Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ με την οποία εξουσιοδοτείται η Ελλάδα να εφαρμόσει μέτρο παρέκκλισης από τα άρθρα 2 και 28 α της 6ης οδηγίας (77/388/ΕΟΚ) περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. Με επιστολή που καταχωρίσθηκε στη Γενική Γραμματεία της Επιτροπής στις 15 Νοεμβρίου 2001, η ελληνική κυβέρνηση ζήτησε να της επιτραπεί, βάσει του άρθρου 27 της έκτης οδηγίας 77/388/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 17ης Μαΐου 1977, περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών - Κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση [1], να εφαρμόσει ειδικό καθεστώς φορολόγησης στον τομέα των μεταχειρισμένων υλικών και απορριμμάτων.

[1] ΕΕ αριθ. L 145 της 13.6.1977, σ. 1. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 2001/4/ΕΚ (ΕΕ αριθ. L 22 της 24/01/2001 σ.17).

2. Σύμφωνα με το άρθρο 27 παράγραφος 3 της έκτης οδηγίας, τα άλλα κράτη μέλη ενημερώθηκαν για την αίτηση της Ελλάδας με επιστολή της 22ας Νοεμβρίου 2001.

3. Το ειδικό καθεστώς που σκοπεύει να θεσπίσει η Ελλάδα περιλαμβάνει τις ακόλουθες διατάξεις :

- απαλλαγή των παραδόσεων και των ενδοκοινοτικών αποκτήσεων των ανακυκλώσιμων απορριμμάτων, όπως παλαιοσίδερος, υπολείμματα σιδήρου και χάλυβα, γυαλί, χαρτί ή χαρτόνι εφόσον ο κύκλος εργασιών του υποκείμενου στον φόρο δεν υπερβαίνει τα 900.000 ευρώ. Για τον υπολογισμό του εν λόγω ορίου, δεν λαμβάνεται υπόψη ο σχετικός κύκλος εργασιών για τα μη σιδηρούχα μέταλλα.

- απαλλαγή των παραδόσεων και των ενδοκοινοτικών αποκτήσεων μη σιδηρούχων μετάλλων, ανεξαρτήτως του κύκλου εργασιών του υποκείμενου στο φόρο.

- οι απαλλαγές αυτές συνοδεύονται από δυνατότητα επιλογής όσον αφορά τη φορολογία των παραδόσεων και αποκτήσεων των εν λόγω αγαθών ύστερα από έγκριση της διοίκησης.

4. Στην αίτησή της, η ελληνική κυβέρνηση επισημαίνει ότι το προτεινόμενο μέτρο έχει ως στόχο τον περιορισμό της φοροδιαφυγής που διαπιστώνεται στον τομέα εξαιτίας του γεγονότος ότι οι εμπλεκόμενοι έμποροι και κυρίως οι μικρότεροι εξ αυτών δεν καταβάλλουν τον οφειλόμενο ΦΠΑ, λαμβάνοντας υπόψη ότι οι δραστηριότητες αυτών δύσκολα εντοπίζονται και ελέγχονται, με συνέπεια τη δυσκολία είσπραξης του οφειλόμενου ΦΠΑ.

5. Με την πρώτη διάταξη που αναφέρεται ανωτέρω, οι μικροί έμποροι ανακυκλώσιμων απορριμμάτων, άλλων από εκείνους των μη σιδηρούχων μετάλλων, απαλλάσσονται από την υποχρέωση καταβολής του ΦΠΑ επί των πωλήσεων των υπό εξέταση αγαθών και από την αναγραφή αυτού στα τιμολόγια που εκδίδουν. Επιπλέον, οι πράξεις αυτές δεν γεννούν δικαίωμα προς έκπτωση του ΦΠΑ σε προηγούμενο στάδιο επιβολής του φόρου.

6. Επιπλέον, οι εν λόγω υποκείμενοι στο φόρο δεν υποχρεούνται να καταβάλουν τον ΦΠΑ για τις ενδοκοινοτικές αποκτήσεις που πραγματοποιούν, πράγμα που συνεπάγεται ότι οι αντίστοιχες ενδοκοινοτικές παραδόσεις φορολογούνται στη χώρα καταγωγής.

