Κοινή θέση (ΕΚ) αριθ. 25/2000

που καθορίστηκε από το Συμβούλιο στις 30 Μαρτίου 2000

για την έκδοση της οδηγίας 2000/.../ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της ..., σχετικά με την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων

(2000/C 137/02)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 175 παράγραφος 1,

την πρόταση της Επιτροπής(1),

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(2),

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών(3),

Αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 251 της συνθήκης(4),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Το άρθρο 174 της συνθήκης προβλέπει ότι η πολιτική της Κοινότητας στον τομέα του περιβάλλοντος συμβάλλει, μεταξύ άλλων, στη διατήρηση, την προστασία και τη βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος, την προστασία της υγείας του ανθρώπου και τη συνετή και ορθολογική χρησιμοποίηση των φυσικών πόρων και πρέπει να βασίζεται στην αρχή της προφύλαξης. Το άρθρο 6 της συνθήκης προβλέπει ότι οι απαιτήσεις της περιβαλλοντικής προστασίας πρέπει να ενταχθούν στον καθορισμό των κοινοτικών πολιτικών και δράσεων, ιδίως προκειμένου να προωθηθεί η αειφόρος ανάπτυξη.

(2) Το πέμπτο πρόγραμμα δράσης σχετικά με το περιβάλλον "Στόχος η αειφορία - Πρόγραμμα πολιτικής και δράσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας για το περιβάλλον και την αειφόρο ανάπτυξη"(5), το οποίο συμπληρώνεται με την απόφαση αριθ. 2179/98/ΕΚ(6) περί αναθεωρήσεώς του, επιβεβαιώνει τη σημασία της εκτίμησης των πιθανών περιβαλλοντικών επιπτώσεων σχεδίων και προγραμμάτων.

(3) Η εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων είναι σημαντικό μέσο για την ενσωμάτωση περιβαλλοντικών διαστάσεων στην προετοιμασία και έγκριση ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων που ενδέχεται να έχουν σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις στα κράτη μέλη, διότι εξασφαλίζει ότι οι ενδεχόμενες περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την εφαρμογή των σχεδίων και προγραμμάτων λαμβάνονται υπόψη κατά την εκπόνησή τους και πριν από την έγκρισή τους.

(4) Η έγκριση διαδικασιών εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων στο επίπεδο του σχεδιασμού και του προγραμματισμού θα πρέπει να αποβεί επωφελής για τις επιχειρήσεις, παρέχοντας σαφέστερο πλαίσιο για την ανάπτυξη των δραστηριοτήτων τους με το να συμπεριληφθούν οι σχετικές περιβαλλοντικές πληροφορίες κατά τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Η εκτίμηση μιας ευρύτερης δέσμης παραγόντων κατά τη λήψη αποφάσεων θα πρέπει να συμβάλει σε πιο βιώσιμες και πιο αποτελεσματικές λύσεις.

(5) Τα διάφορα συστήματα εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων που λειτουργούν στα κράτη μέλη θα πρέπει να περιέχουν κοινές διαδικαστικές απαιτήσεις που είναι αναγκαίες προκειμένου να συμβάλλουν σε υψηλό επίπεδο προστασίας του περιβάλλοντος.

(6) Τα συστήματα που λειτουργούν στην Κοινότητα για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σχεδίων και προγραμμάτων θα πρέπει να εξασφαλίζουν τη διεξαγωγή επαρκών διασυνοριακών διαβουλεύσεων σε περίπτωση που η εφαρμογή ενός σχεδίου η προγράμματος, το οποίο εκπονείται σε ένα κράτος μέλος, ενδέχεται να έχει σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον άλλου κράτους μέλους.

(7) Απαιτείται, επομένως, να αναληφθεί δράση σε κοινοτικό επίπεδο προκειμένου να καθορισθεί ένα στοιχειώδες πλαίσιο εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων το οποίο θα θέτει τις γενικές αρχές του συστήματος εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων, ενώ οι λεπτομέρειες θα επαφίενται στα κράτη μέλη, ενόψει της αρχής της επικουρικότητας. Η δράση της Κοινότητας δεν θα πρέπει να υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων της συνθήκης.

(8) Η παρούσα οδηγία είναι διαδικαστικής φύσεως και οι απαιτήσεις της θα πρέπει είτε να ενταχθούν σε υφιστάμενες διαδικασίες στα κράτη μέλη είτε να ενσωματωθούν σε διαδικασίες που θεσπίζονται συγκεκριμένα για το σκοπό αυτό. Προκειμένου να αποφεύγονται οι αλληλεπικαλύψεις εκτιμήσεων, τα κράτη μέλη θα πρέπει να λάβουν υπόψη τους, ενδεχομένως, το γεγονός ότι οι εκτιμήσεις θα πραγματοποιούνται σε διάφορα επίπεδα ενός ιεραρχημένου συνόλου σχεδίων και προγραμμάτων.

(9) Όλα τα σχέδια και προγράμματα που εκπονούνται σε ορισμένους βασικούς τομείς και που καθορίζουν το πλαίσιο μελλοντικών αδειών έργων που απαριθμούνται στα παραρτήματα Ι και ΙΙ της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 27ης Ιουνίου 1985, για την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων δημόσιων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον(7), καθώς και όλα τα σχέδια και προγράμματα για τα οποία απαιτείται εκτίμηση βάσει της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας(8) ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον και θα πρέπει κατά κανόνα να υποβάλλονται σε συστηματική εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Όταν καθορίζουν τη χρήση μικρών περιοχών σε τοπικό επίπεδο ή επιφέρουν ήσσονες τροποποιήσεις στα προαναφερόμενα σχέδια ή προγράμματα, θα πρέπει να υποβάλλονται σε εκτίμηση μόνον εφόσον τα κράτη μέλη αποφασίζουν ότι ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

(10) Άλλα σχέδια και προγράμματα που καθορίζουν το πλαίσιο για μελλοντικές άδειες έργων ενδέχεται να μην έχουν πάντοτε σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον και θα πρέπει να υποβάλλονται σε εκτίμηση μόνον όταν τα κράτη μέλη αποφασίζουν ότι ενδέχεται να έχουν τέτοιες επιπτώσεις.

(11) Όταν τα κράτη μέλη λαμβάνουν τέτοιες αποφάσεις θα πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τους τα σχετικά κριτήρια που καθορίζονται στην παρούσα οδηγία.

(12) Ορισμένα σχέδια και προγράμματα δεν υπόκεινται στην παρούσα οδηγία λόγω των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών τους.

