·Μη επενδυτικού βαθμού (Non-investment grade): Moody not prime, Ba1 – C· S&P B, C, BB+ - D· Fitch B, C, BB+ - D και ισοδύναμα

* με εφαρμογή διορθωτικού συντελεστή («δ.σ.»).

** καταβάλλεται κατά τα 3 πρώτα έτη μετά την αναχώρηση.

109.ΓΕΓΟΝΟΤΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΤΟΥ ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

Οι ετήσιοι λογαριασμοί και οι σχετικές σημειώσεις καταρτίστηκαν με βάση τις πλέον πρόσφατες διαθέσιμες πληροφορίες, όπως προκύπτει από τις παρούσες πληροφορίες. Κατά την ημερομηνία υπογραφής των παρόντων λογαριασμών, παρουσιάζονται κατωτέρω δύο πολύ σημαντικά ζητήματα, η αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση και η αντίδραση της ΕΕ στην έξαρση του κορονοϊού. Δεν περιήλθε στην προσοχή της υπολόγου της Επιτροπής ούτε αναφέρθηκε σε αυτήν κανένα άλλο σημαντικό θέμα που θα απαιτούσε ειδική γνωστοποίηση στο πλαίσιο της παρούσας ενότητας.

Νόσος από τον κορονοϊό 2019 (COVID-19)

Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2020, η έξαρση του κορονοϊού είχε τεράστιες επιπτώσεις σε παγκόσμιο επίπεδο. Ως μη διορθωτικό γεγονός, η έξαρση του κορονοϊού δεν απαιτεί προσαρμογές των αναφερόμενων αριθμητικών στοιχείων. Για μεταγενέστερες περιόδους αναφοράς, η υλοποίηση των πρωτοβουλιών άμεσης αντίδρασης που προτάθηκαν από την Επιτροπή [στις οποίες περιλαμβάνονται η επανενεργοποίηση του μέσου στήριξης έκτακτης ανάγκης (ESI) και η περαιτέρω ενίσχυση του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της Ένωσης (rescEU), η Πρωτοβουλία Επενδύσεων για την Αντιμετώπιση του Κορονοϊού (CRII και CRII+) καθώς και η στήριξη για τον μετριασμό των κινδύνων ανεργίας σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης (SURE) λόγω της έξαρσης της νόσου COVID-19] θα επηρεάσει την αναγνώριση, την επιμέτρηση ή την αναταξινόμηση ορισμένων στοιχείων ενεργητικού και υποχρεώσεων στις δημοσιονομικές καταστάσεις:

·Ενεργοποίηση του μέσου στήριξης έκτακτης ανάγκης (ESI) και περαιτέρω ενίσχυση του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της Ένωσης (rescEU):

Δεδομένης της σοβαρότητας της κρίσης που ακολούθησε την έξαρση της νόσου COVID-19, καθώς και της έκτασης και της φύσης των αναγκών που χρήζουν στήριξης από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, η ΕΕ επανενεργοποίησε το μέσο ESI. Το εν λόγω μέσο, το οποίο θεσπίστηκε αρχικά τον Μάρτιο του 2016 για την αντιμετώπιση της κατάστασης έκτακτης ανάγκης που είχε προκύψει λόγω της μαζικής εισροής προσφύγων στην Ελλάδα [βλ. κανονισμό (ΕΕ) 2016/369 του Συμβουλίου της 15ης Μαρτίου 2016], επανενεργοποιήθηκε για περίοδο 3 ετών (2020-22) για τη χρηματοδότηση των δαπανών που είναι αναγκαίες για την αντιμετώπιση της πανδημίας COVID‐19 για την περίοδο από 1ης Φεβρουαρίου 2020 έως την 31η Ιανουαρίου 2022 [βλ. κανονισμό (ΕΕ) 2020/521 του Συμβουλίου της 14ης Απριλίου 2020]. Για την προώθηση του στόχου αυτού, ο προϋπολογισμός του 2020 τροποποιήθηκε ώστε να συμπεριληφθούν 2,7 δισ. EUR σε πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων και 1,4 δισ. EUR σε πιστώσεις πληρωμών [βλ. οριστική έκδοση (ΕΕ, Ευρατόμ) 2020/537 του διορθωτικού προϋπολογισμού αριθ. 2 της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το οικονομικό έτος 2020, της 17ης Απριλίου 2020]. Με την επανενεργοποίηση η Ένωση θα είναι σε θέση να εφαρμόσει μέτρα για την πρόληψη και τον μετριασμό των σοβαρών συνεπειών σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη και να αντιμετωπίσει με συντονισμένο τρόπο τις ανάγκες που σχετίζονται με την καταστροφή που επιφέρει η νόσος COVID-19, συμπληρώνοντας τυχόν συνδρομή που παρέχεται στο πλαίσιο άλλων μέσων της ΕΕ. Το μέσο τελεί υπό κεντρική διαχείριση από την Επιτροπή και επικεντρώνεται κυρίως σε άμεσες προμήθειες και επιχορηγήσεις, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι δράσεις θα υλοποιηθούν από εταίρους, όπως διεθνείς οργανισμούς.

Ως συμπληρωματικό μέτρο του μέσου στήριξης έκτακτης ανάγκης (ESI), ο μηχανισμός πολιτικής προστασίας της Ένωσης (rescEU) ενισχύθηκε ώστε να καταστεί δυνατή η ευρύτερη δημιουργία αποθεμάτων και ο συντονισμός της διανομής βασικών πόρων σε ολόκληρη την Ευρώπη [βλ. εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2019/570 της Επιτροπής, όπως τροποποιήθηκε από την εκτελεστική απόφαση 2020/414 της Επιτροπής της 19ης Μαρτίου 2020 και την εκτελεστική απόφαση (ΕΕ) 2020/452 της Επιτροπής της 26ης Μαρτίου 2020]. Για τον σκοπό αυτόν, ο προϋπολογισμός του 2020 τροποποιήθηκε ώστε να συμπεριληφθούν επιπλέον 0,3 δισ. EUR σε πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων και 0,2 δισ. EUR σε πιστώσεις πληρωμών. Η ενίσχυση του μηχανισμού πολιτικής προστασίας της Ένωσης (rescEU) θα στηρίξει τα κράτη μέλη για την αγορά μέρους του αναγκαίου εξοπλισμού (συμπεριλαμβανομένων θεραπευτικών μέσων, ιατρικού εξοπλισμού, μέσων ατομικής προστασίας, υλικών εργαστηρίου), αυξάνοντας έτσι τον όγκο καθώς και συμπληρώνοντας και διευρύνοντας το πεδίο των ειδών προτεραιότητας που αγοράζονται μέσω της κοινής προμήθειας στο πλαίσιο της συμφωνίας κοινής προμήθειας, μιας συντονισμένης προσέγγισης που προσδίδει στα κράτη μέλη ισχυρή θέση στη διαπραγμάτευση με τη βιομηχανία σχετικά με τη διαθεσιμότητα και την τιμή ιατρικών προϊόντων. Η άμεσες επιχορηγήσεις rescEU θα παρέχουν χρηματοδότηση σε ποσοστό 100 % από τον προϋπολογισμό της ΕΕ, η οποία περιλαμβάνει πλήρη χρηματοδότηση για την ανάπτυξη των ικανοτήτων αυτών και πλήρη χρηματοδότηση της παροχής εξοπλισμού. Ο εξοπλισμός που θα αγοράζεται θα φυλάσσεται σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη, ενώ η διαδικασία λήψης αποφάσεων θα οργανώνεται σε επίπεδο ΕΕ και θα παρέχονται προμήθειες έκτακτης ανάγκης πέραν των εθνικών αποθεμάτων. Ο εξοπλισμός θα είναι διαθέσιμος για όλα τα κράτη μέλη και θα χρησιμοποιείται σε περίπτωση ανεπαρκούς διαθεσιμότητας σε εθνικό επίπεδο.

·Πρωτοβουλία Επενδύσεων για την Αντιμετώπιση του Κορονοϊού (CRII και CRII+):

Η CRII, η οποία υλοποιείται μέσω του κανονισμού 2020/460 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 30ής Μαρτίου 2020, θέσπισε ειδικά μέτρα για την κινητοποίηση επενδύσεων στα συστήματα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης των κρατών μελών και σε άλλους τομείς των οικονομιών τους για την αντιμετώπιση της έξαρσης της νόσου COVID-19, με την παροχή άμεσης ρευστότητας για την επιτάχυνση ευρωπαϊκών δημόσιων επενδύσεων ύψους έως 37 δισ. EUR, την παροχή ευελιξίας ως προς την εφαρμογή των κανόνων της ΕΕ περί δαπανών, καθώς και την επέκταση του πεδίου εφαρμογής του Ταμείου Αλληλεγγύης της ΕΕ. Η CRII+, η οποία υλοποιείται μέσω του κανονισμού 2020/558 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2020, θέσπισε περαιτέρω μέτρα για την παροχή έκτακτης ευελιξίας στη χρήση των Ευρωπαϊκών Διαρθρωτικών και Επενδυτικών Ταμείων. Ο ισολογισμός του 2019 περιλαμβάνει ποσά 6,8 δισ. EUR ως τρέχουσες προχρηματοδοτήσεις, καθώς αρχικά είχε προβλεφθεί τα εν λόγω ποσά να ανακτηθούν στη διάρκεια του 2020. Ωστόσο, ως αποτέλεσμα της CRII, τα ποσά θα παραμείνουν πλέον στα κράτη μέλη, ώστε να χρησιμοποιηθούν για να επιταχύνουν τις επενδύσεις που σχετίζονται με την έξαρση της νόσου COVID-19. Δεδομένου, αφενός, ότι η CRII προβλέπει την εκκαθάριση ή την ανάκτηση της προχρηματοδότησης κατά το κλείσιμο και, αφετέρου, ότι οι περίοδοι επιλεξιμότητας ενδέχεται να λήξουν το 2022, το εν λόγω ποσό των 6,8 δισ. EUR τρέχουσας προχρηματοδότησης ενδεχομένως θα αναταξινομηθεί συνολικά, σύμφωνα με τους λογιστικούς κανόνες, στις μη τρέχουσες προχρηματοδοτήσεις στις δημοσιονομικές καταστάσεις του 2020.

·Ευρωπαϊκό μέσο προσωρινής στήριξης για τον μετριασμό των κινδύνων ανεργίας σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης (SURE) λόγω της έξαρσης της νόσου COVID-19:

Στο πλαίσιο της δέσμης μέτρων στήριξης έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση των οικονομικών επιπτώσεων της κρίσης της νόσου COVID-19, η ΕΕ εξέδωσε στις 19 Μαΐου 2020 τον κανονισμό (ΕΕ) 2020/672 του Συμβουλίου σχετικά με τη θέσπιση του μέσου SURE για την παροχή βοήθειας στους εργαζομένους ώστε να διατηρήσουν τις θέσεις εργασίας τους κατά τη διάρκεια της κρίσης. Το SURE είναι ένα προσωρινό σύστημα, το οποίο μπορεί να παράσχει έως 100 δισ. EUR χρηματοδοτικής συνδρομής (δάνεια με ευνοϊκούς όρους) στα κράτη μέλη. Το εν λόγω μέσο παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να ζητήσουν χρηματοδοτική συνδρομή από την ΕΕ ώστε να βοηθηθούν στη χρηματοδότηση της αιφνίδιας και σοβαρής αύξησης των εθνικών δημόσιων δαπανών, από την 1η Φεβρουαρίου 2020, που συνδέονται με τα συστήματα μειωμένου ωραρίου εργασίας και παρόμοια μέτρα, μεταξύ άλλων και για τους αυτοαπασχολούμενους, ή με ορισμένα μέτρα που αφορούν την υγεία, ειδικότερα στον χώρο εργασίας, για την αντιμετώπιση της κρίσης. Προκειμένου η ΕΕ να έχει τη δυνατότητα να παράσχει χρηματοδοτική συνδρομή στο πλαίσιο του SURE, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να δανείζεται στις κεφαλαιαγορές ή από χρηματοοικονομικούς οργανισμούς εξ ονόματος της ΕΕ έως το ανώτατο ποσό των 100 δισ. EUR. Τα δάνεια στο πλαίσιο του SURE θα υποστηρίζονται από τον προϋπολογισμό της ΕΕ και από εγγυήσεις που θα παρασχεθούν από τα κράτη μέλη ανάλογα με το μερίδιό τους στο ΑΕΕ της ΕΕ. Το συνολικό ποσό των εγγυήσεων θα είναι 25 δισ. EUR και το μέσο θα καταστεί ενεργό μόνον αφού έχουν παρασχεθεί όλες οι εγγυήσεις. Η διαθεσιμότητα του μέσου περιορίζεται έως τις 31 Δεκεμβρίου 2022.

·Μέσο Next Generation EU («ΕΕ – Επόμενη Γενιά»):

Επιπλέον, στις 27 Μαΐου 2020 η πρόεδρος von der Leyen παρουσίασε νέα πρόταση για τον μακροπρόθεσμο προϋπολογισμό της ΕΕ (πολυετές δημοσιονομικό πλαίσιο) για την περίοδο 2021-2027 και την ενίσχυση των τομεακών προγραμμάτων από το μέσο Next Generation EU («ΕΕ – Επόμενη Γενιά»), ένα προσωρινό μέσο ανάκαμψης έκτακτης ανάγκης, με στόχο τη συμβολή στην αποκατάσταση των άμεσων οικονομικών και κοινωνικών ζημιών που επέφερε η πανδημία του κορονοϊού, την επανεκκίνηση της ανάκαμψης και την προετοιμασία ενός καλύτερου μέλλοντος για την επόμενη γενιά. Επί του παρόντος η εν λόγω πρόταση είναι υπό συζήτηση με τα κράτη μέλη και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Σε περίπτωση που επιτευχθεί συμφωνία επί της πρότασης αυτής, πολλά προγράμματα του προϋπολογισμού της ΕΕ θα λάβουν συμπληρωματική χρηματοδότηση με κονδύλια που θα εξασφαλιστούν μέσω δανειοληπτικών πράξεων από την ΕΕ. Δεδομένου του μεγέθους των προτεινόμενων ποσών, αυτό θα είχε σημαντικό αντίκτυπο στο περιεχόμενο των μελλοντικών ισολογισμών της ΕΕ· ο συγκεκριμένος αντίκτυπος δεν μπορεί να εκτιμηθεί παρά μόνον αφού εγκριθεί η τελική πρόταση από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή και αρχίσει η υλοποίησή της.

Αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση

Την 1η Φεβρουαρίου 2020 το Ηνωμένο Βασίλειο έπαυσε να αποτελεί κράτος μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Μετά τη σύναψη της συμφωνίας για την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ευρωπαϊκή Κοινότητα Ατομικής Ενέργειας (στο εξής: συμφωνία αποχώρησης) μεταξύ των δύο μερών, το Ηνωμένο Βασίλειο δεσμεύθηκε να εκπληρώσει όλες τις υποχρεώσεις του που απορρέουν από την ιδιότητά του ως κράτους μέλους της Ένωσης στο πλαίσιο του τρέχοντος ΠΔΠ και των προηγούμενων δημοσιονομικών προοπτικών.

Κατά την ημερομηνία υπογραφής των παρόντων λογαριασμών και βάσει της συμφωνίας αποχώρησης που έχει συναφθεί και είναι ήδη σε εφαρμογή, δεν υπάρχει δημοσιονομικός αντίκτυπος που να πρέπει να αναφερθεί στους παρόντες λογαριασμούς.