ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ ΠΡΟΣ TO ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της συνθήκης EK σχετικά με την κοινή θέση του Συμβουλίου όσον αφορά την πρόταση κανονισμού για την αναπτυξιακή συνεργασία με τη Νότιο Αφρική

1999/0070 (COD)

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ ΠΡΟΣ TO ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ σύμφωνα με το άρθρο 251, παράγραφος 2, δεύτερο εδάφιο της συνθήκης EK σχετικά με

την κοινή θέση του Συμβουλίου όσον αφορά την πρόταση κανονισμού για την αναπτυξιακή συνεργασία με τη Νότιο Αφρική

1. ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΟΥ ΕΓΓΡΑΦΟΥ

Ημερομηνία διαβίβασης της πρότασης από την Επιτροπή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο (COM(1999)124 τελικό) - 15 Μαρτίου 1999.

Ημερομηνία έκδοσης της γνώμης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σε πρώτη ανάγνωση - 5 Μαΐου 1999.

Ημερομηνία διαβίβασης της τροποποιημένης πρότασης από την Επιτροπή στο Συμβούλιο - 14 Ιουλίου 1999 [COM (1999) 335 τελικό].

Ημερομηνία έγκρισης της κοινής θέσης του Συμβουλίου:- Η ομάδα εργασίας ολοκλήρωσε την πρότασή της για κοινή θέση στις 10 Δεκεμβρίου 1999. Η πρόταση αυτή εγκρίθηκε από την Επιτροπή Μονίμων Αντιπροσώπων (COREPER) στις 16 Δεκεμβρίου 1999. Η κοινή θέση αναμένετο να εγκριθεί επισήμως τον 28.2.2000.

2. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Ο κανονισμός για την αναπτυξιακή συνεργασία με τη Νότιο Αφρική, ο οποίος αποτελεί αντικείμενο της παρούσας πρότασης, αποσκοπεί στην αντικατάσταση του ισχύοντος κανονισμού (2259/96) που λήγει στις 31 Δεκεμβρίου 1999. Ο προτεινόμενος κανονισμός θεωρείται ως καθοριστικής σημασίας μέσο για την Επιτροπή , δεδομένου ότι καθιερώνει νομοθετικό πλαίσιο το οποίο θα καταστήσει δυνατό για την Επιτροπή να συνεχίσει την υλοποίηση των ενεργειών αναπτυξιακής συνεργασίας που έχουν αναληφθεί κατά τα προηγούμενα έτη. Στον κανονισμό αυτό καθορίζονται οι στόχοι και οι τομείς των μελλοντικών παρεμβάσεων υπό το φως της εξέλιξης του κοινωνικοπολιτικού πλαισίου τόσο στο εσωτερικό της Νοτίου Αφρικής όσο και στις σχέσεις της με τον έξω κόσμο, ειδικότερα όσον αφορά την προσφάτως υπογραφείσα συμφωνία για το Εμπόριο, την Ανάπτυξη και τη Συνεργασία (TDCA) με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Ο προτεινόμενος κανονισμός καθορίζει τις πηγές και το επίπεδο των χρηματοδοτικών πόρων για τις ενέργειες αναπτυξιακής συνεργασίας βάσει του κονδυλίου B7-3200 του προϋπολογισμού.

3. ΣΧΟΛΙΑ ΕΠΙ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΘΕΣΗΣ

1.1. Από πολλές απόψεις, το κείμενο της κοινής θέσης συνιστά βελτίωση της τροποποιημένης πρότασης της Επιτροπής. Ωστόσο, ορισμένες σημαντικές τροπολογίες όσον αφορά την επιτροπολογία και τη δημοσιονομική αναφορά προκαλούν ανησυχία (βλέπε 3.4).

1.2. Ενέργειες που ανελήφθησαν όσον αφορά τις τροπολογίες που εγκρίθηκαν σε πρώτη ανάγνωση από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο:

- Τροπολογία 1 (Άρθρο 2). Δεν συμπεριελήφθη στην τροποποιημένη πρόταση. Το κείμενο της κοινής θέσης δίνει έμφαση στην καταπολέμηση της φτώχειας ως στόχο της συνεργασίας με τη Νότιο Αφρική (Αρθρ. 1) τον οποίο προβάλλει μαζί με άλλα οριζόντια θέματα στο άρθρο 2. Το θέμα της παροχής βοήθειας στις γειτονικές χώρες της Νοτίου Αφρικής θα εξετασθεί στο πλαίσιο της Σύμβασης της Λομέ και ως εκ τούτου δεν έχει θέση στον παρόντα κανονισμό. Οι θέσεις αυτές είναι αποδεκτές από την Επιτροπή.

- Τροπολογία 2 (Άρθρο 6). Η αρχή του προγραμματισμού που στοχεύει τον δικαιούχο ενσωματώνεται στο κείμενο της τροποποιημένης πρότασης και της κοινής θέσης. Η προοπτική της συνέχισης ορισμένων πρωτοβουλιών για χρονικό διάστημα ανώτερο του τριετούς προγραμματισμού , που έχει περιληφθεί στην τροποποιημένη πρόταση, διαγράφεται στο κείμενο της κοινής θέσης. Αυτό δεν δημιουργεί πρόβλημα για την Επιτροπή δεδομένου ότι η συνέχιση των δράσεων που αποφασίζονται και αναλαμβάνονται είναι πλήρως λογική και εμπεριέχεται στις συμφωνίες χρηματοδότησης που καλύπτουν αυτές τις δράσεις.

- Τροπολογία 3 (Άρθρο 4 παράγραφος 3). Ενσωματώνεται στα κείμενα της τροποποιημένης πρότασης και της κοινής θέσης.

- Τροπολογία 4 (Άρθρο 4 παράγραφος 6). Ενσωματώνεται στην τροποποιημένη πρόταση όσον αφορά την τακτική ανταλλαγή πληροφοριών αλλά όχι τον επιτόπιο συντονισμό με την ΕΤΕ. (η ΕΤΕ δεν εκπροσωπείται στη Νότιο Αφρική.) Το κείμενο της κοινής θέσης εκφράζει αυτή τη θέση.

- Τροποποίηση 5 (Άρθρο 8 παράγραφος7). Δεν ενσωματώνεται στην τροποποιημένη πρόταση ούτε στην κοινή θέση.

- Τροποποίηση 6 (Άρθρο 9). Δεν ενσωματώνεται στην τροποποιημένη πρόταση. Περιλαμβάνεται εν μέρει στο κείμενο της κοινής θέσης - ενημέρωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και άλλων ενδιαφερομένων μερών χωρίς ρητή αναφορά στην Εθνοσυνέλευση της Νοτίου Αφρικής.

1.3. Νέες διατάξεις εισαχθείσες από το Συμβούλιο:

Επήλθαν μεταβολές σε διάφορα τμήματα το κειμένου και η Επιτροπή θεωρεί ότι πολλές από αυτές συμβάλλουν στην απλοποίηση ή στη βελτίωση του προηγουμένου κειμένου:

- μεταβολές στην αιτιολογική σκέψη αριθ.5, διαγραφή των αιτιολογικών σκέψεων αριθ. 9 και 10, εισαγωγή νέας αιτιολογικής σκέψης αριθ. 9·

- αλλαγές στη διατύπωση στο άρθρο 1, άρθρο 2 και άρθρο 4 παράγραφοι 2, 6 και7·

- απαλοιφή δύο παραγράφων στο άρθρο 7 σημείο 8·

- αλλαγές στη διατύπωση στο άρθρο 9.

Επήλθαν ουσιαστικότερες μεταβολές στα άρθρα 6, 8 και 10 , οι οποίες δεν είναι δυνατόν να γίνουν ως έχουν αποδεκτές από την Επιτροπή (βλέπε σημείο 3.4).

1.4. Σημαντικά προβλήματα για την Επιτροπή:

Επιτροπολογία (Άρθρο 8)

Θα πρέπει να εξετασθεί σε σχέση με το άρθρο 6 (Προγραμματισμός). Η προσέγγιση που ακολουθεί η Επιτροπή όσον αφορά την επιτροπολογία βάσει του εν λόγω κανονισμού είναι η χρησιμοποίηση της επιτροπής όσο δυνατόν περισσότερο ως φόρουμ συζητήσεων σχετικών με την αποτελεσματικότητα και την αποδοτικότητα της αναπτυξιακής στρατηγικής των κρατών μελών και της Επιτροπής στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού Προγράμματος για την Ανασυγκρότηση και Ανάπτυξη στη Νότιο Αφρική (ΕΠΑΑ), τη συμβολή της στρατηγικής αυτής στην καταπολέμηση της φτώχειας καθώς και με τους άλλους στόχους και επιδιώξεις που αναφέρονται στο άρθρο 2, παρά ως μέσο διεξαγωγής διαρκών συζητήσεων σχετικών με τις λεπτομέρειες των προτεινομένων έργων. Η Επιτροπή συμφωνεί για τη σκοπιμότητα της ουσιαστικότερης συμμετοχής αυτής της επιτροπής αλλά θεωρεί ότι θα πρέπει να ασχολείται επισταμένως μόνο με τα μεγάλα έργα ,πάνω από ένα κατώτατο όριο το οποίο θα καθορισθεί σε σημαντικά υψηλότερο επίπεδο.

Το Συμβούλιο εισάγει τρία νέα στοιχεία στον προγραμματισμό σε διάφορα σημεία του άρθρου 6:

· υποβολή στην επιτροπή σχεδίου ενδεικτικού προγράμματος συγχρόνως με το έγγραφο στρατηγικής·

· κατάρτιση δεικτών απόδοσης σε σχέση με την εν λόγω στρατηγική·

· δυνατότητα για την επιτροπή να ζητήσει την αναθεώρηση του ενδεικτικού προγράμματος μετά την υποβολή της ετήσιας επανεξέτασης της στρατηγικής και του ενδεικτικού προγράμματος.

Επιπροσθέτως, έχει διαγραφεί η αναφορά στον ετήσιο προγραμματισμό που επικεντρώνεται σε περιορισμένο αριθμό έργων.

Η μεγαλύτερη έμφαση που δίνει το Συμβούλιο σε θέματα στρατηγικής και προγραμματισμού δεν αντισταθμίζεται από ουσιαστικό περιορισμό του αριθμού των προς εξέταση μεμονωμένων προγραμμάτων/έργων.

Όσον αφορά αυτά τα θέματα, η Επιτροπή επισυνάπτει μονομερή δήλωση στην οποία αναφέρει, μεταξύ άλλων, ότι "η πρόταση αυτή αποκλίνει από την προσέγγιση της Επιτροπής σύμφωνα με την οποία προκειμένου να επικεντρωθεί , όπως είναι επιθυμητό, στις επιπτώσεις της στρατηγικής και των προγραμμάτων ανάπτυξης, η εν λόγω επιτροπή πρέπει να εξετάζει μόνο τα μεγαλύτερα έργα (ύψους άνω των 25 εκατομμυρίων ευρώ) καθιερώνοντας , ενδεχομένως , απλούστερη διαδικασία για τα έργα ύψους άνω των 5 εκατομμυρίων ευρώ."

Προϋπολογισμός/Δημοσιονομική αναφορά (Άρθρο 10).

Το ποσό της δημοσιονομικής αναφοράς το οποίο εγκρίθηκε από το Συμβούλιο μειώνει κατά 10% το ποσό που προτάθηκε αρχικά από την Επιτροπή (EUR875 εκατομμύρια) για όλη τη διάρκεια του κανονισμού. Η μείωση αυτή οφείλεται στην ανάγκη χρηματοδότησης της ανοικοδόμησης της περιοχής των Δυτικών Βαλκανίων, που δεν υφίστατο κατά τη στιγμή της αρχικής πρότασης. Η μείωση κατά 10% του ποσού που πρότεινε η Επιτροπή (EUR875 εκατομμύρια) προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία σε μία στιγμή κατά την οποία η Νότιος Αφρική χρειάζεται επειγόντως αναπτυξιακή βοήθεια για την εφαρμογή του προγράμματος για την Ανάπτυξη, την Απασχόληση και την Ανακατανομή (GEAR) .

Η Επιτροπή κατανοεί τους νέους δημοσιονομικούς περιορισμούς που οδήγησαν σε μείωση των υφιστάμενων πιστώσεων του προϋπολογισμού η οποία πρέπει να συνεχισθεί καθ' όλη τη διάρκεια ισχύος του κανονισμού. Ωστόσο, η Επιτροπή θεωρεί ότι ο προϋπολογισμός και η δημοσιονομική αναφορά πρέπει να καταρτίζονται από κοινού και από τα δύο σκέλη της αρμόδιας επί του προϋπολογισμού αρχής. Η θέση αυτή υποστηρίζεται από την απόφαση που ελήφθη από την αρμόδια για του προϋπολογισμό αρχή όσον αφορά τον προϋπολογισμό του έτους 2000 : η μείωση για το 2000 είναι μικρότερη, περίπου 1,5%, και κατά συνέπεια πολύ κατώτερη του 10 % που αναφέρεται στο κείμενο της κοινής θέσης του Συμβουλίου.

4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ/ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

Η Επιτροπή και το Συμβούλιο ήταν σε θέση να ενσωματώσουν ορισμένες από τις τροπολογίες που πρότεινε το Κοινοβούλιο. Οι τροπολογίες που δεν έγιναν αποδεκτές ήταν λιγότερο σημαντικές σε σχέση με τους στόχους του κανονισμού. Από τα ανωτέρω συνάγεται ευλόγως ότι όσον αφορά τον προτεινόμενο κανονισμό έχει διαμορφωθεί κοινή άποψη.

Ενώ η Επιτροπή θεωρεί ότι από πολλές απόψεις το κείμενο της κοινής θέσης βελτιώνει την αρχική πρόταση και δίνει απάντηση σε ορισμένους προβληματισμούς του Κοινοβουλίου, εξακολουθούν να υφίστανται τρία βασικά σημεία με τα οποία η Επιτροπή δεν είναι δυνατόν να συμφωνήσει και , ως εκ τούτου, εμμένει στην αρχική της θέση - προγραμματισμός βάσει του άρθρου 6, επιτροπολογία βάσει του άρθρου 8, και δημοσιονομική αναφορά βάσει του άρθρου 10.

5. ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Στο παράρτημα παρατίθεται το κείμενο των ακόλουθων δηλώσεων στα πρακτικά του Συμβουλίου:

(1) Κοινή Δήλωση του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με το άρθρο 4 παράγραφος 2 του κανονισμού

(2) Κοινή Δήλωση του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με το άρθρο 6 παράγραφος 2 του κανονισμού

(3) Κοινή Δήλωση του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με το άρθρο 7 του κανονισμού

(4) Μονομερής Δήλωση της Επιτροπής σχετικά με τα άρθρα 8 και 10 του κανονισμού

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

ΔΗΛΩΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ (ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 4 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 2)

Κατά γενικό κανόνα, η ΕΤΕ δεν θα χρησιμοποιήσει ως μέσο στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού επιδοτήσεις επιτοκίου.

ΚΟΙΝΗ ΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ (ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 6 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 2)

H Eπιτροπή και το Συμβούλιο εκτιμούν ότι ένας περιορισμένος αριθμός προγραμμάτων τομεακής στήριξης θα τίθεται σε εφαρμογή κάθε έτος.

ΔΗΛΩΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ (ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 7)

Τα κράτη μέλη και η Επιτροπή επισημαίνουν ότι προκειμένου να αυξηθεί η διαφάνεια, θα πρέπει να εξετασθούν όλες οι δυνατότητες βελτίωσης της αποτελεσματικότητας της ανταλλαγής πληροφοριών (συμπεριλαμβανομένων των δυνατοτήτων της τεχνολογίας των ηλεκτρονικών πληροφοριών) όσον αφορά τα υπό κατάρτιση ή υλοποίηση προγράμματα της Επιτροπής και των κρατών μελών. Για το σκοπό αυτό, το Συμβούλιο καλεί την Επιτροπή να καταρτίσει, σε στενή συνεργασία με εμπειρογνώμονες από τα κράτη μέλη , έκθεση σχετική με τα κατάλληλα μέτρα που πρέπει να ληφθούν.

ΜΟΝΟΜΕΡΗΣ ΔΗΛΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ (ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 8 ΚΑΙ 10)

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ (ΕΠΑΑ)

1. Η Επιτροπή σημειώνει ότι όσον αφορά την υλοποίηση του Ευρωπαϊκού Προγράμματος για την Ανασυγκρότηση και την Ανάπτυξη της Νοτίου Αφρικής (EΠΑΑ), το Συμβούλιο προτείνει τη σύσταση Επιτροπής Διαχείρισης (Άρθρο 8 παράγραφος 2) στην οποία θα ανατεθούν ,επίσης , επιπλέον αρμοδιότητες σχετικές με τις αποφάσεις χρηματοδότησης (Άρθρο 8 παράγραφος 5) για όλα τα έργα ύψους άνω των 3 εκατομμυρίων ευρώ. Έχουν, επίσης, σημαντικά ενισχυθεί τα καθήκοντα, ο ρόλος και οι αρμοδιότητες παρακολούθησης που ανατίθενται στην εν λόγω επιτροπή όσον αφορά τη στρατηγική, τον προγραμματισμό και την παρακολούθηση (Άρθρο 6) . Η πρόταση αυτή διαφέρει από την προσέγγιση της Επιτροπής η οποία θεωρεί ότι προκειμένου να επικεντρωθεί ουσιαστικά , όπως είναι επιθυμητό, στις επιπτώσεις της στρατηγικής και των προγραμμάτων ανάπτυξης η εν λόγω επιτροπή θα πρέπει να εξετάζει μόνο τα μεγαλύτερα έργα (ύψους άνω των 25 εκατομμυρίων ευρώ) καθιερώνοντας , ενδεχομένως ,απλούστερη διαδικασία για τα έργα ύψους άνω των 5 εκατομμυρίων ευρώ.

2. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι το Συμβούλιο, βάσει των πιστώσεων που είχαν εγγραφεί για τη Νότιο Αφρική στο προσχέδιο προϋπολογισμού για το έτος 2000 ,όπως τροποποιήθηκε μετά την επαναδιάθεση των πιστώσεων του κεφαλαίου 4 υπέρ της ανασυγκρότησης του Κοσσυφοπεδίου, μείωσε το ποσό της δημοσιονομικής αναφοράς για το διάστημα 2000-2006 (Άρθρο 10) σε σχέση με αυτό που προβλέπετο στo δημοσιονομικό δελτίο που επισυνάπτετο στην πρόταση της Επιτροπής. Η Επιτροπή επιθυμεί να τονίσει ότι δεν διατίθενται σήμερα ούτε το εκτιμώμενο ποσό των μεσοπρόθεσμων απαιτήσεων για την ανοικοδόμηση του Κοσσυφοπεδίου ούτε οι ανακατανομές των πιστώσεων του προϋπολογισμού για την κάλυψη των εν λόγω υποχρεώσεων. Επιπροσθέτως, εκτιμά ότι το ύψος της χρηματοδότησης του ΕΠΑΑ πρέπει να καθορισθεί κατόπιν συμφωνίας των τριών θεσμικών οργάνων (Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, Συμβουλίου και Επιτροπής) και εφόσον συναινέσουν τα δύο σκέλη της νομοθετικής και δημοσιονομικής αρχής.

3. Λαμβάνοντας υπόψη το ανωτέρω σημείο, η Επιτροπή, παρόλο που αποδέχεται τις λοιπές τροπολογίες του κειμένου της πρότασής της στις οποίες προέβη το Συμβούλιο, δεν είναι σε θέση να υποστηρίξει το σχέδιο της κοινής θέσης του Συμβουλίου.