ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
C0MC91) 57 τελικό - SYN 329 
Βρυξέλλες, 22 Μαρτίου 1991 
Πρόταση 
ΤΡΙΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
για τον συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών 
διατάξεων που αφρούν την πρωτασφάλιση ζωής, και για την τροποποίηση των 
οδηγιών 79/267/ΕΟΚ και 90/619/ΕΟΚ 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή) 

- 2 -
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ 
Α) Η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των ασφαλίσεων αποτελεί 
στο εξής, δεδομένης της αυξανόμενης σημασίας του εν λόγω τομέα που 
βρίσκεται σε έντονη ανάπτυξη, και κυρίως της ασφάλισης ζωής, έναν από 
τους στόχους προτεραιότητας της Επιτροπής, καθώς και των εργασιών που 
έχουν ήδη αναληφθεί σε άλλους τομείς με σκοπό τη δημιουργία της ενιαίας 
χρηματοοικονομικής αγοράς. 
Στον τομέα της πρωτασφάλισης, του κλάδου ζημιών, η δεύτερη οδηγία 
88/357/ΕΟΚ έχει ήδη συμβάλλει τα μέγιστα στην υλοποίηση της εσωτερικής 
αγοράς. Πράγματι, η οδηγία αυτή τελειοποίησε τις λεπτομέρειες εφαρμογής 
που αποσκοπούν στο να διευκολύνουν την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών στον 
τομέα της πρωτασφάλισης κατά ζημιών, καθιερώνοντας δύο διαφορετικά 
νομικά καθεστώτα. Το πρώτο, το οποίο αφορά τους μεγάλους κινδύνους, και 
το οποίο βασίστηκε στην προσέγγιση που ακολούθησε το Λευκό Βιβλίο και η 
οποία συνίσταται στην καθέρωση καθεστώτος ελέγχου στην χώρα καταγωγής, 
προβλέπει την εφαρμογή της νομοθεσίας του κράτους εγκατάστασης της 
ασφαλιστικής επιχείρησης που καλύπτει τον κίνδυνο. Το δεύτερο καθεστώς 
αφορά τους "μαζικούς κινδύνους" και βασίζεται στην εφαρμογή των 
κανονιστικών διατάξεων που ορίζουν την πραγματοποίηση ελέγχου στο 
κράτος όπου βρίσκεται ο καλυπτόμενος κίνδυνος (έλεγχος της χώρας 
υποδοχής). 
Όταν εγκρίθηκε η εν λόγω δεύτερη οδηγία 88/357/ΕΟΚ, η Επιτροπή 
ανέλαβε επισήμως την υποχρέωση να υποβάλει, σε εύθετο χρόνο, τις 
προτάσεις οι οποίες θα επέτρεπαν την εφαρμογή της αρχής του ελέγχου 
της ασφαλιστικής δραστηριότητας από το κράτος μέλος καταγωγής για όλες 
τις δραστηριότητες πρωτασφάλισης, εκτός της ασφάλειας ζωής, και την 
υπαγωγή της σε ένα ενιαίο νομικό καθεστώς. Η Επιτροπή ενέκρινε στις 18 
Ιουλίου 1990 πρόταση τρίτης οδηγίας για τον κλάδο ζημιών, η οποία στη 
συνέχεια διαβιβάστηκε στο Συμβούλιο^1). 
(1) ΕΕ C 244 της 28.09.1990 
- 3 -
Όσον αφορά την ασφάλιση ζωής, μόλις επιτεύχθηκε η δεύτερη φάση με την 
έγκριση, στις 8 Νοεμβρίου 1990, της δεύτερης οδηγίας 90/619/EOKÎ1) η 
οποία οργανώνει την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών για την ασφάλιση ζωής με 
βάση δύο αρχές: η πρώτη αφορά την εφαρμογή των κανόνων και τον έλεγχο 
του κράτους καταγωγής και καλύπτει τους αντισυμβαλλόμενους οι οποίοι 
αναλαμβάνουν την πρωτοβουλία ν'αναζητήσουν κάλυψη σε καθεστώς ελεύθερης 
παροχής υπηρεσιών· η δεύτερη, προβλέπει την εφαρμογή των κανόνων και 
του ελέγχου του κράτους παροχής των υπηρεσιών εφόσον την πρωτοβουλία 
σύναψης της σύμβασης αναλαμβάνει η επιχείρηση. 
Για την υλοποίηση της τρίτης αυτής φάσης στην ασφάλιση ζωής, η οποία θα 
καταλήξει στην πλήρη ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς, τηρήθηκε η 
γενική προσέγγιση, όπως και για την ασφάλιση ζημιών, που προβλέπεται 
στο Λευκό Βιβλίο: 
α) συντονισμός των 'βασικών κανόνων εποπτείας και οικονομικού 
ελέγχου που αφορούν την πρωτασφάλιση εκτός της ασφάλειας ζωής· 
β) αμοιβαία αναγνώριση, βάσει της εναρμόνισης των κανόνων σε 
κοινοτικό επίπεδο, των αδειών για την ανάληψη δραστηριότητας 
που χορηγούνται σε ασφαλιστικές επιχειρήσεις και των συστημάτων 
ελέγχου που προβλέπουν τα διάφορα κράτη μέλη· 
Υ) χορήγηση μιας ενιαίας άδειας ασκήσεως δραστηριότητας που θα 
ισχύει σε ολόκληρη την Κοινότητα και έλεγχος όλων των 
δραστηριοτήτων μιας επιχείρησης από το κράτος μέλος καταγωγής 
(Home Country Control). 
Η προσέγγιση αυτή ακολουθήθηκε ήδη για την ολοκλήρωση της εσωτερικής 
αγοράς σε άλλους τομείς χρηματοοικονομικών υπηρεσιών. Το ίδιο ισχύει 
για τους ΟΣΕΚΑ (Οργανισμοί Συλλογικής Επένδυσης σε Κινητές Αξίες) 
(Οδηγία 85/611· ΕΕ L 375 της 31/12/1985), τις δραστηριότητες των 
Τραπεζών (δεύτερη οδηγία 89/646, ΕΕ L 386 της 30.12.1989) καθώς επίσης 
(1) ΕΕ L 330/50 της 29.11.90 
- 4 -
και τις επενδυτικές υπηρεσίες (ΕΕ C 43 22.2.1989), τομείς στους οποίους 
τα θέματα προστασίας των αποταμιευτών, των επενδυτών και των 
καταναλωτών εμφανίζονται στον ίδιο βαθμό όπως και στον τομέα των 
ασφαλίσεων. Κατά συνέπεια κρίνεται σκόπιμο, χωρίς να παραγνωρίζεται ο 
ειδικός χαρακτήρας του ασφαλιστικού τομέα, να εφαρμοστεί για όλες τις 
επιχειρήσεις χρηματοοικονομικού χαρακτήρα ένα καθεστώς που βασίζεται 
στις ίδιες αρχές. 
Εφόσον επιτευχθεί ο στόχος αυτός, θα είναι δυνατή η ελεύθερη κυκλοφορία 
ασφαλιστικών προϊόντων στο εσωτερικό της κοινότητας και συνεπώς θα 
παρέχεται σε κάθε ασφαλιζόμενο η δυνατότητα να απευθυνθεί σε 
οποιαδήποτε κοινοτική ασφαλιστική επιχείρηση προκειμένου να επιτύχει 
την πλέον κατάλληλη για τις ανάγκες του κάλυψη, ενώ ταυτόχρονα θα του 
διασφαλίζεται κατάλληλη προστασία. 
Η καθιέρωση στον τομέα πρωτασφάλισης ζωής του εν λόγω καθεστώτος 
συνεπάγεται σημαντικές τροποποιήσεις των προς το παρόν ισχυόντων 
κανονιστικών διατάξεων στα πλαίσια της πρώτης και της δεύτερης οδηγίας. 
Πράγματι, οι εν λόγω οδηγίες δεν προβλέπουν το σύστημα χορήγησης 
ενιαίας άδειας για την ανάληψη δραστηριότητας ή πραγματικού ελέγχου από 
το κράτος μέλος καταγωγής. Σχετικά με την ουσιαστική εναρμόνιση των 
κανόνων εποπτείας που αφορούν τα τεχνικά αποθεματικά και τις 
επενδύσεις, ιδιαίτερα τα μαθηματικά αποθεματικά, των ασφαλιστικών 
επιχειρήσεων, δεν υπάρχει μέχρι στιγμής κανενός είδους συντονισμός. 
Η παρούσα πρόταση τρίτης οδηγίας ασχολείται με τα εν λόγω ζητήματα και 
επιφέρει τροποποιήσεις στις δύο προηγούμενες οδηγίες με τις οποίες 
επιδιώκεται η καθιέρωση ενός συνεπούς συστήματος που θα εφαρμόζεται σε 
όλες τις ασφαλιστικές δραστηριότητες που αφορούν την πρωτασφάλιση ζωής 
ανεξάρτητα από το αν οι δραστηριότητες αυτές ασκούνται υπό καθεστώς 
εγκατάστασης ή υπό καθεστώς παροχής υπηρεσιών. 
Η διάρθρωση της παρούσας πρότασης οδηγίας είναι εκείνη που υιοθετήθηκε 
ήδη στην δεύτερη τραπεζική οδηγία, στην πρόταση οδηγίας για τις 
επενδυτικές υπηρεσίες, ή στην πρόταση τρίτης οδηγίας του κλάδου ζημιών. 
Συνεπώς περιλαμβάνει πέντε τίτλους: 
- 5 -
ΤΙΤΛΟΣ Ι: Ορισμοί και πεδίο εφαρμογής 
(άρθρα 1 και 2) 
ΤΙΤΛΟΣ II: Πρόσβαση στην ασφαλιστική δραστηριότητα 
(άρθρα 3-7) 
ΤΙΤΛΟΣ III:Εναρμόνι ση των όρων άσκησης της ασφαλιστικής δραστηριότητας 
(άρθρα 8 - 27) 
ΤΙΤΛΟΣ IV: Διατάξεις για την ελεύθερη εγκατάσταση 
και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών 
(άρθρα 28 - 39) 
ΤΙΤΛΟΣ V: Τελικές διατάξεις 
(άρθρα 40 - 46) 
Β) Η εναουόνιση των κανόνων που αφορούν τα τεγνικά αποθευατικά των 
επιγειοήσεων που ασκούν δραστηριότητα στον τουέα Tnc ποωτασ<ράλιση€ tunc 
Η καθιέρωση ενός καθεστώτος ενιαίας άδειας και ελέγχου της 
δραστηριότητας από το κράτος μέλος καταγωγής προϋποθέτει την εναρμόνιση 
των διατάξεων των κρατών μελών των σχετικών με τον καθορισμό και τον 
υπολογισμό των τεχνικών αποθεματικών καθώς και των κανόνων που αφορούν 
την παρουσίαση, την αποτίμηση, τη διαφοροποίηση και τον τόπο των 
στοιχείων ενεργητικού που αντιστοιχούν στα τεχνικά αποθεματικά. 
Όσον αφορά τον ορισμό και τον υπολογισμό των τεχνικών αποθεματικών, η 
παρούσα πρόταση καθιερώνει το συντονισμό βάσει αναλογιστικών αρχών που 
πρέπει να τηρούνται από κάθε ασφαλιστική επιχείρηση. 
- 6 -
Όσον αφορά τα στοιχεία ενεργητικού που αντιστοιχούν στα τεχνικά 
αποθεματικά, η παρούσα πρόταση οδηγίας καθορίζει συντονισμένες 
διατάξεις όσον αφορά την αποδοχή, τη διαφοροποίηση και την αποτίμηση 
τους καθώς και την αντιστοιχία. 
Τέλος καταργείται η απαίτηση σύμφωνα με την οποία τα στοιχεία 
ενεργητικού πρέπει να βρίσκονται στο κράτος μέλος όπου ασκείται η 
ασφαλιστική δραστηριότητα κατά τρόπον ώστε να ληφθούν υπόψη τα 
εγκριθέντα μέτρα σχετικά με την ελευθέρωση των κινήσεων κεφαλαίων. Για 
τον ίδιο λόγο δεν είναι πλέον δυνατόν να διατηρηθεί η απαίτηση 
τοποθέτησης ενός ελάχιστου τμήματος των στοιχείων του ενεργητικού σε 
καθορισμένες κατηγορίες. 
- δίκαιο Tnc σύυβασηο και ασφαλιστικοί όροι 
Η παρούσα πρόταση οδηγίας δεν προβαίνει σε εναρμόνιση του ουσιαστικού 
δικαίου που διέπει τη σύμβαση και τους όρους της ασφάλισης. Οι εργασίες 
που αναλήφθηκαν στα πλαίσια του Συμβουλίου σχετικά με το θέμα αυτό για 
την ασφάλιση ζημιών κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών κατέδειξαν ότι 
είναι εξαιρετικά δύσκολο να επιτευχθεί η εναρμόνιση στο παρόν στάδιο. 
Το σύστημα που προτείνεται στο παρόν κείμενο βασίζεται στο καθεστώς που 
καθιέρωσε η δεύτερη οδηγία σχετικά με την επιλογή του δικαίου που 
εφαρμόζεται στις ασφαλιστικές συμβάσεις. Το εν λόγω σύστημα διασφαλίζει 
ήδη κατά τρόπο ικανοποιητικό την προστασία του καταναλωτή εφόσον, κατ' 
apxr\\f το κράτος μέλος όπου αναλαμβάνεται η υποχρέωση έχει τη δυνατότητα 
να υπαγάγει την ασφαλιστική σύμβαση που καλύπτει αντισυμβαλλόμενο ο 
οποίος διαμένει σε αυτό στο δικό του δίκαιο. 
Ταυτόχρονα, η Επιτροπή κρίνει ότι προκειμένου να καλυφθούν με τον πλέον 
κατάλληλο τρόπο οι ειδικές ανάγκες των ασφαλιζόμενων, έχει μεγάλη 
oxacid να μπορούν αυτοί οι τελευταίοι να έχουν πρόσβαση σε κάθε 
ασφαλιστικό προϊόν που αποτελεί αντικείμενο νόμιμης εμπορίας στην 
Κοινότητα στο βαθμό που δεν είναι αντίθετο προς τις νομικές διατάξεις 
γενικού συμφέροντος που ισχύουν στο κράτος μέλος όπου αναλαμβάνεται η 
υποχρέωση. 
- 7 -
OuoiaoTiKOc έλεγγοο των ασφαλιστηρίων συυβολαίων και των τιυολονίων 
Για να επιτευχθεί ο στόχος της μεγαλύτερης ελευθερίας κυκλοφορίας των 
ασφαλιστικών προϊόντων στην Κοινότητα, διατηρώντας πάντα ένα ικανοποιητικό 
επίπεδο προστασίας των καταναλωτών, πρέπει να προσαρμοστούν οι μέθοδοι ελέγχου 
των συμβάσεων και των τιμολογίων στις απαιτήσεις που θέτει μία πραγματικά 
ενιαία αγορά. 
Όπως αναφέρθηκε ανωτέρω, η πρόταση οδηγίας προβλέπει το συντονισμό των αρχών 
εποπτείας σε θέματα τεχνικών αποθεματικών και επενδύσεων. Όσον αφορά τους όρους 
των ασφαλιστηρίων συμβολαίων, ελλει'φει εvapuόvισnc του δικαίου Tnc oouBaonc. 
επιτρέπει στα κράτη μέλη να ζητήσουν την εφαρμογή, στις περισσότερες των 
περιπτώσεων, της δικής τους νομοθεσίας για τις δεσμεύσεις που αφορούν τους 
κατοίκους τους, στο μέτρο όπου κάτι τέτοιο δικαιολογείται στο πλαίσιο της 
προστασίας του γενικού συμφέροντος, και κάτω από τον τελικό έλεγχο του 
Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. 
Με τον τρόπο αυτό, η Επιτροπή θεωρεί ότι ικανοποιούνται οι αποφάσεις του 
Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου που ελήφθησαν στις 4 Δεκεμβρίου 1986. 
Η Επιτροπή προτείνει λοιπόν στο εξής να επεκταθεί σε όλες τις υποχρεώσεις που 
αναλαμβάνονται το καθεστώς ελέγχου των συμβάσεων και των τιμολογίων που έχει 
ήδη γίνει αποδεκτό από τα κράτη μέλη, για τις συμβάσεις που συνάπτονται με 
πρωτοβουλία του αντισυμβαλλόμενου, δηλαδή την κατάργηση κάθε προηγούμενου 
συστήματος ελέγχου των εγγράφων αυτών και την αντικατάσταση του από συστήματα 
μη συστηματικής εκ των υστέρων κοινοποίησης. 
Αυτό δεν σημαίνει πάντως ότι τα κράτη μέλη πρέπει να καταργήσουν κάθε έλεγχο 
επί των ασφαλιστικών προϊόντων που προσφέρονται για τον κλάδο ζωής, και ότι δεν 
έχουν πλέον κανένα μέσο για να επιβλέπουν και να εγγυούνται την τήρηση της 
νομιμότητας. Πάντως, για να προστατευθούν οι αντισυμβαλλόμενοι των ασφαλιστικών 
συμβάσεων στο πλαίσιο της ενιαίας αγοράς, είναι αναγκαία η προσαρμογή των 
υφιστάμενων μεθόδων ελέγχου, οι οποίες είχαν θεσπιστεί με βάση τις συνθήκες που 
επικρατούσαν σε κάθε κράτος μέλος ξεχωριστά, στις απαιτήσεις που απορρέουν από 
την ολοκλήρωση των δώδεκα εθνικών αγορών σε ένα ενιαίο μεγάλο οικονομικό και 
- 8 -
νομισματικό χώρο χωρίς εσωτερικά σύνορα. Ως εκ τούτου, πρέπει να οργανωθεί ο 
έλεγχος με τρόπο ώστε να συμβιβάζει τις ανάγκες προστασίας με εκείνες του 
ανταγωνισμού μεταξύ των προϊόντων, είτε συναρτήσει των ασφαλίστρων είτε 
συναρτήσει του ιδίου του προϊόντος. 
Όσον αφορά TIC συυβάσειο και τoυc όpoυc του ασφαλιστηρίου ουυβολαίου. τέσσερα 
ουσιαστικά στοιχεία αποτελούν τη βασική αρχή του συστήματος ουσιαστικού ελέγχου 
που προτείνεται, προσαρμοσμένου στην ενιαία αγορά, και το οποίο συμβάλλει στην 
εξασφάλιση της λειτουργίας της: 
Ι) η εξουσία που αναγνωρίζεται σε κάθε κράτος μέλος να απαιτεί την τήρηση 
των κανόνων δικαίου που ισχύουν στην επικράτεια του. Οι ελεγκτικές 
αρχές του κράτους στο οποίο ασκεί η ασφαλιστική επιχείρηση τις 
δραστηριότητες της θα μπορούν, σε συνεργασία με τις ελεγκτικές αρχές 
του κράτους μέλους καταγωγής και ακόμα και άμεσα σε περίπτωση ανάγκης, 
να επιβάλλουν κυρώσεις στον ασφαλιστή ο οποίος δεν ανταποκρίνεται στις 
υποχρεώσεις που έχει αναλάβει, η δε κύρωση μπορεί να έχει σαν 
αποτέλεσμα ακόμη και την απαγόρευση της σύναψης νέων ασφαλιστικών 
συμβάσεων του κλάδου ζωής στο έδαφος του υπό εξέταση κράτους μέλους 
(άρθρο 35). Η ασφαλιστική επιχείρηση η οποία επιθυμεί την έναρξη 
δραστηριοτήτων στην εν λόγω αγορά έχει στο εξής κάθε συμφέρον να τηρεί 
το δίκαιο της σύμβασης που ισχύει στο οικείο κράτος μέλος. 
II) Δεύτερο, κατά τη διαδικασία εγκατάστασης ενός υποκαταταστήματος, οι 
αρχές του κράτους μέλους στο οποίο εγκαθίσταται το υποκατάστημα 
καλούνται να προσδιορίσουν το νομικό καθεστώς το οποίο διέπει τη 
λειτουργία του υποκαταστήματος αναφέροντας τους όρους κάτω από τους 
οποίους, για λόγους προστασίας του δημοσίου συμφέροντος, πρέπει να 
ασκούνται οι δραστηριότητες του υποκαταστήματος (άρθρο 28.4). 
- 9 -
ill) Τρίτον, η παρούσα πρόταση οργανώνει με μεγαλύτερη διαφάνεια την αγορά 
των ασφαλιστικών προϊόντων προβλέποντας ότι σε όλα τα κράτη μέλη, ο 
αντισυμβαλλόμενος πρέπει να ενημερώνεται, πριν από τη σύναψη της 
σύμβασης και, ενδεχομένως, κατά τη διάρκεια της σύμβασης αυτής, για τα 
βασικά στοιχεία που αποτελούν την ουσία της ασφαλιστικής υποχρέωσης για 
την οποία καλύπτεται (άρθρο 27). 
iv) Τέλος, η δυνατότητα υπαναχώρησης που δίνεται στους αντισυμβαλλόμενους 
σε προθεσμία μεταξύ 14 και 30 ημερών από τη σύναψη της σύμβασης. Η 
διάταξη αυτή είχε ήδη εισαχθεί στο κοινοτικό δίκαιο με τη δεύτερη 
οδηγία ζωής 90/619/ΕΟΚ. 
- ογετικά υε τα τιυολόνια 
0 προηγούμενος έλεγχος των τιμολογίων δεν συμφωνεί με τη λογική της ενιαίας 
αγοράς. 
Όταν πραγματοποιηθεί ο συντονισμός των ουσιαστικών στοιχείων του υπολογισμού 
των τεχνικών αποθεματικών και των κανόνων που διέπουν τις επενδύσεις, η 
ελεγκτική αρχή του κράτους μέλους καταγωγής καθίσταται εγγυήτρια της συνολικής 
φερεγγυότητας της επιχείρησης. Η βασική αποστολή της ελεγκτικής αρχής του 
κράτους μέλους καταγωγής είναι άρα να εξακριβώνει ότι η ασφαλιστική εταιρεία 
έχει συστήσει επαρκή τεχνικά αποθεματικά τα οποία θα της επιτρέψουν να 
αντιμετωπίσει όλες τις υποχρεώσεις που έχει αναλάβει, ότι έχει επενδύσει τα 
αντιπροσωπευτικά στοιχεία των αποθεματικών αυτών σύμφωνα με τους ισχύοντες 
κανόνες και έχει τέλος προβεί στις αναγκαίες ενέργειες όσον αφορά το περιθώριο 
φερεγγυότητας της. 
Πέρα όμως από την εποπτική αυτή βάση, η οποία εγγυάται την ασφάλεια των 
προσφερόμενων προϊόντων, το συμφέρον του καταναλωτή είναι να επωφεληθεί όσο το 
δυνατόν περισσότερο από το μεγαλύτερο ανταγωνισμό μεταξύ των ασφαλίστρων, 
δεδομένου ότι οι γενικές διατάξεις της συνθήκης στο θέμα του ανταγωνισμού 
εφαρμόζονται φυσικά στον ασφαλιστικό τομέα για να εγγυηθούν ότι ο ανταγωνισμός 
αυτός ασκείται κάτω από νόμιμες προϋποθέσεις. 
- 10 -
- κατάργηση Tnc απαγόρευβης της σώοευσηο δραστηριοτήτων υπό καθεοτώο 
εvκατάστασnc και υπό καθεστάκ ελεύθερη€ πααογι^ υπηρεσιών 
Η δεύτερη οδηγία επέτρεπε, για λόγους προστασίας των ασφαλιζόμενων, στα κράτη 
μέλη να απαγορεύουν την ταυτόχρονη άσκηση στην επικράτεια τους ασφαλιστικών 
δραστηριοτήτων υπό καθεστώς εγκατάστασης και υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών για την κάλυψη των υποχρεώσεων ασφάλισης με πρωτοβουλία του ασφαλιστή 
(σώρευση). Αυτό το δικαίωμα δικαιολογεί το εξαιτίας της κατάστασης που 
επικρατούσε, όταν εγκρίθηκε η δεύτερη οδηγία, όσον αφορά την εναρμόνιση των 
βασικών διατάξεων των σχετικών με τα τεχνικά αποθεματικά, το δίκαιο της 
σύμβασης και τους όρους ασφάλισης. 
Η παρούσα πρόταση οδηγίας προβαίνει στον συντονισμό που κρίνεται απαραίτητος 
για την αναγκαία και κατάλληλη προστασία των ασφαλιζόμενων.Ταυτόχρονα, και ως 
προς τις άλλες χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, καθιερώνει στον ασφαλιστικό τομέα 
το σύστημα της ενιαίας διοικητικής άδειας και του ελέγχου εκ μέρους του κράτους 
μέλους καταγωγής. Για τους λόγους αυτούς, καταργείται από την παρούσα πρόταση 
οδηγίας το προαναφερθέν δικαίωμα. 
- Πολυκλαδικέ€ επιγειοήσε^ 
Το 1979, αποφασίστηκε να τεθεί η αρχή της εξειδίκευσης των ασφαλιστικών 
δραστηριοτήτων του κλάδου ζωής και του κλάδου ζημιών με την απαγόρευση της 
χορήγησης άδειας σε επιχειρήσεις οι οποίες ασκούσαν παράλληλα τους δύο αυτούς 
τύπους δραστηριοτήτων. Η θέση αυτή είχε θεωρηθεί την εποχή εκείνη ότι παρείχε 
την καλύτερη δυνατή προστασία στους ασφαλισμένους του κλάδου ζωής με την 
αποφυγή της κάλυψης ενός ελλείμματος από τις δραστηριότητες του κλάδου ζημιών 
με ποσά τα οποία κεφαλαιοποιούντο από τους αντισυμβαλλόμενους στις συμβάσεις 
ασφάλισης ζωής. 
- 11 -
Η αρχή αυτή είχε βέβαια και ορισμένα όρια: τα κράτη μέλη τα οποία το 
επιθυμούσαν μπορούσαν να επιτρέψουν στις πολυκλαδικές επιχειρήσεις που 
υπήρχαν να συνεχίσουν να ασκούν τις δραστηριότητες τους, στο βαθμό όπου 
οι τελευταίες θέσπιζαν ξεχωριστή διαχείριση και δεν δημιουργούσαν 
υποκαταστήματα για την ασφάλιση ζωής· η κατάσταση αυτή έπρεπε εξάλλου 
να αναθεωρηθεί βάσει έκθεσης της Επιτροπής η οποία έπρεπε να 
καταρτιστεί παρέχοντας απολογισμό για τα δέκα έτη της λειτουργίας των 
μικτών επιχειρήσεων. 
Η έκθεση αυτή απέδειξε ότι οι αντισυμβαλλόμενοι δεν είναι λιγότερο 
προστατευμένοι όταν συνάπτουν σύμβαση με πολυκλαδική επιχείρηση σε 
σχέση με την ασφάλιση τους σε μία ειδικευμένη επιχείρηση, και ως εκ 
τούτου, η παρούσα οδηγία, διατηρώντας πάντα την απαίτηση της ξεχωριστής 
διαχείρισης, προτείνει την άρση των περιορισμών στις πολυκλαδικές 
επιχειρήσεις και παρέχει στα κράτη μέλη τα οποία το επιθυμούν τη 
δυνατότητα να χορηγήσουν άδεια σε νέες πολυκλαδικές επιχειρήσεις. 
- Άσκηση των εκτελεστικών εξουσιών 
Η παρούσα πρόταση οδηγίας δεν περιλαμβάνει διατάξεις όσον αφορά την 
διαδικασία που πρέπει να ακολουθηθεί για την άσκηση των εκτελεστικών 
εξουσιών που παρέχει στην Επιτροπή το εν λόγω κείμενο. Το ζήτημα αυτό 
αποτελεί αντικείμενο ξεχωριστής πρότασης οδηγίας η οποία θα εφαρμόζεται 
για όλες τις οδηγίες που αφορούν την ασφάλεια ζωής και την ασφάλιση 
κατά ζημιών και οι οποίες προβλέπουν εκτελεστικές εξουσίες (ΕΕ C 230 
της 15.09.1990). 
Γ) Δύο στοιχεία δικαιολογούν τον επείγοντα χαρακτήρα της δράσης που 
προτείνεται να αναληφθεί σε κοινοτικό επίπεδο στην παρούσα πρόταση της 
τρίτης οδηγίας. 
- 12 -
Κατ' αρχάς ένα κύριο πολιτικό στοιχείο, η Ενιαία Ευρωπαϊκή ΠοάΣη. Κατά 
την υπογραφή της τα κράτη μέλη υπογράμμισαν τη σταθερή πολιτική θέληση 
να λάβουν, πριν από την 1η Ιανουαρίου 1993, τις αναγκαίες αποφάσεις για 
την υλοποίηση μιας πραγματικής εσωτερικής αγοράς. 
