P6_TA(2007)0019

Προώθηση της υγιεινής διατροφής και της σωματικής άσκησης: ευρωπαϊκή διάσταση για την πρόληψη του υπερβολικού βάρους, της παχυσαρκίας και των χρονίων παθήσεων

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την "Προώθηση της υγιεινής διατροφής και της σωματικής άσκησης: ευρωπαϊκή διάσταση για την πρόληψη του υπερβολικού βάρους, της παχυσαρκίας και των χρόνιων παθήσεων" (2006/2231(INI))

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη το Πράσινο Βιβλίο της Επιτροπής (COM(2005)0637),

- έχοντας υπόψη την έγκριση, από την 57η Παγκόσμια Συνέλευση για την Υγεία, στις 22 Μαΐου 2004, της Παγκόσμιας Στρατηγικής για τη Διατροφή, τη Φυσική Άσκηση και την Υγεία,

- έχοντας υπόψη το ψήφισμα του Συμβουλίου της 14ης Δεκεμβρίου 2000 για την υγεία και τη διατροφή [1],

- έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα του Συμβουλίου Απασχόλησης, Κοινωνικής Πολιτικής, Υγείας και Καταναλωτών της 3ης Ιουνίου 2005 σχετικά με την παχυσαρκία, τη διατροφή και τη σωματική άσκηση,

- έχοντας υπόψη την άτυπη σύνοδο των υπουργών αθλητισμού της ΕΕ στις 19- 20 Σεπτεμβρίου 2005 κατά την οποία η βρετανική προεδρία πρότεινε τη δημιουργία μιας ομάδας εργασίας για τον αθλητισμό και την υγεία,

- έχοντας υπόψη την έκκληση των επιστημόνων κατά το 10οδιεθνές Συνέδριο για την παχυσαρκία (ICO 2006) που πραγματοποιήθηκε στο Σίδνεϊ από τις 3 έως τις 8 Σεπτεμβρίου 2006,

- έχοντας υπόψη τα συμπεράσματα στα οποία κατέληξε η διάσκεψη ειδικών υψηλού επιπέδου της Φινλανδικής Προεδρίας με τίτλο "Η υγεία σε όλες τις πολιτικές", η οποία διεξήχθη στο Κουόπιο στις 20- 21 Σεπτεμβρίου 2006,

- έχοντας υπόψη το άρθρο 45 του Κανονισμού του,

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων (A6-0450/2006),

A. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο αριθμός των ατόμων που πάσχουν από παχυσαρκία αυξήθηκε θεαματικά τα τελευταία 30 χρόνια στο εσωτερικό της Ένωσης, ότι ο ρυθμός αύξησης του φαινομένου είναι ο ίδιος με τις Ηνωμένες Πολιτείες στις αρχές της δεκαετίας του 1990 και ότι σχεδόν το 27 % των ανδρών και το 38 % των γυναικών στην Ευρώπη θεωρούνται σήμερα υπέρβαροι ή παχύσαρκοι,

Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι η αυξανόμενη εξάπλωση του φαινομένου της παχυσαρκίας, ιδίως στα παιδιά, δεν περιορίζεται στην ΕΕ και σε άλλες πλούσιες χώρες, αλλά αυξάνεται δραματικά σε αρκετές αναπτυσσόμενες χώρες,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η παχυσαρκία πλήττει επίσης περισσότερα από πέντε εκατομμύρια παιδιά στην ΕΕ των 27 και ότι το ποσοστό αύξησης, με περίπου 300000 νέες περιπτώσεις ετησίως, είναι ανησυχητικό,

Δ. λαμβάνοντας υπόψη τις μελέτες που έχουν δείξει ότι τα άτομα με αναπηρία διατρέχουν αυξανόμενο κίνδυνο για εμφάνιση παχυσαρκίας που οφείλεται μεταξύ άλλων σε παθοφυσιολογικές μεταβολές στον μεταβολισμό της ενέργειας και τη σύνθεση του σώματος, σε ατροφία των μυών και σε σωματική αδράνεια,

Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι η πρόσληψη ενέργειας για μεγάλες ομάδες του πληθυσμού έχει παραμείνει σταθερή από τη δεκαετία του 1950· εντούτοις, οι αλλαγές στον τρόπο ζωής οδήγησαν σε μείωση τόσο της σωματικής άσκησης όσο και της χειρωνακτικής εργασίας, μειώνοντας κατά συνέπεια τις ανάγκες σε ενέργεια, γεγονός που προκάλεσε ανισορροπία μεταξύ των ενεργειακών αναγκών και της πρόσληψης ενέργειας,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι πολλά σχέδια και μελέτες επιβεβαίωσαν ότι η εμφάνιση της παχυσαρκίας παρουσιάζει σε πρώιμο στάδιο διαφοροποιήσεις συνδεόμενες με το κοινωνικοοικονομικό περιβάλλον και ότι όσο λιγότερους οικονομικούς πόρους και ανεπαρκέστερο μορφωτικό επίπεδο διαθέτει η οικογένεια τόσο συχνότερη είναι η εμφάνιση της πάθησης,

Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι θα πρέπει να δοθεί η δέουσα προσοχή στις διάφορες διατροφικές συνήθειες και τα καταναλωτικά πρότυπα που υπάρχουν στα κράτη μέλη κατά τη θέσπιση ενός σχεδίου δράσης της ΕΕ για την προώθηση υγιεινών τρόπων ζωής,

Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι η έκθεση της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας (ΠΟΥ) για την υγεία στην Ευρώπη, το 2005, καταδεικνύει αναλυτικά ότι στις περισσότερες χώρες επτά μείζονες παράγοντες κινδύνου ευθύνονται για ένα σημαντικό ποσοστό θανάτων και ασθενειών και ότι έξι από αυτούς (υπέρταση, χοληστερόλη, δείκτης μάζας σώματος, ανεπαρκής πρόσληψη φρούτων και λαχανικών, έλλειψη σωματικής άσκησης, υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ) σχετίζονται με τη δίαιτα και τη σωματική άσκηση και ότι, συνεπώς, είναι σημαντικό να αναληφθεί ταυτόχρονη δράση κατά των παραγόντων αυτών που επιδρούν καθοριστικά στην υγεία ώστε να υπάρξει πρόληψη για σημαντικό ποσοστό θανάτων και ασθενειών,

Θ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ως υγιεινή διατροφή πρέπει να θεωρούμε αυτή η οποία έχει ορισμένα ποιοτικά και ποσοτικά χαρακτηριστικά καθώς και ενεργειακό περιεχόμενο ανάλογο με τις ιδιαίτερες ατομικές ανάγκες, και η οποία ακολουθεί σε κάθε περίπτωση τους κανόνες της διαιτητικής,

Ι. λαμβάνοντας ωστόσο υπόψη ότι, σύμφωνα με τις αρμοδιότητες που της παρέχουν οι Συνθήκες, η Ένωση μπορεί βεβαίως να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στον τομέα της προστασίας των καταναλωτών μέσω της υγιεινής διατροφής και της κατανάλωσης φρούτων και λαχανικών, αλλά τα κοινοτικά μέτρα για την προώθηση της σωματικής άσκησης και του αθλητισμού πρέπει αναγκαστικά να συνοδεύουν τις δράσεις που θα αναλάβουν τα κράτη μέλη, οι περιφέρειες και οι πόλεις της Ευρώπης,

ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη τον κοινωνικοοικονομικό αντίκτυπο των παθήσεων που συνδέονται με τα προβλήματα υπερβολικού βάρους, ο οποίος αντιπροσωπεύει ήδη ποσοστό μεταξύ 4 και 7% των συνολικών δαπανών των κρατών μελών για την υγεία, και λαμβάνοντας συγχρόνως υπόψη ότι το συνολικό κόστος της παχυσαρκίας, συνυπολογιζομένων των αυξημένων κινδύνων ανεργίας, απουσίας από την εργασία, αναπηρίας, δεν έχει αποτελέσει αντικείμενο επακριβούς επιστημονικής αξιολόγησης,

ΙΒ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η πλειοψηφία των κρατών μελών έχει υιοθετήσει πολιτικές με στόχο την αντιμετώπιση του προβλήματος της παχυσαρκίας και την άνοδο του επιπέδου υγείας του πληθυσμού τους, και ότι κάποιες κυβερνήσεις έχουν λάβει ορισμένα απαγορευτικά μέτρα, ενώ κάποιες άλλες προτίμησαν την οδό της παροχής κινήτρων,

ΙΓ. λαμβάνοντας υπόψη ότι ορισμένα κράτη μέλη έλαβαν, για παράδειγμα, την απόφαση να υπαγάγουν σε προϋποθέσεις, ή ακόμα και να καταργήσουν, την παρουσία αυτόματων μηχανημάτων πωλήσεως στο σχολικό περιβάλλον λόγω του περιορισμένου αριθμού ειδών διατροφής που προσφέρονται και του αμελητέου μεριδίου που επιφυλάσσεται στα ποτά χωρίς ζάχαρη, στα φρούτα και τα λαχανικά και στα αποκαλούμενα διαιτητικά προϊόντα,

ΙΔ. λαμβάνοντας υπόψη με ενδιαφέρον —ως αρχικό στάδιο— τις εθελοντικές δεσμεύσεις που ανελήφθησαν πρόσφατα, αφενός, από τους ευρωπαίους παραγωγούς μη αλκοολούχων ποτών στοχεύοντας στον περιορισμό της εμπορικής προσφοράς προϊόντων που προορίζονται για παιδιά ηλικίας κάτω των 12 ετών, ευνοώντας παράλληλα την πρόσβαση σε μεγαλύτερη ποικιλία ποτών στα σχολεία, και, αφετέρου, από δύο "γίγαντες" του τομέα της γρήγορης εστίασης να καθιερώσουν με συγκεκριμένα σύμβολα την σήμανση των θρεπτικών ιδιοτήτων στις συσκευασίες για τα χάμπουργκερ και τις τηγανητές πατάτες,

ΙΕ. χαιρετίζοντας τις διάφορες πρωτοβουλίες που αναλαμβάνουν πολλοί ευρωπαίοι λιανικοί έμποροι, οι οποίες στοχεύουν στην προώθηση της υγιεινής διατροφής, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης σειρών υγιεινών προϊόντων, της περισσότερο κατανοητής σήμανσης των διατροφικών πληροφοριών και των εκστρατειών προώθησης προκειμένου να αυξηθεί η ευαισθητοποίηση σχετικά με τα οφέλη της υγιεινής διατροφής και της τακτικής άσκησης,

ΙΣΤ. εκτιμώντας ότι το παρόν Πράσινο Βιβλίο εντάσσεται σε μια συνολική εκστρατεία που αναλαμβάνεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο με σκοπό την καταπολέμηση των παραγόντων που ενέχουν τους μεγαλύτερους κινδύνους για την υγεία, στους οποίους συγκαταλέγονται οι κακές διατροφικές συνήθειες και η έλλειψη σωματικής άσκησης, οι οποίες, ακριβώς όπως και το κάπνισμα και η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ, αποτελούν την αιτία καρδιαγγειακών παθήσεων (που αποτελούν την κύρια αιτία θανάτου μεταξύ ανδρών και γυναικών στην Ευρωπαϊκή Ένωση), ορισμένων τύπων καρκίνου, αναπνευστικών παθήσεων, οστεοπόρωσης και διαβήτη τύπου 2, που πιέζουν με αυξημένες απαιτήσεις τα εθνικά συστήματα υγείας,

