Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών για την «Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου σχετικά με την Προώθηση ασφαλούς και διατηρήσιμης κινητικότητας»

(97/C 244/07)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ,

έχοντας υπόψη έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο [COM(96) 654 τελικό - 96/0306(SYN)] () 7

έχοντας υπόψη την απόφαση του Συμβουλίου της 14 Φεβρουαρίου 1997, να ζητήσει επί του θέματος τη σχετική γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών, σύμφωνα με τα άρθρα 129 Δ και 198 Γ πρώτη παράγραφος της συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 7

έχοντας υπόψη την απόφασή της της 12ης Μαρτίου 1997, να αναθέσει την κατάρτιση της γνωμοδότησης στην επιτροπή 3 «Μεταφορές και δίκτυα επικοινωνίας» 7

έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης (CdR 64/97 rev.) του εισηγητή κ. Gustβv, το οποίο υιοθέτησε η επιτροπή 3, στις 10 Απριλίου 1997,

υιοθέτησε κατά την 18η σύνοδο ολομέλειας της 11ης και 12ης Ιουνίου 1997 (συνεδρίαση της 12ης Ιουνίου) την παρούσα γνωμοδότηση.

1. Γενικές παρατηρήσεις

1.1. Η πολιτική μεταφορών της ΕΕ πρέπει να αναπτυχθεί και να αποκτήσει συγκεκριμένη μορφή, προκειμένου να επιτευχθεί μια σταθερή και μόνιμη ανάπτυξη σε όλο τον τομέα των μεταφορών. Το σημαντικότερο μέρος των μεταφορών - τόσο για τις μεταφορές ατόμων όσο και προϊόντων - διεξάγεται σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο. Κατ' αυτόν τον τρόπο, οι ανεπιθύμητες συνέπειες, όπως η μόλυνση του περιβάλλοντος, η κυκλοφοριακή συμφόρηση, καθώς και άλλες αρνητικές συνέπειες, όπως τα ατυχήματα, πλήττουν άμεσα τους πολίτες. Στο μέλλον, η πολιτική μεταφορών πρέπει, αφενός, να ενδιαφερθεί περισσότερο για την αγορά και να φροντίσει σε μεγαλύτερο βαθμό για τις επιθυμίες, τις εκτιμήσεις, τις απόψεις και τις προτιμήσεις των πελατών 7 ενώ αφετέρου, ο τομέας των μεταφορών να αναπτυχθεί με τέτοιο τρόπο ώστε να επιτευχθεί μια σταθερή και μόνιμη ανάπτυξη.

1.2. Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή των Περιφερειών επιθυμεί να τονίσει ότι επιβάλλεται να αναπτυχθεί μια συντονισμένη και ολοκληρωμένη πολιτική μεταφορών σε συνεργασία με την ΕΕ, τα κράτη και τις αρχές της τοπικής αυτοδιοίκησης. Η αρχή της επικουρικότητας είναι θεμελιώδης. Η ΕΕ πρέπει να καταβάλει προσπάθειες ενθαρρύνοντας την αύξηση των γνώσεων και τις ανταλλαγές εμπειριών, σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο και να δημιουργήσει κοινούς χώρους συζητήσεων για τους αντιπροσώπους και εμπειρογνώμονες από τις κοινότητες και τις περιφέρειες. Όσον αφορά την ΕΤΠ είναι έτοιμη να συμβάλει αποτελεσματικά στο εν λόγω έργο.

1.3. Η ανάπτυξη των διευρωπαϊκών δικτύων μεταφορών είναι ανάγκη να προωθηθεί με διάφορους τρόπους και πρέπει συγχρόνως οι τοπικές και περιφερειακές αρχές να αποκτήσουν μεγάλη επιρροή όσον αφορά τον προγραμματισμό συγκεκριμένων σχεδίων και την υλοποίησή τους, σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Τα διευρωπαϊκά δίκτυα δεν πρόκειται να λειτουργήσουν αποτελεσματικά εάν δεν συνδεθούν δεόντως με τα τοπικά συστήματα κυκλοφορίας. Η βελτίωση των επικοινωνιών στην Ευρώπη θα ενισχύσει την ανταγωνιστική της ισχύ, γενικά, καθώς και την αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών της ΕΕ. Τα συστήματα μεταφορών και επικοινωνιών πρέπει να επεκταθούν ανεξάρτητα από τα διοικητικά σύνορα.

1.4. Τα έργα υποδομής και η κυκλοφορία αποτελούν μέρος της επέκτασης των πόλεων και της ανάπτυξης της κοινωνίας. Οι καλύτερες μεταφορές μπορούν να συμβάλουν στην προώθηση της απασχόλησης και στην οικονομική ανάπτυξη. Πρέπει να υπάρξει μια ισορροπία μεταξύ των προσπαθειών που καταβάλλονται από την κοινωνία, όσον αφορά τους διάφορους κανόνες κυκλοφορίας και των έργων υποδομής και κυκλοφορίας.

1.5. Ολόκληρος ο τομέας των μεταφορών διέπεται, όλο και περισσότερο από ρυθμίσεις και από το καθεστώς μονοπωλίου. Η έλλειψη όσον αφορά τις ανάγκες της αγοράς είναι όλο και πιο εμφανής και η συνεργασία μεταξύ των διαφόρων τρόπων μεταφορών είναι συχνά ελαττωματική, εξετάζοντας την από την πλευρά του χρήστη. Η ανάλυση πρέπει να περιλαμβάνει όλες τις πτυχές της ποιότητας που προσφέρει το δίκτυο:

- Την ποιότητα που αναμένει ο χρήστης,

- Την προσφερόμενη ποιότητα,

- Την συμβατική ποιότητα,

- Την επιτευχθείσα ποιότητα,

- Την ποιότητα όπως την έζησε ο χρήστης.

1.6. Οι αρμόδιες μεταφορικές αρχές και οι επιχειρήσεις μεταφορών πρέπει να ερωτούν συστηματικά τους χρήστες αν η ποιότητα πους τους παρέχεται ανταποκρίνεται στις προσδοκίες τους. Για να καταστεί δυνατός ο προσδιορισμός των αδύνατων σημείων σε όλο το σύστημα μεταφορών είναι επιθυμητό να συγκρίνεται αντίστοιχα η αναμενόμενη ποιότητα με την προσφερθείσα και να χρησιμοποιούνται οι ίδιες μέθοδοι για όλο το σύστημα μεταφορών, από πόρτα σε πόρτα. Για να αυξηθεί η ελκυστικότητα των μέσων δημόσιων μεταφορών (συμπεριλαμβανομένων και των σιδηροδρομικών μεταφορών) είναι σημαντικό για τις αρμόδιες αρχές μεταφορών και τις επιχειρήσεις μεταφορών να προσδιορίσουν τι μπορούν να υποσχεθούν στους χρήστες. Οι υποσχέσεις αυτές πρέπει να ανακοινωθούν ώστε να γνωρίζουν οι χρήστες τι μπορούν να αναμένουν. Είναι σημαντικό να εκπληρούνται οι προσδοκίες των χρηστών. Εάν ο προμηθευτής προϊόντων ή ο πάροχος υπηρεσιών εκπληρούν τις προσδοκίες των χρηστών τότε αυξάνονται οι πιθανότητες να απευθυνθεί ο χρήστης και πάλι σ' αυτούς. Εάν σε ορισμένη περίπτωση μια επιχείρηση μεταφορών δεν κατορθώσει να εκπληρώσει τις υποσχέσεις της προς το χρήστη, είναι σημαντικό να δίδεται μια άλλη παροχή στο χρήστη, με τέτοιο τρόπο ώστε να αισθάνεται ικανοποιημένος.

1.7. Οι δημόσιες μεταφορές (συμπεριλαμβανομένων των σιδηροδρομικών) επιδοτούνται, σε σημαντικό βαθμό, μέσω της φορολογίας σε όλη την ΕΕ. Παρά τις μεγάλες επιδοτήσεις, μέσω των φόρων, και σε πολλές περιπτώσεις τις χαμηλές τιμές, πολλοί υποψήφιοι επιβάτες επιλέγουν τη λύση του αυτοκινήτου τους. Η επιλογή του μέσου μεταφοράς εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το βιοτικό επίπεδο και την ποιότητα ζωής. Το αντίτιμο του εισιτηρίου αποτελεί το κριτήριο. Δηλαδή ακόμη και αν η χρησιμοποίηση των δημόσιων μέσων μεταφοράς είναι φθηνή, σε πολλές περιπτώσεις, δεν θεωρείται ικανοποιητική από πλευράς τιμής, από την πλευρά των χρηστών. Εάν καταβληθούν προσπάθειες για υψηλότερες προδιαγραφές και καλύτερη ποιότητα τότε μπορεί να ζητηθούν και ακριβότερες τιμές. Πρέπει να αναλυθούν οι προτιμήσεις και τι είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν οι επιβάτες. Στο μέλλον οι επιβάτες πρέπει να πληρώνουν περισσότερο για καλύτερα έργα υποδομής και μεταφορές. Με την καθιέρωση δικαιότερων και αποτελεσματικότερων τιμών οι οποίες θα λαμβάνουν υπόψη τις εξωτερικές δαπάνες, η κοινωνία θα αποκτήσει πόρους για να επεκτείνει και να βελτιώσει τα έργα υποδομής και τις μεταφορές.

1.8. Όλοι οι τρόποι μεταφοράς και όλοι οι σταθμοί διασυνδέσεων καθόλη τη διάρκεια της διαδρομής πρέπει να είναι καλής ποιότητας. Βελτιώσεις που αφορούν τους τρόπους λειτουργίας είναι συχνά φθηνότερες, πιο οικονομικές και ταχύτερες σε εφαρμογή σε σύγκριση με τις επενδύσεις για νέες τεχνολογίες.

1.9. Είναι σημαντικό οι νέες τεχνολογίες, όπως π.χ. η τεχνολογία των πληροφοριών, να σχεδιαστούν με βάση τον πελάτη. Η καθιέρωση ευρωπαϊκών προδιαγραφών είναι απαραίτητη για να δοθούν αφενός καλές λύσεις, από τη σκοπιά του πελάτη, και αφετέρου για να ενισχύσουν την ανταγωνιστική ικανότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, από γενικής απόψεως.

1.10. Η ΕΤΠ επιθυμεί με την ευκαιρία αυτή να παραπέμψει σε παλαιότερη γνωμοδότηση που εξέδωσε για το Πράσινο Βιβλίο της Επιτροπής «Ένα μεταφορικό δίκτυο για όλους» και «Για μια δίκαιη και αποτελεσματική καθιέρωση τιμών στον τομέα των μεταφορών».

2. Παρατηρήσεις της ΕΤΠ όσον αφορά τα άρθρα της πρότασης απόφασης του Συμβουλίου

2.1. Παρατηρήσεις όσον αφορά το άρθρο 1

«Η παρούσα απόφαση αφορά τον ορισμό και την εφαρμογή της κοινής πολιτικής μεταφορών και του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών με σκοπό να εξασφαλιστεί και να προαχθεί ασφαλής και διατηρήσιμη κινητικότητα.»

2.1.1. Η ΕΤΠ επιθυμεί να τονίσει ότι τα αιτήματα, οι απόψεις, οι εκτιμήσεις και οι προτιμήσεις των χρηστών πρέπει να αποτελέσουν την κύρια αφετηρία της πολιτικής μεταφορών της ΕΕ. Με μια πολιτική μεταφορών που θα είναι περισσότερο προσανατολισμένη προς τις απαιτήσεις της αγοράς οι τοπικές και περιφερειακές αρχές θα διαδραματίσουν μεγαλύτερο ρόλο, πράγμα που συμβιβάζεται με την αρχή της επικουρικότητας.

2.1.2. Η ΕΤΠ θεωρεί ότι η απορρύθμιση και η βελτίωση του ανταγωνισμού μπορούν από κοινού να συμβάλουν στην αύξηση της προσοχής του τομέα των μεταφορών όσον αφορά τις ανάγκες της αγοράς. Με δίκαιες και αποτελεσματικές τιμές μπορεί να προωθηθεί μια σταθερή και μόνιμη ανάπτυξη του τομέα των μεταφορών και συγχρόνως η κοινωνία να αποκτήσει τους πόρους για τη βελτίωση των έργων υποδομής και κυκλοφορίας.

2.1.3. Η ΕΤΠ διαπιστώνει ότι η πολιτική των μεταφορών πρέπει να συνεργασθεί με την πολιτική για το περιβάλλον και με άλλες πολιτικές και η συνεργασία αυτή πρέπει να πραγματοποιηθεί σε όλα τα επίπεδα: Ευρωπαϊκής Ένωσης, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό. Σε πολλές περιφέρειες είναι εμφανείς οι ανταγωνισμοί που αποβλέπουν στην εκμετάλλευση της αγοράς και η αποκατάστασή τους πρέπει να πραγματοποιηθεί εντός των φυσικών πλαισίων των τοπικών και περιφερειακών προγραμμάτων.

2.2. Παρατηρήσεις όσον αφορά το άρθρο 2

«Η Επιτροπή επιφορτίζεται με την εφαρμογή του άρθρου 1 και δύναται να αναλάβει, για τον σκοπό αυτόν, τις δράσεις που κρίνει αναγκαίες, και ιδίως:

- να συλλέγει, να επεξεργάζεται και να διαδίδει κατά συστηματικό τρόπο, τις πληροφορίες σχετικά με τις δραστηριότητες μεταφορών στην Κοινότητα και της Κοινότητας με τρίτες χώρες 7

- να συμβάλλει στη διοργάνωση ειδικευμένων διασκέψεων και σεμιναρίων από οργανισμούς που επιδιώκουν στόχους συμβατούς με τους στόχους της Κοινότητας 7

- να υποστηρίζει, ακόμα και σε τακτά χρονικά διαστήματα, την εκτέλεση αναλύσεων από εθνικούς ή διεθνείς, δημόσιους ή ιδιωτικούς οργανισμούς, που συμβάλλουν αποτελεσματικά και άμεσα στην υλοποίηση των επιδιωκόμενων στόχων της κοινής πολιτικής μεταφορών 7

- να υποκινεί και να αναλαμβάνει την εναρμόνιση που αποσκοπεί στην εξασφάλιση της διαλειτουργικότητας του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών και στη καλύτερη δυνατή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς μεταφορών 7

- να υποστηρίζει πρωτοβουλίες που αποσκοπούν στον καλύτερο καθορισμό, την ανάπτυξη και προώθηση του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών στις τεχνικές, περιβαλλοντικές και χρηματοοικονομικές τους πλευρές, καθώς και στην προέκτασή τους σε τρίτες χώρες 7

- να ενθαρρύνει την πραγματοποίηση δράσεων κατάρτισης στον τομέα των μεταφορών, ιδιαίτερα για να προαχθεί και να βελτιωθεί η ασφάλεια των μεταφορών και ο σεβασμός για το περιβάλλον 7

- να αξιολογεί, από τεχνική και χρηματοοικονομική άποψη, τις δράσεις που αναλαμβάνει η Επιτροπή ή τρίτοι προκειμένου να προάγουν την κινητικότητα 7

- να προβαίνει σε αναλύσεις κόστους/ωφελείας δράσεων και έργων.»

2.2.1. Σημαντική πηγή για τις εργασίες της ανάπτυξης και μετατροπής αποτελεί η ανταλλαγή των γνώσεων, εμπειριών και των ιδεών μεταξύ των διαφόρων κρατών και των περιφερειών. Η ΕΤΠ θεωρεί ότι οι αρχές της τοπικής αυτοδιοίκησης πρέπει να αναλάβουν αυξημένες δεσμεύσεις όσον αφορά τις διαφορετικές δράσεις της Επιτροπής και ιδιαίτερα οι εκλεγμένοι σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο.

