16.12.92 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκωνΚοινοτήτων Αριθ.C332/67
3.6.12.HΟΚΕθεωρείότιοιπτυχέςπουεπισημάνθηκαν
απαιτούνδράσειςτωνοποίωντααποτελέσματααρχίζουννα
είναιορατάμεσοπρόθεσμα ήμακροπρόθεσμα .Γιατολόγοαυτό,εχειμεγάλησημασίανατεθούνσεεφαρμογήτοσυντο­
μότεροδυνατόοιαναγκαίεςπολιτικές.
Βρυξέλλες,22Οκτωβρίου1992.
HΠρόεδροςτης
ΟικονομικήςκαιΚοινωνικήςΕπιτροπής
SusanneΤΙΕΜΑΝΝ
ΓνωμοδότησηγιατηνανακοίνωσητηςΕπιτροπήςσχετικάμετιςνέεςπροοπτικέςγιατηνκοινοτική
δράσηστονπολιτιστικότομέα
(92C332/19)
Στις7Μαΐου1992,καισύμφωναμετιςδιατάξειςτουάρθρου198τηςσυνθήκηςπερίιδρύσεως
τηςΕυρωπαϊκήςΟικονομικήςΚοινότητας ,ηΕπιτροπήαποφάσισεναζητήσειτηγνωμοδότησητης
ΟικονομικήςκαιΚοινωνικήςΕπιτροπήςγιατηνανακοίνωσητηςΕπιτροπήςσχετικάμετιςνέες
προοπτικέςγιατηνκοινοτικήδράσηστονπολιτιστικότομέα.
Τοτμήμακοινωνικών ,οικογενειακών ,εκπαιδευτικώνκαιπολιτισμικώνθεμάτων,στοοποίοανατέθηκε
ηπροετοιμασίατωνσχετικώνεργασιών,υιοθέτησετηγνωμοδότησήτουστις6Οκτωβρίου1992,με
βάσητηνεισηγητικήέκθεσητουκ.Burnel.
HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπή,κατάτην300ήσύνοδοολομέλειάςτης(συνεδρίασητης22ας
Οκτωβρίου1992),υιοθέτησεμεμεγάληπλειοψηφία(3αποχές),τηνακόλουθηγνωμοδότηση .
1.Γενικέςπαρατηρήσεις
1.1.HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήεπιδοκιμάζει
τηφιλοσοφίαπουδιέπειτηνανακοίνωσητηςΕπιτροπής
σχετικάμετις«Νέεςπροοπτικέςγιατηνκοινοτικήδράση
στονπολιτιστικότομέα».
1.1.1.Hενλόγωφιλοσοφίαεμφαίνεταισαφέστατααπότον
τρόπομετονοποίοηΕπιτροπήδιατύπωσετουςτρειςστόχους
τηςπολιτιστικήςδράσης:
—διαφύλαξητηςμνήμηςτωνλαώντηςΕυρώπης,
—δημιουργίαενόςκατάλληλουπεριβάλλοντος τοοποίονα
ευνοείτηνανάπτυξητουπολιτισμούστηνΕυρώπη,και
—αύξησητηςακτινοβολίαςτουπολιτισμούτηςΕυρώπης
στονκόσμο.
1.2.HΟΚΕαναγνωρίζει ,επικροτείκαιενθαρρύνειτις
πρωτοβουλίεςπουανέλαβετοΚοινοβούλιοαπότο1974ώς
σήμερα.1.2.1.HΟΚΕυπενθυμίζειότικαιαυτήυπογράμμισε ,στο
πλαίσιοδιάφορωνγνωμοδοτήσεών της,τηνευθύνητωνκοι­
νοτικώνοργάνωνστονπολιτιστικότομέακαιότιυπέβαλε
προτάσειςσχετικά.
1.3.Γιαμιαακόμηφορά—καιπιοέντονααπόό,τικατά
τοπαρελθόν,λόγωτωνφιλόδοξωνστόχωνπουδιατυπώνονται
στησυνθήκηγιατηνΕυρωπαϊκήΈνωση—ηΟΚΕζητείνα
συνοδευθείηπρόθεσηπουεκδηλώθηκεαπόμιαακλόνητη
πολιτικήβούλησηηοποίανασυγκεκριμενοποιηθεί μετα
μέσαεκείναπουενδείκνυνταιγιανααντιμετωπισθούν οι
προκλήσειςπουυφίστανται .Πίσωαπότηνύλητων«έργων»,
πουπρέπειναενθαρρυνθούνκαιναπροστατευθούν ,υπάρχει
αναμφίβολαμιαανθρωποκεντρική φιλοσοφίακαιπολιτική
πουπρέπειναπροωθηθεί,ευθυγραμμιζόμενη έτσιμετιςδημο­
κρατικέςκαιανθρωπιστικέςαξίεςστιςοποίεςβασίζονταιτα
κράτημας,ηΚοινότητακαιοιΚοινωνίεςμας.
