ΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Κ0Μ(91) 358 τελικό - ΣΥΝ 362 
Βρυξέλλες, 18 Νοεμβρίου 1991 
Πρόταση 
ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
για τον καθορισμό των διαδικασιών εναρμόνισης των προγραμμάτων 
περιορισμού της ρύπανσης που προκαλούν τα απόβλητα της βιομηχανίας 
διοξειδίου του τιτανίου με προοπτική την εξάλειψη της 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή) 

- 2 -
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 
Εισαγωγή 
Στις 18 Απριλίου 1983, η Επιτροπή, σε συμφωνία με την οδηγία 78/176/ΕΟΚ 
του Συμβουλίου, της 20ής Φεβρουαρίου 1978, σχετικά με τα απόβλητα της 
βιομηχανίας διοξειδίου του τιτανίου (1) και κυρίως με το άρθρο της 9, 
είχε υποβάλει στο Συμβούλιο μία πρόταση οδηγίας, βασιζόμενη στα άρθρα 100 
και 235 της συνθήκης ΕΟΚ, με στόχο τον εναρμονισμό των προγραμμάτων 
περιορισμού της ρύπανσης, με στόχο την εξάλειψη της, που προκαλείται από 
τα απόβλητα της βιομηχανίας διοξειδίου του τιτανίου και τη βελτίωση των 
συνθηκών ανταγωνισμού στον εν λόγω τομέα (2). 
Η πρόταση τροποποιήθηκε το 1984 (3), σύμφωνα με το άρθρο 149, δεύτερο 
εδάφιο της συνθήκης ΕΟΚ και κατέστη κατόπιν αντικείμενο πολλαπλών 
συζητήσεων στα πλαίσια του Συμβουλίου. Μετά από την θέση σε ισχύ της 
ενιαίας ευρωπαϊκής Πράξης, η Επιτροπή τροποποίησε τη νομική βάση της 
πρότασης της βασίζοντας την στο άρθρο 100Α της συνθήκης ΕΟΚ. 
Το Συμβούλιο, κατά τη συνοδό του στις 24 και 25 Νοεμβρίου 1988, υιοθέτησε 
ωστόσο μία κοινή κατευθυντήρια γραμμή που τείνει να βασίσει την υπό 
κατάρτιση οδηγία στο άρθρο 130Τ της συνθήκης ΕΟΚ. Παρά τη γνώμη του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου το οποίο, αφού του εζητήθη η έκφραση γνώμης εκ 
μέρους του Συμβουλίου επί της εν λόγω μεταβολής, είχε κρίνει ως 
ενδεδειγμένη την προτεινόμενη εκ μέρους της Επιτροπής νομική βάση, το 
Συμβούλιο εξέδωσε την υπόψη οδηγία με βάση το άρθρο 130Τ. 
Η Επιτροπή εκτιμώντας ότι το άρθρο 100Α αποτελούσε την ενδεδειγμένη 
νομική βάση της οδηγίας 89/428/ΕΟΚ (4), άσκησε, δυνάμει του άρθρου 173, 
πρώτο εδάφιο της συνθήκης ΕΟΚ, προσφυγή ακυρώσεως ενώπιον του Ευρωπαϊκού 
Δικαστηρίου στις 28 Σεπτεμβρίου 1989. 
Στην απόφαση που εξέδωσε στις 11 Ιουνίου 1991 σχετικά, το Δικαστήριο 
απεφάνθη ότι η νομική βάση που αρμόζει επί του προκειμένου είναι το άρθρο 
100Α της συνθήκης ΕΟΚ και ακύρωσε την οδηγία 89/428/ΕΟΚ (5), λόγω 
ελλείψεως της ενδεδειγμένης νομικής βάσεως. 
Η απόφαση ακυρώσεως του Δικαστηρίου συνεπάγεται σοβαρές νομικές 
συνέπειες. Πράγματι, οι εθνικές πράξεις προσαρμογής της οδηγίας 
89/478/ΕΟΚ απώλεσαν το κοινοτικό τους υπόβαθρο. 
(1) ΕΕ αριθ. L 54 της 25.02.1978, σ. 19 
(2) ΕΕ αριθ. C 138 της 26.05.1983, σ. 5 
(3) ΕΕ αριθ. C 167 της 27.06.1984, σ. 9 
(4) ΕΕ αριθ. L 201 της 14.07.1989, σ. 56 
(5) Απόφαση της 11.6.1991, υποθ. C-300/89, Επιτροπή-Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κα­
τά του Συμβουλίου (δεν έχει δημοσιευθεί ακόμη) 
- 3 -
Είναι σκόπιμο να υπομνησθεί ότι τα κράτη μέλη, δυνάμει του άρθρου 12 της 
ακυρωθείσης οδηγίας 89/428/ΕΟΚ έπρεπε να έχουν θέσει σε ισχύ τις 
ενδεδειγμένες διατάξεις για να συμμορφωθούν με την εν λόγω οδηγία το 
αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 1989 και ότι, εξάλλου, η προσαρμογή 
συνεπάγεται σήμερα ένα σημαντικό ποσοστό κεκτημένων σε εκείνα τα κράτη 
μέλη τα οποία έχουν εκπληρώσει τις υποχρεώσεις τους στον εν λόγω τομέα. 
Λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι εκτός της νομικής βάσεως και των 
διατάξεων που προέβλεπαν ορισμένες παρεκκλίσεις σχετικά με την εφαρμογή 
της οδηγίας, οι άλλες διατάξεις τηρούν τους επιδιωκόμενους από την οδηγία 
σκοπούς, η Επιτροπή εκτιμά ότι κανένα κράτος μέλος δεν υποχρεούται να 
ακυρώσει τα ληφθέντα μέτρα προσαρμογής δυνάμει της εν λόγω οδηγίας. 
Τέλος, το άρθρο 176 της συνθήκης ΕΟΚ υποχρεώνει το θεσμικό όργανο το 
οποίο εξέδωσε την ακυρωθείσα πράξη να λάβει τα απαιτούμενα μέτρα που 
συνεπάγεται η εφαρμογή της απόφασης του Δικαστηρίου. 
Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή υποβάλλει αή^ερα στο Συμβούλιο και στο 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο μια νέα πρόταση οδηγίας σχετικά, βασιζόμενη στο 
άρθρο 100Α της συνθήκης ΕΟΚ. 
Με στόχο την ταχεία κάλυψη του προσωρινού κενού δικαίου που δημιουργείται 
από την προαναφερόμενη απόφαση ακύρωσης, η Επιτροπή κρίνει σκόπιμο να 
παρουσιάσει στη νέα πρόταση της τις διατάξεις που εξασφαλίζουν μια 
συνέχεια στην υλική πραγματοποίηση των στόχων της ακυρωθείσης οδηγίας 
89/428/ΕΟΚ. Προφανώς, αυτό δεν ισχύει για τη νομική βάση και τις 
διατάξεις αυτές της ακυρωθείσης οδηγίας οι οποίες προέβλεπαν παρεκκλίσεις 
σχετικά με το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής, πράγμα που θα έρχονταν σήμερα σε 
αντίθεση με τις απαιτήσεις του άρθρου 1Θ0Α της συνθήκης ΕΟΚ. 
Κατά συνέπεια, η Επιτροπή καλεί τα άλλα θεσμικά όργανα να λάβουν όλα τα 
ενδεδειγμένα μέτρα για την επιτάχυνση της σχετικής διαδικασίας έγκρισης. 
- 4 " 
Νομική βάση 
Η παρούσα πρόταση οδηγίας προσδιορίζει τις διατυπώσεις εναρμόνισης των 
προγραμμάτων περιορισμού, με στόχο την εξάλειψη, της ρύπανσης της 
προκαλούμενης από τα απόβλητα των παλαιών βιομηχανικών εγκαταστάσεων του 
τομέα παραγωγής διοξειδίου του τιτανίου, σύμφωνα με το άρθρο 9 της 
οδηγίας 78/176/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 20ής Φεβρουαρίου 1978, σχετικά με 
τα απόβλητα τα προερχόμενα από τη βιομηχανία του διοξειδίου του τιτανίου. 
Αν και δρομολογήθηκαν εθνικά προγράμματα περιορισμού της ρύπανσης σ'αυτόν 
τον τομέα, για λόγους προστασίας του περιβάλλοντος, η ανάγκη εναρμονισμού 
τους προέκυψε ππό την ανάγκη να εξαλειφθούν οι στρεβλώσεις του 
ανταγωνισμού που προκαλούνται από τις υπάρχουσες μεταξύ των διαφόρων 
προγραμμάτων διαφορές. 
Πράγματι, η ύπαρξη και/ή διατήρηση διαφόρων εθνικών κανονισμών που 
ισχύουν για ανταγωνιστικές βιομηχανίες στον τομέα της παραγωγής 
διοξειδίου του τιτανίου, εισάγει σοβαρές οικονομικές διαφορές κυρίως σε 
ό,τι αφορά τις επενδύσεις που είναι υποχρεωμένη να πραγματοποιήσει η 
υπόψη βιομηχανία και οι οποίες αντικατοπτρίζονται στο κόστος του τελικού 
προϊόντος. 
Από το γεγονός αυτό προέρχονται και οι διαφορές στο επίπεδο προστασίας 
του περιβάλλοντος στα κράτη μέλη. 
Δεδομένων των παρατηρήσεων αυτών επιβάλλεται ο εναρμονισμός των περί ού ο 
λόγος προγραμμάτων. 
Με το στόχο αυτόν, η παρούσα πρόταση οδηγίας, σύμφωνα με τα αίτια που 
επικαλέσθηκε το Δικαστήριο στην προαναφερόμενη απόφαση ακύρωσης του, 
"δύναται να συμβάλλει στην εμπέδωση της εσωτερικής αγοράς και κατά 
συνέπεια διέπεται από το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 100Α". 
Κατά συνέπεια, και κατ'εκτέλεση της απόφασης του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου 
που εξεδόθη στις 11 Ιουνίου 1991 υπόθεση C-300/89, η νομική βάση της 
παρούσας πρότασης οδηγίας είναι το άρθρο 100Α της συνθήκης ΕΟΚ. 
Το περιεχόμενο τηο. ποότασπο. οδηγίαο. 
Η παρούσα πρόταση οδηγίας διατηρεί τις τεχνικές διατάξεις (απαγόρευση 
ποντισμού και απορρίψεων, οριακές τιμές) της ακυρωθείσης οδηγίας 
89/428/ΕΟΚ έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η συνέχεια της υλικής εφαρμογής των 
στόχων προστασίας του περιβάλλοντος όπως αυτοί προσδιορίστηκαν από το 
Συμβούλιο το 1989 για τον υπόψη τομέα. 
Η Επιτροπή εκτιμά ότι η προσέγγιση αυτή είναι η ενδεδειγμένη λαμβανομένων 
υπόψη, αφενός των μακρόχρονων συζητήσεων της κοινοτικής πολιτικής που 
προηγήθηκαν της έγκρισης της ακυρωθείσας οδηγίας 89/428/ΕΟΚ και αφετέρου 
των σοβαρών χρηματοοικονομικών προβλημάτων που αναφέρονται στις 
ρπρνΛύοεις των ενδιαφερομένων βιομηχανικών συγκροτημάτων που 
πρ^γ<.;ατ"ϊπο· ήθηκαν με στόχο τη\/ αγιοποίηση των κατάλληλων συστημάτων 
ΓπρΓρργασίας των αποβλήτων διοξειδίου του τιτανίου για την επίτευξη των 
πτόχιον κα·. το»! χρονοδιαγράμματος που προβλέπονται στην ακυρωθείσα οδηγία 
89/428/ΕΟΚ. 
- 5 -
Εξάλλου, το σημερινό πρόσκαιρο νομικό κενό που δημιουργείται λόγω της 
προαναφερόμενης απόφασης ακύρωσης, που ενδέχεται να προξενήσει αρνητικές 
συνέπειες επί του περιβάλλοντος και επί των συνθηκών ανταγωνισμού στον 
τομέα της παραγωγής διοξειδίου του τιτανίου, απαιτείται να καλυφθεί 
γρήγορα με την θέσπιση μιας νέας οδηγίας η οποία θα αποκαταστήσει την 
κατάσταση από υλική άποψη όπως αυτή είχε διαμορφωθεί το 1989 σ'αυτόν τον 
τομέα. 
Ωστόσο, επειδή το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής, που προβλέπονταν με την 
ακυρωθείσα οδηγία 89/428/ΕΟΚ θεωρείται ότι βασικά έχει ξεπερασθεί, η 
παρούσα πρόταση καθορίζει νέες ημερομηνίες-στόχους στο εγγύς μέλλον. 
