Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής σχετικά με την "Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2759/75 περί κοινής οργανώσεως αγοράς στον τομέα του χοιρείου κρέατος"

(2000/C 367/12)

Στις 27 Απριλίου 2000, και σύμφωνα με τα άρθρα 43 και 198 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής σχετικά με την παραπάνω πρόταση.

Το τμήμα "Γεωργίας, ανάπτυξης της υπαίθρου, περιβάλλοντος", στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 6 Σεπτεμβρίου 2000, με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Bastian.

Κατά την 375η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 20ής Σεπτεμβρίου 2000), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 64 ψήφους υπέρ, 7 ψήφους κατά και 4 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η αγορά χοιρείου κρέατος στην Ευρωπαϊκή Ένωση υπόκειται σε κυκλικές διακυμάνσεις, χαρακτηριζόμενες από χρονικές περιόδους κατά τις οποίες οι τιμές είναι ικανοποιητικές και η αγορά εξισορροπημένη και από διαστήματα με πολύ χαμηλές τιμές και πλεονασματική προσφορά. Εντούτοις, η ΟΚΕ αναγνωρίζει ότι ο κύκλος αυτός μεταβλήθηκε με την εμφάνιση περιόδων εντονότερων κρίσεων οι οποίες διαρκούν περισσότερο. Το φαινόμενο αυτό εξηγείται από την αυξανόμενη εξειδίκευση των εκτροφέων χοίρων, με στόχο να καταστούν αποδοτικότεροι και ανταγωνιστικότεροι. Η εν λόγω εξειδίκευση εμποδίζει την προσαρμογή των εκτροφέων σε περιόδους κρίσεως όπως συνέβαινε κατά το παρελθόν, δεδομένου ότι η μονάδα εκτροφής χοίρων αποτελεί τη μοναδική πηγή εσόδων τους. Ως εκ τούτου, η κοινοτική παραγωγή χοιρείου κρέατος προσαρμόζεται με πολύ μεγαλύτερη δυσκολία στις ανάγκες της αγοράς, ακόμη και σε περιόδους κατά τις οποίες οι τιμές είναι πολύ χαμηλές. Επιπλέον, απρόβλεπτα συμβάντα, όπως οι ασθένειες ή το αιφνίδιο κλείσιμο των αγορών στις εξαγωγές, ενδέχεται να επιτείνουν την έκταση της κρίσεως.

1.2. Η άνευ προηγουμένου κρίση που αντιμετώπισαν πρόσφατα οι εκτροφείς χοίρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης σκιαγραφεί απτά αυτή τη διεύρυνση του κύκλου. Κατά μέσον όρο στην Κοινότητα, οι τιμές παραγωγού σημείωσαν πτώση κατά 27 % το 1998 και, εν συνεχεία, κατά 6 % το 1999, με αποτέλεσμα να αγγίξουν πρωτοφανή επίπεδα, σαφώς κατώτερα του κόστους παραγωγής. Η απρόσμενη διάρκεια και το εύρος της κρίσεως αιτιολογούνται εάν ληφθούν υπόψη οι ακόλουθοι παράγοντες, οι οποίοι διατάραξαν τη συνήθη πορεία του "φυσικού" κύκλου της αγοράς χοιρείου κρέατος:

- οι συνέπειες των επιδημιών της πανώλης των χοίρων το 1997 που, παρότι ξεπεράστηκαν, εξακολουθούν να συνιστούν απειλή

- η ευρωπαϊκή και παγκόσμια υπερπαραγωγή λόγω της επίτασης της εξειδίκευσης και της παραγωγικής ικανότητας στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στις Ηνωμένες Πολιτείες

- η κρίση που ξέσπασε τον Αύγουστο του 1998 στη Ρωσία, δεδομένου ότι η πρόσκαιρη μη μετατρεψιμότητα του ρουβλίου είχε ως αποτέλεσμα την προσωρινή αναστολή των ευρωπαϊκών εξαγωγών χοιρείου κρέατος και μεταποιημένων προϊόντων προς τη χώρα αυτή.