1.3.1.Θαήτανσκόπιμολοιπόνναδιευρυνθείπροοδευτικά
τουφιστάμενοσχέδιοτηςΕπιτροπήςκαιναδιατεθούνγια
τηνυλοποίησήτουκονδύλιαταοποίαναανταποκρίνονται
στουςφιλόδοξουςστόχουςπουέχουνκαθορισθείκαθώςκαι
στιςδράσειςπουπρέπεινααναληφθούν ,οιοποίεςθαπρέπει
κατ'ανάγκηνααποτελέσουντοαντικείμενοάλλωνπρογραμ­
μάτων.

Αριθ.C332/68 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων16.12.92
έναθεμελιώδεςδικαίωματουΑτόμουπουαναγνωρίζεταιαπο
τηνΟικουμενικήΔιακήρυξητωνΔικαιωμάτωντουΑνθρώπου
(άρθρο27).Hπεραιτέρωπροώθησητουενλόγωγενικού
δικαιώματοςθαπρέπειναβασισθείστηνπολιτικήβούληση
ναδιατεθούνενδεδειγμέναμέσαγιατηνυλοποίησητωνεν
λόγωεπιλογών.
1.7.1.Oπολιτισμόςκαιηπνευματικήήκοινωνικήυπερο­
ψίαθεωρήθηκανγιαμεγάλοχρονικόδιάστημαένακαιτο
αυτό,ενώ,καθώςπρόκειταιγιαθεμελιώδεςδικαίωμα,ηπρό­
σβασηστονπολιτισμόθαπρέπειναείναιδυνατήσεόλους.H
ενλόγωυποχρέωσηπουαπορρέειαπότοΔίκαιοσυνεπάγεται
κυρίωςτηνπρόσβασηστηνπαιδείακαιτηνκατάρτιση,καθώς
καιστηνκοινήκαιαλληλέγγυαπρόσβασηστακοινάμέσα
καιπολιτιστικήκληρονομιά,υλικούκαιπνευματικούχαρα­
κτήρα.
1.8.Ωςμέσοέκφρασηςτων«βιωμάτωντουπαρελθοντος»
καιτων«βιωμάτωντουπαρόντος»,oπολιτισμόςεπηρεάζεται
απότοχρόνο(τηνιστορία,τημόδα...),απότιςδιαπροσωπι­
κέςκαισυλλογικέςσχέσεις(συναντήσεις ,αυθόρμητεςή
οργανωμένεςαντιπαραθέσεις γνώσεωνκαιαπόψεων,μετανα­
στεύσεις...),απότιςτεχνολογίες(νέαυλικάκαιμέσα,μέθοδοι
συντήρησης ,συστήματαεπικοινωνίας ...).Oπολιτισμόςείναι
ευαίσθητοςστιςφιλοσοφίεςκαιτιςθρησκείεςκαιμερικές
φορέςκαιστιςεπικρατούσεςπολιτικές.Οικοινωνικέςδιαρ­
θρώσεις,οισυνθήκεςδιαβίωσης(εργασία,κατοικία,πόροι,
χρόνοςκαιρυθμοί...)επηρεάζουνκαιπεριορίζουντηδυνατό­
τηταπρόσβασηςσεορισμέναπολιτιστικάμέσα.Όλοιοι
άνθρωποιθαπρέπειναέχουνπρόσβασηστονπολιτισμό
κάνονταςχρήσηόλωντωνδυνατοτήτωντους.Τούτοθαπρέ­
πειναισχύει,γιαπαράδειγμα,τόσογιατιςπλέονευάλωτες,
οικονομικάκαικοινωνικά,κατηγορίεςόσοκαιγιαταασθε­
νούνταάτομα,ταάτομαμεειδικέςανάγκεςκαιτουςηλικιωμέ­
νους,τωνοποίωνθαπρέπειναδιασφαλίζονται όλαταδικαιώ­
ματαπουσχετίζονταιμετηνανθρώπινηφύσηκαιαξιοπρέ­
πεια.1.4.Στοπλαίσιοπρογενεστέρων γνωμοδοτήσεων ,ηΟΚΕ
ανέλυσετηνέννοιατουπολιτισμούωςστοιχείοτηςπροσωπι­
κήςζωήςκαιοικουμενικήαξία.ΓΓαυτόλοιπόνδενείναι
αναγκαίοναεπαναδιατυπωθεί καιενπροκειμένωηενλόγω
προβληματική ,ωςπροςτηνοποίαάλλωστευπάρχειπλήρης
συναίνεσημεταξύμας.
1.4.1.Σήμεραπου«Hευρωπαϊκήιθαγένεια»επιβεβαιώνε­
ταιωςέναζωτικόστοιχείοτης«ΕυρωπαϊκήςΈνωσης»,η
ΟΚΕυπενθυμίζειότιηπολιτιστικήδιάστασηαποτελείέναν
καθοριστικόπαράγοντααντίληψηςκαιδιαπροσωπικής αρμο­
νίαςκαθώςκαισυνοχήςμεταξύτωνλαώνκαιμεταξύτων
κοινωνιολογικών καικοινωνικώνκατηγοριών ,γεγονόςπου
άλλωστεαποτελείμιασημαντικήσυνισταμένηγιατηνκατα­
πολέμησητουρατσισμούκαιτηςξενοφοβίας .
Πρόκειταιγιαμιαιστορικήστιγμήπουσεκαμίαπερίπτωση
δενθαπρέπειναμείνειανεκμετάλλευτη .
1.4.2.Oπολιτισμός,εκτόςαπότιςπολυποίκιλεςεκφράσεις
καισυγκεκριμένεςμορφέςτου,ισοδυναμείμετρόποέκφρα­
σηςτουίδιουτουατόμουκαιμετρόποσυμπεριφοράςτου
έναντιτωνάλλωνκαιτουπεριβάλλοντος ,εξουκαιηαδιάρ­
ρηκτησχέση,πουυπογράμμισεκατάτοπαρελθόνηΟΚΕ,
μεταξύ«πολιτισμού ,πολιτισμικώνδραστηριοτήτων καικοι­
νωνίας».
1.5.Hπολιτικήπροσέγγισητουπολιτισμούθαπρέπεινα
είναικατ'ανάγκησφαιρική.
1.6.Απότηνενλόγωπαρατήρησησυνάγεταιότιηπολι­
τικήαντιμετώπισητηςπολιτιστικήςδράσηςθαπρέπεινα
αποτελείμιαμόνιμηκαιενσωματωμένησυνισταμένηόλων
τωνπολιτικών,οικονομικώνκαικοινωνικώνπροβληματι­
σμώνκαιαποφάσεων .Hπολιτιστικήδιάστασηθαπρέπεινα
λαμβάνεταικαλώςυπόψησεόλεςτιςσυζητήσειςκαιόχι
μόνοσεαυτέςπουπραγματεύονται αποκλειστικάπολιτιστικά
θέματα.Γιαπαράδειγμα,ενδείκνυταιναυπενθυμισθείότι
στονοπτικοακουστικό τομέαχρειάζεταιναχαραχθείμια
συνολικήπολιτικήηοποίαναλαμβάνειυπόψητουςπολιτι­
στικούςστόχους,τιςοικονομικέςπτυχέςκαιπεριορισμούς ,
τιςκοινωνικέςυποχρεώσειςκαιτιςτεχνολογίες .
1.6.1.Οποιαδήποτεθεωρητικήκαιμόνοπνευματικήπρο­
σέγγισητωνπολιτιστικώνθεμάτωνδενμπορείπαράνασυνε­
πάγεταιμιαμάταιηικανοποίησηπουθαπεριορίζεταιμόνο
στηνευχαρίστησηεκείνουπουθαεπαναπαυθείσ'αυτήν.Δεν
θαέχεικανένασυγκεκριμένοαποτέλεσμα .
1.6.2.Oπολιτισμόςαποτελείμιαπραγματικότητα που
ενσαρκώνειτηζωήμέσωενόςσυνόλου«συμβόλων».Τούτο
ισχύειγιαταμνημείακαιταλογοτεχνικάέργα,τημουσική
καιτιςεικαστικέςτέχνες,γιαναδώσουμεταπαραδείγματα
πουέρχονταιστονουαυθόρμητα .Στηνπραγματικότητα ,η
πολιτιστικήδιάστασηείναιπολύευρεία.Διαφοροποιείται
στοάπειροεπειδήσυμπεριλαμβάνει όλαόσασυμβάλλουν
στονεξανθρωπισμότουΑνθρώπου,τουεπιτρέπειναεκφράσει
τηνπροσωπικότητά του,ναενταχθείαπόπολιτικήςκαιηθι­
κήςαπόψεωςσεμιαομάδα,στοχώρο,σεμιαθρησκεία,σε
μιαφιλοσοφίακαισεμιαεποχήμετηνοποίαταυτίζεταιως
άτομο,κοινωνίακαιοικογένειατόσοέναντιτουεαυτούτου
όσοκαιέναντιτωνάλλων.
1.7.Hπρόσβασηστονπολιτισμόγιαόλουςτουςανθρώ­
πους,τουςάνδρες,τιςγυναίκεςκαιταπαιδιά,συνδέεταιμε
τοσεβασμότηςαξιοπρέπειάςτους.Oπολιτισμόςαποτελεί1.8.1.Υπάρχουνπολλάπαραδείγματαπουεπιβεβαιώνουν
τηναλληλεπίδραση τωνδιαπολιτιστικών επιρροώνκαιτη
συπληρωματικότητα τωνπροτύπων.Οιπολιτισμοίπουθεω­
ρούνται«νεκροί»επιβιώνουνυπόμορφέςπουδενυποπτεύεται
κανείςήδεναντιλαμβάνεται σαφώς,εκτόςκαιαντιςαγνοεί
σκοπίμως.
1.8.2.Δενυπάρχεικανέναςπολιτισμόςήκαμίαπολιτι­
στικήέκφρασηηοποίαναείναιυποδεέστερημετηνέννοια
ότιαυτέςείναισήμερασεκάποιοβαθμόδιαδεδομένεςή
ταυτίζονταιμεκάποιασυγκεκριμένηκοινωνιολογική κατη­
γορία,κοινωνικήτάξηήφυλή.
