτει από την εξουσιοδοτημένη αυτή δραστηριότητα.

* Πληροφορίες για αποστολές εσωτερικού

Ο πίνακας που ακολουθεί παρουσιάζει συνοπτικά τις πληροφορίες σχετικά με τα απόβλητα που απεστάλησαν στο Risψ τα έτη 1996, 1997 και 1998.

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Γερμανια

* Γενικές πληροφορίες

Επί του παρόντος τα ραδιενεργά απόβλητα προέρχονται από:

- Τη λειτουργία και τον παροπλισμό σταθμών πυρηνικής ενέργειας και εγκαταστάσεων του κύκλου των πυρηνικών καυσίμων,

- Κέντρα πυρηνικών ερευνών,

- Τη χρήση ραδιοϊσοτόπων στη βιομηχανία, την έρευνα (πανεπιστήμια) και την ιατρική.

Γενικά, τα ραδιενεργά απόβλητα που προέρχονται από πυρηνικούς σταθμούς και εγκαταστάσεις του κύκλου πυρηνικού καυσίμου συλλέγονται, υφίστανται προεπεξεργασία και συσκευάζονται επί τόπου. Στα κέντρα πυρηνικών ερευνών η επεξεργασία και η αποθήκευση των ραδιενεργών αποβλήτων γίνεται επί τόπου.

* Αρχή που εγκρίνει τις αποστολές εσωτερικού

Σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, αρμόδια αρχή για τη σιδηροδρομική μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων είναι η Eisenbahnbundesamt - EBA (Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Σιδηροδρόμων), ενώ η οδική μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων εγκρίνεται από τις αρμόδιες αρχές των oμoσπονδιακών κρατών. Η μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων που περιέχουν πυρηνικό υλικό, όπως χρησιμοποιημένο καύσιμο, εγκρίνεται από την Bundesamt fόr Strahlenschutz - BfS (Ομοσπονδιακή Υπηρεσία Ακτινοπροστασίας).

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές μεταφορές

Οι μεταφορές ραδιενεργών αποβλήτων πρέπει να διενεργούνται σύμφωνα με τους κανονισμούς μεταφοράς και τους νομοθετικούς κανονισμούς που αφορούν στα πυρηνικά. Σε αυτούς περιλαμβάνονται ο Gesetz όber die Befφrderung gefδhrlicher Gόter (Νόμος για την μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων, ο Atomgesetz - AtG (Νόμος για την ατομική ενέργεια) και οι παράγωγοι κανονισμοί όπως ο Gefahrgutverordnung Strasse - GGVS (Κανονισμός για την οδική μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων), ο Gefahrgutverordnung Eisenbahn - GGVE (Κανονισμός για τη σιδηροδρομική μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων), ο Strahlenschutzverordnung - StrlSchV (Κανονισμός για την προστασία από την ακτινοβολία) κ.λπ.

* Οργανισμοί εκτέλεσης των αποστολών

Η μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων από πυρηνικούς σταθμούς και εγκαταστάσεις του κύκλου πυρηνικού καυσίμου πραγματοποιείται αποκλειστικά από την Deutsche Bahn AG. Η μεταφορά διεξάγεται κυρίως σιδηροδρομικώς, ενώ οδικώς διεξάγεται μόνο στην περίπτωση εγκαταστάσεων χωρίς σιδηροδρομική σύνδεση. Οι οδικές αποστολές πραγματοποιούνται από διάφορες μεταφορικές εταιρείες.

* Τρόποι μεταφοράς

Η μεταφορά πραγματοποιείται κυρίως σιδηροδρομικώς, αλλά καθώς και οδικώς.

* Κύριοι χώροι διάθεσης και αποθήκευσης

Το Endlager fόr radioaktive Abfδlle Morsleben - ERAM (εγκατάσταση για την οριστική απόθεση του Morsleben) χρησιμοποιήθηκε για τη διάθεση βραχύβιων ραδιενεργών αποβλήτων, χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας με συγκεντρώσεις ακτινοβολίας α έως 0,4 GBq/m³. Η εναπόθεση ραδιενεργών αποβλήτων καταργήθηκε με δικαστική απόφαση το Σεπτέμβριο του 1998. Στην περίοδο 1971-1998, εναποτέθηκαν ραδιενεργά απόβλητα συνολικού όγκου 36 753 m³ και 6617 χρησιμοποιημένες κλειστές πηγές ακτινοβολίας. Ο ετήσιος όγκος ραδιενεργών αποβλήτων που μεταφέρθηκαν στην εγκατάσταση οριστικής απόθεσης του Morsleben ανήλθε σε 5 471 m³ το 1996, σε 6 081 m³το 1997 και σε 5 077 m³ το 1998.

Κεντρικές εγκαταστάσεις προσωρινής αποθήκευσης υπάρχουν στο Gorleben, στο Ahaus, στο Lubmin και στο Mitterteich. Οι περισσότεροι παραγωγοί αποβλήτων διαθέτουν επιτόπιες αποκεντρωμένες εγκαταστάσεις προσωρινής αποθήκευσης. Για ραδιενεργά απόβλητα που προέρχονται από τη βιομηχανία, τα πανεπιστήμια και την ιατρική, ήτοι μικρότερους παραγωγούς αποβλήτων, υπάρχουν αποθήκες συλλογής, η λειτουργία των οποίων ρυθμίζεται από τα ομοσπονδιακά κράτη.

* Φύση των αποστελλομένων αποβλήτων

Τα ραδιενεργά απόβλητα που μεταφέρθηκαν στο εσωτερικό ήταν κυρίως στερεά ή στερεοποιημένα ραδιενεργά απόβλητα χαμηλής ή μέσης ραδιενέργειας.

Τα χαρακτηριστικά των αποβλήτων που μεταφέρονται εξαρτώνται από την προέλευση, τον τύπο του αποβλήτου, την προεπεξεργασία και τη συσκευασία. Χαρακτηριστικές μορφές αποβλήτων είναι, για παράδειγμα, τα ακινητοποιημένα υγρά και/ή συγκεντρώσεις, τα μολυσμένα και/ή ενεργοποιημένα υλικά, τα κατάλοιπα αποτέφρωσης, η αποξηραμένη ιλύς, οι ρητίνες και άλλα.

Πληροφορίες σχετικά με εσωτερικές αποστολές

Κατά την περίοδο 1996 - 1998 μεταφέρθηκαν στην εγκατάσταση οριστικής απόθεσης του Morsleben τα ακόλουθα ραδιενεργά απόβλητα χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας:

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Ισπανια

* Γενικές πληροφορίες

Το χρησιμοποιημένο καύσιμο των πυρηνικών σταθμών αποθηκεύεται σε επιτόπιες δεξαμενές ψύξης των σταθμών και κατά συνέπεια δεν αποτελεί αντικείμενο αποστολών, εκτός από την περίπτωση του Vandellσs I, όπου το χρησιμοποιημένο καύσιμο αποστέλλεται στη Γαλλία για επανεπεξεργασία και συνεπώς δεν αποτελεί "απόβλητα" σύμφωνα με τους όρους της οδηγίας, η δε τελευταία αποστολή πραγματοποιήθηκε στα τέλη του 1994.

Όσον αφορά στα απόβλητα μέσης και χαμηλής ραδιενέργειας, η Empresa Nacional de Residuos Radiactivos, S.A. (Εθνική υπηρεσία ραδιενεργών αποβλήτων) ENRESA έχει συνάψει συμβάσεις με τους παραγωγούς στις πυρηνικές και άλλες εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν ραδιενεργά απόβλητα. Οι παραγωγοί πρέπει να ικανοποιούν ορισμένα κριτήρια για την αποδοχή των αποβλήτων τους, όπως θεσπίστηκαν από την ENRESA και εγκρίθηκαν από την κυβέρνηση. Η συμμόρφωση προς τα κριτήρια αυτά διαπιστώνεται από την ίδια την ENRESA.

* Αρχές έγκρισης αποστολών εσωτερικού

Στην Ισπανία, οι εσωτερικές αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων εγκρίνονται από την Direcciσn General de la Energνa (Γενική Διεύθυνση για την ενέργεια) του υπουργείου Βιομηχανίας και Ενέργειας, όταν είναι απαραίτητο.

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές

Οι αποστολές αυτές διέπονται από τους ακόλουθους κανονισμούς:

- Νόμος 25/1964 για την Πυρηνική Ενέργεια,

- Βασιλικό Διάταγμα 1749/1984 για αεροπορικές αποστολές ,

- Βασιλικό Διάταγμα 879/1989 για σιδηροδρομικές αποστολές,

- Βασιλικό Διάταγμα 2088/1994 για τη μεταφορά της οδηγίας 92/3/Ευρατόμ του Συμβουλίου,

- Βασιλικό Διάταγμα 2115/1998 για οδικές αποστολές,

- Βασιλικό Διάταγμα 2225/1998 τροποποίηση του Βασιλικού Διατάγματος 879/1989.

* Οργανισμοί εκτέλεσης των αποστολών

Η αποστολή ραδιενεργών αποβλήτων στην Ισπανία πραγματοποιείται από την ENRESA, την Ισπανική Επιχείρηση Διαχείρισης Ραδιενεργών Αποβλήτων, είτε με δικά της μέσα είτε με την ανάθεση του έργου σε ειδικευμένη επιχείρηση.

* Χρησιμοποιούμενοι τρόποι μεταφοράς

Η μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων στο εσωτερικό της Ισπανίας γίνεται οδικώς. Η Ισπανική Διοίκηση λαμβάνει μηνιαία αναφορά σχετικά με τις αποστολές που πρέπει να πραγματοποιηθούν, συμπεριλαμβανομένων των ημερομηνιών, των χαρακτηριστικών, της προέλευσης και του όγκου του αποβλήτου. Επίσης, απαραίτητη είναι η επίσημη γνωστοποίηση κάθε ατυχήματος που ενδέχεται να συμβεί στη διάρκεια της μεταφοράς.

* Κύριοι χώροι διάθεσης ή αποθήκευσης

Κύριος χώρος διάθεσης στην Ισπανία είναι η εγκατάσταση El Cabril, μια εγκατάσταση διάθεσης αποβλήτων χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας, κοντά στην επιφάνεια του εδάφους, η οποία λειτουργεί από το 1992.

* Φύση των αποστελλομένων αποβλήτων

Τα απόβλητα που μεταφέρονται στο El Cabril είναι χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας και πληρούν τα εγκεκριμένα από τις ισπανικές αρχές κριτήρια αποδοχής της ENRESA. Η ENRESA έχει συνάψει συμβάσεις με τους παραγωγούς αποβλήτων, τόσο σε εγκαταστάσεις ραδιενέργειας (μικροί παραγωγοί) όσο και σε πυρηνικές εγκαταστάσεις. Στα τέλη του 1980, 500 εγκαταστάσεις ραδιενέργειας σε ολόκληρη την Ισπανία είχαν συνάψει συμβάσεις με την ENRESA για την απομάκρυνση των αποβλήτων τους. Τα απόβλητα των πυρηνικών εγκαταστάσεων προήλθαν από 9 σε λειτουργία μονάδες πυρηνικών αντιδραστήρων καθώς και από 1 μονάδα που βρίσκεται στο στάδιο του παροπλισμού, 1 εργοστάσιο παραγωγής καυσίμων και 1 ερευνητικό κέντρο.

