Αριθ. C 77/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 22.3.91 
II 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Τροποποιημένη πρόταση απόφασης του Συμβουλίου περί θεσπίσεως ειδικού προγράμματος έρευνας 
και τεχνολογικής ανάπτυξης στον τομέα της γεωργικής και γεωργοθιομηχανικής έρευνας 
(1990—1994) 
(91/C 77/05) 
COM(91) 64 τελικό — SYN 266 
(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 149 παράγραφος 3 της συνθήκης (ΕΟΚ) 
στις 5 Μαρτίου 1991) 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 130 Ο παράγραφος 2, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
Σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, 
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι, με την απόφαση 90/221/Ευρατόμ, ΕΟΚ('), το Συμ­
βούλιο έχει θεσπίσει το τρίτο πρόγραμμα πλαίσιο για τις 
κοινοτικές δράσεις έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης 
(1990-1994) στο οποίο καθορίζονται ιδίως οι δραστηριό­
τητες που πρέπει να αναληφθούν στον τομέα της γεωργικής 
και γεωργοβιομηχανικής έρευνας" 
ότι η παρούσα απόφαση πρέπει να ληφθεί με βάση τα 
σημεία αιτιολογικής σκέψης που εκτίθενται στο προοίμιο 
της εν λόγω απόφασης" 
ότι το άρθρο 1301 της συνθήκης προβλέπει ότι η εφαρμογή 
του προγράμματος πλαισίου πραγματοποιείται μέσω 
ειδικών προγραμμάτων που αναπτύσσονται στο εσωτερικό 
κάθε δράσης' 
ότι αυτά τα ειδικά προγράμματα πρέπει να συμφωνούν με 
τους στόχους των σχετικών κοινοτικών πολιτικών και με 
την προοπτική της δημιουργίας της εσωτερικής αγοράς" ότι είναι σκόπιμο να εκτιμηθεί το ποσό των κοινοτικών 
χρηματοδοτικών πόρων που απαιτείται για την εκτέλεση 
του παρόντος ειδικού προγράμματος' ότι το οριστικό ποσό 
πρόκειται να καθοριστεί από την αρμόδια επί του προϋπο­
λογισμού αρχή σύμφωνα με τις δημοσιονομικές προοπτικές 
που καλύπτουν την περίοδο 1988-1992 και περιλαμβάνονται 
στη διοργανική συμφωνία της 29ης Ιουνίου 1988 (2), καθώς 
και σύμφωνα με τις ενδεχόμενες μελλοντικές δημοσιονο­
μικές προοπτικές που καλύπτουν την περίοδο 1993-1994" 
ότι, δυνάμει του άρθρου 4 και του παραρτήματος Ι της από­
φασης 90/221/Ευρατόμ, ΕΟΚ, το ποσό που θεωρείται απα­
ραίτητο για το σύνολο του προγράμματος πλαισίου καλύ­
πτει ποσό 57 εκατομμυρίων Ecu για τη συγκεντρωτική δρα­
στηριότητα διάδοσης και αξιοποίησης των αποτελεσμάτων, 
το οποίο κατανέμεται κατ' αναλογία του ποσού που προ­
βλέπεται για κάθε δράση" ότι η σπουδαιότητα του παρόντος 
ειδικού προγράμματος στο πλαίσιο των δράσεων σχετικά με 
την γεωργική και γεωργοβιομηχανική έρευνα οδηγεί σε 
μείωση των αναγκαίων για το παρόν πρόγραμμα προβλεπό­
μενων χρηματοδοτικών πόρων κατά 3,33 εκατομμύρια Ecu, 
που διατίθενται στις προαναφερόμενες συγκεντρωτικές δρα­
στηριότητες, προκειμένου να τηρούνται οι διατάξεις του 
άρθρου 130Ξ παράγραφος 2 δεύτερη πρόταση της συν­
θήκης-
ότι απαιτείται ειδική ενθάρρυνση της βασικής έρευνας σε 
όλη την έκταση της Κοινότητας, σε κάθε στρατηγικό τομέα 
έρευνας του προγράμματος πλαισίου" 
ότι, επιπλέον του ειδικού προγράμματος για το ανθρώπινο 
κεφάλαιο και την κινητικότητα, πρέπει να εξασφαλιστεί η 
επιμόρφωση των ερευνητών σε καθέναν από τους στρατηγι­
κούς τομείς έρευνας του προγράμματος πλαισίου" 
ότι πρέπει να αξιολογούνται από ανεξάρτητη επιτροπή οι 
επιπτώσεις του προγράμματος στο κοινωνικό σύνολο, στον 
άνθρωπο και να διενεργείται εκτίμηση των τεχνολογικών 
επιλογών και κινδύνου, ιδιαίτερα όσον αφορά τη βιοτεχνο­
λογία " 
"(') ΕΕ αριθ. L 117 της 8. 5. 1990, σ. 28. (2) ΕΕ αριθ. L 185 της 15. 7. 1988, σ. 33. 
