Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την καθιέρωση πολυετούς κοινοτικού προγράμματος για προαγωγή ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών {SEC(2004) 148}

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. Εισαγωγη

Το Ίντερνετ έχει πλέον εδραιωθεί στα νοικοκυριά. Αυτό που στις απαρχές του ήταν ένα μέσο επικοινωνίας επιστημόνων έχει τώρα παρουσιάσει εκρηκτική ανάπτυξη και έχει καταστεί μέσο που χρησιμοποιείται στα σπίτια, τα σχολεία, τις επιχειρήσεις και τη δημόσια διοίκηση. Υπήρξε η καθοριστική δύναμη στο τέλος του 20ού αιώνα και την αρχή του 21ου, ενώ το δυναμικό του από πολλές πλευρές παραμένει ακόμα αναξιοποίητο.

Το παράνομο και επιβλαβές περιεχόμενο και οι σχετικές συμπεριφορές στο Ίντερνετ αποτελούν συνεχές μέλημα για το νομοθέτη, τον κλάδο και τους τελικούς χρήστες, ιδίως γονείς και διδάσκοντες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται από το 1996 στην πρωτοπορία του αγώνα κατά του παράνομου και επιβλαβούς περιεχομένου [1].

[1] Ανακοίνωση σχετικά με το παράνομο και βλαβερό περιεχόμενο στο Ίντερνετ, COM(96) 487, και Πράσινο Βιβλίο για την προστασία των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στο πλαίσιο των οπτικοακουστικών υπηρεσιών και των υπηρεσιών πληροφόρησης, COM(96) 483.

Ο πρόγραμμα για ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ, 1999-2004 [2] αποτελεί μείζον στοιχείο της δραστηριότητας της Επιτροπής στο πεδίο αυτό. Με το πρόγραμμα συγκροτείται ευρωπαϊκό δίκτυο ανοιχτών γραμμών επικοινωνίας, ενθαρρύνονται η αυτορρύθμιση και οι κώδικες δεοντολογίας, υποστηρίζεται η ανάπτυξη συστημάτων φιλτραρίσματος και διαβάθμισης, καθώς και η προσομοίωση δράσεων ευαισθητοποίησης.

[2] βλέπε υποσημείωση 22.

Σύμφωνα με πρόσφατη εξωτερική αξιολόγηση της χρονικής περιόδου 1999-2002 [3], το πρόγραμμα είχε σημαντική συμβολή, κατά τη διάρκεια των πρώτων 4 ετών, ο σύνθετος όμως χαρακτήρας των θεμάτων και το πλήθος των εμπλεκόμενων συντελεστών σηματοδοτούν την ανάγκη ανάληψης περαιτέρω δράσεων.

[3] COM(2003) 653

Σήμερα τίθενται νέες προκλήσεις, από ποσοτική και ποιοτική άποψη.

Από άποψη ποιότητας: στις νέες τεχνολογίες περιλαμβάνονται διαρκώς αυξανόμενη ισχύς επεξεργασίας και χωρητικότητα αποθήκευσης υπολογιστών, ευρυζωνικές δυνατότητες διανομής περιεχομένου, όπως βίντεο με απαιτήσεις υψηλού ζωνικού εύρους, καθώς και η αυξανόμενη χωρητικότητα της τελευταίας γενιάς κινητών τηλεφωνικών δικτύων. Με τη νέα γενιά κινητών τηλεφώνων θα είναι δυνατή διανομή περιεχομένου «για ενηλίκους» και επί του παρόντος εξετάζονται τρόποι περιορισμού της πρόσβασης σε αυτό το είδος περιεχομένου, ώστε οι γονείς να διαθέτουν τηλέφωνα με διατάξεις φραγής για την αποφυγή τυχαίων επισκέψεων των παιδιών σε δικτυακούς τόπους και σε δικτυακούς χώρους συζήτησης ακατάλληλου περιεχομένου.

Από ποσοτική άποψη, οι τεχνολογικές αλλαγές που έχουν ήδη περιγραφεί συμβάλλουν σε αύξηση του όγκου καθώς και των τύπων του διανεμόμενου περιεχομένου.

Το επίπεδο χρήσης του Ίντερνετ και των νέων τεχνολογιών αυξάνεται. Η πρόσβαση στο Ίντερνετ από τα νοικοκυριά καταλαμβάνει συνεχώς αυξανόμενο μερίδιο της αγοράς, ενώ τα παιδιά συνδέονται στο σχολείο, εάν δεν διαθέτουν οικιακή σύνδεση. Στα νοικοκυριά, η διείσδυση του Ίντερνετ υπερβαίνει ποσοστό 42% για τους πολίτες. το ποσοστό για τις επιχειρήσεις και τα σχολεία είναι μεγαλύτερο από 90%. Σε 13 μήνες, από τον Απρίλιο του 2002 έως τον Απρίλιο του 2003, ο αριθμός των ευρωπαίων που χρησιμοποιούν συνδέσεις υψηλής ταχύτητας (περιλαμβάνονται DSL, LAN και καλωδιακός διαποδιαμορφωτής) αυξήθηκε κατά 136%, σύμφωνα με την τελευταία έρευνα της εταιρείας Nielsen/NetRatings. Σε ορισμένες χώρες ο ρυθμός αύξησης ήταν μεγαλύτερος. στο ΗΒ παρατηρήθηκε η μεγαλύτερη αύξηση, ύψους 235%.

Οι ευρυζωνικοί χρήστες δαπανούν σημαντικά μεγαλύτερο χρόνο στο δίκτυο, χρησιμοποιώντας το συχνότερα και επισκεπτόμενοι περισσότερους δικτυακούς τόπους από ό,τι οι αντίστοιχοι, βραδύτεροι χρήστες της τηλεφωνικής επιλογής. Στη Γερμανία, λόγου χάρη, οι στενοζωνικοί χρήστες δαπανούν κατά μέσο όρο 7,5 ώρες στο δίκτυο κάθε μήνα, ενώ οι ευρυζωνικοί 21 ώρες, που αντιστοιχεί σε περίπου μία ημέρα ανά μήνα.

Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα που διεξήχθη σε ένα από τα έργα ευαισθητοποίησης με χρηματοδότηση του τρέχοντος προγράμματος και που κάλυπτε τη Δανία, την Ιρλανδία, την Ισλανδία, τη Νορβηγία και τη Σουηδία, ποσοστό 97% των παιδιών στις χώρες αυτές, ηλικίας 9 έως 16 ετών, έχουν χρησιμοποιήσει υπολογιστή.

4 στα 10 παιδιά που έχουν πάρει μέρος σε συζήτηση στο Ίντερνετ αναφέρουν ότι άτομα με τα οποία είχαν μόνον δικτυακή συνάντηση τους ζήτησαν να τους συναντήσουν προσωπικά. Ποσοστό 14% των παιδιών συνάντησαν πράγματι κάποιον που είχαν γνωρίσει στο δίκτυο, ενώ μόλις 4% των γονέων πιστεύουν ότι τα παιδιά τους πραγματοποίησαν τέτοιες συναντήσεις. Ποσοστό 44% των παιδιών που χρησιμοποιούν το Ίντερνετ έχουν επισκεφθεί, τυχαία ή σκόπιμα, δικτυακό τόπο πορνογραφικού περιεχομένου. Ένα τέταρτο έχει δεχθεί πορνογραφικό υλικό μέσω του δικτύου. Ποσοστό 30% των παιδιών έχουν δει δικτυακούς τόπους με βίαιο περιεχόμενο, ενώ μόλις 15% των γονέων πιστεύουν ότι τα παιδιά τους έχουν δει ανάλογο περιεχόμενο.

Η αύξηση αυτή της συνδετικότητας των παιδιών θα συνεπιφέρει ανάλογη αύξηση του οφέλους για αυτά, ταυτόχρονα όμως και τον κίνδυνο «παράπλευρων απωλειών».

Η διάδοση ανεπίκλητων μηνυμάτων ηλεκτρονικού ταχυδρομείου ('spam') έφθασε σε σημείο που δημιουργεί μείζον πρόβλημα για την εξέλιξη του ηλεκτρονικού εμπορίου και της κοινωνίας της πληροφορίας. Σημαντικό ποσοστό των μηνυμάτων αυτών συνίσταται σε διαφημίσεις πορνογραφικού περιεχομένου, ορισμένες από τις οποίες είναι εν πάση περιπτώσει παράνομες. Εκτιμάται ότι περισσότερο από το μισό της παγκόσμιας κίνησης ηλεκτρονικών μηνυμάτων σύντομα θα αποτελείται από μηνύματα τύπου spam.

2. Προαγωγή ασφαλέστερής χρήσης του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών

2.1. Το νομοθετικό πλαίσιο

Για την αντιμετώπιση αφενός του παράνομου περιεχομένου και, αφετέρου, ανεπιθύμητου ή επιβλαβούς περιεχομένου απαιτούνται διαφορετικές τεχνικές - μολονότι και το ανεπιθύμητο ή επιβλαβές περιεχόμενο ενδέχεται επίσης να είναι παράνομο, όπως συχνά συμβαίνει στην περίπτωση του 'spam'.

Το παράνομο περιεχόμενο και συμπεριφορά ορίζονται από την ισχύουσα εθνική νομοθεσία. μολονότι υφίστανται πολλά κοινά χαρακτηριστικά, υπάρχουν επίσης σημαντικές διαφορές στα επιμέρους στοιχεία των νόμων των κρατών μελών (καθώς και τρίτων χωρών, όπου ενδέχεται να παράγεται ή να φιλοξενείται περιεχόμενο).

Η κύρια μέθοδος αντιμετώπισης παράνομου περιεχομένου και συμπεριφοράς συνίσταται, για την αστυνομία στη σύλληψη των παραβατών και την προσαγωγή τους στη δικαιοσύνη, η οποία, εφόσον κριθούν ένοχοι, τους καταδικάζει και τους τιμωρεί. Ενδέχεται επίσης να υφίστανται ρυθμιστικοί φορείς υπεύθυνοι για την ανάληψη δράσης και την επιβολή ορισμένων κανόνων (όπως προστασία των καταναλωτών) ή να υφίστανται παράλληλα επανορθωτικά μέτρα του αστικού δικαίου (όπως στην περίπτωση παραβίασης δικαιωμάτων δημιουργού).

Στα νέα μέσα μαζικής επικοινωνίας, όπως είναι το Ίντερνετ, η εν λόγω διαδικασία περιπλέκεται από το γεγονός ότι τα στοιχεία του αδικήματος ενδέχεται να είναι διάσπαρτα σε διάφορες χώρες, δυσχεραίνοντας ενδεχομένως την άσκηση δίωξης κατά των κύριων υπευθύνων. Κατά συνέπεια, απαιτείται διεθνής συνεργασία.

Ανεπιθύμητο περιεχόμενο είναι περιεχόμενο που ορισμένοι χρήστες δεν επιθυμούν να λαμβάνουν. Επιβλαβές περιεχόμενο είναι περιεχόμενο που ενήλικες, οι οποίοι έχουν την ευθύνη παιδιών (γονείς ή διδάσκοντες), θεωρούν επιβλαβές για τα παιδιά αυτά. Ενδέχεται επίσης να υπάρξουν νομικές διατάξεις για τον περιορισμό της διανομής επιβλαβούς περιεχομένου αποκλειστικά σε ενήλικες (λόγου χάρη νόμιμου πορνογραφικού υλικού).

Για την αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου προσφέρεται πληθώρα μέσων, που όλα πρέπει να χρησιμοποιούνται σε συνδυασμό ώστε να αυξάνεται η αποτελεσματικότητά τους: επιβολή νομικών διατάξεων, αυτορρύθμιση, μέσα τεχνικού χαρακτήρα όπως το φιλτράρισμα, και αύξηση της ευαισθητοποίησης.

Στο πεδίο του παράνομου περιεχομένου και όσον αφορά τη ρύθμιση της διανομής επιβλαβούς περιεχομένου, η κύρια ευθύνη των παρόχων περιεχομένου παραμένει σε μεγάλο βαθμό θέμα εθνικής νομοθεσίας. Υπάρχει επίσης απόκλιση ως προς την ευαισθησία που παρατηρείται σε διάφορα κράτη μέλη αναφορικά με την δημόσια προβολή γυμνού και σεξουαλικών πράξεων καθώς και σχετικά με την έκθεση των παιδιών σε εικόνες γυμνού και βίας.

Υφίστανται, ωστόσο, μέσα με τα οποία καθορίζονται κανόνες που τα κράτη μέλη είναι υποχρεωμένα να εφαρμόζουν.

Η οδηγία για το ηλεκτρονικό εμπόριο [4] ρυθμίζει σημαντικές πτυχές θεμάτων ευθύνης των ενδιάμεσων παρόχων υπηρεσιών για «απλή μετάδοση», αποθήκευση σε κρυφή μνήμη και φιλοξενία.

[4] βλ. υποσημείωση 20.

Η ΕΕ κινήθηκε πρώτη στο νομικό μέτωπο κατά των ανεπίκλητων μηνυμάτων εμπορικού χαρακτήρα ή 'spam' με την έγκριση οδηγίας για την προστασία της προσωπικής ζωής στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες [5], η οποία θα οδηγήσει σε πανευρωπαϊκή απαγόρευση του 'spam' που απευθύνεται σε άτομα. Η Επιτροπή εξέδωσε ανακοίνωση [6] επί του θέματος, όπου θα προσδιορίζεται σειρά δράσεων που είναι αναγκαίες για συμπλήρωση των κοινοτικών κανόνων ώστε έτσι να καταστεί κατά το δυνατόν αποτελεσματικότερη η 'απαγόρευση του spam'.

[5] Βλ. υποσημείωση 19.

[6] COM(2004) 28.

Με τη σύσταση για την προστασία των ανηλίκων και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια [7] απευθύνονται συστάσεις προς τα κράτη μέλη, τον κλάδο και τα ενδιαφερόμενα μέρη, καθώς και προς την Επιτροπή, περιλαμβάνοντας ενδεικτικές κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την προστασία ανήλικων. Η εφαρμογή της σύστασης αξιολογήθηκε για πρώτη φορά το 2000/2001. Στη σχετική έκθεση [8] που δημοσιεύτηκε το 2001 προκύπτει ήδη εν γένει αρκετά ικανοποιητική εικόνα όσον αφορά την εφαρμογή της σύστασης. Η Επιτροπή ενέκρινε δεύτερη έκθεση για την εφαρμογή της σύστασης, βάσει ερωτηματολογίου που απεστάλη τόσο στα κράτη μέλη όσο και στα κράτη προσχώρησης [9].

[7] Βλ. υποσημείωση 21.

[8] COM(2001) 106 τελικό

[9] COM(2003) 776

Η απόφαση πλαίσιο για την παιδική πορνογραφία [10] ορίζει ελάχιστες απαιτήσεις για τα κράτη μέλη όσον αφορά τον ορισμό των αδικημάτων καθώς και για τις κυρώσεις.

[10] Απόφαση-πλαίσιο 2004/68/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 22ας Δεκεμβρίου 2003, για την καταπολέμηση της σεξουαλικής εκμετάλλευσης παιδιών και της παιδικής πορνογραφίας. ΕΕ L 13 της 20.1.2004, σ.44.

2.2. Μελλοντικές εξελίξεις

Με βάση τις τρέχουσες τάσεις είναι δυνατό να γίνουν προβλέψεις σχετικά με το νέο τοπίο των μέσων επικοινωνίας και τα πιθανά προβλήματα από το 2005 και εξής:

* θα αναπτυχθούν νέες τεχνολογίες και νέοι τρόποι χρησιμοποίησης των υφιστάμενων, παρέχοντας νέες ευκαιρίες στην τεράστια πλειοψηφία των νομοταγών επιχειρήσεων και πολιτών.

* η χρήση των νέων μέσων θα αποτελεί σημαντικό μέρος της ζωής των παιδιών.

* ωστόσο, εγκληματικά στοιχεία θα χρησιμοποιούν τα νέα μέσα για τις δραστηριότητές τους και θα επινοούν νέους τρόπους εξαπάτησης επιχειρήσεων και καταναλωτών.

* παράλληλα με τις περισσότερο διαρθρωμένες επαγγελματικές δομές παραγωγής και διανομής των παραδοσιακών μέσων επικοινωνίας, ως διακριτό χαρακτηριστικό του Ίντερνετ θα παραμείνει η δυνατότητα εξατομικευμένης παραγωγής, ενισχυόμενη από τρόπους διασφάλισης του απόρρητου και της παραγωγής βίντεο κατ' αίτηση.

* ταυτόχρονα, η τεχνολογία παρέχει δυνατότητες επινόησης νέων τρόπων αποτροπής και ανίχνευσης του εγκλήματος και εντοπισμού των δραστών.

* θα συνεχιστεί η σεξουαλική εκμετάλλευση παιδιών μέσω παραγωγής παιδικής πορνογραφίας και χρησιμοποίησης νέων τεχνολογιών για την προσέγγιση πιθανών θυμάτων σεξουαλικής κακοποίησης.

2.3. Δημόσια διαβούλευση

Η διαδικασία καθορισμού του προβλήματος και η ανάγκη κατάρτισης νέου προγράμματος τροφοδοτήθηκαν από σειρά δημόσιων διαβουλεύσεων μεταξύ Νοεμβρίου 2002 και Σεπτεμβρίου 2003 [11].

[11] Περισσότερα στοιχεία σχετικά περιλαμβάνονται στο έγγραφο εργασίας των υπηρεσιών της Επιτροπής για την εκ των προτέρων αξιολόγησης, SEC( )

Σε αυτές επιβεβαιώθηκε η σημασία της δράσης και η ανάγκη συνεχιζόμενης υποστήριξης σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης. Υπήρξε συμφωνία ότι το πρόβλημα της ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ συνεχίζει να αποτελεί σημαντικό μέλημα και ότι το πρόβλημα επιδεινώνεται από τις νέες τεχνολογίες και τους νέους τρόπους χρήσης των τεχνολογιών αυτών. Απαιτείται η ανάληψη δράσεων διαφορετικού τύπου και σε διάφορα επίπεδα, τοπικό, περιφερειακό, ευρωπαϊκό και διεθνές - ιδίως οι δράσεις ευαισθητοποίησης πρέπει να διεξάγονται στο επίπεδο των τελικών χρηστών, γονέων και παιδιών, επιδιώκοντας πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα. Σε όλες τις περιπτώσεις, η ανάληψη δράσης εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα μπορούσε να εξασφαλίσει ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία. Οι ενδιαφερόμενοι υπογράμμισαν ιδιαίτερα την ανάγκη για διεθνή συνεργασία. Σημειώθηκε συμφωνία ως προς το διευρυμένο πεδίο εφαρμογής των δράσεων του προγράμματος. ιδίως όσον αφορά την έκταση του spam.

Οι ιδέες αυτές λαμβάνονται πλήρως υπόψη στην πρόταση. Ορισμένες ιδέες που προτάθηκαν για την επέκταση του πεδίου εφαρμογής του προγράμματος, συμπεριλαμβανομένης της εκμετάλλευσης παιδιών για εμπορικούς σκοπούς, της ασφάλειας δικτύου και πληροφοριών και της προστασίας των δεδομένων, περιλαμβάνονται και καλύπτονται ήδη από άλλες κοινοτικές πρωτοβουλίες πολιτικής και χρηματοδότησης. Συμπεριλαμβάνονται ως μέρος του μηνύματος ευαισθητοποίησης, με τις σχετικές παραπομπές.

2.4. Συμπέρασμα

Διαπιστώνεται συνεχιζόμενη ανάγκη ανάληψης δράσης, τόσο στο πεδίο περιεχομένου μη επιθυμητού από τον τελικό χρήστη ή δυνητικά επιβλαβούς για παιδιά, καθώς και στο πεδίο του παράνομου περιεχομένου, ιδίως της παιδικής πορνογραφίας.

Είναι επιθυμητή η επίτευξη διεθνούς συμφωνίας σχετικά με νομικά δεσμευτικούς κανόνες, θα είναι όμως ιδιαίτερα δυσχερές έργο που δεν πρόκειται να επιτευχθεί σύντομα. Ακόμα και σε θετική περίπτωση, δεν θα επαρκεί αφ' εαυτού για την εξασφάλιση της εφαρμογής των κανόνων ή για την εγγύηση της προστασίας των ατόμων που βρίσκονται σε κίνδυνο.

Θα συνεχίσει να απαιτείται η λήψη πρακτικών μέτρων για την ενθάρρυνση της καταγγελίας περιπτώσεων παράνομου περιεχομένου στους αρμόδιους για αντιμετώπισή του, η διάδοση βέλτιστης πρακτικής όσον αφορά κώδικες δεοντολογίας με τη συμπερίληψη γενικά συμφωνημένων κανόνων συμπεριφοράς, καθώς και η ενημέρωση και κατάρτιση γονέων και παιδιών σχετικά με τους καλύτερους τρόπους ασφαλούς αξιοποίησης του δυναμικού των νέων μέσων επικοινωνίας.

Ουσιαστικής σημασίας είναι η ανάληψη δράσης σε επίπεδο κρατών μελών, περιλαμβάνοντας ευρύ φάσμα παραγόντων, από εθνικές, περιφερειακές και τοπικές αρχές, φορείς εκμετάλλευσης δικτύου, γονείς, διδάσκοντες και διευθυντές σχολείων κλπ. Η ΕΕ μπορεί να ενθαρρύνει τη βέλτιστη πρακτική στα κράτη μέλη ασκώντας ρόλο προσανατολισμού τόσο εντός της ΕΕ όσο και διεθνώς, καθώς και παρέχοντας υποστήριξη για συγκριτική αξιολόγήση, δικτύωση και εφαρμοσμένη έρευνα σε ευρωπαϊκή κλίμακα.

Εξίσου ουσιαστικής σημασίας είναι και η διεθνής συνεργασία, η οποία μπορεί να ενθαρρυνθεί, να συντονιστεί, να συνδεθεί και να υλοποιηθεί στην πράξη μέσω των κοινοτικών δομών δικτύωσης.

3. Ενα νέο πρόγραμμα

3.1. Αρχές, στόχοι και προσανατολισμοί

Το νέο πρόγραμμα θα εμπνέεται από τις αρχές της συνέχειας και βελτίωσης:

* Συνέχεια: διατήρηση της ευρωπαϊκής δράσης στους τομείς όπου υπερέχει, λαμβάνοντας υπόψη τα διδάγματα και στηριζόμενη στα επιτεύγματα των ήδη χρηματοδοτούμενων πρωτοβουλιών για την εξασφάλιση της διάρκειας των αποτελεσμάτων τους.

* Βελτίωση: αντιμετώπιση νέων απειλών, εξασφάλιση ευρωπαϊκής προστιθέμενης αξίας, ενθάρρυνση πολλαπλασιαστικών αποτελεσμάτων και διεύρυνση του διεθνούς βεληνεκούς.

Ο γενικός στόχος θα συνεχίσει να είναι: προαγωγή ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών, ιδίως για παιδιά, και καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου και περιεχομένου που ανεπιθύμητου από τον τελικό χρήστη. Παράλληλα με αυτά, το πρόγραμμα θα εστιάσει στον τελικό χρήστη, ιδίως τους γονείς, τους εκπαιδευτές και τα παιδιά.

Με το πρόγραμμα θα επιδιωχθεί η συμμετοχή και η συνάντηση των διάφορων συντελεστών, η συνεργασία των οποίων είναι απαραίτητη, που όμως δεν συναντώνται κατ'ανάγκης πάντοτε εάν δεν έχουν εγκατασταθεί οι κατάλληλες προς τούτο δομές.

Περιλαμβάνονται πάροχοι περιεχομένου, πάροχοι υπηρεσιών Ίντερνετ και φορείς εκμετάλλευσης κινητών δικτύων, ρυθμιστικοί φορείς, οργανισμοί τυποποίησης, κλαδικοί φορείς αυτορρύθμισης, εθνικές, περιφερειακές και τοπικές αρχές αρμόδιες για τον κλάδο, την εκπαίδευση, την προστασία των καταναλωτών, τις οικογένειες, τα δικαιώματα και την πρόνοια των παιδιών, καθώς και μη κυβερνητικοί οργανισμοί που δραστηριοποιούνται στην προστασία των καταναλωτών, της οικογένειας, στα δικαιώματα και την πρόνοια των παιδιών.

3.2. Δράσεις

Θα υπάρχουν τέσσερις δράσεις: καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου, αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου, προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος και ευαισθητοποίηση. Η διεθνής συνεργασία θα αποτελεί, σε κάθε περίπτωση αναπόσπαστο μέρος της δράσης.

3.2.1. Καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου

Όπως αναφέρθηκε παραπάνω, οι δημόσιες αρχές (αστυνομία, εισαγγελία και δικαστήρια) είναι στην πρωτοπορία του αγώνα κατά του παράνομου περιεχομένου). Είναι οι μόνοι που μπορούν να εξασφαλίσουν ότι οι ένοχοι θα προσαχθούν ενώπιον της δικαιοσύνης. Οι ανοικτές γραμμές επικοινωνίας αποτελούν μηχανισμούς αναφοράς που παρέχουν τη δυνατότητα στον κοινό να αναφέρει την ύπαρξη παράνομου περιεχόμενου, στη συνέχεια δε μεταβιβάζουν τις αναφορές στον κατάλληλο οργανισμό για ανάληψη δράσης (πάροχος υπηρεσιών Ίντερνετ, αστυνομία ή αντίστοιχη ανοικτή γραμμή επικοινωνίας) και αποτελούν έτσι έναν τρόπο με τον οποίο ο κλάδος και μη κυβερνητικοί οργανισμοί (ιδίως όσοι έχουν συγκροτηθεί για την προστασία των παιδιών ή την καταπολέμηση του ρατσισμού) να μπορούν να έχουν συμμετοχή στην εν λόγω διαδικασία συμβάλλοντας στον περιορισμό της κυκλοφορίας παράνομου περιεχομένου. Πολλά άτομα που θα είχαν επιφυλάξεις να προβούν σε καταγγελία απευθείας στην αστυνομία θα ανέφεραν τα συμβάντα σε μια ανεπίσημη ανοικτή γραμμή επικοινωνίας.

Το υφιστάμενο δίκτυο για τις ανοικτές γραμμές αποτελεί έναν ιδιαίτερο οργανισμό, ο οποίος δεν θα είχε συγκροτηθεί εάν δεν υπήρχε κοινοτική χρηματοδότηση. Το δίκτυο έχει επεκταθεί με μεγάλη επιτυχία αποκτώντας πολλά μέλη και διεθνή απήχηση.

Οι επιμέρους γραμμές επικοινωνίας συμβάλλουν στις λειτουργίες του δικτύου, επωφελούμενες ταυτόχρονα από αυτό. Η πλειονότητα των αναφορών που λαμβάνει μια γραμμή επικοινωνίας αναφέρονται σε καταστάσεις όπου είτε ο δικτυακός τόπος που φιλοξενεί είτε ο πάροχος περιεχομένου βρίσκονται εκτός του πεδίου της ανοικτής γραμμής και εκτός της δικαιοδοσίας των δικαστηρίων της. Με την παροχή κοινοτικής χρηματοδότησης διαθέτει η Επιτροπή τη δυνατότητα να εξασφαλίζει ότι εφαρμόζονται τα ευρωπαϊκά πρότυπα κατά την επιλογή των ανοικτών γραμμών, καθώς και ότι οι ανοικτές γραμμές πράγματι συμβάλουν στην επιτυχία του δικτύου.

Προτείνεται επομένως να χρηματοδοτηθεί ο συντονισμός του δικτύου καθώς και μεμονωμένες ανοικτές γραμμές επικοινωνίας. Στο πλαίσιο αυτό πρέπει να διερευνηθούν τρόποι συμβολής του κλάδου, μέσω της τεχνικής εμπειρογνωμοσύνης του, στον αγώνα κατά του παράνομου περιεχομένου. Το δίκτυο θα πρέπει να επεκταθεί ώστε να καλύψει τα νέα κράτη μέλη και τις υποψήφιες χώρες, καθώς και άλλες ευρωπαϊκές χώρες όπου φιλοξενείται και παράγεται παράνομο περιεχόμενο.

Οι εν λόγω ανοικτές γραμμές επικοινωνίας θα πρέπει να έχουν στενή σύνδεση με άλλες δράσεις, όπως η αυτορρύθμιση ή η ευαισθητοποίηση, ενώ η διαχείρισή τους μπορεί να εξασφαλίζεται από οργανισμούς που συμμετέχουν σε ανάλογες δράσεις.

Το δίκτυο των ανοικτών γραμμών επικοινωνίας θα πρέπει να εξασφαλίζει κάλυψη και ανταλλαγή αναφορών σχετικά με τους κύριους τύπους παράνομου περιεχομένου - πέραν του πεδίου της παιδικής πορνογραφίας. Ενδέχεται να απαιτηθούν διαφορετικοί μηχανισμοί για εμπειρογνωμοσύνη για την αντιμετώπιση άλλων πεδίων, όπως το ρατσιστικό περιεχόμενο.

3.2.2. Αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου

Το πρόγραμμα θα εξασφαλίσει χρηματοδότηση για τεχνολογικά μέτρα που παρέχουν στους χρήστες τη δυνατότητα να περιορίζουν το ανεπιθύμητο και επιβλαβές περιεχόμενο που λαμβάνουν καθώς και να το αντιμετωπίζουν αν παρόλα αυτά το λάβουν, όπως αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της διαθέσιμης τεχνολογίας φιλτραρίσματος, υποστήριξη της περαιτέρω ανάπτυξης αποτελεσματικής σχετικής τεχνολογίας και χρηματοδότηση μέτρων για διευκόλυνση και συντονισμό ανταλλαγής πληροφοριών και βέλτιστης πρακτικής όσον αφορά αποτελεσματική επιβολή μέτρων κατά του spam.

Μεταξύ άλλων πρωτοβουλιών για την αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου συμπεριλαμβάνονται περαιτέρω εργασίες για διαβάθμιση περιεχομένου, όπου θα ληφθεί υπόψη η διάθεση του ίδιου περιεχομένου μέσω διαφορετικών μηχανισμών διανομής (σύγκλιση) καθώς και κοινές εργασίες από ειδικούς στον τομέα της μέριμνας για το παιδί και από τεχνικούς εμπειρογνώμονες για τη βελτίωση εργαλείων προστασίας των ανηλίκων).

Η υλοποίηση της εν λόγω δράσης θα συντονίζεται στενά με δράσεις για την προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος (δράση αυτορρύθμισης) και ευαισθητοποίησης (πληροφόρηση του κοινού σχετικά με μέσα αντιμετώπισης αυτόκλητου και επιβλαβούς περιεχομένου).

3.2.3. Προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος

Η αντιμετώπιση παράνομου, ανεπιθύμητου ή επιβλαβούς περιεχομένου αποτελεί σύνθετη διαδικασία, υπάρχουν δε σημαντικές διαφορές απόψεων όσον αφορά την επιδίωξη εναρμόνισης των εθνικών κανόνων, το είδος των βασικών κανόνων και τον τρόπο προσέγγισης των διαφορών που είναι πιθανόν να παραμείνουν μεταξύ των εθνικών κανόνων. Στα θέματα περιλαμβάνεται η ελευθερία έκφρασης, η αναλογικότητα και η τεχνική εφικτότητα.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει υπογραμμίσει την υποστήριξή της υπέρ μιας προσέγγισης και μεθόδου αυτορρύθμισης που παρέχει ευελιξία και που κατανοεί τις ανάγκες του εκάστοτε μέσου επικοινωνίας σε ένα πεδίο που συνδυάζει την υψηλή τεχνολογία, την ταχεία μεταβολή και τη διασυνοριακή δραστηριότητα. Είναι δυνατή η ύπαρξη διαφόρων μοντέλων κωδίκων δεοντολογίας, θα πρέπει όμως να συμμερίζονται ουσιώδη χαρακτηριστικά όπως αποτελεσματικότητα, αμεροληψία και διαφάνεια.

Υφίστανται διάφορες πρωτοβουλίες, ορισμένες από τις οποίες παρουσιάζουν καινοτόμα χαρακτηριστικά που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως υποδείγματα βέλτιστης πρακτικής. Υπάρχουν ακόμα ελλείψεις στο πεδίο, τόσο όσον αφορά την ανάπτυξη λειτουργικών μεθόδων αυτορρύθμισης σε εθνικό επίπεδο, όσο και σχετικά με τη συγκρότηση πλατφόρμας σε ευρωπαϊκό επίπεδο για τους εργαζόμενους στο πεδίο αυτό.