0 δεύτερος παράγοντας αφορά την εξέλιξη των χρηματοοικονομικών 
υπηρεσιών και την αυξανόμενη σημασία τους. Στα πλαίσια της Κοινότητας, 
η εξέλιξη αυτή κατέληξε ήδη στην έγκριση των αναγκαίων διατάξεων για 
την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των χρηματοπιστωτικών 
ιδρυμάτων και των οργανισμών συλλογικής επένδυσης σε κινητές αξίες 
(ΟΣΚΑ). 
Τα εν λόγω χρηματοπιστωτικά ιδρύματα θα μπορούν στο εξής να προτείνουν 
σε ολόκληρη την Κοινότητα προϊόντα τα οποία θα κυκλοφορούν με 
"ευρωπαϊκό διαβατήριο", γεγονός που δημιουργεί στρέβλωση του 
ανταγωνισμού σε βάρος των ασφαλιστών ιδίως του κλάδου ζωής, με τους 
οποίους, για ορισμένα προϊόντα, έρχονται σε άμεσο ανταγωνισμό. 
Πράγματι, ο ασφαλιστικός τομέας βρίσκεται τη στιγμή αυτή σε μειονεκτική 
θέση σε σχέση με τις υπόλοιπες χρηματοοικονομικές υπηρεσίες για την 
αντιμετώπιση της πρόκλησης που θέτει η ενιαία αγορά. Οι ασφαλιστικές 
επιχειρήσεις παραμένουν, κατά ένα μεγάλο τμήμα, υποχρεωμένες να 
λειτουργούν σε δώδεκα κλειστές αγορές που υπακούουν σε διαφορετικούς 
κανόνες και συστήματα ελέγχου, όσον αφορά την πρόσβαση και την άσκηση 
των δραστηριοτήτων τους, τόσο υπό καθεστώς εγκατάστασης όσο και υπό 
καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών. 
Αυτό συνεπάγεται έναν ορισμένο, διαφορετικό κάθε φορά, βαθμό παρέμβασης 
επί των ασφαλιστικών προϊόντων και επί της ελευθερίας των ασφαλιστικών 
επιχειρήσεων και των ασφαλιζόμενων για τη σύναψη ασφαλιστικών 
συμβάσεων. Η κατάσταση αυτή είναι πλέον απαράδεκτη, εφόσον πρέπει να 
τηρηθούν οι υποχρεώσεις που ανέλαβε η Κοινότητα για την επίτευξη των 
στόχων της Συνθήκης ΕΟΚ. 
- 13 -
II) ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΡΘΡΩΝ 
ΤΙΤΛΟΣ Ι 
Ορισμοί και πεδίο εφαρμογής 
ΆΡΘΡΟ 1. Ορισυοί 
Η διάταξη αυτή έχει ως στόχο να προσδιορίσει τους ορισμούς που αναφέρονται σε 
ορισμένους όρους που χρησιμοποιούνται στο κείμενο της προασης οδηγίας, 
προκειμένου να διευκρινιστεί η έννοια τους και να διευκολυνθεί κατά συνέπεια η 
κατανόηση των διατάξεων της οδηγίας. 
ΆΡΘΡΟ 2. Πεδίο εωαρυονήο 
Το άρθρο αυτό προσδιορίζει το πεδίο εφαρμογής της παρούσας πρότασης οδηγίας. Το 
πεδίο αυτό συμπίπτει με εκείνο της πρώτης οδηγίας 79/267/ΕΟΚ. Έχουν γίνει 
τροποποιήσεις στο άρθρο 1, παράγραφος 2 της πρώτης αυτής οδηγίας για να δοθεί η 
δυνατότητα σε κάθε ασφαλιστή ο οποίος έχει λάβει σχετική άδεια από το κράτος 
μέλος καταγωγής να ασκεί τις δραστηριότητες οι οποίες εμπίπτουν στο πεδίο 
εφαρμογής της οδηγίας σε όλη την Κοινότητα. 
Από το πεδίο εφαρμογής της πρότασης οδηγίας εξαιρούνται οι δραστηριότητες και 
πράξεις οι οποίες περιλαμβάνονται στο άρθρο 2 της πρώτης οδηγίας 79/267/ΕΟΚ, 
καθώς και οι οργανισμοί και οι ασφαλιστικές ενώσεις που αναφέρονται στα άρθρα 3 
και 4 της πρώτης αυτής οδηγίας. 
- 14 -
ΤΙΤΛΟΣ I I 
Πρόσβαση στην ασφαλιστική δραστηριότητα 
ΟΡΟΙ ΠΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΑΔΕΙΑΣ 
ΆΡΘΡΟ 3 και 4 - Εν ι ρ; j g ά$εια 
Τα εν λόγω άρθρα εισάγουν τη βασική έννοια της ενιαίας διοικητικής άδειας για 
την άσκηση ασφαλιστικής δραστηριότητας και τροποποιούν τα άρθρα 6 και 7 της 
πρώτης οδηγίας ζωής 79/267/ΕΟΚ. Το τροποποιημένο άρθρο 6 καθορίζει ότι η 
διοικητική άδεια για την ανάληψη ασφαλιστικής δραστηριότητας στον τομέα της 
πρωτασφάλισης ζωής χορηγείται από τις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους 
καταγωγής. Το σύστημα αυτό εξακολουθεί να προβλέπει την χορήγηση επίσημης 
διοικητικής άδειας ως προϋπόθεση για την ανάληψη και την άσκηση της 
πρωτασφάλισης ζωής. Το τροποποιημένο άρθρο 7 ορίζει ότι η άδεια αυτή θα ισχύει 
σ' ολόκληρη την Κοινότητα. Η εν λόγω επέκταση του γεωγραφικού πεδίου εφαρμογής 
αφορά τόσο το καθεστώς εγκατάστασης όσο και την άσκηση των δραστηριοτήτων που 
αποτελούν αντικείμενο της παρούσας πρότασης οδηγίας υπό καθεστώς παροχής 
υπηρεσιών (παράγραφος 1). 0 ρόλος των αρμοδίων αρχών του κράτους μέλους 
καταγωγής (το οποίο ορίζεται στο άρθρο 1 ως το κράτος μέλος στο οποίο 
ευρίσκεται η εταιρική έδρα της ασφαλιστικής επιχείρησης που αναλαμβάνει την 
υποχρέωση) συμφωνεί με την αρχή της άσκησης του εποπτικού ελέγχου της 
χρηματοοικονομικής κατάστασης της εταιρείας στο κράτος μέλος καταγωγής, 
συμπεριλαμβανομένων των ασφαλιστικών δραστηριοτήτων που ασκούνται στα κράτη 
μέλη είτε υπό καθεστώς εγκατάστασης υποκαταστημάτων είτε υπό καθεστώς παροχής 
υπηρεσιών (βλέπε άρθρο 8). 0 έλεγχος του συνόλου των δραστηριοτήτων της 
εταιρείας ασκείται από τις αρχές του κράτους μέλους καταγωγής του ασφαλιστή, 
που είναι οι ίδιες με εκείνες που χορήγησαν τη διοικητική άδεια. 
Η διοικητική άδεια θα εξακολουθεί να παρέχεται για ένα συγκεκριμένο ασφαλιστικό 
κλάδο σύμφωνα με τον κατάλογο που περιλαμβάνεται στο παράρτημα της πρώτης 
οδηγίας. Στην παρούσα πρόταση διατηρήθηκε το δικαίωμα επιλογής των κρατών 
μελών να χορηγούν άδεια για μια ομάδα κλάδων και για παρεπόμενους κινδύνους που 
περιλαμβάνονται σε άλλους κλάδους εκτός του κλάδου όπου περιλαμβάνεται ο κύριος 
κίνδυνος (παράγραφος 2). 
- 15 -
Εξάλλου, κάθε επιχείρηση που επιθυμεί να επεκτείνει τις δραστηριότητες της σε 
άλλους κλάδους θα πρέπει να ζητεί τη χορήγηση νέας άδειας σύμφωνα με την 
τροποποιηθείσα διαδικασία που ορίζεται στο άρθρο 9 της πρώτης οδηγίας 
(παράγραφος 3). 
ΆΡΘΡΟ 5 - Προϋποθέσει νια τη λήΦη Tnc διοικητικήο άδειαο 
Το κράτος μέλος καταγωγής οφείλει να απαιτεί από οποιαδήποτε επιχείρηση ζητεί 
διοικητική άδεια να πληροί τις προϋποθέσεις που καθορίζονται στο άρθρο 8 της 
πρώτης οδηγίας. Αυτό σημαίνει ότι οι εταιρείες πρέπει να υιοθετούν μία 
συγκεκριμένη νομική μορφή (και στο σημείο αυτό η παρούσα πρόταση προσθέτει τη 
νομική μορφή της ευρωπαϊκής εταιρείας), να περιορίζουν τις δραστηριότητες τους 
στην ασφάλιση, να υποβάλλουν πρόγραμμα δραστηριοτήτων και να κατέχουν ένα 
ελάχιστο κεφάλαιο εγγυήσεως. Εξάλλου, προτείνεται τώρα να ευθυγραμμιστούν οι 
προϋποθέσεις για τη χορήγηση της άδειας για τις επιχειρήσεις που ασκούν 
δραστηριότητα στον τομέα των μαζικών κινδύνων με εκείνες που ισχύουν για τους 
μεγάλους κινδύνους όπως ορίζεται στη δεύτερη οδηγία. 
Στις απαιτήσεις προστέθηκε μια συμπληρωματική υποχρεωτική προϋπόθεση η οποία 
ήταν προαιρετική στην πρώτη οδηγία και η οποία αφορά την επαρκή τεχνική 
εξειδίκευση και την αξιοπιστία των διαχειριστών και διευθυντών οποιασδήποτε 
εταιρείας ζητεί διοικητική άδεια. 
Οι προϋποθέσεις αυτές κρίνονται αναγκαίες προκειμένου να διασφαλιστεί η 
γενικότερη ποιότητα των δραστηριοτήτων των ασφαλιστικών επιχειρήσεων καθώς και 
η καθημερινή διαχείριση των εταιρειών (παράγραφος 1). 
Σημαντική πρόοδο σχετικά με τις προϋποθέσεις για τη χορήγηση διοικητικής άδειας 
αποτελεί η πρόταση για κατάργηση της δυνατότητας των κρατών μελών να απαιτούν 
προηγούμενη έγκριση ή συστηματική κοινοποίηση των γενικών και ειδικών όρων των 
ασφαλιστηρίων συμβολαίων, των τιμολογίων και άλλων εντύπων που η επιχείρηση 
προτίθεται να χρησιμοποιήσει στις σχέσεις της με τους αντισυμβαλλόμενους 
(παράγραφος 3). Τα κράτη μέλη, κατά την άσκηση των εποπτικών καθηκόντων τους, 
μπορούν μόνον να απαιτήσουν τη μη συστηματική κοινοποίηση των εν λόγω 
πληροφοριών, χωρίς όμως η απαίτηση αυτή να μπορεί να συνιστά για την επιχείρηση 
προϋπόθεση για την άσκηση της δραστηριότητας της. 
- 16 -
ΆΡΘΡΟ 6 - Προοαρυονή του προνράυυατοο δραστηριοτήτων 
Η διάταξη αυτή αντικαθιστά το άρθρο 9 της πρώτης οδηγίας και καθορίζει τις 
απαιτήσεις σχετικά με το πρόγραμμα δραστηριοτήτων. Σύμφωνα με το τροποποιηθέν 
άρθρο 8 της πρώτης οδηγίας, οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις που ζητούν τη χορήγηση 
διοικητικής άδειας δεν υποχρεούνται πλέον να δηλώνουν στο πρόγραμμα 
δραστηριοτήτων τους ούτε τα τιμολόγια που προτίθενται να εφαρμόσουν για κάθε 
κατηγορία εργασιών ούτε τα έγγραφα της σύμβασης που αφορούν κάθε κλάδο. 
ΆΡΘΡΟ 7 - ^VYOC των υετόγων Tnc αοφαλιστικήο επιγείρησητ 
Η κατοχή και ο έλεγχος ασφαλιστικών επιχειρήσεων από πρόσωπα που 
αντιπροσωπεύουν ξένα προς τον τομέα συμφέροντα απασχολεί ιδιαίτερα τους 
κοινοτικούς επόπτες, ιδίως σε μία περίοδο κατά την οποία τα φαινόμενα 
εξαιρετικά περίπλοκων διαρθρώσεων ομίλων είναι ευρέως διαδεδομένα. Συνεπώς, ο 
κίνδυνος διασταυρούμενων χρηματοδοτήσεων και συγκρούσεων συμφερόντων είναι 
ιδιαίτερα εμφανής σε ένα περιβάλλον που χαρακτηρίζεται από ευρείες μεταβολές 
της διάρθρωσης των χρηματοοικονομικών συστημάτων. Για τους λόγους αυτούς η 
παρούσα πρόταση ορίζει ότι, πριν από τη χορήγηση άδειας, θα πρέπει να 
ανακοινώνεται στις αρμόδιες αρχές η ταυτότητα των μετόχων και των εταίρων που 
κατέχουν ειδική συμμετοχή στην προτεινόμενη ασφαλιστική εταιρεία καθώς και το 
ποσό αυτής της συμμετοχής. Αυτό ισχύει για τους άμεσους ή έμμεσους μετόχους ή 
εταίρους και ανεξάρτητα για το αν πρόκειται για φυσικά ή νομικά πρόσωπα. Η 
διαδικασία αυτή επιτρέπει στην αρμόδια αρχή να εκτιμήσει την καταλληλότητα των 
μετόχων και των εταίρων και ενδεχομένως να απορρίψει οποιαδήποτε συγκεκριμένη 
διάρθρωση ομίλου ως ακατάλληλη κατά τη στιγμή της σύστασης του οργανισμού. Με 
τη διάταξη αυτή συνδέεται στενά το άρθρο 14 της παρούσας πρότασης το οποίο 
προβλέπει μία διαδικασία ενημέρωσης όσον αφορά τη μελλοντική απόκτηση ήδη 
λειτουργούσας ασφαλιστικής επιχείρησης. 
- 17 -
ΤΙΤΛΟΙ 111 
Εναρμόνιση των όρων άσκησης της ασφαλιστικής δραστηριότητας 
Κεφάλαιο Ι 
ΆΡΘΡΟ 8. ,Eλεvγoc Tnc ασφαλιστικήο δραστηριότηταο 
Η καθιέρωση ενός συστήματος ενιαίας διοικητικής άδειας που χορηγείται από τις 
αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής και το οποίο ισχύει σε ολόκληρη την 
Κοινότητα απαιτεί τη μεταβίβαση των ελεγκτικών εξουσιών καθώς και των 
κατάλληλων προς σκοπόν αυτό μέσων στις αρμόδιες αρχές που εξέδωσαν την άδεια, 
προκειμένου να διασφαλιστεί η απόλυτη τήρηση των όρων άσκησης της ασφαλιστικής 
δραστηριότητας από τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις, ανεξάρτητα από το αν 
ασκούνται υπό καθεστώς εγκατάστασης ή υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών. 
Το άρθρο 8 της παρούσας πρότασης οδηγίας περιλαμβάνει μία νέα διάταξη η οποία 
αντικαθιστά το άρθρο 15 της πρώτης οδηγίας 79/267/ΕΟΚ. Στόχος είναι να 
διευκρινιστεί ότι η χρηματοοικονομική εποπτεία των ασφαλιστικών επιχειρήσεων, 
συμπεριλαμβανομένης της εποπτείας των δραστηριοτήτων που οι επιχειρήσεις ασκούν 
μέσω υποκαταστημάτων ή υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, υπόκειται στην 
αρμοδιότητα των αρχών του κράτους μέλους καταγωγής, δηλαδή των αρχών που έχουν 
χορηγήσει την άδεια λειτουργίας για μια συγκεκριμένη επιχείρηση. Επιπλέον, η 
διάταξη αυτή προσδιορίζει σε τί συνίσταται η χρηματοοικονομική εποπτεία της 
επιχείρησης· η εν λόγω εποπτεία περιλαμβάνει ιδίως τον έλεγχο της φερεγγυότητας 
της επιχείρησης, τον έλεγχο της σύστασης επαρκών τεχνικών αποθεματικών για το 
σύνολο των δραστηριοτήτων καθώς και των αντιπροσωπευτικών στοιχείων ενεργητικού 
σύμφωνα με τις ισχύουσες σχετικά διατάξεις στο κράτος μέλος καταγωγής, οι 
οποίες αποτέλεσαν αντικείμενο συντονισμού στα πλαίσια της παρούσας πρότασης 
οδηγίας. 
Τέλος, η καλή διοικητική και λογιστική οργάνωση καθώς και η ύπαρξη κατάλληλων 
διαδικασιών εσωτερικού ελέγχου εγγυώνται, μεταξύ άλλων, την ορθή και συνετή 
άσκηση της ασφαλιστικής δραστηριότητας. Για το λόγο αυτό, η παρούσα πρόταση 
οδηγίας αναθέτει στο κράτος μέλος καταγωγής την επιβολή σχετικής απαίτησης. 
- 18 -
Χωρίς να παρεμποδίζει καθ'οιονδήποτε τρόπο την αποκλειστική αυτή αρμοδιότητα, 
το άρθρο ορίζει επίσης ότι οι ελεγκτικές αρχές του κράτους μέλους όπου 
αναλαμβάνεται η ασφαλιστική υποχρέωση μπορούν να προσφύγουν στις αρμόδιες αρχές 
του κράτους μέλους καταγωγής, εάν έχουν λόγους να πιστεύουν, οποίοιδήποτε και 
αν είναι οι λόγοι αυτοί, ότι οι δραστηριότητες μίας επιχείρησης η οποία δρα στο 
έδαφος της θα μπορούσαν να βλάψουν την χρηματοοικονομική της φερεγγυότητα. 
Φυσικά, σε μια τέτοια περίπτωση, η εξακρίβωση της χρηματοοικονομικής 
φερεγγυότητας της υπό εξέταση επιχείρησης παραμένει στην αποκλειστική 
αρμοδιότητα των αρχών του κράτους μέλους καταγωγής. 
ΆΡΘΡΟ 9. Επιτόπιοι έλεγγοι των υποκαταστηυάτων 
Η παρούσα πρόταση οδηγίας παρέχει στις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους 
καταγωγής της ασφαλιστικής επιχείρησης τη δυνατότητα να προβαίνουν, αφού 
ενημερώσουν προηγουμένως τις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους του 
υποκαταστήματος, σε επιτόπιους ελέγχους των υποκαταστημάτων των επιχειρήσεων 
στις οποίες έχουν χορηγήσει άδεια, με σκοπό τη συλλογή των πληροφοριών που 
είναι αναγκαίες για τη διασφάλιση της χρηματοοικονομικής εποπτείας της 
επιχείρησης, στην οποία ελέγχουν το σύνολο των δραστηριοτήτων της. 
Η διάταξη αυτή ανταποκρίνεται εξάλλου στην ανάγκη συνοχής όσον αφορά την 
προσέγγιση που υιοθέτησε η Κοινότητα για την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς 
στον τομέα των χρηματοοικονομικών υπηρεσιών. Πράγματι, η δεύτερη τραπεζική 
οδηγία προβλέπει παρόμοια διάταξη (άρθρο 1). Το ίδιο ισχύει και για την πρόταση 
οδηγίας σχετικά με τις επενδυτικές υπηρεσίες στον τομέα των κινητών αξιών 
(άρθρο 19). 
Άρθρο 1Qr Κυρώςεις 
Το εν λόγω άρθρο εισάγει στην πρώτη οδηγία ένα νέο άρθρο 23α που προβλέπει την 
υποχρέωση για τα κράτη μέλη να επιβάλουν κατάλληλες κυρώσεις κατά των 
ασφαλιστικών επιχειρήσεων ή των υπεύθυνων διευθυντικών στελεχών τους που 
παραβαίνουν τους εποπτικούς κανόνες. 
- 19 -
ΆΡΘΡΟ 11.Μεταβίβαση χαρτοφυλακίου 
Στη δεύτερη οδηγία 90/619/ΕΟΚ όσον αφορά την πρωτασφάλιση ζωής προβλέπονται μία 
σειρά από περίπλοκες και λεπτομερείς διατάξεις σχετικά με τη μεταβίβαση του 
χαρτοφυλακίου προσαρμοσμένες στα νομικά καθεστώτα που έχουν θεσπιστεί όσον 
αφορά την πρόσβαση και την άσκηση ασφαλιστικών δραστηριοτήτων στον τομέα της 
πρωτασφάλισης ζωής, είτε υπό καθεστώς εγκατάστασης είτε υπό καθεστώς ελεύθερης 
παροχής υπηρεσιών. Η καθιέρωση ενός νέου ενιαίου νομικού καθεστώτος που ισχύει 
για το σύνολο των πρωτασφαλιστικών δραστηριοτήτων, του κλάδου ζωής ανεξάρτητα 
από το καθεστώς υπό το οποίο αυτές ασκούνται, καθιστά αναγκαία την προσαρμογή 
των διατάξεων που αφορούν τη μεταβίβαση χαρτοφυλακίου. 
ΆΡΘΡΟ 12 και 13. Ανάκληση άδειαο και υέτρα oiKovouiKnc ανασυνκρότηοη<:. 
Το άρθρο 12 έχει ως στόχο να προσαρμόσει στο καθεστώς της ενιαίας διοικητικής 
άδειας και του ελέγχου του συνόλου των ασφαλιστικών δραστηριοτήτων εκ μέρους 
των αρχών του κράτους μέλους της εταιρικής έδρας της ασφαλιστικής επιχείρησης, 
τις διατάξεις που προβλέπονται στο άρθρο 24 της πρώτης οδηγίας 79/267/ΕΟΚ, και 
οι οποίες αφορούν τις εξουσίες που διαθέτουν οι αρμόδιες αρχές για την λήψη 
μέτρων που προορίζονται να εξασφαλίσουν την φερεγγυότητα των ασφαλιστικών 
επιχειρήσεων. 
Τον ίδιο στόχο προσαρμογής στο καθεστώς της ενιαίας διοικητικής άδειας 
επιδιώκει το άρθρο 13, το οποίο τροποποιεί το άρθρο 26 της πρώτης οδηγίας, 
σχετικά με τους όρους υπό τους οποίους μπορεί να ανακληθεί η άδεια που 
χορηγήθηκε στην ασφαλιστική επιχείρηση. 
ΆΡΘΡΟ 14. Εποπτεία επί των υενάλων υετόγων ή εταίρων 
Το εν λόγω άρθρο εισάγει στον ασφαλιστικό τομέα ζωής ειδικές διατάξεις οι 
οποίες αποσκοπούν να διασφαλίσουν ότι δεν τίθεται σε κίνδυνο η συνετή και η 
χρηστή διαχείριση της ασφαλιστικής επιχείρησης εξαιτίας της ύπαρξης σημαντικών 
συμμετοχών στο μετοχικό της κεφάλαιο. 
- 20 -
Προς το σκοπό αυτό, το άρθρο 14 προβλέπει διπλή υποχρεωτική ενημέρωση. 
Κατ'αρχάς, οι μέτοχοι ή οι εταίροι που προτίθενται να αποκτήσουν άμεσα ή έμμεσα 
ειδική συμμετοχή σε μία ασφαλιστική επιχείρηση πρέπει να ενημερώσουν εκ των 
προτέρων τις αρμόδιες αρχές σχετικά με το ύψος της εν λόγω συμμετοχής. Το ίδιο 
ισχύει και όταν φυσικά ή νομικά πρόσωπα προτίθενται να αυξήσουν την ειδική 
συμμετοχή τους κατά τρόπον ώστε αυτή να υπερβαίνει ορισμένα όρια ή σε περίπτωση 
που η ασφαλιστική επιχείρηση καθίσταται θυγατρική τους (άρθρο 14 § 1). Αυτή η 
υποχρέωση ενημέρωσης προβλέπεται επίσης και σε περίπτωση παύσης ή μείωσης της 
ειδικής συμμετοχής σε λιγότερο από τα καθορισμένα όρια (άρθρο 14 § 2). 
Επιπλέον, προκειμένου να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα του ελέγχου, οι 
ασφαλιστικές επιχειρήσεις πρέπει κατ'αρχάς να ανακοινώνουν στις αρμόδιες αρχές, 
μόλις λάβουν σχετική γνώση, τις αποκτήσεις ή εκχωρήσεις συμμετοχών στο κεφάλαιο 
τους που υπερβαίνουν προς τα άνω ή προς τα κάτω τα καθορισμένα όρια. Δεύτερον, 
η ασφαλιστική επιχείρηση οφείλει να ανακοινώνει κάθε χρόνο στις αρμόδιες αρχές 
τα ονόματα των μετόχων ή εταίρων που κατέχουν ειδικές συμμετοχές καθώς και τα 
ποσά των συμμετοχών αυτών, όπως προκύπτουν από τα στοιχεία που συγκεντρώνονται 
κατά την ετήσια γενική συνέλευση ή δυνάμει των υποχρεώσεων που επιβάλλονται 
στις εταιρείες των οποίων οι μετοχές είναι εισηγμένες σε χρηματιστήριο (άρθρο 
14 § 3). 
Σε περίπτωση που οι αρμόδιες αρχές κρίνουν ότι η επιρροή των μετόχων ή εταίρων 
είναι δυνατόν να αποβεί σε βάρος της συνετής και χρηστής διαχείρισης της 
ασφαλιστικής επιχείρησης, τα κράτη μέλη μπορούν να λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα 
για τον τερματισμό αυτής της κατάστασης (άρθρο 15 § 4). Παρόμοια μέτρα 
λαμβάνονται επίσης σε περίπτωση που δεν τηρείται η υποχρέωση προηγούμενης 
ενημέρωσης ή σε περίπτωση που οι αρμόδιες αρχές αντιτάχθηκαν στην απόκτηση 
συμμετοχής. 
- 21 -
- Άρθρα 14α και 143 - Πολυκλαδικέο 
Σύμφωνα με τα συμπεράσματα της έκθεσης της Επιτροπής βάσει του άρθρου 39.2 της 
πρώτης οδηγίας, τα άρθρα αυτά έχουν σαν στόχο να καταργήσουν τους περιορισμούς 
οι οποίοι βαρύνουν τις πολυκλαδικές επιχειρήσεις όσον αφορά το δικαίωμα τους 
για εγκατάσταση υποκαταστημάτων ή για ελεύθερη παροχή υπηρεσιών ασφάλισης του 
κλάδου ζωής. Εξάλλου, το άρθρο 14α δίνει στα κράτη μέλη εκείνα τα οποία το 
επιθυμούν τη δυνατότητα να χορηγήσουν διοικητική άδεια σε νέες πολυκλαδικές 
επιχειρήσεις. 
Σε κάθε περίπτωση, οι υφιστάμενες πολυκλαδικές επιχειρήσεις ή οι νέες, πρέπει 
να έχουν ξεχωριστή διαχείριση, να εμφανίζουν τα αντίστοιχα αποτελέσματα από τις 
δραστηριότητες ασφάλισης ζωής και ζημιών και να τηρούν τους εποπτικούς κανόνες 
οι οποίοι ισχύουν για τους δύο αυτούς τομείς. 
Κεφάλαιο Ι Ι 
ΆΡΘΡΟ 15 - Έλεγγοο των τεγνικών αποθευατικών από το KPOTOC υέλθ€ κατανωνήο και 
συντονισυόο των αναλογιστικών αργών για τον υπολονισυό των τεγνικών 
αποθευατικών 
Η παράγραφος 1 του εν λόγω άρθρου εισάγει την αρχή ελέγχου εκ μέρους του 
κράτους μέλους καταγωγής όσον αφορά τον καθορισμό και τον υπολογισμό τεχνικών 
αποθεματικών. 
Σε σύγκριση με την ασφάλιση ζημιών, η οδηγία του Συμβουλίου ... που αφορά τους 
ετήσιους λογαριασμούς και τους ενοποιημένους λογαριασμούς των ασφαλιστικών 
επιχειρήσεων δεν καθορίζει παρά ελάχιστους κανόνες για τον προσδιορισμό των 
τεχνικών αποθεματικών στην ασφάλιση ζωής. Το άρθρο αυτό προβαίνει άρα σε 
εναρμόνιση των απαραίτητων εθνικών νομοθεσιών για την αμοιβαία αναγνώριση και 
τον έλεγχο από τη χώρα καταγωγής στον εν λόγω τομέα. 
Υπάρχουν σήμερα στα κράτη μέλη της Κοινότητας πολλές μέθοδοι και αναλογιστικές 
βάσεις που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των τεχνικών αποθεματικών στην 
ασφάλιση ζωής, καθώς και μία μεγάλη ποικιλία προτεινόμενων προϊόντων. 
