Αριθ-C 303/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 25. 11. 85 
Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για τις κατευθύνσεις της 
μεσοπρόθεσμης πολιτικής στον τομέα των έργων υποδομής των μεταφορών (ανακοίνωση της 
Επιτροπής στο Συμβούλιο) 
(85/ C 303/04) 
Στις 20 Φεβρουαρίου 1985, η Επιτροπή αποφάσισε, σύμφωνα με το άρθρο 198, παράγραφος 1, 
της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, να ζητήσει τη 
γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για τις κατευθύνσεις της 
μεσοπρόθεσμης πολιτικής στον τομέα των έργων υποδομής των μεταφορών (Ανακοίνωση της 
Επιτροπής στο Συμβούλιο). 
Το τμήμα μεταφορών και επικοινωνιών, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών 
εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του κατά την 164η συνεδρίαση του της 11ης 
Σεπτεμβρίου 1985 με βάση την προφορική εισήγηση του εισηγητή κ. Plank. 
Η ΟΚΕ κατά την 229η σύνοδο ολομέλειας της που πραγματοποιήθηκε στις 25 και 26 
Σεπτεμβρίου 1985, συνεδρίαση της 25ης Σεπτεμβρίου 1985, υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη 
γνωμοδότηση: 
1. Εισαγωγή 
1.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή (τμήμα 
μεταφορών και επικοινωνιών), επιβεβαιώνοντας τη 
θέση που έλαβε για τελευταία φορά στη γνωμοδότηση 
της του Σεπτεμβρίου 1983 (') υπογραμμίζει και πάλι ότι 
η θέσπιση στην Κοινότητα μιας κοινής πολιτικής στον 
τομέα των έργων υποδομής των μεταφορών είναι 
απαραίτητη από πολύ καιρό. Υποστηρίζει συνεπώς 
κάθε πρωτοβουλία που θα μπορούσε να συμβάλει στην 
υλοποίηση μιας τέτοιας πολιτικής. Παραπέμπει επίσης 
σχετικά στο κεφάλαιο «Προβλήματα υποδομής» της 
γνωμοδότησης της για την «Πολιτική μεταφορών της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας κατά τη δεκαετία του '80» της 
28ης Οκτωβρίου 1982 (2) 
1.2. Επικροτεί επομένως την παρουσίαση εκ μέρους 
της Επιτροπής των «Προσανατολισμών μεσοπρόθε­
σμης πολιτικής στον τομέα των έργων υποδομής των 
μεταφορών» που αποβλέπουν στη μετάβαση από ένα 
σύστημα χορήγησης ετήσιων πιστώσεων μικρής σημα­
σίας σε ένα μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα επενδύσεων και 
χρηματοδοτήσεων. Με το πνεύμα αυτό, η ΟΚΕ έλαβε 
θέση ως προς τα προβλήματα των έργων υποδομής και 
σε προηγούμενες γνωμοδοτήσεις όπως η πρόσφατη 
γνωμοδότηση της για την «Οικονομική κατάσταση της 
Κοινότητας». Υπογραμμίζει, όμως ότι, εκτός από τους 
προσανατολισμούς αυτούς είναι 
— η σταθερή πολιτική βούληση για την εφαρμογή ενός 
τέτοιου προγράμματος και 
— η προθυμία του Συμβουλίου και των χωρών μελών να 
συμμετάσχουν αποτελεσματικά στο πρόγραμμα. 
1.3. Η ΟΚΕ λαμβάνει θέση παρακάτω ως προς τους 
στόχους, τα συμπεράσματα καθώς και ως προς ορισμένα 
ειδικά προβλήματα και ως προς τις οικονομικές πτυχές 
της ανακοίνωσης της Επιτροπής. Ως προς τα παραρτή­
ματα λαμβάνει θέση μόνο γενικά, χωρίς να υπεισέρχε­
ται σε λεπτομέρειες και ιδιαίτερα χωρίς να αξιολογεί τις 
προτάσεις για τα βασικά δίκτυα. 
