Γνωμοδότηση για τις υπηρεσίες εξυπηρέτησης εδάφους στα αεροδρόμια (94/C 393/21)

Στις 27 Ιανουαρίου 1994, η Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής σχετικά με τις υπηρεσίες εξυπηρέτησης εδάφους στα αεροδρόμια.

Το τμήμα μεταφορών και επικοινωνιών που επιφορτίσθηκε με την προετοιμασία των εργασιών, υιοθέτησε την γνωμοδότησή του στις 20 Ιουλίου 1994. Εισηγητής ήταν ο κ. Schwerin.

Η ΟΚΕ υιοθέτησε με μεγάλη πλειοψηφία και δύο αποχές, κατά την 318η σύνοδο ολομελείας (συνεδρίαση της 14ης Σεπτεμβρίου 1994) την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Στις 14 Δεκεμβρίου 1993 η Επιτροπή υιοθέτησε ένα έγγραφο για συζήτηση, επί του οποίου συμφώνησαν οι ΓΔ IV (Ανταγωνισμός) και η ΓΔ VII (Μεταφορές), με θέμα οι « Υπηρεσίες εξυπηρέτησης εδάφους στα αεροδρόμια » (έγγρ. SEK (93) 1896 τελικό).

1.2. Η Επιτροπή δικαιολογεί την δράση της για την μεταβολή των υπηρεσιών εξυπηρέτησης εδάφους στα αεροδρόμια λόγω

- της λήξης, στα τέλη του 1992 της χορήγησης εξαιρέσιων κατά καταγηγορίες σύμφωνα με το άρθρο 85, παράγραφος 3 της Συνθήκης της ΕΚ,

- της κριτικής που άσκησαν πολλές αεροπορικές εταιρείες για τις ελλιπείς δυνατότητες επιλογής μεταξύ πολλών επιχειρήσεων που προσφέρουν υπηρεσίες στον τομέα αυτό,

καθώς και τις προσφυγές που κατατέθηκαν για το σχετικό θέμα κατά της Επιτροπής.

2. Ιστορικό

Κατάσταση των αεροδρομίων εντός της ΕΕ

2.1. Στις υπηρεσίες εξυπηρέτησης ανήκουν όλες οι υπηρεσίες που παρέχονται σχετικά με τα αεροπλάνα, την εξυπηρέτηση των επιβατών και τα φορτία. Πρόκειται για μια προσφορά ποικίλων υπηρεσιών που μπορούν να υποδιαιτεθούν σε 11 κατηγορίες :

1. Διοικητικές υπηρεσίες εδάφους/φύλαξη,

2. Εξυπηρέτηση επιβατών,

3. Χειρισμός αποσκευών,

4. Χειρισμός φορτίου και αλληλογραφίας,

5. Υπηρεσίες στην πίστα του αεροδρομίου,

6. Υπηρεσίες καθαρισμού,

7. Υπηρεσίες ανεφοδιασμού αεροπλάνων με καύσιμα,

8. Υπηρεσίες συντήρησης αεροπλάνων,

9. Υπηρεσίες πτήσης και διοίκησης πληρωμάτων,

10. Υπηρεσίες μεταφορών εδάφους,

11. Υπηρεσίες τροφοδοσίας αεροπλάνων (catering).

Στους 11 αυτούς τομείς απασχολείται ένα πλήθος ατόμων, το οποίο περιλαμβάνει όχι μόνο τεχνικούς και μηχανικούς αλλά και άλλους ειδικευμένους εργάτες και βοηθητικό προσωπικό.

2.2. Στα δώδεκα κράτη μέλη υπάρχει σημαντικός βαθμός επιλογής όσον αφορά τον παρέχοντα υπηρεσίες εδάφους. Έτσι, στα περισσότερα ευρωπαϊκά αεροδρόμια, οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να ασκούν άμεσο έλεγχο στις υπηρεσίες που προσφέρουν στους επιβάτες των πτήσεών τους. Από πλευράς αέρος, ωστόσο - όσον αφορά, δηλαδή, το χειρισμό των αποσκευών και των φορτίων, την παροχή υπηρεσιών στους διαδρόμους (πίστα) του αεροδρομίου και τις μεταφορές εδάφους - η κατάσταση είναι πολύ διαφορετική. Πέντε κράτη μέλη έχουν ελευθερώσει, σε μεγαλύτερο ή μικρότερο βαθμό, αυτές τις υπηρεσίες - προσφέρουν ήδη, τουλάχιστον, ορισμένο βαθμό επιλογής όσον αφορά τον παρέχοντα υπηρεσίες εντός του αεροδρομίου. Επτά κράτη μέλη, όμως, δεν προσφέρουν καμία επιλογή. Διατηρούν μονοπώλια, δύο από τα οποία ελέγχονται από τα εθνικά αεροδρόμια και πέντε από εθνικές αεροπορικές εταιρείες.

