ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ σύμφωνα με το άρθρο 251 παράγραφος 2, τρίτο εδάφιο, στοιχείο γ), της Συνθήκης ΕΚ σχετικά με τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην κοινή θέση του Συμβουλίου επί της πρότασης ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τις δραστηριότητες και την εποπτεία των ιδρυμάτων που προσφέρουν υπηρεσίες επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών (υποβληθείσα από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 250, παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ)

2000/0260 (COD)

ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ σύμφωνα με το άρθρο 251 παράγραφος 2, τρίτο εδάφιο, στοιχείο γ), της Συνθήκης ΕΚ σχετικά με τις τροπολογίες του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στην κοινή θέση του Συμβουλίου επί της πρότασης ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ για τις δραστηριότητες και την εποπτεία των ιδρυμάτων που προσφέρουν υπηρεσίες επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών

1. εισαγωγη

Το άρθρο 251 παράγραφος 2, τρίτο εδάφιο, στοιχείο γ), της Συνθήκης ΕΚ προβλέπει ότι η Επιτροπή διατυπώνει γνώμη για τις τροπολογίες που προτείνει το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σε δεύτερη ανάγνωση. Η Επιτροπή διατυπώνει κατωτέρω τη γνώμη της για τις 13 τροπολογίες που πρότεινε το Κοινοβούλιο.

2. ιστορικο

Ημερομηνία διαβίβασης της πρότασης στο ΕΚ και το Συμβούλιο (έγγραφο COM(2000)507 τελικό - 2000/0260 (COD): // 13.11.2000 (ΕΕ αριθ. C 96/E της 27.03.2001

Ημερομηνία της γνώμης της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής: // 28.03.2001 (ΕΕ αριθ. C 155 της 29.05.2001)

Ημερομηνία της γνώμης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση: // 04.07.2001 (ΕΕ αριθ. C 65 E της 14.03.2002)

Ημερομηνία έκδοσης της κοινής θέσης: // 05.11.2002

Ημερομηνία της ανακοίνωσης της Επιτροπής σχετικά με την κοινή θέση του Συμβουλίου: // 14.11.2002

Ημερομηνία της γνώμης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σε δεύτερη ανάγνωση: // 12.03.2003

3. αντικειμενο της προτασης

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Λισσαβόνας υπενθύμισε με ιδιαίτερη έμφαση την ανάγκη πλήρους ενοποίησης των χρηματοπιστωτικών αγορών της Ένωσης. Η ενοποίηση αυτή προϋποθέτει την ολοκλήρωση, έως το 2005, του σχεδίου δράσης για τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες [1]. Ο συντονισμός των κανόνων που εφαρμόζονται στα ιδρύματα που παρέχουν υπηρεσίες επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών (ΙΕΣΠ), για τα οποία δεν υπάρχει στο παρόν στάδιο κατάλληλο κοινοτικό πλαίσιο, αποτελεί κεντρικό στοιχείο του σχεδίου δράσης. Τα ιδρύματα αυτά πρέπει να μπορούν με κάθε ασφάλεια να ασκούν τις δραστηριότητές τους στην εσωτερική αγορά, προς όφελος των επιχειρήσεων και των εργαζομένων που προσφεύγουν στις υπηρεσίες τους για τη διαχείριση των συνταξιοδοτικών αποταμιεύσεών τους.

[1] COM (1999) 232.

Κατά την κατάρτιση της εν λόγω πρότασης, η Επιτροπή είχε ως οδηγό το διττό στόχο της ασφάλειας και της αποτελεσματικότητας. Έχει ζωτική σημασία να εξασφαλιστεί ένα πολύ υψηλό επίπεδο προστασίας των μέσων διαβίωσης των μελλοντικών συνταξιούχων. Αλλά τα ΙΕΣΠ πρέπει επίσης να μπορούν να λειτουργούν με αποτελεσματικότητα, ιδίως όσον αφορά τις χρηματοοικονομικές τους επενδύσεις και τις διασυνοριακές τους πράξεις. Η ανεπαρκής προστασία αποτελεί απειλή για τις συνταξιοδοτικέ παροχές. Η έλλειψη αποτελεσματικότητας αυξάνει το κόστος της αποταμίευσης σε βάρος της αποτελεσματικότητας των επιχειρήσεων και της χρηματοοικονομικής ισορροπίας των συνταξιοδοτικών καθεστώτων. Για τους λόγους αυτούς, η πρόταση οδηγίας περιέχει:

- Αυστηρούς κανόνες προληπτικής εποπτείας για την προστασία των δικαιούχων. Τα ΙΕΣΠ πρέπει να υπόκεινται σε σαφώς καθορισμένους όρους λειτουργίας. Τα μέλη και οι δικαιούχοι πρέπει να ενημερώνονται επαρκώς για τους όρους του καθεστώτος, τη χρηματοοικονομική κατάσταση του ιδρύματος και τα δικαιώματά τους. Οι υποσχέσεις παροχών πρέπει να υπολογίζονται με σύνεση και να καλύπτονται από επαρκή στοιχεία ενεργητικού στον ισολογισμό των ιδρυμάτων. Εάν ο σκοπός του είναι η προσφορά χρηματοοικονομικής εγγύησης, το ΙΕΣΠ πρέπει να διαθέτει ίδια κεφάλαια. Τέλος, οι ελεγκτικές αρχές πρέπει να έχουν όλες τις εξουσίες που είναι αναγκαίες για την αποτελεσματική εποπτεία των ΙΕΣΠ που υπόκεινται στον έλεγχό τους.

- Επενδυτικούς κανόνες προσαρμοσμένους στα χαρακτηριστικά των ΙΕΣΠ και στις απαιτήσεις μιας αποτελεσματικής διαχείρισης των αποταμιεύσεων. Τα ΙΕΣΠ επενδύουν σε πολύ μακροπρόθεσμη βάση και μπορούν αρκετά εύκολα να προβλέπουν τις παροχές που θα καταβάλλουν. Πρέπει συνεπώς να διαθέτουν τη διακριτική ευχέρεια να καθορίσουν την επενδυτική πολιτική που θα τους επιτρέψει να εκπληρώσουν με τον καλύτερο τρόπο τις υποχρεώσεις τους. Η πολιτική αυτή πρέπει, σε κάθε περίπτωση, να αποσκοπεί στην αποτελεσματικότερη διαφοροποίηση των στοιχείων ενεργητικού τους. Τα κράτη μέλη μπορούν να θεσπίζουν πιο λεπτομερείς κανόνες εάν αυτοί είναι αναγκαίοι για την εποπτεία των ΙΕΣΠ που είναι εγκατεστημένα στο έδαφός τους. Ωστόσο, οι κανόνες αυτοί δεν πρέπει να εμποδίζουν σε υπερβολικό βαθμό τη διασυνοριακή διαφοροποίηση του χαρτοφυλακίου επενδύσεων και τις τοποθετήσεις σε μετοχές, οι οποίες μακροπρόθεσμα προσφέρουν γενικά τις υψηλότερες αποδόσεις και τη μεγαλύτερη ασφάλεια.

- Κανόνες που επιτρέπουν τη διασυνοριακή και συνεπώς την αποτελεσματικότερη διαχείριση των καθεστώτων επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών. Στο παρόν στάδιο, ένα ΙΕΣΠ δεν μπορεί να διαχειρίζεται το συνταξιοδοτικό καθεστώς μιας επιχείρησης που είναι εγκατεστημένη σε άλλο κράτος μέλος. Μια επιχείρηση που είναι παρούσα και στα 15 κράτη μέλη πρέπει συνεπώς να δημιουργήσει 15 διαφορετικά συνταξιοδοτικά καθεστώτα. Σημαντικές οικονομίες κλίμακας μπορούν να επιτευχθούν εάν ένα μόνο ΙΕΣΠ έχει τη δυνατότητα να διαχειρίζεται τα διάφορα καθεστώτα σύμφωνα με τις τοπικές κοινωνικές και επαγγελματικές κανονιστικές ρυθμίσεις. Αυτό απαιτεί την αμοιβαία αναγνώριση των εποπτικών συστημάτων, η οποία αποτελεί έναν από τους στόχους-κλειδιά της παρούσας πρότασης. Εξάλλου, η παρούσα πρόταση περιέχει μια διαδικασία συνεργασίας μεταξύ εποπτικών αρχών σε περίπτωση διασυνοριακής διαχείρισης ενός καθεστώτος επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών.

4. γνωμη της επιτροπησ για τις τροπολογιες του ευρωπαϊκού κοινοβουλιου

4.1. Τροπολογίες που γίνονται δεκτές από την Επιτροπή

* Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε σε δεύτερη ανάγνωση 13 τροπολογίες στην κοινή θέση. Οι τροπολογίες αυτές αφορούν την αποσαφήνιση και την ακριβέστερη διατύπωση ορισμένων διατάξεων της κοινής θέσης, χωρίς καμία μεταβολή του περιεχομένου της ή των στόχων της οδηγίας.

* Πρόκειται για τις ακόλουθες τροπολογίες:

Τροπολογία αριθ. // Διάταξη της κοινής θέσης

25 // Νέα αιτιολογική σκέψη 4α. Προσθήκη μιας αιτιολογικής σκέψης που υπογραμμίζει το ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν τα ιδρύματα επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών στην οργάνωση των συνταξιοδοτικών συστημάτων.

26 // Αιτιολογική έκθεση 11. Προτείνει να παρακολουθεί η Επιτροπή τις εξελίξεις στις αγορές επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών και να αξιολογεί, κατά περίπτωση, τη σκοπιμότητα επέκτασης από τα κράτη μέλη της προαιρετικής εφαρμογής της οδηγίας σε άλλα ιδρύματα εκτός των ασφαλιστικών επιχειρήσεων του κλάδου ζωής.

27 // Νέα αιτιολογική σκέψη 11α. Υπογραμμίζει ότι όταν έχουν ως στόχο την εξασφάλιση της οικονομικής προστασίας, οι πληρωμές των συνταξιοδοτικών παροχών πρέπει να γίνονται με τη μορφή σύνταξης εφ' όρου ζωής, με την επιφύλαξη όμως και άλλων μορφών πληρωμής.

28 // Νέα αιτιολογική σκέψη 11β. Υπογραμμίζει τη σημασία της κατάλληλης κάλυψης των βιομετρικών κινδύνων στο πλαίσιο της καταπολέμησης της φτώχειας, καθώς και τη σημασία της συνεκτίμησης της δυνατότητα αυτής της κάλυψης κατά τον καθορισμό ενός προγράμματος επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών.

29 // Αιτιολογική σκέψη 17. Υπογραμμίζει ότι τα ιδρύματα δεν παρέχουν μόνο μια χρηματοπιστωτική υπηρεσία αλλά αναλαμβάνουν επίσης σημαντική ευθύνη όταν αναλαμβάνουν να προσφέρουν υπηρεσίες επαγγελματικών συνταξιοδοτικών παροχών.

30 // Αιτιολογική έκθεση 37. Υπογραμμίζει τη σημασία της συνεργασίας μεταξύ αρμόδιων αρχών και αναγγέλλει την πρόθεση της Επιτροπής να προβεί στη σύσταση επιτροπής εποπτικών αρχών.

31 // Άρθρο 6 στοιχείο δ). Υπογραμμίζει ότι όταν έχουν ως στόχο την εξασφάλιση της οικονομικής προστασίας, οι πληρωμές των συνταξιοδοτικών παροχών πρέπει γενικά να γίνονται με τη μορφή σύνταξης εφ' όρου ζωής. Ωστόσο, η τροπολογία διατηρεί τη δυνατότητα πληρωμών για ορισμένο χρονικό διάστημα ή ως εφάπαξ ποσό.

32 // Άρθρο 9 παράγραφος 1, στοιχείο α). Προτείνει τη δημιουργία μητρώου στο οποίο θα εγγράφονται όλα τα ιδρύματα και θα αναφέρονται, κατά περίπτωση, τα κράτη μέλη στα οποία αυτά ασκούν δραστηριότητες.

33 // Άρθρο 9, νέα παράγραφος 1α. Ορίζει ότι τα κράτη μέλη μπορούν να μεριμνούν, σε περίπτωση συμφωνίας μεταξύ εργοδοτών και εργαζομένων, για την προσφορά στα μέλη κάλυψης των βιομετρικών κινδύνων.

34 // Άρθρο 11 παράγραφος 4. Προσθέτει στον κατάλογο των πληροφοριών που μπορούν να λαμβάνουν τα μέλη κατόπιν αιτήματος τις ρυθμίσεις για τη μεταφορά των συνταξιοδοτικών δικαιωμάτων σε περίπτωση λήξης της σχέσης εργασίας.

Υποχρεώνει τα ιδρύματα να παρέχουν στα μέλη τους συνοπτική πληροφόρηση σχετικά με τη (χρηματοοικονομική) κατάσταση του ιδρύματος και το επίπεδο χρηματοδότησης των δικαιωμάτων τους.

35 // Άρθρο 21. Καταργεί την αναφορά που γίνεται στο άρθρο αυτό στην επιτροπή ασφάλισης και συντάξεων, η οποία δεν έχει ακόμα συσταθεί.

Μειώνει στα 4 έτη την προθεσμία για τη δημοσίευση των εκθέσεων ανασκόπησης.

36 // Άρθρο 15 παράγραφος 6. Καταργεί την αναφορά στην επιτροπή ασφάλισης και συντάξεων.

37 // Άρθρο 16 παράγραφος 2, στοιχείο γ). Υποχρεώνει τα ιδρύματα, σε περίπτωση μεταβίβασης στοιχείων ενεργητικού λόγω παύσης δραστηριοτήτων, να ενημερώσουν σχετικά τις αρμόδιες αρχές και να θέσουν στη διάθεση των μελών μια γενική περιγραφή της διαδικασίας μεταβίβασης.

5. συμπέρασμα

Δυνάμει του άρθρου 250 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή τροποποιεί την πρότασή της σύμφωνα με τις ανωτέρω τροπολογίες.