ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ όσον αφορά την εφαρμογή του κανονισμού αριθ. 764/2000 του Συμβουλίου σχετικά με την εφαρμογή δράσεων που αποβλέπουν στην εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης ΕΚ-Τουρκίας και του κανονισμού αριθ. 257/2001 του Συμβουλίου περί εφαρμογής δράσεων με στόχο την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Τουρκίας

1. κανονισμοι

* Κανονισμός αριθ. 764/2000 του Συμβουλίου, του Απριλίου 2000, σχετικά με την εφαρμογή δράσεων που αποβλέπουν στην εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης ΕΚ-Τουρκίας.

Κονδύλιο του προϋπολογισμού : B7-4035

Συνολικός προϋπολογισμός : 15 εκατ. ευρώ για διάστημα 3 ετών.

Γενικός στόχος : χρηματοδοτική στήριξη για την ανάληψη δράσεων με στόχο την εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης ΕΚ-Τουρκίας, ειδικότερα της εναρμόνισης της τουρκικής νομοθεσίας με την κοινοτική.

* Κανονισμός αριθ. 257/2001 του Συμβουλίου, του Ιανουαρίου 2001, περί εφαρμογής δράσεων με στόχο την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Τουρκίας.

Κονδύλιο του προϋπολογισμού : B7-4036

Συνολικός προϋπολογισμός : 135 εκατ. ευρώ για διάστημα 3 ετών

Γενικός στόχος : χρηματοδοτική στήριξη για την εφαρμογή δράσεων με στόχο την προώθηση της οικονομικής και της κοινωνικής ανάπτυξης της Τουρκίας.

*******

2. συνοπτικη περιγραφη των δρασεων που χρηματοδοτηθηκαν κατα το οικονομικο ετοσ 2000

* Κανονισμός αριθ. 764/2000 του Συμβουλίου, του Απριλίου 2000, σχετικά με την εφαρμογή δράσεων που αποβλέπουν στην εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης ΕΚ-Τουρκίας.

Έργο: Στήριξη της υποδομής ποιότητας

Συμβολή ΕΕ: 13.000.000 ευρώ

Γενικός στόχος του προγράμματος είναι η άρση των ρυθμιστικών φραγμών στο εμπόριο μεταξύ της Τουρκίας και της ΕΕ. Ο στόχος αυτός θα πραγματοποιηθεί μέσω της στήριξης των προσπαθειών του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα της Τουρκίας για τη διαδικασία τεχνικής εναρμόνισης και για την εναρμόνιση της υποδομής ποιότητας με εκείνη της ΕΕ σε τομείς άμεσα συνδεδεμένους με τη συμφωνία τελωνειακής ένωσης, ειδικότερα, τις πτυχές σχετικά με τους τεχνικούς φραγμούς στο εμπόριο. Το έργο, το οποίο θα λαμβάνει υπόψη τα κριτήρια προσχώρησης, αφενός, και τελωνειακής ένωσης, αφετέρου, θα αποτελέσει ένα πρώτο βήμα προς την εναρμόνιση της Τουρκίας με το κοινοτικό κεκτημένο στον τομέα της ελεύθερης κυκλοφορίας των εμπορευμάτων.

Το πρόγραμμα λαμβάνει τη μορφή έργου τεχνικής βοήθειας, το οποίο θα επιτρέψει γενικά την πρόσβαση στην τεχνογνωσία για την κατάρτιση, τις συμβουλευτικές υπηρεσίες ή τις ενέργειες ευαισθητοποίησης. Ο στόχος αυτός θα επιτευχθεί με την παροχή πλαισίου τεχνικής βοήθειας το οποίο θα περιλαμβάνει τέσσερις συνιστώσες:

- Παροχή νομικών και τεχνικών συμβουλών σχετικά με το σχεδιασμό των νομοθετικών μέσων.

- Στήριξη της θεσμικής ανάπτυξης για την ενίσχυση της εφαρμογής και της επιβολής των εν λόγω νομοθετικών μέσων.

- Μεταφορά τεχνογνωσίας προς το δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα.

- Μέτρα ευαισθητοποίησης σχετικά με τις συνέπειες της τελωνειακής ένωσης στο δημόσιο και στον ιδιωτικό τομέα.

