Κοινή θέση (ΕΚ) αριθ. 46/2003

που καθορίσθηκε από το Συμβούλιο στις 13 Ιουνίου 2003

για την έκδοση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. .../2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της ..., για την παρακολούθηση των δασών και των περιβαλλοντικών αλληλεπιδράσεων στην Κοινότητα (Έμφαση στα δάση)

(2003/C 233 E/01)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη Συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 175,

την πρόταση της Επιτροπής(1),

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(2),

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών(3),

Ενεργώντας σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζει το άρθρο 251 της Συνθήκης(4),

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Ο ρόλος των δασών για την κοινωνία είναι σημαντικός και πολυλειτουργικός. Εκτός του θεμελιώδους ρόλου τους στην ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών, τα δάση αποτελούν ιδιαίτερα σημαντικό παράγοντα για τη διατήρηση της φύσης, διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη διατήρηση του περιβάλλοντος, αποτελούν καθοριστικά στοιχεία για τον κύκλο του άνθρακα, σημαντικούς συλλέκτες άνθρακα και ζωτικό παράγοντα ελέγχου του υδρολογικού κύκλου.

(2) Η κατάσταση των δασών μπορεί να επηρεαστεί σοβαρά από φυσικούς παράγοντες όπως οι ακραίες καιρικές συνθήκες, οι προσβολές από παράσιτα και οι ασθένειες, καθώς και από ανθρώπινες επιρροές όπως οι κλιματικές μεταβολές, οι πυρκαγιές και η ατμοσφαιρική ρύπανση. Οι εν λόγω απειλές είναι δυνατόν να επηρεάσουν δυσμενώς και ακόμη και να καταστρέψουν τα δάση. Οι περισσότεροι φυσικοί και ανθρωπογενείς παράγοντες που επηρεάζουν τα δάση μπορούν να έχουν διασυνοριακές επιπτώσεις.

(3) Στην ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για τη δασική στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης τονίζεται η ανάγκη προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος και της δασικής κληρονομιάς, αειφόρου διαχείρισης των δασών και υποστήριξης της διεθνούς και πανευρωπαϊκής συνεργασίας όσον αφορά την προστασία των δασών με αναφορά στην παρακολούθηση των δασών και την προαγωγή τους ως συλλεκτών άνθρακα. Το Συμβούλιο, με το ψήφισμά του της 15ης Δεκεμβρίου 1998 για μία δασική στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης(5) κάλεσε την Επιτροπή να προβεί σε συνεχή αξιολόγηση και βελτίωση της αποτελεσματικότητας του ευρωπαϊκού συστήματος παρακολούθησης της υγείας των δασών και να λαμβάνει υπόψη όλες τις ενδεχόμενες επιπτώσεις στα δασικά οικοσυστήματα. Κάλεσε επίσης την Επιτροπή να δώσει ιδιαίτερη προσοχή στην ανάπτυξη του κοινοτικού συστήματος πληροφόρησης σχετικά με τις πυρκαγιές στα δάση, το οποίο επιτρέπει την καλύτερη αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των μέτρων πυροπροστασίας.

(4) Στην απόφαση 1600/2002/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 22ας Ιουλίου 2002 για τη θέσπιση του έκτου κοινοτικού προγράμματος δράσης για το περιβάλλον(6) επισημαίνεται ότι είναι ανάγκη ο σχεδιασμός, η υλοποίηση και η αξιολόγηση των περιβαλλοντικών πολιτικών να εδράζονται σε μια προσέγγιση βασισμένη στη γνώση, και υπογραμμίζεται ιδιαίτερα η ανάγκη για παρακολούθηση των πολλαπλών ρόλων των δασών σύμφωνα με τις συστάσεις που έχουν εγκρίνει η Υπουργική Διάσκεψη για την προστασία των δασών στην Ευρώπη, το Φόρουμ των Ηνωμένων Εθνών για τα δάση, η Σύμβαση για τη Βιολογική Ποικιλότητα και άλλοι φορείς.

(5) Η Κοινότητα και τα κράτη μέλη έχουν δεσμευθεί να υλοποιήσουν διεθνώς συμφωνημένες δραστηριότητες που αφορούν την διατήρηση και την προστασία των δασών και, ειδικότερα, τις προτάσεις δράσης της Διακυβερνητικής Ομάδας και του Φόρουμ για τα δάση, το Εκτεταμένο Πρόγραμμα εργασιών για την βιολογική ποικιλότητα των δασών της Σύμβασης για τη Βιολογική Ποικιλότητα, καθώς και τη Σύμβαση Πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για τις κλιματικές μεταβολές και το Πρωτόκολλο του Κυότο.

(6) Η Κοινότητα έχει ήδη αντιμετωπίσει δύο από τις αιτίες που επηρεάζουν δυσμενώς την κατάσταση των δασικών οικοσυστημάτων, με τον κανονισμό (ΕΟΚ) του Συμβουλίου αριθ. 3528/86 της 17ης Νοεμβρίου 1986 για την προστασία των δασών στην Κοινότητα από την ατμοσφαιρική ρύπανση(7) και με τον κανονισμό (ΕΟΚ) του Συμβουλίου αριθ. 2158/92 της 23ης Ιουλίου του 1992 για την πυροπροστασία των κοινοτικών δασών(8).

(7) Η ισχύς και των δύο κανονισμών έληξε την 31η Δεκεμβρίου του 2002 και είναι προς το γενικό συμφέρον της Κοινότητας να συνεχισθούν και να αναπτυχθούν περαιτέρω οι δραστηριότητες παρακολούθησης που θεσπίσθηκαν με τους κανονισμούς αυτούς, με την ενσωμάτωσή τους σε ένα νέο πρόγραμμα με την ονομασία "Έμφαση στα δάση".

(8) Το πρόγραμμα θα πρέπει να εναρμονιστεί με τα υφιστάμενα εθνικά, ευρωπαϊκά και διεθνή συστήματα, λαμβάνοντας δεόντως υπόψη την αρμοδιότητα της Κοινότητας όσον αφορά τα δάση, σύμφωνα με την δασική της στρατηγική και με την επιφύλαξη της αρχής της επικουρικότητας.

(9) Στο πλαίσιο του προγράμματος, τα μέτρα για την παρακολούθηση των πυρκαγιών στα δάση θα πρέπει να συμπληρώνουν τα μέτρα που λαμβάνονται, ειδικότερα, με βάση τις διατάξεις της απόφασης αριθ. 1999/847/ΕΚ του Συμβουλίου της 9ης Δεκεμβρίου 1999 σχετικά με τη θέσπιση κοινοτικού προγράμματος δράσης στον τομέα της πολιτικής άμυνας(9), του κανονισμού (ΕΚ) του Συμβουλίου αριθ. 1257/1999 της 17ης Μαΐου του 1999 για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ)(10), και του κανονισμού (ΕΟΚ) του Συμβουλίου αριθ. 1615/89 της 29ης Μαΐου 1989 για τη θέσπιση Ευρωπαϊκού Συστήματος Δασικών Πληροφοριών και Επικοινωνίας (EFICS)(11).

(10) Το πρόγραμμα θα πρέπει να ενθαρρύνει την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με την κατάσταση των δασών της Κοινότητας και τις δυσμενείς επ' αυτών επιπτώσεις και να καθιστά εφικτή την αξιολόγηση των εφαρμοζομένων κοινοτικών μέτρων για την προώθηση της διατήρησης και της προστασίας των δασών προς όφελος της βιώσιμης ανάπτυξης, με ιδιαίτερη έμφαση στις δράσεις που αναλαμβάνονται για την μείωση των επιπτώσεων που επηρεάζουν δυσμενώς τα δάση.

(11) Για την προώθηση της πλήρους κατανόησης της σχέσης μεταξύ των δασών και του περιβάλλοντος, το πρόγραμμα θα πρέπει επίσης να περιλαμβάνει την παρακολούθηση και άλλων σημαντικών παραγόντων, όπως είναι η βιοποικιλότητα, η δέσμευση του άνθρακα, οι κλιματικές αλλαγές, τα εδάφη και οι προστατευτικές λειτουργίες των δασών. Ως εκ τούτου, το πρόγραμμα θα πρέπει να περιλαμβάνει δράσεις που να διασφαλίζουν ένα ευρύτερο φάσμα στόχων και μια ευέλικτη υλοποίηση, με βάση τα επιτεύγματα των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 3528/86 και (ΕΟΚ) αριθ. 2158/92. Θα πρέπει να προβλέπει την ενδεδειγμένη, οικονομικώς αποδοτική, παρακολούθηση των δασών και των περιβαλλοντικών αλληλεπιδράσεων.

(12) Τα κράτη μέλη θα πρέπει να υλοποιήσουν το πρόγραμμα με εθνικά προγράμματα που θα εγκριθούν από την Κοινότητα βάσει διαδικασίας που θα καθορισθεί.

(13) Η Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, θα πρέπει να διασφαλίσει τον συντονισμό, την παρακολούθηση και την ανάπτυξη του προγράμματος και να υποβάλλει εκθέσεις σχετικά με αυτό, ιδίως προς την Μόνιμη Δασική Επιτροπή που έχει συσταθεί με την απόφαση 89/367/ΕΟΚ του Συμβουλίου(12).

(14) Η παρακολούθηση των δασών και των περιβαλλοντικών αλληλεπιδράσεων μπορεί να παράσχει αξιόπιστες και συγκρίσιμες πληροφορίες για την προστασία των δασών της Κοινότητας μόνον εάν τα στοιχεία συγκεντρώνονται με βάση εναρμονισμένες μεθόδους. Η διαθεσιμότητα των συγκρίσιμων αυτών πληροφοριών σε κοινοτική βάση θα συμβάλλει στη δημιουργία μιας βάσης με γεωγραφικά στοιχεία χώρου από διάφορες πηγές των κοινών συστημάτων περιβαλλοντικών πληροφοριών. Ενδείκνυται συνεπώς η σύνταξη εγχειριδίων που να περιγράφουν τις μεθόδους που πρέπει να χρησιμοποιηθούν για την παρακολούθηση της κατάστασης των δασών, την μορφή των στοιχείων και τους κανόνες για τη διαχείριση τους.

(15) Η Επιτροπή θα πρέπει να χρησιμοποιήσει τα στοιχεία που συγκεντρώνονται βάσει του συστήματος και αφορούν την δέσμευση του άνθρακα, τις κλιματικές αλλαγές και τις επιπτώσεις επί της βιολογικής ποικιλότητας, προκειμένου να ανταποκριθεί στις δεσμεύσεις περί υποβολής εκθέσεων δυνάμει των οικείων συμβάσεων και πρωτοκόλλων, συμφώνως προς τις διατάξεις αυτών. Εάν προκύψει πρόβλημα ανακολουθίας, η Επιτροπή θα πρέπει να λάβει κάθε δυνατό μέτρο προκειμένου να επιτευχθεί θετική λύση.

(16) Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα πρέπει να συνεργαστούν με άλλους διεθνείς οργανισμούς στον τομέα της παρακολούθησης των δασών σε διεθνές και πανευρωπαϊκό επίπεδο, και, ιδιαίτερα, με το Διεθνές Πρόγραμμα Συνεργασίας (ΔΠΣ "Δάση") για την αξιολόγηση και την παρακολούθηση των επιπτώσεων της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στα δάση, προκειμένου να προωθηθεί η διατήρηση και η προστασία των δασών προς όφελος της αειφόρου ανάπτυξης.

(17) Ο παρών κανονισμός θεσπίζει, για όλη τη διάρκεια του προγράμματος, ένα χρηματοδοτικό πλαίσιο το οποίο αποτελεί προνομιακή αναφορά, κατά την έννοια του σημείου 33 της διοργανικής συμφωνίας της 6ης Μαΐου 1999 μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής για τη δημοσιονομική πειθαρχία και τη βελτίωση της διαδικασίας του προϋπολογισμού(13), για την αρμόδια επί του προϋπολογισμού αρχή κατά την ετήσια διαδικασία κατάρτισης του προϋπολογισμού.

(18) Είναι σκόπιμο να καθορισθεί το ύψος της κοινοτικής συνεισφοράς στις δραστηριότητες που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο του προγράμματος.

(19) Τα κράτη μέλη θα πρέπει να ορίσουν τις αρχές και τους οργανισμούς που θα φέρουν την ευθύνη για την επεξεργασία και τη διαβίβαση των στοιχείων καθώς και για τη διαχείριση της κοινοτικής συνεισφοράς.

(20) Τα κράτη μέλη θα πρέπει επίσης να υποβάλλουν εκθέσεις για διάφορες δραστηριότητες παρακολούθησης, οι οποίες θα πρέπει να υποβάλλονται στην Επιτροπή.

(21) Τα στοιχεία θα πρέπει να διαδίδονται λαμβάνοντας υπόψη τη Σύμβαση UN/ECE/1998 για την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη σε θέματα σχετικά με το περιβάλλον (Σύμβαση του Aarhus) και τις σχετικές κοινοτικές διατάξεις περί προσβάσεως σε περιβαλλοντικές πληροφορίες.

(22) Τα απαιτούμενα μέτρα για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού θεσπίζονται σύμφωνα με την απόφαση του Συμβουλίου αριθ. 1999/468/ΕΚ της 28ης Ιουνίου 1999 για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή(14).

(23) Η Μόνιμη δασική επιτροπή θα πρέπει να επικουρεί την Επιτροπή με τη χρήση της διαδικασίας κανονιστικής επιτροπής, βάσει των κριτηρίων του άρθρου 2(β) της ανωτέρω απόφασης.

(24) Είναι σημαντικό να διατηρηθεί το πρόγραμμα υπό παρακολούθηση και να γίνεται εκτίμηση της αποτελεσματικότητάς του για να διαπιστωθεί η ύπαρξη αναγκών που πρέπει να αντιμετωπισθούν. Η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλλει εκθέσεις στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την υλοποίηση του προγράμματος, ιδιαίτερα όσον αφορά τη συνέχισή του πέραν της περιόδου υλοποίησης που ορίζεται στον παρόντα κανονισμό.

(25) Δεδομένου ότι οι στόχοι της προτεινόμενης δράσης, δηλαδή η παρακολούθηση των δασών, της κατάστασής τους και των περιβαλλοντικών αλληλεπιδράσεων, δεν μπορούν να επιτευχθούν ικανοποιητικώς από τα κράτη μέλη, και μπορούν συνεπώς να επιτευχθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο, η Κοινότητα μπορεί να λάβει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, όπως προβλέπεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως προβλέπεται στο ίδιο άρθρο, ο κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία προς επίτευξη των συγκεκριμένων στόχων.

(26) Οι ευρωπαϊκές συμφωνίες μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους, αφενός, και των υποψηφίων προς ένταξη χωρών της Κεντρικής και της Ανατολικής Ευρώπης, αφετέρου, προβλέπουν την συμμετοχή των χωρών αυτών σε κοινοτικά προγράμματα, ιδιαίτερα στον τομέα του περιβάλλοντος. Το πρόγραμμα θα πρέπει επίσης να είναι ανοικτό στη συμμετοχή άλλων ευρωπαϊκών χωρών.

(27) Εν όψει της λήξης της ισχύος των κανονισμών (ΕΟΚ) αριθ. 3528/86 και (ΕΟΚ) αριθ. 2158/92 και προκειμένου να αποφευχθεί τυχόν επικάλυψη ή νομικό κενό, ο κανονισμός είναι σκόπιμο να εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2003,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΤΜΗΜΑ 1

Στόχοι, περιεχόμενο και ορισμοί

Άρθρο 1

1. Με τον παρόντα κανονισμό θεσπίζεται κοινοτικό πρόγραμμα για την ευρεία, εναρμονισμένη και ολοκληρωμένη, μακροπρόθεσμη παρακολούθηση της κατάστασης των δασών (στο εξής "το πρόγραμμα"), προκειμένου:

α) να συνεχιστεί και να αναπτυχθεί περαιτέρω η παρακολούθηση:

- της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και των συνεπειών της και άλλων παραγόντων που επιδρούν στα δάση, όπως είναι οι βιοτικοί και οι αβιοτικοί παράγοντες και οι παράγοντες ανθρωπογενούς προέλευσης,

- των πυρκαγιών στα δάση και των αιτίων και επιπτώσεών τους,

β) να εκτιμηθούν οι απαιτήσεις και να αναπτυχθεί η παρακολούθηση των εδαφών, της δέσμευσης του άνθρακα, των συνεπειών των κλιματικών αλλαγών, της βιολογικής ποικιλότητας καθώς και της προστατευτικής λειτουργίας των δασών,

γ) να αξιολογείται σε συνεχή βάση η αποτελεσματικότητα των δραστηριοτήτων παρακολούθησης για την εκτίμηση της κατάστασης των δασών και η περαιτέρω ανάπτυξη της δραστηριότητας παρακολούθησης.

Το πρόγραμμα παρέχει αξιόπιστα και συγκρίσιμα στοιχεία και πληροφορίες για την κατάσταση των δασών και τις επιβλαβείς επ' αυτών επιδράσεις σε επίπεδο Κοινότητας. Συντελεί επίσης στην αξιολόγηση των εν εξελίξει μέτρων για την προώθηση της διατήρησης και της προστασίας των δασών προς όφελος της αειφόρου ανάπτυξης, με ιδιαίτερη έμφαση στις δράσεις που αναλαμβάνονται για τη μείωση των επιπτώσεων που επηρεάζουν δυσμενώς τα δάση. Το πρόγραμμα θα λαμβάνει υπόψη και, κατά περίπτωση, θα συνδέεται με τους υφιστάμενους και προγραμματιζόμενους εθνικούς, ευρωπαϊκούς και παγκόσμιους μηχανισμούς παρακολούθησης και θα συμμορφώνεται προς τις σχετικές διεθνείς συμφωνίες.

2. Όπου ο παρών κανονισμός αναφέρεται σε δάση, τα κράτη μέλη μπορούν να συμπεριλαμβάνουν και άλλες δασικές εκτάσεις. Όπου ο παρών κανονισμός αναφέρεται σε δάση στο πλαίσιο δασικών πυρκαγιών, τα κράτη μέλη μπορούν επιπλέον να συμπεριλαμβάνουν άλλες εκτάσεις.

3. Στη Γαλλία, το πρόγραμμα δεν εφαρμόζεται στα υπερπόντια διαμερίσματα.

Άρθρο 2

1. Το πρόγραμμα προβλέπει την ανάληψη δράσεων με σκοπό:

α) την προαγωγή της εναρμονισμένης συγκέντρωσης, διαχείρισης και εκτίμησης στοιχείων,

β) την βελτίωση της αξιολόγησης στοιχείων και την προώθηση της ολοκληρωμένης αξιολόγησης στοιχείων σε κοινοτικό επίπεδο,

γ) την βελτίωση της ποιότητας των στοιχείων και των πληροφοριών που συγκεντρώνονται στο πλαίσιο του προγράμματος,

δ) την περαιτέρω ανάπτυξη της παρακολούθησης του προγράμματος,

ε) την βελτίωση της κατανόησης των δασών και, ιδιαίτερα, του αντίκτυπου των φυσικών και των ανθρωπογενών παραγόντων καταπόνησης,

στ) την μελέτη της δυναμικής των πυρκαγιών στα δάση και των αιτίων και επιπτώσεων τους σε αυτά,

ζ) την ανάπτυξη δεικτών και μεθοδολογιών εκτίμησης των κινδύνων από πολλαπλούς παράγοντες καταπόνησης στο χρόνο και στο χώρο.

2. Οι δράσεις της παραγράφου 1 είναι συμπληρωματικές των κοινοτικών ερευνητικών προγραμμάτων.

Άρθρο 3

Για τους σκοπούς του παρόντος κανονισμού, εφαρμόζονται οι ακόλουθοι ορισμοί:

α) "Δάσος" σημαίνει έκταση με κάλυψη κόμης δένδρων (ή ισοδύναμο επίπεδο φυτοκάλυψης) άνω του 10 % και επιφάνεια μεγαλύτερη από 0,5 εκτάριο. Τα δένδρα θα πρέπει να έχουν δυνατότητα να φθάσουν τουλάχιστον σε ύψος 5 μέτρων σε ώριμη ηλικία επί τόπου. Το δάσος είναι δυνατόν να αποτελείται είτε από κλειστούς δασικούς σχηματισμούς, όπου δένδρα διαφορετικών ορόφων και υπόροφης βλάστησης καλύπτουν υψηλό ποσοστό του εδάφους, είτε από ανοικτούς δασικούς σχηματισμούς με συνεχή κάλυψη από βλάστηση, όπου η κάλυψη κόμης δένδρων υπερβαίνει το 10 %. Νεαρές φυσικές συστάδες και όλες οι φυτείες που έχουν δημιουργηθεί για δασικούς σκοπούς και πρόκειται να φθάσουν σε πυκνότητα κόμης 10 % ή σε ύψος δένδρων 5 μέτρων περιλαμβάνονται στα δάση, όπως και οι περιοχές που κανονικά αποτελούν τμήμα δασικής περιοχής, αλλά προσωρινά δεν καλύπτονται από φυτά λόγω ανθρώπινης παρέμβασης ή φυσικών αιτίων, αναμένεται όμως να μετατραπούν και πάλι σε δάσος. Στον ορισμό του "δάσους" συμπεριλαμβάνονται: δασικά φυτώρια και φυτείες σποροπαραγωγής τα οποία αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του δάσους· δασικοί δρόμοι, αποψιλωμένες επιφάνειες, αντιπυρικές ζώνες και άλλες μικρές ανοικτές περιοχές εντός δάσους· δάση σε εθνικά πάρκα, προστατευόμενες φυσικές περιοχές και άλλες προστατευόμενες περιοχές όπως είναι οι περιοχές ιδιαίτερου περιβαλλοντικού, επιστημονικού, ιστορικού, πολιτιστικού ή πνευματικού ενδιαφέροντος· ανεμοφράκτες και προστατευτικές ζώνες δένδρων με επιφάνεια τουλάχιστον 0,5 εκτάριο και πλάτος άνω των 20 μέτρων. Συμπεριλαμβάνονται οι φυτείες δένδρων καουτσούκ και φελλοφόρων δρυών. Από τον ορισμό εξαιρούνται ωστόσο εκτάσεις χρησιμοποιούμενες κατά κύριο λόγο για γεωργικές δραστηριότητες.

β) "Άλλη δασική έκταση" σημαίνει έκταση με κάλυψη κόμης δένδρων (ή ισοδύναμο επίπεδο φυτοκάλυψης) 5-10 % από δένδρα που έχουν τη δυνατότητα να φθάσουν σε ύψος 5 μέτρων κατά την ωριμότητα επιτόπου· ή με κάλυψη κόμης δένδρων (ή ισοδύναμο επίπεδο φυτοκάλυψης) άνω του 10 % από δένδρα που δεν έχουν τη δυνατότητα να φθάσουν σε ύψος 5 μέτρων κατά την ωριμότητα επιτόπου (π.χ. δένδρα-νάνοι ή υπανάπτυκτα) και κάλυψη με, ξυλώδεις ή μη, θάμνους. Από τον ορισμό αυτό εξαιρούνται περιοχές καλυπτόμενες με δένδρα, ξυλώδεις ή μη θάμνους που αναφέρονται παραπάνω αλλά έχουν επιφάνεια μικρότερη του 0,5 εκταρίου και πλάτος κάτω των 20 μέτρων, οι οποίες κατατάσσονται στις "άλλες εκτάσεις": Εξαιρούνται επίσης εκτάσεις χρησιμοποιούμενες κατά κύριο λόγο για γεωργικές δραστηριότητες.

γ) "Άλλη έκταση" σημαίνει έκταση μη κατατασσόμενη στα δάση ή σε άλλη δασική έκταση όπως ορίζονται στον παρόντα κανονισμό, αλλά η οποία, ωστόσο, έχει περιληφθεί στις στατιστικές δασικών πυρκαγιών σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία. Οι εκτάσεις αυτές μπορούν να περιλαμβάνουν ερεικώνες, χέρσες ή γεωργικές εκτάσεις που γειτνιάζουν με, ή περικλείονται από, δασική έκταση.

δ) "Δασική πυρκαγιά" σημαίνει πυρκαγιά η οποία εκδηλώνεται και εξαπλώνεται σε δάσος και άλλη δασική έκταση ή η οποία εκδηλώνεται σε άλλες εκτάσεις και εξαπλώνεται σε δάσος ή άλλη δασική έκταση. Από τον ορισμό αυτό εξαιρείται η επιβεβλημένη ή ελεγχόμενη καύση, συνήθως με σκοπό την μείωση ή την εξάλειψη της ποσότητας συσσωρευμένης καύσιμης ύλης στο έδαφος.

ε) "Γεωγραφική αναφορά" σημαίνει αναφορά σε συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή εντός της οποίας συγκεντρώνονται στοιχεία ή άλλες πληροφορίες. Η περιοχή αυτή είναι δυνατόν να είναι ευρύτερη από την περιοχή ή το σημείο από όπου συγκεντρώνονται στοιχεία/πληροφορίες, παραδείγματος χάριν προκειμένου να εξασφαλίζεται η ανωνυμία όσον αφορά την πηγή των στοιχείων/πληροφοριών που συγκεντρώνονται.

ΤΜΗΜΑ 2

Παρακολούθηση και μέσα για τη βελτίωση και την ανάπτυξη του προγράμματος

Άρθρο 4

1. Με βάση τα επιτεύγματα του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 3528/86, το πρόγραμμα:

α) συνεχίζει και αναπτύσσει περαιτέρω το συστηματικό δίκτυο παρατηρητηρίων για τη διεξαγωγή περιοδικών απογραφών με στόχο τη λήψη αντιπροσωπευτικών πληροφοριών για την κατάσταση των δασών,

β) συνεχίζει και αναπτύσσει περαιτέρω το δίκτυο επιφανειών παρατήρησης στις οποίες πραγματοποιείται εντατική και συνεχής παρακολούθηση των δασών.

2. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής της παραγράφου 1 καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 17 παράγραφος 2.

Άρθρο 5

1. Με βάση τα επιτεύγματα του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2158/92, το πρόγραμμα συνεχίζει και αναπτύσσει περαιτέρω το σύστημα πληροφοριών προκειμένου να συγκεντρώνονται συγκρίσιμες πληροφορίες σχετικά με τις δασικές πυρκαγιές σε κοινοτικό επίπεδο.

2. Το πρόγραμμα παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα εκπόνησης μελετών για την αναγνώριση των αιτίων και της δυναμικής των δασικών πυρκαγιών καθώς και για τις επιπτώσεις αυτών στα δάση. Οι μελέτες αυτές συμπληρώνουν τα σχετικά με τις δασικές πυρκαγιές μέτρα και δραστηριότητες που τίθενται σε εφαρμογή βάσει των διατάξεων της απόφασης 1999/847/ΕΚ, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1257/1999 και του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1615/89.

Επιπλέον, και έως την 31η Δεκεμβρίου 2005, χρηματοδοτούνται χωριστά ενημερωτικές εκστρατείες και ειδική εκπαίδευση του προσωπικού που ασχολείται με τις παρεμβάσεις πυροπροστασίας, σύμφωνα με το άρθρο 13 παράγραφος 1, εκτός εάν τα μέτρα αυτά περιλαμβάνονται στα προγράμματα αγροτικής ανάπτυξης.

3. Τα κράτη μέλη μπορούν, με αίτησή τους, να συμμετέχουν στα μέτρα και τις δραστηριότητες που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2.

4. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής των παραγράφων 1 και 2 καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 2.

Άρθρο 6

1. Για την επίτευξη των στόχων που καθορίζονται στο άρθρο 1, παράγραφος 1, στοιχείο β), το πρόγραμμα αναπτύσσεται με μελέτες, πειράματα, σχέδια επίδειξης, δοκιμές σε πιλοτική βάση και θέσπιση νέων δραστηριοτήτων παρακολούθησης. Η Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, αναπτύσσει το πρόγραμμα με ιδιαίτερο στόχο:

α) να βελτιωθούν οι γνώσεις σχετικά με την κατάσταση των δασών και άλλων δασικών εκτάσεων καθώς και την σχέση μεταξύ της κατάστασης αυτής και των φυσικών ή ανθρωπογενών παραγόντων καταπόνησης,

β) να εκτιμηθούν οι επιπτώσεις που έχουν στα δάση οι κλιματικές μεταβολές συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων στην βιολογική τους ποικιλότητα, και στη σχέση των δασών με τη δέσμευση του άνθρακα και το έδαφος,

γ) συνεκτιμώντας τους υφιστάμενους συναφείς δείκτες, να επισημανθούν τα βασικά δομικά και λειτουργικά στοιχεία των οικοσυστημάτων που θα χρησιμοποιηθούν ως δείκτες για να εκτιμηθούν η παρούσα κατάσταση και οι τάσεις της βιολογικής ποικιλότητας στα δάση και οι προστατευτικές λειτουργίες των δασών.

2. Εκ παραλλήλου με τα μέτρα της παραγράφου 1, τα κράτη μέλη μπορούν, κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής ή με δική τους πρωτοβουλία, να εκπονούν μελέτες και να πραγματοποιούν πειράματα, προγράμματα επίδειξης ή μια δοκιμαστική φάση παρακολούθησης.

3. Τα μέτρα των παραγράφων 1 και 2 συντελούν στην αναγνώριση επιλογών για τη θέσπιση νέων δραστηριοτήτων παρακολούθησης στο πλαίσιο του προγράμματος, οι οποίες θα συμβάλλουν ουσιαστικά στις ανάγκες ενημέρωσης και παρακολούθησης στους τομείς που αναφέρονται στο άρθρο 1, παράγραφος 1, στοιχείο β). Η υλοποίηση των δραστηριοτήτων αυτών θεωρείται μέρος της ενδιάμεσης επανεξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 18. Κατά την ανάπτυξη του προγράμματος, η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τις επιστημονικές καθώς και τις οικονομικές ανάγκες και περιορισμούς.

4. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής των παραγράφων 1, 2 και 3, συμπεριλαμβανομένων των αποφάσεων για την εφαρμογή νέων δραστηριοτήτων παρακολούθησης, καθορίζονται με τη διαδικασία του άρθρου 17, παράγραφος 2.

Άρθρο 7

1. Για την επίτευξη των στόχων που προβλέπονται στο άρθρο 1, παράγραφος 1, στοιχείο γ), και επιπλέον των δράσεων που προβλέπονται στο άρθρο 6, η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, εκπονεί μελέτες και πραγματοποιεί πειράματα και σχέδια επίδειξης με στόχο:

α) την προώθηση της εναρμονισμένης συγκέντρωσης, διαχείρισης και εκτίμησης των στοιχείων σε κοινοτικό επίπεδο,

β) την βελτίωση της αξιολόγησης των στοιχείων σε κοινοτικό επίπεδο,

γ) την βελτίωση της ποιότητας των στοιχείων και των πληροφοριών που συγκεντρώνονται στο πλαίσιο του προγράμματος.

2. Για την επίτευξη των στόχων που προβλέπονται στο άρθρο 1, παράγραφος 1, στοιχείο γ), και επιπλέον των δράσεων που προβλέπονται στο άρθρο 6, τα κράτη μέλη μπορούν να ενσωματώνουν στα εθνικά τους προγράμματα μελέτες, πειράματα και σχέδια επίδειξης στους τομείς οι οποίοι αναφέρονται στην παράγραφο 1.

3. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής της παραγράφου 1 καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 17, παράγραφος 2.

ΤΜΗΜΑ 3

Εθνικά προγράμματα, συντονισμός και συνεργασία

Άρθρο 8

1. Οι δραστηριότητες που προβλέπονται στα άρθρα 4 και 5, στο άρθρο 6 παράγραφοι 2 και 3, και στο άρθρο 7 παράγραφος 2, εφαρμόζονται στο πλαίσιο εθνικών προγραμμάτων που καταρτίζουν τα κράτη μέλη για περιόδους 3 ετών.

2. Τα εθνικά προγράμματα υποβάλλονται στην Επιτροπή εντός 60 ημερών από την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού, και, στη συνέχεια, πριν από την 1η Νοεμβρίου του έτους που προηγείται της ημερομηνίας έναρξης της κάθε περιόδου τριών ετών.

3. Τα κράτη μέλη προσαρμόζουν τα εγκεκριμένα εθνικά τους προγράμματα με την έγκριση της Επιτροπής, προκειμένου ιδίως να καταστεί δυνατή η επέκταση της δραστηριότητας παρακολούθησης που θα αναπτυχθεί σύμφωνα με το άρθρο 6, όταν θεσπιστεί η δραστηριότητα αυτή.

4. Κατά την υποβολή τους στην Επιτροπή, τα εθνικά προγράμματα συνοδεύονται από εκ των προτέρων αξιολόγηση. Τα κράτη μέλη πραγματοποιούν επίσης ενδιάμεσες αξιολογήσεις στο τέλος του τρίτου έτους της περιόδου που καθορίζεται στο άρθρο 12 καθώς και εκ των υστέρων αξιολογήσεις στο τέλος της εν λόγω περιόδου.

5. Με βάση τα υποβαλλόμενα εθνικά προγράμματα ή τις τυχόν εγκεκριμένες προσαρμογές των εθνικών προγραμμάτων, η Επιτροπή αποφασίζει για την οικονομική συνεισφορά στις επιλέξιμες δαπάνες.

6. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής των παραγράφων 1 ως 5 καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 2, λαμβάνοντας υπόψη τους εθνικούς, ευρωπαϊκούς και διεθνείς μηχανισμούς παρακολούθησης προς αποφυγή προσθέτου διοικητικού βάρους.

Άρθρο 9

1. Η Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, συντονίζει, παρακολουθεί και αναπτύσσει το πρόγραμμα και υποβάλλει τις σχετικές με αυτό εκθέσεις, ιδίως στη Μόνιμη Δασική Επιτροπή.

2. Η Επιτροπή, σε συνεργασία με τα κράτη μέλη, αξιολογεί τα στοιχεία σε επίπεδο Κοινότητας και διασφαλίζει, σύμφωνα με το άρθρο 15, την αξιολόγηση σε επίπεδο Κοινότητας των στοιχείων και πληροφοριών που έχουν συγκεντρωθεί.

3. Η Επιτροπή συνιστά Επιστημονική Συμβουλευτική Ομάδα η οποία επικουρεί την Μόνιμη Δασική Επιτροπή κατά την προετοιμασία των εργασιών της, ιδίως για την ανάπτυξη του προγράμματος, όπως αναφέρεται στο άρθρο 6.

4. Για την εκπλήρωση των καθηκόντων που καθορίζονται στις παραγράφους 1 και 2, η Επιτροπή δημιουργεί Επιστημονικό Φορέα Συντονισμού στο πλαίσιο του Κοινού Κέντρου Ερευνών και μπορεί να συμβουλεύεται ερευνητικά ινστιτούτα και εμπειρογνώμονες και να συνάπτει μαζί τους συμβάσεις, λαμβάνοντας απολύτως υπόψη το φάσμα των διαφόρων δασικών οικοσυστημάτων στην Κοινότητα.

5. Για την εκτέλεση των καθηκόντων υποβολής εκθέσεων που προβλέπονται στην παράγραφο 1, η Επιτροπή επικουρείται από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος.

6. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής της παραγράφου 3 καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 2.

Άρθρο 10

1. Για την εναρμόνιση των δραστηριοτήτων που αναφέρονται στα άρθρα 4 και 5 και στο άρθρο 6, παράγραφος 3, και για τη διασφάλιση της δυνατότητας σύγκρισης των στοιχείων, προσδιορίζονται σε εγχειρίδια υποχρεωτικές και προαιρετικές παράμετροι και καθορίζονται οι μέθοδοι παρακολούθησης καθώς και οι μορφότυποι στοιχείων που χρησιμοποιούνται για τη διαβίβασή τους. Τα εγχειρίδια θα πρέπει να βασίζονται σε υφιστάμενα συστήματα, όταν τα συστήματα αυτά είναι διαθέσιμα και κατάλληλα.

2. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής της παραγράφου 1 καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 2.

Άρθρο 11

1. Στο πλαίσιο των στόχων του άρθρου 1, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη συνεργάζονται και ενισχύουν τις συνέργειες με άλλους οργανισμούς σε διεθνές ή πανευρωπαϊκό επίπεδο προκειμένου να προαχθεί η διατήρηση και η προστασία των δασών προς όφελος της αειφόρου ανάπτυξης.

2. Στο πλαίσιο του άρθρου 4, η Επιτροπή συνεργάζεται με το ΔΠΣ "Δάση" για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων που προβλέπονται στο πλαίσιο της Σύμβασης σχετικά με τη διασυνοριακή ατμοσφαιρική ρύπανση σε μεγάλη απόσταση.

3. Για τους σκοπούς της συνεργασίας που αναφέρεται στις παραγράφους 1 και 2, η Κοινότητα μπορεί να υποστηρίζει τις ακόλουθες δραστηριότητες:

α) καθιέρωση κατάλληλης σύνδεσης με τον Επιστημονικό Φορέα Συντονισμού,

β) μελέτες και αξιολογήσεις στοιχείων.

ΤΜΗΜΑ 4

Περίοδος υλοποίησης και χρηματοοικονομικά θέματα

Άρθρο 12

1. Το πρόγραμμα διαρκεί για χρονική περίοδο 6 ετών, από την 1η Ιανουαρίου 2003 έως την 31η Δεκεμβρίου 2008.

2. Για τους σκοπούς του προγράμματος, η μέγιστη οικονομική στήριξη της Κοινότητας στις επιλέξιμες δαπάνες των εθνικών προγραμμάτων έχει ως εξής:

α) δραστηριότητες που εκτελούνται βάσει του άρθρο 4: 50 %,

β) δραστηριότητες που εκτελούνται βάσει του άρθρου 5: 50 %,

γ) δραστηριότητες που εκτελούνται βάσει του άρθρου 6 παράγραφος 2: 75 %,

δ) δραστηριότητες που εκτελούνται βάσει του άρθρου 6 παράγραφος 3: 50 %,

ε) δραστηριότητες που εκτελούνται βάσει του άρθρου 7 παράγραφος 2: 50 %.

3. Η Επιτροπή καταβάλλει στα κράτη μέλη την κοινοτική συνεισφορά στις επιλέξιμες δαπάνες.

4. Η Επιτροπή χρηματοδοτεί δραστηριότητες που εκτελούνται βάσει του άρθρου 6 παράγραφος 1, του άρθρου 7 παράγραφος 1 και του άρθρου 9 παράγραφοι 1, 2 και 4, σύμφωνα με τους κανόνες που εφαρμόζονται για τις δημόσιες συμβάσεις.

5. Η Κοινότητα μπορεί να συνεισφέρει στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος για την εκπλήρωση των καθηκόντων που προβλέπονται στο άρθρο 9 παράγραφος 5, και στο άρθρο 18.

6. Η Κοινότητα μπορεί να συνεισφέρει στο "ΔΠΣ Δάση" για την εκπλήρωση των κοινοτικών υποχρεώσεων που προβλέπονται στο άρθρο 11 παράγραφος 2.

Άρθρο 13

1. Το χρηματοδοτικό πλαίσιο για την εκτέλεση του παρόντος προγράμματος για το διάστημα 2003-2006 καθορίζεται σε 52 εκατομμύρια ευρώ. Επιπλέον αυτού του ποσού, οι οικονομικοί πόροι για τα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 5 παράγραφος 2, τρίτη πρόταση, ανέρχονται σε 0,5 εκατομμύριο ευρώ. Για την περίοδο 2007-2008, οι οικονομικοί πόροι κατανέμονται σύμφωνα με τις νέες δημοσιονομικές προοπτικές.

2. Οι οικονομικοί πόροι που καθορίζονται στην παράγραφο 1 αυξάνονται σε περίπτωση ένταξης νέων κρατών μελών στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

3. Οι ετήσιες πιστώσεις εγκρίνονται από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή εντός των ορίων των δημοσιονομικών προοπτικών.

ΤΜΗΜΑ 5

Εκτέλεση, υποβολή εκθέσεων από τα κράτη μέλη, Μόνιμη Δασική Επιτροπή

Άρθρο 14

1. Τα κράτη μέλη ορίζουν τους αρμόδιους φορείς διαχείρισης των δραστηριοτήτων που περιλαμβάνονται στα εγκεκριμένα εθνικά προγράμματα, με βάση τις οικονομικές και επιχειρησιακές δυνατότητες των εν λόγω φορέων. Οι φορείς αυτοί είναι δυνατόν να είναι δημόσιες αρχές ή άλλοι φορείς, με την επιφύλαξη της έγκρισης της Επιτροπής, όσον αφορά τους ιδιωτικούς φορείς.

2. Με την επιφύλαξη των υφισταμένων αρμοδίων αρχών, τα κράτη μέλη ορίζουν τις αρχές και τις υπηρεσίες στις οποίες ανατίθεται η εφαρμογή των μέτρων που θεσπίζονται σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό.

3. Τα κράτη μέλη είναι υπεύθυνα για την χρηστή και αποτελεσματική διαχείριση της κοινοτικής συνεισφοράς. Προς τον σκοπό αυτόν, τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις αναγκαίες διατάξεις προκειμένου:

α) να διασφαλίζεται ότι οι δραστηριότητες που χρηματοδοτεί η Κοινότητα υλοποιούνται όντως και με τον κατάλληλο τρόπο, εξασφαλίζοντας την προβολή της κοινοτικής συνεισφοράς,

β) να αποτρέπεται κάθε παρατυπία,

γ) να ανακτώνται οι πληρωμές που απωλέσθηκαν λόγω τυχόν παρατυπίας ή αμέλειας,

δ) να διασφαλίζεται ότι οι φορείς που αναφέρονται στην παράγραφο 1 έχουν κατάλληλα εσωτερικά συστήματα διαχείρισης και ελέγχου,

ε) να διασφαλίζεται ότι τα κράτη μέλη εγγυώνται για τους φορείς που αναφέρονται στην παράγραφο 1, σε περίπτωση που αυτοί δεν είναι δημόσιοι οργανισμοί.

4. Τα κράτη μέλη παρέχουν στην Επιτροπή όλες τις αναγκαίες πληροφορίες και προβαίνουν σε όλες τις διευθετήσεις που μπορούν να διευκολύνουν τους ελέγχους, συμπεριλαμβανομένων των επί τόπου επιθεωρήσεων από την Επιτροπή ή το Ελεγκτικό Συνέδριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, τους οποίους η Επιτροπή θεωρεί ενδεδειγμένους για τους σκοπούς της διαχείρισης της κοινοτικής συνεισφοράς. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν την Επιτροπή για τις διευθετήσεις που έγιναν για τον σκοπό αυτόν.

5. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής των παραγράφων 1 έως 4 καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 2.

Άρθρο 15

1. Μέσω των αρχών και υπηρεσιών που έχουν ορισθεί, τα κράτη μέλη διαβιβάζουν ετησίως στην Επιτροπή τα στοιχεία που συγκεντρώνονται στο πλαίσιο του προγράμματος, συνοδευόμενα από τη σχετική έκθεση.

Τα στοιχεία πρέπει να έχουν γεωγραφική αναφορά και διαβιβάζονται στην Κοινότητα μέσω υπολογιστών ή/και με τη χρήση ηλεκτρονικής τεχνολογίας. Η Επιτροπή, σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη, καθορίζει τον μορφότυπο και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που απαιτούνται για τη διαβίβαση των στοιχείων.

2. Τα κράτη μέλη διαδίδουν ενεργώς τα συγκεντρωθέντα στοιχεία σύμφωνα με κοινή μορφή και κοινά πρότυπα και μέσω ηλεκτρονικών βάσεων δεδομένων με γεωγραφική αναφορά, των οποίων η διαχείριση θα γίνεται σύμφωνα με τις αρχές της Σύμβασης του Aarhus και τις συναφείς κοινοτικές διατάξεις για την πρόσβαση σε περιβαλλοντικές πληροφορίες.

3. Προκειμένου να προαχθεί η αξιολόγηση των στοιχείων και να αποκομίζεται η μεγαλύτερη δυνατή προστιθέμενη αξία από την χρησιμοποίησή τους, δεν περιορίζεται το δικαίωμα της Επιτροπής για χρήση και διάδοση στοιχείων, σύμφωνα με τις αρχές της Σύμβασης του Aarhus και τις συναφείς κοινοτικές διατάξεις για την πρόσβαση σε περιβαλλοντικές πληροφορίες. Όποτε τα στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί από τα κράτη μέλη διαδίδονται κατά τον τρόπο αυτόν, τα κράτη μέλη πρέπει να αναγνωρίζονται ως πηγή αυτών.

4. Οι λεπτομερείς κανόνες εφαρμογής της παραγράφου 1 καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 2.

Άρθρο 16

1. Κάθε κράτος μέλος εκπονεί, ιδίως με βάση τις δραστηριότητες που προβλέπονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1, έκθεση σχετικά με την κατάσταση των δασών της χώρας.

Η έκθεση διαβιβάζεται στην Επιτροπή το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου κάθε τριετίας, με αφετηρία το 2005.

2. Κάθε κράτος μέλος το οποίο συμμετέχει στις δραστηριότητες που προβλέπονται στο άρθρο 5 παράγραφοι 1 και 2, εκπονεί έκθεση σχετικά με την κατάσταση στη χώρα όσον αφορά τις επιπτώσεις των πυρκαγιών στα δάση.

Η έκθεση διαβιβάζεται στην Επιτροπή το αργότερο την 31η Δεκεμβρίου κάθε έτους, με αφετηρία το 2003.

3. Κάθε κράτος μέλος εκπονεί έκθεση σχετικά με την κατάσταση στη χώρα όσον αφορά ζητήματα τα οποία αντιμετωπίζονται στο πλαίσιο των δραστηριοτήτων παρακολούθησης που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 3, όταν θεσπιστούν οι δραστηριότητες αυτές.

Οι κατευθυντήριες γραμμές για την υποβολή εκθέσεων και η περιοδικότητα της υποβολής τους καθορίζονται με βάση τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 17 παράγραφος 2.

Άρθρο 17

1. Η Επιτροπή επικουρείται από τη Μόνιμη Δασική Επιτροπή(15).

2. Όποτε γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζονται τα άρθρα 5 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 8 της ίδιας απόφασης.

Η προθεσμία που προβλέπεται στο άρθρο 5, παράγραφος 6, της απόφασης 1999/468/ΕΚ ορίζεται σε δύο μήνες.

3. Η Επιτροπή θεσπίζει τον εσωτερικό κανονισμό της.

ΤΜΗΜΑ 6

Υποβολή εκθέσεων από την Επιτροπή, επανεξέταση, υποψήφιες χώρες

Άρθρο 18

Έξι μήνες από την ημερομηνία που ορίζεται για την υποβολή των εκθέσεων του άρθρου 16 παράγραφος 1, και λαμβάνοντας υπόψη όλες τις εκθέσεις που υποβλήθηκαν σύμφωνα με το άρθρο 16, η Επιτροπή, επικουρούμενη από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Περιβάλλοντος, υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του προγράμματος συνοδευόμενη από επανεξέταση του προγράμματος (ενδιάμεση επανεξέταση).

Άρθρο 19

Πριν από τη λήξη της χρονικής περιόδου που αναφέρεται στο άρθρο 12 παράγραφος 1, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του προγράμματος, λαμβάνοντας υπόψη την επανεξέταση που αναφέρεται στο άρθρο 18.

Άρθρο 20

Το πρόγραμμα αυτό είναι ανοικτό στη συμμετοχή:

α) των υποψήφιων χωρών της Κεντρικής και της Ανατολικής Ευρώπης, σύμφωνα με τους όρους των ευρωπαϊκών συμφωνιών, των πρόσθετων πρωτοκόλλων αυτών και των αποφάσεων των αντίστοιχων Συμβουλίων Σύνδεσης,

β) της Κύπρου, της Μάλτας και της Τουρκίας, με βάση διμερείς συμφωνίες που θα συναφθούν με τις εν λόγω χώρες,

γ) άλλων ευρωπαϊκών χωρών σε προαιρετική βάση και με ιδία αυτών δαπάνη.

Άρθρο 21

Ο παρών κανονισμός τίθεται σε ισχύ την ημέρα δημοσίευσής του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Εφαρμόζεται από την 1η Ιανουαρίου 2003.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα του τα μέρη και εφαρμόζεται άμεσα σε όλα τα κράτη μέλη.

...

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Ο Πρόεδρος

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

(1) ΕΕ C 20 Ε της 28.1.2003, σ. 67.

(2) ΕΕ C 85 της 8.4.2003, σ. 83.

(3) ΕΕ C 128 της 29.5.2003, σ. 41.

(4) Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 13ης Φεβρουαρίου 2003 (δεν δημοσιεύθηκε ακόμη στην Επίσημη Εφημερίδα). Κοινή θέση του Συμβουλίου της 13 Ιουνίου 2003 και απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της ... (δεν δημοσιεύθηκε ακόμη στην Επίσημη Εφημερίδα).

(5) ΕΕ C 56 της 26.2.1999, σ. 1.

(6) ΕΕ L 242 της 10.9.2002, σ. 1.

(7) ΕΕ L 326 της 21.11.1986, σ. 2. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 804/2002 (ΕΕ L 132 της 17.5.2002, σ. 1).

(8) ΕΕ L 217 της 31.7.1992, σ. 3. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 805/2002 (ΕΕ L 132 της 17.5.2002, σ. 3).

(9) ΕΕ L 327 της 21.12.1999, σ. 53.

(10) ΕΕ L 160 της 26.6.1999, σ. 80.

(11) ΕΕ L 165 της 15.6.1989, σ. 12. Κανονισμός όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1100/98 (ΕΕ L 157 της 30.5.1998, σ. 10).

(12) ΕΕ L 165 της 15.6.1989, σ. 14.

(13) ΕΕ C 172 της 18.6.1999, σ. 1.

(14) ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23.

(15) ΕΕ L 165 της 15.6.1989, σ. 14.

ΣΚΕΠΤΙΚΟ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Στις 16 Ιουλίου 2002, η Επιτροπή, υπέβαλε στο Συμβούλιο πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την παρακολούθηση των δασών και των περιβαλλοντικών αλληλεπιδράσεων στην Κοινότητα (Έμφαση στα δάση).

2. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή γνωμοδότησε στις 12 Δεκεμβρίου 2002.

3. Η Επιτροπή των Περιφερειών γνωμοδότησε στις 12 Φεβρουαρίου 2003.

4. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο γνωμοδότησε σε πρώτη ανάγνωση στις 13 Φεβρουαρίου 2003.

5. Στις 13 Ιουνίου 2003, το Συμβούλιο ενέκρινε την κοινή θέση του, σύμφωνα με το άρθρο 251 παράγραφος 2 της Συνθήκης.

II. ΣΤΟΧΟΣ

Στόχος της πρότασης κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου είναι η θέσπιση νέου κοινοτικού συστήματος για την παρακολούθηση των δασών και των περιβαλλοντικών αλληλεπιδράσεων και την προστασία των δασών στην Κοινότητα. Το σύστημα θα χρησιμοποιήσει ως βάση τα επιτεύγματα δύο κοινοτικών κανονισμών για την παρακολούθηση των επιπτώσεων της ατμοσφαιρικής ρύπανσης(1) και των πυρκαγιών(2) στα δασικά οικοσυστήματα. Η παρούσα πρόταση προβλέπει πολυετές πλαίσιο που καλύπτει αρχικά 6 ετή περίοδο (2003-2008). Σκοπεύει στην προσαρμογή του πεδίου εφαρμογής των ανωτέρω κανονισμών παρέχοντας ένα ευέλικτο σύστημα παρακολούθησης για την αξιολόγηση της κατάστασης των δασικών οικοσυστημάτων σε ένα ευρύτερο πλαίσιο. Επίσης απλοποιεί υφιστάμενες δραστηριότητες ομαδοποιώντας στοιχεία αμφότερων των κανονισμών σε ενιαίο ρυθμιστικό πλαίσιο που καλύπτει την προστασία και παρακολούθηση των δασών.

III. ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΘΕΣΗΣ

1. Γενικά

Η κοινή θέση συμφωνεί ουσιαστικά με τις θέσεις που υιοθετήθηκαν από την Επιτροπή και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο βαθμό που:

- επιβεβαιώνει όλους τους στόχους και ουσιαστικά στοιχεία της πρότασης της Επιτροπής που υποστηρίχθηκαν από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Η Επιτροπή, πάντως, δεν μπορεί να δεχθεί τις μεταβολές που επέφεραν στην επιτροπολογία το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με την ένταξη των μέτρων πυροπροστασίας και τις συνακόλουθες αυξήσεις στον προϋπολογισμό,

- λαμβάνει στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό υπόψη τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, υιοθετώντας, αυτολεξεί ή επί της ουσίας, μεγάλο αριθμό τροπολογιών του.

2. Τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

Στην ολομέλεια της 13ης Φεβρουαρίου 2003, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε σε πρώτη ανάγνωση 46 τροπολογίες της πρότασης. Η κοινή θέση ενσωματώνει, (πλήρως, εν μέρει ή επί της αρχής, με ταυτόσημη ή παρόμοια διατύπωση, ή στο πνεύμα) 29 τροπολογίες.

α) Οι τροπολογίες που ενσωματώθηκαν ομαδοποιούνται ως εξής:

(οι τροπολογίες απαριθμούνται παρακάτω με τη σειρά που ενσωματώθηκαν στην κοινή θέση)

13 τροπολογίες έγιναν αυτολεξεί αποδεκτές: 18, 19, 20, 24, 25, 26, 32, 33, 48, 36, 40, 49, 43.

16 τροπολογίες έγιναν αποδεκτές εν μέρει ή ως προς το πνεύμα τους

Αιτιολογικές παράγραφοι

Τροπολογία 5: προσθήκη αναφοράς στη Σύμβαση για τη Βιοποικιλότητα και στη Σύμβαση πλαίσιο για τις Κλιματικές Μεταβολές· ενσωματώθηκε στην αιτιολογική παράγραφο 5.

Τροπολογία 6: προστέθηκε με παρόμοια διατύπωση στην αιτιολογική σκέψη 6.

Τροπολογία 14: το πνεύμα της τροπολογίας αυτής ενσωματώθηκε καθώς η αιτιολογική σκέψη 13 προσαρμόστηκε στη νέα διατύπωση του άρθρου 9 παράγραφος 1.

Τροπολογία 12: το μελλοντικό σύστημα πρέπει να συνάδει με τις διεθνείς υποχρεώσεις· ενσωματώθηκε στην αιτιολογική σκέψη 15.

Τροπολογία 46: το πνεύμα της τροπολογίας αυτής μεταφέρθηκε στην αιτιολογική σκέψη 22.

Άρθρα

Τροπολογία 17: διάφορες πτυχές της μακροσκελούς αυτής τροπολογίας ενσωματώθηκαν στο άρθρο 1.

Ωστόσο, το ζήτημα της επικουρικότητας δεν θίγεται στο άρθρο 1 αλλά στις αιτιολογικές σκέψεις 6 και 24 καθώς και στα διάφορα ειδικά άρθρα. Τα μέτρα πυροπροστασίας των δασών δεν ενσωματώθηκαν στο παρόν άρθρο καθώς ενσωματώνονται προσωρινά στο άρθρο 5 παράγραφος 2 έτσι ώστε τα κράτη μέλη που δεν τα έχουν περιλάβει στα προγράμματα ανάπτυξης της υπαίθρου να είναι σε θέση να το πράξουν.

Τροπολογία 23: οι περισσότερες πτυχές μεταφέρθηκαν: συνεκτιμήθηκε το ζήτημα της επικουρικότητας και τα "δασικά οικοσυστήματα" αντικαταστάθηκαν από τα "δάση" για λόγους συνέπειας προς τους νέους ορισμούς.

Τροπολογία 15: ενσωματώθηκε στο άρθρο 6 παράγραφος 3 (ενδιάμεση επισκόπηση) και στο άρθρο 13 παράγραφος 1 (έγκριση από την αρχή του προϋπολογισμού).

Τροπολογία 27: το πνεύμα της τροπολογίας αυτής ενσωματώθηκε, δηλαδή μόλις θεσπιστεί η αρχή παρακολούθησης του άρθρου 6 τα κράτη μέλη οφείλουν να προσαρμόσουν τα εθνικά προγράμματά τους.

Τροπολογία 29: έγινε δεκτή από το Συμβούλιο με μια γενικότερη αναφορά στους εθνικούς, ευρωπαϊκούς και διεθνείς μηχανισμούς παρακολούθησης.

Τροπολογία 30: οι πτυχές της επικουρικότητας συνεκτιμήθηκαν.

Τροπολογία 47: μεταφέρθηκε σε δήλωση της Επιτροπής στα πρακτικά του Συμβουλίου.

Τροπολογίες 37 και 38: το πνεύμα των τροπολογιών αυτών μεταφέρθηκε υπό τη μορφή αναφοράς στις διατάξεις της Σύμβασης του Aarhus και στις σχετικές κοινοτικές διατάξεις περί εμπιστευτικότητας.

Τροπολογία 39: αντιστοιχεί στο πνεύμα της κοινής θέσης ("όταν θεσπιστούν" - "μόλις αυτές οριστικοποιηθούν").

Τροπολογία 42: ενσωματώθηκε στο άρθρο 6 παράγραφος 3 δεύτερη περίοδος.

β) Οι ακόλουθες τροπολογίες δεν ενσωματώθηκαν:

1, 2, 3, 4, 7, 8, 9, 10, 11, 13, 15, 16, 21, 22, 28, 31, 35.

Οι τροπολογίες 1, 3, 4, 7, 8, 9, 10 και 21 αφορούν τα μέτρα πυροπροστασίας δασών. Στο άρθρο 5 παράγραφος 2 της κοινής θέσης συμπεριλαμβάνονται ειδικά μέτρα πυροπροστασίας (ενημερωτικές εκστρατείες και ειδική εκπαίδευση του προσωπικού) προκειμένου τα κράτη μέλη που δεν το έχουν ακόμη πράξει να τα εντάξουν στα προγράμματα ανάπτυξης της υπαίθρου μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2005.

Η τροπολογία 35 αφορά τον προϋπολογισμό. Το Συμβούλιο αποφάσισε να περιλάβει τα μέτρα πυροπροστασίας σε προσωρινή βάση μόνο με επιπρόσθετο προϋπολογισμό 0,5 εκατομμύριο ευρώ ανά έτος.

Άλλες τροπολογίες δεν ενσωματώθηκαν συγκεκριμένα είτε επειδή υπερβαίνουν το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας (π.χ. αριθ. 2 και 15) είτε υπεισέρχονται σε περιττές διοικητικές λεπτομέρειες (π.χ. αριθ. 16 και 28).

IV. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Μολονότι το Συμβούλιο δεν είναι σε θέση να υιοθετήσει όλες τις τροπολογίες που του υπέβαλε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, θεωρεί ότι η κοινή θέση συμπίπτει σε μεγάλο βαθμό με τις ανησυχίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ενώ ευθυγραμμίζεται και με την τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής, εκτός από την επιτροπολογία, την ενσωμάτωση μέτρων πυροπροστασίας των δασών και τη συνακόλουθη αύξηση του προϋπολογισμού.

(1) Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3528/86 της 17ης Νοεμβρίου 1986 για την προστασία των δασών της Κοινότητας από την ατμοσφαιρική ρύπανση.

(2) Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 2158/92 της 23ης Ιουλίου 1992 για την πυροπροστασία των κοινοτικών δασών.