ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ

της 7ης Σεπτεμβρίου 2021

σχετικά με πρόταση οδηγίας για την τροποποίηση της οδηγίας 2013/34/ΕΕ, της οδηγίας 2004/109/ΕΚ, της οδηγίας 2006/43/ΕΚ και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 537/2014, όσον αφορά την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας από τις εταιρείες (CON/2021/27)

(2021/C 446/02)

Εισαγωγή και νομική βάση

Στις 29 Ιουνίου 2021 η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) έλαβε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο αίτημα για τη διατύπωση γνώμης σχετικά με πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση της οδηγίας 2013/34/ΕΕ, της οδηγίας 2004/109/ΕΚ, της οδηγίας 2006/43/ΕΚ και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 537/2014, όσον αφορά την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας από τις εταιρείες (1) (εφεξής η «προτεινόμενη οδηγία»).

Η γνωμοδοτική αρμοδιότητα της ΕΚΤ βασίζεται στo άρθρo 127 παράγραφος 4 και στo άρθρo 282 παράγραφος 5 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, δεδομένου ότι η προτεινόμενη οδηγία περιέχει διατάξεις που εμπίπτουν στους τομείς αρμοδιότητας της ΕΚΤ, ιδίως στην εφαρμογή της νομισματικής πολιτικής κατά το άρθρο 127 παράγραφος 2 πρώτη περίπτωση και το άρθρο 282 παράγραφος 1 της Συνθήκης, στην προληπτική εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων κατά το άρθρο 127 παράγραφος 6 της Συνθήκης και στη συμβολή στην ομαλή άσκηση, εκ μέρους των αρμόδιων αρχών, πολιτικών που αφορούν τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος κατά το άρθρο 127 παράγραφος 5 της Συνθήκης. Η παρούσα γνώμη εκδόθηκε από το διοικητικό συμβούλιο, σύμφωνα με το άρθρο 17.5 πρώτη πρόταση του εσωτερικού κανονισμού της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

1. Γενικές παρατηρήσεις

1.1 Η ΕΚΤ χαιρετίζει τον σκοπό της προτεινόμενης οδηγίας, ο οποίος συνίσταται στη βελτίωση της ποσότητας, ποιότητας και διαθεσιμότητας των πληροφοριών που αφορούν τη βιωσιμότητα στο πλαίσιο της ευρύτερης ατζέντας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη βιώσιμη χρηματοδότηση ( 2 ) και συνάδει με τους στόχους της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας ( 3 ) . Περαιτέρω, η ΕΚΤ επικροτεί το χρονοδιάγραμμα της προτεινόμενης οδηγίας, ιδίως την έκδοση της πρώτης δέσμης προτύπων για την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας έως τον Οκτώβριο του 2022.

1.2 Το ισχύον καθεστώς της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) για τη δημοσιοποίηση στοιχείων βιωσιμότητας από τις εταιρείες δεν διασφαλίζει επαρκείς, συνεπείς και συγκρίσιμες πληροφορίες για τον ιδιωτικό τομέα ή τις δημόσιες αρχές. Τα ενδιαφερόμενα μέρη δεν μπορούν να εκτιμήσουν τις επιπτώσεις των εταιρειών στη βιωσιμότητα και, ειδικότερα, στην κλιματική αλλαγή. Η βελτίωση των δημοσιοποιήσεων σχετικά με δείκτες μελλοντικού προσανατολισμού όχι μόνο θα επιτρέψει στα ενδιαφερόμενα μέρη να παρακολουθούν την πρόοδο των εταιρειών όσον αφορά την ευθυγράμμιση των επιχειρηματικών μοντέλων και δραστηριοτήτων τους με πορείες συμβατές με μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα και, στη συνέχεια, μηδενικού ισοζυγίου εκπομπών άνθρακα, όπως προβλέπεται στην Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία, αλλά θα συμβάλει και στην αξιολόγηση των κινδύνων για τις εταιρείες από ενδεχόμενες αναπροσαρμογές της αξίας των στοιχείων ενεργητικού σε περίπτωση αποκλίσεων. Στο πλαίσιο αυτό, η προτεινόμενη οδηγία ενισχύει και συμπληρώνει τις πληροφορίες που θα πρέπει να δημοσιοποιούν οι εταιρείες βάσει του κανονισμού (ΕΕ) 2020/852 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 4 ) (εφεξής ο «κανονισμός για την ταξινόμηση»), ενώ φέρνει την οικονομία της ΕΕ πιο κοντά στους στόχους της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας.

1.3 Τα κρατούντα σήμερα πρότυπα δημοσιοποίησης στοιχείων βιωσιμότητας στις χρηματοπιστωτικές αγορές είναι ανεπαρκή για να διασφαλίσουν τη δέουσα κατανόηση και πλήρη αξιολόγηση των χρηματοοικονομικών κινδύνων που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα από όλους τους συμμετέχοντες στην αγορά. Η περιορισμένη ποιότητα και ποσότητα των πληροφοριών που αφορούν τη βιωσιμότητα σε εταιρικό επίπεδο συρρικνώνει τις πληροφορίες που έχουν στη διάθεσή τους οι επενδυτές και οι συμμετέχοντες στις χρηματοπιστωτικές αγορές. Μειώνει τη διαφάνεια, αυξάνει τις ασυμμετρίες στην πληροφόρηση, βλάπτει τη συγκρισιμότητα και εν γένει παρακωλύει την ανάπτυξη βιώσιμης χρηματοδότησης και την εκπόνηση τεκμηριωμένων επενδυτικών αποφάσεων. Περαιτέρω, όπως εκτίθεται και στις αιτιολογικές σκέψεις της προτεινόμενης οδηγίας, πολλές επενδυτικές αποφάσεις οι οποίες δεν λαμβάνουν επαρκώς υπόψη τους κινδύνους που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα μπορούν να παράγουν αποτελέσματα σε αθροιστική και διογκωμένη βάση, δημιουργώντας ενδεχομένως συστημικούς κινδύνους απειλητικούς για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα ( 5 ) . Επιπλέον, το ανεπαρκές επίπεδο δημοσιοποίησης στοιχείων βιωσιμότητας από τις εταιρείες εμποδίζει τους ρυθμιστικούς και εποπτικούς φορείς, τις αρχές χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και τις κεντρικές τράπεζες να αξιολογούν κατάλληλα την έκθεση στους κινδύνους που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα, και ιδίως με το κλίμα, των εταιρειών και των πιστωτικών και χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων που κάνουν χρήση τέτοιων στοιχείων όταν λαμβάνουν αποφάσεις χρηματοδότησης. Ως εκ τούτου, η ΕΚΤ θεωρεί την προτεινόμενη οδηγία απαραίτητο βήμα για την αντιμετώπιση του υφιστάμενου κενού δεδομένων το οποίο παρακωλύει την ανάπτυξη κατάλληλης πολιτικής βιωσιμότητας, καθώς και πλαισίων αξιολόγησης και παρακολούθησης κινδύνων για τον χρηματοοικονομικό τομέα ( 6 )

1.4 Η ΕΚΤ θεωρεί ότι η προτεινόμενη οδηγία αποτελεί σημαντικό βήμα προς την ολοκλήρωση της Ένωσης Κεφαλαιαγορών και, ιδίως, προς την ανάπτυξη ολοκληρωμένων, σημαντικών και ώριμων πράσινων κεφαλαιαγορών της ΕΕ που υπερβαίνουν τα εθνικά σύνορα ( 7 ) . H πράσινη Ένωση Κεφαλαιαγορών αναμένεται ότι θα ενισχύσει περαιτέρω τον ρόλο της ΕΕ στις πράσινες κεφαλαιαγορές παγκοσμίως ( 8 ) και ότι, ως εκ τούτου, θα βελτιώσει τον ρόλο του ευρώ ως παγκόσμιου νομίσματος. Κατ’ αυτόν τον τρόπο, μέσα από τη δημιουργία κοινών προτύπων και υποδομών για τις πράσινες κεφαλαιαγορές της ΕΕ θα μπορούσε να λειτουργήσει ως καταλύτης για την ολοκλήρωση της κεφαλαιαγοράς της ΕΕ εν γένει ( 9 ) . Ειδικότερα, η τυποποιημένη και άρτια δημοσιοποίηση στοιχείων (βιωσιμότητας) αποτελεί προϋπόθεση για να διασφαλιστεί η πρόσβαση των επενδυτών σε αξιόπιστα και συγκρίσιμα δεδομένα για την τεκμηρίωση των επενδυτικών τους αποφάσεων και, κατ’ επέκταση, απαραίτητο στοιχείο για να διευκολυνθεί η κατανομή κεφαλαίου στα πιο επιθυμητά έργα σε ολόκληρη την ΕΕ, σύμφωνα με τους στόχους της ενιαίας αγοράς. Η προκύπτουσα ενισχυμένη κατανομή κεφαλαίου μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση του διασυνοριακού επιμερισμού του κινδύνου στον ιδιωτικό τομέα και της ανθεκτικότητας της οικονομίας της ΕΕ ( 10 ) . Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΚΤ χαιρετίζει επίσης το γεγονός ότι η προτεινόμενη οδηγία προβλέπει την ανάγκη να συμπεριληφθούν στο επικείμενο ευρωπαϊκό ενιαίο σημείο πρόσβασης οι πληροφορίες βιωσιμότητας που γνωστοποιούνται από επιχειρήσεις ( 11 ) . Η ενοποίηση αυτών των δημοσιοποιούμενων πληροφοριών και των χρηματοοικονομικών δεδομένων θα δημιουργήσει «υπηρεσία μιας στάσης» για όλες τις κρίσιμες πληροφορίες που αφορούν ορισμένη επιχείρηση, συμπεριλαμβανομένων των πράσινων διαπιστευτηρίων της, ωφελώντας όχι μόνον τους επενδυτές, αλλά και όλους τους φορείς του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα οι οποίοι ενδιαφέρονται για την υποβολή χρηματοοικονομικών εκθέσεων και εκθέσεων βιωσιμότητας.

