Πρόταση ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ που τροποποιεί την οδηγία 90/434/ΕΟΚ της 23ης Ιουλίου 1990 σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. Εισαγωγη

1. Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο που συνήλθε στη Λισαβώνα το Μάρτιο 2000 [1] κατέληξε στο συμπέρασμα ότι στρατηγικός στόχος της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι να γίνει η ανταγωνιστικότερη και δυναμικότερη οικονομία της γνώσης ανά την υφήλιο, ικανή για βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη με περισσότερες και καλύτερες θέσεις εργασίας και με μεγαλύτερη κοινωνική συνοχή. Ο στόχος αυτός επαναλήφθηκε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Στοκχόλμης το Μάρτιο 2001 [2]. Το Συμβούλιο της Λισαβώνας ζήτησε επίσης να δημιουργηθεί ένα γενικό πλαίσιο υποστήριξης της οικονομικής δραστηριότητας στην ΕΕ.

[1] Συμπεράσματα της προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Λισαβώνας της 23ης και 24ης Μαρτίου 2000, Δελτίο τύπου αριθ: 100/1/00, 24.3.2000, που δημοσιεύονται στον ιστότοπο του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (http:// ue.eu.int).

[2] Συμπεράσματα της προεδρίας του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Στοκχόλμης της 23ης και 24ης Μαρτίου 2001, Δελτίο τύπου αριθ: 100/1/00, 24.3.2001, που δημοσιεύονται στον ιστότοπο του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (http:// ue.eu.int).

2. Τον Ιούλιο 1999, το Συμβούλιο των Υπουργών ανέθεσε στην Επιτροπή να διερευνήσει τις επιπτώσεις των φορολογικών διατάξεων που παρεμποδίζουν τις διασυνοριακές οικονομικές δραστηριότητες στην εσωτερική αγορά και τα σχετικά διορθωτικά μέτρα. Το πλαίσιο που δημιουργήθηκε από το Συμβούλιο της Λισαβώνας ενισχύει τη σημασία της ανάλυσης των φόρων που επιβάλλονται στις εταιρείες δεδομένου ότι η φορολογία των επιχειρήσεων μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην επίτευξη των στόχων που τίθενται από το Συμβούλιο. Στο πλαίσιο αυτής της εντολής, οι υπηρεσίες της Επιτροπής εκπόνησαν μελέτη για τους φόρους που επιβάλλονται στις επιχειρήσεις.

3. Τα συμπεράσματα της μελέτης για τη φορολογία των επιχειρήσεων [3] οδήγησαν σε ανακοίνωση της Επιτροπής [4]. Στο εν λόγω έγγραφο εξετάστηκε, μεταξύ άλλων, εάν η τρέχουσα εφαρμογή της φορολογίας επιχειρήσεων στην εσωτερική αγορά δημιουργεί αναποτελεσματικότητα και εμποδίζει τις επιχειρήσεις να εκμεταλλεύονται πλήρως τα οφέλη της. Κάτι τέτοιο θα συνεπάγετο απώλεια ευημερίας για την ΕΕ, θα υπονόμευε την ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων της ΕΕ και θα ήταν συνεπώς αντίθετο προς τους στόχους της Λισαβώνας. Η ανακοίνωση περιέχει την άποψη της Επιτροπής για το τι χρειάζεται και για το τι μπορεί να γίνει ρεαλιστικά στον τομέα της φορολογίας των επιχειρήσεων στην ΕΕ κατά τη διάρκεια των επόμενων ετών ώστε να προσαρμοστεί η φορολογία των επιχειρήσεων στην ΕΕ στο νέο οικονομικό πλαίσιο και να επιτευχθεί μια αποδοτικότερη εσωτερική αγορά χωρίς εσωτερικά φορολογικά εμπόδια. Για το σκοπό αυτό, παρουσιάστηκαν διάφορες συγκεκριμένες πρωτοβουλίες.

[3] Έγγραφο εργασίας της Επιτροπής "Φορολογία επιχειρήσεων στην εσωτερική αγορά" SEC (2001) 1681.

[4] Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, "Προς μια εσωτερική αγορά χωρίς φορολογικά εμπόδια: Στρατηγική για τη φορολογία των επιχειρήσεων σύμφωνα με ενοποιημένη φορολογική βάση που να καλύπτει το σύνολο των δραστηριοτήτων τους στην Ένωση." COM(2001) 582 τελικό.

4. Εξάλλου, η Επιτροπή ενέκρινε το 2001 ανακοίνωση σχετικά με τη φορολογική πολιτική στην Ευρωπαϊκή Ένωση [5] στην οποία καθόρισε γενικούς στόχους και ορισμένες συγκεκριμένες προτεραιότητες στον τομέα της άμεσης και της έμμεσης φορολογίας. Αναφέρθηκε ειδικότερα σε θέματα φορολογίας των επιχειρήσεων και υπογράμμισε ότι σήμερα η επαναδιοργάνωση των επιχειρήσεων συνοδεύεται συχνά από διασυνοριακές συγχωνεύσεις και αποκτήσεις, για τις οποίες στις κανονικές φορολογικές επιβαρύνσεις προστίθεται γενικά ένας εφάπαξ φόρος.

[5] Ανακοίνωση από την Επιτροπή στο Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή "Φορολογική πολιτική στην Ευρωπαϊκή Ένωση", COM(2001) 260 τελικό, ΕΕ C 284, 10.10.2001.

5. Για να επιτευχθούν οι στόχοι της Λισαβώνας, απαιτείται να ενθαρρυνθεί η διασυνοριακή κινητικότητα των εταιρειών στην Ένωση και να καταργηθούν ή να μειωθούν τα εμπόδια. Κάτι τέτοιο θα έχει κοινωνικές επιπτώσεις οι οποίες αντιμετωπίζονται στο πλαίσιο άλλων κοινοτικών πολιτικών: οι διάφορες οδηγίες για την ενημέρωση των εργαζομένων και τη συμμετοχή τους σε δαβουλεύσεις, η τρέχουσα πρωτοβουλία για την "Πρόβλεψη και διαχείριση των αλλαγών: μία δυναμική προσέγγιση των κοινωνικών πτυχών των αναδιαρθρώσεων των επιχειρήσεων" και άλλες πρωτοβουλίες στον τομέα της απασχόλησης.

6. Επιπλέον, το καταστατικό της ευρωπαϊκής εταιρείας (Societas Europaea - SE) εγκρίθηκε το 2001 [6]. Ο στόχος του συνίσταται στην ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς και στη διάδοση των βελτιώσεων που αυτή επιφέρει στην οικονομική και κοινωνική προοπτική σε ολόκληρη την Κοινότητα. Για το σκοπό αυτό, προβλέπει ένα νομικό πλαίσιο που επιτρέπει την προσαρμογή των δομών παραγωγής στην κοινοτική διάσταση και την αναδιοργάνωση των επιχειρήσεων σε κοινοτική κλίμακα. Η επιτυχία της SE εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το εφαρμοζόμενο φορολογικό καθεστώς. Αυτή πρέπει να είναι σε θέση να επωφελείται από το σύνολο της νομοθεσίας για τη φορολογία των επιχειρήσεων.

[6] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2157/2001 του Συμβουλίου, της 8ης Οκτωβρίου 2001, περί του καταστατικού της ευρωπαϊκής εταιρείας (SE) και Οδηγία 2001/86/ΕΚ του Συμβουλίου, της 8ης Οκτωβρίου 2001, για τη συμπλήρωση του καταστατικού της ευρωπαϊκής εταιρείας όσον αφορά το ρόλο των εργαζομένων, ΕΕ L 294 της 10.11.2001.

7. Επίσης, το καταστατικό της ευρωπαϊκής συνεταιριστικής εταιρείας (SCE) εγκρίθηκε το 2003 [7]. Η SCE πρέπει να είναι επίσης σε θέση να επωφελείται από το σύνολο της νομοθεσίας για τη φορολογία των επιχειρήσεων.

[7] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1435/2003 του Συμβουλίου, της 22ας Ιουλίου 2003, περί του καταστατικού της ευρωπαϊκής συνεταιριστικής εταιρείας (SCE) και Οδηγία 2003/72/ΕΚ του Συμβουλίου, της 22ας Ιουλίου 2003, για τη συμπλήρωση του καταστατικού του ευρωπαϊκού συνεταιρισμού όσον αφορά το ρόλο των εργαζομένων, ΕΕ L 207 της 18.8.2003.

8. Τα κατασταστικά της SE, άρθρο 8, και της SCE, άρθρο 7, προβλέπουν τη δυνατότητα μεταφοράς της καταστατικής έδρας των εν λόγω εταιρειών μεταξύ των κρατών μελών. Η εξασφάλιση της δυνατότητας αυτής αποτελεί έκφραση του θεμελιώδους δικαιώματος της ελευθερίας εγκατάστασης. Το εν λόγω δικαίωμα δεν θα πρέπει να παρεμποδίζεται από φορολογικούς κανόνες που θεσπίζουν διακριτική μεταχείριση ή από περιορισμούς ή στρεβλώσεις που προκύπτουν από φορολογικές διατάξεις των κρατών μελών, οι οποίες παραβιάζουν τις διατάξεις της συνθήκης ΕΚ. Ωστόσο, για να εξασφαλιστεί η διαφάνεια για το συγκεκριμένο θέμα, είναι σκόπιμο να συμπεριληφθούν στην οδηγία διατάξεις που να αναφέρονται ρητά στη συγκεκριμένη περίπτωση.

9. Λαμβανομένων υπόψη των υφισταμένων φορολογικών εμποδίων κατά τη διέλευση των συνόρων, η διασφάλιση της ορθής λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς απαιτεί την ανάληψη δράσης. Σύμφωνα με το άρθρο 94 της συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή δύναται να προτείνει στο Συμβούλιο οδηγίες για την προσέγγιση τέτοιων νομοθετικών, κανονιστικών ή διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών, οι οποίες έχουν άμεση επίπτωση στην εγκαθίδρυση ή τη λειτουργία της κοινής αγοράς.

10. Η οδηγία σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών (οδηγία συγχωνεύσεων) [8] προβλέπει ήδη σε ορισμένες περιπτώσεις λύση για τα διασυνοριακά εμπόδια που δημιουργούνται από το υψηλό φορολογικό κόστος που συνδέεται με αναδιοργανώσεις επιχειρήσεων. Είναι, ωστόσο, δυνατό να βελτιωθεί περισσότερο το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας και των μεθόδων που προβλέπονται για την αναβολή φορολόγησης, με ταυτόχρονη διασφάλιση των δημοσιονομικών συμφερόντων των κρατών μελών.

[8] Οδηγία 90/434/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1990 σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών , ΕΕ L 225, 20.8.1990.

11. Κατά τη διάρκεια του 1993, η Επιτροπή ενέκρινε πρόταση που τροποποιεί την οδηγία συγχωνεύσεων [9]. Αυτή η πρόταση περιελάμβανε δύο τροποποιήσεις. Καταρχάς, είχε ως σκοπό να επιτρέψει την εφαρμογή της οδηγίας σε όλες τις επιχειρήσεις που υπόκεινται στο φόρο επιχειρήσεων, ανεξάρτητα από τη νομική μορφή τους.

[9] Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για την τροποποίηση της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ της 23ης Ιουλίου 1990 σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών, COM(93) 293 τελικό, ΕΕ C 225 της 20.8.1993.

12. Η δεύτερη τροποποίηση αφορούσε την απαλλαγή της υπεραξίας που προκύπτει από συγχωνεύσεις και διασπάσεις σε ορισμένες περιπτώσεις. Είναι δυνατόν η επιχείρηση που αποτελεί τον αποδέκτη της εισφοράς ενεργητικού σε αυτές τις περιπτώσεις να διατηρεί συμμετοχή στο κεφάλαιο της εισφέρουσας εταιρείας. Συνεπεία της συγχώνευσης ή της διάσπασης, η εισφέρουσα εταιρεία διαλύεται και οι μετοχές της ακυρώνονται. Σε αυτήν την περίπτωση, η λήπτρια εταιρεία επιτυγχάνει υπεραξία από τη διαφορά μεταξύ της αξίας των μετοχών που ακυρώνονται και της εισφοράς ενεργητικού που πραγματοποιείται. Σύμφωνα με το άρθρο 7 της οδηγίας συγχωνεύσεων, αυτή η υπεραξία απαλλάσσεται από το φόρο υπό τον όρο ότι η σχετική εταιρεία διατηρούσε κάποια ελάχιστη συμετοχή στην εισφέρουσα εταιρεία. Το νομικό καθεστώς, ωστόσο, της συμμετοχής δεν καθοριζόταν με τον ίδιο τρόπο που καθοριζόταν στην οδηγία "μητρικών-θυγατρικών" [10]. Η προτεινόμενη τροποποίηση κατέστησε την έννοια της συμμετοχής στην οδηγία συγχωνεύσεων σύμφωνη με την ίδια έννοια στην οδηγία "μητρικών-θυγατρικών" (βλ. επίσης τις παραγράφους 24 και 25 παρακάτω).

[10] Οδηγία 90/435/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 23ης Ιουλίου 1990 σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς το οποίο ισχύει για τις μητρικές και τις θυγατρικές εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών, ΕΕ L 225 της 20.8.1990.

13. Η πρόσφατη μελέτη για τη φορολογία των επιχειρήσεων που δημοσιεύθηκε το 2001 αφορούσε αυτά τα ίδια προβλήματα. Επιπλέον, η κτηθείσα πείρα μετά την εφαρμογή της οδηγίας το 1992 αποκάλυψε μερικές άλλες ελλείψεις στις οποίες αναφέρεται η μελέτη εξετάζοντας ταυτόχρονα τα πιθανά μέτρα για την αντιμετώπισή τους.

14. Η ανακοίνωση της Επιτροπής που ακολούθησε την εν λόγω μελέτη για τη φορολογία των επιχειρήσεων υπογράμμισε την πρωταρχική ανάγκη για παρουσίαση των απαραίτητων τροπολογιών των ισχυουσών οδηγιών για την εναρμόνιση του φόρου των επιχειρήσεων, μετά από τεχνικές διαβουλεύσεις με τα κράτη μέλη. Κατά τη διάρκεια του 2002, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διοργάνωσαν διάφορες συνεδριάσεις της αρμόδιας ομάδας εργασίας της Επιτροπής, στο πλαίσιο της οποίας συζητήθηκαν τα σχετικά ζητήματα με τις αντιπροσωπείες των τεχνικών εμπειρογνωμόνων από τα κράτη μέλη.

15. Η παρούσα πρόταση οδηγίας τροποποιεί την οδηγία συγχωνεύσεων . Στοχεύει στη θέσπιση των απαραίτητων τροποποιήσεων στην εν λόγω οδηγία ώστε να ληφθούν υπόψη τα συμπεράσματα και οι ανακοινώσεις που προαναφέρθηκαν. Ο βιομηχανικός κλάδος εξακολουθεί να υπόκειται συχνά σε υψηλές φορολογικές δαπάνες και σε διπλή φορολόγηση σε διεθνές επίπεδο, όταν πραγματοποιεί αναδιάρθρωση των επιχειρήσεων στις οποίες συμμετέχουν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών. Ο τελικός στόχος συνίσταται στην εξάλειψη αυτών των εμποδίων στην ορθή λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, τα οποία εντοπίζονται στα φορολογικά συστήματα των κρατών μελών. Για την εξάλειψη των διαφόρων φορολογικών εμποδίων στη διασυνοριακή οικονομική δραστηριότητα στην εσωτερική αγορά θα ήταν ενδεχομένως αναγκαία η καθιέρωση μιας κοινής παγιωμένης φορολογικής βάσης για τις δραστηριότητες των επιχειρήσεων στο σύνολο της ΕΕ. Εφόσον, ωστόσο, δεν έχει ακόμη επιτευχθεί αυτός ο στόχος, απαιτούνται ειδικά στοχοθετημένα μέτρα για την επίλυση των πλέον πιεστικών πρακτικών φορολογικών προβλημάτων που αντιμετωπίζουν οι επιχειρήσεις που αναπτύσσουν διεθνή δραστηριότητα. Τέτοια μέτρα περιλαμβάνουν ό,τι θεωρείται απολύτως ουσιαστικό για τη βελτίωση του υφισταμένου όγκου της νομοθεσίας της ΕΕ για τη φορολογία των επιχειρήσεων. Ειδικότερα, η παρούσα πρόταση αφορά θέματα παρόμοια με εκείνα που περιλαμβάνονται στην πρόταση που εγκρίθηκε το 1993 και προσθέτει κάποιες διατάξεις που ρυθμίζουν νέα ζητήματα. Κατά συνέπεια, η προηγούμενη πρόταση τροποποίησης της οδηγίας συγχωνεύσεων καταργείται.

