Αριθ. C 337/54 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12.88 
η καθιέρωση της κινητής εβδομάδας. Εφόσον όμως η ΟΚΕ 
θεωρεί την καθιέρωση της ελαστικής εβδομάδας ως οπισ-
Βρυξέλλες, 27 Οκτωβρίου 1988. 
1. Με τη δήλωση της Punta del Este, της 20ής Σεπτεμβρίου 
1986, άρχισε ένας νέος κύκλος πολυμερών εμπορικών δια­
πραγματεύσεων στις οποίες τα γεωργικά προϊόντα κατέλαβαν 
σημαντική θέση. Η εξέλιξη της πρώτης φάσης των διαπραγ­
ματεύσεων, η στάση και οι προτάσεις των συμβαλλόμενων 
μερών όσον αφορά τη διεξαγωγή των διαπραγματεύσεων στο 
γεωργικό τομέα, αύξησαν ακόμα περισσότερο τη σημασία 
τους· για το λόγο αυτό η ΟΚΕ κρίνει σκόπιμο, ενόψει της 
υπουργικής διάσκεψης του Μόντρεαλ, να γνωστοποιήσει τις 
απόψεις της για τη διεξαγωγή αυτών των διαπραγματεύσεων. 
Εννοείται ότι οι γενικές πτυχές των διαπραγματεύσεων, που 
αφορούν επίσης τη γεωργία, καλύπτονται από τη γνωμοδό­
τηση της ΟΚΕ για την κατάσταση και τις προοπτικές των 
διαπραγματεύσεων ΓΣΔΕ/Γύρος Ουρουγουάης. (') 
(') ΕΕ αριθ. C 318 της 12. 12. 1988. θοδρόμηση σε σχέση με την επίτευξη μεγαλύτερης απλού­
στευσης και ελαστικότητας η πρόταση απορρίπτεται. 
Γενικές παρατηρήσεις 
2. Μετά από δύο χρόνια εντοπισμού των προβλημάτων, 
παρουσίασης και εξέτασης των διάφορων προτάσεων και 
στόχων όσον αφορά τις διαπραγματεύσεις για τα γεωργικά 
προϊόντα, η υπουργική διάσκεψη που προβλέπεται να πραγ­
ματοποιηθεί στο Μόντρεαλ στις 4 και 5 Δεκεμβρίου 1988, 
φαίνεται επιτακτικά αναγκαία για να ανασκοπηθεί η κατά­
σταση στο μεσοδιάστημα των διαπραγματεύσεων. 
Η διάσκεψη αυτή θα πρέπει επίσης να δώσει την ευκαιρία να 
διεξαχθεί επιτέλους ένας γνήσιος διάλογος, να γίνει απολο­
γισμός των εμφανών σημείων σύγκλισης ή, αν είναι δυνατό, 
με αφετηρία τη διάσκεψη αυτή, να θεμελιωθούν για την 
επόμενη διετία οι κύριοι άξονες των διαπραγματεύσεων που 
θα καταστήσουν δυνατή την επίτευξη καλύτερης ισορροπίας 
ανάμεσα στην προσφορά και τη ζήτηση. 
3. Με την προοπτική αυτή, επιβάλλεται να επιβεβαιωθεί η 
ανάγκη τήρησης της αρχής της σφαιρικότητας των διαπραγ­
ματεύσεων, όπως τονίσθηκε στη δήλωση της Punta del Este: 
«οι διαπραγματεύσεις θα θεωρούνται ως ένα σύνολο, τόσο 
όσον αφορά τη διεξαγωγή τους όσο και τη συνέχιση τους, 
καθώς και όσον αφορά την υλοποίηση των πορισμάτων τους». Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alberto MASPRONE 
Γνωμοδότηση για την κατάσταση και τις προοπτικές των διαπραγματεύσεων της ΓΣΔΕ/Γύρος Ουρου­
γουάης όσον αφορά τη γεωργία και τον τομέα γεωργικών ειδών διατροφής 
(88/C 337/18) 
Στις 31 Μαΐου 1988, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποφάσισε, σύμφωνα με τις διατάξεις του 
άρθρου 20, παράγραφος 4, του εσωτερικού κανονισμού, να εκδώσει γνωμοδότηση για την κατάσταση 
και τις προοπτικές των διαπραγματεύσεων της ΓΣΔΕ/Γύρος Ουρουγουάης όσον αφορά τη γεωργία και 
τον τομέα γεωργικών ειδών διατροφής. 
Το τμήμα εξωτερικών σχέσεων και εμπορικής και αναπτυξιακής πολιτικής, στο οποίο ανατέθηκε η 
προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 16 Σεπτεμβρίου βάσει της 
έκθεσης του εισηγητή, κ. Clavel. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, κατά την 259η σύνοδο ολομέλειας της (συνεδρίαση της 27ης 
Οκτωβρίου 1988), υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη γνωμοδότηση. 
31. 12. 88 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 337/55 
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η υπουργική διάσκεψη 
του Μόντρεαλ οφείλει να έχει ως κύριο θέμα την πρόοδο που 
πρέπει να συντελεσθεί όσον αφορά τα γεωργικά τροπικά 
προϊόντα και τις υπηρεσίες που έχουν σχέση με τις γεωργικές 
δραστηριότητες. 
4. Η Κοινότητα οφείλει να υπενθυμίσει στο Μόντρεαλ 
ότι ο πολυμέρεια αποτελεί θεμελιώδη κανόνα της Γενικής 
Συμφωνίας δασμών και εμπορίου (ΓΣΔΕ) και, κατά συνέπεια, 
των διεξαγόμενων διαπραγματεύσεων. 
Μολονότι επικρατεί η εντύπωση ότι δεν μπορεί να επιτευχθεί 
τελική συμφωνία αν οι ΗΠΑ και η ΕΟΚ δεν βρουν σημεία 
συνεννόησης, οι διαπραγματεύσεις δεν μπορούν να θεω­
ρηθούν απλώς ως μια διαμάχη ανάμεσα στα δύο αυτά ενδιαφε­
ρόμενα μέρη. Υπάρχουν και άλλες χώρες που ενδιαφέρονται 
να εξευρεθεί μια καλύτερη ισορροπία στο γεωργικό τομέα. 
Ορισμένες άλλες χώρες (π.χ. η Ιαπωνία και η Κορέα) με 
φιλόδοξα προγράμματα ανάπτυξης της γεωργικής τους παρα­
γωγής, οφείλουν επίσης να ανοίξουν τα σύνορα τους και να 
συμβάλουν στις συντονισμένες προσπάθειες περιορισμού της 
παραγωγής, που ενδέχεται να αποφασισθούν. 
5. Η ΟΚΕ διαπίστωσε ότι υπάρχουν και άλλες τάσεις που 
αντιβαίνουν στην αρχή της πολυμέρειας: οι διμερείς συμ­
φωνίες εφοδιασμού της αμερικανικής αγοράς σε ζάχαρη και 
βόειο κρέας και, πιο πρόσφατα, οι συμφωνίες που συνάφθη­
καν μεταξύ των ΗΠΑ και της Ιαπωνίας ή, επίσης, τα διεθνή 
συμφέροντα των επιχειρηματιών που υποκαθιστούν τα κράτη. 
Η υπουργική διάσκεψη του Μόντρεαλ παρέχει την ευκαιρία 
να αναληφθούν προσπάθειες για να περιορισθούν οι υπερβο­
λές των τάσεων αυτών. 
6. Η Κοινότητα θα πρέπει να προσπαθήσει ώστε να διατη­
ρηθεί η ιδιομορφία των γεωργικών διαπραγματεύσεων: 
— πρώτον, γιατί όλες οι προσπάθειες επίλυσης των προβλη­
μάτων του εμπορίου γεωργικών προϊόντων και της διεύ­
ρυνσης των γεωργικών συναλλαγών απέτυχαν όταν δεν 
έλαβαν υπόψη αυτή την ιδιομορφία που οφείλεται στα 
χαρακτηριστικά της παραγωγής και των γεωργικών 
αγορών: ασταθείς κλιματικές συνθήκες, δυσχερής διατή­
ρηση, διαφορετικές διαρθρώσεις παραγωγής, ανελαστι­
κότητα των αγορών, βούληση να επιτευχθεί η ασφάλεια 
εφοδιασμού, γενίκευση των πολιτικών στήριξης, απορ-
ρυθμισμένες διεθνείς αγορές, 
— δεύτερον, γιατί είναι το μόνο μέσο διατήρησης των ίδιων 
χαρακτηριστικών της ευρωπαϊκής γεωργίας: όλα τα κράτη 
μέλη της Κοινότητας και οι λοιπές ευρωπαϊκές χώρες 
που διαθέτουν ανάλογες γεωργικές δομές και εκδηλώνουν 
κοινό ενδιαφέρον για τη διατήρηση της γεωργίας τους 
σαν στοιχείο της δομής της κοινωνίας τους, της χωροτα­
ξίας, του περιβάλλοντος και του τοπίου· έχουν όλες, σε τελική ανάλυση, μια πολιτιστική παράδοση που συνδέεται 
στενά με την αγροτική ζωή και, συνεπώς, με τη γεωργία, 
— οι κοινοί αυτοί δεσμοί διαχωρίζουν τελείως την ευρωπα­
ϊκή γεωργία από εκείνη των νέων χωρών που διαθέτουν 
πολύ μεγαλύτερες εκτάσεις και πολύ χαμηλότερη πυκνό­
τητα πληθυσμού και είναι, κατά συνέπεια, πολύ διαφορετι­
κές από ιστορική και διαρθρωτική άποψη. Δεν θα 
επιτρέψουν ποτέ να καταστεί η αρχή των συγκριτικών 
πλεονεκτημάτων το μόνο κριτήριο λειτουργίας των γεωρ­
γικών αγορών σε παγκόσμια κλίμακα 
7. Η ΟΚΕ διαπιστώνει, εξάλλου, ότι η υπουργική δήλωση 
του Οργανισμού οικονομικής συνεργασίας και ανάπτυξης 
(ΟΟΣΑ) τον Μάρτιο του 1987 και η συνάντηση Κορυφής της 
Βενετίας τον Ιούνιο του 1987, όπως επίσης και οι προτάσεις 
των διάφορων χωρών ή ομάδων χωρών και, τέλος, τα πορί­
σματα της Διάσκεψης Κορυφής του Τορόντο, εισάγουν μια 
σημαντική καινοτομία για το γεωργικό τομέα στις πολυμερείς 
διαπραγματεύσεις: δεν θα εμμείνει κανείς στη διαπραγμάτευ­
ση των εμποδίων κατά τις συναλλαγές, αλλά θα επιδιωχθεί η 
μείωση της στήριξης που παρέχουν στη γεωργία τα περισσό­
τερα συμβαλλόμενα μέρη. Συνεπώς, παρακάμπτεται η έννοια 
των αυστηρώς εμπορικών διαπραγματεύσεων, ώστε να αποτε­
λέσει αντικείμενο της διαπραγμάτευσης το περιεχόμενο των 
γεωργικών πολιτικών, πράγμα που αποτελεί μια άλλη 
έκφραση της ιδιομορφίας των γεωργικών διαπραγματεύσεων. 
Ο φιλόδοξος αυτός στόχος δεν μπορεί να επιτευχθεί παρά με 
την αντιμετώπιση των διαπραγματεύσεων για τα γεωργικά 
προϊόντα με μεγάλο ρεαλισμό και αφού ληφθεί υπόψη η 
διαφορά των σημερινών καταστάσεων. 
Ο τομέας γεωργικών ειδών διατροφής 
8. Η Κοινότητα θα έπρεπε να εξετάσει επίσης τις ειδικές 
ανάγκες του τομέα γεωργικών ειδών διατροφής (που απασχο­
λεί άμεσα 4 000 000 εργαζομένων στην ΕΚ). Για τον τομέα 
αυτό πρωταρχική σημασία έχει μια μεγαλύτερη ελευθερία 
των συναλλαγών και συνεπώς η επιτυχία των διαπραγματεύ­
σεων της ΓΣΔΕ. 
Εκτός από τις εισφορές και τις ποσοστώσεις, μεταξύ των 
εμποδίων στις κοινοτικές εξαγωγές προϊόντων του τομέα γε­
ωργικών ειδών διατροφής περιλαμβάνονται οι υπερβολικοί 
δασμοί, τα μη δασμολογικά εμπόδια όπως π.χ. οι διοικητικές 
και τελωνειακές διαδικασίες, οι απαιτήσεις σε ό,τι αφορά τη 
σύνθεση των τροφίμων, τα υγειονομικά και φυτο-υγειονομικά 
μέτρα. 
Υπάρχουν επίσης πολυάριθμες παραποιήσεις προϊόντων της 
ΕΟΚ υψηλής ποιότητας (καταστρατήγηση των δικαιωμάτων 
της πνευματικής ιδιοκτησίας σύμφωνα με τη διατύπωση της 
ΓΣΔΕ). 
9. Στα πλαίσια της ΓΣΔΕ, τα προβλήματα αυτά αντιμετω­
πίζονται σε διάφορους βαθμούς από την ομάδα γεωργικών 
διαπραγματεύσεων καθώς και από άλλες ομάδες. Έχει ουσια­
στική σημασία να θεσπισθεί μια διαδικασία που θα επιτρέπει 
τη σφαιρική αντιμετώπιση των προβλημάτων του τομέα γεωρ­
γικών ειδών διατροφής με τέτοιο τρόπο ώστε οι επιπτώσεις 
Αριθ. C 337/56 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12.88 
επί της ανταγωνιστικής κατάστασης του τομέα αυτού να συνε­
κτιμούνται πάντοτε δεόντως από τους διαπραγματευτές της 
Κοινότητας. 
Τα δικαιώματα και οι υποχρεώσεις της Κοινότητας 
10. Η Κοινότητα οφείλει κατά τις διαπραγματεύσεις να 
κάνει χρήση των δικαιωμάτων της: 
— Οι θεμελιώδεις αρχές της κοινής γεωργικής πολιτικής 
«στοίχισαν ακριβά» κατά τις προηγούμενες διαπραγμα­
τεύσεις (Γύρος Ντίλλον Γύρος Τόκυο· διαπραγματεύσεις 
XXIV-6). Οι αρχές αυτές και κυρίως οι εισφορές και οι 
επιστροφές δεν μπορούν να αμφισβητηθούν. 