1.8.3.Oκάθεπολιτισμόςερμηνεύεικαιεκφράζειτιςπερι­
πέτειεςκαιτηνεπικαιρότητατηςιστορίαςτηςανθρωπότητας
μετιςδιαφορέςτου,τιςαντιθέσειςτουκαιτοσυμπληρωμα­
τικότουχαρακτήρα .
1.9.Oπλούτοςτηςευρωπαϊκήςκληρονομιάςαποτελεί
θεμιτήπηγήυπερηφάνειας .Αυτήδενθαπρέπειναοδηγείσε
ματαιοδοξίαήσωβινισμούς .Θαπρέπεινααναγνωρίσουμε
τηνπίστηκαιτοταλέντοεκείνωνπουδημιούργησαντηνεν

16.12.92 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων Αριθ.C332/69
λόγωκληρονομιάκαινααποδειχθούμεανταξιοιτουςπαραμέ­
νονταςπιστοίστημνήμητους,διατηρώνταςτηνκαιεμπλουτί­
ζοντάςτην.
1.9.1.Ορισμέναστοιχείατηςπολιτιστικήςκληρονομιάς
αποδεικνύουντηνανθρώπινημεγαλοφυίαστηνοικουμενική
τηςδιάσταση.Τόσοαπόνομικήάποψηόσοκαιστηνπράξη,
αυτάθαπρέπεινααναγνωρίζονται καιναγίνονταισεβαστά.
1.10.Hέννοιατουπολιτισμούεμπεριέχειαπαραιτήτωςτην
ιδέατηςεπικοινωνίας ,τουδιαλόγουκαιτηςμέθεξης,γιατίo
πολιτισμόςείναιαντίθετοςμεοποιοδήποτεεγωκεντρισμόκαι
εγωιστικήοικειοποίησητωνγνώσεωνκαιτωνταλέντων.O
πολιτισμόςαποτελείτηνψυχήκάθεκοινότητας .στόχωντους,θαεπρεπενασυμπεριληφθούν στηδιδασκαλία
καιτηνπολιτιστικήανάπτυξη.Οιίδιεςπαρατηρήσεις
ισχύουνκαιγιατηντεχνικήκαιεπαγγελματική εκπαίδευση .
Γιατολόγοαυτό,ηΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπή
εκφράζειτηνευχήναεξετάσειτοΣυμβούλιοτωνΥπουργών
Παιδείαςταμέσακαιτιςμεθόδουςπουπρέπειναπροταθούν
γιατηνανάπτυξητωνπολιτιστικώνχαρακτηριστικών όλων
τωντύπωνεκπαίδευσης ,ήδηαπότηνπρώτησχολικήηλικία.
Παρομοίως,γιατηδιδασκαλίαξένωνγλωσσών,πουαποτελεί
μιαεπιτακτικήυποχρέωση,θαπρέπειναπροβλεφθούνενδε­
δειγμέναεκπαιδευτικάμέσακαιμέθοδοι.Hεκμάθησημιας
δεύτερηςγλώσσαςθαπρέπεινακαταστείυποχρεωτική .
Τοσχολείοπρέπειεπίσηςναδιδάσκειτοσεβασμόπροςτους
συνανθρώπους μεόλεςτιςδιαφορέςτους,καικυρίωςτις
πολιτιστικέςδιαφορές,καθώςκαιτηνπροστασίατηςπολιτι­
στικήςκληρονομιάςκαιπεριβάλλοντος .
HΟΚΕτονίζειτέλοςτησημασίατωνανταλλαγώνμεταξύ
τωννέωνκαιτουεκπαιδευτικούπροσωπικού .Εκφράζειτην
ευχήνακαταστείδυνατήηπεραιτέρωανάπτυξήτους».
2.3.ΟΣΟΝΑΦΟΡΑΤΗΣΥΜΒΟΛΗΣΤΗΔΙΑΔΟΣΗΤΗΣ
ΚΟΙΝΗΣΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΜΕΣΩΔΡΑΣΕΩΝΕΝΘΑΡΡΥ­
ΝΣΗΣΣΕΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟΥΣ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΥΣ
ΤΟΜΕΙΣ,ηΕπιτροπήαναγνωρίζειότιταπροβλεπόμενακον­
δύλιαείναιπενιχράσυγκριτικάμετοεύροςτωνπροβλημάτων
πουχρήζουναντιμετώπισης καιτονεπείγονταχαρακτήρα
ορισμένωνμέτρωνπουπρέπειναληφθούν.Oπολιτισμόςθα
πρέπεινακαταστείδημοσιονομική μέριμναενόςεπιπέδου
πουθαανταποκρίνεται τόσοστιςφιλοδοξίεςόσοκαιστις
ανάγκεςπουπροκύπτουναπόαυτές.
Οιπολιτιστικέςκληρονομιέςεντάσσονταισταπλαίσιατου
χρόνουoοποίος,συχνά,αλλοιώνειτηναρχικήτουςμορφή.
Οιυπερβολέςκαι,ορισμένεςφορές,ημωρίατωνανθρώπων
επιδεινώνουνταπροβλήματαπουεπιφέρειoχρόνοςκαιτις
βλάβεςπουπροκαλούνταιαπόκάθεμορφήρύπανσης,εξου
καιησπουδαιότητατηςπαιδείαςκαιτηςπληροφόρησης .