16. Η πρώτη τροποποίηση της οδηγίας αφορά την προσθήκη στο πεδίο εφαρμογής της ενός νέου τύπου συναλλαγών. Ο εν λόγω τύπος είναι γνωστός ως απόσχιση. Το άρθρο 2 στοιχείο (β) της οδηγίας συγχωνεύσεων αναφέρεται στις διασπάσεις. Ο νέος τύπος συναλλαγής που πρόκειται να καλυφθεί αποτελεί ειδικό τύπο διάσπασης. Η αποκαλούμενη πράξη απόσχισης συνίσταται σε περιορισμένη ή μερική διάσπαση δεδομένου ότι η εισφέρουσα εταιρεία εξακολουθεί να υπάρχει. Εισφέρει μέρος των περιουσιακών της στοιχείων, τόσο του ενεργητικού όσο και του παθητικού, που αποτελούν έναν ή περισσότερους κλάδους δραστηριότητας. Σε αντάλλαγμα, η λήπτρια εταιρεία εκδίδει παραστατικούς τίτλους του εταιρικού κεφαλαίου της. Αυτοί οι τίτλοι μεταβιβάζονται στους εταίρους της εισφέρουσας εταιρείας. Κατά συνέπεια, ένα νέο στοιχείο (β α) προστίθεται στο άρθρο 2 για τον καθορισμό της έννοιας της "μερικής διάσπασης".

17. Στην περίπτωση της απόσχισης, εφαρμόζεται το καθεστώς φορολογικής αναβολής, που προβλέπει στο άρθρο 4 της οδηγίας. Κατά συνέπεια, θα υπάρξει όρος σύμφωνα με τον οποίο τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού θα πρέπει να εξακολουθούν να προσαρτώνται σε μόνιμες εγκαταστάσεις της λήπτριας εταιρείας στο κράτος μέλος της εισφέρουσας εταιρείας. Η οδηγία θα αναφέρεται, επίσης, στο φορολογικό καθεστώς που εφαρμόζεται στους εταίρους της εισφέρουσας εταιρείας. Σύμφωνα με τους κανόνες που περιλαμβάνονται στο άρθρο 8 της οδηγίας, οι εταίροι δεν πρέπει να φορολογούνται κατά τη στιγμή της συναλλαγής, αλλά μόνο για το κέρδος που προκύπτει από μεταγενέστερη μεταβίβαση των τίτλων που έλαβαν. Επιπλέον, οι ληφθέντες τίτλοι θα έχουν αποδώσει σ'αυτούς την ίδια αξία που είχαν οι τίτλοι που αποτέλεσαν το αντικείμενο της ανταλλαγής αμέσως πριν από τη συναλλαγή. Στην περίπτωση της απόσχισης, θα εφαρμόζεται παρόμοιο φορολογικό καθεστώς. Οι εταίροι δεν θα φορολογούνται τη στιγμή της πράξης. Επιπλέον, η αξία που πρέπει να αποδίδεται στους τίτλους που διατηρούνται στην εισφέρουσα εταιρεία θα περιλαμβάνει αυτούς τους ίδιους τίτλους και τους τίτλους που αντιπροσωπεύουν το κεφάλαιο της λήπτριας εταιρείας που έχουν αποκτηθεί κατ'αυτό τον τρόπο.

18. Ένα από τα κύρια συμπεράσματα της μελέτης για τη φορολογία των επιχειρήσεων είναι το εξαιρετικά περιορισμένο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας συγχωνεύσεων. Ισχύει μόνο για τις επιχειρήσεις που περιλαμβάνονται στον κατάλογο που επισυνάπτεται στο κύριο κείμενό της. Το Συμβούλιο Ecofin της 26ης και 27ης Νοεμβρίου 2000 [11] είχε ήδη καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η ενημέρωση του καταλόγου αποτελεί πολιτική προτεραιότητα.

[11] Παράρτημα των συμπερασμάτων του Συμβουλίου ECOFIN της 26ης και 27ης Νοεμβρίου 2000, Δελτίο τύπου 453αριθ: 13861/00, Βρυξέλλες 26.11.2000, που δημοσιεύεται στον ιστότοπο του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (http:// ue.eu.int).

19. Αυτό το θέμα ρυθμίστηκε στην πρόταση που εγκρίθηκε το 1993. Η εν λόγω πρόταση αποσκοπούσε στην επέκταση της οδηγίας σε όλες τις επιχειρήσεις που εδρεύουν και υπόκεινται στο φόρο επιχειρήσεων σε κράτος μέλος. Εντούτοις, οι ανισορροπίες που διαπιστώνονται στην εμπορική νομοθεσία που διέπει τις νομικές μορφές οντοτήτων και την ποικιλομορφία των φορολογικών ρυθμίσεων που ισχύουν γι'αυτές στα κράτη μέλη δημιουργούν τα ιδιαίτερα προβλήματα. Αυτές οι δυσκολίες αναφέρθηκαν ήδη στο πλαίσιο των συζητήσεων του Συμβουλίου σχετικά με την προηγούμενη πρόταση που πραγματοποιήθηκαν κατά τα έτη 1996 και 1997. Οι εν λόγω συζητήσεις διακόπηκαν χωρίς να συναχθεί τελικό συμπέρασμα. Αυτό το θέμα συζητήθηκε εκ νέου με τα κράτη μέλη από τεχνική άποψη στο πλαίσιο της αρμόδιας ομάδας εργασίας της Επιτροπής. Κατά συνέπεια, ο στόχος βελτίωσης του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας συγχωνεύσεων επιτυγχάνεται με την παρούσα πρόταση επειδή προβλέπεται επέκταση του καταλόγου οντοτήτων που επισυνάπτεται στην οδηγία, ώστε να καλυφθούν νέες νομικές μορφές.

20. Όπως αναφέρθηκε ήδη, τα καταστατικά της SE και της SCE εγκρίθηκαν πρόσφατα. Για την επιτυχία τους απαιτείται, μεταξύ άλλων παραγόντων, να εφαρμοστούν στις εν λόγω εταιρείες τα ευεργετήματα της οδηγίας συγχωνεύσεων. Κατά συνέπεια, το παράρτημα της οδηγίας είναι σκόπιμο να συμπεριλάβει τις εταιρείες που στο μέλλον θα λειτουργούν με τις συγκεκριμένες νέες νομικές μορφές. Ως εκ τούτου, η SE και η SCE συγκαταλέγονται μεταξύ των νέων καταχωρήσεων στον κατάλογο οντοτήτων που καλύπτονται από την οδηγία.

21. Για μερικές από τις νέες οντότητες που προτείνεται να προστεθούν στον κατάλογο υφίσταται ένα ιδιαίτερο τεχνικό πρόβλημα. Κράτος μέλος στο οποίο είναι εγκατεστημένη μια οντότητα μπορεί να τη μεταχειρίζεται στο πλαίσιο του δικού του φορολογικού συστήματος ως φορολογούμενο που καταβάλλει φόρο επιχειρήσεων, ενώ άλλο κράτος μέλος κάτοικος του οποίου έχει συμφέροντα στην ίδια οντότητα ενδέχεται να τη μεταχειρίζεται στο πλαίσιο του δικού του φορολογικού συστήματος ως διαφανή. Το τελευταίο κράτος αποδίδει το εισόδημα της οντότητας στον κάτοικό του που έχει συμφέροντα στην οντότητα και το φορολογεί αναλόγως. Το εν λόγω κράτος μέλος είναι σκόπιμο να υποχρεώνεται να επεκτείνει τα ευεργετήματα της οδηγίας στο συγκεκριμένο κάτοικο που διατηρεί συμφέροντα στην οντότητα. Διαφορετικά, θα υπάρξει διπλή φορολόγηση των κερδών.

22. Ομοίως, αυτό συμβαίνει όταν οι εταίροι εταιρειών που πραγματοποιούν συναλλαγές που διέπονται από την οδηγία αντιμετωπίζονται ως φορολογικά διαφανείς. Εάν τα εν λόγω πρόσωπα και οντότητες που έχουν συμφέροντα από την ιδιότητα του μετόχου επιβαρυνθούν με φόρους λόγω πράξεων αναδιάρθρωσης δύνανται να αντιτάξουν το επιχείρημα ότι η εταιρεία συμμετέχει στην αναδιάρθρωση της επιχείρησης. Τα κράτη μέλη είναι σκόπιμο να υποχρεώνονται να επεκτείνουν τα ευεργετήματα της οδηγίας στο συγκεκριμένο κάτοικο που έχει συμφέροντα από την ιδιότητα του μετόχου. Διαφορετικά, θα υπάρξει διπλή φορολόγηση των κερδών.

23. Ένα διαφορετικό θέμα είναι η αβεβαιότητα που υπάρχει, στην πράξη, σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας στη μετατροπή υποκαταστημάτων σε θυγατρικές εταιρείες. Σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 1 της οδηγίας, η αναβολή φορολόγησης της υπεραξίας είναι δυνατή όταν τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού εξακολουθούν να προσαρτώνται πράγματι στη μόνιμη εγκατάσταση της λήπτριας εταιρείας, η οποία βρίσκεται στο κράτος μέλος της εισφέρουσας εταιρείας. Ωστόσο, αυτό δεν συμβαίνει όταν υποκατάστημα ξένης εταιρείας μετατρέπεται σε θυγατρική εταιρεία δεδομένου ότι τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού της εισφέρουσας εταιρείας δεν προσαρτώνται πράγματι σε μόνιμη εγκατάσταση στο κράτος μέλος της εισφέρουσας εταιρείας αλλά σε εκείνο της λήπτριας εταιρείας. Κατά συνέπεια, υποστηρίχθηκε ότι η οδηγία συγχωνεύσεων δεν καλύπτει τη μετατροπή υποκαταστήματος σε θυγατρική εταιρεία. Επειδή αυτές οι πράξεις εμπίπτουν στους στόχους της οδηγίας, πρέπει να είναι σαφές ότι καλύπτονται από την οδηγία. Δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος για τα φορολογικά δικαιώματα των κρατών μελών δεδομένου ότι μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού εξακολουθούν να υπάγονται στην ίδια φορολογική δικαιοδοσία.

24. Ένα άλλο σημαντικό ζήτημα αφορά το άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας. Αυτή η διάταξη συνδέει την παρούσα οδηγία με την οδηγία "μητρικών-θυγατρικών". Στις συγχωνεύσεις και τις διασπάσεις, μια από τις ενδιαφερόμενες εταιρείες λαμβάνει στοιχεία ενεργητικού και παθητικού. Είναι δυνατόν αυτή η επιχείρηση να κατέχει μετοχές της εισφέρουσας εταιρείας που ακυρώνονται συνεπεία της αναδιοργάνωσης. Η αξία των λαμβανόμενων στοιχείων ενεργητικού και παθητικού μπορεί να είναι υψηλότερη από την αξία των μετοχών που ακυρώθηκαν. Αυτή η διαφορά της αξίας οφείλεται σε μη διανεμημένα κέρδη ή σε λανθάνουσα υπεραξία της εισφέρουσας εταιρείας. Με την ιδιότητά της ως μετόχου εισφέρουσας εταιρείας, μια λήπτρια εταιρεία θα μπορούσε να λαμβάνει από την τελευταία τα παρακρατούμενα κέρδη εξίσου εύκολα υπό μορφή διανεμημένων κερδών. Η οδηγία "μητρικών-θυγατρικών" μπορεί να εφαρμόζεται όταν διανέμονται τα εν λόγω κέρδη. Κατά συνέπεια, όταν η λήπτρια εταιρεία διατηρεί "ελάχιστη συμμετοχή" σύμφωνα με τους όρους της οδηγίας "μητρικών-θυγατρικών", η οδηγία συγχωνεύσεων θα πρέπει να επιτρέπει παρόμοια φορολογική παραχώρηση στην περίπτωση συγχώνευσης ή διάσπασης. Η προαναφερθείσα διαφορά στην αξία δεν θα πρέπει να υπόκειται σε φόρο.

25. Ωστόσο, η "ελάχιστη συμμετοχή" που καθορίζεται στο άρθρο 7 παράγραφος 2 της οδηγίας συγχωνεύσεων και η οποία επιτρέπει την υπαγωγή στην απαλλαγή δεν αντιστοιχεί σε αυτή που καθορίζεται στο άρθρο 3 της οδηγίας "μητρικών-θυγατρικών". Η τελευταία οδηγία προβλέπει την απαλλαγή από τη διπλή φορολόγηση των κερδών. Αυτή η φορολογική απαλλαγή προβλέπεται μόνο για τις εταιρείες που πληρούν τους όρους που απαιτούνται για το χαρακτηρισμό των μητρικών ή των θυγατρικών εταιρειών. Για το σκοπό αυτό, η οδηγία "μητρικών-θυγατρικών" θέτει ως προϋπόθεση ελάχιστη συμμετοχή 25% στο κεφάλαιο της άλλης επιχείρησης. Ομοίως, η οδηγία συγχωνεύσεων ορίζει την απαλλαγή της προαναφερθείσας υπεραξίας για τις μητρικές εταιρείες. Ωστόσο, σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 2 της εν λόγω οδηγίας, μια εταιρεία θεωρείται μητρική, όταν η συμμετοχή της στο κεφάλαιο της θυγατρικής υπερβαίνει το 25% του μετοχικού κεφαλαίου. Το κριτήριο των δύο οδηγιών δεν συμπίπτει. Είναι, επομένως, αναγκαίο να καταστεί η έννοια "της συμμετοχής" στην οδηγία συγχωνεύσεων σύμφωνη με αυτήν της οδηγίας "μητρικών-θυγατρικών". Επιπλέον, κάθε τροποποίηση αυτού του θέματος στην οδηγία συγχωνεύσεων πρέπει να είναι σύμφωνη με τις τροποποιήσεις που επιφέρονται στην οδηγία "μητρικών-θυγατρικών", όπου το ελάχιστο κατώτατο όριο για να θεωρηθεί κάποια εταιρεία ως μητρική ή ως θυγατρική προτείνεται να μειωθεί από 25% σε 10%.

