ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Κ0Μ(91) 399 τελικό 
Βρυξέλλες, 30 Οκτωβρίου 1991 
Η ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ 
ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΚΛΩΣΤΟΫΦΑΝΤΟΥΡΓΊΑ! 
ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΛΑΔΟΥ ΕΙΔΩΝ ΕΝΔΥΣΗΣ 
ίΑνφίοΙνωσΐ) Τί)ς Επιτροπής 
προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο) 

- 1 -
Π g Ρ Ι Λ H f H 
Η παρούσα ανακοίνωση αποτελεί μία επισκόπηση της ετήσιας έκθεσης σχετικά με 
τον κλάδο κλωστοϋφαντουργικών - ειδών ένδυσης που παρουσίασε η Επιτροπή τον 
Απρίλιο του 1991 και, κατ 'εφαρμογήν των αρχών που διαλαμβάνονται στην 
ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τη βιομηχανική πολιτική, η οποία επιχειρεί 
να διευκρινίσει ικανοποιητικότερα τις προκλήσεις τις οποίες αντιμετωπίζει ο 
κλάδος, καθώς επίσης και να οριοθετήσει τις δράσεις που θα μπορούσε να 
αναλάβει η Κοινότητα για να υποστηρίξει τη διαρθρωτική προσαρμογή των 
επιχειρήσεων. 
Για τις επιχειρήσεις αυτές, η διαρθρωτική προσαρμογή έγκειται καταρχήν στην 
πραγματική ολοκλήρωση των διαφόρων συνισταμένων της αλυσίδας 
κλωστοϋφαντουργικά/είδη ένδυσης σε όλη την Κοινότητα, ενισχύοντας τα ισχυρά 
σημεία (ειδίκευση) και αναπτύσσοντας τη συμπληρωματικότητα των οργάνων 
παραγωγής. 
Το γεγονός αυτό συνεπάγεται σημαντικές προσπάθειες πληροφόρησης και 
επικοινωνίας, βελτίωση της ποιότητας και διασπορά των τεχνολογικών 
καινοτομιών. 
^Πο*πη να καταβληθεί ιδιαίτερη προσπάθεια, η οποία βεβαίως αποτελεί την απα­
ραίτητη προϋπόθεση για την προαναφερόμενη αναδιάρθρωση, ώστε να ενθαρρυνθεί η 
έξοδος από τον κλάδο των μη βιώσιμων επιχειρήσεων, με την ανάληψη συμπλη­
ρωματικών εθνικών και κοινοτικών δράσεων οι οποίες αποσκοπούν στη δημιουργία 
νέων θέσεων εργασίας σε άλλους τομείς εκτός των κλωστοϋφαντουργικών-ειδών 
ένδυσης. 
Η διεθνής συγκυρία η οποία βαίνει προς τη μεγαλύτερη φιλελευθεροποίηση καθώς 
και η εμπέδωση της μεγάλης αγοράς αποτελούν ευκαιρίες αλλά και δεσμεύσεις. 
Για να υποβοηθήσει τη διαρθρωτική προσαρμογή και να προσφέρει προοπτικές στις 
κοινοτικές επιχειρήσεις, η Κοινότητα θα συνεχίσει να επιζητεί, στα πλαίσια των 
πολυμερών διαπραγματεύσεων του GATT, το άνοιγμα των αγορών προς τις οποίες η 
κοινοτική βιομηχανία διαθέτει ένα σημαντικό εξαγωγικό δυναμικό. Ένα άλλο 
στοιχείο της εμπορικής αυτής πολιτικής των ετών 2080 είναι η σύσταση των 
ενδεδειγμένων οργάνων για την αντιμετώπιση των αθέμιτων και καταχρηστικών 
εμπορικών πρακτικών, οργάνων προσαρμοσμένων στα χαρακτηριστικά του κλάδου 
κλωστοϋφαντουργικών-ειδών ένδυσης. 
- 2 -
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
Το Νοέμβριο του 1990, η Επιτροπή πρότεινε στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο μια νέα βιομηχανική πολιτική για την Κοινότητα (1) προσαρμοσμένη 
στο σημερινό ανταγωνιστικό περιβάλλον. 
Η παρούσα ανακοίνωση εφαρμόζει αυτές τις γραμμές στη βιομηχανία των 
κλωστοϋφαντουργικών και των ειδών ένδυσης η οποία βρίσκεται σήμερα αντιμέτωπη 
με σημαντικές προκλήσεις και πρέπει να λάβει σοβαρά υπόψη της την προοπτική 
σημαντικών συχνά διαρθρωτικών προσαρμογών. 
0 στόχος της παρούσας ανακοίνωσης είναι : 
να υπενθυμίσει συνοπτικά τα διαρθρωτικά χαρακτηριστικά της εν λόγω 
βιομηχανίας καθώς και τη φύση των προβλημάτων που αντιμετωπίζει* 
και να προτείνει ένα λελογισμένο σύνολο μέτρων που θα καλούνταν να λάβουν 
η Κοινότητα και τα κράτη μέλη για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας των 
επιχειρήσεων και την ενίσχυση τους μακροπρόθεσμα. 
Διατυπώνεται η ευχή να διαμορφωθεί μια συνθετική προσέγγιση σε κοινοτική 
κλίμακα σε ό,τι αφορά τα προβλήματα της κλωστοϋφαντουργίας και της βιομηχανίας 
ειδών ένδυσης τόσο μάλλον που η ευρύτητα των τρεχόντων προβλημάτων και οι 
προβλεπόμενες συνέπειες τους πάνω σε αρκετά κράτη μέλη τα οδήγησε πρόσφατα να 
αντιμετωπίζουν ή να μεθοδεύουν εθνικά σχέδια δράσης : πρέπει να εξασφαλισθεί 
μία συνέπεια μεταξύ των πρωτοβουλιών που πρόκειται να αναληφθούν από τη 
βιομηχανία και, σε διάφορα επίπεδα, από τις δημόσιες αρχές αλλά επίσης και να 
αποτραπεί η έλλειψη ενός κατάλληλα διαμορφωμένου πλαισίου, έλλειψη που θα 
οδηγούσε σε δυσμενή αποτελέσματα, σε κοινοτικό επίπεδο. 
Με το πνεύμα αυτό, και για να υπογραμμιστεί η σημασία που αποδίδεται στα 
κοινωνικο-οικονομικά προβλήματα που προκύπτουν από τις προσαρμογές της 
βιομηχανίας, η Επιτροπή κατά τη διάρκεια της συνόδου του Συμβουλίου γενικών 
υποθέσεων της 30ής Σεπτεμβρίου δεσμεύθηκε να υποβάλει πτα μέτρα διαρθρωτικού 
χαρακτήρα για την ενίσχυση και εκμοντερνισμό της ανταγωνιστικότητας της 
βιομηχανίας στην Πορτογαλία, και στις άλλες χώρες μέλη της Κοινότητας". 
Γενικότερα, τα περισσότερα από τα υλικά στοιχεία στα οποία αναφέρεται η 
παρούσα ανακοίνωση περιέχονται στην ετήσια έκθεση επί της κατάστασης της 
βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργικών και ειδών ένδυσης (2). Η έκθεση αυτή αποτελεί 
ένα βασικό συμπληρωματικό στοιχείο του παρόντος εγγράφου. 
(1) Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
σχετικά με τη βιομηχανική πολιτική σε ένα ανοικτό και ανταγωνιστικό 
περιβάλλον, COM (90) 556 τελικό της 16/11/90. 
(2) SEC <91) 405 τελικό 5/4/91. 
- 3 
Α. Η ΚΑΤΑΣΤΑΓ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ 
Η τελευταία ετήσια έκθεση της Επιτροπής σε ό,τι αφορά την κατάσταση της 
ευρωπαϊκής βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργικών και ειδών ένδυσης έδωσε ιδιαίτερη 
σημασία στην εξέλιξη των βιομηχανικών δομών του κλάδου αυτού μέχρι τις αρχές 
του έτους 1991. 
Το παρόν κεφάλαιο έχει λοιπόν ως αντικείμενο να εμφανίσει μια περιληπτική 
εικόνα και να υπενθυμίσει τα ουσιώδη χαρακτηριστικά του κλάδου αυτού στο 
βιομηχανικό επίπεδο. 
1 · FTPôowrrec" cEeACEeic του κλάδου 
Η ευρωπαϊκή βιομηχανία κλωστοϋφαντουργικών και ειδών ένδυσης αντιμετωπίζει 
σήμερα μια συγκυρία αρκετά δυσμενή συνδυαζόμενη και με διαρθρωτικές συνθήκες 
οι οποίες πρόσφατα επιδεινώθηκαν. 
Πράγματι, η επιβράδυνση των δραστηριοτήτων που έπληξε το σύνολο του κλάδου 
κατά τη διάρκεια του δευτέρου εξαμήνου του 1990, εντάθηκε κατά τη διάρκεια των 
τελευταίων μηνών. 
Στη στασιμότητα της τελικής κατανάλωσης και στον περιορισμό του κοινοτικού 
τους μεριδίου, εξαιτίας της νέας επιτάχυνσης των εισαγωγών, προστίθεται και το 
γεγονός, για τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, ότι όλο και περισσότερο 
υποχρεώνονται να πωλήσουν σε μη συμφέρουσες τιμές προκειμένου να διατηρήσουν 
το ύψος της παραγωγής τους. Το γεγονός αυτό οδήγησε ορισμένες από αυτές τις 
βιομηχανίες να επανεξετάσουν τη στρατηγική τους, ακόμη και να σταματήσουν 
ορισμένες μονάδες παραγωγής ή να κλείσουν. Ακόμη και στις περιοχές όπου η 
αναδιάρθρωση και ο εκμοντερνισμός έφθασαν σε ψηλά επίπεδα η επίτευξη 
ικανοποιητικότερης παραγωγικότητας απειλείται να προκαλέσει σοβαρές συνέπειες. 
