·μια κοινή απαλλαγή από την υποχρέωση σύστασης εγγύησης για διακινήσεις ενεργειακών προϊόντων μέσω αγωγών διευκολύνει την αντιμετώπιση των εν λόγω διακινήσεων σε ολόκληρη την Ένωση, χωρίς επιπλέον κίνδυνο.

•Αναλογικότητα

Η πρωτοβουλία επιδιώκει τη διατήρηση ισορροπίας μεταξύ της ανάγκης να διευκολυνθεί το νόμιμο διασυνοριακό εμπόριο και της ανάγκης να διασφαλίζεται ότι εφαρμόζονται αποτελεσματικοί έλεγχοι και παρακολούθηση ώστε να εισπράττεται η οφειλή από ειδικούς φόρους κατανάλωσης.

Οι περισσότερες από τις δράσεις αυτής της πρωτοβουλίας έχουν στόχο να μειώσουν το κανονιστικό κόστος τόσο για τα κράτη μέλη όσο και για τους οικονομικούς φορείς, με αυτοματοποίηση των υφιστάμενων έντυπων διαδικασιών και με καθορισμό κοινών κανόνων ή με καλύτερο συγχρονισμό των καθεστώτων ειδικού φόρου κατανάλωσης και των τελωνειακών καθεστώτων.

Στόχος της παρούσας πρωτοβουλίας είναι η μείωση της απάτης με αποδοτικότερη παρακολούθηση των διακινήσεων υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων χάρη στην αυτοματοποίηση και τις διασταυρώσεις δεδομένων μεταξύ των τομέων δραστηριότητας των ειδικών φόρων κατανάλωσης και των τελωνείων.

•Επιλογή της νομικής πράξης

Πρόκειται για πρόταση οδηγίας.

3.ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΩΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΕΩΝ, ΤΩΝ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΩΝ ΜΕ ΤΑ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΑ ΜΕΡΗ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΚΤΙΜΗΣΕΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

•Εκ των υστέρων αξιολογήσεις / έλεγχοι καταλληλότητας της ισχύουσας νομοθεσίας

Στο παράρτημα II του προγράμματος εργασίας της Επιτροπής για το 2017 ανακοινώθηκε πρωτοβουλία REFIT. Η Επιτροπή διενήργησε αξιολόγηση της οδηγίας 2008/118/ΕΚ στο πλαίσιο του προγράμματος REFIT της Επιτροπής και στις 21/04/2017 υπέβαλε έκθεση προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο «σχετικά με την εφαρμογή και την αξιολόγηση της οδηγίας 2008/118/ΕΚ του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2008, σχετικά με το γενικό καθεστώς των ειδικών φόρων κατανάλωσης» (COM(2017) 184 final). Η έκθεση αυτή βασίστηκε σε δύο εξωτερικές μελέτες. Η πρώτη μελέτη , σχετικά με το κεφάλαιο V της οδηγίας (δηλαδή σχετικά με την ενδοενωσιακή διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων που τίθενται σε ανάλωση) δημοσιεύτηκε το 2015. Η δεύτερη μελέτη , η οποία επικεντρώθηκε στα κεφάλαια III και IV της οδηγίας (δηλαδή στις διατάξεις σχετικά με το καθεστώς φορολογικής αποθήκης και το ηλεκτρονικό σύστημα ελέγχου, για τα καθεστώτα αναστολής), δημοσιεύτηκε το 2016. Από τα αποτελέσματα της αξιολόγησης προκύπτει ότι οι αρχές των κρατών μελών και οι οικονομικοί φορείς είναι, σε γενικές γραμμές, ικανοποιημένοι από τη λειτουργία της οδηγίας, αλλά επίσης και ότι υπάρχουν τομείς προς βελτίωση. Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης αντικατοπτρίστηκαν σε γενικές γραμμές στα συμπεράσματα του Συμβουλίου, τα οποία εγκρίθηκαν στις 5.12.2017. Η «μελέτη που συμβάλλει στην τεκμηρίωση της εκτίμησης επιπτώσεων για την οδηγία 2008/118/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με το γενικό καθεστώς των ειδικών φόρων κατανάλωσης» («Study contributing to an Impact Assessment on Council Directive 2008/118/EC concerning the general arrangements for excise duty»), στην οποία ελήφθησαν υπόψη τα αποτελέσματα της αξιολόγησης, ολοκληρώθηκε το 2017.

•Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη

Η στρατηγική διαβούλευσης εστίασε σε τρεις βασικές ομάδες ενδιαφερομένων: τις διοικήσεις των κρατών μελών, τους οικονομικούς φορείς και τους πολίτες. Σκοπός του προγράμματος ενδελεχούς διαβούλευσης ήταν η καλύτερη κατανόηση της συνολικής λειτουργίας των μηχανισμών που προβλέπει η οδηγία, της λογικής στην οποία βασίζεται η παρέμβαση, των λεπτομερειών σχετικά με τα επίμαχα ζητήματα, του αριθμού, του είδους και του ρόλου των ενδιαφερόμενων μερών που συμμετείχαν, καθώς και της σύνδεσης της οδηγίας με άλλες συναφείς πολιτικές της ΕΕ. Επιπλέον, ο στόχος των δραστηριοτήτων διαβούλευσης ήταν να συγκεντρωθούν οι απόψεις των κύριων ενδιαφερόμενων μερών όσον αφορά ένα σύνολο πιθανών επιλογών για την αναθεώρηση της οδηγίας 2008/118/ΕΚ.

Οι κύριες δραστηριότητες διαβούλευσης που διεξήχθησαν ήταν οι εξής:

·ανοικτή δημόσια διαβούλευση για να συγκεντρωθούν οι απόψεις των πολιτών, των μη κυβερνητικών οργανώσεων, των οικονομικών φορέων και άλλων ενδιαφερόμενων μερών όσον αφορά ένα σύνολο πιθανών επιλογών για την αναθεώρηση της οδηγίας·

·διαβούλευση με τους οικονομικούς φορείς, η οποία περιλάμβανε σειρά συνεντεύξεων, καθώς και λεπτομερές ερωτηματολόγιο που απεστάλη στα πλέον σχετικά ενδιαφερόμενα μέρη (π.χ. στην ομάδα τελωνειακών εμπορικών επαφών της ΕΕ, στην αρμόδια για τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης ομάδα επαφής)·

·γραπτό ερωτηματολόγιο για τις αρχές όλων των κρατών μελών, συμπληρωμένο με σειρά συνεντεύξεων σε επιλεγμένα κράτη μέλη, λαμβανομένης υπόψη της γεωγραφίας και του όγκου των συναλλαγών που υπόκεινται σε ειδικούς φόρους κατανάλωσης. Πιο συγκεκριμένα, αυτή η διαβούλευση στόχευσε τις αρμόδιες για τα τελωνεία, τους ειδικούς φόρους κατανάλωσης και την υγεία εθνικές αρχές.

Όλες οι δραστηριότητες διαβούλευσης πραγματοποιήθηκαν μεταξύ Απριλίου και Ιουλίου 2017. Περαιτέρω λεπτομέρειες σχετικά με τις διαβουλεύσεις παρατίθενται στο παράρτημα 2 «Συνοπτική έκθεση» της εκτίμησης επιπτώσεων που συνοδεύει την παρούσα πρόταση.

•Συλλογή και χρήση εμπειρογνωσίας

Στο πλαίσιο της μελέτης που συμβάλλει στην τεκμηρίωση της εκτίμησης επιπτώσεων εξετάστηκαν τα αποτελέσματα μελέτης σχετικά με την ενδοενωσιακή διακίνηση υποκείμενων σε ειδικό φόρο κατανάλωσης προϊόντων που τίθενται σε ανάλωση, καθώς και τα αποτελέσματα μελέτης σχετικά με διακινήσεις κατά τις οποίες αναστέλλεται ο ειδικός φόρος κατανάλωσης. Για την εν λόγω μελέτη συγκεντρώθηκαν και αναλύθηκαν στοιχεία σχετικά με το κόστος και τα οφέλη ώστε να προσδιοριστεί το μέγεθος των προβλημάτων που προσδιορίστηκαν στην έκθεση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με την εφαρμογή και την αξιολόγηση της οδηγίας 2008/118/ΕΚ. Τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων, οι οποίες διεξήχθησαν στο πλαίσιο της μελέτης που συμβάλλει στην τεκμηρίωση της εκτίμησης επιπτώσεων, ελήφθησαν υπόψη στην εν λόγω μελέτη. Λόγω των πιθανών επιπτώσεων για τη δημόσια υγεία (αλλά και για την απώλεια φορολογικών εσόδων και την απάτη), στη διαβούλευση συμπεριλήφθηκαν επίσης και ορισμένα θέματα σχετικά με την υγεία όσον αφορά τα ενδεικτικά ποσοτικά επίπεδα που χρησιμοποιούνται για διασυνοριακές αγορές αλκοόλης και καπνού, αλλά σε προχωρημένο στάδιο της εξωτερικής μελέτης για την εκτίμηση επιπτώσεων. Τα θέματα αυτά θα εξεταστούν σε ξεχωριστή μελέτη.

•Εκτίμηση επιπτώσεων