Η αυτορρύθμιση δεν προκύπτει κατανάγκην αυτομάτως, ούτε αποκλείει την ανάγκη κάποιας μορφής νομικής στήριξης: ενδέχεται να απαιτηθεί προορατικότερη προσέγγιση ώστε να ενθαρρυνθεί η συμφωνία πάνω σε κατάλληλη δέσμη κανόνων και την υλοποίησή τους.

Το φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ συγκροτήθηκε στη δεύτερη φάση (2003-2004) του υφιστάμενου προγράμματος για ασφαλέστερο Ίντερνετ, ως αποκλειστικό φόρουμ συζήτησης με τη συμμετοχή εκπροσώπων του κλάδου, φορέων μέριμνας για τα παιδιά και υπεύθυνων για τη χάραξη πολιτικής, με σκοπό να αποτελέσει πλατφόρμα για ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ εθνικών φορέων από κοινού ρύθμισης ή αυτορρύθμισης. Θα αποτελέσει επίσης την ευκαιρία να εξετασθούν τρόποι με τους οποίους μπορεί να συμβάλει ο κλάδος στον αγώνα κατά του παράνομου περιεχομένου.

3.2.4. Ευαισθητοποίηση

Μεταξύ των υπεύθυνων για τη χάραξη πολιτικής και των ειδικών παρατηρείται ευρύτατη συμφωνία ως προς τη συνεχιζόμενη ανάγκη συστηματικής πληροφόρησης σχετικά με την ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ, ιδίως όσον αφορά εξατομικευμένες, διαλογικές και κινητές εφαρμογές, οι οποίες συνδέονται με άλλες κοινοτικές δράσεις αναφορικά με την εκπαίδευση στα μέσα επικοινωνίας και την εκμάθηση του Ίντερνετ.

Για τη βέλτιστη χρήση των διαθέσιμων πόρων θα πρέπει η Επιτροπή να συγκεντρώσει τις προσπάθειές της στην τόνωση μέσων χρηματοδότησης, την ενθάρρυνση των πολλαπλασιαστικών αποτελεσμάτων και την ανταλλαγή βέλτιστης πρακτικής μέσω δικτύου.

3.2.5. Συνδέσεις με άλλες πρωτοβουλίες

Το πρόγραμμα θα σχεδιαστεί και θα υλοποιηθεί σε στενή συνεργασία με άλλες πρωτοβουλίες, συμπεριλαμβανομένων των μέτρων που θα διαδεχθούν τη σύσταση για την προστασία των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, καθώς και το σχέδιο δράσης της παγκόσμιας συνόδου για την κοινωνία της πληροφορίας.

4. Νομικη βαση

Το άρθρο 152 παράγραφος 2, για την προστασία των καταναλωτών, θα αποτελέσει τη νομική βάση. Πρόκειται για τη νομική βάση που συμφωνήθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για το αρχικό σχέδιο για ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ, το 1999 [12], και για τη διετή παράταση του σχεδίου δράσης, το 2003 [13]. Συνεχίζει να ενδείκνυται δεδομένου ότι, όπως αναφέρθηκε στο σημείο 3.1 παραπάνω, το πρόγραμμα εστιάζει στον τελικό χρήστη - ιδίως σε γονείς, διδάσκοντες και παιδιά, ενώ προορίζεται να βελτιώσει την ασφάλειά τους κατά τη χρήση του Ίντερνετ και των νέων επιγραμμικών τεχνολογιών.

[12] βλ. υποσημείωση 22.

[13] Απόφαση αριθ. 1151/2003/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 2003, ΕΕ L 162 της 1.7.2003, σ.1

2004/0023(COD)

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την καθιέρωση πολυετούς κοινοτικού προγράμματος για προαγωγή ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών

[Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ]

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 153 παράγραφος 2,

την πρόταση της Επιτροπής [14],

[14] ΕΕ C [...]της [...], σ. [...].

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής [15],

[15] ΕΕ C [...]της [...], σ. [...].

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών [16],

[16] ΕΕ C [...]της [...], σ. [...].

αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 251 της Συνθήκης [17],

[17] ΕΕ C [...]της [...], σ. [...].

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Η διείσδυση του Ίντερνετ και η χρήση νέων τεχνολογιών όπως τα κινητά τηλέφωνα συνεχίζει να παρουσιάζει σημαντική αύξηση στην Κοινότητα. Παράλληλα, συνεχίζουν να υφίστανται κίνδυνοι, ιδίως για παιδιά, καθώς και κατάχρηση των τεχνολογιών, ενώ εμφανίζονται νέοι. Για να ενθαρρυνθεί η αξιοποίηση των ευκαιριών που παρέχουν το Ίντερνετ και νέες επιγραμμικές τεχνολογίες, απαιτείται επίσης η λήψη μέτρων για την προαγωγή της ασφαλέστερης χρήσης τους και για την προστασία του τελικού χρήστη από ανεπιθύμητο περιεχόμενο.

(2) Το σχέδιο δράσης eEurope 2005 [18], αναπτύσσοντας περαιτέρω τη στρατηγική της Λισσαβόνας, στοχεύει στην τόνωση ασφαλών υπηρεσιών, εφαρμογών και περιεχομένου βάσει ευρύτερα διαθέσιμης ευρυζωνικής υποδομής. Μεταξύ των στόχων του συγκαταλέγεται ασφαλής υποδομή πληροφοριών, ανάπτυξη, ανάλυση και διάδοση ορθής πρακτικής, συγκριτική αξιολόγηση, καθώς και μηχανισμός συντονισμού για πολιτικές στον ηλεκτρονικό χώρο.

[18] COM(2002) 263.

(3) Το νομοθετικό πλαίσιο που ορίζεται σε κοινοτικό επίπεδο για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που θέτει το ψηφιακό περιεχόμενο στην κοινωνία της πληροφορίας περιλαμβάνει πλέον κανόνες που αναφέρονται σε επιγραμμικές υπηρεσίες, ιδίως για ανεπίκλητα εμπορικά μηνύματα ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στην οδηγία για την ιδιωτική ζωή και τις ηλεκτρονικές επικοινωνίες [19] και για σημαντικές πτυχές της ευθύνης των ενδιάμεσων παρόχων υπηρεσιών για την οδηγία για το ηλεκτρονικό εμπόριο [20], καθώς και συστάσεις για τα κράτη μέλη, τον κλάδο και τα ενδιαφερόμενα μέρη και την Επιτροπή, μαζί με τις ενδεικτικές κατευθυντήριες γραμμές της σύστασης για την προστασία των ανηλίκων [21].

[19] Οδηγία 2002/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 12ης Ιουλίου 2002, σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών, ΕΕ L 201 της 31.7.2002, σ. 37.

[20] Οδηγία 2000/31/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2000, για ορισμένες νομικές πτυχές των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας, ιδίως του ηλεκτρονικού εμπορίου, στην εσωτερική αγορά, ΕΕ L 178 της 17.7.2000, σ. 1.

[21] Σύσταση 98/560/ΕΚ του Συμβουλίου, για την ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας οπτικοακουστικών υπηρεσιών και υπηρεσιών πληροφόρησης μέσω της προώθησης εθνικών πλαισίων με σκοπό την επίτευξη συγκρίσιμου και αποτελεσματικού επιπέδου προστασίας των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας, ΕΕ L 270 της 7.10.1998, σ. 48.

(4) Θα υπάρξει συνεχής ανάγκη για ανάληψη δράσης, τόσο στο πεδίο του δυνητικά επιβλαβούς περιεχομένου για παιδιά ή του ανεπιθύμητου από τον τελικό χρήστη, καθώς και στο πεδίο του παράνομου περιεχομένου, ιδίως της παιδικής πορνογραφίας.

(5) Είναι ευκταία η επίτευξη διεθνούς συμφωνίας σχετικά με νομικά δεσμευτικούς κανόνες, θα είναι ωστόσο δύσκολη και δεν πρόκειται να επιτευχθεί σύντομα. Ακόμα και σε θετική περίπτωση, δεν θα επαρκεί αφεαυτής για την εξασφάλιση της εφαρμογής των κανόνων ή της προστασίας των ατόμων που τίθενται σε κίνδυνο.

(6) Το πρόγραμμα δράσης για ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ [22] (1998-2004) εξασφάλισε κοινοτική χρηματοδότηση, με την οποία τονώθηκαν επιτυχώς διάφορες πρωτοβουλίες και το οποίο προσέδωσε ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία. Η περαιτέρω χρηματοδότηση θα συμβάλει ώστε νέες πρωτοβουλίες να βασιστούν στο έργο που έχει ήδη πραγματοποιηθεί.

[22] Απόφαση αριθ. 276/1999/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 25ης Ιανουαρίου 1999, για ένα πολυετές κοινοτικό πρόγραμμα δράσης για την προώθηση της ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ μέσω της καταπολέμησης του παράνομου και βλαβερού περιεχομένου, κυρίως στο πεδίο της προστασίας των ανηλίκων, ΕΕ L 33 της 6.2.1999, σ. 1, όπως τροποποιήθηκε από την απόφαση αριθ. 1151/2003/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 2003, ΕΕ L 162 της 1.7.2003, σ. 1.

(7) Συνεχίζουν να απαιτούνται πρακτικά μέτρα για την ενθάρρυνση της επισήμανσης παράνομου περιεχομένου στους αρμόδιους για την αντιμετώπισή του, για την ενθάρρυνση της ανάπτυξης τεχνολογιών φιλτραρίσματος, για τη διάδοση βέλτιστης πρακτικής όσον αφορά κώδικες δεοντολογίας που περιλαμβάνουν γενικά συμφωνημένους κανόνες συμπεριφοράς, καθώς και στην πληροφόρηση και κατάρτιση γονέων και παιδιών σχετικά με τον καλύτερο τρόπο ασφαλούς εκμετάλλευσης του δυναμικού των νέων μέσων επικοινωνίας.

(8) Είναι ουσιαστικής σημασίας η ανάληψη δράσης σε επίπεδο κράτους μέλους, με τη συμμετοχή ευρέως φάσματος παραγόντων από την εθνική κυβέρνηση την περιφερειακή και τοπική αυτοδιοίκηση, φορείς εκμετάλλευσης δικτύων, γονείς, διδάσκοντες και διευθυντές σχολείων κλπ. Η Κοινότητα μπορεί να ενθαρρύνει βέλτιστη πρακτική σε κράτη μέλη παρέχοντας προσανατολισμούς, εντός της ΕΕ και διεθνώς, καθώς και υποστήριξη για συγκριτική αξιολόγηση, δικτύωση και εφαρμοσμένη έρευνα σε ευρωπαϊκή κλίμακα.

(9) Ουσιαστικής σημασίας είναι επίσης και η διεθνής συνεργασία, που μπορεί να τονωθεί, συντονιστεί, συνδεθεί και να υλοποιηθεί με δράσεις μέσω των κοινοτικών δομών δικτύωσης.

(10) Τα απαιτούμενα μέτρα για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης θεσπίζονται σύμφωνα με την απόφαση 1999/468/ΕΚ του Συμβουλίου, της 28ης Ιουνίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή [23].

[23] ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23.

(11) Η Επιτροπή εξασφαλίζει τη συμπληρωματικότητα και συνέργεια με συναφείς κοινοτικές πρωτοβουλίες και προγράμματα.

(12) Με την παρούσα καθιερώνεται δημοσιονομικό πλαίσιο για ολόκληρη τη διάρκεια του προγράμματος και που θα αποτελέσει το κύριο σημείο αναφοράς για την αρμόδια επί του προϋπολογισμού αρχή, υπό την έννοια του σημείου 33 της διοργανικής συμφωνίας της 6ης Μαΐου 1999 μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με τη δημοσιονομική πειθαρχία και τη βελτίωση της διαδικασίας του προϋπολογισμού.

(13) Με δεδομένο ότι οι στόχοι της προβλεπόμενης δράσης είναι αδύνατον να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη - εξαιτίας του διεθνούς χαρακτήρα των επίδικων ζητημάτων - και ότι συνεπώς - λόγω της ευρωπαϊκής κλίμακας και των αποτελεσμάτων των δράσεων - μπορούν να επιτευχθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο, δύναται η Κοινότητα να λάβει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που διατυπώνεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο εν λόγω άρθρο, η παρούσα απόφαση δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων αυτών.

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

[Στόχος του προγράμματος]

1. Με την παρούσα απόφαση καθιερώνεται κοινοτικό πρόγραμμα για την προαγωγή ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών, ιδίως για παιδιά, καθώς και για την καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου και περιεχομένου ανεπιθύμητου από τον τελικό χρήστη.

Το πρόγραμμα τιτλοφορείται πρόγραμμα "Safer Internet plus" (εφεξής καλούμενο "το πρόγραμμα")

2. Για την επίτευξη του γενικού σκοπού του προγράμματος που αναφέρεται στην παράγραφο 1, θα αναληφθούν οι ακόλουθες γραμμές δράσης:

(α) καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου

(β) αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου

(γ) προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος

(δ) αύξηση της ευαισθητοποίησης

Οι δραστηριότητες θα διεξαχθούν στο πλαίσιο των γραμμών δράσης του παραρτήματος Ι.

Το πρόγραμμα θα υλοποιηθεί σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙΙ.

Άρθρο 2

[Συμμετοχή]

1. Η συμμετοχή στο πρόγραμμα είναι ανοικτή σε νομικές οντότητες εγκατεστημένες στα κράτη μέλη.

Είναι επίσης ανοικτή σε υποψήφιες χώρες, σύμφωνα με τις διμερείς συμφωνίες που θα συναφθούν με αυτές.

2. Η συμμετοχή στο πρόγραμμα δύναται να είναι ανοικτή σε νομικές οντότητες εγκατεστημένες σε κράτη της ΕΖΕΣ που είναι συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο (ΕΟΧ) σύμφωνα με τις διατάξεις της εν λόγω συμφωνίας.

3. Συμμετοχή στο πρόγραμμα δύναται να επιτραπεί, χωρίς χρηματοοικονομική στήριξη από την Κοινότητα υπό αυτό το πρόγραμμα, σε νομικές οντότητες εγκατεστημένες σε τρίτες χώρες, καθώς και σε διεθνείς οργανισμούς, εφόσον η συμμετοχή αυτή συμβάλλει αποφασιστικά στην υλοποίηση του προγράμματος. Η απόφαση για την εν λόγω συμμετοχή λαμβάνεται σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 4 παράγραφος 2.

Άρθρο 3

[Αρμοδιότητες της Επιτροπής]

1. Η Επιτροπή είναι υπεύθυνη για την εκτέλεση του προγράμματος.

2. Η Επιτροπή καταρτίζει πρόγραμμα εργασιών με βάση την παρούσα απόφαση.

3. Η Επιτροπή ενεργεί σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 4 παράγραφος 2 όσον αφορά τα παρακάτω:

α) έγκριση και τροποποιήσεις του προγράμματος εργασιών.

β) καθορισμός των κριτηρίων και του περιεχομένου των προσκλήσεων για υποβολή προτάσεων, σύμφωνα με τους στόχους του άρθρου 1.

γ) οποιαδήποτε απόκλιση από τους κανόνες που ορίζονται στο παράρτημα ΙΙΙ.

4. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή σχετικά με την πρόοδο στην εκτέλεση του προγράμματος.

Άρθρο 4

[επιτροπή]

1. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή.

2. Σε περίπτωση που γίνεται παραπομπή στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζονται τα άρθρα 3 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, λαμβάνοντας υπόψη το άρθρο 8 της απόφασης.

Το χρονικό διάστημα που προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 της απόφασης 1999/468/ΕΚ ορίζεται σε τρεις μήνες.

3. Η επιτροπή ορίζει τον εσωτερικό κανονισμό της.

Άρθρο 5

[Παρακολούθηση και αξιολόγηση]

1. Για να εξασφαλιστεί αποτελεσματική χρήση της κοινοτικής ενίσχυσης, η Επιτροπή εξασφαλίζει ότι οι δράσεις βάσει της παρούσας απόφασης υπόκεινται σε προκαταρκτική εκτίμηση, παρακολούθηση και τελική αξιολόγηση.

2. Η Επιτροπή παρακολουθεί την υλοποίηση των έργων στο πλαίσιο του προγράμματος. Με την ολοκλήρωση ενός έργου, η Επιτροπή αξιολογεί τον τρόπο με τον οποίο διεξήχθη, καθώς και τον αντίκτυπο από την υλοποίησή του, ώστε να εκτιμήσει εάν έχουν επιτευχθεί οι αρχικοί στόχοι.