— Η Κοινότητα αποτελεί τον πρώτο εισαγωγέα γεωργικών 
προϊόντων στον κόσμο, πράγμα που πρέπει να τονισθεί. 
Ωστόσο, οι εταίροι της δεν θα πρέπει να αναμένουν ότι 
θα είναι σε θέση να συνεχίσει να αυξάνει τις εισαγωγές 
τη στιγμή που θέτει σε εφαρμογή ένα πρόγραμμα περιο­
ρισμού της δικής της γεωργικής παραγωγής. 
— Η Κοινότητα αποτελεί το δεύτερο εξαγωγέα γεωργικών 
προϊόντων και ειδών διατροφής στον κόσμο. Συνεπώς, 
έχει συμφέρον να συζητηθούν τα προβλήματα πρόσβασης 
στις αγορές, και ακόμα περισσότερο να ελαττωθεί το 
κόστος εισαγωγής με μείωση των ενισχύσεων. Επομένως, 
έχει ζωτική σημασία για την Κοινότητα να διατηρήσει 
τη δυνατότητα εξαγωγής γεωργικών προϊόντων και ειδών 
διατροφής, αν ληφθούν υπόψη τόσο η ικανότητα παραγω­
γής γεωργικών προϊόντων όσο και οι επιταγές του εμπο­
ρικού της ισοζυγίου. 
—- Δεδομένου ότι οι τιμές εντός της Κοινότητας είναι υψηλό­
τερες από τις παγκόσμιες τιμές, είναι απολύτως αναγκαίο 
να αντισταθμίζεται η διαφορά αυτή κατά την εξαγωγή. 
— Η ΟΚΕ υπενθυμίζει, τέλος, ότι το Συμβούλιο των Ευρωπα­
ϊκών Κοινοτήτων της 11ης και 12ης Φεβρουαρίου 1988 
ζήτησε από την Επιτροπή «να μεριμνήσει ώστε στο πλαί­
σιο του Γύρου της Ουρουγουάης, και λαμβανομένων 
υπόψη των διατάξεων της ΓΣΔΕ, να συνεκτιμούνται δεό­
ντως τα μέτρα σχετικά με τις τιμές και τις ποσότητες που 
έλαβε η Κοινότητα». 
11. Δεν θα είναι δυνατόν να συντελεστεί πρόοδος στις 
διαπραγματεύσεις αν δεν καταβληθούν προσπάθειες από όλα 
τα συμβαλλόμενα μέρη, υπό πνεύμα αμοιβαιότητας. Μια 
καλύτερη ισσορροπία ανάμεσα στην προσφορά και τη 
ζήτηση δεν είναι δυνατόν να επιτευχθεί αν στις διαπραγματεύ­
σεις δεν ενώσουν τις προσπάθειες τους όλες οι ενδιαφερόμε­
νες χώρες για να μειωθεί η παραγωγή ή για να βελτιωθεί η 
πρόσβαση στις αγορές· εξάλλου, η μείωση των ενισχύσεων 
στη γεωργία δεν θα είναι δυνατό να σημειώσει πρόοδο αν δεν 
συμβάλουν εξίσου όλες οι ενδιαφερόμενες χώρες. Η Κοινό­
τητα οφείλει, φυσικά, να απαιτήσει από τους εταίρους της 
εχέγγυα για τον αποτελεσματικό χαρακτήρα των δεσμεύσεων 
τους. 
12. Για όλους αυτούς τους λόγους, η ΟΚΕ τονίζει την 
απόλυτη ανάγκη να διατηρήσει η Κοινότητα όσον το δυνατόν 
μεγαλύτερη συνοχή κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων. 
Τα κράτη μέλη πρέπει να αποφύγουν πρωτοβουλίες που ενδέ­χεται να δημιουργήσουν «ρωγμές» στο κοινοτικό μέτωπο 
και τις οποίες υπάρχει ο κίνδυνος να εκμεταλλευθούν τρίτες 
χώρες. Συνεπώς, είναι απαραίτητη η συνοχή των τομέων, η 
συνοχή των κρατών μελών και η συνοχή μεταξύ της Επιτρο­
πής και του Συμβουλίου. Η αξιοπιστία της Κοινότητας εξαρ­
τάται από την σταθερότητα των στάσεων που θα τηρήσει. Στο 
παρελθόν έχει πάρα πολύ συχνά διαπιστωθεί η ανικανότητα 
της ΕΟΚ να αντιδράσει τη στιγμή που δεχόταν αδικαιολό­
γητες επιθέσεις. Η Κοινότητα οφείλει να συνειδητοποιήσει 
την οικονομική ισχύ και την πειστική δύναμη που συνεπάγε­
ται μια μεγάλη αγορά 320 εκατομμυρίων καταναλωτών. 
