30. 4. 88 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 114/3 
II 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με τις ελάχιστες απαιτήσεις ασφάλειας και υγείας για τη 
χρήση μηχανών, συσκευών και εγκαταστάσεων από τους εργαζομένους 
Δεύτερη ειδική οδηγία (') 
COM(88) 75 τελικό 
(Υποβληθείσα από την Επιτροπή στο Συμβούλιο στις Π Μαρτίου 1988) 
(88/C 114/04) 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 118Α. 
την πρόταση της Επιτροπής, που εκδόθηκε μετά από γνωμο­
δότηση της Συμβουλευτικής Επιτροπής για την Ασφάλεια, 
την Υγιεινή και την Προστασία της Υγείας στον Τόπο 
Εργασίας (2), 
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, 
σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, 
Εκτιμώντας: 
ότι το άρθρο 118Α της συνθήκης ΕΟΚ καθιστά υποχρεω­
τικό για το Συμβούλιο τον καθορισμό, με οδηγία, των ελά­
χιστων απαιτήσεων για την προώθηση της βελτίωσης 
κυρίως του περιβάλλοντος εργασίας, με στόχο την προ­
στασία της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων 
ότι το άρθρο 118Α συνιστά επίσης την αποφυγή διοικη­
τικών, οικονομικών και νομικών εξαναγκασμών οι οποίοι 
θα εμπόδιζαν τη δημιουργία και την ανάπτυξη των ΜΜΕ-
ότι η ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με το πρόγραμμα 
της στον τομέα της ασφάλειας, της υγιεινής και της υγείας 
στους χώρους εργασίας (3) προβλέπει την έκδοση οδηγιών 
που αποβλέπουν στην κατοχύρωση της ασφάλειας και της 
υγείας των εργαζομένων 
ότι το ψήφισμα του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 
1987 (4) σχετικά με την ασφάλεια, την υγιεινή και την υγεία 
στους χώρους εργασίας λαμβάνει υπόψη την πρόθεση της 
Επιτροπής να παρουσιάσει σε σύντομο χρονικό διάστημα 
τις ελάχιστες απαιτήσεις σχετικά με την ασφάλεια και την 
υγεία των εργαζομένων στους χώρους εργασίας-
(') COM(88) 73 τελικό. 
(2) Απόφαση 74/325/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου 1974. 
(3) COM(87) 520 τελικό, απόφαση του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμ­
βρίου 1987 (ΕΕ αριθ. C 28 της 3. 2. 1988). 
(4) ΕΕ αριθ. C 28 της 3. 2. 1988. ότι τα κράτη μέλη είναι υποχρεωμένα να εξασφαλίζουν 
στην επικράτεια τους την ασφάλεια και την υγεία του 
συνόλου του πληθυσμού, και ειδικότερα των εργαζομένων 
ότι η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς (5) προβλέπει, 
σύμφωνα με τη νέα προσέγγιση σε θέματα εναρμόνισης και 
τυποποίησης (6), την εκπόνηση οδηγιών βάσει του άρθρου 
100Α για τον καθορισμό των ουσιαστικών απαιτήσεων 
ασφάλειας σε ό,τι αφορά τη σχεδίαση, την παραγωγή ή 
κατασκευή των προϊόντων, ώστε να είναι δυνατή η εμπορία 
και η ελεύθερη κυκλοφορία τους στην Κοινότητα- ότι 
μεταξύ των προϊόντων αυτών υπάρχουν αρκετοί τύποι εξο­
πλισμού εργασίας και ιδίως μηχανές (7)" 
ότι οι νομοθεσίες των κρατών μελών στον τομέα της ασφά­
λειας και της υγείας στους χώρους εργασίας παρουσιάζουν 
σημαντικές διαφορές' ότι οι σχετικές εθνικές διατάξεις, 
συμπληρωμένες συχνά από τεχνικές διατάξεις ή/και πρό­
τυπα χωρίς υποχρεωτικό χαρακτήρα, ενδέχεται να οδηγή­
σουν στη δημιουργία διαφορετικών επιπέδων προστασίας 
της ασφάλειας και της υγείας και να επηρεάσουν την αντα­
γωνιστικότητα · 
ότι η ικανοποίηση των ελάχιστων απαιτήσεων ασφάλειας 
και υγείας στους χώρους εργασίας αποτελεί επιτακτική 
ανάγκη για την κατοχύρωση της ασφάλειας και της υγείας 
των εργαζομένων, και είναι απαραίτητη για την προαγωγή 
ενός ανταγωνισμού με ίσους όρους-
ότι είναι ανάγκη να συμπληρωθούν οι οδηγίες του άρθρου 
100Α, οι οποίες ρυθμίζουν μόνο την πρώτη διάθεση των 
προϊόντων στην εσωτερική αγορά της Κοινότητας, με τις 
ελάχιστες απαιτήσεις σχετικά με την ασφάλεια και την 
υγεία κατά την χρήση του συνόλου του εξοπλισμού εργα­
σίας-
(5) Λευκή βίβλος COM(85) 310 τελικό. 
(6) Ψήφισμα του Συμβουλίου της 7. 5. 85 (ΕΕ αριθ. C 136 της 
4. 6. 1985). 
Ο COM(87) 564 τελικό, της 14. 12. 1987. 
Αριθ. C 114/4 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 30. 4. 88 
ότι η παρούσα οδηγία αποτελεί ένα κοινωνικό συμπλήρωμα 
σε σχέση με πολλές οδηγίες τεχνικής εναρμόνισης, που 
έχουν στόχο την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς για 
τον εξοπλισμό εργασίας' 
ότι η παρούσα οδηγία θεσπίζει, για την προστασία της 
ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων, τις ελάχιστες 
και απαραίτητες απαιτήσεις, χωρίς να εμποδίζει κάθε 
κράτος μέλος να διατηρήσει ή να καθιερώσει ορισμένα 
αυστηρότερα μέτρα προστασίας στον τομέα των συνθηκών 
εργασίας' 
ότι οι απαιτήσεις αυτές δεν είναι δυνατόν να έχουν ως συνέ­
πεια τροποποιήσεις του εξοπλισμού εργασίας, που έχει απο­
τελέσει αντικείμενο κοινοτικών οδηγιών σχετικών με το 
σχεδιασμό και την κατασκευή του από πλευράς ασφάλειας 
και υγείας, σε σχέση με τις διατάξεις των οδηγιών αυτών 
ότι, δυνάμει της οδηγίας 83/189/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 
28ης Μαρτίου 1983 που προβλέπει μια διαδικασία πληροφό­
ρησης στον τομέα των προτύπων και των τεχνικών ρυθμί­
σεων ('), τα κράτη μέλη καλούνται να κοινοποιούν στην 
Επιτροπή κάθε σχέδιο τεχνικής ρύθμισης εφαρμόσιμης στις 
μηχανές, τις συσκευές και τις εγκαταστάσεις· 
ότι οι υποχρεώσεις που έχουν επιβληθεί στους εργοδότες με 
την οδηγία για την βελτίωση της ασφάλειας και της υγείας 
των εργαζομένων στους χώρους εργασίας πρέπει να συμπλη­
ρωθούν με ειδικά μέτρα για τον εξοπλισμό εργασίας' 
ότι επιβάλλεται η εξασφάλιση της διεξαγωγής κατάλληλων 
διαβουλεύσεων με τους κοινωνικούς εταίρους, και κυρίως με 
τις οργανώσεις των εργαζομένων, όσον αφορά τις τεχνικές 
εργασίες που έχουν σχέση με την παρούσα οδηγία' 
ότι επιβάλλεται η προώθηση, και σε επίπεδο επιχείρησης, 
της συνεργασίας των κοινωνικών εταίρων στις αποφάσεις 
και στις ενέργειες στον τομέα της προστασίας της ασφά­
λειας και της υγείας στους χώρους εργασίας' 
ότι απαιτείται η σύσταση μιας επιτροπής, η οποία θα επι­
κουρεί την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά 
την εφαρμογή των συμπληρωματικών μέτρων που προβλέπει 
η οδηγία, 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ: 
Αντικείμενο 
Άρ&ρο 1 
1. Η παρούσα οδηγία αποτελεί ειδική οδηγία κατά την 
έννοια του άρθρου 13 της οδηγίας... και καθορίζει τις ελά­
χιστες απαιτήσεις ασφάλειας και υγείας για τη χρήση του 
εξοπλισμού εργασίας, σύμφωνα με τους ορισμούς του 
άρθρου 2. 
(') ΕΕ αριθ. L 109 της 26. 4. 1983, σ. 8. 2. Η παρούσα οδηγία δεν εμποδίζει κάθε κράτος μέλος να 
διατηρήσει και να θεσπίσει αυστηρότερα μέτρα προστασίας 
των συνθηκών εργασίας, τα οποία δεν αντίκεινται στη συν­
θήκη. 
Ορισμοί 
Άρΰρο 2 
Κατά την έννοια της παρούσας οδηγίας, νοείται ως: 
— «χώρος εργασίας»: κάθε χώρος όπου έχει πρόσβαση ο 
εργαζόμενος μέσα στην επιχείρηση ή/και την εκμετάλ­
λευση. 
— «εξοπλισμός εργασίας»: κάθε μηχανή, συσκευή ή εγκα­
τάσταση που μπορεί να παρουσιάσει κίνδυνο για την 
ασφάλεια Kat την υγεία των εργαζομένων. 
— «επιχείρηση ή/και εκμετάλλευση»: μονάδα του δημό­
σιου ή ιδιωτικού τομέα, που εξασκεί βιομηχανική, αγρο­
τική, εμπορική, διοικητική, μορφωτική ή πολιτιστική 
δραστηριότητα ή παρέχει υπηρεσίες. 
— «εργαζόμενος»: κάθε φυσικό πρόσωπο που εκτελεί 
κάποια εργασία, συμπεριλαμβανομένων των ασκου­
μένων και των μαθητευομένων. 
Εξοπλισμός εργασίας 
(μηχανές, συσκευές και εγκαταστάσεις) 
Άρ&ρο 3 
1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαιτούμενα μέτρα για 
να εξασφαλίζεται ότι ο εργοδότης, κατά τη χρήση του εξο­
πλισμού εργασίας, συμμορφώνεται με τις υποχρεώσεις που 
απορρέουν από την παρούσα οδηγία. 
