Γνωμοδότηση για την πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για την τροποποίηση των οδηγιών 66/400/ΕΟΚ, 66/401/ΕΟΚ, 66/402/ΕΟΚ, 66/403/ΕΟΚ, 69/208/ΕΟΚ, 70/457/ΕΟΚ και 70/458/ΕΟΚ που αφορούν, αντίστοιχα την εμπορία σπόρων προς σπορά τεύτλων, κτηνοτροφικών φυτών, σιτηρών, γεωμήλων, ελαιούχων και κλωστικών φυτών, κηπευτικών, και τον κοινό κατάλογο ποικιλιών των καλλιεργούμενων φυτικών ειδών (1) (94/C 195/14)

Στις 20 Δεκεμβρίου 1993, και σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 43 και 198 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω πρόταση.

Το τμήμα γεωργίας και αλιείας, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 7 Απριλίου 1994 (Εισηγητής: ο κ. Bastian).

Κατά την 315η σύνοδο ολομελείας της (συνεδρίαση της 27ης Απριλίου 1994), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με μεγάλη πλειοψηφία και μια ψήφο κατά την εξής γνωμοδότηση.

Η ΟΚΕ εγκρίνει, με την επιφύλαξη των παρατηρήσεων που ακολουθούν, την πρόταση της Επιτροπής που αποβλέπει στην ολοκλήρωση της εναρμόνισης της νομοθεσίας σχετικά με τα τεχνικά χαρακτηριστικά των προς εμπορία σπόρων για σπορά στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

1. Προκαταρκτικές παρατηρήσεις

1.1. Η ΟΚΕ εφιστά την προσοχή στο γεγονός ότι έχει λάβει αίτηση για την επεξεργασία γνωμοδότησης σχετικά με σχέδιο οδηγίας που αποσκοπεί στην τροποποίηση 7 οδηγιών οι οποίες θεσπίσθηκαν μεταξύ των ετών 1966 και 1970. Όμως, καθεμία από τις εν λόγω οδηγίες υπέστη πολυάριθμες τροποποιήσεις κατά τη διάρκεια των παρελθόντων 20-25 ετών. Για παράδειγμα, η οδηγία 66/403/ΕΟΚ υπέστη 23 τροποποιήσεις, ενώ η οδηγία 69/208/ΕΟΚ υπέστη 32. Έτσι, η ΟΚΕ για να εκδώσει τη γνωμοδότησή της θα πρέπει, θεωρητικά, να αναφερθεί σε 100 ή 150 κείμενα.

1.1.1. Η ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να συντονίσει και να συγκεντρώσει το σύνολο των κειμένων σε ένα ενιαίο κείμενο μόλις υιοθετηθεί η υπό εξέταση πρόταση οδηγίας.

1.2. Η ΟΚΕ επιθυμεί να ενημερωθεί για τη διαδικασία που προβλέπεται σχετικά με την εφαρμογή των οδηγιών για τους σπόρους προς σπορά στις χώρες του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου που θα προσχωρήσουν στην Ευρωπαϊκή Ένωση.

2. Αντικείμενο της πρότασης της Επιτροπής

2.1. Κανονιστικό πλαίσιο

2.1.1. Η πλειοψηφία των γενικών διατάξεων που διέπουν την εμπορία γεωργικών και κηπευτικών σπόρων για σπορά εναρμονίζονταν, κυρίως, μέσω οδηγιών από το 1966, δηλαδή για ένα διάστημα 27 ετών.

2.1.1.1. Οι οδηγίες αυτές αφορούν τα δύο βασικά χαρακτηριστικά των σπόρων προς σπορά:

- τη γενετική φύση της ποικιλίας, που διέπεται από τις οδηγίες καταλόγους (457 και 458),

- τα τεχνολογικά χαρακτηριστικά των σπόρων για σπορά (γενετική, γνησιότητα, βλάστηση, γενιά, ...) που διέπονται από τις οδηγίες «εμπορευματοποίησης» (400, 401, 402, 403, 208 και 458) οι οποίες, στην πράξη, ρυθμίζουν και τον επίσημο έλεγχο των εν λόγω ιδιοτήτων.

