Πρόταση ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ που τροποποιεί την οδηγία 2003/96/ΕΚ σχετικά με τη δυνατότητα για ορισμένα κράτη μέλη να εφαρμόζουν, όσον αφορά τα ενεργειακά προϊόντα και την ηλεκτρική ενέργεια, προσωρινές απαλλαγές ή μειώσεις των επιπέδων φορολογίας

(υποβάλλεται από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η οδηγία 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με την αναδιάρθρωση του κοινοτικού πλαισίου φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων και της ηλεκτρικής ενέργειας (εφεξής η «οδηγία») εκδόθηκε στις 27 Οκτωβρίου 2003 [1]. Θα αρχίσει να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 2004 [2].

[1] ΕΕ L 283 της 31.10.2003, σελ. 51.

[2] Τα μέτρα σχετικά με τα βιοκαύσιμα και οι μεμονωμένες παρεκκλίσεις, που παραχωρούνται δυνάμει του άρθρου 8 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/81/ΕΟΚ, ισχύουν αναδρομικά από την 1η Ιανουαρίου 2003.

Όπως συνέβη με τα σημερινά κράτη μέλη, τα προσχωρούντα κράτη μέλη χρειάζονται ορισμένες μεταβατικές ρυθμίσεις για να ανταποκριθούν στις νέες ανάγκες που εισάγει η οδηγία. Συνεπώς, η Επιτροπή οφείλει να προτείνει νέα οδηγία, βάσει του άρθρου 93 της Συνθήκης ΕΚ, για να τροποποιήσει την οδηγία.

2. ΤΟ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΕΤΑΙ ΣΤΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ

Τα ενεργειακά προϊόντα φορολογούνται βασικά με τρεις τρόπους: α) με ειδικούς φόρους κατανάλωσης, που είναι ειδικοί δασμοί (αναλογικοί προς την υλική ποσότητα του προϊόντος), β) με ειδικούς φόρους και επιβαρύνσεις και γ) με ΦΠΑ, που είναι κατ´αξίαν φόρος (αναλογικός προς την τιμή πώλησης του προϊόντος).

2.1. Οι οδηγίες για τα πετρελαιοειδή

Όσον αφορά τον ειδικό φόρο κατανάλωσης, τα κράτη μέλη αποφάσισαν το 1992 να καθιερώσουν κοινοτικό σύστημα για τη φορολόγηση των πετρελαιοειδών. Η παρούσα απόφαση μεταφέρθηκε σε δύο οδηγίες, μία για την εναρμόνιση των διαρθρώσεων των ειδικών φόρων κατανάλωσης που επιβάλλονται στα πετρελαιοειδή (92/81/EΟΚ), [3] και μία για την προσέγγιση των συντελεστών των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα πετρελαιοειδή (92/82/EΟΚ). [4] Οι οδηγίες προσδιορίζουν τα διάφορα προϊόντα και διαρθρώσεις και καθορίζουν ελάχιστο φορολογικό συντελεστή για κάθε τύπο πετρελαιοειδούς, ανάλογα με το κατά πόσον χρησιμοποιείται ως καύσιμο, για βιομηχανικούς ή εμπορικούς σκοπούς ή για τη θέρμανση.

[3] EE L 316, 31.10.1992, σελ. 12, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 94/74/ΕΚ (EE L 365, 31.12.1994, σελ. 46).

[4] EE L 316, 31.10.1992, σελ. 19, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 94/74/ΕΚ (EE L 365, 31.12.1994, σελ. 46.

Σύμφωνα με το άρθρο 8 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/81/ΕΟΚ, το Συμβούλιο, αποφασίζοντας ομόφωνα έπειτα από πρόταση της Επιτροπής, μπορεί να εξουσιοδοτήσει οποιοδήποτε κράτος μέλος να παραχωρήσει περαιτέρω απαλλαγές ή μειώσεις των ειδικών φόρων κατανάλωσης για συγκεκριμένους λόγους πολιτικής. Περισσότερες από χίλιες από τις εν λόγω παρεκκλίσεις ισχύουν στα 15 κράτη μέλη. Παρατάθηκαν δε το 2001. Οι περισσότερες λήγουν στις 31 Δεκεμβρίου 2006 [5].

[5] Απόφαση του Συμβουλίου της 12ης Μαρτίου 2001 σχετικά με τους μειωμένους συντελεστές ειδικού φόρου κατανάλωσης και τις απαλλαγές από τους φόρους αυτούς, όσον αφορά ορισμένα πετρελαιοειδή που χρησιμοποιούνται για ειδικούς σκοπούς (ΕΕ L 84 της 23.03.2001, σ. 23).

Το επίπεδο των ειδικών φόρων κατανάλωσης που εφαρμόζονται από πολλές από τις προσχωρούσες χώρες είναι σε μερικές περιπτώσεις σημαντικά χαμηλότερο από αυτό που ισχύει στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ενώ ορισμένες προσχωρούσες χώρες έχουν ήδη συμμορφωθεί με τους ισχύοντες ελάχιστους συντελεστές ειδικού φόρου κατανάλωσης που καθορίζει η οδηγία 92/82/ΕΟΚ, άλλες βρίσκονται ακόμη στη διαδικασία εναρμόνισης με τον ισχύοντα ελάχιστο συντελεστή ειδικού φόρου κατανάλωσης και δεν θα έχουν συμμορφωθεί στην ισχύουσα κοινοτική νομοθεσία μέχρι την ημερομηνία προσχώρησης. Εντούτοις, παραχωρούνται λίγες μόνο παρεκκλίσεις όσον αφορά αυτές τις επιβαρύνσεις στο πλαίσιο της Συνθήκης Προσχώρησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση του 2003 [6]:

[6] EE L 236, 23.9.2003, σ. 17

i) για την Κύπρο:

- Με την επιφύλαξη επίσημης απόφασης που θα ληφθεί σύμφωνα με τη διαδικασία που καθορίζεται στο άρθρο 8 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/81/ΕΟΚ, η Κύπρος μπορεί να εφαρμόσει απαλλαγή από τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης στα πετρελαιοειδή που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή τσιμέντου μέχρι ένα έτος μετά την ημερομηνία προσχώρησης.

- Με την επιφύλαξη επίσημης απόφασης που θα ληφθεί σύμφωνα με τη διαδικασία που καθορίζεται στο άρθρο 8 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/81/ΕΟΚ, η Κύπρος μπορεί επίσης να εφαρμόσει απαλλαγή από τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης σε όλους τους τύπους καυσίμων για τοπικές επιβατικές μεταφορές μέχρι ένα έτος μετά την ημερομηνία προσχώρησης.

- ii) για την Πολωνία:

- Με την επιφύλαξη είτε επίσημης απόφασης που θα ληφθεί σύμφωνα με τη διαδικασία που καθορίζει το άρθρο 8 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/81/ΕΟΚ, είτε εκτίμησης του εν λόγω μέτρου βάσει του άρθρου 87 της Συνθήκης της ΕΚ, η Πολωνία μπορεί να διατηρήσει μειωμένο συντελεστή φόρου ειδικής κατανάλωσης για τη βενζίνη που παρασκευάζεται με άνυδρη αλκοόλη, το πετρέλαιο ντίζελ με χαμηλή περιεκτικότητα σε θείο και τη βενζίνη που περιέχει αιθυλ-βουτυλ-αιθέρα μέχρι ένα έτος μετά την ημερομηνία προσχώρησης.

Οι οδηγίες 92/81/ΕΟΚ και 92/82/ΕΟΚ καταργούνται από τις 31 Δεκεμβρίου 2003.

2.2. Η οδηγία για τη φορολόγηση της ενέργειας

Η οδηγία για τη φορολόγηση της ενέργειας διευρύνει το πεδίο των προηγούμενων οδηγιών για τα πετρελαιοειδή σε όλα σχεδόν τα ενεργειακά προϊόντα, συμπεριλαμβανομένου του άνθρακα και του φυσικού αερίου, και της ηλεκτρικής ενέργειας. Ανανεώνει επίσης τους ελάχιστους συντελεστές για τα πετρελαιοειδή που δεν έχουν ακόμη αναθεωρηθεί από το 1992:

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Η οδηγία θα μειώσει τις στρεβλώσεις ανταγωνισμού που υπάρχουν επί του παρόντος μεταξύ των κρατών μελών συνεπεία διαφορετικών φορολογικών συντελεστών. Επιπλέον, θα μειώσει τις στρεβλώσεις του ανταγωνισμού μεταξύ πετρελαιοειδών και των άλλων ενεργειακών προϊόντων που δεν αποτελούσαν μέχρι τώρα αντικείμενο κοινοτικής φορολογικής νομοθεσίας. Τέλος, θα αυξήσει το κίνητρο για αποτελεσματικότερη χρησιμοποίηση της ενέργειας, έτσι ώστε να μειωθεί η εξάρτηση από την εισαγόμενη ενέργεια και να μειωθούν οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακος σύμφωνα με το Πρωτόκολλο του Κιότο.

2.3. Διαφοροποιημένοι συντελεστές φόρου και μεταβατικές ρυθμίσεις

Η οδηγία παρέχει διάφορες δυνατότητες διαφοροποίησης των φορολογικών συντελεστών, ανάλογα με τη χρήση ή τα προϊόντα. Τα ακόλουθα μέτρα είναι ιδιαίτερα συναφή με την παρούσα πρόταση:

- Στα κράτη μέλη που έχουν δυσκολίες όσον αφορά την εφαρμογή των νέων ελαχίστων επιπέδων φορολογίας παραχωρείται μεταβατική περίοδος μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2007, για να μην τεθεί σε κίνδυνο η σταθερότητα των τιμών, υπό την προϋπόθεση ότι αυτή η παραχώρηση δεν στρεβλώνει σημαντικά τον ανταγωνισμό - βλ. άρθρο 18 παράγραφος 2.

- Τα κράτη μέλη οφείλουν, κατ' αρχήν, να απαλλάσσουν από φόρο τα ενεργειακά προϊόντα που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας - βλ. άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο α).

- Τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόζουν, υπό φορολογικό έλεγχο, ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις του επιπέδου φορολογίας του φυσικού αερίου στα κράτη μέλη στα οποία το ποσοστό του φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας ήταν κατώτερο από 15% το 2000. Οι ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις μπορούν να εφαρμόζονται για μέγιστη περίοδο δέκα ετών μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας ή μέχρις ότου το εθνικό ποσοστό φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας ανέλθει σε 25%, ανάλογα με το ποια ημερομηνία είναι προγενέστερη. Εντούτοις, μόλις το εθνικό ποσοστό φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας φθάσει το 20%, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη οφείλουν να εφαρμόσουν αυστηρά θετικό επίπεδο φορολογίας, το οποίο πρέπει να αυξάνεται σε ετήσια βάση για να φθάσει τουλάχιστον στο ελάχιστο επίπεδο στα τέλη της περιόδου που αναφέρεται παραπάνω - βλ. άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο ζ).

- Tα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόζουν, υπό φορολογικό έλεγχο, ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις του επιπέδου φορολογίας της ηλεκτρικής ενέργειας, του φυσικού αερίου, του άνθρακα και των στερεών καυσίμων που χρησιμοποιούνται στα νοικοκυριά- βλ. άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο η).

- Η διττή χρήση [7] και η χρήση ενεργειακών προϊόντων όχι ως καυσίμων, καθώς και οι μεταλλουργικές διαδικασίες, εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας. Η ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιείται με παρόμοιους τρόπους αποτελεί αντικείμενο παρόμοιας μεταχείρισης- βλ. άρθρο 2 παράγραφος 4.

[7] Η χρησιμοποίηση ενεργειακών προϊόντων για χημική αναγωγή, καθώς και σε ηλεκτρολυτικές και μεταλλουργικές διαδικασίες, πρέπει να θεωρηθεί ως διττή χρήση.

Επιπλέον αυτών των μέτρων, τα κράτη μέλη επιτρέπεται να συνεχίσουν να εφαρμόζουν, ως τις 31 Δεκεμβρίου 2006 το αργότερο, τις παρεκκλίσεις που παραχωρήθηκαν βάσει του άρθρου 8 παράγραφος 4 της οδηγίας 92/81/EΟΚ, και παρατάθηκαν το 2001 - βλ. άρθρο 18 παράγραφος 1.

Τέλος, η οδηγία περιλαμβάνει μεταβατικές περιόδους για ορισμένα κράτη μέλη κατά τη διάρκεια των οποίων τα εν λόγω κράτη μέλη καλούνται να αυξήσουν προοδευτικά τους φορολογικούς συντελεστές τους και συνεπώς να μειώσουν το χάσμα σε σχέση με τα νέα ελάχιστα επίπεδα φορολογίας- βλ. άρθρο 18 παράγραφος 14.

3. ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΠΡΟΣΧΩΡΟΥΝΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ

Στη συνεδρίασή της της 24ης Οκτωβρίου 2003, η Προσωρινή Επιτροπή του Συμβουλίου έλαβε υπό σημείωση τις ανησυχίες που εξέφρασαν οι αντιπροσωπίες των προσχωρούντων κρατών σχετικά με την οδηγία. Η Επιτροπή κάλεσε την προαναφερθείσα επιτροπή να υποβάλει το ταχύτερο δυνατόν και κατά προτίμηση εντός 15 εργάσιμων ημερών λεπτομερή και αιτιολογημένα αιτήματα για μεταβατικές ρυθμίσεις προκειμένου να εξεταστούν εγκαίρως.

Κατά τη διάρκεια του Νοεμβρίου 2003, τα προσχωρούντα κράτη μέλη υπέβαλαν τα αιτήματά τους στην Επιτροπή.

Δεδομένου του σημερινού επιπέδου των ειδικών φόρων κατανάλωσης που εφαρμόζουν, της συντελούμενης οικονομικής μετάβασης και του σχετικά χαμηλού επιπέδου του εισοδήματός τους, τα προσχωρούντα κράτη μέλη μπορεί να αντιμετωπίσουν σημαντικές οικονομικές και κοινωνικές δυσχέρειες όσον αφορά τους ελάχιστους συντελεστές που καθορίζει η οδηγία. Ειδικότερα, η πιθανή αύξηση τιμής μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τους πολίτες τους και το σύνολο της οικονομίας και μπορεί ιδίως να αποτελέσει αφόρητο βάρος για τις ΜΜΕ. Εντούτοις, θα πρέπει να υπογραμμιστεί επίσης ότι υπάρχει σημαντική μεταφορά κοινοτικών κεφαλαίων στις προσχωρούσες χώρες (διευρωπαϊκά δίκτυα, διαρθρωτικά ταμεία και ταμεία συνοχής, έως 4% του ΑΕγχΠ τους), και, παρά το γεγονός ότι τα εθνικά αναπτυξιακά προγράμματα διαφέρουν σημαντικά όσον αφορά την κατανομή της στήριξης στους τομείς παρέμβασης, πράγμα που αντικατοπτρίζει τις διαφορές όσον αφορά τις κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες και τον καθορισμό προτεραιοτήτων, οι εν λόγω μεταφορές αποσκοπούν στην αντιστάθμιση των αδυναμιών των εν λόγω χωρών και στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητάς τους με την ανάπτυξη νέας υποδομής, ιδίως στον ενεργειακό τομέα. Επιπλέον, οι δυνατότητες εσωτερικής αντιστάθμισης των εν λόγω πρόσθετων βαρών για τα περισσότερα προσχωρούντα κράτη μέλη, με τη μείωση άλλων φόρων, φαίνεται να είναι περιορισμένες. Συνεπώς η Επιτροπή προτείνει την πρόβλεψη- εφόσον υπάρχει ανάγκη- μεταβατικών ρυθμίσεων.

Τα παραπάνω συμφωνούν με τη γενική θέση την οποία υιοθέτησε η ΕΕ κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων με τις προσχωρούσες χώρες: οι μεταβατικές περίοδοι θα πρέπει να παραχωρηθούν βάσει των συμφερόντων όχι μόνον της Ένωσης, αλλά και των υποψηφίων χωρών [8]. Όσον αφορά ιδίως το κεφάλαιο της φορολογίας, η ανακοίνωση της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, για μια ενδιάμεση ανασκόπηση της εφαρμογής της στρατηγικής διεύρυνσης, αναφέρει ότι "κατά την εξέταση του κατά πόσον τα μεταβατικά μέτρα πρέπει να γίνουν αποδεκτά, τα κράτη μέλη θα πρέπει να λάβουν υπόψη την ανάγκη διασφάλισης της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς, καθώς και τις πολιτικές, οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις για τις υποψήφιες χώρες. [9]

[8] Η γενική θέση της ΕΕ, όπως αναφέρεται στο έγγραφο στρατηγικής για τη διεύρυνση του 2000, σ.26, καθώς και η ανακοίνωση του κ. Verheugen (σε συνεννόηση με τον Πρόεδρο) στην Επιτροπή: «Τα βασικά στοιχεία σχετικά με τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης στα τσιγάρα για το σχέδιο κοινών θέσεων στον τομέα φορολογίας» της 23ης Οκτωβρίου 2001.

[9] COM(2001) 553 της 2.10.2001 σ. 17.

Η ΕΕ αναγνώρισε την άμεση και δυνητικά διασπαστική επίπτωση της αύξησης της έμμεσης φορολογίας (ειδικοί φόροι κατανάλωσης και ΦΠΑ) στο βιοτικό επίπεδο πολλών στρωμάτων του πληθυσμού των υποψηφίων χωρών. Συνεπώς, κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, παραχωρήθηκε εκτενές φάσμα μεταβατικών περιόδων σε όλες τις υποψήφιες χώρες, για να διατηρηθούν οι μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ ή ειδικών φόρων κατανάλωσης σε τομείς που αναγνωρίζονται ως ιδιαίτερα ευαίσθητοι από κοινωνική ή πολιτική άποψη, συμπεριλαμβανομένων της θέρμανσης, της ηλεκτρικής ενέργειας και του φυσικού αερίου, των τσιγάρων [10].

[10] Προσχώρηση της Εσθονίας, της Κύπρου, της Λετονίας, της Λιθουανίας, της Μάλτας, της Ουγγαρίας, της Πολωνίας, της Σλοβακίας, της Σλοβενίας, της Τσεχικής Δημοκρατίας (Επίσημη Εφημερίδα L 236 της 23.9.2003).

Όσον αφορά τη φορολογία στον τομέα της ενέργειας, θα πρέπει να υπενθυμιστεί ότι έχουν παραχωρηθεί και στα σημερινά κράτη μέλη μεταβατικές περίοδοι (όπως εξηγήθηκε παραπάνω) που συχνά αφορούν τα ίδια προϊόντα για τα οποία οι προσχωρούσες χώρες υπέβαλαν αιτήματα. Στο πλαίσιο αυτό, αφού έλαβε υπόψη τις ειδικές ανάγκες των προσχωρουσών χωρών, η Επιτροπή αξιολόγησε τα αιτήματά τους βάσει των ιδίων αρχών που εφαρμόστηκαν για την παραχώρηση μεταβατικών περιόδων στα σημερινά κράτη μέλη. Σύμφωνα με τις εν λόγω αρχές, τα μεταβατικά μέτρα θα πρέπει:

- να έχουν αυστηρό χρονικό περιορισμό και, κατ' αρχήν, να μην υπερβαίνουν το 2012.

- να είναι ανάλογα με το πρόβλημα που επιδιώκουν να αντιμετωπίσουν.

- να συμπεριλαμβάνουν, εφόσον είναι σκόπιμο, προοδευτική εναρμόνιση με τους ελάχιστους κοινοτικούς συντελεστές.

Eπιπλέον, στις περιπτώσεις που δεν παραχωρείται μεταβατική περίοδος στο πλαίσιο της Συνθήκης Προσχώρησης, οι ελάχιστοι συντελεστές που καθορίζει η οδηγία 92/82/EΟΚ πρέπει να επιτευχθούν ως την 1η Μαΐου 2004.

Οι στόχοι των άλλων κοινοτικών πολιτικών, και ιδίως για τα καύσιμα θέρμανσης που είναι φιλικά προς το περιβάλλον , συμπεριλήφθηκαν στις αναλύσεις.

Αξίζει να υπενθυμίσουμε ότι, μετά την επίτευξη της πολιτικής συμφωνίας [11] (τον Mάρτιο 2003), η Επιτροπή πραγματοποίησε επισκέψεις σε όλα τα προσχωρούντα κράτη μέλη με σκοπό να παράσχει τεχνικές πληροφορίες σχετικά με την οδηγία. Επιπλέον, διεξήχθη την 1η Ιουλίου 2003 συνεδρίαση, με θέμα τις δυσκολίες που συναντούν τα κράτη μέλη όσον αφορά τη μεταφορά της μελλοντικής οδηγίας στη νομοθεσία τους, στην οποία προσκλήθηκαν τα προσχωρούντα κράτη μέλη.

[11] Έγγραφο 8084/03 Fisc 59 της 3.4.2003.

3.1. Η Τσεχική Δημοκρατία

Σύμφωνα με την επιστολή των τσεχικών αρχών της 13ης Νοεμβρίου 2003, η καθιέρωση ειδικών φόρων κατανάλωσης στην ηλεκτρική ενέργεια, στα στερεά καύσιμα και στο φυσικό αέριο θα είχε αρνητική επίπτωση στους καταναλωτές. Το κοινωνικό άχθος στους Τσέχους πολίτες θα ήταν αφόρητο. Επιπλέον, αυτό θα επηρέαζει αρνητικά τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και θα τις καταστούσε λιγότερο ανταγωνιστικές στην εσωτερική αγορά. Τα υψηλότερα επίπεδα φορολογίας θα επηρεάζαν επίσης την τσεχική βιομηχανία, και ιδίως τη χημική, τον οικοδομικό τομέα (οπτόπλινθοι, επικάλυψη στεγών κλπ.), την παραγωγή κεραμικών ειδών και ειδών από πορσελάνη, παραδοσιακής φυσητής υάλου και ψεύτικων κοσμημάτων.

Οι τσεχικές αρχές υπολόγισαν ότι η εισαγωγή των ελάχιστων συντελεστών που καθορίζει η οδηγία για τη φορολόγηση της ενέργειας θα οδηγούσε σε αυξήσεις των τιμών για τους τελικούς καταναλωτές της τάξεως του 1% για την ηλεκτρική ενέργεια, της τάξεως του 10% για τα στερεά καύσιμα [12], και μέχρι 5% για το φυσικό αέριο.

[12] Για τα στερεά καύσιμα, το ποσοστό κυμαίνεται από 4% έως 16%, ανάλογα με το προϊόν και τη χρησιμοποίηση.

Ως εκ τούτου, η Τσεχική Δημοκρατία ζητεί μεταβατικές ρυθμίσεις σχετικά με i) την ηλεκτρική ενέργεια και τα στερεά καύσιμα, και ii) το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται για τη θέρμανση.

Οι τσεχικές αρχές επισημαίνουν ότι θα ήταν σκόπιμο να γίνει συγχρόνως προσαρμογή των εθνικών συντελεστών φόρου που εφαρμόζονται στην ηλεκτρική ενέργεια, στα στερεά καύσιμα και στο φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται για τη θέρμανση, έτσι ώστε να αποφευχθούν στρεβλώσεις του ανταγωνισμού στην αγορά ενέργειας.

3.1.1. Ηλεκτρική ενέργεια και στερεά καύσιμα

Η ηλεκτρική ενέργεια και τα στερεά καύσιμα δεν υπόκεινται σε φόρο στην Τσεχική Δημοκρατία. Λόγω της εφαρμογής της οδηγίας, θα πρέπει να καθιερωθεί ένα εντελώς νέο σύστημα για τη φορολόγηση της ηλεκτρικής ενέργειας και των στερεών καυσίμων και θα πρέπει να καταρτιστεί και θεσπιστεί νέα νομοθεσία στον εν λόγω τομέα.

Όσον αφορά την ηλεκτρική ενέργεια, η ελευθέρωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας θα πρέπει να ολοκληρωθεί ως τα τέλη του 2005. Αυτό θα επιφέρει μεταβολές στο σύστημα εμπορίας της ηλεκτρικής ενέργειας. Συνεπώς, είναι σκόπιμο να εναρμονιστεί η εισαγωγή του νέου συστήματος φορολογίας για την ηλεκτρική ενέργεια με τις εν λόγω μεταβολές.

Η Τσεχική Δημοκρατία είναι παραγωγός άνθρακα. Εάν καθιερωθεί φορολογικός συντελεστής για τα στερεά καύσιμα, η ανταγωνιστικότητά τους με τη βενζίνη θα επηρεαστεί αρνητικά και θα σημειωθεί περαιτέρω μείωση της παραγωγής άνθρακα. Αυτό προβλέπεται ότι θα έχει άμεση επίπτωση στην απασχόληση στις περιοχές παραγωγής άνθρακα.

Στο πλαίσιο αυτό, η Τσεχική Δημοκρατία ζητεί μεταβατική περίοδο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2008 για να εισαγάγει σύστημα φορολογίας για την ηλεκτρική ενέργεια και τα στερεά καύσιμα, σύμφωνα με τις διατάξεις που θεσπίζει η οδηγία.

Αξιολόγηση

Η ανάγκη θέσπισης κατάλληλης νομοθεσίας δεν επαρκεί για να δικαιολογήσει αναβολή της φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας και των στερεών καύσιμων επί τρεισήμισι έτη. Εντούτοις, η Επιτροπή θεωρεί ότι μπορεί να γίνει αποδεκτή μεταβατική ρύθμιση εάν αυτή καθιερώνει προοδευτικά τον φόρο, έτσι ώστε να επιτευχθούν με ομαλό τρόπο τα ελάχιστα επίπεδα που καθορίζει η οδηγία.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Τσεχική Δημοκρατία να εφαρμόσει ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις του επιπέδου φορολογίας για την ηλεκτρική ενέργεια και τα στερεά καύσιμα μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2008.

3.1.2. Φυσικό αέριο

Σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία για τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης, το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται για θέρμανση αποτελεί φορολογητέο προϊόν, αλλά με μηδενικό φόρο. Οι εγκαταστάσεις παραγωγής φυσικού αερίου ανήκουν κυρίως στους δήμους, οι οποίοι δεν θα ήταν σε θέση να αντιμετωπίσουν τη μειωμένη ζήτηση, που θα προέκυπτε από υψηλότερες τιμές φυσικού αερίου λόγω υψηλότερης φορολογίας. Αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα αύξηση των χρεών των δήμων και κοινοτήτων, με σοβαρή αρνητική επίπτωση στους δημόσιους προϋπολογισμούς. Μια σχετικά αρνητική επίπτωση θα ήταν επίσης η αύξηση της χρησιμοποίησης καυσίμων θέρμανσης, που είναι λιγότερο φιλικά προς το περιβάλλον απ' ότι το φυσικό αέριο.

Ως εκ τούτου, η Τσεχική Δημοκρατία ζητεί απαλλαγή από τη φορολόγηση του φυσικού αερίου θέρμανσης μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2008.

Αξιολόγηση

Η Επιτροπή είναι της άποψης ότι το αίτημα είναι ανάλογο με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Τσεχική Δημοκρατία να εφαρμόσει ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις του επιπέδου φορολογίας για το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2008.

3.2. Εσθονία

Οι εσθονικές αρχές, στην επιστολή τους της 14ης Νοεμβρίου 2003, ζήτησαν μεταβατικές περιόδους σχετικά με: i) τα καύσιμα κίνησης ii) τον ασφαλτούχο σχιστόλιθο και το πετρέλαιο σχιστόλιθου, iii) το φυσικό αέριο, και iv) την ηλεκτρική ενέργεια.

3.2.1. Καύσιμα κίνησης

Η Εσθονία αυξάνει προοδευτικά τους συντελεστές του ειδικού φόρου κατανάλωσης που εφαρμόζεται στα καύσιμα κίνησης, προκειμένου να συμμορφωθεί στις απαιτήσεις της οδηγίας 92/82/EΟΚ μέχρι την προσχώρηση. Εντούτοις, οι ισχύοντες συντελεστές παραμένουν κατώτεροι των ελαχίστων συντελεστών που καθορίζει η προαναφερθείσα οδηγία. Εάν εφαρμόζονταν τα ελάχιστα επίπεδα που καθορίζει η οδηγία 2003/96/ΕΚ, ο ειδικός φόρος κατανάλωσης της αμολύβδου βενζίνης και του πετρελαίου ντίζελ θα αύξαινε κατά 60% και 85% αντίστοιχα.

Για να αποφευχθούν οι αυξήσεις των τιμών και τα συνακόλουθα οικονομικά προβλήματα, η Εσθονία ζητεί μεταβατική περίοδο για την εφαρμογή ελάχιστων συντελεστών στην αμόλυβδο βενζίνη, το πετρέλαιο ντίζελ και το υγραέριο. Στην επιστολή της της 14ης Νοεμβρίου, η Εσθονία προτείνει χρονοδιάγραμμα για την προοδευτική αύξηση των φορολογικών συντελεστών της έτσι ώστε να συμμορφωθεί στους ελάχιστους συντελεστές ως την 1η Ιανουαρίου 2010.

Αξιολόγηση

Για το υγραέριο που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κίνησης, το άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο i) της οδηγίας για τη φορολόγηση της ενέργειας αναφέρει ότι τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόσουν ολική ή μερική απαλλαγή από τη φορολόγηση του φυσικού αερίου και του υγραερίου κίνησης. Ως εκ τούτου, δεν απαιτείται μεταβατική ρύθμιση.

Η Επιτροπή είναι της άποψης ότι το υπόλοιπο μέρος του αιτήματος είναι ανάλογο με το μέτρο που αντιμετωπίζεται. Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Εσθονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας για το πετρέλαιο ντίζελ κίνησης σε νέο ελάχιστο επίπεδο 330 ευρώ ανά 1000 λίτρα.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Εσθονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας για την αμόλυβδο βενζίνη κίνησης σε νέο ελάχιστο επίπεδο 359 ευρώ ανά 1000 λίτρα.

3.2.2. Ασφαλτούχος σχιστόλιθος και πετρέλαιο σχιστόλιθου

Επί του παρόντος ο ασφαλτούχος σχιστόλιθος και το πετρέλαιο σχιστόλιθου που χρησιμοποιείται για την κεντρική θέρμανση δεν υπόκεινται σε ειδικούς φόρους κατανάλωσης στην Εσθονία.O ασφαλτούχος σχιστόλιθος είναι η σημαντικότερη εγχώρια πηγή πρωτογενούς ενέργειας, και αποτελεί 60% του ισοζυγίου πρωτογενούς ενέργειας της Εσθονίας. Ο ασφαλτούχος σχιστόλιθος είναι αποφασιστικής σημασίας για την ανεξαρτησία της Εσθονίας όσον αφορά την προμήθεια ενέργειας. Παράγεται για δύο σκοπούς- 80% για την ηλεκτροπαραγωγή και τη θέρμανση, 20% υπό μορφή πετρελαίου σχιστόλιθου. Η παραγωγή ασφαλτούχου σχιστόλιθου και η κατανάλωσή του είναι πολύ συγκεντρωμένες γεωγραφικά.

Η φορολόγηση του ασφαλτούχου σχιστόλιθου που χρησιμοποιείται για τη θέρμανση κατά την προσχώρηση στην ΕΕ θα προκαλούσε σοβαρά προβλήματα λόγω της αύξησης της τιμής και θα έθετε σε κίνδυνο ολόκληρο τον εν λόγω τομέα παραγωγής. Η μείωση της παραγωγής ασφαλτούχου σχιστόλιθου και πετρελαίου σχιστόλιθου που χρησιμοποιείται για τη θέρμανση θα είχε επίσης ως αποτέλεσμα την αύξηση της ανεργίας, ιδίως στο βορειο-ανατολικό τμήμα της Εσθονίας, όπου το επίπεδο της ανεργίας είναι περίπου 17% (το 2003).

Περισσότερο από το ήμισυ των εγκαταστάσεων θέρμανσης της Εσθονίας παράγουν θερμική ενέργεια από πετρέλαιο σχιστόλιθου. Η εισαγωγή ειδικού φόρου κατανάλωσης θα προκαλούσε άνοδο των τιμών των υπηρεσιών παροχής θέρμανσης κατά περίπου 14%.

Στην επιστολή της της 14ης Νοεμβρίου, η Εσθονία προτείνει χρονοδιάγραμμα για την αύξηση των φορολογικών συντελεστών της έτσι ώστε να συμμορφωθεί στους ελάχιστους συντελεστές το 2015. Η πλήρης απαλλαγή θα ισχύει ως τα τέλη του 2008.

Αξιολόγηση

Ο ασφαλτούχος σχιστόλιθος είναι ασφαλτούχο πέτρωμα από το οποίο παραλαμβάνονται υδρογονάνθρακες με απόσταξη. Κατατάσσεται στον κωδικό ΣΟ 2714. Ως εκ τούτου, υπάγεται στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας (βλ. άρθρο 2 παράγραφος 1 στοιχείο β)).

Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι ο ασφαλτούχος σχιστόλιθος που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας θα πρέπει κατ´αρχήν να απαλλάσσεται φόρου, σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο α) της οδηγίας. Επιπλέον, ο ασφαλτούχος σχιστόλιθος που χρησιμοποιείται για την παραγωγή πετρελαίου σχιστόλιθου υπάγεται πιθανότατα στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 21 παράγραφος 3. Κατ' αρχήν, η εν λόγω χρήση δεν θεωρείται ως γενεσιουργός αιτία φόρου. Ως εκ τούτου, ένα πολύ σημαντικό μέρος της χρησιμοποίησης ασφαλτούχου σχιστόλιθου δεν θα φορολογηθεί στην Εσθονία.