2. Τα κράτη μέλη προβαίνουν στους ελέγχους που απαι­
τούνται σύμφωνα με την παράγραφο 1. 
Άρϋ'ρο 4 
1. Ο εξοπλισμός εργασίας, που υπάρχει και χρησιμοποι­
είται κατά την έναρξη της ισχύος της παρούσας οδηγίας, 
πρέπει να ανταποκρίνεται στις ελάχιστες απαιτήσεις που 
τον αφορούν, και οι οποίες προβλέπονται στο παράρτημα 1, 
το αργότερο μέσα σε πέντε έτη από την έναρξη της ισχύος 
της παρούσας οδηγίας, με την επιφύλαξη της εφαρμογής των 
κοινοτικών διατάξεων που αφορούν το σχεδιασμό και την 
κατασκευή του εξοπλισμού εργασίας από πλευράς ασφά­
λειας και υγείας. 
2. Ο εξοπλισμός εργασίας, που διατίθεται στην αγορά 
μετά την έναρξη της ισχύος της παρούσας οδηγίας, πρέπει 
να ανταποκρίνεται στις ελάχιστες απαιτήσεις που τον αφο­
ρούν, και οι οποίες προβλέπονται στο παράρτημα Ι, από την 
έναρξη της ισχύος της παρούσας οδηγίας, με την επιφύλαξη 
της εφαρμογής των κοινοτικών διατάξεων που αφορούν το 
σχεδιασμό και την κατασκευή του εξοπλισμού εργασίας 
από πλευράς ασφάλειας και υγείας. 
3. Κατά την επιλογή του εξοπλισμού εργασίας που προ­
τίθεται να χρησιμοποιήσει, ο εργοδότης οφείλει να 
30. 4. 88 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 114/5 
λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη του τους κινδύνους που ο εξοπλι­
σμός εργασίας παρουσιάζει για την ασφάλεια και την υγεία 
των εργαζομένων, ιδίως για να ληφθούν υπόψη τα ειδικά 
χαρακτηριστικά της επιχείρησης. 
4. Ο εργοδότης φροντίζει για την ασφάλεια του εξοπλι­
σμού εργασίας που αναφέρεται στην παράγραφο 3, λαμβά­
νοντας ιδίως υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες χρήσης του εξο­
πλισμού στην επιχείρηση: 
α) κατά την παραγγελία' 
6) κατά τη στιγμή της παράδοσης και της θέσης σε λει­
τουργία " 
γ) κατά τη χρήση · 
δ) κατά τη διάρκεια των εργασιών συντήρησης, επισκευής ή 
τροποποίησης του, που μπορεί να έχουν επιπτώσεις στην 
ασφάλεια. 
5. Το παράρτημα II περιλαμβάνει ενδεικτικά και μη εξα­
ντλητικά στοιχεία αναφοράς σε σχέση με τις απαιτήσεις 
που προβλέπονται στις παραγράφους 3 και 4. 
Άρΰρο 5 
1. Οι εργαζόμενοι πρέπει να διαθέτουν οδηγίες χρήσης 
σχετικά με όλους τους τύπους εξοπλισμού εργασίας που 
τίθενται σε λειτουργία μετά την έναρξη της ισχύος των 
εθνικών διατάξεων, σύμφωνα με την παρούσα οδηγία. 
2. Για τον εξοπλισμό εργασίας που υπάρχει στους χώρους 
εργασίας κατά την έναρξη της ισχύος των εθνικών διατά­
ξεων σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, ο εργοδότης οφείλει, 
στο μέτρο του δυνατού, να θέσει στη διάθεση των ενδιαφε­
ρομένων εργαζομένων σχετικές οδηγίες χρήσης. 
3. Οι οδηγίες αυτές πρέπει να περιέχουν τουλάχιστον 
επαρκείς πληροφορίες σε θέματα ασφάλειας και υγείας σχε­
τικά με: 
— τις συνήθεις συνθήκες χρήσης του εξοπλισμού εργασίας, 
— τη μετακίνηση, την εγκατάσταση, τη συναρμολόγηση, τη 
ρύθμιση και τη συντήρηση του εξοπλισμού εργασίας. 
Οι οδηγίες αυτές πρέπει να είναι διαθέσιμες, στο μέτρο του 
δυνατού, στις γλώσσες των ενδιαφερομένων εργαζομένων. 
Άρΰρο 6 
1. Για τα θέματα ασφάλειας και υγείας ζητείται η γνώμη 
των εργαζομένων ή των εκπροσώπων των εργαζομένων: 
— με βάση το παράρτημα Ι για τον υπάρχοντα εξοπλισμό 
εργασίας, 
— με βάση τα παραρτήματα Ι και II για τον εξοπλισμό 
εργασίας που κυκλοφορεί στην αγορά, 
— με βάση το παράρτημα II για την αγορά καινούργιου 
εξοπλισμού εργασίας. 2. Αν κατά τη γνώμη των εργαζομένων ή των εκπρο­
σώπων τους τα μέτρα που λαμβάνονται από τον εργοδότη 
για την κατοχύρωση της ασφάλειας του εξοπλισμού εργα­
σίας που υπάρχει, χρησιμοποιείται ή προβλέπεται να απο­
κτηθεί δεν είναι επαρκή, οι εν λόγω εργαζόμενοι ή οι εκπρό­
σωποι τους μπορούν να ζητήσουν από τις αρμόδιες αρχές 
για την ασφάλεια και την υγεία τη διενέργεια επιτόπιου 
έλεγχου. 
Προσαρμογή των παραρτημάτων 
Λρφρο 7 
1. Η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων θα προσαρ­
μόσει τα παραρτήματα της παρούσας οδηγίας σε συνάρτηση 
με: 
— την έκδοση οδηγιών σε θέματα τεχνικής εναρμόνισης 
και τυποποίησης σχετικά με το σχεδιασμό, την παρα­
γωγή ή την κατασκευή εξοπλισμού εργασίας, 
— την τεχνολογική πρόοδο, την εξέλιξη των διεθνών ρυθμί­
σεων ή προδιαγραφών και των γνώσεων στον τομέα του 
εξοπλισμού εργασίας. 
2. Για την προσαρμογή των παραρτημάτων που αναφέ­
ρονται στην παράγραφο 1, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων επικουρείται από μια επιτροπή σύμφωνα με τη 
διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 14 της οδηγίας... 
Τελικές διατάξεις 
Άρΰρο 8 
1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις απαραίτητες νομοθε­
τικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για τη συμ­
μόρφωση τους με την παρούσα οδηγία, το αργότερο έως την 
1η Ιανουαρίου 1991, και ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή 
των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων το κείμενο των διατάξεων εσωτε­
ρικού δικαίου που θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από 
την παρούσα οδηγία. 
3. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν ανά διετία έκθεση στην 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων σχετικά με την 
εφαρμογή στην πράξη των διατάξεων της παρούσας οδηγίας 
για τον εξοπλισμό εργασίας, αναφέροντας τις απόψεις των 
κοινωνικών εταίρων. Η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινο­
τήτων ενημερώνει την επιτροπή και την τριμερή επιτροπή. 
4. Όταν τα κράτη μέλη προτίθενται να εκδόσουν τεχνικές 
ρυθμίσεις δυνάμει της παρούσας οδηγίας, κοινοποιούν στην 
Επιτροπή τα σχέδια των ρυθμίσεων αυτών, σύμφωνα με τη 
διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 8 της οδηγίας 
83/189/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 28ης Μαρτίου 1983, που 
προβλέπει μια διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των 
προτύπων και των τεχνικών ρυθμίσεων. 
Άρΰρο 9 
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη. 
ApiS.C 114/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 30. 4. 88 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι 
Ελάχιστες απαιτήσεις που προβλέπει το άρθρο 4 παράγραφος 1 
Στο παράρτημα αυτό έχει εφαρμογή ο ορισμός των «μηχανών» που υπάρχει στην οδηγία που αναφέρεται στη 
σχεδίαση, την κατασκευή και την εμπορία των μηχανών [COM(87) 564 τελικό της 14. 12. 1987 — ΕΕ αριθ. C 29 της 
3. 2. 1988]. 
1. Μηχανές 
— Τα χειριστήριαπρέπει να βρίσκονται έξω από τις επικίνδυνες ζώνες και να είναι τοποθετημένα έτσι ώστε να 
επιτρέπουν στο χειριστή να παρακολουθεί όλες τις επικίνδυνες ζώνες. 
— Θα πρέπει να είναι δυνατό σε κάθε θέση εργασίας να διακόπτεται η λειτουργία των κινητών μερών μιας 
μηχανής που έχουν σχέση με την ασφάλεια αυτής της θέσης εργασίας. 
— Κάθε μηχανή πρέπει να είναι εφοδιασμένη με μια διάταξη επείγουσας διακοπής της λειτουργίας ανάλογα με 
τους κινδύνους που παρουσιάζει η μηχανή και τον κανονικά απαιτούμενο χρόνο διακοπής. 
— Η #έση σε λειτουργία ή η εκ νέου θέση σε λειτουργία μιας μηχανής δεν πρέπει να είναι δυνατή παρά μόνο 
μετά από μια εκούσια εντολή σ' ένα χειριστήριο που έχει προβλεφθεί για το σκοπό αυτό, εκτός από τις 
περιπτώσεις κανονικής λειτουργίας ενός αυτοματισμού. 
— Κάθε μηχανή που παρουσιάζει κινδύνους λόγω πτώσεως αντικειμένων, εκσφενδονίσεων ή αναθυμιάσεων, 
πρέπει να είναι εφοδιασμένη με διάταξη περισυλλογής, εκκένωσης ή φραγής αντίστοιχης προς τους κινδύ­
νους αυτούς. 
— Κάθε μηχανή που δεν διαθέτει σύμφυτη σταθερότητα πρέπει να είναι σταθεροποιημένη με στερέωση ή με 
άλλα μέσα. 