3. Η Επιτροπή υποβάλει προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών, έκθεση αξιολόγησης σχετικά με την υλοποίηση των γραμμών δράσης που αναφέρονται στο άρθρο1 παράγραφος 2, το αργότερο [δύο έτη από την ημερομηνία δημοσίευσης].

Κατά το τέλος του προγράμματος υποβάλλει τελική έκθεση αξιολόγησης.

Άρθρο 6

[Δημοσιονομικές διατάξεις]

1. Το πρόγραμμα καλύπτει τετραετή χρονική περίοδο, από την 1η Ιανουαρίου 2005.

2. Το χρηματοοικονομικό ποσό αναφοράς για την υλοποίηση του προγράμματος για την χρονική περίοδο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 είναι 50 εκατ. EUR.

Για την χρονική περίοδο 2005 έως 2006 ανέρχεται σε 20,050 εκατ. EUR και για την περίοδο 2007 έως 2008 σε 29,950 εκατ. EUR.

Οι ετήσιες πιστώσεις εγκρίνονται από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή εντός των ορίων των δημοσιονομικών προοπτικών.

3. Στο παράρτημα ΙΙ περιλαμβάνεται ενδεικτική κατανομή των δαπανών.

Άρθρο 7

Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Βρυξέλλες, [...]

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

[...] [...]

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I

ΔΡΑΣΕΙΣ

1. Δράση 1: Καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου

Οι ανοικτές γραμμές επικοινωνίας παρέχουν τη δυνατότητα στο κοινό να επισημαίνει περιπτώσεις παράνομου περιεχομένου. Οι αναφορές διαβιβάζονται στο κατάλληλο όργανο για ανάληψη δράσης (πάροχος υπηρεσιών Ίντερνετ (ISP), αστυνομία ή αντίστοιχη ανοικτή γραμμή επικοινωνίας). Οι ανοικτές γραμμές επικοινωνίας των οργανώσεων των πολιτών συμπληρώνουν τις αντίστοιχες της αστυνομίας, όπου υφίστανται. Ο ρόλος τους είναι διακριτός από εκείνον των αρχών που είναι υπεύθυνες για την επιβολή του νόμου, δεδομένου ότι δεν διερευνούν αξιόποινες πράξεις ούτε συλλαμβάνουν ή διώκουν ποινικά τους παραβάτες. Αποτελούν κέντρα εμπειρογνωμοσύνης που παρέχουν κατευθύνσεις ως προς τα είδη περιεχομένου που ενδεχομένως είναι παράνομο.

Το υφιστάμενο δίκτυο των γραμμών επικοινωνίας συνιστά μοναδική οργάνωση που δεν θα μπορούσε να έχει συγκροτηθεί χωρίς κοινοτική χρηματοδότηση. Όπως επισημάνθηκε στην αξιολόγηση του προγράμματος για το 2002, το δίκτυο είχε ιδιαίτερη επιτυχία στην αύξηση του αριθμού των μελών του και έχει πλέον διεθνή απήχηση. Για να αναπτυχθεί πλήρως το δυναμικό των ανοικτών γραμμών επικοινωνίας είναι απαραίτητο να εξασφαλιστεί κάλυψη και συνεργασία σε ευρωπαϊκή κλίμακα, καθώς και να αυξηθεί η αποτελεσματικότητα μέσω ανταλλαγής πληροφοριών, βέλτιστης πρακτικής και εμπειρίας.

Θα υπάρξει χρηματοδότηση των γραμμών εκείνων που, έπειτα από πρόσκληση υποβολής προτάσεων, θα επιλεγούν να λειτουργούν ως κόμβοι του δικτύου καθώς επίσης και του συντονισμού δικτύου, για τη συνέχισή του σε ευρωπαϊκή κλίμακα.

Σε κράτη μέλη και υποψήφιες χώρες όπου δεν υφίστανται επί του παρόντος ανοικτές γραμμές επικοινωνίας πρέπει να γίνει εγκατάστασή τους, με ταχεία και αποτελεσματική ένταξή τους στο υφιστάμενο ευρωπαϊκό δίκτυο. Θα πρέπει να προωθηθούν συνδέσεις μεταξύ του δικτύου αυτού και ανοικτών γραμμών επικοινωνίας σε τρίτες χώρες (ιδίως σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες όπου φιλοξενείται και παράγεται παράνομο περιεχόμενο), παρέχοντας τη δυνατότητα ανάπτυξης κοινών προσεγγίσεων και μεταφοράς τεχνογνωσίας και βέλτιστης πρακτικής. Πρέπει να βελτιωθούν περαιτέρω οι υφιστάμενοι μηχανισμοί συνεργασίας μεταξύ των εθνικών γραμμών επικοινωνίας και των αρχών που είναι αρμόδιες για την επιβολή του νόμου. Υφίσταται ανάγκη νομικής και τεχνικής κατάρτισης του σχετικού προσωπικού. Η ενεργός συμμετοχή των γραμμών επικοινωνίας στη δικτύωση και σε διασυνοριακές δραστηριότητες θα καταστεί υποχρεωτική.

Οι ανοικτές γραμμές επικοινωνίας θα πρέπει να συνδέονται με πρωτοβουλίες των κρατών μελών, να υποστηρίζονται σε εθνικό επίπεδο και να είναι οικονομικά βιώσιμες, ώστε να εξασφαλίζεται η συνεχής λειτουργία τους και έπειτα από τη λήξη του παρόντος προγράμματος. Επιδιώκεται συγχρηματοδότηση για ανοικτές γραμμές επικοινωνίας, που δεν ανήκουν στο δημόσιο οι οποίες συμπληρώνουν τις δραστηριότητες των αρχών επιβολής του νόμου, δεν αποτελούν όμως μέρος του σχετικού μηχανισμού. η συγχρηματοδότηση αυτή δεν διατίθεται για ανοικτές γραμμές που διατηρεί η αστυνομία. Οι γραμμές άμεσης επικοινωνίας θα αποσαφηνίσουν στους χρήστες τη διαφορά μεταξύ των δραστηριοτήτων τους και των αντίστοιχων δραστηριοτήτων της αστυνομίας, ενημερώνοντας τους και για την ύπαρξη εναλλακτικών τρόπων αναφοράς παράνομου περιεχομένου, όπως απευθείας στις αστυνομικές αρχές.

Για την επίτευξη μέγιστου αντίκτυπου και αποτελεσματικότητας της διαθέσιμης χρηματοδότησης πρέπει το δίκτυο των ανοικτών γραμμών να λειτουργεί με τον αποτελεσματικότερο δυνατό τρόπο. Τούτο μπορεί να επιτευχθεί καλύτερα με την ανάθεση στο δίκτυο ενός κόμβου συντονισμού, που θα διευκολύνει την επίτευξη συμφωνίας μεταξύ των γραμμών επικοινωνίας για την εκπόνηση κατευθυντήριων γραμμών, μεθόδων και πρακτικών εργασίας ευρωπαϊκής κλίμακας που θα τηρούν τα όρια των εθνικών νομοθεσιών ως προς τις εκάστοτε γραμμές επικοινωνίας..

Ο κόμβος συντονισμού:

* παρέχει ενιαίο σημείο ταυτοποίησης και εισόδου για εύκολη πρόσβαση στο κατάλληλο εθνικό σημείο.

* προωθεί το δίκτυο ως σύνολο, εξασφαλίζοντας προβολή σε ευρωπαϊκή κλίμακα.

* αποκαθιστά επαφή με τους κατάλληλους φορείς αποβλέποντας στην ολοκλήρωση της κάλυψης του δικτύου στα κράτη μέλη και τις υποψήφιες χώρες.

* βελτιώνει την επιχειρησιακή αποτελεσματικότητα του δικτύου.

* καταρτίζει κατευθυντήριες γραμμές βέλτιστης πρακτικής για τις γραμμές επικοινωνίας και τις προσαρμόζει στη νέα τεχνολογία.

* οργανώνει τακτικές ανταλλαγές πληροφοριών και εμπειρίας μεταξύ των γραμμών επικοινωνίας.

* αποτελεί κέντρο εμπειρίας και συμβουλών και παρέχει τη διαδικασία κατάρτισης για τη δημιουργία γραμμών επικοινωνίας, ιδίως σε υποψήφιες χώρες.

* εξασφαλίζει τη σύνδεση με γραμμές τρίτων χωρών.

* παραμένει σε στενή συνεργασία με τον κόμβο συντονισμού της ευαισθητοποίησης (βλ. κατωτέρω σημείο), ώστε να εξασφαλίζεται η συνοχή και αποτελεσματικότητα του συνόλου των λειτουργιών του προγράμματος και να αυξάνεται η ευαισθητοποίηση του κοινού σχετικά με τις ανοικτές γραμμές επικοινωνίας.

* συμμετέχει στο φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ και σε άλλες συναφείς εκδηλώσεις, συντονίζοντας συμβολή και ανάδραση εκ μέρους των ανοικτών γραμμών επικοινωνίας.

Ο κόμβος συντονισμού θα παρακολουθεί την αποτελεσματικότητα των γραμμών και θα συλλέγει ακριβή και εύλογα στατιστικά στοιχεία της λειτουργίας τους (αριθμός και τύπος των αναφορών, ενέργειες που αναλαμβάνονται και αποτελέσματα κλπ.).

Το δίκτυο των ανοικτών γραμμών επικοινωνίας εξασφαλίζει κάλυψη και ανταλλαγή των αναφορών για τους κύριους τύπους ενδιαφέροντος όσον αφορά παράνομο περιεχόμενο - και πέραν του πεδίου της παιδικής πορνογραφίας. Ενδέχεται να απαιτηθούν διάφοροι μηχανισμοί και εμπειρογνωμοσύνη για την αντιμετώπιση άλλων πεδίων, όπως το ρατσιστικό περιεχόμενο, ενδεχομένως από διαφορετικούς τύπους εθνικών κόμβων για τα διαφορετικά θέματα. Με δεδομένο τους περιορισμένους οικονομικούς και διοικητικούς πόρους το προγράμματος, δεν εξασφαλίζεται η χρηματοδότηση όλων των εν λόγω κόμβων. η χρηματοδότηση ενδέχεται να συγκεντρωθεί σε ενισχυμένο ρόλο για τον κόμβο συντονισμού στα εν λόγω πεδία.

Μεταξύ περαιτέρω τύπων δραστηριότητας που προσελκύουν την χρηματοοικονομική υποστήριξη σε επίπεδο ΕΕ θα μπορούσαν λόγου χάρη να περιλαμβάνεται ανάπτυξη λογισμικού για την επικούρηση των ανοικτών γραμμών επικοινωνίας όσον αφορά τη διαχείριση του φόρτου εργασίας τους και την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση των αναφορών.

2. Δραση 2: Αντιμετωπιση ανεπιθυμητου και επιβλαβουσ περιεχομενου

Εκτός από την ανάληψη δράσης για καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου στην πηγή του, θα πρέπει οι χρήστες - υπεύθυνοι ενήλικες στην περίπτωση των ενηλίκων - να διαθέτουν τα κατάλληλα μέσα ώστε να αποφασίζουν τον τρόπο αντιμετώπισης ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου (ενδυνάμωση χρηστών).

Θα πρέπει να παρασχεθεί περαιτέρω χρηματοδότηση για την αύξηση των διαθέσιμων πληροφοριών σχετικά με τις επιδόσεις και την αποτελεσματικότητα του λογισμικού των υπηρεσιών φιλτραρίσματος, ώστε ο χρήστης να ασκεί την επιλογή αυτή.

Εκτός από την έρευνα για καινοτόμες τεχνολογίες που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο ερευνητικών προγραμμάτων ενδείκνυται επίσης η χρηματοδότηση έργων για καινοτόμες χρήσεις υφιστάμενης τεχνολογίας, με σκοπό τη διεύρυνση του πεδίου για λογισμικό και υπηρεσίες φιλτραρίσματος σε περιεχόμενο που παρέχεται από νέες τεχνολογίες ή για την προσαρμογή λογισμικού και υπηρεσιών φιλτραρίσματος στις συγκεκριμένες ανάγκες των ευρωπαίων χρηστών (συμπεριλαμβάνεται η αύξηση του αριθμού των καλυπτόμενων γλωσσών).

Τα συστήματα διαβάθμισης και τα ποιοτικά σήματα, σε συνδυασμό με τεχνολογίες φιλτραρίσματος μπορούν να συμβάλουν στην ενδυνάμωση των χρηστών για την επιλογή του περιεχομένου που επιθυμούν να λαμβάνουν, καθώς επίσης και να παράσχει στους ευρωπαίους γονείς και διδάσκοντες τις απαραίτητες πληροφορίες ώστε να αποφασίζουν σύμφωνα με τις πολιτικές και γλωσσικές τους αξίες. Θα μπορούσαν να χρηματοδοτηθούν έργα που στοχεύουν στην προσαρμογή των συστημάτων διαβάθμισης και των ποιοτικών σημάτων ώστε να λαμβάνεται υπόψη η σύγκλιση των τηλεπικοινωνιών, των οπτικοακουστικών μέσων και της τεχνολογίας πληροφοριών, καθώς επίσης και για πρωτοβουλίες αυτορρύθμισης για την στήριξη της αξιοπιστίας της αυτοσήμανσης και των υπηρεσιών ελέγχου της ορθότητας των σημάτων αυτοδιαβάθμισης - ενδέχεται να απαιτηθούν περαιτέρω εργασίες για την ενθάρρυνση της αφομοίωσης συστημάτων διαβάθμισης και ποιοτικών σημάτων εκ μέρους των παρόχων περιεχομένου.

Θα ήταν επιθυμητό να επιχειρηθεί εκτίμηση του πιθανού αποτελέσματος των νέων τεχνολογιών - ήδη κατά την επεξεργασία τους, όσον αφορά την ασφαλή χρήση τους από τα παιδιά, αντί της προσπάθειας αντιμετώπισης των επιπτώσεων των νέων τεχνολογιών, αφού έχουν ήδη διαμορφωθεί. Η ασφάλεια του τελικού χρήστη αποτελεί κριτήριο που πρέπει να ληφθεί υπόψη μαζί με τεχνικά και εμπορικά κριτήρια. Σε αυτό θα μπορούσε να συμβάλει η ενίσχυση της ανταλλαγής απόψεων μεταξύ ειδικών για τη μέριμνα των παιδιών και τεχνικών εμπειρογνωμόνων.

Το πρόγραμμα θα παρέχει συνεπώς χρηματοδότηση για τεχνολογικά μέτρα που αποβλέπουν στην ενδυνάμωση των χρηστών για περιορισμό του ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου που λαμβάνουν, καθώς και στη διαχείριση των ανεπίκλητων μηνυμάτων που λαμβάνουν, συμπεριλαμβανομένων των εξής:

* εκτίμηση της αποτελεσματικότητας διαθέσιμης τεχνολογίας φιλτραρίσματος και παροχής πληροφοριών στο κοινό.

* Διευκόλυνση και συντονισμός ανταλλαγής πληροφοριών και βέλτιστης πρακτικής σε θέματα αποτελεσματικής επιβολής μέτρων εναντίον ανεπίκλητων μηνυμάτων ( βλέπε ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τα ανεπίκλητα μηνύματα εμπορικού χαρακτήρα ή «spam» ).

* ανάπτυξη αποτελεσματικής τεχνολογίας φιλτραρίσματος, ιδίως στο δεύτερο μέρος του προγράμματος.

* μέτρα για την αύξηση της αφομοίωσης, εκ μέρους παρόχων περιεχομένου, της διαβάθμισης περιεχομένου και των ποιοτικών σημάτων για δικτυακούς τόπους, καθώς και για την προσαρμογή της διαβάθμισης περιεχομένου και των σημάτων ώστε να λαμβάνεται υπόψη η διάθεση του ίδιου περιεχομένου μέσω διαφορετικών μηχανισμών διανομής (σύγκλιση).

Θα ενθαρρυνθεί η χρήση τεχνολογικών μέσων που ενισχύουν την προστασία της ιδιωτικής ζωής. Στις δραστηριότητες που θα διεξαχθούν στο πλαίσιο αυτής της δράσης θα ληφθούν πλήρως υπόψη οι διατάξεις της προσεχούς απόφασης πλαίσιο του Συμβουλίου σχετικά με τις επιθέσεις εναντίον συστημάτων πληροφοριών.

Κατά την ανάπτυξη τεχνολογιών φιλτραρίσματος θα ληφθεί δεόντως υπόψη η τεχνολογική εξέλιξη, καθώς και η ανάγκη της Επιτροπής για 'τεχνολογικά ουδέτερη' προσέγγιση.

Η υλοποίηση της εν λόγω δράσης θα συντονίζεται στενά με τις δράσεις για την προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος (δράση αυτορρύθμισης) και αύξησης της ευαισθητοποίησης (ενημέρωση του κοινού σχετικά με μέσα αντιμετώπισης ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου).

3. Δραση 3: προαγωγη ασφαλεστερου περιβαλλοντοσ

Η ύπαρξη πλήρως λειτουργούντος συστήματος αυτορρύθμισης συνιστά ουσιώδες στοιχείο για τον περιορισμό της διακίνησης επιβλαβούς και παράνομου περιεχομένου. Στην αυτορρύθμιση περιλαμβάνονται διάφορες συνιστώσες: διαβούλευση και αντιπροσωπευτικότητα των ενδιαφερόμενων μερών. κώδικες δεοντολογίας. εθνικοί φορείς που διευκολύνουν τη συνεργασία σε κοινοτική κλίμακα. εθνικά πλαίσια αξιολόγησης της αυτορρύθμισης [24]. Στο πεδίο αυτό υφίσταται συνεχής ανάγκη για εργασίες κοινοτικής κλίμακας με σκοπό την ενθάρρυνση της εφαρμογής κωδίκων δεοντολογίας από τον ευρωπαϊκό κλάδο του Ίντερνετ και των νέων επιγραμμικών τεχνολογιών.

[24] Βλέπε τις ενδεικτικές κατευθυντήριες γραμμές για την υλοποίηση, σε εθνικό επίπεδο, πλαισίου αυτορρύθμισης για την προστασία των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας σε επιγραμμικές οπτικοακουστικές και υπηρεσίες πληροφοριών. Σύσταση του Συμβουλίου, της 24ης Σεπτεμβρίου 1998, για την ανάπτυξη της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας οπτικοακουστικών υπηρεσιών και υπηρεσιών πληροφόρησης μέσω της προώθησης εθνικών πλαισίων με σκοπό την επίτευξη συγκρίσιμου και αποτελεσματικού επιπέδου προστασίας των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας (ΕΕ L 270 της 7.10.1998, σ. 48).

Το φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ που θα αναπτυχθεί το 2004 στο πλαίσιο του τρέχοντος σχεδίου δράσης για ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ προορίζεται να αποτελέσει μοναδικό βήμα συζήτησης περιλαμβάνοντας εκπροσώπους του κλάδου, αρχές αρμόδιες για την επιβολή του νόμου, οργανισμούς παιδικής μέριμνας και πρόνοιας και υπεύθυνους για τη χάραξη πολιτικής, παρέχοντας τη δυνατότητα ανταλλαγής εμπειριών μεταξύ εθνικών φορέων από κοινού ρύθμισης η αυτορρύθμισης. Θα προσφέρει επίσης την ευκαιρία συζήτησης τρόπων συμβολής του κλάδου στην καταπολέμηση του παράνομου περιεχόμενου.

Το φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ θα αποτελέσει εστιακό σημείο για συζητήσεις σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, καθώς και πλατφόρμα για την επίτευξη συναίνεσης, προωθώντας συμπεράσματα, συστάσεις, κατευθύνσεις κλπ. στις συναφείς εθνικές και ευρωπαϊκές βαθμίδες.

Το φόρουμ θα περιλάβει όλες τις γραμμές δράσης, διευκολύνοντας τη συζήτηση και ενθαρρύνοντας την ανάλυση δράσης συναφούς με παράνομο, ανεπιθύμητο και επιβλαβές περιεχόμενο. Οργανωμένο με μορφή ολομελειών και ομάδων εργασίας θα αποτελέσει το σημείο συνάντησης συντελεστών από όλα τα πεδία - συμπεριλαμβανομένων κυβερνητικών οργανισμών και προγραμμάτων, οργανισμών τυποποίησης, του κλάδου, λοιπών υπηρεσιών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, οργανισμών χρηστών (π.χ. ενώσεις γονέων και διδασκόντων, ομάδες προστασίας του παιδιού, φορείς προστασίας των καταναλωτών). Το φόρουμ θα δώσει την ευκαιρία σε άτομα ενεργά σε εθνικό επίπεδο, ιδίως στους συμμετέχοντες σε προγράμματα και πρωτοβουλίες των κρατών μελών, να ανταλλάξουν απόψεις, πληροφορίες και εμπειρίες. Θα συνδέεται με άλλες κοινοτικές πρωτοβουλίες όπως η υπηρεσία για την ασφάλεια δικτύων και πληροφοριών.

Οι συγκεκριμένοι στόχοι του φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ είναι:

1. Ενθάρρυνση της δικτύωσης των κατάλληλων δομών στα κράτη μέλη και ανάπτυξη δεσμών με φορείς αυτορρύθμισης εκτός Ευρώπης

2. Ενθάρρυνση της συναίνεσης και τόνωση της αυτορρύθμισης σε θέματα όπως ποιοτική διαβάθμιση δικτυακών τόπων, κώδικας δεοντολογίας για παρόχους υπηρεσιών, διαβάθμιση περιεχομένου στα διάφορα μέσα και επέκταση τεχνικών διαβάθμισης και φιλτραρίσματος πέρα από το Ίντερνετ, σε άλλα πεδία, όπως τα κινητά τηλέφωνα και τα επιγραμμικά παιχνίδια.

Για συγκεκριμένα θέματα θα συγκαλούνται από την Επιτροπή ομάδες εργασίας με σαφείς στόχους και χρονικές προθεσμίες. Τα αποτελέσματα και τα πορίσματα συνεχιζόμενων και ολοκληρωμένων έργων που συγχρηματοδοτούνται από το πρόγραμμα θα τροφοδοτούν τη διαδικασία. Η ύπαρξη ανοικτής πλατφόρμας θα συμβάλει στην αύξηση του επιπέδου συνειδητοποίησης και θα προσελκύσει τη συμμετοχή των υποψηφίων κρατών και άλλων χωρών εκτός της ΕΕ, εξασφαλίζοντας τη διεθνοποίηση του προβληματισμού γύρω από ένα θέμα παγκοσμίων διαστάσεων. Με το φόρουμ θα εξασφαλιστεί συνεπώς ότι οι βασικές ενώσεις, οικονομικοί κλάδοι και δημόσιοι φορείς ενημερώνονται, διαβουλεύονται και συμβάλουν προς την κατεύθυνση πρωτοβουλιών για ασφαλέστερη χρήση, εντός της ΕΕ και διεθνώς.

Το φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ θα είναι ανοικτό στη συμμετοχή των ενδιαφερομένων εκτός της ΕΕ, καθώς και των υποψηφίων χωρών. Η διεθνής συνεργασία θα προωθηθεί μέσω στρογγυλής τράπεζας που θα συνδέεται με το φόρουμ, με σκοπό την εξασφάλιση τακτικού διαλόγου σε θέματα βέλτιστης πρακτικής, κωδίκων δεοντολογίας, αυτορρύθμισης και διαβάθμισης ποιότητας. Η Επιτροπή θα εξασφαλίσει την πλήρη αξιοποίησή της συνέργειας με συναφή φόρουμ και παρεμφερείς πρωτοβουλίες.

Ενδέχεται να οργανωθεί πρόσκληση υποβολής προσφορών για την εξασφάλιση γραμματειακής υποστήριξης στο φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ, συμπεριλαμβανομένων ειδικών στα εκάστοτε θέματα που θα προτείνουν θέματα μελέτης, θα καταρτίζουν έγγραφα εργασίας, θα συντονίζουν συζητήσεις και θα καταγράφουν τα συμπεράσματα.

Ένας περαιτέρω τύπος δραστηριότητας για την προσέλκυση οικονομικής υποστήριξης σε επίπεδο ΕΕ θα μπορούσε, λόγου χάρη, να συμπεριλάβει ένα έργο αυτορρύθμισης για την εκπόνηση διασυνοριακού κώδικα δεοντολογίας. Είναι δυνατή η παροχή συμβουλών και τεχνικής υποστήριξης για να εξασφαλιστεί συνεργασία σε κοινοτικό επίπεδο μέσω δικτύωσης των κατάλληλων φορέων στα κράτη μέλη και στις υποψήφιες χώρες, καθώς και μέσω συστηματικής αναθεώρησης και εκθέσεων για συναφή νομικά και ρυθμιστικά θέματα, ως συμβολή στην ανάπτυξη μεθόδων αξιολόγησης και πιστοποίησης της αυτορρύθμισης, για την παροχή πρακτικής βοήθειας σε χώρες που επιθυμούν να συγκροτήσουν φορείς αυτορρύθμισης και για την επέκταση των δεσμών με φορείς αυτορρύθμισης εκτός Ευρώπης.

4. ΔΡΑΣΗ 4: ΑΥΞΗΣΗ ΤΗΣ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ

Οι δράσεις ευαισθητοποίησης θα πρέπει να αντιμετωπίζουν ένα φάσμα κατηγοριών παράνομου, ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου (συμπεριλαμβανομένου π.χ. περιεχομένου που θεωρείται ακατάλληλο για παιδιά, ρατσιστικού και ξενοφοβικού περιεχομένου, ανεπίκλητων οχληρών μηνυμάτων - spam) και να πραγματεύεται θέματα προστασίας καταναλωτών, προστασίας δεδομένων, ασφάλειας πληροφοριών και δικτύων (ιοί). Θα πρέπει να ασχολούνται με περιεχόμενο που διανέμεται μέσω του Παγκόσμιου Ιστού, καθώς και νέες μορφές διαλογικής πληροφόρησης και επικοινωνίας που έχουν προκύψει από την ταχεία επέκταση του Ίντερνετ και της κινητής τηλεφωνίας (π.χ. διομότιμες υπηρεσίες, ευρυζωνικό βίντεο, άμεσα μηνύματα, δικτυακοί χώροι συζήτησης, κλπ.).

Η Επιτροπή θα συνεχίσει να λαμβάνει μέτρα για την ενθάρρυνση οικονομικά αποδοτικών μέσων διανομής για μεγάλο αριθμό χρηστών, ιδίως με τη χρησιμοποίηση οργανισμών με πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα και τρόπων ηλεκτρονικής διάδοσης για την επίτευξη των στοχευόμενων ομάδων.

Με το πρόγραμμα θα παρέχεται υποστήριξη σε κατάλληλους φορείς - που θα επιλεγούν έπειτα από ανοιχτή πρόσκληση για υποβολή προσφορών - ώστε να δράσουν ως κόμβοι ευαισθητοποίησης σε κάθε κράτος μέλος και σε κάθε υποψήφια χώρα, και οι οποίοι θα διεξάγουν δράσεις και προγράμματα ευαισθητοποίησης σε στενή συνεργασία με όλους τους συναφείς συντελεστές σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Η ύπαρξη κόμβου συντονισμού θα εξασφαλίσει ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία. Θα λειτουργεί σε στενή σύνδεση με τους κόμβους ώστε να είναι εγγυημένη η ανταλλαγή βέλτιστης πρακτικής.

Θα επιλεγούν ενδεδειγμένοι φορείς που θα λειτουργήσουν ως κόμβοι ευαισθητοποίησης σε κάθε κράτος μέλος και σε κάθε υποψήφια χώρα.

Οι φορείς που επιδιώκουν να αναδειχθούν σε εθνικούς κόμβους θα πρέπει να αποδείξουν ότι διαθέτουν ισχυρή υποστήριξη εκ μέρους των εθνικών αρχών. Θα πρέπει να έχουν σαφή εντολή εκπαίδευσης του κοινού όσον αφορά ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ και των νέων μέσων ή σχετικά με την κατάρτιση σε μέσα και πληροφορίες, και πρέπει να διαθέτουν τους απαραίτητους οικονομικούς πόρους για την υλοποίηση της εν λόγω εντολής.

Οι εθνικοί κόμβοι πρέπει:

* να εκπονήσουν συνεκτική, καίρια και στοχευμένη εκστρατεία ευαισθητοποίησης χρησιμοποιώντας τα πλέον ενδεδειγμένα μέσα, λαμβάνοντας υπόψη βέλτιστη πρακτική και εμπειρία άλλων χωρών

* να καθιερώσουν και να διατηρήσουν εταιρική συνεργασία (επίσημη ή άτυπη) με βασικούς συντελεστές (κυβερνητικοί οργανισμοί, όμιλοι τύπου και μέσων επικοινωνίας, ενώσεις παρόχων υπηρεσιών Ίντερνετ) και δράσεις στη χώρα τους αναφορικά με την ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ και των νέων μέσων

* να λαμβάνουν μέρος σε συνεργασίες στο ευρύτερο πεδίο της κατάρτισης στη χρήση μέσων επικοινωνίας και πληροφοριών

* να ενημερώνουν τους χρήστες σχετικά με ευρωπαϊκό λογισμικό και υπηρεσίες φιλτραρίσματος καθώς και σχετικά με ανοικτές γραμμές επικοινωνίας

* να έχουν ενεργή συνεργασία με άλλους κόμβους στο ευρωπαϊκό δίκτυο ανταλλάσσοντας πληροφορίες σχετικά με βέλτιστη πρακτική, συμμετέχοντας σε συνεδριάσεις και εκπονώντας και υλοποιώντας προσέγγιση ευρωπαϊκού χαρακτήρα, με τις απαραίτητες προσαρμογές για τις εθνικές γλωσσικές και πολιτιστικές προτιμήσεις

* να αποτελέσουν πηγή εμπειρογνωμοσύνης και τεχνικής βοήθειας για νεοϊδρυόμενους κόμβους ευαισθητοποίησης (οι νέοι κόμβοι θα μπορούσαν να 'υιοθετηθούν' από τους περισσότερο έμπειρους).

Για την εξασφάλιση της μέγιστης συνεργασίας και αποτελεσματικότητας θα χρηματοδοτηθεί ένας κόμβος συντονισμού για την παροχή επιμελητειακής υποστήριξης και υποδομής για τους εθνικούς κόμβους, με προβολή ευρωπαϊκού επιπέδου, καλή επικοινωνία και ανταλλαγή εμπειρίας, ώστε τα διδάγματα να μπορούν να εφαρμόζονται σε διαρκή βάση (π.χ. με την προσαρμογή υλικού ευαισθητοποίησης).

Ο κόμβος συντονισμού αναμένεται ότι:

* θα παρέχει αποτελεσματική επικοινωνία και ανταλλαγή πληροφοριών και βέλτιστης πρακτικής εντός του δικτύου

* θα παρέχει στο προσωπικό του εθνικού κόμβου κατάρτιση στην ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ και νέων τεχνολογιών (κατάρτιση για εκπαιδευτές)

* θα παρέχει τεχνική βοήθεια σε υποψήφιες χώρες που επιθυμούν να συγκροτήσουν δράσεις ευαισθητοποίησης

* θα συντονίζει τους εθνικούς κόμβους στην παροχή εμπειρογνωμοσύνης και τεχνικής βοήθειας σε νεοϊδρυόμενους κόμβους ευαισθητοποίησης

* θα προτείνει δείκτες και θα διαχειρίζεται τη συλλογή, ανάλυση και ανταλλαγή στατιστικών πληροφοριών σχετικά με εθνικές πρωτοβουλίες αύξησης της ευαισθητοποίησης με σκοπό την αξιολόγηση του αντίκτυπού τους

* θα παρέχει υποδομή για ενιαίο, περιεκτικό, διακρατικό αρχείο (δικτυακή πύλη) σχετικών πληροφοριών και πόρων ευαισθητοποίησης και έρευνας με εντοπισμένο περιεχόμενο (ή κατά περίπτωση τοπικούς επιμέρους ιστοχώρους) συμπεριλαμβανομένων αποκομμάτων τύπου, άρθρων, μηνιαίου δελτίου σε διάφορες χώρες καθώς και παρέχοντας προβολή για τις δραστηριότητες του φόρουμ

* θα επεκτείνει τους δεσμούς με δραστηριότητες ευαισθητοποίησης εκτός Ευρώπης

* θα συμμετέχει στο φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ και σε άλλες συναφείς εκδηλώσεις, συντονίζοντας τη συμβολή και την ανάδραση από το δίκτυο ευαισθητοποίησης.

