19. 1. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 15/5 
II 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Επανεξετασθείσα πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με ένα γενικό σύστημα αναγνώρισης των 
διπλωμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που πιστοποιούν επαγγελματική εκπαίδευση ελάχιστης διάρ­
κειας τριών ετών. (*) 
COM(88) 700 τελικό — SYN 41 
(Υποβληθείσα από την Επιτροπή, σύμφωνα με το άρθρο 149 παράγραφος 2 στοιχείο ό) της συν­
θήκης ΕΟΚ, στις 25 Νοεμβρίου 1988) 
(89/C 15/06) 
(') ΕΕ αριθ. C 217 της 28. 8. 1985, σ. 3. 
ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΘΕΙΣΑ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Τίτλος αμετάβλητος 
«Υπόψη αμετάβλητα» 
Πρώτη ώς έκτη αιτιολογική σκέψη αμετάβλητες 
Αιτιολογική σκέψη 6α (νέα) 
ότι πρέπει να προσδιοριστεί κυρίως η έννοια της νομοθε­
τικά κατοχυρωμένης επαγγελματικής δραστηριότητας, ώστε 
να ληφθούν υπόψη διάφορες εθνικές κοινωνιολογικές πραγ­
ματικότητες* 
ότι εμπίπτει στην ως άνω έννοια όχι μόνο η επαγγελματική 
δραστηριότητα, η πρόσβαση στην οποία εξαρτάται σε ένα 
κράτος μέλος από την κατοχή διπλώματος, αλλά και εκείνη 
στην οποία η πρόσβαση είναι ελεύθερη, όταν ασκείται υπό 
επαγγελματικό τίτλο που προσδίδεται σε όσους συγκεντρώ­
νουν ορισμένα προσόντα1 
ότι οι επαγγελματικές ενώσεις ή οργανώσεις οι οποίες απο­
νέμουν παρόμοιους τίτλους στα μέλη τους και οι οποίες 
είναι αναγνωρισμένες από τις δημόσιες αρχές, εν μπορούν 
να επικαλεστούν τον ιδιωτικό τους χαρακτήρα για να απο­
φύγουν την εφαρμογή του συστήματος σε αυτές. 
Οι αιτιολογικές σκέψεις επτά ώς δεκατρία παραμένουν αμετάβλητες 
Αριθ. C 15/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 19. 1. 89 
ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΘΕΙΣΑ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Άρ$ρο 1 
Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας νοείται: Άρΰ'ρο 1 
Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας νοείται: 
α) ως δίπλωμα, οποιοδήποτε δίπλωμα, πιστοποιητικό ή 
άλλος τίτλος ή οποιοδήποτε σύνολο τέτοιων διπλω­
μάτων, πιστοποιητικών ή άλλων τίτλων: α) ως δίπλωμα, οποιοδήποτε δίπλωμα, πιστοποιητικό ή 
άλλος τίτλος ή οποιοδήποτε σύνολο τέτοιων διπλωμάτων 
πιστοποιητικών ή άλλων τίτλων: 
έχει χορηγηθεί από αρμόδια αρχή κράτους μέλους, η 
οποία έχει οριστεί σύμφωνα με τις νομοθετικές, 
κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις του εν λόγω 
κράτους, έχει χορηγηθεί από αρμόδια αρχή κράτους μέλους, η 
οποία έχει οριστεί σύμφωνα με τις νομοθετικές, 
κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις του εν λόγω 
κράτους, 
από το οποίο προκύπτει ότι ο κάτοχος του παρακο­
λούθησε με επιτυχία κύκλο σπουδών μετά τη δευτε­
ροβάθμια εκπαίδευση, διάρκειας τουλάχιστον τριών 
ετών, ή ισοδύναμης διάρκειας με ελαστική παρακο­
λούθηση, σε πανεπιστήμιο η ανώτατο εκπαιδευτικό 
ίδρυμα ή άλλο ίδρυμα του αυτού εκπαιδετικού επι­
πέδου και, ενδεχομένως, ότι παρακολούθησε με επι­
τυχία την επαγγελματική εκπαίδευση που απαιτείται 
επιπλέον του κύκλου σπουδών μετά τη δευτερο­
βάθμια, και απ'ο το οποίο προκύπτει ότι ο κάτοχος του παρακο­
λούθησε με επιτυχία κύκλο σπουδών μετά τη δευτε­
ροβάθμια εκπαίδευση, διάρκειας τουλύχιστον τριών 
