Πρόταση κανονισμού (ΕΚ) του Συμβουλίου σχετικά με την ανάπτυξη και την εδραίωση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου καθώς και με το σεβασμό των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών (97/C 282/11) COM(97) 357 τελικό - 97/0191(SYN)

(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 24 Ιουλίου 1997)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 130 Χ,

την πρόταση της Επιτροπής,

αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται από το άρθρο 189 Γ της συνθήκης, σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

Εκτιμώντας:

ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα όπως κατοχυρώνονται με την ευρωπαϊκή σύμβαση για την προστασία των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των θεμελιωδών ελευθεριών που υπογράφηκε στη Ρώμη στις 4 Νοεμβρίου 1950, και όπως προκύπτουν από τις κοινές συνταγματικές παραδόσεις των κρατών μελών, ως γενικές αρχές του κοινοτικού δικαίου, πράγμα που διαλαμβάνεται στο άρθρο ΣΤ παράγραφος 2 της συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση 7

ότι η δράση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας στον τομέα της συνεργασίας για την ανάπτυξη συμβάλλει στο γενικό στόχο της ανάπτυξης και της εδραίωσης της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου, καθώς και στο στόχο του σεβασμού των ανθρώπινων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, όπως θεσπίζεται στο άρθρο 130 Υ παράγραφος 2 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 7

ότι η δράση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας σε θέματα προώθησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών, εγγράφεται στο πλαίσιο της τήρησης των αρχών του καθολικού και αδιαίρετου χαρακτήρα των δικαιωμάτων του ανθρώπου, που αποτελούν το σημείο στήριξης του διεθνούς συστήματος προστασίας των δικαιωμάτων του ανθρώπου 7

ότι η δράση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας σε θέματα προώθησης των ανθρώπινων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών, διαπνέεται από τις γενικές αρχές, όπως αυτές απορρέουν από την παγκόσμια διακήρυξη των δικαιωμάτων του ανθρώπου 7

ότι ενδείκνυται να θεωρείται ότι ο σεβασμός του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου αποτελεί μέρος των δικαιωμάτων του ανθρώπου κατά την έννοια του παρόντος κανονισμού 7 υπενθυμίζοντας επίσης τις συμβάσεις της Γενεύης του 1949 και το πρόσθετο πρωτόκολλό τους του 1977, τη σύμβαση της Γενεύης του 1951 για το καθεστώς των προσφύγων και τη σύμβαση του 1948 για την πρόληψη και την καταστολή του εγκλήματος γενοκτονίας, καθώς και τους λοιπούς κανόνες του συμβατικού και εθιμικού διεθνούς δικαίου 7

το ψήφισμα για τα δικαιώματα του ανθρώπου, τη δημοκρατία και την ανάπτυξη, που υιοθετήθηκε στις 28 Νοεμβρίου 1991 από το Συμβούλιο και τα κράτη μέλη που συνήλθαν στο πλαίσιο του Συμβουλίου, το οποίο προσδιορίζει τους προσανατολισμούς, τις διαδικασίες και συγκεκριμένες κατευθυντήριες γραμμές δράσης που αποβλέπουν στην προώθηση, παράλληλα με τα οικονομικά και κοινωνικά δικαιώματα, των πολιτικών και αστικών ελευθεριών δια μέσου ενός αντιπροσωπευτικού πολιτικού συστήματος βασιζόμενου στο σεβασμό των δικαιωμάτων του ανθρώπου 7

ότι η δράση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας σε θέματα προώθησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών διαμορφώνεται βάσει μιας θετικής και εποικοδομητικής προσέγγισης η οποία ανάγει τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις δημοκρατικές αρχές σε θέμα κοινού ενδιαφέροντος για την Κοινότητα και τους εταίρους της, καθώς και στοιχείο του διαλόγου που μπορεί να οδηγήσει σε πρωτοβουλίες με τις οποίες να προωθείται πραγματικά ο σεβασμός τους 7

ότι αυτή η θετική προσέγγιση αντανακλάται στην εφαρμογή δράσεων στήριξης των διαδικασιών εκδημοκρατισμού, ενίσχυσης τους κράτους δικαίου και ανάπτυξης μιας πλουραλιστικής και δημοκρατικής κοινωνίας των πολιτών, καθώς και στην εφαρμογή των μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης, που αποβλέπουν ιδίως στην πρόληψη των συγκρούσεων, στην ενίσχυση των προσπαθειών ειρήνης και την καταπολέμηση της ατιμωρησίας 7

ότι είναι κατά συνέπεια ουσιώδους σημασίας να χρησιμοποιούνται τα χρηματοδοτικά μέσα στήριξης των θετικών δράσεων στους τομείς αυτούς για κάθε χώρα με συνοχή προς τα γεωγραφικά προγράμματα και τα άλλα αναπτυξιακά μέσα έσι ώστε να αυξάνονται ο αντίκτυπος και η αποτελεσματικότητά τους 7

ότι οι δράσεις αυτές στρέφονται κατά κύριο λόγο προς κοινωνικές ομάδες όπως τα παιδιά, οι γυναίκες, οι μετανάστες, οι μειονότητες, τα εκτοπιζόμενα πρόσωπα, οι ιθαγενείς πληθυσμοί, οι κρατούμενοι και τα θύματα βασανισμών 7

ότι η κοινοτική υποστήριξη του εκδημοκρατισμού, του σεβασμού των αρχών του κράτους δικαίου στο πλαίσιο ενός πολιτικού καθεστώτος που να σέβεται τις θεμελιώδεις ελευθερίες του ατόμου, συμβάλλει στην πραγμάτωση των στόχων που εγγράφονται στο πλαίσιο των διαφόρων συμφωνιών που συνάπτει η Ευρωπαϊκή Κοινότητα με τους εταίρους της, με τις οποίες συμφωνίες τα ανθρώπινα δικαιώματα και οι δημοκρατικές αρχές ανάγονται σε ουσιώδες στοιχείο των σχέσεων των μερών 7

ότι τα κράτη, που είναι κατά κύριο λόγο υπεύθυνα για τη δημοκρατική οικοδόμηση και την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αποτελούν τους πρωταρχικούς εταίρους της κοινοτικής δράσης 7

ότι είναι ανάγκη να ενισχυθούν τα στοιχεία αναγνώρισης της κοινοτικής δράσης υπέρ των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των δημοκρατικών αρχών 7

ότι είναι ουσιώδες να βελτιωθεί η ποιότητα, ο αντίκτυπος, ο ευδιάκριτος χαρακτήρας και η συνέχεια των παρεμβάσεων, ιδίως με τη πρόβλεψη της δυνατότητας να καταρτίζονται πολυετή προγράμματα προώθησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών τα οποία θα έχουν προπαρασκευαστεί σε συμφωνία με τις αρχές της ενδιαφερόμενης χώρας μέσα σε πνεύμα εταιρικής σχέσης, λαμβανομένων υπόψη των πολιτιστικών ευαισθησιών και των ειδικών αναγκών της χώρας 7

ότι η εφαρμογή μιας αποτελεσματικής, συνεκτικής και ορατής δράσης προϋποθέτει ότι τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της δράσης υπέρ των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των δημοκρατικών αρχών λαμβάνονται υπόψη και συγκεκριμενοποιούνται ιδίως με τον καθορισμό ευέλικτων, διαφανών και ταχειών διαδικασιών για τη λήψη αποφάσεων όσον αφορά τη χρηματοδότηση δράσεων και έργων στον τομέα αυτό 7

