30. 3. 90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 80/9 
II 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Πρόταση κανονισμού (ΕΟΚ) του Συμβουλίου σχετικά με κοινοτική δράση για την προστασία του περι­
βάλλοντος στην περιοχή της Μεσογείου (MEDSPA) 
COM(89) 598 τελικό 
(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 13 Μαρτίου 1990) 
(90/C 80/06) 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΏΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 130 Ρ, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, 
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι, δυνάμει του άρθρου 2 της συνθήκης, η Κοινότητα έχει 
ως αποστολή, μεταξύ άλλων, να προάγει την αρμονική ανά­
πτυξη των οικονομικών δραστηριοτήτων στο σύνολο της 
Κοινότητας, τη συνεχή και ισόρροπη επέκταση της οικονο­
μίας και την αυξημένη σταθερότητα' 
ότι, δυνάμει του άρθρου 130 Π της συνθήκης, η δράση της 
Κοινότητας στον τομέα του περιβάλλοντος έχει, ιδίως, ως 
αντικείμενο τη διατήρηση, την προστασία και τη βελτίωση 
της ποιότητας του περιβάλλοντος και ότι κατά την επεξερ­
γασία της δράσης αυτής στον τομέα του περιβάλλοντος, η 
Κοινότητα λαμβάνει υπόψη, μεταξύ άλλων, τις συνθήκες 
του περιβάλλοντος στις διάφορες περιοχές της Κοινότητας 
καθώς και την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της Κοι­
νότητας στο σύνολο της και την ισόρροπη ανάπτυξη των 
περιοχών της" 
ότι ορισμένες δράσεις για την προστασία του περιβάλλοντος 
στην περιοχή της Μεσογείου μπορούν να υλοποιηθούν 
καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο παρά σε επίπεδο κρατών 
μελών μεμονωμένα" 
ότι στο ψήφισμα του Συμβουλίου της 7ης Φεβρουαρίου 
1983 (') σχετικά με τη συνέχιση και την υλοποίηση πολι­
τικής και προγράμματος δράσης των Ευρωπαϊκών Κοινο­
τήτων στον τομέα του περιβάλλοντος (1982-1986), η προ­
στασία της Μεσογείου περιλαμβάνεται μεταξύ των ιδιαί­
τερων σημαντικών τομέων για κοινοτική δράση' ότι η 
δήλωση αυτή επαναλαμβάνεται στο ψήφισμα της 19ης 
Οκτωβρίου 1987 (2) για τη συνέχιση και την υλοποίηση της πολιτικής αυτής και του προγράμματος δράσης για την 
περίοδο 1987-1992 αναφέροντας, μεταξύ των τομέων προτε­
ραιότητας, τη γενική και ολοκληρωμένη προστασία του 
περιβάλλοντος στην περιοχή της Μεσογείου" 
ότι η Επιτροπή, στην ανακοίνωση της για την προστασία 
του περιβάλλοντος στη λεκάνη της Μεσογείου την οποία 
υπέβαλε στο Συμβούλιο στις 24 Απριλίου 1984 (3), αναλαμ­
βάνει τη δέσμευση να εκπονήσει στρατηγική και πρόγραμμα 
δράσης για την προστασία του περιβάλλοντος της εν λόγω 
περιοχής" 
ότι οι κατευθύνσεις για τη στρατηγική αυτή και το πρό­
γραμμα δράσης διευκρινίζονται στην ανακοίνωση προς το 
Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Οικονομική 
και Κοινωνική Επιτροπή για την προστασία του περιβάλ­