1.5 Η ΕΚΤ υποστηρίζει την εφαρμογή των προτεινόμενων απαιτήσεων για τη δημοσιοποίηση σειράς στόχων βιωσιμότητας και στοιχείων προόδου προς την επίτευξή τους από τις μεγάλες επιχειρήσεις της ΕΕ και τις επιχειρήσεις που είναι εισηγμένες σε ρυθμιζόμενες αγορές της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων των πιστωτικών ιδρυμάτων. Ο κίνδυνος φήμης που απειλεί όσες επιχειρήσεις δεν τηρούν τις δεσμεύσεις τους για συμμόρφωση με τη συμφωνία του Παρισιού θα διευκολύνει την προαγωγή της πειθαρχίας στην αγορά και θα συμβάλει σημαντικά στις στρατηγικές διαχείρισης κινδύνων και συμμόρφωσης των πιστωτικών ιδρυμάτων.

1.6 Προκειμένου να βελτιωθεί η διαφάνεια και να ενισχυθεί η ορθή εποπτική παρακολούθηση, ιδίως των κινδύνων που σχετίζονται με το κλίμα και το περιβάλλον, η ΕΚΤ θεωρεί επίσης ότι, όπως προτείνεται στη νέα στρατηγική της Επιτροπής για τη βιώσιμη χρηματοδότηση ( 12 ) , τα χρηματοοικονομικά ιδρύματα θα πρέπει να δημοσιοποιούν τα σχέδια μετάβασης προς τη βιωσιμότητα και απαλλαγής από τις ανθρακούχες εκπομπές που εκπονούν, συμπεριλαμβανομένων των ενδιάμεσων και μακροπρόθεσμων στόχων τους, καθώς και πληροφορίες για το πώς σκοπεύουν να μειώσουν το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα. Αυτό μπορεί να αποτελέσει ισχυρό εργαλείο καθοδήγησης του χρηματοπιστωτικού συστήματος προς σαφείς ενδιάμεσους στόχους προκειμένου να επιτευχθεί συνέπεια με τον στόχο του περιορισμού της υπερθέρμανσης του πλανήτη σε 1,5 °C σύμφωνα με τη συμφωνία του Παρισιού. Οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να διαθέτουν τα εργαλεία παρακολούθησης των κινδύνων που απορρέουν από την απόκλιση των χαρτοφυλακίων των πιστωτικών ιδρυμάτων από τους στόχους μετάβασης, καθώς και αντίδρασης σε αυτούς.

2. Σημασία της προτεινόμενης οδηγίας για τους στόχους και τα καθήκοντα της ΕΚΤ και του Ευρωσυστήματος

2.1 Τα ζητήματα που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα, ιδίως με την κλιματική αλλαγή, μπορούν να επηρεάσουν τον τρόπο με τον οποίο οι κεντρικές τράπεζες εκπληρώνουν τις εντολές τους, όπως εκτίθεται παρακάτω ( 13 ) . Στο πλαίσιο των προληπτικών εποπτικών καθηκόντων της και της συμβολής της στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα η ΕΚΤ στηρίζει τις προσπάθειες πολιτικής της ΕΕ που αποσκοπούν στη βελτίωση του εντοπισμού και της διαχείρισης των χρηματοοικονομικών κινδύνων που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα, ενόψει της ενίσχυσης της ασφάλειας και ευρωστίας των πιστωτικών ιδρυμάτων και της σταθερότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Στο πλαίσιο αυτό, η επαρκώς περιεκτική και αναλυτική δημοσιοποίηση στοιχείων για τους περιβαλλοντικούς κινδύνους θα διευκολύνει επίσης την τιμολόγηση των συναφών κινδύνων στην αγορά σύμφωνα με την αρχή της οικονομίας της ανοικτής αγοράς ( 14 ) . Επιπλέον, οι εν λόγω πρακτικές δημοσιοποίησης θα ενισχύσουν και την ικανότητα του Ευρωσυστήματος να παρακολουθεί και να αξιολογεί τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής.

2.2 Σημασία για τη νομισματική πολιτική

2.2.1 Η κλιματική αλλαγή και η μετάβαση προς μια πιο βιώσιμη οικονομία επηρεάζουν τις προοπτικές για τη σταθερότητα των τιμών, που αποτελεί τον πρωταρχικό στόχο του ΕΣΚΤ, καθώς επιδρούν σε μακροοικονομικούς δείκτες, όπως ο πληθωρισμός, η παραγωγή, η απασχόληση, τα επιτόκια, οι επενδύσεις και η παραγωγικότητα, στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα και στη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής ( 15 ) . Οι φυσικοί κίνδυνοι και οι κίνδυνοι μετάβασης που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή μπορούν μεταξύ άλλων να επηρεάσουν τις αποτιμήσεις και την πιστοληπτική ικανότητα των εταιρειών, προκαλώντας παράπλευρες συνέπειες για τα πιστωτικά ιδρύματα και το χρηματοπιστωτικό σύστημα ( 16 ) . Αν και οι μεθοδολογίες για την αξιολόγηση του μεγέθους των κινδύνων που σχετίζονται με το κλίμα για τις τράπεζες και τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα τελούν ακόμη υπό εκπόνηση, οι διαθέσιμες αξιολογήσεις υποδηλώνουν ότι οι επιπτώσεις αυτών των κινδύνων ενδέχεται να είναι σημαντικές ( 17 ) . Αυτό, με τη σειρά του, θα μπορούσε να επηρεάσει τη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής, για παράδειγμα μέσω της μη αξιοποίησης των στοιχείων ενεργητικού και της αιφνίδιας επανατιμολόγησης των χρηματοοικονομικών κινδύνων που σχετίζονται με το κλίμα. Επιπλέον, όσον αφορά τον τραπεζικό τομέα ενδέχεται να μειωθεί η αξία των εξασφαλίσεων και να προκύψουν πιστωτικές ζημίες που θα μπορούσαν να πλήξουν την κεφαλαιακή θέση και τη θέση ρευστότητας των πιστωτικών ιδρυμάτων και άλλων φορέων χρηματοπιστωτικής διαμεσολάβησης, αποδυναμώνοντας έτσι την ικανότητά τους να διοχετεύουν κεφάλαια στην πραγματική οικονομία. Για τους λόγους αυτούς το δίκτυο κεντρικών τραπεζών και εποπτικών φορέων για την ενσωμάτωση της περιβαλλοντικής διάστασης στο χρηματοπιστωτικό σύστημα (NGFS) συνιστά στις κεντρικές τράπεζες να εξετάσουν τις πιθανές επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στην οικονομία. Το NGFS υποστηρίζει ότι οι επιπτώσεις αυτές μπορούν να επηρεάσουν τη νομισματική πολιτική ακόμη και αν εκδηλωθούν χρονικά πέραν του συμβατικού μεσοπρόθεσμου ορίζοντα νομισματικής πολιτικής ( 18 )

2.2.2 Επιπλέον, κατά την επιδίωξη του στόχου του για σταθερότητα των τιμών το Ευρωσύστημα πρέπει να διασφαλίζει κατάλληλη προστασία του ισολογισμού του από κινδύνους μέσω του πλαισίου του για τον έλεγχο των κινδύνων. Συνεπώς, το Ευρωσύστημα πρέπει να εντοπίζει, να παρακολουθεί και να μετριάζει τους κινδύνους που συνδέονται με τους αντισυμβαλλομένους του, τις εξασφαλίσεις που δέχεται στις πράξεις αναχρηματοδότησής του και την κατοχή στοιχείων ενεργητικού που απορρέουν από οριστικές συναλλαγές, συμπεριλαμβανομένου του χαρτοφυλακίου που τηρεί για σκοπούς εκτός της νομισματικής πολιτικής.

2.2.3 Στο πλαίσιο αυτό, η βελτίωση των πρακτικών δημοσιοποίησης στοιχείων βιωσιμότητας από τις εταιρείες αναμένεται ότι θα ενισχύσει σημαντικά την ικανότητα του Ευρωσυστήματος να παρακολουθεί και να αξιολογεί τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη μετάδοση της νομισματικής πολιτικής, να αντιμετωπίζει τους χρηματοοικονομικούς κινδύνους του ισολογισμού του που σχετίζονται με το κλίμα και να διασφαλίζει κατάλληλη προστασία του ισολογισμού αυτού από κινδύνους.

2.2.4 Επιπλέον, όπως ανακοινώθηκε στο σχέδιο δράσης για την ενσωμάτωση παραμέτρων σχετικών με την κλιματική αλλαγή στη στρατηγική νομισματικής πολιτικής της ΕΚΤ ( 19 ) , το Ευρωσύστημα θα θεσπίσει απαιτήσεις δημοσιοποίησης στοιχείων ενεργητικού του ιδιωτικού τομέα ως νέο κριτήριο επιλεξιμότητας ή ως βάση διαφοροποίησης της μεταχείρισης των εξασφαλίσεων και αγορών στοιχείων ενεργητικού. Αυτές οι απαιτήσεις θα λαμβάνουν υπόψη τις πολιτικές και τις πρωτοβουλίες της ΕΕ, συμπεριλαμβανομένης της προτεινόμενης οδηγίας, και επομένως θα προάγουν συνεπείς πρακτικές δημοσιοποίησης στην αγορά.

2.3 Σημασία για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα

2.3.1 Η σκοπούμενη με την προτεινόμενη οδηγία διασφάλιση αξιόπιστων, συνεπών και συγκρίσιμων πληροφοριών για την έκθεση επιχειρήσεων δραστηριοποιούμενων σε διάφορους τομείς στους κινδύνους που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή είναι απαραίτητη προϋπόθεση για την ακριβή αξιολόγηση των χρηματοοικονομικών κινδύνων που απορρέουν από την κλιματική αλλαγή ( 20 ) . Η βελτίωση των δημοσιοποιήσεων στοιχείων βιωσιμότητας, οι οποίες θα βασίζονται σε ενιαία πρότυπα υποβολής εκθέσεων και θα υποβάλλονται σε μηχαναγνώσιμη μορφή, θα ενισχύσουν σημαντικά την ικανότητα της ΕΚΤ να παρακολουθεί και να αντιμετωπίζει τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής στη χρηματοπιστωτική σταθερότητα.

2.4 Σημασία για την προληπτική εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων

2.4.1 Τα σημαντικά ιδρύματα που εποπτεύονται άμεσα από την ΕΚΤ καλούνται να δημοσιοποιούν τους κλιματικούς κινδύνους που θεωρούνται σημαντικοί ( 21 ) . Ειδικότερα, καλούνται να δημοσιοποιούν τις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου σε επίπεδο ομίλου, συμπεριλαμβανομένων των κατάντη εκπομπών, καθώς και τους βασικούς δείκτες επιδόσεων (ΒΔΕ) και τους βασικούς δείκτες κινδύνου (ΒΔΚ) που χρησιμοποιούν για τη χάραξη στρατηγικής και τη διαχείριση κινδύνων ( 22 ) . Επιπλέον, η ΕΚΤ δεσμεύεται να αναπτύξει νέους δείκτες που θα συμβάλλουν στην αξιολόγηση του αποτυπώματος άνθρακα των πιστωτικών ιδρυμάτων ( 23 )

2.4.2 Εξάλλου, ευθυγραμμιζόμενη με τις απαιτήσεις του άρθρου 449α του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 575/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 24 ) (εφεξής ο «κανονισμός για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις» ή «ΚΚΑ»), η Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΑΤ) δημοσίευσε τον Μάρτιο του 2021 σχέδια εκτελεστικών τεχνικών προτύπων (ITS) ( 25 ) , τα οποία προτείνουν συγκρίσιμες ποσοτικές δημοσιοποιήσεις στοιχείων ορισμένων πιστωτικών ιδρυμάτων για κινδύνους μετάβασης και φυσικούς κινδύνους που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή, συμπεριλαμβανομένων πληροφοριών για ανοίγματα σε στοιχεία ενεργητικού που σχετίζονται με τον άνθρακα και στοιχεία ενεργητικού που υπόκεινται σε χρόνια και ακραία φαινόμενα κλιματικής αλλαγής.

2.4.3 Ως εκ τούτου, αποκτά κρίσιμη σημασία η παροχή από εταιρείες αξιόπιστων και συγκρίσιμων δεδομένων για το κλίμα και το περιβάλλον προκειμένου τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, συμπεριλαμβανομένων των πιστωτικών ιδρυμάτων, να υπολογίζουν ορθά και στη συνέχεια να δημοσιοποιούν μετρήσεις για το κλίμα και το περιβάλλον, καθώς και πληροφορίες σχετικές με το πλαίσιο προληπτικής εποπτείας. Η πρόταση να επεκταθεί το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2014/95/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 26 ) (εφεξής η «οδηγία για τη δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών» ή «NFRD») σε όλες τις μεγάλες επιχειρήσεις θα στηρίξει τις προσπάθειες των ιδρυμάτων να συλλέγουν τα σχετικά δεδομένα. Οι λεπτομερέστερες απαιτήσεις της προτεινόμενης οδηγίας και η προτεινόμενη ψηφιοποίηση των ζητούμενων δεδομένων θα διευκολύνουν τη συλλογή τους με συνέπεια.

2.5 Σημασία για τη συλλογή στατιστικών πληροφοριών

2.5.1 Το άρθρο 5 του καταστατικού του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας παρέχει στην ΕΚΤ την εξουσία να συλλέγει, με τη βοήθεια των εθνικών κεντρικών τραπεζών, τις στατιστικές πληροφορίες που είναι αναγκαίες προκειμένου να εκπληρώνει τα καθήκοντα του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών (ΕΣΚΤ) και να προωθεί την εναρμόνιση των κανόνων και πρακτικών που διέπουν τη συλλογή, επεξεργασία και διανομή των στατιστικών στοιχείων στους τομείς που εμπίπτουν στο πεδίο των αρμοδιοτήτων της. Για την εκτέλεση των καθηκόντων και δραστηριοτήτων της η ΕΚΤ βασίζεται, στο μέτρο του δυνατού, σε υφιστάμενα δεδομένα κατά τρόπο ώστε να περιορίζεται η επιβάρυνση των μονάδων παροχής στοιχείων. Όπως προεκτέθηκε, η διαθεσιμότητα υψηλής ποιότητας πληροφοριών για τη βιωσιμότητα σε αναλυτικό και συγκεντρωτικό επίπεδο είναι αναγκαία για τη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων σχετικά με την εφαρμογή της νομισματικής πολιτικής, την προληπτική εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων και τη συμβολή στην ομαλή άσκηση από τις αρμόδιες αρχές πολιτικών που αφορούν τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Στο πλαίσιο αυτό, η ανάπτυξη προτύπων υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας τα οποία θα προσδιορίζουν τις πληροφορίες που θα πρέπει να δημοσιοποιούν οι επιχειρήσεις σχετικά με τους παράγοντες βιωσιμότητας αναμένεται ότι θα επιτρέψει επίσης στην ΕΚΤ να εκπληρώνει καλύτερα τα καθήκοντά της με την κατάρτιση στατιστικών δεικτών βιώσιμης χρηματοδότησης ( 27 ) . Αυτό με τη σειρά του θα της επέτρεπε να ενισχύσει δυνητικά τη συλλογή στατιστικών πληροφοριών από την ίδια, με σκοπό να αποτυπώσει παράγοντες περιβαλλοντικής βιωσιμότητας και να εστιάσει σε αυτούς.

2.5.2 Για τους λόγους αυτούς η ΕΚΤ χαιρετίζει το γεγονός ότι κατά την προτεινόμενη οδηγία οι επιχειρήσεις θα καταρτίζουν τις εκθέσεις βιωσιμότητας σε ενιαίο ηλεκτρονικό μορφότυπο αναφοράς (XHTML) ( 28 ) . Ο πλούτος δεδομένων που θα παραχθεί από την εφαρμογή της προτεινόμενης οδηγίας θα πρέπει να ανταποκρίνεται στους στόχους της στρατηγικής δεδομένων της ΕΕ και της στρατηγικής ψηφιακών χρηματοοικονομικών υπηρεσιών ( 29 ) , ιδίως τη δημιουργία ενιαίας αγοράς στην οποία τα δεδομένα θα μπορούν να ρέουν εντός της ΕΕ και σε διάφορους τομείς με σκοπό την αξιοποίηση του δυναμικού των δεδομένων νέας γενιάς για την εξυπηρέτηση του δημοσίου συμφέροντος και την προώθηση του χρηματοοικονομικού τομέα που θα έχει ως βάση τα δεδομένα. Η επίτευξη αυτών των στόχων θα βοηθήσει τους επίσημα αναγνωρισμένους στατιστικολόγους να βελτιώσουν τη σαφήνεια, το χρονοδιάγραμμα υποβολής και το εύρος των δεδομένων και των μεταδεδομένων τους.

2.5.3 Για τον σκοπό αυτόν η ΕΚΤ υποστηρίζει σθεναρά τη χρήση διεθνώς συμφωνημένων προτύπων από οντότητες που παρέχουν στοιχεία, όπως είναι ο παγκόσμιος αναγνωριστικός κωδικός νομικής οντότητας (global Legal Entity Identifier) ο οποίος προτάθηκε από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Συστημικού Κινδύνου το 2020 ( 30 ) , ή άλλων συμφωνημένων προτύπων ως μοναδικών αναγνωριστικών κωδικών για την κάλυψη των απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων. Η ΕΚΤ θεωρεί ότι η χρήση των εν λόγω αναγνωριστικών κωδικών κατά το μέτρο του δυνατού στα πρότυπα υποβολής εκθέσεων που θα αναπτυχθούν θα βελτιώσει την ακρίβεια των στατιστικών πληροφοριών και το πεδίο τους και θα επιτρέψει τη σύνδεση δεδομένων εταιρικής βιωσιμότητας με άλλες πηγές στατιστικών πληροφοριών που συλλέγονται από το ΕΣΚΤ (π.χ. δεδομένα για μεμονωμένους ισολογισμούς και/ή δεδομένα AnaCredit για μεμονωμένα δάνεια), διευκολύνοντας έτσι τις εργασίες ανάλυσης και συνδράμοντας τη χάραξη πολιτικής.

2.6 Χαρτοφυλάκια που τηρούνται για σκοπούς εκτός της νομισματικής πολιτικής

2.6.1 Η ύπαρξη αξιόπιστων δεδομένων για ζητήματα βιωσιμότητας θα είναι εξίσου σημαντική για τις βιώσιμες επενδύσεις σε χαρτοφυλάκια πλην των χαρτοφυλακίων νομισματικής πολιτικής. Το Ευρωσύστημα συμφώνησε πρόσφατα σε μια κοινή στάση όσον αφορά τις σχετιζόμενες με την κλιματική αλλαγή βιώσιμες και υπεύθυνες επενδύσεις στα χαρτοφυλάκια ευρώ πλην των χαρτοφυλακίων νομισματικής πολιτικής, με σκοπό την έναρξη δημοσιοποιήσεων σχετικά με το κλίμα για αυτά τα είδη χαρτοφυλακίων εντός δύο ετών ( 31 )

3. Εφαρμογή της προτεινόμενης οδηγίας στις κεντρικές τράπεζες

3.1 Η προτεινόμενη οδηγία προβλέπει ότι απόκειται στα κράτη μέλη να μην εφαρμόζουν την υποχρέωση δημοσιοποίησης πληροφοριών βιωσιμότητας σε ορισμένες επιχειρήσεις εξαιρούμενες από το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2013/36/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 32 ) (εφεξής η «οδηγία για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις»), συμπεριλαμβανομένων των κεντρικών τραπεζών ( 33 ) . Επειδή ορισμένες κεντρικές τράπεζες ενδέχεται πράγματι να χαρακτηρίζονται ως επιχειρήσεις βάσει της λογιστικής οδηγίας ( 34 ) και, ως εκ τούτου, να εμπίπτουν καταρχήν στο πεδίο εφαρμογής της προτεινόμενης οδηγίας, επικροτείται η παροχή στα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη της δυνατότητας να εξαιρέσουν τις κεντρικές τράπεζες από το πεδίο εφαρμογής της.

3.2 Μολονότι η ΕΚΤ δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της προτεινόμενης οδηγίας, εντούτοις, οι δημοσιοποιήσεις στις οποίες προβαίνει θα μπορούσαν να επωφεληθούν από τα κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων που εισάγουν οι διατάξεις της, στον βαθμό που μπορούν να προσαρμοστούν στους ειδικούς σκοπούς της ΕΚΤ. Για παράδειγμα, η ΕΚΤ έχει ήδη ξεκινήσει τις εργασίες επέκτασης του υφιστάμενου πλαισίου υποβολής περιβαλλοντικών στοιχείων, προκειμένου να συμπεριλάβει οικονομικά και κοινωνικά θέματα και θέματα διακυβέρνησης το 2021, λαμβάνοντας υπόψη τις απαιτήσεις της NFRD ( 35 ) . Σκοπός της ΕΚΤ είναι να αρχίσει να δημοσιεύει το 2022 τις γνωστοποιήσεις αειφορίας σε σχέση με τις επιδόσεις της ΕΚΤ το 2021 ( 36 )

3.3 Επίσης, όπως προαναφέρθηκε, το Ευρωσύστημα έχει δεσμευτεί να ξεκινήσει δημοσιοποιήσεις σχετικά με την κλιματική αλλαγή για τα χαρτοφυλάκια που τηρεί σε ευρώ για σκοπούς εκτός της νομισματικής πολιτικής τα προσεχή δύο έτη ( 37 ) , ενώ θα δημοσιοποιήσει πληροφορίες που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή για τα στοιχεία ενεργητικού που αγοράζονται στο πλαίσιο του προγράμματος αγοράς ομολόγων του επιχειρηματικού τομέα για σκοπούς νομισματικής πολιτικής από το πρώτο τρίμηνο του 2023. Επιπλέον, η υλοποίηση του σχεδίου δράσης της ΕΚΤ για την ενσωμάτωση παραμέτρων κλιματικής αλλαγής στη στρατηγική νομισματικής πολιτικής της, το οποίο παρουσιάστηκε πρόσφατα, θα συμβαδίζει τουλάχιστον με την πρόοδο ως προς τις πολιτικές και τις πρωτοβουλίες της ΕΕ στον τομέα της δημοσιοποίησης στοιχείων και της υποβολής εκθέσεων για την περιβαλλοντική βιωσιμότητα, στις οποίες συμπεριλαμβάνεται η προτεινόμενη οδηγία ( 38 ) . Λαμβανομένης υπόψη της τρέχουσας έλλειψης δεδομένων υψηλής ποιότητας, οι δημοσιοποιήσεις στοιχείων βιωσιμότητας από το Ευρωσύστημα θα επωφεληθούν σημαντικά από τις δημοσιοποιήσεις στοιχείων από τις επιχειρήσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της προτεινόμενης οδηγίας, μόλις τα στοιχεία αυτά καταστούν διαθέσιμα. Ως εκ τούτου, μέσα από τη στήριξη της τυποποίησης της υποβολής εκθέσεων που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή τα πρότυπα δημοσιοποίησης στοιχείων βάσει της προτεινόμενης οδηγίας θα μπορούσαν με τη σειρά τους να διευκολύνουν τις μελλοντικές δημοσιοποιήσεις στοιχείων για το κλίμα από το Ευρωσύστημα. Η ΕΚΤ θα εξετάσει εάν τα κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων ή μέρος αυτών θα μπορούσαν μελλοντικά να χρησιμοποιηθούν ως βάση για τη δημοσιοποίηση στοιχείων για το κλίμα από την ίδια, λαμβανομένων υπόψη των ιδιαιτεροτήτων των καθηκόντων και των στόχων της.

4. Πεδίο εφαρμογής της προτεινόμενης οδηγίας

4.1 Βάσει της προτεινόμενης οδηγίας, η γνωστοποίηση πληροφοριών για τη βιωσιμότητα θα καταστεί υποχρεωτική από την 1η Ιανουαρίου 2023 για όλες τις μεγάλες επιχειρήσεις και από την 1η Ιανουαρίου 2026 για όλες τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις των οποίων οι μεταβιβάσιμοι τίτλοι έχουν εισαχθεί προς διαπραγμάτευση σε ρυθμιζόμενη αγορά της ΕΕ ( 39 ) . Η ΕΚΤ χαιρετίζει το διευρυμένο πεδίο εφαρμογής της προτεινόμενης οδηγίας που εκτείνεται σε όλες τις μεγάλες επιχειρήσεις, όπως ορίζονται στη λογιστική οδηγία, σε σύγκριση με το στενότερο πεδίο εφαρμογής της NFRD που απαιτούσε υποχρεωτικές δημοσιοποιήσεις μόνο από μεγάλες οντότητες δημοσίου συμφέροντος με τουλάχιστον 500 εργαζομένους ( 40 ) . Η ΕΚΤ χαιρετίζει επίσης την επέκταση του πεδίου εφαρμογής της προτεινόμενης οδηγίας στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) που είναι εισηγμένες σε ρυθμιζόμενες αγορές της ΕΕ. Η επέκταση του πεδίου εφαρμογής των δημοσιοποιήσεων από τις εταιρείες είναι απαραίτητη προκειμένου τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, και, ιδίως, τα πιστωτικά ιδρύματα, να είναι σε θέση να εκπληρώσουν τις δικές τους απαιτήσεις δημοσιοποίησης στοιχείων βιωσιμότητας και να έχουν τη δυνατότητα να διαχειρίζονται τα ανοίγματά τους σε κινδύνους που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα, και ιδίως, με το κλίμα. Ειδικότερα, οι ΜΜΕ διαδραματίζουν κεντρικό ρόλο στην ευρωπαϊκή οικονομία και δεν εκτίθενται μόνο σε κινδύνους που σχετίζονται με το κλίμα, αλλά διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο και στη διασφάλιση της μετάβασης της ΕΕ προς μια οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα. Ως εκ τούτου, η απόκτηση αξιόπιστων, συνεπών και συγκρίσιμων στοιχείων βιωσιμότητας προερχόμενων από τις ΜΜΕ είναι σημαντική για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων, όπως ήδη αναφέρθηκε, των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων τα οποία απαιτείται να λαμβάνουν κρίσιμες πληροφορίες για τους αντισυμβαλλομένους τους με σκοπό τη βελτίωση της δικής τους διαχείρισης κινδύνων και τη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων χρηματοδότησης των ΜΜΕ.

4.2 Ταυτόχρονα, η ΕΚΤ αναγνωρίζει ότι η διοικητική επιβάρυνση που συνδέεται με την εφαρμογή πρόσθετων απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων μπορεί να έχει δυσανάλογες επιπτώσεις στις μικρότερες εταιρείες και υπογραμμίζει ότι είναι σημαντικό να αποφευχθεί η υπερβολική διοικητική επιβάρυνση των ΜΜΕ. Στο πλαίσιο αυτό, η ΕΚΤ επικροτεί το γεγονός ότι η προτεινόμενη οδηγία επιδιώκει να μετριάσει την πρόσθετη επιβάρυνση των μικρότερων εταιρειών από την υποβολή εκθέσεων, προβλέποντας βαθμιαία εφαρμογή των σχετικών ρυθμίσεων και απλουστευμένα πρότυπα υποβολής εκθέσεων για τις εισηγμένες ΜΜΕ, τα οποία θα πρέπει να εκπονήσει η Συμβουλευτική Ομάδα για θέματα χρηματοοικονομικής αναφοράς της Ευρωπαϊκής Ένωσης (EFRAG) ( 41 ) . Αυτή η αναλογική προσέγγιση θα πρέπει επίσης να διασφαλίζει ότι η εφαρμογή πρόσθετων απαιτήσεων υποβολής εκθέσεων από τα πιστωτικά ιδρύματα για τους αντισυμβαλλομένους τους δεν θα επηρεάζει δυσμενώς την πρόσβαση των ΜΜΕ στη χρηματοδότηση.

4.3 Η ΕΚΤ, μολονότι εν γένει υποστηρίζει για τους παραπάνω λόγους μια αναλογική προσέγγιση των ΜΜΕ, είναι της άποψης ότι το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής των απλουστευμένων προτύπων υποβολής εκθέσεων θα μπορούσε να επισπευσθεί σε σύγκριση με τα οριζόμενα στην προτεινόμενη οδηγία. Επιπλέον, είναι σημαντικό τα απλουστευμένα πρότυπα υποβολής εκθέσεων που προτείνονται για τις ΜΜΕ να εξασφαλίζουν επαρκές επίπεδο συγκρίσιμων και συνεπών πληροφοριών που να καθιστά δυνατή την κατάλληλη αξιολόγηση των κινδύνων που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα και την ευθυγράμμιση των ΜΜΕ με τη μετάβαση σε οικονομία χαμηλών εκπομπών άνθρακα.

4.4 Η ΕΚΤ σημειώνει ότι κατά το μεγαλύτερο μέρος της η προτεινόμενη οδηγία θα ισχύει και για τα πιστωτικά ιδρύματα. Ειδικότερα, τα πιστωτικά ιδρύματα θα υποχρεούνται να δημοσιοποιούν πληροφορίες βιωσιμότητας βάσει της προτεινόμενης οδηγίας. Ωστόσο, δεν είναι σαφές από την τρέχουσα διατύπωση εάν σκοπός της προτεινόμενης οδηγίας είναι να καλύψει όλα τα πιστωτικά ιδρύματα, ανεξαρτήτως μεγέθους, ή μόνο όσα εξ αυτών χαρακτηρίζονται ως μεγάλες επιχειρήσεις ή ως επιχειρήσεις των οποίων οι μεταβιβάσιμοι τίτλοι έχουν εισαχθεί προς διαπραγμάτευση σε ρυθμιζόμενες αγορές της ΕΕ. Οι αιτιολογικές σκέψεις της προτεινόμενης οδηγίας ( 42 ) αναφέρουν ότι τα πιστωτικά ιδρύματα θα πρέπει να υπόκεινται στις απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας, εφόσον πληρούν ορισμένα κριτήρια μεγέθους. Πάντως, από τις διατάξεις της προτεινόμενης οδηγίας δεν προκύπτει σαφώς ο εν λόγω περιορισμός ως προς τη δυνατότητα εφαρμογής της συγκεκριμένης ρύθμισης στα πιστωτικά ιδρύματα βάσει κριτηρίων μεγέθους ( 43 ) . Αντ’ αυτού, οι σχετικές διατάξεις θα μπορούσαν να ερμηνευθούν και υπό την έννοια ότι προβλέπουν την κάλυψη των πιστωτικών ιδρυμάτων από τα μέτρα συντονισμού, ανεξαρτήτως μεγέθους. Σύμφωνα με τη βούληση του νομοθέτη, όπως αυτή διατυπώνεται στις αιτιολογικές σκέψεις της προτεινόμενης οδηγίας, η ΕΚΤ προτείνει να αποσαφηνιστεί το εν λόγω σημείο ώστε μόνο τα πιστωτικά ιδρύματα που πληρούν και τα κριτήρια μεγέθους να υπόκεινται στις απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας ( 44 ) . Επιπλέον, θα πρέπει να εξασφαλιστεί η ελάχιστη εναρμόνιση με το πεδίο εφαρμογής της δημοσιοποίησης των στοιχείων που αφορούν τους περιβαλλοντικούς, κοινωνικούς και σχετικούς με τη διακυβέρνηση κινδύνους βάσει του ΚΚΑ, ιδίως του άρθρου 449α του εν λόγω κανονισμού, σύμφωνα με το οποίο κατά την αξιολόγηση του χαρακτηρισμού πιστωτικού ιδρύματος ως μεγάλου λαμβάνονται υπόψη κριτήρια τόσο μεγέθους όσο και πολυπλοκότητας.

5. Υποχρεωτικά κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας

5.1 Με την προτεινόμενη οδηγία θα θεσπιστούν υποχρεωτικά κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας, τα οποία θα πρέπει να εκδοθούν από την Επιτροπή ως κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις ( 45 ) . Τα κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων επαρκούς ποιότητας στα οποία βασίζεται η συγκρίσιμη, διαφανής και αξιόπιστη δημοσιοποίηση στοιχείων βιωσιμότητας είναι απαραίτητα για την ανάπτυξη περισσότερο συγκρίσιμων και αξιόπιστων μετρήσεων βιωσιμότητας, την ορθή αξιολόγηση των (χρηματοοικονομικών και μη χρηματοοικονομικών) κινδύνων που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα και, ως εκ τούτου, την τιμολόγηση των στοιχείων ενεργητικού και τη βαθμονόμηση των μέτρων ελέγχου των κινδύνων. Αυτό θα ωφελούσε τη διαχείριση των κινδύνων των πιστωτικών ιδρυμάτων, την εσωτερική υποβολή εκθέσεων και τις δημοσιοποιήσεις που αφορούν τους περιβαλλοντικούς, κοινωνικούς και σχετικούς με τη διακυβέρνηση (ESG) κινδύνους, και, όπως ήδη αναφέρθηκε, για τις κεντρικές τράπεζες και τους εποπτικούς φορείς κατά τη διενέργεια αναλύσεων και την ενσωμάτωση παραμέτρων που σχετίζονται με το κλίμα στην εκτέλεση των εντολών τους ( 46 )

5.2 Σύμφωνα με το περιεχόμενο της προτεινόμενης οδηγίας, τα κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων που θα πρέπει να εκδοθούν θα πρέπει επίσης να περιέχουν προσέγγιση διπλής σημαντικότητας, εστιάζοντας σε ζητήματα που επηρεάζουν τις επιδόσεις, τη θέση και την εξέλιξη των εταιρειών («χρηματοπιστωτική σημαντικότητα»), αλλά και πληροφορίες σχετικά με τις ευρύτερες περιβαλλοντικές και κοινωνικές επιπτώσεις των εταιρειών («περιβαλλοντική και κοινωνική σημαντικότητα»). Τα κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας θα πρέπει να περιλαμβάνουν κατ’ ελάχιστο τυποποιημένα και συγκρίσιμα δεδομένα κρίσιμα για την ανάλυση των χρηματοοικονομικών κινδύνων που σχετίζονται με το κλίμα, τόσο των φυσικών όσο και των κινδύνων μετάβασης ( 47 ) . Αυτά τα δεδομένα περιλαμβάνουν, για παράδειγμα, τη γεωγραφική θέση και τις επιχειρηματικές δραστηριότητες των στοιχείων ενεργητικού/εγκαταστάσεων και τις συναφείς περιβαλλοντικές πιέσεις, την τομεακή ταξινόμηση των επιχειρήσεων και την αντίστοιχη τομεακή συγκέντρωση των χρηματοπιστωτικών ανοιγμάτων, των εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου (πεδίο 1-3) ( 48 ) και της έντασης άνθρακα. Τα κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων θα πρέπει να περιέχουν σαφείς κατευθυντήριες γραμμές για τις χρησιμοποιούμενες μεθοδολογίες ποσοτικού προσδιορισμού του χρηματοοικονομικού αντίκτυπου των κινδύνων που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή για την επιχείρηση που δημοσιοποιεί στοιχεία. Η ΕΚΤ επικροτεί επίσης το γεγονός ότι η προτεινόμενη οδηγία προβλέπει την έκδοση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων οι οποίες θα προσδιορίζουν τις πληροφορίες που θα πρέπει να υποβάλλουν οι επιχειρήσεις και θα αφορούν ειδικά τον τομέα στον οποίο δραστηριοποιούνται ( 49 ) . Σύμφωνα με το περιεχόμενο της προτεινόμενης οδηγίας, τα κοινά πρότυπα υποβολής εκθέσεων θα πρέπει επίσης να προβλέπουν ολοκληρωμένες και συγκρίσιμες δημοσιοποιήσεις στοιχείων σχετικά με τις πολιτικές που εφαρμόζουν οι επιχειρήσεις για την αντιμετώπιση και τη διαχείριση των ενδεχόμενων επιπτώσεων των εν λόγω κινδύνων ( 50 ) . Σε αυτό το πλαίσιο, τα πρότυπα υποβολής εκθέσεων θα πρέπει να περιλαμβάνουν ποσοτικούς δείκτες οι οποίοι θα βαίνουν πέραν του κατά κύριο λόγο ποιοτικού χαρακτήρα των υφιστάμενων δημοσιοποιήσεων και θα διευκολύνουν τη χρηστικότητα και συγκρισιμότητα των δημοσιοποιήσεων βιωσιμότητας.

5.3 Συναφώς, η ΕΚΤ χαιρετίζει επίσης την προσθήκη στόχων μελλοντικού προσανατολισμού στην πρόταση. Επί του παρόντος η NFRD δεν διαθέτει μελλοντικού προσανατολισμού μετρήσεις βιωσιμότητας, αν και αυτές αποτελούν κρίσιμο συστατικό για τον έγκαιρο εντοπισμό κινδύνων και την προληπτική διατύπωση απαντήσεων μετριασμού. Αυτό είναι απαραίτητο συστατικό για τον καθορισμό στόχων και την ανάλυση σεναρίων. Συνεπώς, η ΕΚΤ υποστηρίζει σθεναρά την πρόβλεψη της προτεινόμενης οδηγίας ότι οι δημοσιοποιούμενες πληροφορίες θα πρέπει να περιλαμβάνουν τα «σχέδια [...] ώστε να διασφαλίζεται ότι το επιχειρηματικό μοντέλο και η στρατηγική της επιχείρησης συνάδουν με τη μετάβαση προς μια βιώσιμη οικονομία και με τον περιορισμό της υπερθέρμανσης του πλανήτη σε 1,5°C σύμφωνα με τη συμφωνία του Παρισιού» ( 51 ) . Οι εν λόγω πληροφορίες μελλοντικού προσανατολισμού θα πρέπει να διατυπώνονται με τυποποιημένους και εύκολα συγκρίσιμους όρους, να υποστηρίζονται από εναρμονισμένες μεθοδολογίες και να ελέγχονται εξωτερικά από τρίτους, όπως προβλέπεται στην προτεινόμενη οδηγία, προκειμένου να διασφαλίζεται η αξιοπιστία και η ακρίβειά τους.

5.4 Η προτεινόμενη οδηγία προβλέπει διαβούλευση με την ΕΚΤ σχετικά με τα πρότυπα υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας και ορίζει ότι η ΕΚΤ θα πρέπει, όταν αποφασίζει να γνωμοδοτεί σχετικά, να το πράττει εντός δύο μηνών από την ημερομηνία διαβούλευσης με την Επιτροπή ( 52 ) . Η ΕΚΤ παραμένει σε ετοιμότητα για να γνωμοδοτεί εντός της προτεινόμενης δίμηνης περιόδου. Επιπλέον, η ΕΚΤ χαιρετίζει τη μεγάλη σημασία που δίνεται στις δημόσιες αρχές και στα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα κατά τη νομοθετική διαδικασία έκδοσης κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων ( 53 ) , ενώ θα επιχειρήσει να εξασφαλίσει συνεργασία μεταξύ τους.

6. Εναρμόνιση με άλλες νομοθεσίες της Ένωσης

6.1 Η ΕΚΤ υποστηρίζει σθεναρά τον σκοπό που διατυπώνεται στην προτεινόμενη οδηγία σχετικά με τη διασφάλιση της συνέπειας των προτύπων υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας με τις απαιτήσεις που ορίζονται σε άλλες νομοθεσίες της Ένωσης ( 54 ) . Ειδικότερα, τα πρότυπα θα πρέπει να εναρμονίζονται με τις απαιτήσεις γνωστοποίησης κατά τον κανονισμό (ΕΕ) 2019/2088 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 55 ) και να λαμβάνουν υπόψη τους υποκείμενους δείκτες και τις μεθοδολογίες που καθορίζονται στις διάφορες κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις που εκδίδονται σύμφωνα με τον κανονισμό για την ταξινόμηση, τις απαιτήσεις κοινοποίησης που ισχύουν για τους διαχειριστές δεικτών αναφοράς σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΕ) 2016/1011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου ( 56 ) , τα ελάχιστα πρότυπα για τη δημιουργία ενωσιακών δεικτών αναφοράς για την κλιματική μετάβαση και τους ευθυγραμμισμένους με τη συμφωνία του Παρισιού ενωσιακούς δείκτες αναφοράς και κάθε εργασία που εκτελεί η ΕΑΤ για την εφαρμογή των απαιτήσεων δημοσιοποίησης του πυλώνα ΙΙΙ του ΚΚΑ ( 57 ) . Η ΕΚΤ στηρίζει πρωτοβουλίες οι οποίες αποσκοπούν στη διασφάλιση της συνέπειας και την ελαχιστοποίηση της πολυπλοκότητας των υποχρεώσεων υποβολής εκθέσεων που απορρέουν από διαφορετικά νομοθετικά κείμενα. Η αλληλοεπικάλυψη υποχρεώσεων και η ασυνέπεια στους ορισμούς, στο πεδίο και στους στόχους των εφαρμοστέων απαιτήσεων περιπλέκουν άσκοπα την κατάσταση και δημιουργούν ασάφεια στις επιχειρήσεις ( 58 ) , ενώ μειώνουν συνολικά τη διαφάνεια και τη διεθνή ελκυστικότητα του κανονιστικού πλαισίου της ΕΕ. Όταν οι λόγω αλληλοεπικαλύψεις και ασυνέπειες δεν μπορούν να αμβλυνθούν μέσω της συνθετικής αποτύπωσής τους στο πρότυπο της ΕΕ για την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας, όπως όταν απορρέουν από τα νομοθετικά κείμενα, η Επιτροπή θα πρέπει να εξετάσει το ενδεχόμενο συνολικής αναθεώρησης του νομοθετικού πλαισίου της βιώσιμης χρηματοδότησης, συμπεριλαμβανομένων ενδεχόμενων στοχευμένων νομικών τροποποιήσεων με σκοπό τον εξορθολογισμό και την απλούστευση του νομοθετικού πλαισίου.

6.2 Η ΕΚΤ τονίζει ότι, καθώς τα διάφορα νομοθετικά μέσα εξελίσσονται παράλληλα στο χρόνο, η προτεινόμενη οδηγία θα πρέπει να στοχεύει στην πλήρη εναρμόνισή της με άλλες νομοθετικές πράξεις της ΕΕ και θα πρέπει να ελαχιστοποιεί και, ιδανικά, να εξαλείφει τον κίνδυνο υφιστάμενων ή μελλοντικών ασυνεπειών οι οποίες ενδέχεται να εκδηλωθούν δυναμικά. Δεδομένου ότι τα προαναφερθέντα νομοθετικά μέσα είναι στο σύνολό τους αλληλένδετα και η ορθή λειτουργία τους βασίζεται στις απαιτήσεις αμοιβαίας παροχής πληροφοριών, το πλαίσιο ενδέχεται να μην είναι ανθεκτικό σε μη συντονισμένες μεταβολές μεμονωμένων στοιχείων. Ειδικότερα, ενώ η προτεινόμενη οδηγία προβλέπει επανεξέταση των προτύπων υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας ανά τριετία ( 59 ) , άλλα νομοθετικά κείμενα θα παραμείνουν στατικά. Αυτό συνεπάγεται τον κίνδυνο εκδήλωσης αποκλίσεων με την πάροδο του χρόνου. Η ΕΚΤ υποστηρίζει ολιστικές αναθεωρήσεις του πλαισίου βιώσιμης χρηματοδότησης στο σύνολό του και όχι παράλληλες και ασυντόνιστες αναθεωρήσεις κάθε νομοθετικού μέσου ξεχωριστά.

6.3 Δεδομένης της κεντρικής σημασίας του κανονισμού για την ταξινόμηση στην ατζέντα βιώσιμης χρηματοδότησης της ΕΕ, οι πληροφορίες που δημοσιοποιούνται βάσει της προτεινόμενης οδηγίας θα πρέπει να συνάδουν με τις απαιτήσεις πληροφόρησης που προβλέπονται στον κανονισμό για την ταξινόμηση και να επιτρέπουν στις εταιρείες και σε κάθε άλλον παράγοντα στο πλαίσιο των υποχρεώσεων ταξινόμησης του παραπάνω κανονισμού να λαμβάνουν όλες τις κρίσιμες πληροφορίες που χρειάζονται προκειμένου να συμμορφωθούν με το προϊόν και με τις υποχρεώσεις δημοσιοποίησης σε εταιρικό επίπεδο που καθορίζονται στον εν λόγω κανονισμό.

7. Εναρμόνιση με διεθνείς πρωτοβουλίες

7.1 Η ΕΚΤ επικροτεί επίσης το γεγονός ότι η προτεινόμενη οδηγία ορίζει ότι τα πρότυπα της ΕΕ για την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας θα πρέπει να αξιοποιήσουν και να συνεισφέρουν στις διεθνείς πρωτοβουλίες υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας ( 60 ) . Η απουσία τυποποιημένου πλαισίου δημοσιοποιήσεων σε παγκόσμιο επίπεδο έχει ως αποτέλεσμα τον ανεπαρκή βαθμό συγκρισιμότητας και συνέπειας μεταξύ χωρών, ενδέχεται να παρακωλύσει άσκοπα τις διεθνείς ροές της βιώσιμης χρηματοδότησης, ενώ θα μπορούσε να προκαλέσει ανισότητα των όρων ανταγωνισμού μεταξύ χωρών, πράγμα το οποίο ενδέχεται να βλάψει τις εταιρείες της ΕΕ και να οδηγήσει σε αύξηση του κόστους για τις εταιρείες και τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα της ΕΕ. Ως εκ τούτου, η ΕΚΤ στηρίζει παγκόσμιες συντονισμένες προσπάθειες οι οποίες αποσκοπούν στη σύγκλιση προς κοινά πρότυπα διαφάνειας και δημοσιοποίησης στοιχείων σε παγκόσμιο επίπεδο, ιδίως την πρόταση του Ιδρύματος Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Αναφοράς (IFRS) σχετικά με τη δημιουργία νέου συμβουλίου προτύπων βιωσιμότητας και την ανάπτυξη προτύπων σχετικών με την υποβολή πληροφοριών που αφορούν το κλίμα και άλλα ζητήματα βιωσιμότητας. Το Ίδρυμα IFRS θα πρέπει να δημιουργήσει ένα τέτοιο πρότυπο από κοινού με την EFRAG, προκειμένου να διασφαλίσει την εναρμόνιση και τη συμβατότητα μεταξύ των προτύπων του IFRS και της ΕΕ. Κανένα διεθνές πρότυπο δεν θα πρέπει να υπολείπεται των παγκόσμιων βέλτιστων πρακτικών και θα πρέπει ιδανικά να καλύπτει όλες τις πτυχές της βιωσιμότητας, σύμφωνα με το περιεχόμενο της προτεινόμενης οδηγίας. Θα πρέπει να απαιτεί από τις εταιρείες να δημοσιοποιούν όχι μόνο ζητήματα που επηρεάζουν την αξία της επιχείρησης, αλλά και πληροφορίες σχετικά με τις ευρύτερες περιβαλλοντικές και κοινωνικές επιπτώσεις της εταιρείας («διπλή σημαντικότητα»). Οι πρωτοβουλίες που αναλαμβάνονται σε περιφερειακό ή παγκόσμιο επίπεδο δεν θα πρέπει να εμποδίζουν την ΕΕ να προβεί σε περαιτέρω ενέργειες κατά την προσαρμογή των προτύπων της για την υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας βάσει της προτεινόμενης οδηγίας, σύμφωνα με τις φιλοδοξίες και το νομικό πλαίσιο της ΕΕ, διασφαλίζοντας παράλληλα εναρμόνιση και συνέπεια με τη διεθνή βάση.

