[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 29.10.2009

COM(2009)595 τελικό

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ

Χρηματοδοτικό πακέτο για τις διαπραγματεύσεις προσχώρησης με την Κροατία

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ

Χρηματοδοτικό πακέτο για τις διαπραγματεύσεις προσχώρησης με την Κροατία

I. Εισαγωγή

Η Επιτροπή, στην ανακοίνωσή της της 5ης Νοεμβρίου 2008 προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο «Στρατηγική για τη διεύρυνση και κυριότερες προκλήσεις για την περίοδο 2008-2009» (COM(2008) 674 τελικό), ανέφερε ότι, με την προϋπόθεση ότι η Κροατία θα συνεχίσει να σημειώνει την ίδια πρόοδο όσον αφορά τις προετοιμασίες της, η Επιτροπή θα υποβάλει ανακοίνωση κατά τη διάρκεια του 2009 σχετικά με ένα χρηματοδοτικό πακέτο για την προσχώρησή της.

Λαμβανομένης υπόψη της συνολικής προόδου που έχει επιτευχθεί έως τώρα από την Κροατία στις διαπραγματεύσεις προσχώρησης, η παρούσα ανακοίνωση παρουσιάζει τα κύρια στοιχεία για τη σύσταση χρηματοδοτικού πακέτου για την Κροατία, ώστε το Συμβούλιο να μπορέσει να συζητήσει αυτά τα θέματα προς τα τέλη του 2009. Στη βάση αυτή, η Επιτροπή θα υποβάλει στο Συμβούλιο σχέδιο κοινών θέσεων για διαπραγματεύσεις στον τομέα της γεωργίας, της αγροτικής ανάπτυξης, της περιφερειακής πολιτικής και του συντονισμού των διαρθρωτικών μέσων καθώς και των χρηματοοικονομικών και δημοσιονομικών διατάξεων. Η παρούσα ανακοίνωση παρέχει συγχρόνως εκτίμηση του χρηματοοικονομικού αντίκτυπου της προσχώρησης της Κροατίας σε αυτούς τους τομείς πολιτικής.

Για τους σκοπούς της παρούσας ανακοίνωσης, η υπόθεση εργασίας που λαμβάνεται υπόψη είναι ότι η Κροατία θα προσχωρήσει τον Ιανουάριο του 2012, το οποίο προϋποθέτει ότι πληρούνται οι όροι για την προσχώρηση και ότι, ιδίως, υπάρχουν οι απαιτούμενες ικανότητες για τη διαχείριση και τον έλεγχο των κοινοτικών χρηματοδοτικών μέσων[1]. Δεδομένου ότι το τρέχον δημοσιονομικό πλαίσιο καλύπτει την περίοδο 2007-2013, το χρηματοδοτικό πακέτο για την Κροατία καλύπτει την περίοδο 2012-2013.

Οι προτάσεις της Επιτροπής για την Κροατία που περιγράφονται στο τμήμα II βασίζονται στο υπάρχον κεκτημένο, καθώς και στις αρχές και στη μέθοδο που χρησιμοποιήθηκαν για το χρηματοδοτικό πακέτο που καταρτίστηκε για τις διαπραγματεύσεις με τα δώδεκα νέα κράτη μέλη. Προβλέπεται έτσι η προοδευτική εισαγωγή, για διάρκεια δέκα ετών, άμεσων γεωργικών πληρωμών και η προοδευτική εισαγωγή, επί δύο έτη, των δαπανών για την πολιτική συνοχής, την αγροτική ανάπτυξη και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας. Καθώς δεν υπάρχει δημοσιονομικό πλαίσιο που να καλύπτει το 2014, τρίτο έτος μετά την προσχώρηση σύμφωνα με την υπόθεση εργασίας, η Κροατία πρέπει να τύχει ίσης μεταχείρισης με τα άλλα κράτη μέλη για τα κονδύλια δαπανών που πρόκειται να προσδιοριστούν στο δημοσιονομικό πλαίσιο από το 2014.

Τα αριθμητικά στοιχεία που παρέχονται στην παρούσα ανακοίνωση εκφράζονται σε τρέχουσες τιμές.

II. Περιγραφή του χρηματοδοτικού πακέτου

Η παρακάτω περιγραφή παρουσιάζεται σύμφωνα με τους τίτλους του τρέχοντος δημοσιονομικού πλαισίου 2007-2013.

Τίτλος 1: Αειφόρος ανάπτυξη

1α Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση

Τα κύρια κονδύλια των δαπανών που καλύπτονται από τον τίτλο 1a: Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση είναι το έβδομο ερευνητικό πρόγραμμα-πλαίσιο (57%), η δια βίου μάθηση και Erasmus Mundus (9%) και τα διευρωπαϊκά δίκτυα στους τομείς της ενέργειας και των μεταφορών (8,2%).

Θα πρέπει να προβλεφθεί ότι η Κροατία αμέσως μετά την προσχώρησή της στην Ένωση θα συμμετάσχει πλήρως στις κοινοτικές ενέργειες και στα προγράμματα. Δεδομένου ότι οι υφιστάμενες ενέργειες και τα προγράμματα[2] που καλύπτονται από τον τίτλο 1α δεν προβλέπουν ειδικά κονδύλια ανά χώρα, θα απαιτηθεί γενική αύξηση των κονδυλίων του τίτλου 1α, για να διασφαλιστεί ότι δεν θα υπάρξουν αρνητικές επιπτώσεις στη σημερινή χρηματοδότηση που προβλέπεται για τα 27 κράτη μέλη. Βάσει της ίδιας μεθόδου[3] που χρησιμοποιήθηκε για να προσδιοριστεί το επίπεδο της αύξησης των διαθέσιμων για τις εσωτερικές πολιτικές κεφαλαίων προκειμένου να ληφθεί υπόψη η προσχώρηση των δώδεκα χωρών που πραγματοποιήθηκε κατά την πέμπτη διεύρυνση, θα απαιτηθεί πρόσθετη χρηματοδότηση 187,2 εκατ. ευρώ για τα πρώτα δύο έτη μετά την προσχώρηση της Κροατίας.

(σε εκατ. ευρώ, σε τρέχουσες τιμές)

Τίτλος 1α | 2012 | 2013 |

ΕΕ των 27 | 14 203 | 15 433 |

Κροατία | 89,7 | 97,5 |

σε % της ΕΕ των 27 | 0,63% | 0,63% |

1β Συνοχή για την ανάπτυξη και την απασχόληση

Τίτλος 1β: Η συνοχή για την ανάπτυξη και την απασχόληση καλύπτει τα διαρθρωτικά ταμεία (81%) και το ταμείο συνοχής (19%).

Οι πιστώσεις που κατανέμονται στα κράτη μέλη για τις διαρθρωτικές ενέργειες καθορίζονται σε μεγάλο βαθμό σύμφωνα με τη μέθοδο και τα κριτήρια που προκύπτουν από τους κανονισμούς που διέπουν τα διαρθρωτικά ταμεία και τα ταμεία συνοχής, συμπεριλαμβανομένου του περιορισμού της συνολικής διαρθρωτικής χρηματοδότησης και της χρηματοδότησης της συνοχής σε προκαθορισμένα επίπεδα ανάλογα με το συνολικό εθνικό ΑΕγχΠ ανά έτος.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι πρέπει να υπολογιστεί για την Κροατία ένα συνολικό χρηματοδοτικό κονδύλιο που να καλύπτει τα πρώτα δύο έτη μετά την προσχώρηση, βάσει της ίδιας προσέγγισης που χρησιμοποιήθηκε για τα δώδεκα τελευταία κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένης κυρίως της προοδευτικής εισαγωγής των δαπανών για διαρθρωτικές ενέργειες, ώστε να αντικατοπτριστεί η προοδευτική αύξηση της ικανότητας απορρόφησης στην Κροατία. Προβλέπεται, συνεπώς, σταδιακή εισαγωγή για περίοδο δύο ετών με ρυθμό 60% το 2012 και 80% το 2013, ενώ η πλήρης εισαγωγή θα επιτευχθεί ως το 2014. Επίσης, το ένα τρίτο του συνολικού κονδυλίου που προβλέπεται για τα δύο έτη θα πρέπει να αφιερωθεί στο ταμείο συνοχής για να ληφθούν υπόψη οι σημαντικές ανάγκες για υποδομές στους τομείς των μεταφορών και του περιβάλλοντος.

Η εφαρμογή των σημερινών κριτηρίων χορηγήσεων στην Κροατία θα προϋπέθετε τον περιορισμό της συνολικής χρηματοδότησης από τα διαρθρωτικά ταμεία και τα ταμεία συνοχής σε 3,524% του ΑΕγχΠ. Η εφαρμογή του ίδιου ρυθμού σταδιακής εισαγωγής για την Κροατία με αυτόν που χρησιμοποιήθηκε κατά την πέμπτη διεύρυνση οδηγεί σε περιορισμό 2,1% του ΑΕγχΠ το 2012 και σε 2,8% του ΑΕγχΠ το 2013. Λαμβανομένου υπόψη του άρθρου 8 του παραρτήματος II του κανονισμού 1083/2006, τα ανώτατα αυτά όρια θα πρέπει να περιλαμβάνουν τις συνεισφορές που προέρχονται από το μέρος του ΕΓΤΑΑ του τμήματος προσανατολισμού του Ευρωπαϊκού Γεωργικού Ταμείου Προσανατολισμού και Εγγυήσεων, και από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας.

Η προσέγγιση αυτή θα διασφαλίσει την ομαλή σταδιακή εισαγωγή που θα είναι κατάλληλα προσαρμοσμένη στο επίπεδο ικανότητας απορρόφησης. Λαμβανομένων υπόψη της μεταχείρισης των κρατών μελών της πέμπτης διεύρυνσης καθώς και της σύντομης διετούς περιόδου προγραμματισμού, θα μπορούσε να προβλεφθεί ορισμένος βαθμός ευελιξίας όσον αφορά τους όρους εφαρμογής στο πλαίσιο του κεφαλαίου 22: περιφερειακή πολιτική και συντονισμός των διαρθρωτικών μέσων, ιδίως για τα μεγάλα έργα.

Με βάση τα πλέον πρόσφατα διαθέσιμα δεδομένα για το ΑΕγχΠ και τις τελευταίες προβλέψεις για την ανάπτυξη, το σύνολο των διαρθρωτικών ταμείων και των ταμείων συνοχής θα φθάσει σε 2 205,1 εκατ. ευρώ κατά τα πρώτα δύο έτη μετά την προσχώρηση.

(σε εκατ. ευρώ, σε τρέχουσες τιμές

Τίτλος 1β | 2012 | 2013 |

EΕ των 27 | 52 425 | 54 188 |

Κροατία | 915,9 | 1 289,2 |

σε % της ΕΕ των 27 | 1,75 % | 2,38% |

Αν οι πιστώσεις που κατανέμονται στην Κροατία στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων και των ταμείων συνοχής εκτελεστούν έως το 2013, θα ανέλθουν σε 1 612 εκατ. ευρώ, το οποίο θα αντιπροσώπευε για τον τίτλο 1β αύξηση κατά 3% του συνόλου των κοινοτικών δαπανών σ’ αυτόν τον τομέα.

Τίτλος 2: Διατήρηση και διαχείριση των φυσικών πόρων

Τα κύρια κονδύλια δαπανών που καλύπτονται από τον τίτλο 2: Διατήρηση και διαχείριση των φυσικών πόρων είναι οι δαπάνες που συνδέονται με την αγορά και τις άμεσες πληρωμές (73%), την αγροτική ανάπτυξη (24%), το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας (1%) και το περιβαλλοντικό πρόγραμμα Life + (0,6%).

Δαπάνες συνδεδεμένες με την αγορά

Όσον αφορά τα μέτρα της αγοράς στο πλαίσιο της κοινής γεωργικής πολιτικής, προβλέπεται ότι το κεκτημένο θα εφαρμοστεί πλήρως στην Κροατία αμέσως μετά την προσχώρησή της στην Ένωση.

Οι δαπάνες της αγοράς εκτιμήθηκαν, όπου ήταν δυνατό, με βάση τις τρέχουσες μορφές παραγωγής και τα διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία της Κροατίας με τη χρησιμοποίηση του ισχύοντος νομικού πλαισίου για τη στήριξη των διαφόρων τομέων της αγοράς.

Λαμβανομένων υπόψη των πλέον πρόσφατων προβλέψεων όσον αφορά τις γεωργικές αγορές, η Επιτροπή εκτιμά ότι το χρηματοδοτικό κονδύλιο που είναι αναγκαίο για τα μέτρα στον τομέα των γεωργικών αγορών στην Κροατία κατά τη διάρκεια των δύο πρώτων ετών μετά την προσχώρησή της ανέρχεται σε 45 εκατ. ευρώ.

Επιπλέον, οι αναγκαίες πιστώσεις για να ληφθεί υπόψη η εφαρμογή στην Κροατία των μέτρων της αγοράς που αφορούν την αλιεία καθώς και των κτηνιατρικών και φυτοϋγειονομικών μέτρων στο πλαίσιο του τίτλου 2 εκτιμώνται σε 3 εκατ. ευρώ ετησίως.

Συνολικά, για τα μέτρα της αγοράς, οι συμπληρωματικές δαπάνες για να ληφθεί υπόψη η προσχώρηση της Κροατίας ανέρχονται σε 18 εκατ. ευρώ το 2012 και σε 33 εκατ. ευρώ το 2013.

Άμεσες πληρωμές

Το εθνικό κονδύλιο για τις άμεσες πληρωμές, τις ποσοστώσεις και άλλα μέσα διαχείρισης της προσφοράς υπολογίστηκε βάσει των πλέον πρόσφατων ιστορικών περιόδων αναφοράς, μεταξύ 2000-2007, για τις οποίες υπάρχουν διαθέσιμα αξιόπιστα δεδομένα. Λόγω του γεγονότος ότι η Κροατία άλλαξε τη στατιστική της μέθοδο από το 2005 για να ευθυγραμμιστεί με τη μέθοδο της Eurostat και του ότι κατά το έτος 2004 δεν πραγματοποιήθηκε καμία απογραφή, τα αναθεωρημένα στατιστικά στοιχεία για τα έτη 2005 – 2007 θεωρήθηκαν τα πλέον αξιόπιστα διαθέσιμα αριθμητικά στοιχεία. Δεν ελήφθησαν υπόψη οι ναρκοθετημένες περιοχές και οι γεωργικές περιοχές για τις οποίες υπάρχουν υπόνοιες ότι είναι ναρκοθετημένες και για τις οποίες η Κροατία δεν έχει παράσχει ακόμη επαρκή στοιχεία.

Οι υπολογισμοί έγιναν σύμφωνα με την προσέγγιση που χρησιμοποιήθηκε στην πέμπτη διεύρυνση· εντούτοις, ελήφθησαν υπόψη και πρόσφατες μεταρρυθμίσεις της κοινής γεωργικής πολιτικής (ΚΓΠ.

Σύμφωνα με την προσέγγιση της Ένωσης για τα κράτη μέλη της πέμπτης διεύρυνσης, η ΕΕ στη θέση της CONF-HR 11/09 ανέφερε ότι θα πρέπει να εισαχθούν στην Κροατία άμεσες πληρωμές για περίοδο δέκα ετών σύμφωνα με το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα αυξήσεων εκφραζομένων ως ποσοστό του επιπέδου αυτών των πληρωμών που θα εφαρμόζεται τότε στην ΕΕ των 15:

1ο έτος μετά την προσχώρηση: 25%

2ο έτος μετά την προσχώρηση: 30%

3ο έτος μετά την προσχώρηση: 35%

4ο έτος μετά την προσχώρηση: 40%

Στη συνέχεια θα πραγματοποιηθούν συμπληρωματικές αυξήσεις κατά 10%, έως ότου καλυφθεί το επίπεδο βοήθειας που θα εφαρμόζεται τότε στην ΕΕ των 15.

Με την καθιέρωση άμεσων πληρωμών βάσει εκατοστιαίου ποσοστού και όχι σε απόλυτα ποσά, ο διακανονισμός αυτός θα παράσχει στην Κροατία σαφή προοπτική για την πλήρη εφαρμογή του κεκτημένου στον εν λόγω τομέα.

Το υπολογιζόμενο δημοσιονομικό κόστος της καθιέρωσης άμεσων πληρωμών κατ’ αυτό τον τρόπο για την Κροατία κατά τα πρώτα δύο έτη μετά την προσχώρηση θα ανέλθει σε 93,3 εκατ. ευρώ συνολικά. Δεν θα προκύψουν δαπάνες το 2012, λόγω του ότι οι επιστροφές από τον προϋπολογισμό της ΕΕ για τις δαπάνες που βαρύνουν τα κράτη μέλη για τις άμεσες πληρωμές πραγματοποιούνται από τον προϋπολογισμό του επόμενου έτους.

(σε εκατ. ευρώ, σε τρέχουσες τιμές)

Tίτλος 2 Δαπάνες συνδεδεμένες με την αγορά και άμεσες πληρωμές | 2012 | 2013 |

EU των 27 Επιμέρους ανώτατο όριο τίτλου 2 πριν τις μεταφορές και τις διακυμάνσεις | 48 093 | 48 574 |

Κροατία | 18,0 | 126,3 |

σε % της ΕΕ των 27 | 0.04% | 0.26% |

Αν υποτεθεί ότι 100% των άμεσων πληρωμών ήταν διαθέσιμες το 2013, αυτό θα αντιπροσώπευε ποσό 373 εκατ. ευρώ. Αν προστεθούν οι δαπάνες για την αγορά, αυτό θα αντιπροσώπευε αύξηση 0,83% των συνολικών κοινοτικών δαπανών στο πλαίσιο του επιμέρους ανωτάτου ορίου του τίτλου 2 σε αυτόν τον τομέα.

Τα ποσά που προβλέπονται για την Κροατία για τις δαπάνες που συνδέονται με την αγορά και τις άμεσες πληρωμές θα έπρεπε να προστεθούν στο επιμέρους ανώτατο όριο του τίτλου 2 του δημοσιονομικού πλαισίου καθώς και στο σύνολο του τίτλου 2.

Πολιτική αγροτικής ανάπτυξης

Όσον αφορά την πολιτική αγροτικής ανάπτυξης, οι χορηγήσεις υπολογίζονται σύμφωνα με τη μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε στην πέμπτη διεύρυνση. Όπως και στην περίπτωση της πέμπτης διεύρυνσης, το συνολικό κονδύλιο για την αγροτική ανάπτυξη αποτελείται από δύο μέρη, από τα οποία το πρώτο προέρχεται από το τμήμα εγγυήσεων και το δεύτερο από το τμήμα προσανατολισμού .

Το προερχόμενο από το τμήμα εγγυήσεων μέρος υπολογίστηκε με βάση τα σχετικά μερίδια της χρησιμοποιούμενης γεωργικής έκτασης και της γεωργικής απασχόλησης στην Κροατία συγκριτικά με την ΕΕ των 12. Όπως και στην περίπτωση της πέμπτης διεύρυνσης, ελήφθη υπόψη και το μέγεθος του μελλοντικού κράτους μέλους.

Το προερχόμενο από το τμήμα προσανατολισμού μέρος βασίζεται στην κράτηση, για τα μέτρα αγροτικής ανάπτυξης, του ίδιου ποσοστιαίου μεριδίου (14,11%) του συνολικού μέγιστου κονδυλίου που εφαρμόστηκε για τη Βουλγαρία και τη Ρουμανία (βλ. ανωτέρω τίτλο 1β )

Για να ληφθούν υπόψη τα όρια για την ικανότητα απορρόφησης και να εξασφαλιστεί η σταθερή εφαρμογή της πραγματικής αγροτικής ανάπτυξης στην Κροατία, θα πρέπει να προβλεφθεί προοδευτική εντός δύο ετών εισαγωγή με ρυθμό 60% το 2012 και 80% το 2013, ενώ η πλήρης εισαγωγή θα ολοκληρωθεί έως το 2014. Η εφαρμογή αυτής της προσέγγισης έχει ως αποτέλεσμα συνολικό διετές κονδύλιο 483,1 εκατ. ευρώ.

(σε εκατ. ευρώ, σε τρέχουσες τιμές)

Τίτλος 2 Αγροτική ανάπτυξη | 2012 | 2013 |

ΕΕ των 27 πριν τις μεταφορές και τις διακυμάνσεις | 12 717 | 12 715 |

Κροατία | 201,6 | 281,5 |

σε % της ΕΕ των 27 | 1,58% | 2,2% |

Εάν υποτεθεί ότι τα μέτρα αγροτικής ανάπτυξης έχουν καθιερωθεί πλήρως έως το 2013, αυτό θα αντιπροσώπευε ποσό 352 εκατ. ευρώ και οι χορηγήσεις στην Κροατία θα αντιπροσωπεύουν αύξηση 2,8% των συνολικών κοινοτικών δαπανών σε αυτόν τον τομέα.

Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας

Προβλέπεται ότι η Κροατία θα συμμετάσχει πλήρως στο Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας αμέσως μετά την προσχώρηση. Τα παρακάτω ποσά υπολογίστηκαν λαμβανομένης υπόψη της παραγράφου 8 του παραρτήματος II του κανονισμού 1083/2006. Εφαρμόστηκε το ίδιο ποσοστιαίο μερίδιο (1,64%) του συνολικού μέγιστου κονδυλίου για τη συνοχή που ίσχυσε και στην περίπτωση της Βουλγαρίας και της Ρουμανίας.

Για να ληφθούν υπόψη τα όρια της ικανότητας απορρόφησης, προβλέπεται προοδευτική καθιέρωση εντός δύο ετών με ρυθμό 60% το 2012 και 80% το 2013, ενώ η πλήρης καθιέρωση θα επιτευχθεί έως το 2014. Η εφαρμογή αυτής της προσέγγισης έχει ως αποτέλεσμα συνολικό διετές κονδύλιο 42,9 εκατ. ευρώ.

(σε εκατ. ευρώ, σε τρέχουσες τιμές)

Τίτλος 2 Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας | 2012 | 2013 |

ΕΕ των 27 | 672 | 688 |

Κροατία | 17,8. | 25,1 |

σε % της ΕΕ των 27 | 2,6 % | 3,6% |

Αν υποτεθεί ότι οι χορηγήσεις του Ευρωπαϊκού Ταμείου Αλιείας ολοκληρωθούν έως το 2013, αυτό θα αντιπροσώπευε ποσό 31 εκατ. ευρώ και οι χορηγήσεις για την Κροατία θα αντιπροσωπεύουν αύξηση 4,5% των συνολικών κοινοτικών δαπανών σε αυτόν τον τομέα.

Άλλη στήριξη στο πλαίσιο της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής

Εκτός από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας, εκτιμάται ότι η προσχώρηση της Κροατίας θα απαιτήσει αύξηση 3 εκατ. ευρώ ετησίως για τον έλεγχο και την ενίσχυση της ΚΑλ.Π και τη συλλογή δεδομένων στο πλαίσιο του δεύτερου μέσου στήριξης της ΚΑλ.Π (κανονισμός ΕΚ 861/2006).

Life +

Θα πρέπει να προβλεφθεί η πλήρης συμμετοχή της Κροατίας στο κοινοτικό πρόγραμμα Life + αμέσως μετά την προσχώρησή της. Ενώ δεν υπάρχουν προκαθορισμένα ειδικά συνολικά κονδύλια ανά χώρα, θα απαιτηθεί συνολική αύξηση του ισχύοντος κονδυλίου για να διασφαλιστεί ότι δεν θα υπάρξουν αρνητικές επιπτώσεις στην υφιστάμενη χρηματοδότηση που προβλέπεται για την ΕΕ των 27. Βάσει της ίδιας μεθόδου που χρησιμοποιήθηκε για να προσδιοριστεί το επίπεδο των αυξήσεων των διαθέσιμων κεφαλαίων για τις εσωτερικές πολιτικές προκειμένου να ληφθεί υπόψη η προσχώρηση των δώδεκα χωρών της πέμπτης διεύρυνσης, για την προσχώρηση της Κροατίας θα απαιτηθεί πρόσθετη χρηματοδότηση 5 εκατ. ευρώ κατά τα δύο πρώτα έτη μετά την προσχώρησή της.

Τίτλος 3: Ιθαγένεια, ελευθερία, ασφάλεια και δικαιοσύνη.

Οι κυριότερες θέσεις δαπανών που καλύπτονται από τον τίτλο 3: Ιθαγένεια, ελευθερία, ασφάλεια και δικαιοσύνη είναι τα μέτρα αλληλεγγύης και διαχείρισης των μεταναστευτικών ροών (31%), η χρηματοδότηση των αποκεντρωμένων οργανισμών (17%) και το πρόγραμμα «Νεολαία εν δράσει» (8%)

3a. Ελευθερία, ασφάλεια και δικαιοσύνη

Για τις περισσότερες δράσεις και προγράμματα, δεν υπάρχει στο πλαίσιο αυτού του τίτλου ειδικό συνολικό κονδύλιο ανά χώρα. Εντούτοις, θα απαιτηθεί συνολική αύξηση των σημερινών κονδυλίων ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν θα υπάρξουν αρνητικές επιπτώσεις στην υφιστάμενη χρηματοδότηση που προβλέπεται για την EΕ των 27. Με βάση την ίδια μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε για να προσδιοριστεί το επίπεδο της αύξησης των διαθέσιμων κεφαλαίων για τις εσωτερικές πολιτικές ώστε να ληφθεί υπόψη η προσχώρηση των δώδεκα χωρών της πέμπτης διεύρυνσης, θα απαιτηθεί πρόσθετη χρηματοδότηση 8,4 εκατ. ευρώ κατά τα δύο πρώτα έτη της προσχώρησης τη Κροατίας (2012 – 4 εκατ. ευρώ, 2013 – 4,4 εκατ. ευρώ) για τους τομείς δαπανών του τίτλου 3α χωρίς συγκεκριμένο κονδύλιο ανά χώρα.

Επιπροσθέτως, θα πρέπει να προβλεφθούν χορηγήσεις για ειδικές ανάγκες ανά χώρα για τα ακόλουθα μέσα του τίτλου 3α. Ελευθερία, ασφάλεια και δικαιοσύνη:

- Ευρωπαϊκό Ταμείο ένταξης των υπηκόων τρίτων χωρών

Προβλέπονται 825 εκατ. ευρώ για την περίοδο 2007 – 2013, από τα οποία 768 εκατ. ευρώ κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών βάσει αντικειμενικών κριτηρίων που αντικατοπτρίζουν τον αριθμό των νομίμως διαμενόντων υπηκόων τρίτων χωρών. Η εφαρμογή αυτών των κριτηρίων στην Κροατία[4] θα έχει ως αποτέλεσμα εθνικό κονδύλιο 1,3 εκατ. ευρώ το 2013.

- Το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τους Πρόσφυγες

Προβλέπονται 628 εκατ. ευρώ για την περίοδο 2008 – 2013, από τα οποία 566 εκατ. ευρώ κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών βάσει αντικειμενικών κριτηρίων που συνδέονται με τον αριθμό των αιτούντων άσυλο και της ένταξης ατόμων που τυγχάνουν διεθνούς προστασίας (πρόσφυγες, δικαιούχοι επικουρικής προστασίας). Η εφαρμογή αυτών των κριτηρίων στην Κροατία θα έχει ως αποτέλεσμα εθνικό κονδύλιο 1 εκατ. ευρώ το 2013.

- Το Ταμείο Επιστροφής

Προβλέπονται, για την περίοδο 2008 – 2013, 676 εκατ. ευρώ, από τα οποία 629 εκατ. ευρώ κατανέμονται μεταξύ των κρατών μελών βάσει αντικειμενικών κριτηρίων που αντικατοπτρίζουν τον αριθμό των υπηκόων τρίτων χωρών που αποτελούν ή έχουν αποτελέσει αντικείμενο μέτρων επιστροφής. Η εφαρμογή αυτών των κριτηρίων στην Κροατία θα έχει ως αποτέλεσμα εθνικό κονδύλιο 1 εκατ. ευρώ το 2013.

Διευκόλυνση Σένγκεν

Όπως συμφωνήθηκε και κατά την πέμπτη διεύρυνση, πρέπει να προβλεφθεί μία διευκόλυνση Σένγκεν ως προσωρινό μέτρο για την αντιμετώπιση των ειδικών επενδυτικών αναγκών για να διατηρηθούν και να ενισχυθούν τα εξωτερικά σύνορα μιας Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα περιελάμβανε και την Κροατία, καθώς και για τη διαχείριση των επιπτώσεων της ενδεχόμενης εισόδου της Κροατίας στο σύστημα Σένγκεν. Με βάση την ίδια μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε για να καθοριστεί το επίπεδο των πιστώσεων που ετέθησαν στη διάθεση των δικαιούχων κρατών κατά την πέμπτη διεύρυνση, θα πρέπει να προβλεφθούν πιστώσεις ύψους 120 εκατ. ευρώ κατά τα πρώτα δύο έτη της προσχώρησης της Κροατίας (2012 - 60 εκατ. ευρώ, 2013 - 60 εκατ. ευρώ). Οι λεπτομέρειες εφαρμογής θα εξεταστούν στο κεφάλαιο «άλλα θέματα». Δεν προβλέπονται πιστώσεις για την Κροατία το 2012 και το 2013 από το Ταμείο Εξωτερικών Συνόρων, δεδομένου ότι προτείνεται να διατεθεί για την Κροατία μια διευκόλυνση Σένγκεν.

3β. Ιθαγένεια

Όπως και για τον τίτλο 3α, θα καταστεί αναγκαία μια γενική αύξηση των διαθέσιμων πιστώσεων για τους τομείς δαπανών χωρίς ειδικά κονδύλια ανά χώρα, ώστε να διασφαλιστεί ότι δεν θα υπάρξουν αρνητικές επιπτώσεις στην υφιστάμενη χρηματοδότηση που προβλέπεται για την ΕΕ των 27 στο πλαίσιο του τίτλου 3β. Είναι λοιπόν αναγκαίο συμπληρωματικό ποσό 8,9 εκατ. ευρώ για τα δύο πρώτα έτη μετά την προσχώρηση της Κροατίας (–4,4 εκατ. ευρώ για το 2012 – 4,5 εκατ. ευρώ για το 2013).

- Μεταβατική διευκόλυνση για τη δημιουργία θεσμών

Η ανάγκη να δημιουργηθούν κατάλληλοι διοικητικοί και δικαστικοί θεσμοί και να ενισχυθεί η διοικητική και δικαστική ικανότητα για να εφαρμοστεί ορθά το κεκτημένο κρίθηκε άκρως σημαντική για τη διαδικασία προσχώρησης καθόλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων προσχώρησης, στις τακτικές εκθέσεις και στις εταιρικές σχέσεις για την προσχώρηση. Συνεπώς, πρέπει να χορηγηθούν στην Κροατία πρόσθετα κεφάλαια για την υποστήριξη μέτρων ενίσχυσης των θεσμών μετά την προσχώρηση παρόμοιων με αυτά που συμφωνήθηκαν κατά την πέμπτη διεύρυνση, ιδίως μέσω της χρησιμοποίησης της «μεταβατικής διευκόλυνσης». Για τους σκοπούς αυτούς, πρέπει να διατεθούν συνολικά 29 εκατ. ευρώ. Οι λεπτομέρειες εφαρμογής για τη μεταβατική διευκόλυνση για τη δημιουργία θεσμών θα εξεταστεί στο κεφάλαιο «άλλα θέματα». Σ’ αυτό το πλαίσιο, θα δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στη διασφάλιση της κατάλληλης συμπληρωματικότητας με την προβλεπόμενη στήριξη από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο στη διοικητική μεταρρύθμιση και στην ανάπτυξη της θεσμικής ικανότητας.

(σε εκατ. ευρώ, σε τρέχουσες τιμές)

Τίτλος 3: Ιθαγένεια, ελευθερία, ασφάλεια και δικαιοσύνη. | 2012 | 2013 |

EΕ των 27 | 2 105 | 2 376 |

Κροατία | 97,4 | 72,2 |

σε % της ΕΕ των 27 | 4,6 % | 3% |

Τίτλος 4: Η ΕΕ ως παγκόσμιος εταίρος

Στον τίτλο αυτό δεν προβλέπονται ειδικές δαπάνες ανά χώρα από την άποψη της ανάληψης υποχρεώσεων. Δεν απαιτείται αύξηση των γενικών κοινοτικών δαπανών σε αυτόν τον τομέα για να ληφθεί υπόψη η προσχώρηση της Κροατίας. Από την προσχώρηση, η Κροατία δεν θα είναι πλέον επιλέξιμη για χρηματοδότηση από το προενταξιακό μέσο στο πλαίσιο αυτού του τίτλου.

Τίτλος 5: Διοίκηση

Όπως συνέβη και για τα νέα κράτη μέλη της πέμπτης διεύρυνσης, μπορεί να θεωρηθεί ότι δεν θα υπάρξει καμία διοικητική δαπάνη που προορίζεται ειδικά για την Κροατία. Εντούτοις, θα καταστούν αναγκαίες συμπληρωματικές διοικητικές δαπάνες λόγω της προσχώρησης της Κροατίας, ιδίως όσον αφορά τις αυξημένες ανάγκες για διερμηνεία και μετάφραση. Εκτιμάται ότι, κατά τα πρώτα δύο έτη της προσχώρησης της Κροατίας στην ΕΕ, οι συμπληρωματικές διοικητικές δαπάνες θα ανέλθουν σε 122 εκατ. ευρώ.

(σε εκατ. ευρώ, σε τρέχουσες τιμές)

Τίτλος 5 Διοίκηση | 2012 | 2013 |

EΕ των 27 | 8 670 | 9 095 |

Κροατία | 45 | 77 |

σε % της ΕΕ των 27 | 0,52% | 0,85% |

Τίτλος 6: Αντιστάθμιση

Κατά την πέμπτη διεύρυνση, συμφωνήθηκαν δύο έκτακτες θέσεις υπέρ των νέων κρατών μελών που υπάγονται στο γενικό τίτλο «αντισταθμίσεις». Η πρώτη ονομάστηκε «προσωρινή δημοσιονομική αντιστάθμιση» και η δεύτερη έγινε γνωστή ως «ταμειακή διευκόλυνση».

Δεδομένου του γενικού επιπέδου της οικονομικής ανάπτυξης των τότε υποψηφίων χωρών, κατά την πέμπτη διεύρυνση συμφωνήθηκε η αρχή ότι κανένα νέο κράτος μέλος δεν θα έπρεπε να βρεθεί σε καθαρή δημοσιονομική κατάσταση χειρότερη από την κατάστασή του κατά το έτος πριν την προσχώρηση ως δικαιούχου των προενταξιακών ταμείων. Σε τέσσερις περιπτώσεις, εκτιμήθηκε ότι μπορούσε να προκύψει μια τέτοια δημοσιονομική κατάσταση. Ως εκ τούτου, διατέθηκε για τα τέσσερα σχετικά κράτη μέλη η προσωρινή δημοσιονομική αντιστάθμιση.

Για να μετριαστεί ο αντίκτυπος της πλήρους εφαρμογής από την προσχώρηση των κανόνων για τους ιδίους πόρους στα νέα κράτη μέλη καθώς και του χρονικού διαστήματος που μεσολαβεί μεταξύ της ανάληψης υποχρεώσεων των πιστώσεων και της πραγματικής καταβολής τους, ιδίως κατά τη διάρκεια του πρώτου έτους μετά την προσχώρηση, ετέθη στη διάθεση όλων των νέων κρατών μελών της πέμπτης διεύρυνσης μια ειδική προσωρινή ταμειακή διευκόλυνση για τη βελτίωση της καθαρής δημοσιονομικής κατάστασής τους.

Σύμφωνα με αυτά που συμφωνήθηκαν για τις χώρες της πέμπτης διεύρυνσης, προβλέπεται ότι οι κανόνες για τους ίδιους πόρους θα πρέπει να εφαρμοστούν πλήρως και στην Κροατία από το πρώτο έτος της προσχώρησής της.

Βάσει του επιπέδου των δαπανών υπέρ της Κροατίας που προβλέπονται στην παρούσα ανακοίνωση, εκτιμάται ότι η Κροατία δεν θα βρεθεί σε καθαρή δημοσιονομική κατάσταση κατά τα πρώτα έτη της προσχώρησης χειρότερη από την κατάστασή της κατά το έτος πριν την προσχώρηση ως δικαιούχου των προενταξιακών ταμείων. Συνεπώς, δεν προτείνεται υπέρ της Κροατίας καμία προσωρινή δημοσιονομική αντιστάθμιση.

Όσον αφορά την ταμειακή διευκόλυνση, η Επιτροπή προτείνει τα ακόλουθα ποσά, βάσει της εφαρμογής παρόμοιας μεθόδου με αυτήν που χρησιμοποιήθηκε κατά την πέμπτη διεύρυνση: 2012 - 170,4 εκατ. Ευρώ, 2013 - 32,4 εκατ. ευρώ.

(σε εκατ. ευρώ, σε τρέχουσες τιμές)

Τίτλος 6 Αντισταθμίσεις | 2012 | 2013 |

ΕΕ27 | N/A | N/A |

Κροατία | 170,4 | 32,4 |

**

Ο δημοσιονομικός αντίκτυπος των ανωτέρω προτάσεων για διετή περίοδο παρουσιάζεται στο συνημμένο παράρτημα. Συνοπτικά, για να ληφθεί υπόψη η προσχώρηση της Κροατίας, προβλέπονται για το 2012 πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων συνολικού ποσού 1 561 εκατ. ευρώ, πράγμα το οποίο αντιπροσωπεύει 1,06% του συνόλου της ανάληψης υποχρεώσεων της ΕΕ των 27 που προβλέπονται στο δημοσιονομικό πλαίσιο για το εν λόγω έτος. Το 2013, προβλέπονται πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων συνολικού ποσού 2 007 εκατ. ευρώ, το οποίο αντιπροσωπεύει 1,32% του συνόλου της ανάληψης υποχρεώσεων της ΕΕ των 27 για το εν λόγω έτος.

Επιπλέον, παρέχονται εκτιμήσεις για το επίπεδο των πληρωμών που θα προκύψουν από αυτές τις νέες δαπάνες. Οι εκτιμήσεις αυτές υπολογίστηκαν με βάση την ίδια μέθοδο που χρησιμοποιήθηκε για την πέμπτη διεύρυνση, προσαρμοσμένη στους σημερινούς κανόνες.

Ο δημοσιονομικός αντίκτυπος της προσχώρησης της Κροατίας στην ΕΕ των 27 θα μετριαστεί από την αναμενόμενη συνεισφορά της Κροατίας στον κοινοτικό προϋπολογισμό μέσω των ιδίων πόρων της. Οι συνεισφορές αυτές εκτιμώνται σε 609 εκατ. ευρώ το 2012 και σε 647 εκατ. ευρώ το 2013.

Για να δοθεί ένα παράδειγμα, αν υποτεθεί ότι όλες οι δαπάνες υπέρ της Κροατίας είχαν εισαχθεί πλήρως έως το 2013, το ετήσιο κόστος της προσχώρησης της Κροατίας για τον κοινοτικό προϋπολογισμό θα έφθανε σε περίπου 2 600 εκατ. ευρώ. Το ποσό αυτό αντιπροσωπεύει 1,7% των συνολικών κοινοτικών δαπανών που προβλέπονται για το 2013.

III. Προσαρμογή του δημοσιονομικού πλαισίου 2007-2013 για να ληφθεί υπόψη η προσχώρηση της Κροατίας

Θα απαιτηθεί προσαρμογή του τρέχοντος δημοσιονομικού πλαισίου 2007-2013 για να ληφθούν υπόψη τα αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων προσχώρησης και της προσχώρησης της Κροατίας.

Το άρθρο 29 της ισχύουσας διοργανικής συμφωνίας[5] μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής για τη δημοσιονομική πειθαρχία και τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση προβλέπει ότι, αν νέα κράτη μέλη προσχωρήσουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση κατά τη διάρκεια της περιόδου που καλύπτεται από το δημοσιονομικό πλαίσιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, μετά από πρόταση της Επιτροπής και σύμφωνα με το σημείο 3[6], θα προσαρμόσουν από κοινού το δημοσιονομικό πλαίσιο για να ληφθούν υπόψη οι απαιτήσεις δαπανών που προκύπτουν από την έκβαση των διαπραγματεύσεων προσχώρησης.

Ο ακόλουθος πίνακας παρουσιάζει την αύξηση των δαπανών ανά τίτλο που απαιτείται για να ληφθεί υπόψη η προσχώρηση της Κροατίας κατά τα πρώτα δύο έτη μετά την προσχώρησή της.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I Δημοσιονομικό πακέτο για την Κροατία

(εκατ. ευρώ σε τρέχουσες τιμές)

2012 | 2013 | Σύνολο |

ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΑΝΑΛΗΨΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΩΝ |

1. Αειφόρος ανάπτυξη | 1 005,6 | 1 386,7 | 2 392,3 |

1a Ανταγωνιστικότητα για την ανάπτυξη και την απασχόληση | 89,7 | 97,5 | 187,2 |

1β Συνοχή για την ανάπτυξη και την απασχόληση | 915,9 | 1 289,2 | 2 205,1 |

2. Διατήρηση και διαχείριση των φυσικών πόρων | 242,8 | 438,5 | 681,3 |

Από τις οποίες: δαπάνες σχετικές με την αγορά και άμεσες πληρωμές | 18,0 | 126,3 | 144,3 |

3. Ιθαγένεια, ελευθερία, ασφάλεια και δικαιοσύνη | 97,4 | 72,2 | 169,6 |

3a Ελευθερία, ασφάλεια και δικαιοσύνη | 64,.0 | 67,7 | 131,7 |

3β Ιθαγένεια | 33,4 | 4,5 | 37,9 |

4. Η EΕ ως παγκόσμιος εταίρος | - | - | - |

5. Διοίκηση | 45,0 | 77,0 | 122,0 |

6. Αντισταθμίσεις | 170,4 | 32,4 | 202,8 |

Συνολικές πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων (Κροατία) | 1 561,2 | 2 006,8 | 3 568,0 |

Συνολικές πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων της ΕΕ των 27 | 147 210 | 151 976 |

Πρόσθετες δαπάνες συνδεόμενες με την Κροατία, σε ποσοστό των δαπανών της ΕΕ των 27 | 1,06% | 1,32% |

Πιστώσεις πληρωμών* | 985,1 | 1 001,4 | 1 986,5 |

*Βάσει των παραπάνω κατηγοριών δαπανών και με την ίδια μέθοδο που εφαρμόστηκε στην πέμπτη διεύρυνση, μετά από προσαρμογή στους ισχύοντες κανόνες.

[1] Εξάλλου, η Επιτροπή, προκειμένου να λάβει όλα τα κατάλληλα μέτρα για να προστατεύσει τα οικονομικά συμφέροντα της Κοινότητας, έχει την πρόθεση να προτείνει διατάξεις διασφάλισης που θα συμπεριληφθούν στη συνθήκη προσχώρησης.

[2] Εξαιρούνται τα ταμεία για τον πυρηνικό παροπλισμό για τη Λιθουανία, τη Σλοβακία και τη Βουλγαρία.

[3] Εφαρμόζεται ένας τύπος που βασίζεται στο συνδυασμό 50% πληθυσμού και 50% ΑΕγχΠ σε κλίμακα της ΕΕ των 27.

[4] Οι νομικές βάσεις για το Ευρωπαϊκό Ταμείο ένταξης των υπηκόων τρίτων χωρών, το Ευρωπαϊκό Ταμείο για τους Πρόσφυγες και το Ταμείο Επιστροφής δεν προβλέπουν δαπάνες κατά το πρώτο έτος προσχώρησης για τις χώρες εκείνες που προσχώρησαν στην ΕΕ κατά την περίοδο 2007-2013.

[5] (2006/C 139/01) 14 Ιουνίου 2006

[6] Το σημείο 3 έχει ως εξής: «Η παρούσα συμφωνία δεν επηρεάζει τις αντίστοιχες αρμοδιότητες των διαφόρων οργάνων σε θέματα προϋπολογισμού, όπως αυτές ορίζονται από τις συνθήκες. Όταν η παρούσα συμφωνία παραπέμπει στο παρόν σημείο, το Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο με την πλειοψηφία των μελών του και των τριών πέμπτων των ψηφισάντων, σύμφωνα με τους κανόνες ψηφοφορίας που ορίζονται στο άρθρο 272 παράγραφος 9 πέμπτο εδάφιο της συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας».