Δημοσίευση αιτήσεως καταχωρίσεως κατά την έννοια του άρθρου 6 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2081/92 για την προστασία των γεωγραφικών ενδείξεων και των ονομασιών προέλευσης των γεωργικών προϊόντων και των τροφίμων

(2003/C 141/04)

Η δημοσίευση αυτή παρέχει το δικαίωμα υποβολής ενστάσεως κατά την έννοια των άρθρων 7 και 12δ του εν λόγω κανονισμού. Οποιαδήποτε ένσταση στην αίτηση αυτή πρέπει να διαβιβάζεται μέσω της αρμοδίας αρχής ενός κράτους μέλους, ενός κράτους μέλους του ΠΟΕ ή μιας αναγνωρισμένης τρίτης χώρας σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 3, εντός προθεσμίας έξι μηνών από την παρούσα δημοσίευση. Η δημοσίευση αιτιολογείται από τα στοιχεία που ακολουθούν, ιδίως το στοιχείο 4.6, με τα οποία θεωρείται ότι η αίτηση δικαιολογείται κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2081/92.

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΟΚ) αριθ. 2081/92 ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

ΑΙΤΗΣΗ ΚΑΤΑΧΩΡΗΣΗΣ: ΑΡΘΡΟ 5

ΠΟΠ ( ) ΠΓΕ (x)

Εθνικός αριθμός φακέλου: 05117

1. Αρμόδια εθνική αρχή: Ηνωμένο Βασίλειο

Ονομασία: Department for Environment, Food and Rural Affairs

Τηλ.: (44-207) 238 66 87

Φαξ: (44-207) 238 56 71

2. Αιτούσα ομάδα 2.1. Ονομασία: The Arbroath Fish Processors Association

2.2. Ονομασία: The Grange

Inverkeilor by Arbroath

Angus

DD11 4UU

Scotland

2.3. Σύνθεση: παραγωγός/μεταποιητής: (x) άλλος: ( )

3. Τύπος του προϊόντος: Νωπά ψάρια, μαλάκια, οστρακοειδή και προϊόντα με βάση τα ψάρια - κατηγορία 1.7

4. Περιγραφή των προδιαγραφών

(σύνοψη των όρων που προβλέπονται στο άρθρο 4, παράγραφος 2)

4.1. Ονομασία: Arbroath Smokies

4.2. Περιγραφή: Arbroath Smokies' είναι το όνομα που δίνεται στον καπνιστό, ακέφαλο και εκσπλαγχνισμένο ολόκληρο μπακαλιάρο που μεταποιείται στο Arbroath με τη μέθοδο παραγωγής που καθορίζεται παρακάτω. Όσον αφορά το μέγεθος, ζυγίζει μεταξύ 350-550 g και πωλείται σε ζεύγη, όπως μεταποιείται. Το χρώμα του είναι εξωτερικά βαθύ χρυσαφί έως ενδιάμεσο καφέ και κρεμ εσωτερικά. Η υφή του είναι ξερή εξωτερικά, υγρή και χυμώδης εσωτερικά με σάρκα που αποσπάται εύκολα από το κόκαλο. Έχει πολύ ευχάριστη, ελαφριά, μυρωδιά ψαριού με ελαφρώς καπνιστή και αλμυρή γεύση.

4.3. Γεωγραφική περιοχή: Ένας παράκτιος διάδρομος με όριο στην ενδοχώρα ακτίνας 8 km από το Arbroath Town House που εκτείνεται ως την κοινότητα του West Mains στο βορρά και στην κοινότητα του East Haven στο νότο.

4.4. Απόδειξη προέλευσης: Tο Arbroath Smokie, όπως είναι τώρα γνωστό, αναγνωρίστηκε για πρώτη φορά στο μικρό ψαράδικο χωριό Auchmithie, περίπου 3 μίλια βορείως του Arbroath στην κομητεία του Angus, στη Σκοτία. Το χωριό καταγράφηκε για πρώτη φορά στα αρχεία του Chartulary, του παλιού Αβαείου του Arbroath, το 1434, και θεωρείται ότι η καταγωγή του είναι Norse, από την περίοδο που οι σκανδιναβοί εισβολείς εγκαταστάθηκαν στις ακτές της Σκοτίας, περίπου 1000 χρόνια πριν. Αυτή η σκανδιναβική καταγωγή σχετίζεται με την παράδοση του καπνίσματος εν θερμώ, δεδομένου ότι είναι γνωστό ότι το κάπνισμα εν θερμώ ήταν μία μέθοδος που χρησιμοποιόταν για τη διατήρηση των ψαριών στη Σκανδιναβία εκείνη την εποχή, μέθοδος την οποία οι εισβολείς μετέφεραν στο χωριό.

Υπάρχουν πολλά έγγραφα που πιστοποιούν τον τρόπο με τον οποίο ο Smokie έφθασε στο Arbroath. Το 1705, οι χωρικοί του Auchmithie άρχισαν με μετακινούνται νοτίως, στο Arbroath, μετακίνηση η οποία επιταχύνθηκε από τις προσπάθειες του συμβουλίου του Arbroath να προσελκύσει ψαράδες, για να διασώσει το ασθενικό εμπόριο ψαριών της κωμόπολης. Οι ψαράδες είχαν ζήσει προηγουμένως σε καθεστώς δουλοπαροικίας, αλλά, από το 1830, η πρακτική αυτή είχε εξαλειφθεί και οι ψαράδες του Auchmithie ήταν ελεύθεροι να μετακινούνται κατά βούληση. Το δημοτικό συμβούλιο του Arbroath ενθάρρυνε τους αλιείς και τις οικογένειές τους να εγκατασταθούν στην πόλη, χορηγώντας κατάλληλους χώρους για να κτίσουν την κοινότητά τους. Στα τέλη του 1920, η πλειοψηφία των ψαράδων του Auchmithie βρισκόταν πλέον στο Arbroath καταλαμβάνοντας το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής γύρω από το λιμάνι.

Χάρη στην ανακάλυψη της φωτογραφίας, τον 19ο αιώνα, υπάρχουν πλέον φωτογραφικά αρχεία που αποδεικνύουν, πέραν κάθε αμφιβολίας, την ύπαρξη και τη σημασία της βιομηχανίας καπνιστών ψαριών στην περιοχή του Arbroath. Το γεγονός ότι τόσοι πολλοί από τους σημερινούς παραγωγούς μπορούν να ανατρέξουν στις ρίζες τους, μέσω των προηγούμενων γενεών των οικογενειών τους ως την καταγωγή του Arbroath Smokie, δείχνει ότι η ειδίκευση που χρειάζεται για την εκτέλεση των εργασιών καπνισμού μεταβιβάστηκε από γενιά σε γενιά στη διάρκεια του χρόνου.

Οι ελάχιστες διαδικασίες ελέγχου απαιτούν:

- κάθε παραγωγός να είναι καταχωρημένος σε ένα αρχείο παραγωγών το οποίο τηρείται από την ένωση μεταποιητών ψαριών του Arbroath και τον εγκεκριμένο οργανισμό ελέγχου,

- οι πρώτες ύλες (ο μπακαλιάρος) προέρχονται από αλιευτικά σκάφη που εκφορτώνουν σε επισήμως καθορισμένες ιχθυόσκαλες της Σκοτίας. Πρέπει να τηρείται βιβλίο όλων των αγορών,

- ο εγκεκριμένος οργανισμός ελέγχου πραγματοποιεί ελέγχους συγκρίνοντας με τα βιβλία.

4.5. Μέθοδος παραγωγής: Μόλις αγοράζονται τα ψάρια αποκεφαλίζονται, εκσπλαγχνίζονται και καθαρίζονται με το χέρι και, στη συνέχεια, τοποθετούνται σε περιέκτες από ξηρό αλάτι για να μειωθεί η υγρασία, να προστεθεί μυρωδιά και να σκληρύνει η εξωτερική επιφάνεια του δέρματος. Σ' ένα σημείο της διαδικασίας αλατισμού, ζευγαρώνονται ψάρια ίσου μεγέθους και δένονται μαζί από την ουρά. Όταν ολοκληρωθεί ο αλατισμός, τα ζεύγη των ψαριών πλένονται και τα κρεμούν για να στεγνώσουν. Η διαδικασία αυτή καθιστά το δέρμα ακόμη σκληρότερο και εμποδίζει τον διαχωρισμό όταν εκτίθενται στη θερμοκρασία της πυρράς καπνίσματος.

Στη συνέχεια, ετοιμάζεται το βαρέλι καπνίσματος. Τοποθετούνται στον πυθμένα τεμάχια σκληρού ξύλου από οξιά ή βαλανιδιά, που πυρακτώνονται και καίγονται δημιουργώντας δυνατή φωτιά.