ΙΖ. λαμβάνοντας υπόψη την παρουσίαση από την Επιτροπή, στις 11 Σεπτεμβρίου 2006, των αποτελεσμάτων μιας δημόσιας διαβούλευσης που ακολούθησε το Πράσινο Βιβλίο, τα οποία συνηγορούν συγκεκριμένα υπέρ της ανάληψης δράσης από την πλευρά της Ένωσης που να καλύπτει διάφορες κοινοτικές πολιτικές και να αποδίδει ιδιαίτερη προσοχή στα παιδιά και τους νέους,

ΙΗ. λαμβάνοντας υπόψη τον ενεργό ρόλο που καλείται να διαδραματίσει η Κοινότητα, στο πλαίσιο κοινών πολιτικών ή συμπληρωματικά προς τις δράσεις που έχουν αναλάβει τα 27 κράτη μέλη, όσον αφορά εκστρατείες για την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση των καταναλωτών στο θέμα της παχυσαρκίας, για την αποκατάσταση της κατανάλωσης φρούτων και λαχανικών στο πλαίσιο της Κοινής Γεωργικής Πολιτικής (ΚΓΠ), για τη χρηματοδότηση ερευνητικών, εκπαιδευτικών και αθλητικών προγραμμάτων και για την έγκριση νέων ή αναθεωρημένων νομοθετικών διατάξεων με πραγματικό αντίκτυπο στη διατροφική υγεία των ευρωπαίων πολιτών,

Παχυσαρκία: πολιτική προτεραιότητα;

1. εκφράζει την ικανοποίησή του για τη δέσμευση της Επιτροπής υπέρ της υγιεινής διατροφής (από ποιοτική και ποσοτική άποψη) και της σωματικής άσκησης, καθώς και της καταπολέμησης της παχυσαρκίας και των σημαντικότερων ασθενειών που συνδέονται με τη διατροφή· ζητεί, το ζήτημα αυτό να θεωρείται από τούδε και στο εξής πολιτική προτεραιότητα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των κρατών μελών·

2. αναγνωρίζει ότι η παχυσαρκία οφείλεται σε πολλούς παράγοντες και ως τέτοια απαιτεί ολιστική προσέγγιση που να περιλαμβάνει πολλούς διαφορετικούς τομείς πολιτικής·

3. διαπιστώνει με θλίψη ότι, παρά τις δράσεις που ανέλαβαν ορισμένα κράτη μέλη, η παχυσαρκία πλήττει ολοένα και μεγαλύτερο τμήμα του πληθυσμού και ότι, αν η τάση αυτή συνεχιστεί, θα υπάρξουν ανυπολόγιστες επιπτώσεις στη δημόσια υγεία ενώ αυτές μπορούν να προληφθούν με τις κατάλληλες δράσεις·

4. συνιστά σε όλα τα κράτη μέλη να αναγνωρίσουν επισήμως την παχυσαρκία ως χρόνια πάθηση προκειμένου να αποφευχθεί οποιαδήποτε μορφή στιγματισμού και διακρίσεων εις βάρος των παχύσαρκων ατόμων· συνιστά, επίσης, στα κράτη μέλη να εξασφαλίσουν τη δυνατότητα πρόσβασης σε κατάλληλη θεραπεία στο πλαίσιο των οικείων εθνικών συστημάτων υγείας·

5. χαιρετίζει την έγκριση Χάρτη για την αντιμετώπιση της παχυσαρκίας από την Ευρωπαϊκή Υπουργική Διάσκεψη της ΠΟΥ, η οποία διεξήχθη στις 15- 17 Νοεμβρίου 2006 στην Κωνσταντινούπολη, τονίζει την σύσταση φιλόδοξου πλαισίου δράσης με σκοπό να τεθεί αυτή η επιδημία υπό έλεγχο και καλεί την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να ορίσουν χρονοδιάγραμμα με σκοπό την έμπρακτη εφαρμογή, και βάσει συγκεκριμένων προτεραιοτήτων, των δράσεων που θα αναληφθούν εντός του εν λόγω πλαισίου·

6. στηρίζει ανεπιφύλακτα την έναρξη της ευρωπαϊκής πλατφόρμας δράσης για τη διατροφή, τη σωματική άσκηση και την υγεία (στο εξής "Πλατφόρμα"), τον Μάρτιο του 2005, και αποδέχεται με ικανοποίηση τη μέθοδο του διαρκούς διαλόγου με τους βιομηχανικούς κλάδους, τις εθνικές αρχές και τις ΜΚΟ, την οποία επέλεξε η ΓΔ SANCO·

7. χαιρετίζει τις εκούσιες δεσμεύσεις που πρότειναν ήδη οι παράγοντες που συμμετέχουν στην "Πλατφόρμα"· τονίζει την ανάγκη να διασφαλιστεί ότι αυτές οι δεσμεύσεις ελέγχονται αποτελεσματικά και καλεί την Επιτροπή να αναπτύξει σαφή κριτήρια αξιολόγησης· σημειώνει ότι η αξιόπιστη αξιολόγηση είναι ζωτικής σημασίας προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η πρόοδος μπορεί να υπολογισθεί κατάλληλα και να επιτρέψει την εξέταση περαιτέρω δράσης της ΕΕ, ή νομοθετικών προτάσεων, όπου αυτό είναι αναγκαίο· ζητεί από την Επιτροπή να υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έκθεση σε ετήσια βάση σχετικά με τα επιτεύγματα της Πλατφόρμας·

8. ζητεί από την Επιτροπή να διενεργήσει εκτίμηση των επιπτώσεων για σχετικές πολιτικές προτάσεις, προκειμένου να καθορίσει τον αντίκτυπό τους στη δημόσια υγεία, την παχυσαρκία και τους διατροφικούς στόχους· συνιστά αυτός ο "έλεγχος υγείας ή παχυσαρκίας" να πραγματοποιείται ιδίως σε σχέση με την κοινή γεωργική πολιτική, τα ερευνητικά προγράμματα, την ενεργειακή πολιτική, τη διαφήμιση και την πολιτική για τα τρόφιμα·