26. Στην περίπτωση μεταβίβασης στοιχείων ενεργητικού μπορεί να υπάρξει διπλή φορολόγηση. Η επιχείρηση που μεταβιβάζει έναν κλάδο δραστηριοτήτων λαμβάνει, σε αντάλλαγμα, τίτλους από τη λήπτρια εταιρεία. Η οδηγία δεν προβλέπει κανόνες για την εκτίμηση της αξίας των τίτλων που αποκτώνται κατ'αυτόν τον τρόπο. Ορισμένες εθνικές νομοθεσίες υποχρεώνουν την εισφέρουσα εταιρεία να υπολογίζει την υπεραξία από μεταγενέστερη μεταβίβαση των ληφθέντων τίτλων βάσει της λογιστικής αξίας που είχαν τα μεταβιβασθέντα στοιχεία ενεργητικού πριν από τη μεταβίβαση. Εξάλλου, το άρθρο 4 παράγραφος 2 υποχρεώνει την εταιρεία που λαμβάνει τα στοιχεία ενεργητικού να υπολογίζει τις νέες αποσβέσεις και τις υπεραξίες ή μειώσεις αξιών τις σχετικές με τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού σύμφωνα με την αξία που είχαν πριν από τη μεταβίβαση. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η ίδια αξία χρησιμοποιείται δύο φορές για φορολογικούς σκοπούς. Κατά συνέπεια, η ίδια υπεραξία που προκύπτει από μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού αποδίδεται σε δύο διαφορετικούς φορολογούμενους και φορολογείται δύο φορές. Συνεπώς, το συγκεκριμένο πρόβλημα διπλής φορολόγησης δημιουργείται στο κράτος μέλος της εισφέρουσας εταιρείας. Το εν λόγω κράτος μέλος θα φορολογεί το εισόδημα και την υπεραξία που προέρχονται από μόνιμη εγκατάσταση που λαμβάνει τα στοιχεία ενεργητικού. Επιπλέον, μπορεί να φορολογεί την υπεραξία που προέρχεται από την εισφέρουσα εταιρεία κατά τη στιγμή μεταγενέστερης μεταβίβασης τίτλων που λαμβάνονται σε αντάλλαγμα των μεταβιβαζόμενων στοιχείων ενεργητικού. Δεν υπάρχει κανένας αντικειμενικός λόγος που δικαιολογεί τέτοια φορολόγηση. Σε περίπτωση φοροδιαφυγής, ωστόσο, το άρθρο 11 παράγραφος 1 της οδηγίας επιτρέπει στα κράτη μέλη να αρνηθούν τα προκύπτοντα ευεργετήματα. Σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο [12], βάσει του άρθρου 11 παράγραφος 1 στοιχείο (α) της οδηγίας, τα κράτη μέλη, τηρώντας την αρχή της αναλογικότητας, υποχρεούνται να καθορίζουν τις εσωτερικές διαδικασίες που απαιτούνται για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής. Ο καθορισμός, ωστόσο, γενικού κανόνα που αποκλείει αυτόματα ορισμένες κατηγορίες πράξεων από το φορολογικό πλεονέκτημα, ανεξάρτητα από το εάν υπάρχει ή όχι φοροδιαφυγή ή φοροαπάτη, θα υπερέβαινε το αναγκαίο όριο για την παρεμπόδιση τέτοιας συμπεριφοράς και θα υπονόμευε το στόχο που επιδιώκει η οδηγία. Κατά συνέπεια, τα κράτη μέλη δύνανται να ορίζουν ότι η πραγματική αξία των τίτλων που λαμβάνονται από την εισφέρουσα εταιρεία αποδίδεται κατά τη στιγμή μεταβίβασης των στοιχείων ενεργητικού. Τα δικαιώματα φορολόγησης δεν διατρέχουν κίνδυνο δεδομένου ότι εξακολουθεί να είναι δυνατή η φορολόγηση του εισοδήματος ή της υπεραξίας που προέρχεται από τα στοιχεία ενεργητικού που προσαρτώνται στη μόνιμη εγκατάσταση που θα παραμείνει υπό την ίδια φορολογική δικαιοδοσία.

[12] Απόφαση της 17ης Ιουλίου 1997 στην υπόθεση C-28/95 Leur-Bloem. Συλλογή νομολογίας 1997, σ. I-4161.

27. Η οικονομική διπλή φορολόγηση μπορεί επίσης να στρεβλώσει τις ανταλλαγές μετοχών. Η αποκτώσα εταιρεία λαμβάνει τίτλους από τους εταίρους της αποκτώμενης εταιρείας. Αυτοί οι εταίροι δεν φορολογούνται ως προς την υπεραξία που προκύπτει από την ανταλλαγή των μετοχών της αποκτώμενης εταιρείας με μετοχές της αποκτώσας εταιρείας. Το άρθρο 8 παράγραφος 2 υποβάλλει αυτό το φορολογικό ευεργέτημα στην προϋπόθεση ότι ο εταίρος δεν θα αποδώσει στους τίτλους που λαμβάνει ως αντάλλαγμα μεγαλύτερη φορολογική αξία από όση είχαν οι ανταλλασσόμενοι τίτλοι αμέσως πριν από την ανταλλαγή μετοχών. Αυτή η υπεραξία θα φορολογείται επ' ευκαιρία μεταγενέστερης μεταβίβασης των τίτλων που αποκτώνται κατ'αυτόν τον τρόπο.

28. Η οδηγία δεν προβλέπει κανόνες για την εκτίμηση της αξίας των τίτλων που λαμβάνει η αποκτώσα εταιρεία από τους εν λόγω εταίρους. Ορισμένες εθνικές νομοθεσίες υποχρεώνουν την αποκτώσα εταιρεία να υπολογίζει την υπεραξία από μεταγενέστερη διάθεση των ληφθέντων τίτλων βάσει της αξίας που είχαν οι εν λόγω τίτλοι αμέσως πριν από την ανταλλαγή μετοχών. Το κράτος μέλος της αποκτώσας εταιρείας λαμβάνει υπόψη την αξία των μετοχών που ανταλλάσσονται πριν από τη συναλλαγή. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η ίδια αξία χρησιμοποιείται δύο φορές για φορολογικούς σκοπούς. Κατά συνέπεια, η εν λόγω εκτίμηση της αξίας συνεπάγεται οικονομική διπλή φορολόγηση: η ίδια υπεραξία που προκύπτει από τις μεταβιβαζόμενες μετοχές αποδίδεται σε δύο διαφορετικούς φορολογούμενους και φορολογείται δύο φορές.

29. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η αποκτώσα εταιρεία επιτυγχάνει συμμετοχή σε άλλη εταιρεία καταβάλλοντας δίκαιη τιμή αγοράς. Η εν λόγω εταιρεία οφείλει να μεταβιβάσει στους εταίρους τους τίτλους που αντιπροσωπεύουν το κεφάλαιό της. Μια νέα παράγραφος που προστίθεται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 ορίζει ότι η αποκτώσα εταιρεία υπολογίζει τις ληφθείσες μετοχές σύμφωνα με την πραγματική αξία τους κατά τη στιγμή της ανταλλαγής των μετοχών. Με την εν λόγω διάταξη αποφεύγεται η οικονομική διπλή φορολόγηση. Τα δικαιώματα φορολόγησης των κρατών μελών δεν διατρέχουν κίνδυνο δεδομένου ότι οι εταίροι φορολογούνται επί της υπεραξίας που αποτέλεσε το αντικείμενο αναβολής φορολόγησης. Σε περίπτωση φοροδιαφυγής, ωστόσο, το άρθρο 11 παράγραφος 1 της οδηγίας επιτρέπει στα κράτη μέλη να αρνηθούν τα προκύπτοντα ευεργετήματα (βλ. επίσης παράγραφο 26).

30. Εξάλλου, είναι δυνατόν η αποκτώσα εταιρεία να κατέχει ορισμένες από τις μετοχές της που αποκτήθηκαν στην αγορά. Μπορεί να αποφασίσει να μην αυξήσει το κεφάλαιό της, αλλά σε αντάλλαγμα να μεταβιβάσει τις δικές της μετοχές. Σε αυτήν την ειδική περίπτωση, το κόστος απόκτησης των δικών της μετοχών μπορεί να είναι χαμηλότερο από την τρέχουσα αγοραστική αξία τους κατά τη στιγμή της ανταλλαγής. Υπάρχει υπεραξία και τα κράτη μέλη ενδέχεται να επιθυμούν τη φορολόγησή της. Εάν οι προτεινόμενοι στο παρόν έγγραφο κανόνες ισχύουν και για αυτές τις περιπτώσεις, τα δικαιώματα φορολόγησης μπορεί να απολεσθούν οριστικά. Κατά συνέπεια, απαιτείται εξαίρεση από τον προτεινόμενο κανόνα εκτίμησης της αξίας των τίτλων που λαμβάνονται από την αποκτώσα εταιρεία στις περιπτώσεις αυτές: στους τίτλους που λαμβάνονται από την αποκτώσα εταιρεία πρέπει να αποδίδεται η αξία που είχαν οι δικές της μετοχές που ανταλλάγησαν αμέσως πριν από την ανταλλαγή. Σύμφωνα με τους στόχους της οδηγίας, δεν θα υπάρχει φορολόγηση του εν λόγω φορολογούμενου κατά τη στιγμή της ανταλλαγής.

31. Το άρθρο 8 τροποποιείται για να διευκρινίσει ότι η οδηγία καλύπτει την ανταλλαγή μετοχών όταν η πλειοψηφία των δικαιωμάτων ψήφου αποκτάται από εταιρεία εδρεύουσα σε κράτος μέλος από μέτοχο που κατοικεί σε κράτος που δεν αποτελεί μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

32. Τέλος, ένας νέος τίτλος προστίθεται στην οδηγία, ώστε να ρυθμιστεί το φορολογικό καθεστώς που θα ίσχυε στην περίπτωση μεταφοράς της καταστατικής έδρας της SE και της SCE [13]. Οι ισχύοντες φορολογικοί κανόνες θα είναι ουδέτεροι από πλευράς ανταγωνισμού ενώ θα διασφαλίζονται τα οικονομικά συμφέροντα του κράτους όπου η εταιρεία διατηρούσε την πραγματική έδρα της πριν από τη μεταφορά της καταστατικής έδρας της. Η εναρμόνιση θα καλύψει τις περιπτώσεις κατά τις οποίες η μεταφορά της καταστατικής έδρας συνεπάγεται ότι η εταιρεία δεν φορολογείται πλέον στο συγκεκριμένο κράτος μέλος. Στην εταιρεία παρέχεται φορολογική αναβολή όσον αφορά την υπεραξία σχετικά με τα στοιχεία ενεργητικού που προσαρτώνται στη μόνιμη εγκατάσταση, η οποία θα βρίσκεται πλέον στο κράτος στο οποίο εφορολογείτο πριν από τη μεταφορά της καταστατικής έδρας.

[13] Το άρθρο 8 του καταστατικού της SE και το άρθρο 7 του καταστατικού της SCE ορίζουν ότι η καταστατική έδρα μπορεί να μεταφερθεί σε άλλο κράτος μέλος χωρίς να διαλυθεί η εταιρεία. Σύμφωνα με τα εν λόγω καταστατικά, άρθρα 7 και 6 αντίστοιχα, οι καταστατικές έδρες των εν λόγω εταιρειών πρέπει να βρίσκονται εντός της Κοινότητας, στο ίδιο κράτος μέλος με τις πραγματικές έδρες τους.

33. Οι κανόνες που ήδη παρατίθενται στα άρθρα 5, 6 και 10 της οδηγίας, σχετικά με τις συγχωνεύσεις και τις διασπάσεις, θα επεκταθούν στην προκειμένη περίπτωση. Κατά συνέπεια, το φορολογικό καθεστώς που εφαρμόζεται στη μεταφορά της καταστατικής έδρας θα αφορά επίσης τις προβλέψεις ή τα αποθεματικά που διέθετε η εταιρεία πριν από αυτήν την πράξη, την πιθανή ανάληψη των απωλειών και την ύπαρξη μόνιμης εγκατάστασης σε τρίτο κράτος μέλος.

34. Επίσης, ειδική διάταξη θα προβλέπει ότι δεν μπορεί να επιβληθεί κανένας φόρος στους εταίρους που έχουν σχέση με την αλλαγή της πραγματικής έδρας της εταιρείας. Αυτή η διάταξη εκφράζει τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη συνθήκη ΕΚ σχετικά με την ελευθερία της εγκατάστασης. Η υπεραξία που προκύπτει από την μεταγενέστερη μεταβίβαση των τίτλων μπορεί να φορολογείται.

2. Σχολιασμος Των Αρθρων Της Προτασης Οδηγιας

Άρθρο 1

Το παρόν άρθρο περιλαμβάνει δέκα παραγράφους που τροποποιούν την οδηγία συγχωνεύσεων.

παράγραφος (1)

Η οδηγία συγχωνεύσεων θα περιλάβει έναν νέο τίτλο με διατάξεις που απαιτούνται για τη χορήγηση φορολογικής αναβολής και την προστασία των δημοσιονομικών συμφερόντων των κρατών μελών σε περιπτώσεις κατά τις οποίες ευρωπαϊκή εταιρεία (SE) ή ευρωπαϊκή συνεταιριστική εταιρεία (SCE) μεταφέρει την καταστατική έδρα της από ένα κράτος μέλος σε άλλο. Συνεπώς, ο τίτλος της οδηγίας τροποποιείται, έτσι ώστε να αναφέρεται επίσης στη μεταφορά της καταστατικής έδρας μεταξύ κρατών μελών.

παράγραφος (2)

1. Η παρούσα πρόταση τροποποίησης της οδηγίας περιλαμβάνει διατάξεις που επεκτείνουν τους στόχους της οδηγίας συγχωνεύσεων στη μεταφορά της καταστατικής έδρας της SE και της SCE.

2. Το άρθρο 1 της οδηγίας τροποποιείται αναλόγως. Περιλαμβάνει δύο περιπτώσεις. Η πρώτη περίπτωση αφορά τις πράξεις που καλύπτονται ήδη από την οδηγία. Η δεύτερη περίπτωση επιβάλλει υποχρέωση στα κράτη μέλη να εφαρμόζουν τις διατάξεις της οδηγίας στη μεταφορά της καταστατικής έδρας της SE και της SCE.

παράγραφος (3)

1. Το άρθρο 2 της οδηγίας τροποποιείται για να συμπεριλάβει τον ορισμό μιας νέας μορφής αναδιοργάνωσης επιχειρήσεων, της μερικής διάσπασης ("απόσχισης") που θα καλυφθεί στο μέλλον.

2. Ως μερική διάσπαση ή "απόσχιση" νοείται η πράξη κατά την οποία η εταιρεία μεταβιβάζει, χωρίς να διαλυθεί, μέρος των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού της, που εντάσσονται σε έναν ή περισσότερους κλάδους δραστηριοτήτων, σε λήπτρια εταιρεία. Σε αντάλλαγμα, η τελευταία μεταβιβάζει τίτλους, που αντιπροσωπεύουν το κεφάλαιό της, στους εταίρους της εισφέρουσας εταιρείας.

3. Κατά συνέπεια, προστίθεται στο άρθρο 2 μια νέα παράγραφος (β α) για τον καθορισμό της έννοιας "μερική διάσπαση". Το άρθρο 4 θα ισχύει για την εισφέρουσα εταιρεία. Το άρθρο 8 τροποποιείται περαιτέρω, ώστε να ληφθεί υπόψη το φορολογικό καθεστώς των εταίρων.

4. Η μεταφορά της καταστατικής έδρας της SE ή της SCE περιλαμβάνεται στο πεδίο εφαρμογής της παρούσας οδηγίας. Στο άρθρο 2 προστίθεται ένα νέο στοιχείο ι) που περιλαμβάνει τον ορισμό της συγκεκριμένης έννοιας σύμφωνα με το άρθρο 8 του καταστατικού της SE και το άρθρο 7 του καταστατικού της SCE.

παράγραφος (4)

1. Η παρούσα παράγραφος τροποποιεί το άρθρο 4 με την προσθήκη νέου κειμένου ως παραγράφου (2). Αυτή η νέα παράγραφος αναφέρεται στο ζήτημα που έθεσαν οι εταιρείες που υπόκεινται στο φόρο ως φορολογούμενες εταιρείες στο κράτος μέλος της πραγματικής έδρας τους αλλά θεωρούνται ως φορολογικά διαφανείς σε διαφορετικό κράτος μέλος. Λόγω αυτού του γεγονότος, τα ευεργετήματα της οδηγίας δεν ίσχυαν κατά το παρελθόν για ορισμένες φορολογούμενες εταιρείες. Στόχος του προτεινόμενου κειμένου είναι να προβλεφθεί ένα ειδικό φορολογικό καθεστώς που θα εφαρμόζεται σε αυτές τις περιπτώσεις. Για το σκοπό αυτό, τα κράτη μέλη θα παράσχουν φορολογική αναβολή για την υπεραξία που προκύπτει από συγχωνεύσεις ή διασπάσεις των εδρευουσών σ'αυτά εταιρειών που περιλαμβάνονται στον κατάλογο. Εάν ένα διαφορετικό κράτος μέλος θεωρεί την εταιρεία ως φορολογικά διαφανή, αυτή η νέα παράγραφος δεν θα επιτρέπει στο εν λόγω κράτος μέλος να φορολογεί τους κατοικούντες σ'αυτό φορολογούμενούς της που διατηρούν συμφέροντα στη συγκεκριμένη εταιρεία κατά τις συναλλαγές που καλύπτονται από την οδηγία. Αυτοί οι φορολογούμενοι είναι δυνατό να φορολογούνται επ'ευκαιρία μεταγενέστερης εκχώρησης των μεταβιβαζόμενων στοιχείων ενεργητικού.

