Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την υπογραφή, εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, του Πρωτοκόλλου περί Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης στη Σύμβαση Espoo του 1991 της ΟΕΕ/ΗΕ για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Η Σύμβαση της Οικονομικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη (ΟΕΕ/ΗΕ) του 1991 για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο (η Σύμβαση Espoo), στηριζόμενη στην υφιστάμενη νομοθεσία περί ΕΠΕ, καθιέρωσε διαδικασίες διαβουλεύσεων μεταξύ των Μερών τα οποία ενδέχεται να θιγούν από διασυνοριακές περιβαλλοντικές επιπτώσεις προτεινόμενων έργων. Η Σύμβαση τέθηκε σε ισχύ το 1997. Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα υπέγραψε τη Σύμβαση στις 26 Φεβρουαρίου 1991 και την κύρωσε στις 24 Ιουνίου 1997. Οι κυριότερες διατάξεις της ενεργοποιούνται μέσω της οδηγίας 97/11/EΚ, η οποία έπρεπε να ενσωματωθεί στις εθνικές νομοθεσίες μέχρι τον Μάρτιο 1999.

Η ικανότητα αποφυγής δυσμενών περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε επίπεδο έργων είναι δυνατό να περιοριστεί από ήδη ληφθείσες αποφάσεις σε σχέδια ή πολιτικές. Για τον λόγο αυτό, είναι ευρέως αποδεκτό ότι ενδείκνυται να διενεργείται παρόμοια διαδικασία εκτίμησης στα επίπεδα αυτά. Η εν λόγω διαδικασία είναι γνωστή ως στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση (ΣΠΕ -SEA). Με αυτό το δεδομένο, η Σύμβαση Espoo ήδη ζητούσε από τα Μέρη "να καταβάλλουν, στον ενδεδειγμένο βαθμό, προσπάθειες να εφαρμόζουν τις αρχές της εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε πολιτικές, σχέδια και προγράμματα".

Η νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης περί ΣΠΕ περιλαμβάνεται στην οδηγία 2001/42/EΚ για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων (η "οδηγία ΣΠΕ"). Η εν λόγω οδηγία εφαρμόζεται σε μια ευρεία κατηγορία σχεδίων και προγραμμάτων, παραθέτει δε λεπτομερείς απαιτήσεις για την εκτίμηση και αναφορά των περιβαλλοντικών τους επιπτώσεων. Περιλαμβάνει διάταξη σχετικά με τις διασυνοριακές επιπτώσεις με βάση τη Σύμβαση Espoo.

Η δεύτερη σύνοδος των Μερών της Σύμβασης Espoo (26 - 27 Φεβρουαρίου 2001) αποφάσισε την έναρξη διαπραγματεύσεων για την εκπόνηση μιας νομικά δεσμευτικής πράξης με τη μορφή πρωτοκόλλου στρατηγικής εκτίμησης περιβαλλοντικών επιπτώσεων στη Σύμβαση. Ο στόχος ήταν να οριστικοποιηθεί το Πρωτόκολλο ώστε να καταστεί δυνατή η έγκρισή του κατά την πέμπτη Υπουργική Διάσκεψη "Περιβάλλον για την Ευρώπη" που πρόκειται να λάβει χώρα στο Κίεβο της Ουκρανίας τον Μάιο 2003. Το Συμβούλιο εξέδωσε στις 27 Σεπτεμβρίου 2001 απόφαση με την οποία εξουσιοδοτείται η Επιτροπή να διαπραγματευτεί το Πρωτόκολλο εξ ονόματος της Κοινότητας, διασφαλίζοντας την συνοχή με τη σχετική νομοθεσία της ΕΚ.

Το κείμενο του Πρωτοκόλλου συμφωνήθηκε κατά την 8η συνεδρίαση διαπραγματεύσεων στις 30 Ιανουαρίου 2003.

Οι στόχοι του Πρωτοκόλλου περιλαμβάνονται στο άρθρο 1. Αφορούν την εξασφάλιση ενός υψηλού επιπέδου προστασίας του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, και την ενσωμάτωση της διάστασης αυτής σε μέτρα και μέσα που έχουν ως στόχο την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης.

Οι ουσιώδεις υποχρεώσεις του Πρωτοκόλλου εντάσσονται σε τρεις ομάδες.

Πρώτον, υπάρχουν γενικές διατάξεις για τη συνδρομή και την παροχή κατευθυντήριων γραμμών στο κοινό, την αναγνώριση και την στήριξη των σχετικών ενώσεων, τη διεθνή προώθηση των στόχων του Πρωτοκόλλου και την αποφυγή δυσμενούς ή διακριτικής μεταχείρισης των προσώπων με βάση την ιθαγένεια, όταν αυτά ασκούν τα δικαιώματά τους βάσει του Πρωτοκόλλου, κ.λπ.

Δεύτερον, υπάρχουν διατάξεις που αφορούν την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων. Αυτά χωρίζονται σε δυο κατηγορίες. η μια (άρθρο 4 παράγραφος 2) αφορά σχέδια και προγράμματα για τα οποία η εκτίμηση είναι υποχρεωτική πλην ορισμένων περιορισμένων περιπτώσεων και η άλλη (άρθρο 4 παράγραφος 3) αφορά σχέδια και προγράμματα για τα οποία απαιτείται εκτίμηση όταν τα Μέρη θεωρούν ότι ενδέχεται να υπάρχουν σημαντικές επιπτώσεις. Υπάρχουν λεπτομερείς διατάξεις για τα διάφορα στάδια της εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

Τρίτον, το Πρωτόκολλο βασίζεται στη διάταξη η οποία παραπέμπει σε πολιτικές στο πλαίσιο της Σύμβασης Espoo, θεσπίζοντας απαιτήσεις σχετικά με τις πολιτικές και τη νομοθεσία. Τα Μέρη "καλούνται να καταβάλλουν, στον ενδεδειγμένο βαθμό, προσπάθειες ώστε να εξασφαλίσουν τον συνυπολογισμό και την ενσωμάτωση των περιβαλλοντικών πτυχών, συμπεριλαμβανομένης της υγείας", κατά την εκπόνηση πολιτικών και τη θέσπιση νομοθετικών πράξεων που ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας. Στο πλαίσιο αυτό, πρέπει να λαμβάνουν υπόψη "τις ενδεδειγμένες αρχές και τα στοιχεία" του Πρωτοκόλλου. Πρέπει επίσης να καθορίζουν, εφόσον ενδείκνυται, τις σχετικές πρακτικές ρυθμίσεις και να υποβάλλουν έκθεση στην Σύνοδο των Μερών όσον αφορά την εφαρμογή των απαιτήσεων αυτών.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, σύμφωνα με τη στρατηγική της για την αειφόρο ανάπτυξη και τη βελτίωση του ρυθμιστικού περιβάλλοντος, σκοπεύει να εφαρμόσει το άρθρο 13 του Πρωτοκόλλου περί Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης στη Σύμβαση Espoo μέσω των διαδικασιών εκτίμησης των επιπτώσεων που προβλέπονται στην ανακοίνωση σχετικά με την αξιολόγηση του αντίκτυπου (COM (2202) 276 τελικό), οι οποίες εξετάζουν ισόρροπα τις οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές συνιστώσες της αειφόρου ανάπτυξης.

Οι παραπομπές σε ολόκληρο το Πρωτόκολλο σε έννοιες όπως "το περιβάλλον" ή "περιβαλλοντικές" συνοδεύονται από την φράση "συμπεριλαμβανομένης της υγείας". Η ανθρώπινη υγεία περιλαμβάνεται ήδη στα στοιχεία του περιβάλλοντος για τα οποία πρέπει να παρέχονται πληροφορίες στη σχετική έκθεση που απαιτείται βάσει της οδηγίας για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων. Η ενίσχυση των παραπομπών στο Πρωτόκολλο έχει ως στόχο να δώσει μεγαλύτερη σημασία σε μία πτυχή του περιβάλλοντος η οποία συχνά παραμελείται στις τρέχουσες ΕΠΕ. Δεν υπονοεί ότι πρέπει να διεξάγεται ιατρική εκτίμηση. Αυτό είναι σαφές από τον ορισμό των "περιβαλλοντικών επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένης της υγείας", που καλύπτει ουσιαστικά τους ίδιους περιβαλλοντικούς παράγοντες με εκείνους που καλύπτονται στις περιβαλλοντικές μελέτες βάσει της οδηγίας.

Οι περισσότερες από τις ουσιώδεις διατάξεις του Πρωτοκόλλου καλύπτονται από τις απαιτήσεις της οδηγίας για τη ΣΠΕ. Η βασική εξαίρεση είναι το άρθρο 13 για τις πολιτικές και τη νομοθεσία, για την οποία δεν προβλέπεται κάτι αντίστοιχο στην οδηγία.

Θα πρέπει να ληφθούν υπόψη αρκετές πτυχές της διάστασης της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ΕΚ και τα κράτη μέλη έπαιξαν ηγετικό ρόλο στην ανάπτυξη της έννοιας και της πρακτικής εφαρμογής της ΣΠΕ και θα πρέπει να επιβεβαιώσουν την στήριξή τους υπογράφοντας το Πρωτόκολλο. Δεδομένου ότι τα περιβαλλοντικά προβλήματα δεν περιορίζονται από εθνικά όρια, οι εκτιμήσεις των περιβαλλοντικών επιπτώσεων θα πρέπει να διεξάγονται σύμφωνα με συνεκτικούς κανόνες. Κατά συνέπεια, η νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και η νομοθεσία της Οικονομικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη θα πρέπει, στο μέτρο του δυνατού, να είναι εναρμονισμένες.

