ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ (ΕΚ) αριθ. 42/1999

που καθορίστηκε από το Συμβούλιο στις 22 Οκτωβρίου 1999

για την έκδοση κανονισμού 1999/.../ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με το χρηματοδοτικό μέσο για το περιβάλλον (LIFE)

(1999/C 346/01)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ίδιως το άρθρο 175 παράγραφος 1,

την πρόταση της Επιτροπής(1),

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(2),

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών(3),

Αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 251 της συνθήκης(4),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1. ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1973/92 του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, σχετικά με τη δημιουργία ενός χρηματοδοτικού μέσου για το περιβάλλον (LIFE)(5), θεσπίστηκε για να συμβάλλει στην εφαρμογή και την ανάπτυξη της κοινοτικής πολιτικής στον τομέα του περιβάλλοντος και της περιβαλλοντικής νομοθεσίας·

2. ο κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 1973/92 του Συμβουλίου τροποποιήθηκε ουσιαστικά με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1404/96(6) ενόψει περαιτέρω συμβολής στην εφαρμογή, αναπροσαρμογή και ανάπτυξη της κοινοτικής πολιτικής στον τομέα του περιβάλλοντος και της περιβαλλοντικής νομοθεσίας, ιδίως όσον αφορά την ενσωμάτωση του περιβάλλοντος σε άλλες πολιτικές, καθώς και στη βιώσιμη ανάπτυξη της Κοινότητας, πρέπει να γίνουν τροποποιήσεις στον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1973/92 του Συμβουλίου, ο οποίος, θα πρέπει, για λόγους σαφήνειας, να αναδιατυπωθεί και να αντικατασταθεί από τον παρόντα κανονισμό·

3. το χρηματοδοτικό μέσο για το περιβάλλον LIFE υλοποιείται κατά φάσεις· η δεύτερη φάση λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 1999·

4. λόγω της θετικής συμβολής του LIFE στην επίτευξη των στόχων της κοινοτικής πολιτικής για το περιβάλλον και σύμφωνα με το άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 1973/92, θα πρέπει να θεσπστεί μια τρίτη φάση διάρκειας πέντε ετών, η οποία θα λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2004·

5. το LIFE θα πρέπει να ενισχυθεί ως ειδικό χρηματοδοτικό μέσο, συμπληρωματικό άλλων κοινοτικών μέσων, χωρίς ωστόσο να περιοριστούν οι παρεμβάσεις του LIFE σε τομείς που δεν καλύπτονται από άλλα κοινοτικά χρηματοδοτικά μέσα·

6. θα πρέπει να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα και η διαφάνεια των διαφόρων διαδικασιών του LIFE, με σαφή προσδιορισμό των τριών σκελών που συνθέτουν το χρηματοδοτικό μέσο·

7. είναι αναγκαίο να εξασφαλιστεί αποτελεσματική παρακολούθηση και αξιολόγηση των δράσεων που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του LIFE·

8. η πείρα που αποκτήθηκε κατά τη δεύτερη φάση του LIFE δείχνει ότι είναι αναγκαίο να επικεντρωθούν οι προσπάθειες με σαφέστερο προσδιορισμό των τομέων δραστηριότητας που μπορούν να λάβουν κοινοτική χρηματοδοτική βοήθεια, να απλουστευθούν οι διαχειριστικές διαδικασίες και να βελτιωθούν τα μέτρα διάδοσης των πληροφοριών που αφορούν την πείρα που αποκτήθηκε, τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν και τις μακροπρόθεσμες συνέπειές τους, με στόχο την προώθηση της μεταφοράς αυτών των αποτελεσμάτων·

9. η ανάπτυξη της κοινοτικής πολιτικής στον τομέα του περιβάλλοντος πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν και την εμπειρία που αποκτήθηκε από τις μεμονωμένες δράσεις που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του LIFE·

10. θα πρέπει να ληφθούν υπόψη οι μεταναστευτικοί διάδρομοι και ο ρόλος των ενδιάμεσων ζωνών στο πλαίσιο των έργων που συμβάλλουν στην εφαρμογή του "Natura 2000"·

11. θα πρέπει να αναληφθούν προπαρασκευαστικά έργα με στόχο την ανάπτυξη νέων κοινοτικών περιβαλλοντικών δραστηριοτήτων και μέσων ή/και την αναπροσαρμογή της νομοθεσίας και των πολιτικών στον τομέα του περιβάλλοντος·

12. η απόφαση αριθ. 2179/98/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Σεπτεμβρίου 1998, περί αναθεωρήσεως του προγράμματος της Ευρωπαϊκής Κοινότητας σχετικά με την πολιτική και τη δράση για το περιβάλλον και τη βιώσιμη ανάπτυξη "Στόχος η αειφορία"(7), θέτει, μεταξύ των πρωταρχικών στόχων της Κοινότητας, την ανάπτυξη προγραμμάτων για την περαιτέρω ευαισθητοποίηση της βιομηχανίας όσον αφορά το περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένων ειδικότερα των μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ), και την απόδοση προτεραιότητας στα προβλήματα των ΜΜΕ, από την άποψη των τεχνικών και χρηματοδοτικών εμποδίων στα οποία προσκρούουν η ανάπτυξη και η χρησιμοποίηση καθαρών σε σχέση με το περιβάλλον τεχνολογιών·

13. θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη, κατά περίπτωση, οι συνέπειες για την απασχόληση των προτάσεων που εξετάζονται για χρηματοδοτική στήριξη στο πλαίσιο του LIFE-Περιβάλλον·

14. σχετικά με τις παράκτιες της Μεσογείου ή της Βαλτικής Θάλασσας τρίτες χώρες, εκτός των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης που έχουν συνάψει συμφωνίες σύνδεσης με την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, είναι αναγκαίο να αναληφθούν δραστηριότητες τεχνικής συνδρομής για τη δημιουργία δυναμικότητας και διοικητικών μηχανισμών στον τομέα του περιβάλλοντος·

15. οι ευρωπαϊκές συμφωνίες μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους, αφενός, και των υποψήφιων για προσχώρηση χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, αφετέρου, προβλέπουν τη συμμετοχή των χωρών αυτών, σε κοινοτικά προγράμματα, και ειδικότερα σε αυτά που αφορούν το περιβάλλον·

16. οι ανωτέρω χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης θα πρέπει καταρχήν να καλύπτουν τα έξοδα συμμετοχής τους με ίδιους πόρους, αλλά, αν χρειαστεί, η Κοινότητα μπορεί να αποφασίσει, σε ειδικές περιπτώσεις και σύμφωνα με τους κανόνες που ισχύουν για το γενικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τις σχετικές συμφωνίες σύνδεσης, να συμπληρώσει την εθνική συνεισφορά της συγκεκριμένης χώρας·

17. οι άλλες υποψήφιες για προσχώρηση χώρες, από τη στιγμή που θα συνεισφέρουν οικονομικά στο LIFE, θα μπορούν να συμμετέχουν σ' αυτό υπό όρους αντίστοιχους με εκείνους που έχουν καθοριστεί για τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης που είναι υποψήφιες να προσχωρήσουν·

18. οι εισπράξεις από τρίτες χώρες αποτελούν πόρους που καταλογίζονται στο εν λόγω χρηματοδοτικό μέσο και εγγράφονται ως τέτοιοι στην αντίστοιχη θέση δαπανών·

19. είναι σκόπιμο να συσταθούν μηχανισμοί επιλογής, που θα επιτρέπουν την προσαρμογή των παρεμβάσεων της Κοινότητας στα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά των προς υποστήριξη έργων· θα πρέπει να θεσπιστούν κατευθυντήριες γραμμές που να προάγουν τη συνέργεια μεταξύ των δράσεων επίδειξης και των κατευθυντήριων αρχών της κοινοτικής περιβαλλοντικής πολιτικής ενόψει της βιώσιμης ανάπτυξης·

