[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 28.5.2010

COM(2010)262 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΟΣ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 122Α ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ 2006/48/ΕΚ

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΟΣ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 122Α ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ 2006/48/ΕΚ

1. Η τιτλοποίηση αποτελεί επιχειρηματικό μοντέλο, κατά το οποίο ο εκδότης[1] μεταφέρει δάνεια και άλλα στοιχεία ενεργητικού που ενέχουν πιστωτικό κίνδυνο σε επενδυτές, υπό μορφή τμημάτων τιτλοποίησης. Αυτά τα τμήματα τιτλοποίησης αντιπροσωπεύουν απαιτήσεις επί των τιτλοποιημένων στοιχείων ενεργητικού με διαφορετική εξοφλητική προτεραιότητα. Η εξοφλητική προτεραιότητα καθορίζει τη σειρά κατά την οποία οι απώλειες που σημειώνονται στο τιτλοποιημένο στοιχείο ενεργητικού επηρεάζουν τους επενδυτές σε οποιοδήποτε από τα διαφορετικά τμήματα τιτλοποίησης. Από το καλοκαίρι του 2007, έπειτα από την ανάδυση μεγάλων και αναπάντεχων απωλειών στις τιτλοποιήσεις των ενυπόθηκων δανείων, οι αγορές τιτλοποιήσεων έχουν αντιμετωπίσει ευρείες δυσχέρειες και τώρα ανακάμπτουν, αργά και μόνο εν μέρει. Επειδή αυτές οι δυσχέρειες έχουν επηρεάσει βαθιά το χρηματοπιστωτικό σύστημα και την ευρύτερη οικονομία, είναι ιδιαίτερα σημαντικό να αντιμετωπιστούν κανονιστικά οι βαθύτερες αιτίες των μεγάλων και αναπάντεχων απωλειών σε συγκεκριμένες τιτλοποιήσεις. Ως βασική αιτία είναι δυνατό να προσδιοριστεί η έλλειψη αποτελεσματικών πρακτικών αναδοχής δανείων εκ μέρους των εκδοτών, η οποία κατέστη δυνατή διότι επαγγελματίες επενδυτές[2] στα τμήματα τιτλοποίησης δεν επέδειξαν τη δέουσα επιμέλεια κατά τις επενδύσεις τους και, επομένως, δεν επέβαλαν αποτελεσματική πειθαρχία στους εκδότες.

2. Το άρθρο 122α[3] επιβάλλει απαιτήσεις στα πιστωτικά ιδρύματα που βρίσκονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση, προκειμένου να διασφαλίζεται ότι επενδύουν μόνο σε τιτλοποιήσεις για τις οποίες έχουν επιδείξει δέουσα επιμέλεια και εφόσον οι μεταβιβάζοντες έχουν κίνητρο να ενεργούν επιμελώς κατά την αναδοχή των δανείων προς τιτλοποίηση. Το άρθρο υποχρεώνει επίσης τα πιστωτικά ιδρύματα – εφόσον τα ίδια ενεργούν ως μεταβιβάζοντες – να μεριμνούν για τις σχετικές γνωστοποιήσεις που απαιτούνται για τη δέουσα επιμέλεια των επενδυτών. Το άρθρο υπέστη ουσιαστικές τροποποιήσεις κατά τη διάρκεια της νομοθετικής διαδικασίας και δεν πραγματοποιήθηκε εκτίμηση επιπτώσεων σχετικά με τις απαιτήσεις του στην τελική τους μορφή, δεδομένης επίσης της δύσκολης κατάστασης στην οποία βρίσκονταν οι αγορές τιτλοποιήσεων. Ειδικότερα, κατά τη διάρκεια της νομοθετικής διαδικασίας, εκφράστηκαν ανησυχίες σχετικά με την αποτελεσματικότητα ενός από τα στοιχεία του, της απαίτησης οι εκδότες τιτλοποιήσεων να διατηρούν άνοιγμα στην τιτλοποίηση («απαίτηση διατήρησης»), ούτως ώστε να έχουν κίνητρο να μεταβιβάζουν επιμελώς δάνεια. Αυτές οι ανησυχίες οδήγησαν στην προσθήκη της ακόλουθης διάταξης:

«Έως τις 31 Δεκεμβρίου 2009, η Επιτροπή καταρτίζει έκθεση σχετικά με τον αναμενόμενο αντίκτυπο του άρθρου 122α, και υποβάλλει την έκθεση αυτή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, μαζί με τυχόν ενδεικνυόμενες προτάσεις. Η Επιτροπή εκπονεί την έκθεσή της αφού ζητήσει τη γνώμη της Επιτροπής Ευρωπαϊκών Αρχών Τραπεζικής Εποπτείας. Η έκθεση εξετάζει ειδικότερα κατά πόσον η απαίτηση ελάχιστης διατήρησης κατά το άρθρο 122α παράγραφος 1 επιτυγχάνει το στόχο της καλύτερης ευθυγράμμισης συμφερόντων μεταξύ μεταβιβαζόντων ή ανάδοχων ιδρυμάτων και επενδυτών και ενισχύει τη χρηματοοικονομική σταθερότητα, και κατά πόσον, λαμβανομένων υπόψη των διεθνών εξελίξεων, θα ενδεικνυόταν η αύξηση του ελάχιστου επιπέδου διατήρησης.»[4]

3. Ως εκ τούτου, η παρούσα έκθεση παρέχει εκτίμηση υψηλού επιπέδου σχετικά με τον συνολικό αντίκτυπο του άρθρου 122α (Μέρος 1 της έκθεσης) και στη συνέχεια εξετάζει τα ερωτήματα σχετικά με την αποτελεσματικότητα της απαίτησης διατήρησης και την καταλληλότητα αύξησης του ελάχιστου επιπέδου της (Μέρος 2). Στο τμήμα 3 της έκθεσης εξάγονται συμπεράσματα. Η έκθεση έχει παράρτημα στο οποίο συζητούνται τεχνικές προτάσεις που υποβλήθηκαν από την Επιτροπή Ευρωπαϊκών Αρχών Τραπεζικής Εποπτείας (ΕΕΑΤΕ) για τη βελτίωση συγκεκριμένων πτυχών του κανόνα διατήρησης. Η Επιτροπή σημειώνει ότι απαιτείται να συνταχθεί η παρούσα έκθεση προτού να πρέπει να εφαρμοστεί στη νομοθεσία των κρατών μελών η σχετική απαίτηση της οδηγίας. Συνεπώς, η παρούσα έκθεση συζητά τον αναμενόμενο αντίκτυπο της απαίτησης και τα αναμενόμενα πλεονεκτήματα της αύξησης του ελάχιστου επιπέδου διατήρησης, αλλά δεν μπορεί να βασιστεί σε συγκεκριμένη εμπειρία όσον αφορά την εφαρμογή της εν λόγω απαίτησης.

Αναμενομενοσ συνολικοσ αντικτυποσ του αρθρου 122α

4. Ο αναμενόμενος αντίκτυπος του άρθρου 122α πρέπει να εκτιμηθεί σε σχέση με την κατάσταση στην οποία βρίσκονται αυτή τη στιγμή οι αγορές τιτλοποιήσεων. Πριν από την κρίση, η τιτλοποίηση θεωρήθηκε ευρέως ως σταθεροποιητής του χρηματοπιστωτικού συστήματος. Προοριζόταν να αποτελέσει βασικό τμήμα μιας αποτελεσματικότερης διαδικασίας κατανομής πιστώσεων, διαχέοντας τον πιστωτικό κίνδυνο σε μια ευρύτερη και πιο διαφοροποιημένη ομάδα επενδυτών, αντί για τη συγκέντρωσή του σε τραπεζικούς ισολογισμούς. Επομένως, το τραπεζικό και το χρηματοπιστωτικό σύστημα συνολικά θα ήταν πιο ανθεκτικό, θα αποφεύγονταν οι μαζικές χρεοκοπίες τραπεζών και θα ήταν ομαλότεροι οι πιστωτικοί κύκλοι. Ωστόσο, απεδείχθη ότι ο βαθμός διάχυσης του κινδύνου ήταν κατά πολύ κατώτερος του ιδανικού. Αντιθέτως, συχνά άλλες τράπεζες κατέληξαν να κατέχουν τους τίτλους, είτε άμεσα είτε έμμεσα, πολλές φορές χωρίς να κατανοούν σωστά τον κίνδυνο που ενείχε η διαφοροποίηση του χαρτοφυλακίου τους.

5. Η τιτλοποίηση προκάλεσε επίσης σοβαρά προβλήματα αντιπροσωπευόμενου/αντιπροσώπου, λόγω αναντίστοιχων κινήτρων μεταξύ εκδοτών και τελικών επενδυτών. Καθώς οι κίνδυνοι μετακυλίονταν σε όλη την αλυσίδα, εκείνοι που ήταν σε θέση να διατηρούν συνετά πρότυπα αναδοχής και παρακολούθησης δανείων εστίαζαν περισσότερο στη μεγιστοποίηση των αμοιβών. Ακόμη, πολλοί από τους επενδυτές που αποτελούσαν τον τελευταίο κρίκο της αλυσίδας δεν επέδειξαν καταλλήλως τη δέουσα επιμέλεια και βασίστηκαν υπέρ του δέοντος σε οργανισμούς αξιολόγησης πιστοληπτικής ικανότητας για τις οικείες αξιολογήσεις κινδύνου. Ένα μέρος αυτής της υπερβολικής εξάρτησης από τις αξιολογήσεις πιστοληπτικής ικανότητας προερχόταν από την αυξανόμενη περιπλοκότητα των προϊόντων και της διασφάλισης εσωτερικών αναλυτικών ικανοτήτων. Στο επίπεδο των οργανισμών αξιολόγησης, συχνά χρησιμοποιούνταν ελαττωματικές μεθοδολογίες και εισάγονταν ελαττωματικά δεδομένα για τον καθορισμό διαβαθμίσεων, ενώ και οι επενδυτές που βασίζονταν σε αυτές δεν είχαν πάντοτε επαρκείς αναλυτικές ικανότητες και επαρκή πληροφόρηση ώστε να αμφισβητούν τις αξιολογήσεις των οργανισμών και να αξιολογούν οι ίδιοι τις επενδύσεις.

6. Η συνολική ακαθάριστη έκδοση τίτλων αυξήθηκε, από σχεδόν μηδενική στις αρχές της δεκαετίας του 1990, για να κορυφωθεί σε σχεδόν 5 τρισεκατομμύρια δολάρια το 2006. Έκτοτε, οι όγκοι έχουν σημειώσει απότομη πτώση. Πράγματι, η εξασφαλισμένη με ενυπόθηκα δάνεια ιδιωτική (σε αντίθεση με τη χρηματοδοτούμενη από την κυβέρνηση) τιτλοποίηση στις ΗΠΑ κατέρρευσε σχεδόν ολοκληρωτικά. Αυτή η κατάρρευση αντισταθμίστηκε μερικώς από την αναδυόμενη ευρωπαϊκή έκδοση – η οποία ωστόσο αποτελείται σχεδόν αποκλειστικά από τίτλους που διατηρούνται από τους εκδότες για χρήση ως εξασφάλιση, προκειμένου οι τελευταίοι να έχουν πρόσβαση σε ταμειακές διευκολύνσεις από τις κεντρικές τράπεζες. Η έκδοση τιτλοποιήσεων μη εξασφαλισμένων από ακίνητα έχει παραμείνει αρκετά ανθεκτική, υποστηριζόμενη και πάλι από τις διευκολύνσεις εκ μέρους των κεντρικών τραπεζών. Από την άλλη πλευρά, μολονότι η απόδοση δανείων που αποτελούν το υποκείμενο μέσο των περισσότερων μη ενυπόθηκων τιτλοποιήσεων[5] αναμένεται να χειροτερεύσει, οι επαγγελματίες επενδυτές φαίνεται να έχουν ακόμη σχετική άνεση με τους εν λόγω τίτλους. Αυτό το επίπεδο άνεσης θα μπορούσε σε μεγάλο βαθμό να οφείλεται στην πεποίθηση ότι οι δομές και οι δυναμικές απόδοσης κατανοούνται καλύτερα, καθώς και στο γεγονός ότι οι εκδότες φαίνεται να έχουν ουσιαστικό διακύβευμα στην υπόθεση, δηλαδή διατηρούν ένα τμήμα του κινδύνου των ανοιγμάτων που τιτλοποιούν.

7. Σε αυτό το πλαίσιο, η Επιτροπή αναμένει ότι ο αντίκτυπος του άρθρου 122α στις τιτλοποιήσεις θα είναι θετικός. Το εν λόγω άρθρο θα βοηθήσει στην καλύτερη ευθυγράμμιση των κινήτρων των εκδοτών και των επενδυτών και, επομένως, στην εξυγίανση της τιτλοποίησης και στην εδραίωση της εμπιστοσύνης σε αυτή την πηγή χρηματοδότησης. Απώτερη συνέπεια θα μπορούσε να είναι η επιστροφή των τιτλοποιήσεων σε μεγαλύτερους όγκους και ως πηγή αναχρηματοδότησης της δανειοδότησης από τον χρηματοπιστωτικό τομέα στην πραγματική οικονομία, παράλληλα με την παρεμπόδιση, ωστόσο, των υπερβολών που έγιναν εμφανείς κατά τη διάρκεια της κρίσης[6]. Η προσέγγιση του άρθρου 122α αποτελείται από τρία σκέλη: Πρώτον, οι τραπεζικοί επενδυτές πρέπει να συμμορφώνονται (και οι εποπτικοί φορείς πρέπει να επανεξετάζουν τη συμμόρφωση) προς έναν κατάλογο μέτρων δέουσας επιμέλειας προς εφαρμογή. Αυτά τα απαιτούμενα μέτρα περιλαμβάνουν την πραγματοποίηση, από τον επενδυτή, ελέγχων με προσομοίωση ακραίων καταστάσεων για τους τίτλους που αγοράζει, με εξέταση του υποκείμενου χαρτοφυλακίου δανείων. Δεύτερον, οι τραπεζικοί μεταβιβάζοντες πρέπει να διασφαλίζουν ότι είναι διαθέσιμες στους επενδυτές οι απαραίτητες πληροφορίες για επαρκή δέουσα επιμέλεια. Τρίτον, οι εκδότες τιτλοποιήσεων πρέπει να διατηρούν οικονομικό συμφέρον τουλάχιστον ίσο με 5% στις «δικές τους» τιτλοποιήσεις. Και τα τρία σκέλη της προσέγγισης μαζί στοχεύουν στη διασφάλιση της ευθυγράμμισης των συμφερόντων μεταξύ επενδυτών και μεταβιβαζόντων, εξασφαλίζοντας ότι:

8. οι επενδυτές δεν επενδύουν τυφλά σε κάτι το οποίο δεν κατανοούν πραγματικά·

9. οι επενδυτές είναι ικανοί να επιβάλουν πειθαρχία στους εκδότες· και

10. οι μεταβιβάζοντες διατηρούν επίσης και τα δικά τους χρήματα σε κίνδυνο και δεν έχουν κίνητρο να τιτλοποιούν επισφαλή δάνεια.

11. Παράλληλα με τα οφέλη που θα επιφέρει όσον αφορά την εναρμόνιση των κινήτρων και, αποφεύγοντας, κατ’ αυτόν τον τρόπο, την υπερβολική ανάληψη κινδύνου, το άρθρο 122α θα συνεπάγεται επίσης ορισμένα επιπλέον έξοδα για τις τιτλοποιήσεις. Αυτά τα έξοδα είναι αποτέλεσμα της υποχρέωσης των εκδοτών να πραγματοποιούν γνωστοποιήσεις, της υποχρέωσης των επενδυτών να δαπανούν πόρους για τη δέουσα επιμέλεια και, τέλος, της υποχρέωσης των εκδοτών να χρηματοδοτούν ανοίγματα στις δικές τους τιτλοποιήσεις. Η Επιτροπή αναμένει πως αυτά τα πρόσθετα έξοδα θα είναι τα υψηλότερα για επιχειρηματικά μοντέλα στα οποία οι πρακτικές που αφορούν τη γνωστοποίηση, τη δέουσα επιμέλεια και τη διατήρηση κινδύνου ήταν ανεπαρκείς πριν από την κρίση. Ωστόσο, κανένα από αυτά τα πρόσθετα έξοδα δεν είναι δυνατό να θεωρηθεί ίσο προς τις απώλειες της κοινωνικής ευημερίας. Μέρος τους είναι μάλλον έξοδα με τα οποία επιβαρύνεται ένας οικονομικός παράγοντας και τα οποία διαφορετικά θα έπρεπε να επωμιστεί κάποιος άλλος οικονομικός παράγοντας. Ειδικότερα, επενδύοντας στις δικές του τιτλοποιήσεις, ο εκδότης απλώς επιβαρύνεται με έξοδα που αφορούν την αναχρηματοδότηση και πιστωτικές ζημίες που ενδεχομένως προκύπτουν, με τα οποία διαφορετικά θα επιβαρύνονταν οι επενδυτές σε τιτλοποιήσεις. Κατά συνέπεια, η διατήρηση από τον εκδότη συνεπάγεται πραγματικά έξοδα μόνο εάν ο εκδότης έχει ιδιαίτερα υψηλά έξοδα χρηματοδότησης για τη διατήρηση από τον ίδιο ορισμένων κινδύνων της τιτλοποίησης, όπως ενδέχεται να συμβαίνει για ορισμένους μη τραπεζικούς εκδότες τιτλοποιήσεων. Σε αυτές τις περιστάσεις, ενδέχεται να εμφανιστεί μειωμένος ανταγωνισμός μεταξύ δανειστών, που πιθανώς να συνεπάγεται πραγματικό κόστος διατήρησης κινδύνου.

12. Ειδικότερα, η γνωστοποίηση και η δέουσα επιμέλεια συνεπάγονται πραγματικά έξοδα συναλλαγής για το επιχειρηματικό μοντέλο της τιτλοποίησης. Ενώ, στη συνήθη τραπεζική δραστηριότητα, η τράπεζα αξιολογεί τα δάνεια και λαμβάνει αποφάσεις δανειοδότησης, διατηρώντας το δάνειο στο χαρτοφυλάκιό της έως τη λήξη του, το μοντέλο της τιτλοποίησης περιλαμβάνει τουλάχιστον τον επενδυτή ως άλλη πλευρά που πρέπει να πραγματοποιεί πρόσθετο έλεγχο, βάσει γνωστοποιήσεων που παρέχονται από τον εκδότη. Αυτά τα έξοδα είναι αναπόφευκτα εάν το μοντέλο της τιτλοποίησης πρόκειται να λειτουργεί με υγιή τρόπο και η οδηγία, με την επιβολή ελάχιστου προτύπου για τη γνωστοποίηση και τη δέουσα επιμέλεια, απλώς αυξάνει το κόστος τιτλοποίησης σε περιστάσεις κατά τις οποίες η δραστηριότητα διαφορετικά δεν θα διεξαγόταν με τη δέουσα αυστηρότητα. Για το λόγο αυτό, τα πρόσθετα έξοδα συναλλαγών που επιβαρύνουν τους εκδότες και τους επενδυτές, καθώς και εκείνα που προκύπτουν από τη δημόσια εποπτεία της συμμόρφωσης προς τις απαιτήσεις, αντισταθμίζονται από το κοινωνικό όφελος της μεγαλύτερης ανθεκτικότητας του επιχειρηματικού μοντέλου της τιτλοποίησης.

