Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου περί θέσπισης κοινοτικού προγράμματος δράσης για την προώθηση της ένταξης των προσφύγων (1999/C 36/11) COM(1998) 731 τελικό - 98/0356(CNS)

(Υποβληθείσα από την Επιτροπή στις 13 Ιανουαρίου 1999)

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 235,

την πρόταση της Επιτροπής,

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου,

Εκτιμώντας:

(1) ότι η Επιτροπή ανακοίνωσε στο πρόγραμμα της κοινωνικής δράσης 1998-2000 (1), την πρόθεσή της να προτείνει ένα πρόγραμμα για την ένταξη των προσφύγων, βασιζόμενη στις επιτυχημένες ενέργειες που πραγματοποιήθηκαν πειραματικά το 1997 και 1998 7

(2) ότι τα κράτη μέλη και τα θεσμικά όργανα έχουν επανειλημμένα εκφράσει την ανησυχία τους σχετικά με την κατάσταση των προσφύγων 7 ότι ο αριθμός των προσφύγων στην Ευρώπη έχει αυξηθεί σημαντικά κατά τα τελευταία έτη 7

(3) ότι η δράση υπέρ της κοινωνικής και οικονομικής ένταξης των λιγότερο προνομιούχων και πιο ευάλωτων ομάδων πληθυσμού αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής, η διατήρηση και ενίσχυση της οποίας είναι ένας από τους θεμελιώδεις στόχους της Κοινότητας που αναφέρονται στα άρθρα 2 και 3(ι) της συνθήκης 7 ότι οι πρόσφυγες είναι ιδιαίτερα ευάλωτα άτομα των οποίων η ένταξη απαιτεί ειδική δράση και μέτρα 7

(4) ότι τα μέτρα που υποστηρίζονται από τα διαρθρωτικά ταμεία και τα άλλα κοινοτικά μέτρα στον τομέα της εκπαίδευσης και επαγγελματικής κατάρτισης δεν επαρκούν από τη φύση τους για την προώθηση της ένταξης αυτής και ότι είναι απαραίτητο να προβλεφθούν ειδικά μέτρα για το σκοπό αυτό 7

(5) ότι το πρόγραμμα αυτό δεν προδικάζει τις πολιτικές και εξουσίες των κρατών μελών και δεν επικαλύπτει ή υποβιβάζει τις κοινές ενέργειες που εφαρμόζονται στους τομείς της πολιτικής ασύλου και μετανάστευσης ή μέτρα τα οποία έλαβε η Κοινότητα στους τομείς αυτούς 7

(6) ότι, σύμφωνα με τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας που καθορίζονται στο άρθρο 3 Β της συνθήκης, οι στόχοι της προτεινόμενης δράσης, όπως υπογραμμίζεται παρακάτω, είναι αδύνατον να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη, και ότι στόχος είναι η υποστήριξη και συμπλήρωση της δράσης των κρατών μελών 7 ότι επιπλέον ο στόχος του προγράμματος που προβλέπεται στην παρούσα απόφαση από τη φύση του τοποθετείται σε ευρωπαϊκό επίπεδο 7 ότι η κλίμακα και ο αντίκτυπος του προτεινόμενου προγράμματος έχουν ευρωπαϊκή διάσταση και το παρόν πρόγραμμα θα εφαρμόζεται στο σύνολο της Κοινότητας 7 ότι η παρούσα απόφαση περιορίζεται στο ελάχιστο αναγκαίο για την επίτευξη αυτών των στόχων και δεν υπερβαίνει ό,τι είναι απαραίτητο για το σκοπό αυτό 7

(7) ότι η συνθήκη δεν προβλέπει ειδικές εξουσίες δράσης για την έγκριση της απόφασης αυτής διαφορετικές από αυτές που αναφέρονται στο άρθρο 235,

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

Άρθρο 1

Θέσπιση του προγράμματος

Θεσπίζεται κοινοτικό πρόγραμμα δράσης για την προώθηση της ένταξης των προσφύγων που εγκαταστάθηκαν ή που έχουν το δικαίωμα να εγκατασταθούν στα κράτη μέλη για την περίοδο από 1ης Ιουλίου 1999 έως 31 Δεκεμβρίου 2000 στο πλαίσιο δράσης για τον τομέα της κοινωνικής ένταξης.

Το πρόγραμμα έχει ως στόχο να συμβάλει στην αποτελεσματική ένταξη και τη συμμετοχή των προσφύγων στην κοινωνία των κρατών μελών, σεβόμενο πλήρως τις αρμοδιότητες των κρατών μελών και την πολιτιστική ταυτότητα των ίδιως των προσφύγων.

Άρθρο 2

Ομάδα στόχος

Για τους σκοπούς που επιδιώκει το πρόγραμμα, η ομάδα στόχος είναι άτομα στα οποία έχει χορηγηθεί άδεια διαμονής σε ένα κράτος μέλος είτε ως πρόσφυγες με την έννοια του άρθρου 1 της Σύμβασης για το Νομικό Καθεστώς των Προσφύγων της 28ης Ιουλίου 1951, όπως τροποποιήθηκε από το πρωτόκολλο της Νέας Υόρκης της 31ης Ιανουαρίου 1967, ή ως άτομα στα οποία παρέχεται προστασία σε ατομική βάση σύμφωνα με τις διεθνείς υποχρεώσεις των κρατών μελών ή για ανθρωπιστικούς λόγους.

Άρθρο 3

Στόχοι

Οι στόχοι του προγράμματος αναμένεται να υποστηρίζουν τις προσπάθειες των κρατών μελών στον τομέα της ένταξης των προσφύγων προσφέροντας βοήθεια για:

α) την ανάπτυξη μέτρων ένταξης 7

β) τη θεσμοθέτηση και ανάπτυξη διακρατικής συνεργασίας σχετικά με το θέμα αυτό 7

γ) την πληροφόρηση, συντονισμό, αξιολόγηση και ανταλλαγή της ορθής πρακτικής και της εμπειρίας σε κοινοτικό επίπεδο 7

δ) την παροχή κινήτρων για πειράματα και την εξακρίβωση των καλύτερων καινοτόμων μοντέλων δράσης από την άποψη περιεχομένου και οργάνωσης 7

ε) την ανάλυση της κατάστασης των προσφύγων στα κράτη μέλη 7

στ) την αύξηση της ενημέρωσης του κοινού σχετικά με την κατάσταση των προσφύγων στα κράτη μέλη.

Άρθρο 4

Κοινοτικές ενέργειες

Τα μέτρα που προορίζονται για την επίτευξη των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 3 είναι τα ακόλουθα:

α) η δημιουργία και η λειτουργία μεγάλων πολυδιάστατων, καινοτόμων σχεδίων με εμφανή κοινοτική προστιθέμενη αξία, που πραγματοποιούνται από δημόσιες αρχές, μη κυβερνητικές οργανώσεις ή/και κοινωνικούς εταίρους και καλύπτουν ορισμένους τομείς της ένταξης 7

β) η δημιουργία και η λειτουργία σχεδίων κοινοτικού επιπέδου που συμπεριλαμβάνουν δράση σε όλα τα κράτη μέλη 7

γ) η δημιουργία και ανάπτυξη διακρατικών δικτύων, ιδίως με στόχο την εξασφάλιση της μεταφοράς της ορθής πρακτικής και εμπειρίας, μεταξύ άλλων μέσω της διοργάνωσης συνεδριάσεων και την εκπόνηση και δημοσίευση πορισμάτων και εκθέσεων 7

δ) η ανταλλαγή εμπειρίας, η αξιολόγηση, παρακολούθηση και εκτίμηση των σχεδίων και της πρακτικής που οδηγεί στην εξακρίβωση των καινοτόμων προσεγγίσεων για την ένταξη των προσφύγων 7

ε) η συλλογή, η συγκέντρωση και διάδοση σε εθνικό και κοινοτικό επίπεδο των συγκρίσιμων δεδομένων σχετικά με την κατάσταση και την ένταξη των προσφύγων στα κράτη μέλη 7

στ) η ενημέρωση σχετικά με το πρόγραμμα και η διάδοση των αποτελεσμάτων.

Άρθρο 5

Συνοχή και συμπληρωματικότητα

Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τη συνοχή και συμπληρωματικότητα μεταξύ των πρωτοβουλιών που αναλαμβάνονται βάσει της παρούσας απόφασης και των πρωτοβολιών που αναλαμβάνονται από τα κράτη μέλη και αυτών που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο των Διαρθρωτικών Ταμείων και άλλων κοινοτικών πολιτικών, προγραμμάτων και ενεργειών, συμπεριλαμβανομένων και αυτών που έχουν σχέση με την ένταξη στην αγορά εργασίας, τος νέους, την εκπαίδευση, κατάρτιση, έρευνα, πολιτισμό, την υποδοχή, προσωρινή προστασία και τον οικειοθελή επαναπατρισμό των ατόμων που ζητούν άσυλο και των ακουσίως μετακινηθέντων ατόμων.

Άρθρο 6

Εφαρμογή

1. Η Επιτροπή εφαρμόζει το πρόγραμμα δράσης σε στενή συνεργασία με τα κράτη μέλη σύμφωνα με την απόφαση αυτή.

2. Η Επιτροπή συνεργάζεται με ιδρύματα και οργανισμούς που δρουν ενεργά στον τομέα της ένταξης των προσφύγων.

Άρθρο 7

Συμβουλευτική Επιτροπή

Η Επιτροπή επικουρείται από μια επιτροπή συμβουλευτικού χαρακτήρα την οποία αποτελούν αντιπρόσωποι των κρατών μελών και της οποίας προεδρεύει ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής.

Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στην εν λόγω επιτροπή σχέδιο των μέτρων που πρόκειται να ληφθούν. Η συμβουλευτική επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της για το σχέδιο αυτό, μέσα σε προθεσμία που μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος ανάλογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος και, αν χρειασθεί, προβαίνει σε ψηφοφορία.

Η γνώμη καταχωρείται στα πρακτικά. Επιπλέον κάθε κράτος μέλος έχει το δικαίωμα να ζητήσει να καταχωρηθεί η θέση του στα πρακτικά.

Η Επιτροπή λαμβάνει ιδιαίτερα υπόψη τη γνώμη της συμβουλευτικής επιτροπής και την ενημερώνει για τον τρόπο με τον οποίο έλαβε υπόψη τη γνώμη αυτή.

Άρθρο 8

Καθήκοντα της Συμβουλευτικής Επιτροπής

Η συμβουλευτική επιτροπή διατυπώνει γνώμες ιδιαίτερα σχετικά με τα ακόλουθα σημεία:

α) τις γενικές κατευθυντήριες γραμμές για την υποστήριξη που παρέχεται από την Κοινότητα 7

β) το ετήσιο πρόγραμμα εργασίας και θέματα που αφορούν την κατανομή των οικονομικών πόρων για τις δραστηριότητες αυτές 7

γ) τις διαδικασίες επιλογής των ενεργειών που υποστηρίζονται από την Κοινότητα, τα κριτήρια για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση αυτών των ενεργειών και του προγράμματος ως σύνολο, και των ρυθμίσεων για την διάδοση και μεταφορά των αποτελεσμάτων.

Άρθρο 9

Καθορισμός της οικονομικής βοήθειας

1. Για τις ενέργειες που αναφέρονται στο άρθρο 4, στοιχεία α) και β), η οικονομική συνεισφορά της Κοινότητας ανέρχεται σε 60 % κατ' ανώτατο όριο:

Εξάλλου, σε εξαιρετικές περιπτώσεις και σύμφωνα με τα κριτήρια που πρέπει να συμφωνηθούν με τη συμβουλευτική επιτροπή που αναφέρεται στο άρθρο 7, το υψηλότερο ποσοστό δεν υπερβαίνει το 80 %.

2. Οι ενέργειες που αναφέρονται το άρθρο 4, στοιχείο γ) ενδέχεται να λάβουν ανώτατο όριο κοινοτικής εισφοράς 90 %.

3. Οι ενέργειες που αναφέρονται το άρθρο 4, στοιχεία δ), ε) και στ) χρηματοδοτούνται πλήρως από τον γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Άρθρο 10

Παρακολούθηση και αξιολόγηση

1. Η Επιτροπή είναι υπεύθυνη για την παρακολούθηση και αξιολόγηση των μέτρων που υποστηρίζονται από το πρόγραμμα αυτό. Η παρακολούθηση και αξιολόγηση ενδέχεται να χρηματοδοτούνται από τις διαθέσιμες πιστώσεις των επιδοτούμενων μέτρων. Μια τελική αξιολόγηση των ενεργειών θα πραγματοποιηθεί από ανεξάρτητους εμπειρογνώμονες μετά την ολοκλήρωση του προγράμματος.

2. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του προγράμματος, που θα συμπεριλαμβάνει τα αποτελέσματα της πραγματοποιηθείσας αξιολόγησης το αργότερο την 1η Ιουνίου 2002.

Άρθρο 11

Εφαρμογή

Η παρούσα απόφαση παράγει αποτέλεσμα από την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

(1) COM(1998) 259 τελικό.