Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα την «Πρόταση σύστασης του Συμβουλίου σχετικά με δελτίο στάθμευσης για άτομα με ειδικές ανάγκες»

(97/C 42/05)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ,

έχοντας υπόψη την απόφασή της της 18ης Σεπτεμβρίου 1996 σύμφωνα με το άρθρο 198 Γ, τέταρτο εδάφιο της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, να καταρτίσει γνωμοδότηση με θέμα την «Πρόταση σύστασης του Συμβουλίου σχετικά με δελτίο στάθμευσης για άτομα με ειδικές ανάγκες» [COM(95) 696 τελικό - 95/0353 (SYN)] 7

έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης (CDR 307/96 rιv.) που υιοθετήθηκε από την επιτροπή 4 στις 27 Σεπτεμβρίου 1996 (Εισηγήτρια: η κ. Freehill) 7

έχοντας υπόψη την έκθεση της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης Υπουργών Μεταφορών (CEMT) με τίτλο «Προς μία κοινή κάρτα στάθμευσης για τους αυτοκινητιστές με ειδικές ανάγκες»,

υιοθέτησε κατά τη διάρκεια της 15ης συνόδου ολομέλειας στις 13 και 14 Νοεμβρίου 1996 (συνεδρίαση της 14ης Νοεμβρίου 1996) την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Ολοένα και περισσότερα άτομα με ειδικές ανάγκες δράττονται της ευκαιρίας να ταξιδεύουν στο εξωτερικό, παρότι η δυνατότητά τους να επωφελούνται της ελευθερίας κινήσεων την οποία απολαμβάνουν οι υπόλοιποι πολίτες της ΕΕ παρακωλύεται εξαιτίας του γεγονότος ότι η χρήση του αυτοκινήτου - του προτιμότερου και του μοναδικού δυνατού μέσου μεταφοράς - μειώνεται λόγω περιορισμών όσον αφορά τις ειδικές διευκολύνσεις στάθμευσης για τους επισκέπτες, καθώς και ελλείψει ενημέρωσης σχετικά με τέτοιου είδους διευκολύνσεις στα κράτη μέλη.

1.2. Επί του παρόντος δεν υφίσταται δελτίο στάθμευσης για άτομα με ειδικές ανάγκες, με ισχύ σε ολόκληρη την επικράτεια της ΕΕ, ενώ η επέκταση της κινητικότητας περιορίζεται εξαιτίας της ύπαρξης διαφορετικών εθνικών και περιφερειακών δελτίων στάθμευσης. Οι κάτοχοι τέτοιων δελτίων αντιμετωπίζουν προβλήματα όταν επιχειρούν να χρησιμοποιήσουν το δελτίο στάθμευσής τους σε κάποιο άλλο κράτος μέλος. Επίσης, σε ορισμένα κράτη μέλη ανακύπτουν προβλήματα όσον αφορά δελτία στάθμευσης που έχουν εκδοθεί σε διαφορετικές περιφέρειες. Κατά συνέπεια, το γεγονός αυτό προκαλεί σύγχυση και αβεβαιότητα, δεδομένου ότι οι οδηγοί αυτοκινήτουμε ειδικές ανάγκες αντιμετωπίζουν το ενδεχόμενο επιβολής προστίμου, σε περίπτωση που το δελτίο το οποίο έχει εκδοθεί από το κράτος μέλος ή την περιφέρειά τους δεν αναγνωρίζεται πλήρως σε άλλα κράτη μέλη ή περιφέρειες.

1.3. Το προτεινόμενο δελτίο στάθμευσης εκπορεύεται από σύσταση που προτάθηκε το 1977 από την Ευρωπαϊκή Διάσκεψη των Υπουργών Μεταφορών (EΔΥΜ) - οργάνωση στην οποία συμμετέχουν οι Υπουργοί Μεταφορών 31 ευρωπαϊκών χωρών. Σύμφωνα με την προαναφερθείσα σύσταση, τα δελτία στάθμευσης που εκδίδονται από όλα τα κράτη μέλη πρέπει, αφενός, να διασφαλίζουν τις ίδιες διευκολύνσεις στάθμευσης με εκείνες που παρέχονται στους υπηκόους τους και, αφετέρου, να χαίρουν αμοιβαίας αναγνώρισης.