Η υπογραφή αποτελεί το τελευταίο βήμα πριν από την κύρωση και, ως Μέρος του Πρωτοκόλλου, η ίδια η Κοινότητα θα δεσμεύεται από τις απαιτήσεις της στο βαθμό που οι δραστηριότητές της εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του Πρωτοκόλλου. Η διαπίστωση αυτή συμφωνεί με την Λευκή Βίβλο για την ευρωπαϊκή διακυβέρνηση και με την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την αξιολόγηση του αντίκτυπου. Η κύρωση από την ΕΚ και τα κράτη μέλη θα εξασφαλίσει ικανό αριθμό κοινοτικών πράξεων ώστε να τεθεί σε ισχύ το Πρωτόκολλο (απαιτούνται 16).

Βάσει των ανωτέρω, και με την αίρεση μεταγενέστερης σύναψης, ενδείκνυται να υπογράψει η Κοινότητα το Πρωτόκολλο περί Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης, της Σύμβασης Espoo για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο.

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για την υπογραφή, εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, του Πρωτοκόλλου περί Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης στη Σύμβαση Espoo του 1991 της ΟΕΕ/ΗΕ για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδιαίτερα το άρθρο 175 παράγραφος 1, σε συνδυασμό με το άρθρο 300 παράγραφος 2, πρώτη πρόταση του πρώτου εδαφίου,

την πρόταση της Επιτροπής,

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Δυνάμει της αποφάσεως του Συμβουλίου της 27ης Σεπτεμβρίου 2001, η Επιτροπή συμμετείχε εξ ονόματος της Κοινότητας, σε συνεργασία με τους εκπροσώπους των κρατών μελών, στις διαπραγματεύσεις της ανοικτού τύπου ομάδας εργασίας για τη στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση υπό την αιγίδα της Οικονομικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη, με σκοπό την εκπόνηση Πρωτοκόλλου περί Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης στη Σύμβαση Espoo του 1991 της ΟΕΕ/ΗΕ για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο.

(2) Ως αποτέλεσμα των διαπραγματεύσεων αυτών, το κείμενο του Πρωτοκόλλου οριστικοποιήθηκε στις 30 Ιανουαρίου 2003 και το Πρωτόκολλο θα είναι ανοικτό προς υπογραφή κατά την πέμπτη Υπουργική Διάσκεψη "Περιβάλλον για την Ευρώπη" στο Κίεβο της Ουκρανίας, στις 21-23 Μαΐου 2003.

(3) Το Πρωτόκολλο θα συμβάλει στην προστασία του περιβάλλοντος μέσω των διατάξεων για την εκτίμηση των ενδεχόμενων σημαντικών περιβαλλοντικών επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, των σχεδίων και προγραμμάτων και, στον ενδεδειγμένο βαθμό, των πολιτικών και της νομοθεσίας, ενσωματώνοντας την περιβαλλοντική πτυχή, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, σε μέτρα και μέσα που προορίζονται για την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης.

(4) Κρίνεται σκόπιμη η εξ ονόματος της Κοινότητας υπογραφή του Πρωτοκόλλου περί Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης στη Σύμβαση Espoo του 1991 της ΟΕΕ/ΗΕ για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο, με την επιφύλαξη της μεταγενέστερης σύναψης.

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

Άρθρο μόνο

Ο Πρόεδρος του Συμβουλίου εξουσιοδοτείται να ορίσει το πρόσωπο ή τα πρόσωπα που είναι εντεταλμένα να υπογράψουν, εξ ονόματος της Κοινότητας και με την επιφύλαξη της μεταγενέστερης σύναψης, το Πρωτόκολλο περί Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης στη Σύμβαση Espoo του 1991 της ΟΕΕ/ΗΕ για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο, και να τους μεταβιβάσεις τις αναγκαίες προς τούτο εξουσίες.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΗΝΩΜΕΝΑ

ΕΘΝΗ

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

Διανομή

ΓΕΝΙΚΗ

MP.EIA/2003/1

13 Φεβρουαρίου 2003

ΠΡΩΤΟΤΥΠΟ: ΑΓΓΛΙΚΑ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

Σύνοδος των Μερών της Σύμβασης

για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων

σε διασυνοριακό πλαίσιο

(Έκτακτη σύνοδος, Κίεβο, ...-... Μαΐου 2003)

(Σημείο 2 της προσωρινής ημερήσιας διάταξης)

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ [1]

[1] Εκπονήθηκε από την Ad hoc ομάδας εργασίας του Πρωτοκόλλου για τη Στρατηγική Περιβαλλοντική Εκτίμηση προς έγκριση κατά την έκτακτη σύνοδο των μη Μερών της Σύμβασης.

Τα Μέρη του παρόντος Πρωτοκόλλου,

Αναγνωρίζοντας τη σημασία της ενσωμάτωσης των περιβαλλοντικών πτυχών, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, στην εκπόνηση και έγκριση σχεδίων και προγραμμάτων και, στον ενδεδειγμένο βαθμό, πολιτικών και νομοθεσίας,

Αναλαμβάνοντας τη δέσμευση να προάγουν την βιώσιμη ανάπτυξη και βασιζόμενα στα συμπεράσματα της Διάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη (Ρίο ντε Τζανέιρο, Βραζιλία, 1992), ιδιαίτερα στις αρχές 4 και 10 της Δήλωσης του Ρίο για το Περιβάλλον και την Ανάπτυξη και την Agenda 21, καθώς και στο αποτέλεσμα της τρίτης Υπουργικής Διάσκεψης για το Περιβάλλον και την Υγεία (Λονδίνο, 1999) και της Παγκόσμιας Συνόδου Κορυφής για την Αειφόρο Ανάπτυξη (Γιοχάνεσμπουργκ, Νότιος Αφρική, 2002),

Έχοντας υπόψη τη Σύμβαση για την Εκτίμηση των Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων σε Διασυνοριακό Πλαίσιο, του Espoo, Φινλανδία, της 25ης Φεβρουαρίου 1991, και την απόφαση II/9 των Μερών της Σύμβασης στη Σόφια, στις 26 και 27 Φεβρουαρίου 2001, όπου αποφασίστηκε η εκπόνηση ενός νομικά δεσμευτικού πρωτοκόλλου για τη στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση,

Αναγνωρίζοντας ότι η στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση θα πρέπει να παίζει σημαντικό ρόλο στην εκπόνηση και έγκριση σχεδίων, προγραμμάτων και, στον ενδεδειγμένο βαθμό, πολιτικών και νομοθεσίας, και ότι η ευρύτερη εφαρμογή των αρχών της εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, σε σχέδια, προγράμματα, πολιτικές και νομοθεσία θα συμβάλει στην περαιτέρω ενίσχυση της συστηματικής ανάλυσης των σημαντικών περιβαλλοντικών τους επιπτώσεων,

Aναγνωρίζοντας το κύρος της σύμβασης για την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα, που συνάφθηκε στο Aarhus της Δανίας στις 25 Ιουνίου 1998, και λαμβάνοντας υπόψη τις σχετικές παραγράφους της δήλωσης Lucca, που εγκρίθηκε στην πρώτη σύνοδο των Μερών της,

Έχοντας επίγνωση, συνεπώς, της σημασίας της δημόσιας συμμετοχής στην στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση,

Αναγνωρίζοντας τα οφέλη για την υγεία και την ευημερία των παρουσών και μελλοντικών γενεών στην περίπτωση κατά την οποία η ανάγκη προστασίας και βελτίωσης της ανθρώπινης υγείας ληφθεί υπόψη ως αναπόσπαστο μέρος της στρατηγικής περιβαλλοντικής εκτίμησης, και αναγνωρίζοντας τις σχετικές εργασίες στο πλαίσιο της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας,

Λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη αλλά και τη σημασία ενδυνάμωσης της διεθνούς συνεργασίας για την εκτίμηση των διασυνοριακών περιβαλλοντικών επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων επί της υγείας, των προτεινόμενων σχεδίων και προγραμμάτων και, στον ενδεδειγμένο βαθμό, των πολιτικών και της νομοθεσίας,

Συμφώνησαν τα εξής :

Άρθρο 1

ΣΤΟΧΟΣ

Ο στόχος του παρόντος Πρωτοκόλλου είναι η επίτευξη υψηλού επιπέδου προστασίας του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, μέσω :

α) της εξασφάλισης ότι λαμβάνονται πλήρως υπόψη οι περιβαλλοντικές πτυχές, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, στην ανάπτυξη σχεδίων και προγραμμάτων.

β) της συμβολής στο συνυπολογισμό των περιβαλλοντικών πτυχών, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, στη θέσπιση πολιτικών και νομοθεσίας.

γ) της καθιέρωσης σαφών, διαφανών και αποτελεσματικών διαδικασιών για τη στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση.

δ) της δημόσιας συμμετοχής στη στρατηγική περιβαλλοντική. και

ε) της ενσωμάτωσης μέσω των ανωτέρω των περιβαλλοντικών πτυχών, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, στα μέτρα και μέσα που προορίζονται για την προαγωγή της βιώσιμης ανάπτυξης.

Άρθρο 2

ΟΡΙΣΜΟΙ

Για τους σκοπούς του παρόντος Πρωτοκόλλου,

1. "Σύμβαση" σημαίνει τη σύμβαση για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο.

2. "Μέρος" σημαίνει, εκτός εάν αναφέρεται διαφορετικά στο κείμενο, συμβαλλόμενο μέρος του παρόντος Πρωτοκόλλου.

3. "Μέρος προέλευσης" σημαίνει το Μέρος ή τα Μέρη του παρόντος Πρωτοκόλλου, στην επικράτεια του οποίου/των οποίων πρόκειται να καταρτιστεί σχέδιο ή πρόγραμμα.

4. "Θιγόμενο Μέρος" σημαίνει το Μέρος ή τα Μέρη του παρόντος Πρωτοκόλλου, που ενδέχεται να θιγούν από τις διασυνοριακές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων στην υγεία, σχεδίου ή προγράμματος.

5. "Σχέδια και προγράμματα" είναι σχέδια και προγράμματα, καθώς και οποιεσδήποτε τροποποιήσεις τους, που :

(α) απαιτούνται από νομοθετικές, κανονιστικές ή διοικητικές διατάξεις. και

(β) υπόκεινται σε εκπόνηση και/ή έγκριση από αρχή ή εκπονούνται από αρχή προς έγκριση, μέσω επίσημης διαδικασίας, από κοινοβούλιο ή κυβέρνηση.

6. "Στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση" σημαίνει την αξιολόγηση των πιθανών περιβαλλοντικών επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων στην υγεία, η οποία περιλαμβάνει τον καθορισμό του πεδίου μιας περιβαλλοντικής έκθεσης και την εκπόνησή της, τη διαδικασία συμμετοχής του κοινού και τη διενέργεια διαβουλεύσεων και το συνυπολογισμό της περιβαλλοντικής έκθεσης και των αποτελεσμάτων της συμμετοχής του κοινού και των διαβουλεύσεων σε σχέδιο ή πρόγραμμα.

7. "Περιβαλλοντικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων στην υγεία" σημαίνει οιεσδήποτε επιπτώσεις στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένων εκείνων στην ανθρώπινη υγεία, στη χλωρίδα, την πανίδα, τη βιοποικιλότητα, το έδαφος, το κλίμα, τον ατμοσφαιρικό αέρα, το νερό, το τοπίο, τις φυσικές τοποθεσίες, τούς υλικούς πόρους, την πολιτιστική κληρονομιά και τη διάδραση μεταξύ αυτών των παραγόντων.

8. Με τον όρο "κοινό" νοούνται ένα ή περισσότερα φυσικά ή νομικά πρόσωπα και, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ή πρακτική, οι ενώσεις, οργανώσεις ή ομάδες τους.

Άρθρο 3

ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

1. Κάθε Μέρος λαμβάνει τα αναγκαία νομοθετικά, κανονιστικά και λοιπά μέτρα για την υλοποίηση των διατάξεων του παρόντος Πρωτοκόλλου σε ένα σαφές και διαφανές πλαίσιο.

2. Κάθε Μέρος προσπαθεί να εξασφαλίσει ότι οι κρατικοί λειτουργοί και οι αρχές συνδράμουν και παρέχουν οδηγίες στο κοινό σε θέματα που καλύπτονται από το παρόν Πρωτόκολλο.

3. Κάθε Μέρος διασφαλίζει την ενδεδειγμένη αναγνώριση και υποστήριξη των ενώσεων, οργανισμών ή ομάδων που προωθούν την περιβαλλοντική προστασία, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας της υγείας, στο πλαίσιο του παρόντος Πρωτοκόλλου.

4. Οι διατάξεις του παρόντος Πρωτοκόλλου δεν θίγουν το δικαίωμα των Μερών να διατηρούν ή να εισαγάγουν συμπληρωματικά μέτρα σε σχέση με τα θέματα που καλύπτονται από το παρόν Πρωτόκολλο.

5. Κάθε Μέρος προωθεί τους στόχους του παρόντος Πρωτοκόλλου σε συναφείς διεθνείς διαδικασίες λήψης αποφάσεων και στο πλαίσιο των οικείων διεθνών οργανισμών.

6. Κάθε Μέρος διασφαλίζει ότι τα πρόσωπα που ασκούν τα δικαιώματά τους σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος Πρωτοκόλλου δεν υφίστανται κυρώσεις, ούτε διώκονται, ούτε παρενοχλούνται καθ' οιονδήποτε τρόπο για την ανάμειξή τους. Η παρούσα διάταξη δεν θίγει τις εξουσίες των εθνικών δικαστηρίων να επιδικάζουν εύλογα έξοδα σε δικαστικές διαδικασίες.

7. Εντός του πεδίου εφαρμογής των σχετικών διατάξεων του παρόντος Πρωτοκόλλου, το κοινό δύναται να ασκεί τα δικαιώματά του χωρίς διάκριση λόγω υπηκοότητας, ιθαγένειας ή τόπου διαμονής και, στην περίπτωση νομικού προσώπου, χωρίς διάκριση ανάλογα με τον τόπο της έδρας ή του πραγματικού κέντρου άσκησης των δραστηριοτήτων του.

Άρθρο 4

ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ

1. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει τη διενέργεια στρατηγικής περιβαλλοντικής εκτίμησης για σχέδια και προγράμματα που αναφέρεται στις παραγράφους 2, 3 και 4 και τα οποία ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας.

2. Στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση πραγματοποιείται για σχέδια και προγράμματα τα οποία εκπονούνται στους τομείς της γεωργίας, της δασοκομίας, της αλιείας, της ενέργειας, της βιομηχανίας και της εξόρυξης, των μεταφορών, της περιφερειακής ανάπτυξης, της διαχείρισης αποβλήτων, της διαχείρισης υδάτινων πόρων, των τηλεπικοινωνιών, του τουρισμού, της χωροταξίας ή της χρήσης του εδάφους, και τα οποία καθορίζουν το πλαίσιο για τις μελλοντικές εγκρίσεις έργων που αναφέρονται στο παράρτημα Ι και άλλων έργων που απαριθμούνται στο παράρτημα ΙΙ, για τα οποία απαιτείται εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων βάσει της εθνικής νομοθεσίας.

3. Για τα σχέδια και προγράμματα, πλην εκείνων που αναφέρονται στη παράγραφο 2 και τα οποία καθορίζουν το πλαίσιο για μελλοντικές εγκρίσεις έργων, διενεργείται στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση εφόσον το αποφασίσει κάποιο Μέρος σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 1.

4. Για σχέδια και προγράμματα που αναφέρονται στην παράγραφο 2, τα οποία καθορίζουν τη χρήση μικρών περιοχών σε τοπικό επίπεδο και για ήσσονες τροποποιήσεις των αναφερόμενων στην παράγραφο 2 σχεδίων και προγραμμάτων, διενεργείται στρατηγική εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων μόνο εφόσον το αποφασίσει κάποιο Μέρος σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 1.

5. Τα ακόλουθα σχέδια και προγράμματα δεν υπάγονται στο παρόν Πρωτόκολλο:

(α) σχέδια και προγράμματα που εξυπηρετούν αποκλειστικά σκοπούς εθνικής άμυνας ή καταστάσεις έκτακτης ανάγκης.

(β) χρηματοδοτικά ή προϋπολογιστικά σχέδια και προγράμματα.

Άρθρο 5

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ

1. Κάθε Μέρος αποφασίζει κατά πόσον τα σχέδια και προγράμματα που αναφέρονται στο άρθρο 4, παράγραφοι 3 και 4, ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, είτε εξετάζοντας κάθε επιμέρους περίπτωση, είτε καθορίζοντας συγκεκριμένους τύπους σχεδίων και προγραμμάτων, είτε συνδυάζοντας τις δύο αυτές προσεγγίσεις. Προς το σκοπό αυτό, κάθε Μέρος λαμβάνει υπόψη σε όλες τις περιπτώσεις τα κριτήρια που ορίζονται στο παράρτημα ΙΙΙ.

2. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει ότι, κατά την εφαρμογή των διαδικασιών της ανωτέρω παραγράφου 1, διενεργούνται διαβουλεύσεις με τις περιβαλλοντικές και υγειονομικές αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 1.

3. Κάθε Μέρος προσπαθεί να παρέχει, στον ενδεδειγμένο βαθμό, δυνατότητες συμμετοχής του ενδιαφερόμενου κοινού στη διαδικασία διαχωρισμού σχεδίων και προγραμμάτων βάσει του παρόντος άρθρου.

4. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει ότι τα συμπεράσματα διατίθενται έγκαιρα στο κοινό βάσει της παραγράφου 1, μέσω δημόσιας κοινοποίησης ή με άλλα κατάλληλα μέσα, όπως τα ηλεκτρονικά μέσα, συμπεριλαμβανομένων των λόγων για μη απαίτηση πραγματοποίησης στρατηγικής περιβαλλοντικής εκτίμησης.

Άρθρο 6

ΠΕΡΙΕΧΌΜΕΝΟ ΤΩΝ ΕΚΘΕΣΕΩΝ

1. Κάθε Μέρος θεσπίζει ρυθμίσεις για τον καθορισμό των σχετικών πληροφοριών που περιλαμβάνονται στην έκθεση περιβαλλοντικών επιπτώσεων σύμφωνα με το άρθρο 7, παράγραφος 2.

2. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει τη διεξαγωγή διαβουλεύσεων με τις αρμόδιες περιβαλλοντικές και υγειονομικές αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 1, κατά τον καθορισμό των σχετικών πληροφοριών που περιλαμβάνονται στην έκθεση περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

3. Κάθε Μέρος προσπαθεί, στον ενδεδειγμένο βαθμό, να παρέχει δυνατότητες συμμετοχής του ενδιαφερόμενου κοινού κατά τον καθορισμό των σχετικών πληροφοριών που πρέπει να περιλαμβάνονται στην έκθεση περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

Άρθρο 7

ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ

1. Για τα σχέδια και προγράμματα που απαιτείται στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση, κάθε Μέρος εξασφαλίζει την εκπόνηση έκθεσης περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

2. Σύμφωνα με το ανωτέρω άρθρο 6, στην έκθεση περιβαλλοντικών επιπτώσεων εντοπίζονται, περιγράφονται και αξιολογούνται οι ενδεχόμενες σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, από την υλοποίηση του σχεδίου ή του προγράμματος και οι λογικές εναλλακτικές δυνατότητες. Η έκθεση περιλαμβάνει τις πληροφορίες που προβλέπονται στο παράρτημα IV και που ευλόγως μπορεί να απαιτηθούν, λαμβάνοντας υπόψη :

(α) τις υφιστάμενες γνώσεις και μεθόδους εκτίμησης.

(β) το περιεχόμενο και το επίπεδο λεπτομερειών στο σχέδιο ή το πρόγραμμα και το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η διαδικασία λήψης απόφασης.

(γ) τα συμφέροντα του κοινού. και

(δ) τις ανάγκες πληροφόρησης της αρχής η οποία λαμβάνει την απόφαση.

3. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει ότι το ποιοτικό επίπεδο των εκθέσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων ικανοποιεί τις απαιτήσεις του παρόντος Πρωτοκόλλου.

Άρθρο 8

ΔΗΜΟΣΙΑ ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ

1. Κάθε Μέρος μεριμνά ώστε να παρέχεται έγκαιρη και ουσιαστική δυνατότητα, εντός ευλόγων χρονικών περιθωρίων, συμμετοχής του κοινού, όταν όλες οι εναλλακτικές δυνατότητες είναι ανοικτές, στην στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση σχεδίων και προγραμμάτων.

2. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει την έγκαιρη πρόσβαση του κοινού, με ηλεκτρονικά ή άλλα ενδεδειγμένα μέσα, στο προκαταρκτικό σχέδιο ή πρόγραμμα και στην έκθεση περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

3. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει, για τους σκοπούς των παραγράφων 1 και 4, τον καθορισμό του ενδιαφερόμενου κοινού, συμπεριλαμβανομένων των αρμοδίων μη κυβερνητικών οργανισμών.

4. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει ότι το κοινό που αναφέρεται στην παράγραφο 3 έχει τη δυνατότητα να εκφράσει τη γνώμη του για το προκαταρκτικό σχέδιο ή πρόγραμμα και για την έκθεση περιβαλλοντικών επιπτώσεων εντός εύλογου χρονικού περιθωρίου.

5. Κάθε Μέρος ρυθμίζει τις λεπτομέρειες σχετικά με την ενημέρωση και τις διαβουλεύσεις με το ενδιαφερόμενο κοινό καθώς και για τη δημοσιοποίησή τους. Προς το σκοπό αυτό, κάθε μέρος λαμβάνει υπόψη, στον κατάλληλο βαθμό, τα στοιχεία που αναφέρονται στο παράρτημα V.

Άρθρο 9

ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΙΣ ΜΕ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ

1. Κάθε Μέρος ορίζει τις αρχές με τις οποίες πραγματοποιούνται διαβουλεύσεις και οι οποίες, λόγω των ειδικών περιβαλλοντικών ή υγειονομικών αρμοδιοτήτων τους, ενδέχεται να ενδιαφέρονται για τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων στην υγεία, από την υλοποίηση του σχεδίου προγράμματος.

2. Το προκαταρκτικό σχέδιο ή πρόγραμμα και η έκθεση περιβαλλοντικών επιπτώσεων διατίθενται στις αρχές που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

3. Κάθε κράτος μέλος εξασφαλίζει ότι παρέχεται εγκαίρως στις αρχές της παραγράφου 1 ουσιαστική δυνατότητα, εντός ευλόγων χρονικών περιθωρίων, να εκφράσουν τη γνώμη τους επί του προκαταρκτικού σχεδίου ή προγράμματος και επί της έκθεσης περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

4. Κάθε Μέρος καθορίζει τις λεπτομερείς ρυθμίσεις για την ενημέρωση και τις διαβουλεύσεις με τις περιβαλλοντικές και υγειονομικές αρχές που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

Άρθρο 10

ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΕΣ ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΙΣ

1. Σε περίπτωση που κάποιο Μέρος προέλευσης κρίνει ότι η υλοποίηση σχεδίου προγράμματος ενδέχεται να έχει σημαντικές διασυνοριακές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, ή στην περίπτωση κατά την οποία κάποιο μέρος το οποίο ενδέχεται να θιγεί σημαντικά το ζητήσει, το Μέρος προέλευσης ειδοποιεί, το συντομότερο δυνατόν πριν από την έγκριση του σχεδίου ή προγράμματος, το θιγόμενο μέρος.

2. Η ειδοποίηση αυτή περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων:

(α) την αποστολή του προκαταρκτικού σχεδίου ή προγράμματος της έκθεσης περιβαλλοντικών επιπτώσεων, συμπεριλαμβανομένων στοιχείων σχετικά με τις πιθανές διασυνοριακές περιβαλλοντικές, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, επιπτώσεις. και

(β) πληροφορίες σχετικά με τη διαδικασία λήψης απόφασης, συμπεριλαμβανομένου ενδεικτικού ευλόγου χρονοδιαγράμματος για τη διαβίβαση παρατηρήσεων.

3. Το θιγόμενο Μέρος, εντός των χρονικών ορίων που ορίζονται στην ειδοποίηση, δηλώνει στο Μέρος προέλευσης κατά πόσον επιθυμεί να προβεί σε διαβουλεύσεις πριν από την έγκριση του σχεδίου ή του προγράμματος και, στην περίπτωση αυτή, τα ενδιαφερόμενα μέρη προβαίνουν σε διαβουλεύσεις σχετικά με τις ενδεχόμενες διασυνοριακές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, από την υλοποίηση του σχεδίου ή προγράμματος και τα προβλεπόμενα μέτρα για την πρόληψη, μείωση ή άμβλυνση των δυσμενών αυτών επιπτώσεων.

4. Όταν διεξάγονται οι διαβουλεύσεις αυτές, τα ενδιαφερόμενα Μέρη συμφωνούν για λεπτομερείς ρυθμίσεις που εξασφαλίζουν ότι το ενδιαφερόμενο κοινό και οι αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 1 στο θιγόμενο Μέρος ενημερώνονται και έχουν τη δυνατότητα να διαβιβάσουν τη γνώμη τους επί του προκαταρκτικού σχεδίου ή προγράμματος και επί της έκθεσης περιβαλλοντικών επιπτώσεων εντός ευλόγου χρονικού πλαισίου.

Άρθρο 11

ΑΠΟΦΑΣΗ

1. Κάθε Μέρος εξασφαλίζει ότι κατά την έγκριση σχεδίου ή προγράμματος λαμβάνονται δεόντως υπόψη :

(α) Τα συμπεράσματα της έκθεσης περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

(β) Τα μέτρα για την πρόληψη, μείωση ή άμβλυνση των δυσμενών επιπτώσεων που εντοπίζονται στην περιβαλλοντική μελέτη. και

(γ) Οι παρατηρήσεις που λήφθηκαν σύμφωνα με τα άρθρα 8 έως 10.

2. Όταν εγκρίνεται σχέδιο ή πρόγραμμα, κάθε Μέρος εξασφαλίζει ότι ενημερώνονται το κοινό, οι αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 9, παράγραφος 1 και τα Μέρη με τα οποία διεξήχθησαν διαβουλεύσεις σύμφωνα με το άρθρο 10 και ότι το σχέδιο ή πρόγραμμα διατίθεται στους εν λόγω ενδιαφερόμενους μαζί με έγγραφο στο οποίο συνοψίζεται με ποιον τρόπο έχουν ενσωματωθεί οι περιβαλλοντικές πτυχές, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, ο τρόπος με τον οποίο λήφθηκαν υπόψη τα σχόλια που διαβιβάστηκαν σύμφωνα με τα άρθρα 8 έως 10 και οι λόγοι έγκρισης, λαμβανομένων υπόψη των δυνατών εναλλακτικών λύσεων.

Άρθρο 12

ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ

1. Κάθε Μέρος παρακολουθεί τις σημαντικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, από την υλοποίηση των σχεδίων και προγραμμάτων, τα οποία εγκρίθηκαν βάσει του άρθρου 11 προκειμένου, μεταξύ άλλων, να εντοπιστούν εγκαίρως απρόβλεπτες δυσμενείς επιπτώσεις και να είναι σε θέση να αναλάβει τα ενδεδειγμένα μέτρα αποκατάστασης.

2. Τα αποτελέσματα της διαδικασίας παρακολούθησης καθίστανται διαθέσιμα, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, στις αρχές που αναφέρονται στο άρθρο 9, παράγραφος 1 και στο κοινό.

Άρθρο 13

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ

1. Κάθε Μέρος επιδιώκει να εξασφαλίσει ότι λαμβάνονται δεόντως υπόψη και ενσωματώνονται οι περιβαλλοντικές πτυχές, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, κατά την εκπόνηση των προτάσεών του για το σχεδιασμό πολιτικών και τη θέσπιση νομοθετικών πράξεων που ενδέχεται να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας.

2. Κατά την εφαρμογή της παραγράφου 1, κάθε Μέρος λαμβάνει υπόψη τις ενδεδειγμένες αρχές και τα στοιχεία του παρόντος Πρωτοκόλλου.

3. Κάθε Μέρος καθορίζει, όπου ενδείκνυται, τις πρακτικές ρυθμίσεις για το συνυπολογισμό και την ενσωμάτωση σύμφωνα με την παράγραφο 1 των περιβαλλοντικών πτυχών, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, λαμβάνοντας υπόψη την ανάγκη διαφάνειας κατά τη λήψη των αποφάσεων.

4. Κάθε Μέρος υποβάλλει έκθεση σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος άρθρου στη Σύνοδο των Μερών της Σύμβασης η οποία επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου.

Άρθρο 14

Η ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΩΝ ΜΕΡΩΝ ΣΤΗ ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΠΟΥ ΕΠΕΧΕΙ ΘΕΣΗ ΣΥΝΟΔΟΥ ΤΩΝ ΜΕΡΩΝ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ

1. Η Σύνοδος των Μερών της Σύμβασης επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου. Η πρώτη σύνοδος των Μερών της Σύμβασης που επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου συγκαλείται το αργότερο εντός ενός έτους από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος Πρωτοκόλλου και με την ευκαιρία συνόδου των Μερών της Σύμβασης, εφόσον έχει προγραμματιστεί τέτοιου είδους σύνοδος εντός της εν λόγω περιόδου. Οι επόμενες σύνοδοι των Μερών της Σύμβασης που επέχουν θέση Συνόδων των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου συγκαλούνται σε συνδυασμό με τις Συνόδους των Μερών της Σύμβασης, εκτός εάν ληφθεί διαφορετική απόφαση από τη Σύνοδο των Μερών της Σύμβασης που επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου.

2. Τα Μέρη της Σύμβασης τα οποία δεν είναι Μέρη του παρόντος Πρωτοκόλλου είναι δυνατόν να συμμετέχουν ως παρατηρητές στις διαδικασίες οιασδήποτε Συνόδου των Μερών της Σύμβασης η οποία επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου. Όταν η Σύνοδος των Μερών της Σύμβασης επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου, οι αποφάσεις βάσει του παρόντος Πρωτοκόλλου λαμβάνονται μόνο από τα Μέρη του παρόντος Πρωτοκόλλου.

3. Όταν η Σύνοδος των Μερών της Σύμβασης επέχει θέσει Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου, οιονδήποτε μέλος του Γραφείου της Συνόδου των Μερών που εκπροσωπεί Μέρος της Σύμβασης το οποίο τη στιγμή εκείνη, δεν είναι Μέρος του παρόντος Πρωτοκόλλου, αντικαθίστανται από άλλο μέλος που εκλέγεται από και μεταξύ των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου.

4. Η Σύνοδος των Μερών της Σύμβασης που επέχει θέσει Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου προβαίνει σε τακτική ανασκόπηση της εφαρμογής του παρόντος Πρωτοκόλλου και, για το σκοπό αυτό :

(α) Επανεξετάζει πολιτικές και μεθόδους προσέγγισης της στρατηγικής περιβαλλοντικής εκτίμησης για την περαιτέρω βελτίωση των διαδικασιών που προβλέπονται στο παρόν Πρωτόκολλο.

(β) Ανταλλάσσει πληροφορίες όσον αφορά την κτηθείσα εμπειρία στον τομέα της στρατηγικής περιβαλλοντικής εκτίμησης και της εφαρμογής του παρόντος Πρωτοκόλλου.

(γ) Προσφεύγει, όπου ενδείκνυται, στις υπηρεσίες και στη συνεργασία αρμόδιων φορέων που κατέχουν την κατάλληλη εμπειρογνωσία για την επίτευξη των σκοπών του παρόντος Πρωτοκόλλου.

(δ) Συστήνει επικουρικά όργανα τα οποία θεωρεί αναγκαία για την εφαρμογή του παρόντος Πρωτοκόλλου.

(ε) Όπου είναι αναγκαίο, μελετά και εγκρίνει προτάσεις τροποποιήσεων του παρόντος Πρωτοκόλλου. και

(στ) Μελετά και λαμβάνει συμπληρωματικά μέτρα, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που λαμβάνονται από κοινού βάσει του παρόντος Πρωτοκόλλου και της Σύμβασης, τα οποία είναι δυνατόν να απαιτούνται για την επίτευξη των σκοπών του παρόντος Πρωτοκόλλου.

5. Ο εσωτερικός κανονισμός της Συνόδου των Μερών της Σύμβασης εφαρμόζονται mutatis mutandis βάσει του παρόντος Πρωτοκόλλου, εκτός εάν ληφθεί διαφορετική απόφαση με κοινή συναίνεση από τη Σύνοδο των Μερών της Σύμβασης που επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου.

6. Κατά την πρώτη Σύνοδο των Μερών της Σύμβασης που επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου μελετώνται και θεσπίζονται οι κανόνες εφαρμογής της διαδικασίας για την επανεξέταση της συμμόρφωσης του παρόντος Πρωτοκόλλου με τη Σύμβαση.

7. Κάθε Μέρος υποβάλλει, σε χρονικά διαστήματα που καθορίζονται από τη Σύνοδο των Μερών της Σύμβασης που επέχει θέση Συνόδου των Μερών του παρόντος Πρωτοκόλλου, έκθεση προς τη Σύνοδο των Μερών της Σύμβασης που επέχει θέση Συνόδου των Μερών του Πρωτοκόλλου σχετικά με τα μέτρα που έχει λάβει για την εφαρμογή του Πρωτοκόλλου.

Άρθρο 15

ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΑΛΛΕΣ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ

Οι σχετικές διατάξεις του παρόντος Πρωτοκόλλου εφαρμόζονται με την επιφύλαξη των διατάξεων των Συμβάσεων της ΟΕΕ/ΗΕ για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διασυνοριακό πλαίσιο και για την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη για περιβαλλοντικά θέματα.

Άρθρο 16

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΨΗΦΟΥ

1. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 2 κατωτέρω, κάθε Μέρος του παρόντος Πρωτοκόλλου διαθέτει μία ψήφο.

2. Οι περιφερειακοί οργανισμοί οικονομικής ολοκλήρωσης, σε θέματα της αρμοδιότητάς τους, ασκούν το δικαίωμα ψήφου με αριθμό ψήφων ίσο προς τον αριθμό των κρατών μελών τους που είναι Μέρη του παρόντος Πρωτοκόλλου. Οι οργανισμοί αυτοί δεν ασκούν το δικαίωμα ψήφου εφόσον τα κράτη μέλη τους ασκούν το δικαίωμά τους, και αντιστρόφως.

Άρθρο 17

ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ

Η γραμματεία που δημιουργήθηκε δυνάμει του άρθρου 13 της Σύμβασης επέχει θέση γραμματείας του παρόντος Πρωτοκόλλου και το άρθρο 13 παράγραφοι (α) έως (γ) της Σύμβασης σχετικά με τα καθήκοντα της γραμματείας εφαρμόζονται mutatis mutandis στο παρόν Πρωτόκολλο.

Άρθρο 18

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ

Τα παραρτήματα του παρόντος Πρωτοκόλλου αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτού.

Άρθρο 19

ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ

1. Οιοδήποτε Μέρος δύναται να προτείνει τροποποιήσεις του παρόντος Πρωτοκόλλου.

2. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 3, η διαδικασία πρότασης, έγκρισης και θέσης σε ισχύ των τροποποιήσεων της Σύμβασης που αναφέρεται στις παραγράφους 2 έως 5 του άρθρου 14 της Σύμβασης εφαρμόζεται, mutatis mutandis, στις τροποποιήσεις του παρόντος Πρωτοκόλλου.

3. Για τους σκοπούς του παρόντος Πρωτοκόλλου, τα τρία τέταρτα των Μερών που απαιτούνται για τη θέση σε ισχύ τροποποίησης εκ μέρους των Μερών τα οποία την έχουν κυρώσει, εγκρίνει ή αποδεχθεί, υπολογίζεται με βάση τον αριθμό των Μερών κατά τη στιγμή της έγκρισης της τροποποίησης.

Άρθρο 20

ΕΠΙΛΥΣΗ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

Οι διατάξεις για την επίλυση διαφορών του άρθρου 15 της Σύμβασης εφαρμόζονται mutatis mutandis στο παρόν Πρωτόκολλο

Άρθρο 21

ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Το παρόν Πρωτόκολλο είναι ανοικτό για υπογραφή στο Κίεβο (Ουκρανία) από ...... έως ......, και εφεξής στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη έως τις .............., από κράτη μέλη της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη καθώς και από κράτη που έχουν συμβουλευτικό καθεστώς στην Οικονομική Επιτροπή για την Ευρώπη, σύμφωνα με τις παραγράφους 8 έως 11 του ψηφίσματος 36 (IV) του Οικονομικού και Κοινωνικού Συμβουλίου, της 28ης Μαρτίου 1947, και από περιφερειακούς οργανισμούς οικονομικής ολοκλήρωσης που έχουν συσταθεί από κυρίαρχα κράτη μέλη της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη, στους οποίους τα κράτη μέλη έχουν μεταβιβάσει αρμοδιότητες για θέματα που διέπονται από το παρόν Πρωτόκολλο, συμπεριλαμβανομένης της αρμοδιότητας να συνάπτουν συνθήκες επί των εν λόγω θεμάτων.

Άρθρο 22

ΘΕΜΑΤΟΦΥΛΑΚΑΣ

Ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών εκτελεί χρέη Θεματοφύλακα του παρόντος Πρωτοκόλλου.

Άρθρο 23

ΚΥΡΩΣΗ, ΑΠΟΔΟΧΗ, ΕΓΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΧΩΡΗΣΗ

1. Το παρόν Πρωτόκολλο υπόκειται σε κύρωση, αποδοχή ή έγκριση από τα υπογράφοντα κράτη και τους περιφερειακούς οργανισμούς οικονομικής ολοκλήρωσης που αναφέρονται στο άρθρο 21.

2. Το παρόν Πρωτόκολλο παραμένει ανοικτό, από τις ........., για προσχώρηση κρατών και περιφερειακών οργανισμών οικονομικής ολοκλήρωσης που αναφέρονται στο άρθρο 21.

3. Οιοδήποτε άλλο κράτος, που δεν αναφέρεται στην ανωτέρω παράγραφο 2, το οποίο είναι μέλος των Ηνωμένων Εθνών δύναται να προσχωρήσει στο Πρωτόκολλο, κατόπιν εγκρίσεως από τη Σύνοδο των Μερών της Σύμβασης που επέχει θέση Συνόδου των Μερών του Πρωτοκόλλου.

4. Κάθε περιφερειακός οργανισμός οικονομικής ολοκλήρωσης που αναφέρεται στο άρθρο 21, ο οποίος καθίσταται Μέρος του παρόντος Πρωτοκόλλου χωρίς οιοδήποτε από τα κράτη μέλη του να είναι Μέρος, δεσμεύεται από όλες τις υποχρεώσεις βάσει του παρόντος Πρωτοκόλλου. Εάν ένα ή περισσότερα κράτη μέλη του εν λόγω οργανισμού είναι Μέρος του παρόντος Πρωτοκόλλου, ο οργανισμός και τα κράτη μέλη του αποφασίζουν επί των αντιστοίχων ευθυνών τους για την εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους βάσει του παρόντος Πρωτοκόλλου. Στις περιπτώσεις αυτές, ο οργανισμός και τα κράτη μέλη του δεν δικαιούνται να ασκούν ταυτοχρόνως δικαιώματα δυνάμει του παρόντος Πρωτοκόλλου.

5. Στις πράξεις κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης, οι περιφερειακοί οργανισμοί οικονομικής ολοκλήρωσης που αναφέρονται στο άρθρο 21 δηλώνουν την έκταση των αρμοδιοτήτων τους σχετικά με τα θέματα που διέπονται από το παρόν Πρωτόκολλο. Οι οργανισμοί αυτοί πληροφορούν επίσης το Θεματοφύλακα για οιαδήποτε ουσιώδη μεταβολή της έκτασης των αρμοδιοτήτων τους.

Άρθρο 24

ΕΝΑΡΞΗ ΙΣΧΥΟΣ

1. Το παρόν Πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ την ενενηκοστή ημέρα από την ημερομηνία κατάθεσης της δέκατης έκτης πράξης κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης.

2. Για τους σκοπούς της ανωτέρω παραγράφου 1, οιαδήποτε πράξη κατατίθεται από περιφερειακό οργανισμό οικονομικής ολοκλήρωσης που αναφέρεται στο άρθρο 21 δεν πρέπει να προστίθεται στις πράξεις που έχουν κατατεθεί από κράτη μέλη του οργανισμού αυτού.

3. Για κάθε κράτος ή περιφερειακό οργανισμό οικονομικής ολοκλήρωσης που αναφέρεται στο άρθρο 21, που κυρώνει, αποδέχεται ή εγκρίνει το παρόν Πρωτόκολλο ή προσχωρεί σε αυτό μετά την κατάθεση της δέκατης έκτης πράξης κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης, το Πρωτόκολλο αρχίζει να ισχύει την ενενηκοστή ημέρα μετά την ημερομηνία κατάθεσης από το εν λόγω κράτος ή οργανισμό της πράξης κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης.

4. Το παρόν Πρωτόκολλο εφαρμόζεται σε σχέδια, προγράμματα, πολιτικές και νομοθεσία των οποίων η πρώτη επίσημη προπαρασκευαστική πράξη έπεται της ημερομηνίας κατά την οποία τίθεται σε ισχύ το παρόν Πρωτόκολλο. Εφόσον για το μέρος στην επικράτεια του οποίου μελετάται η εκπόνηση σχεδίου, προγράμματος, πολιτικής ή πράξης νομοθεσίας εφαρμόζεται η παράγραφος 3, το παρόν Πρωτόκολλο εφαρμόζεται σε σχέδια, προγράμματα, πολιτικές και νομοθεσία των οποίων η πρώτη επίσημη προπαρασκευαστική πράξη έπεται της ημερομηνίας κατά την οποία το παρόν Πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ για το εν λόγω Μέρος.

Άρθρο 25

ΑΠΟΧΩΡΗΣΗ

Ανά πάσα στιγμή μετά την παρέλευση τετραετίας από την ημερομηνία κατά την οποία ετέθη σε ισχύ το παρόν Πρωτόκολλο για ένα Μέρος, το Μέρος αυτό δύναται να αποχωρήσει από το Πρωτόκολλο, επιδίδοντας γραπτή κοινοποίηση στον Θεματοφύλακα. Η αποχώρηση αυτή ισχύει την ενενηκοστή ημέρα από την ημερομηνία παραλαβής της κοινοποίησής της από το Θεματοφύλακα. Η αποχώρηση αυτή δεν θίγει την εφαρμογή των άρθρων 5 έως 9, 11 και 13 σχετικά με τη στρατηγική περιβαλλοντική εκτίμηση βάσει του παρόντος Πρωτοκόλλου που έχει ήδη αρχίσει, ή την εφαρμογή του άρθρου 10 σχετικά με την κοινοποίηση ή αίτηση που έχει ήδη πραγματοποιηθεί, προτού τεθεί σε ισχύ η αποχώρηση αυτή.

Άρθρο 26

ΑΥΘΕΝΤΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ

Το πρωτότυπο του παρόντος Πρωτοκόλλου, του οποίου το αγγλικό, γαλλικό και ρωσικό κείμενο είναι εξίσου αυθεντικά, κατατίθεται στον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών.

Σε πίστωση των ανωτέρω, η υπογεγραμμένη, δεόντως εξουσιοδοτημένη, υπέγραψαν το παρόν Πρωτόκολλο.

Κίεβο (Ουκρανία), ..... Μαΐου, δύο χιλιάδες τρία.

Παράρτημα I

Καταλογοσ εργων όπως αναφερονται στο αρθρο 4, παραγραφος 2

1. Διυλιστήρια αργού πετρελαίου (με εξαίρεση τις επιχειρήσεις που παράγουν μόνο λιπαντικά από αργό πετρέλαιο) και εγκαταστάσεις για την εξαερίωση 500 τουλάχιστον μετρικών τόνων άνθρακα ή ασφαλτούχων σχιστολίθων ημερησίως :

2. Θερμοηλεκτρικοί σταθμοί και άλλες εγκαταστάσεις καύσεως με θερμική ισχύ από 300 megawatts και άνω και πυρηνικοί σταθμοί και άλλοι πυρηνικοί αντιδραστήρες (εκτός από τις ερευνητικές μονάδες για την παραγωγή και μετατροπή σχάσιμων και αναπαραγόμενων υλικών, με ανώτατη διαρκή θερμική ισχύ κάτω του 1 kilowatt).

3. Εγκαταστάσεις που έχουν σχεδιαστεί μόνο για την παραγωγή ή τον εμπλουτισμό πυρηνικών καυσίμων, για την επεξεργασία ακτινοβολημένων πυρηνικών καυσίμων ή την αποθήκευση, διάθεση και επεξεργασία ραδιενεργών αποβλήτων.

4. Σημαντικές εγκαταστάσεις για την παραγωγή ακατέργαστου χυτοσιδήρου και χάλυβα και την παραγωγή μη σιδηρούχων μετάλλων.

5. Εγκαταστάσεις για την εξόρυξη αμιάντου και για την κατεργασία και μεταποίηση αμιάντου και των προϊόντων που περιέχουν αμίαντο: στην περίπτωση των προϊόντων αμιαντοτσιμέντου, εγκαταστάσεις με ετήσια παραγωγή άνω των 20.000 μετρικών τόνων τελικών προϊόντων. στην περίπτωση υλικών τριβής, εγκαταστάσεις με ετήσια παραγωγή άνω των 50 μετρικών τόνων τελικών προϊόντων. και για τις άλλες χρήσεις αμιάντου, εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν άνω των 200 μετρικών τόνων ετησίως.

6. Ολοκληρωμένες χημικές εγκαταστάσεις.

7. Έργα κατασκευής αυτοκινητοδρόμων, οδών ταχείας κυκλοφορίας [2] και σιδηροδρομικών γραμμών μεγάλων αποστάσεων και αερολιμένων [3] με βασικούς διαδρόμους προσγείωσης/απογείωσης ίσους ή άνω των 2.100 μέτρων.

[2] Για τους σκοπούς του παρόντος πρωτοκόλλου:

[3] Για τους σκοπούς του παρόντος Πρωτοκόλλου, ως "αερολιμένες" νοούνται οι αερολιμένες οι οποίοι πληρούν τον ορισμό που δίνει η Σύμβαση του Σικάγο του 1944 για την ίδρυση του Διεθνούς Οργανισμού Πολιτικής Αεροπορίας (παράρτημα 14).

8. Μεγάλης διαμέτρου αγωγοί μεταφοράς πετρελαίου ή αερίου.

9. Εμπορικοί λιμένες και εσωτερικές πλωτές οδοί και λιμένες για την κυκλοφορία στις εσωτερικές πλωτές οδούς που επιτρέπουν τη διέλευση σκαφών άνω των 1.350 μετρικών τόνων.

10. Εγκαταστάσεις διάθεσης αποβλήτων για αποτέφρωση, χημική επεξεργασία ή υγειονομική ταφή τοξικών και επικίνδυνων αποβλήτων.

11. Μεγάλα φράγματα και ταμιευτήρες.

12. Έργα άντλησης υπογείων υδάτων εφόσον ο ετήσιος όγκος αντλούμενου ύδατος ισούται ή υπερβαίνει τα 10 εκατ. κυβικά μέτρα.

13. Παραγωγή χαρτοπολτού και χάρτου 200 ή περισσότερων μετρικών τόνων ξηρανθέντος στον αέρα προϊόντος ετησίως.

14. Βασικές μεταλλευτικές εργασίες, επιτόπια εξόρυξη και επεξεργασία ορυκτών μεταλλευμάτων ή άνθρακα.

15. Παραγωγή υδρογονανθράκων σε ανοικτή θάλασσα.

16. Σημαντικές εγκαταστάσεις αποθήκευσης πετρελαίου, πετροχημικών και χημικών προϊόντων.

17. Αποψίλωση μεγάλων δασικών περιοχών.

Παράρτημα II

Λοιπα εργα που αναφέρονται στο αρθρο 4, παραγραφος 2

1. Έργα γεωργικού αναδασμού.

2. Έργα για τη χρησιμοποίηση ακαλλιέργητης γης ή ημιφυσικών περιοχών για εντατικές γεωργικές καλλιέργειες.

3. Έργα διαχείρισης υδάτινων πόρων για τη γεωργία, συμπεριλαμβανομένων των αρδευτικών και αποστραγγιστικών έργων.

4. Εγκαταστάσεις εντατικής κτηνοτροφίας (συμπεριλαμβανομένης της πτηνοτροφίας).

5. Αρχική αναδάσωση και αποδάσωση με σκοπό την αλλαγή του τρόπου εκμετάλλευσης του εδάφους.

6. Εντατική ιχθυοκαλλιέργεια.

7. Πυρηνικοί σταθμοί και άλλοι πυρηνικοί αντιδραστήρες [4] συμπεριλαμβανομένου του παροπλισμού ή της αποξήλωσής τους (εκτός από τις ερευνητικές μονάδες για την παραγωγή και μετατροπή σχάσιμων και αναπαραγόμενων υλικών με ανώτατη διαρκή θερμική ισχύ κάτω του 1 kilowatt), εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα I.

[4] Για τους σκοπούς του παρόντος Πρωτοκόλλου, οι πυρηνικοί σταθμοί και οι άλλοι πυρηνικοί αντιδραστήρες παύουν να χαρακτηρίζονται ως τέτοιοι όταν όλα τα πυρηνικά καύσιμα και τα άλλα ραδιενεργώς μολυσμένα στοιχεία αφαιρεθούν μονίμως από τον τόπο της εγκατάστασης.

8. Κατασκευή εναέριων αγωγών μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας με τάση 220 kilovolts και άνω και μήκος 15 χιλιομέτρων ή μεγαλύτερο και άλλα έργα για τη μεταφορά ηλεκτρικής ενέργειας μέσω εναέριων καλωδίων.

9. Βιομηχανικές εγκαταστάσεις για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ατμού και θερμού ύδατος.

10. Βιομηχανικές εγκαταστάσεις για τη μεταφορά αερίου, ατμού και θερμού ύδατος.

11. Επίγεια αποθήκευση ορυκτών καυσίμων και φυσικού αερίου.

12. Υπόγεια αποθήκευση ορυκτών καυσίμων.

13. Βιομηχανική μπρικετοποίηση άνθρακα και λιγνίτη.

14. Εγκαταστάσεις παραγωγής υδροηλεκτρικής ενέργειας.

15. Εγκαταστάσεις για την αξιοποίηση της αιολικής ενέργειας για την παραγωγή άλλων μορφών ενέργειας (αιολικά πάρκα).

16. Εγκαταστάσεις, στο βαθμό που δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι:

- Για την παραγωγή ή τον εμπλουτισμό πυρηνικών καυσίμων.

- Για την επεξεργασία ακτινοβολημένων πυρηνικών καυσίμων.

- Για την τελική διάθεση ακτινοβολημένων πυρηνικών καυσίμων.

- Αποκλειστικά για την τελική διάθεση ραδιενεργών αποβλήτων.

- Αποκλειστικά για την αποθήκευση (η οποία προγραμματίζεται για περισσότερα από 10 έτη) ακτινοβολημένων πυρηνικών καυσίμων σε χώρο διαφορετικό από το χώρο παραγωγής. ή

- Για την επεξεργασία και αποθήκευση ραδιενεργών αποβλήτων.

17. Λατομεία, υπαίθρια ορυχεία και εξόρυξη τύρφης, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

18. Υπόγεια ορυχεία, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

19. Εξόρυξη ορυκτών με βυθοκόριση ποταμών και θαλασσών.

20. Γεωτρήσεις βάθους (ειδικότερα γεωθερμικές γεωτρήσεις, γεωτρήσεις για την αποθήκευση πυρηνικών αποβλήτων, υδρογεωτρήσεις), με εξαίρεση τις γεωτρήσεις για τη διερεύνηση της σταθερότητας του εδάφους.

21. Εγκαταστάσεις επιφανείας της βιομηχανίας εξόρυξης άνθρακα, πετρελαίου, φυσικού αερίου και μεταλλευμάτων, καθώς και ασφαλτούχων σχιστολίθων.

22. Ολοκληρωμένες μεταλλουργικές βιομηχανίες για την παραγωγή ακατέργαστου χυτοσιδήρου και χάλυβα, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

23. Εγκαταστάσεις παραγωγής χυτοσιδήρου ή χάλυβα (πρωτογενούς ή δευτερογενούς, συμπεριλαμβανομένου των χυτηρίων συνεχούς τήξης).

24. Εγκαταστάσεις επεξεργασίας σιδηρούχων μετάλλων (με έλαση εν θερμώ, με σφυρηλάτηση, με επίθεση προστατευτικών στρωμάτων τηγμένων μετάλλων).

25. Χυτήρια σιδηρούχων μετάλλων.

26. Εγκαταστάσεις παραγωγής ακατέργαστων μη σιδηρούχων μετάλλων από μεταλλεύματα, συμπυκνώματα ή δευτερογενείς πρώτες ύλες, με μεταλλουργικές, χημικές ή ηλεκτρολυτικές διεργασίες, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

27. Εγκαταστάσεις τήξης μη σιδηρούχων μετάλλων και κραμάτων, εξαιρουμένων των πολυτίμων μετάλλων και συμπεριλαμβανομένων των προϊόντων ανάκτησης (εξευγενισμός, χύτευση, κ.λπ.), εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

28. Εγκαταστάσεις επιφανειακής επεξεργασίας μετάλλων και πλαστικών υλών με ηλεκτρολυτικές ή χημικές διεργασίες.

29. Κατασκευή και συναρμολόγηση αυτοκινήτων και κατασκευή κινητήρων αυτοκινήτων.

30. Ναυπηγεία.

31. Εγκαταστάσεις κατασκευής και επισκευής αεροσκαφών.

32. Κατασκευή σιδηροδρομικού υλικού.

33. Βαθεία κοίλανση με χρήση εκρηκτικών.

34. Εγκαταστάσεις φρύξης και περίτηξης μεταλλευμάτων.

35. Εγκαταστάσεις παραγωγής οπτάνθρακα (ξηρά απόσταξη του άνθρακα).

36. Εγκαταστάσεις για την παραγωγή τσιμέντου.

37. Υαλουργία συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής ινών γυαλιού.

38. Εγκαταστάσεις τήξης ορυκτών υλών συμπεριλαμβανομένης της παραγωγής ορυκτών ινών.

39. Παραγωγή κεραμικών ειδών με ψήσιμο, ιδίως δε κεραμιδιών, πλίνθων, πυρίμαχων πλίνθων, πλακιδίων, ψευδοπορσελάνης ή πορσελάνης.

40. Εγκαταστάσεις για την παραγωγή χημικών προϊόντων ή επεξεργασία ενδιάμεσων προϊόντων, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

41. Παραγωγή φυτοφαρμάκων και φαρμακευτικών προϊόντων, χρωμάτων και βερνικιών, ελαστομερών και υπεροξειδίων.

42. Εγκαταστάσεις αποθήκευσης πετρελαίου, πετροχημικών και χημικών προϊόντων, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

43. Βιομηχανία φυτικών και ζωικών ελαίων και λιπαρών ουσιών.

44. Συσκευασία και κονσερβοποιία ζωικών και φυτικών προϊόντων.

45. Παρασκευή γαλακτοκομικών προϊόντων.

46. Ζυθοποιία και παραγωγή βύνης.

47. Ζαχαροπλαστική και παρασκευή σιροπιών.

48. Σφαγεία.

49. Βιομηχανίες παραγωγής αμύλου.

50. Εργοστάσια παραγωγής ιχθυάλευρου και ιχθυελαίου.

51. Ζαχαρουργεία.

52. Βιομηχανικές εγκαταστάσεις παραγωγής χαρτοπολτού, χαρτιού και χαρτονιού, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

53. Εγκαταστάσεις προεπεξεργασίας ή βαφής ινών ή υφασμάτων.

54. Εγκαταστάσεις δέψης δερμάτων.

55. Εργοστάσια παραγωγής και κατεργασίας κυτταρίνης.

56. Παραγωγή και επεξεργασία προϊόντων που προέρχονται από ελαστομερή.

57. Εγκαταστάσεις παραγωγής τεχνητών ορυκτών ινών.

58. Eγκαταστάσεις ανάκτησης ή καταστροφής εκρηκτικών ουσιών.

59. Εγκαταστάσεις για την παραγωγή αμιάντου και την κατασκευή προϊόντων με βάση τον αμίαντο, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

60. Διαλυτήρια πλοίων.

61. Κλίνες δοκιμών κινητήρων, στροβίλων ή αεριωθητών.

62. Μόνιμες πίστες αγώνων και δοκιμών μηχανοκινήτων οχημάτων.

63. Αγωγοί μεταφοράς αερίου ή πετρελαίου, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

64. Αγωγοί για τη μεταφορά χημικών με διάμετρο μεγαλύτερη των 800 mm και μήκος μεγαλύτερο των 40 km.

65. Κατασκευή σιδηροδρομικών γραμμών και εγκαταστάσεων μεταφόρτωσης για συνδυασμένες μεταφορές και συνδυασμένων τερματικών σταθμών, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

66. Κατασκευή τροχιοδρόμων, υπερυψωμένων ή υπογείων σιδηροδρόμων, εναέριων σιδηροδρόμων ή παρεμφερών σιδηροδρόμων ειδικού τύπου που χρησιμοποιούνται αποκλειστικά ή κυρίως για τη μεταφορά επιβατών.

67. Κατασκευή νέων οδών, συμπεριλαμβανομένης της ευθυγράμμισης και/ή διαπλάτυνσης υφιστάμενων οδών, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

68. Κατασκευή λιμένων και λιμενικών εγκαταστάσεων, καθώς και αλιευτικών λιμένων, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

69. Κατασκευή εσωτερικών πλωτών οδών και λιμένων για εσωτερική πλωτή κυκλοφορία, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

70. Εμπορικοί λιμένες, αποβάθρες φορτοεκφόρτωσης που συνδέονται με τη ξηρά και εξωτερικοί λιμένες, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

71. Έργα διευθέτησης υδατορευμάτων και αντιπλημμυρικά έργα.

72. Κατασκευή αερολιμένων [5] και αεροδρομίων, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

[5] Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ως "αερολιμένες" νοούνται οι αερολιμένες που πληρούν τον ορισμό που δίνει η Σύμβαση του Σικάγο του 1944 για την ίδρυση της Διεθνούς Οργάνωσης Πολιτικής Αεροπορίας (παράρτημα 14).

73. Εγκαταστάσεις διάθεσης αποβλήτων (συμπεριλαμβανομένης της υγειονομικής ταφής), εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

74. Εγκαταστάσεις για την αποτέφρωση ή χημική επεξεργασία επικίνδυνων αποβλήτων.

75. Αποθήκευση παλαιοσιδήρων, συμπεριλαμβανομένων των αχρήστων οχημάτων.

76. Χώροι απόθεσης ιλύος.

77. Έργα άντλησης υπογείων υδάτων ή συστήματα τεχνητής αναπλήρωσης υπογείων υδάτων, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα Ι.

78. Έργα για την εκτροπή υδάτινων πόρων από μία υδρολογική λεκάνη σε άλλη.

79. Μονάδες επεξεργασίας λυμάτων.

80. Φράγματα και λοιπές εγκαταστάσεις συγκράτησης ή μακροχρόνιας ή μόνιμης ταμίευσης υδάτων, εφόσον δεν περιλαμβάνονται στο παράρτημα I.

81. Παράκτια έργα για την καταπολέμηση της διάβρωσης και ενδοθαλάσσια έργα που παρέχουν τη δυνατότητα διαμόρφωσης της ακτής μέσω, παραδείγματος χάρη, της κατασκευής αναχωμάτων, μόλων, λιμενοβραχιόνων και άλλων έργων προστασίας από την θάλασσα, εκτός από τη συντήρηση και την ανακατασκευή των έργων αυτών.

82. Υδραγωγοί μεγάλων αποστάσεων.

83. Χιονοδρομικές πίστες, μηχανισμοί ανάβασης και σχετικά έργα υποδομής.

84. Μαρίνες σκαφών αναψυχής.

85. Παραθεριστικοί οικισμοί και ξενοδοχειακά συγκροτήματα εκτός αστικών περιοχών και σχετικά έργα υποδομής.

86. Μόνιμοι χώροι κατασκήνωσης και στάθμευσης τροχόσπιτων.

87. Θεματικά πάρκα.

88. Έργα ανάπτυξης βιομηχανικών ζωνών.

89. Έργα αστικής ανάπτυξης, συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής εμπορικών κέντρων και χώρων στάθμευσης αυτοκινήτων.

90. Ανάκτηση εδαφών από τη θάλασσα.

Παράρτημα III

Κριτηρια για τον καθορισμο των ενδεχομενων σημαντικων επιπτωσεων στο περιβαλλον, συμπεριλαμβανομενης τησ υγειασ, που αναφερονται στο αρθρο 5, παραγραφος 1

1. Η σημασία του σχεδίου ή προγράμματος για την ενσωμάτωση των περιβαλλοντικών πτυχών, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, κυρίως με σκοπό την προαγωγή της βιώσιμης ανάπτυξης.

2. Ο βαθμός στον οποίο το σχέδιο ή το πρόγραμμα θέτει ένα πλαίσιο για έργα και άλλες δραστηριότητες είτε όσον αφορά τον τόπο, τη φύση, το μέγεθος και τις συνθήκες λειτουργίας, είτε με τη χορήγηση πόρων.

3. Ο βαθμός στον οποίο το σχέδιο ή πρόγραμμα επηρεάζει άλλα σχέδια και προγράμματα, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που ανήκουν σε ένα ιεραρχημένο σύνολο.

4. Τα προβλήματα που συνδέονται με το σχέδιο ή το πρόγραμμα όσον αφορά το περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας.

5. Τα χαρακτηριστικά των επιπτώσεων στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, όπως είναι η πιθανότητα, η διάρκεια, η συχνότητα, η αναστρεψιμότητα, το μέγεθος και η έκταση (γεωγραφική περιοχή ή μέγεθος πληθυσμού που ενδέχεται να θιγούν).

6. Οι κίνδυνοι για το περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας.

7. Η διασυνοριακή φύση των επιπτώσεων.

8. Ο βαθμός στον οποίο το σχέδιο ή το πρόγραμμα επηρεάζει πολύτιμες ή ευαίσθητες περιοχές, συμπεριλαμβανομένων τοπίων που απολαύουν αναγνωρισμένου καθεστώτος προστασίας σε εθνικό, κοινοτικό ή διεθνές επίπεδο.

Παράρτημα IV

Πληροφοριεσ που αναφερονται στο αρθρο 7, παραγραφοσ 2

1. Το περιεχόμενο και οι κυριότεροι στόχοι του σχεδίου ή του προγράμματος και η σχέσή του με άλλα σχέδια ή προγράμματα.

2. Τα θέματα που έχουν σχέση με την τρέχουσα κατάσταση του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, και η πιθανή εξέλιξή τους εφόσον δεν υλοποιηθεί το σχέδιο ή το πρόγραμμα.

3. Τα χαρακτηριστικά του περιβάλλοντος, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, σε περιοχές που ενδέχεται να θιγούν σημαντικά.

4. Τα περιβαλλοντικά, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, προβλήματα τα οποία έχουν σχέση με το σχέδιο ή το πρόγραμμα.

5. Οι περιβαλλοντικοί, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, στόχοι που έχουν τεθεί σε διεθνές, εθνικό και άλλα επίπεδα που έχουν σχέση με το σχέδιο ή το πρόγραμμα και οι τρόποι με τους οποίους οι στόχοι αυτοί και άλλες περιβαλλοντικές, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, πτυχές έχουν ληφθεί υπόψη κατά τη διάρκεια της εκπόνησή του.

6. Οι πιθανές σημαντικές περιβαλλοντικές, συμπεριλαμβανομένων των υγειονομικών, επιπτώσεις [6] όπως ορίζονται στο άρθρο 2, παράγραφος 7.

[6] Οι επιπτώσεις αυτές πρέπει να συμπεριλάβουν δευτερογενείς, σωρευτικές, συνδυασμένες, βραχυπρόθεσμες, μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες, μόνιμες και προσωρινές, θετικές και αρνητικές επιπτώσεις.

7. Μέτρα για την πρόληψη, μείωση ή άμβλυνση οιωνδήποτε δυσμενών επιπτώσεων στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένων των επιπτώσεων στην υγεία, που είναι δυνατόν να προέλθουν από την υλοποίηση του σχεδίου ή του προγράμματος.

8. Σκιαγράφηση των λόγων επιλογής των εναλλακτικών λύσεων που εξετάστηκαν και περιγραφή του τρόπου αξιολόγησης, συμπεριλαμβανομένων των δυσχερειών που αντιμετωπίστηκαν στην παροχή πληροφοριών που πρέπει να συμπεριληφθούν, όπως είναι οι τεχνικές ελλείψεις ή η έλλειψη γνώσεων.

9. Μέτρα που προβλέπονται για την παρακολούθηση των επιπτώσεων στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, από την υλοποίηση του σχεδίου ή του προγράμματος.

10. Οι πιθανές σημαντικές διασυνοριακές επιπτώσεις στο περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας.

11. Μη τεχνική σύνοψη των πληροφοριών που διαβιβάστηκαν.

Παράρτημα V

Πληροφοριεσ που αναφερονται στο αρθρο 8, παραγραφος 5

1. Το προτεινόμενο σχέδιο ή πρόγραμμα και τα χαρακτηριστικά του.

2. Η αρχή που είναι αρμόδια για την έγκρισή του.

3. Η προβλεπόμενη διαδικασία, συμπεριλαμβανομένων :

(α) της έναρξης της διαδικασίας.

(β) των δυνατοτήτων συμμετοχής του κοινού.

(γ) του χρόνου και του τόπου οιασδήποτε προβλεπόμενης δημόσιας ακρόασης.

(δ) της αρχής από την οποία είναι δυνατόν να ληφθούν οι σχετικές πληροφορίες και στην οποία διαβιβάζονται οι πληροφορίες για εξέταση από το κοινό.

(ε) της αρχής στην οποία είναι δυνατόν να υποβληθούν οι παρατηρήσεις ή ερωτήσεις και του χρονοδιαγράμματος διαβίβασης των παρατηρήσεων ή ερωτήσεων. και

(στ) των διαθέσιμων πληροφοριών όσον αφορά το περιβάλλον, συμπεριλαμβανομένης της υγείας, που έχουν σχέση με το προτεινόμενο σχέδιο ή πρόγραμμα.

4. Κατά πόσον το σχέδιο ή το πρόγραμμα είναι δυνατόν να αποτελέσει αντικείμενο διαδικασίας διασυνοριακής εκτίμησης.