A4-0477/98

Ψήφισμα σχετικά με τις νέες δυνατότητες της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα της εξαγωγής τεχνολογιών και υπηρεσιών για τη χρησιμοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη το άρθρο 148 του Κανονισμού του,

- έχοντας υπόψη τη Λευκή Βίβλο της Επιτροπής «Ενεργειακή πολιτική για την Ευρωπαϊκή Ένωση» (COM(95)0682),

- λαμβάνοντας υπόψη τη Λευκή Βίβλο της Επιτροπής «Ενέργεια για το μέλλον - Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας» (COM(97)0599),

- έχοντας υπόψη το έγγραφο της Επιτροπής «Η ενέργεια στην Ευρώπη έως το έτος 2020" (SEC(95)2283),

- λαμβάνοντας υπόψη την ετήσια έκθεση για το 1997 της Ευρωπαϊκής Επιτροπής,

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 4ης Ιουλίου 1996 για ένα κοινοτικό πρόγραμμα δράσης για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας ((ΕΕ C 211 της 22.7.1996, σελ. 27.)),

- λαμβάνοντας υπόψη το ψήφισμά του της 14ης Νοεμβρίου 1996 σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής όσον αφορά την προμήθεια φυσικού αερίου και τις μελλοντικές προοπτικές στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα (COM(95)0478 - C4-0487/95) ((EE C 362 της 2.12.1996, σελ. 291.)),

- λαμβάνοντας υπόψη το ψήφισμά της της 19ης Νοεμβρίου 1997 επί της ανακοινώσεως της Επιτροπής προς Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών σχετικά με την ενεργειακή και πολιτική διάσταση της αλλαγής του κλίματος (CΟΜ(97)0196 - C4-0232/97) ((ΕΕ C 371 της 8.12.1997, σελ. 77.)),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 18ης Δεκεμβρίου 1997 επί της ανακοινώσεως της Επιτροπής «Σφαιρική άποψη της ενεργειακής πολιτικής και δράσεων στον τομέα της ενεργειακής πολιτικής (COM(97)0167 - C4-0205/97) ((EE C 14 της 19.1.1998, σελ. 178.)),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 18ης Ιουνίου 1998 επί της ανακοινώσεως της Επιτροπής σχετικά με την ενέργεια για το μέλλον: ανανεώσιμες πηγές ενέργειες - Λευκή Βίβλος για μία κοινοτική στρατηγική και πρόγραμμα δράσης (COM(97)0599 - C4-0047/98) ((ΕΕ C 210 της 6.7.1998, σελ. 215.)),

- λαμβάνοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων καθώς και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Έρευνας, Τεχνολογικής Ανάπτυξης και Ενέργειας (A4-0477/98),

Α. λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι το 50% του πληθυσμού της γης δεν συνδέεται με κεντρικό δίκτυο εφοδιασμού με ενέργεια και τις σε παγκόσμιο επίπεδο ραγδαία αυξανόμενες ανάγκες για τεχνολογίες που αφορούν τη χρήση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, τη συμβολή που θα μπορούσε να προσφέρει ένας φτηνός, αποκεντρωμένος εφοδιασμός με ενέργεια -μέσω της χρησιμοποίησης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας- στην κοινωνική, πολιτιστική και οικονομική ανάπτυξη του Τρίτου Κόσμου, τις νέες ευκαιρίες για τις βιομηχανίες ηλιακής, αιολικής και ενέργειας από βιομάζα καθώς και για νέες θέσεις εργασίας στην Ευρώπη με εξαγωγές σε δυναμικές αγορές όπως στην Ασία και Νότιο Αμερική, στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, στο χώρο της Μεσογείου και στην Αφρική,

Β. λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι η προώθηση της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας μπορεί να υποβοηθήσει τη γενική πολιτική της Ένωσης για ασφαλή και φιλοπεριβαλλοντική προμήθεια ενέργειας στις χώρες αυτές,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η δημιουργία ενεργειακών πηγών διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην υπερχρέωση και ότι, σύμφωνα με το Λευκό Βιβλίο για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, η αυξάνουσα ανάγκη για ενέργεια στις αναπτυσσόμενες χώρες μπορεί να καλυφθεί από την ανανεώσιμη ενέργεια,

Δ. λαμβάνοντας υπόψη τα σημερινά πλεονεκτήματα ανταγωνισμού των ευρωπαϊκών παραγωγών με την προσφορά τεχνολογιών αιχμής και την ως εκ τούτου ευνοϊκή θέση των εξαγωγών σε σχέση με τους ανταγωνιστές στις ΗΠΑ και την Ιαπωνία, με ταυτόχρονη διαπίστωση ενός σημαντικού ελλείμματος σε ουσιαστικές ενισχύσεις εξαγωγών, ιδιαίτερα για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις,

