Τροποποιημένη πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την έγκριση διετούς προγράμματος (2004-2006) για την αποτελεσματική ενσωμάτωση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας (ΤΠΕ) στα ευρωπαϊκά συστήματα εκπαίδευσης και κατάρτισης (πρόγραμμα ηλεκτρονικής μάθησης) (υποβληθείσα από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 250, παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ)

2002/0303 (COD)

Τροποποιημένη πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την έγκριση διετούς προγράμματος (2004-2006) για την αποτελεσματική ενσωμάτωση των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και της Επικοινωνίας (ΤΠΕ) στα ευρωπαϊκά συστήματα εκπαίδευσης και κατάρτισης (πρόγραμμα ηλεκτρονικής μάθησης)

1. Ιστορικο

Η πρόταση διαβιβάζεται στο ΕΚ και στο Συμβούλιο (έγγραφο COM(2002) 751 τελικό - 2002/0303 (COD)) : // 19 Δεκεμβρίου 2002

Γνώμη της ΕυρωπαϊκήΓ Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής: // 26 Μαρτίου 2003

Γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών : // 10 Aπριλίου 2003

Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου - πρώτη ανάγνωση : // 8 Απριλίου 2003

2. Στοχοσ τησ πρότασησ τησ Επιτροπής

Στόχος της πρότασης είναι η προώθηση και η διευκόλυνση της αποτελεσματικής ενσωμάτωσης των τεχνολογιών της πληροφορίας και της επικοινωνίας στα ευρωπαϊκά συστήματα εκπαίδευσης και κατάρτισης, ως συμβολή στη βελτίωση της ποιότητάς τους και ως θεμελιώδες στοιχείο της προσαρμογής τους στις ανάγκες της κοινωνίας της γνώσης και του ευρωπαϊκού προτύπου κοινωνικής συνοχής. Ο όρος ηλεκτρονική μάθηση αναφέρεται συνοπτικά σε αυτή την ενσωμάτωση, η οποία πρέπει να κατανοηθεί ως ένα νέο εργαλείο για την εκπαίδευση, το οποίο συμπληρώνει και ενισχύει αυτά που ήδη υπάρχουν. Η πρόταση προγράμματος αποσκοπεί στην εξερεύνηση του δυναμικού της ηλεκτρονικής μάθησης για την ενίσχυση της ευρωπαϊκής διάστασης της εκπαίδευσης και για τη διευκόλυνση μιας περισσότερο διαρθρωμένης συνεργασίας στον τομέα της ηλεκτρονικής μάθησης μεταξύ των διαφόρων κοινοτικών προγραμμάτων και οργάνων με τις ενέργειες των κρατών μελών.

3. Γνωμη τησ Επιτροπής επι των τροπολογιων που ενεκρινε το κοινοβουλιο

Η Επιτροπή κάνει δεκτές πλήρως ή κατ' ουσία 24 από τις 27 τροπολογίες που ενέκρινε το Κοινοβούλιο.

3.1. Τροπολογίες που έγιναν εξ ολοκλήρου δεκτές από την Επιτροπή

Όσον αφορά το πεδίο του προγράμματος, υπάρχει μια σειρά τροπολογιών που τονίζουν τη σημασία της κατάρτισης των εκπαιδευτικών για τους συνολικούς στόχους του προγράμματος ηλεκτρονική μάθηση και για τον τομέα δράσης της ηλεκτρονικής αδελφοποίησης ως εργαλείο «ενδοϋπηρεσιακής» κατάρτισης εκπαιδευτικών στη χρήση των ΤΠΕ και στην ευρωπαϊκή συνεργασία. Οι τροπολογίες 24 και 25 διευκρινίζόυν ότι η ενέργεια θα αφορά σχολεία τόσο της πρωτοβάθμιας όσο και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (ο όρος «σχολεία» που χρησιμοποιείται στην πρόταση καλύπτει και τα δύο επίπεδα. η τροπολογία αυτή υποβλήθηκε για να αποφευχθεί σύγχυση με τα συμπεράσματα του Συμβουλίου στη Βαρκελώνη, το οποίο αναφέρεται συγκεκριμένα στα σχολεία της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης). Οι τροπολογίες 3 και 14 καλούν να χρησιμοποιείται το διαδίκτυο σωστά, κατά τρόπο κριτικό και υπεύθυνο από παιδαγωγική άποψη.

Μια δεύτερη σειρά τροπολογιών εισάγουν αναφορές σε συγκεκριμένες μονάδες στόχους, όπως τα άτομα με αναπηρίες, οι αγροτικές περιοχές ή οι μετανάστες, και ζητήματα που αφορούν τα δύο φύλα. Πρόκειται για τις τροπολογίες 2, 5 (μόνον για την αγγλική εκδοχή), 8, 10, 20 και 21.

Όσον αφορά τη χρηματοδότηση, οι τροπολογίες 1 και 7, καλούν να διατηρηθεί ο προϋπολογισμός του προγράμματος στο ίδιο επίπεδο με την παρασκευαστική δράση και κρίνονται αποδεκτές. Η τροπολογία 17, η οποία είναι συμβιβαστική τροπολογία, τροποποιεί την πρόταση της Επιτροπής, αυξάνοντας το ποσοστό χρηματοδότησης για την ηλεκτρονική αδελφοποίηση σχολείων στη γραμμή δράσης «Ευρώπη» και μειώνοντας αντιστοίχως το ποσοστό για τη γραμμή δράσης 1 «ηλεκτρονική μάθηση για την καταπολέμηση του ψηφιακού χάσματος». Η τροποποίηση αυτή συνάδει με την συζήτηση που έγινε στο Συμβούλιο, στην Ευρωπαϊκή Κοινωνική και Οικονομική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών σχετικά με τις προτεραιότητες του προγράμματος και η Επιτροπή είναι διατεθειμένη να την αποδεχθεί.

Η τροπολoγία 9, η οποία προσθέτει στους στόχους του προγράμματος την ενίσχυση της ανάπτυξης ευρωπαϊκών λογισμικών, περιεχομένων και υπηρεσιών πολυμέσων υψηλής ποιότητας, κρίνεται επίσης αποδεκτή.

Tο ίδιο ισχύει για τις τροπολογίες 18 και 19, οι οποίες αποσκοπούν στην απλούστευση της διαχείρισης του προγράμματος και βαδίζουν προς την ίδια κατεύθυνση με αυτή που πρότεινε το Συμβούλιο.

Η τροπολογία 27 αναπτύσσει την έννοια της διεθνούς συνεργασίας, ζητώντας να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στις βέλτιστες πρακτικές που εφαρμόστηκαν στην Αυστραλία, τη Νέα Ζηλανδία και τον Καναδά. Παρόλο που η αναφορά αυτή δεν είναι αναγκαία, η Επιτροπή κρίνει αποδεκτή την πρόταση του εισηγητή.

3.2. Τροπολογίες που γίνονται αποδεκτές εν μέρει ή κατ' αρχήν από την Επιτροπή

Όσον αφορά το πεδίο του προγράμματος, η τροπολογία 11 αναπτύσσει πτυχές της ηλεκτρονικής αδελφοποίησης σχολείων, οι οποίες αφορούν την κατάρτιση των διδασκόντων δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στην ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών και στην ανάπτυξη συνεργασίας σε επίπεδο διδασκόντων. Παρόλο που υπάρχει συμφωνία επί της ουσίας, η προτεινόμενη διατύπωση της τροπολογίας είναι πολύ μακροσκελής και περιλαμβάνει μια πρόταση η οποία επαναλαμβάνει τα περί βέλτιστων πρακτικών. Προτείνεται η σύντμηση της διατύπωσης και η διαγραφή αυτής της επανάληψης. Προτείνεται επίσης να αφαιρεθεί η αναφορά στα «εικονικά εργαστήρια», έννοια η οποία θα δημιουργούσε πρόβλημα σε ορισμένα κράτη μέλη.

Η Επιτροπή προτείνει την εξής αναδιατύπωση:

ηλεκτρονική αδελφοποίηση ευρωπαϊκών σχολείων και προώθηση της κατάρτισης του διδακτικού προσωπικού: οι ενέργειες στον τομέα αυτόν υποστηρίζουν και αναπτύσσουν περαιτέρω τα υφιστάμενα σχολεία και τη δικτύωση ώστε να μπορούν όλα τα σχολεία στην Ευρώπη να δημιουργήσουν παιδαγωγικές εταιρικές σχέσεις με σχολεία αλλού στην Ευρώπη. να προωθήσουν τις καινοτόμες μεθόδους συνεργασίας, να διαδώσουν τις ποιοτικές εκπαιδευτικές προσεγγίσεις και να ενισχύσουν την εκμάθηση γλωσσών και το διαπολιτισμικό διάλογο. οι ενέργειες στον τομέα αυτόν αφορούν επίσης τις δεξιότητες των εκπαιδευτικών και των επιμορφωτών στην παιδαγωγική και συνεργατική χρήση των ΤΠΕ μέσω της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών και της δημιουργίας διακρατικών και πολυκλαδικών σχεδίων.

Η τροπολογία 6, η οποία εισάγει στις αιτιολογικές σκέψεις μια έκκληση για την ταχεία ανάληψη ευρωπαϊκής δράσης σχετικά με τους εικονικούς εκπαιδευτικούς χώρους, ιδίως στο πλαίσιο των προγραμμάτων κινητικότητας, κρίνεται αποδεκτή επί της ουσίας. Ωστόσο προτείνεται η διαγραφή της αναφοράς σε «υφιστάμενα ή υπό δημιουργία προγράμματα κινητικότητας, όπως το Erasmus Mundus» καθώς η αναφορά αυτή θα προϋπέθετε την έγκριση των εν λόγω προγραμμάτων και την αναδιατύπωση της αναφοράς στα «προγράμματα σπουδών», για τα οποία η Επιτροπή δεν έχει αρμοδιότητα.

To πρώτo μέρος της τροπολογίας 12, συμπεριλαμβανομένου του στόχου της ενίσχυσης της ανάπτυξης ευρωπαϊκών λογισμικών, περιεχομένων και υπηρεσιών πολυμέσων υψηλής ποιότητας στον «τομέα δράσης δ) εγκάρσιες ενέργειες», κρίνεται αποδεκτό. Ωστόσο προτείνεται να διαγραφεί το δεύτερο μέρος, το οποίο αναφέρεται στην «προαγωγή της έρευνας, της ανάπτυξης, της διανομής και της εμπορίας» καθώς οι εμπορικές ενέργειες δεν καλύπτονται από το πεδίο των προγραμμάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης.

Η τροπολογία 13, η οποία προσθέτει μια εξήγηση του όρου βιωσιμότητα, κρίνεται αποδεκτή, προτείνεται όμως να περιοριστεί στην ουσία ώστε να αποφευχθεί η άσκοπη περιπλοκή του κειμένου. Προτείνεται η ακόλουθη διατύπωση: «μετά το πέρας του προγράμματος».

Η τροπολογία 15, για τη στρατηγική της ενσωμάτωσης της διάστασης του φύλου, κρίνεται αποδεκτή κατ' ουσία, προτείνεται όμως η αναδιατύπωσή της ώστε να εξασφαλισθεί η συνοχή των πολιτικών επιπέδων, ως εξής:

(β) επιδιώκει συνεργίες με άλλα κοινοτικά προγράμματα και ενέργειες στους τομείς της εκπαίδευσης, της έρευνας, της κοινωνικής πολιτικής (περιλαμβανομένης της στρατηγικής της ενσωμάτωσης της διάστασης του φύλου) και της περιφερειακής ανάπτυξης.

Η τροπολογία 22, η οποία προσθέτει τη λέξη κοινών στα διακρατικά διπλώματα που προτείνονται στον τομέα δράσης 2 εικονικοί εκπαιδευτικοί χώροι, δεν είναι απολύτως αναγκαία, καθώς αυτή είναι η ουσία της ενέργειας, μπορεί όμως να γίνει αποδεκτή.

Η τροπολογία 26, η οποία ζητά την ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών σε συνδυασμό με τη μετάφραση και τη διερμηνεία των γλωσσών δεν μπορεί να γίνει δεκτή αυτολεξί, καθώς αναφέρεται σε ερευνητικές δραστηριότητες. Προτείνεται η εξής αναδιατύπωση:

δ α) Υποστήριξη σχεδίων για τη δοκιμή και την αξιολόγηση των νέων τεχνολογιών σε συνδυασμό με τη μετάφραση και τη διερμηνεία των γλωσσών, με σκοπό την εφαρμογή τους στη διάδοση της γνώσης και στην κατάρτιση.

3.3. Τροπολογίες που δεν αποδέχεται η Επιτροπή

Η τροπολογία 4 αναφέρεται στη σημασία της ψηφιακής τηλεόρασης και καλεί να διασφαλιστεί η διαλειτουργικότητα σύμφωνα με το άρθρο 18 της οδηγίας σχετικά με κοινό κανονιστικό πλαίσιο για δίκτυα και υπηρεσίες ηλεκτρονικών επικοινωνιών (οδηγία πλαίσιο). Παρόλο που η Επιτροπή συμφωνεί απολύτως με την ουσία αυτής της τροπολογίας, οι ενέργειες που προτείνονται υπερβαίνουν το πεδίο των προγραμμάτων εκπαίδευσης και κατάρτισης. Ως εκ τούτου απορρίπτεται αυτή η τροπολογία.

Η τροπολογία 16 προτείνει αύξηση του συνολικού προϋπολογισμού από 36 εκατομμύρια ευρώ σε 54 εκατομμύρια ευρώ, σύμφωνα με το πνεύμα των τροπολογιών 1 και 7. Ωστόσο, στο στάδιο αυτό, η Επιτροπή οφείλει να επιμείνει στην αρχική πρότασή της.

Η τροπολογία 23, η οποία ζητά την «ανάπτυξη ευρωπαϊκών προγραμμάτων εκπαίδευσης του διδακτικού προσωπικού», δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή. Η εκπαίδευση του διδακτικού προσωπικού αποτελεί αρμοδιότητα των κρατών μελών.

3.4. Τροποποιημένη πρόταση

Λαμβάνοντας υπόψη το άρθρο 250 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή τροποποιεί τις προτάσεις της όπως αναφέρεται ανωτέρω.