Αποτελεσματικοτητα του ελαχιστου επιπεδου διατηρησησ

13. Η Επιτροπή θεωρεί, σύμφωνα με τη γνωμοδότηση που έλαβε από την ΕΕΑΤΕ, ότι δεν υφίσταται ενιαίο επίπεδο ή ενιαία μορφή[7] διατήρησης που να είναι βέλτιστη σε όλες τις τιτλοποιήσεις. Επειδή ο στόχος της διατήρησης από τον εκδότη είναι η εναρμόνιση του συμφέροντός του με εκείνο του επενδυτή, ο καθοριστικός παράγοντας του βέλτιστου επιπέδου διατήρησης είναι η ενδεχόμενη αναντιστοιχία κινήτρων που υπάρχουν σε μία δεδομένη τιτλοποίηση. Η ενδεχόμενη αναντιστοιχία θα πρέπει να εξετάζεται αναφορικά με τις ευκαιρίες που έχει ο εκδότης να επιλέξει στοιχεία ενεργητικού, να τα συνδυάσει σε μία τιτλοποίηση και να διαρθρώσει τη συναλλαγή με τρόπο που να βελτιώνει τα δικά του κέρδη εις βάρος των επενδυτών. Το αποφασιστικό ερώτημα σχετίζεται με το βαθμό στον οποίο είναι ικανός ο επενδυτής να κατανοήσει το προφίλ κινδύνου και απόδοσης της τιτλοποίησης. Σε μία ακραία περίπτωση, εάν οι δυνητικοί επενδυτές δεν είχαν καμία πληροφόρηση και δεν κατανοούσαν καθόλου τον κίνδυνο και τις αποδόσεις του τίτλου, η βέλτιστη λύση θα ήταν να διατηρήσει ο ίδιος ο δυνητικός εκδότης όλους τους κινδύνους και τις αποδόσεις των στοιχείων ενεργητικού, δηλαδή να μην τιτλοποιήσει τα στοιχεία ενεργητικού εξαρχής. Ειδάλλως, ο εκδότης θα μπορούσε να έχει ισχυρό κίνητρο για να εξαπατήσει τους απληροφόρητους επενδυτές σχετικά με τον πραγματικό κίνδυνο.

14. Εάν, σε μία άλλη ακραία περίπτωση, ο εκδότης δεν είχε πλεονέκτημα πληροφόρησης σε σχέση με τον επενδυτή, όσον αφορά τους κινδύνους κάθε μεμονωμένου υποκείμενου στοιχείου ενεργητικού, θα ήταν αδύνατη η αναντιστοιχίασυμφερόντων και η διατήρηση κινδύνου δεν θα ήταν απαραίτητη. Προφανώς, καμία από τις δύο ακραίες περιπτώσεις δεν είναι ρεαλιστική, όσον αφορά τις τιτλοποιήσεις στην πραγματική ζωή. Είναι όμως βέβαιο ότι ο εκδότης θα έχει σχεδόν πάντοτε συγκριτικό πλεονέκτημα σε σχέση με τον επενδυτή, όταν πρόκειται για πρόσβαση σε πληροφορίες και για ικανότητα αξιολόγησης των πληροφοριών. Ο εκδότης θα έχει συχνά μεταβιβάσει ο ίδιος τα δάνεια και πιθανώς θα έχει πολυετή εμπειρία στον σχετικό κλάδο της αγοράς, ενώ κάποιος επενδυτής μόνο περιστασιακά ενδέχεται να αγοράσει τιτλοποίηση των αντίστοιχων δανείων προκειμένου να τη συμπεριλάβει σε ένα διαφοροποιημένο χαρτοφυλάκιο.

15. Για να αντισταθμιστεί το διαρθρωτικό συγκριτικό μειονέκτημα του επενδυτή, όσον αφορά την πρόσβαση σε πληροφορίες και την ικανότητα αξιολόγησής τους, η διατήρηση θα είναι σημαντική για την εναρμόνιση συμφερόντων. Ωστόσο, η ορθή ποσότητα και μορφή διατήρησης εξαρτάται από τη σημασία του μειονεκτήματος. Διαφορετικές τιτλοποιήσεις προκαλούν διαφορετικές ασυμμετρίες πληροφόρησης, για παράδειγμα, ανάλογα με τα είδη των υποκείμενων στοιχείων ενεργητικού, τα οποία ποικίλλουν, από δάνεια σε επιχειρήσεις που δημοσιεύουν πλήρεις χρηματοοικονομικές πληροφορίες, στο ένα άκρο του φάσματος, έως δάνεια λιανικής ή περίπλοκα δάνεια χρηματοδότησης διαρθρωμένου έργου με λίγη πληροφόρηση διαθέσιμη στο κοινό, στο άλλο άκρο. Επομένως, διαφορετικές τιτλοποιήσεις ενδέχεται να απαιτούν διαφορετικά μέτρα διατήρησης, προκειμένου να επιτευχθεί εναρμόνιση συμφερόντων για να αντισταθμίζονται οι ασυμμετρίες πληροφόρησης. Η βέλτιστη ποσότητα και μορφή διατήρησης σε κάθε ειδική περίπτωση θα εξαρτάται από μια σειρά παραγόντων που είναι δύσκολο να μετρηθούν ή ποιοτικών παραγόντων, ούτως ώστε να μην είναι εφικτός ο καθορισμός μαθηματικού τύπου προσέγγισης για τον καθορισμό του βέλτιστου επιπέδου διατήρησης στην οδηγία.

16. Ως εκ τούτου, η οδηγία επιβάλλει μόνο ένα μετριοπαθές ελάχιστο επίπεδο διατήρησης και απαιτεί από τους επενδυτές να αξιολογούν ρητά την πολιτική διατήρησης που υιοθετεί ο εκδότης. Αυτό σημαίνει, με τη σειρά του, ότι οι επενδυτές θα πρέπει να αποφεύγουν την αγορά τιτλοποιήσεων όταν το επίπεδο διατήρησης είναι ανεπαρκές, λαμβανομένης υπόψη της διαύγειας των υποκείμενων κινδύνων, ακόμη και αν τηρεί το απαιτούμενο ελάχιστο του 5%. Κατά συνέπεια, τα πραγματικά επίπεδα διατήρησης ενδέχεται να είναι υψηλότερα από το απαιτούμενο ελάχιστο.

17. Η πεποίθηση ότι τα επίπεδα διατήρησης θα πρέπει να διαφέρουν από τιτλοποίηση σε τιτλοποίηση συνάδει με το ευρύ φάσμα επιπέδων διατήρησης που ισχύουν στις πραγματικές τιτλοποιήσεις και ποικίλλουν από σχεδόν μηδενικά έως 100%. Σε αυτήν την περίπτωση τα υποκείμενα στοιχεία ενεργητικού ενδέχεται να είναι πλήρως εγγυημένα από τον εκδότη. Λεπτομερή στοιχεία σχετικά με τα επίπεδα διατήρησης, διαφοροποιημένα ανάλογα με το είδος συναλλαγής και την προέλευση, περιέχονται στην έκθεση της ΕΕΑΤΕ. Όσον αφορά τον αντίκτυπο της απαίτησης διατήρησης, αξίζει να σημειωθεί ότι δεν επιβάλλει πρόσθετους περιορισμούς στις τιτλοποιήσεις όταν τα επίπεδα διατήρησης είναι ήδη πάνω από 5%, ανεξάρτητα από την εν λόγω απαίτηση. Ωστόσο, από πλευράς πολιτικής, είναι σημαντικό να αναγνωριστεί ότι υπάρχουν στοιχεία που συναινούν στο ότι, στο πλαίσιο του πνεύματος ευφορίας πριν την κρίση, σημειώθηκε πράγματι πτώση των επιπέδων διατήρησης για ορισμένα είδη τιτλοποιήσεων, σε επίπεδα τόσο χαμηλά ώστε να καθίστανται μη βιώσιμα, λαμβανομένου υπόψη του διαρθρωτικού μειονεκτήματος πληροφόρησης των επενδυτών[8]. Ως εκ τούτου, η επιβολή κανονιστικού ελάχιστου επιπέδου διατήρησης φαίνεται πολύ ενδιαφέρουσα ως κανονιστικός προστατευτικός μηχανισμός για τη βελτίωση της ανθεκτικότητας της αγοράς σε περιόδους που συσσωρεύονται υπερβολικές διογκώσεις. Ωστόσο, το εν λόγω κανονιστικό προστατευτικό μέσο δεν θα πρέπει να ορισθεί πολύ υψηλά. Για τιτλοποιήσεις με σχετική διαφάνεια, όταν το μειονέκτημα πληροφόρησης των επενδυτών είναι μικρό, το μετριοπαθές ελάχιστο του 5% ενδέχεται να αποτελεί πραγματικά το επίπεδο επάρκειας. Σε εκείνες τις περιπτώσεις, τυχόν απαίτηση υψηλότερης ελάχιστης διατήρησης θα συνιστούσε μη αναγκαίο κανονιστικό περιορισμό για τους συμμετέχοντες της αγοράς. Τυχόν περιττά υψηλή απαίτηση ελάχιστης διατήρησης ενδέχεται να συνδέεται με πραγματικά έξοδα, εάν διαφορετικοί δυνητικοί εκδότες τιτλοποιήσεων αντιμετωπίζουν σημαντικά διαφορετικό κόστος χρηματοδότησης. Σε αυτήν την περίπτωση, τυχόν υψηλότερη απαίτηση διατήρησης απ’ ό,τι είναι αναγκαίο θα μπορούσε ενδεχομένως να σημαίνει πως ορισμένοι μη τραπεζικοί εκδότες θα θεωρούσαν ότι οι τιτλοποιήσεις δεν αποτελούν πλέον ελκυστικό επιχειρηματικό μοντέλο, δηλαδή θα εξέρχονταν από την αγορά και, επομένως, ο ανταγωνισμός μεταξύ δανειστών θα μειωνόταν.

Συμπερασματα

18. Όσον αφορά τον συνολικό αντίκτυπο, η Επιτροπή αναμένει ότι το άρθρο 122α θα βοηθήσει στην καλύτερη εναρμόνιση των κινήτρων των εκδοτών και των επενδυτών. Συνεπώς, θα εξυγιάνει την τιτλοποίηση και θα εδραιώσει την εμπιστοσύνη σε αυτήν την πηγή χρηματοδότησης. Απώτερη συνέπεια θα είναι η επιστροφή των τιτλοποιήσεων σε μεγαλύτερους όγκους, ως πηγή αναχρηματοδότησης της δανειοδότησης από τον χρηματοπιστωτικό τομέα στην πραγματική οικονομία, παράλληλα με την παρεμπόδιση, ωστόσο, των υπερβολών που έγιναν εμφανείς κατά τη διάρκεια της κρίσης. Όσον αφορά το συγκεκριμένο ερώτημα για την αποτελεσματικότητα του επιλεγμένου ελάχιστου επιπέδου διατήρησης, η Επιτροπή συμπεραίνει ότι θα πρέπει να διατηρηθεί το ισχύον μετριοπαθές ελάχιστο επίπεδο διατήρησης του 5%, αναγνωρίζοντας ότι οι επενδυτές θα πρέπει να απαιτούν υψηλότερα επίπεδα διατήρησης, ανάλογα με την εκάστοτε τιτλοποίηση.

19. Επομένως, ο συνολικός σχεδιασμός του άρθρου 122α αναμένεται να εκπληρώσει το στόχο του. Ολοκληρώνοντας την παρούσα έκθεση, η Επιτροπή παραπέμπει σε μια σειρά τεχνικών θεμάτων που τέθηκαν από την ΕΕΑΤΕ και αναλύονται εν συντομία στο παράρτημα της παρούσας έκθεσης. Σε αυτό το πλαίσιο, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν υφίσταται άμεση ανάγκη πρότασης νομοθετικών αλλαγών στο άρθρο 122α. Ωστόσο, η Επιτροπή θα παρακολουθεί στενά τις διεθνείς εξελίξεις σε αυτόν τον τομέα, αναγνωρίζοντας ότι και σε περιοχές δικαιοδοσίας εκτός της ΕΕ εκδηλώνεται, επίσης, ενδιαφέρον για την εισαγωγή απαιτήσεων παρόμοιων με το άρθρο 122α, συμπεριλαμβανομένων απαιτήσεων διατήρησης. Καθώς οι εν λόγω εξελίξεις θα συγκεκριμενοποιούνται περαιτέρω, η Επιτροπή θα διασφαλίσει ότι και το άρθρο 122α θα αξιολογηθεί λαμβάνοντας υπόψη ενδεχομένως διαφορετικές λύσεις από άλλες περιοχές δικαιοδοσίας.

Παράρτημα – τεχνικά θέματα που επισημάνθηκαν από την ΕΕΑΤΕ

Α) Μεθοδοι διατηρησησ

20. Η ΕΕΑΤΕ συνιστά την τροποποίηση των μεθόδων διατήρησης, έτσι ώστε να επιτρέπεται η διατήρηση μεριδίου του κινδύνου καθενός από τα τιτλοποιημένα ανοίγματα, αντί για τη διατήρηση ανοιγμάτων στα τμήματα της τιτλοποίησης που πωλούνται στους επενδυτές. Αυτό είναι ήδη δυνατό, σύμφωνα με το άρθρο 122α παράγραφος 1 στοιχείο β), ωστόσο, μόνο για την ειδική περίπτωση «ανακυκλούμενων τιτλοποιήσεων». Θα ήταν χρήσιμο να αξιολογηθεί τυχόν αλλαγή του εν λόγω άρθρου, προκειμένου να καταστεί δυνατή η ευρύτερη χρήση αυτής της μεθόδου διατήρησης, στο πλαίσιο της προετοιμασίας μελλοντικής τροποποιητικής οδηγίας.

Β) Εξαιρεσεις

21. Μία σειρά εξαιρέσεων από την εφαρμογή της απαίτησης διατήρησης του άρθρου 122α απαριθμούνται στην παράγραφο 2 του ίδιου άρθρου. Ειδικότερα, η τιτλοποίηση εξαιρείται εφόσον τα τιτλοποιημένα ανοίγματα είναι απαιτήσεις ή ενδεχόμενες απαιτήσεις έναντι i) κεντρικών κυβερνήσεων ή κεντρικών τραπεζών, περιφερειακών κυβερνήσεων, τοπικών αρχών και οντοτήτων του δημόσιου τομέα των κρατών μελών, ii) ιδρυμάτων στα οποία βάσει των άρθρων 78 ως 83 εφαρμόζεται συντελεστής στάθμισης κινδύνου ίσος ή μικρότερος του 50%, ή iii) πολυμερών τραπεζών ανάπτυξης συγκρίσιμου πιστωτικού κινδύνου με τις κεντρικές τράπεζες.

22. Παρομοίως, η οδηγία προβλέπει ότι η απαίτηση διατήρησης δεν εφαρμόζεται: i) στις συναλλαγές που βασίζονται σε σαφή, διαφανή και ευπρόσιτο δείκτη, όταν οι υποκείμενες οντότητες αναφοράς είναι πανομοιότυπες με εκείνες που συνιστούν έναν δείκτη οντοτήτων που αποτελεί αντικείμενο ευρείας διαπραγμάτευσης, ή πρόκειται για άλλους εμπορεύσιμους τίτλους εκτός των θέσεων τιτλοποίησης, και ii) στα κοινοπρακτικά δάνεια, στις αγορασθείσες εισπρακτέες απαιτήσεις ή στις συμβάσεις ανταλλαγής κινδύνου αθέτησης, όταν τα μέσα αυτά δεν χρησιμοποιούνται για τη διάρθρωση ή/και την κάλυψη τιτλοποίησης που υπάγεται στην απαίτηση διατήρησης.

23. Το σκεπτικό αυτών των εξαιρέσεων είναι ότι οι τιτλοποιήσεις με τα παραπάνω αριθμούμενα υποκείμενα ανοίγματα αποτελούν μικρής σημασίας ζήτημα όσον αφορά μη εναρμονισμένο κίνητρο, επειδή είτε α) τα τιτλοποιημένα στοιχεία ενεργητικού είναι ιδιαιτέρως χαμηλού κινδύνου, ή β) ο εκδότης έχει μικρό βαθμό ελευθερίας σύνθεσης της τιτλοποίησης με τρόπο που δημιουργεί μειονέκτημα για τους επενδυτές, καθώς η σύνθεση της τιτλοποίησης καθορίζεται από τη σύνθεση δείκτη. Στην πράξη, η αναφορά στα κοινοπρακτικά δάνεια, στις αγορασθείσες εισπρακτέες απαιτήσεις και στις συμβάσεις ανταλλαγής κινδύνου αθέτησης δεν συνιστά εξαίρεση, αλλά περισσότερο διευκρινίζει ότι αυτά τα είδη μέσων αυτά καθαυτά δεν συνιστούν τιτλοποιήσεις – εκτός εάν πραγματικά χρησιμοποιούνται για τη διάρθρωση τιτλοποίησης – και επομένως δεν υπάγονται στην απαίτηση διατήρησης.

24. Η ΕΕΑΤΕ υποστηρίζει ότι οι εν λόγω εξαιρέσεις δεν συνιστούν δυνατότητα παράκαμψης της απαίτησης διατήρησης σε καταστάσεις όπου θα έπρεπε να εφαρμόζεται, αλλά στη συνέχεια υποστηρίζει ότι η εξαίρεση που αναφέρεται σε ιδρύματα στα οποία εφαρμόζεται συντελεστής στάθμισης κινδύνου ίσος ή μικρότερος του 50% είναι δυνατό να θεωρηθεί προβληματική. Η ΕΕΑΤΕ θεωρεί ότι, σύμφωνα με τα άρθρα 78 έως 83 της οδηγίας για τις κεφαλαιακές απαιτήσεις (ΟΚΑ), συντελεστές στάθμισης κινδύνου ίσοι ή μικρότεροι του 50% εφαρμόζονται σε ανοίγματα πιστωτικού κινδύνου από οντότητες που αξιολογούνται θετικά από οργανισμούς αξιολόγησης και σημειώνει ότι, όπως είχε καταστεί σαφές από την τρέχουσα κρίση, αυτή η αξιολόγηση πιστοληπτικής ικανότητας δεν αποτελούσε σε καμιά περίπτωση εγγύηση για την ικανότητα της οντότητας να εξοφλήσει τις πιστωτικές της υποχρεώσεις. Παρομοίως, η ΕΕΑΤΕ υποστηρίζει ότι οι εξαιρέσεις που σχετίζονται με περιφερειακές κυβερνήσεις και πολυμερείς τράπεζες ανάπτυξης θα πρέπει να περιορίζονται σε εκείνα τα ανοίγματα που αντιμετωπίζονται ως ανοίγματα σε κεντρικές κυβερνήσεις και κεντρικές τράπεζες, εξαιτίας του χαμηλού οικείου κινδύνου αθέτησης υποχρέωσης. Η Επιτροπή συμφωνεί με την άποψη ότι τα ανοίγματα που συγκαταλέγονται στην εξαίρεση δεν είναι ισοδύναμα από πλευράς προφίλ κινδύνου, μολονότι, όσον αφορά τις παρατηρούμενες τάσεις, η Επιτροπή θεωρεί ότι όλα τα απαριθμούμενα ανοίγματα είναι δυνατό να θεωρηθούν ως σχετικά χαμηλού πιστωτικού κινδύνου. Το ποιος είναι ο αποδεκτός βαθμός κινδύνου για αυτήν την εξαίρεση είναι ερώτημα κρίσης και η ΕΕΑΤΕ δεν εμβάθυνε σε αυτό. Ακόμη, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι ανησυχίες σχετικά με τις αξιολογήσεις, από τους οργανισμούς αξιολόγησης, ως μέσου μέτρησης κινδύνου είναι καταρχήν βάσιμες, αλλά δεν υπάρχει εναλλακτικό μέσο μέτρησης κινδύνου εκτός από τις αξιολογήσεις των ίδιων των πιστωτικών ιδρυμάτων, οι οποίες θα μπορούσαν να αναφέρονται στη νομοθεσία. Συνολικά, η Επιτροπή θεωρεί ότι η υπάρχουσα εξαίρεση θα πρέπει να διατηρηθεί, λόγω έλλειψης σαφών ενδείξεων ότι και ο βαθμός κινδύνου των εκάστοτε ανοιγμάτων και οι αξιολογήσεις από τους οργανισμούς διαβάθμισης είναι ανεπαρκείς ως μέσο κατά προσέγγιση μέτρησης της επικινδυνότητας των εν λόγω ανοιγμάτων.

25. Επιπλέον, η ΕΕΑΤΕ θεωρεί ότι θα πρέπει να ενσωματωθεί μία πρόσθετη εξαίρεση στο άρθρο 122α, προκειμένου να μην εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 122α οι τιτλοποιήσεις βάσει των οικείων υποχρεώσεων ενός ιδρύματος, συμπεριλαμβανομένων των καλυμμένων ομολόγων, των οποίων η υποκείμενη εξασφάλιση εμφανίζεται στον ισολογισμό του ιδρύματος εκδότη. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η τιτλοποίηση των οικείων υποχρεώσεων μίας τράπεζας, ιδίως των απαιτήσεων καλυμμένων ομολόγων, τυπικά υπάγεται στην ισχύουσα εξαίρεση για ανοίγματα σε ιδρύματα, εκτός εάν η εν λόγω τράπεζα αξιολογείται εξωτερικά και είναι ιδιαίτερα χαμηλής πιστοληπτικής ποιότητας[9]. Επομένως, η Επιτροπή δεν προτίθεται να προτείνει αυτήν την πρόσθετη εξαίρεση, επειδή θα πρέπει να διατηρηθεί η υπάρχουσα εξαίρεση.

Γ) Περαιτερω διαταξεις και διασφαλισεισ

26. Στην πρόσκληση για υποβολή συμβουλών, η Επιτροπή είχε ρωτήσει την ΕΕΑΤΕ εάν θα έπρεπε να προστεθούν επιπλέον διατάξεις και διασφαλίσεις στη διατύπωση του άρθρου 122α, προκειμένου να αντιμετωπιστεί η δυνατότητα των εκδοτών να παρακάμπτουν την απαίτηση διατήρησης. Μία ανησυχία, την οποία υπογράμμισε η Επιτροπή σε αυτό το πλαίσιο, σχετίζεται με την ικανότητα διάρθρωσης συναλλαγών με τρόπους που αποφεύγουν την εφαρμογή της απαίτησης διατήρησης, ιδίως μέσω οποιασδήποτε διάρθρωσης προμήθειας ή περιθωρίου. Η ΕΕΑΤΕ υποστηρίζει, σε αυτό το πλαίσιο, ότι δεν θα ήταν δυνατό να ληφθούν υπόψη όλοι οι παράγοντες που θα μπορούσαν να υπονομεύσουν την αποτελεσματικότητα της απαίτησης διατήρησης. Επομένως, κατά τη γνώμη της ΕΕΑΤΕ, αυτές οι ανησυχίες θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με την απαίτηση γνωστοποίησης των διαρθρώσεων προμήθειας και αμοιβής, ώστε να δίνεται στους επενδυτές η δυνατότητα να εξετάζουν τον αντίκτυπο στα συμφέροντα του μεταβιβάζοντος.

27. Η Επιτροπή συμφωνεί με την ΕΕΑΤΕ ότι είναι δύσκολο να αποκλειστεί νομοθετικά κάθε προσπάθεια από τον εκδότη για μείωση της αποτελεσματικότητας του ελάχιστου επιπέδου διατήρησης 5%. Όπως αναλύεται παραπάνω στην παρούσα έκθεση, βασικό ρόλο παίζει η δέουσα επιμέλεια από τους επενδυτές, καλύπτοντας επίσης την πολιτική διατήρησης που υιοθετείται στη μεμονωμένη τιτλοποίηση. Αποτελεί ευθύνη των πιστωτικών ιδρυμάτων που επενδύουν να επιδεικνύουν τη δέουσα επιμέλεια που απαιτείται από το άρθρο 122α παράγραφος 4 στοιχεία α) και β), όσον αφορά τόσο το μηχανισμό διατήρησης όσο και το ευρύτερο προφίλ κινδύνου της συναλλαγής, το οποίο περιλαμβάνει και τους κινδύνους που δημιουργούνται από ασυνήθιστες διαρθρώσεις προμήθειας· οι ελεγκτικές αρχές έχουν, με τη σειρά τους, ευθύνη να διασφαλίζουν ότι αυτό γίνεται αποτελεσματικά. Η Επιτροπή θεωρεί ότι οι απαιτήσεις του άρθρου 122α για δέουσα επιμέλεια μπορούν να αποτελέσουν επαρκή βάση για να διασφαλίζεται ότι οι επενδυτές ενεργούν με σύνεση εν προκειμένω και οι ελεγκτικές αρχές θα μπορούσαν να επεξεργαστούν περαιτέρω κατευθυντήριες γραμμές για αυτόν το σκοπό.

28. Σε ένα διαφορετικό πλαίσιο, η ΕΕΑΤΕ σημειώνει ότι το άρθρο 122α δεν προσδιορίζει τον ακριβή μηχανισμό για τις απαιτήσεις γνωστοποίησης και, ειδικότερα, ότι η παρούσα διατύπωση απαιτεί από τους μεταβιβάζοντες μόνο να «γνωστοποιούν ρητώς» ότι πληρούν την απαίτηση διατήρησης. Η ΕΕΑΤΕ ανησυχεί ότι αυτή η απαίτηση θα μπορούσε να είναι ανοικτή σε ευρεία ερμηνεία. Επομένως, η ΕΕΑΤΕ συνιστά στην Επιτροπή να εξετάσει κατά πόσον η διατύπωση είναι αρκετά ισχυρή, ώστε να επιτύχει τους στόχους της, λαμβάνοντας υπόψη ιδίως ότι η εν λόγω απαίτηση πρέπει να πληρούται σε σταθερή βάση. Η Επιτροπή συμφωνεί ότι η συμβιβαστική διατύπωση που επιλέχθηκε κατά τη νομοθετική διαδικασία δεν επιβάλλει άμεσα την απαίτηση στον εκδότη της τιτλοποίησης, αλλά μόνο έμμεσα, μέσω του επενδυτή. Σε αυτό το πλαίσιο, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι επιλέχθηκε συνειδητά η απαίτηση να διασφαλίζουν οι επενδυτές ότι οι εκδότες διατηρούν το άνοιγμα, επειδή οι εκδότες τιτλοποιήσεων που καταλήγουν σε ευρωπαϊκά επενδυτικά χαρτοφυλάκια ενδέχεται να υπόκεινται ή να μην υπόκεινται οι ίδιοι στην ευρωπαϊκή νομοθεσία. Εν όψει αυτού του προβλήματος, έπρεπε να επιτευχθεί ισορροπία ώστε να βρεθεί κάποια διατύπωση που να είναι επίσης αποτελεσματική για τιτλοποιήσεις που δημιουργούνται εκτός της ΕΕ και συγχρόνως να μην επιβάλλει υπερβολικό βάρος στον Ευρωπαίο επενδυτή. Ειδικότερα, η απαίτηση πάλι πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο της πρόσθετης απαίτησης έναντι του επενδυτή για ανάλυση της πραγματικής δέσμευσης του μεταβιβάζοντος. Η Επιτροπή συμφωνεί, ωστόσο, ότι το ερώτημα σχετικά με την ανάγκη σαφέστερων απαιτήσεων έναντι του εκδότη αξίζει να τύχει περαιτέρω εξέτασης και θεωρεί ότι το εν λόγω ερώτημα θα μπορούσε να απαντηθεί από τις τρέχουσες διεθνείς εξελίξεις, οι οποίες ενδέχεται να οδηγήσουν σε απαιτήσεις διατήρησης και σε άλλες μείζονες περιοχές δικαιοδοσίας επίσης. Η Επιτροπή επομένως θα εξακολουθήσει να παρακολουθεί περαιτέρω αυτό το ερώτημα, κατά την παρακολούθηση των σχετικών εξελίξεων εκτός της ΕΕ.