Από πλευράς αέρος, δηλαδή, μόνο σε μερικά ευρωπαϊκά αεροδρόμια υπάρχει δυνατότητα επιλογής μεταξύ ανταγωνιζόμενων επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών.

2.3. Όπως ορισμένες αεροπορικές εταιρείες έτσι και πολλά αεροδρόμια υποστηρίζονται με τρόπο εμφανή ή συγκαλυμένο εκ μέρους των ιδιοκτητών και/ή των κυβερνήσεων.

Ιδιοκτήτες των αεροδρομίων είναι το κράτος, κοινοτικοί οργανισμοί δημοσίου δικαίου, ιδιωτικοί επιχειρηματίες ή συνδυασμός αυτών των μορφών ιδιοκτησίας.

Οι υπηρεσίες παρέχονται, κατά κανόνα, από τους επιχειρηματίες αεροδρομίων, από τις αεροπορικές εταιρείες για το δικό τους χώρο προσγείωσης (αυτοεξυπηρέτηση) ή από αεροπορικές εταιρείες για λογαριασμό άλλων αεροπορικών εταιρειών (διεκπεραίωση για τρίτους). Σε επί μέρους περιπτώσεις στις διαδικασίες αυτές συμπεριλαμβάνονται και άλλες επιχειρήσεις.

Μερικά αεροδρόμια είναι ιδιοκτήτες του εδάφους, ενώ άλλα για την χρήση της αντίστοιχης επιφανείας πρέπει να καταβάλλουν ένα τέλος χρήσης. Τα αεροδρόμια που είναι ιδιοκτήτες του εδάφους έχουν ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα και μπορούν να υπολογίσουν διαφορετικά τα τέλη που απαιτούν από ό,τι άλλα αεροδρόμια που δεν είναι ιδιοκτήτες του εδάφους. Όποιος είναι ιδιοκτήτης έχει και άλλες χρηματοοικονομικές δυνατότητες (εγγραφή στον ισολογισμό). Το θέμα αυτό επενεργεί στην διάρθρωση των δαπανών και επηρεάζει έτσι τον ανταγωνισμό.

Η συγκρισιμότητα των τελών εξυπηρέτησης και των τελών προσγείωσης προϋποθέτει συγκρίσιμους όρους. Οι όροι υπάρχουν μόνον όταν υφίσταται ένα υψηλό επίπεδο εναρμόνισης. Τόσο όσον αφορά τις αεροπορικές εταιρείες όσο και τα αεροδρόμια παρατηρείται μεγάλη έλλειψη εναρμόνισης. Είναι απαραίτητη η εναρμόνιση των τεχνικών και κοινωνικών προτύπων. Το ίδιο ισχύει και για τον τομέα της φορολογίας και του περιβάλλοντος.

Στους όρους-πλαίσια των αεροδρομίων υπάρχουν ουσιαστικές διαφορές. Αυτές αφορούν καταρχάς και τον τομέα των υπηρεσιών μεταφοράς εδάφους. Υπάρχουν λίγα αεροδρόμια που πραγματοποιούν όλες τις δραστηριότητες στον τομέα των υπηρεσιών μεταφοράς εδάφους.

3. Πρόταση της Επιτροπής

3.1. Η πρόταση της Επιτροπής προβλέπει ως στόχο μια νέα οργάνωση στην αγορά των υπηρεσιών εξυπηρέτησης και την καθιέρωση του ανταγωνισμού σ`αυτή. Βασικός της στόχος είναι η διασφάλιση ενός υψηλού επιπέδου υπηρεσιών και ένα ύψος τιμών αποδεκτό από όλους τους ενδιαφερόμενους φορείς.