Ε. εκτιμώντας ότι σε συμφωνία με τη δέσμευση της ΕΕ για την επίτευξη των στόχων προστασίας του κλίματος του Κιότο και σε συμφωνία με τη Λευκή Βίβλο «Ανανεώσιμες ενέργειες», πρέπει να αυξηθεί το ποσοστό των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στην κάλυψη της ενεργειακής ανάγκης της ΕΕ από το σημερινό ποσοστό 6% σε 12% για το έτος 2010,

ΣΤ. έχοντας υπόψη το γεγονός, ότι η εξάρτηση των κρατών της ΕΕ από εισαγωγές ενέργειας θα αυξηθούν πιθανότατα από το σημερινό επίπεδο του 50% περίπου της κατανάλωσης τους σε ενέργεια, σε πιθανότατα 70% μέχρι το έτος 2020 και ως εκ τούτου θα ήταν ιδιαίτερα επιθυμητά μέτρα για τη μείωση αυτής της εξάρτησης από τις εισαγωγές για λόγους ασφάλειας, μακροπρόθεσμου κόστους και για την αποφυγή δυνατότητας «πολιτικών εκβιασμών» από απόψεως εξωτερικής πολιτικής, αλλά και για την ελάφρυνση του ισοζυγίου πληρωμών της ΕΕ και, επίσης, των ισοζυγίων πληρωμών των τρίτων χωρών που εξαρτώνται από εισαγωγές ενέργειας,

Ζ. λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι πρέπει να αξιοποιηθεί η αγορά για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας τόσο εντός της ΕΕ όσο και με μια «επίθεση εξαγωγών» και εντατικότερα μέτρα συνεργασίας με τρίτες χώρες, ενώ επιβάλλεται συγχρόνως η ταχεία υλοποίηση των μέτρων της Λευκής Βίβλου «Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας», διότι μόνο με τη βοήθεια μιας ομαλώς λειτουργούσας ευρωπαϊκής εσωτερικής αγοράς για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας μπορεί να πραγματοποιηθεί επιτυχώς και αξιόπιστα η προσφορά ευρωπαϊκών προϊόντων σε τρίτες χώρες

1. καλεί την Επιτροπή να σχεδιάσει μια μακροπρόθεσμη ευρωπαϊκή στρατηγική προώθησης της εξαγωγής τεχνολογιών για τη χρησιμοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, η οποία θα είναι αφενός διατομεακή και αφετέρου διαφοροποιημένη ανά τομέα, θα καλύπτει δε την «εξαγωγική αλυσίδα», από την ευαισθητοποίηση των επιχειρηματιών και των φορέων λήψης αποφάσεων, μέσω μελετών αγοράς και αναλύσεων κόστους-ωφέλειας, δραστηριοτήτων στον τομέα του προ-μάρκετινγκ, εκθέσεων, υπηρεσιών συνδέσμου και εμπορικών αποστολών σε χώρες στόχους, εκπαίδευσης και μετεκπαίδευσης ειδικευμένων στελεχών, έως, τέλος, τα σχέδια χρηματοδότησης[semigr ]

2. ζητεί, να δημιουργηθεί ένα ενεργό και αποτελεσματικό «Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Εξαγωγών για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας», το οποίο θα λάβει την κατάλληλη χρηματοδότηση, θα βελτιώσει ιδίως με αποτελεσματικές ενισχύσεις στο αρχικό στάδιο δραστηριότητας τις συνθήκες ανταγωνισμού για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις όσον αφορά την πρόσβαση στην αγορά σε τρίτες χώρες, θα προωθήσει την ίδρυση συνεταιρισμών εξαγωγών των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων στην ΕΕ και θα τους δικτυώσει με ομολόγους φορείς στις χώρες στόχους[semigr ]

3. θεωρεί για το σκοπό αυτό ως επιτακτική μία πειστική χρηματοδοτική προσέγγιση που θα αφορά σχετικά πολυσχιδή μέτρα ενίσχυσης στους τομείς πληροφόρησης, κατάρτισης ειδικευμένων στελεχών στις χώρες αποστολής και στις χώρες στόχους, πρόσβασης στην αγορά και εμπορίας[semigr ] τη χρηματοδότηση θα έπρεπε να αναλάβουν από κοινού η ΕΕ και οι ενώσεις των βιομηχανικών φορέων του κλάδου των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας[semigr ]

4. καλεί περαιτέρω την Επιτροπή, στο πλαίσιο των συμφωνιών εταιρικής σχέσης της ΕΕ με τα υποψήφια προς ένταξη κράτη της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, στο πλαίσιο της μεσογειακής συνεργασίας (MEDA) καθώς και στο πλαίσιο των νέων διαπραγματεύσεων για τη Σύμβαση ΛΟΜΕ αλλά και της συνεργασίας με άλλες τρίτες χώρες να ωθήσει εν γένει τις χώρες εταίρους να δώσουν στον προγραμματισμό τους που θα αφορά τον τομέα της ενέργειας, του περιβάλλοντος και της αναπτυξιακής πολιτικής, στρατηγική προτεραιότητα στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και να ασκήσει πίεση ώστε να καταργηθούν τα τελωνειακά εμπόδια για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας[semigr ]