Οι αποστολές αποβλήτων από τις εγκαταστάσεις ραδιενέργειας στον σταθμό του El Cabril αφορούν σε στερεά, υγρά, οργανικά απόβλητα και χρησιμοποιημένες κλειστές πηγές. Τα απόβλητα των πυρηνικών εγκαταστάσεων είναι στερεοποιημένα ή συμπιεσμένα.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Το 1996, ο συνολικός αριθμός εσωτερικών αποστολών για απόβλητα από πυρηνικές εγκαταστάσεις ανήλθε σε 264, ο συνολικός όγκος σε 1 966 m³ και η ενέργεια σε 19 400 GBq. Το 1997, ο αριθμός των αποστολών ανήλθε σε 265, με συνολικό όγκο 1 939 m³ και ενέργεια 28 200 GBq. Το 1998, ο αριθμός εσωτερικών αποστολών ήταν 238, με όγκο 1955 m³ και ενέργεια 21 900 GBq.

Όσον αφορά τις εσωτερικές αποστολές αποβλήτων από εγκαταστάσεις ραδιενέργειας, ο συνολικός αριθμός τους ήταν 50 το 1996, με συνολικό όγκο 137 m³ και ενέργεια 50 900 GBq. Το 1997, ο αριθμός των αποστολών ανήλθε σε 60, με συνολικό όγκο 153 m³ και ραδιενέργεια 565 000 GBq. Το 1998, οι εσωτερικές αποστολές ήταν 47, με όγκο 129 m³ και ενέργεια 246 000 GBq. Η αύξηση της ραδιενέργειας στην περίοδο αυτή, σε σύγκριση με τα δύο προηγούμενα έτη, οφείλεται στις αποστολές κλειστών πηγών Co 60 και Cs 137.

Γαλλια

* Γενικές πληροφορίες

Υπεύθυνοι για τη μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων είναι είτε οι παραγωγοί αποβλήτων είτε η Agence Nationale pour la Gestion des Dιchets Radioactifs (εθνική υπηρεσία για τη διαχείριση των ραδιενεργών αποβλήτων) ANDRA, μία από τις αρμοδιότητες της οποίας είναι η διαχείριση εγκαταστάσεων επιφανειακής αποθήκευσης (Κέντρο Αποθήκευσης Aube).

Υπάρχουν δύο κατηγορίες παραγωγών:

- οι μεγάλοι παραγωγοί, ήτοι οι επιχειρήσεις που συνδέονται με τα διάφορα στάδια του κύκλου πυρηνικού καυσίμου (EDF, COGEMA, CEA κλπ.). Κάθε χρόνο αποστέλλονται περίπου 30 000 με 40 000 δέματα, ο συνολικός όγκος των οποίων αντιστοιχεί σε 13 000 με 21 000 κυβικά μέτρα. Τα απόβλητα μεταφέρονται οδικώς ή σιδηροδρομικώς.

- οι μικροί παραγωγοί (νοσοκομεία, ερευνητικά κέντρα), οι οποίοι υπολογίζονται σε 800 περίπου. Ο ετήσιος όγκος αποβλήτων που παράγουν ανέρχεται σε 300 κυβικά μέτρα περίπου, ο οποίος αντιστοιχεί σε 1 000 περίπου δέματα.

Τα απόβλητα χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας που μεταφέρονται στις εγκαταστάσεις αποθήκευσης αποτελούνται από τεχνολογικά απόβλητα (γάντια, πλαστικά, μεταλλικά μέρη κ.λπ.) ή απόβλητα διεργασιών (ιοντοανταλλακτικές ρητίνες, φίλτρα, κ.λπ.). Τοποθετούνται σε μεταλλικoύς κυλίνδρους, σε κάνιστρα ή εμπορευματοκιβώτια από σκυρόδεμα ή σε μεταλλικά εμπορευματοκιβώτια. Τα δέματα ετοιμάζουν οι παραγωγοί σύμφωνα με τις προδιαγραφές της ANDRA. Οι προδιαγραφές αυτές, οι οποίες λαμβάνουν υπόψη τους κανονισμούς ασφαλείας για την αποθήκευση και τη διαχείριση της μονάδας, είναι γνωστές στην εθνική αρχή ασφαλείας, τη Διεύθυνση για την ασφάλεια των πυρηνικών εγκαταστάσεων.

Προκειμένου να διασφαλίσει ότι τα δέματα ικανοποιούν τις προδιαγραφές, η ANDRA προβαίνει σε ελέγχους κατά τη διάρκεια της κατασκευής καθώς και σε αυστηρές δοκιμές (καταστρεπτικές ή μη καταστρεπτικές) μετά την παράδοση στις εγκαταστάσεις αποθήκευσης.

Από το 1994, το Κέντρο Αποθήκευσης του Aube είναι το μοναδικό κέντρο αποθήκευσης σε ενεργό λειτουργία.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Ο ακόλουθος πίνακας παρουσιάζει συνοπτικά τις πληροφορίες για τις εσωτερικές αποστολές που πραγματοποιήθηκαν στη Γαλλία, στα έτη 1996-1998.

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Ελλαδα

Η Ελλάδα δεν διαθέτει χώρους διάθεσης ραδιενεργών αποβλήτων. Κατά την περίοδο που καλύπτει η έκθεση δεν πραγματοποιήθηκαν εσωτερικές αποστολές.

Ιρλανδια

* Αρχές που εγκρίνουν τις εσωτερικές αποστολές

Οι άδειες αποστολής ραδιενεργών αποβλήτων στο εσωτερικό της Ιρλανδίας χορηγούνται από το Ινστιτούτο Προστασίας από την Ακτινοβολία της Ιρλανδίας (RPII).

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις αποστολές εσωτερικού

Όλες οι αποστολές ραδιενεργών ουσιών στην Ιρλανδία διέπονται από τον Νόμο για την προστασία από την ακτινοβολία του 1991 (Γενικός έλεγχος ραδιενεργών ουσιών, πυρηνικών διατάξεων και εξοπλισμού ακτινοβολίας), και το Διάταγμα του 1993 (Statutory Instrument αριθ. 151 του 1993).

* Οργανισμοί εκτέλεσης των αποστολών

Η ιρλανδική νομοθεσία προβλέπει την άσκηση ελέγχου μέσω της χορήγησης αδειών από το RPII για δραστηριότητες που περιλαμβάνουν τη μεταφορά ραδιενεργών ουσιών. Οι κάτοχοι αδειών είναι υπεύθυνοι για την εκτέλεση των αποστολών των πυρηνικών αποβλήτων που παράγουν.

* Χρησιμοποιούμενοι τρόποι μεταφοράς

Στην Ιρλανδία, οι μεταφορές ραδιενεργών αποβλήτων πραγματοποιούνται αποκλειστικά οδικώς.

* Κύριοι χώροι διάθεσης και αποθήκευσης

Για την περίοδο 1996, 1997 και 1998, οι κάτοχοι αδειών προέβαιναν στη διάθεση των αποβλήτων που περιείχαν ραδιενεργές ουσίες σε επίπεδα χαμηλότερα από τις τιμές εξαίρεσης που ορίζονται στο νομοθετικό μέτρο αριθ. 151 του 1993 για τα συναφή ραδιονουκλεΐδια. Στην Ιρλανδία, οι χώροι αποθήκευσης ραδιενεργών αποβλήτων ανήκουν στους κατόχους των ραδιενεργών αποβλήτων. Προς το παρόν, η Ιρλανδία δεν διαθέτει εθνικό χώρο αποθήκευσης ραδιενεργών αποβλήτων.

* Φύση των αποστελλομένων αποβλήτων

Τα ραδιενεργά απόβλητα που αποστέλλονται στην Ιρλανδία είναι χαμηλής ραδιενέργειας, υδαρή και στερεά και περιέχουν ιώδιο-125. Τα στερεά απόβλητα αποτελούνται από είδη εργαστηρίου μίας χρήσης, όπως πλαστικά δοχεία και γάντια.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

- Ο συνολικός αριθμός αποστολών ραδιενεργών αποβλήτων εσωτερικού, για την τριετία 1996 μέχρι και 1998, ήταν 15 (πέντε ανά έτος),

- Ο συνολικός όγκος των 15 αποστολών ανήλθε σε περίπου 5 m3,

- Η συνολική ενέργεια για τις 15 αποστολές ήταν μικρότερη από 1 GBq.

Ιταλια

* Αρχές που εγκρίνουν τις εσωτερικές αποστολές

Τις αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων στην ιταλική επικράτεια εγκρίνουν είτε το Ministero dell'Industria, del Commercio e dell'Artigianato, Direzione Generale Energia e Risorse Minerarie (Υπουργείο Βιομηχανίας, Εμπορίου και Βιοτεχνίας, Γενική Διεύθυνση ενέργειας και ορυκτών πόρων) είτε οι τοπικές αρχές, ανάλογα με τα χαρακτηριστικά των αποβλήτων.

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές

Οι αποστολές ρυθμίζονται με το Decreto legislativo (νομοθετικό διάταγμα) της 17ης Μαρτίου 1995 αριθ. 230 και με τον Guida Tecnica (Τεχνικό Οδηγό) αριθ. 26, ο οποίος δημοσιεύτηκε από την Agenzia nazionale per le Protezione dell'Ambiente (Εθνική Υπηρεσία για την προστασία του περιβάλλοντος) ANPA.

* Οργανισμοί εκτέλεσης των αποστολών

Οι αποστολές εκτελούνται από τους φορείς που είναι αρμόδιοι για τη διαχείριση των χώρων αποθήκευσης που είναι κατανεμημένοι στην εθνική επικράτεια, καθώς και από εγκεκριμένους μεταφορείς ραδιενεργών υλικών.

* Φύση των αποστελλόμενων αποβλήτων και πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Οι αποστολές στο εσωτερικό της Ιταλίας αφορούν κυρίως τρεις κατηγορίες αποβλήτων:

- απόβλητα χαμηλής ραδιενέργειας που προέρχονται από τον κύκλο πυρηνικού καυσίμου (συγκεκολλημένη τέφρα). Κατά την περίοδο που καλύπτει η παρούσα έκθεση, η Ιταλία έλαβε 4 αποστολές τέτοιων αποβλήτων που είχαν εγκριθεί από τις βελγικές, τις γερμανικές και τις αυστριακές αρχές,

- εγκαταλελειμμένες κλειστές πηγές κοβαλτίου-60 και καισίου-137,

- απόβλητα χαμηλής ραδιενέργειας ιατρικής, βιομηχανικής και ερευνητικής προέλευσης.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Κοβάλτιο-60, Καίσιο-137 και άλλες εγκαταλελειμμένες πηγές

- 1996: πραγματοποιήθηκε 1 αποστολή νοσοκομειακής διάταξης με πηγή Cs-137 και ραδιενέργεια 35900GBq;

- 1997: πραγματοποιήθηκαν 3 αποστολές βιομηχανικών και νοσοκομειακών διατάξεων με πηγές Co-60 και Ra-Be και συνολική ραδιενέργεια 17450 GBq.

- 1998: Δεν πραγματοποιήθηκαν εσωτερικές αποστολές εγκαταλελειμμένων πηγών ραδιενέργειας.

Απόβλητα χαμηλής ραδιενέργειας προερχόμενα από ιατρική, βιομηχανική και ερευνητική χρήση

- 1996: συνολικός όγκος= 670 m3 με συνολική ραδιενέργεια 3390 GBq

- 1997: συνολικός όγκος= 620 m3 με συνολική ραδιενέργεια 5020 GBq

- 1998: συνολικός όγκος= 580 m3 με συνολική ραδιενέργεια 3485 GBq

* Κύριοι χώροι διάθεσης ή αποθήκευσης

Στις περισσότερες περιπτώσεις, τα απόβλητα μεταφέρονται σε μερικά κέντρα συλλογής, τα οποία διευθύνουν επιχειρήσεις όπως οι: Nucleco (Ρώμη), Protex (Forli), Cemerad (Taranto) and Campoverde (Μιλάνο).