9. παρατηρεί ότι παρόλο που στην Πλατφόρμα συμμετέχει επί του παρόντος ευρύ φάσμα ενδιαφερόμενων μερών, έχουν την τάση να επικεντρώνονται στην άποψη του ζητήματος της παχυσαρκίας που αφορά την πρόσληψη ενέργειας· ζητεί ως εκ τούτου από τα ενδιαφερόμενα μέρη που σχετίζονται με την κατανάλωση ενέργειας, όπως οι κατασκευαστές παιχνιδιών για υπολογιστές, οι αθλητικές ενώσεις και οι ραδιοτηλεοπτικοί φορείς, να συμμετάσχουν πιο ενεργά στον διάλογο και να εξετάσουν την ανάληψη παρόμοιων δεσμεύσεων·

10. θεωρεί ότι αποτελεί ένα βήμα προς την ορθή κατεύθυνση η τάση που κυριαρχεί σήμερα σε διάφορους τομείς της ευρωπαϊκής βιομηχανίας τροφίμων για την ανάληψη συγκεκριμένης δράσης για τον αναπροσανατολισμό της εμπορικής προσφοράς προς τα παιδιά και για την υιοθέτηση επισήμανσης σχετικής με την πρόσληψη θρεπτικών ουσιών στα τρόφιμα και τα ποτά τους·

11. ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να ορίσουν τις οικονομικά αποδοτικές δυνατότητες συνεργασίας των υπηρεσιών υγείας τους με τη βιομηχανία κατά τρόπο που να βελτιωθεί η κατανόηση και ο έλεγχος της διατροφής από την πλευρά των ασθενών και να μειωθεί το οικονομικό βάρος της παχυσαρκίας· εκτιμά ότι πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή σε προγράμματα που ασχολούνται με τις ανάγκες των ανθρώπων σε κοινωνικά και οικονομικά μειονεκτούσες κοινότητες·

12. αναμένει να ληφθούν πρακτικά μέτρα στο άμεσο μέλλον από την Επιτροπή σε ένα Λευκό Βιβλίο, με σκοπό τη μείωση του αριθμού των υπέρβαρων και παχύσαρκων ανθρώπων από το 2015 το αργότερο ·

Ενημέρωση του καταναλωτή από την παιδική ηλικία

13. εκτιμά ότι οποιαδήποτε πολιτική πρόληψης και παρακολούθησης της παχυσαρκίας πρέπει να καλύπτει ολόκληρη τη διάρκεια της ζωής, από το προγεννητικό στάδιο μέχρι την προχωρημένη ηλικία· εκτιμά, εξάλλου, ότι πρέπει να αποδοθεί ιδιαίτερη προσοχή στην παιδική ηλικία, το στάδιο εκείνο της ζωής όπου αποκτάται μεγάλο μέρος των διατροφικών συνηθειών·

14. ενθαρρύνει τα κράτη μέλη να αναγνωρίσουν ότι η εκπαίδευση για θέματα διατροφής και υγείας, η οποία θα ξεκινάει από πολύ νεαρή ηλικία, είναι πολύ σημαντική για την πρόληψη του υπερβολικού βάρους και της παχυσαρκίας·

15. υπογραμμίζει τον κίνδυνο υπερβάλλοντος ζήλου στην εκστρατεία για την καταπολέμηση της παχυσαρκίας και θεωρεί ότι στα παιδιά και στους εφήβους που είναι δεκτικά στην πίεση εκ μέρους των ομοίων τους πρέπει να δοθούν τα σωστά παραδείγματα, ώστε να αποφευχθεί οποιαδήποτε αύξηση άλλων διαταραχών της διατροφής όπως νευρική ανορεξία και βουλιμία·

16. θεωρεί ότι οι εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην προώθηση των ωφελειών που έχει για την υγεία μια καλά ισορροπημένη διατροφή και η τακτική σωματική άσκηση, καθώς και η διάγνωση οιουδήποτε κινδύνου, ιδίως για τα άτομα με υπερβολικό κοιλιακό λίπος που έχουν περισσότερες πιθανότητες να αναπτύξουν ειδικότερα διαβήτη τύπου 2 και καρδιαγγειακή νόσο, όπως και άλλες παθήσεις· καλεί τα κράτη μέλη να προωθήσουν το επάγγελμα του διατροφολόγου, με αμοιβαία αναγνώριση επαγγελματικών προσόντων και με ορισμό των συνθηκών πρόσβασης στο επάγγελμα, εξασφαλίζοντας παράλληλα επιστημονική επαγγελματική κατάρτιση·

17. υπενθυμίζει ότι το σχολείο είναι ο τόπος όπου τα παιδιά περνούν τις περισσότερες ώρες τους και ότι, συνεπώς, το σχολικό περιβάλλον, και ιδίως τα κυλικεία, πρέπει να ενθαρρύνουν τα παιδιά να αναπτύξουν τις γευστικές τους προτιμήσεις, προσφέροντάς τους στοιχειώδεις δεξιότητες μαγειρικής και γνώσεις για τα τρόφιμα, να προωθήσουν την τακτική σωματική άσκηση και έναν υγιεινό τρόπο ζωής, με σκοπό ιδίως να αντισταθμισθεί ο μειούμενος χρόνο που αφιερώνεται στη φυσική άσκηση στα σχολεία ανά την Ευρώπη· ζητεί επομένως από την Επιτροπή να αναπτύξει μηχανισμούς με σκοπό την προώθηση των βέλτιστων πρακτικών στα σχολεία που λαμβάνουν υπόψη τις αποτελεσματικότερες των πρωτοβουλιών για την εκπαίδευση των παιδιών σχετικά με τις υγιεινές συνήθειες διατροφής και για την παροχή τροφών υψηλής ποιότητας που βασίζονται σε υψηλά διατροφικά πρότυπα·

