1.2.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 25/9 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II 
Πραώτη παράγραφος 
(νέα) 
Οι ποσοστώσεις του παραρτήματος II αναπροσαρμόζονται 
ανάλογα με τις μεταβολές που προκύπτουν στα άρθρα 8 και 
9. 
Τροποποίηση της πρότασης οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για 
την ενθάρρυνση της βελτίωσης της ασφάλειας και της υγείας της εγκύου, της λεχώνας και της θηλά­
ζουσας εργαζομένης (') 
COM(90) 692 τελικό — SYN 303 
(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή, σύμφωνα τον άρθρον 149 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ, στις 
8 Ιανουαρίου 1991) 
(91/C 25/04) 
Η έννατη αιτιολογική σκέψη τροποποιείται ως εξής: Το άρθρο 2 τροποποιείται ως εξής: 
«ότι οι έγκυες, οι λεχώνες ή οι θηλάζουσες εργαζόμενες, 
πρέπει να θεωρούνται, από πολλές απόψεις, ως ομάδα 
ειδικών κινδύνων και ότι πρέπει να ληφθούν μέτρα όσον 
αφορά την υγεία και την ασφάλεια τους». 
Η δέκατη τρίτη αιτιολογική σκέψη τροποποιείται ως εξής: 
«ότι η προστασία της υγείας, με τη διακοπή της εργα­
σίας, των εγκύων, των λεχώνων ή των θηλαζουσών εργα­
ζομένων δεν είναι δυνατόν να επιτευθεί αν δεν συνο­
δεύεται από τη διατήρηση των δικαιωμάτων τους δεδο­
μένου ότι, χωρίς αυτά, ορισμένες από τις εργαζόμενες θα 
ήταν υποχρεωμένες να παραιτηθούν από μεγάλο μέρος 
της διακοπής της εργασίας τους προκειμένου να διατηρή­
σουν τις αποδοχές τους" ότι, συνεπώς, η διατήρηση των 
εργασιακών δικαιωμάτων, συμπεριλαμβανομένων των 
αποδοχών, πρέπει να εξασφαλίζεται κατά τη διάρκεια 
αυτής της διακοπής.» 
Το άρθρο 1 τροποποιείται ως εξής: 
«Άρθρο 1 
Η παρούσα οδηγία, η οποία είναι ειδική οδηγία σύμ­
φωνα με το άρθρο 16 παράγραφος 1 της οδηγίας 
89/391 /ΕΟΚ, έχει ως στόχο της εφαρμογή μέτρων που 
αποβλέπουν στην προαγωγή της βελτίωσης της ασφά­
λειας και της υγείας των εγκύων, λεχώνων και θηλα-
ζουσών εργαζομένων.» 
(') ΕΕαριΟ. C 281 της 9. 11. 1990. «Άρθρο 2 
Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, νοείται ως 
"έγκυος εργαζόμενη" "λεχώνα εργαζόμενη" ή "θηλά­
ζουσα εργαζόμενη" κάθε έγκυος, λεχώνα ή θηλάζουσα 
εργαζόμενη που ενημερώνει για την κατάσταση της τον 
εργοδότη της είτε απευθείας, είτε μέσω ιατρού ή αρμό­
διας ιατρικής υπηρεσίας, σύμφωνα με τις εθνικές νομο­
θετικές διατάξεις ή πρακτικές.» 
Τα άρθρα 3 και 4 τροποποιούνται ως εξής: 
«Άρθρο 3 
1. Με την επιφύλαξη των διατάξεων των άρθρων 4 και 
6 της οδηγίας 89/391/ΕΟΚ, τα κράτη μέλη λαμβάνουν 
τα αναγκαία μέτρα ώστε οι αρμόδιες αρχές για την υγεία 
και την ασφάλεια να πραγματοποιούν μια γενική αξιο­
λόγηση των χημικών, φυσικών ή βιολογικών παρα­
γόντων, καθώς και των βιομηχανικών διαδικασιών που 
θεωρείται ότι θέτουν σε κίνδυνο την υγεία και την 
ασφάλεια των εργαζομένων γυναικών που αναφέρονται 
στο άρθρο 1. Αυτή η γενική αξιολόγηση πρέπει επίσης 
να γίνεται για τις κινήσεις και τις θέσεις του σώματος, 
τη διανοητική και σωματική κόπωση και τις λοιπές 
φυσικές επιβαρύνσεις. Τα αποτελέσματα αυτών των εκτι­
μήσεων θα γνωστοποιούνται στους εργοδότες και στις 
εργαζόμενες προκειμένου να τους επισημαίνονται οι 
δυνατοί κίνδυνοι και να βελτιώνεται η βάση της αξιολό­
γησης που γίνεται στο χώρο εργασίας. 
