EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης CE 341/29

Τετάρτη 10 Φεβρουαρίου 2010

Προώθηση της χρηστής διακυβέρνησης στον φορολογικό τομέα

P7_TA(2010)0020

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 10ης Φεβρουαρίου 2010 σχετικά με την προώθηση της χρηστής διακυβέρνησης στον φορολογικό τομέα (2009/2174(INI))

2010/C 341 E/07

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής στις 28 Απριλίου 2009 σχετικά με την προώθηση της χρηστής διακυβέρνησης στον φορολογικό τομέα (COM(2009)0201),

έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής στις 31 Μαΐου 2006 σχετικά με την ανάγκη χάραξης συντονισμένης στρατηγικής με σκοπό τη βελτίωση της καταπολέμησης της φοροδιαφυγής (COM(2006)0254),

έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 2ας Σεπτεμβρίου 2008 σχετικά με μια συντονισμένη στρατηγική με σκοπό τη βελτίωση της καταπολέμηση της φοροδιαφυγής (1),

έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής της 25ης Οκτωβρίου 2005 σχετικά με τη συμβολή των φορολογικών και τελωνειακών πολιτικών στη στρατηγική της Λισαβόνας (COM(2005)0532),

έχοντας υπόψη την απόφαση του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στην υπόθεση C-255/02 της 21ης Φεβρουαρίου 2006 (Halifax κ.λπ. κατά Commissioners of Customs and Excise), στην οποία το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι η 6η οδηγία για τον ΦΠΑ (οδηγία 77/388/ΕΟΚ) έχει την έννοια ότι κωλύει τον υποκείμενο σε φόρο από το να εκπέσει τον καταβληθέντα ΦΠΑ επί των εισροών οσάκις οι πράξεις στις οποίες βασίζεται το δικαίωμα αυτό συνιστούν καταχρηστική πρακτική,

έχοντας υπόψη την απόφαση του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων στην υπόθεση C-524/04 της 13ης Μαρτίου 2007 (Test Claimants in the Thin Cap Group Litigation κατά Commissioners of Inland Revenue), στην οποία το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι το άρθρο 43 της Συνθήκης ΕΚ δεν απαγορεύει τη θέσπιση νομοθεσίας κράτους μέλους η οποία περιορίζει το δικαίωμα εγκατάστασης ενός αμιγώς τεχνητού εταιρικού σχήματος που εξυπηρετεί αποκλειστικά φορολογικούς σκοπούς,

έχοντας υπόψη τις συστάσεις που περιέχονται στα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 14ης Μαΐου 2008 σχετικά με φορολογικά θέματα που συνδέονται με συμφωνίες που πρόκειται να συναφθούν από την Κοινότητα και τα κράτη μέλη της με τρίτες χώρες,

έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής της 13ης Νοεμβρίου 2008 για οδηγία του Συμβουλίου για την τροποποίηση της οδηγίας 2003/48/ΕΚ για την φορολόγηση των υπό μορφή τόκων εισοδημάτων από αποταμιεύσεις (COM(2008)0727),

έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής της 2ας Φεβρουαρίου 2009 για οδηγία του Συμβουλίου σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας (COM(2009)0029),

έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής της 2ας Φεβρουαρίου 2009 για πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με την αμοιβαία συνδρομή για την είσπραξη απαιτήσεων σχετικά με φόρους, δασμούς και άλλα μέτρα(COM(2009)0028),

έχοντας υπόψη την πρόταση της Επιτροπής της 30ής Απριλίου 2009 για οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τους διαχειριστές εναλλακτικών επενδύσεων και για την τροποποίηση των οδηγιών 2004/39/ΕΚ και 2009/…/ΕΚ (COM(2009)0207),

έχοντας υπόψη τη σύσταση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο να εξουσιοδοτηθεί η Επιτροπή για το άνοιγμα διαπραγματεύσεων για σύναψη συμφωνιών μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφενός, και του Πριγκιπάτου της Ανδόρας, του Πριγκιπάτου του Μονακό και της Δημοκρατίας του Αγίου Μαρίνου, αφετέρου, για την καταπολέμηση της απάτης και κάθε άλλης παράνομης δραστηριότητας εις βάρος των οικονομικών τους συμφερόντων και για την εξασφάλιση της διοικητικής συνεργασίας μέσω της ανταλλαγής πληροφοριών για φορολογικά θέματα, και προκειμένου να εξουσιοδοτηθεί η Επιτροπή για το άνοιγμα διαπραγματεύσεων για σύναψη συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφενός, και της Ελβετικής Συνομοσπονδίας, αφετέρου, για την καταπολέμηση της άμεσης φοροδιαφυγής και της άμεσης φοροαποφυγής και για την εξασφάλιση διοικητικής συνεργασίας μέσω της ανταλλαγής πληροφοριών σε φορολογικά θέματα (SEC (2009)0899),