18. αποδοκιμάζει την πρακτική κυβερνήσεων των κρατών μελών οι οποίες πωλούν τους χώρους άθλησης των σχολείων για οικιστική ανάπτυξη·

19. ζητεί από τα κράτη μέλη να παράσχουν επαρκείς πόρους για την τροφοδοσία των σχολείων, προκειμένου τα σχολικά κυλικεία να είναι σε θέση να σερβίρουν φρέσκα γεύματα, κατά προτίμηση προερχόμενα από βιολογικά ή τοπικά γεωργικά προϊόντα, και να ενθαρρύνουν συνήθειες υγιεινής διατροφής από τη νεαρή ηλικία·

20. θεωρεί ότι τα κράτη μέλη πρέπει να ενθαρρύνονται να διασφαλίζουν ότι τα παιδιά έχουν στη διάθεσή τους επαρκείς εγκαταστάσεις προκειμένου να επιδοθούν σε αθλητικές δραστηριότητες και φυσική άσκηση στο σχολείο· ενθαρρύνει τα κράτη μέλη και τις τοπικές τους αρχές να λάβουν υπόψη την προώθηση ενός υγιούς και δραστήριου τρόπου ζωής κατά την επιλογή της τοποθεσίας των σχολείων, ώστε να τα φέρουν πιο κοντά στις κοινότητες που υπηρετούν, επιτρέποντας κατ' αυτόν τον τρόπο στα παιδιά να περπατούν ή να χρησιμοποιούν ποδήλατο ως το σχολείο, αντί να κάθονται μέσα σε ένα αυτοκίνητο ή λεωφορείο·

21. εκφράζει την ευχή να συγκεκριμενοποιήσουν όσο το δυνατόν συντομότερα οι παρασκευαστές αναψυκτικών της ΕΕ τις δεσμεύσεις που ανέλαβαν στις 20 Δεκεμβρίου 2005 με τον κώδικα συμπεριφοράς τους, και ιδίως τη δέσμευση που αφορά τον περιορισμό των εμπορικών δραστηριοτήτων τους στα σχολεία πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης·

22. εκτιμά ότι η παρουσία αυτόματων μηχανημάτων πώλησης στα γυμνάσια και στα λύκεια, εφόσον επιτρέπεται, θα πρέπει να πληροί τους κανόνες υγιεινής διατροφής·

23. καταδικάζει τη συχνότητα και την ένταση των τηλεοπτικών εκστρατειών διαφήμισης και προώθησης τροφίμων που προορίζονται αποκλειστικά για τα παιδιά· υπογραμμίζει ότι τέτοιες εμπορικές πρακτικές δεν ενθαρρύνουν τις υγιείς διατροφικές συνήθειες και συνεπώς πρέπει να ρυθμισθούν σε επίπεδο ΕΕ με την αναθεώρηση της οδηγίας για την "Τηλεόραση χωρίς Σύνορα" [2]· υπογραμμίζει, περαιτέρω, ότι υπάρχουν σαφείς ενδείξεις ότι η τηλεοπτική διαφήμιση επηρεάζει τις βραχυπρόθεσμες καταναλωτικές τάσεις των παιδιών ηλικίας μεταξύ 2 και 11 ετών, αλλά εκτιμά ότι υφίσταται επιπλέον και ατομική ευθύνη των γονέων, εφόσον η τελική απόφαση αγοράς λαμβάνεται από αυτούς· σημειώνει, εντούτοις, ότι οι έρευνες δείχνουν ότι η πλειονότητα των γονέων επιθυμεί σαφείς περιορισμούς όσον αφορά την προώθηση ανθυγιεινών τροφίμων σε παιδιά·

24. ζητεί από την Επιτροπή να θεσπίσει, στα πλαίσια της Πλατφόρμας εθελοντικές ή αυτορρυθμιζόμενες δεσμεύσεις για τον τερματισμό της προώθησης τροφίμων με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά, ζάχαρη και αλάτι σε παιδιά, αλλά προτρέπει την Επιτροπή να υποβάλει νομοθετικές προτάσεις, σε περίπτωση που η αυτορρύθμιση δεν επιφέρει αλλαγές·

25. επισημαίνει ότι τα νέα είδη διαφήμισης σε παιδιά, όπως είναι τα γραπτά μηνύματα προς κινητά τηλέφωνα, τα διαδικτυακά παιχνίδια και οι χορηγίες σε παιδικές χαρές δεν θα πρέπει να εξαιρεθούν από την εξέταση των ανωτέρω·

26. θεωρεί απαραίτητη μακροπρόθεσμα τη συγκεκριμενοποίηση μιας "συμφωνίας κυρίων" μεταξύ της Επιτροπής και της βιομηχανίας των ευρωπαϊκών μέσων ενημέρωσης η οποία θα συνεπάγεται την υποχρεωτική συμπερίληψη ψυχαγωγικών αναφορών σε θέματα υγιεινής στις παραγωγές που προορίζονται για παιδιά σε διάφορους οπτικοακουστικούς φορείς, όπως η τηλεόραση, ο κινηματογράφος, τοΔιαδίκτυοκαι τα βιντεοπαιχνίδια, με στόχο την ευαισθητοποίηση της ευρωπαϊκής νεολαίας όσον αφορά τη σημασία της άθλησης και της κατανάλωσης φρούτων και λαχανικών για τη διατήρηση της καλής υγείας·

27. αναγνωρίζει τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Αρχής για την Ασφάλεια των Τροφίμων όσον αφορά την παροχή συμβουλών και συστάσεων σχετικά με τη διατροφή·

