Αριθ. C 31/22 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 2. 91 
Γνωμοδότηση για την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για τη σύσταση επιτροπής στατιστικών για 
θέματα νομισματικά, χρηματοπιστωτικά και ισοζυγίου πληρωμών (') 
(91/C31/06) 
Στις 23 Αυγούστου 1990 το Συμβούλιο αποφάσισε, σύμφωνα με το άρθρο 198 της συνθήκης για την 
ίδρυση της ΕΟΚ, να ζητήσει από την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή γνωμοδότηση για την 
παραπάνω πρόταση. 
Η ΟΚΕ επιφόρτισε το τμήμα οικονομικών, δημοσιονομικών και νομισματικών υποθέσεων με την 
προετοιμασία των σχετικών εργασιών. Κατά τη διάρκεια των εργασιών η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή όρισε ως γενικό εισηγητή τον κ. Giacomelli. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη γνωμοδότηση κατά την 
280ή σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 18ης Οκτωβρίου 1990). 
1. Εισαγωγή και προεισαγωγικές παρατηρήσεις 
1.1. Η ΟΚΕ ευχαριστεί την Επιτροπή για την αίτηση γνω­
μοδότησης σχετικά με την πρόταση απόφασης του Συμβου­
λίου περί συστάσεως επιτροπής στατιστικών για θέματα νομι­
σματικά, χρηματοπιστωτικά και ισοζυγίου πληρωμών, 
αίτηση που η ΟΚΕ εκτιμά ακόμη περισσότερο, δεδομένου 
ότι δεν είχε κληθεί να γνωμοδοτήσει την περίοδο εκείνη για 
την πρόταση που κατέστη απόφαση του Συμβουλίου της 19ης 
Ιουνίου 1989 και η οποία συνιστά επιτροπή του στατιστικού 
προγράμματος των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Θα ήθελε ασφα­
λώς να αποφανθεί και επί του θέματος αυτού, όπως τούτο 
κατέστη δυνατό για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (2), μολονότι 
το κείμενο της απόφασης δεν φαίνεται να επιδέχεται εκ των 
υστέρων παρατηρήσεις. Η γνωμοδότηση άλλωστε της Οικο­
νομικής και Κοινωνικής Επιτροπής δεν ζητήθηκε ούτε όσον 
αφορά το ψήφισμα του Συμβουλίου της 19ης Ιουνίου 1989 
σχετικά με την υλοποίηση του στατιστικού προγράμματος 
των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (1989-1992). Γίνεται όμως 
αναφορά στην αιτιολογική έκθεση αφενός και στις αιτιολο­
γικές σκέψεις αφετέρου για την υπό γνωμοδότηση πρόταση, 
τόσο στην επιτροπή στατιστικού προγράμματος, όσο και στο 
πολυετές στατιστικό πρόγραμμα της Επιτροπής των ΕΚ, από 
την οποία το πολυετές πρόγραμμα εργασίας στον τομέα των 
στατιστικών για θέματα νομισματικά και ισοζυγίου πλη­
ρωμών θα αποτελέσει μια πτυχή. Δεδομένου ότι σήμερα δεν 
υφίσταται αρμόδια υπηρεσία που θα διασφάλιζε στον τομέα 
αυτό τη στενή συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών και της 
Επιτροπής, η πτυχή αυτή προορίζεται να καλυφθεί από την 
επιτροπή που θα συσταθεί σύμφωνα με την υπό εξέταση 
πρόταση. 
1.2. Κατόπιν αυτού η Οικονομική και Κοινωνική Επι­
τροπή εξέφρασε αντίθετα ικανοποίηση διότι εκλήθη τότε να 
γνωμοδοτήσει για την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου 
για την υλοποίηση μιας προοδευτικής σύγκλισης των οικονο­
μικών επιδόσεων κατά την πρώτη φάση της οικονομικής και 
νομισματικής ένωσης και της σύστασης για απόφαση που 
τροποποιεί την απόφαση 64/300 ΕΟΚ, η οποία αφορά τη 
συνεργασία μεταξύ των κεντρικών τραπεζών των κρατών 
μελών της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας. Μολονότι, 
υποδέχεται ευνοϊκά τις δύο προτάσεις με τη γνωμοδότηση 
της, που υιοθετήθηκε κατά τη 271η σύνοδο ολομέλειας της 
16ης Νοεμβρίου 1989. η ΟΚΕ, καίτοι προέβη (3) σε ορισμένες 
παρατηρήσεις ή κριτικές, αποδέχθηκε τη φιλοσοφία που εκφράζεται στα δύο ανωτέρω κείμενα, τα οποία συντάχθηκαν 
για να πλαισιώσουν τη διαδικασία που υιοθετήθηκε οριστικά 
με την απελευθέρωση των κινήσεων των κεφαλαίων, την 
υλοποίηση της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, που 
θα περάσει διαδοχικά από τη σύγκλιση των οικονομικών και 
δημοσιονομικών πολιτικών, τη δημιουργία του Eurofed και, 
τέλος, τη σταθερότητα των συναλλαγματικών ισοτιμιών 
μεταξύ των κρατών μελών και την καθιέρωση ενός ενιαίου 
νομίσματος, που πιθανώς θα είναι η Ecu. 
1.3. Με το ίδιο βασικά θετικό πνεύμα, που υπήρξε θεμέλιο 
των προηγουμένων γνωμοδοτήσεων για τη δημιουργία ενός 
ευρωπαϊκού νομισματικού χώρου (4), την έκθεση Delors για 
την Οικονομική και Νομισματική Ένωση (5), και τη 
σύγκλιση των οικονομικών επιδόσεων καθώς και τη συνεργα­
σία μεταξύ των Κεντρικών Τραπεζών των κρατών μελών (3), 
η ΟΚΕ επικροτεί την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου, 
που αποβλέπει στη σύσταση μιας επιτροπής στατιστικών 
για θέματα νομισματικά, χρηματοδοτικά και του ισοζυγίου 
πληρωμών. 
2. Γενικές παρατηρήσεις: Ο κίνδυνος χειροτέρευσης των στα­
τιστικών 
2.1. Η σύσταση μιας Επιτροπής στατιστικών για θέματα 
νομισματικού, χρηματοπιστωτικού και ισοζυγίου πληρωμών 
εγγράφεται στην ορθή κατεύθυνση των μέτρων που πρέπει να 
συνοδεύσουν τη βαθμιαία υλοποίηση της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Νομισματικής Ένωσης. 
2.2. Η διαχείριση του στατιστικού οργάνου στους περισ­
σότερους τομείς και η παραγωγή στατιστικών δεδομένων 
ανήκει σήμερα στην αρμοδιότητα εξειδικευμένων εθνικών 
υπηρεσιών που διατηρούν ωστόσο από πολλά χρόνια στενές 
σχέσεις με την Επιτροπή και ειδικά με το Γραφείο Στατιστι­
κών των ΕΚ (Eurostat) ενώ υπάρχει συνεργασία σε 
ορισμένους τεχνικούς τομείς με τη διεξαγωγή συσκέψεων των 
διευθυντών των εθνικών υπηρεσιών, σύστημα που ολοκλη-
(') ΕΕ αριθ. C 212 της 25. 8. 1990, σ. 5. 
(-) ΕΕ αριθ. C 158 της 26. 6. 1989. 
(3) ΕΕ upie. C 56 της 7. 3. 1990. (4) ΕΕ αριθ. C 175 της 4. 7. 1988. 
(5) ΕΕ αριθ. C 329 της 30. 12. 1989. 
6.2.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 31/23 
ρώθηκε από την Επιτροπή στατιστικού προγράμματος, την 
οποία δημιούργησε πρόσφατα το Συμβούλιο (πρβλ. ανωτέρω 
1.1) και που αποτελείται από τους ίδιους διευθυντές. 
2.3. Επειδή η κατάσταση είναι διαφορετική στα κράτη 
μέλη της Κοινότητας όσον αφορά το νομισματικό και χρη­
ματοδοτικό τομέα καθώς και των ισοζυγίων πληρωμών, όπου 
οι στατιστικές καταρτίζονται οι μεν από τις κεντρικές τρά­
πεζες οι δε από άλλα ιδρύματα, επιβάλλεται, προκειμένου να 
επιτευχθεί η απαραίτητη συνεργασία και ο αποτελεσματικός 
συντονισμός των εργασιών, να δημιουργηθεί σε κοινοτικό 
επίπεδο μια Επιτροπή στατιστικών για θέματα νομισματικά, 
χρηματοπιστωτικά και ισοζυγίου πληρωμών, αποτελούμενη 
από αντιπροσώπους των διαφόρων εθνικών οργανισμών, 
αρμοδίων για τους τομείς αυτούς. Επίσης η δημιουργία μιας 
τέτοιας επιτροπής είναι επιθυμητή από όλα τα ενδιαφερόμενα 
μέρη, τα κράτη μέλη και τις αρμόδιες κοινοτικές υπηρεσίες. 
2.4. Οι μεταβολές που συνεπάγεται η ευρωπαϊκή ολοκλή­
ρωση — απελευθέρωση της κίνησης κεφαλαίων και κατάρ­
γηση του ελέγχου συναλλάγματος, η βαθμιαία υλοποίηση της 
ευρωπαϊκής νομισματικής ένωσης — θα έχουν σημαντικές 
επιπτώσεις στις δομές των στατιστικών συστημάτων, από τα 
οποία ορισμένα θα εξαφανισθούν, όπως οι στατιστικές που 
συνδέονται με τους ελέγχους συναλλάγματος, ενώ η στα­
τιστική εκτίμηση σε θέματα ισοζυγίου πληρωμών, και στο 
χρηματοπιστωτικό και στο νομισματικό τομέα, θα υποστεί 
μια απαραίτητη και σημαντική εξέλιξη. 
2.5. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, στις προ­
γενέστερες γνωμοδοτήσεις της(') περί καθιέρωσης του 
συστήματος INTRASTAT για τις ανταλλαγές ενδοκοινο­
τικών αγαθών, εξέφρασε ανησυχία μήπως μια υπερβολική 
συμπίεση της στατιστικής υποδομής και των δεδομένων που 
παρέχουν οι υπεύθυνοι για πληροφόρηση, συνεπιφέρει μια 
χειροτέρευση του στατιστικού οργάνου ως το σημείο, όπου 
δεν θα ανταποκρίνεται πια στις ανάγκες των χρηστών, των 
κρατών μελών και των επιχειρήσεων. Δεν μπορεί συνεπώς 
παρά να εκφράσει την ικανοποίηση της διαπιστώνοντας ότι 
στο σημερινό πλαίσιο τους φόβους της συμμερίζονται, τη 
φορά αυτή, οι συντάκτες των δύο προτάσεων. Η χειροτέρευση 
της στατιστικής πληροφόρησης στους υπό εξέταση τομείς, η 
αλλοίωση των παραγομένων δεδομένων και τα προβλήματα 
της ελλιπούς συγκρισιμότητας με τις ίδιες προηγούμενες στα­
τιστικές, η απώλεια της εκφραστικότητας των ορισμών όσον 
αφορά το μέτρο της προσφοράς νομίσματος, τη στιγμή που 
καινούργιες έννοιες θα απαιτούν μια στατιστική παρακολού­
θηση, θα γίνουν αισθητά μια στιγμή, που θα αυξηθεί η 
ζήτηση για πληροφορίες, είτε διότι η εξαφάνιση των φραγ­
μών στο εσωτερικό του χρηματοπιστωτικού χώρου και η 
συνεχής και πιο ελεύθερη επαναχρησιμοποίηση των χρη­
ματοπιστωτικών δυνατοτήτων υπάρχει κίνδυνος να κατα­
στήσουν ακατάλληλη την ώς τώρα συλλεγόμενη στατιστική 
πληροφόρηση, είτε διότι οι σημερινές έννοιες, που θα γίνουν 
ακατάλληλες, θα καταστήσουν αύριο δυσκολότερη την ερμη­
νεία των νομισματικών στατιστικών. Όσον αφορά τη στα­
τιστική του ισοζυγίου πληρωμών, η κατάργηση των συνορια­κών ελέγχων και των ελέγχων συναλλάγματος θα επιφέρει 
μεταβολή του συστήματος στατιστικής συλλογής. Τέλος η 
ποιότητα των στατιστικών θα υποστεί πλήγμα ύστερα από 
την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων και τη γενίκευση 
των δοσοληψιών από μη εντόπιους στο εσωτερικό των συνό­
ρων της Κοινότητας. 
2.6. Η φροντίδα για τη διαφύλαξη της στατιστικής ποιότη­
τας των δεδομένων για τις ανταλλαγές αγαθών μεταξύ κρατών 
μελών εγγράφεται επίσης στο πλαίσιο των υπό εξέταση προ­
τάσεων, διότι οι ανταλλαγές αυτές αποτελούν την αφετηρία 
ροής κεφαλαίων και συνιστούν άλλωστε ουσιώδη συντελεστή 
του ισοζυγίου πληρωμών. Από αυτήν την άποψη επαληθεύε­
ται πάλι η ορθότητα των ανησυχιών που εξέφρασε η Οικονο­
μική και Κοινωνική Επιτροπή στις γνωμοδοτήσεις της για 
το σύστημα INTRASTAT. 