έχοντας υπόψη τη δήλωση της G-20 που εκδόθηκε ύστερα από τη σύνοδο κορυφής για τις χρηματοπιστωτικές αγορές και τη παγκόσμια οικονομία στην Ουάσινγκτον στις 15 Νοεμβρίου 2008,

έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα της Προεδρίας σε συνέχεια της συνεδρίασης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 19 και 20 Μαρτίου 2009,

έχοντας υπόψη τη διακήρυξη της G-20 σε συνέχεια της συνόδου κορυφής της για το Παγκόσμιο Σχέδιο για την Ανάκαμψη και τη Μεταρρύθμιση στο Λονδίνο στις 2 Απριλίου 2009,

έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου σε συνέχεια των συνεδριάσεών του στις 9 Ιουνίου 2009 και 20 Οκτωβρίου 2009,

έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα της Προεδρίας σε συνέχεια της συνεδρίασης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου στις 18 και 19 Ιουνίου 2009,

έχοντας υπόψη τη δήλωση των Υπουργών Οικονομικών της ομάδας G-8 στο Lecce της Ιταλίας στις 13 Ιουλίου 2009,

έχοντας υπόψη τη δήλωση των ηγετών της G-20 στο Pittsburgh στις 24 και 25 Σεπτεμβρίου 2009,

έχοντας υπόψη το άρθρο 8 του Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

έχοντας υπόψη την έκθεση της Υπηρεσίας Λογοδοσίας της κυβέρνησης των ΗΠΑ (2007), την έκθεση της βρετανικής Εθνικής Ελεγκτικής Υπηρεσίας (2008) και την έκθεση του γαλλικού Συμβουλίου Υποχρεωτικών Εισφορών (2009), οι οποίες επισημαίνουν μεταξύ άλλων ότι το ένα τρίτο των 700 μεγαλύτερων επιχειρήσεων του Ηνωμένου Βασιλείου δεν πλήρωσαν καθόλου φόρο το 2005 και το 2006, το 25 % των αμερικανικών εταιρειών με ενεργητικό άνω των 250 εκατ. δολαρίων ΗΠΑ ή εισόδημα άνω των 50 εκατ. δολαρίων ΗΠΑ ετησίως επίσης δεν πλήρωσαν κανένα φόρο μεταξύ 1998 και 2005, και ότι οι μεγαλύτερες εταιρείες της Γαλλίας αυτή τη στιγμή πληρώνουν μόνο 8 % φόρο για τα πραγματικά μέσα κέρδη τους ενώ ο επίσημος φορολογικός συντελεστής είναι 33 %,

έχοντας υπόψη το άρθρο 48 του Κανονισμού του,

έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Θεμάτων (A7–0007/2010),

Α. λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχει γενική συναίνεση στην ΕΕ και σε διεθνές επίπεδο ότι η χρηστή διακυβέρνηση στον τομέα της φορολογίας σημαίνει διαφάνεια, ανταλλαγή πληροφοριών και θεμιτό φορολογικό ανταγωνισμό,

Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι η έλλειψη χρηστής διακυβέρνησης σε φορολογικά θέματα ενθαρρύνει τη φοροδιαφυγή και τη φοροαποφυγή και έχει σοβαρές επιπτώσεις στους εθνικούς προϋπολογισμούς και στο σύστημα πόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το δε κόστος στην ΕΕ εκτιμάται ότι αντιστοιχεί σε 2,5 % του ΑΕΠ ετησίως· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι έντιμες επιχειρήσεις υφίστανται ανταγωνιστικά μειονεκτήματα εξαιτίας της φοροδιαφυγής· λαμβάνοντας υπόψη ότι η χρηστή διακυβέρνηση σε φορολογικά θέματα πρέπει να οδηγεί σε αύξηση των πόρων που βρίσκονται στη διάθεση των κρατών μελών και των αναπτυσσόμενων χωρών για την επίτευξη των αναπτυξιακών στόχων της χιλιετίας,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η παγκοσμιοποίηση έχει οδηγήσει σε αυξανόμενες δυσκολίες για την καταπολέμηση της φοροδιαφυγής σε διεθνές επίπεδο και ότι αυτό πλήττει ιδιαίτερα τα 27 κράτη μέλη της ΕΕ με τις σημαντικές διαφορές τους· λαμβάνοντας υπόψη ότι αυτοί οι παράγοντες συνηγορούν έντονα υπέρ της βελτίωσης της διεθνούς συνεργασίας εντός της ΕΕ και σε διεθνές επίπεδο προκειμένου να εξασφαλιστεί ότι αυτή είναι αποτελεσματική,