ετών, ή ισοδύναμης διάρκειας με ελαστική παρακο­
λούθηση, σε πανεπιστήμιο ή ανώτατο εκπαιδευτικό 
ίδρυμα ή άλλο ίδρυμα του αυτού εκπαιδευτικού επι­
πέδου και, ενδεχομένως, ότι παρακολούθησε με επι­
τυχία την επαγγελματική εκπαίδευση που απαιτείται 
επιπλέον του κύκλου σπουδών μετά τη δευτερο­
βάθμια, και 
από το οποίο προκύπτει ότι ο κάτοχος του διαθέτει 
τα απαιτούμενα επαγγελματικά προσόντα για να 
αναλάβει ή να ασκήσει επάγγελμα που είναι νομοθε­
τικά κατοχυρωμένο στο εν λόγω κράτος μέλος, — από το οποίο προκύπτει ότι ο κάτοχος του διαθέτει 
τα απαιτούμενα επαγγελματικά προσόντα για να 
αναλάβει ή να ασκήσει επάγγελμα που είναι νομοθε­
τικά κατοχυρωμένο στο εν λόγω κράτος μέλος, 
εφόσον η εκπαίδευση που πιστοποιείται από το εν λόγω 
δίπλωμα, πιστοποιητικό ή άλλο τίτλο έχει πραγματοποιηθεί 
κατά το μεγαλύτερο της μέρος στην Κοινότητα, ή εφόσον ο 
κάτοχος του διπλώματος έχει τριετή επαγγελματική πείρα 
που βεβαιούται από το κράτος μέλος το οποίο έχει αναγνω­
ρίσει ένα εξωκοινοτικό δίπλωμα, πιστοποιητικό ή άλλο 
τίτλο. εφόσον η εκπαίδευση που πιστοποιείται από το εν λόγω 
δίπλωμα, πιστοποιητικό ή άλλο τίτλο έχει πραγματοποιηθεί 
κατά το μεγαλύτερο της μέρος στην Κοινότητα, ή εφόσον ο 
κάτοχος του έχει τριετή επαγγελματική πείρα που βεβαι­
ούνται από το κράτος μέλος το οποίο έχει αναγνωρίσει ένα 
εξωκοινοτικό δίπλωμα, πιστοποιητικό ή άλλο τίτλο. 
Το υπόλοιπο του άρθρου 1 παραμένει αμετάβλητο 
Το άρθρο 2 παραμένει αμετάβλητο 
Το άρθρο 3 στοιχείο α) παραμένει αμετάβλητο 
Άρ#ρο 3 6) 
6) αν ο αιτών έχει εξασκήσει το επάγγελμα αυτό με πλήρη 
απαχόληση επί δύο έτη κατά τη διάρκεια των δέκα 
τελευταίων ετών σε άλλο κράτος μέλος που δεν κατοχυ­
ρώνει νομοθετικά αυτό το επάγγελμα, κατά την έννοια 
του άρθρου 1 στοιχείο γ) και του άρθρου 1 στοιχείο δ) 
εδάφιο πρώτο, και έχει αποκτήσει έναν ή περισσότερους 
τίτλους εκπαίδευσης που πληρούν του όρους του άρθρου 
1 στοιχείο α) πρώτη και δεύτερη περίπτωση και που προ­
ετοίμασαν τον αιτούντα για την εξάσκηση του εν λόγω 
επαγγέλματος. Άρΰρο 3 6) 
6) αν το αιτών έχει εξασκήσει το επάγγελμα αυτό με πλήρη 
απασχόληση επί δύο έτη κατά τη διάρκεια των δέκα 
τελευταίων ετών σε άλλο κράτος μέλος που δεν κατοχυ­
ρώνει νομοθετικά αυτό το επάγγελμα, κατά την έννοια 
του άρθρου 1 στοιχείο γ) και του άρθρου 1 στοιχείο δ) 
εδάφιο πρώτο και έχει αποκτήσει έναν ή περισσότερους 
τίτλους εκπαίδευσης: 
— που έχουν χορηγηθεί από αρμόδια αρχή κράτους 
μέλους ή οποία έχει οριστεί σύμφωνα με τις νομοθε­
τικές, κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις του εν 
λόγω κράτους, 
19. 1. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 15/7 
ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΘΕ1ΣΑ ΠΡΟΤΑΣΗ 
— από τους οποίους προκύπτει ότι ο κάτοχος τους παρα­
κολούθησε με επιτυχία κύκλο σπουδών μετά τη δευτε­
ροβάθμια εκπαίδευση, διάρκειας τουλάχιστον τριών 
ετών ή ισοδύναμης διάρκειας με ελαστική παρακολού­
θηση, σε πανεπιστήμιο ή ανώτατο εκπαιδευτικό 
ίδρυμα ή άλλο ίδρυμα του αυτού εκπαιδευτικού επι­
πέδου ενός κράτους μέλους και, ενδεχομένως, ότι 
παρακοκολούθησε με επιτυχία την επαγγελματική 
εκπαίδευση που απαιτείται επιπλέον του κύκλου 
σπουδών μετά τη δευτεροβάθμια, 
και που προετοίμασαν τον αιτούντα για την εξάσκηση 
του εν λόγω επαγγέλματος. 
