1995/0341 (COD) ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, στοιχείο γ) της Συνθήκης ΕΚ, επί των τροπολογιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην κοινή θέση του Συμβουλίου σχετικά με την πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΏΝ ΣΧΕΤΙΚΆ ΜΕ ΤΙΣ ΔΗΜΌΣΙΕΣ ΠΡΟΣΦΟΡΕΣ ΕΞΑΓΟΡΑΣ ΠΕΡΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ σύμφωνα με το άρθρο 250, παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ

1995/0341 (COD)

ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, στοιχείο γ) της Συνθήκης ΕΚ, επί των τροπολογιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην κοινή θέση του Συμβουλίου σχετικά με την πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΏΝ ΣΧΕΤΙΚΆ ΜΕ ΤΙΣ ΔΗΜΌΣΙΕΣ ΠΡΟΣΦΟΡΕΣ ΕΞΑΓΟΡΑΣ

1. Διαδικασία

Η Επιτροπή εξέδωσε μία πρώτη πρόταση για μία δέκατη τρίτη οδηγία του Συμβουλίου στον τομέα του δικαίου των εταιρειών σχετικά με τις δημόσιες προσφορές εξαγοράς στις 19 Ιανουαρίου 1989 (COM(88) 823 τελικό - SYN 0186) [1].

[1] ΕΕ C 64 της 14.3.1989, σ. 8.με αιτιολογική έκθεση, Δελτίο ΕΚ - Συμπλήρωμα 3/89.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή γνωμοδότησε στις 27 Σεπτεμβρίου 1989 [2] . Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέδωσε τη γνώμη του στις 17 Ιανουαρίου 1990 [3].

[2] ΕΕ C 298 της 27.11.1989, σ. 56.

[3] ΕΕ C 38 της 19.2.1990, σ. 41.

Η Επιτροπή εξέδωσε τροποποιημένη γνώμη στην οποία λαμβάνονται υπόψη οι δύο γνώμες στις 10 Σεπτεμβρίου 1990 (COM(90) 416 τελικό - SYN 0186) [4].

[4] ΕΕ C 240 της 26.9.1990, σ. 7.με αιτιολογική έκθεση, COM(90) 416 τελικό - SYN 0186.

Η Επιτροπή παρουσίασε μία δεύτερη πρόταση δέκατης τρίτης οδηγίας στον τομέα του δικαίου των εταιρειών σχετικά με τις δημόσιες προσφορές εξαγοράς, στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στις 8 Φεβρουαρίου 1996 (COM(95) 655 τελικό - 1995/0341 COD) [5].

[5] ΕΕ C 162 της 6.6.1996, σ. 5.με αιτιολογική έκθεση, COM(95) 655 τελικό.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εξέδωσε τη γνώμη της στις 11 Ιουλίου 1996 [6]. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέδωσε τη γνώμη του σε πρώτη ανάγνωση στις 26 Ιουνίου 1997 [7], εγκρίνοντας με ευρεία πλειοψηφία την πρόταση και προτείνοντας 20 τροπολογίες.

[6] ΕΕ C 295 της 7.10.1996, σ. 1.

[7] ΕΕ C 222 της 21.7.1997, σ. 20.

Η Επιτροπή διαβίβασε στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στις 11 Νοεμβρίου 1997 [8], τροποποιημένη πρόταση οδηγίας στην οποία λαμβάνονται υπόψη οι περισσότερες τροπολογίες του Κοινοβουλίου και οι επιθυμίες της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής.

[8] ΕΕ C 378 της 13.12.1997.

Το Συμβούλιο καθόρισε ομόφωνα την κοινή θέση του στις 19 Ιουνίου 2000.

Η Επιτροπή δέχτηκε αυτή την κοινή θέση στις 26 Ιουλίου 2000.

Η κοινή θέση του Συμβουλίου και η γνώμη της Επιτροπής διαβιβάστηκαν στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 7 Σεπτεμβρίου 2000.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ψήφισε στις 13 Δεκεμβρίου 2000 (δεύτερη ανάγνωση), εγκρίνοντας την κοινή θέση με 15 τροπολογίες.