* Χρησιμοποιούμενοι τρόποι μεταφοράς

Οι αποστολές πραγματοποιούνται, συνήθως, σιδηροδρομικώς για απόβλητα από τον κύκλο πυρηνικού καυσίμου και οδικώς για τα λοιπά απόβλητα.

Λουξεμβουργο

Το Λουξεμβούργο δεν διαθέτει εγκαταστάσεις επεξεργασίας, συσκευασίας ή τελικής αποθήκευσης ραδιενεργών αποβλήτων. Για τον λόγο αυτό, δεν πραγματοποιήθηκαν εσωτερικές αποστολές κατά την περίοδο που καλύπτει η παρούσα έκθεση.

Κατω Χωρεσ

* Αρχή που εγκρίνει εσωτερικές αποστολές

Οι εσωτερικές αποστολές εγκρίνονται από το Ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieubeheer (Υπουργείο Στέγασης, Χωροταξίας και Περιβάλλοντος).

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές

Οι αποστολές ρυθμίζονται με τον Kernenergie-wet; Besluit vervoer splijtstoffen, ertsen en radioactieve stoffen Stb. 1969, 405 (Νόμος για την Πυρηνική Ενέργεια, Διάταγμα για τη Μεταφορά Σχάσιμων Υλικών, Μεταλλευμάτων και Ραδιενεργών Υλικών), Διάταγμα της 31ης Αυγούστου 1987 που ορίζει την COVRA ως υπηρεσία συλλογής, Staatscourant 176).

* Αρμόδιος φορέας για την εκτέλεση των αποστολών

Ο Centrale Organisatie voor Radioactief Afval (Κεντρικός φορέας για τα ραδιενεργά απόβλητα) COVRA είναι αρμόδιος για την εκτέλεση των αποστολών.

* Χρησιμοποιούμενοι τρόποι μεταφοράς

Οι αποστολές πραγματοποιούνται οδικώς.

* Κύριοι χώροι διάθεσης ή αποθήκευσης

Οι κύριοι χώροι διάθεσης και αποθήκευσης είναι οι: Spanjeweg 1 (Docknumber 8601), Industrieterrein Vlissingen-Oost .

* Φύση των αποστελλομένων αποβλήτων

Τα απόβλητα που μεταφέρονται στις Κάτω Χώρες είναι γενικώς μη συσκευασμένα απόβλητα εργαστηρίων και νοσοκομείων και συσκευασμένα απόβλητα πυρηνικών εγκαταστάσεων.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Ο ακόλουθος πίνακας παρουσιάζει συνοπτικά πληροφορίες σχετικά με τις εσωτερικές αποστολές στις Κάτω Χώρες:

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Αυστρια

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές - Κύριοι χώροι διάθεσης ή αποθήκευσης

Η διαχείριση και διάθεση ραδιενεργών αποβλήτων στην Αυστρία ρυθμίζεται βάσει του πέμπτου τμήματος του τρίτου μέρους (παράγραφοι 89-92) του Strahlenschutzverordnung (Διατάγματος για την προστασία από την ακτινοβολία), BGBR. αριθ. 47/1972. Σύμφωνα με διάταγμα του πρώην Υπουργείου Υγείας και Προστασίας του Περιβάλλοντος, της 16ης Απριλίου 1982, τα ραδιενεργά απόβλητα μεταφέρονται στο Ερευνητικό Κέντρο Seibersdorf (ΦFZS) για αποθήκευση και συσκευασία, εκτός αν τα απόβλητα μπορούν να θεωρηθούν ανενεργά ή μπορούν να διατεθούν με απόρριψη μέσω ύδατος.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Κατά την περίοδο 1996-1998 τα ακόλουθα ραδιενεργά απόβλητα χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας μεταφέρθηκαν στο Ερευνητικό Κέντρο Seibersdorf:

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Περισσότερα από τα μισά απόβλητα προήλθαν από ιατρικές δραστηριότητες. Τα υπόλοιπα προήλθαν από τη βιομηχανία, την έρευνα, τα εργαστήρια του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας και από το ίδιο Κέντρο Seibersdorf.

Πορτογαλια

* Αρχή που εγκρίνει τις εσωτερικές αποστολές

Αρμόδιες αρχές για τις εσωτερικές αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων είναι η Γενική Διεύθυνση Υγείας του Υπουργείου Υγείας, και το Πυρηνικό και Τεχνολογικό Ινστιτούτο του Υπουργείου Επιστήμης και Τεχνολογίας για τις χρησιμοποιημένες κλειστές ραδιενεργές πηγές.

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές

Η επιτήρηση και ο έλεγχος διέπονται από το Νομοθετικό Διάταγμα αριθ. 348/89 της 12ης Οκτωβρίου, το οποίο ορίζει τα βασικά μέτρα προστασίας για όλες τις δραστηριότητες που συνεπάγονται κίνδυνο εξ ακτινοβολίας και αφορούν στη μεταφορά ραδιενεργών υλικών, καθώς και στον Ρυθμιστικό Νόμο αριθ. 9/90 της 19ης Απριλίου 1990, ο οποίος αποτελεί μεταφορά της οδηγίας 80/836/Ευρατόμ στην πορτογαλική νομοθεσία.

* Οργανισμοί εκτέλεσης των αποστολών

Όλες οι αποστολές πραγματοποιήθηκαν από το Τμήμα προστασίας από την ακτινοβολία (DPRSN) του Πυρηνικού και Τεχνολογικού Ινστιτούτου, εξαιρουμένων των χρησιμοποιημένων κλειστών πηγών που αποστέλλουν οι χρήστες μετά τη χορήγηση άδειας.

* Χρησιμοποιούμενοι τρόποι μεταφοράς

Όλες οι αποστολές πραγματοποιήθηκαν οδικώς.