Το υπόλοιπο του άρθρου παραμένει αμετάβλητο 
Το άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχεία α) και 6) πρώτο εδάφιο παραμένουν αμετάβλητα 
Άρΰρο 4 παράγραφος Ι στοιχείο 6) τελευταίο εδάφιο 
Εάν το κράτος μέλος υποδοχής κάνει χρήση αυτής της δυνα­
τότητας, οφείλει να παρέχει στον αιτούντα της επιλογή 
μεταξύ πρακτικής άσκησης προσαρμογής και δοκιμασίας 
επάρκειας. Στην περίπτωση επαγγελμάτων, η εξάσκηση των 
οποίων απαιτεί επακριβή γνώση του εθνικού δικαίου και ως 
προς τα οποία η παροχή συμβουλών ή και συνδρομής σε 
θέματα εθνικού δικαίου αποτελεί ουσιώδες και σταθερό 
στοιχείο της άσκησης των επαγγελματικών δραστηριοτήτων 
τους, το κράτος μέλος υποδοχής μπορεί, κατά παρέκκλιση 
από την αρχή αυτή, να επιβάλλει δοκιμασία επάρκειας ή την 
πρακτική άσκηση προσαρμογής. Εάν το κράτος μέλος υπο­
δοχής προτίθεται να θεσπίσει παρεκκλίσεις από την ευχέ­
ρεια επιλογής του αιτούντος και για άλλα επαγγέλματα, 
εφαρμόζεται η διαδικασία του άρθρου 10. Άρϋ'ρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο 6) τελευταίο εόάφιο 
Εάν το κράτος μέλος υποδοχής κάνει χρήση αυτής της δυνα­
τότητας, οφείλει να παρέχει στον αιτούντα την επιλογή 
μεταξύ πρακτικής άσκησης προσαρμογής και δοκιμασίας 
επάρκειας. Στην περίπτση νομικών επαγγελμάτων υπό στενή 
έννοια, η εξάσκηση των οποίων απαιτεί επακριβή γνώση του 
εθνικού δικαίου και ως προς τα οποία η παροχή συμβουλών 
ή και συνδρομής σε θέματα εθνικού δικαίου αποτελεί 
ουσιώδες και σταθερό στοιχείο της άσκησης των επαγγελ­
ματικών δραστηριοτήτων τους, το κράτος μέλος υποδοχής 
μπορεί κατά παρέκκλιση από την αρχή αυτή, να επιβάλλει 
δοκιμασία επάρκειας ή την πρακτική άσκηση προσαρμογής. 
Εάν το κράτος μέλος υποδοχής προτίθεται να θεσπίσει 
παρεκκλίσεις από την ευχέρεια επιλογής του αιτούντος και 
για άλλα επαγγέλματα, εφαρμόζεται η διαδικασία του 
άρθρου 10. 
Το άρθρο 4 παράγραφος 2 παραμένει αμετάβλητο 
Τα άρθρα 5 και 6 παραμένουν αμετάβλητα 
Το άρθρο 7 παράγραφοι 1, 2 και 3 πρώτο εδάφιο παραμένει αμετάβλητο 
Άρ'&ρο 7 παράγραφος 3 δεύτερο εδάφιο 
Όταν η ένωση ή η οργάνωση εξαρτά την ιδιότητα του 
μέλους από την ύπαρξη ορισμένων προσόντων, μπορεί να 
εφαρμόσει την απαίτηση αυτή σε υπηκόους άλλων κρατών 
μελών κάτοχους διπλώματος κατά την έννοια του άρθρου 1 
στοιχείο α) ή τίτλου εκπαίδευσης κατά την έννοια του 
άρθρου 3 στοιχείο 6) μόνον εφόσον τηρεί τις διτάξεις της 
παρούσας οδηγίας, και ιδίως των άρθρων 3 και 4. Σε τέτοιες 
περιπτώσεις, μόνον η ένωση ή η οργάνωση μπορεί να εξε­
τάζει το φάκελο τον αιτούντος ή να απαιτεί την ύπαρξη 
περαιτέρω προσόντων σύμφωνα με το άρΰρ 4. Παρέμβαση 
οποιασδήποτε άλλης αρχής αποκλείεται. Άρύ'ρο 7 παράγραφος 3 δεύτερο εδάφιο 
Όταν η ένωση ή οργάνωση εξαρτά την ιδιότητα του μέλους 
από την ύπαρξη ορισμένων προσόντων, μπορεί να εφαρ­
μόσει την απαίτηση αυτή σε υπηκόους άλλων κρατών μελών 
κάτοχους διπλώματος κατά την έννοια του άρθρου 1 στοι­
χείο α) ή τίτλου εκπαίδευσης κατά την έννοια του άρθρου 3 
στοιχείο 6) μόνον εφόσον τηρεί τις διατάξεις της παρούσας 
οδηγίας και ιδίως των άρθρων 3 και 4. 
Τα άρθρα 8 ώς 14 παραμένουν αμετάβλητα