Κοινή θέση (ΕΚ) αριθ. 18/2000

που καθορίστηκε από το Συμβούλιο στις 17 Δεκεμβρίου 1999

για την έκδοση απόφασης 2000/.../ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της ..., για τη θέσπιση κοινοτικού πλαισίου συνεργασίας στον τομέα της ακούσιας ή εκούσιας θαλάσσιας ρύπανσης

(2000/C 87/01)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 175 παράγραφος 1,

την πρόταση της Επιτροπής(1),

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(2),

Αφού ζήτησαν τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών,

Αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 251 της συνθήκης(3),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Οι δράσεις που έχουν αναληφθεί από την Κοινότητα, ήδη από το 1978, στον τομέα της εκούσιας ρύπανσης έδωσαν τη δυνατότητα να αναπτυχθεί βαθμιαία η συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών στο πλαίσιο ενός κοινοτικού προγράμματος δράσης. Το ψήφισμα και οι αποφάσεις που έχουν εκδοθεί από το 1978(4) αποτελούν τη βάση γι' αυτή τη συνεργασία.

(2) Διάφορες περιφερειακές συμφωνίες για την ακούσια θαλάσσια ρύπανση, όπως η συμφωνία συνεργασίας της Βόννης, διευκολύνουν ήδη την αμοιβαία αρωγή και συνεργασία μεταξύ κρατών μελών στον τομέα αυτόν.

(3) Το Κοινοτικό Σύστημα Πληροφόρησης έθεσε στη διάθεση των κρατών μελών τα στοιχεία που είναι αναγκαία για τον έλεγχο και τη μείωση της ρύπανσης που προκαλείται από την έκχυση σημαντικών ποσοτήτων υδρογονανθράκων και άλλων επικίνδυνων ουσιών στη θάλασσα. Το σύστημα πληροφόρησης θα απλοποιηθεί με τη χρήση ενός σύγχρονου συστήματος αυτόματης επεξεργασίας δεδομένων.

(4) Η Κοινοτική Ομάδα Επέμβασης (task force) και άλλες δράσεις που προβλέπει το Κοινοτικό Πρόγραμμα Δράσης προσέφεραν πρακτική αρωγή στις επιχειρησιακές αρχές σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης λόγω θαλάσσιας ρύπανσης και προώθησαν τη συνεργασία και την ετοιμότητα για την αποτελεσματική αντιμετώπιση ατυχημάτων.

(5) Το κοινοτικό πρόγραμμα σχετικά με την πολιτική και τη δράση για το περιβάλλον και την αειφόρο ανάπτυξη(5), που υπέβαλε η Επιτροπή, προβλέπει την ενίσχυση των δραστηριοτήτων της Κοινότητας, ιδίως στον τομέα των οικολογικών καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, όπου συμπεριλαμβάνεται η ακούσια ή η εκούσια θαλάσσια ρύπανση.

(6) Η κοινοτική συνεργασία στον τομέα της ακούσιας θαλάσσιας ρύπανσης, μέσω της ανάληψης δράσης κατά των κινδύνων, συντελεί στην υλοποίηση των στόχων της συνθήκης, προωθώντας την αλληλεγγύη μεταξύ των κρατών μελών και συμβάλλοντας, σύμφωνα με το άρθρο 174 της συνθήκης, στη διαφύλαξη και την προστασία του περιβάλλοντος, καθώς επίσης την προστασία της υγείας του ανθρώπου.

(7) Η καθιέρωση ενός κοινοτικού πλαισίου συνεργασίας που προβλέπει μέτρα στήριξης θα συμβάλει στην αποτελεσματικότερη συνεργασία στον τομέα της ακούσιας θαλάσσιας ρύπανσης· ένα τέτοιο πλαίσιο συνεργασίας θα πρέπει να βασισθεί σε μεγάλο βαθμό στην πείρα που έχει αποκτηθεί από το 1978 στον τομέα αυτό.

(8) Ένα κοινοτικό πλαίσιο συνεργασίας θα αυξήσει, επίσης, την διαφάνεια, ενώ ταυτόχρονα, θα εδραιώσει και θα ενισχύσει τις διάφορες δράσεις.

(9) Η ακούσια ή εκούσια ρύπανση περιλαμβάνει τη ρύπανση από εγκαταστάσεις ανοιχτής θάλασσας.

(10) Η δράση με στόχο την πληροφόρηση και την προετοιμασία των αρμοδίων και των εμπλεκομένων στην αντιμετώπιση της ακούσιας θαλάσσιας ρύπανσης στα κράτη μέλη, έχει σημασία, καθώς αυξάνει το βαθμό ετοιμότητάς τους για την αντιμετώπιση ατυχημάτων και επίσης συμβάλλει στην πρόληψη των κινδύνων.

(11) Είναι επίσης σημαντικό να αναληφθεί κοινοτική δράση για τη βελτίωση των τεχνικών και των μεθόδων παρέμβασης και αποκατάστασης μετά από καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.

(12) Η παροχή επιχειρησιακής στήριξης στα κράτη μέλη σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης και η διευκόλυνση της μετάδοσης πείρας από τέτοιες καταστάσεις μεταξύ των κρατών μελών, έχει αποδειχθεί πολύτιμη.

(13) Οι δράσεις σε αυτό το πλαίσιο θα πρέπει να προάγουν επίσης την αρχή "ο ρυπαίνων πληρώνει", η οποία θα πρέπει να εφαρμόζεται σύμφωνα με το εφαρμοστέο εθνικό και διεθνές περιβαλλοντικό και ναυτικό δίκαιο.

(14) Τα αναγκαία μέτρα για την εφαρμογή της παρούσας πράξης πρέπει να θεσπιστούν σúμφωνα με την απόφαση 1999/468/ΕΚ του Συμβουλίου, της 28ης Ιουνίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή(6).

(15) Η παρούσα απόφαση καθορίζει, για ολόκληρη τη διάρκεια του πλαισίου συνεργασίας, ένα χρηματοδοτικό πλαίσιο που αποτελεί προνομιακή αναφορά για την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή, κατά την έννοια του σημείου 33 της Διοργανικής Συμφωνίας της 6ης Μαΐου 1999 μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής για την δημοσιονομική πειθαρχία και την βελτίωση της διαδικασίας του προϋπολογισμού(7).

(16) Οι διατάξεις της παρούσας απόφασης αντικαθιστούν ιδίως το πρόγραμμα δράσης που θεσπίστηκε με το ψήφισμα του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 1978, και το κοινοτικό σύστημα πληροφόρησης που καθιερώθηκε με την απόφαση 86/85/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 6ης Μαρτίου 1986, για τη θέσπιση κοινοτικού συστήματος πληροφόρησης για τον έλεγχο και τη μείωση της ρύπανσης που προκαλείται από την απόρριψη υδρογονανθράκων και άλλων επικίνδυνων ουσιών στη θάλασσα ή στα κύρια εσωτερικά ύδατα(8). Η εν λόγω απόφαση του Συμβουλίου θα πρέπει να καταργηθεί από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας απόφασης,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

1. Θεσπίζεται κοινοτικό πλαίσιο συνεργασίας στον τομέα της ακούσιας ή εκούσιας θαλάσσιας ρύπανσης (στο εξής καλούμενο "πλαίσιο συνεργασίας") για την περίοδο από 1ης Ιανουαρίου 2000 έως 31 Δεκεμβρίου 2006.

2. Στόχος του πλαισίου συνεργασίας είναι:

α) να στηρίξει και να συμπληρώσει τις προσπάθειες των κρατών μελών σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος, των ακτών και της ανθρώπινης υγείας έναντι των κινδύνων ακούσιας ή εκούσιας θαλάσσιας ρύπανσης στη θάλασσα, εξαιρουμένων των συνεχών ρευμάτων ρύπανσης από χερσαίες πηγές·

β) να συμβάλει στη βελτίωση της ικανότητας των κρατών μελών να αντιμετωπίζουν περιστατικά έκχυσης ή επαπειλούμενης έκχυσης πετρελαίου ή άλλων επιβλαβών ουσιών στη θάλασσα, επίσης δε να συμβάλει στην πρόληψη των κινδύνων. Σύμφωνα με την εσωτερική κατανομή των αρμοδιοτήτων στα κράτη μέλη, τα κράτη μέλη θα ανταλλάσσουν πληροφορίες σχετικά με την πόντιση πολεμοφοδίων ώστε να διευκολύνεται ο εντοπισμός των κινδύνων και η λήψη μέτρων ετοιμότητας·

γ) και να ενισχύσει τις προϋποθέσεις και να διευκολύνει την αποτελεσματική αμοιβαία συνδρομή και συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών στον δεδομένο τομέα.

Άρθρο 2

Με την επιφύλαξη του καταμερισμού των αρμοδιοτήτων μεταξύ κρατών μελών και Επιτροπής, η Επιτροπή υλοποιεί τις δράσεις δυνάμει του πλαισίου συνεργασίας, όπως αυτές εκτίθενται στα παραρτήματα I και II.

α) Εντός του πλαισίου συνεργασίας, καθιερώνεται Κοινοτικό Σύστημα Πληροφόρησης με σκοπό την ανταλλαγή δεδομένων για την ετοιμότητα και την αντιμετώπιση της ακούσιας ή εκούσιας θαλάσσιας ρύπανσης. Το σύστημα αποτελείται τουλάχιστον από τα στοιχεία που ορίζονται στο παράρτημα I.

Οι τύποι δράσης δυνάμει του πλαισίου συνεργασίας και οι δημοσιονομικές ρυθμίσεις για την κοινοτική συμβολή καθορίζονται στο παράρτημα II.

β) Θεσπίζεται τριετές κυλιόμενο πρόγραμμα υλοποίησης του πλαισίου συνεργασίας, το οποίο αναθεωρείται κατ' έτος, με τη διαδικασία του άρθρου 4 παράγραφος 2 και βάσει, μεταξύ άλλων, των πληροφοριών που διαβιβάζουν τα κράτη μέλη στην Επιτροπή.

Η Επιτροπή μπορεί, όταν είναι απαραίτητο, να οργανώνει δράσεις πέραν των όσων εκτίθενται στο παράρτημα II. Οι εν λόγω πρόσθετες δράσεις αξιολογούνται υπό το πρίσμα των καθορισμένων προτεραιοτήτων και των διαθέσιμων χρηματοδοτικών πόρων και θεσπίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 4 παράγραφος 2.

γ) Το χρηματοδοτικό πλαίσιο για την υλοποίηση της παρούσας απόφασης κατά την περίοδο 2000 έως 2006 είναι 7 εκατομμύρια ευρώ.

Οι δημοσιονομικοί πόροι που αφιερώνονται στις δράσεις της παρούσας απόφασης καταχωρούνται στις ετήσιες πιστώσεις του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι διαθέσιμες ετήσιες πιστώσεις εγκρίνονται από την αρμόδια επί του προϋπολογισμού αρχή εντός των ορίων των δημοσιονομικών προοπτικών.

Άρθρο 3

1. Το κυλιόμενο πρόγραμμα υλοποίησης του πλαισίου συνεργασίας ορίζει τις επιμέρους δράσεις που θα αναληφθούν.

2. Η επιλογή των επιμέρους δράσεων βασίζεται, πρωτίστως, στα ακόλουθα κριτήρια:

α) συμβολή στην πληροφόρηση και την προετοιμασία των αρμοδίων και των εμπλεκομένων στην αντιμετώπιση της ακούσιας ή εκούσιας θαλάσσιας ρύπανσης, περιλαμβανομένων και των λιμενικών αρχών, εάν συντρέχει περίπτωση, στα κράτη μέλη, ώστε να αυξηθεί ο βαθμός ετοιμότητάς τους και να ενισχυθεί η πρόληψη των κινδύνων·

β) συμβολή στη βελτίωση των τεχνικών και των μεθόδων παρέμβασης και αποκατάστασης μετά από καταστάσεις έκτακτης ανάγκης και στη βελτίωση των τεχνικών αξιολόγησης των ζημιών επί των θαλασσών και ακτών·

γ) συμβολή στην παροχή καλύτερης πληροφόρησης στο κοινό, ούτως ώστε να καταστούν σαφέστεροι οι κίνδυνοι και να μεταδίδονται οι πληροφορίες σχετικά με τα ατυχήματα·

δ) συμβολή στην ενίσχυση της συνεργασίας με τους αρμόδιους τοπικούς φορείς όσον αφορά την πρόληψη του κινδύνου και την παρέμβαση·

ε) συμβολή στην παροχή επιχειρησιακής ενίσχυσης σε καταστάσεις έκτακτης ανάγκης στα κράτη μέλη, με την ενεργοποίηση εμπειρογνωμόνων προερχόμενων κυρίως από την κοινοτική ομάδα επέμβασης, και στη μετάδοση πείρας από τέτοιες καταστάσεις μεταξύ των κρατών μελών.

3. Κάθε επιμέρους δράση υλοποιείται σε στενή συνεργασία με τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών σε εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο.

Άρθρο 4

1. Η Επιτροπή επικουρείται από διαχειριστική επιτροπή, εφεξής αποκαλούμενη "επιτροπή".

2. Όταν γίνεται αναφορά στην παρούσα παράγραφο, εφαρμόζονται τα άρθρα 4 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, με την επιφύλαξη του άρθρου 8 αυτής.

Η περίοδος που προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 3 της απόφασης 1999/468/ΕΚ είναι τρεις μήνες.

3. Η επιτροπή καταρτίζει τον εσωτερικό της κανονισμό.

Άρθρο 5

Η Επιτροπή αξιολογεί την εφαρμογή του πλαισίου συνεργασίας ενδιάμεσα και πριν από τη λήξη της ισχύος του και υποβάλλει έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο το αργότερο 36 μήνες μετά την έναρξη ισχύος της απόφασης και στη συνέχεια έξι έτη μετά την έναρξη ισχύος της. Στην τελική της έκθεση η Επιτροπή, εφόσον απαιτείται, διατυπώνει προτάσεις νέων μέτρων για τη συνέχιση του πλαισίου συνεργασίας.

Άρθρο 6

Η απόφαση 86/85/ΕΟΚ του Συμβουλίου καταργείται.

Άρθρο 7

Η παρούσα απόφαση αρχίζει να ισχύει την 1η Ιανουαρίου 2000.

Άρθρο 8

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη.

...

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Η Πρόεδρος

...

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

...

(1) ΕΕ C 25 της 30.1.1999, σ. 20.

(2) ΕΕ C 169 της 16.6.1999, σ. 16.

(3) Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 16ης Σεπτεμβρίου 1999 (ΕΕ C 54 της 25.2.2000, σ. 88), κοινή θέση του Συμβουλίου της 17.12.1999 και απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της ... (δεν δημοσιεύθηκε ακόμα στην Επίσημη Εφημερίδα).

(4) ΕΕ C 162 της 8.7.1978, σ. 1.

ΕΕ L 355 της 10.12.1981, σ. 52.

ΕΕ L 77 της 22.3.1986, σ. 33.

ΕΕ L 158 της 25.6.1988, σ. 32.

(5) ΕΕ C 138 της 17.5.1993, σ. 5.

(6) ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23.

(7) ΕΕ C 172 της 18.6.1999, σ. 1.

(8) ΕΕ L 77 της 22.3.1986, σ. 33· απόφαση όπως τροποποιήθηκε από την απόφαση 88/346/ΕΟΚ (ΕΕ L 158 της 25.6.1988, σ. 32).

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ

Στο κοινοτικό σύστημα πληροφόρησης θα χρησιμοποιείται ένα σύγχρονο σύστημα αυτόματης επεξεργασίας δεδομένων. Στη διεύθυνση του Ίντερνετ θα υπάρχουν γενικές πληροφορίες σε κοινοτικό επίπεδο σε σελίδα της Κοινότητας, ενώ σε εθνικές σελίδες θα υπάρχουν πληροφορίες σχετικά με τα διαθέσιμα μέσα παρέμβασης σε εθνικό επίπεδο.

Χωριστά, ένα έντυπο τμήμα του συστήματος θα τηρείται σε μορφή κοινοτικού επιχειρησιακού εγχειριδίου με αποσπώμενα φύλλα, που θα περιέχει πληροφορίες σχετικά με τη διαχείριση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης σε κάθε κράτος μέλος.

1. Η Επιτροπή θα ανοίξει μια διεύθυνση στο Ίντερνετ η οποία θα χρησιμεύσει ως γενική σελίδα πρόσβασης στο σύστημα και μια κοινοτική σελίδα υποδοχής.

2. Εντός έξι μηνών από την ημερομηνία έναρξης ισχύος της απόφασης, κάθε κράτος μέλος:

α) ορίζει την αρχή ή τις αρχές που θα φέρουν την ευθύνη για τη διαχείριση του εθνικού τμήματος του συστήματος και ενημερώνει σχετικά την Επιτροπή·

β) ανοίγει ή διατηρεί μια εθνική σελίδα υποδοχής, ή διασυνδεδεμένες εθνικές σελίδες υποδοχής. Η εθνική αυτή σελίδα υποδοχής ή μία από τις διασυνδεδεμένες εθνικές σελίδες υποδοχής θα συνδεθεί με ολόκληρο το σύστημα μέσω της κοινοτικής σελίδας γενικής πρόσβασης στο σύστημα·

γ) συμπληρώνει την ή τις εθνικές σελίδες υποδοχής του με τις σχετικές πληροφορίες, και συγκεκριμένα:

i) μια περιγραφή των εθνικών δομών και των συνδέσεων μεταξύ των εθνικών αρχών στον τομέα της ακούσιας ή εκούσιας θαλάσσιας ρύπανσης, η οποία να περιλαμβάνει και τα κομβικά σημεία στα οποία πρέπει να απευθύνεται κανείς για θέματα αντιμετώπισης περιπτώσεων έκτακτης ανάγκης,

ii) γενικές πληροφορίες για το αν υπάρχουν ομάδες και εξοπλισμός για αντίδραση και καθαρισμό σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης· ειδικότερα:

- ομάδες επέμβασης (θαλάσσιες) που να αποτελούνται από σκάφη για την αντιμετώπιση διαρροών,

- ομάδες επέμβασης (βασισμένες στην ξηρά) για την καταπολέμηση της ρύπανσης των ακτών και για την οργάνωση της προσωρινής αποθήκευσης, καθώς και για την πραγματοποίηση ενεργειών αποκατάστασης ευαίσθητων παράκτιων περιοχών,

- ομάδες εμπειρογνωμόνων οι οποίες να παρακολουθούν τη μόλυνση του περιβάλλοντος ή/και τις επιπτώσεις των τεχνικών καταπολέμησης που χρησιμοποιούνται, συμπεριλαμβανομένης της χημικής διασποράς,

- άλλα μηχανικά, χημικά και βιολογικά μέσα για την καταπολέμηση της ρύπανσης στη θάλασσα και τον καθαρισμό των ακτών, όπως συστήματα μερικής εκφόρτωσης των δεξαμενοπλοίων,

- αεροσκάφη για εναέρια παρακολούθηση,

- τα σημεία στα οποία βρίσκονται τα αποθέματα,

- ικανότητα ρυμούλκησης σε περίπτωση έκτακτης ανάγκης,

- αριθμοί κλήσης για περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης στη διάθεση του κοινού,

iii) τους όρους παροχής βοήθειας.

Κατόπιν αιτήσεως, τα κομβικά σημεία παρέχουν πρόσθετες πληροφορίες.

3. Κάθε κράτος μέλος ενημερώνει την ή τις εθνικές του σελίδες, οι οποίες ορίζονται στο σημείο 2, μόλις σημειωθούν μεταβολές.

4. Εντός έξι μηνών από την έναρξη ισχύος της απόφασης, κάθε κράτος μέλος διαβιβάζει στην Επιτροπή τις δικές του πληροφορίες σχετικά με την επιχειρησιακή διαχείριση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, οι οποίες θα περιληφθούν στο κοινοτικό επιχειρησιακό εγχειρίδιο αποσπώμενων φύλλων, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρησιακών διαδικασιών κινητοποίησης και των επιχειρησιακών αρμοδίων με τα στοιχεία τους.

5. Κάθε κράτος μέλος ανακοινώνει το συντομότερο στην Επιτροπή τις τυχόν μεταβολές που σχετίζονται με τις πληροφορίες που περιέχονται στο επιχειρησιακό εγχειρίδιο.

6. Η Επιτροπή θέτει στη διάθεση κάθε κράτους μέλους ένα αντίτυπο που εγχειριδίου και του αποστέλλει όλες τις ενημερώσεις του.

Τα πρότυπα για τις κοινοτικές και εθνικές σελίδες υποδοχής και περαιτέρω καθοδήγηση για την εφαρμογή του Κοινοτικού Συστήματος Πληροφόρησης θα εγκριθούν σύμφωνα με τη διαδικασία που ορίζει το άρθρο 4 παράγραφος 2.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II

ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΣΥΜΒΟΛΗ

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΣΚΕΨΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Στις 17 Δεκεμβρίου 1998, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση απόφασης(1) βάσει του άρθρου 130 Σ παράγραφος 1 (νέο άρθρο 175 παράγραφος 1) της συνθήκης ΕΚ για τη θέσπιση κοινοτικού πλαισίου συνεργασίας στον τομέα της ακούσιας θαλάσσιας ρύπανσης.

2. Το Ευρωπαϊκο Κοινοβούλιο γνωμοδότησε(2) σε πρώτη ανάγνωση στις 16 Σεπτεμβρίου 1999.

Μετά τη γνωμοδότηση αυτή, η Επιτροπή υπέβαλε τροποποιημένη πρόταση την 1η Δεκεμβρίου 1999(3).

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή γνωμοδότησε στις 29 Απριλίου 1999(4). Η Επιτροπή των Περιφερειών αποφάσισε να μη γνωμοδοτήσει.

3. Στις 17 Δεκεμβρίου 1999, το Συμβούλιο υιοθέτησε ομόφωνα την κοινή θέση του.

II. ΣΚΟΠΟΣ

4. Βασιζόμενη σε υπάρχοντα μέσα, η πρόταση αποσκοπεί να θεσπίσει κοινοτικό πλαίσιο συνεργασίας στον τομέα της ακούσιας θαλάσσιας ρύπανσης. Το πλαίσιο αυτό προορίζεται να στηρίξει και να συμπληρώσει τις προσπάθειες των κρατών μελών για την προστασία του θαλάσσιου περιβάλλοντος, της ανθρώπινης υγείας και των ακτών έναντι των κινδύνων ακούσιας θαλάσσιας ρύπανσης και επιχειρησιακών απορρίψεων, και να ενισχύσει τις προϋποθέσεις αποτελεσματικής αμοιβαίας συνδρομής και συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών στον συγκεκριμένο τομέα.

Εντός του εν λόγω πλαισίου, καθιερώνεται Κοινοτικό Σύστημα Πληροφόρησης με σκοπό την ανταλλαγή δεδομένων για την ετοιμότητα και την αντιμετώπιση της ακούσιας θαλάσσιας ρύπανσης, συμπεριλαμβανομένων των επιχειρησιακών απορρίψεων.

III. ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΘΕΣΗΣ

5. Γενικές παρατηρήσεις

Βάσει του προαναφερόμενου στόχου, το Συμβούλιο επιδίωξε να δημιουργήσει ένα μέσο το οποίο να χρησιμοποιεί κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο τους διαθέσιμους πόρους αποφεύγοντας την αντιγραφή υπαρχόντων μέσων. Οδηγούμενο από αυτές τις σκέψεις, το Συμβούλιο μπόρεσε να ενσωματώσει στην κοινή του θέση είτε επί λέξει, είτε κατ' ουσίαν, είτε εν μέρει, τις περισσότερες από τις τροπολογίες τις οποίες είχε περιλάβει η Επιτροπή στην τροποποιημένη της πρόταση.

6. Ειδικές παρατηρήσεις

(Εκτός αν υπάρχει αντίθετη ένδειξη, οι κατωτέρω αναφορές ανήκουν στο κείμενο της κοινής θέσης. Έχει καταβληθεί προσπάθεια να ταιριάζει η διατύπωση των αιτιολογικών παραγράφων με τη διατύπωση των άρθρων αποφεύγοντας τις επαναλήψεις, ιδιαίτερα μεταξύ αιτιολογικών παραγράφων)

Οι κύριες τροπολογίες που έκανε το Συμβούλιο στην τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής έχουν ως εξής:

Άρθρο 1

i) Χρονική περίοδος (παράγραφος 1):

Η χρονική περίοδος ευθυγραμμίζεται με εκείνην των δημοσιονομικών προοπτικών και κατά συνέπεια αυξάνεται από πέντε έτη (που προτείνει η Επιτροπή) σε επτά έτη (2000-2006). Η μεγαλύτερη αυτή περίοδος αντανακλάται στην τροποποιημένη περιοδικότητα των δύο εκθέσεων που προβλέπονται στο άρθρο 5.

ii) Στόχος (παράγραφος 2):

- για λόγους σαφήνειας, για να ληφθεί υπόψη ότι το προτεινόμενο περιορισμένο πρόγραμμα δεν μπορεί να αντιμετωπίσει όλες τις δυνατές πηγές ρύπανσης που επιδρούν στο θαλάσσιο περιβάλλον, άμεσα ή έμμεσα , και σημειώνοντας ότι η ρύθμιση των συνεχών ρευμάτων ρύπανσης από χερσαίες πηγές κανονικά υπάγεται σε άλλα κοινοτικά μέσα, το μέσο θα αντιμετωπίζει "κινδύνους ακούσιας ή εκούσιας θαλάσσιας ρύπανσης, εξαιρουμένων των συνεχών ρευμάτων ρύπανσης από χερσαίες πηγές". Με τη διευκρίνιση αυτή, φαίνεται ότι η 2η υποπαράγραφος της παραγράφου 2 της τροποποιημένης πρότασης δεν προσθέτει τίποτε στον προσδιορισμό του στόχου του μέσου. Εκτός αυτού, η υποπαράγραφος αυτή είναι ασαφής και γι' αυτό απορρίπτεται.

Η διατύπωση "ακούσια ή εκούσια θαλάσσια ρύπανση" αντικαθιστά την "ακούσια θαλάσσια ρύπανση και τις επιχειρησιακές απορρίψεις" σε ολόκληρο το κείμενο. Επιπλέον η αιτιολογική παράγραφος 9 καθιστά σαφές ότι η θαλάσσια ρύπανση περιλαμβάνει τη ρύπανση από εγκαταστάσεις ανοιχτής θάλασσας,

- όσον αφορά τις επιβλαβείς ουσίες, η κοινή θέση, παρόλο που αναγνωρίζει την ενδεχόμενη επικίνδυνη φύση των ποντισμένων πολεμοφοδίων, σημειώνει α) ότι στο εσωτερικό των κρατών μελών εμπλέκονται διάφορες αρμόδιες αρχές ή υπουργεία, και β) ότι η επιχειρησιακή πρόβλεψη που προτείνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και διατηρεί η Επιτροπή (δηλαδή η αναφορά των συγκεκριμένων τόπων απορρίψεων στο Διαδίκτυο) έχει προφανή μειονεκτήματα. Αυτό φαίνεται από την παράγραφο 2 β) και από την έλλειψη αναφοράς σε τόπους απορρίψεων τόσο στο άρθρο 1 όσο και στην παράγραφο 3 του παραρτήματος I.

iii) Αρχή "ο ρυπαίνων πληρώνει"

Ενώ οι δράσεις βάσει αυτού του μέσου προωθούν την αρχή "ο ρυπαίνων πληρώνει" (βλέπε αιτιολογική παράγραφο 13), η διάταξη που προτείνεται στη 2η υποπαράγραφο της παραγράφου 3 της τροποποιημένης πρότασης της Επιτροπής υπερβαίνει κατά πολύ το στόχο του άρθρου 1. Επιπλέον, οι οικονομικές αποζημιώσεις αποτελούν ένα μόνο από τους πολλούς τρόπους εφαρμογής της αρχής "ο ρυπαίνων πληρώνει".

Άρθρο 2

Σύμφωνα με τους όρους της Διοργανικής Συμφωνίας της 6ης Μαΐου 1999 (βλέπε επίσης την αιτιολογική παράγραφο 15), η παράγραφος 2 στοιχείο γ) αναφέρει χρηματοδοτικό πλαίσιο 7 εκατομμυρίων ευρώ για την περίοδο 2000-2006, που ισοδυναμεί με 1 εκατομμύριο ευρώ ανά έτος που προτείνει η Επιτροπή.

Άρθρο 3

Παρόλο που συμφωνεί με τον κατάλογο των κριτηρίων που προτείνει η Επιτροπή, το Συμβούλιο πιστεύει ότι η ανταλλαγή πληροφοριών ανάμεσα στις λιμενικές αρχές υπάγεται μάλλον στο στοιχείο α) παρά στο β).

Άρθρο 4

Δεδομένης της φύσης των καθηκόντων της επιτροπής που επικουρεί την Επιτροπή, η κοινή θέση προβλέπει διαχειριστική επιτροπή αντί της συμβουλευτικής επιτροπής που προτείνει η Επιτροπή. Η σχετική διαδικασία λήψης αποφάσεων έχει ευθυγραμμισθεί με το άρθρο 4 της απόφασης του Συμβουλίου 1999/468/ΕΚ σχετικά με τις διαδικασίες επιτροπής, και η προθεσμία την οποία διαθέτει το Συμβούλιο για να αποφασίσει ορίζεται σε τρεις μήνες.

Παράρτημα I

Εκτός μερικών διευκρινίσεων [π.χ. της αναφοράς των διασυνδεδεμένων εθνικών σελίδων υποδοχής στην παράγραφο 2 στοιχείο β)], οι μόνες σημαντικές αλλαγές είναι:

- το αίτημα να περιληφθούν γενικές πληροφορίες περί ομάδων και εξοπλισμού για αντίδραση και καθαρισμό σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης στις σελίδες υποδοχής, πληροφορίες οι οποίες θα συμπληρώνονται κατόπιν αιτήσεως από τα κομβικά σημεία. Η προσέγγιση αυτή θα διασφαλίσει πιο ενημερωμένες πληροφορίες σε περίπτωση πραγματικής ανάγκης, αποφεύγοντας ταυτόχρονα τη συνεχή ενημέρωση των σελίδων υποδοχής.

- ο καθορισμός του τρόπου έγκρισης των προτύπων για τις κοινοτικές και τις εθνικές σελίδες υποδοχής (τελευταία παράγραφος του παραρτήματος), με τον οποίο διασφαλίζεται μια συγκρίσιμη παρουσίαση των εθνικών και των κοινοτικών πληροφοριών.

(1) ΕΕ C 25 της 30.1.1999, σ. 20.

(2) ΕΕ C 54 της 25.2.2000, σ. 88.

(3) Δεν δημοσιεύθηκε ακόμα στην Επίσηση Εφημερίδα.

(4) ΕΕ C 169 της 16.6.1999, σ. 16.