P6_TA(2005)0131

Ανασυγκρότηση των Δυτικών Βαλκανίων

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με την κατάσταση της περιφερειακής ολοκλήρωσης στα Δυτικά Βαλκάνια

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη τις ετήσιες εκθέσεις της Επιτροπής σχετικά με τη Διαδικασία Σταθεροποίησης και Σύνδεσης για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη,

- έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του σχετικά με τις χώρες της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και τη Διαδικασία Σταθεροποίησης και Σύνδεσης, με ιδιαίτερη αναφορά σε αυτό της 20ής Νοεμβρίου 2003 [1],

- έχοντας υπόψη την ιστορική επίσκεψη του πρωθυπουργού της Κροατίας στη Σερβία και το Μαυροβούνιο στις 15 Νοεμβρίου 2004 και την υπογραφή, επ' ευκαιρίαν, κοινής διακήρυξης στην οποία τονίζεται η δέσμευση και των δύο χωρών να ενταχθούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και η επιθυμία τους να διευθετήσουν εκκρεμούντα ζητήματα, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των μειονοτήτων, της επιστροφής των Σέρβων προσφύγων στην Κροατία και τον εντοπισμό των Κροατών αγνοουμένων πολέμου,

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 17ης Νοεμβρίου 2004 σχετικά με την Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Ανασυγκρότηση [2], καθώς και τις προφορικές ερωτήσεις που υποβλήθηκαν στο Συμβούλιο (Β6-0026/2004) και στην Επιτροπή (Β6-0025/2004),

- έχοντας υπόψη το άρθρο 103, παράγραφος 2, του Κανονισμού του,

A. λαμβάνοντας υπόψη ότι το 1999 η ΕΕ ξεκίνησε τη Διαδικασία Σταθεροποίησης και Σύνδεσης με τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων (Αλβανία, Βοσνία-Ερζεγοβίνη, Κροατία, Σερβία και Μαυροβούνιο, καθώς και Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας) ως κύρια συμβολή στο Σύμφωνο Σταθερότητας, με τη θέσπιση στρατηγικών πλαισίων για τις σχέσεις των χωρών αυτών με την ΕΕ και με το συνδυασμό νέων συμβατικών σχέσεων (συμφωνίες σταθερότητας και σύνδεσης) και ενός προγράμματος βοήθειας (CARDS),

Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι διμερείς σχέσεις συμπληρώνουν ένα πολυμερές πλαίσιο στο οποίο πρέπει να αναπτυχθεί η περιφερειακή συνεργασία και οι σχέσεις καλής γειτονίας ως προϋποθέσεις για συγκεκριμένη προοπτική ένταξης,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι το Ευρωπαϊκό συμβούλιο της Θεσσαλονίκης του 2003 αναγνώρισε ρητώς τον ευρωπαϊκό προσανατολισμό των χωρών που περιλαμβάνονται στη Διαδικασία Σταθεροποίησης και Σύνδεσης και τη δυνατότητά τους να είναι υποψήφιες χώρες για ένταξη στην ΕΕ,

Δ. λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι οι εν λόγω χώρες έχουν κάνει μεν πρόοδο, αλλά ότι παραμένουν ακόμη πολλές προκλήσεις προτού αυτές ολοκληρώσουν τη μετάβασή τους σε πλήρως λειτουργούσες δημοκρατίες και οικονομίες της αγοράς και προτού να είναι σε θέση να διατηρήσουν στενότερη σχέση με την ΕΕ, και ότι, τελικά, ενώ είναι αναμφισβήτητος ο ευρωπαϊκός προσανατολισμός τους, περαιτέρω πρόοδος σ' αυτό το πλαίσιο θα εξαρτηθεί από την ικανότητα των ιδίων των επιμέρους χωρών να προβούν σε σημαντικές βελτιώσεις,

Ε. εκτιμώντας ότι η Ένωση Σερβίας και Μαυροβουνίου, η οποία δημιουργήθηκε κατόπιν πρωτοβουλίας της ΕΕ προκειμένου να προωθηθεί η διαδικασία των δημοκρατικών και οικονομικών μεταρρυθμίσεων και να επιταχυνθεί η ενσωμάτωση στην ΕΕ, δεν ανταποκρίνεται προς το παρόν στις αντίστοιχες προσδοκίες, το δε κοινοβούλιό της έχει ουσιαστικά πάψει να λειτουργεί από τις 3 Μαρτίου 2005,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι σκοπός της κοινοτικής δράσης πρέπει να είναι η εγκαθίδρυση ενός δημοκρατικού Κοσσυφοπεδίου, όχι μόνο για την εθνοτική πλειοψηφία αλλά για όλες τις εθνοτικές ομάδες που ζουν εκεί, καθώς και ότι η παρούσα και η μελλοντική βοήθεια πρέπει να βασίζεται σε τέτοιες αρχές· λαμβάνοντας υπόψη ότι τα αποτελέσματα αυτής της προσπάθειες μέχρι στιγμής δεν είναι ικανοποιητικά· λαμβάνοντας υπόψη ότι η κατάσταση στο Κοσσυφοπέδιο και η έλλειψη ασφάλειας των εναπομεινάντων μελών της σερβικής και άλλων μη αλβανικών κοινοτήτων, ιδιαίτερα μετά την έκρηξη εθνοτικής βίας το Μάρτιο 2004, έχει επίσης αρνητικό αντίκτυπο στην κατάσταση στη Σερβία,

Ζ. εκτιμώντας ότι δεν έχουν ακόμη γίνει σεβαστές οι διατάξεις της Απόφασης 1244 (1999) του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, σχετικά με την επιστροφή των Σέρβων και άλλων προσφύγων στις πόλεις τους στο Κοσσυφοπέδιο,

Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο μεγάλος αριθμός εσωτερικά εκτοπισθέντων ατόμων στη Σερβία και την Κροατία αποτελεί επιπρόσθετο οικονομικό βάρος για αμφότερες τις χώρες,

Θ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η παρουσία οιονεί κρατικών οντοτήτων και το παρατεινόμενο ακαθόριστο καθεστώς τους συμβάλλουν στην αστάθεια της περιοχής,

Ι. λαμβάνοντας υπόψη ότι το παρόν θεσμικό πλαίσιο που βασίζεται στις συμφωνίες του Ντέιτον υπονομεύει τη βιωσιμότητα της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης και συνιστά εμπόδιο στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση,