2. Αυτή η νέα παράγραφος προσδιορίζει τους φορολογούμενους με αναφορά στις φορολογικά διαφανείς εταιρείες δυνάμει των διατάξεων του αστικού δικαίου σχετικά με την οργάνωση των εμπορικών επιχειρήσεων. Υπό αυτές τις περιστάσεις, τα κράτη μέλη θεωρούν ορισμένες εταιρείες ως φορολογικά διαφανείς. Το προτεινόμενο κείμενο αποφεύγει να αναφερθεί σε εταιρείες που θεωρούνται ως φορολογικά διαφανείς από κράτος μέλος βάσει του φορολογικού καθεστώτος που εφαρμόζεται σ'αυτές στο κράτος της έδρας τους.

3. Οι παράγραφοι (2) και (3) λαμβάνουν νέα αρίθμηση ως παράγραφοι (3) και (4). Και οι δύο παράγραφοι περιλαμβάνουν αναφορά στη νέα παράγραφο (2).

4. Βελτιώνεται επίσης η σύνταξη των παραγράφων (1) και (3).

παράγραφος (5)

1. Το παρόν άρθρο καθορίζει την ελάχιστη συμμετοχή στο πλαίσιο της οδηγίας συγχωνεύσεων σύμφωνα με αυτή που καθορίζεται στο πλαίσιο της οδηγίας "μητρικών-θυγατρικών". Κατά συνέπεια, η λήπτρια επιχείρηση οφείλει να κατέχει το 10% τουλάχιστον των μετοχών της εισφέρουσας εταιρείας, ώστε να απαλλάσσεται από το φόρο επί της υπεραξίας που προκύπτει από τις εν λόγω μετοχές.

2. Το προτεινόμενο ποσοστό 10% ευθυγραμμίζεται με την ήδη προταθείσα τροποποίηση της οδηγίας "μητρικών-θυγατρικών", που μειώνει επίσης την ελάχιστη συμμετοχή από το 25% του μετοχικού κεφαλαίου στο 10%.

παράγραφος (6)

1. Η παρούσα παράγραφος τροποποιεί το άρθρο 8.

2. Οι υφιστάμενες παράγραφοι του άρθρου 8 και οι νέες παράγραφοι που προστίθενται λαμβάνουν νέα αρίθμηση. Το άρθρο 8 περιλαμβάνει τώρα 12 παραγράφους.

3. Οι τροποποιήσεις του τρέχοντος κειμένου του άρθρου 8 αφορούν ορισμένα μέτρα. Καταρχάς, προστίθεται μια νέα παράγραφος (2) για να ρυθμίσει το φορολογικό καθεστώς που εφαρμόζεται στον εταίρο της εισφέρουσας εταιρείας στην περίπτωση μερικής διάσπασης ή "απόσχισης". Οι εν λόγω υποκείμενοι στο φόρο δεν θα φορολογούνται επί των διανεμόμενων παραστατικών τίτλων του κεφαλαίου της λήπτριας εταιρείας.

4. Προστίθεται μια νέα παράγραφος (3). Είναι δυνατόν μέτοχοι εταιρειών (που καθορίζονται στην οδηγία) οι οποίοι προβαίνουν σε πράξεις που περιλαμβάνονται στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας να θεωρούνται ως φορολογικά διαφανείς. Οι φορολογούμενοι που έχουν συμφέροντα από την ιδιότητα του μετόχου είναι δυνατό να φορολογούνται όταν αντλούν εισόδημα ή υπεραξία από πράξεις αναδιάρθρωσης. Ο στόχος του προτεινόμενου κειμένου είναι να αναβληθεί η φορολογία για τους φορολογούμενους που έχουν τέτοια συμφέροντα. Αυτοί οι φορολογούμενοι είναι δυνατό να φορολογούνται επί του συγκεκριμένου εισοδήματος επ' ευκαιρία μεταγενέστερης εκχώρησης στοιχείων ενεργητικού που λαμβάνονται από τους εταίρους.

5. Η νέα παράγραφος (5) προβλέπει έναν κανόνα εκτίμησης της αξίας που ισχύει για τους τίτλους που λαμβάνονται από τους εταίρους στην περίπτωση μερικών διασπάσεων. Σύμφωνα με τον κανόνα αυτόν, η αξία των τίτλων που κατέχουν στην εισφέρουσα εταιρεία διαιρείται μεταξύ αυτών των ίδιων τίτλων και των τίτλων που αντιπροσωπεύουν το κεφάλαιο της εισφέρουσας εταιρείας που διανέμεται σ'αυτούς.

6. Η νέα παράγραφος (10) αναφέρεται στην αξία των μετοχών που λαμβάνονται από την αποκτώσα εταιρεία στην περίπτωση ανταλλαγής μετοχών. Σύμφωνα με αυτόν τον νέο κανόνα, η αποκτώσα εταιρεία μπορεί να αποδίδει στις μετοχές που λαμβάνει την πραγματική αξία των τίτλων που εκδίδονται σε αντάλλαγμα. Αυτή η αξία αντιστοιχεί στην πραγματικά καταβληθείσα τιμή. Εάν επιτρέπεται στα κράτη μέλη να αποδίδουν στους λαμβανόμενους τίτλους χαμηλότερη αξία, η φορολογία της υπεραξίας θα βαρύνει την αποκτώσα εταιρεία επ' ευκαιρία μεταγενέστερης εκχώρησης αυτών των τίτλων. Η υπεραξία που προκύπτει από τους εν λόγω τίτλους θα μπορούσε τότε να αποδοθεί σε δύο διαφορετικούς φορολογούμενους: την αποκτώσα εταιρεία και τους εταίρους που τους ανταλλάσσουν. Αυτό θα οδηγούσε σε διπλή φορολόγηση. Με τον κανόνα που περιλαμβάνεται στο προτεινόμενο κείμενο αποφεύγεται η διπλή φορολόγηση.

7. Η νέα παράγραφος (11), περιλαμβάνει μια εξαίρεση από τον κανόνα εκτίμησης της αξίας της νέας παραγράφου (10). Αναφέρεται στις περιπτώσεις όπου η αποκτώσα εταιρεία διατηρεί τις μετοχές της και, αντί της αύξησης του κεφαλαίου της, αποφασίζει να τις μεταβιβάσει ως αντάλλαγμα στους εταίρους της αποκτώμενης εταιρείας. Σε αυτήν την περίπτωση, υπάρχει κανονικά διαφορά μεταξύ της αξίας των μετοχών της που διατηρεί και της πραγματικής αξίας τους κατά τη στιγμή της ανταλλαγής. Τα κράτη μέλη δύνανται να φορολογούν την εν λόγω υπεραξία. Βάσει της αρχής της ουδετερότητας, αυτή η υπεραξία πρέπει να φορολογείται κατά τη στιγμή μιας επόμενης μεταβίβασης των τίτλων που αντηλλάγησαν. Για αυτόν το λόγο, η αποκτώσα εταιρεία θα αποδίδει στους τίτλους που λαμβάνει την αξία που είχαν οι δικές της μετοχές που αντηλλάγησαν αμέσως πριν από την ανταλλαγή.

8. Προστίθεται μια νέα παράγραφος (12). Αναφέρεται στην ανταλλαγή μετοχών, όταν η πλειοψηφία των δικαιωμάτων ψήφου της αποκτώσας εταιρείας αποκτάται από εταίρους που δεν αποτελούν φορολογούμενους κατοίκους κράτους μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ο στόχος που επιδιώκεται με αυτή τη νέα διάταξη είναι να διευκρινιστεί ότι η οδηγία καλύπτει αυτές τις συναλλαγές. Κατά συνέπεια, τα ευεργετήματά της εφαρμόζονται στους ενδιαφερόμενους φορολογούμενους, όπως προσδιορίζονται σήμερα στην οδηγία.

9. Η πρώην παράγραφος (1) χωρίζεται σε τρεις παραγράφους με διαφορετικούς αριθμούς (4), (6) και (7). Οι παράγραφοι (3) και (4) λαμβάνουν νέα αρίθμηση ως παράγραφοι (8) και (9) αντίστοιχα.

10. Οι αναφορές που περιέχονται στο παρόν άρθρο τροποποιήθηκαν για να ληφθεί υπόψη η νέα δομή των διατάξεών του.

παράγραφος (7)

1. Η παράγραφος αυτή τροποποιεί το άρθρο 9. Μία νέα παράγραφος προστίθεται και το υπάρχον κείμενο λαμβάνει νέα αρίθμηση ως παράγραφος (1). Στην περίπτωση της μεταφοράς στοιχείων ενεργητικού, υπάρχει υπεραξία που συνδέεται με τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού. Αυτή η υπεραξία γίνεται αντικείμενο αναβολής φορολόγησης και φορολογείται επ' ευκαιρία μεταγενέστερης εκχώρησης των εν λόγω στοιχείων ενεργητικού. Ο φόρος χρεώνεται στη μόνιμη εγκατάσταση που αποκτά αυτά τα στοιχεία ενεργητικού. Επιπλέον, τα κράτη μέλη δύνανται να προβλέπουν ότι η εισφέρουσα εταιρεία είναι υποχρεωμένη να αποδίδει στους τίτλους που λαμβάνονται σε αντάλλαγμα την αξία που είχαν τα μεταβιβασθέντα στοιχεία ενεργητικού πριν από τη συναλλαγή. Αυτός ο εθνικός κανόνας οδηγεί σε διπλή φορολόγηση.

2. Το προτεινόμενο κείμενο περιλαμβάνει κανόνα για την εκτίμηση της αξίας των τίτλων που λαμβάνονται από την εισφέρουσα εταιρεία. Αυτή η εταιρεία θα αποδίδει στους εν λόγω τίτλους την πραγματική αξία των μεταβιβαζόμενων στοιχείων ενεργητικού και παθητικού. Συνεπώς, το κράτος μέλος της εισφέρουσας εταιρείας θα πρέπει, κατά τη στιγμή της φορολόγησης της μεταγενέστερης εκχώρησης των τίτλων που λαμβάνονται υπόψη για τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού, να υπολογίζει την υπεραξία που προκύπτει από την εν λόγω συναλλαγή λαμβάνοντας υπόψη τη συγκεκριμένη αξία.

παράγραφος (8)

1. Η παράγραφος (1) του άρθρου 10 χωρίζεται σε τρεις νέες υποπαραγράφους και προστίθεται μια νέα παράγραφος για να καλυφθεί ρητώς η μετατροπή των υποκαταστημάτων σε θυγατρικές εταιρείες. Το φορολογικό καθεστώς θα είναι το ίδιο που προβλέπεται ήδη για την περίπτωση μεταφοράς μόνιμης εγκατάστασης. Συνεπώς, η εισφορά στοιχείων ενεργητικού που συνδέονται με μόνιμη εγκατάσταση νεοσυσταθείσας εταιρείας δεν θα συνεπάγεται φορολόγηση. Επιπλέον, θα εφαρμόζεται η παράγραφος (2) του άρθρου 10 και θα διατηρηθούν τα φορολογικά δικαιώματα κράτους μέλους που εφαρμόζει σύστημα φορολόγησης των κερδών σε παγκόσμια κλίμακα.

2. Βελτιώνεται η σύνταξη για να καταστεί σαφέστερο το κείμενο της παρούσας διάταξης.

παράγραφος (9)

1. Στη νέα οδηγία περιλαμβάνεται ένας νέος τίτλος για την καθιέρωση φορολογικού καθεστώτος που θα εφαρμόζεται στη μεταφορά της καταστατικής έδρας. Θα αριθμηθεί ως τίτλος ΙVα.

2. Προστίθενται στην οδηγία τα άρθρα 10α, 10β και 10γ που διέπουν τη μεταφορά της καταστατικής έδρας της SE ή της SCE.

3. Το άρθρο 10α εξετάζει το καθεστώς φορολογικής αναβολής που εφαρμόζεται στη SE και στη SCE στην περίπτωση μεταφοράς της καταστατικής έδρας. Συνέπεια αυτής της πράξης μπορεί να είναι η μεταβολή του κράτους μέλους της φορολογικής έδρας. Εάν συμβεί κάτι τέτοιο, το κράτος μέλος μπορεί να φορολογήσει τις εν λόγω εταιρείες για τη διαφορά μεταξύ της πραγματικής αξίας των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού αυτών και της αξίας τους για φορολογικούς σκοπούς πριν από τη μεταφορά. Η παράγραφος (1) εξαρτά τη φορολογική αναβολή από την προϋπόθεση ότι τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού της εταιρείας εξακολουθούν να προσαρτώνται σε μόνιμη εγκατάσταση σε κράτος μέλος όπου είχε την πραγματική της έδρα η εταιρεία που μεταφέρει την καταστατική της έδρα πριν από τη μεταφορά.

4. Η παράγραφος (2) του άρθρου 10α προβλέπει τους κανόνες που εφαρμόζονται για τον υπολογισμό των αποσβέσεων, των υπεραξιών ή των μειώσεων αξιών των σχετικών με τα στοιχεία ενεργητικού της εταιρείας που εξακολουθούν να προσαρτώνται στη μόνιμη εγκατάσταση. Υποχρεώνει τα κράτη μέλη να εφαρμόζουν στο μέλλον τους φόρους που θα εφάρμοζαν εάν δεν είχε πραγματοποιηθεί μεταφορά της καταστατικής έδρας.

5. Η παράγραφος (3) του άρθρου 10α αναφέρεται στις περιπτώσεις όπου εθνική νομοθεσία προβλέπει ειδικούς κανόνες για τον υπολογισμό των αποσβέσεων, των υπεραξιών ή των μειώσεων αξιών των σχετικών με τα στοιχεία ενεργητικού που προσαρτώνται στη μόνιμη εγκατάσταση. Σε περίπτωση που η εταιρεία επιλέξει την εφαρμογή τέτοιων κανόνων, δεν εφαρμόζονται οι διατάξεις της παραγράφου (1).

6. Η φορολόγηση της μεταφοράς της καταστατικής έδρας είναι παρόμοια με αυτήν που εφαρμόζεται στις συγχωνεύσεις και τις διασπάσεις. Το νέο άρθρο 10β αναφέρεται σε άλλες διατάξεις της οδηγίας για τις συγχωνεύσεις και τις διασπάσεις. Ωστόσο, αυτές οι πράξεις περιλαμβάνουν μια εισφέρουσα και μία λήπτρια εταιρεία. Εκείνες οι διατάξεις αφορούν και τις δύο εταιρείες ενώ η πράξη που προβλέπεται εδώ αφορά μία και μόνη εταιρεία. Για να διευκρινιστεί το θέμα, η παράγραφος (4) ορίζει ότι η εταιρεία θεωρείται ταυτόχρονα ως εισφέρουσα και ως λήπτρια εταιρεία.

7. Η παράγραφος (1) του άρθρου 10β προβλέπει την εφαρμογή του άρθρου 5 στη μεταφορά της καταστατικής έδρας. Εγγυάται ότι για τη μόνιμη εγκατάσταση της εταιρείας εξακολουθεί να υφίσταται φορολογική απαλλαγή των προβλέψεων και των αποθεματικών που διέθετε η εταιρεία πριν από τη μεταφορά της καταστατικής έδρας.

8. Η παράγραφος (2) του άρθρου 10β αναφέρεται στην ανάληψη των απωλειών. Η μόνιμη εγκατάσταση μπορεί να συνεχίσει να αντισταθμίζει τις απώλειες που σημειώνονται για την εταιρεία που δεν είχαν αποσβεστεί για φορολογικούς σκοπούς. Τα κράτη μέλη έχουν την ίδια υποχρέωση, σχετικά με τη διαδοχή στις φορολογικές απώλειες, με αυτήν που επιβάλλεται από τη φορολογική τους νομοθεσία στην περίπτωση αναδιάρθρωσης επιχείρησης σε εθνικό επίπεδο.

9. Η παράγραφος (3) του άρθρου 10β αναφέρεται στην περίπτωση όπου η εταιρεία που μεταφέρει την καταστατική έδρα της διατηρεί μόνιμη εγκατάσταση σε τρίτο κράτος μέλος. Ισχύουν οι αρχές του άρθρου 10 και το κράτος μέλος όπου βρίσκεται η μόνιμη εγκατάσταση δεν αυξάνει το φόρο για τη μεταφορά της καταστατικής έδρας.

10. Εάν η εταιρεία κατέγραψε απώλειες στη μόνιμη εγκατάσταση, οι εν λόγω απώλειες πρέπει να αντισταθμιστούν από άλλα κέρδη της εταιρείας. Είναι δυνατό η εταιρεία να μην έχει αντισταθμίσει το συνολικό ποσό από τα κέρδη που προέκυψαν από τη μόνιμη εγκατάσταση. Στην περίπτωση αυτή, το κράτος μέλος όπου η εταιρεία είχε την πραγματική έδρα της πριν από τη μεταφορά μπορεί να εντάξει στα φορολογητέα κέρδη της το ποσό των μη αντισταθμισθεισών απωλειών.

11. Είναι δυνατό το κράτος μέλος της εταιρείας να εφαρμόζει σύστημα φορολόγησης των κερδών σε παγκόσμια κλίμακα. Στην περίπτωση αυτή, το σχετικό κράτος μέλος δύναται να φορολογεί κάθε κέρδος ή υπεραξία που προσαρτάται στη μόνιμη εγκατάσταση κατά τη στιγμή της μεταφοράς της καταστατικής έδρας. Αυτό το κράτος μέλος οφείλει να παρέχει φορολογική απαλλαγή ίση με τους φόρους που καταβλήθηκαν στο κράτος μέλος στο οποίο βρίσκεται η μόνιμη εγκατάσταση, εάν δεν είχε προβλεφθεί φορολογική αναβολή.

12. Η μεταφορά της καταστατικής έδρας δεν αλλάζει την κατάσταση των εταίρων της εταιρείας. Υπάρχει, ωστόσο, μια αλλαγή που θα μπορούσε να έχει σημασία από φορολογική άποψη. Πρόκειται για την περίπτωση που οι εταίροι συμμετέχουν στο κεφάλαιο εταιρείας που αλλάζει τη φορολογική έδρα της. Κατά συνέπεια, το φορολογικό καθεστώς που εφαρμόζεται στο εισόδημα ή στα κέρδη που προκύπτουν από τους σχετικούς τίτλους μπορεί να αλλάξει.

13. Το νέο άρθρο 10 γ παράγραφος (1) διασφαλίζει ότι οι εταίροι δεν φορολογούνται επί εισοδήματος, κερδών ή υπεραξίας όταν η εταιρεία μεταφέρει την καταστατική έδρα της.

14. Η παράγραφος (2) του άρθρου 10γ επιβάλλει αναβολή της φορολόγησης για μεταγενέστερη εκχώρηση των μετοχών που αντιπροσωπεύουν το κεφάλαιο της εταιρείας.

παράγραφος (10)

1. Η παρούσα παράγραφος αφορά το παράρτημα της παρούσας πρότασης τροποποίησης με την οποία τροποποιείται το παράρτημα της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ. Συνεπώς, ο πίνακας των εταιρειών στις οποίες εφαρμόζεται η οδηγία ο οποίος περιλαμβάνεται στο παράρτημά της, αντικαθίσταται από νέο πίνακα που περιλαμβάνει και άλλους τύπους οντοτήτων και ειδικότερα την ευρωπαϊκή εταιρεία (SE) και την ευρωπαϊκή συνεταιριστική εταιρεία (SCE). Η παρούσα πρόταση θα επεκτείνει τα ευεργετήματα της οδηγίας σε νέες νομικές μορφές οντοτήτων, συμπεριλαμβανομένων των συνεταιρισμών, των αμοιβαίων εταιρειών, ορισμένων εταιρειών που δεν βασίζονται σε κεφάλαια, ταμιευτηρίων, ταμείων και ενώσεων με εμπορική δραστηριότητα.

2. Η SE και η SCE περιλαμβάνονται στο στοιχείο (κστ) του παραρτήματος. Αυτή η νέα καταχώρηση δεν ακολουθεί τη φυσική ακολουθία των στοιχείων, επειδή πρόκειται να γίνουν και άλλες προσθήκες στο παράρτημα στα στοιχεία (ιστ) έως (κε) για να καλυφθούν οι μορφές εταιρειών που υπάρχουν στις χώρες προσχώρησης.

Άρθρο 2

Το παρόν άρθρο καθορίζει το χρονοδιάγραμμα και τις απαιτήσεις για τη μεταφορά της οδηγίας στην εθνική νομοθεσία των κρατών μελών. Τα κράτη μέλη οφείλουν να ενημερώσουν την Επιτροπή σχετικά με τη μεταφορά της οδηγίας στην εθνική τους νομοθεσία και να υποβάλουν έναν συγκριτικό πίνακα μεταξύ των διατάξεων της παρούσας οδηγίας και των θεσπιζόμενων διατάξεων της εθνικής νομοθεσίας.

Άρθρο 3

Το παρόν άρθρο αναφέρεται στην ημερομηνία θέσης σε ισχύ της τροποποιητικής οδηγίας και της δημοσίευσής της.

2003/0239 (CNS)

Πρόταση ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ που τροποποιεί την οδηγία 90/434/ΕΟΚ της 23ης Ιουλίου 1990 σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Εχοντας υπόψη:

τις διατάξεις της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 94,

την πρόταση της Επιτροπής [14],

[14] ΕΕ C ... της ...., σ. ...

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου [15],

[15] ΕΕ C ... της ...., σ. ...

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής [16],

[16] ΕΕ C ... της ...., σ. ...

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών [17],

[17] ΕΕ C ... της ...., σ. ...

Εκτιμώντας τα εξής :

(1) Η οδηγία 90/434/ΕΟΚ του Συμβουλίου [18] θέσπισε κοινούς κανόνες για την αναδιάρθρωση επιχειρήσεων, οι οποίοι ειναι ουδέτεροι από πλευράς ανταγωνισμού.

[18] ΕΕ L 225, 20.8.1990, σ. 1.

(2) Στόχος της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ είναι η αναβολή της φορολόγησης του εισοδήματος, των κερδών και της υπεραξίας που προκύπτουν από την αναδιοργάνωση επιχειρήσεων και η διασφάλιση των φορολογικών δικαιωμάτων των κρατών μελών.

(3) Η κτηθείσα πείρα μετά την εφαρμογή της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ τον Ιανουάριο 1992, κατέδειξε διαφόρους τρόπους με τους οποίους μπορεί να βελτιωθεί η οδηγία και τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσαν να επεκταθούν τα ευεργετικά αποτελέσματα των κοινών κανόνων που θεσπίστηκαν το 1990.

(4) Στις 8 Οκτωβρίου 2001, το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2157/2001 περί του καταστατικού της ευρωπαϊκής εταιρείας (SE) [19] και την οδηγία 2001/86/ΕΚ για τη συμπλήρωση του καταστατικού της ευρωπαϊκής εταιρείας όσον αφορά το ρόλο των εργαζομένων [20]. Επίσης, στις 22 Ιουλίου 2003, το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1435/2003 περί του καταστατικού της ευρωπαϊκής συνεταιριστικής εταιρείας (SCE) [21] και την οδηγία 2003/72/ΕΚ για τη συμπλήρωση του καταστατικού του ευρωπαϊκού συνεταιρισμού (της ευρωπαϊκής συνεταιριστικής εταιρείας) όσον αφορά το ρόλο των εργαζομένων [22]. Ένα από τα σημαντικότερα χαρακτηριστικά αυτού του εγγράφου είναι ότι τόσο η SE όσο και η SCE θα είναι σε θέση να μεταφέρουν την καταστατική έδρα τους μεταξύ των κρατών μελών χωρίς να απαιτείται η λύση και η εκκαθάρισή τους.

[19] ΕΕ L 294, 10.11.2001, σ. 22.

[20] ΕΕ L 294, 10.11.2001, σ. 1.

[21] ΕΕ L 207, 18.8.2003, σ.1.

[22] ΕΕ L 207, 18.8.2003, σ.25.

(5) Η μεταφορά της καταστατικής έδρας είναι ένας τρόπος άσκησης του δικαιώματος της ελευθερίας εγκατάστασης που προβλέπεται στα άρθρα 43 και 48 της συνθήκης. Δεν μεταβιβάζονται στοιχεία ενεργητικού και η εταιρεία και οι εταίροι της δεν αντλούν κανένα εισόδημα, κέρδη ή υπεραξία από την εν λόγω μεταφορά. Η απόφαση της εταιρείας να αναδιοργανώσει την επιχείρησή της με τη μεταφορά της καταστατικής έδρας της δεν πρέπει να παρεμποδίζεται από φορολογικούς κανόνες που εισάγουν διακρίσεις ή από περιορισμούς, μειονεκτήματα ή στρεβλώσεις που απορρέουν από εθνική φορολογική νομοθεσία αντίθετη προς το κοινοτικό δίκαιο.

(6) Για τη μεταφορά της καταστατικής έδρας απαιτείται η θέσπιση ορισμένων νέων κανόνων οι οποίοι πρέπει, ωστόσο, να είναι ουδέτεροι από πλευράς ανταγωνισμού. Όταν κατά τη μεταφορά της καταστατικής έδρας τα στοιχεία ενεργητικού της SE ή της SCE εξακολουθούν να προσαρτώνται σε μόνιμη εγκατάσταση που ανήκει σ'αυτή και βρίσκεται στο κράτος μέλος όπου η SE ή η SCE είχε την πραγματική έδρα της πριν από αυτήν την πράξη, η εν λόγω μόνιμη εγκατάσταση θα πρέπει να απολαύει προνομίων παρόμοιων με αυτά που προβλέπονται στα άρθρα 5, 6 και 10 της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ σχετικά με τις προβλέψεις ή τα αποθεματικά, την ανάληψη των απωλειών και τη φορολόγηση της μόνιμης εγκατάστασης της SE σε τρίτο κράτος μέλος. Εξάλλου, σύμφωνα με τις αρχές της συνθήκης ΕΚ, θα πρέπει να αποκλείεται η φορολόγηση των εταίρων λόγω της μεταφοράς της καταστατικής έδρας.

(7) Η οδηγία 90/434/ΕΟΚ δεν ρύθμιζε μια μορφή διάσπασης, κατά την οποία η εταιρεία που μεταφέρει κλάδους της δραστηριότητάς της δεν διαλύεται. Κατά συνέπεια, οι διατάξεις του άρθρου 4 της εν λόγω οδηγίας θα πρέπει να επεκταθούν ώστε να καλύπτουν τέτοιες περιπτώσεις.

(8) Το άρθρο 3 της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ καθορίζει τις εταιρείες που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της και στο παράρτημα της οδηγίας απαριθμούνται οι μορφές εταιρείας στις οποίες εφαρμόζεται η οδηγία. Ωστόσο, ορισμένες μορφές εταιρείας δεν απαριθμούνται στο παράρτημα ακόμη και αν αυτές έχουν τη φορολογική τους έδρα σε κράτος μέλος και υπόκεινται στο φόρο επιχειρήσεων σε αυτό. Στο πλαίσιο της κτηθείσας πείρας, φαίνεται ότι το συγκεκριμένο θέμα συνιστά ένα αδικαιολόγητο κενό και συνεπώς το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας είναι σκόπιμο να επεκταθεί ώστε να καλύψει και άλλες οντότητες που είναι σε θέση να ασκούν διασυνοριακές δραστηριότητες στην Κοινότητα και πληρούν όλους τους απαιτούμενους όρους

(9) Επειδή η SE αποτελεί δημόσια επιχείρηση περιορισμένης ευθύνης και επειδή η SCE αποτελεί συνεταιριστική εταιρεία και επειδή αμφότερες οι εταιρείες είναι παρόμοιες ως προς τη φύση τους με άλλες μορφές εταιρείας που καλύπτονται ήδη από την οδηγία 90/434/ΕΟΚ, η SE και η SCE θα πρέπει να συμπεριληφθούν στον κατάλογο του παραρτήματος της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ.

(10) Οι νέες οντότητες που περιλαμβάνονται στον πίνακα του παραρτήματος αποτελούν εταιρείες που φορολογούνται στο κράτος μέλος της έδρας τους, αλλά ορισμένες από αυτές θεωρούνται ως φορολογικά διαφανείς από άλλα κράτη μέλη. Για να είναι αποτελεσματικά τα ευεργετήματα της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ, τα κράτη μέλη που αντιμετωπίζουν τις φορολογούμενες εταιρείες που δεν διατηρούν την έδρα τους σ'αυτά ως φορολογικά διαφανείς θα ήταν σκόπιμο να εφαρμόζουν σ'αυτές τις ευεργετικές διατάξεις της οδηγίας.

(11) Στην περίπτωση κατά την οποία μέτοχοι εταιρειών που πραγματοποιούν συναλλαγές οι οποίες διέπονται από την οδηγία 90/434/EΟΚ αντιμετωπίζονται ως φορολογικά διαφανείς, πρόσωπα που έχουν συμφέροντα από την ιδιότητα του μετόχου θα ήταν σκόπιμο να μην υπόκεινται σε φορολόγηση επ'ευκαιρία πράξεων αναδιάρθρωσης.

(12) Υφίστανται κάποιες αμφιβολίες ως προς την εφαρμογή της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ στη μετατροπή των υποκαταστημάτων σε θυγατρικές εταιρείες. Στο πλαίσιο των εν λόγω πράξεων, τα στοιχεία ενεργητικού που προσαρτώνται σε μόνιμη εγκατάσταση και συνιστούν κλάδο δραστηριότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 στοιχείο (θ) της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ, μεταφέρονται σε νεοσυσταθείσα εταιρεία που θα αποτελεί θυγατρική της εισφέρουσας εταιρείας. πρέπει να καταστεί σαφές ότι, επειδή πρόκειται για μεταβίβαση στοιχείων ενεργητικού από εταιρεία κράτους μέλους με μόνιμη εγκατάσταση που βρίσκεται σε διαφορετικό κράτος μέλος σε εταιρεία του τελευταίου κράτους μέλους, αυτή η συναλλαγή καλύπτεται από την οδηγία.

(13) Ο ορισμός της ανταλλαγής μετοχών που περιλαμβάνεται στο άρθρο 2 στοιχείο (δ) της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ δεν επιβάλλει ειδικούς όρους στους μετόχους που μεταφέρουν στην αποκτώσα εταιρεία την πλειοψηφία των δικαιωμάτων ψήφου που είχαν σε άλλη εταιρεία. Θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι η οδηγία καλύπτει περιπτώσεις κατά τις οποίες τόσο η αποκτώμενη όσο και η αποκτώσα εταιρεία που πραγματοποιούν ανταλλαγή μετοχών πληρούν τους όρους που απαιτούνται στο άρθρο 3 της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ, αλλά οι μέτοχοι που μεταφέρουν τη συμμετοχή τους στην τελευταία εταιρεία κατοικούν εκτός της Κοινότητας.

(14) Στην περίπτωση συγχωνεύσεων και διασπάσεων, η λήπτρια εταιρεία μπορεί να αντλεί κέρδη από τη διαφορά μεταξύ της αξίας των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού και της αξίας των μετοχών που ενδεχομένως κατείχε στην εισφέρουσα εταιρεία, οι οποίες ακυρώθηκαν μετά τις εν λόγω πράξεις. Το άρθρο 7 της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ προβλέπει την απαλλαγή αυτών των υπεραξιών δεδομένου ότι αυτά τα κέρδη είναι δυνατό να προκύπτουν το ίδιο εύκολα με τη μορφή διανεμόμενων κερδών από την εισφέρουσα εταιρεία που θα είχαν απαλλαγεί από φόρους δυνάμει της οδηγίας 90/435/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 23ης Ιουλίου 1990, σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς το οποίο ισχύει για τις μητρικές και τις θυγατρικές εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών [23]. Οι στόχοι τόσο της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ όσο και της οδηγίας 90/435/ΕΟΚ συμπίπτουν όσον αφορά το συγκεκριμένο ειδικό θέμα αλλά οι προϋποθέσεις που απαιτούνται δεν είναι οι ίδιες. Η οδηγία 90/434/ΕΟΚ θα πρέπει συνεπώς να τροποποιηθεί ώστε οι απαιτήσεις της να εξομοιωθούν με εκείνες της οδηγίας 90/435/ΕΟΚ και να ληφθεί υπόψη το χαμηλότερο κατώτατο όριο εταιρικής συμμετοχής που περιλαμβάνεται στην πρόταση τροποποίησης της εν λόγω οδηγίας.

[23] ΕΕ L 225, 20.8.1990, σ. 6.

(15) Βάσει του άρθρου 8 παράγραφος (2) της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ, οι τίτλοι που λαμβάνονται από τους εταίρους στο πλαίσιο ανταλλαγής μετοχών υπολογίζονται για φορολογικούς σκοπούς ανάλογα με την αξία που είχαν οι μεταβιβαζόμενοι τίτλοι αμέσως πριν από την ανταλλαγή, δεν υπάρχουν όμως διατάξεις για την αξία που πρέπει να αποδίδει στους αποκτώμενους κατ'αυτόν τον τρόπο τίτλους η αποκτώσα εταιρεία. Εάν, στις περιπτώσεις αυτές, τα κράτη μέλη αποδίδουν στις μετοχές που λαμβάνονται από την αποκτώσα εταιρεία την αξία που είχαν αμέσως πριν από την ανταλλαγή, η ίδια αξία αποδίδεται σε δύο διαφορετικούς φορολογούμενους και η ίδια υπεραξία φορολογείται δύο φορές. Η προκύπτουσα διπλή φορολόγηση πρέπει να αποφεύγεται με την παροχή στην αποκτώσα εταιρεία της ευχέρειας να υπολογίζει τους λαμβανόμενους τίτλους ανάλογα με την πραγματική αξία των τίτλων που εκδίδονται στο πλαίσιο της ανταλλαγής.

(16) Σε αυτές τις περιπτώσεις, η αποκτώσα εταιρεία δύναται να ανταλλάσσει τις δικές της μετοχές που αντιπροσωπεύουν το κεφάλαιό της και ενδέχεται να υπάρχει διαφορά μεταξύ του κόστους αποκτήσεώς τους και της πραγματικής αξίας τους κατά τη στιγμή της ανταλλαγής. Τα κράτη μέλη πρέπει να αναβάλλουν τη φορολόγηση τέτοιων κερδών και να επιβάλλουν φόρους μόνον επ' ευκαιρία μεταγενέστερης μεταβίβασης των τίτλων που λαμβάνονται στο πλαίσιο της ανταλλαγής.

(17) Βάσει του άρθρου 4 παράγραφος (1) της οδηγίας 90/434/ΕΟΚ, στοιχεία ενεργητικού που αποκτώνται κατά την εισφορά στοιχείων ενεργητικού υπολογίζονται για φορολογικούς σκοπούς ανάλογα με την αξία που είχαν αμέσως πριν από την πράξη, δεν υπάρχουν όμως διατάξεις για την αξία που πρέπει να αποδίδεται στους τίτλους που λαμβάνονται στο πλαίσιο της ανταλλαγής. Εάν τα κράτη μέλη απέδιδαν στους τίτλους, που λαμβάνονται στο πλαίσιο μεταβίβασης στοιχείων ενεργητικού, την ίδια αξία με αυτή που είχαν τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού αμέσως πριν από την πράξη, και λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι αυτή είναι η αξία που αποδίδεται στον μεταβιβαζόμενο κλάδο δραστηριότητας, συνάγεται το συμπέρασμα ότι η ίδια αξία αποδίδεται σε δύο διαφορετικούς φορολογούμενους και η ίδια υπεραξία φορολογείται δύο φορές. Η προκύπτουσα διπλή φορολόγηση είναι σκόπιμο να εξαλειφθεί μέσω διάταξης που θα προβλέπει ότι η εισφέρουσα εταιρεία οφείλει να αποδίδει στους λαμβανόμενους τίτλους την πραγματική αξία των μεταβιβαζόμενων στοιχείων ενεργητικού.

(18) Κατά συνέπεια, η οδηγία 90/434/ΕΟΚ είναι σκόπιμο να τροποποιηθεί αναλόγως.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Η οδηγία 90/434/ΕΟΚ τροποποιείται ως εξής:

(1) Ο τίτλος αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

"Οδηγία 90/434/ΕΟΚ του Συμβουλίου σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών καθώς και με τη μεταφορά της καταστατικής έδρας μεταξύ κρατών μελών."

(2) Το άρθρο 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

"Αρθρο 1

Κάθε κράτος μέλος οφείλει να εφαρμόζει την παρούσα οδηγία στα ακόλουθα:

α) στις περιπτώσεις συγχώνευσης, διάσπασης, εισφορών ενεργητικού και ανταλλαγής μετοχών μεταξύ εταιρειών δύο ή περισσότερων κρατών μελών,

β) στις ευρωπαϊκές εταιρείες (Societas Europaea ή SE), όπως ορίστηκαν στον κανονισμό του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2157/2001, και στις ευρωπαϊκές συνεταιριστικές εταιρείες (SCE), όπως ορίστηκαν στον κανονισμό του Συμβουλίου (ΕΚ) 1435/2003, που μεταφέρουν την καταστατική έδρα τους από ένα κράτος μέλος σε άλλο".

(3) Το άρθρο 2 τροποποιείται ως εξής:

α) Προστίθεται η παρακάτω παράγραφος (β α):

β α) "μερική διάσπαση": η πράξη με την οποία μια εταιρεία, χωρίς να διαλυθεί, μεταβιβάζει έναν ή περισσότερους κλάδους δραστηριοτήτων, σε μία ή περισσότερες προϋπάρχουσες ή νέες εταιρείες, έναντι αναλογικής διανομής στους εταίρους της τίτλων παραστατικών του εταιρικού κεφαλαίου των ληπτριών εταιρειών και, ενδεχομένως, έναντι καταβολής συμψηφιστικού ποσού σε μετρητά το οποίο δεν υπερβαίνει το 10 % της ονομαστικής αξίας των τίτλων αυτών ή, ελλείψει ονομαστικής αξίας, της λογιστικής αξίας των τίτλων αυτών.

β) Προστίθεται η παρακάτω παράγραφος (κστ):

κστ) "μεταφορά της καταστατικής έδρας": η πράξη με την οποία μία SE ή μία SCE, χωρίς διάλυση ή σύσταση νέου νομικού προσώπου, μεταφέρει την καταστατική έδρα της από ένα κράτος μέλος σε άλλο.

(4) Το άρθρο 4 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

Άρθρο 4

"1. Η συγχώνευση, η διάσπαση ή η μερική διάσπαση δεν συνεπάγεται καμία φορολογία των υπεραξιών οι οποίες ορίζονται ως η διαφορά μεταξύ της πραγματικής αξίας των μεταβιβαζομένων στοιχείων ενεργητικού και παθητικού και της φορολογητέας τους αξίας.

Για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου νοούνται ως:

α) φορολογητέα αξία: η αξία που θα είχε χρησιμοποιηθεί για τον υπολογισμό κέρδους ή ζημίας προκειμένου να καθοριστεί η φορολογική βάση για την επιβολή φόρου εισοδήματος, κερδών ή υπεραξίας της εισφέρουσας εταιρείας, αν αυτά τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού επωλούντο κατά τη συγχώνευση ή διάσπαση αλλά ανεξάρτητα από μια τέτοια πράξη.

β) μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού: τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού της εισφέρουσας εταιρείας τα οποία, λόγω συγχώνευσης ή διάσπασης, προσαρτώνται πράγματι στη μόνιμη εγκατάσταση της λήπτριας εταιρείας, η οποία μόνιμη εγκατάσταση βρίσκεται στο κράτος μέλος της εισφέρουσας εταιρείας και τα οποία συμβάλλουν στη διαμόρφωση των αποτελεσμάτων που λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης.

2. Όταν εφαρμόζεται η παράγραφος 1 και εφόσον κράτος μέλος θεωρεί εισφέρουσα εταιρεία που δεν εδρεύει σ'αυτό ως φορολογικά διαφανή βάσει των διατάξεών του δυνάμει του αστικού δικαίου σχετικά με την οργάνωση των εμπορικών επιχειρήσεων, και συνεπώς φορολογεί τους εταίρους επί του μεριδίου των κερδών της εισφέρουσας εταιρείας όταν υπάρχουν τέτοια κέρδη, το εν λόγω κράτος δεν φορολογεί κανένα εισόδημα, κέρδος ή υπεραξία που υπολογίζεται βάσει της διαφοράς μεταξύ των πραγματικών αξιών των μεταβιβαζόμενων στοιχείων ενεργητικού και παθητικού και των αξιών τους για φορολογικούς σκοπούς.

3. Οι διατάξεις των παραγράφων 1 και 2 εφαρμόζονται μόνον εάν η λήπτρια εταιρεία υπολογίζει τις νέες αποσβέσεις και τις υπεραξίες ή μειώσεις αξιών τις σχετικές με τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού με τους ίδιους όρους που θα μπορούσε να το κάνει η εισφέρουσα εταιρεία ή οι εισφέρουσες εταιρείες αν δεν είχε γίνει η συγχώνευση ή η διάσπαση.

4. Σε περίπτωση που, βάσει της νομοθεσίας του κράτους μέλους της εισφέρουσας εταιρείας, επιτρέπεται στη λήπτρια εταιρεία να υπολογίζει τις νέες αποσβέσεις και τις υπεραξίες ή μειώσεις αξιών τις σχετικές με τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού με όρους διαφορετικούς από εκείνους που προβλέπονται στην παράγραφο 3, η παράγραφος 1 δεν ισχύει για τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού για τα οποία η λήπτρια έκανε χρήση της ευχέρειας αυτής."

(5) Το άρθρο 7 παράγραφος 2 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

"2. Τα κράτη μέλη έχουν την ευχέρεια να παρεκκλίνουν από την παράγραφο 1, όταν η συμμετοχή της λήπτριας εταιρείας στο κεφάλαιο της εισφέρουσας εταιρείας είναι μικρότερη του 10 %".

(6) Το άρθρο 8 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

Άρθρο 8

"1. Η παροχή, επ' ευκαιρία συγχώνευσης, διάσπασης ή ανταλλαγής μετοχών, τίτλων παραστατικών του εταιρικού κεφαλαίου της λήπτριας ή αποκτώσας εταιρείας σε εταίρο της εισφέρουσας ή αποκτώμενης εταιρείας, σε αντάλλαγμα τίτλων παραστατικών του εταιρικού κεφαλαίου της δεύτερης αυτής εταιρείας, δεν πρέπει να συνεπάγεται, αυτή καθ' αυτή, καμία φορολόγηση του εισοδήματος, των κερδών ή των υπεραξιών αυτού του εταίρου.

2. Η παροχή, επ' ευκαιρία μερικής διάσπασης, τίτλων παραστατικών του εταιρικού κεφαλαίου της λήπτριας εταιρείας σε εταίρο της εισφέρουσας εταιρείας δεν πρέπει να συνεπάγεται, αυτή καθ' αυτή, καμία φορολόγηση του εισοδήματος, των κερδών ή των υπεραξιών αυτού του εταίρου.

3. Όταν, δυνάμει των διατάξεων του αστικού δικαίου σχετικά με την οργάνωση των εμπορικών επιχειρήσεων, κράτος μέλος θεωρεί μέτοχο ως φορολογικά διαφανή, και κατά συνέπεια φορολογεί τα πρόσωπα που έχουν συμφέροντα από την ιδιότητα του μετόχου επί των κερδών της εισφέρουσας εταιρείας όταν υπάρχουν τέτοια κέρδη, το εν λόγω κράτος δεν φορολογεί τα εν λόγω πρόσωπα επί του εισοδήματος, των κερδών ή της υπεραξίας από τη διανομή στον εταίρο τίτλων παραστατικών του κεφαλαίου της λήπτριας ή της αποκτώσας εταιρείας.

4. Οι παράγραφοι 1 και 3 εφαρμόζονται μόνο εφόσον ο εταίρος δεν αποδίδει, στους τίτλους που λαμβάνει ως αντάλλαγμα, μεγαλύτερη φορολογική αξία από την αξία που είχαν οι ανταλλασσόμενοι τίτλοι αμέσως πριν από τη συγχώνευση, τη διάσπαση ή την ανταλλαγή μετοχών.

5. Η παράγραφος 2 εφαρμόζεται μόνον εάν ο εταίρος δεν αποδίδει στο ποσό των λαμβανόμενων τίτλων και των τίτλων που κατέχει στην εισφέρουσα εταιρεία, αξία για φορολογικούς σκοπούς μεγαλύτερη από την αξία που είχαν οι τίτλοι που κατέχει στην εισφέρουσα εταιρεία αμέσως πριν από τη διάσπαση.

6. Η εφαρμογή των παραγράφων 1, 2 και 3 δεν εμποδίζει τα κράτη μέλη να φορολογούν το κέρδος που προκύπτει από τη μεταγενέστερη εκχώρηση των τίτλων που ελήφθησαν με τον ίδιο τρόπο, όπως και το κέρδος που προκύπτει από την εκχώρηση των τίτλων που υπήρχαν πριν από την απόκτηση.

7. Ως "φορολογική αξία" στο παρόν άρθρο νοείται η αξία που θα εχρησιμοποιείτο ως βάση για τον ενδεχόμενο υπολογισμό κέρδους ή ζημίας, προκειμένου να καθοριστεί η φορολογική βάση για την επιβολή φόρου εισοδήματος, κερδών ή υπεραξίας στον εταίρο της εταιρείας.

8. Σε περίπτωση που ένας εταίρος έχει τη δυνατότητα, βάσει της νομοθεσίας του κράτους μέλους στο οποίο έχει την κατοικία του, να επιλέγει φορολογική μεταχείριση διαφορετική από εκείνη που προβλέπεται στις παραγράφους 4 και 5, οι παράγραφοι 1, 2 και 3 δεν ισχύουν για τους τίτλους για τους οποίους ο εν λόγω εταίρος έχει κάνει χρήση αυτού του δικαιώματος επιλογής.

9. Οι παράγραφοι 1, 2 και 3 δεν εμποδίζουν ένα κράτος μέλος να λάβει υπόψη, για τη φορολόγηση του εταίρου, το συμψηφιστικό ποσό σε μετρητά που του έχει ενδεχομένως καταβληθεί κατά τη συγχώνευση, τη διάσπαση, τη μερική διάσπαση ή την ανταλλαγή μετοχών.

10. Η αποκτώσα εταιρεία στο πλαίσιο ανταλλαγής μετοχών αποδίδει στους λαμβανόμενους τίτλους την πραγματική αξία των τίτλων που παρέχονται στους εταίρους της αποκτώμενης εταιρείας.

11. Όταν η αποκτώσα εταιρεία κατέχει τις δικές της μετοχές και τις μεταβιβάζει στο πλαίσιο ανταλλαγής, τα κράτη μέλη δύνανται να παρεκκλίνουν από την παράγραφο 10 και να υπολογίζουν κάθε εισόδημα, κέρδος ή υπεραξία από μεταγενέστερη μεταβίβαση των λαμβανόμενων τίτλων, σύμφωνα με την αξία που είχαν οι μεταβιβαζόμενες μετοχές αμέσως πριν από την ανταλλαγή.

12. Το γεγονός ότι μια εταιρεία αποκτά συμμετοχή στο κεφάλαιο της αποκτώμενης εταιρείας από εταίρους με φορολογική κατοικία εκτός της Κοινότητας δεν εμποδίζει τη χορήγηση της φορολογικής απαλλαγής που προβλέπεται στο παρόν άρθρο."

(7) Το άρθρο 9 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

Άρθρο 9

1. Τα άρθρα 4, 5 και 6 ισχύουν για τις εισφορές ενεργητικού.

2. Οι παραστατικοί τίτλοι του κεφαλαίου της λήπτριας εταιρείας, που λαμβάνονται σε αντάλλαγμα της εισφοράς στοιχείων ενεργητικού από την εισφέρουσα εταιρεία, οφείλουν να αποδίδουν σ'αυτά την πραγματική αξία που είχαν τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού αμέσως πριν από την εισφορά στοιχείων ενεργητικού."

(8) Το άρθρο 10 παράγραφος 1 αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

"1. Όταν, μεταξύ των εισφερομένων στοιχείων επ' ευκαιρία συγχώνευσης διάσπασης ή εισφοράς ενεργητικού, περιλαμβάνεται μία μόνιμη εγκατάσταση της εισφέρουσας εταιρείας η οποία βρίσκεται σε κράτος μέλος άλλο από το κράτος της εισφέρουσας εταιρείας, το κράτος μέλος όπου βρίσκεται η μόνιμη εγκατάσταση παραιτείται από κάθε δικαίωμα φορολόγησης της εν λόγω μόνιμης εγκατάστασης.

Το κράτος μέλος στο δίκαιο του οποίου υπάγεται η εισφέρουσα εταιρεία μπορεί να επανενσωματώσει στα φορολογητέα κέρδη της εταιρείας αυτής τις προηγούμενες ζημίες της μόνιμης εγκατάστασης που είχαν ενδεχομένως εκπέσει από το φορολογητέο κέρδος της εταιρείας στο κράτος αυτό και δεν είχαν συμψηφιστεί.

Το κράτος μέλος στο οποίο βρίσκεται η μόνιμη εγκατάσταση και το κράτος μέλος της λήπτριας εταιρείας εφαρμόζουν για την εισφορά αυτή τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας, όπως θα συνέβαινε εάν το κράτος μέλος όπου βρίσκεται η μόνιμη εγκατάσταση ήταν το κράτος μέλος της εισφέρουσας εταιρείας.

Οι διατάξεις αυτές εφαρμόζονται επίσης στην περίπτωση κατά την οποία η μόνιμη εγκατάσταση βρίσκεται στο ίδιο κράτος μέλος με αυτό στο οποίο εδρεύει η ληπτρια εταιρεία."

(9) Προστίθεται ο ακόλουθος ΤΙΤΛΟΣ IVα.

"ΤΙΤΛΟΣ IVα

Ισχύοντες κανόνες σχετικά με τη μεταφορά της καταστατικής έδρας.

Άρθρο 10α

1. Η μεταφορά της καταστατικής έδρας SE ή SCE δεν συνεπάγεται φορολογία του εισοδήματος, των κερδών ή των υπεραξιών που προκύπτουν από τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού της εισφέρουσας εταιρείας τα οποία, λόγω της μεταφοράς της καταστατικής έδρας, προσαρτώνται πράγματι σε μόνιμη εγκατάσταση της SE ή της SCE στο κράτος μέλος όπου αυτή διατηρούσε την πραγματική έδρα της πριν από τη μεταφορά της καταστατικής της έδρας και τα οποία συμβάλλουν στη διαμόρφωση των αποτελεσμάτων που λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της φορολογικής βάσης.

2. Οι διατάξεις της παραγράφου 1 εφαρμόζονται μόνο με την προϋπόθεση ότι η SE ή η SCE υπολογίζει τις νέες αποσβέσεις και τις υπεραξίες ή μειώσεις αξιών τις σχετικές με τα μεταβιβαζόμενα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού με τους ίδιους όρους που θα ίσχυαν αν δεν είχε γίνει η μεταφορά της καταστατικής έδρας.

3. Σε περίπτωση που, βάσει της νομοθεσίας του κράτους μέλους όπου διατηρούσε την πραγματική έδρα της η SE ή η SCE πριν από τη μεταφορά της καταστατικής έδρας της, επιτρέπεται στην SE ή την SCE να υπολογίζει τις νέες αποσβέσεις και τις υπεραξίες ή μειώσεις αξιών τις σχετικές με τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού που παραμένουν στο εν λογω κράτος μέλος με όρους διαφορετικούς από εκείνους που προβλέπονται στην παράγραφο 2, η παράγραφος 1 δεν ισχύει για τα στοιχεία ενεργητικού και παθητικού για τα οποία η λήπτρια έκανε χρήση της ευχέρειας αυτής."

Άρθρο 10β

1. Οι διατάξεις του άρθρου 5 εφαρμόζονται στην περίπτωση μεταφοράς της καταστατικής έδρας SE ή SCE.

2. Όταν κράτος μέλος επιτρέπει να αναλαμβάνει η λήπτρια εταιρεία απώλειες της εισφέρουσας εταιρείας που δεν έχουν ακόμα αποσβεσθεί από φορολογική άποψη στην περίπτωση των πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 1 μεταξύ εταιρειών του εν λόγω κράτους μελους, οφείλει να επιτρέπει στη μόνιμη εγκατάσταση της SE ή της SCE που βρίσκεται στο έδαφός της, να αναλαμβάνει τις απώλειες της SE ή της SCE που μεταφέρει την καταστατική της έδρα, οι οποίες δεν έχουν ακόμα αποσβεσθεί από φορολογική άποψη.

3. Οι διατάξεις του άρθρου 10 εφαρμόζονται στην περίπτωση μεταφοράς της καταστατικής έδρας SE ή SCE, όταν η εν λόγω SE ή SCE που μεταφέρει την καταστατική έδρα διαθέτει μόνιμη εγκατάσταση που βρίσκεται σε άλλο κράτος μέλος, με την επιφύλαξη του όρου ότι κανένα στοιχείο ενεργητικού και παθητικού δεν μεταβιβάζεται μεταξύ εταιρειών.

4. Για την εφαρμογή του παρόντος άρθρου, η SE ή η SCE που μεταφέρει την καταστατική έδρα της θεωρείται ότι αποτελεί τόσο την εισφέρουσα όσο και τη λήπτρια εταιρεία."

Άρθρο 10γ

1. Η μεταφορά της καταστατικής έδρας SE ή SCE , δεν συνεπάγεται από μόνη της την επιβολή φόρων επί του εισοδήματος, των κερδών ή των υπεραξιών των εταίρων.

2. Η εφαρμογή της παραγράφου 1 δεν εμποδίζει τα κράτη μέλη να φορολογούν τα κέρδη που προκύπτουν από μεταγενέστερη μεταβίβαση τίτλων παραστατικών του κεφαλαίου της SE ή της SCE που μεταφέρει την καταστατική έδρα της."

10. Το παράρτημα αντικαθίσταται από το κείμενο που περιέχεται στο παράρτημα της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 2

1. Τα κράτη μέλη οφείλουν να θέσουν σε ισχύ τους νόμους, τους κανονισμούς και τις διοικητικές διατάξεις που απαιτούνται για τη συμμόρφωσή τους με την παρούσα οδηγία μέχρι την 1η Ιανουαρίου 2005 το αργότερο. Οφείλουν να διαβιβάσουν στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων και έναν συγκριτικό πίνακα μεταξύ των εν λόγω διατάξεων και των διατάξεων της παρούσας οδηγίας.

Όταν τα κράτη μέλη θεσπίσουν τέτοιες διατάξεις, αυτές πρέπει να αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή να συνοδεύονται από τέτοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Τα κράτη μέλη καθορίζουν τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να πραγματοποιείται αυτή η αναφορά.

2. Τα κράτη μέλη οφείλουν να διαβιβάσουν στην Επιτροπή το κείμενο των κύριων διατάξεων της εθνικής νομοθεσίας που θα θεσπίσουν στον τομέα που καλύπτεται από την παρούσα οδηγία.

Άρθρο 3

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

"ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

"Πίνακας των εταιρειών που αναφέρονται στο άρθρο 3 στοιχείο α)

α) οι εταιρείες του βελγικού δικαίου που αποκαλούνται "societe anonyme"/"naamloze vennootschap", "societι en commandite par actions"/"commanditaire vennootschap op aandelen", "sociιtι privιe ΰ responsabilitι limitιe"/"besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid", "sociιtι coopιrative ΰ responsabilitι limitιe"/"coφperatieve vennootschap met beperkte aansprakelijkheid", "sociιtι coopιrative ΰ responsabilitι illimitιe"/"coφperatieve vennootschap met onbeperkte aansprakelijkheid" και δημόσιες επιχειρήσεις που έχουν αποκτήσει μια από τις προαναφερόμενες νομικές μορφές.

β) οι εταιρείες του δανικού δικαίου που αποκαλούνται "aktieselskab" και "anpartsselskab". Αλλες εταιρείες υποκείμενες στο φόρο δυνάμει του νόμου περί της φορολογίας επιχειρήσεων, εφόσον το φορολογητέο εισόδημά τους υπολογίζεται και φορολογείται σύμφωνα με τους γενικούς κανόνες της φορολογικής νομοθεσίας που εφαρμόζονται σε "aktieselskaber".

γ) οι εταιρείες του γερμανικού δικαίου που αποκαλούνται "Aktiengesellschaft", "Kommanditgesellschaft auf Aktien", "Gesellschaft mit beschrankter Haftung" και "bergrechtliche Gewerkschaft".

δ) οι εταιρείες του ελληνικού δικαίου που αποκαλούνται "αvώvυμη εταιρεία", "εταιρεία περιορισμέvης ευθύvης (Ε.Π.Ε.)".

ε) οι εταιρείες του ισπανικού δικαίου που αποκαλούνται "sociedad anonima", "sociedad comanditaria por acciones", "sociedad de responsabilidad limitada", καθώς και τα νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου που λειτουργούν υπό καθεστώς ιδιωτικού δικαίου.

στ) οι εταιρείες του γαλλικού δικαίου που αποκαλούνται "societι anonyme", "societι en commandite par actions", "societι ΰ responsabilitι limitιe", "sociιtιs par actions simplifiιes", "sociιtιs d'assurances mutuelles", "sociιtιs civiles" οι οποίες υπόκεινται αυτομάτως στο φόρο επιχειρήσεων, "cooperatives", "unions de cooperatives" καθώς και δημόσιοι οργανισμοί και επιχειρήσεις.

ζ) οι εταιρείες των οποίων η σύσταση και η λειτουργία διέπονται από το ιρλανδικό δίκαιο, οργανισμοί που καταχωρούνται βάσει του Industrial and Provident Societies Act, κατασκευαστικές εταιρείες των οποίων η σύσταση διέπεται από τις Building Societies Acts και ταχυδρομικά ταμιευτήρια που διέπονται από τον Trustee Savings Banks Act, του 1989.

η) οι εταιρείες του ιταλικού δικαίου που αποκαλούνται "societa per azioni", "societa in accomandita per azioni", "societa a responsibilitΰ limitata", "societΰ cooperative", "societΰ per mutua assicurazione", καθώς και οι δημόσιοι και ιδιωτικοί φορείς που ασκούν πλήρως ή κυρίως εμπορικές δραστηριότητες.

θ) οι εταιρείες του δικαίου του Λουξεμβούργου που αποκαλούνται "societι anonyme", "societι en commandite par actions", "societι ΰ responsabilitι limitιe","sociιtι coopιrative", "sociιtι coopιrative organisιe comme une sociιtι anonyme", "association d'assurances mutuelles", "association d'ιpargne-pension", "entreprise de nature commerciale, industrielle ou miniθre de l'Etat, des communes, des syndicats de communes, des ιtablissements publics et des autres personnes morales de droit public".

ι) οι εταιρείες του ολλανδικού δικαίου που αποκαλούνται "naamloze vennnootschap", "besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid", "Open commanditaire vennootschap", "Cooperatie", "onderlinge waarborgmaatschappij", "Fonds voor gemene rekening", "vereniging op coφperatieve grondslag" και "vereniging welke op onderlinge grondslag als verzekeraar of kredietinstelling optreedt".

ια) οι εταιρείες του αυστριακού δικαίου που αποκαλούνται "Aktiengesellschaft", "Gesellschaft mit beschrankter Haftung".

ιβ) οι εμπορικές ή οι αστικές υπό εμπορική μορφή εταιρείες, καθώς και άλλα νομικά πρόσωπα ασκούντα εμπορικές και βιομηχανικές δραστηριότητες, που έχουν συσταθεί δυνάμει του πορτογαλικού δικαίου.

ιγ) οι εταιρείες του φινλανδικού δικαίου που αποκαλούνται "osakeyhtio"/"aktiebolag", "osuuskunta" /"andelslag", "saδstφpankki"/"sparbank" και "vakuutusyhtio"/"forsakringsbolag".

ιδ) οι εταιρείες του σουηδικού δικαίου που αποκαλούνται "aktiebolag", "bankaktiebolag", "forsakringsaktiebolag".

ιε) οι εταιρείες που έχουν συσταθεί βάσει του δικαίου του Ηνωμένου Βασιλείου.

κστ) οι εταιρείες που έχουν συσταθεί δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2157/2001 του Συμβουλίου, της 8ης Οκτωβρίου 2001, περί του καταστατικού της ευρωπαϊκής εταιρείας (SE) και της οδηγίας 2001/86/ΕΚ του Συμβουλίου, της 8ης Οκτωβρίου 2001, για τη συμπλήρωση του καταστατικού της ευρωπαϊκής εταιρείας όσον αφορά το ρόλο των εργαζομένων και οι συνεταιριστικές εταιρείες που έχουν συσταθεί δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1435/2003 του Συμβουλίου της 22ας Ιουλίου 2003 περί του καταστατικού της ευρωπαϊκής συνεταιριστικής εταιρείας (SCE) και της οδηγίας 2003/72/ΕΚ του Συμβουλίου της 22ας Ιουλίου 2003 για τη συμπλήρωση του καταστατικού του ευρωπαϊκού συνεταιρισμού (της ευρωπαϊκής συνεταιριστικής εταιρείας) όσον αφορά το ρόλο των εργαζομένων".

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

Η παρούσα πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου δεν έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις στον προϋπολογισμό της Κοινότητας.

ΔΕΛΤΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΣΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΙΔΙΚΟΤΕΡΑ ΣΤΙΣ ΜΙΚΡΕΣ ΚΑΙ ΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ (ΜΜΕ)

Τίτλος της πρότασης

Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου που τροποποιεί την οδηγία 90/434/ΕΟΚ του Συμβουλίου σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών.

Αριθμοσ αναφορασ του εγγραφου

Η πρόταση

1. Λαμβανομένης υπόψη της αρχής της επικουρικότητας, γιατί είναι απαραίτητη η κοινοτική νομοθεσία σ'αυτόν τομέα και ποιοι είναι οι κυριότεροι στόχοι της;

Η οδηγία 90/434/ΕΟΚ της 23ης Ιουλίου 1990 σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς για τις συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών που αφορούν εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών (η οδηγία) αποσκοπεί στην εναρμόνιση της φορολογίας των πράξεων αναδιάρθωσης των επιχειρήσεων. Θεσπίζει ένα ουδέτερο φορολογικό καθεστώς από πλευράς ανταγωνισμού, ώστε να επιτρέπεται στις επιχειρήσεις να συμμετέχουν σε συγχωνεύσεις, διασπάσεις, εισφορές ενεργητικού και ανταλλαγές μετοχών και να προσαρμόζονται στις απαιτήσεις της κοινής αγοράς, να αυξάνουν την παραγωγικότητά τους και να βελτιώνουν την ανταγωνιστική ικανότητά τους σε διεθνές επίπεδο. Αυτό επιτυγχάνεται με αναβολή της φορολόγησης της υπεραξίας που απορρέει από εισφορά ενεργητικού επ' ευκαιρία των πράξεων που περιγράφονται στην οδηγία. Συγχρόνως, ο όρος για παραμονή του ενεργητικού που αποτελεί το αντικείμενο της εισφοράς υπό την ίδια φορολογική δικαιοδοσία διασφαλίζει τα δημοσιονομκά συμφέροντα των κρατών μελών. Κατά τον τρόπο αυτό, μειώνονται τα ζημιογόνα αποτελέσματα ενός γνωστού φορολογικού εμποδίου στην εσωτερική αγορά.

Ωστόσο, λόγω του σημερινού πεδίου εφαρμογής της οδηγίας και του διαφορετικού τρόπου υλοποίησής της στα κράτη μέλη, οι διασυνοριακές πράξεις αναδιάρθρωσης εξακολουθούν να συνεπάγονται ουσιαστικές φορολογικές επιβαρύνσεις. Το ύψος φορολόγησης της υπεραξίας πράξεων αναδιάρθρωσης όσον αφορά υγιείς επιχειρήσεις αναγκάζει τις εταιρείες να μην ασχολούνται με οικονομικά ασύμφορες διαρθρώσεις. Αυτά τα γεγονότα μειώνουν την αποτελεσματικότητα της φορολογικής εναρμόνισης σε αυτόν τον ειδικό τομέα. Η βιομηχανία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει σημαντικά εμπόδια σχετικά με τις διασυνοριακές δραστηριότητες, την εγκατάσταση και τις επενδύσεις στην εσωτερική αγορά. Η κατάσταση αυτή επηρεάζει αρνητικά την ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών εταιρειών. Με οικονομικούς όρους, υπάρχει απώλεια ενδεχόμενης ευημερίας για την ΕΕ.

Επιπλέον, το καταστατικό της ευρωπαϊκής εταιρείας (Societas Europaea ή SE) εγκρίθηκε το 2001, και το καταστατικό της ευρωπαϊκής συνεταιριστικής εταιρείας ή (SCE) εγκρίθηκε το 2003. Σύμφωνα με το προοίμιο των σχετικών κανονισμών, η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς και η βελτίωση που αυτή επιφέρει στην οικονομική και κοινωνική κατάσταση ολόκληρης της Κοινότητας προϋποθέτουν όχι μόνο ότι τα εμπόδια στο εμπόριο πρέπει να εξαλειφθούν, αλλά και ότι οι διαρθρώσεις παραγωγής πρέπει να προσαρμοστούν στην κοινοτική διάσταση. Για τον σκοπό αυτό, είναι αναγκαίο οι εταιρείες των οποίων η δραστηριότητα δεν περιορίζεται στην ικανοποίηση καθαρά τοπικών αναγκών να είναι σε θέση να προγραμματίζουν και να πραγματοποιούν αναδιάρθρωση της επιχείρησής τους σε κοινοτική κλίμακα. Οι κανονισμοί αυτοί δεν περιλαμβάνουν καμία φορολογική διάταξη. Είναι επείγον να ληφθούν μέτρα αμέσως. Είναι σημαντικό ότι τα ευεργετήματα της οδηγίας ισχύουν γι' αυτές τις νέες νομικές μορφές. Ειδικότερα, αυτές οι εταιρείες είναι σε θέση να μεταφέρουν τις επίσημες έδρες τους μεταξύ των κρατών μελών: είναι επίσης πολύ σημαντικό να διασφαλίζεται η εφαρμογή ενός ουδέτερου φορολογικού καθεστώτος σε αυτές τις πράξεις.

Η παρούσα πρόταση οδηγίας περιέχει συγκεκριμένα μέτρα για την αντιμετώπιση ειδικών προβλημάτων. Δεν επιδιώκει να εφαρμόσει συνολική λύση σε όλα τα υπάρχοντα διασυνοριακά εμπόδια. Προορίζεται να οδηγήσει σε εξάλειψη αυτών των προβλημάτων επεκτείνοντας το καθεστώς φορολογικής αναβολής σε μεγαλύτερο αριθμό περιπτώσεων. Η πρόταση αποσκοπεί στη διεύρυνση του πεδίου εναρμόνισης που προβλέπεται στο ισχύον κείμενο της οδηγίας και στη βελτίωση των μεθόδων για τη διασφάλιση της φορολογικής ουδετερότητας και των οικονομικών συμφερόντων των κρατών μελών. Όλα αυτά επιτυγχάνονται στην πρόταση μέσω των ακόλουθων μέτρων:

- Η οδηγία θα εφαρμόζεται σε μεγαλύτερο αριθμό νομικών προσώπων και οντοτήτων, συμπεριλαμβανομένων της SE και της SCE.

- Θα καλυφθεί μια νέα μορφή συναλλαγών: μια ειδική μορφή διάσπασης γνωστή ως "απόσχιση".

- Η εταιρική συμμετοχή που απαιτείται για τη χορήγηση απαλλαγής από τη φορολόγηση της υπεραξίας που δημιουργείται λόγω της ακύρωσης της συμμετοχής στο κεφάλαιο της εταιρείας που μεταβιβάζει τα στοιχεία ενεργητικού καθορίζεται σύμφωνα με την οδηγία 90/435/ΕΟΚ σχετικά με το κοινό φορολογικό καθεστώς το οποίο ισχύει για τις μητρικές και τις θυγατρικές εταιρείες διαφορετικών κρατών μελών (οδηγία "μητρικών-θυγατρικών"). Αυτή η απαίτηση μειώνεται επίσης από 25% σε 10%, μετά την προταθείσα τροποποίηση της οδηγίας "μητρικών-θυγατρικών".

- Θεσπίζονται ειδικές διατάξεις σχετικά με τη μετατροπή των υποκαταστημάτων σε θυγατρικές εταιρείες.

- Διευκρινίζεται ότι οι ευεργετικές διατάξεις της εφαρμόζονται στην ανταλλαγή μετοχών όταν η πλειοψηφία των δικαιωμάτων ψήφου αποκτάται από εταίρους με φορολογική κατοικία εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

- Θεσπίζονται κανόνες για την κατάργηση της οικονομικής διπλής φορολόγησης στην περίπτωση ανταλλαγής μετοχών.

- Προβλέπονται μέθοδοι για την κατάργηση της οικονομικής διπλής φορολόγησης στην περίπτωση εισφοράς στοιχείων ενεργητικού.

- Ρυθμίζεται η μεταφορά της καταστατικής έδρας της SE και της SCE.

Επιπτωσεις Επι Των Επιχειρησεων

2. Ποιος θίγεται από την πρόταση;

- Ποιοι επιχειρηματικοί τομείς

- Οι επιχειρήσεις ποιου μεγέθους (ποιο είναι το ποσοστό συγκέντρωσης των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων)

- Υπάρχουν συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές της Κοινότητας όπου βρίσκονται οι εν λόγω επιχειρήσεις;

Η οδηγία εφαρμόζεται στις περιπτώσεις συγχώνευσης, διάσπασης, εισφορών ενεργητικού και ανταλλαγής μετοχών μεταξύ εταιρειών δύο ή περισσότερων κρατών. Οι εταιρείες αυτές οφείλουν να λαμβάνουν μια από τις νομικές μορφές που αναφέρονται στον κατάλογο που επισυνάπτεται στην οδηγία. Η πρόταση τροποποίησης θα επεκτείνει τα ευεργετήματα της οδηγίας σε νέες νομικές μορφές οντοτήτων, συμπεριλαμβανομένων της SE, της SCE, των συνεταιρισμών, των αμοιβαίων εταιρειών, ορισμένων εταιρειών που δεν βασίζονται σε κεφάλαια, ταμιευτηρίων, ταμείων και ενώσεων με εμπορική δραστηριότητα. Η SE είναι δημόσια εταιρεία περιορισμένης ευθύνης με ευρωπαϊκή διάσταση. Η SCE είναι συνεταιρισμός με ευρωπαϊκή διάσταση. Οι συνεταιρισμοί έχουν κανονικά χωριστή νομική προσωπικότητα και καλύπτουν τις ανάγκες των μελών τους μέσω της σύναψης συμφωνιών με αυτά. Στις αμοιβαίες εταιρείες συμμετέχουν συνήθως πρόσωπα που συγκεντρώνουν τα κοινά συμφέροντά τους για να λάβουν, σε αντάλλαγμα, υπηρεσίες. Στα Ταμεία συγκεντρώνονται κεφάλαια για την εκπλήρωση των σκοπών για τους οποίους έχουν συσταθεί. Η προσθήκη αυτών των νομικών μορφών στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας θα επεκτείνει τα ευεργετήματά της σε διαφορετικές μορφές οργάνωσης των οικονομικών δραστηριοτήτων.

Αν και η προσθήκη στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας των ταμιευτηρίων και των αμοιβαίων εταιρειών θα πρέπει να έχει συνέπειες για τον τραπεζικό και τον ασφαλιστικό τομέα, αναμένεται ότι όλοι οι επιχειρηματικοί τομείς και όλες οι γεωγραφικές περιοχές της Κοινότητας θα ωφεληθούν εξίσου από την πρόταση.

Η πρόταση διευκρινίζει ότι η οδηγία καλύπτει την ανταλλαγή μετοχών εφόσον καλύπτονται εταίροι με φορολογική κατοικία εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό αναμένεται ότι θα συμβάλει σε μια ευρύτερη εφαρμογή της οδηγίας. Οι ομάδες εταιρειών που δεν περιλαμβάνουν αποκλειστικά εταιρείες της ΕΚ δύνανται να αναλαμβάνουν πράξεις αναδιάρθρωσης, ενώ τα ευρωπαϊκά τμήματά τους θα απολαύουν φορολογικής αναβολής επί των προκυπτουσών υπεραξιών. Εκτός από αυτό το ιδιαίτερο γεγονός, όλες οι γεωγραφικές περιοχές της Κοινότητας αναμένεται ότι θα ωφεληθούν εξίσου από την πρόταση.

3. Τι οφείλουν να πράξουν οι επιχειρήσεις για να συμμορφωθούν με την πρόταση;

Δεν επιβάλλεται καμία νέα υποχρέωση ή φορολογική επιβάρυνση στον επιχειρηματικό κλάδο.

4. Ποιες είναι οι πιθανές οικονομικές συνέπειες της πρότασης;

- επί της απασχόλησης

- επί των επενδύσεων και της σύστασης νέων επιχειρήσεων

- επί της ανταγωνιστικότητας των επιχειρήσεων

Στόχος της πρότασης είναι να βελτιωθεί και να επεκταθεί η φορολογική αναβολή που παρέχεται για την υπεραξία που προέρχεται από πράξεις αναδιάρθρωσης. Ένας μεγαλύτερος αριθμός οντοτήτων και ομάδων επιχειρήσεων θα ωφεληθεί από αυτό το ουδέτερο από φορολογική άποψη καθεστώς. Επεκτείνεται για να καλύψει τις "αποσχίσεις" εταιρειών ενώ καθίσταται επίσης σαφές ότι η οδηγία καλύπτει και τη μετατροπή υποκαταστημάτων σε θυγατρικές εταιρείες και τις συναλλαγές στις περιπτώσεις που συμμετέχουν εταίροι που κατοικούν εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εφόσον αυτοί είναι μέτοχοι των σχετικών εταιρειών. Οι μέθοδοι που προβλέπονται για αυτόν το σκοπό θα είναι επίσης αποτελεσματικότερες δεδομένου ότι θα αποφευχθεί και η οικονομική διπλή φορολόγηση που συνδέεται με εισφορές στοιχείων ενεργητικού και ανταλλαγή μετοχών. Η εξασφάλιση περισσότερο ομοιόμορφης εφαρμογής του φορολογικού νόμου με επέκταση της εναρμόνισης της φορολογίας επιχειρήσεων αποτελεί επίσης ένα σημαντικό βήμα για τη μείωση των δαπανών συμμόρφωσης και την αύξηση της αποτελεσματικότητας της φορολογίας επιχειρήσεων στην ΕΕ.

Τα οφέλη του ουδέτερου φορολογικού καθεστώτος που προβλέπεται στην οδηγία επεκτείνονται στη SE καις στην SCE. Αυτές οι διατάξεις θα συμβάλουν στη δημιουργία και τη διοίκηση εταιρειών με ευρωπαϊκή διάσταση, που θα απαλλάσσονται από τα εμπόδια που οφείλονται στις υφιστάμενες διαφορές και στην περιορισμένη εδαφική εφαρμογή του εταιρικού δικαίου και της φορολογικής νομοθεσίας σε εθνικό επίπεδο. Η παρούσα πρόταση θα επιτρέπει τη μεταφορά, υπό ειδικές συνθήκες, της καταστατικής έδρας στο πλαίσιο ουδέτερου από φορολογική άποψη καθεστώτος και διασφαλίζει ότι τα ευεργετήματα του καταστατικού της SE και του καταστατικού της SCE δεν υπονομεύονται σε αυτήν την περίπτωση από φορολογικά εμπόδια.

Όλα αυτά θα διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο όσον αφορά την εξάλειψη συγκεκριμένων φορολογικών εμποδίων για τις εταιρείες στο εσωτερικό της ΕΕ. Με την εξασφάλιση φορολογικής αναβολής επί των κερδών που προέρχονται από τις αναδιοργανώσεις επιχειρήσεων σε διεθνές επίπεδο, η οδηγία μπορεί να συμβάλει στην ισορροπημένη φορολόγηση των εσωτερικών και διασυνοριακών δραστηριοτήτων και στη βελτίωση των αποφάσεων για τους τόπους που προσφέρονται για επενδύσεις. Οι αποφάσεις των διεθνών επενδυτών δεν θα επηρεάζονται πλέον από ορισμένα φορολογικά εμπόδια που υφίστανται σήμερα. Το γεγονός αυτό θα συμβάλει σε μείωση των κεφαλαιουχικών δαπανών.

Η μείωση των μειονεκτημάτων και των στρεβλώσεων που προκύπτουν από τις διαφορετικές εθνικές φορολογικές διατάξεις μέσω ενός κοινού φορολογικού καθεστώτος που περιλαμβάνει τη φορολογική αναβολή θα ενθαρρύνει νέες επιχειρησιακές πρωτοβουλίες.

Η ανταγωνιστικότητα των ευρωπαϊκών επιχειρήσεων θα βελτιωθεί δεδομένου ότι θα επιτραπεί η υγιής αναδιοργάνωση των επιχειρήσεων χωρίς φορολογικό κόστος. Αποτελεσματικότερες επενδυτικές αποφάσεις ή αναδιαρθρώσεις θα συμβάλουν στην ανταγωνιστικότητα των επιχειρήσεων στην ΕΕ. Επίσης, θα μειωθεί η απώλεια πόρων που έχει σχέση με την οικονομική διπλή φορολόγηση.

Η βελτίωση του επιχειρηματικού κλίματος αναμένεται ότι θα έχει θετική επίδραση στη δημιουργία θέσεων απασχόλησης και στον αγώνα κατά της ανεργίας.

5. Περιέχει η πρόταση μέτρα για να ληφθεί υπόψη η ειδική κατάσταση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (λιγότερες ή διαφορετικές απαιτήσεις κ.λπ.);

Η πρόταση περιέχει διατάξεις που επεκτείνουν την οδηγία σε οντότητες που δεν βασίζονται στο κεφάλαιο. Κατά συνέπεια, θα καλυφθεί μεγαλύτερος αριθμός μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων που δεν έχουν κανονικά τη μορφή εταιρείας βασιζόμενης στο κεφάλαιο.

Διαβούλευσεισ

6. Κατάλογος των οργανώσεων των οποίων ζητήθηκε η γνώμη για την πρόταση καθώς και γενική παρουσίαση των απόψεών τους.

Το κείμενο της παρούσας πρότασης είναι το αποτέλεσμα μακροχρόνιων διαδικασιών διαβουλεύσεων. Αφενός, οι πρωτοβουλίες που αναλήφθηκαν μετά την προηγούμενη πρόταση τροποποίησης της οδηγίας συγχωνεύσεων, COM(93)293 τελικό, βασίστηκαν στα συμπεράσματα της Επιτροπής Ruding [24] και στην ανακοίνωση της Επιτροπής της 26ης Ιουνίου 1992 στο Συμβούλιο και στο Κοινοβούλιο μετά τα συμπεράσματα της Επιτροπής Ruding [25].

[24] Έκθεση της επιτροπής των ανεξάρτητων εμπειρογνωμόνων για τη φορολογία εταιρειών το Μάρτιο 1992.

[25] SEC(92) 1118 τελικό.

Επιπλέον, οι πιό εκτεταμένες τροποποιήσεις που περιλαμβάνονται στο παρόν προτεινόμενο κείμενο είναι το αποτέλεσμα των συζητήσεων μεταξύ των διεθνών φορολογικών εμπειρογνωμόνων, των τεχνικών αντιπροσωπειών των κρατών μελών και των υπηρεσιών της Επιτροπής. Η μελέτη για τη φορολογία επιχειρήσεων αποτελεί την κύρια πηγή ιδεών για την παρούσα νομοθετική διαδικασία. Αυτή η μελέτη εκπονήθηκε από τις υπηρεσίες της Επιτροπής βάσει συζητήσεων με δύο ομάδες εμπειρογνωμόνων και της τεκμηρίωσης που παρασχέθηκε από αυτούς. Οι ομάδες εμπειρογνωμόνων αποτελούνταν από εξαιρετικά καταρτισμένους επαγγελματίες στον τομέα της φορολογίας από τους ακαδημαϊκούς κύκλους, συμπεριλαμβανομένων πανεπιστημίων και ερευνητικών ιδρυμάτων, και από εκπροσώπους των επιχειρήσεων.

Το τελικό στάδιο της παρούσας διαδικασίας περιελάμβανε συνεδριάσεις με τα κράτη μέλη στο πλαίσιο ομάδας εργασίας υπό την προεδρία της Επιτροπής κατά τις οποίες μελετήθηκαν οι πτυχές των στοιχείων που περιλαμβάνονται στην πρόταση.

Η παρούσα πρόταση είναι το αποτέλεσμα των συζητήσεων όλων αυτών των εμπειρογνωμόνων, της ανάλυσης που πραγματοποίησαν οι υπηρεσίες της Επιτροπής και της εκτίμησης της αξίας των προβληματισμών και των ανησυχιών των αρμοδίων για τη φορολογική πολιτική σε εθνικό επίπεδο.