A4-0438/98

Ψήφισμα σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με θέμα την Ευρωμεσογειακή Συνεργασία στον τομέα των μεταφορών (COM(98)0007 - C4-0102/98)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την ευρωμεσογειακή συνεργασία στον τομέα των μεταφορών (COM(98)0007 - C4-0102/98),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 12ης Ιουνίου 1992, για τις μεταφορές στη Μεσόγειο ((ΕΕ C 176 της 13.7.1992, σελ. 250)), καθώς και τα ψηφίσματά του της 14ης Μαΐου 1998, για τις ευρωμεσογειακές συμφωνίες σύνδεσης ((EE C 167 της 1.6.1998, σελ. 196)),

- έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής για την επέκταση των διευρωπαϊκών δικτύων στις γειτονικές χώρες (COM(97)0172), την τελική δήλωση της 3ης Πανευρωπαϊκής Διάσκεψης για τις Μεταφορές που πραγματοποιήθηκε στο Ελσίνκι, καθώς και το ψήφισμα που εξέδωσε για τη συνέχεια που θα δοθεί στην εν λόγω Διάσκεψη,

- έχοντας υπόψη την απόφαση της 15ης Σεπτεμβρίου 1998 που έλαβε η ευρωμεσογειακή επιτροπή της διαδικασίας της Βαρκελώνης, η οποία συμφώνησε με τη διοργάνωση ενός Ευρωμεσογειακού Φόρουμ για τις μεταφορές;

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Μεταφορών και Τουρισμού και τις γνωμοδοτήσεις της Επιτροπής Εξωτερικών Υποθέσεων, Ασφάλειας και Αμυντικής Πολιτικής και της Επιτροπής Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων (A4-0438/98),

Α. λαμβάνοντας υπόψη τις πρόσφατες εξελίξεις της πολιτικής στον τομέα των μεταφορών, καθώς επίσης και τη στήριξη που παρέσχε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Κάρντιφ στην Ευρωμεσογειακή Συνεργασία,

Β. θεωρώντας ότι οι μηχανισμοί και οι οργανωτικοί πόροι της Επιτροπής πρέπει να καθορισθούν με ακριβέστερο τρόπο και με βάση τη στρατηγική που έχουν χαράξει η κοινή πολιτική του τομέα των μεταφορών, η Πανευρωπαϊκή Διάσκεψη για τις μεταφορές και η Ευρωμεσογειακή Συνεργασία, ώστε να προχωρήσουν οι διαδικασίες για μία όλο και πιο στενότερη συνεργασία μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και τρίτων χωρών της Λεκάνης της Μεσογείου,

Γ. θεωρώντας ότι συγχρόνως με τη δημιουργία πιθανών «ομάδων εργασίας» θα ήταν σκόπιμο να υποβληθεί πρόγραμμα δράσης για τις μεταφορές στη Μεσόγειο ώστε να καλυφθούν οι καθυστερήσεις που έχουν συσσωρευθεί ως προς το συντονισμό μεταξύ πολιτικής μεταφορών και Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας,

Δ. θεωρώντας ότι το πρόγραμμα αυτό θα έπρεπε να έχει έναν αρκετά εκτεταμένο λειτουργικό ορίζοντα και να προβλέπει την ένταξη της Μεσογείου στη διαδικασία αξιολόγησης των αναγκών του τομέα των μεταφορών σε υποδομές (κατά το πρότυπο της διαδικασίας ΤΙΝΑ και σε συνοχή με αυτήν), μια δομημένη συνεργασία με τους διακυβερνητικούς υποπεριφερειακούς οργανισμούς που δρουν ήδη στο χώρο της Μεσογείου καθώς και την ανάπτυξη των σχετικών ερευνητικών δραστηριοτήτων,

Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι εμπορικές ροές μεταξύ της ΕΕ και των κρατών της Μεσογείου αποτελούν το 10% του εξωτερικού εμπορίου της ΕΕ, ότι οι πλέον σημαντικές εμπορικές ροές στο ευρωμεσογειακό πλαίσιο διενεργούνται μεταξύ ΕΕ και των κρατών - εταίρων της Μεσογείου και ότι οι εμπορικές ροές μεταξύ των κρατών-εταίρων της Μεσογείου είναι πολύ περιορισμένες,

ΣΤ. θεωρώντας ότι κατά τις παρεμβάσεις στον τομέα των μεταφορών στη Μεσόγειο πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι υποπεριφερειακές ιδιομορφίες, οι τοπικές πολιτικοθεσμικές συνθήκες και μια ευρεία βάση συναίνεσης εκ μέρους των πλέον άμεσων αποδεκτών,