1.3. Μία τέτοια κρίση είναι επικίνδυνη για τα οικονομικά πολυάριθμων παραγωγών, κυρίως δε για τους ασθενέστερους εξ αυτών, όπως είναι όσοι έχουν επενδύσει πρόσφατα σε αυτόν τον κλάδο ή οι νέοι που αρχίζουν την επαγγελματική τους δραστηριότητα. Ως εκ τούτου, παρατηρούνται σαφέστατες διαρθρωτικές εξελίξεις στον τομέα του χοιρείου κρέατος, οι οποίες επιταχύνθηκαν εξαιτίας της τελευταίας κρίσεως. Πρόκειται για τη συγκέντρωση της παραγωγής με διαρκώς μεγαλύτερη μείωση του αριθμού των εκτροφέων και την εξαφάνιση των μικρότερων μονάδων εκτροφής. Επίσης, παρατηρείται το φαινόμενο της ενσωμάτωσης των πιο προβληματικών μονάδων σε μεγάλες "βιομηχανικές" ομάδες, όπου ο παραγωγός χάνει την ταυτότητά του ως εκτροφέας και την αυτονομία του.

2. Η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

2.1. Με την υπό εξέταση πρόταση για την τροποποίηση του κανονισμού (EOK) αριθ. 2759/75 περί κοινής οργανώσεως αγοράς στον τομέα του χοιρείου κρέατος, η Επιτροπή προβλέπει τη δημιουργία ρυθμιστικού ταμείου με στόχο τη σταθεροποίηση των εισοδημάτων των χοιροτρόφων. Η πρόταση αυτή υποβάλλεται ως ανταπόκριση στην κρίση που έπληξε σοβαρά τον τομέα της χοιροτροφίας το 1998/1999, καθώς η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι, εδώ και μερικά χρόνια, οι περίοδοι κρίσης οξύνονται και θέτουν σε κίνδυνο το ταμείο των χοιροτρόφων.

2.2. Τα κύρια σημεία της πρότασης είναι τα ακόλουθα:

- Εξουσιοδοτούνται τα κράτη μέλη να θεσπίσουν ρυθμιστικά ταμεία στο έδαφός τους. Η συμμετοχή των εκτροφέων, των ομάδων παραγωγών και των συλλογικών οργανισμών στα ταμεία είναι προαιρετική και αφορά ελάχιστη διάρκεια πέντε ετών.

- Τα ρυθμιστικά ταμεία χρηματοδοτούνται από τους ίδιους τους κτηνοτρόφους, μέσω της είσπραξης μιας εισφοράς ανά χοίρο υπό πάχυνση. Το κράτος μέλος μπορεί να χορηγήσει φθίνουσας κλίμακας ενισχύσεις για την έναρξη. Για την κάλυψη των λειτουργικών αναγκών των ρυθμιστικών ταμείων, τα ταμεία μπορούν να συνάψουν δάνεια με τράπεζες και δημόσια ή ιδιωτικά ιδρύματα, υπό τους όρους της αγοράς.

- Ο ρυθμιστικός μηχανισμός περιλαμβάνει δύο στοιχεία: το κατώφλι εισφοράς, πέρα από το οποίο εισπράττεται ένα ποσό ανά χοίρο προς πάχυνση από τα ταμεία και το κατώφλι πληρωμών, πέρα από το οποίο χορηγείται στον κτηνοτρόφο ένα ποσό ανά χοίρο. Τα δύο κατώφλια ορίζονται λαμβάνοντας υπόψη την τιμή αγοράς για τον χοίρο πρότυπης ποιότητας που εσφάγη στο αντίστοιχο κράτος μέλος, τις δαπάνες παραγωγής σε αυτήν την χώρα, την χρηματοοικονομική κατάσταση των ρευστών του ταμείου και την κατάσταση της κοινοτικής αγοράς χοιρείου κρέατος.

- Τα ρυθμιστικά ταμεία μπορούν να κλιμακώσουν τα χορηγούμενα ποσά ανά χοίρο προς πάχυνση καθώς και τον αριθμό των επιλέξιμων χοίρων ανά κτηνοτρόφο λαμβάνοντας υπόψη ιδίως το μέγεθος και τη διάρθρωση των χοιροτροφικών εγκαταστάσεων του οικείου κράτους μέλους. Η εισφορά μπορεί επίσης να κλιμακωθεί.