7. Το όριο των 900.000 ευρώ αποσκοπεί στο να αποφευχθεί το ενδεχόμενο φοροαπαλλαγής και για τους μεγαλέμπορους.

8. Δυνάμει της δεύτερης διάταξης, οι έμποροι μη σιδηρούχων μετάλλων μπορούν να επωφεληθούν της απαλλαγής ακόμη και αν ο συνολικός κύκλος εργασιών τους υπερβαίνει τα 900.000 ευρώ. Ο λόγος είναι ότι η τιμή πώλησης των μη σιδηρούχων μετάλλων είναι κατά κανόνα πολύ υψηλότερη από εκείνη των άλλων υλικών και απορριμμάτων, με αποτέλεσμα στο εμπόριο των μη σιδηρούχων μετάλλων να συμπληρώνεται σχετικά γρήγορα το ανώτατο όριο του κύκλου εργασιών.

9. Τέλος, η τρίτη διάταξη προβλέπει ότι οι έμποροι ανακυκλώσιμων υλικών οι οποίοι καταρχήν απαλλάσσονται δυνάμει του ειδικού καθεστώτος, έχουν τη δυνατότητα υπαγωγής των πράξεών τους στον ΦΠΑ και, κατ´αυτό τον τρόπο, απόκτησης του δικαιώματος προς έκπτωση. Το γεγονός ότι η εξαίρεση αυτή από την παρέκκλιση υπόκειται σε προηγούμενη έγκριση, παρέχει επαρκείς εγγυήσεις ότι οι φορολογούμενοι θα εκπληρώσουν τις φορολογικές τους υποχρεώσεις. Εξάλλου, το γεγονός ότι ο φορολογούμενος αποκτά το δικαίωμα προς έκπτωση ως "επιβράβευση" επειδή υποβάλλεται σε φορολογικό έλεγχο, θα παρακινήσει ενδεχομένως περισσότερους εμπόρους να συνεργαστούν στο πλαίσιο του φορολογικού συστήματος.

10. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η απαλλαγή των παραδόσεων και των ενδοκοινοτικών αποκτήσεων που πραγματοποιούνται από μικρές επιχειρήσεις αποτελεί συγχρόνως ένα μέτρο απλούστευσης και καταπολέμησης της απάτης, διότι επιτρέπει τον αποκλεισμό από το σύστημα ΦΠΑ μιας κατηγορίας υποκείμενων στο φόρο για τους οποίους οι προσπάθειες ελέγχου και είσπραξης του φόρου θα ήταν δυσανάλογες σε σχέση με τα έσοδα.

11. Οι ειδικοί κανόνες που εφαρμόζονται στις παραδόσεις και τις ενδοκοινοτικές αποκτήσεις απορριμμάτων μη σιδηρούχων μετάλλων δικαιολογούνται διότι επιτρέπουν τη διασφάλιση συναλλαγών για τις οποίες υφίστανται σημαντικοί κίνδυνοι απάτης λόγω της αξίας των αγαθών αυτών.

12. Με την παροχή στους υποκείμενους στον φόρο της δυνατότητας υπαγωγής των πράξεών τους, οι οποίες καταρχήν απαλλάσσονται, στον ΦΠΑ, με την έγκριση της διοίκησης, εξασφαλίζονται αυξημένες δυνατότητες διοικητικού ελέγχου.

13. Ορισμένα κράτη-μέλη, όπως η Γαλλία, η Ισπανία, η Ιταλία και η Ολλανδία έχουν επιτύχει την έκδοση αποφάσεων του Συμβουλίου, που τα εξουσιοδοτεί να εφαρμόζουν ειδικά φορολογικά μέτρα στόν εν λόγω τομέα.

14. Στην ανακοίνωσή της στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο της 7ης Ιουνίου 2000 [2] που αποβλέπει στη βελτίωση της λειτουργίας του συστήματος ΦΠΑ στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς, η Επιτροπή δεσμεύεται να προβεί σε εξορθολογισμό του μεγάλου αριθμού παρεκκλίσεων που ισχύουν σήμερα. Εντούτοις, σε ορισμένες περιπτώσεις, ο εξορθολογισμός αυτός θα μπορούσε να συνίσταται στην επέκταση σε όλα τα κράτη μέλη ορισμένων παρεκκλίσεων που θα αποδειχθούν ιδιαίτερα αποτελεσματικές.

[2] COM (2000) 348 τελικό.

15. Όσον αφορά τον υπό εξέταση τομέα, από πρόσφατες επαφές που είχε η Επιτροπή με ορισμένες εθνικές διοικήσεις και εκπροσώπους του τομέα προκύπτει ότι ενδέχεται να είναι αναγκαία η θέσπιση ενός ειδικού καθεστώτος προσαρμοσμένου στον ιδιαίτερο χαρακτήρα του τομέα προκειμένου να διασφαλιστεί δικαιότερη φορολόγηση όλων των ενδιαφερόμενων επιχειρηματιών της Κοινότητας. Ένα τέτοιο καθεστώς απαιτεί στέρεη και μόνιμη νομική βάση πέραν του πεδίου εφαρμογής των παρεκκλίσεων που χορηγούνται δυνάμει του άρθρου 27 της έκτης οδηγίας ΦΠΑ.

16. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή αποδέχεται ότι η παρέκκλιση επιτρέπει την αποτελεσματική καταπολέμηση των παραβιάσεων των κανόνων του συστήματος ΦΠΑ, εν αναμονή τροποποιήσεων μονιμότερου χαρακτήρα. Για τον λόγο αυτό, θεωρεί ότι ενδείκνυται να χορηγηθεί η παρέκκλιση μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2003.

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ με την οποία εξουσιοδοτείται η Ελλάδα να εφαρμόσει μέτρο παρέκκλισης από τα άρθρα 2 και 28 α της 6ης οδηγίας (77/388/ΕΟΚ) περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

την έκτη οδηγία του Συμβουλίου (77/388/ΕΟΚ) της 17ης Μαΐου 1977 περί εναρμονίσεως των νομοθεσιών των κρατών μελών, των σχετικών με τους φόρους κύκλου εργασιών - Κοινό σύστημα φόρου προστιθέμενης αξίας: ομοιόμορφη φορολογική βάση [3], και ιδίως το άρθρο 27,

[3] ΕΕ L 145 της 13.6.1977, σ. 1. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 2001/4/ΕΚ (ΕΕ αριθ. L 22 της 24/01/2001 σ.17).

την πρόταση της Επιτροπής [4],

[4] ΕΕ C της , σ. .

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Με επιστολή που καταχωρίσθηκε στις 15 Νοεμβρίου 2001 στη Γενική Γραμματεία της Επιτροπής, η ελληνική κυβέρνηση ζήτησε την έγκριση να θεσπίσει ειδικό καθεστώς φορολόγησης του τομέα των ανακυκλώσιμων απορριμμάτων.

(2) Τα άλλα κράτη μέλη ενημερώθηκαν για την αίτηση της Ελλάδας στις 22 Νοεμβρίου 2001.

(3) Η υπό εξέταση παρέκκλιση αναφέρεται στην απαλλαγή από το φόρο των παραδόσεων και των ενδοκοινοτικών αποκτήσεων ανακυκλώσιμων υλικών όπως παλαιοσίδηρος, υπολείμματα σιδήρου και χάλυβα, γυαλί, χαρτί ή χαρτόνι για τους υποκείμενους στο φόρο οι οποίοι, κατά το προηγούμενο έτος, πώλησαν τα προϊόντα αυτά για ποσό που δεν υπερβαίνει τα 900.000 ευρώ. Επίσης, αποσκοπεί στην απαλλαγή απο τον φόρο των ενδοκοινοτικών αποκτήσεων και παραδόσεων υπολείμματων μη σιδηρούχων μετάλλων, ανεξαρτήτως του ακαθαρίστου κύκλου εργασιών του υποκείμενου στο φόρο.

(4) Είναι δυνατόν να επιτραπεί στους υποκείμενους στο φόρο, οι πράξεις των οποίων εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των απαλλαγών που προβλέπονται από το ειδικό καθεστώς να μην υπαγάγουν τις πράξεις αυτές στο υπό εξέταση ειδικό καθεστώς, σύμφωνα με τους όρους που προβλέπει η Ελλάδα.

(5) Το καθεστώς αυτό συνιστά αποτελεσματικό μέτρο καταπολέμησης της απάτης σε έναν τομέα όπου η είσπραξη του ΦΠΑ είναι ιδιαίτερα δύσκολη λόγω των δυσχερειών εντοπισμού και ελέγχου των δραστηριοτήτων που ασκούνται στον τομέα αυτόν.

(6) Το ειδικό καθεστώς πληροί επομένως τους όρους του άρθρου 27 της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ.

(7) Στήν ανακοίνωση τις 7 Ιουνίου 2000, η Επιτροπή παρουσίασε στρατηγική που αποβλέπει στη βελτίωση της λειτουργίας του συστήματος ΦΠΑ βραχυπρόθεσμα, συμπεριλαμβανομένου και του εξορθολογισμού του μεγάλου αριθμού των παρεκκλίσεων που ισχύουν σήμερα. Εντούτοις, σε ορισμένες περιπτώσεις, ο εξορθολογισμός αυτός θα μπορούσε να περιλαμβάνει την επέκταση σε όλα τα κράτη μέλη ιδιαίτερα αποτελεσματικών παρεκκλίσεων.

(8) Κατά συνέπεια, ενδείκνυται να χορηγηθεί η εξουσιοδότηση μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2003, επιτρέποντας έτσι την αξιολόγηση της συμβατότητας του εν λόγω μέτρου με τη γενική προσέγγιση του συστήματος ΦΠΑ, και ειδικότερα τον εξορθολογισμό των παρεκκλίσεων.

(9) Η παρέκκλιση δεν έχει αρνητικές επιπτώσεις στους ίδιους πόρους των Κοινοτήτων που προέρχονται από τον ΦΠΑ,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Κατά παρέκκλιση της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ, σύμφωνα με αυτήν την απόφαση, η Ελλάδα εξουσιοδοτείται, μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 2003, να εφαρμόσει ειδικό καθεστώς φορολόγησης του τομέα των ανακυκλώσιμων απορριμμάτων (εφεξής ονομάζεται "ειδικό καθεστως").

Άρθρο 2

Κατά παρέκκλιση του άρθρου 2 της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ, απαλλάσσονται από τον ΦΠΑ:

- α) οι παραδόσεις ανακυκλώσιμων απορριμμάτων, όπως παλαιοσίδηρος, υπολείμματα σιδήρου και χάλυβα, γυαλί, χαρτί και χαρτόνι, οι οποίες πραγματοποιούνται από επιχειρήσεις, των οποίων ο ετήσιος κύκλος εργασιών δεν υπερβαίνει τα 900.000 ευρώ.

- β) οι παραδόσεις μη σιδηρούχων μετάλλων.

Άρθρο 3

Κατά παρέκκλιση του άρθρου 28 α παράγραφος 1 σημείο α) της οδηγίας 77/388/ΕΟΚ, απαλλάσσονται από τον ΦΠΑ:

- α) οι ενδοκοινοτικές αποκτήσεις ανακυκλώσιμων απορριμμάτων, όπως παλαιοσίδηρος, υπολείμματα σιδήρου και χάλυβα, γυαλί, χαρτί και χαρτόνι, οι οποίες πραγματοποιούνται από επιχειρήσεις, των οποίων ο κύκλος εργασιών δεν υπερβαίνει τα 900.000 ευρώ.

- β) οι ενδοκοινοτικές αποκτήσεις μη σιδηρούχων μετάλλων.

Αρθρο 4

Για τον υπολογισμό του πλαφόν των 900,000 ευρω, σύμφωνα με το αρθρο 2 και 3, ο κύκλος εργασιών για τα μη σιδηρούχα μετάλλα μπορεί να μη λαμβάνεται υπόψη.

Άρθρο 5

Η Ελλάδα θα επιτρέπει σ'αυτούς τους υποκείμενους στο φόρο πού ετσι το ζητούν, να εξουσιοδοτούνται να μην εφαρμόζουν το ειδικό καθεστώς στίς παραδόσεις και ενδοκοινοτικές αποκτήσεις, με τέτοιες προυποθέσεις, ετσι ωστε να εξασφαλίζεται η σωστή κάλυψη των υποχρεώσεων του υποκείμενου στον φόρο προς τον ΦΠΑ.

Άρθρο 6

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ελληνική Δημοκρατία.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος