EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 105/11

Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Η συμβολή του εθελοντισμού στην οικονομική και κοινωνική συνοχή»

(2008/C 105/03)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

— τονίζει τη σημαντική οικονομική συμβολή της εθελοντικής δράσης στις τοπικές, περιφερειακές και εθνικές οικονομίες, καθώς και στην οικονομία της ΕΕ, μέσω (α) των πρόσθετων ανθρωπίνων πόρων τους οποίους προσφέρει στην κοινωνική και οικονομική ζωή και (β) της δημιουργίας κοινωνικού κεφαλαίου και καλύτερης «ποιότητας ζωής», δηλαδή παραγόντων που μπορούν να επηρεάσουν θετικά τις επενδύσεις και να δημιουργήσουν θέσεις απασχόλησης·

— τονίζει ότι ο εθελοντισμός δεν θα πρέπει να θεωρείται υποκατάστατο ή αντικατάσταση απασχολούμενου προσωπικού σε κανένα περιβάλλον·

— προτρέπει τα κράτη μέλη να συγκεντρώσουν έγκυρες στατιστικές πληροφορίες σχετικά με την εθελοντική συμμετοχή σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο για τη στήριξη της ανάπτυξη κατάλληλων πρωτοβουλιών και στα δύο επίπεδα·

— εκτιμά ότι τα ζητήματα που αφορούν το νομικό καθεστώς του εθελοντισμού πρέπει να εξεταστούν διεξοδικότερα και συνιστά να αποκτήσει ο εθελοντισμός ένα σαφώς καθορισμένο και συμβατό νομικό καθεστώς σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ όσον αφορά τη διασυνοριακή μετακίνηση για σκοπούς εθελοντικής δράσης·

— εκτιμά ότι ο εθελοντισμός έχει σημαντική ευρωπαϊκή διάσταση και, ως εκ τούτου, επιθυμεί να υπάρξει μια πιο συνεκτική και ολοκληρωμένη πολιτική προσέγγιση, και συγκεκριμένα: — καλύτερη κατανόηση μέσω εκτενέστερης έρευνας και στατιστικών υψηλότερης ποιότητας σε επίπεδο ΕΕ· — αναγνώριση της οικονομικής συμβολής του εθελοντισμού και ευρύτερη αποδοχή της χρηματικής αντιστοιχίας του ως συμπληρωματικής χρηματοδότησης στο πλαίσιο προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ· — ευρύτερο ενδιαφέρον για τον εθελοντισμό σε επίπεδο ΕΕ πέραν της συμμετοχής του πολίτη στα κοινά και των ζητημάτων της νεολαίας· — εξέταση νέων πρωτοβουλιών για την ενθάρρυνση της ανταλλαγής εμπειριών και της κινητικότητας των εθελοντών μέσω ενός ευρωπαϊκού προγράμματος εθελοντισμού για όλες τις ηλικίες.

Εισηγητής : ο κ. Declan MCDONNELL (IE/ALDE), μέλος του δημοτικού συμβουλίου του Galway και της δυτικής περιφερειακής αρχής

Πολιτικές συστάσεις

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Γενικές παρατηρήσεις

1. υποστηρίζει για τους σκοπούς της παρούσας γνωμοδότησης ότι ο εθελοντισμός έχει τρία καθοριστικά χαρακτηριστικά: δεν έχει οικονομική ανταμοιβή, πραγματοποιείται με τη θέληση του εθελοντή και είναι προς όφελος κάποιου άλλου πέραν του εθελοντή ή της οικογένειάς του. Τα χαρακτηριστικά αυτά καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα εθελοντικών δραστηριοτήτων οι οποίες μπορούν να είναι επίσημες ή ανεπίσημες, βραχυπρόθεσμες ή μακροπρόθεσμες, μερικής απασχόλησης ή πλήρους απασχόλησης, όπως για παράδειγμα η Εθελοντική Υπηρεσία,

2. αναγνωρίζει ότι ο εθελοντισμός αποτελεί βασικό στοιχείο ενεργού συμμετοχής του πολίτη στα κοινά και δημοκρατίας σε όλα τα επίπεδα, με την έννοια ότι όσοι συμμετέχουν σε προγράμματα εθελοντισμού εργάζονται άμεσα ή έμμεσα για τη βελτίωση της κοινωνίας προς όφελος όλων σε τοπικό, περιφερειακό, και εθνικό επίπεδο,

3. αναγνωρίζει ότι οι κοινωνικά αποκλεισμένες ομάδες της κοινωνίας έχουν λιγότερες πιθανότητες να συμμετέχουν σε εθελοντικές δραστηριότητες και ότι η στήριξη των ομάδων αυτών προκειμένου να συμμετέχουν σε προγράμματα εθελοντισμού και να αισθάνονται απαραίτητες σε αυτά αποτελεί σημαντικό στόχο,

4. αναγνωρίζει το ρόλο του εθελοντισμού στην ανάπτυξη των εθνών παγκοσμίως και, μέσω αυτής, το σημαντικό ρόλο του εθελοντισμού για τη μείωση της παγκόσμιας φτώχειας και την προαγωγή ενός παγκόσμιου διαλόγου,

5. αναγνωρίζει το ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ο εθελοντισμός σε τοπικό, περιφερειακό, εθνικό και παγκόσμιο επίπεδο για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής καθώς, επίσης, για την κοινωνική ένταξη, την αναπτυξιακή συνεργασία, την καλύτερη ένταξη των ατόμων με ειδικές ανάγκες και των μεταναστών,

Η συμβολή στην ατζέντα της Λισσαβόνας — Η σημασία του εθελοντισμού

6. τονίζει τη σημαντική οικονομική συμβολή της εθελοντικής δράσης στις τοπικές, περιφερειακές και εθνικές οικονομίες, καθώς και στην οικονομία της ΕΕ, μέσω (α) των πρόσθετων ανθρωπίνων πόρων τους οποίους προσφέρει στην κοινωνική και οικονομική ζωή (1) και (β) της δημιουργίας κοινωνικού κεφαλαίου και καλύτερης «ποιότητας ζωής», δηλαδή παραγόντων που μπορούν να επηρεάσουν τη δημιουργία επενδύσεων και θέσεων απασχόλησης. Οι έρευνες δείχνουν ότι το κοινωνικό κεφάλαιο έχει άμεση θετική σχέση με τα επίπεδα ανάπτυξης των ευρωπαϊκών περιφερειών (2). Η ΕTΠ αποδέχεται πλήρως ότι το κοινωνικό κεφάλαιο μπορεί, επίσης, να θεωρηθεί ότι «δημιουργεί αμοιβαίο όφελος και παράγει θετικά αποτελέσματα στην οικονομική ανάπτυξη, καθώς και σε άλλους τομείς ζωτικής σημασίας όπως ο κοινωνικός έλεγχος, η ένταξη, η υγεία, η διακυβέρνηση, οι θεσμοί, η δημοκρατική ενδυνάμωση» (3),

7. υπογραμμίζει τα πλεονεκτήματα του εθελοντισμού όσον αφορά την απασχολησιμότητα ενός προσώπου (4) μέσω της συμμετοχής σε προγράμματα εθελοντισμού και εθελοντικής υπηρεσίας. Η ΕΤΠ υποστηρίζει επιπλέον ότι οι πιο ευάλωτες κοινωνικές ομάδες (μετανάστες, μειονότητες, άνεργοι, άστεγοι, χρήστες ναρκωτικών, μαθητές που εγκαταλείπουν πρόωρα το σχολείο) έχουν τη δυνατότητα να αλλάξουν τη ζωή τους, να συμμετέχουν ενεργά στην κοινωνία χάρη στις δεξιότητες και ικανότητες που αποκτούν, να έχουν πρόσβαση σε καλύτερα αμειβόμενες θέσεις απασχόλησης ή να βρουν έναν τρόπο επιστροφής στο σύστημα εκπαίδευσης. Χάρη σ' αυτή την ευκαιρία, άνθρωποι από όλα τα κοινωνικά στρώματα συμβάλλουν μαζί στο κοινό καλό και επιτυγχάνουν κοινωνική συνοχή, πολυμορφία, και σεβασμό,

8. υπογραμμίζει την «προστιθέμενη αξία» του εθελοντισμού στις δραστηριότητες κοινωνικής υποστήριξης, π.χ. προώθηση σχεδίων για άτομα με ειδικές ανάγκες, τα οποία δεν μπορούν απαραίτητα να εξασφαλισθούν με αμειβόμενες υπηρεσίες,

