ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, τρίτο εδάφιο, στοιχείο γ) της συνθήκης ΕΚ, επί των τροπολογιών του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην κοινή θέση του Συμβουλίου σχετικά με την πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 76/207/EΟΚ περί της εφαρμογής της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως ανδρών και γυναικών, όσον αφορά την πρόσβαση σε απασχόληση, την επαγγελματική εκπαίδευση και προώθηση και τις συνθήκες εργασίας - ΠΕΡΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ σύμφωνα με το άρθρο 250, παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ

1. ιστορικο

Η Επιτροπή έστειλε την προαναφερόμενη πρόταση οδηγίας [1] για την τροποποίηση της οδηγίας 76/207/EΟΚ περί της εφαρμογής της αρχής της ίσης μεταχειρίσεως ανδρών και γυναικών, όσον αφορά την πρόσβαση σε απασχόληση, την επαγγελματική εκπαίδευση και προώθηση και τις συνθήκες εργασίας, σύμφωνα με το άρθρο 141 παράγραφος 3 της συνθήκης στο Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο στις 11 Ιουλίου 2000.

[1] ΕΕ C 337 E, 7.6.2000 σ.204

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή γνωμοδότησε στις 25 Ιανουαρίου 2001. [2]

[2] ΕΕ C 123 25.4.2001, σ.81

Tο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο γνωμοδότησε σε πρώτη ανάγνωση στις 31 Mαΐου 2001 [3].

[3]

Η Επιτροπή υπέβαλε τροποποιημένη πρόταση στις 6 Ιουνίου 2001 [4] .

[4] ΕΕ C 270 E , 25/09/2001, σ. 0009 - 0021

Στο Συμβούλιο επιτεύχθηκε ομόφωνη πολιτική συμφωνία σχετικά με την κοινή θέση στις 11 Ιουνίου 2001 και εγκρίθηκε επίσημα κοινή θέση στις 23 Ιουλίου 2001 [5]

[5] EE C 307 31.10.2000 σ 1 - 4

Μετά από την επίσημη έγκριση της κοινής θέσης του Συμβουλίου σχετικά με την πρόταση για την τροποποίηση της οδηγίας 76/207/EΟΚ στις 23 Ιουλίου 2001, η Επιτροπή παρουσίασε ανακοίνωση στις 8 Aυγούστου.

Στις 24 Oκτωβρίου 2001 το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέδωσε σύσταση η οποία περιείχε πέντε τροπολογίες.

Στην παρούσα γνώμη ορίζεται η τοποθέτηση της Επιτροπής σχετικά με τις τροποποιήσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σύμφωνα με το άρθρο 251 παράγραφος 2 εδάφιο γ της συνθήκης ΕΚ.

2. στοχοσ της προτασησ τησ επιτροπησ

Η παρούσα πρόταση οδηγίας για την τροποποίηση της οδηγίας 76/207/EΟΚ περί ίσης μεταχείρισης υποβλήθηκε με στόχο την ενσωμάτωση των αλλαγών που προέκυψαν από τη συνθήκη (άρθρο 141 παράγραφος 3) και ως αποτέλεσμα πολυάριθμων αποφάσεων με βάση την πρωτότυπη οδηγία που έλαβε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο για να εξασφαλιστεί η νομική διαφάνεια και βεβαιότητα. Επίσης χρειάζεται να ενημερωθεί η οδηγία, η οποία υφίσταται εδώ και 25 έτη χωρίς να τροποποιηθεί, λόγω της πρόσφατης νομοθεσίας που ψηφίστηκε με βάση το άρθρο 13 της συνθήκης για την καταπολέμηση των διακρίσεων που δεν οφείλονται στο φύλο.

3. γνωμη τησ επιτροπησ σχετικα με τισ τροπολογιεσ που προτεινονται απο το κοινοβουλιο

3.1. Σύνοψη της τοποθέτησης της Επιτροπής

Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί επτά τροπολογίες είτε εν μέρει ή μετά από αναδιατύπωση. Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχθεί τις υπόλοιπες οκτώ τροπολογίες που ενέκρινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

3.2. Τροπολογίες του Κοινοβουλίου σε δεύτερη ανάγνωση

3.2.1. Οι τροπολογίες που έγιναν δεκτές

3.2.1.1. Τροπολογίες 1 και 5 σχετικά με τα προληπτικά μέτρα για τη σεξουαλική παρενόχληση

Tο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει να υποχρεωθούν οι εργοδότες ώστε να εισαγάγουν προληπτικά μέτρα για τη σεξουαλική παρενόχληση.

Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί εν μέρει την εισαγωγή προληπτικών μέτρων με την αναδιατύπωση του κειμένου να ενθαρρυνθούν οι εργοδότες ως εξής

"Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για να ενθαρρύνουν τους εργοδότες στην πρόληψη της σεξουαλικής παρενόχλησης στο χώρο εργασίας σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, τις συλλογικές συμβάσεις ή την πρακτική."

3.2.1.2. Τροπολογία 8 σχετικά με τα μέτρα θετικής δράσης

Tο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει έναν ορισμό των μέτρων θετικής δράσης παραπέμποντας στη Δήλωση 28 της συνθήκης στο πλαίσιο του άρθρου 2, παράγραφος 4 καθώς και στις αιτιολογικές σκέψεις. Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί εν μέρει ότι μια περιγραφή των θετικών μέτρων θα μπορούσε να δοθεί στις αιτιολογικές σκέψεις με την προϋπόθεση να τηρηθεί η διατύπωση της συνθήκης.

3.2.1.3. Τροπολογία 9 σχετικά με τις διατάξεις συμβάσεων ή συμφωνιών

Η Επιτροπή αποδέχεται ότι η ακυρότητα πρέπει να είναι υποχρεωτική αλλά απορρίπτει την αφαίρεση της δυνατότητας για την τροποποίηση της σύμβασης.

3.2.1.4. Τροπολογία 13 σχετικά με το ρόλο ανεξάρτητων οργάνων

Tο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιθυμεί να ενισχύσει το ρόλο των ανεξάρτητων οργάνων έτσι ώστε να είναι αρμόδια για την προώθηση, την εποπτεία και την παρακολούθηση όλης της κοινοτικής νομοθεσίας στον τομέα αυτόν. Αυτά τα όργανα πρέπει επίσης να διαθέτουν τα αναγκαία κονδύλια και το ανθρώπινο δυναμικό για να εκπληρώσουν το έργο τους. Επιπλέον, αυτά τα όργανα μπορούν να ενεργούν για λογαριασμό των θυμάτων διακριτικής μεταχείρισης και όχι μόνον να τα συνδράμουν όπως εγκρίθηκε στην κοινή θέση.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι ο ρόλος των οργάνων αυτών θα μπορούσε να ενισχυθεί όπως προτείνεται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για να συμπεριληφθεί η προώθηση, η εποπτεία και η παρακολούθηση.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχθεί την πρόταση σχετικά με το ότι τα όργανα αυτά χρειάζονται κονδύλια και ανθρώπινο δυναμικό, επειδή το θέμα αυτό αφορά τα κράτη μέλη και δεν καλύπτεται από τη νομική βάση της οδηγίας.

H επιφύλαξη σχετικά με τη δυνατότητα αυτών των οργάνων να ενεργούν για λογαριασμό των θυμάτων μπορεί να γίνει αποδεκτή, εάν αναδιατυπωθεί το άρθρο 6.3 με την ρητή μνεία ότι αυτά τα ανεξάρτητα όργανα είναι ένα παράδειγμα των άλλων οργανώσεων που ενδιαφέρονται για να εξασφαλιστεί η τήρηση των διαταγών της οδηγίας.

3.2.1.5. Τροπολογία 14 σχετικά με τα σχέδια ισότητας σε επίπεδο επιχειρήσεων

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο επιθυμεί να καθιερωθεί η υποχρέωση του εργοδότη για την προώθηση της αρχής της ίσης μεταχείρισης με την κατάρτιση ετήσιων σχεδίων ισότητας.

Η Επιτροπή μπορεί να δεχθεί την ιδέα αυτή ως προς το πνεύμα της άλλά μόνον με μια νέα διατύπωση του άρθρου 8β ως εξής:

"Τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για να ενθαρρύνουν τους εργοδότες ώστε να προωθούν την ίση μεταχείριση μεταξύ των γυναικών και των ανδρών στο χώρο εργασίας με προγραμματισμένο και συστηματικό τρόπο"

"Προς το σκοπό αυτόν, τα κράτη μέλη ενθαρρύνουν τους εργοδότες να παρέχουν τις δέουσες πληροφορίες στα υφιστάμενα όργανα εκπροσώπησης των εργαζομένων σχετικά με την ίση μεταχείριση γυναικών και ανδρών στην επιχείρηση. Η πληροφορίες αυτές πρέπει να περιλαμβάνουν στατιστικά στοιχεία σχετικά με τα ποσοστά γυναικών και ανδρών σε διάφορα επίπεδα της οργάνωσης και πιθανά μέτρα για τη βελτίωση της κατάστασης."

3.2.1.6. Τροπολογία 15 σχετικά με την κοινοποίηση των μέτρων θετικής δράσης

Tο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζητά από την Επιτροπή να κοινοποιεί ανά διετία τα μέτρα θετικής δράσης που προτείνονται από τα κράτη μέλη.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχθεί αυτή τη χρονική περίοδο και προτείνει αντίθετα συμβιβαστικά μια περίοδο τριών ετών αντί αυτής των δύο ετών που προτείνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και των πέντε ετών που προτείνεται στην κοινή θέση του Συμβουλίου.

3.2.2. Οι τροπολογίες που δεν γίνονται δεκτές

3.2.2.1. Η τροπολογία 2 σχετικά με την παράταση της νομικής προστασίας και μετά τη λήξη της σχέσης απασχόλησης για ένα άτομο που υποστήριξε τον εργαζόμενο

Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχθεί την τροπολογία αυτή επειδή η παράταση αυτή της νομικής προστασίας μετά τη λήξη της σχέσης απασχόλησης δεν θεωρείται εφικτή στην πράξη.

3.2.2.2. Τροπολογία 3 σχετικά με τον ορισμό του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας

Tο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει να οριστεί το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας παραπέμποντας στα άρθρα 2, 3 και 141 της συνθήκης.

Η τροπολογία δεν γίνεται αποδεκτή από την Επιτροπή επειδή η παραπομπή στα άρθρα 2, 3 και 141 δεν ενδείκνυται, εφόσον το πεδίο τους εφαρμογής είναι ευρύτερο από αυτό της οδηγίας.

3.2.2.3. Τροπολογία 4 σχετικά με την αναδιατύπωση του ορισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την σεξουαλική παρενόχληση

Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχθεί την αναδιατύπωση, επειδή τα στοιχεία που προτείνονται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν θεωρούνται εφαρμόσιμα στην πράξη καθώς και για τεχνικούς λόγους, εφόσον επαναλαμβάνεται η ίδια διατύπωση της προηγούμενης παραγράφου για την παρενόχληση. Επιπλέον, ο ορισμός της παρενόχλησης εξασφαλίζει τη συνάφεια με τις οδηγίες του άρθρου 13 [6].

[6] Οδηγία 2000/78/ΕΚ του Συμβουλίου, της 27ης Νοεμβρίου 2000, για τη διαμόρφωση γενικού πλαισίου για την ίση μεταχείριση στην απασχόληση και την εργασία Επίσημη Εφημερίδα L 303 , 02/12/2000, σ. 0016 - 0022 και Οδηγία 2000/43/ΕΚ του Συμβουλίου, της 29ης Ιουνίου 2000, περί εφαρμογής της αρχής της ίσης μεταχείρισης προσώπων ασχέτως φυλετικής ή εθνοτικής τους καταγωγής Επίσημη Εφημερίδα L 180 , 19/07/2000, σ. 0022 - 0026

3.2.2.4. Τροπολογία 6 σχετικά με το γενικό αποκλεισμό ή την παρεμπόδιση στη πρόσβαση σε μια επαγγελματική δραστηριότητα που αποτελεί διακριτική μεταχείριση

Tο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει ότι "τυχόν γενικός αποκλεισμός ή παρεμπόδιση από την πρόσβαση ενός φύλου σε κάθε είδος επαγγελματικής δραστηριότητας ή σε επαγγελματική κατάρτιση που απαιτείται για την πρόσβαση σε μια τέτοια δραστηριότητα αποτελεί διακριτική μεταχείριση με την έννοια της παρούσας οδηγίας".

Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχθεί την πρόταση αυτή επειδή καλύπτεται ήδη ρητώς από την κοινή θέση, η οποία αντανακλά τη νομολογία του Δικαστηρίου στον τομέα της πρόσβασης σε συγκεκριμένες δραστηριότητες.

3.2.2.5. Τροπολογία 7 σχετικά με την αναδιατύπωση του κειμένου της κοινής θέσης όσον αφορά την άδεια μητρότητας και πατρότητας

Η Επιτροπή είναι της γνώμης ότι τα θέματα σχετικά με το συμβιβασμό της επαγγελματικής με την οικογενειακή ζωή πρέπει να εξεταστούν στο πλαίσιο μιας ευρύτερης προσέγγισης όσον αφορά την οδηγία για τη γονική άδεια [7] που καλύπτει ήδη τη γονική άδεια σε περίπτωση υιοθέτησης παιδιού. Οι σχετικές διατάξεις στο κείμενο της κοινής θέσης αντανακλούν την πραγματική σημασία της νομολογίας του Δικαστηρίου όσον αφορά την άδεια μητρότητας, προσθέτοντας την κατάλληλη προστασία σε περιπτώσεις άδειας πατρότητας για τα κράτη μέλη που αναγνωρίζουν το δικαίωμα αυτό. Επιπλέον, τα θέματα που έχουν σχέση ειδικά με τη μητρότητα, πρέπει να εξεταστούν στο πλαίσιο της οδηγία για τις εγκύους εργαζόμενες [8].

[7] Οδηγία 96/34/ΕΚ του Συμβουλίου της 3ης Ιουνίου 1996 σχετικά με τη συμφωνία-πλαίσιο για τη γονική άδεια, που συνήφθη από την UNICE, τη CEEP και τη CES Επίσημη Εφημερίδα L 145, 19/06/1996, σ. 0004- 0009

[8] Οδηγία 92/85/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Οκτωβρίου 1992 σχετικά με την εφαρμογή μέτρων που αποβλέπουν στη βελτίωση της υγείας και της ασφάλειας κατά την εργασία των εγκύων, λεχώνων και γαλουχουσών εργαζομένων (δέκατη ειδική οδηγία κατά την έννοια του άρθρου 16, παράγραφος 1, της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ) Επίσημη Εφημερίδα L 348, 28/11/1992, σ. 0001 - 0008

3.2.2.6 Τροπολογία 10 σχετικά με τις κυρώσεις σε περίπτωση παράβασης της οδηγίας

Tο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο προτείνει ότι τα κράτη μέλη πρέπει να εισαγάγουν στην εθνική τους νομοθεσία αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές κυρώσεις σε περίπτωση παράβασης της οδηγίας καθώς και αποζημίωση για τυχόν βλάβες, η οποία δεν πρέπει να περιορίζεται εκ των προτέρων σε ένα σταθερό ανώτερο όριο.

Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχθεί την πρόταση, επειδή η κοινή θέση ανταποκρίνεται στη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου σχετικά με τις κυρώσεις καθώς και με τις αντίστοιχες υποθέσεις στις οποίες δεν έχουν καθοριστεί εκ των προτέρων όρια, ιδίως την απόφαση του Δικαστηρίου της 2ας Aυγούστου 1993 στην υπόθεση C-271/91 [9] που ερμηνεύει το άρθρο 6 της σημερινής οδηγίας 76/207/EΟΚ.

[9] Helen Marshall κατά Southampton and South-West Hampshire Area Health Authority. Υπόθεση C-271/91. Συλλογή της Νομολογίας του Δικαστηρίου 1993 σελίδα I-4367

3.2.2.7. Τροπολογία 11 σχετικά με ομάδα δράσης σε περιπτώσεις διάκρισης ακόμη και χωρίς τη συγκατάθεση του θύματος διακριτικής μεταχείρισης

Δεν γίνεται αποδεκτή από την Επιτροπή σε πρώτη ανάγνωση, επειδή μια τέτοια πρόταση υπερβαίνει τη νομική βάση της οδηγίας.

3.2.2.8. Τροπολογία 12 που επεκτείνει την προστασία των εκπροσώπων των εργαζομένων από την απόλυση

Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχθεί αυτή την ιδέα επειδή οι εκπρόσωποι των εργαζομένων είναι εργαζόμενοι που καλύπτονται από το κείμενο της κοινής θέσης όπως έχει.

3.3. Συμπέρασμα

Σύμφωνα με το άρθρο 250 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή τροποποιεί την πρότασή της όπως ορίζεται παραπάνω.