Το προτεινόμενο χρονοδιάγραμμα βασίζεται στις εξής εκτιμήσεις : 
- το κύριο μέρος του προβλεπομένου συστήματος της ακυρωθείσης οδηγίας 
89/428/ΕΟΚ θα έπρεπε να είχε ήδη και έχει πραγματικά εφαρμοστεί μεταξύ 
31.12.89 και 30.6.90 σε ορισμένα κράτη μέλη (τα οποία κατά συνέπεια 
δεν θα πρέπει να υποστούν πρόσθετες δυσχέρειες σε σχέση με τα άλλα 
κράτη μέλη), 
- η κοινοτική νομική ασφάλεια πρέπει να αποκατασταθεί στον υπόψη τομέα 
το ταχύτερο δυνατό. 
Τα χρονοδιαγράμματα για τον περιορισμό των απορρίψεων στο υδάτινο 
περιβάλλον και για τον περιορισμό των εκπομπών στην ατμόσφαιρα είναι 
διαφορετικά. 
Α) ΑπορρίΨειο στο υδατικό περιβάλλον 
Το χρονοδιάγραμμα που περιέχεται στα άρθρα 3 έως 6 της παρούσας 
οδηγίας προβλέπει τις εξής ημερομηνίες : 
- 31 Ιανουαρίου 1993 (31.12.1989 στην ακυρωθείσα οδηγία 89/428/ΕΟΚ) 
1. Απαγόρευση ποτισμού αποβλήτων (απόρριψη στο υδάτινο περιβάλλον 
από πλοία ή αεροσκάφη κάθε τύπου) (άρθρο 3). 
2. Απαγόρευση απορρίψεων (διαφορετικών του ποντισμού) στο 
υδάτινο περιβάλλον στερεών αποβλήτων και ισχυοώο οΕίνων 
αποβλήτων προερχομένων από παλαιά βιομηχανικά συγκροτήματα που 
χρησιμοποιούν τη μέθοδο των θειικών ή τη μέθοδο του χλωρίου 
(άρθρο 4α-β). 
3. Απαγόρευση των απορρίψεων (διαφορετικών του ποτισμού) στο υδά­
τινο περιβάλλον αποβλήτων επεΕεΡΥασίαο προερχομένων από παλαιά 
βιομηχανικά συγκροτήματα που χρησιμοποιούν τη μέθοδο των 
θειικών (άρθρο 4α). 
4.' Ημερομηνία ισχύος του περιορισμού μέχρι ορισμένων τιμών του 
ολικού χλωρίου ανά τόνο παραγομένου διοξειδίου του τιτανίου σε 
ό,τι αφορά τα ασθενώο. όΕινα απόβλητα, τα απόβλητα επεΕεονασίαο 
και τα εΕουδετερωμένα απόβλητα τα προερχόμενα από παλαιά 
βιομηχανικά συγκροτήματα που χρησιμοποιούν τη μέθοδο του 
χλωρίου (άρθρο 5-β). 
6 -
5. Οριακή ημερομηνία ανακοίνωσης στην Επιτροπή εκ μέρους των κρα­
τών μελών του προγράμματος περιορισμού μέχρι ορισμένων τιμών 
του ολικού θειικού ανά τόνο παραγομένου διοξειδίου του τιτανίου 
για τα ασθενώο όΕινα απόβλητα και τα εζρυδετερωυ,ΕΥΑ ΒΠΦΒΛΠΤΒ τα 
προερχόμενα από παλαιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις που 
χρησιμοποιούν τη μέθοδο των θειικών, στην περίπτωση που τα εν 
λόγω κράτη αντιμετωπίζουν σοβαρές τεχνικές και οικονομικές 
δυσκολίες (άρθρο 6) 
- 31 ΔεκευΒοίου 1993 (31.12.1992 στην ακυρωθείσα οδηγία 89/428/ΕΟΚ). 
Οριακή ημερομηνία για τον περιορισμό σε ορισμένες τιμές των ολικών 
θειικών ανά τόνο παραγομένου διοξειδίου του τιτανίου για τα ασθενώο 
φξίνα. «ΠΦΒΛΠΤΑ και τα εζουνετερωΜ6να ΑΠΦ&ΛΠΤΑ τα προερχόμενα από 
παλαιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν τη μέθοδο των 
θειικών (άρθρο 5-α). 
- 31 ΔεκειιΒρίου 1984 (ομοίως ακυρωθείσα οδηγία 89/428/ΕΟΚ). 
Εκπνοή της παρέκκλισης σε ό,τι αφορά την οριακή ημερομηνία για τον 
περιορισμό σε ορισμένες τιμές των ολικών θειικών ανά τόνο 
παραγομένων διοξειδίων του τιτανίου για τα ασθενώς όξινα απόβλητα 
και τα εΕουδετεοωυένα απόβλητα (μέθοδος θειικών μόνον) (άρθρο 6). 
Β) Anoppifl8ic στην ατυόσωαιοα 
Το χρονοδιάγραμμα προκύπτει από το άρθρο 8 της παρούσας πρότασης : 
31 Ιανουαρίου 1993 (31.12.89 στην ακυρωθείσα οδηγία 
89/428/ΕΟΚ). 
Οριακή ημερομηνία για τον περιορισμό σε ορισμένες τιμές των απορρί­
ψεων σκόνης και χλωρίου προερχομένων από παλαιές εγκαταστάσεις που 
χρησιμοποιούν τη μέθοδο του χλωρίου (άρθρο 8β i)-ii). 
31 ΔεκειιΒρίου 1993 (31.12.90 στην ακυρωθείσα οδηγία 
89/428/ΕΟΚ). 
Ημερομηνία στόχος για τον περιορισμό σε ορισμένες τιμές των 
απορρίψεων σκόνης προερχομένων από παλαιές εγκαταστάσεις που 
χρησιμοποιούν τη μέθοδο των θειικών (άρθρο 8α i). 
- 1 Ιανουαρίου 1995 (ομοίως στην ακυρωθείσα οδηγία 89/428/ΕΟΚ). 
Ημερομηνία στόχος για τον περιορισμό σε ορισμένες τιμές των απορρί­
ψεων S02 των προερχομένων από τα στάδια χώνευσης και φρύξης κατά 
την παραγωγή διοξειδίου του τιτανίου, προερχομένων από παλαιές 
εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν τη μέθοδο των θειικών (άρ­
θρο 8α ii). 
- 7 -
Οι δυνατότητες που έχουν τα κράτη μέλη να αναστείλουν την εφαρμογή 
ορισμένων διατάξεων, ειδικότερα αυτών που αφορούν τις απορρίψεις στο 
υδάτινο περιβάλλον που προβλέπονται στα άρθρα 5 και 7.2 της ακυρωθείσης 
οδηγίας 89/428/ΕΟΚ, δεν διατηρήθηκαν στην παρούσα πρόταση επειδή έχασαν 
τους λόγους ύπαρξης τους. 
Δυνάμει των άρϋρ(ΰν αυτών, τα κράτη μέλη μπορούσαν να αναστείλουν μέχρι 
τις 31 Δεκεμβρίου 1992 το αργότερο την ημερομηνία εφαρμογής την 
αναφερόμενη στα άρθρα 3 και 6β της οδηγίας 89/428/ΕΟΚ καθώς και την 
ημερομηνία την προβλεπόμενη στο άρθρο 4 (για την οποία μπορούσε να 
χορηγηθεί μία πρόσθετη αναστολή έξι μηνών εκ μέρους της Επιτροπής) υπό 
την προϋπόθεση ότι τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη θα είχαν υποβάλει στην 
Επιτροπή, το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 1989, ένα αντίστοιχο πρόγραμμα 
δραστικών περιορισμών. 
Δεδομένου ότι κανένα κράτος μέλος δεν αξιοποίησε τη δυνατότητα 
παρέκκλισης των καθοριζομένων προθεσμιών από την παλαιά οδηγία και ότι 
εξάλλου, 11 κράτη μέλη ανακοίνωσαν ότι δεν επιθυμούσαν να χρησιμοποιήσουν 
την παρέκκλιση αυτή, δεν υπάρχει λόγος σήμερα να προβλεφθούν διατάξεις 
αυτής της μορφής. 
Απεναντίας, n παρέκκλιση η προβλεπόμενη στο άρθρο 7.1 της οδηγίας 
89/428/ΕΟΚ διατηρείται στο άρθρο 6 της παρούσας πρότασης. 
Πρόταση 
ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
για τον καθορισμό των διαδικασιών εναρμόνισης των προγραμμάτων περιορισμού της 
ρύπανσης που προκαλούν τα απόβλητα της βιομηχανίας διοξειδίου του 
τιτανίου με προοπτική την εξάλειψη της 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ TQN EYPQÏTAIKQN KOINOTHTQN, 
Έχοντας υπόψη : 
τη συνθήκη ίδρυσης της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας και ι,δίως το άρθρο 
100 Α, 
την πρόταση της Επιτροπής (1), 
σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (2), 
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (3), 
Εκτιμώντας : 
ότι n οδηγία 89/428/ΕΟΚ, του Συμβουλίου της 21η£ Ιουνίου 1989, για τον καθορισμό 
των τρόπων εναρμόνισης των προγραμμάτων μείωσης 
της ρύπανσης που προκαλούν τα απόβλητα της βιομηχανίας του διοξειδίου 
του τιτανίου με προοπτική την εξάλειψη της (4), ακυρώθηκε από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο με την απόφαση που 
εξέδωσε στις 11 Ιουνίου 1991 (5) λόγω παραβάσεως ουσιώδους τύπου έγκρισης, 
ειδικότερα λόγω εσφαλμένης νομικής βάσεως* 
°τι το κενό δικαίου που δημιουργήθηκε με την ακύρωση της οδηγίας 
ενδέχεται να επιφέρει αρνητικές συνέπειες επί του περιβάλλοντος και επί των 
συνθηκών ανταγωνισμού στον κλάδο παραγωγής διοξειδίου του τιτανίου και ότι 
επιβάλλεται n αποκατάσταση των υλικών συνθηκών όπως διαμορφώθηκαν με την 
ακυρωθείσα οδηγία 89/428/ΕΟΚ* 
ότι η εν λόγω οδηγία αποσκοπεί στην προσέγγιση των εθνικών κανόνων σχετικά με 
τις συνθήκες παραγωγής του διοξειδίου του τιτανίου με στόχο την εξάλειψη των 
στρεβλώσεων του ανταγωνισμού που υφίστανται μεταξύ των διαφόρων παραγωγών του 
κλάδου και την εξασφάλιση ενός υψηλού επιπέδου προστασίας του περιβάλλοντος* 
(1) ΕΕ αριθ. 
(2) ΕΕ αριθ. 
(3) ΕΕ αριθ. 
(4) ΕΕ αριθ. L 201 της 14.7.1989, σ. 56 
(5) Απόφαση της 11ης Ιουνίου 1991, υπόθεση C 300/89, Επιτροπή κατά Συμβουλίου 
Δεν έχει α*δμη δημοσιευθεί. 
- 9 -
ότι, σε ό,τι αφορά τις παλαιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις τις λειτουργούσες 
μέχρι τις 20 Φεβρουαρίου 1978, τα κράτη μέλη καταρτίζουν, σε συμφωνία με την 
οδηγία 78/176/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 20ής Φεβρουαρίου 1978, περί των αποβλή­
των που προέρχονται. από τη βιομηχανία διοξειδίου του τιτανίου (δ),δπως 
τροποποιήθηκε τελευταία με την οδηγία 83/29/ΕΟΚ (?), και ιδιαίτερα το άρθρο 
της 9, προγράμματα βαθμιαίου περιορισμού με στόχο την εξάλειψη της ρύπανσης 
που προκαλούν τα απόβλητα που προέρχονται από τις εν λόγω εγκαταστάσεις, 
ότι τα προγράμματα αυτά καθορίζουν γενικούς στόχους περιορισμού της 
ρύπανισης από τα υγρά, στερεά και αέρια απόβλητα, που έπρεπε να 
επιτευχθούν μέχρι την 1η Ιουλίου 1987* ότι τα προγράμματα αυτά πρέπει να 
διαβιβάζονται στην Επιτροπή ώστε να είναι σε θέση να υποβάλλει στο 
Συμβούλιο τις κατάλληλες προτάσεις με στόχο την εναρμόνιση των εν λόγω 
προγραμμάτων σε ό,τι αφορά τον περιορισμό της ρύπανσης με στόχο την εξάλειψη 
της και τη βελτίωση των όρων ανταγωνισμού στον τομέα της βιομηχανίας 
διοξειδίου του τιτανίου, 
δτι προκειμένου να προστατευθεί το υδάτινο περιβάλλον, πρέπει να απαγορευθούν 