28. είναι της γνώμης ότι τα οπτικοακουστικά μέσα (τηλεόραση, ραδιόφωνο, Διαδίκτυο) αποτελούν περισσότερο από ποτέ ουσιώδες παιδαγωγικό εργαλείο για την εκπαίδευση σε θέματα διατροφικής υγείας και πρέπει να δίνουν πρακτικές συμβουλές στους καταναλωτές προκειμένου να τους επιτρέψουν να επιτύχουν την κατάλληλη ισορροπία ανάμεσα στην καθημερινή κατανάλωση θερμίδων και ενέργειας και, σε τελευταία ανάλυση, να τους εξασφαλίσουν ελευθερία επιλογής·

29. θεωρεί ότι ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1924/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 2006, σχετικά με τους ισχυρισμούς για τις θρεπτικές και υγιεινές ιδιότητες στα τρόφιμα [3], θα αποτελέσει ηχηρό μήνυμα και θα επιτρέψει επιτέλους στον καταναλωτή να αποκτήσει αξιόπιστη, μη παραπλανητική και συνεκτική ενημέρωση όσον αφορά τα διατροφικά χαρακτηριστικά των τροφίμων, και ιδίως εκείνων που περιέχουν μεγάλη ποσότητα ζάχαρης, αλατιού και ορισμένων λιπών· σημειώνει ότι η εφαρμογή ενός τέτοιου κανονισμού θα πρέπει να πραγματοποιηθεί κατά τρόπο που να εξακολουθεί να ενθαρρύνει και να επιτρέπει σε εταιρείες τροφίμων και ποτών να καινοτομούν και να βελτιώνουν τα προϊόντα τους· θεωρεί ως εκ τούτου ότι, στο πλαίσιο του εν λόγω κανονισμού, θα πρέπει να δοθεί υψηλή προτεραιότητα στη θέσπιση διατροφικών προτύπων από την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων, λαμβάνοντας υπόψη τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα δεδομένα, και να εφαρμοσθεί σε στενή συνεργασία με ΜΚΟ καταναλωτών και παράγοντες του κλάδου των τροφίμων, συμπεριλαμβανομένων των εμπόρων λιανικής·

30. σημειώνει τις αυξανόμενες ανησυχίες κοινού και επιστημόνων σχετικά με τις επιπτώσεις των τεχνητών τρανς-λιπαρών οξέων στην ανθρώπινη υγεία και σημειώνει δράσεις που ανέλαβαν ορισμένες εθνικές (Καναδάς, Δανία) και περιφερειακές (δήμος της Νέας Υόρκης) αρχές για την κατάργηση των τρανς-λιπαρών οξέων από την ανθρώπινη διατροφή· ζητεί την ανάληψη δράσης σε επίπεδο ΕΕ για τη μείωση της πρόσληψης τρανς-λιπαρών οξέων·

31. θεωρεί ότι πρέπει να αναθεωρηθεί η οδηγία 90/496/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 24ης Σεπτεμβρίου 1990 σχετικά με τους κανόνες επισήμανσης των τροφίμων [4], με σκοπό, τουλάχιστον, να συμπεριληφθεί η απαίτηση για την αναγραφή της παρουσίας και της ποσότητας των θρεπτικών ουσιών και της φύσης των λιπαρών, έτσι ώστε να ανταποκρίνεται στους στόχους της απλούστευσης και της εναρμόνισης της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, σύμφωνα και με τις συστάσεις των παραγόντων της βιομηχανίας και των ενώσεων καταναλωτών·

32. παρακολουθεί με μεγάλο ενδιαφέρον τα συστήματα επισήμανσης των τροφίμων τα οποία έχουν θεσπιστεί από εταιρείες τροφίμων, λιανοπωλητές ή δημόσιους φορείς σε ορισμένα κράτη μέλη με σκοπό την απλούστευση των ενδείξεων σχετικά με την πρόσληψη θρεπτικών ουσιών· αναγνωρίζει την αξία αυτών των συστημάτων επισήμανσης, καθώς και των σημάτων υγιεινής επιλογής, όταν συγκεντρώνουν την προτίμηση των καταναλωτών και είναι εύχρηστα· υπενθυμίζει ότι η έρευνα επιβεβαιώνει ότι τα συστήματα που παρουσιάζουν τα διατροφικά επίπεδα μέσω ερμηνευτικών στοιχείων είναι εκείνα που βοηθούν περισσότερο τους καταναλωτές να προβούν στις πιο υγιεινές επιλογές· ζητεί από την Επιτροπή να βασιστεί σε αυτές τις εμπειρίες και στην έρευνα προκειμένου να αναπτύξει και να εισαγάγει ένα πανευρωπαϊκό πρότυπο αναγραφής των διατροφικών στοιχείων στο μπροστινό μέρος της συσκευασίας· τονίζει ότι η συνέπεια του μηνύματος προς τους καταναλωτές προϋποθέτει κάποιο βαθμό εναρμόνισης στον τομέα καθώς και ότι το μήνυμα έχει επιστημονική βάση·

Ενσωμάτωση της διατροφής και της σωματικής άσκησης στις υπόλοιπες κοινοτικές πολιτικές

33. θεωρεί ότι η επανατυποποίηση των προϊόντων είναι ένα ισχυρό εργαλείο για τη μείωση της πρόσληψης λιπαρών, ζάχαρης και αλατιού μέσω της διατροφής μας και επικροτεί τις ενέργειες στις οποίες προέβησαν ορισμένοι παρασκευαστές και έμποροι λιανικής προς αυτήν την κατεύθυνση · επισημαίνει ότι μέχρι σήμερα μόνο το 5% του συνόλου των εθελοντικών δεσμεύσεων που έγιναν στο πλαίσιο της Πλατφόρμας σχετίζονται με την ανάπτυξη των προϊόντων· ζητεί από την Επιτροπή, τα κράτη μέλη, τους κατασκευαστές, τους εμπόρους λιανικής και τις επιχειρήσεις τροφοδοσίας να εντείνουν τις προσπάθειες προκειμένου να διασφαλίσουν ότι οι παρασκευαστές, οι έμποροι λιανικής και οι υπεύθυνοι τροφοδοσίας θα μειώσουν τα επίπεδα λιπαρών, ζάχαρης και αλατιού από τα τρόφιμα· ζητεί από τους παρασκευαστές να χρησιμοποιήσουν την επανατυποποίηση των προϊόντων, όχι μόνο για να δημιουργήσουν νέες, κάποιες φορές ακριβότερες μάρκες, αλλά προκειμένου να θέσουν ως προτεραιότητα τη μείωση των λιπαρών, της ζάχαρης και του αλατιού στις υπάρχουσες καθημερινές μάρκες·