ΙΑ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η αποτυχία του δημοψηφίσματος στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας στις 7 Νοεμβρίου 2004 άνοιξε το δρόμο για την πλήρη εφαρμογή της συμφωνίας της Οχρίδας και επιτάχυνε την πρόοδο προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση,

ΙΒ. εκτιμώντας ότι η επερχόμενη έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Κροατία, άπαξ εκπληρωθούν οι υποχρεώσεις ενώπιον του Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για την Πρώην Γιουγκοσλαβία (ΔΠΔΓ), πρέπει να θεωρηθεί θετικό μήνυμα προς όλες τις χώρες της περιοχής όσον αφορά την ευρωπαϊκή τους προοπτική,

ΙΓ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας έχει επίσης υποβάλει την αίτηση προσχώρησής της και αναμένει τη γνώμη της Επιτροπής εν ευθέτω χρόνω,

1. τονίζει ότι, σύμφωνα με την ευρωπαϊκή στρατηγική ασφάλειας που εγκρίθηκε το Δεκέμβριο 2003, τα Δυτικά Βαλκάνια αποτελούν περιοχή ύψιστης προτεραιότητας για την ΕΕ, και ότι το μέλλον της περιοχής είναι ασφαλώς η ευρωπαϊκή ολοκλήρωση, αλλά ότι αυτό το μέλλον εξαρτάται σε πολύ μεγάλο βαθμό από τις ίδιες τις χώρες στην περιοχή·

2. επισημαίνει ότι η πολιτική κατοχή και γνώση των τεχνικών μηχανισμών για ευρωπαϊκή ολοκλήρωση αποτελούν σημαντικά στοιχεία αλλά ότι τα σχετικά θεσμικά όργανα, ιδίως τα εκλεγμένα (στις χώρες της περιοχής), χρειάζεται να ενισχυθούν· αναγνωρίζει ότι αυτό θα απαιτήσει σημαντικούς πρόσθετους χρηματοοικονομικούς πόρους·

3. εκφράζει τις σοβαρές του ανησυχίες για την οικονομική και κοινωνική κατάσταση στην περιοχή· τονίζει ότι η επίλυση αυτού του βασικού ζητήματος αποτελεί ένα από τα βασικά κλειδιά για τη σταθερή ανάπτυξη στις χώρες αυτές· καλεί τις κυβερνήσεις και την ΕΕ να καταστήσουν την κοινωνική και οικονομική ανάπτυξη ύψιστη προτεραιότητα·

4. υπενθυμίζει ότι, σε συνάντηση κορυφής που πραγματοποιήθηκε τον Ιούλιο 2002 μεταξύ των αρχηγών κρατών της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, της Κροατίας και της Σερβίας και του Μαυροβουνίου, εγκρίθηκε κοινή δήλωση σχετικά με την εφαρμογή της συμφωνίας του Ντέιτον, τη διατήρηση του αμετάβλητου των συνόρων, την προώθηση της επιστροφής των προσφύγων και τη συνεργασία για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση·

5. χαιρετίζει τη διμερή Συμφωνία για την Προστασία των Μειονοτήτων, που συνήφθη στις 15 Νοεμβρίου 2004 μεταξύ της Κροατίας και της Ένωσης Σερβίας και Μαυροβουνίου, η οποία καταδεικνύει την προθυμία των συμβαλλόμενων μερών να αναγνωρίσουν τις εθνικές μειονότητες ως στοιχείο πλούτου για τις κοινωνίες τους·

Βοσνία και Ερζεγοβίνη

6. επισημαίνει ότι, δέκα χρόνια μετά την υπογραφή της συμφωνίας του Ντέιτον, καίρια πολιτικά προβλήματα παραμένουν ανεπίλυτα, ότι η χώρα παραμένει βαθιά διχασμένη και η πολιτική της σταθερότητα είναι ευάλωτη· υιοθετεί την άποψη ότι είναι απολύτως αναγκαίες νέες πολιτικές πρωτοβουλίες που θα βασίζονται στην συμμετοχή από τη βάση εκ μέρους των τριών λαών που ζουν εκεί σε συνθήκες βιώσιμης ειρήνης και καλής γειτονίας· υπογραμμίζει ως εκ τούτου την ανάγκη αναθεώρησης των συμφωνιών του Ντέιτον·

7. εφιστά την προσοχή στις προτεραιότητες οι οποίες εξακολουθούν να ισχύουν: πλήρης συνεργασία με το ΔΠΔΓ, ζητήματα ασφάλειας, ανάπτυξη θεσμών, υποδομή, ενέργεια· εκφράζει ικανοποίηση για την απόφαση της ΕΕ να αναλάβει τις επιχειρήσεις διατήρησης της ειρήνης που εκτελεί επί του παρόντος η Δύναμη Σταθεροποίησης (SFOR) του ΝΑΤΟ, της οποίας η θητεία έληξε στις 2 Δεκεμβρίου 2004, και σ' αυτό το πλαίσιο τονίζει την τεράστια σημασία της μέχρι σήμερα μεγαλύτερης στρατιωτικής αποστολής της ΕΕ η οποία θα δώσει στην ΕΕ σημαντική προβολή στη Βοσνία· σημειώνει ότι αυτό θα καταστήσει την ΕΕ κύριο διεθνή εταίρο στη Βοσνία, όχι μόνον με στρατιωτικά αλλά και με μη στρατιωτικά μέσα στη διάθεσή της, συμπεριλαμβανομένων βοήθειας, εμπορίου και πολιτικού διαλόγου· επισημαίνει τις αντιφάσεις ορισμένων πολιτικών δυνάμεων στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, οι οποίες υποστηρίζουν δημοσίως την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση αλλά αντιτίθενται στις μεταρρυθμίσεις που είναι αναγκαίες για ένα λειτουργικό κράτος·

8. χαιρετίζει το γεγονός ότι η ΕΕ είναι διατεθειμένη να αναλάβει περισσότερες ευθύνες όσον αφορά τη σταθερότητα στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη σε σχέση με το παρελθόν· επισημαίνει ότι η EUFOR, η μεγαλύτερη στρατιωτική αποστολή της ΕΕ, αποτελεί συμπληρωματικό στοιχείο της αστυνομικής αποστολής της ΕΕ στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη· τονίζει, ως εκ τούτου, ότι η ανάληψη της κατευθυνόμενης από το ΝΑΤΟ ειρηνευτικής αποστολής της SFΟR το Δεκέμβριο 2004 συνιστά μείζων ευκαιρία για να σημειωθεί περαιτέρω πρόοδος δέκα χρόνια μετά το Ντέιτον· επισημαίνει τη συμπερίληψη στρατιωτικών καθώς και αστυνομικών στοιχείων· καλεί το Συμβούλιο να διασφαλίσει το μέγιστο δυνατό συντονισμό μεταξύ των πολλών και διαφόρων παραγόντων, καθώς και να διασφαλίσει ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενημερώνεται επαρκώς και ότι του παρέχονται συγκεκριμένες πληροφορίες όσον αφορά την EUFOR·

9. εκφράζει ικανοποίηση για το έργο της νεοσυσταθείσας Διεύθυνσης Ευρωπαϊκής Ολοκλήρωσης εντός της κυβέρνησης της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης· αναγνωρίζει τις θετικές εξελίξεις που έχουν πραγματοποιηθεί· επαναλαμβάνει ότι είναι σημαντικό να συνεχίσουν οι αρχές περαιτέρω τη διαδικασία μεταρρύθμισης και να στρέψουν την προσοχή τους σε προτεραιότητες όπως η αντιμετώπιση της διαφθοράς και του οργανωμένου εγκλήματος, ο εντοπισμός εγκληματιών πολέμου που παραμένουν ασύλληπτοι, η αντιμετώπιση της οικονομίας που μαστίζεται από σοβαρή κρίση, το απαγορευτικό κόστος που συνεπάγεται η διατήρηση της λειτουργίας της διοίκησης και η γενική έλλειψη διοικητικής ικανότητας·

10. εκφράζει τη λύπη του για την απόφαση των Ηνωμένων Πολιτειών —η οποία τέθηκε σε ισχύ τον Ιούνιο 2003— με την οποία παρέχεται ασυλία στους πολίτες των ΗΠΑ στη Βοσνία σε ό,τι αφορά τη δίωξη εκ μέρους του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου (ΔΠΔ), την οποία στη συνέχεια κύρωσε το Κοινοβούλιο της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης·

11. ενθαρρύνει τις αρχές της Βοσνίας, και ιδίως την κυβέρνηση της Σερβικής Δημοκρατίας, να συνεργασθούν πλήρως με το ΔΠΔΓ στην εκ μέρους του αναζήτηση ατόμων τα οποία κατηγορούνται για εγκλήματα πολέμου και, εάν αποδειχθεί ότι αυτό ισχύει, υποστηρίζει μελλοντική πρόσκληση προς τη Βοσνία να συμμετάσχει στο πρόγραμμα εταιρικής σχέσης για ειρήνη· τονίζει ότι σοβαρότερο ζήτημα παραμένει αφενός το γεγονός ότι εξακολουθούν να είναι ατιμώρητοι οι κατηγορούμενοι για εγκλήματα πολέμου και αφετέρου το πρόβλημα έκδοσής τους, πράγμα που αποτελεί εμπόδιο για τη συμφιλίωση και την ανάπτυξη αμοιβαίας εμπιστοσύνης μεταξύ των λαών· καλεί τις αρχές της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης σε όλα τα επίπεδα διοίκησης, την κοινωνία των πολιτών, την Ορθόδοξη εκκλησία και όλους τους άλλους υπεύθυνους παράγοντες να καταβάλουν κάθε δυνατή προσπάθεια για να προσαχθούν οι Κάρατζιτς και Μλάντιτς ενώπιον του ΔΠΔΓ· χαιρετίζει, σε αυτό το πλαίσιο, τις πρόσφατες συλλήψεις από την αστυνομία της Σερβικής Δημοκρατίας 8 προσώπων βάσει τοπικών ενταλμάτων σύλληψης για εγκλήματα πολέμου, καθώς και την απόφαση του Συμβουλίου να παγώσει τα περιουσιακά στοιχεία αυξημένου αριθμού κατηγορουμένων για εγκλήματα πολέμου·

12. εκφράζει τη βαθιά του ανησυχία μετά τον εντοπισμό, από επιστήμονες του Προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον (UΝΕΡ), δειγμάτων νερού και εδάφους μολυσμένων από απεμπλουτισμένο ουράνιο σε μερικές περιοχές της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης, εκφράζει δε την ανησυχία του για την έλλειψη δράσης όσον αφορά τις συστάσεις του UΝΕΡ για απολύμανση των μολυσμένων περιοχών·

13. χαιρετίζει την επανασύνδεση των ηλεκτρογεννητριών στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, στην Κροατία, την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας και στη Σερβία-Μαυροβούνιο με το δυτικοευρωπαϊκό σύστημα UCΤΕ, η οποία είχε διακοπεί το 1991· πιστεύει ότι η επανένωση της βοσνιακής αγοράς, η οποία παλαιότερα είχε διαιρεθεί σε αυτήν της Ομοσπονδίας και αυτήν της Σερβικής Δημοκρατίας, θα προωθήσει την οικονομική ανασυγκρότηση της Βοσνίας·

14. αναγνωρίζει ότι το Γραφείο του Ύπατου Εκπροσώπου εξακολουθεί να χρειάζεται στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη· ζητεί μεγαλύτερη διαφάνεια και (ευρω)κοινοβουλευτική εποπτεία όσον αφορά τις δραστηριότητες και τις αποφάσεις του Γραφείου αυτού, ειδικότερα ενόψει της σχεδιασθείσας σταδιακής ανάθεσης των δραστηριοτήτων του στις αρχές της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης· στο πλαίσιο αυτό, ζητεί από τον Ύπατο Εκπρόσωπο να αποφεύγει να κάνει υπερβολική χρήση των λεγομένων 'εξουσιών της Βόννης', δεδομένου ότι αυτό το κυβερνητικό μέσο αποτελεί εμπόδιο για την εγκαθίδρυση του κράτους δικαίου στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη·

15. παροτρύνει την Επιτροπή να υποστηρίξει τις πολιτικές δυνάμεις της χώρας στην προσπάθειά τους να επιτύχουν συναίνεση για τη μεταρρύθμιση του πολιτικού πλαισίου όπως ορίζεται στη συμφωνία του Ντέιτον, προκειμένου να δημιουργηθούν πραγματικά αποτελεσματικές διοικητικές διαρθρώσεις στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη·

Σερβία και Μαυροβούνιο

16. τονίζει ότι τα επόμενα δύο έτη θα είναι κρίσιμα για την Ένωση Σερβίας και Μαυροβουνίου, καθώς η εξεύρεση αμοιβαίως ικανοποιητικής λύσης θα είναι παράγων κλειδί για τη σταθερότητα της περιοχής εν συνόλω· επαναλαμβάνει ότι η ΕΕ πρέπει να είναι διατεθειμένη να βοηθήσει την Ένωση Σερβίας και Μαυροβουνίου στην επίτευξη βιώσιμης διευθέτησης, υιοθετώντας παράλληλα ουδέτερη στάση ως προς το ποια μορφή πρέπει να λάβει αυτή η σχέση·

17. εκφράζει τη λύπη του που εξακολουθεί να υπάρχει έλλειψη συνεργασίας εκ μέρους της Σερβίας και του Μαυροβουνίου με το ΔΠΔΓ και καλεί τις αρχές να σημειώσουν περαιτέρω πρόοδο στη στρατιωτική και αστυνομική μεταρρύθμιση, με ιδιαίτερη έμφαση στη μυστική αστυνομία· χαιρετίζει την πρόσφατη παράδοση στο ΔΠΔΓ υψηλόβαθμων κατηγορούμενων για εγκλήματα πολέμου, αναμένει δε από τις Σερβικές αρχές να επισπεύσουν την συνεργασία τους με το ΔΠΔΓ·

18. υπενθυμίζει στην κυβέρνηση της Σερβίας και Μαυροβουνίου ότι ο σεβασμός για τα θεμελιώδη δικαιώματα και τις ελευθερίες, συμπεριλαμβανομένων των δικαιωμάτων των εθνοτικών και εθνικών μειονοτήτων, αποτελεί ένα από τα κριτήρια της Κοπεγχάγης και είναι προαπαιτούμενο για την περαιτέρω συμμετοχή στη Διαδικασία Σταθεροποίησης και Σύνδεσης, η οποία θα μπορούσε ενδεχομένως να οδηγήσει σε ένταξη στην ΕΕ·

19. σημειώνει τα συμπεράσματα της ad hoc αντιπροσωπείας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στη Βοϊβοντίνα και την έκθεσή της όσον αφορά τις εθνοτικές και κοινωνικές εντάσεις στην επαρχία· υπενθυμίζει στις σερβικές αρχές την ευθύνη τους για την εξασφάλιση της εννόμου τάξης σε ολόκληρη τη χώρα και για όλους τους κατοίκους της· αναγνωρίζει ότι η Βοϊβοντίνα έχει τη δυνατότητα και την ευκαιρία να αποτελέσει πρότυπο για την υπόλοιπη Σερβία εάν κατορθώσει να εξασφαλίσει την ειρηνική συνύπαρξη όλων των διαφορετικών εθνοτικών ομάδων και να αξιοποιήσει στο έπακρο τα ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας ή με ευρωπαϊκή ενίσχυση πραγματοποιούμενα περιφερειακά και διασυνοριακά προγράμματα·

Κοσσυφοπέδιο

20. καλεί την Επιτροπή να επιταχύνει και να ολοκληρώσει τις εργασίες της σχετικά με τη μελέτη σκοπιμότητας, προκειμένου να προβεί, το συντομότερο δυνατό, στην έναρξη των διαπραγματεύσεων για τη σύναψη συμφωνίας σταθεροποίησης και σύνδεσης με την Ευρωπαϊκή Ένωση·

21. αναγνωρίζει ότι οι μελλοντικές αποφάσεις που θα ληφθούν για το καθεστώς του Κοσσυφοπεδίου θα έχουν πολιτικές επιπτώσεις για την Σερβία, καλεί, ως εκ τούτου, το Βελιγράδι και την Πρίστινα να δεσμευθούν σε διάλογο εμπνεόμενο από πνεύμα συνεργασίας και να διασφαλίσουν την εξεύρεση εποικοδομητικής λύσης για το μέλλον του Κοσσυφοπεδίου·

22. χαιρετίζει την απόφαση του Ramush Haradinaj, πρώην πρωθυπουργού του Κοσσυφοπεδίου, να παραιτηθεί και να παραδοθεί αυτοβούλως στο ΔΠΔΓ· εκφράζει δε την ελπίδα ότι αυτή η εθελούσια παράδοση θα αποτελέσει παράδειγμα για άλλους κατηγορούμενους ως εγκληματίες πολέμου στην περιοχή και θα ενισχύσει το κύρος και το γόητρο του ΔΠΔΓ·

23. επισημαίνει το αποτέλεσμα των πρόσφατων ( 23 Οκτωβρίου 2004) εκλογών αλλά εκφράζει τη λύπη του για τη χαμηλή συμμετοχή στις εκλογές, και ιδίως για το μαζικό μποϊκοτάρισμα εκ μέρους της σερβικής μειονότητας του Κοσσυφοπεδίου, και για το γεγονός ότι αυτό καταδεικνύει τη βαθειά διχόνοια που εξακολουθεί να μαστίζει την περιοχή·

24. γνωρίζει ότι στα μέσα του 2005 θα πραγματοποιηθεί ανασκόπηση της εφαρμογής των κριτηρίων με στόχο να αποφασισθεί η δυνατότητα έναρξης συνομιλιών για το μελλοντικό καθεστώς του Κοσσυφοπεδίου·

25. προσδοκά ότι το Συμβούλιο, ιδίως δε ο Ύπατος Εκπρόσωπος για την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας, και η Επιτροπή, θα επιτελέσουν πλήρως το ρόλο τους, από κοινού με τα Ηνωμένα Έθνη, τις ΗΠΑ, το ΝΑΤΟ και τους λοιπούς ενδιαφερόμενους φορείς, σχετικά με την προετοιμασία του εδάφους για τις προσεχείς συνομιλίες για το μέλλον του Κοσσυφοπεδίου· επισημαίνει επ' αυτού ότι όλα τα μέρη πρέπει να έχουν πλήρη συναίσθηση του κοινού ευρωπαϊκού μέλλοντος ολόκληρης της περιοχής·

26. καλεί το Συμβούλιο και την Επιτροπή να αναλάβουν ηγετικό ρόλο στην προετοιμασία των διαπραγματεύσεων για το τελικό καθεστώς και να αποκλείσουν εκ των προτέρων, ώστε να επιταχυνθεί η διαδικασία, τις ακόλουθες επιλογές:

- επιστροφή σε σχέση συνταγματικού τύπου με την Ένωση Σερβίας και Μαυροβουνίου,

- συνένωση με την Αλβανία ή με οποιοδήποτε άλλο κράτος ή εδαφική οντότητα στην περιοχή,

