31. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 344/11 
14. Η ΟΚΕ εκφράζει τη λύπη της για το γεγονός ότι οι λίγες 
τροποποιήσεις που προτείνονται για τα γεωργικά προϊόντα 
(αύξηση των ποσοστώσεων προτίμησης για τον καπνό Βιρ­
τζίνια και για άλλα ακατέργαστα καπνά, τον ανανά σε 
κονσέρβες, τον διαλυτό καφέ και το βούτυρο του κακάο) δεν 
είναι τέτοιας φύσης που να μπορούν να προωθήσουν 
τη διαφοροποίηση της παραγωγής στις αναπτυσσόμενες 
χώρες. 
15. Η ΟΚΕ επιμένει, ακόμα μια φορά, ότι η Κοινότητα, 
μέσω των εξωτερικών της σχέσεων, πρέπει να συμβάλλει όχι 
μόνο στη βελτίωση της οικονομικής κατάστασης, αλλά και 
της κοινωνικής κατάστασης στον κόσμο. Η συνειδητοποίη­
ση αυτή εκ μέρους της Κοινότητας δεν πρέπει με κανένα 
τρόπο να θεωρηθεί ως επέμβαση στις εσωτερικές υποθέσεις 
τρίτων χωρών. Σχετικά με το σημείο αυτό, η ΟΚΕ υπενθυμίζει 
την προσήλωση την οποία έχει πάντα εκφράσει σε όλες τις 
γνωμοδοτήσεις της για τις διεθνείς συναλλαγές, στο σεβασμό 
των δικαιωμάτων του ανθρώπου και ειδικότερα, στην εφαρ­
μογή δίκαιων κανόνων εργασίας, όπως αυτοί ορίζονται από 
τη διεθνή Οργάνωση Εργασίας. Η ΟΚΕ εφιστά ειδικότερα την 
προσοχή στις συμβάσεις σχετικά με το δικαίωμα του συνε-
ταιρίζεσθαι (84), τη συνδικαλιστική ελευθερία και την προ­
στασία του συνδικαλιστικού δικαιώματος (87), καθώς και 
στο δικαίωμα οργάνωσης και συλλογικών διαπραγματεύ­
σεων (98). 
16. Η ΟΚΕ λυπάται για το γεγονός ότι η Επιτροπή δεν 
κάνει καμία αναφορά, στις προτάσεις της για το 1985, στις 
κοινωνικές πλευρές που αναφέρονται παραπάνω, σε αντίθε­
ση μεαυτά που είχε ανακοινώσει πριν από τη δημοσίευση των 
προσανατολισμών της για την περίοδο 1986/90. 
Ο πρόεδρος 
της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Gerd MUHR 
Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για 
την ελευθερία εγκατάστασης και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών στον τομέα της ενυπόθηκης 
πίστης (*) 
(85/C 344/08) 
Το Συμβούλιο αποφάσισε, στις 11 Φεβρουαρίου 1985, να ζητήσει, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 
198 της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, τη γνωμοδότηση της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω πρόταση οδηγίας. 
Το τμήμα βιομηχανίας, εμπορίου, βιοτεχνίας και υπηρεσιών, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία 
των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 6 Νοεμβρίου 1985 με βάση την εισηγητική 
έκθεση του κ. Pelletier. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, υιοθέτησε κατά τη 231η σύνοδο ολομέλειας της, συνεδρίαση 
της 27ης Νοεμβρίου 1985, ομόφωνα, με 9 αποχές, την ακόλουθη γνωμοδότηση. 10. Η ΟΚΕ είναι της γνώμης ότι συχνά είναι δυνατόν να 
βοηθηθούν αποτελεσματικά οι εξαγωγές των αναπτυσσόμε­
νων χωρών αν μειωθούν οι ειδικοί φόροι κατανάλωσης που 
επιβαρύνουν τα τροπικά γεωργικά προϊόντα τσάι,, καφέ, 
κακάο, μπανάνες, πιπέρι, κλπ. Μια άλλη εναλλακτική δύση 
είναι να διατίθενται τουλάχιστον κατά ένα μέρος τα έσοδα 
που προέρχονται από τους ειδικούς φόρους για αναπτυξια­
κούς σκοπούς στις εξαγωγικές χώρες. 
11. Η ΟΚΕ εξακολουθεί να αντιτίθεται στην δημιουργία 
μιας επιτροπής διαχείρισης η οποία θα πρέπει να «συμβου­
λεύει» την Επιτροπή σχετικά με τις αποφάσεις για τις οποίες 
είναι κανονικά αρμόδια σύμφωνα με τη συνθήκη. 
12. Η σύσταση της επιτροπής αυτής δεν θα είχε μόνο ως 
αποτέλεσμα να γίνει η διαδικασία πιο δυσκίνητη, χρονοβόρα 
και δαπανηρή, αλλά επίσης, και κυρίως, θα αφαιρούσε από 
ορισμένες αποφάσεις (για παράδειγμα την επαναφορά ενός 
δασμού) τον αυτόματο χαρακτήρα ο οποίος - σ" ένα ατελές 
διεθνές νομικό πλαίσιο— είναι απαραίτητος για τη διαφά­
νεια, την αντικειμενικότητα και την αξιοπιστία του συστή­
ματος, τόσο για τους εισαγωγείς, όσο και για τους προμη­
θευτές. Κάθε «μη αυτόματη» απόφαση στον τομέα αυτό 
ενδέχεται να λαμβάνεται κάτω από το βάρος πιέσεων, αν όχι 
κάτω από το βάρος απειλών. 
13. Εξάλλου, ο αυτοματισμός μπορεί να επεκταθεί και η 
διαχείριση μπορεί να βελτιωθεί με μια βαθμιαία αντικατά­
σταση των ανώτατων ορίων από ποσοστώσεις. Στα πλαίσια 
αυτά, η ΟΚΕ επαναλαμβάνει τις προηγούμενες παρατηρήσεις 
της σχετικά με το κατά πόσο είναι σκόπιμο να διαθέτει η 
Κοινότητα περισσότερο άμεσα στατιστικά στοιχεία και να 
έχει πρόσβαση, με συστηματικότερο τρόπο, στα μέσα τηλε­
ματικής που διαθέτουν οι στατιστικές υπηρεσίες. 
Βρυξέλλες, 28 Νοεμβρίου 1985. 
(') ΕΕ αριθ. C 42 της 14. 2. 1985, σ. 4. 
Αριθ. C 344/12 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12. 85 
1. Εισαγωγή 
1.1. Η πρόταση της Επιτροπής εντάσσεται στα πλαίσια 
των εξελίξεων που άρχισαν με την πρώτη οδηγία του Συμ­
βουλίου της 12ης Δεκεμβρίου 1977 περί του συντονισμού των 
νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που 
αφορούν την ανάληψη και την άσκηση δραστηριότητας 
πιστωτικού ιδρύματος (ΕΕ αριθ. L 322/77). 
1.2. Το κείμενο όμως του 1977 αφορούσε ουσιαστικά τις 
τραπεζικές εργασίες γενικά και δεν εξέτασε ειδικά την 
ενυπόθηκη πίστη, ορισμένα μάλιστα ιδρύματα εξαιρέθηκαν 
επίσημα από το πεδίο εφαρμογής της. Εξάλλου, οι εθνικές 
νομοθεσίες συχνά απαγορεύουν σε οργανισμούς που ειδι­
κεύονται σ' αυτό το είδος πίστης να αναπτύσσουν δραστη­
ριότητα εκτός της εθνικής τους επικράτειας. 
1.3. Επίσης, η πρώτη οδηγία εκάλυψε κυρίως την ελευθε­
ρία εγκατάστασης των υποκαταστημάτων η λειτουργία των 
οποίων υπόκειται, σε όλες τις χώρες της Κοινότητας, σε 
ορισμένους όρους που θεωρούνται ως ελάχιστοι. 
1.4. Το κείμενο, εξάλλου, δεν προέβλεψε ότι κατά την 
εγκατάσταση τους σε άλλες χώρες, οι ενδιαφερόμενοι οργα­
νισμοί θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν τις δικές τους 
πιστωτικές και χρηματοδοτικές τεχνικές, που είναι ενδεχο­
μένως διαφορετικές από αυτές της χώρας υποδοχής. 
1.5. Πάνω σε αυτά τα τρία σημεία τα οποία θίγονται μετά 
από μακροχρόνιες μελέτες που πραγματοποίησε η Επιτροπή 
σε συνεργασία με τους ενδιαφερόμενους επαγγελματικούς 
κύκλους, η εξεταζόμενη πρόταση οδηγίας περιλαμβάνει 
νεωτεριστικά στοιχεία επειδή οι διατάξεις της: 
— αφορούν σαφώς την ενυπόθηκη πίστη και δημιουργούν 
κυρίως για τις διάφορες χώρες την υποχρέωση να επιτρέ­
ψουν την «έξοδο» των ειδικευμένων οργανισμών τους, 
— διέπουν όχι μόνο τη δημιουργία υποκαταστημάτων αλλά 
επίσης την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών κατευθείαν από 
τη χώρα προέλευσης, χωρίς εγκατάσταση στη χώρα 
υποδοχής, 
— επιτρέπουν στους εξειδικευμένους οργανισμούς να εφαρ­
μόζουν στη χώρα υποδοχής τις δικές τους τεχνικές 
δανεισμού και χρηματοδότησης. 
2. Γενικές παρατηρήσεις 
2.1. Η ΟΚΕ δεν μπορεί παρά να εκφράσει την ικανοποίηση 
της για την πρόθεση που εξεδήλωσε η Επιτροπή να ελευθε­
ρωθεί η ενυπόθηκη πίστη. 
2.2. Πράγματι, εδώ και πολλές δεκαετίες, η ενυπόθηκη 
πίστη είναι κυρίως προσανατολισμένη προς τη στέγαση. 
Κατεβλήθη μία άνευ προηγουμένου προσπάθεια στις διάφο­
ρες χώρες της Κοινότητας για να διευκολυνθεί η πρόσβαση 
στην ιδιοκτησία κυρίως νέων οικοδομών. Ο αριθμός όμως 
των ατόμων που δεν έχουν ακόμη δική τους ιδιοκτησία 
αντιπροσωπεύει το 50 % περίπου του πληθυσμού, με παραλ­
λαγές ανάλογα με τη χώρα, και τα περισσότερα από τα 
άτομα αυτά επιθυμούν να πραγματοποιήσουν ένα παρόμοιο 
σχέδιο- η φιλοδοξία αυτή δεν περιλαμβάνει μόνο το στοιχείο της κληρονομιάς αλλά εξασφαλίζει καλύτερη κοινωνική 
ενσωμάτωση, κυρίως για τα νέα νοικοκυριά στα οποία 
παρέχει ένα πλαίσιο που ανταποκρίνεται καλύτερα στις 
επιθυμίες τους, συχνά με τη μορφή μονοκατοικίας που μπορεί 
να τους εξασφαλίσει μεγαλύτερη σταθερότητα. 
2.2.1. Τα ενδιαφορόμενα για τη χρηματοδότηση των οικο­
δομήσεων άτομα θα πρέπει να αποκτήσουν όσο το δυνατό 
μεγαλύτερη φερεγγυότητα με τη βελτίωση των όρων στεγα­
στικής πίστης ώστε οι όροι αυτοί να συμβιβάζονται με τις 
δυνατότητες των ενδιαφερομένων για τους οποίους η διαδι­
κασία απόκτησης περιουσίας δεν θα πρέπει να αποτελεί πηγή 
υπερβολικών δυσκολιών. 
2.2.2. Είναι λοιπόν οπωσδήποτε προς το συμφέρον του 
καταναλωτή να αναπτυχθεί μεγαλύτερη ανταγωνιστικότητα 
στον τομέα της ενυπόθηκης πίστης στην Ευρώπη και να 
επιτευχθεί μια μεταβολή ανάλογη με αυτή που πραγματοποι­
ήθηκε στο βιομηχανικό τομέα η οποία θα οδηγήσει σε 
αριστοποίηση των όρων δανεισμού. 
2.3. Θα ήταν επίσης καλό να προσφέρεται μεγαλύτερη 
ποικιλία όσον αφορά τις μορφές δανεισμού στους υπηκόους 
των διαφόρων χωρών, με την προσθήκη τεχνικών που τώρα 
εφαρμόζονται στις άλλες χώρες, είτε πρόκειται για τεχνικές 
πίστωσης είτε πρόκειται για τεχνικές χρηματοδότησης που 
θα μπορούσαν να επιτρέψουν την αναζήτηση μιας άριστης 
κατανομής των αποταμιεύσεων. 
2.4. Για τις οικονομίες των χωρών της ΕΟΚ, ήταν τερά­
στια η σημασία της οικοδομής, που επέτρεψε να εξασφαλι­
σθεί για πολλά χρόνια σημαντική δραστηριότητα τόσο άμεσα 
όσο και έμμεσα με τις επακόλουθες επιπτώσεις της στη 
βιομηχανία και τις υπηρεσίες. 
Ειδικότερα στον τομέα της απασχόλησης, εκτιμάται γενικά 
ότι η οικοδομή κινητοποιεί, με ίση παραγωγή, εργατικό 
δυναμικό κατά 30% περισσότερο από τις μεταποιητικές 
βιομηχανίες και ότι κάθε κατοικία που αρχίζει να κτίζεται 
συνεπάγεται τη δημιουργία δύο θέσεων απασχόλησης, μία 
στον τομέα των οικοδομών και μία σε συναφείς τομείς. 
Όμως, η οικοδομική βιομηχανία της ΕΟΚ έχασε μέσα σε 
τρία χρόνια, από το 1981 έως το 1984, ένα εκατομμύριο 
περίπου θέσεις εργασίας, που είχαν ως αποτέλεσμα την 
ανεργία δύο εκατομμυρίων ατόμων. Οι χώρες της ΕΟΚ 
θέλουν απωσδήποτε να ξεπεραστεί η σημερινή κρίση οικοδο­
μής και θα ήταν καλό να εκφραστεί καθαρά η κοινή τους 
θέληση σ' αυτό το σημείο (1). 
Θα πρέπει να προστεθεί, τέλος, ότι η ανάκαμψη των κατα­
σκευών, θα είχε ως αποτέλεσμα την αύξηση των φορολογι­
κών εσόδων η οποία θα ήταν ιδιαίτερα ευπρόσδεκτη σ' αυτή 
την περίοδο δυσκολιών του προϋπολογισμού. 
2.5. Αυτοί ακριβώς οι λόγοι οδήγησαν εξάλλου την Επι­
τροπή να συμπεριλάβει την παρούσα πρόταση οδηγίας στο 
«Αευκό Βιβλίο» (έγγραφο COM(85) 310 τελικό) με τίτλο «Η 
ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς» που παρουσιάστηκε 
(') Γνωμοδότηση της ΟΚΕ με θέμα «Η κατάσταση στον τομέα της 
οικοδομής». Εισηγητής: ο κ. Evain (ΕΕ αριθ. C 230 της 10. 9. 
1981). 
31. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 344/13 
στη διάσκεψη κορυφής του Μιλάνου στις 28 και 29 Ιουνίου 
1985. Είναι γνωστό ότι, στο έγγραφο αυτό, η Επιτροπή 
συνιστά να ληφθούν ορισμένα μέτρα που αποσκοπούν στην 
εξασφάλιση της καλύτερης δυνατής κατανομής της κοινοτι­
κής αποταμίευσης· κρίνει, ιδιαίτερα, ότι θα πρέπει να μπο­
ρέσει να διευκολυνθεί η ανταλλαγή χρηματοοικονομικών 
αγαθών σε κοινοτική κλίμακα με την ελαχιστοποίηση του 
συντονισμού των ρυθμίσεων ώστε να δημιουργηθεί η βάση της 
αμοιβαίας αναγνώρισης από τα κράτη μέλη των όσων το 
καθένα από αυτά κάνει για να προστατέψει το κοινό. 
2.6. Εφόσον το Συμβούλιο τάχθηκε υπέρ αυτών των προ­
σανατολισμών με σκοπό να επιτευχθεί η πραγματοποίηση 
μίας ενιαίας αγοράς στην Κοινότητα το αργότερο ώς το 1992, 
η ΟΚΕ δεν μπορεί να κάνει τίποτε άλλο παρά να εγκρίνει την 
πρόταση οδηγίας η οποία επαναλαμβάνει στον τομέα της 
ενυπόθηκης πίστης τους κανόνες που αναφέρθηκαν παραπά­
νω. Το έγγραφο, αυτό για το οποίο μπορούμε να πούμε ότι 
αποτελεί ένα σημαντικό βήμα στην προσπάθεια για την 
Ευρώπη των πολιτών, ανταποκρίνεται εξάλλου στις προσδο­
κίες της ΟΚΕ, τις οποίες εξέφρασε κυρίως στη γνωμοδότηση 
της της 3ης Ιουλίου 1982 σχετικά με τα προβλήματα του 
οικοδομικού τομέα και της ανεργίας στην Κοινότητα. Στη 
γνωμοδότηση αυτή η ΟΚΕ ζητούσε κυρίως από την Επιτροπή 
να επιταχύνει την πραγματοποίηση μιας καλύτερης κυκλο­
φορίας των υπηρεσιών και μεγαλύτερης ελευθερίας εγκατά­
στασης. Εξέφραζε επίσης την επιθυμία να μπορέσει ολόκλη­
ρη η Κοινότητα να επωφεληθεί από τα πλεονεκτήματα των 
ιδιαίτερα αποτελεσματικών συστημάτων ενυπόθηκης 
πίστης. 
3. Επιβάλλεται η εμβάθυνση ορισμένων τεχνικών προβλημά­
των 
3.1. Ο τομέας της ενυπόθηκης πίστης εξακολουθεί να 
παραμένει πολύπλοκος και ευαίσθητος και η ΟΚΕ δεν μπορεί 
να αποσιωπήσει ορισμένα προβλήματα, διαφορετικής ίσως 
βαρύτητας, τα οποία όμως θα πρέπει να συζητηθούν εφόσον 
επιθυμία είναι να επιτευχθεί μια ενιαία αγορά ενυπόθηκης 
πίστης με αρμονικό τρόπο και σταδιακά στα κράτη μέλη. 
3.1.1. Καταρχήν, αποτελεί χαρακτηριστικό της ίδιας της 
ενυπόθηκης εγγύησης να έχει τοπικό χαρακτήρα. Το κτημα­
τικό σύστημα και οι προϋποθέσεις κάτω από τις οποίες 
μπορεί να προσβληθεί το δικαίωμα ιδιοκτησίας αποτελούν 
πεδία φορτισμένα σε μεγάλο βαθμό με συναισθηματικές 
έννοιες και συχνά παλιές παραδόσεις. Υπάρχουν λοιπόν σε 
πολλές χώρες πολύ αυστηρές ρυθμίσεις, οι οποίες αφορούν 
κυρίως το σύστημα απογραφής της κτηματικής περιουσίας ή 
τις εκτελεστικές διαδικασίες και οι ρυθμίσεις αυτές δεν 
εξυπηρετούν μόνο την ασφάλεια των πιστωτών, αλλά προ­
στατεύουν επίσης και τους οφειλέτες - οι οποίοι δεν μπορούν 
να υποθηκεύσουν ή να χάσουν την περιουσία τους παρά μόνο 
με ορισμένους όρους - και τους τρίτους οι οποίοι πρέπει να 
γνωρίζουν για παράδειγμα την ακριβή κατάσταση της 
οποιασδήποτε προς πώληση περιουσίας. 
3.1.2. Από την άποψη αυτή οι εγγυήσεις που παρέχονται 
από τις διάφορες χώρες παρουσιάζουν ορισμένες διαφορές, 
οι οποίες όμως δεν δείχνουν να αποτελούν, από μόνες τους, 
ένα ανυπέρβλητο εμπόδιο για την ελευθέρωση στον τομέα της 
ενυπόθηκης πίστης. Έτσι, για παράδειγμα, ορισμένες χώρες δεν απαιτούν για τη σύσταση υποθήκης τον τύπο του επίση­
μου εγγράφου που εξασφαλίζει, εντούτοις, μεγάλη ασφάλεια 
στα συμβαλλόμενα μέρη. Κατά τον ίδιο τρόπο, το σύστημα 
απογραφής και δημοσίευσης της κτηματικής περιουσίας 
παρέχει κάπως άνισες εγγυήσεις ανάλογα με την περίπτωση 
(σχετικά πρόσφατο σύστημα απογραφής - επομένως και 
ατελές - η απογραφή που εξαιρεί ορισμένα προνόμια που θα 
μπορούσαν να περιορίσουν σε μεγάλο βαθμό τα δικαιώματα 
των πιστωτών ενυπόθηκων δανείων). 
Η ΟΚΕ σημείωσε την άποψη των εκπροσώπων της Επιτρο­
πής σύμφωνα με την οποία το δίκαιο που διέπει την ενυπό­
θηκη πίστη θα είναι το δίκαιο της χώρας όπου βρίσκεται το 
ακίνητο. 
3.1.3. Με το ίδιο πνεύμα ορισμένες χώρες έχουν εξασφα­
λίσει κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών, εξαιρετικά 
σαφείς ρυθμίσεις για την προστασία των δανειζόμενων. Η 
έκταση όμως και ο περιοριστικός χαρακτήρας αυτών των 
διατάξεων ποικίλλουν σε μεγάλο βαθμό ανάλογα με τη χώρα. 
Για παράδειγμα, όσον αγορά το ποσό αποζημίωσης που 
εισπράττεται σε περίπτωση προεξόφλησης. 
3.1.4. Υπάρχουν ακόμη οι ρυθμίσεις για την προστασία 
των ατόμων καταθετών που συνεισφέρουν κεφάλαια (συντε­
λεστές ασφαλείας), που αγοράζουν ομολογίες ή οποιουσδή­
ποτε άλλους τίτλους που διαφέρουν από χώρα σε χώρα. 
3.1.5. Είτε πρόκειται για το δίκαιο που διέπει την ενυπό­
θηκη πίστη, τη νομοθεσία για την προστασία του καταναλω­
τή ή την προστασία των αποταμιευτών, θα πρέπει να κατα­
βληθούν προσπάθειες, ώστε να αποφευχθεί η δημιουργία 
ενδεχόμενων συγχύσεων στα πνεύματα εξαιτίας της ποικι­
λίας των ισχυουσών ρυθμίσεων. Δεν πρέπει να παραγνωρι­
σθεί το γεγονός ότι οι δεσμεύσεις σ' αυτόν τον τομέα αφορούν 
σχετικά μεγάλα ποσά, καθώς και μεγάλα χρονικά διαστή­
ματα και συνεπώς αποκτούν ιδιαίτερα μεγάλη βαρύτητα. Θα 
πρέπει λοιπόν να δοθεί οπωσδήποτε μεγαλύτερη προσοχή 
στην πληροφόρηση που θα δοθεί στις διάφορες κατηγορίες 
των ατόμων που παρεμβαίνουν. 
3.1.6. Είναι γνωστό επίσης ότι οι φορολογικές στρεβλώ­
σεις, έχουν συχνά νοθεύσει, στο εσωτερικό της κάθε χώρας, 
τον ανταγωνισμό. Απ' όσο γνωρίζει η Επιτροπή, δεν σημει­
ώνονται τώρα σαφείς στρεβλώσεις του ανταγωνισμού από 
χώρα σε χώρα. Σε περίπτωση όμως που παρουσιασθούν 
ανισότητες σχετικά, μόλις εφαρμοσθεί η οδηγία, η Επιτροπή 
θα πρέπει να λάβει κατάλληλα μέτρα. 
3.2. Από καθαρά δημοσιονομική άποψη, είναι σκόπιμο να 
αναφερθούν σύντομα οι τεχνικές πλευρές. 
3.2.1. Το πρώτο εμπόδιο που υπενθυμίζει και η ίδια η 
Επιτροπή αποτελούν τα κείμενα τα οποία μπορούν σήμερα να 
εμποδίσουν την ελεύθερη κυκλοφορία των κεφαλαίων μεταξύ 
των διαφόρων χωρών της Κοινότητας. Το επεξεγηματικό 
υπόμνημα προβλέπει ότι η νέα οδηγία «θα συνοδευθεί προσε­
χώς από ειδική οδηγία βασιζόμενη στο άρθρο 67 της συνθή­
κης για την ελευθέρωση των κινήσεων κεφαλαίων που 
σχετίζονται με τις εργασίες που αναφέρονται στην παρούσα 
πρόταση». Θα πρέπει όμως να υπενθυμισθεί ότι σε πολλά 
Αριθ. C 344/14 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12. 85 
κράτη, επετράπη, μόλις πρόσφατα, να διατηρηθούν για δύο ή 
τρία έτη, με δυνατότητα παράτασης, μέτρα περιορισμού των 
επενδύσεων ή των κινήσεων κεφαλαίων. 
Η ΟΚΕ επιμένει άλλη μία φορά στην προτεραιότητα που 
χρειάζεται να δοθεί στην κατάργηση του ελέγχου συναλλάγ­
ματος στην ΕΟΚ. 
3.2.2. Ένα βασικό πρόβλημα αφορά την ύπαρξη σε ορι­
σμένες χώρες συστημάτων ποσοτικών περιορισμών της πί­
στης. Η λογική επίπτωση του σχεδίου οδηγίας θα έπρεπε να 
είναι η κατάργηση αυτών των περιορισμών και η γενίκευση 
στην Ευρώπη ενός συστήματος ελέγχου που να στηρίζεται 
στην αυτορρύθμιση της αγοράς (ρύθμιση με βάση τα επιτό­
κια). Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή ενθαρρύνει με 
το παραπάνω αυτόν τον προσανατολισμό. Επιθυμεί όπως 
αυτή η ελευθέρωση που είναι ευνοϊκή για τη δημιουργία μιας 
ενιαίας αγοράς κεφαλαίων στην Ευρώπη και για τον ελεύθερο 
ανταγωνισμό των οικονομικών δυνάμεων, πραγματοποιηθεί 
μέσα στις ίδιες προθεσμίες με την εφαρμογή της οδηγίας. 
3.2.3. Η πρόταση οδηγίας περιέχει ασάφειες, όπως π.χ. οι 
νομικές διατάξεις που θεσπίζονται «για λόγους δημόσιου 
συμφέροντος» (άρθρο 10). Τα σημεία αυτά χρειάζεται να 
διευκρινισθούν ώστε να μειωθούν στο ελάχιστο οι προσφυγές 
στο Δικαστήριο το οποίο δεν είναι δυνατό να αποτελέσει την 
κανονική αρμόδια αρχή για τον καθορισμό των ορίων 
εφαρμογής της οδηγίας. 
3.3. Στην πράξη και ανεξάρτητα από την ελευθέρωση των 
κινήσεων κεφαλαίων, που ήδη προβλέπεται στην πρόταση 
οδηγίας, ένας ελάχιστος συντονισμός των ρυθμίσεων που 
προβλέπεται εξάλλου από το Λευκό Βιβλίο, θα πρέπει να 
συνοδεύει σε ορισμένους τομείς την εφαρμογή της παρούσας 
οδηγίας. 
3.3.1. Αυτό θα έπρεπε επίσης να ισχύει για τα: 
— δίκαια σχετικά με τις εγγυήσεις που παρέχονται στους 
δανειζόμενους και στους συνεισφέροντες κεφάλαια έτσι 
ώστε να αποφευχθεί η περιπλάνηση ενός κοινού που στις 
περισσότερες περιπτώσεις είναι ιδιαίτερα ευπρόσβλητο 
(νεαρά ζευγάρια σε αναζήτηση κατοικίας, μικροί αγορα­
στές ομόλογων) σε ασυνήθιστες και πολύπλοκες διαδι­
κασίες, 
— τις αρχές εποπτείας και τα κριτήρια φερεγγυότητας των 
ειδικευμένων στην ενυπόθηκη πίστη ιδρυμάτων, υπενθυ­
μίζοντας ότι η μελέτη γι' αυτό το σημείο προωθείται ήδη 
αποτελεσματικά από την Επιτροπή, 
— οι μέθοδοι ρύθμισης και ελέγχου της πίστης στην Κοινό­
τητα, που είναι ασυμβίβαστες με το ελεύθερο παιγνίδι του 
ανταγωνισμού, και θα πρέπει να καταργηθούν. 
3.4. Η ΟΚΕ κρίνει, εξάλλου, ότι για να αποφευχθούν οι 
στρεβλώσεις ανταγωνισμού μεταξύ των επιχειρήσεων της 
χώρας υποδοχής και της χώρας προέλευσης, η χώρα υποδο­
χής πρέπει να καθυστερήσει την εφαρμογή ορισμένων τεχνι­
κών στον τομέα της ενυπόθηκης πίστης που εφαρμόζονται σ' 
ένα άλλο κράτος μέλος έως ότου μπορέσει να προσαρμόσει 
τη νομοθεσία ή τις ρυθμίσεις της, ώστε να επιτρέπεται στις 
επιχειρήσεις της χώρας αυτής να κάνουν χρήση αυτών των 
πρακτικών. Αυτή η ελευθερία όμως θα πάψει να ισχύει μετά τη λήξη της 
μεταβατικής περιόδου που προβλέπεται στο άρθρο 12, δηλα­
δή κατά το 1992 (προβλεπόμενη ημερομηνία για την πραγμα­
τοποίηση της εσωτερικής αγοράς), όταν η παρούσα οδηγία 
τεθεί σε πλήρη εφαρμογή. 
Η Επιτροπή θα πρέπει να υποβάλει κάθε χρόνο μια έκθεση 
στο Συμβούλιο για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας, 
. καθώς και για τις νομοθετικές και κανονιστικές προσαρμο­
γές που έχουν πραγματοποιήσει τα κράτη μέλη. 
3.5. Σε κάθε περίπτωση είναι απαραίτητο να επεκταθεί 
στα ιδρύματα ενυπόθηκης πίστης, το συντομότερο δυνατό, η 
αρχή της ελευθερίας εγκατάστασης που καθιερώθηκε με την 
πρώτη οδηγία. 
4. Συμπεράσματα 
4.1. Ως κατακλείδα, η ΟΚΕ δεν παρέμεινε αδιάφορη στο 
νεωτεριστικό χαρακτήρα της ενέργειας της Επιτροπής η 
οποία εμπνεύστηκε από την περίφημη απόφαση «Cassis de 
Dijon» του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου για να αναζητήσει μια 
λύση στον τομέα της ενυπόθηκης πίστης. 
4.2. Η απόφαση αυτή ορίζει καταρχήν ότι ένα προϊόν το 
οποίο διατίθεται στην αγορά σε μία χώρα της ΕΟΚ σύμφωνα 
με τις κανονιστικές διατάξεις της χώρας αυτής, θα πρέπει να 
μπορεί να κυκλοφορεί εξίσου και χωρίς περιορισμό, στις 
άλλες χώρες της ΕΟΚ. 
4.3. Η ενέργεια της Επιτροπής εντάσσεται τώρα σ' ένα 
περισσότερο φιλόδοξο πλαίσιο το οποίο χαράσσει το Λευκό 
Βιβλίο για την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς. 
4.4. Η ΟΚΕ τάσσεται λοιπόν υπέρ ενός προσανατολισμού 
αυτού του είδους ο οποίος πρέπει να επιτρέψει τη δημιουργία 
μιας Ευρώπης των πολιτών που να εξασφαλίζει σ' αυτούς 
μεγαλύτερη ποικιλία προϊόντων. 
4.5. Αφού λάβει υπόψη της τον ιδιαίτερο χαρακτήρα της 
ενυπόθηκης πίστης, η ΟΚΕ κρίνει, εντούτοις, ότι οφείλει να 
επισύρει την προσοχή της Επιτροπής: 
— από τη μια πλευρά, στην ανάγκη για ενημέρωση των 
καταναλωτών, με κάθε κατάλληλο μέσον, όσον αφορά 
αυτά τα νέα προϊόντα και το περιβάλλον τους, 
και 
— από την άλλη πλευρά, στα τεχνικά και κανονιστικά 
προβλήματα η λύση των οποίων θα πρέπει να συνοδεύει 
την εφαρμογή της παρούσας πρότασης οδηγίας και για τα 
οποία δεν αμφιβάλλει ότι η Επιτροπή και τα κράτη μέλη 
θα καταβάλουν κάθε προσπάθεια για να υπερνικήσουν. 
Η ΟΚΕ επιθυμεί επίσης να διατυπώσει τις ακόλουθες ειδικές 
παρατηρήσεις: 
5. Ειδικές παρατηρήσεις 
Άρθρο Ι 
5.1. Το κείμενο αυτό ρυθμίζει το πεδίο εφαρμογής της 
οδηγίας. Σημειώνεται σχετικά: 
31. 12. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 344/15 
α) ότι δεν θα πρέπει να επαναληφθεί οπωσδήποτε η επιλογή 
που έγινε στα πλαίσια της πρώτης οδηγίας, η οποία 
αποτελεί ένα ήδη παλιό κείμενο και δεν είναι απαραίτητα 
προσαρμοσμένη στην παρούσα συγκυρία-
β) αν και η ενυπόθηκη πίστη αφορά κυρίως τη στεγαστική 
πίστη και ο «σχολιασμός των άρθρων» που παρεμβάλλε­
ται στην αρχή της πρότασης οδηγίας αναφέρεται σε 
πιστώσεις «που αποβλέπουν στην ανέγερση ή την από­
κτηση κατοικίας», είναι δυνατό να σκεφθεί κανείς ότι το 
νέο κείμενο θα εφαρμοσθεί για συναλλαγές που ασφαλί­
ζονται με υποθήκη οποιοσδήποτε και αν είναι ο σκοπός 
τους και ότι αντίθετα, οι στεγαστικές πιστώσεις χωρίς 
υποθήκη δεν θα προβλέπονται από την οδηγία-
γ) είναι δυνατό, να γεννηθούν ερωτηματικά όσον αφορά την 
εφαρμογή αυτού του κειμένου σε ιδρύματα στα οποία οι 
εργασίες ενυπόθηκης πίστης αποτελούν μέρος των δρα­
στηριοτήτων τους. Πράγματι, στο σχολιασμό των άρθ­
ρων αναφέρεται ότι η οδηγία «καλύπτει δράστηριόητες 
που συνίστανται βασικά στην χορήγηση πιστώσεων 
ασφαλισμένων με υποθήκη. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι η οδηγία 
πρέπει να μπορεί να εφαρμόζεται επίσης στα ιδρύματα 
των οποίων η δραστηριότητα αφορά μερικά μόνο τις 
πράξεις ενυπόθηκης πίστης. Κάθε αντίθετη κατάσταση 
θα αποτελούσε μια αυθαίρετη εισαγωγή διακρίσεων και 
θα είχε σαν συνέπεια πρόδηλες στρεβλώσεις του ανταγω-
νισμού»-
δ) τέλος, θα πρέπει να προβλεφθούν επίσης τα ιδρύματα που 
επαναχρηματοδοτούνται με γραμμάτια κινητοποίησης 
ενυπόθηκων απαιτήσεων ή με την έκδοση οποιωνδήποτε 
άλλων τίτλων. 
5.1.2. Η ΟΚΕ επιθυμεί να ληφθούν υπόψη οι παρατηρήσεις 
που διατυπώνονται παραπάνω στα στοιχεία β) και γ) κατά τη 
διευκρίνιση του νομικού διατακτικού του πρώτου άρθρου. 
Άρθρο 4 
5.2. Με την επιφύλαξη της θέσπισης μιας μεταβατικής 
περιόδου η ΟΚΕ κρίνει ότι είναι απαραίτητο να συμπληρωθεί 
αυτό το άρθρο με ένα κείμενο που να υποχρεώνει τις χώρες 
υποδοχής να καταργήσουν τις διατάξεις που θα μπορούσαν 
να εμποδίσουν την καθιέρωση τεχνικών που εφαρμόζουν 
πιστωτικά ιδρύματα άλλων χωρών. Για να μπορέσει όμως ο 
καθένας να εκτιμήσει τις πραγματικές συνέπειες αυτού του 
κειμένου και τους περιορισμούς που μπορεί να υπάρξουν 
κατά την πρακτική εφαρμογή του λόγω εσωτερικών διατά­
ξεων δημόσιας τάξης, θα πρέπει να περιληφθούν, σε ένα 
παράρτημα της οδηγίας, οι τεχνικές που έχουν εγκριθεί από 
τα διάφορα κράτη μέλη. Η ενημέρωση αυτού του εγγράφου θα 
πρέπει να διευκολυνθεί σημαντικά από τις εργασίες ανάλυ­
σης που προωθούνται από τους ενδιαφερόμενους επαγγελμα­
τικούς κύκλους και θα μπορούσε να αποβεί χρήσιμη για τις 
χώρες υποδοχής στο μέτρο που θα τους επιτρέψει να εγκρί­
νουν την εφαρμογή άλλων τεχνικών που χρησιμοποιούνται σε 
άλλες χώρες της ΕΟΚ. 
Άρθρο 5.2 
5.3. Το κείμενο αυτό προβλέπει ότι μέχρι να πραγματοποι­
ηθεί η εναρμόνιση στον τομέα των ενυπόθηκων ομολόγων, τα 
ομόλογα αυτά θα μπορούσαν να υπόκεινται στις ρυθμίσεις που ισχύουν στη χώρα υποδοχής. Μια παρόμοια λύση 
φαίνεται πολύ λογική. Θα μπορούσε όμως κανείς να σκεφθεί 
ότι αν δεν πραγματοποιηθεί γρήγορα η πλήρης εναρμόνιση, 
θα είναι μεγάλος ο πειρασμός να δοθεί τέλος σε μια ουσια­
στικά προσωρινή διάταξη. Οι εγγυήσεις όμως που συνδέονται 
με τα ενυπόθηκα ομόλογα ποικίλλουν σε μεγάλο βαθμό 
ανάλογα με τη χώρα (κυρίως όσον αφορά την ποιότητα των 
ενυπόθηκων απαιτήσεων που θίγονται) και η συνύπαρξη, στις 
χρηματοδοτικές αγορές, τίτλων που παρέχουν τελείως δια­
φορετικά εχέγγυα θα ήταν πολύ επικίνδυνη για την αποτα­
μίευση δεδομένου ότι οι κάτοχοι ομολόγων είναι συχνά 
άτομα με περιορισμένους πόρους τα οποία χρήζουν ιδιαίτε­
ρης προστασίας. 
Ακόμη, σε ορισμένες χώρες, δεν υπάρχει σήμερα νομοθεσία 
που να ρυθμίζει την έκδοση ενυπόθηκων ομολόγων. 
5.3.1. Για να διευκρινισθεί η κατάσταση και να εξασφα­
λισθεί οπωσδήποτε καλύτερη προστασία της αποταμίευσης, 
θα ήταν σκόπιμο να καθοριστούν σ' αυτή την οδηγία ή σε μια 
άλλη συνακόλουθη οδηγία οι ελάχιστοι όροι τους οποίους 
πρέπει να ικανοποιούν τα ενυπόθηκα ομόλογα που θα εκδο­
θούν σε μια τέτοια περίπτωση. 
5.3.2. Θα μπορούσε επίσης να διερωτηθεί κανείς τι ισχύει 
όσον αφορά τα άλλα μέτρα επαναχρηματοδότησης (απλά 
ομόλογα, ή άλλοι αντιπροσωπευτικοί τίτλοι ενυπόθηκης 
πίστης). 
Άρθρο 6 
5.4. Το άρθρο αυτό παρέχει στη χώρα υποδοχής το δικαί­
ωμα να απαιτεί να διενεργούνται οι πράξεις για τη σύναψη και 
τη χορήγηση δανείων στο νόμισμα της, πράγμα που αποτελεί 
προσπάθεια περιορισμού των συγχύσεων που είναι δυνατό να 
προκύψουν από την εισαγωγή σε μια χώρα ασυνήθιστων 
τεχνικών. 
5.4.1. Εξάλλου, προβλέπεται ότι το ενδιαφερόμενο ίδρυμα 
μπορεί πάντοτε να χρησιμοποιεί την ECU ως εναλλακτικό 
νόμισμα. Δεν είναι δυνατό παρά να εγκριθεί αυτή η διάταξη η 
οποία θα πρέπει να οδηγήσει σε μεγαλύτερη χρήση της ECU 
για τις συναλλαγές που αφορούν μεμονωμένα άτομα. 
5.4.2. Θα πρέπει να προειδοποιηθούν οι δανειολήπτες για 
τους κινδύνους και τα πλεονεκτήματα που εμπεριέχουν 
ενδεχομένως οι συμβάσεις που έχουν συναφθεί είτε σε ECU, 
είτε σε άλλο νόμισμα εκτός από το εθνικό. 
5.4.3. Σε κάθε περίπτωση, είναι επιθυμητό να υπάρχει 
αντιστοιχία μεταξύ των πόρων και των χρήσεων των δανειο­
δοτικών αργανισμών. 
Άρθρο 7 
5.5. Αν και η αρχή της μη διάκρισης ως προς την 
εθνικότητα δεν μπορεί παρά να εγκριθεί, δεν πρέπει να 
αποκρυφθούν οι πρακτικές δυσκολίες που συγκαλύπτει η 
εφαρμογή αυτής της διάταξης για τεχνικές που είναι άγνω­
στες στις χώρες υποδοχής (π.χ. σύστημα επιδοτήσεων επιτο­
κίου που εφαρμόζεται για ένα ορισμένο είδος πίστης η οποία 
χορηγείται από ιδρύματα που έχουν συσταθεί γι' αυτό το 
Αριθ. C 344/16 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31. 12. 85 
σκοπό ή διαμέσου ορισμένων δημόσιων οργανισμών). Η 
προβλεπόμενη μεταβατική περίοδος όμως θα πρέπει να 
χρησιμοποιηθεί για την επίλυση αυτών των δυσκολιών. 
5.5.1. Ανάλογα προβλήματα είναι δυνατό να δημιουργη­
θούν όσον αφορά τα διάφορα συστήματα αποταμίευσης για 
την απόκτηση στέγης σε συνδυασμό με κρατικές ενισχύσεις, 
κυρίως για τους διακινούμενους εργαζόμενους. 
Άρθρο 10 
5.6. Δεν μπορεί παρά να εγκριθεί η αρχή ανταλλαγής 
πληροφοριών μεταξύ των αρχών εποπτείας των ενδιαφερό­
μενων χωρών. Η προβλεπόμενη όμως διαδικασία εποπτείας 
και επιβολής κυρώσεων σε περίπτωση σοβαρής ανωμαλίας 
που διαταράσσει τη δημόσια τάξη στη χώρα υποδοχής. 
Όμως, η διαδικασία εποπτείας και επιβολής κυρώσεων, η 
οποία προβλέπεται σε περίπτωση παραβίασης της νομοθε­
σίας, φαίνεται να είναι αμφίβολης αποτελεσματικότητας σε 
περίπτωση σοβαρής ανωμαλίας που διαταράσσει τη δημόσια 
τάξη στη χώρα υποδοχής. 
Άρθρο 11 
5.7. Η διάταξη αυτή προβλέπει ότι, κατά τη διάρκεια μίας 
ανώτατης χρονικής περιόδου 5 ετών από την κοινοποίηση της 
Βρυξέλλες, 27 Νοεμβρίου 1985. 
1. Εισαγωγή 
1.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή επιδοκιμάζει 
τηδΓπρωτοβουλία της Επιτροπής που αποβλέπει στην εδραί-οδηγίας, η χώρα καταγωγής μπορεί να περιορίσει τον όγκο 
συναλλαγών ενός πιστωτικού ιδρύματος στα πλαίσια αυτού 
του κειμένου, στο 25 % του όγκου των ενυπόθηκων δανείων 
που χορηγεί το ενδιαφερόμενο ίδρυμα. Για να αποφευχθούν 
δυσχέρειες εφαρμογής, φαίνεται να είναι προτιμότερο να 
χρησιμοποιηθεί σαν αναφορά ο όγκος των δανείων που 
χορηγήθηκαν κατά το προηγούμενο έτος. 
5.7.1. Για λόγους συμμετρίας, θα μπορούσε επίσης, να 
προβλεφθεί η δυνατότητα περιορισμού του όγκου συναλλα­
γών από τη χώρα υποδοχής κατά τη μεταβατική περίοδο. 
Πράγματι, είναι δύσκολο να φαντασθεί κανείς, μία μικρή 
χώρα να δέχεται ευθύς αμέσως μία σχετικά σημαντική 
δραστηριότητα ενός δυναμικού ιδρύματος προερχόμενου 
από άλλη χώρα. 
Άρθρο 12 
5.8. Η ημερομηνία εφαρμογής της οδηγίας παραμένει 
απροσδιόριστη. Θα πρέπει να ορισθεί έτσι ώστε να εξασφα­
λιστεί μία επαρκής προθεσμία (για παράδειγμα 5 έτη) στα 
κράτη μέλη ώστε να προσαρμόσουν τις νομοθεσίες τους σ' 
αυτή. Αν προβλεφθεί ένα μεταβατικό καθεστώς όπως προ­
τείνεται στο σημείο 3.4 της παρούσας οδηγίας, η προθεσμία 
εφαρμογής της οδηγίας πρέπει να καθοριστεί σε διάστημα 
ενός έτους από την ημερομηνία δημοσίευσης της. 
Ο Πρόεδρος 
της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Gerd MUHR 
ωση της εσωτερικής αγοράς και, ενώ εκφράζει τη λύπη της 
για την απουσία της κοινωνικής διάστασης, υποστηρίζει το 
φιλόδοξο στόχο μιας πλήρως ενοποιημένης εσωτερικής 
αγοράς μέχρι το 1992. Η ΟΚΕ, διακηρύσσοντας την αδιαφι-Γνωμοδοτηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ολοκλήρωση της Εσωτερικής 
Αγοράς — Λευκό Βιβλίο, που υποβάλλει η Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο 
(85/C 344/09) 
Στις 28 Ιουνίου 1985, η Επιτροπή αποφάσισε σύμφωνα με το άρθρο 198 της συνθήκης για την ίδρυση της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας να ζητήσει από την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, να γνωμοδοτήσει 
για την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς — Λευκό Βιβλίο, που υποβάλλει η Επιτροπή στο 
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο (έγγρ. COM(85) 310 τελικό). 
Η υποεπιτροπή για την «εσωτερική αγορά» στην οποία ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών 
εργασιών της ΟΚΕ, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση της στη συνεδρίαση της 6ης Νοεμβρίου 1985 με βάση 
την προφορική έκθεση του εισηγητή κ. Poeton. Συνεισηγητής ήταν ο κ. Rouzier. 
Στη 231η σύνοδο ολομέλειας που πραγματοποιήθηκε στις 27 και 28 Νοεμβρίου 1985 (συνεδρίαση της 
27ης Νοεμβρίου 1985) η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με ονομαστική ψηφοφορία 90 
ψήφους υπέρ, 14 κατά και 17 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.