ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Κ0Μ(94) 180 τελικό 
Βρυξέλλες, 16.05.1994 
94/0001 (COD) 
Τροποποιημένη πρόταση 
ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
ΓΙΑ ΤΗ ΘΕΣΠΙΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ 
"ΣΩΚΡΑΤΗΣ" 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή 
σύμφωνα με το άρθρο 189 Α,παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ) 
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 
Μετά τη γνωμοδότηση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, κατά τη πρώτη 
ανάγνωση στις 22-4-1994, η Επιτροπή υποβάλλει στο Συμβούλιο, 
βάσει του άρθρου 18 9 Α, παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΕ, μιά 
τροποποιημένη πρόταση απόφασης. Το κείμενο αφορά κυρίως δύο 
κατηγορίες τροποποιήσεων: 
μιά σειρά τροπολογιών που επιφέρουν χρήσιμες αποσαφηνίσεις 
και διευκρινίσεις στην αρχική πρόταση, 
μιά άλλη σειρά τροπολογιών που ενισχύουν τη πρόταση αυτή, 
κυρίως ως προς τις ομάδες - στόχους του προγράμματος. 
Η τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής διατηρεί, σε γενικές 
γραμμές, την ίδια δομή και τους ίδιους στόχους της αρχικής 
πρότασης. Αναπτύσσει και διευκρινίζει ωστόσο ορισμένες διατάξεις. 
Από τις 104 τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου απορρίφθηκαν 
56. 
Οι 56 αυτές τροπολογίες αφορούν : 
Τη νομική βάση μόνο στο άρθρο 126 της Συνθήκης (τροπολογίες 
1,2,4,5).Η Επιτροπή εμμένει στη θέση της σχετικά με τη 
διπλή νομική βάση (άρθρα 126, 127), γιά τους λόγους που 
αναφέρονται στο σημείο 6 της εισαγωγής, της αρχικής 
πρότασης. 
Την εισαγωγή διατάξεων, οι οποίες αναφέρονται στις 
αρμοδιότητες των Κρατών μελών και στην εσωτερική τους 
οργάνωση, οι οποίες, κατά συνέπεια, αντίκεινται στην αρχή 
της επlκouplκότnταc (τροπολογίες 28,45,54,58,68). 
Την εισαγωγή διατάξεων, οι οποίες αναφέρονται στη σύνθεση 
της Συμβουλευτικά Επιτροπής ή στις αρμοδιότητες της, οι 
οποίες αντίκεινται στις ισχύουσες διατάξεις περί 
"λειτουργίας των "Επιτροπών" (τροπολογίες 38,39,40,43). 
Την εισαγωγή προτιμησιακής μεταχείρησης για τις περιφέρειες 
ή γιά τα ιδρύματα των χωρών που εντάσσονται στην αρχή της 
συνοχής (τροπολογίες 11,22,59,81,105,126,76). Η Επιτροπή 
θεωρεί ότι ο βασικός στόχος του προγράμματος ΣΩΚΡΑΤΗΣ είναι 
η ποιότητα των προτεινόμενων για χρηματοδότηση 
δραστηριοτήτων και με τη πολιτική που εφαρμόζει κατά την 
επιλογή, ενθαρρύνει τη συμμετοχή όλων των περιφερειών. 
Την επέκταση της πολιτικής σχετικά με την εκυάθηση Εένων 
νλωσοών σε κατηγορίες που δεν περιλαμβάνονται μεταξύ των 
στόχων του προγράμματος (τροπολογίες 41,79,89,95). 
let 
Την κατάργηση ορισμένων στοιχείων συνεργασίας στο τομέα της 
ε Ε αποστάσεως εκπαίδευσης που ενδέχεται να έχουν επιπτώσεις 
στην ποιότητα συνεργασίας στο τομέα αυτό (τροπολογίες 
99,100). 
Την εισαγωγή διατάξεων που επιτρέπουν την πρόσβαση στο 
πρόγραμμα των συνδεδεμένων ευρωπαϊκών χωρών (τροπολογίες 
20,49). Η Επιτροπή θεωρεί ότι η πρόσβαση αυτή θα μπορούσε 
να πραγματοποιηθεί, βάσει ειδικών νομικών πράξεων και όχι 
στα πλαίσια αυτής της απόφασης. 
Την εισαγωγή δραστηριοτήτων έρευνας που είναι επιλέξιμες 
στα πλαίσια του 4 ου Προγράμματος-πλαισίου έρευνας 
(τροπολογίες 37,62,106). 
Την εισαγωγή αλλαγών στη μέθοδο διανομής των κοινοτικών 
πόρων μεταξύ των διαφόρων Δράσεων του προγράμματος που 
θέτουν σε κίνδυνο τη συνοχή του κειμένου (τροπολογίες 
66,73,74). 
Την εισαγωγή στοιχείων ευρύτατης συνεονασίας 
(πανεπιστημιακές συναντήσεις) ή εΕαιρέσεων στους ισχύοντες 
κανόνες (ελάχιστη διάρκεια περιόδου σπουδών στο εξωτερικό) 
(τροπολογίες 52,53). 
Την εισαγωγή μιας διάταξης με αντικείμενο την αυτόματη 
ανανέωση των υΦίστάιιενων προγραμμάτων (ERASMUS, LINGUA) ή 
την πρόβλεψη μιας αναγκαίας μεταβατικής περιόδου 
(τροπολογίες 21,50). Η Επιτροπή εκτιμά ότι δεν είναι 
δυνατό, από νομική άποψη να συμπεριληφθεί μιά ενδεχόμενη 
παράταση των υφισταμένων προγραμμάτων σ'ένα σχέδιο πρότασης 
συναπόφασης, το οποίο, εφόσον εγκριθεί, θα καθιστούσε άνευ 
αντικειμένου την εν λόγω πρόταση. 
Εξάλλου, το θέμα σχετικά με τα μεταβατικά μέτρα θα 
αποφασισθεί μετά την έγκριση του προγράμματος και σε 
συνεργασία με τη συμβουλευτική επιτροπή. 
Τη μείωση του ελάχιστου αριθμού ιδρυμάτων που συμμετέχουν 
στις δραστηριότητες συνεργασίας (τροπολογία 77) ή του 
απαραίτητου χρόνου γιά τη σύνταξη προσωρινής έκθεσης 
αΕιολόνησης (τροπολογία 48) . Η Επιτροπή διατηρεί τις 
διατάξεις της αρχικής πρότασης γιά λόγους σκοπιμότητας και 
αποτελεσματικότητας. 
την προσθήκη μιας διάταξης σχετικά με τήν αρμοδιότητα της 
Επιτροπής να διαχειρίζεται το πρόγραμμα και ενδεχομένως να 
προσφεύγει σε εξωτερική τεχνική υποστήριξη (τροπολογία 42) . 
Τέλος, εναλλακτικές διατυπώσεις που δεν βελτιώνουν το 
αρχικό κείμενο και συνεπώς δεν θεωρούνται "απαραίτητες" 
(τροπολογίες 3,6,8,24,44,60,61,69,90,93,94,97,98,101,102). 
U Jr 
Εξάλλου, η Επιτροπή επιθυμεί να επιστήσει την προσοχή του 
Συμβουλίου σε τρείς τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου 
(αριθ. 65,71, 91) οι οποίες δίνουν ονομασίες στην Δράση 3 του 
Κεφαλαίου Ι (Υποτροφίες ERASMUS), στο Κεφάλαιο II (Πρόνραμμα 
COMENIUS) και στο Κεφάλαιο III (LUIS ANTONIO VERNEI) του 
Παραρτήματος τής πρότασης απόφασης. Η Επιτροπή έχει την διάθεση 
να εξετάσει αυτές τις τρείς τροπολογίες, κυρίως τις δύο πρώτες. 
Υπογραμμίζει, ωστόσο, ότι η αποδοχή των τριών αυτών τροπολογιών 
από το Συμβούλιο, παράλληλα με άλλες διατυπώσεις που έχουν ήδη 
προταθεί, δεν θα πρέπει να οδηγήσει σε κατάτμηση του προγράμματος 
"ΣΩΚΡΑΤΗΣ", γιά το οποίο η Επιτροπή αναζητεί να εξασφαλίσει τη 
συνοχή του και άρα το πρόγραμμα οφείλει να διατηρήσει ενιαίο 
χαρακτήρα ώστε ν'αποφευχθεί η απώλεια ορατότητας του. 
Αρχική πρόταση της Επιτροπής 
Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το 
Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ενωσης 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως τα 
άρθρα της 126 και 127 
την πρόταση της Επιτροπής (1) Τροποποιημένη πρόταση μετά την 
γνωμοδότηση της 22.4.1994 του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου 
τη γνώμη της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής(2) 
τη γνώμη της Επιτροπής 
Περιφερειών*3* 
Εκτιμώντας: 
1. ότι η συνθήκη ίδρυσης της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας (στο εξής 
συνθήκη) όπως τροποποιήθηκε με 
τη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή 
Ένωση, προβλέπει στο άρθρο της 
3 ιθ) ότι η δράση της Κοινότητας 
περιλαμβάνει κυρίως μια 
συνεισφορά σε μια εκπαίδευση και 
επαγγελματική κατάρτιση 
ποιότητας - ότι η συνθήκη ΕΚ 
περιέχει στο εξής ένα κεφάλαιο 3 
αφιερωμένο ειδικά στην 
εκπαίδευση, στην επαγγελματική 
κατάρτιση και την νεότητα. 
2. ότι δυνάμει του άρθρου 126, 
παράγραφος 1 της συνθήκης, η 
Κοινότητα συμβάλλει στην 
ανάπτυξη μιας εκπαίδευσης 
ποιότητας ενθαρρύνοντας τη 
συνεργασία μεταξύ κρατών μελών 
και, όπου είναι αναγκαίο, 
στηρίζοντας και συμπληρώνοντας 
τη δράση τους σεβόμενη πάντα 
πλήρως την ευθύνη των κρατών 
μελών για το περιεχόμενο της 
εκπαίδευσης για την οργάνωση 
του εκπαιδευτικού συστήματος 
καθώς και την πολιτιστική και 
γλωσσική τους πολυμορφία. 
α 
3 ότι δυνάμει του άρθρου 127, 
παράγραφος 1 της συνθήκης, η 
Κοινότητα εφαρμόζει μια πολιτική 
επαγγελματικής κατάρτισης που 
στηρίζει και συμπληρώνει τις 
ενέργειες των κρατών μελών, 
σεβόμενη συγχρόνως πλήρω την 
ευθύνη των κρατών μελών για το 
περιεχόμενο για την οργάνωση 
της επαγγελματικής κατάρτισης. 
- ότι το Συμβούλιο ενέκρινε, με την 
απόφαση 87/327/ΕΟΚ (4) όπως 
τροποποιήθηκε με την απόφαση 
89/663/ΕΟΚ *> που βασίζεται στο 
άρθρο 128 της συνθήκης ΕΟΚ, το 
πρόγραμμα ERASMUS το οποίο 
αποσκοπεί στην προαγωγή της 
κινητικότητας των φοιτητών 
πανεπιστημίου και, με την 
απόφαση 89/489/ΕΟΚ (6) που 
βασίζεται στα άρθρα 128 και 235 
της συνθήκης ΕΟΚ, το πρόγραμμα 
LINGUA που αποσκοπεί στην 
προαγωγή της γνώσης των 
γλωσσών της Κοινότητας. 
5. ότι με την απόφαση .../.. της ,.(7)· 
το Συμβούλιο ενέκρινε, στη βάση 
του άρθρου 127 της συνθήκης, 
απόφαση με την οποία θεσπίζεται 
πρόγραμμα ενεργειών για την 
εφαρμογή μιας πολιτικής 
επαγγελματικής κατάρτισης της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας - ότι θα 
πρέπει να συμπληρωθεί αυτό το 
πρώτο πρόγραμμα με την έγκριση 
δευτέρου - λαμβάνοντας υπόψη 
την εφαρμογή των προγραμμάτων 
ERASMUS και LINGUA και 
περιλαμβάνοντας τρεις τύπους 
ενεργειών που στοχεύουν 
ειδικότερα 
- την τριτοβάθμια εκπαίδευση 
- τη σχολική εκπαίδευση και 
- οριζόντια μέτρα που 
περιλαμβάνουν την προαγωγή 
των γλωσσικών ικανοτήτων 
στην Κοινότητα, την ανοικτή 
και από απόσταση εκμάθηση 
και εκπαίδευση και την 
προαγωγήτης πληροφόρησης. 
6. ότι αν η σχολική εκπαίδευση 
υπάγεται στην παιδεία κατά την 
έννοια του άρθρου 126 της 
συνθήκης, τα λοιπά μέτρα που 
προβλέπονται από την παρούσα 
απόφαση αφορούν κατά τρόπο 
αδιάσπαστο τόσο την εκπαίδευση 
όσο και την επαγγελματική 
κατάρτιση - ότι το ίδιο ισχύει 
κυρίως για τα μέτρα σχετικά με 
την τριτοβάθμια εκπαίδευση, 
ειδικότερα αναφορικά με την 
κινητικότητα των σπουδαστών και 
των διδασκόντων ή για εκείνα που 
αφορούν την προαγωγή των 
γλωσσικών ικανοτήτων, που 
συμβάλλουν στην κατάρτιση των 
διδασκόντων - ότι πρέπει, ως εκ 
τούτου, να βασιστεί η παρούσα 
απόφαση στα άρθρα 126 και 126 
της συνθήκης. 