20. είναι σκόπιμο να θεσπισθεί μια επιτροπή για να επικουρεί την Επιτροπή στην εφαρμογή του παρόντος κανονισμού· δεδομένου ότι τα αναγκαία μέτρα για την εφαρμογή του παρόντος μέσου είναι γενικά μέτρα κατά την έννοια του άρθρου 2 της απόφασης 1999/468/ΕΚ της 28ης Ιουνίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή(8), τα μέτρα αυτά θα πρέπει να εκδοθούν σύμφωνα με τη διαδικασία της κανονιστικής επιτροπής που προβλέπει το άρθρο 5 της εν λόγω απόφασης·

21. ο παρών κανονισμός θεσπίζει, για όλη τη διάρκεια της τρίτη φάσης, χρηματοδοτικό πλαίσιο που αποτελεί προνομιακή αναφορά, κατά την έννοια του σημείου 33 της Διοργανικής Συμφωνίας της 6ης Μαΐου 1999 μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής(9) για την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή κατά τη διάρκεια της ετήσιας διαδικασίας του προϋπολογισμού·

22. το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο θα πρέπει να εξετάσουν, με βάση πρόταση της Επιτροπής, κατά πόσον είναι σκόπιμο να συνεχιστεί η δράση του LIFE μετά την τρίτη φάση,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Άρθρο 1

Γενικός στόχος

Συνιστάται χρηματοδοτικό μέσο για το περιβάλλον, εφεξής καλούμενο LIFE.

Γενικός στόχος του LIFE είναι η συμβολή στην εφαρμογή, αναπροσαρμογή και ανάπτυξη της κοινοτικής πολιτικής στον τομέα του περιβάλλοντος και της περιβαλλοντικής νομοθεσίας, ειδικότερα όσον αφορά την ενσωμάτωση του περιβάλλοντος σε άλλες πολιτικές, καθώς και η συμβολή στη βιώσιμη ανάπτυξη εντός της Κοινότητας.

Άρθρο 2

Θεματικά σκέλη και γενικά κριτήρια

Το LIFE απαρτίζεται από τρία θεματικά σκέλη, καλούμενα LIFE-Φύση, LIFE-Περιβάλλον και LIFE-Τρίτες Χώρες.

Τα έργα που χρηματοδοτούνται από το LIFE, πρέπει να πληρούν τα ακόλουθα γενικά κριτήρια:

α) να παρουσιάζουν κοινοτικό ενδιαφέρον, συμβάλλοντας ουσιαστικά στο γενικό στόχο που ορίζεται στο άρθρο 1·

β) να υλοποιούνται από τεχνικώς και οικονομικώς αξιόπιστους συμμετέχοντες·

γ) να είναι εφικτά από άποψη τεχνικών προτάσεων, χρονοδιαγράμματος, προϋπολογισμού και σχέσης κόστους/οφέλους.

Είναι δυνατόν να δίδεται προτεραιότητα στα έργα που βασίζονται σε πολυεθνική προσέγγιση, εφ' όσον αυτό ενδέχεται να έχει δραστικότερα αποτελέσματα από άποψη επίτευξης των στόχων, λαμβανομένων υπ' όψη της σκοπιμότητας και των δαπανών.

Άρθρο 3

LIFE-Φύση

1. Ειδικός στόχος του LIFE-Φύση είναι η συμβολή στην εφαρμογή της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 2ας Απριλίου 1979, περί της διατήρησης των αγρίων πτηνών(10) και της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, για τη διατήρηση των φυσικών ενδιαιτημάτων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας(11), ιδίως δε στην υλοποίηση του ευρωπαϊκού δικτύου Natura 2000, που έχει συσταθεί από την τελευταία αυτή οδηγία.

2. Τα ακόλουθα είναι επιλέξιμα από το LIFE-Φύση:

α) τα έργα με αντικείμενο τη διατήρηση της φύσης που εξυπηρετούν τον αναφερόμενο στην παράγραφο 1 ειδικό στόχο και συμβάλλουν στη διατήρηση ή αποκατάσταση των φυσικών ενδιαιτημάτων ή/και των πληθυσμών ειδών σε ικανοποιητική κατάσταση διατήρησης υπό την έννοια της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ·

β) τα συνοδευτικά μέτρα που προωθούν τον ειδικό στόχο περί του οποίου η παράγραφος 1 και απαιτούνται για:

i) την προετοιμασία έργων στα οποία συμμετέχουν εταίροι σε πλείονα κράτη μέλη (μέτρο "starter",

ii) την ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ έργων (μέτρο "co-op"),

iii) την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των έργων καθώς και για τη διάδοση των αποτελεσμάτων τους, συμπεριλαμβανομένων των αποτελεσμάτων των έργων που εγκρίθηκαν βάσει των προηγούμενων φάσεων του LIFE (μέτρο "assist").

3. Η χρηματοδοτική συνδρομή λαμβάνει τη μορφή συγχρηματοδότησης των έργων. Το ποσοστό κατ' ανώτατο όριο είναι:

α) 50 % για τα έργα με αντικείμενο τη διατήρηση της φύσης και 100 % για τα συνοδευτικά μέτρα·

β) κατ' εξαίρεση, το ποσοστό 50 % που προβλέπεται στο στοιχείο α), ανέρχεται σε 75 % κατ' ανώτατο όριο στην περίπτωση των έργων που αφορούν φυσικά ενδιαιτήματα προτεραιότητας ή είδη προτεραιότητας υπό την έννοια της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ ή είδη πτηνών, τα οποία η επιτροπή η συσταθείσα δυνάμει του άρθρου 16 της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ θεωρεί χρηματοδοτική προτεραιότητα βάσει του LIFE-Φύση.

4. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή τις προτάσεις έργων προς χρηματοδότηση βάσει της παραγράφου 2 στοιχείο α). Στις περιπτώσεις που στα έργα συμμετέχουν περισσότερα του ενός κράτη μέλη, οι προτάσεις διαβιβάζονται από το κράτος μέλος στο οποίο έχει την έδρα του ο φορέας που συντονίζει το έργο.

Οι προτάσεις διαβιβάζονται στην Επιτροπή πριν από τις 31 Οκτωβρίου κάθε έτους. Η Επιτροπή αποφασίζει σχετικά με τις προτάσεις αυτές, σύμφωνα με την παράγραφο 7, πριν από τις 30 Απριλίου του επόμενου έτους. Προτάσεις για το έτος 2000 πρέπει να διαβιβαστούν στην Επιτροπή πριν από τις 31 Μαρτίου 2000. Η Επιτροπή αποφασίζει σχετικά με τις προτάσεις αυτές πριν από τις 31 Οκτωβρίου 2000 και σύμφωνα με την παράγραφο 7.