Στην παρούσα γνώμη, η Επιτροπή λαμβάνει θέση όσον αφορά τις τροπολογίες που κατατέθηκαν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, στοιχείο γ) της Συνθήκης ΕΚ.

2. Στόχος της οδηγίας

Το σχέδιο της οδηγίας-πλαισίου προβλέπει ορισμένες θεμελιώδεις κοινές αρχές για τη διεξαγωγή των δημοσίων προσφορών εξαγοράς αφήνοντας στα κράτη μέλη την ευθύνη των λεπτομερειών εφαρμογής. Έχει δύο βασικούς στόχους:

- την εναρμόνιση των εθνικών καθεστώτων σχετικά με τις δημόσιες προσφορές εξαγοράς, κυρίως όσον αφορά τη διαφάνεια της διαδικασίας, έτσι ώστε να διευκολύνονται οι αναδιαρθρώσεις σε όλη την Ευρώπη, και

- την εξασφάλιση σε όλη την Ένωση μιας ισοδύναμης προστασίας των μειοψηφούντων μετόχων σε περίπτωση μεταβολής του ελέγχου της εταιρείας, επιβάλλοντας ιδίως μία υποχρεωτική προσφορά για όλες τις υπόλοιπες μετοχές.

3. Γνώμη της Επιτροπής σχετικά με τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Το Κοινοβούλιο ενέκρινε (δεύτερη ανάγνωση) την κοινή θέση του Συμβουλίου προτείνοντας 15 τροπολογίες.

Η Επιτροπή δέχτηκε 3 από τις τροπολογίες αυτές, καθώς και μέρος μιας άλλης, αλλά απέρριψε τις υπόλοιπες.

3.1. Τροπολογίες που δέχτηκε η Επιτροπή

Την τροπολογία 7 που τροποποιεί το άρθρο 4, παράγραφος 5 της κοινής θέσης, προκειμένου να περιοριστούν οι παρεκκλίσεις, με τη διαγραφή της φράσης "σε συγκεκριμένες και προσήκουσες περιπτώσεις".

Η Επιτροπή δέχεται την τροπολογία αυτή για τη βελτίωση της σαφήνειας της οδηγίας.

Την τροπολογία 14 με την οποία προστίθεται το στοιχείο 1α) στο άρθρο 6, παράγραφος 3, έτσι ώστε το έγγραφο προσφοράς να διευκρινίζει "το νόμο που διέπει τις συμβάσεις μεταξύ του προσφέροντος και των κατόχων τίτλων της υπό εξαγορά εταιρείας που προκύπτουν ως συνέπεια της προσφοράς".

Η Επιτροπή δέχεται την τροπολογία αυτή η οποία δεν αλλάζει το πνεύμα της οδηγίας.

Την τροπολογία 18 η οποία τροποποιεί το άρθρο 15, παράγραφος 1, για να μειωθεί η προθεσμία μεταφοράς της οδηγίας σε δύο έτη.

Η Επιτροπή δέχεται την τροπολογία αυτή η οποία ανταποκρίνεται στην αρχική της πρόταση.

Το πρώτο μέρος της τροπολογίας 20, που τροποποιεί το άρθρο 9, παράγραφος 1, στοιχείο α) για την παράταση της εφαρμογής της "αρχής της ουδετερότητας" από τη χρονική στιγμή κατά την οποία το διοικητικό ή διαχειριστικό όργανο της υπό εξαγορά εταιρείας πληροφορείται την ύπαρξη της προσφοράς, με οποιονδήποτε τρόπο.

Η Επιτροπή δέχεται την τροπολογία αυτή η οποία ενισχύει την προαναφερθείσα αρχή.

3.2. Τροπολογίες που απορρίφθηκαν από την Επιτροπή

3.1.1. Τροπολογίες όσον αφορά τις αιτιολογικές σκέψεις και τους ορισμούς.

Η τροπολογία 1 επιφέρει δύο τροποποιήσεις στην αιτιολογική σκέψη 5: την κατάργηση του όρου "μειοψηφούντων" που χαρακτηρίζει τους μετόχους που πρέπει να προστατευτούν και την κατάργηση των δύο τελευταίων φράσεων όπου γίνεται μνεία μιας μεταβατικής περιόδου.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την τροπολογία αυτή στο σύνολό της, δεδομένου ότι η πρώτη τροποποίηση θα μπορούσε να μεταβάλει όλη την έννοια της οδηγίας, ενώ η δεύτερη δεν αιτιολογείται, εφόσον οι δύο επίμαχες φράσεις συνδέονται με το άρθρο 5, παράγραφος 3, το οποίο δεν καταργείται.