1.4. Η πρόταση αυτή, η οποία συμπληρώνει τις κοινοτικές διατάξεις περί κοινής πολιτικής μεταφορών, διατυπώνει τις εξής βασικές υποδείξεις:

- τη θέσπιση εθνικού δελτίου στάθμευσης για άτομα με ειδικές ανάγκες, το οποίο θα εκδίδεται σύμφωνα με τις αντίστοιχες εθνικές διατάξεις, βάσει του τυποποιημένου κοινοτικού προτύπου 7

- την αμοιβαία αναγνώριση των εν λόγω δελτίων στάθμευσης για άτομα με ειδικές ανάγκες που θεσπίζονται από κάθε κράτος μέλος, προκειμένου να δύνανται οι κάτοχοι των δελτίων αυτών να επωφελούνται των σχετικών διευκολύνσεων στάθμευσης στις αντίστοιχες χώρες 7

- την έκδοση αυτών των δελτίων στάθμευσης μόνον σε μειονεκτούντα άτομα με περιορισμένη κινητικότητα 7

- την εισαγωγή των εν λόγω ρυθμίσεων, το αργότερο έως την 1η Ιανουαρίου 1998.

2. Γενικές παρατηρήσεις

Η Επιτροπή των Περιφερειών

2.1. Εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι ζητείται η γνώμη της σχετικά με την παροχή δελτίου στάθμευσης για άτομα με ειδικές ανάγκες, δεδομένου ότι η έκδοση δελτίων στάθμευσης εμπίπτει συχνά στις αρμοδιότητες των τοπικών και περιφερειακών αρχών.

2.2. Επικροτεί την καθιέρωση δελτίου στάθμευσης, το οποίο θα δώσει τη δυνατότητα στα άτομα με ειδικές ανάγκες να επωφελούνται της ελευθερίας κινήσεων που απολαμβάνουν οι υπόλοιποι πολίτες της ΕΕ και να ταξιδεύουν ελεύθερα σε ολόκληρη την επικράτεια της ΕΕ, χωρίς το φόβο επιβολής κυρώσεων ή προστίμων στάθμευσης.

2.3. Υποστηρίζει την υπόδειξη να εκδίδονται οι κάρτες στάθμευσης για τα άτομα με ειδικές ανάγκες σε συμφωνία με τις αντίστοιχες τοπικές, περιφερειακές και εθνικές διατάξεις και βάσει πρότυπου κοινοτικού πρωτοτύπου.

2.4. Εκτιμά ότι τα περισσότερα κράτη μέλη αποδέχονται την ιδέα περί καθιέρωσης δελτίου στάθμευσης αναγνωρισμένου σε ολόκληρη την επικράτεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης και ζητεί την εισαγωγή του εν λόγω συστήματος χωρίς άσκοπες καθυστερήσεις και χωρίς την επιβολή υπερβολικών πρόσθετων δαπανών εκ μέρους των οργανισμών που θα επιφορτισθούν με την εφαρμογή ή την εκτέλεση του συστήματος αυτού.

2.5. Θεωρεί ότι ο ορθός σχεδιασμός και η έγκυρη πληροφόρηση αποτελούν βασικές συνιστώσες για τη διασφάλιση του γεγονότος ότι οι οδηγοί με ειδικές ανάγκες μπορούν να ταξιδεύουν χωρίς την παραμικρή ανησυχία. Κατά συνέπεια, υποστηρίζει την πρόταση περί ενημέρωσης των ατόμων με ειδικές ανάγκες σχετικά με τις αντίστοιχες κατά τόπους διευκολύνσεις στάθμευσης.

2.6. Επισημαίνει ότι οι δυσκολίες όσον αφορά την ερμηνεία των δικαιωμάτων που παρέχει το δελτίο στάθμευσης αποφεύγονται και συνιστά την εκπόνηση οδηγού, όπου θα καθορίζονται οι διαθέσιμες διευκολύνσεις, οι κανόνες σχετικά με τις ρυθμίσεις για τη στάθμευση, καθώς και τα δικαιώματα των κατόχων δελτίων στάθμευσης σε κάθε κράτος μέλος. Ο οδηγός αυτός πρέπει να διατίθεται στο πλαίσιο διαφόρων μέσων ενημέρωσης, συμπεριλαμβανομένου και του δικτύου Internet.

2.7. Δέχεται θετικά την εφαρμογή ενός μηχανισμού που θα διευκολύνει την περαιτέρω συνεργασία για την ανταλλαγή των πληροφοριών αυτών.

2.8. Αναγνωρίζει τα οφέλη που συνεπάγεται ένα ευρέως αναγνωρίσιμο τυποποποιημένο δελτίο στάθμευσης το οποίο θα συνέβαλε σε αποφυγή της σύγχυσης τόσο για τον κάτοχο του δελτίου, που θα επιχειρούσε να το χρησιμοποιήσει σε κάποιο άλλο κράτος μέλος, όσο και για την αρχή που είναι επιφορτισμένη με την εφαρμογή του συστήματος αυτού σε κάθε κράτος μέλος. Εντούτοις, προτείνει το εν λόγω δελτίο της ΕΕ να ισχύσει εκ παραλλήλου με τα συναφή εθνικά και περιφερειακά δελτία. Αυτά τα εθνικά δελτία χρησιμοποιήθηκαν με επιτυχία επί σειρά ετών, συνδέονται άμεσα με διευκολύνσεις όσον αφορά τους κώδικες ενδείξεων/συμβόλων/χρωμάτων και διακρίνονται εύκολα. Τούτο θα μπορούσε να συντελέσει σε μείωση των δαπανών εφαρμογής και σε απλούστευση των διαδικασιών εκτέλεσης.

2.9. Συνιστά την επίδειξη ανοχής έναντι μειονεκτούντων οδηγών που προέρχονται από χώρες εκτός ΕΕ, κατά τη χρήση των διευκολύνσεων στάθμευσης για άτομα με ειδικές ανάγκες. Το γεγονός αυτό θα συνέβαλε - όπως προτείνεται - στην προαγωγή της σύναψης παρεμφερών συμφωνιών με κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης των Υπουργών Μεταφορών (ΕΔΥΜ).

3. Ειδικές παρατηρήσεις σχετικά με το δελτίο στάθμευσης

Η Επιτροπή των Περιφερειών

3.1. Τονίζει ότι απαιτείται να αποτραπεί η παράνομη χρήση του δελτίου στάθμευσης από μη μειονεκτούντες οδηγούς. Προτείνει, συνεπώς, το εν λόγω δελτίο να εκδίδεται από τις αρμόδιες αρχές κάθε κράτους μέλους σύμφωνα με τα υφιστάμενα κριτήρια επιλεξιμότητας και να φέρει φωτογραφία του κατόχου του για να διευκολύνεται ο έλεγχος, όπως επίσης ένδειξη της κατηγορίας του κατόχου.

3.2. Προτείνει, επίσης, το δελτίο αυτό να περιλαμβάνει προειδοποίηση σχετικά με την παράνομη χρήση του δελτίου στάθμευσης.

3.3. Εκτιμά ότι ορισμένα από τα στοιχεία που προβλέπεται να αναγράφονται στο προτεινόμενο δελτίο είναι, αφενός, περιττά και, αφετέρου, συνιστούν απειλή για την ασφάλεια του κατόχου. Ειδικότερα, η αναγραφή της διεύθυνσης και της ημερομηνίας γεννήσεως του κατόχου του δελτίου θέτει προβλήματα ασφάλειας και δεν θα πρέπει να αναφέρεται στο δελτίο, δεδομένου ότι διάφοροι κακοποιοί θα μπορούσαν έτσι να εντοπίσουν την κατοικία θυμάτων τα οποία θα ήταν σχετικώς ανήμπορα να υπερασπισθούν τον εαυτό τους.

3.4. Κρίνει ότι το δελτίο στάθμευσης θα πρέπει να αφορά τον δικαιούχο και όχι το όχημά του. Επομένως, το δελτίο αυτό πρέπει να περιλαμβάνει τα στοιχεία του κατόχου του, αλλά όχι τα στοιχεία του οχήματός του. Κατ'αυτόν τον τρόπο θα προσδοθεί μεγαλύτερη ευελιξία στους οδηγούς με ειδικές ανάγκες, δεδομένου ότι θα μπορούν να ενοικιάζουν ή να δανείζονται κάποιο αυτοκίνητο και να επωφελούνται των ίδιων διευκολύνσεων με εκείνους που διαθέτουν μόνιμη πρόσβαση σε επιβατικό αυτοκίνητο.

3.5. Θεωρεί ότι ο σχεδιασμός του δελτίου στάθμευσης χρήζει περαιτέρω επεξεργασίας και διαβούλευσης για την αποτροπή ενδεχόμενης σύγχυσης και κατάχρησης.

4. Συμπέρασμα

Η καθιέρωση δελτίου στάθμευσης για άτομα με ειδικές ανάγκες, το οποίο θα ισχύει και θα αναγνωρίζεται αμοιβαία σε ολόκληρη την επικράτεια της ΕΕ, επικροτείται πλήρως. Ωστόσο, κρίνεται σημαντικό να μην επέλθει σύγχυση μεταξύ των εθνικών και περιφερειακών δελτίων, αφενός, και του προτεινόμενου δελτίου της ΕΕ, αφετέρου. Τα δελτία αυτά θα πρέπει να τύχουν αμοιβαίας υποστήριξης. Το προτεινόμενο σύστημα θα πρέπει να εφαρμοσθεί το ταχύτερο δυνατόν και να ενισχυθεί με την παροχή σχετικής και έγκυρης πληροφόρησης όσον αφορά τις διευκολύνσεις που είναι διαθέσιμες σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες, 14 Νοεμβρίου 1996.

Ο Πρόεδρος της Επιτροπής των Περιφερειών

Pasqual MARAGALL i MIRA