Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου που τροποποιεί την απόφαση 93/246/ΕΟΚ της 29ης Απριλίου 1993 για την έγκριση της δεύτερης φάσης του διευρωπαϊκού προγράμματος συνεργασίας στον τομέα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (Tempus II) (1994-1998)

(96/C 207/06)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

COM(96) 198 τελικό - 96/0133(CNS)

(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 10 Μαΐου 1996)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 235,

την πρόταση της Επιτροπής,

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,

Εκτιμώντας:

1. ότι το Συμβούλιο εξέδωσε στις 18 Δεκεμβρίου 1989 τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3906/89 (1), σχετικά με την οικονομική ενίσχυση στη Δημοκρατία της Ουγγαρίας και την Πολωνία, ο οποίος προβλέπει τη χορήγηση βοήθειας στους τομείς που περιλαμβάνουν την κατάρτιση με σκοπό την υποστήριξη της οικονομικής και κοινωνικής μεταρρύθμισης στις χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης 7

2. ότι το Συμβούλιο εξέδωσε στις 19 Ιουλίου 1993 τον κανονισμό (ΕΟΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2053/93 (2), για τη χορήγηση τεχνικής συνδρομής στα ανεξάρτητα κράτη της πρώην Σοβιετικής Ένωσης και της Μογγολίας για την προσπάθεια εξυγίανσης και ανάκαμψης της οικονομίας τους 7

3. ότι το Συμβούλιο εξέδωσε στις 29 Απριλίου 1993 την απόφαση για την έγκριση της δεύτερης φάσης του ευρωπαϊκού προγράμματος συνεργασίας στον τομέα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης (Tempus II) για μια περίοδο τεσσάρων ετών μετά την 1η Ιουλίου 1994 (3) 7

4. ότι οι χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, που συμμετέχουν στα προγράμματα Phare και Tacis, θεωρούν την κατάρτιση και κυρίως την τριτοβάθμια εκπαίδευση, ως έναν από τους τομείς-κλειδιά στη διαδικασία της οικονομικής και κοινωνικής μεταρρύθμισης 7

5. ότι η Ευρωπαϊκή Κοινότητα έχει συνάψει συμφωνίες σύνδεσης με έξι χώρες της Κεντρικής Ευρώπης (4) και τις έχει υπογράψει με άλλες τρεις (5) 7

6. ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Έσσεν (Δεκέμβριος του 1994) καθόρισε για αυτές τις συνδεδεμένες χώρες μια στρατηγική «προ της προσχώρησης» που περιλαμβάνει και το άνοιγμα των κοινοτικών προγραμμάτων, ειδικότερα στον τομέα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης 7

7. ότι το Tempus μπορεί ακόμα να συμβάλει αποτελεσματικά στη θεσμική ανάπτυξη της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που είναι αναγκαία για τη βελτίωση των επαγγελματικών προσόντων ώστε να είναι προσαρμοσμένα στην οικονομική μεταρρύθμιση ενόψει της ένταξης στην εσωτερική αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ότι δεν υφίσταται άλλο κατάλληλο εργαλείο για την επίτευξη αυτού του στόχου 7

8. ότι οι συνδεδεμένες χώρες της Κεντρικής Ευρώπης καλούνται να καθορίσουν μια ιδιαίτερη στρατηγική και τις δικές τους συγκεκριμένες ανάγκες στο πλαίσιο του Tempus, λαμβάνοντας υπόψη κυρίως το άνοιγμα των προγραμμάτων Socrates και Leonardo 7

9. ότι η Ευρωπαϊκή Κοινότητα υπέγραψε συμφωνίες σύμπραξης με τη Λευκορωσία, το Καζακστάν, το Κιργιζιστάν, τη Μολδαβία, τη Ρωσική Ομοσπονδία και την Ουκρανία και ότι διαπραγματεύεται συμφωνίες με άλλα ανεξάρτητα κράτη της πρώην Σοβιετικής Ένωσης 7

10. ότι η πρόσφατη υλοποίηση του προγράμματος Tempus στις δικαιούχους χώρες του Tacis, και των οποίων οι ανάγκες είναι σημαντικότερες και οι τομείς ευρύτεροι, δικαιολογεί πλήρως τη συνέχιση των δράσεων 7

11. ότι υφίσταται οικονομικός προγραμματισμός για τα προγράμματα Phare και Tacis μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1999 7

