Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τη σύναψη, εξ ονόματος της Κοινότητας, του Πρωτοκόλλου σχετικά με τα ύδατα και την υγεία στη σύμβαση του 1992 για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Το Πρωτόκολλο σχετικά με τα ύδατα και την υγεία στη σύμβαση του 1992 για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών εκπονήθηκε από κοινού από τα συμβαλλόμενα μέρη της σύμβασης και τα κράτη μέλη της Περιφερειακής Επιτροπής για την Ευρώπη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, σε συνεργασία με τις Γραμματείες της Οικονομικής Επιτροπής του ΟΗΕ για την Ευρώπη και της Παγκόσμιας Οργάνωσης Υγείας στην Ευρώπη και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Το Πρωτόκολλο αποσκοπεί στην πρόληψη, στον έλεγχο και τη μείωση των επιπτώσεων των ασθενειών που σχετίζονται με το νερό, μέσω της συνεργασίας για την διαχείριση των υδάτων και την προστασία της υγείας και του περιβάλλοντος με τη λήψη κατάλληλων μέτρων τα οποία έχουν ως στόχο να επιτευχθούν:

* Επαρκείς ποσότητες κατάλληλου για την υγεία πόσιμου νερού, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των υδάτινων πόρων που χρησιμοποιούνται ως πηγές πόσιμου νερού.

* Επαρκής αποχέτευση/εξυγίανση σε ένα επίπεδο κατά το οποίο προστατεύεται η ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον.

* Αποτελεσματική προστασία των υδάτινων πόρων που χρησιμοποιούνται ως πηγές πόσιμου νερού και των συναφών οικοσυστημάτων τους από την ρύπανση, συμπεριλαμβανομένων των γεωργικών, βιομηχανικών και άλλων απορρίψεων και των εκπομπών επικίνδυνων ουσιών.

* Κατάλληλες διασφαλίσεις για την ανθρώπινη υγεία έναντι ασθενειών που σχετίζονται με το νερό, οι οποίες προέρχονται από τη χρήση του ύδατος για σκοπούς αναψυχής, από την παραγωγή ιχθύων σε υδατοκαλλιέργειες, από την παραγωγή και συγκέντρωση οστρακοειδών, από τη χρήση λυμάτων για άρδευση ή από τη χρήση της ιλύος καθαρισμού λυμάτων στη γεωργία ή σε υδατοκαλλιέργειες.

* Αποτελεσματικά συστήματα για την παρακολούθηση των καταστάσεων που είναι πιθανόν να οδηγήσουν σε εκδήλωση επιδημιών ή σε κρούσματα ασθενειών που σχετίζονται με το νερό και για την αντιμετώπιση της εν λόγω εκδήλωσης επιδημιών και των κρουσμάτων ασθενειών, καθώς και την αντιμετώπιση των σχετικών κινδύνων.

Το Πρωτόκολλο δεν δημιουργεί νέες νομικές υποχρεώσεις για την Κοινότητα στον τομέα της πολιτικής για το νερό. Το πεδίο εφαρμογής του Πρωτοκόλλου όσον αφορά το νερό είναι παρόμοιο με εκείνο της σύμβασης αναφοράς η οποία επικυρώθηκε από την Κοινότητα το 1995 και είναι απολύτως συμβατό με την κοινοτική νομοθεσία. Οι ελάχιστες πτυχές της σύμβασης αναφοράς οι οποίες δεν καλύπτονται ήδη από την κοινοτική νομοθεσία εξετάζονται στην οδηγία πλαίσιο για το νερό (2000/60/EΚ).

Επιπροσθέτως, η κοινοτική νομοθεσία για το νερό προχωρεί κατά πολύ πέραν των υποχρεώσεων του Πρωτοκόλλου και της σύμβασης αναφοράς σχετικά με το νερό, ιδίως όσον αφορά τα υπόγεια ύδατα, το πόσιμο νερό, την επεξεργασία των αστικών λυμάτων, τη νιτρορύπανση γεωργικής προέλευσης, την απόρριψη επικίνδυνων ουσιών στο υδάτινο περιβάλλον, τα ύδατα κολύμβησης και τα ύδατα οστρακοκαλλιέργειας.

Οι ορισμοί του Πρωτοκόλλου ευθυγραμμίζονται με την σύμβαση αναφοράς και είναι συμβατοί με την κοινοτική νομοθεσία για το νερό.