Η διαδικασία καπνίσματος έχει 3 στάδια:

i) τα ψάρια τοποθετούνται στην τριγωνική τους ράβδο πάνω από το βαρέλι και καλύπτονται, πράγμα που κάνει τις φλόγες να εξασθενήσουν·

ii) από τη θερμότητα, η υγρασία ελευθερώνεται από τα ψάρια και πέφτει στη φωτιά δημιουργώντας έτσι υψηλή υγρασία. Με αυτή τη θερμότητα και την υγρασία ψήνονται και χρωματίζονται τα ψάρια·

iii) τα ψάρια έχουν ψηθεί εντελώς στα 45 έως 60 λεπτά. Ο καιρός και η ξηρασία του ξύλου επηρεάζουν το χρόνο καπνίσματος και η ικανότητα του καπνιστή είναι καθοριστικής σημασίας για το πόσο καλά καπνίζονται τα ψάρια και για το πότε είναι έτοιμα.

Όταν ολοκληρωθεί η διαδικασία και τα ψάρια έχουν ψηθεί απομακρύνονται με τις ράβδους τους από το βαρέλι και ψύχονται. Όταν ψηθούν είναι έτοιμα για κατανάλωση.

4.6. Δεσμός με: Τα χαρακτηριστικά του Arbroath Smokie συνδέονται με τη γεωγραφική περιοχή βάσει της παράδοσης, της φήμης και της μεθόδου καπνίσματος (η οποία παραμένει σε μεγάλο βαθμό αναλλοίωτη από τον 19ο αιώνα) και τις ειδικές ικανότητες όσων συμμετέχουν σ'αυτή τη διαδικασία. Οι ικανότητες αυτές έχουν περάσει από γενεά σε γενεά.

Η παράδοση και οι μέθοδοι μπορούν να αποδειχθούν κατηγορηματικά και να ιχνηλατηθούν έως τα τέλη του 19ου αιώνα. Την εποχή εκείνη δεν υπήρχαν ψυκτικά μηχανήματα ούτε ικανότητα για φτιάξιμο πάγου. Ως εκ τούτου, για να διατηρηθεί και να παραταθεί η ζωή των αλλοιώσιμων προϊόντων η επιλογή ήταν ο αλατισμός, η αποξήρανση, το κάπνισμα ή ένας συνδυασμός όλων αυτών.

Επιπροσθέτως, την εποχή εκείνη η κοινότητα των ψαράδων ζούσε σε συνθήκες μεγάλης ένδειας και με πολύ αυστηρούς γεωγραφικούς περιορισμούς. Η ίδια η επιβίωσή τους απαιτούσε να ζουν από τη γη και τη θάλασσα και πωλούσαν την παραγωγή που τους περίσσευε για να αυξήσουν τα εισοδήματά τους. Με το πέρασμα του χρόνου, οι ντόπιοι ψαράδες και οι σύζυγοί τους μπορούσαν να ταξιδέψουν σε πιο απομακρυσμένες περιοχές για να πωλήσουν τα ψάρια τους εξαπλώνοντας έτσι τη φήμη του Smokie πέρα από το άμεσο περιβάλλον τους.

Η διαδικασία καπνίσματος είναι διαφορετική απ' αυτή που χρησιμοποιείται για την παραγωγή ρέγγας ή του φινλανδικού μπακαλιάρου, τα οποία καπνίζονται εν ψυχρώ και χρειάζονται περαιτέρω ψήσιμο. Οι Arbroath Smokies καπνίζονται εν θερμώ, όπως περιγράφεται ανωτέρω, με μια σύντομη ριπή πολύ έντονης θερμότητας και αυτό σημαίνει ότι χρειάζεται πολύ μεγάλη προσοχή και κρίση κατά τη διαδικασία καπνίσματος, το οποίο απαιτεί ικανότητες που έχουν αποκτηθεί με τα χρόνια.

Η πραγματική παραδοσιακή διαδικασία συνδέεται τώρα παγκοσμίως με το Arbroath και είναι ένας από τους κύριους λόγους για τον οποίο οι άνθρωποι επισκέπτονται αυτή την πόλη.

4.7. Οργανισμός του ελέγχου: Ονομασία: Trading Standards Office

Environmental and Consumer Protection Department

Angus Council

Ονομασία: 12 Hill Terrace

Arbroath

Angus

Scotland

Ο οργανισμός ελέγχου είναι ο επίσημος δημόσιος οργανισμός που ανταποκρίνεται στις αρχές της προτύπου EN 45 011.

4.8. Σήμανση: Το εγκεκριμένο σύμβολο ΠΓΕ θα χρησιμοποιείται στα σημεία πώλησης ή σε οποιαδήποτε συσκευασία του προϊόντος.

4.9. Εθνικές νομοθετικές απαιτήσεις: -

Αριθ. ΕΚ: UK/00227/02.02.21.

Hμερομηνία παραλαβής του πλήρους φακέλου: 26 Μαρτίου 2003.