31. 12. 87 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 356/13 
Γωμοδότηση για την αναμόρφωση των διαρθρωτικών ταμείων 
(87/C 356/06) 
Στις 15 Σεπτεμβρίου 1987 το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει από την Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή, με βάση το άρθρο 130 Δ της Συνθήκης για την ίδρυση της ΕΟΚ, να γνωμοδοτήσει για την 
παραπάνω πρόταση. 
Το τμήμα περιφερειακής ανάπτυξης, χωροταξίας και πολεοδομίας στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία 
των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 11 Νοεμβρίου 1987 με βάση 
την εισήγηση του κ. Serra Caracciolo. 
Στη 250ή σύνοδο ολομέλειας της, στις 19 Νοεμβρίου 1987, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή 
υιοθέτησε με 91 ψήφους υπέρ, 2 κατά και 9 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση: 
1. Εισαγωγή 
1.1. Η Ενιαία Ευρωπαϊκή Πράξη έθεσε για την Ευρώπη 
των 12 ένα σημαντικό στόχο: την μεγάλη εσωτερική αγορά 
χωρίς σύνορα, που θα βασίζεται στην ενίσχυση της οικονομι­
κής και κοινωνικής συνοχής, με πρωταρχικό στόχο την 
αποκατάσταση μιας γενικής ισορροπίας μεταξύ κρατών, περι­
οχών, παραγωγικών τομέων και οικονομικών και κοινωνικών 
κατηγοριών. Αφού λοιπόν η Ενιαία Πράξη θέτει σαν θεμελι­
ώδη στόχο τον καθορισμό και την υλοποίηση της οικονομι­
κής και κοινωνικής συνοχής της Κοινότητας, πρέπει να εκτι­
μηθεί και να υποστηριχθεί αποφασιστικά η διευκρίνηση της 
Επιτροπής στο έγγραφο COM(87) 376 τελικό, στο οποίο 
δηλώνει ότι δίνει ιδιαίτερη προσοχή στη μείωση της διαφο­
ράς που υπάρχει στην ανάπτυξη και το εισόδημα μεταξύ 
των διάφορων περιοχών και ότι θα καταβάλει σημαντικές 
προσπάθειες για την ανάκαμψη των λιγότερο αναπτυγμένων 
περιοχών. 
1.2. Η οικονομική και κοινωνική συνοχή αποτελεί λοιπόν 
ένα στόχο στον οποίο πρέπει να συγκλίνουν όλες οι κοινές 
πολιτικές, τόσο εκείνες που έχουν εδραιωθεί όσο και εκείνες 
που πρέπει ακόμη να αναπτυχθούν η κοινή πολιτική επιστη­
μονικής και τεχνολογικής ανάπτυξης, η ενίσχυση της νομι­
σματικής πολιτικής, η δημιουργία ενός ευρωπαϊκού κοινω­
νικού χώρου, η πραγματοποίηση έργων υποδομής για τις 
μεταφορές και τις επικοινωνίες που θα εξασφαλίσουν πλήρη 
ελευθερία στην κυκλοφορία προσώπων και εμπορευμάτων και 
τέλος μια συντονισμένη δράση στον τομέα του περιβάλλον­
τος. 
1.3. Για να μην παραμείνει η συνοχή αυτή ένα απλό ευχο­
λόγιο θα πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο ειδικών μέτρων, 
προγραμματικών και χρηματοδοτικών. 
Τα μέσα της οικονομικής και κοινωνικής πολιτικής που πρέ­
πει να ενεργοποιηθούν λοιπόν είναι: 
α) ο συντονισμός των οικονομικών πολιτικών των κρατών 
μελών που θα στοχεύουν στην ανάπτυξη και την απασχό­
ληση· 
β) η κοινή περιφερειακή πολιτική που θα έχει σαν κύριο 
στόχο τόσο την γεωγραφική εξισορρόπηση που θα δίνει 
προτεραιότητα στην ανάπτυξη των καθυστερημένων περι­
οχών όσο και την μετατροπή των περιοχών που 
βρίσκονται σε βιομηχανική παρακμή. Για το σκοπό αυτό η περιφερειακή πολιτική θα πρέπει να 
περιλαμβάνει: 
— τη διαχείριση των διαρθρωτικών παρεμβάσεων στις 
παραπάνω περιοχές, 
— το συντονισμό όλων των κοινών πολιτικών που έχουν 
περιφερειακές επιπτώσεις (αρχής γενομένης από την 
κοινή γεωργική πολιτική (ΚΓΠ) και την υλοποίηση 
της εσωτερικής αγοράς), 
— το συντονισμό των περιφερειακών πολιτικών στα 
κράτη μέλη, 
— το συντονισμό των καθεστώτων εθνικών ενισχύσεων 
γ) η δημιουργία ενός ευρωπαϊκού κοινωνικού χώρου που θα 
περιλαμβάνει: 
— μια πολιτική για την απασχόληση που θα στοχεύει 
κατά προτεραιότητα στην καταπολέμηση της μακρο­
χρόνιας ανεργίας και στην επαγγελματική ένταξη των 
νέων, 
— μια κοινωνική πολιτική που θα βασίζεται σε μια κοινο­
τική νομοθεσία-πλαίσιο, 
— μια συνακόλουθη στήριξη του κοινωνικού διαλόγου· 
δ) ο συνεχής έλεγχος της παράλληλης πορείας της υλοποίη­
σης της εσωτερικής αγοράς και της προώθησης της συνο­
χής· 
1.4. Η ΟΚΕ καλεί συνεπώς την Επιτροπή να παρουσιάσει 
το ταχύτερο δυνατό τις περαιτέρω απαραίτητες προτάσεις 
ρυθμίσεων ώστε να καταστεί δυνατός ο καθορισμός μέσων 
και προγραμμάτων για την πραγματοποίηση της οικονομικής 
και κοινωνικής συνοχής της Κοινότητας. 
1.5. Η αναμόρφωση των διαρθρωτικών ταμείων δεν είναι 
πράγματι το μόνο μέσο για την επίτευξη της οικονομικής και 
κοινωνικής συνοχής. 
Εξάλλου αυτό είναι το νέο γενικό πλαίσιο μέσα στο οποίο 
πρέπει να ενταχθεί η συζήτηση για τα σχέδια αναθεώρησης 
τιΊζ χρηματοδότησης της ΕΟΚ της ΚΓΠ. Από τη σφαιρική 
αυτή προσέγγιση επηρεάζεται η υλοποίηση της ενιαίας 
αγοράς και υπογραμμίζεται η σημασία μιας ευρείας εφαρμο­
γής της αρχής της αλληλεγγύης. 
Αριθ. C 356/14 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12.87 
1.6. Η αναμόρφωση των διαρθρωτικών ταμείων αποδει­
κνύεται ότι αποτελεί σ'αυτό το πλαίσιο μια αναγκαία ενέρ­
γεια· πράγματι χωρίς να επέρχεται διάσταση με την πρακτική 
που ουσιαστικά έχει μέχρι σήμερα απονεκρώσει τα διαρθρω­
τικά ταμεία και τα έχει μετατρέψει σε απλά όργανα μεταφοράς 
πόρων και σε αντισταθμιστικά μέσα, και χωρίς να δίνονται 
σ'αυτά τα ταμεία τα μέσα και οι δυνατότητες να αποτελέσουν 
συγκεκριμένες ευκαιρίες για μια πραγματική οικονομική 
ανάπτυξη, θα είναι αδύνατη η υλοποίηση του φιλόδοξου 
στόχου της εξισορρόπησης. 
1.7. Στα πλαίσια αυτά η αναμόρφωση των διαρθρωτικών 
ταμείων μπορεί να συμβάλλει στο: 
— να δοθεί στις παρεμβάσεις μια ευρωπαϊκή διάσταση, 
— να επιτευχθεί μια ευρύτερη και μονιμότερη εσωτερική 
σταθερότητα και ένας μεγαλύτερος έλεγχος των εξωτε­
ρικών ανισορροπιών, 
— να κατανεμηθούν με τα καλύτερα δυνατά κριτήρια οι 
πόροι, ώστε να γίνει καλύτερη εκμετάλλευση του παράγο­
ντα «διάσταση» και να δοθούν ταυτόχρονα κίνητρα στην 
καινοτομία και την ανταγωνιστικότητα, 
— να καταπολεμηθεί αποτελεσματικά η μέσης και μακράς 
διάρκειας ανεργία, 
— να τονωθεί η οικονομική δραστηριότητα, να κατανεμηθεί 
με πιο ισορροπημένο τρόπο ο πλούτος, να προσανατολι­
σθούν οι χρηματοδοτικοί πόροι με βάση επιλεγμένα κρι­
τήρια και έτσι να προσεγγίσουν τα εισοδήματα των πολι­
τών της Κοινότητας. 
2. Γενικές παρατηρήσεις 
2.1. Η ΟΚΕ αν και συμμερίζεται ορισμένες από τις προ­
τάσεις της Επιτροπής — και κυρίως την επιλογή να 
συγκεντρωθούν οι παρεμβάσεις σε πέντε πρωταρχικούς 
στόχους — θεωρεί ότι ο κανονισμός στο σύνολο του είναι 
ακόμη ακατάλληλος και ανεπαρκής. 
Πράγματι: 
— δεν αποσαφηνίζεται πλήρως η ιεράρχηση μεταξύ των 5 
στόχων, 
— η γενική επιλογή για τη συγκέντρωση, η οποία εγκρί­
νεται, είναι αντιφατική στην περιγραφή των ίδιων των 
στόχων, 
— η ανάμιξη μεταξύ γεωγραφικών και οριζόντιων στόχων 
προσδίδει αόριστο χαρακτήρα σε ολόκληρη την πρόταση, 
— συναντώνται κενά και αποσιωπήσεις όσον αφορά την 
επιλογή της ολοκληρωμένης προσέγγισης και τον ρόλο 
των περιφερειών, 
— δεν υπάρχει ρητή αναφορά για τη συμμετοχή των οικονο­
μικών και κοινωνικών δυνάμεων. 
Κάτω από αυτές τις συνθήκες ουσιαστικής αοριστίας, οι 
αναφορές στην ποιότητα, την αποτελεσματικότητα, τη 
συμπληρωματικότητα και την υποδειγματική χρησιμοποίηση 
των παρεμβάσεων αποτελούν μάλλον έκφραση επιθυμιών 
παρά συγκεκριμένως εφαρμόσιμα κριτήρια και μεθόδους. 
2.2. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποδέχεται 
την ανάγκη που αναφέρει η Επιτροπή για μια πιο ευέλικτη 
και συντονισμένη διαχείριση. Κρίνει όμως ότι είναι ακόμη 
ανεπαρκής για τους σκοπούς της συνολικής ανάπτυξης και 
εξισορρόπισης ο διπλασιασμός των κονδυλίων του προϋπο­
λογισμού (που στην πραγματικότητα δεν είναι διπλασια­
σμός), σε πραγματικούς όρους, των σημερινών διαθέσιμων 
πόρων. Η έλλειψη αντιστοιχίας ανάμεσα σε ένα τόσο-φιλόδοξο 
γενικό στόχο και σε τόσο ανεπαρκείς ή μάλλον, όπως εύκολα 
αποδεικνύεται, ελάχιστες πιστώσεις είναι ολοφάνερη. 
2.3. Τα ανωτέρω εντάσσονται βέβαια στα πλαίσια της γενι­
κής εκτίμησης της αναθεώρησης της χρηματοδότησης της 
ΕΟΚ (που αποτελεί αντικείμενο ειδικής γνωμοδότησης της 
ΟΚΕ). Χωρίς να διατυπώνεται άποψη επί της ουσίας, πράγμα 
που δεν περιλαμβάνεται στους στόχους αυτής της γνωμοδό­
τησης, εκφράζεται η γνώμη ότι αποτελεί οπισθοδρόμηση σε 
σχέση με την Ενιαία Πράξη, πράγμα που θα μπορούσε να 
ανοίξει το δρόμο στην επιστροφή γενικευμένων μέτρων 
επανεθνικοποίησης. Είναι ιδιαίτερα ανησυχητική η λογική 
των εσόδων που οδηγεί στον αυτοπεριορισμό των δαπανών, 
πράγμα που δεν συμφωνεί με τη Συνθήκη, της οποίας αντίθετα 
το γράμμα και το πνεύμα διέπονται από τη λογική ενίσχυσης 
των δαπανών με βάση συμφωνημένες πολιτικές επιλογής. 
Ο κίνδυνος όσον αφορά τα διαρθρωτικά ταμεία είναι φανερός: 
στα πλαίσια ενός περιορισμένου προϋπολογισμού οι μη υποχ­
ρεωτικές δαπάνες (ΜΥΔ) θα είχαν οπωσδήποτε αποκλεισθεί. 
3. Οι στόχοι 
3.1. Το τμήμα συμφωνεί με την Επιτροπή ότι πρέπει να 
δοθεί προτεραιότητα στην ανάπτυξη των πιο μειονεκτικών 
περιοχών που έχουν το χαμηλότερο ΑΕΠ ανά κάτοικο. 
3.2. Οι πέντε στόχοι που προτείνει η Επιτροπή μπορούν 
να γίνουν αποδεκτοί υπό τον όρο ότι θα αποσαφηνισθεί η 
σημασία τους όσον αφορά τον οριζόντιο και γεωγραφικό 
χαρακτήρα τους. Στην πρόταση της Επιτροπής περιλαμβά­
νονται δύο στόχοι που είναι οπωσδήποτε γεωγραφικοί (στό­
χος αριθ. 1: ανάπτυξη των καθυστερημένων περιοχών, στόχος 
αριθ. 2: μετατροπή των περιοχών που βρίσκονται σε βιομη­
χανική περιοχή), δύο στόχοι που είναι ασφαλώς οριζόντιοι 
(στόχος αριθ. 3: καταπολέμηση της μακροχρόνιας ανεργίας, 
στόχος αριθ. 4: επαγγελματική ένταξη των νέων) και ένας 
στόχος που είναι ταυτόχρονα οριζόντιος και γεωγραφικός 
(στόχος αριθ. 5: προσαρμογή των αγροτικών δομών και 
ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών). Εξάλλου δεν είναι 
βέβαιο αν ο στόχος αριθ. 1 περιλαμβάνει ή όχι και τον στόχο 
αριθ. 2. 
3.3. Γίνεται αποδεκτή η επιλογή των οριζόντιων στόχων 
υπό τον όρο ότι θα αποσαφηνισθεί, για λόγους λειτουργικούς, 
η γεωγραφική τους εφαρμογή. 
Αυτό σημαίνει ότι: 
— οι στόχοι αριθ. 2 και αριθ. 5 πρέπει να αφορούν περιοχές 
διαφορετικές από εκείνες που αναφέρονται στο στόχο 
αριθ. 1, 
— οι στόχοι αριθ. 3 και αριθ. 4 πρέπει να αφορούν περιοχές 
διαφορετικές από τις περιοχές των στόχων αριθ. 1 και 
αριθ. 2. 
Αυτό δεν είναι απόλυτα περιοριστικό: δεν σημαίνει, πράγ­
ματι, ότι στις περιοχές που αναφέρονται οι στόχοι αριθ. 1 
και αριθ. 2 δεν θα επιδιωχθούν οι οριζόντιες παρεμβάσεις. 
31. 12. 87 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 356/15 
3.4. Με βάση αυτή τη γεωγραφική διάταξη θα πρέπει να 
καθορισθεί μια συγκεκριμένη ιεράρχηση ανάμεσα στους 
πέντε στόχους. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι πρέπει οπωσδήποτε να 
δοθεί προτεραιότητα στο στόχο αριθ. 1. 
3.5. Όσον αφορά το λειτουργικό χαρακτήρα των ταμείων 
για κάθε στόχο, γίνονται αποδεκτές οι προτάσεις σχετικά με 
τους στόχους αριθ. 1, 2,3 και 4. 
3.6. Όσον αφορά το στόχο αριθ. 5 δεν γίνεται αποδεκτή η 
αναφορά στην ανάπτυξη των αγροτικών περιοχών δεδομένου 
ότι η ανάπτυξη αυτή συνδέεται με τις επιλογές της περιφερει­
ακής ανάπτυξης. Εκτιμάται εξάλλου ότι ο στόχος αριθ. 5 
πρέπει να συγκεντρώνεται στις παρεμβάσεις προσαρμογής 
των γεωργικών διαρθρώσεων των περιοχών που δεν αφορούν 
το στόχο αριθ. 1. 
Με την έννοια αυτή σύμφωνα με το στόχο αριθ. 5, το Ευρωπα­
ϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και το Ευρω­
παϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) πρέπει να ενεργούν περιο­
ρισμένα στις ορεινές και τις νησιωτικές περιοχές. 
3.7. Όσον αφορά τη συγκέντρωση σημειώνεται η πρόταση 
να χορηγηθούν έως και τα 80% των χρηματοδοτήσεων του 
ΕΤΠΑ για το στόχο αριθ. 1 όμως, ενόψει της πρότασης για 
εδαφική επέκταση (βλ. σημ. 7.5) προτείνεται να διευρυνθεί 
αυτή η χορήγηση τουλάχιστον ως το 80%. Εκτιμάται όμως 
όσον αφορά το ΕΚΤ και το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο 
Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ) - τμήμα προ­
σανατολισμού ότι θα πρέπει να καθοριστούν συγκεκριμένες 
ενδείξεις. 
4. Η ποιότητα της παρέμβασης 
4.1. Η βελτίωση της ποιότητας όσον αφορά τη μεθοδολο­
γία της παρέμβασης πρέπει να αποτελέσει προϋπόθεση ώστε 
να επιτευχθούν σε ορισμένο βαθμό θετικά αποτελέσματα και 
για τους 5 στόχους που επέλεξε η Επιτροπή. 
Η νέα ποιότητα των προγραμματικών στόχων, των διαδι­
καστικών κανόνων και της δραστηριότητας συντονισμού πρέ­
πει να είναι το κύριο σύνθημα που θα οδηγήσει στην αναμόρ­
φωση των διαρθρωτικών ταμείων. 
4.2. Ο ολοκληρωμένος προγραμματισμός, σαν κύρια αλλά 
όχι αποκλειστική μέθοδος, θα πρέπει, κατά τη γνώμη της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, να γενικευθεί όσο 
το δυνατό περισσότερο. 
Σήμερα, η χαμηλή ποιότητα της παρέμβασης οφείλεται σε 
μεγάλο βαθμό στην αριθμητική υπεροχή των μεμονωμένων 
σχεδίων που επιτρέπουν στις εθνικές αρχές να χρησιμοποιούν 
τις ενισχύσεις της Κοινότητας κυρίως για επιστροφή των 
δαπανών που έχουν πραγματοποιηθεί ή εξοικονόμηση όσων 
έχουν προγραμματισθεί. 
4.3. Η εφαρμογή μιας τέτοιας ολοκληρωμένης προσέγγι­
σης όχι μόνο στις παραδοσιακά μειονεκτικές περιοχές θα 
επέτρεπε την ενθάρρυνση και την πλήρη χρησιμοποίηση 
του ενδογενούς δυναμικού των εν λόγω περιοχών, και θα 
συνέβαλε στην ενεργό συμμετοχή των τοπικών διοικήσεων 
και των κοινωνικών εταίρων. 
4.4 Εξάλλου οι περιοχές που αναφέρονται στον πρώτο 
στόχο αντιμετωπίζουν δυσκολίες για την ανάπτυξη προγραμ­
μάτων σε τοπικό επίπεδο. Θα ήταν λοιπόν εξαιρετικά θετική 
γι'αυτό το σκοπό η δημιουργία στις περιοχές μικτών εταιριών οικονομικής ανάπτυξης και προώθησης της απασχόλησης, 
που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν σαν έναυσμα για την 
υλοποίηση ολοκληρωμένων προγραμμάτων. 
4.5. Όσον αφορά την μετατροπή των βιομηχανικών περιο­
χών που βρίσκονται σε παρακμή (στόχος αριθ. 2) τα 
αναπτυξιακά προγράμματα θα πρέπει να επιμείνουν ιδιαίτερα 
στην προώθηση των ιδιωτικών επενδύσεων για τη δημιουργία 
θέσεων εργασίας που θα αντικαθιστούν τις ήδη καταργηθεί­
σες, όπως επίσης, στην καταπολέμηση της ανεργίας και στην 
επαγγελματική κατάρτιση και επιμόρφωση, καθώς και στη 
μετειδίκευση προς άλλες δραστηριότητες. Η καταπολέμηση 
της ανεργίας είναι αποτελεσματικότερη όταν λαμβάνονται 
προληπτικά μέτρα αντί για επείγοντα μέτρα εκ των υστέρων. 
Για τους στόχους 3 και 4 η προσέγγιση πρέπει να βασίζεται, 
περισσότερο από ό,τι στους άλλους στόχους, σε εξελικτικά 
κριτήρια. 
4.6. Όσον αφορά το στόχο αριθ. 5 δύο λέξεις κλειδιά 
αποκτούν ιδιαίτερη σημασία: λέγεται ότι επιδιώκεται η 
αντιστάθμιση της αρνητικής επίδρασης της ΚΓΠ και επίσης 
γίνεται λόγος για μεταστροφή όσων έχουν πληγεί από τις 
περιοριστικές διατάξεις της κοινοτικής πολιτικής σε εναλλα­
κτικές δραστηριότητες. Χωρίς να υποτιμώνται αυτές οι ενέρ­
γειες (η δημιουργία μη γεωργικών θέσεων εργασίας έχει 
πράγματι σε ορισμένες περιοχές σημαντική αξία) δεν μπορεί 
ωστόσο να θεωρηθεί ότι μπορεί να δικαιώσουν από μόνες 
τους αυτόν τό στόχο ως στόχο προτεραιότητας για τον γεωρ­
γικό και αγροτικό χώρο. 
5. Μέθοδοι και μέσα 
5.1 Η επιδίωξη θετικών αποτελεσμάτων για καθένα από 
τους 5 στόχους συνδέεται στενά με τη σύγκλιση των μέσων 
και την αλληλεξάρτηση των μεθόδων. Γι'αυτό εκφράζεται η 
ευχή για μια πραγματική ολοκλήρωση των ταμείων που θα 
υπερβαίνει τον απλό συντονισμό. 
5.2. Όσον αφορά το Περιφερειακό Ταμείο, το πρωταρχικό 
του καθήκον θα πρέπει να είναι η ενθάρρυνση των επενδύ­
σεων. Ορισμένες φορές θα δίνεται προτεραιότητα στις επεν­
δύσεις για τις υποδομές των λιγότερο ανεπτυγμένων περιο­
χών, και, σε άλλες αντικείμενο των μέτρων αναδιάρθρωσης 
θα είναι οι ιδιωτικές επενδύσεις στις βιομηχανικές ζώνες που 
βρίσκονται σε παρακμή. 
Αφήνοντας κατά μέρος αυτές τις γενικές προτεραιότητες, οι 
λιγότερο ανεπτυγμένες περιφέρειες θα πρέπει να επωφε­
ληθούν κι αυτές από τη διοχέτευση των ιδιωτικών επενδύσεων 
σε μεγαλύτερο βαθμό σε σχέση με ό,τι συνέβαινε στο παρελ­
θόν. 
5.3. Το Κοινωνικό Ταμείο θα πρέπει να εξειδικευθεί περισ­
σότερο, ακόμη και στα πλαίσια της ολοκλήρωσης, ως το 
αποτελεσματικό μέσο της πολιτικής για την απασχόληση. 
Σ'αυτό το σκοπό θα συμβάλλει και η μέγιστη δυνατή περιφε­
ρειακή διάρθρωση των παρεμβάσεων. Η παρέμβαση του ΕΚΤ 
στα πλαίσια των στόχων αριθ. 3 και 4 θα πρέπει να στρέφεται 
γύρω από πρότυπα σχέδια και προγράμματα για την τεχνολο­
γική καινοτομία, και να παίρνει σ'αυτά τα πλαίσια πρωτοβου­
λίες για την επαγγελματική κατάρτιση και εξειδίκευση, ώστε 
οι εργαζόμενοι να μην αποκλείονται από την παραγωγική 
διαδικασία λόγω των νέων τεχνολογιών. 
Αριθ. C 356/16 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12. 87 
5.4. Όσον αφορά το ΕΓΤΠΑ - τμήμα προσανατολισμού, 
θα πρέπει να διευκρινησθεί ότι οι παρεμβάσεις πρέπει να 
στοχεύουν στην προσαρμογή των γεωργικών διαρθρώσεων. 
Το πλαίσιο όμως της γεωργικής ανάπτυξης είναι τόσο ευρύ 
που δεν θα πρέπει να υπάρξει ο κίνδυνος να χρηματοδοτούνται 
στα πλαίσια της γεωργίας σχέδια που πολύ λίγο έχουν να 
κάμουν με τη γεωργία. 
5.5. Χρειάζεται περισσότερη και καλύτερη ανάλυση του 
είδους της σχέσης που θα διέπει τις διαρθρωτικές πολιτικές 
στα πλαίσια των διαρθρωτικών ταμείων και τις άλλες πολιτι­
κές, όπως στους τομείς των μεταφορών και επικοινωνιών 
ενέργειας ή περιβάλλοντος, οι οποίες όπως μνημονεύθηκε 
ήδη αφορούν και αυτές κατά ένα τρόπο, σε παρεμβάσεις 
διαρθρωτικού χαρακτήρα. 
Σχετικά, θα πρέπει να απορριφθεί μια προσέγγιση της μεταρ­
ρύθμισης που τείνει να αποσυνθέσει τις ήδη υπάρχουσες 
διαρθρωτικές παρεμβάσεις. 
Η αναφορά σε ένα «όσο το δυνατόν κοινοτικότερο» πλαίσιο 
θα μπορούσε να παράσχει τις πρώτες αναγκαίες απαντήσεις 
στο θεμελιώδες ερώτημα: «ποια διαρθρωτική πολιτική προ­
τίθεται να υλοποιήσει η Κοινότητα;» 
5.6. Η συμπληρωματικότητα των δράσεων πρέπει να αποτε­
λεί ουσιαστική προϋπόθεση για την αποτελεσματικότητα των 
διαρθρωτικών κοινοτικών παρεμβάσεων. 
Η σχετική διατύπωση της Επιτροπής μπορεί να προκαλέσει 
σύγχιση. Οι κοινοτικές παρεμβάσεις δεν πρέπει να είναι 
συμπληρωματικές προς τις παρεμβάσεις των κρατών μελών 
και τα δύο είδη παρεμβάσεων πρέπει να συμπράττουν αμοι­
βαία. 
Ο σωρευτικός χαρακτήρας των κοινοτικών παρεμβάσεων, 
όσον αφορά την προστιθέμενη αξία, πρέπει να είναι απόλυτα 
εγγυημένος. 
5.7. Όσον αφορά τη σύμπραξη η πρόταση της Επιτροπής 
είναι πλήρης ευχών και εκδηλώσεων καλής θέλησης αλλά 
καθόλου σαφής. Επανειλημμένα γίνεται αναφορά στην 
ανάγκη μιας κοινής προσπάθειας μεταξύ Κοινότητας, κρατών 
μελών και οικονομικο-κοινωνικών ομάδων αλλά στη συνέ­
χεια γίνεται επίκληση της νομικής δέσμευσης της 
αποκλειστικότητας την σχέσης με τα κράτη· έτσι η Επιτροπή 
περιορίζει τον δικό της ρόλο σε μια απλή παροχή τεχνικής 
βοήθειας για την απλοποίηση των διαδικασιών. 
Λέγεται δηλαδή ότι χρειάζεται στο μέλλον να ενταχθούν στη 
διαδικασία όλο και περισσότερο οι «τοπικοί οικονομικοί 
παράγοντες» και στη συνέχεια υπογραμμίζεται ότι η παρου­
σία των τοπικών και περιφερειακών αρχών θα καταστεί 
δυνατή μόνο αν το κρίνει αναγκαίο η κεντρική κυβέρνηση. 
Γιατί, συνεπώς, να μην αντιμετωπισθεί μία νέα δυνατότητα 
για τους μη δημόσιους φορείς να επωφεληθούν χωρίς όρους 
από την ποσόστωση των κοινοτικών χρηματοδοτήσεων; 
Ποια μπορεί να είναι η σημασία και η εμβέλεια μιας σύμπρα­
ξης που συνδέει τις περιφερειακές και τις αρχές της τοπικής 
αυτοδιοίκησης αλλά και τους κοινωνικούς εταίρους, εργαζο­
μένους και επιχειρήσεις, όταν το κυριότερο εμπόδιο που έως σήμερα επέφερε τον αποκλεισμό της παραμένει στην πρώτη 
γραμμή; 
5.8. Χρειάζεται να υπενθυμηθεί ως προς αυτό η εμπειρία 
που μπορεί να προκύψει από τα Μεσογειακά Ολοκληρωμένα 
Προγράμματα (ΜΟΠ): το ξεπέρασμα των τυπικών αρμοδιοτή­
των τουλάχιστον όσον αφορά την εφαρμογή των προγραμμά­
των, που επιτρέπει στην Επιτροπή να απευθύνεται κατ' ευθεί­
αν στους κυριότερους παράγοντες (περιφέρειες, άλλες τοπικές 
αρχές, οικονομικοί φορείς) και ο καθορισμός από όλες τις 
αρχές των σχετικών χρηματοδοτικών δεσμεύσεων. 
5.9. Γι'αυτό το λόγο το επίπεδο στο οποίο θα οργανωθεί η 
συνεννόηση με τους τοπικούς, οικονομικούς και κοινωνικούς 
φορείς αποτελεί για την Οικονομική και Κοινωνική Επι­
τροπή σημείο-κλειδί. Η διαδικασία που καθορίστηκε στις 
δύο φάσεις: υποβολή των εθνικών προγραμμάτων, και 
σύνταξη του κοινοτικού πλαισίου αναφοράς, απαιτεί όπως 
ακόμη και στο δεύτερο επίπεδο υπάρξει εγγύηση για την 
διεξαγωγή διαβουλεύσεων με τις αποκεντρωμένες αρχές, δια­
φορετικά υπάρχει κίνδυνος μιας περαιτέρω περιθωριοποίηση 
τους και ενός πιο έντονου συγκεντρωτισμού. 
Το σύνολο αυτών των σκέψεων θέτει το πρόβλημα του δημο­
κρατικού χαρακτήρα της διάρθρωσης που παρουσιάσθηκε 
από την Επιτροπή όσον αφορά το δεύτερο τμήμα της σύμπρα­
ξης η οποία οφείλει να εντοπισθεί όχι μόνο στο επίπεδο της 
αποκέντρωσης αλλά ακόμη και στον θεσμικό διάλογο με το 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή. 
5.10. Η Επιτροπή παραπέμπει στο ρόλο «των αρχών επί 
του προϋπολογισμού», οι οποίες θα συνδεθούν με τον καθορι­
σμό του χρηματοδοτικού πλαισίου για τη χρήση των ταμείων, 
για την κοινή κατάρτιση των πολυετών χρηματοδοτικών προ­
βλέψεων και του πλαισίου της ετήσιας πρόβλεψης του προϋ­
πολογισμού. Επίσης προβλέπει, στο άρθρο 15 των τελικών 
διατάξεων την ετήσια υποβολή έκθεσης για την εφαρμογή 
του κανονισμού, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. 
Η ΟΚΕ επιμένει ότι είναι σκόπιμο να συμμετάσχει και η ίδια 
σ'αυτή τη διαδικασία. 
5.11. Εκφράζεται συνεπώς λύπη, επειδή δεν υπάρχει η βού­
ληση για την ενίσχυση αυτής της σύμπραξης με τη μορφή 
της διαφοροποιημένης συμμετοχής των συμβουλευτικών 
οργάνων όσον αφορά: 
— την κατανομή των πόρων μεταξύ των ταμείων, 
— την συμπληρωματικότητα των παρεμβάσεων της Κοινό­
τητας και των κρατών μελών, 
— την πολιτική επιλογή και το σχετικό βάρος των δράσεων 
για τους πέντε στόχους προτεραιότητας, 
— τις ενέργειες που θα πρέπει να προσδιοριστούν στο κοινο­
τικό πλαίσιο υποστήριξης. 
5.12. Γίνονται πλήρως αποδεκτές οι έννοιες της ολοκλή­
ρωσης και της αποτελεσματικότητας που η Επιτροπή θεωρεί 
ουσιαστικές προϋποθέσεις για να δοθεί ώθηση και ουσία 
στην αναμόρφωση των διαρθρωτικών ταμείων. 
Στο θέμα όμως της ολοκληρωμένης προσέγγισης, πέρα από 
τις θεωρητικές διακηρύξεις, που έχουν παρουσιασθεί προη­
γουμένως, η ΟΚΕ ανησυχεί επειδή βλέπει να περιορίζονται 
31. 12.87 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 356/17 
συχνά οι αρχές της σε δευτερεύουσα θέση, στις ειδικές περι­
πτώσεις. 
5.13. Αυτό είναι ακόμη πιο δύσκολο να γίνει αποδεκτό 
εάν αναφερθεί κανείς στην «παγίωση» της ολοκληρωμένης 
προσέγγισης. Η παγίωση έχει ορθά γίνει αντιληπτή ως μέσο 
για να αυξηθούν οι επιπτώσεις των κοινοτικών και εθνικών 
παρεμβάσεων με την αξιοποίηση του ενδογενούς δυναμικού 
των περιφερειών, για την επίτευξη της μεγαλύτερης δυνατής 
προστιθέμενης αξίας, και με τη συγκέντρωση των χρηματο­
δοτικών ροών σε καθορισμένες περιοχές και στόχους. 
Μόνο στο πλαίσιο μιας ολοκληρωμένης λογικής θα είναι 
δυνατή μια πολυετής προγραμματική δράση. 
Αυτή καθ'εαυτή η ολοκληρωμένη προσέγγιση μπορεί να 
αντιπροσωπεύει το πιο υψηλό επίπεδο συνοχής μεταξύ: 
— των διαφορετικών στόχων, 
— των διαφορετικών εταίρων. 
Οι διαδικασίες και οι λύσεις που η ολοκληρωμένη προσέγ­
γιση προσφέρει, μολονότι δεν αποτελούν μια θαυματουργή 
συνταγή, αποτελούν ωστόσο την καλύτερη δυνατότητα για 
να υλοποιηθούν οι δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί με την 
υπογραφή της Ενιαίας Πράξης. 
5.14. Η αποτελεσματικότητα δεν μπορεί να ερμηνευθεί ως 
ικανοποίηση που δίνεται στις διεκδικήσεις εκείνων που συμ­
μετέχουν στην κατάρτιση των κοινών διαρθρωτικών πολιτι­
κών αλλά χρειάζεται να θεωρηθεί ακριβώς ως η «συνθήκη εκ 
των ουκ άνευ» της λογικής και της επιτυχίας του σχεδίου. 
5.15. Αν δεν υπάρξει, όπως είδαμε, ικανοποιητική χρη­
ματοδοτική προίκιση, αυτή που μπορεί να διατεθεί χρειάζεται 
να σταθμισθεί με τρόπο τέλειο για να επιφέρει τα μέγιστα 
θετικά αποτελέσματα. Εκφράζεται ικανοποίηση για την 
υπογράμμιση από την Επιτροπή ως αρχής της γεωγραφικής 
και τομεακής συγκέντρωσης. Πρόκειται για μια αρχή που 
συμβάλλει στην εξάλειψη των διάσπαρτων αντιπαραγωγικών 
παρεμβάσεων. 
Η χρηματοδοτική συγκέντρωση επίσης συμβάλλει στην 
επίτευξη αποτελεσματικού προγραμματισμού. Χρειάζεται να 
διευκολυνθεί με την υλοποίηση πολυετών προγραμμάτων που 
αποφεύγουν τον κατακερματισμό των παρεμβάσεων. Εκφρά­
ζεται επιφύλαξη όσον αφορά το γεγονός ότι στα πλαίσια 
της προσέγγισης μέσω προγραμμάτων υπάρχει η παραμικρή 
ένδειξη μιας ποσοτικής εκτίμησης μεταξύ σχεδίων και 
προγραμμάτων. 
Επιπλέον, εκφράζεται λύπη επειδή δεν υπάρχει η παραμικρή 
ένδειξη στο έγγρ. COM(87) 376 από τον αποτελεσματικό 
τύπο «προγραμματικές συμβάσεις» που υπάρχει στο έγγρ. 
COM(87) 100 τελ. (σελ. 17). 
Θεωρείται ότι ο τύπος αυτός θα πρέπει να επανεισαχθεί στο 
νέο κανονισμό δεδομένου ότι αποτελεί το πλέον ρεαλιστικό 
και αποτελεσματικό μέσο για τον καθορισμό και την 
υλοποίηση των παρεμβάσεων. 
5.16. Τέλος, αν η αποδοτικότητα χρειάζεται να μετρηθεί 
επίσης ως προς τα αποτελέσματα, ένα σημαντικό σημείο της 
εμβέλειας της, θα πρέπει να είναι σύμφωνα με το τμήμα, η 
«δημοσιότητα» των κοινοτικών παρεμβάσεων. Αυτό θα πρέπει να οργανωθεί: 
1) εκ των προτέρων στα πλαίσια της ενημερωτικής πολιτικής 
που η Επιτροπή είχε υποσχεθεί στο COM(87) 100 τελικό 
και η οποία δεν περιέχεται στην πρόταση αναδιάρθρωσης 
των διαρθρωτικών ταμείων 
2) εκ των υστέρων, στην πιο ευρεία δυνατή γωνστοποίηση 
των επιτευγμάτων. Η αποτελεσματικότητα θα κέρδιζε από 
αυτό, εάν η σύμπραξη των αποκεντρωμένων αρχών και 
των οικονομικών και κοινωνικών παραγόντων μπορούσε 
να διαδραματίσει, μέσω της διάδοσης των θετικών 
εμπειριών, ένα ρόλο σε όλα τα πεδία. 
6. Το χρηματοδοτικό πλαίσιο 
6.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εκφράσθηκε 
πάντοτε, και ιδιαίτερα στις γνωμοδοτήσεις της(') (*) επανει­
λημμένα κατά της ανεπάρκειας των πόρων των ταμείων για 
την επίτευξη των στόχων που τους έχουν τεθεί. Ειδικότερα 
οι χρηματοδοτήσεις που πραγματοποιήθηκαν από το ΕΤΠΑ 
και το ΕΚΤ από τη δημιουργία τους έως σήμερα αντιπρο­
σωπεύουν ένα ελάχιστο ποσοστό των δαπανών των κρατών 
μελών στον κοινωνικό και τον περιφερειακό τομέα. Όσον 
αφορά το ΕΓΤΠΕ-τμήμα προσανατολισμού η χρηματοδοτική 
του δυναμικότητα κυμάνθηκε σε ένα αξιοθρήνητο 2,8 % του 
συνόλου των γεωργικών δαπανών έναντι του 33 % (!) που είχε 
θεωρηθεί ιδανικό από τη Διάσκεψη της Stresa και του 25 % 
που ζητήθηκε πρόσφατα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. 
Το ποιοτικό άλμα που ζητείται σήμερα από τη διαρθρωτική 
πολιτική της ΕΟΚ δεν μπορεί, συνεπώς, παρά να ενισχύσει 
το πολιτικό αίτημα μιας χρηματοδοτικής δέσμευσης στο ύψος 
των νέων καθηκόντων. 
6.2. Για να διατυπωθεί μια κρίση επί της ουσίας και επί 
της συνακόλουθης ανεπάρκειας όσον αφορά το ύψος της 
χρηματοδότησης που προτείνει η Επιτροπή: για το διπλασια­
σμό των πόρων σε πραγματικούς όρους είναι σκόπιμο να γίνει 
αναφορά στα στοιχεία που παραθέτει η ίδια η Επιτροπή στο 
έγγραφο της COM(87) 230 τελικό. 
α) Σε δεκατρία χρόνια διαπλασιάσθηκαν τα κράτη μέλη. Σε 
κάθε διαδοχική διεύρυνση ένα από τα νέα κράτη μέλη 
ήταν ο ουραγός στην ταξινόμηση όσον αφορά το κατά 
κεφαλή εισόδημα. 
β) Η τελευταία διεύρυνση αύξησε κατά 18 % τον αριθμό των 
πολιτών της Κοινότητας και κατά 36% την έκταση της. 
Ο αριθμός των εργαζομένων και το ύψος του ΑΕΠ αυξήθη­
καν μόνο κατά 12% και 13% αντίστοιχα, αλλά ο αριθμός 
των ανέργων και των απασχολουμένων στη γεωργία ανέρ­
χεται στο 30 % και υπερβαίνει το 36 % αντίστοιχα. 
γ) Αυτό προκάλεσε το διπλασιασμό των καθυστερημένων 
περιοχών, πράγμα που σημαίνει ότι το 1/5 του πληθυσμού 
της διευρυμένης Κοινότητας διαβιώνει σε περιοχές, όπου, 
από πλευράς εισοδήματος, η διαφορά μεταξύ ΑΕΠ ανά 
κάτοικο και του μέσου κοινοτικού ορίου υπερβαίνει τα 
60%. 
(Ι) ΕΕ αριθ. C 344 της 31. 12. 1985. 
(2) ΕΕαριθ. C 180 της 8. 7. 1985. 
Αριθ. C 356/18 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12.87 
6.3. Ο προαναφερθείς διπλασιασμός, υπό πραγματικούς 
όρους, της επιδότησης, των διαρθρωτικών ταμείων σε ανει­
λημμένες πιστώσεις μέχρι το 1992, απαιτεί ορισμένες διευκρι­
νήσεις. 
Το συνολικό ποσό για την εν λόγω περίοδο ανέρχεται περίπου 
σε 61 000 εκατομ. ECU. Αν όμως η επίπτωση της εισόδου της 
Ισπανίας και της Πορτογαλίας στις διαρθρωτικές πολιτικές, 
λαμβανόταν εξ ολοκλήρου υπόψη στους υπολογισμούς που 
χρησίμευσαν ως βάση για την εκτίμηση του διπλασιασμού 
των ανειλημμένων πιστώσεων, το συνολικό ποσό θα ήταν ίσο 
με 75 000 εκατομ. ECU. Αυτός είναι λοιπόν ο αριθμός που το 
τμήμα νομίζει ότι πρέπει να ληφθεί ως αναφορά, αν χρησιμο­
ποιείται η έννοια του διπλασιασμού. βάση αυτών των εγκατελειμμένων και αχρησιμοποίητων 
πόρων μόνο σε διαφορές για την επαναχρησιμοποίηση τους 
μεταξύ των ταμείων. Μια λύση θα μπορούσε να είναι εξάλλου, 
η δημιουργία ενός βιβλίου λήξεων για τις πιστώσεις πλη­
ρωμών, το οποίο θα συνταχθεί σε συνεργασία με τις υπεύθυνες 
αρχές και θα χρησιμοποιείται ως ρυθμιστής των πιστώσεων 
υποχρεώσεων 
γ) Η καθιέρωση προϋποθέσεων για τη χορήγηση των κοινο­
τικών ενισχύσεων, ως κινήτρων για μια μεγαλύτερη αποτε­
λεσματικότητα των κοινοτικών και εθνικών διαδικασιών 
λήψης αποφάσεων, θα πρέπει να διευρυνθεί. 
6.4. Πρέπει επίσης να υπογραμμισθεί ότι οπωσδήποτε, και 
χωρίς την αναδιάρθρωση, η προικοδότηση των ταμείων κατά 
την πενταετία θα αυξανόταν κατά 40%. Συνεπώς, και στην 
πλέον περιοριστική περίπτωση κατά την οποία οι υπολο­
γισμοί περιορίζονται στην Κοινότητα των 10, η πρόταση της 
Επιτροπής δεν αποτελεί κατά κανένα τρόπο διπλασιασμό, 
αλλά μόνο μια αύξηση κατά 60 % βάσει μιας καθαρά γραμμι­
κής προόδου των προικοδοτήσεων. 
6.5. Ωστόσο γι'αυτούς τους λόγους, θεωρείται ότι επειδή 
στο σύνολο των αναδιαρθρωμένων ταμείων αποδίδεται ο 
ρόλος ενός ενεργητικού φορέα υλοποίησης των οικονομικών 
και κοινωνικών πολιτικών, και όχι του διανομέα χρηματο­
δοτικών αντισταθμίσεων τουλάχιστο ο διπλασιασμός πρέπει 
να υπολογισθεί επί του σημερινού ποσοστού που προβλέπεται 
στον προϋπολογισμό. Συνεπώς αυτό σημαίνει το 28 % και όχι 
το 25% όπως αναφέρει η Επιτροπή. 
6.6. α) Τέλος η ΟΚΕ θεωρεί απαραίτητο να εκφράσει μια 
εκτίμηση που θα μπορούσε να φανεί αποκλειστικά τεχνικού 
χαρακτήρα, αλλά η οποία εντούτοις αποδεικνύεται κατεξοχήν 
πολιτική και με την μορφή αυτή επαναλαμβάνεται και στο 
έγγραφο COM(87) 100, στο κεφάλαιο: νέοι κανόνες σχετικά 
με τη διαχείριση του προϋπολογισμού. Ένας από τους λόγους 
που συνέβαλαν στην επιδείνωση της χρηματοδοτικής κρίσης 
της Κοινότητας συνίσταται στην «υπερβολική εμφάνιση 
στον προϋπολογισμό» των δαπανών που σχετίζονται με την 
πολύ ανεκτική τακτική της μεταφοράς πιστώσεων από το ένα 
έτος στο άλλο. 
Αυτό αποδίδεται εξάλλου σε μεγάλο βαθμό στην ανικανότητα 
ορισμένων κρατών μελών να χρησιμοποιήσουν έγκαιρα τις 
πιστώσεις που τους χορηγούνται. 
Μία ευρύτερη και προσεκτικότερη χρησιμοποίηση των 
τεχνικών ενισχύσεων της Επιτροπής θα πρέπει να συμβάλλει 
στην επίλυση αυτού του προβλήματος. 
Δηλαδή το τμήμα θεωρεί ότι είναι ανάγκη να τεθεί τέρμα 
σε μια τακτική, που συνίσταται στη διόγκωση των ετήσιων 
ανειλημμένων πιστώσεων πέρα από την ικανότητα διαχείρι­
σης της Επιτροπής και απορρόφησης των κρατών μελών, 
καταργώντας μια για πάντα τις ανειλημμένες δαπάνες που 
βρίσκονται σε «ακινησία». 
β) Σχετικά, η Επιτροπή αναφερόμενη στις πιστώσεις πλη­
ρωμών, που αντιπροσωπεύουν το σημαντικότερο σημείο της 
κοινωνικο-διαρθρωτικής πολιτικής, καταλογίζει την υπέρ-7. Ειδικές παρατηρήσεις 
7.1. Οι Επιτροπές 
α) — Ααμβάνεται γνώση της θέσης της Επιτροπής για τις 
διαχειριστικές επιτροπές και της πρότασης της να 
αντικατασταθούν με συμβουλευτικές επιτροπές. 
— Σχετικά όμως θεωρείται αναγκαίο να επανεξετασθούν 
ορισμένα προβλήματα τα οποία η Επιτροπή έθιξε 
ανεπαρκώς. 
— Το πρώτο αφορά τα κριτήρια και τις μεθόδους με τα 
οποία η Επιτροπή πρόκειται να χειρισθεί τα προβλή­
ματα της μεταβατικής περιόδου, και τις διάφορες πτυ­
χές της από τη σημερινή στη νέα κατάσταση. Πράγ­
ματι η Επιτροπή δεν έχει καμιά δυνατότητα να αντι­
καταστήσει τη σημερινή επιτροπή του ΕΚΤ με μια 
συμβουλευτική επιτροπή, δεδομένου ότι η σημερινή 
επιτροπή θεμελιούται νομικά στην ίδια τη Συνθήκη· 
β) — Λαμβάνεται επίσης γνώση του γεγονότος ότι αυτές οι 
επιτροπές θα πρέπει να συνιστώνται ανάλογα με το 
στόχο. Αυτό σημαίνει ότι κάθε επιτροπή θα πρέπει να 
είναι σε θέση να αντιμετωπίζει και να επιλύει προβλή­
ματα που είναι συναφή με κάθε ταμείο. Κατά την 
Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή λοιπόν θα 
μπορούσε να υπάρξει κίνδυνος σύγχυσης και αλληλοε­
πικάλυψης τόσο σε επίπεδο αρμοδιοτήτων όσο και 
εκδιδομένων γνωμοδοτήσεων. 
— Εκφράζεται λοιπόν ανησυχία όσον αφορά τη σχέση 
μεταξύ των 3 επιτροπών και των 5 στόχων. Υπάρχει 
πράγματι σοβαρός κίνδυνος να βρεθούμε και πάλι στη 
σημερινή κατάσταση των τριών επιτροπών, κάθε μία 
από τις οποίες είναι ειδικευμένη για ένα ταμείο· 
γ) — Η ΟΚΕ προτείνει γι'αυτό να συσταθεί μία μόνο επι­
τροπή που θα είναι αρμόδια και για τους 5 στόχους. 
— Επειδή λαμβάνοντας τέλος υπόψη τις μέχρι σήμερα 
θεωρούμενες ως πλέον χαρακτηριστικές λειτουργίες 
αυτών των επιτροπών (κατάρτιση του καταλόγου των 
περιοχών, παρέμβαση σε επίπεδο κοινοτικού πλαισίου 
αναφοράς) εκφράζονται σοβαροί φόβοι σχετικά με τη 
31. 12.87 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 356/19 
σύνθεση τους. Με κανένα τρόπο δεν θα γινόταν δεκτό 
να αποτελούνταν μόνο από εκπροσώπους των κρατών 
μελών. 
— Αναφέρεται σχετικά η σημερινή σύνθεση της επιτρο­
πής του ΕΚΤ που εξασφαλίζει την ισόρροπη εκπρο­
σώπηση των άλλων ενδιαφερόμενων και εκφράζεται η 
ευχή να επαναληφθεί αυτή η επιτυχημένη εμπειρία στη 
μεταρρύθμιση και να επεκταθεί και στους 5 στόχους. 
7.2. Τα βάρη του παρελθόντος 
Πρέπει να τονισθεί και να προκαλέσει ανησυχία το γεγονός 
ότι καμιά συγκεκριμένη αναφορά δεν γίνεται στα «βάρη του 
παρελθόντος» και στις ενδεχόμενες λύσεις για την αναγκαία 
απορρόφηση τους στο μέλλον. Δεν θα είναι αποδεκτή η αδρα­
νοποίηση των διαρθρωτικών ταμείων ή και ο απλός περιο­
ρισμός τους λόγω της οπωσδήποτε επιτακτικής ανάγκης για 
επίλυση αυτού του προβλήματος. Καλείται ως εκ τούτου η 
Επιτροπή να παρουσιάσει το ταχύτερο δυνατό και με τον 
πλέον διαυγή τρόπο τις λύσεις που προτείνει και τις εκτι­
μήσεις της για το πόσο θα επιβαρύνουν ετησίως τον κοινοτικό 
προϋπολογισμό οι σχετικές δαπάνες. 
7.3. Η μεταβατική περίοδος 
Το σχέδιο της Επιτροπής προβλέπει μια μεταβατική περίοδο 
στη διάρκεια της οποίας θα πραγματοποιηθούν οι αναγκαίες 
προσαρμογές για τη μετάβαση από το σημερινό στο προτεινό­
μενο καθεστώς. Η ΟΚΕ εκφράζει την αμηχανία της λόγω του 
γεγονότος ότι καμιά ένδειξη, έστω και γενική, δεν παρέχεται 
σχετικά από την Επιτροπή. Ιδιαίτερα εκφράζεται ανησυχία 
για τον στόχο αριθ. 1. Πράγματι, αν το 75% των πιστώσεων 
που διατίθενται για το στόχο αυτό κατανεμηθούν μεταξύ 
των κρατών μελών, το υπόλοιπο 25 % αντίθετα θα πρέπει να 
χρησιμοποιηθεί σαν κοινοτικό αποθεματικό ώστε να αυξηθεί 
η συγκέντρωση των παρεμβάσεων στις πλέον καθυστερημένες 
περιοχές και στους πλέον ευαίσθητους τομείς, όπως είναι 
ορισμένες μεθοριακές και διαμεθοριακές περιοχές που αντι­
μετωπίζουν δυσκολίες. 
Δεν θα ήταν αποδεκτή η χρησιμοποίηση αυτών των διαθέ­
σιμων πιστώσεων για την εκκαθάριση λογαριασμών και πα­
ρεμβάσεων που είχαν αποφασισθεί πριν από τη μεταρρύθμιση 
και συνεπώς άρχισαν να εφαρμόζονται στα πλαίσια ενός 
συστήματος που σήμερα θεωρείται ελλιπές και ελαττωματικό. 
Αυτό θα είχε σαν αποτέλεσμα να καθυστερήσει η εμφάνιση 
των θετικών αποτελεσμάτων της μεταρρύθμισης και να βρα­
δύνει ο καθορισμός των αναγκαίων νέων δράσεων υπέρ των 
περιοχών που καλύπτονται από τον Ιο στόχο. Υπογραμμίζε­
ται επομένως ότι πρέπει να βρεθούν αποτελεσματικές λύσεις 
χωρίς όμως προσφυγή στη δημιουργία ειδικών κονδυλίων του 
προϋπολογισμού, που θα είχε σε τελευταία ανάλυση σαν 
αποτέλεσμα να νοθευθεί το πρόβλημα και να αναβληθεί η 
λύση του. 
7.4. Η σχέση των Ταμείων με τα άλλα μέσα διαρθρωτικού 
χαρακτήρα 
Με αναφορά πάντα τη μεταβατική περίοδο πρέπει να καθορι­
στούν καλύτερα οι σχέσεις που διατηρούν τα Ταμεία, και 
ιδιαίτερα το ΕΤΠΑ, με την Ευρωπαϊκή Τράπεξα Επενδύσεων (ΕΤΕ), με το ΝΚΜ, την Ευρωπαϊκή Κοινότητα για Άνθρακα 
και Χάλυβα (ΕΚΑΧ) κλπ. Εκφράζεται η ευχή όπως η Επι­
τροπή εξηγήσει σαφέστερα το είδος της σχέσης που θεωρεί 
ότι πρέπει να καθοριστεί μεταξύ της δωρεάν χορήγησης 
επιδοτήσεων και των τραπεζικών δανείων. Επίσης πρέπει να 
γίνει σαφέστερο το θέμα των τροποποιήσεων που πρόκειται 
να γίνουν στους τρόπους παρέμβασης της ΕΤΕ, στα πλαίσια 
της αναδιοργάνωσης των παρεμβάσεων των ταμείων. Με 
ιδιαίτερη προσοχή πρέπει να εξεταστεί το ενδιαφέρον που 
παρουσιάζει μια τέτοια πρόσβαση στις τραπεζικές εγγυήσεις. 
Το ισχύον σήμερα καθεστώς οδηγεί πράγματι σε αύξηση των 
ανισοτήτων γιατί όσο περισσότερο καθυστερημένη είναι μια 
περιοχή τόσο λιγότερο επωφελείται από αυτές τις εγγυήσεις. 
7.5. Κριτήρια γεωγραφικής επιλεξιμότητας 
Όσον αφορά το στόχο αριθ. 1 προτείνεται η επέκταση της 
εφαρμογής στις νησιώτικες και ορεινές περιοχές των οποίων 
το ΑΕΠ κατά κεφαλήν δεν υπερβαίνει τον κοινοτικό μέσο 
όρο. 
Όσον αφορά το στόχο αριθ. 2 διοικητικές μονάδες αναφοράς 
θα πρέπει να είναι η NUTS III C1)- Η NUTS II πράγματι 
αποτελεί ένα ευρύτατο δείκτη που δεν λαμβάνει υπόψη του 
τις ιδιαιτερότητες της αγοράς εργασίας. Ζητείται τέλος να 
καθορίσει η Επιτροπή ασφαλείς παραμέτρους για τον ορισμό 
των περιοχών που είναι επιλέξιμες και δεν περιλαμβάνονται 
στο στόχο αριθ. 1. 
7.6. Εκτίμηση της επίπτωσης στην περιφέρεια 
Στο βαθμό που δεν υπάρχει μια τέτοια προσέγγιση θα ήταν 
επιθυμητό να δοθεί συνέχεια (όχι βέβαια στην «κοινοτική 
πρακτική» που αφορά απλώς έναν εκ των υστέρων συντο­
νισμό) στην εμπειρία που πραγματοποιήθηκε στην Επιτροπή 
όσον αφορά την εκτίμηση της επίπτωσης στις περιφέρειες. 
Πράγματι, η ίδια η Επιτροπή αναπτύσσοντας όσο το δυνατό 
περισσότερο την εκ των προτέρων προσέγγιση της, θα μπορεί 
να συντονίζει αποτελεσματικότερα και να αυξάνει τη συνο­
λική αποδοτικότητα των διαρθρωτικών παρεμβάσεων που 
αφορούν κάθε μία κοινή πολιτική. 
7.7. Η χρηματοοικονομική τεχνική 
Η πρόταση της Επιτροπής που περιγράφει τις μορφές παρέμ­
βασης αναφέρεται σε «άλλες μορφές χρηματοοικονομικής 
τεχνικής». Λαμβάνεται γνώση με ικανοποίηση του γεγονότος 
ότι η Επιτροπή ανέλαβε την υποχρέωση να προχωρήσει προς 
την κατεύθυνση θετικών καινοτομιών. Η Οικονομική και 
Κοινωνική Επιτροπή θεωρεί ότι η δυνατότητα υλοποίησης 
νέων μορφών μετοχικής δραστηριότητας από την Επιτροπή, 
που να προωθεί την ανάπτυξη του «επιχειρηματικού» ιστού 
των λιγότερο ανεπτυγμένων περιοχών, πρέπει να ενεργοποιη­
θεί συγκεκριμένα. Με τη μείωση π.χ. της σημασίας του παρά­
γοντα κίνδυνος για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις που 
θα ήθελαν να εγκατασταθούν και να αναπτυχθούν, στον τομέα 
των νέων τεχνολογιών, θα μπορούσαν να επανενταχθούν οι 
καθυστερημένες περιοχές ή εκείνες που βρίσκονται σε βιομη­
χανική παρακμή στο κύκλωμα της ανάπτυξης και της οικονο­
μικής ανταγωνιστικότητας. Η Οικονομική και Κοινωνική 
(') NUTS: ονοματολογία εδαφικών στατιστικών μονάδων. 
Αριθ. C 356/20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12.87 
Επιτροπή επιμένει ότι πρέπει να συνεχίσει η Επιτροπή τις σει τα σχέδια της με τρόπο που έγκαιρα να χρησιμοποιηθούν 
μελέτες της προς αυτήν την κατεύθυνση και να επαναδιατυπώ- στα πλαίσια των νέων μορφών χρηματοδοτικής παρέμβασης. 
Βρυξέλλες, 19 Νοεμβρίου 1987. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alfons MARGOT 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
της γνωμοδότησης της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Η παρακάτω τροπολογία του κ. Hancock, που διατυπώθηκε με βάση τη γνωμοδότηση του τμήματος και υποβλήθηκε 
σύμφωνα με τον εσωτερικό κανονισμό, απορρίφθηκε κατά τη διάρκεια των συζητήσεων: 
Σημείο 1.3 β) 
Να διαγραφεί η πρώτη περίπτωση. 
Αιτιολογία 
Κάτι τέτοιο θα συνηγορούσε υπέρ μιας ευρύτατης και αναιτιολόγητης επέκτασης των αρμοδιοτήτων της Επιτροπής 
σε ένα πεδίο που θα έπρεπε ουσιαστικά να το καλύπτει από κοινού με τα κράτη μέλη. 
Αποτέλεσμα της ψηφοφορίας 
Ψήφοι υπέρ: 25, ψήφοι κατά: 63, αποχές: 6.