Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών σχετικά με το θέμα «Η ΚΓΠ και η διεύρυνση της ΕΕ προς Ανατολάς»

(97/C 116/05)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ,

έχοντας υπόψη την απόφαση της Επιτροπής της 13ης Μαρτίου 1996 να προβεί σε σχετικές διαβουλεύσεις με την Επιτροπή των Περιφερειών, σύμφωνα με το άρθρο 198 Γ πρώτο εδάφιο της ΣΕΚ 7

έχοντας υπόψη την απόφασή της της 12ης Ιουνίου 1996 να αναθέσει την επεξεργασία της γνωμοδότησης στην επιτροπή 2 «Χωροταξία της Υπαίθρου, Γεωργία, Θήρα, Αλιεία, Δάση, Θάλασσα και Ορεινές Περιοχές» 7

έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης (CDR 239/96 rev.) που υιοθέτησε η επιτροπή 2 στις 5 Δεκεμβρίου 1996 (Εισηγητής: κ. Bocklet σε συνεργασία με τα μέλη της ομάδας εργασίας: κ. Lafay και van Gelder, το Λόρδο Kenyon και την κ. Perkkiφ) 7

υιοθέτησε στη 16η σύνοδο ολομέλειας της 15ης και 16ης Ιανουαρίου 1997 (συνεδρίαση της 16ης Ιανουαρίου), την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

Η ΕΤΠ,

λαμβάνοντας υπόψη ότι η πολιτική που εφαρμόζει η Κοινότητα στους τομείς της γεωργίας, της αγοράς, των τιμών, των εισοδημάτων, των οριζόντιων και περιφερειακών διαρθρωτικών δράσεων και των συνοδευτικών μέτρων ευρίσκεται αντιμέτωπη με μια σειρά εξελίξεων όπως:

- η σταδιακή εφαρμογή των συμφωνιών που έχουν συναφθεί στα πλαίσια της ΓΣΔΕ,

- η έναρξη του επόμενου γύρου διαπραγματεύσεων του ΠΟΕ το 1998, με στόχο την προώθηση της ενσωμάτωσης της ΚΓΠ στις διεργασίες διεθνοποίησης των αγορών,

- τη διεύρυνση της ΕΕ προς Ανατολάς,

- τη νέα ρύθμιση των οικονομικών της ΕΕ για την περίοδο μετά το 1999,

οι οποίες υποχρεώνουν την ΕΕ να λάβει αποφάσεις σχετικά με τη μελλοντική διαμόρφωση της ΚΓΠ,

ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Έσσεν κάλεσε την Επιτροπή να υποβάλει τα πορίσματα μελέτης για τις εναλλακτικές στρατηγικές για την ανάπτυξη των σχέσεων που υφίστανται στο γεωργικό τομέα μεταξύ ΕΕ και συνδεδεμένων χωρών, ενόψει της μελλοντικής ένταξης των τελευταίων στους κόλπους της και ότι η Επιτροπή ανταποκρίθηκε στην έκκληση αυτή υποβάλλοντας το έγγραφο CSE (95) 607 στο Συμβούλιο της Μαδρίτης,

ότι οι αποφάσεις που ελήφθησαν στα Ευρωπαϊκά Συμβούλια του Έσσεν, το Δεκέμβριο του 1994, και των Καννών και της Μαδρίτης, που πραγματοποιήθηκαν αντιστοίχως τον Ιούνιο και το Δεκέμβριο του 1995, διασαφηνίζουν τη στρατηγική διεύρυνσης και επιταχύνουν τις σχετικές διεργασίες και ότι η Επιτροπή εκλήθη να εκφέρει γνώμη επί των υποψηφιοτήτων, ούτως ώστε να επιτραπεί η άμεση έναρξη των σχετικών διαπραγματεύσεων μετά την ολοκλήρωση της Διακυβερνητικής Διάσκεψης την περίοδο 1996/1997,

ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Μαδρίτης ζήτησε να αναλυθεί το σύστημα της χρηματοδότησης της ΕΕ, προκειμένου να δημιουργήσει ένα δημοσιονομικό περίγραμμα για την περίοδο μετά το 1999 στο οποίο θα συμπεριλαμβάνεται η προοπτική της διεύρυνσης,

ότι το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Μαδρίτης ζήτησε να συνεχιστούν οι προσπάθειες για τη μεταρρύθμιση της ΚΓΠ, που άρχισε το 1992, αλλά ότι υπάρχει πιθανότητα η ΚΓΠ να εξετασθεί εμμέσως κατά τις συζητήσεις για τη διεύρυνση προς ανατολάς της Διακυβερνητικής Διάσκεψης, καίτοι δεν συμπεριλαμβάνεται στην ημερήσια διάταξη,

ότι στις αρχές Φεβρουαρίου του 1994 ολοκληρώθηκαν οι πρώτες συμφωνίες σύνδεσης με την Ουγγαρία και την Πολωνία, τις οποίες επακολούθησαν οι αντίστοιχες συμφωνίες με τη Δημοκρατία της Τσεχίας, με τη Σλοβακία, τη Ρουμανία και τη Βουλγαρία, στις αρχές Φεβρουαρίου του 1995, και με τις χώρες της Βαλτικής, τον Ιούνιο του 1995, καθώς και ότι έχει ήδη υπογραφεί η συμφωνία σύνδεσης με τη Σλοβενία,

ότι το άνοιγμα της ΕΕ προς την κατεύθυνση των ΧΚΑΕ, το οποίο θα συμπέσει με την περίοδο που θα καταστούν αισθητές οι επιπτώσεις της ΓΣΔΕ του 1994 και με την είσοδο στο τελευταίο στάδιο της μεταρρύθμισης του 1992, θα επηρεάσει την ευρωπαϊκή γεωργία αλλά και τη γενική κοινωνικοοικονομική κατάσταση των γεωργικών περιοχών της ΕΕ,

θεωρεί ενδεδειγμένο να καταρτίσει γνωμοδότηση πρωτοβουλίας, σύμφωνα με το άρθρο 198 Γ της Συνθήκης για την ίδρυση των ΕΚ, με αντικείμενο τη μελέτη της Επιτροπής για τις εναλλακτικές στρατηγικές για την ανάπτυξη των σχέσεων που υφίστανται στο γεωργικό τομέα μεταξύ ΕΕ και συνδεδεμένων χωρών ενόψει της μελλοντικής ένταξης των τελευταίων στους κόλπους της. Στη σύνοδο ολομέλειας της 13ης Ιουνίου 1996, ο Επίτροπος κ. Fischler παρουσίασε στα μέλη της ΕΤΠ το περιεχόμενο της μελέτης αυτής.

2. Κυριότερα σημεία της μελέτης της Επιτροπής

2.1. Στο κείμενο της Επιτροπής καταβάλλεται μια προσπάθεια να διατυπωθούν τα βασικά θέματα που θα απασχολήσουν στο μέλλον την ΕΕ και τις ΧΚΑΕ όσον αφορά τη γεωργική πολιτική και να εκτιμηθούν οι επιπτώσεις της διεύρυνσης με βάση τη σημερινή ΚΓΠ. Κατ' αρχάς, σκιαγραφούνται η μελλοντική εξέλιξη της ΚΓΠ και μια σειρά εναλλακτικών κατευθύνσεων και μέτρων για τη βελτίωση των εκατέρωθεν σχέσεων στο γεωργικό τομέα κατά το στάδιο της προετοιμασίας για τη διεύρυνση.

