ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Κ0ΜΟ0) 447 τελικό 
Βρυξέλλες, 24 Οκτωβρίου 1990 
Έγγραφο συζήτησης 
ΟΙ ΠΛΗΡΟΜΕΓ ΣΤΗΝ ΕΣΩΤΕΡΙΚΗ ΑΓΟΡΑ 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή) 

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 
Τμήματα Παράγραφοι 
Α: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 1 - 26 
Β: ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΤΟΙΣ ΜΕΤΡΗΤΟΙΣ 27 - 32 
Γ: ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ 33 - 64 
Δ: ΕΠΙΤΑΓΕΣ 65 - 71 
Ε: ΚΑΡΤΕΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ 72 - 80 
ΣΤ: ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ 81 - 84 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 
1. Στατιστικές σχετικά με τις πληρωμές 
2. Το σύστημα των ευρωεπιταγών 
3. Διαλειτουργικότητα των καρτών πληρωμής 
4. Το σύστημα S.W.I.F.T. 
5. Ηλεκτρονική Μεταβίβαση Δεδομένων 
6. Σύσταση 90/109/ΕΟΚ 
7. UNCITRAL 
8. Συστήματα συμψηφισμού στα κράτη μέλη 
9. Το σύστημα συμψηφισμού σε ECU 
10. Τα ταχυδρομικά συστήματα 
1 -
ΤΜΗΜΑ Α: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ 
Στόχοι 
1. Με την σταδιακή ολοκλήρωση του προγράρρατος της Κοινότητας για την εσωτερική αγορά 
τα 12 κράτη μέλη εξελίσσονται βαθμιαία σε μία ενιαία οικονομική αγορά η οποία 
χαρακτηρίζεται από την ελεύθερη κίνηση των αγαθών, των υπηρεσιών, του κεφαλαίου και 
των ατόμων. 0 τορέας των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, ο οποίος αντιστοιχεί στο 8% 
του κοινοτικού ΑΕΠ, έχει ρεγάλη σημασία για την αγορά αυτή τόσο αφ'εαυτού, όσο και 
για τη διευκόλυνση των πληρωμών που πραγματοποιούνται στους άλλους τομείς της 
ευρωπαϊκής οικονορίας. 
2. Καθώς καταργούνται οι νομοθετικοί περιορισμοί που επιβάλλουν τα κράτη μέλη στις 
κινήσεις κεφαλαίων, η άρση των υφιστάμενων εμποδίων για την αποτελεσματική 
χρησιμοποίηση του χρηματοπιστωτικού συστήματος αποκτά προτεραιότητα. Η ανάπτυξη 
ποικίλων και διαφόρων δικτύων για την πραγματοποίηση χρηματοπιστωτικών συναλλαγών 
συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό στην ολοκλήρωση και την άνοδο της εθνικής οικονομίας στο 
εσωτερικό κάθε κράτους μέλους. Παρομοίως, στο κοινοτικό επίπεδο, προκειμένου να 
καταστεί δυνατή η πλήρης εκμετάλλευση των πλεονεκτημάτων της εσωτερικής αγοράς, θα 
πρέπει τα συστήματα για την πραγματοποίηση διασυνοριακών πληρωμών να λειτουργούν 
εξίσου αποτελεσματικά με τα συστήματα που εφαρμόζονται σε εθνικό επίπεδο. Το 
γεγονός αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για τους μεμονωμένους καταναλωτές και τις 
μικρές επιχειρήσεις οι οποίες πραγματοποιούν συναλλαγές σε ολόκληρη την ενιαία 
αγορά της Κοινότητας. Με την προοπτική της οικονομικής και νομισματικής ένωσης η 
οποία θα οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση του ενδοκοινοτικού εμπορίου, καθίσταται όλο 
και περισσότερο επιτακτική η ανάγκη για τη δημιουργία στην Ευρώπη των κατάλληλων 
δορών οι οποίες θα εξασφαλίζουν υπηρεσίες πληρωμών ρεταξύ των διαφόρων κρατών ρελών 
της Κοινότητας που θα είναι εξίσου φθηνές, ταχείες και αξιόπιστες ρε τις 
αντίστοιχες υπηρεσίες που υπάρχουν ήδη σε εθνικό επίπεδο. 
3. Η δημιουργία ενός χώρου δίχως σύνορα, η ελεύθερη κυκλοφορία κεφαλαίων και η 
προοπτική της οικονορικής και νορισρατικής ένωσης συνιστούν πι τακτικούς λόγους για 
να εξεταστεί κατά πόσον τα υπάρχοντα συστήρατα διασυνοριακών πληρωρών παρέχουν τη 
δυνατότητα δημιουργίας διευρωπαϊκών δικτύων που θα εξασφαλίσουν την αποτελεσματική, 
ασφαλή και αρμονική λειτουργία της αγοράς, προς όφελος των χρηστών. 
Η εξέταση αυτή συρφωνεί ρε τους στόχους της εντολής που δόθηκε στην Επιτροπή 
σχετικά ρε τα διευρωπαϊκά δίκτυα*. Αποβλέπει δε στο να εξασφαλιστεί ότι η εσωτερική 
αγορά θα είναι εξοπλισμένη ρε όλες τις απαραίτητες δορές ώστε η ελεύθερη κυκλοφορία 
προσώπων, αγαθών, υπηρεσιών και κεφαλαίων να γίνει πραγματικότητα. 
4. Η αύξηση του ανταγωνισμού στο χρηματοπιστωτικό τορέα αναρένεται ότι θα συρβάλει στη 
βελτίωση των συστηράτων διασυνοριακών πληρωρών· απαιτείται ωστόσο επιπλέον ενεργός 
συνεργασία των τραπεζών και των άλλων άρεσα ενδιαφερόμενων χρηματοπιστωτικών 
οργανισρών σε κάθε κράτος μέλος, καθώς και των κεντρικών τραπεζών. Η Επιτροπή θα 
διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην προώθηση αυτής της διαδικασίας : 
ρε τον εντοπισρό των κύριων διοικητικών, πολιτικών και οικονομικών ερποδίων 
που θα πρέπει να υπερπηδηθούν προκειμένου να επιτευχθεί η βελτίωση των 
συστηράτων πληρωρών· 
Ευρωπαϊκά Συρβούλια Στρασβούργου (8 και 9 Δεκερβρίου 1989) και Δουβλίνου (25 και 26 
Ιουνίου 1990. Ψήφισμα του Συμβουλίου της 22ας Ιανουαρίου 1990CEE αριθ. 27, σ.8) 
- 2 -
προτείνοντας ΤΟ κατάλληλο πλαίσιο για την προσέγγιση των τραπεζών και των 
συρρετεχόντων στην οργάνωση και την εποπτεία των συστηράτων πληρωρών, 
προκειρένου να διαμορφωθούν σαφείς προτάσεις· 
ρε την παροχή του κατάλληλου νομοθετικού πλαισίου, όταν απαιτείται· 
ρε την εξασφάλιση της τήρησης των κανόνων ανταγωνισμού της Συνθήκης. 
5. Κέντρο βάρους της παρούσας ανακοίνωσης είναι οι διασυνοριακές πληρωμές που αφορούν 
ποσά μικρής αξίας(ΐΰΙΜΙ) περισσότερο (και όχι ποσά μεγάλης αξίας wholesale) καθώς 
και ο εντοπισμός όλων των δυνατών μεθόδων για τη βελτίωση των υφιστάμενων 
συστημάτων πραγματοποίησης αυτού του είδους των πληρωμών. Για το λόγο αυτό, η 
ανακοίνωση συντάχθηκε κατ' αρχάς με κριτήριο τον χρήστη των συστημάτων πληρωμών που 
συνδέονται με ποσά μικρής αξίας* ωστόσο αναγνωρίζονται πλήρως και λαμβάνονται υπόψη 
κατά τις συζητήσεις οι ανησυχίες και τα συμφέροντα των προμηθευτών των συστημάτων 
αυτών (εμπορικές και άλλες τράπεζες), καθώς και των κεντρικών τραπεζών. 
Οι βελτιώσεις όσον αφορά τη λειτουργία των συστημάτων πληρωμής σε εθνικό επίπεδο 
είναι συνήθως αποτέλεσμα πρωτοβουλιών που προέρχονται από τον ιδιωτικό τομέα και 
ιδίως εκ μέρους των τραπεζών. Το ίδιο θα συμβεί και με τις βελτιώσεις στα 
διασυνορικά συστήματα. Η Επιτροπή δεν επιδιώκει με κανένα τρόπο να επιβάλει 
συγκεντρωτικά ή μονοπωλιακά συστήματα για τη διαχείριση των διαασυνοριακών 
πληρωμών. Υπάρχει μεγάλο πεδίο και είναι σημαντικά τα οφέλη που θα προκύψουν από 
τον ελεύθερο ανταγωνισμό μεταξύ των διαφόρων συστημάτων. Ωστόσο, κατά κανόνα, 
προκειμένου η διαχείριση των συστημάτων πληρωμών να είναι αποτελεσματική, 
απαιτείται η συνεργασία μεταξύ των τραπεζών και μεταξύ αυτών και των κρατικών 
αρχών. Δεδομένου ότι οι χρηματοπιστωτικές αγορές της Κοινότητας μεταβάλλονται την 
εποχή αυτή με ταχύ ρυθμό, η Επιτροπή καλείται να λειτουργήσει ως καταλύτης 
φέρνοντας πλησιέστερα τις τράπεζες και τις δημόσιες αρχές των κρατών μελών και 
προωθώντας την ανάπτυξη συνεργασίας μεταξύ τους, πράγμα που αποτελεί απαραίτητη 
προϋπόθεση για τη δημιουργία αποτελεσματικών διασυνοριακών συστημάτων. 
6. Στο υπόλοιπο τμήμα περιγράφονται συντόμως οι διάφορες κατηγορίες συναλλαγών και 
μέσων πληρωμών και παρουσιάζονται συνοπτικά διάφορες δυνατές μέθοδοι για τη 
βελτίωση των συστημάτων διασυνοριακών πληρωμών. Στα τμήματα Β, Γ, Δ και Ε 
περιέχεται λεπτομερέστερη εκτίμηση των τεσσάρων κύριων μηχανισμών για τη διενέργεια 
διασυνοριακών πληρωμών (τοις μετρητοίς, μεταφορές, επιταγές και κάρτες πληρωμής). 
Κατηγορίες συναλλαγών 
7. Ορισμένα παραδείγματα των κυρίων τύπων συναλλαγών που οδηγούν σε διασυνοριακές 
πληρωμές μικρού μεγέθους είναι τα εξής: 
πληρωμές διενεργούμενες από μεμονωμένα άτομα: 
προς μεμονωμένα άτομα: 
(α) σε τακτικά χρονικά διαστήματα (μετανάστες προς την 
οικογένεια τους στην χώρα καταγωγής)· 
(β) περιστασιακά (δώρα ή αγοραπωλησίες μεταξύ ατόμων)· 
- 3 -
προς εταιρείες: 
(γ) σε τακτικά χρονικά διαστήματα (ασφάλιστρα για ασφάλειες ζωής)· 
(δ) περιστασιακά (συνδρομές σε περιοδικά)· 
(ε) σε μεμονωμένες εταιρείες αυτοπροσώπως (πληρωρή ξενοδοχείου από 
τουρίστες)· 
πληρωμές διενεργούμενες από εταιρείες: 
(στ) προς μεμονωμένα άτορα σε τακτικά χρονικά διαστήματα (μισθός, 
σύνταξη)· 
(ζ) προς άλλες επιχειρήσεις περιστασιακά (αγορά πρώτων υλών)· 
πληρωμές διενεργούμενες από τον δημόσιο τομέα: 
(η) προς μεμονωμένα άτομα σε τακτικά χρονικά διαστήματα (συντάξεις, 
επιδόματα ανεργίας)· 
(θ) προς εταιρείες περιστασιακά (αγορά τελικών προϊόντων π. χ. 
ηλεκτρονικών υπολογιστών) · 
Κριτήρια για ένα αποτελεσματικό σύστημα διασυνοριακών πληρωμών 
8. Για να εκτιμηθούν οι προοπτικές βελτίωσης της αποτελεσματικότητας αυτών των 
διαδικασιών, είναι χρήσιμο να εξετασθούν τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά που θα πρέπει 
να έχει ένα ευρωπαϊκό σύστημα διασυνοριακών πληρωμών προκειμένου να είναι 
αποτελεσματικό. Το σύστημα θα πρέπει: 
να εξασφαλίζει την ταχεία διενέργεια των πληρωμών με τον καθορισμό σαφών 
προθεσμιών, οι οποίες τηρούνται πάντοτε εκτός εξαιρετικών περιπτώσεων· 
να εξασφαλίζει ότι το (άμεσο και έμμεσο) κόστος που επιβαρύνει τους χρήστες 
θα είναι λογικά γνωστό εκ των προτέρων και θα υπόκειται στο μεγαλύτερο 
δυνατό βαθμό στις δυνάμεις της ανταγωνιστικής αγοράς. 
να καθορίζει σαφώς τις ευθύνες και τις υποχρεώσεις όλων των συμμετεχόντων· 
να ανταποκρίνεται σε υψηλές προδιαγραφές ασφάλειας, σταθερότητας και 
εντιμότητας· 
να υπόκειται στην τακτική παρακολούθηση και έλεγχο των κινδύνων που 
συνδέονται με τις συναλλαγές αυτές· 
να μην περιλαμβάνει ανώφελους περιορισμούς π.χ. σχετικά με το ποσό που 
μπορεί να καταβληθεί· 
να είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθεί για διασυνοριακές πληρωμές 
συμπεριλαμβανομένων και εκείνων οι οποίες πραγματοποιούνται εκτός της 
Κοινότητας. 
9. Πολλά από τα συστήματα που χρησιμοποιούνται για τη διενέργεια εγχώριων πληρωμών 
εντός των κρατών μελών πληρούν όλες τις προαναφερθείσες προϋποθέσεις, εκτός από την 
τελευταία. Στο υπόλοιπο μέρος του παρόντος τμήματος περιγράφονται συνοπτικά οι 
υφιστάμενες διαδικασίες για την πραγματοποίηση των διασυνοριακών πληρωρών και ο 
βαθρός στον οποίο πληρούν τα προαναφερθέντα κριτήρια καθώς και οι τρόποι ρε τους 
οποίους ρπορούν να ρεταβληθούν στο μέλλον προκειρένου να πληρούν τα κριτήρια αυτά. 
Συναλλαγές τοις ρετρητοίς 
10. Το κύριο πρόβληρα της διενέργειας πληρωρών τοις ρετρητοίς είναι το κόστος της 
απόκτησης των ρετρητών. Το κόστος αυτό καλύπτει ρεταξύ άλλων τις δαπάνες στις 
οποίες υποβάλλεται ο παρέχων τα ρετρητά για την ρεταφορά και την αποθήκευση τους, 
τις απώλειες τόκων που θα είχαν δηριουργηθεί, εάν ο παρέχων τα ρετρητά κατείχε αντί 
για αυτά ένα τοκοφόρο χρηματοοικονομικό στοιχείο. Στην περίπτωση των διασυνοριακών 
πληρωρών υπάρχει ένα επιπλέον κόστος - ο κίνδυνος ζηρίας που ρπορεί 
- 4 -
να προκύψει από δυσμενείς μεταβολές των συναλλαγματικών ισοτιμιών. Οποιοσδήποτε 
ταξιδεύει στο εξωτερικό, είτε για επαγγελματικούς λόγους είτε για αναψυχή, γνωρίζει 
το κόστος που προκύπτει κατά την μετατροπή συναλλάγματος, πράγμα που οφείλεται στη 
διαφορετική τιμή αγοράς και πώλησης των διαφόρων νομισμάτων. 
11. Η επιτυχία του μηχανισμού συναλλαγματικών ισοτιμιών η οποία είχε ως αποτέλεσμα την 
αύξηση της σταθερότητας στον τομέα αυτό, μείωσε τους κινδύνους ζημίας από τις 
διακυμάνσεις των συναλλαγματικών ισοτιμιών. Ωστόσο ο κίνδυνος αυτός μπορεί να 
εξαλειφθεί πλήρως μόνο με την πρόοδο της οικονομικής και νομισματικής ένωσης και 
ειδικότερα με τον καθορισμό αμετάκλητα σταθερών συναλλαγματικών ισοτιμιών μεταξύ 
των κοινοτικών νομισμάτων στο τελικό στάδιο της νομισματικής ένωσης. Σε περίπτωση 
κατά την οποία δεν καθιερωθεί ενιαίο νόμισμα αμέσως μετά την έναρξη της τρίτης 
φάσης της ΟΝΕ θα μπορούν να εξακολουθήσουν να χρησιμοποιούνται τα επιμέρους εθνικά 
νομίσματα, αν και η αξία τους δεν θα παρουσιάζει πλέον διακυμάνσεις, όπως συμβαίνει 
για παράδειγμα με την κυκλοφορία ξεχωριστών νομισμάτων στο Βέλγιο και το 
Λουξεμβούργο στα πλαίσια μιας νομισματικής ένωσης μεταξύ των δύο χωρών. Εξάλλου τα 
εθνικά χαρτονομίσματα θα μπορούν να περιέχουν σαφή ένδειξη της αξίας τους σε ECU 
και θα αποτελούν νόμιμο χρήμα σε ολόκληρη την Κοινότητα. Οι τράπεζες θα τα 
ανταλλάσσουν στην ονομαστική τους τιμή με τα χαρτονομίσματα άλλων κρατών μελών, 
γεγονός το οποίο θα έχει άμεση εξοικονόμηση κόστους για τους τουρίστες και τους 
ταξιδιώτες. 
Μεταφορές κεφαλαίων 
12. Μέχρι στιγμής οι μεταφορές κεφαλαίων διενεργούνται κυρίως μέσω της τραπεζικής 
διεθνών ανταποκρίσεων. Το πρόβλημα της μεθόδου αυτής είναι ότι συνεπάγεται τη 
συμμετοχή πολλών τραπεζών και η διενέργεια της συναλλαγής γίνεται με τον 
παραδοσιακό τρόπο από το προσωπικό των τραπεζών, πράγμα που αυξάνει το κόστος της 
συναλλαγής. Επιπλέον, δεν είναι πάντοτε δυνατόν να γνωστοποιηθεί στον εντολοδότη, 
ούτε το συνεπαγόμενο κόστος, ούτε ο χρόνος ο οποίος θα μεσολαβήσει μέχρις ότου 
μπορέσει ο δικαιούχος να έχει στη διάθεση του με βεβαιότητα τα σχετικά ποσά. 
13. Κατά την άποψη της Επιτροπής θα πρέπει να εξετασθούν κατεπειγόντως ορισμένοι άλλοι 
πιο αποτελεσματικοί τρόποι διενέργειας των διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων. Στο 
παρόν έγγραφο περιγράφονται τέσσερεις προτάσεις, οι οποίες δεν αποκλείουν η μία την 
άλλη. Η λεπτομερέστερη περιγραφή αφορά τα Γραφεία Αυτόματου Συμψηφισμού (ACH) τα 
οποία υπάρχουν στα περισσότερα κράτη μέλη για την διενέργεια εγχώριων μεταφορών 
πίστωσης και χρέωσης. 
14. Πράγματι, ορισμένες τράπεζες ανταποκρίθηκαν ήδη θετικά στην αντιμετώπιση των 
προβλημάτων τα οποία περιγράφονται στην παράγραφο 12 με την δημιουργία ηλεκτρονικών 
διασυνδέσεων μεταξύ Γραφείων Αυτόματου Συμψηφισμού σε διαφορετικές χώρες, έτσι ώστε 
οι πληρωμές να εμφανίζονται στις τράπεζες-αποδέκτες όπως ακριβώς και οι συνήθεις 
εγχώριες πιστώσεις. Αυτές οι εξελίξεις είναι οπωσδήποτε ωφέλιμες και η Επιτροπή τις 
αντιμετωπίζει ευνοϊκά. Είναι όμως πλέον σκόπιμο να εξεταστεί η δυνατότητα εξεύρεσης 
μιας καλύτερα διαρθρωρένης και τυποποιηρένης λύσης, η οποία θα συνεπαγόταν 
χαρηλότερο κόστος για τους δ ι ενεργούντες διασυνοριακές μεταφορές κεφαλαίων. 
Η ρέθοδος των Γραφείων Αυτόρατου Συμψηφισμού (ACH) 
15. Εάν δημιουργούνταν ένας μηχανισμός για τη σύνδεση των εθνικών Γραφείων Αυτόρατου 
Συρψηφισρού θα ήταν δυνατή η αποτελεσρατικότερη - ρε ρικρότερο κόστος και 
μεγαλύτερη ταχύτητα - διενέργεια πληρωρών ρεταξύ κρατών ρελών χωρίς προσφυγή στον 
παραδοσιακό τρόπο διενέργειας των σχετικών πράξεων από το προσωπικό. 0 μηχανισμός 
αυτός θα ρπορούσε να χρησιμοποιηθεί για τους περισσότερους αν όχι για όλους τους 
τύπους των συναλλαγών που περιγράφονται στην παράγραφο 7 ανωτέρω, παρά το γεγονός 
ότι ορισρένες διασυνοριακές συναλλαγές που πραγματοποιούν ιδιώτες (πληρωρές 
τουριστών ή ταξιδιωτών) ρπορούν να διενεργούνται αποτελεσρατι κότερα ρε κάρτες 
πληρωρών ή ρέσω διασυνοριακών συστηράτων συρψηφισρού των επιταγών. 
- 5 -
16. Για να υπάρξει σύνδεση ρεταξύ των Γραφείων Αυτόρατου Συμψηφισμού απαιτείται ο 
καθορισμός ενός ενδιάρεσου οργανισρού π.χ. τράπεζας ή κεντρικής τράπεζας ρεταξύ των 
δύο Γραφείων Αυτόρατου Συμψηφισμού για τους τρεις παρακάτω λόγους: 
(Ι) για την μετατροπή της μορφής του ρηνύρατος πληρωρής την οποία χρησιμοποιεί 
το Γραφείο Συμψηφισμού του εντολοδότη στη μορφή την οποία χρησιμοποιεί το 
αντίστοιχο γραφείο του αποδέκτη· 
(Μ) μέχρι τον καθορισρό αρετάκλητα σταθερών συναλλαγρατικών ισοτιμιών, για την 
μετατροπή του ποσού της πληρωμής από το νόμισμα του εντολοδότη στο νόμισμα 
του αποδέκτη· 
(III) για την διενέργεια των πράξεων σε συνάλλαγμα και τη διαχείριση των 
δημιουργούμενων ροών πληρωμών, με την χρέωση του λογαριασμού της τράπεζας 
του εντολοδότη και την πίστωση του λογαριασμού της τράπεζας του αποδέκτη. 
17. Με βάση τη ρύθμιση αυτή, μια μεταφορά πίστωσης προς ένα δικαιούχο σε κάποιο άλλο 
κράτος μέλος θα διοχετεύεται από την τράπεζα του εντολοδότη στο Γραφείο Συμψηφισμού 
της, μαζί με τις άλλες μεταφορές που προορίζονται για δικαιούχους στο εσωτερικό της 
χώρας. Το μήνυμα της διασυνοριακής μεταφοράς θα αποστέλλεται από το Γραφείο 
Αυτόματου Συμψηφισμού στον ενδιάμεσο οργανισμό, ούτως ώστε ο τελευταίος να 
μετατρέψει την μορφή και το νόμισμα του μηνύματος και να πραγματοποιήσει το σχετικό 
διακανονισμό· στη συνέχεια ο οργανισμός αυτός θα διαβιβάζει την μεταφορά πίστωσης 
στο ACH-αποδέκτη, για τη διενέργεια της σχετικής ταξινόμησης και της διανομής στην 
τράπεζα του δικαιούχου. Αν και αρχικά ο μηχανισμός αυτός θα εφαρμόζεται για τις 
μεταφορές πίστωσης, ενδέχεται, σε ένα μεταγενέστερο στάδιο, να μπορεί να 
χρησιμοποιηθεί και για τις μεταφορές χρέωσης και τις επιταγές (βλ. παράγραφο 24 
κατωτέρω). 
18. Για τη δημιουργία αυτού του είδους διασύνδεσης μεταξύ των ACH για τη διαχείριση των 
συναλλαγών σε ξένο συνάλλαγμα θα πρέπει να επιλυθούν ορισμένα σημαντικά και 
δυσχερή νομικά και πρακτικά προβλήματα. Εξάλλου ο διακανονισμός των συναλλαγών σε 
ξένο συνάλλαγμα αφορά τελικά τις κεντρικές τράπεζες. Κατά συνέπεια οι κεντρικές 
τράπεζες της Κοινότητας πρέπει να εξετάσουν, στο πλαίσιο κατάλληλων για το σκοπό 
αυτό διαδικασιών, όλες τις σημαντικές νέες εξελίξεις στα συστήματα διασυνοριακών 
πληρωμών, ούτως ώστε να μπορούν να εκτιμηθούν σωστά οι συνεπαγόμενες επιπτώσεις για 
τη σταθερότητα του χρηματοπιστωτικού συστήματος και όσον αφορά τα αποτελέσματα της 
νομισματικής πολιτικής. Η Επιτροπή Διοικητών των κεντρικών τραπεζών της ομάδας των 
10 και (στο πλαίσιο της ΟΝΕ) η Επιτροπή Διοικητών των κεντρικών τραπεζών της ΕΟΚ 
εξετάζουν ήδη την επίπτωση που θα έχουν για την τραπεζική εποπτεία και τη 
νομισματική πολιτική τα διεθνή συστήματα διακανονισμού και πληρωμών. 