Αρι^^ίΟ Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 12.^1 
2. Ριακά^ε δραστηριότητα που ενδέχεται να πάρουν 
σιάζει κίνδυνο έκθεσης στους παράγοντες^ στις διαδικα^ 
σίες και στις συνθήκες εργασίας που αναφέρονται στο 
παράρτημα ί^ η φΰση^ ο ^α^μός και η διάρκεια της 
έκθεσης των εργαζομένων γυναικών ^α πρέπει να καθο­
ρίζονται^ η απευ^είαςαπό τον εργοδότη^η μέσω της 
υπηρεσίας πρόληψης που αναφέρεται στο άρ^ρο7της 
οδηγίας ^^Ι^ΕΟΚ^ ώστε να δίνεταιηδυνατότητα να 
εκτιμάται κά^ε κίνδυνος ως προς την ασφάλεια και την 
υγεία κα^ως και κά^ε αντίκτυπος στην εγκυμοσΰνηητο 
θηλασμό των εργαζομένων γυναικών^ και να μπορούν να 
καθορισθούν τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. 
Αυτηηαξιολόγηση πρέπει να εφαρμόζεται επίσης στις 
κινήσεις και δέσεις του σώματος^ στις μετακινήσεις 
κα^ωςκαιστη διανοητική καισωματικη κόπωσηπου 
συνδέονται με τη δραστηριότητα αυτών των γυναικών. 
Αυτηηαξιολόγηση πρέπει να γνωστοποιείται στις εργα^ 
ζόμενες^ωστε να λαμβάνουν γνωσητων πιθανών κιν 
δυνών. 
Αν τα αποτελέσματατης αξιολόγησης που αναφέρεται 
παραπάνω αποκαλύπτουν κάποιοκίνδυνο ως προς την 
ασφάλειακαιτην υγείας κα^ωςκαιπι^ανό αντίκτυπο 
στην εγκυμοσΰνηητο θηλασμό αυτών των γυναικων^η 
έκ^εστ^ τους σ^ αυτούς τους κίνδυνους πρέπει να αποφεύ­
γεται^ με τροποποίηση είτε των συνθηκών εργασίας τους^ 
είτε του χρόνου εργασίας τους. 
3. Αν η τροποποίηση που αναφέρεται στην παρά-
γραφο^σημείο^δεν είναι δυνατά από τεχνικής από 
^εως^οεργοδότης λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για να 
εξασφαλίσει μια αλλαγή της^έσηςεργασίαςτους. Σ^ 
αυτές τις περιπτώσεις διατηρούνται οι αποδοχές η^καιη 
καταβολή ισοδυνάμου επιδόματος. 
^. Στην περίπτωση που η μεταφορά αυτών των 
γυναικών σε κάποια άλλη δραστηριότητα δεν είναι 
δυνατά τεχνικά και αντικειμενικά^οιενλόγω εργαζό­
μενες δικαιούνται να διακόψουν την εργασία τους κα^ 
όλη τη ^ρονικ^ περίοδο που κρίνεται αναγκαία για την 
προστασία της ασφάλειας και της υγείας τους.Οι απο­
δοχές η^καιηκατα^ολη ισοδυνάμου επιδόματος και τα 
εργασιακάτουςδικακιωματα είναι εγγυημένα κατάτη 
διάρκεια αυτής της περιόδου. 
^. Σε καμία περίπτωση οι έγκυες εργαζόμενες δεν επι­
φορτίζονται με εργασίες για τις οποίεςηαξιολόγηση που 
πραγματοποιείται ^άσει της παραγράφου^έ^ει αποκα­
λύψει έκθεση στους παράγοντες που παρατίθενται στο 
παράρτημα ίί. Αυτές οι εργαζόμενες δεν πρέπει να εκτί­
θενται σε ενδε^όμενεςσυγκεντρωσεις που υπερβαίνουν 
τις οριακές τιμές επαγγελματικές έκθεσης στους παρά 
γοντες εν γένει. Σ^αυτές τις συν^κες^α εφαρμόζονται 
οι διατάξεις των παραγράφων^και^παραπάνω. 
^ Σε καμία περίπτωση οι θηλάζουσες εργαζόμενες δεν 
επιφορτίζονται με εργασίες για τις οποίεςηαξιολόγηση που πραγματοποιείται ^άσει της παραγράφου^έ^ει απο­
καλύψει έκθεση στους παράγοντες και στις συν^κες 
εργασίας που παρατίθενται στο παράρτημα ΗΡΣ^ αυτές 
τις συν^ηκες^α εφαρμόζονται οι διατάξεις των παρα-
γράφων^και^παραπάνω.^ 
Ρ Ιακράτημέλη λαμβάνουν μέτραπροκειμένου να 
εξασφαλίσουν ότι οι εργαζόμενες που αναφέρονται στο 
άρ^ροίδεν^α υποχρεώνονται να εκτελέσουν νυκτερινή 
εργασίας 
α^ πριν και μετά τη γέννηση ενός τέκνου κατά τη διάρ­
κεια μιας περιόδου τουλα^ιστονί^ε^δομάδων^ από 
τιςοποίεςοκτω τουλάχιστον πριναπό την πιθανή 
ημερομηνία του τοκετοΰ^ 
^ κατά τη διάρκεια συμπληρωματικών περιόδων^ με την 
προσκόμιση ιατρικού πιστοποιητικού το οποίο ^ε^αι-
ωνειτησ^ετικτ^ ανάγκη γιατηνυγείατης εργαζό­
μενης που αναφέρεται στο άρ^ροΡ 
^ κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης 
ϋ^ κατά τη διάρκεια χρονικού διαστήματος πέραν της 
περιόδου μετά τη γέννηση του τέκνου που κα^ορί 
ζεται συμφωνά με το στοιχείο α^παραπάνω^του 
οποίουηδιάρκειακα^ορίζεται από την αρμόδια 
αρ^ρπου αναφέρεται στο άρ^ρο^παράγραφοςΡ 
2. Ιαμέτρα που αναφέρονται παραπάνω στην παρά-
γραφοίδΰνανται να συνεπάγονται τη μεταφορά σε ημε­
ρήσια εργασίας εφόσον αυτό είναι δυνατόν παράταση 
της άδειας μητρότητας. 11 διατήρηση των αποδοχών 
ήΕκαιτης κατα^ολ^ς ισοδυνάμου επιδόματος καιτων 
εργασιακών δικαιωμάτων εξασφαλίζεται σ^ αυτές τις 
περιπτώσεις.^ 
11 παράγραφος^ σημείο^τουάρ^ρου^τροποποιείταιως 
εξης^ 
^Οί ενδεχόμενες περίοδοι ασθένειας που δεν έ^ουν 
σ^έση με την κυοφορίαητη γέννηση του παιδιού που 
σημειώνονται στη διάρκεια και αυτής της διακοπής 
εργασίας δεν λαμβάνονται υπόφη μέσα στις εν λόγωί^ 
εβδομάδες και εξακολουθούν ναυπόκεινται στοκα^ε-
στως που εφαρμόζεται σε περίπτωση ασ^ένειας.^ 
ϋπαράγραφος^τουάρ^ρου^τροποποιείταιωςεξης^ 
^. Ι^α κράτη μέλη θεσπίζουν τα αναγκαία μέτρα 
ώστε οι έγκυες εργαζόμενες να δικαιούνται άδεια μετ^ 
αποδοχών για να υποβάλλονται στις προγεννητικές εξε­
τάσεις στην περίπτωση που αυτές οι εξετάσεις γίνονται 
κατά την ωρα της εργασίας.^ 
1.2.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 25/11 
Το άρθρο 6 τροποποιείται ως εξής: Νέο άρθρο 8: 
«Άρΰρο 6 ,Jn„ 
1. Η διατήρηση των εργασιακών δικαιωμάτων πρέπει 
να εξασφαλίζεται καθ' όλη τη διάρκεια της διακοπής Τα κρατη ^ εισάγουν στη νομοθεσία τους τις απαραί-
εργασίας που αναφέρεται στο άρθρο 5. τητες διατάξεις ωστε καθε άτομο που %ωρεί ότι 6λα. 
2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα ώστε πτεται εν σ%έσει πΡ°ζ τψ παρούσα οδηγία να μπορεί να 
να απαγορεύεται η απόλυση των γυναικών που αναφέ- υπερασπισθεί τα διακιώματά του ενώπιον των δικα-
ρονται στο άρθρο 2 για λόγους που συνδέονται με την στικων αΡΧών ή ενδεχομένως να προσφύγει σε άλλα 
κατάσταση τους για την περίοδο που αρχίζει από την αρμόδια όργανα.» 
αρχή της εγκυμοσύνης έως τη λήξη της διακοπής της 
εργασίας τους όπως ορίζεται στο άρθρο 5.» Τα άρθρα 8, 9 κα 10 γίνονται άρθρα 9, 10 και 11. 
Το παράρτημα Ι τροποποιείται ως εξής: 
«ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι 
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 4 ΠΑΡΑ­
ΓΡΑΦΟΣ 2 
Ι. Παράγοντες 
α) Φυσικοί παράγοντες 
— μηχανικές κινήσεις ή δονήσεις που συνεπάγονται ή μπορεί να συνεπάγονται επιβλαβή κινητοποίηση 
του εμβρύου, 
— πίεση ανώτερη από την ατμοσφαιρική πίεση, 
— υπερβολικά βάρη. 
6) Βιολογικοί παράγοντες 
Βιολογικοί παράγοντες των ομάδων III και IV σύμφωνα με το άρθρο 2 στοιχείο δ) της οδηγίας 
90/.../ΕΟΚ: 
— τοξόπλασμα, 
— ιός της ανεμοβλογιάς, 
— ιός της ερυθράς, 
— λιστέρια, 
— neisseria genorrae, 
— κυτομεγαλοϊός, 
— treponema pallidum, 
— μυξοϊός και παραμυξοϊός, 
— εντεροϊός (Echo-coxcackie Β), 
— ιός του Epstein-barr, 
— ιός του έρπη, 
εκτός αν αποδεικνύεται ότι η γυναίκα προστατεύεται επαρκώς έναντι αυτών των παραγόντων με την 
κατάσταση ανοσοποίησης της. 
γ) Χημικοί παράγοντες 
Οι παρακάτω χημικοί παράγοντες: 
— οι ουσίες που έχουν επισημανθεί με τα στοιχεία R 40, R 45, R 46 και R 47 από την οδηγία 
67/548/ΕΟΚ (επισήμανση των χημικών ουσιών), 
Αριθ. C 25/12 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 1.2.91 
— οι χημικοί παράγοντες που παρατίθενται στο παράρτημα Ι της οδηγίας 90/394/ΕΟΚ περί της προστα­
σίας των εργαζομένων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση στους καρκινογόνους παρά­
γοντες κατά την εργασία, 
— γεωργικά φάρμακα που δεν έχουν ακόμα επισημανθεί, 
— υδράργυρος και τα παράγωγα του, 
— νιτρούχα και χλωρονιτρούχα παράγωγα των βενζολικών υδρογονανθράκων, 
— αμίαντος, 
— αντιμιτωτικά φάρμακα, 
— μόλυβδος και τα παράγωγα του, 
— μονοξείδιο του άνθρακα, 
— διαλύτες που δεν έχουν ακόμα επισημανθεί, 
— επικίνδυνοι χημικοί παράγοντες με γνωστή επιδερμική διείσδυση. 
II. Διαδικασίες 
Οι εργασίες που αναφέρονται στο παράρτημα Ι της οδηγίας 90/394/ΕΟΚ περί της προστασίας των εργαζό­
μενων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση στους καρκινογόνους παράγοντες κατά την 
εργασία. 
III. Συνθήκες εργασίας 
Υπόγειες εργασίες (ορυχεία).» 
Το παράρτημα II τροποποιείται ως εξής: 
«ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II 
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 3 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 5 
α) Φνοικοι παράγοντες 
— πίεση ανώτερη από την ατμοσφαιρική πίεση. 
6) Βιολογικοί παράγοντες 
— τοξόπλασμα, 
— ιός της ερυθράς, 
εκτός αν αποδεικνύεται ότι η εργαζόμενη προστατεύεται επαρκώς έναντι αυτών των παραγόντων από την 
κατάσταση ανοσοποίησης της. 
γ) Χημικοί παράγοντες 
— μόλυβδος και τα παράγωγα του.» 
Νέο παράρτημα III: 
«ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III 
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΠΑΡΑΓΌΝΤΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΘΗΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 3 
ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 6 
1. Παράγοντες 
PCB, ΡΒΒ. 
2. Συνθήκες εργασίας 
Υπόγειες εργασίες (ορυχεία).»