2.3.1.Hεπιλογήτωνπρογραμμάτωνδράσηςκαιηορθό­
τητατηςδιαχείρισήςτουςέχουνπολύμεγάλησημασία,πολύ
περισσότεροπουτακονδύλιαείναιπεριορισμένακαιταχρο­
νικάπεριθώριαστενά.
2.3.1.1.HΕπιτροπήδιευκρινίζειότιοικοινοτικέςενισχύ­
σειςθααναπτυχθούνμεγνώμονατηνπαροχήκινήτρωνστα
κράτη.HΟΚΕεκφράζειτηνεπιθυμίανααποδοθείιδιαίτερη
σημασίαστουςτομείςεκείνουςτηςπολιτιστικήςκληρονο­
μιάςγιατουςοποίουςδενδιατίθενταιεπαρκείςπόροισε
τοπικόεπίπεδο.
2.3.1.2.Θαπρέπεινααποδίδεταιμεγάλησημασίασταμνη­
μιώδηέργα,χωρίςωστόσονααγνοούνταιταδευτερεύουσας
σημασίαςέργα,ταοποίαεπίσηςαποτελούνμαρτυρίεςπολιτι­
σμώνκαιταλαντούχωνανθρώπων .
2.3.2.HΟΚΕυπογράμμισεσυχνά,όπωςάλλωστεκαιη
Επιτροπή,τησπουδαιότητατηςμετάφρασης .Γιατολόγο
αυτό,ενστερνίζεταιτιςπροτάσειςπουδιατυπώνονταιστην
ανακοίνωση .Προσθέτειότιυπάρχειπάντοτεανάγκηναπαρο­
τρυνθούντακράτηνααυξήσουντιςπροσπάθειεςεκμάθησης
τωνγλωσσώνκαιτηςιστορίαςτωνκρατών,τωνλαώνκαι2.ΠαρατηρήσειςεπίτηςανακοινώσεωςτηςΕπιτροπής
2.1.HΟΚΕυπογραμμίζεισυστηματικάτηνανάγκηνα
γίνονταισεβαστέςοιεθνικές,περιφερειακέςκαιτοπικέςιδιο­
μορφίες.Γι'αυτόνακριβώςτολόγοενστερνίζεταιπλήρωςτην
υπόεξέτασηπρότασητηςΕπιτροπής.Hάρνησηήηάγνοια
τηςπραγματικότητας δενμπορείπαράνααποτελέσειπαράγο­
νταυποβάθμισης ,ενώηενσωμάτωσηδιαφόρωναξιώνσυμ­
βάλλειστηνπολιτιστικήαναβάθμιση .Hεξαναγκαστική
πολιτιστικήευθυγράμμιση μετοεπικρατούνομοιόμορφο
πρότυποείναιαντίθετημετηνέννοιατουπολιτισμούστο
βαθμόπουαγνοείήαπορρίπτειτηνελευθερίακαιδενσέβεται
τηνπολιτιστικήποικιλομορφία καιτοδικαίωμαστηδιαφορά.
ΤογεγονόςότιστηνΚοινότηταοιδιάφοροιπολιτισμοί
έχουν,σεμεγάλοβαθμό,κοινέςβάσεις,δενσημαίνειαναγκα­
στικάότιθαπρέπειναγίνεισυγχώνευσηαυτώνκαινααγνοη­
θείκατάαυτόντοντρόποηποικιλίατωνπροτύπωνεντόςτης
Ευρώπης.
2.2.ΟΣΟΝΑΦΟΡΑΤΗΝΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘ­
ΜΙΣΗΣΤΟΜΕΓΑΛΟΧΩΡΙΣΣΥΝΟΡΑΧΩΡΟ,ηΟΚΕ
ενστερνίζεταικαιενπροκειμένωτιςπροτάσειςτηςΕπιτρο­
πής.Ωστόσο,θαεπιθυμούσεναενισχυθούνοιπροτάσεις
αυτέςσεορισμένασημεία.
2.2.1.HΟΚΕσημειώνει,μεμεγάλοενδιαφέρον,τηβού­
λησηπουεκφράζειηΕπιτροπήόσοναφοράτηχάραξησφαι­
ρικώνπολιτικώνπουναενσωματώνουντηνπολιτιστικήδιά­
σταση.ΦρονείότιηενλόγωδέσμευσητηςΕπιτροπήςείναι
θεμελιώδουςσημασίαςκαιότιθαπρέπειναενθαρρυνθεί .
2.2.1.1.Γιανακαταστείαποτελεσματική ηενλόγωρεαλι­
στικήμέθοδος,θαπρέπειαφενόςοιφορείςλήψηςαποφάσεων
νααποκτήσουνπολιτιστικάαντανακλαστικά καιαφετέρου
ναδιευκολυνθούν οιεποικοδομητικές σχέσειςμεταξύτων
πολιτιστικώνφορέωνόπου,μερικέςφορές,επικρατείατομικι­
σμός,άγνοιακαιέναστείροκλίμαανταγωνισμού .
2.2.2.Γιαμεγάλοχρονικόδιάστημαηεκπαίδευσηπαρέμει­
νεωςεπίτοπλείστονκλασσικήμεέμφασηκυρίωςσταελλη­
νικάκαιταλατινικά.Σταπρογράμματαεξέχουσαθέσηκατεί­
χανταθεωρητικά(φιλολογικά)μαθήματα.Προοδευτικάδια­
πιστώθηκεότιταθετικάμαθήματα,τόσομετηλογικήστην
οποίαβασίζονταιόσοκαιλόγωτουπεριεχομένουκαιτων

Αριθ.C332/70 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκωνΚοινοτήτων 16.12.92
τωνεθίμων.Εάνδενυπάρξεισυνεχήςπρόοδοςστουςενλόγω
τομείς,οισχέσειςμεταξύτωνλαώνθαπροσκρούσουν σε
δυσκολίεςκαιθαπροκύψουνπροβλήματαασυνεννοησίας και
καθυστερήσεις ,μεόλεςτιςκαταδικαστέες υπερβολέςπου
αναπόφευκτασυνεπάγονται .
2.3.2.1.Οιγλώσσεςπουομιλούνταιαπόολιγοπληθείςπλη­
θυσμούςδενθαπρέπειναπαραβλέπονται .
2.3.3.Όσοναφοράταοπτικοακουστικά μέσα(καικυρίως
τηντηλεόραση),γιαταοποίαηΟΚΕσυνέταξεκατάτο
παρελθόνσημαντικέςεργασίες,θαπρέπειναεπισημανθεί
ηανάγκηναπαροτρυθούνοιεπαγγελματικοί κλάδοιτου
οπτικοακουστικού τομέαναενώσουντιςπροσπάθειέςτους
καιταμέσαπουδιαθέτουν,πολύπερισσότεροπουτοκόστος
είναιυψηλόκαιoανταγωνισμόςσεπαγκόσμιοεπίπεδομεγά­
λος.
2.3.3.1.Δενυφίσταταιάραγεκίνδυνος—τόσοόσοναφορά
τηνπαραγωγήόσοκαιορισμένουςτεχνολογικούςτομείςπου
συνδέονταιμετημετάδοσηκαιτηλήψη—ναπροκύψειμέσω
τουανταγωνισμούεπιζήμιαυποκατάσταση τωνπολιτιστικών
προτύπων;Hτηλεόρασηλόγωτηςεπίδρασηςπουέχειστο
κοινόκαικυρίωςσταπαιδιάκαιτουςνέουςμπορείναεπηρεά­
σειπολύαισθητάτοντρόποσυμπεριφοράς καικρίσηςτων
ανθρώπωνμειώνονταςσταδιακάτηνικανότητακρίσηςαυτών
χωρίςνατοαντιληφθούνάμεσα.Hανάγνωσηαπαιτείπρο­
σπάθεια.σεαντίθεσημετηνκατ'οίκοντηλεοψία.Οιενλόγω
παρατηρήσειςδεναποτελούναπόρριψη—ηοποίαθαήταν
παράλογη—τηςτηλεόρασης ,αλλάστόχοέχουνναενθαρρύ­
νουντουςεπαγγελματίες τουκλάδουκαιτοκοινό,γιατίη
τηλεόρασηαποτελείέναπολύισχυρόμέσοπληροφόρησης ,
ανακάλυψηςκαιψυχαγωγίας ,καιωςεκτούτουθαπρέπεινα
αποτελέσειένανισχυρόπολιτιστικόφορέα.
2.3.3.2.Oρόλοςτουραδιοφώνουδενθαπρέπειναλησμο­
νείταιεπίσης.Ταποσοστάακροαματικότητάς τουείναι
υψηλά.Διαθέτειδυνατότηταταχείαςκάλυψηςτωνγεγονότων .
Hχρήσητουείναιποικίλη.Εκτοςαποτιςανωτέρωπαρατηρήσεις ,ηΟΚΕθαήθελενα
προσθέσειταακόλουθα:
1.Εκφράζειτηζωηρήεπιθυμίαόπως,σταπλαίσιατηςσφαι­
ρικήςεκτίμησηςτωνπολιτιστικώνπροβλημάτωνκαιτης
επίλυσήςτους,ηΕπιτροπήπροβείσύντομασεπλήρη
απολογισμότωνδράσεωνπουέχουνήδηαναληφθείκαθώς
καιτωνυπόεξέλιξηδράσεωναναφέρονταςεπίσηςτις
σχετικέςδαπάνες.HπολιτιστικήδράσητηςΚοινότητας
υπερβαίνειτιςεπιμέρουςμεμονωμένεςδράσεις.Hκοινή
γνώμητηςΕυρώπηςθαπρέπειναενημερώνεταιγιατα
πραγματικάστοιχείαειςτρόπονώστενακατανοείκαλύ­
τερατηνανάγκηγιατιςπροσπάθειεςπουτηςζητούνται
νακαταβάλεικαιτησημασίατωνπολιτικώνεπιλογών.