13. Λαμβάνοντας υπόψη την σπουδαιότητα των στόχων η 
ΟΚΕ υπογραμμίζει ότι είναι απαραίτητο όπως η Επιτροπή 
αναλάβει τις αναγκαίες πρωτοβουλίες για να εξασφαλισθεί η 
πλήρης, ορθή και διαρκής ενημέρωση της κοινής ευρωπαϊκής 
γνώμης όσον αφορά τις διαπραγματεύσεις της ΓΣΔΕ και τους 
λόγους στους οποίους εδραιώνονται οι υιοθετούμενες θέσεις, 
κυρίως κατά τις διαπραγματεύσεις επί των πιο σημαντικών 
θεμάτων. 
14. Ταυτόχρονα η Κοινότητα, λαμβανομένου υπόψη του 
ρόλου που διαδραματίζει σε διεθνές επίπεδο, πρέπει να έχει 
επίγνωση της ευθύνης που φέρει όσον αφορά την επιδίωξη 
μιας καλύτερης ισορροπίας των αγορών γεωργικών προϊό­
ντων. Οι διαπραγματεύσεις που έχουν αρχίσει, θα την οδηγή­
σουν χωρίς αμφιβολία σε επανεξέταση ορισμένων οργάνων 
της γεωργικής της πολιτικής, πράγμα που θα έχει συνέπειες 
τόσο για τους παραγωγούς όσο και για την κοινωνική ισορρο­
πία στα κράτη μέλη. Για το λόγο αυτό η στάση της Κοινό­
τητας πρέπει να παραμείνει ρεαλιστική, έχοντας ταυτόχρονα 
ως στόχο να δημιουργήσει δυνατότητες μακροπρόθεσμων 
συμφωνιών. 
15. Από τη σημερινή πορεία των διαπραγματεύσεων η 
ΟΚΕ σχηματίζει την εντύπωση ότι επικρατεί μια κάποια 
σύγχυση και στασιμότητα. Η υπερβολική προσφυγή σε 
«επιτροπές ειδικών» από τη στιγμή που θα εδηλωθεί διαφω­
νία με την ΕΟΚ, διαταράσσει τελείως την ισορροπία των 
διαπραγματεύσεων και εκφυλίζει το πνεύμα τους. 
Η πληθώρα των αιτημάτων προσφυγής σε «επιτροπές ειδι­
κών», που συνεπάγονται όλο και περισσότερο την ερμηνεία 
των κανόνων της ΓΣΔΕ, καθιστά διαρκώς δυσχερέστερη την 
προσφυγή σε ουδέτερους διαιτητές, με αποτέλεσμα να πολιτι­
κοποιούνται οι «επιτροπές ειδικών», πράγμα απαράδεκτο. Η 
Κοινότητα πρέπει να απορρίψει κάθε παράνομη εφαρμογή 
των κανόνων της ΓΣΔΕ, που θα έτεινε να προδικάσει το 
αποτέλεσμα χωρίς διαπραγματεύσεις. 
Οι πολιτικές αρχές των διαπραγματεύσεων για τα γεωργικά 
προϊόντα 
16. Οι προτάσεις της Κοινότητας αποσκοπούν 
— σε ένα καλύτερο έλεγχο της παραγωγής με κατάλληλα 
μέσα και, μεταξύ άλλων, σε μια προοδευτική μείωση των 
ενισχύσεων που έχουν άμεση ή έμμεση επίδραση στο 
εμπόριο γεωργικών προϊόντων, 
— σε μια αυξημένη ευαισθητοποίηση της γεωργίας στις 
«αντιδράσεις» της αγοράς, 
31. 12. 88 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 337/57 
— σε μια ευρύτερη προσφυγή σε άμεσες ενισχύσεις που δεν 
έχουν σχέση με τις παραγόμενες ποσότητες. 
Η ΟΚΕ επικροτεί τις προτάσεις αυτές, έχοντας υπόψη ότι 
πρωταρχικός στόχος των διαπραγματεύσεων πρέπει να είναι ο 
καθορισμός ορθότερων προϋποθέσεων για το διεθνές εμπόριο 
γεωργικών προϊόντων, με την επίτευξη καλύτερης ισορροπίας 
στις αγορές. Η καλύτερη αυτή ισορροπία δεν μπορεί να 
επιτευχθεί χωρίς συντονισμένες προσπάθειες για τον έλεγχο 
της παραγωγής. 
17. Εντούτοις, οι προοπτικές αυτές δεν πρέπει να προκαλέ­
σουν απότομη πτώση των γεωργικών εισοδημάτων στην Κοι­
νότητα, που ενδέχεται να επισπεύσει την αδικαιολόγητη 
εγκατάλειψη των αγροτικών δραστηριοτήτων, να δημιουργή­
σει ανισορροπίες στην εύθραυστη οικονομία ορισμένων περι­
φερειών και να έχει επιζήμιες συνέπειες στο περιβάλλον και 
στις αγροτικές περιφέρειες. 
18. Στο μέτρο που η Κοινότητα πρέπει να κάνει ευρύτερη 
χρήση των άμεσων ενισχύσεων (άποψη περί αποσύνδεσης 
των ενισχύσεων που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ) η ΟΚΕ 
παρατηρεί ότι η κοινή γεωργική πολιτική πρέπει να λάβει 
υπόψη 7 εκατομμύρια γεωργικές εκμεταλλεύσεις, τη στιγμή 
που οι Ηνωμένες Πολιτείες διαθέτουν μόνο 2 εκατομμύρια 
εκμεταλλεύσεις σε μια αρόσιμη γεωργική επιφάνεια 
τετραπλάσιας έκτασης. Τόσο οι κοινωνικές όσο και οι οικο­
νομικές συνέπειες της αποσύνδεσης αυτής πρέπει, κατά συνέ­
πεια, να ληφθούν υπόψη, όπως επίσης πρέπει να ληφθούν 
υπόψη οι δυσκολίες που θα προκύψουν, σε ορισμένες χώρες, 
από την εγκατάσταση του κατάλληλου διοικητικού μηχανι­
σμού. 
Η ΟΚΕ επιθυμεί επίσης να υπενθυμίσει ότι οι ενισχύσεις και 
οι επιχορηγήσεις που δεν έχουν σχέση με τα προϊόντα, δεν 
είναι κατ'ανάγκην και άμοιρες συνεπειών στην παραγωγή και 
τις τιμές· επομένως, πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη στις 
διαπραγματεύσεις. 
Η ΟΚΕ υπογραμμίζει, τέλος, ότι η ορθή ισορροπία στη 
μείωση των ενισχύσεων συνεπάγεται ότι θα γίνει αποδεκτό 
ένα αξιόπιστο μέσο καταμέτρησης των γεωργικών 
ενισχύσεων. 
19. Έχοντας υπόψη τις παρατηρήσεις αυτές, η ΟΚΕ 
επικροτεί επίσης το παρακάτω μέτρο που πρότεινε η Κοινό­
τητα: 
19.1. Ένα στάδιο βραχυπρόθεσμων μέτρων που να περι­
λαμβάνουν αφενός μεν επείγοντα μέτρα για ορισμένα σημα­
ντικά προϊόντα, αφετέρου δε ένα συντονισμένο περιορισμό 
των ενισχύσεων, λαμβάνοντας ως βάση την περίοδο εμπορίας 
1984-1985. 
19.1.1. Η κρίσιμη κατάσταση που αντιμετωπίζουν οι γεωρ­
γοί (έσοδα, οικονομική κατάσταση ...) σε αρκετές αναπτυγμέ­
νες ή αναπτυσσόμενες χώρες, δικαιολογεί τη λήψη επειγό­
ντων και συντονισμένων μέτρων για να αποκατασταθεί η 
ισορροπία και η σταθερότητα στις γεωργικές αγορές ανά τον 
κόσμο. 
19.1.2. Η ΟΚΕ θεωρεί από την άλλη πλευρά ότι η υιοθέ­
τηση των διατάξεων αυτών αποτελεί θέμα καλής θέλησης και 
αξιοπιστίας των συμβαλλόμενων μερών. Εννοείται ότι θα 
πρέπει να ληφθεί υπόψη το σύνολο των μέτρων της γεωργικής 
πολιτικής που λαμβάνουν τα διάφορα συμβαλλόμενα μέρη 
από την ημερομηνία αυτή, καθώς επίσης και τα ποικίλα 
προγράμματα ενισχύσεων που ορισμένες χώρες δεν παύουν 
να θέτουν σε εφαρμογή, καθώς και οι περιοριστικές μεταρρυθ­
μίσεις. 19.2. Με τον τρόπο αυτό θα επιτευχθούν οι συνθήκες υπό 
τις οποίες θα αρχίσει ένα δεύτερο, πιο κρίσιμο, στάδιο μιας 
ουσιαστικής και συντονισμένης μείωσης των γεωργικών 
ενισχύσεων. Αυτό θα καταστήσει δυνατή την αποκατάσταση 
της ισορροπίας των παραγωγών στο εσωτερικό επίπεδο και 
θα βελτιώσουν αισθητά την κατάσταση των αγορών. Η ΟΚΕ 
υποστηρίζει αυτή την αντίληψη. 
19.2.1. Πρέπει επίσης να δοθεί προτεραιότητα στην κατάρ­
γηση ή στη μείωση των πολιτικών και των μέτρων που έχουν 
συμβάλει στη δημιουργία γεωργικών πλεονασμάτων και 
παρακωλύουν ή στρεβλώνουν το διεθνές εμπόριο. 