- 22 -
Συγκριτικές πάντως μελέτες και κυρίως εκείνη της συμβουλευτικής ομάδας των 
ενώσεων αναλογιστων των χωρών των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, έδειξαν ότι τα 
αποτελέσματα των υπολογισμών αυτών είναι συχνά παρόμοια για ομοειδή προϊόντα, 
και οι μέθοδοι στηρίζονται όλες στις ίδιες αναλογιστικές αρχές, 
συμπεριλαμβανόμενης εκείνης του προσεκτικού υπολογισμού σε συνθήκες 
αβεβαιότητας. Από τα συμπεράσματα της μελέτης της συμβουλευτικής ομάδας 
απορρέει ότι η εναρμόνιση βάσει των αναλογιστικών αυτών αρχών θα ήταν 
ικανοποιητική για την αποτελεσματική προστασία των ασφαλισμένων στο πλαίσιο 
ενός συστήματος ενιαίας άδειας. Επιπλέον, η συμβουλευτική ομάδα θεωρεί ότι κάθε 
προσπάθεια για την ομοιόμορφη χρησιμοποίηση των μεθόδων και βάσεων υπολογισμών 
των τεχνικών αποθεματικών σε όλη την Κοινότητα θα ήταν άκαιρη, περιττή και 
επιζήμια. 
Πέρα από τις θέσεις όσον αφορά στην προσεκτική προσέγγιση και την προστασία των 
ασφαλισμένων, η συμβουλευτική ομάδα καταλήγει επίσης ότι δεν υπάρχει κανένας 
κίνδυνος στρέβλωσης των όρων του ανταγωνισμού με τη χρησιμοποίηση εκ μέρους των 
κρατών μελών διαφορετικών μεθόδων και βάσεων υπολογισμού των τεχνικών 
αποθεματικών, υπό την προϋπόθεση ότι συνεχίζουν να εφαρμόζονται οι ορθές 
αναλογιστικές αρχές. Το άρθρο αυτό καθορίζει άρα τις ορθές αναλογιστικές αρχές 
βάσει των υποδείξεων της συμβουλευτικής ομάδας. 
Ακόμη και μετά την εναρμόνιση αυτή, υπάρχει μεγάλος αριθμός αναλογιστικών 
μεθόδων και βάσεων που θα μπορούσαν να ικανοποιήσουν τις αρχές αυτές. Η 
παράγραφος 2 του άρθρου καθορίζει άρα την αρχή ότι οι μέθοδοι και οι βάσεις που 
χρησιμοποιούνται από κάθε επιχείρηση πρέπει να δημοσιεύονται. Ακόμη και αν αυτή 
η πληροφορία είναι πολύ τεχνική για να γίνει αντιληπτή από την πλειοψηφία των 
ασφαλισμένων, το γεγονός και μόνο ότι είναι διαθέσιμη στο κοινό αποτελεί 
περαιτέρω περιορισμό για την επιχείρηση. Οι πληροφορίες θα μπορούσαν για 
παράδειγμα να αναλυθούν και να συγκριθούν από επαγγελματικές οργανώσεις ή 
οργανώσεις προστασίας των καταναλωτών, τον τύπο ή τους ενδιάμεσους φορείς 
ασφάλισης. 
Η παράγραφος 3 του άρθρου αυτού εισάγει την αρχή ελέγχου από το κράτος μέλος 
καταγωγής όσον αφορά τις επενδύσεις των στοιχείων του ενεργητικού που 
αντιπροσωπεύουν τεχνικά αποθεματικά. Τα τελευταία θα πρέπει να επενδύονται 
σύμφωνα με τους κανόνες που προβλέπονται στα άρθρα 17 έως 21 της παρούσας 
οδηγίας. 
- 23 -
Οι κανόνες αυτοί αφορούν: 
Ι) μία γενική αρχή σχετικά με την επένδυση των τεχνικών αποθεματικών, 
Μ) την αποδοχή των επενδύσεων, 
iil) τη διαφοροποίηση των επενδύσεων, 
iv) τους όρους νομισματικής αντιστοιχίας. 
Επιπλέον, η παράγραφος 3 του εν λόγω άρθρου επεκτείνει το πεδίο εφαρμογής της 
απαίτησης σύμφωνα με την οποία τα στοιχεία ενεργητικού πρέπει να είναι 
τοποθετημένα στο κράτος όπου ασκείται η δραστηριότητα κατά τρόπον ώστε τα εν 
λόγω στοιχεία να μπορούν να είναι τοποθετημένα σε οποιοδήποτε κράτος μέλος της 
Ευρωπαϊκής Κοινότητας. Η επέκταση αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο της ελευθέρωσης 
των κινήσεων κεφαλαίων στο εσωτερικό της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, η οποία 
(εφαρμόζεται πλήρως) στους θεσμικούς επενδυτές, ενώ επιπλέον, λήφθηκαν υπόψη οι 
αρνητικές επιπτώσεις που έχει η τοποθέτηση των στοιχείων ενεργητικού σε ένα 
συγκεκριμένο κράτος επί της απόδοσης των επενδύσεων και της περιφερειακής 
διαφοροποίησης των επενδύσεων των ασφαλιστικών επιχειρήσεων. 
ΆΡΘΡΟ 16 - Ασφάλιστρα νια νέεα ασφαλιστικέο δραοτηριότητεο 
Η σύσταση και ο έλεγχος των τεχνικών αποθεματικών αποτελούν τη σημαντικότερη 
εγγύηση της ασφάλειας των ασφαλιστικών επιχειρήσεων και της προστασίας των 
ασφαλιζόμενων. Είναι ως εκ τούτου σημαντικό για την ελεγκτική αρχή να μπορεί να 
εξακριβώσει ότι η επιχείρηση έχει τους απαραίτητους πόρους για την τροφοδότηση 
των αποθεματικών αυτών, κυρίως όσον αφορά τις νέες δραστηριότητες, και για να 
ικανοποιήσει όλες τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει, συμπεριλαμβανομένου και του 
περιθωρίου φερεγγυότητας. 
Στα πλαίσια αυτά τα ασφάλιστρα που πρέπει να εισπραχθούν για τις νέες 
δραστηριότητες έχουν μεγάλη σημασία. Λαμβάνοντας υπόψη την ικανότητα της 
επιχείρησης να ικανοποιεί τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει, είναι επίσης 
σημαντικό να εξεταστεί το σύνολο της χρηματοοικονομικής κατάστασης της 
επιχείρησης. 
- 24 -
Το άρθρο αυτό τονίζει τη σημασία της επάρκειας των ασφαλίστρων για τις νέες 
δραστηριότητες, λαμβάνοντας πάντα υπόψη όλα τα στοιχεία της χρηματοοικονομικής 
κατάστασης της επιχείρησης. 
ΆΡΘΡΟ 17 (επένδυση των τεγνικών αποθευατικών) 
Το εν λόγω άρθρο καθιερώνει μία γενική αρχή για την επένδυση των τεχνικών 
αποθεματικών η οποία εμφανίζεται στην ισχύουσα νομοθεσία των περισσότερων 
κρατών μελών. 
Τα άρθρα 18 (2) και 19 (3) της παρούσας πρότασης οδηγίας προβλέπουν ότι σε 
ειδικές περιστάσεις και κατά περίπτωση, το κράτος μέλος καταγωγής μπορεί να 
επιτρέψει εξαιρέσεις από τους κανόνες τους σχετικούς με την αποδοχή και 
διαφοροποίηση των επενδύσεων. Οι εξαιρέσεις αυτές μπορούν ωστόσο να επιτραπούν 
μόνον εάν το κράτος μέλος καταγωγής είναι απόλυτα βέβαιο ότι πληρούται η γενική 
απαίτηση που θέτει το παρόν άρθρο. 
ΆΡΘΡΟ 18 (επιτpεπόuεvεc επενδύσειc) 
Το παρόν άρθρο περιλαμβάνει έναν κατάλογο των στοιχείων ενεργητικού στα οποία 
το κράτος μέλος καταγωγής μπορεί να επιτρέψει τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις να 
επενδύσουν τα τεχνικά αποθεματικά τους. Με σκοπό να διατηρηθεί η σχέση που 
υφίσταται a\fa\ieaa στα καθεστώτα ελέγχου των ασφαλιστικών δραστηριοτήτων των 
κλάδων ζωής και ζημιών, ο κατάλογος παραμένει ο ίδιος με εκείνο της πρότασης 
τρίτης συντονιστικής οδηγίας πρωτασφάλισης ζημιών. 
0 κατάλογος αυτός πρέπει να θεωρηθεί ιδιαίτερα αναλυτικός. Αυτό σημαίνει ότι 
το κράτος μέλος καταγωγής έχει την ευχέρεια να απαγορεύσει ορισμένες κατηγορίες 
επενδύσεων που περιλαμβάνονται στον κατάλογο, αλλά μόνον για τις ασφαλιστικές 
επιχειρήσεις που έχουν την εταιρική έδρα τους στην επικράτεια του. Για λόγους 
επαρκούς ευελιξίας όσον αφορά τον εν λόγω κατάλογο, η παράγραφος 2 του παρόντος 
άρθρου παρέχει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα να επιτρέπουν άλλες κατηγορίες 
επενδύσεων, ανάλογα με την περίπτωση, και υπό την επιφύλαξη του άρθρου 17 της 
παρούσας πρότασης οδηγίας. 
- 25 -
ΆΡΘΡΟ 19 - Διαφοροποίηση των επενδύσεων 
Το εν λόγω άρθρο καθιερώνει μία σειρά από κανόνες σχετικά με τη διαφοροποίηση 
των επενδύσεων. Ακόμη μία φορά, οι κανόνες διαφοροποίησης που καθορίζονται 
στην παράγραφο 1 πρέπει να θεωρηθούν ως ελάχιστοι κανόνες προνοίας. Συνεπώς, 
τα κράτη μέλη καταγωγής έχει την ευχέρεια να επιβάλει χαμηλότερα ανώτατα 
ποσοστά για ορισμένες ή όλες τις κατηγορίες επενδύσεων, αλλά μόνον για τις 
ασφαλιστικές επιχειρήσεις που έχουν την εταιρική έδρα τους στην επικράτεια 
τους. Τα κριτήρια διαφοροποίησης είναι παρόμοια με εκείνα της πρότασης τρίτης 
συντονιστικής οδηγίας ζημιών. 
Για ορισμένες κατηγορίες επενδύσεων, και ιδίως τις κρατικές ομολογίες, δεν 
εφαρμόζονται ανώτατα ποσοστά. Ωστόσο, για άλλες κατηγορίες, ιδίως πιστωτικούς 
τίτλους και άλλες ομολογίες που εκδίδονται από επιχειρήσεις, διασφαλισμένα 
δάνεια που χορηγούνται σε φυσικά πρόσωπα, μεταβιβάσιμες μετοχές και άλλες 
μεταβιβάσιμες συμμετοχές μεταβλητής απόδοσης, μερίδια σε επιχειρήσεις 
συλλογικών επενδύσεων σε μεταβιβάσιμους τίτλους, κ.λπ., η παράγραφος 1 
καθορίζει μία σειρά από ανώτατα ποσοστά τόσο για την κατηγορία των επενδύσεων 
όσο και για τα μερίδια οποιασδήποτε επιχείρησης, οποιουδήποτε στοιχείου 
ακίνητης περιουσίας, κ.λπ. 
Η παράγραφος 2 ορίζει ότι κανένα κράτος μέλος δεν μπορεί να απαιτεί από τις 
ασφαλιστικές επιχειρήσεις να επενδύουν σε συγκεκριμένες κατηγορίες επενδύσεων, 
πράγμα που παραμένει κοινή εποπτική πρακτική σε ορισμένα κράτη μέλη ιδίως όσον 
αφορά τις κρατικές ομολογίες. 
Στόχος της τελευταίας παραγράφου είναι η πρόβλεψη επαρκούς ευκαμψίας ως προς 
τους κανόνες διαφοροποίησης και παρέχει στο κράτος μέλος καταγωγής τη 
δυνατότητα να επιτρέψει υψηλότερα ποσοστά, ανάλογα με την περίπτωση, και υπό 
την επιφύλαξη του άρθρου 17. 
- 26 -
ΆΡΘΡΟ 20 (αποτίυηση των επενδύσεων) 
Το άρθρο αυτό ορίζει ότι υπό ορισμένες περιστάσεις τα κράτη μέλη μπορούν να 
επιτρέψουν την κάλυψη των τεχνικών αποθεματικών με αφανή αποθεματικά που 
προκύπτουν από την υποτίμηση στοιχείων ενεργητικού. Στόχος του εν λόγω άρθρου 
είναι να δώσει τη δυνατότητα στα κράτη μέλη, τα οποία προς το παρόν απαιτούν 
αποτίμηση των στοιχείων ενεργητικού βάσει της τιμής αγοράς, να θέσουν τις 
επιχειρήσεις τους σε ίση από την άποψη του ανταγωνισμού βάση με τις 
επιχειρήσεις εκείνων των κρατών μελών τα οποία επιτρέπουν ή απαιτούν την 
αποτίμηση των επενδύσεων με βάση τις τρέχουσες τιμές. 
ΆΡΘΡΟ 21 - Αντιστοιγία 
Σε αντίθεση με ό,τι προβλέπεται στην ασφαλιστική οδηγία του κλάδου ζημιών, η 
δεύτερη οδηγία 90/619/EOKÎ1) σχετικά με την πρωτασφάλιση του κλάδου ζωής δεν 
προβαίνει σε κανένα συντονισμό των εθνικών διατάξεων που αφορούν τους κανόνες 
αντιστοιχίας. 
Το άρθρο αυτό έχει σκοπό να εισαγάγει στον κλάδο ασφάλισης ζωής τους κανόνες 
αντιστοιχίας καθώς και τις δυνατότητες ελαστικότερης εφαρμογής. Οι κανόνες 
αυτοί προσεγγίζουν το καθεστώς το οποίο θα ισχύσει στον τομέα της ασφάλισης του 
κλάδου ζημιών, λαμβάνοντας υπόψη τα χαρακτηριστικά της ασφάλισης ζωής, για 
παράδειγμα την ύπαρξη συμβάσεων οι οποίες συνδέονται με μία συγκεκριμένη 
νομισματική μονάδα. 
ΆΡΘΡΟ 22 - Δανειακά κεφάλαια uειωuέvnc εΣασφάλισηΓ 
Το άρθρο αυτό προσαρμόζει τον κατάλογο των στοιχείων ενεργητικού που 
αναγνωρίζονται για την κάλυψη του περιθωρίου φερεγγυότητας συμπεριλαμβάνοντας 
τα δανειακά κεφάλαια μειωμένης εξασφάλισης. Οι προϋποθέσεις υπό τις οποίες τα 
δανειακά κεφάλαια μειωμένης μπορούν να αναγνωριστούν ως ίδια κεφάλαια είναι 
ταυτόσημες με εκείνες που καθορίζονται στην οδηγία του Συμβουλίου (ΕΕ αριθ. L 
124 της 5.5.89, σ. 16 έως 20) για τα ίδια κεφάλαια των χρηματοπιστωτικών 
ιδρυμάτων). 
(1) ΕΕ αριθ. L 330 της 29.11.90, σ. 50. 
- 27 -
ΆΡ9Ρ0 23 
Το άρθρο αυτό τροποποιεί το άρθρο 21 της πρώτης οδηγίας προκειμένου αυτό να 
συμφωνεί με την αρχή του ελέγχου εκ μέρους του κράτους μέλους καταγωγής. 
Κεφάλαιο 3 
ΆΡΘΡΟ 24 - Νουική διάταΕη περί δηυοσίου oυuφέpovτoc 
Στο άρθρο αυτό διευκρινίζεται ότι κάθε αντισυμβαλλόμενος πρέπει να είναι σε 
θέση να συνάπτει ασφαλιστική σύμβαση σύμφωνη με τις νομοθετικές ρυθμίσεις ενός 
κράτους μέλους, υπό τον όρο ότι η σύμβαση δεν αντιβαίνει τις νομικές διατάξεις 
δημοσίου συμφέροντος που ισχύουν στο κράτος μέλος όπου αναλαμβάνεται η 
υποχρέωση. Πλην όμως, σύμφωνα με τη μόνιμη νομολογία του Ευρωπαϊκού 
Δικαστηρίου, η τήρηση των διατάξεων αυτών δημοσίου συμφέροντος δεν μπορούν να 
γίνουν αποδεκτές παρά μόνο, μη υπαρχούσης λεπτομερέστερης εναρμόνισης των 
διατάξεων των κρατών μελών, εφόσον τηρούνται οι ακόλουθες προϋποθέσεις: οι 
διατάξεις αυτές γενικού συμφέροντος πρέπει να εφαρμόζονται κατά τρόπο που να 
μην δημιουργείται διάκριση σε κάθε επιχείρηση η οποία δρα στο έδαφος του εν 
λόγω κράτους μέλους, πρέπει να είναι αντικειμενικά απαραίτητες για τη 
διασφάλιση του δημοσίου αυτού συμφέροντος, να είναι επιπλέον ανάλογες με τον 
επιδιωκόμενο στόχο και οι ήδη υφιστάμενες διατάξεις στο κράτος μέλος προέλευσης 
του προϊόντος να μην επιτρέπουν τη διασφάλιση του δημοσίου αυτού συμφέροντος. 
Οι δημόσιες αρχές καλούνται να ερμηνεύσουν την έννοια αυτή του δημοσίου 
συμφέροντος βάσει των κριτηρίων αυτών. Είναι φανερό ότι η τελική εκτίμηση περί 
της σύμφωνης με το ευρωπαϊκό δίκαιο εφαρμογής γίνεται από το Ευρωπαϊκό 
Δικαστήριο. 
ΆΡΘΡΟ 25 - Κατάργηση nay ΐΤΡοηγονμεγον ελέγχου των τιυολονίων και των 
ασφαλιστηρίων συμβολαίων 
Η προστασία του καταναλωτή αποτελεί επίσης το δικαίωμα για την ευρύτερη δυνατή 
επιλογή μεταξύ των καινοτόμων ασφαλιστικών προϊόντων, στην καλύτερη τιμή. Το 
- 28 -
δικαίωμα αυτό, από την άποψη του ελέγχου, συνεπάγεται την κατάργηση 
οποιουδήποτε προηγούμενου ελέγχου των τιμολογίων και των ασφαλιστηρίων 
συμβολαίων και την αντικατάσταση του ελέγχου αυτού από ένα σύστημα καλύτερα 
προσαρμοσμένο στις απαιτήσεις, και ιδίως της αμοιβαίας αναγνώρισης, που 
συνδέονται με τις απαιτήσεις που θέτει η εσωτερική αγορά. 
Πράγματι, το καθεστώς της προηγούμενης έγκρισης καταλήγει στη χορήγηση μιας 
"ετικέτας ποιότητας" και δεν είναι συνεπές με τη λογική της ενιαίας αγοράς να 
παρέχεται στην ελεγκτική αρχή ενός κράτους μέλους το δικαίωμα να χορηγεί ή να 
απορρίπτει μια άδεια κυκλοφορίας σε προϊόντα που έχουν δημιουργηθεί και 
διανέμονται ήδη σε άλλα κράτη μέλη. 
Αυτό ισχύει ακόμη περισσότερο για τον έλεγχο των τιμολογίων: σύμφωνα με την 
αρχή της ενιαίας άδειας, η ελεγκτική αρχή του κράτους μέλους καταγωγής εγγυάται 
τη συνολική φερεγγυότητα της επιχείρησης και εναπόκειται σε αυτήν η εποπτεία 
της χρηματοοικονομικής πολιτικής της επιχείρησης κατά τρόπον ώστε αυτή να μην 
θέτει σε κίνδυνο την εν λόγω φερεγγυότητα. Η προσέγγιση αυτή δεν αρνείται στην 
ελεγκτική αρχή του κράτους όπου βρίσκεται ο κίνδυνος το δικαίωμα προστασίας των 
καταναλωτών της: η εν λόγω αρχή διατηρεί τη δυνατότητα να αποδείξει εκ των 
υστέρων και κατά μη συστηματικό τρόπο ότι μία τέτοια διάταξη μιας σύμβασης που 
συνάφθηκε ελεύθερα δεν συμφωνεί με μία νομική διάταξη γενικού συμφέροντος. Η 
"αντιστροφή του βάρους της απόδειξης" πρέπει κανονικά να έχει ως αποτέλεσμα το 
γεγονός ότι οι ασφαλιζόμενοι θα αναλάβουν μεγαλύτερη ευθύνη έναντι των 
προϊόντων που τους προσφέρονται, πράγμα που ενδέχεται να αυξήσει το πραγματικό 
επίπεδο της προστασίας τους. 
ΆΡΘΡΟ 26 - Προθεσμία υπαναχώρηση€ που γοοηνείται OTOUC αντισυυΒαλλόυενου€ 
Η δεύτερη ασφαλιστική οδηγία ζωής 90/619/ΕΟΚ παρέχει στους αντισυμβαλλόμενους 
που έχουν συνάψει ασφαλιστική σύμβαση υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών 
τη δυνατότητα υπαναχώρησης μέσα σε προθεσμία 14 έως και 30 ημερών από τη στιγμή 
από την οποία ο αντισυμβαλλόμενος πληροφορείται ότι έχει συναφθεί η σύμβαση. 
- 29 
Στο πλαίσιο της ολοκλήρωσης της εσωτερικής αγοράς, είναι απαραίτητο να 
επεκταθεί η δυνατότητα αυτή σε όλους τους αντισυμβαλλόμενους, με οποιοδήποτε 
τρόπο και αν έχει συναφθεί η σύμβαση, είτε υπό καθεστώς εγκατάστασης είτε 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, με σκοπό την εξασφάλιση επαρκούς προστασίας. 
ΆΡΘΡΟ 27 - Δ<αφάνεια 
Σε σύγκριση με την ασφάλιση ζημιών, η ασφάλιση ζωής χαρακτηρίζεται από τη 
διάρκεια των αναλαμβανόμενων υποχρεώσεων ασφαλιστικής κάλυψης οι οποίες, συχνά, 
είναι δυνατόν να ανέλθουν σε αρκετές δεκαετίες. Στο χαρακτηριστικό αυτό 
προστίθεται για ορισμένα προϊόντα , η ομοιότητα με άλλα χρηματοοικονομικά 
προϊόντα τα οποία προσφέρονται από άλλους οικονομικούς φορείς πλην της 
ασφαλιστικής επιχείρησης. 
Αυτό σημαίνει ότι, για να επωφεληθεί πλήρως από τον υψηλό βαθμό ανταγωνισμού 
μεταξύ περισσοτέρων συμβάσεων, ο καταναλωτής λαμβάνει ακριβείς και σαφείς 
πληροφορίες επί των βασικών χαρακτηριστικών των προϊόντων τα οποία του 
προτείνονται, κατά την φάση η οποία προηγείται της υπογραφής της σύμβασης για 
να βοηθηθεί στην απόφαση του, αλλά επίσης και κατά τη διάρκεια της σύμβασης, σε 
περίπτωση μεταβολής. 
0 κατάλογος που περιλαμβάνεται στο παράρτημα 2 αποτελεί την ελάχιστη απαίτηση 
που πρέπει να τηρήσουν τα κράτη μέλη για τις υποχρεώσεις που αφορούν τους 
κατοίκους τους, δεδομένου ότι εκείνο που πρέπει να αναζητηθεί μόνο είναι η 
προστασία του καταναλωτή μέσω της υποχρέωσης αυτής ενημέρωσης η οποία 
προορίζεται να διευκολύνει την πραγματική κατανόηση των βασικών στοιχείων της 
σύμβασης εκ μέρους του αντισυμβαλλόμενου, και όχι να περιορίσει την επιλογή των 
προσφερόμενων προϊόντων. 
ΤΙΤΛΟΙ ΙΥ 
Διατάξεις για την ελεύθερη εγκατάσταση και 
την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών 
ΑΡΘΡΟ 28 και 29 - Ελευθερίςι εγκατάστασης 
Το άρθρο 28 περιλαμβάνει μία σειρά από λεπτομερείς διατάξεις που τροποποιούν το 
- 30 -
άρθρο 10 της πρώτης οδηγίας και συστηματοποιούν τη συνεργασία μεταξύ των 
αρμοδίων αρχών των κρατών μελών με βάση τον έλεγχο εκ μέρους του κράτους 
καταγωγής, στα πλαίσια της ελευθερίας εγκατάστασης. 
Ορίζεται συνεπώς ότι μία ασφαλιστική επιχείρηση που επιθυμεί να ιδρύσει 
υποκατάστημα σε άλλο κράτος μέλος προβαίνει σε σχετική γνωστοποίηση προς τις 
αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής, ενώ παρέχει ταυτόχρονα τις 
απαιτούμενες πληροφορίες (π.χ. πρόγραμμα δραστηριοτήτων, ύψος του κεφαλαίου 
εγγυήσεως, κατάσταση του περιθωρίου φερεγγυότητας, διεύθυνση και όνομα των 
διευθυντών) (άρθρο 10 παράγραφοι 1-3). 
Αφού εξετάσει τη γνωστοποίηση, η αρμόδια αρχή δύναται, εάν έχει λόγους να 
αμφιβάλλει για τη βιωσιμότητα του σχεδίου ή την επάρκεια των διαρθρώσεων της 
ασφαλιστικής επιχείρησης, να αρνηθεί να αποστείλει τις πληροφορίες στις αρχές 
του κράτους του μελλοντικού υποκαταστήματος. Σε οποιαδήποτε περίπτωση, πρέπει 
να αιτιολογήσει την άρνηση της στην ενδιαφερόμενη επιχείρηση εντός τριών μηνών 
από την παραλαβή της γνωστοποίησης (άρθρο 10 παράγραφος 3). 
Το άρθρο 29 ακυρώνει το άρθρο 11 της πρώτης οδηγίας, καταργώντας με τον τρόπο 
αυτό τις λεπτομερείς απαιτήσεις που έπρεπε να πληροί το πρόγραμμα 
δραστηριοτήτων για την ίδρυση υποκαταστήματος σε άλλο κράτος μέλος. Οι 
απαιτήσεις αυτές περιορίζονται πλέον και αφορούν συγκεκριμένα την παροχή 
πληροφοριών όσον αφορά τα είδη των δραστηριοτήτων που προτίθεται να αναλάβει το 
υποκατάστημα και τη διαρθρωτική οργάνωση του υποκαταστήματος. 
ΆΡΘΡΟ 30 - 32 - Ελεύθερη παροχή υπηρεσιών 
Τα άρθρα αυτά καθορίζουν τη διαδικασία που πρέπει να ακολουθηθεί και τη 
συνεργασία μεταξύ των αρχών του κράτους μέλους καταγωγής και του κράτους μέλους 
του υποκαταστήματος σε σχέση με την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών. Με τον τρόπο 
αυτό τροποποιούνται και επεκτείνονται οι σχετικές διατάξεις της δεύτερης 
οδηγίας ούτως ώστε να καλύπτουν όχι μόνον τις δραστηριότητες που 
πραγματοποιούνται υπό καθεστώς παροχής υπηρεσιών με πρωτοβουλία του 
- 31 -
αντισυμβαλλόμενου, αλλά κάθε είδους υποχρέωση που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής 
της παρούσας πρότασης οδηγίας αλλά όλες και συνεπώς να καθιερωθεί ένα ενιαίο 
καθεστώς για το σύνολο των ασφαλιστικών δραστηριοτήτων του κλάδου ζωής· τα 
άρθρα της δεύτερης οδηγίας που καθίστανται περιττά διαγράφονται (άρθρο 33). 
Συνεπώς, οποιοσδήποτε ασφαλιστής επιθυμεί να ασκήσει δραστηριότητες στον κλάδο 
ζωής υπό καθεστώς παροχής υπηρεσιών πέραν των συνόρων πρέπει να δηλώσει στις 
αρχές του κράτους μέλους καταγωγής το κράτος μέλος στο οποίο προτίθεται να 
παράσχει υπηρεσίες καθώς και τις δραστηριότητες που πρόκειται να ασκήσει ο'αυτό 
(τροποποιημένο άρθρο 11 της δεύτερης οδηγίας). Στο κράτος μέλος υποδοχής 
παρέχονται πληροφορίες σχετικά με το περιθώριο φερεγγυότητας της επιχείρησης, 
τους κλάδους στους οποίους η ενδιαφερόμενη επιχείρηση έχει λάβει άδεια να ασκεί 
δραστηριότητες καθώς και τη φύση των αναλαμβανόμενων υποχρεώσεων που η 
επιχείρηση προτίθεται να καλύψει (τροποποιημένο άρθρο 14 της δεύτερης οδηγίας). 
ΆΡΘΡΟ 33 - Τεννικέο προσαρυονέ<:. κατάργηση Tnc σώρευοηο δραστηριοτήτων υπό 
καθεστώο ενκατάστασηΓ και υπό καθεστώο ελεύθεαηο παροϊήο υπηρεσιών 
Το άρθρο αυτό καταργεί τις διατάξεις της δεύτερης οδηγίας 90/619/ΕΟΚ οι οποίες 
δεν έχουν πλέον νόημα λόγω της θέσπισης ενός ενιαίου καθεστώτος ελέγχου που 
ισχύει για το σύνολο των δραστηριοτήτων πρωτασφάλισης στον κλάδο ζωής και 
επέκτασης του πεδίου εφαρμογής του συνόλου των δραστηριοτήτων που 
περιλαμβάνονται στην πρώτη οδηγία 79/267/ΕΟΚ. 
Έτσι, το άρθρο 10 της δεύτερης οδηγίας 90/619/ΕΟΚ που αφορά το πεδίο εφαρμογής 
των διατάξεων για την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών καταργείται. 
Το ίδιο ισχύει για το άρθρο 16 της δεύτερης αυτής οδηγίας 90/619/ΕΟΚ, που 
χορηγεί στα κράτη μέλη τη δυνατότητα απαγόρευσης της σύγχρονης άσκησης των 
δραστηριοτήτων ασφάλισης υπό καθεστώς εγκατάστασης και υπό καθεστώς ελεύθερης 
παροχής υπηρεσιών, ή ακόμη για το άρθρο 22, σχετικά με τις πληροφορίες που 
- 32 -
πρέπει να παράσχονται στους αντισυμβαλλόμενους, το άρθρο 27 της παρούσας 
πρότασης οδηγίας που καθορίζει πληρέστερους και αναλυτικότερους κανόνες για το 
θέμα αυτό. 
Το άρθρο 24 της δεύτερης οδηγίας που προβλέπει τον έλεγχο των τεχνικών 
αποθεματικών από το κράτος μέλος καταγωγής στην περίπτωση των υποχρεώσεων που 
αναλαμβάνονται υπό καθεστώς παροχής υπηρεσιών με πρωτοβουλία του 
αντισυμβαλλόμενου και από το κράτος μέλος υποδοχής, καταργείται επίσης. 
Τέλος, το άρθρο 14 της δεύτερης αυτής οδηγίας 90/619/ΕΟΚ το οποίο προβλέπει το 
καθεστώς προηγούμενης χορήγησης διοικητικής αδείας για την πραγματοποίηση 
δραστηριοτήτων υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών πρέπει επίσης να 
καταργηθεί για τους ίδιους λόγους. Στο εξής, το μόνο νομικό καθεστώς που θα 
εφαρμόζεται για την πρόσβαση στην ελεύθερη παροχή υπηρεσιών είναι εκείνο που 
προβλέπεται στα άρθρα 30 έως 32 της παρούσας πρότασης. 
ΆΡθΡΟ 24 = Έλεγχος nay. αρφαλίΟΤΠΡ^ν συυΒολαίων που ϊρηοιυοποιούν οι 
ασφαλιστές 
Το εν λόγω άρθρο καθορίζει τις διατάξεις που αφορούν τα μέσα στα οποία μπορούν 
να προσφύγουν τα κράτη μέλη προκειμένου να ελέγξουν την τήρηση των νομικών 
διατάξεων τους γενικού συμφέροντος στα πλαίσια των ασφαλιστηρίων συμβολαίων και 
άλλων εγγράφων που η ασφαλιστική επιχείρηση προτίθεται να χρησιμοποιήσει κατά 
την άσκηση της δραστηριότητας της. Το άρθρο αυτό ακολουθεί την αρχί) που 
καθορίστηκε στα άρθρα 5 και 25 της παρούσας πρότασης οδηγίας. Κατά συνέπεια, το 
κράτος μέλος όπου βρίσκεται ο κίνδυνος δεν μπορεί να απαιτήσει την προηγούμενη 
έγκριση των εν λόγω εγγράφων, επειδή αυτό επιβαρύνει σημαντικά την ελευθερία 
κυκλοφορίας προϊόντων και την καινοτομία τους. Επιπλέον, οι διατάξεις σχετικά 
με την υποχρέωση δήλωσης που επιβάλλεται στους ασφαλιστές από το άρθρο 27 και η 
δυνατότητα υπαναχώρησης στη σύμβαση επιτρέπουν την ικανοποιητική προστασία των 
αντισυμβαλλόμενων. Προκειμένου να ελέγξει κατά πόσο τηρούνται οι εν λόγω 
διατάξεις, το κράτος μέλος μπορεί να απαιτήσει τη μη συστηματική κοινοποίηση 
των ασφαλιστηρίων συμβολαίων και εγγράφων. Πρόκειται πράγματι για ένα καθεστώς 
- 33 -
καλύτερα προσαρμοσμένο στις απαιτήσεις της ενιαίας αγοράς και το οποίο 
επιτρέπει τη διασφάλιση ενός σημαντικού επεπέδου προστασίας των ασφαλιζόμενων. 
ΆΡΘΡΟ 35 - Κύρωσε ι e 
To άρθρο 20 της δεύτερης οδηγίας 90/619/ΕΟΚ έχει καθιερώσει ήδη ένα νομικό 
καθεστώς για την έγκριση των μέτρων και των κυρώσεων κατά των ασφαλιστικών 
επιχειρήσεων που δεν τηρούν τους κανόνες που εφαρμόζονται στην περίπτωση τους 
κατά την άσκηση των δραστηριοτήτων τους υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών. 
Το καθεστώς αυτό βασίζεται στις αρχές μεταβίβασης της γενικής εξουσίας για την 
υιοθέτηση μέτρων και την επιβολή κυρώσεων στο κράτος μέλος καταγωγής καθώς και 
στη συνεργασία μεταξύ των ενδιαφερόμενων κρατών μελών. Το κράτος μέλος υποδοχής 
διατηρεί ωστόσο τη δυνατότητα να υιοθετήσει άμεσα μέτρα κατά της επιχείρησης 
που λειτουργεί στην επικράτεια του για την πρόληψη ή την καταστολή των 
παραβάσεων που πραγματοποιεί η επιχείρηση στην επικράτεια του σε σχέση με τις 
διατάξεις που ισχύουν στην περίπτωση της. Το ίδιο ισχύει όταν τα μέτρα που 
λαμβάνει το κράτος μέλος καταγωγής είναι ανεπαρκή ή ελλιπή. 
Στο πλαίσιο ενός συστήματος ενιαίας άδειας είναι σκόπιμο εξάλλου να προβλεφθεί 
ένα καθεστώς το οποίο θα προορίζεται να διασφαλίσει την τήρηση των κανόνων που 
εφαρμόζονται στην ασφαλιστική δραστηριότητα είτε αυτή ασκείται υπό καθεστώς 
εγκατάστασης είτε υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών. Για το λόγο αυτό 
είναι αναγκαίο να επεκταθεί το καθεστώς που προβλέπεται στο άρθρο 20 της 
δεύτερης οδηγίας 90/619/ΕΟΚ στο σύνολο της δραστηριότητας. Πρόκειται εξάλλου, 
για το καθεστώς που προβλέπεται επίσης και για άλλες χρηματοοικονομικές 
υπηρεσίες (άρθ. 21 - δεύτερη τραπεζική οδηγία 89/649/ΕΟΚ). 
ΆΡΘΡΟ 36 - Διαφήμιση 
Η διαφήμιση των ασφαλιστικών προϊόντων είναι απαραίτητη για να διευκολύνει την 
- 34 -
αποτελεσματική άσκηση των δραστηριοτήτων ασφάλισης στην Κοινότητα. Το άρθρο 
αυτό δίνει πρόσβαση στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις οι οποίες έχουν κανονική 
άδεια πλήρη πρόσβαση σε όλα τα συνήθη μέσα επικοινωνίας που είναι διαθέσιμα για 
τη διαφήμιση των υπηρεσιών της και των προϊόντων της εντός των ορίων της 
Κοινότητας. Η διάταξη υπενθυμίζει ότι όλα τα κράτη μέλη μπορούν να απαιτούν την 
τήρηση των δικών τους κανόνων που διέπουν τη μορφή και το περιεχόμενο της 
διαφήμισης αυτής. Πρόκειται είτε για διατάξεις που έχουν θεσπιστεί σύμφωνα με 
τις υποχρεώσεις που απορρέουν από κοινοτικές πράξεις που έχουν εγκριθεί για 
Βέματα διαφήμισης, ιδίως την οδηγία 84/450/ΕΟΚ περί παραπλανητικής διαφήμισης 
και το κεφάλαιο IV της οδηγίας 89/552/ΕΟΚ που αναφέρεται στην δημιουργία 
τηλεόρασης χωρίς σύνορα, δηλαδή διατάξεις που έχουν θεσπιστεί από τα κράτη μέλη 
για λόγους δημοσίου συμφέροντος. Για ακόμη μία φορά η έννοια αυτή του δημοσίου 
συμφέροντος πρέπει να ερμηνευτεί σύμφωνα με τις απαιτήσεις που καθορίζονται 
από τη νομολογία του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. Βλ. παρατήρηση άρθρο 24 και 
υπόθεση 352/85 Bond van Adverteerders, και 362/88 GB-INNO-BM. 
ΆΡΘΡΟ 37 - Ισότητα υεταγείριση€ σε περίπτωση εκκαθάριοηΓ Tnc ασφαλιστικά 
επίΥείρησηο 
Η διάταξη αυτή επιβεβαιώνει την αρχή της ίσης μεταχείρισης όλων των πιστωτών σε 
περίπτωση εκκαθάρισης της ασφαλιστικής επιχείρησης και, ενδεχομένως σε 
περίπτωση παρέμβασης ενός συστήματος εγγύησης, χωρίς να γίνεται οιαδήποτε 
διάκριση με βάση την υπηκοότητα των ασφαλισμένων ή των δικαιούχων ή με βάση τον 
τρόπο σύναψης των ασφαλιστηρίων συμβολαίων. Πρόκειται για μία αρχή που 
περιλαμβάνεται ήδη και σε άλλες ασφαλιστικές οδηγίες, και συγκεκριμένα στις 
δεύτερες οδηγίες 88/357/ΕΟΚ και 90/619/ΕΟΚ. 
ΆΡΘΡΟ 38 (στατιστική ενηυέαωση) 
Το εν λόγω άρθρο προβλέπει ότι κάθε επιχείρηση θα πρέπει να γνωστοποιεί στην 
ελεγκτική αρχή του κράτους μέλους καταγωγής το ποσό του κύκλου εργασιών που 
πραγματοποιείται σε κάθε κράτος μέλος ανεξάρτητα από το αν πραγματοποιείται υπό 
καθεστώς εγκατάστασης ή υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών. 
- 35 -
Οι ελεγκτικές αρχές των κρατών μελών στην επικράτεια των οποίων δρα η εν λόγω 
ασφαλιστική επιχείρηση θα μπορούν να ζητήσουν από την ελεγκτική αρχή του 
κράτους μέλους καταγωγής να τους διαβιβάσουν τα εν λόγω στοιχεία, τα οποία 
είναι απολύτως αναγκαία για την πραγματική γνώση της σχετικής σημασίας των 
διαφόρων αγορών. Παρόμοια διάταξη υπάρχει στην πρόταση τρίτης οδηγίας ασφάλισης 
ζημιών (αρθρ. 39) 
ΆΡΘΡΟ 39 - Φορολογία 
Το άρθρο αυτό επεκτείνει στο καθεστώς εγκατάστασης το σύστημα που προβλέφθηκε 
στις δεύτερες οδηγίες για την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών. 
Συνεπώς, η παρούσα πρόταση οδηγίας διευκρινίζει ότι υπό την επιφύλαξη μιας 
περαιτέρω εναρμόνισης, η αρχή που πρέπει να εφαρμοστεί όσον αφορά την έμμεση 
φορολογία και τους οιονεί φόρους είναι η αρχή της εδαφικότητας του φόρου, 
δηλαδή εφαρμόζεται το σύστημα φορολογίας του κράτους μέλους όπου βρίσκεται ο 
κίνδυνος και προς όφελος του εν λόγω κράτους μέλους. 
Εξάλλου, κάθε κράτος μέλος θα εφαρμόσει στις επιχειρήσεις που λειτουργούν στην 
επικράτεια του, ανεξάρτητα από το αν αυτό συμβαίνει υπό καθεστώς εγκατάστασης ή 
υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, τις εθνικές διατάξεις του που αφορούν 
τα μέτρα που προορίζονται να διασφαλίσουν την είσπραξη των εν λόγω φόρων. 
ΤΙΤΛΟΣ V 
ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 
'ΑΡθΡσ 40 - Εκτελεστικές εξουσίες της Εττιτρσττής 
Η διάταξη αυτή ορίζει τα άρθρα της πρώτης οδηγίας καθώς και εκείνα της παρούσας 
οδηγίας που μπορούν να υποστούν προσαρμογή σε εύθετο χρόνο. 
- 36 -
Οι διαδικασίες προσαρμογής των εν λόγω άρθρων καθορίζονται στην οδηγία του 
Συμβουλίου με την οποία δημιουργείται η επιτροπή ασφαλιστικών θεμάτων. 
ΆΡΘΡΟ 41 
Το άρθρο αυτό περιλαμβάνει διάταξη η οποία ορίζει ότι η παρούσα οδηγία δεν 
θίγει τα κεκτημένα δικαιώματα των υποκαταστημάτων στα οποία είχε δοθεί η άδεια 
λειτουργίας καθώς και στον τομέα της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών. 
ΆΡΘΡΟ 42 = Μεταβίβαση IÛU χαρτοφνλακίσν im κο ι νοτ ι κών υποκαταστηυάτων 
έπινε ι ρήσεων οι οποίεο διέπονται από το δίκαιο τρίτων χωρών 
0 τίτλος III της πρώτης οδηγίας 79/267/ΕΟΚ καθορίζει τους κανόνες που 
εφαρμόζονται στα υποκαταστήματα που δημιουργούνται στην Κοινότητα από 
επιχειρήσεις τρίτων χωρών. Το άρθρο αυτό εισαγάγει στον τίτλο III, για να δώσει 
στους αντισυμβαλλόμενους τις ίδιες εγγυήσεις σε όλες τις περιπτώσεις, το νομικό 
καθεστώς το οποίο επιβάλλει τους όρους κάτω από τους οποίους είναι δυνατόν να 
πραγματοποιηθεί η μεταβίβαση του χαρτοφυλακίου των συμβάσεων των εν λόγω 
υποκαταστημάτων. 
ΆΡΘΡΟ 43 - Προσωυνή σε ένδικα υέσα 
Το άρθρο αυτό προβλέπει ότι οι αποφάσεις που λαμβάνουν οι αρμόδιες αρχές στους 
τομείς που καλύπτει η παρούσα πρόταση οδηγίας μπορούν να αποτελέσουν 
αντικείμενο δικαστικής προσφυγής. 
ΆΡθρα 44 ως 46 - θέση σε εφαρμογή της 0$ηγ(ας 
Τα άρθρα αυτά περιλαμβάνουν τις τελικές διατάξεις. 
Η ημερομηνία ενάρξεως ισχύος δεν πρέπει να τεθεί μετά την 31η Δεκεμβρίου 
- 37 -
Πρόταση 
ΤΡΙΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
για τον συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών 
διατάξεων που αφορούν την πρωτασφάλιση ζωής, 
και για την τροποποίηση των οδηγιών 79/267/ΕΟΚ και 90/619/ΕΟΚ 
Το Συμβούλιο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, και ιδίως το 
άρθρο 57 παράγραφος 2 και το άρθρο 66, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
Σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, 
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
1.- ότι είναι αναγκαίο να ολοκληρωθεί η εσωτερική αγορά στον τομέα της 
πρωτασφάλισης ζωής , τόσο όσον αφορά την ελευθερία εγκατάστασης όσο και την 
ελεύθερη παροχή υπηρεσιών, προκειμένου να διευκολυνθεί η κάλυψη των κινδύνων 
στο εσωτερικό της Κοινότητας από ασφαλιστικές επιχειρήσεις που εδρεύουν στο 
έδαφος της, 
2.- ότι η δεύτερη οδηγία 90/619/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 8ης Νοεμβρίου 1990, 
για το συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων 
σχετικά με την πρωτασφάλιση ζωής, και για τη θέσπιση των διατάξεων που σκοπό 
έχουν να διευκολύνουν την πραγματική άσκηση της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών 
καθώς και για την τροποποίηση της οδηγίας 79/267/ΕΟΚ^1), εφεξής ονομαζόμενη 
δεύτερη οδηγία, συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό στην υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς 
στον τομέα της πρωτασφάλισης ζωής, παρέχοντας ήδη στους αντισυμβαλλομένους οι 
οποίοι, λόγω του γεγονότος ότι αναλαμβάνουν την πρωτοβουλία να συνάψουν 
(1) ΕΕ L 330, 29.11.1990, Ο. 50. 
- 38 -
ασφαλιστική σύμβαση σε κάποιο άλλο κράτος δεν χρήζουν ιδιαίτερης προστασίας στο 
κράτος μέλος όπου βρίσκεται ο κίνδυνος, πλήρη ελευθερία προσφυγής στην ευρύτερη 
δυνατή ασφαλιστική αγορά. 
3.- ότι η δεύτερη οδηγία αποτελεί, κατά συνέπεια, σημαντικό στάδιο στη 
διαδικασία προσέγγισης των εθνικών αγορών στο πλαίσιο μιας ενιαίας αγοράς, το 
οποίο πρέπει να συμπληρωθεί με άλλα κοινοτικά μέσα προκειμένου να δοθεί σε 
όλους τους αντισυμβαλλομένους, ανεξάρτητα από εάν αναλαμβάνουν οι ίδιοι την 
πρωτοβουλία ή όχι, η δυνατότητα να προσφεύγουν, είτε υπό καθεστώς εγκατάστασης 
είτε υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, σε οποιοδήποτε ασφαλιστή που 
εδρεύει στην Κοινότητα, εξασφαλίζοντας συγχρόνως σ'αυτούς επαρκή προστασία, 
4.- ότι η προσέγγιση που υιοθετήθηκε συνίσταται στην επίτευξη της βασικής, 
αναγκαίας και επαρκούς εναρμόνισης για την αμοιβαία αναγνώριση των αδειών 
λειτουργίας και των συστημάτων εποπτείας, η οποία επιτρέπει τη χορήγηση ενιαίας 
άδειας με ισχύ σε όλη την Κοινότητα και την εφαρμογή της αρχής του ελέγχου από 
το κράτος μέλος καταγωγής, 
5.- ότι, συνεπώς, η πρόσβαση στην ασφαλιστική δραστηριότητα και η άσκηση 
της εξαρτώνται, εφεξής από τη χορήγηση ενιαίας διοικητικής άδειας, που 
εκδίδεται από τις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους στο οποίο είναι 
εγκατεστημένη η εταιρική έδρα της επιχείρησης· ότι η άδεια αυτή επιτρέπει στην 
επιχείρηση να ασκεί δραστηριότητες σε ολόκληρη την Κοινότητα, είτε υπό καθεστώς 
εγκατάστασης είτε υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών· ότι το κράτος μέλος 
υποδοχής δεν μπορεί πλέον να απαιτεί τη χορήγηση νέας άδειας στις επιχειρήσεις 
που έχουν ήδη λάβει άδεια λειτουργίας στο κράτος μέλος καταγωγής και επιθυμούν 
να ασκήσουν ασφαλιστικές δραστηριότητες σ'αυτό το κράτος μέλος· ότι είναι, ως 
εκ τούτου, σκόπιμο να τροποποιηθούν ανάλογα η πρώτη και η δεύτερη οδηγία, 
- 39 -
6.- ότι την ευθύνη για την εποπτεία της σταθερότητας της χρηματοοικονομικής 
κατάστασης της ασφαλιστικής επιχείρησης, ιδίως όσον αφορά τη φερεγγυότητα της 
και τη σύσταση επαρκών τεχνικών αποθεματικών, καθώς και την κάλυψη αυτών των 
αποθεματικών από νομισματικώς αντίστοιχα στοιχεία ενεργητικού, έχει εφεξής η 
αρμόδια αρχή του κράτους μέλους καταγωγής της επιχείρησης, 
7.- ότι το κράτος μέλος καταγωγής μπορεί επίσης να θεσπίσει αυστηρότερους 
κανόνες απο εκείνους που καθορίζονται στα άρθρα 7, 14, 15 και 18, στο άρθρο 19 
παράγραφοι 1 και 3 και στο άρθρο 20 όσον αφορά τις επιχειρήσεις που έχουν λάβει 
άδεια από τις αρμόδιες αρχές αυτού, 
8.- ότι η παρούσα οδηγία εντάσσεται στο νομοθετικό έργο που η Κοινότητα 
έχει αναλάβει σ'αυτό τον τομέα, ιδίως μέσω της πρώτης οδηγίας 79/267/ΕΟΚ του 
Συμβουλίου^2), όπως τροποποιήθηκε τελευταία από τη δεύτερη οδηγία 90/619/ΕΟΚ, 
καθώς και της οδηγίας .../.../ΕΟΚ [για τους ετήσιους και τους ενοποιημένους 
λογαριασμούς των ασφαλιστικών επι χει ρήσεων](3), 
9.- ότι οι αρμόδιες αρχές των κρατών μελών πρέπει, επομένως, να διαθέτουν 
τα μέσα ελέγχου που είναι αναγκαία για να εξασφαλιστεί η ομαλή άσκηση των 
δραστηριοτήτων της ασφαλιστικής επιχείρησης στο σύνολο της Κοινότητας, είτε υπό 
καθεστώς εγκατάστασης είτε υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών· ότι οι εν 
λόγω αρμόδιες αρχές των κρατών μελών πρέπει ιδίως να μπορούν να θεσπίζουν 
κατάλληλα μέτρα διασφάλισης ή να επιβάλλουν κυρώσεις προκειμένου να 
αποφεύγονται ενδεχόμενες παρατυπίες και παραβάσεις των κανόνων ελέγχου των 
ασφαλιστικών εργασιών, 
10.- ότι είναι αναγκαία η προσαρμογή των διατάξεων σχετικά με τη μεταβίβαση 
του χαρτοφυλακίου συμβάσεων στο νομικό καθεστώς της ενιαίας άδειας που 
θεσπίζεται με την παρούσα οδηγία, 
(2) ΕΕ L 63, 13.03.1979, σ. 1. 
(3) ΕΕ ... 
- 40 -
11.- ότι σύμφωνα με την έκθεση που καταρτίστηκε με βάση το άρθρο 39 
παράγραφος 2 της πρώτης οδηγίας, δεν κρίνεται απαραίτητη η διατήρηση των 
περιορισμών που βαρύνουν σήμερα τις πολυκλαδικές επιχειρήσεις ούτε και η 
παρεμπόδιση της δημιουργίας νέων, εφόσον οι επιχειρήσεις αυτές αποκτήσουν 
ξεχωριστή διαχείριση που επιτρέπει την διαφορετική παρουσίαση των αποτελεσμάτων 
της δραστηριότητας πρωτασφάλισης ζωής και ζημιών, καθώς και την τήρηση των 
σχετικών κανόνων εποπτείας, 
12.- ότι για την προστασία των ασφαλιζόμενων είναι απαραίτητη η σύσταση 
επαρκών τεχνικών αποθεματικών εκ μέρους των ασφαλιστικών επιχειρήσεων· ότι ο 
υπολογισμός των αποθεματικών αυτών γίνεται βάσει αναλογιστικών αρχών και 
μεθόδων· ότι πρέπει να υπάρξει συντονισμός των αρχών αυτών για να διευκολυνθεί 
η αμοιβαία αναγνώριση των εποπτικών διατάξεων που εφαρμόζονται στα διάφορα 
κράτη μέλη, 
13.- ότι είναι σκόπιμος ο συντονισμός των κανόνων σχετικά με τα στοιχεία 
ενεργητικού που μπορούν να γίνουν δεκτά για την κάλυψη των τεχνικών 
αποθεματικών, τη διαφοροποίηση των στοιχείων αυτών, την αποτίμηση τους καθώς 
και τους κανόνες γεωγραφικής τοποθέτησης και νομισματικής αντιστοιχίας τους, 
προκειμένου να διευκολυνθεί η αμοιβαία αναγνώριση των διατάξεων των κρατών 
μελών· ότι ο συντονισμός αυτός πρέπει να λαμβάνει υπόψη τα μέτρα που έχουν 
ληφθεί σε θέματα ελευθέρωσης των κινήσεων κεφαλαίων με την οδηγία 88/361/ΕΟΚ 
του Συμβουλίου^4), καθώς και τις εργασίες που έχει αναλάβει η Κοινότητα ενόψει 
της ολοκλήρωσης της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης, 
14.- ότι, ωστόσο, το κράτος μέλος καταγωγής δεν μπορεί να απαιτήσει από τις 
ασφαλιστικές επιχειρήσεις να τοποθετούν τα στοιχεία ενεργητικού που 
αντιστοιχούν στα τεχνικά αποθεματικά τους σε συγκεκριμένες κατηγορίες του 
ενεργητικού, εφόσον αυτού του είδους οι απαιτήσεις δεν συμβιβάζονται με τα 
μέτρα σε θέματα ελευθέρωσης των κινήσεων κεφαλαίων που προβλέπονται στην οδηγία 
88/361/ΕΟΚ, 
(4) ΕΕ L 178, 08.07.1988, σ. 5. 
- 41 -
15.- ότι είναι σκόπιμο να συμπληρωθεί ο κατάλογος των στοιχείων τα οποία 
μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη σύσταση του περιθωρίου φερεγγυότητας που 
προβλέπεται απο την πρώτη οδηγία, προκειμένου να ληφθούν υπόψη τα νέα 
χρηματοπιστωτικά μέσα και οι διευκολύνσεις που παρέχονται στα άλλα 
χρηματοδοτικά ιδρύματα όσον αφορά τη σύσταση των ιδίων κεφαλαίων τους. 
16.- ότι προς το παρόν δεν κρίνεται ούτε αναγκαία ούτε σκόπιμη η εναρμόνιση 
του δικαίου που διέπει τη σύμβαση· ότι επειδή δεν υπάρχει η εναρμόνιση αυτή, η 
δυνατότητα που δίδεται στα κράτη μέλη να επιβάλουν την εφαρμογή της νομοθεσίας 
τους στις ασφαλιστικές συμβάσεις που καλύπτουν κινδύνους στο έδαφος τους, 
παρέχει επαρκείς εγγυήσεις στους αντισυμβαλλομένους, 
17.- ότι στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς, είναι προς το συμφέρον των 
αντισυμβαλλόμενων να έχουν πρόσβαση στη μεγαλύτερη δυνατή ποικιλία ασφαλιστικών 
προϊόντων τα οποία προσφέρονται στην Κοινότητα για να μπορούν να επιλέγουν 
εκείνα τα οποία ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες τους· ότι, κατά συνέπεια, 
το κράτος μέλος στο οποίο αναλαμβάνεται η υποχρέωση πρέπει να επιτρέπει την 
εμπορία στο έδαφος του όλων των ασφαλιστικών προϊόντων του κλάδου ζωής τα οποία 
αποτελούν αντικείμενο εμπορίας στην Κοινότητα στο βαθμό που δεν αντιβαίνουν με 
τις νόμιμες διατάξεις δημοσίου συμφέροντος που ισχύουν στο κράτος μέλος της 
ασφαλιστικής υποχρέωσης και στο μέτρο όπου το συμφέρον αυτό δεν διασφαλίζεται 
από τους κανόνες του κράτους μέλους καταγωγής, ότι οι διατάξεις αυτές πρέπει να 
εφαρμόζονται, χωρίς διάκριση, σε κάθε επιχείρηση η οποία ασκεί τις 
δραστηριότητες της στο εν λόγω κράτος μέλος, και πρέπει να είναι αντικειμενικά 
απαραίτητες και ανάλογες με τον επιδιωκόμενο στόχο. 
18.- ότι τα κράτη μέλη πρέπει να εξασφαλίζουν ότι τα ασφαλιστικά προϊόντα 
και τα συμβατικά έγγραφα που χρησιμοποιούνται για την κάλυψη υποχρεώσεων 
ασφάλισης που αναλαμβάνονται στο έδαφος τους, είτε υπό καθεστώς εγκατάστασης 
είτε υπό καθεστώς παροχής υπηρεσιών, είναι σύμφωνα με τις ισχύουσες νομοθετικές 
διατάξεις δημοσίου συμφέροντος· ότι τα εφαρμοζόμενα συστήματα ελέγχου πρέπει να 
είναι προσαρμοσμένα στις απαιτήσεις μιας ενοποιημένης αγοράς, χωρίς, ωστόσο, να 
- 42 -
μπορούν να αποτελέσουν προϋπόθεση για την άσκηση της ασφαλιστικής 
δραστηριότητας· ότι στο πλαίσιο αυτό, δεν δικαιολογείται η εφαρμογή συστημάτων 
προηγμένης έγκρισης των όρων των ασφαλιστήριων συμβολαίων και ότι είναι, κατά 
συνέπεια, σκόπιμο να προβλεφθούν άλλα συστήματα καλύτερα προσαρμοσμένα στις 
απαιτήσεις μιας ενιαίας αγοράς, τα οποία επιτρέπουν σε κάθε κράτος μέλος να 
εγγυάται την επαρκή προστασία των αντισυμβαλλομένων, 
19.- ότι στο πλαίσιο της ενιαίας ασφαλιστικής αγοράς, ο καταναλωτής 
πρόκειται να έχει μεγαλύτερη δυνατότητα επιλογής συμβάσεων· ότι για να μπορέσει 
να επωφεληθεί πλήρως από την ποικιλία αυτή καθώς και από τις συνθήκες αυξημένου 
ανταγωνισμού, ο καταναλωτής πρέπει να διαθέτει τις απαραίτητες πληροφορίες για 
να επιλέξει τη σύμβαση που ανταποκρίνεται καλύτερα στις ανάγκες του· ότι οι 
πληροφορίες αυτές αποκτούν ακόμη μεγαλύτερη σημασία εφόσον είναι η διάρκεια της 
ασφαλιστικής κάλυψης μπορεί να είναι πολύ μεγάλη· ότι πρέπει, ως εκ τούτου, να 
υπάρξει συντονισμός των ελάχιστων απαιτήσεων προκειμένου να ενημερώνεται ο 
καταναλωτής σαφώς και επακριβώς ως προς τα κυριότερα χαρακτηριστικά των 
προσφερόμενων προϊόντων καθώς και για τους οργανισμούς οι οποίοι είναι 
εξουσιοδοτημένοι να λαμβάνουν γνώση των αξιώσεων των αντισυμβαλλόμενων, των 
ασφαλισμένων ή δικαιούχων της σύμβασης. 
