29.12.84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 347/5 
Πρόταση για δέκατη ένατη οδηγία του Συμβουλίου για εναρμόνιση των νομοθεσιών των 
κρατών μελών των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών, που τροποποιεί την οδηγία 
77/388/ΕΟΚ — Κοινό σύστημα φόρου προστιθεμένης αξίας 
(COM(84) 648 τελικό) 
(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στο Συμβούλιο στις 5 Δεκεμβρίου 1984) 
(84/C 347/05) 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, και ιδίως τα άρθρα 99 και 100, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, 
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι πρέπει να δοθεί τέλος στις διαφορές ερμηνείας σχε­
τικά με τον τόπο παροχής ορισμένων υπηρεσιών στον 
τομέα των αεροπορικών και θαλάσσιων μεταφορών 
ότι πρέπει να διευκρινισθούν οι όροι της μόνιμης εγκατά­
στασης και των μέσων μεταφοράς που χρησιμοποιούν 
στο άρθρο 9 της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ του Συμβου­
λίου (')' 
ότι το γεγονός ότι ως βάση επιβολής φόρου κατά την 
εισαγωγή λαμβάνεται υπόψη η αξία που έχει καθορισθεί 
με τους τελωνειακούς κανονισμούς δεν συμβιβάζεται 
πλέον με το βαθμό ολοκλήρωσης που έχει επιτευχθεί 
στην Κοινότητα και με το στόχο ενίσχυσης της εσωτε­
ρικής αγοράς* 
ότι προκειμένου να εξασφαλιστεί η ομοιόμορφη εφαρ­
μογή τους στα κράτη μέλη, είναι αναγκαίο να καθορι­
στεί ευκρινώς το περιεχόμενο των απαλλαγών που αφο­
ρούν τη νοσοκομειακή και ιατρική περίθαλψη, ορισμένες 
παροχές υπηρεσιών που συνδέονται στενά με τον αθλη­
τισμό ή τη σωματική άσκηση καθώς και ορισμένες 
παροχές υπηρεσιών στον πολιτιστικό τομέα* 
ότι η απαλλαγή της καλλιτεχνικής δημιουργίας αποτελεί 
ένα από τα μέσα που μπορούν να ευνοήσουν την ανά­
πτυξη των πολιτιστικών δραστηριοτήτων και της διά­
δοσης του πολιτισμού χωρίς να προκαλέσουν στρεβλώ­
σεις του ανταγωνισμού, στο βαθμό όπου η απαλλαγή 
αυτή αφορά μόνο τους καλλιτέχνες που δημιουργούν 
πρωτότυπα έργα* ότι η άσκηση του δικαιώματος επιλογής, βάσει του 
άρθρου 13 υπό Γ της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ μπορεί να 
δημιουργήσει δυσκολίες αν εφαρμοστεί στις παροχές 
υπηρεσιών από χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς που 
εκδίδουν ή διαχειρίζονται δελτία πληρωμής ή άλλα 
συναφή έγγραφα* ότι πρέπει συνεπώς να αποκλειστούν 
αυτές οι παροχές υπηρεσιών από το δικαίωμα επιλογής * 
ότι η έλλειψη απαλλαγής κατά την εισαγωγή των 
επισήμων εκδόσεων και των εντύπων που θέτουν σε 
κυκλοφορία αναγνωρισμένες πολιτικές οργανώσεις με 
την ευκαιρία ορισμένων ευρωπαϊκών ή εθνικών εκλογών, 
καθώς και των γραμματοσήμων που έχουν αξία γραμμα-
τοσήμανσης στο εσωτερικό ενός από τα κράτη μέλη, 
οδηγεί σε διαφορές φορολογικής μεταχείρισης* ότι επι­
βάλλεται συνεπώς να προβλεφθούν απαλλαγές* 
ότι πρέπει να επεκταθεί η απαλλαγή, που προβλέπεται 
στο άρθρο 15 της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ, στα πλοία και 
αεροσκάφη που πρόκειται να καταστραφούν 
ότι πρέπει να τροποποιηθεί η παράγραφος 4 του άρθρου 
17 της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ για να ληφθεί υπόψη η 
οδηγία 79/1072/ΕΟΚ του Συμβουλίου (2)* 
ότι οι κανόνες σχετικά με τον υπολογισμό της αναλο­
γίας της έκπτωσης που καθορίζονται στο άρθρο 19 της 
οδηγίας 77/388/ΕΟΚ πρέπει να προσαρμοστούν στην 
ειδική φύση ορισμένων τραπεζικών και χρηματοδοτικών 
πράξεων 
ότι το σύνολο των μέτρων αυτών συμβάλλει στην εξασφά­
λιση μεγαλύτερης ομοιομορφίας της φορολογικής βάσης 
για την είσπραξη των ιδίων πόρων, η οποία προβλέπεται 
στην απόφαση 70/243/ΕΚΑΧ/ΕΟΚ/Ευρατόμ του Συμ­
βουλίου (3) * 
ότι πρέπει να τροποποιηθεί η περιοδικότητα που καθορί­
ζεται στο άρθρο 34 της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ, σχετικά με 
την παρουσίαση της έκθεσης για τη λειτουργία του 
κοινού συστήματος του φόρου προστιθεμένης αξίας, 
(») ΕΕ αριθ. L 145 της 13. 6. 1977, σ. 1. (2) ΕΕ αριθ. L 331 της 27. 12. 1979, σ. 11. 
