ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Το σχέδιο δράσης για την επιβολή της δασικής νομοθεσίας, τη διακυβέρνηση και το εμπόριο (FLEGT)[1], που εγκρίθηκε από το Συμβούλιο το 2003[2], προτείνει δέσμη μέτρων που περιλαμβάνουν τη στήριξη των χωρών παραγωγής ξυλείας, την πολυμερή συνεργασία για την καταπολέμηση του εμπορίου παράνομης ξυλείας, τη στήριξη των πρωτοβουλιών του ιδιωτικού τομέα, καθώς και μέτρα για την αποτροπή επενδύσεων σε δραστηριότητες που ενθαρρύνουν την παράνομη υλοτομία. Ακρογωνιαίος λίθος του σχεδίου δράσης είναι η θέσπιση εταιρικών σχέσεων FLEGT μεταξύ της ΕΕ και των χωρών παραγωγής ξυλείας με στόχο τον τερματισμό της παράνομης υλοτομίας. Το 2005, το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2173/2005[3] περί δημιουργίας εθελοντικού συστήματος αδειών και μηχανισμού επαλήθευσης της νομιμότητας των εισαγωγών ξυλείας στην ΕΕ.

Τον Δεκέμβριο του 2005, το Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Επιτροπή να διεξαγάγει διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνιών εταιρικής σχέσης FLEGT με τις χώρες παραγωγής ξυλείας, με στόχο την εφαρμογή του σχεδίου δράσης και, ιδίως, την ενθάρρυνση του εμπορίου με εισαγωγές στην ΕΕ αποδεδειγμένα νόμιμων προϊόντων ξυλείας από χώρες εταίρους[4]. Η συμφωνία με τη Λιβερία είναι η έκτη συμφωνία αυτού του τύπου που αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγματεύσεων, μετά τις συμφωνίες με την Γκάνα, το Κονγκό, το Καμερούν, την Κεντροαφρικανική Δημοκρατία και την Ινδονησία.

Οι διαπραγματεύσεις της Επιτροπής με τη Λιβερία ξεκίνησαν τον Μάρτιο του 2009 και διήρκεσαν περισσότερο από δύο έτη. Περιελάμβαναν έξι συνόδους άμεσης διαπραγμάτευσης, 14 συζητήσεις τεχνικού περιεχομένου μέσω εικονοδιάσκεψης, καθώς και συνεδριάσεις σε επίπεδο τεχνικών ομάδων εργασίας. Σε όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων, η Επιτροπή είχε τη συνδρομή κρατών μελών, ιδίως του Ηνωμένου Βασιλείου το οποίο, στο πλαίσιο αυτής της διαδικασίας, παρείχε πόρους που διευκόλυναν τη διεξαγωγή της. Η Επιτροπή ενημέρωνε το Συμβούλιο σχετικά με την πρόοδο των διαπραγματεύσεων, υποβάλλοντας εκθέσεις στην ομάδα εργασίας για τα δάση και στους αρχηγούς αποστολής και αντιπροσώπους της ΕΕ στη Λιβερία. Μετά από κάθε σύνοδο διαπραγματεύσεων, τα μέρη πραγματοποιούσαν δημόσιες συνεδριάσεις για να ενημερώσουν τους ενδιαφερόμενους φορείς σχετικά με την πρόοδο. Επιπλέον, η Λιβερία υιοθέτησε μια κατ' εξοχήν συμμετοχική διαδικασία, ενθαρρύνοντας τη συμμετοχή στη σύνταξη της Συμφωνίας εκπροσώπων της κοινωνίας των πολιτών, τοπικών κοινοτήτων, του ιδιωτικού τομέα και ενός εκπροσώπου του νομοθετικού σώματος της Λιβερίας.

Η Συμφωνία εξετάζει όλα τα στοιχεία που αφορούν οι οδηγίες διαπραγμάτευσης του Συμβουλίου. Συγκεκριμένα, θεσπίζει το πλαίσιο, τους φορείς και τους μηχανισμούς του συστήματος αδειών FLEGT. Ορίζει τους ελέγχους της αλυσίδας εφοδιασμού, το πλαίσιο παρακολούθησης της νομικής συμμόρφωσης και τις απαιτήσεις του ανεξάρτητου ελέγχου του συστήματος. Τα στοιχεία αυτά παρατίθενται σε παραρτήματα της Συμφωνίας που περιγράφουν λεπτομερώς τους μηχανισμούς διασφάλισης της νομιμότητας την οποία παρέχει μία άδεια FLEGT.

Η εθελοντική συμφωνία εταιρικής σχέσης (ΕΣΕΣ) επικεντρώνεται στη διακυβέρνηση και την επιβολή της νομοθεσίας μέσω του συστήματος αδειοδοτήσεων και προβλέπει τη διασφάλιση της νόμιμης παραγωγής ξυλείας στη Λιβερία. Καταδεικνύει τη δέσμευση της Λιβερίας να εξασφαλίσει μεγαλύτερη λογοδοσία και διαφάνεια. Εξαιτίας των αθέμιτων πρακτικών του παρελθόντος, η ξυλεία της Λιβερίας δεν χαίρει καλής φήμης στις διεθνείς αγορές. Η άδεια FLEGT θα αποτελεί εγγύηση για τις διεθνείς αγορές ότι τα προϊόντα ξυλείας της Λιβερίας προέρχονται από επαληθευμένα νόμιμες πηγές.

Η ΕΣΕΣ θα στηρίξει τις τρέχουσες μεταρρυθμίσεις ρυθμιστικού χαρακτήρα οι οποίες θα ενισχύσουν το νομικό πλαίσιο, με στόχο να προωθηθεί η βιώσιμη διαχείριση των δασών και να αυξηθεί η συμμετοχή των τοπικών κοινοτήτων στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Η Συμφωνία αναφέρει σαφώς τους τομείς στους οποίους απαιτούνται μεταρρυθμίσεις και ορίζει το χρονικό πλαίσιο για την πραγματοποίησή τους.

Η Λιβερία έχει αναπτύξει ένα συνολικό πλαίσιο παρακολούθησης της νομικής συμμόρφωσης για όλους τους τύπους τίτλων εκμετάλλευσης, είτε πρόκειται για δένδρα από κοινοτικά δάση, είτε μεγάλες εκτάσεις παραχώρησης είτε για ιδιόκτητα δένδρα σε δασικές εκμεταλλεύσεις, και καλύπτει όλες τις πτυχές της παραγωγής ξυλείας που περιλαμβάνουν την παραχώρηση δικαιωμάτων υλοτόμησης, την εφαρμογή της δασικής διαχείρισης και τα περιβαλλοντικά πρότυπα, τον επιμερισμό των οφελών, τα δικαιώματα των εργαζομένων και ζητήματα φορολογίας. Η συμμόρφωση θα παρακολουθείται από το νέο σύστημα επαλήθευσης της νομιμότητας που έχει ως βάση και επεκτείνει το υφιστάμενο σύστημα σύνδεσης της πρώτης ύλης με το τελικό προϊόν. Επιπλέον, η Λιβερία θα συνεργάζεται με έναν ανεξάρτητο ελεγκτή, ο οποίος θα συντάσσει και θα δημοσιεύει περιοδικές εκθέσεις σχετικά με την αποτελεσματικότητα του συστήματος. Οι φορείς της κοινωνίας των πολιτών θα παρακολουθούν την πορεία της ΕΣΕΣ συνολικά, ανταλλάσσοντας συμπεράσματα με την κυβέρνηση, τους εθνικούς ενδιαφερόμενους φορείς και την κοινή επιτροπή εφαρμογής που είναι υπεύθυνη για την εποπτεία της Συμφωνίας.