Δ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η φοροαποφυγή και η φοροδιαφυγή σε διεθνές επίπεδο αποτελούν σοβαρό εμπόδιο για την επίτευξη των αναπτυξιακών στόχων της χιλιετίας,

Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι σημαντικός αριθμός πολυεθνικών εταιρειών έχουν δομηθεί κατά τρόπο ώστε να επωφελούνται από την φοροαποφυγή στις διάφορες περιοχές δικαιοδοσίας στις οποίες αναπτύσσουν δραστηριότητα· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ανόμοια φορολογική μεταχείριση στις διάφορες περιοχές δικαιοδοσίας ευνοεί τις μεγάλες, διεθνείς ή εδραιωμένες επιχειρήσεις εις βάρος των μικρών, εγχώριων ή νεοσύστατων επιχειρήσεων,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η δυνατότητα των πολυεθνικών εταιρειών να κάνουν εκτεταμένη χρήση των φορολογικών παραδείσων και των εξωχώριων κέντρων στο πλαίσιο των στρατηγικών τους για φοροαποφυγή αντιστρατεύεται την αρχή του θεμιτού ανταγωνισμού και της εταιρικής ευθύνης,

Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι φορολογικοί παράδεισοι έρχονται σε αντίθεση με την αρχή της αλληλεγγύης, της δικαιοσύνης και της αναδιανομής· λαμβάνοντας υπόψη ότι, σε μια παγκοσμιοποιημένη οικονομία, σημαντικός αριθμός από πολυεθνικές εταιρείες χρησιμοποιούν την ισχύ τους για να ασκήσουν πίεση στις κυβερνήσεις, ιδίως των αναπτυσσόμενων χωρών, να χαμηλώσουν τους φορολογικούς συντελεστές και να παράσχουν φορολογικά κίνητρα για την προσέλκυση επενδύσεων· λαμβάνοντας υπόψη ότι στην πράξη αυτό έχει προκαλέσει μετατόπιση του φορολογικού βάρους προς τους εργαζομένους και τα νοικοκυριά χαμηλού εισοδήματος και έχει επιβάλει βλαπτικές περικοπές των δημόσιων υπηρεσιών,

Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι το Συμβούλιο ασχολείται αυτή τη στιγμή με ορισμένες σημαντικές νομοθετικές προτάσεις σχετικά με την φορολόγηση των αποταμιεύσεων, τη διοικητική συνεργασία και την αμοιβαία συνδρομή για την είσπραξη φόρων· λαμβάνοντας υπόψη ότι η ενίσχυση της χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης εντός της ΕΕ θα προσφέρει μια πολιτική και ηθική βάση προκειμένου να απαιτηθεί χρηστή φορολογική διακυβέρνηση από τρίτες χώρες,

Θ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η έγκριση γενικών αρχών κατά της φοροαποφυγής (General Anti-Avoidance Principles) παρέχει στις φορολογικές αρχές τη δυνατότητα να εξετάζουν αν ο πρωταρχικός σκοπός μιας πράξης είναι η αποφυγή ή μείωση φορολογικής οφειλής και, εφόσον συμβαίνει αυτό, επιτρέπει στις φορολογικές αρχές να επιβάλλουν πρόσθετο φόρο προς αντιστάθμιση αυτής της αποφυγής ή μείωσης,

Ι. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι αναπτυσσόμενες χώρες, συχνά δεν έχουν τη νομιμότητα ή την εξουσία να φορολογούν τους ίδιους τους πολίτες τους, ακριβώς λόγω της κακής φορολογικής τους διακυβέρνησης· λαμβάνοντας υπόψη ότι κατά τη διατύπωση της πολιτικής της για τη φορολογική διακυβέρνηση, η ΕΕ πρέπει να λάβει υπόψη τα ειδικά προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι αναπτυσσόμενες χώρες και πρέπει να τους προσφέρει βοήθεια ώστε να τα ξεπεράσουν,

ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι συνδυασμένες προσπάθειες της G-20 και των Ηνωμένων Εθνών, καθώς και αυτές που καταβάλλονται στο πλαίσιο πρωτοβουλιών υπό την αιγίδα του ΟΟΣΑ, έχουν δώσει θετικά αποτελέσματα στον τομέα της φορολογικής διακυβέρνησης· εκτιμώντας ότι τα αποτελέσματα αυτά παραμένουν ανεπαρκή για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που θέτουν οι φορολογικοί παράδεισοι και τα εξωχώρια κέντρα και πρέπει να ακολουθηθούν από αποφασιστικές, αποτελεσματικές και συνεπείς δράσεις,

ΙΒ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο ΟΟΣΑ αυτή τη στιγμή εκτιμά ότι το ιδιωτικό κεφάλαιο που έχει συσσωρευτεί σε φορολογικούς παραδείσους ανέρχεται σχεδόν σε 1 000 000 000 000 (ένα τρισεκατομμύριο) δολάρια ΗΠΑ, δηλαδή είναι πενταπλάσιο απ' όσο πριν από δύο δεκαετίες· λαμβάνοντας υπόψη ότι περισσότερο από 1 εκατομμύριο εταιρείες, ιδίως από τις ΗΠΑ και τα κράτη μέλη της ΕΕ, έχουν την έδρα τους σε χώρες όπου βρίσκονται παρόμοιοι φορολογικοί παράδεισοι,

ΙΓ. λαμβάνοντας υπόψη ότι υπάρχουν ενδείξεις πως η χρηματοπιστωτική κρίση πυροδοτήθηκε εν μέρει από νέους τύπους σύνθετων χρηματοπιστωτικών μέσων και παραγώγων, τα οποία ήταν σε μεγάλο βαθμό τοποθετημένα σε κεφάλαια με έδρα σε περιοχές δικαιοδοσίας όπου επικρατεί το απόρρητο· λαμβάνοντας υπόψη ότι οι φορολογικοί παράδεισοι φιλοξενούν, για παράδειγμα, πολύπλοκα χρηματοπιστωτικά προϊόντα που προκαλούν χρηματοπιστωτική αστάθεια και ότι πολλά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα είχαν στους λογαριασμούς τους υποχρεώσεις εκτός ισολογισμού που εντοπίζονταν γεωγραφικά σε φορολογικούς παραδείσους· λαμβάνοντας υπόψη ότι η οικονομική κρίση έχει ρίξει νέο φως στις συνέπειες της έλλειψης της χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης, καταδεικνύοντας τους κινδύνους που συνδέονται με αδιαφανείς περιοχές δικαιοδοσίας,

ΙΔ. λαμβάνοντας υπόψη ότι στην Ευρωπαϊκή Ένωση εισπράττεται μόνο το 5 % των διασυνοριακών φορολογικών απαιτήσεων,

Μια ευκαιρία που πρέπει να αδράξουμε

1. καταδικάζει απερίφραστα τον ρόλο των φορολογικών παραδείσων στην ενθάρρυνση και κερδοσκοπική εκμετάλλευση της φοροαποφυγής, της φοροδιαφυγής και της παράνομης φυγής κεφαλαίων και προτρέπει συνεπώς τα κράτη μέλη να αποδώσουν ύψιστη προτεραιότητα στην καταπολέμηση των φορολογικών παραδείσων, της φοροδιαφυγής και της παράνομης φυγής κεφαλαίων· καλεί την ΕΕ να εντείνει τη δράση της και να λάβει άμεσα απτά μέτρα -όπως κυρώσεις- εναντίον των φορολογικών παραδείσων, της φοροδιαφυγής και της παράνομης φυγής κεφαλαίων·

2. θεωρεί ότι η χρηστή φορολογική διακυβέρνηση, η οποία νοείται ως διαφάνεια και ανταλλαγή πληροφοριών σε όλα τα επίπεδα, αποτελεσματική διασυνοριακή συνεργασία και θεμιτός φορολογικός ανταγωνισμός, αποτελεί κεφαλαιώδες στοιχείο για την ανοικοδόμηση της παγκόσμιας οικονομίας μετά την χρηματοοικονομική κατάρρευση του 2008·

3. υπενθυμίζει εν προκειμένω ότι έχει πρώτιστη σπουδαιότητα να μπει τέλος στη χρησιμοποίηση τεχνητών νομικών προσώπων για την αποφυγή της φορολογίας· τονίζει επίσης ότι, αντί τραπεζικού απορρήτου, θα πρέπει να υπάρχει σε όλες τις περιπτώσεις αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών, που να περιλαμβάνει όλα τα κράτη μέλη και εξαρτώμενα εδάφη· επικροτεί από την άποψη αυτή την πρόταση της Επιτροπής για διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας καθώς, μεταξύ άλλων, επεκτείνει τη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών ώστε να καλυφθούν κάθε είδους φόροι, καταργεί το τραπεζικό απόρρητο και καθιερώνει σαν γενικό κανόνα την αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών·

Σε επίπεδο ΕΕ

4. υπενθυμίζει ότι το Κοινοβούλιο είχε γνωμοδοτήσει προς το Συμβούλιο σχετικά με τροπολογίες στην οδηγία 2003/48/ΕΚ, ζητώντας, μεταξύ άλλων, από το Συμβούλιο να τερματιστεί η προσωρινή παρέκκλιση που επιτρέπει στην Αυστρία, το Βέλγιο και το Λουξεμβούργο να αποφύγουν την ανταλλαγή πληροφοριών εφαρμόζοντας φορολόγηση στην πηγή· παροτρύνει το Συμβούλιο να εγκρίνει την οδηγία που τροποποιεί την οδηγία 2003/48/ΕΚ σύμφωνα με τη θέση του Κοινοβουλίου·

