EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 264/12

Τελική έκθεση του συμβούλου ακροάσεων στις υποθέσεις COMP/34.579 MasterCard, COMP/36.518 EuroCommerce, COMP/38.580 Εμπορικές κάρτες· συλλογικά «MasterCard»

(Βάσει των άρθρων 15 και 16 της απόφασης 2001/462/ΕΚ, ΕΚΑΧ της Επιτροπής σχετικά με τα καθήκοντα του συμβούλου ακροάσεων σε ορισμένες διαδικασίες ανταγωνισμού — ΕΕ L 162 της 19.6.2001, σ. 21)

2009/C 264/05

Από το σχέδιο απόφασης στην παρούσα υπόθεση προκύπτουν οι ακόλουθες παρατηρήσεις:

Η υπόθεση είναι το αποτέλεσμα ερευνών που διενεργήθηκαν βάσει του άρθρου 81 της συνθήκης ΕΚ, μετά από κοινοποίηση των νόμιμων προκατόχων της MasterCard Europe S.p.r.l. (COMP/34.579), καταγγελία που υποβλήθηκε στην Επιτροπή από την EuroCommerce το 1997 (COMP/36.518) και αυτεπάγγελτη έρευνα όσον αφορά τις πολυμερείς διατραπεζικές προμήθειες («ΠΔΠ») για τις εμπορικές κάρτες VISA και MasterCard (COMP/38.580), που άρχισε στις 22 Νοεμβρίου 2002.

Κοινοποίηση αιτιάσεων και χρόνος απαντήσεων

Η πρώτη κοινοποίηση αιτιάσεων στην παρούσα υπόθεση εστάλη στις MasterCard Europe S.p.r.l., MasterCard Incorporated και MasterCard International Incorporated («MasterCard») (1) στις 24 Σεπτεμβρίου 2003, αφού η MasterCard πληροφόρησε την Επιτροπή στις 25 Ιουλίου 2003 για την πρόθεσή της να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 232 της συνθήκης ΕΚ, εάν η Επιτροπή δεν ελάμβανε επίσημη θέση όσον αφορά τις πολυμερείς διατραπεζικές προμήθειες της MasterCard. Στις 5 Ιανουαρίου 2004, τα μέρη απάντησαν στην κοινοποίηση αιτιάσεων γραπτά και δεν ζήτησαν προφορική ακρόαση. Στη διάρκεια της διαδικασίας, κάλεσα, στις 23 Οκτωβρίου 2003, τη VISA International ως τρίτο μέρος με εύλογο συμφέρον να εκφράσει προφορικά τις απόψεις της κατά την έννοια του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2842/98 της Επιτροπής σχετικά με τις ακροάσεις στο πλαίσιο ορισμένων διαδικασιών ανταγωνισμού.

Συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων και χρόνος απαντήσεων

Στις 21 Ιουνίου 2006, η Επιτροπή απέστειλε στη MasterCard Europe συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων, πάλι όσον αφορά τους κανόνες του δικτύου και τις αποφάσεις της ένωσης για τις ενδοευρωπαϊκές διατραπεζικές προμήθειες. Η εν λόγω κοινοποίηση αιτιάσεων ήταν συμπληρωματική της προηγούμενης της 24ης Σεπτεμβρίου 2003, κατά την έννοια ότι περιελάμβανε διεξοδικότερη ανάλυση όσον αφορά τα περιοριστικά αποτελέσματα των διατραπεζικών προμηθειών της MasterCard στον ανταγωνισμό εντός του ΕΟΧ.

Πιο συγκεκριμένα, σκοπός της Επιτροπής με την εν λόγω κοινοποίηση ήταν να παρουσιάσει την ανάλυσή της όσον αφορά τα αποτελέσματα της εμπεριστατωμένης εμπειρικής έρευνάς της σε σχέση με τις ενδοευρωπαϊκές διατραπεζικές προμήθειες της MasterCard («MIF»)και τον κανόνα υποχρεωτικής αποδοχής όλων των καρτών (Honour All Cards Rule, «HACR») (2), από τις 24 Σεπτεμβρίου 2003, και να καλέσει τη MasterCard, αφενός, να καταργήσει τις MIF και, αφετέρου, να περιορίσει το πεδίο εφαρμογής των HACR.

Η MasterCard απάντησε στη συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων εντός της προθεσμίας, στις 15 Οκτωβρίου 2006.

Πρόσβαση στον φάκελο

Μετά την έκδοση της συμπληρωματικής κοινοποίησης αιτιάσεων, στις 3 και 4 Ιουλίου 2006, η MasterCard άσκησε το δικαίωμά της όσον αφορά την πρόσβαση στο φάκελο λαμβάνοντας αντίγραφα των εγγράφων του φακέλου. Στις 22 Αυγούστου 2006, η MasterCard απέκτησε πάλι πρόσβαση στα έγγραφα του φακέλου, μετά από αιτήσεις του νομικού συμβούλου της που δεν είχε λάβει αντίγραφα ορισμένων τμημάτων του φακέλου στις 3 και 4 Ιουλίου.

Η MasterCard ισχυρίστηκε ότι, μέχρι και το τέλος της προφορικής ακρόασης, η Επιτροπή δεν της παρείχε άμεση και πλήρη πρόσβαση στον φάκελο. Όσον αφορά θέματα πρόσβασης στον φάκελο, μολονότι έλαβα αντίγραφα αλληλογραφίας μεταξύ της MasterCard και της ομάδας της υπόθεσης, η MasterCard ποτέ δεν απηύθυνε άμεσα στον σύμβουλο ακροάσεων αίτηση για ανάληψη δράσης όσον αφορά θέματα πρόσβασης στον φάκελο, μολονότι είχε επαρκώς τη δυνατότητα να το πράξει.

Αποδοχή τρίτων προσώπων

Πριν την προφορική ακρόαση, πολλοί τρίτοι ενδιαφερόμενοι υπέβαλαν αιτήσεις για να γίνουν δεκτοί στη διαδικασία.

Εκτός από τη VISA, παρείχα δικαίωμα ακρόασης σε 14 οντότητες ως τρίτα μέρη με εύλογο συμφέρον κατά την έννοια του άρθρου 13 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 773/2004: Royal Bank of Scotland, Airplus, τρία ισπανικά συστήματα καρτών πληρωμών (Servired S.C., Sistema 4B S.A., Euro 6000 S.A.), British Retail Consortium (BRT), βελγική αλυσίδα λιανικής πώλησης (Kappé International BV), British Petrolium (BP), European Retail Roundtable (ERRT), Hotels, Restaurants and Cafés in Europe (Hotrec), αυστριακή ένωση ξενοδοχείων (ÖHV), International Air Transport Association (IATA), Royal AHOLD και IKEA.

Οι VISA, Airplus, ÖHV, Hotrec, IATA και Royal Bank of Scotland υπέβαλαν γραπτές παρατηρήσεις.

Προφορική ακρόαση

Η προφορική ακρόαση πραγματοποιήθηκε στις 14 και 15 Νοεμβρίου 2006, με τη συμμετοχή της MasterCard, της καταγγέλλουσας εταιρείας (EuroCommerce) και εννέα τρίτων ενδιαφερόμενων.

Έξι μήνες μετά την προφορική ακρόαση, στις 24 Μαΐου 2007, η MasterCard μου απέστειλε επιστολή όσον αφορά την «εκ πρώτης όψεως καθυστερημένη και επιλεκτική διαβίβαση» της απάντησής της στη συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων στους εκπροσώπους των κρατών μελών πριν την ακρόαση.

Η MasterCard υπογράμμισε το γεγονός ότι μολονότι η απάντησή της στη συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων είχε σταλεί στις 15 Οκτωβρίου 2006, η Επιτροπή δεν την είχε διαβιβάσει στις εθνικές αρχές των κρατών μελών μέχρι την Παρασκευή 10 Νοεμβρίου 2006, ήτοι λίγες μόνο ημέρες πριν την ακρόαση. Η MasterCard ισχυρίστηκε ότι η καθυστερημένη αυτή αποστολή δεν επέτρεψε στους εκπροσώπους των κρατών μελών να κατανοήσουν πλήρως τα επιχειρήματα της MasterCard πριν την ακρόαση, και συνιστά παράβαση της αρχής της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και του δικαιώματος ακρόασης.

Ξεκινώντας από την παραδοχή ότι η συνεργασία της Επιτροπής με τις εθνικές αρχές των κρατών μελών αποτελεί καθαρά εσωτερική υπόθεση, ενημέρωσα τη MasterCard ότι καμία αρχή δεν διαμαρτυρήθηκε ούτε τότε ούτε αργότερα ότι δεν είχε ενημερωθεί πλήρως. Οι εκπρόσωποι των κρατών μελών συμμετείχαν στην ακρόαση και είχαν την ευκαιρία να υποβάλουν ερωτήσεις. Δεν υπάρχει καμία ένδειξη ότι η Επιτροπή δεν τήρησε την υποχρέωσή της να μεριμνήσει ώστε η συμβουλευτική επιτροπή να εκφέρει τη γνώμη της για την υπόθεση πριν την έκδοση της τελικής απόφασης έχοντας πλήρη γνώση των πραγματικών περιστατικών.