ότι είναι ουσιώδες να διατηρούμε διαθέσιμο κάποιο δυναμικό ταχείας αντίδρασης για την αντιμετώπιση εκτάκτων καταστάσεων ή καταστάσεων ιδιαιτέρας σημασίας, ώστε να ενισχύεται η αξιοπιστία και η αποτελεσματικότητα της κοινοτικής εμπλοκής και δέσμευσης σε θέματα προαγωγής των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών στις χώρες στις οποίες θα έχουν εκδηλωθεί τέτοιες καταστάσεις 7

ότι, ειδικότερα ακόμη όσον αφορά τις διαδικασίες χορήγησης επιδοτήσεων και αξιολόγησης των σχεδίων, είναι σκόπιμο να λαμβάνεται υπόψη, τηρούμενου του δημοσιονομικού κανονισμού και της αρχής της δημοσιονομικής διαφάνειας, η ιδιαιτερότητα των αποδεκτών της κοινοτικής ενίσχυσης στον τομέα αυτό, ιδίως του μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα των δραστηριοτήτων τους, των κινδύνων που διατρέχουν τα μέλη τους, που συχνά πρόκειται για εθελοντές που ενεργούν σε περιβάλλοντα ενίοτε εχθρικά, και του μικρού περιθωρίου δράσης τους, από την άποψη των ιδίων πόρων τους 7

ότι οι αποφάσεις οι σχετικές με τη χορήγηση χρηματοδοτικής στήριξης σε σχέδια προώθησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών, λαμβάνονται κατά τρόπο αμερόληπτο, τηρουμένης της αρχής της ελλείψεως διακρίσεων βάσει διαφορών φυλετικού, θρησκευτικού, πολιτιστικού, κοινωνικού ή εθνικού χαρακτήρα έναντι των οργανισμών που ευεργετούνται από την κοινοτική στήριξη και έναντι των προσώπων ή ομάδων προσώπων που αποτελούν τους αποδέκτες των χρηματοδοτούμενων σχεδίων, και επίσης ότι οι αποφάσεις αυτές δεν θα πρέπει να κατευθύνονται από ή να υπόκεινται σε σκεπτικό πολιτικής φύσεως 7

ότι πρέπει να καθοριστούν οι λεπτομέρειες εφαρμογής και διαχείρισης της κοινοτικής ενίσχυσης για την προαγωγή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών, ενίσχυση που χρηματοδοτείται από τον γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I Στόχοι και γενικές κατευθύνσεις της δράσης για το σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών

Άρθρο 1

Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα συμβάλλει στην πραγματοποίηση των δράσεων που αποβλέπουν στην ανάπτυξη και την εδραίωση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου, περιλαμβανομένης της χρηστής διαχείρισης των δημοσίων υποθέσεων, καθώς και στο σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών, σύμφωνα με τους γενικούς όρους που θεσπίζονται με τον παρόντα κανονισμό.

Άρθρο 2

Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα στηρίζει τις δράσεις εκείνες που έχουν ιδίως ως αντικείμενο:

α) την προώθηση των οικονομικών, κοινωνικών και πολιτιστικών δικαιωμάτων καθώς και των αστικών και πολιτικών δικαιωμάτων, όπως αυτά διατυπώνονται στην Παγκόσμια Διακήρυξη για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου 7

β) τη στήριξη των διαδικασιών μετάβασης προς τη δημοκρατία, περιλαμβανομένης της διεξαγωγής ελεύθερων και τακτικών εκλογών 7 την εκπαίδευση παρατηρητών στον τομέα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των εκλογικών διαδικασιών 7

γ) την προαγωγή ή την ενίσχυση του κράτους δικαίου, ιδίως με δράσεις στήριξης της ανεξαρτησίας της δικαστικής εξουσίας και ενίσχυσης της εξουσίας αυτής (άσκηση του έργου της δικαιοσύνης, μεταχείριση των εγκληματιών, πρόληψη των αδικημάτων) καθώς και των δραστηριοτήτων των κοινοβουλίων και των άλλων δημοκρατικά εκλεγμένων οργάνων 7 τη στήριξη των θεσμικών και νομοθετικών μεταρρυθμίσεων 7

δ) την ενίσχυση των τοπικών, εθνικών, περιφερειακών ή διεθνών θεσμών που ασκούν δραστηριότητες σε σχέση με την προστασία ή την προώθηση των δικαιωμάτων του ανθρώπου, ιδίως τη στήριξη των «διαμεσολαβητών» (Ombudsmen), των «επιτροπών για τα ανθρώπινα δικαιώματα» και των διεθνών ποινικών δικαστηρίων 7

ε) την προώθηση μιας πλουραλιστικής κοινωνίας των πολιτών, μέσω της ενισχύσεως των αναγκαίων θεσμών για την εξασφάλιση του πλουραλιστικού χαρακτήρα της κοινωνίας, περιλαμβανομένων των μη κυβερνητικών οργανισμών (MKO) 7

στ) την προώθηση της ανεξαρτησίας, του πλουραλισμού και της υπευθυνότητας των μέσων μαζικής ενημέρωσης 7 την ενίσχυση της ελευθερίας έκφρασης και της ελευθερίας του τύπου 7

ζ) την ενίσχυση της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της ευαισθητοποίησης στον τομέα των δικαιωμάτων του ανθρώπου 7

η) την προώθηση της ισότητας των ευκαιριών και των πρακτικών εκείνων που δεν συνεπάγονται διακρίσεις 7

θ) την προώθηση της διαφάνειας της διοίκησης και της χρηστής διαχείρισης των δημοσίων υποθέσεων, την ενίσχυση της καταπολέμησης κατά της διαφθοράς 7

ι) τη στήριξη μέτρων οικοδόμησης εμπιστοσύνης με στόχο την αποκατάσταση της ειρήνης 7 την προώθηση του σεβασμού του διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου από όλα τα εμπλεκόμενα μέρη 7

ια) την ενίσχυση των εθνικών προσπαθειών που κατατείνουν στην υπαγωγή των ενόπλων δυνάμεων στις πολιτικές αρχές και στην αποκατάσταση ενός σαφέστερου διαχωρισμού μεταξύ των καθηκόντων του στρατού και αυτών της αστυνομίας 7 την κατάρτιση και ευαισθητοποίηση στα δικαιώματα του ανθρώπου, για το προσωπικό των θεσμών αυτών 7 τη στήριξη των μέτρων που αποβλέπουν στην επανένταξη των αποστράτων στον ειρηνικό βίο 7

ιβ) την προστασία και την προαγωγή των δικαιωμάτων των πληθυσμιακών ομάδων - στόχων, ιδίως των παιδιών, των γυναικών, των μεταναστών, των εκτοπιζόμενων, των κρατουμένων και των θυμάτων βασανισμών, βιαιοπραγιών ή ένοπλων συγκρούσεων 7 τη στήριξη των πρωτοβουλιών που αποσκοπούν στην καταπολέμηση κάθε μορφής εκμετάλλευσης ή σωματεμπορίας, ιδίως γυναικών και παιδιών 7

ιγ) την προστασία των προσώπων που ανήκουν σε εθνικές, θρησκευτικές ή γλωσσικές μειονότητες, ιδίως των δικαιωμάτων τους και της πολιτιστικής τους ταυτότητας 7

ιδ) την προστασία των αυτόχθονων λαών, των δικαιωμάτων τους και του πολιτισμού τους.

Άρθρο 3

Η κοινοτική ενίσχυση δύναται επίσης να περιλαμβάνει τη χρηματοδότηση:

- των δράσεων ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης της κοινής γνώμης που έχουν ως αντικείμενο να διευρύνουν την επίγνωση της προβληματικής των δικαιωμάτων του ανθρώπου στο πλαίσιο της δράσης της Κοινότητας,

- των δράσεων που ανήκουν στον τομέα της τεχνικής βοήθειας και είναι αναγκαίες για τη θέση σε εφαρμογή των σχεδίων που τυγχάνουν κοινοτικής ενίσχυσης, περιλαμβανομένης της ανταλλαγής τεχνικών γνώσεων και εμπειριών μεταξύ των ευρωπαϊκών οργανισμών και των οργανισμών των τρίτων χωρών,

- των προπαρασκευαστικών μελετών ή σεμιναρίων για τη σκοπιμότητα, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των κοινοτικών δράσεων,

- των εξόδων αξιολόγησης των προσφορών και προπαρασκευής των έργων,

- των γενικού περιεχομένου μελετών που αφορούν την κοινοτική δράση στους εν λόγω τομείς,

- της αγοράς ή/και της προμήθειας κάθε προϊόντος ή υλικού απολύτως αναγκαίου για την εφαρμογή των δράσεων καθώς και των δαπανών προσωπικού, αλλοδαπού ή τοπικού, απασχολουμένου στην πραγματοποίηση των δράσεων αυτών,

- κάθε άλλης δαπάνης που συνδέεται με την εκτέλεση των δράσεων, περιλαμβανομένων εκείνων που αφορούν την προβολή των παρεχομένων ενισχύσεων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ II Οι λεπτομέρειες εφαρμογής της ενίσχυσης για την προαγωγή των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των δημοκρατικών αρχών

Άρθρο 4

1. Οι εταίροι που δύνανται να τύχουν οικονομικής ενισχύσεως δυνάμει του παρόντος κανονισμού είναι οι περιφερειακοί και διεθνείς οργανισμοί, οι μη κυβερνητικοί οργανισμοί, οι εθνικές διοικήσεις και δημόσιες υπηρεσίες, περιφερειακού και τοπικού επιπέδου, όπως και οι οργανώσεις με κοινοτική βάση, τα ιδρύματα και οι δημόσιοι ή ιδιωτικοί φορείς.

2. Οι χρηματοδοτούμενες από την Κοινότητα δράσεις, δυνάμει του παρόντος κανονισμού, τίθενται σε εφαρμογή από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, είτε κατόπιν αιτήσεως των εταίρων που αναφέρονται στο προηγούμενο εδάφιο, είτε με δική της πρωτοβουλία.

Άρθρο 5

Η ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας είναι ανοιχτή στους εταίρους που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού, και έχουν την κύρια έδρα τους σε ένα κράτος μέλος της Κοινότητας ή στις τρίτες χώρες που ευεργετούνται από την ενίσχυση της Κοινότητας, ενώ η έδρα αυτή θα πρέπει να αποτελεί το πραγματικό κέντρο για όλες τις αποφάσεις τις σχετικές με τις χρηματοδοτούμενες βάσει του παρόντος κανονισμού δράσεις. Κατ' εξαίρεση, η εν λόγω έδρα μπορεί να ευρίσκεται σε άλλη τρίτη χώρα.

Άρθρο 6

Λαμβανομένου παράλληλα υπόψη του θεσμικού και πολιτικού πλαισίου εντός του οποίου δραστηριοποιούνται οι εταίροι που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού, για τον προσδιορισμό του κατά πόσον ένας οργανισμός είναι επιλέξιμος ώστε να τύχει κοινοτικής χρηματοδότησης, λαμβάνονται υπόψη κυρίως τα ακόλουθα στοιχεία:

α) η πείρα την οποία διαθέτει στον τομέα της προώθησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δημοκρατικών αρχών 7

β) η ικανότητά του για διοικητική και οικονομική διαχείριση 7

γ) η τεχνική ικανότητά του και οι δυνατότητές του επιμελητείας σε σχέση με τη σχεδιαζόμενη δράση 7

δ) κατά περίπτωση, τα αποτελέσματα των δράσεων που ανέλαβε παλαιότερα και ειδικότερα ακόμη, αυτών που είχαν χρηματοδοτηθεί από την Κοινότητα 7

ε) η ικανότητά του να αναπτύσσει συνεργασία με άλλους φορείς της κοινωνίας των πολιτών στις ενδιαφερόμενες τρίτες χώρες 7

στ) η δέσμευση την οποία αναλαμβάνει, να υπερασπίζεται, να σέβεται και προωθεί χωρίς διακρίσεις, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τις δημοκρατικές αρχές.

Άρθρο 7

1. Η ενίσχυση χορηγείται στους εταίρους του άρθρου 4 παράγραφος 1 μόνον εφόσον αναλαμβάνουν τη δέσμευση να τηρούν τους όρους για τη χορήγηση και τη θέση σε εφαρμογή που τους κοινοποιούνται από την Επιτροπή.

2. Κάθε δράση που τυγχάνει κοινοτικής ενίσχυσης θα εκτελείται σύμφωνα με τους στόχους που προσδιορίζονται στην απόφαση χρηματοδότησης της Επιτροπής.

3. Η κοινοτική χρηματοδότηση δυνάμει του παρόντος κανονισμού θα έχει τη μορφή μη επιστρεπτέων ενισχύσεων.

4. Στο μέτρο στο οποίο οι δράσεις υλοποιούνται με τη σύναψη συμβάσεων χρηματοδότησης μεταξύ της Κοινότητας και των χωρών που ευεργετούνται από τις χρηματοδοτούμενες βάσει του παρόντος κανονισμού δράσεις, οι εν λόγω συμβάσεις προβλέπουν ότι δεν χρηματοδοτείται από την Κοινότητα η πληρωμή των φόρων, τελών και βαρών.

Άρθρο 8

1. Η συμμετοχή στις προσκλήσεις υποβολής προσφορών και στους διαγωνισμούς είναι ανοικτή επί ίσοις όροις σε όλα τα φυσικά και νομικά πρόσωπα των κρατών μελών και της χώρας υποδοχής. Είναι δυνατόν να διευρύνεται σε άλλες χώρες σε εξαιρετικές περιπτώσεις δεόντως αιτιολογημένες.

2. Οι προμήθειες πρέπει να προέρχονται από τα κράτη μέλη ή τη χώρα υποδοχής. Σε εξαιρετικές περιπτώσεις δεόντως αιτιολογημένες είναι δυνατόν να προέρχονται από άλλες χώρες.

Άρθρο 9

1. Για την πραγμάτωση των στόχων συνοχής και συμπληρωματικότητας, και με σκοπό να εξασφαλίζεται μια βέλτιστη αποτελεσματικότητα του συνόλου των δράσεων αυτών, η Επιτροπή δύναται να λαμβάνει όλα τα αναγκαία μέτρα συντονισμού, ιδίως:

α) την εγκαθίδρυση ενός συστήματος ανταλλαγής και συστηματικής ανάλυσης των στοιχείων που αφορούν τις χρηματοδοτούμενες δράσεις και των δράσεων εκείνων των οποίων η Κοινότητα και τα κράτη μέλη σχεδιάζουν την χρηματοδότηση 7

β) ένα συντονισμό στον τόπο στον οποίο εκτελούνται οι δράσεις, με τακτικές συνεδριάσεις ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των αντιπροσώπων της Επιτροπής και των κρατών μελών στην ενισχυόμενη χώρα.

2. Η Επιτροπή δύναται να λαμβάνει κάθε πρωτοβουλία που αποσκοπεί ώστε οι δράσεις που αναφέρονται στο άρθρο 1 του παρόντος κανονισμού να συντονίζονται και να ευρίσκονται σε συνοχή με αυτές των διεθνών και περιφερειακών οργανισμών και οργανώσεων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ III Διαδικασίες για την εφαρμογή των δράσεων υπέρ των δικαιωμάτων του ανθρώπου και των δημοκρατικών αρχών

Άρθρο 10

Η Επιτροπή αναλαμβάνει την επεξεργασία, την απόφαση και τη διαχείριση, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των αναφερόμενων στον παρόντα κανονισμό δράσεων, σύμφωνα με τις ισχύουσες δημοσιονομικές και άλλες διαδικασίες, και ιδίως σύμφωνα με αυτές του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Καθορίζει τους όρους διάθεσης, κινητοποίησης και θέσης σε εφαρμογή των ενισχύσεων που αναφέρονται στον παρόντα κανονισμό.

Άρθρο 11

1. Τηρουμένου του άρθρου 12, θεσπίζονται σύμφωνα με την προβλεπόμενη στο άρθρο 12 διαδικασία:

- οι αποφάσεις που αφορούν τις δράσεις εκείνες των οποίων η χρηματοδότηση δυνάμει του παρόντος κανονισμού υπερβαίνει τα 2 000 000 Ecu ανά δράση, καθώς και κάθε τροποποίηση των δράσεων αυτών που συνεπάγεται υπέρβαση ανώτερη του 20 % του αρχικά συμφωνηθέντος ποσού της σχετικής δράσης,

- τα προγράμματα δράσεων που προορίζονται να διαμορφώσουν ένα συνεκτικό πλαίσιο δράσης σε συγκεκριμένη χώρα ή περιοχή ή για ένα ιδιαίτερο θεματικό αντικείμενο, και στις οποίες οι διαπιστούμενες ανάγκες είναι διαρκούς φύσεως, ιδίως λόγω των διαστάσεων που έχουν προσλάβει και της πολυπλοκότητάς τους.

2. Η Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή που αναφέρεται στο άρθρο 12 για τις αποφάσεις χρηματοδότησης που σκοπεύει να πάρει και οι οποίες αφορούν έργα και προγράμματα δαπάνης κατώτερης των 2 εκατομμυρίων Ecu. Η ενημέρωση αυτή λαμβάνει χώρα το αργότερο μία εβδομάδα πριν από τη λήψη της απόφασης.

Άρθρο 12

1. Η Επιτροπή επικουρείται από μία συμβουλευτική επιτροπή συγκροτούμενη από αντιπροσώπους των κρατών μελών και προεδρευόμενη από τον αντιπρόσωπο της Επιτροπής.

2. Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στην επιτροπή πρόταση που περιλαμβάνει το σύνολο των σχεδίων. Η επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της επί της προτάσεως αυτής, εντός προθεσμίας την οποία ο πρόεδρος δύναται να καθορίσει σε συνάρτηση με την επείγουσα φύση του εξεταζόμενου ζητήματος, ενδεχομένως κατόπιν ψηφοφορίας.

Η γνώμη καταγράφεται στα πρακτικά 7 εξάλλου, κάθε κράτος μέλος έχει το δικαίωμα να ζητήσει να καταγραφεί η θέση του στα πρακτικά. Η Επιτροπή λαμβάνει δεόντως υπόψη τη γνώμη της επιτροπής. Ενημερώνει την επιτροπή για τον τρόπο με τον οποίο έλαβε υπόψη τη γνώμη της.

Άρθρο 13

1. Η Επιτροπή αποφασίζει διάφορες παρεμβάσεις ώστε να υπάρξει αποτελεσματική ανταπόκριση σε άμεσες και απρόβλεπτες ανάγκες συνδεόμενες:

- με την απότομη διακοπή της διαδικασίας εκδημοκρατισμού ή την εμφάνιση καταστάσεως κρίσεως ή εξαιρετικού και επικείμενου κινδύνου που να θίγει το σύνολο ή τμήμα του πληθυσμού μιας χώρας και να συνιστά σοβαρή απειλή για τη διαφύλαξη των θεμελιωδών δικαιωμάτων και ελευθεριών των ατόμων,

- με καταστάσεις μεμονωμένες και ευαίσθητες από την άποψη του σεβασμού των δημοκρατικών κανόνων, των αρχών του κράτους δικαίου και θεμελιωδών ελευθεριών.

2. Σχετικά με τις δράσεις που πληρούν τους πιο πάνω όρους:

- η Επιτροπή εκδίδει την απόφασή της,

- ενημερώνει γραπτώς τα κράτη μέλη εντός προθεσμίας ενός μηνός.

Άρθρο 14

Στο πλαίσιο της προαναφερόμενης στο άρθρο 12 επιτροπής πραγματοποιείται, μια φορά το χρόνο, ανταλλαγή απόψεων, βάσει εκθέσεως, εκ μέρους του αντιπροσώπου της Επιτροπής, των γενικών κατευθύνσεων των δράσεων που αναφέρονται στο άρθρο 1 του παρόντος κανονισμού, που προβλέπεται να διεξαχθούν το επόμενο έτος, καθώς και βάσει κάθε γενικής ή ειδικής φύσεως ζητήματος, σχετικού με την εξεταζόμενη κοινοτική ενίσχυση.

Άρθρο 15

Η Επιτροπή προβαίνει σε τακτικές αξιολογήσεις των δράσεων που χρηματοδοτούνται από την Κοινότητα δυνάμει του παρόντος κανονισμού, με σκοπό να διαπιστώνει κατά πόσον έχουν επιτευχθεί οι ορισθέντες από τις δράσεις αυτές στόχοι και για να προκύψουν οι κατευθυντήριες γραμμές βάσει των οποίων θα βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα των μελλοντικών δράσεων. Η Επιτροπή υποβάλλει στην επιτροπή περίληψη των αξιολογήσεων που πραγματοποιήθηκαν, τις οποίες, ενδεχομένως εξετάζει η τελευταία αυτή. Οι εκθέσεις αξιολόγησης τίθενται στη διάθεση των κρατών μελών που θα τις ζητήσουν.

Άρθρο 16

Κάθε συμφωνία ή σύμβαση χρηματοδότησης που συνάπτεται δυνάμει του παρόντος κανονισμού προβλέπει ιδίως ότι η Επιτροπή και το Ελεγκτικό Συνέδριο δύνανται να προβαίνουν σε ελέγχους επιτόπιους και στην έδρα των προαναφερόμενων στο άρθρο 4 παράγραφος 1 του παρόντος κανονισμού εταίρων, σύμφωνα με τους συνήθεις όρους που καθορίζονται από την Επιτροπή στο πλαίσιο των ισχυουσών διατάξεων, ειδικότερα αυτών του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Άρθρο 17

1. Μετά τη λήξη κάθε οικονομικού έτους, η Επιτροπή υποβάλλει ετήσια αίτηση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στην οποία περιλαμβάνεται η περίληψη των δράσεων που χρηματοδοτήθηκαν στη διάρκεια του εν λόγω έτους.

Η περίληψη περιέχει ιδίως στοιχεία που αφορούν τους φορείς βάσει των οποίων ετέθησαν σε εφαρμογή οι δράσεις που αναφέρονται στο άρθρο 1 του παρόντος κανονισμού.

Η έκθεση περιλαμβάνει επίσης συνοπτική παρουσίαση των αξιολογήσεων που πραγματοποιήθηκαν από εξωτερικούς φορείς, και κατά περίπτωση, προτείνει συγκεκριμένες δράσεις.

2. Η Επιτροπή ενημερώνει τα κράτη μέλη, το αργότερο εντός μηνός μετά τη λήψη της απόφασης για τις δράσεις και τα έργα που ενέκρινε, αναφέροντας τα ποσά, το χαρακτήρα τους, τη δικαιούχο χώρα και τους εταίρους.

Άρθρο 18

Η Επιτροπή θα υποβάλει τρία χρόνια μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, συνολική αξιολόγηση των δράσεων που χρηματοδοτήθηκαν από την Κοινότητα στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού, συνοδευόμενη από υποδείξεις σχετικά με το μέλλον του παρόντος κανονισμού και, ενδεχομένως, προτάσεις τροποποιήσεών του.

Άρθρο 19

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την τρίτη μέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.