34. τονίζει τη σημασία της δυνατότητας του ατόμου να προβαίνει σε ενημερωμένες επιλογές σχετικά με την τροφή που θα καταναλώσει και την ποσότητα σωματικής άσκησης που θα επιτελέσει·

35. θεωρεί ζωτικής σημασίας η προώθηση της υγιεινής διατροφής και της σωματικής άσκησης να αποτελέσει πολιτική προτεραιότητα όχι μόνον για τη ΓΔ SANCO, αλλά και για τις Γενικές Διευθύνσεις Γεωργίας, Μεταφορών, Απασχόλησης, Έρευνας, Εκπαίδευσης και Αθλητισμού της Επιτροπής, οι οποίες υλοποιούν κοινοτικές πολιτικές ή προγράμματα που έχουν επίπτωση στη διατροφική υγεία· ζητεί από την Επιτροπή να διενεργήσει εκτίμηση των επιπτώσεων των σχετικών προτάσεων πολιτικής προκειμένου να καθορισθεί ο αντίκτυπός τους στη δημόσια υγεία και τους διατροφικούς στόχους, συγκεκριμένα της ΚΓΠ·

36. αποδέχεται με ικανοποίηση τη χρηματοδότηση πολυάριθμων προγραμμάτων για την παχυσαρκία από το ισχύον πρόγραμμα κοινοτικής δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας (2003-2008)· θεωρεί ουσιώδες να συνεχιστεί η διάθεση κονδυλίων από τους προϋπολογισμούς και να δοθεί έμφαση στην προώθηση ενός υγιεινού τρόπου ζωής για τα παιδιά, τους νέους και τα άτομα με αναπηρία στο δεύτερο πρόγραμμα (2007-2013)·

37. υπογραμμίζει ότι οι ενημερωτικές εκστρατείες δεν αποτελούν το καλύτερο εργαλείο για να περάσει ένα μήνυμα σε μειονεκτούσες κοινωνικοοικονομικές ομάδες· θεωρεί ότι οι δράσεις πρέπει να προσαρμόζονται στις τοπικές ανάγκες και να βασίζονται στην κοινότητα, πρέπει να δημιουργούνται άμεσες επαφές, καθώς και στενή συνεργασία μεταξύ τοπικών σχολείων, παιδικών σταθμών, όλων των γενικών γιατρών, παιδιάτρων και τοπικών υγειονομικών υπηρεσιών· επισημαίνει ότι η αξιολόγηση τέτοιων δραστηριοτήτων είναι ζωτικής σημασίας προκειμένου να καταστεί σαφές αν οι εν λόγω δραστηριότητες έχουν το επιθυμητό αποτέλεσμα·

38. ζητεί να χρησιμοποιηθούν τα διαρθρωτικά ταμεία για επενδύσεις σε μειονεκτούσες από κοινωνικοοικονομική άποψη περιοχές, για υποδομές που διευκολύνουν τη σωματική άσκηση και την ασφαλή μεταφορά, όπως οι ποδηλατόδρομοι, και ευνοούν το παιχνίδι σε ασφαλείς ανοικτούς χώρους· ενθαρρύνει παράλληλα τα κράτη μέλη να επενδύσουν σε αυτούς τους στόχους·

39. ζητεί από την Επιτροπή, σε συνεργασία με τους αρμόδιους υπουργούς των κρατών μελών ή των περιφερειών, να συμμετάσχει σε προγράμματα για τον "Αθλητισμό στο σχολείο" σε "πειραματικά" εκπαιδευτικά ιδρύματα·

40. ενθαρρύνει την Επιτροπή να αξιολογήσει τον βαθμό στον οποίο η κακή διατροφή και η έλλειψη κινητικότητας αποτελούν πρόβλημα μεταξύ των ηλικιωμένων και να εξετάσει ποια περαιτέρω μέτρα πρέπει να ληφθούν για την αρωγή αυτής της σημαντικής, αλλά συχνά παραμελημένης κοινωνικής ομάδας·

41. καλεί τα κράτη μέλη και τους εργοδότες να παροτρύνουν τους εργαζομένους να συμμετέχουν σε δραστηριότητες σωματικής άσκησης και διατήρησης της φόρμας, ιδιαίτερα δε τις γυναίκες οι οποίες απασχολούνται σε μονότονα καθήκοντα που μπορούν να οδηγήσουν σε χρόνιες παθήσεις·

42. αναγνωρίζει τον ρόλο που διαδραματίζουν οι εργοδότες για την προώθηση του υγιεινού τρόπου ζωής μεταξύ των υπαλλήλων τους· επισημαίνει ότι η υγεία του εργατικού δυναμικού και επομένως η παραγωγικότητά του θα πρέπει να αποτελεί τμήμα της στρατηγικής για την κοινωνική ευθύνη των επιχειρήσεων· ελπίζει ότι η πρόσφατη ευρωπαϊκή συμμαχία για την κοινωνική ευθύνη των εταιρειών θα προωθήσει την ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών στον τομέα αυτόν·

43. ανταποκρίνεται στην πρόσκληση που απηύθυνε η επιστημονική κοινότητα κατά το 10οδιεθνές συνέδριο για την παχυσαρκία υπέρ της εντατικοποίησης των ερευνών προκειμένου να γίνει καλύτερα κατανοητή η αλληλεπίδραση των γενετικών παραγόντων και του τρόπου ζωής που προκαλούν την πάθηση·

44. εκφράζει, εν προκειμένω, την ικανοποίησή του για τη χρηματοδότηση από την Κοινότητα εννέα σχεδίων που εντάσσονται στη θεματική προτεραιότητα "διατροφική ποιότητα και ασφάλεια" του έκτου προγράμματος πλαισίου έρευνας και ανάπτυξης, τα οποία ανοίγουν νέους δρόμους για την καταπολέμηση της παχυσαρκίας, εστιάζοντας, για παράδειγμα, σε μια συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα ή μελετώντας την αλληλεπίδραση μεταξύ των γενετικών παραγόντων, της συμπεριφοράς και του αισθήματος κορεσμού·

45. ζητεί, στο πλαίσιο το υ 7ου ΠΠΕΑ, η καταπολέμηση της παχυσαρκίας να μην συνεχίσει απλώς να επωφελείται από τη διακρατική συνεργασία μεταξύ ερευνητών στον θεματικό τομέα της διατροφής, της γεωργίας και της βιοτεχνολογίας, αλλά και να μπορέσει να θεωρηθεί πολυκλαδικό θέμα έρευνας κοινού ενδιαφέροντος·

46. τονίζει τη σημασία της ύπαρξης μιας ομάδας συγκρίσιμων δεικτών για την κατάσταση της υγείας (συμπεριλαμβανομένων δεδομένων για τη διατροφική πρόσληψη, τη σωματική άσκηση και την παχυσαρκία), ειδικότερα για κάθε ηλικιακή ομάδα και κοινωνικοοικονομική τάξη·

47. εκφράζει έντονη ανησυχία για τη μείωση της κατανάλωσης φρούτων και λαχανικών στην Ευρώπη, η οποία πλήττει κατά προτεραιότητα τα ευρωπαϊκά νοικοκυριά που βρίσκονται σε επισφαλή οικονομική κατάσταση λόγω της τιμής των προϊόντων αυτών και της υπερβολικά ελλιπούς ενημέρωσης όσον αφορά την πραγματική διαιτητική χρησιμότητά τους·

48. ζητεί από την Επιτροπή να προτείνει ένα πολιτικό και ρυθμιστικό πλαίσιο για τη διάθεση των καλύτερων πηγών θρεπτικών ουσιών και άλλων ωφέλιμων συστατικών των τροφίμων και θα προσφέρει στους ευρωπαίους καταναλωτές επιλογές σχετικά με το πώς θα επιτύχουν και θα διατηρήσουν τη βέλτιστη διατροφική πρόσληψη που ταιριάζει στον ατομικό τους τρόπο ζωής και την υγεία τους·

49. εκφράζει την ανησυχία του διότι, βάσει των σχετικών εκθέσεων, η διατροφική αξία των φρούτων και των λαχανικών που παράγονται στην Ευρώπη έχει μειωθεί τις τελευταίες δεκαετίες και καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα κατά την αναθεώρηση της ΚΓΠ το 2008, προκειμένου να αυξηθούν η παραγωγή ποιοτικών τροφίμων και οι πρωτοβουλίες για υγιεινή διατροφή στο πλαίσιο των πολιτικών ανάπτυξης της υπαίθρου·

50. εκφράζει την ευχή να επιτευχθεί μεγαλύτερη συνεκτικότητα μεταξύ της ΚΓΠ και των πολιτικών για την υγεία τις οποίες έχει εγκαινιάσει η Ευρωπαϊκή Ένωση· ζητεί από την Επιτροπή να ελέγξει αυστηρά ότι οι ευρωπαϊκές επιδοτήσεις που λαμβάνουν ορισμένοι βιομηχανικοί κλάδοι δεν χρησιμοποιούνται σε καμία περίπτωση για τη χρηματοδότηση εκστρατειών προώθησης που παρουσιάζουν με ευνοϊκό τρόπο προϊόντα μεγάλης θερμιδικής αξίας·

51. κρίνει απαραίτητη τη μεταρρύθμιση της κοινής οργάνωσης των αγορών φρούτων και λαχανικών η οποία θα έχει ως στόχο, μεταξύ άλλων, την ανάκαμψη της κατανάλωσης τροφίμων αυτού του τύπου που έχουν μεγάλη διαιτητική αξία. Εξάλλου, έχει την πεποίθηση ότι μια πολιτική κινήτρων (πτώση των τιμών, φορολογικές μειώσεις, άλλοι τύποι επιδοτήσεων) είναι προτιμότερη από ένα σύστημα που στηρίζεται στη βαρύτερη φορολογία των προϊόντων μεγάλης θερμιδικής αξίας ("fat tax"), που, σε τελευταία ανάλυση, θα επιβάρυνε κατά κύριολόγοτα ευρωπαϊκά νοικοκυριά με τα χαμηλότερα εισοδήματα·

*

* *

52. καλεί την ΠΟΥ να παρουσιάσει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο τις τρέχουσες θέσεις της όσον αφορά το θέμα της παχυσαρκίας·

53. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο και στην Επιτροπή, καθώς και στα εθνικά κοινοβούλια και στις κυβερνήσεις των κρατών μελών και των υποψήφιων προς ένταξη χωρών και στην ΠΟΥ.

[1] ΕΕ C 20 της 23.1.2001, σ. 1.

[2] Οδηγία 89/552/ΕΟΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 298 της 17.10.1989, σ. 23.) Οδηγία όπως τροποποιήθηκε με την οδηγία 97/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 202 της 30.7.1997, σ. 60).

[3] ΕΕ L 404 της 30.12.2006, σ. 9. Διορθωμένη έκδοση στηνΕΕ L 12 της 18.1.2007, σ. 3.

[4] ΕΕ L 276 της 6.10.1990, σ. 40. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 2003/120/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 333 της 20.12.2003, σ. 51).

--------------------------------------------------