Η Επιτροπή λαμβάνει υπό σημείωση την Κοινή Δήλωση των σημερινών κρατών μελών, στο πλαίσιο της Συνθήκης Προσχώρησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση του 2003, όσον αφορά την Εσθονία, «για τον ασφαλτούχο σχιστόλιθο, τη διεθνή αγορά ηλεκτρικής ενέργειας και την οδηγία 96/92/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 19ης Δεκεμβρίου 1996 σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας (οδηγία περί ηλεκτρικής ενέργειας)". Πιο συγκεκριμένα, δήλωση αναφέρει ότι "η Ένωση αναγνωρίζει σχετικά με το θέμα αυτό την ιδιαίτερη κατάσταση όσον αφορά την αναδιάρθρωση του τομέα του ασφαλτούχου σχιστόλιθου που θα απαιτήσει ιδιαίτερες προσπάθειες ως τα τέλη του 2012, καθώς και την ανάγκη προοδευτικού ανοίγματος της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας της Εσθονίας σε καταναλωτές εκτός νοικοκυριών μέχρι την εν λόγω ημερομηνία. Με βάση την ανάλυση, λαμβανομένης πλήρως υπόψη της μοναδικής φύσεως του ασφαλτούχου σχιστόλιθου και των κοινωνικών και οικονομικών πτυχών της εξόρυξης, της παραγωγής και της κατανάλωσης ασφαλτούχου σχιστόλιθου στην Εσθονία, καθώς και λαμβανομένων υπόψη των στόχων της Κοινότητας όσον αφορά την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση στο Συμβούλιο που περιέχει κατάλληλες συστάσεις.»

Λόγω των παραπάνω εξαιρετικών συνθηκών, η Επιτροπή θεωρεί ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Εσθονία να εφαρμόζει πλήρη απαλλαγή από φόρο για τον ασφαλτούχο σχιστόλιθο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2009, και κατόπιν μείωση του επιπέδου φορολογίας για τον ασφαλτούχο σχιστόλιθο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2013. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στον ασφαλτούχο σχιστόλιθο δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 50% από τον κοινοτικό ελάχιστο συντελεστή από την 1η Ιανουαρίου 2011. Η προαναφερθείσα έκθεση προς το Συμβούλιο μπορεί να συμπεριλαμβάνει κατάλληλα φορολογικά μέτρα προς όφελος του ασφαλτούχου σχιστόλιθου, από την 1η Ιανουαρίου 2010.

Το πετρέλαιο σχιστόλιθου είναι πετρελαιοειδές κατά την έννοια της οδηγίας 92/81/ΕΟΚ. Για φορολογικούς λόγους, ισοδυναμεί με μαζούτ. Δεν ζητήθηκε μεταβατική περίοδος κατά τις διαπραγματεύσεις της διεύρυνσης. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι ελάχιστοι συντελεστές που καθορίζει η οδηγία 92/82/ΕΟΚ θα πρέπει κατ' αρχήν να έχουν επιτευχθεί κατά την προσχώρηση. Εντούτοις, εντελώς κατ´ εξαίρεση, η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί ότι η Εσθονία δεν είχε πλήρη επίγνωση της υποχρέωσης φορολόγησης του πετρελαίου σχιστόλιθου σύμφωνα με τις οδηγίες για τα πετρελαιοειδή.

Για να αποφευχθούν κοινωνικά προβλήματα, η Επιτροπή είναι της άποψης ότι μπορεί να παραχωρηθεί φορολογική απαλλαγή προς όφελος των νοικοκυριών. Συνεπώς, θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Εσθονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό επίπεδο φορολογίας για το πετρέλαιο σχιστόλιθου που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση στο ελάχιστο επίπεδο φορολόγησης. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στο πετρέλαιο σχιστόλιθου που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 50% του κοινοτικού ελάχιστου συντελεστή από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Για τις εταιρείες, η Επιτροπή σημειώνει ότι η θέρμανση συχνά αντιπροσωπεύει σημαντικό μέρος της συνολικής κατανάλωσης ενέργειας. Η οδηγία για τη φορολόγηση της ενέργειας έχει λάβει υπ' όψη της αυτά τα στοιχεία προβλέποντας ειδικές ρυθμίσεις, ιδίως στο άρθρο 17. Η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν είναι σκόπιμο να πραγματοποιηθεί νέος διακανονισμός για την απαλλαγή από τον φόρο του πετρελαίου σχιστόλιθου που χρησιμοποιούν οι εταιρείες, εκτός του ισχύοντος πλαισίου.

3.2.3. Φυσικό αέριο

Σύμφωνα με τις στατιστικές που παρέσχον οι αρχές της Εσθονίας στην επιστολή τους της 14ης Νοεμβρίου 2003, η κατανάλωση φυσικού αερίου κατά τα έτη 2000 και 2001 αποτέλεσε 13% της συνολικής κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας στην Εσθονία. Η Εσθονία προτίθεται να εφαρμόσει το άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο ζ) της οδηγίας, με σκοπό την επίτευξη των ελάχιστων συντελεστών που καθορίζει η οδηγία το 2009.

Αξιολόγηση

Το άρθρο 15 παράγραφος 1 της οδηγίας για τη φορολόγηση της ενέργειας περιέχει κατάλογο των πιθανών απαλλαγών ή μειώσεων του επιπέδου φορολογίας που μπορούν να εφαρμόσουν τα κράτη μέλη υπό φορολογικό έλεγχο. Ένα κράτος μέλος δεν υποχρεούται να υποβάλει ad hoc αίτηση στην Επιτροπή για να εφαρμόσει τέτοιου είδους μέτρο. Η Επιτροπή δεν θεωρεί απαραίτητη καμία ειδική μεταβατική ρύθμιση, εφόσον τηρούνται οι όροι που καθορίζει το άρθρο 15 παράγραφος 1.

3.2.4. Ηλεκτρική ενέργεια

Δεν εφαρμόζεται επί του παρόντος ειδικός φόρος κατανάλωσης στην ηλεκτρική ενέργεια. Εντούτοις, η Εσθονία καθιέρωσε τέλος εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα στην παραγωγή ενέργειας (0,76 ευρώ ανά ΜWh κατά μέσον όρο το 2002, 1,145 ευρώ ανά ΜWh από το 2005). Ως εκ τούτου, το τέλος εκπομπής διοξειδίου του άνθρακα στην παραγωγή ενέργειας είναι ήδη κατά 25% υψηλότερο από τον ελάχιστο φορολογικό συντελεστή για την ηλεκτρική ενέργεια που καθορίζει η οδηγία.

Η επιβολή ειδικού φόρου κατανάλωσης κατά την προσχώρηση στην ΕΕ θα προκαλούσε άνοδο της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας στην Εσθονία. Λαμβανομένου υπόψη του μέσου εισοδήματος των Εσθονών καταναλωτών, αυτό θα είχε σοβαρές επιπτώσεις. Ως εκ τούτου, η Εσθονία επιδιώκει μεταβατική περίοδο για την προοδευτική εναρμόνιση των φορολογικών συντελεστών της για την ηλεκτρική ενέργεια μέχρι το έτος 2009.

Αξιολόγηση

Το εσθονικό τέλος εκπομπών ταυτίζεται με τον φόρο επί των εισροών, που καθιερώθηκε για λόγους περιβαλλοντικής πολιτικής. Σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 1 της οδηγίας, η Εσθονία μπορεί να διατηρήσει τον εν λόγω φόρο, χωρίς να υποχρεούται να τηρήσει τα ελάχιστα επίπεδα φορολογίας που καθορίζει η οδηγία. Εντούτοις, ο φόρος επί των εισροών δεν μπορεί να ληφθεί υπόψη για την εκπλήρωση του ελάχιστου επιπέδου φορολογίας για την ηλεκτρική ενέργεια που καθορίζεται στο άρθρο 10 της οδηγίας.

Παρόμοια περίπτωση αναλύεται στην οδηγία, στο άρθρο 18 παράγραφος 8. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Εσθονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010 για να μετατρέψει το ισχύον σύστημα φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας στην παραγωγή σε σύστημα φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας στην κατανάλωση.

Αυτή η μεταβολή στη φορολογική δομή, μπορεί, κατ' αρχήν, να ρυθμιστεί με ουδέτερο για το εισόδημα τρόπο, έτσι ώστε να μην υπάρξει αύξηση της τιμής για τους καταναλωτές.

3.3. Κύπρος

Η Κύπρος δεν έχει ζητήσει μεταβατικές ρυθμίσεις, επιπλέον αυτών που παραχωρήθηκαν στο πλαίσιο της Συνθήκης Προσχώρησης.

3.4. Λετονία

Σύμφωνα με τη διακοίνωση των λετονικών αρχών της 12ης Νοεμβρίου 2003, η μεταφορά των συντελεστών του ειδικού φόρου κατανάλωσης σύμφωνα με την οδηγία θα προκαλούσε αύξηση του ειδικού φόρου κατανάλωσης για τα ενεργειακά προϊόντα από 5% σε 97% το 2004. Ο ειδικός φόρος κατανάλωσης για το πετρέλαιο ντίζελ θα διπλασιαζόταν. Ως εκ τούτου, η αύξηση του ελάχιστου πραγματικού επιπέδου έμμεσης φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων θα είχε άμεσο αρνητικό αντίκτυπο λόγω της ταχείας ανόδου των τιμών των καυσίμων κίνησης και της ενέργειας που χρησιμοποιείται για τη θέρμανση.

Σύμφωνα με τις αρχές της Λετονίας, η υλοποίηση όλων των απαιτήσεων της οδηγίας από την 1η Ιανουαρίου 2004 θα αύξαινε το ποσοστό πληθωρισμού κατά τουλάχιστον 1 εκατοστιαία μονάδα, πράγμα που θα είχε επίπτωση στην μακροοικονομική εξέλιξη της χώρας. Το αναμενόμενο ποσοστό πληθωρισμού για το έτος 2004 στη Λετονία είναι 3%, αλλά σύμφωνα με τα παραπάνω, το ποσοστό πληθωρισμού θα αυξανόταν σε περισσότερο από 4%. Υπό αυτές τις συνθήκες, υπάρχει κίνδυνος να μη συμμορφωθεί η Λετονία σε ένα από τα κριτήρια που ορίζει η Συνθήκη του Μάαστριχ.

Τέλος, δεδομένων των απαραίτητων ρυθμίσεων για την προσαρμογή της διαχείρισης των φόρων στο αναδιαρθρωμένο κοινοτικό πλαίσιο φορολόγησης και για την πιθανή καθιέρωση νέων φόρων, φαίνεται μάλλον ανέφικτο να υπάρξει ορθή φορολογική διαχείριση το 2004, τόσο από μεθοδολογική όσο και από πρακτική και δημοσιονομική άποψη.

Συνεπώς, η Λετονία ζητεί μεταβατικές περιόδους για: α) τα καύσιμα κίνησης, β) τα ενεργειακά προϊόντα και την ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιούνται για τις δημόσιες μεταφορές επιβατών, γ) το μαζούτ, δ) το φυσικό αέριο και ε) την ηλεκτρική ενέργεια, τον άνθρακα και τον οπτάνθρακα.

3.4.1. Καύσιμα κίνησης

Η εξέλιξη των μεταφορών, που αποτελεί βασικό κλάδο για την οικονομία της Λετονίας, θα επλήττετο σοβαρά από την άμεση αύξηση των φόρων για τα καύσιμα κίνησης. Το κόστος της μεταφοράς επιβατών δια της σιδηροδρομικής οδού θα αυξανόταν κατά 6% και η μεταφορά εμπορευμάτων κατά 5%. Το κόστος άλλων ειδών μεταφορών επιβατών θα αυξανόταν από 15 έως 20%.

Η αγοραστική δύναμη των ιδιωτών που χρησιμοποιούν καύσιμα κίνησης είναι τέτοια που δεν θα ήταν δυνατόν να αντιμετωπίσουν την αύξηση της τιμής και να αγοράσουν καύσιμα στη νέα τιμή. Αυτή η κατάσταση θα οδηγούσε στην απότομη αύξηση της φοροδιαφυγής (λαθρεμπόριο) και σε μείωση των κρατικών εσόδων του προϋπολογισμού.

Η Λετονία ζητεί μεταβατική περίοδο μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2010 για να προσαρμόσει τον ειδικό φόρο κατανάλωσης για το πετρέλαιο ντίζελ, την κηροζίνη και το μαζούτ κίνησης σε ελάχιστο επίπεδο 302 ευρώ, έτσι ώστε μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2012 να φθάσει σε 330 ευρώ. Για την αμόλυβδο βενζίνη, ζητεί μεταβατική περίοδο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2010 για να επιτευχθεί ελάχιστος συντελεστής 359 ευρώ. Για το υγραέριο και τη μολυβδούχο βενζίνη, η Λετονία ζητεί μεταβατική περίοδο ως τις 31 Δεκεμβρίου 2004.

Αξιολόγηση

Σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο θ) της οδηγίας, τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόζουν, υπό φορολογικό έλεγχο, ολικές ή μερικές εξαιρέσεις ή μειώσεις του επιπέδου φορολογίας για το φυσικό αέριο και το υγραέριο που χρησιμοποιούνται ως προωθητικό. Συνεπώς δεν απαιτείται καμία ειδική ρύθμιση.

Σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 2 της οδηγίας, στα κράτη μέλη που συναντούν δυσκολίες όσον αφορά την εφαρμογή των νέων ελαχίστων επιπέδων φορολογίας παραχωρείται μεταβατική περίοδος μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2007, για να μην τεθεί σε κίνδυνο η σταθερότητα των τιμών, υπό την προϋπόθεση ότι αυτή η παραχώρηση δεν στρεβλώνει σημαντικά τον ανταγωνισμό. Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι πληρούνται οι δύο όροι που θέτει το εν λόγω άρθρο στην περίπτωση της φορολόγησης της μολυβδούχου βενζίνης στην Λετονία. Ως εκ τούτου, δεν χρειάζεται να προβλεφθεί ειδική μεταβατική ρύθμιση στην προκειμένη περίπτωση.

Οι μακρύτερες μεταβατικές περίοδοι που παραχωρεί η οδηγία σχετικά με το πετρέλαιο ντίζελ και την αμόλυβδο βενζίνη είναι αντίστοιχα η 1η Ιανουαρίου 2012 και η 1η Ιανουαρίου 2010. Λόγω των εξαιρετικών περιστάσεων που επικρατούν στη Λετονία, και ιδίως των χαμηλών εφαρμοζόμενων φόρων για τα καύσιμα κίνησης, η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι η Λετονία θα χρειασθεί ένα επιπλέον έτος για να επιτύχει το ελάχιστο επίπεδο που ορίζει η οδηγία. Θα πρέπει συνεπώς να σχεδιαστεί ενδιάμεση αύξηση του συντελεστή των εθνικών φόρων.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Λετονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2011 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας για το πετρέλαιο ντίζελ και την κηροζίνη ως καύσιμα κίνησης σε νέο ελάχιστο επίπεδο 302 ευρώ ανά 1000 λίτρα, και μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2013 να επιτύχει επίπεδο 330 ευρώ. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στο πετρέλαιο ντίζελ και στη κηροζίνη δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 274 ευρώ ανά 1000 λίτρα από την 1η Ιανουαρίου 2008.

Θα πρέπει επίσης να χορηγηθεί η άδεια στη Λετονία για εφαρμογή μεταβατικής περιόδου μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2011 για να προσαρμοστεί το εθνικό επίπεδο φορολόγησης της αμόλυβδου βενζίνης ως καυσίμου κίνησης στο νέο ελάχιστο επίπεδο 359 ευρώ ανά 1000 λίτρα. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στην αμόλυβδο βενζίνη δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 323 ευρώ ανά 1000 λίτρα από την 1η Ιανουαρίου 2008.

3.4.2. Παρέκκλιση για τα ενεργειακά προϊόντα και την ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιούνται για τις δημόσιες μεταφορές επιβατών

Η Λετονία ζητεί παρέκκλιση προς όφελος των ενεργειακών προϊόντων και της ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιούνται για τις δημόσιες μεταφορές επιβατών.

Αξιολόγηση

Σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο ε) της οδηγίας, τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόσουν υπό φορολογικό έλεγχο ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μείωση του επιπέδου φορολογίας για τα ενεργειακά προϊόντα και την ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιείται για τη μεταφορά εμπορευμάτων και επιβατών με σιδηρόδρομο, υπόγειο σιδηρόδρομο, τραμ και τρόλεϊ.

Εκτός από τη δυνατότητα που παρέχεται στα κράτη μέλη, η Επιτροπή θεωρεί ότι μόνο τα οχήματα των τοπικών δημοσίων μεταφορών επιβατών μπορούν να τύχουν προτιμησιακής φορολόγησης. Η άποψη αυτή εκφράζεται στο παράρτημα ΙΙ της οδηγίας, που περιλαμβάνει διάφορες παρεκκλίσεις προς όφελος των εν λόγω οχημάτων. Οι εν λόγω παρεκκλίσεις παραχωρούνται το αργότερο ως τις 31 Δεκεμβρίου 2006.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Λετονία ως τις 31 Δεκεμβρίου 2006 να εφαρμόσει μειωμένο φορολογικό συντελεστή ή απαλλαγή από φόρο προς όφελος των ενεργειακών προϊόντων και της ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιούνται στα οχήματα των τοπικών δημοσίων μεταφορών επιβατών.

