Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την «Πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την εναρμόνιση ορισμένων θεμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας και συγγενικών δικαιωμάτων στην κοινωνία των πληροφοριών» () (98/C 407/06)

Στις 6 Φεβρουαρίου 1998, και βάσει του άρθρου 100 Α της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής σχετικά με την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα βιομηχανίας, εμπορίου, βιοτεχνίας και υπηρεσιών στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 8 Ιουλίου 1998 με βάση εισηγητική έκθεση του κ. Moreland.

Κατά την 357η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 9ης Σεπτεμβρίου 1998) η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 93 ψήφους υπέρ, 3 κατά και 2 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή: Η πρόταση της Επιτροπής

1.1. Το σχέδιο οδηγίας αποτελεί συνέχεια των αντιδράσεων στο Πράσινο Βιβλίο που δημοσίευσε η Επιτροπή το 1995 (). Εντούτοις, μπορεί να θεωρηθεί ότι αποτελεί το τελευταίο μέρος του νομοθετικού προγράμματος που απορρέει από το αρχικό Πράσινο Βιβλίο σχετικά με την πνευματική ιδιοκτησία και την κοινωνία των πληροφοριών που δημοσιεύθηκε το 1988 (). Είναι σαφές ότι πρόκειται για τη σημαντικότερη πρόταση που έχει υποβληθεί.

1.2. Οι δύο βασικοί λόγοι που επιβάλλουν την υιοθέτηση της παρούσας οδηγίας είναι οι ακόλουθοι: κατά πρώτο λόγο, απαιτείται να συνεχισθούν οι προσπάθειες εναρμόνισης στον τομέα των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας και των συγγενικών δικαιωμάτων που απορρέουν από το Πράσινο Βιβλίο και, κατά δεύτερο λόγο, θα πρέπει να ενσωματωθούν στην κοινοτική νομοθεσία οι διατάξεις των πρόσφατων συνθηκών του Διεθνούς Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας (WIPO) για την πνευματική ιδιοκτησία, τις εκτελέσεις και τα φωνογραφήματα που συνήφθησαν στη Γενεύη το Δεκέμβριο του 1996.

1.3. Γενικά, η ΟΚΕ επιδοκιμάζει τις προτάσεις που υποβάλλονται διότι θεωρεί ότι συμβαδίζουν με τις παρατηρήσεις που έχει διατυπώσει τόσο σχετικά με το Πράσινο Βιβλίο όσο και σχετικά με τις συνθήκες του Διεθνούς Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας. Η Επιτροπή επέλεξε μια προσέγγιση που αποτελείται από τέσσερα σκέλη:

1.3.1. τη διασφάλιση της καλής λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς,

1.3.2. την εξασφάλιση της μεγαλύτερης δυνατής ελαστικότητας για τα κράτη μέλη, σε συνδυασμό με την αρχή της επικουρικότητας,

1.3.3. την προστασία και τη διαφύλαξη των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, ιδιαιτέρως των δικαιωμάτων σε περιεχόμενο άμεσης επικοινωνίας,

1.3.4. την εναρμόνιση της αναγκαίας προστασίας των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας με τα δικαιώματα των χρηστών και του ευρέως κοινού.

1.4. Το θέμα που θα πρέπει, κατά κύριο λόγο, να εξετασθεί αφορά το βαθμό στον οποίο η θέσπιση ορισμένων εξαιρέσεων από την ομοιόμορφη εφαρμογή των διατάξεων για τα πνευματικά και άλλα συγγενικά δικαιώματα θα πρέπει να επαφεθεί στα επιμέρους κράτη μέλη. Δηλαδή, βάσει του παρόντος σχεδίου οδηγίας, τα κράτη μέλη διαθέτουν ένα σημαντικό βαθμό διακριτικής ευχέρειας, ως προς τον ακριβή καθορισμό των εξαιρέσεων. Οι εξαιρέσεις αυτές αφορούν, μεταξύ άλλων, τις φωτοτυπίες, τη μη εμπορική χρήση προς όφελος προσώπων με προβλήματα όρασης και ακοής, την παρουσίαση των γεγονότων της επικαιρότητας και τη χρήση του υλικού από βιβλιοθήκες και άλλους φορείς παροχής πληροφοριών στο κοινό. Η προσέγγιση που υιοθετεί η Επιτροπή αποσκοπεί κυρίως στην εξεύρεση της κατάλληλης ισορροπίας μεταξύ του επιδιωκόμενου στόχου της εξάλειψης όλων των εμποδίων που παρεμβάλλονται στο εμπόριο και του στόχου της ουδετερότητας ως προς τις πολιτισμικές ιδιαίτερότητες του κάθε κράτους μέλους.

2. Γενικές παρατηρήσεις

2.1. Η ανάλυση της πρότασης της Επιτροπής θα πρέπει να βασισθεί στο γεγονός ότι, μέσω αυτής, επιδιώκεται η εξεύρεση των κατάλληλων ισορροπιών, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δίδεται στη διασφάλιση της αποφυγής της διατήρησης ή θέσπισης εμποδίων στο ενδοκοινοτικό εμπόριο μέσω των εξαιρέσεων. Από την πλευρά αυτή, η προσέγγιση της Επιτροπής συμβαδίζει με την άποψη που διετύπωσε η ΟΚΕ σχετικά με το Πράσινο Βιβλίο του 1995 στα πλαίσια της οποίας τονιζόταν - λαμβανομένης υπόψη της πολυπλοκότητας και των διαφορών μεταξύ των νομοθεσιών των διαφόρων κρατών μελών - ότι θα πρέπει να δοθεί άμεση προτεραιότητα στην εξέταση του εν λόγω θέματος.

2.2. Λαμβανομένων υπόψη των δυσκολιών που παρουσιάζει το εν λόγω θέμα, του χρόνου που απαιτείται για να θεσπισθεί η σχετική νομοθεσία της ΕΕ, καθώς και της σαφώς αποδεκτής προσέγγισης που έχει υιοθετήσει η Επιτροπή, η οποία επικεντρώνει την προσοχή της στα βασικά εμπόδια που παρεμβάλλονται στην ενιαία αγορά, η ΟΚΕ θεωρεί ότι η προσέγγιση αυτή είναι η πλέον κατάλληλη. Εντούτοις, θα πρέπει να αντιμετωπισθούν άμεσα τα πολύπλοκα εκείνα ζητήματα λόγω των οποίων παρεμβάλλονται εμπόδια στο εμπόριο, καθώς και οιοδήποτε άλλο ζήτημα μπορεί να προκαλέσει ενδεχομένως παρεμφερή προβλήματα.

2.3. Η ΟΚΕ προτείνει τη διατήρηση των μερών εκείνων του σχεδίου οδηγίας που αφορούν απλώς τη μεταφορά στο κοινοτικό δίκαιο τμημάτων της Συνθήκης του Διεθνούς Οργανισμού Πνευματικής Ιδιοκτησίας (ΔΟΠΙ).

2.4. Κατά συνέπεια, παρά το γεγονός ότι γενικά η ΟΚΕ υποστηρίζει την προτεινόμενη οδηγία, επιθυμεί να προβεί στη διατύπωση ορισμένων ειδικών παρατηρήσεων. Είναι σαφές ότι απαιτείται η διεξοδική εξέταση του άρθρου 5 του σχεδίου οδηγίας.

3. Ειδικά άρθρα

3.1. Προοίμιο

3.1.1. Ο αριθμός των αιτιολογικών σκέψεων που περιλαμβάνονται στο προοίμιο είναι υπερβολικός. Οι αιτιολογικές σκέψεις που επαναλαμβάνονται θα πρέπει να διαγραφούν ενώ εκείνες που αποσαφηνίζουν ή εμπλουτίζουν το κείμενο θα πρέπει να ενσωματωθούν στα σχετικά σημεία του κειμένου της οδηγίας.

3.2. Άρθρο 1 - Σημείο 2

3.2.1. Θα πρέπει να προστεθεί η λέξη «σαφώς» αμέσως μετά από τις λέξεις «Εφόσον δεν ορίζεται...» διότι κατά τον τρόπο αυτό θα αποφευχθούν διαφωνίες σχετικά με το κατά πόσο η εφαρμογή, συνεπαγωγικώς, άλλων διατάξεων ακυρώνει προηγούμενες νομοθετικές διατάξεις.

3.2.2. Η ΟΚΕ προτείνει την έκδοση μίας ενοποιημένης οδηγίας εκ μέρους της Επιτροπής ώστε να ενσωματωθεί σε ένα ενιαίο έγγραφο το σύνολο της κοινοτικής νομοθεσίας για την πνευματική ιδιοκτησία και τα συγγενικά δικαιώματα και να υπάρξει ευκολότερη πρόσβαση σ'αυτή.

3.3. Άρθρο 2

Το περιεχόμενο του εν λόγω άρθρου αντικατοπτρίζει το πνεύμα της οδηγίας σχετικά με το δικαίωμα εκμίσθωσης () και είναι συμβατό με αυτή. Το νέο στοιχείο που εισάγει η πρόταση και ενδιαφέρει βασικά τα κράτη μέλη είναι το γεγονός ότι το αποκλειστικό δικαίωμα ισχύει τόσο για την προσωρινή ή μεταβατική αναπαραγωγή όσο και για την οριστική αναπαραγωγή. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της σχετικά, διότι η δημιουργία της κοινωνίας των πληροφοριών θα διευκολυνθεί μόνον στην περίπτωση που οι κάτοχοι δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας έχουν την ευθύνη σχετικά με τον μεταγενέστερο μοναδικό τρόπο εμπορικής χρήσης ανοικτής γραμμής των έργων τους που θα πραγματοποιείται σε μεγάλο βαθμό μέσω της παραγωγής και χρησιμοποίησης προσωρινών ή μεταβατικών αντιγράφων.

3.4. Τονίζεται ότι δεν υφίσταται αποκλειστικό δικαίωμα στην περίπτωση πολυκαναλικών εκπομπών.

3.5. Άρθρο 3

Το σημείο 1 του άρθρου 3 δίδει ένα πολύ προσεκτικά διατυπωμένο ορισμό του αποκλειστικού δικαιώματος των δημιουργών να επιτρέπουν ή να απαγορεύουν τη μετάδοση ανοικτής γραμμής του έργου τους, συμπεριλαμβανομένης της παρουσίασης του εν λόγω έργου στον παγκόσμιο ιστό (World Wide Web). Πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή ώστε να διασφαλισθεί η πρακτική ισχύς του εν λόγω ορισμού στα πλαίσια της διαρκώς μεταβαλλόμενης τεχνολογίας, κυρίως στα πλαίσια της χρήσης «ευφυών προγραμμάτων» (intelligent agents) και της ενεργητικής, αντί της παθητικής, χρήσης της τεχνολογίας, δηλαδή της χρήσης της τεχνολογίας εκ μέρους των χρηστών του δικτύου για την παραγωγή αντιγράφων έργων χωρίς να είναι υποχρεωμένοι να υποβάλλουν σχετικό αίτημα μέσω των προγραμμάτων αναζήτησης.

3.6. Άρθρο 4

3.6.1. Το άρθρο αυτό αναφέρεται στο δικαίωμα διανομής και ιδιαίτερα στο δικαίωμα των κατόχων δικαιωμάτων ιδιοκτησίας να ελέγχουν τη διανομή συγκεκριμένων αντιγράφων του έργου τους. Το βασικό νομικό ερώτημα που τίθεται είναι το κατά πόσο η άσκηση του εν λόγω δικαιώματος εξαντλείται μόνον με την πρώτη πώληση στην Κοινότητα ή παγκοσμίως. Δηλαδή, το ζήτημα που τίθεται είναι κατά πόσο η εισαγωγή από χώρα εκτός της Κοινότητας ενός συγκεκριμένου νόμιμου αντιγράφου ενός έργου για την πώληση του οποίου στην εν λόγω χώρα έχει χορηγηθεί νόμιμη άδεια, μπορεί να πραγματοποιηθεί χωρίς τη συγκατάθεση του κατόχου των αντίστοιχων δικαιωμάτων εντός της Κοινότητας. Το θέμα αυτό αφορά κυρίως τις περιπτώσεις των «παράλληλων εισαγωγών» - όπως αποκαλούνται οι εν λόγω εισαγωγές - από τις ΗΠΑ, στις οποίες, παραδείγματος χάρη, οι σύμπυκνοι δίσκοι που χρησιμοποιούνται από τους καταναλωτές κοστίζουν συχνά φθηνότερα.

3.6.2. Η ΟΚΕ συμφωνεί ότι, υπό τις συνθήκες που ισχύουν σήμερα στην αγορά, και λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι και άλλες σημαντικές εμπορικές νομοθεσίες προβλέπουν παρόμοιους κανόνες, αιτιολογείται πλήρως η απόφαση της Επιτροπής να προβλέψει ότι η άσκηση του δικαιώματος ελέγχου της διανομής εξαντλείται εντός της Κοινότητας και δεν ισχύει σε διεθνές επίπεδο. Εντούτοις, η ΟΚΕ συνιστά την τροποποίηση της διατύπωσης της διάταξης για να αποτραπεί οιοδήποτε ενδεχόμενο παρερμηνείας της. (η παρεμφερής διατύπωση της οδηγίας για την εναρμόνιση της νομοθεσίας για τα εμπορικά σήματα, παραδείγματος χάρη, προκάλεσε σύγχυση και διαφορές οι οποίες μπορούν να αποφευχθούν).

3.6.3. Προτείνεται η ακόλουθη τροποποίηση:

«Το δικαίωμα διανομής δεν εξαντλείται με οποιαδήποτε πώληση ή μεταβίβαση, εκτός της Κοινότητας, των δικαιωμάτων ιδιοκτησίας επί του πρωτοτύπου ή οποιουδήποτε αντίγραφου οποιουδήποτε έργου, με ή χωρίς τη συγκατάθεση του δικαιούχου.»

3.6.4. Εντούτοις, μπορεί να εξετασθεί το ενδεχόμενο επέκτασης του πεδίου εφαρμογής του δικαιώματος ελέγχου της διανομής αλλά μόνον βάσει της αρχής της αμοιβαιότητας και μετά από διαπραγματεύσεις, προκειμένου να εξασφαλισθεί η δίκαιη και ισότιμη μεταχείριση των πρωτότυπων έργων και των αντιγράφων τους που παράγονται στην Κοινότητα.

3.7. Άρθρο 5

Στο άρθρο αυτό παρατίθενται οι εξαιρέσεις από τις διατάξεις για τα αποκλειστικά δικαιώματα που αναφέρονται στα άρθρα 2 και 3.

3.7.1. Άρθρο 5.1

3.7.1.1. Η πρώτη εξαίρεση αφορά τις «προσωρινές πράξεις αναπαραγωγής». Η εν λόγω εξαίρεση έχει ως στόχο να αποφευχθεί η περιστασιακή αποθήκευση αντιγράφων ενός έργου, παραδείγματος χάρη, στη μνήμη ενδιάμεσων εξυπηρετητών (server) ηλεκτρονικών υπολογιστών που χρησιμοποιούνται για τη σύνδεση μεταξύ ενός εξυπηρετητή δικτύου (web server) και του προγράμματος αναζήτησης (web browser) που χρησιμοποιεί ο τελικός χρήστης. Το ζητούμενο είναι το κατά πόσο η προσωρινή αναπαραγωγή έχει ή όχι «ανεξάρτητη οικονομική σημασία». Θα πρέπει ίσως στο σημείο αυτό να καταστεί απολύτως σαφές ότι η έννοια «ανεξάρτητη οικονομική σημασία» αφορά τη χρήση του έργου και όχι τη μετάδοσή του.

3.7.1.2. Η εν λόγω διάταξη πρέπει να συμπληρωθεί και να αποσαφηνισθεί. Οιαδήποτε αναπαραγωγή αποτελεί στην πραγματικότητα χρήση του έργου, όπως η προσωρινή αντιγραφή προγραμμάτων ή στοιχείων στη μνήμη με σκοπό τη χρήση του έργου ή την πρόσβαση σε αυτό, και για το λόγο αυτό θα πρέπει να επιτρέπεται μόνο στην περίπτωση που έχει χορηγηθεί σχετική άδεια του κατόχου του δικαιώματος.

3.7.1.3. Διαπιστώνεται ότι υφίσταται επικάλυψη με την επικείμενη πρόταση της Επιτροπής σχετικά με το θέμα της νομικής ευθύνης, με την οποία θα εναρμονισθούν σε ολόκληρη την Κοινότητα οι κανόνες που διέπουν ζητήματα νομικής ευθύνης στον τομέα των δραστηριοτήτων ανοικτής γραμμής. Η θέσπιση κανόνων στον τομέα της πνευματικής ιδιοκτησίας δεν αποτελεί κατ'ανάγκη την καταλληλότερη λύση για την αντιμετώπιση προβλημάτων που αφορούν την νομική ευθύνη των προμηθευτών υπηρεσιών διότι τα ζητήματα αυτά υπερβαίνουν τον τομέα των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας. Ωστόσο, κρίνεται σκόπιμο να υπάρξει άμεση σύνδεση των δύο οδηγιών και να υιοθετηθεί η οδηγία για το ζήτημα της νομικής ευθύνης αμέσως μετά από την υιοθέτηση της παρούσας οδηγίας στην περίπτωση που δεν είναι δυνατή η ταυτόχρονη υιοθέτησή τους.

3.7.2. Άρθρα 5.2 και 5.3

3.7.2.1. Τα υπόλοιπα σημεία των άρθρων του σχεδίου οδηγίας καθορίζουν επακριβώς τις εξαιρέσεις σε σχέση με το αποκλειστικό δικαίωμα αναπαραγωγής που προαναφέρθηκε. Η θέσπιση των εν λόγω εξαιρέσεων επαφίεται στη διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών. Η ΟΚΕ θεωρεί, γενικά, ότι οι δυνατότητες που παρέχονται στα κράτη μέλη στο πλαίσιο του σχεδίου οδηγίας ως προς τη θέσπιση εξαιρέσεων είναι δυνατόν να συμβάλει στη διατήρηση ουσιαστικών εμποδίων στις εμπορικές συναλλαγές στο εσωτερικό της Κοινότητας και κρίνει, κατά συνέπεια, ότι η Επιτροπή θα πρέπει να συνεχίσει να παρακολουθεί προσεκτικά το εν λόγω ζήτημα ώστε να διασφαλισθεί ότι η χρήση των παρεκκλίσεων αυτών εκ μέρους των κρατών μελών δεν αποτελεί πηγή παρεμβολής εμποδίων στην πράξη.

3.7.2.2. Το πλέον αξιοσημείωτο παράδειγμα στον τομέα αυτό αποτελεί η αναπαραγωγή ακουστικού, οπτικού και οπτικοακουστικού υλικού που πραγματοποιούνται από φυσικά πρόσωπα για ιδιωτική χρήση. Στην περίπτωση αυτή η Επιτροπή διαθέτει τρεις επιλογές:

- να προβεί στην πλήρη εναρμόνιση του δικαίου που ισχύει για την αναπαραγωγή από ιδιώτες, θεσπίζοντας το απόλυτο δικαίωμα χορήγησης αδείας ή απαγόρευσης της αναπαραγωγής του έργου,

- να προβεί στην εναρμόνιση του δικαίου που διέπει τη ψηφιακή αναπαραγωγή μόνο, ή

- να υπάγει το εν λόγω ζήτημα στην αποκλειστική ευθύνη των κρατών μελών.

3.7.2.3. Η ΟΚΕ υποστηρίζει την προσέγγιση που υιοθετεί η Επιτροπή όπως παρατίθεται στο σημείο 6 του άρθρου 5 της αιτιολογικής έκθεσης και ιδιαίτερα το γεγονός ότι η Επιτροπή σκοπεύει να παρακολουθήσει εκ του σύνεγγυς τις εξελίξεις στην αγορά σχετικά με την ψηφιακή ιδιωτική αντιγραφή και να ζητήσει τη γνώμη των ενδιαφερομένων μερών το 2ο εξάμηνο του 1998. Ορθότατα, η εν λόγω διαβούλευση θα επικεντρωθεί σε τεχνικά ζητήματα και θα επιδιώξει την εξισορρόπηση δικαιωμάτων και συμφερόντων. Η ΟΚΕ ελπίζει ότι θα ζητηθεί η γνώμη της στα πλαίσια της προσπάθειας αυτής, ότι δεν θα παραταθεί η διαδικασία διαβούλευσης και ότι η Επιτροπή θα υποβάλει σύντομα προτάσεις.

3.7.2.4. Εν τω μεταξύ η αντιμετώπιση του ζητήματος της ιδιωτικής αντιγραφής επαφίεται ορθά στα κράτη μέλη. Η ΟΚΕ εμφανίζεται ιδιαίτερα διστακτική ως προς το ζήτημα του περιορισμού της δραστηριότητας των ατόμων στο καθαρά ιδιωτικό πεδίο. Η ΟΚΕ ενδιαφέρεται ιδιαίτερα στις περιπτώσεις όπου η αντιγραφή είναι αναγκαία για την προστασία των παιδιών (περίπτωση κατά την οποία γονείς εγγράφουν προγράμματα που θα παρακολουθήσουν όταν τα παιδιά δεν είναι παρόντα).

3.7.2.5. Η πρόβλεψη περιορισμών, βάσει του σημείου 3 (β) του άρθρου 5, όσον αφορά ορισμένα δικαιώματα στην περίπτωση χρήσης ενός έργου ή άλλου υλικού από πρόσωπα με πρόβλημα ακοής ή όρασης, θα πρέπει να επεκταθεί σε όλα τα άτομα με ειδικές ανάγκες, δεδομένου ότι η εν λόγω χρήση δεν έχει εμπορικό χαρακτήρα. Επιπλέον, το Συμβούλιο πρέπει να καλέσει την Επιτροπή να καταρτίσει νομοθετική πρόταση με την οποία η εξαίρεση αυτή θα καταστεί υποχρεωτική.

3.7.2.6. Η ΟΚΕ επισημαίνει ότι οι επιτρεπόμενες, στα κράτη μέλη, εξαιρέσεις δίδουν σε αυτά τη δυνατότητα είτε να αποσυνδέσουν πλήρως τη θέσπιση παρόμοιων διατάξεων από την έννοια της προστασίας των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας είτε να προβούν στη θέσπιση ενός συστήματος καταβολής δίκαιης αποζημίωσης βάσει των εν λόγω διατάξεων.

3.7.2.7. Τέλος, η υφιστάμενη νομοθεσία των κρατών μελών σχετικά με τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας προβλέπει ήδη ορισμένες μικρότερης σημασίας εξαιρέσεις από το γενικό δικαίωμα αναπαραγωγής. Παραδείγματος χάρη η νομοθεσία ορισμένων κρατών μελών προβλέπει το δικαίωμα της περιστασιακής αντιγραφής ενός έργου για τη χρησιμοποίησή του κατά τη διάρκεια μίας εκπομπής ή την παραγωγή μίας ταινίας σχετικά με ένα κτίριο ή την παρέμβαση των ρυθμιστικών αρχών για την εξασφάλιση της παρακολούθησης με τα πρότυπα που ισχύουν για τα μέσα ενημέρωσης. Θα πρέπει να καταστεί δυνατή η συνέχιση των εν λόγω, περιορισμένης εμβέλειας, εξαιρέσεων μέσω της προσθήκης των ήσσονος σημασίας αυτών εξαιρέσεων στις ήδη προβλεπόμενες στο σημείο 3 του άρθρου 5, στην περίπτωση βεβαίως που αυτές δεν παρεμβάλλουν εμπόδια στο ενδοκοινοτικό εμπόριο.

3.8. Άρθρο 6

3.8.1. Το άρθρο αυτό έχει ως στόχο να διασφαλισθεί η, εκ μέρους των κρατών μελών, λήψη των κατάλληλων μέτρων προστασίας έναντι της κατασκευής ή διανομής μηχανισμών «οι οποίοι έχουν περιορισμένης εμπορικής σημασίας σκοπό» και έχουν ως μοναδικό στόχο την καταστρατήγηση των τεχνικών μέτρων που αποσκοπούν στην προστασία των κατόχων δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας και ιδιαίτερα στην απαγόρευση της αντιγραφής.

3.8.2. Αναπόφευκτα βάσει του παρόντος σχεδίου οδηγίας επιδιώκεται η εξισορρόπηση μεταξύ τόσο του δικαιώματος των κατόχων δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας να παρακολουθούν εκ του σύνεγγυς τη χρησιμοποίηση οιουδήποτε μηχανισμού, κατά κύριο λόγο ή περιστασιακά, για την καταστρατήγηση των τεχνολογικών μέτρων (παραδείγματος χάρη τα κασετόφωνα διπλής εγγραφής τα οποία εκτός από την παράνομη χρήση τους έχουν και πολλές νόμιμες χρήσεις) όσο και του δικαιώματος των καταναλωτών να χρησιμοποιούν τους μηχανισμούς αυτούς για νόμιμους σκοπούς. Κατά την άποψη της ΟΚΕ έχει επιτευχθεί η κατάλληλη ισορροπία αλλά η απαγόρευση των εν λόγω μηχανισμών καταστρατήγησης θα πρέπει να συμπεριλάβει και τους μηχανισμούς εκείνους οι οποίοι «προωθούνται, διαφημίζονται και διατίθενται στην αγορά με τον σαφή σκοπό της καταστρατήγησης των τεχνικών μέτρων».

3.9. Άρθρο 7

Το εν λόγω άρθρο αφορά την πρόβλεψη των κατάλληλων μέτρων νομικής προστασίας για την αντιμετώπιση κάθε φαινομένου απάλειψης ή αλλοίωσης οιασδήποτε πληροφορίας υπό ηλεκτρονική μορφή σχετικά με τη διαχείριση των δικαιωμάτων. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την άποψη ότι η θέσπιση δικαιωμάτων συστημάτων διαχείρισης της πληροφορίας θα πρέπει να παραμείνει προαιρετική, δηλαδή δεν πρέπει σε καμία περίπτωση να επιβληθούν διατυπώσεις που δεν επιτρέπονται βάσει της Σύμβασης της Βέρνης.

3.10. Άρθρο 8

3.10.1. Η ΟΚΕ έχει ήδη ζητήσει την πρόβλεψη μέσων προστασίας εκ μέρους της νομοθεσίας για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας. Το παρόν άρθρο υποχρεώνει τα κράτη μέλη να προβλέπουν τις «κατάλληλες κυρώσεις και μέσα προστασίας» για την αντιμετώπιση των περιπτώσεων παραβίασης των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας που προβλέπονται από την παρούσα οδηγία. Οι επιβαλλόμενες κυρώσεις θα πρέπει να είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και να έχουν αποτρεπτικό χαρακτήρα. Η ΟΚΕ προτείνει να ζητηθεί από τα κράτη μέλη η κατάρτιση ενός αναλυτικότερου καταλόγου κυρώσεων που να περιλαμβάνει αποτελεσματικά μέσα προστασίας χαμηλού κόστους.

3.10.2. Η ΟΚΕ καλεί επίσης την Επιτροπή να συνεχίσει να παρακολουθεί το κατά πόσο τα κράτη μέλη έχουν προβλέψει τα κατάλληλα μέσα προστασίας και να τονίσει τις προφανείς ελλείψεις που υπάρχουν στα κράτη μέλη.

3.11. Άρθρο 10

Η ΟΚΕ αναγνωρίζει ότι το άρθρο 10.2 αντιστοιχεί στη μεταφορά διάταξης της συνθήκης του ΔΟΠΝ. Σε περίπτωση που προκύψουν ασάφειες, αυτές θα πρέπει να τακτοποιηθούν από την Επιτροπή σύμφωνα με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τη Συνθήκη αυτή.

3.12. Άρθρο 12

Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει την πρόταση να υποβάλει η Επιτροπή έκθεση κάθε τρία χρόνια καθώς και τη συμπερίληψή της στον κατάλογο των παραληπτών.

Βρυξέλλες, 9 Σεπτεμβρίου 1998.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() ΕΕ C 108 της 7.4.1998, σ. 6.

() Πράσινο Βιβλίο «Το δικαίωμα δημιουργού και τα συγγενικά δικαιώματα στην κοινωνία των πληροφοριών», COM(95) 382 τελικό της 19.7.1995.

() «Πράσινη Βίβλος για το δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας και την τεχνολογική πρόκληση - Προβλήματα του δικαιώματος πνευματικής ιδιοκτησίας που χρειάζονται άμεση αντιμετώπιση», COM(88) 172 τελικό της 7.6.1988.

() Οδηγία 92/100/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 19ης Νοεμβρίου 1992 σχετικά με το δικαίωμα εκμίσθωσης, το δικαίωμα δανεισμού και ορισμένα δικαιώματα συγγενικά προς την πνευματική ιδιοκτησία στον τομέα των προϊόντων της διανοίας - ΕΕ L 346 της 27.11.1992 - ΕΕ C 269 της 14.10.1991, σ. 54.