Πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης δημοσίων συμβάσεων προμηθειών, υπηρεσιών και έργων

2000/0115 (COD)

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Το 1996 η Επιτροπή δημοσίευσε μια Πράσινη Βίβλο με τίτλο «Οι δημόσιες συμβάσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση: κατευθύνσεις και προβληματισμοί για το μέλλον» [1] στην οποία ανταποκρίθηκαν με σχεδόν 300 απαντήσεις οι οικονομικοί κύκλοι, τα κράτη μέλη και τα θεσμικά όργανα.

[1] COM(96) 583 τελικό της 27ης Νοεμβρίου 1996.

Αφού εξέτασε τις συνεισφορές αυτές, η Επιτροπή κατάρτισε τις προοπτικές για τη μελλοντική ανάληψη δράσης στην ανακοίνωσή της με τίτλο «Οι δημόσιες συμβάσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση» [2]. Το κύριο θέμα που προέκυψε από τη συζήτηση που ξεκίνησε με την Πράσινη Βίβλο είναι η ανάγκη απλούστευσης του νομικού πλαισίου και προσαρμογής του στην ηλεκτρονική εποχή, φροντίζοντας ταυτόχρονα να μην αποσταθεροποιηθεί η βασική του δομή. Η Επιτροπή αναγνώρισε την ανάγκη απλούστευσης του υφιστάμενου νομικού πλαισίου με αποσαφήνιση των δυσνόητων ή πολύπλοκων διατάξεων και με νομοθετικές τροποποιήσεις όταν τα προβλήματα που ανακύπτουν δεν μπορούν να επιλυθούν δια της ερμηνευτικής οδού [3]. Εξάλλου, η Επιτροπή ανήγγειλε την κωδικοποίηση τριών «κλασικών» οδηγιών και, στη συνέχεια, την ανασύνταξή τους σε ένα μόνο κείμενο.

[2] COM(1998) 143 τελικό της 11ης Μαρτίου 1998.

[3] Σημείο 2.1.1.

Η παρούσα πρόταση ανταποκρίνεται στους στόχους αυτούς.

Ανακοινώθηκε από την Επιτροπή στο πρόγραμμα εργασίας της για το έτος 2000 [4]. Εμπίπτει στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Κοινότητας καθότι πρόκειται για την ανασύνταξη νομοθεσιών οι οποίες θεσπίσθηκαν για την υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς και οι οποίες βασίζονται στο άρθρο 95 της συνθήκης ΕΚ. Επιπλέον, ανταποκρίνεται στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Λισαβόνας το οποίο ζήτησε οικονομικές μεταρρυθμίσεις προκειμένου να ολοκληρωθεί και να καταστεί πλήρως λειτουργική η εσωτερική αγορά.

[4] COM(2000) 155 τελικό της 9ης Φεβρουαρίου 2000.

Προκειμένου να διευκολυνθεί η παρουσίαση της πρότασης, οι προτεινόμενες τροποποιήσεις χωρίζονται σε δύο μέρη:

- απλούστευση της οδηγίας

- τροποποιήσεις του νομικού πλαισίου.

Μετά την αιτιολογική έκθεση ακολουθεί η ανάλυση των άρθρων.

Ι. Απλούστευση - Αναδιάρθρωση και αποσαφηνιση τησ οδηγιας

1.1. Σε συνέχεια της συζήτησης που προκάλεσε η Πράσινη Βίβλος με τίτλο «Οι δημόσιες συμβάσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση: κατευθύνσεις και προβληματισμοί για το μέλλον» [5] καθώς και στο πλαίσιο της εκπλήρωσης των καθηκόντων της ως «Θεματοφύλακα της συνθήκης», η Επιτροπή διαπίστωσε ορισμένες αντιφάσεις μεταξύ των τριών «κλασικών» οδηγιών, ήτοι της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών [6], της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων δημοσίων προμηθειών [7] και της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων δημοσίων έργων [8]. οι αντιφάσεις αυτές δεν δικαιολογούνται λόγω ιδιαιτεροτήτων και, επομένως, πρέπει να απαλειφθούν. Η προσπάθεια αυτή υπαγορεύεται από το ίδιο μέλημα για απλούστευση που εξέφρασε η Επιτροπή στην ανακοίνωσή της για τις συμβάσεις παραχώρησης στο κοινοτικό δίκαιο [9], η οποία δεν προδικάζει ενδεχόμενη υποβολή νομοθετικής πρότασης ειδικά για τις συμβάσεις παραχώρησης.

[5] COM(96) 583 τελικό της 27ης Νοεμβρίου 1996.

[6] ΕΕ L 209, 24.7.1992, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 97/52/ΕΚ της 13ης Οκτωβρίου 1997 (ΕΕ L 328, 28.11.1997).

[7] ΕΕ L 199, 9.8.1993, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 97/52/ΕΚ της 13ης Οκτωβρίου 1997 (ΕΕ L 328, 28.11.1997).

[8] ΕΕ L 199, 9.8.1993, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 97/52/ΕΚ της 13ης Οκτωβρίου 1997 (ΕΕ L 328, 28.11.1997).

[9] Ερμηνευτική ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τις συμβάσεις παραχώρησης στο κοινοτικό δίκαιο (2000/C 121/02), ΕΕ C 121, 29.4.2000, σ. 2.

Προκειμένου να εξασφαλιστεί η συνοχή των κειμένων, η πρόταση προβλέπει επίσης ενίοτε ότι εφαρμόζονται σε όλες τις συμβάσεις κάποιες διατάξεις οι οποίες, χωρίς περαιτέρω αιτιολόγηση, ισχύουν σήμερα για ορισμένες μόνο συμβάσεις (βλέπε άρθρο 3 παραδείγματος χάριν). Επιπλέον, η κατανόηση των οδηγιών καθώς και η εφαρμογή τους θα διευκολυνθούν εάν οι σημερινές οδηγίες αναδιαρθρωθούν, χωρίς ωστόσο να τροποποιηθούν οι νομικές υποχρεώσεις που συνεπάγονται.

Η προτεινόμενη απλούστευση συνίσταται επομένως στην εξάλειψη των αντιφάσεων και στην αναδιάρθρωση των υφιστάμενων κειμένων [10].

[10] Σημείο 2.1.3. της ανακοίνωσης (COM(1998) 143 τελικό).

1.2. Η παρούσα πρόταση παρουσιάζεται με τη μορφή ενός ενιαίου κειμένου για τις συμβάσεις προμηθειών, έργων και υπηρεσιών. Με την πρόταση αυτή είναι δυνατόν, αφενός, να προταθεί ταυτόχρονα η τροποποίηση και η απλούστευση των «κλασικών» οδηγιών και, αφετέρου, να ενοποιηθούν σε ένα μόνο κείμενο. Από τη μία πλευρά, η προσέγγιση αυτή θα διευκολύνει τη διατήρηση της συνοχής κατά τη νομοθετική διαδικασία και, από την άλλη πλευρά, παρουσιάζει επίσης πραγματικά πλεονεκτήματα για τους χρήστες. Εάν αληθεύει ότι οι οδηγίες πρέπει πάντα να μεταφέρονται στις εθνικές νομοθεσίες, είναι εξίσου αλήθεια ότι οι οικονομικοί φορείς καθώς και οι αναθέτουσες αρχές συμβουλεύονται συχνά τα κείμενα των οδηγιών, κυρίως για την ερμηνεία των εθνικών κειμένων. Τοιουτοτρόπως, αντί να συμβουλεύονται ξεχωριστά κείμενα τα οποία πραγματεύονται σε μεγάλο βαθμό τα ίδια ζητήματα και περιέχουν αντίστοιχα 35 (προμήθειες), 37 (έργα) και 45 άρθρα (υπηρεσίες), θα υπάρχει ένα μόνο κείμενο με σαφέστερη δομή, το οποίο θα περιέχει 82 άρθρα. η εξοικονόμηση ως προς τον αριθμό των άρθρων καθίσταται δυνατή χάρη κυρίως στο γεγονός ότι οι τρεις οδηγίες περιλαμβάνουν όμοιες διατάξεις.

Στη γνωμοδότηση που εξέδωσε το 1998 [11] σχετικά με την ανακοίνωση, η Επιτροπή των Περιφερειών υποστήριζε πλήρως την πρόταση αυτή διαπιστώνοντας ότι θα διευκόλυνε σημαντικά την εργασία των αρχών τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης.

[11] ΕτΠ 108/98 τελικό της 16ης και 17ης Σεπτεμβρίου 1998.

Επιπλέον, σε εθνικό επίπεδο, διάφορα κράτη μέλη υιοθέτησαν την ίδια προσέγγιση μεταφέροντας τις οδηγίες σε ένα μόνο κείμενο.

Εν πάση περιπτώσει, αυτή καθεαυτή η συγχώνευση τριών οδηγιών σε ενιαίο κείμενο δεν συνεπάγεται υποχρεώσεις ως προς τη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο.

1.3. Όσον αφορά τη δομή, οι διατάξεις της προτεινόμενης οδηγίας έχουν συγκεντρωθεί σε έξι τίτλους, ήτοι τους ορισμούς, τις ειδικές διατάξεις που ισχύουν για τις δημόσιες συμβάσεις, την εκχώρηση ειδικών ή αποκλειστικών δικαιωμάτων, τους ειδικούς κανόνες που ισχύουν για τους διαγωνισμούς μελετών στον τομέα των υπηρεσιών, τους κανόνες στον τομέα των συμβάσεων παραχώρησης καθώς και τις τελικές διατάξεις. Στους τίτλους αυτούς, και κυρίως στον δεύτερο τίτλο σχετικά με τους ειδικούς κανόνες που ισχύουν για τις δημόσιες συμβάσεις, οι διατάξεις ταξινομήθηκαν έτσι ώστε να ακολουθούν τη λογική εξέλιξη μιας διαδικασίας σύναψης σύμβασης, ξεκινώντας από τις αρχές και το πεδίο εφαρμογής. Προκειμένου να διευκολυνθεί η ανάγνωση, έχουν εισαχθεί κεφάλαια και τμήματα. Επιπλέον, κάθε κεφάλαιο, τμήμα και άρθρο τιτλοφορείται, προκειμένου να εντοπίζονται ταχύτερα οι ζητούμενες διατάξεις.

1.4. Άλλες ουσιαστικότερες τροποποιήσεις συμβάλλουν επίσης στην προσπάθεια απλούστευσης, ιδίως δε εκείνη που αφορά τα κατώτατα όρια. Οι τροποποιήσεις αυτές εκτίθενται αναλυτικά στο δεύτερο μέρος της παρούσας έκθεσης.

ΙΙ. Οι τροποποιησεις επι της ουσιας

1. Εισαγωγή

1.1. Η ανάδυση της κοινωνίας των πληροφοριών, η σταδιακή αποδέσμευση του κράτους από ορισμένες οικονομικές δραστηριότητες καθώς και η αυξανόμενη δημοσιονομική αυστηρότητα οδηγούν την Επιτροπή να προτείνει τροποποιήσεις του υφιστάμενου νομικού πλαισίου. Οι τροποποιήσεις αυτές επιδιώκουν τον τριπλό στόχο του εκσυγχρονισμού, της απλούστευσης και της ευελιξίας. εκσυγχρονισμός για να ληφθούν υπόψη οι νέες τεχνολογίες και οι μεταβολές του οικονομικού περιβάλλοντος, απλούστευση των κανόνων που μερικές φορές είναι υπερβολικά αναλυτικοί και πολύπλοκοι και ευελιξία για να δοθεί απάντηση στις κατηγορίες περί υπερβολικής ακαμψίας των διαδικασιών, που δεν ανταποκρίνονται στις ανάγκες των αγοραστών του δημοσίου.

1.2. Η Επιτροπή εντόπισε επτά θέματα για τα οποία κρίνεται σκόπιμο να προταθούν ουσιώδεις τροποποιήσεις.

Πρόκειται αντίστοιχα:

- για την εισαγωγή μηχανισμών ηλεκτρονικών αγορών και για τις συνέπειες των μηχανισμών αυτών όσον αφορά τη συντόμευση των προθεσμιών της διαδικασίας ανάθεσης (σημείο 2),

- για την εισαγωγή μιας νέας υποθετικής περίπτωσης διαδικασίας με διαπραγμάτευση η οποία θα επιτρέπει, για τις ιδιαίτερα πολύπλοκες συμβάσεις, τη διενέργεια ενός «διαλόγου» μεταξύ της αναθέτουσας αρχής και των διαφόρων υποψηφίων, εξασφαλίζοντας ταυτόχρονα ότι θα πραγματοποιείται προκήρυξη διαγωνισμού και ότι θα τηρείται η αρχή της ίσης μεταχείρισης (σημείο 3),

- για τη δυνατότητα που παρέχεται στους αγοραστές του δημοσίου να συνάψουν τις λεγόμενες συμφωνίες «πλαίσια», των οποίων δεν καθορίζονται όλοι οι όροι και βάσει των οποίων μπορούν να συναφθούν συμβάσεις χωρίς να εφαρμόζεται για την εκάστοτε σύμβαση το σύνολο των υποχρεώσεων της οδηγίας (σημείο 4),

- για την αποσαφήνιση των διατάξεων όσον αφορά τις τεχνικές προδιαγραφές χάρη στις οποίες εξασφαλίζεται η ύπαρξη πραγματικού ανταγωνισμού μέσω της συμμετοχής του μεγαλύτερου δυνατού αριθμού προσφερόντων και, ιδίως, καινοτόμων επιχειρήσεων (σημείο 5),

- για την ενίσχυση των διατάξεων που αφορούν τα κριτήρια ανάθεσης και την επιλογή (σημείο 6),

- για την απλούστευση των κατώτατων ορίων (σημείο 7),

- για την εισαγωγή ενός κοινού λεξιλογίου για τις δημόσιες συμβάσεις (σημείο 8).

Επιπροσθέτως, σε συνέχεια των τροποποιήσεων που πρότεινε η Επιτροπή σχετικά με την οδηγία για τους «ειδικούς τομείς» 93/38/ΕΟΚ περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης των συμβάσεων στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας, των μεταφορών και των τηλεπικοινωνιών [12], ιδίως τις τροποποιήσεις ως προς το επίπεδο εφαρμογής της λαμβανομένης υπόψη της σταδιακής απελευθέρωσης ορισμένων τομέων, θα πρέπει επίσης να τροποποιηθούν ορισμένες διατάξεις των «κλασικών» οδηγιών (σημείο 9).

[12] ΕΕ L 199, 9.8.1993, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 94/22/ΕΚ της 30ής Μαΐου 1994 (ΕΕ L 164, 30.6.1994) και την οδηγία 98/4/ΕΚ της 16ης Φεβρουαρίου 1998 (ΕΕ L 101, 1.4.1998).

Επιπλέον, οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας έχουν ως στόχο να διευκολύνουν την εφαρμογή των κανόνων και των αρχών της συνθήκης. Επομένως, η μη τήρηση των οδηγιών μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να συνιστά παράβαση αυτών των κανόνων και αρχών της συνθήκης.

2. Η εισαγωγή μηχανισμών ηλεκτρονικών αγορών

2.1. Η ανάδυση των νέων τεχνολογιών των πληροφοριών και επικοινωνιών (οι «ΤΠΕ») προσφέρει ευκαιρίες που υπόσχονται πολλά όσον αφορά την αποτελεσματικότητα, τη διαφάνεια και το άνοιγμα των αγορών του δημοσίου. Στην Ανακοίνωσή της για τις δημόσιες συμβάσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση της 11ης Μαρτίου 1998, η Επιτροπή έθεσε έναν ιδιαίτερα φιλόδοξο στόχο: το 25% του συνόλου των συμβάσεων θα πρέπει να συνάπτονται σε ηλεκτρονικό μέσο το 2003. Με την προοπτική αυτή, κάλεσε το σύνολο των ενδιαφερόμενων παραγόντων να αναπτύξουν ένα τέτοιο σύστημα.

Πολυάριθμες συνεισφορές και αντιδράσεις συμμερίζονται τον προσανατολισμό αυτό, ιδίως δε εκείνες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Επιτροπής των Περιφερειών.

Ο προσανατολισμός αυτός περιλαμβάνεται επίσης στα συμπεράσματα της προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Λισαβόνας της 23ης και 24ης Μαρτίου 2000 στα οποία ζητείται από την Επιτροπή, το Συμβούλιο και τα κράτη μέλη «να λάβουν τα αναγκαία μέτρα ώστε, μέχρι το 2003, να καταστεί δυνατή η διενέργεια των κοινοτικών και των δημόσιων προμηθειών on line» [13].

[13] Βλέπε σημείο 17, τέταρτη παύλα των συμπερασμάτων.

Στο πλαίσιο της σημερινής νομοθεσίας για τις δημόσιες συμβάσεις, είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθούν ηλεκτρονικά μέσα, υπό ορισμένους όρους, για την υποβολή προσφορών. Ωστόσο, υπάρχουν διαδικασίες για τις οποίες η προσφυγή σε ηλεκτρονικά μέσα δεν μνημονεύεται (διαβίβαση των προκηρύξεων για παράδειγμα) ή δεν επιτρέπεται (επισπευμένη διαδικασία για παράδειγμα).

Επιπλέον, η δυνατότητα αυτή επαφίεται σήμερα στα κράτη μέλη, τα οποία έχουν την ευχέρεια να επιτρέψουν και μέσα διαφορετικά από την άμεση ή ταχυδρομική διαβίβαση. Σκοπός της πρότασης είναι να επιτραπεί, στο μέλλον, σε κάθε φορέα να αποφασίζει τη χρήση των ηλεκτρονικών μέσων αποκλείοντας κάθε άλλο μέσο.