3.4.3. Μαζούτ

Κατά πρώτον, η Λετονία ζητεί μεταβατική περίοδο ως τις 31 Δεκεμβρίου 2004 για να καθιερώσει το νέο ελάχιστο επίπεδο φορολογίας για το μαζούτ.

Κατά δεύτερον, οι αρχές της Λετονίας σημειώνουν ότι επί του παρόντος ο ειδικός φόρος κατανάλωσης επιστρέφεται σε επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν μαζούτ για τη θέρμανση και την παραγωγή θερμού ύδατος. Σε πολλές πόλεις, το μαζούτ είναι το μόνο καύσιμο που χρησιμοποιείται για την κεντρική θέρμανση, δεδομένου ότι άλλα καύσιμα δεν είναι διαθέσιμα λόγω έλλειψης υποδομής. Το σύστημα κεντρικής θέρμανσης χρησιμοποιείται κυρίως σε πολυκατοικίες όπου κατοικούν οικογένειες με χαμηλό εισόδημα. Το κόστος της θέρμανσης αντιπροσωπεύει μεγάλο μέρος των εξόδων τους. Μια απότομη αύξηση των τιμών θέρμανσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε κοινωνική αναταραχή στις εν λόγω περιοχές. Ως εκ τούτου, η Λετονία επιθυμεί να απαλλαγεί από την υποχρέωση επιβολής φόρου στο μαζούτ που χρησιμοποιείται από τις επιχειρήσεις παραγωγής θέρμανσης και θερμού ύδατος.

Αξιολόγηση

Όσον αφορά τη μεταβατική περίοδο μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2004 για την καθιέρωση του νέου ελάχιστου επιπέδου φορολογίας που εφαρμόζεται στο μαζούτ, παραχωρείται στα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν δυσκολίες όσον αφορά τα νέα ελάχιστα επίπεδα φορολόγησης μεταβατική περίοδος ως την 1η Ιανουαρίου 2007, προκειμένου να μην τεθεί σε κίνδυνο η σταθερότητα των τιμών, υπό τον όρο ότι αυτό δεν συνεπάγεται σημαντική στρέβλωση του ανταγωνισμού- βλ. άρθρο 18 παράγραφος 2 της οδηγίας. Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι πληρούνται οι δύο όροι που θέτει το εν λόγω άρθρο στην περίπτωση του πρώτου αιτήματος της Λετονίας.

Επομένως, δεν απαιτείται καμία ειδική μεταβατική ρύθμιση στην προκειμένη περίπτωση.

Όσον αφορά την απαλλαγή από φόρο για το μαζούτ που χρησιμοποιείται από επιχειρήσεις για τη θέρμανση και την παραγωγή θερμού ύδατος, η Επιτροπή θεωρεί ότι πρέπει να εξεταστούν δύο περιπτώσεις. Για τα νοικοκυριά, μπορεί να παραχωρηθεί απαλλαγή από τον φόρο, προκειμένου να αποφευχθεί απότομη αύξηση της τιμής. Συνεπώς, θα πρέπει να χορηγηθεί άδεια στη Λετονία για να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010 έτσι ώστε να προσαρμόσει το εθνικό επίπεδο φορολογίας για το μαζούτ που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση στο ελάχιστο επίπεδο φορολόγησης. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στο μαζούτ που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 50% του κοινοτικού ελάχιστου συντελεστή από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Για τις εταιρείες, η Επιτροπή σημειώνει ότι η θέρμανση και η παραγωγή θερμού ύδατος συχνά αντιπροσωπεύουν σημαντικό μέρος της συνολικής κατανάλωσης ενέργειας. Η οδηγία έχει λάβει υπόψη της αυτά τα στοιχεία προβλέποντας ειδικές ρυθμίσεις, ιδίως στο άρθρο 17. Η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν είναι σκόπιμο να πραγματοποιηθεί νέος διακανονισμός για να απαλλαγεί από φόρο το μαζούτ που χρησιμοποιούν οι εταιρείες, εκτός του ισχύοντος πλαισίου.

3.4.4. Φυσικό αέριο

Η Λετονία ζητεί α) αναβολή της καθιέρωσης του νέου φόρου για το φυσικό αέριο ως τις 31 Δεκεμβρίου 2006, β) δυνατότητα εφαρμογής ολικής ή μερικής απαλλαγής ή μείωσης του επιπέδου φορολογίας για το φυσικό αέριο μέχρι την 31 Δεκεμβρίου 2009 και γ) παρέκκλιση για απαλλαγή από τον φόρο για το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται ως καύσιμο θέρμανσης.

Αξιολόγηση

Η αίτηση για απεριόριστη παρέκκλιση δεν είναι δυνατόν να γίνει αποδεκτή για λόγους αρχής. Στη Λετονία, το μερίδιο του φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας ήταν 11% το 2000. Ως εκ τούτου, η Λετονία δικαιούται απαλλαγής από τον φόρο για το φυσικό αέριο, όπως καθορίζει το άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο ζ). Η Επιτροπή θεωρεί ότι η μακροπρόθεσμη δυνατότητα εφαρμογής απαλλαγής από τον φόρο για το φυσικό αέριο, που παρέχει το παρόν άρθρο, καλύπτει τις ανάγκες της Λετονίας. Δεν προτείνεται ειδική μεταβατική ρύθμιση από την Επιτροπή.

3.4.5. Ηλεκτρική ενέργεια, άνθρακας και οπτάνθρακας

Η ηλεκτρική ενέργεια, ο άνθρακας και ο οπτάνθρακας δεν αποτελούν αντικείμενο ειδικού φόρου κατανάλωσης στη Λετονία. Η εισαγωγή ελάχιστου επιπέδου φορολογίας μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας μέχρι 5% και της τιμής του άνθρακα και του οπτάνθρακα κατά 12%. Επιπλέον, η Επιτροπή Επιχειρήσεων Κοινής Ωφελείας της Λετονίας έχει ήδη εγκρίνει αύξηση της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας από την 1η Ιανουαρίου 2004. Η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιούν τα νοικοκυριά θα αυξηθεί κατά 15% και το ποσοστό πληθωρισμού κατά 0,45 εκατοστιαίες μονάδες.

Η Λετονία ζητεί α) αναβολή της καθιέρωσης νέου φόρου για την ηλεκτρική ενέργεια, τον άνθρακα και τον οπτάνθρακα μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2006, και β) δυνατότητα εφαρμογής ολικής ή μερικής απαλλαγής ή μείωσης του επιπέδου φορολογίας για την ηλεκτρική ενέργεια, του άνθρακα και τον οπτάνθρακα ως τις 31 Δεκεμβρίου 2009.

Αξιολόγηση

Η Επιτροπή είναι της άποψης ότι το αίτημα για την ηλεκτρική ενέργεια είναι ανάλογο με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται. Εντούτοις, για τα στερεά καύσιμα, η Επιτροπή θεωρεί ότι η μεταβατική ρύθμιση θα πρέπει να λήξει το 2008 το αργότερο. Θα πρέπει να συμπεριληφθεί προοδευτική καθιέρωση της φορολογίας, έτσι ώστε να επιτευχθεί ομαλά το ελάχιστο επίπεδο που καθορίζει η οδηγία.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Λετονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο ως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας για την ηλεκτρική ενέργεια στο σχετικό ελάχιστο επίπεδο φορολογίας. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στην ηλεκτρική ενέργεια δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 50% του κοινοτικού ελάχιστου συντελεστή από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να επιτραπεί στη Λετονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο ως την 1η Ιανουαρίου 2009 για να προσαρμόσει το εθνικό επίπεδο φορολογίας για την ηλεκτρική ενέργεια στο σχετικό ελάχιστο επίπεδο φορολόγησης. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στην ηλεκτρική ενέργεια δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 50% του κοινοτικού ελάχιστου συντελεστή από την 1η Ιανουαρίου 2007.

3.5. Λιθουανία

Σύμφωνα με την επιστολή των λιθουανικών αρχών της 7ης Νοεμβρίου 2003, η Λιθουανία αντιμετωπίζει δυσκολίες όσον αφορά την εφαρμογή ορισμένων νέων ελάχιστων επιπέδων φορολογίας των καυσίμων κίνησης και θέρμανσης, και για την καθιέρωση φορολογίας για προϊόντα που δεν υπόκεινταν προηγουμένως στην κοινοτική εναρμονισμένη δομή.

Συνεπώς, η Λιθουανία ζητεί διάφορες μεταβατικές περιόδους για τα καύσιμα κίνησης, την ηλεκτρική ενέργεια, το φυσικό αέριο, τον άνθρακα, τον οπτάνθρακα και τον λιγνίτη, καθώς και το orimulsion (μείγμα ύδατος-πίσσας).

3.5.1. Καύσιμα κίνησης

Η Λιθουανία θα εφαρμόσει τους ελάχιστους συντελεστές που ισχύουν για τα καύσιμα κίνησης και που καθορίζει η οδηγία 92/82/ΕΟΚ κατά την ημερομηνία προσχώρησης. Η αύξηση των φορολογικών συντελεστών ως το επίπεδο που καθορίζει η οδηγία για τη φορολογία της ενέργειας θα είχε σημαντική άμεση επίπτωση στην αύξηση των δαπανών νοικοκυριών και επιχειρήσεων.

Η Λιθουανία θεωρεί ότι απαιτούνται οι ακόλουθες μεταβατικές περίοδοι:

- για την αμόλυβδο βενζίνη: μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2011.

- για το πετρέλαιο ντίζελ και την κηροζίνη μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2011 για να επιτευχθεί ο ελάχιστος συντελεστής 302 ευρώ και μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2013 για να επιτευχθεί ο ελάχιστος συντελεστής 330 ευρώ.

Η Λιθουανία σκοπεύει να επιτύχει προοδευτικά τους ελάχιστους συντελεστές.

Αξιολόγηση

Οι μακρύτερες μεταβατικές περίοδοι που παραχωρεί η οδηγία σχετικά με το πετρέλαιο ντίζελ και την αμόλυβδο βενζίνη είναι αντίστοιχα η 1η Ιανουαρίου 2012 και η 1η Ιανουαρίου 2010. Λόγω των εξαιρετικών περιστάσεων που επικρατούν στη Λιθουανία, και ιδίως των χαμηλών εφαρμοζόμενων φόρων για τα καύσιμα κίνησης, η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι η Λιθουανία θα χρειασθεί ένα επιπλέον έτος για να επιτύχει το ελάχιστο επίπεδο που ορίζει η οδηγία. Θα πρέπει συνεπώς να σχεδιαστεί ενδιάμεση αύξηση του συντελεστή του εθνικού φόρου.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Λιθουανία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2011 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας για το πετρέλαιο ντίζελ και την κηροζίνη κίνησης σε νέο ελάχιστο επίπεδο 302 ευρώ ανά 1000 λίτρα, και μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2013 να επιτύχει επίπεδο 330 ευρώ. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στο πετρέλαιο ντίζελ και στην κηροζίνη δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 274 ευρώ ανά 1000 λίτρα από την 1η Ιανουαρίου 2008.

Θα πρέπει επίσης να επιτραπεί στη Λιθουανία η εφαρμογή μεταβατικής περιόδου μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2011 για να προσαρμοστεί το εθνικό επίπεδο φορολόγησης της αμόλυβδου βενζίνης για προωθητική χρήση στο νέο ελάχιστο επίπεδο 359 ευρώ ανά 1000 λίτρα. Εντούτοις, ο πραγματικός φόρος που εφαρμόζεται στην αμόλυβδο βενζίνη δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 323 ευρώ ανά 1000 λίτρα από την 1η Ιανουαρίου 2008.

Η Επιτροπή σημειώνει ότι τα ελάχιστα επίπεδα φορολογίας που πρέπει να επιτευχθούν από το 2008 σύμφωνα με την παρούσα πρόταση συμβιβάζονται με τα δοκιμαστικά χρονοδιαγράμματα αύξησης των καυσίμων κίνησης που υπέβαλαν οι λιθουανικές αρχές στην επιστολή τους της 7ης Νοεμβρίου 2003.

3.5.2. Ηλεκτρική ενέργεια, φυσικό αέριο, άνθρακας, οπτάνθρακας και λιγνίτης, καθώς και orimulsion.

H οδηγία καθιερώνει φορολογία για την ηλεκτρική ενέργεια, το φυσικό αέριο, τον άνθρακα, τον οπτάνθρακα και τον λιγνίτη, καθώς και το orimulsion. H Λιθουανία επιδιώκει μεταβατικές περιόδους για την καθιέρωση φορολογίας για τα νέα ενεργειακά προϊόντα με σκοπό να αποφύγει αρνητικές οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις της αύξησης της κατανάλωσης εναλλακτικών ενεργειακών προϊόντων μετά τον παροπλισμό του σταθμού παραγωγής πυρηνικής ενέργειας της Ignalina (στο διάστημα μεταξύ 2005-2009).

Η Λιθουανία θεωρεί ότι απαιτούνται οι ακόλουθες μεταβατικές περίοδοι:

- για τον άνθρακα, οπτάνθρακα και λιγνίτη: μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2007.

- για το φυσικό αέριο και την ηλεκτρική ενέργεια: μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010.

- για το orimulsion: μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2016.

Η Λιθουανία επιθυμεί να λάβει την άδεια να εφαρμόσει πλήρη απαλλαγή από τον φόρο για τα προαναφερθέντα προϊόντα μέχρι το τέλος των σχετικών μεταβατικών περιόδων, αντί της φορολόγησης των εν λόγω προϊόντων με χαμηλότερο συντελεστή και της προοδευτικής αύξησής του.

Ως απάντηση στην πρόσθετη ερώτηση που έθεσε η Επιτροπή, οι λιθουανικές αρχές τόνισαν ότι το orimulsion δεν χρησιμοποιείται μόνο για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Στη Λιθουανία, οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας παράγουν επίσης συγχρόνως θερμαντική ενέργεια, που παρέχεται στους καταναλωτές θέρμανσης. Η αναλογία της ενέργειας που παράγεται σε σταθμούς παραγωγής θερμικής ενέργειας συνίσταται κατά 60 έως 70% σε θερμική ενέργεια και κατά 30 έως 40% σε ηλεκτρική ενέργεια.

Αξιολόγηση

Στο Πρωτόκολλο αριθ. 4 της Συνθήκης Προσχώρησης στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα του 2003 σχετικά με τον πυρηνικό σταθμό της Ιgnalina, η Λιθουανία δεσμεύεται για την παύση λειτουργίας της Μονάδας 1 του πυρηνικού σταθμού της Ignalina πριν το 2005 και της Μονάδας 2 του εν λόγω σταθμού ως τις 31 Δεκεμβρίου 2009 το αργότερο, καθώς και για τον επακόλουθο παροπλισμό των εν λόγω μονάδων. Καθιερώνεται το «πρόγραμμα Ignalina» για τη στήριξη αυτής της δράσεως. Σύμφωνα με το εν λόγω πρόγραμμα, θα πρέπει να ληφθούν μέτρα για τη "συμβολή στην απαραίτητη αναδιάρθρωση, περιβαλλοντική αναβάθμιση και εκσυγχρονισμό των τομέων παραγωγής, μεταβίβασης και διανομής ενέργειας στη Λιθουανία, καθώς και για την ενίσχυση της ασφάλειας της προμήθειας ενέργειας και τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας στον τομέα της ενέργειας στη Λιθουανία.

Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή θεωρεί ότι, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2009, μπορούν να παραχωρηθούν φορολογικές ελαφρύνσεις/απαλλαγές ως συμπληρωματικά μέτρα για να εξομαλυνθεί η πολύ σημαντική διαδικασία αναδιάρθρωσης του τομέα παραγωγής ενέργειας στη Λιθουανία.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να επιτραπεί στη Λιθουανία να απαλλάξει από φόρο τον άνθρακα, τον οπτάνθρακα και τον λιγνίτη μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2007, και το φυσικό αέριο και την ηλεκτρική ενέργεια μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010.

Το orimulsion είναι μείγμα ύδατος και πίσσας. Κατατάσσεται στον κωδικό ΣΟ 2714. Δεν υπάγεται στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 92/81/ΕΟΚ [13]. Οι λιθουανικές αρχές εξηγούν ότι το 30-40% της κατανάλωσης orimulsion θα χρησιμοποιηθεί για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Τα κράτη μέλη οφείλουν κατ' αρχήν να απαλλάσσουν από φόρο τα ενεργειακά προϊόντα που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας - βλ. άρθρο 14 παράγραφος 1 στοιχείο α). Επιπλέον, σύμφωνα με τις λιθουανικές αρχές, το orimulsion χρησιμοποιείται για την παραγωγή θερμότητας σε μονάδες συνδυασμένης παραγωγής ηλεκτρισμού και θερμότητας. Σύμφωνα με το άρθρο 15 παράγραφος 1 στοιχείο γ) της οδηγίας, τα κράτη μέλη μπορούν να εφαρμόζουν, υπό φορολογικό έλεγχο, ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις του επιπέδου φορολογίας για τα ενεργειακά προϊόντα και την ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιείται για τη συνδυασμένη παραγωγή ηλεκτρισμού και θέρμανσης. Ως εκ τούτου, το αίτημα της Λιθουανίας να εφαρμόσει πλήρη απαλλαγή από τον φόρο για το orimulsion που χρησιμοποιείται για την παραγωγή είτε ηλεκτρικής ενέργειας είτε θέρμανσης σε μονάδες συνδυασμένης παραγωγής ηλεκτρισμού και θέρμανσης θεωρείται περιττό δεδομένων των μέτρων που προβλέπει η οδηγία για τη φορολόγηση της ενέργειας.

