Τροποποιηµένη πρόταση οδηγίας του Συµβουλίου για τις ελάχιστες προδιαγραφές για τις διαδικασίες
µε τις οποίες τα κράτη µέλη χορηγούν και ανακαλούν το καθεστώς του πρόσφυγα
(2002/C 291E/06)
COM(2002) 326 τελικό — 2000/0238(CNS)
(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 18 Ιουνίου 2002)
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ
1.Ιστορικό
Στις 20 Σεπτεµβρίου 2000 η Επιτροπή ενέκρινε σχέδιο οδηγίας του Συµβουλίου για τις ελάχιστες προδιαγραφές
για τις διαδικασίες µε τις οποίες τα κράτη µέλη χορηγούν και ανακαλούν το καθεστώς του πρόσφυγα (1).
Η πρόταση διαβιβάστηκε στο Συµβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Οικονοµική και Κοινωνική Επιτροπή.Η Οικονοµική και Κοινωνική Επιτροπή εξέδωσε ευνοϊκή γνώµη στις 25 και 26 Απριλίου 2001 ( CES 530/2001).
Στις 20 Σεπτεµβρίου 2001, κατάτη διά ρκεια της συνόδου ολοµέλειας, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο διατύπωσε τη
γνώµη του εγκρίνοντας την πρόταση της Επιτροπής µε ορισµένες τροπολογίες και κάλεσε την Επιτροπή νατροποποιήσει ανάλογα την πρότασή της. Με βάση την έκθεση που παρουσιάστηκε στην ολοµέλεια από τον κ.Watson, πρόεδρο της Επιτροπής Ελευθεριών και ∆ικαιωµάτων των Πολιτών, ∆ικαιοσύνης και Εσωτερικών Υπο-
θέσεων, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε 106 τροπολογίες ( A5-0291/2001)(
2).
Στο Συµβούλιο η πρόταση αποτέλεσε αντικείµενο διαπραγµατεύσεων κατάτο 2001. Κατάτη διά ρκεια της
Βελγικής Προεδρίας, τον ∆εκέµβριο του 2001 το Συµβούλιο ενέκρινε συµπεράσµατα ως προς την προσέγγισηπου πρέπει να ακολουθήσει η µελλοντική οδηγία (
3).
Με τη δήλωση του Ευρωπαϊκού Συµβουλίου του Λάακεν ζητήθηκε από την Επιτροπή η προώθηση τροποποι-
ηµένης πρότασης.
2.Επισκόπηση της νέας πρότασης
Σύµφωνα µε τα συµπεράσµατα του Συµβουλίου, η παρούσα πρόταση καθορίζει διαφορετική δοµή για τις
διαδικασίες ασύλου στα κράτη µέλη και τροποποιεί µεγάλο αριθµό των ελάχιστων προδιαγραφών που προτάθηκαναπό την Επιτροπή.
Επιπλέον, επαναλαµβάνει ορισµένες τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου είτε στις αιτιολογικές σκέψεις είτε
στο κείµενο της πρότασης.
Πραγµατοποιήθηκαν οι ακόλουθες σηµαντικές αλλαγές:1.Σύµφωνα µε τις προτάσεις µερικών κρατών µελών και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, τροποποιήθηκαν οι
περισσότερες εάν όχι όλες οι εγγυήσεις του Κεφαλαίου II,δηλαδή είτε βελτιώθηκαν όσον αφοράτο επίπεδο
προστασίας που παρέχεται στους αιτούντες άσυλο είτε µεταβλήθηκαν για να λάβουν υπόψη τους ειδικέςπεριστάσεις ή εξαιρέσεις που αντιµετωπίζονται στην πράξη, µεθόδους ή εγγυήσεις καταπολέµησης των κατα-χρήσεων και ορισµένες εθνικές απαιτήσεις ή ιδιαιτερότητες.
2.Σύµφωνα µε τα συµπεράσµατα του Συµβουλίου αναδιοργανώθηκε η ταξινόµηση των διαδικασιών των πρώην
κεφαλαίωνIIIκαιIV.Αντί για χωριστή διαδικασία ως προς το παραδεκτό, οι αιτήσεις που θεωρούνται
απαράδεκτες µπορεί να εξετάζονται µε ταχείες διαδικασίες.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/143
(1) COM(2000) 578 τελικό (ΕΕC6 2Eτης 27.2.2001, σ. 231).
(2)ΕΕC7 7Eτης 28.3.2002, σ. 94.
(3) (15107/1/REV 1). ∆ελτίο τύπου 14581/01 ( Presse 444), 2396 η συνεδρίαση του Συµβουλίου ∆ικαιοσύνης, Εσωτερικών
Υποθέσεων και Πολιτικής Προστασίας, Βρυξέλλες, 6 και 7 ∆εκεµβρίου 2001.
3.Μετάαπό τις προτά σεις ορισµένων κρατών µελών δηµιουργήθηκαν ειδικές προδιαγραφές όσον αφοράδύο νέες
κατηγορίες ταχειών διαδικασιών: διαδικασία για την εξέταση των αιτήσεων που υποβάλλονται στα σύνορα ήστην είσοδο στο έδαφος και διαδικασία κατάτην οποία αξιολογείται η ανά γκη κίνησης νέας διαδικασίας γιαµεταγενέστερη αίτηση.
4.∆ηµιουργούνται νέες περιπτώσεις απαράδεκτων αιτήσεων ενώ άλλες περιπτώσεις, όπου υπάρχουν αποδεικτικά
στοιχεία για µη ορθή συµπεριφορά του αιτούντα ή για κατάχρηση της διαδικασίας µπορούν να εξετάζονται µεταχείες διαδικασίες.
5.Η υποχρέωση θέσπισης εύλογης προθεσµίας για τη λήψη απόφασης σύµφωνα µε την τακτική διαδικασία, η
υποχρέωση θεώρησης της µη συµµόρφωσης µε αυτή την προθεσµία ως αρνητικής απόφασης κατάτης οποίαςο αιτών µπορεί να υποβάλει προσφυγή καθώς και η υποχρέωση λήψης απόφασης, εντός εύλογης προθεσµίας,για τα δευτεροβάθµια δικαστήρια καταργήθηκαν.
6.Η υποχρέωση εισαγωγής συστήµατος προσφυγής µε δύο επίπεδα, στο οποίο ένα δικαστήριο είναι αρµόδιο
τουλάχιστον µία φορά να επανεξετάσει µια απόφαση αντικαθίσταται, σύµφωνα µε τις γενικές αρχές του
κοινοτικού δικαίου, µε το δικαίωµα κάθε αιτούντα άσυλο να διαθέτει πραγµατική προσφυγή ενώπιον δικα-στηρίου κατάαπόφασης σχετικάµε την αίτησή του, αφήνοντας στη διακριτική ευχέρεια των κρατών µελών τιςθεσµικές ρυθµίσεις για τη διοικητική προσφυγή ή τη δικαστική προσφυγή.
7.Σύµφωνα µε µια τροπολογία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου θεσπίζεται ότι η εφαρµογή αυτής της συγκε-
κριµένης οδηγίας για το άσυλο αξιολογείται σε τακτικά διαστήµατα που δεν υπερβαίνουν τα δύο έτη.
Σχολιασµός των άρθρων
Αιτιολογικές σκέψεις
Οι αιτιολογικές σκέψεις µεταβλήθηκαν για να συµφωνούν µε τις αλλαγές στο κείµενο. Επιπλέον, αντανακλούν
(µέρη των) τροπολογιών 2, 3, 4, 5, 8, 11, 17, 21 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Κεφάλαιο I
Πεδίο εφαρµογής και ορισµοί
Άρθρο 1
Το άρθρο αυτό ορίζει το σκοπό της οδηγίας.
Άρθρο 2
Το άρθρο αυτό οριοθετεί τις διάφορες έννοιες και όρους που χρησιµοποιούνται στις διατάξεις της οδηγίας. Μετά
τις αλλαγές στο κεφάλαιο προσφυγών, οι ορισµοί του «οργάνου επανεξέτασης »του«δευτεροβάθµιου δικαστη-
ρίου»και της«απόφασης»καταργήθηκαν ως περιττοί. Η αναφοράστην αποφαινόµενη αρχή ως έχουσα «δικαστικό»
χαρακτήρα καθώς και οι αναφορές σε διαφορετικούς τόπους κράτησης καταργήθηκαν ως περιττές. Προστέθηκε οαριθµός του «εκπροσώπου »για να περιγράψει σαφώς τα διάφορα πρόσωπα ή τις οργανώσεις που εκπροσωπούν
ασυνόδευτους ανήλικους στα κράτη µέλη. Ακολουθεί τον ορισµό του ψηφίσµατος του 1997 σχετικά µε τουςασυνόδευτους ανηλίκους υπηκόους τρίτων χωρών, που εντάσσεται στον τρίτο πυλώνα. Ο όρος «πρόσφυγας»
καθορίζεται στην τροποποιηµένη πρόταση από κοινού µε την πρόταση οδηγίας του Συµβουλίου για τη θέσπισηελάχιστων απαιτήσεων για την αναγνώριση και το καθεστώς των υπηκόων τρίτων χωρών και των απάτριδων ωςπροσφύγων ή ως προσώπων που χρήζουν διεθνούς προστασίας για άλλους λόγους [COM(2001) 510 τελικό].
Θεσπίζεται χωριστός ορισµός της «τελικής απόφασης »για τη βελτίωση της νοµικής σαφήνειας του κειµένου.
Άρθρο 3
Η αναφοράστο πρωτόκολλο σχετικάµε το ά συλο των υπηκόων των κρατών µελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που
προσαρτάται στη Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, µεταφέρεται σε αιτιολογική σκέψη.EL C 291E/144 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
Άρθρο 4
Προστέθηκε ένα νέο άρθρο προκειµένου να τονιστεί ότι τα κράτη µέλη είναι ελεύθερα να προβλέψουν ευνοϊκό-
τερες προδιαγραφές για τις διαδικασίες, όπως ζητήθηκε από την τροπολογία αριθ. 18του Ευρωπαϊκού Κοινο-
βουλίου.
Κεφάλαιο II
Βασικές αρχές και εγγυήσεις
Άρθρο 5
Το πρώην άρθρο 4 τροποποιήθηκε κυρίως για να ληφθούν υπόψη ορισµένες προτάσεις που συζητήθηκαν σε
επίπεδο εµπειρογνωµόνων στο Συµβούλιο.
1.Η παράγραφος αυτή διασφαλίζει ότι τα κράτη µέλη δεν απορρίπτουν ή αποκλείουν αίτηση ασύλου µόνο και
µόνο διότι δεν υποβλήθηκε το ταχύτερο δυνατόν. Οι προθεσµίες για την αίτηση παροχής προστασίας δεν
απαγορεύονται αυτές καθαυτές αλλάµόνο στο µέτρο που µπορούν να χρησιµοποιηθούν για την αποτροπή της
δέουσας εξέτασης µιας αίτησης.
2.Σύµφωνα µε τη δεύτερη παράγραφο τα κράτη µέλη µπορούν να απαιτούν την αυτοπρόσωπη υποβολή των
αιτήσεων, δηλαδή σε µια τέτοια περίπτωση ο δικηγόρος ή νοµικός σύµβουλος δεν µπορεί να ενεργεί εξ'ονόµατος του προσώπου.
3.Μολονότι οι αιτήσεις συνήθως υποβάλλονται αυτοπροσώπως σύµφωνα µε την παράγραφο 2, ορισµένα κράτη
µέλη επιτρέπουν την υποβολή αιτήσεων εξ ονόµατος άλλων. Η πρόταση αυτή, βασιζόµενη στο πρώην άρθρο 4παράγραφος 4, καθορίζει ορισµένες πρόσθετες εγγυήσεις στην παρούσα παράγραφο καθώς και στην επόµενη.Η παράγραφος 3 προβλέπει κανόνες για το θέµα των προσώπων που δεν µπορούν να υποβάλλουν αυτο-προσώπως αίτηση (ανήλικοι κάτω από το όριο ηλικίας που θα καθοριστεί από εθνική νοµοθετική διάταξη,περιπτώσεις ασυνόδευτων ανήλικων στις οποίες ο εκπρόσωπός τους πρέπει να υποβάλει την αίτηση).
4.Εξάλλου, η παράγραφος αυτή καθορίζει ελάχιστες εγγυήσεις στην περίπτωση που τα κράτη µέρη προβλέψουν
µε νοµοθετική διάταξη ότι η αίτηση ασύλου µπορεί να υποβληθεί από τον αιτούντα εξ ονόµατος των
εξαρτώµενων από αυτόν (συζύγου, ανηλίκων, κ.λπ.). Προκειµένου να προληφθούν παρεξηγήσεις ή καταχρήσεις,το ενδιαφερόµενο πρόσωπο πρέπει να ζητήσει ρητάτην υποβολή αίτησης εξ' ονόµατός του. Αυτό συνεπά γεταιότι το εν λόγω πρόσωπο δεν µπορεί πλέον να υποβάλλει χωριστή αίτηση. Εάν το πρόσωπο αυτό υποβάλλειχωριστή αίτηση, το κράτος µέλος µπορεί να απορρίψει την αίτηση βάσει της ήδη υποβληθείσας αίτησης.
5.Η παράγραφος αυτή διασφαλίζει ότι µετά την υποβολή της αίτησης σε ένα κράτος µέλος, η διαδικασία
καθορισµού του καθεστώτος του πρόσφυγα πρέπει να αρχίσει χωρίς καθυστέρηση ακόµα και εάν πρέπει ναπληρωθούν τυπικές προϋποθέσεις βάσει της εθνικής νοµοθεσίας (π.χ. συµπλήρωση εντύπου αίτησης, αναφοράσε ειδικό τόπο για αναγνώριση).
6.Η παράγραφος αυτή περιλαµβάνει δύο υποχρεώσεις που προηγουµένως απαριθµούνταν σε διαφορετικά άρθρα:
την υποχρέωση διασφάλισης ότι όλες οι αρχές στις οποίες είναι πιθανό να απευθυνθεί κάποιος στα σύνορα ήστο έδαφος έχουν λάβει οδηγίες για την προώθηση των αιτήσεων στην αρµόδια για την εξέταση αρχή (πρώηνάρθρο 4 παράγραφος 3) και την υποχρέωση κατάρτισης του προσωπικού των αρχών αυτών για το συγκε-κριµένο σκοπό [πρώην άρθρο 14 παράγραφος 1 εδάφιο α) ].
Άρθρο 6
1.Το πεδίο εφαρµογής αυτού του άρθρου διευκρινίστηκε µε την προσθήκη αναφοράς στην αποφαινόµενη αρχή.
Η υποχρέωση αφοράτο δικαίωµα παραµονής ενώ εκκρεµεί η απόφαση που ελήφθη σε πρώτο βαθµό. Τοδικαίωµα παραµονής κατά τη διάρκεια της διοικητικής προσφυγής ή της δικαστικής προσφυγής εξαρτάται από
την εφαρµογή των άρθρων 39 και 40.
2.Η δεύτερη παράγραφος αναφέρεται σε ένα νέο άρθρο που επιτρέπει στα κράτη µέλη να διαθέτουν ειδική
διαδικασία για µεταγενέστερες αιτήσεις (βλέπε άρθρα 33 και 34). Μια προκαταρκτική εξέταση θα επέτρεπε στακράτη µέλη να εξετάσουν εάν υπάρχει εύλογη αιτία ή όχι για «την κίνηση νέας διαδικασίας ασύλου ».Από τη
στιγµή που αποφασίζεται η µη κίνηση της νέας διαδικασίας, τα κράτη µέλη είναι ελεύθερα να αποβάλουν τουςαιτούντες από το έδαφός τους βάσει της προηγούµενης απόφασης. Με το θέµα του ανασταλτικού αποτελέ-σµατος της διοικητικής προσφυγής ή της δικαστικής προσφυγής ασχολείται το κεφάλαιο IV.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/145
Άρθρο 7
Τα πρώην άρθρα 6, 13 παράγραφος 1, και 14 παράγραφος 1 στοιχείο δ) συγκεντρώθηκαν στο άρθρο για τις
προϋποθέσεις κατάτην εξέταση των αιτήσεων. Εποµένως, οι προδιαγραφές που αντανακλούν τα βασικάστοιχείαµια δίκαιης και αποτελεσµατικής διαδικασίας καθορισµού των προσφύγων συνενώθηκαν. Το στοιχείο β) τουάρθρου 7 παράγραφος 1 διακρίνει την υποχρέωση του πρώην άρθρου 14 παράγραφος 1 στοιχείο δ) σευποχρέωση παροχής πληροφοριών για τη χώρα καταγωγής και σε υποχρέωση παροχής των εν λόγω πληροφοριώνστο προσωπικό που εξετάζει τις αιτήσεις και αποφασίζει σχετικά µε αυτές. Στην υποχρέωση της δεύτερης
παραγράφου επήλθαν λίγες ουσιώδεις αλλαγές.
Άρθρο 8
Η έννοια της δίκαιης και αποτελεσµατικής διαδικασίας πρέπει επίσης να αντανακλάται σε προδιαγραφές στις
τυπικές και υλικές προϋποθέσεις για τις ίδιες τις αποφάσεις. Αυτές οι προδιαγραφές περιλαµβάνονταν προηγου-µένως στο άρθρο για τις διαδικαστικές εγγυήσεις υπέρ των αιτούντων. Με την παρούσα προτείνεται η εισαγωγήχωριστού άρθρου, το οποίο περίπου επαναλαµβάνει τη διατύπωση του πρώην άρθρου 7 στοιχείο δ).
Άρθρο 9
Το άρθρο αυτό θεσπίζει εγγυήσεις για κάθε αιτούντα κατά τη διάρκεια της εξέτασης της αίτησής του για άσυλο
από την αποφαινόµενη αρχή τόσο σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία όσο και σύµφωνα µε την τακτική διαδικασία.
Μετάτις συζητήσεις στο Συµβούλιο επήλθαν πολλές ουσιώδεις αλλαγές στο ά ρθρο 7.
Η παράγραφος 1 τροποποιήθηκε ως εξής:
α) Η διάταξη για τις πληροφορίες τονίζει ότι πρέπει να δίδονται έγκαιρα πληροφορίες στον αιτούντα ώστε αυτός
να µπορεί τόσο να ασκεί τα δικαιώµατάτου όσο και να συµµορφώνεται µε τις υποχρεώσεις που αναφέρονται
στην παρούσα οδηγία. Η µέθοδος δεν καθορίζεται. Όπως προτείνεται από την τροπολογία αριθ. 23του
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου αυτό µπορεί να γίνει µέσω δελτίου πληροφοριών ·π.χ. ένα τυποποιηµένο έγγραφο
για τη διαδικασία σε µια γλώσσα που ευλόγως θεωρείται ότι κατανοεί ο αιτών. Με τις αλλαγές τονίζεταιεπίσης ότι οι πληροφορίες δεν χρειάζονται να δίδονται όλες αµέσως, εφόσον δίδονται έγκαιρα για την άσκησητων δικαιωµάτων και τη συµµόρφωση µε τις υποχρεώσεις.
β) Τώρα διευκρινίζεται ότι τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε τουλάχιστον όταν ο αιτών καλείται για συνέντευξη πριν
τη λήψη απόφασης σε πρώτο βαθµό —είτε για την συνέντευξη που περιγράφεται στα άρθρα 10 έως 12 είτε
για κάθε άλλη συνέντευξη σε αυτό το στάδιο της διαδικασίας —να του παρέχονται οι υπηρεσίες διερµηνέα.
γ) Τα κράτη µέλη αντί για την παροχή ευκαιρίας στον αιτούντα να επικοινωνήσει µε αντιπρόσωπο της Ύπατης
Αρµοστείας των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες ή µε κάθε άλλη οργάνωση που εργάζεται εξ' ονόµατοςτης Ύπατης Αρµοστείας των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, έχουν απλώς την υποχρέωση να µηναρνηθούν στον αιτούντα αυτή την ευκαιρία.
δ) Αυτό το στοιχείο εισάγει την έννοια της κοινοποίησης, που τονίζει την ανάγκη επίσηµης ανακοίνωσης της
απόφασης στον αιτούντα. Θα πρέπει να αποτελέσει µέρος της δέσµης ελάχιστων προδιαγραφών για το πρώτοστάδιο της διαδικασίας εναρµόνισης. Επιβάλλονται δύο υποχρεώσεις. Πρώτον, πρέπει να κοινοποιηθεί ηαπόφαση σε πρώτο βαθµό στον αιτούντα άσυλο εντός ευλόγου χρονικού διαστήµατος από τη λήψη της.∆εύτερον, η απόφαση πρέπει να κοινοποιηθεί δεόντως. Η κοινοποίηση πρέπει να διασφαλίζει την αυτοπρόσωπηπαράδοση της απόφασης. Αυτό µπορεί να γίνει είτε µε την ταχυδροµική αποστολή της απόφασης στηδιεύθυνση που έδωσε ο αιτών είτε µε την πραγµατική εγχείριση της απόφασης στον ίδιο τον αιτούντα (π.χ.σε ένα κέντρο υποδοχής όπου αυτός αναµένει την έκβαση της διαδικασίας). Για να υπάρξει ευελιξία κατά τηνεφαρµογή αυτή της υποχρέωσης που µπορεί να έχει µεγάλη εµβέλεια, προστίθεται ότι εάν ένας δικηγόρος ή
νοµικός σύµβουλος εκπροσωπεί τον αιτούντα, η απόφαση µπορεί να κοινοποιηθεί σε αυτόν το δικηγόρο ή
νοµικό σύµβουλο. Η εκπροσώπηση σηµαίνει ότι ο δικηγόρος ή νοµικός σύµβουλος αντικαθιστάτον αιτούντασε ορισµένες τυπικές νοµικές πράξεις. Εάν η απόφαση δεν µπορεί να κοινοποιηθεί όπως περιγράφεται παρα-πάνω, π.χ. διότι ο αιτών έχει εξαφανιστεί, η απόφαση πρέπει να κοινοποιηθεί µε άλλο κατάλληλο τρόπο.Ανάλογα µε την πρακτική στα κράτη µέλη, η κοινοποίηση µπορεί να γίνει µε δηµοσίευση στην επίσηµηεφηµερίδα, παράδοση στην τελευταία γνωστή διεύθυνση του αιτούντα ή στον τελευταίο δικηγόρο ή νοµικόσύµβουλο που είναι γνωστό ότι εκπροσωπούσε τον αιτούντα κ.λπ. Η εξαφάνιση δεν πρέπει να εµποδίζει τηδηµοσίευση της απόφασης.EL C 291E/146 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
ε) Όπως στην πρώτη πρόταση, η ίδια η απόφαση δεν απαιτεί µετάφραση σε γλώσσα που κατανοεί ο αιτών. Καθώς
οι αιτούντες, στις περισσότερες εάν όχι σε όλες τις περιπτώσεις, δεν διαβάζουν ή δεν κατανοούν πλήρως τηνεπίσηµη γλώσσα του κράτους µέλους, πρέπει τουλάχιστον να πληροφορούνται το νόηµα της απόφασης σεγλώσσα την οποία ευλόγως θεωρείται ότι κατανοούν. Τα κράτη µέλη έχουν προτείνει ότι από το κείµενοπρέπει να συνάγεται η κατ' αρχήν ανάληψη αυτού του καθήκοντος από τον σχετικό δικηγόρο ή νοµικόσύµβουλο (µε τη βοήθεια διερµηνέα). Ωστόσο, εάν ο αιτών δεν εκπροσωπείται, τα ίδια τα κράτη µέλη πρέπεινα διασφαλίσουν την κατάλληλη ανακοίνωση στον αιτούντα µε άλλους τρόπους σύµφωνα µε την αρχή αυτή.Για παράδειγµα, τα κράτη µέλη µπορούν να επισυνάψουν ένα (τυποποιηµένο) ενηµερωτικό έντυπο στην
απόφαση.
Η παράγραφος 2 αντικαθιστά το πρώην άρθρο 8 παράγραφος 3. Η παράγραφος 3 προβλέπει ότι οι περισσότερες
εγγυήσεις εφαρµόζονται επίσης κατάτη διά ρκεια της δικαστικής προσφυγής ή της διοικητικής προσφυγής.Ωστόσο, δεν είναι αναγκαία η επανάληψη όλου του καταλόγου των εγγυήσεων. Η υποχρέωση σύµφωνα µε τοστοιχείο α), για την πληροφόρηση του αιτούντα για (όλη) τη διαδικασία που θα ακολουθείται, έχει ήδη τηρηθείκατάτον πρώτο βαθµό. Όσον αφοράτην υποχρέωση σύµφωνα µε το στοιχείο ε), το εθνικό επίπεδο θεωρείται πιοκατάλληλο επίπεδο για τη ρύθµιση της ανακοίνωσης των αποφάσεων των δευτεροβάθµιων οργάνων στουςενδιαφερόµενους.
Άρθρο 10
Τα άρθρα 10, 11 και 12 περιλαµβάνουν προδιαγραφές που αφορούν την προσωπική συνέντευξη, και προσφέ-
ρουν, όπου απαιτείται, εγγυήσεις στους αιτούντες και, ενδεχοµένως, ευελιξία στα κράτη µέλη. Το πρώην άρθρο 8διαιρείται σε τρεις χωριστές διατάξεις που τονίζουν αντίστοιχα το προσωπικό πεδίο εφαρµογής της υποχρέωσηςδιεξαγωγής συνέντευξης, τις αντικειµενικές προϋποθέσεις για την υλοποίηση της συνέντευξης, και το καθεστώς(της έκβασης) της προσωπικής συνέντευξης, δηλαδή τα πρακτικά, στη διαδικασία καθορισµού.
Το άρθρο 10 αφορά εκείνους που καλούνται σε προσωπική συνέντευξη πριν τη λήψη απόφασης από την
αποφαινόµενη αρχή. Το άρθρο 10 αντικαθιστά το πρώην άρθρο 8 παράγραφοι 1 και 5. Ανάλογα µε το στάδιοκαι τη φύση της διαδικασίας το άρθρο αυτό αναφέρεται είτε στην προσωπική συνέντευξη επί του παραδεκτούή/και επί της ουσίας της αίτησης είτε στην προσωπική συνέντευξη επί της ουσίας.
Η αρχή ότι κάθε αιτών άσυλο πρέπει να έχει τη δυνατότητα να παρουσιάσει τις παρατηρήσεις του σε προσωπική
συνέντευξη διατηρείται πλήρως στην παράγραφο 1. Όπως σε όλες τις διοικητικές διαδικασίες, η ανταλλαγήπληροφοριών είναι σηµαντική για τη λήψη απόφασης βάσει των σχετικών πραγµατικών δεδοµένων. Οι σχετικέςµε το άσυλο διαδικασίες γενικά διαφέρουν από άλλες διοικητικές διαδικασίες υπό την έννοια ότι οι αιτούντεςάσυλο δεν µπορούν πάντα να παράσχουν στις διοικητικές υπηρεσίες αδιάσειστα και γραπτά αποδεικτικά στοιχείαγια να τεκµηριώσουν την ανάγκη τους για διεθνή προστασία. Εφόσον στις περισσότερες εάν όχι σε όλες τιςυποθέσεις ασύλου η αποφαινόµενη αρχή πρέπει να αξιολογήσει την αξιοπιστία των δηλώσεων ή/και του αιτούνταβάσει των διαθέσιµων στοιχείων, είναι απαραίτητο για την ορθή αξιολόγηση να δίδεται στους αιτούντες, στοµέτρο του δυνατού, η ευκαιρία να παρουσιάσουν τα εν λόγω στοιχεία µε προσωπικό τρόπο, δηλαδή σε µία
συνέντευξη.
Η δυνατότητα αναβολής των προσωπικών συνεντεύξεων αφήνεται στην ευχέρεια των κρατών µελών.
Στην πράξη έχει αποδειχθεί ότι η προσωπική συνέντευξη δεν είναι απαραίτητη σε ορισµένες υποθέσεις και αυτό
πρέπει να ρυθµίζεται στην παρούσα οδηγία. Οι τέσσερις εξαιρέσεις στην αρχή αυτή, οι οποίες προβλέπονται στηνπαράγραφο 2, βασίζονται στις περιπτώσεις που περιγράφονται στο πρώην άρθρο 8 παράγραφος 5. Θεωρείται ότιαυτός είναι ο πλήρης κατάλογος των περιπτώσεων στις οποίες τα κράτη µέλη δεν είναι υποχρεωµένα να προ-σφέρουν στον αιτούντα τη δυνατότητα συνέντευξης. Σε όλες τις άλλες περιπτώσεις τα κράτη µέλη πρέπει ναµεριµνούν ώστε ο αιτών να έχει τουλάχιστον τη δυνατότητα συνέντευξης. Το εάν ή όχι ο αιτών χρησιµοποιεί αυτήτη δυνατότητα δεν έχει σηµασία για τους επίµαχους σκοπούς. Εξ' ου και η παράγραφος 4, η οποία προβλέπει ότιτο γεγονός ότι δεν πραγµατοποιήθηκε συνέντευξη, δεν εµποδίζει την αποφαινόµενη αρχή να λάβει απόφαση,διασφαλίζοντας ότι η διαδικασία καθορισµού µπορεί να ολοκληρωθεί σε ανάλογες περιπτώσεις.
Για τη διατήρηση της προαναφερόµενης αρχής, χρειάζεται ρύθµιση σε περίπτωση που τα σχετικά στοιχεία δεν
µπορούν να παρουσιαστούν στο πλαίσιο προσωπικής συνέντευξης για λόγους που δεν υπόκεινται στον έλεγχο τουαιτούντα. Εποµένως, η παράγραφος 3 προβλέπει ότι στις περιπτώσεις που αναφέρονται στο δεύτερο εδάφιο τηςπαραγράφου 1, στην παράγραφο 2 στοιχεία β), γ) και δ), πρέπει να προσφερθεί στον αιτούντα η δυνατότητα, πριντη λήψη απόφασης από την αποφαινόµενη αρχή, να παρουσιάσει τις παρατηρήσεις του σε προσωπική συνέντευξη,όπου χρειάζεται, µε τη συνδροµή δικηγόρου ή νοµικού συµβούλου ή/και στην περίπτωση ανηλίκου µε τησυνδροµή του νόµιµου κηδεµόνα.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/147
Άρθρο 11
Το άρθρο 11 συγκεντρώνει όλες τις προϋποθέσεις για την οργάνωση της προσωπικής συνέντευξης. Η παράγρα-
φος 1 επαναλαµβάνει την παράγραφο 4 του πρώην άρθρου 8 χωρίς να αλλάζει τη διατύπωση. Η παράγραφος 2διασφαλίζει σε γενικές γραµµές ότι οι προσωπικές συνεντεύξεις διεξάγονται σε συνθήκες που επιτρέπουν στουςαιτούντες να παρουσιάσουν τους λόγους των αιτήσεών τους µε περιεκτικό τρόπο, συµπεριλαµβανοµένου τουζητήµατος επιλογής διερµηνέα. Αντικαθιστά την παράγραφο 7 του προηγούµενου άρθρου 8, που ρύθµιζε απλώςτο ειδικό θέµα της επιλογής του φύλου του διερµηνέα κατά τη διάρκεια της συνέντευξης. Η παράγραφος 2στοιχείο β), τελευταία πρόταση, επιτρέπει στα κράτη µέλη για οικονοµικούς λόγους να επιλέξουν διερµηνέα µιαςπερισσότερο συνηθισµένης γλώσσας όταν δεν ζηµιώνονται τα συµφέροντα του αιτούντα.
Άρθρο 12
Το άρθρο αυτό διακρίνει µεταξύ δύο διαφορετικών περιπτώσεων σχετικά µε το καθεστώς των πρακτικών της
προσωπικής συνέντευξης στη διαδικασία. Συγκεντρώνει και αποσαφηνίζει τις παραγράφους 2 και 6 του πρώηνάρθρου 8.
1.Η παράγραφος αυτή εισάγει την υποχρέωση σύνταξης πρακτικών κάθε προσωπικής συνέντευξης.
2.Ως αντανάκλαση της αρχής της δίκαιης και αποτελεσµατικής διαδικασίας η παράγραφος αυτή θεσπίζει το
γενικό κανόνα ότι τα κράτη µέλη πρέπει να µεριµνούν ώστε σε όλες τις περιπτώσεις, οι αιτούντες να έχουνέγκαιρη πρόσβαση στα πρακτικάτης προσωπικής συνέντευξης, στα οποία βασίζεται ή θα βασισθεί η απόφαση.Αυτό επιτρέπει στον αιτούντα να ασκήσει σωστάτο δικαίωµα προσφυγής και επιτρέπει στα δευτεροβά θµιαόργανα, όπου χρειάζεται, να επαληθεύουν εάν η απόφαση βασίζεται σε συναφείς πληροφορίες. Τονίζεται ότι ηυποχρέωση δεν περιορίζεται πλέον στην τακτική διαδικασία.
3.Η διάταξη αυτή ρυθµίζει την ειδική περίπτωση σε ορισµένα κράτη µέλη όπου ζητείται η συγκατάθεση του
αιτούντα ως προς το περιεχόµενο των πρακτικών της προσωπικής συνέντευξης. Όπου ζητείται, πρέπει ναδιασφαλίζεται ότι ο αιτών έχει τη δυνατότητα να ζητεί ή να προτείνει διορθώσεις λόγω µεταφραστικώνσφαλµάτων ή παρανοήσεων που εµφαίνονται στα πρακτικά. Προκειµένου να διασφαλιστεί η αποτελεσµατικό-
τητα της διαδικασίας λήψης απόφασης, προτείνεται συµπληρωµατική διάταξη, σε περίπτωση που ο αιτών
αρνείται να εγκρίνει το περιεχόµενο των πρακτικών της προσωπικής συνέντευξης. Σε αυτή την περίπτωσηπρέπει τα κράτη µέλη να µπορούν να λάβουν απόφαση όσον αφορά την αίτηση παροχής ασύλου.
Άρθρο 13
Το πρώην άρθρο 9 (νοµική συνδροµή) διαιρείται σε δύο άρθρα.
Το άρθρο 13 θεσπίζει το δικαίωµα νοµικής συνδροµής κατά τη διάρκεια της διαδικασίας ασύλου και το άρθρο
14 τα δικαιώµατα των δικηγόρων ή νοµικών συµβούλων. Ως νοµική συνδροµή νοείται κάθε µορφή συνδροµής ήεκπροσώπησης από πρόσωπο σχετικάµε την εξέταση της διαδικασίας ασύλου. Μπορεί να παρέχεται από δικηγόροή νοµικό σύµβουλο που έχει τα συναφή προσόντα σύµφωνα µε το εθνικό δίκαιο.
Στο άρθρο 13 προστίθενται περαιτέρω όροι ώστε να µπορεί να τύχει ο αιτών δωρεάν νοµικής συνδροµής µετά
από αρνητική απόφαση.
1.Η παράγραφος 1 θεσπίζει το γενικό κανόνα για το δικαίωµα σε νοµική συνδροµή και εκπροσώπηση. Κάθε
αιτών πρέπει να έχει τη δυνατότητα να συµβουλευθεί (αντί για να έρθει σε επαφή) µε αποτελεσµατικό τρόποένα δικηγόρο ή άλλο νοµικό σύµβουλο για ζητήµατα που άπτονται της αίτησης ασύλου του σε όλα τα στάδιατης διαδικασίας, καθώς και µετάτην αρνητική απόφαση.
2.Η παράγραφος 2 θεσπίζει τους κανόνες για δωρεάν συνδροµή µετά από την αρνητική απόφαση. Μετά από
πρόταση ορισµένων κρατών µελών προστέθηκαν νέες προϋποθέσεις για την παροχή δωρεάν νοµικής συνδροµήςµετάτη λήψη δυσµενούς απόφασης από την αποφαινόµενη αρχή. Κατ' αρχή, οι αιτούντες πρέπει να ζητήσουντη συνδροµή αυτή. Κατάδεύτερο λόγο, τα κρά τη µέλη µπορούν µεταγενέστερα να προβλέψουν την εξέταση
της αναγκαιότητάς της. Αυτή η εξέταση µπορεί να γίνεται βάσει του κριτηρίου των επαρκών πόρων και του
κριτηρίου του βάσιµου της αίτησης. Όπου τα κράτη µέλη εφαρµόζουν αυτά τα κριτήρια το κοινοτικό δίκαιοδεν πρέπει να περιγράφει λεπτοµερώς τους λόγους και τη διαδικασία αλλά απλώς να θεσπίζει τη γενικήπροσέγγιση. Εποµένως, προτείνεται µόνο η θέσπιση του προτύπου που εγκρίθηκε µε το άρθρο 47 του Χάρτητων Θεµελιωδών ∆ικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τρίτον, επιτρέπεται στα κράτη µέλη να περιορίσουν τηδωρεάν νοµική συνδροµή στους δικηγόρους ή νοµικούς συµβούλους που έχουν καθοριστεί ειδικά από τοεθνικό δίκαιο για να συνδράµουν ή/και να εκπροσωπούν τους αιτούντες άσυλο. Αυτό σηµαίνει ότι οι αιτούντεςπαραµένουν ελεύθεροι να επιλέγουν δικηγόρο ή νοµικό σύµβουλο αλλάδεν µπορούν πλέον να επικαλούνταιτο δικαίωµα δωρεάν νοµικής συνδροµής σε αυτές τις περιπτώσεις.EL C 291E/148 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
Άρθρο 14
Το άρθρο αυτό προβλέπει τρία δικαιώµατα των δικηγόρων ή νοµικών συµβούλων: το δικαίωµα πρόσβασης στο
φάκελο του αιτούντα, το δικαίωµα επίσκεψης στον αιτούντα σε κλειστές ζώνες και το δικαίωµα παράστασης στηνπροσωπική συνέντευξη. Τα δικαιώµατα της πρώτης και τρίτης παραγράφου είναι νέα.
1.Ο δικηγόρος ή νοµικός σύµβουλος πρέπει να έχει πρόσβαση στις πληροφορίες που περιέχονται στο φάκελο
του αιτούντα ώστε να µπορεί να υπερασπίζεται δεόντως τα δικαιώµατα του πελάτη του σε όλες τις περι-
πτώσεις. Ωστόσο, αυτός ο κανόνας δεν σηµαίνει ότι τα εν λόγω πρόσωπα έχουν πρόσβαση σε οποιαδήποτε
χρονική στιγµή ή σε όλες τις πληροφορίες. Επιτρέπεται στα κράτη µέλη να διατηρούν πρακτικές ρυθµίσειςσχετικά µε το θέµατα αυτά. Όσον αφορά τις πληροφορίες που περιέχονται στο φάκελο του αιτούντα, τα κράτηµέλη υποχρεούνται να παράσχουν πρόσβαση στις πληροφορίες, οι οποίες µπορεί να εξετασθούν από τις αρχέςπου αναφέρονται στο κεφάλαιο IV.
Η παράγραφος 2 του πρώην άρθρου 9 αναθεωρήθηκε για να αποδώσει καλύτερα την υποκείµενη αρχή και να
σκιαγραφήσει τις υποχρεώσεις των κρατών µελών όσον αφοράτη χορήγηση πρόσβασης στους δικηγόρους ήνοµικούς συµβούλους σε αιτούντες άσυλο που βρίσκονται σε κλειστές ζώνες. Κατ' αρχήν τώρα προτείνεται ναµπορούν τα κράτη µέλη να ελέγχουν την πρόσβαση στους αιτούντες άσυλο που βρίσκονται σε κλειστές ζώνεςµόνο όταν αυτό είναι απαραίτητο για την ασφάλεια της ζώνης ή απαραίτητο για τη διασφάλιση της αποτελε-σµατικής εξέτασης. Η αναφοράστην ποιότητα της νοµικής συνδροµής αντικαθίσταται από αναφοράστηνασφάλεια σε αυτές τις ζώνες. Προκειµένου να διασφαλιστεί η αποτελεσµατική εξέταση των αιτήσεων ασύλουσε κλειστές ζώνες, συµπεριλαµβανοµένης της συµµόρφωσης µε τις προθεσµίες για τη λήψη απόφασης πουθεσπίζονται σε εθνικές νοµοθετικές ή κανονιστικές διατάξεις τα κράτη µέλη µπορούν να επιλέγουν τη θέσπισηκανόνων για το χρόνο και τη διάρκεια της πρόσβασης στους αιτούντες άσυλο από τους δικηγόρους ήνοµικούς συµβούλους. ∆εύτερον, το δικαίωµα δεν παρέχεται σε κάθε δικηγόρο αλλά περιορίζεται στουςδικηγόρους ή νοµικούς συµβούλους που στην πράξη συνδράµουν ή/και εκπροσωπούν τους αιτούντες που
διαµένουν σε κλειστές ζώνες. Τέλος, σύµφωνα µε την τροπολογία 34 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, προ-
στίθεται ότι οι περιορισµοί µε βάση αυτή την παράγραφο πρέπει να είναι αυστηρά απαραίτητοι για τουςσκοπούς που περιγράφονται και δεν πρέπει ποτέ να έχουν ως αποτέλεσµα την ακύρωση στην πράξη τουδικαιώµατος πρόσβασης σε νοµική συνδροµή.
2.Αντίθετα από την παράγραφο 3 του πρώην άρθρου 9, η διάταξη αυτή εκτείνει την παράσταση δικηγόρου ή
νοµικού συµβούλου σε προσωπικές συνεντεύξεις και σε συνεντεύξεις σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία.Επιπλέον, υπάρχουν ορισµένες τροποποιήσεις της διατύπωσης.
Άρθρο 15
Το άρθρο αυτό εισάγει τις απαραίτητες πρόσθετες διαδικαστικές εγγυήσεις για ασυνόδευτους ανήλικους σύµφωνα
µε το Σχέδιο ∆ράσης της Βιέννης του ∆εκεµβρίου 1998 και τον πίνακα αποτελεσµάτων.
Η παράγραφος 1 διευκρινίζει τις διαδικαστικές εγγυήσεις που πρέπει να παρέχονται σε όλους τους ασυνόδευτους
ανήλικους, ανεξάρτητα από τη φύση της διαδικασίας που ακολουθείται για την επεξεργασία της αίτησής τους.Έχει επέλθει αλλαγή ορισµού (ήτοι η εισαγωγή της έννοιας του εκπροσώπου) ενώ είναι απαραίτητη η παραποµπήστην παράγραφο 3 του άρθρου 190 (η δυνατότητα µη κλήσης ανήλικου για προσωπική συνέντευξη για τηναίτηση ασύλου). Η ιδέα της αρχικής πρότασης, ότι ο εκπρόσωπος που συνδράµει τον ασυνόδευτο ανήλικο, θαµπορούσε, εάν χρειαστεί, να συζητήσει µε τον ασυνόδευτο ανήλικο την ανάγκη συνέχισης της διαδικασίας ότανπροσφέρονται άλλες λύσεις, διατηρείται πλήρως.
Η παράγραφος 2 εστιάζεται στις συνθήκες εξέτασης και απόφασης σχετικά µε αίτηση που υποβάλλεται από
ασυνόδευτο ανήλικο. Τα άρθρα 10 παράγραφος 2, 14 παράγραφος 1 στοιχεία γ) και δ) ενώνονται. Ως ελάχιστηπροδιαγραφή η προσωπική συνέντευξη πρέπει να διενεργείται από πρόσωπο καταρτισµένο σχετικάµε τις ειδικέςανάγκες των ανηλίκων [στοιχείο α)].Αυτό επίσης εφαρµόζεται για τον υπάλληλο που λαµβάνει την απόφαση
σχετικάµε την αίτηση [στοιχείο β)].
Η παράγραφος 3 θεσπίζει δύο διαδικαστικές προδιαγραφές που εφαρµόζονται στην περίπτωση που ένα κράτος
µέλος χρησιµοποιεί ιατρικές εξετάσεις για τον προσδιορισµό της ηλικίας των ασυνόδευτων ανήλικων. Το στοιχείο
α) επανήλθε στα ουσιώδη στοιχεία του, δηλαδή στην υποχρέωση ενηµέρωσης του ασυνόδευτου ανήλικου για την
πιθανότητα µιας ανάλογης εξέτασης. Μολονότι, ο ασυνόδευτος ανήλικος µπορεί να αρνηθεί να υποβληθεί σειατρικές εξετάσεις, η άρνηση αυτή δεν πρέπει να εµποδίσει την αποφαινόµενη αρχή να λάβει απόφαση σχετικά µετην αίτησή του. Εποµένως, για τη διασφάλιση της δίκαιης αξιολόγησης προτείνεται να προστεθεί µέσω εγγύησηςότι η απόρριψη της αίτησης δεν µπορεί να βασιστεί µόνο στην άρνηση του ανήλικου. Η εγγύηση αυτή είναιανάλογη µε αυτή που αναφέρεται στην άρνηση έγκρισης των πρακτικών της συνέντευξης στο άρθρο 12 παρά-γραφος 2. Είναι προφανές ότι οι µέθοδοι που χρησιµοποιούνται στις ιατρικές εξετάσεις για τον προσδιορισµό τηςηλικίας των ασυνόδευτων ανηλίκων πρέπει να είναι σαφείς και να σέβονται την ανθρώπινη αξιοπρέπεια. Το πρώηνάρθρο 10 παράγραφος 3 στοιχείο α) διαγράφεται.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/149
Άρθρο 16
Το άρθρο αυτό ορίζει τις κοινές προδιαγραφές για τη διεξαγωγή ερευνών κατά την εξέταση όλων των αιτήσεων
ασύλου. Στο άρθρο 25 επήλθαν κυρίως αλλαγές στη διατύπωση. Ωστόσο, µετακινήθηκε από το κεφάλαιο για τιςδιαδικασίες ουσιαστικού προσδιορισµού, τµήµα τακτικών διαδικασιών, στο κεφάλαιο για τις βασικές αρχές καιεγγυήσεις, καθώς η εξέταση σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία, σύµφωνα µε τα συµπεράσµατα του Συµβουλίου,
πρέπει να συνεπάγεται ουσιαστική εξέταση, λαµβανοµένης υπόψη της Σύµβασης της Γενεύης. Εποµένως οι
προδιαγραφές εφαρµόζονται πλήρως στην ταχεία διαδικασία.
Άρθρο 17
Το άρθρο 17 ορίζει το ελάχιστο πλαίσιο για την αξιολόγηση της νοµιµότητας των περιπτώσεων κράτησης αλλά
χρησιµοποιεί διαφορετική οπτική γωνία από το πρώην άρθρο 11. Αντί να απαριθµεί λεπτοµερώς τους νόµιµουςλόγους κράτησης, προτείνει τον περιορισµό του πεδίου του κοινοτικού δικαίου όσον αφορά το πρώτο στάδιο
εναρµόνισης στη θέσπιση εγγυήσεων για τις εξαιρέσεις στην αρχή ότι ο αιτών δε πρέπει να κρατείται για το λόγο
και µόνο ότι έχει υποβάλει αίτηση ασύλου. Οι εγγυήσεις που απαριθµούνται στην παράγραφο 1 είναι διττές: µιαγενική περιγραφή του σκοπού της κράτησης στη διαδικασία ασύλου και των διαδικαστικών εγγυήσεων. Ως προςτο σκοπό, τα κράτη µέλη πρέπει να βασίζουν τους ατοµικούς λόγους κράτησης είτε στην ανάγκη αποτελεσµα-τικής εξέτασης της αίτησης ασύλου είτε στην πρόληψη της φυγής του αιτούντα. Οι διαδικαστικές εγγυήσειςσυνίσταται στο γεγονός ότι η κράτηση διεξάγεται σύµφωνα µε τη διαδικασία η οποία θεσπίζεται από εθνικήνοµοθετική ή κανονιστική διάταξη και ότι κάθε απόφαση κράτησης συγκεκριµένου αιτούντα είναι είτε αντικειµε-νικάαναγκαία για την αποτελεσµατική εξέταση είτε σε περίπτωση κινδύνου φυγής, βασίζεται µόνο στην αξιολό-γηση της προσωπικής συµπεριφοράς του αιτούντα. Επιπλέον, πρέπει να διενεργούνται αρχικοί και µεταγενέστεροιδικαστικοί έλεγχοι της κράτησης. Τα εν λόγω δικαστήρια πρέπει να έχουν την απαραίτητη αρµοδιότητα για ναελέγχουν τα εντάλµατα κράτησης σύµφωνα µε την παρούσα διάταξη.
Σύµφωνα µε την πρακτική σε µερικά κράτη µέλη, η παράγραφος 2 εισάγει την ευχέρεια για τα κράτη µέλη να
κρατούν τους αιτούντες στην αρχή της διαδικασίας προκειµένου να ληφθεί µια γρήγορη απόφαση. Η προθεσµίατων δύο εβδοµάδων αποτελεί βασική εγγύηση κατά της κατάχρησης.
Τονίζεται ότι το πεδίο εφαρµογής αυτού του άρθρου περιορίζεται στο στάδιο της εξέτασης της αίτησης ασύλου
από την αποφαινόµενη αρχή. Από τη διατύπωση της παραγράφου 1 συνάγεται ότι οι εθνικές πολιτικές σχετικά µε
την κράτηση για άλλους λόγους (εθνική ασφάλεια, ποινική δίκη, κ.λπ) δεν θίγονται επ' ουδενί. Επιπλέον, τα κράτη
µέλη είναι ελεύθερα να ρυθµίσουν την κράτηση σε άλλα στάδια της διαδικασίας, όπως την κράτηση για τηδιασφάλιση της δυνατότητας απέλασης ή την κράτηση αιτούντα άσυλο του οποίου απορρίφθηκε η αίτηση.
Άρθρο 18
Προκειµένου να ενισχυθεί ο µηχανισµός καθορισµού του κράτους µέλους που είναι υπεύθυνο για την εξέταση
αίτησης ασύλου στην ΕΕ προτείνεται τα κράτη µέλη να µπορούν να κρατούν αιτούντα ενώ αυτός αναµένει τηµεταφορά του σε άλλο κράτος µέλος. Η διάταξη αυτή δεν πρέπει να ενταχθεί στο άρθρο 17 αφού το προσωρινό
πεδίο εφαρµογής είναι διαφορετικό από τις περιπτώσεις που περιγράφονται σε αυτό το άρθρο, διότι η µεταφορά
σε άλλο κράτος µέλος διενεργείται µετά την απόρριψη της αίτησης ως απαράδεκτης. Η πρόταση κανονισµού τουΣυµβουλίου για τη θέσπιση των κριτηρίων και µηχανισµών για τον προσδιορισµό του κράτους µέλους που είναιυπεύθυνο για την εξέταση αίτησης ασύλου που υποβάλλεται σε κράτος µέλος από υπήκοο τρίτης χώρας[COM(2001) 447 τελικό]ορίζει ότι η µεταφοράδιενεργείται εντός έξη µηνών. Σε περιπτώσεις όπου ο αιτών
κρατείται η µεταφοράπρέπει να επιταχυνθεί. Εποµένως προτείνεται ο περιορισµός της κρά τησης σε ένα µήνα γιααυτή την περίπτωση.
Άρθρο 19
Τα άρθρα 19 και 20 συνιστούν σηµαντική προσθήκη στις ελάχιστες προδιαγραφές της αρχικής πρότασης. Είναι το
αποτέλεσµα εκτεταµένων συζητήσεων σε επίπεδο εµπειρογνωµόνων για τις αρχές που θεσπίζονται στο πρώηνάρθρο 16. Για λόγους αποτελεσµατικότητας θεωρείται επιτακτική η θέσπιση σαφών και συγκεκριµένων προδια-γραφών σχετικά µε την περίπτωση διακοπής ή παύσης των διαδικασιών είτε λόγω ρητής ανάκλησης (άρθρο 19)είτε για άλλους λόγους (άρθρο 20). Ενώ οι προδιαγραφές περιγράφουν λεπτοµερώς τις διαδικαστικές επιλογέςπου διαθέτουν τα κράτη µέλη, επίσης καθορίζουν τις εγγυήσεις που είναι απαραίτητες για τη διασφάλιση τηςκατάλληλης εξέτασης των αιτήσεων στις περιπτώσεις αυτές.EL C 291E/150 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
Το παρόν άρθρο αφορά τη ρητή ανάκληση της αίτησης, εποµένως την ανάκληση από τον ίδιο τον αιτούντα είτε
γραπτάείτε προφορικά , είτε αυτοπροσώπως είτε από τον δικηγόρο ή νοµικό σύµβουλο του. Οι συζητήσεις στοεπίπεδο των εµπειρογνωµόνων έδειξαν την ανάγκη ευελιξίας που έχουν τα κράτη µέλη σε αυτές τις περιπτώσεις.Εποµένως, η οδηγία προσφέρει στα κράτη µέλη την επιλογή είτε αναστολής της εξέτασης είτε απόρριψης τηςαίτησης εάν ο αιτών επιθυµεί να ανακαλέσει την αίτησή του. Τεκµαίρεται ότι η απόρριψη της υπόθεσης ως προςτην ουσία της (ήτοι απόρριψη διότι ο αιτών δεν έχει δικαιολογηµένο φόβο δίωξης σύµφωνα µε τη σύµβαση τηςΓενεύης) είναι δυνατή µόνο εάν η αποφαινόµενη αρχή διαθέτει αρκετές πληροφορίες για να το πράξει (στιςπερισσότερες περιπτώσεις πιθανώς µετάτην προσωπική συνέντευξη). Εά ν η εξέταση ανασταλεί µετάτην ανά κληση
χωρίς τη λήψη απόφασης, µια σηµείωση στο φάκελο θα αποτελέσει αποδεικτικό στοιχείο της ανάκλησης (παρά-
γραφος 2). Αυτό είναι σηµαντικό σε περίπτωση που ο αιτών εµφανισθεί µετέπειτα και υποβάλλει άλλη αίτηση ήεπιθυµεί να κινήσει εκ νέου την προηγούµενη αίτησή του. Το παρόν άρθρο δεν διευκρινίζει τι συµβαίνει σε αυτέςτις περιπτώσεις. Τα κράτη µέλη πρέπει να εξετάσουν την αίτηση σύµφωνα µε τις άλλες προδιαγραφές. Για αυτό τολόγο το άρθρο 38 (δικαίωµα πραγµατικής προσφυγής) παρέχει ένα πιθανό µηχανισµό.
Άρθρο 20
Το παρόν άρθρο ασχολείται µε την περίπτωση όπου ο αιτών άσυλο δεν ανακαλεί ρητά την αίτησή του αλλά
φαίνεται να µην ενδιαφέρεται για την απόφαση σχετικάµε την αίτησή του. Κατάγενική οµολογία, η συµπεριφοράενός αιτούντα µπορεί να δικαιολογήσει το συµπέρασµα ότι σιωπηράεπιθυµεί να ανακαλέσει την αίτησή του ή ναυπαναχωρήσει από αυτή και τούτο πρέπει να ρυθµίζεται στην οδηγία.
Η παράγραφος 1 προβλέπει τους λόγους του τεκµηρίου ανάκλησης της αίτησης ή υπαναχώρησης από αυτή.
Γενικά, αφορά περιπτώσεις µη συµµόρφωσης (µε τις υποχρεώσεις ή τις προθεσµίες, κ.λπ) ή έλλειψης συνεργασίας,συµπεριλαµβανοµένων των περιπτώσεων εξαφάνισης ενός προσώπου (χωρίς άδεια). Όπως και στο άρθρο 19παράγραφος 1 τα κράτη µέλη είναι ελεύθερα να αποφασίσουν την αναστολή της εξέτασης της αίτησης ή τηναπόρριψη της αίτησης.
Η παράγραφος 2 εξετάζει την περίπτωση επανεµφάνισης του αιτούντα. Ανεξάρτητα από τις εθνικές ρυθµίσεις που
έχουν θεσπιστεί για την αντιµετώπιση ανάλογων περιπτώσεων, η βασική εγγύηση συνίσταται στο γεγονός ότι οενδιαφερόµενος δεν µπορεί να αποβληθεί στη χώρα καταγωγής του πριν αποδειχθεί ότι δεν έχει δικαιολογηµένοφόβο δίωξης. Μολονότι αυτή η ιδέα αποτελεί τη βάση όλης της οδηγίας, έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον εδώ όταν µιαατοµική υπόθεση δεν κινείται εκ νέου. Εάν η υπόθεση κινηθεί εκ νέου τα κράτη µέλη µπορούν να αποφασίσουν νασυνεχίσουν την εξέταση στο στάδιο στο οποίο ανεστάλη προηγουµένως η αίτηση ή να επιλέξουν να ξεκινήσουναπό την αρχή. Εάν η αίτηση είχε απορριφθεί αντί να ανασταλεί και η απόρριψη έχει καταστεί τελική, τα κράτηµέλη µπορούν να εφαρµόσουν την ειδική διαδικασία για τις µεταγενέστερες αιτήσεις που περιγράφεται στα άρθρα33 και 34.
Άρθρο 21
Ελάσσονες αλλαγές στη διατύπωση έγιναν στην πρώτη πρόταση και στο τελευταίο στοιχείο. Η αρχική διατύπωση
του άρθρου 17 στοιχείο µεταβλήθηκε σε «παρουσιάζει τις απόψεις της »για να αποφευχθεί η εντύπωση ότι τα
κράτη µέλη υποχρεούνται να εµπλέκουν την Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες στιςδιαδικασίες προσφυγής µε τον ίδιο τρόπο που ο αιτών και η αποφαινόµενη αρχή συµµετέχουν σε αυτές τις
διαδικασίες.
Άρθρο 22
Σε µία αιτιολογική σκέψη αναγνωρίζεται ότι οι διατάξεις της οδηγίας του Συµβουλίου 95/46/ΕΚ για την
προστασία των φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδοµένων προσωπικού χαρακτήρα και για τηνελεύθερη κυκλοφορία των δεδοµένων αυτών εφαρµόζονται στη διαβίβαση δεδοµένων σύµφωνα µε τους όρουςτης παρούσας οδηγίας και ότι πρέπει επίσης να εφαρµόζονται στη διαβίβαση δεδοµένων στην Ύπατη Αρµοστείατων Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες. Εποµένως, τα πρώην άρθρα 15 παράγραφοι 1 και 4 διαγράφονται. Ηχρήση των δεδοµένων από την ίδια την Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες δενυπόκειται στο εθνικό δίκαιο αλλάδιέπεται από τους αυστηρούς κανόνες της Γενικής Συνέλευσης των ΗνωµένωνΕθνών για το απόρρητο.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/151
Κεφάλαιο III
∆ιαδικασίες σε πρώτο βαθµό
Άρθρο 23
Το άρθρο 23, που αφορά την επιλογή διαδικασιών που διαθέτουν τα κράτη µέλη, είναι νέα διάταξη. Λαµβάνει
υπόψη τα συµπεράσµατα του Συµβουλίου που τόνισαν ότι η οδηγία πρέπει να περιλαµβάνει ταχεία διαδικασία γιατις απαράδεκτες και προδήλως αβάσιµες αιτήσεις (πρώην κεφάλαια IIIκαιIVτµήµα 2) και τακτική διαδικασία
(πρώην κεφάλαιο IVτµήµα 1), καθώς και µεταγενέστερες διαβουλεύσεις σχετικάµε ειδικούς κανόνες για τις
επαναλαµβανόµενες αιτήσεις και τις αιτήσεις που εξετάζονται στα εξωτερικά σύνορα. Ως αποτέλεσµα της εστίασηςστις ταχείες διαδικασίες, οι τακτικές διαδικασίες παραµένουν υπ' ευθύνη των κρατών µελών µε την επιφύλαξη τωνδιατάξεων του κεφαλαίου II (βασικές αρχές και εγγυήσεις) και του κεφαλαίου IV (διαδικασίες προσφυγής).
Άρθρο 24
Το άρθρο αυτό, το οποίο αποτελείται από στοιχεία των πρώην άρθρων 23 και 29, απλουστεύθηκε και τροποποι-
ήθηκε βάσει των συµπερασµάτων του Συµβουλίου. Οι παράγραφοι 1-3 ακολουθούν τη διατύπωση των συµπερα-σµάτων.
Στην παράγραφο 2 ορίζεται ότι η παράταση είναι έγκυρη µόνο µετά τη γραπτή κοινοποίηση στον αιτούντα ή στο
δικηγόρο ή νοµικό σύµβουλό του, εποµένως επαναλαµβάνεται η διατύπωση του πρώην άρθρου 24 παράγραφος 3τελευταία φράση και λαµβάνονται υπόψη οι αλλαγές που έγιναν στο πρώην άρθρο 7 σχετικά µε το ρόλο τηςνοµικής συνδροµής για την ενηµέρωση του αιτούντα. Αυτή η προδιαγραφή εξυπηρετεί το νόµιµο σκοπό τηςασφάλειας του δικαίου.
Η παράγραφος 3 ασχολείται µε τις συνέπειες της µη συµµόρφωσης µε τις προθεσµίες. Επιπλέον, σύµφωνα µε τα
συµπεράσµατα του Συµβουλίου, προστέθηκε ότι όπου η µη συµµόρφωση µε τις προθεσµίες οφείλεται στοναιτούντα, αυτός δεν µπορεί να επικαλεστεί τις συνέπειές της. Αυτή η διάταξη πρέπει να χρησιµοποιείται σεπεριπτώσεις κατάχρησης.
Η παράγραφος 4 εισάγει ένα ειδικό µηχανισµό για µια συγκεκριµένη κατηγορία υποθέσεων που δεν µπόρεσαν
αλλάπαρόλα ταύτα έπρεπε να έχουν αποφασισθεί σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία. Αναγνωρίζεται ότι οιπροθεσµίες ενέχουν τον κίνδυνο, ορισµένοι αιτούντες να προσπαθήσουν να καθυστερήσουν την εξέταση τηςυπόθεσής τους, για παράδειγµα µε την εκούσια απόκρυψη συναφών πληροφοριών προκειµένου να εξεταστεί ηυπόθεσή τους µε την τακτική διαδικασία, µολονότι τα πραγµατικάδεδοµένα της υπόθεσής τους πρέπει ναεξεταστούν µε την ταχεία διαδικασία. Σε ορισµένες από αυτές τις περιπτώσεις, τα κράτη µέλη πρέπει να έχουντη δυνατότητα να θεωρούν µια απόφαση επί αίτησης ως απόφαση που ελήφθη σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία,µολονότι δεν έχει ληφθεί εντός των προθεσµιών. Προς τούτο, πρέπει να διαπιστωθεί ότι ο αιτών α) έχει αποκρύψει
ουσιώδεις πληροφορίες και β) έπραξε τα παραπάνω χωρίς εύλογη αιτία και κακόπιστα. Παρόµοια διάταξη
προβλεπόταν στο άρθρο 37 της αρχικής πρότασης, αν και τεχνικά ήταν διαφορετική διότι είχε τοποθετηθείστο κεφάλαιο για τις προσφυγές. Τονίζεται ότι αυτή η παράγραφος δεν µπορεί να εφαρµοστεί εάν ο αιτώνδεν µπορούσε να παράσχει τις συναφείς πληροφορίες νωρίτερα, για παράδειγµα διότι παρέλαβε τα σχετικάτεκµήρια µετάαπό τέσσερις µήνες. Σε αυτή την περίπτωση θα ήταν περισσότερο αρµόζουσα η παρά ταση τηςπροθεσµίας.
Η παράγραφος 5 διευκρινίζει ότι κάθε απόρριψη αίτησης που υποβάλλεται δυνάµει της πρότασης κανονισµού
∆ουβλίνοIIθεωρείται απόφαση που λαµβάνεται σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία, ανεξάρτητα από το χρονικό
πλαίσιο εντός του οποίου ελήφθη η απόφαση.
Άρθρο 25
Το άρθρο 25 απαριθµεί τις περιπτώσεις στις οποίες τα κράτη µέλη µπορούν να απορρίψουν την αίτηση ασύλου
ως απαράδεκτη. Σύµφωνα µε την κατηγορία α) σχετικά µε το µηχανισµό που δηµιουργήθηκε µε τη Σύµβαση του
∆ουβλίνου και οποίος θα γίνει σύντοµα κοινοτικός, προστίθεται αναφοράστη Νορβηγία και την Ισλανδία ενόψειτης έγκρισης της απόφασης του Συµβουλίου για τη σύναψη συµφωνίας µεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας καιτης ∆ηµοκρατίας της Ισλανδίας και του Βασιλείου της Νορβηγίας για τα κριτήρια και τους µηχανισµούς καθορι-σµού του κράτους που είναι αρµόδιο για την εξέταση αίτησης παροχής ασύλου που υποβάλλεται σε κράτοςµέλος ή στην Ισλανδία ή τη Νορβηγία (Απόφαση του Συµβουλίου της 15ης Μαρτίου 2001 (2001/258/ΕΚ).Επιπλέον, µεταβλήθηκε η διατύπωση ( «αναγνώρισε ότι είναι υπεύθυνο »αντί για«είναι υπεύθυνο »)σύµφωνα µε την
τροπολογία 56 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.EL C 291E/152 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
Επιπλέον, µετά τις διαβουλεύσεις µε τα κράτη µέλη, οι κατηγορίες του πρώην άρθρου 18 συµπληρώθηκαν µε δύο
κατηγορίες οι οποίες προτάθηκαν στο έγγραφο εργασίας της Επιτροπής για τη σχέση µεταξύ της διασφάλισης τηςεσωτερικής ασφάλειας και της τήρησης των διεθνών υποχρεώσεων και πράξεων περί προστασίας [COM(2001)
743τελικό].Αφοράδύο οµά δες περιπτώσεων, ιδίως α) όταν έχει απαγγελθεί κατηγορία από διεθνές ποινικό
δικαστήριο στον αιτούντα άσυλο και β) όταν εκκρεµεί αίτηµα έκδοσης από χώρα άλλη εκτός της χώραςκαταγωγής του αιτούντα. Μπορεί να χρειαστούν περαιτέρω συζητήσεις για αυτούς τους νέους λόγους.
Άρθρο 26
Το πρώην άρθρο 20 τροποποιήθηκε ελαφρά. Ορίζει ότι το επίπεδο προστασίας στην πρώτη χώρα ασύλου πρέπει
να συµφωνεί µε τις προδιαγραφές που θεσπίζονται στο διεθνές δίκαιο.
Άρθρο 27
Το πρώην άρθρο 21 δεν έχει αλλάξει, µε την εξαίρεση του τελευταίου εδαφίου της παραγράφου 3. Σύµφωνα µε
την τροπολογία 58 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, προστίθεται ότι τα κράτη µέλη επεξηγούν κάθε µεταβολήστον χαρακτηρισµό µιας χώρας ως ασφαλούς τρίτης χώρας. Μια παρόµοια τροπολογία έγινε στο πρώην άρθρο 30
(τώρα 30) για τον καθορισµό των ασφαλών χωρών καταγωγής.
Άρθρο 28
Στο πρώην άρθρο 22 έγιναν µερικές ελάσσονες τροποποιήσεις, Πρώτα, η αναφορά σε «προηγούµενη παραµονή »
στο στοιχείο α) διαγράφηκε ως περιττή. ∆εύτερο, προστέθηκε η φράση «γίνεται δεκτός »για να ληφθεί υπόψη η
περίπτωση όπου ένα πρόσωπο δεν ήταν ποτέ πριν στην τρίτη χώρα αλλάέχει µόνο µια σχέση ή στενούς δεσµούςµε τη χώρα αυτή. Τρίτον, το πρώην άρθρο 23 παράγραφος 5 ενσωµατώθηκε σε αυτό το άρθρο, ενώ το «µπορούν
να χορηγήσουν »µεταβλήθηκε σε «χορηγήσουν »σύµφωνα µε την τροπολογία 62 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Παράτις τροποποιήσεις αυτές, αναµένεται ότι θα χρειαστούν περαιτέρω συζητήσεις.
Άρθρο 29
Το πρώην άρθρο για τις προδήλως αβάσιµες αιτήσεις διαιρέθηκε σε δύο χωριστά άρθρα: ένα για την απόρριψη
των προδήλως αβάσιµων περιπτώσεων (άρθρο 29) και ένα άλλο άρθρο για την απόρριψη άλλων περιπτώσεων γιαλόγους ουσίας σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία (άρθρο 32). Η έννοια του «προδήλως αβάσιµου »προϋποθέτει
ότι ο αιτών δεν απέδειξε εκ πρώτης όψεως ότι δικαιούται να τύχει του καθεστώτος του πρόσφυγα ·η έννοια αυτή
συνδέεται µε την έλλειψη νοµικής θεµελίωσης της αξίωσης που προβάλλει ο αιτών. Οι τρεις περιπτώσεις πουπεριγράφονται στις παραγράφους α) έως γ) αποτελούν παραδείγµατα αυτής της έννοιας, αλλά οι περιπτώσεις στοάρθρο 32 δεν αποτελούν.
Με δεδοµένη τη νέα προσέγγιση των άρθρων 29 και 32, δεν είναι πλέον αναγκαία η εξαίρεση στο πρώην άρθρου
28 παράγραφος 2 στοιχείο α) (εναλλακτική λύση εσωτερικής φυγής). Η αλλαγή προσέγγισης ως προς τηνεξαίρεση του πρώην άρθρου 28 παράγραφος 2 στοιχείο β), που αναφέρεται στον αποκλεισµό από το καθεστώςτου πρόσφυγα, απορρέει από το έγγραφο εργασίας της Επιτροπής για τη σχέση µεταξύ της διασφάλισης τηςεσωτερικής ασφάλειας και της τήρησης των διεθνών υποχρεώσεων και πράξεων περί προστασίας [COM(2001)
743τελικό].
Άρθρα 30 και 31
Τα άρθρα 30 και 31 (πρώην άρθρα 30 και 31) µαζί ορίζουν την προτεινόµενη κοινή προσέγγιση ως προς τις
ασφαλείς χώρες καταγωγής. Η προσέγγιση δεν έχει µεταβληθεί, µολονότι το κείµενο έχει ελαφρώς αναδιατυπωθεί.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/153
Άρθρο 32
Το άρθρο 32 διευκρινίζει ότι µια αίτηση µπορεί µόνο να απορριφθεί επί της ουσίας σύµφωνα µε την ταχεία
διαδικασία εάν πριν έχει αποδειχθεί ότι ο αιτών δεν έχει δικαιολογηµένο φόβο δίωξης σύµφωνα µε τη σύµβασητης Γενεύης. Αυτή η προσέγγιση απορρέει από τα συµπεράσµατα του Συµβουλίου. Μια ορισµένη συµπεριφοράτου αιτούντα µπορεί να δικαιολογήσει την απόρριψη σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία, εάν η υπόθεση είναιαβάσιµη. Ωστόσο, η ίδια η συµπεριφορά δεν µπορεί να οδηγήσει σε απόρριψη, διότι παρά τη συµπεριφορά του, οαιτών µπορεί να είναι ακόµα πρόσφυγας.
Ταυτόχρονα, σύµφωνα µε τις συζητήσεις στο Συµβούλιο για τη φύση της ταχείας διαδικασίας ορίστηκε ότι όλες
οι εγγυήσεις που θεσπίζονται στο κεφάλαιο IIτης πρότασης εφαρµόζονται τώρα επίσης στην ταχεία διαδικασία.
Με δεδοµένη τη διαφορετική προσέγγιση στην έννοια της προδήλως αβάσιµης αίτησης και αυτή τη µείζονααλλαγή στις διατάξεις του κεφαλαίου II,θεωρείται δικαιολογηµένη η προσθήκη στον κατάλογο πέντε νέων λόγων.
Άρθρα 33 και 34
Τα συµπεράσµατα του Συµβουλίου προβλέπουν ότι για τις αιτήσεις ασύλου που υποβλήθηκαν µετά την απόρριψη
προγενέστερης αίτησης από κράτος µέλος υπάρχει η δυνατότητα επεξεργασίας σε ειδικό πλαίσιο, προκειµένου ναεξασφαλιστεί η ταχεία επεξεργασία των αιτήσεων αυτών ( II.1.10).Τα προτεινόµενα άρθρα 33 και 34 αφήνουν στα
κράτη µέλη την απόφαση για την πρόβλεψη ή όχι ειδικής διαδικασίας σε περίπτωση µεταγενέστερων αιτήσεων,
αποτελούµενης από προκαταρκτική εξέταση ή για την πλήρωση ορισµένων κριτηρίων (εξέταση που µπορεί να
συγκριθεί µε την εξέταση παραδεκτού). Εάν πληρούνται τα κριτήρια τα κράτη µέλη πρέπει να προχωρήσουν σεπεραιτέρω εξέταση της πρότασης σύµφωνα µε τις προδιαγραφές της παρούσας οδηγίας όπως θεσπίζονται στοκεφάλαιοII (σε ορισµένα κράτη µέλη αναφέρεται ως «κίνηση νέας διαδικασίας »).Όπου τα κράτη µέλη προβλέπουν
αυτή τη διαδικασία, πρέπει να τηρούνται οι προδιαγραφές που θεσπίζονται σε αυτάτα ά ρθρα. Η βασική ιδέαέγκειται στο γεγονός ότι τα κράτη µέλη µπορούν να παρεκκλίνουν από τις προϋποθέσεις για την εξέταση τηςπρώτης αίτησης (βλέπε κεφάλαιο II)κατάτη διά ρκεια της προκαταρκτικής εξέτασης, επιτρέποντας µε αυτό τον
τρόπο την ταχύτερη διαδικασία λήψης αποφάσεων, συµπεριλαµβανοµένης της αποβολής (βλέπε άρθρο 40 παρά-γραφος 3), εφόσον πληρούνται µερικοί όροι. Η ιδέα για τη διαδικασία προήλθε από την πρακτική στη Γερµανία.Τονίζεται ότι τα κράτη µέλη δεν υποχρεούνται να θεσπίσουν αυτούς τους κανόνες και µπορούν να συνεχίζουν ναεξετάζουν τις µεταγενέστερες αιτήσεις από προηγούµενους αιτούντες όπως κάθε αίτηση. Μερικά κράτη µέληµπορεί ίσως να προτιµήσουν να δρουν µε αυτό τον τρόπο και να απορρίπτουν τις µεταγενέστερες αιτήσεις απόπροηγούµενους αιτούντες ως αβάσιµες σύµφωνα µε την ταχεία διαδικασία, όταν πληρούνται οι απαραίτητοι όροιτου άρθρου 30 παράγραφος 2 στοιχείο δ).
Άρθρο 35
Στα συµπεράσµατα του Συµβουλίου σηµειώθηκε ότι παραµένει εκκρεµές το θέµα εάν η οδηγία πρέπει να
εφαρµόζεται στις αιτήσεις ασύλου που έγιναν στα σύνορα κράτους µέλους ( II.1.6).Με βάση τις µεταγενέστερες
διαβουλεύσεις µε τα κράτη µέλη, προτείνεται ειδική προσέγγιση για τις αιτήσεις που υποβλήθηκαν στα σύνορα.Το σηµείο εκκίνησης αυτής της προσέγγισης έγκειται στην υπεροχή του εθνικού δικαίου και τη δυνατότηταδιαφύλαξης των ειδικών εθνικών χαρακτηριστικών των διαδικασιών αυτών και των διοικητικών ρυθµίσεων.