2. Οι στόχοι της ανάπτυξης (διεύρυνσης και/ή βελτίω­
σης) των έργων υποδομής των μεταφορών στην 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα 
2.1. Με την ανάπτυξη του δικτύου των έργων 
υποδομής των διαφόρων τρόπων μεταφοράς στην 
(') ΕΕ. αριθ. C 341 της 19. 12. 1983, σ. 3. 
(2) ΕΕ. αριθ. C 326 της 13. 12. 1982, σ. 13. Ευρωπαϊκή Κοινότητα επιδιώκονται οι ακόλουθοι 
στόχοι: 
— μείωση του οικονομικού, κοινωνικού και περιβαλ­
λοντολογικού κόστους της μεταφοράς ατόμων και 
εμπορευμάτων και συνεπώς και βελτίωση της 
οικονομικής παραγωγικότητας των επιχειρήσεων 
μεταφορών' 
— διατήρηση και ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας 
των κοινοτικών επιχειρήσεων στη διεθνή αγορά, 
ιδιαίτερα λόγω του γεγονότος ότι, για ένα διαρκώς 
αυξανόμενο τμήμα προϊόντων εντατικής έρευνας και 
ανάπτυξης, η «σύνδεση με ένα διεθνές δίκτυο 
ταχέων μεταφορών και επικοινωνιών» αποκτά όλο 
και μεγαλύτερη σημασία' 
— εναρμόνιση των συνθηκών διαβίωσης στις λιγότερο 
ανεπτυγμένες περιοχές της Κοινότητας με εκείνες 
που επικρατούν στις πολύ ανεπτυγμένες περιοχές, 
ιδίως όσον αφορά τη δυνατότητα πρόσβασης στους 
κεντρικούς και διαπεριφερειακούς οργανισμούς. 
2.2. Οι στόχοι της κοινής πολιτικής στον τομέα των 
έργων υποδομής των μεταφορών, τους οποίους αναφέρει 
η Επιτροπή, αποτελούν μέσα για την επίτευξη των 
προαναφερόμενων στόχων. Η Οικονομική και Κοινω­
νική Επιτροπή υποστηρίζει συνεπώς το αίτημα της 
Επιτροπής να προσδιοριστούν σαφώς οι στόχοι αυτοί. 
2.3 Με βάση το παραπάνω η Επιτροπή κατέληξε σε 
πολλά συμπεράσματα τα οποία η Οικονομική και 
Κοινωνική Επιτροπή, υπογραμμίζει ιδιαίτερα. 
3. Θετικά συμπεράσματα 
3.1. Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι «οι στόχοι της 
δράσης στον τομέα των έργων υποδομής θα πρέπει να 
εντάσσονται στο πλαίσιο των στόχων της κοινής 
πολιτικής των μεταφορών και να είναι σύμφωνοι με τους 
γενικότερους στόχους, στους οποίους κατατείνει το 
σύνολο της πολιτικής της Κοινότητας». Αυτό όμως 
σημαίνει ότι τα μέτρα που προτείνει η Επιτροπή πρέπει 
να σταθμιστούν με βάση τους γενικότερους αυτούς 
στόχους. 
3.2. Η Επιτροπή διαπιστώνει παρακάτω ότι υπάρ­
χουν τμήματα του κοινοτικού δικτύου « κατά μήκος των 
οποίων το συνολικό επίπεδο είναι καταφανώς ανεπαρ­
κές». Σχετικά, αναφέρεται στα εξής: 
25. 11. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ApiG.C 303/7 
— στους άξονες που εξυπηρετούν τα μεγάλα ρεύματα 
συναλλαγών στην Κοινότητα και που συνεπάγονται 
ιδιαίτερη επιβάρυνση για τη χώρα διέλευσης, 
— στις χερσαίες /θαλάσσιες συνδέσεις, 
— στις σιδηροδρομικές συνδέσεις υψηλού επιπέδου 
μεταξύ μεγάλων αστικών κέντρων και 
— στην καλύτερη ενσωμάτωση στο δίκτυο απόκεντρων 
συγκοινωνιακών συνδέσεων. 
