Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών για την "Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με το 'Καθεστώς κατοίκου μακράς διαρκείας υπέρ των υπηκόων τρίτων χωρών'"

(2002/C 19/06)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ,

έχοντας υπόψη την πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με το καθεστώς κατοίκου μακράς διαρκείας υπέρ των υπηκόων τρίτων χωρών, [COM (2001) 127 τελικό - 2001/0074 (CNS)]·

έχοντας υπόψη την απόφαση που έλαβε το Προεδρείο της στις 13 Ιουνίου 2001 σύμφωνα με την πέμπτη παράγραφο του άρθρου 265 της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, να αναθέσει στην επιτροπή 7 - Παιδεία, επαγγελματική εκπαίδευση, πολιτισμός, νεολαία, αθλητισμός, δικαιωμάτα του πολίτη - να επεξεργασθεί τη σχετική γνωμοδότηση·

έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης (CdR 213/2001 rev.) που υιοθέτησε η επιτροπή 7 στις 29 Ιουνίου 2001 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Παναγιώτη Ρήγα (ΕΛ/ΕΣΚ)·

υιοθέτησε ομόφωνα κατά την 40ή σύνοδο ολομέλειάς της της 19ης και 20ής Σεπτεμβρίου 2001 (συνεδρίαση της 19ης Σεπτεμβρίου) την ακόλουθη γνωμοδότηση.

Απόψεις και συστάσεις της Επιτροπής των Περιφερειών

Η Επιτροπή των Περιφερειών

1. συμμερίζεται το αδιαμφισβήτητο της σημερινής αλλά και μελλοντικής κυρίως ανάγκης ειδικευμένου και ανειδίκευτου εργατικού δυναμικού στην Ευρωπαϊκή Ένωση, λόγω του ολοένα επιτεινόμενου δημογραφικού προβλήματος. Προς το σκοπό αυτό τηρεί ευνοϊκή στάση απέναντι στην θέση της Επιτροπής για τη μετατροπή της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε μία ελκυστική ζώνη για την εγκατάσταση υπηκόων τρίτων χωρών, μέσω της εγγύησης νομικών, οικονομικών και κοινωνικών δικαιωμάτων, εφάμιλλων με αυτά που παρέχονται στους πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

2. αναγνωρίζει τη σπουδαιότητα και συμμερίζεται την αναγκαιότητα των εργασιών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την εναρμόνιση της κατάστασης των υπηκόων τρίτων χωρών που διαμένουν νόμιμα και υπό καθεστώς μακράς διάρκειας σε ένα κράτος μέλος.

3. υπογραμμίζει τον καθοριστικό ρόλο που διαδραματίζουν οι τοπικές και περιφερειακές αρχές στη διασαφήνιση και τη δημόσια προώθηση των κοινών αξιών του "ευρωπαϊκού πολιτισμού" που συνδέονται με τη μετανάστευση, όπως η εθνοτική και πολιτιστική ποικιλομορφία και η ανάγκη καταπολέμησης του ρατσισμού και της ξενοφοβίας.

4. επισημαίνει το γεγονός ότι οι τοπικές και περιφερειακές αρχές είναι σημαντικοί παράγοντες για την εξασφάλιση ισότητας στις συνθήκες εργασίας και την πρόσβαση στις υπηρεσίες, όπως και για τη χορήγηση ατομικών και πολιτικών δικαιωμάτων στους μετανάστες που έχουν εγκατασταθεί σε μονιμότερη βάση.

5. επικροτεί την παρούσα πρόταση Οδηγίας της Επιτροπής της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως σημαντική συμβολή στη δημιουργία μίας πλέον συνεκτικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη μετανάστευση, που στοχεύει στη γεφύρωση του συνεχώς αυξανόμενου χάσματος μεταξύ προσφοράς και ζήτησης εργατικού δυναμικού σε ορισμένους οικονομικούς τομείς, όπου κρίνεται απαραίτητο.

6. ευμφωνεί με την προτεινόμενη θέσπιση ως προϋποθέσεων χορήγησης του καθεστώτος του κατοίκου μακράς διαρκείας α) της αδιάλειπτης επί πενταετία νόμιμης διαμονής, β) της ύπαρξης ενός ελάχιστου επιπέδου ιδίων πόρων και γ) της μή πρόκλησης απειλής για τη δημόσια τάξη και την εσωτερική ασφάλεια. Συμφωνεί επίσης με την πρόθεση εξομοίωσης της μετακίνησης των κατοίκων ανεξαρτήτως υπηκοότητας από ένα κράτος μέλος σε άλλο, λόγω αλλαγής κατοικίας ή εργασίας.

7. θεωρεί όμως ότι τόσο στη διαδικασία διαμόρφωσης όσο και στην εφαρμογή των πολιτικών για τη μετανάστευση θα πρέπει να συμμετέχουν και οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές, δεδομένης της ικανότητάς τους να συμβάλλουν με εμπειρίες και ορθές πρακτικές στην ένταξη των υπηκόων των τρίτων χωρών. Η δημιουργία δικτύων με τη συμμετοχή ιδίως των τοπικών και περιφερειακών αρχών για τη διάδοση των βέλτιστων πρακτικών έχει ιδιαίτερη αξία εν προκειμένω. Ο αποφασιστικός ρόλος των τοπικών και περιφερειακών αρχών, πρέπει να καταστεί ακόμη πιο καθοριστικός εμμένοντας στην εκπαίδευση με βάση την ευρωπαϊκή πολιτιστική παιδεία των ατόμων που λειτουργούν εντός αυτών και θέλουν να είναι οι εκφραστές τους προς τα έξω. Στα πλαίσια αυτά η ΕΤΠ υπενθυμίζει τη γνωμοδότησή της "Κατάρτιση επί ευρωπαϊκών θεμάτων για τις τοπικές και περιφερειακές αρχές στην Ευρώπη" (CdR 404/98 τελικό).

8. θεωρεί, κατά συνέπεια, ότι προς την κατεύθυνση αυτή θα πρέπει να οικοδομηθεί πλαίσιο συνεχούς διαβούλευσης της Επιτροπής των Περιφερειών με την Επιτροπή της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα θέματα που σχετίζονται με τη μετανάστευση. Παράλληλα, ιδιαίτερα σημαντική για το πλαίσιο αυτό φαντάζει η διασφάλιση της ελεύθερης πρόσβασης στις πληροφορίες σχετικά με τις ανάγκες της ευρωπαϊκής αγοράς εργασίας για ειδικευμένο ή μη εργατικό δυναμικό στον δευτερογενή και τριτογενή τομέα της οικονομίας.

9. δηλώνει την ικανοποίησή της για το πλέγμα των δικονομικών εγγυήσεων που θεσπίζονται με την παρούσα πρόταση Οδηγίας προς όφελος των μεταναστών που προσδοκούν να αποκτήσουν το καθεστώς κατοίκου μακράς διαρκείας, έτσι ώστε να αποτραπούν φαινόμενα καταχρηστικής συμπεριφοράς εκ μέρους των αρμοδίων αρχών των κρατών μελών.

10. επαναλαμβάνει, εν κατακλείδι, τη σύσταση που διατυπώνεται στη γνωμοδότησή της για τη διαδικασία σύνταξης Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με την οποία: "... η ομάδα που έχει επιφορτισθεί με την προετοιμασία του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης θα πρέπει να μελετήσει το ζήτημα της χορήγησης στους επί μακρό διάστημα κατοίκους ενός συνόλου δικαιωμάτων όσο το δυνατόν πιο παραπλήσιων με τα δικαιώματα των πολιτών της Ευρωπαϊκής Ένωσης".

Βρυξέλλες, 19 Σεπτεμβρίου 2001.

Ο Πρόεδρος

της Επιτροπής των Περιφερειών

Jos Chabert