Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία κατά την περίοδο 2021-2027»

(2022/C 270/02)

Εισηγητής: Sergio CACI (IT/EPP), δήμαρχος Μοντάλτο ντι Κάστρο Έγγραφο αναφοράς: Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών — Στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία κατά την περίοδο 2021-2027 — Ασφάλεια και υγεία στην εργασία σε έναν μεταβαλλόμενο κόσμο εργασίας COM(2021) 323 final

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

1. επικροτεί το στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία για την περίοδο 2021-2027 (το νέο στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ), το οποίο επιδιώκει την προστασία της υγείας των εργαζομένων και τη μείωση των θανάτων που συνδέονται με την εργασία έως το 2030 (τον λεγόμενο στόχο «Vision Zero»), διασφαλίζοντας παράλληλα ένα ασφαλέστερο εργασιακό περιβάλλον και σύμφωνο με τις νέες ανάγκες που ανέκυψαν ιδίως ως απόρροια της πανδημίας COVID-19, αλλά και όχι μόνον. Θεωρεί ταυτόχρονα πως μια στρατηγική, αντί στρατηγικού πλαισίου, θα έδινε ισχυρότερο πολιτικό μήνυμα όσον αφορά τους επιδιωκόμενους στόχους και τις προτεινόμενες δράσεις για την επίτευξή τους·

2. είναι πεπεισμένη ότι το πλαίσιο πολιτικής που παρέχει η Ευρωπαϊκή Ένωση για την ασφάλεια και την υγεία στην εργασία (ΑΥΕ) έχει επιφέρει μέχρι στιγμής σημαντικές βελτιώσεις όσον αφορά την αναβάθμιση των προτύπων ΑΥΕ σε ολόκληρη την ΕΕ. Σε συνδυασμό με τον στόχο «Vision Zero» (όραμα μηδενικών απωλειών), το πλαίσιο καθιστά σαφές ότι οι φιλοδοξίες της ΕΕ κινούνται προς τη σωστή κατεύθυνση, παρότι απαιτούν μεγαλύτερη συμπερίληψη όλων των κατηγοριών εργαζομένων, πράγμα το οποίο δεν έχει ακόμη επιτευχθεί στην παρούσα πρόταση·

3. τονίζει την ανάγκη παροχής ενιαίας στρατηγικής καθοδήγησης εκ μέρους της ΕΕ στον εν λόγω τομέα. Η ανάγκη αυτή έχει καταδειχθεί σαφώς τόσο από τις μελέτες όσο και από τα πρακτικά αποτελέσματα των τελευταίων δεκαετιών. Το κυριότερο σημείο της νομοθεσίας που διέπει την ΑΥΕ καταδεικνύει ότι οι δράσεις που αναλαμβάνει η ΕΕ και τα κράτη μέλη με άλλους φορείς (π.χ. με τους κοινωνικούς εταίρους και τα εκάστοτε ενδιαφερόμενα μέρη στα διάφορα επίπεδα διακυβέρνησης) μπορούν να έχουν θετική και άμεση επίδραση στην επαγγελματική ζωή, καθώς και σε αμφότερες τις συνιστώσες της υγείας και της ασφάλειας·

4. επιδοκιμάζει ανεπιφύλακτα τους τρεις οριζόντιους στόχους του στρατηγικού πλαισίου που έθεσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο της εκπόνησης της στρατηγικής της ΕΕ για την επόμενη πενταετία, δηλαδή την πρόβλεψη και τη διαχείριση των αλλαγών στον μεταπανδημικό κόσμο της εργασίας κατά την ψηφιακή, την πράσινη και τη δημογραφική μετάβαση, τη βελτίωση της πρόληψης των ατυχημάτων και των ασθενειών που σχετίζονται με την εργασία και, τέλος, την αύξηση της ετοιμότητας για ενδεχόμενες μελλοντικές υγειονομικές κρίσεις·

5. επικροτεί την ιδέα ότι, προκειμένου να επιτύχει τους στόχους της, η Επιτροπή προτίθεται να επανεξετάσει τους όρους της οδηγίας για τους χώρους εργασίας και της οδηγίας για τον εξοπλισμό με οθόνη οπτικής απεικόνισης, καθώς και να επικαιροποιήσει τόσο τους κανόνες της ΕΕ σχετικά με τις επικίνδυνες χημικές ουσίες, με στόχο την καταπολέμηση του καρκίνου, των αναπαραγωγικών και αναπνευστικών ασθενειών, όσο και τα προστατευτικά όρια για τον αμίαντο και τον μόλυβδο·