7. ότι, σύμφωνα με τις εκθέσεις 
αξιολόγησης το κοινοτικών 
προγραμμάτων ERASMUS και 
LINGUA των οποίων τα 
συμπεράσματαεπαναλαμβάνονται 
στην έκθεση της Επιτροπής 
σχετικά με τα αποτελέσματα και 
τα επιτεύγματα αυτών των 
προγραμμάτων (8) , η συνεργασία 
για την εκπαίδευση προσδίδει 
πραγματική προστιθέμενη αξία 
στις ενέργειες που διεξάγονται 
από τα κράτη μέλη και ότι εκ του 
γεγονότος αυτού η κοινοτική 
δράση στον εν λόγω τομέα είναι 
μείζονος σημασίας -
8. ότι το υπόμνημα της Επιτροπής 
σχετικά με την τριτοβάθμια 
εκπαίδευση(9) και η έκθεση 
σύνθεσης των συζητήσεων στα 
πλαίσια των κρατών μελών(10)· 
καθώς και το ψήφισμα του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίουσχετικά 
με το θέμα αυτό (11) τονίζουν 
ιδιαίτερα την ανάγκη κοινοτικής 
στρατηγικής όσον αφορά την 
προώθηση της ευρωπαϊκής 
διάστασης στις σπουδές όλων των 
σπουδαστών, είτε αυτοί μπορούν 
να μετακινηθούν είτε όχι, καθώς 
και τον καταλυτικό ρόλο της 
Κοινότητας σ'αυτόν τον τομέα -
9. ότι το Συμβούλιο και οι υπουργοί 
παιδείας προσδιόρισαν 
προσανατολισμούς για την 
εισαγωγή της ευρωπαϊκής 
διάστασης στις σπουδές και 
συγκεκριμένα στο ψήφισμα για 
την ευρωπαϊκή διάσταση στην 
εκπαίδευση(12) - ότι το "πράσινο 
βιβλίο" που υποβλήθηκε από την 
Επιτροπή για το θέμα αυτό (13) 
καθώς και τα σχόλια που 
λήφθηκαν από τα κράτη μέλη για 
το ίδιο αυτό θέμα, αποσκοπούν 
στην εισαγωγή της ευρωπαϊκής 
διάστασης στην πρωτοβάθμια και 
δευτεροβάθμια εκπαίδευση. 
10. ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που 
συνεδρίασε στις Βρυξέλλες στις 
10 και 11 Δεκεμβρίου 1993, 
ενέκρινε, υπό το φως του λευκού 
βιβλίου που υποβλήθηκε από την 
Επιτροπή, ένα σχέδιο ενεργειών 
σχετικό με την ανάπτυξη, την 
ανταγωνιστικότητα και την 
απασχόληση, καλώντας ιδιαίτερα 
τα κράτη μέλη να δώσουν 
ιδιαίτερη προσοχή στην βελτίωση 
των συστημάτων εκπαίδευσης και 
κατάρτισης. 
11. ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
εξέδωσε, δύο εκθέσεις σχετικά με 
την ευρωπαϊκή διάσταση στο 
πανεπιστημιακό πεδίο και κυρίως 
σχετικά με την κινητικότητα των 
σπουδαστών και των καθηγητών 
(14>· καθώς και σχετικά με την 
πολιτική εκπαίδευσης και 
κατάρτισης με την προοπτική του 
1993|15) 11. ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
εξέδωσε εκθέσεις σχετικά με την 
ευρωπαϊκή διάσταση στο 
πανεπιστημιακό πεδίο και κυρίως 
σχετικά με την κινητικότητα των 
σπουδαστών και των καθηγητών(4), 
σχετικά με την πολιτική εκπαίδευσης 
και κατάρτισης με την προοπτική του 
1993(15V και σχετικά με την 
πολιτιστική πολυμορφία και τα 
προβλήματα σχολικής εκπαίδευσης 
των παιδιών των μεταναστών στην 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα(16) 
12. ότι η ανοικτή και από απόσταση 
εκμάθηση και εκπαίδευση 
παρέχουν νέες και πολύτιμες 
δυνατότητες από πλευράς 
εμπλουτισμού της εκπαίδευσης 
και οικονομικών κλίμακας με 
αυξημένο αντίκτυπο, ιδιαίτερα για 
την προαγωγή της ευρωπαϊκής 
διάστασης των σπουδών κάθε 
επιπέδου. 
13. ότι είναι απαραίτητο να 
απλουστευθούν και να 
ορθολογιστούν οι κοινοτικές 
ενέργειες στον τομέα της 
εκπαίδευσης και της κατάρτισης, 
ενισχύοντας τις περισσότερο 
υποσχόμενες πλευρές τους από 
πλευράς προστιθέμενης αξίας και 
ευρωπαϊκής ώθησης -ότι πρέπει, 
ως προς αυτό, να ενθαρρυνθούν 
διεθνικά σχέδια που συνενώνουν 
εταίρους από διάφορα κράτη 
μέλη, που θα αναλαμβάνουν την 
μεταφορά καινοτόμων 
προσεγγίσεων μέσω των 
ανταλλαγών, σεβόμενοι την 
πολυμορφία των εκπαιδευτικών 
συστημάτων και την ευθύνη των 
κρατών μελών στους τομείς 
αυτούς. 12. ότι, το υπόμνημα της Επιτροπής 
σχετικά με την ανοικτή και εξ 
αποστάσεως εκπαίδευση (17) 
καθώς και τα διάφορα ψηφίσματα 
του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου 
στον τομέα αυτό, κατέστησαν 
προφανές ότι η διδασκαλία αυτού 
του είδους προσφέρει αυξημένες 
δυνατότητες μάθησης, καθώς 
προσφεύγει σε νέες ιδέες και 
μεθόδους, ιδίως δε όσον αφορά 
την προαγωγή της ευρωπαϊκής 
διάστασης των σπουδών σε όλα 
τα επίπεδα ότι αποτελεί ευνοϊκό 
από άποψη κόστους εναλλακτικό 
μέσο της πρόσβασης σε αυτήν 
και προσφέρει. ιδίως σε 
μειονεκτούσες 
ευκαιρία να ομάδες, την 
ασκήσουν το 
δικαίωμα τους στην εκπαίδευση. 
14. ότι, για την αύξηση της 
αποδοτικότητας των κοινοτικών 
δράσεων υπό το πρίσμα 
πολλαπλασιαστικών 
αποτελεσμάτων, πρέπει να 
ληφθεί επίσης μέοιμνα ώστε τα 
χρηματοδοτούμενα προγράμματα 
να παρέχουν περισσότερες 
δυνατότητες πρόσβασης ή να 
έχουν τέτοια μορφή ώστε, εκτός 
από τα άμεσα επωφελούμενα 
άτομα να μπορούν να αντλούν 
οφέλη από την κοινοτική 
προστιθέμενη αΕία και οι 
"ελεύθεροι σκοπευτές". 
15. ότι απαιτείται η λήψη ειδικών 
μέτρων για την προώθηση της 
ισότητας των ευκαιριών μεταξύ 
αγοριών και κοριτσιών, ανδρών 
και γυναικών, προκειμένου να 
τους δοθούν πλήρεις ευκαιρίες 
προσωπικής ανάπτυξης και 
βέλτιστες ευκαιρίες συμμετοχής 
στον οικονομικό, κοινωνικό και 
πολιτικό βίο. 
14. ότι θα πρέπει να ληφθούν ειδικά 
μέτρα υπέρ των παιδιών των 
μεταναστών και των τσιγγάνων 
καθώς και για την καταπολέμηση 
του αποκλεισμού και των 
φυλετικών διακρίσεων -ότιπρέπει 
να εξασφαλισθεί η ισότητα 
ευκαιριών καθώς και η ένταξη των 
παιδιών και των εφήβων με ειδικές 
ανάγκες στο κανονικό 
εκπαιδευτικό σύστημα 16. ότι οι ενέργειες της Κοινότητας 
θα πρέπει να στοχεύουν στην 
προώθηση της διασυνοριακής και 
διαπολιτισιιικής επικοινωνίας 
1L ότι είναι απαραίτητο να 
προωθηθεί η διαπολιτιστική 
διάσταση της παιδείας για όλους 
τους μαθητές στην Ευρωπαϊκή 
Ένωση, ώστε να προετοιμαστούν 
να ζήσουν σε μια κοινωνία που 
χαρακτηρίζεται όλο και 
περισσότερο από πολιτιστική και 
γλωσσική πολυμορφία 
ότι πρέπει να ληφθούν μέτρα για 
τη βελτίωση της ποιότητας της 
εκπαίδευσης που παρέχεται στα 
παιδιά των διακινουμένων 
εργαζομένων, των τσιγγάνων και 
των ατόμων που ασκούν 
πλανόδια επάγγελμα, καθώς και 
για την καταπολέμηση του 
ρατσισμού και της ξενοφοβίας. 
18. ότι το Συμβούλιο και οι Υπουργοί 
Παιδείας έχουν εγκρίνει 
ψηφίσματα για τη βελτίωση της 
σχολικής εκπαίδευσης που 
παρέχεται στα παιδιά τσιγγάνων 
και στα παιδιά των οποίων οι 
γονείς ασκούν πλανόδια 
επαγγέλματα 
19. ότι πρέπει να εξασφαλιστεί η 
ισότητα ευκαιριών και η ισότιμη 
εντάΕη στο γενικό εκπαιδευτικό 
σύστημα των παιδιών και εφήβων 
με ειδικές ανάγκες και να 
καταβληθούν προσπάθειες, όπου 
τούτο απαιτείται, για την 
προαγωγή της ανάπτυξης τους 
σε ειδικευμένα ιδρύματα. 
20. ότι η επιτυχία της κινητικότητας 
εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από 
τις κοινωνικές υποδομές που 
εξασφαλίζουν τα κράτη μέλη και 
τα ιδρύματα υποδοχής. 
21. ότι, εφόσον n ευρωπαϊκή 
15. ότι το δίκτυο EURYDICE θα 
πρέπει να αναπτυχθεί και να 
διαφοροποιηθεί ώστε να 
ανταποκριθεί στις ποιοτικές και 
ποσοτικές ανάγκες στον τομέα 
πληροφόρησης στην εκπαίδευση. 22. διάσταση στην 
υπερβαίνει τα εκπαίδευση 
όρια της 
Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ότι 
ενδείκνυται συνεπώς, η 
συνεργασία με το Συμβούλιο της 
Ευρώπης. με στόχο την 
συμμετοχή και των ευρωπαϊκών 
χωρών που δεν είναι μέλη της 
Ευρωπαϊκής Ένωσης. 
ότι το δίκτυο EURYDICE θα 
πρέπει να αναπτυχθεί, να 
διαφοροποιηθεί και να καταστεί 
προσιτό σε όλους τους 
εκπαιδευτικούς φορείς, ώστε να 
ανταποκριθεί στις ποιοτικές και 
ποσοτικές ανάγκες στον τομέα 
πληροφόρησης στην εκπαίδευση, 
1) ΕΕ C 66 της 3.3.1994, σελ.3 
2) 
3) 
4) ΕΕ L 166 της 25.6.1987, σελ.20 
5) ΕΕ L 395 της 30.12.1989, σελ.23 
6) ΕΕ L 239 της 16.8.1989, σελ.24 
7) EEL 
8) COM(93) 151 τελικό της 5.5.1993 
9) COM(91) 349 τελικό της 5.11.1991 
10) Σειρά μελετών αρ.2, TFAA -1993 
11) ΕΕ C 255 της 20.9.1993, σελ. 161 
12) ΕΕ C 177 της 6.7.1988, σελ.5 
13) COM(93)457 τελικό της 29.9.1993 
14) ΕΕ C 48 της 25.2.1991 ,σελ.216 
15) ΕΕ C 150 της 15.6.1992, σελ.366 
ΑΠΟΦΑΣΙΖΟΥΝ: (16) ΕΕ C 42 της15.2.1993, σελ.187 
(17) COM(91) 388 τελικό 
Άρθρο 1 
θέσπιση του κοινοτικού 
ενεργειών προγράμματος 
"ΣΩΚΡΑΤΗΣ" 
1. Η παρούσα απόφαση θεσπίζει το 
κοινοτικό πρόγραμμα ενεργειών 
"ΣΩΚΡΑΤΗΣ." ονομαζόμενο στο 
εξής "πρόγραμμα ΣΩΚΡΑΤΗΣ." για 
την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου 
1995 έως 31 Δεκεμβρίου 1999. Το 
πρόγραμμα προορίζεται να 
συμβάλει στην ανάπτυξη μιας 
εκπαίδευσης και μιας κατάρτισης 
ποιότητας και ενός ευρωπαϊκού 
ανοικτού χώρου εκπαίδευσης. Αυτό 
τίθεται σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 
1995. 1. Η παρούσα απόφαση θεσπίζει το 
κοινοτικό πρόγραμμα ενεργειών 
"ΣΩΚΡΑΤΗΣ", ονομαζόμενο στο 
εξής "πρόγραμμα ΣΩΚΡΑΤΗΣ" για 
την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου 
1995 έως 31 Δεκεμβρίου 1999. Το 
πρόγραμμα προορίζεται να 
συμβάλει στην ανάπτυξη μιας 
εκπαίδευσης και μιας κατάρτισης 
ποιότηταο. ποοσιτήο σε όλους, που 
θα καταστήσει πράΕη τη "διαρκή 
εκμάθηση" και θα δηυιουργήσει 
έναν ευρωπαϊκό ανοικτό χώρο 
εκπαίδευσης. Αυτό τίθεται σε ισχύ 
την 1η Ιανουαρίου 1995. 