Ζ. υπενθυμίζοντας ότι στο πλαίσιο της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας οι δημόσιοι χρηματοδοτικοί πόροι για τα προγράμματα υποδομών πρέπει να στοχεύουν και στην οικονομική και κοινωνική συνοχή καθώς και στη διαπεριφερειακή συνεργασία εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης, ρέοντας προς προγράμματα τα οποία αποσκοπούν σε μια σταθερή τοπική ανάπτυξη,

Η. θεωρώντας ότι στο χώρο της Μεσογείου θα έπρεπε να εφαρμοστεί κατ' αναλογία η στρατηγική που υποδεικνύει η Επιτροπή στην Πράσινη Βίβλο «Ένα δίκτυο για τους πολίτες», με στόχο την ανάπτυξη των χερσαίων και θαλάσσιων επικοινωνιών Νότου-Νότου μέσω συνδυασμένων και μαζικών μέσων μεταφοράς, καθώς και ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση και η ΕΤΕ θα έπρεπε να συμβάλουν χρηματοδοτικώς στην εφαρμογή της εν λόγω στρατηγικής,

Θ. λαμβάνοντας υπόψη ότι το θέμα «μεταφορές» στη Δήλωση της Βαρκελώνης είναι σαφώς επικεντρωμένο στο θέμα των υποδομών,

Ι. λαμβάνοντας υπόψη ότι και στις χώρες της Μεσογείου πρέπει να καταβληθούν προσπάθειες για την ανάπτυξη φιλικών προς το περιβάλλον δικτύων και μέσων μεταφοράς,

ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν προβλέπει την αναγνώριση ενός ειδικού ρόλου στα νησιά της Μεσογείου στο πλαίσιο της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας,

ΙΒ. θεωρώντας ότι οι θαλάσσιες και οι αεροπορικές μεταφορές αποτελούν δύο τομείς στους οποίους φαίνεται σκοπιμότερη μια πολυμερής προσέγγιση, λόγω του ότι συνδέονται στενώς με την επίτευξη στη Μεσόγειο μιας σταδιακής ελευθέρωσης των ανταλλαγών προϊόντων και υπηρεσιών,

ΙΓ. έχοντας υπόψη το ρόλο των μεσογειακών λιμένων στην κατανομή των ποντοπόρων δρομολογίων και τη σημασία που προσλαμβάνουν στο πλαίσιο αυτό το καμποτάζ και η ολοκληρωμένη και λειτουργική διαχείριση των σημείων τροφοδοσίας,

ΙΔ. έχοντας υπόψη ότι ο τομέας των θαλάσσιων ταξιδιών αναψυχής (κρουαζιερών) και των θαλάσσιων σκαφών αναψυχής μπορεί να συμβάλει θετικά στην ενίσχυση της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας, σε μεγαλύτερη χρήση των λιμενικών υποδομών και υπηρεσιών και στη δημιουργία θέσεων εργασίας,

ΙΕ. θεωρώντας ότι πρέπει να δοθεί έμφαση στην επέκταση της εφαρμογής των προδιαγραφών ασφαλείας στις μεταφορές που διενεργούνται σε ολόκληρη τη Λεκάνη της Μεσογείου, καθώς και ότι τα στατιστικά προγράμματα, η έρευνα, η εφαρμογή νέων τεχνολογιών, η εκπαίδευση και η ανταλλαγή εμπειριών μπορούν να ευνοήσουν τη διαδικασία αυτή,

1. λαμβάνει γνώση των αποτελεσμάτων της συνεδρίασης των Υπουργών Εξωτερικών που πραγματοποιήθηκε στο Παλέρμο από τις 3 έως τις 4 Ιουνίου 1998, καθώς και της υποστήριξης που εξέφρασε το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Κάρντιφ προς τις διαδικασίες της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας και ελπίζει ότι η σύγκληση μιας Διάσκεψης Υπουργών Μεταφορών της Διαδικασίας της Βαρκελώνης ειδικώς για το θέμα αυτό θα μπορέσει να συμβάλει στην ταχεία πρόοδο της σύνδεσης των συστημάτων μεταφορών της Ένωσης και του συνόλου των τρίτων χωρών της Μεσογείου;

2. ζητεί την επίσημη και πλήρη συμμετοχή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ως παρατηρητή στο Ευρωμεσογειακό Φόρουμ για τις μεταφορές στο οποίο λαμβάνουν μέρος οι 12 χώρες της Λεκάνης της Μεσογείου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Συμβούλιο;