Δ) Διαρθρωσεισ ομιλων επιχειρησεων

29. Για τις διαρθρώσεις ομίλων επιχειρήσεων, η ΕΕΑΤΕ σημειώνει ότι, σε απόλυτους όρους, η αρχή εφαρμογής της απαίτησης διατήρησης τόσο σε ατομικό όσο και σε ενοποιημένο επίπεδο παραμένει ακόμα ο γενικός κανόνας, ενώ η απαίτηση διατήρησης μπορεί να ικανοποιείται σε ενοποιημένη βάση εφόσον οι μεταβιβάζοντες ή οι ανάδοχοι ανήκουν στον ίδιο όμιλο. Αυτή η τελευταία πιθανότητα εξαρτάται από μια σειρά αυστηρών προϋποθέσεων. Έτσι, η απαίτηση διατήρησης δεν είναι υποχρεωτική σε ατομική βάση, στην περίπτωση εξειδικευμένης οντότητας που δεν μεταβιβάζει άμεσα τα τιτλοποιημένα ανοίγματα, αλλά ανήκει στον ίδιο όμιλο με τις μεταβιβάζουσες οντότητες. Η ΕΕΑΤΕ σημειώνει ότι η καταχρηστική επιλογή του ευνοϊκότερου ρυθμιστικού καθεστώτος («αρμπιτράζ») θα μπορούσε ενδεχομένως να εμφανιστεί σε διασυνοριακούς ομίλους, όπου διαφορετικές οντότητες είναι εγκατεστημένες σε διαφορετικές περιοχές δικαιοδοσίας, αλλά θεωρεί ότι οι επερχόμενες κατευθυντήριες γραμμές εφαρμογής της ΕΕΑΤΕ για την εποπτική σύγκλιση θα αντιμετωπίσουν το ζήτημα.

30. Η ΕΕΑΤΕ καταδεικνύει το πρόσθετο πρόβλημα ότι η οντότητα που διατηρεί το συμφέρον στην τιτλοποίηση εκ μέρους άλλων οντοτήτων του ομίλου θα μπορούσε να απομακρυνθεί από τον όμιλο μέσω πώλησης, για παράδειγμα. Η ΕΕΑΤΕ σημειώνει ότι, σε αυτήν την περίπτωση, οι άλλες οντότητες του ομίλου θα έπρεπε να αντιμετωπίσουν το εν λόγω ζήτημα με την απόκτηση ανοίγματος και πάλι στην τιτλοποίηση, ούτως ώστε να έχουν τη δυνατότητα να εξακολουθήσουν να πληρούν την απαίτηση διατήρησης. Εφόσον συμβεί αυτό, η απαίτηση διατήρησης θα εκπληρώσει ενδεχομένως και πάλι το στόχο της.

[1] Για λόγους ευκολίας, στην παρούσα έκθεση ο όρος «εκδότης» χρησιμοποιείται για τράπεζες που ασκούν και τις δύο αυτές δραστηριότητες, ακόμη και αν, ακριβολογώντας, οι πραγματικές τιτλοποιήσεις εκδίδονται από οντότητα ειδικού σκοπού και ο εκδότης είναι, από τεχνικής άποψης, ανάδοχος ή μεταβιβάζων βάσει της εν λόγω οδηγίας.

[2] Οι ιδιώτες επενδυτές εκτέθηκαν μόνο εμμέσως στα τμήματα τιτλοποίησης και σε πολύ περιορισμένη έκταση· εφόσον αγόρασαν χρηματοπιστωτικά προϊόντα που περιείχαν τμήματα τιτλοποίησης, θα είχαν υποτιμήσει τους κινδύνους που οφείλονται τόσο σε μεθόδους πωλήσεων όσο και σε ανεπαρκή διαφάνεια προϊόντος.

[3] βλέπε παράρτημα για απόσπασμα του κειμένου της οδηγίας

[4] Βλέπε άρθρο 156, 9ο εδάφιο.

[5] Όπως οι εισπρακτέες απαιτήσεις από πιστωτικές κάρτες ή τα δάνεια για αγορά αυτοκινήτου.

[6] Σημειώνεται ότι οι απαιτήσεις θα ισχύουν μόνο για νέες εκδόσεις και επίσης, έπειτα από περίοδο χάριτος, για τιτλοποιήσεις με ρήτρα διατήρησης κεκτημένων δικαιωμάτων, οι οποίες «αναπληρώνονται» με νέα δάνεια προς τιτλοποίηση.

[7] δηλαδή, για παράδειγμα, πρωτεύουσα ζημία ή διαφορετικά τμήματα τιτλοποίησης.

[8] Για παράδειγμα, Franke, G., και Krahnen, J.P., (2008) «Το μέλλον της τιτλοποίησης» (“The Future of Securitization”), mimeo ή Έκθεση για την παγκόσμια χρηματοοικονομική σταθερότητα, Οκτώβριος 2009, του ΔΝΤ (IMF October 2009 Global Financial Stability Report).

[9] Η εξαίρεση που προβλέπεται για απαιτήσεις έναντι ιδρυμάτων, σύμφωνα με την παράγραφο 3 στοιχείο γ).