2. Το πρόγραμμα εκπαίδευσης 
περιλαμβάνει τρεις τομείς 
κοινοτικών ενεργειών: 
8 
Κεφάλαιο I 
εκπαίδευση, Τριτοβάθμια 
Κεφάλαιο II - Σχολική εκπαίδευση, 
Κεφάλαιο III - Οριζόντιες 
δραστηριότητες στον τομέα της 
εκμάθησης γλωσσών, της 
ανοικτής και εξ αποστάσεως 
εκπαίδευσης και της 
πληροφόρησης 
Άρθρο 2 
Ορισμοί 
1. Στο πλαίσιο αυτού του 
προγράμματος, 
- ο όρος "πανεπιστήμιο" καλύπτει 
όλους τους τύπους ιδρυμάτων 
τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, που 
απονέμουν διπλώματα ή τίτλους 
αυτού του επιπέδου, οποιαδήποτε 
και αν είναι η ονομασία τους -
- ο όρος "ίδρυμα" καλύπτει όλους 
τους τύπους ιδρυμάτων σχολικής 
εκπαίδευσης (προσχολικού 
επιπέδου, πρωτοβάθμιου και 
δευτεροβάθμιου επιπέδου, 
οποιοσδήποτε και αν είναι ο 
προσανατολισμός της 
διδασκαλίας, γενικός, 
επαγγελματικός ή τεχνικός), και 
κατ'εξαίρεση, τα μη σχολικά 
ιδρύματα μαθητείας για την 
προώθηση ανταλλαγών μαθητών 
στο πλαίσιο των σχεδίων 
γλωσσικής εκπαίδευσης -
ο όρος "εκπαιδευτικός 
παράγοντας" καλύπτει τα άτομα 
τα οποία, λόγω των καθηκόντων 
τους, λαμβάνουν μέρος άμεσα ή 
έμμεσα στην εκπαιδευτική 
διαδικασία (διδάσκοντες, 
επιθεωρητές, παιδαγωγικοί 
σύμβουλοι κλπ.). ο ορός 
παράγοντας" 
άτομα τα 
καθηκόντων 
άμεσα ή 'εκπαιδευτικός 
καλύπτει όλα τα 
οποία, λόγω των 
τους, ενέχονται 
έμμεσα στην 
εκπαιδευτική διαδικασία -
ο όρος "φοιτητής" χρησιμοποιείται 
για τα άτομα που είναι 
εγγεγραμμένα στα πανεπιστήμια 
(βλ. προσδιορισμό του όρου 
παραπάνω), οιοσδήποτε και αν 
είναι ο τομέας σπουδών, για να 
παρακολουθήσουν ανώτατες 
σπουδές προς επίτευξη πτυχίου 
κύκλου σπουδών, 
συμπεριλαμβανομένου του 
διδακτορικού τίτλου 
οι όροι "ανοικτή και απο απόσταση 
εκμάθηση και εκπαίδευση" 
χρησιμοποιούνται για τον 
προσδιορισμό κάθε ελαστικής 
μορφής εκπαίδευσης που -
περιλαμβάνει τη χρησιμοποίηση 
προχωρημένων τεχνολογιών και 
υπηρεσιών πληροφόρησης και 
επικοινωνίας, ιδιαίτερα των 
συστημάτων τηλεματικής και την 
υποστήριξη από εξατομικευμένους 
συμβούλους και υπευθύνους για 
την εκπαίδευση -οι οροί "ανοικτή και από απόσταση 
εκμάθηση και εκπαίδευση" 
χρησιμοποιούνται για τον 
προσδιορισμό κάθε μη 
παραδοσιακής, ελαστικής μορφής 
εκπαίδευσης που προβλέπει 
διαχωρισμό στο χώρο μεταξύ των 
διδασκόντων και των μαθητών και 
περιλαμβάνει τη χρησιμοποίηση 
προηγμένων τεχνολογιών και 
υπηρεσιών πληροφόρησης και 
επικοινωνίας, 
οι όροιτεχνολογία'τιληροφόρησης 
καιεπικοινωνίας"χρησιμοποιούνται 
γαι τον προσδιορισμό της 
χρησιμοποίησης των συστημάτων 
"τεχνολογιών και σχετικών 
υπηρεσιών" πληροφόρησης 
(εισαγωγή, επεξεργασία, οπτική 
ανάκληση και αποθήκευση της 
πληροφορίας) και επικοινωνίας 
(μέσω καλωδιακής γραμμής, 
ερτζιανής σύνδεσης ή 
δορυφορικής σύνδεσης) καθώς και 
τα πολυμέσα, στις υπηρεσίες 
τηλεματικής που εφαρμόζονται 
στην διδασκαλία και την πρόσβαση 
στις υπηρεσίες ηλεκτρονικής 
πληροφόρησης, είτε σε τοπική 
(δίσκος compact διαλογικής ή μη 
επαφής) είτε εξ αποστάσεως 
(βάσει γνώσεων) -
10 
2. Κάθε κράτος μέλος καθορίζει τον 
κατάλογο των τύπων ιδρυμάτων 
που αφορά το άρθρο αυτό, ο όρος "μαθητής" χρησιμοποιείται 
για να καλύψει τα παιδιά, τους 
εφήβους, τους νέους και άλλα 
άτομα εγγεγραμμένα σε 
οποιαδήποτε εκπαιδευτική 
βαθμίδα που προηγείται του 
πανεπιστημίου (βλέπε ανωτέρω τον 
ορισμό αυτού του όρου), 
Άρθρο 3 
Στόχοι 
Οι ειδικοί στόχοι του προγράμματος 
"ΣΩΚΡΑΤΗΣ." είναι οι ακόλουθοι: 
i) ανάπτυξη της ευρωπαϊκής 
διάστασης στις σπουδές κάθε 
επιπέδου, έτσι ώστε να 
παγιωθεί το πνεύμα του 
ευρωπαίου πολίτη, βασιζόμενο 
στην πολιτισμική κληρονομιά ι) συμβολεί στη βελτίωση της 
ποιότητας της εκπαίδευσης και 
στην ανάπτυξη της ευρωπαϊκής 
διάστασης στις σπουδές κάθε 
επιπέδου, έτσι ώστε να παγιωθεί 
το πνεύμα του ευρωπαίου πολίτη, 
βασιζόμενο στην πολιτισμική 
κληρονομιά 
ια) προαγωγή της πρόσβασης στην 
εκπαίδευση, κυρίως για τα 
μειονεκτούντα άτομα, με την 
ενεργό καταπολέμηση του 
κοινωνικού αποκλεισμού, κυρίως 
στο επίπεδο της συμμετοχής στις 
πρωτοβουλίες κινητικότητας που 
διοργανώνονται στο πλαίσιο του 
προγράμματος. 
ϋ) ανάπτυξη της γνώσης των ξένων 
γλωσσών, έτσι ώστε να επιτραπεί 
στους πολίτες της Κοινότητας να 
επωφελούνται από τα 
πλεονεκτήματα της υλοποίησης 
της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 
ενισχύοντας την κατανόηση και 
την αλληλεγγύη μεταξύ των λαών 
που απαρτίζουν την Κοινότητα -ιι) ανάπτυξη της γνώσης των 
γλωσσών της Κοινότητας και 
προώθηση της διαπολιτιστικής 
διάστασης της παιδείας, έτσι ώστε 
να επιτραπεί στους πολίτες που 
ζουν στην Κοινότητα να 
επωφελούνται από τα 
πλεονεκτήματα που απορρέουν 
από την υλοποίηση της 
11 
iii) εντατικοποίηση της κινητικότητας 
κυρίως των σπουδαστών της 
τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, έτσι 
ώστε η Κοινότητα να μπορεί να 
διαθέτει διπλωματούχους που 
είχαν την ευκαιρία να 
πραγματοποιήσουν μέρος των 
σπουδών τους σε άλλο κράτος 
μέλος Ευρωπαϊκής Ένωσης, 
ενισχύοντας την κατανόηση και 
την αλληλεγγύη -
ιιι) εντατικοποίηση της κινητικότητας 
κυρίως των σπουδαστών της 
τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, έτσι 
ώστε η Κοινότητα να μπορεί να 
διαθέτει πτυχιούχους που έχουν 
πραγματοποιήσει μέρος των 
σπουδών τους σε άλλο Κράτος 
μέλος και να επιτευχθεί ο στόχος 
του 10%. ως ελάχιστου ποσοστού 
συμμετοχής -
ιιια) ενθάρρυνση της συνεργασίας 
των αρμοδίων φορέων για τους 
κοινωνικούς όρους-πλαίσια στα 
πανεπιστήμια, προκειμένου να 
αυξηθεί η δυνατότητα και 
ιδιαίτερα να προωθηθούν τα 
άτομα που σπουδάζουν κάτω από 
ιδιαίτερα δύσκολες συνθήκες 
(σπουδαστές με ειδικές ανάγκες, 
σπουδαστές με παιδιά, 
σπουδαστές που προέρχονται απο 
ασθενή κοινωνικά στρώματα) 
Ιν) προώθηση ευρείας και εντατικής 
συνεργασίας μεταξύ των 
ιδρυμάτων κάθε εκπαιδευτικού 
επιπέδου όλων των κρατών μελών 
και η αξιοποίηση του πνευματικού 
δυναμικού , χάρη σε μια 
κινητικότητα διδασκόντων και 
άλλωνεκπαιδευτικώνπαραγόντων, 
ώστε να επιτυγχάνεται η βελτίωση 
της ποιότητας της εκπαίδευσης -
ν) ενθάρρυνση της ακαδημαϊκής 
αναγνώρισης των διπλωμάτων και 
των περιόδων σπουδών, κυρίως με 
την εισαγωγή ακαδημαϊκών 
δανείων και προτύπων 
προγραμμάτων που να 
αποβλέπουν στη διευκόλυνση 
αυτής της αναγνώρισης σε 
κοινοτικό επίπεδο -ν) ενθάρρυνση της αμοιβαίας 
ακαδημαϊκής αναγνώρισης των 
διπλωμάτων και των περιόδων 
σπουδών, κυρίως με την εισαγωγή 
ακαδημαϊκών δανείων και 
προτύπων προγραμμάτων και την 
περαιτέρω ανάπτυξη του 
προτύπου προγράμματος ECTS 
(Ευρωπαϊκό Σύστημα μεταφοράς 
ακαδηυαΐκών μονάδων) που 
δηυιουονήθηκε στα πλαίσια του 
12 
προγράμματος ERASMUS που να 
αποβλέπουν στη διευκόλυνση 
αυτής της αναγνώρισης σε 
κοινοτικό επίπεδο -
vi) ανάπτυξη της χρησιμοποίησης 
των τεχνολογιών της 
πληροφόρησης και των 
επικοινωνιών ως μέσου και 
ωςθέματος για την εκπαίδευση 
συμπεριλαμβάνοντας τα 
πολυμέσα της πληροφόρησης 
και τις τηλεματικές πλευρές σε 
όλα τα επίπεδα της εκπαίδευσης 
νϋ) ενθάρρυνση της νοητής 
κινητικότητας των γνώσεων και 
των εμπειριών, κυρίως με την 
ανάπτυξη της ανοικτής και εξ 
αποστάσεως εκμάθησης και 
εκπαίδευσης σε όλα τα 
εκπαιδευτικά επίπεδα -
viii) η προώθηση των ανταλλαγών 
πληροφοριών και εμπειριών, έτσι 
ώστε η ποικιλία των 
εκπαιδευτικών συστημάτων στα 
κράτη μέλη να καταστεί πηγή 
εμπλουτισμού και αμοιβαίας 
ενθάρρυνσης. vu) ενθάρρυνση της κινητικότητας 
των γνώσεων και των εμπειριών, 
κυρίως με την ανάπτυξη της 
ανοικτής και εξ αποστάσεως 
εκμάθησης και εκπαίδευσης σε 
όλα τα εκπαιδευτικά επίπεδα -
Άρθρο 4 
Συμβουλευτική επιτροπή 
Κατά την εκτέλεση του έργου της, η 
Επιτροπή επικουρείται από μια 
επιτροπή συμβουλευτικού 
χαρακτήρα, αποτελούμενη από δύο 
εκπροσώπους κάθε κράτους μέλους 
και προεδρευόμενη από εκπρόσωπο 
της Επιτροπής 
Δώδεκα εκπρόσωποι των 
κοινωνικών εταίρων, των 
εκπαιδευτικών παραγόντων των 
γονέων, των φοιτητών και νέων, 
οριζόμενοι από την Επιτροπή, με 
βάση προτάσεις που υποβάλλονται 
από μη κυβερνητικές οργανώσεις που 
13 
ενεργούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο, θα 
συμμετέχουν στις εργασίες της εν 
λόγω επιτροπής ως παρατηρητές. 
Ο εκπρόσωπος της Επιτροπής 
υποβάλλει στην εν λόγω επιτροπή 
σχέδια για μέτρα που πρέπει να 
λαμβάνονται -Η Επιτροπήεκφέρειτη 
γνώμη της σχετικά με αυτά τα 
σχέδια, μέσα σε προθεσμία την οποία 
μπορεί να καθορίζει ο πρόεδρος 
ανάλογα με το επείγον του 
συγκεκριμένου θέματος, ενδεχόμενα 
προβαίνοντας σε ψηφοφορία. 
Η γνώμη της επιτροπής εγγράφεται 
στα πρακτικά - εξάλλου κάθε κράτος 
μέλος δικαιούται να ζητά να 
εμφαίνεται η θέση του σ'αυτά τα 
πρακτικά. 
Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη της σε 
όσο γίνεται μεγάλο βαθμό τη γνώμη 
αυτής της επιτροπής και την 
πληροφορεί σχετικά με τον τρόπο με 
τον οποίο έλαβε υπόψη της αυτή τη 
γνώμη. 
Άρθρο 5 
Εφαρμογή 
1. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την 
εφαρμογή του προγράμματος 
"ΣΩΚΡΑΤΗΣ." σύμφωνα με τις 
διατάξεις του παραρτήματος. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την 
εφαρμογή του προγράμματος 
"ΣΩΚΡΑΤΗΣ." σύμφωνα με τις 
διατάξεις του παραρτήματος. 
Φροντίζει επίσης για την πλήρη 
ενημέρωση του Κοινοβουλίου 
σχετικά μέ την εφαρμογή του 
προγράμματος αυτού. 
Σύμφωνα με την διαδικασία που 
ορίζεται στο άρθρο 4, 
λαμβάνονται οι αποφάσεις που 
αφορούν : 
α) τις προτεραιότητες των 
κοινοτικών μέτρων που 
14 
περιγράφονται στο 
παράρτημα και το ετήσιο 
πρόγραμμα εργασίας που 
προκύπτει, 
β) την οικονομική ενίσχυση 
που θα δοθεί από την 
Κοινότητα (ποσά, διάρκεια 
και δικαιούχοι), 
γ) την κατανομή μεταξύ των 
διαφόρων κεφαλαίων, 
δ) τον τρόπο επιλογής, 
αξιολόγησης, διάδοσης και 
μεταφοράς των 
αποτελεσμάτων. 
Άρθρο 6 
Συνεργασία με τα Κράτη Μέλη 
1. Το πρόγραμμα "ΣΩΚΡΑΤΗΣ." 
στηρίζει την πολιτική που τα 
Κράτη μέλη υιοθετούν και 
εφαρμόζουν στο πλαίσιο των 
εσωτερικών τους δομών και των 
χαρακτηριστικών και 
δυνατοτήτων των εκπαιδευτικών 
τους συστημάτων, η οποία 
αποβλέπει στην υλοποίηση των 
στόχων που περιγράφονται στο 
άρθρο 3. 
Στον τομέα της ανάπτυξης των 
γλωσσικών ικανοτήτων, ως 
θεμελιώδους μέσου επικοινωνίας 
εντός της Κοινότητας, η 
Κοινότητα θα υποστηρίξει την 
πολιτική των κρατών μελών που 
αποβλέπει στην ενθάρρυνση 
όλων των πολιτών να 
αποκτήσουν γλωσσικές γνώσεις, 
πολλαπλασιάζοντας τις 
δυνατότητες μάθησης και 
διευρύνοντας τη δέσμη 
γλωσσών που τους 
προσφέρονται γι'αυτό. 
15 
Τα Κράτη μέλη υποδεικνύουν τις 
αντίστοιχες αρμόδιες αρχές 
που είναι επιφορτισμένες να 
συντονίζουν, στο εθνικό πεδίο, 
την εφαρμογή των ενεργειών 
που περιγράφονται στο 
Παράρτημα 
Η Επιτροπή συνεργάζεται στενά 
με αυτές τις αρχές για την 
προώθηση και την 
πληροφόρηση σχετικά με τις 
ενέργειες που περιγράφονται 
στο παράρτημα, καθώς και για 
τη διάδοση των αποτελεσμάτων 
του προγράμματος. 
Άοθοο 7 
Συνοχή και συμπληρωματικότητα 
1. Η Επιτροπή φροντίζει ώστε να 
υπάρχει μια συνοχή συνόλου 
μεταξύ αυτού του 
προγράμματος και του 
προγράμματος ενεργειών για 
την εφαρμογή μιας πολιτικής 
της Κοινότητας στην 
επαγγελματική κατάρτιση. 
2. Η Επιτροπή σε συνεργασία με 
τα κράτη μέλη, ενθαρρύνει την 
εφαρμογή λειτουργικής 
συμπληρωματικότητας μεταξύ 
του προγράμματος αυτού και 
των παρεμβάσεων των 
διαρθρωτικών ταμείων και 
ειδικότερα των προγραμμάτων 
κοινοτικών πρωτοβουλιών. 
3. Η Επιτροπή, σε συνεργασία με 
τα κράτη μέλη, ενθαρρύνει ένα 
συντονισμό δραστηριοτήτων 
μεταξύ αυτού του 
προγράμματος και του τετάρτου 
προγράμματος πλαισίου 
Έρευνας και Ανάπτυξης. 
16 
Άρθρο 8 
Παρακολούθηση και αξιολόγηση 
1. Το προγραμμαποτελει' το 
αντικείμενο διαρκούς 
παρακολούθησης που 
πραγματοποιείται από την 
Επιτροπή με εταίρους τα Κράτη 
μέλη. Η παρακολούθηση αυτή 
επιτρέπει, ανάλογα με την 
περίπτωση, να 
αναπροσανατολίζεται το 
πρόγραμμα με βάση τις ανάγκες 
που εμφανίζονται κατά τη διάρκεια 
της εκτέλεσης του. 
Οι εργασίες παρακολούθησης, 
οικονομικής διαχείρισης και 
έλεγχου, ασκούνται από την 
Επιτροπή. 
2. Το πρόγραμμα αποτελεί το 
αντικείμενο μιας περιοδικής 
αξιολόγησης πού 
πραγματοποιείται από την 
Επιτροπή με εταίρους τα Κράτη 
μέλη. Τα αποτελέσματα των 
κοινοτικών μέτρων είναι 
αντικείμενο εξωτερικών 
αξιολογήσεων. Το πρόγραμμα είναι αντικείμενο 
μιας περιοδικής αξιολόγησης που 
πραγματοποιείται από την 
Επιτροπή με εταίρους τα Κράτη 
μέλη και με τη συμμετοχή των 
ενδιαφερομένων φορέων. Τα 
αποτελέσματα των κοινοτικών 
μέτρων είναι αντικείμενο 
εξωτερικών περιοδικών 
αξιολογήσεων, Τα αποτελέσματα 
της εν λόγω αξιολόγησης 
υποβάλλονται στην επιτροπή που 
προβλέπεται από το άρθρο 4 της 
παρούσας απόφασης και στο 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. 
Η Επιτροπή θα υποβάλει στο 
Συμβούλιο, στο Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο, στην Οικονομική 
Κοινωνική Επιτροπή και στην 
Επιτροπή των περιφερειών, πριν 
από τις 30 Σεπτεμβρίου 1998, 
προσωρινή έκθεση για την 
εναρκτήρια φάση και πριν την 30 
Σεπτεμβρίου 2000, τελική έκθεση 
προς την εφαρμογή του 
προγράμματος. 
17 
Έγινε , στις 
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
Ο Πρόεδρος 
Για το Συμβούλιο 
Ο Πρόεδρος 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
Το πρόγραμμα "ΣΩΚΡΑΤΗΣ" ένει 
στόχο να υποστηρίζει της 
διακρατικές δράσεις που 
προβλέπονται στα διάφορα κεφάλαια 
του προγράμματος. 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι 
ΤΡΙΤΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 
Στο κεφάλαιο αυτό παρουσιάζονται 
τρεις ενέργειες που αποβλέπουν: 
- στην προώθηση της ευρωπαϊκής 
διάστασης στα ιδρύματα 
τριτοβάθμιας εκπαίδευσης -
- στην καθιέρωση ευρωπαϊκών 
πανεπιστημιακών δικτύων 
- στη χρηματοδότηση υποτροφιών 
κινητικότητας σπουδαστών. 
ΔΡΑΣΗ 1 
Προώθηση της ευρωπαϊκής 
διάστασης στα ιδρύματα 
τριτοβάθμιας εκπαίδευσης 
1. Η Κοινότητα, βασιζόμενη στην 
εμπειρία από την εφαρμογή των 
κοινοτικών προγραμμάτων 
ERASMUS και LINGUA, θα 
εξακολουθήσει να ενθαρρύνει τη 
διεθνική συνεργασία μεταξύ των 
18 
2. πανεπιστημίων ιδιαίτερα μέσω της 
ανάπτυξης διαπανεπιστημιακών 
προγραμμάτων συνεργασίας 
(ΔΠΣ). Τα προγράμματα αυτά 
έχουν ως στόχο την προοδευτική 
εφαρμογή από τα πανεπιστήμια 
μιας πολιτικής με ευρωπαϊκή 
διάσταση. 
Οι ακόλουθες δραστηριότητες 
διαπανεπιστημιακής συνεργασίας 
θα μπορούν να τυγχάνουν 
κοινοτικής οικονομικής βοήθειας: 
κινητικότητα των σπουδαστών, με 
σκοπό να δοθεί στους σπουδαστές 
ενός πανεπιστημίου η δυνατότητα 
να πραγματοποιούν σε άλλο κράτος 
μέλος μια περίοδο σπουδών, 
ενδεχόμενα συνοδευόμενη από 
πρακτική εξάσκηση, πλήρως 
αναγνωρισμένη, τόσο ως 
αναπόσπαστο μέρος των σπουδών 
τους για την απόκτηση διπλώματος, 
όσο και της ακαδημαϊκής 
ειδίκευσης τους -Στο πλαίσιο των προγραμμάτων 
συνεργασίας στην τριτοβάθμια 
εκπαίδευση η Κοινότητα παρέχει 
χρηματοδοτική βοήθεια γιά τα μέτρα 
που λαμβάνονται, προκειμένου να 
εξασφαλισθεί η οργάνωση των 
ακόλουθων δραστηριοτήτων. 
εισαγωγή η επέκταση του 
συστήματος μεταφοράς 
ακαδημαϊκών μονάδων ECTS 
(κεφαλαιοποιήσιμες μονάδες 
μαθημάτων), που συμβάλλει 
σημαντικά στη διαφάνεια των 
διαδικασιών ακαδημαϊκής 
αναγνώρισης των διπλωμάτων ή 
των περιόδων σπουδών που 
πραγματοποιούνται στο εξωτερικό -
ανάπτυξη από κοινού 
προγραμμάτων σπουδών αρχικού ή 
προχωρημένου επιπέδου, με σκοπό 
τη διευκόλυνση της ακαδημαϊκής 
αναγνώρισης και τη συμβολή, μέσα> 
ανταλλαγής εμπειριών, στη 
διαδικασία καινοτομίας και 
βελτίωσης της ποιότητας της 
εκπαίδευσης σε κοινοτική κλίμακα 
19 
κινητικότητα των εκπαιδευτικών για 
την εξασφάλιση εκπαίδευσης που 
να αποτελεί αναπόσπαστο μέρος 
του προγράμματος σπουδών σε 
άλλα κράτη μέλη ή για την 
πραγματοποίηση εκπαιδευτικών 
επισκέψεων προπαρασκευαστικών 
συνεργασίας. Αυτές οι 
εκπαιδευτικές επισκέψεις μπορούν 
να πραγματοποιούνται επίσης από 
το διοικητικό προσωπικό των 
πανεπιστημίων, καθώς και από τους 
σπουδαστές που επικουρούν το 
πανεπιστήμιο στις δραστηριότητες 
προώθησης της 
διαπανεπιστημιακής συνεργασίας 
εντατικά εκπαιδευτικά 
προγράμματα βραχείας διάρκειας, 
απευθυνόμενα σε σπουδαστές από 
διάφορα κράτη μέλη και κυρίως 
στους τομείς σπουδών που δεν 
επιτρέπουν μακρά διαμονή στο 
εξωτερικό 
- διάθεση υλικού διδασκαλίας και 
εκμάθησης για την Ευρώπη καθώς 
και διευκόλυνση της πρόσβασης σε 
ευρωπαϊκές τράπεζες δεδομένων 
(ως τώρα "Ευρωπαϊκά Κέντρα 
Αναφοράς και Τεκυηρίωσης"). 
Θα δοθεί προτεραιότητα σε 
προγράμματα κινητικότητας 
σπουδαστών και σε 
δραστηριότητες που συνδέονται 
με την προετοιμασία τους 
(μαθήματα γλωσσών, ιδιαίτερα 
όσον αφορά τις γλώσσες της 
Κοινότητας που είναι λιγότερο 
διαδεδομένες, 
κοινωνικοπολιτισμικές γνώσεις 
σχετικά με τη χώρα υποδοχής 
κλπ.). Οι σπουδαστές που 
παρακολουθούν το πρώτο έτος 
σπουδών δεν είναι επιλέξιμοι για 
υποτροφίες κινητικότητας. 
20 
α. Για να επωφελούνται πλήρως οι 
σπουδαστές από τις περιόδους 
σπουδών στο εξωτερικό πρέπει να 
πληρούνται οι ακόλουθες 
προϋποθέσεις: 
οι σπουδές στο εξωτερικό να είναι 
πλήρους χρόνου και για σημαντική 
περίοδο (τουλάχιστον 3 μήνες ή 
ένα τρίμηνο και κατ'ανώτατο όριο 
ένα ακαδημαϊκό έτος) -
β. οι σπουδές που ολοκληρώνονται 
σε άλλα κράτη μέλη να 
αναγνωρίζονται πλήρως από τα 
πανεπιστήμια καταγωγής 
γ. οι σπουδαστές να έχουν επαρκή 
γνώση της γλώσσας, στην οποία 
παρέχονται τα μαθήματα από τα 
πανεπιστήμια υποδοχής -
δ. τα πανεπιστήμια υποδοχής να μην 
επιβάλουν τέλη εγγραφής στους 
σπουδαστές υπό κινητικότητα. 
ε. Τα πανεπιστήμια υποδοχής 
μεριμνούν για την επίλυση των 
πρακτικών προβλημάτων των 
σπουδαστών (ιδίως για το 
πρόβλημα στέγης με λογικές 
τιμές). 
Η Κοινότητα θα ενθαρρύνει επίσης 
τα πανεπιστήμια να αναπτύξουν 
δραστηριότητες που αποβλέπουν 
στην πρόσδοση ευρωπαϊκής 
διάστασης σε όλους τους τομείς 
σπουδών υπέρ του συνόλου του 
σπουδαστικού πληθυσμού. 
Κοινοτικής υποστήριξης θα 
μπορούσαν να τύχουν οι 
ακόλουθες δραστηριότητες: 
εισαγωγή στα προγράμματα 
σπουδών στοιχείων που ευνοούν 
την κατανόηση των πολιτισμικών, 
πολιτικών, οικονομικών ή 
κοινωνικών ιδιαιτεροτήτων άλλων 
κρατών μελών - καθώς και στοιχεία 
21 
σχετικά με την ευρωπαϊκή 
ολοκλήρωση, ιδιαίτερα μέσω της 
δημιουργίας κύκλων μαθημάτων με 
περιεχόμενο από πολλές επιστήμες 
ή διεπιστημονικό -
εκμάθηση κοινοτικών γλωσσών ως 
αναπόσπαστο μέρος των σπουδών 
και συγκεκριμένα των λιγότερο 
διαδεδομένων κοινοτικών γλωσσών 
Τα πανεπιστήμια, που επιθυμούν 
να θέσουν σε εφαρμογή τις 
δραστηριότητες ευρωπαϊκής 
διάστασης, που περιγράφονται 
παραπάνω, σε επίπεδο ιδρύματος, 
θα μπορούν να συνάπτουν ειδική 
σύμβαση με την Επιτροπή, η 
οποία να καλύπτει το σύνολο των 
δραστηριοτήτων που είναι 
επιλέξιμες για κοινοτική βοήθεια. 
Η κοινοτική οικονομική βοήθεια θα 
καλύπτει περίοδο 3 ετών 
κατ'ανώτατο όριο σε μια πρώτη 
φάση, με την επιφύλαξη 
περιοδικής επανεξέτασης των 
αποτελεσμάτων. Τα πανεπιστήμια, που επιθυμούν 
να θέσουν σε εφαρμογή τις 
δραστηριότητες ευρωπαϊκής 
διάστασης, που περιγράφονται 
παραπάνω, σε επίπεδο ιδρύματος, 
θα μπορούν να συνάπτουν ειδική 
σύμβαση με την Επιτροπή, η 
οποία θα καλύπτει το σύνολο των 
δραστηριοτήτων που είναι 
επιλέξιμες για κοινοτική βοήθεια. 
Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στα 
πανεπιστήμια που επιλέγουν τη 
σύναψη "θεσμικής σύμβασης". Η 
κοινοτική οικονομική βοήθεια θα 
καλύπτει περίοδο 3 ετών κατ' 
ανώτατο όριο σε μια πρώτη φάση, 
με την επιφύλαξη περιοδικής 
επανεξέτασης των 
αποτελεσμάτων, τουλάχιστον μια 
φορά το χρόνο. 
Τα κριτήρια για τη συμμετοχή σε 
αυτές τις θεσμικές συμβάσεις 
καθώς και οι όροι των αμοιβαίων 
δεσμεύσεων θα ορίζονται από την 
Επιτροπή μετά από γνωμοδότηση 
της συμβουλευτικής επιτροπής 
και θα ανακοινώνονται ευρέως. 
Η χρηματοδοτική βοήθεια θα 
μπορεί επίσης να χορηγείται σε 
ομάδες πανεπιστημίων σε 
περιφερειακό, διαμεθοριακό ή 
άλλο επίπεδο, που αντιμετωπίζουν 
το ενδεχόμενο ανάπτυξης από 
22 
κοινού ορισμένων 
δραστηριοτήτων που αναφέρονται 
στο σημείο 4 παραπάνω και σε 
συνεργασία με τις τοπικές αρχές, 
καθώς και με ενδιαφερόμενους 
παράγοντες του οικονομικού και 
κοινωνικού τομέα. 