η πόντιση αποβλήτων και απόρριψης ορισμένων αποβλήτων, κυρίως 
των στερεών και των ισχυρώς οξίνων αποβλήτων, καθώς και να περιοριστεί 
βαθμιαία n απόρριψη άλλων αποβλήτων, κυρίως ασθενώς οξίνων αποβλήτων και 
εξουδετερωμένων αποβλήτων, 
ότι οι παλαιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις πρέπει να χρησιμοποιήσουν τα 
κατάλληλα συστήματα επεξεργασίας αποβλήτων ώστε να επιτύχουν τους 
απαιτούμενους στόχους στις ορισθείσες προθεσμίες, 
άτι, όσον αφορά τα ασθενώς όξινα απόβλητα και τα εξουδετερωμένα απόβλητα τα 
προερχόμενα από ορισμένες εγκαταστάσεις, η εγκατάσταση των εν λόγω συστημάτων 
ενδέχεται να προξενήσει δυσκολίες τεχνικής και οικονομικής φύσεως* ότι 
επιβάλλεται κατά συνέπεια να επιτραπεί στα κράτη μέλη να αναστείλουν την 
εφαρμογή των διατάξεων αυτών, υπό την προϋπόθεση δτι θα εκπονήσουν και 
υποβάλλουν στην Επιτροπή ένα πρόγραμμα δραστικού περιορισμού της ρύπανσης* άτι 
στην περίπτωση που τα κράτη μέλη αντιμετωπίζουν τέτοιου είδους δυσκολίες, η 
Επιτροπή πρέπει να είναι σε θέση να παρατείνει τις αντίστοιχες προθεσμίες, 
ότι επιβάλλεται, όσον αφορά την απόρριψη ορισμένων αποβλήτων, τα κράτη μέλη 
να είναι σε θέση να εφαρμόσουν τους ποιοτικούς στόχους . κατά 
τρόπο ώστε τα αποτελέσματα τους να είναι ισοδύναμα, καθ"οιονδήποτε 
τρόπο με αυτά των οριακών τιμών* ότι n εν λόγω ισοδυναμία πρέπει να 
αποδεικνύεται σε πρόγραμμα που διαβιβάζεται στην Επιτροπή, 
(6) ΕΕ L 54 της 25.02.1978, σ. 19 
(7) ΕΕ L 32 της 03.02.1983, σ. 28 
- 10 -
ότι επιβάλλεται, με την επιφύλαξη των επιβαλλομένων στα κράτη μέλη υποχρεώσεων 
την οδηγία '..' , 80/779/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 15ης Ιουλίου 1980, περί των 
οριακών τιμών και των ενδεικτικών τιμών της ποιότητας της ατμόσφαιρας 
για το·διοξείδιο του θείου και τα αιωρούμενα . σωματίδια (8), όπως τροποποιήθηκε 
τελευταία με την οδηγία 89/427/ΕΟΚ (9), και την οδηγία 84/360/ΕΟΚ του 
Συμβουλίου, της 28ης Ιουνίου 1984, σχετικά με την καταπολέμηση της 
ατμοσφαιρικής ρύπανσης από β ιομηχανΊ κές εγκαταστάσεις (10)/ 
να προστατευθεί n ποιότητα της ατμόσφαιρας με τον καθορισμό των ενδεδειγμένων 
προδιαγραφών εκπομπής σε ό,τι αφορά την απόρριψη αερίων προερχομένων από τη 
βιομηχανία διοξειδίου του τιτανίου, 
ότι,προκειμένου να ελέγχεται η ικανοποιητική εφαρμογή των μέτρων-αυτών, τα κράτη 
μέλη πρέπει να παρακολουθούν την πραγματική παραγωγή κάθε εγκατάστασης, 
ότι επιβάλλεται να αποφευχθεί n δημιουργία αποβλήτων ... 
βιομηχανία διοξειδίου του τιτανίου ή να προβλεφθεί n επαναχρησιμοποίηση τους 
εφόσον αυτό είναι δυνατό από τεχνική και οικονομική άποψη και ότι τα εν λόγω 
απόβλητα πρέπει να επαναχρησιμοποιηθούν ή να εξαλειφθούν χωρίς κινδύνους για 
την ανθρώπινη υγεία ή το περιβάλλον, 
ΕΞΕΔΟΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ : 
Άρθρο 1 
Στην παρούσα οδηγία προσδιορίζονται, σύμφωνα με το άρθρο 9 παράγραφος 3 της 
οδηγίας 78/176/ΕΟΚ, οι διαδικασίες εναρμόνισης των προγραμμάτων περιορισμού, 
της ρύπανσης που προκαλείται απδ τα απόβλητα τα προερχόμενα από παλαιές βιομηχα­
νικές εγκαταστάσεις, με στόχο την εξάλειψη της, και αποβλέπει στη βελτίωση των 
συνθηκών ανταγωνισμού στον τομέα της παραγωγής διοξειδίου του τιτανίου. 
'Αρθρο 2 
1. Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας νοούνται ως : 
α) σε περίπτωση χρησιμοποίησης της μεθόδου των θειικών : 
- "στερεά απόβλητα" : 
- τα αδιάλυτα κατάλοιπα του μεταλλεύματος που δεν διαλύονται στο θειι­
κό οξύ κατά τη διάρκεια των παραγωγικών διαδικασιών, 
- ο κρυσταλλικός θειικός υποσίδηρος (FeS04.7H20), ο λεγόμενος πράσινο 
βιτριόλι (copperes), 
- "ισχυρώς όξινα απόβλητα" : 
- τα μητρικά διαλύματα που προέρχονται από τη φάση διήθησης μετά από 
την υδρόλυση του διαλύματος του θειικού τιτανυλίου. Αν τα μητρικά 
αυτά διαλύματα αναμιγνύονται με ασθενώς όξινα απόβλητα που περιέχουν 
συνολικά περισσότερο από 0,5% ελευθέρου θειικού οξέος και διάφορα 
(8) ΕΕ L 229 της 30.08.1980, σ. 30 
(9) ΕΕ L 201 της 14.07.1989, σ. 53 
(10) ΕΕ L 188* 16.7.84, σ. 20 
βαρέα μέταλλα (11), τα δύο αυτά διαλύματα πρέπει" να~θέωρούντάΊ~ ως 
ισχυρώς όξινα απόβλητα" 
_ "απόβλητα κατεργασίας" : 
- τα άλατα διήθησης, οι ιλύες και τα υγρά απόβλητα που προέρχονται από 
την κατεργασία (συγκέντρωση ή εξουδετέρωση) των ισχυρώς οξίνων 
αποβλήτων και δεν περιλαμβάνονται όμως τα απόβλητα που έχουν υποστεί 
εξουδετέρωση και διήθηση ή καταβύθιση και που περιέχουν ίχνη μόνο 
βαρέων μετάλλων και τα οποία, πριν να υποστούν οποιαδήποτε αραίωση, 
έχουν ρΗ άνω του 5,5, 
- "ασθενώς όξινα απόβλητα" : 
- τα ύδατα έκπλυσης, ψύξης, συμπύκνωσης και άλλες ιλύες και υγρά 
απόβλητα που δεν καλύπτονται από τους προηγούμενους ορισμούς τα 
οποία περιέχουν 0,5% ή λιγότερο ελεύθερο θειικό οξύ, 
- "εξουδετερωμένα απόβλητα" : 
- τα υγρά με τιμή ρΗ ανώτερη του 5,5, που περιέχουν ίχνη μόνο βαρέων 
μετάλλων και λαμβάνονται απευθείας με τη διήθηση ή την καταβύθιση 
ισχυρώς ή ασθενώς οξέων αποβλήτων τα οποία έχουν υποστεί κατεργασία 
για τη μείωση της οξύτητας τους ή της περιεκτικότητας τους σε βαρέα 
μέταλλα, 
- "κόνεις" : 
- οι κόνεις οποιασδήποτε φύσεως που προέρχονται από τις εγκαταστάσεις 
παραγωγής και ιδίως οι κόνεις από μετάλλευμα και πηγμέντα, 
- "SOx" : 
- θειώδης ανυδρίτης και θειικός ανυδρίτης σε αέρια κατάσταση που 
προέρχονται από διάφορες φάσεις της παραγωγικής διαδικασίας και 
εσωτερικής κατεργασίας των αποβλήτων, συμπεριλαμβανομένων και των 
οξίνων κυστιδίων 
β) σε περίπτωση χρησιμοποίησης της μεθόδου κατεργασίας με χλώριο, 
- "στερεά απόβλητα" : 
- τα αδιάλυτα κατάλοιπα μεταλλεύματος που δεν διαλύονται στο χλώριο 
κατά τη διάρκεια των παραγωγικών διαδικασιών, 
- Τα μεταλλικά χλωριούχα και τα μεταλλικά υδροξείδια (κατάλοιπα διήθη­
σης) προερχόμενα, υπό στερεά μορφή, από την παραγωγή τετραχλωριούχου 
τιτανίου, 
- τα οπτανθρακικά κατάλοιπα τα προερχόμενα από την παραγωγή τετραχλω­
ριούχου τιτανίου, 
(11) Με τον ορισμό αυτόν καλύπτονται και τα ισχυρώς όξινα απόβλητα τα οποία 
έχουν αραιωθεί μέχρι του σημείου να περιέχουν ελεύθερο υδροχλωρικό οξύ 
0,5% ή λιγότερο. 
- "ισχυρώς όξινα απόβλητα" : 
- τα απόβλητα που περιέχουν περισσότερο από 0,5% ελεύθερο υδροχλωρικό 
οξύ και διάφορα βαρέα μέταλλα (12), 
- "απόβλητα κατεργασίας" : 
- τα άλατα διήθησης, ή ιλύες και τα υγρά απόβλητα που προέρχονται από 
την κατεργασία (συγκέντρωση ή εξουδετέρωση) των εντόνως οξίνων 
αποβλήτων και τα οποία περιέχουν διάφορα βαρέα μέταλλα, όχι όμως τα 
απόβλητα που έχουν υποστεί εξουδετέρωση και διήθηση ή καταβύθιση που 
περιέχουν μόνο βαρέα μέταλλα σε ίχνη και τα οποία, πριν από 
οποιαδήποτε αραίωση, εμφανίζουν τιμή ρΗ ανώτερη του 5,5, 
- "ασθενώς όξινα απόβλητα" : 
τα ύδατα έκπλυσης, ψύξης ή συμπύκνωσης και άλλες ιλύες και υγρά 
απόβλητα που δεν καλύπτονται από τους ανωτέρω ορισμούς και περιέχουν 
ελεύθερο υδροχλωρικό οξύ 0,5% ή λιγότερο, 
- "εξουδετερωμένα απόβλητα" : 
τα υγρά των οποίων το ρΗ είναι ανώτερο του 5,5, περιέχουν ίχνη μόνο 
βαρέων μετάλλων και λαμβάνονται απευθείας με τη διήθηση ή την 
καταβύθιση ισχυρώς ή ασθενώς οξίνων αποβλήτων τα οποία έχουν υποστεί 
επεξεργασία για τη μείωση της οξύτητας τους ή της περιεκτικότητας τους 
σε Βαρέα μέταλλα, 
- "κόνεις" : 
κόνεις οποιασδήποτε φύσεως που προέρχονται από τις εγκαταστάσεις 
παραγωγής και ιδίως οι κόνεις από μετάλλευμα, πηγμέντα και οπτάνθρακα, 
- "χλώριο" : 
χλώριο σε αέρια μορφή που απελευθερώνεται κατά τα διάφορα στάδια της 
παραγωγικής διαδικασίας, 
γ) σε περιπτώσεις που χρησιμοποιείται η μία ή άλλη μέθοδος : 
- ""πόντιση": 
κάθε ηθελημένη απόρριψη, στα εσωτερικά επιφανειακά ύδατα, στα εσωτερικά 
παράκτια ύδατα, στα χωρικά ύδατα ή στην ανοικτή θάλασσα, ουσιών και 
υλών από πλοία ή αεροσκάφη (13). 
2. Οι ορισμοί της οδηγίας 78/176/ΕΟΚ έχουν την ίδια έννοια και στην παρούσα 
οδηγία. 
(12) Με τον. ορισμό αυτό καλύπτονται και τα ισχυρώς όξινα απόβλητα τα οποία 
έχουν αραιωθεί μέχρι του σημείου να περιέχουν ελεύθερο υδροχλωρικό οξύ 
0,5% ή λιγότερο. 
(13) Με τον όρο "πλοία και αεροσκάφη" νοούνται τα σκάφη και τα αεροσκάφη 
παντός τύπου. 0 ορισμός περιλαμβάνει σκάφη κινούμενα σε στρώμα αέρος, τα 
πλωτά μέσα, αυτοπροωθούμενα ή όχι καθώς και τις μόνιμες ή πλωτές εξέδρες. 
- υ — 
'Αρθρο 3 
Η τιόντιση κάθε είδους οτερεών αποβλήτων, ισχυρώς οξίνων, αποβλήτων κατεργασίας, ασθενώς 
οξίνων ή εξουδετερωμένων όπως ορίζονται στο άρθρο 2, ατταγοοεύεται από την 31η 
Ιανουαρίου 1993. 
