Πρόταση ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την προσβασιμότητα των ιστοτόπων οργανισμών του δημόσιου τομέα /* COM/2012/0721 final - 2012/0340 (COD) */





ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 1. ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ Στην παρούσα αιτιολογική έκθεση παρουσιάζονται εκτενέστερα η πρόταση για μια νέα οδηγία με στόχο την προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την προσβασιμότητα σε ιστότοπους οργανισμών του δημόσιου τομέα. Η οδηγία υποστηρίζει τα κράτη μέλη στην επίτευξη των εθνικών δεσμεύσεών τους όσον αφορά την ιστο-προσβασιμότητα, καθώς και τη δέσμευσή τους έναντι της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία όσον αφορά ιστότοπους οργανισμών του δημόσιου τομέα. Η ιστο-προσβασιμότητα αναφέρεται σε αρχές και τεχνικές που πρέπει να τηρούνται κατά την κατασκευή ιστοτόπων, έτσι ώστε το περιεχόμενό τους να καθίσταται προσβάσιμο σε όλους τους χρήστες, ιδίως σε άτομα με αναπηρία[1]. 1.1. Στόχοι και περιεχόμενο της πρότασης Το 2009, η αγορά ανάπτυξης ιστότοπων αποτελείτο από περίπου 175.000 επιχειρήσεις στα 27 κράτη μέλη της ΕΕ. Απασχολούσε περίπου 1 εκατ. άτομα, ενώ ο κύκλος εργασιών ανερχόταν σε 144 δισ. ευρώ[2]. Η ευρωπαϊκή αγορά των σχετικών με την ιστο-προσβασιμότητα προϊόντων και υπηρεσιών εκτιμάται ότι ανέρχεται σε 2 δις ευρώ. Θα μπορούσε να αυξηθεί σημαντικά, καθώς λιγότερο από το 10% των ιστοτόπων είναι προσβάσιμοι. Ο αριθμός των πολιτών με λειτουργικούς περιορισμούς ή αναπηρία (15% του δυνητικού ενεργού πληθυσμού της ΕΕ ή 80 εκατομμύρια άνθρωποι) ενδέχεται να αυξηθεί σημαντικά με δεδομένη τη γήρανση του πληθυσμού της Ένωσης. Η ιστο-προσβασιμότητα έχει μεγάλη σημασία για τους οργανισμούς του δημόσιου τομέα, καθώς τους επιτρέπει να επεκτείνουν την εμβέλειά τους και να ανταποκριθούν στις δημόσιες αρμοδιότητές τους. Ο αριθμός των ιστοτόπων που παρέχουν υπηρεσίες ηλε-διακυβέρνησης (περίπου 380.500 στην ΕΕ) και των ιστοτόπων του δημόσιου τομέα (πάνω από 761.000 στην ΕΕ) αυξάνεται με ταχείς ρυθμούς. Τα περισσότερα κράτη μέλη έχουν ήδη θεσπίσει νομοθεσία, ή λαμβάνουν άλλα μέτρα για την ιστο-προσβασιμότητα. Ωστόσο, υφίστανται σημαντικές διαφορές μεταξύ της εν λόγω νομοθεσίας και των μέτρων. Οι μη εναρμονισμένες εθνικές προσεγγίσεις όσον αφορά την ιστο-προσβασιμότητα δημιουργούν εμπόδια στην εσωτερική αγορά. Οι προμηθευτές που λειτουργούν διασυνοριακά επιβαρύνονται με πρόσθετο κόστος παραγωγής. Ο ανταγωνισμός, η ανταγωνιστικότητα και η οικονομική μεγέθυνση παρεμποδίζονται επειδή οι επιχειρήσεις, ιδιαίτερα οι ΜΜΕ, δεν διαθέτουν τις γνώσεις και τις ικανότητες για να συμμορφωθούν με όλες τις προδιαγραφές και τις διαδικασίες. Οι εθνικές αρχές και οι επιχειρηματικοί φορείς αντιμετωπίζουν ασάφειες σχετικά με την επιλογή των προδιαγραφών «ιστο-προσβασιμότητας» για πιθανές διασυνοριακές υπηρεσίες, καθώς και σχετικά με το πλέον κατάλληλο πλαίσιο πολιτικής για την ιστο-προσβασιμότητα. Προτείνεται εναρμόνιση των εθνικών μέτρων για τον δημόσιο τομέα σε επίπεδο ΕΕ ως απαραίτητη προϋπόθεση για να τεθεί τέρμα σε αυτόν τον κατακερματισμό και την έλλειψη εμπιστοσύνης στην αγορά ιστο-προσβασιμότητας. Η παρούσα οδηγία αφορά τους ιστότοπους των οργανισμών του δημόσιου τομέα επειδή οι εν λόγω φορείς παρέχουν πληροφορίες και υπηρεσίες που είναι απαραίτητες για τους πολίτες, και επειδή οι δημόσιες δαπάνες αυτές καθαυτές μπορούν ήδη να δημιουργήσουν ασφαλή και ευμεγέθη αγορά για τους φορείς που αναπτύσσουν ιστότοπους. Εκτιμήθηκε το κόστος συμμόρφωσης για τις διοικήσεις. Από την ανάλυση προέκυψε ότι το όφελος υπερβαίνει το εν λόγω κόστος. Δεδομένου ότι οι φορείς που αναπτύσσουν ιστότοπους παροτρύνονται να επιτύχουν οικονομίες κλίμακας, το μέτρο αυτό θα συμβάλει στη δημιουργία αλλεπάλληλων δευτερογενών συνεπειών, αρχής γενομένης από όλους τους άλλους ιστότοπους του δημόσιου τομέα. Η εναρμόνιση θα οδηγήσει σε βελτίωση των συνθηκών της αγοράς, περισσότερες θέσεις εργασίας, χαμηλότερο κόστος ιστο-προσβασιμότητας και περισσότερο προσβάσιμους ιστότοπους: τριπλή επιτυχία για τις κυβερνήσεις, τις επιχειρήσεις και τους πολίτες. 1.2. Τεχνικό πλαίσιο Οι ενδιαφερόμενοι φορείς σε όλο τον κόσμο χρησιμοποιούν ευρέως τεχνικές που στηρίζονται στα κριτήρια επιτυχίας και τις απαιτήσεις επιπέδου συμμόρφωσης ΑΑ στην έκδοση 2.0 των κατευθυντήριων γραμμών για την προσβασιμότητα περιεχομένου του Ιστού (WCAG 2.0), που έχουν εκδοθεί από την κοινοπραξία του Παγκόσμιου Ιστού (World Wide Web Consortium, W3C)[3]. Στο πλαίσιο της εντολής M/376 της Επιτροπής προς τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης CEN, CENELEC και ETSI εκπονείται ευρωπαϊκό πρότυπο το οποίο περιλαμβάνει την ιστο-προσβασιμότητα βάσει των WCAG 2.0 (συμπεριλαμβανομένης της χρήσης τους σε επίπεδο ΑΑ και τις συναφείς μεθόδους αξιολόγησης της συμμόρφωσης). Το εναρμονισμένο πρότυπο που θα παρέχει τεκμήριο συμμόρφωσης προς τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας που καθορίζονται στην παρούσα οδηγία πρέπει να στηριχτεί στα αποτελέσματα των ανωτέρω εργασιών. Το διεθνές πρότυπο ISO/IEC 40500:2012[4] περί ιστο-προσβασιμότητας εκδόθηκε από τον Διεθνή Οργανισμό Τυποποίησης και την Διεθνή Ηλεκτροτεχνική Επιτροπή (IEC). Το ISO/IEC 40500:2012 είναι ταυτόσημο με τις αρχικές WCAG 2.0. 1.3. Πολιτικό υπόβαθρο Πολλές πολιτικές πρωτοβουλίες σε ευρωπαϊκό επίπεδο σχετίζονται με την ιστο-προσβασιμότητα: η ευρωπαϊκή στρατηγική για την αναπηρία 2010-2020 (πρόσβαση στις ΤΠΕ)· το σχέδιο δράσης για την ηλε-διακυβέρνηση 2011 - 2015 (προσβάσιμες και χωρίς αποκλεισμούς υπηρεσίες ηλε-διακυβέρνησης)· το «Ψηφιακό θεματολόγιο για την Ευρώπη» (η Επιτροπή προτείνει από το 2015 να εξασφαλιστούν πλήρως προσβάσιμοι ιστότοποι του δημόσιου τομέα), προγράμματα χρηματοδότησης της ΕΕ (7ο ΠΠ, CIP) που στηρίζουν την Ε&Α για τεχνολογικές λύσεις ιστο-προσβασιμότητας.. Η ιστο-προσβασιμότητα θα ενισχυθεί επίσης από την αναθεώρηση των οδηγιών για τις δημόσιες συμβάσεις. 1.4. Συνοχή με άλλες πολιτικές και στόχους της Ένωσης Βάσει του άρθρου 9 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία (UNCRPD)[5] τα κράτη μέλη και η ΕΕ υποχρεώνονται να λάβουν τα κατάλληλα μέτρα ώστε να εξασφαλίζεται η πρόσβαση των ατόμων με αναπηρία, σε ισότιμη βάση, μεταξύ άλλων, σε τεχνολογίες επικοινωνιών και πληροφοριών, συμπεριλαμβανομένου του διαδικτύου. Η παρούσα οδηγία θα διασφαλίσει την αποτελεσματική χρήση του εναρμονισμένου προτύπου για την ιστο-προσβασιμότητα που θα προκύψει με βάση τα αποτελέσματα των εργασιών στο πλαίσιο της εντολής M/376 της Επιτροπής[6]. Το πεδίο εφαρμογής της κάτωθι πρότασης περιορίζεται στις διαδικτυακές υπηρεσίες ιστότοπων που παρέχονται από οργανισμούς του δημόσιου τομέα. Η πρόταση συντονίζεται με την Ευρωπαϊκή πράξη για την προσβασιμότητα (EAA)[7], η οποία τελεί υπό κατάρτιση και καλύπτει την προσβασιμότητα προϊόντων και υπηρεσιών, συμπεριλαμβανομένων των ΤΠΕ. Η εν λόγω ΕΑΑ, που θα διαμορφωθεί με βάσει την εκτίμηση επιπτώσεων που βρίσκεται σε εξέλιξη, εστιαζόμενη στον ιδιωτικό τομέα, θα διευκολύνει την υλοποίηση της δέσμευσης για πλήρη ιστο-προσβασιμότητα του Ψηφιακού Θεματολογίου για την Ευρώπη, εξασφαλίζοντας επίσης τη δυνατότητα πρόσβασης σε ιστότοπους του ιδιωτικού τομέα από παρόχους βασικών υπηρεσιών σε πολίτες. Οι ιστότοποι αυτοί παρέχουν πληροφορίες και αλληλεπίδραση, π.χ. για τη σύναψη συμβάσεων, κρατήσεις, έκδοση τιμολογίων και πληρωμές, καθώς και για την εξασφάλιση υποστήριξης. 2. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΥ 2.1. Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη Έχουν πραγματοποιηθεί πολυάριθμες δημόσιες διαβουλεύσεις και μελέτες για τον εντοπισμό των προβλημάτων και των αναγκών, με τα κράτη μέλη, τον κλάδο και τις οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών. – Μελέτη συγκριτικής αξιολόγησης 2010-2011 «Monitoring eAccessibility» (παρακολούθηση της ηλε-προσβασιμότητας)[8]. – Μελέτη με θέμα «Economic Assessment for Improving e-Accessibility Services and Products» (οικονομική αξιολόγηση για τη βελτίωση των υπηρεσιών και προϊόντων ηλε-προσβασιμότητας)[9]. Συναντήσεις εργασίας σχετικά με την ιστο-προσβασιμότητα (2008)[10]. – Δημόσια διαβούλευση μέσω της διαδραστικής διαδικτυακής πλατφόρμας της Επιτροπής «Your voice» (2008)[11]. – Έρευνα με θέμα «Ιστο-προσβασιμότητα στις ευρωπαϊκές χώρες»[12]. – Μελέτη συγκριτικής αξιολόγησης «Μέτρηση της προόδου της ηλε-προσβασιμότητας στην Ευρώπη» (2006 - 2008) (MEAC2008)[13]. – Ομάδες εμπειρογνωμόνων των κρατών μελών σχετικά με την «ηλ-ένταξη» και «Επικοινωνίες χωρίς αποκλεισμούς»[14]. – Απευθείας διαβουλεύσεις και συνεδριάσεις με εκπροσώπους σημαντικών οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, όπως το Ευρωπαϊκό φόρουμ ατόμων με αναπηρία και η Ευρωπαϊκή ένωση τυφλών, η AGE και η ANEC, καθώς και με βιομηχανίες λογισμικού και με μια ευρωπαϊκή ένωση βιομηχανιών[15]. 2.2. Εκτίμηση των επιπτώσεων Συστήθηκε διευθύνουσα ομάδα για την εκτίμηση των επιπτώσεων, με επικεφαλής τη Γενική Διεύθυνση «Κοινωνία της Πληροφορίας και Μέσα Επικοινωνίας», με ευρεία εκπροσώπηση των υπηρεσιών της Επιτροπής. Αυτές περιλάμβαναν τη Νομική Υπηρεσία, τη Γενική Γραμματεία, και τις Γενικές Διευθύνσεις Επικοινωνίας· Οικονομικών και Χρηματοδοτικών Υποθέσεων· Απασχόλησης, Κοινωνικών Υποθέσεων και Κοινωνικής Ένταξης, Επιχειρήσεων και Βιομηχανίας, Eurostat, Υγείας και Καταναλωτών, Πληροφορικής, Εσωτερικής Αγοράς και Υπηρεσιών και Δικαιοσύνης.· Η διευθύνουσα ομάδα είχε ως στόχο να αναλύσει και να εξετάσει τα διάφορα θέματα και τις προοπτικές σχετικά με την παρούσα πρόταση. Η τελική έκδοση της εκτίμησης των επιπτώσεων περιλαμβάνει τις απαντήσεις στις συστάσεις του συμβουλίου εκτίμησης των επιπτώσεων. 3. ΝΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ 3.1. Νομική βάση Άρθρο 114 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ). 3.2. Αρχή της επικουρικότητας Εφόσον η πρόταση δεν υπάγεται στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εφαρμόζεται η αρχή της επικουρικότητας. Οι στόχοι της πρότασης δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη για τους εξής λόγους: Περιέχει διακρατικές πτυχές που δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν με μεμονωμένες ενέργειες των κρατών μελών. Οι δράσεις σε εθνικό επίπεδο δεν επαρκούν για την προσέγγιση των εθνικών μέτρων και συντονισμένη εφαρμογή μιας εναρμονισμένης προσέγγισης, όπως επιβεβαιώνεται από τις μελέτες και τις διαβουλεύσεις· Η ύπαρξη εθνικών διαφορών ως προς την προσέγγιση επιβαρύνουν και εμποδίζουν επιχειρήσεις που επιδιώκουν διασυνοριακές συναλλαγές. Το γεγονός αυτό περιορίζει το πεδίο για μιαν ώριμη δημόσια αγορά για προϊόντα και υπηρεσίες ιστο-προσβασιμότητας και ενδέχεται να θέσει περιορισμούς στην κινητικότητα των πολιτών εκείνων που χρησιμοποιούν υποβοηθητικές τεχνολογίες. Αποτελεσματικότερη χρήση των πόρων θα μπορούσε να επιτευχθεί με εναρμονισμένες απαιτήσεις, καθώς και συμμετέχοντας σε ένα πρόγραμμα συνεργασίας για την ανταλλαγή ορθής πρακτικής, τεχνογνωσίας και απαντήσεων στις τεχνολογικές εξελίξεις. 3.3. Αρχή της αναλογικότητας Η αρχή της αναλογικότητας τηρείται με περιορισμό της πρότασης σε έναν ελάχιστο κατάλογο (τύπων) ιστοτόπων, παρέχοντας στα κράτη μέλη την ευχέρεια να επεκτείνουν τον κατάλογο αυτό. Επιπλέον, σημαντικές παράμετροι εφαρμογής, όπως η επιλογή της αρχής που είναι υπεύθυνη για την εξακρίβωση της συμμόρφωσης, επαφίενται στη διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών. 3.4. Πρόταση Άρθρο 1 - Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής Η οδηγία στοχεύει στην προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την προσβασιμότητα σε ιστότοπους οργανισμών του δημόσιου τομέα, μέσω καθορισμού εναρμονισμένων απαιτήσεων. Η πρόταση καθορίζει τις τεχνικές διατάξεις βάσει των οποίων τα κράτη μέλη καθιστούν προσιτό το περιεχόμενο ορισμένων ιστοτόπων οργανισμών του δημόσιου τομέα (εφεξής «σχετικοί ιστότοποι»). Οι απαριθμούμενοι τύποι ιστοτόπων περιλαμβάνουν πληροφορίες και υπηρεσίες που παρέχονται από οργανισμούς του δημόσιου τομέα, που είναι απαραίτητες για τη συμμετοχή των πολιτών στην οικονομία και την κοινωνία, και για να απολαμβάνουν οι πολίτες της ΕΕ τα δικαιώματά τους. Ο κατάλογος παρατίθεται στο παράρτημα και προέρχεται από την άσκηση συγκριτικής αξιολόγησης της ηλε-διακυβέρνησης, του 2001[16]. Τα κράτη μέλη μπορούν να αποφασίσουν να επεκτείνουν αυτόν τον κατάλογο των τύπων των ιστοτόπων. Άρθρο 2 – Ορισμοί Στην οδηγία αποσαφηνίζονται όροι που αναφέρονται σε ιστότοπους, πρότυπα και δημόσιους φορείς. Η ορολογία που αναφέρεται σε περιεχόμενο Ιστού και διεπαφή χρήστη είναι παρόμοια με εκείνη του W3C, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας του για την ιστο-προσβασιμότητα και βάσει του σχεδίου προτύπου στο πλαίσιο της εντολής 376. Άρθρο 3 – Απαιτήσεις για ιστο-προσβασιμότητα Οι απαιτήσεις για ιστο-προσβασιμότητα ορίζονται σε δύο διαστάσεις: – Ανάγκες των χρηστών. – Προσανατολισμός στην αγορά και διαλειτουργικότητα. Λαμβάνοντας υπόψη ότι οι απαιτήσεις ενδέχεται να αλλάξουν εξαιτίας αποδιοργανωτικών τεχνολογικών και κοινωνικών εξελίξεων, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να θεσπίσει κατ' εξουσιοδότηση πράξεις για περαιτέρω διευκρίνιση, κατά περίπτωση, των απαραίτητων εναρμονισμένων απαιτήσεων ώστε να εξασφαλιστεί η προσβασιμότητα των σχετικών ιστοτόπων. Προκειμένου να επιτευχθούν αμέσως τρέχουσες πολιτικές δεσμεύσεις, οι προαναφερόμενες διατάξεις πρέπει να εφαρμοστούν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2015 το αργότερο. Άρθρο 4 – Εναρμονισμένα πρότυπα και τεκμήριο της συμμόρφωσης Η παρούσα οδηγία εναρμονίζεται με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, για την ευρωπαϊκή τυποποίηση, για την τροποποίηση των οδηγιών 89/686/EΟΚ και 93/15/EΟΚ και των οδηγιών 94/9/EΚ, 94/25/EΚ, 95/16/ΕΚ, 97/23/EΚ, 98/34/EΚ, 2004/22/EΚ, 2007/23/EΚ, 2009/23/EΚ και 2009/105/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και για την κατάργηση της απόφασης 87/95/ΕΟΚ και της απόφασης αριθ. 1673/2006/ΕΚ που καθορίζει τη νομική βάση προκειμένου Επιτροπή να ζητήσεις από τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης να καταρτίσουν εναρμονισμένα πρότυπα τα οποία θα βοηθήσουν τους ενδιαφερόμενους φορείς παρέχοντας τεκμήριο συμμόρφωσης. Η αναφορά σε αυτά τα πρότυπα θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με κατά περίπτωση αναφορά των επιλογών που πρέπει να τηρούνται κατά την εφαρμογή αυτών των προτύπων. Σε αιτιολογική σκέψη της οδηγίας αναφέρεται ότι τα κριτήρια και οι απαιτήσεις επιτυχίας για το συμμόρφωση επιπέδου ΑΑ όπως ορίζεται στην έκδοση 2.0 των κατευθυντήριων γραμμών για ιστο-προσβασιμότητα (WCAG 2,0) που εκδίδονται από την World Wide Web Consortium (W3C), αναμένεται να ληφθούν υπόψη στο ευρωπαϊκό πρότυπο που θα προκύψει από την εντολή 376 και στη συνέχεια στο εναρμονισμένο πρότυπο που πρέπει να στηριχτεί στα αποτελέσματα των σχετικών εργασιών. Αυτές οι τεχνολογικά ουδέτερες προδιαγραφές παρέχουν τη βάση για τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας. Άρθρο 5 – Ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα και τεκμήριο της συμμόρφωσης Ελλείψει εναρμονισμένων προτύπων, η οδηγία παρέχει λύση όσον αφορά το τεκμήριο συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας των σχετικών ιστότοπων που πληρούν τα συναφή ευρωπαϊκά πρότυπα ή μέρη αυτών, τα στοιχεία των οποίων έχουν καθοριστεί από την Επιτροπή με κατ' εξουσιοδότηση πράξεις. Με βάση την εντολή 376 εκπονείται ευρωπαϊκό πρότυπο που περιλαμβάνει την ιστο-προσβασιμότητα. Ελλείψει σχετικού ευρωπαϊκού προτύπου, η οδηγία παρέχει λύση όσον αφορά το τεκμήριο συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας των σχετικών ιστότοπων που πληρούν μέρη του προτύπου ISO/IEC 40500:2012 που καλύπτει τα κριτήρια επιτυχίας και τις απαιτήσεις συμμόρφωσης Επιπέδου ΑΑ. Άρθρο 6 – Πρόσθετα μέτρα Απαιτούνται πρόσθετα μέτρα που θα συμβάλλουν στην ευαισθητοποίηση, την καθιέρωση ενός συστήματος συνεργασίας και τη μεγέθυνση της αγοράς. Καλούνται τα κράτη μέλη να διευκολύνουν την επέκταση της ιστο-προσβασιμότητας και σε άλλους ιστότοπους του δημόσιου τομέα, πέραν των σχετικών, δεδομένου ότι τούτο θα επισπεύσει τη μεγέθυνση της αγοράς και την επίτευξη ιστο-προσβασιμότητας για τους πολίτες της ΕΕ. Άρθρο 7 Υποβολή εκθέσεων Η προσβασιμότητα ενός ιστότοπου πρέπει να παρακολουθείται συνεχώς, υπό το πρίσμα τακτικής επικαιροποίησης του περιεχομένου στον Παγκόσμιο Ιστό. Τα κράτη μέλη καλούνται να παρακολουθούν τους σχετικούς ιστότοπους των οργανισμών του δημόσιου τομέα χρησιμοποιώντας τη μεθοδολογία που έχει καθιερώσει η Επιτροπή σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στην οδηγία. Η μεθοδολογία θα χρησιμοποιήσει διαδικασίες και τεχνικές προσεγγίσεις για την αξιολόγηση από το εναρμονισμένο πρότυπο, εφόσον υπάρχει και είναι επαρκής, και θα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα κράτη μέλη θα είναι ελεύθερα να προβλέψουν κατάλληλο μηχανισμό για αυτές τις επαληθεύσεις, ορίζοντας τις αρμόδιες αρχές. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν ετήσια έκθεση για τα αποτελέσματα της παρακολούθησης αυτής. Οι εκθέσεις πρέπει επίσης να περιλαμβάνουν την πιθανή επέκταση του καταλόγου των τύπων των σχετικών ιστοτόπων, καθώς και τα τυχόν πρόσθετα μέτρα που έχουν ληφθεί σύμφωνα με το άρθρο 6. Οι ρυθμίσεις όσον αφορά την υποβολή εκθέσεων των κρατών μελών στην Επιτροπή καθορίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στην παρούσα οδηγία. Άρθρο 8 - Άσκηση της εξουσιοδότησης Η οδηγία περιλαμβάνει τις διατάξεις για την άσκηση των κατ' εξουσιοδότηση πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ) το οποίο ορίζει ότι ο νομοθέτης μπορεί να εξουσιοδοτεί την Επιτροπή να εκδώσει μη νομοθετικές πράξεις γενικής ισχύος που συμπληρώνουν ή τροποποιούν ορισμένα μη ουσιώδη στοιχεία νομοθετικής πράξης. Μια τέτοια διαδικασία θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για περαιτέρω προσδιορισμό των απαιτήσεων ιστο-προσβασιμότητας που προβλέπονται στην οδηγία, όπως αναφέρεται στο άρθρο 3 και για τον καθορισμό του ευρωπαϊκού προτύπου ή μέρους αυτού που παρέχει τεκμήριο συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας για τους σχετικούς ιστότοπους που τις ικανοποιούν. Άρθρο 9 – Επιτροπή Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή κατά την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011. Γίνονται αναφορές σε διαδικασίες, συμβουλευτικές ή εξέτασης, που εφαρμόζονται διακριτά βάσει των άρθρων της παρούσας οδηγίας. Άρθρο 10 – Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο Στην οδηγία ορίζεται η ημερομηνία έναρξης ισχύος των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που απαιτούνται για τη συμμόρφωση με την παρούσα οδηγία το αργότερο έως τις 30 Ιουνίου 2014. Άρθρο 11 – Επανεξέταση Εντός τριών ετών από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας διενεργείται επανεξέταση της εφαρμογής της. 4. ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ Δεν υπάρχουν δημοσιονομικές επιπτώσεις για τον προϋπολογισμό της Ένωσης. 2012/0340 (COD) Πρόταση ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την προσβασιμότητα των ιστοτόπων οργανισμών του δημόσιου τομέα (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ) ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ, Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 114 παράγραφος 1, Έχοντας υπόψη την πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Κατόπιν διαβίβασης του σχεδίου νομοθετικής πράξης στα εθνικά κοινοβούλια, Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[17], Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών[18], Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη συνήθη νομοθετική διαδικασία, Εκτιμώντας τα ακόλουθα: (1) Η τάση προς μια ψηφιακή κοινωνία παρέχει στους χρήστες νέους τρόπους πρόσβασης σε πληροφορίες και υπηρεσίες. Οι πάροχοι πληροφοριών και υπηρεσιών, όπως οι οργανισμοί του δημόσιου τομέα, στηρίζονται ολοένα και περισσότερο στο διαδίκτυο για την παραγωγή, συλλογή και παροχή ευρέος φάσματος επιγραμμικών/διαδικτυακών πληροφοριών και υπηρεσιών, οι οποίες είναι απαραίτητες στο κοινό. (2) Η ιστο-προσβασιμότητα αναφέρεται σε αρχές και τεχνικές που πρέπει να τηρούνται κατά την κατασκευή ιστοτόπων, έτσι ώστε το περιεχόμενό τους να καθίσταται προσβάσιμο σε όλους τους χρήστες, ιδίως σε άτομα με λειτουργικούς περιορισμούς, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία. Το περιεχόμενο των ιστοτόπων περιλαμβάνει κειμενικές καθώς και μη κειμενικές πληροφορίες, καθώς επίσης και τηλεφόρτωση εντύπων και αμφίδρομη λειτουργία, π.χ. επεξεργασία ψηφιακών εντύπων, έλεγχο ταυτότητας, και συναλλαγές, όπως διεκπεραίωση υποθέσεων και πληρωμές. (3) Το σχέδιο δράσης της Επιτροπής για την ηλε-διακυβέρνηση, 2011-2015[19] ζητεί την ανάληψη δράσης για την ανάπτυξη υπηρεσιών ηλε-διακυβέρνησης που να εξασφαλίζουν κοινωνική ένταξη και προσβασιμότητα. (4) Στην ανακοίνωσή της «Ψηφιακό Θεματολόγιο για την Ευρώπη»[20] η Επιτροπή ανέφερε ότι οι ιστότοποι του δημόσιου τομέα αναμένεται να είναι πλήρως προσβάσιμοι το αργότερο το 2015. (5) Το Πρόγραμμα Πλαίσιο για την έρευνα, την τεχνολογική ανάπτυξη και την επίδειξη[21] και το Πρόγραμμα για την ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία[22] υποστηρίζουν την έρευνα και την ανάπτυξη τεχνολογικών λύσεων σε προβλήματα προσβασιμότητας. (6) Με την κύρωση της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία («η σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών»), η πλειοψηφία των κρατών μελών και της Ένωσης, με τη σύναψή της, έχουν δεσμευθεί «να εξασφαλίσουν την πρόσβαση ατόμων με αναπηρία, σε ισότιμη βάση με τους άλλους, μεταξύ άλλων, σε τεχνολογίες πληροφοριών και επικοινωνιών» και «να λάβουν τα κατάλληλα μέτρα [...] για την προώθηση της πρόσβασης των ατόμων με αναπηρία σε νέα συστήματα και τεχνολογίες πληροφοριών και επικοινωνιών, συμπεριλαμβανομένου του διαδικτύου» (7) Η Ευρωπαϊκή στρατηγική για την αναπηρία, 2010-2020[23], βασίζεται στη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών και περιλαμβάνει δράσεις σε διάφορα πεδία προτεραιότητας, συμπεριλαμβανομένης της ιστο-προσβασιμότητας, με στόχο «να εξασφαλιστεί δυνατότητα πρόσβασης σε αγαθά και υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένων των δημόσιων υπηρεσιών και των υποβοηθητικών συσκευών για άτομα με αναπηρία». (8) Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1081/2006 περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και το Ταμείο Συνοχής[24] , περιλαμβάνει διατάξεις σχετικά με την προσβασιμότητα των ΤΠΕ. Ωστόσο, δεν αντιμετωπίζει τις ιδιαιτερότητες της ιστο-προσβασιμότητας. (9) Η ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά ιστο-προσβασιμότητας περιλαμβάνει σειρά οικονομικών φορέων εκμετάλλευσης, όπως είναι οι σχεδιαστές ιστοτόπων ή εργαλείων λογισμικού για τη δημιουργία, τη διαχείριση και τον έλεγχο ιστοσελίδων, οι σχεδιαστές πρακτόρων χρηστών, όπως οι διαφυλλιστές ιστού και συναφείς υποστηρικτικές τεχνολογίες, οι εφαρμογείς υπηρεσιών πιστοποίησης και οι πάροχοι κατάρτισης. (10) Πολλά κράτη μέλη έχουν θεσπίσει μέτρα που στηρίζονται σε διεθνώς χρησιμοποιούμενες κατευθυντήριες γραμμές για το σχεδιασμό προσβάσιμων ιστοσελίδων, αλλά η καθοδήγηση που παρέχεται συχνά αναφέρεται σε διαφορετικές εκδόσεις ή επίπεδα συμμόρφωσης με τις εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές, ή έχουν εισαχθεί τεχνικές παραλλαγές σε εθνικό επίπεδο. (11) Στους προμηθευτές ιστο-προσβασιμότητας περιλαμβάνεται μεγάλος αριθμός μικρομεσαίων επιχειρήσεων (ΜΜΕ). Οι προμηθευτές και ιδίως οι ΜΜΕ αποθαρρύνονται από την ανάληψη επιχειρηματικών δραστηριοτήτων έξω από τις εγχώριες αγορές τους. Λόγω των διαφορών στις προδιαγραφές και τους κανονισμούς ιστο-προσβασιμότητας η ανταγωνιστικότητα και η ανάπτυξή τους παρεμποδίζονται από το επιπρόσθετο κόστος που θα συνεπαγόταν γι αυτούς η ανάπτυξη και η εμπορία των σχετικών διασυνοριακών προϊόντων και υπηρεσιών ιστο-προσβασιμότητας (12) Οι αγοραστές ιστοτόπων και σχετικών προϊόντων και υπηρεσιών αντιμετωπίζουν υψηλές τιμές παροχής υπηρεσιών ή εξάρτηση από έναν μόνο προμηθευτή, εξαιτίας περιορισμένου ανταγωνισμού. Οι προμηθευτές συχνά προτιμούν τις παραλλαγές ιδιοταγών «προτύπων», που παρεμποδίζουν το μελλοντικό πεδίο εφαρμογής για τη διαλειτουργικότητα των πρακτόρων χρήστη, καθώς και την ενωσιακής κλίμακας πρόσβαση σε περιεχόμενα ιστοτόπων. Ο κατακερματισμός μεταξύ των εθνικών κανονισμών περιορίζει τα οφέλη που θα μπορούσαν να προκύψουν από την ανταλλαγή εμπειριών με ομότιμους σε εθνικό και διεθνές επίπεδο ως επακόλουθο κοινωνικών και τεχνολογικών εξελίξεων. (13) Η προσέγγιση των εθνικών μέτρων σε επίπεδο Ένωσης, βασισμένη σε συμφωνία σχετικά με τις απαιτήσεις προσβασιμότητας για ιστότοπους οργανισμών του δημόσιου τομέα, είναι αναγκαία προκειμένου να τεθεί τέλος στον κατακερματισμό. Θα περιόριζε την αβεβαιότητα για τους φορείς ανάπτυξης ιστοσελίδων και θα ενίσχυε τη διαλειτουργικότητα. Με τη χρήση τεχνολογικά ουδέτερων απαιτήσεων προσβασιμότητας, δεν θα εμποδιζόταν και ενδεχομένως ακόμη και θα τονωνόταν η καινοτομία. (14) Η εναρμονισμένη προσέγγιση αναμένεται επίσης να επιτρέψει στους οργανισμούς του δημόσιου τομέα και τις επιχειρήσεις της Ένωσης να αντλήσουν οικονομικά και κοινωνικά οφέλη από την επέκταση της παροχής επιγραμμικών/διαδικτυακών υπηρεσιών ώστε να συμπεριληφθούν περισσότεροι πολίτες και πελάτες. Τούτο αναμένεται να αυξήσει το δυναμικό της εσωτερικής αγοράς για προϊόντα και υπηρεσίες ιστο-προσβασιμότητας. Η μεγέθυνση της αγοράς που θα προκύψει θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις να συμβάλλουν στην οικονομική μεγέθυνση και τη δημιουργία θέσεων εργασίας εντός της Ένωσης. Η ενίσχυση της εσωτερικής αγοράς θα καταστήσει ελκυστικότερες τις επενδύσεις στην Ένωση. Οι κυβερνήσεις θα επωφεληθούν από τη φθηνότερη παροχή πρόσβασης στο διαδίκτυο. (15) Οι πολίτες αναμένεται ότι θα επωφεληθούν από την ευρύτερη πρόσβαση σε διαδικτυακές υπηρεσίες του δημόσιου τομέα και θα απολαμβάνουν υπηρεσίες και πληροφορίες που θα διευκολύνουν την άσκηση των δικαιωμάτων τους σε όλη την Ένωση, και ιδίως του δικαιώματος ελεύθερης κυκλοφορίας και διαμονής στην επικράτεια της Ένωσης, καθώς και την ελευθερία εγκατάστασής τους και παροχής υπηρεσιών. (16) Οι απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας που ορίζονται στην παρούσα οδηγία είναι τεχνολογικά ουδέτερες. Απλώς υποδεικνύουν τις βασικές λειτουργίες που πρέπει να πληρούνται ώστε ο χρήστης να αντιλαμβάνεται, να χειρίζεται ή να κατανοεί έναν ιστότοπο και το περιεχόμενό του. Δεν διευκρινίζεται πώς πρέπει να επιτευχθεί αυτό ή τι τεχνολογία πρέπει να επιλεγεί συγκεκριμένα για ιστότοπους, διαδικτυακές πληροφορίες ή εφαρμογές. Ως εκ τούτου δεν παρεμποδίζουν την καινοτομία. (17) Η διαλειτουργικότητα που σχετίζεται με την ιστο-προσβασιμότητα πρέπει να βασίζεται σε κοινά αποδεκτές και χρησιμοποιούμενες προδιαγραφές που μεγιστοποιούν τη συμβατότητα του περιεχομένου των ιστοσελίδων με τους σημερινούς και τους μελλοντικούς πράκτορες χρήστη και τις υποστηρικτικές τεχνολογίες. Πιο συγκεκριμένα, το περιεχόμενο των ιστοσελίδων θα πρέπει να παρέχει πράκτορες χρήστη με κοινή εσωτερική κωδικοποίηση της φυσικής γλώσσας, τις δομές, τις σχέσεις, και τις ακολουθίες, καθώς και τα δεδομένα του κάθε ενσωματωμένου συστατικού στοιχείου διεπαφής με το χρήστη. Η διαλειτουργικότητα ωφελεί έτσι τους χρήστες, παρέχοντάς τους τη δυνατότητα να χρησιμοποιούν τους δικούς τους πράκτορες χρήστη οπουδήποτε για πρόσβαση σε ιστότοπους: θα μπορούσαν επίσης να επωφεληθούν από μεγαλύτερη επιλογή και χαμηλότερες τιμές σε ολόκληρη την Ένωση. Η διαλειτουργικότητα θα ωφελήσει επίσης τους προμηθευτές και τους αγοραστές προϊόντων και υπηρεσιών σχετικών με την ιστο-προσβασιμότητα. (18) Όπως υπογραμμίζεται στο Ψηφιακό θεματολόγιο για την Ευρώπη, οι δημόσιες αρχές πρέπει να αναλάβουν το ρόλο τους στην προώθηση αγορών για διαδικτυακό περιεχόμενο. Οι κυβερνήσεις μπορούν να τονώσουν τις αγορές περιεχομένου, καθιστώντας διαθέσιμες πληροφορίες του δημόσιου τομέα με διαφανείς, αποτελεσματικούς και ισότιμους όρους. Πρόκειται για σημαντική πηγή δυνητικής ανάπτυξης καινοτόμων διαδικτυακών υπηρεσιών. (19) Η οδηγία πρέπει να στοχεύει στην εξασφάλιση ότι ορισμένοι τύποι ιστοτόπων οργανισμών του δημόσιου τομέα που είναι απαραίτητοι για το κοινό θα καταστούν προσβάσιμοι σύμφωνα με κοινές απαιτήσεις. Οι τύποι αυτοί εντοπίστηκαν κατά την συγκριτική αξιολόγηση για την ηλε-διακυβέρνηση του 2001[25] και έχουν χρησιμοποιηθεί ως βάση για τον κατάλογο του παραρτήματος. (20) Με την παρούσα οδηγία καθορίζονται απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας για ορισμένους τύπους ιστότοπων οργανισμών του δημόσιου τομέα. Για να διευκολυνθεί η αξιολόγηση της συμμόρφωσης με τις εν λόγω απαιτήσεις είναι απαραίτητο να προβλεφθεί ότι υπάρχει τεκμήριο συμμόρφωσης για τους σχετικούς ιστότοπους που συμμορφώνονται με τα εναρμονισμένα πρότυπα τα οποία καταρτίζονται και δημοσιεύονται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της για την ευρωπαϊκή τυποποίηση και την τροποποίηση των οδηγιών 89/686/ΕΟΚ και 93/15/ΕΟΚ και των οδηγιών 94/9/ΕΚ, 94/25/ΕΚ, 95/16/ΕΚ, 97/23/ΕΚ, 98/34/ΕΚ, 2004/22/ΕΚ, 2007/23/ΕΚ, 2009/23/ΕΚ και 2009/105/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την κατάργηση των αποφάσεων 87/95/ΕΟΚ και 1673/2006/ΕΚ, με σκοπό τη διατύπωση λεπτομερών τεχνικών προδιαγραφών των εν λόγω απαιτήσεων. Δυνάμει του εν λόγω κανονισμού, τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα έχουν τη δυνατότητα να εγείρουν αντιρρήσεις κατά των εναρμονισμένων προτύπων που θεωρούν ότι δεν ικανοποιούν πλήρως τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας που καθορίζονται στην παρούσα οδηγία. (21) Η Επιτροπή έχει ήδη εκδώσει την εντολή M/376[26] προς τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης, για την εκπόνηση εναρμονισμένου προτύπου που να καθορίζει τις λειτουργικές απαιτήσεις προσβασιμότητας για τα προϊόντα και τις υπηρεσίες ΤΠΕ, συμπεριλαμβανομένου του περιεχομένου των ιστοσελίδων, που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν σε διαδικασίες δημόσιων συμβάσεων, καθώς και για άλλους σκοπούς, όπως σύναψη συμβάσεων στον ιδιωτικό τομέα. Για το σκοπό αυτό, οι ευρωπαϊκοί οργανισμοί τυποποίησης πρέπει να αποκαταστήσουν στενή συνεργασία με τα σχετικά φόρουμ προτύπων του κλάδου, συμπεριλαμβανομένης της κοινοπραξίας World Wide Web Consortium (W3C/WAI). Το εναρμονισμένο πρότυπο το οποίο θα παρέχει τεκμήριο συμμόρφωσης προς τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας που καθορίζονται στην παρούσα οδηγία πρέπει να στηριχτεί στα αποτελέσματα των σχετικών εργασιών. (22) Μέχρι να δημοσιευτούν τα στοιχεία αναφοράς των εν λόγω εναρμονισμένων προτύπων ή των μερών τους, το τεκμήριο συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας πρέπει να παρέχεται για τους σχετικούς ιστότοπους που πληρούν τα ευρωπαϊκά πρότυπα ή μέρη αυτών, που έχουν καθοριστεί από την Επιτροπή μέσω κατ' εξουσιοδότηση πράξεων. Υποψήφιο θα μπορούσε να ήταν το ευρωπαϊκό πρότυπο που πρέπει να εκδοθεί βάσει της εντολής M/376. (23) Ελλείψει σχετικού ευρωπαϊκού προτύπου, το τεκμήριο συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας πρέπει να παρέχεται για τους σχετικούς ιστότοπους που πληρούν τα μέρη εκείνα του διεθνούς προτύπου ISO/IEC 40500:2012 που καλύπτει τα κριτήρια επιτυχίας και τις απαιτήσεις συμμόρφωσης Επιπέδου ΑΑ. Το διεθνές πρότυπο ISO/IEC 40500:2012 είναι ταυτόσημο με τις αρχικές κατευθυντήριες γραμμές για την ιστο-προσβασιμότητα (WCAG 2.0). Τα κριτήρια επιτυχίας και οι απαιτήσεις συμμόρφωσης Επιπέδου ΑΑ που καθορίζονται για ιστοσελίδες στην έκδοση 2.0 των κατευθυντήριων γραμμών για την ιστο-προσβασιμότητα (WCAG 2.0) από την W3C, αναγνωρίζονται ευρύτερα από τα ενδιαφερόμενα μέρη, τόσο διεθνώς όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο, για την παροχή της βάσης για επαρκείς προδιαγραφές ιστο-προσβασιμότητας. Αυτό τονίστηκε στα συμπεράσματα του Συμβουλίου σχετικά με την προσβάσιμη κοινωνία της πληροφορίας[27]. (24) Η συμμόρφωση με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας πρέπει να αποτελεί αντικείμενο συνεχούς παρακολούθησης, από την αρχική κατασκευή του ιστότοπου του οργανισμού του δημόσιου τομέα έως όλες τις μετέπειτα επικαιροποιήσεις του περιεχομένου του. Με μιαν εναρμονισμένη μεθοδολογία παρακολούθησης θα υπάρξει τρόπος να εξακριβωθεί, σε ενιαία βάση σε όλα τα κράτη μέλη, ο βαθμός συμμόρφωσης του ιστότοπου με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας, τη συλλογή αντιπροσωπευτικών δειγμάτων και την περιοδικότητα της παρακολούθησης. Τα κράτη μέλη οφείλουν να υποβάλλουν ετήσιες εκθέσεις σχετικά με τα αποτελέσματα της παρακολούθησης και, γενικότερα, τον κατάλογο των δράσεων που αναλαμβάνονται σε εφαρμογή της παρούσας οδηγίας. (25) Σε ένα εναρμονισμένο πλαίσιο, οι αναπτυξιακοί φορείς του Ιστού αναμένεται να αντιμετωπίσουν λιγότερα εμπόδια στη λειτουργία τους εντός της εσωτερικής αγοράς, ενώ αναμένεται να μειωθεί το κόστος για τις κυβερνήσεις και άλλους που προμηθεύονται προϊόντα και υπηρεσίες ιστο-προσβασιμότητας. (26) Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι σχετικοί ιστότοποι είναι προσβάσιμοι σύμφωνα με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας που προβλέπονται από την παρούσα οδηγία, η Επιτροπή πρέπει να εξουσιοδοτηθεί για την έκδοση πράξεων σύμφωνα με το άρθρο 290 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για κατά περίπτωση περαιτέρω προσδιορισμό αυτών των απαιτήσεων και για τον καθορισμό των ευρωπαϊκών προτύπων ή των μερών τους τα οποία, ελλείψει εναρμονισμένων προτύπων, θα παρέχουν τεκμήριο συμμόρφωσης προς τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας για τους σχετικούς ιστότοπους που πληρούν τα εν λόγω πρότυπα ή τα μέρη τους. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό να διεξαγάγει η Επιτροπή τις κατάλληλες διαβουλεύσεις, και σε επίπεδο εμπειρογνωμόνων, κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες της. Η Επιτροπή, όταν καταρτίζει και συντάσσει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, πρέπει να εξασφαλίζει την ταυτόχρονη, έγκαιρη και κατάλληλη διαβίβαση των σχετικών εγγράφων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο. (27) Προκειμένου να εξασφαλίζονται ομοιόμορφοι όροι για την εφαρμογή των σχετικών διατάξεων της παρούσας οδηγίας, πρέπει να ανατεθούν εκτελεστικές εξουσίες στην Επιτροπή. Για τον καθορισμό της μεθοδολογίας την οποία πρέπει να χρησιμοποιούν τα κράτη μέλη για την παρακολούθηση των σχετικών ιστότοπων με τις σχετικές απαιτήσεις πρέπει να χρησιμοποιείται η διαδικασία εξέτασης. Η συμβουλευτική διαδικασία πρέπει να χρησιμοποιείται για τον προσδιορισμό των όρων σύμφωνα με τους οποίους τα κράτη μέλη πρέπει να υποβάλουν στην Επιτροπή έκθεση σχετικά με το αποτέλεσμα αυτής της παρακολούθησης. Οι εν λόγω αρμοδιότητες πρέπει να ασκούνται σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 182/2011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Φεβρουαρίου 2011, για τη θέσπιση κανόνων και γενικών αρχών σχετικά με τους τρόπους ελέγχου από τα κράτη μέλη της άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων από την Επιτροπή. (28) Δεδομένου ότι ο στόχος της παρούσας οδηγίας, ήτοι η εγκαθίδρυση εναρμονισμένης αγοράς για την προσβασιμότητα των ιστοτόπων των οργανισμών του δημόσιου τομέα, δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη διότι απαιτείται η εναρμόνιση διαφορετικών κανόνων που ισχύουν σήμερα στα νομικά συστήματά τους, και, κατά συνέπεια, μπορεί να επιτευχθεί καλύτερα σε ενωσιακό επίπεδο, η Ένωση μπορεί να θεσπίσει μέτρα, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο 5 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, που διατυπώνεται στο ίδιο άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη του στόχου αυτού, ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ: Άρθρο 1 Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής – Η παρούσα οδηγία αποβλέπει στην προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την προσβασιμότητα στο περιεχόμενο ιστοτόπων των οργανισμών του δημόσιου τομέα για όλους τους χρήστες, ιδίως για άτομα με λειτουργικούς περιορισμούς, συμπεριλαμβανομένων των ατόμων με αναπηρία. – Καθορίζει τους κανόνες σύμφωνα με τους οποίους τα κράτη μέλη καθιστούν προσιτό το περιεχόμενο των ιστοτόπων που ανήκουν σε οργανισμούς του δημόσιου τομέα, οι τύποι των οποίων καθορίζονται στο παράρτημα. – Τα κράτη μέλη μπορούν να επεκτείνουν την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας σε άλλους τύπους ιστοτόπων του δημόσιου τομέα από εκείνους που αναφέρονται στην παράγραφο 2. Άρθρο 2 Ορισμοί Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί: (1) Ως «σχετικοί ιστότοποι» νοούνται οι αναφερόμενοι στο άρθρο 1 παράγραφος 2 της παρούσας οδηγίας. (2) Ως «περιεχόμενο των ιστοτόπων» νοούνται οι πληροφορίες που πρέπει να κοινοποιούνται στον χρήστη μέσω ενός πράκτορα χρήστη, συμπεριλαμβανομένου του κωδικού ή της σήμανσης που καθορίζει τη δομή, την παρουσίαση και τις αλληλεπιδράσεις του περιεχομένου. (3) Ως «παράγοντας χρήστη» νοείται κάθε λογισμικό που ανακτά και παρουσιάζει περιεχόμενο Ιστού για χρήστες, συμπεριλαμβανομένων των διαφυλλιστών ιστού, εφαρμογών αναπαραγωγής πολυμέσων και συνδεόμενων υπομονάδων, καθώς και άλλων προγραμμάτων που βοηθούν στην ανάκτηση, αναπαραγωγή και αλληλεπίδραση με περιεχόμενο στον Παγκόσμιο Ιστό. (4) Ως «πρότυπο» νοείται τεχνική προδιαγραφή που έχει εκδοθεί από αναγνωρισμένο οργανισμό τυποποίησης, για επανειλημμένη ή διαρκή εφαρμογή, της οποίας όμως η τήρηση δεν είναι υποχρεωτική σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012. (5) Ως «διεθνές πρότυπο» νοείται πρότυπο που έχει εκδοθεί από διεθνή οργανισμό τυποποίησης σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 στοιχείο α) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012. (6) Ως «ευρωπαϊκό πρότυπο» νοείται πρότυπο που έχει εκδοθεί από ευρωπαϊκό οργανισμό τυποποίησης σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 στοιχείο β) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012. (7) Ως «εναρμονισμένο πρότυπο» νοείται ένα ευρωπαϊκό πρότυπο που έχει εκδοθεί κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής για εφαρμογή της ενωσιακής νομοθεσίας εναρμόνισης σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 στοιχείο γ) του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1025/2012. (8) Ως «οργανισμός του δημόσιου τομέα» νοούνται οι κρατικές, περιφερειακές ή τοπικές αρχές, οι οργανισμοί δημοσίου δικαίου σύμφωνα με το άρθρο 1 παράγραφος 9 της οδηγίας 2004/18/ΕΚ και οι ενώσεις οι σχηματιζόμενες από μία ή περισσότερες από τις αρχές αυτές ή από έναν ή περισσότερους από τους εν λόγω οργανισμούς δημοσίου δικαίου. Άρθρο 3 Απαιτήσεις για ιστο-προσβασιμότητα – Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα ώστε να εξασφαλίσουν την προσβασιμότητα των σχετικών ιστοτόπων . α) κατά συνεπή και κατάλληλο τρόπο για την αντίληψη, το χειρισμό και την κατανόηση των χρηστών, συμπεριλαμβανομένης της προσαρμοστικότητας της παρουσίασης του περιεχομένου και της αλληλεπίδρασης, εφόσον απαιτηθεί, παρέχοντας μια προσβάσιμη ηλεκτρονική εναλλακτική λύση· β) κατά τρόπο που να διευκολύνει τη διαλειτουργικότητα με πλήθος πρακτόρων χρήστη και υποστηρικτικών τεχνολογιών στην Ένωση και σε διεθνές επίπεδο. – Τα κράτη μέλη εφαρμόζουν τις διατάξεις της παραγράφου 1 έως τις 31 Δεκεμβρίου 2015 το αργότερο. – Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ' εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 8, προς περαιτέρω καθορισμό, κατά περίπτωση, των απαιτήσεων ιστο-προσβασιμότητας που αναφέρονται στην παράγραφο 1. Άρθρο 4 Τεκμήριο συμμόρφωσης προς τα εναρμονισμένα πρότυπα – Οι σχετικοί ιστότοποι που συμμορφώνονται προς τα εναρμονισμένα πρότυπα ή με μέρη αυτών, τα στοιχεία των οποίων έχουν καταρτιστεί και δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης από την Επιτροπή, σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1025/2012, τεκμαίρεται ότι συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας των εν λόγω προτύπων ή των μερών τους, σύμφωνα με το άρθρο 3. Άρθρο 5 Τεκμήριο συμμόρφωσης προς τα ευρωπαϊκά ή τα διεθνή πρότυπα – Πριν από την δημοσίευση των στοιχείων αναφοράς των εναρμονισμένων προτύπων που αναφέρονται στο άρθρο 1, οι σχετικοί ιστότοποι που πληρούν τα ευρωπαϊκά πρότυπα ή τα μέρη αυτών τα οποία έχουν καθοριστεί δυνάμει της παραγράφου 2 τεκμαίρεται ότι συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας των εν λόγω προτύπων ή των μερών τους, σύμφωνα με το άρθρο 3. – Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ' εξουσιοδότηση πράξεις σύμφωνα με το άρθρο 8, για να καθορίζει τα ευρωπαϊκά πρότυπα ή τα μέρη τους που αναφέρονται στην παράγραφο 1. – Πριν από τον καθορισμό των στοιχείων αναφοράς των ευρωπαϊκών προτύπων που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οι σχετικοί ιστότοποι που πληρούν τα μέρη του προτύπου ISO/IEC 40500: 2012 που καλύπτει τα κριτήρια επιτυχίας και τις απαιτήσεις συμμόρφωσης Επιπέδου ΑΑ, τεκμαίρεται ότι συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας σύμφωνα με το άρθρο 3. Άρθρο 6 Πρόσθετα μέτρα – Τα κράτη μέλη ενεργούν ώστε οι σχετικοί ιστότοποι να παρέχουν δήλωση σχετικά με την προσβασιμότητά τους, ιδίως όσον αφορά τη συμμόρφωσή τους με την παρούσα οδηγία και, ενδεχομένως, με πρόσθετες πληροφορίες περί προσβασιμότητας, προς υποστήριξη των χρηστών. – Τα κράτη μέλη λαμβάνουν μέτρα για να διευκολύνουν την εφαρμογή των απαιτήσεων ιστο-προσβασιμότητας που ορίζονται στο άρθρο 3 σε όλους του ιστότοπους οργανισμών του δημόσιου τομέα επιπροσθέτως των σχετικών ιστοτόπων, ιδιαίτερα, στους ιστότοπους των οργανισμών του δημόσιου τομέα που καλύπτονται από υφιστάμενη εθνική νομοθεσία ή από συναφή μέτρα περί ιστο-προσβασιμότητας. – Τα κράτη μέλη υποστηρίζουν κατάλληλους μηχανισμούς για διαβουλεύσεις σχετικά με την ιστο-προσβασιμότητα με συναφείς ενδιαφερόμενους φορείς και δημοσιοποιούν κάθε εξέλιξη της πολιτικής ιστο-προσβασιμότητας μαζί με τις εμπειρίες και τα ευρήματα από την εφαρμογή της συμμόρφωσης προς τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας. – Τα κράτη μέλη, με τη διευκόλυνση της Επιτροπής, συνεργάζονται σε επίπεδο Ένωσης με τους ενδιαφερόμενους από τον κλάδο και την κοινωνία των πολιτών, προκειμένου να εξετάσουν, για τους σκοπούς της ετήσιας έκθεσης που αναφέρεται στο άρθρο 7 παράγραφος 4, τις εξελίξεις στην τεχνολογία και την αγορά και την πρόοδο στην ιστο-προσβασιμότητα, καθώς και για να ανταλλάξουν βέλτιστες πρακτικές. Άρθρο 7 Παρακολούθηση και υποβολή εκθέσεων – Τα κράτη μέλη παρακολουθούν σε συνεχή βάση τη συμμόρφωση των σχετικών ιστοτόπων με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας, χρησιμοποιώντας τη μέθοδο που προβλέπεται στην παράγραφο 4. – Τα κράτη μέλη υποβάλλουν ετήσιες εκθέσεις σχετικά με το αποτέλεσμα του ελέγχου που διενεργείται σύμφωνα με την παράγραφο 4, περιλαμβανομένων των δεδομένων των μετρήσεων και, ενδεχομένως, του καταλόγου των ιστοτόπων που αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 3. – Η έκθεση αυτή καλύπτει επίσης τις δράσεις που διεξάγονται κατ' εφαρμογή του άρθρου 6. – Η Επιτροπή καθορίζει, μέσω εκτελεστικών πράξεων, τη μέθοδο για την παρακολούθηση της συμμόρφωσης των σχετικών ιστοτόπων με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο 3. Οι εκτελεστικές αυτές πράξεις θεσπίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία εξέτασης που αναφέρεται στο άρθρο 9 παράγραφος 3. Η μέθοδος δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. – Η μέθοδος που αναφέρεται στην παράγραφο 4 περιλαμβάνει: α) την περιοδικότητα της παρακολούθησης και τη δειγματοληψία των σχετικών ιστοτόπων που υπόκεινται σε παρακολούθηση· και β) σε επίπεδο ιστότοπου, την περιγραφή του τρόπου απόδειξης της συμμόρφωσης με τις απαιτήσεις ιστο-προσβασιμότητας που αναφέρονται στο άρθρο 3, παραπέμποντας άμεσα – εφόσον υπάρχουν – στις σχετικές περιγραφές του εναρμονισμένου προτύπου, ή, σε περίπτωση έλλειψης εναρμονισμένου προτύπου, στα ευρωπαϊκά ή τα διεθνή πρότυπα που αναφέρονται στα άρθρα 4 και 5 αντίστοιχα. – Οι ρυθμίσεις για την υποβολή εκθέσεων από τα κράτη μέλη στην Επιτροπή καθορίζονται από την Επιτροπή με εκτελεστικές πράξεις. Οι εν λόγω εκτελεστικές πράξεις εκδίδονται σύμφωνα με τη συμβουλευτική διαδικασία που αναφέρεται στο άρθρο 9 παράγραφος 2. Άρθρο 8 Άσκηση της εξουσιοδότησης – Η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις υπό τους όρους του παρόντος άρθρου. – Η εξουσία που αναφέρεται στα άρθρα 3 και 5 για την έκδοση κατ' εξουσιοδότηση πράξεων ανατίθεται στην Επιτροπή επ’ αόριστον αρχής γενομένης από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας οδηγίας. – Η εξουσιοδότηση που προβλέπεται στα άρθρα 3 και 5 μπορεί να ανακληθεί ανά πάσα στιγμή από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή από το Συμβούλιο. Η ανακλητήρια απόφαση αίρει την εξουσιοδότηση που ορίζει η εν λόγω απόφαση. Αρχίζει να ισχύει την επόμενη ημέρα από τη δημοσίευση της απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή σε μεταγενέστερη ημερομηνία που ορίζεται σε αυτή. Η απόφαση δεν επηρεάζει την εγκυρότητα ήδη ισχυουσών κατ' εξουσιοδότηση πράξεων. – Κατά την έκδοση πράξης κατ' εξουσιοδότηση, η Επιτροπή μεριμνά για την ταυτόχρονη κοινοποίησή της στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο. – Η κατ’ εξουσιοδότηση πράξη η οποία εκδίδεται δυνάμει των άρθρων 3 και 5 τίθεται σε ισχύ μόνον εφόσον δεν έχει διατυπωθεί αντίρρηση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ή το Συμβούλιο εντός προθεσμίας δύο μηνών από την κοινοποίηση της εν λόγω πράξης στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ή εφόσον, πριν από τη λήξη της εν λόγω προθεσμίας, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενημερώσουν αμφότερα την Επιτροπή ότι δεν θα προβάλουν αντιρρήσεις. Η περίοδος αυτή παρατείνεται κατά δύο μήνες κατόπιν πρωτοβουλίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου ή του Συμβουλίου. Άρθρο 9 Επιτροπή – Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή. Η εν λόγω επιτροπή είναι επιτροπή υπό την έννοια του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011. – Οσάκις γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 4 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011. – Οσάκις γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζεται το άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 182/2011. Άρθρο 10 Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο – Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο την 30ή Ιουνίου 2014. Ανακοινώνουν αμέσως στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων. Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Οι λεπτομερείς διατάξεις για την αναφορά αυτή καθορίζονται από τα κράτη μέλη. – Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εσωτερικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στο πεδίο που διέπεται από την παρούσα οδηγία. Άρθρο 11 Επανεξέταση Εντός τριών ετών από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας η Επιτροπή διεξάγει επανεξέταση της εφαρμογής της. Άρθρο 12 Έναρξη ισχύος Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Άρθρο 13 Αποδέκτες Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη σύμφωνα με τις Συνθήκες. Βρυξέλλες, Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Τύποι ιστοτόπων οργανισμών του δημόσιου τομέα (κατά τα αναφερόμενα στο άρθρο 1, παράγραφος 2) (1) Φορολογία εισοδήματος: υποβολή δήλωσης, αποστολή εκκαθαριστικού (2) Υπηρεσίες εύρεσης εργασίας (3) Παροχές κοινωνικής ασφάλισης: επιδόματα ανεργίας, επιδόματα τέκνων, ιατρικές δαπάνες (επιστροφή εξόδων ή άμεση καταβολή), φοιτητικά επιδόματα. (4) Προσωπικά έγγραφα: διαβατήριο ή άδεια οδήγησης (5) Ταξινόμηση οχημάτων (6) Αίτηση για έκδοση οικοδομικής άδειας (7) Δήλωση στην αστυνομία, π.χ. σε περίπτωση κλοπής (8) Δημόσιες βιβλιοθήκες, π.χ. κατάλογοι και εργαλεία έρευνας (9) Αίτηση και παραλαβή πιστοποιητικού γέννησης ή γάμου (10) Εγγραφή σε τριτοβάθμια ή πανεπιστημιακή σχολή (11) Αναγγελία αλλαγής διεύθυνσης κατοικίας (12) Υπηρεσίες υγείας: πληροφορίες με διαδραστικό τρόπο σχετικά με τη διαθεσιμότητα υπηρεσιών, διαδικτυακές υπηρεσίες για ασθενείς, ραντεβού. [1] Σύμφωνα με τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα δικαιώματα των ατόμων με αναπηρία, στα άτομα αυτά περιλαμβάνονται τα άτομα με μακροχρόνιες σωματικές, ψυχικές, νοητικές ή αισθητηριακές αναπηρίες οι οποίες, σε συνδυασμό με διάφορα εμπόδια, μπορεί να δυσχεραίνουν την πλήρη και αποτελεσματική συμμετοχή τους στην κοινωνία σε ισότιμη βάση με τα άλλα άτομα. [2] Η αγορά ανάπτυξης ιστοτόπων υπολογίζεται ως το άθροισμα των οικονομικών δραστηριοτήτων, NACE αναθ. 2 κλάσεις J6201 – Δραστηριότητες προγραμματισμού ηλεκτρονικών υπολογιστών και J6312 – Δικτυακές πύλες. Πηγή: Eurostat, Annual detailed enterprise statistics for services (NACE Rev.2 H-N and S95), διαδικτυακός κωδικός δεδομένων sbs_na_1a_se_r2). [3] Πηγή: http://www.w3.org/WAI/ [4] http://www.iso.org/iso/iso_catalogue/catalogue_tc/catalogue_detail.htm?csnumber=58625 [5] http://www.un.org/disabilities/default.asp?id=150 [6] http://www.mandate376.eu/ [7] http://ec.europa.eu/governance/impact/planned_ia/docs/2012_just_025_european_accessibiliy_act_en.pdf [8] Από τη μελέτη (που ανατέθηκε το 2008 ως SMART 2008/0066) προέκυψαν δύο ετήσιες εκθέσεις, το 2010 και το 2011. (http://www.eaccessibility-monitoring.eu/researchResult.aspx) [9] SMART 2009/00-72: http://ec.europa.eu/digital-agenda/en/news/study-economic-assessment-and-evaluation-recommendations-improving-e-accessibility-services-and [10] http://ec.europa.eu/digital-agenda/en/news/consultation-workshop-web-accessibility-10-june-2008 [11] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=COM:2008:0804:FIN:EL:PDF [12] Ιστο-προσβασιμότητα στις ευρωπαϊκές χώρες: επίπεδο συμμόρφωσης με τις τελευταίες διεθνείς προδιαγραφές προσβασιμότητας, κυρίως την WCAG 2.0, και προσεγγίσεις ή σχέδια για την εφαρμογή αυτών των προδιαγραφών (SMART 2008/0068). http://ec.europa.eu/digital-agenda/en/news/study-economic-assessment-and-evaluation-recommendations-improving-e-accessibility-services-and [13] Benchmarking Study 2006-2008 – “Measuring Progress of eAccessibility in Europe” (MEAC-1). Βλέπε Empirica, WRC, RNIB, RNID, eWORX (2007), http://ec.europa.eu/digital-agenda/en/news/assessment-status-eaccessibility-europe [14] http://ec.europa.eu/digital-agenda/en/news/groups-supporting-e-inclusion-agenda [15] European Information & Communications Technology Industry Association [16] http://ec.europa.eu/digital-agenda/en/news/egovernment-indicators-benchmarking-eeurope [17] ΕΕ C 110 της 26.9.2006, σ. 26, COM(2005)425 τελικό. [18] ΕΕ C 9 της 11.1.2012 σ. 65 - 70. [19] COM(2010) 743 τελικό - Δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα. [20] COM(2010) 245 τελικό/2 [21] ΕΕ L 412 της 30.12.2006, σ. 1-43. [22] ΕΕ L 310 της 9.11.2006, σ. 15-40. [23] COM(2010) 636 τελικό - Δεν έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα. [24] ΕΕ L 210 της 31.7.2006, σ. 26. [25] http://ec.europa.eu/digital-agenda/en/news/egovernment-indicators-benchmarking-eeurope [26] http://www.mandate376.eu/ [27] http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/en/trans/107014.pdf