Η τροπολογία 2 επιφέρει δύο τροποποιήσεις στο άρθρο 2, στοιχείο α), καταργώντας αφενός τον όρο "δημόσια" που χαρακτηρίζει την προσφορά που προβλέπεται στην οδηγία και, αφετέρου τους όρους "υποχρεωτική ή εθελούσια" και "να ακολουθεί την ... ή ....", περιορίζοντας έτσι τους τύπους των προσφορών που προβλέπονται από την οδηγία.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την τροπολογία αυτή στο σύνολό της δεδομένου ότι, αφενός θα μετέβαλλε το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας το οποίο, όπως δείχνει και ο τίτλος της, αφορά μόνο τις δημόσιες προσφορές, πλην όμως όλες τις δημόσιες προσφορές, είτε είναι υποχρεωτικές είτε εθελούσιες και, αφετέρου, επειδή θα αφαιρούσε κάθε ακρίβεια από τον ορισμό αυτό.

Η τροπολογία 3 συμπληρώνει το άρθρο 2, στοιχείο ε), προκειμένου να συμπεριληφθούν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας ορισμένες αξίες που μπορούν να μετατραπούν σε μετοχές ή οι οποίες παρέχουν το δικαίωμα απόκτησής τους.

Η Επιτροπή δεν δέχεται την τροπολογία αυτή, παρόλο που η ιδέα φαίνεται ενδιαφέρουσα, διότι οι πρακτικές επιπτώσεις είναι δύσκολο να προβλεφθούν και τα σημερινά μέσα ελέγχου των αγορών είναι ανεπαρκή.

3.1.2. Τροπολογίες που αποσκοπούν στη διευκρίνιση της οδηγίας.

Η τροπολογία 8 σκοπό έχει την τροποποίηση του άρθρου 5, παράγραφος 1 με την προσθήκη αφενός ενός ορισμού για την "δίκαιη τιμή" και, αφετέρου, μιας υποχρέωσης πληρωμής σε μετρητά στην περίπτωση αγοράς μετοχών που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον 5% του συνόλου.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την τροπολογία αυτή για τους ακόλουθους λόγους. Όσον αφορά την τιμή, τα κράτη μέλη, παρά τις διαπραγματεύσεις που διήρκεσαν δύο έτη, δεν κατόρθωσαν να επιλέξουν έναν ακριβέστερο ορισμό μεταξύ των διαφόρων ορισμών που εφαρμόζονται στα διάφορα κράτη μέλη διότι δεν μπόρεσαν να προσδιορίσουν ποιος θα ήταν ο καλύτερος για το σύνολο των κρατών μελών. συνεπώς, θεωρήθηκε πιο φρόνιμο ο ορισμός αυτός να επαφίεται στην κρίση των αρμόδιων αρχών ελέγχου. Το Κοινοβούλιο δεν συμφωνεί με τη στάση αυτή, αλλά δεν απέδειξε για ποιο λόγο ο ορισμός του είναι προτιμότερος από τους άλλους. Όσον αφορά την πληρωμή σε μετρητά, δεν υπάρχει οποιαδήποτε τεκμηρίωση για την προτεινόμενη ρύθμιση.

3.1.3. Τροπολογίες που εισάγουν νέες ιδέες.

Η τροπολογία 12 σκοπό έχει την προσθήκη ενός νέου άρθρου 5α που προβλέπει ένα μηχανισμό ενίσχυσης της θέσης του προσφέροντος.

Παρόλο που η ιδέα είναι ενδιαφέρουσα, η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την τροπολογία αυτή, δεδομένου ότι δεν αφορά μόνο τον τομέα των δημοσίων προσφορών εξαγοράς, αλλά αφορά ευρύτερα τη λειτουργία των εταιρειών. Η ιδέα αυτή θα μπορούσε να αξιοποιηθεί στο πλαίσιο μιας ανασύνταξης του δικαίου των εταιρειών.

3.1.4. Τροπολογίες που αφορούν τα δικαιώματα των εργαζομένων.

Η τροπολογία 4 αποσκοπεί στην τροποποίηση του άρθρου 3, παράγραφος 1, στοιχείο β) έτσι ώστε να συμμετέχουν οι εργαζόμενοι της υπό εξαγορά εταιρείας ή οι εκπρόσωποί τους στη λήψη της απόφασης σχετικά με την προσφορά. Η τροπολογία 15 αφορά την τροποποίηση του άρθρου 6, παράγραφος 4 προκειμένου να παρέχεται η δυνατότητα στους εργαζομένους της υπό εξαγορά εταιρείας ή στους εκπροσώπους τους να λαμβάνουν την ενημέρωση που παρέχεται και στις εποπτικές αρχές.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί τις ανωτέρω τροπολογίες επειδή δεν έχουν θέση στις διατάξεις αυτές. Στην πρώτη περίπτωση, μόνο οι κάτοχοι των τίτλων μπορούν να λαμβάνουν την απόφαση για την πώληση ή όχι των τίτλων αυτών. συνεπώς, η διάταξη αυτή αφορά μόνο αυτούς. Στη δεύτερη περίπτωση, πρόκειται για το σύστημα που έχει θεσπιστεί για να εξασφαλιστεί η ενημέρωση των αρχών που είναι επιφορτισμένες με τον έλεγχο της πράξης. συνεπώς, η διάταξη αφορά μόνο τις αρχές αυτές.

Η τροπολογία 5 συμπληρώνει το άρθρο 3, παράγραφος 1, στοιχείο γ) με έναν κατάλογο "συμφερόντων" που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη. Επίσης, η τροπολογία 13 συμπληρώνει το άρθρο 6, παράγραφος 3, στοιχείο η), με έναν κατάλογο πληροφοριών που πρέπει να παρέχονται.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί τις τροπολογίες αυτές για τους ακόλουθους λόγους: ένας υπερβολικά λεπτομερής κατάλογος δεν έχει θέση σε μία οδηγία-πλαίσιο, δεδομένου ότι συν τοις άλλοις υπάρχει πάντοτε ο κίνδυνος ο κατάλογος να μην είναι εξαντλητικός. Εξάλλου, ενώ αυτή η οδηγία-πλαίσιο σκοπό έχει την εναρμόνιση του δικαίου των εταιρειών, η τροπολογία 13 αφορά περισσότερο τον τομέα του κοινωνικού δικαίου, που ρυθμίζεται ήδη από άλλες οδηγίες (βλέπε ιδίως την οδηγία 77/187/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 14ης Φεβρουαρίου 1977, περί προσεγγίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών, των σχετικών με τη διατήρηση των δικαιωμάτων των εργαζομένων σε περίπτωση μεταβιβάσεων επιχειρήσεων, εγκαταστάσεων ή τμημάτων εγκαταστάσεων, ΕΕΕΚ L 61 της 5.3.1977, σ. 26. οδηγία 94/45/ΕΚ του Συμβουλίου, της 22.9.1994, για τη θέσπιση μιας ευρωπαϊκής επιτροπής επιχείρησης ή μιας διαδικασίας σε επιχειρήσεις και ομίλους επιχειρήσεων κοινοτικής κλίμακας με σκοπό να ενημερώνονται οι εργαζόμενοι και να ζητείται η γνώμη τους, ΕΕΕΚ L 254 της 30.9.1994, σ. 64. οδηγία 98/59/ΕΚ του Συμβουλίου, της 20.7.1998, για την προσέγγιση των νομοθεσιών των κρατών μελών που αφορούν τις ομαδικές απολύσεις, ΕΕΕΚ L 225 της 12.8.1998, σ. 16. οδηγία 91/533/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 14ης Οκτωβρίου 1991, σχετικά με την υποχρέωση του εργοδότη να ενημερώνει τον εργαζόμενο και τους όρους που διέπουν τη σύμβαση ή τη σχέση εργασίας, ΕΕΕΚ L 288 της 18.10.1991, σ. 32).

Η τροπολογία 20, μέρος τρίτο, προβλέπει μια προσθήκη στο άρθρο 9, παράγραφος 1, στοιχείο β) για τη δημοσίευση της γνώμης των εκπροσώπων του προσωπικού.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την τροπολογία αυτή για τους ίδιους λόγους με εκείνους που αναφέρθηκαν στην προηγούμενη παράγραφο.

3.1.5. Τροπολογίες σε θέματα αρχής.

Η τροπολογία 16 αποσκοπεί στην τροποποίηση του άρθρου 7 όσον αφορά τρία σημεία: 1) η περίοδος αποδοχής της προσφοράς δεν μπορεί να υπερβαίνει τους τρεις μήνες, αντί των δέκα εβδομάδων. 2) διαγράφεται η τελευταία φράση της παραγράφου 1 που προβλέπει τη δυνατότητα παράτασης της περιόδου αυτής. 3) η παράγραφος 2 προβλέπει μία μόνο δυνατότητα παράτασης, στην περίπτωση μιας ανταγωνιστικής προφοράς.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την τροπολογία αυτή στο σύνολό της, δεδομένου ότι η κοινή θέση είναι το αποτέλεσμα ενός λεπτού συμβιβασμού που αφενός επιτρέπει να μην παρεμποδίζεται αδικαιολόγητα η λειτουργία των σχετικών επιχειρήσεων, και αφετέρου λαμβάνει υπόψη το γεγονός ότι οι διαδικασίες διαρκούν ορισμένες φορές περισσότερο, και ιδίως στο Ηνωμένο Βασίλειο. Ο περιορισμός των περιπτώσεων παρέκκλισης δεν δικαιολογείται, ιδίως όταν πρόκειται για την οργάνωση μιας γενικής συνέλευσης. πράγματι, δεδομένου ότι η σύγκληση μιας γενικής συνέλευσης μπορεί να αποτελέσει χρονοβόρα και επίπονη διαδικασία, αυτή η δυνατότητα παρέκκλισης θεωρείται απόλυτα δικαιολογημένη.

Η τροπολογία 20, μέρος δεύτερο, σκοπό έχει την τροποποίηση του άρθρου 9, παράγραφος 1, με την προσθήκη της υποχρέωσης να ζητηθεί η προηγούμενη έγκριση του "εποπτικού συμβουλίου", εφόσον υπάρχει, για τη λήψη μέτρων άμυνας.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την τροπολογία αυτή, δεδομένου ότι το εποπτικό συμβούλιο που υπάρχει σε ορισμένες εταιρείες αποτελεί διοικητικό όργανο ή όργανο διαχείρισης, που υπόκειται, όπως και τα άλλα όργανα διαχείρισης, στην "αρχή της ουδετερότητας".

Το δεύτερο μέρος της τροπολογίας 17 προβλέπει την προσθήκη μιας παραγράφου 2α στο άρθρο 9 όπου απαριθμούνται άλλες περιπτώσεις στις οποίες οι εποπτικές αρχές ή τα δικαστήρια δύνανται να επιτρέψουν τη λήψη μέτρων άμυνας.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να δεχτεί την τροπολογία αυτή για τους ακόλουθους λόγους: 1) δεν συμβιβάζεται με το πνεύμα της διάταξης, σύμφωνα με το οποίο οι μέτοχοι μπορούν να αποφασίσουν για την τύχη της εταιρείας. 2) η εποπτική αρχή πρέπει να έχει διαιτητικό ρόλο και δεν πρέπει να παίρνει θέση υπέρ της μίας ή της άλλης εταιρείας. 3) η συμμετοχή των δικαστηρίων μπορεί να οδηγήσει σε δυσβάσταχτες καθυστερήσεις για όλα τα μέρη της προσφοράς και θα πρέπει να αποφευχθεί.

4. Συμπέρασμα

Σύμφωνα με το άρθρο 250, παράγραφος 2, της Συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή τροποποιεί την πρότασή της σύμφωνα με τα προαναφερθέντα.

Ελπίζει ότι το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο θα μπορέσουν να καταλήξουν σε συμφωνία έτσι ώστε να εκδοθεί χωρίς άλλη καθυστέρηση η οδηγία αυτή, που τόσο αναμένεται από τις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και τις χρηματοπιστωτικές αγορές.