Θεωρείται απαραίτητο να αποφευχθούν ενδεχόμενες πρακτικές διάκρισης που παρατηρούνται σε ορισμένα αεροδρόμια καθώς και συναφείς στρεβλώσεις του ανταγωνισμού μεταξύ των αεροπορικών εταιρειών.

3.2. Η επίτευξη του στόχου αυτού πρέπει να πραγματοποιηθεί με το άνοιγμα της αγοράς.

Η Επιτροπή προτείνει να καταργηθούν οι υφιστάμενοι νομικοί και πρακτικοί περιορισμοί, ώστε να έχουν ελεύθερη πρόσβαση στην αγορά και άλλες επιχειρήσεις παροχής εξυπηρετήσεων.

Το άνοιγμα της αγοράς πρέπει να συνοδευτεί από γενικές διατάξεις, που να διασφαλίζουν την λειτουργία της, σύμφωνα με τις αρχές του ανταγωνισμού. Δεν πρέπει να αποκλείεται η διατήρηση εθνικών διατάξεων. Στόχος τους πρέπει να είναι, ιδιαίτερα, η απρόσκοπτη χρήση των υποδομών και η διατήρηση της γενικής και λειτουργικής ασφαλείας. Οι εθνικές διατάξεις πρέπει εν τούτοις να σέβονται τους κοινοτικούς κανόνες.

3.3. Η πρόταση της Επιτροπής λαμβάνει ως αφετηρία το γεγονός ότι, λόγω των διαφορών μεταξύ των αεροδρομίων, το πρόβλημα θα επιλυθεί με μια διαφοροποιημένη προσέγγιση και με διαφορετικούς βαθμούς ανοίγματος της αγοράς, όπου πρωταρχικός στόχος θα είναι τα συμφέροντα των επιβατών αλλά και όλων των χρηστών των αεροδρομίων.

3.4. Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι για το άνοιγμα της αγοράς σημαντικό ρόλο διαδραματίζει το θέμα της κατανομής των επενδυτικών δαπανών.

Θεωρείται απολύτως δίκαιο εκείνος που προσφέρει υπηρεσίες να αναλαμβάνει και όλες τις δαπάνες για την εγκατάσταση των υπηρεσιών εξυπηρέτησης. Θα μπορούσε να είναι προβληματικό ένας αερολιμένας να επιβαρύνεται με τις συχνά σημαντικές επενδύσεις που απαιτούνται για την εγκατάσταση νέων επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών.

Προτείνεται όπως όλες οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών, συμμετέχουν στη χρηματοδότηση όλων των επενδύσεων υπό την μορφή π.χ. ενοικίων, τελών, κ.λ.π. που θα τους επιβάλλονται, ως αντίτιμο για την πρόσβασή τους στην γενική υποδομή του αεροδρομίου.

4. Γενικές παρατηρήσεις

4.1. Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει, κατ`αρχήν, τις προσπάθειες της Επιτροπής, η οποία θέλει να εξασφαλίσει για τους επιβάτες, ιδιαιτέρως μία ταχεία και λειτουργική εξυπηρέτηση, στον χώρο των ευρωπαϊκών αεροδρομίων. Φαίνεται όμως ότι είναι σημαντικό, πριν από τις προτάσεις λύσεων, να καταγραφούν και να αναλυθούν οι διαφορετικές συνθήκες που επικρατούν σε κάθε ευρωπαϊκό αεροδρόμιο.

Η ΟΚΕ θεωρεί ότι αποτελεί καθήκον της Επιτροπής να προσδιορίσει, ποιοί αερολιμένες, για τις διάφορες κατηγορίες παροχής υπηρεσιών, έχουν αναλάβει ένα πλήρες, μερικό ή και κανένα άνοιγμα της αγοράς.

Η ΟΚΕ φρονεί ότι αυτό αποτελεί μια αξιόλογη προϋπόθεση προκειμένου το άνοιγμα της αγοράς να γίνει κατά δίκαιο τρόπο.

4.2. Στις προπαρασκευαστικές συζητήσεις που προηγήθηκαν αυτής της γνωμοδότησης, διαπιστώθηκε ότι η έννοια απελευθέρωσης πρέπει να χρησιμοποιείται προσεκτικά. Συνεπάγεται την ελεύθερη πρόσβαση στην αγορά όσον το δυνατό περισσότερων επιχειρήσεων, π.χ. όλων των αεροπορικών εταιρειών που επιθυμούν να παρέχουν οι ίδιες σχετικές υπηρεσίες εδάφους. Η ΟΚΕ θεωρεί ακόμη ότι τούτο είναι αδύνατο και ότι πρέπει να επιδιωχθεί μια λύση, για να συμβιβασθούν, κατά τρόπο ρεαλιστικό, οι έννοιες του ανταγωνισμού και των δυνατοτήτων επιλογής.