2.1.1.2. Τα κείμενα αυτά, που συνδέονται στενά, αποσκοπούν στους εξής δύο στόχους:

α) στη διασφάλιση της ποιότητας των διατιθεμένων στο εμπόριο σπόρων προς σπορά (προστασία του καταναλωτή, προώθηση της γενετικής προόδου, οργάνωση του οικονομικού τομέα των σπόρων προς σπορά).

β) ixστη διασφάλιση της ελεύθερης διάθεσης στο εμπόριο στην Ευρωπαϊκή Ένωση αλλά και στη διευκόλυνση των συναλλαγών με τις τρίτες χώρες οι οποίες τηρούν τις ισοδυναμίες και τα συστήματα του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ) όσον αφορά τους σπόρους προς σπορά.

2.1.1.3. Μέχρι σήμερα, οι στόχοι αυτοί επιτυγχάνονταν, σε μεγάλο βαθμό, χάρη στη συνοχή των κανονιστικών διατάξεων και, πιθανώς, χάρη στην ελαστικότητα που παραχωρήθηκε για την εφαρμογή, στην πράξη, σε συνάρτηση με τις γεωργο-κλιματολογικές συνθήκες και τις γεωργικές και διοικητικές πρακτικές.

2.1.2. Οι οδηγίες αυτές, σχετικά με τους κατ'ιδίαν σπόρους προς σπορά, συμπληρώθηκαν το 1977 με τη φυτο-υγειονομική ρύθμιση που εφαρμόζεται επίσης στους σπόρους προς σπορά και τα φυτά. Εξάλλου, η Ευρωπαϊκή Ένωση εκτείνει τις αρμοδιότητές της ώστε να καλύψει την εμφάνιση οργανισμών που έχουν μεταλλαγεί γενετικά, τα νέα τρόφιμα, τα θέματα σχετικά με τους γενετικούς πόρους, καθώς και την προστασία των δικαιωμάτων του δημιουργού νέων ειδών.

2.1.2.1. Αυτά τα νέα κείμενα, τα οποία δεν έχουν υιοθετηθεί ακόμα όλα, έχουν επιπτώσεις όσον αφορά τον τομέα των σπόρων προς σπορά. Ορισμένες επιπτώσεις διαφαίνονται ήδη. Όμως, είναι δύσκολο να διαγνωσθεί ποιες από αυτές δύναται να είναι λίαν σημαντικές.

2.2. Στόχοι της Επιτροπής

2.2.1. Με την προοπτική της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς και φοβούμενη ενδεχόμενους περιορισμούς στην ελεύθερη διακίνηση εμπορευμάτων οι οποίοι υφίστανται ακόμη στις διάφορες οδηγίες για τους σπόρους προς σπορά, παρά το άνοιγμα εδώ και περισσότερο από είκοσι έτη όλων σχεδόν των συνόρων μεταξύ των κρατών μελών, η Επιτροπή προτείνει ορισμένο αριθμό τροποποιήσεων με στόχο να εμποδίσει, συστηματικά, τα κράτη μέλη να προσαρμόζουν τις γενικές διατάξεις ή να παρεκκλίνουν από αυτές και αναθέτει στη «Μόνιμη επιτροπή» και στην Επιτροπή το έργο αυτό.

2.2.2. Η Επιτροπή προτείνει, επίσης, τη διεύρυνση του πεδίου αυτών των οδηγιών έτσι ώστε να δημιουργηθούν κυρίως οι νομικοί σύνδεσμοι με τα κείμενά της που αναφέρονται στο σημείο 2.1.2 παραπάνω.

2.3. Προτεινόμενες τροποποιήσεις

2.3.1. Οι προτεινόμενες τροποποιήσεις δύνανται να διαχωρισθούν ως οριζόντιες τροποποιήσεις, που αφορούν όλα τα είδη, και ως ειδικές τροποποιήσεις, που αφορούν μόνο ένα είδος σπόρων προς σπορά.

3. Παρατηρήσεις της ΟΚΕ

3.1. Γενικές παρατηρήσεις

3.1.1. Ως προς τον πρώτο στόχο (τη διάθεση στο εμπόριο στην Ευρωπαϊκή Ένωση), τα προτεινόμενα μέτρα θεωρούνται γενικώς απόρροια της αποκτηθείσας εμπειρίας και των ισορροπιών, που επιτεύχθηκαν μεταξύ κρατών μελών και της Επιτροπής.