Ο ΕΕ αριθ. L 94 της 28. 4. 1970, σ. 19. 
Αριθ. C 347/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 29.12.84 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ: 
Άρ&ρο Ι 
Η οδηγία 77/388/ΕΟΚ τροποποιείται ως εξής: 
1. Το άρθρο 9 τροποποιείται ως εξής: 
α) Στην παράγραφο 2 περίπτωση 6), προστίθεται η 
ακόλουθη φράση: 
«μια θαλάσσια ή αεροπορική μεταφορά θεω­
ρείται ότι πραγματοποιήθηκε εξ ολοκλήρου στο 
εσωτερικό της χώρας όταν ο τόπος αναχώρησης 
και ο τόπος άφιξης βρίσκονται στην εν λόγω 
χώρα και εφόσον δεν υπήρξε κανένας ενδιάμεσος 
σταθμός σε άλλη χώρα.» 
6) Προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος 4: 
«4. α) Ο όρος "μόνιμη εγκατάσταση" που χρησι­
μοποιείται στο παρόν άρθρο αφορά κάθε 
σταθερή εγκατάσταση ενός υποκείμενου 
στο φόρο, ακόμη και αν δεν πρόκειται να 
πραγματοποιηθεί σ'αυτήν καμία φορο­
λογητέα πράξη. 
6) Ο όρος "μεταφορικά μέσα" που χρησιμο­
ποιείται στο παρόν άρθρο, αφορά επίσης 
τις παλέττες και τα εμπορευματοκιβώτια, 
καθώς και τον εξοπλισμό και τα συστή­
ματα μεταφοράς που είναι δυνατό να υπο­
στούν έλξη ή ώθηση για την εκτέλεση 
σύμβασης μεταφοράς ή ρυμούλκησης.» 
2. Το άρθρο 11 υπό Β παράγραφος 2 τροποποιείται ως 
εξής: 
«2. Για τον καθορισμό της βάσης επιβολής που 
φόρου και κράτη μέλη μπορούν για τα είδη που δεν 
βρίσκονται σε μία από τις αναφερόμενες στα άρθρα 
9 και 10 της συνθήκης καταστάσεις, νε εφαρμόσουν 
την τελωνειακή αξία όπως αυτή προσδιορίζεται 
σύμφωνα με τις ισχύουσες κοινοτικές διατάξεις.» 
3. Το άρθρο 13 υπό Α παράγραφος 1 τροποποιείται ως 
εξής: 
α) Η περίπτωση 6) αντικαθίσταται από το ακόλουθο 
κείμενο: 
«6) τη νοσοκομειακή και ιατρική περίθαλψη, 
καθώς και τις στενά συνδεόμενες με αυτές 
πράξεις, που παρέχονται από νοσηλευτικά 
ιδρύματα, κέντρα ιατρικής περίθαλψης και 
διάγνωσης, καθώς και από άλλα ιδρύματα 
της αυτής φύσεως, δεόντως αναγνωρισμένα», 
6) Στην περίπτωση.ιγ), ο όρος «ορισμένες παροχές 
υπηρεσιών» αντικαθίσταται από τον όρο «τις 
παροχές υπηρεσιών». γ) Η περίπτωση ιδ) αντικαθίσταται από το ακό­
λουθο κείμενο: 
«δ) τις ακόλουθες παροχές υπηρεσιών, καθώς και 
τις στενά συνδεόμενες με αυτές παραδόσεις 
αγαθών που πραγματοποιούνται από οργα­
νισμούς δημοσίου δικαίου ή από άλλους 
οργανισμούς πολιτιστικού χαρακτήρα ανα­
γνωρισμένους από το ενδιαφερόμενο κράτος 
μέλος: 
— τις παροχές υπηρεσιών προς το κοινό που 
πραγματοποιούνται από τις βιβλιοθήκες, 
τα αρχεία και τα κέντρα τεκμηρίωσης, 
— τις επισκέψεις σε μουσεία, πινακοθήκες, 
μνημεία, ιστορικές τοποθεσίες, βοτανι­
κούς και ζωολογικούς κήπους, 
— τις θεατρικές μουσικές, χορογραφικές και 
κινηματογραφικές παραστάσεις, 
— τη διοργάνωση εκθέσεων και διαλέξεων.» 