4.3. Η ΟΚΕ κρίνει ως απολύτως αναγκαίο όπως ενόψει μιας απελευθέρωσης να υπάρξει διάκριση μεταξύ (υπηρεσιών) εδάφους και αέρος.

Από πλευράς εδάφους, οι προσπάθειες απελευθέρωσης είναι ουσιαστικά ευκολότερες, και από ό,τι είναι γνωστό έχουν ήδη πραγματοποιηθεί σε μεγάλο βαθμό.

Από πλευράς αέρος, ιδιαιτέρως όσον αφορά τις υπηρεσίες στο πεδίο ελιγμών, η απελευθέρωση είναι πολύ περισσότερο δύσκολο να υλοποιηθεί, λόγω της ύπαρξης διαφόρων περιορισμών. Χωρίς να τάσσεται υπέρ της πλήρους απελευθέρωσης των υπηρεσιών στην πίστα του αερολιμένος, η ΟΚΕ θεωρεί ότι μεταξύ της υφιστάμενης μονοπωλιακής διάρθρωσης και της προτεινόμενης πλήρους απελευθέρωσης υπάρχουν περιθώρια για ένα λογικό άνοιγμα της αγοράς με την είσοδο μιας δεύτερης εταιρείας εξυπηρέτησης ή ακόμη και τρίτης ή και περισσοτέρων. Αυτό θα προσφέρει στους χρήστες τη δυνατότητα επιλογής μεταξύ ανταγωνιζομένων εταιρειών. Στο σημείο αυτό, η ΟΚΕ συμμερίζεται την άποψη της Επιτροπής ότι το άνοιγμα της αγοράς σε διαφορετικούς βαθμούς πρέπει να θεωρηθεί ως μια πιθανή λύση.

4.4. Η ΟΚΕ στο πλαίσιο των διαβουλεύσεών της για την πρόταση της Επιτροπής, ασχολήθηκε με ορισμένες ενδεχόμενες συνέπειες ενός ανοίγματος της αγοράς.

Κατ`αρχήν διαπιστώνεται ότι τα έσοδα από τις υπηρεσίες εξυπηρέτησης εδάφους αποτελούν σημαντικό μέρος των εσόδων της υπηρεσίας εκμεταλλεύσεως του αεροδρομίου.

Ανάλογα με τη διάσταση μιας αλλαγής θα μπορούσαν να προκύψουν συγκεκριμένες συνέπειες :

α) Χρηματοδότηση των επενδύσεων στα αεροδρόμια

Τα αεροδρόμια αποτελούν, κατά το πλείστον, ιδιοκτησία των οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και υποχρεούνται να τηρούν κριτήρια αποδοτικότητας. Όταν οι εταιρείες του αεροδρομίου παρουσιάζουν απώλεια προσόδων, το γεγονός αυτό έχει επιπτώσεις χρηματοοικονομικής μορφής, που αφορούν την υποδομή ολόκληρων περιοχών γύρω από τα αεροδρόμια. Τα αεροδρόμια αποτελούν την καρδιά ενός ολόκληρου οικονομικού χώρου και έχουν πολλαπλές ζωτικές λειτουργίες.

Οι δαπάνες για τις απαραίτητες επενδύσεις, στην περίπτωση ανοίγματος της αγοράς, πρέπει να κατανεμηθούν σε κάθε περίπτωση μεταξύ όλων των επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών. Σε μερικές περιπτώσεις, ορισμένα αδιέξοδα όσον αφορά την ικανότητα υποδοχής και η ανάγκη συντονισμού, μπορούν να περιορισθούν ή να παραμερισθούν, μόνον εάν γίνουν σημαντικές επενδύσεις. Σε περίπτωση μιας δίκαιας κατανομής των δαπανών, αυτός ο παράγοντας θα δυσχεραίνει σε πολλές περιπτώσεις το άνοιγμα της αγοράς σε συγκεκριμένες υπηρεσίες, για έναν καλύτερο ανταγωνισμό.

