3. 2. 90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 26/19 
Τροποποιημένη πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με το δικαίωμα διαμονής των εργαζομένων 
μισΦωτών και μη που έχουν παύσει την επαγγελματική δραστηριότητα τους (') 
COM((89) 675 τελικό — SYN 200 
(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή, συμφωνάμε το άρθρο 149 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΟΚ, στις 
21 Δεκεμβρίου 1989) 
(90/C 26/18) 
(') ΕΕ αριθ. C 191 της 28. 7. 1989, σ. 3. [COM(89) 275 τελικό — SYN 200]. 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, και ιδίως τα άρθρα 49 και 54, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
Σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, 
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι στο άρθρο 3 στοιχείο γ) της συνθήκης ορίζεται ότι η 
δράση της Κοινότητας περιλαμβάνει την εξάλειψη μεταξύ 
των κρατών μελών, των εμποδίων στην ελεύθερη κυκλο­
φορία των προσώπων 
ότι το άρθρο 8Α προβλέπει ότι η εσωτερική αγορά πρέπει να 
εγκαθιδρυθεί το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 1992" ότι η 
εσωτερική αγορά περιλαμβάνει χώρο χωρίς εσωτερικά 
σύνορα στον οποίο εξασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία 
των προσώπων 
ότι τα άρθρα 48 και 52 της συνθήκης προβλέπουν την ελεύ­
θερη κυκλοφορία των εργαζομένων μισθωτών και μη, 
γεγονός που προϋποθέτει το δικαίωμα διαμονής στο κράτος 
μέλος όπου ασκούν την επαγγελματική τους δραστηριό­
τητα ' ότι αυτό το δικαίωμα διαμονής δεν πρέπει να χορη­
γείται μόνον κατά τη διάρκεια του ενεργού μέρους της 
επαγγελματικής ζωής τους, αλλά και κατά τη διάρκεια του 
μη ενεργού μέρους αυτής, έστω και αν δεν έχουν ασκήσει το 
δικαίωμα της ελεύθερης κυκλοφορίας κατά τη διάρκεια του 
πρώτου μέρους της επαγγελματικής ζωής τους-τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, και ιδίως τα άρθρα 49 και 54, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
Σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, 
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι στο άρθρο 3 στοιχείο γ) της συνθήκης ορίζεται ότι η 
δράση της Κοινότητας περιλαμβάνει την εξάλειψη μεταξύ 
των κρατών μελών, των εμποδίων στην ελεύθερη κυκλο­
φορία των προσώπων 
ότι το άρθρο 8Α προβλέπει ότι η εσωτερική αγορά πρέπει να 
εγκαθιδρυθεί το αργότερο στις 31 Δεκεμβρίου 1992 ότι η 
εσωτερική αγορά περιλαμβάνει χώρο χωρίς εσωτερικά 
σύνορα στον οποίο εξασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία 
των προσώπων 
ότι τα άρθρα 48 και 52 της συνθήκης προβλέπουν την ελεύ­
θερη κυκλοφορία των εργαζομένων μισθωτών και μη, 
γεγονός που προϋποθέτει το δικαίωμα διαμονής στο κράτος 
μέλος όπου ασκούν την επαγγελματική τους δραστηριό­
τητα· ότι αυτό το δικαίωμα διαμονής δεν πρέπει να χορη­
γείται μόνο κατά τη διάρκεια του ενεργού μέρους της επαγ­
γελματικής ζωής τους, αλλά και κατά τη διάρκεια του μη 
ενεργού μέρους αυτής, έστω και αν δεν έχουν ασκήσει το 
δικαίωμα της ελεύθερης κυκλοφορίας κατά τη διάρκεια του 
πρώτου μέρους της επαγγελματικής ζωής τους· 
Αριθ. C 26/20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 3. 2. 90 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ότι δυνάμει του άρθρου 10 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
1408/71 του Συμβουλίου ('), όπως τροποποιήθηκε από τον 
κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1390/81 (2), οι δικαιούχοι παροχών, 
εις χρήμα, αναπηρίας ή γήρατος και συντάξεων λόγω εργα­
τικού ατυχήματος ή επαγγελματικής ασθένειας, έχουν το 
δικαίωμα να συνεχίσουν να λαμβάνουν αυτές τις παροχές 
και συντάξεις, ακόμα και στην περίπτωση που κατοικούν 
στο έδαφος κράτους μέλους άλλου από εκείνο στο οποίο 
βρίσκεται ο ασφαλιστικός φορέας-οφειλέτης' 
ότι η άσκηση αυτού του δικαιώματος καθίσταται πράγματι 
δυνατή μόνον εφόσον τούτο χορηγείται και στα μέλη της 
οικογένειας • 
ότι φαίνεται ενδεδειγμένο να εξασφαλισθεί στους δικαιού­
χους της παρούσας οδηγίας το ίδιο διοικητικό καθεστώς με 
αυτό που προβλέπεται ιδίως από τον κανονισμό (ΕΟΚ) 
αριθ. 1612/68 (3), την οδηγία 68/360/ΕΟΚ (4) και την οδηγία 
64/221/ΕΟΚ (5) του Συμβουλίου. 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ: 
Άρ&ρο Ι 
Τα κράτη μέλη χορηγούν το δικαίωμα διαμονής σε κάθε 
υπήκοο κράτους μέλους που έχει ασκήσει μέσα στην Κοινό­
τητα δραστηριότητα ως εργαζόμενος μισθωτός ή μη, καθώς 
επίσης στα μέλη της οικογένειας του όπως ορίζονται στο 
άρθρο 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
1612/68, εφόσον αυτός μεν λαμβάνει σύνταξη αναπηρίας ή 
γήρατος είτε σύνταξη λόγω εργατικού ατυχήματος ή επαγ­
γελματικής ασθένειας, όλοι δε καλύπτονται από ασφάλιση 
ασθένειας. 