3.3. Η Επιτροπή υποστηρίζει τέλος την άποψη ότι, 
λόγω των αναγκαστικά περιορισμένων χρηματοδοτι­
κών δυνατοτήτων, θα πρέπει 
— να αποφευχθεί η διασκόρπιση των κεφαλαίων σε ένα 
μεγάλο αριθμό μικρών έργων που μπορούν να 
εκτελεστούν γρήγορα, και να συγκεντρωθούν τα 
κεφάλαια σε ένα περιορισμένο αριθμό μεγάλων 
κοινοτικών συνδέσεων, 
— να εξασφαλισθεί η μακροπρόθεσμη χρηματοδότηση 
και 
— να αναζητηθούν πρόσθετες πηγές χρηματοδότησης. 
3.4. Για το λόγο αυτό, η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή, συμφωνεί πλήρως με τις δηλώσεις αυτές ('), 
που εκφράζουν άλλωστε και το πνεύμα των παλαιότε­
ρων γνωμοδοτήσεων της. Υπογραμμίζει ιδιαίτερα ότι 
χρειάζεται να αποκτηθεί πρόσβαση και σε άλλες πηγές 
χρηματοδότησης, ώστε να μπορέσει να εξασφαλισθεί 
όσο το δυνατό συντομότερα μία ουσιαστική συμβολή 
στην πραγματοποίηση των κοινοτικών στόχων όσον 
αφορά την πολιτική στον τομέα των έργων υποδομής. 
4. Πτυχές του θέματος που λήφθηκαν ανεπαρκώς 
υπόψη ή δεν λήφθηκαν καθόλου υπόψη 
4.1. Η ΟΚΕ εκφράζει συνεπώς τη λύπη της για το 
γεγονός ότι, η Επιτροπή, κατά τη χάραξη της πολιτικής 
στον τομέα των έργων υποδομής, δίνει μικρή προτε­
ραιότητα στους στόχους αυτούς λόγω περιορισμένων 
πιστώσεων. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τους τομείς που 
ακολουθούν. 
4.2. Η Επιτροπή προτείνει τρία μεταφορικά δίκτυα 
κοινοτικού ενδιαφέροντος (παραρτήματα 1 έως 4) και 
συγκεκριμένα για τις σιδηροδρομικές, τις οδικές και τις 
εσωτερικές πλωτές μεταφορές. Λόγω της αλληλεπίδρα­
σης που υπάρχει ανάμεσα στα παράλληλα δρομολόγια 
ενός δικτύου ή διαφορετικών δικτύων, θα πρέπει οι 
σημειωμένες συνδέσεις να νοούνται ως ευρείς διάδρο­
μοι και όχι ως συγκεκριμένες γραμμές. 
(·) — ΕΕ. αριθ. C 138 της 9. 6. 1981, σ. 61 «υπόμνημα για το 
ρόλο της Κοινότητας στην ανάπτυξη των έργων 
υποδομής των μεταφορών. Έκθεση για τα σημεία 
κυκλοφοριακής συμφόρησης». 
— ΕΕ. αριθ. C 341 της 19. 12. 1983, σ. 3 «ανακοίνωση της 
Επιτροπής προς το Συμβούλιο για ένα πειραματικό 
πρόγραμμα στον τομέα των έργων υποδομής στις 
μεταφορές». 
— ΕΕ. αριθ. C358 της 31.12.1983, σ. 7 «πρόταση 
κανονισμού του Συμβουλίου σχετικά με μια οικονομική 
ενίσχυση στα πλαίσια ενός πολυετούς προγράμματος 
έργων υποδομής στις μεταφορές». 4.3. Όσον αφορά το οδικό δίκτυο, «καθορίστηκαν 
μόνο απευθείας συνδέσεις μεταξύ πρωτευουσών και 
πόλεων με περισσότερους από 500 000 κατοίκους» 
(παράρτημα 1). Μ'αυτόν τον τρόπο δεν επιτυγχάνεται ο 
στόχος της καλύτερης ενσωμάτωσης των απόκεντρων 
συνδέσεων. Η ΟΚΕ, στη γνωμοδότηση της για την 
«ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο για 
ένα πειραματικό πρόγραμμα στον τομέα των έργων 
υποδομής στις μεταφορές» της 28ης Σεπτεμβρίου 
1983 (2), απέδωσε εξαιρετική σημασία στο γεγονός ότι 
το πρόγραμμα θα πρέπει να περιλαμβάνει μέτρα που να 
αποσκοπούν στη «βελτίωση της περιφερειακής ανά­
πτυξης των λιγότερο ανεπτυγμένων περιοχών τόσο 
όσον αφορά τις διαρθρώσεις όσο και όσον αφορά το 
επίπεδο », γιατί τα σχέδια του είδους αυτού « μπορούν να 
προαγάγουν σημαντικά τη διαρθρωτική ανάπτυξη των 
περιοχών αυτών και να συμβάλουν έτσι και στην 
αποσυμφόρηση των μεγάλων αστικών κέντρων». Η 
Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή καλεί συνεπώς 
επειγόντως την Επιτροπή να λάβει υπόψη, κατά την 
αναθεώρηση του σχεδίου των μεταφορικών δικτύων 
κοινοτικού ενδιαφέροντος, τις συνδέσεις αυτού του 
είδους και να μην περιοριστεί στις συνδέσεις μεταξύ 
πόλεων με περισσότερους από 500 000 κατοίκους. 
4.4. Η ΟΚΕ τονίζει ότι η εισαγωγή κάθε μιας 
σύνδεσης στο βασικό δίκτυο δεν σημαίνει απαραίτητα 
ότι απαιτούνται κοινοτικές επενδύσεις γι' αυτή. Η 
διασκόρπιση λοιπόν των πιστώσεων δεν συνδέεται 
απαραίτητα με την επέκταση του βασικού δικτύου. Η 
ΟΚΕ φρονεί εξάλλου ότι, αν η Κοινότητα συμμετάσχει 
στη χρηματοδότηση δρομολογίων με πιστώσεις του 
Περιφερειακού Ταμείου και των ΟΜΠ, θα είναι 
απαραίτητο να εφαρμοστούν οι ίδιες αρχές και τα ίδια 
κριτήρια όπως και στη συμμετοχή στη χρηματοδότηση 
με βάση τους προσανατολισμούς. 
4.5. Κατά τη γνώμη της ΟΚΕ, η πραγματική επίδρα­
ση των προτάσεων της Επιτροπής θα εξαρτηθεί κυρίως 
από τον τρόπο συντονισμού και εναρμόνισης του 
προγράμματος εκτέλεσης μεταξύ των τριών χερσαίων 
τρόπων μεταφοράς, πράγμα που είναι απαραίτητο, 
εφόσον επιδιώκεται η ανάπτυξη της ευρωπαϊκής 
οικονομίας και η ικανοποίηση των αναγκών ολόκλη­
ρης της Κοινότητας. Η ΟΚΕ έχει επίσης τη γνώμη ότι 
το πρόγραμμα αυτό δε θα πρέπει να οδηγήσει στην 
αύξηση των πλεονασματικών δυνατοτήτων στον τομέα 
των μεταφορών με τη δημιουργία νέων έργων υποδομής 
παράλληλα προς υφιστάμενα δίκτυα. 
4.6. Όσον αφορά την επιλογή των θαλάσσιων 
λιμένων και αεροδρομίων «η ανεπαρκής αποδοτικότη­
τα των οποίων παραβλάπτει την ανάπτυξη των ενδοκοι­
νοτικών μεταφορών», η Επιτροπή δηλώνει απλώς ότι 
θα εξετάσει μαζί με τα κράτη μέλη τον τρόπο με τον 
οποίο θα μπορούσε να γίνει. Η ΟΚΕ, στην προαναφερό­
μενη γνωμοδότηση της, είχε υπογραμμίσει ότι έχει 
μεγάλη σημασία να ληφθούν υπόψη και τα σχέδια για 
τη θαλάσσια ναυσιπλοΐα, τους θαλάσσιους λιμένες, τις 
αεροπορικές μεταφορές, τα αεροδρόμια, καθώς και τις 
οδούς πρόσβασης στους λιμένες και τα αεροδρόμια. 
Καλεί επομένως την Επιτροπή να περατώσει τις 
προκαταρκτικές εργασίες της στον τομέα αυτό και να 
(2) ΕΕ. αριθ. C 341 της 19. 12. 1983, σ. 3. 
Αριθ.Ο 303/8 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 25. 11. 85 
προτείνει μέτρα κοινοτικού ενδιαφέροντος. Σ'αυτό το 
πλαίσιο, θα πρέπει κατά τη γνώμη της ΟΚΕ, να ληφθούν 
ιδιαίτερα υπόψη οι συνδέσεις μεταξύ Ιταλίας (Τεργέ­
στη, Μπάρι) και Ελλάδας. 
4.7. Η ΟΚΕ αποδίδει σημασία στο να επιδιωχθεί, 
κατά την ανάπτυξη των κοινοτικών έργων υποδομής, 
μια ισόρροπη σχέση μεταξύ των τρόπων μεταφοράς, 
ώστε να μη προκύπτει ανεπιθύμητη, «τεχνητή » μετατό­
πιση μεταφορών μεταξύ των τρόπων μεταφοράς, ούτε 
λόγω κυκλοφοριακής συμφόρησης σε ένα δίκτυο 
υποδομής, ούτε λόγω υπεραποδοτικότητας σε κάποιο 
άλλο. 
4.8. Όσον αφορά τη διαδικασία επιλογής των έργων 
στη χρηματοδότηση των οποίων θα συμμετάσχει η 
Κοινότητα, η Επιτροπή, προτείνει πρώτα απ'όλα· τρία 
κύρια κριτήρια, δηλαδή: 
— το κριτήριο της άμεσης οικονομικής αποδοτικότη­
τας, 
— το κριτήριο του κοινοτικού ενδιαφέροντος με τη 
στενή έννοια του όρου και 
— το κριτήριο της συνοχής ανάμεσα στο σχέδιο και 
στα μέτρα που έχουν ληφθεί η πρόκειται να ληφθούν 
σε κοινοτικό επίπεδο. 
4.9. Είναι βέβαια, αλήθεια ότι τα κριτήρια αυτά είναι 
αναμφισβήτητα σημαντικά για την επιλογή ενός 
μέτρου, αλλά είναι εξίσου αλήθεια ότι αποτελούν μια 
πολύ στενή βάση εκτίμησης, ιδίως αν λάβει κανείς 
υπόψη τους παράγοντες εκτίμησης τους οποίους 
προτείνει η Επιτροπή. Αυτή είναι προφανώς και η 
γνώμη της Επιτροπής αφού διαπιστώνει ότι τα σχέδια 
πρέπει να εξεταστούν και «από την πλευρά των 
προτεινομένων στόχων και σε γενικές γραμμές από την 
πλευρά των στόχων της κοινής πολιτικής μεταφορών» 
Δεν λέει όμως τίποτα για το πώς θα μπορέσει να γίνει 
αυτό. 
4.10. Εδώ, πρέπει να παρεμβληθεί οπωσδήποτε ένα 
κριτήριο το οποίο να κάνει να φανεί η σημασία που έχει 
ένα σχέδιο για την ανάπτυξη περιοχών που βρίσκονται 
μακρυά από το βασικό δίκτυο. Επιπλέον η Οικονομική 
και Κοινωνική Επιτροπή παραπέμπει σχετικά στον 
κατάλογο που περιλαμβάνεται ως παράρτημα στη 
γνωμοδότηση για το πειραματικό πρόγραμμα με «θέμα­
τα για την περιγραφή του κοινοτικού ενδιαφέροντος 
επιλεγμένων σχεδίων έργων υποδομής των μεταφο­
ρών». Ιδιαίτερα, υπογραμμίζει ότι, κατά την εκτίμηση, 
πρέπει να ληφθούν κατάλληλα υπόψη: 
οι επιπτώσεις στην ασφάλεια των μεταφορών, 
— οι επιπτώσεις στο σύνολο της οικονομίας των 
αποτελεσμάτων κατά τομείς και περιφέρειες, ιδίως 
όσον αφορά τις θέσεις εργασίας, 
— οι επιπτώσεις στο περιβάλλον, 
— οι επιπτώσεις στην κατανάλωση ενέργειας και 
— οι κοινωνικές επιπτώσεις στις συνθήκες διαβίωσης 
και εργασίας και στα σχέδια για την προώθηση της 
απασχόλησης. 
Κατά τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής, δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο πληθυσμός της 
Κοινότητας δεν θα δείξει καμία κατανόηση αν ληφθούν 
υπόψη μόνο τα προαναφερόμενα τρία κύρια κριτήρια 
και παραβλεφθούν οι παραπάνω επιπτώσεις κατά την 
επιλογή των σχεδίων έργων υποδομής των μεταφορών 
που πρέπει να προωθηθούν. 4.11. Δεν πρέπει να παραγνωρίζεται η σημασία της 
επίτευξης ταυτόχρονης προόδου στις επενδύσεις σε 
έργα υποδομής και στα συστήματα τιμολόγησης της 
χρήσης των έργων υποδομής. Γιατί, αν ακολουθηθεί 
ένα ακατάλληλο σύστημα, μπορεί να οδηγήσει σε 
αναποτελεσματική από οικονομική άποψη επιλογή 
μέσων μεταφοράς και δρομολογίων, ιδιαίτερα στις 
διεθνείς μεταφορές' Προτού λοιπόν ληφθεί απόφαση 
για μεγάλα σχέδια έργων υποδομής, θα πρέπει να 
εξετασθεί, αν το σύστημα τιμολόγησης δημιουργεί τους 
κατάλληλους όρους για τη λήψη αποφάσεων όσον 
αφορά τις μεταφορές ή αν θα πρέπει ενδεχομένως να 
τροποποιηθεί. 
4.12. ' Οσον αφορά τη διαδικασία αξιολόγησης (έγγρ. 
COM(84) 709 τελικό παράρτημα 7) η Οικονομική και 
Κοινωνική Επιτροπή, έχει να κάνει τις εξής παρατηρή­
σεις: 
— η χρησιμότητα του TASC(KOIVOTIKO Σύστημα 
Αξιολόγησης των Έργων Υποδομής-Μεταφορών) 
στη δεδομένη περίπτωση δεν είναι δυνατό να 
εκτιμηθεί πλήρως με βάση την περιγραφή που 
γίνεται στο παράρτημα 7. Φαίνεται όμως ότι προς το 
παρόν είναι ένα όργανο για τη συγκεντρωτική 
παρουσίαση στοιχείων για τα σχέδια υποδομής και 
ότι αποτελεί ένα «σκελετό» ποσοτικών προσδιορι­
σμών για τη διαδικασία αξιολόγησης. 
— Για τη συγκριτική αξιολόγηση των σχεδίων απαιτεί­
ται επιπλέον η κατάρτιση μιας «κλίμακας τιμών» 
και κανόνων για τη συγκέντρωση ποσοτήτων και 
τιμών. Αυτά όμως μπορούν να καθοριστούν μόνο με 
βάση κριτήρια κοινοτικής πολιτικής, όπως διαπί­
στωσε το τμήμα μεταφορών και επικοινωνιών ήδη 
στην έκθεση του για την «ανακοίνωση της Επιτρο­
πής προς το Συμβούλιο για ένα πειραματικό πρό­
γραμμα στον τομέα των έργων υποδομής στις 
μεταφορές». Από το παράρτημα 7 δεν φαίνεται κατά 
πόσο λαμβάνονται υπόψη στα πλαίσια του TASCoi 
πλευρές αυτές του θέματος. 
— Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εκφράζει 
την ικανοποίηση της για το γεγονός ότι η Επιτροπή 
σκοπεύει να αναπτύξει και να διευρύνει το TASC 
επεκτείνοντας το πρόγραμμα αναλύσεων με βάση 
πολλαπλά κριτήρια. Η πρόθεση αυτή συμφωνεί με 
αίτημα που διατύπωσε η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή στην παραπάνω γνωμοδότηση της. 
5. Ειδικά προβλήματα που λήφθηκαν ανεπαρκώς υπό­
ψη ή δεν λήφθηκαν καθόλου υπόψη 
5.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή συμφω­
νεί με την άποψη της Επιτροπής ότι μεταξύ των 
μεγάλων αστικών κέντρων της Κοινότητας θα πρέπει να 
δημιουργηθούν σιδηροδρομικές συνδέσεις υψηλού 
επιπέδου. Οι μελέτες που προτείνει η Επιτροπή θα 
πρέπει να αφορούν και τα εμπόδια που παρεμβάλλονται 
στην υλοποίηση παρόμοιων σχεδίων καθώς και τους 
τρόπους με τους οποίους θα μπορούσαν να αρθούν, 
ιδιαίτερα όσον αφορά τις διεθνείς συνδέσεις και τα 
δρομολόγια που περνούν απο πυκνοκατοικημένες 
περιοχές. 
5.2. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή επισή­
μανε στην προαναφερόμενη γνωμοδότηση της την 
ιδιαίτερη σημασία των συνδέσεων μεταξύ δικτύων και 
25. 11. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ApiG.C 303/9 
της εκτίμησης των σχετικών δυνατοτήτων μεταφόρτω­
σης. Η άποψη αυτή θα πρέπει να ληφθεί ρητά υπόψη 
στους εξεταζόμενους προσανατολισμούς. 
5.3. Επιπλέον, θα πρέπει, κατά τη γνώμη της Οικονο­
μικής και Κοινωνικής Επιτροπής, να ληφθεί υπόψη η 
σκοπιμότητα των μέτρων υποδομής όσον αφορά τη 
βελτίωση των συνθηκών των συνδυασμένων μεταφο­
ρών. Σ' αυτό το πλαίσιο, θα πρέπει να εξεταστεί 
ιδιαίτερα το θέμα της δημιουργίας εγκαταστάσεων 
μεταφόρτωσης καθώς και της προσαρμογής των διαστά­
σεων των σηράγγων και των γεφυρών. 
5.4. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή διερω­
τάται κατά πόσο μπορούν να συνεχίσουν να αποκλείο­
νται από το πρόγραμμα επενδύσεων τα δίκτυα επικοινω­
νίας, ιδιαίτερα αυτά που συνδέονται με τις νέες 
τεχνολογίες, αν ληφθεί υπόψη η διαρκώς αυξανόμενη 
σημασία τους για τις μεταφορές και τους οικονομικούς 
κλάδους αιχμής που αποτελούν φορείς οικονομικής 
ανάπτυξης. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή 
καλεί την Επιτροπή να αρχίσει έρευνες (βλέπε και 
σημείο 1) γι'αυτό το θέμα που έχει μεσοπρόθεσμα 
μεγάλη σημασία για τη διεθνή ανταγωνιστικότητα της 
οικονομίας της Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Κατά τις 
έρευνες αυτές θα πρέπει να εξεταστούν τουλάχιστο οι 
ενδεχόμενοι τρόποι αύξησης της αποτελεσματικότητας 
των μεταφορών. 
5.5. Η προς τα νοτιοδυτικά διεύρυνση της Κοινότη­
τος που ήδη αποφασίστηκε απαιτεί εξάλλου να συμπε­
ριληφθεί η Ισπανία και η Πορτογαλία στα βασικά 
δίκτυα και να εξετασθούν τα μέτρα κοινοτικού ενδιαφέ­
ροντος. 
6. Χρηματοδοτικές πτυχές 
6.1. Η ΟΚΕ συμφωνεί πλήρως με τις δηλώσεις της 
Επιτροπής για τις χρηματοδοτικές πτυχές του θέματος. 
Επικροτεί ιδιαίτερα το γεγονός ότι η Επιτροπή 
λαμβάνει ως βάση ένα ποσοστό ενίσχυσης 25 %, και όχι 
20 % όπως προβλέπει το πειραματικό πρόγραμμα. 
6.2. Ωστόσο, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτρο­
πή, επαναλαμβάνει την άποψη που έχει ήδη εκφράσει 
και στο παρελθόν, σύμφωνα με την οποία «το ποσοστό 
συμμετοχής στη χρηματοδότηση θα πρέπει να εξαρτά­
ται από το μέγεθος του κοινοτικού ενδιαφέροντος». Το 
ανώτατο όριο (των 25 % τώρα) θα πρέπει λοιπόν να 
αναθεωρηθεί ανάλογα. 
6.3. Ως προς το θέμα της διάθεσης επαρκών χρηματο­
δοτικών μέσων, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτρο­
πή κρίνει, όπως και η Επιτροπή, ότι« προέχει φυσικά να 
εξεταστεί το μέσο της σύναψης δανείων». Σ'αυτό το 
πλαίσιο, θα πρέπει να εξεταστεί το θέμα των δανείων 
που εκδίδονται σε ECU.Επιπλέον, η Οικονομική και 
Κοινωνική Επιτροπή καλεί άλλη μια φορά την Επιτρο-
Βρυξέλλες, 25 Σεπτεμβρίου 1985. πή «να εξετάσει κατά πόσο θα μπορούσε να δημιουργη­
θεί ένα ταμείο το οποίο θα τροφοδοτείται από εθνικές 
εισφορές που θα προέρχονται από την απόσβεση του 
κόστους της υποδομής». Έτσι θα μπορούσαν να 
συμπληρωθούν επαρκώς οι άλλες πηγές χρηματοδότη­
σης τις οποίες αναφέρει η Επιτροπή. 
6.4. Η παρουσίαση των κριτηρίων για τον καθορι­
σμό ενός προγράμματος χρηματοδότησης (παράρτημα 
10) δεν είναι ικανοποιητική: 
— παράλληλα με το μήκος του κοινοτικού δικτύου στη 
συγκεκριμένη χώρα θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ο 
βαθμός χρησιμοποίησης του δικτύου αυτού και των 
συστατικών του στοιχείων, 
— η ποιότητα του ηδη υφιστάμενου δικτύου θα πρέπει 
να διαβαθμιστεί ανάλογα με την ποιότητα των επί 
μέρους τμημάτων του δικτύου, 
— όσον αφορά τη δυνατότητα της συγκεκριμένης 
χώρας να χρηματοδοτήσει την εκτέλεση των σχετι­
κών έργων, δεν υπάρχουν στοιχεία στο παράρτημα 
10. 
6.5. Κατά τα άλλα, μία κλίμακα τριών σημείων (Α 
έως Γ) αποτελεί μια πολύ χονδρική μέθοδο εκτίμησης. 
Ωστόσο, είναι μάλλον αμφισβητήσιμο ότι το παράρτη­
μα 10 θα έχει πραγματικά σημασία για τον καθορισμό 
ενός χρηματοδοτικού προγράμματος. 
7. Συμπεράσματα 
7.1. Το τμήμα, ενώ εκφράζει τη λύπη του για το 
γεγονός ότι η σημερινή πολιτική υποδομών είναι 
περιορισμένη και δεν περιλαμβάνει άλλους αξιόλογους 
στόχους της συνολικής πολιτικής στον τομέα των 
μεταφορών, επιβεβαιώνει την υποστήριξη του στην 
πρώτη προτεραιότητα, προκειμένου να σημειωθεί 
συγκεκριμένη πρόοδος όσον αφορά τα βασικά δίκτυα 
της Κοινότητας. 
7.2. Ενώ η ΟΚΕ έχει προτείνει και άλλους παράγο­
ντες οι οποίοι θα έπρεπε να ληφθούν υπόψη κατά την 
αξιολόγηση των προγραμμάτων, η εφαρμογή του TASC 
δεν θα πρέπει να είναι υπερβολικά λεπτομερής, ιδιαίτε­
ρα στον τομέα των παραγόντων που είναι δυσκολότερο 
να προσδιοριστούν ποσοτικά, όπως π.χ. η παράταση 
της περιόδου ανάλυσης σε βαθμό που η φυσική πρόοδος 
να καθυστερεί σοβαρά. 
7.3. Κατά τα άλλα, η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή λαμβάνει ως δεδομένο — όπως ήδη ζήτησε σε 
προηγούμενες γνωμοδοτήσεις της (έγγρ. CES844/83, 
σημείο 2.2.4, και έγγρ. CES973/83, σημείο 3.4.3) — ότι 
θα μπορέσει να συνεργαστεί κατάλληλα στον προσδιο^ 
ρισμό των σχεδίων έργων υποδομής των μεταφορών που 
πρέπει να προωθηθούν σε κοινοτικό επίπεδο. 
Ο Πρόεδρος 
της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Gerd MUHR