2.2. Στο πρώτο μέρος του κειμένου περιγράφονται οι συνθήκες που επικρατούν σήμερα στην ΕΕ και στις ΧΚΑΕ και αναλύεται η κατάσταση για την περίοδο έως το 1999. Η Επιτροπή στηρίζεται στην υπόθεση ότι, μετά την περίοδο αυτή, μια περαιτέρω ελευθέρωση του παγκοσμίου εμπορίου θα αυξήσει τις πιέσεις που υφίσταται ο γεωργικός τομέας στη ΕΕ. Εκτός αυτού, μέχρι τότε ο περιορισμός της παραγωγής, ως αποτέλεσμα της μεταρρύθμισης της ΓΚΠ το 1992, θα έχει εξουδετερωθεί από την τεχνολογική πρόοδο, με αποτέλεσμα να δημιουργηθούν νέα πλεονάσματα. Ταυτόχρονα, στις διαπραγματεύσεις που θα διεξαχθούν την προσεχή περίοδο για τις δημοσιονομικές προβλέψεις για μετά το 2000, πρέπει να αναμένεται ότι θα γίνουν έντονες συζητήσεις με αντικείμενο την κατανομή των πόρων και, συνεπώς, το ύψος του γεωργικού προϋπολογισμού.

2.3. Η ανάλυση αυτή στηρίζεται στην υπόθεση ότι η περαιτέρω εξέλιξη της ΚΓΠ είναι απαραίτητη ακόμη και αν δεν υπάρξει διεύρυνση της Κοινότητας προς Ανατολάς.

2.4. Στη συνέχεια περιγράφονται τρεις δυνατές επιλογές στο χώρο της ΚΓΠ ενόψει της προσχώρησης των ΧΚΑΕ. Η πρώτη αφορά την ενσωμάτωση της γεωργίας των ΧΚΑΕ στην ΚΓΠ όπως έχει σήμερα. Η πρόσθετη επιβάρυνση του προϋπολογισμού για το ΕΓΤΠΕ, συμπεριλαμβανομένων όλων των άμεσων ενισχύσεων και των δαπανών για την εφαρμογή συνοδευτικών μέτρων, υπολογίζεται ότι θα ανέλθει σε 12 δισεκατομμύρια Ecu ετησίως κατά το τελευταίο στάδιο της προσχώρησης. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η περίπτωση αυτή θα οδηγήσει στην αύξηση της γεωργικής παραγωγής στις ΧΚΑΕ, με αποτέλεσμα να εξακολουθήσουν να δημιουργούνται πλεονάσματα στην ΕΕ και να εμφανιστούν οικονομικά προβλήματα στις ΧΚΑΕ, λόγω της αύξησης των τιμών καταναλωτή.

Η δεύτερη επιλογή στηρίζεται στη ριζική μεταρρύθμιση της ΚΓΠ, που θα συνοδεύεται από την κατάργηση των μηχανισμών στήριξης των τιμών και όλων των περιορισμών που αφορούν την παραγωγή ζάχαρης και γάλακτος καθώς και την καλλιέργεια εκτάσεων. Η εναλλακτική αυτή επιλογή απορρίπτεται λόγω της ιδιαίτερης βαρύτητας που αποδίδεται στις αντισταθμιστικές πληρωμές μετά την κατάργηση του συστήματος ποσοστώσεων για το γάλα και τη ζάχαρη και στα κοινωνικά και περιβαλλοντικά προβλήματα που θα δημιουργηθούν από τις υποχρεωτικές διαρθρωτικές αλλαγές.

Η Επιτροπή προτιμά την τρίτη επιλογή της αποκαλούμενης περαιτέρω εξέλιξης της ΚΓΠ. Έτσι, θα συνεχιστεί η προσπάθεια που άρχισε το 1992 για την αποσύνδεση της πολιτικής που εφαρμόζεται στην αγορά από την εισοδηματική και τη διαρθρωτική πολιτική. Τη στιγμή της διεύρυνσης, οι τιμές στην ΕΕ θα είναι συνεπώς χαμηλότερες, πράγμα που θα διευκολύνει την προβλεπόμενη ένταξη των ΧΚΑΕ. Παράλληλα, δεν θα απαιτηθούν περαιτέρω αντισταθμίσεις για τους γεωργούς στις ΧΚΑΕ. Η χορήγηση άμεσων ενισχύσεων θα πρέπει να συνδεθεί περισσότερο απ' ότι μέχρι σήμερα με την εκπλήρωση συγκεκριμένων υποχρεώσεων στον κοινωνικό τομέα και στο χώρο του περιβάλλοντος. Η πολιτική έχει ως στόχο να ενισχύσει την εναρμόνιση των γεωργικών δραστηριοτήτων με την προστασία του περιβάλλοντος και να καταστήσει προσοδοφόρες τις πρωτοβουλίες για την προώθηση των κοινωνικά επιθυμητών μορφών ανάπτυξης της Υπαίθρου και την προστασία των φυσικών πόρων.

2.5. Σχετικά, η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι στα κράτη μέλη ή τις περιφέρειες επιβάλλεται να αφεθεί, κατά την εφαρμογή των κοινοτικών αποφάσεων, μεγαλύτερο περιθώριο δράσης με την επιφύλαξη μιας γενικής αρμοδιότητας της Κοινότητας. Αντί των ετησίων γύρων για τον καθορισμό των γεωργικών τιμών, οι εν λόγω γενικές ρυθμίσεις θα συμπεριληφθούν σε πολυετή προγράμματα στα οποία θα συμμετέχει περισσότερο το ΕΚ. Σε γενικές γραμμές, το σύστημα αυτό θα αντιστοιχούσε με τη σημερινή διαρθρωτική πολιτική της ΕΕ, στους κόλπους της οποίας τα κράτη μέλη ή οι περιφέρειες διαθέτουν ευρείες αρμοδιότητες για την εφαρμογή των πενταετών προγραμμάτων.

2.6. Έως την ένταξη των ΧΚΑΕ στην ΕΕ, η Επιτροπή προτείνει - όπως και στην περίπτωση της Πορτογαλίας - να εκτελούνται ετήσια προγράμματα για τον εκσυγχρονισμό του γεωργικού τομέα στις χώρες αυτές, που θα συνοδεύονται από τη χορήγηση ενισχύσεων για τη μεταρρύθμιση της βιομηχανίας επεξεργασίας τροφίμων. Το ύψος και η χρηματοδότηση των προενταξιακών δαπανών δεν προσδιορίζονται περαιτέρω.

3. Οι επιπτώσεις που θα έχει για τις περιφέρειες η βελτιωμένη πρόσβαση στις αγορές

3.1. Με την προσχώρηση των ΧΚΑΕ, η σημερινή παραγωγική δυναμικότητα της ΕΕ στο γεωργικό τομέα θα αυξηθεί άνω του 50 %. Η παράλληλη αύξηση του πληθυσμού ανέρχεται μόλις σε 29 %. Στην περίπτωση αυτή, ακόμη και αν επιτευχθούν διάφορα αποτελέσματα με βάση την επιμέρους εξέταση κάθε προϊόντος, πρέπει να διαπιστωθεί ότι αυξάνεται η πλεονάζουσα δυναμικότητα της Κοινότητας. Η κατάσταση αυτή θα καταστεί σύντομα εμφανής, ιδιαιτέρως στον τομέα των «καλλιεργειών μεγάλης κλίμακας».

Παρόμοιες διαταράξεις της αγοράς ενδέχεται να δημιουργήσουν σοβαρά προβλήματα για τις περιφέρειες η οικονομία των οποίων στηρίζεται σημαντικά στην παραγωγή ευαίσθητων προϊόντων.

3.2. Εάν ληφθεί υπόψη η σημασία του εμπορίου για τη μετάβαση από το σύστημα της κεντρικής οικονομίας στο σύστημα της οικονομίας της αγοράς, οι συμφωνίες σύνδεσης προσφέρουν πολλά περιθώρια για το σταδιακό άνοιγμα των αγορών. Αυτό που ενδιαφέρει είναι να αρχίσει σε ένα εύλογο χρονικό διάστημα η ελεύθερη κυκλοφορία εμπορευμάτων με την ΕΕ και να ενταχθούν τα συνδεδεμένα κράτη στη μεγάλη ενιαία αγορά.

Για την υλοποίηση των στόχων αυτών προβλέπονται στις Συμφωνίες αμοιβαίες εμπορικές διευκολύνσεις για την αντιστάθμιση των διαταραχών που ενδέχεται να προκληθούν στην αγορά με την εισαγωγή ευαίσθητων προϊόντων, ανεξάρτητα από το αν πρόκειται για γεωργικά ή - για παράδειγμα - υφαντουργικά προϊόντα.

3.3. Ωστόσο, μεταξύ του βιομηχανικού και του γεωργικού τομέα εξακολουθεί να υπάρχει μια σημαντική διαφορά και ο στόχος είναι να δημιουργηθεί σταδιακά, σε δέκα χρόνια, μια ζώνη ελευθέρων συναλλαγών. Την περίοδο που προηγήθηκε της σύναψης των συμφωνιών σύνδεσης το εμπορικό ισοζύγιο μεταξύ των 12 χωρών της ΕΕ και των 10 ΧΚΑΕ, αντί του ελλείμματος ύψους 879 δισεκατομμυρίων Ecu που παρουσίασε το 1989, παρουσίασε πλεόνασμα 903 δισεκατομμυρίων Ecu για τις χώρες της ΕΕ το 1994.

Στο διάστημα αυτό, οι εξαγωγές της ΕΕ σχεδόν τριπλασιάστηκαν, ενώ η αντίστοιχη αύξηση των εισαγωγών δεν ήταν μεγαλύτερη από 15 %. Η Ουγγαρία εξακολουθεί να είναι η μοναδική χώρα που εξάγει περισσότερα προϊόντα στην ΕΕ από όσα εισάγει.

3.4. Τα βιομηχανικά προϊόντα των ΧΚΑΕ θα μπορούν στο εξής να εισάγονται στην ΕΕ. Παράλληλα, θα καταργηθούν σταδιακά οι εμπορικοί περιορισμοί στις ΧΚΑΕ.

3.5. Όμως, η ελεύθερη κυκλοφορία προϊόντων δεν αποτελεί στόχο των δράσεων που εκτελούνται στο γεωργικό τομέα. Οι συμφωνίες προβλέπουν μόνο την παραχώρηση δασμολογικών διευκολύνσεων για μια πενταετία με βάση την αρχή της ασυμμετρίας. Στην ουσία, αυτό σημαίνει ότι η ΕΕ θα καταργήσει τα εμπορικά εμπόδια ταχύτερα και με περισσότερο γενναιόδωρο τρόπο από τους εταίρους της. Με την κατάργηση πολλών ποσοστώσεων, οι διευκολύνσεις που παρέχει η Κοινότητα μέσω των συμφωνιών αντιστοιχούν σε σταδιακή μείωση των δασμών από 20 έως 60 %. Από τον Ιούλιο του 1995 η μείωση των δασμών για τις υφιστάμενες ποσοστώσεις μπορεί να φθάσει και το 80 %. Οι ποσοστώσεις καθορίζονται με βάση τα εκάστοτε προϊόντα και σύμφωνα με τις εμπορικές συναλλαγές της περιόδου 1986-1990. Προβλέπεται ότι η μείωση των δασμών για την πρώτη πενταετία μετά την έναρξη της ισχύος των συμφωνιών θα ανέρχεται σε 10 % ετησίως. Για ορισμένα προϊόντα θα μειωθούν οι δασμοί χωρίς ποσοτικούς περιορισμούς.

3.6. ΟΙ ΧΚΑΕ παρέχουν προτιμησιακούς δασμούς που μειώνονται με πολύ προοδευτικό τρόπο. Βάσει της σύμβασης ΓΣΔΕ οι δασμοί είναι σήμερα και για μια σειρά προϊόντων υψηλότεροι από ό,τι προηγουμένως. Συνεπώς οι χώρες αυτές επιβάλλουν τους παλαιούς τελωνειακούς δασμούς που προβλέπονται από τις συνθήκες σύνδεσης τόσο για ποσοστώσες όσο και για απεριόριστες δασμολογικές παραχωρήσεις. Η προσαρμογή των όρων που περιλαμβάνονται στις συμφωνίες σύνδεσης αποτελεί κεντρικό στοιχείο της προενταξιακής στρατηγικής. Στην προσπάθεια αυτή προβλέπεται και η δυνατότητα παραχώρησης νέων ποσοστώσεων. Επικαλούμενες την αρνητική εξέλιξη του εμπορικού ισοζυγίου τους με την ΕΕ, οι ΧΚΑΕ επέτυχαν μια διαρκώς μεγαλύτερη διεύρυνση των ποσοστώσεων. Η Επιτροπή πρότεινε το Δεκέμβριο του 1994 στο Συμβούλιο την ετήσια αύξηση των ποσοστώσεων κατά 10 %. Η πρότασή της απορρίφθηκε από το Συμβούλιο, το οποίο ενέκρινε αύξηση κατά 5 % ετησίως. Το ποσοστό αυτό δεν ισχύει για ευαίσθητα προϊόντα, όπως ζώντα βοοειδή, αιγοπρόβατα, φράουλες, κρεμμύδια και προϊόντα από την επεξεργασία της ντομάτας.

3.7. Κατ' αυτόν τον τρόπο, το Συμβούλιο απέφυγε την πρόκληση σοβαρής αναταραχής στην αγορά, σε περιοχές η παραγωγή των οποίων επικεντρώνεται στους τομείς που προαναφέρθηκαν, λόγω ανταγωνιστικών εισαγωγών από τις ΧΚΑΕ.

Όπως προκύπτει από το έγγραφο στο οποίο περιγράφεται η στρατηγική της, η Επιτροπή επιθυμεί σήμερα να προχωρήσει ακόμη περισσότερο. Ο στόχος που επιδιώκει είναι η νέα αύξηση των ποσοστώσεων και η πρόβλεψη της δυνατότητας μεταφοράς των ποσοστώσεων από μια ΧΚΑΕ σε μια άλλη. Ταυτόχρονα, θα μειωθούν οι τιμές βάσης για τα οπωρολαχανικά για ορισμένες ποσοστώσεις. Κάτι ανάλογο θα μπορούσε να προξενήσει δυσκολίες στους παραγωγούς οπωρολαχανικών στη Νότια Ευρώπη, αλλά και σε χώρες όπως η ΟΔΓ και η Ολλανδία, επειδή το επίπεδο των τιμών είναι τέτοιο ώστε και μια μικρή αύξηση των ποσοτήτων που διατίθενται στην ενιαία αφορά θα είχε σοβαρές αποσταθεροποιητικές επιδράσεις.

