17.6.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 159/23 
2. Παρατηρήσεις της ΟΚΕ 
2.1. Μετά από την παραπάνω περιγραφή πρέπει να εκτιμη­
θεί θετικά ο στόχος για τη μέγιστη ασφάλεια της ναυσιπλοΐας 
και της προστασίας του θαλάσσιου περιβάλλοντος. 
2.2. Με την ανάπτυξη του συστήματος Loran-C, τεχνολο­
γία την οποία άλλωστε προτείνουν τα ίδια τα κράτη μέλη, η 
ΟΚΕ θεωρεί σημαντικό να αναλάβουν οι κοινοτικοί οργανι­
σμοί καθήκοντα συντονισμού των διαφόρων πρωτοβουλιών 
και να ενθαρρύνουν, την όλο και ευρύτερη συμμετοχή των 
κρατών σε ευρωπαϊκό επίπεδο. 
2.2.1. Με τον τρόπο αυτό, εκτός από την κάλυψη όλο και 
πιο εκτεταμένων περιοχών έχει σημασία να επιτευχθεί μια 
λογικότερη και πιο ισορροπημένη κατανομή των δαπανών 
μεταξύ των διαφόρων χρηστών και των κυβερνήσεων. 
Βρυξέλλες, 24 Απριλίου 1991. 
1. Η δέσμη προτάσεων για τις οποίες ζητείται από την 
Επιτροπή η γνώμη της ΟΚΕ αποσκοπεί σε προώθηση και 
ενθάρρυνση της χρήσης των δορυφορικών επικοινωνιών. 
Εντυπωσιακή είναι η ανάπτυξη των τηλεπικοινωνιών αυτού 
του τύπου κατά τα τελευταία χρόνια και, καθώς η Ευρωπαϊκή 
Κοινότητα πλησιάζει προς την Ενιαία Αγορά του 1992, οι 
δορυφορικές επικοινωνίες αποτελούν παράγοντα ζωτικής 
σημασίας για τις διευρωπαϊκές υπηρεσίες και δίκτυα των 
οποίων έχουν ανάγκη τόσο η Ενιαία Ευρωπαϊκή Αγορά όσο 
και η Ευρώπη στην ευρύτερη ηπειρωτική της διάσταση μετά 2.2.2. Πράγματι, παρόλο που η δορυφορική τεχνολογία 
είναι καταλληλότερη για συνολική κάλυψη, η συνάθροιση 
περισσότερων ζωνών μπορεί να καταστήσει και το σύστημα 
αυτό κατάλληλο να καλύψει περιοχές που υπερβαίνουν την 
ευρωπαϊκή διάσταση. 
2.3. Η ΟΚΕ θεωρεί πρωτεύουσα και απαραίτητη την επί­
λυση των προβλημάτων που δημιουργήθηκαν στην περιοχή 
ανατολικά της Μεσογείου, εξαιτίας της αχρήστευσης του 
σταθμού του Kargaburun στην Τουρκία, που αφήνει ακάλυ­
πτη από πλευράς ναυσιπλοΐας σημαντική έκταση. 
2.4. Η ΟΚΕ εκτιμά ως αξιέπαινη τη συντονιστική δράση 
της Ευρωπαϊκής Κοινότητας που σκοπό έχει να εγγυηθεί την 
ανάπτυξη ενός συμβατού συστήματος και να εξασφαλίσει την 
προσχώρηση σ'αυτό του μέγιστου δυνατού αριθμού ευρωπαϊ­
κών κρατών. 
Η ΟΚΕ πιστεύει ότι η δράση αυτή αποτελεί ουσιαστικό 
παράγοντα για την ασφαλή ναυσιπλοΐα στην Ευρώπη και στα 
γειτονικά ύδατα. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Francois STAEDELIN 
τις επαναστατικές αλλαγές που σημειώθηκαν στην Ανατο­
λική Ευρώπη. 
2. Εισαγωγή 
2.1. Κατά τα τελευταία έτη, διεθνώς κυρίαρχη τάση στον 
τομέα των τηλεπικοινωνιών (της ραδιοτηλοψίας συμπεριλαμ­
βανομένης) είναι η φιλελευθεροποίηση και η ιδιωτικοποί-Γνωμοδότηση για την ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο «Προς συστήματα και υπηρεσίες ευρωπαϊκής 
κλίμακας/Πράσινο Βιβλίο για κοινή προσέγγιση στον τομέα των δορυφορικών επικοινωνιών στην 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα» 
(91/C 159/09) 
Στις 29 Νοεμβρίου 1990, και σύμφωνα με το άρθρο 198 της συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής 
Οικονομικής Κοινότητας, η Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω ανακοίνωση της Επιτροπής. 
