Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την «Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με τη φορολογική μεταχείριση των επιβατικών αυτοκινήτων οχημάτων που μεταφέρονται οριστικά σε άλλο κράτος μέλος σε συνδυασμό με τη μεταφορά της κατοικίας ή χρησιμοποιούνται προσωρινά σε κράτος μέλος εκτός εκείνου στο οποίο είναι ταξινομημένα» () (98/C 235/07)

Στις 6 Μαρτίου 1998 το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει με βάση το άρθρο 99 της Συνθήκης ΕΟΚ, τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα βιομηχανίας, εμπορίου, βιοτεχνίας και υπηρεσιών, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 6 Μαΐου 1998 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Kubenz.

Κατά τη 355η σύνοδο ολομέλειας της 27ης και 28ης Μαΐου 1998 (συνεδρίαση της 27ης Μαΐου), η ΟΚΕ υιοθέτησε με 111 ψήφους υπέρ και 2 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η πρόταση οδηγίας της Επιτροπής στοχεύει να αντικαταστήσει την οδηγία 83/182/ΕΟΚ () για τις φορολογικές ατέλειες που εφαρμόζονται στο εσωτερικό της Κοινότητας στις προσωρινές εισαγωγές ορισμένων μεταφορικών μέσων και την οδηγία 83/183/ΕΟΚ () σχετικά με τις φορολογικές ατέλειες που εφαρμόζονται στις οριστικές εισαγωγές, από κράτος μέλος, προσωπικών ειδών που ανήκουν σε ιδιώτες όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 89/604/ΕΟΚ ().

1.2. Σκοπός της οδηγίας αυτής είναι να ενοποιήσει και να ενημερώσει τις ισχύουσες οδηγίες. Επίσης, συμβάλλει στην επίλυση των προβλημάτων που παρουσιάστηκαν κατά την εφαρμογή των οδηγιών και λαμβάνει υπόψη τις προσδοκίες των πολιτών σχετικά με την εσωτερική αγορά και την ελεύθερη κυκλοφορία.

1.3. Η πρόταση ορίζει ότι τα κράτη μέλη δεν επιβάλλουν φορολόγηση για την ταξινόμηση αυτοκινήτου οχήματος ή αντίστοιχους φόρους στα οχήματα που εισκομίζονται στο έδαφός τους κατά τη μεταφορά της κατοικίας. Στις περιπτώσεις προσωρινών μετακινήσεων, η πρόταση χορηγεί στους ιδιώτες το δικαίωμα χρήσης ενός οχήματος επί έξι μήνες ανά δωδεκάμηνη περίοδο.

Η πρόταση προβλέπει, μεταξύ άλλων, τα εξής:

- μεγαλύτερη ελευθερία χρήσης ενός μισθωμένου οχήματος σε κράτος μέλος άλλο από εκείνο στο οποίο είναι ταξινομημένο. Προτείνεται να επιτρέπεται η επανεκμίσθωση του οχήματος όταν η σύμβαση εκμίσθωσης έχει λήξει σε άλλο κράτος μέλος και το μισθωμένο όχημα έχει μείνει στο έδαφος αυτού του κράτους 7

- το δικαίωμα των μελών της οικογένειας του ιδιοκτήτη να χρησιμοποιούν το όχημα σε κράτος μέλος άλλο από εκείνο στο οποίο είναι ταξινομημένο. Το ίδιο δικαίωμα παραχωρείται και σε πρόσωπα που δεν είναι μέλη της οικογένειας, υπό τον όρο ότι ο ιδιοκτήτης βρίσκεται επίσης εντός του οχήματος 7

- μεγαλύτερη ευκαμψία σχετικά με τα δικαιώματα των προσώπων που εργάζονται σε κράτος μέλος διαφορετικό από το κράτος της συνήθους κατοικίας τους 7 τα πρόσωπα αυτά θα έχουν δικαίωμα να χρησιμοποιούν το αυτοκίνητό τους στο κράτος μέλος όπου εργάζονται επί εννέα μήνες ανά δωδεκάμηνη περίοδο 7

- το κράτος μέλος δεν επιβάλλει φορολόγηση όταν, κατά τη διάρκεια της επιτρεπόμενης περιόδου προσωρινής χρήσης, το όχημα υφίσταται ζημιά και το κόστος επισκευής υπερβαίνει την αγοραία αξία του οχήματος 7

- την ανάκληση των ειδικών φορολογικών ρυθμίσεων για τα οχήματα που μεταφέρονται από ένα κράτος μέλος σε άλλο ως συνέπεια γάμου ή κληρονομιάς 7

- τη διαβούλευση μεταξύ των εθνικών αρχών σε περίπτωση διαφοράς ως προς τον εικαζόμενο τόπο κατοικίας του προσώπου.

2. Γενικές παρατηρήσεις

2.1. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις λαμβάνουν υπόψη το γεγονός ότι τα εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των ιδιωτικών αυτοκινήτων μεταξύ των κρατών μελών είναι από τους πιο ευαίσθητους προβληματικούς τομείς για τους κατοίκους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα εμπόδια αυτά, είτε είναι φορολογικής φύσης είτε άλλης, δυσχεραίνουν την ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων, δεδομένου του μεγάλου αριθμού των περιπτώσεων κατά τις οποίες επιλέγουν ως μέσο μεταφοράς το αυτοκίνητο όχημα.

2.2. Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει την προτεινόμενη οδηγία.

2.3. Η ΟΚΕ αντιλαμβάνεται, ωστόσο, ότι τα κράτη μέλη, τα οποία επιβάλλουν φόρους κυκλοφορίας οχημάτων, θα υποστούν απώλειες εισπράξεων. Το ύψος των απωλειών δεν φαίνεται ωστόσο να είναι μεγάλο, δεδομένου του μικρού αριθμού περιπτώσεων. Τα θιγόμενα κράτη μέλη μπορούν να καλύψουν τις απώλειες αυξάνοντας τους φόρους πετρελαιοειδών (βλ. σχετικά τον πίνακα του παράρτηματος).

2.4. Η ΟΚΕ ελπίζει ότι με τη νέα οδηγία θα καταστούν σαφέστερα τα δικαιώματα των ευρωπαίων πολιτών και συγχρόνως θα αναχαιτισθεί η κατάχρηση φορολογικών πλεονεκτημάτων.

3. Ειδικές παρατηρήσεις

3.1. Σχετικά με το άρθρο 2 «Ορισμοί»

3.1.1. Στο άρθρο 2 στ) καθορίζεται η έννοια «οικογένεια». Η ΟΚΕ επισημαίνει ότι οι ορισμοί που ισχύουν σχετικά σε ορισμένα κράτη μέλη είναι ευρύτεροι και περιλαμβάνουν και άλλες μορφές συμβίωσης ().

3.2. Σχετικά με το άρθρο 4 «Προϋποθέσεις για τη μη καταβολή φόρου κατόπιν μεταφοράς κατοικίας»

3.2.1. Στο άρθρο 4.1 β) χρησιμοποιείται η έκφραση «... χρησιμοποιούσε το όχημα...». Η έκφραση αυτή είναι ασαφής επειδή είναι σχεδόν αδύνατο να διαπιστωθεί η ακριβής ημερομηνία έναρξης της χρήσης. Θα ήταν καλύτερα να χρησιμοποιείται η ημερομηνία έκδοσης της άδειας στο όνομα του προσώπου που μεταφέρει την κατοικία του σε άλλο κράτος μέλος.

3.2.2. Ένα ιδιαίτερο πρόβλημα αποτελούν τα οχήματα τα οποία έχουν ταξινομηθεί στο όνομα μέλους της οικογένειας το οποίο δεν μετακομίζει.

3.2.3. Στο άρθρο 4.1 γ) ορίζεται ότι το αυτοκίνητο εισκομίζεται στο κράτος μέλος στο οποίο το πρόσωπο μεταφέρει την κατοικία του το αργότερο εντός 12 μηνών από την εν λόγω μεταφορά κατοικίας.

3.2.4. Η ΟΚΕ κρίνει ότι το εδάφιο αυτό είναι περιττό. Θα ήταν χρησιμότερο να ορισθεί ένας χρονικός περιορισμός για την πώληση του οχήματος ή να ορισθεί ο ανώτατος αριθμός οχημάτων ανά οικογένεια.

3.3. Σχετικά με το άρθρο 5 «Γενικές προϋποθέσεις για τη μη καταβολή φόρων σε περίπτωση προσωρινής χρήσης οχήματος σε άλλο κράτος μέλος εκτός του κράτους της ταξινόμησης»

3.3.1. Η ΟΚΕ κρίνει ότι το άρθρο 5.2 ταυτίζεται, ως προς το αντικείμενο, με το άρθρο 7. Σε αυτή την περίπτωση δεν χρειάζεται χρονικός περιορισμός, διότι δεν απαίτειται στο άρθρο 7.

3.3.2. Άλλωστε θα πρέπει να διερευνηθεί με ποιο τρόπο θα μπορούσε να ελεγχθεί ένα διάστημα εννέα (ή περισσοτέρων) μηνών, εφόσον δεν διεξάγεται πλέον κανένας έλεγχος στα σύνορα.

3.4. Σχετικά με το άρθρο 6 «Ειδικές περιπτώσεις ιδιωτικής χρήσης όπου δεν επιτρέπεται η φορολόγηση»

3.4.1. Η ΟΚΕ προτείνει να παραταθεί η προθεσμία για τις επιχειρήσεις εκμίσθωσης αυτοκινήτων στο άρθρο 6 α).

3.4.2. Η ΟΚΕ προτείνει να διατυπωθεί το άρθρο 6 δ) ως εξής:

«Επιβατικό όχημα που χρησιμοποιείται από πρόσωπο που κατοικεί στο κράτος μέλος της προσωρινής χρήσης, υπό τον όρο ότι το πρόσωπο που εισήγαγε το όχημα στο κράτος μέλος της προσωρινής χρήσης βρίσκεται εντός του οχήματος.»

3.4.3. Η ΟΚΕ προτείνει να καθορισθεί μία τυπική διαδικασία η οποία να ανταποκρίνεται στην περίπτωση που περιγράφεται στο άρθρο 6 δ) και η οποία να αναγνωρίζεται από όλα τα κράτη μέλη ().

3.5. Σχετικά με το άρθρο 7 «Περιπτώσεις επαγγελματικής χρήσης όπου δεν επιτρέπεται η φορολόγηση»

3.5.1. Όπως και στο άρθρο 6 δ), η ΟΚΕ προτείνει να καθιερωθεί και σε αυτή την περίπτωση μία αναγνωρισμένη διαδικασία.

3.6. Σχετικά με το άρθρο 8 «Διατάξεις σχετικά με τις ανεπανόρθωτες ζημίες οχημάτων»

3.6.1. Η ΟΚΕ τονίζει ότι είναι δύσκολο να εξακριβωθεί η αγοραία αξία, κυρίως όταν πρόκειται για μεταχειρισμένα αυτοκίνητα.

3.7. Σχετικά με το άρθρο 9 «Μόνιμη χρήση σε άλλο κράτος μέλος εκτός εκείνου της συνήθους κατοικίας»

3.7.1. Η ΟΚΕ προτείνει να καταστεί ελαστικότερη η απαγόρευση της χρήσης με την έννοια του άρθρου 9.3.

3.8. Σχετικά με το άρθρο 12 «Επίλυση των διαφορών»

3.8.1. Στο άρθρο 12.3 παραχωρείται στην Επιτροπή το δικαίωμα απόφασης σε περίπτωση διαφορών. Κατά τη γνώμη της ΟΚΕ το δικαίωμα αυτό ανήκει περισσότερο στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.

4. Συμπεράσματα και σύνοψη

4.1. Απαραίτητη προϋπόθεση για την υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς είναι η ελεύθερη κυκλοφορία προσώπων και εμπορευμάτων και στην προκειμένη περίπτωση των ιδιωτικών αυτοκινήτων. Συγχρόνως, ορισμένα κράτη μέλη επιβάλουν φόρους ταξινόμησης επί των ιδιωτικών αυτοκινήτων, στα πλαίσια των φορολογικών και πολιτικών τους στόχων.

4.2. Η ΟΚΕ φρονεί ότι με την οδηγία αυτή καθώς και τις παρατηρήσεις που διατυπώνει η ίδια, αφενός ενισχύονται τα δικαιώματα των πολιτών, ιδιαίτερα εκείνων που μεταφέρουν την κατοικία τους σε άλλο κράτος μέλος, και αφετέρου διατηρείται το νόμιμο δικαίωμα των κρατών μελών να επιβάλουν φόρους.

Βρυξέλλες, 27 Μαΐου 1998.

Ο Πρόεδρος

της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() ΕΕ C 108 της 7.4.1998, σ. 75.

() ΕΕ L 105 της 23.4.1983, σ. 59 (Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής: ΕΕ C 131 της 12.6.1976, σ. 50).

() ΕΕ L 105 της 23.4.1983, σ. 64 (Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής: ΕΕ C 131 της 12.6.1976, σ. 49).

() ΕΕ L 348 της 29.11.1989, σ. 28 (Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής: ΕΕ C 180 της 8.7.1987, σ. 13).

() Ένα ιδιαίτερο πρόβλημα μπορούν να αποτελέσουν υιοθετημένα παιδιά ή παιδιά υπό προσωρινή κηδεμονία.

() Ορισμένα κράτη μέλη απαιτούν τη συμπλήρωση πολυσέλιδων εντύπων ακόμη και σε περίπτωση βραχυπρόθεσμης αντικατάστασης αυτοκινήτων.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ στη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠΗΝΑΚΑ>