Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη θέσπιση του προγράμματος Πολιτισμός 2007 (2007-2013) {SEC(2004) 954}

(υποβάλλεται από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ: ΙΣΤΟΡΙΚΟ

1.1 Η νομική βάση

Το άρθρο 151 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας αποτελεί την κατάλληλη νομική βάση για την κοινοτική δράση σε θέματα πολιτισμού.

Στο εν λόγω άρθρο τονίζεται η ανάγκη να γίνονται σεβαστές δύο θεμελιώδεις έννοιες: αφενός, η πολιτιστική πολυμορφία στο πλαίσιο της αρχής της επικουρικότητας και, αφετέρου, η ανάδειξη της κοινής πολιτιστικής κληρονομιάς και η συνεργασία μεταξύ κρατών μελών. Στόχος είναι συνεπώς να ενθαρρυνθεί η πολιτιστική συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών ενώ παράλληλα συμπληρώνεται η δράση τους.

1.2 Εφαρμογή του άρθρου 151

Βάσει του εν λόγω άρθρου, θεσπίστηκαν δύο πρώτες γενιές προγραμμάτων: πρώτα τα τομεακά προγράμματα Καλειδοσκόπιο, Ariane και Raphaλl [1], από το 1993 έως το 1999, και στη συνέχεια ένα ενιαίο πρόγραμμα-πλαίσιο, το Πολιτισμός 2000 [2], το οποίο εγκρίθηκε τον Φεβρουάριο του 2000. Όλα αυτά τα προγράμματα αποσκοπούσαν στο να ενθαρρύνουν τη δημιουργία και την κινητικότητα των καλλιτεχνών, την πρόσβαση του ευρέος κοινού στον πολιτισμό, τη διάδοση της τέχνης και του πολιτισμού, τον διαπολιτισμικό διάλογο και τη γνώση της ιστορίας των ευρωπαϊκών λαών.

[1] Βλ. αντίστοιχα τις σχετικές αποφάσεις αριθ. 719/96/ΕΚ (ΕΕ L 99 της 20.4.1996), 2085/97/ΕΚ (ΕΕ L 291 της 24.10.1997), 2228/97/ΕΚ (ΕΕ L 305 της 8.11.1997) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

[2] Βλ. αποφάσεις αριθ. 508/2000/ΕΚ (ΕΕ L 63 της 10.03.2000) και 626/2004/ΕΚ (ΕΕ L 99 της 03.04.2000) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

Παράλληλα, η Ευρωπαϊκή Ένωση υποστηρίζει τους οργανισμούς και τα δίκτυα πολιτιστικής συνεργασίας που εργάζονται για την ολοκλήρωση της ηπείρου μας και τη διαμόρφωση της ευρωπαϊκής κοινωνίας των πολιτών [3], αλλά και συμβάλλει στο να προστατευθούν και να διατηρηθούν ζωντανοί στη συλλογική μνήμη οι κυριότερους χώροι και τα αρχεία που συνδέονται με τη μεταφορά και τον εγκλεισμό άμαχων πληθυσμών στα στρατόπεδα συγκέντρωσης [4].

[3] Βλ. ιδιαίτερα το ψήφισμα του Συμβουλίου, της 14ης Νοεμβρίου 1991 σχετικά με τα ευρωπαϊκά πολιτιστικά δίκτυα (ΕΕ C 314 της 5.12.1991).

[4] Απόφαση αριθ. 792/2004/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L138 της 30.04.2004).

Τέλος, από το 1985 και εξής η ΕΕ ανακηρύσσει κάθε χρόνο μία ή περισσότερες πόλεις ως πολιτιστικές Πρωτεύουσες της Ευρώπης, χορηγώντας τους ενδεχομένως οικονομική ενίσχυση [5].

[5] Ενώ στην αρχή η κίνηση αυτή είχε τον χαρακτήρα διακυβερνητικής πρωτοβουλίας, στη συνέχεια μετατράπηκε σε καθεαυτή κοινοτική δράση με την απόφαση αριθ. 1419/1999/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 166 της 1.7.1999).

2. ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΑ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

2.1 Ένα σημαντικό έργο ανάλυσης και μελλοντικού σχεδιασμού

Για να καταρτιστεί το νέο πρόγραμμα και για να γίνει ένας απολογισμός των ενεργειών που έχουν συντελεστεί στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας, έχουν διεξαχθεί αξιολογήσεις των κοινοτικών ενεργειών και προγραμμάτων στον τομέα του πολιτισμού [6]. Τις αξιολογήσεις αυτές εμπλούτισε η συμβολή πολλών φορέων του πολιτιστικού τομέα καθώς και η πείρα που έχει αποκομίσει η Επιτροπή από την υλοποίηση των πολιτιστικών της προγραμμάτων.

[6] Εκ των υστέρων αξιολόγηση των παλαιών προγραμμάτων Καλειδοσκόπιο, Αριάδνη και Ραφαήλ, ενδιάμεση αξιολόγηση του προγράμματος Πολιτισμός 2000, αξιολόγηση των οργανισμών ευρωπαϊκού πολιτιστικού ενδιαφέροντος.

Παράλληλα η Επιτροπή προέβη σε μια εκτεταμένη διαδικασία προβληματισμού σχετικά με τις μελλοντικές προοπτικές. Διοργάνωσε ιδίως ένα Φόρουμ με θέμα την πολιτιστική συνεργασία [7], επιφόρτισε μια ομάδα εμπειρογνωμόνων με τον προβληματισμό σχετικά με το μελλοντικό πολιτιστικό πρόγραμμα [8] και οργάνωσε δημόσιες διαβουλεύσεις [9]. Παράλληλα διοργάνωσε ή συμμετείχε σε σεμινάρια με εγκάρσιο ή τομεακό θεματολόγιο και ανέθεσε τη διεξαγωγή διαφόρων μελετών για θέματα που αφορούν την πολιτιστική συνεργασία [10].

[7] Φόρουμ της 21-22 Νοεμβρίου 2001 για την πολιτιστική συνεργασία στην Ευρώπη.

[8] Στο πλαίσιο αυτό, η ομάδα εμπειρογνωμόνων συνέταξε μια έκθεση με τίτλο « Towards a new cultural framework programme of the European Union » (« Προς ένα νέο πολιτιστικό πρόγραμμα-πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης » τον Ιούνιο του 2003.

[9] Οι δημόσιες διαβουλεύσεις σχετικά με το μελλοντικό ευρωπαϊκό πολιτιστικό πρόγραμμα έλαβαν χώρα από τον Απρίλιο έως τον Ιούλιο 2003 στο Διαδίκτυο.

[10] Μελέτη σχετικά με την εκμετάλλευση και την ανάπτυξη των δυνατοτήτων απασχόλησης που ενέχει ο πολιτιστικός τομέας στην ψηφιακή εποχή (Ιούνιος 2001), μελέτη σχετικά με την κινητικότητα και την ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων και των παραγωγών στον ευρωπαϊκό πολιτιστικό τομέα (Απρίλιος 2002), μελέτες του Ευρωβαρομέτρου σχετικά με την πολιτιστική συμμετοχή στην Ευρωπαϊκή Ένωση (Απρίλιος 2002), μελέτη σκοπιμότητας σχετικά με τη συγκρότηση ευρωπαϊκού παρατηρητηρίου για την πολιτιστική συνεργασία (Αύγουστος 2003), έκθεση σχετικά με την κατάσταση της πολιτιστικής συνεργασίας στην Ευρώπη (Οκτώβριος 2003).

Τέλος, κατά την εκπόνηση της πρότασής της, η Επιτροπή έλαβε επίσης υπόψη τις εργασίες του Συμβουλίου, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Επιτροπής των Περιφερειών [11].

[11] Βλ. ιδιαίτερα τα ψηφίσματα του Συμβουλίου της 25ης Ιουνίου 2002 (ΕΕ C 162 της 6.7.2002) και της 19ης Δεκεμβρίου 2002 (ΕΕ C 13 της 18.1.2003), τα ψηφίσματα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 5ης Σεπτεμβρίου 2001 (ΕΕ C 72 E της 21.03.2002), της 28ης Φεβρουαρίου 2002 (ΕΕ C 293 E της 28.11.2002) και της 21ης Οκτωβρίου 2002 (ΕΕ C 300 E της 11.12.2003), καθώς και τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών της 9ης Οκτωβρίου 2003 σχετικά με την παράταση του προγράμματος Πολιτισμός 2000.

2.2 Τα κυριότερα αποτελέσματα

Αυτή η ευρύτατη διαδικασία κατέδειξε κατά πρώτο λόγο τη βασιμότητα και τη σημασία της πολιτιστικής δράσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ωστόσο, εντόπισε και ορισμένες ελλείψεις, τις οποίες προτίθεται να διορθώσει το νέο πρόγραμμα.

2.2.1 Στην ευρωπαϊκή πολιτιστική δράση

Σήμερα η κοινοτική δράση είναι αποσπασματική. Παράλληλα με το πρόγραμμα-πλαίσιο « Πολιτισμός 2000 » συνυπάρχουν δύο άλλες κύριες κοινοτικές ενέργειες: η υποστήριξη προς τους οργανισμούς ευρωπαϊκού πολιτιστικού ενδιαφέροντος και η εκδήλωση « Πολιτιστικές Πρωτεύουσες της Ευρώπης ». Οι σχέσεις τους με το εν λόγω πρόγραμμα είναι ελάχιστες, έως και ανύπαρκτες. Αυτή η διάσπαση σε τρεις ενέργειες βλάπτει την εικόνα της Κοινότητας απέναντι στους πολίτες της, οι οποίοι αγνοούν το εύρος των προσπαθειών που καταβάλλονται για τη διαφύλαξη και την ακτινοβολία των πολιτισμών τους καθώς και για την ενσωμάτωση της πολιτιστικής διάστασης στο ευρωπαϊκό οικοδόμημα, γεγονός που αποδυναμώνει τη συνεκτικότητα του συνόλου.

2.2.2 Στο πρόγραμμα Πολιτισμός 2000

Το πρόγραμμα Πολιτισμός 2000 έχει θέσει υπερβολικά μεγάλο αριθμό στόχων σε σχέση με τους περιορισμένους οικονομικούς πόρους που διαθέτει. Αυτό μειώνει την αποτελεσματικότητά του αλλά και την « ευκρίνειά » του εφόσον τα σχέδια που υποστηρίζει, όντας πολλά και ποικίλα, ενδέχεται να δημιουργήσουν μια εντύπωση διάσπασης.

Εξάλλου, ο στεγανός διαχωρισμός μεταξύ των διαφόρων πολιτιστικών χώρων στο πλαίσιο του προγράμματος του προγράμματος Πολιτισμός 2000 έχει χαρακτηριστεί ως περιοριστικός παράγοντας για τους πολιτιστικούς φορείς, λόγω του ότι δεν επιτρέπει να ληφθεί επαρκώς υπόψη η μεταβαλλόμενη πραγματικότητα του τομέα, κινδυνεύοντας έτσι να αποκλείσει ορισμένες μορφές πολιτιστικής έκφρασης.

2.2.3 Στα είδη των υποστηριζόμενων ενεργειών

Το κοινοτικό πολιτιστικό πρόγραμμα δεν λαμβάνει υπόψη ορισμένες ενέργειες. Συνεπώς, αυτή τη στιγμή δεν υπάρχει πραγματική υποστήριξη στις δραστηριότητες προβληματισμού σχετικά με τις προκλήσεις και τα μέσα της πολιτιστικής συνεργασίας στην Ευρώπη.

3. Το ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΡΙΤΗΣ ΓΕΝΙΑΣ

3.1 Μια σφαιρική προσέγγιση

Ο γενικός στόχος της κοινοτικής δράσης είναι η επίτευξη ενός κοινού πολιτιστικού χώρου μέσα από την πολιτιστική συνεργασία στην Ευρώπη. Με αυτόν τον τρόπο η κοινοτική δράση θα συμβάλει ενεργά στη διαμόρφωση μιας ευρωπαϊκής ταυτότητας από τη βάση.

Όπως ανέφερε η Επιτροπή σε μια πρόσφατη ανακοίνωσή της [12], «Οι ευρωπαίοι πολίτες αποτελούν φυσικά την απώτατη ομάδα-στόχο όλων των ενεργειών της ΕΕ στον τομέα του πολιτισμού. Ωστόσο, τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα χρειάζονται μεσάζοντες προκειμένου να φθάσουν σε αυτούς τους πολίτες και να προσφέρουν υψηλής ποιότητας πολιτιστικές ενέργειες με ευρωπαϊκή διάσταση.» Οι εν λόγω μεσάζοντες είναι τα θέατρα, τα μουσεία, οι επαγγελματικοί σύλλογοι, τα ερευνητικά κέντρα, τα πανεπιστήμια, τα πολιτιστικά ιδρύματα, οι δημόσιες αρχές, κ.τ.λ.

[12] « Η ιδιότητα του ευρωπαίου πολίτη στην πράξη: προαγωγή του ευρωπαϊκού πολιτισμού και της πολυμορφίας μέσω των προγραμμάτων για τη νεολαία, τον πολιτισμό, τον οπτικοακουστικό τομέα και τη συμμετοχή των πολιτών » COM (2004) 154 τελικό.

Οι προαναφερθείσες μελέτες και εργασίες καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι είναι σκόπιμο να μειωθεί ο αριθμός των στόχων και, με την προοπτική αυτή, να δοθεί κυρίως έμφαση στους ακόλουθους τρεις άξονες, για τους οποίους υπάρχει ευρύτερη ομοφωνία [13] : την υποστήριξη στη διακρατική κινητικότητα των προσώπων που εργάζονται στον τομέα του πολιτισμού, την υποστήριξη στη διακρατική κυκλοφορία των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών έργων και προϊόντων και τέλος την υποστήριξη στον διαπολιτισμικό διάλογο. Είναι σκόπιμο να δοθούν στους πολιτιστικούς φορείς, και κατά συνέπεια στους πολίτες, περισσότερες ευκαιρίες για τη δημιουργία δικτύων, για την εκτέλεση σχεδίων, για μεγαλύτερη κινητικότητα ή και για την προώθηση του πολιτισμικού διαλόγου στην Ευρώπη και σε άλλες περιοχές του πλανήτη. Τα σχέδια που υποστηρίζονται από το πρόγραμμα θα πρέπει να έχουν επαρκή εμβέλεια και να ενέχουν τη μέγιστη προστιθέμενη αξία σε ευρωπαϊκό επίπεδο: επομένως κάθε σχέδιο θα πρέπει να επιδιώκει την επίτευξη τουλάχιστον δύο από τους προαναφερθέντες στόχους.

[13] Βλ. μεταξύ άλλων το ψήφισμα του Συμβουλίου, της 21ης Ιανουαρίου 2002 (ΕΕ C 032 της 05.02.2002), το ψήφισμα του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 2002 (ΕΕ C 13 της 18.01.2003, σ. 5), το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, της 22ας Οκτωβρίου 2002 (ΕΕ C 300 E, σ. 156), το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, της 4ης Σεπτεμβρίου 2003, τα συμπεράσματα του Φόρουμ για την πολιτιστική συνεργασία, τα αποτελέσματα των δημόσιων διαβουλεύσεων ή την έκθεση της ομάδας εμπειρογνωμόνων, του Ιουνίου 2003.

Σε σχέση με τις δύο πρώτες γενιές πολιτιστικής δράσης, το προτεινόμενο πρόγραμμα φιλοδοξεί να αποτελέσει ένα συνεκτικό, σφαιρικό και ολοκληρωμένο εργαλείο υπέρ της πολύπλευρης πολιτιστικής συνεργασίας στην Ευρώπη, ικανό να προσεγγίσει όλη την πολυπλοκότητα του θέματος. Πράγματι, στο πρόγραμμα αυτό προβλέπονται τρία επίπεδα παρέμβασης, καθένα από τα οποία ασχολείται με τρία διαφορετικά και αλληλοσυμπληρούμενα στρώματα της πολιτιστικής συνεργασίας, ανταποκρινόμενο έτσι σε ξεχωριστές αλλά αλληλένδετες ανάγκες. Εκεί έγκειται η κυριότερη καινοτομία αυτού του προγράμματος: μια σφαιρική προσέγγιση, η οποία αντιλαμβάνεται τον τομέα του πολιτισμού στο σύνολό του, ευνοώντας τις συνέργειες.

Σε κάθε επίπεδο παρέμβασης αντιστοιχεί ένα σκέλος.

Το πρώτο σκέλος συνίσταται στην άμεση οικονομική ενίσχυση βιώσιμων, διερευνητικών ή «ειδικών» σχεδίων συνεργασίας [14]. Έχει ουσιαστική σημασία στο βαθμό που συμβάλλει στον δυναμισμό της πολιτιστικής δραστηριότητας ευρωπαϊκού χαρακτήρα και υλοποιείται από ενέργειες ορατές για τον ευρωπαίο πολίτη, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό των χωρών που συμμετέχουν στο πρόγραμμα. Αυτό το σκέλος θα επιτρέψει επίσης στην ΕΕ να ενισχύσει την πολιτιστική της ακτινοβολία σε διεθνή κλίμακα, ευνοώντας τον πολλαπλασιασμό των επιτόπου σχεδίων.

[14] Στη γνώμη της τής 9ης Οκτωβρίου 2003, η Επιτροπή των Περιφερειών αποφάνθηκε υπέρ της προώθησης πολιτιστικών δραστηριοτήτων τοπικού χαρακτήρα και υψηλού πολιτιστικού επιπέδου. Παράλληλα, η ενδιάμεση αξιολόγηση του προγράμματος Πολιτισμός 2000 καθώς και η αξιολόγηση των παλαιών πολιτιστικών προγραμμάτων κατέδειξαν και αυτές τη συνέπεια και τη συνεκτικότητα αυτής της προσέγγισης μέσω σχεδίων.

Ωστόσο, η δράση αυτή θα πρέπει να συμπληρωθεί από μια πιο δομική παρέμβαση υπέρ της συνεργασίας, η οποία να υπερβαίνει την προσέγγιση μέσω σχεδίων. Για τον σκοπό αυτό, το δεύτερο σκέλος προβλέπει την πλήρη ενσωμάτωση του προγράμματος κοινοτικής δράσης για την προώθηση των οργανισμών που δραστηριοποιούνται σε ευρωπαϊκό επίπεδο στον πολιτιστικό τομέα. Αυτό έγκειται ιδίως στη χορήγηση ενίσχυσης για τη λειτουργία των ευρωπαϊκών οργανισμών που δραστηριοποιούνται σε σταθερή βάση υπέρ της πολιτιστικής συνεργασίας ή που διαδραματίζουν ρόλο «πρεσβευτών» του ευρωπαϊκού πολιτισμού και έχουν αποκομίσει σημαντική εμπειρογνωμοσύνη στον τομέα αυτόν [15].

[15] Στο ψήφισμά του της 14ης Νοεμβρίου 1991 (ΕΕ C 314 της 5.12.1991), το Συμβούλιο υπογράμμισε τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν τα δίκτυα πολιτιστικών οργανισμών για την πολιτιστική συνεργασία στην Ευρώπη.

Αυτή η πολυετής ενίσχυση αναμένεται ότι θα επιτρέψει στους εν λόγω οργανισμούς να αποκομίσουν οφέλη από την πείρα τους αναπτύσσοντας τις δραστηριότητές τους. Είναι επίσης σκόπιμο, για λόγους συνέχειας με το πρόγραμμα ενίσχυσης των οργανισμών, να υποστηριχθούν οι ενέργειες που αποσκοπούν στο να προστατεύσουν και να διατηρήσουν ζωντανούς στη συλλογική μνήμη τους κυριότερους χώρους και τα αρχεία που συνδέονται με τη μεταφορά και τον εγκλεισμό άμαχων πληθυσμών στα στρατόπεδα συγκέντρωσης.

Τέλος, το τρίτο σκέλος αποσκοπεί στο να υποστηρίξει δραστηριότητες ανάλυσης και πληροφόρησης, ώστε να διαμορφωθεί ένα κλίμα που να ευνοεί τη συνεργασία. Περιλαμβάνει τρεις αλληλοσυμπληρούμενες ενέργειες, οι οποίες «περιβάλλουν» την πολιτιστική συνεργασία σε διαφορετικά επίπεδα. Η πρώτη ενέργεια φιλοδοξεί να προωθήσει την παραγωγή πνευματικών εργαλείων, υποστηρίζοντας την εκπόνηση μελετών και εργασιών ανάλυσης με θέμα την πολιτιστική συνεργασία, γεγονός που θα επιτρέψει την καλύτερη γνώση του φαινομένου. Η δεύτερη αποσκοπεί στο να καταρρίψει ορισμένα πρακτικά εμπόδια για τη συνεργασία, μέσω της ανάπτυξης ενός εργαλείου στο Διαδίκτυο για την ανταλλαγή πληροφοριών και ορθών πρακτικών [16]. Η τρίτη προβλέπει τη στήριξη των «πολιτιστικών σημείων επαφής», έτσι ώστε να εξασφαλιστεί ότι θα διαδοθούν πρακτικές πληροφορίες σχετικά με το νέο πρόγραμμα προς τους ορθούς αποδέκτες κατά τρόπο αποτελεσματικό και ανταποκρινόμενο στην επιτόπια πραγματικότητα.

[16] Στο ψήφισμά του της 21ης Ιανουαρίου 2002 (ΕΕ C 032 της 05.02.2002 σ. 1), το Συμβούλιο καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη «να προωθούν τη χρησιμοποίηση των υφιστάμενων δικτύων ή των δικτύων που μπορούν να δημιουργηθούν μελλοντικά στα κράτη μέλη, ώστε να διευκολύνεται η συνεργασία και η ανταλλαγή πληροφοριών και ορθών πρακτικών σε ευρωπαϊκό επίπεδο» και «να ευνοούν τη δικτύωση των πολιτιστικών πληροφοριών που θα καταστήσουν δυνατή την πρόσβαση όλων των πολιτών στο ευρωπαϊκό πολιτιστικό περιεχόμενο με τα πιο προηγμένα τεχνολογικά μέσα, ιδίως εξακολουθώντας να ενθαρρύνουν την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής ηλεκτρονικής πύλης που άρχισε η Επιτροπή και συνδέοντας αυτή την πύλη με τα ψηφιακά πολιτιστικά περιεχόμενα που υπάρχουν στα κράτη μέλη». Παράλληλα, η μελέτη βιωσιμότητας σχετικά με τη συγκρότηση ενός παρατηρητηρίου πολιτιστικής συνεργασίας κατέδειξε και αυτή την αναγκαιότητα να οργανωθεί ο όγκος των πληροφοριών που τίθενται στη διάθεση των πολιτιστικών φορέων μέσα από ένα πλήθος δικτύων και ιστοχώρων στο Διαδίκτυο.

Καθεμία από τις ενέργειες αυτές πρέπει να γίνει αντιληπτή μέσα από το πρίσμα τριών ειδικών στόχων.

3.2 Οι ειδικοί στόχοι του νέου προγράμματος

Οι ειδικοί στόχοι που προσδιορίζονται στη συνέχεια προσδίδουν μια αληθινή ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία. Αυτό σημαίνει ότι η επιδίωξη των στόχων αυτών μέσω κοινοτικών ενεργειών δικαιολογείται πλήρως στο βαθμό που οι εν λόγω στόχοι δεν θα μπορούσαν να επιτευχθούν με εθνική δράση [17]. Όλα τα σχέδια και οι ενέργειες που θα επιλεχθούν για κοινοτική ενίσχυση θα πρέπει να καλύπτουν τουλάχιστον δύο από αυτούς.

[17] Προαναφερθέν ψήφισμα της 19ης Δεκεμβρίου 2002 (ΕΕ C13 της 18ης Ιανουαρίου 2003, σ. 5).

3.2.1 Υποστήριξη της διακρατικής κινητικότητας των προσώπων που εργάζονται στον πολιτιστικό τομέα

Πολύ συχνά οι πληροφορίες που τίθενται στη διάθεση των επαγγελματιών, οι οποίοι διαμένουν για μικρή ή μεγαλύτερη χρονική περίοδο σε μια άλλη χώρα, σχετικά με τις κοινωνικές, κανονιστικές και φορολογικές διατάξεις που ισχύουν στην εν λόγω χώρα είναι ακόμα ιδιαίτερα αποσπασματικές. Για να ευνοηθεί η κινητικότητα αυτών των επαγγελματιών, είναι αναγκαίο να διευκολυνθεί η διαμόρφωση δικτύων, ο καλύτερος συντονισμός και η διάδοση των γνώσεων και των πληροφοριών.

Η κοινοτική δράση στον πολιτιστικό τομέα θα υποστηρίξει δύο είδη κινητικότητας: αφενός, την κινητικότητα για την παροχή πολιτιστικών υπηρεσιών (π.χ. σειράς συναυλιών) και για την εγκατάσταση και, αφετέρου, την κινητικότητα που αποσκοπεί στην επιμόρφωση, την επαφή με άλλους πολιτισμούς και καλλιτεχνικές πρακτικές, την ανταλλαγή εμπειριών.

3.2.2 Ενθάρρυνση της διακρατικής κυκλοφορίας των έργων τέχνης και των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών προϊόντων

Η κυκλοφορία των έργων τέχνης, υλικών ή μη, και των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών προϊόντων πέρα από τα εθνικά σύνορα επιφέρει επιπλέον κόστος για τους διοργανωτές: έξοδα μεταφοράς, ασφαλιστικά έξοδα, δαπάνες για την έρευνα νέων αγορών, εντονότερες διαφημιστικές προσπάθειες για την ανάδειξη έργων ή καλλιτεχνών λιγότερο διάσημων στο εξωτερικό, επένδυση σε χρόνο για την οικειοποίηση με την αγορά υποδοχής (φορείς υποδοχής, κανονιστικές και διοικητικές τυπικές διαδικασίες, κ.τ.λ.). Συνεπώς, αυτός ο στόχος αντιστοιχεί σε εκείνους της Συνθήκης (άρθρο 3 στοιχείο π) και άρθρο 151) και ανταποκρίνεται σε ορισμένες βασικές κοινοτικές αποστολές (ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς και ενίσχυση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης χάρη στην υλοποίηση ενός κοινού πολιτιστικού χώρου).

3.2.3 Προώθηση του διαπολιτισμικού διαλόγου

Ως ανταλλαγή βασιζόμενη στο άνοιγμα και την ισότητα μεταξύ πολιτισμών, ο διαπολιτισμικός διάλογος οδηγεί σε αμοιβαίο εμπλουτισμό και στην κοινή αναζήτηση αξιών και συμμεριζόμενων ερμηνειών. Επίσης μπορεί να διαδραματίσει θεμελιώδη ρόλο ιδίως για την κοινωνική ένταξη των νέων Ευρωπαίων, που προέρχονται από διάφορους πολιτισμούς.

3.3 Τα μέσα

3.3.1 Ένα νέο πιο ανοιχτό μέσο

Το νέο πρόγραμμα είναι πιο ανοιχτό λόγω του ότι απομακρύνεται από την τομεακή προσέγγιση (ανά καλλιτεχνικούς και πολιτιστικούς χώρους). Οι πολιτιστικοί φορείς θα είναι ελεύθεροι να προτείνουν τα σχέδια που ανταποκρίνονται στα ενδιαφέροντα και στις προσδοκίες τους, είτε αυτά ανήκουν σε έναν χώρο είτε σε περισσότερους από έναν, στο βαθμό που επιδιώκουν τουλάχιστον δύο από τους προαναφερθέντες στόχους. Συνεπώς καμία πτυχή της πολιτιστικής και καλλιτεχνικής δραστηριότητας δεν εξαιρείται εκ προοιμίου.

Η κοινοτική πολιτιστική δράση φιλοδοξεί να ανοιχτεί σε πλήθος συμμετεχόντων, κυρίως από τις διοικήσεις έως τα δίκτυα, από τις πολιτιστικές ενώσεις έως τις επιχειρήσεις του πολιτιστικού κλάδου, και να δώσει τη δυνατότητα για συνεργασίες διαφόρων και ποικίλων μορφών.

Τέλος, το πρόγραμμα σκοπεύει να είναι ευρύτερα ανοιχτό στους συμμετέχοντες από τρίτες χώρες, ειδικότερα από τις χώρες που καλύπτονται από τη νέα πολιτική γειτνίασης, και να υποστηρίξει σχέδια που διεξάγονται εκτός των συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, συμβάλλοντας έτσι στην προβολή της.

3.3.2 Ένα νέο πληρέστερο εργαλείο

Το νέο πρόγραμμα είναι πληρέστερο δεδομένου ότι ενσωματώνει σε ένα ενιαίο δημοσιονομικό μέσο τις διάφορες πτυχές της πολιτιστικής συνεργασίας. Αναπτύσσει τρία μεγάλα σκέλη δράσης.

3.3.2.1 Πρώτο σκέλος: στήριξη πολιτιστικών ενεργειών

Στο πλαίσιο αυτού του σκέλους προβλέπεται η άμεση υποστήριξη ευρωπαϊκών σχεδίων συνεργασίας, ποικίλης διάρκειας και εύρους, τα οποία καλύπτουν τουλάχιστον δύο από τους ειδικούς στόχους που προσδιορίστηκαν ανωτέρω. Οι «πόλοι συνεργασίας» θέτουν έμφαση στον μακροπρόθεσμο χαρακτήρα της συνεργασίας. Κάθε πόλος συγκεντρώνει τους φορείς από έναν ή περισσότερους κλάδους στο πλαίσιο διαφόρων δραστηριοτήτων ή πολυετών σχεδίων, τα οποία ανήκουν σε έναν συγκεκριμένο χώρο ή σε πολλαπλούς χώρους αλλά ακολουθούν κοινούς στόχους. Οι «ενέργειες συνεργασίας» στοχεύουν στη δημιουργικότητα και την καινοτομία, ανοίγοντας έτσι τον δρόμο σε νέες συνεργασίες, οι οποίες μπορούν σε ορισμένες περιπτώσεις να συνεχιστούν στο πλαίσιο των πόλων συνεργασίας. Έχοντας μέγιστη διάρκεια το ένα έτος, συγκεντρώνουν τους ευρωπαϊκούς πολιτιστικούς φορείς στο πλαίσιο ενεργειών που εμπίπτουν σε έναν ή περισσότερους πολιτιστικούς χώρους. Τέλος, οι «ειδικές ενέργειες», είναι «εμβληματικού» και συλλογικού χαρακτήρα. Όντας σημαντικής εμβέλειας και μεγάλων διαστάσεων, οι ενέργειες αυτές θα πρέπει να έχουν σημαντική απήχηση στους λαούς της Ευρώπης και να συμβάλλουν στην καλύτερη συνειδητοποίηση της ενσωμάτωσης σε μία κοινότητα, καθώς και στην ευαισθητοποίηση απέναντι στην πολιτιστική πολυμορφία των κρατών μελών και στον διαπολιτισμικό και διεθνή διάλογο. Μεταξύ των «ειδικών ενεργειών», συγκαταλέγονται ιδίως οι « Πολιτιστικές Πρωτεύουσες της Ευρώπης », των οποίων θα πρέπει να ενισχυθεί η ευρωπαϊκή διάσταση.

3.3.2.2 Δεύτερο σκέλος: στήριξη των ευρωπαϊκών οργανισμών που δραστηριοποιούνται στον πολιτιστικό τομέα

Πέραν από την άμεση υποστήριξη σε σχέδια συνεργασίας, είναι σκόπιμο να χορηγηθεί ενίσχυση για τη λειτουργία οργανισμών που δρουν υπέρ της πολιτιστικής συνεργασίας ή που διαδραματίζουν τον ρόλο «πρεσβευτών» του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Το νέο πρόγραμμα προτίθεται να περιλάβει την υποστήριξη προς αυτούς τους οργανισμούς, ώστε να αυξήσει τη συνεκτικότητα της κοινοτικής δράσης.

Ακόμα, στο πλαίσιο αυτό εντάσσονται οι ενέργειες που αποσκοπούν αφενός στο να προστατεύσουν και να διατηρήσουν ζωντανούς στη συλλογική μνήμη τους κυριότερους χώρους και τα αρχεία που συνδέονται με τη μεταφορά και τον εγκλεισμό άμαχων πληθυσμών και που συμβολίζονται από τα μνημεία που έχουν ανεγερθεί στα πρώην στρατόπεδα συγκέντρωσης και σε άλλους τόπους μαζικών μαρτυρίων και εκτελέσεων αμάχων, και αφετέρου στο να διαιωνίσουν τη μνήμη εκείνων που χάθηκαν στα στρατόπεδα αυτά.

3.3.2.3 Τρίτο σκέλος: υποστήριξη στις μελέτες ανάλυσης καθώς και στη συλλογή και τη διάδοση πληροφοριών στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας

Η ύπαρξη πληροφοριών και αριθμητικών στοιχείων σχετικά με τις εξελίξεις της πολιτιστικής συνεργασίας σε ευρωπαϊκή κλίμακα, ιδίως όσον αφορά την κινητικότητα των πολιτιστικών φορέων, την κυκλοφορία των έργων τέχνης και τον διαπολιτισμικό διάλογο, έχει ουσιαστική σημασία. Αυτό θα επιτρέψει τον εμπλουτισμό των γνώσεων σχετικά με το φαινόμενο της συνεργασίας και τη διαμόρφωση πεδίου πρόσφορου για την ανάπτυξή της.

Εξάλλου, το πρόγραμμα θα ενθαρρύνει την ανάπτυξη ενός αποτελεσματικού εργαλείου επικοινωνίας και πληροφόρησης στο Διαδίκτυο, το οποίο θα στοχεύει ειδικότερα τις ανάγκες των επαγγελματιών στον τομέα της συνεργασίας.

Τέλος, για να εξασφαλιστεί μια στοχοθετημένη, αποτελεσματική και πλησιέστερη στους τόπους εφαρμογής διάδοση των πρακτικών πληροφοριών για το πρόγραμμα, το τελευταίο προβλέπει τη στήριξη των «πολιτιστικών σημείων επαφής». Τα όργανα αυτά, που δρουν σε εθνικό επίπεδο, δημιουργούνται από την Επιτροπή σε συνεργασία με τα κράτη μέλη και σε εθελοντική βάση.

3.4. Προς ένα πιο εύχρηστο πρόγραμμα

Στις προαναφερθείσες ανακοινώσεις της 10ης Φεβρουαρίου 2004 και της 9ης Μαρτίου 2004, η Επιτροπή υπογράμμισε ότι με την ευκαιρία της αναθεώρησης των νομικών μέσων είναι σημαντικό να απλοποιηθεί ο σχεδιασμός και η εφαρμογή των κοινοτικών μέτρων, καθώς και να σχεδιαστούν αυτά τα νέα προγράμματα με τον ορθολογικότερο δυνατό τρόπο.

3.4.1 Απλούστεροι όροι συμμετοχής για τους δικαιούχους

Η Επιτροπή θα εξετάσει όλα τα υπάρχοντα μέσα για την ελάφρυνση των όρων που επιβάλλονται στους δικαιούχους, τηρουμένων των ισχυόντων δημοσιονομικών κανόνων, και ιδιαίτερα μέσα από τα εξής:

- την απλούστευση των εντύπων και των όρων υποβολής των αιτήσεων,

- τη μεγαλύτερη διαφάνεια της διαδικασίας χορήγησης και τη βελτίωση της ενημέρωσης των αιτούντων,

- την εφαρμογή όσο το δυνατόν συχνότερα της αρχής της αναλογικότητας, π.χ. την εφαρμογή κατ' αποκοπήν συστημάτων όταν πρόκειται για μικρές συνεισφορές ή για καλά προσδιορισμένες δαπάνες, και τον περιορισμό των απαιτήσεων όσον αφορά την επαλήθευση των οικονομικών δυνατοτήτων των δικαιούχων οργανισμών όταν πρόκειται για μικρές επιδοτήσεις.

3.4.2. Ένας ορθολογικότερος τρόπος διαχείρισης

Για να ενισχυθεί η αποτελεσματικότητα και η αποδοτικότητα του προγράμματος, η Επιτροπή θα αναθέσει τη διαχείρισή του σε έναν εκτελεστικό οργανισμό, κατ' εφαρμογή του κανονισμού του Συμβουλίου περί θεσπίσεως του καταστατικού των εκτελεστικών οργανισμών που είναι επιφορτισμένοι με ορισμένα καθήκοντα σχετικά με τη διαχείριση κοινοτικών προγραμμάτων [18] και των κατευθυντήριων γραμμών για τη συγκρότηση και τη λειτουργία των εκτελεστικών οργανισμών που χρηματοδοτούνται από τον γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων [19].

[18] Κανονισμός αριθ. 58/2003 του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 2002, ΕΕ L11 της 16.01.2003.

[19] « Lignes directrices relatives ΰ la mise en place et au fonctionnement d'agences exιcutives financιes par le budget gιnιral des Communautιs europιennes », C/2003/4645 της 12.12.2003.

4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, φιλοδοξώντας να διαμορφώσει έναν κοινό πολιτιστικό χώρο, ο οποίος να σέβεται τις εθνικές και περιφερειακές διαφορές, προτείνει ένα πρόγραμμα που αποσκοπεί στην ανάπτυξη της διακρατικής πολιτιστικής συνεργασίας μέσα από τη στήριξη ενεργειών πολιτιστικής συνεργασίας, ευρωπαϊκών οργανισμών που δραστηριοποιούνται στον πολιτιστικό τομέα, μελετών και εργασιών ανάλυσης καθώς και τη στήριξη της πληροφόρησης και της επικοινωνίας.

Συνεπώς, η Επιτροπή προτείνει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο να εγκρίνουν τη συνημμένη απόφαση σχετικά με το πρόγραμμα Πολιτισμός 2007.

2004/0150 (COD)

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τη θέσπιση του προγράμματος Πολιτισμός 2007 (2007-2013)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 151 παράγραφος 5 πρώτη περίπτωση,

την πρόταση της Επιτροπής [20],

[20] EE C [...] της [...], σ. [...].

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών [21],

[21] EE C [...] της [...], σ. [...].

Αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 251 της Συνθήκης,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Είναι αναγκαίο να δοθεί ώθηση στη συνεργασία και στις πολιτιστικές ανταλλαγές έτσι ώστε να γίνεται σεβαστή και να προωθείται η πολυμορφία των πολιτισμών στην Ευρώπη και να βελτιωθεί η γνώση των ευρωπαίων πολιτών σχετικά με τους διαφορετικούς από τον πολιτισμό της χώρας τους πολιτισμούς της Ευρώπης. Η προώθηση της πολιτιστικής συνεργασίας και πολυμορφίας συμβάλλει, με αυτό τον τρόπο, ώστε η ευρωπαϊκή ιθαγένεια να καταστεί απτή πραγματικότητα μέσω της ενθάρρυνσης της άμεσης συμμετοχής των ευρωπαίων πολιτών στη διαδικασία ολοκλήρωσης.

(2) Ο πολιτισμός πρέπει να συμβάλλει στη βελτίωση της εξωτερικής προβολής της Ευρωπαϊκής Ένωσης μέσω της αξιοποίησης της πολιτιστικής της πολυμορφίας και των κοινών διαστάσεων των πολιτισμών της.

(3) Η πλήρης αποδοχή από τους πολίτες και η συμμετοχή τους στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση προϋποθέτει ότι θα αναδεικνύονται περισσότερο οι κοινές αξίες και πολιτιστικές τους ρίζες ως βασικό στοιχείο της ταυτότητάς τους και της συμμετοχής τους σε μια κοινωνία με βάση την ελευθερία, την ισότητα, τη δημοκρατία, την ανεκτικότητα και την αλληλεγγύη.

(4) Είναι επίσης αναγκαίο να δοθεί ώθηση στην ενεργό άσκηση της ιδιότητας του πολίτη και να ενισχυθεί η καταπολέμηση του αποκλεισμού σε όλες τις μορφές του, συμπεριλαμβανομένων του ρατσισμού και της ξενοφοβίας.

(5) Το άρθρο 3 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας ορίζει ότι για όλες τις ενέργειες που προβλέπονται στο άρθρο αυτό, η Κοινότητα προσπαθεί να μειώσει τις ανισότητες και να προωθήσει την ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών.

(6) Τα πολιτιστικά προγράμματα Καλειδοσκόπιο, Ariane και Raphaλl, και στη συνέχεια το πρόγραμμα Πολιτισμός 2000, που θεσπίστηκαν αντίστοιχα με τις αποφάσεις αριθ. 719/96/ΕΚ [22], 2085/97/ΕΚ [23], 2228/97/ΕΚ [24] και 508/2000/ΕΚ [25] του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, αποτέλεσαν θετικά βήματα στην υλοποίηση της κοινοτικής δράσης στον πολιτιστικό τομέα. Με τον τρόπο αυτό αποκτήθηκε αξιοσημείωτη εμπειρία, ιδίως χάρη στην αξιολόγηση των προαναφερόμενων πολιτιστικών προγραμμάτων. Την παρούσα στιγμή η πολιτιστική δράση της Κοινότητας πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο εξορθολογισμού και ενίσχυσης με βάση τα αποτελέσματα των αξιολογήσεων αυτών, τα αποτελέσματα της διαβούλευσης που έχει ξεκινήσει με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη και τις πρόσφατες εργασίες των ευρωπαϊκών οργάνων. Είναι κατά συνέπεια σκόπιμο να θεσπιστεί πρόγραμμα για τον σκοπό αυτό.

[22] EE L 99 της 20.4.1996, σ. 20.

[23] EE L 291 της 24.10.1997, σ. 26.

[24] EE L 305 της 8.11.1997, σ. 31.

[25] EE L 63 της 10.3.2000, σ. 1.

(7) Τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα αποφάνθηκαν σε πολλές περιπτώσεις για θέματα που αφορούν την κοινοτική πολιτιστική δράση και τις προκλήσεις της πολιτιστικής συνεργασίας: συγκεκριμένα, το Συμβούλιο με τα ψηφίσματα της 25ης Ιουνίου 2002 για ένα νέο πρόγραμμα εργασιών όσον αφορά την ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα του πολιτισμού [26] και της 19ης Δεκεμβρίου 2002 για την εφαρμογή του προγράμματος εργασιών όσον αφορά την ευρωπαϊκή συνεργασία στον τομέα του πολιτισμού [27], το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με τα ψηφίσματα της 5ης Σεπτεμβρίου 2001 για την πολιτιστική συνεργασία στην Ευρωπαϊκή Ένωση [28], της 28ης Φεβρουαρίου 2002 για την εφαρμογή του προγράμματος Πολιτισμός 2000 [29], της 22ας Οκτωβρίου 2002 για τη σπουδαιότητα και το δυναμισμό του θεάτρου και των τεχνών του θεάματος στη διευρυμένη Ευρώπη [30], καθώς και η Επιτροπή των Περιφερειών στη γνωμοδότησή της τής 9ης Οκτωβρίου 2003 για την παράταση του προγράμματος Πολιτισμός 2000.

[26] EE C 162 της 6.7.2002, σ. 5

[27] EE C 13 της 18.1.2003, σ. 5

[28] EE C 72 E της 21.3.2002

[29] EE C 293 E της 28.11.2002, σ. 105

[30] EE C 300 E της 11.12.2003, σ. 156

(8) To Συμβούλιο τόνισε την ανάγκη να υιοθετηθεί σε κοινοτικό επίπεδο μια συνεκτικότερη προσέγγιση όσον αφορά τον πολιτισμό, καθώς και το γεγονός ότι η ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία αποτελεί μια βασική και καθοριστική έννοια στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής συνεργασίας στον πολιτιστικό τομέα, όπως και μια γενική προϋπόθεση για τις ενέργειες που αναλαμβάνει η Κοινότητα στον τομέα του πολιτισμού [31].

[31] Ψηφίσματα του Συμβουλίου της 25ης Ιουνίου 2002 και της 19ης Δεκεμβρίου 2003 που αναφέρθηκαν παραπάνω.

(9) Για να υλοποιηθεί αυτός ο κοινός πολιτιστικός χώρος των λαών της Ευρώπης, πρέπει να ενθαρρυνθεί η διακρατική κινητικότητα των πολιτιστικών φορέων, η διακρατική κυκλοφορία των καλλιτεχνικών και των πολιτιστικών έργων και προϊόντων καθώς και να ενισχυθούν ο πολιτιστικός διάλογος και οι πολιτιστικές ανταλλαγές.

(10) Στο πλαίσιο αυτό, πρέπει να προωθηθεί μια αυξημένη συνεργασία μεταξύ των πολιτιστικών φορέων, ώστε αυτοί να ενθαρρυνθούν να διαμορφώσουν πόλους συνεργασίας που θα τους επιτρέψουν να αναπτύξουν δραστηριότητες από κοινού, να στηριχθούν περισσότερο στοχοθετημένες ενέργειες που έχουν πραγματική ευρωπαϊκή προστιθέμενη αξία, να υποστηριχθούν μείζονες πολιτιστικές εκδηλώσεις, να ενισχυθούν ευρωπαϊκοί οργανισμοί πολιτιστικής συνεργασίας και να ενθαρρυνθούν οι εργασίες ανάλυσης σχετικά με επιλεγμένα θέματα ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος καθώς και οι δραστηριότητες συλλογής και διάδοσης των πληροφοριών στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας.

(11) Σύμφωνα με την απόφαση για τη θέσπιση κοινοτικής δράσης όσον αφορά την εκδήλωση «Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης» [32], η εκδήλωση αυτή, την οποία γνωρίζουν σε μεγάλο βαθμό οι Ευρωπαίοι και η οποία συμβάλλει στην ενίσχυση του αισθήματος ταύτισης με έναν κοινό πολιτιστικό χώρο πρέπει να λάβει σημαντική χρηματοδότηση. Στο πλαίσιο της εκδήλωσης αυτής, πρέπει να δοθεί έμφαση στην διευρωπαϊκή πολιτιστική συνεργασία.

[32] Απόφαση αριθ. 1419/1999/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 25ης Μαΐου 1999 για τη θέσπιση κοινοτικής δράσης όσον αφορά την εκδήλωση «Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης» για το διάστημα 2005 έως 2019, (ΕΕΕΚ L 166 της 1.7.1999).

(12) Πρέπει να ενισχυθεί η λειτουργία οργανισμών που συμβάλλουν στην ευρωπαϊκή πολιτιστική συνεργασία και που διαδραματίζουν έτσι το ρόλο «πρεσβευτή» του ευρωπαϊκού πολιτισμού με βάση την εμπειρία που έχει αποκτήσει η Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο της απόφασης αριθ. 792/2004/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Απριλίου 2004, σχετικά με τη θέσπιση προγράμματος κοινοτικής δράσης για την προώθηση των οργανισμών που δραστηριοποιούνται σε ευρωπαϊκό επίπεδο στον τομέα του πολιτισμού [33].

[33] Απόφαση αριθ. 792/2004/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 21ης Απριλίου 2004 σχετικά με τη θέσπιση προγράμματος κοινοτικής δράσης για την προώθηση των οργανισμών που δραστηριοποιούνται σε ευρωπαϊκό επίπεδο στον τομέα του πολιτισμού. (ΕΕ L 138 της 30ής Απριλίου 2004).

(13) Πρέπει επίσης να συνεχιστεί η δράση που ανέλαβε η Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο της προαναφερθείσας απόφασης αριθ. 792/2004/ΕΚ, έτσι ώστε η Ένωση να συμβάλει στη διασφάλιση της ευρωπαϊκής και διεθνούς προστασίας ως ιστορικών μνημείων των χώρων που χρησιμοποιήθηκαν ως στρατόπεδα συγκέντρωσης από τους ναζί.

(14) Είναι απαραίτητο, για να αυξηθεί η προστιθέμενη αξία της κοινοτικής δράσης, να διασφαλιστεί η συνοχή και συμπληρωματικότητα των ενεργειών που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο της παρούσας απόφασης και άλλων σχετικών κοινοτικών πολιτικών, ενεργειών και οργάνων, σύμφωνα με το άρθρο 151 παράγραφος 4 της Συνθήκης.

(15) Είναι αναγκαίο το πρόγραμμα, σεβόμενο την αρχή της ελευθερίας έκφρασης, να συμβάλει στις προσπάθειες της Ένωσης στον τομέα της προώθησης της βιώσιμης ανάπτυξης και της καταπολέμησης κάθε μορφής διακρίσεων.

(16) Οι χώρες που είναι υποψήφιες για προσχώρηση στην Ευρωπαϊκή Ένωση και οι χώρες της ΕΖΕΣ, μέλη της συμφωνίας του ΕΟΧ, έχουν την αναγνωρισμένη δυνατότητα να συμμετέχουν στα κοινοτικά προγράμματα βάσει των συμφωνιών που έχουν συναφθεί με τις χώρες αυτές.

(17) Στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Θεσσαλονίκης στις 19 και 20 Ιουνίου 2003, εγκρίθηκε το «Θεματολόγιο της Θεσσαλονίκης για τα Δυτικά Βαλκάνια: Πορεία προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση», στο οποίο προβλέπεται η δυνατότητα συμμετοχής στα κοινοτικά προγράμματα των χωρών που βρίσκονται σε διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης με βάση συμφωνίες-πλαίσιο που θα υπογραφούν μεταξύ της Κοινότητας και των χωρών αυτών. Οι χώρες αυτές θα πρέπει να μπορούν, εάν το επιθυμούν, σε συνάρτηση με τους δημοσιονομικούς υπολογισμούς ή τις πολιτικές προτεραιότητες, να συμμετέχουν στο πρόγραμμα ή να διαθέτουν στενότερη δυνατότητα συνεργασίας με βάση πρόσθετα κονδύλια και συγκεκριμένους όρους που θα συμφωνηθούν μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών.

(18) Το πρόγραμμα θα πρέπει επίσης να επιτρέψει τη συνεργασία με τρίτες χώρες που έχουν υπογράψει με την Ευρωπαϊκή Κοινότητα συμφωνίες με ένα πολιτιστικό σκέλος, σύμφωνα με όρους που θα πρέπει να καθοριστούν.

(19) Είναι σκόπιμο να θεσπιστεί ενιαίο μέσο χρηματοδότησης και προγραμματισμού για την πολιτιστική συνεργασία, με τον τίτλο «πρόγραμμα Πολιτισμός 2007», για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2007 έως την 31η Δεκεμβρίου 2013.

(20) Η κοινοτική δράση είναι συμπληρωματική προς τις εθνικές ή περιφερειακές ενέργειες που πραγματοποιούνται στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας. Με δεδομένο ότι οι στόχοι της εξεταζόμενης δράσης (διακρατική κινητικότητα των πολιτιστικών φορέων στην Ευρώπη, διακρατική κυκλοφορία των καλλιτεχνικών έργων και των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών προϊόντων καθώς και ο διαπολιτισμικός διάλογος) δεν μπορούν να υλοποιηθούν με ικανοποιητικό τρόπο από τα κράτη μέλη λόγω του διακρατικού χαρακτήρα τους, και μπορούν συνεπώς να πραγματωθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο, η Κοινότητα μπορεί να λάβει μέτρα βάσει της αρχής της επικουρικότητας που προβλέπει το άρθρο 5 της Συνθήκης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως διατυπώνεται στο εν λόγω άρθρο, η απόφαση αυτή δεν υπερβαίνει τα όσα είναι απαραίτητα για να επιτευχθούν οι στόχοι αυτοί.

(21) Όσον αφορά την υλοποίηση της κοινοτικής στήριξης, πρέπει να ληφθεί υπόψη η ιδιόμορφη φύση του πολιτιστικού τομέα στην Ευρώπη και ιδίως να ληφθεί μέριμνα έτσι ώστε οι διοικητικές και χρηματοδοτικές διαδικασίες να απλοποιηθούν όσο το δυνατόν περισσότερο και να προσαρμοστούν στους επιδιωκόμενους στόχους καθώς και στις πρακτικές και στις εξελίξεις του πολιτιστικού τομέα.

(22) Πρέπει να διασφαλιστεί, στο πλαίσιο της συνεργασίας μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών, η συνεχής παρακολούθηση και αξιολόγηση του παρόντος προγράμματος έτσι ώστε να υπάρχει δυνατότητα να γίνονται οι κατάλληλες προσαρμογές, ιδίως στις προτεραιότητες υλοποίησης των μέτρων. Η αξιολόγηση θα περιλαμβάνει εξωτερική αξιολόγηση που θα διεξαγάγουν ανεξάρτητοι και αμερόληπτοι οργανισμοί.

(23) Πρέπει να εφαρμοστούν κατάλληλα μέτρα έτσι ώστε να αποφεύγονται παρατυπίες και περιπτώσεις απάτης, να προβλέπεται ανάκτηση κεφαλαίων που έχουν απολεσθεί, καταβληθεί ή χρησιμοποιηθεί ακατάλληλα.

(24) Η παρούσα απόφαση πρέπει να αποσκοπεί στη δημιουργία, για το σύνολο της διάρκειας του προγράμματος, ενός χρηματοδοτικού πλαισίου που αποτελεί την προνομιακή αναφορά σύμφωνα με το σημείο 33 της διοργανικής συμφωνίας μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής της 6ης Μαΐου 1999 για τη δημοσιονομική πειθαρχία και τη βελτίωση της διαδικασίας του προϋπολογισμού [34].

[34] ΕΕ C 172 της 18.6.1999, σ. 1.

(25) Πρέπει να αποφασιστούν τα απαραίτητα μέτρα για την υλοποίηση της παρούσας απόφασης σύμφωνα με την απόφαση 1999/468/EΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1999 για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή [35]:

[35] ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23.

(26) Πρέπει να προβλεφθούν μεταβατικές διατάξεις έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η απρόσκοπτη μετάβαση μεταξύ, αφενός, των προγραμμάτων που θεσπίζονται με τις αποφάσεις αριθ. 508/2000/ΕΚ ή 792/2004/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και, αφετέρου, του προγράμματος που θεσπίζεται με την παρούσα απόφαση,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΟΥΝ:

Άρθρο 1

Θέσπιση και διάρκεια του προγράμματος

1. Η παρούσα απόφαση θεσπίζει το πρόγραμμα Πολιτισμός 2007, που αποτελεί ενιαίο πολυετές πρόγραμμα για τις κοινοτικές ενέργειες στον τομέα του πολιτισμού, το οποίο στο εξής καλείται «το πρόγραμμα».

2. Το πρόγραμμα εφαρμόζεται κατά την περίοδο που αρχίζει την 1η Ιανουαρίου 2007 και λήγει την 31η Δεκεμβρίου 2013.

Άρθρο 2

Δημοσιονομική κάλυψη του προγράμματος

1. Το δημοσιονομικό κονδύλιο για την εκτέλεση του παρόντος προγράμματος, για την περίοδο που προβλέπεται στο άρθρο 1, ανέρχεται σε 408 εκατ. ευρώ.

2. Οι ετήσιες πιστώσεις εγκρίνονται από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή εντός του ορίου των δημοσιονομικών προοπτικών.

Άρθρο 3

Στόχοι του προγράμματος

1. Ο γενικός στόχος του προγράμματος είναι να συμβάλει στην ανάδειξη ενός κοινού πολιτιστικού χώρου για τους Ευρωπαίους μέσω της ανάπτυξης της πολιτιστικής συνεργασίας των δημιουργών, των πολιτιστικών φορέων και των πολιτιστικών οργανισμών στις χώρες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα, με σκοπό να ενθαρρύνει τη δημιουργία μιας ευρωπαϊκής ιθαγένειας.

2. Ειδικότεροι στόχοι του προγράμματος είναι:

(α) να προωθήσει τη διακρατική κινητικότητα των ατόμων που εργάζονται στον πολιτιστικό τομέα.

(β) να ενθαρρύνει τη διακρατική κυκλοφορία των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών έργων και προϊόντων

(γ) να ενθαρρύνει το διαπολιτισμικό διάλογο.

Άρθρο 4

Πεδία δράσης του προγράμματος

1. Οι στόχοι του προγράμματος επιτυγχάνονται με την υλοποίηση των ακόλουθων ενεργειών, όπως περιγράφονται στο παράρτημα:

(α) Στήριξη πολιτιστικών ενεργειών:

* Πόλοι συνεργασίας

* Ενέργειες συνεργασίας

* Ειδικές ενέργειες

(β) Στήριξη των οργανώσεων που δραστηριοποιούνται σε ευρωπαϊκό επίπεδο στον πολιτιστικό τομέα καθώς και των ενεργειών που αποσκοπούν, αφενός, στο να προστατεύσουν και να διατηρήσουν ζωντανούς στη συλλογική μνήμη τους κυριότερους χώρους και τα αρχεία που συνδέονται με τη μεταφορά και τον εγκλεισμό άμαχων πληθυσμών και που συμβολίζονται από τα μνημεία που έχουν ανεγερθεί στα πρώην στρατόπεδα συγκέντρωσης και σε άλλους τόπους μαζικών μαρτυρίων και εκτελέσεων αμάχων, και, αφετέρου, στο να διαιωνίσουν τη μνήμη εκείνων που χάθηκαν στα στρατόπεδα αυτά.

(γ) Στήριξη των εργασιών ανάλυσης καθώς και συλλογής και διάδοσης πληροφοριών στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας.

2. Οι ενέργειες αυτές διεξάγονται σύμφωνα με τις διατάξεις που αναφέρονται στο παράρτημα.

Άρθρο 5

Διατάξεις σχετικά με τις τρίτες χώρες

1. Το πρόγραμμα είναι ανοιχτό στη συμμετοχή των εξής χωρών:

- των χωρών της ΕΖΕΣ που είναι μέλη του ΕΟΧ, σύμφωνα με τις διατάξεις της συμφωνίας ΕΟΧ.

- των υποψήφιων χωρών που διαθέτουν μια προενταξιακή στρατηγική για την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, βάσει των γενικών αρχών και των γενικών προϋποθέσεων και όρων συμμετοχής των χωρών αυτών στα κοινοτικά προγράμματα που καθορίζονται αντίστοιχα στην συμφωνία-πλαίσιο και στις αποφάσεις των συμβουλίων σύνδεσης.

- των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων σύμφωνα με τους όρους που καθορίζονται με τις χώρες αυτές ύστερα από τις συμφωνίες-πλαίσιο που θα συναφθούν σχετικά με την συμμετοχή τους στα κοινοτικά προγράμματα.

Οι χώρες που αναφέρονται στην παρούσα παράγραφο, υπό τον όρο να πληρούνται οι απαιτούμενες προϋποθέσεις, και μέσω της καταβολής συμπληρωματικών πιστώσεων, συμμετέχουν πλήρως στο πρόγραμμα.

2. Το πρόγραμμα είναι επίσης ανοιχτό στη συνεργασία με άλλες τρίτες χώρες οι οποίες έχουν συνάψει με την Ευρωπαϊκή Κοινότητα συμφωνίες σύνδεσης ή συνεργασίας που περιλαμβάνουν πολιτιστικές ρήτρες, βάσει πρόσθετων πιστώσεων και σύμφωνα με διαδικασίες που πρόκειται να συμφωνηθούν.

- Οι χώρες των Δυτικών Βαλκανίων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, οι οποίες δεν επιθυμούν να συμμετέχουν πλήρως στο πρόγραμμα, μπορούν να συνεργάζονται με το πρόγραμμα υπό τους όρους που ορίζονται στην παρούσα παράγραφο.

Άρθρο 6

Συνεργασία με τους διεθνείς οργανισμούς

Το πρόγραμμα επιτρέπει τη συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς, οι οποίοι αναπτύσσουν δράση στον τομέα του πολιτισμού, όπως η Unesco ή το Συμβούλιο της Ευρώπης, στο πλαίσιο της ισότιμης συμμετοχής και της τήρησης των κανόνων λειτουργίας κάθε ιδρύματος ή οργανισμού, για την υλοποίηση των ενεργειών που αναφέρονται στο άρθρο 4.

Άρθρο 7

Συμπληρωματικότητα με άλλα κοινοτικά μέσα δράσης

Η Επιτροπή εξασφαλίζει τη σύνδεση μεταξύ του προγράμματος και άλλων κοινοτικών μέτρων, ιδίως στους τομείς της εκπαίδευσης, της επαγγελματικής κατάρτισης, της νεότητας, του αθλητισμού, των γλωσσών, της κοινωνικής ένταξης, της καταπολέμησης των διακρίσεων και της έρευνας.

Άρθρο 8

Εφαρμογή

1. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την εφαρμογή των κοινοτικών ενεργειών που αποτελούν το αντικείμενο του παρόντος προγράμματος, σύμφωνα με το παράρτημα.

2. Τα ακόλουθα μέτρα θεσπίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία διαχείρισης που προβλέπεται στο άρθρο 9 παράγραφος 2:

(α) το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας, συμπεριλαμβανομένων των προτεραιοτήτων, καθώς και τα κριτήρια και οι διαδικασίες επιλογής.

(β) ο ετήσιος προϋπολογισμός και η κατανομή των κονδυλίων μεταξύ των διαφόρων ενεργειών του προγράμματος.

(γ) τα μέτρα παρακολούθησης και αξιολόγησης του προγράμματος.

3. Όλα τα άλλα μέτρα που απαιτούνται για την εφαρμογή της παρούσας απόφασης θεσπίζονται σύμφωνα με την συμβουλευτική διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 9 παράγραφος 3.

Άρθρο 9

Επιτροπή

1. Η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή η οποία απαρτίζεται από εκπροσώπους των κρατών μελών και της οποίας την προεδρία ασκεί εκπρόσωπος της Επιτροπής.

2. Όπου γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο εφαρμόζονται τα άρθρα 4 και 7 της απόφασης 1999/468/EΚ τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 8 της απόφασης αυτής. Η περίοδος που προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 της απόφασης 1999/468/EΚ ορίζεται σε δύο μήνες.

3. Όταν γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζονται τα άρθρα 3 και 7 της απόφασης 1999/468/EΚ τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 8 της απόφασης αυτής.

4. Η επιτροπή θεσπίζει τον εσωτερικό κανονισμό της.

Άρθρο 10

Πολιτιστικά σημεία επαφής

1 Τα πολιτιστικά σημεία επαφής, όπως αυτά ορίζονται στο σημείο Ι.3.3 του παραρτήματος, δρουν με την ιδιότητα των οργάνων υλοποίησης για τη διάδοση των πληροφοριών σχετικά με το πρόγραμμα σε εθνικό επίπεδο, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 54 παράγραφος 2 στοιχείο γ), και παράγραφος 3 του κανονισμού (EΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002.

2 Τα πολιτιστικά σημεία επαφής πρέπει να πληρούν τα ακόλουθα κριτήρια:

- να διαθέτουν επαρκές προσωπικό με κατάλληλα επαγγελματικά προσόντα σε σχέση με την αποστολή τους και με γλωσσικά προσόντα που να επιτρέπουν την εργασία σε ένα περιβάλλον διεθνούς συνεργασίας.

- να διαθέτουν κατάλληλες υποδομές, ίδίως όσον αφορά τον εξοπλισμό πληροφορικής και τα μέσα επικοινωνίας.

- να εργάζονται σε ένα διοικητικό πλαίσιο που να τους επιτρέπει να εκτελούν αποτελασματικά τα καθήκοντά τους και να αποφεύγουν οποιαδήποτε σύγκρουση συμφερόντων.

Άρθρο 11

Οικονομικές διατάξεις

1. Σύμφωνα με το άρθρο 176 παράγραφος 2 του κανονισμού (EΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2342/2002 της Επιτροπής, η Επιτροπή μπορεί να αποφασίσει ανάλογα με τα χαρακτηριστικά των δικαιούχων και τη φύση των ενεργειών, εάν δύνανται να εξαιρεθούν από την επαλήθευση των ικανοτήτων και των επαγγελματικών προσόντων που είναι απαραίτητα για να φέρουν εις πέρας την ενέργεια ή το πρόγραμμα εργασίας.

2. Οι χρηματοδοτικές ενισχύσεις θα λάβουν τη μορφή επιδοτήσεων σε νομικά πρόσωπα. Σε ορισμένες περιπτώσεις θα δύνανται να χορηγηθούν επιδοτήσεις και σε φυσικά πρόσωπα κατ' εφαρμογή του άρθρου 114 παράγραφος 1 του δημοσιονομικού κανονισμού αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου. Η Επιτροπή μπορεί επίσης να απονείμει βραβεία σε φυσικά ή νομικά πρόσωπα για ενέργειες ή για σχέδια που υλοποιούνται στο πλαίσιο του προγράμματος. Σύμφωνα με το άρθρο 181 του κανονισμού (EΚ, Ευρατόμ) αριθ.2342/2002 της Επιτροπής και ανάλογα με την φύση της δράσης, μπορούν να επιτραπούν κατ' αποκοπήν χρηματοδοτήσεις και/ή προσφυγή σε πίνακες κόστους ανά μονάδα.

3. Σύμφωνα με το άρθρο 168 παράγραφος 1 του κανονισμού (EΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2342/2002 της Επιτροπής, μπορούν να λάβουν επιδότηση ειδικές δραστηριότητες των ευρωπαϊκών πολιτιστικών πρωτευουσών που ορίζονται σύμφωνα με την απόφαση 1419/1999/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 25ης Μαΐου 1999 για τη θέσπιση κοινοτικής δράσης όσον αφορά την εκδήλωση «Πολιτιστική Πρωτεύουσα της Ευρώπης» για το διάστημα 2005 έως 2019.

Άρθρο 12

Συνεισφορά του προγράμματος σε άλλες κοινοτικές πολιτικές

Το πρόγραμμα συμβάλλει στην ενίσχυση των οριζόντιων πολιτικών της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, με τους εξής τρόπους:

(α) την προώθηση της θεμελιώδους αρχής της ελευθερίας έκφρασης.

(β) την ενθάρρυνση της συνειδητοποίησης της σημασίας που έχει η συμβολή στην αειφόρο ανάπτυξη.

(γ) τη συμβολή στην εξάλειψη κάθε διάκρισης λόγω φύλου, φυλετικής ή εθνικής καταγωγής, θρησκείας ή πεποιθήσεων, αναπηρίας, ηλικίας ή σεξουαλικού προσανατολισμού.

Ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στη συνοχή και τη συμπληρωματικότητα μεταξύ του προγράμματος και των κοινοτικών πολιτικών στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας με τις τρίτες χώρες.

Άρθρο 13

Παρακολούθηση και αξιολόγηση

1. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την τακτική παρακολούθηση του προγράμματος. Τα αποτελέσματα της διαδικασίας παρακολούθησης και αξιολόγησης λαμβάνονται υπόψη κατά την υλοποίηση του προγράμματος.

Η παρακολούθηση περιλαμβάνει ιδίως την σύνταξη των εκθέσεων που αναφέρονται στην παράγραφο 3 στοιχεία α) και γ).

Οι ειδικοί στόχοι θα επανεξεταστούν, κατά περίπτωση, με βάση τα αποτελέσματα των εκθέσεων παρακολούθησης.

2. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την τακτική, εξωτερική και ανεξάρτητη αξιολόγηση του προγράμματος.

3. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο, στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών:

(α) ενδιάμεση έκθεση αξιολόγησης σχετικά με τα αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί και με τις ποιοτικές και ποσοτικές πτυχές της υλοποίησης του παρόντος προγράμματος το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2010.

(β) ανακοίνωση σχετικά με τη συνέχεια του παρόντος προγράμματος το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2011.

(γ) έκθεση εκ των υστέρων αξιολόγησης το αργότερο έως τις 31 Δεκεμβρίου 2015.

Άρθρο 14

Μεταβατικές διατάξεις

Οι ενέργειες που αναλαμβάνονται πριν από τις 31 Δεκεμβρίου 2006 με βάση τις αποφάσεις αριθ. 508/2000/EΚ ή αριθ. 792/2004/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου συνεχίζουν να αποτελούν αντικείμενο διαχείρισης έως τη λήξη τους βάσει των διατάξεων των αποφάσεων αυτών.

Η επιτροπή που προβλέπεται στο άρθρο 5 της απόφασης αριθ. 508/2000/ΕΚ αντικαθίσταται από την επιτροπή που προβλέπεται στο άρθρο 9 της παρούσας απόφασης.

Άρθρο 15

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Βρυξέλλες, [...]

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

[...]

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

I. Περιγραφη των δραστηριοτητων και των εκδηλωσεων

1. Πρωτο σκελοσ : υποστηριξη των πολιτιστικων δρασεων

1.1. Οι πόλοι συνεργασίας

Το πρόγραμμα υποστηρίζει βιώσιμους πόλους πολιτιστικής συνεργασίας διαρθρωμένους μεταξύ των ευρωπαϊκών πολιτιστικών φορέων. Η στήριξη αυτή έχει σκοπό να ενισχύσει τους πόλους αυτούς στο στάδιο έναρξης και διάρθρωσής τους ή στο στάδιο γεωγραφικής επέκτασής τους. Σκοπός της είναι να εδραιωθούν σε βιώσιμες βάσεις και να αποκτήσουν την οικονομική ανεξαρτησία τους.

Κάθε πόλος πρέπει να αποτελείται από τουλάχιστον 6 φορείς από 6 διαφορετικές χώρες που συμμετέχουν στο πρόγραμμα και μπορεί να απαρτίζεται από φορείς από έναν ή περισσότερους τομείς γύρω από διάφορες δραστηριότητες ή πολυετή σχέδια, τομεακής ή διατομεακής φύσης, αλλά που επιδιώκουν ένα κοινό στόχο.

Κάθε πόλος αποσκοπεί στην επίτευξη πολυάριθμων διαρθρωμένων και πολυετών πολιτιστικών δραστηριοτήτων. Οι δραστηριότητες αυτές θα πρέπει να υλοποιούνται κατά τη συνολική διάρκεια της κοινοτικής χρηματοδότησης. Θα πρέπει να συνδέονται με τουλάχιστον δύο από τους τρεις ειδικούς στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 3 της παρούσας απόφασης. Προτεραιότητα θα δοθεί στους πόλους που έχουν σκοπό την ανάπτυξη δραστηριοτήτων οι οποίες ανταποκρίνονται στους τρεις ειδικούς στόχους του εν λόγω άρθρου.

Οι πόλοι επιλέγονται ύστερα από προσκλήσεις υποβολής προτάσεων, τηρουμένου του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 [36] (στο εξής «δημοσιονομικός κανονισμός») και των μέτρων εκτέλεσής του. Στο πλαίσιο αυτό, η επιλογή θα πραγματοποιείται με βάση, μεταξύ άλλων, την αναγνωρισμένη εμπειρία των συνδιοργανωτών στον τομέα δραστηριότητάς τους, την χρηματοπιστωτική και επιχειρησιακή ικανότητα των τελευταίων για να φέρουν εις πέρας τις προτεινόμενες δραστηριότητες, καθώς και την ποιότητα των δραστηριοτήτων αυτών και την καταλληλότητά τους σε σχέση με το γενικό στόχο και τους ειδικούς στόχους του προγράμματος, που καθορίζονται στο άρθρο 3 της παρούσας απόφασης.

[36] ΕΕ L 248 της 16.9.2002, σ. 1.

Οι πόλοι θα πρέπει να βασίζονται σε μια συμφωνία συνεργασίας, δηλ. σε ένα κοινό έγγραφο που θα έχει νομική μορφή σε μια από τις συμμετέχουσες χώρες και θα υπογράφεται από όλους τους συνδιοργανωτές.

Η κοινοτική στήριξη δεν μπορεί να υπερβαίνει το 50 % του προϋπολογισμού του σχεδίου και μειώνεται σταδιακά. Δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 500.000 ευρώ ανά έτος. Η στήριξη αυτή χορηγείται για διάρκεια 5 ετών.

Ενδεικτικά, περίπου το 36 % του συνολικού προϋπολογισμού που χορηγείται στο πρόγραμμα προορίζεται γι' αυτό το είδος στήριξης.

1.2. Οι ενέργειες συνεργασίας

Το πρόγραμμα υποστηρίζει δράσεις πολιτιστικής συνεργασίας τομεακής ή διατομεακής φύσης μεταξύ των ευρωπαϊκών φορέων. Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στη δημιουργικότητα και την καινοτομία. Θα ενθαρρυνθούν ιδιαιτέρως οι ενέργειες που αποσκοπούν στη διερεύνηση δυνατοτήτων συνεργασίας με στόχο τη μακροπρόθεσμη ανάπτυξή τους.

Κάθε ενέργεια θα πρέπει να σχεδιαστεί και να υλοποιηθεί στο πλαίσιο εταιρικής σχέσης τουλάχιστον 4 πολιτιστικών φορέων από 3 διαφορετικές συμμετέχουσες χώρες, είτε οι φορείς αυτοί προέρχονται από έναν είτε από περισσότερους τομείς.

Οι ενέργειες επιλέγονται ύστερα από προσκλήσεις υποβολής προτάσεων, τηρουμένου του δημοσιονομικού κανονισμού και των εκτελεστικών του μέτρων. Στο πλαίσιο αυτό, η επιλογή πραγματοποιείται με βάση, μεταξύ άλλων, την αναγνωρισμένη εμπειρία των συνδιοργανωτών στον τομέα δραστηριότητάς τους, την χρηματοπιστωτική και επιχειρησιακή ικανότητα των τελευταίων για να φέρουν εις πέρας τις προτεινόμενες δραστηριότητες, καθώς και με βάση την ποιότητα των δραστηριοτήτων αυτών και την καταλληλότητά τους σε σχέση με το γενικό στόχο και τους ειδικούς στόχους του προγράμματος, που καθορίζονται στο άρθρο 3 της παρούσας απόφασης.

Η κοινοτική στήριξη δεν μπορεί να υπερβαίνει το 50 % του προϋπολογισμού του σχεδίου. Δεν μπορεί να είναι μικρότερη από 60.000 ευρώ ανά έτος ούτε μεγαλύτερη από 200.000 ευρώ ανά έτος. Η στήριξη αυτή χορηγείται για μέγιστη διάρκεια 12 μηνών.

Ενδεικτικά, περίπου το 24 % του συνολικού προϋπολογισμού που χορηγείται για το πρόγραμμα προορίζεται γι' αυτό το είδος στήριξης.

1.3. Οι ειδικές ενέργειες

Το πολιτιστικό πρόγραμμα στηρίζει επίσης ειδικές ενέργειες. Οι ενέργειες αυτές είναι ειδικές ως προς το ότι πρέπει να διαθέτουν σημαντική διάσταση και εμβέλεια, να έχουν μεγάλη απήχηση στους λαούς της Ευρώπης και να συμβάλλουν στην ενίσχυση της αίσθησής τους ότι ανήκουν στην ίδια κοινότητα, στην ευαισθητοποίησή τους όσον αφορά την πολιτιστική πολυμορφία των κρατών μελών, καθώς και στο διαπολιτισμικό και διεθνή διάλογο. Θα πρέπει να συνδέονται με τουλάχιστον δύο από τους τρεις ειδικούς στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 3 της παρούσας απόφασης.

Οι ειδικές αυτές ενέργειες συμβάλλουν επίσης στην ενίσχυση της προβολής της κοινοτικής πολιτιστικής δράσης καθώς και στην ενδυνάμωση της πολιτιστικής ακτινοβολίας της ηπείρου μας.

Μεταξύ των «ειδικών ενεργειών», θα ενθαρρυνθούν οι απονομές βραβείων, στο βαθμό που προβάλλουν καλλιτέχνες, καλλιτεχνικά ή πολιτιστικά έργα ή δημιουργίες, τα καθιστούν γνωστά πέρα από τα εθνικά σύνορα και ευνοούν έτσι την κινητικότητα και τις ανταλλαγές.

Στο πλαίσιο αυτό θα δοθεί επίσης σημαντική στήριξη στις «Πολιτιστικές Πρωτεύουσες της Ευρώπης» προκειμένου να ενισχυθεί η υλοποίηση δραστηριοτήτων που τονίζουν την ευρωπαϊκή προβολή και τη διευρωπαϊκή πολιτιστική συνεργασία.

Μπορεί επίσης να δοθεί στήριξη στο πλαίσιο των ενεργειών συνεργασίας με τρίτες χώρες και τους διεθνείς οργανισμούς, όπως προβλέπεται στο άρθρο 5 παράγραφος 2, και στο άρθρο 6 της παρούσας απόφασης.

Τα παραδείγματα που αναφέρονται παραπάνω δεν αποτελούν τον πλήρη κατάλογο των ενεργειών που μπορούν να λάβουν στήριξη από αυτό το σκέλος του προγράμματος.

Οι όροι επιλογής των ειδικών ενεργειών θα αποτελέσουν συνάρτηση της συγκεκριμένης ενέργειας. Η χρηματοδότηση θα χορηγηθεί ύστερα από προσκλήσεις υποβολής προτάσεων και υποβολής προσφορών, εκτός από τις περιπτώσεις που εμπίπτουν στα άρθρα 54 και 168 του δημοσιονομικού κανονισμού. Επίσης, θα ληφθεί υπόψη η αντιστοιχία κάθε ενέργειας με το γενικό στόχο και τους ειδικούς στόχους του προγράμματος, που καθορίζονται στο άρθρο 3 της παρούσας απόφασης.

Η κοινοτική στήριξη δεν μπορεί να υπερβεί το 60% του προϋπολογισμού του σχεδίου.

Ενδεικτικά, περίπου το 17% του συνολικού προϋπολογισμού που χορηγείται για το πρόγραμμα προορίζεται για αυτό το είδος στήριξης.

2. Δευτερο σκελοσ : στηριξη σε ευρωπαϊκεσ οργανωσεισ που δραστηριοποιούνται σε ευρωπαϊκο επιπεδο στον πολιτιστικο τομεα καθωσ και σε ενεργειεσ που αποσκοπούν, αφενός, στο να προστατεύσουν και να διατηρήσουν ζωντανούς στη συλλογική μνήμη τους κυριότερους χώρους και τα αρχεία που συνδέονται με τη μεταφορά και τον εγκλεισμό άμαχων πληθυσμών

Η στήριξη αυτή λαμβάνει τη μορφή ενός από τους ακόλουθους δύο τύπους επιδοτήσεων:

- είτε επιδότησης λειτουργίας που προορίζεται να συγχρηματοδοτήσει τις δαπάνες σχετικά με το μόνιμο πρόγραμμα εργασίας μιας οργάνωσης με σκοπό γενικού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος στον τομέα του πολιτισμού ή με στόχο που εντάσσεται στο πλαίσιο της πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον τομέα αυτό (σημείο 2.1),

- είτε επιδότησης που προορίζεται να συγχρηματοδοτήσει μια μεμονωμένη ενέργεια στον τομέα αυτό (σημείο 2.2).

Προβλέπεται οι επιδοτήσεις αυτές να χορηγηθούν με βάση ετήσιες προσκλήσεις υποβολής προτάσεων.

Ενδεικτικά, περίπου το 10 % του συνολικού προϋπολογισμού που χορηγείται για το πρόγραμμα προορίζεται για το σκέλος αυτό.

2.1. Στήριξη της λειτουργίας οργανώσεων ευρωπαϊκού πολιτιστικού ενδιαφέροντος

Τη στήριξη αυτή μπορούν να λάβουν οργανώσεις που δραστηριοποιούνται για την πολιτιστική συνεργασία διασφαλίζοντας λειτουργίες εκπροσώπησης σε κοινοτικό επίπεδο, συλλέγοντας ή διαδίδοντας πληροφορίες που επιτρέπουν τη διευκόλυνση της κοινοτικής πολιτιστικής διευρωπαϊκής συνεργασίας, δικτυώνοντας σε ευρωπαϊκό επίπεδο οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον τομέα του πολιτισμού, συμμετέχοντας στην επίτευξη σχεδίων πολιτιστικής συνεργασίας ή διαδραματίζοντας το ρόλο πρεσβευτών του ευρωπαϊκού πολιτισμού.

Οι οργανώσεις αυτές πρέπει να παρουσιάζουν μια ουσιαστική ευρωπαϊκή διάσταση. Από την άποψη αυτή πρέπει να ασκούν τις δραστηριότητές τους σε ευρωπαϊκό επίπεδο, είτε μόνες τους, είτε υπό τη μορφή διαφόρων οργανώσεων που συντονίζονται μεταξύ τους, ενώ η δομή τους (εγγεγραμμένα μέλη) και οι δραστηριότητές τους πρέπει να διαθέτουν δυνητική ακτινοβολία στο επίπεδο όλης της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή να καλύπτουν τουλάχιστον 7 ευρωπαϊκές χώρες.

Η επιλογή των δικαιούχων οργανώσεων για αυτές τις επιδοτήσεις λειτουργίας θα προκύψει από πρόσκληση υποβολής προτάσεων. Θα γίνει με βάση την αντιστοιχία του προγράμματος εργασίας των οργανώσεων αυτών με τους ειδικούς στόχους που καθορίζονται στο άρθρο 3 της παρούσας απόφασης.

Το ποσό μιας επιδότησης λειτουργίας που χορηγείται στο πλαίσιο του παρόντος σκέλους του παραρτήματος δεν είναι δυνατόν να υπερβεί το 80% των δαπανών που γίνονται δεκτές για τον οργανισμό για το ημερολογιακό έτος για το οποίο χορηγείται η επιδότηση.

2.2. Στήριξη σε ενέργειες με σκοπό την προστασία και τη διατήρηση στη συλλογική μνήμη των κυριότερων χώρων και αρχείων που σχετίζονται με τη μεταφορά και τον εγκλεισμό άμαχων πληθυσμών στα στρατόπεδα συγκέντρωσης

Μπορούν να λάβουν στήριξη ενέργειες που αποσκοπούν αφενός στο να προστατεύσουν και να διατηρήσουν ζωντανούς στη συλλογική μνήμη τους κυριότερους χώρους και τα αρχεία που συνδέονται με τη μεταφορά και τον εγκλεισμό άμαχων πληθυσμών και που συμβολίζονται από τα μνημεία που έχουν ανεγερθεί στα πρώην στρατόπεδα συγκέντρωσης και σε άλλους τόπους μαζικών μαρτυρίων και εκτελέσεων αμάχων, και αφετέρου στο να διαιωνίσουν τη μνήμη εκείνων που χάθηκαν στα στρατόπεδα αυτά.

3 Τριτο σκελοσ : στηριξη των εργασιων αναλυσησ καθωσ και της συλλογησ και διαδοσησ των πληροφοριών στον τομεα της πολιτιστικησ συνεργασιασ

Ενδεικτικά αναφέρεται ότι περίπου το 5% του συνολικού προϋπολογισμού που χορηγείται στο πρόγραμμα προορίζεται για το σκέλος αυτό.

3.1. Στήριξη των εργασιών ανάλυσης στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας

Το πρόγραμμα υποστηρίζει την διεξαγωγή μελετών και εργασιών ανάλυσης στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας. Η στήριξη αυτή έχει στόχο να αυξήσει τον όγκο πληροφοριών και αριθμητικών δεδομένων σχετικά με την πολιτιστική συνεργασία σε ευρωπαϊκή κλίμακα, ιδίως όσον αφορά την κινητικότητα των φορέων στον τομέα του πολιτισμού, την κυκλοφορία των καλλιτεχνικών έργων και των καλλιτεχνικών και πολιτιστικών προϊόντων καθώς και τον διαπολιτισμικό διάλογο.

Μπορούν να λάβουν στήριξη στο πλαίσιο αυτού του σκέλους οι μελέτες και οι εργασίες ανάλυσης που συμβάλλουν στον εμπλουτισμό της γνώσης σχετικά με το φαινόμενο της διευρωπαϊκής πολιτιστικής συνεργασίας καθώς και στην δημιουργία ευνοϊκού χώρου για την ανάπτυξή του. Τα σχέδια που αποσκοπούν στην συλλογή και την ανάλυση στατιστικών δεδομένων θα πρέπει να ενθαρρυνθούν ιδιαιτέρως.

3.2. Στήριξη της συλλογής και της διάδοσης πληροφοριών στον τομέα της πολιτιστικής συνεργασίας

Το πρόγραμμα παρέχει στήριξη για την συλλογή και τη διάδοση των πληροφοριών μέσω της ανάπτυξης ενός εργαλείου στο Διαδίκτυο, που εστιάζεται στις ανάγκες των επαγγελματιών του πολιτισμού στον τομέα της διευρωπαϊκής πολιτιστικής συνεργασίας.

Το εργαλείο αυτό πρέπει να επιτρέπει την ανταλλαγή εμπειριών και ορθών πρακτικών, τη διάδοση των πληροφοριών σχετικά με το πολιτιστικό πρόγραμμα αλλά επίσης και την ευρύτερη διευρωπαϊκή πολιτιστική συνεργασία.

3.3. Στήριξη των πολιτιστικών σημείων επαφής

Προκειμένου να εξασφαλιστεί μια στοχοθετημένη, αποτελεσματική και πλησιέστερη στους τόπους εφαρμογής διάδοση των πρακτικών πληροφοριών για το πρόγραμμα, το τελευταίο προβλέπει τη στήριξη των «πολιτιστικών σημείων επαφής». Τα όργανα αυτά, που δρουν σε εθνικό επίπεδο, δημιουργούνται από την Επιτροπή σε συνεργασία με τα κράτη μέλη και σε εθελοντική βάση.

Τα πολιτιστικά σημεία επαφής έχουν τα εξής καθήκοντα:

- να διασφαλίζουν την προώθηση του προγράμματος,

- να διευκολύνουν την πρόσβαση στο πρόγραμμα και να ενθαρρύνουν τη συμμετοχή στις ενέργειές του όσο το δυνατόν μεγαλύτερου αριθμού επαγγελματικών και πολιτιστικών φορέων χάρη σε μια πραγματική διάδοση των πληροφοριών,

- να εξασφαλίσουν μια πραγματική σύνδεση με τα διάφορα όργανα που υποστηρίζουν τον πολιτιστικό τομέα στα κράτη μέλη, συμβάλλοντας με αυτόν τον τρόπο στη συμπληρωματικότητα μεταξύ των ενεργειών του προγράμματος και των εθνικών μέτρων υποστήριξης,

- να εξασφαλίσουν, στο κατάλληλο επίπεδο, την ενημέρωση και την επαφή μεταξύ των φορέων που συμμετέχουν στο πρόγραμμα καθώς και σε άλλα κοινοτικά προγράμματα στα οποία έχουν πρόσβαση οι πολιτιστικοί φορείς των σχεδίων.

II. Διαχειριση του προγραμματοσ

Ο προϋπολογισμός του προγράμματος μπορεί επίσης να καλύψει τις δαπάνες σχετικά με τις ενέργειες προετοιμασίας, παρακολούθησης, ελέγχου, λογιστικού ελέγχου και αξιολόγησης, οι οποίες είναι αναγκαίες για τη διαχείριση του προγράμματος και για την επίτευξη των στόχων του, ιδίως δε τις μελέτες, τις συνεδριάσεις, τις ενέργειες ενημέρωσης και δημοσίευσης, τις δαπάνες που σχετίζονται με τα δίκτυα πληροφορικής που εξασφαλίζουν την ανταλλαγή των πληροφοριών, καθώς επίσης και κάθε άλλη δαπάνη για διοικητική και τεχνική βοήθεια που μπορεί να ζητήσει η Επιτροπή για τη διαχείριση του προγράμματος.

III. Οικονομικοι και αλλοι ελεγχοι

Για τα σχέδια που επιλέγονται σύμφωνα με τη διαδικασία που περιγράφεται στο άρθρο 11 παράγραφος 1 της παρούσας απόφασης, εφαρμόζεται ένα σύστημα οικονομικού δειγματοληπτικού ελέγχου.

Ο δικαιούχος επιδότησης διατηρεί στη διάθεση της Επιτροπής όλα τα δικαιολογητικά των δαπανών που πραγματοποιούνται επί πέντε έτη μετά την τελευταία πληρωμή. Ο δικαιούχος επιδότησης φροντίζει ώστε, εφόσον χρειαστεί, τα δικαιολογητικά που βρίσκονται στην κατοχή των εταίρων ή των μελών του να τεθούν στην διάθεση της Επιτροπής.

Η Επιτροπή, είτε άμεσα μέσω του προσωπικού της, είτε μέσω κάθε άλλου ειδικευμένου εξωτερικού οργανισμού της επιλογής της, δικαιούται να πραγματοποιήσει λογιστικό έλεγχο σχετικά με τον τρόπο που χρησιμοποιήθηκε η επιδότηση. Οι εν λόγω έλεγχοι μπορούν να διεξαχθούν καθ' όλη τη διάρκεια της σύμβασης καθώς και κατά τη διάρκεια των πέντε ετών μετά την ημερομηνία καταβολής του υπολοίπου της επιδότησης. Τα αποτελέσματα των εν λόγω λογιστικών ελέγχων μπορούν ενδεχομένως να οδηγήσουν σε αποφάσεις για ανάκτηση ποσών από την Επιτροπή.

Το προσωπικό της Επιτροπής καθώς και τα εντεταλμένα από την Επιτροπή εξωτερικά πρόσωπα πρέπει να έχουν την κατάλληλη πρόσβαση, ιδίως στα γραφεία του δικαιούχου, καθώς και σε όλες τις απαραίτητες πληροφορίες, περιλαμβανομένων και αυτών που είναι σε ηλεκτρονική μορφή, για την ορθή διεξαγωγή των λογιστικών αυτών ελέγχων.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο και η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) έχουν τα ίδια δικαιώματα με την Επιτροπή, ιδίως όσον αφορά την πρόσβαση.

Εξάλλου, προκειμένου να προστατεύσει τα οικονομικά συμφέροντα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων από απάτες και λοιπές παρατυπίες, η Επιτροπή είναι εξουσιοδοτημένη να πραγματοποιεί ελέγχους και επαληθεύσεις επιτόπου, μέσα στο πλαίσιο του παρόντος προγράμματος, σύμφωνα με τον κανονισμό (Ευρατόμ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου [37]. Εφόσον χρειαστεί, διεξάγονται έρευνες από την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης (OLAF) οι οποίες διέπονται από τον κανονισμό (EΚ) αριθ. 1073/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου [38].

[37] ΕΕ L 292 της 15.11.1996, σ. 2.

[38] ΕΕ L 136 της 31.5.1999, σ. 1.

IV. Ενεργειεσ πληροφορησησ και επικοινωνιασ

1. Επιτροπή

Η Επιτροπή μπορεί να οργανώσει σεμινάρια, συνέδρια ή συναντήσεις για να διευκολύνει την εφαρμογή του προγράμματος και να προβεί στην κατάλληλη ενημέρωση, τη δημοσίευση και τις ενέργειες διάδοσης καθώς και στην παρακολούθηση και την αξιολόγηση του προγράμματος. Οι δραστηριότητες αυτές μπορούν να χρηματοδοτούνται μέσω επιδοτήσεων ή μέσω διαδικασιών για τις συμβάσεις ή ακόμη να οργανώνονται και να χρηματοδοτούνται άμεσα από την Επιτροπή.

2. Σημεία επαφής

Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη οργανώνουν σε εθελοντική βάση και ενισχύουν την ανταλλαγή των πληροφοριών που είναι χρήσιμες για την εφαρμογή του προγράμματος, μέσω των πολιτιστικών σημείων επαφής που δρουν με την ιδιότητα οργάνου εφαρμογής σε εθνικό επίπεδο, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 54 παράγραφοι 2 στοιχείο γ) και 3 του κανονισμού αριθ. 1605/2002.

V. Αναλυση του συνολικου προϋπολογισμου

Ενδεικτική ανάλυση του ετήσιου προϋπολογισμού του προγράμματος

// Ποσοστό του προϋπολογισμού

Σκέλος 1 (στήριξη των σχεδίων) // περίπου 77 %

- πόλοι συνεργασίας // περίπου 36 %

- ενέργειες συνεργασίας // περίπου 24 %

- ειδικές ενέργειες // περίπου 17 %

Σκέλος 2 (στήριξη οργανώσεων) // περίπου 10 %

Σκέλος 3 (ανάλυση και πληροφόρηση) // περίπου 5 %

Σύνολο επιχειρησιακών δαπανών // περίπου 92 %

Διαχείριση του προγράμματος // περίπου 8 %

FICHE FINANCIΘRE LΙGISLATIVE

Domaine(s) politique(s): Education et Culture

Activitι(s): culture et langues

Intitulι de l'action: programme Culture 2007

1. LIGNE(S) BUDGΙTAIRE(S) + INTITULΙ(S)

15 04 02 01 - Programme-cadre en faveur de la culture

15 01 04 07 - Programme-cadre en faveur de la culture - Dιpenses pour la gestion administrative

15 01 04 30 - Agence exιcutive Education et culture

2. DONNΙES CHIFFRΙES GLOBALES

2.1. Enveloppe totale de l'action : crιdits d'engagement

408,00 millions d'euros

2.2. Pιriode d'application:

Du 1er janvier 2007 au 31 dιcembre 2013

2.3. Estimation globale pluriannuelle des dιpenses:

a) Ιchιancier crιdits d'engagement/crιdits de paiement (intervention financiθre)

Millions d'euros (ΰ la 3e dιcimale)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

b) Assistance technique et administrative (ATA) et dιpenses d'appui (DDA) (cf. point 6.1.2)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

c) Incidence financiθre globale des ressources humaines et autres dιpenses de fonctionnement (cf. points 7.2 et 7.3)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

2.4 Compatibilitι avec la programmation financiθre et les perspectives financiθres

[X] Proposition compatible avec la Communication de la Commission concernant les moyens budgιtaires 2007-2013 - COM (2004) 101 du 10 fιvrier 2004

Cette proposition nιcessite une reprogrammation de la rubrique concernιe des perspectives financiθres,

y compris, le cas ιchιant, un recours aux dispositions de l'accord interinstitutionnel.

2.5 Incidence financiθre sur les recettes

[X] Aucune implication financiθre sur les recettes (concerne des aspects techniques relatifs ΰ la mise en oeuvre d'une mesure).

3. CARACTΙRISTIQUES BUDGΙTAIRES

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

4. BASE LΙGALE

Article 151 du Traitι CE.

5. DESCRIPTION ET JUSTIFICATION

5.1 Nιcessitι d'une intervention communautaire

5.1.1 Objectifs poursuivis

L'objectif poursuivi est de permettre ΰ l'action communautaire de coopιration culturelle de continuer sur une base renouvelιe, ΰ la suite du programme "Culture 2000" [39] et du programme d'action communautaire pour la promotion des organismes actifs au niveau europιen dans le domaine de la culture [40] qui devraient s'achever le 31 dιcembre 2006.

[39] Le Programme Culture 2000 a ιtι initialement fondι sur la dιcision du Parlement europιen et du Conseil 508/2000/CE du 14 fιvrier 2000 (JO L63 du 10.3.2000) ιtablissant ce programme pour la pιriode 2000-2004, puis prolongι de deux annιes par la dιcision no 626/2004/CE du Parlement europιen et du Conseil du 31 mars 2004 modifiant la dιcision no 508/2000/CE ιtablissant le programme « Culture 2000 » (JO L 99 du 3.4.2000).

[40] Dιcision du Parlement Europιen et du Conseil 792/2004/CE du 21 avril 2004 (JO L138 du 30 avril 2004) ιtablissant un programme d'action communautaire pour la promotion des organismes actifs au niveau europιen dans le domaine de la culture

Comme indiquι ΰ l'article 3 de la proposition de dιcision, l'objectif gιnιral du programme proposι est de poursuivre la mise en oeuvre de l'article 151 du Traitι, en contribuant ΰ la mise en valeur d'un espace culturel commun aux Europιens par le dιveloppement de la coopιration culturelle entre les crιateurs, les acteurs culturels et les institutions culturelles des pays participant au programme.

Compte tenu des considιrations qui prιcθdent, les effets directs correspondant aux objectifs spιcifiques visιs par le programme, ΰ court et ΰ moyen terme, peuvent κtre groupιs comme suit:

(a) mobilitι transnationale accrue des acteurs de la culture. Deux sortes de mobilitι seront encouragιes : d'une part, la mobilitι pour prestation de services culturels (ex: tournιes) ou ιtablissement et, d'autre part, la mobilitι dans le but de se former, de se confronter ΰ d'autres cultures ou pratiques artistiques, d'ιchanger des expιriences;

(b) circulation transnationale accrue des oeuvres et des produits artistiques et culturels. Il s'agit d'aider la circulation des oeuvres d'art et des produits artistiques et culturels au-delΰ des frontiθres nationales, qui entraξne un surcoϋt pour l'organisateur. Cet objectif correspond ΰ ceux du Traitι (articles 3q et 151) et rιpond ΰ certaines missions communautaires de base (finalisation du marchι intιrieur et renforcement de l'intιgration europιenne grβce ΰ la rιalisation d'un espace culturel commun, qui serait fondι ΰ la fois sur la diversitι nationale et rιgionale et sur les valeurs partagιes par les Europιens);

(c) dialogue interculturel renforcι. L'objectif est de favoriser un ιchange fondι sur l'ouverture et l'ιgalitι entre cultures visant ΰ amener, dans le respect des droits fondamentaux de la personne humaine et du principe de diversitι culturelle, ΰ un enrichissement mutuel et ΰ la recherche commune de valeurs et interprιtations partagιes et visera notamment ΰ mieux permettre l'intιgration des nouveaux Europιens issus de cultures diverses.

Par la nature mκme de ses trois principaux objectifs, le programme Culture 2007 a un caractθre clairement multilatιral et, partant, une valeur ajoutιe europιenne ιlevιe. En effet, bien que les autoritιs nationales ou rιgionales contribuent ΰ favoriser les ιchanges culturels, une ιtude rιcente sur l'ιtat de la coopιration culturelle en Europe a montrι que les gouvernements continuaient ΰ axer leur politique culturelle ιtrangθre sur la coopιration bilatιrale et qu'une poignιe d'Etats membres seulement faisaient de la mobilitι culturelle l'une de leurs prioritιs ou encourageaient au dιveloppement du dialogue trans-culturel en allant au-delΰ des limites plutτt formelles des accords de coopιration culturelle bilatιraux ou multilatιraux.

5.1.2 Dispositions prises relevant de l'ιvaluation ex ante

a) Un rapport d'analyse d'impact ιtendue, intιgrant ιgalement les exigences de l'ιvaluation ex°ante, a ιtι rιalisι par les services de la Commission europιenne entre septembre 2003 et mars 2004.

Ce rapport est disponible sur le site internet Europa [41]. Il inclut notamment un exposι des problθmes que le nouveau programme sera chargι de traiter, une prιsentation des objectifs gιnιraux, spιcifiques et opιrationnels de cette nouvelle proposition et des indicateurs pertinents, une analyse des diffιrentes options stratιgiques et des mιcanismes alternatifs, un examen des risques et des ιventuelles incertitudes soulevιes par le programme proposι, un exposι des impacts attendus, l'examen de la valeur ajoutιe europιenne de l'action, les leηons tirιes du passι et notamment des ιvaluations des programmes antιrieurs, une analyse coϋt-efficacitι des propositions, etc.

[41] Document SEC (2004) xxx

b) Brθve description des constatations et enseignements tirιs de l'ιvaluation ex ante [42].

[42] Communication sur l'ιvaluation SEC(2000) 1051.

L'ιvaluation ex ante permet d'abord de souligner le bien-fondι et la pertinence de l'action culturelle de l'Union europιenne, qui peut ΰ la fois contribuer aux grands objectifs de l'Union europιenne tels que le renforcement d'un espace de libertι et de citoyennetι en Europe ou le dιveloppement du dialogue interculturel, et rιpondre aux besoins particuliers du secteur.

L'expιrience acquise ΰ travers les programmes prιcιdents et Culture 2000 a rιvιlι que la coopιration culturelle est un phιnomθne dont la complexitι tend ΰ s'accroξtre parallθlement au dιveloppement des tιlιcommunications et des transports et, d'une maniθre plus gιnιrale, au dιveloppement du secteur culturel et de la sociιtι civile. L'analyse des besoins exprimιs par le secteur ainsi que des diffιrents points de vue permet de conclure ΰ la nιcessitι d'un nouveau programme, qui serait un outil global et cohιrent en faveur de la coopιration culturelle et irait au-delΰ du soutien direct apportι aux actions culturelles.

Des observations spιcifiques ont ιtι formulιes sur un certain nombre de points :

- La nιcessitι d'un budget culturel accru. L'octroi d'une aide communautaire ΰ des projets axιs sur la coopιration multilatιrale est ιminemment souhaitable, ιtant donnι que les Ιtats membres ont tendance ΰ soutenir essentiellement des projets nationaux ou bilatιraux. Les opιrateurs ont ιgalement soulignι la nιcessitι d'une aide financiθre ΰ long terme pour mettre en place des projets de coopιration durables. L'appui au fonctionnement de certains rιseaux ou associations europιennes peut ιgalement prιsenter une importante valeur ajoutιe.

- La nιcessitι d'une vιritable stratιgie globale en ce qui concerne l'action culturelle europιenne et d'une action plus cohιrente. Le grand nombre d'objectifs de Culture 2000 s'est avιrι dιroutant et a ιtι considιrι comme dommageable ΰ l'efficacitι du programme. Les opιrateurs ont ιgalement mentionnι le fait que la division du programme Culture 2000 en diffιrents secteurs ou activitιs culturels reprιsentait pour eux une contrainte, ιtant donnι que certains projets pluridisciplinaires n'entrent pas dans ces catιgories. Les prioritιs annuelles fixιes par le programme semblent κtre une source de « frustration » pour tous ceux qui ne sont pas ιligibles (ou ne le sont que d'une maniθre limitιe). C'est pour rιpondre ΰ cette demande que l'approche sectorielle a ιtι supprimιe dans le cadre du programme et que le nombre d'objectifs spιcifiques a ιtι rιduit ΰ trois, considιrιs comme prιsentant une vιritable valeur ajoutιe europιenne (voir point 5.1.1.).

- Un rιel besoin d'une plus grande quantitι d'informations pratiques et actualisιes sur la coopιration culturelle [43] et d'une meilleure diffusion des bonnes pratiques. L'attention a frιquemment ιtι attirιe sur le manque de travaux de recherche concernant la coopιration culturelle en Europe. De tels travaux, ainsi que la collecte de donnιes statistiques, aideraient ΰ asseoir la position de la culture au sein des politiques europιennes et contribueraient indirectement ΰ l'essor de la coopιration europιenne. C'est la raison pour laquelle une partie du programme (troisiθme volet) est consacrιe au soutien ΰ des travaux d'analyse et de collecte de donnιes dans le domaine de la coopιration culturelle.

[43] Etude sur la mobilitι et la libre circulation des personnes et des productions dans le secteur culturel europιen et ιtude de faisabilitι sur la crιation ιventuelle d'un observatoire europιen de coopιration culturelle.

- Il semble nιcessaire d'accroξtre la visibilitι de l'action communautaire dans le domaine de la culture. Cet objectif pourrait κtre atteint grβce ΰ un programme plus ciblι et plus cohιrent, mais aussi ΰ une meilleure communication autour du programme et des projets soutenus. C'est pourquoi il a ιtι dιcidι de regrouper au sein d'un seul programme des actions qui relevaient prιcιdemment de programmes diffιrents. Par ailleurs, le nouveau programme apportera ΰ un certain nombre de projets un soutien de plus longue durιe que les programmes prιcιdents et renforcera son soutien ΰ des actions emblιmatiques telles que les capitales europιennes de la culture

- C'est en tenant compte de ces nιcessitιs que la Commission a ιlaborι un nouveau programme, de troisiθme gιnιration, qui tire des enseignements des expιriences passιes et explore de nouvelles pistes d'actions.

5.1.3 Dispositions prises ΰ la suite de l'ιvaluation ex post

Les travaux d'ιvaluation des programmes communautaires antιrieurs dans le secteur de la culture (ιvaluation ΰ mi-parcours du programme "Culture 2000" prιvue ΰ l'article 8 de la dιcision n° 508/2000/CE, ιvaluation des anciens programmes Ariane, Kalιidoscope et Raphaλl, ιvaluation de l'ancienne ligne budgιtaire A30-42 intιgrιe depuis dans le programme de soutien aux organismes actifs dans le domaine culturel) [44] ont fourni des ιlιments d'apprιciation dont il a ιtι tenu compte pour juger de la pertinence de proposer un nouveau programme.

[44] Voir rapport d'ιvaluation rιalisι par sociιtι PLS Ramboll Management et rapport de la Commission sur l'ιvaluation - COM(2003) 722. Voir aussi ιvaluation ex post des anciens programmes culturels Kalιidoscope, Ariane et Raphaλl, ιvaluation des organismes d'intιrκt culturel europιen : (http://europa.eu.int/comm/culture/eac/sources_info/studies_evaluation/studies_fr.html)

Les enseignements du passι peuvent κtre considιrιs sous deux angles diffιrents:

- a) les enseignements applicables ΰ la conception du programme

En ce qui concerne la conception du programme, la Commission a bien pris note des difficultιs relevιes par les ιvaluations des autres programmes dans le domaine culturel, par exemple en ce qui concerne le cloisonnement entre les diffιrentes disciplines culturelles au sein du programme « Culture 2000 » mentionnι comme ιtant une contrainte pour les opιrateurs, ou encore le nombre trop ιlevι d'objectifs qui a pu entraξner une dispersion des effets de l'action compte tenu des masses budgιtaires relativement limitιes.

- b) les enseignements applicables ΰ la gestion du programme

En ce qui concerne la gestion du programme, la Commission a tenu compte des critiques figurant dans les ιvaluations d'autres programmes communautaires en envisageant plus particuliθrement des mιcanismes de mise en oeuvre permettant une gestion simplifiιe et allιgιe. Lors de l'ιlaboration de la proposition, une attention particuliθre a ιtι accordιe aux critiques ιmises ΰ l'ιgard de la gestion de la premiθre phase du programme Culture 2000, la Commission ayant d'ailleurs depuis adoptι des mesures pour y remιdier.

La proposition vise plus particuliθrement ΰ ιviter dans la mesure du possible:

- les procιdures financiθres complexes,

- les procιdures administratives lourdes,

- le caractθre tardif des dιcisions relatives ΰ la sιlection des bιnιficiaires.

L'adoption du prιsent programme entraξnera une diminution du nombre de bases juridiques actuellement en vigueur dans le secteur culturel, qui passeront de deux ΰ une, et de lignes budgιtaires, qui seront ramenιes de quatre ΰ une. L'existence d'un seul et unique programme financier donnera une visibilitι et une cohιrence beaucoup plus importantes ΰ l'action communautaire dans le domaine de la coopιration culturelle.

Le programme sera conηu comme un outil global, cohιrent et plus convivial en faveur de la coopιration culturelle. Il sera ouvert ΰ tous les secteurs culturels et artistiques, sans catιgories prιιtablies, et ΰ une plus grande variιtι d'opιrateurs culturels, allant des administrations nationales ou locales aux rιseaux et entreprises du secteur culturel.

La dιcision lιgislative sera rιdigιe dans un souci de concision, de simplicitι et de souplesse. Par exemple, aux fins d'une lisibilitι accrue, certains articles de l'ancienne dιcision, qui portaient sur des questions assez diffιrentes, seront divisιs en articles distincts. Puisque les actions soutenues seront ouvertes ΰ tous les secteurs artistiques et culturels et seront toutes axιes sur les trois mκmes objectifs stratιgiques, la description des actions soutenues figurant dans les annexes sera plus courte et plus simple. Certains ιlιments de flexibilitι seront introduits dans l'article ayant trait aux aspects financiers.

La Commission proposera certaines simplifications pratiques d'une grande importance pour les bιnιficiaires, telles que l'autorisation de financements forfaitaires pour de petites contributions ou pour des coϋts spιcifiques.

Lors de la mise en oeuvre de ce programme, la Commission veillera ΰ ce qu'il reste aussi simple et facile ΰ utiliser que possible.

5.2 Actions envisagιes et modalitιs de l'intervention budgιtaire

Le nouveau programme tire des enseignements des expιriences passιes et explore de nouvelles pistes d'actions. Il s'agit d'un programme de troisiθme gιnιration, aprθs les programmes de la pιriode 1994-1999 (Kalιidoscope, Ariane, Raphaλl) et ceux de la pιriode 2000-2006 (Culture 2000, et programme de soutien aux organismes actifs dans le domaine culturel sur la fin de cette pιriode).

Durant la pιriode 2004-2006, deux programmes d'action communautaire vont en effet coexister dans le domaine culturel, le programme « Culture 2000 » ainsi que le « programme d'action communautaire pour la promotion des organismes actifs au niveau europιen dans le domaine de la culture ». Cette proposition procθde ΰ une simplification de ce systθme puisqu'elle prιvoit l'intιgration de la plupart des champs d'action de chacun de ces programmes au sein d'un mκme programme.

Par rapport aux deux premiθres gιnιrations de l'action culturelle, le programme proposι se veut donc un outil cohιrent, global et complet en faveur de la coopιration culturelle multilatιrale en Europe, capable d'en apprιhender toute la complexitι. Les objectifs du programme sont mis en oeuvre dans les domaines d'intervention suivants :

- Premier volet : soutien ΰ des actions culturelles

Le programme prιvoit un soutien direct ΰ trois catιgories de projets europιens de coopιration, de durιe et d'ampleur variables.

* Les pτles de coopιration

* Les actions de coopιration

* Les actions spιciales

- Deuxiθme volet : soutien ΰ des organismes actifs au niveau europιen dans le domaine culturel

Ce volet permet d'intιgrer au sein du nouveau programme les actions de promotion des organismes actifs au niveau europιen dans le domaine de la culture, qui font actuellement l'objet d'un programme distinct.

- Troisiθme volet : soutien ΰ des travaux d'analyse ainsi qu'ΰ la collecte et ΰ la diffusion de l'information dans le domaine de la coopιration culturelle

Ce volet vise ΰ apporter un soutien ΰ des activitιs d'analyse et ΰ l'information, afin de crιer un environnement propice ΰ la coopιration. Il comporte trois actions complιmentaires :

* Soutien ΰ des travaux d'analyse dans le domaine de la coopιration culturelle

* Soutien ΰ la collecte et ΰ la diffusion de l'information dans le domaine de la coopιration culturelle

* Soutien aux points de contact culture

Toutes ces actions concernent le secteur culturel europιen et les opιrateurs des Etats membres et des autres pays participant au programme qui seront susceptibles de participer ΰ des actions de coopιration culturelle au niveau europιen. De maniθre plus indirecte, ce sont tous les citoyens europιens qui sont visιs.

Les actions seront financιes par les moyens suivants :

- subventions destinιes ΰ cofinancer des projets bιnιficiant ιgalement d'une aide du secteur public et/ou privι; le financement ΰ 100 % par la Communautι europιenne ne sera pas possible;

- financement ΰ 100 % des achats de services (ιtudes, publications ou experts).

5.3 Modalitιs de mise en oeuvre

Les mιcanismes de mise en oeuvre prιvus dans la proposition suivent l'approche communautaire classique en matiθre de subventions et de cofinancements, fondιe sur des demandes de financement dιtaillιes.

La Commission assure la mise en oeuvre de ce programme par le biais de ses services et d'une agence exιcutive.

Des crιdits sont ΰ prιvoir pour couvrir les dιpenses administratives directement liιes ΰ l'objectif du programme (ιtudes, rιunions d'experts, information et publications, contribution aux frais de fonctionnement d'une agence exιcutive et autres dιpenses d'assistance technique et administrative).

Les financements seront accordιs ΰ la suite d'appels ΰ propositions et d'appels d'offres, sauf dans des cas relevant des articles 54 et 168 du Rθglement financier.

6. INCIDENCE FINANCIΘRE

6.1 Incidence financiθre totale sur la partie B (pour toute la pιriode de programmation)

6.1.1 Intervention financiθre

Crιdits d'engagement en millions d'euros (ΰ la 3e dιcimale)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

6.1.2 Assistance technique et administrative (ATA), dιpenses d'appui (DDA) et dιpenses TI (crιdits d'engagement)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Ces dιpenses incluent la contribution du programme aux frais de fonctionnement de l'agence exιcutive Education et culture, notamment les frais de personnel qui seront exposιs par cette agence au titre de ce programme. Ces dιpenses de personnel correspondent ΰ une estimation de 28 personnes (personnel statutaire de l'agence et agents contractuels) en 2007 et de 36 personnes en 2013; l'augmentation de cet effectif au cours de la pιriode rιsulte de l'augmentation des volumes d'activitι qui seront confiιs ΰ l'agence, du fait de la croissance des budgets allouιs aux volets dont la gestion lui sera dιlιguιe.

6.2 Calcul des coϋts par mesure envisagιe en partie B (pour toute la pιriode de programmation)

Crιdits d'engagement en millions d'euros (ΰ la 3θme dιcimale)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

7. INCIDENCE SUR LES EFFECTIFS ET LES DΙPENSES DE FONCTIONNEMENT

7.1 Incidence sur les ressources humaines

L'estimation des dιpenses relevant de ce point 7 est une estimation moyenne sur la pιriode 2007-2013. Il est envisagι d'augmenter les ressources humaines actuellement affectιes ΰ la gestion du programme Culture 2000 afin de prendre en compte l'ιvolution des crιdits opιrationnels affectιs au programme; ces ressources humaines passeraient de 16 hommes/ans en 2007 ΰ 20 hommes/ans en 2013 (pour 2013, les chiffres figurent entre parenthθses dans le tableau ci-dessous).

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

7.2 Incidence financiθre globale des ressources humaines

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Les montants correspondent aux dιpenses totales pour 12 mois.

7.3 Autres dιpenses de fonctionnement dιcoulant de l'action

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Les montants correspondent aux dιpenses totales de l'action pour 12 mois.

(1) Prιciser le type de comitι ainsi que le groupe auquel il appartient.

I. Total annuel (7.2 + 7.3) // 2 239 750 EUR

II. Durιe de l'action // 7

III. Coϋt total de l'action (I x II) // 15 678 250 EUR

Les besoins en ressources humaines et administratives seront couverts ΰ l'intιrieur de la dotation allouιe ΰ la Direction Gιnιrale gestionnaire dans le cadre de la procιdure d'allocation annuelle.

L'allocation de postes dιpendra d'une part, de l'organisation interne de la prochaine Commission et d'autre part, d'une ιventuelle rιallocation de postes entre services suite aux nouvelles perspectives financiθres.

8. SUIVI ET ΙVALUATION

8.1 Systθme de suivi

Au niveau de la mise en oeuvre du programme, des indicateurs de rιalisation ont ιtι dιfinis concernant le nombre de projets ΰ soutenir au titre des diffιrents volets.

Le systθme de collecte des donnιes relatives aux projets et actions cofinancιs par le programme fonctionnera ΰ plusieurs niveaux :

- les formulaires de demande de subvention;

- les rapports d'activitι et financiers intermιdiaires et finaux prιsentιs par les bιnιficiaires ΰ la Commission et que celle-ci doit approuver;

- les ιventuels audits et visites in situ effectuιs par le personnel de la Commission.

Pour les besoins du suivi, les indicateurs ci-dessous ont ιtι dιterminιs :

Objectifs // Indicateurs

Objectif gιnιral //

Contribuer ΰ l'ιpanouissement de valeurs culturelles europιennes partagιes sur la base d'une coopιration culturelle accrue entre les artistes, les opιrateurs culturels et les institutions culturelles // * Attitudes des bιnιficiaires du programme

Objectifs spιcifiques //

Promouvoir la mobilitι transnationale des artistes et des opιrateurs culturels // * Proportion de projets lancιs/exιcutιs qui visent/visaient expressιment ΰ intensifier les dιplacements d'artistes et d'opιrateurs culturels

* Nombre d'artistes participant, par le canal du programme, ΰ des ιchanges et des collaborations

* Nombre d'opιrateurs culturels participant, par le canal du programme, ΰ des ιchanges et des collaborations

* Proportion de projets correspondants menιs ΰ bien qui, s'ils n'avaient pas bιnιficiι d'un financement au titre du programme, n'auraient probablement pas ιtι entrepris (sur la base d'une enquκte rιalisιe auprθs des participants)

Encourager la circulation transnationale des oeuvres d'art et des produits artistiques et culturels // * Proportion de projets lancιs/exιcutιs qui visent/visaient expressιment ΰ encourager la circulation des oeuvres d'art et des produits artistiques et culturels

* Nombre d'oeuvres d'art et de produits artistiques et culturels mis en circulation par le canal du programme

* Proportion de projets correspondants qui, s'ils n'avaient pas bιnιficiι d'un financement au titre du programme, n'auraient probablement pas ιtι rιalisιs (sur la base d'une enquκte effectuιe auprθs des participants)

Favoriser le dialogue interculturel

// * Proportion de projets lancιs/exιcutιs qui visent/visaient expressιment ΰ favoriser le dialogue interculturel et promouvoir la diversitι culturelle

* Proportion de projets correspondants qui, s'ils n'avaient pas bιnιficiι d'un financement au titre du programme, n'auraient probablement pas ιtι rιalisιs (sur la base d'une enquκte effectuιe auprθs des participants)

Objectifs opιrationnels //

Soutenir les actions culturelles via:

-- des pτles de coopιration culturelle

-- des actions de coopιration

-- des actions spιciales //

* Nombre de pτles lancιs

* Proportion du budget total allouι au programme utilisιe pour soutenir les pτles (objectif indicatif : 36%).

* Nombre d'actions de coopιration lancιes

* Proportion du budget total allouι au programme utilisιe pour soutenir les actions de coopιration (objectif indicatif : 24%)

* Nombre d'actions spιciales lancιes

* Proportion du budget total allouι au programme utilisιe pour soutenir les actions spιciales (objectif indicatif : 17%)

Soutenir des organismes europιens actifs dans le domaine culturel // * Nombre d'organismes europιens actifs dans le domaine culturel soutenus

* Proportion du budget total allouι au programme utilisιe pour soutenir de tels organismes (objectif indicatif : 10%)

Soutenir des travaux d'analyse ainsi que la collecte et la diffusion d'informations dans le domaine de la coopιration culturelle // * Nombre d'ιtudes et d'enquκtes financιes

* Nombre de confιrences soutenues

* Degrι d'utilisation du portail d'information

* Proportion du budget total allouι au programme utilisιe pour soutenir cet objectif opιrationnel (objectif indicatif : 5%).

8.2 Modalitιs et pιriodicitι de l'ιvaluation prιvue

La Commission prιsentera au Parlement europιen, au Conseil, au Comitι ιconomique et social et au Comitι des rιgions un rapport intermιdiaire d'ιvaluation sur les rιsultats obtenus et sur les aspects qualitatifs et quantitatifs de la mise en oeuvre du prιsent programme (au plus tard le 31 dιcembre 2010) et une Communication sur la continuation du prιsent programme au plus tard le 31 dιcembre 2011.

Au terme de l'exιcution du programme proposι, la Commission prιsentera au Parlement europιen, au Conseil, au Comitι ιconomique et social et au Comitι des rιgions un rapport centrι sur sa mise en oeuvre (rapport d'ιvaluation ex post au plus tard le 31 dιcembre 2015).

Ces rapports d'ιvaluation mettront en particulier en ιvidence la crιation de la valeur ajoutιe, notamment de nature culturelle et europιenne.

9. MESURES ANTI-FRAUDE

Les dιcisions et conventions de financement conclues entre la Commission et les bιnιficiaires prιvoient que la Commission et la Cour des comptes effectuent des contrτles in situ dans les locaux des bιnιficiaires d'une aide communautaire, et confθrent le pouvoir d'exiger des justificatifs de toute dιpense effectuιe au titre desdits conventions, accords et engagements juridiques dans les cinq ans suivant la fin de la pιriode contractuelle.

Les bιnιficiaires sont assujettis ΰ des obligations de dιclaration et de comptabilitι financiθre, lesquelles sont analysιes sous l'angle du contenu et de l'ιligibilitι des dιpenses, conformιment ΰ l'objet du financement communautaire et compte tenu des obligations contractuelles et des principes d'ιconomie et de bonne gestion financiθre.

En annexe aux conventions de financement figurent des informations de nature administrative et financiθre, destinιes ΰ prιciser le type de dιpenses ιligibles dans le cadre de ces conventions. Le cas ιchιant, une limitation de l'intervention communautaire ΰ la couverture de certains ιlιments de coϋt, rιels, identifiables et vιrifiables dans la comptabilitι du bιnιficiaire, sera de nature ΰ faciliter le contrτle et l'audit (ainsi que l'ιvaluation pour les besoins de la sιlection) des projets subventionnιs.