EL    EL EL 
 
EL    EL  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ  ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ  
Βρυξέλλες , 2.7.2008 
COM(2008) 418 τελικό  
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  ΠΡΟΣ  ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ  ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ , ΤΟ 
ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ , ΤΗΝ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ  ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ  ΚΑΙ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  
ΚΑΙ  ΤΗΝ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΤΩΝ  ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ  
«Ανανεω µένη δέσµευση  για την κοινωνική  Ευρώπη : ενίσχυση  της ανοιχτής  µεθόδου  
συντονισ µού για την κοινωνική  προστασία  και την κοινωνική  ένταξη » 
{SEC(2008) 2153} 
{SEC(2008) 2169} 
{SEC(2008) 2170} {SEC(2008) 2179} 
 
EL 2   EL 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ  
Η παρούσα  ανακοίνωση  είναι  µέρος της ανακοίνωσης  της Επιτροπής  µε τίτλο  «Ανανεω µένη 
κοινωνική  ατζέντα : ευκαιρίες , πρόσβαση  και αλληλεγγύη  στην  Ευρώπη  του 21ου αιώνα ». 
Προτείνει  την ενίσχυση  ενός από τα σηµαντικότερα  µέσα για την υποστήριξη  της κοινωνικής  
ανάπτυξης  στην  ΕΕ και στα κράτη  µέλη, και συγκεκρι µένα της ανοιχτής  µεθόδου  
συντονισ µού στον  τοµέα της κοινωνικής  προστασίας  και της κοινωνικής  ένταξης  (στο εξής 
«κοινωνική  ΑΜΣ »). Η µέθοδος  αυτή , που άρχισε  να εφαρ µόζεται  το 2000 ως εθελοντική  
διαδικασία  αυτοαξιολόγησης  µε βάση  κοινούς  στόχους , συµπληρώνει  ένα περιεκτικό  µίγµα 
νοµοθεσίας , χρηµατοδοτικών  µέσων  (µεταξύ  των οποίων  και το Ευρωπαϊκό  Κοινωνικό  
Ταµείο) και διαδικασιών  συντονισ µού (ιδιαίτερα  της στρατηγικής  της Λισαβόνας ), που έχουν  
χρησι µοποιηθεί  για την υποστήριξη  της κοινωνικής  συνοχής  και αλληλεγγύης  στην  ΕΕ. 
Κατά  τα τελευταία  οκτώ  χρόνια , τα κράτη  µέλη έχουν  χρησι µοποιήσει  την κοινωνική  ΑΜΣ  
προκει µένου να συντονίσουν  τις προσπάθειές  τους για την αντιµετώπιση  παλαιών  και νέων  
κοινωνικών  προκλήσεων  και να προσαρ µόσουν  τα συστή µατα κοινωνικής  προστασίας  τους 
σε νέες κοινωνικές  πραγ µατικότητες . Όρισαν  εποµένως  κοινούς  στόχους  και συµφώνησαν  
στην  εφαρ µογή δεικτών  µε σκοπό  να κατευθύνουν  τις πολιτικές  τους για κοινωνική  ένταξη  
και για µεταρρύθ µιση των συνταξιοδοτικών  συστη µάτων  τους, όπως  και των συστη µάτων  
υγειονο µικής περίθαλψης  και µακροχρόνιας  φροντίδας . Κατά  τη διάρκεια  της περιόδου  
αυτής , καταδείχθηκε  πράγ µατι η αξία της κοινωνικής  ΑΜΣ  µέσα από την υποστήριξη  της 
αµοιβαίας  µάθησης , την προώθηση  της ευρύτερης  συµµετοχής  των ενδιαφερο µένων , την 
ενθάρρυνση  του εκσυγχρονισ µού των συστη µάτων  κοινωνικής  προστασίας , την ευρύτερη  
συνειδητοποίηση  του πολυδιάστατου  χαρακτήρα  της φτώχειας  και του κοινωνικού  
αποκλεισ µού, τη διαµόρφωση  µιας κοινής  προσέγγισης  απέναντι  στις κοινές  προκλήσεις  και 
την ανάδειξη  νέων  κοινών  ζητηµάτων . 
Ωστόσο , η επίτευξη  των κοινών  στόχων  – καταπολέ µηση της φτώχειας  και του κοινωνικού  
αποκλεισ µού, διασφάλιση  της επάρκειας  και της βιωσι µότητας  των συντάξεων , δίκαιη  
πρόσβαση  στην  υγειονο µική περίθαλψη  και τη µακροχρόνια  φροντίδα  – εξακολουθεί  να 
αποτελεί  πρόκληση . Μια ανοιχτή  διαδικασία  συντονισ µού, που βασίζεται  σε εθελοντική  
συνεργασία  µεταξύ  πολλών  και διαφόρων  κρατών  µελών , δεν µπορεί  εξ ορισµού να 
παραγάγει  αποτελέσ µατα ευρείας  κλίµακας  σε περιορισ µένο χρονικό  διάστη µα. Υπάρχει  
ωστόσο  ευρεία  συναίνεση  – όπως  αποδεικνύεται  από µεγάλο  αριθµό γραπτών  και 
προφορικών  δηλώσεων  στην  επιτροπή  κοινωνικής  προστασίας  (ΕΚΠ ), καθώς  και µεταξύ  
όλων  των ενδιαφερο µένων1 - ότι είναι  ακόµη πολλά  αυτά  που µπορούν  και πρέπει  να γίνουν  
προκει µένου να αξιοποιηθεί  στο έπακρο  το δυνα µικό της κοινωνικής  ΑΜΣ . 
Η παρούσα  ανακοίνωση  προτείνει  την ενίσχυση  της κοινωνικής  ΑΜΣ  µέσω της βελτίωσης  
της προβολής  και των µεθόδων  εργασίας  της, της ενίσχυσης  της αλληλεπίδρασής  της µε 
άλλες  πολιτικές , της ενδυνά µωσης  των αναλυτικών  εργαλείων  και της βάσης  τεκµηρίωσης , 
καθώς  και της καλύτερης  οικειοποίησης  στα κράτη  µέλη µέσω της ανασκόπησης  από 
ισότι µους εταίρους , της αµοιβαίας  µάθησης  και της συµµετοχής  όλων  των σχετικών  
παραγόντων . Η ενίσχυση  αυτή  θα γίνει πράξη  κυρίως  µέσα από τη σταδιακή  υιοθέτηση , σε 
συµφωνία  µε τα κράτη  µέλη, ορισµένων  από τις επιτυχείς  µεθόδους  που έχουν  εφαρ µοστεί  
µέχρι σήµερα στο πλαίσιο  της στρατηγικής  της Λισαβόνας . Πρόκειται  για µια προσέγγιση  η 
οποία , σεβό µενη την αρχή  της επικουρικότητας  και τον εθελοντικό  χαρακτήρα  της ΑΜΣ , 
                                                 
1 Για λεπτο µέρειες , βλ. εκτίµηση επιπτώσεων . 
 