2. Η σηυασία των βιοιιηχανικών δουών 
Τα κλωστοϋφαντουργικά και είδη ένδυσης αποτελούν έναν σημαντικό από οικονομική 
και κοινωνική άποψη κλάδο σε πολλές περιοχές της Κοινότητας, που διατηρεί μια 
περίπλοκη και έντονα ολοκληρωμένη οργανωτική δομή. Οι διάφοροι τομείς της 
κλωστοϋφαντουργίας χαρακτηρίζονται από σημαντικές ιδιαιτερότητες. 
Η αγορά κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων και ειδών ένδυσης είναι μια σημαντική 
αγορά για την Κοινότητα. Το 1989, το 6% των οικιακών δαπανών, δηλαδή περίπου 
300 δισ. ECU αφιερώνονταν σε αγορές ειδών ένδυσης και έτοιμων 
κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων οικιακής χρήσης. Στις οικιακές αυτές αγορές 
πρέπει να προσθέσει κανείς τους αριθμούς τους σχετικούς με τις αγορές άλλων 
κλάδων της βιομηχανίας και των υπηρεσιών : οι αγορές αυτές απορροφούν ένα 25% 
περίπου της παραγωγής ινών της ευρωπαϊκής βιομηχανίας. 
- 4 -
Η βιομηχανία κλωστοϋφαντουργικών και ειδών ένδυσης διατηρεί επίσης εξέχουσα 
θέση στον τομέα της παραγωγής : απασχολεί άμεσα περισσότερα από 3 εκατομμύρια 
άτομα και η παραγωγή της αντιπροσωπεύει το 9% της προστιθέμενης αξίας από τη 
βιομηχανία κοπα>ια%Ατχκών ειδών. Η βιομηχανία αυτή παραμένει ζωτικής σημασίας σε 
ορισμένες περιοχές λιγότερο ανεπτυγμένες της Κοινότητας και ειδικότερα σε 
ανήκουσες σε χώρες που προσεχώρησαν πρόσφατα στην Κοινότητα. 
Αποτελούμενη κατά το μεγαλύτερο μέρος από μικρές και μεσαίου μεγέθους 
επιχειρήσεις με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, παραμένει μία πολύ διαφοροποιημένη 
και πολύ δυναμική βιομηχανία, εμφανιζόμενη ως ένα σχετικά πολύπλοκο κύκλωμα 
τόσο εξαιτίας του αριθμού των σταδίων παραγωγής όσο και εξαιτίας της ποικιλίας 
των σχέσεων που διαπλέκονται μεταξύ τους. 
Εξάλλου, η δομή της βιομηχανίας αυτής παρουσιάζει, στα πλαίσια της Κοινότητας, 
σημαντικές αποκλίσεις ως προς τη σύνθεση και το μέγεθος των επιχειρήσεων, τα 
παραγόμενα προϊόντα, τις εμπορικές στρατηγικές (εργασίες παθητικής 
τελειοποίησης ή γεωγραφικής αποκέντρωσης) ή το ύψος των επενδύσεων ανά 
απασχολούμενο άτομο. 
Οι διαφορές αυτές δεν αποτελούν εμπόδιο για μια εντονότερη ολοκλήρωση η οποία 
μεταφράζεται στην ταχεία ανάπτυξη των ενδο-κοινοτικών εμπορικών ανταλλαγών από 
τα πρώτα ήδη στάδια της παραγωγής και στην επιτάχυνση των συγχωνεύσεων και 
συσπειρώσεων των παραγωγικών μονάδων τα τελευταία αυτά χρόνια. 
3. Στρατηγική των επιχειρήσεων 
Η ευρωπαϊκή βιομηχανία υποχρεωμένη να απαντήσει στην πρόκληση της 
ανταγωνιστικότητας προχωρεί σε συνεχείς προσαρμογές παντού στην Ευρώπη. 
Οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις εντείνουν τις πρωτοβουλίες τους για να ελαττώσουν 
το κόστος και να αυξήσουν την παραγωγικότητα, επιδιώκουν τη βελτίωση των 
προθεσμιών απόκρισης στις εξελίξεις της ζήτησης, βελτιώνουν συνεχώς το 
περιεχόμενο του προϊόντος ως προς τη μόδα και το στυλ και προσπαθούν να 
διατηρηθούν στις παγκόσμιες αγορές με συμπληρωματικές στρατηγικές στο επίπεδο 
της παραγωγής και της διοικητικής μέριμνας (αποκέντρωση, εκχώρηση αδειών 
παραγωγής, γεωγραφική μετατόπιση της παραγωγής κλπ. ...). 0 εκμοντερνισμός και 
η αναδιάρθρωση που πραγματοποιούνται είναι συνεχβ'ς και προκάλεσαν και θα 
προκαλέσουν ακόμη σημαντικούς περιορισμούς των θέσεων απασχόλησης. 
- 5 -
Β. ΤΟ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ : ΟΙ ΝΕΕΣ ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ 
Όπως κάθε οικονομικός κλάδος, η βιομηχανία κλωστοϋφαντουργικών-ειδών ένδυσης 
υπόκειται σε μία σειρά παραγόντων οι οποίοι επηρεάζουν την εξέλιξη της και την 
προσαρμογή της σε άλλους παράγοντες του περιβάλλοντος της. 
1- Το προοδευτικό άνοινιια των ανοοών 
Αν και στην προσφερόμενη αγορά του κλάδου η μέση αύξηση της ζήτησης 
τοποθετείται κάτω από το γενικό μέσο όρο, το εμπόριο των κλωστοϋφαντουργικών­
ε ιδών ένδυσης γνώρισε μια αξιοσημείωτη επέκταση, σαφώς ανώτερη αυτής του 
συνόλου των παγκοσμίων εμπορικών ανταλλαγών εμπορευμάτων (1). 
Η τάση αυτή θα συνεχίσει να υφίσταται και τα κοινοτικά προϊόντα θα 
αντιμετωπίσουν τον αυξανόμενο ανταγωνισμό στα πλαίσια της ευρωπαϊκής αγοράς. 
Εξάλλου, το άνοιγμα νέων τρίτων αγορών προσφέρει τις δυνατότητες στην 
κοινοτική βιομηχανία να αξιοποιήσει περισσότερο τους τομείς εκείνους όπου το 
είδος της παραγωγής της, υπερέχει των άλλων. 
Η Κοινότητα από την πλευρά της, κατέβαλε μία ιδιαίτερη προσπάθεια σε ό,τι 
αφορά την επιτάχυνση του ανοίγματος των αγορών της σε κλωστοϋφαντουργικά 
προϊόντα προερχόμενα από την Ουγγαρία, την Πολωνία και την Τσεχοσλοβακία. Το 
άνοιγμα αυτό δεν πρέπει να θέσει υπό αμφισβήτηση τη διαδικασία προσαρμογής της 
βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας στις συνθήκες της αγοράς, ιδιαίτερα στις 
κοινοτικές περιοχές που εξαρτώνται περισσότερο από την κλωστοϋφαντουργική 
βιομηχανία. Επισυνάπτεται στο παράρτημα μία πρώτη εργασία αξιολόγησης των 
συνεπειών του ανοίγματος για την Πορτογαλία. 
2. Η εσωτερική ανορά : ένα σηιιαντικό στοιχείο 
Η εσωτερική αγορά αφεαυτής αποτελεί μία σημαντική συνιστώσα για τη βελτίωση 
της βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας. Επιπλέον, ο ποικιλόμορφος και 
ανταγωνιστικός χαρακτήρας της ευρωπαϊκής εσωτερικής αγοράς θα επιταχύνει 
μελλοντικά τη διάδοση προϊόντων που συνδυάζουν τα χαρακτηριστικά της μόδας και 
του σχεδίου που αποτελούν τυπικά στοιχεία του κλάδου κλωστοϋφαντουργικών και 
ειδών ένδυσης. Απέναντι σΤαυτό το θετικό στοιχείο, η εξάλειψη των 
περιφερειακών ποσοστώσεων αποτελεί παράγοντα που θα αυξήσει την πίεση του 
ανταγωνισμού του προερχόμενου από τις τρίτες χώρες. 
Η εμπέδωση της εσωτερικής αγοράς κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων το 1993 θα έχει 
ως αποτέλεσμα η οποιαδήποτε εφαρμογή της ρήτρας διασφάλισης θα πρέπει να 
πραγματοποιείται σε κοινοτικό επίπεδο. Τα μέτρα για την αντιμετώπιση των 
καταστάσεων υπερβολικής συγκέντρωσης σε περιφερειακό επίπεδο ευρίσκονται ακόμη 
στη διαδικασία της μελέτης. 
(3) Δηλαδή, μεταξύ 1980 και 1989, 101% για τα πρώτα και 53% μόνο για τα 
δεύτερα. 
- 6 -
3. Για uia εντονότερη ολοκλήρωση των χωρών Tnc υ.εσονεια^ λεκάνηο και Tnc 
ΛνατΩΛίκής ΕνρΦππς 
Η εντατικοποίηση των βιομηχανικών δεσμών και των οικονομικών σχέσεων στον 
άξονα Βορρά-Νότου και Ανατολής-Δύσης παρουσιάζει και ευνοϊκές ευκαιρίες αλλά 
και προκλήσεις. Οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, σε διαφόρους βαθμούς, 
ενδιαφέρονται για τις χώρες αυτές τόσο σε ό,τι αφορά την αγορά όσο και σε ό,τι 
αφορά την εκχώρηση αδειών παραγωγής και την αποκέντρωση της παραγωγής 
ορισμένων προϊόντων. 
Με βάση ορισμένες συνθήκες πολύ διαφορετικές από άποψη πολιτική, διοικητική 
και οικονομική, όλες αυτές οι χώρες θα προσφέρουν αναμφίβολα, αν και κατά πολύ 
διαφορετικό τρόπο, νέες ευκαιρίες ανάπτυξης της βιομηχανικής συνεργασίας η 
οποία θα ενισχύσει την συνολική ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων στην 
ευρωπαϊκή και παγκόσμια αγορά, χωρίς παρόλα αυτά να υποβαθμίσει τη βιομηχανική 
της κληρονομιά που συντίθεται από βιομηχανικές παραδόσεις, από επιχειρηματικό 
πνεύμα και από εμπορικές εμπειρίες. 
Εναπόκειται στις δημόσιες εθνικές και κοινοτικές αρχές να εξασφαλίσουν στις 
επιχειρήσεις ένα σταθερό πλαίσιο για την ανάπτυξη της εν λόγω συνεργασίας. 