19α.- ότι η διαφήμιση των ασφαλιστικών προϊόντων αποτελεί ουσιώδες μέσο για τη 
διευκόλυνση της αποτελεσματικής άσκησης των δραστηριοτήτων ασφάλισης στην 
Κοινότητα· ότι πρέπει να δοθεί στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις η δυνατότητα 
προσφυγής σε όλα τα συνήθη μέσα διαφήμισης στο κράτος μέλος του υποκαταστήματος 
ή της παροχής υπηρεσιών· ότι, πάντως, τα κράτη μέλη μπορούν να απαιτήσουν την 
τήρηση των δικών τους κανόνων που διέπουν τη μορφή και το περιεχόμενο της 
διαφήμισης αυτής και απορρέουν είτε από κοινοτικές πράξεις που έχουν ήδη 
εγκριθεί για θέματα διαφήμισης, είτε από διατάξεις οι οποίες έχουν θεσπιστεί 
από τα κράτη μέλη για λόγους δημοσίου συμφέροντος, 
- 43 -
20.- ότι στο πλαίσιο μιας ενιαίας αγοράς, κανένα κράτος μέλος δεν έχει πλέον 
τη δυνατότητα να απαγορεύσει την ταυτόχρονη άσκηση στο έδαφος του ασφαλιστικής 
δραστηριότητας υπό καθεστώς εγκατάστασης και υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών· ότι είναι, κατά συνέπεια, σκόπιμο να καταργηθεί η σχετική δυνατότητα 
που παρέχεται σε ορισμένα κράτη μέλη από τη δεύτερη οδηγία, 
21.- ότι είναι σκόπιμο να προβλεφθεί καθεστώς των κυρώσεων που εφαρμόζονται 
στις περιπτώσεις που η ασρφαλιστική επιχείρηση δεν συμμορφώνεται με τις 
ισχύουσες διατάξεις περί προστασίας του δημοσίου συμφέροντος στο κράτος μέλος 
στο οποίο βρίσκεται ο κίνδυνος, 
21α.- ότι διεξάγονται εργασίες σχετικά με την εκκαθάριση των ασφαλιστικών 
επιχειρήσεων (τροποποιημένη πρόταση της Επιτροπής C0M(89) 394 τελικό της 18ης 
Σεπτεμβρίου 1989)· ότι επί του παρόντος είναι σημαντικό, σε περίπτωση 
εκκαθάρισης μιας ασφαλιστικής επιχείρησης, να προβλέπονται συστήματα εγγύησης 
τα οποία τίθενται σε εφαρμογή από τα κράτη μέλη και εξασφαλίζουν την ισότητα 
μεταχείρισης ανάμεσα σε όλους τους ασφαλιστικούς δανειστές, χωρίς διάκριση 
εθνικότητας και ανεξαρτήτως του τρόπου ανάληψης της ασφαλιστικής υποχρέωσης, 
22.- ότι ορισμένα κράτη μέλη δεν υποβάλλουν τις ασφαλιστικές πράξεις σε 
κανένα είδος έμμεσης φορολογίας, ενώ άλλα κράτη μέλη επιβάλλουν στις πράξεις 
αυτές ειδικούς φόρους και άλλες μορφές εισφορών· ότι υπάρχουν αισθητές διαφορές 
ως προς τη διάρθρωση και τους συντελεστές αυτών των φόρων και εισφορών μεταξύ 
των κρατών μελών που τους επιβάλλουν· ότι πρέπει να αποφευχθεί η στρέβλωση των 
όρων του ανταγωνισμού στις ασφαλιστικές υπηρεσίες που παρέχονται στα κράτη μέλη 
λόγω των υφιστάμενων αυτών διαφορών ότι η εφαρμογή του καθεστώτος φόρων και 
εισφορών που προβλέπεται στο κράτος μέλος στο οποίο αναλαμβάνεται η υποχρέωση 
μπορεί, με την επιφύλαξη μεταγενέστερου συντονισμού, να επιτρέψει την 
αντιμετώπιση αυτού του μειονεκτήματος και ότι εναπόκειται στα κράτη μέλη να 
θεσπίσουν τις ρυθμίσεις που εξασφαλίζουν την είσπραξη αυτών των φόρων και 
ε ισφορών, 
- 44 -
23.- ότι ενδέχεται να καταστούν αναγκαίες ορισμένες περιοδικές τεχνικές 
προσαρμογές των λεπτομερών κανόνων που προβλέπονται στην παρούσα οδηγία, 
προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι νέες εξελίξεις που σημειώνονται στον τομέα των 
ασφαλίσεων· ότι η Επιτροπή, στο πλαίσιο των εκτελεστικών εξουσιών που της έχει 
αναθέσει η Συνθήκη, αποφασίζει, εφόσον είναι αναγκαίο, την πραγματοποίηση αυτών 
των τεχνικών προσαρμογών, μετά απο διαβούλευση με την επιτροπή ασφαλίσεων, η 
οποία συσταθεί από ... . 
24.- ότι είναι αναγκαίο να προβλεφθούν ειδικές διατάξεις για να εξασφαλιστεί 
η μετάβαση από το νομικό καθεστώς που εφαρμόζεται κατά την ημερομηνία θέσης σε 
εφαρμογή της παρούσας οδηγίας στο καθεστώς που θεσπίζεται από την οδηγία αυτή· 
ότι οι διατάξεις αυτές πρέπει να έχουν σαν στόχο την αποφυγή συμπληρωματικού 
φόρτου εργασίας για τις αρμόδιες αρχές των κρατών μελών, 
- 45 -
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ 
ΤΙΤΛΟΣ Ι 
ΟΡΙΣΜΟΙ ΚΑΙ ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ 
Άρθρσ 1 
Κατά την έννοια της παρούσας οδηγίας, νοούνται ως : 
α) πρώτη οδηγία : η οδηγία 79/267/ΕΟΚ, 
β) δεύτερη οδηγία : η οδηγία 90/619/ΕΟΚ, 
γ) ασφαλιστική επιχείρηση : κάθε επιχείρηση που έχει λάβει διοικητική 
άδεια σύμφωνα με το άρθρο 6 της πρώτης οδηγίας, 
δ) υποκατάστημα κάθε πρακτορείο ή υποκατάστημα ασφαλιστικής 
επιχείρησης, λαμβανομένου υπόψη του άρθρου 3 της δεύτερης οδηγίας, 
ε) υποχρέωση : υποχρέωση που λαμβάνει συγκεκριμένη μορφή μέσω μιας από 
τα είδη ασφάλισης ή πράξης που αναφέρονται στο άρθρο 1 της πρώτης 
οδηγίας, 
στ) κράτος μέλος καταγωγής το κράτος μέλος στο οποίο βρίσκεται η 
εταιρική έδρα της ασφαλιστικής επιχείρησης που αναλαμβάνει την 
υποχρέωση, 
ζ) κράτος μέλος του υποκαταστήματος : το κράτος μέλος στο οποίο είναι 
εγκατεστημένο το υποκατάστημα που αναλαμβάνει την υποχρέωση· 
η) κράτος μέλος της παροχής των υπηρεσιών : το κράτος μέλος της 
ασφαλιστικής υποχρέωσης, όπως ορίζεται στο άρθρο 2 στοιχείο δ) της 
δεύτερης οδηγίας, εφόσον η υποχρέωση έχει αναληφθεί από ασφαλιστική 
επιχείρηση ή υποκατάστημα εγκατεστημένο σε άλλο κράτος μέλος, 
- 46 -
θ) έλεγχος : η σχέση που υφίσταται μεταξύ θυγατρικής και μητρικής 
επιχείρησης, όπως ορίζεται στο άρθρο 1 της οδηγίας 83/349/ΕΟΚ του 
Συμβουλίου (5), ή παρεμφερής σχέση μεταξύ οποιουδήποτε φυσικού ή 
νομικού προσώπου και επιχείρησης, 
ι) ειδική συμμετοχή : η κατοχή, άμεσα ή έμμεσα, τουλάχιστον 10% του 
κεφαλαίου ή των δικαιωμάτων ψήφου μιας επιχείρησης, ή κάθε άλλη 
δυνατότητα άσκησης ουσιαστικής επιρροής στη διαχείριση της 
επιχείρησης στην οποία υπάρχει συμμετοχή, 
Για την εφαρμογή του παρόντος ορισμού, στο πλαίσιο των άρθρων 7 και 
14, και των άλλων ποσοστών συμμετοχής που αναφέρονται στο άρθρο 14, 
λαμβάνονται υπόψη τα δικαιώματα ψήφου που προβλέπονται στο άρθρο 7 
της οδηγίας 88/627/ΕΟΚ του Συμβουλίου (6), 
ια) μητρική επιχείρηση η μητρική επιχείρηση κατά την έννοια των 
άρθρων 1 και 2 της οδηγίας 83/349/ΕΟΚ, 
ιβ) θυγατρική : θυγατρική επιχείρηση κατά την έννοια των άρθρων 1 και 
2 της οδηγίας 83/349/ΕΟΚ· κάθε θυγατρική άλλης θυγατρικής 
επιχείρησης θεωρείται επίσης θυγατρική της μητρικής που ελέγχει 
αυτές τις επιχειρήσεις, 
ΆΡΘΡΟ 2 
1. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στις υποχρεώσεις και τις επιχειρήσεις 
που αναφέρονται στο άρθρο 1 της πρώτης οδηγίας. 
(5) ΕΕ L 193, 18.7.1983, Ο. 1. 
(6) ΕΕ L 348, 17.12.1988, σ. 62. 
47 
2. Στο άρθρο 1 σημείο 2 της πρώτης οδηγίας, διαγράφονται οι όροι "και 
επιτρέπονται στη χώρα ασκήσεως της δραστηριότητας". 
3. Η παρούσα οδηγία δεν εφαρμόζεται στις εργασίες, επιχειρήσεις και 
οργανισμούς που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της πρώτης 
οδηγίας, ούτε στους οργανισμούς που αναφέρονται στο άρθρο 4 της 
ίδιας οδηγίας. 
ΤΙΤΛΟΣ Ι Ι 
ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΗΝ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ 
ΆΡΘΡΟ 3 
Το άρθρο 6 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο : 
"Άρθρο 6 : 
1. Η πρόσβαση στη δραστηριότητα πρωτασφάλισης υπόκειται στην 
προηγούμενη χορήγηση διοικητικής άδειας. 
Την άδεια αυτή πρέπει να ζητεί από τις αρμόδιες αρχές του 
κράτους μέλους καταγωγής: 
α) η επιχείρηση που εγκαθιστά την εταιρική έδρα της στο έδαφος 
του εν λόγω κράτους μέλους· 
β) η επιχείρηση η οποία, αφού έχει λάβει την άδεια που 
ορίζεται στο στοιχείο α), επεκτείνει τις δραστηριότητες της 
σε άλλους κλάδους. 
2. Τα κράτη μέλη δεν εξαρτούν τη χορήγηση διοικητικής άδειας από 
την πραγματοποίηση κατάθεσης ή την παροχή εγγύησης". 
- 48 -
ΆΡΘΡΟ 4 
Το άρθρο 7 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο. 
"Άρθρο 7: 
1. Η άδεια ισχύει για το σύνολο της Κοινότητας και επιτρέπει στην 
επιχείρηση να ασκήσει δραστηριότητες είτε υπό καθεστώς 
εγκατάστασης είτε υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών. 
2. Η άδεια χορηγείται ανά κλάδο όπως ορίζεται στο παράρτημα. 
Καλύπτει ολόκληρο τον κλάδο, εκτός αν η αιτούσα επιχείρηση 
επιθυμεί να καλύπτει μόνον ένα μέρος των κινδύνων που 
περιλαμβάνει ο κλάδος αυτός. 
Οι ελεγκτικές αρχές δύνανται να περιορίζουν το πεδίο ισχύος της 
διοικητικής άδειας που έχει ζητήσει ένα υποκατάστημα στις 
δραστηριότητες και μόνον που περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα 
δραστηριότητας που αναφέρεται στο άρθρο 9. 
Κάθε κράτος μέλος έχει τη διακριτική ευχέρεια να χορηγεί 
διοικητική άδεια για πολλούς κλάδους, εφόσον η εθνική νομοθεσία 
επιτρέπει την ταυτόχρονη άσκηση δραστηριότητας στους εν λόγω 
κλάδους". 
'ΑΡθΡσ 5 
Το άρθρο 8 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο : 
"Άρθρο 8 : 
1. Το κράτος μέλος καταγωγής απαιτεί από τις ασφαλιστικές 
επιχειρήσεις που ζητούν τη χορήγηση άδειας : 
α) να υιοθετούν μία από τις ακόλουθες μορφές : 
- 49 -
όσον αφορά το Βασίλειο του Βελγίου : société anonyme/ 
"naamloze vennootschap", société en commandite par 
action/"vennootschap bij wijze van geldschieting op 
aandelen", association d'assurance mutuelle/"onderIinge 
verzekeringmaatschappij", société 
coopérâtive/"cooperatieve vennootschap"· 
όσον αφορά το Βασίλειο της Δανίας "aktieselkaber", 
"gensidige selskaber"· 
όσον αφορά την Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας : 
ArtiengeselIschaft", "Versicherungsverein auf 
Gegenseitigkeit", "OffentIich-rechliches Wettbewerbs-
versicherungsunternehmen· 
όσον αφορά τη Γαλλική Δημοκρατία société anonyme , 
société anonyme, société d'assurance mutuelle· 
όσον αφορά την Ιρλανδία "Incorporated companies 
limited by shares or by guarantee or unlimited"· 
όσον αφορά την Ιταλική Δημοκρατία : società per azioni", 
"société coopérâtiva", "mutua di assicurazione"· 
όσον αφορά το Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου : société 
anonyme, société en commandite par action, association 
d'assurances mutuelles, société coopérative· 
όσον αφορά το Βασίλειο των Κάτω χωρών "naamloze 
vennootschap", "onderΙi nge waarborgmaatschappi j"· 
- 50 -
- όσον αφορά το Ηνωμένο Βασίλειο : "incorporated companies 
limited by shares or by guarantee or unlimited", 
"societies registered under the Industrial and Provident 
Societies Acts", "societies registered under the 
Friendly Societies Act", '"the association of 
underwriters known as Lloyd's" 
- όσον αφορά την Ελληνική Δημοκρατία: "ανώνυμη εταιρία" 
- όσον αφορά το Βασίλειο της Ισπανίας "sociedad 
anonima", "sociedad mutua", "sociedad coopérâtiva"· 
- όσον αφορά την Πορτογαλική Δημοκρατία "sociedade 
anonima", "mutua de seguros". 
H ασφαλιστική επιχείρηση μπορεί επίσης να υιοθετήσει τη μορφή της 
Ευρωπαϊκής Εταιρείας (Ε.Ε.), όπως προκύπτει από τον κανονισμό (ΕΟΚ) 
αριθ. ... του Συμβουλίου (*) και την οδηγία .../ΕΟΚ του Συμβουλίου 
(*) (*). 
Εξάλλου, τα κράτη μέλη μπορούν να δημιουργήσουν, κατά περίπτωση, 
επιχειρήσεις δημοσίου δικαίου οποιασδήποτε μορφής, εφόσον οι 
οργανισμοί αυτοί διεξάγουν ασφαλιστικές εργασίες με όρους 
ισοδύναμους με εκείνους των επιχειρήσεων ιδιωτικού δικαίου, 
β) να περιορίζουν τις δραστηριότητες τους στην ασφαλιστική 
δραστηριότητα και στις εργασίες που προκύπτουν άμεσα από αυτήν, 
εξαιρουμένης κάθε άλλης εμπορικής δραστηριότητας, 
γ) να υποβάλλουν πρόγραμμα δραστηριοτήτων σύμφωνα με το άρθρο 9, 
δ) να κατέχουν το ελάχιστο κεφάλαιο εγγυήσεως που προβλέπεται στο 
άρθρο 20 παράγραφος 2, 
(*) 
- 51 -
ε) να διοικούνται από πρόσωπα που πληρούν τις απαιτούμενες 
προϋποθέσεις εντιμότητας και τεχνικής εξειδίκευσης. 
2) Η επιχείρηση η οποία ζητεί τη χορήγηση άδειας για την επέκταση των 
δραστηριοτήτων της σε άλλους κλάδους οφείλει να υποβάλλει πρόγραμμα 
δραστηριοτήτων σύμφωνα με το άρθρο 9. 
Επιπλέον, οφείλει να αποδείξει ότι διαθέτει το περιθώριο 
φερεγγυότητας που προβλέπεται στο άρθρο 19 και ότι διαθέτει το 
κεφάλαιο εγγύησης που αναφέρεται στο άρθρο 20 παράγραφοι 1 και 2. 
3) Η παρούσα οδηγία δεν αποτελεί εμπόδιο στη διατήρηση ή την θέσπιση 
από τα κράτη μέλη νομοθετικών, κανονιστικών ή διοικητικών 
διατάξεων, οι οποίες προβλέπουν την έγκριση των καταστατικών και 
την κοινοποίηση κάθε εγγράφου που είναι αναγκαίο για την ομαλή 
άσκηση του ελέγχου. 
Ωστόσο, τα κράτη μέλη δεν προβλέπουν διατάξεις με τις οποίες να 
απαιτείται η προηγούμενη έγκριση ή η συστηματική κοινοποίηση των 
γενικών και ειδικών όρων των ασφαλιστηρίων συμβολαίων, των τεχνικών 
βάσεων που χρησιμοποιούνται ιδίως για τον υπολογισμό των 
ασφαλίστρων και των τεχνικών αποθεματικών και άλλων εντύπων που η 
επιχείρηση προτίθεται να χρησιμοποιήσει στις σχέσεις της με τους 
αντισυμβαλλόμενους. Για τον έλεγχο της τήρησης των νομοθετικών, 
διοικητικών ή κανονιστικών διατάξεων σχετικά με τα ασφαλιστήρια 
συμβόλαια, τα κράτη μέλη μπορούν να απαιτήσουν μόνο τη μη 
συστηματική κοινοποίηση αυτών των όρων και εγγράφων, χωρίς όμως η 
απαίτηση αυτή να είναι δυνατόν να συνιστά για την επιχείρηση 
προϋπόθεση προς άσκηση της δραστηριότητας της. 
4) Οι προηγούμενες διατάξεις δεν μπορούν να προβλέπουν την εξέταση των 
αιτήσεων άδειας σε συνάρτηση με τις οικονομικές ανάγκες της αγοράς. 
- 52 -
Το άρθρο 9 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο : 
"Άρθρο 9 : 
Το πρόγραμμα δραστηριοτήτων που αναφέρεται στο άρθρο 8 παράγραφοι 1 
στοιχείο γ) και παράγραφος 2 πρέπει να περιλαμβάνει τις ενδείξεις ή τα 
δικαιολογητικά που αφορούν : 
α) τη φύση των υποχρεώσεων που η επιχείρηση προτίθεται να 
αναλάβει· 
β) τις κατευθυντήριες αρχές όσον αφορά την αντασφάλιση· 
γ) τα στοιχεία που αποτελούν το ελάχιστο κεφάλαιο εγγύησης· 
δ) τις προβλέψεις για έξοδα εγκατάστασης των διοικητικών υπηρεσιών 
και του δικτύου παραγωγής καθώς και τα χρηματοοικονομικά μέσα 
που προορίζονται για την αντιμετώπιση τους· 
και, επιπλέον, για τις τρείς πρώτες εταιρικές χρήσεις : 
ε) σχέδιο στο οποίο να εμφανίζονται λεπτομερώς οι προβλέψεις 
εσόδων και δαπανών τόσο για τις δαστηριότητες πρωτασφάλισης και 
τις αποδοχές αντασφάλισης όσο και για τις εκχωρήσεις 
αντασφάλισης· 
στ) την πιθανή ταμειακή κατάσταση· 
ζ) τις προβλέψεις σχετικά με τα χρηματοοικονομικά μέσα που 
προορίζονται να καλύψουν τις υποχρεώσεις και το περιθώριο 
φερεγγυότητας." 
53 -
ΆΡΘΡΟ 7 
Οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής δεν χορηγούν την άδεια 
λειτουργίας που επιτρέπει την ανάληψη ασφαλιστικής δραστηριότητας 
εφόσον δεν τους έχει προηγουμένως ανακοινωθεί η ταυτότητα των μετόχων ή 
εταίρων, αμέσων ή εμμέσων, φυσικών ή νομικών προσώπων, που κατέχουν 
ειδική συμμμετοχή, καθώς και το ποσό αυτής της συμμετοχής. 
Οι εν λόγω αρμόδιες αρχές δεν χορηγούν την άδεια λειτουργίας εφόσον, 
προκειμένου να ληφθεί υπόψη η ανάγκη εξασφάλισης υγιούς και συνετής 
διαχείρισης της ασφαλιστικής επιχείρησης, δεν έχουν πεισθεί για την 
καταλληλότητα των μετόχων ή εταίρων. 
- 54 -
ΤΙΤΛΟΣ I I I 
ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΤΩΝ ΟΡΩΝ ΑΣΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 
ΆΡΘΡΟ 8 
Το άρθρο 15 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο : 
"Άρθρο 15 : 
1) Η χρηματοοικονομική εποπτεία μιας ασφαλιστικής επιχείρησης, 
συμπεριλαμβανομένης της εποπτείας των δραστηριοτήτων που αυτή 
ασκεί μέσω υποκαταστημάτων ή υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών, υπόκειται στην αποκλειστική αρμοδιότητα του κράτους 
μέλους καταγωγής. Εάν οι αρχές του κράτους μέλους της 
ασφαλιστικής υποχρέωσης έχουν λόγους να πιστεύουν ότι οι 
δραστηριότητες μιας ασφαλιστικής επιχείρησης είναι δυνατόν να 
βλάψουν τη χρηματοοικονομική της φερεγγυότητα, ενημερώνουν τις 
αρχές του κράτους μέλους καταγωγής της εν λόγω επιχείρησης. Οι 
αρχές αυτές εξακριβώνουν ότι η επιχείρηση τηρεί τις αρχές 
εποπτείας όπως ορίζονται στην παρούσα οδηγία. 
2) Η χρηματοοικονομική εποπτεία περιλαμβάνει ιδίως τον έλεγχο, για 
το σύνολο των δραστηριοτήτων της ασφαλιστικής επιχείρησης, της 
κατάστασης της φερεγγυότητας της και της σύστασης τεχνικών 
αποθεματικών, συμπεριλαμβανομένων των μαθηματικών αποθεματικών 
και αντιπροσωπευτικών στοιχείων ενεργητικού, σύμφωνα με τους 
κανόνες και τις πρακτικές που εφαρμόζονται στο κράτος μέλος 
καταγωγής, δυνάμει των διατάξεων που έχουν θεσπιστεί σε 
κοινοτικό επίπεδο. 
3) Οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής απαιτούν από 
κάθε ασφαλιστική επιχείρηση να διαθέτει καλή διοικητική και 
λογιστική οργάνωση και κατάλληλες διαδικασίες εσωτερικού 
ελέγχου". 
_ 55 -
ΆΡΘΡΟ 9 
Το άρθρο 16 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: 
"Άρθρο 16 : 
Τα κράτη μέλη των υποκαταστημάτων προβλέπουν ότι, όταν μια 
ασφαλιστική επιχείρηση που έχει λάβει άδεια σε άλλο κράτος 
μέλος, ασκεί τη δραστηριότητα της μέσω υποκαταστήματος, οι 
αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής μπορούν, αφού 
ενημερώσουν προηγουμένως τις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους 
του υποκαταστήματος, να προβαίνουν οι ίδιες ή μέσω εντεταλμένων 
γι'αυτό το σκοπό προσώπων στην επιτόπια εξακρίβωση των 
πληροφοριών που είναι αναγκαίες για να διασφαλίζεται η 
χρηματοοικονομική εποπτεία της επιχείρησης." 
ΆΡΘΡΟ 10 
Στην πρώτη οδηγία παρεμβάλλεται το ακόλουθο άρθρο 23α : 
"Άρθρο 23α : 
Με την επιφύλαξη των διαδικασιών ανάκλησης της άδειας και των 
διατάξεων ποινικού δικαίου, τα κράτη μέλη προβλέπουν ότι οι 
αντίστοιχες αρμόδιες αρχές τους μπορούν να επιβάλλουν κυρώσεις 
στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις, ή στα υπεύθυνα διευθυντικά 
στελέχη τους, που παραβαίνουν τις νομοθετικές, ρυθμιστικές ή 
διοικητικές διατάξεις περί ελέγχου ή άσκησης της 
δραστηριότητας, ή να λάβουν έναντι αυτών μέτρα των οποίων η 
εφαρμογή αποσκοπεί να θέσει τέρμα στις διαπιστωθείσες 
παραβάσεις ή στις αιτίες τους". 
- 56 -
ΆΡΘΡΟ 11 
1. Στο άρθρο 6 της δεύτερης οδηγίας, οι παράγραφοι 2 έως 7 
διαγράφονται. 
2. Σύμφωνα με τους όρους που προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο, κάθε 
κράτος μέλος επιτρέπει στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις που είναι 
εγκατεστημένες στο έδαφος του να μεταβιβάσουν το σύνολο ή μέρος του 
χαρτοφυλακίου των συμβάσεων τους, είτε αυτές έχουν συναφθεί υπό 
καθεστώς εγκατάστασης είτε υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών, σε εκδοχέα εγκατεστημένο στην Κοινότητα, εφόσον οι 
ελεγκτικές αρχές του κράτους μέλους καταγωγής του εκδοχέα 
πιστοποιούν ότι αυτός διαθέτει, λαμβανομένης υπόψη της εν λόγω 
μεταβίβασης, το αναγκαίο περιθώριο φερεγγυότητας. 
3. Σε περίπτωση που ένα υποκατάστημα προτίθεται να μεταβιβάσει το 
σύνολο ή μέρος του χαρτοφυλακίου των συμβάσεων του, είτε αυτές 
έχουν συναφθεί υπό καθεστώς εγκατάστασης είτε υπό καθεστώς παροχής 
υπηρεσιών, πρέπει προηγουμένως να ζητηθεί η γνώμη του κράτους 
μέλους του υποκαταστήματος. 
4. Στις περιπτώσεις των παραγράφων 2 και 3, οι ελεγκτικές αρχές του 
κράτους μέλους καταγωγής της εκχωρούσας επιχείρησης επιτρέπουν τη 
μεταβίβαση αφού λάβουν την έγκριση των ελεγκτικών αρχών των κρατών 
μελών της ασφαλιστικής υποχρέωσης. 
5. Οι ελεγκτικές αρχές των κρατών μελών των οποίων ζητείται η γνώμη, 
ανακοινώνουν την απόφαση τους στις αρμόδιες αρχές του κράτους 
μέλους καταγωγής της εκχωρούσας ασφαλιστικής επιχείρησης εντός 
τριών μηνών από την παραλαβή της σχετικής αίτησης· σε περίπτωση μη 
απάντησης κατά τη λήξη της εν λόγω προθεσμίας, η γνώμη αυτών των 
αρχών θεωρείται ευνοϊκή. 
6. Η μεταβίβαση για την οποία δόθηκε άδεια σύμφωνα με το παρόν άρθρο, 
αποτελεί αντικείμενο δημοσίευσης στο κράτος μέλος της ασφαλιστικής 
υποχρέωσης, σύμφωνα με τους όρους που προβλέπονται από το εθνικό 
δίκαιο. Η μεταβίβαση αυτή είναι αυτοδικαίως αντιτάξιμη έναντι των 
αντισυμβαλλομένων και των ασφαλιζομένων, καθώς και έναντι κάθε 
άλλου προσώπου που έλκει δικαιώματα ή υπέχει υποχρεώσεις που 
απορρέουν απο τις εκχωρούμενες συμβάσεις. 
- 57 -
Τα κράτη μέλη δύνανται να προβλέπουν τη δυνατότητα λύσης της 
σύμβασης εκ μέρους των αντισυμβαλλόμενων σε προθεσμία που 
καθορίζεται από τη στιγμή της μεταβίβασης." 
ΆΡΘΡΟ 12 
1. Το άρθρο 24 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο 
κείμενο : 
"Άρθρο 24: 
1. Αν μια επιχείρηση δεν συμμορφώνεται με τις διατάξεις που 
προβλέπονται στο άρθρο 17, η ελεγκτική αρχή του κράτους μέλους 
καταγωγής της επιχείρησης μπορεί να απαγορεύσει την ελεύθερη 
διάθεση των στοιχείων ενεργητικού, αφού γνωστοποιήσει προηγουμένως 
την πρόθεση της στις εποπτικές αρχές των κρατών μελών της 
ασφαλιστικής υποχρέωσης. 
2. Για την ανασυγκρότηση της οικονομικής κατάστασης μιας επιχείρησης, 
της οποίας το περιθώριο φερεγγυότητας δεν φθάνει πλέον το ελάχιστο 
όριο που ορίζεται στο άρθρο 19, η ελεγκτική αρχή του κράτους μέλους 
καταγωγής απαιτεί σχέδιο ανασυγκρότησης, το οποίο πρέπει να 
υπόκειται στην έγκριση της. 
3. Αν το περιθώριο φερεγγυότητας δεν φθάνει πλέον το ύψος του 
κεφαλαίου εγγυήσεως που ορίζεται στο άρθρο 20, η ελεγκτική αρχή 
του κράτους μέλους καταγωγής απαιτεί από την επιχείρηση 
βραχυπρόθεσμο σχέδιο χρηματοδότησης το οποίο υπόκειται στην έγκριση 
της. 
Είναι επίσης δυνατόν να περιορίσει ή να απαγορεύσει την ελεύθερη 
διάθεση των στοιχείων ενεργητικού της επιχείρησης. Ενημερώνει 
σχετικά τις αρχές των κρατών μελών στο έδαφος των οποίων η 
επιχείρηση αυτή ασκεί δραστηριότητα, οι οποίες, κατόπιν αιτήσεως εκ 
μέρους αυτής, λαμβάνουν ταυτόσημα μέτρα. 
4. Στις περιπτώσεις που προβλέπονται στις παραγράφους 1 και 3, οι 
αρμόδιες ελεγκτικές αρχές δύνανται να λάβουν, επιπλέον, κάθε 
κατάλληλο μέτρο για την προστασία των συμφερόντων των ασφαλισμένων. 
- 58 -
5. Κάθε κράτος μέλος θεσπίζει επίσης τις αναγκαίες διατάξεις 
προκειμένου να μπορεί να απαγορεύσει την ελεύθερη διάθεση των 
στοιχείων ενεργητικού που βρίσκονται στο έδαφος του μετά από αίτηση 
του κράτους μέλους καταγωγής της επιχείρησης." 
ΆΡΘΡΟ 13 
Το άρθρο 26 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: 
"Άρθρο 26 : 
1) Η άδεια που χορηγήθηκε στην ασφαλιστική επιχείρηση από την 
αρμόδια αρχή του κράτους μέλους καταγωγής μπορεί να ανακληθεί 
απο την αρχή αυτή εφόσον η επιχείρηση : 
α) δεν κάνει χρήση της άδειας εντός δωδεκαμήνου, ρητώς 
παραιτείται από αυτήν ή έπαυσε να ασκεί τη δραστηριότητα 
της για περίοδο μεγαλύτερη του εξαμήνου, εκτός εάν το 
ενδιαφερόμενο κράτος μέλος προβλέπει ότι στις περιπτώσεις 
αυτές η άδεια καθίσταται ανίσχυρη, 
β) δεν πληροί πλέον τους όρους ανάληψης της δραστηριότητας, 
γ) δεν ήταν δυνατόν να λάβει εμπρόθεσμα τα μέτρα που 
προβλέπονται στο σχέδιο ανασυγκρότησης ή στο σχέδιο 
χρηματοδότησης που αναφέρεται στο άρθρο 24, 
δ) αθετεί σοβαρώς τις υποχρεώσεις που υπέχει δυνάμει των 
ρυθμίσεων που εφαρμόζονται στην περίπτωση της. 
Σε περίπτωση ανάκλησης της άδειας, η ελεγκτική αρχή του κράτους 
μέλους καταγωγής ενημερώνει σχετικά τις ελεγκτικές αρχές των 
άλλων κρατών μελών, οι οποίες οφείλουν να λάβουν κάθε κατάλληλο 
- 59 -
μέτρο προκειμένου να εμποδίσουν την ενδιαφερόμενη επιχείρηση να 
αναλάβει,είτε υπό καθεστώς εγκατάστασης είτε υπό καθεστώς 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, νέες εργασίες στο έδαφος τους. 
Λαμβάνει επιπλέον, με τη συνδρομή αυτών των αρχών, κάθε 
κατάλληλο μέτρο για τη διαφύλαξη των συμφερόντων των 
ασφαλισμένων, και περιορίζει ιδίως την ελεύθερη διάθεση των 
στοιχείων ενεργητικού της επιχείρησης κατ'εφαρμογή του άρθρου 
24 παράγραφος 1 και παράγραφος 3 δεύτερο εδάφιο. 
2) Κάθε απόφαση ανάκλησης της άδειας πρέπει να είναι επακριβώς 
αιτιολογημένη και να κοινοποιείται στην ενδιαφερόμενη 
επιχείρηση. 
Κάθε κράτος μέλος προβλέπει την άσκηση ενδίκων μέσων κατά των 
αποφάσεων ανάκλησης". 
ΆΡΘΡΟ 14 
Τα κράτη μέλη προβλέπουν ότι κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο το οποίο 
προτίθεται να αποκτήσει, άμεσα ή έμμεσα, ειδική συμμετοχή σε 
ασφαλιστική επιχείρηση πρέπει να ενημερώνει προηγουμένως τις 
αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής και να τους γνωστοποιεί 
το ποσό αυτής της συμμετοχής. Κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο πρέπει, 
ομοίως, να ενημερώνει τις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους 
καταγωγής εφόσον προτίθεται να αυξήσει την ειδική συμμετοχή του 
προκειμένου η αναλογία των δικαιωμάτων ψήφου ή των μεριδίων 
κεφαλαίου που κατέχει να φθάνει ή να υπερβαίνει τα κατώτατα όρια 
του 20, του 33 ή του 50%, ή προκειμένου η ασφαλιστική επιχείρηση να 
καταστεί θυγατρική του. 
Οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής διαθέτουν μεγίστη 
προθεσμία τριών μηνών από την ημερομηνία της ενημέρωσης που 
προβλέπεται στο πρώτο εδάφιο προκειμένου να αντιταχθούν στο εν λόγω 
σχέδιο εάν, με γνώμονα την ανάγκη να εξασφαλιστεί η συνετή και 
χρηστή διαχείριση της ασφαλιστικής επιχείρησης, δεν έχουν πειστεί 
ως προς την καταλληλότητα του προσώπου που αναφέρεται στο πρώτο 
εδάφιο. Οι αρμόδιες αρχές, εφόσον δεν αντιταχθούν, μπορούν να 
ορίσουν μεγίστη προθεσμία για την υλοποίηση του σχεδίου που 
αναφέρεται στο πρώτο εδάφιο. 
- 60 -
2. Τα κράτη μέλη προβλέπουν ότι κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο το οποίο 
προτίθεται να παύσει να κατέχει, άμεσα ή έμμεσα, ειδική συμμετοχή 
σε ασφαλιστική επιχείρηση πρέπει να ενημερώσει προηγουμένως τις 
αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής και να τους 
γνωστοποιήσει το ύψος της συμμετοχής του. Κάθε φυσικό ή νομικό 
πρόσωπο πρέπει, ομοίως, να ενημερώσει τις αρμόδιες αρχές εφόσον 
προτίθεται να μειώσει την ειδική συμμετοχή του προκειμένου η 
αναλογία των δικαιωμάτων ψήφου ή των μεριδίων κεφαλαίου που κατέχει 
να μειώνεται σε λιγότερο από τα κατώτατα όρια του 20, 33 ή 50% ή 
προκειμένου η επιχείρηση να παύσει να είναι θυγατρική του. 
3. Οι ασφαλιστικές επιχειρήσεις ανακοινώνουν στις αρμόδιες αρχές του 
κράτους μέλους καταγωγής, μόλις λάβουν σχετική γνώση, τις 
αποκτήσεις ή εκχωρήσεις συμμετοχών οι οποίες αυξάνουν ή μειώνουν τα 
ποσοστά συμμετοχής στο κεφάλαιο τους σε περισσότερο ή σε λιγότερο 
από ένα από τα κατώτατα όρια που αναφέρονται στις παραγράφους 1 και 
2. 
Ανακοινώνουν επίσης τουλάχιστον μια φορά κατ'έτος τα ονόματα των 
μετόχων ή εταίρων που κατέχουν ειδικές συμμετοχές καθώς και τα ποσά 
των συμμετοχών αυτών, όπως προκύπτουν ιδίως από τα στοιχεία που 
συγκεντρώνονται κατά την ετήσια γενική συνέλευση των μετόχων ή 
εταίρων, ή από τις πληροφορίες που περιέρχονται σε γνώση τους 
δυνάμει των υποχρεώσεων που επιβάλλονται στις εταιρείες των οποίων 
οι μετοχές είναι εισηγμένες σε χρηματιστήριο. 
4. Τα κράτη μέλη προβλέπουν ότι, σε περίπτωση κατά την οποία η επιρροή 
των προσώπων που αναφέρονται στην παράγραφο 1 είναι δυνατό να 
αποβεί σε βάρος της συνετής και χρηστής διαχείρισης της 
ασφαλιστικής επιχείρησης, οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους 
καταγωγής λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα για να τερματιστεί αυτή η 
κατάσταση. Στα εν λόγω μέτρα είναι δυνατό να περιλαμβάνονται, 
μεταξύ άλλων, διαταγές, κυρώσεις κατά των διευθυνόντων ή αναστολή 
της άσκησης των δικαιωμάτων ψήφου που συνδέονται με τις μετοχές ή 
τα μερίδια που κατέχουν οι εν λόγω μέτοχοι ή εταίροι. 
- 61 -
Παρόμοια μέτρα εφαρμόζονται κατά των φυσικών ή νομικών προσώπων τα 
οποία παραβαίνουν την υποχρέωση προηγούμενης ενημέρωσης που 
αναφέρεται στην παράγραφο 1. Σε περίπτωση απόκτησης συμμετοχής παρά 
την αντίθεση των αρμόδιων αρχών, τα κράτη μέλη, ανεξάρτητα από τις 
άλλες κυρώσεις που θεσπίζουν, προβλέπουν είτε την αναστολή της 
άσκησης των αντίστοιχων δικαιωμάτων ψήφου, είτε την ακυρότητα ή τη 
δυνατότητα ακύρωσης των σχετικών ψήφων. 
ΆΡΘΡΟ 14α 
Το άρθρο 13 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: 
"Άρθρο 13: 
1. Οι επιχειρήσεις οι οποίες λαμβάνουν σε κράτος μέλος, σύμφωνα με το 
άρθρο 6 της πρώτης συντονιστικής οδηγίας του κλάδου "ζημιών" και το 
άρθρο 6 της παρούσας οδηγίας, άδειες οι οποίες τους επιτρέπουν την 
παράλληλη άσκηση των δραστηριοτήτων που αναφέρονται στο παράρτημα 
της πρώτης συντονιστικής οδηγίας του κλάδου "ζημιών" με τις 
δραστηριότητες που απαριθμούνται στο άρθρο 1 της παρούσας οδηγίας, 
πρέπει να θεσπίσουν χωριστή διαχείριση για κάθε μια από τις 
δραστηριότητες αυτές σύμφωνα με το άρθρο 14. 
2. Εφόσον μια επιχείρηση η οποία ασκεί τις δραστηριότητες, που 
αναφέρονται στο παράρτημα της πρώτης συντονιστικής οδηγίας του 
κλάδου "ζημιών" έχει οικονομικούς, εμπορικούς ή διοικητικούς 
δεσμούς με επιχείρηση που ασκεί τις δραστηριότητες οι οποίες 
καλύπτονται από την παρούσα οδηγία, οι εποπτικές αρχές των κρατών 
μελών, στο έδαφος των οποίων βρίσκεται η έδρα αυτών των 
επιχειρήσεων, μεριμνούν ώστε οι λογαριασμοί των εν λόγω 
επιχειρήσεων να μη νοθεύονται από μεταξύ τους συμφωνίες, ή από 
οποιοδήποτε άλλο διακανονισμό που ασκεί ενδεχομένως επιρροή στην 
κατανομή εξόδων και εσόδων. 
3. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 6, οι επιχειρήσεις οι οποίες, κατά 
την κοινοποίηση της παρούσας οδηγίας ασκούν ταυτοχρόνως τις δύο 
- 62 -
δραστηριότητες που αναφέρονται στην παράγραφο 1, δύνανται να 
εξακολουθήσουν την ταυτόχρονη αυτή άσκηση εφόσον έχουν ξεχωριστή 
διαχείριση για την καθεμιά από τις δραστηριότητες αυτές, σύμφωνα με 
το άρθρο 14. 
4. Οποιοδήποτε κράτος μέλος δύναται να επιβάλει στις επιχειρήσεις των 
οποίων η έδρα βρίσκεται στο έδαφος του, την υποχρέωση να διακόψουν, 
μέσα στις προθεσμίες που ορίζει, τη σωρευτική άσκηση των 
δραστηριοτήτων που ασκούν κατά την κοινοποίηση της παρούσας 
οδηγίας". 
ΆΡΘΡΟ 14β 
Το άρθρο 18 της δεύτερης οδηγίας καταργείται από την 1η Ιανουαρίου 
1996. 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 
ΆΡΘΡΟ 15 
Το άρθρο 17 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: 
"Άρθρο 17: 
1. Το κράτος μέλος καταγωγής επιβάλλει σε κάθε ασφαλιστική 
επιχείρηση τη σύσταση επαρκών τεχνικών αποθεματικών, 
συμπεριλαμβανομένων και των μαθηματικών αποθεματικών, για το 
σύνολο των δραστηριοτήτων της. 
Το ποσό αυτών των αποθεματικών καθορίζεται σύμφωνα με τις 
ακόλουθες αρχές: 
- 63 -
A(i)Τα μαθηματικά αποθεματικά πρέπει να υπολογίζονται βάσει 
ιδιαίτερα προσεκτικής αναλογιστικής μεθόδου η οποία λαμβάνει 
υπόψη όλες τις μελλοντικές υποχρεώσεις των τρεχουσών συμβάσεων, 
ιδίως: 
όλες τις εγγυημένες παροχές συμπεριλαμβανομένων των 
εγγυημένων αξιών εξαγοράς· 
ήδη εγγυημένες συμμετοχές στα κέρδη, όποια και εάν είναι η 
μορφή τους - πραγματοποιηθέντα, δηλωθέντα ή διανεμημένα· 
όλες τις προαιρέσεις (options) επί των οποίων έχει δικαίωμα 
ο ασφαλισμένος βάσει των όρων της σύμβασης· 
έξοδα της επιχείρησης, συμπεριλαμβανομένων των προμηθειών· 
συνυπολογίζοντας παράλληλα τα προς είσπραξη ασφάλιστρα. 
II) Επιτρέπεται η χρησιμοποίηση αναδρομικής μεθόδου εφόσον είναι 
δυνατό ν'αποδειχθεί ότι τα απορρέοντα τεχνικά αποθεματικά δεν 
είναι χαμηλότερα εκείνων που προκύπτουν από κάποια επαρκώς 
ασφαλή μέθοδο βάσει προβλέψεων, ή εφόσον μια τέτοια μέθοδος δεν 
είναι δυνατή για το συγκεκριμένο είδος συμβάσεως. 
Mi) Η προσεκτική αξιολόγηση δεν είναι αξιολόγηση που βασίζεται στις 
πλέον πιθανές υποθέσεις, αλλά πρέπει να ληφθεί υπόψη σημαντικό 
περιθώριο ανεπιθύμητων αποκλίσεων των σχετικών παραγόντων. 
iv) Κατά την αξιολόγηση πρέπει να ληφθεί υπόψη η μέθοδος 
αξιολόγησης των αντιπροσωπευτικών στοιχείων του ενεργητικού 
ανάλογα με το είδος του συμβολαίου και σύμφωνα με το βαθμό 
προσδιορισμού των στοιχείων αυτών. 
ν) Τα τεχνικά αποθεματικά πρέπει να υπολογίζονται χωριστά για κάθε 
σύμβαση. Η χρησιμοποίηση λογικών προσεγγίσεων και γενικεύσεων 
επιτρέπεται εφόσον υπάρχουν σοβαρές ενδείξεις ότι πρόκειται να 
δώσουν κατά προσέγγιση τα (δια αποτελέσματα με τους 
- 64 -
μεμονωμένους υπολογισμούς. Η αρχή του ατομικού υπολογισμού δεν 
εμποδίζει τη σύσταση συμπληρωματικών αποθεματικών για γενικής 
φύσεως κινδύνους οι οποίοι δεν εξατομικεύονται. 
ν!) Όταν η αξία εξαγοράς συμβολαίου είναι εγγυημένη, το ποσό των 
μαθηματικών αποθεματικών για το εν λόγω συμβόλαιο πρέπει να 
είναι τουλάχιστον ίσο προς την αξία αυτή. 
Β. Το επιτόκιο που χρησιμοποιείται πρέπει να επιλέγεται 
προσεκτικά, λαμβάνοντας υπόψη το νόμισμα στο οποίο έχει 
συναφθεί η σύμβαση καθώς και τα αντιπροσωπευτικά στοιχεία του 
ενεργητικού που βρίσκονται σε χαρτοφυλάκιο και εκείνα στα οποία 
μπορεί να επενδύσει η ασφαλιστική επιχείρηση τα ποσά τα οποία 
πρόκειται να εισπράξει στο μέλλον. 
Γ. Τα στατιστικά στοιχεία της αξιολόγησης καθώς και εκείνα που 
αντιστοιχούν στα έξοδα πρέπει να επιλεγούν προσεκτικά 
λαμβάνοντας υπόψη το κράτος στο οποίο υπάρχει η δέσμευση 
(ανάληψη υποχρέωσης), το είδος του συμβολαίου, καθώς και τα 
διοικητικά έξοδα και τις προμήθειες που έχουν προβλεφθεί. 
Δ. Όσον αφορά τις συμβάσεις με συμμετοχή στα κέρδη, η μέθοδος 
αξιολόγησης των τεχνικών αποθεματικών πρέπει να λαμβάνει υπόψη, 
σιωπηρά ή ρητά, τις μελλοντικές συμμετοχές κάθε είδους, κατά 
τρόπο σύμφωνο με τις άλλες υποθέσεις επί των μελλοντικών 
εξελίξεων καθώς και με την παρούσα μέθοδο συμμετοχής στα κέρδη. 
Εφόσον η μέθοδος δεν λαμβάνει υπόψη ρητά τις συμμετοχές στα 
μελλοντικά κέρδη, το τεχνικό επιτόκιο που χρησιμοποιείται για 
τον υπολογισμό των τεχνικών αποθεματικών πρέπει να είναι 
χαμηλότερο από εκείνο που επιλέγεται βάσει της αρχής Β 
λαμβάνοντας υπόψη ορισμένο λογικό περιθώριο. 
- 65 -
Ε. Τα αποθεματικά για μελλοντικά έξοδα μπορούν να μην απαιτούνται 
ρητά, για παράδειγμα λαμβάνοντας υπόψη στα καθαρά μελλοντικά 
ασφάλιστρα ένα περιθώριο για έξοδα. Τα συνολικά αποθεματικά 
πάντως, σιωπηρά ή ρητά, δεν πρέπει να είναι μικρότερα από 
εκείνα βάσει προσεκτικής αξιολόγησης. 
ΣΤ. Η μέθοδος αξιολόγησης των τεχνικών αποθεματικών πρέπει να 
επιτρέπει τη λογική χορήγηση κερδών κατ'έτος κατά τη διάρκεια 
της σύμβασης και δεν μεταβάλλονται με τρόπο ασυνεχή μετά από 
αυθαίρετες τροποποιήσεις της μεθόδου ή των στοιχείων του 
υπολογισμού. 
2. Η ασφαλιστική επιχείρηση πρέπει να δημοσιεύει τις βάσεις και τις 
μεθόδους που χρησιμοποιούνται για την αξιολόγηση των τεχνικών 
αποθεματικών, συμπεριλαμβανομένων των αποθεματικών για συμμετοχές 
στα κέρδη. 
3. Το κράτος μέλος καταγωγής απαιτεί από τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις 
να αντιπροσωπεύονται τα τεχνικά αποθεματικά τους που αφορούν το 
σύνολο των δραστηριοτήτων τους από αντίστοιχα στοιχεία του 
ενεργητικού, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 21. Όσον αφορά τις 
δραστηριότητες που ασκούνται στην Κοινότητα, τα στοιχεία του 
ενεργητικού πρέπει να βρίσκονται στο έδαφος της Κοινότητας. Το 
κράτος μέλος καταγωγής είναι, πάντως, σε θέση να θέτει λιγότερο 
αυστηρές απαιτήσεις όσον αφορά τους κανόνες εντοπισμού των 
στοιχείων του ενεργητικού. 
ΆΡΘΡΟ 16 
Τα ασφάλιστρα για τις νέες ασφαλιστικές δραστηριότητες πρέπει να είναι 
επαρκή, βάσει των λογικών αναλογιστικών υποθέσεων, ώστε η επιχείρηση να 
είναι σε θέση να ικανοποιεί τις υποχρεώσεις που αναλαμβάνει, 
λαμβάνοντας υπόψη όλες τις πτυχές της χρηματοοικονομικής της 
κατάστασης. 
- 66 -
ΆΡΘΡΟ 17 
Τα στοιχεία ενεργητικού που αντιπροσωπεύουν τα τεχνικά αποθεματικά 
επενδύονται με βάση το είδος των αναλαμβανόμενων εργασιών, καθώς και τη 
φύση και τη διάρκεια των σχετικών στοιχείων ενεργητικού, 
συμπεριλαμβανομένων των ενδεχόμενων μελλοντικών διακυμάνσεων της 
απόδοσης και της αξίας τους. 
ΆΡΘΡΟ 18 
1. Το κράτος μέλος καταγωγής επιτρέπει στις ασφαλιστικές επιχειρήσεις 
να καλύπτουν τα τεχνικά αποθεματικά τους επιλέγοντας μόνον μεταξύ 
των ακόλουθων κατηγοριών στοιχείων ενεργητικού: 
α) Πιστωτικοί τίτλοι και άλλες ομολογίες που εκδίδονται από το 
κράτος ή τοπική αρχή, δάνεια που χορηγούνται σε κράτος ή τοπική 
αρχή, ή δάνεια που καλύπτονται από εγγύηση εκ μέρους κράτους ή 
τοπικής αρχής. 
β) Πιστωτικοί τίτλοι και άλλα μέσα της χρηματαγοράς που εκδίδονται 
από επιχειρήσεις, διασφαλισμένα δάνεια που χορηγούνται σε 
επιχειρήσεις ή καλύπτονται από την εγγύηση επιχειρήσεων. 
γ) Διασφαλισμένα δάνεια που χορηγούνται σε φυσικά πρόσωπα, εκτός 
από εκείνα που αναφέρονται στο στοιχείο η). 
δ) Μεταβιβάσιμες μετοχές και άλλες μεταβιβάσιμες συμμετοχές 
μεταβλητής απόδοσης. 
ε) Μερίδια σε επιχειρήσεις συλλογικών επενδύσεων σε μεταβιβάσιμους 
τίτλους και σε άλλες επιχειρήσεις συλλογικών επενδύσεων. 
στ) Μέσα κάλυψης χαρτοφυλακίου, κυρίως προαιρέσεις (options), 
προθεσμιακές συμβάσεις χρηματοπιστωτικών μέσων (futures), 
ανταλλαγές (swaps). 
ζ) Γήπεδα και κτίρια. 
- 67 -
η) Δάνεια διασφαλισμένα με υποθήκες επί γηπέδων, κτιρίων, πλοίων ή 
αεροσκαφών. 
θ) Διαθέσιμα σε τράπεζες και σε λογαριασμούς ταμιευτηρίου, 
καταθέσεις σε πιστωτικά ιδρύματα. 
ι) Ποσά αντασφάλισης τεχνικών αποθεματικών, προσδιοριζόμενα 
σύμφωνα με τους όρους των σχετικών συμβάσεων αντασφάλισης. 
ι α) Καταθέσεις σε εκχωρούσες επιχειρήσεις και ποσά που οφείλονται 
από εκχωρούσες επιχειρήσεις. 
ι β) Οφειλές κατόχων ασφαλιστηρίων συμβολαίων και διαμεσολαβητών, οι 
οποίες προκύπτουν από πράξεις πρωτασφάλισης και αντασφάλισης, 
μέχρι ποσοστού 30% των δεδουλευμένων ασφαλίστρων της λογιστικής 
Χρήσης. 
ι γ) Δεδουλευμένοι τόκοι και ενοίκια και λοιποί λογαριασμοί τάξεως. 
ι δ) Μεταφερόμενες δαπάνες για την απόκτηση εσόδων από ασφάλιστρα. 
ι ε) Εισπρακτέα ποσά λόγω διάσωσης περιουσίας και υποκατάστασης. 
ι στ) Αναγνωρισμένες επιστροφές φόρων. 
ιζ) Απαιτήσεις έναντι ταμείων εγγυήσεων. 
ι η) Ενσώματα πάγια στοιχεία του ενεργητικού, εκτός γηπέδων και 
κτιρίων. 
ιθ) Απαιτήσεις ιδιοκτητών επί εκχωρηθείσης περιουσίας. 
κ) Προκαταβολές επί συμβάσεων. 
- 68 -
2. Κατά παρέκκλιση των διατάξεων της παραγράφου 1, σε συγκεκριμένες 
περιστάσεις και μετά από αίτηση της ασφαλιστικής επιχείρησης, το 
λράτος μέλος καταγωγής μπορεί, με βάση απόφαση δεόντως 
αιτιολογημένη, να επιτρέπει τη χρησιμοποίηση άλλων κατηγοριών 
στοιχείων ενεργητικού για την κάλυψη τεχνικών αποθεματικών, με την 
επιφύλαξη του άρθρου 17. 
ΆΡΘΡΟ 19 
1. Το κράτος μέλος καταγωγής απαιτεί από κάθε ασφαλιστική επιχείρηση 
να μην επενδύει περισσότερο από: 
α) το 50% του συνόλου των τεχνικών αποθεματικών, μετά την αφαίρεση 
των ποσών αντασφάλισης, στις κατηγορίες στοιχείων που 
απαριθμούνται στο άρθρο 18 παράγραφος 1 στοιχείο β)· 
β) το 50% του συνόλου των τεχνικών αποθεματικών, μετά την αφαίρεση 
των ποσών αντασφάλισης, στις κατηγορίες των στοιχείων που 
αναφέρονται στο άρθρο 18 παράγραφος 1 στοιχεία ζ) και η), 
υπολογιζόμενα συνολικά· 
γ) το 80% του συνόλου των τεχνικών αποθεματικών, μετά την αφαίρεση 
των ποσών αντασφάλισης, στις κατηγορίες των στοιχείων που 
αναφέρονται στο άρθρο 18 παράγραφος 1 στοιχεία δ), ε) και στ), 
υπολογιζόμενα συνολικά, από τα οποία ποσοστό που δεν μπορεί να 
υπερβαίνει το 10% περιλαμβάνει την κατηγορία των στοιχείων που 
αναφέρονται στο άρθρο 18 παράγραφος 1 στοιχείο στ) ή 
μεταβιβάσιμες μετοχές μη εισηγμένες σε χρηματιστήριο και άλλες 
μεταβιβάσιμες συμμετοχές μεταβλητής απόδοσης, υπολογιζόμενες 
συνολικά. 
Το κράτος μέλος καταγωγής μπορεί να μην απαιτεί την τήρηση του 
ορίου του 80% υπό την προϋπόθεση ότι το όριο του 10% που 
ορίζεται στο στοιχείο ζ) μειώνεται σε 5%. 
δ) Το 5% του συνόλου των τεχνικών αποθεματικών, μετά την αφαίρεση 
των ποσών αντασφάλισης, στην κατηγορία των στοιχείων που 
αναφέρονται στο άρθρο 18 παράγραφος 1 στοιχείο γ)· 
- 69 -
ε) το 10% του συνόλου των τεχνικών αποθεματικών, μετά την αφαίρεση 
των ποσών αντασφάλισης, σε ένα γήπεδο ή ένα κτίριο ή σε 
ορισμένο αριθμό παρόμοιων κτιρίων· 
στ) το 10% του συνόλου των τεχνικών αποθεματικών, μετά την αφαίρεση 
των ποσών αντασφάλισης, σε δάνεια που καλύπτονται από υποθήκες 
επί γηπέδων, κτιρίων, πλοίων ή αεροσκαφών· 
ζ) το 10% του συνόλου των τεχνικών αποθεματικών, μετά την αφαίρεση 
των ποσών αντασφάλισης, σε μεταβιβάσιμες μετοχές, άλλες 
μεταβιβάσιμες συμμετοχές μεταβλητής απόδοσης, μη διασφαλισμένες 
ομολογίες και άλλες ομολογίες μιας επιχείρησης και σε δάνεια 
που χορηγούνται σε μία επιχείρηση, υπολογιζόμενα συνολικά. 
2. Τα κράτη μέλη δεν απαιτούν από τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις να 
επενδύουν σε συγκεκριμένες κατηγορίες στοιχείων και ούτε να 
τοποθετούν σε συγκεκριμένο κράτος μέλος τα στοιχεία ενεργητικού 
τους. 
3. Κατά παρέκκλιση των διατάξεων της παραγράφου 1, σε ειδικές 
περιστάσεις και μετά από αίτηση της ασφαλιστικής επιχείρησης, το 
κράτος μέλος μπορεί, με βάση αηόφαοη δεόντως αιτιολογημένη, να 
επιτρέπει εξαιρέσεις από τους κανόνες που ορίζονται στην παράγραφο 
1 στοιχεία α) έως ζ), με την επιφύλαξη του άρθρου 17. 
ΆΡΘΡΟ 20 
Μετά από αίτηση της ασφαλιστικής επιχείρησης και βάσει αποδεικτικών 
στοιχείων που αυτή παρουσιάζει, το κράτος μέλος καταγωγής μπορεί να 
επιτρέπει την κάλυψη τεχνικών αποθεματικών με αφανή αποθεματικά που 
προκύπτουν από την υποεκτίμηση στοιχείων ενεργητικού, στο βαθμό που 
αυτά τα αποθεματικά δεν έχουν εξαιρετικό χαρακτήρα. 
Σε περίπτωση αναγνώρισης των αφανών αποθεματικών για την κάλυψη 
τεχνικών αποθεματικών, αφαιρείται κατάλληλο ποσό για ενδεχόμενους 
φόρους και έξοδα πώλησης. 
- 70 -
ΆΡΘΡΟ 21 
Για την εφαρμογή του άρθρου 17 παράγραφος 3 και του άρθρου 28 της 
πρώτης οδηγίας, τα κράτη μέλη συμμορφώνονται προς το παράρτημα 1 της 
παρούσας οδηγίας όσον αφορά τους κανόνες της νομισματικής αντιστοιχίας. 
ΆΡΘΡΟ 22 
Στο άρθρο 18 δεύτερο εδάφιο της πρώτης οδηγίας, το σημείο 1 
αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: 
"1. από τα περιουσιακά στοιχεία της επιχείρησης, μετά την αφαίρεση 
κάθε προβλεπτής υποχρέωσης, μείον τα άυλα περιουσιακά στοιχεία. Τα εν 
λόγω περιουσιακά στοιχεία περιλαμβάνουν ιδίως: 
το καταβεβλημένο εταιρικό κεφάλαιο ή, αν πρόκειται περί ενώσεων 
αλληλασφάλισης, το πραγματικό εταιρικό κεφάλαιο, 
το ήμισυ του μη καταβληθέντος τμήματος του εταιρικού ή του αρχικού 
κεφαλαίου, εφόσον το καταβληθέν τμήμα ισοδυναμεί με το 25% του 
εταιρικού κεφαλαίου, 
αποθεματικά, νόμιμα και ελεύθερα, που δεν αντιστοιχούν σε 
υποχρεώσεις από την ανάληψη ασφαλίσεων, 
κάθε μεταφορά κερδών, 
δάνεια μειωμένης διασφάλισης, μέχρις ανώτατου ποσοστού 25% του 
περιθωρίου φερεγγυότητας, εφόσον πληρούνται τα ακόλουθα κριτήρια: 
πρέπει να υπάρχουν δεσμευτικές συμφωνίες βάσει των οποίων, σε 
περίπτωση πτώχευσης ή εκκαθάρισης της ασφαλιστικής επιχείρησης, 
τα δάνεια αυτά κατατάσσονται μετά τις απαιτήσεις όλων των άλλων 
πιστωτών και δεν εξοφλούνται παρά μετά την εξόφληση όλων των 
άλλων εκκρεμούντων τη στιγμή εκείνη χρεών· 
- 71 -
λαμβάνονται υπόψη μόνο τα ποσά τα οποία έχουν πράγματι 
καταβληθεί · 
η αρχική διάρκεια τους πρέπει να είναι τουλάχιστον πενταετής, 
μετά την πάροδο της οποίας είναι δυνατή η εξόφληση των δανείων 
μειωμένης διασφάλισης· εάν η διάρκεια τους δεν έχει καθοριστεί, 
τα δάνεια μπορούν να εξοφληθούν μόνο μετά από πενταετή 
προειδοποίηση εκτός εάν δεν συνυπολογίζονται πλέον στα ίδια 
κεφάλαια ή εάν για την πρόωρη εξόφληση τους απαιτείται ρητά 
προηγούμενη σύμφωνη γνώμη του κράτους μέλους καταγωγής. Το 
κράτος μέλος καταγωγής μπορεί να επιτρέπει την προ της λήξης 
εξόφληση αυτών των δανείων εφόσον η σχετική αίτηση υποβάλλεται 
με πρωτοβουλία του εκδότη και δεν θίγει τη φερεγγυότητα της 
ενδιαφερόμενης ασφαλιστικής επιχείρησης· 
το ποσό μέχρι το οποίο τα δάνεια μειωμένης διασφάλισης 
επιτρέπεται να περιληφθούν στα ίδια κεφάλαια μειώνεται σταδιακά 
τουλάχιστον κατά τη διάρκεια της τελευταίας πενταετίας πριν από 
την συμφωνημένη ημερομηνία εξόφλησης· 
η σύμβαση δανείου δεν πρέπει να περιλαμβάνει ρήτρες που να 
ορίζουν ότι σε συγκεκριμένες περιστάσεις, εκτός από την 
εκκαθάριση της ασφαλιστικής επιχείρησης, η οφειλή καθίσταται 
απαιτητή πριν από τη συμφωνημένη ημερομηνία εξόφλησης." 
ΆΡΘΡΟ 23 
Το άρθρο 21 της πρώτης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενο: 
"Άρθρο 21: 
1) Τα κράτη μέλη δεν θεσπίζουν κανένα κανόνα σχετικά με την 
επιλογή των στοιχείων ενεργητικού που υπερβαίνουν τα 
αντιπροσωπευτικά στοιχεία των τεχνικών αποθεματικών που 
αναφέρονται στο άρθρο 17. 
- 72 -
2) Με την επιφύλαξη του άρθρου 17 παράγραφος 3, του άρθρου 24 
παράγραφοι 1, 3 και 5, και του άρθρου 26 παράγραφος 1 δεύτερο 
εδάφιο, τα κράτη μέλη δεν περιορίζουν την ελεύθερη διάθεση 
κινητών ή ακίνητων στοιχείων ενεργητικού που αποτελούν μέρος 
των περιουσιακών στοιχείων επιχειρήσεων που έχουν λάβει άδεια 
λειτουργίας. 
3) Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν αποτελούν εμπόδιο στα 
μέτρα τα οποία τα κράτη μέλη, προκειμένου να διαφυλάξουν τα 
συμφέροντα των ασφαλισμένων, έχουν δικαίωμα να λαμβάνουν ως 
ιδιοκτήτες ή εταίροι των εν λόγω επιχειρήσεων." 
ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 
ΆΡΘΡΟ 24 
Το κράτος μέλος της ασφαλιστικής υποχρέωσης δεν μπορεί να εμποδίζει τον 
αντισυμβαλλόμενο να συνάπτει σύμβαση σύμφωνη με τις νομοθετικές 
ρυθμίσεις του κράτους μέλους καταγωγής, εφόσον η σύμβαση αυτή δεν 
αντιβαίνει προς τις νομικές διατάξεις περί δημοσίου συμφέροντος που 
ισχύουν στο κράτος μέλος της υποχρέωσης. 
ΆΡΘΡΟ 25 
Τα κράτη μέλη δεν προβλέπουν διατάξεις που απαιτούν την προηγούμενη 
έγκριση ή τη συστηματική κοινοποίηση των γενικών και ειδικών όρων των 
ασφαλιστηρίων συμβολαίων, των τεχνικών βάσεων που χρησιμοποιούνται 
ιδίως για τον υπολογισμό των ασφαλίστρων και των τεχνικών αποθεματικών 
και άλλων εντύπων που η ασφαλιστική επιχείρηση προτίθεται να 
χρησιμοποιήσει στις σχέσεις της με τους αντισυμβαλλόμενους. 
- 73 -
Για να ελέγχουν την τήρηση των νομοθετικών, κανονιστικών και 
διοικητικών διατάξεων σχετικά με τους κινδύνους αυτούς, τα κράτη μέλη 
μπορούν να απαιτούν μόνο τη μη συστηματική κοινοποίηση αυτών των όρων 
και λοιπών εγγράφων, χωρίς η απαίτηση αυτή να μπορεί να συνιστά για την 
επιχείρηση προϋπόθεση για την άσκηση της δραστηριότητας της. 
ΆΡΘΡΟ 26 
Στο άρθρο 15 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο της δεύτερης οδηγίας, 
διαγράφονται οι όροι "που συναρμολογήθηκε σε μια από τις περιπτώσεις 
που αναφέρονται στον τίτλο Ι Ι Ι". 
ΆΡΘΡΟ 27 
1. Πριν από την ανάληψη οποιασδήποτε υποχρέωσης, ο αντισυμβαλλόμενος 
πρέπει να έχει στη διάθεση του τα στοιχεία που απαριθμούνται στο 
σημείο Α του παραρτήματος 2. 
2. 0 αντισυμβαλλόμενος πρέπει να ενημερώνεται καθ'όλη τη διάρκεια της 
σύμβασης για τις τροποποιήσεις που αφορούν τα στοιχεία που 
απαριθμούνται στο σημείο Β του παραρτήματος 2. 
3. Το κράτος μέλος της ασφαλιστικής υποχρέωσης δεν μπορεί ν'απαιτεί 
από τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις να χορηγούν πληροφορίες επιπλέον 
εκείνων που απαριθμούνται στο παράρτημα 2, παρά μόνο στην περίπτωση 
που οι πληροφορίες αυτές είναι απαραίτητες για τη σωστή κατανόηση 
εκ μέρους του αντισυμβαλλόμενου των βασικών στοιχείων της 
υποχρέωσης. 
- 74 -
ΤΙΤΛΟΣ IV 
ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ 
ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ 
ΆΡΘΡΟ 2g 
Το άρθρο 10 της πρώτης οδηγίας αντί καθίσται από το ακόλουθο κείμενο: 
"Άρθρο 10: 
1) Κάθε ασφαλιστική επιχείρηση που επιθυμεί να ιδρύσει 
υποκατάστημα σε άλλο κράτος μέλος προβαίνει σε σχετική 
γνωστοποίηση προς την αρμόδια αρχή του κράτους μέλους 
καταγωγής. 
2) Τα κράτη μέλη απαιτούν από την ασφαλιστική επιχείρηση που 
επιθυμεί να εγκαταστήσει υποκατάστημα σε άλλο κράτος μέλος να 
συνοδεύει τη γνωστοποίηση που αναφέρεται στην παράγραφο 1 με 
τις ακόλουθες πληροφορίες: 
α) κράτος μέλος στο οποίο προτίθεται να ιδρύσει υποκατάστημα· 
β) πρόγραμμα δραστηριοτήτων, στο οποίο πρέπει ιδίως να 
αναφέρονται το είδος των προτεινόμενων εργασιών και η 
διοικητική οργάνωση του υποκαταστήματος· 
γ) διεύθυνση, στο κράτος μέλος υποδοχής, στην οποία είναι 
δυνατό να ζητούνται έγγραφα· 
- 75 -
δ) το όνομα του υπεύθυνου διευθυντή του υποκαταστήματος, ο οποίος 
πρέπει να έχει επαρκή εξουσία για να δεσμεύει την επιχείρηση 
έναντι τρίτων και να την αντιπροσωπεύει έναντι των αρχών και 
των δικαστηρίων του κράτους μέλους του υποκαταστήματος. 
Όσον αφορά την ένωση ασφαλιστών Lloyd's, σε περίπτωση 
ενδεχόμενων διαφορών στο κράτος μέλος του υποκαταστήματος, οι 
οποίες σχετίζονται με αναληφθείσες υποχρεώσεις, δεν πρέπει να 
προκύπτουν για τους ασφαλισμένους δυσχέρειες μεγαλύτερες από 
εκείνες που ήταν ενδεχόμενο να προκύψουν εάν οι διαφορές αυτές 
αφορούσαν συνήθεις ασφαλιστικές επιχειρήσεις. Για το σκοπό 
αυτό, οι αρμοδιότητες του γενικού αντιπροσώπου πρέπει, ιδίως, 
να περιλαμβάνουν την ικανότητα να ενάγεται ενώπιον των 
δικαστηρίων υπό την ιδιότητα του αυτή, με την εξουσία να 
δεσμεύει τους ενδιαφερόμενους ασφαλιστές της Lloyd's. 
3) Εκτός από την περίπτωση κατά την οποία η αρμόδια αρχή του κράτους 
μέλους καταγωγής έχει λόγους να αμφιβάλλει, λαμβανομένου υπόψη του 
προγράμματος δραστηριοτήτων, για την επάρκεια της διοικητικής 
οργάνωσης ή της χρηματοοικονομικής κατάστασης της ασφαλιστικής 
επιχείρησης, η αρχή αυτή, εντός τριμήνου απο την παραλαβή όλων των 
πληροφοριών που αναφέρονται στην παράγραφο 2, τις ανακοινώνει στην 
αρμόδια αρχή του κράτους μέλους του υποκαταστήματος και ενημερώνει 
σχετικά την ενδιαφερόμενη επιχείρηση. 
Η αρμόδια αρχή του κράτους μέλους καταγωγής ανακοινώνει επίσης τα 
ποσά του κεφαλαίου εγγύησης και του περιθωρίου φερεγγυότητας της 
ασφαλιστικής επιχείρησης, υπολογιζόμενα σύμφωνα με τα άρθρα 19 και 
20. 
Εάν η αρμόδια αρχή του κράτους μέλους καταγωγής αρνείται να 
κοινοποιήσει τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 στην 
αρμόδια αρχή του κράτους μέλους του υποκαταστήματος, γνωστοποιεί 
τους λόγους της άρνησης της στην ενδιαφερόμενη επιχείρηση εντός 
τριμήνου απο τη λήψη όλων των πληροφοριών. Η άρνηση αυτή ή η 
παράλειψη απάντησης μπορεί να αποτελέσει αντικείμενο άσκησης 
ενδίκων μέσων στο κράτος μέλος καταγωγής. 
- 76 -
4) Πριν από την έναρξη των δραστηριοτήτων του υποκαταστήματος της 
ασφαλιστικής επιχείρησης, η αρμόδια αρχ^\ του κράτους μέλους του 
υποκαταστήματος έχει προθεσμία δύο μηνών απο την παραλαβή της 
γνωστοποίησης που αναφέρεται στην παράγραφο 3 προκειμένου να 
καθορίσει, εφόσον είναι αναγκαίο, τις προϋποθέσεις υπό τις οποίες, 
για λόγους δημοσίου συμφέροντος, οι δραστηριότητες αυτές πρέπει να 
ασκούνται στο κράτος μέλος του υποκαταστήματος. 
5) Μόλις λάβει σχετική ανακοίνωση εκ μέρους της αρμόδιας αρχής του 
κράτους μέλους του υποκαταστήματος ή, σε περίπτωση σιωπής εκ μέρους 
της, αμέσως μετά τη λήξη της προθεσμίας που προβλέπεται στην 
παράγραφο 4, το υποκατάστημα μπορεί να εγκατασταθεί και να αρχίσει 
τις δραστηριότητες του. 
6) Σε περίπτωση τροποποίησης του περιεχομένου μιας από τις πληροφορίες 
που έχουν κοινοποιηθεί σύμφωνα με την παράγραφο 2, στοιχεία β), γ) 
και δ), η ασφαλιστική επιχείρηση γνωστοποιεί γραπτώς την εν λόγω 
τροποποίηση στις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής και 
του κράτους μέλους του υποκαταστήματος τουλάχιστον ένα μήνα πριν 
πραγματοποιηθεί η τροποποίηση αυτή, προκειμένου η αρμόδια αρχή του 
κράτους μέλους καταγωγής να είναι δυνατόν να αποφασίσει σύμφωνα με 
τις διατάξεις της παραγράφου 3 και η αρμόδια αρχή του κράτους 
μέλους του υποκαταστήματος να αποφασίσει σχετικά με τη μεταβολή 
αυτή σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου 4." 
ΆΡΘΡΟ 29 
Το άρθρο 11 της πρώτης οδηγίας καταργείται. 
ΆΡΘΡΟ 30 
Το άρθρο 11 της δεύτερης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο 
κείμενο: 
- 77 -
"Άρθρο 11: 
Κάθε επιχείρηση που προτίθεται να ασκήσει για πρώτη φορά τις 
δραστηριότητες της υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών 
υποχρεούται να ενημερώσει προηγουμένως τις αρμόδιες αρχές του 
κράτους μέλους της έδρας, δηλώνοντας το κράτος μέλος ή τα κράτη 
μέλη στο έδαφος των οποίων σκοπεύει να παρέχει υπηρεσίες, καθώς και 
τη φύση των κινδύνων που προτίθεται να καλύπτει." 
ΆΡΘΡΟ 31 
Το άρθρο 14 της δεύτερης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο 
κείμενο: 
"Άρθρο 14: 
1) Οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής γνωστοποιούν, σε 
προθεσμία ενός μηνός απο την κοινοποίηση που προβλέπεται στο 
άρθρο 11, στο κράτος μέλος ή τα κράτη μέλη στο έδαφος των 
οποίων η επιχείρηση προτίθεται να ασκήσει δραστηριότητες υπό το 
καθεστώς της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών: 
α) το ποσό του περιθωρίου φερεγγυότητας, υπολογιζόμενο σύμφωνα 
με τα άρθρα 19 και 20 της πρώτης οδηγίας· 
β) τους κλάδους στους οποίους η ενδιαφερόμενη επιχείρηση έχει 
λάβει άδεια να ασκεί δραστηριότητες· 
γ) τη φύση των κινδύνων που η επιχείρηση προτίθεται να καλύψει 
στο κράτος μέλος παροχής υπηρεσιών. 
Οι εν λόγω αρμόδιες αρχές ενημερώνουν συγχρόνως την 
ενδιαφερόμενη επιχείρηση. 
- 78 -
2) Εάν οι αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής δεν 
ανακοινώνουν τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 
εντός της προβλεπόμενης προθεσμίας, πρέπει να γνωστοποιήσουν 
εντός της ιδίας προθεσμίας τους λόγους αυτής της άρνησης, κατά 
της οποίας πρέπει να υπάρχει δυνατότητα άσκησης ένδικων μέσων 
στο κράτος μέλος καταγωγής. 
3) Η επιχείρηση μπορεί να αρχίσει τις. δραστηριότητες της από την 
ημερομηνία κατά την οποία βεβαιώνεται ότι της έχει 
γνωστοποιηθεί η ανακοίνωση που προβλέπεται στην παράγραφο 1 
πρώτο εδάφιο." 
ΆΡΘΡΟ 32 
Το άρθρο 17 της δεύτερης οδηγίας αντικαθίσταται από το ακόλουθο 
κείμενο: 
"Άρθρο 17: 
Κάθε τροποποίηση που η επιχείρηση προτίθεται να επιφέρει στα 
στοιχεία που αναφέρονται στο άρθρο 11, υπόκειται στη διαδικασία που 
προβλέπεται στα άρθρα 11 και 14 της παρούσας οδηγίας". 
Τα άρθρα 10, 12, 13, 16, 22 και 24 της δεύτερης οδηγίας καταργούνται. 
ΆΡΘΡΟ 34 
1. Το άρθρο 19 της δεύτερης οδηγίας καταργείται. 
- 79 -
2. Το κράτος μέλος του υποκαταστήματος ή της παροχής υπηρεσιών δεν 
θεσπίζει διατάξεις που απαιτούν την προηγούμενη έγκριση ή την 
συστηματική κοινοποίηση των γενικών και ειδικών όρων των 
ασφαλιστηρίων συμβολαίων, των τεχνικών βάσεων που χρησιμοποιούνται 
ιδίως για τον υπολογισμό των ασφαλίστρων και των τεχνικών 
αποθεματικών και άλλων εντύπων που η επιχείρηση προτίθεται να 
χρησιμοποιήσει. Προκειμένου να ελέγξει την τήρηση των εθνικών 
διατάξεων, το εν λόγω κράτος μέλος μπορεί μόνο να απαιτεί, από κάθε 
επιχείρηση που επιθυμεί να πραγματοποιήσει, στο έδαφος του, 
ασφαλιστικές εργασίες υπό καθεστώς εγκατάστασης ή υπό καθεστώς 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, τη μη συστηματική κοινοποίηση των όρων 
που προτίθεται να χρησιμοποιήσει, χωρίς όμως η τήρηση αυτής της 
απαίτησης να συνιστά για την επιχείρηση απαραίτητη προϋπόθεση για 
την άσκηση της δραστηριότητας της. 
ΆΡΘΡΟ 35 
1. Το άρθρο 20 της δεύτερης οδηγίας καταργείται. 
2. Κάθε επιχείρηση που πραγματοποιεί ασφαλιστικές πράξεις υπό καθεστώς 
εγκατάστασης ή υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών υποχρεούται 
να υποβάλλει στις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους του 
υποκαταστήματος ή/και του κράτους μέλους της παροχής των υπηρεσιών 
οποιοδήποτε έγγραφο της ζητηθεί για τους σκοπούς της εφαρμογής του 
παρόντος άρθρου, εφόσον οι επιχειρήσεις που είναι εγκατεστημένες 
στα εν λόγω κράτη μέλη υπέχουν παρόμοια υποχρέωση. 
3. Αν οι αρμόδιες αρχές ενός κράτους μέλους διαπιστώσουν ότι μια 
επιχείρηση που έχει εγκαταστήσει υποκατάστημα ή λειτουργεί υπό 
καθεστώς παροχής υπηρεσιών στο έδαφος του δεν τηρεί τους κανόνες 
δικαίου που ισχύουν στη συγκεκριμένη περίπτωση σ'αυτό το κράτος 
μέλος, καλούν την εν λόγω επιχείρηση να θέσει τέρμα στην 
αντικανονική αυτή κατάσταση. 
80 -
4. Αν η εν λόγω επιχείρηση δεν λάβει τα αναγκαία μέτρα, οι αρμόδιες 
αρχές του ενδιαφερόμενου κράτους μέλους ενημερώνουν σχετικά τις 
αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους καταγωγής. Οι τελευταίες 
λαμβάνουν, το συντομότερο δυνατό, όλα τα κατάλληλα μέτρα ώστε η εν 
λόγω επιχείρηση να θέσει τέρμα στην αντικανονική αυτή κατάσταση. Η 
φύση αυτών των μέτρων ανακοινώνεται στις αρμόδιες αρχές του 
ενδιαφερόμενου κράτους μέλους. 
5. Αν, παρά τα ληφθέντα από το κράτος μέλος καταγωγής μέτρα ή σε 
περίπτωση ανεπάρκειας ή έλλειψης κατάλληλων μέτρων σ'αυτό το κράτος 
μέλος, η επιχείρηση εξακολουθεί να παραβιάζει τους κανόνες δικαίου 
που ισχύουν στο ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, το τελευταίο μπορεί, 
αφού ενημερώσει σχετικά τις αρμόδιες αρχές του κράτους μέλους 
καταγωγής, να λάβει τα κατάλληλα μέτρα για την πρόληψη ή την 
καταστολή νέων παραβάσεων και, εφόσον είναι απόλυτα αναγκαίο, για 
την απαγόρευση της σύναψης νέων συμβάσεων από την επιχείρηση αυτή 
στο έδαφος του. Τα κράτη μέλη φροντίζουν να παρέχεται η δυνατότητα 
διενέργειας στο έδαφος τους των αναγκαίων κοινοποιήσεων για τη λήψη 
των μέτρων αυτών. 
6. Οι διατάξεις των παραγράφων 2 έως 5 δεν θίγουν το δικαίωμα των 
ενδιαφερόμενων κρατών μελών να λαμβάνουν σε κατεπείγουσες 
περιπτώσεις, τα κατάλληλα μέτρα για την πρόληψη ή την καταστολή 
παραβάσεων που διαπράττονται στο έδαφος τους. Αυτό συνεπάγεται τη 
δυνατότητα απαγόρευσης της σύναψης νέων συμβάσεων από ασφαλιστική 
επιχείρηση στο έδαφος τους. 
7. Αν η επιχείρηση που έχει διαπράξει την παράβαση διαθέτει 
εγκατάσταση ή περιουσιακά στοιχεία στο ενδιαφερόμενο κράτος μέλος, 
οι ελεγκτικές αρχές του κράτους αυτού μπορούν, σύμφωνα με την 
εθνική νομοθεσία, να επιβάλουν στην εν λόγω εγκατάσταση ή στα εν 
λόγω περιουσιακά στοιχεία τις διοικητικές κυρώσεις που προβλέπονται 
για τη σχετική παράβαση. 
- 81 -
8. Κάθε μέτρο που λαμβάνεται κατ'εφαρμογή των διατάξεων των παραγράφων 
4 έως 7 και συνεπάγεται κυρώσεις ή περιορισμούς στην άσκηση της 
ασφαλιστικής δραστηριότητας, πρέπει να αιτιολογείται δεόντως και να 
κοινοποιείται στην ενδιαφερόμενη επιχείρηση. Καθένα από τα μέτρα 
αυτά μπορεί να αποτελεί αντικείμενο άσκησης ένδικων μέσων στο 
κράτος μέλος στο οποίο έχει ληφθεί. 
9. Η Επιτροπή υποβάλλει στο Συμβούλιο, ανά διετία, έκθεση, η οποία 
παρουσιάζει συνοπτικά τον αριθμό και το είδος των περιπτώσεων στις 
οποίες, σε κάθε κράτος μέλος, έχουν κοινοποιηθεί αποφάσεις 
απόρριψης αιτήσεων για τη χορήγηση άδειας σύμφωνα με το άρθρο 15 ή 
στις οποίες έχουν ληφθεί μέτρα σύμφωνα με την παράγραφο 4. Τα κράτη 
μέλη συνεργάζονται με την Επιτροπή παρέχοντας της τις αναγκαίες για 
τη σύνταξη της έκθεσης αυτής πληροφορίες. 
ΆΡΘΡΟ 36 
Η παρούσα οδηγία δεν εμποδίζει τις ασφαλιστικές επιχειρήσεις που 
εδρεύουν σε κράτος μέλος να διαφημίζουν τις υπηρεσίες που παρέχουν, με 
όλα τα μέσα επικοινωνίας που είναι διαθέσιμα στο κράτος μέλος του 
υποκαταστήματος ή της παροχής των υπηρεσιών, εφόσον τηρούν τους κανόνες 
που ενδεχομένως διέπουν τον τύπο και το περιεχόμενο αυτής της 
διαφήμισης και έχουν θεσπιστεί για λόγους γενικού συμφέροντος. 
ΆΡΘΡΟ 37 
1. Το άρθρο 21 της δεύτερης οδηγίας καταργείται. 
2. Σε περίπτωση εκκαθάρισης μιας ασφαλιστικής επιχείρησης, οι 
υποχρεώσεις που προκύπτουν από συμβάσεις που έχουν συναφθεί από 
υποκατάστημα ή υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής υπηρεσιών, 
εκτελούνται κατά τον ίδιο τρόπο όπως και οι υποχρεώσεις που 
προκύπτουν απο τις άλλες ασφαλιστικές συμβάσεις της επιχείρησης 
αυτής, αδιακρίτως υπηκοότητας ασφαλισμένων και δικαιούχων. 
- 82 -
ΆΡΘΡΟ 38 
1. Το άρθρο 23 της δεύτερης οδηγίας διαγράφεται. 
2. Κάθε ασφαλιστική επιχείρηση οφείλει να γνωστοποιεί στην ελεγκτική 
αρχή του κράτους μέλους καταγωγής, κάνοντας διάκριση μεταξύ των 
εργασιών που πραγματοποιούνται υπό καθεστώς εγκατάστασης και 
εκείνων που πραγματοποιούνται υπό καθεστώς ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών, το ποσό των ασφάλιστρων, πριν από την αφαίρεση του ποσού 
της αντασφάλισης, ανά κράτος μέλος και για κάθε ένα από τους 
κλάδους Ι έως VI όπως ορίζονται στο παράρτημα της πρώτης οδηγίας. 
Η ελεγκτική αρχή του κράτους μέλους καταγωγής γνωστοποιεί τα 
στοιχεία αυτά στις ελεγκτικές αρχές κάθε ενδιαφερόμενου κράτους 
μέλους που υποβάλλει σχετική αίτηση. 
