ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της συνθήκης EK σχετικά με την Κοινή θέση που καθόρισε το Συμβούλιο σχετικά με την έκδοση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που αφορά την επιτροπή ασφάλειας στη ναυτιλία και τροποποιεί τους κανονισμούς περί ασφάλειας στη ναυτιλία και πρόληψης της ρύπανσης από τα πλοία και οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που τροποποιεί τις οδηγίες για την ασφάλεια στη ναυτιλία και την πρόληψη της ρύπανσης από τα πλοία

2000/0236 (COD) 2000/0237 (COD)

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της συνθήκης EK σχετικά με την Κοινή θέση που καθόρισε το Συμβούλιο σχετικά με την έκδοση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που αφορά την επιτροπή ασφάλειας στη ναυτιλία και τροποποιεί τους κανονισμούς περί ασφάλειας στη ναυτιλία και πρόληψης της ρύπανσης από τα πλοία και οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που τροποποιεί τις οδηγίες για την ασφάλεια στη ναυτιλία και την πρόληψη της ρύπανσης από τα πλοία

1. ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΟΥ ΦΑΚΕΛΟΥ

Ημερομηνία διαβίβασης της πρότασης στο ΕΚ και το Συμβούλιο : (έγγραφο COM(2000)489 τελικό - 2000/0236 (COD) - 2000/0237(COD)) : // 15.9.2000

Ημερομηνία γνωμοδότησης της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής : // 28.2.2001

Ημερομηνία γνωμοδότησης της Επιτροπής των Περιφερειών : // 4.4.2001

Ημερομηνία γνωμοδότησης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση : // 13.2.2001

Ημερομηνία διαβίβασης της τροποποιημένης πρότασης : // 27.12.2001

Ημερομηνία έκδοσης της κοινής θέσης : // 27.5.2002

2. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Η πρόταση της Επιτροπής έχει ως αντικείμενο να συσταθεί επιτροπή ασφάλειας στη ναυτιλία, η οποία θα αντικαταστήσει τις διάφορες επιτροπές που έχουν συσταθεί από τους ισχύοντες κανονισμούς και οδηγίες, και να διευκολυνθεί η επικαιροποίηση της σχετικής νομοθεσίας με βάση την εξέλιξη του διεθνούς δικαίου.

Οι προτάσεις είναι δύο και ανεξάρτητες μεταξύ τους :

- Μια πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου που θεσπίζει επιτροπή ασφάλειας στη ναυτιλία, καθορίζει τις διαδικασίες που διέπουν τη λειτουργία της, καθώς και το πεδίο δράσης της. Η πρόταση εφαρμόζει στη λειτουργία της επιτροπής ασφάλειας στη ναυτιλία τη νέα ρυθμιστική διαδικασία που θεσπίσθηκε από την απόφαση 1999/468/EΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή. Η πρόταση προβλέπει επίσης τροποποίηση των υπαρχόντων κανονισμών στο πεδίο της ασφάλειας στη ναυτιλία αφενός για να ληφθεί υπόψη η δημιουργία της επιτροπής και αφετέρου για να διευκολυνθεί αργότερα η επικαιροποίησή τους με βάση την εξέλιξη της διεθνούς νομοθεσίας σε θέματα ασφάλειας στη ναυτιλία.

- Μια πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου με αντικείμενο να τροποποιηθούν οι υπάρχουσες οδηγίες στο πεδίο της ασφάλειας στη ναυτιλία προκειμένου να προσαρμοσθούν στη σύσταση της επιτροπής ασφάλειας στη ναυτιλία και να διευκολυνθεί η επικαιροποίησή τους αργότερα.

3. ΣΧΟΛΙΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΘΕΣΗΣ

3.1. Γενικές παρατηρήσεις επί της κοινής θέσης

Η Επιτροπή δέχθηκε ευνοϊκά τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση και τις συμπεριέλαβε ως προς την ουσία στην τροποποιημένη της πρόταση τής 27.12.2001.

Το Συμβούλιο εξέφρασε ευρεία υποστήριξη στους στόχους της τροποποιημένης πρότασης. Έτσι, εξέδωσε ομόφωνα κοινή θέση επί ενός κειμένου, το οποίο αντικατοπτρίζει το περιεχόμενο της εν λόγω τροποποιημένης πρότασης. Ωστόσο, έγιναν ορισμένες επί πλέον αλλαγές, ουσιαστικά για να διευκρινισθούν ορισμένες πτυχές της πρότασης της Επιτροπής. Οι σημαντικότερες αλλαγές αφορούν τη διαδικασία ελέγχου της συμμόρφωσης, την οποία το Συμβούλιο θέλησε να αναλύσει και να διευκρινίσει πριν από τους στόχους και τις διεργασίες που πρέπει να ακολουθούνται.

3.2. Συνέχεια στις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέφρασε πολύ ευνοϊκή γνώμη για την πρόταση της Επιτροπής και θέλησε να ενισχύσει ορισμένες διατάξεις της.

Έγιναν δεκτές και από την Επιτροπή στην τροποποημένη της πρόταση και από το Συμβούλιο στην κοινή του θέση με κάποιες ίσως φραστικές αναπροσαρμογές του κειμένου :

* Οι τροπολογίες που έχουν ως στόχο να υπενθυμισθεί ότι η επιτροπή που θεσπίζεται από την πρόταση έχει ως αποστολή όχι μόνον την ασφάλεια στη ναυτιλία αλλά και την πρόληψη της ρύπανσης από τα πλοία και τις συνθήκες διαβίωσης και εργασίας στα πλοία (ούτε το Συμβούλιο ούτε η Επιτροπή αναφέρει πάντως την προστασία του θαλασσίου περιβάλλοντος διότι υπάρχει κίνδυνος σύγχυσης με το στόχο πρόληψης της ρύπανσης). Η Επιτροπή περιέλαβε στην ονομασία της επιτροπής την αποστολή της πρόληψης της ρύπανσης από τα πλοία. Για λόγους σαφήνειας στην ανάγνωση του κειμένου, η επιτροπή ασφάλειας στη ναυτιλία και πρόληψης της ρύπανσης από τα πλοία ονομάσθηκε « επιτροπή COSS ».

* Οι τροπολογίες που υπενθυμίζουν το ρόλο του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στη ρυθμιστική διαδικασία, οι οποίες πρέπει να ευθυγραμμισθούν στην προτεινόμενη διατύπωσή τους με τον ισχύοντα τυποποιημένο και εγκεκριμένο διοργανικά τρόπο σύνταξης σε θέματα επιτροπολογίας.

* Η τροπολογία που έχει ως στόχο να διευκρινισθεί ότι η τροποποίηση της νομοθεσίας μέσω της διαδικασίας ελέγχου της συμμόρφωσης που προβλέπεται στο άρθρο 4 επιτρέπεται μόνον εφόσον η Επιτροπή ή ένα κράτος μέλος βεβαιώσει ότι τίθεται σε κίνδυνο η ασφάλεια ή ότι υπάρχει ασυμβατότητα με την κοινοτική νομοθεσία περί ασφάλειας στη ναυτιλία. Το Συμβούλιο περιέλαβε στην κοινή του θέση το αναμορφωμένο κείμενο της Επιτροπής, το οποίο αναδείχνει καλύτερα το στόχο της τροπολογίας, ήτοι να διευκρινισθεί το σημείο έναρξης της διαδικασίας ελέγχου της συμμόρφωσης (κίνησή της από την Επιτροπή ή από ένα κράτος μέλος).

3.3. Nέες διατάξεις που εισήγαγε το Συμβούλιο και θέση της Επιτροπής επ'αυτών

3.3.1. Κατά τη διάρκεια των συζητήσεων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και σε άλλα όργανα όπως η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και η Επιτροπή των Περιφερειών διαφάνηκε κάποιος κίνδυνος σύγχυσης μεταξύ των καθηκόντων της επιτροπής COSS και της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Ασφάλειας στη Ναυτιλία αντίστοιχα, τα καθήκοντα της οποίας περιγράφονται στην πρόταση κανονισμού της 6ης Δεκεμβρίου 2000. Για να αποφευχθεί η σύγχυση, η Επιτροπή διευκρίνισε στην τροποποιημένη της πρόταση τον ρόλο της COSS :

- Η επιτροπή COSS θα παρεμβαίνει μόνον στα πεδία που καλύπτονται ήδη από την επιτροπολογία στην ισχύουσα νομοθεσία, χωρίς να διευρύνονται καθόλου οι αρμοδιότητες των επιτροπών που υπάρχουν.

- Υπενθυμίζεται ότι η διαδικασία ελέγχου της συμμόρφωσης έχει ως μοναδικό στόχο να επιτρέπει την άμεση και αποτελεσματική αντίδραση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, τηρουμένης της αρχής υπεροχής του κοινοτικού δικαίου, σε περίπτωση, εξαιρετικής κατ'αρχήν, αντίθεσης μεταξύ μιας υπό έγκριση τροπολογίας διεθνούς νομοθετήματος και μιας κονοτικής οδηγίας ή κανονισμού που θέτει σε εφαρμογή την υπάρχουσα έκδοση του συγκεκριμένου διεθνούς νομοθετήματος.

Οι διευκρινίσεις αυτές περιελήφθησαν στην κοινή θέση του Συμβουλίου.

3.3.2. Το Συμβούλιο άλλωστε εισήγαγε τις εξής τροποποιήσεις στο κείμενο της τροποποιημένης πρότασης :

- Στο άρθρο 2, παράγραφος 1, της πρότασης κανονισμού καταργείται η αναφορά των οργανισμών τυποποίησης : οι οργανισμοί αυτοί είναι όντως δυνατόν να είναι ιδιωτικοί ή να μην διαθέτουν κατάλληλη εκπροσώπηση στις κυβερνήσεις των κρατών μελών. Κρίνεται σκόπιμο επομένως να αποφευχθεί η αυτόματη αναγνώριση των προτύπων που καταρτίζουν.