- κατάτμηση του Κοσσυφοπεδίου·

27. επιμένει όμως ότι οι αρχές του Κοσσυφοπεδίου πρέπει να λάβουν αποφασιστικά μέτρα, ώστε να ενισχυθεί η ασφάλεια όλων των πολιτών του Κοσσυφοπεδίου·

28. αναγνωρίζει τη σπουδαιότητα του μηχανισμού εντοπισμού στο πλαίσιο της Διαδικασίας Σταθεροποίησης και Σύνδεσης ως τρόπου υποστήριξης του Κοσσυφοπεδίου στις διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις του που είναι συμβατές με την ΕΕ και προετοιμασίας της μελλοντικής προσχώρησής του στην Ευρωπαϊκή Ένωση·

29. επισημαίνει ότι πάνω από πέντε χρόνια μετά τον πόλεμο του Κοσσυφοπεδίου δεν έχει ακόμη γίνει γνωστή η τύχη περίπου 3500 Κοσοβάρων· καλεί τη σερβική κυβέρνηση να συνεργαστεί ενεργά, προκειμένου να παράσχει όλες τις πληροφορίες που αφορούν τους αγνοουμένους· καλεί επίσης τις αρχές του Κοσσυφοπεδίου να παράσχουν όλες τις πληροφορίες που αφορούν τους 500 Σέρβους του Κοσσυφοπεδίου που εξακολουθούν να αγνοούνται·

30. καλεί τις αρχές του Κοσσυφοπεδίου να σεβαστούν τα δικαιώματα της σερβικής κοινότητας, να διευκολύνουν την επιστροφή των Σέρβων και λοιπών μη Αλβανών προσφύγων, να τηρήσουν την Απόφαση 1244 του Συμβουλίου Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών και να καταπολεμήσουν, με μεγαλύτερη αυστηρότητα, το οργανωμένο έγκλημα και τη διακίνηση ναρκωτικών·

Αλβανία

31. εκφράζει την ανησυχία του διότι το πολιτικό κλίμα στην Αλβανία είναι προβληματικό, με εντάσεις εντός του κυβερνώντος κόμματος οι οποίες έχουν οδηγήσει σε διάσπαση εντός του κόμματος· εκφράζει την αποδοκιμασία του για την αδυναμία αποτελεσματικής δράσης της αλβανικής κυβέρνησης· προσδοκά τη λήψη πρακτικών μέτρων εκ μέρους όλων των πολιτικών κομμάτων, ώστε να βελτιωθεί το πολιτικό κλίμα·

32. τονίζει την ανάγκη να βελτιωθεί η διοικητική ικανότητα της Αλβανίας και να ενισχυθεί η καταπολέμηση των αυθαίρετων ενεργειών εκ μέρους των αρχών· συνιστά να αναληφθεί ενισχυμένη δράση για να εξασφαλιστούν τα μέσα που χρειάζονται στην καταπολέμηση της διαφθοράς, του οργανωμένου εγκλήματος, της εμπορίας ανθρώπινων όντων, του λαθρεμπόριου όπλων και ναρκωτικών· ζητεί επίσης βελτιώσεις που αποσκοπούν στην εξασφάλιση ανεξάρτητου και αποτελεσματικού δικαστικού συστήματος, και ειδικότερα την ανάπτυξη λειτουργικού πεδίου δικαιοδοσίας για τον διοικητικό τομέα·

33. αναγνωρίζει ότι, με το ρόλο που έχει να διαδραματίσει στην καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος, η Αλβανία αποτελεί κύριο παράγοντα στη σταθεροποίηση της περιοχής·

34. γνωρίζει ότι πρέπει να γίνουν ακόμη πολλά ώστε να αναπτυχθεί ο οικονομικός τομέας (π.χ. ένα τέταρτο του πληθυσμού ζει κάτω από το όριο φτώχιας) και ότι πρέπει να καταπολεμηθεί η διαφθορά και να ενισχυθεί η διαφάνεια· εφιστά την προσοχή στη δυσχερή κατάσταση του εκπαιδευτικού τομέα όσον αφορά ειδικότερα τον επιτακτικό χαρακτήρα της εξασφάλισης ίσων ευκαιριών εκπαίδευσης για τα παιδιά σε ολόκληρη τη χώρα·

35. ζητεί από την κυβέρνηση και τις αρχές της Αλβανίας να σεβαστούν τα δικαιώματα της ελληνικής μειονότητας και υπογραμμίζει ότι η πρόοδος στις διαπραγματεύσεις για τη συμφωνία σταθεροποίησης και σύνδεσης, καθώς και η ευρωπαϊκή προοπτική της Αλβανίας, συνδέονται στενά με το σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δικαιωμάτων των μειονοτήτων·

Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας

36. φρονεί ότι η πλήρης συμμετοχή της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας στην ευρωπαϊκή διαδικασία ολοκλήρωσης θα ωφελήσει όχι μόνο την ίδια τη χώρα αλλά και ολόκληρη την περιοχή·

37. χαιρετίζει τις απαντήσεις που έδωσε η κυβέρνηση της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας στο ερωτηματολόγιο της Επιτροπής σχετικά με τα πολιτικά και οικονομικά ζητήματα και με το κοινοτικό κεκτημένο· αναμένει από την Επιτροπή να διατυπώσει το συντομότερο δυνατό την άποψή της για την αίτηση της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας να προσχωρήσει στην ΕΕ· τονίζει ότι αν, κατά το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο τον Δεκέμβριο του 2005, αναγνωρισθεί ως υποψήφια χώρα, τούτο θα αποτελέσει κίνητρο για τη χώρα ώστε να επιτύχει καλύτερα αποτελέσματα στη μεταρρυθμιστική της διαδικασία και θα ενισχύσει τη σταθερότητα στην περιοχή·

38. εκφράζει την ικανοποίησή του για τις προσπάθειες που κατέβαλε η κυβέρνηση στην υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων αποκέντρωσης, ως μέρος της συμφωνίας-πλαισίου που υπεγράφη στην Οχρίδα το 2001· χαιρετίζει το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος του Νοεμβρίου 2004, το οποίο κατέδειξε την υποστήριξη για την ευρωπαϊκή πορεία της χώρας και δημιουργεί τις συνθήκες για περαιτέρω μεταρρυθμίσεις· επισημαίνει ότι οι προσπάθειες της Πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας για αποκέντρωση πρέπει να ενισχυθούν καταλλήλως από τα κοινοτικά προγράμματα στήριξης, τα οποία πρέπει να καταστούν λιγότερο συγκεντρωτικά για να αξιοποιήσουν την πραγματογνωμοσύνη των εθνικών και τοπικών αρχών·

39. εκφράζει τη λύπη του διότι οι εαρινές τοπικές εκλογές (Μάρτιος 2005), σύμφωνα με τους παρατηρητές του ΟΑΣΕ, νοθεύτηκαν από παρατυπίες και καλεί τις αρχές της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας να λάβουν αμέσως τα αναγκαία μέτρα ώστε οι εκλογικές προδιαγραφές να εναρμονισθούν με τις απαιτήσεις του Γραφείου των Δημοκρατικών Θεσμών και των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου·

40. είναι της άποψης ότι η αποτυχία του δημοψηφίσματος που αφορούσε τη δυνατότητα εδαφικής διαίρεσης εξασφαλίζει την εξελισσόμενη συμφιλίωση μεταξύ των δύο βασικών εθνοτικών ομάδων στο πλαίσιο της συμφωνίας της Οχρίδας, με σκοπό να καταστεί η Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας πρότυπο ειρηνικής συνύπαρξης και να διευκολυνθεί έτσι η σταθεροποίηση ολόκληρης της περιοχής·

41. είναι της άποψης ότι τα διάφορα όργανα της ΕΕ που αναπτύσσουν δραστηριότητα στην Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας θα πρέπει να βελτιώσουν τα επίπεδα συντονισμού τους· θεωρεί ως εκ τούτου ότι η Επιτροπή θα πρέπει να διαδραματίσει κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή των πολιτικών της ΕΕ στην χώρα·

42. πιστεύει ότι η ανεπιφύλακτη υποστήριξη του ΔΠΔ αποτελεί βασικό στοιχείο συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας· επισημαίνει υπό αυτό το πρίσμα ότι, ενόψει της αίτησης της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας για προσχώρηση στην ΕΕ, θα πρέπει να ακυρωθεί η υπογραφείσα το 2003 "συνθήκη εξαίρεσης" μεταξύ της πρώην Γιουγκοσλαβικής Δημοκρατίας της Μακεδονίας και των ΗΠΑ·

43. εκφράζει την λύπη του διότι, σύμφωνα με εκθέσεις του ΟΑΣΕ για τις τοπικές εκλογές, παρατηρήθηκαν παρατυπίες σε ορισμένες κοινότητες· ζητεί ως εκ τούτου να καταβληθούν περαιτέρω προσπάθειες προς το σκοπό της μελλοντικής ενίσχυσης της εκλογικής διαδικασίας, ιδίως σε τοπικό επίπεδο·

Κροατία

44. εκφράζει την ικανοποίησή του για την απόφαση που ελήφθη στις 18 Ιουνίου 2004 [3] να χορηγηθεί στην Κροατία το καθεστώς υποψήφιας χώρας·

45. σημειώνει την απόφαση του Συμβουλίου να αναβάλει την έναρξη των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Κροατία λόγω έλλειψης κοινής συμφωνίας για την πλήρη συνεργασία αυτής της χώρας με το ΔΠΔΓ·

46. χαιρετίζει, υπό την έννοια αυτή, την απόφαση του Συμβουλίου να προσαρμόσει το διαπραγματευτικό πλαίσιο με την Κροατία και καλεί την κροατική κυβέρνηση να καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια ώστε να αποδείξει ότι πράγματι συνεργάζεται με το ΔΠΔΓ· είναι της άποψης ότι τούτο αποτελεί βασική δοκιμή για όλες τις χώρες στην περιοχή και εκφράζει την πλήρη υποστήριξή του για το δύσκολο έργο του ΔΠΔΓ·

47. καλεί την Κροατία να διευθετήσει τις εναπομένουσες μεθοριακές διαφορές στο πλαίσιο διαλόγου με τη Σλοβενία, να αποφύγει μονόπλευρες ενέργειες που αποσκοπούν στο να προκαταλάβουν τον καθορισμό της μεθορίου μεταξύ Σλοβενίας και Κροατίας και να επηρεάσουν τη χάραξη της μεθορίου χωρίς προϋπάρχουσα συγκατάθεση και να πράξει ό,τι είναι δυνατόν για να ενθαρρυνθεί και να διευκολυνθεί η επιστροφή προσφύγων·

48. λαμβάνει υπόψη την επίσκεψη του Κροάτη πρωθυπουργού Σάναντερ το Νοέμβριο 2004 στο Βελιγράδι, την πρώτη παρόμοια επίσημη επίσκεψη μετά τη διάλυση την πρώην Γιουγκοσλαβίας· επισημαίνει το γεγονός ότι ο πρωθυπουργός Σάναντερ και ο πρόεδρος της Ένωσης Σερβίας και Μαυροβουνίου Μάροβιτς υπέγραψαν συμφωνίες που αφορούν τις εθνικές μειονότητες και την τεχνολογική και επιστημονική συνεργασία, καθώς και ότι συναίνεσαν στην άποψη ότι το μέλλον τόσο της Κροατίας όσο και της Ένωσης Σερβίας και Μαυροβουνίου πρέπει να περιλαμβάνει την ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση·

49. καλεί τις αρχές να προβούν σε συγκεκριμένες ενέργειες για να διευκολύνουν την επιστροφή προσφύγων και να εγγυηθούν δίκαιες και αποτελεσματικές δίκες στο εσωτερικό τους για εγκλήματα πολέμου·

50. παροτρύνει το Συμβούλιο και την Επιτροπή να αποστείλουν το ταχύτερο την Ειδική Ομάδα Παρακολούθησης στην Κροατία ώστε να υπάρξουν έγκυρα αποτελέσματα κατά την επόμενη σύνοδο του Συμβουλίου, στα οποία να μπορέσουν να βασισθούν οι αποφάσεις·

Γενικές παρατηρήσεις

51. ζητεί τον καλύτερο συντονισμό των διεθνών παρεμβάσεων στην περιοχή· επισημαίνει ότι το γεγονός ότι υπάρχουν πολλοί εταίροι που διαδραματίζουν ρόλο στην περιοχή απαιτεί τον καθορισμό/καταμερισμό αρμοδιοτήτων μεταξύ αυτών· εφιστά ιδιαίτερα την προσοχή στην ανάγκη για σαφή καταμερισμό ευθυνών/αρμοδιοτήτων μεταξύ της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Ανασυγκρότησης και των "αποκεντρωμένων" αντιπροσωπειών της Επιτροπής στην περιοχή·

52. ζητεί από το Συμβούλιο και την Επιτροπή να χαράξουν σαφή χάρτη πορείας και ενταξιακή στρατηγική για την προσχώρηση των χωρών των Δυτικών Βαλκανίων κατά τα επόμενα έτη και, ειδικότερα, ενόψει της έναρξης διαπραγματεύσεων με την Κροατία· ζητεί να εκπέμψει η ΕΕ σαφέστατο μήνυμα και προς τα άλλα κράτη της Νοτιοανατολικής Ευρώπης·

53. επισημαίνει ότι η Διαδικασία Σταθεροποίησης και Σύνδεσης στα Δυτικά Βαλκάνια αποτελεί σημαντικό πλαίσιο για την πορεία των χωρών προς την ΕΕ·

54. τονίζει ότι οι ρόλοι της Διαδικασίας Σταθεροποίησης και Σύνδεσης και της Συμφωνίας Σταθεροποίησης και Σύνδεσης θα πρέπει να ενισχυθούν και ότι η ΕΕ θα πρέπει να παράσχει σαφή, βήμα προς βήμα, ατζέντα ολοκλήρωσης·

55. καλεί την ΕΕ να ενθαρρύνει και να υποστηρίξει όλες τις κυβερνήσεις της περιοχής να προετοιμάσουν συμβατά με την ΕΕ προσωρινά Σχέδια Εθνικής Ανάπτυξης, ανάλογα προς αυτό που ετοίμασε η Τουρκία με σκοπό να δημιουργήσει θεσμικούς μηχανισμούς απορρόφησης της μελλοντικής βοήθειας από την ΕΕ, ιδίως στους τομείς της ανάπτυξης της υπαίθρου, των υποδομών και των ανθρωπίνων πόρων·

56. επισημαίνει ότι το ελεύθερο εμπόριο μεταξύ των χωρών της νοτιοανατολικής Ευρώπης και της αγοράς της ΕΕ παρακωλύεται από το θέμα των κανόνων προέλευσης διότι, στην πλειονότητα των περιπτώσεων, οι εν λόγω χώρες δεν έχουν προσυπογράψει την πανευρωπαϊκή συμφωνία για τους κανόνες προέλευσης· καλεί την Επιτροπή να δώσει απόλυτη προτεραιότητα στη προσπάθεια να συνδράμει αυτές τις χώρες όσον αφορά την διεξαγωγή ενδεχόμενων διαπραγματεύσεων και τις απαραίτητες διαδικασίες·

57. επισημαίνει ότι οι διατιθέμενοι από τον προϋπολογισμό πόροι για τις σχέσεις με τα Δυτικά Βαλκάνια υφίστανται διαρκώς σημαντικές μειώσεις κάθε χρόνο από το 2002· διατυπώνει την αποφασιστικότητά του να παράσχει επαρκή χρηματοδότηση για την περιοχή στις προσεχείς δημοσιονομικές προοπτικές, δεδομένων των κρισίμων προκλήσεων που αντιμετωπίζει η περιοχή, της βαθμιαίας μετάβασης από την φυσική ανοικοδόμηση στην οικοδόμηση θεσμών και στην προενταξιακή ενίσχυση, καθώς επίσης και της στρατηγικής σημασίας που έχει η περιοχή για την Ευρωπαϊκή Ένωση·

58. δεδομένης της ανάγκης να αγκαλιάσουμε, στο πλαίσιο της διαδικασίας επιτάχυνσης της πορείας της εν λόγω περιοχής προς την ΕΕ, το σύνολο της κοινωνίας, και ειδικότερα όσους διαμορφώνουν την κοινή γνώμη, καλεί το Συμβούλιο και την Επιτροπή να προβούν επειγόντως σε ενέργειες για ενίσχυση της συνεργασίας στους μεθοριακούς ελέγχους στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής σε θέματα δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων (ΔΕΥ) για την περιοχή, ενέργειες που θα περιλαμβάνουν μελέτη της Επιτροπής σχετικά με τις συνέπειες μιας βαθμιαίας χαλάρωσης των απαιτήσεων για τη χορήγηση θεώρησης διαβατηρίου για τις χώρες της περιοχής, τα συμπεράσματα της οποίας θα παρουσιαστούν κατά το τέλος του 2005· θεωρεί ότι η μελέτη πρέπει να δίνει ιδιαίτερη έμφαση στο πώς θα διευκολύνεται η κυκλοφορία φοιτητών, εκπροσώπων ΜΚΟ, οικονομικών παραγόντων και εκπροσώπων πολιτικών θεσμικών οργάνων και επιχειρηματιών·

59. καλεί τις αρχές των χωρών της περιοχής να εντείνουν τις προσπάθειες τους προκειμένου να προσαχθούν ενώπιον των εθνικών δικαστηρίων όλοι εκείνοι που βαρύνονται με εγκλήματα πολέμου, ανεξαρτήτως εθνικότητας θυμάτων και θυτών, και να το πράξουν αυτό σύμφωνα με τα διεθνώς αναγνωρισμένα δικονομικά πρότυπα, και σε συνεργασία με το ΔΠΔΓ·

60. τονίζει ότι οι χώρες της περιοχής μπορούν να κάνουν πολλά ώστε να μπορέσουν να σημειώσουν περαιτέρω πρόοδο στην πορεία τους προς την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση πληρώντας τους ακόλουθους όρους:

- συνεργασία με το ΔΠΔΓ·

- εφαρμογή αποτελεσματικής πολιτικής υπέρ της επιστροφής των προσφύγων και των εκτοπισμένων·

- σεβασμός των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των δικαιωμάτων των μειονοτήτων·

- εφαρμογή ενεργών πολιτικών κατά της διαφθοράς, του οργανωμένου εγκλήματος, της εμπορίας ανθρώπινων όντων και του λαθρεμπορίου όπλων και ναρκωτικών·

- αποτελεσματική οικονομική συνεργασία·

61. χαιρετίζει την Δήλωση της Σόφιας για τη Δεκαετία ενσωμάτωσης των Ρόμα και ζητεί από την Επιτροπή να ενισχύσει τις προσπάθειες των χωρών της περιοχής προκειμένου να βελτιωθεί σημαντικά η κατάσταση του πληθυσμού των Ρόμα·