(') ΕΕ αριθ. L 149 της 5. 7. 1971, σ. 2. 
Ο ΕΕ αριθ. L 143 της 29. 5. 1981, σ. 1. 
(3) ΕΕ αριθ. L 257 της 19. 10. 1968, σ. 2. 
(4) ΕΕ αριθ. L 257 της 19. 10. 1968, σ. 13. 
(5) ΕΕ αριθ. 56 της 4. 4. 1964, σ. 850/64. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
ότι δυνάμει του άρθρου 10 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
1408/71 του Συμβουλίου ('), όπως τροποποιήθηκε από τον 
κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1390/81 (2), οι δικαιούχοι παροχών, 
εις χρήμα, αναπηρίας ή γήρατος και συντάξεων λόγω εργα­
τικού ατυχήματος ή επαγγελματικής ασθένειας, έχουν το 
δικαίωμα να συνεχίσουν να λαμβάνουν αυτές τις παροχές 
και συντάξεις, ακόμα και στην περίπτωση που κατοικούν 
στο έδαφος κράτους μέλους άλλου από εκείνο στο οποίο 
βρίσκεται ο ασφαλιστικός φορέας-οφειλέτης' 
ότι η δράση για την κοινωνική διάσταση της εσωτερικής 
αγοράς θα συμβάλει στη μείωση της υπάρχουσας ανισό­
τητας μεταξύ των κρατών μελών, όσον αφορά το ύψος των 
συντάξεων και των επιδομάτων, αλλά και ότι στο μεταξύ, 
δεν δύναται να επιτραπεί στις ανισότητες αυτές να θέτουν 
φραγμούς στην ελεύθερη κυκλοφορία και στο δικαίωμα δια­
μονής των συνταξιούχων πολιτών της Κοινότητας* 
ότι η εν λόγω οδηγία αποτελεί το πρώτο βήμα για τη δια­
σφάλιση του δικαιώματος διαμονής σε οποιοδήποτε μέρος 
της Κοινότητας όλων των συνταξιούχων υπηκόων των 
κρατών μελών 
ότι η άσκηση αυτού του δικαιώματος καθίσταται πράγματι 
δυνατή μόνον εφόσον τούτο χορηγείται και στα μέλη της 
οικογένειας* 
ότι φαίνεται ενδεδειγμένο να εξασφαλισθεί στους δικαιού­
χους της παρούσας οδηγίας το ίδιο διοικητικό καθεστώς με 
αυτό που προβλέπεται ιδίως από τον κανονισμό (ΕΟΚ) 
αριθ. 1612/68 (3), την οδηγία 68/360/ΕΟΚ (4) και την οδηγία 
64/221/ΕΟΚ (5) του Συμβουλίου. 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ: 
Άρΰρο Ι 
Τα κράτη μέλη χορηγούν το δικαίωμα διαμονής σε κάθε 
υπήκοο κράτους μέλους που έχει ασκήσει μέσα στην Κοινό­
τητα δραστηριότητα ως εργαζόμενος μισθωτός ή μη, καθώς 
επίσης στα μέλη της οικογένειας του όπως ορίζονται στο 
άρθρο 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
1612/68, εφόσον αυτός μεν λαμβάνει σύνταξη αναπηρίας ή 
γήρατος είτε σύνταξη λόγω εργατικού ατυχήματος ή επαγ­
γελματικής ασθένειας ή δικαιούνται σύνταξης επιζώντος 
(') ΕΕ αριθ. L 149 της 5. 7. 1971, σ. 2. 
(2) ΕΕ αριθ. L 143 της 29. 5. 1981, σ. 1. 
(J) ΕΕ αριθ. L 257 της 19. 10. 1968, σ. 2. 
(<) ΕΕ αριθ. L 257 της 19. 10. 1968, σ. 13. 
(5) ΕΕ αριθ. 56 της 4. 4. 1964, σ. 850/64. 
3. 2. 90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 26/21 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Αρθρο 2 
1. Το δικαίωμα διαμονής διαπιστώνεται με την έκδοση 
εγγράφου επονομαζόμενου «κάρτα διαμονής των Ευρω­
παϊκών Κοινοτήτων», του οποίου η ισχύς περιορίζεται σε 
πέντε χρόνια, με δυντότητα ανανέωσης. Στην περίπτωση 
που ένα μέλος της οικογένειας δεν έχει την ιθαγένεια κρά­
τους μέλους, εκδίδεται έγγραφο διαμονής που έχει την ίδια 
ισχύ με αυτό που εκδίδεται για τον υπήκοο από τον οποίο 
εξαρτάται. 
Για την έκδοση της κάρτας ή του εγγράφου διαμονής, το 
κράτος μέλος μπορεί να ζητήσει από τον αιτούντα μόνο την 
προσκόμιση ενός εγγράφου ταυτότητας καθώς και της από­
δειξης ότι πληροί τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στο 
άρθρο 1. 
2. Τα άρθρα 2 και 3, το άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχείο 
α) και παράγραφος 2 και τα άρθρα 9 και 10 της οδηγίας 
68/360/ΕΟΚ, το άρθρο 11 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
1612/68 και τα άρθρα 2 έως 9 της οδηγίας 64/221/ΕΟΚ 
εφαρμόζονται στους δικαιούχους της παρούσας οδηγίας. 
Αρθρο 3 
Τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις απαραίτητες νομοθετικές, 
κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφω­
θούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο στις 31 Δεκεμ­
βρίου 1990. Ανακοινώνουν αμέσως τις εν λόγω διατάξεις 
στην Επιτροπή. 
Οι διατάξεις που θεσπίζονται δυνάμει του πρώτου εδαφίου 
παραπέμπουν ρητά στην παρούσα οδηγία. 
Αρθρο 4 
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
όλοι δε καλύπτονται από ασφάλιση ασθενείας, ή διαθέτουν 
άλλους επαρκείς πόρους. Η σύνταξη ή άλλοι πόροι θεω­
ρούνται επαρκείς όταν μέσω τούτων αποφεύγεται ο κίν­
δυνος να επιβαρύνουν οι δικαιούχοι κατά τη διάρκεια της 
διαμονής τους την κοινωνική βοήθεια του κράτους μέλους 
υποδοχής. 
Αρθρο 2 
1. Το δικαίωμα διαμονής διαπιστώνεται με την έκδοση 
εγγράφου επονομαζόμενου «κάρτα διαμονής των Ευρω­
παϊκών Κοινοτήτων», του οποίου η ισχύς περιορίζεται σε 
πέντε χρόνια, με δυνατότητα ανανέωσης. Στην περίπτωση 
που ένα μέλος της οικογένειας δεν έχει την ιθαγένεια κρά­
τους μέλους, εκδίδεται έγγραφο διαμονής που έχει την ίδια 
ισχύ με αυτό που εκδίδεται για τον υπήκοο από τον οποίο 
εξαρτάται. 
Για την έκδοση της κάρτας ή του εγγράφου διαμονής, το 
κράτος μέλος μπορεί να ζητήσει από τον αιτούντα μόνο την 
προσκόμιση ενός εγγράφου ταυτότητας καθώς και της από­
δειξης ότι πληροί τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στο 
άρθρο 1. 
2. Τα άρθρα 2 και 3, το άρθρο 6 παράγραφος 1 στοιχείο 
α) και παράγραφος 2 και τα άρθρα 9 και 10 της οδηγίας 
68/360/ΕΟΚ, το άρθρο 11 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
1612/68 και τα άρθρα 2 έως 9 της οδηγίας 64/221/ΕΟΚ 
εφαρμόζονται στους δικαιούχους της παρούσας οδηγίας. 
Τα άτομα πον επωφελούνται από την παρούσα οδηγία 
έχουν όΑα τα δικαιώματα πον απορρέουν από τον κανο­
νισμό (ΕΟΚ) αριθ. 1612/68, τις οδηγίες 68/360/ΕΟΚ) αριθ. 
1612/68, τις οδηγίες 68/360/ΕΟΚ και 64/221/ΕΟΚ και τις 
νομοθετικές διατάξεις πον τις τροποποιούν. 
Αρθρο 3 
Πριν από το τέλος του δεύτερου έτους από τη θέση σε ισχύ 
της παρούσας οδηγίας και εν συνεχεία ανά τριετία, η Επι­
τροπή εκπονεί έκθεση με θέμα την εφαρμογή της παρούσας 
οδηγίας την οποία υποβάλλει στο Συμβούλιο και το Ευρω­
παϊκό Κοινοβούλιο. 
Αρθρο 4 
Τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις απαραίτητες νομοθετικές, 
κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφω­
θούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο στις 31 Δεκεμ­
βρίου 1990. Ανακοινώνουν αμέσως τις εν λόγω διατάξεις 
στην Επιτροπή. 
Οι διατάξεις που θεσπίζονται δυνάμει του πρώτου εδαφίου 
παραπέμπουν ρητά στην παρούσα οδηγία. 
Αρθρο 5 
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.