Η δυνατότητα χρησιμοποίησης 
της χρηματοδότησης που θα 
διατίθεται στα κράτη μέλη από τα 
Κοινοτικά Διαρθρωτικά Ταμεία 
μπορεί να εξεταστεί από τα κράτη 
μέλη για τη διευκόλυνση της 
ανάπτυξης δραστηριοτήτων 
ευρωπαϊκής διάστασης από τα 
πανεπιστήμια. 
ΔΡΑΣΗ 2 
Ευρωπαϊκά πανεπιστημιακά δίκτυα 
1. Η Κοινότητα θα υποστηρίξει την 
καθιέρωση σε κοινοτικό επίπεδο 
πανεπιστημιακών δικτύων ανά 
θέμα, ανά επιστήμη ή ανά τομέα 
τριτοβάθμιων σπουδών, καθώς και 
για κάθε άλλο κοινό στόχο. Τα 
θεματικά δίκτυα θα αποτελούνται, 
κατά κύριο λόγο, από τμήματα ή 
σχολές πανεπιστημίων που 
συμμετέχουν σε 
διαπανεπιστημιακά προγράμματα 
συνεργασίας και που θα 
ενθαρρύνονται να απαρτίζουν 
ομάδα ανά τομέα σπουδών. Η 
ομάδα θα θέτει στη διάθεση των 
μελών της δομή προβληματισμού 
και προοπτικής σε ευρωπαϊκή 
κλίμακα, που θα διευκολύνει την 
ανταλλαγή εμπειριών και τη 
διάδοση κεκτημένων, καθώς και 
τον προβληματισμό σχετικά με 
ποιοτικά θέματα και καινοτομίες 
της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, τη 
βελτίωση των παιδαγωγικών 
μεθόδων και τη συγκρισιμότητα 
των εκπαιδευτικών προγραμμάτων. 
23 
Αυτή η κοινοκτημοσύνη του 
σημαντικού πνευματικού 
κεφαλαίου που υπάρχει στα 
πανεπιστήμια (από πλευράς 
ικανότητας ανάλυσης και 
καινοτομίας, αποθεμάτων 
εμπειρίας και πηγής γνώσης), θα 
συμβάλει στην υλοποίηση των 
στόχων της Ευρωπαϊκής Ένωσης 
Πιο συγκεκριμένα, τα θεματικά 
δίκτυα θα μπορούν να δικαιούνται 
κοινοτικής υποστήριξης για την 
ανάπτυξη των ακόλουθων 
δραστηριοτήτων: 
αξιολόγηση προγραμμάτων 
σπουδών ανά επιστήμη 
σχεδιασμόςκοινώνπρογραμμάτων 
και εξειδικευμένων μαθημάτων 
προβληματισμός επιστημονικής 
φύσης, σχετικά με τον τομέα 
σπουδών για τον οποίο πρόκεπαι -
πληροφόρηση των μελών του 
δικτύου. 
Η δραστηριότητα των δικτύων, 
που συνίσταται στο σχεδιασμό 
κοινών προγραμμάτων και 
εξειδικευμένων μαθημάτων, θα 
πρέπει να αναπτύσσεται μεταξύ 
περισσοτέρων πανεπιστημίων που 
συμμετέχουν σ'αυτά τα δίκτυα. 2. Η δραστηριότητα των δικτύων, 
που συνίσταται στο σχεδιασμό 
κοινών προγραμμάτων και 
εξειδικευμένων μαθημάτων, θα 
πρέπει να αναπτύσσεται μεταξύ 
πολλών πανεπιστημίων που 
συμμετέχουν σ'αυτά τα δίκτυα -
θα υπάρχει μέριμνα για τη 
ισόρροπη συμμέτοχη των 
πανεπιστήμιων απο 
περιφέρειες. μειονεκτικές 
Ένα από τα συμμετέχοντα 
πανεπιστήμια μπορεί να αναλάβει 
το συντονισμό των εργασιών στο 
πλαίσιο κάθε δικτύου. 
24 
Η Κοινότητα ενθαρρύνει την 
ισόρροπη κατανομή των δικτύων 
όσον αφορά τους κλάδους 
σπουδών, τις περιφέρειες και τα 
πανεπιστήμια. 
ΔΡΑΣΗ 3 
Χρηματοδότηση υποτροφιών 
κινητικότητας σπουδαστών 
1. Η Κοινότητα θα εξακολουθήσει 
την ανάπτυξη συστήματος άμεσων 
οικονομικών ενισχύσεων υπέρ των 
σπουδαστών πανεπιστημίων οι 
οποίοι συμπληρώνουν περίοδο 
σπουδών σε άλλο κράτος μέλος 
και οι οποίοι πληρούν τις 
προϋποθέσεις που αναφέρονται 
στη δράση 1, παράγραφος 3, του 
ίδιου κεφαλαίου. 
2. Τα κοινοτικά κεφάλαια που 
προορίζονται να συμβάλουν στις 
υποτροφίες κινητικότητας 
σπουδαστών κατανέμονται μεταξύ 
των κρατών μελών, σύμφωνα με 
το ακόλουθο σχήμα: ανάλογα με 
τις δημοσιονομικές δυνατότητες 
ένα ελάχιστο ποσό 200.000 ECU θα 
χορηγείται σε κάθε κράτος μέλος -
το υπόλοιπο θα χορηγείται σε 
διάφορα κράτη μέλη ανάλογα με 
το συνολικό αριθμό σπουδαστών 
που συχνάζουν στα πανεπιστήμια, 
όπως αυτά ορίζονται στο άρθρο 
2, καθώς και ανάλογα με το 
συνολικό αριθμό των νέων 18 έως 
25 ετών στα διάφορα κράτη μέλη, 
το μέσο κόστος του ταξιδιού 
μεταξύ της χώρας καταγωγής και 
της χώρας υποδοχής και τη 
διαφορά μεταξύ του κόστους ζωής 
στη χώρα καταγωγής και εκείνου 
στη χώρα υποδοχής. 
25 
Εξάλλου, η Επιτροπή θα λαμβάνει 
τα κατάλληλα μέτρα για να 
ενθαρρύνεται η ισόρροπη 
συμμετοχή μεταξύ των διαφόρων 
επιστημών, για να λαμβάνεται 
υπόψη η ροή σπουδαστών και για 
να διευθετούνται ορισμένα ειδικά 
προβλήματα, συγκεκριμένα η 
χρηματοδότηση ορισμένων 
υποτροφιών οι οποίες, λόγω της 
δομής των προγραμμάτων 
σπουδών, δεν μπορούν να 
τυγχάνουν διαχείρισης από τις 
αρμόδιες αρχές που αναφέρονται 
στην παράγραφο 3 παρακάτω. Το 
μέρος που αφιερώνεται σ'αυτά τα 
μέτρα δεν θα μπορεί να 
υπερβαίνει το 5% του ετήσιου 
προϋπολογισμούπου προβλέπεται 
για τις υποτροφίες σπουδαστών, 
Τα κοινοτικά κεφάλαια, 
κατανεμημένα σύμφωνα με το 
σχήμα που αναφέρεται στην 
παράγραφο 2 παραπάνω και 
προορίζονται για υποτροφίες 
σπουδαστών, θα τυγχάνουν 
διαχείρισης από τις εθνικές αρχές 
(NGAA) που καθορίζονται από όλα 
τα κράτη μέλη στο πλαίσιο του 
προγράμματος ERASMUS. Οι 
αρχές αυτές εξασφαλίζουν το 
συντονισμό με τα εθνικά 
συστήματα 
υποτροφιών/σπουδαστικών 
δανείων ή άλλων οικονομικών 
πόρων, που έχουν ως στόχο την 
ενθάρρυνση της κινητικότητας των 
σπουδαστών. Οι αρμόδιες εθνικές 
αρχές μπορούν να αναλαμβάνουν, 
σε συνεργασία με την Επιτροπή, 
πρωτοβουλίες που αποβλέπουν 
στην ισόρροπη συμμετοχή των 
πανεπιστημίων ή των σχολών σε 
εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο. 
26 
4. Οικοινοτικές υποτροφίες έχουν ως 
στόχο την αντιστάθμιση εν μέρει 
των πρόσθετων δαπανών που 
οφείλονται στην κινητικότητα, 
δηλαδή των δαπανών ταξιδιού, της 
ενδεχόμενης γλωσσικής 
προετοιμασίας και του 
υψηλότερου κόστους ζωής στη 
χώρα υποδοχής. Το μέγιστο ποσ 
ό αυτών των υποτροφιών δεν 
μπορεί να υπερβαίνει τις 5.000 
ECU ανά σπουδαστή για μέγιστη 
περίοδο 12 μηνών στο εξωτερικό. 
5. Θα παρέχεται προτεραιότητα 
στους σπουδαστές που 
παρακολουθούν μαθήματα στο 
πλαίσιο των δραστηριοτήτων που 
υποστηρίζονται βάση της δράσης 
1. Οι υποτροφίες θα μπορούν 
κατ'εξαίρεση να χορηγούνται και 
σε άλλους σπουδαστές που 
συχνάζουν σε μαθήματα για τα 
οποίαλαμβάνονταιιδιαίτεραμέτρα 
(free movers), εκτός των 
διαπανεπιστημιακών 
προγραμμάτων συνεργασίας, με 
την προϋπόθεση ότι πληρούν τα 
κριτήρια επιλεξιμότητας που 
αναφέρονται στη δράση 1, 
παράγραφος 3. 
6. Οι κοινοτικές υποτροφίες 
καταβάλλονται κατά 
προτεραιότητα στους σπουδαστές 
που έχουν ανάγκη οικονομικής 
βοήθειας διασφαλίζοντας την 
αρχή ισότητας ευκαιριών και 
συγκεκριμένα μεταξύ ανδρών και 
γυναικών. Οι συγκεκριμένες 
ανάγκες των σπουδαστών με 
ειδικές ανάγκες πρέπει να 
λαμβάνονται υπόψη κατά τον 
καθορισμό των υποτροφιών. 
7. Λόγω του ότι η συμβολή της 
Κοινότητας στο κόστος 
κινητικότητας των σπουδαστών 
είναι μόνο μερική, τα κράτη μέλη 
καλούνται να συμυετάσγουν στην 7. Λόγω του ότι η συμβολή της 
Κοινότητας στο κόστος 
κινητικότητας των σπουδαστών 
είναι μόνο μερική, τα Κράτη μέλη 
συμμετέχουν στην οικονομική 
27 
οικονομική προσπάθεια που 
απαιτείται. Οι υποτροφίες ή τα 
δάνεια που δικαιούνται οι 
σπουδαστές στη χώρα καταγωγής 
τους θα εξακολουθούν να τους 
καταβάλλονται εξ ολοκλήρου στη 
διάρκεια της περιόδου σπουδών 
που συμπληρώνουν στο κράτος 
μέλος υποδοχής. προσπάθεια που απαιτείται. Οι 
υποτροφίες ή τα δάνεια που 
δικαιούνται οι σπουδαστές στη 
χώρα καταγωγής τους θα 
εξακολουθούν να τους 
καταβάλλονται εξ ολοκλήρου στη 
διάρκεια της περιόδου σπουδών 
που συμπληρώνουν στο Κράτος 
μέλος υποδοχής. 
ΚΕΦΑΛΑΙΟΙ! 
ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 
Στο κεφάλαιο αυτό 
παρουσιάζονται τρεις ενέργειες 
που αποβλέπουν στην 
ενθάρρυνση: 
της συνεργασίας μεταξύ 
εκπαιδευτικών ιδρυμάτων 
προσχολικής, πρωτοβάθμιας και 
δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και 
την δημιουργία δικτύων -
της σχολικής φοίτησης των 
παιδιών διακινουμένων 
εργαζομένων και τσιγγάνων -Της διαπολιτισμικής διάστασης 
της μάθησης και της βελτίωσης 
της ποιότητας της εκπαίδευσης 
που παρέχεται στα παιδιά των 
διακινουμένων εργαζομένων, των 
τσιγγάνων και των ατόμων που 
ασκούν πλανόδια επαγγέλματα-
του εκσυγχρονισμού των 
δεξιοτήτων του εκπαιδευτικού 
προσωπικού που είναι 
επιφορτισμένο με τη διδασκαλία, 
τον προσανατολισμό και/ή την 
ψυχοπαιδαγωγική βοήθεια των 
μαθητών και της οικογένειάςτους. 
28 
Οι δράσεις αυτές στηρίζονται στην 
εμπειρία από την εφαρμογή του 
κοινοτικούπρογράμματος LINGUA και 
των πρόγραμματων-πιλότων που 
αναπτύχθηκαν στον τομέα της 
πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας 
εκπαίδευσης, καθώς και εκείνων που 
έχουν αναπτυχθεί στον τομέα 
εισαγωγής των τεχνολογιών 
πληροφόρησης και των επικοινωνιών 
στην εκπαίδευση. 
Στηρίζονται επίσης στην εμπειρία των 
ευρωπαϊκών σχολείων και των 
κοινοτικών δράσεων που 
αναπτύχθηκαν υπέρ της σχολικής 
εκπαίδευσης των παιδιών των 
διακινουμένων εργαζομένων και των 
τσιγγάνων. 
2. Τα κοινοτικά κεφάλαια που είναι 
προορισμένα για τη συμβολή στην 
ανάπτυξη των δραστηριοτήτων 
των προβλεπόμενων στο κεφάλαιο 
II, δράση 1.1 και δράση 3, θα 
κατανεμηθούν μεταξύ των κρατών 
μελών ως εξής: ανάλογα με τις 
δημοσιονομικές δυνατότητες ένα 
ελάχιστο ποσό 200.000 ECU θα 
χορηγηθεί σε κάθε κράτος μέλος -
το υπόλοιπο θα χορηγηθεί σε 
διάφορα κράτη μέλη ανάλογα με 
το συνολικό αριθμό των μαθητών 
που φοιτούν στα σχολικά 
ιδρύματα, τον αριθμό των 
σχολικών ιδρυμάτων, τον αριθμό 
των εκπαιδευτικών και τη σχέση 
του ακαθάριστου εσωτερικού 
προϊόντος του κάθε κράτους 
μέλους με τον κοινοτικό μέσο όρο. 
3. Τα κοινοτικά κεφάλαια, 
κατανεμημένα σύμφωνα με τα 
αναφερόμενα παραπάνω στην 
παράγραφο 2 και προορισμένα για 
την υποστήριξη των 
δραστηριοτήτων που 
προβλέπονται στα πλαίσια της 
δράσης 1.1 και της δράσης 3, θα 
διαχειρίζονται οι εθνικές αρχές 
29 
που προσδιορίζονται για το σκοπό 
αυτό σε κάθε κράτος μέλος. 
Εξάλλου, οι αρχές αυτές μπορούν 
να αναλάβουν, σε συνεργασία με 
την Επιτροπή, πρωτοβουλίες που 
αποβλέπουν στην προώθηση μιας 
ισόρροπης συμμετοχής των 
ιδρυμάτων σε εθνικό ή 
περιφερειακό επίπεδο. 
Η Επιτροπή θα λάβει τα 
απαραίτητα μέτρα για να 
ενθαρρύνει την ισόρροπη 
συμμετοχή των εκπαιδευτικών 
ιδρυμάτων των κρατών μελών. Το 
μέρος που θα αφιερωθεί σ'αυτά 
τα μέτρα δεν θα μπορεί αν 
υπερβαίνει το 5% του ετήσιου 
προϋπολογισμού που προορίζεται 
για τη χρηματοδότηση των 
δραστηριοτήτων των 
προβλεπόμενων στο κεφάλαιο II. 4. Η Επιτροπή, εφόσον αυτό 
απαιτείται, σε συνεργασία με τα 
Κράτη μέλη, θα λάβει τα 
απαραίτητα μέτρα για να 
ενθαρρύνει την ισόρροπη 
συμμετοχή των εκπαιδευτικών 
ιδρυμάτων σε κοινοτικό, εθνικό και 
περιφερειακό επίπεδο. Το 
ποσοστό που θα αφιερωθεί σ'αυτά 
τα μέτρα δεν θα μπορεί αν 
υπερβαίνει το 5% του ετήσιου 
προϋπολογισμού που προορίζεται 
για τη χρηματοδότηση των 
προβλεπομένων δραστηριοτήτων 
στο κεφάλαιο II. 
Η κοινοτική οικονομική βοήθεια η 
προβλεπόμενη στο κεφάλαιο II έχει 
ως στόχο να αντισταθμίσει εν 
μέρει τις δαπάνες που κρίνονται 
απαραίτητες για την εκτέλεση των 
σχεδίων. 
6. Οι κοινοτικές ενισχύσεις 
χορηγούνται τηρώντας την αρχή 
ισότητας ευκαιριών και 
συγκεκριμένα μεταξύ ανδρών και 
γυναικών. Οι συγκεκριμένες 
ανάγκες των ατόμων που 
συμμετέχουν στις δραστηριότητες 
που αναπτύσσονται στο πλαίσιο 
του κεφαλαίου αυτού θα πρέπει να 
λαμβάνονται υπόψη κατά τον 
προσδιορισμό του ποσού των 
ενισχύσεων. 
30 
ΔΡΑΣΗ 1 
Συνεργασία μεταξύ των σχολικών 
ιδρυμάτων 
Α .Συμπράξεις 
1. Η Κοινότητα ενθαρρύνει την 
ανάπτυξηπολυμερώνσυμπράξεων 
μεταξύ των σχολικών ιδρυμάτων, 
οι οποίες θα συσταθούν 
σύμφωνα με την έννοια ενός 
"ευρωπαϊκού εκπαιδευτικού 
προγράμματος (ΕΕΠ). 
Πολυμερής σύυποαΕη είναι η 
ομαδοποίηση τριών τουλάχιστον 
ιδρυμάτων προερχόμενων από 3 
κράτη μέλη, της οποίας το 
συντονισμό εξασφαλίζει ένα από 
τα ιδρύματα αυτά. Η σύμπραξη 
μπορεί ενδεχόμενα να είναι 
διμερής, εφόσον σκοπός της είναι 
μόνο η προώθηση της γνώσης των 
λιγότερο διαδεδομένων και των 
λιγότερο διδασκομένων γλωσσών 
της Κοινότητας. 
Ευρωπαϊκό εκπαιδευτικό πρόγραμμα 
είναι ένα σύνολο εκπαιδευτικών 
δραστηριοτήτων και διαβημάτων που 
αποβλέπουν στην προώθηση θεμάτων 
κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος. Οι 
δραστηριότητες αυτές, 
ενσωματωμένες στη ζωή των 
ιδρυμάτων και διεξαγόμενες από 
κοινού με τα συμπράττοντα σχολικά 
ιδρύματα άλλων κρατών μελών, 
μπορούν να περιέχουν μεταξύ άλλων: Λαμβάνονται υπόψη 
συνεργασίας στον οι προτάσεις 
τομέα της' 
διαπολιτιστικής και γλωσσικής 
εκπαίδευσης μεταξύ των Ευρωπαϊκών 
Σχολείων και σχολείων που ανήκουν 
στα εθνικά συστήματα εκπαίδευσης. 
με στόχο τη διάδοση των 
των εκπαιδευτικών εμπειριών 
Ευρωπαϊκών Σχολείων. 
31 
2. την ανάπτυξη δραστηριοτήτων 
που συνεπάγονται τη συμμετοχή 
μαθητών σε παιδαγωγικούς τομείς 
κοινού ευρωπαϊκού 
ενδιαφέροντος, όπως η προώθηση 
της γνώσης γλωσσών της 
Κοινότητας, της πολιτισμικής 
κληρονομιάς, της προστασίας του 
περιβάλλοντος και της 
καλλιτεχγικήςεκπαίδευσης, καθώς 
και η προώθηση των 
επιστημονικών και τεχνολογικών 
γνώσεων -
την κινητικότητα μαθητών, κυρίως 
εκείνων των σχολείων που 
συμμετέχουν σε συμπράξεις με 
σκοπό τη βελτίωση της γνώσης 
γλωσσών 
κοινές παιδαγωγικές παραγωγές 
και διάδοση τους -
ανάπτυξη καινοτόμων 
παιδαγωγικών μεθόδων -
Οικονομικές ενισχύσεις θα 
μπορούν να χορηγούνται για την 
πραγματοποίηση επισκέψεων 
προπαρασκευαστικών των 
συμπράξεων, καθώς και για τις 
ανταλλαγές προσωπικού των 
ιδρυμάτων, με σκοπό την 
υποστήριξη των συμπράξεων και 
την ανάπττυξη ευρωπαϊκών 
εκπαιδευτικών σχεδίων. Η βοήθεια 
αυτή θα χορηγείται για περίοδο 3 
ετών κατ'ανώτατο όριο σε μια 
πρώτη φάση, με την επιφύλαξη 
ενός περιοδικού ελέγχου. 
Οικονομικές ενισχύσεις θα 
μπορούν επίσης να χορηγηθούν 
σε ομάδες σχολικών ιδρυμάτων σε 
περιφερειακό, διασυνοριακό ή 
άλλο επίπεδο, οι οποίες πρόκειται 
να αναπτύξουν από κοινού 
ορισμένες δραστηριότητες από 
αυτές που προαναφέρονται. την ανάπτυξη δραστηριοτήτων 
που συνεπάγονται τη συμμετοχή 
μαθητών σε παιδαγωγικούς τομείς 
κοινού ευρωπαϊκού 
ενδιαφέροντος, όπως η προώθηση 
της γνώσης των γλωσσών της 
Κοινότητας, της πολιτισμικής 
κληρονομιάς, της οικολογικής 
συνείδησης και ιδιαίτερα των 
γνώσεων σε θέματα προστασίας 
περιβάλλοντος, της καλλιτεχνικής 
εκπαίδευσης, όπως επίσης η 
προώθηση της επιστήμης και της 
τεχνικής. 
32 
3. Προώθηση της ένταξης του 
θέματος της ισότητας των 
ευκαιριών σε προγράμματα 
εκπαίδευσης και κατάρτισης. 
Θα ληφθούν υπόψη σχέδια τα 
οποία: 
προωθούν την ένταξη του θέματος 
της ισότητας ευκαιριών στα 
σχολικά βιβλία, στα προγράμματα 
επιμόρφωσης και 
συμπληρωματικής κατάρτισηςτων 
εκπαιδευτικών. 
εξαλείφουν από τα σχολικά βιβλία 
και τη διδακτική ύλη τα 
συνδεόμενα ίΐε το φύλο 
στερεότυπα 
αποσκοπούν στην εκπόνηση και 
την εφαρμογή προτύπων 
προγραμμάτων για τη 
διαφοροποίηση των 
επαγγελματικών επιλογών και 
κατάρτιση των νέων αγοριών και 
κοριτσιών, των ανδρών και 
γυναικών όσον αοορά το ρόλο 
τους στην οικογένεια και την 
κοινωνία 
Τα ακόλουθα κριτήρια 
προτεραιότητας ορίζονται για τη 
χορήγηση κοινοτικής υποστήριξης 
στα σχέδια που υποβάλλονται από 
τις συμπράξεις: 
η εκμάθηση γλωσσών της 
Κοινότητας και ιδιαίτερα εκείνων 
που είναι οι λιγότερο 
διαδεδομένες και οι λιγότερο 
διδασκόμενες -Τα ακόλουθα κριτήρια 
προτεραιότητας ορίζονται για τη 
χορήγηση κοινοτικής υποστήριξης 
στα σχέδια που υποβάλλονται από 
τις συμπράξεις: 
η καλύτερη γνώση και κατανόηση 
των ευρωπαϊκών πολιτισμών -
ένταξη θεμάτων κοινοτικού 
ενδιαφέροντος που παρουσιάζουν 
οριζόντιο χαρακτήρα όπως η 
33 
εκπαίδευση σε 
περιβάλλοντος ή η 
θέματα υγείας -θέματα 
αγωγή σε 
καινοτόμα στοιχεία που 
αποβλέπουν κυρίως στη βελτίωση 
της σχολικής επιτυχίας όλων των 
μαθητών -
τα σχολικά ιδρύματα στα οποία 
φοιτούν σε σημαντικό αριθμό 
μαθητές, που μειονεκτούν για 
πολιτισμικούς, φυσικούς και 
γεωγραφικούς ή 
κοινωνικοοικονομικούς λόγους. - τα σχολικά ιδρύματα στα οποία 
φοιτούν σε σημαντικό αριθμό 
μαθητές, που μειονεκτούν για 
πολιτισμικούς και γεωγραφικούς ή 
κοινωνικοοικονομικούς λόγους, ή 
ασχολούνται με την αγωγή 
μαθητών με ειδικές ανάγκες. 
- οι διαγωνισμοί και η παροχή 
κινήτρων 
Η Κοινότητα διοργανώνει, μετά από 
διαβουλεύσεις με τα Κράτη μέλη και 
σε συνεργασία με τα δίκτυα, σε 
τομείς που αναφέρονται στην κοινή 
πολιτιστική κληρονομιά, όπως οι 
σύγχρονες και κλασσικές γλώσσες, η 
ιστορία, η τέχνη και η μουσική, 
διαγωνισμούς μεταξύ των μαθητών 
που αποβλέπουν να ενεργοποησουν 
τις ικανότητες τους στην 
διαπολιτισμική επικοινωνία. Οι 
μαθητές συμμετέχουν σΌυτούς τους 
διαγωνισμούς στα πλαίσια 
πολυεθνικών ομάδων εργασίας. 
Β. Ευρωπαϊκά σχολικά δίκτυα 
1. Δίκτυο είναι η ομαδοποίηση 
συμπράξεων, όπως αναφέρονται 
παραπάνω, που έχουν αναπτυχθεί 
στον ίδιο θεματικό τομέα. Ο ρόλος 
αυτών των δικτύων είναι η 
διευκόλυνση των ανταλλαγών 
εμπειριών, η συμβολή στη 
βελτίωση των παιδαγωγικών 
μεθόδων και η δυνατότητα 
διεύρυνσης της δράσης των 
34 
όσο το δυνατόν μεγαλύτερης 
διάδοσης των αποτελεσμάτων. 
Ένα σχολικό ίδρυμα που 
συμμετέχει σε σύμπραξη 
συντονίζει τις δραστηριότητες 
κάθε δικτύου. 
2. Οικονομική βοήθεια θα μπορεί να 
χορηγείται για την εκτέλεση 
ορισμένων δραστηριοτήτων όπως: 
- η ανταλλαγή πληροφοριών και 
εμπειριών 
- η από κοινού ανάπτυξη και 
βελτίωση παιδαγωγικών μεθόδων, 
συμπεριλαμβανομένων εκείνων 
που χρησιμοποιούν τις νέες 
τεχνολογίες πληροφόρησης και 
επικοινωνίας -
- η παραγωγή παιδαγωγικών 
μέσων και πολυμέσων -
- η διάδοση των κεκτημένων στους 
ενδιαφερόμενους κύκλους. 
ΔΡΑΣΗ 2 
Προώθηση της σχολικής 
εκπαίδευσης των παιδιών 
διακινουμένων 
εργαζομένων_1και_τσιγγάνων 
Οικονομική βοήθεια θα μπορεί να 
χορηγείται σε σχέδια τα οποία 
αποβλέπουν: 
- στην προώθηση της ένταξης και 
της ισότηταο ευκαιριών των 
παιδιών των διακινουμένων 
εργαζομένων και τσιγγάνων -Προώθηση της διαπολιτιοτικής 
διάστασης της εκπαίδευσης και της 
βελτίωσης της ποιότητας της 
σχολικής εκπαίδευσης των 
παιδιών διακινουμένων 
εργαζομένων, των παιδιών 
τσιγγάνων και των 
παιδιών που οι γονείς τους ασκούν 
πλανόδια επαγγέλματα 
Οικονομική ενίσχυση θα μπορεί να 
χορηγείται σε σχέδια τα οποία 
αποβλέπουν: 
- να προωθήσουν τη διαπολιτιστικη 
διάστασης της εκπαίδευσης -
35 
βελτίωση 
εκπαίδευσης της σχολικής-
και της ποιότητας 
εκπαίδευσης που τους παρέγεται -να βελτιώσουν τη ποιότητα της 
εκπαίδευσης που παρέχεται στα 
παιδιά των διακινουμένων 
εργαζομένων, στα παιδιά των 
τσιγγάνων και στα παιδιά που οι 
γονείς τους ασκούν πλανόδια 
επαγγέλματα -
ανταπόκριση στις ανάγκες τους 
και ειδικό εκπαιδευτικό δυναμικό να προωθήσουν την ισότητα 
ευκαιριών των παιδιών αυτών και 
των νέων -
Τα σχέδια αυτά, τα οποία μπορούν να 
αναπτυχθούν είτε από επιμέρους 
σχολικά ιδρύματα είτε από 
συμπράξεις ή δίκτυα ιδρυμάτων σε 
διεθνικό επίπεδο θα μπορούν κυρίως 
να περιλαμβάνουν: 
- την ανταλλαγή εμπειριών και 
πληροφοριών σχετικά με όλα τα 
παραπάνω αναφερόμενα θέματα -
- την προετοιμασία κατάλληλων 
μαθημάτων και παιδαγωγικού 
υλικού -
- τον εκσυγχρονισμό των 
δεξιοτήτων των εκπαιδευτικών και 
του προσωπικού που είναι 
ειδικότερα επιφορτισμένο με 
ενέργειες που αποσκοπούν στην 
σχολική επιτυχία και την ένταξη 
αυτών των παιδιών. να συμβάλουν στην άρση των 
εμποδίων που περιορίζουν την 
πρόσβαση των παιδιών και των 
εφήβων στο σχολείο -
να ικανοποήσουν τις ειδικές 
εκπαιδευτικές ανάγκες και 
δυνατότητες τους 
να προωθήσουν εκπαιδευτικές 
στρατηγικές για την 
καταπολέμηση του ρατσισμού και 
της ξενοφοβίας -
36 
ΔΡΑΣΗ 3 
Εκσυγχρονισμός των 
δεξιοτήτων του 
εκπαιδευτικού προσωπικού 
1. Οικονομική βοήθεια θα μπορεί να 
χορηγείται στα διεθνικά σχέδια 
που θα υποβάλλονται από σχολικά 
ιδρύματα τα οποία θα έχουν 
αναλάβει τον εκσυγχρονισμό των 
δεξιοτήτων του εκπαιδευτικού 
προσωπικού του επιφορτισμένου 
με τη διδασκαλία και/ή τον 
προσανατολισμό, καθώς και την 
ψυχοπαιδαγωγική βοήθεια των 
μαθητών. 