9. υπογραμμίζει το ρόλο του εθελοντισμού στην παροχή νέων και καινοτόμων λύσεων σε αναδυόμενα κοινωνικά ζητήματα, καθώς και το ρόλο του ως χώρου πειραματισμού για τη δημιουργία νέων υπηρεσιών και θέσεων απασχόλησης,

10. τονίζει, ωστόσο, ότι ο εθελοντισμός δεν θα πρέπει να θεωρείται υποκατάστατο ή μορφή αντικατάστασης του απασχολούμενου προσωπικού σε κανένα περιβάλλον,

11. υπογραμμίζει τα θετικά αποτελέσματα του εθελοντισμού στην υγεία και η πιθανή μείωση του κόστους που μπορεί να επιφέρει ο εθελοντισμός στις δαπάνες υγείας των τοπικών, περιφερειακών και εθνικών υπηρεσιών υγείας. Οι έρευνες δείχνουν ότι ο εθελοντισμός μπορεί να έχει ιδιαίτερα θετικά αποτελέσματα στην υγεία των ηλικιωμένων (5). Αυτό το όφελος σε επίπεδο υγείας μπορεί να επηρεάσει όλες τις ηλικίες, από τους νέους έως τους συνταξιούχους, και μπορεί να λειτουργήσει προληπτικά σε σχέση με σωματικές και ψυχικές ασθένειες,

12. επισημαίνει τον καίριο ρόλο του εθελοντισμού στη δια βίου μάθηση, δεδομένου ότι επιτρέπει στα άτομα να αναπτύξουν νέες ικανότητες που συμβάλλουν στην προσωπική, κοινωνική και πολιτιστική τους ανάπτυξη, καθώς και να αυξήσουν και να προσαρμόσουν την απασχολησιμότητά τους σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο οικονομικό περιβάλλον. Ειδικότερα, θεωρείται ιδιαίτερα θετική η ανάπτυξη του εθελοντισμού στα σχολεία, ώστε να καλλιεργούνται οι αξίες που χαρακτηρίζουν τον εθελοντισμό,

13. υπογραμμίζει το ρόλο του εθελοντισμού στη στήριξη πρωτοβουλιών τοπικής ανάπτυξης και στη διευκόλυνση της επιτυχούς υλοποίησης διαφόρων πρωτοβουλιών με κοινοτική χρηματοδότηση, όπως το πρόγραμμα LEADER. Αυτή η δράση λειτουργεί ως αντίβαρο των αρνητικών επιπτώσεων της παγκοσμιοποίησης και για τη διασφάλιση βιώσιμης τοπικής οικονομικής ανάπτυξης,

14. ζητά να ενθαρρυνθεί περισσότερο η συνεργασία των δημόσιων αρχών και των εθελοντικών οργανώσεων κατά την χάραξη των σχετικών δημόσιων πολιτικών έτσι ώστε να διασφαλίζεται ότι οι εν λόγω πολιτικές ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες του εθελοντικού τομέα,

Έλλειψη έρευνας και στατιστικών δεδομένων σχετικά με τον εθελοντισμό

15. υπογραμμίζει την ανάγκη άμεσης αντιμετώπισης της έλλειψης πλήρων και έγκυρων κοινοτικών ή εθνικών στατιστικών σχετικά με την οικονομική συμβολή του εθελοντισμού. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή των Περιφερειών καλωσορίζει τη δέσμευση του Βελγίου, της Γαλλίας, της Τσεχίας, της Ιταλίας και της Σλοβακίας, για την υλοποίηση του εγχειριδίου των ΗΕ σχετικά με τα μη κερδοσκοπικά ιδρύματα στο σύστημα εθνικών λογαριασμών,

16. προτρέπει τα κράτη μέλη να συγκεντρώσουν έγκυρες στατιστικές πληροφορίες σχετικά με την εθελοντική συμμετοχή σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο για τη στήριξη της ανάπτυξη κατάλληλων πρωτοβουλιών και στα δύο επίπεδα,

17. ζητά από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να αναπτύξει μια συστηματικότερη συλλογή δεδομένων σχετικά με τους εθελοντές και τις υπηρεσίες που παρέχουν, και στηρίζει την ένταξη του εθελοντισμού ως ειδικής κατηγορίας στο σύστημα στατιστικών λογαριασμών της Στατιστικής Υπηρεσίας της ΕΕ για την ακριβή εκτίμηση της οικονομικής αξίας του εθελοντισμού,

