Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την «Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για την εγγραφή στα νηολόγια και χρήση εντός της Κοινότητας ορισμένων τύπων αεριωθούμενων πολιτικών αεροπλάνων που έχουν τροποποιηθεί και για τα οποία έχει εκδοθεί εκ νέου πιστοποιητικό θορύβου, καθόσον συμμορφώνονται με τα πρότυπα του τόμου Ι, δεύτερο μέρος, κεφάλαιο 3 του παραρτήματος 16 της σύμβασης για τη διεθνή πολιτική αεροπορία, τρίτη έκδοση (Ιούλιος 1993)»

(98/C 284/01)

Στις 27 Μαρτίου 1998 και σύμφωνα με το άρθρο 198 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα περιβάλλοντος, δημόσιας υγείας και κατανάλωσης, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του την 1η Ιουνίου 1998 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Gafo Fernαndez.

Κατά την 356η σύνοδο ολομέλειας της, που πραγματοποιήθηκε την 1η και 2α Ιουλίου 1998 (συνεδρίαση της 1ης Ιουλίου), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 125 ψήφους υπέρ, 3 ψήφους κατά και 1 αποχή την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η εφαρμογή της οδηγίας 92/14/ΕΟΚ () σχετικά με τις εκπομπές θορύβου των υποηχητικών αεροπλάνων της πολιτικής αεροπορίας συνεπάγεται το σταδιακό παροπλισμό, μεταξύ 1995 και 2002, των αεροπλάνων που υπερβαίνουν τα ανώτατα επίπεδα θορύβου, τα οποία έχουν καθοριστεί σύμφωνα με τα πλέον αυστηρά διεθνή πρότυπα για τις εκπομπές θορύβου () και τα οποία παρατίθενται στην εν λόγω οδηγία.

1.2. Η θέσπιση διατάξεων μείωσης του θορύβου («hushkits») για πολλούς τύπους αεροπλάνων με υψηλά επίπεδα θορύβου διευκόλυνε την απαλλαγή εν μέρει από αυτήν την υποχρέωση παροπλισμού των εν λόγω αεροπλάνων, καθώς η τοποθέτηση διατάξεων (μηχανισμών) μείωσης θορύβου επιτρέπει τη συμμόρφωση με τα επίπεδα θορύβου που προβλέπονται στην οδηγία 92/14/ΕΟΚ.

1.3. Ωστόσο, το πρόβλημα του θορύβου δεν είναι η μόνη αρνητική επίπτωση που ασκούν στο περιβάλλον αυτά τα αεροπλάνα, γενικά μεγάλης ηλικίας. Έχουν, ταυτόχρονα, σημαντικά ανώτερη κατανάλωση καυσίμων από τα πιο σύγχρονα αεροπλάνα, με αποτέλεσμα να εκπέμπουν συγκριτικά πολύ ανώτερες ποσότητες CO2 και NOx. Επιπλέον, αν και να μην υπάρχει αναγκαστικά άμεση συσχέτιση μεταξύ περιβαλλοντικής μέριμνας και ασφάλειας των αεροπλάνων, η χρήση νέων αεροσκαφών θα αύξανε την ασφάλεια των επιβατών και γενικά τη δημόσια ασφάλεια.

1.4. Η παρούσα πρόταση οδηγίας αποσκοπεί στην κατοχύρωση του δικαιώματος των ευρωπαϊκών εταιρειών να επιζητήσουν μια συντονισμένη με την προστασία του περιβάλλοντος ανανέωση του στόλου τους, όπως προβλέπεται στην οδηγία 92/14/ΕΟΚ, με τον περιορισμό της τοποθέτησης διατάξεων μείωσης θορύβου στα αεροπλάνα που είναι εγγεγραμμένα αυτή τη στιγμή στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης και την απαγόρευση της εγγραφής στα μητρώα των κρατών μελών αεροπλάνων εξοπλισμένων με τέτοιες διατάξεις, που έχουν χρησιμοποιηθεί σε άλλα σημεία του κόσμου.

1.4.1. Έτσι, ένας από τους στόχους της προτεινόμενης οδηγίας είναι να αποφευχθεί μια ενδεχόμενη μαζική εγγραφή στην Ευρωπαϊκή Ένωση αεροπλάνων εξοπλισμένων με διατάξεις μείωσης θορύβου προελεύσεως ΗΠΑ, καθώς τα πρότυπα θορύβου που θεσπίσθηκαν για τον αεροπορικό στόλο αυτής της χώρας προβλέπεται να προξενήσουν ένα σημαντικό πλεόνασμα αυτού του τύπου αεροπλάνων με πολύ υψηλή μέση ηλικία, τα οποία θα μπορούσαν να αναζητήσουν καταφύγιο στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

2. Γενικές παρατηρήσεις

2.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή συμμερίζεται τον στόχο της προτεινόμενης οδηγίας, που είναι η βελτίωση τόσο της προστασίας του περιβάλλοντος όσο και της ασφάλειας των εναέριων μεταφορών και, ταυτόχρονα, η διασφάλιση των υπαρχόντων προγραμμάτων ανανέωσης του αεροπορικού στόλου των εταιρειών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με τις διατάξεις της οδηγίας 92/14/ΕΟΚ.

2.2. Η ΟΚΕ επιθυμεί να τονίσει ότι, δεδομένου του διεθνούς χαρακτήρα των εναέριων μεταφορών, οι ενέργειες της Ευρωπαϊκής Ένωσης πρέπει να χρησιμεύσουν ως άμεσο πλαίσιο αναφοράς για την υιοθέτησή τους σε διεθνές επίπεδο στους κόλπους του ICAO (), ώστε να αποφευχθεί η περιέλευση των ευρωπαϊκών αεροπορικών εταιρειών σε μειονεκτική ανταγωνιστική θέση.

2.3. Η ΟΚΕ επιθυμεί, επίσης, να επιστήσει την προσοχή στο γεγονός ότι η υιοθέτηση της προτεινόμενης οδηγίας σε συνδυασμό με την οδηγία 92/14/ΕΟΚ, αμφότερες χαρακτήρα εναρμονιστικού για όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση, στις οποίες προστίθεται ο γενικός και χωρίς εθνικά σύνορα χαρακτήρας των αεροπορικών δραστηριοτήτων, πρέπει να αποφύγει την αδιάκριτη και όχι επαρκώς δικαιολογημένη θέσπιση περιορισμών της λειτουργίας ορισμένων αεροδρομίων, που ενδέχεται να θέσουν σε κίνδυνο την ενιαία αγορά στον τομέα των εναέριων μεταφορών.

2.3.1. Η ΟΚΕ είχε πρόσφατα την ευκαιρία να εκφρασθεί σχετικά με τα τέλη αεροδρομίων () και υποδέχθηκε ευνοϊκά την πρόταση της Επιτροπής () να επιτρέψει τη διαβάθμιση των τελών αεροδρομίου ανάλογα με το επίπεδο θορύβου που παράγουν τα αεροπλάνα. Κατ' αυτόν τον τρόπο ευνοείται η χρήση αεροπλάνων με χαμηλότερο επίπεδο εκπομπών θορύβου και μεγαλύτερη συμβολή στην προστασία του περιβάλλοντος.

2.4. Η ΟΚΕ σημείωσε τη μεγαλύτερη προσπάθεια που θα απαιτήσει η προτεινόμενη οδηγία για τις εταιρείες που εκτελούν εναέριες μεταφορές φορτίων, λόγω της μεγαλύτερης σχετικής ηλικίας των αεροπλάνων που παρέχουν τις εν λόγω υπηρεσίες και της χρήσης των αερολιμένων ως επί το πλείστον κατά τη νύχτα. Η ΟΚΕ επιθυμεί να ζητήσει από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μελετήσει τρόπους για την αποφυγή της ενδεχόμενης εμφάνισης ευκαιριών υπό την κάλυψη της προσωρινής απαλλαγής που προβλέπεται στο άρθρο 3 παράγραφος 3, πράγμα που θα συνιστούσε αθέμιτο ανταγωνισμό για τις κοινοτικές επιχειρήσεις.

2.5. Η ΟΚΕ συμφωνεί με τις προσωρινές απαλλαγές που προβλέπει η πρόταση οδηγίας για τις περιπτώσεις κατεπείγουσας ανάγκης.

2.5.1. Ωστόσο, η ΟΚΕ δηλώνει αντίθετη στην απαλλαγή που προβλέπεται στο άρθρο 4 παράγραφος 2 για εκείνα τα πολιτικά αεροπλάνα των οποίων η λειτουργική εκμετάλλευση γίνεται αποκλειστικά εκτός του εδάφους της Κοινότητας ή στα υπερπόντια διαμερίσματα της Γαλλίας.

2.6. Τέλος, η ΟΚΕ επιθυμεί να τονίσει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να υιοθετήσει ενεργό ηγετική θέση, πρώτα, στο σύνολο της Ευρώπης και, έπειτα, στους κόλπους του ICAO, για να υιοθετηθούν διεθνώς αυτά τα πρότυπα, πράγμα που είναι ο μόνος τρόπος για να επιτευχθεί αποτελεσματική και παγκόσμια προστασία του περιβάλλοντος και, παράλληλα, αύξηση της ασφάλειας των εναέριων μεταφορών.

3. Ειδικές παρατηρήσεις

3.1. Να συμπεριληφθεί μια νέα αιτιολογική σκέψη με το εξής περιεχόμενο:

«Εκτιμώντας ότι, δεδομένου του διεθνούς χαρακτήρα των εναέριων μεταφορών, επιβάλλεται να καταβληθεί προσπάθεια ώστε τα μέτρα για τη μείωση του θορύβου των αεροπλάνων να υιοθετηθούν στο πλαίσιο διεθνών συμφωνιών, και αν υιοθετηθούν δε σε κοινοτικό επίπεδο, πρέπει να χρησιμεύουν ως αναφορά για τη συντομότερη δυνατή υιοθέτησή τους και σε διεθνές επίπεδο.»

3.2. Να συμπεριληφθεί μια νέα αιτιολογική σκέψη με το εξής περιεχόμενο:

«Εκτιμώντας ότι, για να αποφευχθεί η επιδείνωση των επιπέδων θορύβου πλησίον των αεροδρομίων, τα μέτρα μείωσης του θορύβου των αεροπλάνων πρέπει να βασίζονται σε μια συστηματικότερη διευθέτηση του χώρου γύρω από αυτά και να συμπληρωθούν με ειδικές ερευνητικές δράσεις για τη μείωση του θορύβου βάσει του 5ου προγράμματος-πλαίσιο Ε& ΤΑ.»

Βρυξέλλες, 1η Ιουλίου 1998.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() ΕΕ L 76 της 23.3.1992.

() Τα πρότυπα που περιέχονται στο κεφάλαιο 3 του παραρτήματος 16 της Σύμβασης Διεθνούς Πολιτικής Αεροπορίας.

() Διεθνούς Οργανισμού Πολιτικής Αεροπορίας.

() ΕΕ C 73 της 9.3.1998.

() Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με τα τέλη αεροδρομίου, ΕΕ C 257 της 22.8.1997.