Τα σχέδια αυτά προορίζονται να 
ευνοήσουν: 
- την ανταλλαγή πληροφοριών και 
εμπειριών, ιδιαίτερα στον τομέα 
των τεχνολογιών της 
πληροφόρησης και της 
επικοινωνίας -- την καινοτομία και/ή τον 
πειραματισμό σε διαπολιτιστικές 
παιδαγωγικές πρακτικές. 
Η Επιτροπή, σε συνεργασία με τα 
Κράτη μέλη, προωθεί την υλοποίηση 
μιας λειτουργικής 
συμπληρωματικότητας με τα μέτρα 
που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο 
του κοινοτικού προγράμματος δράσης 
για την καταπολέμηση του 
αποκλεισμού και την προώθηση της 
αλληλεγγύης. 
Εκσυγχρονισμός των δεξιοτήτων 
των εκπαιδευτικών παραγόντων 
την ανάπτυξη μεθόδων και 
παιδαγωγικού υλικού, κυρίως 
σχετικών με την ένταξη της 
ευρωπαϊκής διάστασης στον 
εκσυγχρονισμό ή την απόκτηση 
ειδικών δεξιοτήτων εκ μέρους του 
εκπαιδευτικού προσωπικού του 
επιφορτισμένου με τη διδασκαλία, 
τον προσανατολισμό ή την 
ψυχοπαιδαγωγική βοήθεια των 
μαθητών και των οικογενειών 
τους -
37 
την ανάπτυξη συμπράξεων και 
δικτύων στους παραπάνω 
αναφερόμενους τομείς. 
Τα σχέδια εκσυγχρονισμού των 
δεξιοτήτων του εκπαιδευτικού 
προσωπικού θα μπορούσαν επίσης 
να προβλέπουν τη διαμονή σε 
άλλο κράτος μέλος ενός 
περιορισμένου αριθμού ατόμων, 
έτσι ώστε τα άτομα αυτά να 
μπορούν να συμμετέχουν σε 
σεμινάρια οργανωμένα από κοινού 
από τα ενδιαφερόμενα ιδρύματα. 
Η κοινοτική συμμετοχή σης 
δαπάνες μετακίνησης αυτού του 
προσωπικού, κατανεμημένη 
μεταξύ των κρατών μελών 
σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο 
κεφάλαιο 11.2, θα καταβάλλεται 
στους ενδιαφερομένους από τις 
εθνικές αρχές τις προβλεπόμενες 
στο κεφάλαιο 11.3. 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ III 
ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ ΜΕΤΡΑ 
1. Οι ενέργειες που περιγράφονται 
στο κεφάλαιο αυτό εφαρμόζονται 
σε όλα τα επίπεδα εκπαίδευσης. 
Αυτές έχουν ως στόχο να 
προωθήσουν: 
- τις γλωσσικές ικανότητες στην 
Κοινότητα -
- την ανοικτή και από απόσταση 
εκμάθηση και εκπαίδευση -
- την ανάπτυξη της πληροφόρησης 
και των ανταλλαγών εμπειριών 
στον τομέα της εκπαίδευσης. 
Συμπληρούμενες από εκείνες των 
προηγούμενων κεφαλαίων, οι 
ενέργειες αυτές παρέχουν ένα 
πλαίσιο και αποτελούν ένα 
38 
συνεκτικό σύνολο μέτρων με 
στόχο: 
- την υποστήριξη των ενεργειώντων 
κρατών μελών -
- τη συμπλήρωση ή τη διάθεση για 
συνεργασία των ενεργειών που 
αναφέρονται στα δύο πρώτα 
κεφάλαια. 
2. Η Επιτροπή θα λαμβάνει τα 
απαραίτητα μέτρα για να 
ενθαρρύνει την ισόρροπη 
συμμετοχή των εκπαιδευτικών 
ιδρυμάτων των κρατών μελών. Το 
μέρος που θα αφιερωθεί στα 
μέτρα αυτά δεν θα μπορεί να 
υπερβαίνει το 5% του ετήσιου 
προϋπολογισμού που προορίζεται 
για τη χρηματοδότηση των 
δραστηριοτήτων των 
προβλεπόμενων στο κεφάλαιο III. 
3. Η κοινοτική οικονομική βοήθεια 
που προβλέπεται στο κεφάλαιο III 
έχει ως στόχο τη μερική 
αντιστάθμιση των δαπανών που 
κρίνονται απαραίτητες για την 
εκτέλεση των σχεδίων. 
4. Οι κοινοτικές ενισχύσεις 
παρέχονται τηρώντας την αρχή 
της ισότητας των ευκαιριών και 
ιδίως μεταξύ ανδρών και 
γυναικών. Οι συγκεκριμένες 
ανάγκες των ατόμων με ειδικές 
ανάγκες που συμμετέχουν στις 
δραστηριότητες οι οποίες 
αναπτύσσονται στο πλαίσιο του 
κεφαλαίου αυτού θα πρέπει να 
λαμβάνονται υπόψη κατά τον 
προσδιορισμό του ποσού των 
ενισχύσεων. 
39 
ΔΡΑΣΗ 1 
Προώθηση των νλωσσικων 
ικανοτήτων στην Κοινότητα 
1. Η προώθηση των γλωσσικών 
ικανοτήτων είναι αποφασιστικός 
παράγοντας για την 
πραγματοποίηση του ευρωπαϊκού 
ανοικτού χώρου εκπαίδευσης και 
για την ενίσχυση της κατανόησης 
και της αλληλεγγύησης μεταξύ 
των λαών της Ευρωπαϊκής 
Ένωσης, διατηρώντας την 
γλωσσική και πολιτισμική ποικιλία 
τους. 
Οι ενέργειες αυτές στηρίζονται 
στην εμπειρία που αποκτήθηκε 
ιδίως από την εφαρμογή του 
κοινοτικού προγράμματος LINGUA. 
2. Εκτός από τα μέτρα ενθάρρυνσης 
που προβλέπονται στο κεφάλαιο Ι, 
δράση 1 και 2 και στο κεφάλαιο II, 
δράση 1, η οικονομική βοήθεια θα 
μπορεί να χορηγείται σε διεθνικά 
σχέδια αποσκοπούντα στην 
εκτέλεση των ακόλουθων 
δραστηριοτήτων: 
α) Ανάπτυξη προγραμμάτων 
ευρωπαϊκής συνεργασίας 
(σύλληψη και εκπόνηση από 
κοινού καινοτόμων πλαισίων 
κατάρτισης και διδακτικού υλικού), 
υποβαλλομένων από ιδρύματα 
ειδικευμένα στην κατάρτιση 
διδασκόντων γλώσσες και έχοντας 
ως στόχο την ενημέρωση, την 
ενίσχυση και την ανάπτυξη των 
γλωσσικών και παιδαγωγικών 
γνώσεων των διδασκόντων ή των 
μελλοντικών διδασκόντων 
γλωσσών -
40 
β) Περίοδοι άσκησης στο εξωτερικό 
για τους διδάσκοντες γλωσσών, 
για τους εκπαιδευτικούς που 
μετατρέπονται σε διδάσκοντες 
γλωσσών και για τους 
εκπαιδευτικούς άλλων επιστημών 
που καλούνται να διδάξουν σε μια 
ξένη γλώσσα. Η διάρκεια αυτών 
των περιόδων άσκησης θα είναι 
από 2-4 εβδομάδες. 
γ) Περίοδοι εργασίας ως βοηθού στο 
εξωτερικό για τους μέλλοντες 
διδάσκοντες γλωσσών, έτσι ώστε 
να μπορέσουν αυτοί να 
εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους 
στις γλώσσες που θα διδάξουν. Η 
διάρκεια της περιόδου εργασίας 
ως βοηθού δεν μπορεί να είναι 
μικρότερη των 3 μηνών και θα 
πρέπει να πραγματοποιείταισε ένα 
κράτος μέλος, στο οποίο μια από 
τις επίσημες γλώσσες είναι η 
γλώσσα την οποία θα διδάξει ο 
βοηθός. 
δ) Εκπόνηση και εφαρμογή 
διδακτέας ύλης, παραγωγή 
καινοτόμων διδακτικών μέσων 
προοριζόμενων για όλους τους 
ενδιαφερόμενους κύκλους και 
αναγνώριση των γλωσσικών 
αποκτημάτων. Τα σχέδια αυτά 
αφορούν επίσης το ευρύ κοινό 
γενικά καθώς και την γλωσσική 
προπαρασκευή των σπουδαστών 
και εκείνη των μαθητών της 
σχολικής εκπαίδευσης ή των 
κέντρων μαθητείας ώστε να 
ευνοείται η κινητικότητα. 
3. Τα κοινοτικά κεφάλαια, που 
προορίζονται για τη συμβολή στην 
ανάπτυξη των δραστηριοτήτων 
που αναφέρονται στα σημεία β) 
και γ) παραπάνω, θα κατανέμονται 
μεταξύ των κρατών μελών ως 
εξής: ανάλογα με τις 
δημοσιονομικές δυνατότητες ένα 
ελάχιστο ποσό 200.000 ECU θα 
χορηγείται σε κάθε κράτος μέλος -
41 
το υπόλοιπο θα χορηγείται σε 
διάφορα κράτη μέλη ανάλογα με 
το συνολικό αριθμό σπουδαστών 
και διδασκόντων γλωσσών, το 
μέσο κόστος του ταξιδιού μεταξύ 
της χώρας καταγωγής και της 
χώρας υποδοχής και τη διαφορά 
μεταξύ του κόστους ζωής στη 
χώρα καταγωγής και εκείνου στη 
χώρα υποδοχής. 
Η μέγιστη παροχή ανά δικαιούχο 
για περίοδο άσκησης στο 
εξωτερικό θα ανέρχεται σε 1.500 
ECU και για περίοδο εργασίας ως 
βοηθού σε 5.000 ECU. 
Θα δοθεί προτεραιότητα 
σχέδια και δραστηριότητες: σε 
που αφορούν τη διδασκαλία των 
λιγότερο διαδεδομένων και των 
λιγότερο διδασκομένων γλωσσών 
της Κοινότητας -
που συνεπάγονται τη χρήση νέων 
εκπαιδευτικών τεχνολογιών -
που αποσκοπούν στην ενίσχυση 
της διαπολιτισμικής μάθησης 
ΔΡΑΣΗ 2 
Προώθηση νέων τεχνολογιών της 
πληροφόρησης και της ανοικτής και 
από απόσταση εκμάθησης και 
εκπαίδευσης 
Η εισαγωγή τεχνολογιών της 
πληροφόρησης και των επικοινωνιών 
και η ανάπτυξη της ανοικτής και από 
απόσταση εκμάθησης και 
εκπαίδευσης αποτελούν 
αποφασιστικούς παράγοντες για να 
επιτραπεί στους πολίτες της 
Κοινότητας να επωφελούνται από τα 
πλεονεκτήματα που προκύπτουν από 
τον ανοικτό χώρο εκπαίδευσης. 
42 
Οι τομείς αυτοί συμβάλλουν στην 
ποιότητα της εκπαίδευσης με την 
παιδαγωγική καινοτομία που 
προϋποθέτουν και ευνοούν την 
αυξημένη πρόσβαση σε όλα τα 
επίπεδα εκπαίδευσης, ιδιαίτερα για 
εκείνους οι οποίοι, λόγω της 
γεωγραφικής θέσης στην οποία 
ευρίσκονται ή της προσωπικής 
κατάστασης τους δεν είναι σε θέση να 
παρακολουθήσουν διδασκαλία που 
απαιτεί πραγματική παρουσία. 
Ο τεχνολογίεςτης πληροφόρησης και 
των επικοινωνιών καθώς και η ανοικτή 
και από απόσταση εκμάθηση και 
εκπαίδευση αφορούν όλα τα επίπεδα 
διδασκαλίας και η χρησιμοποίηση 
αυτών των μέσων θα μπορούσε νε 
έχει σημαντικά πολλαπλασιαστικά 
αποτελέσματα για την ανάπτυξη 
δραστηριοτήτων που 
περιλαμβάνοανται στο κοινοτικό 
πρόγραμμα δράσης "ΣΩΚΡΑΤΗΣ". 
Οι ακόλουθες δραστηριότητες θα 
μπορούν να τυγχάνουν κοινοτικής 
οικονομικής βοήθειας: 
1. Διεθνικά σχέδια που αποβλέπουν 
στα εξής: βελτίωση της ποιότητας 
των προϊόντων, έτσι ώστε να 
προσαρμόζονται αυτά καλύτερα 
στις ανάγκες των χρηστών -στην 
εκπόνηση κύκλων μαθημάτων και 
διδακτέας ύλης για όλους τους 
πολίτες και/ή προσαρμογή της εν 
λόγω ύλης στις γλώσσες και τους 
πολιτισμούς της Κοινότητας, 
κυρίως στον τομέα της σχολικής 
εκπαίδευσης, καθώς και στις 
επιστημονικές και τεχνολογικές 
εξελίξεις * επέκταση της 
αναγνώρισης των διπλωμάτων, 
τίτλων και προσόντων που 
αποκτώνται με την ανοικτή και εξ 
αποστάσεως εκπαίδευση. 
Ειδικότερα: 
43 
στον τομέα της τριτοβάθμιας 
εκπαίδευσης, τα πανεπιστήμια θα 
πρέπει να αναπτύξουν, μέσω 
συμπράξεων με τα πανεπιστήμια 
που ειδικεύονται στην ανοικτή και 
από απόσταση εκπαίδευση, 
δραστηριότητες αποσκοπούσες 
στην απόδοση ευρωπαϊκής 
διάστασης σε όλους τους τομείς 
των τριτοβάθμιων σπουδών. Ένας 
περιορισμένος αριθμός 
υποτροφιών κινητικότητας θα 
χορηγηθεί σύμφωνα με την 
διαδικασία που προβλέπεται στο 
κεφάλαιο 1, ενέργεια 3, στους 
φοιτητές που συμμετέχουν σε 
μαθήματα από απόσταση ώστε να 
μεταβούν σε άλλα κράτη μέλη για 
να παρακολουθήσουν εντατικά 
μαθήματα στο πλαίσιο των 
συμφωνιών συνεργασίας που 
έχουν συναφθεί μεταξύ αρμοδίων 
ιδρυμάτων -
στον τομέα της σχολικής 
εκπαίδευσης, τα σχολεία θα 
ενθαρρυνθούν να προβλέπουν τη 
χρησιμοποίηση των τεχνολογιών 
της πληροφόρησης και των 
επικοινωνιών, 
συμπεριλαμβανομένων των 
δυνατοτήτων που προσφέρονται 
από την ανοικτή και από απόσταση 
εκμάθηση και εκπαίδευση, με 
σκοπό, κυρίως, τη διάδοση των 
αποτελεσμάτων και των εμπειριών 
των συμπράξεων υπέρ άλλων 
σχολείων που δεν συμμετέχουν 
στα σχέδια. Σε ότι αφορά τον 
εκσυγχρονισμό των ικανοτήτων 
του εκπαιδευτικού προσωπικού, οι 
δυνατότητες που προσφέρονται 
μέσω της ανοικτής και από 
απόσταση εκπαίδευσης έχουν 
μεγίστη σημασία, δεδομένου του 
αριθμού του προσωπικού της και 
των αναγκών για ειδική κατάρτιση 
αυτού σε διάφορες πλευρές της 
ευρωπαϊκής διάστασης. 
44 
- Στους άλλους τομείς που 
περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα 
αυτό και συγκεκριμένα στην 
προαγωγή των γλωσσικών 
ικανοτήτων, η ανοικτή και από 
απόσταση εκμάθηση και 
εκπαίδευση θα μπορέσουν να 
συμβάλουν κατά τρόπο 
αποτελεσματικό στην σύλληψη και 
εκπόνηση διδακτικού υλικού που 
θα μπορεί να είναι προσπελάσιμο 
από όλους τους πολίτες της 
Κοινότητας. 
2. Δικτύωση των κέντρων πόρων για 
την ανοικτή και από απόσταση 
εκπαίδευση με πολυμέσα και για 
την εισαγωγή νέων τεχνολογιών 
της πληροφόρησης στην 
εκπαίδευση. 
ΔΡΑΣΗ 3 
Ποοώθηση της πληροφόρησης και 
των ανταλλανών εμπειριών 
Η πληροφόρηση ευνοεί την αμοιβαία 
κατανόηση και αποτελεί θεμελιώδες 
υπόβαθρο για την κοινοτική 
συνεργασία στην εκπαίδευση και την 
ανάπτυξη της. Είναι επίσης στοιχείο 
αποφασιστικής σημασίας που 
επιτρέπει σε όλους τους 
εκπαδευτικούς παράγοντες να 
κινούνται στο εσωτερικό ενός 
ευρωπαϊκού ανοικτού χώρου 
εκπαίδευσης και να επωφελούνται 
από αυτόν. Η πληροφόρηση ευνοεί την αμοιβαία 
κατανόηση και αποτελεί θεμελιώδες 
υπόβαθρο για την κοινοτική 
συνεργασία στην εκπαίδευση και την 
ανάπτυξη της. Είναι επίσης στοιχείο 
αποφασιστικής σημασίας που 
επιτρέπει σε όλους τους 
εκπαδευτικούς παράγοντες να 
κινούνται στο εσωτερικό ενός 
ευρωπαϊκού ανοικτού χώρου 
εκπαίδευσης. στα πλαίσια διαρκούς 
μάθησης, και να επωφελούνται από 
αυτόν τα μέγιστα. 
Στα πλαίσια των θεσμών 
πληροφόρησης γιά το πρόγραμμα 
ΣΩΚΡΑΤΗΣ που θα δημιουργηθούν 
στα Κράτη μέλη από τις αρμόδιες 
αρχές, η Επιτροπή θα μπορεί να 
υποστηρίξει δράσεις πληροφόρησης 
με αντικείμενο την υλοποίηση του 
προγράμματος σε ανάλογο επίπεδο 
(περιφερειακό, σε επίπεδο 
ακαδημιακών ιδρυμάτων ή άλλο). 
45 
Οι ενέργειες που περιγράφονται 
παρακάτω εξασφαλίζουν εξυπηρέτηση 
στους λαμβάνοντες αποφάσεις και 
στους εκπαιδευτικούς παράγοντες, 
θέτοντας στη διάθεση τους επίκαιρες 
και αξιόπιστες πληροφορίες. Αυτές 
βασίζονται στην εμπειρία από το 
δίκτυο EURYDICE, το δίκτυο NARIC, 
τη δράση ARION και την Ενέργεια 4 
του προγράμματος ERASMUS. 
1· Ανταλλαγές πληροφοριών 
(EURYDICE) 
Οιενέργειεςπου υποστηρίζονται στον 
τομέα αυτό θα επιτρέψουν την 
εξασφάλιση πληροφοριών σχετικά με 
την πολιτική και τα εκπαιδευτικά 
συστήματα, τις μεταρρυθμίσεις, τις 
καινοτομίες και τα αποτελέσματα της 
εκπαιδευτικής έρευνας. 
Οικονομική βοήθεια θα μπορεί να 
χορηγηθεί για τις ακόλουθες 
δραστηριότητες: 
α) τη διάθεση και την παραγωγή 
εγγράφων, δεδομένων και 
συγκριτικώναναλύσεωνσχετικά με 
θέματα κοινού ενδιαφέροντος, 
καθώς και μέσων που ευνοθούν 
την συγκρισιμότητα των 
πληροφοριών. 
β) τη διάδοση αυτών των 
πληροφοριών μέσω καναλιών και 
σταθμών πληροφόρησης και 
διάδοσης δημοσίων και ιδιωτικών 
που υπάρχουν σε εθνικό, 
περιφερειακό και κοινοτικό 
επίπεδο -
γ) τη δημιουργία κοινοντικών βάσεων 
δεδομένων, την ανάπτυξη στενών 
δεσμών μεταξύ των υφισταμένων 
βάσεων δεδομένων και τη 
βελτίωση της πρόσβασης τους -
δ) τη χρήση των νέων πληροφορικών 
και ηλεκτρονικών τεχνολογιών για 
την εξασφάλιση της διάδρασης 
46 
των ανταλλαγών και μιας 
αποτελεσματικότερης κατανομής 
των πόρων. Οι ενέργειες που 
ενθαρρύνονται θα λαμβάνουν 
υπόψη τις κοινοτικές εξελίξεις 
στον τομέα των διευρωπαϊκών 
δικτύων και ιδιαίτερα τις 
τηλεματικές διασυνδέσεις μεταξύ 
δημοσίων υπηρεσιών. 
ε) τη διεξαγωγή μελετών, με σκοπό 
την ανάλυση των τάσεων και την 
πρόβλεψη των αναγκών στον 
τομέα της εκπαίδευσης, καθώς 
και κάθε άλλης μελέτης 
προοπτικής σχετικά με την 
εκπαίδευση και το 
κοινωνικοοικονομικό περιβάλλον 
της (δραστηριότητες παρόμοιες 
με εκείνες που διεξάγονται από τα 
παρατηρητήρια). 
Τα κράτη μέλη θα καθορίσουν τις 
διαρθρώσεις για να συμβάλουν στην 
εφαρμογή των παραπάνω 
περιγραφόμενων ενεργειών. Αυτές οι 
διαρθρώσεις θα ενεργούν ως 
διασυνδέσεις με τις πηγές 
πληροφόρησης για την εκπαίδευση 
και με τους εμπειρογνώμονες της 
εκπαίδευσης που υπάρχουν σε εθνικό 
επίπεδο. Η Κοινότητα θα μπορεί να 
παράσχει συμπληρωματική 
υποστήριξη σΌυτές τις διαρθρώσεις. 
Κατά τη θέση σε ισχύ αυτών των 
ενεργειών, θα αναπτυχθεί στενός 
δεσμός με τις συγκρίσιμες ενέργειες 
του CEDEFOP στον τομέα της 
πληροφόρησης με την επαγγελματική 
κατάρτιση, της EUROSTAT στον τομέα 
των στατιστικών, του κοινοτικού 
δικτύου NARIC (κέντρο 
πληροφόρησης για την ακαδημαϊκή 
αναγνώριση των διπλωμάτων), καθώς 
και κάθε άλλου δικτύου 
πληροφόρησης που υπάρχει στον 
τομέα της εκπαίδευσης σε εθνικό, 
ευρωπαϊκό επίπεδο. 
47 
2. Εκπαιδευτικές επισκέΦεις 
(ARION) 
Οικονομική βοήθεια θα μπορεί να 
χορηγηθεί για την οργάνωση 
πολυμερών εκπαιδευτικών επισκέψεων 
για το εκπαιδευτικό προσωπικό. 
Αυτές οι εκπαιδευτικές επισκέψεις θα 
αποβλέπουν στη δυνατότητα 
ανταλλαγής πληροφοριών και 
εμπειριών σχετικά με θέματα κοινού 
ενδιαφέροντος στα κράτη μέλη, 
μεταξύ εκπαιδευτικού προσωπικού 
που θα μπορεί να ενεργήσει ως 
παράγων διάδοσης στο κράτος μέλος 
από το οποίο προέρχεται. 
Στο πλαίσιο αυτής της δράσης 
θεωρούνται ως εκπαιδευτικό 
προσωπικό, κυρίως άτομα τα οποία 
ασκούν καθήκοντα διεύθυνσης, 
αξιολόγησης, κατάρτισης, 
προσανατολισμού, συντονισμού 
ευρωπαϊκών σχεδίων, καθώς και 
υπεύθυνοι στα πλαίσια Υπουργείων. 
Τα κοινοτικά κεφάλαια, που 
προορίζονται ως συνεισφορά στην 
οργάνωση αυτών των επισκέψεων, θα 
κατανέμονται μεταξύ των κρατών 
μελών σύμφωνα μετά περιγραφόμενα 
στο κεφάλαιο 11.1 και η διαχείριση 
τους θα γίνεται από τις ίδιες εθνικές 
αρχές που προβλέπονται στο 
κεφάλαιο II.3. Τα κοινοτικά κονδύλια, που 
προορίζονται ως συνεισφορά στην 
οργάνωση αυτών των επισκέψεων, θα 
κατανέμονται μεταξύ των Κρατών 
μελών σύμφωνα με τα περιγραφόμενα 
στο κεφάλαιο 11.1 και η διαχείριση 
τους θα γίνεται από τις ίδιες εθνικές 
αρχές που προβλέπονται στο 
κεφάλαιο II.3. 
Το μέσο ποσό οικονομικής βοήθειας 
ανά δικαιούχο υπολογίζεται σε 900 
ECU για μια εβδομάδα. 
3. Συμπληρωματικά μέτρα 
Η Επιτροπή θα υποστηρίξει τα 
ακόλουθα συμπληρωματικά μέτρα 
που αποσκοπούν στην προαγωγή των 
σκοπών του προγράμματος: 
48 
Σχέδια που αναπτύσοτ-νται σε 
ευρωπαϊκό επίπεδο από ενέσεις 
εκπαιδευτικών, φοιτητών >,σι 
γονέων μαθητών -σχέδια που αποσκοπούν στην 
ανάπτυξη της ευρωπαϊκής 
διάστασης της εκπαίδευσης και, 
τα οποία υποβάλλονται από 
οργανισμούς επιφορτισμένους με 
την εκπαίδευση ενηλίκων, ώστε να 
ευαισθητοποιηθεί ο μεγαλύτερος 
δυνατός αριθμός πολιτών για 
θέματα ευρωπαϊκής διάστασης και 
κυρίως υποστηρίζοντας την 
προώθηση της συνεργασίας και 
των ανταλλαγών εμπειριών καθώς 
και των διακρατικών 
δραστηριοτήτων στον τομέα αυτό, 
ιδιαίτερα προς όφελος των 
Κρατών μελών 
ανάπτυξη της 
ενηλίκων. -με ανεπαρκή, 
εκπαίδευσης 
σχέδια που αποσκοπούν στην 
ανάπτυξη της ευρωπαϊκής 
διάστασης της εκπαίδευσης και 
της κατάρτισης, τα οποία 
υποβάλλονται από οργανισμούς 
επιφορτισμένους με την 
εκπαίδευση ενηλίκων, ώστε να 
ευαισθητοποιηθεί ο μεγαλύτερος 
δυνατός αριθμός πολιτών για 
θέματα ευρωπαϊκής διάστασης -Σχέδια που αναπτύσσονται σε 
ευρωπαϊκό επίπεδο από ενώσεις 
εκπαιδευτικών, φοιτητών και 
γονέων μαθητών -
ενέργειες ευαισθητοποίησης για 
την προαγωγή της συνεργασίας 
στον τομέα της εκπαίδευσης και 
της κατάρτισης -
μέτρα παρακολούθησης και 
αξιολόγησης των ενεργειών που 
περιγράφονται στο παρόν 
Παράρτημα. 
49 
ISSN 0254-1483 
COM(94) 180 τελικό 
CaL L ΓηΥη 
GR 16 
Apit3. καταλόγου : CB-CO-94-192-GR-C 
ISBN 92-77-68456-9 
Υπηρεσία Επισήιιων Εκδόσεων ίων Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L·2985 Luxembourg 
SO