3.8. Από την άλλη πλευρά, πρέπει να παρακολουθείται με ακρίβεια η ροή εμπορευμάτων από την ΕΕ στις ΧΚΑΕ και ιδιαιτέρως η αύξηση που θα έχει σημειωθεί μέχρι τη στιγμή της ένταξης. Εν ανάγκη, θα μπορούσαν να απλοποιηθούν οι διαπραγματεύσεις που διεξάγονται με τρίτες χώρες στους κόλπους του ΠΟΕ.

3.9. Πρέπει να τηρηθεί στάση επαγρύπνησης, ώστε οι εμπορικές συναλλαγές να παραμείνουν εντός των πλαισίων που ορίζονται στις συμφωνίες σύνδεσης.

3.10. Οι ΧΚΑΕ πρόκειται να συνεισφέρουν ελάχιστα ή και καθόλου στις ποσοστώσεις ΓΣΔΕ/ΠΟΕ που είναι επιδεκτικές εξαγωγικών επιδοτήσεων. Κατ' αυτόν τον τρόπο, και παρά τις συγκριτικά ευνοϊκές προβλέψεις για τις δυνατότητες διάθεσης στις αγορές τρίτων χωρών όσον αφορά τα δημητριακά, το χοιρινό κρέας και το κρέας και τα αυγά πουλερικών, υπάρχει περίπτωση να δημιουργηθούν και νέες πιέσεις προσαρμογής για τις επιδοτούμενες εξαγωγές, οι οποίες θα ενισχυθούν με την περαιτέρω ελευθέρωση του εμπορίου γεωργικών προϊόντων, που θα είναι απόρροια των μελλοντικών διαπραγματεύσεων στους κόλπους του ΠΟΕ.

4. Η αποκέντρωση της γεωργικής πολιτικής

4.1. Οι προτάσεις που περιλαμβάνονται στο κείμενο της Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή μιας ολοκληρωμένης πολιτικής για τις περιοχές της υπαίθρου αποτελούν συνέχεια της θετικής τροπής που έχει προσλάβει η περιφερειακή πολιτική της Κοινότητας από τη μεταρρύθμιση των Διαρθρωτικών Ταμείων και μετά. Εφόσον οι προτάσεις εφαρμοστούν κατά το δέοντα τρόπο, θα συμβάλουν στην αποτελεσματικότερη λειτουργία των Ταμείων αυτών με τη συμμετοχή των περιφερειών.

4.2. Η προσπάθεια αυτή θα ενισχυθεί ιδιαιτέρως από τη ριζική απλοποίηση των μέτρων και των διαδικασιών και την αύξηση της ευελιξίας όσον αφορά τον έλεγχο της εφαρμογής. Μια νέα και ιδιαιτέρως αξιόλογη πτυχή προσθέτει στο θέμα η διαπίστωση ότι τα κράτη μέλη και/ή οι περιφέρειες πρέπει να διαθέτουν μεγαλύτερα περιθώρια δράσης για την εφαρμογή των αποφάσεων που λαμβάνονται σε επίπεδο ΕΕ και ότι, για το σκοπό αυτό, θα ήταν σκόπιμο να γίνει σαφής διάκριση της πολιτικής που εφαρμόζεται στο χώρο της αγοράς και της στήριξης των εισοδημάτων.

4.3. Δυστυχώς, από αυτή την ορθή διαπίστωση δεν εξάγονται τα κατάλληλα συμπεράσματα όσον αφορά την κατανομή αρμοδιοτήτων και τις πολιτικές επιπτώσεις. Η πρόταση της Επιτροπής, σύμφωνα με την οποία τα μέτρα της ΕΕ πρέπει να περιορίζονται στον καθορισμό γενικών προϋποθέσεων, τον προσδιορισμό κοινών στόχων και στον ορισμό του ελάχιστου αριθμού αναγκαίων κοινών κανόνων, αποσκοπεί να ανταποκριθεί στην ανάγκη αποκέντρωσης της ΚΓΠ, χωρίς ωστόσο να καλύπτει το θέμα της πολιτικής και της νομοθετικής υποστασιοποίησής της.

4.4. Ωστόσο, η Επιτροπή πρέπει να υποβάλει προτάσεις επί του θέματος αυτού, προκειμένου να εφαρμοστεί το άρθρο 3β της Συνθήκης του Μάαστριχτ - (αρχή της επικουρικότητας) και στην περίπτωση του τίτλου 2 «Γεωργία» χωρίς να παραμεριστεί η αρχή της οικονομικής αλληλεγγύης.

Η εφαρμογή του άρθρου 2 β στη γεωργική νομοθεσία δεν είναι δυνατό να περιοριστεί στις πτυχές που αφορούν την τεχνική απλοποίηση και την κωδικοποίηση των νομοθετικών κανόνων.

4.5. Με την προσχώρηση των ΧΚΑΕ στην ΕΕ θα αυξηθούν σημαντικά οι παραλλαγές που παρατηρούνται στις γεωργικές καλλιέργειες. Αυτό ισχύει ιδιαιτέρως για τις διαρθρώσεις και τη νομική υπόσταση των επιχειρήσεων. Ενα μεγάλο μέρος της παραγωγής θα ελέγχεται από πολύ μεγάλες βιομηχανικές εκμεταλλεύσεις.

Οι διαφορές που υπάρχουν όσον αφορά τις παραδόσεις, τη δυναμικότητα της διοίκησης και τις διοικητικές διαρθρώσεις θα δυσχεράνουν - και στην ουσία θα καταστήσουν αδύνατη - την ενιαία εφαρμογή λεπτομερών κανόνων που έχουν θεσπιστεί σε κεντρικό επίπεδο.

4.6. Από την άποψη αυτή, το βασικό ερώτημα όσον αφορά τη γεωργική πολιτική είναι το εξής: οι αντισταθμιστικές πληρωμές που διενεργούνται με την μεταρρύθμιση της ΚΓΠ πρέπει να εμπίπτουν στην αρμοδιότητα της ΕΕ ή μήπως θα ήταν προτιμότερο να ανατεθούν στα κράτη μέλη;

4.7. Με την καθιέρωση των αντισταθμιστικών πληρωμών και την ανταμοιβή των πρακτικών που συμβάλλουν στην προστασία του περιβάλλοντος τροποποιήθηκε σημαντικά η ΚΓΠ και εμπλουτίστηκε με στοιχεία, οι ρίζες των οποίων ανατρέχουν στη διαρθρωτική πολιτική και περισσότερο συγκεκριμένα στην οδηγία του 1975 για την ορεινή γεωργία.

4.8. Η διεύρυνση της Κοινότητας καθιστά απαραίτητη την περαιτέρω διαφοροποίηση του τομέα αυτού, προκειμένου να ληφθούν υπόψη η διάρθρωση του γεωργικού κλάδου, το ύψος των δαπανών και το βιοτικό επίπεδο σε κάθε περιοχή. Εάν αυτό δε συμβεί, η τυπική εξίσωση όλων θα έχει ως αποτέλεσμα αυξηθούν ακόμη περισσότερο οι ήδη υφιστάμενες ανισότητες και να σημειωθούν σημαντικές στρεβλώσεις του ανταγωνισμού.

4.9. Ένα ερώτημα που επανέρχεται διαρκώς στη συζήτηση αφορά τις πιθανότητες επιτυχίας μιας προσπάθειας αποκέντρωσης. Επ' αυτού, η ΕΤΠ επιθυμεί να επισημάνει ότι υπάρχει ήδη ένα δοκιμασμένο πρότυπο.