Η Συμφωνία υπερβαίνει το περιορισμένο πεδίο κάλυψης προϊόντων που προτείνεται στο παράρτημα ΙΙ του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 2173/2005 για το σύστημα FLEGT: καλύπτει όλες τις εξαγωγές προϊόντων ξυλείας που περιλαμβάνουν και τα θρύμματα ξυλείας, ένα κοινό υποπροϊόν που προέρχεται από τις παραχωρήσεις γεωργικής γης για εμπορική εκμετάλλευση. Η Λιβερία έχει δεσμευθεί να θεσπίσει ένα σύστημα που θα παρέχει στην ΕΕ τη διασφάλιση ότι όλα τα προϊόντα ξυλείας από τη Λιβερία έχουν παραχθεί νόμιμα και συμβάλλουν θετικά στην ανάπτυξη της Λιβερίας.

Η Συμφωνία περιέχει διάταξη για τον έλεγχο των εισαγωγών στα σύνορα της ΕΕ, όπως προβλέπουν ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 2173/2005 για το σύστημα FLEGT και ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1024/2008 περί καθορισμού λεπτομερών μέτρων για την εφαρμογή του. Η Συμφωνία περιλαμβάνει υπόδειγμα της άδειας FLEGT της Λιβερίας που χρησιμοποιεί το μορφότυπο το οποίο περιγράφεται στον προαναφερόμενο κανονισμό εφαρμογής. Οι άδειες FLEGT θα εκδίδονται επίσης και για προϊόντα ξυλείας που προορίζονται για άλλες διεθνείς αγορές, ενώ θα τεθεί σε εφαρμογή σύστημα αρίθμησης ειδικά για την ΕΕ, έτσι ώστε να διακρίνονται αμέσως οι εξαγωγές προϊόντων ξυλείας που προορίζονται για την ΕΕ.

Η Συμφωνία θεσπίζει μηχανισμό διαλόγου και συνεργασίας με την ΕΕ για το σύστημα FLEGT, μέσω της κοινής επιτροπής εφαρμογής. Θεσπίζει επίσης αρχές για τη συμμετοχή ενδιαφερόμενων φορέων, κοινωνικές διασφαλίσεις, τη λογοδοσία και τη διαφάνεια και την παρακολούθηση και υποβολή εκθέσεων σχετικά με την εφαρμογή της Συμφωνίας.

Η Συμφωνία ορίζει χρονικό πλαίσιο και τις διαδικασίες για να τεθεί σε ισχύ η συμφωνία και για την εφαρμογή του συστήματος αδειοδότησης. Εφόσον η Λιβερία θα αναθεωρήσει και συμπληρώσει τις κανονιστικές διατάξεις της που διέπουν αυτόν τον τομέα, θα ενισχύσει το κανονιστικό πλαίσιο και το σύστημα διαχείρισης πληροφοριών, θα αναβαθμίσει τους ελέγχους της αλυσίδας εφοδιασμού που καλύπτουν τις εγκαταστάσεις μεταποίησης και θα θεσπίσει σύστημα ανεξάρτητης επαλήθευσης της νομικής συμμόρφωσης, θα απαιτηθεί διάστημα αρκετών ετών για την ανάπτυξη και τη δοκιμαστική εφαρμογή των νέων συστημάτων και για τη δημιουργία ικανοτήτων από την πλευρά της κυβέρνησης, της κοινωνίας των πολιτών και του ιδιωτικού τομέα, ώστε να ασκούν τα προβλεπόμενα καθήκοντα. Το σύστημα αδειών FLEGT εκτιμάται ότι θα έχει τεθεί σε πλήρη λειτουργία μέχρι το 2014. Το σύστημα αδειών θα αξιολογείται με βάση τα κριτήρια που ορίζει η Συμφωνία πριν η ΕΕ αρχίσει να αποδέχεται τις άδειες FLEGT.

2011/0161 (NLE)

Πρόταση

ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την υπογραφή, εξ ονόματος της Ένωσης, της εθελοντικής συμφωνίας εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Λιβερίας σχετικά με την επιβολή της δασικής νομοθεσίας, τη διακυβέρνηση και το εμπόριο προϊόντων ξυλείας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση,

Έχοντας υπόψη τη συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το πρώτο εδάφιο του άρθρου 207 παράγραφος 3, σε συνδυασμό με το άρθρο 218 παράγραφος 5,

Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Τον Μάιο του 2003, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο με τίτλο «Η επιβολή της δασικής νομοθεσίας, η διακυβέρνηση και το εμπόριο (FLEGT): Πρόταση για σχέδιο δράσης της ΕΕ»[5], με την οποία ζητούσε τη λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση της παράνομης υλοτομίας μέσω της σύναψης εθελοντικών συμφωνιών εταιρικής σχέσης με χώρες παραγωγής ξυλείας. Τα συμπεράσματα του Συμβουλίου για το εν λόγω σχέδιο δράσης εκδόθηκαν τον Οκτώβριο του 2003[6] και το Κοινοβούλιο εξέδωσε ψήφισμα σχετικά με το θέμα στις 11 Ιουλίου 2005[7].

(2) Στις 5 Δεκεμβρίου 2005, το Συμβούλιο εξουσιοδότησε την Επιτροπή να αρχίσει διαπραγματεύσεις για τη σύναψη συμφωνιών εταιρικής σχέσης σχετικά με την εφαρμογή του σχεδίου δράσης της ΕΕ για την επιβολή της δασικής νομοθεσίας, τη διακυβέρνηση και το εμπόριο.

(3) Στις 20 Δεκεμβρίου 2005, το Συμβούλιο εξέδωσε τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2173/2005[8] περί δημιουργίας συστήματος αδειών FLEGT για τις εισαγωγές στην Ένωση προϊόντων ξυλείας από χώρες με τις οποίες η Ένωση έχει συνάψει εθελοντικές συμφωνίες εταιρικής σχέσης.

(4) Οι διαπραγματεύσεις με τη Δημοκρατία της Λιβερίας ολοκληρώθηκαν και η εθελοντική συμφωνία εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Λιβερίας σχετικά με την επιβολή της δασικής νομοθεσίας, τη διακυβέρνηση και το εμπόριο προϊόντων ξυλείας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση (στο εξής «Συμφωνία») μονογραφήθηκε στις 9 Μαΐου 2011.

(5) Η Συμφωνία πρέπει να υπογραφεί με την επιφύλαξη της σύναψής της.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Εγκρίνεται , εξ ονόματος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η υπογραφή της εθελοντικής συμφωνίας εταιρικής σχέσης μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Δημοκρατίας της Λιβερίας σχετικά με την επιβολή της δασικής νομοθεσίας, τη διακυβέρνηση και το εμπόριο προϊόντων ξυλείας προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, με την επιφύλαξη της σύναψης της εν λόγω συμφωνίας[9].

Άρθρο 2

Ο Πρόεδρος του Συμβουλίου εξουσιοδοτείται να ορίσει το(τα) πρόσωπο(α) που είναι αρμόδιο(α) να υπογράψει(ουν) τη Συμφωνία εξ ονόματος της Ένωσης.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την ημέρα της έκδοσής της.

Βρυξέλλες, […]

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος […]

[1] COM(2003) 251.

[2] ΕΕ C 268 της 7.11.2003, σ. 1.

[3] ΕΕ L 347 της 30.12.2005, σ. 1.

[4] Έγγραφο του Συμβουλίου αριθ. 15102/05, μη δημοσιοποιημένο.

[5] COM(2003) 251.

[6] ΕΕ C 268 της 7.11.2003, σ. 1.

[7] ΕΕ C 157E της 6.7.2006, σ. 482.

[8] ΕΕ L 347 της 30.12.2005, σ. 1.

[9] Το κείμενο της Συμφωνίας θα δημοσιευθεί μαζί με την απόφαση για τη σύναψή της.