2.2.2. Η Επιτροπή των Περιφερειών επιθυμεί να τονίσει ότι η επέκταση των διευρωπαϊκών δικτύων είναι σημαντική αλλά πρέπει να πραγματοποιηθεί σε στενή συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές της τοπικής αυτοδιοίκησης.

2.2.3. Η Επιτροπή των Περιφερειών διαπιστώνει ότι σε πολλές χώρες δεν υπάρχουν ισχυρές οργανώσεις οι οποίες προστατεύουν τα συμφέροντα των καταναλωτών στις κοινωνίες εκείνες που επιδοτούν τις μεταφορές, δηλαδή τα τοπικά και περιφερειακά μέσα δημόσιας μεταφοράς και τις σιδηροδρομικές μεταφορές. Αντίθετα, σε πολλές χώρες υπάρχουν ισχυρές οργανώσεις οι οποίες φροντίζουν για τα συμφέροντα των ιδιωτών αυτοκινητιστών και των επαγγελματιών. Οι εκλεγμένοι σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο οι οποίοι έχουν στενές επαφές με τους συμπολίτες τους διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο διότι τα συμφέροντα των διαφόρων ομάδων πρέπει να εξισορροπούνται μεταξύ τους.

2.2.4. Η ΕΤΠ διαπιστώνει ότι η νέα τεχνολογία, μεταξύ άλλων με τη μορφή της τεχνολογίας των πληροφοριών μπορεί να βελτιώσει την ποιότητα του συστήματος μεταφορών και να αυξήσει την ανταγωνιστική ικανότητα των δημόσιων μεταφορών. Η Επιτροπή πρέπει να υποστηρίξει την καθιέρωση ορισμένων προδιαγραφών, προκειμένου να βρεθούν αφενός, οι ενδεδειγμένες λύσεις για το χρήστη και, αφετέρου, για να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. Συγχρόνως, η ΕΤΠ επιθυμεί να τονίσει ότι μπορούν να πραγματοποιηθούν μεγάλες βελτιώσεις χάρη στην υπάρχουσα τεχνολογία και με την καταβολή συνειδητών προσπαθειών για την παροχή ποιότητας και υπηρεσιών.

2.2.5. Η ΕΤΠ θεωρεί ότι τα θέματα ποιότητας είναι απαραίτητο να προβληθούν εντονότερα στην εργασία της Επιτροπής. Η Επιτροπή πρέπει να αναπτύξει ένα πρόγραμμα για μια συστηματικότερη εργασία για τα θέματα της ποιότητας και να παροτρύνει τις αρμόδιες αρχές και τις επιχειρήσεις μεταφορών να ικανοποιούν συστηματικά την εκ μέρους των χρηστών αναμενόμενη ποιότητα. Τα κοινά συστήματα μέτρησης της ποιότητας διευκολύνουν τον προσδιορισμό των αδύνατων σημείων του δικτύου και δημιουργούν ένα ευρωπαϊκό δίκτυο μεταφορών για όλους.

2.2.6. Η ΕΤΠ παρατηρεί ότι η Επιτροπή αναλαμβάνει να συνεκτιμά τις πρωταρχικές αρμοδιότητες των κρατών μελών όταν υιοθετεί μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας.

2.3. Παρατηρήσεις όσον αφορά το άρθρο 3

«1) Προκειμένου να υλοποιήσει τις εν λόγω δράσεις, η Επιτροπή δύναται ιδίως:

- να προβαίνει στη σύναψη οποιασδήποτε σύμβασης με ιδιωτικούς ή δημόσιους οργανισμούς, τηρουμένων των διαδικασιών σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις 7

- να συγχρηματοδοτεί οποιοδήποτε έργο αρχίζουν δημόσιοι ή ιδιωτικοί οργανισμοί, διεθνείς ή μη, μέχρι ύψους το πολύ 50 % του συνολικού κόστους του έργου 7 δεν είναι δυνατόν να γίνει υπέρβαση του ορίου αυτού παρά μόνον σε περιπτώσεις δεόντως αιτιολογημένες βάσει της εξαιρετικής κοινοτικής εμβέλειας της δράσης 7

- να συνεισφέρει στον προϋπολογισμό διοικητικής λειτουργίας δημόσιων ή ιδιωτικών διεθνών οργανισμών, που αναπτύσσουν δραστηριότητες στον τομέα των μεταφορών, των οποίων είναι ή θα καταστεί μέλος.

2) Όταν δικαιολογείται από τη φύση των δράσεων και τις περιστάσεις, λαμβάνονται ενδεδειγμένα μέτρα δημοσιότητας, ώστε να προκηρυχθεί πρόσκληση υποβολής προτάσεων και να διευκρινισθούν οι λεπτομέρειες παρέμβασης της Κοινότητας για την υλοποίηση των δράσεων αυτών.

3) Η παρέμβαση της Κοινότητας προσδιορίζεται κυρίως σε συνάρτηση με:

- το ενδιαφέρον που παρουσιάζει η δράση για την επίτευξη των στόχων της κοινής πολιτικής μεταφορών και του διευρωπαϊκού δικτύου μεταφορών 7

- την κοινοτική εμβέλεια της δράσης, και ιδίως τη συμμετοχή πολλών κρατών στη δράση 7

- τον παραδειγματικό ή καινοτόμο χαρακτήρα της δράσης και τις δυνατότητες διάδοσης και επέκτασης σε ολόκληρη την Κοινότητα 7

- τη συμβολή της δράσης στην ανάπτυξη της συνεργασίας με τρίτες χώρες.»

2.3.1. Η Επιτροπή των Περιφερειών διαπιστώνει ότι δεν είναι σπάνιο, διεθνείς και εθνικές κλαδικές οργανώσεις να έχουν μια αρνητική άποψη όσον αφορά την απορρύθμιση και τον ανταγωνισμό. Από τις οργανώσεις που έχουν ως σκοπό την προστασία των συμφερόντων των παραγωγών δεν μπορεί να αναμένεται να έχουν ως υπέρτατο στόχο την ικανοποίηση των συμφερόντων των καταναλωτών. Για το λόγο αυτό είναι σημαντικό να συνεργασθεί η Επιτροπή με όργανα που είναι προοδευτικά και αποβλέπουν στο μέλλον και τα οποία συμμερίζονται τους μακροχρόνιους στόχους της Ευρωπαϊκής Ένωσης όσον αφορά την ευρωπαϊκή πολιτική μεταφορών.

2.3.2. Η Επιτροπή των Περιφερειών θεωρεί ότι είναι σημαντικό να μην συγχρηματοδοτεί η Επιτροπή μόνο τα προγράμματα των εθνικών και διεθνών οργανισμών, αλλά να συμμετέχει ιδιαίτερα στη χρηματοδότηση των προγραμμάτων των τοπικών και περιφερειακών οργάνων. Το κυριότερο μέρος των μεταφορών διεξάγεται σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο και τα προβλήματα κυκλοφορίας θίγουν κατ' αρχάς, τις τοπικές και περιφερειακές αρχές. Τόσο σε τοπικό όσο και σε περιφερειακό επίπεδο υπάρχουν καινοτόμες δυνάμεις οι οποίες προσβλέπουν στο μέλλον και οι οποίες πρέπει να ενισχυθούν. Η Επιτροπή της ΕΕ οφείλει να ενισχύσει τα προγράμματα συνεργασίας μεταξύ των κοινοτήτων και των περιφερειών των διαφόρων χωρών, ώστε μέσω αυτών να επιταχυνθεί η ανάπτυξη της πολιτικής μεταφορών της ΕΕ.

2.3.3. Η ΕΤΠ δεν βλέπει την απορρύθμιση και τον ανταγωνισμό ως ένα στόχο αλλά σαν ένα μέσο για να βελτιωθούν οι μεταφορές με χαμηλότερες δαπάνες. Είναι σημαντικό να υλοποιηθεί πλήρως η εσωτερική αγορά όσον αφορά ολόκληρο τον τομέα μεταφορών. Για τις αντιπαραγωγικές μεταφορές, που απαιτούν κρατικές επιδοτήσεις, πρέπει να προκηρύσσονται διαγωνισμοί ώστε να προσφέρονται στον ευρωπαϊκό ανταγωνισμό, σύμφωνα με την οδηγία της ΕΕ για τις δημόσιες συμβάσεις. Η Επιτροπή πρέπει να προωθήσει την ανταλλαγή γνώσεων και εμπειριών που αφορούν τα εν λόγω θέματα.

2.3.4. Ενόψει της τήρησης της αρχής της επικουρικότητας τα μέτρα της επιτροπής δεν περιλαμβάνουν, όμως, τη σύναψη διμερών συμφωνιών με τρίτες χώρες όσον αφορά την πολιτική των μεταφορών.

2.4. Παρατηρήσεις όσον αφορά το άρθρο 4

«Κάθε τελικής πληρωμής θα προηγείται εις βάθος έλεγχος των υπηρεσιών που παρεσχέθησαν, λαμβανομένων υπόψη των συμβατικών υποχρεώσεων που ανέλαβε ο δικαιούχος, τις αρχές εξοικονόμησης χρημάτων και χρηστής οικονομικής διαχείρισης. Σε όλες τις συμβάσεις που συνομολογούνται μεταξύ της Επιτροπής και των δικαιούχων θα περιλαμβάνονται διατάξεις για την καταπολέμηση της απάτης (επιτήρηση της εκτέλεσης της σύμβασης, περιοδικές εκθέσεις, μέτρα οικονομικού ελέγχου, κ.λπ.).»

2.4.1. Η Επιτροπή των Περιφερειών επιθυμεί να υπογραμμίσει ότι εκτός του συνήθους ελέγχου των λογαριασμών είναι σημαντικό κάθε δράση και πρόγραμμα να αξιολογούνται με αφετηρία τον στόχο που έχει τεθεί για το αντίστοιχο πρόγραμμα και την αντίστοιχη δράση. Συγχρόνως, επειδή είναι σημαντικό να γίνει εξέταση της ανάλυσης όσον αφορά την σχέση δαπάνες/απόδοση, η ΕΤΠ επιθυμεί και πάλι να τονίσει τη σημασία που έχουν οι αναλύσεις τόσο για τους χρήστες και την αγορά όσο και από κοινωνική άποψη. Τα μεταφορικά συστήματα πρέπει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, να ικανοποιήσουν τις απαιτήσεις της αγοράς, και να δώσουν προτεραιότητα σε μια σταθερή και μόνιμη ανάπτυξη του τομέα των μεταφορών.

2.5. Παρατηρήσεις όσον αφορά τα άρθρα 5-7

2.5.1. Η Επιτροπή των Περιφερειών δεν υποβάλλει παρατηρήσεις για τα εν λόγω άρθρα.

3. Αιτήματα της ΕΤΠ για την τροποποίηση άρθρων

3.1. Η ΕΤΠ ζητεί να συμπληρωθούν τα άρθρα της πρότασης του Συμβουλίου σύμφωνα με τα εξής:

3.2. Άρθρο 2, 3η παύλα:

- να υποστηρίζει ακόμα και σε τακτά χρονικά διαστήματα, την εκτέλεση αναλύσεων από τοπικούς, περιφερειακούς, εθνικούς ή διεθνείς, δημόσιους ή ιδιωτικούς οργανισμούς, που συμβάλλουν αποτελεσματικά και άμεσα στην υλοποίηση των επιδιωκόμενων στόχων της κοινής πολιτικής μεταφορών 7

3.3. Άρθρο 3, 2η παύλα:

- να συγχρηματοδοτεί οποιοδήποτε έργο αρχίζουν δημόσιοι ή ιδιωτικοί οργανισμοί, τοπικοί, περιφερειακοί, διεθνείς ή μη, μέχρι ύψους το πολύ 50 % του συνολικού κόστους του έργου 7 δεν είναι δυνατόν να γίνει υπέρβαση του ορίου αυτού παρά μόνον σε περιπτώσεις δεόντως αιτιολογημένες βάσει της εξαιρετικής κοινοτικής εμβέλειας της δράσης.