- 7 -
Γ. ΑΡΧΕΣ. ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΤΟΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ 
Λαμβανομένης υπόψη της πολύ διαφορετικής σημασίας που έχει η βιομηχανία 
κλωστοϋφαντουργικών και ειδών ένδυσης στον οικονομικό ιστό των διαφόρων χωρών 
και στις κοινωνικές προεκτάσεις της, η προσαρμογή της βιομηχανίας 
κλωστοϋφαντουργικών και ειδών ένδυσης σε κοινοτική κλίμακα απαιτούν την 
εξεύρεση ενδεδειγμένων λύσεων για τις ιδιαιτερότητες των διαφορετικών 
περιστάσεων, σε ένα αλληλέγγυο κοινοτικό πλαίσιο. 
Η καλύτερη ισορροπία μεταξύ της προσαρμογής των δομών και της προσαρμογής σε 
ό,τι αφορά την απασχόληση στον κλάδο, καθώς και η φύση και η σημασία των 
συνοδευτικών μέτρων θα εξαρτηθούν επίσης από την ιδιαιτερότητα των τοπικών 
περιστάσεων και από την προτεραιότητα που θα δοθεί από τις εθνικές δημόσιες 
και τοπικές αρχές στις διαδικασίες προσαρμογής του κλάδου. 
Οι προσαρμογές αυτές θα πρέπει εξάλλου να εμφανίζουν κάποια συνέπεια με το 
γενικότερο πλαίσιο βιομηχανικής πολιτικής που σχεδίασε η Κοινότητα. Η θέση 
αυτή βασίζεται ειδικότερα στην ανάγκη : 
να εξασφαλισθεί ένα ευνοϊκό περιβάλλον στις επιχειρήσεις, μια υγιής οικο­
νομία της αγοράς στην οποία η πρωτοβουλία και η ευθύνη των διαρθρωτικών 
προσαρμογών θα αναλαμβάνονται κατά κύριο λόγο από τους οικονομικούς παρά­
γοντες* 
να μεριμνήσει για την ορθή εφαρμογή των κανόνων εσωτερικού ανταγωνισμού" 
να προαγάγει μια θετική προσέγγιση σχετικά με την προσαρμογή, κατά τρόπο 
ώστε να γίνει δυνατό να αποφευχθεί η προσφυγή σε αρνητικά βιομηχανικά μέ­
τρα προστατευτικής φύσεως* 
και να διατηρηθεί μία ανοικτή νοοτροπία σε ό,τι αφορά τις αγορές και ο σε­
βασμός των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων στην εφαρμογή των κανόνων ανταγωνι­
σμού και στις εμπορικές ανταλλαγές σε διεθνές επίπεδο. 
Οι παράγραφοι που ακολουθούν καταγράφουν τις προτάσεις οι οποίες τηρούν τις 
αρχές αυτές στους διάφορους τομείς της κοινοτικής δράσης. 
- 8 -
1. βέυ.ατα ευπορικήο πολιτική€ 
Για τον κλάδο των κλωστοϋφαντουργικών, ο οποίος παραδοσιακά χαρακτηρίζεται από 
έναν υψηλό βαθμό διεθνοποίησης και ο οποίος, κατά τις τελευταίες δεκαετίες 
έπαιξε ένα μεγάλο ρόλο στην ανάπτυξη των διεθνών εμπορικών ανταλλαγών, η 
προβληματική η σχετική με τη βέλτιστη χορήγηση πόρων και τη δημιουργία 
συνθηκών θεμιτού ανταγωνισμού δεν πρέπει να περιορίζεται στις εθνικές ή 
κοινοτικές αγορές αλλά να επεκτείνεται και στις παγκόσμιες αγορές. 
Η δημιουργία ενός ευνοϊκότερου περιβάλλοντος για τους οικονομικούς παράγοντες 
ώστε να μπορέσουν να προσαρμοστούν στις μοντέρνες συνθήκες των αγορών και στις 
νέες τεχνολογίες, συνεπάγεται επίσης ότι ορισμένα θέματα της εμπορικής 
πολιτικής ενέχουν μέγιστη σημασία για τον κλάδο των κλωστοϋφαντουργικών. 
Μόνο ένα ανταγωνιστικό περιβάλλον σε παγκόσμιο επίπεδο μπορεί να εξασφαλίσει 
την επίτευξη των στόχων της στρατηγικής για μια ολική ή μερική γεωγραφική 
αποκέντρωση της παραγωγής ή για τη σύσταση υπερεθνικών εμπορικών δικτύων. 
1-1- Η ενθάρρυνση του ανοίνυατοο των αγορών των τρίτων χωρών (η εΕοιιάλυνση 
των τΐίίολογιακών ανισορροπιών και ο περιορισυόο των un - τιιιολογιακών 
ΦΡανιιάτων) 
Για τα κλωστοϋφαντουργικά και τα είδη ένδυσης, αρκετές χώρες συνεχίζουν ακόμα 
να προστατεύουν την αγορά τους εφαρμόζοντας τόσο πολύ υψηλές και μη σταθερές 
τιμές όσο και λαμβάνοντας μη - τιμολογιακά μέτρα (όπως ποσοτικοί περιορισμοί, 
διοικητικές διατυπώσεις και εγγυήσεις από τις εισαγωγές)" η προστασία αυτή 
είναι πολύ συχνά υπερβολική σε σχέση με το επίπεδο ανάπτυξης των ντόπιων 
βιομηχανιών. 
Στο Γύρο της Ουρουγουάης, η Κοινότητα συνέδεσε την πρόταση της για την 
προοδευτική ολοκλήρωση του κλάδου των κλωστοϋφαντουργικών στον GATT με ένα 
βαθμιαίο άνοιγμα των ντόπιων αγορών τους εκ μέρους όλων των συμβαλλομένων 
μερών. 
Στα πλαίσια πολυμερών και διμερών διαπραγματεύσεων, εν εξελίξει ή μελλοντικών, 
η Κοινότητα υπογραμμίζει τη σημασία αυτού του συνδέσμου και θα επιδιώξει την 
επίτευξη μιας πραγματικής μείωσης των τιμολογιακών εμποδίων (εξάλειψη των 
τιμολογιακών ανισορροπιών, ουσιαστική μείωση και εναρμόνιση) και των μη 
τιμολογιακών φραγμών που περιορίζουν τις δυνατότητες εξαγωγής των 
κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων και ειδών ένδυσης της Κοινότητας. 
- 9 -
1.2. Προαγωγή των εξαγωγών 
Η στασιμότητα της εσωτερικής κατανάλωσης και ο αυξανόμενος ανταγωνισμός τ©ν 
εισαγωγών καθιστούν επιβεβλημένη τη διεύρυνση των εξαγωγών, ειδικότερα προς 
τις χώρες που διαθέτουν μία σημαντική και γρήγορα αναπτυσσόμενη αγορά. 
Πρέπει να συνεχιστεί και να διευρυνθεί η στήριξη που δόθηκε το 1991 στις 
πρωτοβουλίες του κλάδου σε ό,τι αφορά τη γνωριμία και τη διαρρύθμιση των 
τρίτων αγορών γενικότερα, σε ό,τι αφορά τον κατά περίπτωση και μόνιμο 
εντοπισμό των εμποδίων στις ανταλλαγές, όπου η Επιτροπή διαθέτει ορισμένα 
ερείσματα που επιτρέπουν την αναγνώριση τους ώστε να επιτευχθεί η εξάλειψη 
τους και τελικά, σε ό,τι αφορά την οργάνωση εκθέσεων. 
Στα πλαίσια αυτά, η υποστήριξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τη χορήγηση των 
απαραίτητων κονδυλίων για την προώθηση των εξαγωγών κλωστοϋφαντουργικών 
προϊόντων και ειδών ένδυσης, ενίσχυσε τη στάση που υιοθέτησε η Επιτροπή. 
Με την οπτική αυτή γωνία, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να 
αναζητήσουν τους τρόπους με τους οποίους μπορεί να βελτιωθούν και να 
ολοκληρωθούν τα υπάρχοντα συστήματα πληροφόρησης και να ενισχυθούν οι εν 
εξελίξει ευρισκόμενες δράσεις. Στα πλαίσια των προσπαθειών αυτών πρέπει να 
αποδοθεί ιδιαίτερη σημασία στις ανάγκες των MME. 
1.3. Η διεθνοποίηση των επιχειρήσεων 
Εδώ και μερικά χρόνια, ένας αυξανόμενος αριθμός ευρωπαϊκών επιχειρήσεων 
αναπτύσσουν στρατηγικές διεθνοποίησης της παραγωγής τους ώστε να ενισχύσουν 
την ανταγωνιστικότητα τους στο σύνολο των διεθνών αγορών και να μπορέσουν έτσι 
να διατηρήσουν μια κοινοτική βιομηχανική δραστηριότητα βασισμένη στη 
δημιουργικότητα και στο "κλειστό κύκλωμα". Οι στρατηγικές αυτές έρχονται 
αντιμέτωπες με συνθήκες και περιορισμούς τους οποίους συχνά αντιμετωπίζουν οι 
κοινοτικοί επενδυτές σε σημαντικό αριθμό τρίτων χωρών καθώς και με τη 
δυσκαμψία ορισμένων διοικητικών διαδικασιών που παρέλκουν την ανάπτυξη των 
εργασιών με φασόν. 
Η Επιτροπή πρέπει να συνεχίσει τις προσπάθειες της για την εξεύρεση 
πραγματιστικών λύσεων σ'αυτά τα προβλήματα, κυρίως στο πλαίσιο των 
διαπραγματεύσεων του Γύρου της Ουρουγουάης για τα TRIMS (Trade Related 
Investment Measures). 
Επέμεινε η Επιτροπή πολλές φορές προς τα κράτη μέλη να εφαρμόζουν κατά τρόπο 
εναρμονισμένο τους κανονισμούς της Παθητικής Τελειοποίησης (ΤΡΡ) ενώ η ίδια 
είναι διατεθειμένη να μελετήσει τις προσαρμογές των διοικητικών διαδικασιών 
που θα αποδεικνύονταν χρήσιμες. 
Η ανάπτυξη της πολιτικής για τη συνεργασία με τις χώρες της ΕΖΕΣ και της 
Ανατολικής Ευρώπης μπορεί να προσφέρει στην κοινοτική βιομηχανία ^να καλύτερο 
από το παρελθόν πλαίσιο για την ανάπτυξη στρατηγικών διεθνοποίησης. 
18 -
1·4· Αντι-ντάυπιννκ και αντί-επιχορηγήσεις 
Τα αποτελέσματα των πρακτικών ντάμπινγκ και επιχορηγήσεων τείνουν να 
εμφανίζονται τόσο πιο επιζήμια όσο ανοίγουν περισσότερο οι αγορές και οι 
εταίροι γίνονται πιο ανταγωνιστικοί. Η βιομηχανία των κλωστοϋφαντουργικών 
ειδών και των ειδών ένδυσης γίνεται ακόμη περισσότερο τρωτή αφού οι 
διαδικασίες, γενικά, είναι πολύ λίγο προσαρμοσμένες στις ειδικές ανάγκες ενός 
τομέα που χαρακτηρίζεται από μεγάλο αριθμό επιχειρήσεων, συχνά μικρών 
διαστάσεων, ενώ ο κυμαινόμενος χαρακτήρας των κλωστοϋφαντουργικών αγορών 
απαιτεί την όσο το δυνατόν γρήγορη κατάληξη των διατυπώσεων. 
Η Επιτροπή ζήτησε, στα πλαίσια των διαπραγματεύσεων του Γύρου της Ουρουγουάης, 
έναν ορισμένο αριθμό τροποποιήσεων των κανόνων του GATT οι οποίες ικανοποιούν 
τις ειδικές ανάγκες του κλωστοϋφαντουργικού κλάδου ειδών ένδυσης, όπως π.χ. τη 
δυνατότητα προσφυγής στο δειγματολόγιο. Η αποτελεσματικότητα των οργάνων 
αντιντάμπινγκ/αντι-επιχορηγήσεων εξαρτάται εξάλλου από τη φύση των παραπόνων 
που η βιομηχανία διαβιβάζει στην Επιτροπή και από την ταχύτητα με την οποία 
μπορεί, να διανυθεί το σύνολο των διατυπώσεων. Η ενεργός συνεργασία των 
επαγγελματικών οργανώσεων προς ενίσχυση των επιχειρήσεων και κυρίως των 
μικρότερων από αυτές για την εκπόνηση των φακέλων αποτελεί σημαντικό στοιχείο, 
σχετικά. 
Η Επιτροπή αναμένει την ενεργό συμπαράσταση του Συμβουλίου τόσο σε ό,τι αφορά 
την παροχή υπηρεσιών αντίντάμπινγκ όσο και σε ό,τι αφορά τις προσαρμογές των 
κανονιστικών διατάξεων προς διαπραγμάτευση στα πλαίσια του Γύρου της 
Ουρουγουάης. 
1-5. Συνεργασία υ.εταΕύ τελωνειακών αρχών. κυρίωο κατά τη υάχη κατά Tnc 
απάτηο σε ό,τι αωορά την καταγωγή και τον ορισυδ των προϊόντων. 
Αν και η ολοκλήρωση αργά ή γρήγορα των εμπορικών ανταλλαγών κλωστοϋφαντουργι­
κών προϊόντων στα πλαίσια του GATT φαίνεται ως αναπόφευκτη, η εφαρμογή των 
υπαρχουσών δεσμεύσεων πρέπει να εξασφαλισθεί από τις εθνικές και κοινοτικές 
αρχές. 
Πράγματι, στα πλαίσια μιας πολιτικής όπου επιβάλλεται η διάκριση μεταξύ τρίτων 
χωρών ανάλογα με τις παραγωγικές τους δυνατότητες και τις εξαγωγικές τους σε 
χαμηλές τιμές δυνατότητες, η τήρηση των κανόνων σχετικά με την καταγωγή των 
προϊόντων παίζει έναν σημαντικό ρόλο. 
0 όγκος των πραγματοποιούμενων εισαγωγών υπό την κάλυψη νοθευμένων εγγράφων 
καταγωγής εμφανίζει αυξητικές τάσεις παρά τις καταβαλλόμενες προσπάθειες για 
την αντιμετώπιση τους. 
Η Επιτροπή προτείνει κατά συνέπεια την εντατικοποίηση της συνεργασίας μεταξύ 
τελωνειακών αρχών της Κοινότητας κατά τρόπο ώστε να προλαμβάνονται οι απάτες 
σχετικά με την καταγωγή των κλωστοϋφαντουργικών. Λαμβάνοντας ως παράδειγμα τις 
Ηνωμένες Πολιτείες, θα πρέπει να αναληφθεί η διενέργεια συχνότερων και 
μεθοδικότερων ελέγχων στις τρίτες χώρες. 
- 11 -
Υπ'αυτό το πρίσμα, η υποστήριξη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της πρωτοβουλίας 
TAFI (Textile Anti-Fraude Initiative) επέτρεψε την αποδέσμευση πόρων για την 
ενίσχυση των ενεργειών καταπολέμησης της απάτης στον τομέα των 
κλωστοϋφαντουργικών. 
1.6. Η προστασία των σχεδίων και των ίΐοντέλων 
Η συνεχής δημιουργία νέων σχεδίων και μοντέλων αποτελεί, καθώς και η ανάπτυξη 
νέων προϊόντων μάρκας, ένα βασικό τρόπο αντίδρασης της ευρωπαϊκής βιομηχανίας 
για να κρατήσει τις θέσεις της απέναντι στον ανταγωνισμό των χωρών με χαμηλά 
μισθολογικά επίπεδα. Η δημιουργία νέων μοντέλων και σχεδίων στοιχίζει πολύ 
ακριβά, τη στιγμή που η τεχνική πρόοδος καθιστά την αντιγραφή τους πολύ εύκολη 
και γρήγορη. 
Η σημερινή απουσία αποτελεσματικής νομικής προστασίας σε ορισμένες χώρες κατά 
της πειρατείας των συλλογών (collections) επηρεάζει όλο και περισσότερο την 
αποδοτικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων. 
Η Κοινότητα καταβάλλει λοιπόν προσπάθειες, στα πλαίσια των διαπραγματεύσεων 
TRIPS του Γύρου της Ουρουγουάης, να επιτύχει τη βελτίωση της προστασίας της 
μάρκας, των σχεδίων και των μοντέλων τόσο σε επίπεδο κανονισμών όσο και σε 
επίπεδο εφαρμογής σε όλες τις χώρες. 
Σε κοινοτικό επίπεδο, η Επιτροπή κίνησε τη νομοθετική διαδικασία που θα 
επιτρέψει την αντιμετώπιση της τρέχουσας κατάστασης, δημοσιεύοντας μια πράσινη 
βίβλο σχετικά με τη νομική προστασία των βιομηχανικών σχεδίων (4) γεγονός για 
το οποίο οι χώρες μέλη εκλήθησαν να διαβιβάσουν τις παρατηρήσεις τους το 
δυνατόν γρηγορότερα. 
1-7. Διαχείριση της εμπορικήο πολιτικήο (πραΥϋατική xpnoiuonotnon των 
διαθεσίυων οργάνων) 
Η συμφωνία AMF (πολύ-ίνες) και οι διμερείς συμφωνίες που υπογράφηκαν με τις 
χώρες-προμηθευτές, επιτρέπουν την υιοθέτηση μέτρων εμπορικής πολιτικής κυρίως 
δε νέων περιορισμών όταν το επιβάλλει η κατάσταση της αγοράς. 
Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών, και στις περιπτώσεις όπου ανέκυπταν 
δύσκολα διαχειριστικά προβλήματα, όπως η εφαρμογή της ρήτρας διασφάλισης, τα 
κράτη μέλη είχαν την τάση να αντιπαρατίθενται κατά συστηματικό τρόπο σε δύο 
στρατόπεδα, πράγμα που οδηγούσε έτσι στην απώλεια της ειδικής πλειοψηφίας. 
Αυτό δημιούργησε δυσκολίες στη συνέχιση μιας λελογισμένης εμπορικής πολιτικής 
κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων. 
Στο μέλλον, η Επιτροπή καλεί τα κράτη μέλη να επιδείξουν ισχυρότερο πνεύμα 
κοινοτικής αλληλεγγύης κατά την εφαρμογή της εμπορικής πολιτικής για τα 
κλωστοϋφαντουργικά κατά τρόπο ώστε η πολιτική αυτή να ανταποκρίνεται καλύτερα 
στις ειδικές ανάγκες ορισμένων περιοχών όπου η σημασία των διαρθρωτικών 
προσαρμογών που πρέπει να πραγματοποιηθούν είναι εντονότερη. 
U) III/F/5131/91, Ιούνιος 1991. 
- 12 -
2. Η ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ TON ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΩΝ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΩΝ 
2.1. Η παραγωγική επένδυση : διαωάνεια και συνέπεια των ενισχύσεων 
Η κρατική ενίσχυση των παραγωγικών επενδύσεων των επιχειρήσεων θεωρείται σε 
ορισμένες περιπτώσεις από ορισμένες εθνικές αρχές ως ενδεδειγμένη συμβολή στις 
διαρθρωτικές τους προσαρμογές. Πρέπει όμως να ληφθεί μέριμνα ώστε οι δημόσιες 
δαπάνες να μη συνεπάγονται αντί-ανταγωνιστικούς μηχανισμούς οι οποίοι 
αναστέλλουν τις διαρθρωτικές προσαρμογές αντί να αποτελούν θετική συνεισφορά 
στην ανταγωνιστικότητα των διαφόρων περιοχών. (Βλέπε ανακοίνωση για τη 
βιομηχανική πολιτική). 
Η σχετικά ολοκληρωμένη διάρθρωση της βιομηχανίας (ειδικότερα των κλωστοϋφα­
ντουργικών στο μέτωπο του κλάδου) και η ύπαρξη σημαντικών ενδοκοινοτικών 
ανταλλαγών (περισσότερο των 40 δισ. ECU) απαιτούν ωστόσο μια ιδιαίτερα 
προσεκτική προσέγγιση σε ό,τι αφορά την κρατική πολιτική ενισχύσεων, 
λαμβανομένων υπόψη των αλληλεπιδράσεων που μπορούν να δημιουργηθούν σε επίπεδο 
εσωτερικού ανταγωνισμού. 