8. Διατάξεις σχετικά με τους ελέγχους

8.1 Η ΕΚΤ χαιρετίζει τη θέσπιση διαδικασίας ελέγχου της υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας από τις επιχειρήσεις, η οποία καθιερώθηκε από τον υποχρεωτικό έλεγχο ( 61 ) . Η επέκταση του υποχρεωτικού ελέγχου όχι μόνο σε αναδρομικές αλλά και σε πληροφορίες μελλοντικού προσανατολισμού είναι απαραίτητη για την παροχή ασφάλειας σε όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη και τη διασφάλιση της αξιοπιστίας των δημοσιοποιήσεων και των δεσμεύσεων. Η αυξημένη ακρίβεια των παρεχόμενων πληροφοριών θα ενισχύσει την ανάπτυξη και τη συνακόλουθη εμβάθυνση των χρηματοπιστωτικών αγορών, όχι μόνον όσον αφορά την αναγκαία χρηματοδότηση των μεταβάσεων, αλλά και την αντιστάθμιση των κινδύνων που σχετίζονται με τη βιωσιμότητα. Στις περιπτώσεις που η ΕΚΤ συνιστά την τροποποίηση της προτεινόμενης οδηγίας, συγκεκριμένες προτάσεις διατύπωσης περιλαμβάνονται σε ξεχωριστό τεχνικό κείμενο εργασίας και συνοδεύονται από τη σχετική αιτιολογία. Το τεχνικό κείμενο εργασίας είναι διαθέσιμο στην αγγλική γλώσσα στο EUR-Lex.

Φρανκφούρτη, 7 Σεπτεμβρίου 2021. Η Πρόεδρος της ΕΚΤ Christine LAGARDE

(1) COM(2021) 189 final.

(2) Βλέπε «Overview of sustainable finance» (Επισκόπηση της βιώσιμης χρηματοδότησης), το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της Επιτροπής (www.ec.europa.eu).

(3) Η Επιτροπή δημοσίευσε την ανακοίνωσή της για την «Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία» στις 11 Δεκεμβρίου 2019· βλέπε COM(2019) 640 final.

(4) Κανονισμός (ΕΕ) 2020/852 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Ιουνίου 2020, σχετικά με τη θέσπιση πλαισίου για τη διευκόλυνση των βιώσιμων επενδύσεων και για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) 2019/2088 (ΕΕ L 198 της 22.6.2020, σ. 13).

(5) Βλέπε αιτιολογική σκέψη 12. Βλέπε επίσης «Climate-related risks to financial stability» (Κίνδυνοι για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα που σχετίζονται με το κλίμα), Ειδικό Θέμα της Έκθεσης της ΕΚΤ με τίτλο «Financial Stability Review», Μάιος 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(6) Βλέπε σ. 24 επ. «Eurosystem reply to the European Commission’s public consultations on the Renewed Sustainable Finance Strategy and the revision of the Non-Financial Reporting Directive» (Απάντηση του Ευρωσυστήματος στις δημόσιες διαβουλεύσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την ανανεωμένη στρατηγική για τη βιώσιμη χρηματοδότηση και την αναθεώρηση της οδηγίας για τη δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών), το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(7) Βλέπε την ομιλία της Christine Lagarde, «Towards a green capital markets union for Europe» (Προς μια ένωση πράσινων κεφαλαιαγορών για την Ευρώπη), η οποία είναι διαθέσιμη στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(8) Για παράδειγμα, περίπου το 60% όλων των πράσινων μη εξασφαλισμένων ομολόγων υψηλής εξοφλητικής προτεραιότητας που εκδόθηκαν παγκοσμίως το 2020 προέρχονται από την ΕΕ. Οι περιβαλλοντικές και κοινωνικές επενδύσεις και οι επενδύσεις εταιρικής διακυβέρνησης είναι επίσης συγκεντρωμένες στην Ευρώπη, με πάνω από το ήμισυ των ομολογιακών κεφαλαίων να εδρεύουν στη ζώνη του ευρώ. Επιπλέον, το 2020 περίπου το ήμισυ των πράσινων ομολόγων που εκδόθηκαν παγκοσμίως ήταν σε ευρώ.

(9) Βλέπε τις ομιλίες της Christine Lagarde, «Towards a green capital markets union for Europe» (Προς μια ένωση πράσινων κεφαλαιαγορών για την Ευρώπη) και «Financing a green and digital recovery» (Χρηματοδοτώντας μια πράσινη και ψηφιακή ανάκαμψη), οι οποίες είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(10) Η αγορά των πράσινων ομολόγων παρουσιάζει ήδη σχεδόν το διπλάσιο επίπεδο διασυνοριακών συμμετοχών σε σχέση με τις λοιπές ευρωπαϊκές αγορές ομολόγων. Αυτό υποδηλώνει ότι η περαιτέρω ανάπτυξη της αγοράς των πράσινων ομολόγων θα εντείνει τη χρηματοπιστωτική ολοκλήρωση της ΕΕ. Βλέπε κεφάλαιο 5 της Έκθεσης της ΕΚΤ της Νοεμβρίου 2020 με τίτλο «Financial Stability Review», Νοέμβριος 2020, η οποία είναι διαθέσιμη στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(11) Βλέπε αιτιολογική σκέψη 48 της προτεινόμενης οδηγίας.

(12) Βλέπε ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, την Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και την Επιτροπή των Περιφερειών της 6ης Ιουλίου 2021: Στρατηγική χρηματοδότησης της μετάβασης προς τη βιώσιμη οικονομία, COM(2021) 390 final.

(13) Βλέπε παράγραφο 2.4 της γνώμης CON/2021/12. Όλες οι γνώμες της ΕΚΤ είναι διαθέσιμες στο EUR-Lex.

(14) Βλέπε σ. 2 της απάντησης του Ευρωσυστήματος, ό.π. υποσημείωση 6.

(15) Βλέπε δελτίο Τύπου «Η ΕΚΤ παρουσιάζει σχέδιο δράσης για την ενσωμάτωση παραμέτρων σχετικών με την κλιματική αλλαγή στη στρατηγική νομισματικής πολιτικής της», 8 Ιουλίου 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(16) Βλέπε «Climate-related risks to financial stability» (Κίνδυνοι για τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα που σχετίζονται με το κλίμα), Ειδικό Θέμα της Έκθεσης της ΕΚΤ με τίτλο «Financial Stability Review», Μάιος 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(17) Βλέπε παράγραφο 2.4 της γνώμης CON/2021/12· παράγραφο 2.2 της γνώμης CON/2021/22· Isabel Schnabel, «Never waste a crisis: COVID-19, climate change and monetary policy» (Ποτέ μην σπαταλάτε μια κρίση: COVID-19, κλιματική αλλαγή και νομισματική πολιτική), εικονική στρογγυλή τράπεζα με θέμα «Sustainable Crisis Responses in Europe» (Βιώσιμα μέτρα αντιμετώπισης της κρίσης στην Ευρώπη), INSPIRE Research Network, 17 Ιουλίου 2020, οι οποίες είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(18) Βλέπε παράγραφο 2.4 της γνώμης CON/2021/12· «Climate Change and Monetary Policy: Initial Takeaways» (Κλιματική Αλλαγή και Νομισματική Πολιτική: Αρχικά Συμπεράσματα), Ιούνιος 2020, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο του Network of Central Banks and Supervisors for Greening the Financial System (Δικτύου κεντρικών τραπεζών και εποπτικών φορέων για την ενσωμάτωση της περιβαλλοντικής διάστασης στο χρηματοπιστωτικό σύστημα) (www.ngfs.net), σ. 3.

(19) Βλέπε δελτίο Τύπου «Η ΕΚΤ παρουσιάζει σχέδιο δράσης για την ενσωμάτωση παραμέτρων σχετικών με την κλιματική αλλαγή στη στρατηγική νομισματικής πολιτικής της», 8 Ιουλίου 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(20) Βλέπε «Climate-related risk and financial stability» (Κίνδυνος που σχετίζεται με το κλίμα και χρηματοοικονομική σταθερότητα) της Ομάδας έργου ΕΚΤ/ΕΣΣΚ σχετικά με την παρακολούθηση των κινδύνων για το κλίμα, Ιούλιος 2021, σ. 9, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(21) Βλέπε «Οδηγός όσον αφορά τους κλιματικούς και περιβαλλοντικούς κινδύνους» της τραπεζικής εποπτείας της ΕΚΤ, Μάιος 2020, ο οποίος είναι διαθέσιμος στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(22) Βλέπε «Οδηγός όσον αφορά τους κλιματικούς και περιβαλλοντικούς κινδύνους» της τραπεζικής εποπτείας της ΕΚΤ, Μάιος 2020, ο οποίος είναι διαθέσιμος στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(23) Βλέπε δελτίο Τύπου «Η ΕΚΤ παρουσιάζει σχέδιο δράσης για την ενσωμάτωση παραμέτρων σχετικών με την κλιματική αλλαγή στη στρατηγική νομισματικής πολιτικής της», 8 Ιουλίου 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu)

(24) Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 575/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 2013, σχετικά με τις απαιτήσεις προληπτικής εποπτείας για πιστωτικά ιδρύματα και την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 648/2012 (ΕΕ L 176 της 27.6.2013, σ. 1).

(25) Βλέπε «Implementing Technical Standards (ITS) on prudential disclosures on ESG risks in accordance with Article 449a CRR» [Εφαρμογή τεχνικών προτύπων (ITS) για τις προληπτικές δημοσιοποιήσεις στοιχείων σχετικά με τους κινδύνους ESG σύμφωνα με το άρθρο 449α του ΚΚΑ], το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΑΤ (www.eba.europa.eu).

(26) Οδηγία 2014/95/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Οκτωβρίου 2014, για την τροποποίηση της οδηγίας 2013/34/ΕΕ όσον αφορά τη δημοσιοποίηση μη χρηματοοικονομικών πληροφοριών και πληροφοριών για την πολυμορφία από ορισμένες μεγάλες επιχειρήσεις και ομίλους (ΕΕ L 330 της 15.11.2014, σ. 1).

(27) Βλέπε επίσης δελτίο Τύπου «Η ΕΚΤ παρουσιάζει σχέδιο δράσης για την ενσωμάτωση παραμέτρων σχετικών με την κλιματική αλλαγή στη στρατηγική νομισματικής πολιτικής της», 8 Ιουλίου 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu), στο οποίο επιβεβαιώνεται ότι η ΕΚΤ θα αναπτύξει δείκτες που αφορούν τα πράσινα χρηματοδοτικά μέσα, τον βαθμό έκθεσης των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων σε φυσικούς κινδύνους σχετιζόμενους με το κλίμα μέσω των χαρτοφυλακίων τους και το αποτύπωμα άνθρακά τους.

(28) Βλέπε αιτιολογική σκέψη 48 και άρθρο 1 παράγραφος 4 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία παρεμβάλλεται το νέο άρθρο 19δ στην οδηγία 2013/34/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 2013, σχετικά με τις ετήσιες οικονομικές καταστάσεις, τις ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις και συναφείς εκθέσεις επιχειρήσεων ορισμένων μορφών, την τροποποίηση της οδηγίας 2006/43/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου και την κατάργηση των οδηγιών 78/660/EOK και 83/349/ΕΟΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 182 της 29.6.2013, σ.19) (εφεξής η «λογιστική οδηγία»).

(29) Βλέπε αιτιολογική σκέψη 48 της προτεινόμενης οδηγίας.

(30) Βλέπε σύσταση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Συστημικού Κινδύνου, της 24ης Σεπτεμβρίου 2020, σχετικά με την ταυτοποίηση νομικών οντοτήτων (ΕΣΣΚ/2020/12).

(31) Βλέπε δελτίο Τύπου «Eurosystem agrees on common stance for climate change-related sustainable investments in non-monetary policy portfolios» (Το Ευρωσύστημα συμφωνεί σε μια κοινή στάση για βιώσιμες επενδύσεις που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή σε χαρτοφυλάκια που τηρούνται για σκοπούς εκτός της νομισματικής πολιτικής), 4 Φεβρουαρίου 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(32) Οδηγία 2013/36/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 2013, σχετικά με την πρόσβαση στη δραστηριότητα των πιστωτικών ιδρυμάτων και την προληπτική εποπτεία των πιστωτικών ιδρυμάτων, την τροποποίηση της οδηγίας 2002/87/ΕΚ και την κατάργηση των οδηγιών 2006/48/ΕΚ και 2006/49/ΕΚ (ΕΕ L 176 της 27.6.2013, σ. 338).

(33) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 1 δεύτερο εδάφιο της προτεινόμενης οδηγίας, το οποίο παραπέμπει στο άρθρο 2 παράγραφος 5 σημεία 2) έως 23) της οδηγίας για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις.

(34) Βλέπε παραρτήματα I και II της λογιστικής οδηγίας.

(35) Βλέπε «Απαντήσεις στις παρατηρήσεις που διατύπωσε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμά του σχετικά με την Ετήσια Έκθεση της ΕΚΤ για το 2019», οι οποίες είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(36) Βλέπε «Απαντήσεις στις παρατηρήσεις που διατύπωσε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμά του σχετικά με την Ετήσια Έκθεση της ΕΚΤ για το 2019», οι οποίες είναι διαθέσιμες στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(37) Βλέπε δελτίο τύπου «Eurosystem agrees on common stance for climate change-related sustainable investments in non-monetary policy portfolios» (Το Ευρωσύστημα συμφωνεί σε μια κοινή στάση για βιώσιμες επενδύσεις που σχετίζονται με την κλιματική αλλαγή σε χαρτοφυλάκια που τηρούνται για σκοπούς εκτός της νομισματικής πολιτικής), 4 Φεβρουαρίου 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(38) Βλέπε δελτίο τύπου «Η ΕΚΤ παρουσιάζει σχέδιο δράσης για την ενσωμάτωση παραμέτρων σχετικών με την κλιματική αλλαγή στη στρατηγική νομισματικής πολιτικής της», 8 Ιουλίου 2021, το οποίο είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(39) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 3 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία αντικαθίσταται το άρθρο 19α της λογιστικής οδηγίας.

(40) Στο άρθρο 3 παράγραφος 4 της λογιστικής οδηγίας ως «μεγάλες επιχειρήσεις» ορίζονται οι επιχειρήσεις «οι οποίες κατά την ημερομηνία κλεισίματος του ισολογισμού υπερβαίνουν τα όρια τουλάχιστον των δύο από τα ακόλουθα τρία κριτήρια: α) σύνολο ισολογισμού: 20 000 000 EUR· β) καθαρό ύψος κύκλου εργασιών: 40 000 000 EUR· γ) μέσος όρος απασχολουμένων κατά τη διάρκεια της χρήσης: 250». Αντιθέτως, η NFRD καλύπτει μόνο μεγάλες επιχειρήσεις με περισσότερους από 500 εργαζομένους οι οποίες είναι οντότητες δημοσίου συμφέροντος κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 2 παράγραφος 1 της λογιστικής οδηγίας (νυν άρθρο 19α παράγραφος 1 της λογιστικής οδηγίας).

(41) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 4 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία παρεμβάλλεται στη λογιστική οδηγία το άρθρο 19γ σχετικά με τα πρότυπα υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας για τις ΜΜΕ.

(42) Βλέπε αιτιολογική σκέψη 23 της προτεινόμενης οδηγίας.

(43) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφοι 1 και 3 της προτεινόμενης οδηγίας, με τις οποίες τροποποιείται το άρθρο 1 και αντικαθίσταται το άρθρο 19α της λογιστικής οδηγίας, αντίστοιχα.

(44) Όπως προτείνεται στο τεχνικό παράρτημα που επισυνάπτεται στην παρούσα.

(45) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 4 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία παρεμβάλλεται στη λογιστική οδηγία το άρθρο 19β.

(46) Βλέπε σ. 26 της απάντησης του Ευρωσυστήματος, ό.π. υποσημείωση 6.

(47) Βλέπε επίσης «Οδηγός όσον αφορά τους κλιματικούς και περιβαλλοντικούς κινδύνους» της τραπεζικής εποπτείας της ΕΚΤ, Μάιος 2020, ο οποίος είναι διαθέσιμος στον ιστότοπο της ΕΚΤ (www.ecb.europa.eu).

(48) Το πρωτόκολλο για τα αέρια του θερμοκηπίου (Greenhouse Gas Protocol) κάνει διάκριση μεταξύ των άμεσων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου των εταιρειών από ίδιες ή ελεγχόμενες πηγές (πεδίο 1), των έμμεσων εκπομπών από ηλεκτρική ενέργεια, ατμό, θέρμανση ή ψύξη που έχουν αγοραστεί (πεδίο 2) και όλων των άλλων έμμεσων εκπομπών, συμπεριλαμβανομένων, ιδίως, των εκπομπών που προκύπτουν από την αλυσίδα αξίας της εταιρείας, είτε ανάντη είτε κατάντη (πεδίο 3)· βλέπε ιστότοπο του Greenhouse Gas Protocol (ghgprotocol.org).

(49) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 4 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία παρεμβάλλεται στη λογιστική οδηγία το άρθρο 19β παράγραφος 1 στοιχείο β) σημείο ii).

(50) Βλέπε επίσης άρθρο 1 παράγραφος 3 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία αντικαθίσταται το άρθρο 19α της λογιστικής οδηγίας και εισάγεται νέο στοιχείο δ) στην παράγραφο 2 του εν λόγω άρθρου.

(51) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 3 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία αντικαθίσταται το άρθρο 19α παράγραφος 2 της λογιστικής οδηγίας.

(52) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 11 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία τροποποιείται το άρθρο 49 της λογιστικής οδηγίας.

(53) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 11 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία τροποποιείται το άρθρο 49 της λογιστικής οδηγίας.

(54) Βλέπε αιτιολογική σκέψη 35 της προτεινόμενης οδηγίας.

(55) Κανονισμός (ΕΕ) 2019/2088 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2019, περί γνωστοποιήσεων αειφορίας στον τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών (ΕΕ L 317 της 9.12.2019, σ. 1).

(56) Κανονισμός (ΕΕ) 2016/1011 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 8ης Ιουνίου 2016, σχετικά με τους δείκτες που χρησιμοποιούνται ως δείκτες αναφοράς σε χρηματοπιστωτικά μέσα και χρηματοπιστωτικές συμβάσεις ή για τη μέτρηση της απόδοσης επενδυτικών κεφαλαίων, και για την τροποποίηση των οδηγιών 2008/48/ΕΚ και 2014/17/ΕΕ και του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 596/2014 (ΕΕ L 171 της 29.6.2016, σ. 1).

(57) Βλέπε αιτιολογική σκέψη 35 της προτεινόμενης οδηγίας.

(58) Βλέπε σ. 29 της απάντησης του Ευρωσυστήματος, ό.π. υποσημείωση 6.

(59) Βλέπε άρθρο 1 παράγραφος 4 της προτεινόμενης οδηγίας, με την οποία παρεμβάλλεται στη λογιστική οδηγία το άρθρο 19β παράγραφος 1.

(60) Βλέπε αιτιολογική σκέψη 37 της προτεινόμενης οδηγίας.

(61) Βλέπε άρθρο 3 της προτεινόμενης οδηγίας με το οποίο τροποποιείται η οδηγία 2006/43/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 2006, για τους υποχρεωτικούς ελέγχους των ετήσιων και των ενοποιημένων λογαριασμών, για την τροποποίηση των οδηγιών 78/660/ΕΟΚ και 83/349/ΕΟΚ του Συμβουλίου και για την κατάργηση της οδηγίας 84/253/ΕΟΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 157 της 9.6.2006, σ. 87).