4. Τελικές παρατηρήσεις της ΕΤΠ

4.1. Το έγγραφο που υποβλήθηκε τώρα αφορά ένα αρκετά περιορισμένο ποσό, δηλαδή 8 εκατομμύρια Ecu κατ' έτος, για τη συνέχιση και την αξιοποίηση της πολιτικής μεταφορών της ΕΕ. Με βάση τόσο τη συνολική αξία του τομέα των μεταφορών όσο και τις μεγάλες επενδύσεις που γίνονται με κρατικούς πόρους σε τοπικό, περιφερειακό, εθνικό και κοινοτικό επίπεδο είναι σημαντικό να επενδύσει η ΕΕ τα αναγκαία μέσα για να συνεχισθεί και να αξιοποιηθεί με επιτυχία η κοινοτική πολιτική μεταφορών.

4.2. Η ΕΕ πρέπει να κατευθύνει με ενεργητικότητα την ανάπτυξη και να την προσανατολίσει στην ικανοποίηση των αναγκών της αγοράς και των χρηστών και όχι στην ικανοποίηση των αναγκών της παραγωγής όπως συμβαίνει σήμερα. Η βελτίωση των μεταφορών είναι καθοριστικής σημασίας για την γενική ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων. Για όλους τους ανθρώπους πρέπει να βελτιωθεί η κινητικότητα (mobility) και μάλιστα, ιδιαίτερα, για τους ηλικιωμένους, τα άτομα με ειδικές ανάγκες και για τους άλλους που δεν είναι ιδιοκτήτες αυτοκινήτου. Ένα μακροχρόνιο μόνιμο σύστημα μεταφορών προϋποθέτει μια ισχυρότερη πολιτική μεταφορών. Η ελαττωματική ασφάλεια των μεταφορών αποτελεί ένα πολύ μεγάλο πρόβλημα της δημόσιας υγείας. Απαιτούνται ισχυρότατα μέσα για την μείωση του αριθμού των θανάτων και των τραυματιών της κυκλοφορίας. Ενώ θα γίνονται σεβαστές οι αρμοδιότητες των κρατών μελών. Για να γίνουν ελκυστικότερες οι ομαδικές μεταφορές πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη προτεραιότητα στα θέματα που αφορούν την ποιότητα και τις υπηρεσίες. Με τον καθορισμό δίκαιων και αποτελεσματικών τιμών μπορούν να περιορισθούν οι ζημιογόνες αρνητικές συνέπειες της κυκλοφορίας και συγχρόνως να αυξηθεί η παραγωγικότητα του συστήματος μεταφορών, πράγμα που θα συμβάλει στην αύξηση των οικονομικών πόρων της κοινωνίας με τους οποίους θα βελτιωθούν τα έργα υποδομής και η κυκλοφορία. Με την αύξηση της συνεργασίας μεταξύ της Επιτροπής αφενός, και των περιφερειακών και τοπικών αρχών αφετέρου, καθίσταται δυνατή η συννένωση των δυνάμεων με τις οποίες θα δημιουργηθούν καλύτερα συστήματα μεταφορών, μεγαλύτερη ευημερία και υψηλότερο βιωτικό επίπεδο. Η Επιτροπή των Περιφερειών είναι έτοιμη να συμβάλει δραστήρια στο έργο αυτό.

Βρυξέλλες, 12 Ιουνίου 1997.

Ο Πρόεδρος της Επιτροπής των Περιφερειών

Pasqual MARAGALL i MIRA

() ΕΕ C 28 της 29. 1. 1997, σ. 21.