Εναλλακτικές λύσεις 
19. Μεταξύ των πιθανών μεθόδων βελτίωσης των διασυνοριακών συστημάτων πληρωμών 
περιλαμβάνονται οι ακόλουθες : 
(Ι) μεταβολή του πλαισίου της τραπεζικής διεθνών ανταποκρίσεων· 
(II) πρόβλεψη από μέρους των τραπεζών εντελώς νέων ρυθμίσεων για τη διενέργεια 
των διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων· 
(ill) δυνατότητα κάθε ευρωπαϊκής τράπεζας να γίνει μέλος ενός Γραφείου Αυτόματου 
Συμψηφισμού (ACH) στην Ευρώπη και να συμμετάσχει στις σχετικές συμφωνίες 
διακανονισμού. 
Η πρώτη και η δεύτερη από τις προαναφερθείσες λύσεις εξαρτώνται κατά κύριο λόγο από 
την πρωτοβουλία των εκπροσώπων του ιδιωτικού τομέα που θα συμμετάσχουν στην εν λόγω 
αγορά και για το λόγο αυτό δεν εξετάζονται σε βάθος στο πλαίσιο της παρούσας 
ανακοίνωσης. 
- 6 -
Εκτίμηση των επιλογών 
20. Κατά την άποψη της Επιτροπής το σχετικό κόστος και η ωφέλεια των εν λόγω τριών 
λύσεων ή και οποιασδήποτε άλλης δυνατής πρωτοβουλίας θα πρέπει να μελετηθεί από 
τους αρμόδιους εμπορικούς φορείς (κυρίως από τις τράπεζες) και από τις 
ενδιαφερόμενες δημόσιες αρχές (κυρίως κεντρικές τράπεζες). Οι μελέτες αυτές θα 
πρέπει να στηρίζονται σε ρεαλιστικές υποθέσεις οι οποίες θα αφορούν για παράδειγμα 
την κλίμακα της μελλοντικής ζήτησης για παροχή υπηρεσιών πληρωμών και την ταχύτητα 
της εξέλιξης του προγράμματος της ΟΝΕ. Μεγάλη σημασία θα είχε επίσης και μια 
ανάλυση ευαισθησίας στις μεταβολές των δεδομένων, λόγω της αβεβαιότητας που 
χαρακτηρίζει τις υποθέσεις αυτές. 
21. Η Επιτροπή αναγνωρίζει πλήρως ότι οι προτεινόμενες βελτιώσεις ενδέχεται να 
συνεπάγονται την πραγματοποίηση σημαντικών νέων επενδύσεων και συγκεκριμένα από τις 
τράπεζες, οι οποίες ενδέχεται να αντικαταστήσουν ως ένα βαθμό τα υπάρχοντα 
συστήματα. Είναι ευνόητο ότι οι τράπεζες αυτές θα είναι έτοιμες να αναλάβουν τις 
σχετικές επενδύσεις μόνο εφόσον είναι αποδοτικές. Ωστόσο η Επιτροπή πιστεύει ότι θα 
πρέπει να αναμένονται σημαντικά οφέλη για τις τράπεζες. Τα οφέλη αυτά θα 
συνίστανται κυρίως στη μείωση των δαπανών προσωπικού και στην πραγματοποίηση 
υψηλότερων κερδών, εφόσον ο όγκος των διασυνοριακών πληρωμών προωθούμενος και από 
την εξέλιξη της ενιαίας εσωτερικής αγοράς θα αυξηθεί περαιτέρω από την βελτίωση της 
υποδομής του συστήματος πληρωμών στην Ευρώπη. 
22. Είναι βασικό ο» μελέτες σκοπιμότητος οι οποίες συστήνονται στην παράγραφο 20 να 
περιλαμβάνουν όχι μόνο το χρηματικό κόστος και τα οφέλη προς τους δυνητικούς 
επενδυτές (τις τράπεζες), αλλά επίσης να λαμβάνουν πλήρως υπόψη και τις συνέπειες 
των βελτιώσεων όσον αφορά το γενικότερο επίπεδο των κινδύνων που απειλούν τη 
λειτουργία του συστήματος και τη δυνατότητα των κεντρικών τραπεζών να ασκήσουν 
νομισματική πολιτική, (βλέπε παράγραφο 18 ανωτέρω). 
Επιταγές 
23. Οι περισσότερες διασυνοριακές πληρωμές με επιταγές διενεργούνται τη στιγμή αυτή με 
τη χρησιμοποίηση ευρωεπιταγών. Το σύστημα των ευρωεπιταγών είναι χρήσιμο για τις 
πληρωμές μικρής αξίας, αλλά χρειάζεται ορισμένες βελτιώσεις προκειμένου να 
εξασφαλιστεί η συμφωνία του με τους κανόνες ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας(βλ. παράγραφο 67 κατωτέρω). Μία από τις βελτιώσεις αυτές θα είναι και η 
επέκταση του στις πληρωμές μεγαλύτερης aliaç. 
24. Η χρησιμοποίηση άλλων επιταγών για τη διενέργεια διασυνοριακών πληρωμών ενδέχεται 
να ενθαρρυνθεί από την τυποποίηση της μορφής τους, πράγμα το οποίο θα διευκολύνει 
την ηλεκτρονική επεξεργασία τους. Ωστόσο, εκ πρώτης όψεως, δεν φαίνεται να υπάρχουν 
αδιάσειστοι λόγοι οι οποίοι να αποδεικνύουν τη σκοπιμότητα τους από εμπορική άποψη. 
Παρόλ'αυτά, θα ήταν σκόπιμο να γίνουν περαιτέρω έρευνες σ'αυτή την κατεύθυνση. 
Κάρτες πληρωμής 
25. Τα τελευταία χρόνια έχει συντελεστεί μεγάλη πρόοδος στον τομέα αυτό, για παράδειγμα 
όσον αφορά τη διαλειτουργικότητα των καρτών πληρωμής, οπότε οι καταναλωτές μπορούν 
να έχουν πρόσβαση σε ένα διαρκώς αυξανόμενο αριθμό αυτόματων διανομέων 
χαρτονομισμάτων σε ολόκληρη την Κοινότητα. Η Επιτροπή θα φροντίσει να εξασφαλίσει 
ότι οι συμφωνίες διαλειτουργικότητας δεν θα παραβιάζουν τις διατάξεις της Συνθήκης 
που αφορούν τον ανταγωνισμό, και ότι οι επιβαρύνσεις για τη διασυνοριακή 
χρησιμοποίηση των καρτών θα είναι διαφανείς και θεμιτές. 
- 7 -
Επόμενα βήματα 
26. Η ολοκλήρωση του προγράμματος για την εσωτερική αγορά και η υλοποίηση της 
οικονομικής και νομισματικής ένωσης δίνουν νέα προτεραιότητα στην αναζήτηση τρόπων 
εκσυγχρονισμού των συστημάτων πληρωμών της Κοινότητας και στην επέκταση τους σε όλα 
τα κράτη μέλη. Το παρόν έγγραφο περιγράφει ορισμένες πιθανές λύσεις προς την 
κατεύθυνση αυτή, οι οποίες στηρίζονται στη συνεργασία μεταξύ των τραπεζών, των 
κεντρικών τραπεζών και των εποπτικών αρχών. Με βάση TIC αντιδράσεις των 
ενδιαφερόμενων φορέων προς το παρόν έγγραφο η Επιτροπή θα επιδιώξει την επίτευξη 
συμφωνίας για την στρατηγική η οποία πρέπει να ακολουθηθεί σχετικά με τα ευρωπαϊκά 
συστήματα πληρωμών, καθορίζοντας τις προτεινόμενες βελτιώσεις και ένα 
χρονοδιάγραμμα δράσης. Στη συνέχεια, η παρακολούθηση της περαιτέρω προόδου θα 
πραγματοποιηθεί στα πλαίσια μιας Ομάδας Συντονισμού των Συστημάτων Πληρωμών στην 
οποία θα συμμετέχουν οι άμεσα ενδιαφερόμενοι φορείς σε ευρωπαϊκό επίπεδο, 
συμπεριλαμβανομένων των κεντρικών τραπεζών, των τραπεζών, καθώς και όλων των άλλων 
ενδιαφερομένων. 
- 8 -
ΤΜΗΜΑ Β: ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΤΟΙΣ ΜΕΤΡΗΤΟΙΣ 
Καλυπτόρενο πεδίο 
27. Παρά τον αυξανόμενο ρόλο των καρτών πληρωμής για τη διεκπεραίωση αγορών που 
γίνονται στα πλαίσια λιανικής πώλησης, η μεγάλη πλειοψηφία - 90% ρε βάση μία 
εκτίμηση - των αγορών μικρής αξίας εξακολουθούν να πληρώνονται τοις μετρητοίς. 
Ωστόσο, η χρησιμοποίηση των μετρητών για τις διασυνοριακές πληρωμές περιορίζεται 
συνήθως στις περιπτώσεις στις οποίες η πληρωμή γίνεται αυτοπροσώπως για αγαθά ή 
υπηρεσίες που έχουν αγορασθεί σε ένα άλλο κράτος μέλος. Για το λόγο αυτό αποτελεί 
σημαντικό μέσο πληρωμών για τους ταξιδιώτες, είτε αυτοί είναι τουρίστες, είτε 
επιχειρηματίες. 
Προβλήματα της διασυνοριακής χρησιμοποίησης των μετρητών 
28. Το κύριο πρόβλημα της χρησιμοποίησης των μετρητών είναι το υψηλό επίπεδο του 
συναλλακτικού κόστους το οποίο συνδέεται με την μετατροπή των μετρητών από ένα 
νόμισμα σε ένα άλλο (βλέπε παράρτημα 1 πίνακα Β, σχετικά με τα χαρτονομίσματα). 
Αυτό το συναλλακτικό κόστος καλύπτεται από τις τράπεζες και τους άλλους οργανισμούς 
οι οποίοι προσφέρουν υπηρεσίες συναλλάγματος, μέσω της διαφοράς μεταξύ της τιμής 
αγοράς και της τιμής πώλησης, που συχνά συνοδεύεται με τον καθορισμό μιας 
ποσοστιαίας ή κατ' αποκοπήν ελάχιστης προμήθειας. Το συνολικό τίμημα που 
επιβάλλεται για την παροχή τέτοιων υπηρεσιών που αφορούν ξένο συνάλλαγμα, καλύπτει 
και ορισμένα άλλα στοιχεία εκτός από τον κίνδυνο των δυσμενών διακυμάνσεων των 
συναλλαγματικών ισοτιμιών και συγκεκριμένα: 
το κόστος της αποθήκευσης και μεταφοράς τραπεζογραμματίων και νομισμάτων· 
την απώλεια τόκων· 
ένα μέρος των γενικών εξόδων. 
Επιπλέον, ο οργανισμός ο οποίος παρέχει τις σχετικές υπηρεσίες θα επιδιώξει την 
πραγματοποίηση κέρδους επί των παρεχόμενων υπηρεσιών (τουλάχιστον στην περίπτωση 
κατά την οποία δεν υπάρχει σχέση μέσω τήρησης λογαριασμού). Κατά τις πρώτες δύο 
φάσεις της ΟΝΕ, η Επιτροπή πιστεύει πως είναι σημαντικό οι επιβαρύνσεις που 
επιβάλλονται με τον τρόπο αυτό να είναι λογικές και απόλυτα διαφανείς για τους 
καταναλωτές των υπηρεσιών αυτών. 
Μελλοντικές λύσεις 
29. Η έναρξη του τελευταίου σταδίου της ΟΝΕ, οπότε θα έχουν καθορισθεί αμετάκλητα 
σταθερές συναλλαγματικές ισοτιμίες, θα εξαλείψει ένα σημαντικό στοιχείο του κόστους 
της μετατροπής των νομισμάτων και συγκεκριμένα το στοιχείο το οποίο συνδέεται με 
τον κίνδυνο των συναλλαγματικών διακυμάνσεων. Τα υπόλοιπα στοιχεία θα παραμείνουν, 
εκτός εάν είναι δυνατόν να επανεκδίδονται επί τόπου χαρτονομίσματα άλλων χωρών της 
ΕΟΚ. Εάν ωστόσο επικρατήσει ένα ενιαίο νόμισμα, θα εξαφανισθεί το σύνολο του 
κόστους. 
30. Σε περίπτωση κατά την οποία περάσει κάποιο χρονικό διάστημα μέχρις ότου καθιερωθεί 
ένα ενιαίο νόμισμα ένας τρόπος για να διευκολυνθεί η μετάβαση μετά τον καθορισμό 
αμετάκλητα σταθερών ισοτιμιών θα είναι η καθιέρωση "διαλειτουργικών" 
χαρτονομισμάτων τα οποία θα είναι κατ*αρχήν εκφρασμένα σε εθνικά νομίσματα, αλλά 
επιπλέον θα έχουν αντίστοιχη αξία σε ECU. 
- 9 -
31. Μέχρι να γίνουν αποδεκτά στην πράξη από όλους τους οικονομικούς φορείς τα 
χαρτονομίσματα των άλλων κρατών μελών της ΕΟΚ, θα πρέπει να ζητηθεί από TIC 
τράπεζες να αποδέχονται τα νομίσματα αυτά στην ονομαστική τους αξία. Οι εθνικές 
κεντρικές τράπεζες θα είναι υποχρεωμένες να δέχονται τα νομίσματα αυτά, στο βαθμό 
που δεν γίνονται δεκτά από TIC τράπεζες για περαιτέρω χρησιμοποίηση. Στην πράξη, 
όταν το ευρύ κοινό και οι λιανοπωλητές αντιληφθούν το γεγονός ότι τα χαρτονομίσματα 
δεν χρειάζεται να μετατρέπονται σε όλες TIC περιπτώσεις σε εγχώριο νόμισμα, 
κανονικά θα μειωθεί η ζήτηση για την ανταλλαγή τους με εθνικά χαρτονομίσματα. 
32. Η ευκολία με την οποία κάθε πολίτης της Κοινότητας θα μπορεί να ανταλλάσσει τα 
εθνικά χαρτονομίσματα στην ονομαστική τους αξία έχει μεγάλη σημασία για την 
υλοποίηση της νομισματικής ένωσης στην πράξη και παράγει άμεσα θετικά 
αποτελέσματατα. 
- 10 -
ΤΜΗΜΑ Γ: ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ 
33. Το τρήρα αυτό υποδιαιρείται OTIC εξής ενότητες: 
αέρα Παράγραφοι 
καλυπτόρενο πεδίο 34-36 
μεταφορές στο εσωτερικό του κράτους 37-39 
εκτίρηση 40 
διασυνοριακά συστήματα 41-45 
προτάσεις για τη βελτίωση των 
συστηράτων διασυνοριακών 
μεταφορών κεφαλαίων 46-60 
OTIC οποίες περιλαρβάνονται: 
οι διασυνδέσεις ρεταξύ των 
Γραφείων Αυτόματου Συμψηφισμού 51-55 
οι μελέτες σκοπιμότητας 56-60 
άλλα θέματα 61-64 
που περιλαμβάνουν: 
το τηλεπικοινωνιακό κόστος 61 
το κόστος των μεταφορών 62-63 
TIC νομικές πλευρές 64 
Καλυπτόμενο πεδίο 
34. 0 όρος μεταφορά χρησιμοποιείται για να υποδηλώσει τη μεταβίβαση αξίας από ένα 
τραπεζικοί*) λογαριασμό σε ένα άλλο λογαριασμό, η οποία διενεργείται εφόσον δοθεί 
μία εντολή πληρωμής στην τράπεζα του εντολοδότη και πιστωθεί ή χρεωθεί ο 
λογαριασμός του δικαιούχου (στην (δια ή σε κάποια άλλη τράπεζα) με το αντίστοιχο 
ποσό. Ωστόσο, οι μεταφορές οι οποίες ανταποκρίνονται στον ορισμό αυτό, αλλά οι 
οποίες αφορούν συναλλαγές σε χρεώγραφα, δεν εντάσσονται στο πεδίο της παρούσας 
ανακοίνωσης, εν μέρει επειδή αποτελούν ήδη αντικείμενο λεπτομερούς εξέτασης στα 
πλαίσια άλλων φορέων, αλλά επίσης και επειδή δημιουργούν προβλήματα τα οποία είναι 
εντελώς διαφορετικά από τα προβλήματα τα οποία προκύπτουν σε άλλους είδους 
μεταφορές. 
35. Οι μεταφορές μπορούν να αφορούν ένα ολόκληρο φάσμα αξιών, τόσο μεγάλων, όσο και 
μικρών - σε αντίθεση με τις άλλες μεθόδους πληρωμών οι οποίες εξετάζονται στο παρόν 
έγγραφο (τοις μετρητοίς, επιταγές και κάρτες) οι οποίες συνήθως χρησιμοποιούνται 
για την διεκπεραίωση μικρών σχετικά ποσών. Ωστόσο, ορισμένα συστήματα διενέργειας 
μεταφορών χρησιμοποιούνται κυρίως για μεταφορές μεγάλης αξίας. Παρά το γεγονός ότι 
ορισμένα από τα ειδικά χαρακτηριστικά των συστημάτων που αφορούν TIC πληρωμές 
μεγάλης αξίας (π.χ. ο pόλoç ^ç κεντριά τράπεζα€ ή άλλου κεντρικού οργανισμού «eç 
οργανισμού διακανονισμού) είναι (δια με εκείνα των συστημάτων που αφορούν TIC 
πληρωμές μικρής αξίας, ωστόσο δεν εξετάζονται λεπτομερέστερα στην παρούσα 
ανακοίνωση. Κατά την άποψη των χρηστών τα εν λόγω συστήματα χαρακτηρίζονται ήδη από 
σχετικά μεγάλη αποτελεσματικότητα. Ορισμένες συναλλαγές μεγάλης αξίας επωφελούνται 
από οικονομίες κλίμακας (βλ. παράγραφο 44). 
(*) Συμπεριλαμβανομένων των ταχυδρομικών λογαριασμών -βλέπε παράρτημα 10 
σχετικά με τον γενικό ρόλο των ταχυδρομικών υπηρεσιών στη διαδικασία 
πληρωμών. 
- 11 _ 
36. Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό των εν λόγω συστημάτων πληρωμών μεγάλης αξίας είναι 
ότι πρέπει να πληρούν ορισμένες αυστηρότερες προϋποθέσεις από ότι τα συστήματα για 
πληρωμές μικρής αξίας. Ιδίως θα πρέπει να είναι σταθερά και να λειτουργούν με 
ευπρόβλεπτο τρόπο, έτσι ώστε, μεταξύ άλλων, να επιτρέπουν την ακριβή πρόβλεψη των 
αποτελεσμάτων των πράξεων ανοικτής αγοράς που διενεργούν οι κεντρικές τράπεζες. 
Επιπλέον θα πρέπει να περιλαμβάνουν διασφαλίσεις για να ελαχιστοποιούν τους 
κινδύνους τους οποίους ενδέχεται να αντιμετωπίσουν οι κεντρικές τράπεζες από την 
παροχή διευκολύνσεων στο τραπεζικό σύστημα για τη διενέργεια τελικών πληρωμών. 
Καθώς η Ευρώπη προχωρεί προς τη θέσπιση ενός ενιαίου νομίσματος είναι σαφής η 
ανάγκη εκτίμησης εκ μέρους των νομισματικών αρχών της ΕΟΚ των επιπτώσεων που θα 
έχει η τήρηση των προϋποθέσεων αυτών στη μελλοντική διάρθρωση του ευρωπαϊκού 
συστήματος πληρωμών υψηλής αξίας. Αλλά η εκτίμηση αυτή δεν μπορεί να 
πραγματοποιηθεί χωρίς να ληφθούν υπόψη και ορισμένα άλλα βασικά και περίπλοκα 
θέματα, όπως είναι η διάρθρωση του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών 
(Eurofed) αυτού καθεαυτού και το είδος της νομισματικής πολιτικής που θα ασκήσει. 
Τα θέματα αυτά δεν εξετάζονται περαιτέρω στο παρόν έγγραφο. 
Μεταφορές στο εσωτερικό του κράτους 
37. Οι μεταφορές κεφαλαίων στο εσωτερικό των επιμέρους κρατών μελών διενεργούνται 
συνήθως μέσω ενός γραφείου συμψηφισμού και ο διακανονισμός γίνεται με βάση τις 
ρυθμίσεις οι οποίες καθορίζονται από τους συμμετέχοντες στο εν λόγω σύστημα. 0 
ρόλος του Γραφείου Συμψηφισμού είναι κατ'αρχήν να λάβει πληροφορίες από κάθε ένα 
από τα μέλη του (συνήθως τράπεζες) σχετικά με τις διάφορες ροές των πληρωμών και 
στη συνέχεια να υπολογίσει το καθαρό ποσό το οποίο οφείλει ή δικαιούται να λάβει το 
κάθε μέλος από το Γραφείο Συμψηφισμού σε μία συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Στην 
πραγματικότητα, πρόκειται για ένα σύστημα υπολογισμού και όχι πληρωμής, εφόσον το 
σύστημα πληρωμών κατ' ανάγκη συνεπάγεται τελικό διακανονισμό. Ωστόσο συνήθως 
προβλέπονται σαφώς καθορισμένες διαδικασίες διακανονισμού για τα μέλη ενός 
Γραφείου Συμψηφισμού, οι οποίες συνεπάγονται μεταβιβάσεις αξιών στους λογαριασμούς 
των μελών, που πραγματοποιούνται μέσω της κεντρικής τράπεζας, ή ορισμένων άλλων 
καθορισμένων κεντρικών φορέων. 
38. Η υποβολή των στοιχείων από μέρους των μελών προς το Γραφείο Συμψηφισμού μπορεί να 
γίνει είτε εγγράφως, είτε μέσω μαγνητικής ταινίας, δισκέτας υπολογιστή ή με άμεση 
επικοινωνιακή σύνδεση. Στην τελευταία περίπτωση το Γραφείο Συμψηφισμού αναφέρεται 
κατωτέρω ως "Γραφείο Αυτόματου Συμψηφισμού" (ACH). Γραφεία Αυτόματου Συμψηφισμού 
υπάρχουν σε όλα τα κράτη μέλη (βλέπε παράρτημα 8). 
39. Τα ACH μπορούν να προβαίνουν στην εκκαθάριση επιταγών, υπό την προϋπόθεση ότι οι 
επιταγές, αφού καταγραφούν τα στοιχεία τους και πάψουν να υφίστανται ως επιταγές, 
υφίστανται αυτόματη επεξεργασία (χωρίς να χρειάζεται η εμφάνιση της ίδιας της 
επιταγής). 
Εκτίμηση 
40. Τα συστήματα πληρωμών τα οποία χρησιμοποιούνται για τις εγχώριες μεταφορές 
κεφαλαίων λειτουργούν σωστά στα περισσότερα κράτη μέλη, εάν εκτιμηθούν με βάση τα 
"κριτήρια αποτελεσματικής λειτουργίας" τα οποία αναφέρονται στην παράγραφο 8. Η 
κατάσταση αυτή είναι αποτέλεσμα της διορατικής συμπεριφοράς των τραπεζών οι οποίες, 
για μια μεγάλη χρονική περίοδο, πραγματοποίησαν επενδύσεις για τη βελτίωση της 
υποδομής των εθνικών συστημάτων πληρωμών. 
- 12 -
Διασυνοριακά συστήρατα 
41. Οι περισσότερες διασυνοριακές μεταφορές κεφαλαίων πραγματοποιούνται ρε τη 
χρησιμοποίηση ενός συστήματος το οποίο είναι πολύ διαφορετικό από εκείνο το οποίο 
χρησιμοποιείται στα επιρέρους κράτη. Το σύστηρα αυτό είναι γνωστό ως τραπεζική 
διεθνών ανταποκρίσεων. Στην απλούστερη μορφή του το σύστηρα περιλαμβάνει μόνο δύο 
τράπεζες, την τράπεζα του εντολοδότη στη χώρα Α και την τράπεζα του δικαιούχου στη 
χώρα Β. Στην περίπτωση αυτή η τράπεζα του εντολοδότη μπορεί να πραγματοποιήσει 
ρεταφορά κεφαλαίων στην τράπεζα του δικαιούχου: 
(Ι) χρεώνοντας ρε το αντίστοιχο ποσό τον λογαριασμό τον οποίο τηρεί στην χώρα Β 
στη τράπεζα του δικαιούχου και δίνοντας εντολή στην τελευταία να πιστώσει 
αντίστοιχα τον λογαριασμό του δικαιούχου· 
(Μ) ο εντολοδότης μπορεί να πιστώσει το λογαριασμό τον οποίο τηρεί στην τράπεζα 
του στην χώρα Α η τράπεζα του δικαιούχου και να δώσει εντολή στην τράπεζα 
του δικαιούχου να πιστώσει με το αντίστοιχο ποσό τον λογαριασμό του 
δικαιούχου στη χώρα Β. 
42. Συχνά η διαβίβαση των εντολών για τη μεταφορά κεφαλαίων από την τράπεζα του 
εντολοδότη στην τράπεζα του δικαιούχου πραγματοποιείται μέσω του SWIFT, ενός 
μηχανισμού ηλεκτρονικής διαβίβασης μηνυμάτων (βλέπε παράρτημα 4). 