2.Εκτόςαπότηνπροστασίατωνμνημείωνκαιτωνκτιρίων
αυτώνκαθεαυτών,ηπροσοχήθαπρέπειναστραφείστο
άμεσοπεριβάλλον .Γιαπαράδειγμα,ορισμένεςκατα­
σκευές,κινητάστοιχείατουαστικούπεριβάλλοντος και
διαφημίσειςκινδυνεύουννααλλοιώσουντοχώροπροκα­
λώνταςσοβαρήαισθητικήρύπανση,εξουκαιηαναμφι­
σβήτητησπουδαιότητατηςκατάλληληςνομοθετικήςρύθ­
μισηςκαθώςκαιτηςενδεδειγμένηςπαιδείαςκαιπληροφό­
ρησηςτόσοτωναρμοδίωναρχώνόσοκαιτωνπολιτών
γιανααποφευχθείηανάγκηπροσφυγήςσεεπαχθείς
δεσμεύσεις .
3.Όσοναφοράτηντηλεόραση,ηδημιουργίαενόςήπερισ­
σοτέρωνευρωπαϊκώντηλεοπτικώνσταθμώνπολιτιστικού
περιεχομένουθαέπρεπεναενθαρρυνθείχωρίςχρονο­
τριβή.Τέτοιουείδουςτηλεοπτικοίσταθμοίθαπρέπεινα
αποτελέσουνισχυρούςπολιτιστικούςφορείςκαιμέσα
προςόφελοςτηςεκπαίδευσηςκαιμιαςκαλύτερηςγνώσης
καικατανόησηςτωνλαών.Προκειμένουναεπιτευχθεί
αυτό,θαπρέπεινακαταρτίζονταισωστάμελετημέναπρο­
γράμματακαινααποφεύγεταικάθεψευδήςδιανοουμενι­
στικόςεκλεκτικισμός .
4.Oθεσμόςτηςπολιτιστικήςχορηγίαςθαπρέπειναενθαρ­
ρυνθείσεευρωπαϊκόεπίπεδο.Παρομοίως,θαπρέπεινα
επιδιωχθεί,γιαπαράδειγμα,ηεναρμόνισητηςφορολογίας
τωναναδόχων .Ωστόσο,oθεσμόςτηςπολιτιστικήςχορη­
γίαςδενσυνεπάγεταιότιoπροϋπολογισμός θαπαύσεινα
συνεισφέρειγιαταπολιτιστικάθέματαγενικούενδιαφέ­
ροντος.
5.ΣτοβαθμόπουταμέλητηςΟΚΕεκφράζουνκαιεκπροσω­
πούντουςπολίτεςσταπλαίσιατωνκοινωνικώνκαιοικο­
νομικώντουςυποχρεώσεων ,καθώςκαιωςκαταναλωτές
καιχρήστεςκαιγονείς,θαπρέπει,σεεθνικόεπίπεδο,
ναασκήσουνπιέσειςστιςκυβερνήσειςκαιόλουςτους
πολιτιστικούςφορείςπροκειμένουηευρωπαϊκήπολιτι­
στικήδιάστασηναεμποτίσειταπνεύματακαιναέρθει
κοντύτεραστηνκαθημερινήπραγματικότητα .
6.Hεκπαίδευσηασκείσημαντικόρόλοστηνκατάρτιση
γιατηνπολιτιστικήδημιουργία,πέρααπότηδημιουργία
έργωνμεγάληςσημασίας.Όλοιμαςσυμμετέχουμεστη
δημιουργίατηςπολιτιστικήςκληρονομιάςγιατίoπολιτι­
σμόςταυτίζεταιμετηζωή.
HΟΚΕτονίζειότιπρέπεινααναληφθείδράσηστασχο­
λείαπουναοδηγείστηνπολιτιστικήανακάλυψη,τοσεβα­
σμόκαιτηνορθολογικήχρήσητηςπολιτιστικήςκληρο­
νομιάςκαιτηνορθήχρήσητωνυφισταμένωνμέσων.Για
παράδειγμα,ηχρήσητηςτηλεόρασηςθαπρέπεινα2.4.ΟΣΟΝΑΦΟΡΑΤΗΝΕΝΙΣΧΥΣΗΤΗΣΣΥΝΕΡΓΑ­
ΣΙΑΣΜΕΤΡΙΤΕΣΧΩΡΕΣΚΑΙΜΕΤΟΥΣΑΡΜΟΔΙΟΥΣ
ΔΙΕΘΝΕΙΣΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΚΑΙΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ ΤΟ
ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣΕΥΡΩΠΗΣ ,ηγνώμητηςΟΚΕείναι
θετική.
2.4.1.Επειδήηπολιτιστικήταυτότηταείναι,ορισμένες
φορές,πολύισχυρήκαιμείζονοςσημασίας,ηδιαπολιτιστική
συνεργασίαθαπρέπεινααναπτυχθείενεργά.Κάθεπολιτι­
σμός,εκτόςαπότιςδικέςτουκαταβολές,είναιτοαποτέλεσμα
πολλαπλώναντιπαραθέσεων καιανταλλαγών .Oπολιτισμός
δενμπορείναείναιστεγανόςκαιαπομονωμένος απότους
άλλους.
2.4.2.OρόλοςτουΣυμβουλίουτηςΕυρώπηςείναισημαντι­
κός.HΟΚΕσυμφωνείμετηνανάλυσητηςΕπιτροπήςγια
τονκατ'ανάγκησυμπληρωματικό καιόχιανταγωνιστικό
ρόλοτωνκοινοτικώνοργάνωνκαιτωνλοιπώνδιεθνώνοργα­
νισμώνκαικυρίωςτηςUNESCO .Τοσημαντικόείναινα
καταμερισθούν ορθώςοιπροσπάθειεςανάλογαμετουςτομείς
αρμοδιότητας .

16.12.92 ΕπίσημηΕφημερίδατωνΕυρωπαϊκώνΚοινοτήτων Αριθ.C332/71
ενσωματωθείστασχολικάπρογράμματακατ'ανάλογο
τρόπομετηνανάγνωσηκαιτηγραφή.
7.Πολλέςεθνικέςμειονότητεςκαιοιοικογένειέςτουςείναι
πολίτεςτωνκρατώνμελώνμας.Θαείμαστεσεθέσηνατουςκατανοήσουμεκαλύτεραεανγνωρίζαμετηνιστορία
τουςκαιτονπολιτισμότους,καθώςκαιεάνεκτιμούσαμε
τακοινάσημείααναφοράςμας,προωθώνταςέτσιτοδιά­
λογο,τιςανταλλαγέςκαιτοναμοιβαίοεμπλουτισμότων
γνώσεων.
Βρυξέλλες,22Οκτωβρίου1992.
HΠροεδροςτης
ΟικονομικήςκαιΚοινωνικήςΕπιτροπής
SusanneΤΙΕΜΑΝΝ
ΓνωμοδότησηγιατηνπρότασηοδηγίαςτουΣυμβουλίουπερίσυντονισμούτωνδιαδικασιώνγιατη
σύναψησυμβάσεωνκρατικώνπρομηθειών(])
(92/C33220)
Στις19Αυγούστου1992,καισύμφωναμετοάρθρο100AτηςσυνθήκηςπερίιδρύσεωςτηςΕυρωπαϊκής
ΟικονομικήςΚοινότητας ,τοΣυμβούλιοαποφάσισεναζητήσειτηγνωμοδότησητηςΟικονομικήςκαι
ΚοινωνικήςΕπιτροπήςγιατηνπαραπάνωπρόταση.
HπροετοιμασίατωνσχετικώνεργασιώντηςΟΚΕανατέθηκεστοτμήμαβιομηχανίας ,εμπορίου,
βιοτεχνίαςκαιυπηρεσιών .HΟικονομικήκαιΚοινωνικήΕπιτροπήαποφάσισεναορίσειγενικό
εισηγητήτονκ.Kaaris.
Κατάτην300ήσύνοδοολομέλειας(συνεδρίασητης22αςΟκτωβρίου1992),ηΟικονομικήκαιΚοινω­
νικήΕπιτροπήυιοθέτησεομόφωνατηνακόλουθηγνωμοδότηση .
1.Εισαγωγή
1.1.ΜιακοινήθέσηυιοθετήθηκεαποτοΣυμβούλιοστις
18Ιουνίου1992γιαένακωδικοποιημένο κείμενοτηςοδηγίας
τουΣυμβουλίουπερίσυντονισμούτωνδιαδικασιώνγιατη
σύναψησυμβάσεωνκρατικώνπρομηθειών .οδηγία,σεδιαρκήαναθεώρησηπροκειμένουναεξασφαλισθεί
ότιαντικατοπτρίζεται μονίμωςηκατάστασηστακράτημέλη.
1.3.Τοάρθρο35τηςκοινήςθέσηςθεσπίζειότιοιτροπο­
ποιήσειςτουκαταλόγουαυτού—παράρτημαI—θαγίνονται
απότηνΕπιτροπήκατόπινδιαβουλεύσεων μετησυμβουλευ­
τικήεπιτροπήδημόσιωνσυμβάσεωνκαι,συνεπώς,μπορείνα
πραγματοποιούνται χωρίςπροσφυγήσεεπίσημηαπόφαση
τουΣυμβουλίου .
2.Γενικέςπαρατηρήσεις
ΜετηνπαρούσαπρότασηηΕπιτροπήεπιδιώκειτηνεπέ­
κτασητηςίδιαςδιαδικασίαςγιατιςτροποποιήσειςτουπαραρ­
τήματοςIIπροκειμένουναενσωματωθούνσ'αυτόοιαλλαγές
στηνονοματολογίαπουχρησιμοποιείται γιατηνταξινόμηση
τωνέργωνπουκαλύπτονταιαπότηνοδηγία.1.2.Hκοινήθέση,πουδενεχεικαταλήξειακόμησετελική
υιοθέτησηκωδικοποιημένου κειμένου,αντικατοπτρίζει την
ευχήπουείχεεκφράσειηΟΚΕ,στηγνωμοδότηση CES
357/92(2),ναυποβάλλεταιoκατάλογοςτωνοργάνων,που
διέπονταιαπότοδημόσιοδίκαιοκαικαλύπτονταιαπότην
(')ΕΕαριθ.C225της1.9.1992,σ.11.
(2)ΕΕαριθ.C106της27.4.1992,σ.11.