Το τμήμα μεταφορών και επικοινωνιών, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών 
της ΟΚΕ, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 10 Απριλίου 1991, με βάση εισηγητική έκθεση της 
δ. Barrow. 
Κατά τη 286η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 24ης Απριλίου 1991), η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη γνωμοδότηση. 
Αριθ^^ Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Μ^Ι 
ηση Ορισμένες κοινοτικές χώρες κατηρ^ησαντο μονοπώλιο 
των εθνικών τηλεπικοινωνιακών τους οργανισμών και ιδρυ 
σαν ανεξάρτητο κανονιστικό ^ορεα^ια να εκδίδει τις άδειες 
συμμέτοχης των πρώην μονοπωλιακών και άλλων ορμάνι 
σμων στους διαγωνισμούς ανάθεσης προκείμενου τόσο ^ια 
την προμήθεια εξοπλισμού οσο καΐκια την παροχή υπηρε 
σιων ^το^νωμενοΒασιλειο^ιαπαραδει^μα^το Ι^Ρη 
κυβέρνηση διεχωρισε τις τηλεπικοινωνιακές απο τις ταχύ 
δρομικές υπηρεσίες ^πρωην Βηη^η ^ο^ ^ηοΙ 
Τ^Ι^οι^ιηιιη^^ύοη^ προχώρησε σε ιδιωτικοποίηση της 
Βηή^ιΤ^οιητο Ι^και ιδρυσετονορ^ανισμοΟΤη^ 
ο^Τ^οττττηιιη^^ύοη^ προκείμενου αυτός να ρυθμίζει τη 
^,ειτουρ^ια ενός φάσματος εταιρειών^ συμπεριλαμβανομένης 
καιτηςΒηύ^Τ^Ι^οη^ οι οποίες προμηθεύουν εξοπλισμό 
καιπαρεχουνυπηρεσιεςσεαντα^ωνιστικη βάση ^τηΡαλλια^ 
τηΡερμανια και την Ολλανδίας οι οργανισμοί τηλεπικοινω 
νιων έχουν αποκτήσει νομική μορ^η και γίνονται προσπαθεί 
ες διαχωρισμού του επιχειρησιακού απο το κανονιστικό 
μέρος ^σως^ όπως αναμένεται βασικός στόχος του κανόνι 
στικου^ορεα είναι να δημιουργήσει συνθήκες εισόδου στην 
α^ορα ούτως ωστε^ στη νεα κατάσταση να μην κυριαρχούν 
οι πρώην μονοπωλιακοί φορείς 
^ ^την Ευρώπης οι δορυ^οροι^οι οποίοι διεκπεραιω 
νουν μικρό μονό ποσοστό της συνολικής τηλεπικοινωνιακής 
ζεύξης συγκριτικά με τους σταθμούς εδα^ους^δεν έχουν 
επηρεασθεί σε μεγάλο βαθμοαποτιςαλλα^εςαυτες^ ^ια 
λοβούς τεχνικούς και διοικητικούς Εναεπιπλεονπροβλημα^ 
πουεμποδι^ει τη ^ιλελευθεροποιηση^ειναι η ανάγκη ^ια 
διεθνή συντονισμό στις περισσότερες περιπτώσεις 
^ Εντούτοις^ οι δορυφόροι προσφέρουν σημαντικά 
τεχνικά και οικονομικά πλεονεκτήματα ^ια τις επίγειες συνδε 
σεις Ενα δορυφορικό δίκτυο αποτελείται βασικά απο τους 
σταθμούς εδα^ους^πομπος και δέκτης^ και απο το διαστημικό 
τμήμα ^δορυ^ορος^ Οι σταθμοιεδα^ους αναπτύσσονται πολύ 
^ρη^ορα^σε βραχυπρόθεσμη βάση και^ιαμικροο^κοτηλεπι 
κοινωνιακης κυκλοφορίας όταν είναι οικονομικώς ασύμφορο 
να εγκατασταθεί επίγεια σύνδεση Οι σταθμοί εδάφους μπο 
ρουννα αναπτυχθούν κατά τρόπο ώστε να ανταποκρίνονται 
στις ανάγκες ενός χρήστη και δεν χρειάζεται να ενσωματω 
θουν στο υπάρχον καλωδιακό δίκτυο 
^ Επιπλέον υπάρχουν περιπτώσεις κατά τιςοποιεςοι 
δορυφόροι είναι το μοναδικό διαθέσιμο μέσο Ηρωτο παρά­
δειγμα ειναιηαποενα σημείο προς πολλαπλά σημεία επικοί 
νωνιαοπωςπχημεταδοσηραδιοτηλεοπτικωνκυματωνμεσω 
δορυφόρου οποτετοσημα^θανειταυτοχρονωςσεολους 
τουςδεκτες μιας περιοχής ευρύτερης απο οσηνμπορεινα 
καλυφθεί χωρίς δορυφόρο και εξυπηρετεί πολλούς δίαυλους 
^καναλια^χωριςτηνανα^κη καλωδίων Αυτοςοτυποςδιάνο 
μης προς μεγάλο αριθμό δεκτών ταυτοχρόνως είναι εξίσου 
χρήσιμος και ^ια τη μετάδοση δεδομένων οικονομικής 
κυρίως ^υσεω^ 
^ Οι περισσότερες απο τις ισχύουσες εθνικές νομοθεσίες 
δεν αφήνουν περιθωριακά πλήρη εκμετάλλευση αυτών των 
τεχνικών και οικονομικών πλεονεκτημάτων Οι ρυθμίσεις 
περιορίζουν την απευθείας διάθεση του δορυφορικού δυναμι 
κου προς τους χρήστες Ιοσο μια εθνική νομοθεσία οσο και το ασυμβίβαστο δυοηπερισσοτερων εθνικών νομοθεσιών 
έχουν καταδείξει οτι τα ^απο σημείο προς πολλαπλά σημεία» 
δίκτυα που εξυπηρετούν την Κοινότητα στο σύνολο της είτε 
δεν διατίθενται νομίμως^ είτε διατίθενται κατά τρόπους απα^ 
χορευτικούς ^ια τη βέλτιστη οικονομική αξιοποίηση τους 
^ ^α σημειωθεί οτι τα περισσότερα απο τα διεθνή και 
εθνικά κανονιστικά συστήματα δορυφόρων σχεδιάσθηκαν 
στη δεκαετία του Ι^7θσυμ^ωναμετα τεχνικά και οικονομικά 
δεδομένα της εποχής εκείνης Οι σημερινοί δορυφόροι είναι 
πολύ ισχυροτεροιημπορουν και επωφελούνται της τεχνολο 
^ικης προόδου με αποτελεσμαηπροσβασησ^αυτους να είναι 
δυνατή με σχετικά μικρούς πομπούς και δέκτες 
^7 11 Επιτροπή επιθυμεινα διασφαλισθεί οτιτα κράτη 
μέλη θαλαβουνυποιτηρτιςνεες αυτές συνθηκεςπουευθυ^ραμ-
μι^ονται προς τη συνθήκη της ^ωμης και κυρίως προς το 
ϋρασινο Βιβλίο ^ια τις τηλεπικοινωνίες που δημοσιεύθηκε 
το 1^7^ 
^ 11 Επιτροπή κρίνει οτι είναι ευκαιρία να χαμηλώσουν 
τα εμπόδια σε ο^τια^ορα το δικαίωμα συμμέτοχης τόσο ^ια 
την προμήθεια δορυφορικών συστημάτων οσο καΐκια την 
παροχή δορυφορικών υπηρεσιών^ ναμειωθουνοιδαπανες 
και να δημιουργηθούν οι προϋποθέσεις ^ια μια πιο ευέλικτη 
συγκρότηση ενός δικτύου με επίκεντρο το χρήστη 
^^ 11 Επιτροπή επιδιώκει επίσης να ελαχιστοποιησειη 
να περιορίσει τις αλληλοσυγκρουόμενες μεταξύ εθνικών 
κορέων προσε^ισεις^ οι οποίες ενδέχεται να θέσουν ^ρα^ 
μους στην ενδοκοινοτική συνεργασία καθώς επίσης καινά 
διακυβεύσουν τη δυνατότητα της Κοινότητας ως συνόλου να 
ανταγωνισθεί τρίτες χωρες^πχΗΙΙΑ^ 
^1 ϋΟΚΕυποστηρι^ειτις προτάσεις που περιέχονται 
στην προκείμενη ανακοίνωση της Επιτροπής^ δεδομένης της 
ανα^κης^ιαπληρη εκμετάλλευση τηςτεχνολο^ιαςδορυ^ορι 
κων συστημάτων και των δορυφορικών υπηρεσιών στην 
Ευρώπη Απαραίτητη προϋπόθεσης κατά τη ^νωμη της ΟΚΕ^ 
αποτελεί σχετικαοδιαχωρισμος του επιχειρησιακού απο το 
κανονιστικό μέρος καιη^ιλελευθεροποιηση 
^ 11ΟΚΕ συμφωνεί με την Επιτροπή στα παρακατω^βλ 
Ανακοίνωση της Επιτροπης,σ Ιθθ^ 
προκείμενου να ευθυγραμμισθούν οι ρυθμίσεις που διε 
πουν την πρόσβαση στο διαστημικό τμήμα και την προ 
μηθεια του αντίστοιχου υλικού με τη γενική πολιτική της 
Κοινότητας στον τομέα των τηλεπικοινωνιων,πρεπει να 
δοθεί έμπαση σε ορισμένες βασικές αρχές 