6. συνιστά, επιπλέον, στην Επιτροπή να προβεί, από κοινού με τους κοινωνικούς εταίρους, στην ταχύτερη δυνατή προετοιμασία και υλοποίηση μιας πρωτοβουλίας σε επίπεδο ΕΕ για την ψυχική υγεία στην εργασία με σκοπό την αξιολόγηση των αναδυόμενων ζητημάτων στον εν λόγω τομέα. Η πρωτοβουλία θα πρέπει να μπορέσει να χρησιμοποιηθεί ως πηγή έμπνευσης στα διάφορα κράτη μέλη και στους εκάστοτε τομείς ή χώρους εργασίας, κατά περίπτωση·

7. πιστεύει ακράδαντα ότι τα δύο προηγούμενα σημεία θα πρέπει να ισχύουν για όλες τις κατηγορίες εργαζομένων, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων που επί του παρόντος εξαιρούνται από το στρατηγικό πλαίσιο·

8. τονίζει την πρόκληση που συνιστά για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία η γήρανση του εργατικού δυναμικού· απαιτείται να τηρείται η αρχή ότι οι χώροι εργασίας πρέπει να προσαρμόζονται στους ανθρώπους και, κατ’ αυτόν τον τρόπο, να υπάρξει πρόοδος προς έναν επαγγελματικό βίο χωρίς αποκλεισμούς για τους εργαζομένους κάθε ηλικίας·

9. σημειώνει με ικανοποίηση ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, αντλώντας διδάγματα από την πανδημία COVID-19, προτίθεται να θεσπίσει διαδικασίες έκτακτης ανάγκης και καθοδήγηση για την ταχεία ανάπτυξη, εφαρμογή και παρακολούθηση μέτρων σε περίπτωση ενδεχόμενων μελλοντικών υγειονομικών κρίσεων, σε στενή συνεργασία με παράγοντες δημόσιας υγείας·

10. διαπιστώνει με λύπη ότι, παρόλο που όλα τα κράτη μέλη έχουν μέχρι στιγμής ενσωματώσει τουλάχιστον εν μέρει το γράμμα και το πνεύμα του στρατηγικού πλαισίου της ΕΕ στα εθνικά τους συστήματα, κανένα κράτος μέλος δεν το τηρεί εξ ολοκλήρου στην πράξη. Αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι ορισμένες χώρες δεν έχουν ακόμη αναθεωρήσει και επικαιροποιήσει τις εθνικές στρατηγικές τους για την ΑΥΕ κατά τρόπο ώστε να τις προσαρμόσουν πλήρως στο στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ για την περίοδο 2014-2020, λόγω κακού χρονικού προγραμματισμού ή ατελούς επίτευξης βασικών στόχων —όπως επισημαίνεται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία (EU-OSHA)—, π.χ. αναφορικά με τη γήρανση του απασχολούμενου πληθυσμού, την απλούστευση των διαδικασιών και την αποτελεσματικότερη και πιο έγκαιρη εφαρμογή της νομοθεσίας·

ΑΥΕ και νοοτροπία πρόληψης

11. επισημαίνει ότι ο αριθμός των εργατικών ατυχημάτων μειώθηκε κατά τη διάρκεια των τελευταίων σαράντα ετών χάρη στα εξής τρία στοιχεία: επιστημονικές και τεχνολογικές βελτιώσεις, νομοθεσία σε θέματα ΑΥΕ και συστήματα διαχείρισης της ΑΥΕ· κρίνει, συνεπώς, απαραίτητη την αναφορά —τόσο από τον Ευρωπαίο όσο και από τον εκάστοτε εθνικό νομοθέτη, από κοινού με τους κοινωνικούς εταίρους και καθ’ όλη την πορεία χάραξης, έγκρισης και εφαρμογής της στρατηγικής— σε μια ισχυρή νοοτροπία πρόληψης, ως πρωταρχική μέθοδο για την επίτευξη του στόχου «Vision Zero», αλλά και όχι μόνον, προς το αμοιβαίο συμφέρον των εργαζομένων και των επιχειρήσεων· τονίζει τη σημασία του κοινωνικού διαλόγου και της συμμετοχής και συνεργασίας όλων των ενδιαφερομένων —κυβερνήσεων και δημόσιων υπηρεσιών σε ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο, εργοδοτών και εργαζομένων— στις πολιτικές πρόληψης·

12. επισημαίνει μελέτη της Διεθνούς Ένωσης Κοινωνικής Ασφάλισης (ISSA) ( 1 ) , σύμφωνα με την οποία η επένδυση σε μια ορθή στρατηγική στον τομέα της ΑΥΕ και στην πρόληψη κινδύνων στους χώρους εργασίας μπορεί να εξασφαλίσει για τις επιχειρήσεις απόδοση 2,2 ευρώ για κάθε ευρώ που δαπανάται ανά εργαζόμενο ανά έτος — χωρίς να λησμονείται η ανυπολόγιστη απώλεια ωρών εργασίας, το χαμηλό ηθικό των εργαζομένων στον χώρο εργασίας και ο επακόλουθος αντίκτυπος στην παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων·

13. συμφωνεί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι η ανεπαρκής τήρηση των αρχών της πρόληψης προκαλεί επίσης αρνητική δημοσιότητα στις επιχειρήσεις στις οποίες προκύπτουν εργατικά ατυχήματα, η οποία πλήττει σοβαρά τη φήμη τους και τις προοπτικές απασχόλησης των εργαζομένων τους·

14. προτρέπει τους εργοδότες να εντάξουν την πρόληψη επαγγελματικών κινδύνων στις επιχειρήσεις, με πρότυπα εσωτερικής διαχείρισης, εργαζομένους που θα ορίζονται για τον σκοπό αυτόν και ίδιες υπηρεσίες πρόληψης, καθώς να προωθήσουν μεταξύ των εργαζομένων την εκπαίδευση στην πρόληψη·

ΑΥΕ και πράσινη, ψηφιακή και δημογραφική μετάβαση

15. πιστεύει ότι η τεχνολογική πρόοδος μεταβάλλει συνεχώς το τοπίο του χώρου εργασίας και θεωρεί, επομένως, θετική τη διατύπωση επικαιροποιημένων προτάσεων από την ΕΕ σχετικά με τις τεχνολογικές εξελίξεις, όπως υποδεικνύεται στον πρώτο στόχο της Επιτροπής όσον αφορά το νέο στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ·

16. φρονεί πως, παρά τον θετικό χαρακτήρα της πρότασης για τη θέσπιση εναρμονισμένων κανόνων όσον αφορά την τεχνητή νοημοσύνη (ΤΝ), αυτή πρέπει επίσης να εξετάζει τα προβλήματα που ενδέχεται να ανακύψουν όσον αφορά την υγιή και ασφαλή παραμονή στον χώρο εργασίας·

17. συμφωνεί με τις παρατηρήσεις που διατυπώνονται στη Λευκή Βίβλο για την τεχνητή νοημοσύνη ( 2 ) , σύμφωνα με τις οποίες οι εργαζόμενοι και οι εργοδότες θα επηρεαστούν άμεσα από τον σχεδιασμό και τη χρήση των συστημάτων ΤΝ στον χώρο εργασίας, αφενός, και η συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων θα αποτελέσει κρίσιμο παράγοντα για τη διασφάλιση μιας ανθρωποκεντρικής προσέγγισης της ΤΝ στην εργασία, αφετέρου·

18. Λευκή Βίβλος για την Τεχνητή Νοημοσύνη – Η ευρωπαϊκή προσέγγιση της αριστείας και της εμπιστοσύνης » τονίζει, εν προκειμένω, εκ νέου τη σημασία της γνωμοδότησης της ΕτΠ σχετικά με την ΑΥΕ, με θέμα « ( 3 ) , στην οποία επισημαίνεται ότι η χρήση τεχνολογιών ΤΝ είναι εξαιρετικά σημαντική επίσης όσον αφορά τις συνθήκες εργασίας και την ευημερία των εργαζομένων. Συμμερίζεται, επομένως, στην έκκληση των Ευρωπαίων Κοινωνικών Εταίρων για την «ελαχιστοποίηση των δεδομένων και τη διαφάνεια, παράλληλα με τη θέσπιση σαφών κανόνων για την επεξεργασία προσωπικών δεδομένων με σκοπό τον περιορισμό του κινδύνου παρεμβατικής παρακολούθησης και κατάχρησης των προσωπικών δεδομένων», έτσι ώστε να διασφαλιστεί η ανθρώπινη αξιοπρέπεια·

19. επαναλαμβάνει επίσης ότι είναι εξαιρετικά σημαντικό να μπορούν οι εκπρόσωποι των εργαζομένων να εξετάζουν ζητήματα που σχετίζονται με τα δεδομένα, τη συγκατάθεση, την προστασία της ιδιωτικότητας και την παρακολούθηση, συνδέοντας τη συλλογή δεδομένων με συγκεκριμένο και διαφανή σκοπό και εξασφαλίζοντας τη διαφάνεια όταν τα συστήματα ΤΝ χρησιμοποιούνται σε διαδικασίες ανθρωπίνων πόρων ( 4 )

20. εφιστά την προσοχή στην πρόκληση που συνιστά η δημογραφική αλλαγή για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία· απαιτούνται πολιτικές που θα προωθούν τη διαχείριση της ηλικίας στις επιχειρήσεις, καθώς και καινοτόμοι μέθοδοι οργάνωσης και διαδικασίες για να προσαρμοστούν οι θέσεις εργασίας στην κατάσταση αυτή, λαμβανομένης υπόψη της ποικιλίας των ηλικιακών ομάδων και του γεγονότος ότι οι πιο ηλικιωμένοι εργαζόμενοι δεν συγκροτούν μια ομοιογενή ομάδα·

Περιφερειακό και τοπικό ενδιαφέρον της στρατηγικής

21. τονίζει ότι το στρατηγικό πλαίσιο της ΕΕ κατά την περίοδο 2021-2027 —με την προτεινόμενη προσέγγιση «Vision Zero»— θα απαιτήσει από τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές να αντιμετωπίσουν τα προβλήματα και να υλοποιήσουν τους στόχους του πλαισίου απευθείας «επί τόπου», καθώς και ότι ο τρόπος με τον οποίο θα πρέπει να το πράξουν διαρθρώνεται γύρω από την επίβλεψη, την κατάρτιση, την καλλιέργεια μιας νοοτροπίας πρόληψης και προστασίας των εργαζομένων, τη συνεργασία μέσω της ανταλλαγής εμπειριών και ορθών πρακτικών, τον περαιτέρω εντοπισμό των προβλημάτων και την αξιολόγηση —ακολουθούμενη από ανατροφοδότηση— των πλέον ενδεδειγμένων λύσεων για την αντιμετώπισή τους·

22. εκτιμά ότι η επίβλεψη της εφαρμογής της νομοθεσίας σε θέματα ΑΥΕ και της διαχείρισης των σχετικών στόχων συνεπάγεται καθοριστικό ρόλο των δήμων και περιφερειών στην επίτευξη των φιλόδοξων στόχων της στρατηγικής·

23. είναι της γνώμης ότι οι δήμοι και οι περιφέρειες θα πρέπει να συνεχίσουν να ενθαρρύνουν και να παρέχουν κατάρτιση και εκπαίδευση στους επιθεωρητές εργασίας, στους εργοδότες και στους εργαζόμενους, με στόχο την προσαρμογή τους τόσο στις σύγχρονες αλλαγές που συντελούνται στην απασχόληση λόγω της πράσινης και της ψηφιακής μετάβασης, όσο και στις νέες συνθήκες που επιβάλλουν η πανδημία COVID 19 και η γήρανση των εργαζομένων·

24. θεωρεί ότι η —ταχύτερη δυνατή— συνεργασία των περιφερειακών και των τοπικών αρχών με την ΕΕ και τις αρμόδιες εθνικές αρχές, αλλά και με άλλους δήμους και περιφέρειες, καθώς και η ανταλλαγή εμπειριών και ορθών πρακτικών θα ευνοήσουν την πρόοδο στον τομέα της ΑΥΕ και θα συμβάλουν στην καλλιέργεια μιας νοοτροπίας πρόληψης·

25. τονίζει τη σημασία της έρευνας και της ανταλλαγής γνώσης για την προώθηση του εντοπισμού, της αξιολόγησης και της πρόληψης των νέων κινδύνων, με βάση τη συνεργασία μεταξύ δημόσιων αρχών για τη χάραξη προηγμένων πολιτικών σε αυτόν τον τομέα·

26. επισημαίνει ότι η δέουσα συμμετοχή των δήμων και των περιφερειών είναι απαραίτητη για τον περαιτέρω καθορισμό της στρατηγικής σχετικά με την ΑΥΕ και κρίνει, ως εκ τούτου, αναγκαία τη συμμετοχή τους στην αξιολόγηση του χώρου εργασίας από την άποψη της ΑΥΕ. Πρέπει να είναι επίσης σε θέση να παρέχουν ανατροφοδότηση στην ΕΕ προκειμένου να την βοηθήσουν να διαμορφώσει σαφή εικόνα της κατάστασης που επικρατεί επί τόπου, με σκοπό να διορθωθεί «καθ’ οδόν» η τρέχουσα κατάσταση και να διευκολυνθεί η χάραξη της επόμενης στρατηγικής για μετά το 2030·

27. για τον σκοπό αυτό, καλεί την Επιτροπή να δημιουργήσει ένα κατάλληλο ψηφιακό εργαλείο (π.χ. μια πύλη) στο οποίο θα μπορούν να ανατρέχουν οι δήμοι και οι περιφέρειες όταν κρίνουν σκόπιμο ή αναγκαίο να παρέχουν καθοδήγηση στον Ευρωπαίο νομοθέτη σχετικά με την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία, με την ενσωμάτωση των αποτελεσμάτων της ευρωπαϊκής έρευνας του Ευρωπαϊκού Οργανισμού για την Ασφάλεια και την Υγεία στην Εργασία σχετικά με τους νέους και τους αναδυόμενους κινδύνους στις επιχειρήσεις·

Καταληκτικές συστάσεις πολιτικής

28. είναι απόλυτα πεπεισμένη πως οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές, με την ιδιότητα του εργοδότη, πρέπει να δίνουν το παράδειγμα όσον αφορά την πλήρη εφαρμογή των μέτρων που προτείνονται στο Στρατηγικό Πλαίσιο·

29. επαναλαμβάνει την πεποίθησή της ότι οι δημόσιες συμβάσεις «μπορούν να συμβάλλουν ώστε να αποτρέπεται το περιβαλλοντικό και το κοινωνικό ντάμπινγκ μέσω της ενσωμάτωσης ποιοτικών, περιβαλλοντικών και/ή κοινωνικών πτυχών στα κριτήρια ανάθεσης της σύμβασης» ( 5 ) . Καλεί συνεπώς τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές να δίνουν ιδιαίτερη προσοχή, κατά την ανάθεση δημοσίων συμβάσεων, στις συνθήκες εργασίας, συμπεριλαμβανομένης της ασφάλειας και της υγείας στην εργασία, που προσφέρουν οι εργολάβοι και οι αλυσίδες υπεργολαβίας τους·

30. χαιρετίζει τη διαμόρφωση του «Vision Zero» και του στόχου του για μηδενισμό των θανάτων που συνδέονται με την εργασία έως το 2030· υποστηρίζει ωστόσο ότι το «Vision Zero» θα πρέπει να μην περιοριστεί μόνο στους θανάτους, αλλά να επεκταθεί επίσης στα εργατικά ατυχήματα και τις επαγγελματικές ασθένειες, καθώς και στην πρόληψη και εξάλειψη των κινδύνων, σύμφωνα με τις αρχές της οδηγίας πλαισίου ( 6 )

31. υπενθυμίζει ότι η εργασία από μόνη της αποτελεί ισχυρό παράγοντα για την προαγωγή της υγείας. Προκειμένου να μεγιστοποιηθεί η αποτελεσματικότητα της στρατηγικής για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία, είναι σημαντικό να υιοθετηθεί μια ολιστική προσέγγιση η οποία θα εξετάζει τη σχέση μεταξύ του καλού εργασιακού περιβάλλοντος, της ψυχικής και σωματικής υγείας, της αποτελεσματικότητας, της ποιότητας και των οφελών της δραστηριότητας· υπό αυτήν την έννοια, επισημαίνει τα οφέλη της εφαρμογής πολιτικών τόσο για την προώθηση της υγείας στους χώρους εργασίας όσο και για την προαγωγή ασφαλών και υγιεινών συνηθειών διαβίωσης, συμπεριλαμβανομένων πτυχών όπως, μεταξύ άλλων, η διατροφή και η φυσική άσκηση·

32. επικροτεί το στρατηγικό πλαίσιο αναφοράς στη βία, την παρενόχληση και τις διακρίσεις στον χώρο εργασίας, επιδοκιμάζει δε την προσοχή που δίνεται στη διάσταση του φύλου. Ωστόσο, η ΕτΠ θα προτιμούσε το εν λόγω πλαίσιο να συνάδει με τη Σύμβαση 190 της ΔΟΕ για την εξάλειψη της βίας και της παρενόχλησης στον κόσμο της εργασίας, που παρέχει ολοκληρωμένο ορισμό της βίας και της παρενόχλησης και έχει ευρύτερο πεδίο εφαρμογής, καθώς καλύπτει τους εργαζόμενους και τους λοιπούς μετέχοντες στον κόσμο της εργασίας ( 7 )

33. επιδοκιμάζει εκ νέου τη συνεχή πρόοδο και τις τρεις διαδοχικές επικαιροποιήσεις της οδηγίας για τους καρκινογόνους και μεταλλαξιογόνους παράγοντες· υποστηρίζει την πρόταση της Επιτροπής για αναθεώρηση και συμπλήρωση των ουσιών και των οριακών τιμών επαγγελματικής έκθεσης στο πλαίσιο της οδηγίας για τους καρκινογόνους και μεταλλαξιογόνους παράγοντες (CMD), η οποία αναπτύχθηκε μέσω μιας καθιερωμένης διαδικασίας και τριμερούς συνεργασίας (εκπρόσωποι των εργαζομένων, των εργοδοτών και των κυβερνήσεων) με τη συμμετοχή όλων των κρατών μελών. Η τριμερής συνεργασία πραγματοποιείται στο πλαίσιο της Συμβουλευτικής Επιτροπής της Επιτροπής για την Ασφάλεια και την Υγεία στον Χώρο Εργασίας (ACSH). Έχοντας αυτό κατά νου, η ΕτΠ αναμένει με ενδιαφέρον περαιτέρω εργασίες για τον καθορισμό δεσμευτικών, τεκμηριωμένων και επιστημονικά επικαιροποιημένων, ορίων επαγγελματικής έκθεσης που θα καλύπτουν το σύνολο των 50 καρκινογόνων παραγόντων προτεραιότητας (σε σύγκριση με τους υφιστάμενους 27) και θα περιλαμβάνουν τις τοξικές για την αναπαραγωγή ουσίες και τα επικίνδυνα φάρμακα·

34. τάσσεται υπέρ της συμπερίληψης της συνδυασμένης έκθεσης σε επικίνδυνες χημικές ουσίες, των ενδοκρινικών διαταρακτών και της αναθεώρησης των δεσμευτικών οριακών τιμών επαγγελματικής έκθεσης (BOEL) για το αναπνεύσιμο κρυσταλλικό διοξείδιο του πυριτίου στην ενότητα του στρατηγικού πλαισίου για την ΑΥΕ που αφορά την έκθεση σε χημικές ουσίες·

35. κρίνει αναγκαία την παροχή καθοδήγησης ως προς το ευρωπαϊκό πλαίσιο για τη διαχείριση των ψυχοκοινωνικών κινδύνων, η οποία να υπερβαίνει την ατομικιστική προσέγγιση που αδυνατεί να αντιμετωπίσει τον αντίκτυπο της οργάνωσης της εργασίας στην ψυχική υγεία, και καλεί συνεπώς την Επιτροπή να συνεχίσει να συνεργάζεται με τα κράτη μέλη και τις τοπικές και τις περιφερειακές αρχές για την πρόληψη των ψυχοκοινωνικών κινδύνων στον χώρο εργασίας και να αξιολογήσει την ανάγκη έκδοσης ανακοίνωσης σχετικά με τους εν λόγω κινδύνους, προκειμένου να προετοιμαστεί η υποβολή οδηγίας για το ίδιο θέμα·

36. αναμένει από τα κράτη μέλη την τήρηση της σύστασης της ΔΟΕ για έναν επιθεωρητή εργασίας ανά 10 000 εργαζομένους και επισημαίνει την ανάγκη περαιτέρω ενίσχυσης των μηχανισμών επιβολής κυρώσεων, καθώς και συλλογής και διάδοσης των συλλεγόμενων δεδομένων από τις επιθεωρήσεις εργασίας·

37. ζητεί τη συμπερίληψη της ΑΥΕ στην Πράξη για την τεχνητή νοημοσύνη, δεδομένου ότι οι μελέτες των επιμέρους κρατών μελών περιλαμβάνουν ήδη ενδελεχή αξιολόγηση τόσο της οργάνωσης της εργασίας όσο και της σωματικής και ψυχικής υγείας και ασφάλειας των εργαζομένων·

38. θεωρεί ότι το στρατηγικό πλαίσιο για την υγεία και την ασφάλεια στην εργασία θα πρέπει να καλύπτει όλους τους εργαζομένους· σημειώνει ότι το πεδίο εφαρμογής του στρατηγικού πλαισίου για την ΑΥΕ εξαιρεί τους αυτοαπασχολούμενους (συμπεριλαμβανομένων των εργαζομένων με καθεστώς άτυπης απασχόλησης και των εργαζομένων σε εταιρείες πλατφόρμας) και εκτιμά ότι θα πρέπει να υπάρχει η δυνατότητα συμπερίληψης αναφοράς και στην ΑΥΕ στην πρωτοβουλία της ΕΕ για τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας των εργαζομένων σε πλατφόρμες·

39. τονίζει, επομένως, την ανάγκη διεξοδικής αναθεώρησης του εν λόγω πλαισίου, και καλεί τον Ευρωπαίο νομοθέτη να θέσει υψηλότερες φιλοδοξίες και να καθορίσει ένα πιο μακροπρόθεσμο όραμα προς το σκοπό αυτό·

40. καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επανεξετάσει τις συνθήκες εργασίας στο πλαίσιο της τηλεργασίας, καλύπτοντας τόσο τη σωματική και ψυχική υγεία όσο και την ασφάλεια, σε συνεργασία με τους Ευρωπαίους κοινωνικούς εταίρους που διεξάγουν επί του παρόντος διαπραγματεύσεις για την ψηφιοποίηση. Πρόκειται για κατεπείγον ζήτημα, δεδομένης της πρωτοφανούς ανόδου αυτής της μορφής εργασίας στη «νέα κανονικότητα» που βιώνουμε·

41. επικροτεί την ισχυρή σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής προς τα κράτη μέλη να αναγνωρίσουν τη νόσο COVID-19 ως επαγγελματική νόσο και τονίζει εκ νέου τη σημασία των υποχρεώσεων των εργοδοτών για τη διασφάλιση αξιοπρεπών συνθηκών διαβίωσης και εργασίας στους μετακινούμενους και τους διακινούμενους εργαζόμενους, συμπεριλαμβανομένων των εποχιακών εργαζομένων·

42. εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι, μέσω της πρότασής της, η Επιτροπή διαβλέπει εκ των προτέρων τις αλλαγές που προκύπτουν στον νέο κόσμο της εργασίας τόσο από την πράσινη όσο και από την ψηφιακή μετάβαση, αλλά και, γενικότερα, από την πρόληψη των ασθενειών που συνδέονται με την εργασία.

Βρυξέλλες, 26 Ιανουαρίου 2022. Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών Απόστολος ΤΖΙΤΖΙΚΩΣΤΑΣ

(1) The return on prevention: Calculating the costs and benefits of investments in occupational safety and health in companies (Η επιστροφή της πρόληψης: υπολογισμός του κόστους και του οφέλους των επενδύσεων στην ΑΥΕ από τις επιχειρήσεις), ISSA, Γενεύη, 2011.

(2) COM(2020) 65 final.

(3) ΕΕ C 440 της 18.12.2020, σ. 79.

(4) Ό. π.

(5) ΕΕ C 440 της 18.12.2020, σ. 42.

(6) Οδηγία 89/391/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 12ης Ιουνίου 1989, σχετικά με την εφαρμογή μέτρων για την προώθηση της βελτίωσης της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων κατά την εργασία (ΕΕ L 183 της 29.6.1989, σ. 1.).

(7) Άρθρα 1 και 2 της Σύμβασης C190 — Σύμβαση για τη Βία και την Παρενόχληση, 2019 (Αριθ. 190).