19.2.2. Η ΟΚΕ κρίνει σχετικά ότι η Κοινότητα πρέπει να 
αποσπάσει από τις Ηνωμένες Πολιτείες μια επίσημη 
δέσμευση για την κατάργηση των παρεκκλίσεων (Waiver που 
επιτεύχθηκε το 1955 σύμφωνα με το άρθρο 22 του Agricultural 
Adjustment Act του 1933), οι οποίες θα επιτρέψουν στις ΗΠΑ 
να επιβάλλουν ποσοστώσεις, με κάθε ευχέρεια, σε προϊόντα 
πολύ σημαντικά όπως το μεγαλύτερο μέρος των γαλακτοκομι­
κών προϊόντων, την αραχίδα, το βαμβάκι, και τη ζάχαρη 
και οι οποίες έχουν στόχο να καταστεί αποτελεσματική η 
πολιτική στήριξης των εν λόγω προϊόντων. Η Κοινότητα 
πρέπει να θεωρήσει την κατάργηση των παρεκκλίσεων τού­
των ως απαραίτητη προϋπόθεση για μια πραγματική αμοιβαι­
ότητα και εξισορρόπηση των δεσμεύσεων. Πρέπει να γνωστο­
ποιήσει σαφώς στη ΓΣΔΕ ότι πρόκειται για ένα σημείο κεφα­
λαιώδους σημασίας από το οποίο εξαρτάται η επιτυχία των 
διαπραγματεύσεων. 
19.2.3. Η ΟΚΕ κρίνει ότι, όσον αφορά τη μείωση των 
γεωργικών ενισχύσεων, όλα τα συμβαλλόμενα μέρη πρέπει 
να αναλάβουν σταθερές δεσμεύσεις που να είναι τόσο περιο­
ριστικές όσο και εκείνες που αφορούν τους δασμούς. Οι 
δεσμεύσεις αυτές πρέπει να αποτελέσουν αντικείμενο εντα­
τικής παρακολούθησης από τη ΓΣΔΕ. 
19.2.4. Η κατάσταση στις αναπτυσσόμενες χώρες θα εξετα­
σθεί στη φάση αυτή των συζητήσεων με ιδιαίτερη ευελιξία 
εφόσον δεν πρόκειται παρά για βραχυπρόθεσμα μέτρα. Οι 
χώρες αυτές, πάντως, θα αποκομίσουν οφέλη από παρόμοιες 
δεσμεύσεις, εφόσον διαμέσου αυτών θα εξυγιανθούν γενικά 
οι συνθήκες της παγκόσμιας αγοράς, οι οποίες θα πρέπει να 
τους διασφαλίσουν ομαλή πρόσβαση στην αγορά. 
20. Καταλήγοντας, η ΟΚΕ ελπίζει ότι η υπουργική διά­
σκεψη του Μόντρεαλ θα επιτρέψει, συνδυάζοντας τα άμεσα 
μέτρα με τους μακροπρόθεσμους στόχους, να αρθεί το αδιέ­
ξοδο στο οποίο βρίσκονται εδώ και πολλά χρόνια οι διαπραγ­
ματεύσεις. 
Οι διαστάσεις των απόψεων σχετικά με τη μέθοδο που πρέπει 
να εφαρμοσθεί για τη διεξαγωγή των γεωργικών διαπραγμα­
τεύσεων, οποιοδήποτε και αν είναι το μέγεθος και οι λόγοι, 
δεν πρέπει να αποτελούν πρόσχημα για απραξία: η ΟΚΕ 
κρίνει ότι είναι αναγκαίο να παραμερισθούν οι διαστάσεις 
αυτές απόψεων στο Μόντρεαλ για να υλοποιηθούν στο 
ακέραιο οι στόχοι που συμφωνήθηκαν στο Punta del Este. 
21. Τέλος, παράλληλα με τις προσπάθειες που πρέπει να 
καταβληθούν από τα συμβαλλόμενα μέρη για να εξευρεθεί 
ένας συμβιβασμός ικανός να προσανατολίσει το εμπόριο γε-
Αριθ. C 337/58 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12.88 
ωργικών προϊόντων προς πιο σαφείς και αποτελεσματικούς 
κανόνες, είναι απαραίτητο να αναλάβουν οι κυβερνήσεις, αν 
επιθυμούν να υλοποιήσουν τις φιλοδοξίες τους στα πλαίσια 
του Γύρου της Ουρουγουάης, αποφασιστική δράση για τη 
βελτίωση της λειτουργίας του διεθνούς νομισματικού συστή­
ματος· θα είναι άσκοπο να επιδιωχθεί η μείωση των γεωργι­
κών ενισχύσεων αν μια απλή διακύμανση των επιτοκίων που 
Βρυξέλλες, 27 Οκτωβρίου 1988. 
1. Γενικές παρατηρήσεις 
1.1. Η ΟΚΕ επικροτεί την πρόταση της Επιτροπής για 
οδηγία του Συμβουλίου σχετικά με το θέμα της ίσης αμοιβής 
και μεταχείρισης ανδρών και γυναικών, διατυπώνοντας συγ­
χρόνως τις παρατηρήσεις που ακολουθούν. 
1.2. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίηση της γιατί μεταξύ 
των λόγων που οδήγησαν την Επιτροπή στη δρομολόγηση 
αυτής της πρωτοβουλίας είναι και τα επιχειρήματα που πρό­
βαλλε η ΟΚΕ στην από 24ης Απριλίου 1986 γνωμοδότηση 
της με θέμα την «Ισότητα των ευκαιριών για τις γυναίκες — 
Μεσοπρόθεσμο κοινοτικό πρόγραμμα 1986-1990», που εγκρί­
θηκε ομόφωνα. 
1.3. Η ουσία των επιχειρημάτων της ΟΚΕ εξακολουθεί να 
ισχύει: 
α) Επίτευξη καλύτερης εφαρμογής των ισχυουσών σε κοινο­
τικό επίπεδο διατάξεων 
β) Συμβολή στην άρση της διαρκούς παραβίασης στην 
ισότητα των δικαιωμάτων 
γ) Επίτευξη ισορροπίας μεταξύ του αριθμού των περι­
πτώσεων που φθάνουν στα δικαστήρια και του πραγματι­
κού αριθμού περιπτώσεων άνισης μεταχείρισης, που είναι 
αναλογικά πολύ μεγαλύτερος· 
(') ΕΕαριθ. C 176 της 5. 7. 1988, σ. 5. αντικατοπτρίζεται ευρέως στα νομίσματα, καθιστά δυνατή 
την ανά πάσα στιγμή χορήγηση νέων ενισχύσεων. 
Η εξισορρόπηση των εθνικών προϋπολογισμών και ο νομι­
σματικός και οικονομικός συντονισμός αποτελούν προϋποθέ­
σεις επιτυχίας του Γύρου της Ουρουγουάης, ιδιαίτερα για τον 
αγροτικό τομέα. 
Ο Πρόεδρος της 
δ) Ενθάρρυνση και τόνωση της θέσης σε εφαρμογή κατάλλη­
λων διαδικασιών προσλήψεων και εφαρμογή σύγχρονων 
μεθόδων διοίκησης προσωπικού· 
ε) Η νομική εφαρμογή της οδηγίας θα πρέπει να αφήνει στα 
κράτη μέλη τέτοιο πεδίο δράσης και ευελιξία ώστε να 
είναι δυνατή η πρόληψη πιθανών καταχρήσεων εκ μέρους 
οργανωμένων ομάδων. 
1.4. Ένας από τους στόχους προτεραιότητας της Ευρώπης 
των πολιτών πρέπει να είναι η ισότητα των ευκαιριών για τις 
γυναίκες. Η επιτυχία αυτού του στόχου απαιτεί προσπάθειες 
σε όλες τις σφαίρες της κοινωνικής δραστηριότητας, και 
κυρίως προώθηση της πολιτικής για την απασχόληση, για 
την εκπαίδευση, κλπ. 
Συνεπώς, η θέσπιση κανόνων, ως εκ της σημασίας της, συμ­
βάλλει στην αποκατάσταση ατομικών περιπτώσεων μάλλον 
παρά συλλογικών. 
1.5. Οι ισχύοντες κοινοτικοί κανόνες επί θεμάτων ισότη τας 
μεταξύ ανδρών και γυναικών περιλαμβάνονται στα εξής κεί­
μενα: 
— άρθρο 119 της Συνθήκης ΕΟΚ, 
— οδηγία του Συμβουλίου 75/117/ΕΟΚ περί ισότητας αμοι­
βών ανδρών και γυναικών εργαζομένων, Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alberto MASPRONE 
Γνωμοδότηση για την πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με το βάρος της απόδειξης στον τομέα 
της ισότητας των αμοιβών και της ίσης μεταχείρισης μεταξύ ανδρών και γυναικών(') 
(88/C 337/19) 
Στις 16 Ιουνίου 1988, και σύμφωνα με το άρθρο 118 Α της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής 
Οικονομικής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω πρόταση οδηγίας. 
Το τμήμα κοινωνικών, οικογενειακών, εκπαιδευτικών και πολιτιστικών θεμάτων, στο οποίο ανατέθηκε 
η προετοιμασία των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ, εξέδωσε τη γνωμοδότηση του στις 13 Οκτωβρίου 
1988, με βάση εισηγητική έκθεση του κ. Gomez Martinez. 
Κατά τη 259η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 27ης Οκτωβρίου 1988), η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή υιοθέτησε την εξής γνωμοδότηση με ψήφους: 72 υπέρ, 10 κατά, και 5 αποχές.