^στην αρχή της ανοικτής και αποτελεσματικής προ^ 
σβασης^ που βασίζεται σε διαδικασίες αντικειμενικές, 
διαφανείς και χωρίς διακρίσεις^ 
^στοσα^η διαχωρισμό των κανονιστικών λειτουργιών 
και των λειτουργιών εκμετάλλευσης^ 
^στην πλήρη ε^αρμο^η των διατάξεων της συνθήκης 
της ^ωμης^ και ιδίως των κανόνων ανταγωνισμού» 
^^^^^8μ^οι^ν^^^^^ινο^β^^^η^^^ν 
^^^8^0^^ ^7^| 
Π. 6. 91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 159/25 
3.3. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την Επιτροπή κατά το ότι (σ. 118 
της Ανακοίνωσης): 
«Η μεταρρύθμιση πρέπει να αποβλέπει πρώτα-πρώτα στον 
καθορισμό διαδικασιών αντικειμενικών, διαφανών και 
χωρίς διακρίσεις καθώς και στο σαφή διαχωρισμό των 
κανονιστικών λειτουργιών και των λειτουργιών εκμετάλ­
λευσης, τόσο όσον αφορά την παροχή και τη χρήση 
επίγειου τμήματος όσο και την πρόσβαση στο διαστημικό 
τμήμα — και την παροχή του τμήματος αυτού.» 
3.4. Για την επίτευξη διαδικασιών αντικειμενικών και δια­
φανών που δεν θα δημιουργούν διακρίσεις, βασική προϋπό­
θεση είναι ο σαφής διαχωρισμός του κανονιστικού από το 
επιχειρησιακό μέρος. Αυτό ισχύει ιδιαιτέρως σε ό,τι αφορά 
την ελεύθερη, δηλ. την χωρίς περιορισμούς πρόσβαση στο 
δυναμικό του διαστημικού τμήματος. 
3.5. Η ΟΚΕ συμφωνεί επίσης με την Επιτροπή και κατά 
το ότι (σ. 100 και 101): 
«Τα κράτη μέλη είναι υποχρεωμένα να ασκούν την επιρ­
ροή τους τόσο για να επιτύχουν την εφαρμογή των διε­
θνών συμφωνιών σύμφωνα με τις διατάξεις της συνθήκης, 
όσο και για να αποφασίσουν σχετικά με την τροποποίηση 
των συμφωνιών αυτών. Οι δυνατότητες σύγκρουσης που 
παρουσιάζει η σημερινή κατάσταση όσον αφορά τους 
κανόνες της συνθήκης αποδεικνύεται από τις αρχές που 
διατυπώνονται στις κατευθυντήριες οδηγίες της Επιτρο­
πής για την εφαρμογή των κοινοτικών κανόνων ανταγωνι­
σμού στον τομέα των τηλεπικοινωνιών, όσον αφορά την 
εφαρμογή των άρθρων 85 και 86 στους δορυφόρους: 
"... οι συμφωνίες μεταξύ Οργανισμών Τηλεπικοινωνιών 
(ΟΤ) που αφορούν τη λειτουργία των δορυφορικών 
συστημάτων με την ευρύτερη έννοια εμπίπτουν στο πεδίο 
εφαρμογής του άρθρου 85. Όσον αφορά το δυναμικό 
διαστημικού τμήματος, οι ΟΤ ανταγωνίζονται μεταξύ 
τους είτε πραγματικά είτε δυνητικά. Συγκεντρώνοντας το 
σύνολο ή μέρος των πωλήσεων του δυναμικού διαστημι­
κού τμήματος, περιορίζουν τον ανταγωνισμό μεταξύ τους 
... Πάντως οι περιορισμοί στη δυνατότητα ανταγωνισμού 
εκ μέρους τρίτων ενδέχεται να αποκλείσουν τη δυνατό­
τητα ... απαλλαγής. Πρέπει επίσης να εξεταστεί κατά 
πόσον οι συμφωνίες αυτές ενισχύουν οποιαδήποτε μεμο­
νωμένη ή κοινή δεσπόζουσα θέση των μερών, πράγμα το 
οποίο θα απέκλειε επίσης τη χορήγηση τέτοιας απαλλα­
γής. Αυτό μπορεί να συμβαίνει ιδιαίτερα εάν η συμφωνία 
προβλέπει ότι τα μέρη είναι αποκλειστικοί διανομείς 
του δυναμικού διαστημικού τμήματος που προβλέπει η 
συμφωνία... 
Επίσης είναι μάλλον απίθανο να χορηγηθεί απαλλαγή 
όταν η συμφωνία έχει ως αποτέλεσμα τη σημαντική 
μείωση της προσφοράς σε μια ολιγοπωλιακή αγορά και 
οπωσδήποτε όταν συνεπεία της συμφωνίας παρεμποδίζε­
ται ο μοναδικός πιθανός ανταγωνιστής ενός φορέα παρο­
χής υπηρεσιών που κατέχει δεσπόζουσα θέση σε μια 
δεδομένη αγορά να παράσχει ανεξάρτητα τις υπηρεσίες 
του. Αυτό θα μπορούσε να σημαίνει παράβαση του 
άρθρου 86 ..."» 3.5.1. Κατά τη γνώμη της Επιτροπής (σ. 110), τα κράτη 
μέλη θα πρέπει να εργασθούν προς την κατεύθυνση της πλή­
ρους επανεξέτασης της συμφωνίας Eutelsat. Λέγει σχετικά η 
Επιτροπή: 
«Πέρα από τα παραπάνω μέτρα, η επανεξέταση αυτή θα 
πρέπει να καλύπτει και τα παρακάτω σημεία: 
— απ'ευθείας πρόσβαση στο διαστημικό τμήμα του 
Eutelsat, που αποτελεί αναμφισβήτητα το σημαντικό­
τερο τμήμα που μπορούν να χρησιμοποιούν οι φορείς 
παροχής εσωτερικών δορυφορικών υπηρεσιών στην 
Ευρώπη, 
— πλήρη εμπορική ανεξαρτησία και απ'ευθείας εμπορική 
διάθεση του διαστημικού τμήματος του Eutelsat στους 
ΧΡήστες, 
— ενδεχομένως, προσαρμογή των διατάξεων που αφο­
ρούν τη χρηματοδότηση και τη συμμετοχή, 
— προσαρμογή των συμφωνιών ώστε να ευθυγραμμισ­
θούν απόλυτα προς τις υποχρεώσεις των κρατών μελών 
δυνάμει της συνθήκης, και ιδίως των κανόνων ανταγω­
νισμού — όσον αφορά κυρίως τη μελλοντική επεξερ­
γασία των διατάξεων σχετικά με την οικονομική ζημία, 
καθώς και τη μελλοντική επεξεργασία των διαδικα­
σιών τεχνικού συντονισμού και τη διαφάνεια όσον 
αφορά τις διασταυρούμενες επιδοτήσεις, στις περιπτώ­
σεις που αυτές είναι απαραίτητες.» 
3.5.2. Σε σχέση με τα μέτρα που αναφέρονται στο αμέσως 
προηγούμενο σημείο 3.5.1, η ΟΚΕ είναι της γνώμης ότι: 
— θα πρέπει να υπάρχει δυνατότητα απευθείας πρόσβασης 
στο δορυφόρο Eutelsat, 
— στους χρήστες θα πρέπει να δοθεί η δυνατότητα για πλήρη 
εμπορική ανεξαρτησία και απευθείας εμπορική αξιοποί­
ηση του Eutelsat, 
— για τους λόγους που αναφέρει η Επιτροπή (σ. 107 και 108), 
θα πρέπει να προσαρμοσθούν επειγόντως οι διατάξεις που 
αφορούν τη χρηματοδότηση του Eutelsat και τη συμμε­
τοχή σ'αυτόν. Μια τέτοια προσαρμογή θα πρέπει να είναι 
δίκαιη και ισότιμη για όλα τα κράτη μέλη και να λαμβάνει 
υπόψη τα συμφέροντα εκείνων των κρατών μελών που 
διαθέτουν μικρό σχετικά αριθμό επενδυτικών μετοχών 
στον Eutelsat. Γνώμη της ΟΚΕ είναι ότι η εν λόγω προ­
σαρμογή θα πρέπει να γίνει σχετικά σύντομα, και πάντως 
μέσα σε ρεαλιστικά χρονικά πλαίσια που θα καθορίσει η 
Επιτροπή. Εάν μέσα σ'αυτή την προθεσμία δεν υπάρξει 
συμφωνία των μελών του Eutelsat, η ΟΚΕ πιστεύει ότι 
οι προσαρμογές θα πρέπει να γίνουν από την αρμόδια 
κανονιστική αρχή κάθε κράτους μέλους, (με την προϋπό­
θεση ότι θα έχει προηγηθεί ο διαχωρισμός του επιχειρη­
σιακού από το κανονιστικό μέρος), 
— περαιτέρω, η διαδικασία προσαρμογής της σχετικής σύμ­
βασης και των αντίστοιχων συμφωνιών εκμετάλλευσης θα 
πρέπει να ξεκινήσει αμέσως, με συνεκτίμηση των υποχρε­
ώσεων των κρατών μελών οι οποίες απορρέουν από τη 
συνθήκη της Ρώμης, και μάλιστα των υποχρεώσεων των 
σχετικών με τους κανόνες του ανταγωνισμού. 