β) Ασφάλεια

Τα τμήματα του αεροδρομίου που αφορούν τα αεροπλάνα αποτελούν περιοχές ευαίσθητες από πλευράς ασφαλείας. Πρόκειται για ασφάλεια υπό την διπλή έννοια : από την μία πλευρά, ασφάλεια κατά επιθέσεων και από την άλλη, ασφάλεια όλων των τεχνικών εγκαταστάσεων.

Πριν να επιτραπεί στους υπαλλήλους να εργασθούν στη ζώνη ασφαλείας διενεργούνται καταρχάς σχετικές έρευνες. Και σήμερα ακόμη συμβαίνει κατά την πρόσληψη « τρίτων που προσφέρουν υπηρεσίες », εργαζόμενοι να αναλαμβάνουν καθήκοντα στη ζώνη ασφαλείας, αν και δεν διατίθενται ακόμη τα αποτελέσματα από την έρευνα ασφαλείας. Ιδιαίτερα οι επιβάτες αλλά και όλοι οι εργαζόμενοι στα αεροδρόμια και τις αεροπορικές εταιρείες αναμένουν και έχουν αυτό το δικαίωμα, ότι η ασφάλεια δεν πρέπει να παραμελείται για οικονομικούς λόγους.

Η απασχόληση πολλών επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών στις πίστες των αεροδρομίων, αυξάνει τον κίνδυνο κατά της ασφαλείας.

Λόγω του συστήματος κατανομής της εργασίας που επικρατεί, σε όλους τους αερολιμένες υπάρχει ένα εξαιρετικά ειδικευμένο προσωπικό. Το επίπεδο ειδίκευσης είναι πολύ υψηλό. Έχει διαπιστωθεί, αντίστοιχα, μικρός αριθμός ατυχημάτων στην πράξη. Η τήρηση και η βελτίωση του επιπέδου ασφαλείας σε υψηλό βαθμό, πρέπει σε κάθε νέα προσέγγιση για τις υπηρεσίες εξυπηρέτησης εδάφους, να έχει απόλυτη προτεραιότητα.

γ) Απασχόληση

Προς το συμφέρον μιας συνεχούς ροής της εργασίας και ιδιαίτερα αφού ληφθούν υπόψη οι υποδείξεις που αναφέρθηκαν στο βαθμό β), θα ήταν βεβαίως σκόπιμο να προβλεφθούν, στη ζώνη της πίστας των αεροδρομίων, όσον το δυνατόν περισσότερες θέσεις προσωπικού πλήρους απασχόλησης.

Η χρησιμοποίηση περισσότερων επιχειρήσεων παροχής υπηρεσιών έχει συχνά σαν συνέπεια περισσότερους εργαζομένους κατά μερική απασχόληση και εργασία με σύμβαση έργου πράγμα που συνεπάγεται μείωση του ύψους των εισοδημάτων τους.

Αυτό ίσως να είχε σαν συνέπεια την μείωση των δαπανών για τις προσφερόμενες υπηρεσίες, αλλά από την γενικότερη και ειδικότερη οικονομική άποψη η εξέλιξη θα ήταν αρνητική παρά τις σκέψεις για μείωση των δαπανών, οι εργαζόμενοι στα αεροδρόμια και τις αεροπορικές εταιρείες έχουν δικαίωμα να αναμένουν ότι οι θέσεις τους δεν θα αποτελέσουν αντικείμενο απερίσκεπτων χειρισμών.

Η ΟΚΕ είναι πάντως της γνώμης, ότι σε όλα τα σχέδια πρέπει να συνεκτιμώνται τα συμφέροντα των εργαζομένων.

δ) Συμβατότητα από την άποψη του περιβάλλοντος

Τα πρότυπα ηχοπροστασίας ή προστασίας των υδάτων όπως και οι προδιαγραφές κατασκευής είναι πολύ διαφορετικά στα αεροδρόμια. Έτσι για την κατασκευή του αεροδρομίου του Μονάχου ΙΙ δαπανήθηκαν 800 εκατ. DM, δηλ. το 10 % του συνόλου των 8 δισεκ. DM δαπανών κατασκευής, για έργα προστασίας του περιβάλλοντος.