2.2. Αν και ορισμένοι φοβούνται ότι κάποιες επιχειρήσεις ενδέχεται να αποκλεισθούν από τις δημόσιες συμβάσεις που συνάπτονται ηλεκτρονικά λόγω της καθυστέρησής τους στον τομέα των μέσων πληροφορικής, η κατάσταση αυτή δεν μπορεί παρά να εξελιχθεί γρήγορα. Ως εκ τούτου, μια μεταβατική περίοδος κατά την οποία θα είναι υποχρεωτική η εκ παραλλήλου χρήση παραδοσιακών μέσων δεν φαίνεται να επιβάλλεται, τη στιγμή μάλιστα που οι επιχειρήσεις θα επωφεληθούν εκ των πραγμάτων από μια μεταβατική περίοδο λόγω των προθεσμιών έκδοσης και μεταφοράς της παρούσας πρότασης στο εθνικό δίκαιο.

Η δυνατότητα προσφυγής σε ηλεκτρονικά μέσα στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων προϋποθέτει, μεταξύ άλλων, να εξισωθεί η χρήση τους για τις επικοινωνίες και τις ανταλλαγές πληροφοριών με εκείνη των πιο παραδοσιακών μέσων, προκειμένου να ευνοηθεί στο μέλλον η συχνότερη προσφυγή στα ηλεκτρονικά μέσα.

2.3. Τέλος, τα ηλεκτρονικά συστήματα σύναψης αναμένεται να μειώσουν σε σημαντικό βαθμό το χρόνο διεξαγωγής μιας διαδικασίας. Πράγματι, χάρη στην ηλεκτρονική διαβίβαση θα μειωθεί η προθεσμία των δώδεκα ημερών που είναι απαραίτητες σήμερα, εκτός από τις περιπτώσεις των επισπευμένων διαδικασιών, για τη διαβίβαση στην Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων και τη δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα.

Επομένως η μέγιστη προθεσμία δημοσίευσης θα μπορέσει να μειωθεί από δώδεκα σε πέντε ημέρες.

2.4. Η εισαγωγή των ηλεκτρονικών μέσων κατέδειξε επίσης τη δυσκολία που ενδέχεται να προκαλέσουν νομοθετικές διατάξεις οι οποίες παγιώνουν την προσφυγή σε ορισμένες τεχνικές όπως η βάση δεδομένων TED.

Με δεδομένη την ταχεία εξέλιξη των χρησιμοποιούμενων τεχνολογιών, η ρητή αυτή παραπομπή στη νομοθεσία προϋποθέτει τακτική ενημέρωση με τα νέα στοιχεία. Προκειμένου να αποσοβηθούν αυτές οι δυσκολίες προσαρμογής της νομοθεσίας, η παρούσα οδηγία δεν μνημονεύει πλέον συγκεκριμένα μέσα δημοσίευσης(-εων) στο διατακτικό της οδηγίας. Οι διατάξεις που αφορούν αναλυτικότερες τεχνικές προδιαγραφές για τη δημοσίευση θα συγκεντρωθούν σε νέο παράρτημα (παράρτημα VIII).

Προκειμένου να μπορούν να προσαρμόζονται οι διατάξεις αυτές ταχύτερα στις τεχνολογικές εξελίξεις, προτείνεται να εκχωρηθεί στην Επιτροπή, η οποία θα επικουρείται από την επιτροπή του άρθρου 76, η αρμοδιότητα τροποποίησης του εν λόγω παραρτήματος για την προσαρμογή του στην τεχνική πρόοδο .

3. Η εισαγωγη μιας νεας ευελιξιας που επιτρεπει το «διαλογο» μεταξυ αναθετουσας αρχης και υποψηφιων

3.1. Στην προαναφερόμενη ανακοίνωσή της [14], η Επιτροπή διαπιστώνει ότι «στις ιδιαίτερα πολύπλοκες και συνεχώς εξελισσόμενες αγορές, όπως, για παράδειγμα, στον τομέα της υψηλής τεχνολογίας, οι αγοραστές γνωρίζουν τις ανάγκες τους, αλλά δεν γνωρίζουν εκ των προτέρων την καλύτερη τεχνική λύση για να τις καλύψουν. Συνεπώς, σε παρόμοιες περιπτώσεις, αποδεικνύεται αναγκαίος ένας διάλογος μεταξύ αγοραστών και προμηθευτών. Όμως, οι διαδικασίες κοινού δικαίου που προβλέπουν οι «κλασικές» οδηγίες (οδηγίες 93/36/ΕΟΚ για τις προμήθειες, 93/37/ΕΟΚ για τα έργα, και 92/50/ΕΟΚ για τις υπηρεσίες) παρέχουν πολύ περιορισμένα περιθώρια συζήτησης κατά τη διάρκεια της διαδικασίας ανάθεσης και, ως εκ τούτου, θεωρούνται υπερβολικά δύσκαμπτες σε ανάλογες περιπτώσεις.»

[14] Βλέπε υποσημείωση 2.

3.2. Πρέπει πράγματι να σημειωθεί ότι δυνάμει της νομολογίας του Δικαστηρίου, ένας τέτοιος διάλογος δεν επιτρέπεται στο πλαίσιο των σημερινών ανοικτών και κλειστών διαδικασιών. Επιπλέον, οι υφιστάμενες διατάξεις σχετικά με την προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης με προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης περιορίζονται σε εξαιρετικές περιπτώσεις και πρέπει, σύμφωνα με πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, να ερμηνεύονται περιοριστικά. Συνεπώς, οι υφιστάμενοι κανόνες δεν προσφέρουν τη δυνατότητα αυτή.

3.3. Ορισμένες αγορές ενδέχεται όμως να είναι ιδιαίτερα πολύπλοκες. οι αναθέτουσες αρχές δεν είναι αντικειμενικώς σε θέση να ορίσουν τα τεχνικά, νομικά ή χρηματοπιστωτικά μέσα που θα καλύψουν καλύτερα τις ανάγκες τους. Οι αναθέτουσες αρχές μπορεί επίσης να επιθυμούν να επιτρέψουν καινοτόμες λύσεις ή να αδυνατούν αντικειμενικώς να αξιολογήσουν τις δυνατότητες προσφοράς της σύμβασης από πλευράς τεχνικών ή χρηματοδοτικών λύσεων. Αυτό συμβαίνει για παράδειγμα όταν μια αναθέτουσα αρχή αδυνατεί αντικειμενικώς να εκτιμήσει εκ των προτέρων εάν η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά θα συνεπάγεται χρηματοδότηση από τις δημόσιες αρχές, ένα μοντέλο επιμερισμού των κινδύνων ή μια λύση την οποία θα διαχειρίζεται πλήρως ο ιδιωτικός τομέας.

Στη γνωμοδότησή της, η Επιτροπή των Περιφερειών ανέφερε επίσης ως παράδειγμα τις συμβάσεις στον τομέα της υγείας (χειρουργικοί εξοπλισμοί, ιατρική απεικόνιση).

3.4. Ασφαλώς οι αναθέτουσες αρχές διαθέτουν ορισμένα μέσα για να αντιμετωπίσουν παρόμοιες καταστάσεις. δυνάμει των υφιστάμενων οδηγιών μπορούν να διεξαγάγουν έναν «τεχνικό διάλογο» τον οποίον ακολουθεί μια «κανονική» διαδικασία ανάθεσης ή να αναθέσουν μια σύμβαση υπηρεσιών την οποία ακολουθεί μια σύμβαση προμηθειών ή ακόμη να διενεργήσουν ένα διαγωνισμό μελετών τον οποίο ακολουθεί μια σύμβαση υπηρεσιών, προμηθειών ή έργων. Εντούτοις, όπως διευκρινίστηκε κατά τη συζήτηση που ακολούθησε την Πράσινη Βίβλο [15] και όπως υπογραμμίστηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά την έκδοση των οδηγιών 97/52/ΕΚ [16] και 98/4/ΕΚ [17], οι δυνατότητες αυτές δεν επαρκούν πάντα. Πράγματι, στην υποθετική περίπτωση ενός τεχνικού διαλόγου, η επιχείρηση που συνδράμει την αναθέτουσα αρχή για τον καθορισμό των προδιαγραφών προβαίνοντας σε «τεχνικό διάλογο» με την εν λόγω αρχή δεν μπορεί να συμμετάσχει στη μεταγενέστερη διαδικασία ανάθεσης που βασίζεται στις προδιαγραφές αυτές, στο μέτρο όπου αυτό θα αντέβαινε προς τον υγιή ανταγωνισμό, όπως διατυπώνεται στη 10η αιτιολογική σκέψη της οδηγίας 97/52/ΕΚ [18]. Η υποθετική περίπτωση της κατάτμησης των συμβάσεων (σύμβαση μελετών ή διαγωνισμός μελετών) επίσης δεν επιτρέπει μια ίδια επιχείρηση να σχεδιάζει και να υλοποιεί το έργο.

[15] Βλέπε υποσημείωση 1.

[16] Οδηγία 97/52/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Οκτωβρίου 1997 για την τροποποίηση των οδηγιών 92/50/ΕΟΚ, 93/36/ΕΟΚ και 93/37/ΕΟΚ περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών, συμβάσεων δημοσίων προμηθειών και συμβάσεων δημοσίων έργων, αντιστοίχως, ΕΕ L 328, 28.11.1997.

[17] Οδηγία 98/4/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 16ης Φεβρουαρίου 1998 για την τροποποίηση της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ περί συντονισμού των διαδικασιών σύναψης συμβάσεων των φορέων που δραστηριοποιούνται στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας, των μεταφορών και των τηλεπικοινωνιών, ΕΕ L 101, 1.4.1998.

[18] «εκτιμώντας ότι οι αναθέτουσες αρχές μπορούν να ζητούν ή να δέχονται συμβουλές που μπορεί να χρησιμοποιηθούν για τον καθορισμό των τεχνικών προδιαγραφών μιας συγκεκριμένης σύμβασης, υπό τον όρο ότι οι συμβουλές αυτές δεν θα παρεμποδίζουν τον ανταγωνισμό».

3.5. Χωρίς να τεθούν υπό αμφισβήτηση οι υφιστάμενες δυνατότητες, φαίνεται σκόπιμο να εισαχθούν νέες διατάξεις που να επιτρέπουν τη διενέργεια ενός διαλόγου σε μια ενιαία διαδικασία ανάθεσης η οποία θα καταλήγει στη σύναψη της σύμβασης. η διαδικασία αυτή θα πρέπει να ενσωματώνει μια φάση κατά την οποία οι προδιαγραφές θα καθορίζονται βάσει διαπραγματεύσεως με τους επιλεγέντες συμμετέχοντες, την οποία θα ακολουθεί η υποβολή των προσφορών από τους συμμετέχοντες στη διαπραγμάτευση και, στη συνέχεια, η ανάθεση της σύμβασης στην καλύτερη προσφορά.

3.6. Όσον αφορά την επιλογή των όρων, η πρόταση αποκλίνει από τα συμπεράσματα που συνήγαγε η Επιτροπή στην ανακοίνωσή της. Η Επιτροπή είχε δεσμευθεί να τροποποιήσει τα υφιστάμενα κείμενα των οδηγιών «για να αποκτήσουν οι διαδικασίες μεγαλύτερη ευελιξία και για να μην αποτελεί πλέον εξαίρεση από τον κανόνα η διενέργεια διαλόγου κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Θα προτείνει μια νέα κοινή διαδικασία, τον «ανταγωνιστικό διάλογο», η οποία θα προστεθεί στην «ανοικτή» και στην «κλειστή» διαδικασία και θα αντικαταστήσει την υφιστάμενη διαδικασία διαπραγμάτευσης με δημοσίευση. Οι όροι και οι προϋποθέσεις υπό τους οποίους οι αναθέτουσες αρχές θα μπορούν να προσφύγουν στη διαδικασία αυτή, καθώς και η διεξαγωγή της, θα πρέπει να διευκρινισθούν με βάση κυρίως τις αρχές της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης».

Πράγματι κρίθηκε σκοπιμότερο, σε συνέχεια των διαβουλεύσεων που διεξήχθησαν, να μην εισαχθεί μια εντελώς νέα διαδικασία. επιλέχθηκε να επεκταθεί στις περιπτώσεις αυτές η διαδικασία διαπραγμάτευσης με προηγούμενη δημοσίευση. Τοιουτοτρόπως θα αποφευχθεί ο πολλαπλασιασμός των διαδικασιών.

3.7. Δεδομένου του κινδύνου ευνοϊκής μεταχείρισης ενός υποψηφίου, οι γενικές αρχές της ίσης μεταχείρισης και της διαφάνειας δεν μπορούν να διαφυλαχθούν παρά μόνο διαμέσου μιας κατάλληλης πλαισίωσης της διεξαγωγής του διαλόγου μέχρι την ανάθεση της σύμβασης.

3.8. Σύμφωνα με τη νέα αυτή υποθετική περίπτωση, η διαδικασία με διαπραγμάτευση θα διεξάγεται στην πράξη ως εξής:

Η αναθέτουσα αρχή δημοσιεύει μια προκήρυξη πρόσκλησης συμμετοχής των ενδιαφερόμενων μερών στην οποία ορίζει τους στόχους που επιθυμεί να επιτύχει. Αναφέρει επίσης τα κριτήρια ποιοτικής επιλογής και τα κριτήρια ανάθεσης. Τα κριτήρια αυτά παραμένουν αμετάβλητα καθ' όλη τη διαδικασία.

Στη συνέχεια, η αναθέτουσα αρχή έχει δύο δυνατότητες: μπορεί

α) είτε να αποφασίσει ότι επιθυμεί να της υποβληθούν μόνο τα έγγραφα τα σχετικά με την προσωπική κατάσταση των υποψηφίων καθώς και με την τεχνική και χρηματοοικονομική ικανότητά τους. Τα κριτήρια ποιοτικής επιλογής πρέπει να είναι πρόσφορα και συναφή με το αντικείμενο της συγκεκριμένης σύμβασης,

β) είτε να αποφασίσει ότι τα έγγραφα πρέπει να συνοδεύονται από «ένα προσχέδιο λύσης», δηλαδή μια πρώτη ένδειξη της λύσης που ο υποψήφιος προτίθεται να προτείνει ως ανταπόκριση στις ανάγκες και στα κριτήρια της αναθέτουσας αρχής. Οι υποψήφιοι μπορούν επίσης να κληθούν να παράσχουν μια εκτίμηση του κόστους υλοποίησης του προσχεδίου λύσης που προτείνουν.

Η αναθέτουσα αρχή πρέπει να αναγγέλλει στην προκήρυξη την επιλογή της μεταξύ της δυνατότητας α) ή β).

Μετά την παραλαβή των υποψηφιοτήτων, η αναθέτουσα αρχή επιλέγει τους συμμετέχοντες στη διαπραγμάτευση. Η επιλογή πραγματοποιείται βάσει προκαθορισμένων κριτηρίων ποιοτικής επιλογής (χρηματοοικονομική και τεχνική ικανότητα, έπειτα από τη συνήθη επαλήθευση των πληροφοριών σχετικά με την προσωπική κατάσταση του υποψηφίου).

Είναι δυνατή μια μεταγενέστερη και προαιρετική φάση, δηλαδή αφού επιλέξει τους υποψηφίους στο πλαίσιο της διαδικασίας ποιοτικής επιλογής βάσει των πληροφοριών που αναφέρονται στο σημείο α) παραπάνω, η αναθέτουσα αρχή θα δύναται να ζητήσει από τους υποψηφίους αυτούς να υποβάλουν «ένα προσχέδιο λύσης» το οποίο θα αποτελέσει τη βάση της διαπραγμάτευσης που θα ακολουθήσει.

Σε κάθε περίπτωση η αναθέτουσα αρχή προβαίνει τότε σε διαβούλευση με τους επιλεγέντες συμμετέχοντες για να εξετάσουν τον καλύτερο τρόπο κάλυψης των αναγκών της. Προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι εύλογες ανησυχίες που εξέφρασε η βιομηχανία ως προς την ιδιοποίηση ιδεών τρίτου, διευκρινίζεται ότι κατά τις εν λόγω διαβουλεύσεις, η αναθέτουσα αρχή δεν θα κοινοποιεί σε κανέναν υποψήφιο τις προτεινόμενες λύσεις ούτε καμία άλλη εμπιστευτική πληροφορία σχετική με έναν άλλο υποψήφιο.

Στο τέλος της διαπραγμάτευσης, η αναθέτουσα αρχή ορίζει τις τελικές τεχνικές προδιαγραφές, είτε επιλέγοντας μία από τις προτεινόμενες λύσεις ενός των συμμετεχόντων, είτε συνδυάζοντας ορισμένες από τις υποβληθείσες λύσεις. Εξυπακούεται επιπλέον ότι η αναθέτουσα αρχή θα οφείλει ταυτοχρόνως να τηρεί τη νομοθεσία περί προστασίας της πνευματικής ιδιοκτησίας.

Μετά την ολοκλήρωση της φάσης αυτής, η αναθέτουσα αρχή καλεί τους συμμετέχοντες να υποβάλουν προσφορά. Όταν η αναθέτουσα αρχή καλεί τους συμμετέχοντες στη διαπραγμάτευση να υποβάλουν προσφορές, δεν μπορεί - εφόσον επαρκεί ο αριθμός των υποψηφίων που πληρούν τα κριτήρια ποιοτικής επιλογής - να προσκαλέσει λιγότερους από τρεις υποψηφίους. Ο ενδεχόμενος περιορισμός του αριθμού αυτού πραγματοποιείται βάσει κριτηρίων ποιοτικής επιλογής.

Οι προσφορές θα εξετάζονται βάσει των κριτηρίων ανάθεσης και η σύμβαση θα ανατίθεται χωρίς περαιτέρω δυνατότητα διαπραγμάτευσης.

4. Η εισαγωγη ελαστικοτερων τεχνικων αγορας μεσω της χρησης των συμφωνιων-πλαισιων

4.1. Στην προαναφερόμενη ανακοίνωσή της (σημείο 2.1.2.3), η Επιτροπή επισήμανε την ανάγκη προσαρμογής των οδηγιών, ούτως ώστε να επιτρέπεται η χρήση τεχνικών αγοράς οι οποίες θα παρέχουν στους αγοραστές τη δυνατότητα να επωφελούνται από την εξέλιξη των προϊόντων και των τιμών. Η Επιτροπή σημείωσε ότι στις αγορές που υπόκεινται σε συνεχή εξέλιξη, όπως οι αγορές προϊόντων και υπηρεσιών στον τομέα των τεχνολογιών της πληροφοριών, δύσκολα μπορεί να δικαιολογηθεί, από οικονομική άποψη, η επιβολή σταθερών τιμών και όρων στους αγοραστές του δημοσίου. Οι αγοραστές του δημοσίου αισθάνονται ολοένα και επιτακτικότερα την ανάγκη να διαχειρίζονται μακροπρόθεσμα τις αγορές τους. Κατά συνέπεια, οι αγορές αυτού του είδους πρέπει να συνοδεύονται από την απαραίτητη ευελιξία όσον αφορά τα βασικά τους στοιχεία. Οι συμφωνίες-πλαίσια ανταποκρίνονται στο μέλημα αυτό.

Οι συμφωνίες-πλαίσια δεν αποτελούν δημόσιες συμβάσεις κατά την έννοια των οδηγιών. πράγματι, δεν πρόκειται για συμβάσεις στο μέτρο όπου ορισμένοι όροι τους δεν καθορίζονται και, ως εκ τούτου, δεν μπορούν να λειτουργήσουν ως βάση για εκτέλεση, όπως συμβαίνει με μια σύμβαση.

Απεναντίας, υπενθυμίζεται ότι οι συμβάσεις με πλείονες οικονομικούς φορείς, όπως οι ευρέως χρησιμοποιούμενες συμβάσεις με δελτία παραγγελίας, αποτελούν δημόσιες συμβάσεις κατά την έννοια της οδηγίας (βλέπε άρθρο 1, παράγραφος 2). η ανάθεσή τους πρέπει να πραγματοποιείται σύμφωνα με τις διατάξεις της, εφόσον υπερβαίνουν τα κατώτατα όρια.

4.2. Οι «συμφωνίες-πλαίσια» χρησιμοποιούνται, σε περίπτωση επαναλαμβανόμενων αγορών, για να επιλεγούν ορισμένοι οικονομικοί φορείς οι οποίοι, όταν έρθει η στιγμή, θα είναι σε θέση να ανταποκριθούν στις ανάγκες του αγοραστή.

Αυτή η μορφή «συμφωνίας» μεταξύ της αναθέτουσας αρχής και των οικονομικών φορέων δεν δύναται, επί του παρόντος, να απαλλάξει την αναθέτουσα αρχή από την υποχρέωση να ακολουθήσει τις διαδικασίες της οδηγίας για κάθε συναπτόμενη σύμβαση - κατόπιν παραγγελίας - εφόσον η σύμβαση υπερβαίνει τα κατώτατα όρια. Εντούτοις, δεδομένου ότι ολοένα αυξάνεται η προσφυγή στην πρακτική αυτή, η Επιτροπή έκρινε αναγκαίο, στην προαναφερόμενη ανακοίνωσή της για τις δημόσιες συμβάσεις [19], να επιτραπεί οι συμβάσεις που βασίζονται σε τέτοιες συμφωνίες να απαλλάσσονται, υπό ορισμένους όρους, από την εφαρμογή των κανονικών διαδικασιών της οδηγίας. Πράγματι, οι συμφωνίες αυτές επιτρέπουν την πραγματοποίηση αγορών υπό καλύτερους όρους, δεδομένης της συνεχούς εξέλιξης της αγοράς για ορισμένα προϊόντα και υπηρεσίες, αλλά επίσης την αποφυγή της επανάληψης των διαδικασιών για κάθε αγορά, όταν πρόκειται για επαναλαμβανόμενες αγορές.

[19] Βλέπε υποσημείωση 2.

Έτσι οι αναθέτουσες αρχές δεν θα υποχρεούνται, για κάθε σύμβαση που βασίζεται σε συμφωνία αυτού του είδους, να εφαρμόζουν τις κανονικές διαδικασίες της οδηγίας.

4.3. Η δυνατότητα αυτή υπόκειται στον εξής διπλό όρο:

- η ίδια η συμφωνία-πλαίσιο πρέπει να ανατίθεται σύμφωνα με την οδηγία. Με άλλα λόγια, εάν επιθυμεί να επωφεληθεί από τη διευκόλυνση αυτή, η αναθέτουσα αρχή πρέπει να δημοσιεύσει προκήρυξη, να εφαρμόσει κριτήρια ποιοτικής επιλογής σύμφωνα με την οδηγία και να αναθέσει τη συμφωνία-πλαίσιο - σε πλείονες παρόχους - κατ' εφαρμογή αντικειμενικών κριτηρίων, τα οποία αναγγέλλονται εκ των προτέρων,

- οι συμβάσεις που βασίζονται σε συμφωνία-πλαίσιο πρέπει να ανατίθενται σύμφωνα με διατάξεις οι οποίες αποσκοπούν στην εξασφάλιση της τήρησης της ίσης μεταχείρισης όσον αφορά την επιλογή του προσφέροντος. Οι διατάξεις αυτές αποτελούν το αντικείμενο ενός νέου άρθρου (άρθρο 32). Η επιλογή θα πραγματοποιείται μετά την εκ νέου προκήρυξη διαγωνισμού μεταξύ των οικονομικών φορέων που είναι συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας-πλαισίου.

4.4. Όταν η αναθέτουσα αρχή χρειάζεται να προβεί σε αγορά, διαβουλεύεται με τους οικονομικούς φορείς οι οποίοι είναι συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας και οι οποίοι ενδέχεται να ανταποκριθούν στις ανάγκες της. οι οικονομικοί φορείς υποβάλλουν ειδικές προσφορές, οι οποίες επιτρέπουν να προσαρμοστεί η αρχική προσφορά ανάλογα με τις εξελίξεις της αγοράς, όπως η τεχνική απαρχαίωση ή οι αισθητές μεταβολές των τιμών.

4.5. Οι όροι εντάσσονται στο πλαίσιο των διατάξεων εξασφάλισης της ίσης μεταχείρισης των προσφερόντων.

4.6. Οι συμφωνίες αυτού του είδους δεν κλείνουν την αγορά στον ανταγωνισμό και ιδίως στους νεοεισερχόμενους. Οι αναθέτουσες αρχές διατηρούν πάντα την ευχέρεια να κινήσουν νέα διαδικασία για τη σύναψη δημόσιας σύμβασης εάν επιθυμούν να επωφεληθούν από καλύτερες συνθήκες. Επιπλέον, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι σήμερα τίποτε δεν εμποδίζει μια αναθέτουσα αρχή από το να συνάψει σύμβαση με έναν μόνο οικονομικό φορέα για πολλά έτη.

Έτσι, μια αναθέτουσα αρχή μπορεί να έχει συμφέρον να χρησιμοποιήσει μια συμφωνία-πλαίσιο για την παροχή πνευματικών εργασιών τις οποίες θα χρειαστεί κατά τη διάρκεια δεδομένης περιόδου (για παράδειγμα τεχνική αρωγή) και σχετικά με τις οποίες δεν γνωρίζει τη στιγμή κατά την οποία θα ανακύψει η ανάγκη, ούτε το εύρος της εργασίας που θα πρέπει να εκτελεστεί. Όταν θα ανακύπτει η ανάγκη, θα διαβουλεύεται, με απλουστευμένη διαδικασία, με όλα τα συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας-πλαισίου και θα μπορεί να αναθέσει τη σύμβαση στην καλύτερη προσφορά.

Η πρόταση περιέχει, επιπλέον, μια ρήτρα σχετικά με τις καταχρήσεις που θίγουν τον ανταγωνισμό (ιδίως τον κίνδυνο συνεννοήσεων) και, με σκοπό τη διασφάλιση πραγματικού ανταγωνισμού, περιορίζει τη διάρκεια των συμφωνιών-πλαισίων σε τρία έτη κατ' αρχήν.

Εξυπακούεται ότι η εφαρμογή των κανόνων της συνθήκης όσον αφορά τον ανταγωνισμό δεν θίγεται από αυτή την τεχνική αγοράς.

5. Τεχνικές προδιαγραφες

5.1. Οι διατάξεις που ισχύουν σήμερα όσον αφορά τις τεχνικές προδιαγραφές [20] έχουν ως στόχο να υποχρεώνουν τους αγοραστές του δημοσίου να αναφέρονται σε ορισμένα μέσα που απαριθμούνται εξαντλητικά για τον ορισμό των τεχνικών προδιαγραφών, ούτως ώστε να μην υπάρχει πλεονέκτημα ούτε υπέρ ενός οικονομικού φορέα ούτε υπέρ της εθνικής παραγωγής. Τα μέσα αυτά έχουν ως χαρακτηριστικά, αφενός, ότι είναι γνωστά, διαφανή και διαθέσιμα σε όλους και, αφετέρου, ότι αποτελούν στο μέτρο του δυνατού εναρμονισμένες προδιαγραφές σε ευρωπαϊκό ή διεθνές επίπεδο. Μεταξύ των μέσων αυτών συγκαταλέγεται κατά πρώτο λόγο το πρότυπο, το οποίο πρέπει να είναι κατά προτίμηση ευρωπαϊκό, διεθνές ή, ελλείψει αυτού, εθνικό. Άλλα μέσα, τα οποία σχετίζονται ειδικότερα με κάποιον τομέα (η ευρωπαϊκή τεχνική έγκριση ιδίως για τα προϊόντα του τομέα των δομικών κατασκευών, όπως προβλέπεται από την οδηγία 89/106/ΕΟΚ), έχουν επίσης επιλεγεί ως πιθανά σημεία αναφοράς.

[20] Οι οδηγίες για τις προμήθειες (93/36/ΕΟΚ), τα έργα (93/37/ΕΟΚ), τις υπηρεσίες (92/50/ΕΟΚ) περιέχουν ανάλογες διατάξεις όσον αφορά τους κοινούς τεχνικούς κανόνες. Η οδηγία για τους «ειδικούς τομείς» (93/38/ΕΟΚ) περιέχει διατάξεις κατ' ουσίαν αντίστοιχες.

Η εφαρμογή των εν λόγω διατάξεων των οδηγιών οδήγησε σε ορισμένες περιπτώσεις σε μια κατάσταση στην οποία το πρότυπο θεωρείται εκ των πραγμάτων υποχρεωτικό μέσο. οι διατάξεις αυτές μπορούν πράγματι να κατανοηθούν ως μέσο το οποίο περιορίζει την επιλογή του αγοραστή να αγοράζει μόνο προϊόντα τα οποία είναι σύμφωνα με το πρότυπο.

Η ερμηνεία αυτή δεν συνάδει με την έννοια της «αναφοράς», σύμφωνα με την οποία άλλες λύσεις μπορούν να συγκριθούν με εκείνη που παρέχει το πρότυπο. επιπλέον, καταλήγει να ευνοεί τις τυποποιημένες τεχνικές λύσεις εις βάρος άλλων λύσεων και νέων τεχνολογιών. Η ταχεία τεχνική απαρχαίωση που γνωρίζουν ορισμένοι τομείς, σε συνδυασμό με την ερμηνεία σύμφωνα με την οποία η τήρηση του προτύπου είναι εκ των πραγμάτων υποχρεωτική, είναι ιδιαίτερα επιζήμια όταν το πρότυπο εκ φύσεως καθυστερεί σε σχέση με την τεχνική πρόοδο (περίπτωση των τεχνολογιών των πληροφοριών).

5.2. Κάτω από τις συνθήκες αυτές φαίνεται απαραίτητη η απλούστευση των εν λόγω διατάξεων, αφενός, αποσαφηνίζοντας την εμβέλεια της υποχρέωσης της «αναφοράς» και, αφετέρου, περιορίζοντας την παραπομπή σε ειδικές διατάξεις σε ορισμένους τομείς όπως οι τηλεπικοινωνίες και τα δομικά έργα, οι οποίες συμβάλλουν στην πολυπλοκότητα των σημερινών κειμένων. Οι τροποποιήσεις αυτές ευνοούν επίσης μια προσέγγιση με την οποία εξασφαλίζεται η ύπαρξη πραγματικού ανταγωνισμού με τη συμμετοχή όσο το δυνατόν περισσότερων προσφερόντων και, ιδίως, καινοτόμων επιχειρήσεων.

Οι εξεταζόμενες τροποποιήσεις ισχύουν για όλες τις αγορές προϊόντων, έργων και υπηρεσιών που διέπονται από τις λεγόμενες «κλασικές» οδηγίες καθώς και για εκείνες που διέπονται από την οδηγία για τους ειδικούς τομείς. Τοιουτοτρόπως θα εξασφαλίζεται επίσης ταυτόσημη διατύπωση των κειμένων, πράγμα που θα συμβάλει στην προσπάθεια απλούστευσης. Οι τροποποιήσεις αυτές θα επιτρέψουν στους αγοραστές του δημοσίου να διευκρινίσουν επίσης τις απαιτήσεις τους ως προς τις επιδόσεις, διαφυλάσσοντας ταυτόχρονα το κεκτημένο στον τομέα της ευρωπαϊκής τυποποίησης, καθώς η αναφορά στα πρότυπα θα εξακολουθεί να υπάρχει ως δυνατότητα.

6. Ενίσχυση των διαταξεων που αφορουν τα κριτηρια αναθεσης και την επιλογη

6.1. Οι σημερινές διατάξεις σχετικά με τα κριτήρια ανάθεσης (άρθρο 36, παράγραφος 2 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, άρθρο 26, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και άρθρο 30, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ) προβλέπουν ότι τα κριτήρια αυτά πρέπει να απαριθμούνται στην προκήρυξη διαγωνισμού ή στη συγγραφή υποχρεώσεων, «ει δυνατόν» κατά φθίνουσα σειρά σπουδαιότητας που τους προσδίδει η αναθέτουσα αρχή.

Η διάταξη αυτή είναι ελάχιστα δεσμευτική όσον αφορά την αναφορά της φθίνουσας σειράς σπουδαιότητας. Είναι επομένως απαραίτητο να αποσαφηνιστεί σε ποια έκταση είναι υποχρεωτική.

6.2 Επιπροσθέτως, οι υπηρεσίες της Επιτροπής είχαν την ευκαιρία να διαπιστώσουν, στο πλαίσιο της διερεύνησης καταγγελιών, ότι ακόμη και με την κατάρτιση και αναφορά των κριτηρίων ανάθεσης κατά φθίνουσα σειρά σπουδαιότητας, οι αναθέτουσες αρχές εξακολουθούν να διαθέτουν σημαντικά περιθώρια διακριτικής ευχέρειας κατά την ανάθεση της σύμβασης. Πράγματι, με το να αναφέρει απλώς τη φθίνουσα σειρά σπουδαιότητας, η αναθέτουσα αρχή διατηρεί τη δυνατότητα να προσδίδει στα κριτήρια, κατά την αξιολόγηση, μια συγκεκριμένη βαρύτητα και, ως εκ τούτου, μια σχετική αξία, η οποία είναι άγνωστη για τους προσφέροντες. Η έλλειψη διαφάνειας μπορεί να έχει ως συνέπεια ορισμένες αναθέτουσες αρχές να επιφυλάσσουν απροσδόκητη ή απρόβλεπτη σπουδαιότητα σε ένα ή περισσότερα κριτήρια, ακόμη και μετά την αποσφράγιση των προσφορών, κατά τρόπο ώστε να ευνοείται η μία ή η άλλη από αυτές. Έτσι, όταν υπάρχουν δύο κριτήρια, η σειρά προτεραιότητας μπορεί να οδηγήσει σε σχετική αξία τόσο 90% όσο και 51% του πρώτου κριτηρίου. Επομένως, ελλείψει ενός γενικού κανόνα που να καθιστά υποχρεωτική την αναφορά μιας σχετικής στάθμισης ήδη από την αρχή της διαδικασίας, η οριστική επιλογή της αναθέτουσας αρχής δύσκολα μπορεί να ελεγχθεί. Δεν μπορεί λοιπόν παρά να αναγνωριστεί ότι μια τέτοια έλλειψη έχει ως συνέπεια να εξουδετερώνει, κατά την κρίσιμη φάση της ανάθεσης της σύμβασης, το ωφέλιμο έργο των κανόνων που διέπουν τις προγενέστερες φάσεις της διαδικασίας ανάθεσης. Όλοι αυτοί οι κανόνες επιδιώκουν τον ίδιο στόχο της εξασφάλισης της τήρησης των δικαιωμάτων των προσφερόντων και ιδίως των αρχών της ίσης μεταχείρισης και της διαφάνειας.

Επομένως η οδηγία πρέπει να τροποποιηθεί ώστε να επιβληθεί η υποχρέωση να αναφέρεται η σχετική στάθμιση κάθε κριτηρίου ήδη στην προκήρυξη διαγωνισμού ή στη συγγραφή υποχρεώσεων. Η σχετική στάθμιση μπορεί να λάβει διάφορες μορφές (ιδίως τη μορφή ποσοστών ή να εκφραστεί ως σχετικό μέρος σε σχέση με ένα άλλο κριτήριο) και, προκειμένου να διατηρηθεί κάποια ευελιξία, μπορεί να εκφραστεί ως ψαλίδα στα όρια της οποίας θα κυμαίνεται η αξία που προσδίδεται σε κάθε κριτήριο.

6.3 Ωστόσο, δεν είναι πάντα δυνατόν η σχετική στάθμιση των κριτηρίων να αναφέρεται ήδη στην προκήρυξη διαγωνισμού. Τούτο μπορεί να αποδειχθεί ιδιαίτερα δύσκολο στην περίπτωση των πολύπλοκων συμβάσεων.

Οι διατάξεις πρέπει λοιπόν να προβλέπουν μια δυνατότητα εξαίρεσης από την προαναφερόμενη υποχρέωση.

Από μια άλλη πλευρά, θα πρέπει να υπάρξει μέριμνα ώστε η στάθμιση να είναι γνωστή από όλους τους προσφέροντες τη στιγμή που καταρτίζουν τις προσφορές τους.

Ως εκ τούτου προβλέπεται μια απαλλαγή η οποία επιτρέπει η σχετική στάθμιση να αναφέρεται το αργότερο στην πρόσκληση υποβολής προσφορών (για τις κλειστές ή με διαπραγμάτευση διαδικασίες) ή στην πρόσκληση συμμετοχής στο διάλογο (για τις διαδικασίες με διαπραγμάτευση στην περίπτωση των πολύπλοκων συμβάσεων). Στις λοιπές περιπτώσεις - ανοικτές διαδικασίες - η έλλειψη ένδειξης της σχετικής στάθμισης ήδη από την αρχή της διαδικασίας θα δύναται να επισύρει την κήρυξη ακυρότητας της διαδικασίας.

6.4. Όσον αφορά την επιλογή των προσφερόντων η πρόταση ενισχύει τη νομοθετική πλαισίωση από δύο απόψεις:

- αφενός, ενισχύει τα μέσα καταπολέμησης του οργανωμένου εγκλήματος, της δωροδοκίας και της απάτης εισάγοντας την υποχρέωση για την αναθέτουσα αρχή να αποκλείσει έναν προσφέροντα που έχει καταδικαστεί βάσει απόφασης η οποία έχει οριστικό χαρακτήρα για αδικήματα οργανωμένου εγκλήματος, δωροδοκίας ή απάτης σε βάρος των οικονομικών συμφερόντων της Κοινότητας. Η πρόταση αυτή αποτελεί συνέχεια των συμπερασμάτων της συνόδου κορυφής του Τάμπερε καθώς και των σχεδίων δράσης για την καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και της ανακοίνωσης της Επιτροπής του 1997 για την πολιτική της Ένωσης κατά της δωροδοκίας [21].

[21] COM(97) 192 τελικό της 21ης Μαΐου 1997.

- Αφετέρου, εισάγει την υποχρέωση, στις κλειστές και με διαπραγμάτευση διαδικασίες, να περιορίζεται ο αριθμός των υποψηφίων που καλούνται να υποβάλουν προσφορά μόνο κατ' εφαρμογή αντικειμενικών κριτηρίων τα οποία διευκρινίζονται εκ των προτέρων. Καλύπτει έτσι ένα κενό του υφιστάμενου διατακτικού.

7. Τα κατώτατα όρια

Οι σημερινές οδηγίες προβλέπουν διάφορα κατώτατα όρια. Συχνά δεν είναι εύκολο να προσδιοριστεί ποιο κατώτατο όριο ισχύει για μια συγκεκριμένη δημόσια σύμβαση.

Όσον αφορά τις δημόσιες συμβάσεις που υπάγονται στην οδηγία 92/50/ΕΟΚ, εφαρμόζονται τα ακόλουθα κατώτατα όρια:

- 200 000 ευρώ [22] για τις συμβάσεις οι οποίες ανατίθενται από τις κεντρικές και μη κεντρικές αρχές και οι οποίες αφορούν τις υπηρεσίες του παραρτήματος Ι Α, κατηγορία 8 (έρευνα και ανάπτυξη), ορισμένες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες, όπως οι απαριθμούμενες στο παράρτημα Ι Α, κατηγορία 5, εφόσον ο αριθμός αναφοράς στην ονοματολογία CPC είναι 7524, 7525 ή 7526. Επιπλέον, αυτό το κατώτατο όριο εφαρμόζεται σε όλες τις συμβάσεις που αφορούν τις υπηρεσίες του παραρτήματος Ι Β. Και τέλος, αυτό το κατώτατο όριο εφαρμόζεται σε όλες τις συμβάσεις που καλύπτει το άρθρο 3, παράγραφος 3, ήτοι τις συμβάσεις που χρηματοδοτούνται σε ποσοστό μεγαλύτερο του 50%.

[22] Εκφράζεται σε ECU στις οδηγίες που χρονολογούνται πριν από τη μετάβαση στο ευρώ. Υπενθύμιση: 1 ECU = 1 ευρώ.

- Το ισόποσο 130 000 ΕΤΔ [23] σε ευρώ (139 312 ευρώ σήμερα) εφαρμόζεται σε όλες τις συμβάσεις που συνάπτουν οι κυβερνητικές αρχές οι οποίες απαριθμούνται στο παράρτημα Ι της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, εφόσον η συγκεκριμένη σύμβαση εμπίπτει στις λοιπές κατηγορίες του παραρτήματος Ι Α εκτός από τις προαναφερόμενες (ήτοι κατηγορία 8 (έρευνα και ανάπτυξη) και κατηγορία 5, εφόσον ο αριθμός αναφοράς στην ονοματολογία CPC είναι 7524, 7525 ή 7526).

[23] Το ΕΤΔ είναι ένα νόμισμα αναφοράς κατά τα οριζόμενα από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, το οποίο χρησιμοποιείται στη ΣΔΣ.

- Το ισόποσο 200 000 ΕΤΔ σε ευρώ (214 326 ευρώ σήμερα) εφαρμόζεται στις συμβάσεις υπηρεσιών που ανατίθενται από τις αναθέτουσες αρχές οι οποίες δεν αποτελούν κεντρικές αρχές, εφόσον οι συμβάσεις αφορούν τις απαριθμούμενες στο παράρτημα Ι Α υπηρεσίες, πλην εκείνων που απαριθμούνται παραπάνω (δηλαδή εκτός από την κατηγορία 8, Ε & Α, και από τις τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες με αριθμό αναφοράς CPC 7524, 7525 ή 7526).

Υπάρχουν δύο διαφορετικά κατώτατα όρια για τις συμβάσεις υπηρεσιών που υπόκεινται στην οδηγία 93/37/ΕΟΚ, ήτοι ένα κατώτατο όριο 5 000 000 ECU (ευρώ σήμερα) που ισχύει για τις συμβάσεις παραχώρησης έργων και για τις συμβάσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 2, παράγραφος 1 - συμβάσεις που χρηματοδοτούνται σε ποσοστό μεγαλύτερο του 50%. όλες οι λοιπές συμβάσεις έργων υπόκεινται σε ένα κατώτατο όριο το οποίο αποτελεί το ισόποσο 5 000 000 ΕΤΔ (ειδικών τραβηκτικών δικαιωμάτων) σε ευρώ - 5 358 153 ευρώ σήμερα.

Όσον αφορά τις συμβάσεις προμηθειών δυνάμει της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ, τα κατώτατα όρια έχουν ως εξής:

- το ισόποσο 130 000 ΕΤΔ σε ευρώ (139 312 ευρώ σήμερα) ισχύει για τις συμβάσεις προμηθειών που ανατίθενται από τις κεντρικές κυβερνητικές αρχές, οι οποίες απαριθμούνται στο παράρτημα Ι της οδηγίας. Εντούτοις, στον αμυντικό τομέα αυτό ισχύει μόνο για τις συμβάσεις που αφορούν τα προϊόντα τα οποία απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙ της οδηγίας,

και

- το ισόποσο 200 000 ΕΤΔ σε ευρώ (214 326 ευρώ σήμερα) ισχύει για όλες τις συμβάσεις προμηθειών που ανατίθενται από τις αναθέτουσες αρχές οι οποίες δεν αποτελούν κεντρικές κυβερνητικές αρχές και τις συμβάσεις που συνάπτονται από τις κεντρικές κυβερνητικές αρχές στον αμυντικό τομέα σχετικά με τα προϊόντα τα οποία δεν απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙ της οδηγίας.

Με βάση τα όσα προηγούνται, καθίσταται σαφές ότι τα τρέχοντα κατώτατα όρια είναι οτιδήποτε εκτός από απλά και φιλικά προς το χρήστη. Ως εκ τούτου υπάρχει επείγουσα ανάγκη για απλούστευση αυτών των κατώτατων ορίων, μειώνοντας τον αριθμό των διαφορετικών κατώτατων ορίων, εξαλείφοντας κάθε αναφορά στο «ισόποσο ΕΤΔ σε ευρώ» και αναφέροντας όλα τα κατώτατα όρια σε ευρώ, έως ένα βαθμό συμβατό με τις διεθνείς υποχρεώσεις της Κοινότητας, ήτοι τη συμφωνία για τις δημόσιες συμβάσεις (ΣΔΣ), η οποία συνήφθη στο πλαίσιο των πολυμερών διαπραγματεύσεων του γύρου της Ουρουγουάης [24]. Δεδομένου ότι τα κατώτατα όρια αναφέρονται πλέον σε «ευρώ», πρέπει ταυτοχρόνως:

[24] Απόφαση 94/800/ΕΚ του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 1994, σχετικά με την εξ ονόματος της Κοινότητας σύναψη των συμφωνιών στο πλαίσιο των πολυμερών διαπραγματεύσεων του Γύρου της Ουρουγουάης (1986-1994), καθόσον αφορά τα θέματα που εμπίπτουν στις αρμοδιότητές της (ΕΕ L 336, 23.12.1994, σ. 1).

- να εξασφαλιστεί η τήρηση των διεθνών υποχρεώσεών μας διαμέσου της τήρησης των κατώτατων ορίων της ΣΔΣ.

- να οριστούν κατώτατα όρια με στρογγυλούς αριθμούς, τα οποία δεν θα είναι απλώς η αντίστοιχη αξία των κατώτατων ορίων ΕΤΔ.

Προς το σκοπό αυτό, τα κατώτατα όρια σε ευρώ στρογγυλοποιούνται στην εκατοντάδα ή στη δεκάδα χιλιάδων ευρώ κάτω των κατώτατων ορίων που προβλέπει η ΣΔΣ.

Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις ορίζουν τα εξής κατώτατα όρια:

- 93/37/ΕΟΚ: ένα ενιαίο κατώτατο όριο το οποίο ισχύει για όλες τις συμβάσεις και τις συμβάσεις παραχώρησης που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της, ύψους 5 300 000 ευρώ.

- 93/36/ΕΟΚ ΚΑΙ 92/50/ΕΟΚ: δύο κατώτατα όρια, τα οποία ισχύουν για όλες τις συμβάσεις και όλους τους διαγωνισμούς μελετών που εμπίπτουν στους αντίστοιχους τομείς των οδηγιών, ύψους 130 000 ευρώ ή 200 000 ευρώ ανάλογα με τον κεντρικό ή μη κεντρικό χαρακτήρα της αναθέτουσας αρχής.

Σε περίπτωση όπου οι αλλαγές ισοτιμίας ευρώ-ΕΤΔ έχουν ως αποτέλεσμα τα κατώτατα όρια εκφραζόμενα σε ευρώ να είναι μεγαλύτερα του ισόποσου σε ευρώ των κατώτατων ορίων που ορίζονται σε ΕΤΔ - στο πλαίσιο της ΣΔΣ - η πρόταση προβλέπει την ανάθεση στην Επιτροπή της αρμοδιότητας για την προσαρμογή των κατώτατων ορίων της οδηγίας, εκφραζόμενων σε ευρώ, σύμφωνα με τις ενδεδειγμένες διαδικασίες.

8. Κοινό λεξιλόγιο για τις δημόσιες συμβάσεις

Η χρήση του Κοινού λεξιλογίου για τις δημόσιες συμβάσεις (Common Procurement Vocabulary - CPV) αποτέλεσε αντικείμενο σύστασης της Επιτροπής το 1996 [25]. Η ονοματολογία αυτή αποτελεί εξέλιξη και βελτίωση των ονοματολογιών CPA και NACE με την έννοια ότι ανταποκρίνεται καλύτερα στις ιδιαιτερότητες του τομέα των δημοσίων συμβάσεων. Από το 1996, το CPV χρησιμοποιείται συστηματικά σε κάθε προκήρυξη που δημοσιεύεται στο συμπλήρωμα της Επίσημης Εφημερίδας των Κοινοτήτων δυνάμει των οδηγιών για τον εντοπισμό του αντικειμένου των συμβάσεων καθώς και για τη μετάφραση στις 11 επίσημες γλώσσες. έχει επίσης μετατραπεί σε απαραίτητο κριτήριο αναζήτησης για την επιλογή και τον εντοπισμό ευκαιριών συμβάσεων. Το CPV αποτέλεσε αντικείμενο αναθεώρησης στο τέλος του 1998 υπό το φως της εφαρμογής του στην πράξη και με βάση τα σχόλια των χρηστών (αναθέτουσες αρχές και δυνητικοί προμηθευτές). Θα πρέπει στο εξής να αξιοποιηθεί πλήρως η ύπαρξη μιας ειδικής ονοματολογίας για τις δημόσιες συμβάσεις και να τροποποιηθούν οι διατάξεις των οδηγιών σχετικά με τη χρήση διαφόρων ονοματολογιών (CPC, NACE και συνδυασμένη ονοματολογία) αντικαθιστώντας τις εν λόγω ονοματολογίες με το CPV και μεριμνώντας όμως ώστε να μη θιγεί με τον τρόπο αυτό το πεδίο εφαρμογής των οδηγιών (κατηγορίες υπηρεσιών των παραρτημάτων Ι Α και Ι Β της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ). Η χρήση μόνο του CPV θα διευκολύνει τη διάδοση των πληροφοριών και την πρόσβαση σ' αυτές, συμβάλλοντας έτσι στην αύξηση της διαφάνειας και του ανοίγματος των δημοσίων συμβάσεων στην Ευρώπη. Παράλληλα με την παρούσα αναθεώρηση των οδηγιών, το CPV θα αποτελέσει αντικείμενο πρότασης κανονισμού του Συμβουλίου και του Κοινοβουλίου για την επίσημη θέσπισή του ως κοινοτικής ονοματολογίας εφαρμοστέας στις δημόσιες συμβάσεις και για τη διοργάνωση της συντήρησής του (του τρόπου αναθεώρησής του).

[25] Σύσταση 96/527/ΕΚ της Επιτροπής της 30ής Ιουλίου 1996 σχετικά με τη χρήση του κοινού λεξιλογίου για της δημόσιες συμβάσεις (CPV) στην περιγραφή του αντικειμένου της σύμβασης (ΕΕ L 222, 3.9.1996).

9. Τροποποιήσεις λογω της εξαιρεσης του τομεα των τηλεπικοινωνιων απο την οδηγια 93/38/ΕΟΚ

Σήμερα, οι δημόσιες αρχές [26] που δραστηριοποιούνται στον τομέα των τηλεπικοινωνιών υπόκεινται στις διατάξεις της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ. κατά συνέπεια, οι αγορές τους για την άσκηση αυτής της δραστηριότητας εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής των «κλασικών» οδηγιών. Παράλληλα με την παρούσα πρόταση, η Επιτροπή προτείνει επίσης μια ανασύνταξη της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ, της οποίας μια πτυχή αφορά την εξαίρεση του τομέα των τηλεπικοινωνιών από το πεδίο εφαρμογής της. Εάν οι «κλασικές» οδηγίες δεν τροποποιούνταν, η πρόταση νέας οδηγίας για την αντικατάσταση της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ θα είχε ως συνέπεια οι δημόσιες αρχές να υπαχθούν πάλι στις «κλασικές» οδηγίες όσον αφορά τις αγορές τους οι οποίες συνδέονται με τη δραστηριότητά τους στον τομέα των τηλεπικοινωνιών. Ωστόσο, θα αντέβαινε στη λογική των οδηγιών για τις δημόσιες συμβάσεις να πρέπει οι δημόσιες αρχές, οι οποίες υπό τις σημερινές συνθήκες - ακόμη και όταν δεν υπάρχει πραγματικός ανταγωνισμός στον τομέα των τηλεπικοινωνιών - υπόκεινται στις ελαστικότερες διατάξεις της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ, να υπόκεινται στους αυστηρότερους κανόνες των «κλασικών» οδηγιών ενώ έχουν - λόγω της απελευθέρωσης - τα ίδια κίνητρα αποδοτικότητας με τις ιδιωτικές επιχειρήσεις επειδή έχει πλέον δημιουργηθεί πραγματικός ανταγωνισμός στον τομέα. Προτείνεται επομένως να τροποποιηθούν οι «κλασικές» οδηγίες ώστε να εξασφαλιστεί ότι οι δημόσιες αρχές εξακολουθούν να εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής των εν λόγω οδηγιών όσον αφορά τις αγορές τους στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων τους στον τομέα των τηλεπικοινωνιών (βλέπε άρθρο 15 της παρούσας πρότασης).

[26] Δηλαδή, το κράτος, οι περιφερειακές ή τοπικές αρχές, οι οργανισμοί δημοσίου δικαίου ή οι ενώσεις που απαρτίζονται από μία ή περισσότερες από τις παραπάνω αρχές ή οργανισμούς δημοσίου δικαίου. Βλέπε άρθρο 1, παράγραφος 1, της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ.

ΙΙΙ. Ανάλυση των αρθρων

Όταν οι τροποποιήσεις συνίστανται σε νέα αρίθμηση ή σε νέα αρίθμηση του άρθρου στο οποίο γίνεται αναφορά, οι διατάξεις θεωρούνται ως ουσιωδώς αμετάβλητες. Το ίδιο ισχύει για τις φραστικές τροποποιήσεις οι οποίες δεν επηρεάζουν το περιεχόμενο ή την εμβέλεια μιας διάταξης. Συνεπώς, όταν οι τροποποιήσεις είναι αυτής της φύσης, αναφέρεται ότι η διάταξη παραμένει αμετάβλητη. Όσον αφορά τη δομή, η παρούσα πρόταση περιλαμβάνει επίσης έναν πίνακα περιεχομένων που παρέχει μια συνολική εικόνα της αναδιευθέτησης των κειμένων.

Τιτλοσ Ι - Ορισμοί και γενικές αρχές

Άρθρο 1 - Ορισμοί

Το άρθρο αυτό συγκεντρώνει όλους τους ορισμούς που υπάρχουν στις τρεις σημερινές οδηγίες.

Η παράγραφος 2, πρώτο, δεύτερο και τρίτο εδάφιο, τροποποιείται για να διευκρινιστεί ότι οι έννοιες της δημόσιας σύμβασης υπηρεσιών, της σύμβασης δημοσίων προμηθειών και της σύμβασης δημοσίων έργων εφαρμόζονται επίσης σε συμβάσεις με πλείονες οικονομικούς φορείς.

Επιπλέον, όσον αφορά την έννοια των δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών, η φύση των υπηρεσιών διευκρινίζεται μέσω παραπομπής στο παράρτημα Ι. Πρόκειται λοιπόν για απλή διευκρίνιση χωρίς ουσιώδη τροποποίηση.

Η παράγραφος 3 αφορά τις διάφορες πιθανές περιπτώσεις μεικτών συμβάσεων, ήτοι τις συμβάσεις που περιέχουν ταυτοχρόνως προμήθειες και έργα (πρώτο εδάφιο), προμήθειες και υπηρεσίες (δεύτερο εδάφιο) ή υπηρεσίες και έργα (τρίτο εδάφιο).

Τοιουτοτρόπως, το περιεχόμενο της αιτιολογικής σκέψης 16, όπως ερμηνεύθηκε από το Δικαστήριο στην απόφασή του της 19ης Απριλίου 1994, υπόθεση C-331/92, Gestion Hotelera, ενσωματώνεται στο κείμενο της οδηγίας [27]. Πρόκειται λοιπόν για μια αποσαφήνιση της εμβέλειας του κειμένου.

[27] Πράγματι, το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι «σύμφωνα με την δεκάτη έκτη αιτιολογική της σκέψη, από την οδηγία 71/305 προκύπτει, συγκεκριμένα, ότι μια σύμβαση μπορεί να θεωρείται ως σύμβαση δημοσίων έργων μόνον εφόσον ο σκοπός της συνίσταται στην εκτέλεση ενός έργου και ότι, εφόσον τα έργα αυτά γίνονται επικουρικώς και δεν αποτελούν το αντικείμενο της σύμβασης, δεν μπορούν να δικαιολογήσουν το χαρακτηρισμό της σύμβασης ως σύμβασης δημοσίων έργων» (σημείο 27 της απόφασης).

Στην παράγραφο 4, πρώτο εδάφιο διευκρινίζεται ότι ένας «προμηθευτής», ένας «πάροχος υπηρεσιών» καθώς και ένας «εργολήπτης» μπορεί επίσης να είναι μια κοινοπραξία φυσικών ή νομικών προσώπων, ή δημοσίων οργανισμών, προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι διατάξεις του άρθρου 3 το οποίο διέπει τη συμμετοχή τέτοιων κοινοπραξιών.

Προστίθεται ένα δεύτερο εδάφιο για να εισαχθεί ο ορισμός του «οικονομικού φορέα» που περιλαμβάνει, ανάλογα με το αντικείμενο της σύμβασης, είτε έναν πάροχο υπηρεσιών, είτε έναν εργολήπτη, είτε έναν προμηθευτή. Αυτή η νέα έννοια κατέστη αναγκαία λόγω της ενσωμάτωσης των τριών «κλασικών» οδηγιών σε ένα ενιαίο κείμενο.

Στο τρίτο εδάφιο διευκρινίζονται η έννοια του «προσφέροντος» καθώς και η έννοια του «υποψηφίου».

Η παράγραφος 5 σχετικά με τον ορισμό των οργανισμών δημοσίου δικαίου αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 1, στοιχείο β) της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του σημερινού άρθρου 1, στοιχείο β) της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ καθώς και του σημερινού άρθρου 1, στοιχείο β) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Η παράγραφος 6 σχετικά με τα διάφορα είδη διαδικασιών αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 1, στοιχεία δ), ε) και στ) της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του σημερινού άρθρου 1, στοιχεία δ), ε) και στ) της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ καθώς και του σημερινού άρθρου 1, στοιχεία ε), στ) και ζ) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Στην παράγραφο 7 εισάγεται ο ορισμός των «συμφωνιών-πλαισίων». Δεν πρόκειται για δημόσιες συμβάσεις διότι καθορίζονται ορισμένοι μόνον όροι, πράγμα που δεν δημιουργεί συμβατική σχέση μεταξύ της αναθέτουσας αρχής και των προσφερόντων. Ο ορισμός αυτός καθίσταται αναγκαίος λόγω της εισαγωγής ειδικών διατάξεων (βλέπε άρθρο 32) που επιτρέπουν σε μια αναθέτουσα αρχή να απαλλαγεί από τις διατάξεις της οδηγίας για κάθε σύμβαση, εφόσον η εν λόγω σύμβαση απορρέει από μια συμφωνία-πλαίσιο η οποία έχει η ίδια συναφθεί σύμφωνα με την οδηγία, δηλαδή ακολουθώντας τις διαδικασίες της οδηγίας για όλες τις φάσεις με εξαίρεση εκείνη που αφορά την ανάθεση.

Στην παράγραφο 8 εισάγεται μια νέα έννοια, ήτοι η έννοια του «προσχεδίου λύσης» που επεξηγείται ανωτέρω (βλέπε σημείο 3.8. της αιτιολογικής έκθεσης). Η προσθήκη αυτή καθίσταται αναγκαία λόγω των τροποποιήσεων που επήλθαν στη διαδικασία με διαπραγμάτευση για να υπάρξει δυνατότητα διαλόγου.

Η παράγραφος 9 σχετικά με την έννοια του «διαγωνισμού μελετών» αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 1, στοιχείο ζ) της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Η παράγραφος 10 σχετικά με την έννοια της «σύμβασης παραχώρησης δημοσίων έργων» αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 1, στοιχείο δ) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Στην παράγραφο 11 εισάγεται ο ορισμός του «ηλεκτρονικού μέσου». Πρόκειται για προσαρμογή του ορισμού που περιλαμβάνεται στην πρόταση της Επιτροπής για το ηλεκτρονικό εμπόριο.

Η παράγραφος 12 εισάγει τον ορισμό της έννοιας «γραπτώς» προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι νέες τεχνολογίες διαβίβασης δεδομένων.

Η παράγραφος 13 ορίζει το CPV ως την ονοματολογία αναφοράς που εφαρμόζεται στις δημόσιες συμβάσεις για τον εντοπισμό του αντικειμένου των συμβάσεων, αλλά επίσης και για τον ορισμό του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας και για την εφαρμογή των στατιστικών υποχρεώσεων.

Η παράγραφος 14 διευκρινίζει τους απαραίτητους ορισμούς όσον αφορά τις εξαιρέσεις από το πεδίο εφαρμογής των κανόνων σχετικά με τις δημόσιες συμβάσεις, τους διαγωνισμούς μελετών στον τομέα των υπηρεσιών και τις συμβάσεις παραχώρησης έργων στον τομέα των τηλεπικοινωνιών.

Άρθρο 2 - Ισότητα μεταχείρισης, μη εισαγωγή διακρίσεων και διαφάνεια

Η απαγόρευση της εισαγωγής διακρίσεων που εμφαίνεται στο άρθρο 3, παράγραφος 2 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, στο άρθρο 5, παράγραφος 7 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και στο άρθρο 6, παράγραφος 6 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητη.

Προστέθηκαν η τήρηση της αρχής της ίσης μεταχείρισης και η διαφάνεια. Πράγματι, σύμφωνα με πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, η «γενική αρχή της ίσης μεταχείρισης, ιδιαίτερη έκφραση της οποίας αποτελεί η απαγόρευση των διακρίσεων με βάση την ιθαγένεια, είναι μία από τις θεμελιώδεις αρχές του κοινοτικού δικαίου. Σύμφωνα με την αρχή αυτή, ανάλογες καταστάσεις δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται με διαφορετικό τρόπο, εκτός αν η διαφορετική αντιμετώπιση δικαιολογείται από αντικειμενικούς λόγους» [28].

[28] Απόφαση της 8ης Οκτωβρίου 1980, υπόθεση 810/79, «άberschδr», Συλλογή 1980, σ. 2747.

Τιτλοσ ΙΙ - Κανονεσ που εφαρμόζονται στις δημόσιες συμβάσεις

Κεφαλαιο Ι - Γενικές διατάξεις

Άρθρο 3 - Οι κοινοπραξίες οικονομικών φορέων

Η παράγραφος 1 αποτελεί αποσαφήνιση καθώς διευκρινίζει ότι η αναθέτουσα αρχή δεν μπορεί να ζητήσει τη μετατροπή των κοινοπραξιών παρόχων ώστε να περιβληθούν ιδιαίτερη νομική μορφή παρά μόνο στο μέτρο που η μετατροπή αυτή είναι απαραίτητη για την ορθή εκτέλεση της σύμβασης.

Μια τέτοια διάταξη υπάρχει ήδη στο σημερινό άρθρο 18 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και επεκτείνεται στις συμβάσεις υπηρεσιών καθώς και στις συμβάσεις έργων.

Η παράγραφος 2, που αντιστοιχεί στο σημερινό άρθρο 26, παράγραφοι 2 και 3 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητη.

Άρθρο 4 - Όροι που προβλέπονται από τις συμφωνίες που έχουν συναφθεί στο πλαίσιο του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 38α της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ και του σημερινού άρθρου 33α της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο. Όσον αφορά τις συμβάσεις προμηθειών, ευθυγραμμίζει το κείμενο του άρθρου 28 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ με εκείνα των δύο άλλων οδηγιών.

Άρθρο 5 - Εμπιστευτικότητα

Το άρθρο αυτό επεκτείνει στις συμβάσεις υπηρεσιών και έργων την υποχρέωση που υπάρχει ήδη στο σημερινό άρθρο 15, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ, σύμφωνα με την οποία οι αναθέτουσες αρχές οφείλουν να σέβονται τον εμπιστευτικό χαρακτήρα όλων των πληροφοριών που παρέχονται από τους οικονομικούς φορείς.

Η υποχρέωση αυτή όμως είναι επίσης αναγκαία λόγω της εισαγωγής μιας νέας υποθετικής περίπτωσης διαδικασίας με διαπραγμάτευση, η οποία επιτρέπει να διενεργηθεί «διάλογος» μεταξύ της αναθέτουσας αρχής και των υποψηφίων. η εμπιστευτικότητα των πληροφοριών πρέπει να διασφαλίζεται ιδιαίτερα όταν οι υποψήφιοι υποβάλλουν ένα «προσχέδιο λύσης» (που καλύπτεται επίσης από το άρθρο 30).

Κεφαλαιο ΙΙ - Πεδίο εφαρμογής

Άρθρο 6 - Γενικές διατάξεις

Εισάγεται ένα νέο άρθρο το οποίο επεξηγεί τον τρόπο προσδιορισμού του πεδίου εφαρμογής. Το άρθρο αυτό αποτελεί την εισαγωγή στον τίτλο ΙΙ «Πεδίο εφαρμογής» και έχει επεξηγηματικό χαρακτήρα. Διευκρινίζει ότι η οδηγία εφαρμόζεται στις συμβάσεις δημοσίων προμηθειών, στις δημόσιες συμβάσεις υπηρεσιών και στις συμβάσεις δημοσίων έργων οι οποίες δεν αποκλείονται δυνάμει της οδηγίας και των οποίων η εκτιμώμενη αξία υπερβαίνει τα αναφερθέντα κατώτατα όρια. Δεν περιέχει καμία μεταβολή των υποχρεώσεων που απορρέουν από τις σημερινές οδηγίες.

Άρθρο 7 - Συμβάσεις στον τομέα της άμυνας

Το άρθρο αυτό που αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 4, παράγραφος 1 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ και του άρθρου 3 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ παραμένει αμετάβλητο.

Τμήμα 1: Τα κατώτατα όρια

Υποτμήμα 1: Τα ποσά

Άρθρο 8 - Δημόσιες συμβάσεις

Το σημερινό καθεστώς των οδηγιών προβλέπει διαφορετικά κατώτατα όρια ανάλογα με την αναθέτουσα αρχή και ανάλογα με το είδος της ζητούμενης σύμβασης. το γεγονός αυτό καθιστά ενίοτε δυσχερή τον προσδιορισμό του εφαρμοστέου κατώτατου ορίου και δημιουργεί συγκεχυμένη κατάσταση λόγω του αριθμού των διαφορετικών κατώτατων ορίων. Προτείνεται λοιπόν η απλούστευση των κατώτατων ορίων εντός των δυνατών ορίων που απορρέουν από τις διεθνείς υποχρεώσεις.

Έτσι προτείνεται η απάλειψη κάθε μνείας του «Ειδικού τραβηκτικού δικαιώματος - ΕΤΔ», νομίσματος αναφοράς που χρησιμοποιείται στη ΣΔΣ, καθώς και κάθε μνείας του «ισόποσου ΕΤΔ σε ευρώ». Απεναντίας, όλα τα κατώτατα όρια θα εκφράζονται σε ευρώ.

Η πρόταση προβλέπει πλέον τρία κατώτατα όρια, δηλαδή 130 000 ευρώ, 200 000 ευρώ και 5,3 εκατομμύρια ευρώ. Τοιουτοτρόπως απλουστεύονται οι σημερινές διατάξεις χωρίς ωστόσο να μεταβάλλεται αισθητά η αξία των σημερινών κατώτατων ορίων. Επιπτώσεις της πρότασης:

Όσον αφορά τις κεντρικές κυβερνητικές αρχές, το κατώτατο όριο θα μειωθεί κατά 70 000 ευρώ για ορισμένες υπηρεσίες του παραρτήματος Ι Α, ήτοι τις συμβάσεις έρευνας και ανάπτυξης, τις τηλεπικοινωνίες (παράρτημα Ι Α, κατηγορία 5, CPC 7524, 7525 ή 7526) καθώς και τις συμβάσεις του παραρτήματος Ι Β. Το κατώτατο όριο θα μειωθεί επίσης κατά 9 312 ευρώ για όλες τις λοιπές υπηρεσίες του παραρτήματος Ι Α.

Όσον αφορά τις μη κυβερνητικές αρχές, το κατώτατο όριο θα μειωθεί κατά 14 326 ευρώ για όλες τις υπηρεσίες του παραρτήματος Ι Α, με εξαίρεση ορισμένες υπηρεσίες, ήτοι τις συμβάσεις έρευνας και ανάπτυξης, τις τηλεπικοινωνίες (παράρτημα Ι Α, κατηγορία 5, CPC 7524, 7525 ή 7526). Για τις τελευταίες αυτές υπηρεσίες καθώς και για τις συμβάσεις του παραρτήματος Ι Β, το κατώτατο όριο παραμένει αμετάβλητο.

Όσον αφορά τις συμβάσεις υπηρεσιών που επιδοτούνται σε ποσοστό μεγαλύτερο του 50% από τις αναθέτουσες αρχές (βλέπε άρθρο 9 της παρούσας πρότασης), το κατώτατο όριο παραμένει αμετάβλητο.

Όσον αφορά τις συμβάσεις έργων, το κατώτατο όριο θα μειωθεί κατά 58 153 ευρώ.

Όσον αφορά τις συμβάσεις έργων που επιδοτούνται σε ποσοστό μεγαλύτερο του 50% από τις αναθέτουσες αρχές, τις συμβάσεις παραχώρησης έργων καθώς και τις συμβάσεις που συνάπτονται από τους ανάδοχους σύμβασης παραχώρησης, το κατώτατο όριο θα αυξηθεί κατά 300 000 ευρώ.

Άρθρο 9 - Συμβάσεις που επιδοτούνται σε ποσοστό μεγαλύτερο του 50% από τις αναθέτουσες αρχές

Οι τροποποιήσεις στα αντίστοιχα άρθρα των σημερινών οδηγιών (άρθρο 3, παράγραφος 3 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ και άρθρα 2 και 6, παράγραφος 1, στοιχείο β) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ) οφείλονται στην απλούστευση των κατώτατων ορίων. Επιπλέον αναδιατυπώθηκε η διάταξη ώστε να αποσαφηνιστεί ότι τα κράτη μέλη υποχρεούνται να τηρούν την οδηγία όταν συνάπτουν τα ίδια μια σύμβαση και ότι οφείλουν να μεριμνούν για την τήρησή της όταν η σύμβαση συνάπτεται από έναν ή περισσότερους άλλους φορείς πλην των ίδιων των κρατών μελών. Η τελευταία αυτή τροποποίηση αποτελεί αποσαφήνιση του σημερινού κειμένου το οποίο δεν μεταβάλλεται ουσιωδώς.

Υποτμήμα 2: Μέθοδος υπολογισμού της αξίας

Άρθρο 10 - Μέθοδος υπολογισμού της αξίας των συμφωνιών-πλαισίων

Το νέο αυτό άρθρο λαμβάνει υπόψη την εισαγωγή των συμφωνιών-πλαισίων στην πρόταση, και διευκρινίζει ότι το συνολικό ποσό των συμβάσεων πρέπει να συναθροίζεται για να υπολογιστεί το κατώτατο όριο που εφαρμόζεται σε μια συμφωνία-πλαίσιο.

Άρθρο 11 - Μέθοδος υπολογισμού των δημοσίων συμβάσεων προμηθειών

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 5, παράγραφος 1, στοιχείο β) και παράγραφοι 2 έως 6 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Άρθρο 12 - Μέθοδος υπολογισμού των δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 7, παράγραφοι 2 έως 7 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ. Είναι αμετάβλητη εκτός από μια μικρή τροποποίηση του σημερινού άρθρου 7, παράγραφος 4 που υποδιαιρείται εφεξής σε διάφορες παραγράφους, ήτοι τις παραγράφους 3 έως 5. Με τον τρόπο αυτό, οι διατάξεις που αφορούν τα τμήματα εφαρμόζονται επίσης σε όλες τις συμβάσεις υπηρεσιών.

Άρθρο 13 - Υπολογισμός της αξίας των συμβάσεων δημοσίων έργων

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 6, παράγραφοι 3 έως 5 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Τμήμα 2: Οι εξαιρούμενες συμβάσεις

Άρθρο 14 - Συμβάσεις που συνάπτονται στους τομείς του ύδατος, της ενέργειας και των μεταφορών

Το άρθρο αυτό αποτελεί προσαρμογή των υφιστάμενων άρθρων στις οδηγίες για τις προμήθειες (άρθρο 2, στοιχείο α)), τις υπηρεσίες (άρθρο 1, στοιχείο α) σημείο ii)) και τα έργα (άρθρο 4, στοιχείο α)), τα οποία προβλέπουν ότι εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής τους οι συμβάσεις που υπάγονται στην οδηγία 93/38/ΕΟΚ.

Η προσαρμογή συνίσταται στην αποσαφήνιση του κειμένου το οποίο, υπό τις σημερινές συνθήκες, παραπέμπει στην εξαίρεση των τομέων που αναφέρονται στο άρθρο 93/38/ΕΟΚ, παραλείποντας να διευκρινίσει ότι η τελευταία εφαρμόζεται μόνο στους φορείς που ασκούν τις αναφερόμενες δραστηριότητες και όχι στις ίδιες τις δραστηριότητες. Χάρη στη διευκρίνιση αυτή είναι δυνατόν να αποσαφηνιστεί ότι μια αναθέτουσα αρχή - μια πόλη παραδείγματος χάριν - υπόκειται στην οδηγία 92/50/ΕΟΚ για τις υπηρεσίες μεταφορών εφόσον δεν ασκεί η ίδια την εν λόγω δραστηριότητα.

Άρθρο 15 - Ειδικές εξαιρέσεις στον τομέα των τηλεπικοινωνιών

Πρόκειται για ένα νέο άρθρο, το οποίο συνάγει τα συμπεράσματα της απελευθέρωσης του τομέα των τηλεπικοινωνιών όσον αφορά τις αναθέτουσες αρχές που δραστηριοποιούνται στον εν λόγω τομέα. Για τους προαναφερόμενους λόγους (βλέπε σημείο 8 της αιτιολογικής έκθεσης), καθίσταται αναγκαίο να τροποποιηθούν οι «κλασικές» οδηγίες προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι, όσον αφορά τις αγορές με σκοπό κυρίως να τους επιτρέψουν να ασκήσουν μια δραστηριότητα τηλεπικοινωνιών, εξακολουθούν να εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής των εν λόγω οδηγιών [29].

[29] Βλέπε επίσης αιτιολογική σκέψη (7) της παρούσας οδηγίας.

Οι διατάξεις αυτές αντιστοιχούν στις σημερινές διατάξεις του άρθρου 1 (14) και (15) και του άρθρου 2, παράγραφος 2, στοιχείο δ) της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ. Αποτέλεσμα των τροποποιήσεων αυτών θα είναι ότι, όταν μια αναθέτουσα αρχή, ένας δήμος παραδείγματος χάριν, εκμεταλλεύεται ένα τηλεπικοινωνιακό δίκτυο, οι αγορές της για την άσκηση της δραστηριότητας αυτής θα εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής των «κλασικών» οδηγιών και, ως εκ τούτου, της παρούσας πρότασης.

Εξάλλου προτείνεται σε μια πρόταση ανασύνταξης της οδηγίας 93/38/ΕΟΚ να αποκλειστούν οι τηλεπικοινωνίες από το πεδίο εφαρμογής της, επίσης και για τις αναθέτουσες αρχές που ασκούν δραστηριότητες αυτού του είδους.

Άρθρο 16 - Απόρρητες συμβάσεις ή συμβάσεις που απαιτούν ιδιαίτερα μέτρα ασφαλείας

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 4, παράγραφος 2 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του σημερινού άρθρου 2, παράγραφος 1, στοιχείο β) της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του σημερινού άρθρου 4, στοιχείο β) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο.

Άρθρο 17 - Συμβάσεις που συνάπτονται δυνάμει διεθνών κανόνων

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 5, στοιχείο α) της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του σημερινού άρθρου 4, στοιχείο α) της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του σημερινού άρθρου 5, στοιχείο α) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ και προσαρμόζει τις εν λόγω διατάξεις χωρίς να μεταβάλλει την εμβέλειά τους.

Άρθρο 18 - Συμβάσεις που δεν αποτελούν δημόσιες συμβάσεις υπηρεσιών

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 1, στοιχείο α), σημεία iii) έως ix) της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, τροποποιείται μόνον όσον αφορά ορισμένες τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες.

Πράγματι, ορισμένες διατάξεις της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ απαλείφονται. Πρόκειται για το άρθρο 1, στοιχείο α) v) και για τη δεύτερη υποσημείωση του παραρτήματος Ι Α [30]. Αποτέλεσμα είναι ότι οι αναθέτουσες αρχές που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ θα οφείλουν να εφαρμόζουν τις διατάξεις σχετικά με τις συμβάσεις υπηρεσιών για την αγορά, παραδείγματος χάριν, υπηρεσιών κινητής τηλεφωνίας. Η «επανένταξη» των υπηρεσιών αυτών στο πεδίο εφαρμογής αποτελεί συνέπεια της απελευθέρωσης του τομέα των τηλεπικοινωνιών, όπου οι υπηρεσίες παρέχονται υπό συνθήκες ανταγωνισμού.

[30] Οι δύο παραπομπές διευκρινίζουν ότι οι συμβάσεις με αντικείμενο τις υπηρεσίες φωνητικής τηλεφωνίας, τηλετυπίας, κινητής ραδιοτηλεφωνίας, τηλεειδοποίησης και επικοινωνιών μέσω δορυφόρου αποκλείονται από το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, στο μέτρο που οι υπηρεσίες αυτές παρέχονταν από φορείς στους οποίους είχαν εκχωρηθεί αποκλειστικά δικαιώματα.

Άρθρο 19 - Συμβάσεις υπηρεσιών που ανατίθενται βάσει αποκλειστικού δικαιώματος

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 6 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο.

Κεφαλαιο ΙΙΙ - Συμβάσεις υπηρεσιων: εφαρμοστεα καθεστωτα αναλογα με τις υπηρεσιες που αποτελουν το αντικειμενο της συμβασης

Άρθρο 20 - Συμβάσεις υπηρεσιών που περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι Α

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 8 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο.

Άρθρο 21 - Συμβάσεις υπηρεσιών που περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι Β

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 9 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο.

Άρθρο 22 - Μεικτές συμβάσεις υπηρεσιών που περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι Α και υπηρεσιών που περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι Β

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 10 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο.

Κεφαλαιο IV - Ειδικοί κανόνες που αφορούν τη συγγραφή υποχρεώσεων και τα έγγραφα της σύμβασης

Άρθρο 23 - Γενικές διατάξεις

Προστίθεται ένα νέο άρθρο το οποίο χρησιμεύει ως εισαγωγή στο κεφάλαιο σχετικά με τη συγγραφή υποχρεώσεων και τα έγγραφα της σύμβασης. Διευκρινίζει και υπενθυμίζει τις αρχές που είναι συμφυείς με τις σημερινές οδηγίες και, ως εκ τούτου, δεν επιφέρει τροποποίηση στο σημερινό καθεστώς.

Η παράγραφος 1 διευκρινίζει ότι οι αναθέτουσες αρχές συντάσσουν για κάθε σύμβαση μια συγγραφή υποχρεώσεων η οποία διευκρινίζει και συμπληρώνει τις πληροφορίες που περιλαμβάνονται στην προκήρυξη διαγωνισμού. Διευκρινίζει επίσης ότι οι αναθέτουσες αρχές δεν εισάγουν τεχνικά πρότυπα παρά μόνο σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 24 και ότι εφαρμόζουν το άρθρο 25 σε περίπτωση που αποδέχονται εναλλακτικές προσφορές.

Στην παράγραφο 2, διευκρινίζεται ότι οι αναθέτουσες αρχές δύνανται να απαιτήσουν πληροφορίες όσον αφορά την υπεργολαβία (άρθρο 26) ή να θέσουν όρους όσον αφορά τις υποχρεώσεις σχετικά με τις διατάξεις περί προστασίας και συνθηκών εργασίας (άρθρο 27).

Τέλος η παράγραφος 3 προβλέπει ότι οι αναθέτουσες αρχές μπορούν επίσης να απαιτήσουν ειδικούς όρους όσον αφορά την εκτέλεση της σύμβασης. Οι όροι αυτοί πρέπει να συνάδουν με το εφαρμοστέο κοινοτικό δίκαιο [31].

[31] Βλέπε απόφαση της 20ής Σεπτεμβρίου 1988, υπόθεση 31/87, « Beentjes », Συλλογή 1988, σ. 4635.

Άρθρο 24 - Τεχνικές προδιαγραφές

Η κύρια προτεινόμενη τροποποίηση βασίζεται στην προσέγγιση σύμφωνα με την οποία οι προδιαγραφές αγοράς θα μπορούν να ορίζονται ως επιδόσεις οι οποίες πρέπει να επιτευχθούν. Προκειμένου να αποφευχθεί η πιθανότητα να ευνοείται ένας εθνικός οικονομικός φορέας λόγω της φύσης των επιδόσεων, υπενθυμίζεται ότι η προδιαγραφή δεν πρέπει να δημιουργεί αδικαιολόγητα εμπόδια στις θεμελιώδεις ελευθερίες.

Επιπροσθέτως, προκειμένου η προσέγγιση αυτή να μην έχει ως αποτέλεσμα να διευκολύνει την προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης με προηγούμενη δημοσίευση, διευκρινίζεται ότι οι απαιτήσεις επιδόσεων θα πρέπει να είναι αρκετά ακριβείς ώστε οι προσφορές να καθίστανται συγκρίσιμες και να επιτρέπουν την ανάθεση της σύμβασης χωρίς προσφυγή στη διαπραγμάτευση. Οι αντίστοιχες διατάξεις εμφαίνονται στην παράγραφο 3, δεύτερο εδάφιο του νέου άρθρου.

Ο αγοραστής διατηρεί ωστόσο πάντα τη δυνατότητα να επιλέξει να ορίσει τις ανάγκες του με παραπομπή σε αναλυτικές προδιαγραφές. εντούτοις, μπορεί να προσφύγει μόνο σε προδιαγραφές οι οποίες απαριθμούνται εξαντλητικά. Ομοίως με τις διατάξεις των σημερινών οδηγιών, η νέα διάταξη απαριθμεί τις αναλυτικές προδιαγραφές που μπορούν να χρησιμεύσουν ως παραπομπή (ευρωπαϊκό, διεθνές, εθνικό πρότυπο κτλ.). Πράγματι, οι αναλυτικές προδιαγραφές παρουσιάζουν ενδεδειγμένο επίπεδο διαφάνειας καθώς και εγγυήσεις συναίνεσης ως προς τον τρόπο υιοθέτησής τους. Η αντίστοιχη διάταξη εμφαίνεται στην παράγραφο 3, πρώτο εδάφιο της πρότασης. Προστέθηκε η μνεία του τεχνικού πλαισίου αναφοράς που έχουν υιοθετήσει οι ευρωπαϊκοί οργανισμοί τυποποίησης. Χάρη στη μνεία αυτή είναι δυνατόν να ληφθούν υπόψη τα «CEN-Workshops agreements», τα οποία αποτελούν ένα νέο εναρμονισμένο τεχνικό πλαίσιο αναφοράς στον τομέα των τεχνολογιών των πληροφοριών.

Η παράγραφος 4 αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 10, παράγραφος 5, στοιχείο β) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητες των συμβάσεων έργων. Είναι αμετάβλητη. Προκειμένου να καταστεί σαφές ότι πρέπει να υπάρχει πάντα δυνατότητα για άλλες λύσεις εκτός από τις αναλυτικές προδιαγραφές, διευκρινίζεται ότι η αναφορά σε τέτοιες προδιαγραφές δεν επιτρέπει στην αναθέτουσα αρχή να απορρίψει προσφορές προϊόντων ή υπηρεσιών που δεν τηρούν τις εν λόγω αναλυτικές προδιαγραφές, εφόσον ο προμηθευτής ή ο πάροχος μπορεί να καταδείξει ότι η λύση του είναι ισοδύναμη με εκείνη της προδιαγραφής αναφοράς. Αυτό μπορεί να το καταδείξει με κάθε ενδεδειγμένο μέσο (δήλωση πιστότητας του κατασκευαστή ή πιστοποίηση από τρίτους). Σκοπός της τελευταίας αυτής διάταξης είναι να εξασφαλίσει ότι κάθε μη «τυποποιημένη» λύση μπορεί επίσης να λαμβάνεται υπόψη. αναμένεται να δώσει τη δυνατότητα στους αγοραστές του δημοσίου να επωφελούνται από ευρεία επιλογή. Ο προσφέρων φέρει το αποδεικτικό βάρος. Οι αντίστοιχες διατάξεις εμφαίνονται στην παράγραφο 5 του νέου άρθρου.

Θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι η νέα ευελιξία που εισάγεται (δηλαδή ο ορισμός ως προς τις επιδόσεις) δεν θα διαστρεβλωθεί για να κλείσει τις συμβάσεις στον ανταγωνισμό και για να θέσει υπό αμφισβήτηση το κοινοτικό κεκτημένο στον τομέα της τυποποίησης. Ως εκ τούτου, η παράγραφος 6 επισημαίνει επίσης ότι ένας αγοραστής του δημοσίου δεν μπορεί να απορρίψει μια προσφορά η οποία τηρεί ένα ευρωπαϊκό ή διεθνές πρότυπο με την αιτιολογία ότι δεν ανταποκρίνεται στις απαιτούμενες επιδόσεις, εκτός αν η προδιαγραφή ήταν ακατάλληλη (π.χ. ασυμβατότητα του υλικού) ή αν η προδιαγραφή δεν αφορούσε την ίδια απαίτηση. Μια τέτοια περίπτωση θα προέκυπτε εάν ένα πρότυπο κάλυπτε απαιτήσεις ασφάλειας, ενώ ο αγοραστής είχε ορίσει περιβαλλοντική απαίτηση. Εναπόκειται στον προσφέροντα να καταδείξει - παραδείγματος χάριν προσκομίζοντας τεχνικό φάκελο ή έκθεση δοκιμών συντασσόμενη από τρίτους - ότι είναι δυνατόν να καλυφθούν οι απαιτήσεις επιδόσεων με τη λύση που συμφωνεί με το πρότυπο. Οι αντίστοιχες διατάξεις εμφαίνονται στην παράγραφο 6 του νέου άρθρου.

Τέλος, η διάταξη που περιλαμβάνεται στη σημερινή οδηγία σχετικά με την απαγόρευση της μνείας εμπορικών σημάτων ή συγκεκριμένης προέλευσης δεν έχει τροποποιηθεί ουσιωδώς. έχει απλώς ενισχυθεί ο εξαιρετικός της χαρακτήρας κατά τη σύνταξη. Η αντίστοιχη διάταξη εμφαίνεται στην παράγραφο 7.

Το παράρτημα VI, που απαριθμεί και ορίζει τις τεχνικές προδιαγραφές, έχει προσαρμοστεί προκειμένου να ληφθεί υπόψη η εξέλιξη του ορισμού των εννοιών στο κοινοτικό δίκαιο, σε συνέχεια των τροποποιήσεων που επήλθαν από την οδηγία «98/34/ΕΚ - τεχνικά πρότυπα και κανονισμοί [32]». Δεν περιλαμβάνει ουσιώδεις τροποποιήσεις σε σχέση με το σημερινό κείμενο εκτός από την προσθήκη της έννοιας του τεχνικού πλαισίου αναφοράς που υιοθέτησαν οι ευρωπαϊκοί οργανισμοί τυποποίησης.

[32] Οδηγία 98/34/ΕΚ της 22ας Ιουνίου 1998 - που ακυρώνει και αντικαθιστά την οδηγία 83/189 - ΕΕ L 204, 21.7.1998, σ. 37.

Άρθρο 25 - Οι εναλλακτικές προσφορές

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στο άρθρο 24 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, στο άρθρο 16 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και στο άρθρο 19 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Η παράγραφος 1 επεξηγείται για να ληφθεί υπόψη η νέα ευελιξία ως προς τις τεχνικές προδιαγραφές και στην παράγραφο 3 διευκρινίζεται ότι οι κανόνες σχετικά με τις τεχνικές προδιαγραφές (άρθρο 24) πρέπει να τηρούνται όταν οι αναθέτουσες αρχές λαμβάνουν υπόψη εναλλακτικές προσφορές.

Άρθρο 26 - Η υπεργολαβία

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 25 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του σημερινού άρθρου 17 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του σημερινού άρθρου 20 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, ενισχύεται με την έννοια ότι παρέχει τη δυνατότητα στην αναθέτουσα αρχή να ζητήσει από τον προσφέροντα να αναφέρει επίσης, στην προσφορά του, τους υπεργολάβους που έχει ορίσει.

Άρθρο 27 - Συμβάσεις υπηρεσιών και έργων: υποχρεώσεις σχετικά με τις διατάξεις περί προστασίας και συνθηκών εργασίας

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 28 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ και του σημερινού άρθρου 23 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο.

Κεφαλαιο V - Οι διαδικασιες

Άρθρο 28 - Χρήση των ανοικτών διαδικασιών, των κλειστών διαδικασιών και των διαδικασιών με διαπραγμάτευση

Προστίθεται μια νέα παράγραφος 2 για την επεξήγηση της αρχής σύμφωνα με την οποία οι διαδικασίες κοινού δικαίου είναι η ανοικτή διαδικασία και η κλειστή διαδικασία.

Η νέα παράγραφος 3 διευκρινίζει την εξαίρεση, δηλαδή το ότι οι αναθέτουσες αρχές δεν μπορούν να προσφύγουν στη διαδικασία με διαπραγμάτευση παρά μόνο στις συγκεκριμένες περιπτώσεις και υπό τους ειδικούς όρους που απαριθμούνται στα άρθρα 26, 27 και 28.

Οι δύο αυτές παράγραφοι δεν έχουν ως συνέπεια τη δημιουργία νέων υποχρεώσεων, αλλά ενσωματώνουν στη νομοθεσία το υλικό περιεχόμενο της νομολογίας του Δικαστηρίου.

Άρθρο 29 - Περιπτώσεις όπου δικαιολογείται η προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης με δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού

Στην παράγραφο 1, στοιχείο β) εισήχθη ένας ορισμός της νέας υποθετικής περίπτωσης κατά την οποία επιτρέπεται μια διαδικασία με διαπραγμάτευση. Σημειωτέον ότι η έννοια αυτή δεν ορίζεται ανελλιπώς στην πρόταση. Πράγματι δεν είναι δυνατόν να οριστούν οι «ιδιαίτερα πολύπλοκες» περιπτώσεις καταρτίζοντας έναν εξαντλητικό κατάλογο ή ακόμη και να δοθεί ένας ορισμός που θα ισχύει μακροπρόθεσμα και σε όλες τις περιστάσεις.

Ως εκ τούτου η νέα διάταξη επιβάλλει δύο όρους

- ότι το κριτήριο ανάθεσης πρέπει να είναι η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά, καθώς η τιμή από μόνη της προφανώς δεν αποτελεί ενδεδειγμένο κριτήριο σε περίπτωση πολύπλοκης σύμβασης.

- ότι η πολυπλοκότητα πρέπει να είναι αποδεδειγμένη και, επομένως, να μπορεί να δικαιολογηθεί κατά τρόπο αντικειμενικό από την αναθέτουσα αρχή. Δεν πρόκειται λοιπόν για υποκειμενική αδυναμία, η οποία οφείλεται δηλαδή σε ανεπάρκειες της αναθέτουσας αρχής. Επομένως δεν αρκεί η αναθέτουσα αρχή να δηλώνει ότι δεν είναι σε θέση να προβεί σε ορισμό ή σε αξιολόγηση. Αντιθέτως, η αναθέτουσα αρχή πρέπει να αποδείξει ότι της είναι αντικειμενικώς αδύνατον, λόγω της φύσης της συγκεκριμένης σύμβασης. Αναλόγως των περιπτώσεων, τούτο θα μπορεί να συνεπάγεται την υποχρέωση για την αναθέτουσα αρχή να αποδείξει ότι δεν υπάρχει προηγούμενο όσον αφορά το σχέδιό της ή ότι θα ήταν υποχρεωμένη να επενδύσει δυσανάλογα ποσά ή να προβεί σε υπερβολικά χρονοβόρες ενέργειες για να αποκτήσει τις απαραίτητες γνώσεις.

Εντός των ορίων που καθορίζονται από τις λοιπές διατάξεις της οδηγίας, οι αναθέτουσες αρχές διατηρούν ασφαλώς την ευχέρεια να χρησιμοποιήσουν και άλλες διαδικασίες όταν θα μπορούσαν να είχαν επιλέξει μια διαδικασία με διαπραγμάτευση βάσει της νέας υποθετικής περίπτωσης. Δεν είναι υποχρεωτική η επιλογή της διαδικασίας αυτής.

Παραμένουν αμετάβλητες οι λοιπές υφιστάμενες υποθετικές περιπτώσεις διαδικασιών διαπραγμάτευσης με προηγούμενη δημοσίευση.

Η παράγραφος 1, στοιχείο α) αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 11, παράγραφος 2, στοιχείο α) της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του άρθρου 6, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του άρθρου 7, παράγραφος 2, στοιχείο α) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Η παράγραφος 2 αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 11, παράγραφος 2, στοιχείο β) της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ καθώς και στο άρθρο 7, παράγραφος 2, στοιχείο γ) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Η παράγραφος 3 αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 11, παράγραφος 2, στοιχείο γ) της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Η παράγραφος 4 αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 7, παράγραφος 2, στοιχείο β) της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητη.

Άρθρο 30 - Ειδικοί κανόνες που εφαρμόζονται στις ιδιαίτερα πολύπλοκες δημόσιες συμβάσεις

Η διεξαγωγή της διαδικασίας διαπραγμάτευσης με προηγούμενη δημοσίευση στη νέα περίπτωση των «ιδιαίτερα πολύπλοκων συμβάσεων» περιγράφεται στην παράγραφο 1 του νέου άρθρου 30 (βλέπε επίσης σημείο 3.8. της αιτιολογικής έκθεσης). Πρέπει να διευκρινιστεί ότι οι αναθέτουσες αρχές δεν είναι σε καμία περίπτωση υποχρεωμένες να ζητήσουν ένα προσχέδιο λύσης, ούτε στην αρχή της διαδικασίας, ούτε μετά την επιλογή των συμμετεχόντων στη διαπραγμάτευση.

Όταν οι αναθέτουσες αρχές αποφασίζουν να κάνουν χρήση της δυνατότητας να ζητήσουν ένα προσχέδιο λύσης στην αρχή της διαδικασίας σύμφωνα με την παράγραφο 2, στοιχείο α), δεύτερη παύλα, η διάταξη του στοιχείου δ) της ίδιας παραγράφου τους παρέχει τη δυνατότητα να ορίσουν τις απαιτήσεις τους όσον αφορά τη χρηματοοικονομική και τεχνική ικανότητα σε συνάρτηση με το προσχέδιο λύσης. Με άλλα λόγια, μπορούν, για παράδειγμα, να ζητήσουν από τους υποψηφίους να είναι σε θέση να καταδείξουν ότι ο κύκλος εργασιών τους ανέρχεται σε ποσοστό x% του κόστους που κρίνεται αναγκαίο για την υλοποίηση του προσχεδίου λύσης τους ή να οφείλουν να καταδείξουν ότι διαθέτουν τα προσόντα και την πείρα που απαιτούνται για την υλοποίηση της λύσης που έχουν προτείνει.

Προκειμένου να διασφαλίζεται η τήρηση των αρχών περί μη εισαγωγής διακρίσεων, ίσης μεταχείρισης και διαφάνειας στο πλαίσιο αυτής της νέας διαδικασίας με διαπραγμάτευση [33], προβλέπεται στην παράγραφο 2, στοιχείο β) και στην παράγραφο 4 ότι τα κριτήρια ποιοτικής επιλογής και ανάθεσης θα παραμένουν αμετάβλητα καθ' όλη τη διάρκεια της διαδικασίας. Προστίθεται ότι τα κριτήρια ποιοτικής ανάθεσης πρέπει να αναφέρονται στην προκήρυξη διαγωνισμού και ότι τα κριτήρια ανάθεσης πρέπει να αναφέρονται στην προκήρυξη διαγωνισμού ή στο έγγραφο που ορίζει τις ανάγκες της αναθέτουσας αρχής. Και τούτο για να διασφαλισθεί ότι τα κριτήρια αυτά δεν καθορίζονται κατά τρόπο που να ευνοεί μια συγκεκριμένη λύση ή έναν συγκεκριμένο υποψήφιο. Πρέπει επίσης να σημειωθεί ότι οι διατάξεις του άρθρου 53, παράγραφος 2 σχετικά με την αναφορά της σχετικής στάθμισης των κριτηρίων ανάθεσης εφαρμόζονται σ' αυτή τη νέα περίπτωση διαδικασίας διαπραγμάτευσης με προηγούμενη δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού. Εφαρμόζεται επίσης το άρθρο 54 σχετικά με τις ασυνήθιστα χαμηλές προσφορές.

[33] Βλέπε επίσης αιτιολογική σκέψη (24) της παρούσας πρότασης.

Η παράγραφος 3 προβλέπει ότι οι αναθέτουσες αρχές διευκρινίζουν τις ανάγκες και τις απαιτήσεις τους με τη μεγαλύτερη δυνατή ακρίβεια ούτως ώστε οι διευκρινίσεις αυτές να χρησιμεύουν ως βάση για την προετοιμασία των ενδεχόμενων προσχεδίων λύσης και για τη διαπραγμάτευση. Κατά παρέκκλιση από τις διατάξεις του άρθρου 24, παράγραφος 3, που αφήνει την επιλογή στην αναθέτουσα αρχή να ορίσει τις τεχνικές προδιαγραφές είτε ως επιδόσεις ή λειτουργικές απαιτήσεις είτε με παραπομπή σε εθνικά πρότυπα μεταφοράς των ευρωπαϊκών προτύπων, η παράγραφος 3 προβλέπει ότι οι αναθέτουσες αρχές μπορούν να ορίζουν τις ανάγκες και τις απαιτήσεις αυτές μόνον ως επιδόσεις. Πράγματι, η ίδια η φύση μιας «ιδιαίτερα πολύπλοκης σύμβασης», στο πλαίσιο της οποίας η δημιουργικότητα των συμμετεχόντων στη διαπραγμάτευση πρέπει να μπορεί να αναπτύσσεται πλήρως, εξ ορισμού δεν επιτρέπει τον καθορισμό των απαιτήσεων με ακριβείς όρους.

Τέλος, και ακριβώς επειδή η δημιουργικότητα των συμμετεχόντων έχει ιδιαίτερη σημασία στο πλαίσιο των πολύπλοκων συμβάσεων, η παράγραφος 9 παρέχει ρητά τη δυνατότητα στις αναθέτουσες αρχές να προβλέπουν την απονομή βραβείων ή την καταβολή ποσών στους συμμετέχοντες, υπό την προϋπόθεση ότι λαμβάνονται υπόψη για την εκτίμηση της αξίας της σύμβασης και, ως εκ τούτου, για τον υπολογισμό του κατώτατου ορίου.

Σημειωτέον ότι κανένα αντίθετο συμπέρασμα δεν μπορεί να συναχθεί από το γεγονός ότι τα βραβεία ή τα ποσά αυτά δεν μνημονεύονται στην οδηγία κατά τα λοιπά.

Άρθρο 31 - Περιπτώσεις όπου δικαιολογείται η προσφυγή στη διαδικασία διαπραγμάτευσης χωρίς δημοσίευση προκήρυξης διαγωνισμού

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 11, παράγραφος 3 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του άρθρου 6, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του άρθρου 7, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Οι διάφορες αυτές διατάξεις ομαδοποιήθηκαν προκειμένου να ληφθεί υπόψη το ενιαίο κείμενο και να αποφευχθεί η επανάληψη των διατάξεων. Παραμένει αμετάβλητο.

Άρθρο 32 - Οι συμφωνίες-πλαίσια

Το νέο αυτό άρθρο επιτρέπει στις αναθέτουσες αρχές να χρησιμοποιήσουν μια ειδική διαδικασία σε περίπτωση που οι αγορές τους προκύπτουν από μια συμφωνία-πλαίσιο, η οποία έχει συναφθεί σύμφωνα με την οδηγία (βλέπε ορισμό της συμφωνίας-πλαισίου στο άρθρο 1, παράγραφος 7).

Η παράγραφος 1 προβλέπει ότι οι αναθέτουσες αρχές οι οποίες έχουν επιλέξει τη συμφωνία-πλαίσιο που ορίζεται στο άρθρο 1, παράγραφος 7 της οδηγίας οφείλουν να αναθέτουν τις συμβάσεις τις βασιζόμενες στη συμφωνία-πλαίσιο σύμφωνα με μια ειδική διαδικασία, η οποία περιγράφεται στα στοιχεία α) έως γ), και δεν πρέπει επομένως να τηρούν τις λοιπές διατάξεις της οδηγίας σχετικά με τη σύναψη των συμβάσεων.

Για τη σύναψη της εκάστοτε σύμβασης, οι αναθέτουσες αρχές προβαίνουν εκ νέου σε προκήρυξη διαγωνισμού μεταξύ των συμβαλλομένων μερών.

Προς το σκοπό αυτό διευκρινίζεται ότι οι αναθέτουσες αρχές πρέπει να διαβουλεύονται γραπτώς με τα συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας τα οποία ενδέχεται να ανταποκριθούν στις ανάγκες της και να καθορίζουν προθεσμία επαρκούς διάρκειας ώστε να επιτρέπει την υποβολή των προσφορών. Από την άποψη αυτή, πρέπει να λαμβάνουν υπόψη την ιδιαιτερότητα της εκάστοτε σύμβασης.

Από την πλευρά τους, οι προμηθευτές ή πάροχοι πρέπει να υποβάλλουν προσφορές γραπτώς. Το περιεχόμενό τους πρέπει να παραμένει εμπιστευτικό μέχρι την εκπνοή της προβλεπόμενης από την αναθέτουσα αρχή προθεσμίας απάντησης. Εν πάση περιπτώσει, η αναθέτουσα αρχή δεν μπορεί να συνάψει τη σύμβαση παρά μόνο μετά την εκπνοή της προθεσμίας αυτής. Η ανάθεση της σύμβασης πρέπει να πραγματοποιείται με βάση τα κριτήρια ανάθεσης που έχουν καθοριστεί σύμφωνα με το άρθρο 53 της οδηγίας.

Η παράγραφος 2 υπογραμμίζει ότι οι αναθέτουσες αρχές οφείλουν να τηρούν τις διατάξεις της οδηγίας για τη σύναψη κάθε σύμβασης σε περίπτωση που δεν χρησιμοποίησαν την προβλεπόμενη στο άρθρο 1, παράγραφος 7 διαδικασία, δηλαδή εάν δεν έχουν συνάψει τη συμφωνία-πλαίσιο σύμφωνα με τις διατάξεις της οδηγίας. Σε παρόμοιες περιπτώσεις, δεν μπορούν να κάνουν χρήση της διαδικασίας που περιγράφεται στην παράγραφο 1.

Στην παράγραφο 3 προβλέπεται ότι η συμφωνία-πλαίσιο μπορεί να παράγει αποτελέσματα μόνο για τριετή περίοδο και, κατ' εξαίρεση σε δεόντως αιτιολογημένες περιπτώσεις, για διάρκεια έως πέντε ετών. Το βάρος απόδειξης, σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου σε θέματα παρεκκλίσεων, θα φέρει η αναθέτουσα αρχή.

Τέλος, η παράγραφος αυτή απαγορεύει την καταχρηστική χρήση των συμφωνιών-πλαισίων κατά τρόπο που να περιορίζει ή να νοθεύει τον ανταγωνισμό στο μέτρο που θα είχαν ως αποτέλεσμα το κλείσιμο της αγοράς στον ανταγωνισμό.

Άρθρο 33 - Συμβάσεις δημοσίων έργων: ειδικοί κανόνες που αφορούν την κατασκευή οικισμών κοινωνικού χαρακτήρα

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 9 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο.

Κεφαλαιο VI - Κανόνες δημοσιότητας και διαφάνειας

Τμήμα 1: Δημοσίευση των προκηρύξεων

Άρθρο 34 - Οι προκηρύξεις

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 15, παράγραφοι 1, 2, του άρθρου 16, παράγραφοι 1, 3 και 5, και του άρθρου 17, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του σημερινού άρθρου 9 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του σημερινού άρθρου 11, παράγραφοι 7, δεύτερο εδάφιο, 2 και 5 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ. Παραμένει αμετάβλητο με εξαίρεση δύο πτυχές.

Η πρώτη πτυχή αφορά τις προδιαγραφές σύμφωνα με τις οποίες οι προκηρύξεις πρέπει να αποστέλλονται. Για τους λόγους που αναφέρονται ανωτέρω στην αιτιολογική έκθεση, οι διατάξεις που περιλαμβάνουν αναλυτικότερες τεχνικές προδιαγραφές όσον αφορά τη δημοσίευση συγκεντρώνονται σ' ένα νέο παράρτημα VΙΙI [βλέπε επίσης άρθρο 35, παράγραφος 3]. Οι κοινοί κανόνες δημοσιότητας προσαρμόζονται αναλόγως και μια αναφορά στο νέο αυτό παράρτημα ενσωματώνεται σε όλες τις λοιπές συναφείς διατάξεις της οδηγίας.

Η δεύτερη πτυχή αφορά τις συμφωνίες-πλαίσια που συνάπτονται σύμφωνα με το άρθρο 1, παράγραφος 7. θα πρέπει να αποφευχθεί η κάθε σύμβαση που συνάπτεται βάσει της συμφωνίας-πλαισίου να αποτελεί αναγκαστικά αντικείμενο προκήρυξης για τη σύναψη σύμβασης. Επομένως προβλέπεται μια απαλλαγή για το σκοπό αυτό στην παράγραφο 3, δεύτερο εδάφιο).

Όσον αφορά τις συμβάσεις δημοσίων προμηθειών, η παράγραφος 1, στοιχείο α) περιλαμβάνει μια τροποποίηση με την οποία αντικαθίσταται η αναφορά στην ονοματολογία «Classification of Products According to Activities (CPA)» από την ονοματολογία που δημιουργήθηκε ειδικά για τις ανάγκες των δημοσίων συμβάσεων, ήτοι το «Κοινό λεξιλόγιο για τις δημόσιες συμβάσεις (CPV)».

Άρθρο 35 - Σύνταξη και λεπτομέρειες δημοσίευσης των προκηρύξεων

Πρώτον γίνεται αναφορά στα τυποποιημένα έντυπα που υιοθέτησε η Επιτροπή σύμφωνα με την προβλεπόμενη στο άρθρο 76, παράγραφος 2 διαδικασία, τα οποία θα πρέπει να χρησιμοποιούνται για τις προκηρύξεις διαγωνισμών. Εν πάση περιπτώσει, οι ελάχιστες πληροφορίες που πρέπει να περιλαμβάνονται στις προκηρύξεις αναφέρονται στο παράρτημα VII.

Ορισμένες αναλυτικές πληροφορίες των ισχυουσών οδηγιών σχετικά με τη δημοσίευση των προκηρύξεων, περιλαμβάνονται στο παράρτημα VIII "Τεχνικές προδιαγραφές δημοσίευσης".

Το άρθρο 35 περιέχει διατάξεις οι οποίες απορρέουν από τη γενίκευση των ηλεκτρονικών μέσων (παράγραφος 4). οι διατάξεις αυτές διευκρινίζουν ότι σε περίπτωση ηλεκτρονικής διαβίβασης, η δημοσίευση πραγματοποιείται εντός μέγιστης προθεσμίας πέντε ημερών. Στις λοιπές περιπτώσεις, εξακολουθεί να ισχύει το σημερινό καθεστώς - προθεσμία δημοσίευσης δώδεκα ημερών και πέντε ημερών σε περίπτωση επισπευμένης προθεσμίας.

Τέλος, η παράγραφος 2 αφορά την ιδιαίτερη περίπτωση των συμφωνιών-πλαισίων και ρυθμίζει τις λεπτομέρειες δημοσίευσης όταν η αναθέτουσα αρχή κάνει χρήση του άρθρου 33.

Άρθρο 36 - Μη υποχρεωτική δημοσίευση

Το άρθρο αυτό έχει ως πρότυπο τις ανάλογες διατάξεις των τριών «κλασικών» οδηγιών, οι οποίες προβλέπουν τη δυνατότητα δημοσιότητας σε κοινοτικό επίπεδο όταν δεν είναι υποχρεωτική η εφαρμογή των οδηγιών. Το κείμενο προσαρμόστηκε για να ληφθούν υπόψη οι τροποποιήσεις που επήλθαν στις διατάξεις ως προς τη δημοσίευση. Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στο άρθρο 21 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, στο άρθρο 13 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και στο άρθρο 17 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, σχετικά με τη δυνατότητα που παρέχεται στις αναθέτουσες αρχές να δημοσιεύουν προκηρύξεις σύμφωνα με το παράρτημα VIII για τις δημόσιες συμβάσεις η δημοσίευση των οποίων δεν είναι υποχρεωτική.

Τμήμα 2: Οι προθεσμίες

Άρθρο 37 - Αιτήσεις συμμετοχής και παραλαβή των προσφορών

Εισάγεται μια γενική αρχή, εμπνεόμενη από τις διατάξεις της συμφωνίας ΣΔΣ, σύμφωνα με την οποία οι προθεσμίες πρέπει να είναι επαρκούς διάρκειας ώστε να επιτρέπεται η προετοιμασία των προσφορών, λαμβανομένου υπόψη του βαθμού πολυπλοκότητας αυτών και των αναγκών μετάφρασης και διοργάνωσης των ενδεχομένων υπεργολαβιών. Μολονότι αυτή η γενική αρχή αποτελεί τον κανόνα που εφαρμόζεται σε κάθε περίπτωση, οι προθεσμίες που καθορίζονται σύμφωνα με την αρχή αυτή δεν πρέπει ωστόσο να είναι μικρότερες από ορισμένες ελάχιστες προθεσμίες οι οποίες διαφέρουν ανάλογα με το είδος της επιλεγείσας διαδικασίας. Σκοπός αυτών των ελάχιστων προθεσμιών είναι να λειτουργούν ως «δίχτυο ασφαλείας».

Παραμένουν αμετάβλητες οι προθεσμίες που προβλέπονται σήμερα για την παραλαβή των προσφορών στο πλαίσιο των ανοικτών διαδικασιών και για την παραλαβή των αιτήσεων συμμετοχής και την υποβολή των προσφορών στο πλαίσιο των κλειστών διαδικασιών. Όσον αφορά τις διαδικασίες με διαπραγμάτευση, η προθεσμία των αιτήσεων συμμετοχής παραμένει επίσης αμετάβλητη. Όσον αφορά την παραλαβή των προσφορών στο πλαίσιο των τελευταίων διαδικασιών, δεν προβλέπεται προθεσμία από τις σημερινές οδηγίες. Η παράγραφος 3 καλύπτει το κενό αυτό προβλέποντας μια προθεσμία για την υποβολή των προσφορών ίση με την προβλεπόμενη για τις κλειστές διαδικασίες.

Όσον αφορά τις μειωμένες προθεσμίες που ισχύουν για την παραλαβή των προσφορών όταν οι αναθέτουσες αρχές έχουν δημοσιεύσει ενδεικτική προκήρυξη, η παράγραφος 4 προβλέπει μια εναρμόνιση η οποία συνίσταται στον ορισμό ίσων προθεσμιών τόσο για τις ανοικτές όσο και για τις κλειστές διαδικασίες, δηλαδή ελάχιστες προθεσμίες τριανταέξι/εικοσιέξι ημερών αντί των τριανταέξι/εικοσιδύο ημερών που προβλέπονται σήμερα για τις ανοικτές διαδικασίες και αντί των εικοσιέξι ημερών που προβλέπονται σήμερα για τις κλειστές διαδικασίες. Το κενό που υπάρχει σήμερα όσον αφορά τις διαδικασίες με διαπραγμάτευση καλύπτεται προβλέποντας τις ίδιες προθεσμίες με εκείνες που ισχύουν για τις άλλες διαδικασίες.

Προκειμένου να ενθαρρυνθεί η χρήση των ηλεκτρονικών μέσων, η παράγραφος 5 προβλέπει μείωση κατά επτά ημέρες των προθεσμιών παραλαβής των προσφορών για τις ανοικτές διαδικασίες και των προθεσμιών των αιτήσεων συμμετοχής για τις κλειστές και με διαπραγμάτευση διαδικασίες, όταν η αναθέτουσα αρχή έχει προετοιμάσει και αποστείλει την προκήρυξη διαγωνισμού με ηλεκτρονικά μέσα σύμφωνα με τις προβλεπόμενες στο παράρτημα VIII τεχνικές προδιαγραφές δημοσίευσης. Η μείωση αυτή αντιστοιχεί στη μείωση των απαραίτητων προθεσμιών για τη δημοσίευση των προκηρύξεων σε κοινοτικό επίπεδο.

Για τον ίδιο σκοπό, η παράγραφος 6 χορηγεί μείωση κατά πέντε ημέρες των προθεσμιών παραλαβής των προσφορών, η οποία μπορεί να σωρευθεί με την προηγούμενη μείωση, όταν η αναθέτουσα αρχή παρέχει ελεύθερη και άμεση πρόσβαση με ηλεκτρονικά μέσα στο σύνολο της συγγραφής υποχρεώσεων και των λοιπών απαραίτητων εγγράφων για τη σύνταξη των προσφορών με αφετηρία την ημερομηνία αποστολής της προκήρυξης διαγωνισμού.

Η παράγραφος 8 περιλαμβάνει το άρθρο 11, παράγραφος 6 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ, το άρθρο 18, παράγραφος 5 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ και το άρθρο 12, παράγραφος 5 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ.

Η παράγραφος 9 προσαρμόζει τις σημερινές διατάξεις ως προς τις επισπευμένες διαδικασίες ώστε να ληφθεί υπόψη η χρήση ηλεκτρονικών μέσων για τη σύνταξη και την αποστολή της προκήρυξης διαγωνισμού. Στην περίπτωση αυτή, η προθεσμία για την παραλαβή των αιτήσεων συμμετοχής ανέρχεται σε δέκα ημέρες από την ημερομηνία αποστολής της προκήρυξης διαγωνισμού αντί για δεκαπέντε ημέρες.

Οι μειώσεις που δικαιολογούνται από τη χρήση ηλεκτρονικών μέσων καθώς και οι προβλεπόμενες προθεσμίες για τις κλειστές διαδικασίες και τις επισπευμένες διαδικασίες με διαπραγμάτευση δεν εφαρμόζονται στις ιδιαίτερα πολύπλοκες συμβάσεις που συνάπτονται σύμφωνα με τους ειδικούς διαδικαστικούς κανόνες που αναφέρονται στο άρθρο 30.

Άρθρο 38 - Συγγραφή υποχρεώσεων και συμπληρωματικές πληροφορίες

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 18, παράγραφοι 3 και 4, του άρθρου 19, παράγραφος 6 και του άρθρου 20, παράγραφος 2 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του άρθρου 10, παράγραφοι 2 και 3, του άρθρου 11, παράγραφος 5 και του άρθρου 12, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του άρθρου 12, παράγραφοι 3 και 4, του άρθρου 13, παράγραφος 6 και του άρθρου 14, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο αλλά προβάλλει την ηλεκτρονική δημοσίευση.

Τμήμα 3: Περιεχόμενο και τρόποι διαβίβασης των πληροφοριών

Άρθρο 39 - Τρόποι διαβίβασης των αιτήσεων συμμετοχής

Μια νέα διάταξη ενσωματώνεται προκειμένου να υπάρξει η δυνατότητα προσφυγής σε ηλεκτρονικά μέσα για τις αιτήσεις συμμετοχής. Δεν γίνεται πλέον αναφορά σε μέσα επικοινωνίας τα οποία έχουν πάψει να χρησιμοποιούνται ευρέως (τέλεξ και τηλεγράφημα). Το τηλέφωνο εξαλείφθηκε από τα χρησιμοποιήσιμα μέσα.

Επιπλέον, οι απορρέουσες από πρόσφατες τροποποιήσεις διατάξεις [34], οι οποίες παρέχουν στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να επιτρέπουν την υποβολή προσφορών «με κάθε άλλο μέσο» πρέπει, κατά κανόνα, να επεκταθούν σε όλα τα είδη επικοινωνίας και ανταλλαγής πληροφοριών μέσω, ενδεχομένως, ορισμένων προσαρμογών. Τα σχετικά άρθρα, ήτοι το άρθρο 19, παράγραφος 5 και το άρθρο 20, παράγραφος 3 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, το άρθρο 11, παράγραφος 4 και το άρθρο 12, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ καθώς και το άρθρο 13, παράγραφος 5 και το άρθρο 14, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, τροποποιούνται αναλόγως.

[34] Οδηγία 97/52/ΕΚ της 13ης Οκτωβρίου 1997, ΕΕ L 328.

Άρθρο 40 - Προσκλήσεις υποβολής προσφορών ή συμμετοχής σε διαπραγμάτευση

Το άρθρο αυτό επαναλαμβάνει τις διατάξεις που αφορούν τις κλειστές και με διαπραγμάτευση διαδικασίες (άρθρο 19, παράγραφος 2 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, το άρθρο 11, παράγραφος 2 και το άρθρο 12, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και το άρθρο 13, παράγραφος 2 και το άρθρο 14, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ) και λαμβάνει υπόψη τη νέα υποθετική περίπτωση της πρόσκλησης συμμετοχής σε διαπραγμάτευση για τις ιδιαίτερα πολύπλοκες συμβάσεις καθώς και τα ηλεκτρονικά μέσα.

Άρθρο 41 - Ενημέρωση των υποψηφίων και των προσφερόντων

Το άρθρο αυτό, που αντιστοιχεί στις διατάξεις του σημερινού άρθρου 12, παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του σημερινού άρθρου 7, παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του σημερινού άρθρου 8, παράγραφοι 1 και 2 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ, παραμένει αμετάβλητο.

Τμήμα 4: Μέσα επικοινωνίας

Άρθρο 42

Πρόκειται για τη διάταξη η οποία εξασφαλίζει την ισοτιμία μεταξύ των ηλεκτρονικών μέσων και των λοιπών μέσων επικοινωνίας. Εξάλλου, οι απαρχαιωμένες τεχνικές - όπως το τέλεξ - δεν αναφέρονται πλέον (παράγραφος 1).

Η παράγραφος 2 εισάγει τις απαραίτητες εγγυήσεις ως προς την ακεραιότητα και την εμπιστευτικότητα των προσφορών, συμπεριλαμβανομένων και των περιπτώσεων χρήσης ηλεκτρονικών μέσων.

Η παράγραφος 3 λαμβάνει υπόψη το γεγονός ότι σε περίπτωση διαβίβασης των προσφορών με ηλεκτρονικά μέσα, ορισμένα έγγραφα, πιστοποιητικά ή βεβαιώσεις που απαιτούνται για την επιλογή των υποψηφίων δεν είναι δυνατόν να διαβιβάζονται με τα ίδια μέσα. Προβλέπεται λοιπόν η δυνατότητα διαβίβασής τους με άλλα μέσα το αργότερο την παραμονή της αποσφράγισης των προσφορών.

Τέλος, η παράγραφος 4 περιέχει μια κεντρική διάταξη προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι τα ηλεκτρονικά μέσα δεν θα χρησιμοποιούνται για να προστατεύονται οι αγορές: διευκρινίζει ότι όποιο μέσο και αν επιλεγεί, δεν μπορεί να έχει ως στόχο ούτε ως αποτέλεσμα να παρακωλύει την ομαλή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

Ως εκ τούτου, το άρθρο 23, παράγραφος 2 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, το άρθρο 15, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και το άρθρο 18, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ τροποποιούνται.

Τμήμα 5: Τα πρακτικά

Άρθρο 43 - Περιεχόμενο των πρακτικών

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στις διατάξεις του άρθρου 12, παράγραφος 3 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, του άρθρου 7, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και του άρθρου 8, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ.

Ωστόσο, ο κατάλογος των στοιχείων που περιλαμβάνονται στα πρακτικά συμπληρώνεται με δύο πληροφορίες: την αιτιολόγηση της απόρριψης των προσφορών που κρίνονται ασυνήθιστα χαμηλές και τους λόγους για τους οποίους μια αναθέτουσα αρχή αποφάσισε να ματαιώσει τη σύναψη μιας σύμβασης.

Η τροποποίηση αυτή απλουστεύει τις υποχρεώσεις που επιβάλλονται σήμερα στις αναθέτουσες αρχές, οι οποίες οφείλουν να γνωστοποιούν στην Επιτροπή την απόρριψη κάθε προσφοράς που κρίνουν ασυνήθιστα χαμηλή σε περίπτωση ανάθεσης της σύμβασης στον υποβάλλοντα τη χαμηλότερη προσφορά (άρθρο 37, τρίτο εδάφιο της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, άρθρο 27, τρίτο εδάφιο της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και άρθρο 30, παράγραφος 4, τρίτο εδάφιο της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ) και να πληροφορούν την Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων σχετικά με τους λόγους για τους οποίους αποφάσισαν να μη συνάψουν τελικά κάποια προκηρυχθείσα σύμβαση ή να κινήσουν εκ νέου τη διαδικασία (άρθρο 12, παράγραφος 2 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, άρθρο 7, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και άρθρο 8, παράγραφος 2 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ).

Τίτλος VII - Διεξαγωγή της διαδικασίας

Τμήμα 1: Γενικές διατάξεις

Άρθρο 44 - Η επιλογή των συμμετεχόντων και η ανάθεση των συμβάσεων

Το άρθρο αυτό έχει τριπλό στόχο:

- εισάγει, σε μια πρώτη παράγραφο, τον τίτλο VII, εξηγώντας ότι η ανάθεση των συμβάσεων πραγματοποιείται αφού επαληθευθεί η ικανότητα των οικονομικών φορέων. Προκειμένου να αυξηθεί η διαφάνεια της επαλήθευσης, το κείμενο των σημερινών οδηγιών, όπου γίνεται αναφορά μόνο στα κριτήρια ποιοτικής επιλογής (άρθρο 23, παράγραφος 1 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, άρθρο 15, παράγραφος 1 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και άρθρο 18, παράγραφος 1 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ) συμπληρώνεται με την παράγραφο 2 που εισάγει στο διατακτικό τη δυνατότητα, την οποία διαθέτουν ήδη οι αναθέτουσες αρχές σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου [35], να καθορίζουν τα ειδικά επίπεδα ικανοτήτων και πείρας που απαιτούνται για μια συγκεκριμένη σύμβαση.

[35] Αποφάσεις «Bellini» και «Beentjes».

- διευκρινίζει τον τρόπο με τον οποίο οι αναθέτουσες αρχές μπορούν να απορρίψουν τους προσφέροντες στις ανοικτές διαδικασίες και τους υποψηφίους στις κλειστές και με διαπραγμάτευση διαδικασίες και, παράλληλα, τους λόγους για τους οποίους υποχρεούνται να αποκλείσουν ορισμένους από αυτούς.

- αναφέρει τον τρόπο με τον οποίο οι αναθέτουσες αρχές οι οποίες, στις κλειστές διαδικασίες και στις διαδικασίες διαπραγμάτευσης με προκήρυξη διαγωνισμού, έχουν καθορίσει μια ψαλίδα ή έναν μέγιστο αριθμό υποψηφίων που προσκαλούνται να υποβάλουν προσφορά, μπορούν να πραγματοποιήσουν τη μείωση αυτή.

Η παράγραφος 3 συνάγει τα συμπεράσματα της παραγράφου 2, διευκρινίζοντας ότι κανένας υποψήφιος δεν μπορεί να αποκλεισθεί από μια διαδικασία με βάση κριτήρια ή επίπεδα ικανοτήτων και πείρας τα οποία δεν του έχουν αναγγελθεί προηγουμένως.

Η παράγραφος 4 πλαισιώνει τους όρους υπό τους οποίους οι αναθέτουσες αρχές μπορούν να περιορίσουν τον αριθμό των υποψηφίων σε μια κλειστή ή με διαπραγμάτευση διαδικασία, προκειμένου να επιτευχθεί η ψαλίδα ή ο μέγιστος αριθμός που έχουν καθορίσει (βλέπε επίσης άρθρο 45).

Ο περιορισμός αυτός πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενικά κριτήρια επιλογής. αυτό συνεπάγεται ότι μόνο τα κριτήρια αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν. Εξάλλου, το επίπεδο των ικανοτήτων και εμπειρίας πρέπει να εξαγγέλλεται στη προκήρυξη του διαγωνισμού.

Η παράγραφος 5 προβλέπει ρητά την υποχρέωση αποκλεισμού, σε κάθε είδους διαδικασία, των συμμετεχόντων που δεν διαθέτουν τις ικανότητες και την εμπειρία που έχει ανακοινωθεί στη προκήρυξη διαγωνισμού.

Η παράγραφος 6 διευρύνει στις δημόσιες συμβάσεις τις διατάξεις του άρθρου 32, παράγραφος 4 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ και του άρθρου 23, παράγραφος 3 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ.

Άρθρο 45 - Ειδικοί κανόνες που εφαρμόζονται στις κλειστές διαδικασίες και στις διαδικασίες με διαπραγμάτευση

Το άρθρο αυτό αντιστοιχεί στο άρθρο 27 της οδηγίας 92/50/ΕΟΚ, στο άρθρο 19 της οδηγίας 93/36/ΕΟΚ και στο άρθρο 22 της οδηγίας 93/37/ΕΟΚ.

Η παράγραφος 1 επαναλαμβάνει το κείμενο των παραγράφων 1 των προαναφερόμενων άρθρων.

Οι παράγραφοι 2, πρώτο εδάφιο και οι παράγραφοι 3 των προαναφερόμενων άρθρων τροποποιούνται ώστε να διορθωθούν οι αντιφάσεις που περιέχονται στις οδηγίες 92/50/ΕΟΚ και 93/36/ΕΟΚ όπου το διατακτικό των σχετικ