5. Λαμβάνονται υπόψη για τη χορήγηση χρηματοδοτικής στήριξης, σύμφωνα με την παράγραφο 7, μόνον οι προτάσεις που συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις του άρθρου 2 και της παραγράφου 2 στοιχείο α) του παρόντος άρθρου, πληρούν δε τα ακόλουθα κριτήρια:

α) έργα στο ευρωπαϊκό έδαφος των κρατών μελών, τα οποία καλύπτουν:

i) τόπο που προτείνει ένα κράτος μέλος βάσει του άρθρου 4 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ, ή

ii) τοποθεσίες που έχουν καταταχθεί βάσει του άρθρου 4 της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ, ή

iii) είδη που αναφέρονται στην οδηγία 92/43/ΕΟΚ, παράρτημα II ή IV, ή στην οδηγία 79/409/ΕΟΚ, παράρτημα I·

β) έργα στις υποψήφιες για προσχώρηση χώρες στις οποίες έχει εφαρμογή το άρθρο 6, όσον αφορά:

i) τοποθεσίες διεθνούς σημασίας που φιλοξενούν τύπους ενδιαιτημάτων του παραρτήματος I ή είδη του παραρτήματος II της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ ή τύπους ενδιαιτημάτων ή ειδών που δεν συναντώνται στην Κοινότητα, κατατάσσονται όμως στα ψηφίσματα τα σχετικά με τη σύμβαση της Βέρνης ως χρήζοντα ειδικών μέτρων διατήρησης, ή

ii) τοποθεσίες διεθνούς σημασίας που φιλοξενούν είδη πτηνών του παραρτήματος I της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ ή είδη αποδημητικών πτηνών που συναντώνται στην Κοινότητα ή είδη πτηνών που δεν συναντώνται στην Κοινότητα, κατατάσσονται όμως στα ψηφίσματα τα σχετικά με τη σύμβαση της Βέρνης ως χρήζοντα ειδικών μέτρων διατήρησης, ή

iii) είδη των παραρτημάτων II ή IV της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ ή στο παράρτημα I της οδηγίας 79/409/ΕΟΚ ή είδη που δεν συναντώνται στην Κοινότητα, κατατάσσονται όμως στα προσαρτήματα I ή II της σύμβασης της Βέρνης.

6. Η Επιτροπή αποστέλλει στα κράτη μέλη σύνοψη των προτάσεων που έχει παραλάβει. Θέτει στη διάθεση των κρατών μελών, εφόσον τα ζητήσουν, τα πρωτότυπα των εγγράφων προς μελέτη.

7. Τα έργα που λαμβάνονται υπόψη για τη χορήγηση χρηματοδοτική στήριξης από το LIFE-Φύση, υπόκεινται στη διαδικασία του άρθρου 11. Για τους σκοπούς της παρούσας παραγράφου, η επιτροπή είναι εκείνη που αναφέρεται στο άρθρο 20 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ.

Η Επιτροπή εκδίδει μία απόφαση-πλαίσιο η οποία απευθύνεται στα κράτη μέλη όσον αφορά τα έργα που επιλέχθηκαν, καθώς και επιμέρους αποφάσεις οι οποίες απευθύνονται στους δικαιούχους και στις οποίες καθορίζονται το ύψος της χρηματοδοτικής συνδρομής, οι διαδικασίες χρηματοδότησης και ελέγχου καθώς και όλοι οι ειδικοί τεχνικοί όροι για το εκάστοτε έργο που έχει εγκριθεί.

8. Με πρωτοβουλία της Επιτροπής:

α) δημοσιεύονται προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος για τα συνοδευτικά μέτρα για τα οποία ζητείται χρηματοδότηση βάσει της παραγράφου 2, στοιχείο β), εδάφια i) και ii), αφού ζητηθεί η γνώμη της επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 21 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Τα κράτη μέλη μπορούν να υποβάλουν στην Επιτροπή προτάσεις συνοδευτικών μέτρων·

β) για τα συνοδευτικά μέτρα για τα οποία ζητείται χρηματοδότηση δυνάμει της παραγράφο 2, στοιχείου β), εδάφιο iii), δημοσιεύονται προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος.

Όλες οι προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, στην οποία καθορίζονται τα ειδικά κριτήρια που πρέπει να πληρούνται.

Άρθρο 4

LIFE-Περιβάλλον

1. Ειδικός στόχος του LIFE-Περιβάλλον είναι η συμβολή στην ανάπτυξη νεωτεριστικών και ολοκληρωμένων μεθόδων και τεχνικών και στην περαιτέρω ανάπτυξη της περιβαλλοντικής πολιτικής της Κοινότητας.

2. Τα ακόλουθα έργα ή/και μέτρα επιλέγονται από το LIFE-Περιβάλλον:

α) έργα επίδειξης που προωθούν τον στόχο περί του οποίου η παράγραφος 1 και:

- ενσωματώνουν προβληματισμούς σχετικά με το περιβάλλον και τη βιώσιμη ανάπτυξη στο χωροταξικό σχεδιασμό και στην αξιοποίηση της γης, συμπεριλαμβανομένων των αστικών και παράκτιων περιοχών, ή

- ελαχιστοποιούν τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις των οικονομικών δραστηριοτήτων με προληπτική προσέγγιση, ή

- προλαμβάνουν, επαναχρησιμοποιούν, ανακτούν και ανακυκλώνουν κάθε είδος αποβλήτων και εξασφαλίζουν την ορθολογική διαχείριση των ροών αποβλήτων, ή

- περιορίζουν τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις των προϊόντων, με ολοκληρωμένη προσέγγιση της παραγωγής, της διανομής, της κατανάλωσης και της διαχείρισης στο τέλος του κύκλου ζωής τους, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης προϊόντων φιλικών προς το περιβάλλον·

β) έργα που προετοιμάζουν την ανάπτυξη νέων κοινοτικών περιβαλλοντικών δράσεων και μέσων ή/και την αναπροσαρμογή της νομοθεσίας και των πολιτικών στον τομέα του περιβάλλοντος·

γ) συνοδευτικά μέτρα που απαιτούνται για:

i) τη διάδοση πληροφοριών σχετικά με την ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ έργων,

ii) την αξιολόγηση, την παρακολούθηση και την προβολή των δράσεων που έχουν αναληφθεί κατά την παρούσα φάση εφαρμογής του μέσου LIFE και τις δύο προηγούμενες φάσεις, καθώς και για τη διάδοση πληροφοριών σχετικά με την πείρα που αποκτήθηκε και τη μεταβίβαση των αποτελεσμάτων που προέκυψαν από τις δράσεις αυτές.

3. Η χρηματοδοτική συνδρομή λαμβάνει τη μορφή συγχρηματοδότησης των έργων.

Το ποσοστό της κοινοτικής χρηματοδοτικής στήριξης ανέρχεται κατ' ανώτατο όριο σε 30 % του επιλέξιμου κόστους του έργου για έργα που αποφέρουν σημαντικά καθαρά κέρδη. Στην περίπτωση αυτή, η συμμετοχή των δικαιούχων στη χρηματοδότηση πρέπει να είναι τουλάχιστον ίση με την κοινοτική στήριξη.

Το ποσοστό της κοινοτικής χρηματοδοτικής στήριξης για όλους τους λοιπούς αιτούντες ανέρχεται κατ' ανώτατο όριο σε 50 % του επιλέξιμου κόστους του έργου.

Το ποσοστό της κοινοτικής χρηματοδοτικής στήριξης των συνοδευτικών μέτρων ανέρχεται σε 100 % του κόστους των μέτρων αυτών κατ' ανώτατο όριο.

4. Όσον αφορά τα έργα επίδειξης, η Επιτροπή θα θεσπίσει κατευθυντήριες γραμμές, αφού τις υποβάλει στη διαδικασία του άρθρου 11, οι οποίες θα δημοσιευτούν στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Οι κατευθυντήριες γραμμές προωθούν τη συνέργεια μεταξύ δράσεων επίδειξης και των κατευθυντήριων αρχών της κοινοτικής πολιτικής στον τομέα του περιβάλλοντος ενόψει της βιώσιμης ανάπτυξης.

5. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή τις προτάσεις έργων προς χρηματοδότηση βάσει της παραγράφου 2 στοιχείο α). Στις περιπτώσεις που στα έργα συμμετέχουν περισσότερα του ενός κράτη μέλη, οι προτάσεις διαβιβάζονται από το κράτος μέλος στο οποίο εδρεύει ο φορέας που συντονίζει το έργο.

Οι προτάσεις διαβιβάζονται στην Επιτροπή πριν από τις 31 Ιανουαρίου κάθε έτους. Η Επιτροπή αποφασίζει σχετικά με τις προτάσεις αυτές, σύμφωνα με την παράγραφο 10, πριν από τις 31 Ιουλίου. Προτάσεις για το έτος 2000 πρέπει να διαβιβαστούν στην Επιτροπή πριν από τις 31 Μαρτίου 2000. Η Επιτροπή αποφασίζει σχετικά με τις προτάσεις αυτές πριν από τις 31 Οκτωβρίου 2000 και σύμφωνα με την παράγραφο 10.

6. Λαμβάνονται υπόψη για τη χορήγηση χρηματοδοτικής στήριξης, σύμφωνα με την παράγραφο 10, μόνο οι προτάσεις που συμμορφώνονται με τις απαιτήσεις τού άρθρου 2 και της παραγράφου 2 στοιχείο α) του παρόντος άρθρου και πληρούν τα ακόλουθα κριτήρια:

α) παρέχουν λύσεις για την επίλυση ενός προβλήματος που προκύπτει συχνά στην Κοινότητα ή απασχολεί σοβαρά ορισμένα κράτη μέλη·

β) αποτελούν καινοτομία από την άποψη της εφαρμοζόμενης τεχνικής ή μεθόδου·

γ) αποτελούν παράδειγμα και σημαίνουν πρόοδο σε σύγκριση με την υπάρχουσα κατάσταση·

δ) είναι ικανές να τονώνουν τη διάδοση και την ευρύτερη δυνατή εφαρμογή πρακτικών, τεχνολογιών ή/και προϊόντων που συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος·

ε) αφορούν την ανάπτυξη και τη μεταφορά τεχνογνωσίας που μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε ίδιες ή ανάλογες καταστάσεις·

στ) προάγουν τη συνεργασία στον τομέα του περιβάλλοντος·

ζ) διαθέτουν έναν δυνάμει ικανοποιητικό λόγο κόστους/οφέλους από περιβαλλοντική άποψη·

η) προάγουν την ενσωμάτωση περιβαλλοντικών μελημάτων σε δραστηριότητες των οποίων οι κύριοι στόχοι είναι οικονομικοί και κοινωνικοί.

Κατά την εξέταση αυτών των προτάσεων, θα πρέπει επίσης να λαμβάνονται υπόψη, κατά περίπτωση, οι συνέπειές τους στην απασχόληση.

7. Κρίνονται μη επιλέξιμες οι ακόλουθες δαπάνες για:

α) αγορές εκτάσεων·

β) την εκπόνηση μελετών που δεν αφορούν άμεσα τον στόχο των χρηματοδοτούμενων έργων·

γ) επενδύσεις σε μεγάλα έργα υποδομής ή επενδύσεις μη καινοτόμου διαρθρωτικού χαρακτήρα, συμπεριλαμβανομένων των δραστηριοτήτων που έχουν ήδη επιβεβαιωθεί σε βιομηχανική κλίμακα·

δ) δραστηριότητες έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης.

8. Με πρωτοβουλία της Επιτροπής:

α) για τα προς χρηματοδότηση έργα σύμφωνα με την παράγραφο 2, στοιχείο β) και για τα συνοδευτικά μέτρα για τα οποία ζητείται χρηματοδότηση σύμφωνα με την παράγραφο 2, στοιχείο γ), σημείο i), δημοσιεύονται προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος, αφού ζητηθεί η γνώμη της επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 11. Τα κράτη μέλη μπορούν να υποβάλουν στην Επιτροπή προτάσεις έργων προς χρηματοδότηση σύμφωνα με την παράγραφο 2, στοιχείο β)·

β) για τα συνοδευτικά μέτρα που χρηματοδοτούνται βάσει της παραγράφου 2, στοιχείο γ), σημείο ii), δημοσιεύεται πρόσκληση εκδήλωσης ενδιαφέροντος.

Όλες οι προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, στην οποία καθορίζονται τα ειδικά κριτήρια που πρέπει να πληρούνται.

9. Η Επιτροπή αποστέλλει στα κράτη μέλη σύνοψη των κυρίων στοιχείων και του περιεχομένου των προτάσεων που έχουν παραληφθεί βάσει της παραγράφου 2, στοιχεία α) και β). Θέτει στη διάθεση των κρατών μελών, εφόσον τα ζητήσουν, τα πρωτότυπα των εγγράφων προς μελέτη.

10. Τα έργα, που λαμβάνονται υπόψη για τη χορήγηση της χρηματοδοτικής στήριξης, υπόκεινται στη διαδικασία του άρθρου 11.

11. Η Επιτροπή εκδίδει απόφαση-πλαίσιο η οποία απευθύνεται στα κράτη μέλη όσον αφορά τα έργα που επιλέχθηκαν καθώς και επιμέρους αποφάσεις οι οποίες απευθύνονται στους δικαιούχους και στις οποίες καθορίζονται το ύψος της χρηματοδοτικής συνδρομής, οι διαδικασίες χρηματοδότησης και ελέγχου καθώς και όλοι οι ειδικοί τεχνικοί όροι για το εκάστοτε έργο που έχει εγκριθεί.

Άρθρο 5

LIFE-Τρίτες χώρες

1. Ειδικός στόχος του LIFE-Τρίτες χώρες είναι η συμβολή τη δημιουργία των αναγκαίων διοικητικών μηχανισμών και δυναμικότητας στον τομέα του περιβάλλοντος καθώς και στο σχεδιασμό πολιτικής και προγραμμάτων δράσης για το περιβάλλον στις παράκτιες της Μεσογείου ή της Βαλτικής Θάλασσας τρίτες χώρες εκτός από τις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης που έχουν συνάψει συμφωνίες σύνδεσης με την Ευρωπαϊκή Κοινότητα και αναφέρονται στο άρθρο 5, παράγραφος 1.

2. Τα ακόλουθα είναι επιλέξιμα από το LIFE-Τρίτες χώρες:

α) τα έργα παροχής τεχνικής βοήθειας που εξυπηρετούν τον αναφερόμενο στην παράγραφο 1 στόχο·

β) τα συνοδευτικά μέτρα που είναι αναγκαία για την αξιολόγηση, την παρακολούθηση και την προβολή των δράσεων που έχουν αναληφθεί κατά την παρούσα φάση εφαρμογής του μέσου LIFE και τις δύο προηγούμενες φάσεις, για την ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ έργων καθώς και για τη διάδοση πληροφοριών σχετικά με την πείρα που αποκτήθηκε και τα αποτελέσματα που προέκυψαν από τις δράσεις αυτές.

3. Η χρηματοδοτική συνδρομή λαμβάνει τη μορφή συγχρηματοδότησης των έργων και των συνοδευτικών μέτρων. Το ποσοστό της κοινοτικής χρηματοδότησης ανέρχεται κατ' ανώτατο όριο σε 70 % του κόστους των έργων που αναφέρονται στην παράγραφο 2, στοιχείο α) και σε 100 % του κόστους των συνοδευτικών μέτρων που αναφέρονται στην παράγραφο 2, στοιχείο β).

4. Οι ενδιαφερόμενες εθνικές αρχές των τρίτων χωρών υποβάλλουν στην Επιτροπή τις προτάσεις έργων προς χρηματοδότηση βάσει της παραγράφου 2, στοιχείο α). Στις περιπτώσεις που στα έργα συμμετέχουν περιοσσότερες της μίας χώρες, οι προτάσεις υποβάλλονται από τη χώρα στην οποία εδρεύει ο φορέας που συντονίζει το έργο ή από τον διεθνή οργανισμό που εργάζεται για την προστασία του περιβάλλοντος στην καλυπτόμενη γεωγραφική περιοχή.

Οι προτάσεις διαβιβάζονται στην Επιτροπή πριν από τις 31 Ιανουαρίου κάθε έτους. Η Επιτροπή αποφασίζει σχετικά με τις προτάσεις αυτές, σύμφωνα με την παράγραφο 7, πριν από τις 31 Ιουλίου. Προτάσεις για το έτος 2000 πρέπει να διαβιβαστούν στην Επιτροπή πριν από τις 31 Μαρτίου 2000. Η Επιτροπή αποφασίζει σχετικά με τις προτάσεις αυτές πριν από τις 31 Οκτωβρίου 2000 και σύμφωνα με την παράγραφο 7.

5. Λαμβάνονται υπόψη για τη χορήγηση χρηματοδοτικής στήριξης, σύμφωνα με την παράγραφο 7, μόνον οι προτάσεις που συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις του άρθρου 2 και της παραγράφου 2, στοιχείο α) του παρόντος άρθρου, πληρούν δε τα ακόλουθα κριτήρια:

α) παρουσιάζουν κοινοτικό ενδιαφέρον, κυρίως λόγω της συμβολής τους στην εφαρμογή περιφερειακών και διεθνών προσανατολισμών και συμφωνιών,

β) συμβάλλουν στην υλοποίηση μιας προσέγγισης που ευνοεί την αειφόρο ανάπτυξη σε διεθνές, εθνικό ή περιφερειακό επίπεδο,

γ) προσφέρουν λύσεις σε μείζονα περιβαλλοντικά προβλήματα στην περιφέρεια και στους σχετικούς τομείς.

Δίδεται προτεραιότητα στα έργα που προάγουν τη συνεργασία σε διασυνοριακό, διακρατικό ή περιφερειακό επίπεδο.

6. Η Επιτροπή αποστέλλει στα κράτη μέλη σύνοψη των κύριων στοιχείων και του περιεχομένου των προτάσεων που προέρχονται από τρίτες χώρες.

Θέτει στη διάθεση των κρατών μελών, εφόσον τα ζητήσουν, τα πρωτότυπα των εγγράφων προς μελέτη.

7. Τα έργα που λαμβάνονται υπόψη για τη χορήγηση χρηματοδοτικής στήριξης υπόκεινται στη διαδικασία του άρθρου 11. Με την επιφύλαξη της διαδικασίας αυτής, προτού ληφθεί απόφαση για έργα που αφορούν την προστασία της φύσης, ζητείται η γνώμη της επιτροπής που έχει συσταθεί δυνάμει του άρθρου 21 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ. Η Επιτροπή εκδίδει απόφαση σχετικά με τον κατάλογο των έργων που επιλέχθηκαν.

8. Για τα έργα που εγκρίνονται συνάπτεται σύμβαση μεταξύ της Επιτροπής και των δικαιούχων, στην οποία καθορίζονται το ύψος της χρηματοδοτικής συνδρομής, οι διαδικασίες χρηματοδότησης και ελέγχου καθώς και όλοι οι ειδικοί τεχνικοί όροι για το εκάστοτε έργο που έχει εγκριθεί. Ο κατάλογος των προτάσεων που επιλέχθηκαν, αποστέλλεται στα κράτη μέλη.

9. Για τα συνοδευτικά μέτρα τα οποία χρηματοδοτούνται βάσει της παραγράφου 2, στοιχείο β), δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, με πρωτοβουλία της Επιτροπής, προσκλήσεις εκδήλωσης ενδιαφέροντος, στις οποίες καθορίζονται τα ειδικά κριτήρια που πρέπει να πληρούνται.

Άρθρο 6

Συμμετοχή των υποψήφιων για προσχώρηση χωρών

1. Το LIFE είναι ανοικτό στη συμμετοχή των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης που είναι υποψήφιες για προσχώρηση, υπό τους όρους που προβλέπονται στις συμφωνίες σύνδεσης που έχουν συναφθεί με τις χώρες αυτές και βάσει των διατάξεων της απόφασης του Συμβουλίου Σύνδεσης που είναι αρμόδιο για την εκάστοτε χώρα.

2. Οι εθνικές αρχές των ενδιαφερόμενων χωρών διαβιβάζουν στην Επιτροπή τις προτάσεις για τα προς χρηματοδότηση έργα στο πλαίσιο του LIFE-Φύση και του LIFE-Περιβάλλον, εντός των προθεσμιών που καθορίζονται στο άρθρο 3 παράγραφος 4 και στο άρθρο 4 παράγραφος 5, αντίστοιχα. Στις περιπτώσεις που στα έργα συμμετέχουν περισσότερες της μίας χώρες, οι προτάσεις διαβιβάζονται από τη χώρα στην οποία εδρεύει ο φορέας που συντονίζει το έργο.

3. Για τη χορήγηση της κοινοτικής χρηματοδοτικής στήριξης, λαμβάνονται υπόψη οι προτάσεις που πληρούν τα γενικά κριτήρια του άρθρου 2 καθώς και τα ειδικότερα κριτήρια του άρθρου 3 παράγραφος 5, στοιχείο β) και του άρθρου 4, παράγραφοι 6 και 8.

4. Η Επιτροπή αποστέλλει στα κράτη μέλη σύνοψη των κύριων στοιχείων και του περιεχομένου των προτάσεων που έλαβε από τις εθνικές αρχές των ενδιαφερόμενων χωρών. Θέτει στη διάθεση των κρατών μελών, εφόσον το ζητήσουν, τα πρωτότυπα των εγγράφων προς μελέτη.

5. Τα έργα που λαμβάνονται υπόψη για τη χορήγηση χρηματοδοτικής στήριξης από το LIFE, υπόκεινται είτε στη διαδικασία του άρθρου 3 παράγραφος 7 είτε στη διαδικασία του άρθρου 11, ανάλογα με τον τύπο του προτεινόμενου έργου.

6. Για τα έργα που εγκρίνονται, συνάπτεται μεταξύ της Επιτροπής και των δικαιούχων συμβόλαιο ή σύμβαση, στα οποία καθορίζονται το ύψος της χρηματοδοτικής συνδρομής, οι διαδικασίες χρηματοδότησης και ελέγχου καθώς και όλοι οι ειδικοί τεχνικοί όροι για το εκάστοτε έργο που έχει εγκριθεί. Ο κατάλογος των προτάσεων που επιλέχθηκαν, αποστέλλεται στα κράτη μέλη.

7. Όταν καθοριστούν για τις άλλες χώρες που είναι υποψήφιες για προσχώρηση όροι και διατάξεις ισοδύναμοι με τους αναφερόμενους στην παράγραφο 1, οι χώρες αυτές θα έχουν δικαίωμα συμμετοχής στο LIFE σύμφωνα με τις παραγράφους 2 έως 6. Οι χώρες που συμμετέχουν δυνάμει του παρόντος άρθρου, δεν μπορούν να συμμετάσχουν δυνάμει του άρθρου 5.

8. Η ετήσια κατανομή των πιστώσεων για τη συγχρηματοδότηση του μέσου από τις χώρες που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 7, δημοσιεύεται στο τμήμα III, μέρος Β, παράρτημα IV, του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 7

Συνοχή μεταξύ των χρηματοδοτικών μέσων

1. Με την επιφύλαξη των όρων που προβλέπονται στο άρθρο 6 για τις υποψήφιες για προσχώρηση χώρες, τα έργα για τα οποία έχουν χορηγηθεί ενισχύσεις προβλεπόμενες στο πλαίσιο διαρθρωτικών ταμείων ή άλλων κοινοτικών δημοσιονομικών μέσων, δεν είναι επιλέξιμα για τη χορήγηση της χρηματοδοτικής συνδρομής στα πλαίσια του παρόντος κανονισμού.

2. Η Επιτροπή εξασφαλίζει τη συνοχή μεταξύ των δράσεων που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού και εκείνων που πραγματοποιούνται από τα διαρθρωτικά ταμεία, τα προγράμματα έρευνας, τεχνολογικής ανάπτυξης και επίδειξης ή από άλλα κοινοτικά χρηματοδοτικά μέσα.

Άρθρο 8

Διάρκεια της τρίτης φάσης και δημοσιονομικοί πόροι

1. Το LIFE υλοποιείται κατά φάσεις. Η τρίτη φάση αρχίζει την 1η Ιανουαρίου 2000 και λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 2004. Το χρηματοδοτικό πλαίσιο για την υλοποίηση της τρίτης φάσης για την περίοδο 2000 έως 2004, καθορίζεται σε 613 εκατομμύρια ευρώ.

2. Οι δημοσιονομικοί πόροι που διατίθενται για τις δράσεις που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό, εγγράφονται ως ετήσιες πιστώσεις στο γενικό προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή εγκρίνει τις διαθέσιμες πιστώσεις για κάθε έτος, εντός των ορίων των δημοσιονομικών προοπτικών.

3. Το ποσοστό των πόρων που διατίθενται για κάθε τομέα δράσης, ορίζεται ως εξής:

α) 47 % για τις δράσεις που αναλαμβάνονται βάσει του άρθρου 3·

β) 47 % για τις δράσεις που αναλαμβάνονται βάσει του άρθρου 4·

γ) 6 % για τις δράσεις που αναλαμβάνονται βάσει του άρθρου 5.

Το ποσοστό που διατίθεται για τα συνοδευτικά μέτρα, περιορίζεται στο 5 % των διαθέσιμων πιστώσεων.

Άρθρο 9

Παρακολούθηση των έργων

1. Για κάθε έργο που χρηματοδοτείται από το LIFE, ο δικαιούχος αποστέλλει στην Επιτροπή και, κατόπιν σχετικής αιτήσεως, στο ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, τεχνικές και οικονομικές εκθέσεις σχετικά με την πρόοδο των εργασιών. Οι εκθέσεις προς τα κράτη μέλη μπορούν να αποστέλλονται υπό συνοπτική μορφή. Αποστέλλεται επίσης στην Επιτροπή και στο ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, τελική έκθεση εντός τριών μηνών από την περάτωση του έργου.

Η Επιτροπή καθορίζει τη μορφή και το περιεχόμενο των εκθέσεων. Οι εκθέσεις βασίζονται σε φυσικούς και οικονομικούς δείκτες, οι οποίοι ορίζονται στην απόφαση της Επιτροπής για την έγκριση των έργων ή στα συμβόλαια ή τις συμβάσεις που συνάπτονται με τους δικαιούχους. Οι δείκτες αυτοί διαμορφώνονται κατά τρόπον ώστε να υποδηλώνουν την πρόοδο των εργασιών και τους στόχους που πρέπει να επιτευχθούν σ' ένα ορισμένο χρονικό διάστημα.

2. Με την επιφύλαξη των ελέγχων που διενεργούνται από το Ελεγκτικό Συνέδριο σε συνεργασία με τα αρμόδια εθνικά όργανα ή υπηρεσίες ελέγχου, κατ' εφαρμογή του άρθρου 248 της συνθήκης, καθώς και όλων των ελέγχων που διενεργούνται βάσει του άρθρου 279, στοιχείο γ) της συνθήκης, οι υπάλληλοι και το λοιπό προσωπικό της Επιτροπής μπορούν να διενεργούν επιτόπιους ελέγχους, συμπεριλαμβανομένων των δειγματοληπτικών ελέγχων, με αντικείμενο τα έργα που χρηματοδοτούνται από το LIFE.

Πριν διενεργηθεί ο επιτόπιος έλεγχος, η Επιτροπή ενημερώνει σχετικά τον ενδιαφερόμενο δικαιούχο, και το οικείο κράτος μέλος, εκτός αν υπάρχει βάσιμη υποψία απάτης ή/και ανάρμοστης χρησιμοποίησης.

3. Κατά τη διάρκεια των πέντε ετών που ακολουθούν την τελευταία πληρωμή για μια δράση, ο δικαιούχος της χρηματοδοτικής συνδρομής διατηρεί στη διάθεση της Επιτροπής όλα τα δικαιολογητικά για τις σχετικές με τη δράση δαπάνες.

4. Με βάση τα πορίσματα των εκθέσεων και των δειγματοληπτικών ελέγχων που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2, η Επιτροπή προσαρμόζει, εάν χρειαστεί, την κλίμακα ή τις προϋποθέσεις χορήγησης της χρηματοδοτικής συνδρομής που είχε εγκριθεί αρχικά καθώς και το χρονοδιάγραμμα των πληρωμών.

5. Η Επιτροπή λαμβάνει κάθε άλλο αναγκαίο μέτρο για να εξακριβώσει αν τα χρηματοδοτούμενα έργα εκτελούνται σωστά και σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 10

Προστασία των κοινοτικών οικονομικών συμφερόντων

1. Η Επιτροπή μπορεί να μειώσει, να αναστείλει ή να ανακτήσει το ποσό της χρηματοδοτικής στήριξης που έχει χορηγηθεί για ένα έργο, εάν διαπιστώσει παρατυπίες, συμπεριλαμβανομένης της μη τήρησης των διατάξεων του παρόντος κανονισμού ή της επιμέρους απόφασης ή της σύμβασης ή του συμβολαίου για τη χορήγηση της δεδομένης χρηματοδοτικής στήριξης, ή εάν αποκαλυφθεί ότι, χωρίς να έχει ζητηθεί προηγουμένως η έγκριση της Επιτροπής, το έργο έχει υποστεί σημαντική μεταβολή, ασυμβίβαστη με τη φύση ή τους όρους εκτέλεσής του.

2. Εάν δεν έχουν τηρηθεί οι προθεσμίες ή εάν η πρόοδος στην εκτέλεση ενός έργου επιτρέπει να δικαιολογηθεί μόνο ένα μέρος της χρηματοδοτικής στήριξης που χορηγήθηκε, η Επιτροπή ζητεί από το δικαιούχο να της υποβάλει τις παρατηρήσεις του εντός καθορισμένης προθεσμίας. Εάν ο δικαιούχος δεν καταθέσει βάσιμα δικαιολογητικά στοιχεία, η Επιτροπή μπορεί να ακυρώσει το υπόλοιπο της χρηματοδοτικής συνδρομής και να απαιτήσει την επιστροφή των ποσών που έχουν ήδη καταβληθεί.

3. Κάθε ποσό που έχει καταβληθεί αχρεωστήτως πρέπει να επιστρέφεται στην Επιτροπή. Τα ποσά που δεν επιστρέφονται εγκαίρως, μπορούν να προσαυξάνονται με τόκους υπερημερίας. Η Επιτροπή θεσπίζει τις λεπτομέρειες εφαρμογής της παρούσας παραγράφου.

Άρθρο 11

Επιτροπή

1. Η Επιτροπή επικουρείται από μία κανονιστική επιτροπή.

2. Όταν γίνεται αναφορά στο παρόν άρθρο, εφαρμόζεται η διαδικασία της κανονιστικής επιτροπής που αναφέρεται στο άρθρο 5 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, λαμβάνοντας υπόψη τις διατάξεις του άρθρου 8 αυτής.

3. Η περίοδος που αναφέρεται στο άρθρο 5 παράγραφος 6 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, ορίζεται σε τρεις μήνες.

Άρθρο 12

Αξιολόγηση της τρίτης φάσης και συνέχιση του LIFE

1. Το αργότερο στις 30 Σεπτεμβρίου 2003, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού, τη συνεισφορά του στην ανάπτυξη κοινοτικής περιβαλλοντικής πολιτικής και τη χρήση των πιστώσεων και, κατά περίπτωση, διατυπώνει προτάσεις για τις ενδεχόμενες προσαρμογές που πρέπει να γίνουν, προκειμένου να συνεχιστεί η δράση και μετά την τρίτη φάση.

2. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο αποφασίζουν, σύμφωνα με τη συνθήκη, έως την 1η Ιουλίου 2004 το αργότερο, για την εφαρμογή της τέταρτης φάσης από 1ης Ιανουαρίου 2005.