Αριθ. C 159/26 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 17.6.91 
3.6. Αναφορικά με τους Intelsat και Inmarsat, η ΟΚΕ συμ­
φωνεί με τη σταδιακή προσέγγιση που προβλέπει η Επιτροπή 
(σ. 108 και 109). Ωστόσο, γνώμη της ΟΚΕ (σύμφωνη μάλιστα 
με τις παρατηρήσεις που εκτίθενται στο σημείο 3.5.2 στα 
προηγούμενα) είναι ότι η σχετική δράση θα πρέπει να αναλη­
φθεί σύντομα, και πάντως μέσα σε λογικά χρονικά πλαίσια, 
σε ό,τι κυρίως αφορά εκείνα τα μέτρα που έχουν χαρακτηρι­
σθεί από την Επιτροπή ως τα πρώτα βήματα τα οποία πρέπει 
να γίνουν μέσα στα πλαίσια των ήδη υπαρχουσών συμβάσεων 
και συμφωνιών εκμετάλλευσης. 
4. Ειδικές παρατηρήσεις 
4.1. Στο Πράσινο Βιβλίο η Επιτροπή προτείνει τις παρα­
κάτω τέσσερις βασικές θέσεις: 
— Πλήρη φιλελευθεροποίηση του σταθμού εδάφους, συμπε­
ριλαμβανομένων τόσο των τερματικών λήψεων όσο και 
των τερματικών εκπομπής/λήψεως, με την επιφύλαξη της 
εφαρμογής κατάλληλων διαδικασιών έγκρισης τύπου εφό­
σον αυτές αιτιολογούνται για την υλοποίηση των ανα­
γκαίων κανονιστικών διασφαλίσεων. 
— Ελεύθερη (απεριόριστη) πρόσβαση στο δυναμικό του δια­
στημικού τμήματος, με την επιφύλαξη των διαδικασιών 
έκδοσης αδειών, προκειμένου να διασφαλίζονται τα απο­
κλειστικά ή ειδικά δικαιώματα και οι κανονιστικές διατά­
ξεις που θεσπίζουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με το κοινο­
τικό δίκαιο και με βάση τη συναίνεση που έχει επιτευχθεί 
στο πεδίο της κοινοτικής πολιτικής τηλεπικοινωνιών. 
Η πρόσβαση θα πρέπει να πραγματοποιείται επί τη βάσει 
ισοτιμίας, χωρίς διακρίσεις, και σε συνάρτηση με το 
κόστος. 
— Πλήρη εμπορική ελευθερία για τους προμηθευτές του 
διαστημικού τμήματος, με απευθείας πώληση του δορυφο­
ρικού δυναμικού στους φορείς παροχής υπηρεσιών και 
στους χρήστες, και με την επιφύλαξη της τήρησης των 
διαδικασιών έκδοσης αδειών που αναφέρονται παραπάνω 
καθώς και σύμφωνα με το κοινοτικό δίκαιο, κυρίως δε 
τους κανόνες του ανταγωνισμού. 
— Μέτρα εναρμόνισης, στο μέτρο που κάτι τέτοιο είναι 
απαραίτητο για να διευκολύνεται η παροχή υπηρεσιών σε 
ευρωπαϊκή κλίμακα. Αυτό αφορά ειδικότερα την αμοιβαία 
αναγνώριση των διαδικασιών έκδοσης αδειών και έγκρι­
σης τύπου, το συντονισμό συχνοτήτων, και τη συνεργασία 
προκειμένου για την ανταλλαγή υπηρεσιών με τρίτες 
χώρες. 
4.1.1. Η ΟΚΕ συμφωνεί με τους παραπάνω τέσσερις βασι­
κούς στόχους που προτείνει η Επιτροπή. 