* Κύριοι χώροι διάθεσης και αποθήκευσης

Απόβλητα τα οποία δεν ήταν δυνατό να διατεθούν, να αποτεφρωθούν ή να αφεθούν να διασπαστούν στον χώρο παραγωγής τους μεταφέρθηκαν στο DPRSN, όπου ήδη από τη δεκαετία του 1960 λειτουργεί εγκατάσταση προσωρινής αποθήκευσης ραδιενεργών αποβλήτων. Σε περίπτωση χρησιμοποιημένων κλειστών ραδιενεργών πηγών, ο κάτοχος μπορεί να έχει δυνατότητα επιστροφής τους στον κατασκευαστή. Η συμφωνία προσωρινής αποθήκευσης θα παραμείνει σε ισχύ έως ότου ληφθούν αποφάσεις σχετικά με την τελική διάθεση των ραδιενεργών αποβλήτων.

* Φύση των αποστελλομένων αποβλήτων

Στην Πορτογαλία, οι εσωτερικές αποστολές προκύπτουν αποκλειστικά από τη χρήση ραδιοϊσοτόπων στη βιομηχανία, την ιατρική και την έρευνα.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Την περίοδο 1996-1997:

(α) 140 εσωτερικές αποστολές,

(β) 12 m³ αντίστοιχων συσκευασμένων αποβλήτων,

(γ) 1400 GBq.

Το 1998:

(α) 60 εσωτερικές αποστολές,

(β) 5 m³ αντίστοιχων συσκευασμένων αποβλήτων,

(γ) 20 GBq.

Φινλανδια

* Αρχή που εγκρίνει τις εσωτερικές αποστολές

Η Αρχή Προστασίας από την Ακτινοβολία και την Πυρηνική Ενέργεια (STUK).

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές

Νόμος και Διάταγμα για την Ακτινοβολία, Νόμος και Διάταγμα για την πυρηνική ενέργεια Νόμος για τη μεταφορά επικίνδυνων εμπορευμάτων

* Αρμόδιοι οργανισμοί για την εκτέλεση αποστολών

Η Αρχή Προστασίας από την Ακτινοβολία και την Πυρηνική Ενέργεια (STUK)

* Χρησιμοποιούμενοι τρόποι μεταφοράς

Οι αποστολές διεξάγονται οδικώς.

* Κύριοι χώροι διάθεσης και αποθήκευσης

Εγκατάσταση οριστικής απόθεσης του Olkiluoto.

Όλα τα υλικά της «παλαιάς» εγκατάστασης οριστικής απόθεσης του Ελσίνκι μεταφέρθηκαν το 1997 στην εγκατάσταση οριστικής απόθεσης του Olkiluoto.

* Φύση των αποστελλόμενων αποβλήτων

Κλειστές πηγές που αφαιρούνται από εξοπλισμό, παλαιά βιομηχανικά και ιατρικά ραδιενεργά απόβλητα (συμπεριλαμβανομένου τριτίου, ραδίου κ.λπ.)

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Πραγματοποιήθηκαν 2 αποστολές αποβλήτων το 1997. Το 1996 και το 1998 δεν πραγματοποιήθηκε καμία αποστολή.

Ο όγκος των αποβλήτων ήταν περίπου 35 κυβικά μέτρα, συμπεριλαμβανομένων των δεμάτων.

Η ραδιενέργεια των αποβλήτων που απεστάλησαν ήταν περίπου 32000GBq.

Σουηδια

* Αρχή που εγκρίνει τις εσωτερικές αποστολές

Το Σουηδικό Ινστιτούτο Προστασίας από την Ακτινοβολία, SSI εγκρίνει αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων, οι οποίες δεν αποτελούνται από απόβλητα υψηλής ραδιενέργειας που προκύπτουν από επανεπεξεργασία ή πυρηνικό σχάσιμο υλικό.

Η Σουηδική Επιθεώρηση Πυρηνικής Ενέργειας, SKI εγκρίνει αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων, οι οποίες αποτελούνται από ραδιενεργά απόβλητα υψηλής ραδιενέργειας που προκύπτουν από επανεπεξεργασία και πυρηνικό σχάσιμο υλικό.

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές

Ο Σουηδικός Νόμος για την Προστασία από την Ακτινοβολία. Ο Σουηδικός Νόμος για τις πυρηνικές δραστηριότητες.

* Αρμόδιοι φορείς για την εκτέλεση εσωτερικών αποστολών

Γενικά, υπεύθυνος για την αποστολή των αποβλήτων είναι ο ναυλωτής. Η πλειονότητα των εσωτερικών αποστολών αποβλήτων στη Σουηδία γίνεται μεταξύ των πυρηνικών σταθμών και του SFR στο Forsmark (χώρος αποθήκευσης αποβλήτων χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας), του Studsvik AB (μονάδα επεξεργασίας αποβλήτων) και του CLAB στο Oskarshamn (χώρος προσωρινής αποθήκευσης χρησιμοποιημένων πυρηνικών καυσίμων και ορισμένων αποβλήτων μέσης και υψηλής ραδιενέργειας). Όλοι οι ανωτέρω αποστολείς και παραλήπτες βρίσκονται στη σουηδική ακτή. Η Σουηδική Εταιρεία Διαχείρισης Πυρηνικών Καυσίμων και αποβλήτων, ιδιοκτήτες της οποίας είναι από κοινού οι σουηδικές εταιρείες πυρηνικής ενέργειας, είναι υπεύθυνη για τις μεταφορές. Οι περισσότερες μεταφορές πραγματοποιούνται μέσω ενός ειδικού συστήματος μεταφορών, το οποίο περιλαμβάνει ειδικές συσκευασίες, οχήματα και ειδικό σκάφος (M/S Sigyn).

* Τρόποι μεταφοράς

Η αποστολή συσκευασμένων αποβλήτων πραγματοποιείται από τους πυρηνικούς σταθμούς του Ringhals, του Barsebδck, του Oskarshamn και τη μονάδα επεξεργασίας Studsvik AB με ειδικό σκάφος (M/S Sigyn) προς το SFR στο Forsmark. Από τους πυρηνικούς σταθμούς του Forsmark οι αντίστοιχες αποστολές στο SFR διεξάγονται οδικώς.

