ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Βρυξέλλες, 29.03.1995 
COM(95) 108 τελικό 
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
ΑΠΑΤΗ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΔΙΑΜΕΤΑΚΟΜΙΣΗΣ, ΠΡΟΒΑΕΠΟΜΕΝΕΣ 
ΑΥΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΑΑΟΝ 
e 
1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
To παρόν έγγραφο ενημερώνει το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με 
σημαντικές απάτες κατά τις διαδικασίες διαμετακόμισης. Είναι γνωστό ότι οι απάτες αυτές, 
οι οποίες συνεπάγονται και οργανωμένο έγκλημα, είχαν χρηματοοικονομικές συνέπειες για 
την Κοινότητα και τα κράτη μέλη, οι οποίες εκτιμώνται τουλάχιστον σε 750 εκατ. ECU1 κατά 
την περίοδο από το 1990 μέχρι σήμερα. Το εν λόγω ποσόν δεν συμπεριλαμβάνει τις 
οικονομικές ζημίες κατά τις επιχειρηματικές δραστηριότητες. 
Τα προτεινόμενα μέτρα αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του προγράμματος εργασίας της 
Επιτροπής σχετικά με τη στρατηγική για την καταστολή της απάτης, το οποίο εξαγγέλθηκε το 
1994 και προβλέπει συγκεκριμένη δράση ώστε να καταστούν αυστηρότερες οι διαδικασίες 
ελέγχου και να βελτιωθούν και να μηχανοργανωθούν οι διαδικασίες διαμετακόμισης. 
Στο έγγραφο περιγράφονται τα μέτρα τα οποία έχουν ήδη εγκριθεί και τα μέτρα τα οποία 
προτείνονται για την επίλυση των προβλημάτων βραχυπρόθεσμα. Περιέχει επιπλέον 
συνοπτικά μια μακροπρόθεσμη λύση για τη μηχανοργάνωση του συστήματος 
διαμετακόμισης. 
Ζητείται από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο να υποστηρίξουν τις 
πρωτοβουλίες της Επιτροπής στο χώρο αυτό. 
2. ΙΣΤΟΡΙΚΟ 
Το ευρωπαϊκό εμπόριο βασίστηκε επί σειρά ετών σε συστήματα διαμετακόμισης τα οποία 
προβλέπουν την αναστολή δασμών και άλλων καταβλητέων επιβαρύνσεων καθώς και μη 
φορολογικού χαρακτήρα μέτρα για τα εμπορεύματα τα οποία διέρχονται από περισσότερες 
από μία χώρες, στο πλαίσιο τελωνειακού ελέγχου, υπό τον όρο ότι συνιστάται εγγύηση για 
να εξασφαλιστεί η είσπραξη των δασμών και λοιπών καταβλητέων επιβαρύνσεων στην 
περίπτωση παρατυπιών. 
Πάντοτε υποστηρίχτηκε στην Κοινότητα η χρήση των συστημάτων διαμετακόμισης, ιδίως 
επειδή αποτελεί το μόνο τρόπο για την αποφυγή συμφορήσεων στα σύνορα. Με τα 
συστήματα αυτά, οι εντατικότεροι τελωνειακοί έλεγχοι, οι οποίοι είναι αναγκαίοι για 
συγκεκριμένες τελωνειακές διαδικασίες, μπορούν να εστιάζονται στο τελωνείο προορισμού, 
όπου συνήθως είναι διαθέσιμες περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την αποστολή και τον 
παραλήπτη. 
Οι κύριες διαδικασίες διαμετακόμισης, οι οποίες χρησιμοποιούνται στην Κοινότητα, είναι οι 
εξής: κοινοτική διαμετακόμιση, κοινή διαμετακόμιση, η οποία αποτελεί επέκταση της 
κοινοτικής διαμετακόμισης στις χώρες τις ΕΖΕΣ, στο πλαίσιο της σύμβασης κοινής 
διαμετακόμισης του 1987, και το διεθνές καθεστώς οδικής διαμετακόμισης, όπως 
προβλέπεται στη σύμβαση TIR του 1975. 
Τα συστήματα διαμετα 
κόμισης έχουν προβλεφθεί για τη διευκόλυνση του εμπορίου και βασίζονται ευρέως στη 
γενική εμπιστοσύνη που δίδεται στην τιμιότητα της πλειοψηφίας των οικονομικών 
παραγόντων. Η ύπαρξη τους οφείλεται στην αναζήτηση ισορροπίας μεταξύ αφενός των 
αναγκών των τίμιων εμπορευόμενων οι οποίοι επιδιώκουν να είναι ανταγωνιστικοί, 
περιορίζοντας το λειτουργικό κόστος, και, αφετέρου, των απαιτήσεων προστασίας της 
εσωτερικής οικονομίας μέσω αποτελεσματικού ελέγχου των διεθνών συναλλαγών. 
320 εκατ. ECU, ίδιοι πόροι και 430 εκατ. ECU, ΦΠΑ και ειδικοί φόροι κατανάλωσης. 
3 
Το σύστημα διαμετακόμισης εξελίχθηκε με την πάροδο των ετών. Ξεκίνησε σαν μία 
εσωτερική κοινοτική διαδικασία το 1969 για τον έλεγχο της κυκλοφορίας των εμπορευμάτων 
μεταξύ των κρατών μελών και της κυκλοφορίας προς και από τρίτες χώρες. Από την αρχή 
αποτελούσε ένα μέτρο για τη διευκόλυνση του εμπορίου εφόσον αναιρούσε και 
αντικαθιστούσε μία σειρά εθνικών διαδικασιών διαμετακόμισης. Το σύστημα, αφού αρχικά 
επεκτάθηκε ώστε να καλύψει την Ελβετία και την Αυστρία, το 1987 επεκτάθηκε σε όλες τις 
χώρες της ΕΖΕΣ με την "Σύμβαση περί κοινής διαδικασίας διαμετακόμισης". Ήδη από τότε 
θα μπορούσε να θεωρηθεί ως προάγγελος πολλών πλεονεκτημάτων της εσωτερικής αγοράς. 
Μια σημαντική πρόοδος που επηρέασε το σύστημα διαμετακόμισης, ήταν η ολοκλήρωση της 
ενιαίας αγοράς το 1993. Με αυτήν καθιερώθηκε η αρχή κατά την οποία όλα τα εμπορεύματα 
που μεταφέρονται στο τελωνειακό έδαφος της Κοινότητας θεωρούνται ότι είναι κοινοτικά 
εμπορεύματα εκτός εάν αποδειχθεί διαφορετικά. Επομένως καταργήθηκαν όλες οι 
τελωνειακές διατυπώσεις και έλεγχοι των εν λόγω εμπορευμάτων και δεν απαιτείτο πλέον 
διαδικασία διαμετακόμισης για τις εν λόγω κινήσεις. 
Γεωπολιτικού χαρακτήρα εκτιμήσεις, οι οποίες οφείλονται στην ελευθέρωση των σχέσεων με 
τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης επέδρασαν σημαντικά στην εξέλιξη του 
εμπορίου με τις χώρες της περιοχής αυτής. Οι χώρες αυτές εστράφησαν προς τις 
διευκολύνσεις τις οποίες παρείχαν οι δυτικοευρωπαϊκές χώρες και ζητούν όλο και 
περισσότερο να συμμετέχουν στα τελωνειακά συστήματα, τα οποία προωθούν και 
διευκολύνουν το εμπόριο. Έχουν αναληφθεί δράσεις για την επέκταση του κοινού 
συστήματος διαμετακόμισης στην Πολωνία, την Ουγγαρία, την Τσεχική Δημοκρατία και τη 
Σλοβακική Δημοκρατία. Αναμένεται ότι τούτο θα πραγματοποιηθεί στα μέσα του 1996. Και 
άλλες ανατολοευρωπαϊκές χώρες περιμένουν να προσχωρήσουν στη σύμβαση κοινής 
διαμετακόμισης, αλλά μέχρι τότε η διεθνής σύμβαση TIR θα αποτελεί τη μοναδική διαδικασία 
διαμετακόμισης για την κυκλοφορία εμπορευμάτων μεταξύ της Κοινότητας και των χωρών 
αυτών. 
3. ΒΑΣΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΔΙ A M ET Α Κ ΟΜ ΙΣΗΣ 
Η διαδικασία κοινοτικής διαμετακόμισης προβλέπει την κυκλοφορία, εντός της Κοινότητας, 
εμπορευμάτων τα οποία έρχονται από ή προορίζονται για τρίτες χώρες, υπό τελωνειακό 
έλεγχο, με αναστολή των δασμών και άλλων καταβλητέων επιβαρύνσεων καθώς και μέτρων 
που οφείλονται στην εφαρμογή πολιτικών της Κοινότητας. Ένα πρόσωπο ορίζεται 
υπόχρεος, οι κυριότερες υποχρεώσεις του οποίου είναι οι εξής: 
η πρόβλεψη εγγύησης για να εξασφαλιστεί η είσπραξη δασμών και καταβλητέων επιβαρύσεων 
στην περίπτωση παρατυπιών· 
η προσκόμιση ανέπαφων των εμπορευμάτων στο τελωνείο προορισμού εντός της 
προβλεπόμενης προθεσμίας. 
H 
H διαδικασία αρχίζει με την προσκόμιση των εμπορευμάτων και την επικύρωση του παραστατικού 
διαμετακόμισης στο τελωνείο αναχώρησης. Φυλάσσεται αντίτυπο στο εν λόγω τελωνείο για τον 
έλεγχο της κανονικότητας της πράξης. Τα εμπορεύματα κυκλοφορούν στο έδαφος της Κοινότητας 
συνοδευόμενα από το παραστατικό και προσκομίζονται στο τελωνείο προορισμού εντός της 
προβλεπόμενης προθεσμίας. Οι τελωνειακές αρχές του τελωνείου προορισμού διεκπεραιώνουν τους 
αναγκαίους ελέγχους, σημειώνουν το αποτέλεσμα στο παραστατικό και επιστρέφουν αντίτυπο του 
εν λόγω παραστατικού στο τελωνείο αναχώρησης. Εφόσον τα πάντα βρεθούν εντάξει, λήγει η 
κυκλοφορία και ο υπόχρεος απαλλάσσεται από τις ευθύνες του. 
Στην περίπτωση που διεπράχθη παράβαση ή παρατυπία κατά την πράξη διαμετακόμισης, 
εισπράττονται οι δασμοί και οι λοιπές επιβαρύνσεις. Δεν αποδεσμεύεται η εγγύηση η οποία καλύπτει 
την πράξη διαμετακόμισης μέχρι να καταβληθούν οι δασμοί και οι λοιπές επιβαρύνσεις. Ωστόσο ο 
εγγυητής απαλλάσσεται των υποχρεώσεων του κατά τη λήξη της δωδεκάμηνης περιόδου, από την 
ημέρα καταχώρησης της δήλωσης ΤΙ, αν οι τελωνειακές αρχές του κράτους μέλους αναχώρησης, δεν 
τον ειδοποίησαν για την μη εξόφληση του παραστατατικού ΤΙ. 
4. ΚΥΡΙΕΣ ΜΟΜΦΕΣ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ 
4.1 Εισαγωγή 
Δεν είναι υπερβολικό να λεχθεί ότι τα συστήματα διαμετακόμισης, τα οποία για πολύ χρόνο 
αποτέλεσαν τον πυλώνα της τελωνειακής ένωσης, σήμερα βρίσκονται σε κρίση. 
4.2 Προβλήματα σε λειτουργικό επίπεδο 
Η ακεραιότητα της τελωνειακής ένωσης είναι υπόθεση όλων, εφόσον είναι μία ενιαία οντότητα. Οι 
εθνικές διοικήσεις είναι υπεύθυνες για την ποιότητα των διοικητικών ελέγχων και τη διαχείριση του 
συστήματος. Κατά τα τελευταία έτη υποβαθμίστηκε προοδευτικά η ποιότητα των εν λόγω ελέγχων. 
Έτσι, όλο και περισσότεροι οικονομικοί παράγοντες καταγγέλλουν τις απαράδεκτες καθυστερήσεις 
στα πλαίσια του συστήματος. Οι καθυστερήσεις αυτές οφείλονται κατά κανόνα στην αργοπορημένη 
επιστροφή του αντιτύπου προς επιστροφή, η οποία οδηγεί στη σώρευση μη εξοφληθέντων 
παραστατικών. Διαδικασίες έρευνας σε περιπτώσεις κυκλοφορίας που εκκρεμεί δεν 
αναλαμβάνονται έγκαιρα και δεν συνεχίζονται κατά προτεραιότητα και με σθένος. Η νομοθεσία και 
οι διοικητικές διατάξεις δεν εφαρμόζονται πάντοτε από τα κράτη μέλη με τρόπο ώστε να 
εξασφαλίζεται η ορθή διαχείριση. Τούτο έχει ως συνέπεια ένα σφάλμα να θέτει σε κίνδυνο ολόκληρο 
το σύστημα. Τα προβλήματα αυτά που αναφέρονται αποδεικνύουν ότι οι διοικήσεις των κρατών 
μελών δεν έχουν δώσει ιδιαίτερη προτεραιότητα στους ελέγχους διαμετακόμισης, κυρίως επειδή, 
αφενός αυτό θεωρήθηκε ότι αποτελεί "αλλουνού πρόβλημα" αφετέρου δε επειδή κατά την 
ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς, τα κράτη μέλη έθεταν συχνά άλλες προτεραιότητες, όι οποίες 
οδήγησαν στην ανακατανομή των πόρων, εις βάρος της διαμετακόμισης. 
Οι οικονομικοί παράγοντες είναι υπεύθυνοι για την προσκόμιση των εμπορευμάτων και των 
εγγράφων ανέπαφων στο τελωνείο προορισμού εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας. Πρέπει να 
δίδεται ιδιαίερη προσοχή για τα ευαίσθητα εμπορεύματα, όσον αφορά τους "πελάτες" με τους 
οποίους συναλλάσσονται. Η επαγρύπνηση αυτή δεν υφίσταται πάντα λόγω της ανταγωνιστικότητας. 
Αυτά τα λειτουργικά προβλήματα δημιούργησαν τελικά ένα εύφορο έδαφος για απάτες. 
4.3 Απάτη 
Μετά το άνοιγμα των συνόρων της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης στο διεθνές εμπόριο, τα 
σημαντικότερα δίκτυα εγκλημάτων στόχευσαν το σύστημα διαμετακόμισης για να 
πραγματοποιήσουν εξαιρετικά επικερδείς απάτες. Η απάτη αποτελεί πλέον ένα σημαντικό και 
διογκούμενο πρόβλημα, το οποίο οδηγεί σε τεράστιες απώλειες εισοδήματος επιπλέον δε σε 
σημαντική οικονομική ζημία, λόγω του παράνομου ανταγωνισμού των εμπορευμάτων επιδεκτικών 
απάτης και την αποφυγή των πολιτικών της Κοινότητας, συμπεριλαμβανομένης της υγειονομικής 
νομοθεσίας. Επιπλέον, οι τίμιοι οικονομικοί παράγοντες αντιμετωπίζουν όλο και μεγαλύτερη 
αβεβαιότητα, επειδή υφίστανται ης συνέπειες της απάτης και τα αποτελέσματα τροποποιημένης 
νομοθεσίας βάσει της οποίας, για παράδειγμα, έχει αυξηθεί η συνολική εγγύηση για ορισμένα είδη 
εμπορευμάτων. 
Η απάτη έχει τώρα πλέον εξαπλωθεί και στο σύτημα TIR. Πέρυσι θεσπίστηκε ένα ειδικό δελτίο 
"καπνός/οινοπνευματώδη", το οποίο απαιτεί μεγαλύτερη εγγύηση σε σχέση με τα απλά δελτία. 
Ωστόσο, η απάτη για τα προϊόντα αυτά αυξήθηκε σε τέτοιο βαθμό ώστε οι ασφαλιστικοί οργανισμοί 
δεν επιθυμούν πλέον να παρέχουν εγγυήσεις για τα δελτία αυτά, επειδή οι κίνδυνοι είναι εξαιρετικά 
μεγάλοι. Συνεπώς οι εθνικές οργανώσεις και ή Ένωση διεθνών οδικών μεταφορών, η οποία εκδίδει 
τα δελτία TIR, αναστέλλουν την έκδοση αυτών των ειδικών δελτίων, προκαλώντας ακόμη 
μεγαλύτερη επιβάρυνση στα άλλα συστήματα διαμετακόμισης. 
4.4 Μορφές απάτης 
Οι πράξεις διαμετακόμισης που αποτελούν αντικείμενο απάτης αφορούν κυρίως αγαθά τα οποία 
υπόκεινται σε υψηλή φορολόγηση (π.χ. οι δασμοί και φόροι που επιβάλλονται σε ένα ενιαίο φορτίο 
εμπορευματοκιβωτίου τσιγάρων ανέρχονται περίπου σε 1 εκατ. ECU) ή τα οποία είναι εξαιρετικά 
κερδοφόρα, λόγω του επιπέδου προστασίας το οποίο προβλέπουν οι πολιτικές της Κοινότητας, για 
παράδειγμα τα προϊόντα της ΚΓΠ (κρέας, γάλα, ζάχαρη ...). 
Πρέπει να σημειωθεί ότι τα σημαντικότερα δίκτυα εγκληματιών, τα οποία εξειδικεύονται στις 
απάτες αυτές, καταχρώνται συχνά των νομοταγών οικονομικών παραγόντων. Κατά τη διαδικασία 
διαμετακόμισης η απάτη εκδηλώνεται : 
με τη μη προσκόμιση των αποστολών στο τελωνείο προορισμού, οι οποίες όμως τίθενται σε 
ελεύθερη κυκλοφορία στην Κοινότητα χωρίς την καταβολή τελών και φόρων και χωρίς την 
εφαρμογή μη φορολογικού χαρακτήρα μέτρων, τα οποία θα μπορούσαν να εφαρμοστούν· 
στην περίπτωση κατά την οποία μία αποστολή έχει προσκομιστεί στο τελωνείο προορισμού 
μετά από πλαστογράφηση της μνείας του τελωνείου στο αντίτυπο, το οποίο επιστρέφεται 
στο τελωνείο αναχώρησης, με τη χρήση κλεμένων ή πλαστών τελωνειακών σφραγίδων. 
Το βασικό πρόβλημα στον τομέα αυτό είναι ότι η απάτη συχνά αποκαλύπτεται πολύ αργά λόγω των 
απαράδεκτων καθυστερήσεων που παρατηρούνται στα πλαίσια του συστήματος και επειδή οι 
μηχανισμοί του δεν είναι πλέον προσαρμοσμένοι στην παρούσα κατάσταση. 
Ωστόσο, είναι αναγκαίο να επισημανθεί ότι όσον αφορά τους ιδίους πόρους, τα ποσά, τα οποία 
κοινοποιούν τα κράτη μέλη βάσει των διατάξεων του κανονισμού αριθ. 1552/89 του Συμβουλίου της 
29ης Μαΐου 1989 για την εφαρμογή του συστήματος των ιδίων πόρων της Κοινότητας2, και τα 
οποία αφορούν περιπτώσεις απάτης ή παρατυπίας, παραμένουν σε πολύ χαμηλά επίπεδα - περίπου 
ένα τρίτο του ποσού της απάτης, που ως γνωστό διαπράττεται. Βάσει των εν λόγω κοινοποιήσεων, 
τα επιστρεφόμενα ποσά είναι, ως εκ τούτου, πολύ μικρά, ακόμη και αν σε ορισμένες περιπτώσεις η 
επιστροφή εξαρτάται από την καθυστέρηση που οφείλειται σε ασκηθείσα προσφυγή. Βάσει τούτων, 
σύμφωνα με πληροφορίες που προσκομίσθηκαν στην Επιτροπή, από τις 1000 περιπτώσεις και άνω, 
οι οποίες κοινοποιήθηκαν βάσει του κανονισμού 1552/89, ασκήθηκε προσφυγή μόνο για 22 εξ 
αυτών. 
4.5 Συμπέρασμα 
Δεδομένου ότι η Κοινότητα διευρύνεται και οι ρυθμίσεις κοινής διαμετακόμισης επεκτείνονται 
περαιτέρω σε περισσότερες χώρες, οπωσδήποτε αυξάνουν οι προαναφερόμενες πιέσεις. Επιπλέον, 
παρόλες τις καλύτερες δυνατές προσπάθειες τις οποίες καταβάλλουν οι ειδικευμένες υπηρεσίες 
έρευνας των κρατών μελών, αποδείχθηκε ότι είναι αδύνατον να καλυφθούν οι προαναφερόμενες 
ατέλειες. Η πρόκληση για την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι να επιβεβαιώσει την εξουσία της στο 
σύστημα, να εξασφαλίσει τελωνειακούς ελέγχους υψηλής ποιότητας και να διατηρήσει την εύρυθμη 
λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, χωρίς να απωλεσθούν τα ευεργετήματα της διευκόλυνσης του 
εμπορίου. 
5. ΜΕΤΡΑ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΑΗΦΘΕΙ 
Κατά το 1994 ελήφθησαν διάφορα μέτρα στο νομοθετικό και λειτουργικό χώρο. Μεταξύ τούτων 
περιλαμβάνονται τα εξής : 
αναθεωρημένες μέθοδοι χειρισμού του καταλόγου των προϊόντων για τα οποία εύκολα 
μπορεί να διεπραχθεί απάτη, ώστε να είναι δυνατόν να αναληφθεί άμεσα δράση εφόσον 
χρειάζεται· 
διατάξεις για την αύξηση της συνολικής εγγύησης για να καλυφθεί το συνολικό ύψος των 
δασμών και των λοιπών καταβλητέων επιβαρύνσεων, όσον αφορά μία σειρά ευαίσθητων 
αγαθών 
η προσαρμογή της περιόδου μεταφοράς λαμβάνοντας υπόψη την απόσταση που καλύπτεται 
για την αποστολή των αγαθών 
περισσότερες δράσεις τις οποίες συντονίζει η Επιτροπή για την αντιμετώπιση των 
περιπτώσεων απάτης (ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των υπηρεσιών έρευνας και 
μεγαλύτερος αριθμός αποστολών έρευνας σε τρίτες χώρες)· 
η εφαρμογή συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ 
του τελωνείου αναχώρησης και του τελωνείου προορισμού όσον αφορά τις αποστολές 
ευαίσθητων αγαθών 
320 εκατ. ECU (ίδιοι πόροι). 
7^ 
στον χώρο TIR, η καθιέρωση, σε διεθνές επίπεδο^ ειδικού δελτίου Ηκαπνός/οινοπνευματώδηΜ, 
το οποίο καλύπτεται από μεγαλύτερη εγγύηση σε σχέση με τα απλά δελτία· 
ενίσχυση των επαφών με την IRU (Ένωση διεθνών οδικών μεταφορών) για τη βελτίωση της 
διαχείρισης του καθεστώτος TIR και του συστήματος εγγυήσεων. 
6. ΠΡΟΒΑΕΠΟΜΕΝΕΣ ΑΥΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΜΕΑΑΟΝ 
6.1 Εισαγωγή 
Σήμερα το σύστημα λειτουργεί με περίπου 18 εκατ. δηλώσεις διαμετακόμισης ετησίως και κατά μέσο 
όρο περίπου 1 εκατ. εκκρεμούσες έρευνες οποτεδήποτε κατά τη διάρκεια του έτους. Οι περισσότερες 
τελωνειακές υπηρεσίες έχουν φθάσει στο σημείο κορεσμού ή κατευθύνονται γρήγορα προς αυτό. 
Συνεπώς είναι αδύνατον να πιστεύεται ότι ένα σύστημα το οποίο σήμερα καλύπτει 18 χώρες και 
πιθανόν σύντομα 22 ή περισσότερες, μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί με μεθόδους που βασίζονται 
αποκλειστικά στο χαρτί. Ωστόσο, με την πάροδο των ετών έχει αναπτυχθεί νέα τεχνολογία και νέες 
μέθοδοι εργασίας. Η Επιτροπή εδώ και πολύ καιρό είναι πεπεισμένη ότι η μηχανοργάνωση αποτελεί 
τη μοναδική λύση. Το μόνο εμπόδιο, σε προηγούμενες προσπάθειες που καταβλήθηκαν, ήταν η 
αντίσταση ορισμένων κρατών μελών, κυρίως για δημοσιονομιούς λόγους και εν μέρει επειδή είχαν 
άλλες εθνικές προτεραιότητες. 
6.2 Μακροπρόθεσμη λύση 
6.2.1 Σχέδιο μηχανοργάνωσης της διαμετακόμισης 
Οι υπηρεσίες της Επιτροπής ανέλαβαν την πρωτοβουλία για την μηχανοργάνωση του συστήματος 
διαμετακόμισης και τον Σεπτέμβριο 1993 συμφωνήθηκε η εκπόνηση μελέτης σκοπιμότητας, κατόπιν 
συνομιλιών μεταξύ της ΕΕ και των χωρών της ΕΖΕΣ. Η μελέτη αυτή είχε ως αποτέλεσμα να 
συμφωνηθεί στις 8 Δεκεμβρίου 1994, η πραγματοποίηση του εν λόγω σχεδίου. 
