Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την «Πρόταση κανονισμού (ΕΚ) του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2847/93 για τη θέσπιση συστήματος ελέγχου που εφαρμόζεται στην Κοινή Αλιευτική Πολιτική» () (98/C 407/38)

Στις 11 Ιουλίου 1998, και σύμφωνα με τα άρθρα 43 και 198 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα γεωργίας και αλιείας, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 24 Ιουλίου 1998, με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Chagas.

Κατά τη 357η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 9ης Σεπτεμβρίου 1998), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 108 ψήφους υπέρ, και 4 αποχές την εξής γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Με τον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 2847/93 () θεσπίστηκε ένα σύστημα ελέγχου που εφαρμόζεται στην Κοινή Αλιευτική Πολιτική, το οποίο τροποποιήθηκε για τελευταία φορά με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2635/97 (). Ο τελευταίος κανονισμός τροποποιείται τώρα με τη σειρά του, προκειμένου να ληφθούν υπόψη ορισμένες εξελίξεις στην Κοινή Αλευτική Πολιτική και οι λιγότερο επιτυχημένες πτυχές της εφαρμογής του.

2. Γενικές παρατηρήσεις

2.1. Η ΟΚΕ, με την επιφύλαξη των παρατηρήσεων που ακολουθούν, επιδοκιμάζει την παρούσα πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου.

2.2. Η Επιτροπή, επιθυμώντας να προβεί σε σταδιακές τροποποιήσεις, υπέβαλε προτάσεις μόνο για ορισμένες πτυχές που θεωρεί σημαντικές για τη βελτίωση της πολιτικής ελέγχου. Μεταγενέστερα, θα υποβληθούν νέες τροποποιήσεις σχετικές με τα διάφορα εκκρεμή θέματα της ΚΑΠ.

2.3. Η ΟΚΕ θα επιθυμούσε η παρούσα πρόταση να είναι περισσότερο τολμηρή, κατά τρόπο ώστε να δημιουργηθεί ένα γενικό νομοθετικό πλαίσιο, το οποίο να ανταποκρίνεται καλύτερα στις ανάγκες που διαπιστώνονται στον τομέα του ελέγχου 7 και αυτό δε, επειδή συνειδητοποιεί ότι, παρά τις προσπάθειες που καταβλήθηκαν και την πρόοδο που σημειώθηκε, το νομοθετικό και υλικό σύστημα όσον αφορά τον έλεγχο συνεχίζει να διαφέρει έντονα στα διάφορα κράτη μέλη.

2.3.1. Η εν λόγω κατάσταση δεν συμβάλλει στη δημιουργία του κατάλληλου κλίματος για τη διευκόλυνση, αφενός, της εθελούσιας αποδοχής εκ μέρους των επαγγελματιών των δραστηριοτήτων ελέγχου και για τη παροχή, αφετέρου, σ'αυτούς εχεγγύων για την ισότιμη εφαρμογή των νομοθετικών διατάξεων σε όλη την Κοινότητα.

2.4. Μέχρι σήμερα, η ΟΚΕ δεν έπαυσε να υποστηρίζει σε πολυάριθμες γνωμοδοτήσεις ότι ο έλεγχος των δραστηριοτήτων που καλύπτονται από ρυθμίσεις είναι θεμελιώδους σημασίας για τη διασφάλιση της αποτελεσματικότητας των διατάξεων για τις διάφορες πτυχές της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής. Επομένως, έχει επιτακτική σημασία να σημειωθεί πραγματική πρόοδος στο επίπεδο των κρατών μελών όσον αφορά τον έλεγχο, κατά τρόπο ώστε να εξαλειφθούν ή τουλάχιστον να περιορισθούν σημαντικά οι υφιστάμενες διαφορές μεταξύ τους τόσο όσον αφορά τον τρόπο χειρισμού του ελέγχου όσο και τον τρόπο εφαρμογής των κοινοτικών διατάξεων.

2.4.1. Η Επιτροπή πρέπει να προβεί, το συντομότερο δυνατόν, στη δημοσίευση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2847/93 με όλες τις μέχρι στιγμής τροποποιήσεις.

2.5. Η επέκταση των μέσων ελέγχου προϋποθέτει, επίσης, την ορθή χρησιμοποίηση, σε επίπεδο κρατών μελών, των μέσων ελέγχου στη θάλασσα και/ή την ξηρά, ώστε να είναι δυνατός ο έλεγχος των ειδών, των ποσοτήτων και του μέγεθους των αλιευόμενων ιχθύων, καθώς και του τύπου των χρησιμοποιούμενων δικτύων. Οι διαφορές μεταξύ των κρατών μελών από αυτήν την άποψη εξακολουθούν να είναι σημαντικές. Οι δυσχέρειες είναι διαφόρων τύπων, αλλά τα προς έλεγχο κριτήρια τα σχετικά με το μέγεθος της ΑΟΖ είναι ρεαλιστικά και πρέπει να λαμβάνονται υπόψη.

2.5.1. Γι'αυτό, η ΟΚΕ υποστήριζε πάντα ότι τα κράτη μέλη πρέπει να ενθαρρύνονται και να ενισχύονται οι προσπάθειές τους για την προσαρμογή και την ενίσχυση του ελέγχου, με την προσφυγή, κατά συστηματικό τρόπο, στα περισσότερο εξελιγμένα μέσα πληροφορικής και τεχνολογίας. Μόνο κατ'αυτόν τον τρόπο, είναι δυνατόν να σημειωθεί πρόοδος και η βελτίωση της αποτελεσματικότητας του ελέγχου πράγμα που θα συμβάλει στη δημιουργία, στην Κοινότητα και μεταξύ των επαγγελματιών, ενός κλίματος εμπιστοσύνης, περισσότερης διαφάνειας και ισότητας.

2.5.2. Ο μεγάλος αριθμός των λιμένων εκφόρτωσης ιχθύων δεν διευκολύνει τις δραστηριότητες ελέγχου. Η συγκέντρωση των δραστηριοτήτων ελέγχου σε ορισμένους λιμένες ή υποχρέωση χρησιμοποίησης ορισμένων υποδομών, όπως στις δημοπρατικές αγορές, θα ήταν δυνατόν να συμβάλουν σημαντικά στην αξιοπιστία των δραστηριοτήτων ελέγχου.

2.6. Η ΟΚΕ διευκρινίζει, εξάλλου, ότι για να καταστεί ο έλεγχος αποτελεσματικός θα πρέπει να δημιουργηθεί μία σφαιρική και ολοκληρωμένη προοπτική, η οποία να περιλαμβάνει όλες τις πτυχές της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής.

2.6.1. Εκφράζει για άλλη μία φορά την πεποίθησή του ότι η επιτυχία της πολιτικής ελέγχου στην Κοινότητα και η πορεία της εφαρμογής της σε όλα τα κράτη μέλη θα εξαρτηθεί από τη λύση που θα εξευρεθεί τόσο στο θέμα της αύξησης των αρμοδιοτήτων και των μέσων του κοινοτικού σώματος επιθεώρησης όσο, και κυρίως, στο θέμα των διαφορών στα συστήματα επιβολής κυρώσεων που ισχύουν στα κράτη μέλη, οι οποίες, επί του παρόντος, προκαλούν σημαντικά προβλήματα, όπως επιβεβαιώνει η ίδια η Επιτροπή σε ανακοίνωση που υπέβαλε στο Συμβούλιο και το ΕΚ ().

2.6.2. Επειδή πρόκειται για ένα βασικό πρόβλημα, είναι ανάγκη να καταβληθούν μεγάλες προσπάθειες για να σημειωθεί πραγματική πρόοδος στον τομέα της εναρμόνισης των καθεστώτων επιβολής κυρώσεων. Η Επιτροπή, η οποία παλαιότερα υπέβαλε συγκεκριμένες προτάσεις για το σκοπό αυτό, τις οποίες υποστήριξαν τόσο η ΟΚΕ όσο και το ΕΚ αλλά δεν αποδέχθηκε το Συμβούλιο, επί του παρόντος παραμένει σιωπηλή, καθώς η παρούσα πρόταση κανονισμού δεν αναφέρει τίποτε σχετικά.

2.7. Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει την αναφορά που διατυπώνεται στην εν λόγω πρόταση στα αλιευτικά σκάφη τρίτων χωρών. Η ΟΚΕ υποστήριζε πάντα ότι είναι αναγκαίο να αυξηθούν οι έλεγχοι, οι επιθεωρήσεις και η επαγρύπνηση όσον αφορά τις αλιευτικές δραστηριότητες των σκαφών τρίτων χωρών, τα οποία στην πράξη και σε ορισμένους λιμένες ελέγχονται λιγότερο αυστηρά απ'ό,τι τα κοινοτικά σκάφη. Είναι επείγουσα η ανάγκη να τεθεί τέλος σε μία ανώμαλη κατάσταση, η οποία δημιουργεί ένα κλίμα αθέμιτου ανταγωνισμού έναντι των κοινοτικών σκαφών και, σε ορισμένους λιμένες που εφαρμόζουν λιγότερο αυστηρούς ελέγχους, δίνει τη δυνατότητα πραγματικής στρέβλωσης του ανταγωνισμού.

2.7.1. Όπως επισήμανε επανειλημμένα η ΟΚΕ, είναι σημαντικό τις κοινοτικές προσπάθειες προς την κατεύθυνση μίας υπεύθυνης αλιείας να συμμερισθούν και τρίτες χώρες, και συγκεκριμένα εκείνες των οποίων τα ύδατα συνορεύουν με τα κοινοτικά, μέσω της υιοθέτησης μέτρων ανάλογων με εκείνα που εφαρμόζονται στην ΕΕ. Προς αυτή την κατεύθυνση πρέπει να στραφούν και οι προσπάθειες της Επιτροπής στο πλαίσιο των διμερών σχέσεων με τις εν λόγω χώρες.

2.8. H OKE είναι της γνώμης ότι τα αλιευτικά σκάφη τρίτων χωρών, τα οποία αλιεύουν με τη δέουσα άδεια σε κοινοτικές αλιευτικές ζώνες, οφείλουν να υπόκεινται, τουλάχιστον, στις ίδιες διατάξεις με τα κοινοτικά σκάφη. Η πτυχή αυτή πρέπει να περιληφθεί στη διατύπωση του άρθρου 28 Γ.

2.9. Αφετέρου, η ΟΚΕ πιστεύει ότι, όσον αφορά τα αλιεύματα που δηλώνεται ότι πραγματοποιήθηκαν στην ανοιχτή θάλασσα από τους κυβερνήτες σκαφών τρίτων χωρών, οι διατάξεις του άρθρου 28 Ζ αριθ. 2 δεν είναι σαφείς σε ορισμένα κείμενα μεταφρασμένα σε άλλες γλώσσες. Οι νομοθετικές διατάξεις για το θέμα αυτό θα πρέπει να συμβάλουν κυρίως στην επίτευξη του στόχου για μία γενικότερη κατάλληλη πολιτική διατήρησης των αλιευτικών πόρων και για τη δημιουργία μίας δεοντολογίας όσον αφορά ορισμένες «αρπακτικές» αλιευτικές πρακτικές.

2.10. Η ΟΚΕ διερωτάται για τη δυνατότητα πρακτικής εφαρμογής, από τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, του μέτρου που προτείνεται στο άρθρο 35 της παρούσας πρότασης κανονισμού, σύμφωνα με το οποίο ως καταληκτική ημερομηνία υποβολής της έκθεσης για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού από τις εν λόγω αρχές ορίζεται η 1η Μαρτίου, ενώ προηγουμένως οριζόταν η 1η Ιουνίου. Λόγω του γεγονότος ότι, σε επίπεδο των κρατών μελών, οι τομείς που υπάγονται σε έλεγχο εμπίπτουν στην αρμοδιότητα πολλών υπηρεσιών και διοικητικών αρχών, εναπόκειται στην Επιτροπή να προτείνει άλλη ημερομηνία για την υποβολή της έκθεσης.

3. Ειδικές παρατηρήσεις

3.1. Άρθρο 28 Γ. Πρέπει να τροποποιηθεί σύμφωνα με τα ανωτέρω.

3.2. Άρθρο 28 Ζ. Πρέπει να τροποποιηθεί σύμφωνα με τα ανωτέρω.

Βρυξέλλες, 9 Σεπτεμβρίου 1998.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() ΕΕ C 201 της 27.6.1998, σ. 14.

() ΕΕ L 261 της 20.10.1993, σ. 1.

() ΕΕ L 356 της 21.12.1997.

() COM(98) 92 τελικό.