12. ότι το άρθρο 11 της απόφασης 93/246/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 1993, προβλέπει ότι η Επιτροπή θα προβεί σε αξιολόγηση της υλοποίησης του προγράμματος Tempus και θα υποβάλει, πριν από τις 30 Απριλίου 1996, πρόταση σχετικά με την παράταση ή την αναπροσαρμογή του προγράμματος για την περίοδο που αρχίζει από την 1η Ιουλίου 1998 7

13. ότι τα αποτελέσματα αυτής της αξιολόγησης επικυρώνουν την επιλογή στην οποία βασίζεται η έγκριση και η περαιτέρω διαφοροποίηση των μορφών της βοήθειας σε συνάρτηση με τις εθνικές ανάγκες και τις προτεραιότητες των συστημάτων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης 7

14. ότι αυτή η αξιολόγηση έδειξε ότι το Tempus είναι σε θέση να συμβάλει αποτελεσματικά, στις χώρες εταίρους, στη διαφοροποίηση της εκπαιδευτικής προσφοράς και τη διαπανεπιστημιακή συνεργασία, δημιουργώντας έτσι ευνοϊκές συνθήκες για την ανάπτυξη της οικονομικής, πολιτιστικής και επιστημονικής συνεργασίας 7

15. ότι τα αποτελέσματα της ανωτέρω αξιολόγησης επιβεβαιώνονται από την αναγνώριση της αξίας του προγράμματος από τις αρμόδιες αρχές των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και των Δημοκρατιών της πρώην Σοβιετικής Ένωσης καθώς και από τις εκφρασθείσες γνώμες των χρηστών του προγράμματος, των φορέων υλοποίησης στις χώρες εταίρους και την Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και από τους εμπειρογνώμονες και τους εξουσιοδοτημένους αντιπροσώπους που αντανακλούν τις απόψεις της ευρωπαϊκής πανεπιστημιακής κοινότητας 7

16. ότι στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα και τις τρίτες χώρες υπάρχουν περιφερειακοί ή/και εθνικοί, δημόσιοι ή/και ιδιωτικοί φορείς που μπορεί να κληθούν να ενισχύσουν οικονομικά την παροχή αποτελεσματικής θοήθειας στον τομέα της κατάρτισης σε επίπεδο τριτοβάθμιας εκπαίδευσης 7

17. ότι η συνθήκη δεν προβλέπει για τη σχετική δράση εξουσίες άλλες από εκείνες του άρθρου 235, και ότι πληρούνται οι όροι χρησιμοποίησης του άρθρου αυτού,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

Άρθρο 1

Το πρώτο άρθρο της απόφασης 93/246/ΕΟΚ αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο:

«Διάρκεια του Tempus II

Η δεύτερη φάση του διευρωπαϊκού προγράμματος συνεργασίας στον τομέα των πανεπιστημιακών σπουδών, το οποίο αποκαλείται στο εξής "Tempus II", εγκρίνεται για μια περίοδο έξι ετών από την 1η Ιουλίου 1994.»

Άρθρο 2

Το περιεχόμενο του παραρτήματος που αναφέρεται στο άρθρο 6 της απόφασης 93/246/ΕΟΚ έχει τροποποιηθεί σύμφωνα με το κείμενο που επισυνάπτεται στην παρούσα απόφαση.

Άρθρο 3

Οι δύο τελευταίες παράγραφοι του άρθρου 11 της απόφασης 93/246/ΕΟΚ τροποποιούνται ως εξής:

«Η Επιτροπή υποβάλλει, πριν από τις 30 Απριλίου 1998, μια ενδιάμεση έκθεση στην οποία θα περιλαμβάνονται τα πορίσματα της αξιολόγησης. Η έκθεση αυτή συνοδεύεται από μια ενδεχόμενη πρόταση παράτασης ή αναπροσαρμογής του Tempus για μια περίοδο που θα αρχίζει την 1η Ιουλίου 2000 για τις χώρες εταίρους που δεν θα έχουν ακόμα πρόσβαση στις δραστηριότητες για την τριτοβάθμια εκπαίδευση των κοινοτικών προγραμμάτων στον τομέα της εκπαίδευσης και της κατάρτισης.

Η τελική έκθεση υποβάλλεται από την Επιτροπή στις 30 Ιουνίου 2004 το αργότερο.»

(1) ΕΕ αριθ. L 375 της 23. 12. 1989, σ. 11 7 κανονισμός όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1366/95 (ΕΕ αριθ. L 133 της 17. 6. 1995, σ. 1).

(2) ΕΕ αριθ. L 187 της 29. 7. 1993, σ. 1.

(3) ΕΕ αριθ. L 112 της 6. 5. 1993, σ. 34.