18. συνιστά τη διενέργεια συγκριτικής έρευνας αναφορικά με τον εθελοντισμό στην ΕΕ για τη συλλογή δεδομένων σχετικά με τις τάσεις ανάπτυξής του, το πεδίο δράσης του και τα χαρακτηριστικά του σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Αυτό θα επιτρέψει το σαφή προσδιορισμό των πολιτιστικών ομοιοτήτων και διαφορών σε σχέση με την εθελοντική δράση και υποδομή,

19. συνιστά τη διενέργεια έρευνας σε επίπεδο ΕΕ για τον προσδιορισμό των βέλτιστων πρακτικών προώθησης και υποστήριξης του εθελοντισμού σε τοπική και περιφερειακή βάση. Ανάλογα με τα πορίσματα της έρευνας, οι περιοχές με μεγαλύτερη εμπειρία εθελοντισμού ιστορικά θα μπορούσαν να στηρίξουν άλλες περιφέρειες και κοινότητες για την ανάπτυξη νέων πρωτοβουλιών,

Νομικό καθεστώς του εθελοντισμού

20. εκτιμά ότι τα ζητήματα που προκύπτουν από την έλλειψη νομικού καθεστώτος για τους εθελοντές πρέπει να εξεταστούν διεξοδικότερα, με ιδιαίτερη προσοχή στα δικαιώματα και τις ευθύνες και συνιστά να αποκτήσει ο εθελοντισμός ένα σαφώς καθορισμένο και συμβατό νομικό καθεστώς σε όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ όσον αφορά τη διασυνοριακή μετακίνηση για σκοπούς εθελοντικής δράσης,

21. τονίζει ότι δεν θα πρέπει κατά κανόνα να υπάρχουν εμπόδια στον εθελοντισμό, όπως η έλλειψη ασφάλειας ή η κατάργηση κρατικών παροχών όπως η κοινωνική ασφάλιση, και ότι θα πρέπει να υιοθετηθούν κατάλληλα νομικά πλαίσια για το σκοπό αυτό,

Υποστήριξη της υποδομής στήριξης εθελοντών

22. συνιστά τη στήριξη από τις τοπικές και περιφερειακές αρχές των προσπαθειών ανάπτυξης υποδομής για την ενίσχυση και διευκόλυνση του εθελοντισμού, με τήρηση, ταυτόχρονα, της αυτονομίας του τομέα του εθελοντισμού. Για παράδειγμα, η ύπαρξη τοπικών κέντρων εθελοντών ή άλλης κατάλληλης υποδομής μπορεί να συμβάλει στην προώθηση της εθελοντικής εργασίας, την παροχή πληροφοριών σχετικά με ευκαιρίες εθελοντικής δράσης και την επαγγελματική αντιμετώπιση των πρακτικών διαχείρισης εθελοντών από τις οργανώσεων οι οποίες απασχολούν εθελοντές,

23. εφιστά την προσοχή στο γεγονός ότι, προκειμένου να αναγνωριστεί ο εθελοντισμός, υπάρχουν ήδη αποκεντρωμένα πιστοποιητικά ικανότητας σχετικά με δεξιότητες, γνώση και πείρα που αποκτήθηκαν μέσω εθελοντικών δραστηριοτήτων (6) και επισημαίνει τη δυνατότητα σύνδεσης αυτών των υφιστάμενων συστημάτων με το σύστημα Europass CV με στόχο την αναγνώριση σε επίπεδο ΕΕ σχετικών εμπειριών εθελοντισμού όσον αφορά την απασχολησιμότητα,

24. επισημαίνει, επίσης, τις δυνατότητες ενός κοινοτικούς συστήματος βράβευσης για οργανώσεις εθελοντικής δράσης και επιχειρηματικές οργανώσεις με στόχο την προβολή παραδειγμάτων ορθής πρακτικής και αριστείας σε σχέση με την προώθηση και στήριξη του εθελοντισμού. Η βράβευση θα μπορούσε να γίνεται σε ετήσια βάση για την προώθηση του διαλόγου σε επίπεδο ΕΕ σχετικά με ζητήματα όπως η διαχείριση και υποστήριξη εθελοντών,