Κατά την άποψή μου, δεν υπήρξε παραβίαση των δικαιωμάτων της MasterCard όσον αφορά τη διαδικασία, συμπεριλαμβανομένου του δικαιώματος ακρόασής της από την Επιτροπή.

Επιστολή πραγματικών περιστατικών

Στις 23 Μαρτίου 2007, η Επιτροπή έστειλε επιστολή στη MasterCard («επιστολή πραγματικών περιστατικών»), η οποία παρείχε στην MasterCard πρόσβαση στα έγγραφα που συγκεντρώθηκαν αφού η MasterCard είχε πρόσβαση στον φάκελο τον Ιούλιο και τον Αύγουστο του 2006, και παρουσίαζε τα συμπεράσματα στα οποία πιθανώς να κατέληγε σε απόφασή της η Επιτροπή βάσει των νέων στοιχείων.

Στις 17 Απριλίου 2007, η MasterCard μου έστειλε επιστολή, όπου δηλώνει ότι η Επιτροπή θα έπρεπε να είχε εκδώσει νέα συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων αντί για επιστολή πραγματικών περιστατικών, και ισχυριζόμενη ότι η επιστολή πραγματικών περιστατικών περιείχε νέα νομικά επιχειρήματα και ουσιώδη στοιχεία τα οποία δεν υπήρχαν στη συμπληρωματική κοινοποίηση αιτιάσεων της 20ής Ιουνίου 2006. Στις 4 Μαΐου 2007, απάντησα στην MasterCard ότι η επιστολή πραγματικών περιστατικών, αν και συμπλήρωνε την προηγούμενη διαπίστωση της Επιτροπής ότι η MasterCard αποτελεί ένωση επιχειρήσεων και ανέλυε διεξοδικότερα τις νομικές συνέπειες της αρχικής δημόσιας προσφοράς, κατά την άποψή μου, δεν τροποποιούσε ουσιαστικά τα αποδεικτικά στοιχεία για την επίμαχη παράβαση.

Στις 16 και στις 22 Μαΐου 2007, η MasterCard απάντησε στην επιστολή πραγματικών περιστατικών.

Εμπιστευτικές πληροφορίες

Στις 2 Μαΐου 2007, έλαβα επιστολή από τους νομικούς συμβούλους της MasterCard, που ζητούσαν καθοδήγηση για θέματα σχετικά με την κοινοποίηση εμπιστευτικών πληροφοριών και επαγγελματικών απορρήτων.

Μετά από σχετική εξέταση, διαπιστώθηκε ότι η Επιτροπή είχε κοινοποιήσει ορισμένες ειδικές πληροφορίες, που, αν συνδυαστούν με άλλα μέρη του φακέλου και πληροφορίες δυνητικά στη διάθεση της MasterCard, ενείχαν προφανώς τον κίνδυνο εμπιστευτικά στοιχεία που υπέβαλαν τρίτοι ενδιαφερόμενοι μετά από αίτηση παροχής πληροφοριών, να μπορούν θεωρητικά να καταλογιστούν από την MasterCard.

Με επιστολή της 10ης Μαΐου 2007, οι υπηρεσίες της Επιτροπής ζήτησαν τόσο από τη MasterCard όσο και από τους νομικούς συμβούλους της να λάβουν τα απαραίτητα διορθωτικά μέτρα. Οι ενδιαφερόμενοι πάροχοι πληροφοριών ενημερώθηκαν σχετικά από τη Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού στις 30 Νοεμβρίου 2007.

Το σχέδιο απόφασης

Το σχέδιο απόφασης που υποβλήθηκε στην Επιτροπή περιλαμβάνει μόνο αιτιάσεις για τις οποίες δόθηκε στα μέρη η ευκαιρία να γνωστοποιήσουν τις απόψεις τους.

Καταλήγω στο συμπέρασμα ότι, στην παρούσα υπόθεση, το δικαίωμα ακρόασης των μερών έγινε σεβαστό.

Βρυξέλλες, 14 Δεκεμβρίου 2007. Karen WILLIAMS

(1) Για τη λεπτομερή περιγραφή της εταιρικής διάρθρωσης της MasterCard, πριν και μετά την αρχική δημόσια προσφορά («ΑΔΠ») του Μαΐου 2006, βλέπε παραγράφους 40 έως 99 της απόφασης.

(2) Για τις λεπτομέρειες εφαρμογής του Honour All Cards Rule, βλέπε παράγραφο 195 της απόφασης.