Επιδιώκεται η μηχανοργάνωση της διαμετακόμισης για να καταστεί αποτελεσματικότερη και 
αποδοτικότερη η διαδικασία διαμετακόμισης, να προβλεφθούν τα μέσα για την αποτελεσματική 
διάγνωση και πρόληψη της απάτης και να ενισχυθούν τα μέσα τα οποία είναι διαθέσιμα στους 
οικονομικούς παράγοντες, οι οποίοι κάνουν χρήση της διαδικασίας διαμετακόμισης. 
8 
Η προτεινόμενη μηχανοργάνωση αφορά την καταγραφή δεδομένων των στοιχείων που αφορούν τις 
αποστολές κατά την αναχώρηση, θεωρητικά με άμεση σύνδεση με οικονομικούς παράγοντες, τη 
διαβίβαση των εν λόγω στοιχείων σε τελωνείο προορισμού σε μία άλλη χώρα, μέσω διεθνούς 
δικτύου το οποίο συνδέεται με τα εθνικά συστήματα ηλεκτρονικών υπολογιστών. Οι έλεγχοι 
διεπεραιώνονται βάσει του ηλεκτρονικού μηνύματος, τα αποτελέσματα των ελέγχων δε 
επιστρέφονται με τον ίδιο τρόπο στο τελωνείο αναχώρησης, και έτσι δεν χρειάζεται ένα αντίτυπο 
προς επιστροφή του παραστατικού διαμετακόμισης. Η χρήση μηνυμάτων για την επικοινωνία 
μεταξύ τελωνείων, διασφαλίζει την αρτιότητα της πληροφορίας αναχώρησης και του αποτελέσματος 
των ελέγχων στο τελωνείο προορισμού και έτσι λύνεται το πρόβλημα της αλλοίωσης της 
πληροφορίας και της χρήσης πλαστών σφραγίδων. Το σύστημα προβλέπει διαδικασίες έρευνας για 
τις αποστολές οι οποίες δεν έχουν εκκαθαρισθεί εντός της προθεσμίας που προβλέπεται για την 
κυκλοφορία τους. Με τη μηχανοργάνωση, οι τελωνειακές αρχές μπορούν να διαγνώσουν 
περιπτώσεις απάτης έγκαιρα και έτσι είναι σε θέση να λάβουν τα ακατάλληλα αντίμετρα. Επιπλέον, 
το μηχανογρανωμένο σύστημα θα χρησιμοποιηθεί για την καλύτερη διαχείριση του συστήματος 
εγγυήσεων. Με τη δημιουργία βάσης δεδομένων για την κυκλοφορία διαμετακόμισης, οι τεχνικές 
ανάλυσης του κινδύνου μπορούν να εφαρμοστούν σε συγκεκριμένες αποστολές. 
Επειδή το εν λόγω σύστημα είναι περίπλοκο, δεν αναμένεται η εφαρμογή του πριν από τις αρχές του 
1998. 
Επιπλέον, πρέπει να καταστεί σαφές ότι εκτός από τη μηχανοργάνωση, χρειάζεται μεγάλος αριθμός 
υλικών ελέγχων στα τελωνεία προορισμού για να εμποδιστεί η απάτη κατά την καθοδόν 
υποκατάσταση των εμπορευμάτων. 
6.2.2 Ανάλυση κόστους/ωφέλειας 
Σύμφωνα με προκαταρκτική μελέτη ωφέλειας/κόστους διαπιστώνεται καθαρό λειτουργικό κόστος 
ύψους περίπου 8 εκατ. ECU, για την περίοδο που αρχίζει στις αρχές του 1995. Εκ τούτου προκύπτει, 
για 7 έτη, καθαρό λειτουργικό όφελος περίπου 17,5 εκατ. ECU. 
Απαιτείται η πραγματοποίηση επενδύσεων για την εφαρμογή μηχανοργανωμένου συστήματος 
διαμετακόμισης. Το κόστος των εθνικών επενδύσεων (εκτός του κόστους λειτουργίας) ανέρχεται σε 
13 εκατ. ECU επί πέντε έτη. Σε κοινοτικό επίπεδο απαιτούνται επιπλέον 9,5 εκατ. ECU για τη 
χρηματοδότηση των κεντρικών επενδύσεων. 
Ωστόσο, τα εν λόγω ποσά πρέπει να εξεταστούν λαμβάνοντας υπόψη την πιθανή επίπτωση της 
μηχανοργάνωσης επί της απάτης. Σύμφωνα με συντηρητική εκτίμηση, διαπιστώνεται ωφέλεια 1.200 
εκατ. ECU επί πέντε έτη. Αναμένεται ότι θα αυξηθούν σημαντικά τα οφέλη, τα οποία όμως δεν είναι 
δυνατόν να εκτιμηθούν, λόγω της αυξημένης προστασίας που παρέχεται σ'αυτούς τους εμπορικούς 
τομείς, οι οποίοι σήμερα υπονομεύονται από τις απάτες και λόγω των στρατηγικών 
πλεονεκτημάτων, τα οποία οφείλονται σε ένα διεθνές τελωνειακό δίκτυο. 
3 
6.3 Βραχυπρόθεσμες λύσεις 
6.3.1 Εισαγωγή 
Στόχος της Επιτροπής είναι να προβλέψει πλήρως την κάλυψη των ατελειών του συστήματος 
διαμετακόμισης, με την εφαρμογή του σχεδίου μηχανοργάνωσης. Ωστόσο, το σύστημα αυτό δεν 
μπορεί να εφαρμοστεί πλήρως πριν από το 1998. Μέχρι τώρα, όλα τα μέρη εξακολουθούν 
κατ'ανάγκη να εφαρμόζουν το σύστημα διαμετακόμισης βάσει εγγράφων. Ωστόσο, τα μειονεκτήματα 
του παρόντος συστήματος είναι απαράδεκτα για την τριετία που μεσολαβεί μέχρι το 1998 και θα 
πρέπει να προβλεφθούν βραχυπρόθεσμες βελτιώσεις, για την καλυτέρευση των ελέγχων ενώ 
ταυτόχρονα να εξασφαλίζεται κατά το δυνατόν περισσότερο η διευκόλυνση του εμπορίου. 
6.3.2 Προτεινόμενα μέτρα 
Τα προτεινόμενα ουσιαστικά μέτρα εντάσσονται σε δύο κύριες κατηγορίες και περιλαμβάνουν τα 
εξής: 
Βελτίωση και ενίσχυση της νομοθεσίας για τη διαμετακόμιση : 
προβλέπεται η αναγκαία ευκαμψία για να αποφευχθεί σε ολόκληρη την Ένωση η 
χρησιμοποίηση της συνολικής εγγύησης για τα ευαίσθητα εμπορεύματα τα οποία 
παρουσιάζουν υψηλό κίνδυνο απάτης· 
η πρόβλεψη συνοπτικής διαδικασίας για την επιστροφή και εκκαθάριση των παραστατικών 
διαμετακόμισης σχετικά με ευαίσθητα προϊόντα, συμπεριλαμβάνοντας πιθανόν ειδική 
εξακρίβωση της γνησιότητας των εν λόγω παραστατικών· 
απαγόρευση της αλλαγής του τελωνείου προορισμού για τα ευαίσθητα εμπορεύματα (ή 
τουλάχιστον επιτρέπεται η αλλαγή μόνο εφόσον πληρούνται προϋποθέσεις, βάσει των 
οποίων διευκολύνεται η παρακολούθηση της πράξης μεταφοράς)· 
η πρόβλεψη δεσμευτικών δρομολογίων· 
η μείωση των προθεσμιών και σταδίων που προβλέπονται για τη διαδικασία έρευνας. 
Η πρόληψη και διάγνωση απάτης : 
ενίσχυση της ειδικής Task Group, η οποία συγκροτείται από τη μονάδα της Επιτροπής για την 
καταστολή της απάτης UCLAF, στην οποία ανατίθεται, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, να 
λαμβάνει κάθε αναγκαίο μέτρο σε λειτουργικό πλαίσιο, που είναι αναγκαίο για την 
καταπολέμηση της απάτης στον εν λόγω τομέα. 
πληρέστερη συμμετοχή των οικονομικών παραγόντων στη δράση για την καταπολέμηση της 
απάτης (μεταξύ άλλων σαφείς νομικές διατάξεις ώστε να υπάρχει κοινή χρηματοοικονομική 
ευθύνη για τους μεταφορείς)· 
ενίσχυση της διοικητικής και λειτουργικής συνεργασίας με χώρες που συνορεύουν με την 
Ευρωπαϊκή Ένωση. 
^o 
6.3.3 Αοιπές εκτιμήσεις 
Πρέπει να διευκρινιστεί ότι πριν επεκταθεί η εφαρμογή της κοινής διαδικασίας διαμετακόμισης σε 
αιτούσες τρίτες χώρες, πρέπει οι χώρες αυτές να διαθέτουν μία διοικητική δομή που να λειτουργεί 
σωστά, για να εξασφαλιστεί ότι το σύστημα δεν υπονομεύεται από εγκληματικές δραστηριότητες. 
Τούτο είναι απόλυτα αναγκαίο για την Κοινότητα καθώς και για τις νέες χώρες εταίρους, των 
οποίων οι οικονομίες θα μπορούσαν να υποστούν σημαντικές ζημίες εξαιτίας της απάτης που 
διαπράττεται στο πλαίσιο των διαδικασιών διαμετακόμισης. 
Επίσης, στο πλαίσιο του καθεστώτος TIR παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση των περιπτώσεων 
απάτης. Στις περισσότερες περιπτώσεις πρόκειται για τον καπνό και τα οινοπνευματώδη. Για το 
λόγο αυτό προβλέπεται χωριστό δελτίο, για το οποίο απαιτείται υψηλότερη από τη συνήθη εγγύηση 
(δελτίο TIR "καπνός/οινοπνευματώδη"). Ωστόσο, όπως απεδείχθη, ούτε και αυτό επαρκεί για τα εν 
λόγω προϊόντα. Τώρα πλέον προτείνεται να αυξηθεί η εγγύηση ώστε να ισούται με το πλήρες ποσό 
των δασμών και των λοιπών καταβλητέων επιβαρύνσεων. Επιπλέον, προτείνεται για το εν λόγω 
δελτίο να προβλεφθεί μία συνοπτική διαδικασία έρευνας, μία διαδικασία για επισπευσμένη 
επιστροφή του αντιτύπου προς επιστροφή και η καθιέρωση συστήματος για την ανταλλαγή 
πληροφοριών όσον αφορά την απάτη. 
7. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 
Τα μέτρα τα οποία συζητούνται εδώ ευθυγραμμίζονται πλήρως με τη στρατηγική της Επιτροπής για 
την καταστολή της απάτης, καταδεικνύουν ότι η Επιτροπή δίνει μεγάλη σημασία στην εν λόγω 
πρωτοβουλία και λαμβάνουν υπόψη την ανησυχία την οποία εξέφρασε το Κοινοβούλιο και το 
Συμβούλιο. 
Η διαμετακόμιση παρέχει πολλά πλεονεκτήματα σε μία κοινότητα, τόσο περίπλοκη όσο η δική μας. 
Δεν υπάρχει περίπτωση να μπορέσουμε να προσφέρουμε στους παράγοντες μας τα πλήρη οφέλη 
μιας ολοκληρωμένης εσωτερικής αγοράς, χωρίς την εφαρμογή παρόμοιου καθεστώτος. Τούτο είναι 
θεμελιώδες για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς και των ρυθμίσεων του ΕΟΧ. Έχει επιπλέον 
ζωτική σημασία για την ένταξη των χωρών της Ανατολικής και Κεντρικής Ευρώπης στα εμπορικά 
ρεύματα της ΕΕ και του ΕΟΧ. Αναντίρρητα παρέχει οικονομικά πλεονεκτήματα για τα ευρωπαϊκά 
εμπορικά συμφέροντα. 
Δεν υπάρχει άλλη βιώσιμη εναλλακτική λύση από τη διαμετακόμιση. Εάν συνεχιστεί να απαιτείται η 
καταβολή τελών και φόρων και αν εφαρμόζονται συστηματικοί έλεγχοι στο σημείο εισόδου στην 
Κοινότητα, τούτο θα οδηγήσει σε συμφόρηση στα εξωτερικά σύνορα, κυρίως στις οδικές 
διασταυρώσεις στην Κεντρική Ευρώπη, συνεπώς τούτο είναι απαράδεκτο και αδιανόητο. Είναι 
απαραίτητη η ύπαρξη συστημάτων διαμετακόμισης. Ωστόσο, το σύστημα θα χάσει την αξιοπιστία 
του εάν οι παρούσες διοικητικές ρυθμίσεις παραβιάζονται με πράξεις απάτης, είναι βραδείες, 
αβέβαιες και επαχθείς. Τελικά δεν υπάρχει άλλη επιλογή παρά να συμφωνηθεί τώρα μία ταχεία και 
αποτελεσματική αλλαγή. 
in 
To παρόν σύστημα φθάνει στο τέλος της λειτουργικής ζωής του, και η μηχανοργάνωση προσφέρει 
σημαντικά πλεονεκτήματα. Ειδικότερα πρόκειται για μόνιμη αξιόπιστη προστασία από την απάτη 
και τις καταχρήσεις. Το κόστος της μηχανοργάνωσης του συστήματος διαμετακόμισης θα 
υπερκαλυφθεί από τις οικονομίες που θα προκύψουν. Επιπλέον, μία μικρή δαπάνη 
χρηματοδοτούμενη από τον προϋπολογισμό της ΕΕ θα εξασφαλίσει ουσιαστικά οφέλη για τις 
επιχειρηματικές δραστηριότητες καθώς και εισοδήματα. 
Ωστόσο, χρειάζονται ενδιάμεσα μέτρα για την υποστήριξη του συστήματος μέχρι να εφαρμοστούν οι 
νέες ρυθμίσεις. Στην περίπτωση ταχείας και ολοκληρωτικής εφαρμογής, τούτο αρκεί ώστε να 
συνεχιστεί το εμπόριο ενώ παράλληλα εξασφαλίζεται ικανοποιητικός έλεγχος. 
Επειδή οι εν λόγω πρωτοβουλίες έχουν μεγάλη σημασία σε κοινοτικό επίπεδο και σε επίπεδο κρατών 
μελών ζητείται από το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο να υποστηρίξουν τις προβλεπόμενες λύσεις 
της Επιτροπής και τις προοπτικές για το μέλλον. 
ISSN 0254-1483 
COM(95) 108 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 01 02 
Αριθ. καταλόγου : CB-CO-95-121-GR-C 
ISBN 92-77-87061-3 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Λσυζεμβούργο