[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 8.7.2005

COM(2005) 308 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

Ειδική διοικητική περιοχή του Χονγκ Κονγκ: ετήσια έκθεση 2004

{SEC(2005) 922}

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

Ειδική διοικητική περιοχή του Χονγκ Κονγκ: ετήσια έκθεση 2004

Όσον αφορά την εφαρμογή της αρχής «Μια χώρα δύο συστήματα», το 2004 επικράτησε μια τάση προς την άσκηση μεγαλύτερης επιρροής των αρχών της ηπειρωτικής χώρας στη διακυβέρνηση της επικράτειας, ιδίως μέσω της συμμετοχής της μόνιμης επιτροπής του εθνικού λαϊκού κογκρέσου (NPCSC) στη διαδικασία συνταγματικής ανάπτυξης. Αυτό είχε ως συνέπεια να δημιουργηθούν ανησυχίες τόσο εντός όσο και εκτός της επικράτειας σχετικά με το πόσο ευσταθεί η ιδέα ότι: «ο λαός του Χονγκ Κονγκ κυβερνάται από το λαό του Χονγκ Κονγκ».

Το έτος ξεκίνησε με υψηλές προσδοκίες των ομάδων υπέρ της δημοκρατίας για πολιτική μεταρρύθμιση και με την πραγματοποίηση ειρηνικής πορείας 100.000 περίπου πολιτών του Χονγκ Κονγκ στους δρόμους την 1η Ιανουαρίου που εξέφρασαν τη βούλησή τους να συμμετέχουν περισσότερο στην πολιτική και στην κυβέρνηση. Ενθαρρύνθηκαν δε περισσότερο όταν στις 7 Ιανουαρίου η κυβέρνηση του Χονγκ Κονγκ όρισε ομάδα εργασίας για τη συνταγματική ανάπτυξη που ξεκίνησε δημόσιες διαβουλεύσεις.

Ωστόσο, στις 26 Απριλίου η NPCSC, ύστερα από αίτημα των τοπικών αρχών, εξέδωσε ανακοίνωση για την ερμηνεία της βασικής νομοθεσίας περί διακυβέρνησης του Χονγκ Κονγκ που προέβλεπε μικρές μόνον αλλαγές στα εκλογικά συστήματα για τον επικεφαλής της εκτελεστικής εξουσίας στο Χονγκ Κονγκ το 2007 καθώς και το διορισμό νομοθετικών συμβούλων το 2008. Στη συνέχεια η κυβέρνηση της ειδικής διοικητικής περιφέρειας του Χονγκ Κονγκ (ΕΔΠ) συμφώνησε με την απόφαση αυτή και οι προοπτικές για σημαντική πρόοδο με στόχο την καθολική ψηφοφορία, που είναι ο «τελικός στόχος» σύμφωνα με τη βασική νομοθεσία, δεν σημείωσαν βελτίωση. Στις 28 Μαΐου η ΕΕ έκανε διπλωματικό διάβημα στο Πεκίνο και στο Χονγκ Κονγκ στο οποίο εξέφραζε ανησυχίες σχετικά με το ασυμβίβαστο της προσέγγισης της NPCSC με τον υψηλό βαθμό αυτονομίας που εγγυάται η βασική νομοθεσία.

Παρά τις εξελίξεις αυτές, οι τακτικές εκλογές που πραγματοποιήθηκαν για το νομοθετικό συμβούλιο το Σεπτέμβριο σημείωσαν ένα άνευ προηγουμένου αποτέλεσμα, με υποστήριξη των υποψηφίων που ήταν υπέρ της δημοκρατίας από ποσοστό 62% των ψηφοφόρων, κάτι που έδειξε ότι εξακολουθεί να υπάρχει ισχυρή τάση εντός της επικράτειας για περισσότερη δημοκρατία. Ωστόσο, δεδομένης της φύσης του εκλογικού συστήματος, μόνον 25 εκ των 60 θέσεων στο νέο νομοθετικό συμβούλιο προέρχονται από τη δημοκρατική παράταξη. Τα κυβερνητικά κόμματα έχουν την πλειοψηφία. Η συνολική διεξαγωγή των εκλογών έδειξε την πολιτική ωριμότητα της ΕΔΠ καθώς και ότι υπάρχει ισχυρή βάση για περαιτέρω εκδημοκρατισμό.

Η κοινωνία των πολιτών και ο τύπος στο Χονγκ Κονγκ συνέχισαν να λειτουργούν ελεύθερα και έγιναν πιο έντονα επικριτικοί κατά τη διάρκεια του έτους. Αποτέλεσμα αυτού ήταν ότι οι σχέσεις τους με την κυβέρνηση της ειδικής διοικητικής περιφέρειας του Χονγκ Κονγκ και την ηγεσία της επιδεινώθηκαν έως κάποιο βαθμό και αυτό μείωσε τη λαϊκή στήριξη ορισμένων κυβερνητικών ηγετών του Χονγκ Κονγκ. Από την πλευρά τους, ορισμένοι δημοσιογράφοι ισχυρίστηκαν ότι υπέστησαν πίεση με στόχο να μετριάσουν την άσκηση κριτικής έναντι των πολιτικών της κυβέρνησης.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έκανε θερμά δεκτή τη δημοσίευση, το Σεπτέμβριο του 2004 του νομοσχεδίου για τις φυλετικές διακρίσεις και ελπίζει ότι το 2005 θα εγκριθεί ένα ολοκληρωμένο κείμενο σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα.

Η πολιτική διαχείρισης της κυβέρνησης του Χονγκ Κονγκ και κάποια από τα ειδικά της σχέδια αποτέλεσαν αντικείμενο έντονης κριτικής κατά τη διάρκεια του έτους. Τιμά ιδιαίτερα την κυβέρνηση και το πολιτικό σύστημα το γεγονός ότι αναγνώρισαν ορισμένες από τις κριτικές αυτές και μάλιστα μέσω εκθέσεων που συντάχθηκαν κατ’εντολήν της ίδιας της κυβέρνησης, όπως π.χ σχετικά με την κακή αντιμετώπιση της επιδημίας SARs. Άλλα παραδείγματα είναι οι δημόσιες διαμάχες σχετικά με ορισμένες σημαντικές συναλλαγές που αφορούν την ανάπτυξη κρατικών ακινήτων (το στεγαστικό πρόγραμμα στη χερσόνησο Hunghom, το περιφερειακό πολιτιστικό πρόγραμμα του δυτικού Kowloon και η καθυστερημένη έκδοση των τίτλων σχετικά με το στεγαστικό πρόγραμμα REIT Links που αποτέλεσαν αντικείμενο γενικών κατηγοριών περί σύγκρουσης συμφερόντων μεταξύ κυβέρνησης και επιχειρήσεων.

Το γεγονός ότι η τελευταία από τις συναλλαγές αυτές «πάγωσε» στα δικαστήρια λόγω νομικών εμποδίων είναι ενθαρρυντικό σημάδι του ότι τα δικαστήρια εξακολουθούν να είναι ανεξάρτητα και ενδεικτικό της ύπαρξης κράτους δικαίου στο Χονγκ Κονγκ. Η ελευθερία έκφρασης που εξακολουθεί να υπάρχει στην περιοχή φαίνεται στο ότι οι ανώτεροι κυβερνητικοί υπάλληλοι αποτέλεσαν αντικείμενο συνεχούς άσκησης δημόσιας κριτικής. Ορισμένοι παραιτήθηκαν λόγω της πίεσης – όπως ο υφυπουργός Υγείας στα μέσα του 2004 λόγω της έκθεσης περί SARs. Ο ίδιος ο επικεφαλής της εκτελεστικής εξουσίας παραιτήθηκε (για «λόγους υγείας») το Μάρτιο του 2005.

Οι οικονομικές πολιτικές της κεντρικής κυβέρνησης το 2004 βοήθησαν σημαντικά το Χονγκ Κονγκ. Η θέση σε ισχύ το 2004 της ρύθμισης CEPA I (Στενότερης Οικονομικής Εταιρικής Σχέσης) και η μελλοντική της εμβάθυνση μέσω της CEPA II, η έναρξη των συζητήσεων σχετικά με τη συνεργασία όσον αφορά το δέλτα του ποταμού Περλ και – ίσως το πιο σημαντικό – η εισαγωγή του καθεστώτος επισκέπτη της ηπειρωτικής χώρας τόνωσαν την αυτοπεποίθηση της οικονομίας του Χονγκ Κονγκ που το 2004 μόλις εξήλθε από εξαετή ύφεση που επιδεινώθηκε το 2003 από τον αντίκτυπο της επιδημίας SARs.

Κατά τη διάρκεια του 2004, οι οικονομίες του Χονγκ Κονγκ και της Κίνας έγιναν πιο συμβιωτικές, αλληλεξαρτώμενες και συγκλίνουσες. Η αυξημένη αλληλο-εισχώρηση των δύο οικονομικών συστημάτων μπορεί να θεωρηθεί θετική τόσο για την Κίνα όσο και για το Χονγκ Κονγκ, καθώς πολλές επιχειρηματικές πρακτικές διευρύνονται ολοένα και πιο πολύ στην ηπειρωτική χώρα, προς όφελος και της οικονομικής ανάπτυξης του Χονγκ Κονγκ.

Έως τα μέσα του έτους η οικονομία είχε ανακάμψει πλήρως. Η οικονομική ανάπτυξη το 2004 έφτανε στο 8,1 % για το εν λόγω οικονομικό έτος, η ανεργία σημείωνε πτώση, η ιδιοκτησία και τα μερίδια αγοράς είχαν αυξηθεί, ο αποπληθωρισμός αντικαταστάθηκε από μικρό πληθωρισμό τιμών και το κρατικό έλλειμμα μειώθηκε.

Το εμπόριο και οι οικονομικές ροές μεταξύ Χονγκ Κονγκ και Ευρωπαϊκής Ένωσης συνέχισαν να επεκτείνονται και να ισχυροποιούνται. Η ΕΕ ήταν ο τρίτος μεγαλύτερος προμηθευτής προϊόντων του Χονγκ Κονγκ το 2004 ύστερα από την ηπειρωτική Κίνα και την Ιαπωνία και η τρίτη μεγαλύτερη αγορά για τις εξαγωγές του Χονγκ Κονγκ ύστερα από τις ΗΠΑ και την ηπειρωτική Κίνα. Οι εταιρείες της ΕΕ ηγούνται σε πολλούς τομείς, ιδίως στις χρηματοοικονομικές και άλλες υπηρεσίες.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συνέχισε να εκφράζει τις ανησυχίες της σχετικά με την έλλειψη νομοθεσίας περί ανταγωνισμού στο Χονγκ Κονγκ, αλλά το 2004 σημειώθηκε μικρή πρόοδος. Η επίλυση του θέματος αυτού θα εξακολουθήσει να αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα στις οικονομικές σχέσεις της ΕΕ με την επικράτεια. Η ΕΚ αναγνώρισε επίσης τις προσπάθειες της ΕΔΠ για την προστασία των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, μολονότι το Χονγκ Κονγκ εξακολουθεί να είναι η τρίτη μεγαλύτερη πηγή εμπορευμάτων απομίμησης που εισάγονται στην ΕΕ και απαιτείται περαιτέρω προσπάθεια στον τομέα αυτό.

Οι επίσημες σχέσεις ΕΕ-Χονγκ Κονγκ και η συνεργασία τους στον τομέα του εμπορίου, της μετανάστευσης, των τελωνείων και του επιχειρηματικού διαλόγου εξακολούθησαν να ισχυροποιούνται το 2004. Ο ευρωπαίος Επίτροπος αρμόδιος για το Εμπόριο, Pascal Lamy, πραγματοποίησε επίσημη επίσκεψη στο Χονγκ Κονγκ το Μάρτιο του 2004. Το Σεπτέμβριο ο κ.Ambrose Lee, υπουργός δικαιοσύνης και εσωτερικών του Χονγκ Κονγκ, συναντήθηκε με τον Ευρωπαίο Επίτροπο για τη δικαιοσύνη και τις εσωτερικές υποθέσεις και ξεκίνησε την πρώτη συνάντηση της κοινής επιτροπής επανεισδοχής ΕΕ-Χονγκ Κονγκ στις Βρυξέλλες. Η 5η συνεδρίαση της μικτής επιτροπής τελωνειακής συνεργασίας ΕΕ-Χονγκ Κονγκ πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες τον Σεπτέμβριο. Η 5η ολομέλεια της επιτροπής επιχειρηματικής συνεργασίας ΕΕ-Χονγκ Κονγκ συνήλθε στο Χονγκ Κονγκ το Μάρτιο του 2004. Και η Επιτροπή έκανε θερμά δεκτή τη συμφωνία του ΠΟΕ σχετικά με την πραγματοποίηση της 6ης υπουργικής διάσκεψης του ΠΟΕ στο Χονγκ Κονγκ το Δεκέμβριο του 2005.

Λεπτομέρειες σχετικά με την ανάλυση της Επιτροπής περιέχονται στο έγγραφο εργασίας του προσωπικού της Επιτροπής SEC(2005) 922.