5. θεωρεί, ενόψει νέων αγορών για τη διάθεση ενεργειακών τεχνολογιών που είναι φιλικές προς το περιβάλλον, ως λογικό η Ένωση από κοινού με τις χώρες εταίρους να εκπονήσει αναλυτικές ενεργειακοπολιτικές μελέτες καθώς και προγράμματα εφαρμογής, σύμφωνα με τις δομές και τις ανάγκες που υφίστανται εκάστοτε[semigr ]

6. υποστηρίζει, για την ενίσχυση μελλοντικών μέτρων ενίσχυσης των εξαγωγών να ορισθούν συγκεκριμένοι στόχοι και να ληφθεί μέριμνα να προβλέπονται στα εκάστοτε προγράμματα ενίσχυσης της ενέργειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης ίδιοι πόροι του προϋπολογισμού για τις ανανεώσιμες ενέργειες στις διαρθρωτικές ενισχύσεις στις χώρες ΑΚΕ καθώς και τα προγράμματα PHARE, TACIS ή MEDA[semigr ]

7. θεωρεί ενόψει της ενίσχυσης των ανανεώσιμων ενεργειών από οικονομικής, περιβαλλοντικής και εξωτερικής πολιτικής, τη σημερινή οικονομική χρηματοδότηση των προγραμμάτων ενέργειας της ΕΕ ως πλήρως ανεπαρκή, και ζητεί ως εκ τούτου μια σημαντική αύξηση των πιστώσεων για μέτρα που αφορούν τις εξαγωγές καθώς και για μέτρα στον τομέα της ενέργειας που θα αφορούν τη σχετική συνεργασία με τρίτες χώρες[semigr ]

8. ζητεί στο πλαίσιο αυτό τη χρηματοδότηση ειδικών υπηρεσιών ενημέρωσης για τον τρίτο κόσμο μέσω Internet, CD-Roms, καθώς και εργαστηρίων ενημέρωσης και εκπαίδευσης σε χώρες του τρίτου κόσμου για εμπειρογνώμονες από κοινού με ευρωπαϊκούς σύνδεσμους που αφορούν τις ανανεώσιμες ενέργειες[semigr ]

9. υποστηρίζει ρητά την αναφερόμενη στη Λευκή Βίβλο για τις ανανεώσιμες ενέργειες «Εκστρατεία για τη διάδοση» και τονίζει τη σημασία των εκεί ποσοτικών στόχων[semigr ] εκφράζει τη λύπη του όμως για το γεγονός ότι η ανάγκη εξαγωγών εξετάζεται ανεπαρκώς[semigr ]

10. αναμένει πλέον μία ταχεία ενσωμάτωση στον προϋπολογισμό του αναγγελθέντος προγράμματος για 1 εκατομμύριο ηλιακές στέγες για το ήμισυ των χωρών του τρίτου κόσμου, ως μία σημαντική ώθηση για μαζική παραγωγή που θα μειώσει το κόστος στον τομέα της φωτοβολταϊκής ενέργειας και ως μία αποτελεσματική βοήθεια για την πρόσβαση ευρωπαϊκών προϊόντων στις εξαγωγικές αγορές[semigr ]

11. επιθυμεί εκ μέρους της Επιτροπής την εκπόνηση μιας μελέτης για τις εξωτερικές και οικονομικές επιπτώσεις της ενισχύσεως των ανανεώσιμων ενεργειών για την ΕΕ, ιδιαίτερα ενόψει της μακροπρόθεσμης εξέλιξης των ισοζυγίων πληρωμών των κρατών μελών[semigr ]

12. προτείνει στο πλαίσιο αυτό μια ιδιαίτερη υποστήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, μέσω της ενισχύσεως των δικτύων ενημέρωσης καθώς και μέσω εκθέσεων, μέτρων εκπαίδευσης και μετεκπαίδευσης για τους φορείς λήψης αποφάσεων, ιδιαίτερα δε σεμινάρια επιμόρφωσης στην Ευρώπη και τις τρίτες χώρες για εμπειρογνώμονες στον τομέα της ενέργειας καθώς και το τεχνικό προσωπικό στις χώρες εταίρους, ώστε να βελτιωθεί η γνώση και η αποδοχή των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και να ενισχυθεί η εξαγωγή ευρωπαϊκής τεχνολογίας καθώς και η υλοποίηση κοινών προγραμμάτων ανάπτυξης με τρίτες χώρες[semigr ]