2.7. Δεν μπορεί κανείς να παραβλέψει ότι, για ορισμένη 
περίοδο, που δεν είναι δυνατό να προσδιορισθεί ακόμη με 
ακρίβεια, η Ευρωπαϊκή Κοινότητα θα αποτελείται από κυρί­
αρχα κράτη και το καθένα θα καταρτίζει το ισοζύγιο πλη­
ρωμών του, πολύτιμο μέσο για τη διεξαγωγή μιας νομισμα­
τικής και οικονομικής πολιτικής στο πνεύμα της απαιτούμε­
νης σύγκλισης ενόψει της υλοποίησης της Οικονομικής και 
Νομισματικής Ένωσης. Άλλωστε, κατά την ίδια αυτή περί­
οδο, η κατάρτιση του ισοζυγίου πληρωμών της Κοινότητας 
έναντι τρίτων χωρών θα βασίζεται στην σταθερότητα των 
ισοζυγίων των κρατών μελών, πράγμα που προϋποθέτει την 
ύπαρξη συγκρίσιμων και συνεκτικών δεδομένων για τις 
εξωκοινοτικές και ενδοκοινοτικές ροές και συνεπώς την 
ενισχυμένη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών. 
2.8. Τέλος, εν αναμονή της υλοποίησης της Ευρωπαϊκής 
Νομισματικής Ένωσης, τα κράτη μέλη δεν θα δύνανται να 
απαλλαγούν από τα δεδομένα του ισοζυγίου πληρωμών τους, 
εφόσον η δημιουργία του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού 
χώρου συνοδεύθηκε με ορισμένον αριθμό μέτρων διαφύλαξης, 
από τα οποία σπουδαιότερο ήταν η εφαρμογή ενός ενιαίου 
μηχανισμού μεσοπρόθεσμης χρηματοπιστωτικής υποστή­
ριξης των ισοζυγίων πληρωμών των κρατών μελών, με προο­
ρισμό να λειτουργήσει όταν σημαντικές κινήσεις κεφαλαίων 
τείνουν να προκαλέσουν εκτεταμένες ανισορροπίες, που δεν 
διαπιστώνονται βέβαια παρά μόνο μέσω. των στατιστικών για 
το ισοζύγιο πληρωμών. 
3. Δημιουργία μιας επιτροπής στατιστικών για θέματα νομι­
σματικά, χρηματοδοτικά και ισοζυγίου πληρωμών 
3.1. Δεδομένου ότι σήμερα δεν υφίσταται υπηρεσία που θα 
διασφαλίζει μια στενή συνεργασία στον τομέα των στατιστι­
κών για θέματα νομισματικά, χρηματοπιστωτικά και ισοζυ­
γίου πληρωμών μεταξύ των αρμοδίων οργανισμών των κρα­
τών μελών και της Επιτροπής, η προς σύσταση επιτροπή 
φαίνεται να καθίσταται η πλέον ενδεδειγμένη υπηρεσία για 
την αντιμετώπιση της εξελίξεως που αναμένεται, για τον 
αναγκαίο συντονισμό μεταξύ κρατών μελών και των οργανι­
σμών τους που παράγουν στατιστικές (κεντρικών τραπεζών, 
στατιστικών γραφείων και άλλων οργανισμών) και την 
επίβλεψη της καλύτερης δυνατής συνοχής των παρεχομένων 
δεδομένων. 
(>) ΕΕ αριθ. C 159 της 26. 6. 1989 και'Εγγρ. CES 1022/90. 3.2. Όπως διαπιστώνεται στην αιτιολογική έκθεση της υπό 
εξέταση πρότασης, η προς σύσταση επιτροπή θα πρέπει να 
Αριθ. C 31/24 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6.2.91 
ανταποκρίνεται τόσο στις ανάγκες και τα συμφέροντα των 
χρηστών, όσο και εκείνα των παραγωγών (κεντρικών τρα­
πεζών, γραφείων στατιστικών και λοιπών οργανισμών) των 
εν λόγω στατιστικών. Θα χρησιμεύσει ως προστασία του 
διαλόγου μεταξύ των παραληπτών, από τους οποίους οι μεν 
θα γνωστοποιούν τις ανάγκες τους, οι δε θα προσπαθούν να 
συντονίσουν τις δράσεις τους. Οι ανάγκες σε στατιστικά 
δεδομένα των διοικητών των κεντρικών τραπεζών θα τύχουν 
ειδικής προσοχής λόγω του πρωταρχικού ρόλου που θα 
αναλάβουν στην πορεία προς την οικονομική και νομισμα­
τική ένωση. 
4. Ειδικές παρατηρήσεις 
4.1. Η 6η αιτιολογική σκέψη της υπό εξέταση πρότασης 
συνεπάγεται την ανάγκη δημιουργίας μιας υπηρεσίας, στην 
προκειμένη περίπτωση της Επιτροπής των στατιστικών για 
θέματα νομισματικά, χρηματοδοτικά και ισοζυγίου πλη­
ρωμών, στους κόλπους της οποίας θα εκπροσωπούνται οι 
ενδιαφερόμενες κύριες κρατικές υπηρεσίες. Ασφαλώς εξυπα­
κούεται ότι πρόκειται ενδεχομένως για τουλάχιστο δύο . 