43. Στην πράξη ωστόσο, συχνά ο δικαιούχος δεν τηρεί λογαριασμό σε τράπεζα η οποία 
"συνδέεται" άμεσα με την τράπεζα του εντολοδότη, κατά την έννοια ότι η μία ή και οι 
δύο τράπεζες δεν τηρούν λογαριασμούς μεταξύ τους. Στις περιπτώσεις αυτές η τράπεζα 
του δικαιούχου δεν είναι "ανταποκρίτρια" της τpάπεζαç του εντολοδότη, οπότε η 
μεταφορά κεφαλαίων θα πρέπει να περάσει μέσα από μία άλλη τράπεζα η οποία είναι 
ανταποκρίτρια πριν να διοχετευθεί στην τράπεζα του δικαιούχου. Έτσι, στη 
διασυνοριακή μεταφορά κεφαλαίων ενδέχεται να συμμετάσχουν τρεις ή περισσότερες 
τράπεζες, πράγμα το οποίο δεν συμβαίνει στις εγχώριες μεταφορές κεφαλαίων. 
44. Η τραπεζική ανταποκρίσεων παρουσιάζει αρκετά μειονεκτήματα, ιδιαίτερα για τις 
μεταφορές μικρής αξίας (ενώ αντίθετα οι μεταφορές μεγάλης αξίας διενεργούνται με 
αρκετή αποτελεσματικότητα): 
(Ι) το κόστος ενδέχεται να είναι υψηλό, ιδιαίτερα στην περίπτωση των μεταφορών 
μικρής αξίας, εφόσον σε μία δεδομένη μεταφορά κεφαλαίων ενδέχεται να 
συμμετάσχουν πολλές τράπεζες, η κάθε μία από τις οποίες υποβάλλεται σε 
δαπάνες που θα πρέπει να καλυφθούν· 
(Μ) ενδέχεται να είναι δαπανηρό για τις τράπεζες να διατηρούν μεγάλα υπόλοιπα 
μεταξύ τους· 
(III) ενδέχεται να είναι δύσκολο η τράπεζα να δώσει στον εντολοδότη μια 
δεσμευτική εκτίμηση είτε του χρονικού διαστήματος το οποίο θα μεσολαβήσει 
μέχρις ότου πραγματοποιηθεί μία συγκεκριμένη μεταφορά κεφαλαίων, είτε του 
ακριβούς κόστους της. 
45. Η ύπαρξη τέτοιων προβλημάτων σημαίνει ότι συχνά δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις οι 
οποίες αναφέρονται στην παράγραφο 8 για την αποτελεσματική λειτουργία του 
συστήματος πληρωμών. Έτσι, οι διασυνοριακές μεταφορές κεφαλαίων εντός της Ευρώπης 
ενδέχεται να είναι πολύ λιγότερο αποτελεσματικές απ' ότι οι αντίστοιχες μεταφορές 
κεφαλαίων στο εσωτερικό των κρατών μελών. Κατά συνέπεια ο κύριος στόχος είναι να 
εξευρεθεί ο τρόπος με τον οποίο αυτή η μέθοδος πληρωμών μπορεί να γίνει πιο 
αποτελεσματική από άποψη ωφέλειας-κόστους. 
- 13 -
Προτάσεις για την βελτίωση των συστηράτων διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων 
46. Έχουν ήδη πραγματοποιηθεί διάφορες προτάσεις για την βελτίωση της 
αποτελεσματικότητας των διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων, οι οποίες δεν αποκλείουν 
κατ' ανάγκη η μία την άλλη. Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται: 
(Ι) τμηματικές βελτιώσεις του συστήματος της τραπεζικής των ανταποκρίσεων* 
(II) η δημιουργία από μέρους των τραπεζών και/ή των κεντρικών τραπεζών εντελώς 
νέων συστηράτων, τα οποία δεν θα στηρίζονται ούτε στα ACH, ούτε στην 
τραπεζική των ανταποκρίσεων που έχουν περιγραφεί προηγουμένως. 
(Ι Η) η δυνατότητα κάθε ευρωπαϊκού πιστωτικού ιδρύρατος να γίνει ρέλος 
οποιουδήποτε ACH στην Ευρώπη και να συρρετέχει στις συμφωνίες διακανονισμού 
οι οποίες συνδέονται ρε αυτό - συχνά ρέσω της τήρησης λογαριασρού στην 
κεντρική τράπεζα· 
(iv) τα εθνικά γραφεία αυτόρατου συμψηφισμού θα ρπορούσαν να συνδεθούν μεταξύ 
τους, ούτως ώστε να ρπορούν να επιτελούν τόσο διασυνοριακές όσο και 
εγχώριες συναλλαγές εναλλακτικά προς το σύστημα της τραπεζικής διεθνών 
ανταποκρίσεων. Το γεγονός αυτό θα μπορούσε σε ένα μεταγενέστερο στάδιο να 
οδηγήσει στη δημιουργία ενός ή περισσοτέρων πανευρωπαϊκών ACH. 
Προκαταρκτική εκτίμηση 
(Ι) η βελτίωση του υπάρχοντος συστήματος 
47. Η εφαρμογή της πρότασης (Ι) της παραγράφου 46 θα μπορούσε να οδηγήσει στη μείωση 
του κόστους και των παραγόντων αβεβαιότητας που χαρακτηρίζουν τις παρούσες 
ρυθμίσεις. Ωστόσο, ο βαθμός κατά τον οποίο θα αυξηθεί η αποτελεσματικότητα 
εξαρτάται κατά πολύ από τον τρόπο με τον οποίο αντιμετωπίζονται οι κίνδυνοι (βλέπε 
παράγραφο 58) οι οποίοι ενυπάρχουν σε τέτοιου είδους συστήματα. A priori, είναι 
δύσκολο να προσδιοριστεί ο τρόπος με τον οποίο η βελτίωση του συστήματος της 
τραπεζικής των ανταποκρίσεων θα μπορούσε να οδηγήσει στην αποτελεσματική 
διεκπεραίωση όλων των διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων, όπως συμβαίνει με τις 
αντίστοιχες εγχώριες μεταφορές. 
( 11) Νέα συστήματα 
48. Αν και έχουν ήδη προταθεί νέα συστήματα για ορισμένες συγκεκριμένες κατηγορίες 
διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων (π.χ. το σύστημα συμψηφισμού σε ECU, βλέπε 
παράρτημα 9), δεν έχουν διατυπωθεί ακόμη παρόμοιες προτάσεις για το σύνολο των 
διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων. 
(ill) Δικαίωμα συμμετοχής των τραπεζών σε Γραφεία Αυτόματου Συμψηφισμού άλλων 
κρατών μελών 
49. Η πρόταση η οποία γίνεται στην περίπτωση αυτή είναι ότι, εάν μετά το 1993 οι 
τράπεζες είναι ελεύθερες να δημιουργούν υποκαταστήματα και να προσφέρουν υπηρεσίες 
σε ολόκληρη την Κοινότητα, με βάση τη δεύτερη τραπεζική συντονιστική οδηγία θα 
πρέπει αυτόματα να έχουν το δικαίωμα να συμμετάσχουν και στα συστήματα συμψηφισμού 
και πληρωμών των άλλων κρατών μελών. Στην περίπτωση αυτή θα είναι ελεύθερες να 
συμμετάσχουν στα ACH άλλων κρατών μελών και να τηρούν λογαριασμούς στους πράκτορες 
που είναι συνδεδεμένοι μαζί τους για τη διενέργεια διακανονισμών (πρόκειται συνήθως 
για κεντρικές τράπεζες) - εάν γινόταν χρήση αυτής της ελευθερίας, θα αυξανόταν 
κατ'αρχήν σε σημαντικό βαθμό η αποτελεσματικότητα με την οποία οι τράπεζες 
διενεργούν τις διασυνοριακές μεταφορές κεφαλαίων. 
- 14 -
50. Η ηρόταση αυτή παρουσιάζει σαφώς ενδιαφέρον και αξίζει να εξετασθεί περαιτέρω. Ένα 
ιδιαίτερο θέρα που θα έπρεπε να εξεταστεί ρε προσοχή είναι ο τρόπος ρε τον οποίο ο 
οργανισμός διακανονισμών - συνήθως ρια κεντρική τράπεζα - θα είναι σε θέση να 
εκτιρήσει TIC επιπτώσεις άλλων υποχρεώσεων (σε άλλα συστήρατα πληρωρών) στη 
συνολική ρευστότητα όλων των τραπεζών οι οποίες θα ρπορούσαν να επιθυμούν την 
τήρηση λογαριασμών σ'αυτήν και να αποφασίσει ανάλογα για το είδος και το μέγεθος 
των υπηρεσιών TIC οποίες θα τους προσέφερε π.χ. χρηματοπιστωτικές διευκολύνσεις 
(overdraft facilities). (Υπάρχουν 10.000 περίπου εγκεκριμένες τράπεζες στην 
Κοινότητα). Υπό TIC συνθήκες αυτές οι τράπεζες διακανονισμών ενδέχεται να 
αποφασίσουν να μην προσφέρουν χρηματοπιστωτικές διευκολύνσεις OTIC εν λόγω 
τράπεζες-μέλη του ACH, οπότε οι τράπεζες αυτές θα ήταν υποχρεωμένες να έχουν πολύ 
μεγάλα υπόλοιπα στους λογαριασμούς τους OTIC τράπεζες διακανονισμών ή να παρέχουν 
κάποια μορφή ασφάλειας, πράγμα το οποίο θα δημιουργούσε απαγορευτικό κόστος 
γι'αυτές. 
(Ιν) Η σύνδεση των ACH 
Αυτόματα και παραδοσιακά συστήματα πληρωμών 
51. Η διατυπωθείσα πρόταση συνίσταται στην σύνδεση σε ολόκληρη την Ευρώπη των ACH που 
χρησιμοποιούνται στα εγχώρια συστήματα μεταφορών κεφαλαίων, γεγονός το οποίο 
ενδέχεται να οδηγήσει στη δημιουργία ενός πανευρωπαϊκού γραφείου συμψηφισμού. Η 
προτεινόμενη σύνδεση θα γίνει μόνο μεταξύ Γραφείων Αυτόματου Συμψηφισμού εφόσον: 
(Ι) τα συστήματα τα οποία στηρίζονται στην χρησιμοποίηση έγγραφου υλικού 
θεωρούνται από τις τράπεζες ως όλο και πιο αναχρονιστικά· 
(Μ) η σύνδεση των ACH θα προωθήσει την ήδη αυξανόμενη χρησιμοποίηση της 
Ηλεκτρονικής Μεταβίβασης Δεδομένων CED Ι, βλέπε παράρτημα 5)· 
(IN) Τα συστήματα τα οποία στηρίζονται στη χρησιμοποίηση έγγραφου υλικού δεν 
μπορούν να συνδεθούν εύκολα μεταξύ τους σε μεγάλες αποστάσεις. 
52. Οι σύνδεσμοι θα δημιουργηθούν μεταξύ των ACH στα κράτη μέλη στα οποία ήδη υπάρχουν, 
οπότε τόσο η εντολή για διασυνοριακή, όσο και η εντολή για εγχώρια μεταφορά 
πίστωσης θα μπορεί να διοχετεύεται από την τράπεζα του εντολοδότη στο ACH της. Στη 
συνέχεια η εντολή για τη διασυνοριακή μεταφορά θα διαβιβάζεται στο ACH της χώρας 
του δικαιούχου, προκειμένου να πιστωθεί ο λογαριασμός του. 
53. Για να λειτουργήσει όμως το σύστημα, είναι απαραίτητη η ύπαρξη ενός ενδιάμεσου 
φορέα μεταξύ των δύο ACH για τους τρεις παρακάτω λόγους: 
για την μετατροπή της μορφής του μηνύματος πληρωμής την οποία χρησιμοποιεί 
το ACH του εντολοδότη στη μορφή την οποία χρησιμοποιεί το ACH του αποδέκτη 
(εκτός εάν χρησιμοποιούν την (δια μορφή - το θέμα της εναρμόνισης των 
μορφών των μηνυμάτων μπορεί να απασχολήσει την ομάδα του EDIFACT, βλέπε 
παράρτημα 5)· 
για την μετατροπή του ποσού της πληρωμής από το νόμισμα του εντολοδότη στο 
νόμισμα του αποδέκτη* 
για την διενέργεια των σχετικών συναλλαγματικών πράξεων και τη διαχείριση 
των δημιουργούμενων ροών πληρωμών με τη χρέωση του λογαριασμού της τράπεζας 
του εντολοδότη και την πίστωση του λογαριασμού της τράπεζας του δικαιούχου. 
0 ενδιάμεσος αυτός φορέας θα μπορούσε να είναι είτε δημόσιος (π.χ. το ΕΣΚΤ) ή 
ιδιωτικός (π.χ. να δημιουργηθεί από ένα κονσόρτσιουμ τραπεζών). 
- 15 -
54. Με αφετηρία την βασική πρόταση η οποία παρουσιάζεται OTIC παραγράφους 52 και 53, 
ρπορούν εύκολα να διατυπωθούν και οριαρένες άλλες παραλλαγές· για παράδειγμα, εκτός 
από τις μεταφορές πίστωσης, ρπορούν να πραγματοποιηθούν και μεταφορές χρέωσης· 
δεύτερον, σε ένα αρχικό στάδιο, ρπορούν να δημιουργηθούν σύνδεσροι ρεταξύ οριαρένων 
ζευγών ACH, οπότε δεν θα είναι αναγκαίο να συνδεθούν ταυτόχρονα όλα τα υπάρχοντα 
ACH. Τρίτον, η πρόταση αυτή ρπορεί να ρην συνεπάγεται τη δημιουργία ρ ι ας ρόνο 
σειράς συνδέσμων. Υπάρχουν ξεχωριστά ACH για διάφορα είδη μεταφορών στα επιμέρους 
κράτη ρέλη και θα ήταν δυνατόν να αναπτυχθούν ξεχωριστές διασυνδέσεις για 
διαφορετικά είδη ACH. 
55. Η βασική πρόταση παρουσιάζει ορισρένα πλεονεκτήματα τα οποία είναι λιγότερο εμφανή 
στις άλλες προτάσεις οι οποίες περιγράφονται στην παράγραφο 46. Κατ'αρχάς, η 
πρόταση αυτή στηρίζεται στα υπάρχοντα συστήρατα και κατά συνέπεια δεν συνεπάγεται 
την πραγματοποίηση ρεγάλων δαπανών, όπως θα απαιτούσε η δημιουργία εντελώς νέων 
συστημάτων. Δεύτερον, θα ρπορούσαν να υπάρξουν οφέλη από σηραντικές οικονομίες 
κλίράκος οι οποίες παραμένουν ακόμη ανεκμετάλλευτες στον τομέα αυτό π.χ. όσον αφορά 
το τηλεπικοινωνιακό κόστος, τα τρέχοντα έξοδα, το κόστος των συναλλαγών σε ξένο 
συνάλλαγμα, κ.λπ.) 
Μελέτες σκοπιρότητας 
56. Είναι σκόπιρο να συζητηθούν τώρα όλα αυτά καθώς και οποιεσδήποτε άλλες προτάσεις 
ρπορούν να συμβάλλουν στη βελτίωση των διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων από 
εμπειρογνώρονες των τραπεζών και των κεντρικών τραπεζών καθώς και από αντιπροσώπους 
των υπαρχόντων ACH, και στη συνέχεια να πραγρατοποιηθούν μελέτες σκοπιρότητας για 
τις λύσεις οι οποίες παρουσιάζουν το ρεγαλύτερο ενδιαφέρον. 
57. Κάθε ρια από τις επιλογές που περιγράφονται ανωτέρω απαιτεί την πραγρατοποίηση 
σηραντικών επενδύσεων και ιδίως εκ ρέρους των τραπεζών. Οι επενδύσεις αυτές θα 
πραγρατοποιηθούν ρόνον εάν αναρένεται ότι θα είναι κερδοφόρες. Για το λόγο αυτό, οι 
ρελέτες σκοπιρότητας θα πρέπει να αναλύουν, κατά τρόπο όσο το δυνατό πιο 
εμπεριστατωμένο, το κόστος και τα οφέλη που συνεπάγονται οι εν λόγω επενδύσεις για 
τους συρρετέχοντες του ιδιωτικού τορέα που τις χρηρατοδοτούν. Κατά την άποψη της 
Επιτροπής τα οφέλη για τις τράπεζες θα είναι σημαντικά· σύμφωνα με μία πρόσφατη 
έρευνα του McKinsey, οι καθαρές ζημίες των ευρωπαϊκών τραπεζών επί του συνόλου των 
μεταβιβάσεων πληρωμών ανέρχονται σε 23 δισεκατομμύρια δολλάρια ετησίως, ποσό το 
οποίο μόλις αντισταθμίζεται από τα περιθώρια μικτού κέρδους επί των τρεχούμενων 
λογαριασμών που ανέρχονται σε 26 δισεκατομμύρια δολλάρια. Η πιθανότητα να αυξηθούν 
οι πιέσεις στα τραπεζικά περιθώρια κέρδους καθιστά επιτακτική την ανάγκη 
διαμόρφωσης από μέρους των τραπεζών συστημάτων πληρωμών που να είναι πιο 
αποτελεσματικά από πλευράς κόστους. Μεταξύ των κυρίων μεταβλητών κατά την εκτίμηση 
της αποδοτικότητας συγκαταλέγεται η αναμενόμενη αύξηση της ζήτησης για 
διασυνοριακές μεταφορές κεφαλαίων. Αναμένεται εξάλλου ότι η ζήτηση θα επηρεασθεί 
έντονα από τις επιπτώσεις που θα έχουν η ενιαία αγορά και οι πρόοδοι προς την 
Οικονομική και Νομισματική Ένωση (ΟΝΕ) επί των διασυνοριακών εμπορικών συναλλαγών. 
Για το λόγο αυτό, η ανάλυση των αποτελεσμάτων των μελετών από την άποψη της 
ευαισθησίας που παρουσιάζουν σε ενδεχόμενες μεταβολές των βασικών υποθέσεων, είναι 
ζωτικής σημασίας. 
58. Ωστόσο, οι μελέτες σκοπιμότητας θα πρέπει επίσης να λαμβάνουν υπόψη την επίδραση 
διαφόρων άλλων σημαντικών εξωγενών παραγόντων (externalities). 0 πρώτος από τους 
παράγοντες αυτούς αφορά τους κινδύνους που ενυπάρχουν στο ίδιο το σύστημα, δηλαδή 
τον κίνδυνο να δημιουργήσει η αθέτηση των υποχρεώσεων ενός από τους συμμετέχοντες 
στη διαδικασία των πληρωμών μια αλυσίδα παραβάσεων. A priori ο κίνδυνος αυτός 
επιδεινώνεται στα συστήματα των ηλεκτρονικών πληρωμών, λόγω της μεγάλης ταχύτητας 
τους, του τεράστιου όγκου των συναλλαγών τις οποίες διεκπεραιώνουν, και του ευρέου 
φάσματος των συμμετεχόντων σ'αυτά. Δεύτερον, κάθε πρόταση έχει τις δικές της 
επιπτώσεις στην άσκηση της νομισματικής πολιτικής. 
- 16 -
59. Τα ηροβλήρατα αυτά απασχολούν τη στιγμή αυτή τους εμπειρογνώμονες των κεντρικών 
τραπεζών στη Βασιλεία [(όπου συμμετέχουν τόσο οι διοικητές των κεντρικών τραπεζών 
της ομάδας των 10, όσο και η επιτροπή των διοικητών των κεντρικών τραπεζών της ΕΟΚ 
(στο πλαίσιο της ΟΝΕ))]. 
60. Είναι πολύ σηραντικό να παρακολουθηθεί στενά η εξέλιξη των εργασιών στη Βασιλεία 
και να χρησιμοποιηθούν τα αποτελέσρατα των διαβουλεύσεων για την εκτίμηση των 
διαφόρων προαναφερθεισών λύσεων. Έτσι θα ληφθούν πλήρως υπόψη οι επιπτώσεις των 
λύσεων αυτών στην τραπεζική εποπτεία και τη νομισματική πολιτική, χωρίς να υπάρξει 
κίνδυνος αλληλοεπικάλυψης των εργασιών οι οποίες πραγματοποιούνται στα πλαίσια της 
πρωτοβουλίας αυτής και ρε τις εργασίες που πραγματοποιούνται στην Βασιλεία. 
Επιπλέον, έτσι θα διασφαλισθεί ότι οι υποθέσεις οι οποίες θα ληφθούν ως βάση στις 
ρελέτες σκοπιρότητος σχετικά ρε το ρόλο των κεντρικών τραπεζών στην πορεία προς την 
ΟΝΕ θα είναι ρεαλιστικές. 
Άλλα θέματα 
Τηλεπικοινωνιακό κόστος 
61. Το τηλεπικοινωνιακό κόστος στην Ευρώπη συνήθως υπερβαίνει το αντίστοιχο κόστος που 
δημιουργείται σε πολλές τρίτες χώρες και ιδιαίτερα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Το 
κόστος αυτό αποτελεί μία σημαντική πρόσθετη επιβάρυνση για τα κοινοτικά 
χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και ιδιαίτερα στις διασυνοριακές συναλλαγές. Η Επιτροπή 
επιδιώκει την ελευθέρωση της κοινοτικής αγοράς τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού και 
τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών προστιθέμενης αξίας και εξετάζει το κόστος των 
υπεραστικών τηλεφωνικών συνδέσεων στο πλαίσιο της πολιτικής ανταγωνισμού. Η 
περαιτέρω βελτίωση του ανταγωνισμού στον τομέα των τηλεπικοινωνιών θα ωφελήσει τόσο 
τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, όσο και τους καταναλωτές. 
Κόστος των μεταφορών κεφαλαίων 
62. Η Επιτροπή σε μία πρόσφατη σύσταση της (βλέπε παράρτημα 6) έχει ήδη ορίσει τις 
αρχές οι οποίες θα πρέπει να διέπουν τη διαφάνεια του κόστους και την προθεσμία για 
τη διενέργεια των διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων. Οι αρχές αυτές μπορούν και θα 
πρέπει να ενισχυθούν, συμπεριλαμβανομένου του θέματος της valeur, εάν αναβαθμιστούν 
οι υπάρχουσες ρυθμίσεις οι οποίες ισχύουν για τις μεταφορές αυτές, οδηγώντας σε ένα 
αποτελεσματικότερο σύστημα πληρωμών. 
63. Φαίνεται ότι οι απαιτήσεις τις οποίες ορίζουν οι αρχές ορισμένων κρατών μελών στις 
διασυνοριακές μεταφορές κεφαλαίων (και ορισμένες άλλες μεθόδους πληρωμών) όσον 
αφορά την διοικητική διαδικασία που πρέπει να ακολουθείται και την υποχρέωση 
αναφοράς, επιβάλλουν συμπληρωματικό κόστος στις μεταφορές κεφαλαίων στο εξωτερικό 
σε σύγκριση με τις εγχώριες μεταφορές. Το ύψος του κόστους αυτού και οι τρόποι 
μείωσης του είναι δύο θέματα τα οποία θα πρέπει να εξετασθούν στη συνέχεια που θα 
δοθεί στο παρόν έγγραφο. 
Νομικές πλευρές 
64. Προκειμένου να διενεργούνται με αποτελεσματικό τρόπο οι διασυνοριακές μεταφορές 
κεφαλαίων, ή οποιαδήποτε άλλη μορφή πληρωμών, θα πρέπει να καθορισθούν σαφώς οι 
νομικές υποχρεώσεις των ενδιαφερόμενων μερών. Τη στιγμή αυτή διεξάγονται εργασίες 
σε διάφορα επίπεδα, οι οποίες αναμένεται ότι θα διαφωτίσουν την κατάσταση, όπως για 
παράδειγμα στη Βασιλεία (υπό την αιγίδα των διοικητών των κεντρικών τραπεζών της 
ομάδας των 10) και στα Ηνωμένα Έθνη (βλέπε παράρτημα 7). Με βάση τα αποτελέσματα 
των εργασιών αυτών και τις αντιδράσεις που θα υπάρξουν σχετικά με το παρόν έγγραφο, 
η Επιτροπή θα εξετάσει κατά πόσο είναι αναγκαίο να καθοριστούν κοινοί νομικοί 
κανόνες μέσω ενός κοινοτικού οργάνου για τη ρύθμιση των διασυνοριακών πληρωμών. 
- 17 -
ΤΜΗΜΑ Δ: ΕΠΙ ΤΑΓΕ! 
65. Θα ηρέηει να γίνει ένας διαχωρισμός ρεταξύ των ευρωεπιταγών και των συνήθων 
επιταγών. 
Ευρωεπιταγές 
66. Για TIC ευρωεπιταγές οι ευρωπαϊκές τράπεζες δηριούργησαν ήδη ένα διεθνικό σύστηρα 
(βλέπε παράρτηρα 2), το οποίο στηρίζεται στην ύπαρξη ενιαίων επιταγών και καρτών 
εγγύησης των επιταγών αυτών. 0 συμψηφισμός των ευρωεπιταγών γίνεται ρεταξύ των 
Εθνικών Γραφείων Συμψηφισμού, τα οποία διαχειρίζονται οι τράπεζες, και η σχετική 
εκκαθάριση γίνεται σε διμερή βάση. Μέχρι στιγμής το σύστημα διενεργεί τον 
συρψηφισρό των επιταγών των οποίων η αξία στο τοπικό νόμισμα δεν δύναται προς το 
ΐίαρό^ να υπερβαίνει τα 340 ECU περίπου (± 600 Ελβετικά Φράγκα). Εξετάζεται η 
δυνατότητα να αυξηθεί σημαντικά αυτό το ανώτατο όριο. 
