EN    EN  COMMISSION OF THE E UROPEAN COMMUNITIES 
Βρυξέλλες , 12.10.2004 
COM(2004) 676 τελικό  
2003/0037 (COD)   
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  ΠΡΟΣ  ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ  ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ  
 
σύµφωνα  µε το άρθρο  251, παράγραφος  2, δεύτερο  εδάφιο  της συνθήκης  ΕΚ 
 
σχετικά  µε την 
Κοινή  θέση  που υιοθέτησε  το Συµβούλιο  ενόψει  εκδόσεως  µιας οδηγίας  του 
Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου  και του Συµβουλίου  σχετικά  µε τη ρύπανση  από πλοία  και 
τη θέσπιση  κυρώσεων , ιδίως  ποινικών , για αδική µατα ρύπανσης  
 
EN 2   EN 2003/0037 (COD) 
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  ΠΡΟΣ  ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ  ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ  
 
σύµφωνα  µε το άρθρο  251, παράγραφος  2, δεύτερο  εδάφιο  της συνθήκης  ΕΚ 
 
σχετικά  µε την 
Κοινή  θέση  που υιοθέτησε  το Συµβούλιο  ενόψει  εκδόσεως  µιας οδηγίας  του 
Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου  και του Συµβουλίου  σχετικά  µε τη ρύπανση  από πλοία  και 
τη θέσπιση  κυρώσεων , ιδίως  ποινικών , για αδική µατα ρύπανσης  
1. ΙΣΤΟΡΙΚΟ  
Ηµεροµηνία διαβίβασης  της προτάσεως  στο Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  
και στο Συµβούλιο  (έγγραφο  COM(2003)92 τελικό  - 
2003/0037(COD)) 6 Μαρτίου  2003
Ηµεροµηνία της διατύπωσης  γνώµης από την Ευρωπαϊκή  Οικονο µική 
και Κοινωνική  Επιτροπή  
19 Ιουνίου  2003
Ηµεροµηνία της διατύπωσης  γνώµης από το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο , 
σε πρώτη  ανάγνωση  
13 Ιανουαρίου  2004
Ηµεροµηνία υιοθέτησης  της κοινής  θέσης  µε ειδική  πλειοψηφία  
7 Οκτωβρίου  2004
2. ΣΤΌΧΟΣ  ΤΗΣ  ΠΡΟΤΆΣΕΩΣ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ  
Ο στόχος  της προτάσεως  είναι  διττός : 
– Ενσω µάτωση  στο κοινοτικό  δίκαιο  των οικείων  διατάξεων  διεθνούς  δικαίου  που 
εφαρ µόζονται  σε θέµατα πρόληψης  και καταπολέ µησης  της ρύπανσης . Έτσι , µε την 
πρόταση  αυτή , επαναλα µβάνονται  αφενός  οι διατάξεις  της σύµβασης  των Ηνωµένων  
Εθνών  για το δίκαιο  της θαλάσσης  και αφετέρου  οι διατάξεις  της MARPOL, της 
διεθνούς  συµβάσεως  για την πρόληψη  της ρύπανσης , ιδίως  των διατάξεών  της που 
παρέχουν  τον ορισµό των παράνο µων απορρίψεων  ρυπογόνων  ουσιών  στη θάλασσα . 
– Να δοθεί  εγγύηση  ότι οι υπαίτιοι  των εν λόγω  παράνο µων απορρίψεων  – δηλαδή  όχι 
µόνον  οι πλοίαρχοι  και οι πλοιοκτήτριες  εταιρείες  αλλά  και οι εφοπλιστές /ναυλωτές  
και οι νηογνώ µονες – θα διώκονται  πράγ µατι και θα τους επιβάλλονται , υπό 
ορισµένες συνθήκες , ποινικές  κυρώσεις . Θα πρέπει  να εγείρεται  η ποινική  ευθύνη  
τους στις περιπτώσεις  που η απόρριψη  ήταν  εσκε µµένη, αλλά  επίσης  και στην  
περίπτωση  ατυχή µατος, όταν η απόρριψη  προήλθε  από βαριά  αµέλεια .  
 
EN 3   EN 3 ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ  ΕΠΙ ΤΗΣ  ΚΟΙΝΗΣ  ΘΕΣΕΩΣ  
Η κοινή  θέση  επιφέρει  κυρίως  δύο µεταβολές  στο κείµενο της αρχικής  προτάσεως .  
- ως προς  το πεδίο  εφαρ µογής  
Η πρόταση  αποσκοπούσε  στον  προσδιορισ µό των παραβάσεων  ρύπανσης , ορίζοντας , κατά  
γενικό  τρόπο , τη βαριά  αµέλεια  ως συστατικό  στοιχείο  της παραβάσεως . Η πρόταση  δεν 
περιείχε  ωστόσο  εξειδίκευση  των εξαιρέσεων  του κανόνα , πέραν  της παραπο µπής στο 
εφαρ µοστέο  διεθνές  δίκαιο , δυνά µει της ρήτρας  διασφάλισης  (άρθρο  7).  
Η κοινή  θέση  που υιοθετήθηκε  παρέχει , από την άποψη  αυτή , ορισµένες διευκρινίσεις , στο 
µέτρο που αναφέρει  ρητά  αυτές  τις εξαιρέσεις  από τον κανόνα . Οι επελθούσες  µεταβολές  
είναι  µόνο ως προς  τη µορφή  και όχι ως προς  την ουσία . 
- ως προς  το πεδίο  εφαρ µογής  
Η Επιτροπή  κάνει  αποδεκτό  το κείµενο της κοινής  θέσης . Εντούτοις , κατά  την έγκριση  της 
συµφωνίας  σε πολιτικό  επίπεδο , στο Συµβούλιο  Μεταφορών  της 11ης Ιουνίου  2004, προέβη  
στην  ακόλουθη  δήλωση : 
"Η Επιτροπή  σηµειώνει  ότι το Συµβούλιο  δεν επιθυ µούσε  να καταστεί  υποχρεωτική  η 
εγκαθίδρυση  ενός καθεστώτος  ποινικών  κυρώσεων  όσον  αφορά  τις παράνο µες απορρίψεις  
ρυπογόνων  ουσιών  στη θάλασσα . 
Θεωρεί  πάντως  ότι πράττοντας  τούτο , το συµβιβαστικό  κείµενο του Συµβουλίου  δεν φθάνει  
στο επίπεδο  που φιλοδοξούσε  η πρότασή  της, όσον  αφορά  το επιδιωκό µενο αποτρεπτικό  
αποτέλεσ µα σε θέµατα πρόληψης  και καταπολέ µησης  της θαλάσσιας  ρύπανσης . 
Η Επιτροπή  υπενθυ µίζει ότι το Ευρωπαϊκό  Συµβούλιο  είχε ζητήσει , κατά  τη σύνοδό  του των 
Βρυξελλών  του Μαρτίου  2003, "να υιοθετηθεί , πριν το τέλος  του 2003, βάσει  της πρόσφατης  
προτάσεως  της Επιτροπής , ένα σύστη µα κυρώσεων , περιλα µβανο µένων  των ποινικών  
κυρώσεων , για τις παραβάσεις  ρύπανσης , στηριζό µενο στην  κατάλληλη  νοµική βάση ". Η 
Επιτροπή  θεωρεί  ότι το άρθρο  80, παράγραφος  2 της συνθήκης  ΕΚ αποτελεί  µια τέτοια  
νοµική βάση . 
Υπενθυ µίζει πράγ µατι, ότι σύµφωνα  µε την πάγια  θέση  της, η οποία  υποστηρίζεται  από το 
Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο , είναι  απόλυτα  θεµιτό για το νοµοθέτη  να εγκαθιδρύσει  ένα 
καθεστώς  ποινικών  κυρώσεων , εφόσον  το κρίνει  αναγκαίο  για την επίτευξη  ενός κοινοτικού  
στόχου . Η Επιτροπή  είναι  πεπεισ µένη ότι, στην  προκει µένη περίπτωση , αυτό  είναι  αναγκαίο . 
Για το λόγο  αυτό , η Επιτροπή , καθώς  δεν επιθυ µεί να εµποδίσει  τη νοµοθετική  διαδικασία , 
αποδέχεται  τη λύση  αυτή  η οποία  υστερεί  έναντι  της αρχικής  προτάσεώς  της, αλλά  τονίζει  ότι 
µε αυτό  δεν θίγεται  η θέση  της, την οποία  υποστηρίζει  ενώπιον  του ∆ικαστηρίου  στην  
υπόθεση  C-176/03." 
4. ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΣ  ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  
4.1. Τροπολογίες  αποδεκτές  από την Επιτροπή  επαναλα µβανό µενες, εν όλω ή εν 
µέρει, στο κείµενο της κοινής  θέσης  
Οι τροπολογίες  1, 4, 6 ( εν µέρει) και 8 (εν µέρει) συνιστούν  χρήσι µες αποσαφηνίσεις  του 
κειµένου της προτάσεως . 
 
EN 4   EN 4.2. Τροπολογίες  αποδεκτές  από την Επιτροπή , που δεν επαναλα µβάνονται  όµως στο 
κείµενο της κοινής  θέσης  
Οι τροπολογίες  2, 5, 9, 12, 18, 20 και 23 αποτελούσαν , κατά  την άποψη  της Επιτροπής , 
χρήσι µες αποσαφηνίσεις  του κειµένου της προτάσεως . 
Οι τροπολογίες  6 και 22 όσον  αφορά  τη δηµιουργία  ενός ευρωπαϊκού  σώµατος ακτοφυλάκων  
είχαν  γίνει καταρχήν  αποδεκτές  από την Επιτροπή . 
4.3. Τροπολογίες  απορριφθείσες  από την Επιτροπή , οι οποίες  δεν επαναλα µβάνονται  στο 
κείµενο της κοινής  θέσης  
Οι τροπολογίες  16, 17, 19, 21 και 29 ήταν  περιττές . 
Οι τροπολογίες  3, 11, 13, 30, 31 και 32 ξέφευγαν  σε µεγάλο  βαθµό από το πεδίο  εφαρ µογής 
της οδηγίας  αυτής . 
Οι τροπολογίες  10, 14, 24 και 27 δεν αντιστοιχούσαν  προς  τους στόχους  της προτάσεως . 
5. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ  
Η Επιτροπή  επιση µαίνει  ότι το Συµβούλιο  δεν θέλησε  να καταστήσει  υποχρεωτική  την 
καθιέρωση  καθεστώτος  νοµικών  κυρώσεων  για τις παράνο µες απορρίψεις  ρυπαντικών  
ουσιών  στη θάλασσα . Ως προς  το ζήτηµα αυτό , η Επιτροπή  εξέφρασε , στη δήλωσή  της προς  
το Συµβούλιο  Μεταφορών , την απογοήτευσή  της ως προς  το επίπεδο  φιλοδοξίας  στο οποίο  
φθάνει  η κοινή  θέση . Πέραν  όµως του σηµείου αυτού , η Επιτροπή  αναγνωρίζει  ότι µε την 
κοινή  θέση  δεν µεταβάλλονται  ούτε οι στόχοι  ούτε το πνεύµα της προτάσεώς  της, και είναι  
συνεπώς  σε θέση  να δηλώσει  τη στήριξή  της στην  κοινή  θέση . Η υποστήριξη  αυτή  
δικαιολογείται  ειδικότερα  από τη µέριµνά της να συµβάλει  στη συνέχιση  της διαδικασίας  
συναπόφασης  και να επιτρέψει  την έγκριση  της οδηγίας  αυτής  το συντο µότερο .