Οι αποστολές εξαρτημάτων από τον πυρήνα του αντιδραστήρα με υψηλή ειδική ραδιενέργεια πραγματοποιούνται με ειδικό σκάφος (M/S Sigyn) από τους πυρηνικούς σταθμούς έως τον χώρο προσωρινής αποθήκευσης του CLAB στο Oskarshamn.

Μεγάλα εξαρτήματα με χαμηλή ειδική ραδιενέργεια αποστέλλονται από τους πυρηνικούς σταθμούς στις μονάδες τήξης στο Studsvik, είτε με ειδικό σκάφος (M/S Sigyn) είτε οδικώς.

Καύσιμα απόβλητα από πυρηνικούς σταθμούς και άλλους ναυλωτές, όπως νοσοκομεία και πανεπιστήμια, μεταφέρονται οδικώς στη μονάδα επεξεργασίας του Studsvik AB.

Επιπλέον, τα ακτινοβολημένα πυρηνικά καύσιμα μεταφέρονται από τους πυρηνικούς σταθμούς με ειδικό σκάφος (M/S Sigyn) στον χώρο προσωρινής αποθήκευσης του CLAB στο Oskarshamn. Οι αποστολές αυτές δεν έχουν ληφθεί υπόψη στην παρούσα έκθεση.

* Κύριοι χώροι διάθεσης και αποθήκευσης

Οι κύριοι χώροι αποθήκευσης ραδιενεργών αποβλήτων στη Σουηδία είναι η εγκατάσταση του CLAB στο Oskarshamn (χώρος προσωρινής αποθήκευσης χρησιμοποιημένων πυρηνικών καυσίμων και ορισμένων αποβλήτων μέσης και υψηλής ραδιενέργειας), καθώς και το SFR στο Forsmark (χώρος διάθεσης συσκευασμένων αποβλήτων χαμηλής και μέσης ραδιενέργειας που προέρχονται από πυρηνικούς σταθμούς, ιατρικές δραστηριότητες και έρευνα).

Τα απόβλητα χαμηλής ραδιενέργειας αποθηκεύονται στο Studsvik AB σε συνδυασμό με επεξεργασία,

* Φύση των αποστελλομένων αποβλήτων

Ως επί το πλείστον, τα ραδιενεργά απόβλητα που μεταφέρονται στο εσωτερικό της χώρας είναι συσκευασμένα απόβλητα από πυρηνικούς σταθμούς και αποστέλλονται για οριστική διάθεση.

Επιπλέον, πραγματοποιούνται αποστολές καύσιμων υλικών (προστατευτικά είδη ένδυσης και υπόδησης, γάντια, ράκη κλπ.), τα οποία αποστέλλονται για αποτέφρωση, καθώς και εξοπλισμού και μεταλλικών υπολειμμάτων, τα οποία προορίζονται για απορρύπανση από τη ραδιενέργεια και/ή τήξη.

Τα ραδιενεργά απόβλητα από ιατρικές, ερευνητικές ή τεχνικές δραστηριότητες αποτελούνται κυρίως από εγκαταλελειμμένες πηγές ακτινοβολίας και καύσιμα απόβλητα.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Ο ακόλουθος πίνακας παρουσιάζει συνοπτικά τις πληροφορίες που αφορούν τις εσωτερικές αποστολές προς τις εγκαταστάσεις SFR για τα έτη 1996-1998.

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Ηνωμενο βασιλειο

* Αρχή που εγκρίνει τις εσωτερικές αποστολές

Στο ΗΒ, αρμόδιες για την έγκριση των εσωτερικών αποστολών ραδιενεργών αποβλήτων είναι επί του παρόντος οι ακόλουθες αρχές:

Η Περιβαλλοντική Υπηρεσία αποστολών στην Αγγλία και την Ουαλία.

Η Σκοτική Υπηρεσία Περιβαλλοντικής Προστασίας για αποστολές στη Σκοτία, και

η Διεύθυνση Επιθεώρησης Ραδιοχημικών, η Επιθεώρηση Βιομηχανικής Ρύπανσης και Ραδιοχημικών, η Υπηρεσία Περιβάλλοντος και Κληρονομιάς της Βόρειας Ιρλανδίας.

Για μέρος της περιόδου που καλύπτεται από την παρούσα έκθεση, αρμόδιες αρχές ήταν η Επιθεώρηση Ρύπανσης της Αυτού Μεγαλειότητος για την Αγγλία και την Ουαλία, η Επιθεώρηση Βιομηχανικής Ρύπανσης της Αυτού Μεγαλειότητος για τη Σκοτία και η Επιθεώρηση Αλκαλίου και Ραδιοχημικών της Υπηρεσίας Περιβάλλοντος για τη Βόρεια Ιρλανδία

* Εθνικοί νόμοι ή κανονισμοί που διέπουν τις εσωτερικές αποστολές

Η συσσώρευση και η διάθεση των ραδιενεργών αποβλήτων στο Ηνωμένο Βασίλειο (ΗΒ) ρυθμίζονται με τον Νόμο περί Ραδιενεργών Ουσιών του 1993 (RSA 93). Για τους σκοπούς του νόμου αυτού, η μεταφορά ραδιενεργών αποβλήτων από οποιοδήποτε χώρο (πυρηνική βιομηχανία ή άλλο) θεωρείται ως «διάθεση» από τον χώρο αυτό. Η σχετική άδεια μπορεί να είναι ειδική για μία συγκεκριμένη διάθεση ή να καλύπτει αριθμό διαθέσεων σε μια ορισμένη χρονική περίοδο.

Τα διατάγματα περί εξαιρέσεων (παράγωγο δίκαιο) προβλέπουν ότι οι διατάξεις του RSA 93 που αφορούν στην άδεια διάθεσης ραδιενεργών αποβλήτων δεν εφαρμόζονται σε ορισμένες κατηγορίες ραδιενεργών αποβλήτων πολύ χαμηλής ραδιενέργειας. Πρόκειται για περιπτώσεις στις οποίες το εν λόγω ραδιενεργό απόβλητο είναι (α) στερεό, εξαιρουμένων των κλειστών πηγών, ουσιαστικά αδιάλυτο σε νερό, και η ραδιενέργειά του, όταν γίνει απόβλητο, δεν υπερβαίνει τα 0,4 Bqg-1, (β) οργανικό υγρό, το οποίο είναι ραδιενεργό αποκλειστικά λόγω της παρουσίας άνθρακα-14 ή τριτίου (ή και των δύο), και η ραδιενέργειά του δεν υπερβαίνει τα 4 Bqml-1, όταν γίνει απόβλητο, ή (γ) αέριο το οποίο περιέχει ένα ή περισσότερα ραδιονουκλεΐδια, κανένα εκ των οποίων δεν έχει ημιζωή μεγαλύτερη από 100 δευτερόλεπτα. Επιπλέον, ορισμένα άλλα απόβλητα εξαιρούνται από την υποχρέωση χορήγησης άδειας, σύμφωνα με τον RSA 93, βάσει των διαταγμάτων περί εξαιρέσεων.

* Αρμόδιοι οργανισμοί για την εκτέλεση των αποστολών

Στο Ηνωμένο Βασίλειο δεν υπάρχει μία υπηρεσία αποκλειστικά αρμόδια για αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων. Την ευθύνη για τη μεταφορά φέρει ο παραγωγός αποβλήτων, ο οποίος μπορεί για τον σκοπό αυτό να χρησιμοποιεί κατάλληλους εργολάβους.

Οι αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων στο εσωτερικό του Ηνωμένου Βασιλείου πρέπει να πραγματοποιούνται σύμφωνα με τους εφαρμοστέους εθνικούς κανονισμούς και κώδικες πρακτικής για τη μεταφορά ραδιενεργών υλικών. Την ευθύνη για τη διασφάλιση της τήρησης των προϋποθέσεων έχει η Υπηρεσία Περιβάλλοντος, Μεταφορών και Περιφερειών (η Υπηρεσία Περιβάλλοντος και Κληρονομιάς στη Βόρειο Ιρλανδία).

* Χρησιμοποιούμενοι τρόποι μεταφοράς

Οι εσωτερικές αποστολές ραδιενεργών αποβλήτων στο Ηνωμένο Βασίλειο διεξάγονται οδικώς ή σιδηροδρομικώς.

* Κύριοι χώροι διάθεσης ή αποθήκευσης

Τον κύριο χώρο διάθεσης των ραδιενεργών αποβλήτων χαμηλής ραδιενέργειας στο ΗΒ διαχειρίζεται η British Nuclear Fuels (BNFL) στο Drigg της Cumbria.

Τα απόβλητα μέσης ραδιενέργειας αποθηκεύονται συνήθως στο σημείο παραγωγής τους ή σε κεντρική εγκατάσταση αποθήκευσης, την οποία διευθύνει η Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας του Ηνωμένου Βασιλείου-United Kingdom Atomic Energy Authority (UKAEA) στο Harwell του Οxfordshire. Εγκαταστάσεις της Σκοτίας αποστέλλουν ορισμένα απόβλητα μέσης ραδιενέργειας για αποθήκευση στο Sellafield.

Επιπλέον, στο Harwell λειτουργεί εγκατάσταση συσκευασίας αποβλήτων της Safeguard International. Η εταιρεία αυτή συσκευάζει ραδιενεργά απόβλητα πολλών παραγωγών και αποστέλλει τα δέματα στην εγκατάσταση του Drigg ή της UKAEA.

Στη Βόρεια Ιρλανδία, τα απόβλητα χαμηλής ραδιενέργειας αποστέλλονται κυρίως σε τοπικούς χώρους υγειονομικής ταφής για διάθεση με ειδικές προφυλάξεις. Πραγματοποιούνται ορισμένες αποστολές αποβλήτων πολύ χαμηλής ραδιενέργειας σε χώρους υγειονομικής ταφής στην Αγγλία, την Ουαλία και τη Σκοτία. Ωστόσο, οι αρμόδιες αρχές δεν έχουν συγκεντρώσει πληροφορίες σχετικά με τον αριθμό και τον όγκο των αποστολών αυτών.

* Φύση των αποστελλόμενων αποβλήτων

Το μεγαλύτερο μέρος των ραδιενεργών αποβλήτων που μεταφέρονται στο εσωτερικό του ΗΒ περιλαμβάνει απόβλητα χαμηλής ραδιενέργειας προερχόμενα από την πυρηνική βιομηχανία. Μικρότερες ποσότητες αποβλήτων χαμηλής και πολύ χαμηλής ραδιενέργειας μεταφέρονται από νοσοκομεία, πανεπιστήμια, τη μη πυρηνική βιομηχανία και ερευνητικές εγκαταστάσεις. Tα απόβλητα είναι ανομοιογενή και περιλαμβάνουν μολυσμένο προστατευτικό ρουχισμό, υλικά κατεδάφισης, κλινικά απόβλητα, τέφρα αποτεφρωτήρα, κ.λπ.

* Πληροφορίες για εσωτερικές αποστολές

Ο ακόλουθος πίνακας παρουσιάζει συνοπτικά τις εσωτερικές αποστολές που πραγματοποιήθηκαν στο ΗΒ την περίοδο 1996-1998:

Πίνακας - Αποστολές στο εσωτερικό του ΗΒ μεταξύ 1996 και 1998

Αγγλία και Ουαλία (αποστολές αποβλήτων χαμηλής ραδιενέργειας στο Drigg)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Σκοτία (αποστολές αποβλήτων χαμηλής ραδιενέργειας στο Drigg)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Σκοτία (αποστολή αποβλήτων μέσης ραδιενέργειας στο Sellafield)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Για τη Βόρειο Ιρλανδία:

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>