Για κάθε συνιστώσα θα χρησιμοποιηθούν τα ακόλουθα μέσα:

- Προγράμματα κατάρτισης, εργαστήρια, σεμινάρια και προγράμματα πρακτικής εξάσκησης.

- Συμβουλευτικές υπηρεσίες.

- Υπηρεσίες μετάφρασης και διερμηνείας.

Οι δικαιούχοι του έργου θα πρέπει να διαθέσουν τις εγκαταστάσεις που απαιτούνται για τα προγράμματα κατάρτισης και τα εργαστήρια, π.χ., αίθουσες συνεδριάσεων με το απαραίτητο υλικό για τα μαθήματα κατάρτισης και/ή εξοπλισμένα γραφεία για την απασχόληση εμπειρογνωμόνων με σύμβαση ορισμένου χρόνου.

Ο τουρκικός ιδιωτικός τομέας θα είναι ο βασικός δικαιούχος του προγράμματος δεδομένου ότι θα ωφεληθεί από τη βελτίωση της υποδομής διαπίστωσης της συμμόρφωσης και από την κατάργηση των τεχνικών φραγμών στο εμπόριο. Όσοι διαδραματίζουν ρόλο στην υποδομή ποιότητας στην Τουρκία θα κληθούν να συμμετάσχουν ενεργά στο έργο. Πρόκειται για τους κρατικούς φορείς διαπίστωσης της συμμόρφωσης, τις εμπορικές και τις επαγγελματικές ενώσεις και τα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Θα έχουν τη δυνατότητα να προτείνουν δραστηριότητες στο πλαίσιο των προτεραιοτήτων που προαναφέρθηκαν. Κατ' αυτόν τον τρόπο, οι δικαιούχοι θα μπορούν να εκδηλώσουν πραγματικό ενδιαφέρον για το έργο, το οποίο θα διατηρήσει την ευελιξία του και την προσαρμοστικότητά του στην εξέλιξη και στη διαφοροποίηση των αναγκών τους.

*******

3. προβλεπομενο ενδεικτικο προγραμμα για το οικονομικο ετοσ 2001. προβλεψεισ για το 2002

* Κανονισμός αριθ. 764/2000 του Συμβουλίου, του Απριλίου 2000, σχετικά με την εφαρμογή δράσεων που αποβλέπουν στην εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης ΕΚ-Τουρκίας.

Έργο : Συμμετοχή της Τουρκίας στη διευκόλυνση TAIEX

Συμβολή ΕΕ: 2.000.000 ευρώ

Στόχοι: Τεχνική βοήθεια για τη στήριξη της εναρμόνισης της τουρκικής νομοθεσίας με το "κοινοτικό κεκτημένο"

Ο διαθέσιμος προϋπολογισμός δυνάμει του κανονισμού αριθ. 764/2000 του Συμβουλίου, του Απριλίου 2000, αναμένεται να εξαντληθεί μέχρι τα τέλη του 2001.

* Κανονισμός αριθ. 257/2001 του Συμβουλίου, του Ιανουαρίου 2001, περί εφαρμογής δράσεων με στόχο την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Τουρκίας

Έργο : Πρόγραμμα περιφερειακής ανάπτυξης GAP

Συμβολή ΕΕ: 43.500.000 ευρώ

Στόχοι: Ο γενικός στόχος του προγράμματος περιφερειακής ανάπτυξης GAP είναι η βελτίωση των οικονομικών και των κοινωνικών συνθηκών του πληθυσμού που ζει στη Νοτιοανατολική Τουρκία. Το πρόγραμμα θα υποστηρίξει εθνικούς στόχους, όπως η αειφόρος οικονομική ανάπτυξη, η μείωση των περιφερειακών ανισοτήτων, η αύξηση της παραγωγικότητας και των δυνατοτήτων απασχόλησης στην περιοχή. Το έργο περιλαμβάνει τρεις συνιστώσες:

1. Συνιστώσα ΜΜΕ

Οι δραστηριότητες αυτής της συνιστώσας περιλαμβάνουν τα εξής: κατάρτιση του προσωπικού για τα κέντρα ΜΜΕ, παροχή πληροφοριών, συμβουλές και κατάρτιση σε διαφόρους τομείς (διαχείριση, οικονομικά θέματα, λογιστική, εμπορική προώθηση, εμπόριο μέσω του Διαδικτύου) για τους νέους επιχειρηματίες και τους εν δυνάμει τούρκους και ξένους επενδυτές.