(4) Την Πολωνία, την Ουγγαρία, την Τσεχική Δημοκρατία, τη Σλοβακική Δημοκρατία, τη Ρουμανία καί τη Βουλγαρία.

(5) Την Εσθονία, τη Λεττονία και τη Λιθουανία.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

Κοινά ευρωπαϊκά σχέδια

1. Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενισχύει κοινά ευρωπαϊκά σχέδια μέγιστης διάρκειας τριών ετών.

Τα κοινά ευρωπαϊκά σχέδια περιλαμβάνουνένα τουλάχιστον πανεπιστήμιο από μια χώρα εταίρο, ένα πανεπιστήμιο από κράτος μέλος και ένα ίδρυμα εταίρο (πανεπιστήμιο ή επιχείρηση) από ένα άλλο κράτος μέλος.

2. Ενισχύσεις στα κοινά ευρωπαϊκά σχέδια μπορούν να χορηγηθούν για δραστηριότητες που εντάσσονται στις συγκεκριμένες ανάγκες των οικείων ιδρυμάτων και σύμφωνα με τις προτεραιότητες που έχουν ορισθεί, στις οποίες περιλαμβάνονται:

i) κοινές δράσεις στον τομέα της εκπαίδευσης και κατάρτισης, κυρίως η δημιουργία νέων προγραμμάτων σπουδών, η ανάπτυξη και η αναμόρφωση των υφιστάμενων εκπαιδευτικών προγραμμάτων, η ανάπτυξη των δυνατοτήτων των πανεπιστημίων να παρέχουν συνεχή εκπαίδευση και επαναπροσανατολισμό, η διοργάνωση εντατικών μαθημάτων βραχείας διάρκειας και η ανάπτυξη συστημάτων για εκπαίδευση εξ αποστάσεως 7

ii) μέτρα μεταρρύθμισης και ανάπτυξης της τριτοβάθμιας επαίδευσης και των δυνατοτήτων της, κυρίως μέσω της διοικητικής αναδιάρθρωσης των ιδρυμάτων και συστημάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, του εκσυγχρονισμού των υφιστάμενων υποδομών με την απόκτηση του απαραίτητου εξοπλισμού για την υλοποίηση ενός κοινού ευρωπαϊκού σχεδίου και, όπου ενδείκνυται, μέσω της χορήγησης τεχνικής και οικονομικής ενίσχυσης στις αρμόδιες αρχές 7

iii) η προώθηση της συνεργασίας του πανεπιστημίου και των κοινωνικοοικονομικών φορέων, συμπεριλαμβανομένης της βιομηχανίας, μέσω κοινών δράσεων 7

iv) η ανάπτυξη της κινητικότητας των διδασκόντων, του διοικητικού προσωπικού των πανεπιστημίων και των φοιτητών στο πλαίσιο κοινών ευρωπαϊκών σχεδίων:

α) χορηγούνται υποτροφίες σε πανεπιστημιακό διδακτικό ή διοικητικό προσωπικό ή σε εκπαιδευτές από επιχειρήσεις των κρατών μελών, προκειμένου να πραγματοποιήσουν εκπαιδευτικές αποστολές/αποστολές κατάρτισης για περιόδους από μια εβδομάδα έως ένα έτος στις χώρες εταίρους και αντιστρόφως 7

β) χορηγούνται υποτροφίες στο πανεπιστημιακό διδακτικό ή διοικητικό προσωπικό στις χώρες εταίρους προκειμένου να πραγματοποιήσουν περιόδους επαναπροσανατολισμού και επιμόρφωσης στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα 7

γ) χορηγούνται υποτροφίες σε φοιτητές μέχρι και το επίπεδο διδακτορικού διπλώματος, προοριζόμενες τόσο για φοιτητές από τις χώρες εταίρους που πραγματοποιούν μια περίοδο σπουδών στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα όσο και για φοιτητές από την Ένωση οι οποίοι πραγματοποιούν μια περίοδο σπουδών στις χώρες εταίρους. Οι υποτροφίες δίνονται συνήθως για μια περίοδο από τρεις μήνες ένως ένα έτος (1) 7

δ) χορηγούνται υποτροφίες σε σπουδαστές που συμμετέχουν σε κοινά ευρωπαϊκά σχέδια με συγκεκριμένο στόχο την προώθηση της κινητικότητας. Προτεραιότητα δίδεται σε εκείνους που συμμετέχουν σε σχέδια στα πλαίσια των οποίων το πανεπιστήμιο προέλευσης αναγνωρίζει πλήρως την περίοδο φοίτησης στο εξωτερικό (1) 7

ε) χορηγείται ενίσχυση σε σεμινάρια πρακτικής εξάσκησης ή στη βιομηχανία, διάρκειας ενός μηνός έως ενός έτους, για διδάσκοντες, εκπαιδευτές, φοιτητές και πτυχιούχους από τις χώρες εταίρους κατά το διάστημα μεταξύ της αποφοίτησής τους και της πρώτης αποσχόλησής τους, προκειμένου να πραγματοποιήσουν πρακτική εξάσκηση σε εταιρείες της Κοινότητα και αντιστρόφως (1) 7

v) δραστηριότητες που συμβάλλουν στην επιτυχία του κοινού ευρωπαϊκού σχεδίου και στις οποίες εμπλέκονται δύο ή περισσότερες χώρες εταίροι.

Μέτρα διαρθρωτικού ή/και συμπληρωματικού χαρακτήρα

Χορηγούνται υποτροφίες για ένα ορισμένο αριθμό μέτρων με διαρθρωτικό ή/και συμπληρωματικό σκοπό (κυρίως τεχνική υποστήριξη, σεμινάρια, μελέτες, δημοσιεύσεις, δραστηριότητες πληροφόρησης). Τα μέτρα αυτά αποσκοπούν στην ενίσχυση των στόχων του προγράμματος, κυρίως στη συμβολή στην ανάπτυξη και την αναδιάρθρωση των συστημάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στις χώρες εταίρους.

Στο πλαίσιο αυτών των μέτρων με διαρθρωτικό σκοπό, χορηγούνται υποτροφίες, μεταξύ άλλων, προκειμένου:

- να αναπτυχθούν και να ενισχυθούν οι ικανότητες και η πραγματοποίηση στρατηγικού σχεδιασμού και θεσμικής ανάπτυξης των ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στο επίπεδο του πανεπιστημίου ή της σχολής 7

- να υποστηριχθεί η διάδοση των δράσεων συνεργασίας που εξυπηρετούν τους στόχους του Tempus και να εξασφαλισθεί η διάρκεια τους 7

- να χαραχθεί μια εθνική στρατηγική σε κάθε χώρα εταίρο ξεχωριστά για την ανάπτυξη μιας συγκεκριμένης πτυχής της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.

Ατομικές υποτροφίες

Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα θα υποστηρίξει επίσης, εκτός των κοινών ευρωπαϊκών σχεδίων και των διαρθρωτικών ή/και συμπληρωματικών μέτρων, τη χορήγηση ατομικών υποτροφιών σε διδάσκοντες, εκπαιδευτές, διοικητικό προσωπικό πανεπιστημίων, ανώτερα στελέχη υπουργείων, αρμόδιους εκπαιδευτικού προγραμματισμού και άλλους εμπειρογνώμονες στον τομέα της κατάρτισης, που προέρχονται από χώρες εταίρους ή την Κοινότητα, για επισκέψεις που αποσκοπούν στην προώθηση της ποιότητας, της ανάπτυξης και της αναδιάρθρωσης της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και κατάρτισης στις χώρες εταίρους.

Οι επισκέψεις αυτές ειδικότερα μπορεί να καλύπτουν τους ακόλουθους τομείς:

- την ανάπτυξη διδακτέας ύλης και εκπαιδευτικού υλικού,

- την ανάπτυξη προσωπικού, κυρίως μέσω περιόδων επαναπροσανατολισμού και πρακτικής εξάσκησης στη βιομηχανία,

- τις εκπαιδευτικές αποστολές,

- τις δραστηριότητες που στοχεύουν στην υποστήριξη της ανάπτυξης της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης.

Δραστηριότητες στήριξης

1. Παρέχεται στην Επιτροπή η απαιτούμενη τεχνική βοήθεια για τη στήριξη των δραστηριοτήτων που αναλαμβάνονται σύμφωνα με την προκειμένη απόφαση και για την απαιτούμενη παρακολούθηση της εφαρμογής του προγράμματος.

2. Χορηγείται ενίσχυση για τη δέουσα εξωτερική αξιολόγηση του Tempus II.

(1) Δεν χορηγείται υποτροφία κινητικότητας ή υποστήριξης των σεμιναρίων πρακτικής εξάσκησης στους φοιτητές των συνδεδεμένων χωρών της Κεντρικής Ευρώπης που έχουν πρόσβαση στις δραστηριότητες αυτές στα πλαίσια των κοινοτικών προγραμμάτων για την εκπαίδευση και την κατάρτιση (Socrates, Leonardo).