— Τα κινητά μέρη'μιας μηχανής πρέπει, εφόσον η εργασία το επιτρέπει, να είναι προστατευμένα με τρόπο ώστε 
να αποφεύγεται ο κίνδυνος επαφής με τους εργαζομένους. 
— Οι ζώνες και τα σημεία εργασίας ή συντήρησης της μηχανής πρέπει να είναι κατάλληλα φωτισμένα σζ σχέση 
με τις εργασίες που πρέπει να γίνουν. 
— Τα μέρη της μηχανής που έχουν υψηλή ή πολύ χαμηλή θερμοκρασία πρέπει να είναι προστατευμένα ώστε να 
μη διατρέχουν κίνδυνο οι εργαζόμενοι λόγω επαφής με αυτά. 
— Τα συστήματα συναγερμού'της μηχανής πρέπει να είναι ευδιάκριτα και σαφή. 
— Μια μηχανή δεν μπορεί να χρησιμοποιηθεί για εργασίες και σε συνθήκες λειτουργίας για τις οποίες δεν έχει 
σχεδιασθεί και για τις οποίες δεν είναι κατάλληλη. 
— Κάθε μηχανή πρέπει να συντηρείται σύμφωνα με τις προδιαγραφές. Η συντήρηση πρέπει να διενεργείται έξω 
από τις επικίνδυνες ζώνες ή να γίνεται αφού διακοπεί η λειτουργία της μηχανής, εφόσον αυτό είναι τεχνικά 
δυνατό. Πρέπει να ενημερώνεται το βιβλίο συντήρησης κάθε μηχανής που διαθέτει τέτοιο βιβλίο. 
— Οι μηχανές πρέπει να μπορούν να απομονώνονται από κάθε ενεργειακή τους πηγή. 
— Κάθε μηχανή πρέπει να φέρει τις απαραίτητες από άποψη ασφάλειας επισημάνσεις. 
30. 4. 88 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 114/7 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II 
Ενδεικτικά και μη εξαντλητικά στοιχεία αναφοράς που προβλέπονται στο άρϋρο 4 παράγραφος 5 (κατάλογος 
ελέγχου) 
Στο παράρτημα αυτό έχει εφαρμογή ο ορισμός των «μηχανών» που υπάρχει στην οδηγία που αναφέρεται στη 
σχεδίαση, την κατασκευή και την εμπορία των μηχανών [COM(87) 564 τελικό της 14. 12. 1987 — ΕΕ αριθ. C 29 της 
3. 2. 1988]. 
Α. ΜΗΧΑΝΕΣ 
1. Γενικά 
1.1. Ορισμός των 
— επικινδύνων στοιχείων και ζωνών: μέσα, πάνω και γύρω από τη μηχανή, 
— εκτιθέμενα άτομα: χειριστές και άλλα άτομα. 
1.2. Συνολική εκτίμηση 
— κανονικές συνθήκες λειτουργίας και χρήσης, 
— προβλεπόμενες ή αναμενόμενες ανώμαλες συνθήκες, 
— αντενδείξεις χρήσης, 
— προστατευτικά μέσα, 
— υπολειμματικοί κίνδυνοι: ατομική προστασία, 
— πιστοποίηση ασφάλειας, 
1.3. Υλικά και προϊόντα 
— κίνδυνοι που οφείλονται στα υλικά που χρησιμοποιούνται για την κατασκευή της μηχανής και στα προϊ­
όντα που χρησιμοποιεί η μηχανή: μηχανικές, θερμικές και χημικές ιδιότητες, συγκολλήσεις και συναρμο­
λογήσεις, διάβρωση, φθορά και κόπωση, 
— κίνδυνοι που οφείλονται σε ρευστά: πλήρωση, επανάκτηση, εκκένωση, 
— κίνδυνοι που οφείλονται στα παραγόμενα προϊόντα. 
1.4. Φωτισμός 
— της ζώνης εργασίας: σκιά, εκτύφλωση, στροβοσκοπικό φαινόμενο, 
— των δραστηριοτήτων επιθεώρησης, ρύθμισης, συντήρησης. 
1.5. Μετακίνηση 
— κίνδυνοι αναφορικά με τη συναρμολόγηση, αποσυναρμολόγηση, συσκευασία και εναποθήκευση, 
— προβλήματα που προκύπτουν από το βάρος και το σχήμα, 
— ανυψωτικά μέσα: 
— εξαρτήματα ανάρτησης μόνιμα ή συναρμολογούμενα, 
— κατάλληλα ανυψωτικά μέσα. 
2. Χειρισμοί 
2.1. Αξιοπιστία της λειτουργίας 
— αστοχίες, 
— θετικής ενέργειας, 
— μη δυνατότητα διάπραξης εκούσιου σφάλματος. 
Αριθ. C 114/8 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 30.4. 88 
2.2. Παρουσίαση, διάταξη και λειτουργία 
— ευδιάκριτοι, αναγνωρίσιμοι, επισημάνσεις, 
— συνοχή μεταξύ της κίνησης του χειριστηρίου και του αναμενόμενου αποτελέσματος, 
— εκτός επικίνδυνης ζώνης, 
— κίνδυνοι της εντολής χειρισμού, 
— οπτική ένδειξη της επιχειρούμενης ενέργειας, εάν το χειριστήριο επιτρέπει περισσότερες ενέργειες, 
— σχήμα, διάταξη, διαδρομή και αντίσταση του χειριστηρίου: 
— συμβατή με την επιχειρούμενη ενέργεια, 
— συμβατή με τους εργονομικούς κανόνες, 
— δυνατότητα του χειριστή να αντιλαμβάνεται τη σηματοδότηση και να ελέγχει τις επικίνδυνες ζώνες από 
τη θέση χειρισμού, ή εκπομπή σήματος προειδοποίησης, πριν από οποιαδήποτε θέση σε λειτουργία. 
2.3. θέση οε Λειτουργία 
— θέση σε λειτουργία ή εκ νέου θέση σε λειτουργία μόνο μετά από εκούσια εντολή σε χειριστήριο (εκτός 
εάν υπάρχει ασψαλής αυτοματισμός), 
— κίνδυνοι για τους χειριστές (μεταξύ τους) όταν υπάρχουν πολλά χειριστήρια για τη Θέση σε λειτουργία. 
2.4. Διατάξεις διακοπής της λειτουργίας 
— κανονική διακοπή: προτεραιότητα ως προς τη Θέση σε λειτουργία, 
—• διακοπή έκτακτης ανάγκης: 
— εάν ο χρόνος κανονικής διακοπής της λειτουργίας είναι υπερβολικός, 
— μικρή διάρκεια της διακοπής της λειτουργίας, ευδιάκριτη και προσπελάσιμη κίνηση, 
— εμπλοκή/απεμπλοκή χωρίς εκ νέου Θέση σε λειτουργία, 
— πολύπλοκες εγκαταστάσεις: κανονική διακοπή λειτουργίας και διακοπή έκτακτης ανάγκης για το σύνολο 
και για τα τμήματα της μηχανής προς τα πάνω ή/και προς τα κάτω. 
2.5. Επιλογέας τρόπον λειτουργίας 
— σύστημα ασφάλισης σε κάθε θέση, έαν η μηχανή διαθέτει διάφορους τρόπους χειρισμού και πολλά επί­
πεδα λειτουργίας, 
— αντιστοιχία κάθε θέσης με κάθε τρόπο χειρισμού και επίπεδο λειτουργίας, 
— επιδέξιοι χειριστές, 
— σε περίπτωση που η μηχανή μπορεί να λειτουργήσει με αποσυνδεδεμένες τις προστατευτικές διατάξεις: 
— έλλειψη αυτόματου χειρισμού, 
— χειρισμός με συνεχή ενέργεια στο χειριστήριο, 
— περιορισμός λειτουργίας κινητών μερών. 
2.6. Τροφοδότηση σε ενέργεια, κύκλωμα χειρισμού 
Κίνδυνοι που οφείλονται στη διακοπή, στην αποκατάσταση, στις διακυμάνσεις, στην αστοχία. 
3. Μηχανικοί κίνδυνοι 
3.1. Ευστάθεια 
— σύμφυτη ευστάθεια: λόγω σχήματος, λόγω κατανομής του όάρους ή λόγω κέντρου βάρους" κατά της 
πτώσης, της ανατροπής, της μετατόπισης, 
— μέσα στερέωσης στην περίπτωση απουσίας σύμφυτης ευστάθειας, 
— πτώση του χειριστή. 
30. 4. 88 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 114/9 
3.2. θραύση κατά τη λειτουργία 
— μέρη της μηχανής, σύνδεσμοι μεταξύ τους εργαλεία, αγωγοί: αντοχή, στερέωση, κόπωση, παλαίωση, διά­
βρωση, φθορά, 
— αντικατάσταση εξαρτημάτων, 
— προστασία από θραύσματα. 
3.3. ΙΙτώση ή εκσφενδόνιση αντικειμένων 
— προστατευτικά μέσα, 
— προέλευση: αντικείμενα που υφίστανται μηχανική κατεργασία, χρησιμοποιούμενες ύλες, εργαλεία. 
3.4. Κινητάμέρη 
— ασφαλής κατασκευή 
— ή προστατευτικό μέσο για την παρεμπόδιση της επαφής. 
3.5. Προστασία των κινητών μερών 
Α. Κινητά μέρη μετάδοσης κίνησης 
— σταθερά προστατευτικά μέσα (βλέπε σημείο 1.4.1) ή 
— κινητά προστατευτικά μέσα (βλέπε σημείο 1.4.2). 
Β. Κινητά μέρη που συμβάλλουν στην εργασία 
— σταθερά προστατευτικά μέσα (κατά προτίμηση) (βλέπε σημείο 1.4.1) ή 
— ευαίσθητα προστατευτικά μέσα, χειρισμοί που επιβάλλουν τη χρήση και των δύο χεριών κλπ. (βλέπε 
σημείο 1.4.3). 
Γ. Προσπελάσιμα κινητά μέρη 
— σταθερά προστατευτικά μέσα (βλέπε σημείο 1.4.1) τα οποία εμποδίζουν την πρόσβαση σε μέρη που 
δεν χρησιμοποιούνται για την εργασία και 
— ρυθμιζόμενα προσ^αευηκά μέσα (βλίτα: σημείο 1.4.4) που περιορίζουν την πρόσβαση σε μέρη ανα­
γκαία για ιΓ:ν ;;''A,;ita. 
4. Προστατευτικά μ^α 
4.1. ΣταΦερά προστατευτικά μέσα 
— στερεότητα κατασκευής, 
— σταθερά στερεωμένα στη θέση τους, 
— ανάγκη χρήσης εργαλείου για το άνοιγμα τους. 
4.2. Κινητά προστατευτικά μέσα 
— στερεότητα κατασκευής, 
— συντονισμός με τη μηχανή, όταν είναι ανοικτή: 
— σε ανοικτή θέση: 
— παρεμποδίζεται η θέση σε λειτουργία των κινητών μερών, 
— διακόπτεται η λειτουργία των κινητών μερών. 
4.3. Προστατευτικά μέσα που τοποθετούνται μέσα στο σύστημα χειρισμού (ευαίσθητες διατάξεις, χειρισμοί που 
επιβάλλουν τη χρήση και των όνο χεριών κλπ.) 
— αδυναμία θέσης σε λειτουργία των κινητών μερών: 
— όταν ο χειριστής μπορεί να τα προσεγγίσει, 
— εφόσον ένα τέτοιο προστατευτικό μέσο δεν υπάρχει ή έχει υποστεί 6λά6η, 
— επαρκής απόσταση από τα εν λόγω προστατευτικά μέσα, έτσι ώστε τα κινητά μέρη να ακινητοποιούνται 
πριν ο χειριστής φθάσει κοντά τους, 
— ρύθμιση με εργαλείο, 
— παρεμπόδιση της προσβολής το>ν εν λόγω προστατευτικών μέσων από εκσφενδονίσεις. 
ApiS. C 114/10 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 30.4. 88 
4.4. Ρυθμιζόμενα προστατευτικά μέσα τα οποία περιορίζουν την πρόσβαση 
— στερεότητα κατασκευής, 
— τοποθέτηση (με το χέρι ή αυτόματα), 
— εύκολη ρύθμιση χωρίς εργαλεία, 
— κίνδυνοι εκσφενδονίσεων, 
— κίνδυνοι από τα εν λόγω προστατευτικά μέσα, 
— επίδραση στην ορατότητα κατά την εργασία, 
— διατήρηση κατά τη διάρκεια συνήθων εργασιών παραγωγής και συντήρησης. 
5. 'Αλλοι κίνδυνοι 
5.1. Επιφάνειες, ακμές, γωνίες 
Απουσία αιχμηρών, κοφτερών ή τραχέων μερών. 
5.2. Ηλεκτρική ενέργεια 
Πιθανότητες επαφών: κατάσταση καλωδίων, στερεώσεις, σύνδεσμοι, συνδέσεις, ρευματολήπτες, μονώσεις, 
ασφάλειες, γείωση, διακόπτες, μετασχηματιστές. 
5.3. Στατικός ηλεκτρισμός 
Διαρροή. 
5.4. Υδραυλική, θερμική και ενέργεια πεπιεσμένου αέρα 
Κατάλληλα υλικά αγωγών, κυκλωμάτων και δοχείων. 
5.4. Ακραίες θερμοκρασίες 
— εξαρτήματα και υλικά, 
— μέτρα για: 
— την αποφυγή επαφής, 
— την τήρηση απόστασης. 
5.6. Πυρκαγιά 
— διατάξεις για την αποφυγή των κινδύνων πυρκαγιάς: μηχανές, αέρια, υγρά, σκόνες, ατμοί, άλλα χρησιμο­
ποιούμενα ή παραγόμενα προϊόντα, 
— μέσα κατάσβεσης. 
5.7. Έκρηζη 
— χαρακτηριστικά της μηχανής ώστε να χρησιμοποιείται σε εκρηκτική ατμόσφαιρα, 
— εκρηκτική ατμόσφαιρα που δημιουργείται μέσα και γύρω από τη μηχανή: σκόνες, αέρια, ατμοί, απορρίμ­
ματα που παράγει η μηχανή, 
— χαρακτηριστικά του ηλεκτρολογικού εξοπλισμού της μηχανής σε σχέση με μία εκρηκτική ατμόσφαιρα. 
5.8. θόρυβος 
— θόρυβος που εκπέμπει η μηχανή, 
— πραγματικές συνθήκες στο χώρο εργασίας. 
5.9. Δονήσεις 
Εφικτό/αποδεκτό επίπεδο. 
30. 4. 88 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 114/11 
5.10. Ακτινοβολίες 
— ηλεκτρομαγνητικές, ιονίζουσες και άλλες, 
— εφικτό/πραγματικό επίπεδο. 
5.11. Διάφορες εκπομπές 
— αέρια, υγρά, σκόνες, ατμοί και άλλα απορρίμματα, 
— περισυλλογή ή αναρρόφηση όσο το δυνατό πλησιέστερα στην πηγή, 
— εκκένωση. 
6. Επισκευές 
6.1. Συντήρηση 
— σημεία ρύθμισης, λίπανσης και συντήρησης: εκτός των επικίνδυνων ζωνών, 
— που πραγματοποιείται κατά τη διακοπή λειτουργίας ή χωρίς κίνδυνο, 
— για την καλή συναρμολόγηση ή αποσυναρμολόγηση: σήμανση σχετικά με τα σημεία που παρουσιάζουν 
κινδύνους, 
— αποφυγή εσφαλμένων συνδέσεων (αγωγοί ενέργειας και ροής ρευστών) από την κατασκευή ή με ενδείξεις. 
6.2. Μέσα πρόσβασης στα σημεία επέμβασης 
— πλατφόρμες, κλιμακοστάσια, σκάλες, διάδρομοι: διαστάσεις, αντιολισθητικές επιφάνειες, 
— πτώσεις ατόμων και αντικειμένων: χειρολαβές, κιγκλιδώματα, διαζώματα. 
6.3. Διαχωρισμός των πηγών ενέργειας 
— απομόνωση της μηχανής από κάθε πηγή ενέργειας, 
— διαρκής απομόνωση από τις πηγές ενέργειας: κλείδωμα. 
7. Ενδείξεις 
7.1. Συστήματα συναγερμού 
— χωρίς να δημιουργούνται αμφιβολίες και με τρόπο εύληπτο, 
— διαρκής, επαληθεύσιμη αποτελεσματικότητα, 
— χρώματα και σήματα ασφάλειας. 
7.2. Επισήμανση των πιθανών κινδύνων 
— εντοπισμός των κινδύνων, 
— εκτιθέμενα άτομα, 
— επιβαλλόμενες σημάνσεις, 
— σχήματα — χρώματα — σύμβολα — κατανόηση. 
7.3. Σημάνσεις 
— απαιτήσεις: λειτουργία, ασφάλεια, 
— ευανάγνωστες, ανεξίτηλες. 
7.4. Οδηγίες 
— κατανοητές, 
— επαρκείς. 
Αριθ. C 114/12 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 30. 4. 88 
Β. ΕΡΓΟΝΟΜΙΚΕ! ΑΡΧΕΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΉΣ ΜΗΧΑΝΕΣ 
1. Παρουσίαση της πληροφορίας 
— πλήρης ορατότητα του χειριστή προς όλες τις πληροφορίες ασφάλειας, 
— προσαρμογή της φύσης της οπτικής επίδειξης στις ανάγκες του χρήστη, 
— αδιαμφισβήτητη οπτική ενέργεια της επιδεικνυόμενης πληροφορίας, 
— όργανα συντήρησης και δοκιμών εκτός του κανονικού πεδίου ορατότητας, 
— κύρια όργανα (λόγω της συχνότητας χρήσης και των συνεπειών των σφαλμάτων ανάγνωσης) τοποθετημένα 
στη ζώνη βέλτιστης ορατότητας, 
— δείκτης βλάβης για τα κύρια στοιχεία, 
— αντιστοιχία μεταξύ μηχανών και διάταξης οθονών σε περίπτωση πολλαπλών οπτικών επιδείξεων. 
2. Εργασίες χειρισμού 
— συμβατότητα του είδους του χειρισμού με τη λειτουργία, 
— ταχύτητα και ακρίβεια των κινήσεων ανάλογη με τις ικανότητες των χρηστών, 
— σαφήνεια αναγνώρισης των ενεργειών χειρισμού για την αποφυγή σύγχυσης κατά τη χρήση τους, 
— προστασία από κάθε τυχαία επενέργεια στους ζωτικούς για την ασφάλεια χειρισμούς, 
— δυνατότητα ταχείας αποκατάστασης σφάλματος στο σύστημα χειρισμού, 
— προσαρμογή του διαχωρισμού των εντολών χειρισμού στις ικανότητες των χειριστών, λαμβανομένης υπόψη 
της ενδεχόμενης ανάγκης χρήσης εξοπλισμών ατομικής προστασίας, 
— συμβατότητα των χειριστηρίων (διαστάσεις — διάταξη — αντίσταση — αδράνεια) με τα φυσικά χαρακτηρι­
στικά των χρηστών ενδεχόμενη επίδραση των εξοπλισμών ατομικής προστασίας, 
— κεντρική τοποθέτηση των χειριστηρίων κάτω από τη ζώνη βέλτιστης οπτικής ένδειξης. 
3. Πνευματική καταπόνηση και κόπωση 
— πνευματικός φόρτος, επαγρύπνηση, μείωση των αντανακλαστικών και απομόνωση, που οφείλονται στη 
μηχανή, 
— θόρυβος: 
— θόρυβοι που παρενοχλούν, 
— θόρυβοι που καλύπτουν τις ομιλίες και τα σήματα, 
— δονήσεις: επίπεδο δονήσεων και οπτικές ή σωματικές ενοχλήσεις. 
4. Σωματική κόπωση 
— συμβατότητα του χώρου εργασίας και των σωματικών προσπαθειών με τα φυσικά χαρακτηριστικά των χει­
ριστών των μηχανών, 
— προσαρμογή του ρυθμού λειτουργίας των μηχανών στις φυσιολογικές ικανότητες των χρηστών.