'Αρθρο Α 
Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα ώστε να εξασφαλιστεί ότι η απόρριψη 
αποβλήτων στα εσωτερικά επιφανειακά ύδατα, στα εσωτερικά παράκτια ύδατα, στα 
χωρικά ύδατα και στην ανοικτή θάλασσα απαγορεύεται : 
α) όσον αφορά τα στερεά απόβλητα, τα ισχυρώς όξινα απόβλητα κατεργασίας τα 
οποία προέρχονται από παλαιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν 
τη μέθοδο θειικού οξέος : 
- από την 31η Ιανουαρίου 1993, σε όλα τα προαναφερθέντα ύδατα, 
β) όσον αφορά τα στερεά απόβλητα και τα ισχυρώς όξινα απόβλητα που 
προέρχονται από παλαιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις που χρησιμοποιούν τη 
μέθοδο του χλωρίου : 
- από την 31η Ιανουαρίου 1993, σε όλα τα προαναφερθέντα ύδατα. 
'Αρθρο 5 
Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα ώστε να εξασφαλιστεί ότι η απόρριψη 
αποβλήτων μειώνεται σύμφωνα με τις ακόλουθες διατάξεις : 
α) απόβλητα προερχόμενα από παλαιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις που 
χρησιμοποιούν τη μέθοδο των θειικών : 
- ασθενώς όξινα απόβλητα και εξουδετερωμένα απόβλητα μειώνονται από τις 
31 Δεκεμβρίου 1993, σε όλα τα ύδατα, σε τιμές που δεν υπερβαίνουν τα 
800 χιλιόγραμμα ολικού θειικού ανά τόνο παραγομένου διοξειδίου του 
τιτανίου (που αντιστοιχούν στα ιόντα ΒΟΑ που περιέχονται στο ελεύθερο 
θειικό οξύ και στα μεταλλικά θειικά άλατα), 
β) απόβλητα προερχόμενα από παλαιές βιομηχανικές εγκαταστάσεις που 
χρησιμοποιούν τη μέθοδο του χλωρίου : 
- ελαφρώς όξινα απόβλητα, απόβλητα κατεργασίας και εξουδετερωμένα 
απόβλητα μειώνονται από την 31η Ιανουαρίου 1993, σε όλα τα ύδατα, στις 
ακόλουθες τιμές ολικού χλωρίου ανά τόνο παραγομένου διοξειδίου του 
τιτανίου (οι τιμές αντιστοιχούν στα ιόντα χλωρίου που περιέχονται στο 
ελεύθερο υδροχλωρικό οξύ και τα μεταλλικά χλωριούχα άλατα) : 
130 kg, όταν χρησιμοποιείται φυσικός ρουτίλιος, 
228 kg, όταν χρησιμοποιείται συνθετικός ρουτίλιος, 
450 kg, όταν χρησιμοποιείται "slag". 
Στην περίπτωση εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούν περισσότερους του ενός τύπου 
μεταλλευμάτων, οι τιμές αυτές εφαρμόζονται ανάλογα με τις ποσότητες των 
χρησιμοποιουμένων μεταλλευμάτων. 
- 14 -
'Αρθρο 6 
Εκτός από την περίπτωση των εσωτερικών επιφανειακών υδάτων, τα κράτη μέλη 
μπορούν να παρατείνουν έως τις 31 Δεκεμβρίου 1994 το αργότερο την ημερομηνία 
εφαρμογής που αναφέρεται στο άρθρο 5 σημείο α), αν αυτό επιβάλλεται λόγω 
σοβαρών τεχνικοοικονομικών δυσχερειών και υπό τον όρο ότι μέχρι τις 31 
Ιανουαρίου 1993 θα υποβληθεί στην Επιτροπή πρόγραμμα για την ουσιαστική 
μείωση των απορρίψεων αυτών των αποβλήτων. Το πρόγραμμα αυτό πρέπει να 
επιτρέπει την επίτευξη της παρακάτω οριακής τιμής ανά τόνο παραγομένου 
διοξειδίου του τιτανίου αναγραφόμενη ημερομηνία : 
- ελαφρώς όξινα απόβλητα και εξουδετερωμένα απόβλητα : 800 kg στις 31 
Δεκεμβρίου 1994. 
Τρεις μήνες το αργότερο από την έκδοση της παρούσας οδηγίας η Επιτροπή 
ενημερώνεται για τις περιπτώσεις αυτές για τις οποίες δεν διενεργεί 
διαβουλεύσεις. Η Επιτροπή ενημερώνει σχετικά τα άλλα κράτη μέλη. 
'Αρθρο 7 
1. Όσον αφορά τις υποχρεώσεις που προβλέπονται στο άρθρο 5, τα κράτη μέλη μπορούν να 
επιλέξουν την εφαρμογή ποιοτικών στόχων, συνδυασμένων με τις κατάλληλες οριακές τιμές, που 
Θα εφαρμοστούν κατά τρόπο ώστε να έχουν ισοδύναμο αποτέλεσμα στην προστασία του περιβάλλοντος 
και την αποφυγή των (Στρεβλώσεων του ανταγωνισμού προς τις οριακές τιμές που ορίζονται στην παρού­
σα οδηγία. 
2. Αν ένα κράτος μέλος επιλέξει την εφαρμογή ποιοτικών στόχων, υποβάλλει στην 
Επιτροπή πρόγραμμα (14) με το οποίο αποδεικνύεται ότι με τα μέτρα αυτά 
επιτυγχάνεται ισοδύναμο αποτέλεσμα σχετικά με την προστασία του περιβάλλοντος και την 
αποφυγή των στρεβλώσεων του ανταγωνισμού, προς τις οριακές αυτές τιμές στις ημερομηνίες που οι 
οριακές τιμές αυτές εφαρμόζονται σύμφωνα με το άρθρο 5. 
Το πρόγραμμα αυτό υποβάλλεται στην Επιτροπή τουλάχιστον έξι μήνες πριν από 
την ημερομηνία κατά την οποία το κράτος μέλος προτίθεται να εφαρμόσει τους 
ποιοτικούς €η*όχρυς. 
Το πρόγραμμα αυτό κρίνεται από την Επιτροπή σύμφωνα με τη διαδικασία που 
προβλέπεται στο άρθρο 10 της οδηγίας 78/176/ΕΟΚ. 
Η Επιτροπή ενημερώνει σχετικά τα άλλα κράτη μέλη. 
(14) Τα στοιχεία αυτά παρέχονται στα πλαίσια του άρθρου 14 της οδηγίας 
78/176/ΕΟΚ ή ξεχωριστά ανάλογα με την περίπτωση. 
Άρθρο 8 
1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα ώστε να εξασφαλιστεί ότι οι 
εκπομπές στην ατμόσφαιρα μειώνονται σύμφωνα με τις ακόλουθες διατάξεις : 
α) στην περίπτωση παλαιών βιομηχανικών εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούν τη 
μέθοδο του θειικού οξέος : 
i) όσον αφορά τις κόνεις, οι εκπομπές μειώνονται από τις 31 
Δεκεμβρίου 1993, σε τιμή που δεν υπερβαίνει τα 50 mg/Nm3 (15), από 
την κυριότερη πηγή και τα 150 mg/Nm3 (15), από άλλες πηγές (16), 
ii) όσον αφορά το SOx που εκλύεται από τα στάδια χώνευσης και φρύξης 
κατά την παραγωγή του διοξειδίου του τιτανίου, οι εκπομπές 
μειώνονται από 1ης Ιανουαρίου 1995 σε τιμές που δεν υπερβαίνουν τα 
10 kg ισοδυνάμου S02 ανά τόνο παραγομένου διοξειδίου του τιτανίου, 
iii) τα κράτη μέλη επιβάλλουν την εγκατάσταση συστημάτων για να 
αποφεύγεται η εκπομπή οξίνων κυστιδίων, 
iv) οι εγκαταστάσεις για τη συμπύκνωση οξέων αποβλήτων δεν πρέπει να 
απορρίπτουν περισσότερο από 500 mg/Nm3 SOx το οποίο υπολογίζεται 
ως ισοδύναμο S02 (1ϊ), 
ν) οι εγκαταστάσεις για την φρύξη των αλάτων που παράγονται κατά την 
κατεργασία των αποβλήτων πρέπει να διαθέτουν την καλύτερη 
διαθέσιμη τεχνολογία για τη μείωση των εκπομπών SOx η οποία δεν 
συνεπάγεται υπερβολική δαπάνη, 
β) στην περίπτωση παλαιών βιομηχανικών εγκαταστάσεων που χρησιμοποιούν τη 
μέθοδο του χλωρίου : 
ΐ) σε ό,τι αφορά τις κόνεις, οι απορρίψεις μειώνονται από 31ης 
Ιανουαρίου 1993, σε τιμές που δεν υπερβαίνουν τα 50 mg/Nm3 (15), 
προερχομένων από κύριες πηγές και τα 150 mg/Nm3 (15), προερχομένων 
από άλλες πηγές Μ 6). 
(15) Κυβικό μέτρο, σε θερμοκρασία 273 Κ και πίεση 101,3 KPa. 
(16) Τα κράτη μέλη γνωστοποιούν στην Επιτροπή τις πηγές δευτερεύουσας σημασίας 
που δεν λαμβάνονται υπόψη στους υπολογισμούς τους. 
(17) Για τις νέες μεθόδους συμπύκνωσης η Επιτροπή μπορεί να συμφωνεί σε 
διαφορετικές τιμές, εφόσον τα κράτη μέλη μπορούν να αποδείξουν ότι δεν 
υπάρχουν τεχνικές που να επιτρέπουν την τήρηση αυτού του κανόνα. 
- 16 -
ii) σε ό,τι αφορά το χλώριο, οι εκπομπές μειώνονται από της 31ης 
Δεκεμβρίου 1993 μέχρι μια μέση ημερήσια συγκέντρωση που δεν 
υπερβαίνει τα 5 mg/Nm3 (ιβ) και καμιά στιγμή τα 40 mg/Nm3. 
2. Η παρούσα οδηγία δεν θίγει τις διατάξεις της οδηγίας 80/779/ΕΟΚ. 
3. Η διαδικασία ελέγχου των μετρήσεων αναφοράς των εκπομπών SOx στην 
ατμόσφαιρα περιγράφεται στο παράρτημα. 
Άρθρο 9 
Οι τιμές και οι μειώσεις που αναφέρονται στα άρθρα 5, 7 και 8 ελέγχονται από 
τα κράτη μέλη σε συνάρτηση με την πραγματική παραγωγή κάθε μονάδας. 
Άρθρο 10 
Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία \Λέτρα ώστε να εξασφαλίζουν ότι όλα τα 
απόβλητα της βιομηχανίας διοξειδίου του τιτανίου και ειδικότερα τα απόβλητα 
των οποίων απαγορεύεται η απόρριψη ή η πόντιση στα ύδατα ή εκπομπή στην 
ατμόσφαιρα : 
- αποφεύγονται ή επαναχρησιμοποιούνται εφόσον αυτό είναι τεχνικά και 
οικονομικά εφικτό, 
- επαναχρησιμοποιούνται ή αποβάλλονται χωρίς να βλάπτεται η ανθρώπινη υγεία 
και το περιβάλλον. 
Το ίδιο ισχύει και για τα απόβλητα που προέρχονται από την επαναχρησιμοποίηση 
ή την κατεργασία των προαναφερομένων αποβλήτων. 
Άρθρο 11 
1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες διατάζεις προκειμένου να συμμορφωθούν με την παρούσα 
οδηγία το αργότερο μέχρι τις 31 Ιανουαρίου 1993. Ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά. 
'Οταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις εν λόγω διατάξεις, οι τελευταίες αυτές περιέχουν παραπομπή στην 
παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια παραπομπή κατά την επίσημη δημοσίευση τους. 0 τρόπος 
της παραπομπής καθορίζεται από τα κράτη μέλη. 
2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή τις διατάξεις εσωτερικού δικαίου που θεσπίζουν στον τομέα 
που διέπεται από την παρούσα οδηγία. 
'Αρθρο 12 
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη. 
Βρυξέλλες, Για το Συμβούλιο 
0 Πρόεδρος 
(1& Εκτιμάται ότι οι τιμές αυτές αντιστοιχούν σε μια ανώτερη τιμή 6 
γραμμαρίων ανά τόνο παραγομένου διοξειδίου του τιτανίου. 
- 17 -
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
Διαδικασία ελέγχου των μετρήσεων αναφοράς 
των αερίων εκπομπών ΒΟχ 
Για τον υπολογισμό των ποσοτήτων του S02 καθώς και του 803 και των οξίνων 
κυστιδίων εκφραζόμενων σε ισοδύναμο S02 που αποβάλλονται από συγκεκριμένες 
μονάδες πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ο όγκος του αερίου που αποβάλλεται κατά τη 
διάρκεια των συγκεκριμένων εργασιών και η μέση περιεκτικότητα σε 802/803 που 
μετράται κατά την ίδια χρονική περίοδο. 0 προσδιορισμός της παροχής και της 
περιεκτικότητας σε S02/S03 πρέπει να γίνεται κάτω από τις ίδιες συνθήκες 
θερμοκρασίας και υγρασίας. 

ISSN 0254-1483 
COM(91)358 τελικό 
GR CiX JL MTÊMAÎ 1 
14 
Apifl. καταλόγου : CB-éO-91-503-GR-C 
ISBN 92-77-77464-9 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L·2985 Luxembourg