2. Συνιστώσα αγροτικής ανάπτυξης

Στη νοτιοανατολική περιφέρεια της Τουρκίας, πολλά αγροτικά νοικοκυριά έχουν επισφαλές βιοτικό επίπεδο, βασισμένο σε πρωτόγονες γεωργικές και κτηνοτροφικές δραστηριότητες που εξαρτώνται από το ύψος των βροχοπτώσεων και πραγματοποιούνται σε πολύ περιορισμένες και κατακερματισμένες αροτραίες εκτάσεις. Παρατηρείται σημαντική πολιτιστική, κοινωνική και εθνική ανομοιομορφία. Η βρεφική θνησιμότητα είναι υψηλότερη του εθνικού μέσου όρου. Με όποια κριτήρια και αν εξετασθούν, οι περιοχές αυτές αποτελούν μέρος των λιγότερο ανεπτυγμένων τμημάτων της Τουρκίας. Για τη μείωση της φτώχειας και την αντιμετώπιση αυτών των αντίξοων συνθηκών, θα εφαρμοστεί η συνιστώσα αγροτικής ανάπτυξης. Η συνιστώσα αυτή θα ενισχύσει τη γεωγραφική ανάπτυξη των ευκαιριών δημιουργίας εισοδημάτων, την παροχή υπηρεσιών γεωργικών εφαρμογών και άλλων συμβουλευτικών υπηρεσιών, τη μεταποίηση και την εμπορική προώθηση, την παροχή πιστώσεων και τη βελτίωση της περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης στην περιφέρεια GAP.

3. Συνιστώσα ανάπτυξης της πολιτιστικής κληρονομιάς

Η περιφέρεια GAP διαθέτει εξαιρετικά πλούσια πολιτιστική κληρονομιά. Οι αρχαίες μαρτυρίες για την ιστορία της ανθρωπότητας και η πολιτισμική ποικιλότητα που χαρακτηρίζει τις διάφορες εποχές την καθιστούν μοναδική στην Τουρκία. Τα ιστορικά μνημεία της περιοχής είναι γενικά σε κακή κατάσταση. Τα ιστορικά μνημεία και οι αρχαιολογικοί τόποι είναι πολυάριθμοι, ωστόσο, λίγα διατηρούνται όπως πρέπει. Η συνιστώσα ανάπτυξης της πολιτιστικής κληρονομιάς αφορά κυρίως τους πληθυσμούς της περιφέρειας GAP, τις τοπικές αρχές και τους δήμους που είναι αρμόδιοι για την προστασία/συντήρηση και τη διατήρηση της τοπικής πολιτιστικής κληρονομιάς και τέλος, το Υπουργείο Πολιτισμού, το οποίο είναι το επίσημο αρμόδιο όργανο για τη διατήρηση και την αξιοποίηση της πολιτιστικής κληρονομιάς καθώς και τη σχετική τεκμηρίωση.

Το πρόγραμμα στο σύνολό του θα συμβάλει στη μείωση των κοινωνικοοικονομικών ανισοτήτων που πλήττουν τη νοτιοανατολική Τουρκία. Υπογραμμίζει την ανθρώπινη διάσταση της ανάπτυξης μέσω δράσεων σε επίπεδο πληθυσμού.

Παρόμοιες πρωτοβουλίες προβλέπονται για το οικονομικό έτος 2002, σε άλλες φτωχές επαρχίες της Ανατολικής και της Νοτιοανατολικής Τουρκίας.

*******

4. προοδοσ στο πλαισιο του ενδεικτικου προγραμματοσ

* Κανονισμός αριθ. 764/2000 του Συμβουλίου, του Απριλίου 2000, σχετικά με την εφαρμογή δράσεων που αποβλέπουν στην εμβάθυνση της τελωνειακής ένωσης ΕΚ-Τουρκίας

Έργο: Συμμετοχή της Τουρκίας στη διευκόλυνση TAIEX

Διοργανώθηκε αποστολή υπαλλήλων του γραφείου Taiex στην Τουρκία. Άρχισαν οι διαδικασίες για τη σύνδεση της Τουρκίας με τις άλλες υποψήφιες χώρες προκειμένου να ωφεληθεί από την επόμενη διευκόλυνση Taiex.

* Κανονισμός αριθ. 257/2001 του Συμβουλίου, του Ιανουαρίου 2001, περί εφαρμογής δράσεων με στόχο την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Τουρκίας

Έργο : Πρόγραμμα περιφερειακής ανάπτυξης GAP

Το πρόγραμμα αυτό αναπτύχθηκε κατά το έτος 2000. Ανεξάρτητοι εμπειρογνώμονες πραγματοποίησαν μελέτη σκοπιμότητας στην περιοχή, σε συντονισμό με την Αντιπροσωπεία της ΕΚ στην Άγκυρα. Στη συνέχεια καταρτίστηκε πρόταση χρηματοδότησης, η οποία εγκρίθηκε ομόφωνα από την επιτροπή MED, στις 5 Δεκεμβρίου 2000.

*******

5. πραγματοποιηθεισεσ αξιολογησεισ

Δεδομένου ότι τα έργα δεν άρχισαν ακόμη, ουδεμία αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε κατά την περίοδο που εξετάζεται.

Έχει αρχίσει η διαδικασία υπογραφής από την Επιτροπή και τους τούρκους ομολόγους της, σχεδίου συμφωνίας χρηματοδότησης σχετικά με το έργο στήριξης της υποδομής ποιότητας. Η διαδικασία ανάθεσης συμβάσεων για τη διαχείριση του προγράμματος θα αρχίσει αμέσως μετά την υπογραφή της συμφωνίας χρηματοδότησης.

*******

6. στοιχεια για τουσ τουρκουσ εταιρουσ που συμμετεχουν στισ δρασεισ

Στήριξη του προγράμματος υποδομής ποιότητας

Δύο επιχειρησιακοί εταίροι επιλέχθηκαν για την εκτέλεση των δράσεων του προγράμματος. Από κυβερνητικής πλευράς, θα συμμετάσχει η Γενική Διεύθυνση Τυποποίησης, η οποία υπάγεται στο Υφυπουργείο Εξωτερικού Εμπορίου. Η εν λόγω διεύθυνση διαθέτει μεγάλη πείρα σε θέματα συνεργασίας με την Ευρωπαϊκή Ένωση και είναι μία από τις οργανώσεις οι οποίες, στην Τουρκία, είναι αρμόδιες για το συντονισμό της εναρμόνισης της τομεακής νομοθεσίας.

Για τον ιδιωτικό τομέα, θα συμμετάσχει ο τουρκικός οργανισμός ποιότητας (KalDer). O KalDer ιδρύθηκε το 1991 και είναι ανεξάρτητος, μη κερδοσκοπικός οργανισμός με αντικείμενο την ευαισθητοποίηση έναντι του στόχου της συνολικής ποιότητας στον τομέα της βιομηχανίας, των υπηρεσιών και στο δημόσιο τομέα. Ο KalDer αποτελεί τον κυριότερο οργανισμό ποιότητας στην Τουρκία και απαριθμεί σήμερα 1500 μέλη, επιχειρήσεις και ιδιώτες. Μέσω του δικτύου των μελών του, ο KalDer είναι σε θέση να επιτύχει τη συμμετοχή πολλών φορέων του ιδιωτικού τομέα στο έργο.

Μία από τις δραστηριότητες που διοργάνωσε ο KalDer είναι η σύσταση ομάδων εργασίας για τη μελέτη της μεταφοράς τεχνογνωσίας προς την επιχείρηση ποιότητας. Τα θέματα των ομάδων εργασίας κυμαίνονται από τη βαθμονόμηση και τη μετρολογία έως την παροχή κατάρτισης. Ο KalDer είναι ένας από τους διαχειριστικούς εταίρους που απονέμει το εθνικό βραβείο ποιότητας, βασισμένο στο πρότυπο του ευρωπαϊκού βραβείου ποιότητας. Το εθνικό βραβείο ποιότητας επεκτάθηκε για να συμπεριλάβει την κατηγορία "μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις", και προβλέπεται η δημιουργία νέας κατηγορίας για το δημόσιο τομέα. Ο KalDer, στα λίγα σχετικά έτη της ύπαρξής του, παρείχε κατάρτιση σε θέματα ποιότητας σε περισσότερα από 23.000 άτομα.

Πρόγραμμα περιφερειακής ανάπτυξης GAP

Ο κύριος εταίρους του έργου είναι η διοίκηση περιφερειακής ανάπτυξης GAP, η οποία υπάγεται στο Γραφείο του Πρωθυπουργού της Τουρκίας. Η διοίκηση αυτή συντονίζει σχέδιο ολοκληρωμένης περιφερειακής ανάπτυξης, πολυτομεακής, που προορίζεται για το νοτιοανατολικό τμήμα της Ανατολίας και ονομάζεται "GAP". Την εκτέλεση του σχεδίου αυτού αναλαμβάνουν οι τουρκικές αρχές σε εννέα επαρχίες: Adiyaman, Batman, Diyarbakir, Gaziantep, Kilis, Mardin, Siirt, Sanliurfa και Sirnak.

Για την εφαρμογή της συνιστώσας του προγράμματος που αφορά τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, η διοίκηση GAP θα υπογράψει σύμβαση με τη Μόνιμη Αντιπροσωπεία του προγράμματος ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών στην Τουρκία (UNDP-Tουρκία) που διαθέτει ήδη μεγάλη πείρα στον τομέα αυτό. Όσον αφορά τη συνιστώσα για την αγροτική ανάπτυξη και τις πιστώσεις μικρής κλίμακας, η διοίκηση GAP θα υπογράψει σύμβαση με το Αναπτυξιακό Ίδρυμα της Τουρκίας (TKV). Πρόκειται για ιδιωτική, μη κυβερνητική και μη κερδοσκοπική οργάνωση ανάπτυξης του ιθαγενούς πληθυσμού, που συστάθηκε το 1969 για την προώθηση της αγροτικής και της γεωργικής ανάπτυξης του φτωχού αγροτικού πληθυσμού της Τουρκίας. Το σημερινό σύστημα TKV θέτει σε εφαρμογή ευρύ φάσμα αναπτυξιακών σχεδίων σε είκοσι περίπου τοποθεσίες στην Τουρκία μέσω του δικτύου τοπικών και εθνικών οργανώσεων που διαθέτει. Στην περιοχή που αφορά το πρόγραμμα "GAP", το TKV θέτει σε εφαρμογή έργα αγροτικής ανάπτυξης από το 1975. Το κύριο μέρος των δραστηριοτήτων επικεντρώνεται στην κινητοποίηση, την οργάνωση και την κατάρτιση, για να μπορέσουν οι αγροτικοί πληθυσμοί να οργανωθούν και να συμμετάσχουν σε βιώσιμες δραστηριότητες για τη βελτίωση του βιοτικού επιπέδου τους.

Σε μια μεταβατική περίοδο, το TKV παρέχει στην ομάδα στόχο στήριξη και συμμετοχή που βασίζονται σε πέντε στρατηγικούς πυλώνες: την ανάπτυξη του ανθρώπινου δυναμικού και την τεχνική βοήθεια, την οργάνωση των βασικών εισροών, την παροχή βοήθειας στον τομέα της μεταποίησης και της εμπορικής προώθησης, την πρόσβαση σε φυσικούς πόρους και την αποτελεσματική διαχείριση αυτών, και τις κατάλληλες αγροτικές πιστώσεις. Το TKV υποστηρίζει πλήρως την αναπτυξιακή στρατηγική βασισμένη στην ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών και είναι το κατάλληλο όργανο στον τομέα αυτό. Η συμμετοχή των γυναικών επιδιώκεται σε όλα τα επίπεδα υλοποίησης των στόχων του προγράμματος. Το TKV υπήρξε πρωτοπόρο στην κατάρτιση και εφαρμογή προγραμμάτων ευαισθητοποίησης σε θέματα περιβάλλοντος, που θα επαναληφθούν από κρατικούς φορείς.