- Εισάγεται το νέο άρθρο 3A στην πρόταση κανονισμού με σκοπό να αναφερθεί με σαφήνεια ότι ένας από τους στόχους της πρότασης είναι να επιτραπεί η ενσωμάτωση των πιο πρόσφατων τροπολογιών των διεθνών νομοθετημάτων, εκτός από εκείνες που αποκλείονται από τη διαδικασία ελέγχου της συμμόρφρωσης. Αυτό δεν αναφερόταν στο διατακτικό της πρότασης κανονισμού που ενέκρινε η Επιτροπή.

- Οι κύριες τροποποιήσεις αφορούν το άρθρο 4 του κανονισμού για τη διαδικασία ελέγχου της συμμόρφωσης. Το Συμβούλιο προέβη στις εξής τροποποιήσεις :

- Εισάγεται στην παράγραφο 1 η υποχρέωση συνεργασίας μεταξύ Επιτροπής και κρατών μελών για να εντοπίζεται όσο το δυνατόν γρηγορότερα η τυχόν απόκλιση μεταξύ κοινοτικής νομοθεσίας και διεθνών τροπολογιών.

- Διευκρινίζεται και απλουστεύεται η διαδικασία ελέγχου της συμμόρφωσης, όπως αυτή περιγράφεται από την Επιτροπή, με την κατάργηση ιδίως των αναφορών στην ειδική σιωπηρά διαδικασία αποδοχής των διεθνών τροπολογιών του ΔΝΟ, η οποία κρίθηκε περιττή και υπερβολικά σύνθετη.

3.3.3. Η κοινή θέση επικαιροποιεί την πρόταση ενόψει της έκδοσης νέων κοινοτικών οδηγιών. Πιο συγκεκριμένα η διαδικασία της COSS εφαρμόζεται στις εξής οδηγίες :

- Οδηγία 2000/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2000, σχετικά με τις λιμενικές εγκαταστάσεις παραλαβής αποβλήτων πλοίου και καταλοίπων φορτίου.

- Οδηγία 2001/25/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 4ης Απριλίου 2001, για το ελάχιστο επίπεδο εκπαίδευσης των ναυτικών, η οποία καταργεί και αντικαθιστά την οδηγία 94/58/EΚ του Συμβουλίου της 22ας Νοεμβρίου 1994.

- Οδηγία 2001/96/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 4ης Δεκεμβρίου 2001, σχετικά με τον καθορισμό εναρμονισμένων απαιτήσεων και διαδικασιών για την ασφαλή φόρτωση και εκφόρτωση των φορτηγών πλοίων μεταφοράς φορτίου χύδην.

3.3.4. Η κοινή θέση επανορθώνει ορισμένα παροράματα που υπάρχουν στις αρχικές οδηγίες, με αποτέλεσμα να επιτραπεί :

- η τροποποίηση του άρθρου 17 της οδηγίας 96/98/EΚ (θαλάσσιος εξοπλισμός) για να επέλθουν οι αναγκαίες αλλαγές στο παράρτημα A1 μέσω της ρυθμιστικής διαδικασίας (σημείο που περιλαμβάνει η τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής).

- η τροποποίηση των παραπομπών στις διεθνείς συμβάσεις (και ιδιαίτερα στη σύμβαση SOLAS) στην οδηγία 98/18/EΚ (πρότυπα ασφαλείας των επιβατικών πλοίων)

- η επικαιροποίηση του καταλόγου των διεθνών συμβάσεων που αναφέρονται στην οδηγία 95/21/EΚ (έλεγχος των πλοίων από το κράτος του λιμένα).

Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί τις τροποποιήσεις που περιλαμβάνει η κοινή θέση, διότι όντως αποσαφηνίζουν το αρχικό κείμενο της πρότασης και επιφέρουν τις απαραίτητες διορθώσεις και επικαιροποιήσεις, ενώ ταυτόχρονα τηρούνται οι στόχοι της πρότασης της Επιτροπής. Το κείμενο της κοινής θέσης ενισχύει σε ορισμένα σημεία το αρχικό κείμενο, παρέχοντας ιδίως σαφή νομική βάση στη συνεργασία μεταξύ Επιτροπής και κρατών μελών στο στάδιο που προηγείται της διαπραγμάτευσης των τροπολογιών διεθνών συμβάσεων.

4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Η Επιτροπή κρίνει ότι το περιεχόμενο της κοινής θέσης, η οποία εκδόθηκε ομόφωνα από το Συμβούλιο, είναι αποδεκτό, διότι τηρεί τους βασικούς στόχους της αρχικής πρότασης. Λαμβάνει μάλιστα υπόψη τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, όπως εκείνες που περιέχει η τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής.