P6_TA(2006)0455

Μολδαβία/Υπερδνειστερία

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με τη Μολδαβία (Υπερδνειστερία)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του για την κατάσταση στη Μολδαβία και την κατάσταση στην Υπερδνειστερία, και ιδίως το ψήφισμα της 16ης Μαρτίου 2006 [1],

- έχοντας υπόψη τη συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας μεταξύ Μολδαβίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης, η οποία ετέθη σε ισχύ την 1η Ιουλίου 1998,

- έχοντας υπόψη το σχέδιο δράσης της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Γειτονίας για τη Μολδαβία που εγκρίθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 2005 και θεσπίζει τους γενικούς προσανατολισμούς για τη στρατηγική συνεργασία μεταξύ της Δημοκρατίας της Μολδαβίας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

- έχοντας υπόψη τις δηλώσεις του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) κατά τη σύνοδο κορυφής του 1999 στην Κωνσταντινούπολη και κατά τη σύνοδο του Συμβουλίου Υπουργών το 2002 στο Οπόρτο,

- έχοντας υπόψη την ουκρανική πρωτοβουλία "προς διακανονισμό διά της δημοκρατίας" την οποία ξεκίνησε ο Πρόεδρος της Ουκρανίας Viktor Yushchenko στις 22 Απριλίου 2005,

- έχοντας υπόψη τη δήλωση της Προεδρίας της 18ης Σεπτεμβρίου 2006 σχετικά με το "δημοψήφισμα" στην περιοχή της Υπερδνειστερίας της Δημοκρατίας της Μολδαβίας,

- έχοντας υπόψη το άρθρο 103, παράγραφος 4, του Κανονισμού του,

A. λαμβάνοντας υπόψη ότι στις 17 Σεπτεμβρίου 2006 διενεργήθηκε "δημοψήφισμα" στην περιοχή της Υπερδνειστερίας στη Μολδαβία, το οποίο αποσκοπούσε στην πλήρη ανεξαρτησία της περιοχής και στην πιθανή ένωσή της με τη Ρωσική Ομοσπονδία,

Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι ούτε το "δημοψήφισμα" ούτε το αποτέλεσμά του έγιναν δεκτά από τη διεθνή κοινότητα, δεδομένου ότι οργανώθηκε απολύτως μονομερώς από το καταπιεστικό καθεστώς της Υπερδνειστερίας, αποκλείοντας έτσι τις δυνατότητες διαπραγματευτικής πολιτικής λύσης στη διένεξη στη Μολδαβία, και διότι τόσο ο χαρακτήρας των ερωτήσεων, που προκατέβαλαν τις απαντήσεις, όσο και η μη τήρηση των βασικών κριτηρίων για ελεύθερες και δίκαιες εκλογές, όπως η ελευθερία των μέσων ενημέρωσης, η ελευθερία του συνέρχεσθαι και η πολιτική πολυφωνία, θεωρήθηκε ότι προκαθορίζουν το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η διένεξη μεταξύ της αποσχιστικής αρχής της Υπερδνειστερίας και της κεντρικής κυβέρνησης της Μολδαβίας έχει συντελέσει σε μεγάλο βαθμό στην αστάθεια ολόκληρης της χώρας,

Δ. λαμβάνοντας υπόψη ότι από το 1992 διεξάγονται διαπραγματεύσεις για το καθεστώς της Υπερδνειστερίας με το σχήμα 5+2, στο οποίο μετέχουν η Μολδαβία, η περιοχή της Υπερδνειστερίας της Μολδαβίας, η Ρωσία, η Ουκρανία και ο ΟΑΣΕ, καθώς και η ΕΕ και οι ΗΠΑ ως παρατηρητές· λαμβάνοντας υπόψη ότι τον Απρίλιο του 2006 διακόπηκαν οι διαπραγματεύσεις,

Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση προέβη πρόσφατα σε σημαντικές ενέργειες για ενίσχυση της συνεργασίας της με τη Δημοκρατία της Μολδαβίας και την αναζήτηση λύσης στη διένεξη για την Υπερδνειστερία, όπως η εγκατάσταση μόνιμης αντιπροσωπείας της Επιτροπής στο Τσισινάου, ο ορισμός Ειδικού Εκπροσώπου της ΕΕ για τη Μολδαβία με εντολή να συμβάλει στη βιώσιμη διευθέτηση της διένεξης στην Υπερδνειστερία, και η εγκατάσταση αποστολής μεθοριακής συνδρομής της ΕΕ στη Μολδαβία και στην Ουκρανία,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι σύμφωνα με την έκθεση περί ανθρώπινης ανάπτυξης του ΟΗΕ για το 2005, η Μολδαβία είναι η φτωχότερη χώρα στην Ευρώπη και ότι η κατάσταση σε σχέση με την Υπερδνειστερία αποτελεί σημαντικό εμπόδιο για την κοινωνικοοικονομική ανάπτυξη της χώρας,

Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι, στις αρχές του έτους, η Ρωσική Ομοσπονδία επέβαλε απαγόρευση στην εισαγωγή γεωργικών προϊόντων (οίνου και οπωροκηπευτικών) από τη Μολδαβία και τη Γεωργία, γεγονός που βλάπτει σημαντικά την οικονομική ανάπτυξη των δύο χωρών,

Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι μονομερείς κινήσεις για ανεξαρτησία στην Υπερδνειστερία, τη Νότιο Οσσετία και την Αμπχαζία δεν έχουν τη στήριξη κανενός διεθνούς οργανισμού, καθώς και ότι συνεχίζονται οι προσπάθειες, υπό την αιγίδα του ΟΑΣΕ και του ΟΗΕ, για αποκατάσταση της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Μολδαβίας και της Γεωργίας,

1. καταγγέλλει έντονα την προσπάθεια της περιοχής της Υπερδνειστερίας της Μολδαβίας να εγκαθιδρύσει την ανεξαρτησία της με μονομερή τρόπο, οργανώνοντας το αποκαλούμενο δημοψήφισμα·

2. καλεί την κυβέρνηση της Ρωσικής Ομοσπονδίας να άρει την υποστήριξή της από το εγχείρημα αυτό και ειδικότερα στη διοργάνωση των λεγόμενων δημοψηφισμάτων για την ανεξαρτησία της περιοχής· καλεί την κυβέρνηση της Ρωσικής Ομοσπονδίας να υποστηρίξει πλήρως τις πολυμερείς προσπάθειες για την εξεύρεση λύσης στις διενέξεις στις γειτονικές της περιοχές· καλεί επίσης την κυβέρνηση της Ρωσικής Ομοσπονδίας να εκπληρώσει τις δεσμεύσεις που ανέλαβε το 1996 στο Συμβούλιο της Ευρώπης και που αντικατοπτρίζονται στις αποφάσεις της συνόδου κορυφής του ΟΑΣΕ (Κωνσταντινούπολη 1999) και του Συμβουλίου Υπουργών (Πόρτο 2002) σε σχέση με την απομάκρυνση των ρωσικών στρατευμάτων και όπλων από το έδαφος της Μολδαβίας· εκφράζει την ανησυχία του για την έλλειψη προόδου στο θέμα αυτό·

3. απορρίπτει πλήρως τη διενέργεια και το αποτέλεσμα του "δημοψηφίσματος" για την ανεξαρτησία της περιοχής της Υπερδνειστερίας της Μολδαβίας και την πιθανή προσχώρησή της στη Ρωσική Ομοσπονδία, δεδομένου ότι έρχονται σε σαφή αντίθεση με τη διεθνώς αναγνωρισμένη κυριαρχία και εδαφική ακεραιότητα της Δημοκρατίας της Μολδαβίας και διότι το καταπιεστικό καθεστώς της Υπερδνειστερίας δεν επιτρέπει την ελεύθερη έκφραση της λαϊκής βούλησης·

4. υπογραμμίζει ότι η διευθέτηση του ζητήματος της Υπερδνειστερίας αποτελεί κεφαλαιώδες στοιχείο για την προώθηση της πολιτικής σταθερότητας και της οικονομικής ευημερίας στη Δημοκρατία της Μολδαβίας και σε ολόκληρη την περιοχή· υπογραμμίζει την ανάγκη για ειρηνική επίλυση της σύγκρουσης, σύμφωνα με τον Καταστατικό Χάρτη και τις συμβάσεις των Ηνωμένων Εθνών και τις διακηρύξεις του ΟΑΣΕ, και με πλήρη σεβασμό της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας της Δημοκρατίας της Μολδαβίας εντός των διεθνώς αναγνωρισμένων συνόρων της·

5. καλεί όλα τα ενεχόμενα στη διένεξη μέρη να μη λάβουν μέτρα που θα προκαλούσαν περαιτέρω κλιμάκωση της κατάστασης, να επιστρέψουν πάραυτα στην τράπεζα των διαπραγματεύσεων με το σχήμα 5+2 και να εργαστούν για την ταχεία και διαφανή λύση της διένεξης·

6. καλεί το Συμβούλιο, τα κράτη μέλη και την Επιτροπή, να συνεχίσουν να παρέχουν πλήρη υποστήριξη για την πολιτική και ειρηνική επίλυση των περιφερειακών διενέξεων στις κοινές γειτονικές περιοχές ΕΕ και Ρωσικής Ομοσπονδίας, και τους ζητεί να συζητήσουν τα θέματα αυτά κατά τις προσεχείς συναντήσεις τους με τον Πρόεδρο και την κυβέρνηση της Ρωσικής Ομοσπονδίας·

7. καλεί την κυβέρνηση της Μολδαβίας να διατυπώσει μέτρα οικοδόμησης εμπιστοσύνης και νέες προτάσεις για τους κατοίκους της Υπερδνειστερίας, προσφέροντας θετικά κίνητρα ώστε αυτοί να υποστηρίξουν πλήρως την ειρηνική επανένωση του κράτους, έχοντας διασφαλίσει τα δικαιώματα των μειονοτικών γλωσσών και την τοπική αυτονομία·

8. καταδικάζει τη συνεχιζόμενη καταστολή, παρενόχληση και τον εκφοβισμό εναντίον εκπροσώπων των ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης, μη κυβερνητικών οργανώσεων και της κοινωνίας των πολιτών εκ μέρους των αυτοανακηρυχθεισών αρχών της Υπερδνειστερίας·

9. εκφράζει τη λύπη του για την έλλειψη αισθητής προόδου στις συνομιλίες της ΕΕ σχετικά με τη συμφωνία διευκόλυνσης θεώρησης και επανεισδοχής με τη Μολδαβία· καλεί το Συμβούλιο και την Επιτροπή να επιταχύνουν τη διαδικασία που οδηγεί σε περάτωση συμφωνίας διευκόλυνσης θεώρησης διαβατηρίου με τη Μολδαβία και να εξασφαλίσουν την εφαρμογή της· θεωρεί ότι είναι άδικη διάκριση το γεγονός ότι οι πολίτες της Υπερδνειστερίας οι οποίοι κατέχουν ρωσικά διαβατήρια επωφελούνται από τη δυνατότητα να μεταβαίνουν στην ΕΕ ευκολότερα από τους Μολδαβούς, γεγονός που συμβάλλει στην αύξηση των εντάσεων στην περιοχή της Υπερδνειστερίας και δημιουργεί αντικίνητρα για διευθέτηση της διένεξης·

10. εκφράζει την ικανοποίησή του για την απόφαση της Ουκρανίας, το Μάρτιο του 2006, να επιβάλει νέες τελωνειακές ρυθμίσεις στα σύνορά της με την Υπερδνειστερία, σύμφωνες με το διεθνές δίκαιο·

11. χαιρετίζει τα καλά αποτελέσματα που επέτυχε η αποστολή μεθοριακής συνδρομής της ΕΕ στα σύνορα μεταξύ Μολδαβίας και Ουκρανίας, η οποία δημιουργήθηκε το Μάρτιο του 2005 και διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην καταπολέμηση της διαφθοράς, του λαθρεμπορίου και της παράνομης εμπορίας, με τη βελτίωση της διαφάνειας και τη δημιουργία των κατάλληλων επιχειρησιακών και θεσμικών δυνατοτήτων στη Μολδαβία, ώστε να εξασφαλίζεται αποτελεσματικός μεθοριακός έλεγχος, συμβάλλοντας έτσι παράλληλα στην τελική διευθέτηση της σύγκρουσης στην Υπερδνειστερία·

12. εκφράζει την έντονη και συνεχιζόμενη στήριξή του στις προσπάθειες του λαού της Μολδαβίας να εγκαθιδρύσει πλήρως λειτουργούσα δημοκρατία σε κράτος δικαίου και με σεβασμό των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, στοιχεία απαραίτητα για να εξασφαλιστεί η πρόοδος των μεταρρυθμίσεων·

13. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, στην Επιτροπή, στην κυβέρνηση και στο κοινοβούλιο της Μολδαβίας, στην κυβέρνηση της Ρουμανίας, στην κυβέρνηση της Ουκρανίας, στην κυβέρνηση της Ρωσικής Ομοσπονδίας, στην κυβέρνηση των ΗΠΑ, στο Γενικό Γραμματέα του ΟΑΣΕ και στο Γενικό Γραμματέα του Συμβουλίου της Ευρώπης.

[1] Κείμενα που εγκρίθηκαν, P6_TA(2006)0099.

--------------------------------------------------