EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 67/116

Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα «Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την ενισχυμένη συνεργασία των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης (ΔΥΑ)»

[COM(2013) 430 final — 2013/0202 (COD)]

2014/C 67/23

Εισηγήτρια: η κ. Vladimíra DRBALOVÁ

Την 1η και την 8η Ιουλίου 2013 αντίστοιχα, και σύμφωνα με τα άρθρα 149 και 304 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ), το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο αποφάσισαν να ζητήσουν τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής με θέμα:

«Πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την ενισχυμένη συνεργασία των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης (ΔΥΑ)»

COM(2013) 430 final — 2013/0202 (COD).

Το ειδικευμένο τμήμα «Απασχόληση, κοινωνικές υποθέσεις, δικαιώματα του πολίτη», στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών της επιτροπής, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 3 Οκτωβρίου 2013.

Κατά την 493η σύνοδο ολομέλειας, της 16ης και 17ης Οκτωβρίου 2013 (συνεδρίαση της 17ης Οκτωβρίου 2013), η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε την ακόλουθη γνωμοδότηση με 174 ψήφους υπέρ, 1 κατά και 1 αποχή.

1. Συμπεράσματα και συστάσεις

1.1 Η ΕΟΚΕ επικροτεί την πρόταση της Επιτροπής να καθιερωθεί ένα ευρωπαϊκό δίκτυο δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης (ΔΥΑ), το οποίο θα αποτελέσει σημείο αναφοράς για τη σύγκριση των επιδόσεών τους σε ευρωπαϊκό επίπεδο, την ανάδειξη ορθών πρακτικών και την προώθηση της αμοιβαίας μάθησης, έτσι ώστε να ενισχυθούν οι δυνατότητες και η αποτελεσματικότητα των εν λόγω υπηρεσιών. Το δίκτυο πρέπει πρωτίστως να λειτουργεί συμβουλευτικά και συντονιστικά.

1.2 H EOKE παρατηρεί ότι υπάρχουν ήδη σε περιφερειακό επίπεδο λειτουργικές δομές ‒μεταξύ των οποίων και τα δίκτυα παρατηρητηρίων της αγοράς εργασίας‒ οι οποίες συμβάλλουν αποτελεσματικά στην εκπλήρωση των κοινών ενωσιακών στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» για την απασχόληση. Ως εκ τούτου, προτείνει στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή και στα κράτη μέλη ‒με σεβασμό πάντα προς την επικουρικότητα και την πολυμορφία ανά την ΕΕ‒ να συσφίξουν τις σχέσεις των ΔΥΑ με τα περιφερειακά παρατηρητήρια.

1.3 Σύμφωνα με τα μέτρα που προβλέπονται στην Ατζέντα για νέες δεξιότητες και θέσεις εργασίας, η ΕΟΚΕ αναγνωρίζει τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι ΔΥΑ στην υλοποίηση προτεραιοτήτων που αποσκοπούν στην ενίσχυση καθεμιάς από τις τέσσερις συνιστώσες της ευελιξίας με ασφάλεια.

1.4 Η ΕΟΚΕ συνιστά στην Επιτροπή να προσδιορίσει με σαφήνεια στο έγγραφό της τους δεσμούς μεταξύ του νεοσυσταθέντος ευρωπαϊκού δικτύου ΔΥΑ και της επιτροπής απασχόλησης (EMCO) και να προσδιορίσει σαφώς τη φύση και τον στόχο των διαδικασιών εκσυγχρονισμού των ΔΥΑ, οι οποίες δεν θα πρέπει να έχουν υποχρεωτικό χαρακτήρα.

1.5 Η ΕΟΚΕ εκτιμά ότι η συγκριτική αξιολόγηση των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης μέσω της χρήσης ποσοτικών και ποιοτικών δεικτών, όσον αφορά την αξιολόγηση των επιδόσεων των ΔΥΑ, συνιστά χρήσιμη μορφή συνεργασίας. Η ΕΟΚΕ επικροτεί κυρίως τη χρήση στατιστικών δεικτών επιδόσεων και αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών απασχόλησης και των ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης. Ωστόσο, η ΕΟΚΕ υπογραμμίζει ότι αυτό θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα αφ’ ενός μεν τη μεγαλύτερη προσαρμοστικότητα και ανταπόκριση των εργαζομένων που ετοιμάζονται να επανέλθουν σταθερά στην αγορά εργασίας, αφ’ ετέρου δε την αρμονική μετακίνησή τους εντός αυτής.

1.6 Όσον αφορά την υιοθέτηση του γενικού πλαισίου και των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων, η ΕΟΚΕ συνιστά στην Επιτροπή να προσδιορίσει με σαφήνεια στο έγγραφό της το περιεχόμενο των εν λόγω πράξεων. Η ΕΟΚΕ προτείνει να διευκρινιστεί περαιτέρω το περιεχόμενο της πρότασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έτσι ώστε να απαριθμούνται οι δείκτες βάσης του γενικού πλαισίου. Εν συνεχεία, οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις πρέπει να συμπληρώνουν τις λιγότερο σημαντικές παραμέτρους αυτών των δεικτών βάσης, σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣλΕΕ.

1.7 Η ΕΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να ορίσει σαφώς τον ρόλο που αναλογεί σε κάθε επιμέρους εταίρο στο πλαίσιο του άρθρου 4 σχετικά με τη συνεργασία. Η νέα υπό εξέταση πρόταση δεν θα πρέπει να υποβιβάζει τον ρόλο των κοινωνικών εταίρων σε ρόλο «συνδεδεμένων εταίρων», αλλά αντιθέτως θα πρέπει να αυξάνει την επιρροή τους στο πλαίσιο της διαδικασίας εκσυγχρονισμού των ΔΥΑ. Στην υπό εξέταση πρόταση θα πρέπει επίσης να αναφέρεται ο ρόλος της κοινωνίας πολιτών βάσει της αρχής της εταιρικής σχέσης.