67. Η πολιτική ανταγωνισμού της Κοινότητας έχει σηραντικές επιπτώσεις στους κανόνες που 
διέπουν το σύστηρα των ευρωεπιταγών και αρκετά θέρατα πολιτικής ανταγωνισρού 
εξετάζονται τη στιγμή αυτή στο πλαίσιο των συζητήσεων για τις ευρωεπιταγές. Μεταξύ 
των θεμάτων αυτών περιλαμβάνονται τα εξής: 
(Ι) η διάρθρωση των διατραπεζικών ρυθμίσεων για τα ποσοστά των προμηθειών· 
(Μ) η διαφάνεια των επιβαρύνσεων που συνεπάγεται η χρησιμοποίηση των 
ευρωεπιταγών· 
(ill) η δυνατότητα επέκτασης του συστήματος Των ευρωεπιταγών και στις πληρωμές 
υψηλότερης αξίας. 
Συνήθεις επιταγές 
68. Η χρησιμοποίηση άλλων επιταγών εκτός των ευρωεπιταγών στις διεθνείς πληρωμές**) 
είναι σχετικά σπάνια - γεγονός το οποίο οφείλεται εν μέρει στην έλλειψη 
ενδοκοινοτικών συμφωνιών συμψηφισμού και εκκαθάρισης των επιταγών αυτών - αλλά η 
ζήτηση ενδέχεται να αυξηθεί καθώς εξελίσσεται η εσωτερική αγορά. Ωστόσο, η γενική 
τάση στον τραπεζικό κλάδο είναι, για λόγους κόστους-αποτελεσματικότητας, να 
μειωθούν οι γραφειοκρατικές διαδικασίες και να προωθηθούν, όταν αυτό είναι δυνατό, 
συστήματα που δεν συνεπάγονται τη χρησιροποίηση έγγραφου υλικού, θα ήταν συνεπώς 
λογικό να υποστηριχθεί ότι θα πρέπει να δοθεί προτεραιότητα, σ'αυτό το στάδιο, στη 
βελτίωση των ηλεκτρονικών συστημάτων πληρωμών. 
69. Ωστόσο, αυτές ακριβώς οι τεχνικές και οι πιθανές τους βελτιώσεις μπορούν να έχουν 
θετικά αποτελέσματα και για την εκκαθάριση των επιταγών. Για παράδειγμα, όταν η 
εκκαθάριση των επιταγών γίνεται μέσω των Γραφείων Αυτόματου Συμψηφισμού (ACH), οι 
διασυνδέσεις μεταξύ αυτών των ACH οι οποίες προτείνονται στο πλαίσιο των μεταφορών 
κεφαλαίων, θα μειώσουν επίσης και το κόστος της διενέργειας διασυνοριακών πληρωμών 
με επιταγές. 
70. Ένα από τα εμπόδια που υπάρχουν για την ηλεκτρονική επεξεργασία των διασυνοριακών 
επιταγών στα εθνικά συστήματα συμψηφισμού, είναι ότι οι αναγνώσιμες από τη μηχανή 
κώδικες γραμμές επί των επιταγών, οι οποίες επιτρέπουν την ηλεκτρονική τους 
επεξεργασία (οπτική ανάγνωση χαρακτήρων και παρόμοιες τεχνικές) διαφέρουν από χώρα 
(*) Βλέπε παράρτημα 1, πίνακα Α, οδηγός για τη χρησιμοποίηση επιταγών στις 
εγχώριες πληρωμές - δεν υπάρχουν αντίστοιχα στοιχεία για τις 
διασυνοριακές πληρωμές. 
ι» moti ι vu ι» '-- 18 -
σε χώρα. Η υιοθέτηση κατόπιν κοινής συμφωνίας, συμβατών μεταξύ τους προτύπων, θα 
επέτρεπε όλο και περισσότερο την αυτόματη επεξεργασία των επιταγών (truncation) - η 
διαδικασία μέσω της οποία μία επιταγή, αφού καταγραφούν τα στοιχεία της, παύει να 
υφίσταται ως επιταγή, τα δε δεδομένα τα οποία περιέχει υφίστανται αυτόματη 
επεξεργασία - απoφεύγovταç έτσι την ανάγκη παρουσίασης της lôiaç της επιταγής και 
μειώνοντας κατά συνέπεια σημαντικά το KOOTOÇ της επεξεργασίας. Η ηλεκτρονική 
επεξεργασία των διασυνοριακών επιταγών στα εθνικά κέντρα συμψηφισμού ενδέχεται 
επίσης να διευκολυνθεί από τη χρησιμοποίηση συσκευών ανάγνωσης πολλαπλών επιταγών 
(multi-cheque readers) η οποία θα μπορούσε να εξαλείψει, ή τουλάχιστον να μειώσει 
την ανάγκη τυπoπoίησηç σε μία πρώτη φάση. (Πράγματι, η τεχνική αυτή χρησιμοποιείται 
από το σύστημα των ευρωεπιταγών προκειμένου να αντισταθμιστεί η έλλειψη 
τυποποιημένης κωδικοποίησης των ευρωεπιταγών). 
71. Εξάλλου, πρέπει να πραγματοποιηθούν περαιτέρω μελέτες προκειμένου να καθορισθεί το 
οικονομικό δυναμικό των εν λόγω τεχνικών δυνατοτήτων. Η εφαρμογή τους στο μέλλον θα 
εξαρτηθεί οπωσδήποτε από την πρόοδο που θα σημειωθεί προηγουμένως όσον αφορά την 
ανάπτυξη των διασυνδέσεων μεταξύ των ACH για τη διενέργεια των μεταφορών κεφαλαίων, 
όπως αναφέρεται ανωτέρω. 
- 19 -
ΤΜΗΜΑ Ε: ΚΑΡΤΕΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ 
Καλυητόρενο ηεδ(ο 
72. 0 opoç "κάρτες nληρωpήc,, χρηοιροηοιείται στο ηαρόν κείρενο για να υποδηλώσει τι ς 
πιστωτικές κάρτες, τις χρεωστικές κάρτες και άλλες παραλλαγές (εκτός από τις κάρτες 
εγγύησης επιταγών, τουλάχιστον όσον αφορά τη χρήση τους ως ρέσων εγγύησης). Οι 
κάρτες αυτές ρπορούν να χρησιμοποιηθούν ρε δύο διαφορετικούς τρόπους: στις 
παραδοσιακές συναλλαγές που στηρίζονται στη χρήση έγγραφου υλικού, ο πελάτης 
παρουσιάζει την κάρτα του από την οποία γίνεται ρ(α ειδική εκτύπωση επάνω σε ρ ία 
γραπτή απόδειξη, την οποία πρέπει να υπογράψει ο πελάτης. Στις ηλεκτρονικές 
συναλλαγές ο πελάτης περνά την κάρτα του ρέσα από ρ ία ρη επανδρωρένη 
ταρειολογιστική ρηχανική (automated teller machine, ATM) ή ρέσα από ένα τερματικό 
EFTPOS (ένα σύστημα που επιτρέπει την ηλεκτρονική διακίνηση κεφαλαίων της οποίας η 
πρώτη φάση αρχίζει στο σημείο πώλησης) παρέχοντας ως στοιχείο αναγνώρισης ένα 
προσωπικό κωδικό αριθμό ή κάποιο άλλο παρόμοιο στοιχείο. 
Παραδοσιακές συναλλαγές στηριζόμενες στη χρήση έγγραφου υλικού 
73. Για πολλά χρόνια οι διεθνείς συναλλαγές που στηρίζονται στο συνδυασμό κάρτας-
έγγραφου υλικού πραγματοποιούνταν σε διεθνές επίπεδο, αποτελώντας ένα ικανοποιητικό 
μέσο πληρωμών ιδιαίτερα για τα μεμονωμένα άτομα που ταξίδευαν στο εξωτερικό. Δεν 
έχει ακόμη καταστεί σαφές ποιες βελτιώσεις θα μπορούσαν να πραγματοποιηθούν στο 
υπάρχον σύστημα. 
Διαλειτουργικότητα των ηλεκτρονικών καρτών 
74. Από το 1987 και έξης η πολιτική που ακολουθεί η Επιτροπή συνίσταται στην προώθηση 
της "διαλειτουργικότητας" των καρτών (βλ. ανακοίνωση προς το Συμβούλιο της 12ης 
Ιανουαρίου 1987, C0M(86) 754: "Ένα μεγάλο πλεονέκτημα στα χέρια της Ευρώπης - οι 
νέες κάρτες πληρωμής"), ούτως ώστε οι κάρτες που εκδίδονται σε ένα δεδομένο κράτος 
μέλος να μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε ATM και σε τερματικά EFTPOS σε άλλες χώρες. 
Έχουν ήδη ληφθεί σε μεγάλο βαθμό τα ειδικά μέτρα που καθορίσθηκαν για τα κράτη μέλη 
με βάση την ανακοίνωση του 1987 και κατά συνέπεια η διαλειτουργικότητα των καρτών 
στο επίπεδο των τερρατικών για την αυτόρατη καταβολή ρετρητών έχει σηρειώσει 
σηραντική πρόοδο από το 1987 και εξής (βλ. παράρτηρα 3, ρέρος 1). 
Τυποπο ί ηση 
75. Η διαλειτουργικότητα προϋποθέτει κατ'αρχήν ότι οι κάρτες και οι συσκευές ανάγνωσης 
των καρτών είναι συρβατές ρεταξύ τους σε τεχνικό επίπεδο από την ρ(α χώρα στην 
άλλη. Όσον αφορά τις κάρτες ρε μαγνητικές λωρίδες, έχουν θεσπιστεί ευρωπαϊκά 
πρότυπα ρε βάση διεθνώς αναγνωρισμένα πρότυπα της Διεθνούς Οργάνωσης Τυποποιήσεων 
(ISO)· έτσι, ο' αυτό το σημείο έχει καλυφθεί σαφώς η ανάγκη ενσωράτωσης των 
συστηράτων πληρωρής της Ευρώπης στα ευρύτερα διεθνή συστήρατα. 
76. Τη στιγρή αυτή η Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης (CEN/CENELEC), επεξεργάζεται 
πρότυπα για κάρτες ρε ρικροεπεξεργαστές. Η πολιτική της Επιτροπής θα είναι να 
ενθαρρύνει την ταχεία ολοκλήρωση αυτού του έργου, προκειμένου να ωφεληθούν τόσο οι 
χρήστες, όσο και οι παραγωγοί των καρτών αυτών, εφόσον οι κάρτες ρε 
ρικροεπεξεργαστή δεν παρέχουν απλώς αυξηρένη ασφάλεια και εφαρμογές που προσφέρουν 
νέες διευκολύνσεις, αλλά επιπλέον δηριουργούν μια σηραντική αγορά για τους 
προρηθευτές της σχετικής τεχνολογίας, τορέας στον οποίο οι ευρωπαϊκές βιομηχανίες 
έχουν ιδιαίτερα συμφέροντα. Επιπλέον η Επιτροπή θα μελετήσει τις δυνατότητες τις 
οποίες προσφέρει και τις επιπτώσεις μιας προπληρωμένης κάρτας συγκεκριμένης αξίας η 
οποία θα λειτουργεί ως ηλεκτρονικό απόθεμα χρημάτων (βλ. παράρτημα 3, μέρος 2) και 
θα μπορούσε να αποτελέσει χρήσιμο μέσο για την ενθάρρυνση των διασυνοριακών 
πληρωμών σε ECU. 
-••u^0Htf 
- 20 -
Αμοιβαίο άνοιγμα των συστημάτων 
77. Αλλά η τυηοηοίηση από μόνη της δεν δημιουργεί τη διαλειτουργικότητα. Οι 
διαχειριζόμενοι τα συστήματα καρτών θα πρέπει να αποφασίσουν να συνεργαστούν και να 
ανοίξουν TIC υπηρεσίες των δικτύων και των τερματικών τους, ώστε να αποδέχονται 
αμοιβαία τις κάρτες τις οποίες χρησιμοποιούν στις διαδικασίες πληρωμών. Αν και η 
συνεργασία αποδεικνύεται αναγκαία στον τομέα αυτό, και στην πράξη αναπτύσσεται όλο 
και περισσότερο, θα πρέπει πάντοτε να αντιμετωπίζεται με βάση την τήρηση της 
πολιτικής ανταγωνισμού. Η πολιτική αυτή, η οποία ασκείται από τις αρμόδιες 
υπηρεσίες της Επιτροπής σε μόνιμη βάση, καθορίζει ορισμένα όρια στις συμφωνίες 
συνεργασίας, για παράδειγμα όταν πρόκειται για συμφωνία επί των προμηθειών ή για 
τον περιορισμό ορισμένων ευρύτερων συμφωνιών μόνο σε μία δεδομένη ομάδα 
συμμετεχόντων. 
78. Το αμοιβαίο άνοιγμα των συστημάτων ηλεκτρονικών καρτών επηρεάζεται επίσης από τις 
εξελίξεις στους τομείς των τηλεπικοινωνιακών δικτύων και υπηρεσιών και ιδιαίτερα 
στον τομέα της τυποποίησης και της Παροχής Ανοικτού Δικτύου - ΟΝΡ. Οι εξελίξεις 
αυτές θα επηρεάσουν πιθανόν ιδιαίτερα τις διαβιβάσεις δεδομένων που διενεργούνται 
στο πλαίσιο συστημάτων ηλεκτρονικών καρτών και εφαρμογών που συνεπάγονται την 
ηλεκτρονική μεταφορά κεφαλαίων στα σημεία πώλησης (EFTP0S). Οι εξελίξεις αυτές 
σημαίνουν ότι για έναν εκδότη καρτών από μία χώρα θα είναι ευκολώτερο να 
δημιουργήσει διασυνδέσεις με λιανοπωλητές οι οποίοι επιθυμούν να δεχτούν τις κάρτες 
του στα τερματικά EFTP0S που διαθέτουν σε μια δεύτερη χώρα μέσω των δημόσιων 
τηλεπικοινωνιακών δικτύων. 0 λιανοπωλητής θα μπορεί να εγκαταστήσει ένα τερματικό 
της επιλογής του, το οποίο δεν θα αποδέχεται αποκλειστικά ένα ειδικό σύστημα 
καρτών. Το αποτέλεσμα θα είναι το άνοιγμα της αγοράς λόγω της μετάθεσης του 
επιπέδου συνεργασίας από συμφωνίες μεταξύ εκδοτών καρτών, όπως στην περίπτωση της 
διαλειτουργικότητας των ATM, σε συμφωνίες μεταξύ εκδοτών καρτών και λιανοπωλητών. 
Ωστόσο στην πράξη θα εξακολουθήσει πιθανόν να είναι αναγκαίο για τον λιανοπωλητή 
στη δεύτερη χώρα να συνεργάζεται και να προσφεύγει στις υπηρεσίες της τοπικής 
τράπεζας του για τον τελικό διακανονισμό και την διεκπεραίωση της συναλλαγής(π.χ. 
θα απαιτούνται κανονικά οι υπηρεσίες μιας τοπικής τράπεζας που θα ενεργεί ως 
"αγοραστής"). Οι υπηρεσίες αυτές θα πρέπει να παρέχονται με όρους ελεύθερης αγοράς 
και να μην υπόκεινται σε περιοριστικές πρακτικές, ενισχύοντας την σημασία της 
πολιτικής ανταγωνισμού. 
Συνοδευτικά μέτρα 
79. Εκτός από την τυποποίηση και την πολιτική ανταγωνισμού, τα όργανα της Κοινότητας 
μπορούν να συμβάλλουν στην προώθηση της διαλειτουργικότητας με τη λήψη συνοδευτικών 
μέτρων, όπως για παράδειγμα η σύσταση της Επιτροπής 88/590/ΕΟΚ (ΕΕ L 317/55 της 
24.11.88) η οποία αφορά όχι μόνο τις ηλεκτρονικές αλλά και τις μη ηλεκτρονικές 
πληρωμές με κάρτα, που στηρίζονται σε έντυπο υλικό. Η διαφάνεια των επιβαρύνσεων 
που συνεπάγεται η χρησιμοποίηση των καρτών πληρωμής αποτέλεσε αντικείμενο γενικής 
εξέτασης στα πλαίσια της σύστασης 88/590/ΕΟΚ και έχει ιδιαίτερη σημασία για τις 
διασυνοριακές συναλλαγές, όπου οι χρήστες θα πρέπει να πληροφορούνται για τον τρόπο 
με τον οποίο υπολογίζεται η τιμή συναλλάγματος η οποία εφαρμόζεται στις συναλλαγές 
τους. 
80. Βάσει της σύστασης αυτής, οι σημαντικότερες ευρωπαϊκές ομοσπονδίες που 
αντιπροσωπεύουν πιστωτικά ιδρύματα κατάρτισαν έναν κώδικα δεοντολογίας για τις 
σχέσεις μεταξύ εκδοτών και κατόχων καρτών. Η Επιτροπή θα επανεξετάσει την εφαρμογή 
της σύστασης και του κώδικα, προκειμένου να ελέγξει εάν τα μέσα αυτά επιτυγχάνουν 
το επιθυμητό αποτέλεσμα, ή εάν χρειάζεται η λήψη περαιτέρω μέτρων. 
- 21 -
ΤΜΗΜΑ ΣΤ: ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ 
81. Η ηαρούσα ανακοίνωση παρέχει ρια πρώτη εκτίμηση ορισμένων από τα προβλήματα τα 
οποία θα πρέπει να εξετασθούν για την βελτίωση των ευρωπαϊκών συστημάτων πληρωμών 
καθώς και των πιθανών λύσεων στα προβλήματα αυτά. Η Επιτροπή καλεί όλους τους 
ενδιαφερόμενους, ιδιαίτερα τους χρήστες, να διατυπώσουν τα σχόλια τους και 
ενδεχομένως να προτείνουν ιδέες για εναλλακτικές λύσεις. Η διεξαγωγή συζητήσεων, 
την οποία θα πρέπει να ακολουθήσει η ανάληψη ενεργού δράσης έχει μεγάλη 
προτεραιότητα, δεδομένης της ραγδαίας προόδου προς την ενιαία αγορά και της εξίσου 
ταχείας μετάβασης στην Οικονομική και Νομισματική Ένωση. 
82. Λόγω του επείγοντα χαρακτήρα του θέματος, η Επιτροπή θα προτείνει τη δημιουργία 
στις αρχές του 1991 - μετά τις συζητήσεις σχετικά με το παρόν έγγραφο - μιας 
"Ομάδας Συντονισμού των Συστημάτων Πληρωμών". 
83. Η προτεινόμενη ομάδα*. 
(i) θα βοηθά την Επιτροπή αναλύοντας τις διάφορες προτάσεις για τη βελτίωση των 
ευρωπαϊκών συστημάτων διασυνοριακών πληρωμών, είτε οι προτάσεις αυτές 
περιέχονται στο παρόν έγγραφο, είτε προκύψουν κατά τις μετέπειτα 
συζητήσεις· 
(Η) θα συντονίζει και κατά περίπτωση θα υποστηρίζει τις σχετικές μελέτες 
σκοπιμότητας· 
(Hi) θα ορίζει τα μέτρα τα οποία είναι αναγκαία για την εφαρμογή τους· 
(iv) θα συμβουλεύει όσον αφορά τις προτεραιότητες μεταξύ των διαφόρων προτάσεων 
οι οποίες θα κριθούν βιώσιμες σύμφωνα με τις μελέτες αυτές. (Με βάση την 
επιχειρηματολογία που χρησιμοποιήθηκε στο παρόν έγγραφο, αναμένεται ότι θα 
δοθεί απόλυτη προτεραιότητα στις προτάσεις οι οποίες στοχεύουν στην αύξηση 
της αποτελεσματικότητας των διασυνοριακών μεταφορών κεφαλαίων). 
84. Υπάρχει επιτακτική ανάγκη να αναπτυχθούν τα ευρωπαϊκά συστήματα πληρωμών και το 
έργο το οποίο θα πρέπει να επιτελεσθεί είναι μεγάλο,. Είναι όμως βέβαιο ότι η 
συνεργασία για την εφαρμογή των συστημάτων και η αύξηση του θεμιτού ανταγωνισμού 
για την παροχή των σχετικών υπηρεσιών σε συνδυασμό με την αποτελεσματικότητα του 
τραπεζικού τομέα της Κοινότητας, θα αποδώσουν το επιθυμητό αποτέλεσμα για την 
αντιμετώπιση της πρόκλησης αυτής προς όφελος όλων των πολιτών της Ευρώπης. 
ΠΙΝΑΚΑΣ A Παράρτημα 1 
ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΕΣ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΙΣ ΠΛΗΡΩΜΕΣ 
Σχετική σημασία των επιταγών και των μεταφορών πίστωσης στα 
πλαίσια των εθνικών συστημάτων πληρωμών 
α) Ως ποσοστό επί του συνολικού αριθμού των συναλλαγών που αφορούν πληρω­
μές που δεν πραγματοποιήθηκαν τοις μετρητοίς κατά το 1988 
iïilSÏÉS !3êIa!£2eÉS_Ei0I!S2QS- C?§TJ9!P9GE£LEii2Iii/93iL * JU^fil 
B£XYIO 
Teppavla 
TaAXia 
iTaXla 
KOTU Xiipec 
Hvwpevo BaoiXeio 31,0 
9,9 
62,6 
49,2 
17,8 
54,7 41,8 
27,4 
1,5 
43,8 
38,2 
8,7 12,3 
25,3 
15,0 
3,7 
27,0 
13,4 14,9 
37,4 
20,9 
3,3 
17,0 
23,2 
β) Ως ποσοστό επί της συνολικής αξίας 1988 
B£XYIO 5,4 
reppavla 19,2 
TaXXia 29,9 
ITaXla 23,4 
KOITW Xupeg 0,2 
Hvwp£vo BaoiXeio 41,9 Jit J£2ieiLKGflP 'USEPi ÊL" 
ται "έντυπο υλικό 
93,4 
58,5 
59,3 
75,4 
4,7 
2,4 6m/na^uX»a3y 
1,0 0,2 
13,7 8,6 
8,0 2,8 
0,9 0,3 
93,3 2,0 
49,1 6,6 
Άλλα μέσα που δεν συνεπάγονται πληρωμές τοις μετρητοίς είναι οι πιστω­
τικές κάρτες, οι χρεωστικές κάρτες και οι άμεσες χρεωστικές πράξεις. 
nQY.Û : Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών : Στατιστικές όσον αφορά τα συστήματα 
πληρωμών σε ένττκα ανεπτυγμένες χώρες, Βασιλεία, Δεκέμβριος 1989. 
?7 
Π]_νακας_Β 
Βέλγιο 
Βελγικό φράγκο 
Δανική κορώνα 
Γερμανικό μάρκο 
Δραχμή 
Πεσέτα 
Γαλλικό φράγκο 
Ιρλανδική λίρα 
Ιταλική λιρέτα 
3λλανδικό φιορίνι 
Ταρτογαλικό εσκούδο 
\ίρα στερλίνα Δαν ί α 
(α) 
X 8.6 
4.1 X 
4.6 1.9 
25.0 15.3 
5,3 6.9 
5.3 4.7 
4.4 4.5 
5.0 11,1 
4.9 2.4 
22. K H.5 
5.0 3.3 jcgjgvoyQ 
eppavla 
5.0 
7.3 
X 
48,2 
8.1 
6.4 
6.6 
7.7 
2.6 
30.0 
6.;* _2ϊ22^ϊ. 
Ελλάδα 
(β) 
4.1 
4.1 
4.1 
Χ 
4.1 
4.1 
4.1 
4.1 
4.1 
4.1 
4.1 και πωλήσεων σε ξ 
Ισπανία 
3.8 
3.8 
3,8' 
5.6 
Χ 
3.8 
3.8 
3.8 
3.8 
5.7 
3.8 Γαλλί 
6.7 
8.3 
6.4 
19.7 
10.7 
Χ 
-
11.4 
6.5 
Ι 9. 2 
8.3 eva 
a xapjovoy 
IpXav6ia 
4.8 
5.5 
5.5 
6.9 
5.5 
5.4 
X 
6.1 
5.5 
M 
3.0 ayaTa 
IraXia 
<Y> 
1 .7 
1 .9 
1 .8 
2.1 
2.0 
1 .9 
1 9 
X 
.1.9 
i .<; 
1 .7 KdTii) 
X'ipeg 
5.8 
110 
3.6 
23.1 
15.4 
9.5 
10.7 
31.0 
X 
21.7 
10.0 nAPAPTHMA 1, 
nopTOYaXia 
(6) 
2.8 
1.6 
1.3 
2.4 
1.6 
1.6 
6.2 
1.4 
X 
; .6 oeXioa 2 
H.B. 
6.7 
5.6 
5 .2 
9.9 
6.9 
6.4 
6.7 
6.4 
6.5 
6.7 
X 
(α) Εφαρμόζεται σταθερή προμήθεια ύψους 20 DKR 
(β) Επίσημη αγορά" οι τράπεζες είναι ελεύθερες να επιβάλλουν συμπληρωματικές προμήθειες 
(γ) Επιβάλλεται ένα σταθερό τέλος ύψους 500 ιταλικών λιρών 
(#) Στις πράξεις με τραπεζογραμμάτια επιβάλλεται φόρος ύψους 0,9 Χ 
Στις στήλες εμφανίζεται ο τόπος μετατροπής. Οι αριθμοί αφορούν τις συναλλαγματικές πράξεις, το ένα σκέλος των 
οποίων αφορά το τοπικό νόμισμα. 
QQïa : Έρευνα της Επιτροπής - Νοέμβριος 1989 
Παράρτημα 2 
ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΤΩΝ ΕΥΡΩΕΠΙ ΤΑΓΩΝ 
Εισανωνή 
Η οργάνωση ευρωεπιταγών, η οποία ιδρύθηκε το 1968, αποτελείται από μια ένωση 
ευρωπαϊκών τραπεζών στόχος της οποίας ήταν να ανταποκριθεί στις ανάγκες για 
συστήματα διεθνών πληρωμών. Η οργάνωση δεν επιβάλλει κανένα νομικό πλαίσιο στα 
μέλη της και εξυπηρετείται από την εταιρεία Eurocheque International S.C που 
έχει ως έδρα τις Βρυξέλλες. Οι διευθετήσεις του 1981 που αποτελούν τη βάση της 
λειτουργίας του συστήματος γνωστοποιήθηκαν στην Επιτροπή το 1982 και με απόφαση 
της 10ης Δεκεμβρίου 1984 εξαιρέθηκαν από την εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 
85 (1) της Συνθήκης, μέχρι τις 30 Απριλίου 1986, ημερομηνία λήξης της αρχικής 
περιόδου ισχύος των διευθετήσεων. Έχουν αρχίσει οι διαπραγματεύσεις για την 
παράταση της εξαίρεσης, λαμβανομένων υπόψη των μεταβολών που επήλθαν στις 
διευθετήσεις καθώς και των αποτελεσμάτων της εμπειρίας που αποκτήθηκε κατά τη 
λειτουργία του συστήματος. 
Περιγραφή 
Το σύστημα των ευρωεπιταγών βασίζεται σε δύο μέσα, δηλαδή την ενιαία επιταγή 
και την ενιαία κάρτα εγγύησης (η οποία μπορεί επίσης να χρησιμοποιηθεί ως κάρτα 
καταβολής μετρητών στις μη επανδρωμένες ταμιολογιστικές μηχανές (ATM). Η 
ομοιομορφία αυτή όσον αφορά τα μέσα είναι το αποτέλεσμα μιας σταδιακής και 
μακροχρόνιας διαδικασίας. Ευρωεπιταγές εκδίδουν 8.000 τράπεζες περίπου. Η 
εκδότρια τράπεζα εγγυάται την πληρωμή επιταγής που συνοδεύεται από έγκυρη κάρτα 
εγγύησης μέχρι ενός ορισμένου ανώτατου ποσού σε κάθε νόμισμα (ισοδύναμου με 300 
Ελβετικά Φράγκα περίπου). Οι εγγυημένες ευρωεπιταγές είναι αποδεκτές από όλες 
τις εκδοτικές τράπεζες και από ορισμένες άλλες τράπεζες γνωστές ως "τράπεζες 
πληρωμής" (συνολικά 225.000 τραπεζικά υποκαταστήματα), καθώς και από 5 
εκατομμύρια περίπου εμπόρους λιανικής πώλησης σε 41 χώρες. Με την παρουσίαση 
μιας ευρωεπιταγής σε μία τράπεζα πληρωμής, η τράπεζα πληρωμής καταβάλλει την 
αξία της επιταγής τοις μετρητοίς, ή πιστώνει τον λογαριασμό του κομιστή με το 
πλήρες ποσό της επιταγής χωρίς να αφαιρεί οποιοδήποτε ποσό για την αμοιβή της. 
Μετά η τράπεζα επιβάλλει μία προμήθεια η οποία δεν υπερβαίνει το 1,6 % (με 
κατώτατο όριο το ισοδύναμο των δύο ελβετικών φράγκων) στην εκδότρια τράπεζα. Η 
επιταγή αποστέλλεται προς συμψηφισμό στο εθνικό κέντρο συμψηφισμού της τράπεζας 
πληρωμής. 
24 
- 2 -
Σε ορισμένες χώρες υπάρχει ένα εθνικό κέντρο συμψηφισμού, σε άλλες περισσότερα. 
Το κένιρο συμψηφισμού της τράπεζας πληρωμής πιστώνει τους λογαριασμούς που 
διατηρούν μαζί του τα κέντρα συμψηφισμού των άλλων χωρών, μέσω μιας μοναδικής 
εγγραφής που αντιστοιχεί στο συνολικό ποσό των ευρωεπιταγών που παρουσιάστηκαν 
προς πληρωμή και οι οποίες προέρχονται από τις εκδότριες τράπεζες οτην εν λόγω 
χώρα. Η νομισματική μετατροπή γίνεται από το κέντρο συμψηφισμού της εκδότριας 
τράπεζας με την τιμή που ισχύει στην αγορά. 
3. Εν συνεχεία, το κέντρο συμψηφισμού της εκδότριας τράπεζας επεξεργάζεται την 
ευρωεπιταγή και πιστώνει το αντίστοιχο ποσό στον λογαριασμό της εκδότριας 
τράπεζας επαυξημένο με μία προμήθεια που δεν υπερβαίνει το 1,6 % για την 
τράπεζα πληρωμής και σε ορισμένες περιπτώσεις με μια επιπλέον προμήθεια που 
προορίζεται να καλύψει το κόστος επεξεργασίας και συμψηφισμού που έχει το 
κέντρο συμψηφισμού. Οι εν λόγω προμήθειες του κέντρου συμψηφισμού διαφέρουν από 
χώρα σε χώρα και είτε έχουν τη μορφή ποσοστού (σε ορισμένες περιπτώσεις 
προβλέπεται εξάλλου μία ελάχιστη αμοιβή), είτε τη μορφή αμοιβής κατ' αποκοπήν ή 
αποτελούν συνδυασμό των δύο. Οι επιβαλλόμενες επιβαρύνσεις δεν διέπονται από τη 
συμφωνία σχετικά με τις ευρωεπιταγές. 
Ανώτατα όρια foov αφορά την «ξ(g TWV $ιηταγ6ν 
4. Η σύγχυση που επικρατεί όσον αφορά τα όρια που ισχύουν σχετικά με την ανώτατη 
αξία των επιταγών, και τα οποία είναι δύο, αποτελεί μία από τις αιτίες των 
δημιουργούμενων παρεξηγήσεων που συνδέονται με τη λειτουργία του συστήματος των 
ευρωεπιταγών. Το όριο εγγύησης είναι, όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, περίπου 300 
ελβετικά φράγκα (το οποίο εκφράζεται σε τοπικό νόμισμα). Ένα υψηλότερο ανώτατο 
όριο (± 600 ελβετικά φράγκα) εφαρμόζεται όσον αφορά το συμψηφισμό. Μία 
ευρωεπιταγή, της οποίας η αξία υπερβαίνει το ανώτατο όριο συμψηφισμού (τη 
στιγμή αυτή 200 λίρες στερλίνες στο Ηνωμένο Βασίλειο, π.χ.) ££Υ αποτελεί 
αντικείμενο επεξεργασίας στα εθνικά κέντρα συμψηφισμού των ευρωεπιταγών αλλά 
αποτελεί αντικείμενο διμερούς διακανονισμού μεταξύ των ενδιαφερομένων τραπεζών. 
Ευνεπώς, το κόστος συμψηφισμού και εκκαθάρισης είναι πάντοτε υψηλότερο και δεν 
είναι γνωστό εκ των προτέρω. 
Eupwsinταγές gin Γαλλία 
5. Μια άλλη πηγή παραπόνων αποτελεί ο τρόπος με τον οποίο λειτουργεί το σύστημα 
των ευρωεπιταγών στη Γαλλία, όπου οι αποδέκτριες τράπεζες επιβάλλουν ένα 
ουμπληρωματικό τέλος είσπραξης στους πελάτες τους - λιανοπωλητές οι οποίοι 
καταθέτουν στο λογαριασμό τους ευρωεπιταγές, με αποτέλεσμα οι τελευταίοι να μην 
εισπράττουν το πλήρες ποσό της επιταγής. Η πρακτική αυτή έχει ως αποτέλεσμα 
ορισμένοι λιανοπωλητές να επιβάλουν στους πελάτες ένα επιπλέον ποσό όταν η 
πληρωμή πραγματοποιείτο με ευρωεπιταγή. IS 
^*WtV«^·*»' ~·ν*κ-' ' 
- 3 
ΕκτΙυηοη 
6. 'Οσα περιγράφησαν ανωτέρω αποτελούν την κλασσική δραστηριότητα της οργάνωσης 
ευρωεπιταγών, δηλαδή την παροχή ενός αποτελεσματικού και σχετικά χαμηλού 
κόστους συστήματος δια το διασυνοριακό συμψηφισμό και εκκαθάριση των επιταγών. 
Αυτό που έχει σημασία είναι ότι το εν λόγω σύστημα λειτούργησε χωρίς 
οποιαδήποτε εναρμόνιση της νομοθεσίας σχετικά με τις επιταγές, αλλά από την 
άλλη πλευρά χρειάστηκε να γίνει η τεχνική τυποποίηση της μορφής του μέσου των 
επιταγών. Η έλλειψη τυποποίησης όσον αφορά την κωδικοποίηση των δεδομένων της 
επιταγής αντισταθμίστηκε με την χρησιμοποίηση εξοπλισμού ανάγνωσης πολλαπλών 
επιταγών. 
KaoTEC πληοωϋών Eurocheque 
Το παρόν σημείωμα δεν θα ήταν πλήρες αν δεν αναφερόμασταν επίσης στην πλέον 
πρόσφατη πρωτοβουλία της οργάνωσης των ευρωεπιταγών, η οποία αφορά την κάοτα. η 
οποία έχει πλέον διπλή χρήση και χρησιμοποιείται και ως ηλεκτρονική κάρτα για την 
καταβολή μετρητών στα ATM (μη επανδρωμένες ταμειολογιστικές μηχανές). Οι κάρτες 
Eurocheque είχαν πρόσβαση τον Ιούλιο του 1990 σε 20 περίπου τερματικά στο εσωτερικό 
της Κοινότητας και υπάρχει πρόγραμμα να αυξηθεί ο αριθμός των τερματικών σε 40.000 
μέχρι τα τέλη του 1991, εφόσον περισσότερα δίκτυα ATM θα καταστούν διαλειτουργικά. 
Η εξέλιξη αυτή συμφωνεί με τον επιδιωκόμενο στόχο της Επιτροπής, όπως αυτός 
αναλύεται στην ανακοίνωση της Επιτροπής του Ιανουαρίου 1987 "ένα μεγάλο πλεονέκτημα 
στα χέρια της Ευρώπης: οι νέες κάρτες πληρωμών". 
8. Στον τομέα των καρτών πληρωμών, η κάρτα Eurocheque είναι ένα σημαντικό στοιχείο 
μεταξύ άλλων, αλλά στον τομέα των επιταγών, η Eurocheque είναι η μόνη οργάνωση 
η οποία παρέχει μία αποτελεσματική διασύνδεση των εθνικών συστημάτων επιταγών. 
Στα πλαίσια της μελέτης σχετικά με τα μέτρα που θα μπορούσαν να ληφθούν για τη 
δημιουργία ενός λειτουργικού συστήματος συμψηφισμού και διακανονισμού των 
επιταγών σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Κοινότητα, καθώς προχωρούμε προς την 
οικονομική και νομισματική ένωση, η εμπειρία του συστήματος των ευρωεπιταγών 
αποτελεί δοκιμασμένο πρότυπο του πώς μπορεί αυτό να επιτευχθεί. 
C (^ 
Παράρτημα 3 
ΔΙΑΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΚΑΡΤΩΝ ΠΛΗΡΩΜΩΝ : 
ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΠΛΗΡΩΜΕΝΕΣ ΚΑΡΤΕΣ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΗΣ ΑΞΙΑΣ 
1. ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ ATM Ι (ΜΗ ΕΠΑΝΔΡΩΜΕΝΕΣ ΤΑΜΕΙΟΛΟΓΙΣΤΙΚΕΣ 
ΜΗΧΑΝΕΕΓΪ989 
AjgjLeyÔ£^__Ttuv—ATM 
BEXYIO* 913 
Aavia 176 
Tepuavia 5.500 
EAXd6a 72 
IOTravia 9.904 
TaXXia 13.000 
IpXav6ia 313 
iTaXia 4.500 
Aou^eppoupYO 64 
KOTW XwpEC. 1.250 
nopTOYaXia 470 avoiKTWv OTin 
EUROCARD EUROCHEQUE 
829 
176 
500 
4.213 5.014 
575 1.000 VISA 
176 
72 
4.345 
3.421 
167 
1.050 39 
20 
450 
470 470 
Ηνωμένο Βασίλειο 15.429 - 1.200 4.956 
Πηγή : Ευρωπαϊκό Συμβούλιο για τα Συστήματα Πληρωμών, εξαιρουμένου του 
Βελγίου* (Εθνική Τράπεζα Βελγίου) 
21 
- 2 -
2. Προπληρωμένες K6PTS<: συγκεκριμένης αξίας 
Οι ηλεκτρονικές κάρτες πληρωμών, τόσο εκείνες που έχουν μαγνητικές λωρίδες όσο 
και εκείνες που λειτουργούν με μικροεπεξεργαστή μπορούν να "φορτιστούν1' με μία 
καθορισμένη αξία, δηλαδή μπορούν να καταχωρηθούν ηλεκτρονικές πληροφορίες στην 
κάρτα κατά τρόπο ώστε να καθίσταται δυνατή η χρησιμοποίηση τερματικών που 
παρέχουν υπηρεσίες έναντι ενός ορισμένου τιμήματος. 
Η πλέον διαδεδομένη εφαρμογή της εν λόγω τεχνικής είναι η τηλεφωνική κάρτα, η 
οποία χρησιμοποιείται όλο και περισσότερο σε πολλά κράτη μέλη. Προς το παρών, 
οι τηλεφωνικές κάρτες μπορούν να χρησιμοποιηθούν μόνο στα δημόσια τηλέφωνα σε 
εκείνες τις χώρες όπου έχει εκδοθεί η κάρτα. Ωστόσο, η Επιτροπή έχει μόλις 
ξεκινήσει μια πρωτοβουλία που αποσκοπεί στην ανάπτυξη ευρωπαϊκών προτύπων για 
τα τηλέφωνα που λειτουργούν με κάρτα. Πράγματι, η Επιτροπή έχει δώσο εντολή 
στην CEN/CENELEC, σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Τυποποίηοης στον 
Τομέα των Τηλεπικοινωνιών (ETSI) να δημιουργήσουν τα πρότυπα που είναι αναγκαία 
για τη διαλειτουργικότητα των τηλεφωνικών καρτών. 
θα πρέπει να εξεταστεί κατά πόσο είναι σκόπιμο να αναληφθούν περαιτέρω 
πρωτοβουλίες στον εν λόγω τομέα. Μεταξύ των διαφόρων δυνατοτήτων που θα πρέπει 
να ερευνηθούν είναι η ιδέα "φόρτισης" μιας "προπληρωμένης κάρτας συγκεκριμένης 
αξίας" με ένα συγκεκριμένο ποσό σε ECU. Εννοείται ότι αυτό θα μπορούσε εύκολα 
να γίνει εάν οι τιμές για υπηρεσίες που παρέχονται μέσω τερματικών ή οι τιμές 
που εφαρμόζονται στους αυτόματους πωλητές διαφόρων ειδών ήταν υπολογισμένες σε 
ECU. Εφόσον αυτό δεν συμβαίνει, θα μπορούσε να εξεταστεί κατά πόσο μια κάρτα, η 
οποία στην περίπτωση αυτή θα πρέπει να έχει έναν μικροεπεξεργαστή, θα μπορούσε 
η ίδια να μετατρέψει την τιμή που είναι εκφρασμένη σε τοπικό νόμισμα σε ECU και 
να "αποφορτιστεί" με το αντίστοιχο ποσό. Παρά το γεγονός ότι κάτι τέτοιο δεν θα 
αποτελούσε σημαντικό πρόβλημα από τεχνολογική άποψη, ωστόσο ενδέχεται να 
προκύψει μια δυσκολία, η οποία οφείλεται στο γεγονός ότι είναι δυνατόν να 
σημειώνονται διακυμάνσεις της τιμής του τοπικού νομίσματος έναντι του ECU· η 
κάρτα, ιδίως αν χρησιμοποιείται με μεγάλα χρονικά διαλείμματα μόνον, ενδέχεται 
να έχει λάθος πληροφορίες σε σχέση με την ισχύουσα τιμή του ECU. Η δυσκολία 
αυτή θα μπορούσε ενδεχομένως να αντιμετωπιστεί με τη χρησιμοποίηση τερματικών 
τα οποία θα μπορούσαν να προσαρμόσουν τις πληροφορίες που εμπεριέχονται στην 
κάρτα στα τρέχοντα δεδομένα. 
Επιπλέον, μια άλλη δυσκολία όσον αφορά τις προπληρωμένες κάρτες θα μπορούσε να 
προκύψει από το γεγονός ότι θα πρέπει να εφαρμοστεί μια μάλλον περίπλοκη 
διαδικασία συμψηφισμού προκειμένου να πιστωθεί ο κάτοχος του τερματικού όπου 
πωλούνται οι υπηρεσίες (σταθμοί ανεφοδιασμού αυτοκινήτων, δημόσια μέσα 
μεταφοράς) και να χρεωθεί αντίστοιχα ο εκδότης της κάρτας (κανονικά, η τράπεζα 
του κατόχου της κάρτας στη χώρα καταγωγής του). Ωστόσο, αν γενικευθεί όλο και 
περισσότερο η χρήση των προπληρωμένων καρτών συγκεκριμένης αξίας, ενδέχεται να 
αποδειχθεί αποδοτική από εμπορική άποψη για τους οργανισμούς έκδοσης της κάρτας 
η δημιουργία κατάλληλων δικτύων. 
Τέλος, μία ακόμη σειρά θεμάτων πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο αυτό, και μεταξύ 
άλλων το γεγονός ότι αυτού του είδους η κάρτα ενδέχεται να δημιουργηθεί 
συναλλαγή διπλής συναλλαγματικής μετατροπής (κατά την αγορά της κάρτας και ξανά 
κατά την αγορά των αγαθών ή των υπηρεσιών). Επιπλέον θα πρέπει να εξεταστούν τα 
ζητήματα που αφορούν την εποπτεία σε περίπτωση που η χρήση της κάρτας δεν 
περιορίζεται στα αγαθά ή τις υπηρεσίες που παρέχει ο εκδότης της κάρτας. Είναι 
βέβαιο ότι θα μπορούσε να προβληθεί το επιχείρημα ότι η Λέκδοοη προπληρωμένων 
καρτών με ευρείς δυνατότητες χρησιμοποίησης καταλήγει σε αποδοχή καταθέαεων. 
Ακόμη και αν ο ισχυρισμός αυτός δεν είναι ακριβής από τεχνική άποψη, ωστόσο 
υπάρχουν σημαντικοί λόγοι για την εποπτεία αυτού του είδους της δραστηριότητας 
προκειμένου να διασφαλιστεί ότι ο εκδότης τηρεί τις υποχρεώσεις του· εξάλλου, 
θα είναι ενδεχομένως σκόπιμο να εξεταστούν ζητήματα που αφορούν τις ποσότητες 
του χρήματος. 
28 
5.W.I.F.T. Αηηβχ " 
Η Εταιρεία Διεθνών Διατραπεζικών Χρηματοοικονομικών Τηλεπικοινωνιών ανήκει σε 
μεγάλο αριθμό τραπεζών από διάφορες χώρες και έχει την έδρα της στο Βέλγιο. 
Πρόκειται για ένα σύστημα μηνυμάτων, με το οποίο ανταλλάσσουν κατά μέσο όρο 1,3 
εκατομμύρια μηνύματα την ημέρα 2.800 ιδρύματα από 71 χώρες. Τα ιδρύματα αυτά είναι 
κυρίως τράπεζες· ωστόσο, από το 1987 και εξής, μπορούν να συμμετάσχουν (όχι ως μέλη 
αλλά ως χρήστες) επενδυτικές επιχειρήσεις, ιδρύματα που ασχολούνται με την 
ανταλλαγή τίτλων και τη φύλαξη αξιών. Μετά το Μάιο του 1990 η αρχιτεκτονική του 
συστήματος προχώρησε σε ένα υψηλότερο επίπεδο τεχνολογίας (ασφάλεια, ταχύτητα). 
Κατ' ουσία, το S.W.I.F.T. παρέχει τις τεχνικές διευκολύνσεις (υπολογιστές και 
δίκτυα) και τα πρότυπα των μηνυμάτων που καθιστούν δυνατή την εν λόγω ανταλλαγή. Τα 
πρότυπα των μηνυμάτων επιτρέπουν τον επακριβή και εναρμονισμένο εντοπισμό των 
στοιχείων της τράπεζας που αποστέλλει το μήνυμα και της τράπεζας που το λαμβάνει, 
του είδους του μηνύματος (παραδείγματος χάρη "εντολή πληρωμής"), της τοκοφόρου 
ημερομηνίας, του νομίσματος και του ποσού, όπου η συχνότητα των εν λόγω δεδομένων 
έχει, όπως είναι φυσικό, προκαθοριστεί. Συνεπώς, για παράδειγμα, το S.W.I.F.T. 
ανέπτυξε κώδικες αναγνώρισης τραπεζών (BIC - Bank Identifier Codes) οι οποίοι 
κατέληξαν να είναι διεθνή πρότυπα για την αναγνώριση των χρηματοπιστωτικών 
ιδρυμάτων στα μηνύματα τηλεπικοινωνιών, οι τρόπος του λέγειν, ηλεκτρονικές 
διευθύνσεις τους. To S.W.I.F.T. συνεργάζεται στενά με διεθνείς οργανισμούς όπως τη 
Διεθνή Οργάνωση Τυποποίησεων (ISO) καθώς επίσης και με την E0IFACT (βλέπε παράρτημα 
5). Τα πρότυπα του S.W.I.F.T. χρησιμοποιούνται όλο και περισσότερο και από άλλους 
οργανισμούς και με τον τρόπο αυτό αναγνωρίζονται de facto ως διεθνή πρότυπα. 
Θα πρέπει να τονιστεί ότι το S.W.I.F.T. δεν είναι ένα σύστημα πληρωμών αλλά ένα 
σύστημα μηνυμάτων. To S.W.I.F.T. δεν λειτουργεί ως μηχανισμός συμψηφισμού (δηλαδή 
τα μηνύματα με τα οποία ζητείται από μια άλλη τράπεζα να καταβάλει ορισμένα ποσά 
δεν συμψηφίζονται με τα ανάλογα μηνύματα από την άλλη τράπεζα προς την πρώτη). 
Ακόμα λιγότερο συμμετέχει το S.W.I.F.T. στο διακανονισμό απαιτήσεων μεταξύ 
τραπεζών. Οι τράπεζες που ανταλάσσουν μηνύματα S.W.I.F.T. συμφωνούν εκ των προτέρω 
μεταξύ τους τους μηχανισμούς συμψηφισμού και διακανονισμού (ή έχουν διμερείς 
σχέσεις ανταπόκρισης μεταξύ τους) που απαιτούν για τις συναλλαγές πληρωμής. Αυτός 
είναι ο λόγος για τον οποίο το S.W.I.F.T. δεν αποτελεί λύση στα προβλήματα που 
θέτει η έλλειψη διαδυνδέσεων μεταξύ των γραφείων αυτόματου συμψηφισμού των διαφόρων 
χωρών. 
ι<\ 
Παράρτημα 5 
ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ 
Η ηλεκτρονική μεταβίβαση δεδομένων (EDI) είναι μια τεχνική η χρήση της οποία 
διευρύνεται όλο και περισσότερο, εφόσον οι επιχειρήσεις και οι διοικήσεις 
αναγνωρίζουν τα πλεονεκτήματα που παρέχει η ανταλλαγή πληροφοριών και μηνυμάτων με 
ηλεκτρονικές μεθόδους. To EDI αφορά κυρίως τη συνομιλία μεταξύ ηλεκτρονικών 
υπολογιστών, μέσω δικτύων τηλεπικοινωνιών, για την ανταλλαγή με ηλεκτρονικά μέσα 
πληροφοριών που στο παρελθόν αποτελούσαν αντικείμενο αλληλογραφίας μεταξύ των 
εταιρειών, όπως παραδείγματος χάρη εντολές και τιμολόγια. Συχνά, τα έντυπα έγγραφα 
εξακολουθούν να τυπώνονται από τον υπολογιστή μιας εταιρείας και να ταχυδρομούνται 
στην άλλη εταιρεία όπου οι πληροφορίες δακτυλογραφούνται επακριβώς σε ένα δεύτερο 
υπολογιστή. To EDI αυξάνει την αποτελεσματικότητα, εξοικονομεί χρόνο και μειώνει το 
κόστος εφόσον τα ηλεκτρονικά μηνύματα αντικαθιστούν τα εν λόγω κοινά έγγραφα. 
Η Επιτροπή (ΓΔ Χ111> συμμετέχει άμεσα στην προώθηση του EDI συμβάλλοντας 
παραδείγματος χάρη, στην αύξηση των γνώσεων σχετικά με το EDI, συντονίζοντας τις 
δραστηριότητες των ομάδων χρηστών EDI, μελετώντας τις νομικές συνέπειες από την 
κατάργηση των έντυπων εγγράφων και υποβοηθώντας την ανάπτυξη κατάλληλων προτύπων. 
Οι δραστηριότητες αυτές αποτελούν τμήμα του προγράμματος TED ΙS της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας (εμπορικά συστήματα EDI, το οποίο καθιερώθηκε με την αηάφαοη του 
Συμβουλίου 87/499/Ε0Κ της 5 Οκτωβρίου 1987 ( ΕΕ L 285 της 8.10.1987). 
Η αποτελεσματική εφαρμογή του EDI προϋποθέτει τη χρήση προτύπων που θα επιτρέπουν 
στις εταιρείες να συναλλάσσονται ελεύθερα με μεγάλο αριθμό εχα\ρ<αν. Το βασικό 
πρότυπο στο EDI είναι το EDIFACT πρότυπο (EDI for Administration, Trade and 
Commerce). Η Οικονομική Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη (UN/ECE) άρχισε 
εργασίες στον τομέα αυτό το 1985 και τα βασικά πρότυπα UN/EDIFACT εγκρίθηκαν το 
1987 τόσο από τα Ηνωμένα Έθνη όσο και από την ISO (ISO 9735). Η εφαρμογή των εν 
λόγω προτύπων και η ανάπτυξη των αντίστοιχων μηνυμάτων εμπίπτει στην αρμοδιότητα 
των ομάδων εργασίας σε κάθε περιφέρεια εισηγητή· οι ομάδες αυτές συντονίζουν τις 
εργασίες τους σε τακτά χρονικά διαστήματα. Το Συμβούλιο EDIFACT της Δυτικής Ευρώπης 
έχει αντιπροσώπους χρηστών από όλες τις χώρες της Κοινότητας και της ΕΖΕΣ, καθώς 
και αντιπροσώπους από ορισμένες διεθνείς οργανώσεις. Τα καθήκοντα γραμματείας 
ανατέθηκαν στην Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Η ομάδα MD4 ανάπτυξης των 
μηνυμάτων ασχολείται με το χρηματοδοτικό τομέα (τράπεζες και ασφαλιστικές 
επιχειρήσεις) και στην ομάδα αυτή συμμετέχουν από κοινού με πολλές τράπεζες 
οργανώσεις όπως το S.W.I.F.T. καθώς και εμπορικές επιχειρήσεις. 
Από το Συμβούλιο διοικητών του ζητήθηκε από το S.W.I.F.T. να καθιερώσει πρότυπες 
ομάδες από ορισμένες αντιπροσωπευτικές τράπεζες για την επιλογή και εφαρμογή του 
πρώτου συνόλου τυποποιημένων μηνυμάτων UN/EDIFACT. Τα μηνύματα αυτά θα 
υποστηριχθούν στο δίκτυο S.W.I.F.T. και θα δώσουν τη δυνατότητα στις τράπεζες να 
μεταβιβάζουν πληροφορίες μεταξύ τους σχετικά με τις δραστηριότητες των ιτελατών 
τους. 
Δεδομένου ότι ολόκληρος ο εμπορικός κύκλος, από την εντολή μέσω της παράδοσης κα* 
μέχρι την πληρωμή, θα συνεπάγεται συμμετοχή του EDI, πρέπει κατεπειγόντως να 
μελετηθούν εάν και με πιο τρόπο θα μπορούσαν να βελτιωθούν οι διασυνδέσεις μεταξύ 
των ACH στο πλαίσιο αυτό. 
3D 
Παράρτημα 6 
ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ (90/109/Ε0Κ, ΕΕ L 67 ΤΙΚ 15.03.1990) 
ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΤΩΝ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΝΤΑΙ ΣΤΙΣ 
ΔΙΑΣΥΝΟΡΙΑΚΕ! ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ 
ίστοοικό 
1. Εξέταση πολλών γραπτών ερωτήσεων που υπέβαλαν τα μέλη του Ευρωπαϊκού 
Κοινοβουλίου καθώς και των παραπόνων που υποβλήθηκαν άμεσα στην Επιτροπή 
αποκάλυψε ότι οι μεταφορές κεφαλαίων και γενικότερα οι διασυνοριακές 
χρηματοοικονομικές συvaλλaγέç δημιουργούσαν πολλά και ποικίλα προβλήματα τόσο 
στους ιδιώτες όσο και στις επιχειρήσεις. 
2. Εξάλλου μία μελέτη όσον αφορά τις μικρές μεταβιβάσεις που πραγματοποίησε το 
Ευρωπαϊκό Γραφείο Ενώσεων Καταναλωτών (BEUC) επιβεβαίωσε το χαμηλό επίπεδο των 
προσφερόμενων υπηρεσιών (απώλειες, υπερβολικές καθυστερήσεις, αυξήσεις τιμών 
που δεν έχουν καμία σχέση με τις παρεχόμενες υπηρεσίες) (1). 
3. Εξάλλου, κατέστη σαφές ότι οι δημόσιες αρχές και οι επαγγελματικές οργανώσεις 
σ' όλα τα κράτη μέλη ασκούσαν κάποια πίεση στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα 
προκειμένου να καταστεί περισσότερο διαφανές το κόστος των τραπεζικών υπηρεσιών 
και ότι η πίεση αυτή είχε αρχίσει να παράγει αποτελέσματα. Ωστόσο, η επιδίωξη 
για αύξηση της διαφάνειας σπανίως επεκτεινόταν στις διασυνοριακές συναλλαγές. 
4. Σε πρώτη φάση εγκρίθηκε μία σύσταση στις 14 Φεβρουαρίου 1990 η οποία 
απασχολείται αποκλειστικά με τις κινήσεις κεφαλαίων μέσω μεταφοράς, και όχι 
μέσω επιταγών ή καρτών, ή τις πράξεις συναλλάγματος που γίνονται τοις 
μετρητοίς. 
5. Η εν λόγω σύσταση περιλαμβάνει ένα αρκετά ευρύ ορισμό της διαφάνειας εφόσον δεν 
αφορά μόνον την ενημέρωση σχετικά με τις τιμές υπό την αυστηρή έννοια. 
Περιλαμβάνει επιπλέον ορισμένες ενδείξεις όσον αφορά τις μεθόδους και τις 
προθεσμίες που είναι αναγκαίες για τη διενέργεια των συναλλαγών καθώς και 
σχετικά με τη διαδικασία αντιμετώπισης των παραπόνων των χρηστών. 
6. Προκειμένου να πετύχει το στόχο της η αύξηση της διαφάνειας των πληροφοριών που 
παρέχουν τα ενδιαφερόμενα ιδρύματα, σχετικά με τις διασυνοριακές 
χρηματοοικονομικές συναλλαγές, η σύσταση καθορίζει έξι αρχές. Επαναλαμβάνονται 
κατωτέρω οι αρχές 2, 4 και 5 ούτως ώστε να καταστεί σαφέστερος ο χαρακτήρας τςη 
σύστασης: 
(1) Μεταφορά χρήματος στο εσωτερικό της ΕΟΚ, Ευρωπαϊκό Γραφείο 'Ενώσεων 
Καταναλωτών, BEUC 76/88, 11 Απριλίου 1988. 
)< 
— "> ·. 
ΔΕΥΤΕΡΗ ΑΡΧΗ 
Στο τιμολόγιο της διασυνοριακής χρηματοοικονομικής συναλλαγής το Ιδρυμα θα πρέπει 
να μεταφέρει λεπτομερώς τις προμήθειες και τα έξοδα που τιμολογήθηκαν καθώς και την 
τιμή συναλλάγματος που εφαρμόστηκε. 
ΤΕΤΑΡΤΗ ΑΡΧΗ 
1. Ελλείψει αντίθετων οδηγιών όσον αφορά την προθεσμία εκτέλεσης της εντολής και 
από τις περιπτώσεις ανωτέρας βίας, κάθε ενδιάμεσο ίδρυμα πρέπει να εκτελεί τις 
εντολές μεταβίβασης εντός προθεσμίας δύο εργάσιμων ημερών από την παραλαβή των 
ποσών που προβλέπονται ο' αυτές, ή να γνωστοποιεί την άρνηση του ή οποιαδήποτε 
προβλεπόμενη καθυστέρηση στο ίδρυμα από το οποίο εκδόθηκε η εντολή και, εάν δεν 
πρόκειται για το ίδιο ίδρυμα, στο ίδρυμα του εντολέα. 
2. 0 εντολέας πρέπει να έχει τη δυνατότητα να επιτύχει την επιστροφή μέρους των 
εξόδων μεταβίβασης σε περίπτωση καθυστερημένης εκτέλεσης της εντολής του. 
ΠΕΜΠΤΗ ΑΡΧΗ 
1. Το ίδρυμα του δικαιούχου θα πρέπει να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις που απορρέουν 
από μια εντολή μεταφοράς ή πληρωμής το αργότερο την πρώτη εργάσιμη ημέρα από 
την παραλαβή των ποσών που προβλέπονται στη σχετική εντολή, εκτός εάν η εν λόγω 
εντολή προβλέπει μεταγενέστερη ημερομηνία εκτέλεσης. 
2. Εάν το ίδρυμα του δικαιούχου δεν είναι σε θέση να εκτελέσει την εντολή που 
έλαβε εντός της προθεσμίας που προβλέπεται στην παράγραφο 1, θα πρέπει να 
γνωστοποιήσει όσο το δυνατόν συντομότερα στο ίδρυμα που εξέδωσε την εντολή, και 
εάν δεν πρόκεται για το ίδιο ίδρυμα, στο ίδρυμα του εντολέα, τους λόγους μη 
εκτέλεσης ή καθυστερημένης εκτέλεσης της εντολής. 
ii 
Παράρτημα 7 
ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ-ΠΛΑΙΓΙΟΥ ΤΗΣ UNCITRAL ΓΙΑ ΤΙΣ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΠΙΣΤΩΣΗΣ 
Συνοπτική ïïSQiγραφή 
1. Η Επιτροπή των Ηνωμένων Εθνών για το διεθνές εμπορικό δίκαιο (UNCITRAL) 
άρχισε το 1987 τις εργασίες της για την επεξεργασία ενός νόμου-πλαισίου όσον 
αφορά την ηλεκτρονική μεταφορά κεφαλαίων. Σύντομα το αντικείμενο των 
εργασιών μεταβλήθηκε και αφορά πλέον τις μεταφορές πίστωσης, ανεξάρτητα αν 
πραγματοποιούνται με ηλεκτρονικά μέσα ή όχι. Το σχέδιο νόμου-πλαισίου θα 
εφαρμόζεται στις διεθνείς μεταφορές πίστωσης· μία μεταφορά θεωρείται διεθνής 
όταν η τράπεζα του εντολοδότη και η τράπεζα του δικαιούχου βρίσκονται σε 
διαφορετικές χώρες. Το σχέδιο νόμου παρέχει ένα συνεπές πλαίσιο νομικών 
κανόνων που διέπουν τις σχέσεις μεταξύ των μερών που συμμετέχουν σε 
μεταφορές πίστωσης και συγκεκριμένα του εντολοδότη, της τράπεζας του 
εντολοδότη, των τυχόν τραπεζών αποδεκτών, της τράπεζας του δικαιούχου και 
του δικαιούχου. Οι εργασίες για αυτό το σχέδιο νόμου έχουν προχωρήσει 
αρκετά και προβλέπεται να έχει ολοκληρωθεί σε επίπεδο ομάδας εργασίας έως τα 
τέλη του 1990· εάν αυτό επιτευχθεί τότε το σχέδιο νόμου θα μπορέσει να 
υιοθετηθεί από την UNCITRAL εντός του 1991. 7 κράτη μέλη της Κοινότητας και 
η Επιτροπή συμμετέχουν άμεσα στην ομάδα εργασίας για τις διεθνείς πληρωμές, 
η οποία προετοιμάζει το σχέδιο νόμου-πλαισίου. 
Αντικείυενο του ογεδίου νόυου-πλαισίου 
2. Το σχέδιο νόμου-πλαισίου εφαρμόζεται στις μεταφορές, οι οποίες είναι 
εντολές πληρωμών που πραγματοποιούνται με σκοπό να τεθούν κεφάλαια στη 
διάθεση ενός συγκεκριμένου προσώπου, το αποίο αποτελεί τον δικαιούχο. Οι 
μεταφορές πίστωσης διαφέρουν από τις μεταφορές χρέωσης (που δεν καλύπτονται 
από τις διατάξεις του νόμου) κατά το ότι η διαδικασία μεταφοράς κεφαλαίων 
ξεκινά από το πρόσωπο το οποίο σκοπεύει να πραγματοποιήσει την πληρωμή (τον 
εντολοδότη) και όχι από το πρόσωπο το οποίο θα λάβει την πληρωμή (τον 
δικαιούχο). Η τελευταία περίπτωση πληρωμών αποτελεί μεταφορά χρέωσης (τυπικό 
παράδειγμα της οποίας αποτελεί η είσπραξη επιταγής ή οι αυτόματες 
χρεώσεις) και δεν περιλαμβάνεται στο πεδίο εφαρμογής του σχεδίου νόμου. 
Οι κνοίξς διατάξεις τον σχεδίου νόμου-πλαισίου 
3. Το σχέδιο νόμου-πλαισίου αναλύει τις διάφορες φάσεις μιας μεταφοράς 
πίστωσης, αρχίζοντας από τις υποχρεώσεις του αποστολέα. Προσδιορίζει τις 
περιπτώσεις κατά τις οποίες ο αποστολέας πρέπει να αναλάβει την ευθύνη μιας 
εντολής πληρωμής η οποία αποτελεί αντικείμενο αμφισβήτησης, όπως στην 
περίπτωση που ένα μη εξουσιοδοτημένο άτομο αποκτήσει πρόσβαση στη διαδικασία 
εξακρίβωσης της γνησιότητας που έχει συμφωνηθεί μεταξύ του αποστολέα και της 
τράπεζας που λαμβάνει την εντολή πληρωμής (τράπεζα αποδέκτη). Στην περίπτωση 
αυτή το σχέδιο νόμου προβλέπει ένα νομικό κριτήριο για τον προσδιορισμό της 
ευθύνης. 
4. Το σχέδιο νόμου-πλαισίου ορίζει το χρόνο εντός του οποίου πρέπει να 
ενεργήσει η τράπεζα αποδέκτης, είτε με την αποδοχή της εντολής πληρωμής είτε 
με την απόρριψη της ειδοποιώντας σχετικά τον αποστολέα. 
5. Τα καθήκοντα όλων των μερών διευκρινίζονται με τη σειρά τους, από την 
τράπεζα του εντολοδότη, την ενδιάμεση τράπεζα αποδέκτη, έως την τράπεζα του 
δικαιούχου. 
^3 
_ 2 -
6. Οι EVToXéç πληpωμήç πρέπει να εκτελούνται εντός τηç ημέpαç κατά την οποία 
λαμβάνονται, εκτός αν προσδιορίζεται μια μεταγενέστερη ημερομηνία για την 
εκτέλεση της εντολής ή εάν η εντολή ληφθεί μετά τη λήξη του χρονικού ορίου 
της τράπεζaç αποδέκτη για αυτό τον τύπο εvτoλήç πληρωμής 
7. Ρυθμίζεται το ενδεχόμενο της avάκλησηç των εντολών πληρωμήç με τον 
προσδιορισμό των περιστάσεων και του χρόνου ενχός του οποίου μπορεί να δοθεί 
η εντολή avάκλησηç, καθώς και των συνεπειών μιας εvτoλήç avάκλησηç. 
8. Ένα κύριο χαρακτηριστικό του σχεδίου νόμου-πλαισίου είναι ότι προβλέπεται 
επιστροφή της πληρωμήç σε περίπτωση που δεν πραγματοποιηθεί η μεταφορά. Η 
ρύθμιση αυτή, γνωστή ως "money-back guarantee" προβλέπει ότι κάθε τράπεζα 
αποδέκτης πρέπει να επιστρέψει στον αποστολέα της οποιαδήποτε κεφάλαια έχει 
λάβει από τον αποστολέα της, στην περίπτωση που η μεταφορά δεν φθάσει στην 
τράπεζα του δικαιούχου. Με τη διάταξη αυτή ο κίνδυνος μη πραγματoπolησηç της 
πληρωμής για κάθε τράπεζα της αλυσίδας βαρύνει την τράπεζα η οποία διενεργεί 
την μεταφορά κεφαλαίων στην εν λόγω τράπεζα. 
9. Το σχέδιο νόμου-πλαισίου περιλαμβάνει λεπτομερείς κανόνες για τον 
καταμερισμό της ευθύνης και των ζημιών μεταξύ των μερών καθώς και για τον 
προσδιορισμό των στοιχείων των ζημιών που μπορούν να ανακτηθούν. Κανονικά οι 
διαφυγόντες τόκοι μπορούν να ανακτηθούν αλλά όχι και οι έμμεσες ζημίες. 
10. Τέλος, το σχέδιο νόμου-πλαισίου ρυθμίζει ορισμένα ζητήματα σχετικά με τις 
συνέπειες από άποψη αστικού δικαίου μιας μεραφοράς πίστωσης και ιδίως όσον 
αφορά τις περιπτώσεις κατά τις οποίες μπορεί να εξοφληθεί μια χρηματική 
υποχρέωση με μεταφορά πίστωσης. Το πρότυπο σχέδιο νόμου προβλέπεται να 
περιλαμβάνει ορισμένους κανόνες σχετικά με τη σύγκρουση των νομοθεσιών. 
Όοοι που Υοησιυοποιούνται στο σνέδιο νόυου-πλαιοίου 
Τα επόμενα τμήματα παρέχουν μια σειρά ορισμών οι οποίοι θα πρέπει να 
χρησιμοποιούνται όπου χρειάζεται σε όλο το παρόν έγγραφο. 
11. Ως "μεταφορά πίστωσης" νοείται μια σειρά πράξεων, που αρχίζουν με την εντολή 
πληρωμής του εντολοδότη, διενεργούμενη με σκοπό να τεθούν κεφάλαια στη 
διάθεση ενός συγκεκριμένου προσώπου. 0 όρος περιλαμβάνει οποιεσδήποτε 
εντολές πληρωμών εκδίδονται από την τράπεζα του εντολοδότη ή από οποιαδήποτε 
ενδιάμεση τράπεζα με σκοπό να εκτελεστεί η εντολή πληρωμής του εντολοδότη. 
12. Ως "εντολή πληρωμής" νοείται μια οδηγία που δίδει ο αποστολέας στην τράπεζα 
αποδέκτη σύμφωνα με την οποία η εν λόγω τράπεζα πρέπει να θέσει στη διάθεση 
ενός συγκεκριμένου ατόμου ένα καθορισμένο ή προσδιορίσιμο χρηματικό ποσό 
εάν: 
a) η ιμαπεζα απο^κτης εξοφλείται με χρέωση λογαριασμού ή με άλλο τρόπο 
πληρωμής από μέρους του αποστολέα, 
b) οι οδηγίες μεταβιβάζονται είτε άμεσα στην τράπεζα αποδέκτη, είτε μέσω 
ενός ενδιάμεσου οργανισμού, ενός συστήματος μεταφοράς κεφαλαίων, ή ενός 
συστήματος επικοινωνίας για την μεταβίβαση προς την τράπεζα αποδέκτη, 
και» 
13. Ως "εντολοδότης" νοείται ο εκδότης της πρώτης εντολής πληρωμής σε μια 
μεταφορά πίστωσης. 
$(i 
- 3 -
14. Ως "δικαιούχος" νοείται το πρόσωπο που ορίζεται στην εντολή πληρωMήç του 
εντολοδότη σύμφωνα με την οποία πρέπει να λάβει ένα ποσό στο πλαίσιο της 
μεταφοράς πίστωσης * 
15. Ως "αποστολέας" νοείται το πρόσωπο το οποίο εκδίδει μια εντολή πληρωμήç, 
συμπεριλαμβανομένου του εντολοδότη και οποιασδήποτε αποστέλλουσας τράπεζας 
16. Ωç "τράπεζα" νοείται ο opYaviopoç ο οποίος στα πλαίσια των συνήθων εργασιών 
του, αναλαμβάνει την εκτέλεση της εvτoλήç πληpωμήç. 
17. Η "τράπεζα αποδέκτης" είναι η τράπεζα που λαμβάνει μια εντολή πληρωμής 
18. Ωç "ενδιάμεση τράπεζα" νοείται οποιαδήποτε τράπεζα aπoδέκτηç εκχός από την 
τράπεζα του εντολοδότη και την τράπεζα του δικαιούχου. 
19. Τα "κεφάλαια" ή "χρήματα" περιλαμβάνουν πίστωση σε ένα λογαριασμό που 
τηρείται από μια τράπεζα και περιλαμβάνουν πιστώσεις που εκφράζονται σε μια 
νομισματική μονάδα υπολογισμού που ορίζεται από ένα διακυβερνητικό ίδρυμα ή 
με συμφωνία δύο ή περισσοτέρων κρατών, με την προϋπόθεση ότι ο vopoç αυτός 
θα ισχύει με την επιφύλαξη των κανόνων του διακυβερνητικού ιδρύματος ή των 
ρυθμίσεων της συμφωνίας 
20. Ωç "εξακρίβωση γνησιότητας" νοείται μια διαδικασία που θεσπίζεται κατόπιν 
συμφωνίας για να προσδιοριστεί εάν όλη ή pépoç της εvτoλήç πληpωμήç [ή 
ανάκληση μιας εvτoλήç πληρωμής έχει εκδοθεί από το πρόσωπο που φέρεται ως 
aπoστoλέaç. 
21. Ωç "ημερομηνία εκτέλεσης" νοείται η ημερομηνία κατά την οποία η τράπεζα 
αποδέκτης πρέπει να εκτελέσει την εντολή πληpωμήç σύμφωνα με το άρθρο 9. 
22. Ωç "ημερομηνία πληρωμής" νοείται η ημερομηνία που προσδιορίζεται από τον 
εντολοδότη κατά την οποία τα κεφάλαια πρέπει να τεθούν στη διάθεση του 
δικαιούχου. 
3Χ 
Παράρτημα 8 
ΓΥΓΤΗΜΑΤΑ ΣΥΜΨΗΦΙΣΜΟΥ ΣΕ 10 ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ (*) 
ΒΕΛΓΙΟ 
Υπάρχουν 20 παραδοσιακά γραφεία συμψηφισμού τα οποία, βρίσκονται OTIC Βρυξέλλες 
και σε 19 άλλες πόλεις, και λειτουργούν σε κτίρια που παρέχονται αϊτό την Εθνική 
Τράπεζα του Βελγίου, η οποία αποτελεί μέλος των εν λόγω γραφείων και προεδρεύει 
του συμψηφισμού. Η ανταλλαγή των εγγράφων μεταξύ των γραφείων συμψηφισμού 
πραγματοποιείται με το ταχυδρομείο ή στην περίπτωση των επιταγών και των 
συναλλαγματικών, με ταχυδρομικές αποστολές που παραδίδονται εντός της ημέρας. Η 
ανταλλαγή των εγγράφων μεταξύ των γραφείων συμψηφισμού γίνεται αποκλειστικά με 
παραδοσιακά μέσα (σε χαρτί). 
To CEC είναι αυτοματοποιημένο σύστημα ανταλλαγών, με το οποίο γίνεται η 
επεξεργασία επιταγών (για ποσά έως 250.000 BEF), μεταφορών πίστωσης χρεώσεων 
(συμπεριλαμβανομένων διαρκών εντολών), άμεσων και συναλλαγών στις αυτόματες 
ταμειολογιστικές μηχανές και στα τερματικά στα σημεία πώλησης. Ορισμένα σημαντικά 
χαρακτηριστικά του συστήματος είναι: 
οι τράπεζες δεν ανταλλάσσουν μεταξύ τους αυτούς αυτά καθεαυτά τα μέσα 
πληρωμών τα οποία πρέπει να συμψηφιστούν. Τα μέσα αυτά κρατούνται από τα 
τραπεζικά ιδρύματα στα οποία τα παραδίδουν οι εκάστοτε πελάτες· 
μπορούν να χρησιμοποιηθούν μαγνητικές ταινίες και κασσέτες, δισκέτες και 
τηλεπικοινωνιακά μέσα για τη μεταβίβαση και λήψη δεδoμέvwv σχετικά με 
εργασίες συμψηφισμού του CEC. Το δίκτυο τηλεπικοινωνιών επιτρέπει την 
πρόσβαση σε απευθείας σύνδεση (on-line) στο CEC και μεταβιβάζει το ένα 
τρίτο όλων των δεδομένων (κατά τέλη του 1989)· 
η διαχείριση του CEC γίνεται από την κεντρική τράπεζα στην οποία 
επιστρέφονται οι σχετικές δαπάνες από τα μέλη βάσει του αριθμού των πράξεων 
που διενεργούνται· 
συνεχής λειτουργία - δηλαδή το CEC λαμβάνει, επεξεργάζεται και παραδίδει 
δεδομένα 22 ώρες την ημέρα, 5 ημέρες την εβδομάδα. 
ΔΑΝΙΑ 
Μέσω του PBS, που αποτελεί έναν οργανισμό που έχει δημιουργηθεί από τις δανικές 
τράπεζες για το σκοπό αυτό, διενεργούνται τόσο παραδοσιακές πληρωμές (σε χαρτί) 
όσο και ηλεκτρονικές πληρωμές. Σχεδόν όλες οι τράπεζες της Δανίας συμμετέχουν στο 
σύστημα PBS. 
0 συμψηφισμός των πληρωμών πραγματοποιείται εντός μίας ημέρας. Το σύστημα 
ταχυδρομικών μεταφορών "giro" έχει το δικό του σύστημα πληρωμής, αλλά μέσω μιας 
σειράς ρυθμίσεων, ο διακανονισμός πραγματοποιείται μεταξύ του συστήματος PBS Kan 
του συστήματος ταχυδρομικών μεταφορών "giro" μέσω της κεντρικής τράπεζας. 
Ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του δανικού συστήματος είναι η άμεση σύνδεση μεταξύ 
του κέντρου χρεωγράφων της Daviaç και του συστήματος PBS. Μέοω του συνδέσμου 
αυτού πραγματοποιείται αυτόματη επεξεργασία των εξοφλήσεων των ομολογιών, της 
καταβολής των τόκων και TWV μερισμάτων και τα σχετικά ποσά κατατίθενται άμεσα στο 
λογαριασμό του κατόχου του χρεωγράφου. 
0 συμψηφισμός των επιταγών πραγματοποιείται μέσω του συστήματος PBS. Το "οώμα" 
των επιταγών παραμένει πάντοτε στην τράπεζα όπου παρουσιάστηκε για πρώτη φορά η 
επιταγή. 
0 διακανονισμός πραγματοποιείται μέσω των λογαριασμών που τηρούν οι τράπεζες που 
συμμετέχουν και το σύστημα ταχυδρομικών μεταφορών "giro", στην Danmarks 
Nationalbank (Κεντρική Τράπεζα). 
(*) Πηγή: Συστήματα πληρωμών σε 11 ανεπτυγμένες χώρες (έχει καταρτιστεί από ομάδα 
εμπειρογνωμόνων σε συστήματα πληρωμών των κεντρικών τραπεζών της ομάδος των 10 
χωρών)· για την Ισπανία: οικείες πληροφορίες· για τη Δανία και την Ελλάδα: 
πληροφορίες από τις κεντρικές τράπεζες 
Ο 6 
- 2 -
ΓΕΡΜΑΝΙΑ 
Ο σηMαvτικότερoç OYKOÇ των Μεταφορών παρουσιάζεται στα δίκτυα Μεταφορών "giro" 
τα οποία έχουν αναπτύξει για τους πελάτεç τους οι μεγάλες ομάδες των πιστωτικών 
ιδρυράτων, δηλαδή οι εMπoρικέç τράπεζεç, τα ταριευτήρια και οι συνεταιριστικές 
τράπεζες Οι πληpωMέç ρεταξύ των ιδρυράτων που ανήκουν στο ίδιο δίκτυο 
πραγματοποιούνται, τ ι ς περισσότερες φορές, στα πλαίσια του ίδιου του δικτύου. Οι 
πληρωμές Μεταξύ διαφορετικών ÔIKTUWV Μπορούν να πραγρατοποιηθούν Μέσω 
ανταποκριτριών τραπεζών των ερπλεκοΜένων ιδρυράτων· στις περισσότερες όρως 
περιπτώσεις τα Μέσα πληρωρής (παραδοσιακά έγγραφα ή σε Μαγνητικές ταινίες) ή τα 
ηλεκτρονικά ρέσα καταγραφής των δεδορένων διαβιβάζονται στο κεντρικό τραπεζικό 
αυστηρά. Η κεντρική τράπεζα διαθέτει συνολικά δίκτυα "giro" για το συρψηφισΜό 
τόσο σε τοπικό επίπεδο όσο και Μεταξύ πόλεων. 
0 τοπικός συΜψηφισΜός διενεργείται σε 200 περίπου διαφορετικά σηρεία όπου η 
Bundesbank έχει υποκαταστήΜατα. 0 συΜψηφισΜός αφορά επιταγές, άρεσες χρεώσεις και 
άλλες απαιτήσεις καθώς και Μεταφορές πίστωσης. Όσον αφορά τις διαδικασίες 
συρψηφισΜού που διενεργούται από τη Landeszentralbank της Έσσης για το 
χρηΜατοπιστωτικό κέντρο της Φρανκφούρτης έχει δηριουργηθεί ένα νέο και εξαιρετικά 
προηγρένο γραφείο αυτόρατου συΜψηφισΜού που ονοΜάζεται "EAF" (από τις 23 Μαρτίου 
1990). Στα πλαίσια της πειραρατικής φάσης λειτουργίας του συνδέει 14 τοπικές 
τράπεζες, στις οποίες αντιστοιχεί το 67% των συνολικών διαδικασιών συρψηφισΜού 
στην Φρανκφούρτη. Αυτό αποτελεί ένα πρώτο σηραντικό βήΜα στον τοΜέα του 
ηλεκτρονικού συρψηφισΜού στην ΟΔΓ, που Μπορεί να συγκριθεί ρε τα συστήΜατα CHIPS, 
CHAPS ή SAG Ι ΤΑ I RE. Εντούτοις, σε αντίθεση Με τα συστήΜατα αυτά, το νέο σύστηΜα 
EAF λειτουργεί ρε διεθνείς προδιαγραφές και ανοιχτά συστήρατα διασύνδεσης. Έτσι, 
το EAF φαίνεται να προσφέρεται ιδιαίτερα για τη διασυνοριακή σύνδεση των γραφείων 
αυτόρατου συΜψηφισΜού. 
Για τις πληρωμές που διενεργούνται μεταξύ διαφόρων πόλεων (μεταφορές πίστωσης και 
είσπραξη χρεώσεων χωρίς συμψηφισμό), οι τράπεζες χρησιμοποιούν το δίκτυο "giro" 
της Κεντρικής Τράπεζας για να έρθουν σε επαφή με οποιαδήποτε τράπεζα στην ΟΔΓ, 
ιδιαίτερα στις περιπτώσεις όπου οι συμμετέχοντες ανήκουν σε διαφορετικά συστήματα 
"giro". Με τον τρόπο αυτό μπορούν να διεκπεραιωθούν τόσο παραδοσιακές πληρωμές 
που βασίζονται σε έγγραφο υλικό όσο και πληρωμές χωρίς έγγραφο υλικό. Οι 
περισσότερες επιταγές " (δηλαδή όλες οι επιταγές που αφορούν ποσό μικρότερο των 
2000 DM) κρατούνται είτε στην τράπεζα που παρουσιάζονται είτε στην Bundesbank· οι 
επιταγές αυτές πιστώνονται την ημέρα της παρουσίασης και με την κράτηση του 
σώματος της επιταγής στην τράπεζα παρουσίασης αποφεύγονται οι δαπάνες που θα 
προέκυπταν εάν η Bundesbank κρατούσε η ίδια τις επιταγές για την απαιτούμενη 
αυτόματη επεξεργασία. Η Bundesbank σχεδιάζει να καθιερώσει ένα ηλεκτρονικό 
αύστημα συμψηφισμού με βάση το πρότυπο του συστήματος CHIPS (σύστημα ΗΠΑ) ως 
εναλλακτική μέθοδο για αυτό το σύστημα που βασίζεται σε έγγραφο υλικό. 
Στο παρόν στάδιο, εντούτοις, τα προβλήματα συμψηφισμού στη Γερμανία εξετάζονται 
κάτω από το πρίσμα της γερμανικής ενοποίησης. Ο συμψηφισμός στη Λαϊκή Δημοκρατία 
της Γερμανίας διενεργείται με απόλυτα συγκεντρωτικό τρόπο και, αντίθετα από ότι 
θα μπορούσε να αναμένεται, χωρίς να υπεισέρχεται καθόλου έγγραφο υλικό. 
Εντούτοις, το σύστημα που χρησιμοποιείται στη Λαϊκή Δημοκρατία της Γερμανίας 
είναι πεπαλαιωμένης τεχνολογίας και οι προδιαγραφές του (μέθοδοι διαλογής, σχήμα 
των εγγράφων) δεν συμβιβάζονται με εκείνες της ΟΔΓ. Συνεπώς, προβλέπεται ότι 
κάποια στιγμή μετά την νομισματική ένωση της Γερμανίας, το σύστημα της Λαϊκής 
Δημοκρατίας της Γερμανίας θα αντικατασταθεί από τα συστήματα της ΟΓΔ. Για να 
αντιμετωπιστεί η κατάσταση από την ενοποίηση μέχρι την υιοθέτηση των νέων 
συστημάτων, υιοθετούνται λύσεις ad-hoc έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η αποτελεσματική 
και ασφαλής ροή των πληρωμών μεταξύ της Λαϊκής Δημοκρατίας της Γερμανίας και της 
Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας. 
3* 
ί - 2α -
ΕΛΛΑΔΑ 
i 
Τα γραφεία συρψηφισΜού βρίσκονται στα κτίρια της Tράπεζαç τηç Ελλάδος, στην 
Αθήνα, τον Πειραιά και τη θεσσαλονίκη καθώς και σε 57 περιφερειακά γραφεία 
εκκαθάρισης. 
35 τράπεζες και 2 ειδικευρένα πιοχωχικά ιδρύματα (το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο και 
το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δavείwv) είναι μέλη του συστήματος συμψηφισμού. Οι 
δαπάνες λειτουργίας καλύπτονται από τα niOTWTiKa ιδρύματα που συμμετέχουν στο 
σύστημα. 
0 συμψηφισμός TWV επιταγών σε δραχμές διενεργείται σε όλα τα γραφεία συμψηφισμού. 
Εκτός από τις επιταγές σε δραχμές, το Κεντρικό Κατάστημα TWV Αθηνών διενεργεί 
επίσης συμψηφισμούς διαδραπεζικών εντολών πληρwμής και επιταγών σε συνάλλαγμα. Οι 
πράξεις συρψηφισρού σε δραχμές διακανονίζονται μέσw TWV τpεχoύμεvwv λογαριασμών 
που τηρούν τα πιστwτικά ιδρύματα στην Τράπεζα της Ελλάδος. 
Το 1989 θεσπίστηκε ένα πλήpwς αυτοματοποιημένο σύστημα συμψηφισμού, αρχικά με τη 
συμμετοχή 13 ελληνικών τραπεζών. Έχει την ονομασία "Διατραπεζικό Σύστημα -Δίας 
Α.Ε" και θα καλύπτει ένα πολύ ευρύτερο φάσμα από ό,τι το υπάρχον σύστημα. 
38 
- 3 -
ΙΣΠΑΝΙΑ 
Υπάρχουν τρία συστήρατα: 
το Εθνικό ΣύστηΜα Ηλεκτρονικού ΣυρψηφισΜού (SNCE)· 
ειδικά συστήΜατα για διατραπεζικέç πράξεις που συντονίζονται από το κέντρο 
διaτρaπεζικήç συvεpγaσίaç (CCI)· 
γραφεία συρψηφισρού· 
Οι πράξεις του SNCE διακρίνονται σε δύο είδη, και συγκεκριρένα το συμψηφισμό και 
το δ ι ακανον ι ΟΜΟ. 0 συμψηφισμός πραγρατοποιείται Meow εvόç δικτύου υπολογιστών που 
χρησιμοποιεί τηλεπικοιvwviaKéç γpaμμέç Χ.25 και ένα πρwτόκoλλo δ ι επικόιvwviaç που 
είναι γνωστό wç Sistema Interbancario de Transmisiôn de Operaciones (SITO). To 
σύστημα καλύπτει επί του παρόvτoç τ ι ς επιτaγέç και εvτόç του 1990 θα 
συμπεριληφθούν και οι μεταφορές Μέχρι το 1991 και 1992 προβλέπεται ότι θα 
περιλαμβάνει τ ι ς άμεσεç χρεώσεις και τ ι ς συναλλαγματικές 
Οι πράξε ιç που συμψηφίζονται μέσw του συστήμaτoç SNCE διακανονίζονται μεταξύ TWV 
τραπεζών που συμμετέχουν με την έγγραφη TWV πpoκυπτόvτwv υπoλoίπwv στα λογιστικά 
βιβλία της Banco de Espana. 
To CCI προβλέπει ένα σύστημα για την ανταλλαγή TWV δεδoμέvwv που αφορούν πληpwμέç 
σε μαγνητικά μέσα, και τα δεδομένα αυτά συμψηφίζονται στο γραφείο συμψηφισμού της 
Μαδρίτης· τα υπόλοιπα διακανονίζονται péow των λογαριασρών που τηρούν τα ιδρύματα 
που συμμετέχουν στην Banco de Espana. 
Τα γραφεία συμψηφισμού ασχολούνται με την ανταλλαγή και τον συμψηφισμό των 
παραδοσιακών εγγράφων τα οπο'ια δεν μπορούν να διευθετηθούν με ηλεκτρονικά 
συστήματα. Τέτοια γραφεία υπάρχουν σε όλες τις επαρχίες και συντονίζονται από τη 
Banco de Espana. 
ΓΑΛΛΙΑ 
Υπάρχουν 104 παραδοσιακά γραφεία συμψηφισμού που μεριμνούν για την ανταλλαγή των 
Μέσων πληρωμής σε χαρτί. Τα υπόλοιπα εγγράφονται σε λογαριασμούς τους οποίους 
διαχειρίζεται σε τοπικό επίπεδο η Banque de France. 
Στα ηλεκτρονικά κέντρα συμψηφισμού διευθετούνται: 
Μεταφορές πίστωσης, άρεσες χρεώσεις· 
Συναλλαγές με τραπεζικές κάρτες· 
Διατραπεζικές εντολές πληρωμών, αυτοματοποιημένες συναλλαγματικές. 
Υπάρχουν επίσης περιφερειακά κέντρα για την ανταλλαγή των πληροφοριών σχετικά με 
επιταγές, τα οποία βρίσκονται σε 9 πόλεις και επεξεργάζονται δεδομένα επιταγών σε 
μαγνητικά μέσα· τα κέντρα αυτά διευθύνει η Banque de France. 
To SAG S TA I RE, είναι ένα εθνικό διατραπεζικό σύστημα διακανονισμών το οποίο 
διεκπεραιώνει, σε φράγκα, τις διεθνείς μεταβιβάσεις. Τη διαχείριση του συστήματος 
αυτού έχει η Banque de France, η οποία πιστώνει ή χρεώνει τους λογαριασμούς που 
ανοίγονται στα βιβλία της από τα 58 μέλη. Η αποστολή των μηνυμάτων για τη 
διενέργεια πληρωμών ανταποκρίνεται στις προδιαγραφές SWIFT. 
To SIT (Διατραπεζικό Σύστημα Τηλεσυμψηφισμού), είναι ένα σύστημα εκκαθάρισης 
καθαρών υπολοίπων, το οποίο προβλέπεται να αντικαταστήσει τα ηλεκτρονικά κέντρα 
συμψηφισμού και τα κέντρα ανταλλαγής πληροφοριών σχετικά με τις επιταγές. Τα 
κύρια χαρακτηριστικά του συστήματος αυτού, η πειραματική λειτουργία του οποίου 
άρχισε το Μάϊο του 1990, είναι τα εξής: 
3<? 
- 4 -
άμεση και συνεχής ανταλλαγή μεμονωμένων μηνυμάτων κάθε ενα από τα οποία 
καλύπτει μια ολόκληρη σειρά συναλλαγών μεταξύ των μελών· 
αυτόματη μεταβίβαση μηνυμάτων σχετικά με πληρωμές στο λογιστικό κέντρο από 
τον εκδότη μετά την εξακρίβωση της γνησιότητας κάθε ανταλλαγής· 
τα σχετικά υπόλοιπα εγγράφονται στα λογιστικά βιβλία της Banque de France. 
Η Banque de France πρότεινε ένα νέο σύστημα διακανονισμού μεγάλων ποσών γνωστό ως 
TBF (Transferts Banque de France) το οποίο προβλέπεται να καλύψει όλες τις 
πράξεις του δημοσίου για τις οποίες χρησιμοποιείται επί του παρόντος το σύστημα 
SAG Ι ΤΑ IRE, τα γραφεία συμψηφισμού ή διενεργούνται μέσω της Banque de France. 
ΙΡΛΑΝΔΙΑ 
Το σύστημα συμψηφισμού περιλαμβάνει τέσσερις σειρές ρυθμίσεων: 
1. To Dublin Bankers Clearing είναι μια ένωση ιδιωτικού χαρακτήρα μέλη της 
οποίας είναι 6 τράπεζες συμπεριλαμβανομένης της Central Bank of Ireland. 
Χρησιμοποιείται τόσο για την ανταλλαγή παραδοσιακών εγγράφων χρέωσης και 
πίστωσης καθώς και για τις συναλλαγές που αφορούν ηλεκτρονική μεταφορά 
κεφαλαίων. Παρόλο που ορισμένες φορές πραγματοποιείται πραγματική ανταλλαγή 
των ίδιων των εγγράφων στο κεντρικό γραφείο συμψηφισμού, η πλειοψηφία των 
εγγράφων πίστωσης και χρέωσης ανταλλάσσεται άμεσα μεταξύ των τμημάτων 
συμψηφισμού των τραπεζών που συμμετέχουν. 0 κύκλος συμψηφισμού διαρκεί δύο 
ημέρες. Κάθε τράπεζα που συμμετέχει ενεργεί ως τράπεζα διακανονισμού για μια 
περίοδο μιας εβδομάδας, με τον υπολογισμό των καθαρών υπολοίπων που οφείλει 
ή που οφείλονται σε κάθε τράπεζα. 0 διακανονισμός πραγματοποιείται την 
επόμενη ημέρα των συναλλαγών μέσω λογαριασμών που τηρούνται στην Κεντρική 
Τράπεζα. Στα εκκρεμούντα υπόλοιπα των διακανονισμών υπολογίζονται θετικοί ή 
αρνητικοί τόκοι βάσει του επιτοκίου της Central Bank για τα δάνεια που 
εξοφλούνται σε πρώτη ζήτηση. 
2. To Central Exchange ιδρύθηκε το 1972. Ασχολείται μόνο με επιταγές και άλλα 
μέσα χρέωσης. Διευθύνεται από την Κεντρική Τράπεζα και έχει 16 μέλη. 0 
διακανονισμός διενεργείται εντός της ημέρας μέσω των λογαριασμών των 
συμμετεχόντων στην Κεντρική Τράπεζα. 
3. To "special presentations system" είναι μια ρύθμιση για τον συμψηφισμό 
επιταγών μεγάλων ποσών (άνω των 100.000 λιρών Ιρλανδίας) που εκδίδονται και 
εξαργυρώνονται σε υποκαταστήματα που βρίσκονται στο κεντρικό Δουβλίνο. Τα 
κεφάλαια παρέχονται εντός της ημέρας. 
4. Μέσω του "Daily Interbank Settlement" διενεργούνται οι διακανονισμοί της 
Κεντρικής Τράπεζας για όλες τις εγχώριες διατραπεζικές συναλλαγές. Το 
σύστημα αυτό αφορά πληρωμές που υπερβαίνουν τις 25.000 λίρες Ιρλανδίας. 
ΙΤΑΛΙΑ 
Μπορούμε να διακρίνουμε δύο διαφορετικές φάσεις, και συγκεκριμένα την ανταλλαγή 
δεδομένων σχετικά με πληρωμές και το διακανονισμό των χρεωστικών και των 
πιστωτικών θέσεων. Όσον αφορά την ανταλλαγή δεδομένων σχετικά με πληρωμές ποσοστό 
50% πραγματοποιείται ταχυδρομικώς, 45% μέσω των γραφείων συμψηφισμού και 4% με 
ηλεκτρονικά μέσα. 
0 διακανονισμός πραγματοποιείται είτε μέσω των λογαριασμών που τηρούνται στη 
Banca d' Italia ή μέσω διμερών λογαριασμών ανταπόκρισης. 
0 συμψηφισμός πραγματοποιείται μέσω 11 γραφείων συμψηφισμού και 84 υπηρεσιών 
συμψηφισμού. Έχει αρχίσει η αναμόρφωση του συστήματος. Προβλέπεται ηλεκτρονική 
επεξεργασία των συναλλαγών χονδρικής πώλησης από την έναρξη έως την κοινοποίηση. 
Θα χρησιμοποιείται είτε το σύστημα "ηλεκτρονικού υπομνήματος" που θα διευθύνεται 
από την τράπεζα της Ιταλίας ή το σύστημα SIPS που θα διευθύνεται από την SiΑ για 
λογαριασμό της τράπεζας της Ιταλίας. Το νέο σύστημα θα αποδέχεται επίσης 
συναλλαγές που έχουν υποστεί επεξεργασία μέσω SET ΙF (βλέπε κατωτέρω). 
- t) -
Υπάρχουν τρία ηλεκτρονικά συστήρατα Mεταφoράç κεφάλαiwv: 
S!TRAD (Διατραπεζικό Εύστηρα Mετaβ{paσηç Δε6oMέvwv) που διευθύνεται από την 
SIA και έχει wç Μέλη του τ ι ς κυριότερες τράπεζες 
STACRI (υπηρεσία αυτόρατων τηλεπικoιvwvιώv Μεταξύ των ιταλικών ταΜίευτηρίων) 
που διευθύνεται από την ICCRI (Κεντρική Οργάνωση των Ταριευτηρίων)· 
SETIF (Διατραπεζική Υπηρεσία Ηλεκτρονικής Mετaφoράç Κεφαλαίων) που 
διευθύνεται από την SΙ Α, και ασχολείται ρε διaτρaπεζικέç πληρωMέç όπως 
εvτoλέç πληρωρών και αναλήψεις από το δίκτυο των αυτόΜατων ταΜειολογιστικών 
μηχανών Bancomat. 
ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ 
Υπάρχουν 3 αλληλοσυνδεόρενα κυκλώΜατα Μεταφορών. 
το τραπεζικό κύκλωρα (εMπoρικέç, συvαιτεριστικέç τράπεζεç και ταριεύτηρια)· 
το κύκλωρα Postbank· 
το κύκλωΜα τηç Nederlandsche Bank. 
Το τραπεζικό κύκλωρα στηρίζεται στο τραπεζικό κέντρο Μεταφορών Giro το οποίο 
λαρράνει χρεωστικέç κ ι νήσειç και τ ι ς Μετατρέπει σε πιστωτικές ο 
χρηματoπιστωτικόç διακανονισμός πραγματοποιείται με ημερήσιο συμψηφισμό μέσω της 
Nederlandsche Bank. 
To κύκλωμα Postbank έχει ιδιαίτερα συγκεντρωτικό χαρακτήρα. Οι εvτoλέç που 
δίδονται με παραδοσιακά μέσα σε χαρτί ρετατρέπονται σε ρέσο καταγραφήç δεδορένων 
που είναι αναγνώσιμο από μηχavέç. 
Το κύκλωμα της Nederlandsche Bank καλύπτει μόνο ένα περιορισμένο αριθμό 
καταθετών· χρησιμοποιεί ένα κεντρικό σύστημα σε απευθείαç σύνδεση το οποίο 
διεκπεραιώνει όλεç τ ι ς εvτoλέç εντός της ημέpaç που λαμράνονται με μέθοδο μικτού 
διακανονισμού. Το κύκλωμα αποτελεί το τελικό σύστημα διακανονισμού για τα δύο 
άλλα συστήματα. 
ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ 
Οι συμψηφισμοί των παραδοσιακών μέσων σε χαρτί διεκπεραιώνονται στο Λονδίνο, το 
Εδιμβούργο και το Μπέλφαστ. 
Το γραφείο συμψηφισμού του Λονδίνου διεκπεραιώνει τρεις κaτηγopίεç συμψηφισμού, 
και συγκεκριμένα: 
1. Toπικόç συμψηφισμόç (Λονδίνο) επιταγών, τραπεζικών συναλλαγματικών και άλλων 
μέσων αξίας 100.000 £ και άνω. Η διεκπεραίωση αυτή γίνεται εντός μιας 
ημέρας. 
2. 0 γενικός συμψηφισμός διεκπεραιώνεται εντός τριών ημερών για συμψηφισμό 
επιταγών και άλλων χρεωστικών συναλλαγών. 
3. 0 συμψηφισμός των πιστωτικών κινήσεων πραγματοποιείται, εντός 3 ημερών, με 
βάση τα τραπεζικά αποδεικτικά μεταφορών πίστωσης τα οποία κωδικοποιούνται 
για να είναι αναγνώσιμα από τα μηχανήματα (MICR) και ορισμένες φορές σε 
συνδυασμό με δυνατότητα οπτικής αναγνώρισης (OCR). 
Επιπλέον υπάρχουν τα εξής συστήματα συμψηφισμού όσον αφορά παραδοσιακά έγγραφα σε 
χαρτ ί: 
4. Το κέντρο συμψηφισμού ευρωεπιταγών του Ηνωμένου Βασιλείου στο οποίο 
συμμετέχουν 14 τράπεζες. 
5. Με το σύστημα συμψηφισμού του Λονδίνου για δολάρια ΗΠΑ καθίσταται δυνατός ο 
συμψηφισμός και ο διακανονισμός επιταγών και τραβηκτικών σε δολάρια μέσω του 
συστήματος CHIPS στη Νέα Υόρκη εντός της ιδίας ημέρας. 
Αλ 
- 6 -
6. Το σύστημα νομισματικού συμψηφισμού του Λονδίνου παρέχει δυνατότητες 
συμψηφισμού για επιταγές που έχουν εκδοθεί σε (μεταξύ άλλων) μάρκα, φιορίνια 
Ολλανδίας, γαλλικά φράγκα, ιταλικές λίρες. 
Τα δύο αυτόματα γραφεία συμψηφισμού είναι τα εξής: 
7. Το BACS, που περιλαμβάνει 14 τράπεζες και δύο εταιρείες στεγαστικών δανείων 
και χρησιμοποιείται από 36.000 πελάτες οι οποίοι μπορούν να εισάγουν 
δεδομένα με άμεσο τρόπο. Κάθε εγγραφή αποτελείται από έναν αριθμό κινήσεων 
πίστωσης στον οποίο αντιστοιχεί μια κίνηση χρέωσης για το σύνολο και 
αντίστροφα. Το BACS διεκπεραιώνει τη λειτουργία του σε τριήμερη βάση. 
8. To CHAPS, χρησιμοποιείται για την αποστολή εγγυημένων απεριόριστων πληρωμών 
από μια τράπεζα διακανονισμού σε άλλη για διακανονισμούς εντός της ίδιας 
ημέρας όσον αφορά ποσά άνω των 5.000 £. 
0 διακανονισμός πραγματοποιείται μέσω των λογαριασμών που τηρούν τα μέλη στην 
τράπεζα της Αγγλίας για τους συμψηφισμούς 1, 2, 3, 7 και 8. 
Το 1985 πραγματοποιήθηκε μια ριζική αναδιάρθρωση των συστημάτων συμψηφισμού 
πληρωμών με τη δημιουργία ενός γενικού οργανισμού επίβλεψης με την ονομασία 
Association for Payment Clearing Services, έργο του οποίου είναι η εποπτεία της 
ανάπτυξης των υπηρεσιών συμψηφισμού και του τομέα πληρωμών ως σύνολο. Μέλη του 
APACS μπορούν να γίνουν όλα τα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα που πληρούν ορισμένα 
σαφή και αντικειμενικά κριτήρια· μεταξύ των κριτηρίων αυτών είναι να υπόκεινται 
σε κατάλληλη εποπτεία, να τηρούν λογαριασμό για τη διενέργεια των διακανονισμών 
στην Bank of England και να ανταποκρίνονται σε ορισμένες ελάχιστες απαιτήσεις ως 
προς τον όγκο των συναλλαγών μέσω του συγκεκριμένου συστήματος συμψηφισμού. Η 
Bank of England δεν διαθέτει νόμιμες αρμοδιότητες όσον αφορά τα συστήματα 
συμψηφισμού πληρωμών, ούτε επιβλέπει τις δραστηριότητες τους· εντούτοις, 
αντιπροσωπεύεται στα διοικητικά συμβούλια όλων των επιμέρους οργανισμών 
συμψηφισμού καθώς και στις επιτροπές τις αρμόδιες για τη χάραζτ) της πολιτικής που 
λειτουργούν στα πλαίσια της APACS. 0 ιδιαίτερος ρόλος της αναγνωρίζεται στις 
συζητήσεις σε θέματα δημόσιας πολιτικής. 
Παράρτημα 9 
TQ ΣΥΣΤΗΜΑ ΣΥΜΨΗΦΙΣΜΟΥ ΣΕ ECU 
1. ZTOXOÇ του παρόvτoç πapaρτήMaτoç είναι η επεξήγηση του τρόπου X8iToupYÎaç 
του ouo^paToç συΜψηφισΜού σε ECU και η εξέταση των προοπτικών και των ρέσων 
με τα οποία Μπορεί να επιτευχθεί η περαιτέρω βελτίωση του. Η διάρθρωση του 
πapapτήMaτoç αυτού έχει <oç εξή^ 
γενική εισαγωγή· 
λεπτoMερήç ανάλυση· 
δυvaτότητεç βελτίωσηç· 
αξιολόγηση. 
Γενική εισανωνη 
Γενική περιγραφή. 
2. Το σύστηρα συΜψηφισΜού σε ECU είναι ένα ηλεκτρονικό αυστηρά off-shore για 
τον συΜψηφισΜό πληρωρών σε ECU ΜΕ βάση την αξία που ισχύει την ίδια ηΜέρα. 
Επιτρέπει την εκκαθάριση των αντίστοιχων θέσεων των τραπεζών που συρρετέχουν 
στο σύστηρα συΜψηφισΜού σε ECU (45 επί του παρόντοΟ. Το παρόν σύστηρα 
θεσπίστηκε και παρακολουθείται από την ECU Banking Association (Ένωση 
Τραπεζών για το ECU) σε συνεργασία ρε τον Οργανισρό SWIFT και την Τράπεζα 
Διεθνών Διακανονισρών (ΤΔΔ). 
Κύρια χαρακτηριστικά 
3. 'Evaç opYaviopoç - ο SWIFT που ενεργεί για λογαριασρό ^ç ΕΒΑ (ECU Bankers 
Association) καταγράφει και συγκεντρώνει όλεç τ ι ς εvτoλέç πληρωρών που είναι 
εκφρασMέvεç σε ECU, διενεργεί τ ι ς σχετικέç εκκαθαρίσει και κοινοποιεί σε 
κάθε συρΜετέχουσα τράπεζα το συνολικό ρακροπρόθεσρο ή βραχυπρόθεσρο υπόλοιπο 
τη^ Εν συνεχεία τα υπόλοιπα αυτά "συΜψηφίζονται" με τη σύναψη ή τη χορήγηση 
δανείων που εξοφλούνται σε πρώτη ζήτηση. 
4. Ενώ το συνολικό άθροισρα των υπολοίπων αυτών ισούται αναγκαστικά με το 
Μηδέν, αυτό δεν* ισχύει και για τα υπόλοιπα των επιMέpoυç τραπεζών. Οι 
τράπεζεç που έχουν πιστωτικά ή χρεωστικά υπόλοιπα πρέπει, αναγκαστικά, να 
προβούν σε διακανονισρό των λογαριασρών TOUÇ. 
5. Το κύριο χαρακτηριστικό του ouo^paToç συΜψηφισΜού σε ECU είναι ότι τα 
υπόλοιπα διακανονίζονται σε ECU, και όχι με τη βοήθεια άλλων Μέσων [π.χ. 
ôiaKavoviOMOç σε άλλο νόΜίΟΜα (ή νοΜίσΜατα) ή ôiaKavoviOMOç "σε 8Î6oç" με τη 
χορήγηση χρεωγράφων, αγαθών κ.λ.π.]. Οι διακανονισροί αυτοί χρηρατοδοτούνται 
με δάνεια που εξοφλούνται σε πρώτη ζήτηση από τ ι ς συMMετέχoυσεç τpάπεζεç που 
έχουν πιστωτικά υπόλοιπα σε auTéç που έχουν χρεωστικά υπόλοιπα. Οι τpάπεζεç 
έχουν τη δυνατότητα να αρνηθούν τη σύναψη τέτοιων δανείων. EVTOOTOIÇ, ρέχρι 
στιγMήç δεν παρουσιάστηκε ποτέ πιστωτικό υπόλοιπο που να ρην διατεθεί για 
την κάλυψη των χρεωστικών υπολοίπων. Πράγρατι, οι συMMετέχoυσεç τpάπεζεç 
φαίνεται να έχουν συνειδητοποιήσει ότι ρια ενδεχόρενη άρνηση θα Μπορούσε να 
παραλύσει το όλο σύστηρα συρψηφισρού, δεδορένου ότι χωρ^ τέτοια δάνεια οι 
άλλεç τράπεζεç δεν θα είναι σε θέση να καλύψουν τα χρεωστικά TOOÇ υπόλοιπα. 
Αναλντική $ξέτα.οη 
ECU Banking Association (Ένωση Τραπεζών για το ECU) 
5. 0 opYaviopoç ECU Banking Association δηΜίουργήθηκε στο Παρίσι το 1985 και 
είναι ^niipopTiopévoç, Μεταξύ άλλων, σε συνεργασία ρε την ΤΔΔ και την 
εταιρεία S.S.P. SWIFT Service Partners S.A.*, ρε τη διαχείριση σε καθηρερινή 
βάση του ouo^paToç συρψηφισΜού σε ECU Ka0u>ç και με τη διαρκή βελτίωση του 
εν λόγω συστήρατο^ 
* Θυγατρική ^ç SWIFT (Society for Worldwide Interbank Financial 
Telecommunication) που έχει έδρα στη La Hulpe (Βέλγιο). 
As 
.*4*3**· •.*»••: '•«fttf>l>»«.~«**?i-. - 2 ~ 
6. To πρώτο ξεκίνηρα του οργανισρού αυτού έγινε το 1983 όταν η Επιτροπή 
πρότεινε σε ρια μ ικρή οράδα τραπεζών να Μελετήσει τ ι ς δυνατότητες ίδρυσηç 
£voç πoλυMεpoύç συστήMατoç συΜψηφισΜού για το ECU του ι δοτικού τοΜέα. Στη 
συνέχεια, οι Mετaγεvέστερεç εργaσίεç σε συνεργασία ρε την Ευρωπαϊκή Τράπεζα 
Επενδύσεων, την Τράπεζα Διεθνών Διακανονισρών και τη SWIFT οδήγησαν στην 
εφαρρογή του συστήρατος συΜψηφισΜού σε ECU το 1986. Το σύστηΜα αυτό, στο 
οποίο αρχικά συρΜετείχαν 7 τράπεζεç, έναντι 45 σήρερα, έχει αλλάξει 
σηραντικά από το 1986. 
Η φάση συμψηφισμού 
7. Οι τpάπεζεç που εκτελούν εργaσίεç σε ECU, και οι οποίες δεν είναι ρέλη του 
συστήρατος, δηλαδή "ανταποκρί τρι εç τpάπεζεç,,, Μεταβιβάζουν τ ι ς εvτoλέç 
πληρωρών τους ρέσω Miaç τράπεζaç που συρΜετέχει στο σύστηΜα (εκτόç βέβαια 
εάν ο αποδέκτης τηç πληpωMήç και το πρόσωπο που πραγρατοποιεί την πληρωρή 
είναι πελάτεç της ίδιας τράπεζας). Οι εντολές πληρωρής για "αξία της ίδιας 
ηρέρας" αυτών των τραπεζών που δεν συρρετέχουν στο σύστηρα γίνονται 
αποδεκτές για την εν λόγω αξία έως ρία συγκεκριρένη ώρα, την οποία ρπορούν 
να διαπραγρατευθούν ελεύθερα ρε τις συΜΜετέχουσες τράπεζες ρε τις οποίες 
συνεργάζονται. Οι οργανισροί που δεν είναι τράπεζες θα πρέπει αναγκαστικά να 
χρησιροποιήσουν ως ενδιάΜεσο οργανισρό ΜΙ α τράπεζα, είτε άρεσα ρέσω Μίας 
συΜΜετέχουσας τράπεζας ή, εξ αρχής, ρέσω ρ ι ας ανταποκρίτριας τράπεζας. 
8. Όλα τα ρηνύΜατα που αντιστοιχούν σε εντολές πληρωρής σε ECU τα οποία 
διαβιβάζονται ρεταξύ των τραπεζών συρψηφισρού του συστήΜατος ECU πριν από 
την "προκαταρκτική ώρα κλεισίρατος" **) ριας εργάσιρης ηρέρας, πρέπει να 
διεκπεραιωθούν ρέσω του δικτύου SWIFT. Στη συνέχεια, τα ρηνύρατα αυτά 
ερρηνεύονται αυτόρατα και εισάγονται στον "υπολογιστή εκκαθάρισης" τον οποίο 
διαχειρίζεται η S.S.P. SWIFT· ταυτόχρονα πραγρατοποιείται και η "πράξη 
εκκαθάρισης". Αυτές οι εντολές πληρωρών είναι εν γένει "αυτόνοΜες" με την 
έννοια ότι δεν προκαλούνται από το σύστηρα συρψηφιΟΜού. 
9. Στις 2 Μ·Ρ· ΤΟ κέντρο εκκαθάρισης προσδιορίζει τα προκαταρκτικά συνολικά 
πιστωτικά ή χρεωστικά υπόλοιπα κάθε συρρετέχουσας τράπεζας και κοινοποιεί τα 
σχετικά ποσά σε κάθε τράπεζα. Η Τράπεζα Διεθνών Διακανονισρών λαΜβάνει την 
πλήρη σειρά των σχετικών στοιχείων. Η Τράπεζα Διεθνών Διακανονισρών 
δηροσιεύει τα εν λόγω στοιχεία, αναφέροντας απλώς τη φύση των υπολοίπων 
(θετική ή αρνητική θέση) σε ειδικό φύλλο του Reuter πράγρα που επιτρέπει τη 
συνεχή ενηρέρωση (έως τις 3.45 p.p.) των συρΜετεχουσών τραπεζών. Η Τράπεζα 
Διεθνών ΔιακανονισΜών προσαρρόζει τον κατάλογο καθώς τα υπόλοιπα 
διακανονίζονται στο διάστηΜα αυτό. 
Η φάση της άμεσης Μείωσης των προκαρκτικών υπολοίπων 
10. Από τις 2 ρ.Μ· - την προκαταρκτική ώρα κλεισίρατος - έως τις 3.15 μ.μ., οι 
συΜΜετέχουσες τράπεζες που έχουν πιστωτικά ή χρεωστικά προκαταρκτικά 
υπόλοιπα προσπαθούν να Μειώσουν τα υπόλοιπα τους σε 1 εκατ. ECU (ή σε 
χαΜηλότερο ποσό), εάν τα υπόλοιπα τους δεν είναι ήδη χαρηλότερα από το ποσό 
αυτό. Για το σκοπό αυτό οι συΜΜετέχουσες τράπεζες που έχουν θετικά υπόλοιπα 
δανείζουν ECU στις τράπεζες που έχουν χρεωστικά υπόλοιπα. Στη συνέχει α ο 
υπολογιστής συρψηφισρού υπολογίζει και ρεταβιβάζει τα τελικά υπόλοιπα. 
11. Κατά την επόρενη επ ι Μέρους φάση - από τις 3.15 p.p. έως 3.45 μ. μ. -
διενεργούνται "ειδικές Μεταφορές" έτσι ώστε να Μπορέσουν να ρειώσουν τα 
χρεωστικά υπόλοιπα τους οι τράπεζες των οποίων τα αρνητικά υπόλοιπα δεν 
Μπόρεσαν να ρε ι ωθούν κάτω του 1 εκατ. ECU. Τα ποσά αυτά είναι ορ ι αρένες 
φορές σηραντικά. 
12. Τέλος, στις 3.45 μ.μ., το αργότερο, κάθε τράπεζα που συρΜετέχει στο σύστηΜα 
συΜψηφισΜού επιβεβαιώνει το τελικό καθαρό υπόλοιπο της στην Τράπεζα Διεθνών 
Διακανονισρών, εξουσιοδοτώντας την να ισοσκελίσει το λογαριασρό εκκαθάρισης 
της χρεώνοντας ή πιστώνοντας τον λογαριασρό όψεως που τηρεί στην Τράπεζα 
Διεθνών Διακανονισρών ρε ποσό που δεν υπερβαίνει το 1 εκατ. ECU, Οί 
λογαριασροί όψεως σε ECU πρέπει να παραρένουν θετικοί. 
**) στις Βρυξέλλες είναι στις 2 p.p. 44 
- 2α -
13. Κάθε πληρωμή σε ECU με αξία της ίδιας ημέρας που πραγματοποιείται με σκοπό 
να μειωθούν τα προκαταρκτικά υπόλοιπα οφείλεται στην ίδια τη λειτουργία του 
συστήματος συμψηφισμού ECU και συνεπώς δεν είναι "αυτόνομη" *) 
*) Στο παράρτημα αυτό δεν αναλύεται ο υπολογισμός του επιτοκίου που ισχύει σε 
αυτές τις μη αυτόνομες πράξεις δανεισμού/δανειοδότησης σε ECU (σε 
αντιδιαστολή με τις αυτόνομες πράξεις δανεισμού) δεδομένου ότι ξεφεύγουν από 
τα πλαίσια της παρούσας ανάλυσης. 
- 3 -
Άλλα χαρακτηριστικά 
14. Η Τράπεζα Διεθνών Διακανονισρών διαδραρατίζει ουσιαστικά ρόλο ρεσάζοντα. 
15. Δεν υπάρχει χωριστό αυστηρά συΜψηφισΜού για τις επιταγές σε ECU. 
16. Ορισρένες τράπεζες που συρΜετέχουν στο σύστηΜα συΜψηφισΜού δεν επιβάλλουν 
επιβαρύνσεις στους πελάτες που διενεργούν ή λαρβάνουν πληρωρές σε ECU, ρε 
την προϋπόθεση ότι οι πελάτες αυτοί έχουν ήδη λογαριασρούς σε ECU στις 
τράπεζες αυτές. Αντίθετα ορισρένες άλλες τράπεζες επιβάλλουν τέτοιου είδους 
επιβαρύνσεις. 
17. Από τη στιγμή που η ευρωπαϊκή νομισματική ένωση θα έχει επιτευχθεί, η ροή 
των πληρωμών εντός του συστήματος συμψηφισμού σε ECU προβλέπεται να αυξηθεί 
σημαντικά και κατά συνέπεια θα σημειωθεί σηΜαντική αύξηση του αριθρού των 
τραπεζών που επιθυρούν να συΜΜετέχουν στο σύστηΜα συΜψηφισΜού σε ECU. 
Δυνατότητες βελτίωσησ 
18. Δεν υπάρχουν σαφείς "κανόνες" για τη ρύθμιση της περίπτωσης (βλέπε 
παράγραφος 4 ανωτέρω) κατά την οποία οι τράπεζες με πιστωτικά υπόλοιπα δεν 
είναι διατεθειμένες να χορηγήσουν έως τις 3.45 μ.μ. τα αναγκαία δάνεια στις 
τράπεζες με χρεωστικά υπόλοιπα τα οποία είναι αναγκαία για τις εν λόγω 
τράπεζες προκειμένου να μειώσουν τα υπόλοιπα τους σε 1 εκατ. ECU. 
19. Το πρόβληρα αυτό εξετάστηκε πρόσφατα σε ρια επιτροπή της ECU Banking 
Association και προτάθηκαν δύο τουλάχιστον λύσεις. Σύρφωνα με την πρώτη, 
κάθε τράπεζα που συμμετέχει στο σύστημα αυτό, θα έπρεπε να καταθέσει μια 
εγγύηση στην εθνική κεντρική τράπεζα (ή στην Τράπεζα Διεθνών Διακανονισμών). 
Εφόσον οι δανειακές ανάγκες της τράπεζας-οφειλέτη είναι χαμηλότερες από την 
εγγύηση που έχει καταθέσει στην κεντρική τράπεζα, η τράπεζα-πιστωτής θα 
πρέπει να είναι διατεθειμένη να της χορηγήσει το απαιτούμενο δάνειο. 
Δυστυχώς εξακολουθεί να υφίσταται το πρόβλημα που παρουσιάζεται εάν οι 
δανειακές απαιτήσεις είναι μεγαλύτερες από την εγγύηση και η τράπεζα 
πίστωσης δεν είναι δαιτεθειμένη να χορηγήσει το σύνολο του απαιτούμενου 
ποσού. 
20. Σύμφωνα με τη δεύτερη λύση, η οποία φαίνεται ελκυστική από θεωρητική απόψη, 
η τράπέζα-οφειλέτης δανείζεται από μια τράπεζα διαφορετική από εκείνη προς 
την οποία έχει οφειλή, και αυτή η τρίτη τράπεζα ζητά με τη σειρά της δάνειο 
από την αρχική της τράπεζα-πιστωτή. Όπως είναι φανερό, το σύστημα αυτό θα 
λειτουργούσε υόνο εάν τηρούνται τα ανώτατα όρια πίστωσης των δύο 
δανειοδοτών. θα ήταν ίσως πιθανό να συνδυαστεί η λύση αυτή με εκείνη της 
παραγράφου 19. 
21. Στις 29 Μαίου 1990, η επιτροπή συρψηφισΜού της ECU Banking Association 
ενέκρινε μία νέα ρύθμιση, η διαχείριση της οποίας θα ανατεθεί στην Τράπεζα 
Διεθνών Διακανονισμών. Σύμφωνα με τη ρύθμιση αυτή οι διαρκείς εντολές 
μεταφορών θα επιτρέπουν τη μεταβίβαση κεφαλαίων από τις τράπεζες-πιστωτές 
στις τράπεζες-οφειλέτες. 
22. Η ECU Banking Association επισημαίνει επίσης ότι ορισμένες κεντρικές 
τράπεζες (η τράπεζα της Αγγλίας ή της Γαλλίας) είναι διατεθειμένες να 
συμπληρώσουν το σύστημα ρυθμίσεων της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών με 
ειδικά μέτρα στα οποία θα προσφέρεται εγγύηση ρε την κατάθεση χρεωγράφων ή 
καταθέσεων σε ECU. 
Α^ολόνηοη 
23. Στο στάδιο αυτό μπορεί να επισημανθεί μόνο ένα πρόβληρα το οποίο έχει μάλλον 
υποθετικό παρά πρακτικό χαρακτήρα. Η ECU Banking Association μελετά το 
ζήτημα και η Επιτροπή δεν φαίνεται να μπορεί να διαδραματίσει σημαντικό 
ρόλο. θα ήταν χρήσιμο να ληφθούν στοιχεία από ένα δείγμα τραπεζών για τις 
δαπάνες που επιβάλλονται στις αυτόνομες συναλλαγές των τελικών χρηστών του 
ECU προκειμένου να εξακριβωθεί η ορθότητα και η πληρότητα της παρούσας 
ανάλυσης μέσω των οικονομικών φορέων της αγοράς και των κεντρικών τραπεζών. 
Παράρτημα 10 
ΤΑ ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ 
Os διοικήσεις των ταχυδρομείων 26 Ευρωπαϊκών χωρών που συνεργάζονται στο πλαίσιο 
της "Conférence Européenne des Administras ions des Postes et des Telecommunications 
(CEPT)" (που είναι μια περιφερειακή υποομάδα της Παγκόσμιας Ταχυδρομικής Ένωσης) 
συμμετέχουν με διάφορους τρόπους στα συστήματα πληρωμών της Ευρώπης, και ιδίως ως 
προμηθευτές υπηρεσιών πληρωμών και της τηλεπικοινωνιακής υποδομής που 
χρησιμοποιείται για τις μεταφορές. 
Μεταξύ των ταχυδρομικών διοικήσεων που παρέχουν υπηρεσίες πληρωμών συγκαταλέγονται: 
δύο ιδιωτικά ταχυδρομικά ταμιευτήρια (η βρετανική Girobank και η ολλανδική 
Postbank) καθώς και τρία δημόσια αυτόνομα ταχυδρομικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα 
(Deutsche Bundespost Postbank, Caja Postal Espanol, Postgiro στη Δανία)· Τα 
ταχυδρομικά χρηματοπιστωτικά ιδρύματα στα άλλα κράτη μέλη αποτελούν τμήμα της 
γενικής ταχυδρομικής διοίκησης (επιπλέον, οι περισσότερες χώρες έχουν ταχυδρομικά ή 
εθνικά ταμιευτήρια). Εκτός από πιο ειδικευμένες υπηρεσίες που δεν σχετίζονται άμεσα 
με το παρόν πράσινο βιβλίο (π.χ. ταχυδρομικές ταξιωδιτικές επιταγές, ταχυδρομικές 
εντολές κ.λ.π.) τα περισσότερα από τα ιδρύματα αυτά διαθέτουν συστήματα 
ταχυδρομικών επιταγών (εκτός από την Ιρλανδία, την Ελλάδα και την Πορτογαλία). 
Επιπλέον, αυτά τα ταχυδρομικά ιδρύματα εκδίδουν κάρτες πληρωμών (κάρτες VISA στην 
Ευρώπη» το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ισπανία και το Λουξεμβούργο· κάρτες Eurocard στη 
Γερμανία και την Ολλανδία· ειδικές κάρτες σε άλλες χώρες: Postomat, Diners Club και 
VISA στο Βέλγιο και Dencard στη Δανεία). 
Παρά τις ιδιαιτερότητες που παρουσιάζουν οι υπηρεσίες τους σε σύγκριση με τα άλλα 
συστήματα πληρωμών που προσφέρουν τα άλλα πιστωτικά ιδρύματα, τα προβλήματα που 
προκύπτουν στον τομέα αυτό και που σχετίζονται με την παρούσα ανάλυση, παρουσιάζουν 
μεγάλες ομοιότητες με τα προβλήματα που πρέπει να μελετηθούν όσον αφορά τα 
συστήματα πληρωμών με κάρτες και τις μεταφορές γενικότερα. Οι πράξεις συμψηφισμού 
για τις κάρτες πληρωμών και, σε μεγάλο βαθμό, για τις ταχυδρομικές επιταγές είναι 
οι ίδιες όπως και για τις κάρτες που εκδίδονται από τα άλλα ιδρύματα ή τις επιταγές 
που εκδίδονται εις βάρος των άλλων ιδρυμάτων. Το πρόβλημα που πρέπει να μελετηθεί 
ειδικότερα, δηλαδή οι σχέσεις μεταξύ των γραφείων αυτόματου συμψηφισμού των 
διαφόρων κρατών, είναι ουσιαστικά το ίδιο είτε πρόκειται για ταχυδρομικά είτε για 
άλλα τραπεζικά συστήματα. Μόνο οι Σκανδιναβικές Χώρες, συμπεριλαμβονομένης της 
Δανίας έχουν ένα κοινό σύστημα ταχυδρομικών μεταφορών (Telegiro). Όσον αφορά τις 
άλλες χώρες, η σύνδεση μεταξύ των διαφόρων συστημάτων ταχυδρομικών μεταφορών πρέπει 
να απολέσει αντικείμενο μελέτης και το όλο ζήτημα εντάσσεται στο ίδιο πλαίσιο 
προβληματισμού με το κυρίως θέμα της μελέτης μας. 

*^''H*lMlli|itMi.l)ft=a»JM •wwia^-^i-Sateii' 
COM(90)447 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 10 13 
Apifl. καταλόγου : CB-CO-90-483-GR-C 
ISBN 92-77-64355-2 
ΤΙΜΗ ΠΩΛΗΣΗΣ μέχρι 30 σελίδες: 3,50 ECU γιακάτ)ε 10 επιπλέον σελίδες*. 1,25ECU 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Luxembourg 
L S