δ) Προστίθενται οι ακόλουθες περιπτώσεις «ιη)» 
και «ιθ)»: 
«η) τις παραδόσεις έργων τέχνης που πραγματο­
ποιούνται από τον καλλιτέχνη που τα 
δημιούργησε και που εντάσσονται στις ακό­
λουθες κατηγορίες: 
— πίνακες ζωγραφικής, σχέδια, κρητιδογρα-
φίες (παστέλ) συμπεριλαμβανομένων των 
αντιγράφων, που έχουν ζωγραφιστεί με το 
χέρι, εξαιρουμένων των διακοσμημένων 
στο χέρι βιομηχανικών ειδών και των 
βιομηχανικών σχεδίων, 
— λιθογραφίες, χαλκογραφίες και ξυλογρα­
φίες (γκραβούρες) υπογεγραμμένες και 
αριθμημένες από τον καλλιτέχνη, που 
τυπώνονται με λιθογραφία ή άλλες 
χαραγμένες επιφάνειες, που εκτελούνται 
εξ ολοκλήρου με το χέρι, 
— τάπητες χειροποίητοι με βάση πρωτότυπα 
σχέδια καλλιτεχνών, εφόσον υπάρχει ένα 
μόνο δείγμα από κάθε ένα, 
— πρωτότυπα έργα κεραμικής και ψηφιδωτά 
σε ξύλο, 
— πρωτότυπα γλυπτά και αγάλματα, εξαι­
ρουμένων των αντιγράφων μαζικής πα­
ραγωγής και των χειροτεχνημάτων εμπο­
ρικής φύσεως, 
θ) τις παροχές υπηρεσιών που συνίστανται στην 
παρουσίαση στο κοινό θεάματος από τους ηθο­
ποιούς, μουσικούς, χορευτές και άλλους καλλι­
τέχνες καθώς και τις παροχές υπηρεσιών των 
δημιουργών, συνθετών και συγγραφέων.» 
29.12.84 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 347/7 
4. Στο δεύτερο εδάφιο του άρθρου 13 υπό Γ προστί­
θεται η ακόλουθη φράση: 
«Το δικαίωμα επιλογής που χορηγείται στις πράξεις 
που αναφέρονται υπό Β περίπτωση Β δ) μπορεί να 
χορηγηθεί στις παροχές υπηρεσιών οι οποίες πραγ­
ματοποιούνται από τους χρηματοπιστωτικούς οργα­
νισμούς οι οποίοι εκδίδουν ή διαχειρίζονται δελτία 
πληρωμής ή άλλα παρόμοια έγγραφα.» 
5. Στο άρθρο 14 παράγραφος 1 προστίθενται οι ακό­
λουθες περιπτώσεις ια) και ιβ): 
«α) τις εισαγωγές των επισήμων εκδόσεων που απο­
τελούν το μέσο έκφρασης της δημόσιας αρχής 
των κρατών, των διεθνών οργανισμών, των 
τοπικών αρχών και των οργανισμών δημοσίου 
δικαίου, καθώς και των εντύπων που διανέμουν 
οι επίσημα ανεγνωρισμένες πολιτικές οργανώ­
σεις στα κράτη μέλη, είτε με την ευκαιρία των 
εκλογών για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο είτε με 
την ευκαιρία των εθνικών εκλογών που οργανώ­
νονται στη χώρα καταγωγής, 
6) τις εισαγωγές των καινούριων γραμματοσήμων 
που έχουν αξία γραμματοσήμανσης στο εσωτε­
ρικό ενός από τα κράτη μέλη και που αποστέλ­
λονται από το ταχυδρομείο κράτους μέλους.» 
6. Το άρθρο 15 τροποποιείται ως εξής: 
α) στο σημείο 5 προστίθεται η ακόλουθη φράση: 
«η απαλλαγή αυτή επεκτείνεται στα πλοία που 
πρόκειται να καταστραφούν» * 
6) στο σημείο 6 προστίθεται η ακόλουθη φράση: 
«η απαλλαγή αυτή επεκτείνεται στα αεροσκάφη 
που πρόκειται να καταστραφούν». 
7. Το άρθρο 17 παράγραφος 4 αντικαθίσταται από το 
ακόλουθο κείμενο: 
«4. Όσον αφορά τους υποκείμενους στο φόρο 
ενός άλλου κράτους μέλους που δεν πραγματοποιούν 
καμία φορολογητέα πράξη στο εσωτερικό τις χώρας, 
οι επιστροφές γίνονται σύμφωνα με τους όρους και 
τις λεπτομέρειες που διευκρινίζονται στην οδηγία 
79/1072/ΕΟΚ του Συμβουλίου (*). 
Όσον αφορά τους υποκείμενους στο φόρο ενός 
άλλου κράτους μέλους που πραγματοποιούν φορο­
λογητέες πράξεις στο εσωτερικό της χώρας, για τις 
οποίες υπόχρεος του φόρου έναντι του κράτους 
μέλους, κατ' εφαρμογή του άρθρου 21 παράγραφος 1 
περίπτωση α) είναι μόνον ο υποκείμενος στο φόρο, 
οι επιστροφές πραγματοποιούνται με διαδικασία ανά­
λογη προς αυτήν της προαναφερόμενης οδηγίας. Όσον αφορά τους υποκείμενους στο φόρο που δεν 
είναι εγκατεστημένοι στο εσωτερικό της Κοι­
νότητας [τα κράτη μέλη έχουν τη δυνατότητα να 
αποκλείσουν την επιστροφή ή να την υποβάλουν σε 
συμπληρωματικές προϋποθέσεις] ('). 
(*) ΕΕ αριθ. L 331 της 27. 12. 1979, σ. 11.» 
8. Στο άρθρο 19 παράγραφος 1 δεύτερη περίπτωση προ­
στίθενται οι ακόλουθες φράσεις: 
«Όσον αφορά την εκχώρηση συναλλάγματος και 
τίτλων που απαλλάσσονται σε εφαρμογή του άρθρου 
13 — υπό Β περίπτωση δ) σημεία 4 και 5, το ποσό 
που πρέπει να ληφθεί υπόψη στον παρονομαστή μειώ­
νεται κατά την αξία απόκτησης τους' το ποσό αυτό 
πρέπει να περιλαμβάνει, κατά περίπτωση, την προμή­
θεια και τα έξοδα που ζητούνται από τον αγοραστή. 
Όταν ο υποκείμενος στο φόρο δεν μπορεί να καθο­
ρίσει την αξία απόκτησης, μπορεί να υπολογίσει την 
αξία των συναλλαγμάτων ή τίτλων που απέκτησε 
κατά την ίδια περίοδο, εφόσον πρόκειται για συνάλ­
λαγμα ή τίτλους ισοδύναμο με αυτούς που έχουν 
πωληθεί». 
9. Το άρθρο 34 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κεί­
μενο: 
«Άρΰρο 34 
Η Επιτροπή παρουσιάζει κάθε πέντε χρόνια στο Συμ­
βούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, ύστερα από 
διαβούλευση με τα κράτη μέλη, έκθεση σχετικά με 
τη λειτουργία του κοινού συστήματος φόρου προστι­
θεμένης αξίας στα κράτη μέλη.» 
10. Το παράρτημα ΣΤ τροποποιείται ως εξής: 
α) το σημείο 2 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κεί­
μενο: 
«παροχές υπηρεσιών δικηγόρων και λοιπών ελεύ­
θερων επαγγελματιών, εξαιρέσει των ιατρικών 
παραϊατρικών επαγγελμάτων, εφόσον δεν πρό­
κειται περί των παροχών υπηρεσιών των αναφε­
ρομένων στο παράρτημα Β της δεύτερης οδηγίας 
του Συμβουλίου της 11ης Απριλίου 1967.» 
Άρΰρο 2 
Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες διατάξεις 
για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργό­
τερο την 1η Ιανουαρίου 1987. 
Άρθρο 3 
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη. 
(J) Κείμενο της παλαιάς παραγράφου 4, που πρέπει να δια­
τηρηθεί μέχρις ότου εγκριθεί η 13η οδηγία.