Θα διεξαχθεί επίσης έρευνα σε συγκριτική βάση, σχετικά με τον τρόπο που ιδίως τα παιδιά, χρησιμοποιούν τα νέα μέσα. Μεταξύ των περαιτέρω δράσεων κοινοτικής κλίμακας θα μπορούσαν, π.χ. να συμπεριληφθούν υποστήριξη για ειδικές υπηρεσίες του Ίντερνετ για παιδιά ή θέσπιση βραβείου για την καλύτερη δραστηριότητα ευαισθητοποίησης του έτους.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΔΑΠΑΝΩΝ

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III

ΤΑ ΜΕΣΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

1) Η Επιτροπή θα υλοποιήσει το πρόγραμμα σύμφωνα με το τεχνικό περιεχόμενο που προσδιορίζεται στο παράρτημα Ι.

2) Το πρόγραμμα θα εκτελεσθεί με έμμεσες δράσεις, περιλαμβάνοντας:

(α) δράσεις επιμερισμένου κόστους

- Πιλοτικά έργα και δράσεις βέλτιστης πρακτικής. Έργα ad hoc σε πεδία συναφή προς το πρόγραμμα, συμπεριλαμβανομένων έργων επίδειξης βέλτιστης πρακτικής ή καινοτόμων χρήσεων υφιστάμενης τεχνολογίας.

- Δίκτυα: δίκτυα που συγκεντρώνουν διάφορους ενδιαφερόμενους για την εξασφάλιση ανάληψης δράσης σε ολόκληρη την έκταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης και για τη διευκόλυνση δραστηριοτήτων συντονισμού και μεταφοράς γνώσεων. Δυνατότητα σύνδεσης με δράσεις βέλτιστης πρακτικής.

- Εφαρμοσμένη έρευνα ευρωπαϊκής κλίμακας που διεξάγεται σε συγκριτική βάση για τον τρόπο χρήσης των νέων μέσων, ιδίως από παιδιά.

- Η κοινοτική χρηματοδότηση κατά κανόνα δεν θα υπερβεί ποσοστό 50% του κόστους του έργου. Φορείς του δημόσιου τομέα δύναται να αποζημιωθούν σε ύψος 100% των συμπληρωματικών δαπανών.

(β) συνοδευτικά μέτρα

- Τα συνοδευτικά μέτρα θα συμβάλουν στην εφαρμογή του προγράμματος ή στην προετοιμασία μελλοντικών δραστηριοτήτων. Αποκλείονται μέτρα που αφορούν τη διάθεση στην αγορά προϊόντων, διαδικασιών ή υπηρεσιών, δραστηριότητες μάρκετινγκ και προώθηση πωλήσεων.

* συγκριτική αξιολόγηση και έρευνες γνώμης για την απόκτηση αξιόπιστων δεδομένων όσον αφορά την ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών για όλα τα κράτη μέλη. συλλογή μέσω συγκριτικής μεθοδολογίας.

* τεχνική αξιολόγηση τεχνολογιών, όπως του φιλτραρίσματος, με σκοπό την προώθηση ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών. Κατά την αξιολόγηση θα συνεκτιμηθεί επίσης εάν οι εν λόγω τεχνολογίες βελτιώνουν ή όχι την προστασία της ιδιωτικής ζωής.

* μελέτες υποστήριξης του προγράμματος και των δράσεων, συμπεριλαμβανομένης της αυτορρύθμισης και των εργασιών του φόρουμ για ασφαλέστερο Ίντερνετ, καθώς και προετοιμασία μελλοντικών δραστηριοτήτων.

* διαγωνισμοί βραβείων για βέλτιστη πρακτική.

* ανταλλαγή πληροφοριών, διαλέξεις, σεμινάρια, συναντήσεις εργασίας ή άλλες συνεδριάσεις και διαχείριση δεσμών δραστηριοτήτων.

* δραστηριότητες διάδοσης, πληροφόρησης και επικοινωνίας.

3) Η επιλογή των δράσεων επιμερισμένου κόστους θα γίνει βάσει προσκλήσεων υποβολής προτάσεων που θα δημοσιευθούν στον δικτυακό τρόπο της Επιτροπής, σύμφωνα με τις ισχύουσες δημοσιονομικές διατάξεις.

4) Στις αιτήσεις για κοινοτική χρηματοδότηση θα πρέπει κατά περίπτωση να περιλαμβάνεται χρηματοοικονομικό σχέδιο όπου θα απαριθμούνται όλες οι συνιστώσες χρηματοδότησης των έργων, συμπεριλαμβανομένης της χρηματοοικονομικής υποστήριξης που έχει ζητηθεί από την Κοινότητα καθώς και κάθε άλλη αίτηση οικονομικής υποστήριξης ή επιχορηγήσεις από άλλες πηγές.

5) Τα συνοδευτικά μέτρα θα υλοποιηθούν μέσω προσκλήσεων υποβολής προτάσεων, σύμφωνα με τις ισχύουσες δημοσιονομικές διατάξεις.

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

Τομέας πολιτικής: Κοινωνία της πληροφορίας

Δραστηριότητα: Περιεχόμενο και υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας

Ονομασία της δράσης: Πολυετές κοινοτικό πρόγραμμα δράσης για την προαγωγή ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ και νέων επιγραμμικών τεχνολογιών (Safer Internet plus)

1. Γραμμή(-ες) του προϋπολογισμού + Ονομασία

Γραμμές του προϋπολογισμού: 09 03 03 (πρώην γραμμή B5-821) και 09 01 04 04 (πρώην γραμμή B5-821A)

2. Συνολικά αριθμητικά δεδομένα

2.1. Συνολικό κονδύλιο της δράσης: 50 εκατ. EUR σε ΠΑΥ

50 εκατ. EUR

2.2. Περίοδος υλοποίησης:

Από 1η Ιανουαρίου 2005 έως 31η Δεκεμβρίου 2008

2.3. Συνολική πολυετής εκτίμηση των δαπανών:

α) Χρονοδιάγραμμα πιστώσεων ανάληψης υποχρεώσεων/πιστώσεων πληρωμών (δημοσιονομική παρέμβαση)

09 03 03 (πρώην γραμμή B5-821) εκατ. EUR (μέχρι τρίτου δεκαδικού)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

β) Τεχνική και διοικητική συνδρομή και δαπάνες στήριξης (βλέπε σημείο 6.1.2.)

09 01 04 04 (πρώην γραμμή B5-821A) εκατ. EUR (μέχρι τρίτου δεκαδικού)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

09 03 03 + 09 01 04 04 εκατ. EUR (μέχρι τρίτου δεκαδικού)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

γ) Συνολικές δημοσιονομικές επιπτώσείς των ανθρώπινων πόρων και των άλλων δαπανών διοικητικής λειτουργίας (βλέπε σημεία 7.2. και 7.3.)

εκατ. EUR (μέχρι τρίτου δεκαδικού)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

2.4. Συμβατότητα με τον δημοσιονομικό προγραμματισμό και με τις δημοσιονομικές προοπτικές

X Πρόταση συμβατή με τον ισχύοντα δημοσιονομικό προγραμματισμό (7,62 εκατ. EUR το 2005 και 7,73 εκατ.EUR το 2006 από τη γραμμή 09 03 03), έπειτα από τις ακόλουθες ματαβιβάσεις από άλλες γραμμές του προϋπολογισμού: 090302 eContent (πρώην Β5-334) 1 εκατ.EUR το 2005 και το 2006. 0902 πολιτική για τις ηλεκτρονικές επικοινωνίες (πρώην Β5-302) 1,1 εκατ. EUR το 2005 και 1,6 εκατ. EUR το 2006.

| | Η πρόταση αυτή απαιτεί επαναπρογραμματισμό του αντίστοιχου τομέα των δημοσιονομικών προοπτικών.

| | Ενδέχεται να συνεπάγεται εφαρμογή των διατάξεων της διοργανικής συμφωνίας.

Η αρχική πρόταση για το Πρόγραμμα Δράσης για ασφαλέστερο Ίντερνετ, η οποία εγκρίθηκε από την Επιτροπή το Νοέμβριο του 1997, προέβλεπε προϋπολογισμό ύψους 30 εκατ. EUR για τέσσερα έτη. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο χορήγησαν όμως μόνο 25 εκατ. EUR. Η παράταση του προγράμματος, 2003 - 2004, περιλάμβανε αύξηση της χρηματοδότησης κατά 13,3 εκατ. EUR (6,7 εκατ. για το 2004). Η αύξηση βασίστηκε σε αίτημα της Επιτροπής και αντιπροσώπευε το ελάχιστο απαιτούμενο ποσό. Ορισμένες από τις δαπάνες του 2004 μπορούν να καλυφθούν μόνο με την παύση της χρηματοδότησης της ανάπτυξης λογισμικού και υπηρεσιών φιλτραρίσματος και τη μεταφορά του εξοικονομούμενου ποσού σε άλλες θέσεις.

Οι λόγοι για την αίτηση σημαντικής αύξησης της χρηματοδότησης για τα έτη 2005-2008 έχουν ως ακολούθως:

α) Το διευρυμένο πεδίο εφαρμογής του προγράμματος για την αντιμετώπιση των τεχνολογικών αλλαγών και του τρόπου χρησιμοποίησης της τεχνολογίας, ιδίως η εντυπωσιακή αύξηση της χρήσης της από ανηλίκους, η ενίσχυση των δραστηριοτήτων ευαισθητοποίησης και η προβλεπόμενη αύξηση του φόρτου εργασίας των ανοικτών γραμμών επικοινωνίας λόγω του όγκου του παράνομου περιεχομένου που βρίσκεται σε κυκλοφορία και του αριθμού των σχετικών αναφορών.

β) Η διεύρυνση της ΕΕ από 15 σε 25 μέλη. Απαιτούνται κατάλληλοι πόροι ώστε να συγκροτηθούν εθνικοί κόμβοι στα 10 νέα κράτη μέλη, για το δίκτυο των ανοικτών γραμμών επικοινωνίας (δράση 1) και για το δίκτυο ευαισθητοποίησης (δράση 4), καθώς και για τις συμπληρωματικές ανάγκες των δύο συντονιστών δικτύου, οι οποίες οφείλονται στον μεγαλύτερο αριθμό κόμβων προς συντονισμό.

γ) Το πρόγραμμα δεν θα περιλάβει μόνο το Ίντερνετ και άλλες νέες τεχνολογίες όπως τα κινητά τηλέφωνα, αλλά και ανεπίκλητα ηλεκτρονικά μηνύματα εμπορικού χαρακτήρα («spam»). Προς τούτο θα απαιτηθούν επιπλέον δαπάνες στις δράσεις 2,3 και 4.

Η σημαντικότερη απαιτούμενη αύξηση προορίζεται για τη δράση συντονισμού της ανταλλαγής πληροφοριών και βέλτιστης πρακτικής σχετικά με αποτελεσματικά μέτρα επιβολής κατά του spam και για την υποστήριξη της ανάπτυξης τεχνολογιών φιλτραρίσματος στο πλαίσιο της δράσης 2: Αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου.

2.5. Δημοσιονομικές συνέπειες επί των εσόδων:

X Ουδεμία δημοσιονομική συνέπεια (αφορά τεχνικές πτυχές της εφαρμογής ενός μέτρου)

3. Δημοσιονομικά χαρακτηριστικά

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

4. Νομική βάση

Το άρθρο 153 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας

Απόφαση αριθ. .../..../ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, αναφορικά με θέσπιση πολυετούς κοινοτικού προγράμματος (2005 - 2008) για προώθηση ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ και επιγραμμικών τεχνολογιών (Safer Internet plus).

5. Περιγραφή και αιτιολόγηση

5.1. Ανάγκη για κοινοτική παρέμβαση

5.1.1. Επιδιωκόμενοι στόχοι και κοινοτική παρέμβαση

Ο γενικός στόχος συνεχίζει να είναι: προαγωγή ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ, ιδίως για παιδιά, και καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου και περιεχομένου ανεπιθύμητου από τους τελικούς χρήστες.

Οι επιμέρους στόχοι είναι:

1) καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου, παρέχοντας τη δυνατότητα στους χρήστες να επισημαίνουν το παράνομο περιεχόμενο μέσω δικτύου ανοικτών γραμμών επικοινωνίας.

2) αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου: συγκριτική αξιολόγηση λογισμικού φιλτραρίσματος, συντονισμός ανταλλαγής πληροφοριών και βέλτιστης πρακτικής σχετικά με αποτελεσματικά μέτρα επιβολής εναντίον του spam, ανάπτυξη αποτελεσματικής τεχνολογίας φιλτραρίσματος. προσαρμογή υφιστάμενων συστημάτων διαβάθμισης περιεχομένου ώστε να συνεκτιμηθεί η σύγκλιση.

3) προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος μέσω υποστήριξης προσέγγισης αυτορρύθμισης (κατάρτιση και υλοποίηση ευρωπαϊκών κωδίκων δεοντολογίας για τον κλάδο) και εξασφάλιση της συνεργασίας σε κοινοτικό επίπεδο.

4) αύξηση της ευαισθητοποίησης σχετικά με την ασφαλέστερη χρήση, μέσω υποστήριξης ευρωπαϊκού δικτύου δραστηριοτήτων ευαισθητοποίησης.

5.1.2. Μέτρα σχετικά με την εκ των προτέρων αξιολόγηση

Έχει καταρτισθεί λεπτομερής εκ των προτέρων αξιολόγηση, βάσει αριθμού στοιχείων, συμπεριλαμβανομένων δύο εξωτερικών αξιολογήσεων του Προγράμματος Δράσης 1999 - 2002 [25], διαβούλευσης με εξωτερικούς ενδιαφερόμενους και των πληροφοριών που διαθέτει η Επιτροπή μέσω του ευρύτερου φάσματος δράσεων όπου έχει συμμετάσχει κατά την τελευταία διετία, καθώς και των επαφών της με μείζονες συντελεστές.

[25] COM (2003) 591 τελικό, εγκρίθηκε από την Επιτροπή στις 10 Οκτωβρίου 2003.

Όπως προκύπτει σαφώς από αυτά, το παράνομο και επιβλαβές περιεχόμενο και συμπεριφορά στο Ίντερνέτ συνιστά διαρκές μέλημα για τον νομοθέτη, τον κλάδο και τους γονείς. Αναμένεται ότι το πρόβλημα θα αυξηθεί, τόσο ποιοτικά (νέες τεχνολογίες, νέες πλατφόρμες) όσο και ποσοτικά (από άποψη ποσότητας και τύπου του περιεχομένου). Με την αύξηση της συνδετικότητας στα παιδιά θα σημειωθεί αντίστοιχη αύξηση στα οφέλη, αλλά και κίνδυνοι « παράπλευρων απωλειών ».

Η διάδοση ανεπίκλητων ηλεκτρονικών μηνυμάτων εμπορικού χαρακτήρα ("spam"), έφτασε σε σημείο να δημιουργεί μείζον πρόβλημα για την ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου και της κοινωνίας της πληροφορίας.

Στο πεδίο του παράνομου περιεχομένου και της κανονιστικής ρύθμισης της διανομής επιβλαβούς περιεχομένου, η κύρια ευθύνη των παρόχων περιεχομένου παραμένει σε μεγάλο βαθμό ζήτημα της εθνικής νομοθεσίας. Υφίστανται, ωστόσο, μέσα με τα οποία καθορίζονται κανόνες που τα κράτη μέλη απαιτείται να εφαρμόζουν. Η οδηγία για το ηλεκτρονικό εμπόριο [26] ρυθμίζει τα θέματα ευθύνης ενδιάμεσων παρόχων υπηρεσιών ως προς « απλή μετάδοση », αποθήκευση σε κρυφή μνήμη και φιλοξενία. Η ΕΕ κινήθηκε πρώτη στο νομικό μέτωπο κατά του spam με τη θέσπιση οδηγίας για την προστασία της προσωπικής ζωής στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες [27], που θα οδηγήσει σε πανευρωπαϊκή απαγόρευση του spam που απευθύνεται σε μεμονωμένα άτομα. Η σύσταση για την προστασία των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας [28] απευθύνεται στα κράτη μέλη, τον κλάδο και τα ενδιαφερόμενα μέρη, καθώς και στην Επιτροπή, περιλαμβάνει δε ενδεικτικές κατευθυντήριες γραμμές αναφορικά με την προστασία των ανηλίκων.

[26] Οδηγία 2000/31/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2000, για ορισμένες νομικές πτυχές των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας, ιδίως του ηλεκτρονικού εμπορίου, στην εσωτερική αγορά (ΕΕ L 178 της 17.07.2000, σ.1)

[27] Οδηγία 2002/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 12ης Ιουλίου 2002, σχετικά με την επεξεργασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα και την προστασία της ιδιωτικής ζωής στον τομέα των ηλεκτρονικών επικοινωνιών (ΕΕ L 201 της 31.07.2002, σ. 37)

[28] Βλ. υποσημείωση 20.

Σύμφωνα με την αξιολόγηση του προγράμματος Safer Internet 1999-2002, σημειώθηκε συναίνεση μεταξύ των ερωτηθέντων ότι δεν αρκεί μόνο το ρυθμιστικό πλαίσιο για την αντιμετώπιση του παγκόσμιου χαρακτήρα του προβλήματος. Η κανονιστική ρύθμιση πρέπει να υποστηρίζεται από πρακτικά μέτρα που θα επικουρούν τους αρμόδιους για την επιβολή του νόμου, θα παρέχουν στους χρήστες εργαλεία για την αυτοπροστασία τους και για την προστασία των παιδιών για τα οποία είναι υπεύθυνοι, έναντι ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου, θα ενθαρρύνουν τον κλάδο να εξεύρει λύσεις αυτορύθμισης, και θα ενημερώνουν και εκπαιδεύουν γονείς, διδάσκοντες και παιδιά σχετικά με τα προβλήματα και τους καλύτερους τρόπους αντιμετώπισής τους. Είναι επιθυμητή η δημόσια παρέμβαση σε επίπεδο Κοινότητας, σε ρόλο συμπληρωματικό των ενεργειών εθνικού, περιφερειακού και τοπικού επιπέδου, εξαιτίας του διακρατικού χαρακτήρα του προβλήματος και της ανάγκης διεθνούς συνεργασίας υψηλού επιπέδου για την αντιμετώπισή του.

Από τα παραπάνω προκύπτουν δύο επιχειρησιακά συμπεράσματα:

- υπάρχει συναίνεση σχετικά με την ανάγκη κοινοτικής παρέμβασης, συμπληρωματικής στις ενέργειες που αναλαμβάνονται σε επίπεδο κράτους μέλους

- οι γραμμές δράσης για το προτεινόμενο πρόγραμμα είναι εκείνες για τις οποίες πλέον ενδεδειγμένη είναι η δράση σε κοινοτικό επίπεδο που θα είναι και η πλέον αποτελεσματική για την παροχή λύσεων.

Κατά την κατάρτιση της παρούσας πρότασης ελήφθησαν υπόψη οι συζητήσεις μεταξύ των υπηρεσιών της Επιτροπής που είναι αρμόδιες για συναφείς δράσεις, όπως Εκπαίδευση και Πολιτισμός, Εσωτερική Αγορά και Δικαιοσύνη και Εσωτερικές Υποθέσεις.

Το πρόγραμμα στοχεύει στη μεγιστοποίηση του αντίκτυπού του στο κοινό στόχος χρησιμοποιώντας δικτύωση και πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα. Η μέθοδος που έχει επιλεγεί βασίζεται στα αποτελέσματα του προγράμματος Safer Internet 1999-2004, εισάγοντας πρόσθετα στοιχεία που λαμβάνουν υπόψη τις νέες προκλήσεις. Τα στοιχεία αυτά ενδυναμώνουν τις δράσεις, οι οποίες αλληλοενισχύονται, και διατηρούν τη συνοχή τους χωρίς να περιορίζεται η συνάφεια προς τον πληθυσμό στόχο.

Πρόκειται για τη μέθοδο που προσδιορίστηκε κατά την εκ των προτέρων αξιολόγηση και που διατυπώθηκε σε επιχειρησιακούς στόχους που καλύπτουν καλά προσδιορισμένα πεδία δράσης και μέσα υλοποίησης.

5.1.3. Μέτρα έπειτα από την εκ των υστέρων αξιολόγηση

Η αξιολόγηση του προγράμματος 1999-2004 εκτίμησε θετικά τα επιτεύγματα του τρέχοντος προγράμματος. Οι αξιολογητές διαπίστωσαν ότι το πρόγραμμα είχε σημαντική συνεισφορά κατά την πρώτη τετραετία, αλλά ότι ο σύνθετος χαρακτήρας των θεμάτων και η πολλαπλότητα των εμπλεκομένων συντελεστών συνηγορούν υπέρ της ανάγκης ανάληψης περαιτέρω δράσης.

Οι αξιολογητές αναγνώρισαν τον θετικό αντίκτυπο του τρέχοντος προγράμματος, ιδίως όσον αφορά την ενίσχυση της δικτύωσης και την παροχή πλήθους πληροφοριών σχετικά με τα προβλήματα που συνεπάγεται η ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ και οι σχετικές λύσεις.

Ειδικότερα, διαπιστώθηκε ότι:

Οι ενδιαφερόμενοι συμφωνούν ότι οι αρχικοί στόχοι, οι προτεραιότητες και τα μέσα υλοποίησης του προγράμματος συνεχίζουν να ισχύουν, καθώς και ότι οι γραμμές δράσης συνιστούν ενδεδειγμένο μηχανισμό για την εκπλήρωση των στόχων του.

Σε επίπεδο πολιτικής, το πρόγραμμα προώθησε επιτυχώς τα θέματα που αφορούν την ανάπτυξη ασφαλέστερου Ίντερνετ στο θεματολόγιο της ΕΕ και των κρατών μελών. Η προορατικότητα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής θα πρέπει να αναγνωριστεί όσον αφορά τον έγκαιρο εντοπισμό των θεμάτων αυτών που αφορούν την ανάπτυξη του Ιντερνετ.

Οι αξιολογητές διατύπωσαν σειρά λεπτομερών συστάσεων σχετικά με τις γραμμές δράσης και τον τρόπο υλοποίησής τους:

* περαιτέρω έμφαση / επέκταση των στόχων ώστε να περιλαμβάνονται νέες και αναδυόμενες τεχνολογίες επικοινωνιών που πρόκειται ιδιαιτέρως να επηρεάσουν τη χρήση του Ίντερνετ από παιδιά ( π.χ. κινητά τηλέφωνα τρίτης γενιάς )

* αναθεώρηση της γραμμής δράσης για το φιλτράρισμα και τη διαβάθμιση

* συνέχιση της πορείας προς την κατεύθυνση δημιουργίας δικτύων κόμβων για αύξηση της ευαισθητοποίησης στα κράτη μέλη.

* συνέχιση της συνεργασίας με εξωτερικούς ως προς την Ευρωπαϊκή Ένωση συντελεστές

* ενθάρρυνση ευρύτερης συμμετοχής παρόχων υπηρεσιών Ίντερνετ και άλλων συναφών κλαδικών συντελεστών

* εστίαση του προγράμματος όπου αναμένεται ότι θα έχει το μεγαλύτερο αντίκτυπο, δηλαδή σε ευρωπαϊκό/διεθνές επίπεδο, μέσω δικτύωσης και πολλαπλασιαστικών παραγόντων.

Η Επιτροπή είχε ήδη προβλέψει πολλά από αυτά τα πορίσματα στις προτάσεις της για την επέκταση του σχεδίου δράσης για ασφαλέστερη χρήση του Ίντερνετ, και πρόκειται να τα υλοποιήσει ως μέρος του προγράμματος εργασιών 2003-2004. Στο σχεδιασμό του προγράμματος Safer Internet plus θα ληφθούν πλήρως υπόψη τα εν λόγω πορίσματα.

5.2. Σχεδιαζόμενες δράσεις και λεπτομέρειες υλοποίησης της δημοσιονομικής παρέμβασης

Προβλέπονται τέσσερις δράσεις:

1) // Καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου

2) // Αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου

3) // Προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος

4) // Αύξηση της ευαισθητοποίησης

5.3. Μέθοδοι εφαρμογής

Για την επίτευξη μεγαλύτερης οικονομικής απόδοσης, θα πρέπει οι αντισυμβαλλόμενοι στο πλαίσιο των δράσεων για τις γραμμές επικοινωνίας και για την ευαισθητοποίηση, να λάβουν οικονομική υποστήριξη για εκτενέστερο χρονικό διάστημα (3-4 έτη) σε αντίθεση με την κατά κανόνα 18-24μηνη περίοδο βάσει του ισχύοντος προγράμματος δράσης για ασφαλέστερο Ίντερνετ. Θα περιλαμβάνεται αρχική σύμβαση βάσει ανοικτής πρόσκλησης, κατά κανόνα διετούς διάρκειας, με δυνατότητα ανανέωσης, για επιτυχή έργα, έπειτα από ανασκόπηση του έργου, με συμπληρωματική χρηματοδότηση για τη χρονική περίοδο της παράτασης.

Οι προβλεπόμενοι στην πρόταση μηχανισμοί διανομής ακολουθούν σε γενικές γραμμές τη συνήθη κοινοτική προσέγγιση για επιχορηγήσεις και συγχρηματοδότηση, βάσει λεπτομερούς οικονομικού αιτήματος. Λαμβανομένου, ωστόσο, υπόψη του χαμηλού προϋπολογισμού της δράσης για ασφαλέστερο Ίντερνετ θα πρέπει να είναι δυνατή η σύνοψη απλούστερων συμβάσεων για ανοικτές γραμμές επικοινωνίας και εθνικούς κόμβους ευαισθητοποίησης, με κατ' αποκοπήν επιχορηγήσεις.

Θα υπάρχουν επίσης τμήματα πλήρως χρηματοδοτούμενα από την Κοινότητα. Η χρηματοδότηση θα χορηγηθεί έπειτα από προσκλήσεις για υποβολή προτάσεων και προσκλήσεις για υποβολή προσφορών (διαγωνισμοί).

Η διαχείριση του προγράμματος θα γίνει κεντρικά από την Επιτροπή. Το κονδύλιο για τεχνική και διοικητική συνδρομή και δαπάνες υποστήριξης προορίζεται να καλύψει δαπάνες για μελέτες, συνεδριάσεις εμπειρογνωμόνων, ενημέρωση, διασκέψεις και δημοσιεύσεις ευθέως συνδεόμενες με το αντικείμενο του προγράμματος, καθώς και κάθε άλλη δαπάνη τεχνικής και διοικητικής βοήθειας που δεν συνεπάγεται εργασίες για δημόσιες αρχές.

6. Δημοσιονομικές επιπτώσεις

6.1. Συνολικές δημοσιονομικές επιπτώσεις το μέρος B - (για ολόκληρη την περίοδο προγραμματισμού)

6.1.1. Δημοσιονομική παρέμβαση (πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων)

ΠΑΥ σε εκατ. EUR (μέχρι τρίτου δεκαδικού)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Ο διαχωρισμός των τεσσάρων δράσεων είναι ενδεικτικός και ακολουθεί το διαχωρισμό που αναφέρεται στο παράρτημα ΙΙ του σχεδίου απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

6.1.2 Τεχνική και διοικητική βοήθεια, δαπάνες στήριξης και δαπάνες για τεχνολογίες πληροφοριών

ΠΑΥ σε εκατ. EUR (μέχρι τρίτου δεκαδικού)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Οι δαπάνες για συνεδριάσεις της επιτροπής του προγράμματος χρεώνονται στο κονδύλι A07031. Δαπάνες για συνεδριάσεις ενδιαφερομένων χρεώνονται στο A07030 (βλέπε τμήμα 7).

6.2. Υπολογισμός του κόστους ανά σχεδιαζόμενο μέτρο στο μέρος Β (για ολόκληρη την περίοδο προγραμματισμού)

ΠΑΥ σε εκατ. EUR (μέχρι τρίτου δεκαδικού)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Οι δαπάνες κατά την πρώτη διετία συγκεντρώνονται στην εξασφάλιση της συνέχειας και παγίωσης των γραμμών άμεσης επικοινωνίας και των δικτύων ευαισθητοποίησης, διατηρώντας το ενδιαφέρον και εξασφαλίζοντας την επέκταση σε όλα τα κράτη μέλη, εγκαινιάζοντας παράλληλα νέες δράσεις κατά του spam και δράσεις αυτορύθμισης. Τα δίκτυα αυτά θα αντιμετωπίσουν αυξημένο φόρτο εργασίας από ποσοτική και ποιοτική άποψη κατά τα επόμενα έτη, ενώ απαιτείται συνεχής υποστήριξη στις εργασίες τους. Οι στόχοι των δύο δικτύων διαφέρουν σημαντικά: οι γραμμές άμεσης επικοινωνίας αποτελούν ειδικά σημεία για την αναφορά παράνομου περιεχομένου, ενώ οι κόμβοι ευαισθητοποίησης έχουν ως αποστολή την προαγωγή ασφαλούς χρήσης του Ίντερνέτ και των νέων κινητών δικτύων στα παιδιά, τους διδάσκοντες και τους γονείς. Το έργο τους διαφέρει θεμελιακά και αναμένεται ότι κάθε εργασία θα αναληφθεί στα κράτη μέλη από διαφορετικό οργανισμό. Ανάλογη περίπτωση είναι και οι κόμβοι συντονισμού, η λειτουργία των οποίων πρέπει να εξασφαλισθεί από διαφορετικούς οργανισμούς, με την προαγωγή ορθής πρακτικής και την ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των μελών των διαφόρων δικτύων, στο αντίστοιχο πεδίο δραστηριότητας τους, όπως αναφέρεται λεπτομερώς στο παράρτημα 1 της πρότασης του προγράμματος. Η υποστήριξη για τους κόμβους και των δύο δικτύων, όπως αναφέρεται

Το πρόγραμμα εξετάζει τη δυνατότητα υποστήριξης δράσεων σε τρίτες χώρες, με σύμφωνη γνώμη της επιτροπής του προγράμματος. Η δυνατότητα αυτή θα ήταν σημαντική για ενδεχόμενη, βεβαίως όμως περιορισμένη, υποστήριξη γραμμών άμεσης επικοινωνίας σε τρίτες χώρες, όπου φιλοξενείται ο μεγάλος όγκος του παράνομου και επιβλαβούς περιεχομένου.

Το πρόγραμμα, στο πλαίσιο του δεύτερου στόχου, « αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου », θα ασχοληθεί με δράσεις συγκριτικής αξιολόγησης προϊόντων φιλτραρίσματος, καθώς και με συντονισμό και διευκόλυνση ανταλλαγής πληροφοριών και βέλτιστης πρακτικής σχετικά με θέματα αποτελεσματικής επιβολής μέτρων κατά του spam. Στο δεύτερο μέρος του προγράμματος θα υποστηριχθεί η ανάπτυξη τεχνολογίας φιλτραρίσματος, καθώς και μέτρα για την εδραίωση διαβάθμισης περιεχομένου και σημάτων για ποιοτικούς δικτυακούς τόπους.

Τα ετήσια αποτελέσματα - στόχος έχουν υπολογιστεί σύμφωνα με την ακόλουθη γενική κατανομή του προϋπολογισμού του προγράμματος:

Καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου // 23 - 28 %

Αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου // 16 - 23%

Προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος // 5 - 9%

Αύξηση της ευαισθητοποίησης // 43-50%

7. Επιπτώσεις στο προσωπικό και στις διοικητικές δαπάνες

7.1. Επιπτώσεις στους ανθρώπινους πόρους

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Δεν θα χρησιμοποιηθεί εσωτερική αναδιάταξη για την κάλυψη πρόσθετων απαιτήσεων προσωπικού

7.2. Συνολικές δημοσιονομικές επιπτώσεις των ανθρώπινων πόρων

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

7.3. Άλλες δαπάνες διοικητικής λειτουργίας που απορρέουν από τη δράση

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Τα ποσά αντιστοιχούν στις συνολικές δαπάνες για δώδεκα μήνες.

Οι ανάγκες σε ανθρώπινους και διοικητικούς πόρους θα καλυφθούν στο πλαίσιο της πίστωσης που χορηγείται στην ΓΔ, η οποία είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση, στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής πιστώσεων.

8. Επακόλουθα μέτρα και αξιολόγηση

8.1. Επακόλουθα μέτρα

Η εκτέλεση του προγράμματος, συμπεριλαμβανομένης της παρακολούθησής του, θα διεξαχθεί από μόνιμους υπαλλήλους της Επιτροπής. Η συνεχιζόμενη παρακολούθηση των προγραμμάτων θα βασίζεται στις πληροφορίες που προέρχονται απευθείας από τους δικαιούχους, οι οποίοι θα υποβάλουν ενδιάμεσες και τελικές εκθέσεις δραστηριοτήτων και οικονομικές εκθέσεις, συμπεριλαμβανομένων των κριτηρίων για τους δείκτες επιδόσεων που ορίζονται στην διαδικασία επιλογής.