Ωστόσο, καθώς η προσέγγιση αυτή επιτρέπει στα κράτη µέλη να ακολουθήσουν προδιαγραφές κατώτερες από τις
κοινές διαδικαστικές προδιαγραφές, είναι απαραίτητη η εισαγωγή της λεγόµενης ρήτρας διατήρησης της ισχύου-
σας κατάστασης. Εποµένως, τα κράτη µέλη που κατά τη στιγµή της έγκρισης διαθέτουν ήδη νοµοθεσία για τις
διαδικασίες στα σύνορα µπορούν να παρεκκλίνουν από τις ελάχιστες προδιαγραφές του κεφαλαίου II,εκτός από
τις προδιαγραφές που αναφέρονται ρητά σε αυτό το άρθρο, αλλά τα υπόλοιπα κράτη µέλη δεν µπορούν. Αυτό τοεξαιρετικό καθεστώς αποβλέπει σε µια (λεπτή) ισορροπία µεταξύ των αναγκών εκείνων των κρατών µελών για τηδιατήρηση ειδικής διαδικασίας στα σύνορα και της προστασίας των βασικών εγγυήσεων που παρέχονται σε όλουςτους αιτούντες άσυλο σε όλη την ΕΕ, ανεξάρτητα από τη φύση των εφαρµοστέων πρακτικών ρυθµίσεων στα κράτηµέλη.
Άρθρα 36 και 37
Το πρώην άρθρο 26, που ασχολείται µε το θέµα της ανάκλησης ή της ακύρωσης του καθεστώτος του πρόσφυγα
κατά την έννοια του στοιχείου 1 δ) της πρώτης παραγράφου του άρθρου 63 της συνθήκης ΕΚ, µεταβάλλεταιµόνο για να καλύψει την περίπτωση όπου ένα δικαστήριο ή άλλο όργανο και όχι η αποφαινόµενη αρχήαποφασίζει για την ανάκληση ή την ακύρωση.
Οι όροι«ανάκληση»ή«ακύρωση»προορίζονται να καλύψουν και την «παύση»του καθεστώτος του πρόσφυγα.EL C 291E/154 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
Κεφάλαιο IV
∆ιαδικασίες προσφυγής
Άρθρο 38
Τα συµπεράσµατα του Συµβουλίου έδωσαν την κύρια κατεύθυνση για την πλήρη αναδιάρθρωση του κεφαλαίου
για τις προσφυγές. Τα κράτη µέλη δεν δέχθηκαν το σηµείο εκκίνησης της αρχικής πρότασης ότι το κοινοτικόδίκαιο για τις διαδικασίες ασύλου έπρεπε να προβλέπει σύστηµα τριών επιπέδων, µε προσφυγή σε όργανο
επανεξέτασης, το χαρακτήρα του οποίου θα καθόριζαν τα κράτη µέλη, και µε πρόσβαση σε περαιτέρω προσφυγή
ενώπιον δικαστηρίου για όλους τους αιτούντες στα κράτη µέλη. Εποµένως, τα πρώην άρθρα 30 έως 40 είναιπεριττά. Επιπλέον το κεφάλαιο για τις προσφυγές εκσυγχρονίστηκε και περιλαµβάνει πλέον µόνο τα ουσιώδη.Συνεπώς, οι διατάξεις για τις προθεσµίες στη λήψη αποφάσεων από τα όργανα επανεξέτασης και οι συνέπειες τηςµη συµµόρφωσης µε το πρώην άρθρο 35, η κατ' επιλογή διαδικασία αυτόµατης επανεξέτασης στο πρώην άρθρο36, οι αναφορές στις ταχείες διαδικασίες για περιπτώσεις στα σύνορα στα πρώην άρθρα 34 παράγραφος 5 και 39παράγραφος 4 καταργήθηκαν.
Η τροποποιηµένη πρόταση περιορίζεται στην ανάπτυξη της αρχής του δικαιώµατος πραγµατικής προσφυγής
ενώπιον δικαστηρίου αντί για την αρχική «θεσµική»προσέγγιση. Η παρούσα πρόταση καθορίζει την αρχή στο
άρθρο 34 παράγραφος 1 και την περιγράφει στις λοιπές παραγράφους του άρθρου 34 και στα άλλα άρθρα τουκεφαλαίου αυτού. Η έννοια του πραγµατικής προσφυγής ενώπιον δικαστηρίου εµπνέεται από το άρθρο 47 του
Χάρτη των θεµελιωδών δικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ο οποίος µε τη σειρά του βασίζεται στο άρθρο 13
της Ευρωπαϊκής Σύµβασης για την προάσπιση των δικαιωµάτων του ανθρώπου και των θεµελιωδών ελευθεριών.Το άρθρο 13 αναφέρεται σε «πραγµατική προσφυγή ενώπιον εθνικής αρχής ».Το άρθρο 47 του Χάρτη αναφέρεται
σε ανεξάρτητο και αµερόληπτο δικαστήριο. Αυτό πρέπει να κατανοηθεί ως αναφορά σε δικαιοδοτικό όργανο. Τοκοινοτικό δίκαιο προσφέρει µεγαλύτερη προστασία απ' ότι η προαναφερόµενη Ευρωπαϊκή Σύµβαση διότι εγγυάταιτο δικαίωµα πραγµατικής προσφυγής ενώπιον δικαστηρίου. Το ∆ικαστήριο ενέταξε την αρχή αυτή στη νοµολογίατου (Υπόθεση 222/84, Johnston κατάChief Constable of the RUC και Υπόθεση 222/86, Unectef κατά
Heylens). Σύµφωνα µε το ∆ικαστήριο, η αρχή αυτή εφαρµόζεται επίσης στα κράτη µέλη όταν εκτελούν το
κοινοτικό δίκαιο. Τα στοιχεία «ανεξάρτητο και αµερόληπτο »αποτελούν τυπικές προϋποθέσεις για την άσκηση
πραγµατικής προσφυγής και µπορεί να θεωρηθεί ότι περιλαµβάνονται στην έννοια του «δικαστηρίου ».Η νοµο-
λογία του ∆ικαστηρίου διακρίνει άλλες προϋποθέσεις για την αποτελεσµατικότητα της προσφυγής, όπως τηδυνατότητα επιβεβαίωσης ή ακύρωσης απόφασης.
∆εδοµένης της επιλογής του Συµβουλίου να µην αναγκάσει τα κράτη µέλη να διαθέτουν σύστηµα προσφυγής σε
δύο επίπεδα στις υποθέσεις ασύλου και της προαναφερόµενης νοµολογίας, φαίνεται ότι όπου υπάρχει µία µόνοπροσφυγή, για παράδειγµα σε ορισµένες χώρες όσον αφορά τις προδήλως αβάσιµες ή απαράδεκτες αιτήσεις,πρέπει να υποβάλλεται ενώπιον δικαστηρίου. Υπό αυτή την έννοια, η Επιτροπή δεν µπορεί να ακολουθήσει τασυµπεράσµατα του Συµβουλίου, που περιλάµβαναν τη δυνατότητα προσφυγής ενώπιον ενός «οιονεί δικαστικού
οργάνου».
Η αρχή της πραγµατικής προσφυγής ενώπιον δικαστηρίου δεν εµποδίζει τα κράτη µέλη να διαθέτουν διοικητική
αρχή υπεύθυνη για τη διοικητική προσφυγή που προηγείται της δικαστικής προσφυγής. Αυτό σηµαίνει ότι ηπραγµατική προσφυγή µπορεί να περιλαµβάνει είτε δικαστική προσφυγή είτε διοικητική προσφυγή σε διοικητικήαρχή που ακολουθείται από δικαστική προσφυγή. Ωστόσο, δεν χρειάζεται να διατυπωθούν τα παραπάνω στο ίδιο
το κείµενο.
Η παράγραφος 2 προβλέπει ότι ανεξάρτητα από τη λήψη της απόφασης σύµφωνα µε την τακτική ή την ταχεία
διαδικασία, η πραγµατική προσφυγή πρέπει να περιλαµβάνει πάντα τη δυνατότητα εξέτασης από το δικαστήριοτόσο πραγµατικών όσο και νοµικών ζητηµάτων.
Η παράγραφος 3 διασφαλίζει ότι, όταν οι αρχές στα κράτη µέλη αρνούνται να κινήσουν εκ νέου την υπόθεση
µετάτην αναστολή της είναι δυνατή η δικαστική προσφυγή. Επίσης, πρέπει να είναι δυνατή η δικαστική προσφυγή
κατά αποφάσεων που αφορούν τις προθεσµίες και την παράτασή τους σύµφωνα µε το άρθρο 24. Η πρώτηπαράγραφος περιλαµβάνει δικαίωµα δικαστικής προσφυγής κατά της άρνησης περαιτέρω εξέτασης µεταγενέστερηςαίτησης σύµφωνα µε το κεφάλαιο IIόπως αναφέρεται στα άρθρα 33 και 34.
Άρθρα 39 και 40
Σύµφωνα µε τα συµπεράσµατα του Συµβουλίου που καλούσαν για τη θεµελίωση επαρκούς διαφοροποίησης
µεταξύ της τακτικής και ταχείας διαδικασίας, προτείνεται η πρόβλεψη χωριστών άρθρων για τη διοικητικήπροσφυγή και τη δικαστική προσφυγή κατά αποφάσεων που λαµβάνονται σύµφωνα µε αυτές τις διαδικασίες.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/155
Η µεγαλύτερη διάκριση µεταξύ της ταχείας και της τακτικής διαδικασίας προσφυγής έγκειται στο δικαίωµα
διαµονής στο έδαφος, στις ζώνες διέλευσης αερολιµένων ή λιµένων ή στα σύνορα του σχετικού κράτους µέλουςκατά τη διάρκεια αναµονής της έκβασης της διοικητικής προσφυγής ή της δικαστικής προσφυγής (παρακάτωαναφέρεται: ανασταλτικό αποτέλεσµα). Εάν µια απόφαση ληφθεί σύµφωνα µε την τακτική διαδικασία τεκµαίρεταιότι η διοικητική προσφυγή ή η δικαστική προσφυγή κατάτης απόφασης θα έχει αυτόµατα ανασταλτικό αποτέλε-σµα (άρθρο 39 παράγραφος 1 αλλά τα κράτη µέλη µπορούν να παρεκκλίνουν από αυτό µόνο δυνάµει τωννοµοθετικών ή κανονιστικών διατάξεων που ισχύουν την ηµέρα έγκρισης της παρούσας οδηγίας). Μολονότι στιςταχείες διαδικασίες εφαρµόζεται το ίδιο τεκµήριο, δεν προτείνεται ρήτρα διατήρησης της ισχύουσας κατάστασης
και οι διατάξεις απλώς απαιτούν από τα κράτη µέλη να θεσπίζουν στο εθνικό τους δίκαιο σε ποιες περιπτώσεις
δεν υπάρχει ανασταλτικό αποτέλεσµα (άρθρο 40 παράγραφος 1).
Η άλλη διάκριση αφορά τις υποθέσεις στις οποίες µπορεί να γίνει εξαίρεση στον κανόνα ότι, όπου δεν υπάρχει
(αυτόµατο) ανασταλτικό αποτέλεσµα, πρέπει πριν από την απέλαση να εκδοθεί η απόφαση του δικαστηρίου επίαιτήµατος χορήγησης ανασταλτικού αποτελέσµατος σε µια ειδική ατοµική υπόθεση. Αυτό απορρέει από τογεγονός ότι κατά τη διαδικασία λαµβάνονται διαφορετικές αποφάσεις. Οι αποφάσεις που αφορούν τις εξαιρέσειςστο άρθρο 40 παράγραφος 3 λαµβάνονται πάντα σύµφωνα µε τις ταχείες διαδικασίες.
Άρθρο 41
Το άρθρο αυτό συγκεντρώνει και τροποποιεί το πρώην άρθρο 34 παράγραφοι 1 έως 4, και απαιτεί από τα κράτη
µέλη να θεσπίσουν εκ των προτέρων, για λόγους ασφάλειας του δικαίου, κανόνες για τις προθεσµίες και τιςαρµοδιότητες των εθνικών δικαστηρίων ή των διοικητικών αρχών που είναι υπεύθυνες αντίστοιχα για τη δικαστικήπροσφυγή και τη διοικητική προσφυγή σύµφωνα µε το νέο άρθρο 38. Έχει προστεθεί δεύτερη παράγραφος στοθέµα της ανάκλησης ή της υπαναχώρησης κατά τη διάρκεια των διαδικασιών προσφυγής.
Κεφάλαιο V
Γενικές και τελικές διατάξεις
Άρθρο 42
Το πρώην άρθρο 41 για την εφαρµογή της οδηγίας χωρίς διακρίσεις τροποποιήθηκε για να ληφθεί υπόψη η
διατύπωση του άρθρου 21 του Χάρτη των θεµελιωδών δικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που διακηρύχθηκεεπίσηµα µετάτην έγκριση της αρχικής πρότασης.
Άρθρο 43
Το πρώην άρθρο 42 για τις κυρώσεις δεν µεταβλήθηκε.
Άρθρο 44
Το πρώην άρθρο 43 που αφορά την έκθεση της Επιτροπής σχετικά µε την εφαρµογή της οδηγίας δεν µετα-
βλήθηκε, εκτός από µερικές µικρές αλλαγές στη µορφή και τη συχνότητα υποβολής της έκθεσης. Σύµφωνα µε τιςτροπολογίες 8 και 101 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου προτείνεται η τακτική υποβολή έκθεσης ανάδύο έτη πουθα αφοράτην εφαρµογή της οδηγίας. Η Επιτροπή στηρίζει αυτή την τροπολογία, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θααποτελέσει προηγούµενο για όλη την κοινοτική νοµοθεσία για το άσυλο. Εκτιµάται ότι η παρούσα οδηγία έχειιδιαίτερη σηµασία για το κοινό ευρωπαϊκό σύστηµα ασύλου διότι οι διαδικαστικοί κανόνες προηγούνται και
διέπουν την άσκηση των δικαιωµάτων βάσει της λοιπής κοινοτική νοµοθεσίας για το άσυλο, όπως την πρόταση
οδηγίας του Συµβουλίου για τη θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων για την αναγνώριση και το καθεστώς υπηκόωντρίτων χωρών και των απάτριδων ως προσφύγων ή προσώπων που χρήζουν διεθνούς προστασίας για άλλουςλόγους[COM(2001) 510 τελικό].
Άρθρο 45
Προστίθεται ένας κανόνας στην ανακοίνωση προς την Επιτροπή του κειµένου των διατάξεων εσωτερικού δικαίου
που θεσπίζουν τα κράτη µέλη στον τοµέα ο οποίος διέπεται από την παρούσα οδηγία και τροποποιείται ηπροθεσµία µεταφοράς στο εσωτερικό δίκαιο.EL C 291E/156 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
Άρθρα 46 και 47
Τα πρώην άρθρα 45 και 46 παραµένουν ως έχουν.
Παράρτηµα I
Κατ' αρχήν το παράρτηµα Iτροποποιείται από τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (αριθµοί 102,
108, 110). Στη συνέχεια, το Συµβούλιο πρότεινε µερικές αλλαγές. Το αρχικό παράρτηµα δεν λάµβανε υπόψη τηνπερίπτωση όπου ένα κράτος µέλος έχει επικυρώσει τη Σύµβαση της Γενεύης αλλά δεν έχει ακόµα θεσπίσει τουςκατάλληλους κανόνες. Εάν παρόλα ταύτα αυτή η χώρα τηρεί σταθερά στην πράξη τις προδιαγραφές πουθεσπίζονται στη Σύµβαση της Γενεύης, όσον αφοράτα πρόσωπα που χρήζουν διεθνούς προστασίας σύµφωναµε την έννοια της εν λόγω Σύµβασης, όπως βεβαιώνεται από την Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους
Πρόσφυγες, η χώρα πρέπει να µπορεί να χαρακτηριστεί ως ασφαλής τρίτη χώρα.
Ως προς το µέρος IIτου παραρτήµατος I,προστίθεται κείµενο για να θεσπιστεί ρητάστην οδηγία ότι, για εκείνα
τα κράτη µέλη που αξιολογούν ανάλογα µε την περίπτωση την ασφάλεια µιας τρίτης χώρας και όχι µε καθορισµό
βάσει καταλόγου, δεν χρειάζεται η αιτιολόγηση της ατοµικής απόφασης µε τον γενικό και δηµόσιο τρόπο που
περιγράφεται στο µέρος αυτό του παραρτήµατος. Μια παρόµοια διάταξη προστίθεται στο µέρος IIτου παραρ-
τήµατοςII.
Παράρτηµα II
Οι αλλαγές (αντί του «τηρεί γενικά »τίθεται«τηρεί συστηµατικά »και αντί για «όργανα»τίθεται«δοµή»)απορρέουν
από την τροπολογία 111 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,
Έχοντας υπόψη:
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως
το άρθρο 63, σηµείο 1, στοιχείο δ),
την πρόταση της Επιτροπής,τη γνώµη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,τη γνώµη της Οικονοµικής και Κοινωνικής Επιτροπής,Εκτιµώντας τα εξής:
(1)Η κοινή πολιτική ασύλου, που περιλαµβάνει ένα κοινό ευρω-
παϊκό σύστηµα για το άσυλο, αποτελεί αναπόσπαστο µέροςτου στόχου της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την προοδευτικήεγκαθίδρυση ενός χώρου ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύ-νης ανοικτού σε εκείνους οι οποίοι, αναγκασµένοι από τιςπεριστάσεις, ζητούν νόµιµα προστασία στην Κοινότητα.
(2)Το Ευρωπαϊκό Συµβούλιο, κατάτην ειδική σύνοδο που πραγ-
µατοποίησε στο Τάµπερε στις 15 και 16 Οκτωβρίου 1999,συµφώνησε να εργαστεί για τη θέσπιση ενός κοινού ευρωπαϊ-κού συστήµατος για το άσυλο, που θα βασίζεται στην πλήρηκαι συνολική εφαρµογή της σύµβασης της Γενεύης της28ης Ιουλίου 1951 σχετικάµε το καθεστώς των προσφύγων,όπως συµπληρώθηκε µε το πρωτόκολλο της Νέας Υόρκης της31ης Ιανουαρίου 1967, ώστε να τηρηθεί η αρχή της µηεπαναπροώθησης και να διασφαλιστεί ότι κανείς δεν αποστέλ-
λεται πίσω εκεί όπου θα υποστεί διώξεις.
(3)Στα συµπεράσµατα του Τάµπερε προβλέπεται ότι το κοινό
ευρωπαϊκό σύστηµα για το άσυλο θα πρέπει να περιλαµβάνειβραχυπρόθεσµα τη θέσπιση κοινών κανόνων για δίκαιες καιαποτελεσµατικές διαδικασίες σχετικά µε το άσυλο στα κράτηµέλη και πιο µακροπρόθεσµα κοινοτικούς κανόνες που θαοδηγήσουν σε µια κοινή διαδικασία σχετικάµε το ά συλο
στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα.
(4)Η θέσπιση ελάχιστων προδιαγραφών για τις διαδικασίες χορή-
γησης και ανάκλησης του καθεστώτος του πρόσφυγα στακράτη µέλη αποτελεί ως εκ τούτου ένα πρώτο µέτρο γιατις διαδικασίες σχετικάµε το ά συλο, µε την επιφύλαξη τηςλήψης οποιωνδήποτε άλλων µέτρων στο πλαίσιο της εφαρµο-γής του άρθρου 63, σηµείου 1, στοιχείου δ) της συνθήκης ήτου στόχου για µια κοινή διαδικασία σχετικάµε το ά συλο πουπεριλαµβάνεται στα συµπεράσµατα του Τάµπερε.
(5)Ο κύριος στόχος αυτής της οδηγίας έγκειται στην εισαγωγή
ελάχιστου πλαισίου στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα όσον αφορά
τις διαδικασίες για τον καθορισµό του καθεστώτος του πρό-
σφυγα, που διασφαλίζει ότι κανένα κράτος µέλος δεν απελαύ-νει ή επιστρέφει αιτούντα άσυλο µε οποιοδήποτε τρόπο στασύνορα εδαφών όπου µπορεί να απειλούνται η ζωή ή η ελευ-θερία του λόγω φυλής, θρησκείας, εθνικότητας, κοινωνικήςτάξης ή πολιτικών πεποιθήσεων.
(6)Για τη διασφάλιση αυτού του στόχου, τα συµπεράσµατα του
Συµβουλίου για τις διαδικασίες µε τις οποίες τα κράτη χορη-γούν και ανακαλούν το καθεστώς του πρόσφυγα της7ης ∆εκεµβρίου 2001 (όπως αναθεωρήθηκαν στις18 ∆εκεµβρίου 2001) τονίζουν την ανάγκη διατάξεων που
θα διασφαλίζουν ότι παρέχονται στους αιτούντες άσυλο
σηµαντικές εγγυήσεις όσον αφοράτη διαδικασία λήψης απο-φάσεων και ότι οι αποφάσεις έχουν την καλύτερη ποιότητα,χωρίς να τίθεται σε κίνδυνο ο σκοπός της αποτελεσµατικότη-τας των διαδικασιών. Επίσης, οι εν λόγω διατάξεις πρέπει νακαθορίζουν τις ελάχιστες προδιαγραφές της τακτικής διαδικα-σίας και να καθιστούν δυνατή την έγκριση ή τη διατήρησητων ταχειών διαδικασιών και να επιτρέπουν την επαρκή δια-φοροποίηση µεταξύ αυτών των ειδών διαδικασιών.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/157
(7)Η παρούσα οδηγία σέβεται τα θεµελιώδη δικαιώµατα και
τηρεί τις αρχές που εξαγγέλλονται, ιδίως, στον Χάρτη τωνΘεµελιωδών ∆ικαιωµάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως γενικέςαρχές του κοινοτικού δικαίου. Ειδικότερα, η παρούσα οδηγίααποβλέπει στη διασφάλιση του πλήρους σεβασµού της ανθρώ-πινης αξιοπρέπειας, του δικαιώµατος ασύλου των αιτούντωνάσυλο και των εξαρτώµενων από αυτούς, καθώς επίσης τηςπαροχής προστασίας σε περίπτωση αποµάκρυνσης, απέλασης
ή έκδοσης, µε την προαγωγή της εφαρµογής των άρθρων 1,
18 και 19 του Χάρτη.
(8)Η εφαρµογή της παρούσας οδηγίας δεν πρέπει να θίγει τις
υφιστάµενες διεθνείς υποχρεώσεις των κρατών µελών µε βάση
τα νοµικάκείµενα περί δικαιωµά των του ανθρώπου.
(9)Η παρούσα οδηγία ισχύει µε την επιφύλαξη του πρωτοκόλλου
σχετικάµε το δικαίωµα ασύλου των υπηκόων κρατών µελών
της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το οποίο προσαρτάται στη συνθήκη
για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας.
(10)Οι διαδικασίες σχετικάµε το ά συλο δεν θα πρέπει να είναι
τόσο µακρές και παρατεταµένες, ώστε τα πρόσωπα που χρει-
άζονται διεθνή προστασία να µην είναι υποχρεωµένα να δια-
νύουν µια µακράπερίοδο αβεβαιότητας µέχρις ότου κριθεί ηπερίπτωσή τους, και τα πρόσωπα που δεν έχουν καµία ανάγκηπροστασίας, αλλάτα οποία επιθυµούν να παραµείνουν στοέδαφος των κρατών µελών, να µην θεωρούν την αίτηση χορή-γησης ασύλου ως µέσο παράτασης της παραµονής επί πολλάέτη. Ταυτόχρονα, οι διαδικασίες σχετικάµε το ά συλο θαπρέπει να περιέχουν αναγκαίες εγγυήσεις για τον προσδιορι-σµό εκείνων που πράγµατι χρειάζονται προστασία.
(11)Οι ελάχιστες προδιαγραφές που διατυπώνονται στην παρούσα
οδηγία θα πρέπει εποµένως να παρέχουν τη δυνατότητα στακράτη µέλη να εφαρµόζουν ένα απλό και γρήγορο σύστηµαγια τη σύντοµη και ορθή διεκπεραίωση των αιτήσεων ασύλουσύµφωνα µε τις διεθνείς υποχρεώσεις και τα συντάγµατα τωνκρατών µελών.
(12)Ένα απλό και γρήγορο σύστηµα για τις διαδικασίες που
εφαρµόζουν τα κράτη µέλη θα µπορούσε να συνίσταται,υπό την προϋπόθεση της ύπαρξης των αναγκαίων εγγυήσεων,σε µία προσφυγή στο δικαστήριο κατάτης απόφασης.
(13)Προκειµένου να γίνει νοµότυπη αναγνώριση των προσώπων
εκείνων που χρειάζονται προστασία ως πρόσφυγες κατά τηνέννοια του άρθρου 1, σηµείο Α της σύµβασης της Γενεύης,πρέπει στις αναγκαίες εγγυήσεις να περιλαµβάνεται η εξασφά-λιση σε κάθε αιτούντα αποτελεσµατικής πρόσβασης στις δια-δικασίες, η εξασφάλιση ευκαιρίας να συνεργάζεται µε τιςαρµόδιες αρχές για την έκθεση των πραγµατικών δεδοµένωνπου σχετίζονται µε την περίπτωσή του, καθώς και επαρκείςδιαδικαστικές εγγυήσεις για την παρακολούθηση της υπόθε-
σής του σε όλα τα στάδια της διαδικασίας.
(14)Αφετέρου, για να υπάρχει ένα σύστηµα ταχείας αναγνώρισης
των αιτούντων που χρειάζονται προστασία ως πρόσφυγεςκατάτην έννοια του ά ρθρου 1, σηµείο Α της σύµβασης
της Γενεύης, θα πρέπει να προβλέπεται η εφαρµογή από τα
κράτη µέλη ταχειών διαδικασιών για την διεκπεραίωση µεσαφή και προκαθορισµένα κριτήρια, διαφόρων κατηγοριώναιτήσεων, συµπεριλαµβανοµένων αιτήσεων για τις οποίες δεναπαιτείται η εξέταση επί της ουσίας, εκείνων που φαίνονταιπροδήλως αβάσιµες, των µεταγενέστερων αιτήσεων που δενπεριλαµβάνουν νέα αποδεικτικά στοιχεία ή επιχειρήµατα καιαιτήσεων προσώπων των οποίων το δικαίωµα εισόδου στοέδαφος κράτους µέλους υπόκειται σε εξέταση.(15)Είναι ουσιώδες οι ταχείες διαδικασίες να περιλαµβάνουν τις
αναγκαίες εγγυήσεις ώστε να εξαλειφθούν οι προϋπάρχουσεςαµφιβολίες της αποφαινόµενης για το καθεστώς αρχής προ-κειµένου να µπορούν ακόµα να προσδιοριστούν εκείνοι πουπράγµατι χρειάζονται προστασία. Εποµένως, πρέπει να περι-λαµβάνουν, κατ' αρχή, τις ίδιες ελάχιστες διαδικαστικέςεγγυήσεις και προϋποθέσεις όσον αφοράτη διαδικασίαλήψης αποφάσεων, όπως οι τακτικές διαδικασίες, εφόσον
αυτό είναι απαραίτητο για τους σκοπούς της ειδικής διαδικα-
σίας. Εποµένως, οι προδιαγραφές που αφορούν διαδικασίεςγια την εξέταση µεταγενέστερων αιτήσεων που δεν περιλαµ-βάνουν νέα αποδεικτικά στοιχεία ή επιχειρήµατα, και οι δια-δικασίες µε τις οποίες λαµβάνεται απόφαση για το δικαίωµαεισόδου ενός αιτούντα άσυλο είναι ανάλογες µε τον ειδικόστόχο των διαδικασιών αυτών.
(16)Ως ελάχιστες διαδικαστικές προδιαγραφές για όλους τους
αιτούντες άσυλο σε όλες τις διαδικασίες πρέπει να εξετάζο -
νται, µεταξύ άλλων η πρόσβαση στη διαδικασία, το δικαίωµαδιαµονής εκκρεµούσης της απόφασης της αποφαινόµενηςαρχής, η πρόσβαση στις υπηρεσίες διερµηνέα για να εκθέσουντους ισχυρισµούς τους κατάτη διά ρκεια συνέντευξης µε τιςαρχές, η ευκαιρία επικοινωνίας µε την Ύπατη Αρµοστεία τωνΗνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες ή µε κάθε άλλη οργά-νωση που εργάζεται εξ ονόµατός της, το δικαίωµα δέουσαςκοινοποίησης της απόφασης, η αιτιολόγηση τόσο ως προς ταπραγµατικάόσο και τα νοµικάζητήµατα, η δυνατότητα δια-βούλευσης µε δικηγόρο ή νοµικό σύµβουλο και το δικαίωµαενηµέρωσης για τη νοµική τους θέση σε καθοριστικές στιγµέςκατάτη διά ρκεια της διαδικασίας, σε γλώσσα την οποία ευλό-γως θεωρείται ότι κατανοούν.
(17)Επιπλέον, ειδικές διαδικαστικές εγγυήσεις θα πρέπει να προ-
βλέπονται για πρόσωπα µε ειδικές ανάγκες, όπως οι ασυνό-δευτοι ανήλικοι.
(18)Οι ελάχιστες προδιαγραφές όσον αφορά τη διαδικασία λήψης
αποφάσεων σε όλες τις διαδικασίες πρέπει να έγκεινται στογεγονός ότι οι αποφάσεις λαµβάνονται µε βάση τα πραγµα-τικάδεδοµένα από αρµόδιες αρχές στον τοµέα του ασύλουκαι των θεµάτων των προσφύγων.
(19)Οι αποφάσεις που λαµβάνονται επί αίτησης ασύλου πρέπει να
υπόκεινται σε δικαστική προσφυγή που αποτελείται από εξέ-ταση τόσο των πραγµατικών όσο και των νοµικών ζητηµάτωνενώπιον δικαστηρίου. Ο αιτών δικαιούται να µην απελαθείµέχρι να αποφασίσει το δικαστήριο για το δικαίωµα παραµο-νής του εκκρεµούσης της έκβασης της δικαστικής του προ-σφυγής, εκτός από συγκεκριµένες περιπτώσεις που προβλέ-
πονται στην παρούσα οδηγία, ιδίως για λόγους εθνικής ασφά-
λειας ή δηµόσιας τάξης.
(20)Η οδηγία 95/46/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του
Συµβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1995 για την προστασίατων φυσικών προσώπων έναντι της επεξεργασίας δεδοµένων
προσωπικού χαρακτήρα και για την ελεύθερη κυκλοφορία των
δεδοµένων αυτών (
1)πρέπει να εφαρµόζεται στην επεξεργασία
προσωπικών δεδοµένων που γίνεται σύµφωνα µε την παρούσαοδηγία. Η οδηγία 95/46/ΕΚ πρέπει να εφαρµόζεται επίσηςστη διαβίβαση δεδοµένων από τα κράτη µέλη στην ΎπατηΑρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες κατάτην άσκηση των καθηκόντων της σύµφωνα µε τη σύµβαση τηςΓενεύης. Η διαβίβαση αυτή εξαρτάται από τον χαρακτηρισµότου επιπέδου προστασίας των προσωπικών δεδοµένων στηνΎπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγεςως ικανοποιητικού.EL C 291E/158 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
(1)ΕΕL 281της 23.11.1995, σ. 31.
(21)Από την ίδια τη φύση τους οι ελάχιστες προδιαγραφές επι-
τρέπουν στα κράτη µέλη να θεσπίζουν ή να διατηρούν περισ-σότερο ευνοϊκές διατάξεις για τα πρόσωπα που ζητούν διεθνήπροστασία από ένα κράτος µέλος, εφόσον η σχετική αίτησηθεωρείται ότι θεµελιώνεται στο γεγονός ότι το ενδιαφερόµενοπρόσωπο είναι πρόσφυγας κατάτην έννοια του ά ρθρου 1,σηµείο Α της σύµβασης της Γενεύης.
(22)Σύµφωνα µε αυτό το πνεύµα, πρέπει να ενθαρρύνονται τα
κράτη µέλη να εφαρµόζουν τις διατάξεις της παρούσας οδη-γίας σε διαδικασίες για τη λήψη αποφάσεων επί αιτήσεων
παροχής άλλων µορφών προστασίας εκτός από εκείνη που
απορρέει από τη σύµβαση της Γενεύης για πρόσωπα πουδιαπιστώνεται ότι δεν είναι πρόσφυγες, λαµβανοµένης ιδίωςυπόψη της οδηγίας του Συµβουλίου ...[Πρόταση οδηγίας
του Συµβουλίου για τη θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων γιατον χαρακτηρισµό και το καθεστώς υπηκόων τρίτων χωρώνκαι απάτριδων προσώπων ως προσφύγων ή ως προσώπων πουχρήζουν διεθνούς προστασίας για άλλους λόγους ].
(23)Τα κράτη µέλη πρέπει να προβλέψουν κυρώσεις για τις περι-
πτώσεις παράβασης των εθνικών διατάξεων που θεσπίζονταισύµφωνα µε την παρούσα οδηγία.
(24)Η εφαρµογή της παρούσας οδηγίας θα πρέπει να αξιολογείται
σε τακτάχρονικάδιαστήµατα που δεν υπερβαίνουν τα δύοέτη.
(25)Σύµφωνα µε τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογι-
κότητας, όπως διατυπώνονται στο άρθρο 5 της συνθήκης, οιστόχοι της προβλεπόµενης δράσης και συγκεκριµένα ηθέσπιση ελάχιστων προδιαγραφών για τις διαδικασίες µε τιςοποίες τα κράτη µέλη χορηγούν ή ανακαλούν το καθεστώςτου πρόσφυγα, είναι αδύνατο να επιτευχθούν επαρκώς από τακράτη µέλη. ∆ύνανται συνεπώς, λόγω των διαστάσεων και τωναποτελεσµάτων της δράσης αυτής, να επιτευχθούν καλύτερασε κοινοτικό επίπεδο. Η παρούσα οδηγία περιορίζεται στο
ελάχιστο απαιτούµενο για την επίτευξη αυτών των στόχων
και δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για το σκοπό αυτό,
ΕΞΕ∆ΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ Ο∆ΗΓΙΑ:
ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
ΓΕΝΙΚΕΣ ∆ΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 1
Σκοπός
Σκοπός της παρούσας οδηγίας είναι η θέσπιση ελάχιστων προδια-
γραφών σχετικάµε τις διαδικασίες µε τις οποίες τα κρά τη µέληχορηγούν ή ανακαλούν το καθεστώς του πρόσφυγα.
Άρθρο 2
Ορισµοί
Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, νοείται ως:
α)«σύµβαση της Γενεύης »,η σύµβαση περί του καθεστώτος των
προσφύγων που υπογράφηκε στη Γενεύη στις 28 Ιουλίου1951, όπως συµπληρώθηκε από το πρωτόκολλο της ΝέαςΥόρκης της 31ης Ιανουαρίου 1967 ·β)«αίτηση για άσυλο »,η αίτηση που γίνεται από πρόσωπο η οποία
θεωρείται ως αίτηση παροχής διεθνούς προστασίας από κράτοςµέλος σύµφωνα µε τη σύµβαση της Γενεύης. Κάθε αίτηση παρο-χής διεθνούς προστασίας τεκµαίρεται ότι αποτελεί αίτηση γιαάσυλο εκτός εάν ο ενδιαφερόµενος ζητά ρητά άλλο είδος προ-στασίας που µπορεί να αποτελέσει αντικείµενο χωριστής αίτη-σης·
γ)«αιτών»ή«αιτών άσυλο »,το πρόσωπο το οποίο έχει υποβάλει
αίτηση για άσυλο για την οποία δεν έχει ακόµα εκδοθεί τελικήαπόφαση·
δ)«τελική απόφαση »,η απόφαση έναντι της οποίας έχουν εξαντ-
ληθεί όλες οι δυνατές προσφυγές που προβλέπει η παρούσα
οδηγία·
ε)«αποφαινόµενη αρχή »,κάθε οιονεί δικαστική ή διοικητική αρχή
κράτους µέλους υπεύθυνη για την εξέταση των αιτήσεων για
άσυλο και αρµόδια για τη λήψη αποφάσεων σε πρώτο βαθµόστις εν λόγω υποθέσεις ·
στ)«πρόσφυγας»,το πρόσωπο που πληρεί τις προϋποθέσεις του
άρθρου 1, σηµείο Α της σύµβασης Γενεύης όπως καθορίστηκεστην οδηγία του Συµβουλίου ...[Πρόταση οδηγίας του Συµ-
βουλίου για τη θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων για τον χαρα-κτηρισµό και το καθεστώς υπηκόων τρίτων χωρών και απάτρι-δων προσώπων ως προσφύγων ή ως προσώπων που χρήζουνδιεθνούς προστασίας για άλλους λόγους ]·
ζ)«καθεστώς πρόσφυγα »,το καθεστώς που χορηγεί ένα κράτος
µέλος σε πρόσωπο που είναι πρόσφυγας και γίνεται δεκτό υπότην ιδιότητα αυτή στο έδαφος του οικείου κράτους µέλους ·
η)«ασυνόδευτος ανήλικος »,πρόσωπο ηλικίας κάτω των δεκαοκτώ
ετών που εισέρχεται στο έδαφος των κρατών µελών χωρίς νασυνοδεύεται από ενήλικο ο οποίος έχει την ευθύνη του δυνάµειτου νόµου ή του εθιµικού δικαίου και για όσο χρονικό διά-στηµα δεν τελεί πρακτικώς υπό την επιµέλεια αυτού ή ανήλικοςπου εγκαταλείπεται ασυνόδευτος µετάτην είσοδό του στο έδα-φος των κρατών µελών ·
θ)«εκπρόσωπος »,το πρόσωπο ή η οργάνωση που εκπροσωπεί τον
ασυνόδευτο ανήλικο ως νόµιµος κηδεµόνας, µια εθνική οργά-νωση που είναι υπεύθυνη για την επιµέλεια και την εν γένειευηµερία του ανηλίκου ή κάθε άλλος κατάλληλος εκπρόσωποςπου έχει οριστεί για την προάσπιση των συµφερόντων τουανηλίκου αυτού ·
ι)«κράτηση»,ο περιορισµός από το κράτος µέλος ενός αιτούντα
άσυλο σε ειδικό χώρο, όπου η ελευθερία κίνησής του περιορί-
ζεται σηµαντικά ·
κ)«ανάκληση του καθεστώτος του πρόσφυγα »,η απόφαση της
αρµόδιας αρχής να ανακαλέσει το καθεστώς πρόσφυγα από
ένα πρόσωπο µε βάση το άρθρο 1 σηµείο Γ της σύµβασηςτης Γενεύης, ή το άρθρο 33 παράγραφος 2 της σύµβασηςτης Γενεύης ·
λ)«ακύρωση του καθεστώτος του πρόσφυγα »,η απόφαση της
αρµόδιας αρχής να ακυρώσει το καθεστώς πρόσφυγα προσώπουµε το σκεπτικό ότι από τις συνθήκες προκύπτει ότι το πρόσωποαυτό δεν θα έπρεπε ποτέ να έχει αναγνωριστεί αρχικάως πρό-σφυγας·
µ)«παραµονή στο έδαφος κράτους µέλους »,η παραµονή στα
σύνορα, στις ζώνες διέλευσης αερολιµένων ή λιµένων ή στοέδαφος κράτους µέλους στο οποίο υποβλήθηκε ή εξετάζεταιη αίτηση ασύλου.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/159
Άρθρο 3
Πεδίο εφαρµογής
1.Η παρούσα οδηγία εφαρµόζεται σε όλες τις αιτήσεις ασύλου
που υποβάλλονται στα σύνορα, στις ζώνες διέλευσης αερολιµένωνή λιµένων ή στο έδαφος των κρατών µελών.
2.Η παρούσα οδηγία δεν εφαρµόζεται στις αιτήσεις για χορή-
γηση διπλωµατικού ή εδαφικού ασύλου που υποβάλλονται σεδιπλωµατικές ή προξενικές αντιπροσωπείες των κρατών µελών.
3.Τα κράτη µέλη µπορούν να αποφασίσουν την εφαρµογή των
διατάξεων της παρούσας οδηγίας σε διαδικασίες εξέτασης των αιτή-σεων παροχής άλλων µορφών προστασίας εκτός από εκείνη πουαπορρέει από τη σύµβαση της Γενεύης για πρόσωπα που διαπιστώ-νεται ότι δεν είναι πρόσφυγες.
Άρθρο 4
Ευνοϊκότερες διατάξεις
Τα κράτη µέλη µπορούν να θεσπίζουν ή να διατηρούν σε ισχύ
περισσότερο ευνοϊκές προδιαγραφές (ρυθµίσεις) για τις διαδικασίεςµε τις οποίες χορηγείται και ανακαλείται το καθεστώς του πρό-σφυγα, υπό την προϋπόθεση ότι οι προδιαγραφές (ρυθµίσεις) αυτέςσυνάδουν µε την παρούσα οδηγία.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II
ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΕΓΓΥΗΣΕΙΣ
Άρθρο 5
Πρόσβαση στη διαδικασία
1.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι αιτήσεις ασύλου να µην
απορρίπτονται ούτε να αποκλείεται η εξέτασή τους µόνο διότι δενυποβλήθηκαν το ταχύτερο δυνατόν.
2.Τα κράτη µέλη µπορούν να απαιτήσουν την αυτοπρόσωπη
υποβολή των αιτήσεων ασύλου.
3.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε κάθε ενήλικος να έχει το
δικαίωµα να υποβάλει ο ίδιος χωριστή αίτηση ασύλου.
Ωστόσο, τα κράτη µέλη µπορούν να καθορίζουν µε νοµοθετική
διάταξη:
α) τις περιπτώσεις όπου ένας ανήλικος δεν µπορεί να υποβάλει ο
ίδιος αίτηση και στις οποίες η αίτησή του θα υποβληθεί απόάλλο πρόσωπο εξ' ονόµατός του ·
β) τις περιπτώσεις στις οποίες η αίτηση του ασυνόδευτου ανήλικου
πρέπει να κατατεθεί από εκπρόσωπο όπως προβλέπεται στοάρθρο 15 παράγραφος 1.
4.Τα κράτη µέλη µπορούν να προβλέπουν µε νοµοθετική διά-
ταξη ότι ο αιτών µπορεί να υποβάλει αίτηση εξ ονόµατος τωνεξαρτώµενων από αυτών, συµπεριλαµβανοµένων των ανηλίκων. Σεαυτές τις περιπτώσεις τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι εξαρτώµε-νοι ενήλικοι και οι εξαρτώµενοι ανήλικοι που δεν καλύπτονται απότο στοιχείο α) της παραγράφου 3 να συναινούν στην υποβολή τηςαίτησης εξ' ονόµατός τους, ή εάν αυτό δεν ισχύει οι εξαρτώµενοινα έχουν την ευκαιρία να υποβάλουν οι ίδιοι την αίτησή τους.Όταν ο εξαρτώµενος υποβάλει ο ίδιος αίτηση αφού πριν είχε
συναινέσει στην υποβολή της αίτησης εξ' ονόµατός του, η µεταγε-νέστερη αίτηση µπορεί να απορριφθεί βάσει της αίτησης που υπε-βλήθη εξ' ονόµατός του.
5.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι διαδικασίες που προβλέ-
πονται στην παρούσα οδηγία να κινούνται το ταχύτερο δυνατόν.
6.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε:
α) όλες οι σχετικές αρχές, στις οποίες ενδέχεται να απευθυνθεί ο
αιτών στα σύνορα ή στο έδαφος κράτους µέλους, να έχουνοδηγίες για την διεκπεραίωση των αιτήσεων ασύλου, µεταξύάλλων οδηγίες σχετικά µε τη διαβίβαση των αιτήσεων καιόλων των συναφών πληροφοριών στην αρµόδια αρχή για εξέ-ταση·
β) το προσωπικό των αρχών αυτών να έχει λάβει την απαραίτητη
κατάρτιση για να αναγνωρίζει µια αίτηση ασύλου και να τηνδιαβιβάζει περαιτέρω σύµφωνα µε τις οδηγίες αυτές.
Άρθρο 6
∆ικαίωµα παραµονής εκκρεµούσης της εξέτασης της αίτησης
1.Στους αιτούντες άσυλο επιτρέπεται να παραµείνουν στο έδα-
φος κράτους µέλους µέχρις ότου η αποφαινόµενη αρχή λάβει τηναπόφασή της.
2.Τα κράτη µέλη µπορούν µόνο να θεσπίζουν εξαίρεση, όταν
σύµφωνα µε τα άρθρα 33 και 34, η µεταγενέστερη αίτηση δεν θαεξετασθεί περαιτέρω.
Άρθρο 7
Προϋποθέσεις για την εξέταση των αιτήσεων
1.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι αποφάσεις της αποφαινό-
µενης αρχής για τις αιτήσεις παροχής ασύλου να λαµβάνονται µετάτην δέουσα εξέταση. Για το σκοπό αυτό τα κράτη µέλη µεριµνούνώστε:
α) οι αιτήσεις να εξετάζονται και οι αποφάσεις να λαµβάνονται σε
ατοµική βάση, αντικειµενικά και αµερόληπτα ·
β) να λαµβάνουν συγκεκριµένες και ακριβείς πληροφορίες από
διάφορες πηγές, συµπεριλαµβανοµένων των πληροφοριών απότην Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυ-γες, ως προς τη γενική κατάσταση που επικρατεί στις χώρεςκαταγωγής των αιτούντων άσυλο και όπου χρειάζεται στιςχώρες µέσω των οποίων διήλθαν και να προβλέπουν την πρό-
σβαση του προσωπικού που είναι υπεύθυνο για την εξέταση των
αιτήσεων και τη λήψη των αποφάσεων στις εν λόγω πληροφο-ρίες·
γ) το προσωπικό που εξετάζει αιτήσεις και λαµβάνει αποφάσεις να
έχει τις δέουσες γνώσεις όσον αφοράτις συναφείς προδιαγρα-φές που εφαρµόζονται στον τοµέα του δικαίου για το άσυλοκαι τους πρόσφυγες.
2.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι αρχές που αναφέρονται
στο κεφάλαιο IVνα έχουν πρόσβαση στις γενικές πληροφορίες που
αναφέρονται στην παράγραφο 1 στοιχείο β), που είναι απαραίτητεςγια την εκπλήρωση των καθηκόντων τους.EL C 291E/160 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
Άρθρο 8
Προϋποθέσειςγια τη λήψη απόφασης από την αποφαινόµενη
αρχή
1.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι αποφάσεις για τις αιτήσεις
ασύλου να δίδονται γραπτώς.
2.Επίσης, µεριµνούν ώστε εάν απορριφθεί αίτηση, πρέπει να
αναφέρονται στην απόφαση οι πραγµατικοί και νοµικοί λόγοι καινα δίδονται γραπτώς πληροφορίες για τις δυνατότητες προσφυγήςκατάαρνητικής απόφασης.
Άρθρο 9
Εγγυήσεις για τους αιτούντες άσυλο
1.Τα κράτη µέλη, τηρώντας τις διαδικασίες που προβλέπονται
στο κεφάλαιο IIIτης παρούσας οδηγίας, µεριµνούν ώστε να παρέ-
χονται σε όλους τους αιτούντες άσυλο οι ακόλουθες εγγυήσεις:
α) να ενηµερώνονται για τη διαδικασία που ακολουθείται και για
τα δικαιώµατα και τις υποχρεώσεις τους κατάτη διαδικασία, σε
γλώσσα την οποία ευλόγως θεωρείται ότι κατανοούν. Οι πλη-
ροφορίες τους δίδονται εγκαίρως ώστε να µπορέσουν να ασκή-σουν τα δικαιώµατα που εγγυάται η παρούσα οδηγία και νασυµµορφωθούν µε τις υποχρεώσεις που περιγράφονται σταάρθρα 16 και 20 παράγραφος 1 ·
β) να τους παρέχονται υπηρεσίες διερµηνέα, όταν αυτό είναι
εύλογο, για να εκθέσουν τους ισχυρισµούς τους (την περίπτωσήτους) στις αρµόδιες αρχές. Τα κράτη µέλη θεωρούν εύλογο ναπαρέχουν αυτές τις υπηρεσίες εάν η αποφαινόµενη αρχή καλείτον αιτούντα σε συνέντευξη πριν την λήψη απόφασης για τηναίτηση. Σε αυτή την περίπτωση και σε άλλες περιπτώσεις όπου
οι αρµόδιες αρχές καλούν διερµηνέα, οι υπηρεσίες αυτές αµεί-
βονται από το ∆ηµόσιο ·
γ) να µην στερούνται της ευκαιρίας να επικοινωνούν µε την Ύπατη
Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες, ή κάθεάλλη οργάνωση που εργάζεται εξ' ονόµατος της Ύπατης Αρµο-στείας των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες στο έδαφοςτων κρατών µελών βάσει συµφωνίας µε το εν λόγω κράτοςµέλος·
δ) να τους κοινοποιείται σε εύλογο χρόνο και µε τον δέοντα τρόπο
η απόφαση της αποφαινόµενης αρχής για την αίτηση ασύλου.Εάν ένας δικηγόρος ή νοµικός σύµβουλος εκπροσωπεί νοµίµωςτον αιτούντα, τα κράτη µέλη µπορούν να επιλέξουν να κοινο-ποιήσουν την απόφαση σε αυτόν αντί για τον αιτούντα άσυλο ·
ε) να ενηµερώνονται για την απόφαση της αποφαινόµενης αρχής
σε γλώσσα που ευλόγως θεωρείται ότι κατανοούν εάν δεν τουςσυνδράµει ή εκπροσωπεί δικηγόρος ή νοµικός σύµβουλος. Ηπαρεχόµενη ενηµέρωση περιλαµβάνει πληροφορίες για τη δυνα-τότητα προσφυγής κατάαρνητικής απόφασης.
2.Κάθε ενήλικος µεταξύ των εξαρτώµενων που αναφέρονται στο
άρθρο 5 παράγραφος 4 ενηµερώνεται κατ' ιδίαν για τη δυνατότηταπαροχής πληροφοριών στις αρµόδιες αρχές σχετικάµε την αίτησηασύλου πριν τη λήψη απόφασης από την αποφαινόµενη αρχή.Τα κράτη µέλη, τηρώντας τις διαδικασίες που προβλέπονται στο
κεφάλαιοIV,µεριµνούν ώστε όλοι οι αιτούντες άσυλο να απολαµ-
βάνουν των εγγυήσεων που απαριθµούνται στην παράγραφο 1στοιχεία β), γ) και δ).
Άρθρο 10
Πρόσωπα που καλούνται σε προσωπική συνέντευξη
1.Πριν από τη λήψη απόφασης από την αποφαινόµενη αρχή,
πρέπει να παρέχεται στον αιτούντα άσυλο η ευκαιρία προσωπικήςσυνέντευξης σχετικάµε την αίτησή του για ά συλο µε τον αρµόδιογια τη διεξαγωγή ανάλογων συνεντεύξεων βάσει της εθνικής νοµο-θεσίας.
Ωστόσο, τα κράτη µέλη µπορούν να προβλέψουν ότι δεν χρειάζεται
να κληθούν σε συνέντευξη ανήλικοι κάτω από µια ορισµένη ηλικία.
2.Η προσωπική συνέντευξη µπορεί να παραληφθεί, όταν βάσει
ατοµικής αξιολόγησης:
α) η αποφαινόµενη αρχή µπορεί να λάβει θετική απόφαση δυνάµει
των διαθέσιµων αποδεικτικών στοιχείων ·
β) η αρµόδια αρχή θεωρεί ότι ο αιτών δεν είναι σε θέση ή δεν
µπορεί για λόγους που οφείλονται σε µόνιµες καταστάσεις,ανεξάρτητες της βούλησής του, να συµµετάσχει σε συνέντευξη.Εάν υπάρχουν αµφιβολίες, τα κράτη µέλη µπορούν να ζητήσουνβεβαίωση ιατρού ή ψυχολόγου ·
γ) η αρµόδια αρχή δεν µπορεί να παράσχει διερµηνέα σύµφωνα µε
το σηµείο β) του άρθρου 11 παράγραφος 2 εντός εύλογουχρονικού διαστήµατος ·
δ) η αρµόδια αρχή δεν µπορεί να διεξαγάγει τη συνέντευξη, διότι ο
αιτών δεν συµµορφώθηκε µε την πρόκληση παράστασης χωρίς
εύλογη αιτία.
3.Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στο δεύτερο εδάφιο της
παραγράφου 1 και στα σηµεία β), γ) και δ) της παραγράφου 2,προσφέρεται στον αιτούντα η ευκαιρία, πριν τη λήψη απόφασηςαπό την αποφαινόµενη αρχή, να υποβάλει παρατηρήσεις αντί γιαπροσωπική συνέντευξη, όπου αρµόζει µε τη συνδροµή δικηγόρου ήνοµικού συµβούλου ή/και στην περίπτωση ανηλίκου µε εκπρόσωπο.
Εάν ο αιτών δεν µπορεί να συµµετάσχει σε συνέντευξη διότι η
αρµόδια αρχή δεν µπορεί να παράσχει διερµηνέα σύµφωνα µε τηνπαράγραφο 2 στοιχείο β) του άρθρου 11 εντός ευλόγου χρονικούδιαστήµατος, τα κράτη µέλη παρέχουν, δωρεάν, συνδροµή απόδικηγόρο ή νοµικό σύµβουλο ή/και στην περίπτωση ασυνόδευτουανήλικου εκπρόσωπο, πριν τη λήψη απόφασης από την αποφαινό-µενη αρχή, για να υποβάλει παρατηρήσεις εκ µέρους του αιτούντααντί για προσωπική συνέντευξη.
4.Το γεγονός ότι δεν διεξήχθη προσωπική συνέντευξη βάσει
των λόγων που αναφέρονται στην παράγραφο 2 και δεν ελήφθησανπαρατηρήσεις σύµφωνα µε την παράγραφο 3, δεν εµποδίζει τηναποφαινόµενη αρχή να αποφασίσει επί της αίτησης ασύλου.
Η έλλειψη προσωπικής συνέντευξης βάσει των λόγων που αναφέ-
ρονται στην παράγραφο 2 ή 3 δεν επιδρά δυσµενώς από µόνη τηςστην απόφαση της αποφαινόµενης αρχής.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/161
Άρθρο 11
Προϋποθέσεις της προσωπικής συνέντευξης
1.Η προσωπική συνέντευξη κατάκανόνα γίνεται χωρίς την
παρουσία µελών της οικογένειας.
2.Τα κράτη µέλη λαµβάνουν τα κατάλληλα µέτρα για να εξα-
σφαλίζουν ότι οι προσωπικές συνεντεύξεις διεξάγονται σε συνθήκες,που επιτρέπουν στους αιτούντες να παρουσιάσουν διεξοδικά τουςλόγους των αιτήσεών τους. Για αυτό το σκοπό, τα κράτη µέλη:
α) όταν διορίζουν το πρόσωπο που διεξαγάγει τη συνέντευξη και
τον διερµηνέα, καταβάλλουν κάθε δυνατή προσπάθεια να συνε-κτιµήσουν τις προσωπικές ή γενικές συνθήκες που αφορούν τηναίτηση, συµπεριλαµβανοµένων και της πολιτιστικής καταγωγήςή ευαισθησίας του αιτούντα, στο µέτρο που είναι δυνατό ναγίνει αυτό εκ των προτέρων και που η αρµόδια αρχή είναιενήµερη για τις συνθήκες αυτές.
β) επιλέγουν διερµηνέα ο οποίος είναι ικανός να εξασφαλίσει τη
δέουσα επικοινωνία µεταξύ του αιτούντα και του προσώπου πουδιεξαγάγει τη συνέντευξη. ∆εν είναι απαραίτητο η επικοινωνία ναδιενεργείται στη γλώσσα που προτιµά ο αιτών άσυλο εάν υπάρ-χει άλλη γλώσσα την οποία ευλόγως θεωρείται ότι κατανοεί.
Άρθρο 12
Καθεστώς των πρακτικών της προσωπικής συνέντευξης στη
διαδικασία
1.Τα κράτη µέρη µεριµνούν ώστε να τηρούνται πρακτικά για
κάθε προσωπική συνέντευξη.
2.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι αιτούντες να έχουν
έγκαιρη πρόσβαση στα πρακτικάτης προσωπικής συνέντευξηςστην οποία βασίζεται ή θα βασισθεί η απόφαση.
3.Τα κράτη µέλη µπορούν να ζητήσουν την έγκριση του
αιτούντα ως προς το περιεχόµενο των πρακτικών της προσωπικήςσυνέντευξης.
Σε αυτές τις περιπτώσεις τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε ο αιτών να
έχει την ευκαιρία να ζητήσει ή να προτείνει διορθώσεις των µετα-φραστικών σφαλµάτων ή παρανοήσεων που εµφαίνονται στα πρα-κτικά.
Η άρνηση του αιτούντα να εγκρίνει το περιεχόµενο των πρακτικών
της προσωπικής συνέντευξης δεν εµποδίζει την αποφαινόµενη αρχήνα λάβει απόφαση επί της αίτησής του.
Άρθρο 13
∆ικαίωµα στη νοµική συνδροµή και εκπροσώπηση
1.Τα κράτη µέλη παρέχουν στους αιτούντες άσυλο τη δυνατό-
τητα να συµβουλευθούν κατάτρόπο αποτελεσµατικό δικηγόρο ήνοµικό σύµβουλο σε θέµατα σχετικάµε τις αιτήσεις ασύλου τουςσε όλα τα στάδια της διαδικασίας, ακόµα και µετά από αρνητικήαπόφαση.
2.Σε περίπτωση αρνητικής απόφασης από την αποφαινόµενη
αρχή, τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε να παρέχεται, κατόπιν αιτή-µατος, δωρεάν νοµική συνδροµή, υπό τους όρους της παραγράφουαυτής.Τα κράτη µέλη:
α) µπορούν να επιλέξουν να χορηγούν δωρεάν νοµική συνδροµή
µόνο σε αυτούς που δεν έχουν επαρκείς πόρους και στο µέτροπου η συνδροµή αυτή είναι απαραίτητη για την εξασφάλισηςτης αποτελεσµατικής πρόσβασής τους στη δικαιοσύνη ·
β) µπορούν να περιορίσουν τη δωρεάν νοµική συνδροµή στους
δικηγόρους ή νοµικούς συµβούλους που καθορίζονται ειδικάαπό το εθνικό δίκαιο για να συνδράµουν ή/και να εκπροσωπούντους αιτούντες άσυλο.
Άρθρο 14
∆ικαιώµατα του δικηγόρου ή νοµικού συµβούλου
1.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε ο δικηγόρος ή νοµικός σύµ-
βουλος που συνδράµει ή εκπροσωπεί αιτούντα άσυλο σύµφωνα µετους όρους του εθνικού δικαίου να έχει πρόσβαση στις πληροφο-
ρίες του φακέλου του αιτούντα, που είναι πιθανό ότι θα εξετα-
σθούν από τις αρχές που αναφέρονται στο κεφάλαιο IV.
Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε ο δικηγόρος ή νοµικός σύµβουλος
που συνδράµει ή εκπροσωπεί τον αιτούντα άσυλο να έχει πρόσβασησε κλειστές ζώνες για να επισκέπτεται τον αιτούντα. Τα κράτη µέληµπορούν να περιορίσουν τη δυνατότητα επισκέψεων στους αιτού -
ντες σε κλειστές ζώνες µόνο όταν οι εν λόγω περιορισµοί είναι,δυνάµει εθνικών νοµοθετικών ή κανονιστικών διατάξεων, αντικειµε-νικά απαραίτητοι για την ασφάλεια της ζώνης ή για την εξασφάλισητης αποτελεσµατικής εξέτασης της αίτησης, υπό τον όρο ότι ηπρόσβαση από τον δικηγόρο ή νοµικό σύµβουλο δεν περιορίζεταιυπερβολικάούτε καθίσταται αδύνατη.
2.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε ο δικηγόρος ή νοµικός σύµ-
βουλος, που συνδράµει ή εκπροσωπεί αιτούντα άσυλο, να ενηµε-ρώνεται εγκαίρως για τον χρόνο και τόπο της προσωπικής συνέ -
ντευξης του αιτούντα όπως προβλέπεται στα άρθρα 10, 11 και 12και να µπορεί να συµµετάσχει σε αυτή.
Τα κράτη µέλη προβλέπουν κανόνες για την παράσταση των δικη-
γόρων ή νοµικών συµβούλων σε όλες τις άλλες συνεντεύξεις της
διαδικασίας, µε την επιφύλαξη του παρόντος άρθρου ή του άρθρου
15 παράγραφος 1 στοιχείο β).
Άρθρο 15
Εγγυήσεις για τους ασυνόδευτους ανήλικους
1.Για όλες τις διαδικασίες που προβλέπονται στην παρούσα
οδηγία και µε την επιφύλαξη των διατάξεων των άρθρων 10 και
12, τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε να παρέχονται σε όλους τουςασυνόδευτους ανήλικους οι ακόλουθες εγγυήσεις:
α) να διορίζεται το ταχύτερο δυνατό, εκπρόσωπος για να τους
εκπροσωπεί ή/και να τους συνδράµει κατά την εξέταση τηςαίτησης·
β) να παρέχεται η ευκαιρία στον εκπρόσωπο να τους βοηθάστην
προετοιµασία της προσωπικής συνέντευξης. Τα κράτη µέλη επι-τρέπουν στον εκπρόσωπο να παρίσταται στην προσωπική συνέ -
ντευξη και να υποβάλλει ερωτήσεις ή παρατηρήσεις.EL C 291E/162 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
2.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε:
α) εάν ένας ασυνόδευτος ανήλικος έχει προσωπική συνέντευξη για
την αίτηση ασύλου του, όπως ορίζεται στα άρθρα 10, 11 και
12, η συνέντευξη να διεξάγεται από πρόσωπο που έχει τιςαπαραίτητες γνώσεις για τις ειδικές ανάγκες των ανηλίκων ·
β) ένας υπάλληλος που είναι καταρτισµένος σχετικά µε τις ειδικές
ανάγκες των ανηλίκων να λαµβάνει την απόφαση επί της αίτη-σης του ασυνόδευτου ανήλικου.
3.Τα κράτη µέλη που χρησιµοποιούν ιατρικές εξετάσεις για τον
προσδιορισµό της ηλικίας των ασυνόδευτων ανήλικων µεριµνούνώστε:
α) οι ασυνόδευτοι ανήλικοι να ενηµερώνονται, πριν από την εξέ-
ταση της αίτησης ασύλου τους, και σε γλώσσα την οποίαευλόγως θεωρείται ότι κατανοούν, σχετικάµε τη δυνατότηταπροσδιορισµού της ηλικίας µε ιατρική εξέταση ·
β) η απόφαση απόρριψης αίτησης ασύλου ασυνόδευτου ανήλικου
που αρνήθηκε να υποβληθεί σε αυτή την ιατρική εξέταση να µηνβασίζεται µόνο στην άρνηση αυτή.
Άρθρο 16
Απόδειξη των πραγµατικών δεδοµένων στη διαδικασία
1.Τα κράτη µέλη λαµβάνουν τα κατάλληλα µέτρα για να επι-
τρέψουν στον αιτούντα άσυλο να συµµορφωθεί µε την υποχρέωσησυνεργασίας, προκειµένου να συνδράµει τις αρµόδιες αρχές στηναπόδειξη των πραγµατικών δεδοµένων που σχετίζονται µε την περί-πτωσή του.
Ο αιτών θεωρείται ότι έχει συµµορφωθεί µε την υποχρέωση αυτή,
εάν έχει παρουσιάσει όλα τα πραγµατικά δεδοµένα, που σχετίζονται
µε την περίπτωσή του και αφορούν την εξέταση, όσο το δυνατόν
πληρέστερα µε όλα τα διαθέσιµα αποδεικτικάστοιχεία και έγκαιραώστε να λάβει η αποφαινόµενη αρχή απόφαση.
2.Ο αιτών άσυλο θεωρείται ότι έχει παρουσιάσει όλα τα πραγ-
µατικάδεδοµένα που σχετίζονται µε την περίπτωσή του, εά ν έχειπροβεί σε δηλώσεις σχετικάµε την ηλικία, το ιστορικό, την ταυ-τότητα, την εθνικότητα, τις ταξιδιωτικές διαδροµές, το δελτίο ταυ-τότητας και ταξιδιωτικάέγγραφα καθώς και τις αιτίες που δικαιο-λογούν το φόβο δίωξης.
Αφού ο αιτών προσπάθησε να θεµελιώσει τις δηλώσεις του σχετικά
µε τα πραγµατικάδεδοµένα µε κά θε διαθέσιµο αποδεικτικό µέσοκαι αφού έδωσε ικανοποιητική εξήγηση για την ενδεχόµενη έλλειψηαποδεικτικών στοιχείων, η αποφαινόµενη αρχή πρέπει, µε την αξιο-λόγηση των αποδεικτικών στοιχείων, να εκτιµήσει το βάσιµο τουφόβου δίωξης.
3.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε η αποφαινόµενη αρχή, παρά
την ενδεχόµενη έλλειψη αποδεικτικών στοιχείων για µερικές από τις
δηλώσεις του αιτούντα, να του παρέχει το ευεργέτηµα της αµφι-
βολίας εάν πληρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις:
α) ο αιτών έχει καταβάλει πραγµατική προσπάθεια να τεκµηριώσει
τους ισχυρισµούς του ·
β) ελήφθησαν όλα τα διαθέσιµα αποδεικτικάστοιχεία, και όπου
ήταν δυνατό, ελέγχθηκαν ·
γ) ο υπεύθυνος της εξέτασης εκτιµάότι οι δηλώσεις του αιτούντα
είναι συνεπείς και ευλογοφανείς και δεν έρχονται σε αντίθεση µεκοινώς γνωστάδεδοµένα που αφορούν την περίπτωσή του.Άρθρο 17
Κράτηση εκκρεµούσης της απόφασης από την αποφαινόµενη
αρχή
1.Με την επιφύλαξη του άρθρου 18, τα κράτη µέλη δεν υπο-
βάλλουν σε κράτηση έναν αιτούντα άσυλο µόνο για το λόγο ότιαίτησή του για άσυλο χρειάζεται εξέταση πριν τη λήψη απόφασηςαπό την αποφαινόµενη αρχή.
Ωστόσο, τα κράτη µέλη µπορούν µόνο να υποβάλουν σε κράτηση
έναν αιτούντα άσυλο κατά τη διάρκεια της εξέτασης της αίτησης,όταν, σύµφωνα µε τη διαδικασία που θεσπίζεται από τις εθνικέςνοµοθετικές ή κανονιστικές διατάξεις, η κράτηση είναι αντικειµενικάαναγκαία για την αποτελεσµατική εξέταση της αίτησης ή ότανβάσει της προσωπικής συµπεριφοράς του αιτούντα, υπάρχουν ισχυ-ρές πιθανότητες φυγής του.
2.Τα κράτη µέλη µπορούν επίσης να υποβάλουν σε κράτηση
έναν αιτούντα άσυλο κατά τη διάρκεια της εξέτασης της αίτησήςτου εάν υπάρχουν λόγοι να θεωρείται ότι ο περιορισµός της ελευ-θερίας του είναι αναγκαίος για τη λήψη γρήγορης απόφασης. Η
κράτηση για αυτό το λόγο δεν υπερβαίνει τις δύο εβδοµάδες.
3.Τα κράτη µέλη προβλέπουν τη δυνατότητα αρχικού δικαστι-
κού ελέγχου και εν συνεχεία µεταγενέστερων τακτικών δικαστικώνελέγχων του εντάλµατος κράτησης για τους αιτούντες άσυλο πουκρατούνται σύµφωνα µε την παράγραφο 1.
Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε το δικαστήριο που καλείται να
ελέγξει το ένταλµα κράτησης να είναι αρµόδιο να ελέγχει εάν ηκράτηση είναι σύµφωνη µε τις διατάξεις του άρθρου αυτού.
Άρθρο 18
Κράτηση µετά από συµφωνία ανάληψης σύµφωνα µε τον
κανονισµό του Συµβουλίου ...
1.Τα κράτη µέλη µπορούν να υποβάλουν τον αιτούντα σε
κράτηση για την αποτροπή της φυγής του ή της χωρίς άδειαςπαραµονής τους, από τη στιγµή κατά την οποία ένα άλλο κράτοςµέλος συµφώνησε να τον αναλάβει ή να τον αναλάβει εκ νέουσύµφωνα µε τον κανονισµό του Συµβουλίου ...[για τη θέσπιση
των κριτηρίων και µηχανισµών για τον προσδιορισµό του κράτουςµέλους που είναι υπεύθυνο για την εξέταση αίτησης ασύλου πουυποβάλλεται σε κράτος µέλος από υπήκοο τρίτης χώρας ]µέχρι τη
στιγµή που ο αιτών µεταφέρεται σε άλλο κράτος µέλος. Η κράτησηγια αυτόν τον λόγο δεν υπερβαίνει τον ένα µήνα.
2.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε η αρχή που καλείται να
ελέγξει το ένταλµα κράτησης να είναι αρµόδια να εξετάσει τη
νοµιµότητα της κράτησης σύµφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου
αυτού.
Άρθρο 19
∆ιαδικασία ανάκλησης της αίτησης
1.Όταν ένας αιτών άσυλο ρητά ανακαλέσει την αίτησή του για
άσυλο, τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε η αποφαινόµενη αρχή νααποφασίσει είτε να αναστείλει την εξέταση, είτε, εάν διαθέτει τιςσχετικές πληροφορίες, να απορρίψει την αίτηση βάσει άλλων λόγωνσύµφωνα µε την παρούσα οδηγία.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/163
2.Επίσης, τα κράτη µέλη µπορούν να προβλέψουν ότι η απο-
φαινόµενη αρχή µπορεί να αποφασίσει την αναστολή της εξέτασηςχωρίς τη λήψη απόφασης. Σε αυτή την περίπτωση, τα κράτη µέληµεριµνούν ώστε η αποφαινόµενη αρχή να συµπεριλάβει σχετικόσηµείωµα στο φάκελο.
Άρθρο 20
∆ιαδικασία σιωπηρής ανάκλησης της αίτησης ή υπαναχώρη-
σης από αυτή
1.Όπου υπάρχει εύλογη αιτία να θεωρείται ότι ο αιτών άσυλο
έχει σιωπηράανακαλέσει ή έχει υπαναχωρήσει από την αίτησή τουγια άσυλο, τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε η αποφαινόµενη αρχή νααποφασίσει είτε να αναστείλει την εξέταση, είτε, εάν διαθέτει τιςσχετικές πληροφορίες, να απορρίψει την αίτηση, βάσει άλλωνλόγων σύµφωνα µε την παρούσα οδηγία.
Τα κράτη µέλη µπορούν να θεωρήσουν ότι ο αιτών έχει σιωπηρά
ανακαλέσει ή έχει υπαναχωρήσει από την αίτησή του για άσυλο
όταν διαπιστώνεται ότι:
α) δεν έχει συµµορφωθεί εντός ευλόγου χρονικού διαστήµατος µε
το καθήκον αναφοράς ή άλλες υποχρεώσεις επικοινωνίας, δενανταποκρίθηκε σε αιτήµατα για πληροφορίες ουσιώδεις για τηναίτησή του σύµφωνα µε τους όρους του άρθρου 16 ή δενπαραστάθηκε στην προσωπική συνέντευξη όπως προβλέπεταιστα άρθρα 10, 11 και 12 ·
β) διέφυγε ή άφησε χωρίς άδεια το µέρος όπου ζούσε ή κρατού -
νταν, χωρίς να έρθει σε επαφή µε την αρµόδια αρχή εντόςευλόγου χρονικού διαστήµατος
2.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε ο αιτών που αναφέρεται ξανά
στην αρµόδια αρχή µετάτην λήξη απόφασης για αναστολή όπως
αναφέρεται στην παράγραφο 1, να δικαιούται να ζητήσει την εκ
νέου κίνηση της υπόθεσής του.
Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε το πρόσωπο αυτό να µην αποβλη-
θεί αντίθετα µε την αρχή της µη επαναπροώθησης.
Τα κράτη µέλη µπορούν να επιτρέψουν στην αποφαινόµενη αρχή
να συνεχίσει την εξέταση από το στάδιο στο οποίο ανεστάλη ηεξέταση.
Άρθρο 21
Ορόλος της Ύπατης Αρµοστείας των Ηνωµένων Εθνών για
τους Πρόσφυγες
1.Τα κράτη µέλη επιτρέπουν στην Ύπατη Αρµοστεία των Ηνω-
µένων Εθνών για τους Πρόσφυγες:
α) να έχει πρόσβαση στους αιτούντες άσυλο, συµπεριλαµβανοµέ-
νων εκείνων που βρίσκονται υπό κράτηση και στις ζώνες διέ-λευσης αερολιµένων ή λιµένων ·
β) να έχει πρόσβαση στις πληροφορίες για τις ατοµικές αιτήσεις
ασύλου, για την πρόοδο της διαδικασίας και τις αποφάσεις πουλαµβάνονται, υπό την προϋπόθεση ότι αιτών άσυλο συµφωνείσχετικά·
γ) να παρουσιάζει τις απόψεις της, κατά την άσκηση των εποπτι-
κών της δραστηριοτήτων βάσει του άρθρου 35 της σύµβασηςτης Γενεύης, ενώπιον των αρµόδιων αρχών σχετικάµε τις ατο-
µικές αιτήσεις ασύλου σε οποιοδήποτε στάδιο της διαδικασίας.
2.Η παράγραφος 1 εφαρµόζεται επίσης σε οργάνωση που εργά-
ζεται στο έδαφος κράτους µέλους εξ' ονόµατος της Ύπατης Αρµο-στείας των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες βάσει συµφωνίαςµε αυτό το κράτος µέλος.
Άρθρο 22
Προστασία δεδοµένων
1.Τα κράτη µέλη δεν αποκαλύπτουν τις πληροφορίες που αφο-
ρούν ατοµικές αιτήσεις ασύλου στις αρχές της χώρας καταγωγήςτου αιτούντα άσυλο.
2.Τα κράτη µέλη λαµβάνουν κατάλληλα µέτρα ώστε να µην
δίνεται καµία πληροφορία που απαιτείται για την εξέταση της υπό-θεσης συγκεκριµένου αιτούντα στις αρχές της χώρας καταγωγήςτου κατάτρόπο που θα είχε ως αποτέλεσµα να αποκαλυφθεί στιςαρχές αυτές το γεγονός ότι υπέβαλε αίτηση ασύλου.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
∆ΙΑ∆ΙΚΑΣΙΕΣ ΣΕ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΟ
ΤµήµαI
Άρθρο 23
Σκοπός των ταχειών διαδικασιών
1.Τα κράτη µέλη µπορούν να θεσπίζουν ή να διατηρούν ταχεία
διαδικασία µε στόχο:
α) τη διεκπεραίωση των αιτήσεων ασύλου που θεωρούνται απαρά-
δεκτες σύµφωνα µε το Τµήµα II·
β) τη διεκπεραίωση των αιτήσεων ασύλου που θεωρούνται προδή-
λως αβάσιµες σύµφωνα µε το Τµήµα III·
γ) τη διεκπεραίωση αβάσιµων αιτήσεων σύµφωνα µε το Τµήµα IV·
δ) τη διεκπεραίωση µεταγενέστερων αιτήσεων ασύλου στο πλαίσιο
των διατάξεων που θεσπίζονται στο Τµήµα V·
ε) τη λήψη απόφασης για την είσοδο των αιτούντων άσυλο στο
έδαφος κράτους µέλους σύµφωνα µε το Τµήµα VI.
2.Τα κράτη µέλη θεωρούν ως τακτικές διαδικασίες όλες τις
άλλες διαδικασίες σύµφωνα µε τις οποίες γίνεται η διεκπεραίωσητων αιτήσεων ασύλου.
Άρθρο 24
Προθεσµίες για την ταχεία διαδικασία
1.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε η αποφαινόµενη αρχή να
λαµβάνει απόφαση µε ταχεία διαδικασία εντός τριών µηνών απότην υποβολή της αίτησης από το ενδιαφερόµενο πρόσωπο.
2.Η προθεσµία που αναφέρεται στην παράγραφο 1 µπορεί να
παραταθεί για τρεις µήνες για νόµιµη αιτία.EL C 291E/164 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
Η παράταση της προθεσµίας σε συγκεκριµένη υπόθεση είναι έγκυρη
µόνο εάν κοινοποιηθεί γραπτώς στον αιτούντα ή στο δικηγόρο ή σενοµικό σύµβουλο που τον συνδράµει ή τον εκπροσωπεί.
3.Η µη συµµόρφωση µε τις προθεσµίες στις παραγράφους 1
και 2 έχει ως αποτέλεσµα τη διεκπεραίωση της αίτησης ασύλουσύµφωνα µε την τακτική διαδικασία, εκτός εάν τα κράτη µέληκαθορίσουν ότι ο αιτών ο οποίος ευθύνεται για τη µη συµµόρφωσηπου αναφέρεται στις παραγράφους 1 και 2, δεν µπορεί να επικαλε-σθεί τις συνέπειες της µη συµµόρφωσης, ιδίως σε περίπτωση έλλει-ψης εκ µέρους του υποβολής των πληροφοριών τις οποίες ευλόγωςαναµένεται ότι θα παράσχει σύµφωνα µε τους όρους του άρθρου16 ή έλλειψης παράστασης σε προσωπική συνέντευξη όπως προ-βλέπεται στα άρθρα 10, 11 και 12.
4.Τα κράτη µέλη µπορούν να καθορίσουν ότι µια απόφαση
τεκµαίρεται ότι έχει ληφθεί σύµφωνα µε ταχείες διαδικασίες σευποθέσεις όπου µπορεί να αποδειχθεί µετάτην εκπνοή των προθε-σµιών που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 2 ότι ο αιτών,χωρίς εύλογη αιτία και κακόπιστα απέκρυψε πληροφορίες, οιοποίες εάν ήταν γνωστές σε εκείνο το στάδιο της διαδικασίας, θαοδηγούσαν σε απόφαση µε την ταχεία διαδικασία.
5.Το άρθρο αυτό δεν εφαρµόζεται µόλις ένα κράτος µέλος
καλεί άλλο κράτος µέλος να αναλάβει τον αιτούντα σύµφωνα µε
τον κανονισµό του Συµβουλίου ...[για τη θέσπιση των κριτηρίων
και µηχανισµών για τον προσδιορισµό του κράτους µέλους πουείναι υπεύθυνο για την εξέταση αίτησης ασύλου που υποβάλλεταισε κράτος µέλος από υπήκοο τρίτης χώρας ].
ΤµήµαII
Άρθρο 25
Απαράδεκτες αιτήσεις
Τα κράτη µέλη µπορούν να απορρίψουν συγκεκριµένη αίτηση για
άσυλο ως απαράδεκτη εάν:
α) άλλο κράτος µέλος, ή η Νορβηγία ή η Ισλανδία, αναγνώρισε ότι
είναι υπεύθυνο για την εξέταση της αίτησης, σύµφωνα µε τα
κριτήρια και τους µηχανισµούς βάσει των οποίων καθορίζεται
το κράτος µέλος που είναι υπεύθυνο για την εξέταση µιαςαίτησης για άσυλο, η οποία υποβάλλεται σε ένα από τακράτη µέλη από υπήκοο τρίτης χώρας ή απάτριδα ·
β) µια χώρα που δεν είναι κράτος µέλος θεωρείται ως πρώτη χώρα
ασύλου για τον αιτούντα, σύµφωνα µε το άρθρο 26 ·
γ) µια χώρα που δεν είναι κράτος µέλος θεωρείται ως ασφαλής
τρίτη χώρα για τον αιτούντα, σύµφωνα µε τα άρθρα 27 και 28 ·
δ) µια χώρα που δεν είναι η χώρα καταγωγής του αιτούντα υπέ-
βαλε αίτηµα έκδοσης και αυτή η χώρα είναι είτε άλλο κράτοςµέλος ή τρίτη χώρα που µπορεί να θεωρηθεί ασφαλής τρίτηχώρα σύµφωνα µε τις αρχές που θεσπίζονται στο παράρτηµαI,εφόσον η έκδοση σε αυτή τη χώρα είναι νόµιµη ·
ε) έχει απαγγελθεί στον αιτούντα κατηγορία από διεθνές ποινικό
δικαστήριο.Άρθρο 26
Εφαρµογή της έννοιας της πρώτης χώρας ασύλου
Μία χώρα µπορεί να θεωρηθεί ως πρώτη χώρα ασύλου για έναν
αιτούντα άσυλο εάν έχει γίνει δεκτός στη χώρα αυτή ως πρόσφυγαςή για άλλους λόγους που δικαιολογούν την παροχή προστασίαςκαι µπορεί ακόµα να επωφεληθεί της προστασίας σε αυτή τη χώρασύµφωνα µε τους συναφείς κανόνες του διεθνούς δικαίου.
Άρθρο 27
Χαρακτηρισµός χωρών ως ασφαλών τρίτων χωρών
1.Τα κράτη µέλη µπορούν να θεωρήσουν µια τρίτη χώρα ως
ασφαλή τρίτη χώρα για την εξέταση αιτήσεων ασύλου µόνο σύµ-φωνα µε τις αρχές που διατυπώνονται στο παράρτηµα I.
2.Τα κράτη µέλη µπορούν να διατηρούν ή να θεσπίζουν νοµο-
θεσία που προβλέπει τον χαρακτηρισµό των ασφαλών τρίτων χωρώνµε νοµοθετικές ή κανονιστικές διατάξεις. Αυτές οι νοµοθετικές ήκανονιστικές διατάξεις συνάδουν µε το άρθρο 28.
3.Τα κράτη µέλη στα οποία, κατά την έναρξη ισχύος της
παρούσας οδηγίας, ισχύουν νοµοθετικές ή κανονιστικές διατάξεις
που χαρακτηρίζουν ορισµένες χώρες ως ασφαλείς τρίτες χώρες καιπου επιθυµούν να τις διατηρήσουν σε ισχύ, τις κοινοποιούν στηνΕπιτροπή εντός έξι µηνών από την έκδοση της παρούσας οδηγίαςκαι κοινοποιούν κάθε περαιτέρω τροποποίησή τους το ταχύτεροδυνατόν.
Τα κράτη µέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή το ταχύτερο δυνατόν
κάθε νοµοθετική ή κανονιστική διάταξη για τον χαρακτηρισµόχωρών ως ασφαλών τρίτων χωρών µετάτην έκδοση της παρούσαςοδηγίας, καθώς και κάθε περαιτέρω τροποποίησή τους.
Τα κράτη µέλη δίδουν ειδικούς λόγους για τον χαρακτηρισµό
χωρών ως ασφαλών τρίτων χωρών και για κάθε περαιτέρω αποκλει-σµό η προσθήκη µιας τέτοιας χώρας.
Άρθρο 28
Εφαρµογή της έννοια της ασφαλούς τρίτης χώρας
1.Μια χώρα η οποία είναι ασφαλής τρίτη χώρα σύµφωνα µε τις
αρχές που διατυπώνονται στο παράρτηµα I,µπορεί να θεωρηθεί για
ένα συγκεκριµένο αιτούντα άσυλο ως ασφαλής τρίτη χώρα, ανεξαρ-τήτως εάν συµπεριλαµβάνεται σε κατάλογο, µόνο εάν:
α) ο αιτών έχει σχέση ή στενούς δεσµούς µε τη χώρα ή είχε την
ευκαιρία να επωφεληθεί της προστασίας των αρχών της χώραςαυτής·
β) υπάρχουν λόγοι να θεωρηθεί ότι ο συγκεκριµένος αιτών θα γίνει
δεκτός ή εκ νέου δεκτός στη χώρα αυτή και
γ) δεν υπάρχουν λόγοι να θεωρηθεί ότι η χώρα αυτή δεν αποτελεί
ασφαλή χώρα στη συγκεκριµένη περίπτωση του αιτούντα.
2.Κατάτην εφαρµογή απόφασης που βασίζεται στο ά ρθρο
αυτό, τα κράτη µέλη χορηγούν στον αιτούντα έγγραφο στη γλώσσατης τρίτης χώρας, µε το οποίο ενηµερώνονται οι αρχές της χώραςαυτής ότι η αίτηση δεν έχει εξετασθεί επί της ουσίας.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/165
ΤµήµαIII
Άρθρο 29
Προδήλως αβάσιµες αιτήσεις
Τα κράτη µέλη µπορούν να απορρίψουν αίτηση ασύλου ως προ-
δήλως αβάσιµη εάν η αποφαινόµενη αρχή αποδείξει ότι:
α) ο αιτών κατάτην υποβολή της αίτησής του και κατάτην
παρουσίαση των πραγµατικών δεδοµένων, αναφέρθηκε σε ζητή-µατα που προφανώς δεν υπάγονται στο πεδίο εφαρµογής τηςσύµβασης της Γενεύης ·
β) ο αιτών προέρχεται από ασφαλή χώρα καταγωγής κατάτην
έννοια των άρθρων 30 και 31 της παρούσας οδηγίας ·
γ) ο αιτών αποκλείεται εκ πρώτης όψεως από το καθεστώς του
πρόσφυγα δυνάµει της οδηγίας του Συµβουλίου ...[Πρόταση
οδηγίας του Συµβουλίου για τη θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεωνγια τον χαρακτηρισµό και το καθεστώς υπηκόων τρίτων χωρώνκαι απατρίδων προσώπων ως προσφύγων ή ως προσώπων πουχρήζουν διεθνούς προστασίας για άλλους λόγους ].
Άρθρο 30
Χαρακτηρισµός χωρών ως ασφαλών χωρών καταγωγής
1.Τα κράτη µέλη µπορούν να θεωρήσουν µια τρίτη χώρα ως
ασφαλή χώρα καταγωγής για την εξέταση αιτήσεων ασύλου µόνοσύµφωνα µε τις αρχές που διατυπώνονται στο παράρτηµα II.
2.Τα κράτη µέλη µπορούν να διατηρήσουν σε ισχύ ή να θεσπί-
σουν νοµοθεσία που προβλέπει τον χαρακτηρισµό των ασφαλώνχωρών καταγωγής µε νοµοθετικές ή κανονιστικές διατάξεις. Αυτέςοι νοµοθετικές ή κανονιστικές διατάξεις συνάδουν µε το άρθρο 31.
3.Τα κράτη µέλη στα οποία, κατά την έναρξη ισχύος της
παρούσας οδηγίας, ισχύουν νοµοθετικές ή κανονιστικές διατάξειςπου χαρακτηρίζουν ορισµένες χώρες ως ασφαλείς χώρες καταγωγήςκαι που επιθυµούν να τις διατηρήσουν σε ισχύ, τις κοινοποιούνστην Επιτροπή εντός έξι µηνών από την έκδοση της παρούσαςοδηγίας και κοινοποιούν κάθε περαιτέρω τροποποίησή τους το
ταχύτερο δυνατόν.
Τα κράτη µέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή το ταχύτερο δυνατόν
κάθε νοµοθετική ή κανονιστική διάταξη για τον χαρακτηρισµόχωρών ως ασφαλών χωρών καταγωγής µετάτην έκδοση της παρού-σας οδηγίας, καθώς και κάθε περαιτέρω τροποποίησή τους.
Τα κράτη µέλη δίδουν ειδικούς λόγους για τον χαρακτηρισµό
χωρών ως ασφαλών χωρών καταγωγής και για κάθε περαιτέρωαποκλεισµό ή προσθήκη µιας χώρας ως ασφαλούς χώρας καταγω-
γής.
Άρθρο 31
Εφαρµογή της έννοιας της ασφαλούς χώρας καταγωγής
Μια χώρα που είναι ασφαλής χώρα καταγωγής σύµφωνα µε τις
αρχές του παραρτήµατος IIµπορεί να θεωρηθεί ως ασφαλής
χώρα καταγωγής για συγκεκριµένο αιτούντα άσυλο µόνον εάναυτός έχει την υπηκοότητα της χώρας αυτής ή, σε περίπτωσηαπάτριδος, εάν είναι η χώρα της προηγούµενης συνήθους διαµονήςτου και δεν υπάρχουν λόγοι να θεωρηθεί ότι η χώρα αυτή δεν είναι
ασφαλής χώρα καταγωγής στη συγκεκριµένη περίπτωση τουαιτούντα.
ΤµήµαIV
Άρθρο 32
Αλλες περιπτώσεις που εξετάζονται σύµφωνα µε την ταχεία
διαδικασία
Τα κράτη µέλη µπορούν να εξετάσουν αίτηση ασύλου σύµφωνα µε
την ταχεία διαδικασία εφόσον:
α) ο αιτών χωρίς εύλογη αιτία παραπλάνησε τις αρχές όσον αφορά
την ταυτότητα ή την εθνικότητάτου, µε την παρουσίαση ψευ-δών πληροφοριών ή µε την απόκρυψη σχετικών πληροφοριώνπου µπορούσαν να επηρεάσουν αρνητικά την απόφαση ·
β) ο αιτών δεν έχει παράσχει πληροφορίες ώστε να αποδειχθεί µε
εύλογο βαθµό βεβαιότητας η ταυτότητα ή η εθνικότητα τουκαι υπάρχουν σοβαροί λόγοι ώστε να εκτιµάται ότι έχει κατα-
στρέψει ή πετάξει κακόπιστα ένα έγγραφο ταυτότητας ή ταξι-
διωτικό έγγραφο που θα βοηθούσε στον προσδιορισµό τηςταυτότητας ή της εθνικότητάς του ·
γ) ο αιτών προέβη σε εκουσίως ψευδείς ή απατηλές δηλώσεις που
είναι σηµαντικές για την έκβαση της αίτησής τους όσον αφοράτα αποδεικτικάστοιχεία που παρουσίασε για να υποστηρίξει τηναίτηση ασύλου του ·
δ) ο αιτών έχει υποβάλει µεταγενέστερη αίτηση στην οποία δεν
επικαλείται κανένα νέο κρίσιµο πραγµατικό στοιχείο σχετικάµετην προσωπική του κατάσταση ή την κατάσταση στη χώρακαταγωγής του ·
ε) ο αιτών χωρίς εύλογη αιτία παρέλειψε να υποβάλει την αίτησή
του πρωτύτερα, ενώ είχε κάθε δυνατότητα να το πράξει καιυποβάλει την αίτηση µόνο για να καθυστερήσει ή να ανατρέψειτην εκτέλεση προγενέστερης ή επικείµενης απόφασης που θαοδηγούσε στην αποβολή του ·
στ) ο αιτών δεν συµµορφώθηκε µε τις υποχρεώσεις που αναφέρο -
νται στα άρθρα 16 και 20 παράγραφος 1 της παρούσας οδη-γίας·
ζ) ο αιτών εισήλθε παράνοµα στο έδαφος κράτους µέλους ή παρέ-
τεινε παράνοµα τη παραµονή του και χωρίς εύλογη αιτία δεν
παρουσιάστηκε στις αρχές το ταχύτερο δυνατόν, λαµβανοµένωνυπόψη των συνθηκών της εισόδου του ·
η) ο αιτών αποτελεί κίνδυνο για την ασφάλεια του κράτους
µέλους ή συνιστάκίνδυνο για την κοινότητα αυτού του κρά -τους µέλους, διότι έχει καταδικαστεί µε τελεσίδικη απόφαση γιαιδιαιτέρως σοβαρό αδίκηµα.
Η αίτηση µπορεί να απορριφθεί µόνο εάν η αποφαινόµενη αρχή έχει
αποδείξει ότι ο αιτών δεν έχει δικαιολογηµένο φόβο δίωξης δυνάµειτης οδηγίας του Συµβουλίου ...[Πρόταση οδηγίας του Συµβου-
λίου για τη θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων για τον χαρακτηρισµόκαι το καθεστώς υπηκόων τρίτων χωρών και απάτριδων προσώπωνως προσφύγων ή ως προσώπων που χρήζουν διεθνούς προστασίαςγια άλλους λόγους ].EL C 291E/166 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
ΤµήµαV
Άρθρο 33
Μεταγενέστερες αιτήσεις
1.Τα κράτη µέλη µπορούν να θεσπίζουν ή να διατηρούν ειδική
διαδικασία που να περιλαµβάνει την προκαταρκτική εξέταση που
αναφέρεται στην παράγραφο 2, όταν ένα πρόσωπο υποβάλει µετα-
γενέστερη αίτηση ασύλου:
α) µετάτην απόσυρση της προηγούµενης αίτησής του δυνά µει των
άρθρων 19 ή 20 ή
β) µετάτη λήψη τελικής απόφασης σχετικής µε την προηγούµενη
αίτησή του.
2.Η µεταγενέστερη αίτηση ασύλου υποβάλλεται κατ' αρχήν σε
προκαταρκτική εξέταση προκειµένου να καθοριστεί εάν µετά την
ανάκληση της προηγούµενης αίτησης ή µετά την τελική απόφαση
επί της αίτησης:
α) µεταβλήθηκε η προσωπική ή η νοµική κατάσταση του αιτούντα ·
β) υπάρχουν νέες πληροφορίες που υποδεικνύουν ότι θα µπορούσε
να ληφθεί ή να έχει ληφθεί περισσότερο ευνοϊκή απόφαση γιατον αιτούντα ·
γ) η απόφαση αναφορικάµε την προηγούµενη αίτηση ασύλου
ελήφθη επί µη ορθής ή εσφαλµένης βάσης ·
δ) υπάρχουν άλλοι λόγοι σύµφωνα µε το εθνικό δίκαιο για την
περαιτέρω εξέταση της µεταγενέστερης αίτησης.
Εάν ένας από τους λόγους που περιγράφονται στα στοιχεία α), β),
γ) και δ) ισχύει και ο ενδιαφερόµενος αιτών, χωρίς υπαιτιότητάτου,δεν µπόρεσε να επικαλεσθεί τους λόγους που αναφέρονται σε αυτήτην παράγραφο, ιδίως µε την άσκηση δικαστικής προσφυγής, ηαίτηση θα εξετασθεί περαιτέρω σύµφωνα µε το Κεφάλαιο II.
Άρθρο 34
∆ιαδικαστικοί κανόνες
1.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι αιτούντες άσυλο των
οποίων η αίτηση υπόκειται σε προκαταρκτική εξέταση σύµφωναµε το άρθρο 33 να απολαµβάνουν των εγγυήσεων που απαριθµού -
νται στο άρθρο 9.
2.Τα κράτη µέλη µπορούν να θεσπίζουν στην εθνική τους
νοµοθεσία κανόνες για την προκαταρκτική εξέταση σύµφωνα µετο άρθρο 33. Οι κανόνες αυτοί µπορούν µεταξύ άλλων:
α) να υποχρεώνουν τον ενδιαφερόµενο αιτούντα να υποδεικνύει τα
πραγµατικάδεδοµένα και να παρέχει αποδεικτικάστοιχεία πουνα δικαιολογούν τη νέα διαδικασία ·
β) να απαιτούν την υποβολή των νέων πληροφοριών από τον
ενδιαφερόµενο αιτούντα εντός προθεσµίας από τη στιγµήκατάτην οποία διέθετε τις εν λόγω πληροφορίες ·
γ) να επιτρέπουν τη διεξαγωγή της προκαταρκτικής εξέτασης µόνο
βάσει γραπτών παρατηρήσεων χωρίς προσωπική συνέντευξη.
Οι κανόνες δεν καθιστούν αδύνατη την πρόσβαση των αιτούντων
άσυλο σε νέα διαδικασία ούτε οδηγούν στην ακύρωση στην πράξηή στο σοβαρό περιορισµό της πρόσβασης αυτής.3.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε:
α) η αποφαινόµενη αρχή που έχει λάβει την απόφαση για την
προηγούµενη αίτηση να είναι υπεύθυνη για την προκαταρκτικήεξέταση·
β) ο αιτών να ενηµερώνεται µε κατάλληλο τρόπο για την έκβαση
της προκαταρκτικής εξέτασης και, στην περίπτωση που η αίτησηδεν θα εξετασθεί περαιτέρω, για τους λόγους και για τις δυνα-τότητες άσκησης προσφυγής ·
γ) εάν ισχύει µία από τις περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο
33 παράγραφος 2, η αποφαινόµενη αρχή να εξετάζει περαιτέρωτη µεταγενέστερη αίτηση σύµφωνα µε τις διατάξεις του Κεφα-λαίουIIτο ταχύτερο δυνατόν.
ΤµήµαVI
Άρθρο 35
∆ιαδικασίες στα σύνορα
1.Με την επιφύλαξη των διατάξεων αυτού του άρθρου, τα
κράτη µέλη µπορούν να διατηρούν σύµφωνα µε τις νοµοθετικέςή κανονιστικές διατάξεις που ισχύουν κατά την έκδοση της παρού-σας οδηγίας, ειδικές διαδικασίες προκειµένου να αποφασισθεί στα
σύνορα η είσοδος στο έδαφός των αιτούντων άσυλο που έχουν
φθάσει και υπέβαλαν αίτηση ασύλου, στο µέτρο που αυτές οινοµοθετικές ή κανονιστικές διατάξεις συνάδουν µε τα άρθρα 5,6, 8 παράγραφος 2, 13 παράγραφος 1, 14 παράγραφος 1, 14παράγραφος 2, 15, 17, 21 και 22.
2.Επίσης, η διαδικασία αυτή µπορεί να εφαρµοστεί σε αιτούντες
άσυλο που φθάνουν στις ζώνες διέλευσης αερολιµένων και λιµένων.
3.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι νοµοθετικές ή κανονιστικές
διατάξεις να θεσπίζουν κανόνες για αυτές τις ειδικές διαδικασίες
όσον αφοράτην εξέταση των αιτήσεων και την απόφαση για την
αίτηση, την πρόσβαση σε νοµική συνδροµή και εκπροσώπηση, τηδιαδικασία, διάρκεια και τις συνθήκες κράτησης καθώς και τιςπροθεσµίες που ισχύουν.
4.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε η απόφαση άρνησης εισόδου
στο έδαφος κράτους µέλους για αιτία που απορρέει από την αίτηση
ασύλου να λαµβάνεται εντός δύο εβδοµάδων, ενώ να µπορεί ναδοθεί παράταση της προθεσµίας όχι πάνω από δύο εβδοµάδεςκατόπιν συµφωνίας του αρµόδιου δικαιοδοτικού οργάνου σύµφωναµε διαδικασία που προβλέπεται από το δίκαιο.
5.Η µη συµµόρφωση µε τις προθεσµίες που προβλέπεται στην
παράγραφο 4 οδηγεί στη χορήγηση του δικαιώµατος εισόδου στοέδαφος του κράτους µέλους στον αιτούντα άσυλο προκειµένου ναγίνει η διεκπεραίωση της αίτησής του σύµφωνα µε άλλες διατάξειςτης παρούσας οδηγίας. Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι αιτούντεςάσυλο, στους οποίους δεν επιτράπηκε η είσοδος σύµφωνα µε αυτήτη διαδικασία, να απολαµβάνουν των εγγυήσεων που αναφέρονταιστο Κεφάλαιο IV.
6.Η άρνηση εισόδου στο έδαφος δεν µπορεί να υπερισχύσει της
απόφασης για την αίτηση ασύλου, εκτός εάν βασίζεται στην απόρ-ριψη της αίτησης ασύλου µετάτην εξέταση της υπόθεσης βά σειτων πραγµατικών δεδοµένων από αρχές που είναι αρµόδιες στοτοµέα του δικαίου του ασύλου και των προσφύγων.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/167
ΤµήµαVII
Άρθρο 36
Ανάκληση ή ακύρωση του καθεστώτος του πρόσφυγα
Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε να µπορεί να ξεκινήσει εξέταση για
την ανάκληση ή την ακύρωση του καθεστώτος του πρόσφυγα
συγκεκριµένου προσώπου όταν έρχονται στο φως πληροφορίες
που υποδεικνύουν ότι υπάρχουν λόγοι για την εκ νέου µελέτητου κύρους του καθεστώτος του πρόσφυγα.
Άρθρο 37
∆ιαδικαστικοί κανόνες
1.Όταν σε ένα κράτος µέλος η αποφαινόµενη αρχή µελετά εκ
νέου το χαρακτηρισµό κάποιου ως πρόσφυγα, η ακύρωση ή ανά-
κληση του καθεστώτος του πρόσφυγα εξετάζεται σύµφωνα µε τηντακτική διαδικασία βάσει των διατάξεων της παρούσας οδηγίας.
Όταν σε ένα κράτος µέλος ένα δικαστήριο ή άλλο όργανο µελετά
εκ νέου τον χαρακτηρισµό κάποιου ως πρόσφυγα, η ακύρωση ήανάκληση του καθεστώτος του πρόσφυγα εξετάζεται σύµφωνα µετους ίδιους όρους όπως η επανεξέταση των αποφάσεων που λήφθη-καν σύµφωνα µε την τακτική διαδικασία.
2.Τα κράτη µέλη µπορούν να αποκλίνουν από τα άρθρα 9 έως
12 όταν είναι τεχνικάαδύνατο για την αρµόδια αρχή να συµµορ-φωθεί µε τις διατάξεις των άρθρων αυτών.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ IV
∆ΙΑ∆ΙΚΑΣΙΑ ΠΡΟΣΦΥΓΗΣ
Άρθρο 38
∆ικαίωµα πραγµατικής προσφυγής ενώπιον δικαστηρίου
1.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε οι αιτούντες άσυλο να έχουν
δικαίωµα πραγµατικής προσφυγής κατάαπόφασης που ελήφθη επίτης αίτησής τους για άσυλο ενώπιον δικαστηρίου.
2.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε η πραγµατική προσφυγή που
αναφέρεται στην παράγραφο 1 να περιλαµβάνει τη δυνατότηταεξέτασης τόσο των πραγµατικών όσο και των νοµικών ζητηµάτων.
3.Τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε:
α) η άρνηση της εκ νέου κίνησης της εξέτασης αίτησης µετά την
αναστολή της σύµφωνα µε τα άρθρα 19 και 20 και
β) η παράταση της προθεσµίας σύµφωνα µε το άρθρο 24µπορεί επίσης να υποβάλλεται σε εξέταση µέσω διαδικασιών δικα-
στικής προσφυγής.
Άρθρο 39
∆ιαδικασίες διοικητικής προσφυγής και δικαστικής προσφυ-
γής κατά αποφάσεων που ελήφθησαν µε τακτική διαδικασία
1.Τα κράτη µέλη επιτρέπουν στους αιτούντες άσυλο οι οποίοι
υποβάλουν δικαστική προσφυγή κατά απόφασης που ελήφθη µετην τακτική διαδικασία να παραµείνουν στο έδαφος του σχετικού
κράτους µέλους εκκρεµούσης της έκβασής της. Επίσης, τα κράτηµέλη επιτρέπουν στους αιτούντες άσυλο που υποβάλουν διοικητικήπροσφυγή κατάαπόφασης που ελήφθη µε την τακτική διαδικασίααπό διοικητική αρχή πριν την άσκηση δικαστικής προσφυγής ναπαραµένουν στο έδαφος του σχετικού κράτους µέλους εκκρεµού-σης της έκβασής της.
2.Τα κράτη µέλη µπορούν να παρεκκλίνουν από την παρά-
γραφο 1 δυνάµει των νοµοθετικών ή κανονιστικών διατάξεων που
ισχύουν κατάτην ηµεροµηνία έκδοσης της παρούσας οδηγίας.
3.Όπου η εθνική νοµοθεσία προβλέπει ότι δεν επιτρέπεται στον
αιτούντα άσυλο να παραµένει στο έδαφος του σχετικού κράτους
µέλους εν αναµονή της έκβασης της δικαστικής ή διοικητικής προ-σφυγής του, τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε ένα δικαστήριο να είναιαρµόδιο να αποφασίσει, είτε κατόπιν αιτήµατος του αιτούντα είτεαυτοδικαίως, εάν ή όχι ο αιτών αυτός µπορεί να παραµείνει στοέδαφος του σχετικού κράτους µέλους, λόγω της προσωπικής τουκατάστασης.
4.∆εν µπορεί να πραγµατοποιηθεί η απέλαση µέχρι να αποφα-
σίσει το δικαστήριο επί της υπόθεσης που αναφέρεται στην παρά-γραφο 3. Τα κράτη µέλη µπορούν να προβλέψουν εξαίρεση ότανέχει αποφασισθεί ότι, για λόγους εθνικής ασφάλειας ή δηµόσιαςτάξης, αποκλείεται η παραµονή του αιτούντα άσυλο στο έδαφοςτου σχετικού κράτους µέλους.
Άρθρο 40
∆ιαδικασίες διοικητικής προσφυγής και δικαστικής προσφυ-
γής κατά των αποφάσεων που ελήφθησαν µε ταχεία διαδικα-
σία
1.Τα κράτη µέλη θεσπίζουν στην εθνική τους νοµοθεσία τις
περιπτώσεις στις οποίες δεν επιτρέπεται στους αιτούντες άσυλοπου υπέβαλαν δικαστική προσφυγή κατάαπόφασης ή υπέβαλανδιοικητική προσφυγή κατάαπόφασης που ελήφθη σύµφωνα µετην ταχεία διαδικασία, να παραµείνουν στο έδαφος του σχετικούκράτους µέλους εκκρεµούσης της έκβασής της.
2.Σε αυτές τις περιπτώσεις, τα κράτη µέλη µεριµνούν ώστε ένα
δικαστήριο να είναι αρµόδιο να αποφασίσει, είτε κατόπιν αιτήµατοςτου αιτούντος είτε αυτοδικαίως, εάν ή όχι ο αιτών αυτός µπορεί να
παραµείνει στο έδαφος του σχετικού κράτους µέλους, λόγω της
προσωπικής του κατάστασης.
3.∆εν πραγµατοποιείται η απέλαση µέχρι να αποφασίσει το
δικαστήριο επί της υπόθεσης που αναφέρεται στην παράγραφο 2.Τα κράτη µέλη µπορούν να προβλέψουν εξαιρέσεις στις ακόλουθεςπεριπτώσεις:
α) όταν έχει αποφασισθεί ότι η αίτηση ασύλου είναι απαράδεκτη
όπως αναφέρεται στο άρθρο 25 ·
β) όταν ένα δικαστήριο έχει ήδη απορρίψει αίτηµα παραµονής στο
έδαφος του σχετικού κράτους µέλους του ενδιαφερόµενουαιτούντα άσυλο και έχει αποφασισθεί ότι, µετά την απόρριψηαυτή, δεν έχουν υποβληθεί νέα συναφή πραγµατικάπεριστατικάσε σχέση µε την προσωπική κατάσταση του αιτούντα ή τηςχώρας καταγωγής του ·EL C 291E/168 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
γ) όταν µια µεταγενέστερη αίτηση δεν θα εξετασθεί περαιτέρω
σύµφωνα µε το κεφάλαιο II,δυνάµει του άρθρου 33 ·
δ) όταν έχει αποφασισθεί ότι για λόγους εθνικής ασφαλείας ή
δηµόσιας τάξης αποκλείεται η παραµονή του αιτούντα άσυλοστα σύνορα, στις ζώνες διέλευσης αερολιµένων ή λιµένων ή στοέδαφος του σχετικού κράτους µέλους.
Άρθρο 41
Προθεσµίες και πεδίο της εξέτασης της διοικητικής προσφυ-
γής ή της δικαστικής προσφυγής
1.Τα κράτη µέλη θεσπίζουν:
α) εύλογες προθεσµίες για τη γραπτή κοινοποίηση της δικαστικής
προσφυγής και όπου εφαρµόζεται, για την υποβολή του αιτή-µατος διοικητικής προσφυγής ·αυτές οι προθεσµίες µπορεί να
είναι συντοµότερες από τη γραπτή κοινοποίηση της δικαστικήςπροσφυγής και την υποβολή των αιτηµάτων διοικητικής προ-σφυγής όσον αφορά τις αποφάσεις που λαµβάνονται σύµφωναµε την ταχεία διαδικασία ·
β) όλους τους άλλους απαραίτητους κανόνες για την υποβολή
δικαστικής προσφυγής και όπου εφαρµόζεται για την υποβολήαιτήµατος διοικητικής προσφυγής ·
γ) αρµοδιότητα βάσει της οποίας το δικαστήριο µπορεί είτε να
επιβεβαιώνει είτε να ακυρώνει την απόφαση της αποφαινόµενηςαρχής ή µπορεί να επιβεβαιώνει και να ακυρώνει την εν λόγωαπόφαση·
δ) κανόνες µε τους οποίους, εάν το δικαστήριο ακυρώσει από-
φαση, πρέπει είτε να παραπέµψει την υπόθεση στην αποφαινό-µενη αρχή για νέα απόφαση είτε να λάβει το ίδιο απόφαση ωςπρος την ουσία της αίτησης.
2.Τα κράτη µέλη θεσπίζουν τους όρους σύµφωνα µε τους
οποίους µπορεί να θεωρηθεί ότι ο αιτών σιωπηράανακά λεσε ήυπαναχώρησε από την διοικητική προσφυγή ή την δικαστική προ-
σφυγή του µαζί µε τους κανόνες για τη διαδικασία που ακολου-
θούνται σε αυτές τις περιπτώσεις.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ V
ΓΕΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΕΛΙΚΕΣ ∆ΙΑΤΑΞΕΙΣ
Άρθρο 42
Μη διάκριση
Τα κράτη µέλη εφαρµόζουν τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας
χωρίς να εισάγουν διακρίσεις λόγω φύλου, φυλής, εθνικότητας,ιδιότητας µέλους συγκεκριµένης κοινωνικής οµάδας, υγείας, χρώ-µατος, εθνοτικής ή κοινωνικής προέλευσης, γενετικών χαρακτηρι-στικών, γλώσσας, θρησκείας ή πεποιθήσεων, πολιτικών ή άλλωνφρονηµάτων, ιδιότητας µέλους εθνικής µειονότητας, περιουσίας,γέννησης, αναπηρίας, ηλικίας, γενετήσιου προσανατολισµού ήχώρας καταγωγής.Άρθρο 43
Κυρώσεις
Τα κράτη µέλη θεσπίζουν κυρώσεις για τις παραβάσεις των εθνικών
διατάξεων που θεσπίζονται κατ' εφαρµογή της παρούσας οδηγίαςκαι λαµβάνουν κάθε αναγκαίο µέτρο για να εξασφαλιστεί η επιβολήτους. Οι εν λόγω κυρώσεις πρέπει να είναι αποτελεσµατικές, ανά-λογες και αποτρεπτικές. Τα κράτη µέλη κοινοποιούν αυτές τιςδιατάξεις στην Επιτροπή το αργότερο µέχρι την ηµεροµηνία πουαναφέρεται στο άρθρο 41 και κάθε µεταγενέστερη τροποποίησή
τους το ταχύτερο δυνατόν.
Άρθρο 44
Έκθεση
Το αργότερο εντός δύο ετών από την ηµεροµηνία που ορίζεται στο
άρθρο 45, η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινο-βούλιο και στο Συµβούλιο σχετικάµε την εφαρµογή της παρούσαςοδηγίας στα κράτη µέλη και προτείνει τις τυχόν τροπολογίες πουείναι αναγκαίες. Τα κράτη µέλη αποστέλλουν στην Επιτροπή όλα ταπληροφοριακάστοιχεία που είναι χρήσιµα για την κατά ρτιση της ενλόγω έκθεσης. Μετάτην υποβολή της έκθεσης, η Επιτροπή υπο-βάλλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συµβούλιο σχε-
τικάµε την εφαρµογή της παρούσας οδηγίας στα κρά τη µέλη
τουλάχιστον ανά διετία.
Άρθρο 45
Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο
Τα κράτη µέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νοµοθετικές, κανονι-
στικές και διοικητικές διατάξεις προκειµένου να συµµορφωθούν µετην παρούσα οδηγία το αργότερο την 1η Ιανουαρίου 2005. Ενη-µερώνουν αµέσως την Επιτροπή σχετικά.
Όταν τα κράτη µέλη θεσπίζουν τις διατάξεις αυτές, οι τελευταίες
περιέχουν παραποµπή στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται απόπαρόµοια παραποµπή κατάτην επίσηµη δηµοσίευσή τους. Ο τρό-πος της παραποµπής καθορίζεται από τα κράτη µέλη.
Τα κράτη µέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείµενο των δια-
τάξεων της εθνικής νοµοθεσίας που θεσπίζουν στον τοµέα πουδιέπεται από την παρούσα οδηγία.
Άρθρο 46
Έναρξη ισχύος
Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ηµέρα µετάτη
δηµοσίευσή της στην Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοι-
νοτήτων.
Άρθρο 47
Παραλήπτες
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη µέλη.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/169
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I
ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΤΩΝ ΑΣΦΑΛΩΝ ΤΡΙΤΩΝ ΧΩΡΩΝ
I.Προϋποθέσεις χαρακτηρισµού
Μία χώρα θεωρείται ως ασφαλής τρίτη χώρα εάν πληροί τις ακόλουθες δύο προϋποθέσεις όσον αφορά τους αλλοδαπούς
υπηκόους ή τους απάτριδες στους οποίους εφαρµόζεται ο χαρακτηρισµός:
Α. τηρεί συστηµατικάτους κανόνες του διεθνούς δικαίου για την προστασία των προσφύγων ·
Β. τηρεί συστηµατικάτους βασικούς κανόνες του διεθνούς δικαίου για τα δικαιώµατα του ανθρώπου, από τους οποίους δεν
µπορεί να γίνει καµία παρέκκλιση σε καιρό πολέµου ή άλλου δηµόσιου κινδύνου που απειλεί τη ζωή του έθνους.
Α.Οι κανόνες του διεθνούς δικαίου για την προστασία των προσφύγων
1.Ασφαλής τρίτη χώρα είναι κάθε χώρα η οποία έχει επικυρώσει τη σύµβαση της Γενεύης, τηρεί τις διατάξεις της σύµβασης
αυτής σχετικάµε τα δικαιώµατα των προσώπων που αναγνωρίζονται και γίνονται δεκτάως πρόσφυγες και έχει θεσπίσει, όσοναφοράτα πρόσωπα που επιθυµούν να αναγνωριστούν και να γίνουν δεκτάως πρόσφυγες, διαδικασία σχετικάµε το ά συλο
σύµφωνα µε τις ακόλουθες αρχές:
—Η διαδικασία σχετικάµε το ά συλο προβλέπεται από τη νοµοθεσία.
—Οι αποφάσεις επί των αιτήσεων ασύλου λαµβάνονται αντικειµενικά και αµερόληπτα.
—Οι αιτούντες άσυλο επιτρέπεται να παραµείνουν στα σύνορα ή στο έδαφος χώρας για όσο χρονικό διάστηµα δεν έχει
ληφθεί απόφαση επί της αίτησης ασύλου που υπέβαλαν.
—Οι αιτούντες άσυλο έχουν δικαίωµα προσωπικής συνέντευξης, εν ανάγκη µε τη βοήθεια διερµηνέα.
—Οι αιτούντες άσυλο δεν στερούνται της δυνατότητας επικοινωνίας µε την Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για
τους Πρόσφυγες ή άλλες οργανώσεις που εργάζονται εξ' ονόµατός της βάσει συµφωνίας µε τη χώρα αυτή.
—Προβλέπεται προσφυγή σε ανώτερη διοικητική αρχή ή δικαστική προσφυγή κατάαπόφασης για κά θε αίτηση ασύλου ή
υπάρχει πραγµατική δυνατότητα για επανεξέταση της απόφασης αυτής.
—Η Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες ή άλλες οργανώσεις που εργάζονται εξ' ονόµατός της
βάσει συµφωνίας µε τη χώρα αυτή, έχουν κατά κανόνα πρόσβαση στους αιτούντες άσυλο και στις αρχές για να ζητήσουν
πληροφορίες σχετικά µε τις ατοµικές αιτήσεις, την πορεία της διαδικασίας και τις αποφάσεις που λαµβάνονται και, κατά
την άσκηση των εποπτικών τους αρµοδιοτήτων βάσει του άρθρου 35 της σύµβασης της Γενεύης, µπορούν να προβούνσε παραστάσεις ενώπιον των αρχών αυτών σχετικά µε τις ατοµικές αιτήσεις για άσυλο.
2.Κατάπαρέκκλιση των ανωτέρω, µία χώρα που δεν έχει επικυρώσει τη σύµβαση της Γενεύης µπορεί να θεωρηθεί ως ασφαλής
τρίτη χώρα εάν:
—τηρεί συστηµατικάτην αρχή της µη επαναπροώθησης, όπως ορίζεται στη Σύµβαση του Οργανισµού Αφρικανικής
Ενότητας της 10ης Σεπτεµβρίου 1969 που διέπει ορισµένες πτυχές των προσφυγικών προβληµάτων στην Αφρική καιέχει θεσπίσει όσον αφοράτα πρόσωπα που ζητούν ά συλο, για το σκοπό αυτό µία διαδικασία η οποία είναι σύµφωνη µε
τις προαναφερθείσες αρχές, ή
—έχει ακολουθήσει τα συµπεράσµατα της ∆ήλωσης της Καρθαγένης της 19ης-22ας Νοεµβρίου 1994 για τους πρό-
σφυγες, ώστε οι εθνικές νοµοθετικές και κανονιστικές της διατάξεις να ανταποκρίνονται στις αρχές και τα κριτήρια της
σύµβασης της Γενεύης και να παρέχεται ένα ελάχιστο επίπεδο µεταχείρισης στους πρόσφυγες, ή
—τηρεί συστηµατικάστην πρά ξη τους κανόνες της σύµβασης της Γενεύης σχετικάµε τα δικαιώµατα των προσώπων που
χρειάζονται διεθνή προστασία κατά την έννοια της σύµβασης αυτής και έχει θεσπίσει όσον αφορά τα πρόσωπα πουεπιθυµούν να προστατευθούν κατ' αυτό τον τρόπο διαδικασίας η οποία είναι σύµφωνη µε τις προαναφερθείσες αρχές, ή
—όπως αποδεικνύεται από την Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες συµµορφώνεται µε άλλο
τρόπο µε την ανάγκη διεθνούς προστασίας των προσώπων αυτών, είτε συνεργαζόµενη µε τη Ύπατη Αρµοστεία τωνΗνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες ή άλλων οργανώσεων που µπορεί να εργάζονται εξ' ονόµατός της ή µε άλλα µέσαπου θεωρούνται κατάλληλα για το σκοπό αυτό από την Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες.
Για τον σκοπό του µέρους Α, µια ασφαλής τρίτη χώρα είναι επίσης η χώρα που έχει επικυρώσει τη σύµβαση της Γενεύης και
παρόλο που δεν έχει (ακόµα) θεσπίσει διαδικασία σύµφωνα µε τις αρχές της παραγράφου 1, τηρεί συστηµατικά στην πράξητους κανόνες της σύµβασης της Γενεύης σχετικάµε τα δικαιώµατα των προσώπων που χρειά ζονται διεθνή προστασία κατάτην έννοια της σύµβασης αυτής όπως αποδεικνύεται από την Ύπατη Αρµοστεία των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες.
Β.Οι βασικοί κανόνες του διεθνούς δικαίου για τα δικαιώµατα του ανθρώπου
1.Κάθε χώρα που έχει επικυρώσει είτε την ευρωπαϊκή σύµβαση για την προάσπιση των δικαιωµάτων του ανθρώπου και των
θεµελιωδών ελευθεριών του 1950 (στο εξής αναφερόµενη ως «ευρωπαϊκή σύµβαση »)είτε τόσο το διεθνές σύµφωνο για τα
αστικάκαι πολιτικάδικαιώµατα του 1966 (στο εξής αναφερόµενο ως «διεθνές σύµφωνο »)όσο και τη σύµβαση κατάτων
βασανιστηρίων και άλλων τρόπων σκληρής, απάνθρωπης ή ταπεινωτικής µεταχείρισης ή τιµωρίας του 1984 (στο εξής
αναφερόµενη ως «σύµβαση κατάτων βασανιστηρίων »)και τηρεί συστηµατικάτους κανόνες που θεσπίζονται σε αυτές σχετικά
µε το δικαίωµα στη ζωή, την απαγόρευση των βασανιστηρίων και της σκληρής, απάνθρωπης ή ταπεινωτικής µεταχείρισης, τηςαπαγόρευσης της δουλείας ή ειλωτείας, την απαγόρευση της αναδροµικής ισχύος των ποινικών νόµων, το δικαίωµα να
αναγνωρίζεται κανείς ως πρόσωπο ενώπιον του νόµου, την απαγόρευση της φυλάκισης για το λόγο µόνο της αδυναµίας
εκπλήρωσης συµβατικής υποχρέωσης και την ελευθερία σκέψης, συνείδησης και θρησκείας.EL C 291E/170 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26.11.2002
2.Η τήρηση των κανόνων αυτών για τον χαρακτηρισµό µιας χώρας ως ασφαλούς τρίτης χώρας περιλαµβάνει επίσης την ύπαρξη
στη χώρα αυτή αποτελεσµατικών µέσων εννόµου προστασίας που εγγυώνται σε αυτούς τους αλλοδαπούς ή τους απάτριδες
τη µη αποβολή τους κατά παράβαση του άρθρου 3 της ευρωπαϊκής σύµβασης ή του άρθρου 7 του διεθνούς συµφώνου καιτου άρθρου 3 της σύµβασης κατά των βασανιστηρίων.
II.∆ιαδικασία χαρακτηρισµού
Κάθε γενική αξιολόγηση για να διαπιστωθεί εάν µια χώρα τηρεί αυτούς τους κανόνες ώστε να χαρακτηρισθεί ως ασφαλής τρίτη
χώρα γενικώς, ή όσον αφορά ορισµένους αλλοδαπούς ή απάτριδες ειδικότερα, πρέπει να βασίζεται σε µια πλειάδα (σειρά) πηγών
πληροφοριών, όπως εκθέσεις διπλωµατικών αποστολών, διεθνών και µη κυβερνητικών οργανώσεων και δηµοσιεύµατα του τύπου.
Τα κράτη µέλη µπορούν ιδιαίτερα να λαµβάνουν υπόψη τις πληροφορίες της Ύπατης Αρµοστείας των Ηνωµένων Εθνών για τουςΠρόσφυγες.
Η έκθεση σχετικάµε τη γενική αξιολόγηση αποτελεί δηµόσια κτήµα.Όπου τα κράτη µέλη αξιολογούν µόνο σε ατοµική απόφαση την ασφάλεια τρίτης χώρας όσον αφορά συγκεκριµένο αιτούντα, η
εν λόγω απόφαση δεν χρειάζεται να αιτιολογηθεί δυνάµει της γενικής αξιολόγησης που προβλέπεται ανωτέρω.
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II
ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΤΩΝ ΑΣΦΑΛΩΝ ΧΩΡΩΝ ΚΑΤΑΓΩΓΗΣ
I.Προϋποθέσεις χαρακτηρισµού
Μια χώρα θεωρείται ως ασφαλής χώρα καταγωγής, εάν τηρεί συστηµατικά τους βασικούς κανόνες του διεθνούς δικαίου για τα
δικαιώµατα του ανθρώπου από τους οποίους δεν µπορεί να γίνει καµία παρέκκλιση σε καιρό πολέµου ή άλλου δηµόσιου
κινδύνου που απειλεί τη ζωή του έθνους και
Α. έχει δηµοκρατική δοµή και σέβεται συστηµατικάτα ακόλουθα δικαιώµατα: το δικαίωµα στην ελευθερία σκέψης, συνείδησης
και θρησκείας, το δικαίωµα στην ελευθερία έκφρασης, το δικαίωµα στην ελευθερία του συνέρχεσθαι ειρηνικώς και στηνελευθερία του συνεταιρίζεσθαι, συµπεριλαµβανοµένου του δικαιώµατος ίδρυσης συνδικάτων και προσχώρησης σε αυτά και
το δικαίωµα της συµµετοχής στην κυβέρνηση άµεσα ή µέσω ελεύθερα εκλεγόµενων αντιπροσώπων ·
Β. επιτρέπει να ελέγχεται από διεθνείς οργανισµούς και ΜΚΟ ο εκ µέρος της σεβασµός των δικαιωµάτων του ανθρώπου ·
Γ. αποτελεί κράτους δικαίου και σέβεται συστηµατικά τα ακόλουθα δικαιώµατα: το δικαίωµα στην προσωπική ελευθερία και
ασφάλεια, το δικαίωµα να αναγνωρίζεται κανείς ως πρόσωπο ενώπιον του νόµου και την ισότητα ενώπιον του νόµου ·
∆. προβλέπει κατάκανόνα αποτελεσµατικάµέσα έννοµης προστασίας κατάτων παραβιά σεων αυτών των αστικών και πολιτικών
δικαιωµάτων και εν ανάγκη έκτακτα µέσα έννοµης προστασίας ·
Ε. αποτελεί σταθερή χώρα.
II.∆ιαδικασία καθορισµού
Κάθε γενική αξιολόγηση για να διαπιστωθεί εάν µια χώρα τηρεί αυτούς τους κανόνες ώστε να χαρακτηρισθεί ως ασφαλής χώρα
καταγωγής πρέπει να βασίζεται σε µια πλειάδα (σειρά) πηγών πληροφοριών, όπως εκθέσεις διπλωµατικών αποστολών, διεθνώνκαι µη κυβερνητικών οργανώσεων και δηµοσιεύµατα του τύπου. Τα κράτη µέλη µπορούν ιδιαίτερα να λαµβάνουν υπόψη τιςπληροφορίες της Ύπατης Αρµοστείας των Ηνωµένων Εθνών για τους Πρόσφυγες.
Η έκθεση σχετικάµε τη γενική αξιολόγηση αποτελεί δηµόσια κτήµα.
Όπου τα κράτη µέλη αξιολογούν µόνο σε ατοµική απόφαση την ασφάλεια µιας χώρας καταγωγής όσον αφορά συγκεκριµένο
αιτούντα, η εν λόγω απόφαση δεν χρειάζεται να αιτιολογηθεί δυνάµει της γενικής αξιολόγησης που προβλέπεται ανωτέρω.EL 26.11.2002 Επίσηµη Εφηµερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων C 291E/171