- Σε περίπτωση κατά την οποία ένα ταμείο πρέπει να αρχίσει την περίοδο πληρωμής δίχως να έχει τα απαραίτητα χρηματοδοτικά μέσα, το αντίστοιχο κράτος μέλος μπορεί να του χορηγήσει ένα άτοκο δάνειο. Το δάνειο πρέπει να εξοφληθεί πλήρως από το ταμείο. Όταν ένα ρυθμιστικό ταμείο διαθέτει τα απαραίτητα χρηματοδοτικά μέσα, μπορεί να αναστείλει προσωρινά την είσπραξη της εισφοράς.

- Κατά την προσχώρησή του στο ταμείο, ο κτηνοτρόφος πρέπει να δεσμευθεί ότι δεν θα αυξήσει τον αριθμό θέσεων προς πάχυνση που διαθέτει, κατά την περίοδο κατά την οποία είναι μέλος. Ωστόσο, το κράτος μέλος μπορεί να λάβει άδεια από την Επιτροπή να παρεκκλίνει από την υποχρέωση αυτή εφόσον οι προοπτικές της αγοράς το επιτρέπουν.

3. Γενικές παρατηρήσεις

3.1. Η ΟΚΕ λαμβάνει γνώση της πρότασης κανονισμού της Επιτροπής προκειμένου να εξουσιοδοτηθούν τα κράτη μέλη να θεσπίσουν ρυθμιστικά ταμεία για το χοίρειο κρέας. Η ΟΚΕ αναγνωρίζει ότι η εν λόγω πρόταση αποτελεί ένα πρώτο βήμα για την καθιέρωση συμπληρωματικών μηχανισμών για τη διαχείριση της αγοράς και τη στήριξη του εισοδήματος των παραγωγών σε περιόδους κρίσεως, καθώς και ότι θέτει τα θεμέλια για την έναρξη διαλόγου σε έναν τομέα όπου η κοινή οργάνωση αγοράς παρέμεινε ουσιαστικά αμετάβλητη από τη στιγμή της σύστασής της.

3.2. Η ΟΚΕ αντιλαμβάνεται ότι η Επιτροπή επιδιώκει να βοηθήσει τους παραγωγούς για την αντιμετώπιση ολοένα και δριμύτερων κρίσεων στον τομέα του χοιρείου κρέατος, σταθεροποιώντας το εισόδημά τους δια της λήψεως συμπληρωματικών μέτρων έναντι του υφισταμένου συστήματος διαχείρισης της αγοράς, στο πλαίσιο της ΚΟΑ στον τομέα του χοιρείου κρέατος. Εντούτοις, η ΟΚΕ εκτιμά ότι η πρόταση κανονισμού δεν επαρκεί για την επίτευξη του στόχου αυτού και κρίνει σκόπιμη τη διεύρυνσή της κατά τρόπο ώστε να συμπεριληφθούν σε αυτήν και άλλα μέτρα για την αντιμετώπιση κρίσεων, λαμβανομένων ειδικότερα υπόψη των πρακτικών που εφαρμόζονται σε ορισμένες τρίτες χώρες (ΗΠΑ, Καναδάς), όπως τα συστήματα εξασφάλισης του εισοδήματος που τελούν επί του παρόντος υπό συζήτηση στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου.

3.3. Δεν είναι δυνατόν να καταβάλλονται προσπάθειες αποκλειστικά και μόνον από τους εκτροφείς. Για να καταστεί το σχέδιο κανονισμού αποτελεσματικότερο, πρέπει να συμβάλει και η Ευρωπαϊκή Ένωση. Επιπλέον, στο πλαίσιο του μηχανισμού για τη σύσταση ρυθμιστικών ταμείων, απαιτείται να αποτραπεί κάθε κίνδυνος επανένταξης της ΚΓΠ στη σφαίρα των αρμοδιοτήτων των κρατών μελών καθώς και φαινόμενα στρέβλωσης του ανταγωνισμού μεταξύ των κρατών μελών (ανάλογα με τη συμμετοχή ή μη ενός κράτους μέλους στο ρυθμιστικό ταμείο). Κατά συνέπεια, η ΟΚΕ προτείνει να αναλάβει η Ευρωπαϊκή Ένωση σημαντικότερη δέσμευση μέσω της συγχρηματοδότησης των ρυθμιστικών ταμείων, μαζί με τους παραγωγούς.

4. Ειδικές παρατηρήσεις

4.1. Η ΟΚΕ επισημαίνει ότι η πρόταση κανονισμού έχει το πλεονέκτημα να ενισχύει την αλληλεγγύη μεταξύ των εκτροφέων χοίρων, δεδομένου ότι ενισχύει τους ασθενέστερους εξ αυτών και παρέχει δυνατότητα κλιμάκωσης των χορηγούμενων ποσών ανάλογα με το μέγεθος και τη διάρθρωση των μονάδων εκτροφής, προς όφελος, λόγου χάρη, των νέων που βρίσκονται στο ξεκίνημά τους. Εντούτοις, η ΟΚΕ διερωτάται ποιο είναι το πραγματικό όφελος που αποφέρει σε έναν παραγωγό η συμμετοχή του σε ένα τέτοιο ταμείο έναντι των συστημάτων που ενδέχεται να χρησιμοποιεί ήδη, όπως: η προσωπική αποταμίευση, τα ταμεία αντισταθμιστικών εισφορών που έχουν συστήσει ορισμένοι όμιλοι παραγωγών, η σύναψη τραπεζικών δανείων για την εξασφάλιση κεφαλαίων κίνησης κ.λπ. Υπό την παρούσα μορφή τους, το ενδιαφέρον των προτάσεων για τους εκτροφείς καθίσταται ακόμη λιγότερο προφανές δεδομένου ότι, αφενός, χρηματοδοτούν μόνοι τους τα εν λόγω ρυθμιστικά ταμεία και, αφετέρου, οφείλουν να δεσμευθούν ότι δεν θα αυξήσουν την παραγωγή τους για μια πενταετία.

4.2. Όσον αφορά την πρόταση, η ΟΚΕ κατανοεί ότι ένας από τους στόχους της Επιτροπής είναι ο έλεγχος της κοινοτικής παραγωγής χοιρείου κρέατος, κατά τρόπο ώστε να περιορισθεί το εύρος των κρίσεων που πλήττουν τον τομέα του χοιρείου κρέατος. Εντούτοις, η ΟΚΕ επιθυμεί να επισημάνει ότι η υποχρέωση που επιβάλλεται στους εκτροφείς, οι οποίοι συμμετέχουν σε ένα ρυθμιστικό ταμείο, να μην αυξήσουν την παραγωγή τους για μια πενταετία εγκυμονεί κινδύνους στρέβλωσης του ανταγωνισμού μεταξύ παραγωγών. Είναι, πράγματι, λογικό να υποθέσει κανείς ότι η συμμετοχή σε ένα ρυθμιστικό ταμείο θα προσελκύσει πρωτίστως το ενδιαφέρον των ασθενέστερων μονάδων εκτροφής και, κατ' αυτόν τον τρόπο, οι σημαντικότερες και πιο ανταγωνιστικές μονάδες θα είναι οι μόνες που θα έχουν τη δυνατότητα να αυξήσουν την παραγωγική τους ικανότητα. Κατά την άποψη της ΟΚΕ, είναι αδύνατον να επιτευχθεί αποτελεσματική διαχείριση της προσφοράς χωρίς την ευρεία συμμετοχή των παραγωγών (και δη του συνόλου των παραγωγών) σε ένα ρυθμιστικό ταμείο στις κυριότερες περιοχές παραγωγής της Ευρώπης. Ως εκ τούτου, ενόψει της δημιουργίας ρυθμιστικών ταμείων, απαιτείται να προβλεφθεί η παροχή κινήτρων για τη συμμετοχή των παραγωγών, όπως για παράδειγμα η κοινοτική συμμετοχή.

4.3. Η πρόταση της Επιτροπής, ακόμη και βελτιωμένη, θα συνέβαλε μεν στη σταθεροποίηση του εισοδήματος των παραγωγών, αλλά δεν θα διευκόλυνε την ταχύτερη ανάκαμψη έπειτα από κρίση. Συνεπώς, η ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να προτείνει ορισμένα συμπληρωματικά μέτρα επί του προβλεπομένου μηχανισμού για τη μείωση της παραγωγής σε περίπτωση σοβαρής περιστασιακής κρίσεως στον τομέα του χοιρείου κρέατος, η οποία θα προσδιορισθεί στα πλαίσια της επιτροπής διαχείρισης "χοιρείου κρέατος". Τα εν λόγω μέτρα θα μπορούσαν να αφεθούν στη διακριτική ευχέρεια κάθε κράτους μέλους και να εφαρμοσθούν σε κοινοτική κλίμακα με υποχρέωση επίτευξης αποτελεσμάτων για κάθε χώρα και με δυνατότητα να ζητείται από ορισμένους εκτροφείς να καταβάλουν σημαντικότερη προσπάθεια, κυρίως δε από εκείνους που αύξησαν περισσότερο την παραγωγή τους σε σχέση με μία ημερομηνία αναφοράς και των οποίων τα εκτροφεία υπερβαίνουν ένα συγκεκριμένο μέγεθος.

4.4. Οι νεοεμφανιζόμενες μονάδες εκτροφής είναι, κατά κανόνα, εκείνες που πλήττονται πρώτες από τις κρίσεις, και συνεπώς είναι σκόπιμο να μην αποκλεισθούν από τα ρυθμιστικά ταμεία. Το κατώφλι εισφοράς και το κατώφλι πληρωμών θα μπορούσαν να ορίζονται επίσης ανάλογα με την τιμή του χοιριδίου.

5. Προς μια συνεκτικότερη κοινοτική πολιτική στον τομέα του χοιρείου κρέατος

5.1. Η κοινοτική πολιτική που ακολουθείται στον τομέα του χοιρείου κρέατος πρέπει να εξελιχθεί κατά τρόπο ώστε να ανταποκρίνεται περισσότερο στις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο συγκεκριμένος τομέας. Η ΟΚΕ επιθυμεί, σε αυτό το σημείο, να διασαφηνίσει τις εν λόγω τρεις προκλήσεις.

Ένας σημαντικός οικονομικός κλάδος

5.1.1. Ο τομέας του χοιρείου κρέατος στην Ευρωπαϊκή Ένωση χαρακτηρίζεται από δυναμισμό και ανταγωνιστική ικανότητα, με αποτέλεσμα η Ευρωπαϊκή Ένωση να κατέχει την πρώτη θέση παγκοσμίως στις εξαγωγές χοιρείου κρέατος· το 1999, εξήγαγε περίπου 1,5 εκατ. τόνους προς τις τρίτες χώρες. Αντιστοίχως, ο όγκος των εισαγωγών παραμένει ασήμαντος χωρίς να έχει υπερβεί, το 1999, τους 65000 τόνους.

5.1.2. Ο κοινοτικός τομέας του χοιρείου κρέατος δεν είναι διόλου αμελητέος από οικονομική άποψη, δεδομένου ότι αντιστοιχεί σε 11 % της αξίας της τελικής γεωργικής παραγωγής της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

5.1.3. Κατά συνέπεια, μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις της κοινοτικής πολιτικής στον τομέα του χοιρείου κρέατος έγκειται στη διατήρηση του εν λόγω σημαντικού τομέα της οικονομίας σε ένα εξαιρετικά ανταγωνιστικό διεθνές πλαίσιο.

5.1.4. Η ΟΚΕ επισημαίνει ότι η χοιροτροφική παραγωγή αποτελεί επίσης έναν πολύ σημαντικό οικονομικό κλάδο στις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης που είναι υποψήφιες για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, και ειδικότερα στην Πολωνία, την Ουγγαρία και την Tσεχία(1).

Η απασχόληση και η χωροταξία

5.1.5. Η ΟΚΕ κρίνει σκόπιμο να υπενθυμίσει ότι η παραγωγή χοιρείου κρέατος αποτελεί σημαντική πηγή θέσεων απασχόλησης σε ολόκληρο τον κλάδο, στους ακόλουθους τομείς: διατροφή των ζώων, παραγωγή, υπηρεσίες, σφαγή-τεμαχισμός, αλλαντικά-αλίπαστα. Σχετική μελέτη που διενεργήθηκε στη Γαλλία κατέδειξε ότι μια θέση απασχόλησης στον τομέα της παραγωγής δημιουργεί 2,5 θέσεις εργασίας στο σύνολο του κλάδου(2).

5.1.6. Όπως κάθε γεωργική παραγωγή, οι μονάδες εκτροφής χοίρων διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο για τη χωροταξία και τη διαμόρφωση της υπαίθρου. Η ΟΚΕ ζητά να αναγνωρισθεί και να ενθαρρυνθεί η ποικιλία των μεθόδων εκτροφής και να γίνουν σεβαστές οι τοπικές ιδιαιτερότητες.

5.1.7. Ως εκ τούτου, η ΟΚΕ εκτιμά ότι κοινοτική πολιτική στον τομέα του χοιρείου κρέατος οφείλει να ενθαρρύνει όχι μόνον τη διασφάλιση μιας σημαντικής παραγωγής αλλά και τη διατήρηση σημαντικού αριθμού παραγωγών και να συμβάλει στην ανανέωση των γενεών.

Οι προσδοκίες των πολιτών και των καταναλωτών

5.1.8. Η κοινοτική παραγωγή χοιρείου κρέατος πρέπει να ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των Ευρωπαίων πολιτών και καταναλωτών. Οι προσδοκίες αυτές είναι πολυάριθμες στον περιβαλλοντικό τομέα, όσον αφορά τη διαχείριση των κτηνοτροφικών λυμάτων, την ευημερία και τη διατροφή των ζώων, την επισιτιστική και υγειονομική ασφάλεια και την ποιότητα των προϊόντων.

5.1.9. Η κοινοτική πολιτική στον τομέα του χοιρείου κρέατος οφείλει να δίδει στους παραγωγούς τη δυνατότητα να αντεπεξέρχονται στις εν λόγω προσδοκίες, δια της εξεύρεσης ενδεδειγμένης ισορροπίας με τις οικονομικές προκλήσεις. Είναι, όντως, σημαντικό να ληφθούν υπόψη οι περιορισμοί που θέτει ο διεθνής ανταγωνισμός, κατά τρόπο ώστε να μην αποδυναμωθεί ο τομέας του χοιρείου κρέατος της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

5.2. Τα μέσα διαχείρισης που προβλέπονται στην ΚΟΑ του χοιρείου κρέατος (επιστροφές, ιδιωτική αποθεματοποίηση) συμβάλλουν στο να παραμείνει ο κοινοτικός τομέας του χοιρείου κρέατος ανταγωνιστικός και εξαγωγικός. Επομένως, κρίνεται σκόπιμη η διατήρηση και η προάσπιση των μέσων αυτών κατά τις διαπραγματεύσεις στο πλαίσιο του Παγκόσμιου Οργανισμού Εμπορίου. Εντούτοις, απαιτείται να επισημανθεί ότι η πλήρης χρήση των προαναφερθέντων μέσων κατά την τελευταία κρίση του 1998/1999 ουδόλως απέτρεψε την κατάρρευση των τιμών του χοιρείου κρέατος στο σύνολο των περιοχών παραγωγής της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε επίπεδα που δεν είχαν παρατηρηθεί ποτέ κατά τις προγενέστερες κρίσεις, γεγονός το οποίο καταδεικνύει πόσο εξαιρετικά δύσκολο είναι να διατηρηθεί μια αποδοτική τιμή με την αποκλειστική χρήση των συμβατικών μέσων διαχείρισης της αγοράς.

5.3. Για όλους αυτούς τους λόγους, η υφιστάμενη κοινοτική πολιτική δεν φαίνεται να συνάδει με τις προαναφερθείσες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κοινοτικός τομέας του χοιρείου κρέατος. Με στόχο την επιτυχέστερη αντιμετώπιση των προκλήσεων αυτών, η ΟΚΕ καλεί τα ευρωπαϊκά όργανα, αφενός να εξακολουθήσουν τον προβληματισμό σχετικά με τις επιβεβλημένες προσαρμογές της κοινοτικής πολιτικής στον τομέα του χοιρείου κρέατος, καθώς και με τη διάθεση των απαιτούμενων δημοσιονομικών μέσων προς το σκοπό αυτό, και, αφετέρου, να ενθαρρύνουν και να προαγάγουν τη διενέργεια διαλόγου με τις ενδιαφερόμενες επαγγελματικές κατηγορίες. Επιπλέον, η ΟΚΕ πιστεύει ότι συμμετοχή σε οποιοδήποτε νέο πρόγραμμα πρέπει να συνδέεται με υψηλά πρότυπα για την ευημερία των ζώων τόσο όσον αφορά την ευημερία αυτή όσο και για να διασφαλισθεί θεμιτός ανταγωνισμός.

5.4. Επίσης, η ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να εξετάσει το ενδεχόμενο καθιέρωσης και στον τομέα του χοιρείου κρέατος επαγγελματικών διαρθρώσεων, όπως οι ομάδες παραγωγών, για την εφαρμογή λειτουργικών προγραμμάτων τα οποία υφίστανται ήδη σε άλλους τομείς. Τα εν λόγω λειτουργικά προγράμματα, με συγχρηματοδότηση της ΕΕ, θα μπορούσαν να περιλαμβάνουν νέα μέσα για τη διαχείριση της αγοράς χοιρείου κρέατος, για τη στήριξη των παραγωγών (προώθηση των προϊόντων του τομέα του χοιρείου κρέατος, συστήματα εξασφάλισης του εισοδήματος κ.λπ.), και για προγράμματα για τη βελτίωση της ποιότητας και του εντοπισμού της προέλευσης του κρέατος που αιτούνται οι ευρωπαίοι καταναλωτές.

5.5. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι η κοινοτική πολιτική στον τομέα του χοιρείου κρέατος δεν είναι δυνατόν να βασίζεται αποκλειστικά στην ανταγωνιστικότητα, η οποία δημιουργεί αναπόφευκτα μια ελικοειδή αντίδραση με μείωση του κόστους παραγωγής και των τιμών. Μια συναφής πολιτική θα ήταν αντίθετη προς το ευρωπαϊκό πρότυπο περί πολυλειτουργικής γεωργίας, ανταποκρινόμενης στις απαιτήσεις των Ευρωπαίων καταναλωτών. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει, σχετικά, τη γνωμοδότηση που εξέδωσε το 1999 με τίτλο: "Μια πολιτική για την εδραίωση του ευρωπαϊκού γεωργικού προτύπου"(3).

5.6. Η ΟΚΕ επιθυμεί να συνεχίσει η Επιτροπή τις εργασίες της στον τομέα του χοιρείου κρέατος επεκτείνοντας τη συζήτηση για ορισμένα σημεία της παρούσας γνωμοδότησης και ειδικότερα για την εξασφάλιση του εισοδήματος, το περιβάλλον, το ρόλο των ομίλων παραγωγών, και τη δημιουργία Παρατηρητηρίου της αγοράς χοιρείου κρέατος.

Βρυξέλλες, 20 Σεπτεμβρίου 2000.

Η Πρόεδρος

της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Beatrice Rangoni Machiavelli

(1) Η συνολική χοιροτροφική παραγωγή των τριών αυτών χωρών ανερχόταν, το 1999, σε 3,3 εκατ. τόνους, δηλαδή σε 18 % της χοιροτροφικής παραγωγής της Ευρωπαϊκής Ένωσης των 15 κρατών.

(2) Πρόκειται για εκτίμηση των θέσεων στον κλάδο της χοιροτροφίας στη Γαλλία (εκτίμηση για το 1997), την οποία πραγματοποίησε το Τεχνικό Ινστιτούτο Χοιροτροφίας το Σεπτέμβριο του 1999 και η οποία λαμβάνει υπόψη τις θέσεις στους ακόλουθους τομείς: διατροφή των ζώων, παραγωγή, ομάδες παραγωγών, άλλες υπηρεσίες, σφαγή-τεμαχισμός, αλλαντικά-αλίπαστα. Οι υπόλοιποι προμηθευτές της εκτροφής, καθώς και το σύνολο της διανομής δεν περιλαμβάνονται.

(3) ΕΕ C 368 της 20.12.1999.