5. χαιρετίζει ως πρώτο βήμα, σε σχέση με την φορολόγηση των αποταμιεύσεων στην ΕΕ, την άρση των επιφυλάξεων εκ μέρους της Αυστρίας, του Βελγίου, του Λουξεμβούργου και της Ελβετίας, στο άρθρο 26 του Προτύπου Φορολογικής Σύμβασης του ΟΟΣΑ, καθώς και τον ενστερνισμό των προτύπων του ΟΟΣΑ από την Ανδόρα, το Μονακό, το Λιχτενστάιν και τον Άγιο Μαρίνο· χαιρετίζει την απόφαση του Βελγίου να περάσει από σύστημα φορολόγησης στην πηγή σε αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών από την 1η Ιανουαρίου 2010·

6. τονίζει το αίτημα που διατύπωσε το Κοινοβούλιο στη θέση του της 24ης Απριλίου 2009 για σημαντική επέκταση της εμβέλειας της οδηγίας 2003/48/EC, προκειμένου ειδικότερα να καλυφθούν νομικές οντότητες (κυρίως τύπου ΕΠΕ και καταπιστεύματος) και διάφορες μορφές εισοδήματος από επενδύσεις· υπενθυμίζει ότι οι διατάξεις της οδηγίας 2003/48/ΕΚ πρέπει να διευρυνθούν ώστε να συμπεριληφθούν η Σιγκαπούρη, το Χονγκ Κονγκ, το Μακάο και άλλες περιοχές δικαιοδοσίας, όπως το Ντουμπάι, η Νέα Ζηλανδία, η Γκάνα και ορισμένες πολιτείες των ΗΠΑ, που δεν δεσμεύονται από την οδηγία 2003/48/ΕΚ και συνεπώς αποτελούν δημοφιλείς τόπους για τους φοροαποφεύγοντες·

7. θεωρεί ότι προκειμένου να επιτρέπεται το μάρκετινγκ στην ΕΕ εναλλακτικών αμοιβαίων κεφαλαίων που εδρεύουν σε τρίτη χώρα, πρέπει να ικανοποιείται ως προϋπόθεση η συμμόρφωση της εν λόγω τρίτης χώρας με τα πρότυπα της χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένης της ουσιαστικής υλοποίησης της αρχής της αυτόματης ανταλλαγής πληροφοριών με βάση νομικά δεσμευτικούς κανόνες· υπογραμμίζει ειδικότερα ότι η πρόοδος που πραγματοποιείται σε σχέση με τα πρότυπα φορολογικής διακυβέρνησης στο πλαίσιο διεθνών φόρουμ, όπως ο ΟΟΣΑ και η G-20, δεν πρέπει να εμποδίζει την Ευρωπαϊκή Ένωση να εφαρμόσει απαιτητικότερα πρότυπα·

8. τονίζει ότι η αποτελεσματικότερη εφαρμογή της υπάρχουσας ενωσιακής και εθνικής φορολογικής νομοθεσίας θα διευκόλυνε την καλύτερη είσπραξη των φόρων· τονίζει ωστόσο επίσης την επείγουσα ανάγκη για περαιτέρω προσπάθειες και μέτρα που αποβλέπουν στη βελτίωση της χρηστής διακυβέρνησης σε φορολογικά θέματα·

9. υπενθυμίζει ότι η σχετιζόμενη με τον ΦΠΑ φοροδιαφυγή προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία όσον αφορά τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, καθώς έχει άμεσο διασυνοριακό αντίκτυπο, αντιπροσωπεύει σημαντικά ποσά διαφυγόντων εσόδων και πλήττει άμεσα τον προϋπολογισμό της ΕΕ· προτρέπει το Συμβούλιο να εγκρίνει νέα οδηγία σχετικά με τη διοικητική συνεργασία στον τομέα της φορολογίας και να καταπολεμήσει τη φοροδιαφυγή στον τομέα του ΦΠΑ, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τη θέση του Κοινοβουλίου·

Σε διεθνές επίπεδο

10. παροτρύνει όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να επιταχύνουν τη σύναψη σχετικά με τη φοροδιαφυγή με το Λιχτενστάιν· παροτρύνει το Συμβούλιο να συμφωνήσει σε εντολή προς την Επιτροπή για διαπραγμάτευση παρόμοιων συμφωνιών με την Ανδόρα, το Μονακό, τον Άγιο Μαρίνο και την Ελβετία· καλεί από την άποψη αυτή τα κράτη μέλη να επανεξετάσουν τις διμερείς φορολογικές συμφωνίες τους με τρίτες χώρες·