Για την εξασφάλιση της ποιότητας εκτέλεσης του προγράμματος, θα πραγματοποιούνται τακτικές επισκέψεις στα έργα, ενώ θα ζητούνται επίσης σε τακτική βάση στοιχεία για τις δραστηριότητες των συμμετεχόντων στο πρόγραμμα.

Σε όλα τα προγράμματα και τις δράσεις θα περιλαμβάνεται σύστημα αξιολόγησης, είτε θα προβλέπεται αξιολόγηση από εξωτερικούς εμπειρογνώμονες ή από εσωτερικούς πόρους, ενώ θα περιλαμβάνονται δείκτες επιδόσεων και κατευθυντήριες γραμμές για επακόλουθες ενέργειες.

Για έργα εφάπαξ, όπως σεμινάρια και διασκέψεις, θα πραγματοποιείται επιτόπια παρακολούθηση, και θα διεξάγεται εξωτερική εις βάθος αξιολόγηση με βάση τυχαίο δείγμα ή/και συντελεστές διακινδύνευσης.

8.2. Λεπτομέρειες πραγματοποίησης και περιοδικότητα της προβλεπόμενης αξιολόγησης

Στο τέλος του δεύτερου έτους του προγράμματος θα διεξαχθεί ενδιάμεση αξιολόγηση. Στο τέλος του προγράμματος θα διεξαχθεί εκ των υστέρων αξιολόγηση που θα εστιάσει στον αντίκτυπο της εν λόγω δράσης.

Για τους σκοπούς της αξιολόγησης προσδιορίστηκαν οι ακόλουθοι δείκτες:

Γενικοί στόχοι // Δείκτες

- προαγωγή ασφαλέστερης χρήσης του Ίντερνετ, ιδίως για παιδιά, καθώς και καταπολέμηση ανεπιθύμητου από τους τελικούς χρήστες περιεχομένου // - Ποσοτικά/ποιοτικά στοιχεία για τις δράσεις, εκθέσεις και λοιπά αποτελέσματα των εν λόγω δράσεων

- Ποσοτικά/ποιοτικά στοιχεία των απόψεων των συμμετεχόντων ως προς τον αντίκτυπο του προγράμματος

Επιχειρησιακοί στόχοι // Δείκτες

1. Καταπολέμηση παράνομου περιεχομένου // - Ποσοτικά/ποιοτικά στοιχεία αποτελεσματικότητας και προβολής των ανοικτών γραμμών επικοινωνίας

2. Αντιμετώπιση ανεπιθύμητου και επιβλαβούς περιεχομένου // - Επίπεδο ενημέρωσης για τις διαθέσιμες τεχνολογίες

- Αριθμός και κάλυψη πρωτοβουλιών που αναφέρονται σε φιλτράρισμα, διαβάθμιση περιεχομένου και ποιοτικά σήματα δικτυακών τόπων σε ευρωπαϊκή κλίμακα

3. Προαγωγή ασφαλέστερου περιβάλλοντος // - Αριθμός και κάλυψη πρωτοβουλιών αυτορρύθμισης σε ευρωπαϊκό επίπεδο

4. Ενίσχυση συνεργασίας και ευαισθητοποίησης // - Επίπεδο γνώσεων παιδιών και γονέων για την ασφαλέστερη χρήση των νέων μέσων

- Έκταση των δραστηριοτήτων αύξησης της ευαισθητοποίησης, αριθμός καταρτισθέντων διδασκόντων/εκπαιδευτών

9. Μέτρα για την καταπολέμηση της απάτης

Οι αποφάσεις χρηματοδότησης και οι συμβάσεις μεταξύ της Επιτροπής και των δικαιούχων προβλέπουν επιτόπιους ελέγχους στις εγκαταστάσεις των δικαιούχων κοινοτικής επιχορήγησης, από την Επιτροπή και το Ελεγκτικό Συνέδριο, και εκχωρούν το δικαίωμα απαίτησης αποδείξεων για όλες τις δαπάνες που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο αυτών των συμβάσεων, συμφωνιών και νομικών δεσμεύσεων, για χρονικό διάστημα πέντε ετών από τη λήξη της συμβατικής περιόδου. Οι επιτόπιοι λογιστικοί έλεγχοι θα διεξάγονται οποτεδήποτε αυτό κρίνεται απαραίτητο.

Οι δικαιούχοι υπέχουν υποχρέωση υποβολής εκθέσεων και λογιστικών καταστάσεων που ελέγχονται ως προς το περιεχόμενο και την επιλεξιμότητα της δαπάνης, με βάση το σκοπό της κοινοτικής χρηματοδότησης και λαμβάνοντας υπόψη τις συμβατικές υποχρεώσεις και τις αρχές της οικονομίας και της χρηστής οικονομικής διαχείρισης.

Στις δημοσιονομικές συμφωνίες επισυνάπτονται στοιχεία διοικητικού και χρηματοοικονομικού χαρακτήρα, ώστε να διευκρινίζεται το είδος των δαπανών που θεωρούνται επιλέξιμες βάσει των συμφωνιών αυτών. Όπου είναι δυνατόν, η κοινοτική κάλυψη ορισμένων στοιχείων κόστους θα περιοριστεί σε δαπάνες πραγματικές, που αναγνωρίζονται και επαληθεύονται στην τήρηση λογαριασμών των δικαιούχων, ώστε να διευκολύνεται η παρακολούθηση και ο λογιστικός έλεγχος (και η αξιολόγηση για την επιλογή) των χρηματοδοτούμενων έργων.

Όσον αφορά τις δημόσιες προμήθειες, και όπως προβλέπεται στους δημοσιονομικούς κανονισμούς (άρθρα 93 και 96), η Επιτροπή δύναται να επιβάλει διοικητικές ή χρηματοοικονομικές κυρώσεις σε υποψηφίους ή προσφέροντες που εμπίπτουν σε μία από τις περιπτώσεις αποκλεισμού.

COMMISSION STAFF WORKING PAPER

EX ANTE EVALUATION

Safer Internet plus

(2005-2008)

{COM(2004)91 final}

TABLE OF CONTENTS

0 Introduction

1 Problem analysis and need assesment

2 What is the main objective the programme intends to achieve?

3 What is the intervention logic proposed?

4 The expected impacts

5 Monitoring and evaluation

6 Stakeholders' consultations

7 Commission draft proposal

8 Lessons from the past

0. Introduction

This document was prepared following the ex ante evaluation guidelines [29] to support the process leading to the proposal for a multiannual Community programme, Safer Internet plus (2005 - 2008).

[29] Ex ante evaluation - a practical guide for preparing proposals for expenditure programmes - December 2001

The proposed programme is based on the experience and the success of the Safer Internet Action Plan (1999 - 2004) [30].

[30] Decision No 276/1999/EC of the European Parliament and of the Council of 25 January 1999 adopting a Multiannual Community Action Plan on promoting safer use of the Internet and new online technologies by combating illegal and harmful content primarily in the area of the protection of children and minors (OJ L 33, 6.2.1999, p.1) as amended by Decision No 1151/2003/EC of the European Parliament and of the Council of 16 June 2003 (OJ L 162, 1.7.2003, p. 1)

1. Problem analysis and need assesment

1.1 Problem analysis

Illegal and harmful content and conduct on the Internet is a continuing concern for lawmakers, industry and parents. The European Union has been a forerunner in the fight against illegal and harmful content since 1996 [31].

[31] Communication on illegal and harmful content on the Internet COM(96) 487 and Green Paper on the protection of minors and human dignity in audiovisual and information services COM(96) 483.

There are now new challenges both in quantitative and qualitative terms.

Qualitative terms: new technologies include ever-increasing processing power and storage capacity of computers, broadband allowing distribution of content such as video which requires high bandwidth, and the increased capacity of the latest generation of mobile telephone networks. The new generation of mobile phones will be able to distribute "adult" content and discussions are under way how to restrict access to this type of content so that parents can have phones with blocking devices to prevent children stumbling across explicit Web sites and unsuitable online chat rooms.

In quantitative terms, the technological changes already described contribute to an increase in the volume as well as in the types of content distributed.

The level of use of Internet and new technologies is growing. Internet access in the home now accounts for a growing share of the market, and children are exposed even to it in school even where they do not have it in their homes. Internet penetration in the home stands at more than 42% for citizens; it exceeds 90% for businesses and schools.In the 13 months from April 2002 to April 2003, the number of European surfers using high-speed connections (which includes DSL, LAN and Cable Modem) grew by 136%, according to the latest research from Nielsen/NetRatings. In some countries the growth rate was higher, with the UK experiencing the largest increase at 235%.

Broadband users are spending significantly more time online, using the web more often, and visiting more websites than their slower, dial-up counterparts. In Germany, for instance, narrowband users spend on average seven and a half hours on the web every month, whereas for broadband users this increases to 21 hours, equivalent to almost one day per month.

According to a recent survey carried out by one of the awareness projects funded under the current programme covering Denmark, Ireland, Iceland, Norway and Sweden, 97% of children in these countries aged 9 to 16 years have used a computer.

4 out of 10 children who have chatted on the Internet say that people they have only met on the net have asked to meet them in person. 14% of the children have met someone they first met on the net, while only 4 % of the parents think the children have done this. 44 % of the children who use the Internet have visited a pornographic Web site by accident or on purpose. One fourth has received pornographic material through the net. 30 % of the children have seen Web sites with violent material, while only 15 % of the parents think their children have seen this.

This increase in connectivity by children will see a corresponding increase in benefits for them but also risks of "collateral damage".

The proliferation of unsolicited commercial e-mail, or 'spam', has reached a point where it creates a major problem for the development of e-commerce and the Information Society. A significant proportion of spam consists of advertisements for pornography, some of it clearly illegal in all circumstances. It is estimated that over 50 percent of global e-mail traffic will soon be spam.

1.2 Legislation

An essential distinction has to made between illegal content on one hand and unwanted or harmful content on the other hand - although unwanted or harmful content may also be illegal.

The two categories require different techniques to deal with them.

Illegal content and conduct is whatever is so defined by the applicable national law and although there are many common features, there are also significant differences of details between the laws of Member States (and of third countries where content may be produced or hosted).

The primary method of dealing with illegal content and conduct is for the police to arrest the offenders and for them to be brought before the courts and convicted and punished if found guilty. There may also be regulatory bodies responsible for taking action to enforce certain rules (such as consumer protection) or there may be parallel civil remedies (as with copyright infringements).

In new media such as the Internet, this process is complicated by the fact that the elements of the offence may be spread out over different countries, and that it may be difficult to exercise jurisdiction over the prime culprits. International co-operation is therefore needed.

Unwanted content is content that certain users do not wish to receive it (a prime example being spam). Harmful content means content which adults responsible for children (parents or teachers) consider to be harmful to those children. There may also be legal provisions restricting distribution of harmful content to adults only (legal pornography, for instance).

A variety of means exist to deal with unwanted and harmful content, all of which need to be used in combination in order to increase their effectiveness: enforcement of legal provisions, self-regulation, technical means such as filtering, and awareness-raising.

In the area of illegal content and in the regulation of distribution of harmful content, the primary liability of content providers is still largely a matter of national law. There is also a divergence of the sensitivity in different Member States to public exposure of nudity and sexual activity and exposure of children to nudity and violence.

However, there are instruments which lay down rules which Member States are required to implement.

The Electronic Commerce Directive [32] regulates the liability of intermediary service providers for "mere conduit", caching and hosting.

[32] Directive 2000/31/EC of the European Parliament and of the Council of 8 June 2000 on certain legal aspects of information society services, in particular electronic commerce, in the Internal Market (OJ L 178, 17.7.2000, p. 1).

The EU was a first mover on the legal front against spam by adopting a Directive on privacy and electronic communications [33] that will lead to a pan-European 'ban on spam' to individuals.

[33] Directive 2002/58/EC of the European Parliament and of the Council of 12 July 2002 concerning the processing of personal data and the protection of privacy in the electronic communications (OJ L 201 31.7.2002, p. 37).

The Recommendation on protection of minors and human dignity [34] makes recommendations for Member States, the industry and parties concerned and the Commission and includes with the indicative guidelines on protection of minors. The implementation of the Recommendation was evaluated for the first time in 2000/2001. The report on the application of this Recommendation [35] published in 2001 showed that the application of the Recommendation was already then overall quite satisfactory. The Commission is working on a second report on the implementation of the Recommendation, which will be adopted at the end of this year on the basis of a questionnaire, which was sent to both the Member States and the acceding States.

[34] COM(2002) 263.

[35] COM(2001)106 final

The proposed Framework Directive on child pornography [36] sets out minimum requirements for Member States in the definition of offences and for sanctions.

[36] COM(2000) 854.

1.3 What would happen under a "no further intervention scenario"?

It is possible to make predictions on the new media landscape and the problems likely to be seen in 2005 and beyond, based on current trends:

* New technologies and new ways of using existing technologies will be developed. These will provide new opportunities to the vast majority of law-abiding businesses and citizens;

* Use of new media by children will be an important part of their lives;

* However, criminals will use new media for carrying out their activities and will devise new ways of defrauding businesses and consumers.

* Alongside more structured professional structures of production and distribution familiar to traditional media, the distinctive feature of the Internet will remain the possibility for atomised production, reinforced by ways of ensuring secrecy and production of video-on-demand;

* At the same time, technology offers scope to devise new ways of preventing and detecting crime and identifying the criminals;

* The sexual exploitation of children will continue through production of child pornography and use of new technologies to contact possible victims of sexual abuse.

1.4 Who is affected?

a) The main target of the proposed programme is children and those responsible for them, their families and teachers in schools. Children are eager consumers of content distributed by Internet and new online technologies. They are frequent users of these technologies as a means of communication and contact. They are also potentially the most vulnerable since they are open to deception and exploitation.

b) Governments (national, regional and local) and official bodies with responsibility for industry, education, consumer protection, families, children's rights and child welfare, law enforcement authorities (police, public prosecutors and judges), and regulators (media, data protection) are concerned with the issue of illegal, unwanted and harmful content.

As far as illegal content is concerned, the point of departure is that what is illegal offline is illegal online.

One concern is to ensure that the law, both substantive and procedural, is adapted so that it reflects the values of society and deals with new social phenomena. A second concern is that those charged with upholding the law should be given the necessary training and equipment. A further area of concern is the degree to which national law can be applied to activities taking place on a global network, whether under application of national rules of conflict of law or in practice. This is a particular difficulty if acts are punishable in one country and not punishable in another.

As far as harmful content is concerned, a balance must be struck between possible harm to minors and the preservation of the freedom of expression. Existing regulatory mechanisms must be adapted to meet the challenge of convergence of telecommunications, media and information technology.

c) Industry including content providers, Internet service providers and mobile network operators, as well as industry self-regulatory bodies, is also concerned, because industry has a strong interest from a business point of view in a safe environment engendering consumer confidence. Commercial content providers and technical intermediaries (including network operators and Internet Service Providers) need an environment in which to operate which allows them to go about their normal business without undue restrictions. They typically wish to avoid the costs and other burdens of regulation. In particular, they do not wish to have roles thrust upon them for which they are not best qualified and which are properly the role of other bodies representing the public interest. Industry can play an important role in helping to provide solutions because of their expertise, their technical role in provision of services and their contacts with end-users.

d) Non-governmental organisations active in the fields of consumer protection, families, children's rights and child welfare are concerned by the potential harm to children caused by exposure to inappropriate content. Groups active against racism and xenophobia see the network as a means of distributing racist material and circumventing national laws. Other activists are concerned at the implications for civil liberties of measures taken to restrict circulation of content or access to content, particularly where measures taken ostensibly to restrict access by children to potentially harmful content also restrict access by adults to content which is legal for them.

e) Universities and research institutes: can play an important part in a variety of areas, contributing to the knowledge of how children use new media and the best way to deliver the safety message. Research can also throw light onto the modus operandi of criminals using new media, investigate new technical solutions or provide an independent view of reconciling the interests involved in the self-regulation process.

2. What is the main objective the programme intends to achieve?

2.1 What is the overall policy goal?

The programme has the following overall aim:

- to promote safer use of the Internet and new online technologies, particularly for children, and to fight against illegal content and content unwanted by the end user.

The programme focuses on the end-user - particularly children at home under the responsibility of their parents and in schools under the responsibility of their teachers.

The new programme will be inspired by the principles of continuity and enhancement:

* Continuity: continue doing what Europe does best by taking account of lessons learned and by building on the achievements of the initiatives already funded so as to ensure that their effects