Για την υλοποίηση των στόχων των Διαρθρωτικών Ταμείων και την εφαρμογή του κανονισμού 2078/92 τα σχετικά μέτρα έχουν θεσπιστεί σύμφωνα με μια προσέγγιση «από τη βάση» («Bottom up approach»).

Η αρχή αυτή εφαρμόζεται στην περιφερειακή πολιτική της Κοινότητας από το 1988, τα σχετικά μέσα έχουν δοκιμαστεί και προσαρμοστεί στις ανάλογες εμπειρίες.

Στην περίπτωση αυτή, τα κράτη μέλη και, αναλόγως με τη συνταγματική τάξη και οι περιφέρειες, πρέπει να καταρτίζουν για το γεωργικό τομέα πολυετή σχέδια ενίσχυσης κατά τρόπο παρόμοιο με τη μέθοδο που εφαρμόζεται στην περίπτωση των στόχων των Διαρθρωτικών Ταμείων.

Παρόμοια εξελικτική νομοθεσία ίσως είναι καλύτερη για να υπερνικηθεί η συνεχής απόκλιση μεταξύ ισορροπίας της αγοράς και διασφάλισης των εισοδημάτων στη γεωργία. Η μεταρρύθμιση της ΚΓΠ συνέβαλε στη μερική αποδυνάμωση του προβλήματος αυτού με την καθιέρωση των άμεσων αντισταθμιστικών πληρωμών σε σημαντικές αγορές.

Ο προσανατολισμός αυτός συμφωνεί και με την τελική δήλωση της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης για την Ανάπτυξη της Υπαίθρου, που πραγματοποιήθηκε στις 9 Νοεμβρίου στο Cork, σύμφωνα με την οποία επιδιώκεται η εφαρμογή μιας ολοκληρωμένης πολιτικής για την ύπαιθρο με βάση την αποκέντρωση και την επικουρικότητα.

5. Συνέχεια των διαπραγματεύσεων του ΠΟΕ

5.1. Για το θέμα αυτό, η ΕΤΠ παραπέμπει στη σχετική γνωμοδότησή της για τις περιφερειακές επιπτώσεις της μεταρρύθμισης της ΚΓΠ. Η ΕΤΠ υπογραμμίζει ότι μετά τη δασμολόγηση και την κατάργηση των τελωνείων, θα πρέπει να διατηρηθεί μια επαρκής εξωτερική προστασία.

5.2. Ήδη σήμερα υφίσταται βέβαιος κίνδυνος εξάλειψης της εναπομένουσας εξωτερικής προστασίας της γεωργίας με τη σύναψη συμφωνιών ελευθέρων συναλλαγών - και εκείνων για την προετοιμασία της ένταξης των ΧΚΑΕ -, δεδομένου ότι ισχύουν αυστηρότερα κριτήρια για την αναγνώριση από τον ΠΟΕ των ζωνών ελευθέρων συναλλαγών (εξαιρέσεις από την αρχή του πλέον ευνοούμενου εταίρου).

Σημαντικοί τομείς συναλλαγών, όπως ο γεωργικός, δεν θα μπορούν στο μέλλον να εξαιρούνται τόσο εύκολα από συμφωνίες περί ελεύθερων συναλλαγών στα πλαίσια του ΠΟΕ. Εάν κατά την εξέταση μιας συμφωνίας ελευθέρων συναλλαγών από ομάδα εργασίας του ΠΟΕ δεν διαπιστωθεί ομόφωνα η συμμόρφωση με τις διατάξεις της ΓΣΔΕ, υφίσταται ο κίνδυνος άλλα κράτη μέλη, επικαλούμενα την αρχή του πλέον ευνοούμενου εταίρου, να ζητήσουν να συμμετάσχουν στη συμφωνία ελεύθερων γεωργικών συναλλαγών.

5.3. Η ισχύουσα ΓΣΔΕ περιλαμβάνει ρήτρα ειρήνης με την οποία διασφαλίζονται έως το οικονομικό έτος 2003/2004, οι αντισταθμιστικές πληρωμές που θέσπισε το 1992 η Κοινότητα βάσει της μεταρρύθμισης της ΓΣΔΕ. Συνεπώς, αναμένεται να ασκηθούν πιέσεις στη γεωργική πολιτική της Κοινότητας ήδη από το 1999 κατά τους νέους γύρους διαπραγματεύσεων του ΠΟΕ. Τούτο θα οδηγήσει συγκεκριμένα σε αιτήματα για περαιτέρω μείωση του εσωτερικού ύψους των ενισχύσεων, της εξωτερικής προστασίας και της επιδότησης των εξαγωγών.

Τέτοιου είδους αιτήματα δεν θα πρέπει να οδηγήσουν σε ριζοσπαστική μεταρρύθμιση της ΚΓΠ όπως παρουσιάζεται στην επιλογή 2 του στρατηγικού σχεδίου της Επιτροπής. Παράλληλα με τα οικονομικά προβλήματα,και ενόψει των διαπραγματεύσεων της ΠΟΕ, η επέκταση, σύμφωνα με την Επιλογή 1, της ΚΓΠ με τη σημερινή μορφή της στις ΧΚΑΕ, θα οδηγήσει σε σημαντικά προβλήματα.

5.4. Η Επιλογή 3 η οποία αφορά μια λογική, έντονα αποκεντρωτική εξέλιξη της υφιστάμενης ΚΓΠ διαφαίνεται ως πιθανή πορεία η οποία θα επιτρέψει στα κράτη μέλη και τις περιφέρειες, με τη βοήθεια εξειδικευμένων σχεδίων που σέβονται τις ιδιαιτερότητες των περιφερειών, να καταστήσουν τη γεωργία ανταγωνιστική και παράλληλα να δώσουν έμφαση στην οικολογική πτυχή.

5.5. Για το λόγο αυτό δεν είναι κατανοητό εάν η Επιτροπή έχει προσχεδιάσει την περαιτέρω κατάργηση της υποστήριξης των τιμών. Σύμφωνα με το άρθρο 20 της συμφωνίας για τη γεωργία στο πλαίσιο της ΓΣΔΕ, μια τέτοια ρύθμιση δεν θα ήταν εύλογη. Πριν να διατυπωθούν τέτοιες ρυθμίσεις, απαιτείται εμπεριστατωμένη εξέταση των επιπτώσεων των υφιστάμενων υποχρεώσεων για τη μείωση των ενισχύσεων στις διεθνείς εμπορικές συναλλαγές και μια λεπτομερής ανάλυση της μελλοντικής κατάστασης της προσφοράς και της ζήτησης στις σχετικές παγκόσμιες αγορές προϊόντων. Η εκ των προτέρων υιοθέτηση της επιλογής μείωσης, όπως διαφαίνεται από το παρόν έγγραφο, μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τη διαπραγματευτική θέση της Κοινότητας στις μελλοντικές διαπραγματεύσεις του ΠΟΕ.

5.6. Ο νέος αμερικανικός νόμος για τη γεωργία οδηγεί στις ΗΠΑ στην αναμόρφωση του συστήματος ενισχύσεων σε ένα σύνολο μέτρων («green box») ανεξάρτητων από την παραγωγή. Για το λόγο αυτό θα μπορούσε στους κόλπους του ΠΟΕ να δημιουργηθεί προτίμηση υπέρ των μέτρων «green box», η οποία να ανατίθεται στην παράταση των μέτρων «blue box», στα οποία συμπεριλαμβάνονται και οι αντισταθμιστικές πληρωμές. Μετά τη λήξη της προθεσμίας που προβλέπει η ρήτρα ειρήνης, θα ήταν σκόπιμο να προσανατολισθούν εντονότερα οι κοινοτικές εσωτερικές ενισχύσεις σε μέτρα τύπου «green box».

6. Χρηματοδότηση της κοινής γεωργικής πολιτικής

6.1. Όσον αφορά την εξέλιξη της χρηματοδότησης της ΚΓΠ, οι θέσεις που εκφράζει η Επιτροπή στην εν λόγω έκθεση, παραμένουν σχετικά ασαφείς έως ότου εκτιμηθούν οι πρόσθετες ανάγκες των ΧΚΑΕ.

6.2. Επί του παρόντος ισχύουν οι αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Εδιμβούργου. Σύμφωνα με την απόφαση για τους ίδιους πόρους, θα πρέπει τα όρια τους να ανέλθουν σταδιακά από το 1,20 % (1994) στο 1,27 % (1999). (Το 0,01 % του ΑΕθνΠ αντιστοιχεί επί του παρόντος σε 680 εκατ. Ecu.)

6.3. Όσον αφορά τη νομισματική ένωση, σε όλα τα κράτη μέλη και, ιδίως, σε εκείνα που συμβάλλουν καθαρά στον κοινοτικό προϋπολογισμό, ακολουθείται αυστηρή πολιτική οικονομιών, η οποία δεν αφήνει να διαφανεί, ούτε μετά το 1999, καμία αύξηση των ορίων των ιδίων πόρων.

6.4. Οι αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Εδιμβούργου προβλέπουν κυρίως τη συγκέντρωση των διαρθρωτικών πόρων στις περιοχές του Στόχου 1 που παρουσιάζουν καθυστέρηση στην ανάπτυξη. Το 1999, το 70 % και πλέον των διαρθρωτικών πόρων θα διατεθεί στις περιφέρειες του Στόχου 1.

6.5. Τα κονδύλια για τη γεωργία περιορίζουν, από το 1988, την πιθανή ετήσια αύξηση των δαπανών του ΕΓΤΠΕ-Τμήμα Εγγυήσεων στο 74 % του πραγματικού δείκτη ανάπτυξης του ΑΕθνΠ και του μέσου όρου του κοινοτικού πληθωρισμού.

Σύμφωνα με την εκτίμηση των δαπανών για το ΕΓΤΠΕ-Τμήμα Εγγυήσεων, προβλέπεται για το 1996 κονδύλιο ύψους 40,828 δισεκατομμυρίων Ecu. Παραμένει ακόμη να διασαφηνιστεί εάν τα κονδύλια για τη γεωργία θα μειώσουν περαιτέρω τις τιμές ως τα τέλη του έτους, λόγω των χαμηλών τιμών στην παγκόσμια αγορά, κυρίως όσον αφορά τα σιτηρά, ή θα ασκήσουν εκ νέου πίεση μέσω πρόσθετων μέτρων για την καταπολέμηση της σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας των βοοειδών. Τα κονδύλια για τη γεωργία περιορίστηκαν για τα έτη 1994/95 σε 3 περίπου δισεκατομμύρια Ecu.

Το ύψος των μελλοντικών δαπανών για το ΕΓΤΠΕ-Τμήμα Εγγυήσεων εξαρτάται κυρίως από συγκυριακούς και πολιτικούς παράγοντες. Επί του παρόντος, η Επιτροπή είναι προφανώς υποχρεωμένη να σταθεροποιήσει κατά το δυνατόν τις δαπάνες.

Αυξήσεις δαπανών αναμένονται κυρίως για τα συνοδευτικά μέτρα και για τις προβλεπόμενες μεταρρυθμίσεις και άλλων οργανώσεων αγορών.

Είναι απαραίτητο να καθοριστεί το ύψος της αύξησης του κονδυλίου για τη γεωργία προκειμένου να καλυφθούν οι προαναφερθείσες πρόσθετες δαπάνες καθώς και τα μειωμένα έσοδα που προκύπτουν μετά την εκκαθάριση των λογαριασμών.

6.6. Επιπλέον δεν πρέπει να αποκλείεται ότι μετά το 1996, θα πρέπει να χρηματοδοτηθούν και άλλα μέτρα από το ΕΓΤΠΕ-Τμήμα Εγγυήσεων. Σε περίπτωση μεταφοράς πιστώσεων για τις εγγυήσεις, θα πρέπει να ληφθούν κατ'αρχάς υπόψη τα κτηνιατρικά μέτρα και ο στόχος 5α.

6.7. Εάν υποτεθεί ότι με μια διεύρυνση προς Ανατολάς μετά το 2000 θα διατηρηθεί το κοινοτικό κεκτημένο, η Επιτροπή εκτιμά ότι οι πρόσθετες δημοσιονομικές επιβαρύνσεις θα αυξηθούν σε περίπου 12 εκατομμύρια Ecu ετησίως.

Με δεδομένο ότι σύμφωνα με την απόφαση για τους ίδιους πόρους, οι ΧΚΑΕ θα συμβάλλουν αντίστοιχα στο κοινοτικό ταμείο, προκύπτει ότι η συμβολή τους δεν θα υπερβαίνει το 4 % του προϋπολογισμού. Συνεπώς, θα πρέπει το μεγαλύτερο μέρος των γεωργικών και διαρθρωτικών δαπανών να χρηματοδοτείται με καθαρές μεταφορές από τα παλαιότερα κράτη μέλη.

6.8. Συνεπώς, κρίνεται απαραίτητο στο μέλλον να υπόκειται η κατανομή των πιστώσεων σε μια ουσιαστική δημοσιονομική πειθαρχία και να εξετάζεται η ορθότητα των παροχών, οι οποίες θα πρέπει να προσανατολίζονται περισσότερο από ό,τι κατά το παρελθόν, στην οικονομική αποδοτικότητα των κρατών μελών.

7. Γνωμοδότηση της ΕΤΠ

Η ΕΤΠ

7.1. υποστηρίζει κατ'αρχήν την Επιτροπή στις προσπάθειές της να χαράξει την κατάλληλη στρατηγική για την όσο το δυνατόν ομαλότερη ένταξη στην ΕΕ των ΧΚΑΕ. Με το στρατηγικό σχέδιο, η Επιτροπή επισημαίνει τους κύριους προσανατολισμούς για την μελλοντική πορεία της γεωργικής πολιτικής και κηρύσσει την έναρξη μιας ευρύτερης ανταλλαγής απόψεων, στην οποία η ΕΤΠ, με τη γνωμοδότησή της, επιθυμεί να δώσει πρόσθετη ώθηση 7

7.2. διαπιστώνει ότι τη στιγμή που θα αρχίσει η διαδικασία διεύρυνσης προς Ανατολάς, σε πολλές περιφέρειες της Ευρώπης, όπως και κατά το παρελθόν, η κοινοτική γεωργία παρέχει χαμηλά εισοδήματα, γεγονός που επιταχύνει σαφώς την διαδικασία διαρθρωτικής προσαρμογής 7

7.3. διαπιστώνει ότι λόγω

- της ΚΓΠ,

- της περιοριστικής πολιτικής τιμών σε πολλούς μη μεταρρυθμισθέντες κλάδους της αγοράς,

- και της θέσης σε εφαρμογή των συμφωνιών της ΓΣΔΕ είναι απαραίτητοι σημαντικοί περιορισμοί, οι οποίοι θα οδηγήσουν σε περαιτέρω δαπάνες 7

7.4. για το λόγο αυτό, είναι σημαντικό, ως απαραίτητη προϋπόθεση για οποιαδήποτε μεταρρύθμιση της ΚΓΠ, να πραγματοποιηθεί μία διεξοδική ανάλυση των επιπτώσεων της εφαρμογής της μεταρρύθμισης της ΚΓΠ που πραγματοποιήιηκε το 1992 και να ολοκληρωθεί η μεταρρύθμιση των ΚΟΑ στην περίπτωση των τομέων που δεν μεταρρυθμίσθηκαν, σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές του 1992 και του Συμβουλίου του 1993 7

7.5. ζητεί να πραγματοποιηθεί λεπτομερής ανάλυση των επιπτώσεων που προκύπτουν τόσο από την υποχρεώση περιορισμού των δασμών στις διεθνείς γεωργικές συναλλαγές όσο και από τις εμπειρίες που αποκτήθηκαν από τη θέση σε εφαρμογή και, τούτο, πριν από τη διεξαγωγή διαπραγματεύσεων για περαιτέρω μεταρρυθμίσεις 7

7.6. ζητεί ακόμη, λόγω του ιδιαίτερα ευαίσθητου κοινωνικού και οικονομικού χαρακτήρα του γεωργικού τομέα, να υπάρξει, πριν από τη λήψη οιασδήποτε απόφασης σχετικά με το εν λόγω θέμα, ιδιαίτερα όσον αφορά τη διεύρυνση, προηγούμενη διασαφήνιση των μελλοντικών δημοσιονομικών προοπτικών της Κοινότητας για τις οποίες ισχύει ως ποσοστό το 1,27 % του ΑΕΠ 7

7.7. η ΕΤΠ υποστηρίζει την πραγματοποίηση της γεωργικής μεταρρύθμισης, έτσι ώστε να διασφαλισθεί η καλύτερη βιώσιμη ανάπτυξη των τομέων του περιβάλλοντος, της γεωργίας, των οικονομικών, της υπαίθρου, του πολιτικού και του κοινωνικού μέλλοντος. Nα διασφαλισθεί εντούτοις η διατήρηση και η προσαρμογή των επιπέδων παραγωγικής ποσόστωσης 7

7.8. τονίζει σαφώς την πολιτική διάσταση της καθιέρωσης του συστήματος της ελεύθερης αγοράς στις ΧΚΑΕ, τη σημασία της για την κοινωνικοοικονομική εξυγίανση των χωρών αυτών και τον καίριο ρόλο της γεωργίας στην εν λόγω διαδικασία 7

7.9. διαπιστώνει, επίσης, ότι η κατάσταση που επικρατεί στον γεωργικό τομέα των διαφόρων ΧΚΑΕ είναι διαφορετική σε κάθε χώρα και ότι για το λόγο αυτό απαιτείται μια διαφοροποιημένη, προσεκτική και συνετή αντιμετώπιση του εν λόγω ζητήματος κατά τις διαπραγματεύσεις για τη διεύρυνση. Ο προσδιορισμός των μέσων και της περιόδου προένταξης θα πρέπει να ανταποκρίνεται στη συγκεκριμένη κατάσταση που επικρατεί σε κάθε συνδεδεμένη χώρα 7

7.10. υποστηρίζει τη στρατηγική της Επιτροπής, με την οποία επιδιώκεται η εξασφάλιση υπέρ των ΧΚΑΕ άμεσων ενισχύσεων στον τομέα της διαρθρωτικής ανάπτυξης, οι οποίες παρέχουν στη γεωργία τους μια ευκαιρία γνήσιας ανάπτυξης αλλά θα οδηγήσουν στην επίτευξη υπεραπόδοσης, η οποία δεν μπορεί να διατεθεί 7

7.11. ζητεί με έμφαση όπως τόσο οι ΧΚΑΕ όσο και τα κράτη μέλη της ΕΕ προπαρασκευάσουν τη διευρυμένη ΚΓΠ για να αποφευχθούν οικονομικά και κοινωνικά προβλήματα 7

7.12. εκτιμά ότι οι ίδιες οι ΧΚΑΕ θα πρέπει να αποφασίσουν πως θα χρησιμοποιηθούν οι προβλεπόμενες κοινοτικές πιστώσεις, ώστε να αποτελέσουν ένα κατάλληλο πρότυπο για τη μελλοντική πολιτική όσον αφορά τις γεωργικές διαρθρώσεις, το περιβάλλον και τα εισοδήματα της Ευρώπης των 15 7 αυτή η εθνική ή περιφερειακή δυνατότητα λήψης αποφάσεων θα πρέπει ωστόσο να υπόκειται σε όλες τις ευρωπαϊκές δεσμευτικές ρυθμίσεις, να ακολουθεί διαφανείς διαδικασίες και να αποκλείει τις καταχρήσεις. Ακόμη δεν επιτρέπεται να θέσει σε δυσχερή κατάσταση την κοινοτική αγορά και πρέπει να συμβαδίζει με τη διασφάλιση των στόχων της κοινοτικής πολιτικής για την αγορά και τις τιμές 7

7.13. ζητεί την παροχή περαιτέρω δυνατοτήτων συμμετοχής της γεωργίας της ΕΕ και των ΧΚΑΕ, στη θετική αύξηση της ζήτησης στη διεθνή αγορά με την επιφύλαξη των διεθνών κανόνων (ΓΣΔΕ), προκειμένου να προληφθούν διαταραχές της εσωτερικής αγοράς λόγω της αύξησης του δυναμικού λόγω της γεωργικής παραγωγής των ΧΚΑΕ 7

7.14. ζητεί να δοθεί σαφής προτεραιότητα σε θέματα περιβάλλοντος και να τονιστεί ιδιαίτερα η πολύπλευρη αποστολή της γεωργίας, κυρίως όσον αφορά τη μείωση της στήριξης των τιμών, η οποία συμβάλει στη συγκέντρωση της παραγωγής σε περιορισμένο αριθμό φθηνών τόπων οικονομικής δραστηριότητας 7

7.15. ζητεί ακόμη η πολιτική τιμών και αγορών να προσανατολισθεί στην ισορροπία της αγοράς με στόχο τη διασφάλιση των τιμών και να συμπληρωθεί με μια κατάλληλη και βιώσιμη εισοδηματική πολιτική 7

7.16. ζητεί να ρυθμισθούν οι αρμοδιότητες στον τομέα της γεωργίας σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας και, εάν συντρέχει λόγος, να κατανεμηθούν στα διάφορα εθνικά και κοινοτικά επίπεδα, όπου το εθνικό επίπεδο θα έχει την προτεραιότητα για την εξεύρεση της κατάλληλης και αντικειμενικής λύσης στο πρόβλημα δεν επιτρέπεται όμως να περιέλθει και πάλι η ΚΓΠ στην αρμοδιότητα των κρατών μελών. Θα πρέπει επίσης να ενθαρρυνθεί και η διαβούλευση με τις τοπικές και περιφερειακές αρχές για τη χάραξη στρατηγικών όσον αφορά την ανάπτυξη της υπαίθρου 7