11. ζητεί την ενίσχυση της συνεργασίας καθώς και την αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ χωρών, ώστε να διευκολυνθεί η ανάκτηση των κεφαλαίων που μεταφέρθηκαν στο εξωτερικό μέσω παράνομων δραστηριοτήτων εις βάρος της εσωτερικής αγοράς·

12. ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει ταχέως έκθεση σχετικά με τη σύσταση του Συμβουλίου της 14ης Μαΐου 2008 για συμπερίληψη ρήτρας περί χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης στις σχετικές συμφωνίες που πρόκειται να συνάπτονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της με τρίτες χώρες· τονίζει ειδικότερα την ανάγκη να συμφωνούνται ρήτρες περί χρηστής διακυβέρνησης στο πλαίσιο γενικών ή ειδικών συμφωνιών με τρίτες χώρες και την ανάγκη να εξασφαλίζεται μια αποτελεσματική διαδικασία παρακολούθησης της εφαρμογής τους·

13. υπενθυμίζει, όσον αφορά τις εργασίες σχετικά με τον επιβλαβή φορολογικό ανταγωνισμό στο πλαίσιο του Κώδικα Συμπεριφοράς για την Φορολόγηση των Επιχειρήσεων, την ανάγκη να εξασφαλισθεί ότι τα κράτη μέλη εφαρμόζουν τον Κώδικα στις σχέσεις τους με τρίτες χώρες κατά τρόπο συνεπή με τις προσπάθειές τους για προώθηση της διαφάνειας και της ανταλλαγής πληροφοριών στον φορολογικό τομέα·

14. χαιρετίζει τις προόδους που έχουν πραγματοποιηθεί στον τομέα της χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης ως αποτέλεσμα πρωτοβουλιών σε άλλα διεθνή βήματα όπως η G-20, η G-8, τα Ηνωμένα Έθνη και, ιδίως, ο ΟΟΣΑ· θεωρεί ωστόσο ότι οι δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί μέχρι στιγμής από την G-20 δεν επαρκούν για την αντιμετώπιση των προκλήσεων τις οποίες θέτουν η φοροδιαφυγή, οι φορολογικοί παράδεισοι και τα εξωχώρια κέντρα

15. υπενθυμίζει ότι οι προσπάθειες καταπολέμησης των φορολογικών παραδείσων και της φοροδιαφυγής θα επιτύχουν μόνο αν εφαρμοστούν οι ίδιοι κανόνες σε όλους, ώστε να αποφευχθεί η δημιουργία περαιτέρω νόμιμων τρόπων παράκαμψης που προσφέρονται για κατάχρηση· πιστεύει εν προκειμένω ότι η οδηγία 2003/48/ΕΚ, που καθιέρωσε την αρχή της αυτόματης πολυμερούς ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ χωρών, αποτελεί ευπρόσδεκτο βήμα στην κατεύθυνση της καθιέρωσης ενός παγκόσμιου πλαισίου για την αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών· επικροτεί συνεπώς την πρόταση της Επιτροπής να προωθηθεί η συνεργασία με τις τρίτες χώρες στο πλαίσιο της οδηγίας 2003/48/ΕΚ·

16. καλεί τον ΟΟΣΑ και τα κράτη μέλη του να μεριμνήσουν για την πλήρη συμμετοχή της Επιτροπής στις εργασίες αξιολόγησης από ομοτίμους του Παγκοσμίου Φόρουμ, ιδίως όσον αφορά τον εντοπισμό των μη συνεργάσιμων περιοχών δικαιοδοσίας, την επεξεργασία μιας διαδικασίας για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης και την υλοποίηση αποτρεπτικών αντίμετρων για την προώθηση της συμμόρφωσης με τα εν λόγω πρότυπα· θεωρεί περαιτέρω ότι το πλαίσιο του ΟΟΣΑ για την καταπολέμηση των φορολογικών παραδείσων δεν είναι ικανοποιητικό· τονίζει την ανάγκη να βελτιωθεί ο δείκτης για την απόκτηση του καθεστώτος συνεργαζόμενης περιοχής δικαιοδοσίας, για παράδειγμα με την ποσοτικοποίησή του· επικρίνει το γεγονός ότι ο εν λόγω δείκτης απαιτεί μόνο τη σύναψη 12 συμφωνιών ανταλλαγής φορολογικών πληροφοριών· σε σχέση με αυτό, αποδοκιμάζει το γεγονός ότι η ανταλλαγή πληροφοριών πραγματοποιείται μόνο κατόπιν αιτήσεως αντί να είναι υποχρεωτική και δεσμευτική απαίτηση και επιπλέον ότι ο ΟΟΣΑ επιτρέπει στις κυβερνήσεις να αποφεύγουν την εγγραφή τους στη μαύρη λίστα του με την απλή υπόσχεση ότι θα συμμορφωθούν προς τις αρχές της ανταλλαγής πληροφοριών, χωρίς να εξασφαλίζεται η έμπρακτη εφαρμογή των αρχών αυτών·

Προς μια αυθεντική πολιτική της ΕΕ για τη χρηστή φορολογική διακυβέρνηση

17. θεωρεί ότι υπάρχει ανάγκη για συνέπεια και για μια αυθεντική πολιτική της ΕΕ για τη χρηστή φορολογική διακυβέρνηση· πιστεύει ότι η αξιοπιστία της Ευρωπαϊκής Ένωσης εξαρτάται, μεταξύ άλλων, από την προθυμία της να καταστείλει πρώτα τους φορολογικούς παραδείσους στο δικό της έδαφος, δίνοντας έτσι ένα παράδειγμα χρηστής διακυβέρνησης· ζητεί από την Επιτροπή να παρακολουθεί προσεκτικά από την άποψη αυτή την ταχεία και διεξοδική υλοποίηση των δράσεων που εκτίθενται στην ανακοίνωσή της για την προώθηση της χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης στον φορολογικό τομέα·

18. θεωρεί, χωρίς αυτό να επηρεάζει την αρμοδιότητα των κρατών μελών, ότι η Επιτροπή πρέπει να κληθεί να σχεδιάσει και να διατυπώσει μια τέτοια προσέγγιση της ΕΕ και να της προσφερθούν οι απαραίτητοι πόροι·

19. συνιστά τη δημιουργία κατάλληλου συστήματος κινήτρων για την είσπραξη των διασυνοριακών φορολογικών απαιτήσεων, ώστε να αυξηθεί το χαμηλό σήμερα ποσοστό είσπραξης 5 %, με διανομή δίκαιου μεριδίου των εσόδων από την είσπραξη μη καταβληθέντων φόρων τόσο στη διοίκηση που εισπράττει τις φορολογικές απαιτήσεις για λογαριασμό του αιτούντος κράτους μέλους, αφενός, όσο και στη διοίκηση του αιτούντος κράτους μέλους, αφετέρου·

20. όσον αφορά την αμοιβαία συνδρομή για την είσπραξη φόρων, δασμών και άλλων απαιτήσεων, καλεί την Επιτροπή να εκτιμήσει το ποσό των εισπρακτέων διασυνοριακών φορολογικών απαιτήσεων των κρατών μελών στο έδαφος της Ευρωπαϊκής Ένωσης και να εισαγάγει ποσοτικούς δείκτες για τη μέτρηση της προόδου που συντελείται ως προς αυτή τη διασυνοριακή είσπραξη·

21. θεωρεί ότι η ΕΕ πρέπει να προωθεί ενεργά τη βελτίωση των προτύπων του ΟΟΣΑ, με στόχο να αναδειχθεί σε διεθνές πρότυπο η αυτόματη, πολυμερής ανταλλαγή πληροφοριών· παροτρύνει επιπλέον την ΕΕ να εγκρίνει μέτρα που αποτρέπουν την κατάχρηση της «αρχής της διαμονής» μέσω τεχνητών συστημάτων διαμονής και ιδιοκτησίας που επιτρέπουν σε εταιρείες χαρτοφυλακίου χωρίς καμιά δραστηριότητας ή εταιρείες-κελύφη να προστατεύουν τους προνομιούχους ιδιοκτήτες από την πληρωμή φόρων στη χώρα διαμονής τους· παροτρύνει επιπλέον την ΕΕ να εγκρίνει μια κοινή προσέγγιση για την εφαρμογή μέτρων κατά της κατάχρησης, τα οποία θα πρέπει να είναι αποτελεσματικά, δίκαια και ευθυγραμμισμένα με την έννοια των πλήρως τεχνητών διευθετήσεων, όπως αυτή ορίστηκε από το Δικαστήριο·

22. παροτρύνει την ΕΕ να εφαρμόσει συνεπή προσέγγιση στο θέμα της χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης σε σχέση με την Ευρωπαϊκή Πολιτική Γειτονίας, την πολιτική διεύρυνσης και την πολιτική αναπτυξιακής συνεργασίας· υπογραμμίζει ότι η πολιτική φορολογικής διακυβέρνησης πρέπει να συμβάλλει ενεργά στη διαμόρφωση βιώσιμων και διαφανών φορολογικών συστημάτων στις αναπτυσσόμενες χώρες, ιδίως για την εξάλειψη της φοροδιαφυγής, η οποία προκαλεί ετήσια απώλεια φορολογικών εσόδων αντίστοιχη προς το 10πλάσιο του ποσού που εισφέρεται ως αναπτυξιακή βοήθεια από τις αναπτυγμένες χώρες· θεωρεί ότι, για την επίτευξη του στόχου αυτού, χρειάζεται να διατεθεί επαρκές ύψος πόρων· υπενθυμίζει ότι η φορολογική διακυβέρνηση θα προσελκύσει τελικά επενδύσεις, επειδή συμβάλλει σε φορολογική ασφάλεια δικαίου, διαφάνεια και σταθερότητα·

23. τονίζει την ανάγκη αναθεώρησης των τωρινών διεθνών λογιστικών προτύπων με στόχο την αύξηση της διαφάνειας· ζητεί από αυτή την άποψη να θεσπιστεί η υποχρέωση αποκάλυψης, στους ετήσιους λογαριασμούς των εταιρειών και με ανάλυση κατά χώρα, λογιστικών πληροφοριών σχετικά με τους φορολογικούς παραδείσους και προτείνει να δημιουργηθεί ένα δημόσιο μητρώο της ΕΕ που να αναφέρει τα ονόματα ατόμων και επιχειρήσεων που έχουν ιδρύσει εταιρείες και αποκτήσει λογαριασμούς σε φορολογικούς παραδείσους, με στόχο να αποκαλυφθούν οι πραγματικοί δικαιούχοι που προστατεύονται από τις εξωχώριες εταιρείες·

24. υπογραμμίζει την ανάγκη να συντονίζουν τα κράτη μέλη τις πολιτικές τους έτσι ώστε να ενισχυθεί η υλοποίηση των διατάξεων κατά της φοροδιαφυγής·

25. υπενθυμίζει ότι η καθιέρωση μιας κοινής ενοποιημένης φορολογικής βάσης για τις εταιρείες θα βοηθούσε να αντιμετωπιστούν, εντός της ΕΕ, τα ζητήματα διπλής φορολογίας και μεταφοράς τιμών εντός ενοποιημένων ομίλων· αναμένει ως προς το θέμα αυτό να λάβει την αξιολόγηση αντικτύπου της Επιτροπής, το αργότερο έως το τέλος του παρόντος έτους·

26. προτείνει, προκειμένου να εντοπίζονται αποτελεσματικότερα η ανακριβής τιμολόγηση συναλλαγών και οι συχνότερες μέθοδοι φοροδιαφυγής, να δώσει η Επιτροπή προτεραιότητα σε μια ευρύτερη εφαρμογή της μεθόδου των συγκριτικών κερδών, μετατοπίζοντας έτσι την επιτήρηση των μεταβιβαστικών τιμολογήσεων από το επίπεδο της συναλλαγής στο επίπεδο της εταιρείας· επισημαίνει ότι η μέθοδος των συγκριτικών κερδών εστιάζεται στη σύγκριση των κερδών μεταξύ εταιρειών για κάθε βιομηχανικό κλάδο και ότι μια πτώση των κερδών της θυγατρικής μιας πολυεθνικής εταιρείας σε επίπεδο που υπολείπεται σημαντικά του κλαδικού μέσου όρου σε βάθος χρόνου ενδέχεται να αποτελεί ένδειξη για μαζικές μεταβιβαστικές τιμολογήσεις·

27. παροτρύνει την ΕΕ να εξετάσει ένα φάσμα επιλογών για κυρώσεις και κίνητρα για την προώθηση της χρηστής φορολογικής διακυβέρνησης, όπως ειδική εισφορά στις κινήσεις προς ή από μη συνεργάσιμες περιοχές δικαιοδοσίας, τη μη αναγνώριση, εντός της ΕΕ, του νομικού καθεστώτος εταιρειών που έχουν ιδρυθεί σε μη συνεργάσιμες περιοχές δικαιοδοσίας, καθώς και την απαγόρευση για όλους τους χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς της ΕΕ να ιδρύουν ή διατηρούν θυγατρικές και παραρτήματα σε μη συνεργάσιμες περιοχές δικαιοδοσίας·

28. θεωρεί ότι η ΕΕ πρέπει επίσης να εξασφαλίσει τη συνέπεια στην υλοποίηση, σε ενωσιακό και σε διεθνές επίπεδο, των προτύπων στους τομείς της προληπτικής εποπτείας, της φορολόγησης, της νομιμοποίησης παράνομων προσόδων και της καταπολέμησης της τρομοκρατίας·

29. ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλλει ετησίως έκθεση στο Κοινοβούλιο σχετικά με την υλοποίησης πολιτικής φορολογικής διακυβέρνησης της ΕΕ, αρχίζοντας από τον Οκτώβριο του 2010·

*

* *

30. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, καθώς και τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών.

(1) ΕΕ C 295 Ε, 4.12.2009, σ. 13.