Οι ενισχύσεις αυτές χορηγούνται τις περισσότερες φορές στα πλαίσια 
εγκεκριμένων καθεστώτων των οποίων τηρούν τα εγκεκριμένα από την Επιτροπή 
χαρακτηριστικά. Έτσι η κλωστοϋφαντουργική βιομηχανία αντλεί πλεονεκτήματα από 
διάφορα συστήματα προαγωγής της Ε&Α, των καινοτομιών και στήριξη των MME κλπ. 
Επιπλέον, για δραστηριότητες που μπορούν να τύχουν εθνικών περιφερειακών 
ενισχύσεων, όπου υπάρχει ισχυρή βιομηχανική συγκέντρωση, οι κλωστοϋφαντουργίες 
δύνανται να προσφύγουν σε ευρύ φάσμα ενισχύσεων συμπεριλαμβανομένων και 
επενδυτικών ενισχύσεων. 
Σε ορισμένες ωστόσο περιπτώσεις οι ενισχύσεις αυτές για την ενθάρρυνση των 
παραγωγικών επενδύσεων θα μπορούσαν να επηρεάσουν τις ανταλλαγές μεταξύ κρατών 
μελών κατά τρόπο που δύσκολα θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι συμβιβάζεται με την 
ορθή λειτουργία της κοινής αγοράς. 
2.2. ΔηιηουΡΥία ευνοϊκότερου περιβάλλον^ για τον εκυοντερνισυ.6 των 6ου.ών 
και την ευαισθητοποίηση των ατόυ.ων. 
2.2.1. Μια προϋπόθεση : η κάθετη ολοκλήρωση, η εξειδίκευση, τα δίκτυα. 
Οι τρεις αυτές έννοιες αποτελούν μοντέλα για τις βιομηχανικές σχέσεις τα οποία 
υιοθέτησε, σε διάφορο βαθμό, η ευρωπαϊκή βιομηχανία κλωστοϋφαντουργικών και 
ειδών ένδυσης για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας της σε ό,τι αφορά τις 
τιμές, την ποιότητα, τις επιδόσεις. 
Ειδικότερα η έννοια "δίκτυο" (που ευρίσκεται στη βάση των επιτυχιών ενός 
σημαντικού αριθμού κλωστοϋφαντουργικών συγκροτημάτων), αντιπροσωπεύει μία 
πρωτοποριακή βιομηχανική ιδέα και ένα μοντέλο αναφοράς για τις λιγότερο 
αναπτυγμένες κλωστοϋφαντουργικές περιοχές επειδή επιτρέπει τον καλύτερο δυνατό 
συνδυασμό ελαστικότητας και ταχύτητας αντιδράσεων στις συνθήκες της αγοράς και 
ευνοεί τη διάδοση της τεχνογνωσίας. 
- 13 -
Εκτός από τις κλωστοϋφαντουργικές περιοχές που χαρακτηρίζονται από γεωγραφική 
συγκέντρωση, η "κατΤαπόσταση αποκέντρωση" ενέχει επίσης ιδιάζουσα σημασία. 
Η τελευταία αφορά κατά κύριο λόγο τις δραστηριότητες εκχώρησης αδειών 
παραγωγής οι οποίες πολύ συχνά πραγματοποιούνται σε ορισμένες λιγότερο 
ανεπτυγμένες περιοχές της Κοινότητας από επιχειρήσεις με ηγετικό ρόλο που 
έχουν την έδρα τους σε απόσταση πολλών εκατοντάδων χιλιομέτρων. 
Η βελτίωση της ποιότητας και η προσαρμογή των παραγωγικών δομών αποτελούν την 
κύρια πρόκληση την οποία έχουν να αντιμετωπίσουν μεσοπρόθεσμα οι μικρομεσαίες 
επιχειρήσεις αυτής της κατηγορίας. 
Η τρέχουσα εξέλιξη σε επίπεδο δομών απαιτεί την αλλαγή των σχέσεων μεταξύ 
εταιρειών (καλύτερη επικοινωνία) και την ανάπτυξη των ενδεδειγμένων 
τεχνολογιών για τη βελτίωση της ελαστικότητας των διαδικασιών παραγωγής* η 
εξέλιξη αυτή πρέπει να υποστηρίζεται από προόδους στην εναρμόνιση των 
προδιαγραφών και των προτύπων ποιότητας των ενδιαμέσων προϊόντων. 
Για το σκοπό αυτό, είναι σημαντικό να εξασφαλισθεί το ευνοϊκότερο δυνατό 
περιβάλλον για τη διάδοση μιας νέας βιομηχανικής οργάνωσης' η υποστήριξη που 
παρέχεται με τα κρατικά συνοδευτικά μέτρα (κυρίως στον κλάδο των υπηρεσιών 
προς τις επιχειρήσεις και ειδικότερα στις MME) μπορεί συχνά να παίξει, 
σχετικά, βασικό ρόλο, υπό την προϋπόθεση ότι οι καταβαλλόμενες προσπάθειες 
είναι σωστά προσανατολισμένες ανάλογα με τις πραγματικές ανάγκες των χρηστών. 
Υπάρχουν ήδη στη διάθεση των επιχειρήσεων δημόσια όργανα σε κοινοτικό και 
εθνικό επίπεδο που προσφέρουν σΤαυτές το ενδεδειγμένο πλαίσιο για την ενίσχυση 
της ανταγωνιστικότητας τους* η αποκτηθείσα εμπειρία συνεπεία της αναδιάρθρωσης 
των διαρθρωτικών ταμείων επέτρεψε τη βαθμιαία βελτίωση του τρόπου εργασίας των 
ντόπιων και εθνικών αρχών και των υπηρεσιών της Επιτροπής, κατά τρόπο ώστε να 
επιλέγουν αποτελεσματικότερα τους επιδιωκόμενους στόχους στο μέλλον. 
Παράλληλα με τις δράσεις αυτές και για να ληφθούν ικανοποιητικότερα υπόψη οι 
ειδικές ανάγκες του κλάδου κλωστοϋφαντουργικών-ειδών ένδυσης και των περιοχών 
που εξαρτώνται έντονα από τον κλάδο αυτό, η Επιτροπή είναι αποφασισμένη να 
αποδώσει ιδιαίτερη προτεραιότητα στις δράσεις που σκοπεύει να αναπτύξει σε 
ορισμένους ειδικούς τομείς και οι οποίοι εξετάζονται στις παρακάτω 
παραγράφους. 
- 14 -
2.2.2. Η ενθάρρυνση της ενημέρωσης 
Για να υπάρξει αντιστοιχία μεταξύ των δράσεων που έχουν ως στόχο τη βελτίωση 
του περιβάλλοντος στο οποίο λειτουργούν οι επιχειρήσεις με τις ανάγκες των 
επιχειρήσεων ώστε αυτές να είναι σε θέση να επωφεληθούν πράγματι από τις 
υπηρεσίες οι οποίες απευθύνονται σ'αυτές, είναι απαραίτητο να διατίθεται η 
πληρέστερη δυνατή πληροφόρηση και σημαντικό να βελτιωθεί η επικοινωνία μεταξύ 
των οικονομικών παραγόντων που δρουν σ'όλο το εύρος του κλάδου (δηλαδή όλων 
των ατόμων που εμπλέκονται στις διαδικασίες λήψεως αποφάσεων οικονομικής και 
κοινωνικής φύσεως και επομένως και των κοινωνικών εταίρων). Οι πληροφορίες 
αυτές υα έχουν επομένως οικονομική και κοινωνική χροιά (ανάλυση της πορείας 
της απασχόλησης και σύνθεσης της). 
Για το λόγο αυτό η Επιτροπή συνέβαλε στην ίδρυση και λειτουργία του ευρωπαϊκού 
Κέντρου Παρακολούθησης Κλωστοϋφαντουργικών και Ειδών Ένδυσης που αποτελείται 
από εκπροσώπους της βιομηχανίας και του εμπορίου. 
Η πρωτοβουλία αυτή βασίζεται σε ό,τι, ακριβώς γίνεται ήδη σε εθνικό και 
κοινοτικό επίπεδο με στόχο την ανάπτυξη ικανοποιητικότερων ανταλλαγών και 
ευχερέστερης πρόσβασης στην πληροφόρηση, την ανταλλαγή εμπειριών και 
συνεργιστικών δράσεων κατά τη συλλογή και ανάλυση των πληροφοριών. 
Επιβάλλεται επίσης μια παράλληλη προσπάθεια των κρατικών αρχών για τη βελτίωση 
των επισήμων στατιστικών που αφορούν τη βιομηχανία των κλωστοϋφαντουργικών και 
των ειδών ένδυσης. 
Η Επιτροπή περιμένει λοιπόν την υποστήριξη του Συμβουλίου επί των προτάσεων 
που διατυπώθηκαν από τη στατιστική υπηρεσία της Κοινότητας ώστε να επιταχυνθεί 
η προσδοκώμενη πρόοδος σε θέματα βιομηχανικών και εμπορικών στατιστικών. 
2.2.3. Η βελτίωση της επιμόρφωσης των εργαζομένων 
Η ανταγωνιστικότητα και η ανάπτυξη κάθε βιομηχανίας βασίζεται προφανώς στην 
τεχνική επάρκεια του προσωπικού της. 0 κλάδος κλωστοϋφαντουργικών ειδών 
ένδυσης παρουσιάζει σήμερα σημαντική ποικιλομορφία εξειδικευμένων εργασιών 
(από τον στυλίστα μέχρι και τον ειδικό της ηλεκτρονικά κατευθυνόμενης 
παραγωγής) αλλά αντιμετωπίζει πραγματικές δυσκολίες στην πρόσληψη ατόμων με τα 
απαραίτητα προσόντα εξαιτίας συγκεκριμένα της μη ελκυστικής εικόνας που 
εμφανίζει. 
Το σημερινό επίπεδο επαγγελματικής κατάρτισης στον κλάδο είναι ακόμη ανεπαρκές 
σε ορισμένες περιοχές, αφού ένα σημαντικό μέρος του δυναμικού δεν έχει λάβει 
καμιά ειδική εκπαίδευση. 
Είναι επιτακτική ανάγκη να ενισχυθεί η δραστήρια προσπάθεια επαγγελματικής 
επιμόρφωσης στον κλάδο των κλωστοϋφαντουργικών ώστε αυτός να είναι σε θέση να 
παρακολουθήσει και μάλιστα να προηγηθεί των τεχνολογικών εξελίξεων. 
- 15 
θα πρέπει να αναληφθούν προσπάθειες ειδικότερα προς τις εξής κατευθύνσεις : 
να βελτιωθεί η ελκυστικότητα του κλάδου με εκστρατείες διαφήμισης και 
ευαισθητοπο ί ησης' 
να διαδοθούν σε διεθνή κλίμακα τα αποτελέσματα των δράσεων-πιλότων 
αναφοράς" 
να ευνοηθεί η κινητικότητα μεταξύ χωρών μελών (π.χ. : εμπορικά στελέχη)' 
να προαχθεί εντονότερα και αποτελεσματικότερα η συνεχής επαγγελματική 
επιμόρφωση. 
Για να προσδιοριστούν ικανοποιητικότερα οι στόχοι των δράσεων αυτών πρέπει να 
αναληφθεί μια ικανοποιητικότερη αξιολόγηση των αναγκών των επιχειρήσεων κυρίως 
με έναν εντατικότερο διάλογο μεταξύ των διαφόρων παραγόντων (δημόσιες αρχές, 
εργαζόμενοι, επιχειρηματίες). Προβλέπονται συναντήσεις των διαφόρων παραγόντων 
για να διευκρινιστούν καλύτερα οι ανάγκες του κλάδου (λαμβανομένων υπόψη των 
κατά τόπους ειδικών αναγκών. 
Η εφαρμογή των κοινοτικών προγραμμάτων FORCE (5) και EUROFORM (6) μπορεί 
σήμερα να προσφέρει νέες δυνατότητες σχετικά. Συγκεκριμένα με βάση τα 
προγράμματα αυτά, η Επιτροπή προτίθεται να ενθαρρύνει την ανάπτυξη υπερεθνικών 
δράσεων και να προσδώσει μια ευρύτερη κοινοτική διάσταση στις δράσεις του 
Κοινωνικού Ταμείου. 
2.2.4. Να εντατικοποιηθούν και προσδιοριστούν σαφέστερα οι ερευνητικές 
δράσεις 
Η πολλαπλότητα και η πολυπλοκότητα των σχέσεων μεταξύ επιχειρήσεων απαιτούν τη 
μεγαλύτερη διαθεσιμότητα μιας ευρύτατης τεχνολογικής βάσης με στόχο την 
προαγωγή : 
της αυτοματοποίησης και της ρομποτικής σε ένα ορισμένο αριθμό εργασιών με 
υψηλά ποσοστά χειρωνακτικής εργασίας' 
την αύξηση της κινητικότητας των βιομηχανικών διαδικασιών 
την αξιοποίηση των τεχνολογικών κεκτημένων στον ποιοτικό τομέα (π.χ. : 
αυτόματη ανίχνευση σφαλμάτων)' 
το σχεδιασμό βασικών τεχνικών μεθόδων για τη βελτίωση της διοικητικής μέ­
ριμνας* 
την προστασία του περιβάλλοντος. 
(5) FORCE : πρόγραμμα κοινοτικής δράσης για τη βελτίωση της συνεχούς 
επαγγελματικής επιμόρφωσης στην Κοινότητα από ποιοτική και ποσοτική 
άποψη, και ειδικότερα για την από κοινού προαγωγή της αντα νιστικότητας 
των επιχειρήσεων και των προσόντων των μισθωτών. Απόφαση του Συμβουλίου 
90/267/ΕΟΚ - ΕΕ αριθ. L 156 της 21.6.90. 
(6) EUROFORME : πρωτοβουλία της Επιτροπής σχετικά με τα νέα προσόντα και τις 
νέες ευκαιρίες απασχόλησης που δημιουργούνται με την εμπέ£«ση της 
εσωτερικής αγοράς και των τεχνολογικών μεταβολών, στα πλαίσια των 
διατάξεων των διαρθρωτικών ταμείων. 
Απόφαση της Επιτροπής ΕΕ αριθ. C 317 της 29.12.90. 
- 16 -
Πρόκειται συχνά για την ανάπτυξη τεχνολογιών οι οποίες μπορούν να επηρεάσουν 
ένα ευρύ φάσμα χρηστών και οι οποίες απαιτούν παράλληλα ορισμένες συνοδευτικές 
προσπάθειες στο επίπεδο της διάδοσης των ερευνητικών αποτελεσμάτων και των 
γνώσεων καθώς και της επιμόρφωσης του προσωπικού στις νέες τεχνικές. 
Θα πρέπει να αντιμετωπίζεται η υιοθέτηση μιας κοινοτικής προσέγγισης για την 
αξιοποίηση των ερευνών που έχουν σχέση με τα προαναφερόμενα θέματα. 
Για το σκοπό αυτό αποτελεί προϋπόθεση η ικανοποιητική συνεργασία μεταξύ των 
διαφόρων τομέων του κλάδου και των προμηθευτών ειδών εξοπλισμού και 
τεχνολογιών. 
Η συνεργασία αυτή θα μπορούσε να οδηγήσει στον από κοινού προσδιορισμό των 
ενδιαφερόντων και της στρατηγικής σε ό,τι αφορά τη ζήτηση τεχνολογιών και τα 
επιχειρησιακά θέματα. Η επιτυχία της κοινής αυτής προσπάθειας θα εξαρτηθεί 
κατά μεγάλο μέρος από τη βαθμιαία συγκέντρωση και ενίσχυση της Ε&Α σε ένα 
περιορισμένο αριθμό επιλεγμένων σχεδίων με τη συμμετοχή των χρηστών, των 
επιχειρηματιών και των προμηθευτών. 
Η πρόσφατη δρομολόγηση του τρίτου προγράμματος πλαισίου για την έρευνα και την 
ανάπτυξη προσφέρει μια πιο επίκαιρη βάση σε ό,τι αφορά τους στόχους της 
έρευνας καθώς και τους μηχανισμούς συμμετοχής (π.χ. : πολυκλαδικοί όμιλοι υπό 
μορφή ΕΟΟΣ) : μεταξύ των στόχων που μπορούν να λάβουν την κοινοτική υποστήριξη 
υπό μορφή "targeted projects" υπάρχει ένα σχέδιο κλωστοϋφαντουργικά-είδη 
ένδυσης-διάθεση. 
Επιπλέον, η Επιτροπή προτίθεται να συνεχίσει τη δράση της για την ενίσχυση, 
μέσω ειδικών μηχανισμών : 
του επιπέδου συμμετοχής των MME στα προγράμματα έρευνας* 
των αλληλεπιδράσεων μεταξύ των διαφόρων παραγόντων και ιδίως των χρηστών, 
των παραγωγών και των ερευνητικών ιδρυμάτων* 
της συνεργασίας ερευνητικών ιδρυμάτων που εργάζονται στον κλάδο των 
κλωστοϋφαντουργικών-ειδών ένδυσης. 
0 εντοπισμός των κατά προτεραιότητα στόχων και των θεμάτων έρευνας θα 
εξασφαλίζεται μέσω συνεχούς ανταλλαγής πληροφοριών και αποτελεσμάτων μεταξύ 
της βιομηχανίας, των ερευνητικών κέντρων (συμπεριλαμβανομένων και των 
πανεπιστημίων) καθώς και με τη συνεργασία μεταξύ προγραμμάτων Ε&Α που 
εφαρμόζεται σε εθνικό και σε κοινοτικό επίπεδο (Brite/Euram, ESPRIT, SPRINT, 
EUREKA, κλπ. ...). 
- 17 -
2.2.5. Ένα επίκαιρο θέμα : η προαγωγή και η ανάπτυξη της επικοινωνίας 
Για να εξασφαλιστεί κατά τον καλύτερο τρόπο η ροή υλικών μεταξύ των διαφόρων 
σταδίων του κλάδου απαιτείται μια διοικητική μέριμνα προσαρμοσμένη στις 
σημειώδεις παραδόσεις υλικών, στις συχνές ενημερώσεις των μεθόδων, στις μικρές 
προθεσμίες : η επικοινωνία παίζει έτσι έναν όλο και πιο σοβαρό ρόλο. 
Η προαγωγή της επικοινωνίας δε σημαίνει μόνο ανάπτυξη των φυσικών δικτύων αλλά 
και επίσης της γλώσσας στην οποία γίνεται η ανταλλαγή των στοιχείων καθώς και 
η τυποποίηση της γλώσσας αυτής. 
Στις προσπάθειες της για την προαγωγή μιας αποτελεσματικής πολιτικής υπηρεσιών 
προς τις επιχειρήσεις, η Επιτροπή υποστήριξε στο παρελθόν και σκοπεύει να 
στηρίξει ακόμη περισσότερο τις πρωτοβουλίες που αναλαμβάνονται στον κλάδο, 
τόσο με τη βοήθεια των διαρθρωτικών ταμείων, και συγκεκριμένα των προγραμμάτων 
STAR και TELEMATIQUE, όσο και με ειδικά προγράμματα. 
Η ύπαρξη ενός ολοκληρωμένου συστήματος επικοινωνίας μεταξύ κέντρων διαμόρφωσης 
εντολών και κέντρων παραγωγής φασόν, προοριζομένου να αποκλείει την ύπαρξη 
στεγανών μεταξύ κρατών μελών και να διευκολύνει την ανάπτυξη επαφών, φαίνεται 
ότι αποτελεί νέα ενδιαφέρουσα πρωτοβουλία για την καλύτερη αξιοποίηση της 
κατ'εκχώρηση αδείας παραγωγής. 
Η Επιτροπή θα εμβαθύνει τον προβληματισμό της σε ό,τι αφορά τις ενδεχόμενες 
πρωτοβουλίες που μπορεί να εκδηλωθούν σχετικά. 
2.3. Υποστήριξη της βιομηχανικής αναπροσαρμογής ug τη διαφοροποίηση της Pflpq-
γωγής 
2.3.1. Η δημιουργία νέων ευκαιριών 
Η προσαρμογή στις νέες εμπορικές και διαρθρωτικές συνθήκες τις οποίες καλείται 
να αντιμετωπίσει η βιομηχανία δεν θα γίνει χωρίς σοβαρές συνέπειες στο 
κοινωνικό επίπεδο, ειδικότερα στις περιοχές που εξαρτώνται έντονα από τον 
κλάδο της κλωστοϋφαντουργίας και οι οποίες είναι εντονότερα εκτεθειμένες στο 
διεθνή ανταγωνισμό. Η βιομηχανία κλωστοϋφαντουργικών-ειδών ένδυσης απασχολεί 
σήμερα περίπου 3 εκατ. άτομα, μετά από την απώλεια 40Χ του δυναμικού της κατά 
τα τελευταία 15 χρόνια (κυρίως στην Β. Ευρώπη). Οι συνέπειες των μέτρων 
αναθέρμανσης επί της απασχόλησης μπορεί να είναι πολύ σοβαρές γιατί οι 
κλωστοϋφαντουργίες είναι συγκεντρωμένες σε ορισμένες περιοχές 
μονοβιομηχανικές - της Κοινότητας. Επειδή ο κλάδος αυτός απασχολεί ευρύ 
γυναικείο εργατικό δυναμικό, οι προοπτικές απασχόλησης που αναφέρονται 
παραπάνω δεν είναι ευνοϊκές για τις γυναίκες. Υπάρχουν επίσης λίγες 
δυνατότητες γι'αυτές να συμμετάσχουν στις πρωτοβουλίες για επαγγελματικό 
αναπροσανατολισμό που απευθύνονται κυρίως σε εξειδικευμένους εργαζόμενους. 
- 18 -
Ο εκμοντερνισμός των επιχειρήσεων αποτελεί την πρώτη απάντηση στ», ς προκλήσεις 
αυτές, αλλά η διαφοροποίηση της παραγωγής θα απαιτηθεί επίσης για να 
εξασφαλισθούν οι νέες θέσεις εργασίας στο πλεονάζον εργατικό δυναμικό. 
Οι ιδιαιτερότητες του εργατικού δυναμικού και η παρουσία ειδικών κατηγοριών 
(γυναίκες, ηλικιωμένοι) που θίγονται από τις προσαρμογές, θα απαιτήσουν 
αυξημένο κοινωνικό διάλογο για να διαμορφωθούν οι λιγότερο οδυνηρές και 
περισσότερο προσαρμοσμένες με τις τοπικές περιστάσεις λύσεις, και για να 
υποστηριχθούν οι επενδύσεις που λαμβάνουν καλύτερα υπόψη τις ιδιαιτερότητες 
του εργατικού δυναμικού και τις τοπικές συνθήκες επιμόρφωσης. 
Η φροντίδα αυτή δεν πρέπει εντούτοις να οδηγήσει στη διατήρηση μακροπρόθεσμα 
στην αγορά, μη βιώσιμων επιχειρήσεων. Ορισμένες περιπτώσεις απέδειξαν ότι η 
διατήρηση αυτή μπορεί να προκαλέσει ιδιαίτερα σοβαρές αναταραχές σε τοπικό 
επίπεδο, μεταξύ προσφοράς και ζήτησης : με το να υποβοηθηθεί η έξοδος από το 
βιομηχανικό κύκλωμα των επιχειρήσεων αυτών μπορεί απεναντίας να προσφέρει 
ευνοϊκότερες εμπορικές προοπτικές στις υγιείς επιχειρήσεις και να τις 
ενθαρρύνει στην ανάληψη των απαραίτητων επενδύσεων. 
2.3.2. Μια νέα κοινοτική πρωτοβουλία για τις κλωστοϋφαντουργικές περιοχές. 
Σαν πρώτη ενέργεια μετά τη δέσμευση που ανέλαβε στις 30 Σεπτεμβρίου (βλέπε 
εισαγωγή), η Επιτροπή προτίθεται να παρουσιάσει σύντομα συγκεκριμένα μέτρα* 
πράγματι, λαμβανομένης υπόψη της έκτασης των τομεακών προβλημάτων προσαρμογής 
και των επιπτώσεων τους σε περιφερειακό επίπεδο, η Επιτροπή σκοπεύει να 
ενισχύσει τις δράσεις των Διαρθρωτικών Ταμείων στις περιοχές που εξαρτώνται 
έντονα από τον κλάδο κλωστοϋφαντουργικών-ειδών ένδυσης για να διευκολυνθεί η 
προσαρμογή του βιομηχανικού τους ιστού. Η ενίσχυση αυτή, σήμερα υπό μελέτη, θα 
μπορούσε να λάβει τρεις μορφές : 
α) για τα κράτη μέλη που το επιθυμούν με την τροποποίηση των ΚΠΕ τους σύμφωνα 
με τους ισχύοντες κανόνες ελαστικότητας, αύξηση των χρηματοοικονομικών 
μέσων προς όφελος της διαφοροποίησης των δραστηριοτήτων των περιοχών αυτών 
καθώς και με την αναδιάρθρωση της βιομηχανίας τους του κλάδου 
κλωστοϋφαντουργικών-ε ιδών ένδυσης * 
β) τη χρηματοδότηση δράσεων-πιλότων προπαρασκευαστικών μιας κοινοτικής 
πρωτοβουλίας* 
γ) την δρομολόγηση, το συντομότερο δυνατό μιας κοινοτικής πρωτοβουλίας προς 
όφελος των περιοχών που εξαρτώνται έντονα από τον κλάδο 
κλωστοϋφαντουργικών-ειδών ένδυσης, η οποία θα επέτρεπε τη χρηματοδότηση 
των λειτουργικών προγραμμάτων το 1993. 
- 19 -
Οι ειδικοί στόχοι της πρωτοβουλίας αυτής θα είναι : 
η επιτάχυνση της διαφοροποίησης των οικονομικών δραστηριοτήτων προκειμένου 
να καταστούν αυτές λιγότερο εξαρτημένες από τον κλάδο κλωστοϋφαντουργι­
κών-ειδών ένδυσης" 
η διευκόλυνση της προσαρμογής των βιώσιμων επιχειρήσεων του κλάδου. 
Στις προθέσεις της Επιτροπής είναι οι πόροι του προγράμματος RETEX των 
υπαρχόντων δημοσιονομικών φακέλων να προστεθούν στα ποσά που σήμερα υπάρχουν 
διαθέσιμα στα κοινοτικά πλαίσια ενίσχυσης (ΚΠΕ). 
Τα μέτρα που πρέπει να χρηματοδοτηθούν θα διευκολύνουν τη δραστηριοποίηση των 
MME των περιοχών που εξαρτώνται έντονα από τη βιομηχανία κλωστοϋφαντουργικών-
ειδών ένδυσης κυρίως με την εφαρμογή των μέτρων που έχουν ως στόχο τη βελτίωση 
του περιβάλλοντος εντός του οποίου κινούνται οι επιχειρήσεις. Θα μπορούσαν να 
αναφερθούν εδώ παραδείγματος χάρη δράσεις με στόχο τη βελτίωση της 
τεχνογνωσίας σε θέματα σχεδίου, την πολιτική για την προαγωγή της ποιότητας, 
την παραγωγή με τη βοήθεια υπολογιστών την εμπορία και εσωτερική οργάνωση των 
επιχειρήσεων, την ενίσχυση στην κατασκευή τοπικών ομίλων επιχειρήσεων και 
δράσεων συνεργασίας, την επαγγελματική επιμόρφωση, την ενίσχυση στη βελτίωση 
του φυσικού περιβάλλοντος των επιχειρήσεων. 
- 20 -
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 
Η βιομηχανία κλωστοϋφαντουργικών και ειδών ένδυσης κατέχει σημαντική θέση στη 
βιομηχανική δομή της Κοινότητας σε ό,τι αφορά τις δυνάμει αγορές, την 
παραγωγή, την απασχόληση και τη συγκεντρωθείσα εμπειρία και δημιουργικότητα. 
Οι προκλήσεις τις οποίες αντιμετωπίζει η εν λόγω βιομηχανία σήμερα την 
υποχρεώνουν να καταβάλει μεγάλη προσπάθεια προσαρμογής η οποία θα είναι έντονη 
και θα συνεπάγεται την ενεργό αλληλεγγύη των άλλων στα πλαίσια της Κοινότητας. 
Η αλληλεγγύη αυτή πρέπει να μεταφραστεί σε μία βαθμιαία και προβλεπτή εξέλιξη 
του πλαισίου της εμπορικής πολιτικής κατά τρόπο ώστε να μπορέσει η κοινοτική 
βιομηχανία να επωφεληθεί κατά τον καλύτερο τρόπο από τα ισχυρά της σημεία. 
Η αλληλεγγύη αυτή θα πρέπει να εμπεριέχει μια συστηματική και συμπληρωματική 
προσπάθεια των εθνικών και κοινοτικών δημοσίων αρχών για τη στήριξη και 
διεύρυνση του ευνοϊκού περιβάλλοντος το οποίο απαιτείται για τη διαρθρωτική 
προσαρμογή των επιχειρήσεων, ενθαρρυντικού των πρωτοβουλιών τους. 
Η Επιτροπή είναι αποφασισμένη να χρησιμοποιήσει διάφορα όργανα της και 
πολιτικές με συντονισμένο τρόπο για να στηρίξει τη βιομηχανική ανάπτυξη και 
τις διαρθρωτικές προσαρμογές της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ειδών ένδυσης 
της Κοινότητας και να επιταχύνει την οικονομική διαφοροποίηση των περιοχών που 
εξαρτώνται έντονα από τον κλάδο των κλωστοϋφαντουργικών και των ειδών ένδυσης. 
