Πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την ανάπτυξη των κοινοτικών ταχυδρομικών υπηρεσιών και τη βελτίωση της ποιότητας των παρεχόμενων υπηρεσιών (95/C 322/10) COM(95) 227 τελικό - 95/0221(COD)

(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 22 Νοεμβρίου 1995)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 57 παράγραφος 2, το άρθρο 66 και το άρθρο 100 Α,

το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 22ας Ιανουαρίου 1993 σχετικά με την Πράσινη Βίβλο για την ανάπτυξη της ενιαίας αγοράς των ταχυδρομικών υπηρεσιών (1),

το ψήφισμα του Συμβουλίου της 7ης Φεβρουαρίου 1994 σχετικά με την ανάπτυξη των κοινοτικών ταχυδρομικών υπηρεσιών (2),

την πρόταση της Επιτροπής,

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής,

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,

Εκτιμώντας:

1. ότι είναι σημαντικό να υιοθετηθούν μέτρα που αποσκοπούν στην εγκαθίδρυση της εσωτερικής αγοράς σύμφωνα με το άρθρο 7 Α της συνθήκης ΕΚ 7 ότι αυτή η αγορά συνεπάγεται ένα χώρο χωρίς εσωτερικά σύνορα, όπου θα διασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία εμπορευμάτων, προσώπων, υπηρεσιών και κεφαλαίων 7 2. ότι η εγκαθίδρυση της εσωτερικής αγοράς στον ταχυδρομικό κλάδο είναι σημαντική για την οικονομία και την οικονομική και κοινωνική συνοχή της Κοινότητας, καθώς οι ταχυδρομικές υπηρεσίες αποτελούν ένα ουσιώδες μέσο για την επικοινωνία και τις ανταλλαγές 7 3. ότι η Επιτροπή εξέδωσε στις 11 Ιουνίου 1992 ένα Πράσινο Βιβλίο σχετικά με την ανάπτυξη της ενιαίας αγοράς των υπηρεσιών ταχυδρομείου και στις 2 Ιουνίου 1993 μια ανακοίνωση προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - κατευθυντήριες γραμμές για την ανάπτυξη των κοινοτικών υπηρεσιών ταχυδρομείου 7 4. ότι η Επιτροπή προέβη σε εκτεταμένες δημόσιες διαβουλεύσεις επί των πτυχών των ταχυδρομικών υπηρεσιών που παρουσιάζουν κοινοτικό ενδιαφέρον 7 5. ότι η παρούσα διάσταση των καθολικών ταχυδρομικών υπηρεσιών, καθώς και οι συνθήκες υπό τις οποίες παρέχονται, ποικίλουν σημαντικά μεταξύ κρατών μελών και, ότι κυρίως οι επιδόσεις ως προς την ποιότητα της υπηρεσίας είναι εξαιρετικά άνισες μεταξύ κρατών μελών 7 6. ότι οι διασυνοριακοί δεσμοί δεν ανταποκρίνονται πάντοτε στις προσδοκίες των χρηστών και των ευρωπαίων πολιτών και ότι οι επιδόσεις ως προς την ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών στο πλαίσιο των κοινοτικών διασυνοριακών ταχυδρομικών υπηρεσιών, δεν είναι σήμερα καθόλου ικανοποιητικές 7 7. ότι οι ανισότητες που έχουν διαπιστωθεί στον τομέα των ταχυδρομείων παρουσιάζουν αξιοσημείωτες επιπτώσεις στους τομείς δραστηριοτήτων που εξαρτώνται ιδιαίτερα από τις ταχυδρομικές υπηρεσίες και αποτελούν τροχοπέδη για την εσωτερική συνοχή της Κοινότητας, διότι οι περιφέρειες που δεν απολαμβάνουν ταχυδρομικές υπηρεσίες ικανοποιητικής ποιότητας υστερούν, τόσο από άποψη αποστολής της αλληλογραφίας όσο και από άποψη διανομής των εμπορευμάτων 7 8. ότι, ήδη από τώρα, τα μέτρα που αποσκοπούν στην διασφάλιση ενός προοδευτικού ανοίγματος της αγοράς και η σωστή ισορροπία στην εφαρμογή αυτών των μέτρων απαιτούνται για να εξασφαλιστεί μέσα σε όλη την Κοινότητα, στο πλαίσιο του σεβασμού των υποχρεώσεων και των δικαιωμάτων των παρόχων καθολικής υπηρεσίας, η ελεύθερη παροχή των υπηρεσιών στον ίδιο τον τομέα των ταχυδρομείων 7 9. ότι, κατά συνέπεια, μια δραστηριότητα σε κοινοτικό επίπεδο που αποβλέπει σε μεγαλύτερη εναρμόνιση των προϋποθέσεων που διέπουν τον τομέα των ταχυδρομείων είναι αναγκαία και ότι, επομένως, πρέπει να θεσμοθετηθούν κοινοί κανόνες 7 10. ότι, σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, πρέπει να θεσμοθετηθεί σε κοινοτικό επίπεδο ένα πλαίσιο γενικών αρχών, αλλά και ότι ο καθορισμός των συγκεκριμένων όρων πρέπει να επαφίεται στα κράτη μέλη, τα οποία θα μπορούν να επιλέξουν το καθεστώς που αρμόζει καλύτερα στη δική τους ιδιαίτερη κατάσταση 7 11. ότι είναι ουσιώδες να εξασφαλιστούν σε κοινοτικό επίπεδο, καθολικές ταχυδρομικές υπηρεσίες που θα αντιστοιχούν σ' ένα ελάχιστο σύνολο υπηρεσιών καλής ποιότητας, που θα πρέπει να προσφέρονται σε όλα τα κράτη μέλη σε μια τιμή προσιτή για το σύνολο των χρηστών, ανεξάρτητα από τη γεωγραφική τους θέση στην Κοινότητα 7 12. ότι στόχος της καθολικής υπηρεσίας είναι να επιτρέπει σε όλους τους χρήστες εύκολη πρόσβαση στο ταχυδρομικό δίκτυο, προσφέροντας ιδιαίτερα επαρκή σταθερά σημεία επαφής και ικανοποιητικές συνθήκες ως προς τη συχνότητα συλλογής και διανομής 7 ότι η καθολική υπηρεσία πρέπει να παρέχεται σύμφωνα με τις θεμελιώδεις απαιτήσεις που διασφαλίζουν αδιάλειπτη λειτουργία και να προσαρμόζεται στις ανάγκες των χρηστών, να τους εγγυάται δε δίκαιη και χωρίς διακρίσεις μεταχείριση 7 13. ότι η καθολική υπηρεσία πρέπει να καλύπτει τόσο τις εθνικές όσο και τις διασυνοριακές υπηρεσίες 7 14. ότι οι χρήστες της καθολικής υπηρεσίας πρέπει να είναι κατάλληλα ενημερωμένοι για το φάσμα των προτεινόμενων υπηρεσιών, τις συνθήκες υπό τις οποίες παρέχονται και μπορούν να χρησιμοποιηθούν, καθώς και για τις τιμές τους 7 15. ότι φαίνεται δικαιολογημένο να διατηρηθεί ένα σύνολο ορισμένων υπηρεσιών οι οποίες μπορεί να προστατεύονται εφόσον τηρούνται οι κανόνες της συνθήκης και με την επιφύλαξη της εφαρμογής των κανόνων περί ανταγωνισμού, προκειμένου να καταστεί δυνατή η λειτουργία της καθολικής υπηρεσίας υπό συνθήκες οικονομικής ισορροπίας 7 16. ότι τα αντικείμενα αλληλογραφίας που ζυγίζουν 350 γραμμάρια και πλέον αντιπροσωπεύουν λιγότερο από το 2 % του όγκου και του 3 % των εσόδων των ταχυδρομείων από την επιστολική αλληλογραφία 7 ότι το κριτήριο της τιμής (πενταπλάσιο βασικό τιμολόγιο) θα επιτρέψει να γίνει καλύτερα η διάκριση μεταξύ προστατευομένων υπηρεσιών από τις υπηρεσίες κατεπειγόντων που είναι ήδη ελευθερωμένες 7 17. ότι θα πρέπει να αποκλειστεί από τις προστατευόμενες υπηρεσίες η διαφήμιση διά του ταχυδρομείου, που αποτελεί ξεχωριστό τμήμα της ταχυδρομικής αγοράς και ότι αντιπροσωπεύει, κατά μέσο κοινοτικό όρο 17 % του όγκου και 12 % των εσόδων των ταχυδρομείων για το επιστολικό ταχυδρομείο 7 ότι, ωστόσο, η διατήρηση της υπηρεσίας αυτής στον προστατευόμενο τομέα μπορεί, να αιτιολογηθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου του 2000, αν αυτό είναι απαραίτητο για την οικονομική ισορροπία του φορέα που παρέχει την καθολική υπηρεσία 7 ότι, πάντως, η Επιτροπή θα αποφασίσει, το αργότερο έως τις 30 Ιουνίου 1998 σχετικά με το ενδεχόμενο να μετατεθεί η ημερομηνία ελευθέρωσης λαμβάνοντας υπόψη ιδιαιτέρως τις οικονομικές, κοινωνικές και τεχνολογικές εξελίξεις που θα έχουν επισυμβεί στον τομέα και συνεκτιμώντας την οικονομική ισορροπία του φορέα της καθολικής υπηρεσίας 7 18. ότι θα πρέπει να αποκλειστεί από τις προστατευόμενες υπηρεσίες η διανομή της εισερχόμενης διασυνοριακής αλληλογραφίας που αντιπροσωπεύει κατά μέσο κοινοτικό όρο, 4 % του όγκου και 3 % των εσόδων των ταχυδρομείων για την επιστολική υπηρεσία 7 ότι, πάντως, η Επιτροπή θα αποφασίσει, το αργότερο έως τις 30 Ιουνίου 1998 σχετικά με το ενδεχόμενο να μετατεθεί η ημερομηνία ελευθέρωσης λαμβάνοντας υπόψη ιδιαιτέρως τις οικονομικές, κοινωνικές και τεχνολογικές εξελίξεις που θα έχουν επισυμβεί στον τομέα και συνεκτιμώντας την οικονομική ισορροπία του φορέα της καθολικής υπηρεσίας 7 19. ότι προβλέπεται γενική επανεξέταση σε όλη την έκταση του τομέα που προστατεύεται με ειδικά ή αποκλειστικά δικαιώματα, το αργότερο κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους 2000 7 20. ότι τα κράτη μέλη μπορούν να έχουν έννομο συμφέρον να αναθέσουν, για λόγους δημόσιας τάξης και ασφάλειας, την εγκατάσταση γραμματοκιβωτίων με προορισμό τη συλλογή ταχυδρομικών αντικειμένων σε δημόσιο χώρο σε έναν ή περισσότερους φορείς που αυτά ορίζουν, και ότι, για τους ίδιους λόγους, τους ανήκει ο καθορισμός του φορέα ή των φορέων που έχουν δικαίωμα να εκδίδουν γραμματόσημα που φέρουν το όνομα της χώρας 7 21. ότι οι ειδικές υπηρεσίες, όπως π.χ. η υπηρεσία επείγουσας διεκπεραίωσης αλληλογραφίας (η εν λόγω υπηρεσία εκτός από τη μεγαλύτερη ταχύτητα και αξιοπιστία κατά την συλλογή, μεταφορά και διανομή των αποστελλομένων αντικειμένων χαρακτηρίζεται από το ότι συμπληρωματικά προσφέρει εν όλω ή εν μέρει και τα ακόλουθα: εγγύηση παράδοσης σε καθορισμένη ημερομηνία, παραλαβή κατ' οίκον, επίδοση προσωπική στον παραλήπτη, δυνατότητα αλλαγής προορισμού και παραλήπτη κατά τη διάρκεια της διαδρομής, επιβεβαίωση στον αποστολέα της παραλαβής, παρακολούθηση των αποστολών, εξατομικευμένη εξυπηρέτηση των πελατών και παροχές υπηρεσιών ανάλογα με τις ανάγκες, τους) καθώς και οι νέες υπηρεσίες (υπηρεσίες διαχωριζόμενες από τις παραδοσιακές) και η ανταλλαγή εγγράφων, δεν αποτελούν μέρος της καθολικής υπηρεσίας και ότι, επομένως δεν υπάρχει λόγος να παρέχονται αποκλειστικά από τους φορείς παροχής της καθολικής υπηρεσίας 7 ότι τα προηγούμενα ισχύουν εξίσου για την αυτοεξυπηρέτηση (ανάληψη της εκτέλεσης των ταχυδρομικών υπηρεσιών από το φυσικό ή το νομικό πρόσωπο από το οποίο εκκινούν τα αντικείμενα της αλληλογραφίας ή ανάληψη της συλλογής και διαβίβασης των εν λόγω αντικειμένων από τρίτους που ενεργούν αποκλειστικά εξ ονόματος του εν λόγω προσώπου) η οποία δεν ανήκει στην κατηγορία των υπηρεσιών 7 22. ότι τα κράτη μέλη πρέπει να έχουν τη δυνατότητα να ρυθμίζουν στο έδαφός τους την παροχή των ταχυδρομικών υπηρεσιών για τις οποίες δεν ισχύουν αποκλειστικά δικαιώματα υπέρ των φορέων παροχής της καθολικής υπηρεσίας με διαδικασίας δήλωσης και, όπου δικαιολογείται, με διαδικασίες χορήγησης άδειας 7 ότι αυτές οι διαδικασίες πρέπει να είναι διαφανείς, να μην εισάγουν διακρίσεις και να βασίζονται σε αντικειμενικά κριτήρια 7 23. ότι τα κράτη μέλη πρέπει να διαθέτουν τη δυνατότητα να θέτουν, κατά περίπτωση, ως προϋπόθεση για τη χορήγηση αδειών την υποχρέωση παροχής καθολικής υπηρεσίας ή τη χρηματοοικονομική εισφορά σε ταμείο αποζημίωσης προοριζόμενο να αποζημιώσει τον φορέα παροχής της καθολικής υπηρεσίας για το πρόσθετο χρηματοοικονομικό βάρος που προκύπτει για αυτόν από την παροχή της εν λόγω υπηρεσίας 7 ότι τα κράτη μέλη πρέπει να διαθέτουν τη δυνατότητα να προβλέπουν στις άδειες την υποχρέωση ότι οι δραστηριότητες για τις οποίες χορηγούνται οι άδειες δεν θίγουν τα ειδικά και αποκλειστικά δικαιώματα ως προς τις προστατευόμενες ταχυδρομικές υπηρεσίες που έχουν χορηγηθεί στον(ους) φορέα(είς) παροχής καθολικής υπηρεσίας 7 ότι η εισαγωγή ενός συστήματος αναγνώρισης της διαφήμισης δια του ταχυδρομείου για λόγους ελέγχου μπορεί να προβλεφθεί όταν ελευθερωθεί η διαφήμιση αυτή 7 24. ότι μπορεί να κριθεί αναγκαία στο μέλλον η εναρμόνιση σε κοινοτικό επίπεδο, όπου ενδείκνυται, των διαδικασιών χορήγησης από τα κράτη μέλη αδειών για την παροχή στο κοινό εμπορικών ταχυδρομικών υπηρεσιών ως προς τις οποίες δεν έχουν χορηγηθεί αποκλειστικά ή ειδικά δικαιώματα στους φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας.

25. ότι μπορεί να αποδειχθεί αναγκαία στο μέλλον η εναρμόνιση σε κοινοτικό επίπεδο των προϋποθέσεων πρόσβασης στο δημόσιο ταχυδρομικό δίκτυο στα κράτη μέλη 7 26. ότι, για να διασφαλιστεί υγιής διαχείριση των καθολικών υπηρεσιών και για να αποφευχθούν στρεβλώσεις του ανταγωνισμού, οι εφαρμοζόμενες στις καθολικές υπηρεσίες τιμές πρέπει να είναι αντικειμενικές, διαφανείς, χωρίς διακρίσεις και να βασίζονται στο κόστος 7 27. ότι, για την διασυνοριακή αλληλογραφία, ο φορέας παροχής της καθολικής υπηρεσίας πρέπει να λαμβάνει αμοιβή που να καλύπτει τη δαπάνη 7 ότι αυτή η αμοιβή πρέπει επίσης να συνιστά κίνητρο προς βελτίωση της ποιότητας της κοινοτικής διασυνοριακής υπηρεσίας 7 28. ότι ένας λογιστικός διαχωρισμός μεταξύ προστατευομένων και μη υπηρεσιών είναι αναγκαίος για την εισαγωγή της διαφάνειας στις δαπάνες των διαφόρων υπηρεσιών και για να αποφευχθεί το ενδεχόμενο, διασταυρούμενες επιδοτήσεις από τον προστατευόμενο τομέα στον μη προστατευόμενο, να μπορούν να επηρεάσουν τις συνθήκες ανταγωνισμού στον τελευταίο 7 29. ότι είναι σημαντικό να ληφθεί υπόψη το συμφέρον των χρηστών που έχουν δικαίωμα σε υπηρεσίες καλής ποιότητας 7 ότι από τώρα πρέπει να καταβληθούν προσπάθειες για να βελτιωθεί η ποιότητα των υπηρεσιών που προσφέρονται σε κοινοτική κλίμακα και να προσεγγίσει το υψηλό επίπεδο 7 ότι αυτή η βελτίωση της ποιότηταςαπαιτεί τον καθορισμό προδιαγραφών από τα κράτη μέλη για τις υπηρεσίες, που συνθέτουν την καθολική υπηρεσία, προδιαγραφές τις οποίες οι παρέχοντες την καθολική υπηρεσία οφείλουν να επιτύχουν ή να υπερβούν 7 30. ότι η ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών, όπως την αντιλαμβάνονται οι χρήστες, συνιστά βασική πλευρά των παρεχομένων υπηρεσιών και ότι τα πρότυπα αξιολόγησης της εν λόγω ποιότητας και του εκάστοτε επιπέδου της πρέπει να δημοσιεύονται προς το συμφέρον των χρηστών 7 ότι είναι απαραίτητο να υφίστανται εναρμονισμένα πρότυπα της ποιότητας των παρεχομένων υπηρεσιών και κοινές μέθοδοι ώστε να είναι δυνατόν να εκτιμηθεί η σύγκλιση της ποιότητας των υπηρεσιών σε κοινοτική κλίμακα 7 31. ότι τα εθνικά πρότυπα ποιότητας που καθορίζονται από τα κράτη μέλη πρέπει να συνάδουν με τα κοινοτικά πρότυπα ποιότητας 7 ότι τα πρότυπα ποιότητας για τις ενδοκοινωτικές διασυνοριακές ροές που απαιτούν συνεργασία τουλάχιστον δύο φορέων παροχής καθολικής υπηρεσίας, από δύο διαφορετικά κράτη μέλη, πρέπει να καθορίζονται σε κοινοτική κλίμακα 7 32. ότι η τήρηση αυτών των προτύπων πρέπει να επαληθεύεται τακτικά κατά ανεξάρτητο τρόπο και σε εναρμονισμένη βάση και ότι οι χρήστες πρέπει να έχουν το δικαίωμα να ενημερώνονται για τα αποτελέσματα αυτών των ελέγχων 7 33. ότι η οδηγία 93/13/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 5ης Απριλίου 1993, σχετικά με τις καταχρηστικές ρήτρες των συμβάσεων που συνάπτονται με καταναλωτές (3), εφαρμόζεται στους ταχυδρομικούς φορείς εκμετάλλευσης 7 34. ότι, για τη βελτίωση της ποιότητας των προσφερόμενων υπηρεσιών, απαιτείται ταχεία και αποτελεσματική επίλυση των ενδεχομένων διαφορών 7 ότι, πέραν των δυνατοτήτων προσφυγής που παρέχονται βάσει του εθνικού ή κοινοτικού δικαίου, πρέπει να προβλεφθεί μια απλή διαδικασία συνδιαλλαγής 7 ότι, η εν λόγω διαδικασία πρέπει να είναι ευέλικτη, ολιγοδάπανη και διαφανής και να επιτρέπει σε όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να παρέμβουν 7 35. ότι για τη πρόοδο στη διασύνδεση των ταχυδρομικών δικτύων και το συμφέρον των χρηστών απαιτείται ενθάρρυνση της τεχνικής τυποποίησης 7 ότι η τεχνική εναρμόνιση είναι απαραίτητη για την προαγωγή της διαλειτουργικότητας μεταξύ των εθνικών δικτύων και, επομένως, για μια αποδοτική και αποτελεσματική κοινοτική καθολική υπηρεσία 7 ότι οι χρήστες θα πρέπει να συμμετέχουν ενεργά στην εναρμόνιση των τεχνικών προδιαγραφών 7 36. ότι η λεπτομερής εκπόνηση των εν λόγω εναρμονισμένων τεχνικών προδιαγραφών πρέπει να γίνει βαθμιαία 7 ότι κατευθυντήριες γραμμές ως προς την ευρωπαϊκή εναρμόνιση επιτρέπουν την ανάθεση αυτών των ειδικευμένων εργασιών τεχνικής τυποποίησης στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης 7 37. ότι οι μελλοντικές εργασίες για την ανάπτυξη των μέτρων των σχετικών με την ποιότητα της κοινοτικής διασυνοριακής υπηρεσίας και η τεχνική τυποποίηση πρέπει να προετοιμαστούν υπό την ευθύνη της Επιτροπής, επικουρούμενης από τα κράτη μέλη και σε συνεννόηση με τα ενδιαφερόμενα μέρη, περιλαμβανομένων και των ενώσεων καταναλωτών, με τη βοήθεια μιας ad hoc επιτροπής που θα δημιουργηθεί γι' αυτό το σκοπό 7 38. ότι είναι σημαντικό για την καλή λειτουργία της καθολικής υπηρεσίας, καθώς και για τη λειτουργία γνήσιου ανταγωνισμού στον μη προστατευόμενο τομέα, να διαχωριστούν οι λειτουργίες ρύθμισης αφ' ενός και εκμετάλλευσης αφ' ετέρου 7 ότι ένας ταχυδρομικός φορέας εκμετάλλευσης δεν πρέπει να είναι ταυτόχρονα κριτής και ενδιαφερόμενο μέρος 7 ότι εναπόκειται στο κράτος μέλος να καθορίσει το καθεστώς μιας ή περισσότερων εθνικών κανονιστικών αρχών, οι οποίες μπορούν να είναι μια δημόσια αρχή ή ένας οργανισμός ανεξάρτητος, που έχει οριστεί γι' αυτό το θέμα 7 39. ότι οι επιπτώσεις των κατ' αυτό τον τρόπο εναρμονισμένων συνθηκών επί της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς των ταχυδρομικών υπηρεσιών θα πρέπει να παρέχουν την ευκαιρία μιας εκτίμησης 7 ότι είναι σημαντικό από τώρα η Επιτροπή να υποβάλει έκθεση στο Ευωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας, τρία έτη μετά την θέση της σε ισχύ και το αργότερο κατά τη διάρκεια του πρώτου εξαμήνου του έτους 2000 7 ότι είναι σκόπιμο η Επιτροπή να επικουρηθεί κατά την εργασία αυτή από ένα παρατηρητήριο που θα παρακολουθεί την εξέλιξη του τομέα και που θα αποτελείται από πέντε, το πολύ, ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες, διορισμένους από την Επιτροπή, οι οποίοι θα αντιπροσωπεύουν τις διάφορες απαιτούμενες ειδικότητες και θα συγκεντρώνουν τις σχετικές πληροφορίες γύρω από την ανάπτυξη του τομέα, ιδίως ως προς τις οικονομικές, κοινωνικές και τεχνολογικές πτυχές, καθώς και ως προς την ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών 7 40. ότι το Δικαστήριο επιβεβαίωσε τη δυνατότητα εφαρμογής των κανόνων ανταγωνισμού στον ταχυδρομικό τομέα 7 ότι η παρούσα οδηγία πρέπει να είναι σύμφωνη με τους κανόνες της συνθήκης 7 ότι η Επιτροπή ερμήνευσε την εφαρμογή των κανόνων ανταγωνισμού και κυρίως του άρθρου 90 της συνθήκης στον ταχυδρομικό τομέα στην ανακοίνωση της . . ., ότι οι κανόνες περί ανταγωνισμού απαιτούν τη δημιουργία μιας ανεξάρτητης αρχής που να διασφαλίζει την πραγματική εποπτεία των προστατευόμενων υπηρεσιών, καθώς και τη διαφάνεια των λογιστικών των φορέων παροχής καθολικής υπηρεσίας 7 ότι οι κανόνες περί ανταγωνισμού απαιτούν επίσης να διασφαλιστεί η χωρίς διακρίσεις πρόσβαση στο ταχυδρομικό δίκτυο 7 41. ότι η παρούσα οδηγία δεν επηρεάζει την εφαρμογή των κανόνων της συνθήκης, και κυρίως των κανόνων της για τον ανταγωνισμό και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Αντικείμενο και πεδίο εφαρμογής

Άρθρο 1

Η παρούσα οδηγία θεσπίζει κοινούς κανόνες που αφορούν:

- την παροχή μιας καθολικής ταχυδρομικής υπηρεσίας στους κόλπους της Κοινότητας,

- τα κριτήρια που οριοθετούν τις υπηρεσίες οι οποίες μπορούν να προστατεύονται με αποκλειστικά ή ειδικά δικαιώματα υπέρ των φορέων παροχής της καθολικής υπηρεσίας,

- τις αρχές σχετικά με τις τιμές και τη διαφάνεια των λογαριασμών,

- τον καθορισμό προδιαγραφών ποιότητας και την καθιέρωση συστήματος που θα διασφαλίζει την τήρηση αυτών των προδιαγραφών,

- την εναρμόνιση των τεχνικών προδιαγραφών,

- την ίδρυση εθνικών ανεξάρτητων κανονιστικών αρχών.

Άρθρο 2

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, νοούνται ως:

1. ταχυδρομικές υπηρεσίες: υπηρεσίες που συνίστανται στη συλλογή, συμπεριλαμβανόμενης της δημόσιας συλλογής, τη μεταφορά και τη διανομή των ταχυδρομικών αντικειμένων 7 2. δημόσιο ταχυδρομικό δίκτυο: το σύνολο ανθρώπινων και υλικών πόρων που είναι αναγκαίο για να διασφαλιστεί:

- η δημόσια συλλογή από τα γραμματοκιβώτια ή άλλα σημεία πρόσβασης σε όλη την επικράτεια ταχυδρομικών αντικειμένων ως προς τα οποία υφίσταται υποχρέωση παροχής καθολικής υπηρεσίας,

- η προώθηση και η διακίνηση των εν λόγω αντικειμένων από το σημείο πρόσβασης στο ταχυδρομικό δίκτυο έως το κέντρο διανομής,

- η παράδοση των αντικειμένων αυτών στους παραλήπτες στο πλαίσιο τακτικών διανομών 7 3. συλλογή: η διαδικασία συγκέντρωσης, μεταφοράς και διαβίβασης ταχυδρομικών αντικειμένων, από τον τόπο συσκευασίας ή τα γραμματοκιβώτια όπου έχουν εναποτεθεί για το σκοπό αυτό μέχρι το σημείο πρόσβασης στο ταχυδρομικό δίκτυο 7 4. ανάληψη: η δραστηριότητα που συνίσταται στη συλλογή των αντικειμένων αλληλογραφίας από τα κουτιά που είναι τοποθετημένα γι' αυτό το σκοπό σε δημόσιο χώρο ή σε άλλους χώρους των φορέων παροχής καθολικής υπηρεσίας κατάλληλους να δέχονται τέτοιες εναποθέσεις 7 5. διανομή: οι ενέργειες από την διαλογή που πραγματοποιείται στα επιφορτισμένα με την οργάνωση της διανομής κέντρα μέχρι την παράδοση των ταχυδρομικών αντικειμένων στους παραλήπτες 7 6. ταχυδρομικό αντικείμενο: το υλικό στοιχείο επί του οποίου αναγράφεται η διεύθυνση του παραλήπτη και του οποίου οι φυσικές και τεχνικές προδιαγραφές επιτρέπουν τη διακίνηση μέσω του ταχυδρομικού δικτύου. Πρόκειται, μεταξύ άλλων, για αντικείμενα αλληλογραφίας, βιβλία, καταλόγους, εφημερίδες και περιοδικά, καθώς και για ταχυδρομικά δέματα που περιέχουν εμπορεύματα με ή χωρίς εμπορική αξία 7 7. αντικείμενο αλληλογραφίας: η επικοινωνία που υλοποιείται εγγράφως σε υλικό υπόστρωμα πάσης φύσεως που θα μεταφερθεί και θα παραδοθεί στον παραλήπτη, στη διεύθυνση που αναγράφεται από τον αποστολέα επάνω στο ίδιο το αντικείμενο ή στη συσκευασία του. Τα βιβλία, οι κατάλογοι, οι εφημερίδες, τα περιοδικά δεν θεωρούνται αντικείμενα αλληλογραφίας 7 8. ανταλλαγή εγγράφων: παράδοση αλληλογραφίας από τους αποστολείς σε κέντρα ανταλλαγών ad hoc, όπου οι παραλήπτες τους διαθέτουν γραμματοθυρίδες με το όνομά τους ή προσέρχονται για να προλάβουν την αλληλογραφία τους. Οι χρήστες ενός κέντρου ανταλλαγών πρέπει είναι συνδρομητές στην υπηρεσία αυτή 7 9. συστημένη αποστολή: ταχυδρομικό αντικείμενο εγγυημένο κατ' αποκοπήν έναντι των κινδύνων απώλειας ή καταστροφής και που παρέχει δικαίωμα παράδοσης έναντι αποδεικτικού 7 10. αποστολή με δηλωμένη αξία: ταχυδρομικό αντικείμενο με ασφάλεια του περιεχομένου για αξία δηλωμένη από τον αποστολέα σε περίπτωση απώλειας ή καταστροφής 7 11. εισερχόμενη διασυνοριακή αλληλογραφία: εισερχόμενη σε κράτος μέλος αλληλογραφία προερχόμενη από άλλο κράτος μέλος ή από τρίτη χώρα 7 12. διαφήμιση δια του ταχυδρομείου: αντικείμενα αλληλογραφίας που αποτελούνται από το ίδιο μήνυμα και που αποστέλλονται σε μεγάλο αριθμό διευθύνσεων για διαφημιστικούς ή εμπορικούς σκοπούς 7 13. φορέας παροχής καθολικής υπηρεσίας: δημόσιος ή ιδιωτικός οργανισμός επιφορτισμένος από το κράτος μέλος να εξασφαλίζει εν όλω ή εν μέρει την καθολική ταχυδρομική υπηρεσία 7 14. καταληκτικά τέλη: η αμοιβή των φορέων καθολικής υπηρεσίας που είναι επιφορτισμένοι με τη διανομή της εισερχόμενης διασυνοριακής αλληλογραφίας 7 15. αποστολέας: φυσικό ή νομικό πρόσωπο, από το οποίο εκκινούν τα ταχυδρομικά αντικείμενα 7 16. χρήστες: οι επαγγελματίες χρήστες, οι ιδιώτες καταναλωτές, καθώς και οι ταχυδρομικοί φορείς εκμετάλλευσηςπου δεν είναι επιφορτισμένες με την καθολική υπηρεσία (συμπεριλαμβανομένων των μεσαζόντων), όταν αυτοί οι φορείς επιθυμούν να αποκτήσουν πρόσβαση στις υπηρεσίες για να ολοκληρώσουν μια παροχή από την αρχή ως το τέλος 7 17. μεσάζων: οικονομικός φορέας που ενεργεί ως ενδιάμεσος μεταξύ του αποστολέα και του φορέα παροχής καθολικής υπηρεσίας, και πραγματοποιεί τη συλλογή, την αποστολή ή/και την προκαταρκτική διαλογή των ταχυδρομικών αντικειμένων, πριν τη διοχέτευσή τους στο δημόσιο ταχυδρομικό δίκτυο στο ίδιο ή άλλο κράτος 7 18. εθνική ρυθμιστική αρχή: σε κάθε κράτος μέλος, το όργανο ή τα όργανα στα οποία το κράτος μέλος αναθέτει, μεταξύ άλλων, τις ρυθμιστικές λειτουργίες που εμπίπτουν από την παρούσα οδηγία.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Καθολική υπηρεσία

Άρθρο 3

Τα κράτη μέλη εγγυώνται ότι οι χρήστες έχουν δικαίωμα σε μια καθολική υπηρεσία, που αντιστοιχεί σε προσφορά ταχυδρομικών υπηρεσιών καλής ποιότητας σε όλα τα σημεία της επικράτειας, σε τιμές προσιτές για όλους τους χρήστες.

Γι' αυτό το σκοπό, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε η πυκνότητα των σημείων επαφής και των σημείων ανάληψης να λαμβάνει υπόψη τις ανάγκες των χρηστών.

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε ο ή οι πάροχοι της καθολικής υπηρεσίας να εγγυώνται καθ' όλες τις εργάσιμες ημέρες, τουλάχιστον πέντε ημέρες την εβδομάδα, πλην εξαιρετικών περιστάσεων ή γεωγραφικών συνθηκών, τουλάχιστον:

- μια ανάληψη από τα σημεία ανάληψης,

- μια διανομή κατ' οίκον, για κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο.

Κάθε κράτος μέλος λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα, ώστε η καθολική υπηρεσία να περιλαμβάνει τουλάχιστον τις ακόλουθες παροχές:

- την ανάληψη, τη μεταφορά και τη διανομή των αντικειμένων αλληλογραφίας προς αποστολή και βιβλίων, καταλόγων, εφημερίδων και περιοδικών προς αποστολή έως 2 χιλιόγραμμα, και των ταχυδρομικών δεμάτων προς αποστολή έως 20 χιλιόγραμμα.

- τις υπηρεσίες των συστημένων αντικειμένων και των αντικειμένων με δηλωμένη αξία.

Οι ελάχιστες και μέγιστες διαστάσεις των σχετικών ταχυδρομικών αντικειμένων είναι αυτές που καθορίζονται από τη σύμβαση και το διακανονισμό για τα ταχυδρομικά δεμάτα, που εγκρίθηκε από τη διεθνή ταχυδρομική ένωση κατά το συνέδριο της Washington το Δεκέμβριο του 1989.

Η καθολική υπηρεσία που καθορίζεται από το παρόν άρθρο, περιλαμβάνει τόσο εθνικές όσο και διασυνοριακές υπηρεσίες.

Άρθρο 4

Κάθε κράτος μέλος ορίζει έναν ή περισσότερους ταχυδρομικούς φορείς για την παροχή της καθολικής υπηρεσίας και ενημερώνει σχετικά την Επιτροπή. Προσδιορίζει, τηρουμένου του κοινοτικού δικαίου, τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του(ων) φορέα(ων) παροχής καθολικής υπηρεσίας και τα δημοσιεύει.

Άρθρο 5

Κάθε κράτος μέλος μεριμνά ώστε η καθολική υπηρεσία να αντποκρίνεται στις ακόλουθες απαιτήσεις:

- να παρέχεται κατά τρόπο που εγγυάται το απαραβίαστο και το απόρρητο της αλληλογραφίας,

- να προσφέρει στους χρήστες την ίδια παροχή με ίδιες προϋποθέσεις,

- να παρέχεται χωρίς να γίνονται κανενός είδους διακρίσεις, βασιζόμενες σε πολιτικές, θρησκευτικές ή φιλοσοφικές αντιλήψεις,

- να μη διακόπτεται ή σταματά, πλην περιπτώσεων ανωτέρας βίας,

- να εξελίσσεται ανάλογα με τον τεχνικό, οικονομικό και κοινωνικό περίγυρο, καθώς και ανάλογα με τη ζήτηση των χρηστών.

Άρθρο 6

Τα κράτη μέλη φροντίζουν ώστε οι παρέχοντες την καθολική υπηρεσία να προσφέρουν τακτικά στους χρήστες αρκούντως ακριβείς πληροφορίες για τα χαρακτηριστικά των προσφερόμενων καθολικών υπηρεσιών, κυρίως ως προς τις γενικές προϋποθέσεις πρόσβασης στις υπηρεσίες, τις τιμές και το επίπεδο ποιότητας. Οι πληροφορίες αυτές δημοσιοποιούνται, κυρίως υπό μορφή τοιχοκόλλησης ή φυλλαδίων.

Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Κοινότητα, μέσα σε περίοδο έξι μηνών από την ημερομηνία θέσης σε ισχύ της παρούσας οδηγίας, τον τρόπο με τον οποίο οι προς δημοσιοποίηση πληροφορίες, κατ' εφαρμογή της παραγράφου 1, κατέστησαν διαθέσιμες. Οποιαδήποτε μεταγενέστερη τροποποίηση θα πρέπει να ανακοινώνεται στην Επιτροπή το συντομότερο.

Άρθρο 7

Κάθε κράτος μέλος φροντίζει να εγγυάται διαρκώς την παροχή της καθολικής υπηρεσίας, όπως αυτή καθορίζεται στο πλαίσιο της παρούσας οδηγίας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Εναρμόνιση των υπηρεσιών που μπορούν να προστατεύονται

Άρθρο 8

1. Στο μέτρο που είναι αναγκαίο για τη διατήρηση της καθολικής υπηρεσίας, οι υπηρεσίες που μπορούν να παρέχονται αποκλειστικά από τον(τους) φορέα(εις) παροχής καθολικής υπηρεσίας σε κάθε κράτος μέλος είναι η συλλογή, η μεταφορά, η διαλογή και η διανομή, των εγχώριων αντικειμένων αλληλογραφίας, των οποίων τα τέλη είναι μικρότερα από το πενταπλάσιο του δημόσιου τέλους ενός αντικειμένου αλληλογραφίας της πρώτης βαθμίδας βάρους, εφόσον δεν υπερβαίνει τα 350 γραμμάρια με την επιφύλαξη της παραγράφου 2.

2. Η διανομή της εισερχόμενης διασυνοριακής αλληλογραφίας και η διαφήμιση δια του ταχυδρομείου μπορούν, παρόλα αυτά, να εξακολουθήσουν να προστατεύονται μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου του έτους 2000 εφόσον η αποκλειστικότητα αυτή είναι απαραίτητη για την οικονομική ισορροπία του(των) φορέα(ων) παροχής καθολικής υπηρεσίας. Η Επιτροπή θα αποφασίσει το αργότερο έως τις 30 Ιουνίου 1998, συνεκτιμώντας τις έως τότε εξελίξεις, ιδίως στον οικονομικό, κοινωνικό και τεχνολογικό τομέα, και λαμβάνοντας υπόψη την οικονομική ισορροπία του/των φορέα(ων) παροχής καθολικής υπηρεσίας, σχετικά με το ενδεχόμενο παράτασης του καθεστώτος προστασίας των εν λόγω υπηρεσιών πέραν της 31ης Δεκεμβρίου του 2000.

3. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 2 του παρόντος άρθρου, οι διατάξεις της παραγράφου 1 θα επανεξεταστούν όταν η Επιτροπή υποβάλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας, σύμφωνα με το άρθρο 23 και το αργότερο κατά τη διάρκεια του πρώτου εξαμήνου του έτους 2000.

4. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν, έπειτα από αίτηση της Επιτροπής, κάθε απαραίτητη πληροφορία ενόψει της απόφασης που προβλέπεται στην παράγραφο 2, καθώς και της έκθεσης που προβλέπεται στην παράγραφο 3.

Άρθρο 9

Τα κράτη μέλη ορίζουν το φορέα ή τους φορείς που έχουν δικαίωμα να τοποθετούν γραμματοκιβώτια, τα οποία προορίζονται για τη συλλογή ταχυδρομικών αντικειμένων σε δημόσιο χώρο και το δικαίωμα να εκδίδουν γραμματόσημα που φέρουν το όνομα της χώρας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Όροι για την παροχή μη προστατευόμενων υπηρεσιών και πρόσβαση στο δίκτυο

Άρθρο 10

1. Τα κράτη μέλη δύνανται να εφαρμόζουν διαδικασίες δήλωσης και, σε αιτιολογημένες περιπτώσεις, διαδικασίες χορήγησης άδειας για την εμπορική προσφορά στο κοινό ταχυδρομικών υπηρεσιών που δεν παρέχονται αποκλειστικά από τους φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας. Οι εν λόγω διαδικασίες πρέπει να είναι διαφανείς και αμερόληπτες και να βασίζονται σε αντικειμενικά κριτήρια.

2. Η χορήγηση αδειών μπορεί, κατά περίπτωση, να συνδέεται με εύλογες υποχρεώσεις παροχής καθολικής υπηρεσίας καθώς και με την υποχρέωση να μη θίγονται κατά τρόπο καταχρηστικό τα ειδικά και αποκλειστικά δικαιώματα που έχουν χορηγηθεί στον(τους) φορέα(εις) παροχής καθολικής υπηρεσίας για τις προστατευόμενες βάσει του άρθρου 8 παράγραφος 1 ταχυδρομικές υπηρεσίες.

3. Όταν ένα κράτος μέλος καθορίζει ότι οι υποχρεώσεις της καθολικής υπηρεσίας όπως προβλέπονται από την παρούσα οδηγία, συνιστούν δυσανάλογο οικονομικό βάρος για τον φορέα παροχής καθολικής υπηρεσίας, μπορεί να εξαρτά την χορήγηση των αδειών από υποχρεώσεις χρηματοοικονομικής εισφοράς σε ταμείο αποζημιώσεων που ιδρύεται ειδικά για το σκοπό αυτό και διοικείται από όργανο ανεξάρτητο από τον ή τους δικαιούχους. Στην περίπτωση αυτή πρέπει το κράτος μέλος να εξασφαλίζει ότι κατά τον καθορισμό του ύψους των χρηματοοικονομικών εισφορών τηρούνται οι αρχές της διαφάνειας, της αμεροληψίας και της αναλογικότητας.

4. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι ανακοινώνονται στον αιτούντα οι λόγοι για τους οποίους αρνούνται τη χορήγηση αδείας και καθιερώνουν διαδικασία προσφυγής.

5. Τα κράτη μέλη μπορούν να προβλέπουν σύστημα αναγνώρισης της διαφήμισης δια του ταχυδρομείου που θα επιτρέπει τον έλεγχό της, όταν αυτή θα ελευθερωθεί.

Άρθρο 11

1. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, μετά από πρόταση της Επιτροπής και βάσει του άρθρου 57 παράγραφος 2, του άρθρου 66 και του άρθρου 100 Α της συνθήκης, θεσπίζουν τα αναγκαία μέτρα εναρμόνισης των διαδικασιών χορήγησης άδειας για την εμπορική προσφορά προς το κοινό των μη προστατευόμενων ταχυδρομικών υπηρεσιών, με την εξαίρεση των υπηρεσιών που δεν υπόκεινται σε τέτοιου είδους περιορισμούς, όπως η ανταλλαγή εγγράφων και η εξερχόμενη προς τα άλλα κράτη μέλη διασυνοριακή αλληλογραφία.

2. Τα μέτρα εναρμόνισης που αναφέρονται στην παράγραφο 1 θα αφορούν κυρίως τα κριτήρια τα οποία οφείλει να τηρεί ο ταχυδρομικός φορέας εκμετάλλευσης που αιτείται την παροχή άδειας και τις διαδικασίες που οφείλει να ακολουθεί, τους τρόπους δημοσιοποίησης αυτών των κριτηρίων και διαδικασιών, καθώς και τις διαδικασίες προσφυγής σε περίπτωση άρνησης χορήγησης αδείας.

Άρθρο 12

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, μετά από πρόταση της Επιτροπής και βάσει του άρθρου 57 παράγραφος 2, του άρθρου 66 και του άρθρου 100 Α της συνθήκης, θεσπίζουν τα αναγκαία μέτρα εναρμόνισης των όρων που εξασφαλίζουν στους χρήστες και τους φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας την πρόσβαση στο δημόσιο ταχυδρομικό δίκτυο σε στάδια που προηγούνται της φάσης της τελικής διανομής των ταχυδρομικών αντικειμένων υπό συνθήκες διαφάνειας και αμεροληψίας.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 Αρχές τιμολόγησης και διαφάνεια των λογαριασμών

Άρθρο 13

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε τα τιμολόγια της καθολικής υπηρεσίας να καθορίζονται τηρουμένων των ακόλουθων αρχών:

- οι τιμές πρέπει να είναι προσιτές και να επιτρέπουν την πρόσβαση του συνόλου των χρηστών στις προσφερόμενες υπηρεσίες,

- οι τιμές πρέπει να καθορίζονται σε συνάρτηση με τις δαπάνες για κάθε υπηρεσία που συνθέτει την καθολική υπηρεσία 7 τα κράτη μέλη μπορούν να αποφασίζουν εάν θα ισχύσει ενιαίο τιμολόγιο σε ολόκληρη την επικράτειά τους για κάθε υπηρεσία που συναπαρτίζει την καθολική υπηρεσία,

- οι τιμές πρέπει να είναι διαφανείς και χωρίς διακρίσεις.

Άρθρο 14

Τα κράτη μέλη λαμβάνουν μέτρα ώστε τα καταληκτικά τέλη να καθορίζονται σε συνάρτηση με τις δαπάνες των φορέων παροχής καθολικής υπηρεσίας που εξασφαλίζουν την επεξεργασία και διανομή της αλληλογραφίας στη χώρα άφιξης και την ποιότητα των προσφερομένων υπηρεσιών.

Άρθρο 15

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για να διασφαλιστεί ότι εντός δύο ετών από την ημερομηνία θέσης σε ισχύ της παρούσας οδηγίας θα τηρούνται τα λογιστικά βιβλία των φορέων παροχής καθολικής υπηρεσίας σύμφωνα με τις διατάξεις των παραγράφων 2 και 3.

2. Οι φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας τηρούν στα εσωτερικά τους λογιστικά χωριστούς λογαριασμούς αφενός για κάθε υπηρεσία του προστατευόμενου τομέα (διακρίνοντας τις φάσεις συλλογής, μεταφοράς και διανομής) και αφετέρου για τις μη προστατευόμενες υπηρεσίες, όπως θα όφειλαν να κάνουν αν οι εν λόγω υπηρεσίες παρέχονταν από ξεχωριστές επιχειρήσεις. Στην ετήσια έκθεση διαχείρισης παρουσιάζουν απολογισμό και λογαριασμό κερδών και ζημιών, αφενός για τις προστατευόμενες και αφετέρου για τις μη προστατευόμενες υπηρεσίες.

3. Ανεξάρτητα από το ιδιοκτησιακό καθεστώς που εφαρμόζεται στη περίπτωση τους και τη νομική τους μορφή, οι φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας φροντίζουν να ελέγχονται οι ετήσιοι λογαριασμοί τους από έναν ανεξάρτητο ελεγκτικό φορέα. Οι φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας που δεν είναι υποχρεωμένοι από το νόμο να δημοσιεύουν τους ετήσιους οικονομικούς τους λογαριασμούς, πρέπει να τηρούν ένα αντίτυπο στη διάθεση της εθνικής ρυθμιστικής αρχής και της Επιτροπής.

Η Επιτροπή θα θεσπίσει τις αναγκαίες διατάξεις για να διαφυλαχθεί το απόρρητο των πληροφοριών τις οποίες θα λάβει σχετικά.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 Ποιότητα των υπηρεσιών

Άρθρο 16

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να προσφέρεται καθολική υπηρεσία καλής ποιότητας.

Τα πρότυπα ποιότητας αφορούν ιδιαίτερα τις προθεσμίες διεκπεραίωσης, την κανονικότητα και την αξιοπιστία των υπηρεσιών.

Τα πρότυπα αυτά καθορίζονται από:

- τα κράτη μέλη, για τις εθνικές υπηρεσίες,

- την Επιτροπή για τις ενδοκοινοτικές διασυνοριακές υπηρεσίες, σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται από το άρθρο 21.

Ο έλεγχος των επιδόσεων πρέπει να γίνεται τουλάχιστον άπαξ ετησίως κατά τρόπο ανεξάρτητο από οργανισμούς εξωτερικούς ως προς τους φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας, υπό τυποποιημένες συνθήκες που καθορίζει η Επιτροπή, και δημοσιεύονται τουλάχιστον μία φορά κατ' έτος.

Άρθρο 17

Τα κράτη μέλη μεριμνούν για τον καθορισμό προτύπων για την εθνική αλληλογραφία καθώς και αν τα εν λόγω πρότυπα συμβιβάζονται με τα πρότυπα που καθορίστηκαν από την Επιτροπή για τις ενδοκοινοτικές διασυνοριακές υπηρεσίες. Ωστόσο, λαμβανομένων υπόψη των εθνικών ιδιαιτεροτήτων, πρέπει να τεθεί ως γνώμονας η εξασφάλιση σε όλα τα κράτη μέλη, ότι τουλάχιστον το 80 % των αποστολών των ταχυδρομικών αντικειμένων της ταχύτερης βασικής κατηγορίας θα διεκπεραιώνονται από άκρο σε άκρο μέσα σε μία εργάσιμη ημέρα υπολογιζόμενη από την αναχώρηση μέχρι τη διανομή.

Τα εν λόγω πρότυπα υπόκεινται σε περιοδικές αναθεωρήσεις.

Ο έλεγχος των επιδόσεων και η αιτιολόγηση των αποτελεσμάτων θα πρέπει να γίνουν σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 16.

Άρθρο 18

Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 16, η Επιτροπή καθορίζει ένα έτος μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας, τα πρότυπα ποιότητας των ενδοκοινοτικών διασυνοριακών υπηρεσιών. Η Επιτροπή δημοσιεύει τα εν λόγω πρότυπα στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και μεριμνά για τον τακτικό έλεγχο και τη δημοσίευση των επιδόσεων που πιστοποιούν την τήρηση των προτύπτων και την πρόοδο που επιτεύχθηκε. Τα πρότυπα αυτά υπόκεινται σε περιοδικές αναθεωρήσεις.

Μέχρις ότου καθοριστούν τα εν λόγω πρότυπα τα κράτη μέλη εφαρμόζουν το ακόλουθο πρότυπο για τα αντικείμενα αλληλογραφίας της ταχύτερης βασικής κατηγορίας: χρόνος διεκπεραίωσης από άκρο σε άκρο τρεις εργάσιμες ημέρες, μεταξύ της ημέρας κατάθεσης στη χώρα καταγωγής και της ημέρας διανομής στη χώρα διανομής (Η+3) για το 90 % των αποστολών και πέντε εργάσιμες ημέρες (Η+5) για το 99 % των αποστολών. Πρόκειται για μέσο όρο προτύπων, τον οποίο οι φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας μπορούν να βελτιώσουν.

Άρθρο 19

Τα κράτη μέλη μεριμνούν για την καθιέρωση διαφανών, απλών και μη δαπανηρών διαδικασιών για το χειρισμό των διαμαρτυριών των χρηστών, κυρίως σε περιπτώσεις απώλειας, κλοπής, φθοράς ή μη τήρησης των προτύπων ποιότητας της υπηρεσίας. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να προβλέπεται αποτελεσματικό και ταχύ σύστημα επιστροφής χρημάτων αποζημίωσης. Μεριμνούν επίσης ώστε οι διαφορές να επιλύονται με τρόπο δίκαιο και σε εύθετο χρόνο.

Με την επιφύλαξη των λοιπών δυνατοτήτων προσφυγής που προβλέπει η εθνική και κοινοτική νομοθεσία, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι χρήστες, σε συνεργασία, εφόσον αυτό προβλέπεται από το εθνικό δίκαιο, με τους οργανισμούς που εκπροσωπούν τα συμφέροντα των χρηστών ή/και των καταναλωτών, να δύνανται να υποβάλουν στην εθνική ρυθμιστική αρχή τις περιπτώσεις όπου οι καταγγελίες των χρηστών κατά του φορέα παροχής καθολικής υπηρεσίας δεν κατέληξαν σε αποτέλεσμα.

Σύμφωνα με τις προβλεπόμενες από το άρθρο 16 διατάξεις, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι φορείς παροχής καθολικής υπηρεσίας να δημοσιεύουν, μαζί με την ετήσια έκθεση ελέγχου των επιδόσεων, τις πληροφορίες που εκφράζουν τον αριθμό των διαμαρτυριών και τον τρόπο με τον οποίο αυτές αντιμετωπίστηκαν.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 Η εναρμόνιση των τεχνικών προτύπων

Άρθρο 20

Η εναρμόνιση των τεχνικών προτύπων πρέπει να αναπτύσσεται σε συνάρτηση κυρίως με το συμφέρον των χρηστών.

Ο καθορισμός των τεχνικών προτύπων που εφαρμόζονται στον τομέα των ταχυδρομείων ανατίθεται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης βάσει εντολών, σύμφωνα με τις αρχές που περιέχονται στην οδηγία 83/189/ΕΟΚ του Συμβουλίου (4). Οι εργασίες αυτές διενεργούνται λαμβάνοντας υπ' όψη τα μέτρα εναρμόνισης που θεσπίζονται σε διεθνές επίπεδο, ιδιαίτερα αυτά που λαμβάνονται από τη διεθνή ταχυδρομική ένωση. Τα ισχύοντα πρότυπα δημοσιεύονται άπαξ ετησίως στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε κατά την παροχή της καθολικής υπηρεσίας να γίνεται αναφορά στα πρότυπα που έχουν δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Επί του ρυθμού της προόδου των εργασιών που διενεργούνται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης, καθώς και επί της προόδου που συντελείται σ' αυτόν τον τομέα από τον εν λόγω οργανισμό, διεξάγονται διαβουλεύσεις με τη συμβουλευτική επιτροπή, σύμφωνα με το άρθρο 21.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 Η συμβουλευτική επιτροπή

Άρθρο 21

Η Επιτροπή επικουρείται από συμβουλευτική επιτροπή, την οποία αποτελούν αντιπρόσωποι των κρατών μελών και της οποίας προεδρεύει ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής. Η συμβουλευτική επιτροπή καταρτίζει τον εσωτερικό της κανονισμό.

Η συμβουλευτική επιτροπή διατυπώνει γνώμη επί των ρυθμίσεων σχετικά με την ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών που προβλέπονται από το άρθρο 16 και σχετικά με την εναρμόνιση των τεχνικών προτύπων που προβλέπονται από το άρθρο 20.

Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στη συμβουλευτική επιτροπή σχέδιο των μέτρων που πρέπει να ληφθούν. Η συμβουλευτική επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της του σχεδίου αυτού μέσα σε προθεσμία που μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος και αν χρειαστεί, προβαίνει σε ψηφοφορία.

Η γνώμη καταχωρείται στα πρακτικά. Κάθε κράτος μέλος έχει το δικαίωμα να ζητήσει να καταχωρηθεί η θέση του στα πρακτικά.

Η Επιτροπή λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη τη γνώμη της συμβουλευτικής επιτροπής και την ενημερώνει για τον τρόπο με τον οποίο έλαβε υπόψη αυτή τη γνώμη.

Η Επιτροπή ζητεί επίσης τη γνώμη των εκπροσώπων των ταχυδρομικών φορέων εκμετάλλευσης, των ενδιαφερομένων επιχειρήσεων, των χρηστών, συμπεριλαμβανομένων των ιδιωτών καταναλωτών και των κοινωνικών εταίρων επί των θεμάτων των σχετικών με την ποιότητα της παρεχόμενης υπηρεσίας και με την εναρμόνιση των τεχνικών προτύπων. Ενημερώνει τακτικά τη συμβουλευτική επιτροπή για το αποτέλεσμα των εν λόγω διαβουλεύσεων καθώς και για τις εργασίες του παρατηρητηρίου που προβλέπεται στο άρθρο 23.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 Η εθνική ρυθμιστική αρχή

Άρθρο 22

Κάθε κράτος μέλος ορίζει μια εθνική ρυθμιστική αρχή για τον τομέα των ταχυδρομείων, ανεξάρτητη από νομική και λειτουργική άποψη από τους ταχυδρομικούς φορείς εκμετάλλευσης. Τα κράτη μέλη γνωστοποιούν στην Επιτροπή τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές που όρισαν προς εκπλήρωση των καθηκόντων που απορρέουν από την παρούσα οδηγία.

Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές έχουν ιδίως καθήκον να διασφαλίζουν την τήρηση των υποχρεώσεων που απορρέουν από την παρούσα οδηγία. Δύνανται επίσης να έχουν καθήκον να διασφαλίζουν την τήρηση των εθνικών και κοινοτικών κανόνων ανταγωνισμού στον τομέα των ταχυδρομείων.

Οι εθνικές ρυθμιστικές αρχές διαβιβάζουν στην Επιτροπή, μία φορά κατ' έτος, μια έκθεση, στην οποία περιγράφουν την πρόοδο που συντελέσθηκε σε εθνικό επίπεδο στο πλαίσιο της πραγματοποίησης των στόχων στους οποίους αποβλέπει η παρούσα οδηγία. Η ετήσια έκθεση διαβιβάζεται στην Επιτροπή εντός πέντε μηνών από τη λήξη του έτους το οποίο καλύπτεται από την εν λόγω έκθεση.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 10 Τελικές διατάξεις

Άρθρο 23

1. Τρία χρόνια μετά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας οδηγίας, και το αργότερο κατά τη διάρκεια του πρώτου εξαμήνου του έτους 2000, η Επιτροπή θα υποβάλει έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή της. Για το σκοπό αυτό η Επιτροπή επικουρείται από ένα παρατηρητήριο που παρακολουθεί την εξέλιξη του τομέα.

2. Το παρατηρητήριο αποτελείται από πέντε το πολύ εμπειρογνώμονες, διοριζόμενους από την Επιτροπή, που συναπαρτίζουν τις διάφορες απαιτούμενες ειδικότητες. Συγκεντρώνουν τις συναφείς με την ανάπτυξη του τομέα πληροφορίες, ιδίως σχετικά με τις οικονομικές κοινωνικές και τεχνολογικές πτυχές, καθώς και με την ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσιών.

Άρθρο 24

Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία, το αργότερο έξι μήνες μετά την έναρξη ισχύος. Πληροφορούν αμέσως την Επιτροπή σχετικά.

Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις εν λόγω διατάξεις, οι τελευταίες αυτές περιέχουν παραπομπή στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια παραπομπή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της παραπομπής καθορίζεται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 25

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Άρθρο 26

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

(1) ΕΕ αριθ. C 42 της 15. 2. 1993, σ. 240.

(2) ΕΕ αριθ. C 48 της 16. 2. 1994, σ. 3.

(3) ΕΕ αριθ. L 95 της 21. 4. 1993, σ. 29.

(4) ΕΕ αριθ. L 109 της 26. 4. 1983, σ. 8.