Άρθρο 13

Κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1973/92 του Συμβουλίου

1. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1973/92 του Συμβουλίου καταργείται, χωρίς να θίγονται οι αποφάσεις που έχουν ληφθεί και οι συμβάσεις ή συμβόλαια που έχουν συναφθεί για τη χορήγηση χρηματοδοτικής συνδρομής βάσει του εν λόγω κανονισμού.

2. Οι αναφορές στον καταργούμενο κανονισμό θεωρείται ότι παραπέμπουν στον παρόντα κανονισμό και πρέπει να διαβάζονται σύμφωνα με τον πίνακα αντιστοιχίας που παρατίθεται στο παράρτημα του παρόντος κανονισμού.

Άρθρο 14

Έναρξη ισχύος

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την τρίτη ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

...

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Ο Πρόεδρος

...

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

...

(1) ΕΕ C 15 της 20.1.1999, σ. 4.

(2) ΕΕ C 209 της 22.7.1999, σ. 14.

(3) Γνώμη που διατυπώθηκε στις 16 Σεπτεμβρίου 1999 (δεν έχει άκομα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(4) Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 14ης Απριλίου 1999 (ΕΕ C 219 της 30.7.1999, σ. 265), κοινή θέση του Συμβουλίου της 22ας Οκτωβρίου 1999 και απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της ... (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(5) ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σ. 1.

(6) ΕΕ L 181 της 20.7.1996, σ. 1.

(7) ΕΕ L 275 της 10.10.1998, σ. 1.

(8) ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23.

(9) ΕΕ C 172 της 18.6.1999, σ. 1.

(10) ΕΕ L 103 της 25.4.1979, σ. 1· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 97/49/ΕΚ (ΕΕ L 223 της 13.8.1997, σ. 9).

(11) ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σ. 7· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 97/62/ΕΚ (ΕΕ L 305 της 8.11.1997, σ. 42).

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΙΑΣ

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Στις 10 Δεκεμβρίου 1998, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση κανονισμού(1) με βάση το άρθρο 130Σ παράγραφος 1 (νέο άρθρο 175 παράγραφος 1), της συνθήκης ΕΚ, για την ανασύνταξη του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1404/96 του Συμβουλίου, με τον οποίο τροποποιήθηκε ο κανονισμός αριθ. 1973/92 (ΕΟΚ) σχετικά με τη δημιουργία χρηματοδοτικού μέσου για το περιβάλλον (Life).

2. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έδωσε τη γνώμη του(2), σε πρώτη ανάγνωση, στις 14 Απριλίου 1999.

Μετά τη γνωμοδότηση αυτή, η Επιτροπή διαβίβασε τροποποιημένη πρόταση στις 16 Ιουνίου 1999(3).

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και η Επιτροπή των Περιφερειών έδωσαν τη γνώμη τους στις 26 Μαΐου 1999(4) και στις 16 Σεπτεμβρίου 1999(5).

3. Στις 22 Οκτωβρίου 1999, το Συμβούλιο ενέκρινε ομόφωνα την κοινή του θέση.

II. ΣΤΟΧΟΣ

4. Η πρόταση κανονισμού αφορά κυρίως σχέδια επίδειξης και αποσκοπεί, με βάση την πείρα που αποκτήθηκε κατά τις δύο πρώτες φάσεις του Life, στη βελτίωση του LIFE II ιδίως όσον αφορά:

- τη συμβολή του μέσου στην εφαρμογή και την ανάπτυξη της νομοθεσίας για το περιβάλλον,

- την αποσαφήνιση των τομέων δράσης που είναι επιλέξιμοι για χρηματοδότηση, μέσω της διάκρισης τριών συνιστωσών: LIFE-Φύση, LIFE-Περιβάλλον και LIFE-Τρίτες χώρες,

- τον καθορισμό των σχεδίων που αφορούν τις τρίτες χώρες,

- τη διάδοση και την αξιοποίηση των αποτελεσμάτων των σχεδίων.

III. ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΘΕΣΗΣ

5. Γενικές παρατηρήσεις

Το Συμβούλιο, λαμβάνοντας υπόψη του τον ανωτέρω στόχο, προσπάθησε να θεσπίσει ένα μέσο αρκετά ελαστικό και αποτελεσματικό, για να εκμεταλλευθεί κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο τους διαθέσιμους πόρους υπέρ σχεδίων που συμβάλλουν αποτελεσματικά στην εφαρμογή της κοινοτικής πολιτικής και νομοθεσίας για το περιβάλλον καθώς και στη σταθερή και διαρκή ανάπτυξη.

Βάσει αυτών των κατευθυντήριων γραμμών, το Συμβούλιο μπόρεσε να περιλάβει κατά λέξη, κατ' ουσίαν ή εν μέρει, στην κοινή του θέση, τις περισσότερες από τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου όπως ενσωματώθηκαν από την Επιτροπή στην τροποποιημένη της πρόταση, καθώς και τις τροπολογίες 45 και 46.

6. Ειδικά σχόλια

(Οι παρακάτω αναφορές παραπέμπουν στο κείμενο της κοινής θέσης, εάν δεν δηλώνεται άλλως. Όσο το δυνατό συστηματικότερα, καταβλήθηκε μέριμνα για τη συνοχή της διατύπωσης αιτιολογικού και άρθρων και την αποφυγή επαναλήψεων ιδίως μεταξύ παραγράφων του αιτιολογικού).

Οι κύριες τροποποιήσεις που επέφερε το Συμβούλιο στην τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής είναι οι εξής:

Άρθρο 1

Τροποποιήθηκε ελαφρά η διατύπωση ώστε να φαίνεται ότι "η εφαρμογή, η αναπροσαρμογή και η ανάπτυξη" αφορά επίσης την πολιτική και τη νομοθεσία στον τομέα του περιβάλλοντος.

Άρθρο 2

Το Συμβούλιο θεώρησε σκόπιμο να προσδιορίσει πότε μπορεί να δίδεται προτεραιότητα σε σχέδια, βάσει μιας πολυεθνικής προσέγγισης, ώστε η προτεραιότητα αυτή να μην υπερισχύει έναντι των άλλων ειδικών προτεραιοτήτων, και επέλεξε προς τον σκοπό αυτό το κριτήριο κόστους/σκοπιμότητας. Δεν θεώρησε σκόπιμο, στο άρθρο αυτό που ορίζει γενικά κριτήρια, τον λεπτομερή προσδιορισμό των διαφόρων επιπέδων συνεργασίας (τροπολογίες 17 και 28), αφού η παράμετρος "συνεργασία" έχει περιληφθεί σε αρκετές διατάξεις.

Άρθρο 3

- παράγραφος 3 στοιχείο β): προσδιορίζονται τα είδη πτηνών που καλύπτονται από σχέδια τα οποία μπορούν να λάβουν χρηματοδοτική στήριξη 75 % (είναι τα θεωρούμενα ως είδη προτεραιότητας από την επιτροπή της οδηγίας "Πτηνά"),

- παράγραφος 4: προστίθεται μεταβατική διάταξη για την υποβολή και την επιλογή των σχεδίων για το έτος 2000. Το ίδιο ισχύει για τα άρθρα 4 παράγραφος 5 και άρθρο 5 παράγραφος 4,

- παράγραφος 5 στοιχείο α): η αιτιολογική παράγραφος 10 εφιστά την προσοχή στους μεταναστευτικούς διαδρόμους και τις ενδιάμεσες ζώνες στο πλαίσιο των σχεδίων που συμβάλλουν στην υλοποίηση του "Natura 2000", σύμφωνα με διάταξη της απόφασης αριθ. 2179/98/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την επανεξέταση του πέμπτου προγράμματος δράσης "Προς μια βιώσιμη ανάπτυξη",

- παράγραφος 5 στοιχείο β): αποσαφηνίζονται οι παραπομπές στα παραρτήματα της οδηγίας "Πτηνά" και στα ψηφίσματα της σύμβασης της Βέρνης,

- παράγραφος 8: τροποποιήθηκε η διατύπωση ώστε να προκύπτει ότι για τα συνοδευτικά μέτρα που αφορούν τη συνεργασία ή την ανταλλαγή εμπειριών ζητείται η γνώμη της αρμόδιας επιτροπής και ότι τα κράτη μέλη μπορούν να υποβάλλουν προτάσεις για τα μέτρα αυτά.

Άρθρο 4

- παράγραφος 1: αναδιατυπώθηκε ώστε να φαίνεται ο ειδικός στόχος του "LIFE-Περιβάλλον" και να γίνει διάκριση από τις κατηγορίες σχεδίων που εκτίθενται στην παράγραφο 2,

- παράγραφος 2 στοιχείο α), πρώτη παύλα: με τη σημερινή κατάσταση των περιβαλλοντικών προβλημάτων χωροταξικής φύσεως, το Συμβούλιο προτίμησε να μη δώσει το προβάδισμα στις αστικές περιοχές, αλλά να τις τοποθετήσει, έστω, στο ίδιο επίπεδο με τις παράκτιες ("... συμπεριλαμβανομένων των αστικών και των παράκτιων περιοχών").

- παράγραφος 2 στοιχείο β): τα σχέδια αυτά πρέπει επίσης να αφορούν την κοινοτική νομοθεσία,

- παράγραφος 4: λόγω της σημασίας των κατευθυντήριων γραμμών για την προετοιμασία αλλά και για την επιλογή των σχεδίων, μια απλή γνωμοδότηση της επιτροπή του άρθρου 11 δεν αρκεί· είναι επιθυμητό να εφαρμόζεται εξ ολοκλήρου η διαδικασία της επιτροπής,

- παράγραφος 6 στοιχείο ζ): επειδή οι πόροι που διαθέτει το LIFE είναι κατ' ανάγκην περιορισμένοι, θεωρήθηκε σκόπιμο να διατηρηθεί το κριτήριο κόστους/περιβαλλοντικού οφέλους, που είχε ήδη περιληφθεί στο LIFE II,

- παράγραφος 6 στοιχείο η): η διατύπωση που πρότεινε η Επιτροπή για την παράγραφο 6 (ζ) της τροποποιημένης πρότασης, τείνει σε σύγχυση μεταξύ βιωσιμότητας και δημιουργίας θέσεων εργασίας και σε αποδοχή του κριτηρίου της δημιουργίας θέσεων εργασίας μεταξύ των κριτηρίων επιλογής των σχεδίων, ενώ οι στόχοι του LIFE αφορούν το περιβάλλον και υπάρχουν άλλα μέσα ειδικώς για την απασχόληση. Έτσι το Συμβούλιο προτίμησε μια διατύπωση πλησιέστερη προς αυτήν που πρότεινε το Κοινοβούλιο με την τροπολογία 45, εφιστώντας παράλληλα την προσοχή στις επιπτώσεις των προτεινόμενων σχεδίων από άποψη απασχόλησης, χωρίς ωστόσο να δέχεται σχετικό κριτήριο επιλογής (πρβλ. επίσης αιτιολογική σκέψη 13),

- αιτιολογική σκέψη 12: σύμφωνα με το πνεύμα αρκετών διατάξεων της απόφασης 98/2179 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, η αιτιολογική αυτή παράγραφος εφιστά την προσοχή στις προτεραιότητες που πρέπει να αναγνωριστούν στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις,

- παράγραφος 8: η διατύπωση τροποποιήθηκε ώστε να προκύπτει ότι για τα προπαρασκευαστικά σχέδια και τα συνοδευτικά μέτρα σχετικά με την ανταλλαγή εμπειριών, ζητείται η γνώμη της αρμόδιας επιτροπής και ότι τα κράτη μέλη μπορούν να υποβάλλουν προτάσεις για τα σχέδια αυτά.

Άρθρο 5

- παράγραφος 1: η διατύπωση τροποποιήθηκε έτσι ώστε να εξασφαλισθεί, αφενός, ότι η Κύπρος καλύπτεται χωρίς αμφιβολία και, αφετέρου, ότι δεν υπάρχει επικάλυψη με το άρθρο 6 (βλέπε επίσης άρθρο 6 παράγραφος 7, δεύτερη φράση),

- παράγραφος 7: λόγω των ειδικών προσόντων που απαιτούνται για την αξιολόγηση των σχεδίων που αφορούν την προστασία της φύσης, προβλέπεται γνωμοδότηση της επιτροπής της οδηγίας "Οικότοποι".

Άρθρο 8

- παράγραφος 1: το Συμβούλιο, όπως το Κοινοβούλιο (τροπολογία 46), μνημονεύει ένα ποσό δημοσιονομικής αναφοράς, όπως για το LIFE II, σύμφωνα και με τη διοργανική συμφωνία της 6ης Μαΐου 1999 (επίσης αιτιολογική σκέψη 21). Εντούτοις, το Συμβούλιο έκρινε ότι οι δημοσιονομικές προοπτικές δεν επιτρέπουν υπέρβαση του ποσού που πρότεινε η Επιτροπή, δηλαδή 613 εκατομμύρια ευρώ,

- παράγραφος 2: το Συμβούλιο θεώρησε και δεν αποδέχθηκε την τροπολογία 34 σχετικά με τη χρηματοδότηση των συνοδευτικών μέτρων, δεδομένου ότι στο δεύτερο εδάφιο της παραγράφου 3 τα μέτρα αυτά εντάσσονται ήδη στο σύνολο των διαθέσιμων πιστώσεων.

Άρθρο 9

Οι υποχρεώσεις υποβολής έκθεσης, ιδίως έναντι του κράτους μέλους του δικαιούχου, αποσαφηνίστηκαν. Το Συμβούλιο δεν περιέλαβε το δεύτερο μέρος της τροπολογίας 35 που αφορά δείκτες σχετικούς με "ενδεχόμενα προβλήματα", αφού δεν είναι γνωστό ποιοι θα μπορούσαν να είναι οι δείκτες αυτοί στην πράξη και δεδομένου ότι η Επιτροπή έχει όλα τα περιθώρια, στην απόφαση έγκρισης των σχεδίων ή στο συμβόλαιο ή σύμβαση που συνάπτεται με τον δικαιούχο, να περιλάβει τους δείκτες που θεωρεί κατάλληλους.

Άρθρο 11

Το Συμβούλιο διατήρησε την επιτροπή κανονιστικών ρυθμίσεων που πρότεινε η Επιτροπή, η οποία έχει ήδη συσταθεί στο πλαίσιο του LIFE II· η σχετική διαδικασία προσαρμόστηκε προς το άρθρο 5 της απόφασης του Συμβουλίου του Ιουνίου 1999 για την επιτροπολογία και η προβλεπόμενη προθεσμία για την απόφαση του Συμβουλίου ορίστηκε σε τρεις μήνες.

Άρθρο 12

Χωρίς να επηρεάζεται η ενδεχόμενη έναρξη της τέταρτης φάσης του LIFE, οι ημερομηνίες υποβολής της έκθεσης της Επιτροπής στο Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο και απόφασης του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου μετατέθηκαν νωρίτερα, προκειμένου να διευκολυνθεί η προετοιμασία και η επιλογή των σχεδίων κατά το μεταβατικό έτος μεταξύ της τρίτης και της τέταρτης φάσης.

(1) ΕΕ C 15 της 20.1.1999, σ. 4.

(2) ΕΕ C 219 της 30.7.1999, σ. 265.

(3) ΕΕ C ...

(4) ΕΕ C 209 της 22.7.1999, σ. 14.

(5) ΕΕ C ...