- 21 -
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
Πρώτη αΕιολόνηση των επιπτώσεων επί Tnc πορτοναλικήο βιομηχανίας 
κλωστοϋφαντουργικών, από το προοδευτικό άνοινυα Tnc avopae Tnc Κοινότηταο σε 
ορισυένα προϊόντα KaTavtovnc Oυγγapίac• Πόλωνiac και Tσεxoσλoβaκίac 
Οι νέες πολιτικές της Κοινότητας σε ό,τι αφορά τις χώρες της Κεντρικής Ευρώπης 
^α καταλήξουν σε ευρωπαϊκές συμφωνίες. Στα πλαίσια αυτά, διάφορες ειδικές 
διατάξεις αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης για κλωστοϋφαντουργικά 
προϊόντα προερχόμενα από την Ουγγαρία, την Πολωνία και την Τσεχοσλοβακία. 
Η εντολή διαπραγμάτευσης που ενεκρίθη από το Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων της 
30 Σεπτεμβρίου προβλέπει τις εξής ειδικές διατάξεις για : 
την προοδευτική εξάλειψη, σε περίοδο 6 ετών μετά από την 1η Ιανουαρίου 
1992, των τελωνειακών δασμών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας' 
την εξάλειψη μη δασμολογικών μέτρων σε χρονική περίοδο ίση προς το ήμισυ 
του χρονικού διαστήματος στο οποίο θα καταλήξουν οι διαπραγματεύσεις του 
Γύρου της Ουρουγουάης. Ωστόσο, η περίοδος αυτή δεν μπορεί να είναι κατώτερη 
των 5 ετών, μετά από την 1η Ιανουαρίου 1993. 
Μετά από την απόφαση του Συμβουλίου Γενικών Υποθέσεων της 30 Σεπτεμβρίου 1991, 
η Επιτροπή προτείνει επί του παρόντος μια πρώτη αξιολόγηση των συνεπειών επί 
της πορτογαλικής βιομηχανίας λόγω της αύξουσας πρόσβασης των προϊόντων αυτών 
στην Ευρώπη. 
Πρφτη αξιολφγησπ 
1. Η εντολή διαπραγμάτευσης που ενέκρινε πρόσφατα το Συμβούλιο εξασφαλίζει μια 
συνεχή αύξηση της πρόσβασης στην κοινοτική αγορά. Μέχρι σήμερα, ανεξάρτητα από 
τα αποτελέσματα των μελλοντικών διαπραγματεύσεων, το άνοιγμα της κοινοτικής 
αγοράς στην Ουγγαρία, την Πολωνία και την Τσεχοσλοβακία συνίσταται σε : 
για το 1990/1991, αυξήσεις των ποσοστών χωρίς τροποποίηση των δασμολογικών 
τελών στα πλαίσια της εφαρμογής του PHARE, 
για το 1992, πρόσθετες αυξήσεις των ποσοστών και φιλελευθεροποίηση των 
περιορισμών, στα πλαίσια διμερών επαναδιαπραγματευομένων συμφωνιών για τα 
κλωστοϋφαντουργικά. 
- 22 -
Οι κανονισμοί που υιοθετούνται μετά από το 1993 θα εξαρτώνται ουσιαστικά από 
τα αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων στον τομέα των κλωστοϋφαντουργικών του 
Γύρου της Ουρουγουάης. Στα πλαίσιααοϊδ πρέπει ακόμα να διευκρινιστεί το 
χρονοδιάγραμμα (το οποίο στην πραγματικότητα θα είναι πιο ευνοϊκό για τις 
τρεις προαναφερόμενες χώρες) καθώς και το οικονομικό περιεχόμενο των διαφόρων 
σταδίων με την προοπτική της εξάλειψης των εμπορικών περιορισμών. Η βαθμιαία 
ολοκλήρωση των κλωστοϋφαντουργικών προϊόντων στο GATT και η αύξηση των 
δυνατοτήτων εξαγωγής προς την κοινοτική αγορά των εν λόγω τριών χωρών της 
Ανατολικής Ευρώπης, θα συνδεθούν με το βαθμό πρόσβασης στην αγορά που επίσης 
προβλέπεται για τις αναπτυσσόμενες χώρες - εξαγωγείς κλωστοϋφαντουργικών 
προϊόντων, ανάλογα με τα διαφορετικά επίπεδα ανάπτυξης τους. 
2. Μέχρι οη[\ερα, οι επιπτώσεις από την αύξηση των δυνατοτήτων εξαγωγής για 
τις τρεις χώρες δεν έγινε δυνατό να μελετηθούν παρά μόνο συνολικά, με 
ποσοτικό τρόπο, για το έτος 1990 και τους έξι πρώτους μήνες του 1991, 
περιόδους για τ<Η& onol<?V£ ορισμένα στατιστικά στοιχεία υπάρχουν ήδη 
διαθέσιμα. Οι μεταγενέστερες επιπτώσεις έγινε δυνατό να αναληφθούν 
λαμβάνοντας υπόψη μόνο : 
- την εξέλιξη της ανταγωνιστικότητας της κλωστοϋφαντουργικής βιομηχανίας" 
- την ανάπτυξη της παθητικής τελειοποίησης (ΠΤ) και τη διεύρυνση των χο­
ρηγουμένων διευκολύνσεων στα πλαίσια συμφωνιών που υπογράφηκαν με τις 
τρεις αυτές χώρες' 
- τη βαθμιαία επιτάχυνση στην εξάλειψη των ποσοτικών περιορισμών οι 
οποίοι ενδεχομένως προέρχονται από το Γύρο της Ουρουγουάης. 
Πάντως οι εισαγωγές στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα κλωστοϋφαντουργικών και ειδών 
ένδυσης καταγωγής Πολωνίας, Ουγγαρίας και Τσεχοσλοβακίας το 1990 και κατά 
τη διάρκεια των έξι πρώτων μηνών του έτους 1991, αυξήθηκαν περισσότερο 
απ'ό,τι οι εισαγωγές του κλάδου, καταγωγής άλλων τρίτων χωρών συνολικά. 
Ωστόσο, οι περισσότερες ποσοστώσεις για το 1990 των τριών αυτών χωρών δεν 
χρησιμοποιήθηκαν περισσότερο από 60-70% και η χρησιμοποίηση των 
ποσοστώσεων κατά τη διάρκεια του πρώτου εξαμήνου του 1991 για τα 
περισσότερα προϊόντα ήταν σαφώς κατώτερη του 50%. Οι αριθμοί αυτοί 
αποδεικνύουν προφανώς ότι οι χώρες αυτές δεν ήταν σε κατάσταση ακόμα να 
αξιοποιήσουν κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο τις δυνατότητες εξαγωγών προς 
την Κοινότητα. Τα αποτελέσματα θα εξαρτηθούν βασικά από τη δυνατότητα των 
χωρών αυτών να αναδιοργανώσουν και να εκμοντερνίσουν τις οικονομίες τους 
για να μπορέσουν να αναλάβουν δράσ^ παθητικής τελειοποίησης για τη 
βελτίωση της ανταγωνιστικότητας τους στην ευρωπαϊκή αγορά και για την 
εξεύρεση νέων δυνατοτήτων διάθεσης των προϊόντων τους. Τότε μόνο θα μπορεί 
κανείς να αξιολογήσει οριστικά κατά ποιο μέτρο η πρόσβαση σε άλλες αγορές 
θα μπορέσει να παραγάγει ένα υπολογίσιμο αποτέλεσμα επί του συνόλου της 
ευρωπαϊκής βιομηχανίας. 
- 23 -
3. Σε ό,τι αφορά τις ειδικές επιπτώσεις επί της Πορτογαλίας από την αύξηση 
των εισαγωγών στην Ευρώπη προϊόντων προερχομένων από τις τρεις 
προαναφερόμενες χώρες, επιβάλλεται να ληφθούν υπόψη τα εξής θέματα : 
κατά συνέπεια φαίνεται ότι οιμ^οντικές εξελίξεις δεν θα επιδράσουν επί 
του ύψους των άμεσων εξαγωγών στην Πορτογαλία, αλλά ότι θα έχουν μάλλον 
έμμεσες επιπτώσεις εξαιτίας των αυξανομένων εξαγωγών με προορισμό άλλα 
κράτη μέλη, πράγμα που δημιουργεί εφεξής μια δυναμική αυξανόμενου 
ανταγωνισμού για τις πορτογαλικές εξαγωγές' 
- δεδομένου του γεγονότος ότι όλα αυτά θα λάβουν χώρα μετά την τελείωση 
της εσωτερικής αγοράς το 1992, μπορεί να αποδειχθεί δύσκολο έργο η 
καταγραφή και ποσοτική npoç-μέτρηση των ειδικών επιπτώσεων που θα 
προκαλέσουν τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα τα καταγόμενα από τις τρεις 
αυτές χώρες, διακρίνοντας τα από τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα τα 
καταγόμενα από όλον τον κόσμο και εισαγόμενα στην ελεύθερη εμπορική 
κυκλοφορία' 
εξάλλου, θα πρέπει να εξεταστεί διεξοδικότερα το μέτρο κατά το οποίο τα 
εισαγόμενα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα έρχονται σε άμεσο ανταγωνισμό με 
τα εξαγόμενα προϊόντα της Πορτογαλίας προς άλλα κράτη μέλη. Στην 
πραγματικότητα, προκύπτει ότι οι χώρες αυτές θα πρέπει να αποκτήσουν 
παραγωγικά μέσα ανάλογα με αυτά που ευρίσκονται στη βάση της 
πορτογαλικής παραγωγής (κυρίως για προϊόντα χαμηλής ή μέσης ποιότητας). 
Εντούτοις, όλα τα προαναφερόμενα δεν αποκλείουν τη δυνατότητα εμφάνισης 
μετρήσιμων αποτελεσμάτων επί ορισμένων προϊόντων ή επί των περιφερειακών 
αγορών εντός της Κοινότητας. Η Επιτροπή θα παρακολουθήσει προσεκτικά τις 
μεταγενέστερες εξελίξεις και θα συμπληρώσει τα πορίσματα της υπό το φως 
της πορτογαλικής εμπειρίας. 
ISSN 0254-1483 
COM(91)399 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR ίο 
Αρι*. καταλόγου : CB-CO-91-474-GR-C 
ISBN 92-77-76850-9 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L·2985 Luxembourg