25. υπογραμμίζει το γεγονός ό,τι όσον αφορά την εθελοντική εργασία με παιδιά και ευάλωτους ενηλίκους, η έλλειψη συντονισμένης διαδικασίας αστυνομικής άδειας σε επίπεδο ΕΕ από τα κράτη μέλη σημαίνει ότι οι μετανάστες δεν είναι σε θέση να συμμορφωθούν με τις απαιτήσεις των κρατών μελών και των οργανώσεων απασχόλησης εθελοντών για την προστασία των παιδιών και ευάλωτων ενηλίκων από ενδεχόμενη κακομεταχείριση,

Στήριξη των οργανώσεων που βασίζονται στην εθελοντική δράση

26. καλωσορίζει τις προσπάθειες ορισμένων Γενικών Διευθύνσεων (ιδίως της ΓΔ EAC) να επιδείξουν μεγαλύτερη κατανόηση για τη χρήση της εθελοντικής δράσης ως μέσου συμπληρωματικής χρηματοδότησης σχεδίων με κοινοτική χρηματοδότηση, και τονίζει ότι η εθελοντική δράση θα πρέπει να αναγνωρίζεται ως ισοδύναμο της συγχρηματοδότησης σε άλλα προγράμματα κοινοτικής χρηματοδότησης, μόλις αυτή η δράση μπορεί να κοστολογηθεί καταλλήλως. Αυτό θα βοηθήσει προς την κατεύθυνση της άμεσης αναγνώρισης της αξίας της απασχόλησης εθελοντών για τις οργανώσεις εθελοντικής δράσης,

27. αναγνωρίζει τη σημασία της προώθησης και στήριξης βέλτιστων πρακτικών διαχείρισης εθελοντών εκ μέρους των οργανώσεων απασχόλησης εθελοντών. Οι έρευνες δείχνουν ότι η εφαρμογή τέτοιων βέλτιστων πρακτικών μπορεί να οδηγήσει σε υψηλότερα επίπεδα εθελοντισμού εντός μιας οργάνωσης και σε καλύτερη διατήρηση των υφιστάμενων εθελοντών (7),

28. καλεί τις οργανώσεις που απασχολούν εθελοντές να αξιοποιούν τις δεξιότητες και την ενέργεια των εθελοντών με τρόπο στρατηγικό, βασιζόμενο σε πολιτικές και σχεδιασμό, προκειμένου να προωθηθεί η οργανωτική αποτελεσματικότητά τους και να δημιουργούνται αξιομνημόνευτες εθελοντικές εμπειρίες,

Ο ρόλος του εθελοντισμού στην κοινωνική συνοχή

29. επισημαίνει τον κύριο ρόλο της εθελοντικής δράσης στην προσωπική ανάπτυξη του ατόμου. Παρέχει νέα προοπτική για την κοινωνία και μπορεί, επίσης, να ενισχύσει την αυτοεκτίμηση και αυτοπεποίθηση του ατόμου ούτως ώστε να έχει έναν πληρέστερο ρόλο στην ευρύτερη κοινωνία. Ειδικότερα, θεωρείται ιδιαίτερα θετική η ανάπτυξη του εθελοντισμού στα σχολεία, ώστε να καλλιεργούνται οι αξίες που χαρακτηρίζουν τον εθελοντισμό,

30. αναγνωρίζει τη σημασία του εθελοντισμού στην ένταξη νέων και ιστορικά αποκλεισμένων κοινοτήτων σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο. Ο εθελοντισμός επιτρέπει σε άτομα και ομάδες να συναντούν άλλους ανθρώπους από άλλους τομείς της ζωής σε ένα θετικό και αμοιβαία επωφελές περιβάλλον,

31. προτρέπει την Ευρωπαϊκή Ένωση να μην επικεντρώνει τις προσπάθειές της για στήριξη της εθελοντικής δράσης στη νεολαία και τους νέους ανθρώπους, και υπογραμμίζει ότι ο εθελοντισμός είναι μια δραστηριότητα, στην οποία όλα τα μέρη της κοινωνίας μπορούν να έχουν έναν πλήρη και αποδοτικό ρόλο,

32. ως εκ τούτου, προτρέπει την ΕΕ, δεδομένης της γήρανσης του πληθυσμού της, να ενθαρρύνει ειδικά τους ηλικιωμένους να συμμετέχουν σε εθελοντικά προγράμματα, λαμβάνοντας υπόψη (α) τις πολυετείς ικανότητες και εμπειρίες των ηλικιωμένων, και (β) τα αποδεδειγμένα οφέλη του εθελοντισμού για την υγεία. Ένα εξαιρετικό παράδειγμα είναι οι ενώσεις ενεργών συνταξιούχων στην Ιρλανδία,

33. αναγνωρίζει ότι ο εθελοντισμός διαδραματίζει ρόλο ζωτικής σημασίας για την εξάλειψη της κοινωνικής απομόνωσης ατόμων και ομάδων μέσω (α) της παροχής κοινωνικής υποστήριξης σε ευάλωτα παιδιά και ενηλίκους, και (β) της δυνατότητας του εθελοντή να αναπτύξει νέα δίκτυα και να μειώσει τη δική του απομόνωση,

34. επισημαίνει το ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν ο εθελοντισμός και ειδικά προγράμματα στην προαγωγή και στήριξη του διαλόγου και της κατανόησης μεταξύ των γενεών στην ταχέως μεταβαλλόμενη σημερινή κοινωνία (8),

35. ζητά τη θέσπιση μιας πρωτοβουλίας χρηματοδότησης στο πλαίσιο του προγράμματος αδελφοποίησης πόλεων που θα επιτρέπει σχέδια ανταλλαγής εθελοντών με στόχο την προώθηση τοπικών και περιφερειακών δικτύων της ΕΕ και της ενεργούς συμμετοχής των πολιτών στα κοινά,

Η συμμετοχή εργοδοτών του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα

36. τονίζει ότι ο εθελοντισμός είναι βασικό στοιχείο για την προαγωγή μιας υγιούς ισορροπίας μεταξύ εργασιακής και προσωπικής ζωής για τους εργαζομένους εντός της ΕΕ υπό την έννοια ότι στηρίζει δραστηριότητες και δίκτυα εκτός του εργασιακού χώρου,

37. συνιστά την προώθηση του εθελοντισμού από δημόσιες υπηρεσίες σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο με τη στήριξη του τοπικού εθελοντισμού από το προσωπικό τους ή με την ανάπτυξη πρωτοβουλιών και εταιρικών σχέσεων στον τομέα του εθελοντισμού (9),

38. στηρίζει την ανάπτυξη βιώσιμων σχέσεων μεταξύ επιχειρήσεων και τοπικών οργανώσεων εθελοντικής δράσης για την προώθηση της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης με βάση τους ανθρώπινους πόρους και την παροχή οικονομικής στήριξης από τις επιχειρήσεις. Αυτό θα μπορούσε να πραγματοποιηθεί σε συνδυασμό με τις τοπικές και τις περιφερειακές και τοπικές οργανώσεις εκπροσώπησης επιχειρήσεων για την προώθηση της εθελοντικής δράσης εντός του εργατικού δυναμικού,

Ανάπτυξη μιας κοινοτικής διάστασης

39. εκτιμά ότι ο εθελοντισμός έχει μια σημαντική ευρωπαϊκή διάσταση και, ως εκ τούτου, επιθυμεί να υπάρξει μια πιο συνεκτική και ολοκληρωμένη πολιτική προσέγγιση, και συγκεκριμένα: — καλύτερη κατανόηση μέσω εκτενέστερης έρευνας και στατιστικών υψηλότερης ποιότητας σε επίπεδο ΕΕ, — αναγνώριση της οικονομικής συμβολής του εθελοντισμού και ευρύτερη αποδοχή της χρηματικής αντιστοιχίας ως συμπληρωματικής χρηματοδότησης στο πλαίσιο προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από την ΕΕ, — ευρύτερο ενδιαφέρον για τον εθελοντισμό σε επίπεδο ΕΕ πέραν της συμμετοχής του πολίτη στα κοινά και των ζητημάτων της νεολαίας, — εξέταση νέων πρωτοβουλιών για την ενθάρρυνση της ανταλλαγής εμπειριών και της κινητικότητας των εθελοντών μέσω ενός ευρωπαϊκού προγράμματος εθελοντισμού για όλες τις ηλικίες,

40. συνιστά στην Επιτροπή να εφαρμόσει προγράμματα ή δράσεις που να προβλέπουν την ανάπτυξη ευρωπαϊκών διεθνικών σχεδίων εθελοντισμού που να απευθύνονται σε όλο τον πληθυσμό της ΕΕ και όχι μόνον στους νέους,

41. συνιστά να ανακηρυχθεί το 2012 ως ευρωπαϊκό έτος ενεργοποίησης του πολίτη μέσω του εθελοντισμού με στόχο την προαγωγή του εθελοντισμού και την υλοποίηση πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση ζητημάτων της παρούσας γνωμοδότησης,

42. αναγνωρίζει ότι λόγω της οριζόντιας φύσης του εθελοντισμού στο πλαίσιο των πολιτικών της ΕΕ και της σημασίας του σε σχέση με τις δραστηριότητες της ΕΕ σε διάφορους τομείς απαιτείται ευρύτερος συντονισμός των υφιστάμενων πολιτικών και δραστηριοτήτων για την επιτυχή αντιμετώπιση των ζητημάτων της παρούσας γνωμοδότησης,

43. ενθαρρύνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να υιοθετήσει μια πρωτόβουλο προσέγγιση για την αντιμετώπιση της οριζόντιας φύσης του εθελοντισμού. Επιπλέον, ένα ενιαίο σημείο πρόσβασης εντός της Ευρωπαϊκής Επιτροπής μπορεί να συμβάλλει στην ανάπτυξη των δυνατοτήτων του εθελοντισμού σε διάφορους πολιτικούς τομείς, πέραν της συμμετοχής του πολίτη στα κοινά και των ζητημάτων της νεολαίας,

44. εγγυάται τη στήριξή της για την προώθηση των συστάσεων της παρούσας γνωμοδότησης σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, κατά περίπτωση.

Βρυξέλλες, 7 Φεβρουαρίου 2008 Ο Πρόεδρος της Επιτροπής των Περιφερειών Luc VAN DEN BRANDE

(1) Για παράδειγμα το σημαντικό εθελοντικό σκέλος του προγράμματος υποδοχής της Λίβερπουλ ως πολιτιστικής πρωτεύουσας της Ευρώπης για το 2008.

(2) «Social Capital and Regional Economic Growth» (Beugelsdijk και van Schaik, 2003).

(3) «The Well-being of Nations; the Role of Human and Social Capital» (ΟΟΣΑ 2001).

(4) Έρευνα της Time Bank/Reed Executive σε 200 από τις κορυφαίες επιχειρήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου (2000)

(http://timebank.org.uk/mediacentre/press_release_details.php?id=76).

(5) «The Health Benefits of Volunteering — A Review of Recent Research» (Επιχείρηση εθνικών και κοινοτικών υπηρεσιών, 2007).

(6) Παρόμοιο σύστημα είναι εκείνο που θεσπίστηκε από το γερμανικό ομοσπονδιακό κρατίδιο του Έσσεν:

http://www.kompetenznachweis.de/

(7) «Volunteer Management Practices and Retention of Volunteers» (Mark A. Hager, Jeffrey L. Brudney, Ιούνιος 2004, Αστικό Ινστιτούτο).

(8) Για παράδειγμα, στο πλαίσιο του σχεδίου «Living Scenes» στη Galway, 24 μαθητές του μεταβατικού έτους από το Presentation Secondary School δημιούργησαν μια ομάδα με 22 ενήλικες από τις ενώσεις ενεργούς συνταξιοδότησης της Galway σε ένα διαγενεακό πρόγραμμα, το οποίο έχει ενταχθεί τώρα στο πρόγραμμα σπουδών του μεταβατικού έτους.

(9) Πολλές τοπικές και περιφερειακές αρχές σε ορισμένα κράτη μέλη έχουν αναπτύξει ή στηρίζουν προγράμματα εθελοντισμού με τη συνδρομή του προσωπικού τους, συνήθως μέσω εθελοντικής συνεισφοράς από το μισθό του προσωπικού, για τη μεταφορά ικανοτήτων σε φιλανθρωπικές οργανώσεις, τη στήριξη νέων εγχώριων επιχειρηματιών και δραστηριοτήτων τοπικής ανάπτυξης.