λοντος στην περιοχή της Μεσογείου, η οποία εκδόθηκε από 
την Επιτροπή στις 14 Νοεμβρίου 1988 (4)' 
ότι είναι απαραίτητο, λόγω της οικολογικής ευαισθησίας 
της περιοχής της Μεσογείου και των πιέσεων που 
ασκούνται σ' αυτή, να ενταθεί η προσπάθεια και να 
αυξηθεί η αποτελεσματικότητα των ενεργειών για την προ­
στασία του περιβάλλοντος που πραγματοποιούνται σε περι­
φερειακό, εθνικό, κοινοτικό και διεθνές επίπεδο* 
ότι η περιοχή συνιστά οικολογική ενότητα και ότι η προ­
στασία της Μεσογείου θαλάσσης δεν είναι δυνατό να 
νοηθεί χωρίς διεθνή προσπάθεια η οποία να συγκεντρώνει 
όλα τα παράκτια κράτη-
ότι, λόγω της γεωμορφολογικής και κοινωνικοοικονομικής 
ομοιότητας της με αυτήν του Ατλαντικού στην Ιβηρική χερ­
σόνησο που βρίσκεται νότια του Τάγου, αυτή η περιοχή 
συνιστά οικολογική ενότητα συγγενή με την περιοχή της 
Μεσογείου" 
ότι η Κοινότητα πρέπει να συμβάλει στην υλοποίηση των 
ενεργειών προς όφελος του περιβάλλοντος, παρέχοντας χρη­
ματοδοτική στήριξη σε ορισμένες ειδικές ενέργειες" 
(') ΕΕαριθ. C 46 της 17. 2. 1983, σ. 1. 
(2) ΕΕαριθ. C 328 της 7. 12. 1987. σ. 1. C) ΕΕ αριθ. C 133 της 21. 5. 1984, σ. 12. 
(4) COM(88) 392 τελικό της 21. 11. 1988. 
Αριθ. C 80/10 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 30. 3. 90 
ότι τα κοινοτικά διαρθρωτικά ταμεία όπως επίσης και ορι­
σμένα άλλα κοινοτικά χρηματοδοτικά μέσα μπορούν να 
παρέμβουν, σύμφωνα με τους δικούς τους κανόνες, κανονι­
σμούς και στόχους, για την εφαρμογή ορισμένων κατηγο­
ριών μέτρων που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό' 
ότι η Επιτροπή έχει αποφασίσει να εγκαινιάσει πρόγραμμα 
που αφορά τα διαρθρωτικά ταμεία στον τομέα του περιβάλ­
λοντος (Envireg)· ότι, εξάλλου, είναι απαραίτητο να ξεκι­
νήσει συμπληρωματικό πρόγραμμα για την προστασία του 
περιβάλλοντος της περιοχής της Μεσογείου, η οποία απο­
τελεί το αντικείμενο του παρόντος κανονισμού-
ότι, για την υλοποίηση των στόχων της δράσης, είναι σκό­
πιμο να προβλεφθεί επαρκές ποσό- ότι η πρώτη φάση είναι 
πενταετής και η φάση αυτή δεν καλύπτεται από το χρονικό 
πλαίσιο της διαθεσμικής συμφωνίας και των χρηματοδο­
τικών προοπτικών ότι δεν είναι δυνατό στο στάδιο αυτό 
να καθοριστούν οριστικά οι απαραίτητες πιστώσεις για όλη 
αυτήν την περίοδο που καλύπτεται από το πρόγραμμα 
δράσης' 
ότι είναι σκόπιμο να συσταθεί συμβουλευτική επιτροπή η 
οποία να επικουρεί την Επιτροπή κατά την εφαρμογή του 
παρόντος κανονισμού, 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ: 
Άρ&ρο 1 
1. Θεσπίζεται κοινοτική δράση για την προστασία του 
περιβάλλοντος στην περιοχή της Μεσογείου (MEDSPA). 
2. Η δράση αυτή αφορά το σύνολο της κοινοτικής και μη 
κοινοτικής περιοχής της Μεσογείου, καθώς επίσης και τα 
ισπανικά και πορτογαλικά εδάφη της Ιβηρικής χερσονήσου 
που δεν βρέχονται από τη Μεσόγειο και βρίσκονται νότια 
του Τάγου. 
Άρ$ρο 2 
Οι στόχοι οι οποίοι επιδιώκονται από τη δράση που καθιε­
ρώνεται με τον παρόντα κανονισμό είναι: 
— η εντατικοποίηση της προσπάθειας για την προστασία 
και τη βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος και η 
εφαρμογή της κοινοτικής πολιτικής για το περιβάλλον 
στην εν λόγω περιοχή, 
— η συμβολή στην καλύτερη ενσωμάτωση της περιβαλλο­
ντικής διάστασης στη δράση της Κοινότητας, που υλο­
ποιείται στα πλαίσια των άλλων κοινοτικών πολιτικών, 
— η διατήρηση και η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας 
των μέτρων που μπορούν να ληφθούν από την Κοινό­
τητα προς όφελος του περιβάλλοντος της περιοχής της 
Μεσογείου, 
— η αύξηση της συνεργασίας στον τομέα της προστασίας 
του περιβάλλοντος στην εν λόγω περιοχή με την ενσωμά­
τωση της κοινοτικής δράσης στις ενέργειες που διεξά­
γονται σε περιφερειακό, εθνικό και διεθνές επίπεδο, 
— η ενθάρρυνση της μεταφοράς των καταλλήλων τεχνολο­
γιών με σκοπό την προστασία του περιβάλλοντος της 
Μεσογείου. Άρ$ρο 3 
1. Οι δημοσιονομικοί πόροι που διατίθενται για την υλο­
ποίηση της δράσης που προβλέπεται από τον παρόντα κανο­
νισμό εξασφαλίζονται με την εγγραφή ετήσιων πιστώσεων 
στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
εντός του ορίου των ετήσιων δημοσιονομικών ρευστοτήτων. 
2. Η χρησιμοποίηση των εν λόγω δημοσιονομικών πόρων 
πραγματοποιείται σύμφωνα με τον παρόντα κανονισμό. 
Άρΰρο 4 
Κατά τη διάρκεια της πρώτης πενταετούς φάσης, τα μέτρα 
προτεραιότητας που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο της προ­
τεινόμενης δράσης εμφαίνονται στο παράρτημα. 
Για τη δεύτερη πενταετή φάση οι προτεραιότητες αυτές ανα­
θεωρούνται σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται 
στο άρθρο 14. 
Άρ&ρο 5 
Μπορούν να τύχουν της χρηματοδοτικής ενίσχυσης, η οποία 
προβλέπεται στον παρόντα κανονισμό, οι ενέργειες που 
ανταποκρίνονται στα μέτρα προτεραιότητας που αναφέ­
ρονται στο άρθρο 4. 
Είναι δυνατόν, κατά περίπτωση, να τύχουν επίσης της ίδιας 
ενίσχυσης οι ενέργειες οι οποίες 
— ανταποκρίνονται σε φαινόμενο που παρουσιάζει 
σοβαρό χαρακτήρα ή ταχεία εξέλιξη, 
ή 
— επιτρέπουν τη μεταφορά και προσαρμογή των τεχνολο­
γιών στη μεσογειακή περιβαλλοντική πραγματικότητα, 
ή 
— ανταποκρίνονται σε πρόβλημα που μπορεί να προκα­
λέσει βαχυπρόθεσμα διαρκή μεταβολή των οικολογικών 
συνθηκών στην εξεταζόμενη ζώνη. 
Λρ#ρο 6 
1. Οι ενέργειες που επωφελούνται των ενισχύσεων που 
προβλέπονται στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων και 
των άλλων κοινοτικών χρηματοδοτικών μέσων δεν είναι 
επιλέξιμες για τη χορήγηση της χρηματοδοτικής ενίσχυσης 
που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό. 
2. Μπορούν να τύχουν της χρηματοδοτικής ενίσχυσης, οι 
ενέργειες που αναφέρονται στο άρθρο 5, εφόσον δεν είναι 
επιλέξιμες στο πλαίσιο άλλων κοινοτικών χρηματοδοτικών 
μέσων. 
Άρ&ρο 7 
1. Μπορούν να τύχουν της χρηματοδοτικής ενίσχυσης 
όλα τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα, καθώς και οι ενώσεις 
προσώπων, που είναι εν τέλει υπεύθυνα για την εκτέλεση 
των ενεργειών που αναφέρονται στο άρθρο 5. 
]01^0 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ^^ΙΙ 
^. ^χρηματοδοτική ενίσχυση μπορείναλά^ει μια από 
τις ακόλουθες μορφές^ 
^επιχορήγηση σε κεφάλαιο με σκοπό επενδύσεις που δεν 
αφορούν υποδομές, 
^1 
^χρηματοδοτική συνεισφορά σε πειραματικά σχέδιαησε 
σχέδια επίδειξης, καθώς και σε μέτρα που έχουν σκοπό 
τη συλλογή της απαραίτητης πληροφορίας για την εκτέ 
λεση της δράσηςημέτρων τεχνικής βοήθειας που ανα 
λαμβάνονται με πρωτοβουλία της Επιτροπής, 
^1 
— επιδότηση επιτοκίων στην περίπτωση υποδομών, 
^1 
— επιστρεπτέες προκαταβολές που αποφασίζονται κατά 
περίπτωση. 
^ χρηματοδοτική ενίσχυση γιατιςενέργειεςπου αναφέ^ 
ρονται στο άρθρο^υπόκειται στα ακόλουθα όρια^ 
^το πολύ ^Ο^του συνολικού κόστους εφόσον πρόκειται 
για δημόσιες επενδύσεις,για πειραματικά σχέδιαηγια 
σχέδια επίδει^ης^ 
^το πολύ ^Ο^του συνολικού κόστους εφόσον πρόκειται 
για ιδιωτικές επενδύσεις^ 
— έως 100^ του συνολικού κόστουςγια τα μέτρα που 
αποσκοπούν στη συλλογή της απαραίτητης πληροφορίας 
για την εκτέλεση της δράσηςημέτρα τεχνικής βοήθειας 
που αναλαμβάνονται κατόπιν πρωτοβουλίας της Επι 
τροπής. 
Ι. Ριαναε^ασφαλί^εταιηεπιτυχίατων ενεργειών που 
διεξάγονται από τους δικαιούχους της χρηματοδοτικής ενΡ 
σχυσης δυνάμει του παρόντος κανονισμού,ηΕπιτροπηλαμ 
^άνει τα απαραίτητα μέτρα ώστε^ 
^να εξακριβώνει ότιοι ενέργειες που χρηματοδοτούνται 
από την κοινότητα έχουνδιεςαχθεί σωστά, 
^να προλαμβάνονται και να διώκονται οι ανωμαλίες, 
— να ανακτώνταιτα κεφάλαια που εισπράχθηκαν αχρεω 
στητωςλόγωκατάχρησηςηαμέλειας. 
^. ^ε την επιφύλαξη των ελέγχων που πραγματοποιεί το 
Ελεγκτικό συνέδριο σε συνεργασία με τις αρμόδιες εθνικές 
ελεγκτικέςαρχέςηυπηρεσίες,κατ^εφαρμογητου άρθρου 
^Ο^Ατης συνθήκης, καθώς και κάθε επιθεώρηση που διε^ά 
γεταιδυνάμειτουάρθρου^στοιχείογ^τηςσυνθηκης, 
μόνιμοι η άλλοι υπάλληλοι της Επιτροπής μπορούν να 
ασκούν επιτόπιους ελέγχους, ιδίως με δειγματοληψία, όσον 
αφορά τις ενέργειες που χρηματοδοτούνται στο πλαίσιο της 
κοινοτικής δράσης 
ϋριν από τη διεςαγωγη του επιτόπιου ελέγχου,ηΕπιτροπη 
ενημερώνει σχετικά τον ενδιαφερόμενο δικαιούχο ώστε να 
της παρασχεθεί κάθε αναγκαία βοήθεια. 3. Επί τρία έτη μετά την τελευταία πληρωμή για μια ενέρ 
γεια,οδικαιούχος της χρηματοδοτικής ενίσχυσης θέτει στη 
διάθεση της Επιτροπής όλα τα δικαιολογητικά έγγραφα που 
αφορούν τις σχετικές δαπάνες. 
Ρ Α Επιτροπή μπορεί να μειώσειη νααναστείλ^ιτην 
πληρωμή της χρηματοδοτικής ενίσχυσης για κάθε ενέργεια, 
εάν διαπιστώσει την ύπαρςη κατάχρησης η σημαντικής 
μεταβολής που επηρεάζει το χαρακτηραητους όρους εφαρ^ 
μογης της ενέργειαςητου μέτρου και για την οποία δεν έχει 
^ητηθείηέγκριση της Επιτροπής. 
^. ^ε περίπτωση που δεν έχουν τηρηθεί οι προθεσμίεςη 
αν από την υλοποίηση ενέργειας δεν είναι δυνατό να δίκαια 
ολογηθεί παρά μόνο ένα μέρος τηςχρηματοδοτικης ενί 
σχυσηςπουέχειηδηχορηγηθεί,ηΕπιτροπη^ητάαπότο 
δικαιούχο να υπο^άλειτις παρατηρήσεις του σε συγκεκρι^ 
μένη προθεσμία. Εάν αυτός δεν παράσχει ικανοποιητική 
αιτιολογία,η Επιτροπή μπορείναακυρώσειτο υπόλοιπο 
της χρηματοδοτικής ενίσχυσης. 
^. Κάθε ποσό το οποίο έχει αχρεωστητως καταβληθεί 
πρέπεινα επιστρέφεται στηνΕπιτροπη.Ιαποσάτα οποία 
δεν επιστρέφονται εμπροθέσμως, ενδέχεται να προσαυςη^ 
θούν με τόκους υπερημερίας.ΑΕπιτροπη εκδίδει τις διατά 
^εις για την εφαρμογή της παρούσας παραγράφου. 
Ρ ϋ Επιτροπή εξασφαλίζει την αποτελεσματική παρακοή 
λούθηση της εφαρμογής της κοινοτικής δράσης.Απαρακο^ 
λούθηση αυτή εξασφαλίζεται με εκθέσεις οι οποίας συντάσ 
σονται σύμφωνα με διαδικασίες αποφασισμένες από 
κοινούμεταςυ της Επιτροπής καιτουφορέαπου διεξάγει 
την ενέργεια, καθώς και με δειγματοληπτικούς ελέγχους. 
^Επιτροπή υπο^άλΑει στην επιτροπή, που αναφέρεται στο 
άρθρο 1^ κατωτέρω,έκθεσηγιατηνπρόοδοπου σημείων 
νεταικατάτηνεφαρμογητηςδράσηςκαι,ιδίως,κατάτη 
χρησιμοποίηση των πιστώσεων. 
^. Ρια κάθε πολυετή δράση ο δικαιούχος αποστέλλει 
στην Επιτροπή, εντός έ^ι μηνών από το τέλος κάθε πλήρους 
έτους εφαρμογής, εκθέσεις για την πρόοδο που έχει σημεία 
ωθεί. ν^^^^^ επίσης στην Επιτροπή τελική έκθεση 
εντόςέ^ιμηνώναπό τηνολοκληρωση τηςενέργειας. Ρια 
κάθε ενέργεια με διάρκεια κατώτερη των δύο ετών,οδικαι 
ούχος υποβάλλει στην Επιτροπή έκθεση εντός έ^ι μηνών 
από την ολοκλήρωση της. ^Επιτροπή καθορίζει τη μορφή 
και το περιεχόμενο των εκθέσεων. 
^. ^ε^άση τις διαδικασίες καιτις εκθέσεις παρακολού^ 
θησης που αναφέρονται στις παραγράφουςΙ και^,ηΕπι 
τροπή προσαρμόζει, εάν χρειαστεί, το μέγεθοςητους όρους 
χορήγησης της χρηματοδοτικής ενίσχυσης που είχε αρχικά 
εγκριθεί, καθώς και το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα των 
πληρωμών. 
Αριθ. C 80/12 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 30. 3. 90 
4. Η Επιτροπή εκδίδει τις λεπτομέρειες εφαρμογής του 
παρόντος άρθρου. 
ΆρΦρο 12 
1. Κατά την εκτέλεση των ενεργειών που αναφέρονται 
στο άρθρο 5, η Επιτροπή επικουρείται από επιτροπή συμ­
βουλευτικού χαρακτήρα, η οποία αποτελείται από αντιπρο­
σώπους των κρατών μελών και της οποίας προεδρεύει ο 
αντιπρόσωπος της Επιτροπής. 
2. Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στην εν 
λόγω επιτροπή σχέδιο των μέτρων που πρόκειται να ληφ­
θούν. Η συμβουλευτική επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της 
για το σχέδιο αυτό σε προθεσμία που μπορεί να ορίσει ο 
πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του 
θέματος και, αν χρειαστεί, προβαίνει σε ψηφοφορία. 
3. Η γνώμη καταχωρείται στα πρακτικά" επιπλέον κάθε 
κράτος μέλος έχει το δικαίωμα να ζητήσει να καταχωρηθεί 
η θέση του στα πρακτικά. 
4. Η Επιτροπή λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη τη γνώμη της 
επιτροπής. Ενημερώνει την επιτροπή για τον τρόπο με τον 
οποίο έλαβε υπόψη τη γνώμη αυτή. Άρ&ρο 13 
Ο κατάλογος των ενεργειών που έχουν τύχει χρηματοδο­
τικής ενίσχυσης δημοσιεύεται για ενημέρωση στην Επίοημη 
Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Άρ#ρο 14 
Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 
1991. 
Εφαρμόζεται κατά τη διάρκεια περιόδου 10 ετών, κατανεμη­
μένης σε δύο πενταετείς φάσεις. Το 1995, το Συμβούλιο, 
ματά από πρόταση της Επιτροπής, αξιολογεί τα αποτελέ­
σματα και αποφασίζει τυχόν τροποποιήσεις του παρόντος 
κανονισμού, ειδικότερα όσον αφορά τα μέτρα προτεραιό­
τητας που απαιτούνται για την εκτέλεση της δεύτερης 
φάσης. 
Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα 
μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος. 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΠΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ 
Μέτρα προτεραιότητας τα οποία προτείνονται δυνάμει του παρόντος κανονισμού 
1. ΔΡΑΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ 
— για τις παραλιακές πόλεις κάτω των 100000 κατοίκων και τα μικρά νησιά, συλλογή, επεξεργασία, αποθή­
κευση και εξάλειψη των υγρών λυμάτων και των στερεών αποβλήτων, 
— συλλογή, επεξεργασία, αποθήκευση, ανακύκλωση και εξάλειψη των ιλύων καθαρισμού και των τοξικών και 
επικινδύνων αποβλήτων, 
— επεξεργασία των υδάτων των αμπαριών, των υδρογοναθρακικών καταλοίπων και των καταλοίπων άλλων 
χημικών ουσιών, που προέρχονται από θαλάσσιες δραστηριότητες, 
— ολοκληρωμένη διαχείριση των βιοτόπων κοινοτικού ενδιαφέροντος στις παράκτιες ζώνες. 
2. ΔΡΑΣΗ ΣΤΙΣ ΜΗ ΚΟΙΝΟΤΙΚΕΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ 
— ενίσχυση για τη δημιουργία διοικητικών δομών στον τομέα του περιβάλλοντος, 
— τεχνική βοήθεια απαραίτητη για την εκπόνηση πολιτικών και προγραμμάτων δράσης στον τομέα του περι­
βάλλοντος, 
— ενδεχομένως, ειδικά μέτρα στους τομείς προτεραιότητας που αναφέρονται στην παράγραφο 1.