Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στη Δημοκρατία της Τσεχίας

(υποβάλλεται από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Στις 7 Απριλίου 2004, η Επιτροπή δημοσίευσε τις εαρινές προβλέψεις του 2004 [1]. Σύμφωνα με τις προβλέψεις αυτές, στις οποίες λαμβάνονται υπόψη τα στοιχεία που υποβλήθηκαν από τη Δημοκρατία της Τσεχίας τον Μάρτιο του 2004, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης στη Δημοκρατία της Τσεχίας αυξήθηκε από το 6,4% του ΑΕΠ το 2002 στο 12,9% του ΑΕΠ το 2003 (5,9% του ΑΕΠ, εάν αφαιρεθεί μια μείζων αυτοτελής πράξη σχετικά με τον καταλογισμό των κρατικών εγγυήσεων), ποσοστό που υπερβαίνει την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη.

[1] Οι εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2004 είναι διαθέσιμες στον ακόλουθο δικτυακό τόπο:

Με βάση τις πρώτες αυτές ενδείξεις, στις 12 Μαΐου 2004 η Επιτροπή κίνησε τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος για τη Δημοκρατία της Τσεχίας, με τη σύνταξη της έκθεσης που προβλέπεται στο άρθρο 104 παράγραφος 3 της Συνθήκης [2]. Στις 13 Μαΐου 2004, η Επιτροπή έλαβε το πρόγραμμα σύγκλισης της Δημοκρατίας της Τσεχίας, στο οποίο επιβεβαιώνεται ότι το 2003 το έλλειμμα έφθασε στο 12,9% του ΑΕΠ.

[2] Το πλήρες κείμενο της έκθεσης αυτής διατίθεται στον ακόλουθο δικτυακό τύπο:

Η εφαρμογή της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος διέπεται από το άρθρο 104 της Συνθήκης και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου, «για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος», που αποτελεί μέρος του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης [3]. Οι χώρες που προσχώρησαν στην ΕΕ την 1η Μαΐου 2004 είναι κράτη μέλη με παρέκκλιση, τα οποία οφείλουν να αποφεύγουν τα υπερβολικά ελλείμματα, χωρίς ωστόσο να προβλέπεται για αυτά η επιβολή κυρώσεων σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφοι 9 και 11.

[3] ΕΕ L 209, της 2.8.1997.

Σύμφωνα με την έκθεση της Επιτροπής που καταρτίσθηκε βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 3 της Συνθήκης, το γεγονός ότι το έλλειμμα της Δημοκρατίας της Τσεχίας το 2003 υπερέβη την τιμή αναφοράς του 3% του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη δεν ήταν αποτέλεσμα έκτακτων περιστάσεων μη ελεγχόμενων από τις αρχές της Τσεχίας, ούτε ήταν επακόλουθο κάποιας σοβαρής οικονομικής ύφεσης με την έννοια του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, δεδομένου ότι ο ρυθμός αύξησης του πραγματικού ΑΕΠ έφθασε στο 2,9% το 2003. Όσον αφορά τις εξελίξεις για το 2004, η έκθεση καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης είναι πιθανό να μειωθεί, αλλά θα διατηρηθεί σε επίπεδο υψηλότερο από το 3% του ΑΕΠ. Ειδικότερα, σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2004, το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 5,9% του ΑΕΠ το 2004, θα είναι δηλαδή υψηλότερο από το 5,3% του ΑΕΠ που είχαν προβλέψει οι αρχές της Τσεχίας στο πρόγραμμα σύγκλισης.

Με βάση τις εαρινές προβλέψεις της Επιτροπής του 2004, η έκθεση της Επιτροπής καταλήγει επίσης στο συμπέρασμα ότι ο αριθμητικός λόγος του χρέους προς το ΑΕΠ, ο οποίος έφθασε στο 37,6% του ΑΕΠ το 2003, θα παραμείνει και το 2004 κάτω της τιμής αναφοράς του 60% του ΑΕΠ που ορίζει η Συνθήκη. Πιο συγκεκριμένα, οι εαρινές προβλέψεις αναφέρουν ότι ο δείκτης του χρέους θα φθάσει στο 40,6% του ΑΕΠ το 2004, δηλαδή θα υπερβεί το 38,4% επί του ΑΕΠ που προβλέπουν οι αρχές της Τσεχίας στο πρόγραμμα σύγκλισης.

Το άρθρο 104 παράγραφος 4 της Συνθήκης αναφέρει ότι «η επιτροπή του άρθρου 114 (δηλαδή η Οικονομική και Δημοσιονομική Επιτροπή - ΟΔΕ) διατυπώνει γνώμη για την έκθεση της Επιτροπής». Η επιτροπή αυτή εξέδωσε την έκθεσή της στις 24 Μαΐου 2004, στην οποία συμφωνεί με την εκτίμηση που διατύπωσε η Επιτροπή στην έκθεσή της. Ειδικότερα, η ΟΔΕ καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η δημοσιονομική κατάσταση στη Δημοκρατία της Τσεχίας δηλώνει την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος βάσει του πρώτου από τα δύο κριτήρια που προβλέπονται στο άρθρο 104 παράγραφος 2 για τον εντοπισμό των ελλειμμάτων αυτών. Η εξέταση και άλλων σχετικών παραγόντων, και ιδίως της μεσοπρόθεσμης δημοσιονομικής θέσης και του δείκτη των δημοσίων επενδύσεων, δεν μετέβαλαν την εκτίμηση που στηριζόταν στα ίδια τα κριτήρια. Επίσης, σύμφωνα με την εκτίμηση της ΟΔΕ, το 2004 το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης θεωρείται πιθανό ότι θα συνεχίσει να υπερβαίνει την τιμή αναφοράς της Συνθήκης, ενώ το ακαθάριστο χρέος της γενικής κυβέρνησης αναμένεται να παραμείνει χαμηλότερο από την τιμή αναφοράς του 60% του ΑΕΠ, αλλά και να αυξηθεί περαιτέρω μέχρι το 40,6% του ΑΕΠ κατά το 2004.

Η Επιτροπή, αφού εξέτασε τους συναφείς παράγοντες που έλαβε υπόψη στην έκθεσή της, και συνεκτιμώντας τη γνώμη της ΟΔΕ, διατυπώνει τη γνώμη ότι υφίσταται υπερβολικό έλλειμμα στη Δημοκρατία της Τσεχίας. Η γνώμη αυτή, που εκδόθηκε από την Επιτροπή στις 24 Ιουνίου 2004, διαβιβάζεται με το παρόν έγγραφο στο Συμβούλιο, βάσει του άρθρου 104 παράγραφος 5 της Συνθήκης. Η Επιτροπή συνιστά στο Συμβούλιο να λάβει σχετική απόφαση, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 6. Επιπλέον, η Επιτροπή υποβάλλει στο Συμβούλιο σύσταση για σύσταση του Συμβουλίου με αποδέκτη τη Δημοκρατία της Τσεχίας, προκειμένου να τερματισθεί η κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος, σύμφωνα με το άρθρο 104 παράγραφος 7 της Συνθήκης.

Σύσταση για ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος στη Δημοκρατία της Τσεχίας

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 104 παρ. 6,

τη σύσταση της Επιτροπής,

τις παρατηρήσεις της Δημοκρατίας της Τσεχίας,

Εκτιμώντας τα εξής :

(1) Σύμφωνα με το άρθρο 104 της Συνθήκης, τα κράτη μέλη αποφεύγουν τα υπερβολικά δημοσιονομικά ελλείμματα. Τούτο ισχύει και για τα κράτη μέλη που τυγχάνουν παρέκκλισης, όπως συμβαίνει με όλες τις χώρες που προσχώρησαν στην ΕΕ την 1η Μαΐου 2004.

(2) Το Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης βασίζεται στον στόχο της επίτευξης εύρωστων δημόσιων οικονομικών ως μέσο ενίσχυσης των προϋποθέσεων για σταθερότητα στις τιμές και ισχυρή βιώσιμη ανάπτυξη, οι οποίες ευνοούν τη δημιουργία απασχόλησης.

(3) Η διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος δυνάμει του άρθρου 104 προβλέπει την έκδοση απόφασης σχετικά με την ύπαρξη υπερβολικού ελλείμματος, το δε πρωτόκολλο για τη διαδικασία υπερβολικού ελλείμματος που προσαρτάται στη Συνθήκη περιλαμβάνει περαιτέρω διατάξεις σχετικά με τη διεξαγωγή της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 3605/93 [4] του Συμβουλίου, όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 475/2000 [5] του Συμβουλίου και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 351/2002 [6] του Συμβουλίου, θεσπίζει λεπτομερείς κανόνες και ορισμούς σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων του εν λόγω πρωτοκόλλου.

[4] ΕΕ L 332, 31.12.1993, σ. 7.

[5] ΕΕ L 58, 3.3.2000, σ. 1.

[6] ΕΕ L 55, 26.2.2002 σ. 23.

(4) Το άρθρο 104 παράγραφος 5 της Συνθήκης ορίζει ότι η Επιτροπή απευθύνει γνώμη στο Συμβούλιο στην περίπτωση όπου κρίνει ότι υπάρχει ή ότι μπορεί να εμφανισθεί υπερβολικό έλλειμμα. Η Επιτροπή, αφού εξέτασε όλους τους σχετικούς παράγοντες που περιλαμβάνονται στην έκθεσή της, κατά το άρθρο 104 παρ. 3, και με γνώμονα τη γνώμη της Οικονομικής και Δημοσιονομικής Επιτροπής, σύμφωνα με το άρθρο 104 παρ. 4, διατύπωσε τη γνώμη της στις 24 Ιουνίου 2004, σύμφωνα με την οποία στη Δημοκρατία της Τσεχίας υφίσταται υπερβολικό έλλειμμα.

(5) Το άρθρο 104 παράγραφος 6 της Συνθήκης ορίζει ότι το Συμβούλιο πρέπει να λάβει υπόψη τις παρατηρήσεις που ενδέχεται να υποβάλει το εμπλεκόμενο κράτος μέλος προτού το Συμβούλιο αποφασίσει, μετά από συνολική αξιολόγηση, αν υφίσταται υπερβολικό έλλειμμα,

(6) Η συνολική αξιολόγηση οδηγεί στα ακόλουθα συμπεράσματα: Το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης της Δημοκρατίας της Τσεχίας ανήλθε το 2003 στο 12,9% του ΑΕΠ (5,9% του ΑΕΠ, εάν αφαιρεθεί μια μείζων αυτοτελής πράξη σχετικά με τον καταλογισμό των κρατικών εγγυήσεων), κατά πολύ ανώτερο του 3% του ΑΕΠ που προβλέπεται ως ποσοστό αναφοράς από τη Συνθήκη. Η υπέρβαση του ποσοστού αναφοράς 3% επί του ΑΕΠ δεν οφείλεται σε ασυνήθη γεγονότα εκτός του ελέγχου των αρχών της Τσεχίας, ούτε σε σοβαρή επιδείνωση της οικονομίας, κατά την έννοια του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης. Το έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης είναι πιθανό να υπερβεί και κατά το 2004 το 3% του ΑΕΠ. Πιο συγκεκριμένα, οι προβλέψεις της Επιτροπής κατά την άνοιξη του 2004 ανέφεραν για τη Δημοκρατία της Τσεχίας έλλειμμα της γενικής κυβέρνησης ίσο με το 5,9% του ΑΕΠ κατά το 2004, έναντι 5,3% επί του ΑΕΠ που προβλέπουν οι τσεχικές αρχές στο πρόγραμμα σύγκλισης. Το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ ανήλθε στο 37,6% κατά το 2003, είναι δε πιθανό να διατηρηθεί και κατά το 2004 κάτω της τιμής αναφοράς του 60% επί του ΑΕΠ, το οποίο προβλέπεται από τη Συνθήκη,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ :

Άρθρο 1

Από τη συνολική αξιολόγηση απορρέει ότι στη Δημοκρατία της Τσεχίας υφίσταται υπερβολικό έλλειμμα.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη Δημοκρατία της Τσεχίας.

Βρυξέλλες, [5 Ιουλίου] 2004.

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

[...]