ΆΡΘΡΟ 39 
1. Το άρθρο 25 της δεύτερης οδηγίας καταργείται. 
2. Με την επιφύλαξη μεταγενέστερης εναρμόνισης, τα ασφαλιστήρια 
συμβόλαια υπόκεινται αποκλειστικά στους έμμεσους και τους οιονεί 
φόρους που επιβαρύνουν τα ασφάλιστρα στο κράτος μέλος της 
ασφαλιστικής υποχρέωσης κατά την έννοια του άρθρου 2 στοιχείο ε) 
της δεύτερης οδηγίας, καθώς και, όσον αφορά την Ισπανία, στις 
πρόσθετες επιβαρύνσεις που θεσπίζονται νόμιμα υπέρ του ισπανικού 
οργανισμού "Consorcio de Compensacion de Seguros" για τις ανάγκες 
των εργασιών του όσον αφορά την αντιστάθμιση ζημιών οι οποίες 
απορρέουν από έκτακτα γεγονότα που συμβαίνουν σ'αυτό το κράτος 
μέλος. 
Η νομοθεσία που διέπει τη σύμβαση δυνάμει του άρθρου 4 της δεύτερης 
οδηγίας δεν έχει επιπτώσεις στο εφαρμοζόμενο φορολογικό καθεστώς. 
- 83 -
Με την επιφύλαξη μεταγενέστερης εναρμόνισης, κάθε κράτος μέλος 
εφαρμόζει στις επιχειρήσεις που καλύπτουν κινδύνους στο έδαφος του 
τις εθνικές του διατάξεις όσον αφορά τα μέτρα για τη διασφάλιση της 
είσπραξης των έμμεσων και των οιονεί φόρων που αναφέρονται στο 
πρώτο εδάφιο. 
ΤΙΤΛΟΣ V 
Τελικές διατάξεις 
ΆΡΘΡΟ 4Q 
1. Οι τεχνικές προσαρμογές που πρέπει να γίνουν στην πρώτη και τη 
δεύτερη οδηγία καθώς και στην παρούσα οδηγία, όσον αφορά τις 
ακόλουθες περιπτώσεις, θεσπίζονται σύμφωνα με τη διαδικασία που 
προβλέπεται στο άρθρο ... της οδηγίας ... (επιτροπή ασφαλίσεων). 
τροποποιήσεις του καταλόγου που αναφέρεται στο παράρτημα της 
πρώτης οδηγίας ή προσαρμογή της ορολογίας του καταλόγου, 
προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι εξελίξεις που σημειώνονται στις 
ασφαλιστικές αγορές· 
διευκρίνιση των στοιχείων που συναποτελούν το περιθώριο 
φερεγγυότητας, τα οποία απαριθμούνται στο άρθρο 18 της πρώτης 
οδηγίας, προκειμένου να ληφθεί υπόψη η δημιουργία νέων 
χρηματοπιστωτικών μέσων· 
τροποποίηση του ελαχίστου κεφαλαίου εγγύησης, που προβλέπεται 
στο άρθρο 20 παράγραφος 2 της πρώτης οδηγίας, προκειμένου να 
ληφθούν υπόψη οι οικονομικές και χρηματοπιστωτικές εξελίξεις· 
τροποποίηση του προβλεπόμενου στο άρθρο 18 της παρούσας οδηγίας 
καταλόγου των στοιχείων του ενεργητικού που γίνονται δεκτά για 
την κάλυψη τεχνικών αποθεματικών, καθώς και των κανόνων 
διαφοροποίησης των επενδύσεων οι οποίοι καθορίζονται στο άρθρο 
19 της παρούσας οδηγίας· 
- 84 -
τροποποιήσεις των δυνατοτήτων εύκαμπτης εφαρμογής της αρχής της 
νομισματικής αντί στοιχεί ας, που προβλέπονται στο παράρτημα 1 
της παρούσας οδηγίας, προκειμένου να ληφθεί υπόψη η ανάπτυξη 
νέων μέσων κάλυψης του κινδύνου συναλλάγματος ή η πρόοδος προς 
την οικονομική και νομισματική ένωση· 
διευκρίνιση των ορισμών κατά τρόπο που να εξασφαλίζει την 
ομοιόμορφη εφαρμογή της πρώτης και της δεύτερης οδηγίας καθώς 
και της παρούσας οδηγίας, στο σύνολο της Κοινότητας· 
κωδικοποίηση της πρώτης και της δεύτερης οδηγίας, καθώς και της 
παρούσας οδηγίας. 
ΆΡΘΡΟ 41 
1. Τα υποκαταστήματα που άρχισαν τις δραστηριότητες τους, σύμφωνα με 
τις ισχύουσες διατάξεις του κράτους μέλους εγκατάστασης, πριν από 
την έναρξη ισχύος των διατάξεων εφαρμογής της παρούσας οδηγίας, 
θεωρούνται ότι έχουν αποτελέσει αντικείμενο της διαδικασίας που 
προβλέπεται στο άρθρο 10 παράγραφοι 1 έως 5 της πρώτης οδηγίας. Τα 
υποκαταστήματα αυτά διέπονται, από την εν λόγω ημερομηνία έ^αρζης 
ισχύος, από τις διατάξεις των άρθρων 17, 23α, 24 και 26 της πρώτης 
οδηγίας καθώς και από το άρθρο 35 της παρούσας οδηγίας. 
2. Τα άρθρα 30 και 31 δεν θίγουν τα κεκτημένα δικαιώματα των 
ασφαλιστικών επιχειρήσεων που λειτουργούσαν υπό καθεστώς παροχής 
υπηρεσιών πριν από την έναρξη ισχύος των διατάξεων εφαρμογής της 
παρούσας οδηγίας. 
ΆΡΘΡΟ 42 
Το ακόλουθο άρθρο 31α παρεμβάλλεται στην πρώτη οδηγία: 
"Άρθρο 31α: 
- 85 -
1. Σύμφωνα με τις προϋποθέσεις που προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο, 
κάθε κράτος μέλος εξουσιοδοτεί τα πρακτορεία και τα υποκαταστήματα 
που δημιουργούνται στο έδαφος του και αναφέρονται στον παρόντα 
τίτλο, να μεταβιβάζουν το σύνολο ή μέρος του χαρτοφυλακίου τους των 
συμβάσεων σε εκδοχέα εγκατεστημένο στην Κοινότητα, εάν οι αρχές 
ελέγχου του κράτους μέλους του εκδοχέα πιστοποιούν ότι ο τελευταίος 
διαθέτει, δεδομένης της μεταβίβασης, το αναγκαίο περιθώριο 
φερεγγυότητας. 
2. Η μεταβίβαση που εγκρίνεται σύμφωνα με την παράγραφο 1 αποτελεί το 
αντικείμενο, στο κράτος μέλος της υποχρέωσης, δημοσιότητας σύμφωνα 
με τις προϋποθέσεις που προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο. Η 
μεταβίβαση αυτή αντιτάσσεται αυτοδικαίως έναντι των 
αντισυμβαλλόμενων, των ασφαλισμένων καθώς και κάθε προσώπου το 
οποίο έχει δικαιώματα ή υποχρεώσεις από τις μεταβιβαζόμενες 
συμβάσεις. 
Η διάταξη αυτή δεν εμποδίζει τα κράτη μέλη να παρέχουν στους 
αντισυμβαλλόμενους το δικαίωμα λύσεως της ασφαλιστικής συμβάσεως σε 
καθορισμένη προθεσμία από τη μεταβίβαση." 
ΆΡΘΡΟ 43 
Τα κράτη μέλη φροντίζουν ώστε οι αποφάσεις που λαμβάνονται για 
ασφαλιστική επιχείρηση κατ'εφαρμογή των νομοθετικών, κανονιστικών και 
διοικητικών διατάξεων που έχουν εκδοθεί δυνάμει της παρούσας οδηγίας, 
να είναι δυνατόν να αποτελέσουν αντικείμενο δικαστικής προσφυγής. 
ΆΡΘΡΟ 44 
Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις απαραίτητες νομοθετικές, διοικητικές 
και κανονιστικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το 
αργότερο μέχρι τις ... Ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή. 
Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις εν λόγω διατάξεις, αυτές περιέχουν 
παραπομπή στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από τέτοια παραπομπή κατά 
την επίσημη δημοσίευση τους. 0 τρόπος της παραπομπής αποφασίζεται από 
τα κράτη μέλη. 
86 -
ΆΡΘΡΟ 45 
Από την κοινοποίηση της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη γνωστοποιούν 
στην Επιτροπή το κείμενο των νομοθετικών, κανονιστικών ή διοικητικών 
διατάξεων που θεσπίζουν στον τομέα που καλύπτει η παρούσα οδηγία. 
ΆΡΘΡΟ 46 
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη. 
Βρυξέλλες, Για το Συμβούλιο 
0 Πρόεδρος 
- 87 -
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 
ΚΑΝΟΝΕΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΙΑΣ 
Το νόμισμα στο οποίο είναι απαιτητές οι υποχρεώσεις του ασφαλιστή 
καθορίζεται σύμφωνα με τους εξής κανόνες: 
1. Όταν οι εγγυήσεις μιας σύμβασης εκφράζονται σε ορισμένο νόμισμα, οι 
υποχρεώσεις του ασφαλιστή θεωρούνται απαιτητές στο ίδιο νόμισμα. 
2. Όταν οι εγγυήσεις μιας σύμβασης συνδέονται άμεσα με την αξία της 
συμμετοχής σ'ένα ΟΣΕΚΑ ή σε άλλου είδους συμμετοχή (μερίδιο), τα 
τεχνικά αποθεματικά πρέπει να αντιπροσωπεύονται από άμεσα ισοδύναμα 
(αντίστοιχα) στοιχεία του ενεργητικού. 
3. Τα κράτη μέλη είναι δυνατό να επιτρέψουν στις επιχειρήσεις να μην 
αντιπροσωπεύουν τα τεχνικά αποθεματικά τους, και ιδίως τα 
μαθηματικά, με ισοδύναμα στοιχεία του ενεργητικού εφόσον από την 
εφαρμογή των προηγουμένων λεπτομερειών προκύπτει ότι η επιχείρηση 
θα έπρεπε, στο πλαίσιο της αρχής της νομισματικής αντιστοιχίας, να 
κατέχει στοιχεία του ενεργητικού εκπεφρασμένα σε κάποιο νόμισμα των 
οποίων το ύψος να μην υπερβαίνει το 7% των στοιχείων του 
ενεργητικού που είναι εκπεφρασμένα σε άλλα νομίσματα. 
4. Τα κράτη μέλη είναι δυνατό να μην απαιτούν από τις επιχειρήσεις την 
εφαρμογή της αρχής της αντιστοιχίας εφόσον οι υποχρεώσεις είναι 
απαιτητές σε μη κοινοτικό νόμισμα, εφόσον οι επενδύσεις στο νόμισμα 
αυτό είναι ελεγχόμενες, εφόσον το νόμισμα αυτό υπόκειται σε 
περιορισμούς μεταβίβασης ή είναι, κατ'αναλογία, ακατάλληλο για την 
αντιπροσώπευση των τεχνικών αποθεματικών. 
5. Οι επιχειρήσεις δύνανται να μην καλύπτουν μέσω ισοδυνάμων στοιχείων 
του ενεργητικού ποσό που υπερβαίνει το 20% των υποχρεώσεων τους σε 
συγκεκριμένο νόμισμα. 
- 88 -
Το σύνολο πάντως των στοιχείων του ενεργητικού, για όλα τα 
νομίσματα, δεν πρέπει να είναι χαμηλότερο από το σύνολο των 
υποχρεώσεων. 
Κάθε κράτος μέλος πρέπει να προβλέπει ότι εάν δυνάμει των 
προηγουμένων λεπτομερειών εφαρμογής ορισμένες υποχρεώσεις πρέπει να 
αντιπροσωπεύονται από στοιχεία του ενεργητικού εκφρασμένα στο 
νόμισμα ενός κράτους μέλους, αυτή η δέσμευση πρέπει να τηρείται και 
όταν τα στοιχεία του ενεργητικού εκφράζονται σε ECU. 
- 89 -
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2 
Πληροφορίες προς τους αντισυμβαλλόμενους 
Οι κάτωθι πληροφορίες πρέπει να γνωστοποιούνται στον αντισυμβαλλόμενο 
είτε πριν από τη σύναψη της σύμβασης (Α) είτε κατά τη διάρκεια της 
σύμβασης (Β)· πρέπει να διατυπώνονται κατά τρόπο σαφή και ακριβή, 
γραπτώς, στην επίσημη γλώσσα του κράτους μέλους της υποχρέωσης: 
Α. Ποιν από τη σύνα<ι>η Tnc σύυβασΓΚ 
Πληροφορίες σχετικά με την 
ασφαλιστική επιχείρηση Πληροφορίες σχετικά με την 
ασφαλιστική υποχρέωση 
α.1 
α.2 
α.3 Επωνυμία και 
της εταιρείας νομική μορφή 
Καθορισμός του κράτους 
μέλους στο οποίο βρίσκεται η 
έδρα και, ενδεχομένως, το 
πρακτορείο ή το υποκατάστημα 
το οποίο εκδίδει το 
ασφαλιστήριο συμβόλαιο. 
Διεύθυνση της έδρας και, 
ενδεχομένως, του πρακτορείου 
ή υποκαταστήματος που 
εκδίδει το ασφαλιστήριο 
συμβόλαιο. α.4. Ορισμός των εγγυήσεων και 
επιλογών. 
α.5. Διάρκεια του συμβολαίου. 
α.6 
α.7 
α.8 
α.9, 
α.10 Διαδικασία 
συμβολαίου. 
Λεπτομέρειες 
ασφαλίστρων. λύσεως του 
καταβολής των 
Τρόπος υπολογισμού και 
διανομής των συμμετοχών στα 
κέρδη. 
Προσδιορισμός της αξίας 
εξαγοράς και της 
υπολειμματικής αξίας καθώς 
και της φύσεως των σχετικών 
εγγυήσεων. 
Πληροφορίες για τα ασφάλιστρα 
που αφορούν κάθε παροχή, είτε 
κύρια είτε συμπληρωματική. 
α. 11. Για τα συμβόλαια που 
συνδέονται με μερίδια σε 
αμοιβαία κεφάλαια, ορισμός 
των μεριδίων με τα οποία 
έχουν σχέση οι παροχές. 
α. 12. Πληροφορίες για τη φύση των 
αντιπροσωπευτικών στοιχείων 
του ενεργητικού επί συμβάσεων 
μεταβλητού κεφαλαίου. 
α. 13. Λεπτομέρειες όσον αφορά την 
προθεσμία παραίτησης. 
- 90 -
α.14. Φορολογικό καθεστώς 
ισχύει για την υποχρέωση που 
α.15. Στοιχεία του ή των οργανισμών 
που εξουσιοδοτούνται στο 
κράτος μέλος όπου 
αναλαμβάνεται η ασφαλιστική 
υποχρέωση να διεκπεραιώνουν 
τις αξιώσεις των 
αντι συμβαλλόμενων, 
ασφαλισμένων ή δικαιούχων της 
σύμβασης. 
Β. Κατά τη διάοκεια Tnc oouBaonc 
Εκτός από τους γενικούς και ειδικούς όρους του συμβολαίου που πρέπει να 
γνωστοποιούνται στον αντισυμβαλλόμενο, ο τελευταίος πρέπει να έχει τις 
εξής πληροφορίες καθ'όλη τη διάρκεια της σύμβασης 
Πληροφορίες που αφορούν την 
ασφαλιστική επιχείρηση Πληροφορίες που αφορούν την 
ασφαλιστική υποχρέωση 
β.1. Κάθε μεταβολή στην επωνυμία 
ή τον σκοπό της εταιρείας, 
τη νομική μορφή ή τη 
διεύθυνση της έδρας και, 
ενδεχομένως του πρακτορείου 
ή του υποκαταστήματος με το 
οποίο συνάπτεται η σύμβαση. β.2. Κάθε πληροφορία σχετική με τα 
σημεία α.4. έως α.13 του Α σε 
περίπτωση τροποποίησης της 
σύμβασης ή της εφαρμοζόμενης 
νομοθεσίας. 
Οι λεπτομέρειες εφαρμογής του παρόντος παραρτήματος διέπονται από τη 
νομοθεσία του κράτους μέλους της υποχρέωσης. 
- 91 -
FICHE FINANCIERE 
(délai de consultation requis pour la DG XIX : 10 Jours ouvrables) 
VOLET 1 : IMPLICATIONS FINANCIERES 
1. Intitulé de I'action 
Prop, de directive du Conseil : 3ème directive de coordination dans 
le domaine de l'assurance directe sur la vie. 
2. Lignes budgétaires concernées : crédits de fonctionnement 
3. Base légale : Art. 57 para 2 et 66 du Traité CEE 
4. Description de l'action 
4.1. Objectifs spécifiques de l'action -. acte législatif 
4.2. Durée : pas d'application 
4.3. Population visée par l'action : autorités dans les E.M. 
5. Classification de la dépense ou des recettes 
5.1. DO/DNO 
5.2. CD/CND 
5.3. Types de recettes visées 
Réponse : pas d'application 
6. Nature de la dépense ou des recettes 
6.1. Subvention à 100 X 
6.2. Subvention pour co-fInancement avec d'autres sources du 
secteur public et/ou privé 
6.3. Bonification d'intérêt 
6.4. Autres 
6.5. En cas de réussite économique de l'action, un remboursement 
partiel ou total de l'apport financier communautaire est-
lΙ prévu ? 
6.6. L'action proposée Implique-t-elle une modification du 
niveau des recettes? Si oui, de quelle nature est la 
modification et quel type de recettes est visé ? 
Réponse : pas d'application 
7. Incidence financière sur les crédits d'intervention (partie Β du 
budget) 
7.1. indiquez le mode de calcul du coût total de l'action 
7.2. Indiquez la part du "mini-budget" dans le coût total de 
l'action, explicitez te mode de calcul. 
7.3. Echéancier Indicatif des crédits d'engagement et de 
paiement 
Réponse : pas d'application 
8. Quelles sont les dispositions anti-fraude prévues dans la 
proposition d'action 7 
Réponse : pas d'application 
- 92 -
VOLET 2 : DEPENSES ADMINISTRATIVES 
(partie A du budget) 
(Volet à transmettre à la DG ,X pour avis; celle-ci le transmet ensuite 
à la DG XIX) 
1. L'action prorposée ImpIique-t-elle une augmentation du nombre 
d'effectifs de la Commission 7 Si oui, de combien 7 
Non. 
Indiquez le montant des dépenses de fonctionnement et de personnel 
généréres la proposition d'action. Explicitez le mode de calcul. 
Pas d'applicat ion 
- 93 -
VOLET 3 : ELEMENTS D'ANALYSE COUT-EFFICACITE 
1. Objectifs et cohérence avec la programmation financière 
1.1. Objectifs spécifiques de l'action proposée. Il doit être 
quantifié dans la msure du possible et présenté pour 
chacune des années concernées s'il s'agit d'une action 
ρluriannuel le. 
Réponse : acte législatif comportant harmonisation des législations 
1.2. L'action est-elle prévue dans la programmation financière 
de la DG pour les années concernées 7 
Réponse : pas d'application 
1.3. Indiquez à quel objectif plus général défini dans la 
programmation financière de la DG correspond l'objectif de 
I'act Ion proposée 
Réponse : programme de travail législatif de la DG XV 
2. Justification de l'action 
2.1. Justification de l'action choisie par rapport à une 
alternative qui permettrait d'atteindre les mêmes 
objectifs. La Justification doit se baser notamment sur 
trois cr itères : 
a) coût 
b) effets dérivés (Impact au-delà des objectifs 
spécifiques) 
c) effet multiplicateur (capacité de mobilisation d'autres 
sources de financement 
Réponse : pas d'application; proposition faite dans le cadre du 
droit d'initiative de la Commission en matière législative. 
3. Suivi et évaluation de l'action 
3.1. indicateurs de performance sélectionnés 
3.2. Modalités et périodicité de l'évaluation prévues 
3.3. Principaux facteurs d'Incertitude pouvant affecter les 
résultats spécifiques de l'action 
Réponse : pas d'application 
94 -
FICHE D'EVALUATION D'IMPACT 
IMPACT DE LA PROPOSITION SUR LES ENTREPRISES 
ET, EN PARTICULIER, SUR LES PETITES ET MOYENNES 
ENTREPRISES (PME) 
Titre de la proposition : Proposition de troisième directive du Consel 
portant coordination des dispositions 
législatives, réglementaires et 
administratives concernant l'assurance 
directe sur la vie et modifiant les 
directives 79/267/CEE et 90/619/CEE. 
Numéro de référence du document : COM (91). 
1. Compte tenu du principe de subsldlarité, pourquoi une législation 
communautaire est-elle nécessaire dans ce domaine et quels sont 
ses principaux objectifs 7 
Pour achever le marché Intérieur dans le secteur de l'assurance 
directe sur la vie, suivant les principes établis dans le Livre 
Blanc, afin de créer un véritable marché unique dans cet important 
secteur des services financiers. 
Cette proposition de troisième directive s'inscrit dans le cadre 
des travaux à réaliser en vue de l'achèvement du marché unique 
d'assurance, vie et non-vie. 
L'adoption des deuxièmes directives sur l'assurance non-vie (1988) 
et sur l'assurance vie (1990) a largement contribué à cet objectif 
fondamental de la Communauté. Ces textes ont établi deux régimes 
différents pour la réalisation des activités en prestation de 
services. Le premier, inspiré de l'approche prévue dans le Livre 
Blanc, de contrôle de l'activité par le pays d'origine, est 
applicable aux preneurs n'ayant pas besoin d'une protection 
spécifique par l'application de leurs propres règles nationales 
(grands risques, liberté de prestation avec initiative du 
preneur). Le second repose sur l'application des règles du pays 
de la prestation et concerne les preneurs qui ont besoin d'une 
protection spécifique (risques de masse, engagements en assurance 
vie pris par le preneur sans initiative de déplacement à 
I'étranger). 
Lors de l'adoption de ces deuxièmes directives la Commission s'est 
formellement engagée à présenter de nouvelles propositions ayant 
pour objet d'achever le marché Intérieur dans les délais prévus 
par le Livre Blanc. 
- 95 -
Une proposition de troisième directive de coordination sur 
l'assurance non-vie a ^léjà été tranmlse au Conseil le 27 Juillet 
1990. La présente proposition de troisième directive concerne 
l'assurance vie et elle a aussi pour objet d'établir les 
dispostions nécessaires pour achever le marché intérieur de 
i 'assurance vie. 
Le régime proposé s'inspire de celui déjà utilisé pour la création 
du marché intérieur des activités bancaires et des services 
d'investissement (Deuxième directive bancaire et proposition de 
directive sur les services d'Investissement) : Instauration d'un 
régime d'agrément unique et du système de contrôle de l'activité 
par l'Etat membre d'origine. Cette directive une fois adoptée, 
l'ensemble de l'activité d'assurance directe vie sera assujettie à 
un seul régime qui permettra aux entreprises d'assurance d'offrir 
leurs produits dans la Communauté et aux preneurs d'assurance 
d'avoir accès au marché le plus large possible afin de trouver le 
produit le plus adéquat à leurs besoins et ce au meilleur prix. 
L'Impact sur les entreprises 
2. Qui sera affecté par la proposition 7 
- quels secteurs d'entreprises 
Les entreprises d'assurance agréées pour réaliser des activités 
d'assurance vie aux termes de la première directive 79/267/CEE. 
D'autre part, cette proposition va permettre des preneurs 
d'assurance où II y a un grand nombre de PME de bénéficier du 
complet achèvement du marché Intérieur et d'avoir dès lors 
accès à la plus large gamme de produits d'assurance sur la vie 
existant dans la CEE. 
- quelles tailles d'entreprises (part des petites et moyennes 
entreprises) 
Toutes les entreprises d'assurance incluses dans le champ 
d'application de la directive. Restent exclues de très petites 
entreprises à Implantation locale ayant une faible part de 
marché (cf. 5a). 
- exlste-t-ll des zones géographiques particulières dans la 
Communauté où ces entreprises sont Implantées. 
Les mesures préconisées par la proposition de directive ne sont 
pas susceptibles d'affecter Inégalement les régions de la 
Communauté. 
3. Quelles mesures les entreprises devront-elles prendre pour se 
conformer à la proposition 7 
La proposition de directive Introduit à l'instar des autres 
Services Financiers dans le secteur de l'assurance directe sur 
- 96 -
vie le régime d'agrément administratif unique et valable por 
l'ensemble des activités de l'entreprise dans la Communauté, ainsi 
que le contrôle prudent le I par les autorités de l'Etat membre 
d'orIglne. 
Cette démarche simplifie considérablement la situation actuelle en 
ce qui concerne l'accès et l'exercice de ces activités, 
caractérisée par une multipicité d'agréments et de contrôles selon 
les modalités d'exercice. 
En même temps le contrôle de l'exigence par l'Etat membre 
d'origine de l'entreprise d'assurance de provisions techniques et 
mathématiques suffisantes, ainsi que de leur évaluation et leur 
représentation par des actifs congruents et localisés dans la 
Communauté, selon des règles coordonées va réduire la multiplicité 
de régimes existant actuellement. La solidité des entreprises 
d'assurance se trouve renforcée et garantie, ce qui améliore de la 
sorte la protection des preneurs d'assurance. 
4. Quels effets économiques la proposition est-elle susceptible 
d'avoir ? 
- sur l'emploi 
pas d'effet direct. 
- sur les Investissements et la création de nouvelles 
entreprises. 
L'introduction d'un régime de contrôle par l'Etat membre 
d'origine réduira les coûts d'exploitation des entreprises 
d'assurance du fait de procéder au niveau du siège social au 
calcul des provisions techniques pour l'ensemble des affaires. 
Les mesures proposées pour la cons I tut ion de la marge de 
solvabilité (admission des emprunts subordonnés) faciliteront 
le financement des entreprises au moyen de ressources externes, 
notamment pour les mutuelles et les coopératives d'assurance. 
- sur la compétitivité des entreprises. 
Les entreprises d'assurance communautaires seront soumises à 
des règles coordonées sur l'accès et l'exercice de l'activité 
d'assurance directe vie de même qu'en assurance non-vie. Du 
fait de la création d'un marché unique elles pourront offrir 
leurs produits d'assurance partout dans la Communauté à tout 
preneur d'assurance. Une plus grande concurrence entre les 
entreprises d'assurance elles-mêmes et entre celles-ci et 
d'autres Institutions financières qui offrent des produits 
similaires est donc prévisible. 
Les PME preneurs d'assurance bénéficieront d'une offre beaucoup 
plus large de produits parmi lesquels choisir le plus approprié 
à leurs besoins en raison des couvertures proposées et du prix. 
- 97 -
5. La proposition contient-elle des mesures visant à tenir compte de 
la situation spécifique des petites et moyennes entreprises 
(exigences réduites ou dlférentes, etc.) 
a) En ce qui concerne les entreprises d'assurance 
La première directive 79/267/CEE a déjà prévu un série de 
dispositions particulières en faveur des entreprises 
d'assurance à taille moyenne ou petite. L'article 3 établit la 
non-applIcatIon des dispositions de la directive à certaines 
petites et moyennes mutuelles. En plus la directive permet 
aussi la réduction d'un quart du minimum du Fonds de Garantie, 
exigé aux entreprises d'assurance, pour les entreprises 
revêtant la forme de mutuelle ou de société à forme mutuelle. 
La proposition de troisième directive ne modifie pas ce 
traitement prévu en faveur de certaines entreprises 
d'assurance. 
b) En ce qui concerne les preneurs 
La proposition de troisième directive prévoit des dispositions 
ayant pour objet de garantir leur protection nécessaire et 
adéquate lors de la souscription de contrats d'assurance. Les 
entreprises d'assurance devront soumettre le contrat à la loi 
qui résulte applicable selon les dispositions de la proposition 
(en général la loi du pays de résidence du preneur); D'autre 
part, elles devront Informer le preneur des Informations 
essentielles du produit (art. 27). Enfin, tout preneur 
d'assurance peut renoncer aux effets du contrat dans un délai 
compris entre 14 et 30 jours après sa conclusion. 
Consultation 
6. Liste des organisations qui ont été consultées sur la proposition 
et exposé des éléments essentiels de leur position. 
Comité Européen des Assurances (CEA). 
Le CEA est favorable au besoin de la présente proposition de 
directive; notamment en ce qui concerne la coordination des 
provisions techniques et des règles concernant la représentation, 
évaluation et localisation des actifs représentatifs de ces 
provisions techniques. 

ISSN 0254-1483 
COM(91)57 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR ίο 06 
Apit). καταλόγον : CB-CO-91-113-GR-C 
ISBN 92-77-70448-9 
ΤΙΜΗΠ0ΛΗΣΗΣ uéxpi 30 σελίδες: 350ECU για κάβε 10 επιπλέον σελίδες: 1,25 ECU 
Υπηρεσία Emonucov Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Luxembourg