Ανάλογα με το καθεστώς ιδιοκτησίας επιβάλλονται ορισμένα βάρη που σε ορισμένες περιπτώσεις υπερβαίνουν τα όρια της εθνικής νομοθεσίας, ιδιαίτερα εκεί που κοντά στα αεροδρόμια η περιοχή είναι πυκνοκατοικημένη. Προς το συμφέρον της μελλοντικής εξασφάλισης του αεροπορικού κλάδου δεν πρέπει να υπονομεύονται τα μέτρα προστασίας του περιβάλλοντος. Ιδιαίτερα στην εποχή μας υφίστανται σημαντικά προβλήματα σχετικά με την ανοχή λειτουργίας και την κατασκευή αεροδρομίων.

ε) Ικανότητα υποδοχής

Από πλευράς αεροπλάνων πιθανά προβλήματα σχετικά με την ικανότητα υποδοχής, την γενική και επιχειρηματική ασφάλεια του αεροδρομίου, το συνωστισμό του εναέριου χώρου κ.λ.π. καθιστούν απαραίτητο τον αποτελεσματικό έλεγχο των επιχειρήσεων που προσφέρουν υπηρεσίες εξυπηρέτησης, καθώς και τον περιορισμό του αριθμού των.

Οι δραστηριότητες των πρακτόρων και αεροπορικών εταιρειών που αναλαμβάνουν οι ίδιοι ή αναθέτουν σε τρίτους τις υπηρεσίες εξυπηρέτησης, επιβαρύνουν περισσότερο την υποδομή των αεροδρομίων, ώστε σε αεροδρόμια με περιορισμένους χώρους να υπάρχουν ακόμη μεγαλύτερες απώλειες από πλευράς ικανότητας υποδοχής.

Για παράδειγμα, στο Χήθροου του Λονδίνου μετά την απελευθέρωση προέκυψαν προβλήματα ως προς την ικανότητα υποδοχής. Στο Χήθροου, βεβαίως, δεν επιτρέπεται η παροχή κατ`ιδίαν υπηρεσιών εξυπηρέτησης, αλλά 8 αεροπορικές εταιρείες επιτρέπεται να παρέχουν ένα πλήρες φάσμα υπηρεσιών εξυπηρέτησης εδάφους σε τέσσερις αεροσταθμούς. Στην πράξη σε 2 αεροσταθμούς ασκούν τις δραστηριότητές τους μόνο 2 αεροπορικές εταιρείες. Η εταιρεία εκμετάλλευσης του αεροδρομίου θεωρεί ότι υπάρχουν πάρα πολλοί προσφέροντες και θα επιθυμούσε να μειώσει τον αριθμό τους. Πιστεύει ότι το πλήθος των συσκευών, εγκαταστάσεων μεταφοράς και υποστήριξης, δυσχεραίνουν τον ασφαλή και αποτελεσματικό χειρισμό της συνολικής λειτουργίας.

Η ΟΚΕ θεωρεί σημαντικές τις διαπιστώσεις αυτές και πιστεύει ότι και σε όλες τις προσεχείς διαβουλεύσεις πρέπει να διαδραματίσουν ένα σημαντικό ρόλο.

στ) Χρόνος ακινητοποίησης αεροπλάνων στο έδαφος

Ο χρόνος ακινητοποίησης αεροπλάνων στο έδαφος αποτελεί για τις αεροπορικές εταιρείες και τα αεροδρόμια ένα σημαντικό παράγοντα για τον σχεδιασμό της ικανότητας υποδοχής και της παραγωγικότητάς τους. Η ευρύτητα των εταιρειών που παρέχουν υπηρεσίες εδάφους αυξάνει το έργο του προγραμματισμού και συντονοσμού και συνεπώς παρεκτείνει τα σχετικά χρονικά διαστήματα.

Η ορθή διαχείριση της εξυπηρέτησης εδάφους δημιουργεί ευκαιρίες για ανταγωνισμό και αποτελεί μια πολύτιμη υπηρεσία για τις αεροπορικές εταιρείες και τους επιβάτες τους. Για να διασφαλισθεί η καλύτερη δυνατή χρήση των περιορισμένων χώρων και να διατηρηθούν περισσότερο τα ισοδύναμα διαστήματα ακινητοποίησης των αεροπλάνων επί του εδάφους, πρέπει απαραιτήτως, ακόμη και μετά το άνοιγμα της αγοράς και την συνεπόμενη εξουσιοδότηση τρίτων να παρέχουν υπηρεσίες, ο γενικός έλεγχος να εξαρτάται εις το εξής από την επιχείρηση εκμετάλλευσης του αεροδρομίου.

5. Ειδικές παρατηρήσεις

Νομική βάση

5.1. Κατά κύριο λόγο η Επιτροπή βασίζεται στο άρθρο 85 και 86 της Συνθήκης ΕΚ και ιδιαίτερα στο άρθρο 85, παράγραφος 3. Σύμφωνα με την διάταξη αυτή, από τα τέλη του 1992 έχει λήξει η εξαίρεση κατά κατηγορίες.

Η ΟΚΕ υποστηρίζει τις παρατηρήσεις της Επιτροπής, έτσι όπως διατυπώθηκαν στο έγγραφο που δημοσιεύτηκε την 1. 6. 1994 « οι προοπτικές της πολιτικής αεροπορίας στην Ευρώπη » (έγγρ. COM(94) 218 τελικό) κατά το μέτρο που αφορούν την ανακοίνωση ενός χρονοδιαγράμματος για περαιτέρω διαβουλεύσεις;

Η Επιτροπή ανακοινώνει ότι τον Οκτώβριο/Νοέμβριο 1994 θα εκδώσει σχέδιο οδηγίας, που θα ασχολείται με το θέμα : της χωρίς διακρίσεις διαφανούς και οικονομικής παροχής υπηρεσιών στα αεροδρόμια καθώς και την κατάλληλη ένταξη των χρηστών στην διεργασία λήψης των αποφάσεων.

Η ΟΚΕ λαμβάνει ως δεδομένο, ότι σ`αυτό το έγγραφο θα ληφθούν υπόψη τα αποτελέσματα των μελετών που έχουν ήδη ανατεθεί καθώς και τα αποτελέσματα των συζητήσεων για το πρώτο έγγραφο.

5.2. Η θεμελιώδης σημασία του θέματος αυτού απαιτεί σε κάθε περίπτωση την συμμετοχή των αρμόδιων συμβουλευτικών οργάνων. Γι`αυτό πρέπει να διασφαλιστεί ότι το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή θα μετάσχουν στη σχετική διεργασία.

6. Συμπεράσματα

Και η Επιτροπή αντιλαμβάνεται ότι υφίστανται περιορισμοί οι οποίοι πρέπει να ληφθούν υπόψη σε ένα νέο καθεστώς παροχής εξυπηρέτησης εδάφους :

- έλλειψη χώρου,

- απαιτήσεις από πλευράς ασφαλείας και ελέγχου,

- περιπλοκότητα των τεχνικών εγκαταστάσεων,

- επενδύσεις σε έργα υποδομής,

- ταχύτητα εξυπηρέτησης.

Μέχρις αυτού του σημείου, υπάρχει σε πολλά σημεία, συμφωνία με την Επιτροπή. Γι`αυτό, έχει μεγαλύτερη σημασία να μπορούν να εκτιμηθούν ρεαλιστικά οι ενδεχόμενες συνέπειες, πριν ληφθούν οι αποφάσεις. Το θέμα είναι εξαιρετικά περίπλοκο. Ο στόχος της βελτίωσης της αποδοτικότητας των υπηρεσιών για τους επιβάτες, τις επιχειρήσεις και τους εργαζομένους, δεν επιτρέπεται να θυσιαστεί, προς όφελος μιας συγκεκριμένης οικονομικής ιδεολογίας.

Στα πλαίσια της ανακοίνωσης της Επιτροπής για ένα δεύτερο σχέδιο οδηγίας η ΟΚΕ προτείνει μετά από λεπτομερείς διαβουλεύσεις και με αναφορά στο σημείο 13 του πρώτου εγγράφου για τις « υπηρεσίες εξυπηρέτησης εδάφους στα αεροδρόμια » να εξετασθεί, εάν υπάρχει, η δυνατότητα, σύμφωνα με το άρθρο 87, να υποχρεωθούν τα αεροδρόμια σε ένα λογιστικό διαχωρισμό μεταξύ της διοίκησης του αεροδρομίου και των εκάστοτε υπηρεσιών εξυπηρέτησης εδάφους.

Βρυξέλλες, 14 Σεπτεμβρίου 1994.

Η Πρόεδρος της

Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Susanne TIEMANN