13. ζητεί οι αντιπροσωπείες της Επιτροπής να συνεργάζονται στενά με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης, τα Εμπορικά Επιμελητήρια των διαφόρων κρατών μελών, τις επιχειρήσεις ενεργειακού εφοδιασμού και τις ευρωπαϊκές ενώσεις βιομηχανικών φορέων στο πλαίσιο της προώθησης των εξαγωγών και της δημιουργίας μορφών διεθνούς συνεργασίας[semigr ]

14. καλεί την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων να χορηγήσει, κάτω από τα ισχύοντα όρια ελάχιστης δανειοδότησης π.χ. με συλλογικά δάνεια, χαμηλότοκα δάνεια σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις τρίτων χωρών για σχέδια έργων και προγράμματα στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας[semigr ]

15. θεωρεί ως άμεσα απαραίτητο να αναπτυχθούν και να χρησιμοποιηθούν για τη χρηματοδότηση «προγραμμάτων για τη χρησιμοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας» καινοτόμα μέσα χρηματοδοτήσεως που έχουν προσαρμοστεί στην αποκέντρωση αυτών των τεχνολογιών, όπως π.χ. μικρού ύψους πιστώσεις, ομαδοποίηση σχετικών σχεδίων στο πρόγραμμα FINESSE της Παγκοσμίου Τράπεζας ή την παραγραφή χρεών έναντι μέτρων υπέρ της ηλιακής ενέργειας ("debt for solar swaps») αλλά και leasing συστημάτων εφοδιασμού με ενέργεια για ιδιωτικά νοικοκυριά στη βάση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας τα οποία περιορίζουν το κατώφλι για επενδύσεις ή τη συμμετοχή των ΜΜΕ σε προγράμματα[semigr ]

16. φρονεί ότι το πλεονέκτημα που ενδεχομένως θα προέλθει από τη χρήση της ανανεώσιμης ενέργειας μέσω αυτών των παραγραφή χρεών έναντι μέτρων υπέρ ηλιακής ενέργειας (debt for solar swaps) θα πρέπει να εξυπηρετήσει επίσης τις υπερχρεωμένες χώρες και ότι τα κράτη μέλη της ΕΕ, στο μέτρο που είναι χώρες-χορηγοί, μπορούν να παραγράψουν ένα μέρος του χρέους των υπερχρεωμένων χωρών ως επιβράβευση για προγράμματα στον τομέα των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας[semigr ]

17. ζητεί να εκπονηθεί ένα πρόγραμμα εξωτερικού εμπορίου και ένα αναπτυξιακό πρόγραμμα πρωτοβουλίας της ΕΕ «Ηλιακή ενέργεια για τον κόσμο - Power for the World» για την ηλεκτροδότηση βασικών αναγκών των γεωργικών περιοχών σε κράτη του τρίτου κόσμου, με τη βοήθεια της φωτοβολταϊκής ενέργειας, της βιομάζας και της αιολικής ενέργειας, ώστε να ικανοποιηθούν βασικές ανάγκες του πληθυσμού που διαμένει εκεί χωρίς σύνδεση με το κεντρικό δίκτυο ηλεκτρισμού και να αντιμετωπισθεί τοιουτοτρόπως η φυγή από την ύπαιθρο[semigr ] υπογραμμίζει τη σημασία των συμφώνων συνεργασίας με τρίτες χώρες εντός του προγράμματος πλαισίου για έρευνα και τεχνολογία για την προώθηση της ανάπτυξης και τη μεταφορά των ευρωπαϊκών τεχνολογιών στον τομέα των ανανεώσιμων ενεργειών[semigr ]

18. ζητεί στο πλαίσιο μιας συμφωνίας συνεργασίας με τρίτες χώρες ένα πιλοτικό πρόγραμμα μεταφοράς ανταποκρινομένων στις ανάγκες και προσαρμοσμένων τεχνολογιών, π.χ. στον τομέα της βιομάζας[semigr ]

19. ζητεί την τοπική χρησιμοποίηση αποκεντρωμένων γεννητριών ρεύματος με βάση τη βιομάζα, την υδροηλεκτρική ενέργεια, την αιολική, γεωθερμική, φωτοβολταϊκή και ηλιακή ενέργεια, που θα εγκατασταθούν κατά προτίμηση από κοινοπραξίες μεταξύ της Ευρώπης και των εταίρων χωρών[semigr ]

20. ζητεί εντατική συνεργασία της Ένωσης με τις τρίτες χώρες για τη βελτιωμένη χρησιμοποίηση σύγχρονων τεχνολογιών ηλιακής ενέργειας στον τομέα των κτιρίων καθώς και στον τομέα της πολεοδομίας[semigr ]

21. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Επιτροπή, το Συμβούλιο, καθώς και τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών.