P6_TA(2005)0227

Χώρος ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την πρόοδο που σημειώθηκε το 2004 στη δημιουργία ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης (άρθρα 2 και 39 της Συνθήκης ΕΕ)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη το άρθρο 108, παράγραφος 5, του Κανονισμού του,

A. υπενθυμίζοντας τα πρόσφατα ψηφίσματά του της 11ης Μαρτίου 2004 [1] και της 14ης Οκτωβρίου 2004 [2] με τα οποία είχε ήδη κάνει απολογισμό της εφαρμογής του Προγράμματος του Τάμπερε και είχε διατυπώσει τις πρώτες συστάσεις του προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο το οποίο ενέκρινε στις 5 Νοεμβρίου 2004 το πρόγραμμα της Χάγης το οποίο καθορίζει τους προσανατολισμούς για το χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης (ΧΕΑΔ) για τα επόμενα πέντε χρόνια,

Β. λαμβάνοντας υπόψη τη συζήτηση της 11ης Απριλίου 2005 και τις απαντήσεις που έδωσαν το Συμβούλιο και η Επιτροπή στις προφορικές ερωτήσεις B6-0164/2005 και B6-0165/2005,

Γ. έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους, εκτός από το πέρασμα στη συναπόφαση για ορισμένα σχεδιαζόμενα μέτρα στον τομέα της παράνομης μετανάστευσης, δεν πραγματοποιήθηκαν οι επιθυμητές πρόοδοι όσον αφορά τον ΧΕΑΔ, συμπεριλαμβανομένων των σημαντικών εξελίξεων σε άλλους τομείς της κοινοτικής δραστηριότητας ή ακόμη της διακυβερνητικής συνεργασίας στον τομέα της πολιτικής της άμυνας ή της ασφάλειας,

Δ. λαμβάνοντας γνώση του γεγονότος ότι αυτή η κατάσταση του σταδιακού μπλοκαρίσματος είναι επίσης εμφανής στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο το οποίο κατά το 2004 χρειάστηκε να αναγνωρίσει σε τρεις περιπτώσεις τις δυσκολίες στην υλοποίηση των αποφάσεων της Ένωσης κυρίως στον τομέα της αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις και ειδικότερα στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και της διεθνούς εγκληματικότητας,

Ε. εκφράζοντας ανησυχία για το γεγονός ότι, μέχρι σήμερα και παρά τις επανειλημμένες εκκλήσεις, εννέα από τα παλαιά κράτη μέλη και έξι από τα νέα κράτη μέλη δεν έχουν ακόμη κυρώσει τη Σύμβαση της 29ης Μαΐου 2000 σχετικά με τη δικαστική αλληλεγγύη σε ποινικές υποθέσεις μεταξύ των κρατών μελών και της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ότι έντεκα κράτη μέλη δεν έχουν ακόμη κυρώσει το Πρωτόκολλο της 27ης Νοεμβρίου 2003 στη Σύμβαση Ευρωπόλ,

ΣΤ. εκφράζοντας ανησυχία για τις καθυστερήσεις και τις δυσκολίες εκ μέρους των κρατών μελών κατά την εφαρμογή του ευρωπαϊκού εντάλματος συλλήψεως καθώς και για την ατολμία που επιδεικνύεται στις πρωτοβουλίες στο θέμα της δικαστικής συνδρομής ή της μεσολάβησης σε αστικές υποθέσεις όπου ορισμένοι προτιμούν να περιορισθούν μόνο στις διασυνοριακές υποθέσεις, στοιχεία τα οποία όλα δείχνουν την ελάχιστη εμπιστοσύνη που χαρακτηρίζει τις σχέσεις μεταξύ κρατών μελών,

Ζ. έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι, προκειμένου να βγουν από αυτό το αδιέξοδο, ορισμένα κράτη μέλη έχουν αναπτύξει εκτός του πλαισίου των Συνθηκών νέες μορφές συνεργασίας, όπως είναι η Ομάδα G5, ή όργανα με "ημι-αποφασιστικές" αρμοδιότητες, όπως η FAΤF (Financial Action Task Force) για το ξέπλυμα του χρήματος, η "Ομάδα του Δουβλίνου" για την καταπολέμηση των ναρκωτικών, η "Ομάδα της Βέρνης" για την ανταλλαγή πληροφοριών, όργανα που όλα διαφεύγουν του δημοκρατικού έλεγχου· πεπεισμένο ότι, όσο και αν είναι επιθυμητή και σκόπιμη κάποια πρόοδος, θα πρέπει να έχει τη μορφή μιας "ενισχυμένης συνεργασίας" (όπως η λεγόμενη "συνεργασία του Σένγκεν+"),

Η. πεπεισμένο ότι όλα αυτά τα στοιχεία επηρεάζουν την πολιτική αξιοπιστία της Ένωσης και τη νομιμότητα της δράσης της τη στιγμή που αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις, είτε στο πλαίσιο των μεταναστευτικών πολιτικών είτε στον έλεγχο των συνόρων είτε στην προώθηση των ελευθεριών είτε στην καταπολέμηση της διεθνικής εγκληματικότητας και της τρομοκρατίας, και ότι πρέπει οπωσδήποτε να επανενεργοποιηθεί επειγόντως η οικοδόμηση ενός κοινού χώρου και να ενισχυθεί η αμοιβαία εμπιστοσύνη μεταξύ των 25 κρατών μελών και να προετοιμαστεί η προσχώρηση των προς ένταξη χωρών,

Επείγουσα εξάλειψη του δημοκρατικού ελλείμματος και προώθηση ενός ομοιογενούς νομικού πλαισίου στο ΧΕΑΔ

1. καλεί εκ νέου το Συμβούλιο να δημιουργήσει ομοιογενές νομικό πλαίσιο για τις πολιτικές που συνδέονται με το ΧΕΑΔ, να μεταφέρει επειγόντως τη δικαστική και αστυνομική συνεργασία στο κοινοτικό πλαίσιο κατ' εφαρμογή του άρθρου 42 της ΣΕΕ και να γενικεύσει, σύμφωνα με το άρθρο 67 της ΣΕΚ, την ειδική πλειοψηφία στο Συμβούλιο και τη χρήση της διαδικασίας συναπόφασης για όλες τις πολιτικές που συνδέονται με το ΧΕΑΔ·

2. εφιστά την προσοχή του Συμβουλίου στο γεγονός ότι η διατήρηση της σημερινής κατάστασης εν αναμονή της κύρωσης της Συνταγματικής Συνθήκης όχι μόνον επιδεινώνει το δημοκρατικό έλλειμμα αλλά θα καταστήσει αδύνατη τη λήψη αποφάσεων με 25 κράτη μέλη και ουσιαστικά αδύνατο τον έλεγχο της εφαρμογής των αποφάσεων αυτών (όπως προκύπτει από τις αξιολογήσεις που πραγματοποιεί το ίδιο το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο)·

3. καλεί συνεπώς την Επιτροπή να εκπονήσει πριν τον Σεπτέμβριο του 2005 πρόταση απόφασης βάσει του άρθρου 42 της ΣΕΕ που να προβλέπει ότι οι δράσεις στους τομείς που αναφέρονται στο άρθρο 29 θα υπάγονται στον Τίτλο IV της ΣΕΚ καθορίζοντας παράλληλα τη χρήση της ειδικής πλειοψηφίας για την έγκρισή τους· καλεί το Συμβούλιο να εγκρίνει νέα απόφαση βάσει του άρθρου 67 της ΣΕΚ που να προβλέπει το πέρασμα στη συναπόφαση των κοινοτικών μέτρων τα οποία προβλέπονται από τον Τίτλο IV καθώς και την κατάργηση των ορίων των αρμοδιοτήτων του Δικαστηρίου·

4. καλεί το Συμβούλιο να τροποποιήσει το συντομότερο δυνατόν τον εσωτερικό κανονισμό του ώστε να καταστούν προσβάσιμες όλες οι προπαρασκευαστικές νομοθετικές πράξεις, συμπεριλαμβανομένων των νομικών γνωμοδοτήσεων που εκπονούνται στο πλαίσιο αυτό, όπως το έχει ζητήσει επανειλημμένα το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και όπως ζητείται στις υποθέσεις C-52/05 Ρ και C-39/05 Ρ, καθώς και οι θέσεις των κρατών μελών, και να συζητεί και να διαβουλεύεται δημόσια ιδιαίτερα για θέματα που εμπίπτουν στον ΧΕΑΔ· ζητεί από την αρμόδια επιτροπή του να εξετάσει τη σκοπιμότητα παρέμβασης στις περιπτώσεις αυτές ώστε να διασφαλίζεται η διαφάνεια κατά την έγκριση μέτρων που αφορούν τους ευρωπαίους πολίτες·

5. εφιστά την προσοχή του Συμβουλίου στο ότι οποιαδήποτε πρόοδος στην υλοποίηση του χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης πρέπει να γίνει στο πλαίσιο μιας έντιμης συνεργασίας με το Κοινοβούλιο και με σεβασμό της δημοκρατικής εκείνης αρχής βάσει της οποίας το Κοινοβούλιο πρέπει να συμμετέχει στην εκπόνηση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας από την αρχή και όχι στο τέλος των εργασιών, όταν πλέον έχει επιτευχθεί πολιτική συμφωνία·

6. προτείνει στην Επιτροπή να θεσπίσει διαδικασία η οποία θα προβλέπει την τακτική ενημέρωση της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων σχετικά με τις εξωτερικές πτυχές του ΧΕΑΔ, κυρίως τις διαπραγματεύσεις συμφωνιών καθώς και τον πολιτικό διάλογο με τρίτες χώρες και διεθνείς οργανισμούς· ζητεί από την Επιτροπή να ολοκληρώσει το πιλοτικό πρόγραμμα "TRANS-JHA", που αναμένεται ότι θα επιτρέψει να παρακολουθούμε μέρα με τη μέρα τα γεγονότα και τα έγγραφα που σχετίζονται με νομοθετικές διαδικασίες υπαγόμενες στο ΧΕΑΔ, υπό τον όρο ότι οι εν λόγω πληροφορίες και τα έγγραφα θα είναι προσιτά στο κοινό μέσα από τα μητρώα των θεσμικών οργάνων· καλεί τα εθνικά κοινοβούλια να συμμετάσχουν σε αυτό το πιλοτικό πρόγραμμα δημοσιεύοντας στο δίκτυο τις προπαρασκευαστικές εργασίες κάθε νομοθετικής διαδικασίας που αφορά την έγκριση ή τη μεταφορά μέτρων της ΕΕ σχετικών με το ΧΕΑΔ·

7. καλεί τα κράτη μέλη να μην προεξοφλήσουν τις αρμοδιότητες της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε θέματα διεθνών συμφωνιών και να δραστηριοποιηθούν για τη συμπερίληψη στις διεθνείς συμβάσεις μιας ρήτρας "διασύνδεσης" που θα επιτρέπει στην Ένωση και στην Κοινότητα να προσχωρεί σε αυτές τις συμβάσεις ή, έστω, μιας ρήτρας "αποσύνδεσης" που θα μπορεί να διαφυλάσσει τα κεκτημένα της Ένωσης στις σχέσεις μεταξύ κρατών μελών για τους τομείς που καλύπτονται από αυτές τις συμβάσεις·

8. προτρέπει όλα τα θεσμικά όργανα της Ένωσης να διατηρήσουν ανοικτό, διαφανή και τακτικό διάλογο με τις αντιπροσωπευτικές οργανώσεις και με την κοινωνία των πολιτών και να προωθήσουν και να διευκολύνουν τη συμμετοχή των πολιτών στο δημόσιο βίο· ζητεί από την Επιτροπή να παρουσιάσει το συντομότερο πρόταση για τη λήψη συγκεκριμένων μέτρων προς την κατεύθυνση αυτή·

Ελευθερία, ασφάλεια, δικαιοσύνη και αλληλεγγύη

9. θεωρεί ότι τα μέτρα που συνδέονται με την ανάπτυξη του ΧΕΑΔ πρέπει να ενσωματωθούν στο κοινοτικό πλαίσιο, όχι μόνον από νομική άποψη αλλά και από άποψη πολιτικών στόχων που πρέπει να εφαρμοστούν στο πλαίσιο πνεύματος αλληλεγγύης μεταξύ κρατών μελών και πολιτών· θεωρεί ότι για το σκοπό αυτό το Συμβούλιο Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων θα πρέπει να διαχωρίσει τις εργασίες του και να αποφασίζει σύμφωνα κυρίως με:

- τα Συμβούλια Ανάπτυξης, Γενικών Υποθέσεων και Κοινωνικών Υποθέσεων κατά τον καθορισμό των πολιτικών μετανάστευσης, ενσωμάτωσης και επανεισδοχής·

- το Συμβούλιο Προϋπολογισμού και Γενικών Υποθέσεων κατά τον καθορισμό μέτρων οικονομικής αλληλεγγύης τόσο στην εφαρμογή των συστημάτων ελέγχου των συνόρων και πολιτικής ασύλου και πολιτικής επαναπατρισμού όσο και στην εφαρμογή των υποδομών και πόρων που χρειάζονται για την πολιτική προστασία και για την πρόληψη των καταστροφών και των τρομοκρατικών επιθέσεων·

Ενσωμάτωση της προώθησης των θεμελιωδών δικαιωμάτων

10. επαναλαμβάνει την πεποίθησή του ότι η υλοποίηση του ΧΕΑΔ απαιτεί ακόμη πιο προχωρημένη δέσμευση εκ μέρους των ευρωπαϊκών και εθνικών θεσμικών οργάνων για την προώθηση του κατά το δυνατόν υψηλότερου επιπέδου προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων, τόσο προς το συμφέρον των ατόμων όσο και προκειμένου να αποφευχθεί στη συνέχεια οιαδήποτε καθυστέρηση ή άρνηση μεταφοράς των εγκριθέντων μέτρων στο εθνικό δίκαιο· προτείνει, προς το σκοπό αυτό:

- κάθε νέα νομοθετική πρόταση, κυρίως στον τομέα του ΧΕΑΔ, να συνοδεύεται από αιτιολογημένη αξιολόγηση των επιπτώσεών της στα θεμελιώδη δικαιώματα· καλεί εξάλλου την ομάδα εργασίας των υπεύθυνων για τα θεμελιώδη δικαιώματα Επιτρόπων να ενημερώνει περιοδικά την Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων σχετικά με τις εργασίες της ώστε να διασφαλίζεται ο καλός συντονισμός των αντίστοιχων εργασιών τους·

- το Κοινοβούλιο να έχει τα ίδια δικαιώματα με το Συμβούλιο κατά την έγκριση από την Επιτροπή εκτελεστικών μέτρων νομοθετικών πράξεων της Κοινότητας και της Ένωσης, όταν οι πράξεις αυτές μπορούν να προσβάλλουν τα θεμελιώδη δικαιώματα, όπως συμβαίνει συχνά σε θέματα σχετικά με το χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης·

- οι μελλοντικές ετήσιες συζητήσεις του ΕΚ όσον αφορά τον ΧΕΑΔ να είναι επίσης ευκαιρία για αξιολόγηση της προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων εντός της Ένωσης βάσει ειδικών θεματικών εκθέσεων που θα εκπονούν για αυτό το σκοπό αφενός η Επιτροπή στο πλαίσιο της έκθεσης που προβλέπεται από το άρθρο 212 της ΣΕΚ και αφετέρου ο Οργανισμός Θεμελιωδών Δικαιωμάτων, όπως προτείνεται στο ψήφισμα της 26ης Μαΐου 2005 σχετικά με την προαγωγή και την προστασία των θεμελιωδών δικαιωμάτων: ο ρόλος των εθνικών και ευρωπαϊκών οργάνων, συμπεριλαμβανομένου του Οργανισμού Θεμελιωδών Δικαιωμάτων [3]·

11. θεωρεί επείγοντα μέτρα για την προώθηση των θεμελιωδών δικαιωμάτων:

- την έγκριση κατάλληλων μέτρων προώθησης της ενσωμάτωσης των μειονοτήτων και της καταπολέμησης κάθε μορφής διάκρισης (άρθρο 13 ΣΕΚ), συμπεριλαμβανομένης της έγκρισης, μετά από εκ νέου διαβούλευση με το ΕΚ, της απόφασης-πλαισίου σχετικά με το ρατσισμό και την ξενοφοβία,

- την ανάπτυξη, σε συμφωνία με τα κράτη μέλη, ενός προγράμματος για την ποιότητα της δικαιοσύνης στην Ευρώπη σύμφωνα με τη σύστασή του προς το Συμβούλιο της 22ας Φεβρουαρίου 2005 σχετικά με την ποιότητα της ποινικής δικαιοσύνης και την εναρμόνιση του ποινικού δικαίου στα κράτη μέλη [4],

- την έγκριση κοινών μέτρων στον τομέα της πρόσβασης στην αστική και ποινική δικαιοσύνη στην Ευρώπη (αποφεύγοντας την εφαρμογή διαφορετικών κριτηρίων σε όμοιες διασυνοριακές υποθέσεις),

- την ενίσχυση των διαδικαστικών εγγυήσεων κατά τις δίκες· καλεί το Συμβούλιο να εγκρίνει τάχιστα τη σχετική απόφαση-πλαίσιο λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τη γνωμοδότηση του Κοινοβουλίου· καλεί την Επιτροπή να παρουσιάσει μέχρι το τέλος του 2005 τις νομοθετικές προτάσεις που έχει εξαγγείλει για τα εξής θέματα:

* αμοιβαία αναγνώριση κατά την προκαταρκτική φάση μιας δίκης,

* μέτρα ελέγχου μη επιφέροντα στέρηση της ελευθερίας,

* αρχή του δεδικασμένου,

* δίκαιη μεταχείριση ως προς τη συγκέντρωση και χρήση των αποδεικτικών στοιχείων,

* δικαιώματα απορρέοντα από το τεκμήριο της αθωότητας·

- την έγκριση μέτρων αλληλεγγύης έναντι των θυμάτων, με ιδιαίτερη μέριμνα για την κατάσταση των παιδιών·

- την επίσημη υιοθέτηση εκ μέρους της ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κώδικα Αστυνομικής Δεοντολογίας [5] που ήδη εγκρίθηκε ανεπίσημα από το Συμβούλιο ΔΕΥ στις 28 Οκτωβρίου 2004 [6] και την ενίσχυση του ρόλου της Ευρωπαϊκής Αστυνομικής Ακαδημίας (CEPOL)·

Καθορισμός των συγκεκριμένων στόχων της ΕΕ και των κρατών μελών της

12. καλεί την Επιτροπή να υποβάλει στο επόμενο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο ένα πρόγραμμα για την εφαρμογή του Προγράμματος της Χάγης που:

- να αναφέρει τους συγκεκριμένους στόχους των οποίων η υλοποίηση επιδιώκεται σε συμφωνία με τα κράτη μέλη κατά τα πέντε προσεχή έτη στο θέμα της μείωσης της εγκληματικότητας, της προστασίας των προσώπων και της ενίσχυσης των ελευθεριών,

- να προβλέπει διαφανή μηχανισμό παρακολούθησης σε ευρωπαϊκό και σε εθνικό επίπεδο της υλοποίησης αυτών των στόχων και τη δέουσα ανάλυση των ενδεχομένων ανεπαρκειών·

Δικαιοσύνη

13. υπενθυμίζει ότι η ποινική δικαστική συνεργασία στηρίζεται στις αρχές της αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ δικαστικών αρχών και πολιτών και μεταξύ των ιδίων των δικαστικών αρχών, και της αμοιβαίας αναγνώρισης· θεωρεί ότι οι στόχοι αυτοί θα επιτευχθούν χάρη στην επεξεργασία κοινών κανόνων και χάρη στην καλύτερη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ ενδιαφερομένων μερών καθώς και μέσω της επιμόρφωσης των δικαστικών στα ευρωπαϊκά ζητήματα· πιστεύει ότι σε αυτό το τελευταίο θέμα, η ενίσχυση της Eurojust με σκοπό τη δημιουργία ευρωπαϊκής εισαγγελικής αρχής είναι απαραίτητη·

14. επιθυμεί να συνεχισθεί η πρόοδος στον τομέα της δικαστικής συνεργασίας επί αστικών υποθέσεων και ειδικότερα επί θεμάτων οικογενειακού και εμπορικού δικαίου·

Πολιτικές μετανάστευσης ασύλου και διέλευσης των συνόρων

15. ζητεί από την Επιτροπή να παρουσιάσει, έως το τέλος του 2006, την πρόταση σχετικά με έναν μηχανισμό ελέγχου ο οποίος να συμπληρώνει τον υπάρχοντα μηχανισμό αξιολόγησης του Σένγκεν·

16. ζητεί πραγματική ευρωπαϊκή πολιτική επί θεμάτων ασύλου και μετανάστευσης, που θα είναι δίκαιη και θα σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα των μεταναστών·

17. απορρίπτει την "εξωτερίκευση" της πολιτικής ασύλου και της μεταναστευτικής πολιτικής και τη δημιουργία στρατοπέδων ή πυλών μετανάστευσης εκτός της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

18. καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να εξασφαλίσουν ότι η συμφωνία συνεργασίας την οποία ενέκρινε πρόσφατα το Συμβούλιο ΔΕΥ μεταξύ ΕΕ και Λιβύης δεν προβλέπει συλλογικές απελάσεις ή διοικητική κράτηση σε χώρους όπου συμβαίνει κατάφωρη παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και αναγνωρίζει επίσης τα δικαιώματα των αιτούντων άσυλο στη Λιβύη, σύμφωνα με τη Σύμβαση της Γενεύης·

19. υπενθυμίζει την ανάγκη κοινής μεταναστευτικής πολιτικής που δεν θα περιορίζεται μόνον στην καταπολέμηση της λαθρομετανάστευσης· απαιτεί την εφαρμογή πολιτικής για τη νόμιμη μετανάστευση·

20. υπενθυμίζει ότι οποιαδήποτε ευρωπαϊκή μεταναστευτική πολιτική πρέπει να συνοδεύεται από ευρωπαϊκή πολιτική ενσωμάτωσης που θα επιτρέπει μεταξύ άλλων τη νόμιμη ένταξη στην αγορά εργασίας, το δικαίωμα στην εκπαίδευση και στην κατάρτιση, την πρόσβαση στις κοινωνικές και υγειονομικές υπηρεσίες, τη συμμετοχή των μεταναστών στον κοινωνικό, πολιτιστικό και πολιτικό βίο·

21. λαμβάνει γνώση της Πράσινης Βίβλου της Επιτροπής για μια κοινοτική προσέγγιση της διαχείρισης της οικονομικής μετανάστευσης (COM(2004)0811)· υπενθυμίζει ότι η οικονομική μετανάστευση στην Ευρώπη δεν πρέπει να περιορίζεται στις ανάγκες της ευρωπαϊκής αγοράς εργασίας αλλά οφείλει να συνυπολογίζει όλες τις μορφές μετανάστευσης, συμπεριλαμβανομένης της οικογενειακής επανένωσης· εκφράζει την ένθερμη επιθυμία του να μπορέσει η κατευθυνόμενη προς την Ευρώπη οικονομική μετανάστευση να στηριχθεί σε προωθημένους κανόνες εισδοχής μεταναστών στην Ευρωπαϊκή Ένωση και να αποτελέσει παράγοντα καταπολέμησης των διακρίσεων στην αγορά εργασίας·

22. ζητεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση και από τα κράτη μέλη της να κυρώσουν τη Διεθνή Σύμβαση για την Προστασία των Δικαιωμάτων Όλων των Μεταναστών Εργαζομένων και των Μελών των Οικογενειών τους, που εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ στις 18 Δεκεμβρίου 1990 και τις Συμβάσεις 97 και 143 της Διεθνούς Οργάνωσης Εργασίας σχετικά με τους μετανάστες εργαζομένους· ζητεί από την Επιτροπή να υιοθετήσει μέσω αποφάσεων και αποφάσεων πλαισίων όλες τις διατάξεις της Σύμβασης του ΟΗΕ·

23. εκφράζει μεγάλη ανησυχία για την πολιτική επαναπατρισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως για τις κοινές πτήσεις απομάκρυνσης λαθρομεταναστών· υπενθυμίζει ότι οι συμφωνίες επανεισδοχής με τις τρίτες χώρες πρέπει να βασίζονται σε πραγματικό διάλογο και να συνυπολογίζουν τις ανάγκες αυτών των χωρών· υπενθυμίζει ότι ο διάλογος αυτός πρέπει να επιτρέπει την πολιτική συνεργασία και την συνανάπτυξη προκειμένου να καταπολεμηθούν τα αίτια της μετανάστευσης·

24. καλεί την Επιτροπή να διασφαλίσει ότι τα άτομα που χρειάζονται προστασία θα μπορεί να εξασφαλίζεται ασφαλής είσοδος στην Ένωση και ότι οι αιτήσεις τους θα διεκπεραιώνονται σωστά, και ότι θα τηρούνται αυστηρά οι κανόνες του διεθνούς δικαίου στον τομέα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της νομοθεσίας περί ασύλου και ειδικότερα η αρχή της μη επαναπροώθησης·

25. υπενθυμίζει στην Επιτροπή, που είναι ο θεματοφύλακας των Συνθηκών, το καθήκον της να μεριμνά για το σεβασμό του δικαιώματος ασύλου στην Ευρωπαϊκή Ένωση, σύμφωνα με το άρθρο 6 της Συνθήκης ΕΕ και το άρθρο 63 της Συνθήκης ΕΚ, δεδομένου ότι πρόσφατα περιστατικά μαζικών απελάσεων από ορισμένα κράτη μέλη σκίασαν το θέμα του σεβασμού των υποχρεώσεων των τελευταίων έναντι του δικαίου της Ένωσης·

26. υπενθυμίζει την ανάγκη κοινοτικής πολιτικής για θέματα μετανάστευσης και ασύλου που να θεμελιώνεται στη διάνοιξη νομίμων οδών μετανάστευσης και στον καθορισμό κοινών προδιαγραφών στο θέμα της προστασίας των θεμελιωδών δικαιωμάτων των μεταναστών και των αιτούντων άσυλο σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως αποφασίσθηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Τάμπερε το 1999 και επιβεβαιώθηκε με το Πρόγραμμα της Χάγης·

27. επαναλαμβάνει τις σοβαρές επιφυλάξεις του για την τακτική του χαμηλότερου κοινού παρονομαστή στο σχέδιο οδηγίας του Συμβουλίου περί των διαδικασιών ασύλου και καλεί τα κράτη μέλη να μεριμνήσουν για την ταχεία μεταφορά της οδηγίας 2004/83/EΚ [7] στο εσωτερικό τους δίκαιο·

Καταπολέμηση της οργανωμένης εγκληματικότητας και της τρομοκρατίας

28. επαναλαμβάνει την πεποίθησή του ότι κάθε πολιτική ασφάλειας εντός της Ένωσης απαιτεί όχι μόνο την αμοιβαία εμπιστοσύνη αλλά και τον καθορισμό κοινών στόχων και κατάλληλων πόρων καθώς και ενός νομικού πλαισίου και εγγυήσεων για τους πολίτες· από αυτή την άποψη, θεωρεί λυπηρό το γεγονός ότι:

- αφενός, δεν υπάρχει ακόμη πραγματική ευρωπαϊκή στρατηγική εσωτερικής ασφάλειας που να καθορίζει συγκεκριμένους στόχους, την ευθύνη εκτέλεσης, τα αναμενόμενα αποτελέσματα και αντικειμενικά κριτήρια αξιολόγησης της απόδοσης·

- αφετέρου, παρά αυτή την ασάφεια σχετικά με τους στόχους που πρέπει να επιτευχθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τα κράτη μέλη απαιτούν την έγκριση γενικευμένων μέτρων συγκέντρωσης και πρόσβασης στα δεδομένα τα οποία να είναι επιχειρησιακού χαρακτήρα (σε εφαρμογή της αρχής της διαθεσιμότητας των δεδομένων) ή να συνδέονται με τις καθημερινές δραστηριότητες των ατόμων (ταξίδια, επικοινωνίες)·

29. αποφασίζει, λόγω έλλειψης κατάλληλων πληροφοριών εκ μέρους του Συμβουλίου επί του θέματος, να αναθέσει στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή του να εξακριβώσει ποια στρατηγικά και λειτουργικά μέτρα λαμβάνονται επί του παρόντος σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την αντιμετώπιση της τρομοκρατίας και της οργανωμένης εγκληματικότητας· κατά συνέπεια, η Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων θα πρέπει έως το τέλος του 2005 να καλέσει σε ακρόαση:

- τους υπεύθυνους του SITCEN και της Γενικής Διεύθυνσης Δικαιοσύνη, Ελευθερία και Ασφάλεια της Επιτροπής που είναι αρμόδιοι για τις πολιτικές καταπολέμησης της οργανωμένης εγκληματικότητας·

- τους υπεύθυνους των Eυρωπόλ, Eurojust και OLAF για να εξακριβωθεί η σημερινή κατάσταση της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών και των οργανισμών της Ένωσης και οι αξιόπιστες προοπτικές αυτής της συνεργασίας·

- τον υπεύθυνο της Interpol για να εξακριβωθεί η σημερινή κατάσταση και οι προοπτικές συνεργασίας μεταξύ του εν λόγω οργανισμού και των κρατών μελών, της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των υπηρεσιών της ή των συστημάτων ανταλλαγής πληροφοριών·

- εθνικές δικαστικές και αστυνομικές αρχές για να εξακριβωθεί η πραγματική έκταση της συνεργασίας μεταξύ κρατών μελών, μεταξύ αυτών των τελευταίων και της Ευρωπαϊκής Ένωσης και μεταξύ αυτών και των Υπηρεσιών της (ανταλλαγή δεδομένων, κοινές ομάδες, διμερείς συμφωνίες)·

- εκπροσώπους εθνικών κοινοβουλίων αρμόδιων για θέματα που προαναφέρθηκαν·

30. καλεί την Επιτροπή:

- να προτείνει κοινοτική νομική βάση για την Ευρωπόλ, πριν από την έναρξη ισχύος της Συνταγματικής Συνθήκης, και να προβλέψει προωθημένες μορφές συνεργασίας μεταξύ αυτής και της Eurojust καθώς και τις κατάλληλες μορφές ελέγχου αυτών των δύο οργανισμών από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και τα εθνικά κοινοβούλια·

- να προτείνει νομική βάση για την κατάρτιση ευρωπαϊκού καταλόγου προσώπων, ομάδων και δραστηριοτήτων που θα αποτελέσουν αντικείμενο περιοριστικών μέτρων στο πλαίσιο της καταπολέμησης της τρομοκρατίας καθώς και προσώπων που θα μπορούσαν να δημιουργήσουν κινδύνους για τη δημόσια τάξη (άρθρα 96 και 99 της Σύμβασης Σένγκεν)·

Γενικευμένη πολιτική εποπτείας, απαιτήσεις αναλογικότητας και προστασία των δεδομένων

31. συμμερίζεται την προσέγγιση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που στοχεύει στη διαχείριση με ορθολογικό τρόπο των πληροφοριών τις οποίες διαθέτουν η Ένωση και τα κράτη μέλη· υπενθυμίζει ωστόσο ότι όλα αυτά τα συστήματα διεθνών τηλεπικοινωνιών για τη διαχείριση πληροφοριών που ενδεχομένως άπτονται της πολιτικής ασφάλειας της Ένωσης είχαν εκπονηθεί για ειδικούς σκοπούς και τηρώντας την αρχή της αναλογικότητας η οποία μπορεί να αιτιολογήσει στις δημοκρατικές κοινωνίες τα όρια της χρήσης τους για λόγους προστασίας των δεδομένων·

32. υπενθυμίζει ότι αυτά τα όρια δεν μπορούν να καταργηθούν με απλή επίκληση των νέων απαιτήσεων για την καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του οργανωμένου εγκλήματος, αλλά ότι πρέπει προηγουμένως να υπάρξει συμφωνία σχετικά με τους επιδιωκόμενους στόχους και να καθορισθεί συνεπώς ποιες πληροφορίες είναι απαραίτητες για την επίτευξη των επιδιωκόμενων αποτελεσμάτων και να τίθενται τα δεδομένα αυτά στη διάθεση των αρμοδίων αρχών για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα· επαναλαμβάνει το αίτημά του για τη μετάβαση από ένα σύστημα "pull" σε ένα σύστημα "push" για τη διαβίβαση των δεδομένων στις αμερικανικές αρχές, και εκφράζει σοβαρότατες επιφυλάξεις όσον αφορά τη δημιουργία ευρωπαϊκού συστήματος μητρώου επιβατών αεροπορικών μεταφορών (PNR) για το οποίο θα ήταν υπεύθυνη η Ευρωπόλ, όπως προβλέπεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τη διαβίβαση δεδομένων από τα μητρώα των ονομάτων των επιβατών (Passenger Name Records-PNR) αεροπορικών μεταφορών: γενική προσέγγιση της EE (COM(2003)0826)· ζητεί από την Επιτροπή και το Συμβούλιο να λάβουν υπόψη το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 31ης Μαρτίου 2004 σχετικά με το PNR [8] σε κάθε διαπραγμάτευση με τρίτες χώρες ή διεθνείς οργανισμούς, ιδιαίτερα δε με τον Διεθνή Οργανισμό Πολιτικής Αεροπορίας (ICAO)·

33. προειδοποιεί το Συμβούλιο για τους κινδύνους που τίθενται λόγω της διαλειτουργικότητας των συστημάτων πληροφοριών·

34. επαναλαμβάνει το αίτημά του για τον καθορισμό κοινών κριτηρίων για την προστασία των δεδομένων στον τομέα της ασφάλειας λαμβάνοντας ως βάση τις αρχές στις οποίες αναφέρονται το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και η Ευρωπαϊκή Διάσκεψη των Αρχών για την Προστασία των Δεδομένων [9] και επαναλαμβάνει την πρόσκλησή του για τη δημιουργία κοινής αρχής για την προστασία των δεδομένων στο πλαίσιο της δικαστικής και αστυνομικής συνεργασίας με από κοινού συμμετοχή των εθνικών και ευρωπαϊκών αρχών μαζί με Ευρωπόλ, Eurojust, SIS και SID· τονίζει ότι η αρχή αυτή θα είναι επιφορτισμένη με τον έλεγχο του σεβασμού των κανόνων προστασίας εκ μέρους των ευρωπαϊκών αρχών και με τη συνδρομή αυτών των ίδιων αρχών στη νομοθετική δραστηριότητα·

35. υπενθυμίζει την ανάγκη ενίσχυσης της ασφάλειας των ταξιδιωτικών εγγράφων· υπενθυμίζει, ωστόσο, ότι η επιλεγείσα τεχνική λύση είναι υψίστης σημασίας, διότι μόνο έτσι θα κατοχυρωθούν η αποτελεσματικότητα της χρήσης της βιομετρίας και η φυσική προστασία των δεδομένων, ιδίως έναντι της μη εγκεκριμένης πρόσβασης· υπενθυμίζει ότι είναι βασικό να διασφαλισθούν ταυτόχρονα τα τεχνικά χαρακτηριστικά, μέσω λύσεων που να προσφέρουν καλή σχέση κόστους-οφέλους, και να είναι ασφαλή όσον αφορά τη συλλογή, την επεξεργασία, την αποθήκευση και τη χρησιμοποίηση αυτών των δεδομένων· επισημαίνει ότι θα ήταν τελείως άσκοπο να σπεύσει η Ευρωπαϊκή Ένωση να υιοθετήσει βεβιασμένη λύση που θα αποδεικνυόταν απρόσφορη·

36. υπενθυμίζει ότι η ομάδα εργασίας "Άρθρο 29" και ο Ευρωπαίος Επόπτης Προστασίας Δεδομένων θεωρούν ότι οι εθνικές πρωτοβουλίες του Απριλίου 2004 περί παρακράτησης των δεδομένων δεν είναι απολύτως σύμφωνες προς την Ευρωπαϊκή Σύμβαση για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου και προς το Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

37. τονίζει ότι το κόστος της ανάλυσης των συλλεγομένων δεδομένων θα πρέπει να καλύπτεται από τον οργανισμό που ζητεί τα δεδομένα προκειμένου να αποτραπεί ένας δυσανάλογα μεγάλος αριθμός αιτήσεων·

38. διαμαρτύρεται για μια ακόμη φορά για την έλλειψη διαφάνειας και δημόσιας συζήτησης στην επιλογή αυτού του τύπου τεχνολογίας και στις διαπραγματεύσεις τόσο σε επίπεδο τεχνικών ομάδων του ICAO όσο και με την Κυβέρνηση των ΗΠΑ· υπενθυμίζει την αντίθεσή του στη χρήση των τσιπς RFID στο διαβατήριο των ευρωπαίων πολιτών και καλεί την Επιτροπή να προβεί σε λεπτομερείς ελέγχους αυτών των τεχνολογιών προτού να τις επιβάλει σε εκατοντάδες εκατομμύρια διαβατήρια.

39. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών.

[1] ΕΕ C 102 Ε της 28.4.2004, σ. 819.

[2] Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2004)0022.

[3] Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2005)0208.

[4] Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2005)0030.

[5] Ευρωπαϊκός Κώδικας Αστυνομικής Δεοντολογίας, Σύσταση REC(2001) 10 που εγκρίθηκε από την Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης στις 19 Σεπτεμβρίου 2001.

[6] Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Σχέδιο Συμπερασμάτων του Συμβουλίου σχετικά με τα επαγγελματικά πρότυπα της αστυνομίας όσον αφορά τη διεθνή αστυνομική συνεργασία, Βρυξέλλες, 28 Οκτωβρίου 2004, 11977/2/04.

[7] EE L 304 της 30.9.2004, σ. 12.

[8] EE C 103 E της 29.4.2004, σ. 665.

[9] Κείμενα που εγκρίθηκαν της 7ης Ιουνίου 2005, Ρ6_ΤΑ (2005)0223.

--------------------------------------------------