EL 3   EL αναµένεται  να δώσει  νέα ώθηση  στην  ανάπτυξη  µιας νέας ανάλυσης  και ορισµού των 
εθνικών  πολιτικών . Ταυτόχρονα  θα βελτιώσει  την αποτελεσ µατικότητα  και την προβολή  της 
κοινωνικής  διάστασης  της ΕΕ ως αναπόσπαστου  µέρους  της στρατηγικής  της Λισαβόνας  και 
θα διασφαλίσει  την καλύτερη  ενσω µάτωση  των οικονο µικών  και κοινωνικών  πολιτικών , 
καθώς  και των πολιτικών  για την απασχόληση , κατά  τις επιταγές  και του Ευρωπαϊκού  
Συµβουλίου  του Μαρτίου  2008. 
2 ΕΞΕΛΙΞΗ  ΚΑΙ  ΚΥΡΙΑ  ΕΠΙΤΕΥΓΜΑΤΑ  ΤΗΣ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ  ΑΜΣ  
Η συνολική  αξιολόγηση  της κοινωνικής  ΑΜΣ  µεταξύ  των κρατών  µελών  και των 
ενδιαφερο µένων  είναι  ιδιαίτερα  θετική . Η κοινωνική  ΑΜΣ  αναγνωρίζεται  ως εργαλείο  για 
την προώθηση  της προόδου  στην  κοινωνική  σφαίρα  και ως καινοτο µικό µέσο για την 
ευρωπαϊκή  διακυβέρνηση2. Έχει προωθήσει  µεταρρυθ µίσεις  και έχει δηµιουργήσει  ένα κλίµα 
προθυ µίας για συνεργασία  και αµοιβαία  µάθηση  µε σκοπό  την αναζήτηση  των βέλτιστων  
λύσεων  για την επίτευξη  της κοινωνικής  προόδου , χωρίς  υποχρέωση  ορισµού ενός 
«ελάχιστου  κοινού  παρονο µαστή ». Οι τακτικές  ανασκοπήσεις  του αντίκτυπου  πολιτικής  και 
της αποτελεσ µατικότητας  των µεθόδων  εργασίας  της κοινωνικής  ΑΜΣ  γίνονται  στο πλαίσιο  
της επιτροπής  κοινωνικής  προστασίας  (ΕΚΠ ), στο πλαίσιο  του διαλόγου  µε τους 
ενδιαφερο µένους  από την κοινωνία  των πολιτών  και τους κοινωνικούς  εταίρους , καθώς  και 
µέσω τακτικών  εκθέσεων  από ανεξάρτητους  εµπειρογνώ µονες. 
Η κοινωνική  ΑΜΣ  έχει αποτελέσει  αντικεί µενο σηµαντικών  µεταρρυθ µίσεων  από τη στιγµή 
που εγκαινιάστηκε  το έτος 2000. Το 2005, οι τρεις  διαδικασίες  συντονισ µού (κοινωνική  
ένταξη , επαρκείς  και βιώσι µες συντάξεις  και υψηλής  ποιότητας  βιώσι µη υγειονο µική 
περίθαλψη  και µακροχρόνια  φροντίδα ) συγχωνεύτηκαν  σε µια ενιαία  κοινωνική  ΑΜΣ3. Οι 
κοινοί  στόχοι  που ορίστηκαν  και επικαιροποιήθηκαν  στο µεταξύ  από το Ευρωπαϊκό  
Συµβούλιο , επιβεβαιώθηκαν  τελικά  από το ίδιο όργανο  κατά  την εαρινή  συνεδρίασή  του το 
2008 (βλ. παράρτη µα 1). Η επιτροπή  κοινωνικής  προστασίας  (ΕΚΠ ) όρισε  δείκτες , τόσο  
γενικούς  όσο και ειδικότερους , για τα τρία σκέλη  της µεθόδου  προκει µένου να µπορεί  να 
παρακολουθείται  η πρόοδος  ως προς  την επίτευξη  των από κοινού  συµφωνηθέντων  στόχων  
(βλ. παράρτη µα 2). 
Επιπλέον , η διαδικασία  σχεδιάστηκε  υπό µορφή  τριετούς  κύκλου  µε απλουστευ µένη υποβολή  
εκθέσεων . Τα κράτη  µέλη υποβάλλουν  εθνικές  εκθέσεις  στρατηγικής  τον πρώτο  χρόνο , οι 
οποίες  συνενώνονται  σε µια κοινή  έκθεση  του Συµβουλίου  και της Επιτροπής  για την 
κοινωνική  προστασία  και την κοινωνική  ένταξη . Αυτή  η «κοινή  έκθεση » περιλα µβάνει  
ξεχωριστά  προφίλ  για κάθε  χώρα , όπου  αναδεικνύονται  τα ζητήµατα προτεραιότητας  και οι 
εθνικές  προκλήσεις . Τα έτη που µεσολαβούν , χωρίς  υποβολή  αντίστοιχων  εκθέσεων , 
αφιερώνονται  στην  επιστα µένη ανάλυση  και αµοιβαία  µάθηση  σε ζητήµατα προτεραιότητας . 
Ο εξορθολογισ µός της κοινωνικής  ΑΜΣ  έχει ως αποτέλεσ µα την καλύτερη  επικέντρωση  
στην  εφαρ µογή των πολιτικών  και τη θετική  αλληλεπίδραση  µε την ανανεω µένη στρατηγική  
της Λισαβόνας  για την ανάπτυξη  και την απασχόληση . Οι εθνικές  εκθέσεις  για το 2006 ήταν  
περισσότερο  στρατηγικού  χαρακτήρα  και επικεντρώνονταν  σε περιορισ µένο αριθµό 
                                                 
2 Η εκτίµηση επιπτώσεων  δίνει  µια εκτενή  εικόνα  της επιστη µονικής  και δηµόσιας  συζήτησης  σχετικά  µε 
την κοινωνική  ΑΜΣ .  
3 Εργαζό µαστε µαζί, εργαζό µαστε  καλύτερα  - Ένα νέο πλαίσιο  για τον ανοικτό  συντονισ µό των 
πολιτικών  κοινωνικής  προστασίας  και κοινωνικής  ένταξης  στην  Ευρωπαϊκή  Ένωση , COM(2005) 706 
τελικό . 
 
EL 4   EL προτεραιοτήτων  και συνεκτικών  προσεγγίσεων  για την επίτευξη  των κοινών  στόχων . Η κοινή  
έκθεση  για το 2007 κατέληγε  στο συµπέρασ µα ότι η από κοινού  εξέταση  του συνόλου  των 
κοινωνικών  στόχων  συνέβαλε  θετικά  στη βελτίωση  της συνεκτικότητας  και 
αποτελεσ µατικότητας  των πολιτικών . Επιπλέον , ο νέος κύκλος  συνέβαλε  στην  
πραγ µατοποίηση  µιας βαθύτερης  ανάλυσης  και έδωσε  ώθηση  στη διαδικασία  µάθησης  επί 
βασικών  προτεραιοτήτων . Η κοινή  έκθεση  για το 2008, που επικεντρώνεται  στην  παιδική  
φτώχεια , την πρόσβαση  στην  υγειονο µική περίθαλψη , την εξέλιξη  των αναγκών  της 
µακροχρόνιας  φροντίδας , την παράταση  του εργασιακού  βίου και τα ιδιωτικά  συνταξιοδοτικά  
συστή µατα, επιβεβαιώνει  τον πλούτο  της νέας προσέγγισης . 
3 Η ΑΝΑΓΚΗ  ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ  ΤΗΣ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ  ΑΜΣ  
Τα θετικά  αυτά  αποτελέσ µατα της ΑΜΣ  δεν αναιρούν  την ανάγκη  ενίσχυσης  της µεθόδου , 
ειδικά  προκει µένου να βελτιωθεί  η επίτευξη  των από κοινού  συµφωνηθέντων  στόχων  και να 
αξιοποιηθεί  καλύτερα  η χρήση  των από κοινού  συµφωνηθέντων  δεικτών . Παρά  τη δέσµευση  
του Ευρωπαϊκού  Συµβουλίου  το 2000 για «έναν αποφασιστικό  αντίκτυπο  στην  εξάλειψη  της 
φτώχειας », δεν υπάρχουν  ενδείξεις  για συνολική  µείωση  των ποσοστών  της φτώχειας  στην  
ΕΕ. Το 16% των πολιτών  της ΕΕ (78 εκατο µµύρια άνθρωποι ) βρίσκονται  αντιµέτωποι  µε τον 
κίνδυνο  της φτώχειας . Μεταξύ  αυτών , µεγαλύτερο  ακόµη είναι  το ποσοστό  των παιδιών : 
19%. Οι µεταρρυθ µίσεις  των συνταξιοδοτικών  συστη µάτων  δεν έχουν  εξαλείψει  τον κίνδυνο  
της ανεπάρκειας  των συντάξεων  για τις µελλοντικές  γενιές , ενώ εξακολουθούν  να υφίστανται  
ανισότητες  σε ό,τι αφορά  την υγεία  (µείωση  του προσδόκι µου ζωής , χειρότερη  κατάσταση  
της υγείας  στις µειονεκτούσες  οµάδες). 
Η αναζήτηση  λύσεων  στα προβλή µατα αυτά  είναι  κατά  κύριο  λόγο  ευθύνη  των εθνικών  
αρχών , σύµφωνα  µε την αρχή  της επικουρικότητας . Όπως  φαίνεται  από τα µέχρι τώρα  
επιτεύγ µατα, η ΑΜΣ  έχει επιδράσει  καταλυτικά  στη διαδικασία  µεταρρυθ µίσεων  στα κράτη  
µέλη. Η συνεισφορά  της µπορεί  να γίνει ακόµα πιο αποτελεσ µατική  µέσα από την 
προσέγγιση  που περιγράφεται  στη συνέχεια . 
3.1 Περισσότερη  πολιτική  δέσµευση  και προβολή  
Το µοντέλο  της στρατηγικής  της Λισαβόνας  
Η ανανεω µένη στρατηγική  της Λισαβόνας  για την ανάπτυξη  και την απασχόληση , η 
οποία  επικεντρώνεται  στην  υλοποίηση  και σε ρυθµίσεις  προηγ µένης διακυβέρνησης  µε τη 
συµµετοχή  των κρατών  µελών , της Επιτροπής , του Συµβουλίου  Υπουργών  και του 
Ευρωπαϊκού  Κοινοβουλίου  µέσα από µια προσέγγιση  εταιρικής  σχέσης , συνιστά  τόσο  
πρότυπο  όσο και βασικό  στοιχείο  αναφοράς  για την ενίσχυση  της κοινωνικής  ΑΜΣ . Η 
επιτυχία  της στρατηγικής  της Λισαβόνας  σε ό,τι αφορά  τις επιδόσεις  στους  τοµείς της 
οικονο µίας και της απασχόλησης  τα τελευταία  χρόνια  καταδεικνύει  ότι η ισχυρή  πολιτική  
δέσµευση  στο υψηλότερο  δυνατό  επίπεδο , οι συντονισ µένες µεταρρυθ µιστικές  προσπάθειες  
και η ανασκόπηση  από ισότι µους εταίρους  µπορούν  να παράγουν  συγκεκρι µένα και ορατά  
αποτελέσ µατα.  
Ένα από τα δυνατά  σηµεία της στρατηγικής  για την ανάπτυξη  και την απασχόληση  έγκειται  
στο γεγονός  ότι η στρατηγική  αυτή  βασίζεται  σε µια προσέγγιση  σύµπραξης  και καθοδηγείται  
από µια κοινά  αποδεκτή  ατζέντα  πολιτικής . Ταυτόχρονα , το εξελιγ µένο µεθοδολογικό  
πλαίσιο  συµπληρώνεται  από ένα συνδυασ µό επιλεγ µένων  δεικτών  και ποσοτικών  στόχων , ο 
οποίος  καθιστά  τον έλεγχο  των πολιτικών  περισσότερο  αποτελεσ µατικό , διαφανή  και 
 
EL 5   EL αξιόπιστο . Στη βάση  αυτή , η Επιτροπή  παρέχει  συστη µατική  αξιολόγηση  της προόδου  που 
συντελείται  σε κάθε  χώρα  και διατυπώνει  συστάσεις  ανά χώρα  ή/και σηµεία προς  
παρακολούθηση . Οι προτάσεις  αυτές  δίνουν  τη δυνατότητα  στα κράτη  µέλη να επιτυγχάνουν  
συναίνεση , µέσω του Ευρωπαϊκού  Συµβουλίου  και του Συµβουλίου  Υπουργών , σχετικά  µε 
τις βέλτιστες  λύσεις  που πρέπει  να προκριθούν  σε ευρωπαϊκό  και εθνικό  επίπεδο . Επιπλέον , η 
έµφαση  σε εύκολα  αντιληπτούς  στόχους  διευκολύνει  την κατανόηση  και τη συνειδητοποίηση  
της διαδικασίας  από το ευρύ  κοινό . 
Η σηµασία της θετικής  αλληλεπίδρασης  µεταξύ  της κοινωνικής  ΑΜΣ  και της στρατηγικής  
της Λισαβόνας  αναδείχθηκε  στην  ανακοίνωση  της Επιτροπής  για την ΑΜΣ  που 
δηµοσιεύτηκε  το 2005: «η ΑΜΣ  πρέπει  να λειτουργεί  παράλληλα  και σε στενή  αλληλεπίδραση  
µε την αναθεωρη µένη στρατηγική  της Λισαβόνας  – θα τροφοδοτεί  τους στόχους  της ανάπτυξης  
και της απασχόλησης , ενώ τα προγρά µµατα της Λισαβόνας  θα συµβάλλουν , ως "εκροές ", στην 
προώθηση  των στόχων  κοινωνικής  συνοχής ». Οι υψηλότεροι  ρυθµοί ανάπτυξης  και η αύξηση  
της απασχόλησης  δεν ήταν  από µόνα τους αρκετά  ώστε  να επιτευχθούν  τα επιθυ µητά 
αποτελέσ µατα σε ό,τι αφορά  τη µείωση  της φτώχειας  και τη βελτίωση  των συνθηκών  για 
τους περισσότερο  ευάλωτους . Κατά  συνέπεια , το Ευρωπαϊκό  Συµβούλιο  επανεπιβεβαίωσε , 
τον Μάρτιο  του 2008, «τη σηµασία της κοινωνικής  διάστασης  της ΕΕ ως αναπόσπαστου  
µέρους  της στρατηγικής  της Λισαβόνας » και τόνισε  την ανάγκη  µεγαλύτερης  ενσω µάτωσης  
των οικονο µικών  και κοινωνικών  πολιτικών , καθώς  και των πολιτικών  για την απασχόληση4. 
Φαίνεται  εποµένως  λογικό  η κοινωνική  ΑΜΣ  να εγκρίνει  σταδιακά  ορισµένες από τις 
µεθόδους  και τις προσεγγίσεις  που χρησι µοποιούνται  στο πλαίσιο  της ανανεω µένης 
στρατηγικής  της Λισαβόνας  για την ανάπτυξη  και την απασχόληση  για την κοινωνική  ΑΜΣ . 
Αυτό  θα ενίσχυσε  την αποτελεσ µατικότητα  της κοινωνικής  ΑΜΣ  και θα ενδυνά µωνε την 
εφαρ µογή των εθνικών  πολιτικών  προς  την επίτευξη  κοινών  κοινωνικών  στόχων , όπως  και τη 
σχετική  δέσµευση  και προβολή . Θα τροφοδοτούσε  µε πιο ουσιαστικό  τρόπο  τη στρατηγική  
της Λισαβόνας , σύµφωνα  µε τα συµπεράσ µατα του Ευρωπαϊκού  Συµβουλίου , και θα 
διασφάλιζε  τη βέλτιστη  αλληλεπίδραση  µεταξύ  απασχόλησης , ανάπτυξης  και κοινωνικής  
πολιτικής . Ταυτόχρονα , µια τέτοια  προσέγγιση  θα ήταν  απολύτως  συµβατή  µε την αρχή  της 
επικουρικότητας  και τον εθελοντικό  χαρακτήρα  της ανοιχτής  µεθόδου  συντονισ µού. Αυτό  
προκύπτει  και από άλλους  τοµείς ανοιχτού  συντονισ µού (εκπαίδευση  και απασχόληση ) για 
τους οποίους  έχουν  τεθεί  στόχοι  από την ΕΕ, όπως  τα ποσοστά  απασχόλησης , ο αριθµός των 
µαθητών  που εγκαταλείπουν  το σχολείο  και η διά βίου µάθηση , και οι οποίοι  ενισχύουν  
σηµαντικά  το δυνα µισµό της στρατηγικής  της Λισαβόνας . 
Στοχοθέτηση   
Ορισ µένοι δείκτες  έχουν  ήδη συµφωνηθεί  µεταξύ  των κρατών  µελών  στους  τοµείς της 
κοινωνικής  προστασίας  και της κοινωνικής  ένταξης  (βλ. παράρτη µα 2), και παρέχουν  µια 
αρκετά  στέρεα  βάση  για τη θέσπιση  ποσοτικών  στόχων . Κάτι  τέτοιο  θα ήταν  ιδιαίτερα  
ενδιαφέρον  µέσα από την προοπτική  για «έναν αποφασιστικό  αντίκτυπο  στην  εξάλειψη  της 
φτώχειας ». Παρά  τη δέσµευση  αυτή , όπως  εκφράστηκε  από το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  το 
2000, ο δρόµος που πρέπει  να καλυφθεί  είναι  ακόµα µακρύς . Οι στόχοι  αναµένεται  να 
δηµιουργήσουν  µια νέα δυνα µική και θα µπορούσαν  να καθοριστούν  τόσο  για τη µείωση  της 
φτώχειας  εν γένει  όσο και για ειδικές  µορφές  φτώχειας , όπως  η παιδική  φτώχεια , το ποσοστό  
της οποίας  είναι  σήµερα κατά  τρεις  µονάδες  υψηλότερο  σε σχέση  µε το αντίστοιχο  ποσοστό  
                                                 
4 Η ανασκόπηση  της ενιαίας  αγοράς  του Νοεµβρίου  του 2007 κάνει  επίσης  λόγο  για µια τέτοια  
ολοκληρω µένη προσέγγιση , υπογρα µµίζοντας  ότι το άνοιγ µα των αγορών  και οι κοινωνικές  
µεταρρυθ µίσεις  µπορούν  και πρέπει  να συµβαδίζουν . Βλ.: Ενιαία  αγορά  για την Ευρώπη  του 21ου 
αιώνα . COM(2007) 724 τελικό , 20.11.2007. 
 
EL 6   EL του γενικού  πληθυσ µού (19 έναντι  16%), και αφορά , σε ορισµένες χώρες , ένα στα τέσσερα  
παιδιά  η φτώχεια  στην  εργασία  που πλήττει  το 8% των εργαζο µένων  και αυξάνεται  συνεχώς  
η συνεχιζό µενη µακροχρόνια  φτώχεια , για την οποία  θα υπάρξουν  σύντο µα έγκυροι  δείκτες  
και η φτώχεια  των ηλικιω µένων  (65+), η οποία  αποτελεί  επίσης  δείκτη  επάρκειας  των 
συντάξεων . 
Καθώς  υπάρχει  ανάγκη  για προσεκτική  παρακολούθηση  της επάρκειας  των µελλοντικών  
συντάξεων , ο στόχος  για τη µεταρρύθ µιση των συνταξιοδοτικών  συστη µάτων  θα 
µπορούσε  να συνδέεται  µε ένα ελάχιστο  επίπεδο  εισοδή µατος που θα παρέχεται  µέσω των 
συντάξεων , είτε δηµόσιων  είτε ιδιωτικών . Η υλοποίηση  των στόχων  στον  τοµέα της 
υγειονο µικής περίθαλψης  και της µακροχρόνιας  φροντίδας  θα µπορούσε  να υποστηριχθεί  
από στόχους  που συνδέονται  µε την πρόσβαση  και την ποιότητα  της υγειονο µικής 
περίθαλψης  και της κοινωνικής  φροντίδας . Επιπλέον , µπορεί  να υπάρχουν  στόχοι  που να 
συνδέονται  µε την κατάσταση  υγείας , παραδείγ µατος χάρη , σχετικά  µε την αύξηση  του 
προσδόκι µου ζωής  (το οποίο  διαφέρει  µεταξύ  των κρατών  µελών  µέχρι και 13 χρόνια  για 
τους άνδρες  και 7 για τις γυναίκες ) και των ετών  υγιούς  ζωής  καθώς  και µε τη µείωση  της 
παιδικής  θνησι µότητας  (το ποσοστό  της οποίας  εξακολουθεί  να είναι  περίπου  10 ανά χίλιες  
ζώσες  γεννήσεις  σε ορισµένα κράτη  µέλη). Η κατάσταση  της υγείας  συνιστά  αποφασιστικό  
παράγοντα  για την ενεργό  συµµετοχή  στην  αγορά  εργασίας , την παράταση  του εργασιακού  
βίου και τη µείωση  της φτώχειας . 
Η θέσπιση  των ποσοτικών  αυτών  στόχων , που υποστηρίζονται  από τους κοινά  αποδεκτούς  
δείκτες  και βασίζονται  σε έγκυρα  αναλυτικά  εργαλεία , θα βοηθήσει  τα κράτη  µέλη να 
τηρήσουν  τις δεσµεύσεις  τους και να εργαστούν  µε πιο συγκεκρι µένο τρόπο  για την επίτευξη  
των κοινών  στόχων . Προκει µένου να λαµβάνεται  υπόψη  η πολυ µορφία , το εκάστοτε  εθνικό  
πλαίσιο  και η διαφορετική  αφετηρία  τους, τα κράτη  µέλη θα µπορούσαν  να ορίσουν  
εθνικούς  στόχους , οι οποίοι  θα βασίζονται  σε αντίστοιχους  ευρωπαϊκούς . 
Οι εθνικοί  στόχοι  θα µπορούσαν  να ενταχθούν  σε ένα είδος  διαφοροποίησης  ανά 
κατεύθυνση , δίνοντας  τη δυνατότητα  συνεργασίας  σε οµάδες χωρών  που αντιµετωπίζουν  
παρό µοιες καταστάσεις  ή προβλή µατα. Η µέθοδος  αυτή  υλοποιείται  ήδη σε ό,τι αφορά  το 
συνδυασ µό ευελιξίας  µε ασφάλεια  στο πλαίσιο  της στρατηγικής  της Λισαβόνας  και έχει 
επίσης  χρησι µοποιηθεί  σε ένα βαθµό και σε θεµατική  ανάλυση  της παιδικής  φτώχειας  το 
2007. Η µέχρι τώρα  εµπειρία , παρ’ότι περιορισ µένη, δείχνει  ότι µια τέτοια  µέθοδος  θα 
αποτελούσε  καλή  βάση  για µια πιο προσαρ µοσµένη ανάλυση  πολιτικής  και συµβουλευτικό  
έργο, ενώ µπορεί  µε ρεαλιστικό  τρόπο  να συνδέσει  διαφορετικά  κράτη  µέλη στην  επίτευξη  
κοινών  στόχων . Η Επιτροπή  θα διερευνήσει , στο πλαίσιο  της ΑΜΣ , την ανάπτυξη  διόδων , 
καθώς  και κοινών  αρχών  κατ’αναλογία  των προτάσεών  της για το συνδυασ µό ευελιξίας  µε 
ασφάλεια , που έλαβαν  την υποστήριξη  του Ευρωπαϊκού  Συµβουλίου  το ∆εκέ µβριο του 2007. 
Συστάσεις  της Επιτροπής  
Οι συζητήσεις  στο πλαίσιο  της επιτροπής  κοινωνικής  προστασίας  καλύπτουν  ένα ευρύ  φάσµα 
θεµάτων  που αφορούν  την κοινωνική  προστασία  και την κοινωνική  ένταξη . Τα θέµατα που 
υπάγονται  στην  ΑΜΣ  θα µπορούσαν  να παγιωθούν  περαιτέρω  µε τη διαµόρφωση  σύγκλισης  
απόψεων , κάθε  φορά  που αυτή  η ανάγκη  προκύπτει . Η Επιτροπή  θα συµβάλει  στη διαδικασία  
αυτή  µε διευρυ µένη χρήση , εφόσον  απαιτείται , της δυνατότητας  έκδοσης  συστάσεων , όπως  
προβλέπεται  από το άρθρο  211 της Συνθήκης , ορίζοντας  κοινές  αρχές  και παρέχοντας  τη 
βάση  για παρακολούθηση  και ανασκόπηση  από ισότι µους εταίρους . Η πολιτική  υποστήριξη  
από άλλα  θεσµικά όργανα  θα εξασφαλίσει  περισσότερη  ισχύ και προβολή  για τέτοιου  είδους  
κοινές  αρχές . Η Επιτροπή  προτίθεται  να αναπτύξει  την προσέγγιση  αυτή  σταδιακά , 
βασιζό µενη στην  εµπειρία  από τη σύσταση  σχετικά  µε την ενεργό  ένταξη , την οποία  η 
 
EL 7   EL Επιτροπή  αναµένεται  να υποβάλει  τον Οκτώβριο  του 2008 για να αποτελέσει  τη βάση  για τη 
διατύπωση  συµπερασ µάτων  του Συµβουλίου  και την έκδοση  ψηφίσ µατος από το Ευρωπαϊκό  
Κοινοβούλιο . 
Καλύτερη  υποβολή  εκθέσεων , κοινοποίηση  και διάδοση  
Βάσει  της προσέγγισης  που περιγράφεται  παραπάνω , η Επιτροπή  θα ενισχύσει  την 
ικανότητά  της να αξιολογεί  και να παρακολουθεί  την πρόοδο  τόσο  σε ευρωπαϊκό  όσο και 
σε εθνικό  επίπεδο . Η ενισχυ µένη παρακολούθηση  πρέπει  να αντικατοπτρίζεται  στην  
περιοδική  κοινή  έκθεση  του Συµβουλίου  και της Επιτροπής  σχετικά  µε την κοινωνική  
προστασία  και την κοινωνική  ένταξη , η οποία  αποτελεί  τη βάση  της συνεισφοράς  του 
συµβουλίου  απασχόλησης  και κοινωνικής  πολιτικής  (EPSSCO) στο εαρινό  Ευρωπαϊκό  
Συµβούλιο . Το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  θα ενηµερώνεται  σε τακτική  βάση . Επιπλέον , η 
Επιτροπή  θα χρησι µοποιεί  την έκθεση  για την κοινωνική  κατάσταση , η οποία  συντάσσεται  
κάθε  χρόνο  δυνά µει του άρθρου  143 της Συνθήκης , προκει µένου να παρουσιάζει  τη δική της 
αξιολόγηση  σχετικά  µε τις τρέχουσες  τάσεις  και την πρόοδο  που σηµειώνονται  για την 
επίτευξη  των κοινών  στόχων  στα υπόλοιπα  θεσµικά όργανα , προσβλέποντας  στη διεύρυνση  
και τον εµπλουτισ µό της πολιτικής  συζήτησης . Τα κράτη  µέλη καλούνται  να 
εξακολουθήσουν  να υποβάλλουν  έκθεση  κάθε  τρία χρόνια  σχετικά  µε την πρόοδο  που 
επιτεύχθηκε  στο πλαίσιο  της ΑΜΣ  µε ολοκληρω µένο τρόπο , µε την επιφύλαξη  µελλοντικών  
συζητήσεων  σχετικά  µε το µέλλον  της στρατηγικής  της Λισαβόνας . 
Η κοινοποίηση  και διάδοση  των αποτελεσ µάτων  θα γίνει πιο αποτελεσ µατική  µέσα από τη 
συνεχή  ανάπτυξη  µιας προδραστικής  επικοινωνιακής  στρατηγικής  που θα αξιοποιεί  όλες τις 
δυνατότητες  που προσφέρονται  από το πρόγρα µµα PROGRESS. Εντάσσεται  και αυτό  στην  
κοινωνική  ΑΜΣ  ως ένας τρόπος  ανταλλαγής  γνώσεων , ενθάρρυνσης  της «ευγενούς  άµιλλας » 
µεταξύ  ισότι µων εταίρων  και συνεισφοράς  στην  ενεργό  συµµετοχή  και δέσµευση . 
Ειδικότερα , η Επιτροπή  θα εντείνει  τις προσπάθειές  της προκει µένου η πρόσβαση  στην  
πληροφόρηση  σχετικά  µε τα επιτεύγ µατα της κοινωνικής  ΑΜΣ  να γίνει ευκολότερη , 
περισσότερη  κατανοητή  και χρήσι µη. Ο ανανεω µένος δικτυακός  τόπος  για την κοινωνική  
προστασία  και την κοινωνική  ένταξη5 θα αποτελέσει  σηµαντικό  εργαλείο  για την επίτευξη  
του στόχου  αυτού .  
3.2 Ενίσχυση  της θετικής  αλληλεπίδρασης  µε άλλες  πολιτικές  της ΕΕ 
Ενσω µάτωση   
Όπως  υπογρα µµίζεται  στην  ανακοίνωση  της Επιτροπής  για µια ολιστική  και εγκάρσια  
ανανεω µένη κοινωνική  ατζέντα , αποτελεί  κοινή  διαπίστωση  ότι τα ζητή µατα της 
κοινωνικής  πολιτικής  πρέπει  επίσης  να ενσω µατωθούν  σε διάφορες  πολιτικές  της ΕΕ 
(π.χ. ανταγωνισ µός, εσωτερική  αγορά , οικονο µική πολιτική , υγεία , µετανάστευση , εµπόριο , 
γεωργία  κ.λπ.). Η Επιτροπή  θα καταβάλει  τις δικές  της προσπάθειες  προκει µένου να 
εκπονήσει  έγκυρες  αξιολογήσεις  επιπτώσεων  για κάθε  νέα πρωτοβουλία  πολιτικής , και στο 
πλαίσιο  αυτό  θα δώσει  ιδιαίτερη  έµφαση  στις κοινωνικές  επιπτώσεις . Η επιτροπή  
κοινωνικής  προστασίας  έχει ήδη ασχοληθεί  επιστα µένα µε την ενσω µάτωση  κοινωνικών  
στόχων , αξιοποιώντας  επίσης  την εµπειρία  που έχει ήδη αποκο µιστεί  στην  ΕΕ από την 
ενσω µάτωση  της διάστασης  του φύλου6. Η Επιτροπή  θα συνεργαστεί  περαιτέρω  µε την 
επιτροπή  κοινωνικής  προστασίας  αποβλέποντας  σε ενίσχυση  της υφιστά µενης ικανότητας  για 
αξιολόγηση  επιπτώσεων . 
                                                 
5 http://ec.europa.eu/employment_social/spsi/social_protection_en.htm 
6 Το άρθρο  3 παράγραφος  2 της συνθήκης  ΕΚ προβλέπει  την κατάργηση  από την ΕΕ όλων  των 
ανισοτήτων , καθώς  και την προώθηση  της ισότητας  µεταξύ  ανδρών  και γυναικών  σε όλες τις 
δραστηριότητές  της. 
 
EL 8   EL Οριζόντιος  συντονισ µός 
Η κοινωνική  ΑΜΣ  χρησι µεύει όλο και πιο συχνά  ως σηµείο αναφοράς  για ένα ευρύ  φάσµα 
κοινωνικών  θεµάτων  που έχουν  ιδιάζουσα  σηµασία για τα κράτη  µέλη και τέµνουν  ένα 
σύνολο  τοµέων πολιτικής , όπως  ο κοινωνικός  αντίκτυπος  της µετανάστευσης , η κοινωνική  
ένταξη  εθνοτικών  ή µειονεκτουσών  µειονοτήτων  (συµπεριλα µβανο µένων  των κοινοτήτων  
των Ροµά), η φτώχεια  στις αγροτικές  περιοχές , η µακροχρόνια  φροντίδα  και η κοινωνική  
ένταξη  των ατόµων µε αναπηρίες , οι κοινωνικές  συνέπειες  της κλιµατικής  αλλαγής , η 
περιβαλλοντική  υποβάθ µιση και οι τάσεις  στις τιµές των ενεργειακών  αγαθών , τα 
εκπαιδευτικά  µειονεκτή µατα και η άνιση  πρόσβαση  στη συνεχιζό µενη κατάρτιση  και στη διά 
βίου µάθηση , η οικονο µική εκπαίδευση  και η πρόσβαση  σε βασικές  χρηµατοοικονο µικές 
υπηρεσίες , το ψηφιακό  χάσµα και ο κοινωνικός  αποκλεισ µός, η γήρανση  του ενεργού  
πληθυσ µού και η αλληλεγγύη  µεταξύ  των γενεών .  
Το άνοιγ µα της κοινωνικής  ΑΜΣ  σε εγκάρσια  ζητήµατα έχει ενισχύσει  σηµαντικά  τη 
σηµασία και τον αντίκτυπό  της και έχει δείξει  το δρόµο προς  έναν καλύτερο  οριζόντιο  
συντονισ µό. Μεταξύ  της επιτροπής  κοινωνικής  προστασίας  και άλλων  συναφών  επιτροπών , 
όπως  της επιτροπής  απασχόλησης  και της επιτροπής  οικονο µικής πολιτικής , έχει αναπτυχθεί  
µια καρποφόρα  συνεργασία , η οποία  και πρέπει  να ενδυνα µωθεί περαιτέρω . Το ίδιο ισχύει  
και για την υπό εξέλιξη  διαδικασία  για την ανάπτυξη  συνεργειών  µε άλλους  συναφείς  τοµείς 
πολιτικής , όπως  η ΑΜΣ  στην  εκπαίδευση  και την κατάρτιση , η στρατηγική  της ΕΕ για την 
υγεία7 και η ευρωπαϊκή  ατζέντα  για την ενσω µάτωση  των µεταναστών . Η Επιτροπή  θα 
µελετήσει  επίσης  τρόπους  για την ενίσχυση  του συντονισ µού µεταξύ  της ΕΚΠ  και άλλων  
επιτροπών  και οµάδων  υψηλού  επιπέδου , ενώ θα διασφαλίσει  επίσης  την 
αποτελεσ µατικότητα  της δικής  της διυπηρεσιακής  οµάδας  για την ενσω µάτωση  της 
διάστασης  της κοινωνικής  ένταξης  και προστασίας . 
3.3 Καλύτερα  αναλυτικά  εργαλεία  
Το πρόγρα µµα PROGRESS θα υποστηρίξει  τη στατιστική  ικανότητα  και συλλογή  
δεδο µένων , ιδίως  σε τοµείς όπου  τα συγκριτικά  στοιχεία  απουσιάζουν  ή είναι  ανεπαρκή . Για 
παράδειγ µα, οι υφιστά µενες πανευρωπαϊκές  έρευνες  πρέπει  να αναθεωρηθούν  προκει µένου 
να καλύπτουν  µε πληρέστερο  τρόπο  ζητήµατα όπως  η υλική  στέρηση , 
(συµπεριλα µβανο µένου του ψηφιακού  αποκλεισ µού), η ευπορία  των νοικοκυριών , η 
κατάσταση  των µεταναστών , η µετάβαση  από την εργασία  στη συνταξιοδότηση . Πρέπει  
επίσης  να συλλέγονται  στοιχεία  σχετικά  µε το προσδόκι µο ζωής  ανά κοινωνικοοικονο µική 
κατάσταση  και να βελτιωθεί  η διαθεσι µότητα  και η ανάλυση  των στοιχείων  ανά φύλο . 
Το πρόγρα µµα PROGRESS θα υποστηρίξει  επίσης  την έρευνα  σχετικά  µε την υγεία , τη 
γήρανση  του πληθυσ µού και τη συνταξιοδότηση , τη νέα έρευνα  για τα ευρωπαϊκά  
νοικοκυριά , καθώς  και τη διεξοδική  ανάλυση  ειδικών  θεµάτων , βοηθώντας  τα κράτη  µέλη να 
βελτιώσουν  τις πολιτικές  τους σε ιδιαίτερα  κρίσι µους τοµείς. Η µεγαλύτερη  συµµετοχή  εκ 
µέρους  της επιστη µονικής  κοινότητας  και οι ισχυρότεροι  δεσµοί µε άλλες  τρέχουσες  
δραστηριότητες  έρευνας , στο πλαίσιο  της Επιτροπής  και άλλων  διεθνών  οργανισ µών, θα 
συµβάλει  στην  περαιτέρω  ανάπτυξη  πολιτικών  µε βάση  τη γνώση  και την τεκµηρίωση . 
                                                 
7 Ο δείκτης  των ετών  υγιούς  ζωής  στη στρατηγική  της Λισσαβώνας  είναι  ένα παράδειγ µα της 
ενσω µάτωσης  των κοινωνικών  και οικονο µικών  διαστάσεων  της καλύτερης  υγείας . 
 
EL 9   EL 3.4 Καλύτερη  οικειοποίηση  µέσω ανασκόπησης  από ισότι µους εταίρους , αµοιβαίας  
µάθησης  και συµµετοχής  όλων  των σχετικών  παραγόντων  
Ανασκόπηση  από ισότι µους εταίρους  
Η ανασκόπηση  από ισότι µους εταίρους  έχει αποδειχθεί  χρήσι µη πρακτική  για την 
υποστήριξη  της αµοιβαίας  µάθησης  και πρέπει  να χρησι µοποιηθεί  εκτενέστερα  και µε 
περισσότερο  στρατηγικό  τρόπο  στην  κοινωνική  ΑΜΣ . Η καλύτερη  ενηµέρωση  σχετικά  µε το 
πλαίσιο , µια ισχυρότερη  αναλυτική  βάση  και η ευρύτερη  διάδοση  των αποτελεσ µάτων  θα 
συνέβαλαν  στον  καλύτερο  προσδιορισ µό των βέλτιστων  πρακτικών  και θα διευκόλυναν  την 
µεταφορά  διαφόρων  πολιτικών . Σηµαντική  θα είναι  επίσης  η διασφάλιση  της συµµετοχής  
στις ανασκοπήσεις  από ισότι µους εταίρους  αξιω µατούχων  σε τοπικό  και περιφερειακό  
επίπεδο . Η Επιτροπή , από κοινού  µε την επιτροπή  κοινωνικής  προστασίας , θα εξετάσει  
τρόπους  για την αναβάθ µιση των όρων  για τον κύκλο  ανασκοπήσεων  του 2009. 
Νέα εργαλεία  για αµοιβαία  µάθηση  
Το πρόγρα µµα PROGRESS παρέχει  υποστήριξη  για τη δοκιµή νέων  εργαλείων  για 
αµοιβαία  µάθηση  και ανταλλαγή  βέλτιστων  πρακτικών , π.χ. σχέδια  για προσωρινή  
συγκέντρωση  και µεταβίβαση  εµπειρογνωσίας  µεταξύ  των κρατών  µελών , εκπαίδευση  σε 
θέµατα στρατηγικού  σχεδιασ µού, ενσω µάτωσης , συντονισ µού, συµµετοχής  ενδιαφερο µένων , 
παρακολούθησης  και αξιολόγησης  κατά  τη διαδικασία  της κοινωνικής  ΑΜΣ . Το πρόγρα µµα 
PROGRESS µ πορεί  επίσης  να συµβάλει  στην  ανάπτυξη  του «κοινωνικού  πειρα µατισµού» ως 
µέσου  για τα δοκιµή καινοτο µικών  ιδεών  πριν από την εφαρ µογή τους σε κοινωνικά  
προγρά µµατα ευρείας  κλίµακας , π.χ. στους  τοµείς του ελάχιστου  εισοδή µατος, των 
επιδο µάτων  τέκνων  ή της µακροχρόνιας  περίθαλψης . Το πρόγρα µµα θα υποστηρίξει  την 
µελέτη , διάδοση  και αξιολόγηση  σχεδίων  κοινωνικού  πειρα µατισµού. 
Συµµετοχή  όλων  των σχετικών  παραγόντων  
Οι περιφερειακές  και τοπικές  αρχές  πρέπει  να αναπτύξουν  ενεργότερο  ρόλο  στη διαδικασία  
της ΕΕ για την κοινωνική  προστασία  και την κοινωνική  ένταξη . Επί του παρόντος , στα 
περισσότερα  κράτη  µέλη, η συµµετοχή  τους στην  εν λόγω  διαδικασία  παρα µένει 
περιορισ µένη. Σε ορισµένες χώρες  έχει σηµειωθεί  σηµαντική  πρόοδος  στη συµµετοχή  της 
κοινωνίας  των πολιτών  και των άλλων  σχετικών  ενδιαφερο µένων  στη φάση  του σχεδιασ µού 
των πολιτικών , αλλά  η συµµετοχή  αυτή  συνήθως  εκλείπει  στη µετέπειτα  φάση  της 
εφαρ µογής. Η εµπειρία  έχει δείξει  ότι ο συντονισ µός και η συµµετοχή  των σχετικών  
παραγόντων  καθόλη  τη διάρκεια  του κύκλου  µιας πολιτικής  είναι  καθοριστικής  σηµασίας  για 
την αποτελεσ µατική  εφαρ µογή της. Η Επιτροπή  προτείνει  να αποτελούν  οι συγκεκρι µένες 
πτυχές  διακυβέρνησης  ολοένα  και πιο συχνά  αντικεί µενο προσπαθειών  αµοιβαίας  µάθησης  
στο πλαίσιο  της κοινωνικής  ΑΜΣ . Σε αυτή  τη βάση , η Επιτροπή  θα αναπτύξει  εθελοντικές  
κατευθυντήριες  γραµµές για τα κράτη  µέλη. 
4 ΣΥΝΟΨΗ  ΚΑΙ  ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ  
Προκει µένου να αξιοποιηθεί  πλήρως  το δυνα µικό της κοινωνικής  ΑΜΣ , η παρούσα  
ανακοίνωση  έχει ορίσει  έναν αριθµό τοµέων στους  οποίους  η µέθοδος  µπορεί  να βελτιωθεί , 
να ενισχυθεί  ή να αναπτυχθεί  περαιτέρω . Τα µέτρα αυτά  αφορούν  τέσσερις  στόχους : πρώτον , 
περισσότερη  πολιτική  δέσµευση  και προβολή  της διαδικασίας  δεύτερον , ενίσχυση  της 
θετικής  αλληλεπίδρασης  µε άλλες  πολιτικές  της ΕΕ· τρίτον , καλύτερα  αναλυτικά  εργαλεία  
 
EL 10   EL για τη διαδικασία , προκει µένου να οριστούν  ποσοτικοί  στόχοι  και να υποστηριχθεί  η 
τεκµηριω µένη χάραξη  πολιτικών  και τέταρτον , η καλύτερη  οικειοποίηση  από τα κράτη  µέλη, 
µε προώθηση  της εφαρ µογής και της αµοιβαίας  µάθησης . 
Ορισ µένα από τα µέτρα συνιστούν  παγίωση  υφιστά µενων  πρακτικών . Κάποια  άλλα , και ιδίως  
η στοχοθέτηση , υποδηλώνουν  ουσιαστικότερες  αλλαγές  και προϋποθέτουν  τη συναίνεση  
µεταξύ  των κρατών  µελών  και των ενδιαφερο µένων . Κατά  συνέπεια , η Επιτροπή  µελετά  µια 
σταδιακή  προσέγγιση , µε την ακολουθία  των θεµάτων  και την απαραίτητη  ιεράρχησή  τους να 
πρέπει  να συζητηθούν  µε τα κράτη  µέλη και άλλους  βασικούς  ενδιαφερο µένους . 
Μια ενισχυ µένη ΑΜΣ  στον  τοµέα της κοινωνικής  προστασίας  και της κοινωνικής  ένταξης  θα 
αποτελέσει  σηµαντική  συνεισφορά  στην  εφαρ µογή της ανανεω µένης κοινωνικής  ατζέντας  και 
θα υποστηρίξει  την ανανεω µένη δέσµευση  για την κοινωνική  Ευρώπη . 
 
EL 11   EL ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ  1 
ΣΤΟΧΟΙ  ΤΗΣ  ΑΜΣ  ΓΙΑ ΤΗΝ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ  ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ   
ΚΑΙ  ΤΗΝ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ  ΕΝΤΑΞΗ  
Οι ευρύτεροι  στόχοι  της ΑΜΣ  για την κοινωνική  προστασία  και την κοινωνική  ένταξη  
είναι  να προωθήσει : 
– α) την κοινωνική  συνοχή , την ισότητα  µεταξύ  ανδρών  και γυναικών  και τις ίσες ευκαιρίες  
για όλους  µέσω επαρκών , προσιτών , οικονο µικά βιώσι µων, προσαρ µόσιµων και 
αποτελεσ µατικών  συστη µάτων  κοινωνικής  προστασίας  και πολιτικών  κοινωνικής  ένταξης · 
– β) αποτελεσ µατική  και αµοιβαία  αλληλεπίδραση  µε τους στόχους  της Λισαβόνας  για την 
επίτευξη  µεγαλύτερης  οικονο µικής ανάπτυξης  και περισσότερων  και καλύτερων  θέσεων  
εργασίας  και µεγαλύτερης  κοινωνικής  συνοχής , καθώς  και µε τη στρατηγική  της ΕΕ για τη 
βιώσι µη ανάπτυξη · 
– γ) καλή  διακυβέρνηση , διαφάνεια  και συµµετοχή  των ενδιαφερο µένων  στο σχεδιασ µό, την 
εφαρ µογή και την παρακολούθηση  της πολιτικής . 
Οι ακόλουθοι  στόχοι  ισχύουν  για τα διάφορα  σκέλη  των εργασιών : 
Αποφασιστικός  αντίκτυπος  στην  εξάλειψη  της φτώχειας  και του κοινωνικού  αποκλεισ µού 
διασφαλίζοντας : 
– δ) πρόσβαση  για όλους  στους  βασικούς  πόρους , τα δικαιώ µατα και τις κοινωνικές  
υπηρεσίες  που απαιτούνται  για τη συµµετοχή  στην  κοινωνία , πρόληψη  και αντιµετώπιση  
του αποκλεισ µού και καταπολέ µηση κάθε  µορφής  διακρίσεων  που οδηγούν  στον  
κοινωνικό  αποκλεισ µό· 
– ε) ενεργό  κοινωνική  ένταξη  για όλους , τόσο  µε την προώθηση  της συµµετοχής  στην  αγορά  
εργασίας  όσο και µε την καταπολέ µηση της φτώχειας  και του αποκλεισ µού  
– στ) τον καλό  συντονισ µό των πολιτικών  για την κοινωνική  ένταξη  και τη συµµετοχή  
παραγόντων  από όλες τις βαθµίδες της διοίκησης  και άλλων  σχετικών  φορέων , 
συµπεριλα µβανο µένων  των ατόµων που βρίσκονται  αντιµέτωπα  µε τη φτώχεια , καθώς  και 
την αποτελεσ µατικότητα  και ενσω µάτωσή  τους σε όλες τις σχετικές  δηµόσιες  πολιτικές , 
π.χ. όσες αφορούν  την οικονο µία, τα δηµοσιονο µικά, την εκπαίδευση  και κατάρτιση , 
καθώς  και στα προγρά µµατα των διαρθρωτικών  ταµείων (και ιδίως  του ΕΚΤ ). 
Επάρκεια  και βιωσι µότητα  των συνταξιοδοτικών  συστη µάτων  διασφαλίζοντας : 
– ζ) επαρκή  εισοδή µατα για όλους  τους συνταξιούχους  και πρόσβαση  σε συντάξεις  που να 
επιτρέπουν  στους  ανθρώπους  να διατηρούν , σε εύλογο  βαθµό, το βιοτικό  τους επίπεδο  
µετά τη συνταξιοδότηση , στο πνεύµα της αλληλεγγύης  και της δίκαιης  µεταχείρισης  
µεταξύ  και εντός  των γενεών · 
– η) την οικονο µική βιωσι µότητα  των δηµόσιων  και ιδιωτικών  συνταξιοδοτικών  
προγρα µµάτων , λαµβανο µένων  υπόψη  των δηµοσιονο µικών  πιέσεων  και της γήρανσης  
του πληθυσ µού, και στο πλαίσιο  της τριπλής  στρατηγικής  για την αντιµετώπιση  των 
δηµοσιονο µικών  επιπτώσεων , κυρίως  µε την παράταση  του εργασιακού  βίου και τη 
διατήρηση  της δραστηριότητας  από τους ηλικιω µένους , µε την εξισορρόπηση  των 
εισφορών  και απολαβών  µε τρόπο  ορθό  και κοινωνικά  δίκαιο  και µε την υποστήριξη  του 
 
EL 12   EL οικονο µικά προσιτού  χαρακτήρα  και της ασφάλειας  των συνταξιοδοτικών  συστη µάτων  µε 
ιδιωτική  χρηµατοδότηση · 
– θ) διαφανή  συνταξιοδοτικά  συστή µατα, κατάλληλα  προσαρ µοσµένα στις ανάγκες  και τις 
προσδοκίες  γυναικών  και ανδρών  και στις απαιτήσεις  των σύγχρονων  κοινωνιών , της 
γήρανσης  του πληθυσ µού και των διαρθρωτικών  αλλαγών · επίσης , παροχή  της 
απαραίτητης  πληροφόρησης , ώστε  οι ενδιαφερό µενοι να µπορούν  να προγρα µµατίζουν  τη 
συνταξιοδότησή  τους, και προώθηση  των µεταρρυθ µίσεων  µε βάση  την ευρύτερη  δυνατή  
συναίνεση . 
Προσβάσι µη, ποιοτική  και βιώσι µη υγειονο µική περίθαλψη  και µακροχρόνια  φροντίδα  
διασφαλίζοντας : 
– ι) πρόσβαση  για όλους  σε επαρκή  υγειονο µική περίθαλψη  και µακροχρόνια  φροντίδα , 
λαµβάνοντας  µέριµνα ώστε  η ανάγκη  για περίθαλψη  και φροντίδα  να µην οδηγεί  σε 
συνθήκες  φτώχειας  και οικονο µικής εξάρτησης , αντιµετωπίζοντας  ταυτόχρονα  τις 
ανισότητες  που αφορούν  την πρόσβαση  στην  περίθαλψη  και τα αποτελέσ µατα των 
υπηρεσιών  υγείας · 
– ια) ποιότητα  στην  υγειονο µική περίθαλψη  και τη µακροχρόνια  φροντίδα  και προσαρ µογή 
της, συµπεριλα µβανο µένης και της προληπτικής  φροντίδας , στις µεταβαλλό µενες ανάγκες  
και προτι µήσεις  της κοινωνίας  και των ατόµων, κυρίως  µέσα από την ανάπτυξη  ποιοτικών  
προδιαγραφών  που ανταποκρίνονται  στις βέλτιστες  διεθνείς  πρακτικές  και µε την 
ανάπτυξη  υψηλότερου  αισθή µατος ευθύνης  µεταξύ  των επαγγελ µατιών  της υγείας  και των 
ασθενών  και αποδεκτών  της φροντίδας · 
– ιβ) τον οικονο µικά προσιτό  χαρακτήρα  και την οικονο µική βιωσι µότητα  µιας επαρκούς  
και ποιοτικής  υγειονο µικής περίθαλψης  και µακροχρόνιας  φροντίδας  µε ορθολογική  
χρήση  των πόρων , και κυρίως  µέσα από την παροχή  κατάλληλων  κινήτρων  για χρήστες  
και παρόχους , ορθή  διακυβέρνηση  και συντονισ µό µεταξύ  των συστη µάτων  περίθαλψης  
και των δηµόσιων  και ιδιωτικών  φορέων . Η µακροχρόνια  βιωσι µότητα  και ποιότητα  
προϋποθέτουν  την προώθηση  και του υγιούς  και δραστήριου  τρόπου  ζωής , όπως  και την 
ύπαρξη  καλού  ανθρώπινου  δυνα µικού για τον τοµέα της περίθαλψης . 
 
EL 13   EL ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ  2 
ΓΕΝΙΚΟΙ  ∆ΕΙΚΤΕΣ  ΓΙΑ ΤΗΝ  ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ  ΤΗΣ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ  ΑΜΣ  
1α – Ποσοστό  ανθρώπων  στα όρια  της φτώχειας  (σύνολο , παιδιά  και ηλικιω µένοι) + Ενδεικτική  
οριακή  τιµή – ΕΕ 
Ποσοστό  ανθρώπων  µε εισόδη µα κάτω  του 60% του διάµεσου  εθνικού  εισοδή µατος8. 
1β – ∆ιάµεσος  του χάσµατος  σχετικής  φτώχειας  – ΕΕ 
∆ιαφορά  µεταξύ  του διάµεσου  εισοδή µατος των ανθρώπων  που ζουν κάτω  από το όριο της φτώχειας  
και του ίδιου  του ορίου , εκφραζό µενη ως ποσοστό  του ορίου  της φτώχειας . 
1γ – Ποσοστό  ανθρώπων  στα όρια  της φτώχειας  µε χρόνιο  χαρακτήρα  (διαθέσι µο από το 2010 
και εξής) – ΕΕ 
Άνθρωποι  στα όρια της φτώχειας  κατά  το τρέχον  έτος και για 2 τουλάχιστον  από τα 3 προηγού µενα 
έτη.  
2 – Ανισότητα  στην  κατανο µή του εισοδή µατος  (S80/S20) – ΕΕ 
Αναλογία  του συνολικού  εισοδή µατος που λαµβάνεται  από το 20% του πληθυσ µού της χώρας  µε το 
υψηλότερο  εισόδη µα προς  εκείνο  που λαµβάνεται  από το 20% του πληθυσ µού µε το χαµηλότερο  
εισόδη µα. 
3 – Προσδόκι µο υγιούς  ζωής  – ΕΘΝ  
Αριθ µός των ετών  που αναµένεται  να ζήσει  ένα άτοµο κατά  τη γέννησή  του, στην  ηλικία  των 45 και 
στην  ηλικία  των 65 ετών , σε υγιή κατάσταση  (που δεν επηρεάζεται  αρνητικά  από τις δραστηριότητες  
της καθη µερινής  ζωής ). Εξετάζεται  σε συνάρτηση  προς  το προσδόκι µο ζωής . 
4 – Άτοµα που εγκαταλείπουν  πρόωρα  το σχολείο  – ΕΕ 
Ποσοστό  των ατόµων ηλικίας  18 έως 24 ετών  που έχουν  παρακολουθήσει  µόνο τις χαµηλότερες  
βαθµίδες της δευτεροβάθ µιας εκπαίδευσης  και δεν έχουν  συµµετάσχει  σε κανένα  πρόγρα µµα 
εκπαίδευσης  ή κατάρτισης  κατά  τις τέσσερις  τελευταίες  εβδο µάδες πριν από την έρευνα . 
5 – Άνθρωποι  που ζουν  σε νοικοκυριά  ανέργων  – ΕΕ 
Ποσοστό  ενηλίκων  (ηλικίας  18-59 ετών , εκτός  φοιτητών ) και παιδιών  που ζουν σε νοικοκυριά  όπου  
δεν εργάζεται  κανείς . 
6 – Προβολή  συνολικών  δηµόσιων  κοινωνικών  δαπανών  – ΕΘΝ  
Προβολή  ανά ηλικιακή  οµάδα των συνολικών  δηµόσιων  κοινωνικών  δαπανών  (συντάξεις , 
υγειονο µική περίθαλψη , εκπαίδευση  και µεταβιβάσεις  προς  ανέργους ), τρέχον  επίπεδο  και 
εκτιµώµενη αλλαγή  ως ποσοστό  επί του ΑΕΠ . 
7α – ∆ιάµεσο σχετικό  εισόδη µα των ηλικιω µένων  – ΕΕ 
∆ιάµεσο εισόδη µα των ανθρώπων  ηλικίας  65+ ως αναλογία  του διάµεσου  εισοδή µατος 0-64. 
                                                 
8 Εάν δεν προβλέπεται  διαφορετικά , οι δείκτες  φτώχειας  του παρατίθενται  εδώ αναφέρονται  στο 
ισοδύνα µο διαθέσι µο εισόδη µα των νοικοκυριών  που ορίζεται  ως το συνολικό  διαθέσι µο εισόδη µα των 
νοικοκυριών  (µετά από επιδό µατα και φόρους ) προσαρ µοσµένο ώστε  να λαµβάνεται  υπόψη  το µέγεθος  
και η σύνθεσή  τους. Βλ. πλήρη  κατάλογο  των δεικτών  στη διεύθυνση : 
http://ec.europa.eu/employment_social/spsi/common_indicators_en.htm   
 
EL 14   EL 7β – Σωρευ µένο ποσοστό  αναπλήρωσης  – ΕΕ 
∆ιάµεσες ατοµικές συντάξεις  των ατόµων ηλικίας  65-74 ετών  σε σχέση  µε τις διάµεσες ατοµικές 
αποδοχές  των ατόµων ηλικίας  50-59, εξαιρου µένων  άλλων  κοινωνικών  επιδο µάτων . 
8 – Αυτοαναφερό µενη ακάλυπτη  ανάγκη  ιατρικής  περίθαλψης  – ΕΘΝ  + Χρήση  υπηρεσιών  
περίθαλψης  – ΕΘΝ  
Συνολική  αυτοαναφερό µενη ακάλυπτη  ανάγκη  ιατρικής  περίθαλψης  λόγω  «οικονο µικών  φραγ µών» ή 
«χρόνων  αναµονής» ή «µεγάλης  απόστασης », ανά πεµπτηµόρια εισοδή µατος. Εξετάζεται  παράλληλα  
µε τον αριθµό επισκέψεων  σε γενικό  ή ειδικό  ιατρό  κατά  τη διάρκεια  των 12 τελευταίων  µηνών . 
9 – Ποσοστό  των ατόµων στα όρια  της φτώχειας  σε δεδο µένη χρονική  στιγµή – ΕΕ 
Ποσοστό  ανθρώπων  µε εισόδη µα κάτω  από το όριο της φτώχειας , όπως  υπολογίστηκε  για το 
οικονο µικό έτος 2004, προσαρ µοσµένο στις εξελίξεις  του πληθωρισ µού κατά  τα επόµενα έτη. 
10 – Ποσοστό  απασχόλησης  των µεγαλύτερων  σε ηλικία  εργαζο µένων  – ΕΕ 
Εργαζό µενοι στις ηλικιακές  οµάδες 55 – 59 και 60 – 64, ως ποσοστό  του συνόλου  των ατόµων της 
αντίστοιχης  οµάδας . 
11 – Κίνδυνος  φτώχειας  στην  εργασία  – ΕΕ 
Άτοµα που ταξινο µούνται  ως εργαζό µενοι αλλά  απειλούνται  από τη φτώχεια . 
12 – Ποσοστό  απασχόλησης  – ΕΕ 
Ποσοστό  απασχολού µενων  και µη απασχολού µενων  επί του συνόλου  του ενεργού  πληθυσ µού ηλικίας  
15-64. 
13 – Περιφερειακές  ανισότητες  – συντελεστής  απόκλισης  των ποσοστών  απασχόλησης  – ΕΘΝ  
Τυπική  απόκλιση  των ποσοστών  απασχόλησης  ανά περιφέρεια  διαιρού µενων  µε τον σταθ µισµένο 
εθνικό  µέσο όρο. 
14 – Συνολικές  κατά  κεφαλήν  δαπάνες  υγείας  – ΕΘΝ  
Συνολικές  κατά  κεφαλήν  δαπάνες  υγείας  σε ισοτι µία αγοραστικής  δύνα µης.