7.17. ζητεί να περιοριστούν οι κοινοτικές αρμοδιότητες στον τομέα της γεωργικής πολιτικής με στόχο την απλοποίηση της κατάστασης και σύμφωνα με ένα πνεύμα συνεργασίας και να κατευθυνθεί η χρηματοδοτική συμμετοχή της Κοινότητας στην ενίσχυση των περιφερειών και των κρατών μελών με βάση την αρχή της συγκέντρωσης, η οποία υπογραμμίστηκε στη Διάσκεψη του Cork 7

7.18. ζητεί να περιοριστούν οι κοινοτικές αρμοδιότητες στον τομέα της γεωργικής πολιτικής σε ένα πλαίσιο ρυθμίσεων και να κατευθυνθεί η χρηματοδοτική συμμετοχή της Κοινότητας στην ενίσχυση των περιφερειών και των κρατών μελών 7 ζητεί τη θέσπιση άμεσων πληρωμών για τη διασφάλιση των εισοδημάτων, την αποκατάσταση του περιβάλλοντος, τη βιώσιμη ανάπτυξη, τη βελτίωση των γεωργικών διαρθρώσεων και την αντιστάθμιση των νομισματικών διαφορών σε συνδυασμό με τη χορήγηση πιστώσεων από τα κράτη μέλη ή τις περιφέρειες, αναλόγως με την ισχύουσα νομοθεσία όπου θα πρέπει να τηρούνται τόσο το κοινό νομικό πλαίσιο όσο και οι στόχοι της ΚΓΠ 7

7.19. ζητά, όπως μέσω της ανάπτυξης του κοινοτικού νομικού συστήματος υπάρξει καλύτερη ανταπόκριση στα τεχνικά και διοικητικά οργανωτικά κριτήρια και όπως η διαμόρφωση του συστήματος εφαρμογής αφεθεί στα κράτη μέλη 7

7.20. ζητεί να προσαρμοστεί το σύνολο των κοινοτικών γεωργικών ρυθμίσεων έτσι ώστε να είναι σύμφωνο με τη ΓΣΔΕ και να καταστεί δυνατό ένα άνοιγμα της ΕΕ προς Ανατολάς, χωρίς ωστόσο να τεθεί σε κίνδυνο η αποδοτικότητα των οικογενειακών γεωργικών διαρθρώσεων. Ο στόχος πρέπει να είναι η προαγωγή μιας ανταγωνιστικής γεωργίας με επίκεντρο τις οικογενειακές εκμεταλλεύσεις και η διάρθρωση αυτής σύμφωνα με το μέγεθος των επιχειρήσεων 7

7.21. ζητεί να αναπτυχθεί περαιτέρω και να διαφοροποιηθεί η γεωργία ως στόχος διαρθρωτικής πολιτικής και τούτο να ληφθεί υπόψη κατά την επικείμενη μεταρρύθμιση των διαρθρωτικών ταμείων 7

7.22. τάσσεται κατά μιας ριζοσπαστικής μεταρρύθμισης με «πλήρη ελευθέρωση» της γεωργικής αγοράς και τονίζει σαφώς τις αρνητικές συνέπειες της για τις μειονεκτούσες γεωργικές περιοχές και τις αγροτικές περιφέρειες, οι οποίες αμέσως μετά θα εγκαταληφθούν από μεγάλο αριθμό κατοίκων τους 7

7.23. θεωρεί απαραίτητη μια διαφοροποιημένη ενίσχυση των γεωργικών διαρθρώσεων και των οικογενειακών γεωργικών επιχειρήσεων, προκειμένου να υπάρξει ικανοποιητική ανταπόδοση, ακόμη και με περιορισμένους οικονομικούς πόρους, τόσο στην ουσιαστική κοινωνική προσφορά των οικογενειακών γεωργικών επιχειρήσεων όσον αφορά κυρίως τη διάσωση του καλλιεργημένου τοπίου, τη διασφάλιση των φυσικών πόρων, τη διατήρηση των χώρων αναψυχής και τουρισμού, τη διαφύλαξη του αγροτικού πολιτισμού, όσο και ως αντίβαρο στην αστικοποίηση, των 15 κρατών μελών της ΕΕ και των ΧΚΑΕ. Ενόψει της διεύρυνσης προς Ανατολάς και των μελλοντικών διαπραγματεύσεων στα πλαίσια του ΠΟΕ, μια νέα μεταρρύθμιση της ΚΓΠ πρέπει να συμβάλει στην οικονομική, κοινωνική και περιφερειακή συνοχή της ΕΕ 7

7.24. θεωρεί ότι στις μελλοντικές διαπραγματεύσεις του ΠΟΕ θα πρέπει μεταξύ άλλων να υπογραμμισθεί η αξία της ανάπτυξης ενισχύσεων τύπου «green box», όπου παράλληλα με τις οικολογικές πτυχές,

- το όφελος από την παραγωγή της γεωργίας, για την οποία δεν υπάρχει αγορά αλλά η οποία έχει σημασία για την κοινωνία και τον αγροτικό χώρο 7

- τα μέτρα για την διαφύλαξη του αγροτικού πολιτισμού στις μειονεκτούσες περιοχές 7

- η διαρθρωτική κατάσταση

θα πρέπει ακόμη να γίνει αποδεκτό το πνεύμα τέτοιου είδους ενισχύσεων 7

7.25. θεωρεί ουσιαστικό, μέσω της διοικητικής απλοποίησης και του περιορισμού των κινδύνων επιστροφής των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών, οι μέχρι σήμερα επιδοτήσεις για τα ζώα να καταργηθούν και να αντικατασταθούν από ένα ενιαίο σύστημα επιδοτήσεων ανάλογα με την έκταση. Ακόμη, πρέπει να εξετασθεί στο μέλλον εάν οι μη εξατομικευμένες μεταφορές πληρωμών μπορούν να χρησιμοποιούνται εντατικότερα ως μέσο γεωργικής πολιτικής 7

7.26. ζητεί να διασφαλισθεί και να αναπτυχθεί υποχρεωτικά η χρηματοδότηση για τις ορεινές περιοχές, τις υπόλοιπες μειονεκτούσες περιοχές και τις μικρές περιοχές, οι οποίες ανταποκρίνονται στα κριτήρια της οδηγίας 75/268/ΕΟΚ (), και τούτο πριν από την επικείμενη διεύρυνση προς Ανατολάς, προκειμένου να διασφαλισθεί με διαρκή τρόπο η ύπαρξη και πολυλειτουργικότητα της ορεινής γεωργίας και της γεωργίας στις υπόλοιπες μειονεκτούσες απομακρυσμένες περιφέρειες 7

7.27. ζητεί να επιταχυνθεί η χρηματοδότηση της αναδιάρθρωσης των ΧΚΑΕ με σκοπό την επίτευξη περιβαλλοντικά καθαρής παραγωγής και της χρήσης και παραγωγής ανανεώσιμων πηγών ενέργειας πριν από την επικείμενη ένταξη 7

7.28. ζητεί την ρύθμιση σε επίπεδο ΕΕ των νομικών ζητημάτων στην ΚΓΠ εκεί όπου είναι απαραίτητη για τον περιορισμό των ανισοτήτων της αγοράς και των διακρίσεων: προστασία της υγείας και των καταναλωτών, προστασία των ζώων και πρόληψη των επιδημιών, προστασία της προέλευσης και κανόνες εμπορίας, εξωτερική προστασία.

Βρυξέλλες, 16 Ιανουαρίου 1997.

Ο Πρόεδρος της Επιτροπής των Περιφερειών

Pasqual MARAGALL i MIRA

() ΕΕ αριθ. L 128 της 19. 5. 1975, σ. 1.