Αντίθετα, οι συνέπειες του δεύτερου στόχου (διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής και δημιουργία νέων νομικών βάσεων) είναι λίαν ασαφείς. Επιπλέον, οι προβλεπόμενες διατάξεις θα αναθέτουν τις αρμοδιότητες αποκλειστικά στη μόνιμη επιτροπή και στην Επιτροπή.

Στο ερμηνευτικό σημείωμα, η Επιτροπή τονίζει την ανάγκη για μια ενιαία κανονιστική ρύθμιση. Όμως, επειδή πρόκειται για σπόρους προς σπορά που προορίζονται για φυτά τα οποία θα βλαστήσουν σε ολόκληρη την επικράτεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης, πρέπει να προβλεφθούν προσαρμογές στα κράτη μέλη, ή τις περιφέρειες, ανάλογα με τις γεωργο-κλιματολογικές συνθήκες, τις συνήθειες ή τις απαιτήσεις των καταναλωτών ή των χρηστών. Οι προσαρμογές αυτές θα γίνουν κατόπιν προτάσεως της μόνιμης επιτροπής.

3.1.2. Η ΟΚΕ τονίζει τη σημασία του γεγονότος ότι η συμβουλευτική επιτροπή για τους σπόρους προς σπορά οφείλει να γνωμοδοτεί σε εύθετο χρόνο, η δε άποψή της να λαμβάνεται δεόντως υπόψη.

3.1.3. Στο ερμηνευτικό σημείωμα τονίζεται, επίσης, ότι η πρόταση δεν θα έχει ή θα έχει μηδαμινές επιπτώσεις στις ΜΜΕ. Όμως, τούτο φαίνεται ανακριβές για ορισμένα θέματα που δύνανται, αντίθετα, να έχουν λίαν σημαντικές επιπτώσεις στην οργάνωση του οικονομικού τομέα κυρίως στις σχέσεις γεωργών παραγωγών σπόρων προς σπορά, εταιριών παραγωγής, διανομέων, ή χρηστών (π.χ. διάθεση στο εμπόριο ακατέργαστων σπόρων. Άλλα σημεία μπορούν να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στη χρηματοδότηση της έρευνας (π.χ.: σπόροι δεύτερης γενεάς: R2).

3.2. Παρατηρήσεις στις οριζόντιες τροποποιήσεις

3.2.1. Διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής των οδηγιών στην παραγωγή και, ενδεχομένως, στη χρήση.

3.2.1.1. Για τη χρήση, η επέκταση μετριάζεται από τη λέξη «ενδεχομένως». Πρόκειται, ίσως, για δυνατότητα κάλυψης των περιφερειακών πτυχών που προκαλούνται από τις παρεκκλίσεις για τα μίγματα σπόρων χορτονομής, τις μειωμένες απαιτήσεις ή τους περιορισμούς της εμπορίας ορισμένων ποικιλιών.Όμως, η Επιτροπή στον τομέα αυτό θα πρέπει να διευκρινίσει τις προθέσεις της στην οδηγία ή τις αιτιολογικές σκέψεις.

3.2.2. Διεύρυνση του πεδίου εφαρμογής των οδηγιών στην επεξεργασία των σπόρων προς σπορά, την προστασία των γενετικών πηγών, στους γενετικά τροποποιημένους οργανισμούς και στα νέα τρόφιμα

Η ΟΚΕ εξέδωσε στις 24 Φεβρουαρίου 1993 γνωμοδότηση για τα νέα τρόφιμα (1).

3.2.2.1. Πρόκειται, στο σημείο αυτό, για απλή καθιέρωση μιας νομικής βάσης που επιτρέπει στη μόνιμη επιτροπή και στην Επιτροπή το συντονισμό με τις οδηγίες που αφορούν τα θέματα αυτά.

3.2.2.2. Η ΟΚΕ επιθυμεί να ενημερώνεται σχετικά με την εξέλιξη των γενικών αυτών κειμένων. Επιθυμεί, επίσης, οι προτεινόμενες από τη μόνιμη επιτροπή και την Επιτροπή διατάξεις, κατ'εφαρμογή της υπό εξέταση οδηγίας, να θεσπισθούν μετά από διαβουλεύσεις με τις κοινωνικο-επαγγελματικές οργανώσεις και τη συμβουλευτική επιτροπή για τους σπόρους προς σπορά.

3.2.3. Αριθμός επιτρεπομένων γενεών (πρώτη αναπαραγωγή, R1, δεύτερη αναπαραγωγή, R2, κ.ά.)

3.2.3.1. Τα κράτη μέλη δεν μπορούν πλέον να απαγορεύσουν την εμπορία των σπόρων προς σπορά δεύτερης γενεάς για τα σιτηρά και ιδίως τα σιτηρά με φλοιό, τα όσπρια χορτονομής με μεγάλα σπέρματα και ιδίως τα μπιζέλια.

3.2.3.2. Όμως, στην περίπτωση των σιτηρών είναι δυνατό να απαγορευθεί η παραγωγή αυτών των σπόρων προς σπορά δεύτερης γενεάς. Αν επιτραπεί, δύνανται να παραχθούν μόνο οι ποικιλίες που ανήκουν στον εθνικό κατάλογο. Ωστόσο, τα εν λόγω τελευταία μέτρα δεν προβλέπονται για τα όσπρια με μεγάλους σπόρους.

Διαφορετική μεταχείριση των δύο ομάδων είναι εντελώς παράλογη: οπωσδήποτε αυτά είναι αυτογονιμοποιούμενα φυτά τα οποία εμφανίζουν παρόμοια προβλήματα τεχνικής και εμπορικής φύσης. Είναι επιθυμητό να αποφευχθεί η στρέβλωση με την επέκταση του «συστήματος σιτηρών» στα όσπρια χορτονομής με μεγάλα σπέρματα.

3.2.3.3. Η υποχρέωση να επιτραπεί η εμπορία, συγχρόνως, δύο διαφορετικών γενεών του ιδίου είδους δύναται να έχει σημαντικές οικονομικές επιπτώσεις με αποτέλεσμα την αναστάτωση της οργάνωσης της παραγωγής. (Πράγματι, μπορεί να σκεφθεί κανείς αμέσως ότι οι σπόροι προς σπορά δεύτερης γενεάς θα είναι φθηνότεροι. Όμως, δεν είναι ακριβές, εκτός αν υποτεθεί ότι ο δημιουργός του νέου είδους θα εισέπραττε χαμηλότερα ποσά για το δικαίωμα πνευματικής ιδιοκτησίας, δηλ. ότι θα μειωνόταν η χρηματοδότηση των ερευνών για ποικιλίες. Τέτοιες επιπτώσεις υπερβαίνουν βεβαίως τον απλό στόχο της άρσης των περιορισμών στην ελεύθερη διάθεση του προϊόντος).

3.2.3.4. Οι προδιαγραφές ποιότητας για τους σπόρους προς σπορά δεύτερης γενεάς είναι κατώτερες όσον αφορά τη γνησιότητα της ποικιλίας, πράγμα που δεν συμβαδίζει με την πρόοδο επειδή αυτό προβαίνει σε βάρος της τελικής ποιότητας των προϊόντων κατανάλωσης.

3.2.3.5. Οι ποικιλίες που αναφέρονται στον κατάλογο εξετάσθηκαν ως προς τις ιδιότητες που παρουσιάζουν οι σπόροι της πρώτης γενεάς, όχι αυτές της δεύτερης γενιάς. Πράγμα που είναι σημαντικό για ορισμένα είδη π.χ. το υβρίδιο σιταριού και σίκαλης («triticale») ή ορισμένους τύπους ποικιλιών όχι τελείως αυτογονιμοποιούμενους.

3.2.3.6. Θα ήταν προτιμότερο να περιορισθεί η εμπορία μιας μόνης γενεάς, της πρώτης, αφήνοντας στις επιχειρήσεις των χωρών όπου εφαρμόζεται ακόμη η πρακτική της δεύτερης γενεάς ικανοποιητική προθεσμία προσαρμογής.

3.2.4. Σήμανση του προμηθευτή

Σύμφωνα με το κείμενο είναι δύσκολο να διαγνωσθεί αν είναι δυνατό ή όχι να επιβληθεί ορισμένη σήμανση του προμηθευτή. Η διατύπωση θα πρέπει να διευκρινισθεί ώστε η σήμανση να είναι υποχρεωτική κατά τρόπο που να διασφαλίζει την πληροφόρηση του καταναλωτή.

3.2.5. Λάθη ή ανακρίβειες του κειμένου

3.2.5.1. Προβλέπεται ότι οι ακατέργαστοι σπόροι προς σπορά που προορίζονται για πιστοποίηση πρέπει να φέρουν σήμανση, αλλά ότι «η διάταξη αυτή δεν εφαρμόζεται για την εμπορία μικρών ποσοτήτων σπόρων στην τοπική αγορά της διοικητικής ζώνης όπου συλλέχθηκαν».

Δεδομένου ότι πρόθεση της Επιτροπής δεν είναι να επιτρέψει τη «διάθεση» στο χρήστη ακατέργαστων σπόρων, η παράγραφος αυτή δεν είναι κατανοητή. Πρέπει, οπωσδήποτε η διάταξη αυτή να μην θεωρηθεί ως πρόκληση για καταχρήσεις.

3.2.6. Πρόοδοι στην εναρμόνιση των κανόνων για την εγγραφή των ποικιλιών

Οι ισχύουσες οδηγίες και η προτεινόμενη τροποποίηση, θέτουν ορισμένες γενικές αρχές οι οποίες είναι αναγκαίες για την εγγραφή στους εθνικούς καταλόγους. Οι ποικιλίες που αναφέρονται στον κοινοτικό κατάλογο πρέπει να διακινούνται σε όλη την Ένωση. Όμως, οι μέθοδοι παραγωγής και οι εφαρμόσιμες τεχνολογίες επηρεάζουν, φυσικά, τους κανόνες εγγραφής σε κάθε κράτος μέλος. Συνεπώς, θεωρείται δύσκολο να θεσπισθεί ένας ενιαίος τεχνικός κανονισμός εγγραφής για την Ευρώπη. Ωστόσο, επικροτείται η καινοτομία που προβλέπει ορισμένη εναρμόνιση των κανόνων για την εκτίμηση της καλλιεργήσιμης αξίας ή χρήσης.

3.3. Ειδικές τροποποιήσεις

3.3.1. Τεύτλα (άρθρο 1)

Κανένα σχόλιο, εκτός οριζόντιου σημείου 3.1.

3.3.2. Κτηνοτροφικά φυτά (άρθρο 2)

3.3.2.1. Καθιερώνεται η υποχρέωση έγκρισης της εμπορίας των σπόρων δεύτερης γενεάς. Θα πρέπει να ενσωματωθούν στο κείμενο μέτρα που να επιτρέπουν στα κράτη μέλη να περιορίζουν την παραγωγή σπόρων πρώτης γενεάς υπό τους ιδίους όρους με αυτούς που προβλέπονται για τα σιτηρά (βλ. σημείο αριθ. 3.1.3 ανωτέρω).

3.3.2.2. Η υποχρέωση ελέγχου, στην κατηγορία σπόρων προς εμπορία, των κτηνοτροφικών φυτών των οποίων η πιστοποίηση δεν είναι υποχρεωτική καταργείται με τη νέα διατύπωση του άρθρου 3 της οδηγίας 401 (σημείο 9.10 του υπό εξέταση σχεδίου): αποτελεί ουσιαστικό λάθος.

3.3.2.3. Μίγματα κτηνοτροφικών φυτών: η εμπορία τους παραμένει δίκαια απαγορευμένη. Το σύστημα παρέκκλισης διατηρείται εν ισχύ σε επίπεδο κρατών για τους εθνικούς παραγωγούς υπό την επιφύλαξη «ότι τα μίγματα αυτά θα χρησιμοποιηθούν μόνο σε περιοχές όπου η χρήση τους αιτιολογείται από τις σημερινές αγρονομικές πρακτικές». Η έννοια της περιφέρειας υποκαθιστά, στο σημείο αυτό, την έννοια χώρα, και αυτή της χρήσης την έννοια της εμπορίας: πρέπει να διασαφηνισθεί, συγκεκριμένα, τι εννοεί η Επιτροπή με τη νέα ορολογία.

3.3.3. Σιτηρά (άρθρο 3)

3.3.3.1. Δεύτερη αναπαραγωγή (βλέπε ανωτέρω σημείο 3.2.3)

3.3.3.2. Στο σημείο αριθ. 8, η διάταξη που επιτρέπει τον περιορισμό της πιστοποίησης της παραγωγής σπόρων βρώμης, κριθής, ριζιού και σιτηρών στους σπόρους της πρώτης γενεάς πρέπει να επεκταθεί στο σκληρό σιτάρι, στη σίκαλη, και στο υβρίδιο σιταριού και σίκαλης.

3.3.3.3. Στα σημεία 13 και 14 αναφέρεται η υποχρέωση αποδοχής των μιγμάτων σιτηρών. Θα ήταν επικίνδυνο να αναληφθεί ο κίνδυνος μιας σημαντικής τεχνολογικής οπισθοδρόμησης τη στιγμή που η γνησιότητα του εμπορικού προϊόντος απαιτείται όλο και περισσότερο στην αγορά σιτηρών κατανάλωσης. Πρόκειται, πράγματι, για διάταξη η οποία δεν είναι πλέον επίκαιρη. Θα έπρεπε καλύτερα να επιτραπεί, κατ'εξαίρεση, σύμφωνα με τη διαδικασία της μόνιμης επιτροπής για ορισμένες χώρες στις οποίες αυτό είναι ακόμα απαραίτητο.

3.3.4. Γεώμηλα (άρθρο 4)

Κανένα σχόλιο (εκτός από τα οριζόντια σημεία 3.1 ανωτέρω).

3.3.5. Ελαιούχοι σπόροι και κλωστικά φυτά (άρθρο 5)

Κανένα σχόλιο (εκτός από ταοριζόντια σημεία 3.1 ανωτέρω).

3.3.5.1. Καθιερώνεται η υποχρέωση έγκρισης της εμπορίας σπόρων σόγιας και ελαιούχου λιναριού δεύτερης γενεάς. Θα πρέπει να ενσωματωθούν στο κείμενο μέτρα που επιτρέπουν στα κράτη μέλη τον περιορισμό της παραγωγής σπόρων πρώτης γενεάς υπό τους ιδίους όρους με αυτούς που προβλέπονται για τα σιτηρά (βλέπε σημείο 3.1.3 ανωτέρω).

3.3.6. Κατάλογος φυτών ευρείας καλλιέργειας

Κανένα σχόλιο (εκτός οριζόντιων σημείων 3.2.2 και 3.2.6).

3.3.7. Σπόροι κηπευτικών (άρθρο 6)

3.3.7.1. Εξαιτίας πλάνης, οι τροποποιήσεις 12 και 13 καταργούν την υποχρέωση πιστοποίησης σπόρων κιχωρίων για βιομηχανική επεξεργασία.

3.3.7.2. Η προτεινόμενη διατύπωση για την τροποποίηση 18, (τουλάχιστον στα γαλλικά) αναφέρεται σε «mιlanges de laitues». Θα ήταν σκόπιμο να αναφερθούν «mιlanges des salades».

3.3.7.3. Η προτεινόμενη διατύπωση για την τροποποίηση 20 παραλείπει, λόγω πλάνης, τους πρότυπους σπόρους για σπορά οι οποίοι, εκ του γεγονότος τούτου, δεν θα δύνανται πλέον να συνοδεύονται από τη μνεία του βάρους στις σακκούλες, πράγμα που θα ήταν λυπηρό για την πληροφόρηση του καταναλωτή.

Βρυξέλλες, 27 Απριλίου 1994.

Ο Πρόεδρος της

Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Susanne TIEMANN

(1) ΕΕ αριθ. C 29 της 31. 1. 1994, σ. 1.

(2) ΕΕ αριθ. C 108 της 19. 3. 1993, σ. 8.