1.8 Παράλληλα, η ΕΟΚΕ προτείνει να συμβάλουν όλοι οι άμεσα ενδιαφερόμενοι στα συμπεράσματα και στις συστάσεις του ευρωπαϊκού δικτύου ΔΥΑ.

1.9 Η ΕΟΚΕ συνιστά στην Επιτροπή να καλέσει τα κράτη μέλη, εφόσον αυτά προτίθενται να προσαρμόσουν επιτυχώς τα οργανωτικά πρότυπα, τις εμπορικές στρατηγικές και τις διαδικασίες των ΔΥΑ σε ένα ραγδαία εξελισσόμενο περιβάλλον, να χαράξουν το τεχνικό, ανθρώπινο και χρηματοδοτικό πλαίσιο που θα τους παράσχει τη δυνατότητα να αυξήσουν τις ικανότητές τους και να μπορέσουν να ανταποκριθούν στον νέο, πολυσχιδή ρόλο τους.

1.10 Η ΕΟΚΕ εκφράζει την πεποίθηση ότι οι νέες αυτές αρμοδιότητες των ΔΥΑ, κυρίως στο πλαίσιο των ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης, θα πρέπει να μεταφράζονται σε κατάλληλες ικανότητες και επαρκή χρηματοδοτική στήριξη. Πρέπει να διατηρηθούν τα κονδύλια που θα διατίθενται μέσω του πΚΑΚ (1) και να υπάρχει σταθερή χρηματοδότηση.

1.11 Η ΕΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για τα συμπεράσματα και τις δεσμεύσεις όλων των μερών που συμμετείχαν στη Διάσκεψη για την απασχόληση των νέων στις 3 Ιουλίου 2013 στο Βερολίνο.

2. Εισαγωγή

2.1 Η στρατηγική «Ευρώπη 2020» (2) έχει θέσει για όλα τα κράτη μέλη έναν φιλόδοξο κοινό στόχο: το ποσοστό απασχόλησης των γυναικών και των ανδρών ηλικίας 20-64 ετών να φτάσει έως το 2020 στο 75 %. Για την επίτευξη του στόχου αυτού ο ρόλος των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης (ΔΥΑ) είναι καίριας σημασίας.

2.2 Οι κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις πολιτικές απασχόλησης για το 2020 (3) αναγνωρίζουν τις ΔΥΑ ως βασικούς παράγοντες με καταλυτική σημασία για την υλοποίηση των συστάσεων αριθ. 7 «Αύξηση της συμμετοχής στην αγορά εργασίας» και αριθ. 8 «Ανάπτυξη ειδικευμένου εργατικού δυναμικού». Στα συμπεράσματα που εγκρίθηκαν στη διάσκεψη των επικεφαλής των ΔΥΑ στη Βουδαπέστη στις 23 και 24 Ιουνίου 2011, με τίτλο «Καθιστώντας λειτουργικές τις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την απασχόληση», διαπιστώνεται η εν λόγω συνδρομή των ΔΥΑ στην υλοποίηση της στρατηγικής «Ευρώπη 2020».

2.3 Η πολιτική απασχόλησης και αγοράς εργασίας εξακολουθεί να αποτελεί αρμοδιότητα των κρατών μελών, τα οποία επίσης μεριμνούν για την οργάνωση, τη στελέχωση και τη λειτουργία των ΔΥΑ τους. Εντούτοις, οι ισχύοντες τρόποι εφαρμογής της οικειοθελούς συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών, που καθιερώθηκαν το 1997 με τη σύσταση μιας άτυπης συμβουλευτικής ομάδας των ΔΥΑ (4), έχουν εξαντλήσει τα όριά τους και δεν ανταποκρίνονται πλέον στις ανάγκες και τις προκλήσεις του σήμερα. Απουσιάζει ένας μηχανισμός που να επιτρέπει τον άμεσο εντοπισμό των χαμηλών επιδόσεων και των συναφών πιθανών διαρθρωτικών προβλημάτων· απουσιάζει επίσης η συστηματική ενημέρωση σχετικά με τα αποτελέσματα των σημερινών μεθόδων συγκριτικής αξιολόγησης και αμοιβαίας μάθησης.

2.4 Επιπλέον, το συμπέρασμα που προέκυψε κατά τις άτυπες συζητήσεις του Συμβουλίου των υπουργών «Απασχόλησης και κοινωνικών υποθέσεων» (EPSCO) στο Δουβλίνο στις 7 και 8 Φεβρουαρίου 2013 (5) ήταν ότι η ευρύτερη και ειδικότερη συνεργασία μεταξύ των ΔΥΑ θα οδηγήσει στη βελτίωση της ανταλλαγής ορθών πρακτικών· ζητήθηκε δε η εκπόνηση αναλυτικής πρότασης σχετικά με την πρωτοβουλία συγκριτικής μάθησης.

2.5 Στις 17 Ιουνίου 2013 η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε μια πρόταση απόφασης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, η οποία εντάσσεται στο πλαίσιο της παράτασης της εμβληματικής πρωτοβουλίας «Ατζέντα για νέες δεξιότητες και θέσεις εργασίας» (6) και της «Δέσμης μέτρων για την απασχόληση» (7) του 2012, στην οποία προτείνεται να δοθεί επίσημη μορφή στη συνεργασία των ΔΥΑ και να συσταθεί ένα ευρωπαϊκό δίκτυο των εν λόγω υπηρεσιών.

2.6 Το δίκτυο αυτό θα πρέπει να λειτουργήσει κατά την περίοδο 2014 έως 2020, σε συνδυασμό με τη στρατηγική «Ευρώπη 2020». Η λειτουργία του εν λόγω δικτύου θα αποτελέσει αντικείμενο αξιολόγησης και επανεξέτασης μετά την παρέλευση τεσσάρων ετών. Η χρηματοδότησή του θα διασφαλιστεί μέσω πιστώσεων του προγράμματος για την απασχόληση και την κοινωνική καινοτομία (πΚΑΚ), η δε γραμματεία του θα στελεχωθεί από το ανθρώπινο δυναμικό που διαθέτει επί του παρόντος η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

2.7 Τα μέτρα ενθάρρυνσης που υλοποιούνται μέσω του εν λόγω δικτύου αναμένεται να συμβάλουν στα εξής: — στην υλοποίηση της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» και πιο συγκεκριμένα των στόχων της ως προς την απασχόληση· — στη βελτίωση της λειτουργίας των αγορών εργασίας στην ΕΕ· — στην προαγωγή της ολοκλήρωσης των αγορών εργασίας· — στην αύξηση της κινητικότητας ανά την επικράτεια και ως προς τις ειδικότητες· — στην καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού και στην ένταξη των ατόμων που βρίσκονται στο περιθώριο της αγοράς εργασίας.

2.8 Στο πλαίσιο των πρώτων συζητήσεων που διεξήχθησαν στο Συμβούλιο τον Ιούλιο του 2013, τα κράτη μέλη στην πλειονότητά τους εξέφρασαν την ικανοποίησή τους για την πρόταση της Επιτροπής και αντιμετώπισαν θετικά τους στόχους που τέθηκαν. Διατυπώθηκαν αμφιβολίες κυρίως όσον αφορά τη διασύνδεση με τις εργασίες της επιτροπής απασχόλησης και τις πιθανές αλληλεπικαλύψεις, τις υπεράριθμες αρμοδιότητες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, το περιεχόμενο των κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων και τις ασάφειες όσον αφορά τη χρηματοδότηση.

3. Γενικές παρατηρήσεις

3.1 Η ΕΟΚΕ επικροτεί εν γένει όλες τις πρωτοβουλίες που λαμβάνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την υλοποίηση των στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» στον τομέα της απασχόλησης και της αγοράς εργασίας, για τη σύσφιξη της συνεργασίας μεταξύ των κρατών μελών, για την ανάπτυξη δεξιοτήτων και για την προσαρμογή αυτών στις ανάγκες των επιχειρήσεων, καθώς και για τη στήριξη της κινητικότητας ανά την επικράτεια και ως προς τις ειδικότητες.

3.2 Δεδομένου του επείγοντος χαρακτήρα της κατάστασης ‒ιδίως σε ορισμένα κράτη μέλη‒ της ανόδου των ποσοστών ανεργίας (και δη της επί μακρόν ανεργίας και της ανεργίας των νέων), η ΕΟΚΕ επικροτεί την πρόταση της Επιτροπής να καθιερωθεί ένα ευρωπαϊκό δίκτυο δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης, το οποίο θα αποτελέσει ένα πλαίσιο σύγκρισης των επιδόσεών τους σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ανάδειξης ορθών πρακτικών και προώθησης της αμοιβαίας μάθησης, έτσι ώστε να ενισχυθεί η ικανότητα και η αποτελεσματικότητα των εν λόγω υπηρεσιών.

3.3 Ορισμένα κράτη μέλη, υπό την πίεση τόσο των μακροχρόνιων προκλήσεων που προκύπτουν από τις παγκόσμιες αλλαγές, τις τεχνολογικές αλλαγές και τη γήρανση του εργατικού δυναμικού τους, όσο και των βραχυπρόθεσμων μέτρων επείγοντος χαρακτήρα που λαμβάνονται ως αντίβαρο στην επιβράδυνση της οικονομίας, βρίσκονται ήδη σε διαδικασία εκσυγχρονισμού των ΔΥΑ τους ‒άλλοτε με περισσότερη άλλοτε με λιγότερη επιτυχία‒ προβαίνοντας στην αναδιάρθρωσή τους μέσω της συγκέντρωσης των αρμοδιοτήτων τους, είτε αντιθέτως μέσω της αποκέντρωσης αυτών, διευρύνοντας το πεδίο δράσης τους και καταβάλλοντας προσπάθειες για πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων τους.

3.4 Η ΕΟΚΕ εκτιμά ότι οι ΔΥΑ πρέπει οπωσδήποτε να προσαρμοστούν στα νέα δεδομένα και ζητούμενα της αγοράς εργασίας, ήτοι: τη γήρανση του εργατικού δυναμικού, την ανάπτυξη της οικονομίας της τρίτης ηλικίας και της οικολογικής οικονομίας, τις νέες δεξιότητες και απαιτήσεις της νέας γενιάς, την ανάπτυξη των ΤΠΕ και των τεχνολογικών καινοτομιών ή την αυξημένη απόκλιση μεταξύ προσφοράς και ζήτησης δεξιοτήτων.

3.5 Οι ΔΥΑ καλούνται να αντιμετωπίσουν ταυτόχρονα βραχυπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες προκλήσεις. Οφείλουν να αντιδρούν άμεσα, ευέλικτα και δημιουργικά στις εξελίξεις εν γένει των συνθηκών που τους περιβάλλουν, να συνδυάζουν τις βραχυπρόθεσμες παρεμβάσεις με λύσεις διαρκείας και να προβλέπουν πιθανούς νέους κοινωνικούς κινδύνους.

3.6 Η ΕΟΚΕ εκφράζει την πεποίθηση ότι οι νέες αυτές αρμοδιότητες των ΔΥΑ, κυρίως στο πλαίσιο των ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης, θα πρέπει να μεταφράζονται σε κατάλληλες ικανότητες και επαρκή χρηματοδοτική στήριξη. Ωστόσο, σε πολλά κράτη μέλη η κατάσταση δεν φαίνεται να κινείται προς αυτή την κατεύθυνση, ιδίως σε μια περίοδο δημοσιονομικών περικοπών και μέτρων εξοικονόμησης πόρων. Οι πόροι που έχουν προβλεφθεί προς το παρόν για τη λειτουργία των ΔΥΑ πρέπει να αυξηθούν, ιδίως όσον αφορά το προσωπικό, προκειμένου να εξασφαλιστεί η παρακολούθηση της ποιότητας, η οποία θα οδηγήσει στη δημιουργία επαγγελματικών ευκαιριών. Οι ΔΥΑ με εύρυθμη λειτουργία μπορούν στο μέλλον να μετασχηματιστούν σε κέντρα δεξιοτήτων.

3.7 Το 2010, το EUROFOUND, το Ευρωπαϊκό Ίδρυμα για τη Βελτίωση των Συνθηκών Διαβίωσης και Εργασίας, εκπόνησε, κατόπιν αιτήματος της ΕΟΚΕ, ενημερωτικό σημείωμα με τίτλο "Financing and operating active labour market programmes during the crisis" («Χρηματοδότηση και εφαρμογή ενεργητικών προγραμμάτων για την αγορά εργασίας σε καιρό κρίσης») (8), στο οποίο, βάσει δείγματος από δέκα επιλεχθέντα κράτη, παρουσιάζονται οι διακυμάνσεις των αλληλεπιδράσεων μεταξύ των ενεργητικών και παθητικών πολιτικών για την απασχόληση και η αρνητική εξέλιξη των δαπανών για μέτρα ενεργοποίησης ως ποσοστό του ΑΕγχΠ, ιδίως σε κράτη όπου σημειώνεται ραγδαία αύξηση της ανεργίας.

3.8 Στόχος του νεοσυσταθέντος ευρωπαϊκού δικτύου είναι να στηρίξει τις προσπάθειες των κρατών μελών για εκσυγχρονισμό των ΔΥΑ τους με τη μορφή μέτρων ενθάρρυνσης (υπό την έννοια του άρθρου 149 της ΣλΕΕ), να προωθήσει τη συνεργασία μεταξύ των κρατών μελών, να εξασφαλίσει τη βελτίωση της ολοκλήρωσης και της λειτουργίας των αγορών εργασίας στην ΕΕ, να συμβάλει στην ενίσχυση της κινητικότητας ανά την επικράτεια και ως προς τις ειδικότητες και να καταπολεμήσει τον κοινωνικό αποκλεισμό.

3.9 Το νεοσυσταθέν δίκτυο θα εφαρμόσει συγκεκριμένα τις εξής πρωτοβουλίες: δημιουργία και εφαρμογή ‒σε ευρωπαϊκή κλίμακα‒ συστημάτων συγκριτικής αξιολόγησης των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης, οργάνωση της αλληλοβοήθειας, έγκριση και εφαρμογή μιας προσέγγισης εκσυγχρονισμού και ενίσχυσης των ΔΥΑ στους καίριους τομείς και εκπόνηση εκθέσεων στον τομέα της απασχόλησης.

3.10 Η πρόταση της Επιτροπής εντάσσεται στο πλαίσιο της παράτασης των προηγούμενων δραστηριοτήτων και μελετών σχετικά με το οικονομικό μοντέλο των ΔΥΑ, με τα συστήματα μέτρησης των επιδόσεων των ΔΥΑ και με τον ρόλο των ΔΥΑ στον τομέα της ευελιξίας με ασφάλεια, της πρόβλεψης δεξιοτήτων και της προσαρμοστικότητας του ατόμου σε νέα επαγγέλματα.

3.11 Η ΕΟΚΕ είναι πεπεισμένη ότι στο μέλλον οι δραστηριότητες των ΔΥΑ δεν θα είναι ποτέ πια υπόθεση ρουτίνας (9). Οι ΔΥΑ θα πρέπει σταδιακά να μετατραπούν σε πολυλειτουργικούς οργανισμούς που θα διευκολύνουν εντός της ΕΕ κάθε είδους μεταβατικό στάδιο: την είσοδο στην αγορά εργασίας, τη μετάβαση από τις σπουδές στην πρώτη εργασία ή την αλλαγή σταδιοδρομίας. Οι ΔΥΑ πρέπει να εξασφαλίζουν την αλληλεπίδραση των ενδιαφερόμενων παραγόντων της αγοράς εργασίας και να ενθαρρύνουν τη συνεργασία τους και την καινοτόμο δράση τους, πρέπει να συνεργάζονται στενά με τους δημόσιους και ιδιωτικούς τους εταίρους (10), μεριμνώντας ώστε τα ενδιαφερόμενα μέρη της αγοράς εργασίας να συμμορφώνονται προς τις πολιτικές που εφαρμόζονται στον εν λόγω τομέα.

3.12 Η ΕΟΚΕ εκτιμά ότι οι ΔΥΑ θα πρέπει να προσανατολιστούν περισσότερο προς την πτυχή της προσφοράς εργασίας, χωρίς να αμφισβητούν τον ρόλο τους στην καταβολή των επιδομάτων, δεδομένου ότι οι εργοδότες αντιμετωπίζουν ολοένα και περισσότερα προβλήματα στην εξεύρεση και πρόσληψη των εργαζομένων που χρειάζονται. Οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ) ειδικότερα χρειάζονται συχνά περισσότερη στήριξη από τις ΔΥΑ και γι’ αυτό πρέπει να ενισχυθεί η συνεργασία των ΔΥΑ με τις ΜΜΕ.

3.13 Ακόμη και σε μια περίοδο αυξημένης ανεργίας, εξακολουθεί να υπάρχει αναντιστοιχία μεταξύ των προσφερόμενων δεξιοτήτων και των αναγκών της αγοράς εργασίας. Μέσω του δικτύου HoPES (11), οι ΔΥΑ συμμετέχουν σε συζητήσεις και διαβουλεύσεις σχετικά με τον ρόλο των δεξιοτήτων στο οικονομικό και κοινωνικό πλαίσιο. Ζητούμενο είναι η επανασύνδεση του κόσμου της εργασίας με τον κόσμο της εκπαίδευσης και η θεμελίωση μιας κοινής αντίληψης περί προσόντων και δεξιοτήτων. Για τις ΔΥΑ, αυτό συνεπάγεται τη δημιουργία εταιρικών σχέσεων με τα διάφορα ενδιαφερόμενα μέρη και την εξασφάλιση της ισορροπίας μεταξύ της προσφοράς και της ζήτησης προσόντων στο ολοένα και πιο σύνθετο περιβάλλον των τοπικών αγορών εργασίας (12).

3.14 Η ΕΟΚΕ αναγνωρίζει τον μοναδικό ρόλο που διαδραματίζουν οι δημόσιες υπηρεσίες απασχόλησης για την υλοποίηση κάθε επιμέρους στοιχείου της ευελιξίας με ασφάλεια. Η μελέτη σχετικά με τον «Ρόλο των ΔΥΑ όσον αφορά την ευελιξία με ασφάλεια στις ευρωπαϊκές αγορές εργασίας» (13) κατέδειξε, βάσει εύστοχων παραδειγμάτων από την πραγματική ζωή, ότι οι ΔΥΑ έχουν επίγνωση της αναγκαιότητας για μια νέα προσέγγιση όσον αφορά τις υπηρεσίες που παρέχουν, καθώς και ότι έχουν υιοθετήσει ευρύ φάσμα στρατηγικών και μέτρων για τη στήριξη της ευελιξίας με ασφάλεια. Οι ΔΥΑ θα πρέπει να εξακολουθήσουν να καταβάλλουν προσπάθειες για την ενίσχυση των ικανοτήτων τους, προκειμένου να είναι σε θέση να ανταποκριθούν στον ρόλο τους ως διαμεσολαβητών και αξιολογητών της ευελιξίας με ασφάλεια.

3.15 Η ΕΟΚΕ θεωρεί ότι πρωταρχικό μέλημα των ΔΥΑ πρέπει να αποτελέσουν τα άτομα ή οι κατηγορίες εργαζομένων με τη μεγαλύτερη δυσκολία ένταξης στην αγορά εργασίας και με συγκεκριμένες ανάγκες. Τέτοια άτομα είναι οι επί μακρόν άνεργοι, οι εργαζόμενοι μεγάλης ηλικίας, οι γυναίκες, οι νέοι, τα άτομα με αναπηρία και οι μετανάστες. Υπό αυτό το πρίσμα, κρίνεται σκόπιμη τόσο η πλήρης εφαρμογή των διατάξεων για την καταπολέμηση των διακρίσεων, όσο και η μέριμνα για την τήρησή τους.

3.16 Στο πλαίσιο του αγώνα που διεξάγεται σε ολόκληρη την Ευρώπη για την καταπολέμηση της αυξημένης ανεργίας των νέων, η ΕΟΚΕ τονίζει επίσης τον σημαντικό ρόλο των ΔΥΑ στην υλοποίηση της πρωτοβουλίας «Εγγύηση για τη νεολαία», και επικροτεί τις δεσμεύσεις των επικεφαλής των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης κατά τη Διάσκεψη για την ανεργία των νέων στις 3 Ιουλίου 2013 στο Βερολίνο να διαδραματίσουν καίριο ρόλο στην τόνωση της απασχόλησης των νέων στην Ευρώπη, να αυξήσουν την αποτελεσματικότητα των δράσεών τους και να ενισχύσουν τη συνεργασία με άλλα ενδιαφερόμενα μέρη (14).

4. Ειδικές παρατηρήσεις

4.1 Σύμφωνα με την υπό εξέταση πρόταση απόφασης, το ευρωπαϊκό δίκτυο δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης θα πρέπει να συνεργάζεται στενά με την επιτροπή απασχόλησης και να συμβάλλει στις εργασίες της κοινοποιώντας πληροφορίες και υποβάλλοντας εκθέσεις σε αυτή σχετικά με την εφαρμογή των πολιτικών απασχόλησης. Η ΕΟΚΕ εκτιμά ότι θα πρέπει να αναφέρονται ρητά στο κείμενο της απόφασης οι συμβουλευτικές αρμοδιότητες του εν λόγω δικτύου και οι σχέσεις του με την επιτροπή απασχόλησης. Το δίκτυο πρέπει να έχει αποκλειστικά συμβουλευτικό χαρακτήρα και η σύστασή του δεν θα πρέπει να θεωρείται μέτρο εναρμόνισης των δομών των ΔΥΑ ή των κοινωνικών συστημάτων.

4.2 Η EOKE δεν μπορεί παραβλέψει το γεγονός ότι υπάρχουν ήδη σε περιφερειακό επίπεδο λειτουργικές δομές ‒μεταξύ των οποίων και τα δίκτυα παρατηρητηρίων της αγοράς εργασίας‒ οι οποίες συμβάλλουν αποτελεσματικά στην εκπλήρωση των κοινών ενωσιακών στόχων της στρατηγικής «Ευρώπη 2020» για την απασχόληση. Στην προσπάθεια λοιπόν να αναβαθμιστεί η συνεργασία των ΔΥΑ με τα περιφερειακά παρατηρητήρια, το όργανό μας υπογραμμίζει ότι πρέπει να ληφθούν τα εξής μέτρα: α) Σύναψη συμφωνιών βάσει των οποίων όσα δημόσια περιφερειακά παρατηρητήρια για την απασχόληση διευθύνουν άμεσα οι περιφερειακές αρχές θα μπορούν να συμμετέχουν στο σχετικό ευρωπαϊκό δίκτυο. β) Καλύτερη διασύνδεση του ευρωπαϊκού δικτύου δημόσιων περιφερειακών παρατηρητηρίων για την απασχόληση με το ευρωπαϊκό δίκτυο ΔΥΑ. γ) Σύναψη συμφωνιών σχετικών με τη συμμετοχή και την πρόσβαση στο ευρωπαϊκό δίκτυο των ιδιωτικών περιφερειακών παρατηρητηρίων για την απασχόληση, καθώς και όσων δημόσιων περιφερειακών παρατηρητηρίων για την απασχόληση δεν υπάγονται μεν άμεσα στις περιφερειακές αρχές, αλλά λειτουργούν υπό την καθοδήγησή τους και έχουν κοινές επιδιώξεις. δ) Οποιοδήποτε άλλο μέτρο για την αναβάθμιση της λειτουργίας και της διασύνδεσης όλων των υφιστάμενων δομών με σκοπό τη χρήση όλων των διαθέσιμων μέσων για τη συμπερίληψη και τη δραστηριοποίηση όλων των επιπέδων της δημόσιας διοίκησης (εθνικό, περιφερειακό και τοπικό).

4.3 Η χρηματοδότηση για την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των ΔΥΑ θα προέλθει από την πτυχή PROGRESS του ευρωπαϊκού προγράμματος για την απασχόληση και την κοινωνική καινοτομία (πΚΑΚ) από το 2014 έως το 2020. Η υπό εξέταση νομοθετική πρόταση είναι δημοσιονομικά ουδέτερη και δεν απαιτεί πρόσθετο προσωπικό. Για τα έργα που αναπτύσσει το δίκτυο ή που αφορούν δραστηριότητες αμοιβαίας μάθησης και στη συνέχεια εφαρμόζονται στις επιμέρους ΔΥΑ, τα κράτη μέλη έχουν δυνατότητα χρηματοδότησης από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ), το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) και το πρόγραμμα «Ορίζοντας 2020». Κατά την ΕΟΚΕ, το σημαντικότερο είναι να διατηρηθούν τα σχετικά κονδύλια των Διαρθρωτικών Ταμείων και να είναι σταθερή η χρηματοδότηση. Οι νέες αυτές αρμοδιότητες των ΔΥΑ, κυρίως στο πλαίσιο των ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης, πρέπει να μετουσιώνονται σε κατάλληλες ικανότητες και επαρκή χρηματοδοτική στήριξη.

4.4 Στο άρθρο 3 της πρότασης ορίζονται οι πρωτοβουλίες του δικτύου. — Στο άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο (α) προβλέπεται ότι το δίκτυο αναπτύσσει και εφαρμόζει συστήματα συγκριτικής αξιολόγησης μεταξύ των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης σε επίπεδο ΕΕ που θα βασίζονται σε τεκμηριωμένα στοιχεία, μέσω της χρήσης ποσοτικών και ποιοτικών δεικτών, προκειμένου να αξιολογεί τις επιδόσεις των ΔΥΑ και να συγκεντρώνει τεκμηριωμένα στοιχεία με σκοπό τη δημιουργία ενός μέσου πρόσφορου για θέματα αμοιβαίας μάθησης. — Η ΕΟΚΕ επιδοκιμάζει την αρχή που διέπει την εν λόγω διατύπωση. Εκτιμά ότι η συγκριτική αξιολόγηση των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης με χρήση ποσοτικών και ποιοτικών δεικτών προκειμένου να αξιολογούνται οι επιδόσεις των ΔΥΑ συνιστά χρήσιμη μορφή συνεργασίας. Η ΕΟΚΕ επικροτεί πρωτίστως τη χρήση στατιστικών δεικτών επιδόσεων και αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών απασχόλησης και των ενεργητικών πολιτικών απασχόλησης. Θα ήταν προτιμότερο οι δείκτες που αφορούν τις εισροές (για παράδειγμα ο προϋπολογισμός) να χρησιμοποιούνται ως δείκτες-πλαίσιο. Μεταξύ των άλλων δεικτών τους οποίους η ΕΟΚΕ θεωρεί χρήσιμους συγκαταλέγονται για παράδειγμα ο αριθμός των εγγεγραμμένων ατόμων (ανά κράτος), ο συνολικός αριθμός διαμεσολαβητών και ο αριθμός διαμεσολαβητών ανά υποψήφιο, το ποσοστό των ατόμων που βρίσκουν εργασία και όσων σταθεροποιούνται σε αυτήν μετά την επάνοδό τους (μετά από τρεις και έξι μήνες), η μέση διάρκεια του διαστήματος στην ανεργία, το ποσοστό αντιστοίχισης προσφοράς και ζήτησης εργασίας, η διάρκεια παραμονής σε μια δουλειά και ο τύπος της δουλειάς που βρήκε ο ενδιαφερόμενος χάρη σε κάποιο πρόγραμμα ενεργού πολιτικής υπέρ της απασχόλησης, το ποσοστό των εργαζομένων που συμμετέχουν σε επιμορφωτικά προγράμματα, τα συναφή έξοδα ή και ο αριθμός των εργαζομένων από την ΕΕ και τρίτες χώρες. — Πρέπει αφ’ ενός μεν να στηριχθούν κατά προτεραιότητα οι πλέον αποκομμένοι από την αγορά εργασίας, αφ’ ετέρου δε να αναλυθούν και να αντιπαραβληθούν τα αποτελέσματα των περιφερειακών υπηρεσιών απασχόλησης με παρεμφερείς συνθήκες ως προς τα ποσοστά ανεργίας και τη δυναμική της οικονομίας. — Το άρθρο 3 παράγραφος 1 στοιχείο (γ) ορίζει ότι το δίκτυο υιοθετεί και εφαρμόζει μια διαδικασία εκσυγχρονισμού και ενίσχυσης των ΔΥΑ σε καίριους τομείς. Η ΕΟΚΕ συνιστά να αποσαφηνιστεί η εν λόγω διατύπωση, ώστε να καθίσταται σαφές ότι το δίκτυο των ΔΥΑ στην ουσία θα έχει αποκλειστικά συμβουλευτικό ρόλο. Η ΕΟΚΕ εκτιμά ότι είναι απαραίτητο να διευκρινιστεί στην εν λόγω διάταξη ποιος θα πρέπει να είναι ο χαρακτήρας και ο στόχος των διαδικασιών που υιοθετούνται για τον εκσυγχρονισμό των ΔΥΑ. Κατά την άποψη της ΕΟΚΕ, οι διαδικασίες αυτές δεν θα πρέπει σε καμία περίπτωση να έχουν υποχρεωτικό χαρακτήρα.

4.5 Το άρθρο 4 διαλαμβάνει τη συνεργασία και κάνει λόγο για συνεργασία και ανταλλαγή πληροφοριών με τα ενδιαφερόμενα μέρη της αγοράς, συμπεριλαμβανομένων άλλων παρόχων υπηρεσιών απασχόλησης. Η ΕΟΚΕ εκτιμά ότι θα πρέπει να προσδιορίζεται σαφέστερα στις εν λόγω διατάξεις ο ρόλος κάθε επιμέρους ενδιαφερόμενου μέρους.

4.5.1 Η ΕΟΚΕ επιμένει ότι οι κοινωνικοί εταίροι είναι τα βασικά ενδιαφερόμενα μέρη της αγοράς εργασίας και διαδραματίζουν αδιαμφισβήτητο ρόλο στη διαδικασία εκσυγχρονισμού των ΔΥΑ· για τον λόγο αυτόν, θα πρέπει να καταλαμβάνουν στη νέα δομή τη θέση που τους αρμόζει. Στο έγγραφο εργασίας της σχετικά με τον ρόλο των κοινωνικών εταίρων στη διαδικασία διαχείρισης των ΔΥΑ ‒ιδίως σε περίοδο κρίσης‒ η Διεθνής Οργάνωση Εργασίας υποδεικνύει με σαφήνεια, βασιζόμενη στο παράδειγμα τεσσάρων κρατών μελών της ΕΕ, ότι η τροποποίηση των δομών των ΔΥΑ συνεπάγεται τροποποίηση του ρόλου, της συμμετοχής και της επιρροής των κοινωνικών εταίρων. Ενώ στην Αυστρία διευρύνονται οι τρόποι δράσης τους, κυρίως σε επίπεδο περιφέρειας, στη Γερμανία και στη Δανία η επιρροή τους φθίνει και έχουν περισσότερο συμβουλευτικές αρμοδιότητες παρά αρμοδιότητες συναπόφασης. Στο δε Ηνωμένο Βασίλειο, για ιστορικούς λόγους, δεν προβλέπεται η θεσμική συμμετοχή των κοινωνικών εταίρων (15). Για τον λόγο αυτό, η ΕΟΚΕ θεωρεί θετική μια σειρά πρωτοβουλιών των ευρωπαίων κοινωνικών εταίρων στο πλαίσιο των κοινών προγραμμάτων εργασίας τους (16).

4.5.2 Εν προκειμένω, η ΕΟΚΕ διαπιστώνει μια δυσμενή εξέλιξη όσον αφορά τη νέα απόφαση 2012/733/ΕΕ της Επιτροπής σχετικά με το EURES. Κατά τη συνεδρίαση της συμβουλευτικής επιτροπής τον Απρίλιο σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων (17), οι εκπρόσωποι των κοινωνικών εταίρων εξέφρασαν την έντονη ανησυχία τους για τον περιορισμό του ρόλου των κοινωνικών εταίρων σε ρόλο συνδεδεμένων εταίρων (ενώ επί του παρόντος είναι αυτοδικαίως ισότιμοι εταίροι).

4.5.3 Η ΕΟΚΕ έχει επιδοκιμάσει σε πολλές γνωμοδοτήσεις της την έκκληση που απευθύνει η Επιτροπή υπέρ της σύναψης εταιρικών σχέσεων μεταξύ όλων των ενδιαφερόμενων μερών για τη στήριξη της δημιουργίας θέσεων εργασίας, την αύξηση της απασχόλησης, την ανάπτυξη δεξιοτήτων και την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού. Όσον αφορά συγκεκριμένα την καταπολέμηση της υψηλής ανεργίας των νέων στην Ευρώπη, η ΕΟΚΕ έχει τονίσει τον ρόλο των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, των συμβουλευτικών οργανισμών, των οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών (οργανώσεις νεολαίας, κινήματα γυναικών, οργανώσεις στήριξης των ατόμων με αναπηρία, κ.λπ.), των οικογενειών και των μεμονωμένων ατόμων, καθότι μόνο με τον τρόπο αυτόν είναι δυνατόν να δοθεί από κοινού και οριστικά μια λύση στην κατάσταση που επικρατεί στις ευρωπαϊκές αγορές εργασίας.

4.5.4 Επίσης, η ΕΟΚΕ επικροτεί την εξέλιξη της εταιρικής σχέσης μεταξύ των υπηρεσιών απασχόλησης (PARES) (18) για την προώθηση του διαλόγου σε επίπεδο ΕΕ, προκειμένου να διευκολύνεται κάθε είδους μετάβαση στην αγορά εργασίας. Οι αγορές εργασίας καθίστανται όλο και πιο σύνθετες και η παροχή υπηρεσιών δεν μπορεί πλέον να αποτελεί μονοπώλιο, αλλά θα πρέπει να είναι αποτέλεσμα συνεργασίας όλων των ενδιαφερόμενων μερών των υπηρεσιών απασχόλησης. Η ΕΟΚΕ επικροτεί επίσης το πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη διεξαγωγή διαλόγου μεταξύ των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης, που αποσκοπεί στη στήριξη της αμοιβαίας μάθησης.

4.6 Σύμφωνα με το άρθρο 7 που αφορά την έγκριση γενικού πλαισίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εκδίδει κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις, σύμφωνα με το άρθρο 8 της υπό εξέταση πρότασης, όσον αφορά ένα γενικό πλαίσιο υλοποίησης των πρωτοβουλιών συγκριτικής αξιολόγησης και αμοιβαίας μάθησης, όπως ορίζεται στο άρθρο 3 παράγραφος 1. Γενικά, η ΕΟΚΕ επιδοκιμάζει τη χρήση κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων για την τροποποίηση ορισμένων διατάξεων που αφορούν το γενικό πλαίσιο υλοποίησης των δράσεων συγκριτικής αξιολόγησης και αμοιβαίας μάθησης. Ωστόσο, θα πρέπει να διατεθούν περαιτέρω πληροφορίες ώστε να καταστεί δυνατόν να προσδιοριστούν με ακρίβεια τα ζητήματα τα οποία οι εν λόγω κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις θα μπορούν να τροποποιούν. Η ΕΟΚΕ προτείνει να διευκρινιστεί περαιτέρω το περιεχόμενο της πρότασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έτσι ώστε να καταστούν πιο αντιπροσωπευτικοί οι δείκτες βάσης του γενικού πλαισίου. Εν συνεχεία, οι κατ’ εξουσιοδότηση πράξεις πρέπει να συμπληρώνουν τις λιγότερο σημαντικές παραμέτρους αυτών των δεικτών βάσης, σύμφωνα με το άρθρο 290 της ΣλΕΕ.

4.7 Η υπό εξέταση πρόταση αναφέρει ότι αυτές οι νέες πρωτοβουλίες της Επιτροπής συμπληρώνουν τη συνεργασία των ΔΥΑ στο πλαίσιο του EURES, με βάση τα άρθρα 45 και 46 της Συνθήκης. Η ΕΟΚΕ εκτιμά ότι η διατύπωση θα πρέπει να αναφέρει με σαφήνεια τις συνέργειες του νεοσυσταθέντος δικτύου των ΔΥΑ με το EURES (19). Το νεοσυσταθέν δίκτυο των ΔΥΑ θα πρέπει να παρέχει στήριξη σε μια διευρυμένη εντολή του EURES και στον καίριο ρόλο του για τη διασφάλιση της αντιστοίχησης των δεξιοτήτων με τις ανάγκες της ευρωπαϊκής αγοράς εργασίας και για τη βελτίωση της κινητικότητας εντός της ΕΕ. Επίσης, το δίκτυο μπορεί να συνεργάζεται και με άλλες οντότητες όπως οι υπηρεσίες επαγγελματικού προσανατολισμού.

Βρυξέλλες, 17 Οκτωβρίου 2013. Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής Henri MALOSSE

(1) Στο πΚΑΚ (EaSI / πρόγραμμα για την κοινωνική αλλαγή και την καινοτομία), υπάγονται και επεκτείνονται τα τρία ισχύοντα προγράμματα PROGRESS, EURES και Ευρωπαϊκός μηχανισμός μικροχρηματοδοτήσεων Progress.

(2) COM(2010) 2020 final.

(3) Βλ. την απόφαση 2010/707/ΕΕ του Συμβουλίου, της 21ης Οκτωβρίου 2010, σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις πολιτικές απασχόλησης των κρατών μελών.

(4) Πρόκειται για την άτυπη συμβουλευτική ομάδα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής HoPES (Heads of Public Employment Services - Επικεφαλής των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης).

(5) Κατά τη διάρκεια της άτυπης συνεδρίασης του Συμβουλίου EPSCO στο Δουβλίνο, στις 7 και 8 Φεβρουαρίου 2013.

(6) COM(2010) 682 final.

(7) COM(2012) 173 final.

(8) Βλ. John Hurly: "Financing and operating active labour market programmes during the crisis", (Χρηματοδότηση και εφαρμογή ενεργών προγραμμάτων αγοράς εργασίας κατά την διάρκεια της κρίσης), EUROFOUND, 2010.

(9) Βλ. «Συμβολή των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης στη στρατηγική «ΕΕ 2020», έγγραφο στρατηγικής των ΔΥΑ για το 2020», 2012.

(10) Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει δρομολογήσει την πρωτοβουλία PARES, την εταιρική σχέση μεταξύ των δημόσιων και ιδιωτικών υπηρεσιών απασχόλησης της ΕΕ, η οποία αποτελεί δράση προτεραιότητας στο πλαίσιο της ανακοίνωσης που δημοσίευσε το 2011 σχετικά με μια «Ατζέντα για νέες δεξιότητες και θέσεις εργασίας».

(11) The Case for Skills: A Response to the Recommendations regarding the Future Role of Public Employment Services under the New Skills for New Jobs Agenda («Το ζήτημα των δεξιοτήτων: μια απάντηση στις συστάσεις σχετικά με τον μελλοντικό ρόλο των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης στο πλαίσιο της ατζέντας για νέες δεξιότητες και θέσεις εργασίας»), Ευρωπαϊκό δίκτυο επικεφαλής των δημόσιων υπηρεσιών απασχόλησης, Σεπτέμβριος 2011.

(12) Wilson, R.A., (2010) Anticipating skills needs of the labour force and equipping people for new jobs: which role for public employment services in early identification of skill needs and labour up-skilling? («Πρόβλεψη των αναγκαίων δεξιοτήτων του εργατικού δυναμικού και προσαρμογή των εργαζομένων στις νέες θέσεις εργασίας»), έκθεση υπ’ όψιν της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Coventry: Danish Technological Institute/ÖSB Consulting/Warwick Institute for Employment Research.

(13) The role of the Public Employment Services related to ‘Flexicurity’ in the European Labour Markets («Ο ρόλος των ΔΥΑ όσον αφορά την ευελιξία με ασφάλεια στις ευρωπαϊκές αγορές εργασίας») - τελική έκθεση, Policy and Business Analysis, Δανικό Τεχνολογικό Ίδρυμα/ ÖSB Consulting/Πανεπιστήμιο Tilburg/Leeds Metropolitan University, Μάρτιος 2009.

(14) Διάσκεψη με θέμα την ανεργία των νέων, πραγματοποιήθηκε στις 3 Ιουλίου 2013 στο Βερολίνο, συμβολή του δικτύου HoPES.

(15) J. Timo Weishaupt, Labour Administration and Inspection Programme: Social Partners and the Governance of Public Employment Services: Trends and Experiences from Western Europe (Πρόγραμμα διοίκησης και επιθεώρησης εργασίας: κοινωνικοί εταίροι και διαχείριση των υπηρεσιών δημόσιας απασχόλησης), 2011.

(16) Η αυτόνομη συμφωνία σχετικά με τις χωρίς αποκλεισμούς αγορές εργασίας (2010) βασίζεται στην κοινή ανάλυση των βασικών ενδιαφερόμενων μερών της αγοράς εργασίας (2009).

(17) Βλ. τα πρακτικά της συνεδρίασης της συμβουλευτικής επιτροπής σχετικά με την ελεύθερη κυκλοφορία των εργαζομένων της 12ης Απριλίου 2013, που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες.

(18) Η πρωτοβουλία PARES αποτελεί ένα από τα συνοδευτικά μέτρα που έχει λάβει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στο πλαίσιο της Ατζέντας για τις νέες δεξιότητες και θέσεις εργασίας με στόχο τη στήριξη της ευελιξίας με ασφάλεια.

(19) Βλ. ΕΕ L 328 της 28.11.2012, σ. 21.