62. παρατηρεί ότι ένας από τους βασικούς στόχους της κοινοτικής πολιτικής πρέπει να είναι η συστηματική και προοδευτική μεταφορά αρμοδιοτήτων όσον αφορά την εφαρμογή και διαχείριση της κοινοτικής βοήθειας, με την ενίσχυση του ρόλου των τοπικών και των εθνικών αρχών, καθώς και μια σταθερά αυξανόμενη συμμετοχή της κοινωνίας των πολιτών και των δημοκρατικών δυνάμεων, στο βαθμό που και όταν οι εν λόγω χώρες θα έχουν τη δυνατότητα να το επιτύχουν·

63. ζητεί από την Επιτροπή να εντάξει πλέον τα θεσμικά όργανα των χωρών απευθείας στο Σύστημα Δημοσιονομικής Διαχείρισης της κοινοτικής βοήθειας όπως προβλέπεται από το CARDS·

64. καλεί όλες τις χώρες στην περιοχή να εργασθούν από κοινού στο συντονισμό της περιφερειακής υποδομής, αφού η ανάπτυξη σε αυτόν τον τομέα είναι απαραίτητη, εάν η περιοχή επιθυμεί την οικονομική ενσωμάτωση·

65. εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η επιστροφή προσφύγων και εσωτερικά εκτοπισθέντων ατόμων στην περιοχή δεν έχει ακόμη πλήρως υλοποιηθεί·

66. εξακολουθεί να εκφράζει σοβαρές ανησυχίες σχετικά με την έξοδο των νέων και τη διαρροή εγκεφάλων από την περιοχή και σχετικά με τα σχετιζόμενα με αυτήν επίπεδα φτώχιας και ανεργίας·

67. επισημαίνει ότι τα ναρκοπέδια στα Βαλκάνια εξακολουθούν να αποτελούν μεγάλο εμπόδιο στην ανάπτυξη και την ολοκλήρωση των περιοχών της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και ότι, παρά το γεγονός ότι έχει πραγματοποιηθεί επιτυχώς μεγάλο έργο κατά τα τελευταία έτη, οι δραστηριότητες της ΕΕ όσον αφορά την εκκαθάριση ναρκοπεδίων σε χώρες της περιοχής χρειάζεται να εξακολουθήσουν, προκειμένου να επιτευχθεί ο στόχος της Σύμβασης της Οτάβα για την κήρυξη των περιοχών ως ασφαλών από άποψη ναρκών έως το 2010·

68. είναι της άποψης ότι η ανάπτυξη και η στήριξη μιας αυθεντικής κοινωνίας των πολιτών είναι απαραίτητος παράγων για την ενίσχυση των δημοκρατικών θεσμών και τη διευκόλυνση της πλήρους συμφιλίωσης μεταξύ των διαφόρων μερών·

69. καλεί την Επιτροπή να προβεί σε περαιτέρω ενέργειες προκειμένου να ενισχύσει τις χώρες της περιοχής στην προσπάθεια τους να αντανακλάται πλήρως στα εκπαιδευτικά τους συστήματα η πολυεθνοτική κληρονομιά τους, καθώς επίσης και προκειμένου να διασφαλιστεί η συμμετοχή τους στα εκπαιδευτικά προγράμματα ανταλλαγής της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

70. προτρέπει την Επιτροπή να εισηγηθεί συγκεκριμένο σχέδιο για τη δημιουργία ζωνών στις οποίες θα διευκολύνεται η ελεύθερη κυκλοφορία μεταξύ γειτονικών περιοχών, πράγμα που θα ενισχύσει έτσι την ανάπτυξη διασυνοριακής και περιφερειακής συνεργασίας·

71. προτρέπει την Επιτροπή να προωθήσει και να υποστηρίξει την κατάρτιση προγραμμάτων αδελφοποιήσεων σε επίπεδο δήμων και να υποστηρίξει όλες τις ενέργειες που διευκολύνουν τη συγκρότηση δικτύων μεταξύ των διαφόρων παραγόντων στην ΕΕ και στις χώρες της Διαδικασίας Σταθεροποίησης και Σύνδεσης·

72. εκτιμά ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση, σε συνεργασία με τα Ηνωμένα Έθνη, οφείλει να διαδραματίσει αποφασιστικό ρόλο στη δημιουργία πλατφόρμας για την άμεση διεξαγωγή συνομιλιών μεταξύ όλων των σχετικών πολιτικών παραγόντων σχετικά με το καθεστώς του Κοσσυφοπεδίου και προσβλέπει στην εποικοδομητική έκβαση των συνομιλιών αυτών·

73. προτρέπει τα κράτη των Δυτικών Βαλκανίων να υιοθετήσουν και να εφαρμόσουν τον κοινοτικό κώδικα δεοντολογίας για τις εξαγωγές όπλων·

74. καλεί την Επιτροπή και την Υπηρεσία για την ανασυγκρότηση να καταβάλουν περαιτέρω προσπάθειες για την ενθάρρυνση και την υποστήριξη μιας ευρέας βάσεως διαδικασίας συμφιλίωσης και αποκατάστασης της αλήθειας, η οποία θα λειτουργήσει συμπληρωματικά προς την δικαστική διαδικασία και η οποία θα περιλαμβάνει εκπροσώπους της κοινωνίας των πολιτών, πολιτικούς παράγοντες και προσωπικότητες των γραμμάτων και των τεχνών, θα θέσει δε τα θεμέλια για διαρκή ειρήνη και σταθερότητα στη περιοχή· εκτιμά ότι η εν λόγω διαδικασία συμφιλίωσης θα πρέπει να επικεντρωθεί στους νέους και να συμπεριλαμβάνει πλήρη αναθεώρηση των σχολικών εγχειριδίων και των προγραμμάτων διδασκαλίας της ιστορίας·

*

* *

75. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών και των υποψηφίων χωρών, σε όλες τις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια στην περιοχή, στον Ειδικό Συντονιστή της ΕΕ για το Σύμφωνο Σταθερότητας για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη, στους ειδικούς εκπροσώπους της ΕΕ στην περιοχή, στον Ειδικό Εκπρόσωπο των Ηνωμένων Εθνών στο Κοσσυφοπέδιο (UNMIK), στον ΟΑΣΕ και στο Συμβούλιο της Ευρώπης.

[1] ΕΕ C 87 E της 7.4.2004, σ. 521.

[2] P6_TA(2004)0056.

[3] Βλ. συμπεράσματα του Συμβουλίου, 17- 18 Ιουνίου 2004 (10679/2/04 ΑΝΑΘ. 2).

--------------------------------------------------