4.2. Σε ό,τι αφορά την οδηγία του Συμβουλίου περί συντο­
νισμού ορισμένων νομοθετικών, κανονιστικών ή διοικητικών 
διατάξεων των κρατών μελών, οι οποίες αφορούν την τηλοψία 
(85/5521/ΕΟΚ, γνωστή ως οδηγία για την Τηλεόραση Χωρίς 
Σύνορα), η Επιτροπή τονίζει (σ. 133, σημ. 13): 
«Οι δορυφορικές ραδιοτηλεοπτικές μεταδόσεις προς το 
ευρύ κοινό — συμπεριλαμβανομένων όχι μόνο των εφαρ­μογών που ορίζονται στον Κανονισμό Ραδιοεπικοινω­
νιών για τις δορυφορικές ραδιοτηλεοπτικές υπηρεσίες, 
αλλά και των ραδιοτηλεοπτικών εφαρμογών που λειτουρ­
γούν στο πλαίσιο των σταθερών δορυφορικών υπηρεσιών 
— θα συνεχίσουν να υπόκεινται στις ειδικές ρυθμίσεις 
που θεσπίζονται από τα κράτη μέλη σύμφωνα με το κοινο­
τικό δίκαιο, όπως ορίζεται ιδίως στην οδηγία 89/552/ 
ΕΟΚ (οδηγία για την Τηλεόραση Χωρίς Σύνορα).» 
Η ΟΚΕ συμφωνεί με το παραπάνω και σημειώνει ότι η Διε­
θνής Ένωση Τηλεπικοινωνιών θα εξετάσει αυτά τα θέματα 
μέσα στο 1992 καθώς και ότι η Επιτροπή και τα κράτη μέλη 
ασχολούνται ήδη με τα θέματα αυτά. 
4.3. Η Επιτροπή έχει εντοπίσει αριθμό σημαντικών πτυχών 
που αφορούν τα πρότυπα μετάδοσης και λέει ότι (σ. 133, 
σημ. 14): 
«Οι απαιτήσεις κατάρτισης προτύπων μετάδοσης σ'αυτόν 
τον τομέα είναι ζωτικής σημασίας προκειμένου να δια­
σφαλισθεί η βασική διαλειτουργικότητα. Όσον αφορά 
τις εφαρμογές των απ'ευθείας μεταδόσεων, η οδηγία 86/ 
529/ΈΟΚ(') έχει προσδιορίσει την οικογένεια προτύπων 
MAC για τις τεχνικές μετάδοσης ως το πρότυπο που 
πρέπει να χρησιμοποιηθεί. 
Κατά το σχεδιασμό της επόμενης γενεάς δορυφόρων απ'­
ευθείας ραδιοτηλεοπτικών μεταδόσεων θα πρέπει να δια­
σφαλισθεί η συμβατότητα με τις τρέχουσες δραστηριότη­
τες στον τομέα της Τηλεόρασης Υψηλής Ευκρίνειας 
(HDTV) και την εναρμονισμένη καθιέρωση της σε ευρω­
παϊκή κλίμακα. Αυτό θα πρέπει να ληφθεί υπόψη κατά 
τις μελλοντικές ενέργειες σχετικά με τεχνικές μετάδοσης 
στον τομέα αυτόν, ιδίως κατά τις δραστηριότητες που 
πρόκειται να διαδεχθούν την υφιστάμενη οδηγία πακέτα/ 
MAC, της οποίας η ισχύς λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 
1991.» 
4.4. Αναφορικά με τα πρότυπα μετάδοσης, και ειδικότερα 
με την οδηγία της δέσμης MAC, η ΟΚΕ ανυπομονεί να 
εκφράσει αναλυτικά τις απόψεις της για τα μέτρα που θα 
μπορούσαν να αντικαταστήσουν την οδηγία της δέσμης MAC 
καθώς και για τον συσχετισμό με την ανάπτυξη της τηλεόρα­
σης υψηλής ευκρίνειας στη γνωμοδότηση που θα κληθεί να 
εκδώσει επί των σχετικών προτάσεων της Επιτροπής. 
4.4.1. Ανάλογος προβληματισμός ισχύει και για την εναρ­
μόνιση των προδιαγραφών σχετικά με την υπό όρους προσχώ­
ρηση, όπως για παράδειγμα η τηλεοπτική σύνδεση με συν­
δρομή. 
5. Περαιτέρω ειδικές παρατηρήσεις 
5.1. Η Επιτροπή έχει προτείνει έξι μέτρα προς διευκόλυν­
ση των διευρωπαϊκών υπηρεσιών (σ. 134 έως 136): 
(') Οδηγία του Συμβουλίου σχετικά με τη θέσπιση κοινών τεχνικών 
προδιαγραφών όσον αφορά την οικογένεια των προτύπων 
πακέτων/MAC για τις απευθείας τηλεοπτικές μεταδόσεις μέσω 
δορυφόρου (86/529/ΕΟΚ). 
ΜΕ^Ι Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αρι^ΟΡό^ 
υ^Αμοι^αίααναγνωρισηεγκρίσεωντΰπουγιατουςτερματι 
κούς εξοπλισμούς δορυφορικών επικοινωνιών^^ 
^«Κοινοτικόσύστημασ^ετικάμετηναμοι^αίααναγνώριση 
των άδειων για δίκτυα δορυφορικών τερματικών^ 
^«Ενίσ^υση του συντονισμού συχνοτήτων για τις δορυφο­
ρικές επικοινωνίες^, 
^ «Ενίσχυση της συνεργασίας των κρατών μελών προκειμέ­
νου για την ανταλλαγή υπηρεσιών με τρίτες ^ώρες^4 
^^Ειδικός ορισμός της παροχής ανοικτού δικτύου σχετικά 
με τη σύνδεση των δικτύων δορυφορικών τερματικών^ 
^«Εναρμόνιση των μελλοντικών τεχνικών μετάδοσης που 
έ^ουνήδη προσδιορίσω γιατη δορυφορική μετάδοση προς 
το ευρύ κοινός 
^.11. τΙΟΚΕ συμφωνεί με τα παραπάνω έμμετρα που 
προτείνειηΕπιτροπή. 
^.1 ^ΟΚΕ συμφωνεί με την πρόταση να αναλη^ούν οι 
κάτω^ιά^ονεςδράσης^σ Ι]7έωςΙ^ 
υ«Ηρος αναθεώρηση της σύμβασης Ειι^Ι^καιτηςγενικής 
συμφωνίας εκμετάλλευσης^ 
^«Κα^ορισμός κοινής ζέσεως σε διεθνή κλίμακα σχετικά 
με τις δορυφορικές επικοινωνίες^ και συγκεκριμένα με τους 
ι^Ι^ και ^8^8^ 
Βρυ^έλλες^ Απριλίου Ι^Ρ ]) «Επίσπευση των εργασιών τυποποίησης του Ευρωπαϊκού 
ΙνστιτούτουΤυποποίησης στον τομέα των τηλεπικοινωνιών 
σχετικά με τον εξοπλισμό δορυφορικών επικοινωνιών^ 
^ «Προώθηση της πλήρους εκμετάλλευσης της τεχνολογίας 
των δορυφόρων στις ε^αρμογές^ από τους φορείς παροχής 
υπηρεσιών και τους οργανισμούς τηλεπικοινωνιών^. 
^ ^υ^ιπε^ά^ατα 
^.Ρ ^υμπερασματικά^ηΟΚΕείναι της γνώμης ότιησυνε 
^ήςσυνεργασίατωνκρατώνμελώνπροκειμένουγιατηνε^αρ-
μογή των προτάσεων που περιέχονται στο Πράσινο Βιβλίο 
του^7καιστηνπαρούσαανακοίνωσητηςΕπιτροπής^Ηρά 
σινο Βιβλίο για τις δορυφορικές τηλεπικοινωνίες) κα^ώς και 
των συναφών μέτρων^αποτελεί επιτακτική ανάγκη προκειμέ­
νου να προωθεί και εν^αρρυν^είηπλήρης εκμετάλλευση 
του δυναμικού των δορυφορικών επικοινωνιών στην Ευρώπη. 
Π ΟΚΕ πιστεύεις συνεπώς^ ότι ^απρέπειπρος τούτο να 
καταρτισθεί από την Επιτροπή ένα ρεαλιστικό χρονοδιά­
γραμμα στο οποίο μάλιστα να ενταθεί καιοδια^ωρισμός 
του επιχειρησιακού από το κανονιστικό μέρος.ΠΕπιτροπή 
^α πρέπει να παρακολουθεί την πορεία τήρησης του χρονο­
διαγράμματος, ^ε περίπτωση αδυναμίας τήρησης του ^ρονο-
διαγράμματος από όλα τα κράτη μέλη^ηΟΚΕ προτείνει στην 
Επιτροπή να αναζητήσει άλλον καλύτερο τρόπο υλοποίησης 
των στόλων του Πράσινου Βιβλίου για τις τηλεπικοινωνίες^ 
εξετάζοντας παράλληλα κατά πόσον είναι ανάγκην τα κράτη 
μέλη να αναδέσουν σε κάποιον κορεάτη σχετική ευθύνη και 
τις αντίστοιχες αρμοδιότητες. Ενας τέτοιος ^ορέας^α πρέπει 
να εδρεύει κεντρικά και να έ^ει τη δυνατότητα συνεργασίας 
και σύνδεσης με τουςοργανισμούς τηλεπικοινωνιών όλων 
των κρατών μελών κα^ώς και με την Επιτροπή.