3. θεωρεί ότι οι πληροφορίες που περιέχονται στην εν λόγω ανακοίνωση χρειάζονται ενημέρωση υπό το πρίσμα των αποτελεσμάτων του Ευρωμεσογειακού Φόρουμ για τις μεταφορές που θα πραγματοποιηθεί στη Μάλτα στις 24 Μαρτίου 1999 και καλεί την Επιτροπή να υποβάλει εγκαίρως για την τρίτη υπουργική διάσκεψη, που θα πραγματοποιηθεί στη Στουτγκάρδη τον Απρίλιο του 1999, τη συμβολή της για τις μεταφορές στη Μεσόγειο, στην οποία θα περιλαμβάνεται, μεταξύ άλλων, ενημερωμένο πλαίσιο των διμερών συμφωνιών που ισχύουν στον τομέα των μεταφορών μεταξύ κρατών μελών και τρίτων χωρών της Μεσογείου, καθώς και μια στατιστικοοικονομική σύνθεση των προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται κατά τα τελευταία έτη από την Ευρωπαϊκή Ένωση στο χώρο της Μεσογείου, κατά ζώνες και τρόπους μεταφοράς;

4. καλεί την Επιτροπή να υποβάλει συγχρόνως πρόταση με αντικείμενο ένα πρόγραμμα δράσης για τις μεταφορές στη Μεσόγειο, με βάση τις στρατηγικές κατευθύνσεις που έχουν χαραχθεί ήδη στον κοινοτικό και πανευρωπαϊκό τομέα και η οποία θα προβλέπει για το μέλλον:

α) έναν αποτελεσματικώς διαρθρωμένο συντονισμό μεταξύ διυπουργικών οργανισμών που λειτουργούν ήδη σε υποπεριφερειακό επίπεδο,

β) την ένταξη της Μεσογείου σε μία και μοναδική διαδικασία αξιολόγησης των αναγκών που υπάρχουν ως προς τις υποδομές (σύμφωνα με το πρότυπο ΤΙΝΑ),

γ) την ανάπτυξη και πρακτική εφαρμογή των αποτελεσμάτων των ερευνητικών δραστηριοτήτων (RETRAMED),

δ) ένα ορθολογικό χρονοδιάγραμμα των πρωτοβουλιών που πρέπει να αναληφθούν και των στόχων που πρέπει να επιτευχθούν έως το 2010 για τις μεταφορές επιβατών και εμπορευμάτων στη Μεσόγειο;

5. θεωρεί ότι για την έναρξη του εν λόγω προγράμματος δράσης είναι σημαντική η εφαρμογή εκ μέρους της Επιτροπής των αναγκαίων διαδικασιών για την υλοποίηση των προβλεπομένων στόχων, ιδίως μέσω:

α) του εσωτερικού συντονισμού μεταξύ της ΓΔ VII και της ΓΔ 1Β,

β) του διαλόγου με τα άλλα θεσμικά όργανα και τους δυνατούς αποδέκτες των παρεμβάσεων, με στόχο τη μείωση των συνδιαλεγομένων μερών και τη βελτίωση της ποιότητας των σχέσεων,

γ) της διαφάνειας και σαφήνειας των διαδικασιών, προσφέροντας στους πολίτες και τους ενδιαφερόμενους επιχειρηματίες ίσες ευκαιρίες πρόσβασης στην πληροφόρηση;

6. επισημαίνει στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή και στα τρίτα κράτη της Μεσογείου ότι είναι σημαντικό να αναζητηθεί η ενεργός συναίνεση των αποδεκτών (αλλοδαπών εταίρων, οικονομικών παραγόντων, τοπικών φορέων αυτοδιοίκησης, κλπ.) όσον αφορά τα σχέδια υποδομών της περιοχής και την υλοποίηση μεμονωμένων προγραμμάτων και ελπίζει ότι μεταξύ των προς χρηματοδότηση παρεμβάσεων στον τομέα της Ευρωμεσογειακής Συνεργασίας, εκτός από τις πλέον παραγωγικές και σημαντικές για εμπορικούς σκοπούς, θα υπάρχουν και πολλές που θα αποσκοπούν στην ικανοποίηση των βασικών συλλογικών αναγκών για την επικοινωνία μεταξύ κεντρικών και απομακρυσμένων περιοχών;

7. κρίνει ότι είναι σημαντικό, λαμβάνοντας υπόψη το εύρος των διαφόρων εμπορευματικών ροών, κατά την εφαρμογή σχεδίου υποδομής να τεθούν οι εξής προτεραιότητες:

α) διασύνδεση μεταξύ (αερο)λιμένων στην ΕΕ και (αερο)λιμένων των εταίρων της Μεσογείου

β) διασυνδέσεις μεταξύ (αερο)λιμένων των εταίρων της Μεσογείου και του εσωτερικού της χώρας τους

γ) λοιπές διασυνδέσεις;

8. ζητεί από την Επιτροπή να εφαρμόσει κατ' αναλογία τη στρατηγική της Πράσινης Βίβλου «Ένα δίκτυο για τους πολίτες» και να ευνοήσει την ανάπτυξη στις τρίτες χώρες συνδυασμένων και δημοσίων μέσων μεταφοράς κατά μήκος των αξόνων Νότου-Νότου της Μεσογείου και μεταξύ κεντρικών, νησιωτικών και απομακρυσμένων περιοχών;

9. εφιστά την προσοχή του Συμβουλίου και της Επιτροπής στο γεγονός ότι τα νησιά της Μεσογείου έχουν γεωγραφική θέση «γέφυρας» μεταξύ των δύο οχθών της λεκάνης της Μεσογείου, είτε πρόκειται για περιφέρειες ενός κράτους μέλους, ενός κράτους εταίρου είτε πρόκειται για χώρες υποψήφιες προς ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση; θεωρεί συνεπώς ότι τα νησιά αυτά πρέπει να διαδραματίσουν ρόλο πρωταγωνιστή στο πλαίσιο της διαμόρφωσης ενός ευρωμεσογειακού χώρου ελευθέρων ανταλλαγών, κυρίως μάλιστα σε θέματα θαλάσσιων και αεροπορικών δικτύων μεταφορών, ειδάλλως θα αυξάνεται ανεπανόρθωτα η περιθωριοποίησή τους;

10. καλεί την Επιτροπή να δημιουργήσει κοινοτικό πρόγραμμα, ανοιχτό προς τις τρίτες μεσογειακές χώρες, μέσω του οποίου θα ευνοείται η συνεργασία μεταξύ των νησιωτικών περιφερειών της Μεσογείου, με στόχο την ανάπτυξη των μεταφορών μεταξύ των νησιωτικών περιφερειών καθώς και μεταξύ αυτών και της ηπειρωτικής χώρας;

11. θεωρεί ότι είναι ανάγκη να ενθαρρυνθεί μια συμπληρωματική σχέση μεταξύ τοπικής ανάπτυξης και ενίσχυσης των εμπορικών συναλλαγών στο χώρο της Μεσογείου; καλεί την Επιτροπή, την ΕΤΕ και τις αρμόδιες εθνικές αρχές να στηρίξουν κατά προτεραιότητα με τεχνικά μέσα και χρηματοδοτικές και φορολογικές παρεμβάσεις γνήσια περιφερειακά προγράμματα, τα οποία αφορούν ειδικές επικράτειες, κόμβους μεταφοράς, ζώνες λιμένων ή άξονες επικοινωνίας όπου πρέπει να πραγματοποιηθούν με οργανικό τρόπο παραγωγικές, εκπαιδευτικές, ενεργειακές, περιβαλλοντικές επενδύσεις καθώς και επενδύσεις στον τομέα των μεταφορών; επισημαίνει ότι πρέπει να αποφευχθεί η επιβάρυνση του ευαίσθητου περιβάλλοντος της Μεσογείου με πυρηνικά ή τοξικά απόβλητα που θα προέρχονται από υπάρχουσες ή σχεδιαζόμενες δραστηριότητες στην περιοχή; υποστηρίζει ότι MedInvest και MedUrbs πρέπει να συμβάλουν στη χρηματοδότηση των υποδομών του τομέα των μεταφορών που συνδέονται με εμπορικές και παραγωγικές διαδικασίες, δίδοντας ιδιαίτερη προσοχή στη διοικητική μέριμνα, στις τηλεματικές και δορυφορικές εφαρμογές, καθώς και στην ανάπτυξη των συνδυασμένων και άλλων μορφών φιλοπεριβαλλοντικών μεταφορών;

12. επαναλαμβάνει τη σημασία της εκπαίδευσης στον τομέα της ασφάλειας των μεταφορών, τόσον όσον αφορά τις επιβατικές όσο και τις εμπορευματικές μεταφορές, και καλεί την Επιτροπή, σε συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές των ενδιαφερομένων τρίτων κρατών, να συμπεριλάβει το θέμα αυτό μεταξύ των «μεσογειακών» προτεραιοτήτων των εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων που αναπτύσσει το Ευρωπαϊκό Ίδρυμα του Τορίνου;

13. θεωρεί ότι είναι ουσιαστικής σημασίας η δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για την ανάπτυξη των θαλάσσιων ταξιδιών αναψυχής (κρουαζιερών) στη Μεσόγειο, τα οποία αποτελούν σημαντικούς μηχανισμούς για την οικονομική ανάπτυξη και τις πολιτισμικές ανταλλαγές;

14. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών, καθώς και τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των χωρών που έχουν συνυπογράψει τη Δήλωση της Βαρκελώνης.