22.3.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 77/7 
ότι η εκτέλεση του παρόντος προγράμματος πρέπει να δια­
σφαλίζεται από την Επιτροπή' ότι, προκειμένου να διευκο­
λύνεται η Επιτροπή κατά την εκπλήρωση της αποστολής 
της, τα κράτη μέλη οφείλουν, δυνάμει του άρθρου 5 της συν­
θήκης, να παρέχουν σ' αυτή κάθε αναγκαία βοήθεια, ιδίως 
στο πλαίσιο επιτροπής-
ότι το παρόν πρόγραμμα πρέπει να εκτελεστεί κυρίως με την 
επιλογή έργων έρευνας, ανάπτυξης και επίδειξης προκει­
μένου τα έργα αυτά να είναι δυνατόν να επωφεληθούν από 
την κοινοτική συμμετοχή' ότι η Επιτροπή οφείλει να παρο­
τρύνει την υποβολή προτάσεων για παρόμοια έργα, με τη 
συνήθη διαδικασία των προσκλήσεων προς υποβολή προτά­
σεων που δημοσιεύονται στην Επίσημη Εφημερίδα, των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων' 
ότι είναι σκόπιμο να προβλεφθεί επίσης μία έκτακτη διαδι­
κασία, παρεμβαλλόμενη μεταξύ των προσκλήσεων υποβολής 
προτάσεων, ώστε να διατηρηθεί κάποια ευελιξία, η οποία 
επιτρέπει στην Επιτροπή, ενόψει της συνεχούς εξέλιξης και 
της σταδιακής επίσπευσης της τεχνολογικής προόδου, να 
λαμβάνει επίσης υπόψη τις αυθόρμητες προτάσεις που συμ­
βιβάζονται προς τους στόχους του προγράμματος-
ότι έχει τεράστια σημασία η γεωργική και γεωργοβιομηχα-
νική έρευνα για τη βιωσιμότητα και ανταγωνιστικότητα του 
γεωργικού τομέα στις λιγότερο, αναπτυγμένες κοινοτικές 
περιοχές και σε όσες η γεωργία πάσχει από χρόνια διαρ­
θρωτικά προβλήματα-
ότι κατά την επιλογή των έργων που πρόκειται να πραγμα­
τοποιηθούν στο πλαίσιο του προγράμματος πρέπει να απο­
δίδεται ιδιαίτερη προσοχή στην αρχή της οικονομικής και 
κοινωνικής συνοχής της Κοινότητας, στο διακρατικό χαρα­
κτήρα των έργων καθώς και στη χορηγητέα ενίσχυση στις 
μικρομεσαίες επιχειρήσεις, και στην σημασία της γεωργίας 
και της ανάπτυξης της υπαίθρου στην Ευρωπαϊκή Κοινό­
τητα-
εκτιμώντας τις κοινοτικές πρωτοβουλίες που στοχεύουν 
στην ανάπτυξη του περιφερειακού δυναμικού στον τομέα 
της έρευνας, της τεχνολογίας και της κοινοτομίας, όπως τα 
προγράμματα Stride, Telematik, Medspa, Star' 
εκτιμώντας τις ευκαιρίες που παρέχουν οι μη επισιτιστικές 
χρήσεις των γεωργικών προϊόντων, τόσο για την προώθηση 
της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής γεωργοβιομηχα-
νίας όσο και για τη διευκόλυνση της ομαλής απορρόφησης 
των γεωργικών πλεονασμάτων εκτιμώντας την πολλαπλή σημασία (στους τομείς της οικο­
νομίας της υγείας, του περιβάλοντος και του τουρισμού) που 
ενέχει η διατήρηση και η προστασία των ευρωπαϊκών 
δασών έναντι των σοβαρών κινδύνων υποβάθμισης και 
καταστροφής που προκαλούν η χημική ρύπανση (ιδίως η 
όξινη βροχή) οι πυρκαγιές των δασών και η επιτεινόμενη 
εξερήμωση ιδιαίτερα στα μεσογειακά κράτη μέλη-
ότι η Επιτροπή είναι σε θέση να προτείνει και το Συμβούλιο 
να εγκρίνει συμπληρωματικά προγράμματα προσφεύγοντας 
στα μέσα που προβλέπονται στα άρθρα 130Κ, 130Λ ή 130Ν 
της συνθήκης, μόνο με βάση την εμπειρία που έχει απο­
κτηθεί κατά την εκτέλεση του παρόντος προγράμματος 
εφόσον αυτά συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων του 
προγράμματος, σύμφωνα με τη δυνατότητα που παρέχει το 
άρθρο 2 παράγραφος 2 της απόφασης 90/221/Ευρατόμ, 
ΕΟΚ-
ότι, σύμφωνα με το άρθρο 130Ζ της συνθήκης, οι δράσεις 
που αναλαμβάνει η Κοινότητα προκειμένου να ενισχυθούν 
οι επιστημονικές και τεχνολογικές βάσεις της ευρωπαϊκής 
βιομηχανίας και για να ευνοηθεί η ανάπτυξη της ανταγωνι­
στικότητας της καλύπτουν τη συνεργασία στον τομέα της 
έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης με τις τρίτες χώρες και 
τους διεθνείς οργανισμούς- ότι η συνεργασία αυτή μπορεί 
να αποβεί ιδιαίτερα εποικοδομητική για την ανάπτυξη του 
παρόντος προγράμματος-
ότι είναι ανάγκη, όπως προβλέπεται στο παράρτημα II της 
απόφασης 90/221/Ευρατόμ, ΕΟΚ, να προωθηθεί η βελτίωση 
του συντονισμού μεταξύ της παραγωγής βιολογικών, χερ­
σαίων και υδάτινων πόρων και της χρήσης τους από τον 
καταναλωτή και τη βιομηχανία-
ότι ζητήθηκε η γνώμη της Επιτροπής Επιστημονικής και 
Τεχνικής Έρευνας (Crest), 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ: 
Άρΰρο Ι 
Θεσπίζεται ειδικό πρόγραμμα έρευνας, τεχνολογικής ανά­
πτυξης και επίδειξης για την Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινό­
τητα στον τομέα της γεωργικής και γεωργοβιομηχανικής 
έρευνας, συμπεριλαμβανομένης της αλιείας όπως ορίζεται 
στο παράρτημα Ι, για περίοδο από την ημερομηνία δημοσί­
ευσης της παρούσας απόφασης στην Επίσημη Εφημερίδα 
των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων mo, τις 31 Δεκεμβρίου 1994. 
ΆρΦρο 2 
1. Το ποσό των κοινοτικών δαπανών, που κρίνεται ανα­
γκαίο για την εκτέλεση του προγράμματος που θεσπίζεται 
με την παρούσα απόφαση, ανέρχεται σε 333 εκατομμύρια 
Ecu. Από το ποσό αυτό αφαιρούνται 3,33 εκατομμύρια Ecu 
για τη συγκεντρωτική δράση διάδοσης και αξιοποίησης των 
αποτελεσμάτων. Το ποσό που μειώνεται κατά τον τρόπο 
αυτό σε 329,67 εκατομμύρια Ecu καλύπτει τις δαπάνες προ­
σωπικού που δεν είναι δυνατόν να υπερβαίνουν το 3 °/ο. Η 
ενδεικτική κατανομή των ποσών αυτών περιλαμβάνεται στο 
παράρτημα II. 
Αριθ. C 77/8 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 22. 3. 91 
2. Στην περίπτωση που το Συμβούλιο λάβει απόφαση, 
κατ' εφαρμογή του άρθρου 1 παράγραφος 4 της απόφασης 
90/221/Ευρατόμ, ΕΟΚ, η παρούσα απόφαση προσαρμόζεται 
ώστε να ληφθεί υπόψη η απόφαση που έχει ληφθεί. 
3. Η αρμόδια επί του προϋπολογισμού αρχή καθορίζει τις 
διαθέσιμες πιστώσεις για κάθε οικονομικό έτος. 
Άρϋ·ρο 3 
Οι τρόποι εκτέλεσης του προγράμματος καθορίζονται στο 
παράρτημα III. 
ΆρΦρο 4 
Το ποσοστό της χρηματοδοτικής συμμετοχής της Κοινό­
τητας καθορίζεται σύμφωνα με το παράρτημα IV της από­
φασης 90/221/Ευρατόμ, ΕΟΚ. 
Άρ$ρο 5 
1. Κατά τη διάρκεια του έτους 1992, η Επιτροπή προ­
βαίνει σε επανεξέταση του προγράμματος και διαβιβάζει 
έκθεση σχετικά με τα αποτελέσματα της εν λόγω επανεξέ­
τασης προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η 
οποία συνοδεύεται, ενδεχομένως, από προτάσεις τροποποιή­
σεων. 
2. Κατά τη λήξη του προγράμματος, η Επιτροπή αξιο­
λογεί τα αποτελέσματα που έχουν επιτευχθεί. Διαβιβάζει 
σχετική έκθεση προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοι­
νοβούλιο. 
3. Οι εκθέσεις συντάσσονται με βάση τους στόχους που 
καθορίζονται στο παράρτημα Ι της παρούσας απόφασης και 
σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 2 παράγραφος 4 της 
απόφασης 90/221/Ευρατόμ, ΕΟΚ. Στις εκθέσεις αυτές αξιο­
λογείται το κατά πόσον τα μετρήσιμα τεκμήρια της εκτέ­
λεσης του προγράμματος είναι σύμφωνα με τους έξι βασι­
κούς προβληματισμούς που εκτίθενται στο παράρτημα II της 
απόφασης 90/221/Ευρατόμ, ΕΟΚ του Συμβουλίου. 
ΆρΦρο 6 
1. Η Επιτροπή εξασφαλίζει την εκτέλεση του προγράμ­
ματος. Επικουρείται από επιτροπή, στο εξής καλούμενη «η 
επιτροπή», που αποτελείται από τους αντιπροσώπους των 
κρατών μελών και προεδρεύεται από τον εκπρόσωπο της 
Επιτροπής. 
2. Οι συμβάσεις που συνάπτονται από την Επιτροπή διέ­
πουν τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις κάθε μέρους, 
συμπεριλαμβανομένων των τρόπων διάδοσης, προστασίας 
και αξιοποίησης των αποτελεσμάτων της έρευνας, σύμφωνα 
με τις διατάξεις που έχουν θεσπιστεί κατ' εφαρμογή του 
άρθρου 130 Ι δεύτερο εδάφιο της συνθήκης, και, κατά περί­
πτωση, των διαδικασιών επιμόρφωσης και αξιολόγησης. 3. Κατά την έναρξη εφαρμογής του προγράμματος καταρ­
τίζεται πρόγραμμα εργασιών, που υπόκειται σε περιοδική 
αναθεώρηση. Το εν λόγω πρόγραμμα εργασιών καθορίζει 
τους λεπτομερείς στόχους και τον τύπο των έργων που 
πρέπει να αναληφθούν καθώς και τις αντίστοιχες δημοσιο­
νομικές διατάξεις που πρέπει να θεσπιστούν. Η Επιτροπή 
καταρτίζει τις προσκλήσεις προς υποβολή προτάσεων έργων 
με βάση τα προγράμματα εργασιών. 
Άρΰρο 7 
1. Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στο άρθρο 8 παρά­
γραφος 1, ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής υποβάλλει στην εν 
λόγω επιτροπή σχέδιο των μέτρων που πρέπει να ληφθούν. 
Η επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της για το σχέδιο αυτό 
μέσα σε προθεσμία που μπορεί να ορίζει ο πρόεδρος ανά­
λογα με τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος. Η γνώμη 
διατυπώνεται με την πλειοψηφία που προβλέπεται στο 
άρθρο 148 παράγραφος 2 της συνθήκης για την έκδοση των 
αποφάσεων τις οποίες το Συμβούλιο καλείται να λάβει μετά 
από πρόταση της Επιτροπής. Κατά τις ψηφοφορίες στο 
πλαίσιο της επιτροπής,, οι ψήφοι των αντιπροσώπων των 
κρατών μελών σταθμίζονται σύμφωνα με το εν λόγω άρθρο. 
Ο πρόεδρος δεν λαμβάνει μέρος στην ψηφοφορία. 
2. Η Επιτροπή θεσπίζει τα προβλεπόμενα μέτρα, όταν 
αυτά είναι σύμφωνα με τη γνώμη της επιτροπής. 
3. Εάν τα προβλεπόμενα μέτρα δεν είναι σύμφωνα με τη 
γνώμη της επιτροπής, ή έαν δεν έχει διατυπωθεί σχετική 
γνώμη, η Επιτροπή υποβάλλει αμέσως προς το Συμβούλιο 
πρόταση σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Το 
Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. 
4. Εάν το Συμβούλιο δεν αποφασίσει σε προθεσμία ενός 
μηνός από την υποβολή της πρότασης, τα προτεινόμενα 
μέτρα θεσπίζονται από την Επιτροπή. 
Άρ&ρο 8 
1. Η διαδικασία που καθορίζεται στο άρθρο 7 εφαρμό­
ζεται για: 
— την κατάρτιση και την αναπροσαρμογή των προγραμ­
μάτων εργασιών που αναφέρονται στο άρθρο 6 παρά­
γραφος 3, 
— την αξιολόγηση των έργων που αναφέρονται στο σημείο 
2 του παραρτήματος III, καθώς και του προβλεπόμενου 
ποσού της κοινοτικής χρηματοδοτικής συμμετοχής, 
εφόσον τα έργα αυτά υποβάλλονται με τη συνήθη διαδι­
κασία που αναφέρεται στο σημείο 4 του παραρτήματος 
III και το εν λόγω ποσό υπερβαίνει τα 5 εκατομμύρια 
Ecu, 
— την αξιολόγηση όλων των έργων που υποβάλλονται με 
την έκτακτη διαδικασία που αναφέρεται στο σημείο 4 
του παραρτήματος III, καθώς και του προβλεπόμενου 
ποσού της κοινοτικής χρηματοδοτικής συμμετοχής, 
— τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν για την αξιολόγηση του 
προγράμματος. 
22.3.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 77/9 
2. Η Επιτροπή μπορεί να ζητεί τη γνώμη της επιτροπής 
για κάθε ζήτημα που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του 
προγράμματος. 
3. Η Επιτροπή ενημερώνει την επιτροπή σχετικά με: 
— την πρόοδο του προγράμματος, 
— τα σχέδια προσκλήσεων προς υποβολή προτάσεων έργων 
που αναφέρονται στο άρθρο 6 παράγραφος 3, 
— τα έργα, που αναφέρονται στο σημείο 2 του παραρτή­
ματος III, που υποβάλλονται με τη συνήθη διαδικασία, 
για τα οποία η συμμετοχή της Κοινότητας δεν υπερ­
βαίνει τα 5 εκατομμύρια Ecu, καθώς και τα αποτελέ­
σματα της αξιολόγησης τους, 
— τα συνοδευτικά μέτρα, που αναφέρονται στο σημείο 2 
του παραρτήματος III, 
— τις συντονισμένες δράσεις, που αναφέρονται στο σημείο 
2 του παραρτήματος III. 
Άρ&ρο 9 
Η Επιτροπή μπορεί να προτείνει στην επιτροπή ολοκληρω­
μένα έργα που καλύπτουν διάφορους τομείς αυτού του προ­
γράμματος και οριζόντια ολοκληρωμένα έργα ανάμεσα σε 
διάφορα ειδικά προγράμματα του προγράμματος πλαισίου 
για έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη, αφού ζητηθεί η 
γνώμη των αντίστοιχων επιτροπών. 
Άρ$ρο 10 
Κατά την εκτέλεση του παρόντος προγράμματος είναι 
επίσης δυνατόν να αποφασιστούν, αν παραστεί ανάγκη, 
συμπληρωματικά προγράμματα κατά την έννοια του άρθρου 
130Λ και κοινές επιχειρήσεις ή κάθε άλλη δομή κατά την 
έννοια του άρθρου 130Ν της συνθήκης. Άρ&ρο 11 
Στις περιπτώσεις που η συνεργασία με τρίτες χώρες και 
διεθνείς οργανισμούς, που αποβλέπει στην επίτευξη των 
στόχων του παρόντος προγράμματος, απαιτεί νομικές 
δεσμεύσεις μεταξύ της Κοινότητας και των ενεχόμενων 
τρίτων μερών, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται, σύμφωνα με το 
άρθρο 130Μ της συνθήκης, να διαπραγματεύεται διεθνείς 
συμφωνίες για τον καθορισμό των κανόνων που διέπουν 
την συνεργασία αυτή. 
Θα δοθεί προτεραιότητα στη συνεργασία με τις χώρες της 
ΕΖΕΣ και με τις ευρωπαϊκές χώρες που δεν ανήκουν στην 
Ευρωπαϊκή Κοινότητα, σύμφωνα, κατά περίπτωση, με τις 
κατευθύνσεις στις οποίες συμφώνησαν το Συμβούλιο και το 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο κατά τη διαδικασία συνεννόησης 
πριν από τη θέσπιση του τρίτου προγράμματος πλαισίου. 
Διαπραγματεύσεις για διεθνείς συμφωνίες του είδους αυτού 
μπορούν να διεξαχθούν μόνο με τρίτες χώρες που έχουν ήδη 
υπογράψει συμφωνία συνεργασίας με την Κοινότητα, στην 
οποία αναφέρονται ρητά, μεταξύ των στόχων της συνεργα­
σίας, η έρευνα και η τεχνολογική ανάπτυξη ή η επιστημο­
νική πρόοδος. 
Η απόφαση για τη σύναψη των εν λόγω διεθνών συμφωνιών 
θεσπίζεται σύμφωνα με τη διαδικασία που αναφέρεται στο 
άρθρο 130 Ο παράγραφος 2 της συνθήκης. 
'Αρ&ρο 12 
Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στα κράτη μέλη. 
Αριθ. C 77/10 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 22. 3. 91 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι 
ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΙ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ 
Οι προσανατολισμοί του τρίτου προγράμματος πλαισίου, οι επιστημονικοί και τεχνικοί στόχοι που εξυπηρετεί 
και τα κίνητρα από τα οποία εμπνέεται αποτελούν αναπόσπαστο μέρος του παρόντος ειδικού προγράμματος. Το 
πρόγραμμα αφορά το σύνολο των τομέων της γεωργίας, της δασοκομίας, της υδροκαλλιέργειας, της αλιείας, των 
βιομηχανιών τροφίμων και μη τροφίμων (ιδιαίτερα τις Μ Μ Ε). 
Η παράγραφος 4 Β του παραρτήματος II του εν λόγω προγράμματος-πλαισίου αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του 
παρόντος ειδικού προγράμματος. 
Θα δοθεί έμφαση στη συγκέντρωση διαφόρων μερών ή κλάδων του γεωργικού και γεωργοβιομηχανικού τομέα 
σε ολοκληρωμένα σχέδια. Εάν κριθεί απαραίτητο, θα εφαρμοστούν σχέδια επίδειξης, θα δοθεί ιδιαίτερη προσοχή 
σε συνολικές προσεγγίσεις, π.χ. στην αντιμετώπιση της γεωργίας, της γεωργοβιομηχανίας, της φύσης, της κοινω­
νικοοικονομικής κατάστασης της υπαίθρου, κ.λπ. ως μερών ενός συνόλου, συνυπολογιζομένων των περιφερει­
ακών προβλημάτων. Αυτά τα σχέδια θα συμβάλλουν επίσης στην σύνδεση στο πρόγραμμα καθώς και μεταξύ των 
συναφών ειδικών προγραμμάτων, των αποτελεσμάτων των διαφόρων τομέων. 
Οι εργασίες στο πλαίσιο του προγράμματος αυτού θα εστιάζονται σε προανταγωνιστικά σχέδια Ε & Α που απο­
σκοπούν σε οικονομικώς εφικτές εφαρμογές οι οποίες έχουν πιθανότητες επιτυχίας. Θα πρέπει επομένως να 
ενισχυθεί και η διεξαγωγή οικονομικών μελετών. Θα αξιολογηθεί ο κοινωνικοοικονομικός αντίκτυπος των νέων 
τεχνολογιών που έχουν εφαρμοστεί. Θα αξιολογηθούν επίσης οι διαρθρωτικές, οικονομικές και κοινωνικές συνέ­
πειες των εφαρμογών συναφών κοινοτικών πολιτικών. Θα αξιολογηθούν επίσης τα μέτρα που ενδεχομένως θα 
συμβάλλουν στη μείωση ή την εξάλειψη των αρνητικών συνεπειών της εφαρμογής κοινοτικών πολιτικών, στο 
πλαίσιο ολοκληρωμένης αγροτικής ανάπτυξης. 
Θα διεξάγονται έρευνες στους τομείς της γεωργίας και της διατροφής, της υδροκαλλιέργειας και της αλιείας, της 
γεωργοβιομηχανίας, της δασοκαλλιέργειας και της βιομάζας, με προοπτική την επίτευξη ειδικών αποτελεσμάτων 
τα οποία, εφόσον είναι επιτυχή, θα γίνουν αντικείμενο επιδείξεων. 
Ο στόχος της έρευνας είναι η αυξημένη αποτελεσματικότητα υπολογιζόμενη εν σχέσει προς την κοινή γεωργική 
πολιτική και την πολιτική για την ανάπτυξη της υπαίθρου- η εν λόγω πολιτική περιλαμβάνει την εξομάλυνση 
των ανισορροπιών της αγοράς καθώς και την επίτευξη περιβαλλοντικών ωφελειών. Σε όλες τις περιπτώσεις θα 
επιδιωχθεί η επίτευξη περιβαλλοντικών ωφελημάτων- θα ληφθούν όλα τα ενδεδειγμένα μέτρα ώστε να αποφευ­
χθούν αρνητικές επιδράσεις πάνω στο περιβάλλον και να προωθηθεί η διαρκής ανάπτυξη. 
Θα ενθαρρυνθεί και θα υποστηριχθεί η έρευνα που διεξάγεται στο προ-κανονιστικό στάδιο, ώστε να παρασχεθεί 
μια ικανοποιητική επιστημονική βάση για τον ορισμό των προτύπων και των κανονισμών που αφορούν την 
παραγωγή και χρησιμοποίηση βιολογικών πόρων, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά τα τρόφιμα. 
Στη βάση και κάτω από το φως των προαναφερθέντων στοιχείων, γίνεται πιο κάτω η αναλυτική περιγραφή του 
περιεχομένου και των στόχων του παρόντος ειδικού προγράμματος. 
Τομέας 1: Πρωτογενής παραγωγή στη γεωργία, δασοκαλλιέργεια, υδατοκαλλιέργεια και αλιεία 
Οι εργασίες στα πλαίσια αυτού του θέματος σκοπεύουν στην προσαρμογή της παραγωγής στις ποσοτικές και 
ποιοτικές απαιτήσεις της αγοράς και των καταναλωτών. Θα ληφθούν υπόψη οι κοινοτικές πολιτικές και η 
ανάγκη εξέλιξης τους, συμπεριλαμβανομένων των πολιτικών για τη γεωργία και την αλιεία και συνυπολογιζο­
μένης της εσωτερικής αγοράς. Σε όλες τις περιπτώσεις θα επιδιωχθεί η ενδεδειγμένη προστασία του περιβάλ­
λοντος και η επίτευξη αδιάλειπτης ανάπτυξης με την τόνωση των θετικών αλληλεπιδράσεων μεταξύ οικονομίας, 
τεχνολογίας και περιβάλλοντος της πρωτογενούς παραγωγής. 
Η επιστημονική και τεχνική βάση θα χορηγηθεί για την διόρθωση ανισσοροπιών και για την διαφοροποίηση 
στην γεωργία, δασοπονία υδατοκαλλιέργεια και αλιεία μέσω παραδοσιακών και νέων προϊόντων, για διατρο­
φικές και μη χρήσεις, (συμπεριλαμβανομένης της ενεργειακής) όπου οι προοπτικές της αγοράς είναι ευνοϊκές, 
παράδειγμα: έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη για βελτιωμένα ινώδη και ελαιούχα προϊόντα, για υψηλής προ­
στιθέμενης αξίας προϊόντα, για ειδικά τοπικά προϊόντα, για προϊόντα από βιολογικές καλλιέργειες, για συμπλη­
ρωματικές απασχολήσεις βασισμένες στην γεωργική εκμετάλλευση, για παραγωγή προϊόντων για ενέργεια, για 
νέα εκμεταλλεύσιμα είδη για υδατοκαλλιέργεια, και βελτιωμένη εκμετάλλευση των υποχρησιμοποιουμένων 
πηγών αλιείας καθώς και αποσόβηση της υπερεκμετάλλευσης. 
Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων AptS. C 77/11 
Λαμβάνοντας ιδιαίτερη μέριμνα για τις συστηματικές προσεγγίσεις των συστημάτων, εργασίες θα εκτελεσθούν 
για παράδειγμα για συστήματα παραγωγής πιο φιλικά στο περιβάλλον, για βελτιωμένη ποιότητα των προϊόντων 
των φυτών, των δένδρων, των ζώων και των ψαριών, για καλύτερη διαχείριση των καλλιεργειών και για την 
υγεία των ζώων, για συστήματα μη εντατικής χρήσης των γαιών και για τη μελέτη των επιδράσεων των αλλοιώ­
σεων του περιβάλλοντος στον όγκο και την ποιότητα της παραγωγής. Θα αναπτυχθούν αρτιότερες τεχνικές για 
την κατάλληλη διαχείριση και διατήρηση των βιολογικών πόρων, οι οποίες θα οδηγήσουν επίσης σε πλέον ισόρ­
ροπη εκμετάλλευση. Θα καθορισθούν μέθοδοι για εκτίμηση των αποθεμάτων ψαριών και θα μελετηθούν καλύ­
τερες τεχνικές για καλλιεργούμενα είδη ψαριών και αστρακοειδών. 
Θα γίνουν εργασίες που θα οδηγούν στη βελτίωση των κοινωνικοοικονομικών συνθηκών των λιγότερο αναπτυγ­
μένων περιοχών, όπως η εξεύρεση λύσεων για την φυσική ή/και κοινωνικοοικονομική εξερήμωση και την κατα­
στροφή των δασών. Για παράδειγμα: έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη για έλεγχο της διάβρωσης, για τις επι­
δράσεις των κλιματικών αλλαγών στην πρωτογενή παραγωγή, για ολοκληρωμένα συστήματα διαχείρισης για 
μειονεκτικά εδάφη, για την πρόληψη και τον έλεγχο των δασικών πυρκαγιών, μέθοδοι και μέσα για τη φύτευση 
δασών κάτω από δύσκολες συνθήκες και για την ενίσχυση της φυσικής αλιείας και των συναφών δραστηριο­
τήτων. 
Τομέας 2: Εισερχόμενα της γεωργίας, δασοκαλλιέργειας, υδατοκαλλιέργειας και αλιείας (Inputs) 
Οι εργασίες που προβλέπονται στο κεφάλαιο αυτό θα συμβάλουν στην ανταγωνιστικότητα και βιωσιμότητα των 
επιχειρήσεων της γεωργίας, δασοκαλλιέργειας, υδατοκαλλιέργειας και αλιείας με τη μειωμένη και αποτελεσματι­
κότερη χρησιμοποίηση των εισερχομένων. Θα συμβάλουν επίσης στην προστασία του περιβάλλοντος και την 
ορθολογική αξιοποίηση των βιολογικών πόρων. Ειδική προσοχή θα δοθεί στις ανάγκες των προβληματικών και 
άκρως απομακρυσμένων αγροτικών και παρακτίων περιοχών. 
Θα αναπτυχθούν πιο αποτελεσματικά και ευνοϊκά από περιβαλλοντική άποψη εισερχόμενα στην παραγωγή 
αγροτικών προϊόντων, στην εκτροφή ζώων, στη δασό καλλιέργεια την υδατοκαλλιέργεια και την αλιεία. Παρά­
δειγμα: γενετικά βελτιωμένες ποικιλίες μικροοργανισμών, φυτών, ζώων και ψαριών (αντοχή στις ασθένειες και 
τις επιζωοτίες, αποδόσεις, ποιότητα, προσαρμογή στο περιβάλλον, κ.λπ.), κτηνοτροφές και λιπάσματα, αζωτοδέ-
σμευση σε μη ψυχανθή φυτά, συστήματα ελέγχου ασθενειών και επιζωοτικών (ολοκληρωμένη διαχείριση των 
επιζωοτιών, εμβόλια, βιολογικός έλεγχος ασθενειών, κ.λπ.), τεχνικές για οργανικές καλλιέργειες, εξοπλισμός 
(μηχανές, εργαλεία, αλιευτικά εργαλεία που βελτιώνουν τη δυνατότητα επιλογής του μεγέθους και τους είδους 
των ψαριών, συστήματα υδατοκαλλιέργειας), συστήματα ελέγχου και παρακολούθησης (μηχανήματα και λογι­
σμικό ηλεκτρονικών υπολογιστών). 
Τομέας 3: Κατεργασία βιολογικών πρώτων υλών της γεωργίας, δασοκαλλιέργειας, υδατοκαλλιέργειας και αλιείας 
Στόχος εδώ είναι, μέσω προανταγωνιστικής Ε & Α να παρασχεθούν οι βάσεις για μεθόδους επεξεργασίας, συμπε­
ριλαμβανομένης της μεταφοράς και της αποθήκευσης, για νέα ή βελτιωμένα ανταγωνιστικά προϊόντα στον τομέα 
των τροφίμων, των μη τροφίμων και της ενέργειας (π.χ. βιομάζα). 
Αυτό θα επιτευχθεί με την ανάπτυξη νέων, περισσότερο αποτελεσματικών και ευνοϊκών για το περιβάλλον (που 
σέβονται τη δημόσια υγεία) βιομηχανικών και ενεργειακών εφαρμογών του βιολογικού υλικού. 
Θα αναπτυχθούν νέες και αποτελεσματικές μέθοδοι αποχωρισμού, εξαγωγής και επεξεργασίας για ετοιμοπαρά­
δοτο, βελτιωμένο ή νέο βιολογικό υλικό (συμπεριλαμβανομένων και των υποπροϊόντων και της βιομάζας). Θα 
εφαρμοσθούν νέες μέθοδοι κατεργασίας που χρησιμοποιούν φυσικά, μηχανικά, χημικά και βιολογικά μέσα. 
Παραδείγματα: εκχύλιση χωρίς διαλύτες, χρήση βιοκαταλυτών για διαχωρισμό και επεξεργασία, άσηπτες 
συσκευασίες, έλεγχος της παραγωγής και αυτοματοποίηση, ανάκτηση βρωσίμων πρωτεϊνών και άλλων συστα­
τικών από ψάρια και οστρακοειδή και φύκια. 
Θα δοθεί έμφαση σε καινοτόμες, αποτελεσματικές διεργασίες οι οποίες βελτιώνουν την ασφάλεια και εξασφαλί­
ζουν ή επαυξάνουν τη ποιότητα των μεταποιημένων προϊόντων, μετατρέπουν τη βιομάζα σε ενέργεια και σε 
προϊόν για άλλες βιομηχανικές χρήσεις, βελτιώνουν τη χρησιμοποίηση υποπροϊόντων και περιορίζουν τον όγκο 
των καταλοίπων καθώς και τη ρύπανση που προέρχεται από τις βιομηχανικές δραστηριότητες (π.χ. με τη μετα­
τροπή τους σε ενέργεια ή με τη βιοαποικοδόμηση) ή οδηγούν σε βιοαποικοδομήσιμα προϊόντα. 
Τομέας 4: Τελική χρήση και τελικά προϊόντα 
Στόχος εδώ είναι η απόκτηση καλύτερης γνώσης των χαρακτηριστικών που απαιτούνται για τα τελικά προϊόντα 
(τρόφιμα και μη τρόφιμα, συμπεριλαμβανομένης και της ενέργειας), που βασίζονται σε βιολογικό υλικό, ιδιαί­
τερη έμφαση θα δοθεί επίσης στις ανάγκες των καταναλωτών αποφεύγοντας τις αρνητικές επιπτώσεις για την 
δημόσια υγεία και το περιβάλλον. Οι ανάγκες της βιομηχανίας, εντούτοις, θα ληφθούν επίσης υπόψη κατά την 
επιλογή των προτεραιοτήτων. 
ApiS. C 77/12 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 22. 3. 91 
Σε ό,τι αφορά τα τρόφιμα, οι εργασίες θα επικεντρωθούν στη διασύνδεση μεταξύ μεταποίησης, διανομής και 
καταναλωτών καθώς και στον προσδιορισμό και την ικανοποίηση των αναγκών διατροφής των καταναλωτών 
και στην τοξικολογία, ασφάλεια και στην υγιεινή των τροφίμων. Άλλα παραδείγματα: Ε& Α είναι: επιπτώσεις 
των μεθόδων κατεργασίας, διακίνησης μεταφοράς και αποθήκευσης στην ποιότητα, αλληλεπίδραση διατροφής-
υγείας, αισθητηριακά/οργανοληπτικά χαρακτηριστικά των τροφίμων, επιθυμίες του καταναλωτή και συνήθειες, 
«φυσικά» πρόσθετα τροφίμων και μέθοδοι ποιοτικού ελέγχου. 
Σ' αυτόν τον τομέα, ή προ-προτυπική έρευνα θα παίξει ένα σημαντικό ρόλο τροφοδοτώντας την επιστημονική 
βάση ορισμού και μέτρησης των χαρακτηριστικών προϊόντων, (μεταποιημένων και μη μεταποιημένων), και των 
προϊόντων που παρουσιάζουν ειδικό περιφερειακό ενδιαφέρον. 
Η προσοχή θα εστιασθεί στον τομέα που δεν αφορά ειδικά τα τρόφιμα, όπου θα δοθεί έμφαση στην ανίχνευση 
και στα απαιτούμενα χαρακτηριστικά για τα νέα, περισσότερα ευνοϊκά προς το περιβάλλον προϊόντα. Παραδείγ­
ματα: βιοαποδομήσιμα υλικά, νέα σύνθετα προϊόντα, βιολογικής προέλευσης χημικά (απορρυπαντικά, λιπαντικά) 
και φαρμακευτικά προϊόντα βιοσυμβατά πολυμερή για ιατρικές εφαρμογές, παράγοντες βραδείας αποδέσμευσης 
για φάρμακα, σπόρους, λιπάσματα, εντομοκτόνα, κ.λπ. 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II 
ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΑΑΠΑΝΩΝ 
σε ο/ο για την περίοδο 1990-1994 
Τομέας 1: Πρωτογενής παραγωγή της γεωργίας δασοκαλλιέργειας, 
υδατοκαλλιέργειας και αλιείας 25-35 
Τομέας 2: Εισερχόμενα (Inputs) της γεωργίας, δασοκαλλιέργειας, 
υδατοκαλλιέργειας και αλιείας 20-25 
Τομέας 3: Επεξεργασία βιολογικών πρώτων υλών για τη γεωργία, 
δασοκαλλιέργεια, υδατοκαλλιέργεια και αλιεία 30-35 
Τομέας 4: Τελική χρήση και τελικά προϊόντα 15-20 
Η κατανομή ανάμεσα στους διάφορους τομείς δεν αποκλείει την πιθανότητα τα ολοκληρωμένα έργα να καλύ­
πτουν περισσότερους τομείς, και τα έργα επίδειξης να καλύπτουν τουλάχιστον το 10-15 ο/ο των πόρων. 
1. Προβλέπεται το ανώτερο 10°/ο του συνόλου, να χρησιμοποιηθεί σε έργα για την ενθάρρυνση της βασικής 
έρευνας, τα οποία πρέπει να προσδιορίζονται σαφώς. 
2. Το 5 °/ο του συνόλου θα αφιερωθεί σε έργα για την ενθάρρυνση της επιμόρφωσης ερευνητών στους τομείς που 
καλύπτει το ειδικό πρόγραμμα. 
3. Ποσό που ισοδυναμεί με το 2 °/ο του συνολικού ποσού που κρίνεται αναγκαίο διατίθεται για την αξιολόγηση 
των τεχνολογικών επιλογών και την εκτίμηση των κινδύνων τα αποτελέσματα των εκτιμήσεων διαβιβάζονται 
στο Κοινοβούλιο μαζί με τις εκθέσεις αξιολόγησης. 
22. 3. 91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 77/13 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III 
ΤΡΟΠΟΙ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΔΙΑΔΟΣΗΣ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ 
ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΟΥ 
1. Η Επιτροπή θέτει σε εφαρμογή το πρόγραμμα με βάση το επιστημονικό και τεχνικό περιεχόμενο που ορίζεται 
στο παράρτημα 1. 
2. Οι τρόποι εκτέλεσης του προγράμματος, που αναφέρονται στο άρθρο 3, καλύπτουν τα έργα έρευνας και 
τεχνολογικής ανάπτυξης, τα συνοδευτικά μέτρα και τις συντονισμένες δράσεις. 
Τα έργα αποτελούν αντικείμενο συμβάσεων κοινής δαπάνης για έρευνα και τεχνολογική ανάπτυξη. 
Τα συνοδευτικά μέτρα συνίστανται στην εφαρμογή των μέσων που εξασφαλίζουν την καλή τεχνική εκτέλεση, 
διαχείριση και αξιολόγηση του προγράμματος, καθώς και την κατάλληλη διάδοση των αποτελεσμάτων και τη 
δυνατότητα πρόσβασης σ' αυτά και, τέλος, το συντονισμό, την κατάρτιση και την ευαισθητοποίηση των συμ­
μετεχόντων στο πρόγραμμα. 
Οι συντονισμένες δράσεις είναι εκείνες που καθορίζονται στο άρθρο 92 του δημοσιονομικού κανονισμού. 
3. Οι συμμετέχοντες στα έργα πρέπει να είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα εγκατεστημένα στην Κοινότητα, όπως 
πανεπιστήμια, οργανισμοί έρευνας και βιομηχανικές επιχειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των μικρομεσαίων 
επιχειρήσεων ή των ενώσεων των τελευταίων, ιδίως των ευρωπαϊκών ομίλων οικονομικού σκοπού (ΕΟΟΣ). 
Τα φυσικά ή νομικά πρόσωπα που είναι εγκατεστημένα στις χώρες που έχουν συνάψει με την Κοινότητα 
συμφωνίες συνεργασίας σε θέματα επιστημονικής και τεχνικής έρευνας, μπορούν να συμμετάσχουν στα έργα 
που αναλαμβάνονται στο πλαίσιο του παρόντος προγράμματος, με βάση το κριτήριο του αμοιβαίου συμφέ­
ροντος. Οι κατ' αυτόν τον τρόπο επιλεγόμενοι συμβαλλόμενοι δεν επωφελούνται της χρηματοδοτικής συμμε­
τοχής της Κοινότητας, συμμετέχουν όμως στις γενικές διοικητικές δαπάνες. 
4. Τα έργα επιλέγονται με την ακόλουθη σειρά προτεραιότητας, όπου η πρώτη μέθοδος αποτελεί τον κανόνα, 
ενώ η δεύτερη την εξαίρεση. 
Οι συμμετέχοντες στα έργα επιλέγονται με βάση τη συνήθη διαδικασία των προσκλήσεων προς υποβολή προ­
τάσεων που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 3, η οποία δημοσιεύεται στην Επίοημη Εφημερίδα των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Στην περίπτωση των προτάσεων έργων εφάμιλλης επιστημονικής αξίας, εφόσον πληρούνται άλλα κριτήρια 
επιστημονικής υπεροχής και βάσει των κατευθύνσεων στις οποίες συμφώνησαν το Συμβούλιο και το Ευρω­
παϊκό Κοινοβούλιο, θα προτιμηθούν: 
i) οι προτάσεις έργων, των οποίων η εκτέλεση συνεπάγεται τη συμμετοχή αναπτυξιακά καθυστερημένων 
περιφερειών ή/και βιομηχανικών ζωνών σε παρακμή, όπως αυτές ορίζονται στα άρθρα 8 και 9 του κανονι­
σμού (ΕΟΚ) αριθ. 2052/88 του Συμβουλίου, 
ii) οι προτάσεις έργων με συμμετοχή μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων ή ενώσεων τους. 
Σε κάθε περίπτωση, η Επιτροπή θα καθορίσει εάν η διαχείριση του προγράμματος ή τμημάτων του μπορεί να 
ανατεθεί σε οργανισμούς ή ιδρύματα εκτός της Επιτροπής, χωρίς εκχώρηση των εξουσιών της όσον αφορά τη 
λήψη αποφάσεων. 
Η Επιτροπή μπορεί, παράλληλα, να εγκρίνει προτάσεις με έκτακτη διαδικασία και υπό τις προϋποθέσεις που 
αναφέρονται κατωτέρω, εφόσον η συνεισφορά τους προβλέπεται ιδιαίτερα ενθαρρυντική και σημαντική ως 
προς την πρωτοτυπία του προτεινόμενου θέματος, την καινοτομία της επιστημονικής και τεχνικής προσέγ­
γισης και τη μεθοδολογία εκτέλεσης, λαμβάνοντας επίσης υπόψη τον ιδιαίτερο χαρακτήρα των προτεινόντων. 
Αριθ. C 77/14 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 22. 3. 91 
Η ευνοϊκή τεχνική αξιολόγηση των εν λόγω προτάσεων δεν αποτελεί καθεαυτή ικανοποιητική δικαιολογία 
για την έγκριση ενός έργου. Πράγματι η έκτακτη διαδικασία μπορεί να εφαρμοστεί μόνον αφού διαπιστωθεί 
ότι η φύση του έργου, όπως ορίζεται ανωτέρω, δεν δικαιολογεί την υπαγωγή του στην τακτική διαδικασία της 
πρόσκλησης προς υποβολή προτάσεων. 
Η έκτακτη διαδικασία τίθεται σε εφαρμογή μετά την πρώτη πρόσκληση προς υποβολή προτάσεων και πρέπει 
να έχει ολοκληρωθεί πριν από τη συνήθη διαδικασία, ούτως ώστε να είναι δυνατόν να καθοριστεί με ακρίβεια 
το διαθέσιμο ποσό για τη χρηματοδοτική συνεισφορά της Κοινότητας στα έργα που επιλέγονται με τη συνήθη 
διαδικασία. Η ημερομηνία λήξεως για την έκτακτη διαδικασία δημοσιεύεται κάθε χρόνο στην Επίοημη Εφη­
μερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Η Επιτροπή γνωστοποιεί στην αρμόδια επί του προϋπολογισμού αρχή, όταν της διαβιβάζει το προσχέδιο του 
προϋπολογισμού, εάν οι εγκεκριμένες πιστώσεις από τον προϋπολογισμό του προηγούμενου έτους χρησιμοποι­
ήθηκαν και για τη χρηματοδότηση έργων που επιλέχθηκαν με την έκτακτη διαδικασία καθώς και τα αντί­
στοιχα ποσά. Στην περίπτωση κατά την οποία τα έργα αυτά καλύπτουν πολλά προγράμματα, αναφέρει τον 
τύπο της επιτροπής από την οποία επικουρήθηκε. 
Το ποσό της κοινοτικής χρηματοδοτικής συμμετοχής στο σύνολο των έργων που εγκρίνονται με την έκτακτη 
διαδικασία αποφασίζεται κάθε χρόνο, ανάλογα με τα έργα που επιλέγονται με ιδιαίτερα αυστηρά κριτήρια 
ποιότητας. Το ποσό αυτό δεν μπορεί σε καμία περίπτωση να υπερβαίνει το 10 ο/ο, είναι δε δυνατόν να αναθεω­
ρείται κάθε χρόνο με βάση την πείρα. 
Η Επιτροπή συντάσσει οδηγό, στον οποίο αναφέρονται όλοι οι κανόνες που εφαρμόζονται κατά την έκτακτη 
αυτή διαδικασία, προκειμένου να διασφαλίζεται πλήρης διαφάνεια. 
5. Στα έργα πρέπει να συμμετέχουν τουλάχιστον δύο ανεξάρτητοι μεταξύ τους εταίροι, εγκατεστημένοι σε δια­
φορετικά κράτη μέλη. 
6. Η Επιτροπή μπορεί να ενθαρρύνει τους συμμετέχοντες να συγκροτήσουν ευρωπαϊκό όμιλο οικονομικού 
σκοπού (ΕΟΟΣ) ή να προβούν σε άλλες διευθετήσεις για την εκτέλεση έργων, όπως είναι τα έργα μεγάλης 
κλίμακας, που επιτρέπουν την αποκεντρωμένη διαχείριση ανάλογα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του έργου. 
7. Οι γνώσεις που αποκτώνται κατά την εκτέλεση των έργων διαδίδονται, αφενός, στο πλαίσιο του ειδικού 
προγράμματος και, αφετέρου, μέσω συγκεντρωτικής δράσης, σύμφωνα με την απόφαση που αναφέρεται στο 
άρθρο 4 τρίτο εδάφιο της απόφασης 90/221/Ευρατόμ, ΕΟΚ. 
8. Προληπτική εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων του προγράμματος. 
Σε κάθε πρόταση πρέπει να περιλαμβάνεται δήλωση για τις επιπτώσεις στο περιβάλλον στην οποία υποδει­
κνύονται οι πιθανές συνέπειες των προβλεπόμενων αποτελεσμάτων του προγράμματος για τον άνθρωπο, τη 
χλωρίδα, την πανίδα, το έδαφος, το νερό, τον αέρα καθώς και τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ των διαφόρων 
αυτών παραγόντων. Η δήλωση αυτή πρέπει επίσης να περιλαμβάνει δέσμευση για τήρηση των υφισταμένων 
εθνικών κανονισμών ασφαλείας.