[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 5.11.2010

COM(2010) 630 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Επισκόπηση της προόδου που σημειώθηκε το 2010 όσον αφορά το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά (2009-2012)

SEC(2010) 1321

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Επισκόπηση της προόδου που σημειώθηκε το 2010 όσον αφορά το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά (2009-2012)

Εισαγωγή

Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις σε ολόκληρη την ΕΕ 25 έως 30 εκατομμύρια ενήλικοι, ηλικίας 15 έως 64 ετών, έκαναν χρήση κάποιου είδους παράνομου ναρκωτικού κατά το τελευταίο έτος[1]. Από 1,2 έως 1,5 εκατομμύρια ενήλικοι στην ΕΕ είναι προβληματικοί χρήστες οπιούχων. Κάθε έτος, 6 500 έως 7 000 άνθρωποι πεθαίνουν στην ΕΕ από υπερβολική δόση ναρκωτικών. Από τα πρόσφατα δεδομένα συνάγεται ότι ο αριθμός των θανάτων που προκαλούνται από τα ναρκωτικά στην ΕΕ, ο οποίος παρέμενε σταθερός για μερικά χρόνια, τώρα αυξάνεται, ιδίως λόγω της αύξησης του αριθμού των θανάτων από υπερβολική δόση κοκαΐνης.

Μολονότι, υπάρχουν όλο και περισσότερες αποδείξεις ότι η κατανάλωση κάνναβης, του δημοφιλέστερου ναρκωτικού στην Ευρώπη, έχει μειωθεί κατά τα τελευταία έτη, η χρήση της κοκαΐνης και της ηρωίνης, που αποτελεί τη ρίζα του προβλήματος των ναρκωτικών στην Ευρώπη, δεν έχει μειωθεί.

Κατά την τελευταία δεκαετία, οι πρακτικές στη χρήση ναρκωτικών έχουν μεταβληθεί στα περισσότερα κράτη μέλη της ΕΕ. Παλαιότερα, σχετικά περιορισμένες και περιθωριοποιημένες ομάδες προβληματικών χρηστών ναρκωτικών κατανάλωναν κυρίως οπιούχα και κοκαΐνη, ενώ σήμερα κοινωνικά ενταγμένα άτομα χρησιμοποιούν όλο και περισσότερο παράνομα ναρκωτικά ως ψυχαγωγία, συνδυάζοντας ουσίες χωρίς αναγκαστικά να οδηγούνται στην εξάρτηση.

Ενώ η πολυτοξικομανία αποτελεί πλέον τον κανόνα , η διάκριση μεταξύ κατανάλωσης νόμιμων και παράνομων ψυχότροπων ουσιών σταδιακά εξασθενεί. Εκτός από τη συνδυασμένη χρήση παραδοσιακά νόμιμων και παράνομων ψυχότροπων ουσιών, όπως το αλκοόλ και η κοκαΐνη, οι χρήστες ναρκωτικών έχουν πρόσβαση σε ευρύ φάσμα νέων ουσιών («legal highs» - νόμιμες ψυχότροπες ουσίες) που πωλούνται στο διαδίκτυο, σε νόμιμα καταστήματα ψυχότροπων ουσιών («head shops») ή από πλανόδιους διακινητές.

Τα παράνομα ναρκωτικά αποτελούν ένα πολύπλοκο κοινωνικό πρόβλημα , το οποίο απαιτεί μακρόχρονη, ολοκληρωμένη και πολυδιάστατη προσέγγιση. Σε έκθεση που εκπονήθηκε για την Επιτροπή σχετικά με τις εξελίξεις στην παγκόσμια αγορά παράνομων ναρκωτικών μεταξύ του 1998 και του 2007[2] δεν διαπιστώθηκαν στοιχεία που να αποδεικνύουν βελτίωση κατά την εν λόγω περίοδο. Σε ορισμένες χώρες, το πρόβλημα μειώθηκε αλλά σε άλλες επιδεινώθηκε και σε μερικές περιπτώσεις έντονα. Το πρόβλημα των ναρκωτικών μειώθηκε γενικά σε πλούσιες χώρες, συμπεριλαμβανομένων των κρατών μελών της ΕΕ, αλλά επιδεινώθηκε σε μερικές μεγάλες αναπτυσσόμενες χώρες ή σε χώρες που βρίσκονται σε μεταβατικό στάδιο. Η μελέτη κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ενώ τα μέτρα κατά της παραγωγής μπορούν να επηρεάσουν τον τόπο παραγωγής των ναρκωτικών δεν αποδεικνύεται ότι μπορούν να μειώσουν τη συνολική παγκόσμια παραγωγή. Και μολονότι η επιβολή του νόμου μπορεί να δημιουργήσει αλλαγές στις οδούς διακίνησης, δεν φαίνεται να μειώνει ουσιαστικά και με διατηρήσιμο τρόπο την ποσότητα των ναρκωτικών που διατίθενται στην αγορά.

Η στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά της περιόδου 2005-2012[3] και τα δύο σχέδια δράσης για τα ναρκωτικά που την εφαρμόζουν ενοποίησαν τη συνεκτική προσέγγιση του προβλήματος από την ΕΕ . Η πολιτική για τα ναρκωτικά, υπάγεται, σε μεγάλο βαθμό, στην αρμοδιότητα των κρατών μελών . Η Επιτροπή συνεισφέρει σημαντικά στη χάραξη της πολιτικής της ΕΕ για τα ναρκωτικά, εξασφαλίζοντας συνολική συνοχή, βοηθώντας τον συντονισμό των θέσεων της ΕΕ σε διεθνή φόρουμ, διαδραματίζοντας κεντρικό ρόλο στον μηχανισμό για τον έλεγχο των νέων ναρκωτικών και παρέχοντας χρηματοδότηση και εμπειρογνωμοσύνη. Η Επιτροπή είναι υπεύθυνη για τη διατύπωση, την παρακολούθηση και την αξιολόγηση των σχεδίων δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά. Για πρώτη φορά, με το πρόγραμμα της Στοκχόλμης[4] τής ανατέθηκε το καθήκον της εκπόνησης νέας στρατηγικής της ΕΕ για τα ναρκωτικά για την περίοδο μετά το 2012.

Η παρούσα έκθεση συνοψίζει τα κύρια πορίσματα της επισκόπησης για το 2010 της προόδου που σημειώθηκε όσον αφορά το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά (2009-2012)[5], που παρουσιάζεται λεπτομερώς στο παράρτημα.

Μέθοδος

Το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά (2009-2012) εντοπίζει τους κύριους υπεύθυνους φορείς και καθορίζει προθεσμίες για κάθε συγκεκριμένη ενέργεια. Στην παρούσα επισκόπηση, που καλύπτει το 2009 και το πρώτο εξάμηνο του 2010[6], συνέβαλαν σημαντικά το Ευρωπαϊκό Κέντρο Παρακολούθησης Ναρκωτικών και Τοξικομανίας (ΕΚΠΝΤ) και η Ευρωπόλ. Για μερικά επιμέρους μέτρα, η Επιτροπή διεξήγαγε γραπτή έρευνα μεταξύ των κρατών μελών. Δεν δίδονται πληροφορίες για ενέργειες οι οποίες δεν λήγουν εντός του 2010. Η εφαρμογή υπολογίζεται βάσει των δεικτών[7] που καθορίζονται στο σχέδιο δράσης.

Κύρια σημεία

Επιτεύγματα:

1. Η χρήση ενέσιμων ναρκωτικών, μία από τις κύριες αιτίες της διάδοσης μολύνσεων που μεταδίδονται με το αίμα, ελαττώνεται στην ΕΕ. Η διάδοση νέων περιπτώσεων HIV μεταξύ χρηστών ναρκωτικών παρουσιάζει μείωση , πιθανά λόγω της σημαντικής επένδυσης των κρατών μελών σε μέτρα περιορισμού των βλαβερών συνεπειών κατά την τελευταία δεκαετία, όπως ζητούσαν τα σχέδια δράσης για τα ναρκωτικά.

2. Οι υπηρεσίες επιβολής του νόμου έχουν ενισχύσει τη συνεργασία τους πέρα από τα σύνορα της ΕΕ για την καταπολέμηση της παράνομης διακίνησης ναρκωτικών. Τα κράτη μέλη δημιούργησαν δύο « πλατφόρμες συνεργασίας » για την ανταλλαγή πληροφοριών και το συντονισμό της δημιουργίας ικανοτήτων στη Δυτική Αφρική, που αποτελεί στρατηγικό σημείο για την οδό διακίνησης της κοκαΐνης, μία στη Γκάνα (υπό την ηγεσία του Ηνωμένου Βασιλείου), η άλλη στη Σενεγάλη (υπό την ηγεσία της Γαλλίας). Τον Ιούνιο του 2010 το Συμβούλιο Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων (ΔΕΥ) ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Σύμφωνο για την καταπολέμηση της διεθνούς διακίνησης ναρκωτικών — παρακώλυση των οδών διακίνησης της κοκαΐνης και της ηρωίνης , για να βελτιώσει τον συντονισμό μεταξύ των διαφόρων σχεδίων κατά της διακίνησης. Αυτό το σύμφωνο παρέχει σημαντική ευκαιρία για τη διασύνδεση όλων των δομών για την αντιμετώπιση της διακίνησης ναρκωτικών κατά μήκος των μεγαλύτερων οδών λαθρεμπορίας.

3. Το 2009, η Επιτροπή παρουσίασε στρατηγική[8] για την ενίσχυση της συνεργασίας της ΕΕ όσον αφορά τη σχετική με τα ναρκωτικά έρευνα . Αυτή η στρατηγική θα βοηθήσει να στηριχθούν πολιτικές για τα ναρκωτικά που θα βασίζονται σε στοιχεία και να αναπτυχθούν οι αναγκαίες απαντήσεις σε επίπεδο πολιτικής για τη μείωση των δυσμενών επιπτώσεων στην υγεία και κοινωνικών επιπτώσεων που συνεπάγεται η χρήση ναρκωτικών στις κοινωνίες μας. Η στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά και το σχέδιο δράσης προβλέπουν ότι η πολιτική για τα ναρκωτικά θα πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενικά πραγματικά περιστατικά και επιστημονικά στοιχεία.

Προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπισθούν:

4. Ο αριθμός των θανάτων που οφείλονται στα ναρκωτικά στην ΕΕ, αφού παρέμεινε σταθερός για μερικά έτη σε περίπου 6 500 έως 7 000 άτομα ανά έτος, φαίνεται να αυξάνεται, πιθανόν έως και 5 % το 2008.

5. Η συχνή εμφάνιση νέων ψυχότροπων ουσιών ( «legal highs» ) έχει μεταβληθεί σε σημαντική πρόκληση για τη σχετική με τα ναρκωτικά πολιτική. Τα κράτη μέλη προσπαθούν να περιορίσουν τη διάδοση νέων ναρκωτικών, που δημιουργούν κινδύνους στην υγεία και την κοινωνία οι οποίοι είναι σε μεγάλο βαθμό άγνωστοι. Οι δίοδοι πωλήσεων χωρίς σύνορα, όπως το διαδίκτυο, και η ταχύτητα με την οποία οι ουσίες που προσφάτως υπήχθησαν σε έλεγχο αντικαθίστανται από νέες ουσίες στην αγορά δυσχεραίνει περισσότερο το έργο τους.

6. Το Κέντρο Θαλασσίων Αναλύσεων και Επιχειρήσεων για τα ναρκωτικά (MAOC-N)[9], που δημιουργήθηκε το 2007 για την αντιμετώπιση της διακίνησης στον Ατλαντικό Ωκεανό, συντόνισε επιχειρήσεις που οδήγησαν στην κατάσχεση 43 τόνων κοκαΐνης και 21 τόνων χασίς στα πρώτα δύο έτη λειτουργίας του. Όμως, τα δίκτυα διακίνησης ναρκωτικών άλλαξαν γρήγορα τις οδούς λαθρεμπορίας και τις μεθόδους τους για να παρακάμψουν τους φραγμούς που έθεσαν τα κράτη μέλη της ΕΕ προκειμένου να εμποδίσουν το εμπόριό τους. Από πρόσφατα δεδομένα προκύπτει ότι μειώθηκαν σημαντικά οι κατασχέσεις μετά από επιχειρήσεις που συντονίστηκαν τόσο από το MAOC-N όσο και από το CeCLAD-M[10], που δημιουργήθηκε το 2008 για να αντιμετωπίσει τη διακίνηση στη Μεσόγειο.

7. Στο επίπεδο των Ηνωμένων Εθνών, το 2009 ολοκληρώθηκαν οι διαπραγματεύσεις για νέα Πολιτική Διακήρυξη και Σχέδιο Δράσης για την αντιμετώπιση του παγκόσμιου προβλήματος των ναρκωτικών. Η ΕΕ υποστήριξε πολιτικές για τα ναρκωτικά που είναι ισορροπημένες και βασίζονται σε στοιχεία και οι οποίες σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, αλλά η διαπραγματευτική της θέση εξασθένησε από τις διαφορές που υφίστανται μεταξύ των κρατών μελών της.

8. Τα τελευταία δύο έτη η εξωτερική πολιτική για τα ναρκωτικά μερικές φορές επικεντρώθηκε υπερβολικά στην ασφάλεια. Οι διμερείς συμφωνίες που συνήφθησαν μεταξύ κρατών μελών της ΕΕ και τρίτων χωρών εστιάστηκαν ιδίως στη συνεργασία όσον αφορά τη μείωση της προσφοράς.

9. Η οικονομική ύφεση διέβρωσε τους προϋπολογισμούς που διατίθενται στην πολιτική για τα ναρκωτικά σε εθνικό επίπεδο. Η Επιτροπή ανησυχεί για τη μείωση της συγχρηματοδότησης όσον αφορά τα εθνικά κομβικά σημεία (ΕΚΣ) στα κράτη μέλη. Το 2009, περίπου το ένα πέμπτο των ΕΚΣ θεώρησε δύσκολη την πλήρη χρήση της επιδότησης που παρέχει το δίκτυο REITOX των ΕΚΣ, το οποίο συντονίζεται από το Ευρωπαϊκό Κέντρο Παρακολούθησης Ναρκωτικών και Τοξικομανίας (ΕΚΠΝΤ), διότι δεν μπορούσε να επιτύχει αντίστοιχη εθνική επιδότηση. Αυτό θα μπορούσε να έχει αρνητικό αντίκτυπο στην ποιότητα και τη διατηρησιμότητα της παρακολούθησης των ναρκωτικών στην ΕΕ.

Περίληψη των αποτελεσμάτων

Οι πληροφορίες που παρέχονται στην παρούσα έκθεση και στο παράρτημα αντανακλούν κυρίως τα αποτελέσματα (αναληφθείσες δραστηριότητες). Είναι πολύ νωρίς για να καταστεί δυνατή η ανάλυση των αποτελεσμάτων (είναι η δράση αποτελεσματική για την επίτευξη του στόχου;) και η εκτίμηση επιπτώσεων (βελτιώνεται η κατάσταση με τα ναρκωτικά λόγω της δράσης;) στο πλαίσιο της παρούσας επισκόπησης. Η τελική αξιολόγηση της στρατηγικής της ΕΕ για τα ναρκωτικά 2005-2012 και του σχεδίου δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά 2009-2012, που θα ξεκινήσει το επόμενο έτος, θα παράσχει ανάλυση των αποτελεσμάτων και εκτίμηση επιπτώσεων. Τα κύρια αποτελέσματα αντανακλούν τους πέντε βασικούς στόχους του σχεδίου δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά: βελτίωση του συντονισμού και της συνεργασίας, μείωση της ζήτησης ναρκωτικών και της προσφοράς ναρκωτικών, βελτίωση της διεθνούς συνεργασίας και καλύτερη κατανόηση του προβλήματος.

Βελτίωση του συντονισμού και της συνεργασίας

Δεδομένου του διατομεακού χαρακτήρα του προβλήματος των ναρκωτικών, ο συντονισμός μεταξύ διαφόρων τομέων πολιτικής στο επίπεδο της ΕΕ είναι απαραίτητος για να δοθεί αποτελεσματική απάντηση. Η οριζόντια ομάδα για τα ναρκωτικά (ΟΟΝ), μια ομάδα εργασίας του Συμβουλίου, αποτελεί τον κύριο φορέα για τον συντονισμό της πολιτικής για τα ναρκωτικά στο επίπεδο της ΕΕ. Το πρόγραμμα εργασίας που ακολούθησαν οι διαδοχικές προεδρίες στο πλαίσιο της ΟΟΝ τηρεί σχολαστικά το σχέδιο δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά. Ωστόσο, η συμμετοχή άλλων ομάδων εργασίας του Συμβουλίου στη χάραξη της πολιτικής για τα ναρκωτικά, οι οποίες είναι αρμόδιες κυρίως για την επιβολή του νόμου, έχει προκαλέσει μερικές φορές αβεβαιότητα σχετικά με το ρόλο της ΟΟΝ.

Η διατήρηση συνεκτικής, οριζόντιας προσέγγισης έχει ουσιώδη σημασία, ώστε η πολιτική της ΕΕ για τα ναρκωτικά να μην προσδίδει μεγαλύτερη σημασία στην επιβολή του νόμου εις βάρος της δράσης για τη μείωση της ζήτησης.

Σχεδόν όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ αναφέρουν μεγαλύτερη συμμετοχή οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών στη διατύπωση, εφαρμογή και μερικές φορές αξιολόγηση της πολιτικής για τα ναρκωτικά σε εθνικό επίπεδο. Ως τμήμα της ευρωπαϊκής δράσης για τα ναρκωτικά, η Επιτροπή ενέταξε περίπου 700 παράγοντες της κοινωνίας των πολιτών σε εκστρατείες ευαισθητοποίησης σχετικά με τα ναρκωτικά σε εθνικό ή τοπικό επίπεδο και συνέχισε τις διαβουλεύσεις με το Φόρουμ της κοινωνίας των πολιτών για τα ναρκωτικά.

Μείωση της ζήτησης ναρκωτικών

Τα κράτη μέλη πρέπει να βελτιώσουν ακόμα τα προγράμματά τους για την πρόληψη των ναρκωτικών, ώστε αυτά να γίνουν περισσότερο αποτελεσματικά και βασιζόμενα σε στοιχεία. Οι χώρες της ΕΕ χρησιμοποιούν ακόμα καθολικά προγράμματα πρόληψης, παρόλο που αυτά αποδείχθηκαν αναποτελεσματικά, ενώ στα περισσότερα κράτη μέλη δεν προσφέρεται η δέουσα κάλυψη σε επιλεκτικά προγράμματα πρόληψης τα οποία εστιάζονται σε ευάλωτες ομάδες. Τα περισσότερα κράτη μέλη διαθέτουν μικρό αριθμό ανάλογων προγραμμάτων πρόληψης που να εστιάζονται, για παράδειγμα, στη ψυχαγωγία και τη νυκτερινή ζωή. Σε γενικές γραμμές, η αποτελεσματικότητα αυτών των προγραμμάτων αξιολογείται περισσότερο συχνά από την αποτελεσματικότητα άλλης προληπτικής δράσης.

Οι πολιτικές και παρεμβάσεις για τον περιορισμό των βλαβερών συνεπειών στα κράτη μέλη της ΕΕ έχουν σημειώσει πρόοδο, αλλά υφίστανται μεγάλες διαφορές μεταξύ των χωρών στο επίπεδο της εφαρμογής συγκεκριμένων μέτρων, που αντανακλούν την κατάσταση με τα ναρκωτικά σε κάθε κράτος καθώς και τις προτεραιότητες πολιτικής.

Υπολογίζεται ότι από το 1 εκατομμύριο ευρωπαίων που ακολουθούσαν θεραπεία σχετική με τα ναρκωτικά το 2007, εκ των οποίων οι περισσότεροι ήταν χρήστες οπιοειδών, περίπου 670 000 είχαν εγγραφεί για θεραπεία με υποκατάστατα. Η θεραπεία με υποκατάστατα οπιοειδών (με τη χρήση μεθαδόνης ή βουπρενορφίνης), σε συνδυασμό με ψυχοκοινωνική υποστήριξη, θεωρείται ως η αποτελεσματικότερη θεραπεία για τους χρήστες οπιοειδών. Μέχρι σήμερα, δεν διατίθεται θεραπεία με υποκατάστατα για την εξάρτηση από την κοκαΐνη και τις αμφεταμίνες.

Τα περισσότερα κράτη μέλη έχουν κατευθυντήριες γραμμές που βασίζονται σε στοιχεία ή σε καλές πρακτικές για τη θεραπεία της τοξικομανίας. Ωστόσο, λίγα είναι τα κράτη μέλη στα οποία η εφαρμογή αυτών των κατευθυντήριων γραμμών συνιστά προϋπόθεση για τη δημόσια χρηματοδότηση υπηρεσιών θεραπείας.

Υπηρεσίες υγείας σχετικές με τα ναρκωτικά παρέχονται σε τουλάχιστον μερικές φυλακές σε κάθε κράτος μέλος, αλλά, σε γενικές γραμμές, λίγοι φυλακισμένοι επωφελούνται από τις υπηρεσίες αυτές. Η τακτική χρήση ναρκωτικών είναι ακόμα μεγαλύτερη στους φυλακισμένους από ότι στο γενικό πληθυσμό, κατά ποσοστό που κυμαίνεται από 3 % σε μερικές χώρες έως και 77 % σε άλλες. Οι περισσότερο επιβλαβείς μορφές χρήσης ναρκωτικών, συμπεριλαμβανομένης της ενέσιμης μορφής, φαίνεται ότι είναι περισσότερο συχνές στους φυλακισμένους.

Οι μολύνσεις από τον ιό HIV μεταξύ των χρηστών ναρκωτικών στην ΕΕ γενικά μειώνονται. Όμως, μετά από την αρχική μείωση των θανάτων που προκαλούνται από τα ναρκωτικά στην αρχή της παρούσας δεκαετίας, που σταθεροποιήθηκαν σε 6 500 έως 7 000 ανά έτος, τα αρχικά δεδομένα για το 2008 καταδεικνύουν ότι μπορεί να υπάρξει αύξηση του αριθμού και ότι ακόμα περισσότεροι θάνατοι προκαλούνται από υπερβολικές δόσεις κοκαΐνης.

Πολύ περιορισμένες πληροφορίες διατίθενται για την ύπαρξη και το χαρακτήρα των προγραμμάτων κοινωνικής επανένταξης για χρήστες ναρκωτικών στα κράτη μέλη.

Μείωση της προσφοράς ναρκωτικών

Η ετήσια αξιολόγηση απειλών όσον αφορά το οργανωμένο έγκλημα, που διενεργεί η Ευρωπόλ, χρησιμοποιείται όλο και περισσότερο για τον καθορισμό προτεραιοτήτων στην καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών.

Η συνεργασία μεταξύ της Ευρωπόλ και των κρατών μελών σχετικά με τα τρία σχέδια COSPOL ─ για την κοκαΐνη (COLA), την ηρωίνη (MUSTARD) και τα συνθετικά ναρκωτικά (SYNERGY) ─ έχει βελτιωθεί τα τελευταία έτη. Το ευρωπαϊκό σύστημα προσδιορισμού των χαρακτηριστικών των ναρκωτικών, που συγχρηματοδοτείται από την Επιτροπή, εγκαινιάστηκε τον Φεβρουάριο του 2010. Το σχέδιο αυτό, το οποίο συγκεντρώνει εγκληματολογικά εργαστήρια από ολόκληρη την ΕΕ για την ανάπτυξη εγκληματολογικών αναλύσεων των ναρκωτικών, θα μπορούσε να ενισχύσει την ικανότητα εντοπισμού και εξάρθρωσης δικτύων διακίνησης ναρκωτικών, εάν οι αρχές επιβολής του νόμου συμμετάσχουν στενά σε αυτό.

Η έκθεση της Επιτροπής του 2009[11] για την εφαρμογή της απόφασης-πλαισίου 2004/757/ΔΕΥ του Συμβουλίου, της 25ης Οκτωβρίου 2004, για τη θέσπιση ελάχιστων διατάξεων σχετικά με τα στοιχεία της αντικειμενικής υπόστασης των εγκλημάτων και τις ποινές που ισχύουν στον τομέα της παράνομης διακίνησης ναρκωτικών[12] κατέδειξε αύξηση του αριθμού των υποθέσεων διακίνησης ναρκωτικών που υποβάλλονται στην Eurojust κατά τα προηγούμενα πέντε έτη, γεγονός που μπορεί να εξηγηθεί από τη βελτίωση της δικαστικής συνεργασίας στον τομέα αυτό. Ωστόσο, μερικές χώρες δεν έχουν ακόμα μεταφέρει την απόφαση-πλαίσιο στο εθνικό τους δίκαιο και η έκθεση κατέληγε στο συμπέρασμα ότι εξακολουθούν να υφίστανται διαφορές ανάμεσα στα νομικά συστήματα των κρατών μελών. Οι αξιολογήσεις των αποφάσεων-πλαισίων του Συμβουλίου για τις αποφάσεις δέσμευσης και κατάσχεσης κατέληξαν σε παρόμοια πορίσματα.

Συνολικά, οι υπηρεσίες επιβολής του νόμου θα πρέπει να ανταλλάσουν περισσότερο έγκαιρα πληροφορίες για τις επιχειρήσεις, για παράδειγμα όσον αφορά την ανάκτηση περιουσιακών στοιχείων, ενώ οι συνεισφορές των κρατών μελών σε ορισμένα αρχεία δεδομένων εργασίας προς ανάλυση για τα ναρκωτικά της Ευρωπόλ , δεν είναι ακόμα ικανοποιητικές.

Τα τελευταία τρία έτη, τα κράτη μέλη της ΕΕ δημιούργησαν κέντρα θαλάσσιας συνεργασίας για την ανταλλαγή εμπιστευτικών πληροφοριών και τον συντονισμό κοινών επιχειρήσεων κατά της διακίνησης ναρκωτικών στον Ατλαντικό Ωκεανό (MAOC-N) και στη Μεσόγειο (CeCLAD-M) και «πλατφόρμες συνεργασίας» στη Δυτική Αφρική. Παρά τις αρχικές επιτυχίες, οι κατασχέσεις ναρκωτικών μετά από επιχειρήσεις που συντόνιζαν αυτά τα κέντρα μειώθηκαν τους τελευταίους μήνες. Η μεγάλη ικανότητα προσαρμογής των δικτύων διακίνησης, το οποία άλλαξαν γρήγορα τις οδούς και τις μεθόδους τους, φαίνεται να αποτελεί την κύρια αιτία της μείωσης αυτής.

Η αξιολόγηση της νομοθεσίας της ΕΕ για τις πρόδρομες ουσίες ναρκωτικών ολοκληρώθηκε το 2009. Μετέπειτα, το Συμβούλιο συνέστησε να προταθούν νομοθετικές τροποποιήσεις αφού εξέτασε προσεκτικά τον πιθανό αντίκτυπό τους στις αρχές και τους οικονομικούς παράγοντες των κρατών μελών[13]. Σε διεθνές επίπεδο, η υπογραφή και η εφαρμογή συμφωνίας μεταξύ της ΕΕ και της Κίνας για τον έλεγχο των προδρόμων ουσιών των ναρκωτικών και η έναρξη διαπραγματεύσεων με τη Ρωσία σχετικά με παρόμοια σύμβαση αποτέλεσαν τα κύρια επιτεύγματα.

Βελτίωση της διεθνούς συνεργασίας

Στην υπό επισκόπηση περίοδο, 15 κράτη μέλη σύναψαν διμερείς συμφωνίες με τρίτες χώρες , που αφορούν επίσης τη συνεργασία στον τομέα των ναρκωτικών, ιδίως στη μείωση της προσφοράς. Ανάλογες συμφωνίες επετεύχθησαν με χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και της Κεντρικής Ασίας (Ρωσία, Ουκρανία, Καζαχστάν, Γεωργία, Λευκορωσία και Αρμενία), τα Δυτικά Βαλκάνια και τη Μέση Ανατολή, τη Λατινική Αμερική και την Ασία.

Στο επίπεδο της ΕΕ, σχέδια που στηρίζονται από προγράμματα εξωτερικής βοήθειας της ΕΕ συνεχίζουν να καλύπτουν τη μείωση τόσο της προσφοράς όσο και της ζήτησης των ναρκωτικών εκτός από την εναλλακτική ανάπτυξη. Η χρηματοδότηση σχεδίων για τη μείωση της προσφοράς και ιδίως για τη δημιουργία ικανοτήτων με σκοπό την καταπολέμηση της διακίνησης, αυξήθηκε κατά την υπό επισκόπηση περίοδο, με βάση τα προγράμματα που εγκρίθηκαν στο μακροπρόθεσμο τμήμα του Μέσου Σταθερότητας.

Η Επιτροπή συνεχίζει να δίδει προτεραιότητα στη στήριξη εκτεταμένων προγραμμάτων εναλλακτικής ανάπτυξης , που αποβλέπουν στην παροχή στους αγρότες μιας οικονομικά βιώσιμης, νόμιμης εναλλακτικής λύσης στην καλλιέργεια ναρκωτικών, ιδίως στις χώρες των Άνδεων. Η Επιτροπή εντάσσει την προσέγγιση της ΕΕ στο ευρύτερο αναπτυξιακό της πρόγραμμα. Ωστόσο, η εναλλακτική ανάπτυξη δεν φαίνεται να αποτελεί ειδικά στοχοθετημένη προτεραιότητα πολλών κρατών μελών, δεδομένου ότι μόνο λίγα κράτη μέλη αναφέρουν ότι η εναλλακτική ανάπτυξη αποτελεί διαρθρωτικό μέρος της διεθνούς αναπτυξιακής τους πολιτικής. Κατά τη διάρκεια της υπό επισκόπηση περιόδου, η ΕΕ ανέπτυξε νέο πρόγραμμα συνεργασίας με τη Λατινική Αμερική σχετικά με τις πολιτικές για τα ναρκωτικά, το οποίο εστιάζεται στην ενοποίηση του μηχανισμού για τα ναρκωτικά μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης, της Λατινικής Αμερικής και της Καραϊβικής, ενισχύει τα εθνικά παρατηρητήρια για τα ναρκωτικά στις χώρες της Λατινικής Αμερικής και δημιουργεί ικανότητες για τη μείωση της ζήτησης και της προσφοράς.

Η ΕΕ αναπτύσσει τη συνεργασία της με τις χώρες της Δυτικής Αφρικής , ιδίως με τη στήριξη του σχεδίου δράσης της Πράγια για τα ναρκωτικά, που εγκρίθηκε από την Οικονομική Κοινότητα Δυτικοαφρικανικών Κρατών (ECOWAS). Η συμμετοχή των χωρών τις οποίες αφορά η καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών και η συνεργασία με τις περιφερειακές οργανώσεις, ειδικότερα την ECOWAS, είναι σημαντικές για την αντιμετώπιση των ευκαιριακών συνεργασιών που αναπτύσσονται μεταξύ εγκληματικών ομάδων διαφόρων ειδών. Η συνοχή μεταξύ εσωτερικής και εξωτερικής δράσης κατά της διακίνησης ναρκωτικών, που εξασφαλίζεται από την Επιτροπή και το Συμβούλιο, έχει πρωταρχική σημασία.

Ο συντονισμός των θέσεων των κρατών μελών της ΕΕ στο πλαίσιο της Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για τα ναρκωτικά (CND) παρουσίασε μια ετερόκλιτη εικόνα τα τελευταία δύο έτη. Κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων του 2009 για μια νέα πολιτική διακήρυξη και σχέδιο δράσης για τα ναρκωτικά των ΗΕ, το ενωμένο μέτωπο της ΕΕ διερρήχθη στο τελικό στάδιο, καθώς δύο κράτη μέλη της ΕΕ απέσυραν τη στήριξή τους από την εισαγωγή του όρου «περιορισμός των βλαβερών συνεπειών» στη δήλωση.

Μολονότι έχουν ληφθεί μέτρα για την ενίσχυση του συγχρονισμού της ΕΕ στα όργανα των ΗΕ, πρέπει να ενισχυθεί περισσότερο ο συντονισμός μεταξύ των αντιπροσωπειών στα φόρουμ των ΗΕ στη Βιέννη και της οριζόντιας ομάδας ναρκωτικών στις Βρυξέλλες.

Τέλος, η συνεργασία στον τομέα των ναρκωτικών με τις χώρες του ευρωπαϊκού μηχανισμού γειτονίας και τις υποψήφιες χώρες εστιάστηκε κυρίως στην καταπολέμηση της διακίνησης, στη δημιουργία θεσμών, στην παρακολούθηση των ναρκωτικών και στη μείωση της ζήτησης. ΤΟ ΕΚΠΝΤ συνέχισε να συνεργάζεται με την Κροατία, την Τουρκία και τις χώρες των Δυτικών Βαλκανίων για τη δημιουργία μηχανισμών πληροφόρησης και παρακολούθησης των ναρκωτικών. Στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού μηχανισμού γειτονίας και εταιρικής σχέσης, η συνεργασία αυτή πρόκειται να επεκταθεί στις χώρες που καλύπτονται από την ευρωπαϊκή πολιτική γειτονίας.

Καλύτερη κατανόηση του προβλήματος

Κατά τη διάρκεια της υπό επισκόπηση περιόδου, η Επιτροπή ανέλαβε ορισμένες πρωτοβουλίες για να υπογραμμίσει τη στρατηγική σημασία της σχετικής με τα ναρκωτικά έρευνας . Αυτές είχαν ως στόχο τον εντοπισμό κενών στην έρευνα, τη βελτίωση του συντονισμού μεταξύ της πολιτικής και των ερευνητικών κοινοτήτων, την προώθηση κοινών ερευνητικών δραστηριοτήτων μεταξύ κρατών μελών και την αύξηση των κεφαλαίων που διατίθενται για τη σχετική με τα ναρκωτικά έρευνα. Το 2009, στο πλαίσιο του προγράμματος κοινωνικοοικονομικών και ανθρωπιστικών επιστημών του εβδόμου προγράμματος πλαισίου έρευνας (7ο ΠΠ), η Επιτροπή εγκαινίασε πρόσκληση υποβολής προτάσεων έρευνας που να εστιάζονται στον εθισμό με ελάχιστη συνεισφορά της ΕΕ ύψους 6,5 εκατ. ευρώ. Για τη στήριξη των κοινών ερευνητικών δραστηριοτήτων μεταξύ των κρατών μελών, η Επιτροπή διέθεσε 2 εκατ. ευρώ για τη δημιουργία δικτύου του ευρωπαϊκού χώρου έρευνας (ERA-NET) στον τομέα των ναρκωτικών. Το πρόγραμμα ασφαλείας του 2010 στο πλαίσιο του 7ου ΠΠ περιλαμβάνει πρόσκληση υποβολής προτάσεων για τις ακούσιες συνέπειες των πολιτικών για τα ναρκωτικά και τον αντίκτυπό τους στην ασφάλεια της ΕΕ. Επίσης, μια πρόσκληση υποβολής προτάσεων για μεγάλα συνεργατικά έργα (από 6 έως 12 εκατ. ευρώ) στον τομέα των «διαταραχών λόγω εθισμού» δημοσιεύθηκε το 2010 στο πλαίσιο του θέματος «Υγεία» του 7ου ΠΠ.

Επιπλέον, προσφάτως, η Επιτροπή διέθεσε περισσότερα από 1,1 εκατ. ευρώ σε μελέτες για τη στήριξη της εφαρμογής του σχεδίου δράσης της ΕΕ για τα ναρκωτικά για το 2009-2012. Το ΕΚΠΝΤ και το δίκτυο REITOX θα συμβάλλουν στην καλύτερη κατανόηση του προβλήματος των ναρκωτικών με τη βοήθεια ευρέος φάσματος δημοσιευμάτων.

Το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης (ΣΕΠ) του ΕΚΠΝΤ λειτούργησε καλά σχετικά με την έγκαιρη προειδοποίηση και την αξιολόγηση νέων ναρκωτικών . Είκοσι τέσσερις νέες ψυχότροπες ουσίες αναφέρθηκαν στο ΣΕΠ το 2009, σχεδόν διπλάσιες από αυτές που κοινοποιήθηκαν το 2008. Το 2010, η διευρυμένη επιστημονική επιτροπή του ΕΚΠΝΤ διενήργησε αξιολόγηση κινδύνου για τη μεφεδρόνη, μια διεγερτική ουσία παρόμοια με το ecstasy. Με βάση αυτή την αξιολόγηση, η Επιτροπή πρέπει να αποφασίσει εάν θα προτείνει στο Συμβούλιο την υπαγωγή της ουσίας σε μέτρα ελέγχου. Η ταχύτητα με την οποία οι ουσίες που υπόκεινται σε έλεγχο σε εθνικό επίπεδο ή στο επίπεδο της ΕΕ αντικαθίστανται από νέες ουσίες, που προκαλούν κινδύνους στην υγεία ή κοινωνικούς κινδύνους οι οποίοι θα πρέπει να εξακριβωθούν, αποδεικνύει την επιτακτική ανάγκη για προαγωγή της ερευνητικής ικανότητας στον τομέα των ναρκωτικών στην ΕΕ.

Τέλος, το 2009 και το 2010 η Επιτροπή και το ΕΚΠΝΤ ανέλαβαν δράση για τη βελτίωση της συγκέντρωσης δεδομένων για τις αγορές ναρκωτικών, το έγκλημα που συνδέεται με τα ναρκωτικά και τη μείωση της προσφοράς . Στο δεύτερο εξάμηνο του 2010, η Επιτροπή παρουσίασε τις προτάσεις της για τη βελτίωση της συγκέντρωσης δεδομένων για τις αγορές ναρκωτικών, το έγκλημα που συνδέεται με τα ναρκωτικά και τα μέτρα μείωσης της προσφοράς ναρκωτικών στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

Συμπεράσματα

Η 50ή επέτειος της σύμβασης επί των ναρκωτικών των Ηνωμένων Εθνών του 1961, που θα εορταστεί το 2011, παρέχει την ευκαιρία για σοβαρό προβληματισμό σχετικά με την κατάσταση του προβλήματος των ναρκωτικών. Τα τελευταία πενήντα έτη, τα ναρκωτικά αποτελούν πηγή παγκόσμιας ανησυχίας, επηρεάζουν σχεδόν κάθε χώρα και θέτουν σε κίνδυνο την υγεία και την ασφάλεια εκατομμυρίων ανθρώπων. Οι χώρες δεν μπορούν να βρουν μόνες τους αποτελεσματικές απαντήσεις για την αντιμετώπιση του ταχέως μεταβαλλόμενου παράνομου εμπορίου ναρκωτικών.

Η συνδυασμένη χρήση νόμιμων και παράνομων ουσιών και η σύγχυση των ορίων μεταξύ των δύο έχουν μετατραπεί σε μεγάλη πρόκληση για τη σχετική με τα ναρκωτικά πολιτική. Η αντιμετώπιση της πολυτοξικομανίας απαιτεί μελετημένες απαντήσεις σε επίπεδο πολιτικής, που να βασίζονται στην επιστημονική έρευνα και να τοποθετούν την εξάρτηση από τα ναρκωτικά σε ευρύτερο πλαίσιο εθισμού. Οι υπεύθυνοι χάραξης της πολιτικής πρέπει να διακρίνουν μεταξύ των διαφόρων μορφών κατανάλωσης και το διαφορετικό δυναμικό κινδύνου που ενέχει η πληθώρα νόμιμων και παράνομων ουσιών στην αγορά για να παράσχουν το καλύτερο δυνατό φάσμα μέτρων πολιτικής για την προστασία της δημόσιας υγείας και ασφάλειας.

Η ταχεία εμφάνιση νέων ναρκωτικών αποτελεί μείζονα πρόκληση για τους υπεύθυνους της χάραξης πολιτικής. Οι νέες ουσίες ελκύουν όλο και περισσότερο τόσο τους καταναλωτές, δεδομένου ότι διοχετεύονται στην αγορά ως νόμιμες εναλλακτικές λύσεις στα παράνομα ναρκωτικά («legal highs»), όσο και τους παραγωγούς, δεδομένου ότι οι περισσότερες από αυτές παρασκευάζονται και διανέμονται εύκολα. Μια αγορά ναρκωτικών όπου συνυπάρχουν παραδοσιακές και νέες, νόμιμες και παράνομες, ουσίες απαιτεί σφαιρικές απαντήσεις σε επίπεδο πολιτικής.

Επί του παρόντος, η Επιτροπή αξιολογεί την εφαρμογή της απόφασης 2005/387/ΔΕΥ[14] του Συμβουλίου σχετικά με την ανταλλαγή πληροφοριών, την αξιολόγηση κινδύνων και τον έλεγχο νέων ψυχοτρόπων ουσιών και θα παρουσιάσει νομοθετικές προτάσεις για την τροποποίησή της, ώστε να μπορέσει να αντιμετωπίσει καλύτερα την αγορά νέων ναρκωτικών.

Η αισθητή αύξηση του αριθμού των θανάτων που οφείλονται σε ναρκωτικά στην ΕΕ απαιτεί από τα κράτη μέλη να προσδώσουν μεγαλύτερη έμφαση σε μέτρα πρόληψης. Η βελτίωση της παρακολούθησης της υγείας σχετικά με τα ναρκωτικά και της παροχής ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης στις φυλακές είναι ένα από τα βήματα που πρέπει να γίνουν για να μειωθεί ο αριθμός των θανάτων.

Υποχρεωτικές οδηγίες ασφαλείας για τη νυκτερινή ζωή θα μπορούσαν επίσης να βοηθήσουν στη μείωση των θανατηφόρων περιστατικών με ναρκωτικά στην ΕΕ.

Η συνεργασία στο πλαίσιο των περιφερειακών πλατφορμών προώθησε την καταπολέμηση της διακίνησης ναρκωτικών. Ωστόσο, οι φορείς αυτοί δεν πρόκειται να έχουν σε μόνιμη βάση την ευκαιρία να εξαρθρώσουν τα δίκτυα διακίνησης ναρκωτικών εάν δεν συνεργασθούν, πολεμώντας τα δίκτυα με δίκτυα . Η Επιτροπή έχει δεσμευθεί να διαδραματίσει ενεργό ρόλο στη βελτίωση του συντονισμού μεταξύ φορέων επιβολής του νόμου, εστιάζοντας στις κύριες οδούς λαθρεμπορίας ναρκωτικών. Για την εξασφάλιση περισσότερο αποτελεσματικής επιβολής του νόμου κατά της διακίνησης ναρκωτικών, πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στην ανάλυση της πολιτικής και στην αξιολόγηση της δράσης σε αυτόν τον τομέα.

Σύμφωνα με την εξισορροπημένη της πολιτική για τα ναρκωτικά και την αρχή της επιμερισμένης ευθύνης των κρατών έναντι ενός παγκόσμιου προβλήματος, η ΕΕ πρέπει να προσδώσει εκ νέου έμφαση στις πολιτικές μείωσης της ζήτησης στις σχέσεις με τρίτες χώρες. Η λαθρεμπορία ναρκωτικών που προορίζονται για την Ευρώπη μέσω περιοχών, όπως η Δυτική Αφρική, αποσταθεροποιεί περισσότερο αυτές τις χώρες διέλευσης και τονώνει την τοπική ζήτηση για ναρκωτικά. Αυτό θα μπορούσε να προκαλέσει μια επιδημία προβληματικής χρήσης ναρκωτικών και μολύνσεων με τον ιό HIV σε γειτονικές της ΕΕ χώρες. Η ΕΕ πρέπει να εξασφαλίσει ότι η εξωτερική της βοήθεια αντιμετωπίζει αυτές τις προκλήσεις. Επιπρόσθετα, πρέπει να ενισχυθεί η διεθνής συνεργασία κατά του παράνομου εμπορίου πρόδρομων ουσιών των ναρκωτικών.

Η τρέχουσα οικονομική κρίση θα μπορούσε να έχει αντίκτυπο στην κατάσταση των ναρκωτικών στην ΕΕ, παρόλο που η κατανόηση αυτού του ζητήματος είναι ακόμα περιορισμένη και επομένως τα συμπεράσματα πρέπει να ερμηνευθούν με προσοχή. Οι οικονομικές δυσκολίες και το αίσθημα ανασφάλειας που δημιουργούν στις ευάλωτες ομάδες θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε αυξημένη κατανάλωση ναρκωτικών, καθώς μερικοί μπορεί να αποπειραθούν να ζητήσουν καταφύγιο στα ναρκωτικά. Τα άτομα που πρέπει να εξοικονομήσουν τα προς το ζην σε περιόδους αυξανόμενης ανεργίας μπορεί να αποτελέσουν στόχο οργανωμένων εγκληματικών ομάδων για να συμμετάσχουν σε μικρής κλίμακα παρασκευή ή πώληση παράνομων ναρκωτικών. Οι εξαρτημένοι χρήστες ναρκωτικών μπορεί να αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην ανεύρεση χρημάτων για την αγορά ναρκωτικών, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε συμπεριφορά υψηλότερου κινδύνου και σε πολλαπλασιασμό του εγκλήματος που συνδέεται με τα ναρκωτικά. Ταυτόχρονα, οι δημοσιονομικοί περιορισμοί μπορεί να ωθήσουν τα κράτη μέλη στη μείωση των υπηρεσιών πρόληψης ή θεραπείας. Η Επιτροπή απευθύνει έκκληση στα κράτη μέλη να μην μειώσουν τη χρηματοδότηση των υπηρεσιών που συνδέονται με τα ναρκωτικά , διότι αυτό θα είχε αρνητικό αντίκτυπο στην υγεία αυτών που χρειάζονται θεραπεία και στην ασφάλεια της κοινωνίας γενικότερα.

Η έναρξη ισχύος της συνθήκης της Λισαβόνας και η κατάργηση της δομής των πυλώνων στη χάραξη πολιτικής της ΕΕ παρέχουν ευκαιρίες για την καλύτερη ενσωμάτωση όλων των τομέων πολιτικής που αφορούν το πρόβλημα των ναρκωτικών. Η Επιτροπή θα αναπτύξει μια νέα στρατηγική της ΕΕ για τα ναρκωτικά, για την περίοδο μετά το 2012, που θα περιλαμβάνει από κοινού πολιτικές δημόσιας υγείας και κοινωνικές πολιτικές, επιβολή του νόμου και εξωτερική βοήθεια στο πλαίσιο συνεκτικής πολιτικής η οποία θα τοποθετεί τον άνθρωπο στο επίκεντρο της δράσης.

[1] Ευρωπαϊκό Κέντρο Παρακολούθησης Ναρκωτικών και Τοξικομανίας (ΕΚΠΝΤ), Ετήσια έκθεση για την κατάσταση του προβλήματος των ναρκωτικών στην Ευρώπη για το 2009. Οι συνδυασμένες εκτιμήσεις περιλαμβάνουν 22,5 εκατομμύρια χρήστες κάνναβης και 4 εκατομμύρια χρήστες κοκαΐνης.

[2] JLS/2007/C4/005 — Λεπτομερής ανάλυση της λειτουργίας της παγκόσμιας αγοράς παράνομων ναρκωτικών και των μέτρων πολιτικής για τον περιορισμό της.

[3] 15074/04 CORDROGUE 77, 22.11.2004.

[4] Ανακοίνωση της Επιτροπής «Ένας χώρος ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης στην υπηρεσία των πολιτών», COM(2009) 262 της 3.9.2009.

[5] ΕΕ C 326 της 20.12.2008.

[6] Τα στατιστικά δεδομένα καλύπτουν πλήρη ημερολογιακά έτη μόνο.

[7] Δείκτης είναι ένα εργαλείο με το οποίο μπορεί να μετρηθεί η πρόοδος ή η επίτευξη δράσης ή στόχου.

[8] SEC(2009) 1631 τελικό της 23ης Νοεμβρίου 2009.

[9] Το MAOC-N δημιουργήθηκε από τη Γαλλία, το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ισπανία, την Πορτογαλία, την Ιρλανδία, την Ιταλία και τις Κάτω Χώρες. Η Γερμανία, οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής, ο Καναδάς, το Πράσινο Ακρωτήριο, το Μαρόκο και η Ελλάδα είναι παρατηρητές, όπως και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Ευρωπόλ. Το MAOC-N συγχρηματοδοτείται από την Επιτροπή και βασίζεται σε διεθνή συνθήκη που άρχισε να ισχύει το 2009.

[10] Το CeCLAD-M (Κέντρο για τον συντονισμό της καταπολέμησης της διακίνησης ναρκωτικών στη Μεσόγειο) δημιουργήθηκε από τη Γαλλία, την Ισπανία, την Πορτογαλία, την Ιταλία, τη Μάλτα, την Αλγερία, την Τυνησία, το Μαρόκο, τη Μαυριτανία και τη Λιβύη.

[11] SEC(2009) 1661.

[12] ΕΕ L 335 της 11.11.2004, σσ. 8–11.

[13] 3016η σύνοδος του Συμβουλίου Ανταγωνιστικότητας, Βρυξέλλες, 25 Μαΐου 2010.

[14] ΕΕ L 127 της 20.5.2005, σ. 32–37.