[13] Βλ. συζητήσεις στο πλαίσιο της Επιτροπής Ειδικών Φόρων Κατανάλωσης τον Οκτώβριο 1995 (CED 163/12) και τον Ιανουάριο 1996 (CED 176/3)

Επιπλέον, η Επιτροπή είναι της άποψης ότι καμία δωδεκαετής μεταβατική περίοδος δεν μπορεί να θεωρηθεί ανάλογη με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται σύμφωνα με την οδηγία. Η δυνατότητα απαλλαγής από τον φόρο μπορεί να παραχωρηθεί για το orimulsion που προορίζεται για χρήσεις άλλες από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας ή θερμότητας μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010, λόγω των ειδικών περιστάσεων που εξηγούνται παραπάνω.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Λιθουανία να απαλλάξει από τον φόρο το orimulsion που προορίζεται για χρήσεις άλλες από την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας ή θερμότητας μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2010.

3.6. Ουγγαρία

Με την επιστολή της 6ης Νοεμβρίου 2003, η Ουγγαρία ζήτησε δύο μεταβατικές περιόδους: α) για τα ενεργειακά προϊόντα και την ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιούνται για τηλεθέρμανση και β) για τον άνθρακα και τον οπτάνθρακα.

3.6.1. Ενεργειακά προϊόντα και ηλεκτρική ενέργεια που χρησιμοποιούνται για τηλεθέρμανση

Σύμφωνα με τις ουγγρικές αρχές, λόγω της δομής της αγοράς κατοικίας στην Ουγγαρία, σημαντικό μέρος των νοικοκυριών (18%) κατοικούν σε διαμερίσματα και, ως εκ τούτου, δεν έχουν δυνατότητα ατομικής θέρμανσης. Τα εν λόγω νοικοκυριά είναι αναγκασμένα να αγοράζουν υπηρεσίες θέρμανσης από τους προμηθευτές τηλεθέρμανσης [14]. Σύμφωνα με την οδηγία, τα προϊόντα που χρησιμοποιούνται άμεσα από νοικοκυριά στην περίπτωση ατομικής θέρμανσης μπορούν να απαλλαγούν από τον φόρο. Εξάλλου, τα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν τηλεθέρμανση είναι αναγκασμένα να υφίστανται το κόστος του ενεργειακού φόρου που καταβάλλεται για τις εισροές.

[14] Οι ουγγρικές αρχές σημειώνουν ότι ο όρος «τηλεθέρμανση» σημαίνει παραγωγή θερμότητας που παρέχεται στους κατοίκους, σε μεγάλο αριθμό διαμερισμάτων, από λέβητα μεγάλης χωρητικότητας που είναι εγκατεστημένος σε απόσταση από τα διαμερίσματα και του οποίου τη λειτουργία του εξασφαλίζει ανεξάρτητη εταιρεία. Περιλαμβάνει επίσης τη «θέρμανση πολυκατοικίας» όταν η προμήθεια απευθύνεται μόνο σε μια πολυκατοικία από ανεξάρτητη εταιρεία.

Η Ουγγαρία τονίζει ότι τα διαμερίσματα που θερμαίνονται με τηλεθέρμανση βρίσκονται σε μεγάλες πολυκατοικίες όπου κατοικούν οικογένειες με χαμηλό εισόδημα. Το κόστος της ενέργειας θα αντιπροσώπευε σημαντικό μέρος των δαπανών τους, δεδομένου ότι το κόστος της τηλεθέρμανσης θα ήταν κατά 40% υψηλότερο από αυτό της ατομικής θέρμανσης.

Τέλος, από περιβαλλοντικής απόψεως, η τηλεθέρμανση θα ήταν πολύ φιλικότερη προς το περιβάλλον από ότι οι ατομικές μορφές θέρμανσης.

Ως εκ τούτου, η Ουγγαρία ζητεί να της παραχωρηθεί η δυνατότητα απαλλαγής από τον ενεργειακό φόρο για την ηλεκτρική ενέργεια (κωδικός ΣΟ 2716), το φυσικό αέριο (κωδικός ΣΟ 2711), τον άνθρακα και οπτάνθρακα (κωδικοί ΣΟ 2701, 2702 και 2704) που χρησιμοποιούνται για τηλεθέρμανση, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2009.

Αξιολόγηση

Η Επιτροπή είναι της άποψης ότι το αίτημα είναι ανάλογο με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται. Εντούτοις, θα πρέπει να προβλεφθεί προοδευτική καθιέρωση του φόρου, για να επιτευχθούν ομαλά τα ελάχιστα επίπεδα που καθορίζει η οδηγία.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Ουγγαρία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας της ηλεκτρικής ενέργειας, του φυσικού αερίου, του άνθρακα και του οπτάνθρακα που χρησιμοποιούνται για την τηλεθέρμανση, στα σχετικά ελάχιστα επίπεδα φορολογίας. Εντούτοις, οι πραγματικοί φορολογικοί συντελεστές που εφαρμόζονται στα εν λόγω ενεργειακά προϊόντα και στον ηλεκτρισμό, δεν μπορεί να είναι κατώτεροι από 50% των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών από την 1η Ιανουαρίου 2007.

3.6.2. Άνθρακας και οπτάνθρακας

Σύμφωνα με τις ουγγρικές αρχές, δεν είναι υψηλή η κατανάλωση άνθρακα στην Ουγγαρία.

Ποσοστό 96-97 % περίπου της εθνικής κατανάλωσης άνθρακα θα καλύπτεται από τις εξαιρέσεις που προβλέπονται στην οδηγία για τη φορολογία της ενέργειας (παραγωγή ενέργειας, τομείς εκτός του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας, κλπ...) και από τη ζητούμενη εξαίρεση για την τηλεθέρμανση. Στο στάδιο αυτό, η φορολογία της εναπομένουσας συνολικής κατανάλωσης, που ανέρχεται σε 4600 TJ, θα οδηγούσε σε δυσβάσταχτο διοικητικό κόστος.

Επιπλέον, η εθνική παραγωγή και κατανάλωση άνθρακα παρουσιάζουν μείωση. Η φορολογία του άνθρακα θα επιτάχυνε τη μείωση που θα οδηγούσε στο κλείσιμο ανθρακωρυχείων και σε αύξηση της ανεργίας, προκαλώντας έτσι κίνδυνο κοινωνικής αναταραχής.

Οι ουγγρικές αρχές δεν θεωρούν ότι η εξαίρεση αυτή θα προκαλούσε στρέβλωση στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

Έως τα τέλη της ζητούμενης μεταβατικής περιόδου, δηλ. έως τις 31 Δεκεμβρίου 2009, η Ουγγαρία σημειώνει ότι θα είναι έτοιμη να δημιουργήσει ένα αποτελεσματικό σύστημα φορολογίας του άνθρακα, καθώς και την αποτελεσματική υποδομή για την επιβολή της νομοθεσίας.

Αξιολόγηση

Η Επιτροπή εκτιμά πως το αίτημα είναι ανάλογο με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται εφόσον η μεταβατική περίοδος περιορίζεται έως το 2008. Λόγω των ειδικών προβλημάτων που πρέπει να αντιμετωπιστούν, ειδικότερα λόγω του διοικητικού κόστους, δεν θα απαιτηθεί η σταδιακή ευθυγράμμιση.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι πρέπει να χορηγηθεί άδεια στην Ουγγαρία να απαλλάξει τον άνθρακα και τον οπτάνθρακα από τη φορολογία έως την 1η Ιανουαρίου 2009.

3.7. Μάλτα

Με επιστολή της 10ης Δεκεμβρίου 2003, οι αρχές της Μάλτας υπενθυμίζουν ότι οι οικονομικές δραστηριότητες της Μάλτας είναι περιορισμένες. Εάν η οδηγία εφαρμοστεί αυστηρά, σειρά οικονομικών δραστηριοτήτων θα τεθούν σε κίνδυνο. Η σταδιακή εισαγωγή των φόρων για την ενέργεια θα βοηθήσει την οικονομία να προσαρμοστεί αργά στο νέο κόστος παραγωγής. Οι αρχές της Μάλτας θεωρούν ότι είναι απίθανο ειδικές παρεκκλίσεις να έχουν οιονδήποτε αντίκτυπο στο κοινοτικό εμπόριο.

Οι αρχές της Μάλτας ζητούν μεταβατικές περιόδους για i) την ηλεκτρική ενέργεια και ii) όλα τα υπόλοιπα προϊόντα ενέργειας. Οι αρχές της Μάλτας ζητούν επίσης απεριόριστη παρέκκλιση για τα ιδιωτικά σκάφη αναψυχής καθώς και για τις ιδιωτικές πτήσεις αναψυχής.

3.7.1. Φορολόγηση της ηλεκτρικής ενέργειας

Οι αρχές της Μάλτας δηλώνουν ότι η Μάλτα ούτε εισάγει ούτε εξάγει ηλεκτρική ενέργεια. Ζητούν παρέκκλιση, για να εισαγάγουν, σε διαφορετικά στάδια, τη φορολόγηση της ηλεκτρικής ενέργειας για την επίτευξη πλήρους συμμόρφωσης έως την 1η Ιανουαρίου 2010.

Αξιολόγηση

Η Επιτροπή κρίνει ότι το αίτημα είναι ανάλογο με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται. Ωστόσο, πρέπει να συμπεριλάβει τη σταδιακή καθιέρωσή του, με στόχο να επιτευχθούν ομαλά τα ελάχιστα επίπεδα που ορίζει η οδηγία.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Μάλτα να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας. Εντούτοις, ο πραγματικός φορολογικός συντελεστής που εφαρμόζεται για την ηλεκτρική ενέργεια δεν μπορεί να είναι κατώτερος του 50% των ελάχιστων συντελεστών της Κοινότητας από την 1η Ιανουαρίου 2007.

3.7.2. Άλλα ενεργειακά προϊόντα

Οι αρχές της Μάλτας ζητούν παρέκκλιση για την εφαρμογή των νέων ελάχιστων συντελεστών σε όλα τα υπόλοιπα ενεργειακά προϊόντα (δηλ. εκτός της ηλεκτρικής ενέργειας) σε διαφορετικά στάδια έως την 1η Ιανουαρίου 2010.

Αξιολόγηση

Έχοντας υπόψη τα μοναδικά χαρακτηριστικά της οικονομίας της Μάλτας, η Επιτροπή κρίνει ότι απαιτείται κάποια ευελιξία για τη Μάλτα για να επιτύχει τους νέους ελάχιστους συντελεστές στα καύσιμα κίνησης και θέρμανσης. Όπως προτείνεται από τις αρχές της Μάλτας, οι μεταβατικές περίοδοι πρέπει να περιλαμβάνουν τη σταδιακή καθιέρωση, με στόχο την ομαλή επίτευξη των ελάχιστων επιπέδων που ορίζει η οδηγία.

Όσον αφορά την παροχή υγραερίου (LPG) σε νοικοκυριά σε φιάλες, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι το ελάχιστο επίπεδο φορολογίας που επιβάλλεται στο υγραέριο θέρμανσης είναι μηδενικό.

Όσον αφορά τα στερεά καύσιμα, η Επιτροπή εκτιμά ότι η μεταβατική ρύθμιση πρέπει να λήξει το αργότερο το 2008.

Πρέπει να συμπεριληφθεί η σταδιακή καθιέρωση της φορολογίας, με στόχο να επιτευχθούν ομαλά τα ελάχιστα επίπεδα που ορίζει η οδηγία.

Εντούτοις, όσον αφορά το μαζούτ, ο φορολογικός συντελεστής που ισχύει σήμερα στη Μάλτα ανέρχεται σε 14 EUR/1000 kg, ενώ ο ελάχιστος συντελεστής που ορίζει η οδηγία ανέρχεται σε 15 EUR/1000 kg. Κατά συνέπεια δεν ενδείκνυται η εφαρμογή μεταβατικής περιόδου έως το 2010.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι η Μάλτα πρέπει να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας του πετρελαίου ντίζελ και της κηροζίνης που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα κίνησης, στα ελάχιστα επίπεδα των 330 EUR ανά 1000 λίτρα.

Επίσης, πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Μάλτα να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας όσον αφορά την αμόλυβδο και τη μολυβδούχο βενζίνη που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα κίνησης, στα σχετικά ελάχιστα επίπεδα φορολογίας.

Πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Μάλτα να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας όσον αφορά το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται για θέρμανση στα συναφή ελάχιστα επίπεδα φορολογίας. Εντούτοις, οι πραγματικοί φορολογικοί συντελεστές που εφαρμόζονται στο φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται για θέρμανση, δεν μπορεί να είναι κατώτεροι από 50% των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Τέλος, πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Μάλτα να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2009 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας όσον αφορά τα στερεά καύσιμα που χρησιμοποιούνται για θέρμανση στα συναφή ελάχιστα επίπεδα φορολογίας. Εντούτοις, οι πραγματικοί φορολογικοί συντελεστές που εφαρμόζονται στα εν λόγω ενεργειακά προϊόντα, δεν θα ανέρχονται σε ποσοστό λιγότερο από 50% των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών από την 1η Ιανουαρίου 2007.

3.7.3. Ιδιωτικά σκάφη αναψυχής και ιδιωτικές πτήσεις αναψυχής

Σύμφωνα με τις αρχές της Μάλτας πολλά αεροσκάφη και σκάφη θαλάσσης κάνουν ενδιάμεσους σταθμούς στη Μάλτα για ανεφοδιασμό πάσης φύσεως. Ιδιαίτερα όσον αφορά τον κλάδο των σκαφών, η παροχή καυσίμων απαλλαγμένων από δασμούς προσφέρεται σαν ολοκληρωμένο πακέτο που περιλαμβάνει την πρόσβαση σε καταστήματα με είδη σκαφών αναψυχής καθώς και τη συντήρησή τους. Αυτό αποτελεί σημαντικό πόλο έλξης τουριστών στη Μάλτα. Η κατάργηση της παρέκκλισης όσον αφορά τα καύσιμα θα οδηγήσει σε απώλεια θέσεων εργασίας στον κλάδο του ανεφοδιασμού καυσίμων.

Αξιολόγηση

Η αίτηση για απεριόριστη παρέκκλιση δεν είναι δυνατόν να γίνει δεκτή για λόγους αρχής.

Σύμφωνα με το άρθρο 14(1)(β) και (γ) της οδηγίας, τα κράτη μέλη απαλλάσσουν από τη φορολογία τα ενεργειακά προϊόντα που προβλέπονται για χρήση ως καύσιμα στην αεροπλοΐα, εκτός των ιδιωτικών πτήσεων αναψυχής και τα ενεργειακά προϊόντα που προβλέπονται για χρήση ως καύσιμα για τη ναυσιπλοΐα εντός των υδάτων της Κοινοτικής επικράτειας (συμπεριλαμβανομένης της αλιείας), εκτός των ιδιωτικών σκαφών αναψυχής και της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται επί του σκάφους.

Επιπλέον, η Επιτροπή σημειώνει ότι έχουν χορηγηθεί παρόμοιες μειώσεις/φοροαπαλλαγές στο παράρτημα II της οδηγίας σε πολλά από τα σημερινά κράτη-μέλη.

Συνεπώς, η Επιτροπή μπορεί να κάνει δεκτή μια παρέκκλιση με προθεσμία έως την 31η Δεκεμβρίου 2006, υπέρ των ιδιωτικών σκαφών και υπέρ των πτήσεων αναψυχής.

3.8. Πολωνία

Με επιστολή της 14ης Νοεμβρίου 2003, σύμφωνα με το άρθρο 57 της συνθήκης προσχώρησης, η Πολωνία υπέβαλε αίτηση για μεταβατικές περιόδους: i) για τα καύσιμα κινητήρα, ii) για το μαζούτ, iii) για το πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται για θέρμανση, iv) για το φυσικό αέριο, v) για τον άνθρακα και vi) για την ηλεκτρική ενέργεια.

Επιπλέον, η Πολωνία αναφέρεται σε ειδικές παρεκκλίσεις η χορήγηση των οποίων προβλέπεται βάσει του άρθρου 18(1) της οδηγίας.

3.8.1. Καύσιμα κίνησης

Οι πολωνικές αρχές επισημαίνουν ότι η συζήτηση στη Δίαιτα (Sejm) σχετικά με το νέο νόμο όσον αφορά τον ειδικό φόρο κατανάλωσης δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί. Συνεπώς, η πολωνική νομοθεσία δεν είναι ακόμη πλήρως ευθυγραμμισμένη με την κοινοτική νομοθεσία στον εν λόγω τομέα. Επιπλέον, οι φορολογικοί συντελεστές στα καύσιμα είναι συχνά πολύ χαμηλότεροι σε σχέση με τους ελάχιστους συντελεστές που ορίζει η οδηγία για τη φορολογία της ενέργειας και για το πετρέλαιο κίνησης χαμηλότεροι σε σχέση με τον ελάχιστο συντελεστή που ορίζει η οδηγία 92/82/ΕΟΚ. Οι απαιτούμενες αυξήσεις στη φορολογία μπορεί να οδηγήσουν σε αντίξοες κοινωνικο - οικονομικές συνέπειες.

Η Πολωνία ζητά επίσης να της χορηγηθεί η άδεια να χρησιμοποιεί τη συναλλαγματική ισοτιμία του zloty έναντι του ευρώ από την 1η Οκτωβρίου 2002 και όχι από την 1η Οκτωβρίου 2003.

Η Πολωνία ζητά να ευθυγραμμίσει σταδιακά τους εθνικούς φορολογκούς συντελεστές στους ελάχιστους συντελεστές της Κοινότητας βάσει του ακόλουθου χρονοδιαγράμματος :

- για το υγραέριο: έως την 1η Ιανουαρίου 2009.

- για τη μολυβδούχο βενζίνη: έως την 1η Ιανουαρίου 2005.

- για την αμόλυβδο βενζίνη: έως την 1η Ιανουαρίου 2009.

- για το πετρέλαιο ντίζελ: έως την 1η Ιανουαρίου 2012 για να επιτύχει το νέο ελάχιστο συντελεστή των 302 ευρώ και έως την 1η Ιανουαρίου 2015 για να επιτύχει το νέο ελάχιστο συντελεστή των 330 ευρώ.

Αξιολόγηση

Το άρθρο 13(1) αναφέρει ότι η ισοτιμία συναλλάγματος που προβλέπεται για τη μετατροπή από PLN / EUR κατά τη στιγμή της προσχώρησης είναι αυτή της 1ης Οκτωβρίου 2003. Η διάταξη του άρθρου 13(2) δεν ισχύει καθώς η σχετική ισοτιμία συναλλάγματος κυμάνθηκε κατά περισσότερο από 5% μεταξύ της 1ης Οκτωβρίου 2002 και της 1ης Οκτωβρίου 2003.

Σύμφωνα με το άρθρο 15(1)(i) της οδηγίας, τα κράτη μέλη δύνανται να εφαρμόζουν, υπό φορολογικό έλεγχο, ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις στο επίπεδο της φορολόγησης του φυσικού αερίου και του υγραερίου που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα εκκίνησης. Συνεπώς, δεν απαιτείται ειδική ρύθμιση.

Όσον αφορά τη μολυβδούχο βενζίνη, η φορολογική αύξηση που απαιτείται για την επίτευξη του ελάχιστου συντελεστή ύψους 421 ευρώ (ανά 1000 λίτρα), είναι 15%. Σύμφωνα με το άρθρο 18(2) της οδηγίας, στα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εφαρμογή των νέων ελάχιστων επιπέδων φορολόγησης επιτρέπεται μια μεταβατική περίοδος έως την 1η Ιανουαρίου 2007, ώστε να μην διακινδυνεύσει η σταθερότητα των τιμών, εφόσον αυτό δεν οδηγεί σε σημαντική στρέβλωση του ανταγωνισμού. Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι συντρέχουν οι δύο προϋποθέσεις που προβλέπει το εν λόγω άρθρο. Συνεπώς, δεν υπάρχει ανάγκη για ειδική μεταβατική ρύθμιση στην εν λόγω περίπτωση.

Όσον αφορά την αμόλυβδο βενζίνη, η φορολογική αύξηση που απαιτείται για την επίτευξη του ελάχιστου συντελεστή ύψους 359 ευρώ (ανά 1000 λίτρα), είναι 9,5%. Επίσης, πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Πολωνία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2009 ώστε να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας όσον αφορά την αμόλυβδο βενζίνη που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κίνησης στα νέα ελάχιστα επίπεδα 359 ευρώ ανά 1000 λίτρα.

Όσον αφορά το πετρέλαιο ντίζελ με χαμηλή περιεκτικότητα σε θείο, η φορολογική αύξηση που απαιτείται για την επίτευξη του ελάχιστου συντελεστή ύψους 330 ευρώ (ανά 1000 λίτρα), είναι 50%. Η πιο μακροχρόνια μεταβατική περίοδος που προβλέπεται στην παρούσα πρόταση για το εν λόγω προϊόν είναι έως την 1η Ιανουαρίου 2011 για να επιτευχθεί ο νέος ελάχιστος συντελεστής 302 ευρώ και έως την 1η Ιανουαρίου 2013 για να επιτευχθεί ο ελάχιστος συντελεστής ύψους 330 ευρώ. Για να επιτραπεί παρόμοια μεταχείριση για τα προσχωρούντα κράτη μέλη, λαμβάνοντας υπόψη τους χαμηλούς σημερινούς φορολογικούς συντελεστές για το πετρέλαιο ντίζελ, η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι η εν λόγω μεταβατική ρύθμιση μπορεί να χορηγηθεί και στην Πολωνία. Στην περίπτωση αυτή πρέπει να σχεδιαστεί μια ενδιάμεση αύξηση των εθνικών φορολογικών συντελεστών. Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι η Πολωνία πρέπει να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2011 με στόχο την προσαρμογή του εθνικού επιπέδου φορολογίας του πετρελαίου ντίζελ που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κίνησης στο νέο ελάχιστο επίπεδο των 302 EUR ανά 1000 l και έως την 1η Ιανουαρίου 2013 ώστε να φτάσει τα 330 ευρώ. Ωστόσο, ο πραγματικός φορολογικός συντελεστής που εφαρμόζεται στο πετρέλαιο ντίζελ δεν μπορεί να είναι κατώτερος από 274 ευρώ ανά 1000 l από την 1η Ιανουαρίου 2008.

3.8.2. Μαζούτ

Στην Πολωνία, το μαζούτ χρησιμοποιείται σε ευρεία κλίμακα σε μονάδες συμπαραγωγής θερμότητας και ηλεκτρικής ενέργειας, σε τοπικές μονάδες παραγωγής θερμότητας και σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις παραγωγής θερμότητας, για την παραγωγή θερμότητας που χρησιμοποιείται για κεντρική θέρμανση και ζεστό τοπικό επίπεδο. Χρησιμοποιείται επίσης σε άλλους βιομηχανικούς κλάδους, σε τεχνικές διεργασίες που απαιτούν θερμική ενέργεια, π.χ. σε εργοστάσια παραγωγής τσιμέντου, ή για την παραγωγή άλλων οικοδομικών υλικών. Επιπλέον, τα διάφορα ενδεχόμενα, που προβλέπει η οδηγία, για τη διαφοροποίηση των φορολογικών συντελεστών ανάλογα με τις χρήσεις (για παράδειγμα στο άρθρο 15 και στο άρθρο 17), θα απαιτήσουν χρόνο για να εφαρμοστούν.

Η Πολωνία ζητεί προθεσμία έως την 1η Ιανουαρίου 2008 για τη σταδιακή προσαρμογή της φορολόγησης του μαζούτ στο κατώτατο επίπεδο των 15 ευρώ ανά 1000 kg.

Αξιολόγηση

Η Επιτροπή κρίνει ότι το αίτημα είναι ανάλογο με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται. Πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Πολωνία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2008 ώστε να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας όσον αφορά το μαζούτ στο νέο ελάχιστο επίπεδο των 15 ευρώ ανά 1.000 kg.

3.8.3. Πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται για θέρμανση

Σύμφωνα με τις πολωνικές αρχές, η ιδιαίτερη σημασία της χρησιμοποίησης του πετρελαίου ντίζελ για τη θέρμανση στην οικονομία απαιτεί μια μεταβατική περίοδο λόγω: (α) της πιθανότητας μείωσης του σημερινού ειδικού φόρου κατανάλωσης για το πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται για θέρμανση και (β) λόγω της έλλειψης διαφοροποίησης του ειδικού φόρου κατανάλωσης στο πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται για τη θέρμανση στην Πολωνία ώστε να αντανακλάται η χρήση του.

Η Πολωνία αναφέρεται επίσης στην πιθανότητα εφαρμογής χαμηλότερων συντελεστών στο πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται για θέρμανση για ειδικούς λόγους, π.χ. για τη θέρμανση σχολείων, νηπιαγωγείων και άλλων δημόσιων χώρων.

Η Πολωνία ζητεί προθεσμία έως την 1η Ιανουαρίου 2008 για τη σταδιακή προσαρμογή της φορολόγησης του μαζούτ στο ελάχιστο επίπεδο των 21 ευρώ ανά 1.000 l.

Αξιολόγηση

Ο παρών συντελεστής που εφαρμόζεται για το πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται για θέρμανση στην Πολωνία είναι 42.7 ευρώ ανά 1000 l, που υπερβαίνει σε μεγάλο βαθμό τον ελάχιστο συντελεστή που ορίζει η οδηγία (21 ευρώ /1000 l).

Η Επιτροπή εκτιμά ότι η Πολωνία αναφέρεται, καταρχήν, σε ένα θέμα που συνδέεται με τη σήμανση του πετρελαίου ντίζελ. Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η Πολωνία θα πρέπει να προβεί σε σήμανση του πετρελαίου ντίζελ όταν το εν λόγω προϊόν τεθεί σε κυκλοφορία για κατανάλωση και φορολογηθεί σε επίπεδο διαφορετικό από το κανονικό [15]. Συνεπώς, δεν απαιτείται ειδική ρύθμιση.

[15] Οδηγία 95/60/ΕΚ του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 1995, σχετικά με τη φορολογική σήμανση του πετρελαίου ντίζελ και της κηροζίνης (ΕΕ L 291 της 6.12.1995, σ. 46).

Επιπλέον, η Επιτροπή κατανοεί ότι η Πολωνία ζητεί τη δυνατότητα να εφαρμόσει μειωμένο συντελεστή ειδικού φόρου κατανάλωσης για το πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται σε σχολεία, νηπιαγωγεία και άλλους δημόσιους χώρους. Παρόμοια δυνατότητα χορηγείται στην οδηγία - βλ. άρθρο 18(10).

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Πολωνία να εφαρμόσει ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις για το πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται για θέρμανση από σχολεία, νηπιαγωγεία και άλλους δημόσιους χώρους, όσον αφορά τις δραστηριότητες ή τις συναλλαγές στις οποίες μετέχουν ως δημόσιες αρχές έως την 1η Ιανουαρίου 2008.

3.8.4. Φυσικό αέριο

Το φυσικό αέριο δεν υπόκειται, σήμερα σε ειδικό φόρο κατανάλωσης στην Πολωνία. Σύμφωνα με τις αρχές της Πολωνίας, το μερίδιο του φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας υπερέβη ελαφρά το 11% το 2000. Συνεπώς, η Πολωνία είναι επιλέξιμη για το ενδεχόμενο φοροαπαλλαγής που προβλέπεται στο άρθρο 15(1)(ζ) της οδηγίας.

Ωστόσο, η επιβολή ειδικού φόρου κατανάλωσης στο φυσικό αέριο θα επιβάρυνε άμεσα τους αγοραστές του εν λόγω ενεργειακού προϊόντος, κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει στην αποφυγή της χρησιμοποίησης αυτού του φιλικού στο περιβάλλον φορέα ενέργειας. Ο πληθωρισμός θα αυξανόταν κατά 2%. Έχοντας υπόψη ότι το εισόδημα του πολωνού πολίτη είναι χαμηλότερο από εκείνο του μέσου εισοδήματος του πολίτη στην Κοινότητα, η επιβολή του ειδικού φόρου κατανάλωσης στο φυσικό αέριο θα επιβράδυνε, κυρίως, το συντελεστή ανάπτυξης του κλάδου του φυσικού αερίου. Μια πρόσθετη συνέπεια θα ήταν η επιδείνωση του ανταγωνισμού των προϊόντων που θα προκαλούσε η πολωνική οικονομία. Τέλος, η Πολωνία θα αντιμετώπιζε τεράστιες δυσκολίες στη διαχείριση του ειδικού φόρου κατανάλωσης.

Συνεπώς, η Πολωνία ζητά μόνιμη παρέκκλιση ή μεταβατική περίοδο για την προσαρμογή του εθνικού επιπέδου φορολόγησης του φυσικού αερίου στα ελάχιστα επίπεδα έως την 31η Δεκεμβρίου 2018, ή έως ότου το εθνικό μερίδιο φυσικού αερίου κατά την τελική κατανάλωση ενέργειας αγγίξει ποσοστό ύψους 25%.

Αξιολόγηση

Η αίτηση για απεριόριστη παρέκκλιση δεν είναι δυνατόν να γίνει δεκτή για λόγους αρχής.

Οι εκτιμήσεις των πολωνικών αρχών δεν φαίνεται να περιλαμβάνουν τις πιθανότητες φοροαπαλλαγής βάσει της οδηγίας. Για παράδειγμα, το φυσικό αέριο που χρησιμοποιείται από τα νοικοκυριά μπορεί να εξαιρεθεί.

Η Επιτροπή δεν διαπιστώνει κάποιο ειδικό επιχείρημα λόγω του οποίου η κατάσταση στην Πολωνία είναι διαφορετική από εκείνες που αντιμετώπισαν τα άλλα κράτη μέλη όσον αφορά τη φορολόγηση του φυσικού αερίου. Η Επιτροπή εκτιμά ότι το μακροπρόθεσμο ενδεχόμενο εφαρμογής φοροαπαλλαγής στο φυσικό αέριο, βάσει του άρθρου 15(1)(ζ), εξισορροπεί τους στόχους της εσωτερικής αγοράς, της οικονομίας, του περιβάλλοντος και της ενεργειακής πολιτικής. Δεν προτείνεται ειδική μεταβατική ρύθμιση από την Επιτροπή.

3.8.5. Άνθρακας

Ο άνθρακας δεν αποτελεί σήμερα αγαθό που υπάγεται σε ειδικό φόρο κατανάλωσης στην Πολωνία. Οι αρχές της Πολωνίας ισχυρίζονται ότι η επιβολή ειδικού φόρου κατανάλωσης στο εν λόγω προϊόν θα είχε τεράστιο αντίκτυπο στους τομείς της ενέργειας και της βιομηχανίας. Η διάρκεια των μεταβατικών περιόδων για τα καύσιμα που ζητά η Πολωνία πρέπει να χορηγηθεί σε συνδυασμό με την αγοραστική δύναμη του πολωνικού λαού. Ο τομέας του άνθρακα στην Πολωνία υπέστη διαδικασία αναδιάρθρωσης. Στόχος της αναδιάρθρωσης είναι, μεταξύ άλλων, η προσαρμογή της υφιστάμενης ικανότητας παραγωγής για την παροχή ευκαιριών για πωλήσεις με κέρδος. Η αύξηση στις τιμές άνθρακα λόγω φορολόγησης θα επηρεάσει αναμφισβήτητα τις πωλήσεις άνθρακα, επιδεινώνοντας έτσι την οικονομική θέση του κλάδου και περιπλέκοντας τη διαδικασία αναδιάρθρωσής του. Η μεταρρύθμιση του κλάδου του άνθρακα είναι μια μακροχρόνια και επίπονη διαδικασία και η αναγκαιότητα περικοπής θέσεων απασχόλησης στα ανθρακωρυχεία θα οδηγούσε στην αύξηση της ανεργίας στη περιοχή της Σιλεσίας, με συνέπεια την κοινωνική δυσαρέσκεια. Συνεπώς, κάθε πρόσθετη φορολογική επιβάρυνση πρέπει να θεωρείται εμπόδιο για την αναδιάρθρωση του εν λόγω κλάδου. Η τηλεθέρμανση αντιπροσωπεύει το 3% της κατανάλωσης άνθρακα στην Πολωνία. Τέλος, η Πολωνία θα αντιμετώπιζε τεράστιες δυσκολίες στη διαχείριση του ειδικού φόρου κατανάλωσης.

Συνεπώς, η Πολωνία ζητά μόνιμη παρέκκλιση ή μεταβατική περίοδο για την προσαρμογή του εθνικού επιπέδου φορολογίας του άνθρακα στα ελάχιστα επίπεδα έως την 1η Ιανουαρίου 2018.

Αξιολόγηση

Η αίτηση για απεριόριστη παρέκκλιση δεν είναι δυνατόν να γίνει δεκτή για λόγους αρχής.

Οι εκτιμήσεις των πολωνικών αρχών δεν φαίνεται να περιλαμβάνουν τις πιθανότητες φοροαπαλλαγής βάσει της οδηγίας. Για παράδειγμα, πρέπει να χορηγηθεί απαλλαγή για τον άνθρακα που χρησιμοποιείται από τα νοικοκυριά. Πρέπει, κανονικά, να χορηγηθεί απαλλαγή για τον άνθρακα που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Η Επιτροπή εκτιμά ότι είναι δυνατή η φοροαπαλλαγή για το μεγαλύτερο μέρος της κατανάλωσης άνθρακα στην Πολωνία σύμφωνα με την οδηγία. Η άποψη αυτή επιβεβαιώνεται από τα στοιχεία τα συνημμένα στην επιστολή των πολωνικών αρχών της 14ης Νοεμβρίου 2003. Η τηλεθέρμανση πρέπει να εξεταστεί προσεκτικά.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Πολωνία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 ώστε να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολόγησης του άνθρακα που χρησιμοποιείται για την τηλεθέρμανση, στα σχετικά ελάχιστα επίπεδα φορολογίας. Εντούτοις, ο πραγματικός φορολογικός συντελεστής που εφαρμόζεται στο εν λόγω ενεργειακό προϊόν, δεν είναι κατώτερος από 50% των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Πολωνία η εφαρμογή μεταβατικής περιόδου έως την 1η Ιανουαρίου 2009 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολόγησης του άνθρακα που χρησιμοποιείται για σκοπούς άλλους από αυτούς της τηλεθέρμανσης, στα σχετικά ελάχιστα επίπεδα φορολογίας. Ωστόσο, οι πραγματικοί φορολογικοί συντελεστές που εφαρμόζονται στο εν λόγω προϊόν, δεν δύνανται να ανέρχονται σε ποσοστό λιγότερο από 50% των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών από την 1η Ιανουαρίου 2007.

3.8.6. Ηλεκτρική ενέργεια

Οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης στον ηλεκτρισμό υπερβαίνουν σε μεγάλο βαθμό τους ελάχιστους συντελεστές που ορίζει η οδηγία. Η Πολωνία ζητά να εφαρμόσει το κοινοτικό σύστημα φορολόγησης έως την 1η Ιανουαρίου 2008.

Αξιολόγηση

Το αίτημα συνδέεται με το χρονικό διάστημα που απαιτείται για τη μεταφορά των μέτρων που αφορούν την ηλεκτρική ενέργεια στην οδηγία περί φορολογίας της ενέργειας στην πολωνική νομοθεσία.

Η οδηγία περιέχει διατάξεις που καθιστούν εύκολη τη διαχείριση της φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας. Για παράδειγμα, δεν υπάρχει καθεστώς αναστολής επειδή η ηλεκτρική ενέργεια υπόκειται σε φορολόγηση και ταυτόχρονα καθίσταται επιβλητέα.

Ωστόσο, η Επιτροπή εκτιμά ότι πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στην Πολωνία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2006 για την ευθυγράμμιση του σημερινού της συστήματος φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας βάσει του κοινοτικού πλαισίου.

3.8.7. Παρεκκλίσεις σύμφωνα με το αρθρο 18(1) της οδηγίας

Οι πολωνικές αρχές εκτιμούν ότι οι ακόλουθες εξαιρέσεις, που ισχύουν σήμερα, συνάδουν με την κοινοτική νομοθεσία:

αεροπορικά καύσιμα και καύσιμα ελικοφόρων κινητήρων και έλαια για αεροπορικούς κινητήρες, που πωλούνται από τον παραγωγό των εν λόγω καυσίμων προς:

- το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας ή το αρμόδιο Υπουργείο Εσωτερικών, για σκοπούς που αφορούν τον κλάδο της αεροπορίας.

- τον οργανισμό αποθεμάτων υλών για τη συμπλήρωση των κρατικών αποθεμάτων.

- μονάδες μέριμνας αεροσκαφών υγειονομικών χρήσεων, για την κάλυψη των αναγκών τους.

- πετρέλαιο ντίζελ για ναυτικούς κινητήρες και κινητήρες θαλάσσης και λάδια για ναυτικούς κινητήρες και κινητήρες θαλάσσης που πωλούνται από τον παραγωγό των εν λόγω καυσίμων προς τον οργανισμό αποθήκευσης αποθεμάτων για τη συμπλήρωση των κρατικών αποθεμάτων καθώς και στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας για να χρησιμοποιηθούν από το ναυτικό και στο αρμόδιο Υπουργείο Εσωτερικών για τη χρησιμοποίησή τους σε ναυτικές τεχνολογικές εφαρμογές.

- αεροπορικά καύσιμα και καύσιμα ελικοφόρων κινητήρων και πετρέλαιο ντίζελ για ναυτικούς κινητήρες και κινητήρες θαλάσσης καθώς και λάδια για αεροπορικούς κινητήρες και ναυτικούς κινητήρες και κινητήρες θαλάσσης, που πωλούνται από τον οργανισμό αποθήκευσης αποθεμάτων στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας ή στο αρμόδιο Υπουργείο Εσωτερικών.

Μολυβδούχο και αμόλυβδο βενζίνη με περιεκτικότητα σε αιθυλική αλκοόλη μεταξύ 4,5% και 5 %, όσον αφορά το μέρος που αντιστοιχεί ανά 1 000 λίτρα των εν λόγω καυσίμων.

Μολυβδούχο βενζίνη με αιθυλο-τερσιο-βουτυλ-αιθέρα (ETBE) σε ποσοστό 8% και αμόλυβδο βενζίνη με περιεκτικότητα ETBE σε ποσοστό 5% που προέρχεται από αιθυλική αλκοόλη, όσον αφορά το μέρος που αντιστοιχεί ανά 1 000 λίτρα των εν λόγω καυσίμων.

Η Πολωνία ζητά την εφαρμογή του άρθρου 18(1) της οδηγίας για να εξακολουθήσει να εφαρμόζει τις εν λόγω εξαιρέσεις.

Αξιολόγηση

Όσον αφορά τις εξαιρέσεις 1), 2) και 3), η Επιτροπή θεωρεί ότι το πεδίο εφαρμογής τους αντανακλά ευρέως το πεδίο εφαρμογής των άρθρων 14(1)(β), 14(1)(γ) και 15(1)(ι) της οδηγίας. Σε ό,τι αφορά το μέρος που δεν καλύπτεται από τα προαναφερόμενα άρθρα, η Επιτροπή μπορεί να κάνει δεκτή μια παρέκκλιση με προθεσμία.

Όσον αφορά τις παρεκκλίσεις 4 και 5), η Επιτροπή επισημαίνει ότι ισχύει για την Πολωνία ένα μεταβατικό μέτρο στη συνθήκη προσχώρησης. Επιπλέον, το άρθρο 16 της οδηγίας ορίζει τους όρους βάσει των οποίων μπορεί να χορηγηθούν φοροαπαλλαγές, υπό φορολογικό έλεγχο, υπέρ των βιοκαυσίμων. Οι εξαιρέσεις αυτές πρέπει, βεβαίως, να τηρούν και άλλες διατάξεις της συνθήκης, όπως το άρθρο 90. Δεν προτείνεται ειδική μεταβατική ρύθμιση από την Επιτροπή.

3.9. Σλοβενία

Με επιστολή της 10ης Νοεμβρίου 2003, η Σλοβενία ζητά δύο μεταβατικές περιόδους: για i) την ηλεκτρική ενέργεια και ii) για το φυσικό αέριο. Η Σλοβενία ισχυρίζεται ότι αυτές οι μεταβατικές περίοδοι δεν θα προκαλέσουν εμπόδια στην εσωτερική αγορά.

3.9.1. Ηλεκτρική ενέργεια

Σύμφωνα με τις σλοβενικές αρχές, η πλήρης εφαρμογή του ελάχιστου επιπέδου φορολόγησης θα ασκούσε πρόσθετη πίεση στις τιμές και στον πληθωρισμό. Αυτό θα έθετε σε κίνδυνο τους μακροοικονομικούς στόχους της σλοβενικής κυβέρνησης που καταβάλλει προσπάθειες για τη μείωση του πληθωρισμού σε ευθυγράμμιση με τα κριτήρια του Μάαστριχτ καθώς και την εισαγωγή του ΜΣΙ II. Η Σλοβενία επιθυμεί επίσης να ενθαρρύνει την ορθολογική χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας επηρεάζοντας την τιμή της. Η Σλοβενία εκτιμά ότι εισάγοντας ειδικό φόρο κατανάλωσης και αυξάνοντας σταδιακά τη φορολογία της ηλεκτρικής ενέργειας για μια περιορισμένη χρονική περίοδο, θα επιτύχει την κατάλληλη ισορροπία μεταξύ των περιβαλλοντικών και οικονομικών πολιτικών. Η Σλοβενία ζητά να της χορηγηθεί μεταβατική περίοδος για να επιτύχει το ελάχιστο επίπεδο φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας έως την 1η Ιανουαρίου 2007.

Αξιολόγηση

Σύμφωνα με το άρθρο 18(2) της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας, στα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εφαρμογή των νέων ελάχιστων επιπέδων φορολόγησης επιτρέπεται μια μεταβατική περίοδος έως την 1η Ιανουαρίου 2007, ώστε να μην διακινδυνεύει η σταθερότητα των τιμών, εφόσον αυτό δεν οδηγεί σε σημαντική στρέβλωση του ανταγωνισμού.

Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι πληρούνται οι δύο όροι που θέτει το άρθρο στην περίπτωση της φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας στη Σλοβενία. Συνεπώς, δεν χρειάζονται ειδικές μεταβατικές ρυθμίσεις στην εν λόγω περίπτωση.

3.9.2. Φυσικό αέριο

Στη Σλοβενία οι προμήθειες σε φυσικό αέριο υπόκεινται σε ειδικό φόρο κατανάλωσης και σε φόρο CO2. Η συνολική φορολογική επιβάρυνση για το φυσικό άεριο (εκτός ΦΠΑ) κυμαίνεται μεταξύ 44.12 και 211.8 SIT/GJ (περίπου μεταξύ 0.19 και 0.93 EUR/GJ [16]).

[16] Στον υπολογισμό αυτό χρησιμοποιείται η συναλλαγματική ισοτιμία του ευρώ που ισχύει από την 1η Οκτωβρίου 2002.

Το φυσικό αέριο είναι το καίριο ορυκτό καύσιμο για την πλήρωση των στόχων του Εθνικού Προγράμματος Ενέργειας και του Επιχειρησιακού Προγράμματος για τη Μείωση των Εκπομπών Αερίων Θερμοκηπίου. Η φορολογική πολιτική αποτελεί σημαντικότατο στοιχείο των στόχων που ορίζονται στους προαναφερόμενους τομείς.

Η Σλοβενία καταβάλλει προσπάθειες για να αυξήσει τη χρήση του φυσικού αερίου τόσο για την πλήρωση των αυξανόμενων αναγκών για ηλεκτρική ενέργεια και θέρμανση όσο και για την αντικατάσταση των ορυκτών καυσίμων (άνθρακας, μαζούτ). Η άμεση εισαγωγή του ελάχιστου ειδικού φόρου κατανάλωσης στο καθορισμένο ποσοστό μπορεί να αναστείλει την επίτευξη του στόχου και να θέσει σε κίνδυνο την εφαρμογή των δεσμεύσεων που έχει αναλάβει η Σλοβενία όσον αφορά το πρωτόκολλο του Κυότο.

Οι σλοβενικές αρχές αναφέρονται στο άρθρο 15(1)(ζ) της οδηγίας περί φορολόγησης της ενέργειας, επισημαίνοντας ότι το μερίδιο φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας ήταν 15.1% το 2000.

Η Σλοβενία ζητά μεταβατική δεκαετή περίοδο για την επίτευξη του ελάχιστου επιπέδου φορολόγησης του φυσικού αερίου, δηλ. έως την 1η Μαΐου 2014.

Αξιολόγηση

Η Επιτροπή κρίνει ότι το αίτημα είναι ανάλογο με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται. Η δυνατότητα που παρέχει το άρθρο 15(1)(ζ), που συνάδει με το εν λόγω αίτημα, πρέπει να χορηγηθεί στη Σλοβενία. Ειδικότερα, το μερίδιο φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας είναι πολύ κοντά στο όριο που θέτει η οδηγία (15%).

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Σλοβενία να εφαρμόσει, υπό φορολογικό έλεγχο, ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις του επιπέδου φορολόγησης του φυσικού αερίου. Οι ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις δύνανται να ισχύουν έως το Μάιο του 2014 ή έως ότου το εθνικό μερίδιο φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας αγγίξει ποσοστό 25%, όποιο απο τα δύο συμβεί πρώτα. Ωστόσο, μόλις το εθνικό μερίδιο φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας αγγίξει ποσοστό 20%, η Σλοβενία πρέπει να εφαρμόσει ένα αυστηρά θετικό επίπεδο φορολόγησης, που θα αυξάνεται σε ετήσια βάση για να αγγίξει τουλάχιστον το ελάχιστο ποσοστό στο τέλος της προαναφερόμενης περιόδου.

3.10. Σλοβακία

Σύμφωνα με τις σλοβακικές αρχές, στην επιστολή τους της 21ης Νοεμβρίου 2003, το φυσικό αέριο, ο άνθρακας, ο οπτάνθρακας και η ηλεκτρική ενέργεια δεν υπόκεινται σε ειδικό φόρο κατανάλωσης στη σημερινή εθνική νομοθεσία.

Η άμεση εφαρμογή των ελάχιστων φορολογικών συντελεστών που ορίζει η οδηγία για τα εν λόγω προϊόντα θα οδηγούσε σε δυσβάσταχτο βάρος, κυρίως για τα νοικοκυριά. Το φυσικό αέριο χρησιμοποιείται κυρίως τόσο για την κεντρική όσο και για τη μεμονωμένη παραγωγή θέρμανσης στα νοικοκυριά. Πρόσφατα σημειώθηκαν σημαντικές αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας. Ειδικότερα, οι τιμές πώλησης του φυσικού αερίου για τα νοικοκυριά έχουν ήδη αυξηθεί κατά 40%, δίχως να συνεκτιμάται η μελλοντική εισαγωγή του ειδικού φόρου κατανάλωσης.

Η χρήση του φυσικού αερίου ως καυσίμου βρίσκεται σε προκαταρκτικό στάδιο. Η εισαγωγή ειδικού φόρου κατανάλωσης θα μειώσει ουσιαστικά το σημερινό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα του φυσικού αερίου καθώς αποτελεί καύσιμο περιβαλλοντικά πιο φιλικό σε σχέση με το πετρέλαιο ντίζελ.

Επιπλέον, αυτό θα οδηγήσει σε απώλεια στον ανταγωνισμό των σλοβακικών προϊόντων στην κοινή αγορά, εφόσον η τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας και του φυσικού αερίου είναι σήμερα μεγαλύτερη ή ίση με τις τιμές αγαθών στα κράτη μέλη της Κοινότητας.

Επιπλέον, η Σλοβακία χρειάζεται να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο για τη μεταφορά της οδηγίας.

Συνεπώς, η Σλοβακία ζητά μεταβατικές περιόδους για i) την ηλεκτρική ενέργεια, το φυσικό αέριο και τα στερεά καύσιμα, ii) για το υγραέριο και iii) για τα χρησιμοποιημένα ορυκτέλαια και για πάσης φύσεως περιβαλλοντικά ασφαλή, απόβλητα, που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα.

3.10.1. Ηλεκτρική ενέργεια, φυσικό αέριο και στερεά καύσιμα

Η Σλοβακία ζητά μεταβατική περίοδο έως την 31η Δεκεμβρίου 2009 για την απαλλαγή από τον ειδικό φόρο κατανάλωσης για την ηλεκτρική ενέργεια, το φυσικό αέριο και τα στερεά καύσιμα.

Αξιολόγηση

Το κύριο επιχείρημα που προβάλλει η Σλοβακία για να δικαιολογήσει την ανάγκη για μεταβατικές ρυθμίσεις για την ηλεκτρική ενέργεια, το φυσικό αέριο και τα στερεά καύσιμα, είναι ο κοινωνικός αντίκτυπος των αυξήσεων των τιμών λόγω της φορολογίας. Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με το άρθρο 15(1)(η) της οδηγίας, τα κράτη μέλη δύνανται να εφαρμόζουν, υπό φορολογικό έλεγχο, ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις στο επίπεδο της φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας, του φυσικού αερίου, του άνθρακα και των στερεών καυσίμων που χρησιμοποιούνται από τα νοικοκυριά.

Η Επιτροπή επισημαίνει επίσης ότι το μερίδιο του φυσικού αερίου στην τελική κατανάλωση ενέργειας υπερέβαινε κατά πολύ το 15% στη Σλοβακία το 2000.

Όσον αφορά τα στερεά καύσιμα, η Επιτροπή εκτιμά ότι η μεταβατική ρύθμιση πρέπει να λήξει το αργότερο το 2008.

Τέλος, το αίτημα μπορεί να θεωρηθεί ως ανάλογο με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται μόνον εφόσον περιλαμβάνει σταδιακή καθιέρωση, για την ομαλή επίτευξη των ελάχιστων επιπέδων που ορίζει η οδηγία.

Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Σλοβακία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας όσον αφορά την ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο που χρησιμοποιούνται για θέρμανση στα συναφή ελάχιστα επίπεδα φορολογίας. Εντούτοις, οι πραγματικοί φορολογικοί συντελεστές που εφαρμόζονται στην ηλεκτρική ενέργεια και στο φυσικό αέριο που χρησιμοποιούνται για θέρμανση, δεν δύνανται να είναι κατώτεροι από 50% των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Πρέπει να χορηγηθεί η άδεια στη Σλοβακία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2009 ώστε να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας όσον αφορά τα στερεά καύσιμα στα συναφή ελάχιστα επίπεδα φορολογίας. Ωστόσο, οι πραγματικοί φορολογικοί συντελεστές που εφαρμόζονται στα στερεά καύσιμα, δεν δύνανται να ανέρχονται σε ποσοστό λιγότερο από 50% των ελάχιστων κοινοτικών συντελεστών από την 1η Ιανουαρίου 2007.

3.10.2. Υγραέριο

Η Σλοβακία ζητά την παράταση της παρούσας φοροαπαλλαγής για το υγραέριο (LPG) που χρησιμοποιείται ως καύσιμο.

Αξιολόγηση

Σύμφωνα με το άρθρο 15(1)(i) της οδηγίας, τα κράτη μέλη δύνανται να εφαρμόζουν, υπό φορολογικό έλεγχο, ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις στο επίπεδο της φορολόγησης του φυσικού αερίου και του υγραερίου που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα κίνησης. Επιπλέον, ο ελάχιστος φορολογικός συντελεστής για το υγραέριο που χρησιμοποιείται στη θέρμανση είναι μηδενικός.

Συνεπώς, δεν απαιτείται ειδική ρύθμιση.

3.10.3. Χρησιμοποιημένα ορυκτέλαια και πάσης φύσεως περιβαλλοντικά ασφαλή απόβλητα που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα

Η Σλοβακία ζητά παρέκκλιση υπέρ των χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων και των πάσης φύσεως περιβαλλοντικά ασφαλών αποβλήτων που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα.

Αξιολόγηση

Η Επιτροπή έλαβε την πληροφορία ότι τα καλούμενα «περιβαλλοντικώς ασφαλή απόβλητα» μπορεί επίσης να είναι απόβλητα πετρελαιοειδών. Η τροποποιημένη οδηγία 75/439/ΕΟΚ [17] περί διαθέσεως των χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων απαιτεί από τα κράτη μέλη να λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα ώστε να δίνουν προτεραιότητα στην κατεργασία των χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων με αναγέννηση. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο επιβεβαίωσε την προτεραιότητα αυτή [18]. Η χορήγηση φοροαπαλλαγών και μειώσεων για τη χρήση χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων ως καυσίμων, αντίκειται, συνεπώς, στους στόχους της προαναφερόμενης οδηγίας καθώς ενθαρρύνει την αποτέφρωσή τους και συνεπώς εμποδίζει την ανάπτυξη της αγοράς για την αναγέννησή τους.

[17] Οδηγία του Συμβουλίου 75/439/ΕΟΚ της 16.6.1975 (ΕΕ L 194, της 25.7.1975, σ. 23) όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 87/101/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 22.12.1986 (ΕΕ L 42, της 12.2.1987, σ. 43).

[18] Υπόθεση C-102/97 Επιτροπή κατά Γερμανίας [1999] ECR I-5051.

Το γεγονός ότι το Συμβούλιο επέτρεψε σε πολλά κράτη μέλη να συνεχίσουν να εφαρμόζουν φοροαπαλλαγές/μειώσεις υπέρ χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων έως το 2006 δεν αλλάζει τη θέση της Επιτροπής στο εν λόγω θέμα.

Συνεπώς, δεν προτείνεται ειδική μεταβατική ρύθμιση από την Επιτροπή.

4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Η προτεινόμενη οδηγία περί φορολογίας θέτει δικαιολογημένες και αναλογικές με το πρόβλημα που αντιμετωπίζεται μεταβατικές ρυθμίσεις υπέρ των κρατών μελών της διεύρυνσης. Πρέπει να εξεταστεί το συντομότερο δυνατόν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, από το Συμβούλιο και από την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή ώστε να αποφευχθεί οιοδήποτε νομικό κενό κατά τη στιγμή της διεύρυνσης.

Τέλος, η Επιτροπή υπενθυμίζει τις υποχρεώσεις που προκύπτουν από την εφαρμογή του κανονισμού του Συμβουλίου (ΕΚ) 659/1999 της 22ας Μαρτίου 1999 για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 88 (πρώην 93) της συνθήκης ΕΚ [19], και ιδίως από τους κανόνες σχετικά με υφιστάμενες και νέες ενισχύσεις. Η Επιτροπή συνιστά στα προσχωρούντα κράτη να κοινοποιούν στην Επιτροπή στοιχεία σχετικά με ενδεχόμενες κρατικές ενισχύσεις στα εν λόγω φορολογικά μέτρα βάσει της ενδιάμεσης διαδικασίας για τις υφιστάμενες ενισχύσεις που προβλέπονται στο παράρτημα IV, σημείο 3 της συνθήκης προσχώρησης.

[19] ΕE 83 της 27.3.1999 σ. 1

2004/0016 (CNS)

Πρόταση ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ που τροποποιεί την οδηγία 2003/96/ΕΚ σχετικά με τη δυνατότητα για ορισμένα κράτη μέλη να εφαρμόζουν, όσον αφορά τα ενεργειακά προϊόντα και την ηλεκτρική ενέργεια, προσωρινές απαλλαγές ή μειώσεις των επιπέδων φορολογίας

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 93,

την πρόταση της Επιτροπής [20],

[20] ΕΕ C [...] της [...], σ. [...].

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου [21],

[21] ΕΕ C [...] της [...], σ. [...].

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής [22],

[22] ΕΕ C [...] της [...], σ. [...].

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Η οδηγία του Συμβουλίου 2003/96/ΕΚ της 27ης Οκτωβρίου 2003 σχετικά με την αναδιάρθρωση του κοινοτικού πλαισίου φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων και της ηλεκτρικής ενέργειας [23] αντικαθιστά, από την 1η Ιανουαρίου 2004, την οδηγία του Συμβουλίου 92/81/EΟΚ της 19ης Οκτωβρίου 1992 για την εναρμόνιση των ειδικών φόρων κατανάλωσης που επιβάλλονται στα πετρελαιοειδή [24] και την οδηγία 92/82/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Οκτωβρίου 1992 για την προσέγγιση των συντελεστών των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα πετρελαιοειδή [25]. Καθορίζει τις φορολογικές δομές και τα επίπεδα φορολόγησης που πρέπει να επιβληθούν στα ενεργειακά προϊόντα και στην ηλεκτρική ενέργεια.

[23] ΕΕ L 283 της 31.10.2003, σελ. 51.

[24] ΕΕ L 316, 31.10.1992, σ. 12. οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 94/74/ΕΚ. (EE L 365, 31.10.1992, σ. 46)

[25] ΕΕ L 316, 31.10.1992, σ. 19. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 94/74/ΕΚ.

(2) Οι ελάχιστοι συντελεστές που έθεσε η οδηγία 2003/96/ΕΚ ενδέχεται να προκαλέσουν σημαντικές οικονομικές και κοινωνικές δυσκολίες σε ορισμένα κράτη μέλη, ιδίως στη Δημοκρατία της Τσεχίας, στην Εσθονία, στην Κύπρο, στη Λετονία, στη Λιθουανία, στην Ουγγαρία, στη Μάλτα, στην Πολωνία, στη Σλοβενία και στη Σλοβακία, λόγω του συγκριτικά χαμηλού επιπέδου ειδικού φόρου κατανάλωσης που εφήρμοζαν προηγουμένως, της τρέχουσας οικονομικής μετάβασης των εν λόγω κρατών, των συγκριτικά χαμηλών επιπέδων των εσόδων τους και της περιορισμένης τους ικανότητας αντιστάθμισης αυτής της επιπλέον φορολογικής επιβάρυνσης μειώνοντας άλλους φόρους. Συγκεκριμένα, οι αυξήσεις των τιμών που επέφερε η εφαρμογή των ελάχιστων συντελεστών που όρισε η οδηγία 2003/96/ΕΚ είναι δυνατόν να έχουν αρνητικές συνέπειες στους πολίτες και στις εθνικές τους οικονομίες, δημιουργώντας, π.χ., ένα δυσβάσταχτο βάρος για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις.

(3) Πρέπει, συνεπώς, να χορηγηθεί η άδεια στα εν λόγω κράτη μέλη, σε προσωρινή βάση, να εφαρμόζουν πρόσθετες απαλλαγές ή μειώσεις των επιπέδων φορολογίας, όταν αυτό δεν είναι εις βάρος της ορθής λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς και δεν οδηγεί σε στρέβλωση του ανταγωνισμού. Επιπλέον, σύμφωνα με τις αρχές βάσει των οποίων οι μεταβατικές περίοδοι χορηγήθηκαν αρχικά βάσει της οδηγίας 2003/96/ΕΚ, τα μέτρα αυτά πρέπει να σχεδιαστούν έτσι ώστε να επιφέρουν σταδιακή ευθυγράμμιση με τους ισχύοντες ελάχιστους κοινοτικούς συντελεστές.

(4) Η συνθήκη προσχώρησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση του 2003 [26] προβλέπει μεταβατικές ρυθμίσεις, στην περίπτωση της Πολωνίας και της Κύπρου, για την εφαρμογή των οδηγιών 92/81/ΕΟΚ και 92/82/ΕΟΚ. Η συνθήκη προβλέπει επίσης ειδικά μέτρα για θέματα που αφορούν την ενέργεια στη Λιθουανία και στην Εσθονία. Τα μέτρα αυτά πρέπει να ληφθούν δεόντως υπόψη όσον αφορά τη χορήγηση φοροαπαλλαγών.

[26] ΕΕ L 236, 23.9.2003, σ. 17.

(5) Η εν λόγω οδηγία ισχύει με την επιφύλαξη του αποτελέσματος διαδικασιών που αφορούν στρεβλώσεις της λειτουργίας της ενιαίας αγοράς που μπορεί να εφαρμοστούν, ιδίως βάσει των άρθρων 87 και 88 της συνθήκης. Δεν απαλλάσσει τα κράτη-μέλη από την υποχρέωση να επισημαίνουν ενδεχόμενες κρατικές ενισχύσεις στην Επιτροπή βάσει του άρθρου 88 της συνθήκης.

(6) Η διατύπωση του άρθρου 18 (2) πρέπει να διασαφηνιστεί καθώς αφορά τις αναφορές στη μεταβατική περίοδο που ορίζεται στο εν λόγω άρθρο.

(7) Κατά συνέπεια, η οδηγία 2003/96/ΕΚ πρέπει να τροποποιηθεί αναλόγως,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Η οδηγία 2003/96/ΕΚ τροποποιείται ως εξής:

1) Το άρθρο 18 τροποποιείται ως εξής:

(α) Στην παράγραφο 1, η πρώτη υποπαράγραφος αντικαθίσταται από τα ακόλουθα: «Κατά παρέκκλιση των διατάξεων της παρούσας οδηγίας, χορηγείται στα κράτη-μέλη που ορίζονται στο παράρτημα II η άδεια να συνεχίσουν να εφαρμόζουν τις μειώσεις στα επίπεδα φορολόγησης ή τις απαλλαγές που προβλέπονται στο εν λόγω παράρτημα.»

(β) Στην παράγραφο 2, οι λέξεις «στις παραγράφους 3 έως 12» αντικαθίστανται από τις λέξεις «στις παραγράφους 3 έως 13».

2) Προστίθεται το ακόλουθο άρθρο 18α:

«Άρθρο 18α

1. Κατά παρέκκλιση των διατάξεων της παρούσας οδηγίας, χορηγείται στα κράτη μέλη που αναφέρονται στο παράρτημα III η άδεια να εφαρμόζουν τις μειώσεις στα επίπεδα φορολόγησης ή τις απαλλαγές που προβλέπονται στο εν λόγω παράρτημα.

Κατόπιν προηγούμενης εξέτασης από το Συμβούλιο, βάσει πρότασης της Επιτροπής, η παρούσα άδεια εκπνέει στις 31 Δεκεμβρίου 2006 ή κατά την ημερομηνία που ορίζεται στο παράρτημα III.»

2. Εκτός από τις περιόδους που ορίζονται στις παραγράφους 3 έως 11 και εφόσον αυτό δεν οδηγεί σε στρέβλωση του ανταγωνισμού, χορηγείται, στα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην εφαρμογή των νέων ελάχιστων επιπέδων φορολόγησης, μεταβατική περίοδος έως την 1η Ιανουαρίου 2007, ώστε να μην διακινδυνεύσει η σταθερότητα των τιμών.

3. Χορηγείται η άδεια στη Δημοκρατία της Τσεχίας να εφαρμόζει ολικές ή μερικές απαλλαγές ή μειώσεις στο επίπεδο φορολογίας της ηλεκτρικής ενέργειας και των στερεών καυσίμων καθώς και του φυσικού αερίου που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση, έως την 1η Ιανουαρίου 2008.

4. Χορηγείται η άδεια στη Δημοκρατία της Εσθονίας να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2010 για την προσαρμογή του εθνικού επιπέδου φορολογίας στο πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κίνησης στο νέο ελάχιστο επίπεδο των 330 ευρώ ανά 1000 l. Εντούτοις, το επίπεδο φορολογίας του πετρελαίου ντίζελ που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κίνησης δεν μπορεί να είναι κατώτερο από 245 ευρώ ανά 1000 l από την 1η Μαΐου 2004.

Χορηγείται η άδεια στη Δημοκρατία της Εσθονίας να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2010 για την προσαρμογή του εθνικού επιπέδου φορολογίας στο πετρέλαιο ντίζελ που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κίνησης στο νέο ελάχιστο επίπεδο των 359 ευρώ ανά 1000 l. Εντούτοις, το επίπεδο φορολογίας του πετρελαίου ντίζελ που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κίνησης δεν μπορεί να είναι κατώτερο από 287 ευρώ ανά 1000 l από την 1η Μαΐου 2004.

Χορηγείται η άδεια στη Δημοκρατία της Εσθονίας να εφαρμόζει ολική φοροαπαλλαγή του ανθρακούχου σχιστόλιθου έως την 1η Ιανουαρίου 2009. Επιπλέον, της χορηγείται η άδεια να εφαρμόζει, έως την 1η Ιανουαρίου 2013, μειωμένο συντελεστή στο επίπεδο φορολόγησης του ανθρακούχου σχιστόλιθου, εφόσον αυτό δεν οδηγεί σε φορολόγηση κατώτερη του 50% του σχετικού ελάχιστου κοινοτικού συντελεστή από την 1η Ιανουαρίου 2011.

Χορηγείται η άδεια στη Δημοκρατία της Εσθονίας να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας του ανθρακούχου σχιστόλιθου που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση, στο ελάχιστο επίπεδο φορολόγησης. Εντούτοις, το επίπεδο φορολογίας του ανθρακούχου σχιστόλιθου που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση δεν πρέπει να είναι κατώτερο από ποσοστό 50% του σχετικού ελάχιστου κοινοτικού συντελεστή από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Χορηγείται η άδεια στη Δημοκρατία της Εσθονίας να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για τη μετατροπή του σημερινού της συστήματος φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας στην παραγωγή, σε σύστημα φορολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας στην κατανάλωση.

5. Χορηγείται η άδεια στη Λετονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2011 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας του πετρελαίου ντίζελ και της κηροζίνης που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα κίνησης στο νέο ελάχιστο επίπεδο των 302 EUR ανά 1000 l και έως την 1η Ιανουαρίου 2013 ώστε να φτάσει τα 330 ευρώ. Ωστόσο, το επίπεδο φορολόγησης του πετρελαίου ντίζελ και της κηροζίνης δεν πρέπει να είναι χαμηλότερο από 245 ευρώ ανά 1000 l από την 1η Μαΐου 2004 και όχι κατώτερο από 274 ευρώ ανά 1000 l από την 1η Ιανουαρίου 2008.

Χορηγείται η άδεια στη Δημοκρατία της Λετονίας να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2011 για την προσαρμογή του εθνικού επιπέδου φορολογίας στην αμόλυβδη βενζίνη που χρησιμοποιείται ως καύσιμο κίνησης στο νέο ελάχιστο επίπεδο των 359 ευρώ ανά 1000 l. Ωστόσο, το επίπεδο φορολογίας της αμόλυβδης βενζίνης δεν μπορεί να είναι κατώτερο από 287 ευρώ ανά 1000 l από την 1η Μαΐου 2004 και κατώτερο από 323 ανά 1000 l από την 1η Ιανουαρίου 2008.

Χορηγείται η άδεια στη Δημοκρατία της Λετονίας να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 για να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας του μαζούτ που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση, στο ελάχιστο επίπεδο φορολογίας. Εντούτοις, το επίπεδο φορολογίας του μαζούτ που χρησιμοποιείται για τηλεθέρμανση δεν πρέπει να είναι κατώτερο από 50% του σχετικού ελάχιστου κοινοτικού συντελεστή από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Χορηγείται η άδεια στη Λετονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως την 1η Ιανουαρίου 2010 ώστε να προσαρμόσει το εθνικό της επίπεδο φορολογίας στην ηλεκτρική ενέργεια στα συναφή ελάχιστα επίπεδα φορολογίας. Ωστόσο, το επίπεδο φορολογίας της ηλεκτρικής ενέργειας δεν μπορεί να είναι κατώτερο από 50% των ελάχιστων συντελεστών της Κοινότητας από την 1η Ιανουαρίου 2007.

Χορηγείται η άδεια στη Λετονία να εφαρμόσει μεταβατική περίοδο έως τ