(13) Όταν απαιτείται εκτίμηση βάσει της παρούσας οδηγίας, θα πρέπει να εκπονείται περιβαλλοντική μελέτη η οποία θα περιέχει κατάλληλες πληροφορίες, όπως ορίζεται από την παρούσα οδηγία, και η οποία θα εντοπίζει, περιγράφει και αξιολογεί τις ενδεχόμενες σημαντικές επιπτώσεις που θα έχει στο περιβάλλον η εφαρμογή του σχεδίου ή προγράμματος, καθώς και λογικές εναλλακτικές δυνατότητες λαμβάνοντας υπόψη τους στόχους και τη γεωγραφική εμβέλεια του σχεδίου ή του προγράμματος. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να ανακοινώνουν στην Επιτροπή τυχόν μέτρα που λαμβάνουν σχετικά με την ποιότητα των περιβαλλοντικών μελετών.

(14) Προκειμένου να υπάρξει περισσότερη διαφάνεια στην διαδικασία λήψης αποφάσεων και να εξασφαλιστεί ότι οι πληροφορίες που παρέχονται για την εκτίμηση είναι αναλυτικές και αξιόπιστες, είναι απαραίτητο να προβλεφθούν διαβουλεύσεις με τις αρχές που έχουν οικείες περιβαλλοντικές αρμοδιότητες και το κοινό κατά τη διαδικασία εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σχεδίων και προγραμμάτων, καθώς και κατάλληλο χρονικό πλαίσιο που θα επιτρέπει εύλογα χρονικά περιθώρια για τις διαβουλεύσεις, περιλαμβανομένης της έκφρασης γνώμης.

(15) Σε περίπτωση που η εφαρμογή ενός σχεδίου ή προγράμματος, το οποίο εκπονείται σε ένα κράτος μέλος, ενδέχεται να έχει σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον άλλων κρατών μελών, θα πρέπει να προβλεφθεί ότι τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη προβαίνουν σε διαβουλεύσεις και ότι ενημερώνονται ο οικείες αρχές και το κοινό και τους δίνεται η δυνατότητα να εκφράσουν τη γνώμη τους.

(16) Η περιβαλλοντική έκθεση και οι γνώμες που διατυπώνονται από τις οικείες αρχές και το κοινό, καθώς και τα αποτελέσματα ενδεχόμενων διασυνοριακών διαβουλεύσεων, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την εκπόνηση του σχεδίου ή προγράμματος και πριν από την έγκρισή του ή την έναρξη της σχετικής νομοθετικής διαδικασίας.

(17) Τα κράτη μέλη θα πρέπει να εξασφαλίζουν ότι, όταν εγκρίνεται ένα σχέδιο ή πρόγραμμα, ενημερώνονται οι οικείες αρχές και το κοινό και τίθενται στη διάθεσή τους τα σχετικά πληροφοριακά στοιχεία.

(18) Όταν η υποχρέωση διεξαγωγής εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων απορρέει ταυτοχρόνως από την παρούσα οδηγία και από άλλες σχετικές διατάξεις της κοινοτικής νομοθεσίας, όπως η οδηγία 79/409/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 2ας Απριλίου 1979 περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών(9), η οδηγία 92/43/ΕΟΚ [ή η οδηγία .../.../ΕΚ για τη θέσπιση πλαισίου κοινοτικής δράσης στον τομέα της πολιτικής των υδάτων(10)], προκειμένου να αποφευχθεί η επανάληψη της εκτίμησης, τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίζουν συντονισμένες ή κοινές διαδικασίες οι οποίες πληρούν τις απαιτήσεις της σχετικής κοινοτικής νομοθεσίας.

(19) Η πρώτη έκθεση για την εφαρμογή και την αποτελεσματικότητα της παρούσας οδηγίας θα πρέπει να συνταχθεί από την Επιτροπή πέντε έτη μετά από την έναρξη ισχύος της και εν συνεχεία ανά επταετία. Προκειμένου να ενσωματωθούν καλύτερα οι απαιτήσεις περιβαλλοντικής προστασίας και λαμβανομένης υπόψη της κτηθείσας πείρας, η πρώτη έκθεση θα πρέπει να συνοδεύεται, ενδεχομένως, από προτάσεις τροποποίησης της παρούσας οδηγίας, κυρίως όσον αφορά τη δυνατότητα επέκτασης του πεδίου εφαρμογής της σε άλλα πεδία/τομείς και σε άλλους τύπους σχεδίων και προγραμμάτων,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Στόχοι

Στόχος της παρούσας οδηγίας είναι η υψηλού επιπέδου προστασία του περιβάλλοντος και η ενσωμάτωση περιβαλλοντικών ζητημάτων στην προετοιμασία και θέσπιση σχεδίων και προγραμμάτων με σκοπό την προώθηση βιώσιμης ανάπτυξης, εξασφαλίζοντας ότι, σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, θα γίνεται εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων για ορισμένα σχέδια και προγράμματα που ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

Άρθρο 2

Ορισμοί

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας:

α) ως "σχέδια και προγράμματα" νοούνται τα σχέδια και προγράμματα, καθώς και οι τροποποιήσεις τους:

- που εκπονούνται ή/και εγκρίνονται από μια αρχή σε εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό επίπεδο ή που εκπονούνται από μια αρχή προκειμένου να εγκριθούν, μέσω νομοθετικής διαδικασίας, από το κοινοβούλιο ή την κυβέρνηση και

- που απαιτούνται βάσει νομοθετικών, κανονιστικών ή διοικητικών διατάξεων·

β) ως "εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων" νοείται η εκπόνηση περιβαλλοντικής μελέτης, η διεξαγωγή διαβουλεύσεων, η συνεκτίμηση της περιβαλλοντικής μελέτης και των αποτελεσμάτων των διαβουλεύσεων κατά τη λήψη αποφάσεων, καθώς και η παροχή πληροφοριών σχετικά με την απόφαση, σύμφωνα με τα άρθρα 4 έως 9·

γ) ως "περιβαλλοντική μελέτη" νοείται το τμήμα του συνόλου των εγγράφων του σχεδίου ή προγράμματος, το οποίο περιέχει τις πληροφορίες που απαιτούνται βάσει του άρθρου 5 και του παραρτήματος Ι·

δ) ως "κοινό" νοούνται φυσικά ή νομικά πρόσωπα και οι ενώσεις, οργανώσεις ή ομάδες τους.

Άρθρο 3

Πεδίο εφαρμογής

1. Πραγματοποιείται εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων, σύμφωνα με τα άρθρα 4 έως 9, για σχέδια και προγράμματα που αναφέρονται στις παραγράφους 2 έως 4, και τα οποία ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

2. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 3, πραγματοποιείται εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων για όλα τα σχέδια και προγράμματα:

α) τα οποία εκπονούνται για τη γεωργία, δασοπονία, αλιεία, ενέργεια, βιομηχανία, μεταφορές, διαχείριση αποβλήτων, διαχείριση υδάτινων πόρων, τηλεπικοινωνίες, τουρισμό, χωροταξία ή χρήση του εδάφους και τα οποία καθορίζουν το πλαίσιο για μελλοντικές άδειες έργων που απαριθμούνται στα παραρτήματα Ι και ΙΙ της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ ή

β) για τα οποία, λόγω των συνεπειών που ενδέχεται να έχουν σε ορισμένους τόπους, απαιτείται εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με τα άρθρα 6 και 7 της οδηγίας 92/43/ΕΟΚ.

3. Τα αναφερόμενα στην παράγραφο 2 σχέδια και προγράμματα που καθορίζουν τη χρήση μικρών περιοχών σε τοπικό επίπεδο και οι ήσσονες τροποποιήσεις των αναφερόμενων στην παράγραφο 2 σχεδίων και προγραμμάτων υποβάλλονται σε εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων μόνον όταν τα κράτη μέλη αποφασίζουν ότι ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

4. Τα κράτη μέλη αποφασίζουν εάν τα σχέδια και προγράμματα, πλην των αναφερόμενων στην παράγραφο 2, τα οποία καθορίζουν το πλαίσιο για μελλοντικές άδειες έργων, ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

5. Τα κράτη μέλη αποφασίζουν κατά πόσον τα σχέδια και προγράμματα που αναφέρονται στις ανωτέρω παραγράφους 3 και 4 ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, είτε εξετάζοντας χωριστικά κάθε περίπτωση είτε καθορίζοντας συγκεκριμένους τύπους σχεδίων και προγραμμάτων, είτε συνδυάζοντας τις δύο αυτές προσεγγίσεις, λαμβάνοντας υπόψη σε κάθε περίπτωση τα κατάλληλα κριτήρια που εκτίθενται στο παράρτημα ΙΙ.

6. Κατά την εξέταση της κάθε περίπτωσης και κατά τον καθορισμό συγκεκριμένων τύπων σχεδίων και προγραμμάτων σύμφωνα με την παράγραφο 5, διεξάγονται διαβουλεύσεις με τις αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 3.

7. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι τα συμπεράσματά τους σύμφωνα με την παράγραφο 5 είναι διαθέσιμα για το κοινό.

8. Τα ακόλουθα σχέδια και προγράμματα δεν υπόκεινται στην παρούσα οδηγία:

- σχέδια και προγράμματα που εξυπηρετούν αποκλειστικά σκοπούς εθνικής άμυνας ή καταστάσεων έκτασης ανάγκης,

- δημοσιονομικά σχέδια και προγράμματα ή σχέδια και προγράμματα που αφορούν τον προϋπολογισμό,

- σχέδια και προγράμματα που υπάγονται στην περίοδο προγραμματισμού 2000- 2006 σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1260/1999 του Συμβουλίου, της 21ης Ιουνίου 1999, περί γενικών διατάξεων για τα διαρθρωτικά ταμεία(11) ή στις περιόδους προγραμματισμού 2000- 2006 και 2000- 2007 σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1257/1999 του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 1999, για τη στήριξη της αγροτικής πολικής από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ) και για την τροποποίηση και κατάργηση ορισμένων κανονισμών(12).

Άρθρο 4

Γενικές υποχρεώσεις

1. Η εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων που αναφέρεται στο άρθρο 3 πραγματοποιείται κατά την εκπόνηση ενός σχεδίου ή προγράμματος και πριν από την έγκρισή του ή την έναρξη της σχετικής νομοθετικής διαδικασίας.

2. Οι απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας είτε ενσωματώνονται στις υφιστάμενες διαδικασίες στα κράτη μέλη για την έγκριση σχεδίων και προγραμμάτων, είτε συμπεριλαμβάνονται σε διαδικασίες που θεσπίζονται για τη συμμόρφωση προς την παρούσα οδηγία.

3. Όταν τα σχέδια και προγράμματα αποτελούν μέρος ενός ιεραρχημένου συνόλου, τα κράτη μέλη, προκειμένου να αποφύγουν την επανάληψη της εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων, λαμβάνουν υπόψη το γεγονός ότι η εκτίμηση θα γίνει, σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, σε διάφορα επίπεδα του ιεραρχημένου συνόλου.

Άρθρο 5

Περιβαλλοντική μελέτη

1. Σε περίπτωση που απαιτείται εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 1, εκπονείται περιβαλλοντική μελέτη στην οποία εντοπίζονται, περιγράφονται και αξιολογούνται οι ενδεχόμενες σημαντικές επιπτώσεις που θα έχει στο περιβάλλον η εφαρμογή του σχεδίου ή προγράμματος, καθώς και λογικές εναλλακτικές δυνατότητες, λαμβανομένων υπόψη των στόχων και του γεωγραφικού πεδίου εφαρμογής του σχεδίου ή προγράμματος. Οι πληροφορίες που πρέπει να παρέχονται γι' αυτό το σκοπό περιέχονται στο παράρτημα Ι.

2. Η περιβαλλοντική μελέτη που εκπονείται σύμφωνα με την παράγραφο 1 περιλαμβάνει τις πληροφορίες που ευλόγως μπορεί να απαιτηθούν λαμβάνοντας υπόψη τις υφιστάμενες γνώσεις και μεθόδους εκτίμησης, το περιεχόμενο και το επίπεδο λεπτομερειών στο σχέδιο ή το πρόγραμμα, το στάδιο της διαδικασίας λήψης αποφάσεως και το βαθμό στον οποίο ορισμένα θέματα αξιολογούνται καλύτερα σε διαφορετικά επίπεδα της εν λόγω διαδικασίας ώστε να αποφεύγεται η επανάληψη της εκτίμησης.

3. Κάθε σχετική διαθέσιμη πληροφορία όσον αφορά τις επιπτώσεις των σχεδίων και προγραμμάτων στο περιβάλλον, η οποία προήλθε από κάποιο άλλο επίπεδο λήψης αποφάσεων ή από άλλη κοινοτική νομοθεσία, μπορεί να χρησιμοποιείται για την παροχή των πληροφοριών που περιέχονται στο παράρτημα Ι.

4. Κατά τη λήψη αποφάσεων σχετικά με την έκταση και το επίπεδο λεπτομερειών των πληροφοριών που πρέπει να περιλαμβάνονται στην περιβαλλοντική μελέτη, διεξάγονται διαβουλεύσεις με τις αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 3.

Άρθρο 6

Διαβουλεύσεις

1. Το προκαταρκτικό σχέδιο ή πρόγραμμα και η περιβαλλοντική μελέτη που εκπονείται σύμφωνα με το άρθρο 5 τίθενται στη διάθεση των αρχών, που αναφέρονται στην παράγραφο 3 του παρόντος άρθρου, και του κοινού.

2. Στις αρχές που αναφέρονται στην παράγραφο 3 και στο κοινό που αναφέρεται στην παράγραφο 4 δίδεται έγκαιρη και πραγματική ευκαιρία, εντός εύλογων χρονικών περιθωρίων, να εκφράσουν τη γνώμη τους επί του προκαταρκτικού σχεδίου ή προγράμματος και της περιβαλλοντικής μελέτης που το συνοδεύει πριν το σχέδιο ή το πρόγραμμα εγκριθεί ή αρχίσει η σχετική νομοθετική διαδικασία.

3. Τα κράτη μέλη ορίζουν τις αρχές με τις οποίες πραγματοποιούνται διαβουλεύσεις και οι οποίες, ενόψει των ειδικών περιβαλλοντικών αρμοδιοτήτων τους, ενδέχεται να ενδιαφέρονται για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις της εφαρμογής των σχεδίων και προγραμμάτων.

4. Τα κράτη μέλη ορίζουν το κοινό για τους σκοπούς της παραγράφου 2, συμπεριλαμβανομένων των αρμόδιων μη κυβερνητικών οργανισμών, όπως των οργανισμών που προωθούν την προστασία του περιβάλλοντος και άλλων ενδιαφερόμενων οργανισμών.

5. Τα κράτη μέλη ρυθμίζουν τις λεπτομέρειες για την ενημέρωση και τις διαβουλεύσεις με τις αρχές και το κοινό.

Άρθρο 7

Διασυνοριακές διαβουλεύσεις

1. Σε περίπτωση που ένα κράτος μέλος κρίνει ότι η εφαρμογή ενός εκπονούμενου σχεδίου ή προγράμματος, το οποίο αφορά την επικράτειά του, ενδέχεται να έχει σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον σε άλλο κράτος μέλος, ή σε περίπτωση που το ζητήσει ένα κράτος μέλος το οποίο ενδέχεται να υποστεί σημαντικές επιπτώσεις, το κράτος μέλος στην επικράτεια του οποίου εκπονείται το σχέδιο ή το πρόγραμμα, πριν από την έγκρισή του ή την έναρξη της σχετικής νομοθετικής διαδικασίας, διαβιβάζει στο άλλο κράτος μέλος αντίγραφο του προκαταρκτικού σχεδίου ή προγράμματος και της σχετικής περιβαλλοντικής μελέτης.

2. Το κράτος μέλος στο οποίο αποστέλλεται αντίγραφο προκαταρκτικού σχεδίου ή προγράμματος και περιβαλλοντική μελέτη, βάσει της παραγράφου 1, δηλώνει στο άλλο κράτος μέλος κατά πόσον επιθυμεί να προβεί σε διαβουλεύσεις πριν το σχέδιο ή το πρόγραμμα εγκριθούν ή αρχίσει η σχετική νομοθετική διαδικασία, και, αν δηλώσει κάτι τέτοιο, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη προβαίνουν σε διαβουλεύσεις σχετικά με τις ενδεχόμενες διασυνοριακές περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την εφαρμογή του σχεδίου ή του προγράμματος και τα προβλεπόμενα μέτρα για τον περιορισμό ή την εξάλειψη των εν λόγω επιπτώσεων.

Όταν διεξάγονται αυτές οι διαβουλεύσεις, τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη συμφωνούν για λεπτομερείς ρυθμίσεις που εξασφαλίζουν ότι οι αναφερόμενες στο άρθρο 6 παράγραφος 3 αρχές και το αναφερόμενο στο άρθρο 6 παράγραφος 4 κοινό στο κράτος μέλος, που ενδέχεται να υποστεί σημαντικές επιπτώσεις, ενημερώνονται και έχουν τη δυνατότητα να διαβιβάσουν τη γνώμη τους εντός εύλογου χρονικού πλαισίου.

3. Σε περίπτωση που απαιτείται, σύμφωνα με το παρόν άρθρο, τα κράτη μέλη να προβούν σε διαβουλεύσεις, συμφωνούν, κατά την έναρξη αυτών των διαβουλεύσεων, επί ενός ευλόγου χρονικού πλαισίου σχετικά με τη διάρκεια των διαβουλεύσεων.

Άρθρο 8

Λήψη αποφάσεων

Κατά την προετοιμασία και πριν από την έγκριση του σχεδίου ή προγράμματος, ή την έναρξη της σχετικής νομοθετικής διαδικασίας, λαμβάνονται υπόψη η περιβαλλοντική μελέτη που εκπονείται σύμφωνα με το άρθρο 5, οι γνώμες που εκφράζονται σύμφωνα με το άρθρο 6 και τα αποτελέσματα, ενδεχομένως, των διεξαγόμενων σύμφωνα με το άρθρο 7 διασυνοριακών διαβουλεύσεων.

Άρθρο 9

Ενημέρωση σχετικά με την απόφαση

1. Όταν εγκρίνεται ένα σχέδιο ή πρόγραμμα, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι ενημερώνονται οι αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 3, το κοινό και κάθε κράτος μέλος με το οποίο διεξήχθησαν διαβουλεύσεις σύμφωνα με το άρθρο 7 και ότι τίθενται στη διάθεση των ενημερωνόμενων τα ακόλουθα στοιχεία:

α) το σχέδιο ή το πρόγραμμα όπως εγκρίθηκε και

β) συνοπτική δήλωση σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο ενσωματώθηκαν τα περιβαλλοντικά ζητήματα στο σχέδιο ή πρόγραμμα και σχετικά με τον τρόπο με τον οποίο, σύμφωνα με το άρθρο 8, ελήφθησαν υπόψη η περιβαλλοντική μελέτη που εκπονήθηκε σύμφωνα με το άρθρο 5, τυχόν γνώμες που εκφράσθηκαν σύμφωνα με το άρθρο 6 και τα αποτελέσματα των διενεργηθεισών σύμφωνα με το άρθρο 7 διαβουλεύσεων, καθώς και σχετικά με τους λόγους για τους οποίους επελέγη το σχέδιο ή πρόγραμμα όπως εγκρίθηκε, λαμβάνοντας υπόψη και τις άλλες λογικές εναλλακτικές δυνατότητες που εξετάστηκαν.

2. Οι λεπτομέρειες σχετικά με τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 ρυθμίζονται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 10

Σχέση με την υπόλοιπη κοινοτική νομοθεσία

1. Η εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων, η οποία διεξάγεται βάσει της παρούσας οδηγίας, δεν θίγει οποιεσδήποτε απαιτήσεις της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ ούτε οποιεσδήποτε άλλες απαιτήσεις του κοινοτικού δικαίου.

2. Όσον αφορά σχέδια και προγράμματα για τα οποία η υποχρέωση διεξαγωγής εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων απορρεεί ταυτοχρόνως από την παρούσα οδηγία και από άλλες διατάξεις της κοινοτικής νομοθεσίας, τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίζουν συντονισμένες ή κοινές διαδικασίες οι οποίες πληρούν τις απαιτήσεις της σχετικής κοινοτικής νομοθεσίας προκειμένου, μεταξύ άλλων, να αποφεύγεται η επανάληψη των εκτιμήσεων.

Άρθρο 11

Ενημέρωση, εκθέσεις και επανεξέταση

1. Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή ανταλλάσσουν πληροφορίες σχετικά με την κτηθείσα πείρα από την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας.

2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή τυχόν μέτρα που λαμβάνουν όσον αφορά την ποιότητα των περιβαλλοντικών μελετών.

3. Πριν από ...(13) η Επιτροπή υποβάλλει μια πρώτη έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβουλίου και το Συμβούλιο σχετικά με την εφαρμογή και την αποτελεσματικότητα της οδηγίας.

Προκειμένου να ενσωματωθούν καλύτερα απαιτήσεις προστασίας του περιβάλλοντος, σύμφωνα με το άρθρο 6 της συνθήκης, και λαμβανομένης υπόψη της πείρας που θα έχει αποκτηθεί από την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας στα κράτη μέλη, η έκθεση αυτή θα συνοδεύεται, ενδεχομένως, από προτάσεις για την τροποποίηση της παρούσας οδηγίας. Συγκεκριμένα, η Επιτροπή θα εξετάσει τη δυνατότητα επέκτασης του πεδίου εφαρμογής της παρούσας οδηγίας ώστε να καλύψει και άλλα πεδία/τομείς καθώς και άλλους τύπους σχεδίων και προγραμμάτων.

Μια νέα έκθεση αξιολόγησης ακολουθεί ανά επταετία.

4. Η Επιτροπή υποβάλλει έκθεση όσον αφορά τη σχέση μεταξύ της παρούσας οδηγίας και των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1260/1999 και (ΕΚ) αριθ. 1257/1999 πολύ πριν από τη λήξη των περιόδων προγραμματισμού που προβλέπονται στους εν λόγω κανονισμούς.

Άρθρο 12

Εφαρμογή της οδηγίας

1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία πριν από ...(14). Ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά.

2. Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την αναφορά αυτή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Οι λεπτομέρειες της αναφοράς αυτής καθορίζονται από τα κράτη μέλη.

3. Η υποχρέωση που αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 εφαρμόζεται μόνον για τα σχέδια και προγράμματα των οποίων η πρώτη τυπική προπαρασκευαστική πράξη είναι μεταγενέστερη της αναφερόμενης στην παράγραφο 1 ημερομηνίας.

4. Πριν από ...(15), τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή, επί πλέον των μέτρων που αναφέρονται στην παρούσα παράγραφο, χωριστές πληροφορίες για τους τύπους σχεδίων και προγραμμάτων τα οποία, σύμφωνα με το άρθρο 3, πρόκειται να υποβληθούν σε εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με την παρούσα οδηγία. Η Επιτροπή θέτει στη διάθεση των κρατών μελών τις πληροφορίες αυτές. Οι πληροφορίες αυτές ενημερώνονται σε τακτική βάση.

Άρθρο 13

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Άρθρο 14

Αποδέκτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

...,

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Η Πρόεδρος

...

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

...

(1) ΕΕ C 129 της 25.4.1997, σ. 14 και ΕΕ C 83 της 25.3.1999, σ. 13.

(2) ΕΕ C 287 της 22.9.1997, σ. 101.

(3) ΕΕ C 64 της 27.2.1998, σ. 63 και ΕΕ C 374 της 23.12.1999, σ. 9.

(4) Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 20ής Οκτωβρίου 1998 (ΕΕ C 341 της 9.11.1998, σ. 18), κοινή θέση του Συμβουλίου της 30ής Μαρτίου 2000 και απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της ... (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(5) ΕΕ C 318 της 17.5.1993, σ. 5.

(6) ΕΕ L 275 της 10.10.1998, σ. 1.

(7) ΕΕ L 175 της 5.7.1985, σ. 40· οδηγία όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 97/11/ΕΚ (ΕΕ L 73 της 14.3.1997, σ. 5).

(8) ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σ. 7· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 97/62/ΕΚ (ΕΕ L 305 της 8.11.1997, σ. 42).

(9) ΕΕ L 103 της 25.4.1979, σ. 1· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 97/49/ΕΚ (ΕΕ L 223 της 13.8.1997, σ. 9).

(10) Θα προστεθεί σε περίπτωση που θεσπιστεί πριν από την παρούσα οδηγία.

(11) ΕΕ L 161 της 26.6.1999, σ. 1.

(12) ΕΕ L 160 της 26.6.1999, σ. 80.

(13) Πέντε έτη μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(14) Τρία έτη μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(15) Τρία έτη μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι

Πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 5 παράγραφος 1

Οι πληροφορίες που πρέπει να παρέχονται σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 1, με την επιφύλαξη του άρθρου 5 παράγραφοι 2 και 3, είναι οι εξής:

α) η περιγραφή σε γενικές γραμμές του περιεχομένου, των κύριων στόχων του σχεδίου ή προγράμματος και της σχέσης με άλλα σχετικά σχέδια και προγράμματα·

β) οι σχετικές πτυχές της τρέχουσας κατάστασης του περιβάλλοντος και η βάσει αυτής πιθανή εξέλιξη εάν δεν εφαρμοστεί το σχέδιο ή πρόγραμμα·

γ) τα περιβαλλοντικά χαρακτηριστικά των περιοχών που ενδέχεται να επηρεαστούν σημαντικά·

δ) τα τυχόν υφιστάμενα περιβαλλοντικά προβλήματα που αφορούν το σχέδιο ή πρόγραμμα, συμπεριλαμβανομένων, κατά κύριο λόγο, εκείνων που αφορούν περιοχές ιδιαίτερης περιβαλλοντικής σημασίας, όπως περιοχές που χαρακτηρίζονται σύμφωνα με τις οδηγίες 79/409/ΕΟΚ και 92/43/ΕΟΚ·

ε) οι στόχοι περιβαλλοντικής προστασίας που έχουν τεθεί σε διεθνές ή κοινοτικό επίπεδο ή σε επίπεδο κρατών μελών, οι οποίοι αφορούν το σχέδιο ή πρόγραμμα, και ο τρόπος με τον οποίο οι στόχοι αυτοί καθώς και τα περιβαλλοντικά ζητήματα έχουν ληφθεί υπόψη κατά την προετοιμασία του·

στ) οι ενδεχόμενες σημαντικές επιπτώσεις(1) στο περιβάλλον·

ζ) τα προβλεπόμενα μέτρα για την πρόληψη, τον περιορισμό και την, κατά το δυνατόν, εξουδετέρωση οποιωνδήποτε σημαντικών δυσμενών επιπτώσεων στο περιβάλλον από την εφαρμογή του σχεδίου ή προγράμματος·

η) η παρουσίαση σε γενικές γραμμές των λόγων για τους οποίους επελέγησαν οι εξετασθείσες εναλλακτικές δυνατότητες και η περιγραφή του τρόπου διενέργειας της εκτίμησης, με μνεία των τυχόν δυσκολιών (όπως τεχνικά ελαττώματα ή έλλειψη τεχνογνωσίας) που προέκυψαν κατά τη συγκέντρωση των απαιτούμενων πληροφοριών·

θ) η περιγραφή του τρόπου με τον οποίον θα παρακολουθείται και θα αξιολογείται η εφαρμογή του σχεδίου ή προγράμματος·

ι) μια μη τεχνική περίληψη των πληροφοριών που παρέχονται βάσει των ανωτέρω θεμάτων.

(1) Στις επιπτώσεις αυτές πρέπει να συμπεριλαμβάνονται οι δευτερογενείς, σωρευτικές, συνεργειακές, βραχυ-, μεσο- και μακροπρόθεσμες, μόνιμες και προσωρινές, θετικές και αρνητικές επιπτώσεις.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ

Κριτήρια για τον καθορισμό της ενδεχόμενης σημασίας των επιπτώσεων τα οποία αναφέρονται στο άρθρο 3 παράγραφος 5

1. Τα χαρακτηριστικά των σχεδίων και προγραμμάτων, ιδίως όσον αφορά:

- το βαθμό στον οποίο το σχέδιο ή πρόγραμμα θέτει ένα πλαίσιο για έργα και άλλες δραστηριότητες είτε όσον αφορά τον τόπο, τη φύση, το μέγεθος και τις συνθήκες λειτουργίας, είτε με τη χορήγηση πόρων,

- το βαθμό στον οποίο το σχέδιο ή πρόγραμμα επηρεάζει άλλα σχέδια και προγράμματα, συμπεριλαμβανομένων αυτών που ανήκουν σε ένα ιεραρχημένο σύνολο,

- τη σημασία του σχεδίου ή προγράμματος για την ενσωμάτωση των περιβαλλοντικών ζητημάτων, κυρίως με σκοπό την προαγωγή της βιώσιμης ανάπτυξης,

- τα περιβαλλοντικά προβλήματα που συνδέονται με το σχέδιο ή πρόγραμμα,

- τη σχέση του σχεδίου ή προγράμματος με την εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας για το περιβάλλον (π.χ. σχέδια ή προγράμματα σχετικά με τη διαχείριση αποβλήτων ή την προστασία των υδάτων).

2. Χαρακτηριστικά των επιπτώσεων και της περιοχής που ενδέχεται να επηρεαστεί, ιδίως όσον αφορά:

- την πιθανότητα, τη διάρκεια, τη συχνότητα και την αναστρεψιμότητα των επιπτώσεων,

- τον σωρευτικό χαρακτήρα των επιπτώσεων,

- τον διασυνοριακό χαρακτήρα των επιπτώσεων,

- τους κινδύνους για την ανθρώπινη υγεία ή το περιβάλλον (π.χ. λόγω ατυχημάτων),

- το μέγεθος και την έκταση στο χώρο των επιπτώσεων (γεωγραφική περιοχή και μέγεθος πληθυσμού που ενδέχεται να θιγούν),

- τη σπουδαιότητα και την ευαισθησία της περιοχής που ενδέχεται να επηρεαστεί, λόγω:

- ειδικών φυσικών χαρακτηριστικών ή πολιτιστικής κληρονομιάς,

- υπέρβασης των περιβαλλοντικών ποιοτικών προτύπων ή των οριακών τιμών,

- εντατικής χρήσης της γης,

- τις επιπτώσεις σε περιοχές ή τοπία τα οποία απολαύουν αναγνωρισμένου καθεστώτος προστασίας σε εθνικό, κοινοτικό ή διεθνές επίπεδο.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Στις 3 Απριλίου 1997, η Επιτροπή υπέβαλε στο Συμβούλιο πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων, βασιζόμενη στο άρθρο 130 Σ παράγραφος 1 (νυν άρθρο 175 παράγραφος 1) της συνθήκης(1).

2. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έδωσε τη γνώμη του στις 20 Οκτωβρίου 1998(2). Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή έδωσε τη γνώμη της για την πρόταση στις 29 Μαΐου 1997(3) ενώ η Επιτροπή των Περιφερειών έδωσε τη γνώμη της στις 20 Νοεμβρίου 1997(4).

3. Συνεπεία των γνωμών αυτών, η Επιτροπή διαβίβασε τροποποιημένη πρόταση στο Συμβούλιο στις 19 Φεβρουαρίου 1999(5). Η Επιτροπή των Περιφερειών έδωσε τη γνώμη της για την τροποποιημένη πρόταση στις 24 Σεπτεμβρίου 1999(6).

4. Στις 30 Μαρτίου 2000, το Συμβούλιο ενέκρινε την κοινή θέση του σύμφωνα με το άρθρο 251 παράγραφος 2 της συνθήκης (πρώην άρθρο 189 Β).

II. ΣΤΟΧΟΙ

Στόχος της οδηγίας είναι η πρόβλεψη της διεξαγωγής περιβαλλοντικής αξιολόγησης και συνυπολογισμού των αποτελεσμάτων της κατά την προετοιμασία και πριν από την έγκριση ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων που είναι δυνατόν να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Αποσκοπεί να αποτελέσει συμπλήρωμα της περιβαλλοντικής αξιολόγησης των σχεδίων βάσει της οδηγίας "ΕΠΕ"(7) η οποία διεξάγεται σε μεταγενέστερο στάδιο της διαδικασίας λήψης των αποφάσεων.

III. ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΘΕΣΗΣ(8)

Η οδηγία, όπως προτάθηκε από την Επιτροπή, κρίθηκε ότι θέτει σημαντικές δυσκολίες κυρίως λόγω των πολύ διαφορετικών συστημάτων και διαδικασιών που ισχύουν στα κράτη μέλη όσον αφορά το σχεδιασμό και τον προγραμματισμό. Ειδικότερα, ορισμένα στοιχεία της πρότασης, και κυρίως το πεδίο εφαρμογής της, κρίθηκε ότι θα πρέπει να επαναπροσδιορισθούν προκειμένου να αποφευχθούν προβλήματα εφαρμογής.

Το Συμβούλιο θέλησε, ως εκ τούτου, να εισαγάγει όσο το δυνατόν μεγαλύτερη νομική ασφάλεια, επαναπροσδιορίζοντας το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας και τις υποχρεώσεις των κρατών μελών. Η υποχρέωση διεξαγωγής της αξιολόγησης έχει σχέση, ιδίως, με απαιτήσεις που υφίστανται στην κοινοτική νομοθεσία, ενώ τα κράτη μέλη θα πρέπει να εκτιμούν την ανάγκη αξιολόγησης βάσει συμφωνηθέντων κριτηρίων εάν δεν υπάρχει τέτοια ρητή σχέση. Η προσέγγιση αυτή, και συγκεκριμένα η διάκριση μεταξύ υποχρεωτικής αξιολόγησης και αξιολόγησης που αποφασίζουν τα κράτη μέλη, είναι παρόμοια με αυτή που ακολουθήθηκε για την οδηγία "ΕΠΕ".

Η ανανεωμένη έμφαση στην έννοια της ενσωμάτωσης περιβαλλοντικών εκτιμήσεων κατά τον ορισμό και την εφαρμογή άλλων δραστηριοτήτων, καθώς και η αναγνώριση των αρχών της σύμβασης του Aarhus για την πρόσβαση στην πληροφόρηση και τη δημόσια συμμετοχή στη λήψη των αποφάσεων, απετέλεσαν επίσης στοιχεία στα οποία βασίσθηκαν οι πιο πρόσφατες εργασίες του Συμβουλίου για την πρόταση.

Ως αποτέλεσμα της προαναφερόμενης αναθεωρημένης προσέγγισης, το κείμενο της πρότασης επανασυντάχθηκε και επαναδιαμορφώθηκε σε μεγάλο βαθμό.

A. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Το Συμβούλιο ακολούθησε, εν μέρει ή στο πνεύμα τους, τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που δέχθηκε η Επιτροπή στην τροποποιημένη πρότασή της, καθώς και στοιχεία τροπολογιών που πρότεινε το Κοινοβούλιο αλλά δεν αποδέχθηκε η Επιτροπή (πληρέστερο και λεπτομερή κατάλογο των τομέων στους οποίους θα εφαρμόζεται η οδηγία - βλέπε τροπολογία αριθ. 18, ρητή πρόβλεψη πληροφόρησης και διαβούλευσης με τις αρχές και το κοινό στα κράτη μέλη που είναι δυνατόν να θιγούν από σχέδιο ή πρόγραμμα που προετοιμάζεται σε άλλο κράτος μέλος, βλέπε τροπολογία αριθ. 28, και εισαγωγή αναφοράς στις απαιτήσεις ελέγχου στην περιβαλλοντική δήλωση, βλέπε τροπολογία αριθ. 33). Η προαναφερόμενη επαναδιαμόρφωση και επανασύνταξη του κειμένου σημαίνει ότι οι τροπολογίες σε ελάχιστες περιπτώσεις μπορούσαν να εισαχθούν αυτούσιες αλλά τοποθετήθηκαν σε διάφορα σημεία του κειμένου παρά στην αρχική πρόταση.

B. ΒΑΣΙΚΕΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΠΟΥ ΕΙΣΗΓΑΓΕ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Προοίμιο

Οι αλλαγές στο προοίμιο αντικατοπτρίζουν τις αλλαγές στα άρθρα.

Άρθρο 1 (Στόχοι)

Το Συμβούλιο ορίζει ως σημαντικό στόχο την ενσωμάτωση περιβαλλοντικών εκτιμήσεων κατά την προετοιμασία και την έγκριση σχεδίων και προγραμμάτων και αναφέρεται στην αειφόρο ανάπτυξη όπως ζήτησε το Κοινοβούλιο.

Σύμφωνα με το πρότυπο "ΕΠΕ", το Συμβούλιο συμφώνησε να περιορίσει το πεδίο εφαρμογής σε σχέδια και προγράμματα που ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

Άρθρο 2 (Ορισμοί)

Το άρθρο απλουστεύθηκε ώστε να περιλαμβάνει μόνον ορισμούς και προκειμένου να επιτευχθεί σαφέστερος διαχωρισμός μεταξύ ορισμών και πεδίου εφαρμογής απ' ότι στην πρόταση της Επιτροπής.

Ο ορισμός των "σχεδίων και προγραμμάτων" τροποποιήθηκε με τη διευκρίνιση ότι καλύπτονται μόνον σχέδια και προγράμματα τα οποία προβλέπονται από νομοθετικές, κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις και τα οποία έχει προετοιμάσει ή/και εγκρίνει αρχή ή προετοιμάσει αρχή ενόψει νομοθετικής διαδικασίας, λαμβάνοντας υπόψη τις διάφορες διαδικασίες και ρυθμίσεις των κρατών μελών.

Ο ορισμός της "αρμόδιας αρχής", ο οποίος κρίθηκε ότι θα μπορούσε να λαμβάνει διαφορετικές έννοιες ανάλογα με τις ιδιαίτερες και διαφορετικές περιστάσεις σε κάθε κράτος μέλος, απαλείφθηκε.

Τέλος, εισήχθη γενικός ορισμός του "κοινού", βάσει εκείνου που περιέχεται στη σύμβαση της Aarhus.

Άρθρο 3 (Πεδίο εφαρμογής)

Το άρθρο αυτό είναι παντελώς νέο και αντικατοπτρίζει τη διαφορετική προσέγγιση που αποφάσισε το Συμβούλιο. Η πρόταση της Επιτροπής τροποποιήθηκε βάσει της γνώμης του Κοινοβουλίου όσον αφορά σχέδια και προγράμματα τα οποία καθορίζουν ένα πλαίσιο για την παροχή αδειών εκτέλεσης έργων και το Συμβούλιο συμφώνησε και ενίσχυσε την προσέγγιση αυτή. Το άρθρο διατυπώνει την αρχή ότι θα πρέπει να διεξάγεται σε κάθε περίπτωση εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων τα οποία ενδέχεται να έχουν σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις. Τα σχέδια και προγράμματα αυτά προσδιορίζονται ως εκείνα που καθορίζουν ένα πλαίσιο για την παροχή αδειών εκτέλεσης έργων που απαριθμούνται στα παραρτήματα Ι και ΙΙ της οδηγίας "ΕΠΕ", για αποκλειστικό κατάλογο τομέων ή τα οποία επηρεάζουν προστατευόμενες περιοχές βάσει της οδηγίας "Οικότοποι".

Για άλλα σχέδια και προγράμματα τα οποία καθορίζουν ένα πλαίσιο για την παροχή αδειών εκτέλεσης έργων, τα κράτη μέλη καθορίζουν εάν ενδέχεται να έχουν σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, λαμβάνοντας υπόψη τα κριτήρια τα οποία απαριθμούνται στο νέο παράρτημα ΙΙ. Η ίδια αυτή διαδικασία εφαρμόζεται για σχέδια και προγράμματα που καθαρίζουν τη χρήση σε μικρές ζώνες τοπικά ή για μικρές τροποποιήσεις σχεδίων και προγραμμάτων, όπως προεβλέπετο ήδη αρχικά από το άρθρο 4 παράγραφοι 3 και 4 της πρότασης της Επιτροπής.

Προβλέπεται επίσης η υποχρέωση διαβούλευσης με τις ενδιαφερόμενες αρχές. Διάταξη για την ενημέρωση του κοινού μεταφέρθηκε από το άρθρο 4 της πρότασης της Επιτροπής. Ορισμένα σχέδια και προγράμματα ιδιαίτερου χαρακτήρα (για σκοπούς εθνικής άμυνας ή αντιμετώπισης καταστάσεων έκτακτης ανάγκης, χρηματοδοτικά ή δημοσιονομικά σχέδια και προγράμματα) εξαιρούνται, καθώς επίσης και σχέδια και προγράμματα που εμπίπτουν στην περίοδο προγραμματισμού 2000- 2006/07 των διαρθρωτικών ταμείων (βλέπε, σχετικά, την ημερομηνία εφαρμογής που αναφέρεται στο άρθρο 12, καθώς και τις παρατηρήσεις για το άρθρο 11).

Άρθρο 4 (Γενικές υποχρεώσεις)

Το άρθρο αυτό προκύπτει από τη συγχώνευση των άρθρων 3 και 4 της πρότασης της Επιτροπής. Προστέθηκε διάταξη για την αποφυγή αλληλεπικάλυψης των εργασιών σε περιπτώσεις σχεδίων και προγραμμάτων που αποτελούν μέρος ιεραρχίας και η εκτίμηση διεξάγεται σε διαφορετικά επίπεδα της ιεραρχίας.

Άρθρο 5 (Περιβαλλοντική μελέτη)

Το άρθρο αυτό επαναδιατυπώθηκε κρατώντας τις βασικές απαιτήσεις, συμπεριλαμβανομένης της εκτίμησης κατάλληλων εναλλακτικών λύσεων, ενώ λεπτομερέστερη περιγραφή του περιεχομένου της μελέτης συμπεριλαμβανομένων πρόσθετων στοιχείων περιέχεται στο παράρτημα Ι.

Άρθρο 6 (Διαβουλεύσεις)

Το Συμβούλιο θέλησε να προσδιορίσει, ευθυγραμμιζόμενο με τη σύμβαση του Aarhus, ότι, στο κοινό του οποίου ζητείται η γνώμη, περιλαμβάνονται και σημαντικές μη κυβερνητικές οργανώσεις, όπως αυτές που προάγουν την περιβαλλοντική προστασία και άλλες.

Άρθρο 9 (Ενημέρωση σχετικά με την απόφαση)

Ευθυγραμμιζόμενο με τις αλλαγές που εισήχθησαν στο άρθρο 5, το άρθρο αυτό προβλέπει την παροχή πληροφοριών σχετικά με κατάλληλες εναλλακτικές λύσεις. Προστέθηκε επίσης αναφορά στο στοιχείο της "ενσωμάτωσης".

Άρθρο 10 (Σχέση με την κοινοτική νομοθεσία)

Το Συμβούλιο συμφώνησε, με εξορθολογιστικά κριτήρια, ότι θα μπορούσαν να προβλέπονται συντονισμένες ή κοινές διαδικασίες όταν η υποχρέωση διεξαγωγής εκτίμησης απορρέει ταυτόχρονα από διαφορετικές πράξεις νομοθεσίας.

Άρθρο 11 (Ενημέρωση, έκθεση και αναθεώρηση)

Η ρήτρα αναθεώρησης κατέστη σαφέστερη, ιδίως όσον αφορά τη δυνατότητα επέκτασης του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας σε άλλους τομείς/πεδία και άλλους τύπους σχεδίων και προγραμμάτων.

Εξάλλου, προκειμένου να εξαλειφθεί οποιαδήποτε ασάφεια προκύπτουσα από την εξαίρεση των σχεδίων και προγραμμάτων που σχετίζονται με τους κανονισμούς των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο 2000- 2006/07, η Επιτροπή κλήθηκε να υποβάλει έκθεση όσον αφορά τη σχέση μεταξύ της οδηγίας αυτής και των κανονισμών εκείνων εγκαίρως πριν από την επόμενη περίοδο προγραμματισμού.

Άρθρο 12 (Εφαρμογή)

Το Συμβούλιο συμφώνησε για τριετή περίοδο εφαρμογής της οδηγίας δεδομένου του διαδικαστικά σύνθετου χαρακτήρα της.

Παράρτημα Ι (Πληροφορίες που πρέπει να παρέχονται - Έκθεση)

Το παράρτημα αυτό κατέστη πιο συγκεκριμένο και, συγχρόνως, πληρέστερο.

Παράρτημα ΙΙ (Κριτήρια για τον καθορισμό της ενδεχόμενης σημασίας των επιπτώσεων στο περιβάλλον)

Το παράρτημα αυτό είναι νέο και βασίζεται, εν μέρει, στο αντίστοιχο παράρτημα της οδηγίας "ΕΠΕ".

(1) EE C 129 της 25.4.1997, σ. 14.

(2) EE C 341 της 9.11.1998, σ. 18.

(3) EE C 287 της 22.9.1997, σ. 101.

(4) EE C 64 της 27.2.1998, σ. 63.

(5) EE C 83 της 25.3.1999, σ. 13.

(6) EE C 374 της 23.12.1999, σ. 9.

(7) Οδηγία 85/337/ΕΟΚ για την αξιολόγηση των επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα στο περιβάλλον, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 97/11/ΕΚ.

(8) Η αρίθμηση των αιτιολογικών σκέψεων, των άρθρων και των παραρτημάτων ακολουθεί εκείνη της κοινής θέσης.