υπηρεσίες, που, ανάλογα με το εκπροσωπούμενο κράτος 
μέλος, είναι αρμόδιες για τις εν λόγω στατιστικές, δηλαδή 
η κεντρική τράπεζα ή ο οργανισμός που έχει τις σχετικές 
αρμοδιότητες, και το εθνικό γραφείο ή ινστιτούτο των στα­
τιστικών. 
4.2. Δεν μπορεί συνεπώς να υπάρξει καμία περικοπή στην 
εκπροσώπηση ενός κράτους μέλους, ιδίως εφόσον η τελευταία 
αιτιολογική σκέψη διαπιστώνει μια αλληλεξάρτηση μεταξύ 
των στατιστικών για θέματα νομισματικά, χρηματοπιστωτικά 
και ισοζυγίου πληρωμών αφενός και άλλων οικονομικών στα­
τιστικών — όπως εκείνες των ανταλλαγών αγαθών μεταξύ των 
κρατών μελών — αφετέρου. 
4.3. Άρθρο 4 — Σύ νθεση της επι τροπής 
1η παράγραφος 
Αόγω των αλληλεπιδράσεων μεταξύ των τομέων των στατιστι­
κών για θέματα νομισματικά, χρηματοπιστωτικά και ισοζυ-
Βρυξέλλες, 18 Οκτωβρίου 1990. γιου πληρωμών και άλλων οικονομικών στατιστικών που 
σχετίζονται με αυτές ή τις επηρεάζουν, χρειάζεται να προ­
βλεφθούν για κάθε κράτος μέλος τουλάχιστο δύο εκπρόσωποι, 
από τους οποίους ο ένας θα αντιπροσωπεύει την κεντρική 
τράπεζα ή τον οργανισμό που την αντικαθιστά, και ο άλλος 
το εθνικό ίδρυμα στατιστικών, και τούτο σύμφωνα με τα 
πολυάριθμα αποσπάσματα της αιτιολογικής έκθεσης, που 
επιβεβαιώνουν τον δυαδικό χαρακτήρα των ανατιθέμενων 
αρμοδιοτήτων, τις οποίες η ΟΚΕ έχει ως αποστολή να συντο­
νίζει σε κοινοτικό επίπεδο, αρχίζοντας από εθνικές κατα­
στάσεις και προσπάθειες προσέγγισης συχνά αποκλίνουσες. 
Από την άποψη αυτή γίνεται παραπομπή ειδικά στο σημείο 
21 της αιτιλογικής έκθεσης, σύμφωνα με το οποίο ο στόχος 
συνίσταται στη συγκέντρωση των υπευθύνων των εν λόγω 
στατιστικών στις κεντρικές τράπεζες, τα εθνικά ιδρύματα 
στατιστικής και ενδεχομένως σε άλλους οργανισμούς... Είναι 
βέβαιο ότι σε κανένα κράτος μέλος δεν συγχέονται οι αρμοδι­
ότητες αυτές σε ένα μόνο πρόσωπο. 
Η πρώτη παράγραφος του άρθρου 4 θα πρέπει συνεπώς να 
πραγματοποιηθεί ανάλογα. 
Κατά τα άλλα η σύνθεση της επιτροπής, όπως προκύπτει 
αναλυτικά από τα σημεία 20 έως 25 της αιτιολογικής έκθεσης 
δεν παρέχει αφορμή για κριτική. Η Οικονομική και Κοινω­
νική Επιτροπή επιδοκιμάζει άλλωστε την επιθυμία για δια­
σφάλιση της γραμματείας της επιτροπής εκ μέρους της 
EUROSTAT, σε σύνδεση με τη Γενική Διεύθυνση II και τη 
Γενική Διεύθυνση XV. 
5. Συμπεράσματα 
Υπό την επιφύλαξη των μερικών παρατηρήσεων που προη­
γούνται ιδίως για το θέμα της 1ης παραγράφου του άρθρου 4, 
η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή συμφωνεί με την υπό 
εξέταση πρόταση, που αποβλέπει στη σύσταση επιτροπής 
στατιστικών για θέματα νομισματικά, χρηματοπιστωτικά και 
ισοζυγίου πληρωμών, ως ενός από τα στοιχεία του μηχανι­
σμού που οδηγεί στην υλοποίηση της οικονομικής και νομι­
σματικής ένωσης. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Francois STAEDELIN