Το Πρωτόκολλο δεν επιβάλλει νέες υποχρεώσεις στην Κοινότητα για την παρακολούθηση ή τη συλλογή δεδομένων σχετικά με το νερό.

Προβλέπεται νέα υποχρέωση υποβολής εκθέσεων, πλην όμως το άρθρο 7 παράγραφος 5 του Πρωτοκόλλου προβλέπει ρητά ότι μπορούν να χρησιμοποιηθούν για το σκοπό αυτό οι υφιστάμενες εκθέσεις.

Οι υποχρεώσεις πληροφόρησης και συμμετοχής του κοινού σε θέματα που σχετίζονται με το νερό υλοποιούνται ήδη μέσω της υφιστάμενης κοινοτικής νομοθεσίας ή βρίσκονται σε διαδικασία έγκρισης μέσω διευθετήσεων της υφιστάμενης νομοθεσίας προκειμένου να εφαρμοστεί η σύμβαση του Aarhus.

Η συμβατότητα του Πρωτοκόλλου με τη σύμβαση του Aarhus έχει διασφαλιστεί, ιδίως με τη διατύπωση του άρθρου 10 του Πρωτοκόλλου.

Όσον αφορά την υγεία, το Πρωτόκολλο συμπληρώνει τις διατάξεις του άρθρου 152 της Συνθήκης του Άμστερνταμ σχετικά με την κοινοτική δράση στον τομέα των ασθενειών που σχετίζονται με το νερό. Ενδυναμώνει το ρόλο που η ΕΕ μπορεί να παίξει στην λήψη μέτρων πρόληψης και σε σχέση με τη συνεργασία με τρίτες χώρες. Το Πρωτόκολλο είναι συμβατό με τα υφιστάμενα προγράμματα για τη δημόσια υγεία και τις άλλες δραστηριότητες που αναπτύσσονται σε κοινοτικό επίπεδο, π.χ. το δίκτυο παρακολούθησης και ελέγχου των μεταδοτικών ασθενειών [1]. Τα προγράμματα για τη δημόσια υγεία που πρέπει ειδικότερα να αναφερθούν είναι το πρόγραμμα κοινοτικής δράσης κατά των ασθενειών που σχετίζονται με τη ρύπανση [2], το πρόγραμμα κοινοτικής δράσης για την προαγωγή, ενημέρωση, διαπαιδαγώγηση και κατάρτιση στον τομέα της δημόσιας υγείας [3] και το πρόγραμμα κοινοτικής δράσης για την παρακολούθηση της υγείας [4].

[1] Απόφαση αριθ. 2119/98/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

[2] Απόφαση αριθ. 1296/1999/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

[3] Απόφαση αριθ. 645/96/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

[4] Απόφαση αριθ. 1400/97/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

2001/0188 (CNS)

Πρόταση ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τη σύναψη, εξ ονόματος της Κοινότητας, του Πρωτοκόλλου σχετικά με τα ύδατα και την υγεία στη σύμβαση του 1992 για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών

ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη ίδρυσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως τo άρθρο 174 παράγραφος 4, σε συνδυασμό με το άρθρο 300 παράγραφος 2 πρώτη πρόταση,

την πρόταση της Επιτροπής [5],

[5] ΕΕ C ..., ..., σελ. ...

τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου [6],

[6] ΕΕ C ..., ..., σελ. ...

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Το Πρωτόκολλο σχετικά με τα ύδατα και την υγεία στη σύμβαση του 1992 για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών παραμένει ανοικτό για προσχώρηση από τις 18 Ιουνίου 1999.

(2) Το Πρωτόκολλο αποσκοπεί στην πρόληψη, τον έλεγχο και τη μείωση των επιπτώσεων των ασθενειών που σχετίζονται με το νερό μέσω της συνεργασίας για τη διαχείριση των υδάτων, καθώς και την προστασία της υγείας και του περιβάλλοντος.

(3) Απαιτείται δράση με τη λήψη κατάλληλων μέτρων που να διασφαλίζουν την προστασία των πόρων του πόσιμου νερού. κατάλληλη αποχέτευση/εξυγίανση για την προστασία της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος. αποτελεσματική προστασία των υδάτινων πόρων και των οικοσυστημάτων τους από τη ρύπανση. κατάλληλες διασφαλίσεις έναντι των ασθενειών που σχετίζονται με το νερό και εκδηλώνονται κατά τη χρήση του ύδατος για σκοπούς αναψυχής, για παραγωγή ιχθύων σε υδατοκαλλιέργειες, για την παραγωγή και τη συλλογή οστρακοειδών, από τη χρήση λυμάτων για άρδευση και τη χρήση της ιλύος καθαρισμού λυμάτων στη γεωργία ή σε υδατοκαλλιέργειες.

(4) Απαιτούνται αποτελεσματικά συστήματα για την παρακολούθηση των καταστάσεων που είναι πιθανόν να οδηγήσουν σε εκδήλωση επιδημιών ή σε κρούσματα ασθενειών που σχετίζονται με το νερό και για την αντιμετώπιση της εν λόγω εκδήλωσης επιδημιών και των κρουσμάτων ασθενειών, καθώς και την αντιμετώπιση των σχετικών κινδύνων.

(5) Η Κοινότητα και τα κράτη μέλη συνεργάζονται στο πλαίσιο της σφαίρας αρμοδιοτήτων τους με τρίτες χώρες, καθώς και με τους αρμόδιους διεθνείς οργανισμούς.

(6) Η σύναψη του Πρωτοκόλλου εκ μέρους της Κοινότητας συμβάλλει στη συνέχιση της επιδίωξης των στόχων που ορίζονται στo άρθρα 174 της Συνθήκης.

ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ:

Άρθρο 1

1. Εγκρίνεται εξ ονόματος της Επιτροπής το Πρωτόκολλο σχετικά με τα ύδατα και την υγεία στη σύμβαση του 1992 για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών.

2. Το κείμενο του Πρωτοκόλλου περιλαμβάνεται στο παράρτημα 1 της παρούσας απόφασης.

3. Το κείμενο της δήλωσης, η οποία πρέπει να γίνει από την Ευρωπαϊκή Κοινότητα κατά την κατάθεση του μέσου προσχώρησης, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 22 παράγραφος 4 του Πρωτοκόλλου, περιλαμβάνεται στο παράρτημα 2 της παρούσας απόφασης.

Άρθρο 2

Ο πρόεδρος του Συμβουλίου εξουσιοδοτείται να ορίσει το πρόσωπο (ή τα πρόσωπα) που είναι αρμόδιο(α) να καταθέσει(ουν) το μέσο προσχώρησης στον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, σύμφωνα με το άρθρο 22 παράγραφος 5 του Πρωτοκόλλου.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1

Πρωτόκολλο σχετικά με τα ύδατα και την υγεία στη σύμβαση του 1992 για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2

Σχέδιο δήλωσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας

"σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 22 του Πρωτοκόλλου σχετικά με τα ύδατα και την υγεία της Σύμβασης του 1992 για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών

Τα κάτωθι κράτη είναι επί του παρόντος μέλη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας: το Βασίλειο του Βελγίου, το Βασίλειο της Δανίας, η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, η Ελληνική Δημοκρατία, το Βασίλειο της Ισπανίας, η Γαλλική Δημοκρατία, η Ιρλανδία, η Ιταλική Δημοκρατία, το Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου, το Βασίλειο των Κάτω Χωρών, η Δημοκρατία της Αυστρίας, η Πορτογαλική Δημοκρατία, η Δημοκρατία της Φινλανδίας, το Βασίλειο της Σουηδίας, το Ηνωμένο Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας και της Βόρειας Ιρλανδίας.

Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα δηλώνει ότι, σύμφωνα με τη Συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 174 παράγραφος 4, έχει την αρμοδιότητα να συνάπτει διεθνείς συμφωνίες και να εκπληρώνει τις υποχρεώσεις που απορρέουν από αυτές, οι οποίες συμβάλλουν στην επίτευξη των ακόλουθων στόχων:

- διατήρηση, προστασία και βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος.

- προστασία της υγείας του ανθρώπου.

- συνετή και ορθολογική χρήση των φυσικών πόρων.

- προώθηση μέτρων σε διεθνές επίπεδο για την αντιμετώπιση περιβαλλοντικών προβλημάτων περιφερειακής ή παγκόσμιας εμβέλειας.

Πέραν τούτου, η Ευρωπαϊκή Κοινότητα δηλώνει ότι έχει ήδη θεσπίσει δεσμευτικές για τα κράτη μέλη της νομικές πράξεις οι οποίες καλύπτουν όλα τα θέματα που διέπονται από το εν λόγω πρωτόκολλο".

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

ΗΝΩΜΕΝΑ

ΕΘΝΗ

Διανομή

ΓΕΝΙΚΗ

MP.WAT/2000/1

EUR/ICP/EHCO 020205/8Fin

18 Οκτωβρίου 1999

ΠΡΩΤΟΤΥΠΟ: ΑΓΓΛΙΚΑ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΥΓΕΙΑΣ

ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΩΝ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ ΣΤΗ ΣΥΜΒΑΣΗ

ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΔΙΑΜΕΘΟΡΙΑΚΩΝ

ΥΔΑΤΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΛΙΜΝΩΝ

Δεύτερη συνεδρίαση,

Χάγη, Κάτω Χώρες, 23-25 Μαρτίου 2000

Πρωτόκολλο σχετικά με τα ύδατα και την υγεία στη σύμβαση του 1992 για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών,

Λονδίνο, 17 Ιουνίου 1999

GE.99-

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΓΙΑ ΤΑ ΥΔΑΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΣΤΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΤΟΥ 1992 ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΔΙΑΜΕΘΟΡΙΑΚΩΝ ΥΔΑΤΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΔΙΕΘΝΩΝ ΛΙΜΝΩΝ

Τα συμβαλλόμενα μέρη του παρόντος πρωτοκόλλου,

ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ότι τα ύδατα είναι απαραίτητα για τη διατήρηση της ζωής και ότι η ποσοτική και ποιοτική διάθεση υδάτων που επαρκούν για την κάλυψη βασικών ανθρώπινων αναγκών είναι προϋπόθεση, τόσο για βελτιωμένη υγεία όσο και για αειφόρο ανάπτυξη,

ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ τα οφέλη για την ανθρώπινη υγεία και ποιότητα ζωής που προκύπτουν από υγιεινά και καθαρά ύδατα, καθώς και από την αρμονική και εύρυθμη λειτουργία του υδάτινου περιβάλλοντος,

ΕΧΟΝΤΑΣ ΕΠΙΓΝΩΣΗ ότι τα επιφανειακά και τα υπόγεια ύδατα είναι ανανεώσιμοι πόροι με περιορισμένη ικανότητα αποκατάστασης, ποσοτικά και ποιοτικά, από επιζήμια αποτελέσματα που προέρχονται από ανθρώπινη δραστηριότητα, ότι αδυναμία τήρησης των εν λόγω ορίων ενδέχεται να έχει ως αποτέλεσμα αντίξοες επιπτώσεις, βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, στην υγεία και την ποιότητα ζωής όσων βασίζονται στους εν λόγω πόρους και στην ποιότητά τους, καθώς και ότι κατά συνέπεια η αειφορική διαχείριση του υδρολογικού κύκλου είναι απαραίτητη για την κάλυψη των ανθρωπίνων αναγκών και για την προστασία του περιβάλλοντος,

ΕΧΟΝΤΑΣ ΕΠΙΣΗΣ ΕΠΙΓΝΩΣΗ των συνεπειών για την δημόσια υγεία από έλλειψη υδάτων, στην απαιτούμενη ποσότητα και ποιότητα για την κάλυψη βασικών ανθρώπινων αναγκών, καθώς επίσης και του σημαντικού αντίκτυπου από τις εν λόγω ελλείψεις, ιδίως για τα ευπαθή, τα λιγότερο ευνοημένα και τα κοινωνικά αποκλεισμένα άτομα,

ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ότι η πρόληψη, ο έλεγχος και ο περιορισμός ασθενειών που σχετίζονται με το νερό είναι σημαντικά και επείγοντα καθήκοντα που μπορούν να επιλυθούν αποτελεσματικά μόνο με βελτιωμένη συνεργασία σε όλα τα επίπεδα και μεταξύ όλων των τομέων, τόσο στο εσωτερικό των χωρών όσο και διακρατικά,

ΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ ΕΠΙΣΗΣ ότι η επιτήρηση ασθενειών που συνδέονται με το νερό και η καθιέρωση συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης και συστημάτων αντιμετώπισης συνιστούν σημαντικές πτυχές της πρόληψης, του ελέγχου και του περιορισμού ασθενειών που συνδέονται με το νερό,

ΒΑΣΙΖΟΜΕΝΑ στα συμπεράσματα της συνδιάσκεψης των Ηνωμένων Εθνών για το περιβάλλον και την ανάπτυξη (Ρίο Ιανέιρο, 1992), ιδίως στη δήλωση του Ρίο για το περιβάλλον και την ανάπτυξη και στην Agenda 21, καθώς επίσης και στο πρόγραμμα για περαιτέρω εφαρμογή της Agenda 21 (Νέα Υόρκη, 1997) και στην επακόλουθη απόφαση της επιτροπής για την αειφόρο ανάπτυξη σχετικά με την αειφορική διαχείριση του γλυκού νερού (Νέα Υόρκη, 1998),

ΕΜΠΝΕΟΜΕΝΑ από τις συναφείς διατάξεις της σύμβασης του 1992 για την προστασία και τη χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών, υπογραμμίζοντας την ανάγκη να ενθαρρυνθεί ευρύτερα η εφαρμογή των εν λόγω διατάξεων και να συμπληρωθεί η εν λόγω σύμβαση με περαιτέρω μέτρα για την ενίσχυση της προστασίας της δημόσιας υγείας,

ΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΣ ΥΠΟΨΗ τη σύμβαση του 1991 σχετικά με την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διαμεθοριακό πλαίσιο, τη σύμβαση του 1992 για τις διαμεθοριακές επιπτώσεις βιομηχανικών ατυχημάτων, τη σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών του 1997 σχετικά με το δίκαιο που διέπει τη χρήση των διεθνών υδατορευμάτων πλην της ναυσιπλοΐας, καθώς και τη σύμβαση του 1998 σχετικά με την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη δημόσια συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη, σε θέματα περιβαλλοντικού χαρακτήρα,

ΛΑΜΒΑΝΟΝΤΑΣ ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΥΠΟΨΗ τις ισχύουσες αρχές, τους στόχους και τις συστάσεις της Ευρωπαϊκής Χάρτας του 1989 για το περιβάλλον και την υγεία, τη διακήρυξη του Ελσίνκι του 1994 για το περιβάλλον και την υγεία, καθώς και τις υπουργικές δηλώσεις, συστάσεις και ψηφίσματα στο πλαίσιο της διαδικασίας "περιβάλλον για την Ευρώπη",

ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΝΤΑΣ τη βασιμότητα και το ειδικό βάρος άλλων περιβαλλοντικών πρωτοβουλιών, μέσων και διαδικασιών στην Ευρώπη, καθώς επίσης και την κατάρτιση και εφαρμογή εθνικών σχεδίων δράσης για το περιβάλλον και την υγεία, όπως και εθνικών σχεδίων δράσης για το περιβάλλον,

ΕΠΙΔΟΚΙΜΑΖΟΝΤΑΣ τις προσπάθειες που έχουν ήδη αναλάβει η Οικονομική Επιτροπή για την Ευρώπη των Ηνωμένων Εθνών και το περιφερειακό γραφείο Ευρώπης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας με σκοπό την ενίσχυση διμερούς και πολυμερούς συνεργασίας για την πρόληψη, τον έλεγχο και την περιστολή των ασθενειών που σχετίζονται με το νερό,

ΕΝΘΑΡΥΜΜΕΝΑ από τα πολυάριθμα παραδείγματα θετικών επιτευγμάτων των κρατών μελών και της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη των Ηνωμένων Εθνών και των κρατών μελών της περιφερειακής επιτροπής για την Ευρώπη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την καταπολέμηση της ρύπανσης και τη διατήρηση και αποκατάσταση υδάτινου περιβάλλοντος που μπορεί να υποστηρίξει την ανθρώπινη υγεία και την ποιότητα ζωής,

ΣΥΜΦΩΝΗΣΑΝ τα εξής:

Άρθρο 1

ΣΤΟΧΟΣ

Στόχος του παρόντος πρωτοκόλλου είναι η προώθηση, σε κάθε ενδεδειγμένο επίπεδο, σε εθνικό καθώς και σε διασυνοριακό και διεθνές πλαίσιο, της προστασίας της ανθρώπινης υγείας και της ποιότητας ζωής, ατομικά και συλλογικά, στο πλαίσιο της αειφόρου ανάπτυξης, μέσω βελτίωσης της διαχείρισης των υδάτων, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας υδάτινων οικοσυστημάτων, καθώς και με την προστασία, τον έλεγχο και τον περιορισμό των ασθενειών που σχετίζονται με το νερό.

Άρθρο 2

ΟΡΙΣΜΟΙ

Για τους σκοπούς του παρόντος πρωτοκόλλου νοούνται ως:

1. "Ασθένειες σχετιζόμενες με το νερό", κάθε σημαντικό επιζήμιο αποτέλεσμα στην ανθρώπινη υγεία, όπως θάνατος, αναπηρία, ασθένειες ή διαταραχές, που προξενούνται άμεσα ή έμμεσα από την κατάσταση, ή ποσοτικές ή ποιοτικές αλλαγές κάθε είδους υδάτων·

2. "Πόσιμο νερό", νερό που χρησιμοποιείται ή προορίζεται για κατανάλωση από τον άνθρωπο για πόση, μαγείρευμα, παρασκευή τροφής, προσωπική υγιεινή ή παρεμφερείς σκοπούς·

3. "Υπόγεια ύδατα", όλα τα ύδατα που βρίσκονται κάτω από την επιφάνεια του εδάφους στη ζώνη κορεσμού και σε άμεση επαφή με το έδαφος ή το υπέδαφος·

4. "Περίκλειστα ύδατα", τεχνητά δημιουργημένοι υδάτινοι όγκοι, διαχωρισμένοι από επιφανειακά γλυκά νερά ή παράκτια ύδατα, εντός ή εκτός κτιρίου·

5. "Διαμεθοριακά ύδατα", όλα τα επιφανειακά και υπόγεια ύδατα που αποτελούν σύνορο μεταξύ δύο ή περισσοτέρων κρατών, τα διασχίζουν ή βρίσκονται επί αυτών των συνόρων· στην περίπτωση των διαμεθοριακών υδάτων που εκβάλλουν στη θάλασσα χωρίς να σχηματίζουν εκβολές, όριο των υδάτων αυτών είναι η ευθεία γραμμή που διέρχεται από το στόμιό τους μεταξύ των οριακών σημείων της αμπώτιδας επί των ακτών·

6. "Διαμεθοριακά αποτελέσματα ασθενειών που συνδέονται με το νερό", κάθε σημαντικό επιζήμιο αποτέλεσμα στην ανθρώπινη υγεία, όπως θάνατος, αναπηρία, ασθένεια ή διαταραχές, σε περιοχή υπό την δικαιοδοσία ενός συμβαλλόμενου μέρους, η οποία προξενείται άμεσα ή έμμεσα από την κατάσταση ή τις αλλαγές, ποιοτικές ή ποσοτικές, σε περιοχή υπό την δικαιοδοσία άλλου συμβαλλόμενου μέρους, ανεξάρτητα από το αν οι εν λόγω επιπτώσεις συνιστούν διαμεθοριακή επίπτωση·

7. "Διαμεθοριακή επίπτωση", κάθε σημαντικό επιζήμιο αποτέλεσμα στο περιβάλλον από μεταβολή της κατάστασης των διαμεθοριακών υδάτων λόγω ανθρώπινης δραστηριότητας, της οποίας το επίκεντρο βρίσκεται εξ ολοκλήρου ή εν μέρει σε περιοχή υπαγόμενη στη δικαιοδοσία ενός άλλου συμβαλλόμενου μέρους στη σύμβαση. Η επίπτωση αυτή στο περιβάλλον μπορεί να λάβει πολλές μορφές: πρόκληση ζημιών στην υγεία και την ασφάλεια του ανθρώπου, τη χλωρίδα, την πανίδα, το έδαφος, την ατμόσφαιρα, τα ύδατα, το κλίμα, το τοπίο και τα ιστορικά μνημεία ή άλλες κατασκευές, ή αλληλεπίδραση πολλών παραγόντων μεταξύ τους· επίσης, μπορεί να αφορά την πρόκληση ζημιών στην πολιτιστική κληρονομιά ή στις κοινωνικοοικονομικές συνθήκες εξ αιτίας μεταβολών στους παράγοντες αυτούς·

8. "Αποχέτευση-εξυγίανση", συλλογή, μεταφορά, επεξεργασία και διάθεση ή επανάχρηση ανθρώπινων απεκκριμάτων ή οικιακών λυμάτων, είτε μέσω συλλογικών συστημάτων είτε με εγκαταστάσεις που εξυπηρετούν ένα μόνο νοικοκυριό ή επιχείρηση·

9. "Συλλογικό σύστημα":

(α) Σύστημα για τον εφοδιασμό αριθμού νοικοκυριών ή επιχειρήσεων με πόσιμο νερό· ή/και

(β) Σύστημα για την παροχή αποχέτευσης-εξυγίανσης που εξυπηρετεί αριθμό νοικοκυριών ή επιχειρήσεων και, κατά περίπτωση, προβλέπει επίσης τη συλλογή, μεταφορά, επεξεργασία και διάθεση ή επανάχρηση βιομηχανικών λυμάτων,

είτε παρέχεται από φορέα του δημόσιου τομέα, επιχείρηση του ιδιωτικού τομέα ή εταιρική συνεργασία μεταξύ των δύο τομέων·

10. "Σχέδιο διαχείρισης υδάτων", σχέδιο για την ανάπτυξη, διαχείριση, προστασία ή/και χρήση των υδάτων μέσα σε εδαφική περιοχή ή υπόγειο υδροφόρο στρώμα, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας των συναφών οικοσυστημάτων·

11. "Το κοινό", ένα ή περισσότερα φυσικά ή νομικά πρόσωπα και, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ή πρακτική, οι ενώσεις, οργανώσεις ή ομάδες τους·

12. "Δημόσια αρχή":

(α) Κυβέρνηση σε εθνικό, περιφερειακό ή άλλο επίπεδο·

(β) Φυσικά ή νομικά πρόσωπα που εκτελούν δημόσιο διοικητικό λειτούργημα, δυνάμει του εθνικού δικαίου, συμπεριλαμβανομένων ειδικών καθηκόντων, δραστηριοτήτων ή υπηρεσιών σε σχέση με το περιβάλλον, τη δημόσια υγεία, την εξυγίανση-αποχέτευση, τη διαχείριση των υδάτων ή την ύδρευση·

(γ) Οποιοδήποτε άλλο φυσικό ή νομικό πρόσωπο το οποίο έχει δημόσιες αρμοδιότητες ή ασκεί δημόσιο λειτούργημα ή παρέχει δημόσιες υπηρεσίες, υπό τον έλεγχο φορέα ή ατόμου που εμπίπτει στους ορισμούς των ανωτέρω στοιχείων (α) ή (β)·

(δ) Τα θεσμικά όργανα οποιουδήποτε περιφερειακού οργανισμού οικονομικής ολοκλήρωσης που μνημονεύεται στο άρθρο 21, ο οποίος είναι συμβαλλόμενο μέρος.

Ο παρών ορισμός δεν περιλαμβάνει φορείς ή θεσμικά όργανα που ενεργούν υπό δικαστική ή νομοθετική ιδιότητα·

13. "Τοπικό", αναφέρεται σε όλα τα σχετικά επίπεδα εδαφικών ενοτήτων κάτω από το επίπεδο του κράτους·

14. "Σύμβαση", η σύμβαση για την προστασία και χρήση των διαμεθοριακών υδατορευμάτων και των διεθνών λιμνών, που υπεγράφη στο Ελσίνκι στις 17 Μαρτίου 1992·

15. "Σύνοδος των συμβαλλομένων μερών της σύμβασης", ο φορέας που ιδρύεται από τα συμβαλλόμενα μέρη στη σύμβαση σύμφωνα με το 17ο άρθρο της·

16. "Συμβαλλόμενο μέρος", εκτός εάν υπάρχει αντίθετη αναφορά στο κείμενο, κράτος ή περιφερειακός οργανισμός οικονομικής ολοκλήρωσης αναφερόμενος στο άρθρο 21, που έχει αποδεχθεί τη δέσμευση βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου και για το ή τον οποίο το παρόν πρωτόκολλο είναι σε ισχύ·

17. "Σύνοδος των συμβαλλομένων μερών", ο φορέας που ιδρύουν τα συμβαλλόμενα μέρη σύμφωνα με το άρθρο 16.

Άρθρο 3

ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

Οι διατάξεις του παρόντος πρωτοκόλλου εφαρμόζονται σε:

(α) Επιφανειακά γλυκά νερά·

(β) Υπόγεια ύδατα·

(γ) Εκβολές ποταμών·

(δ) Παράκτια ύδατα που χρησιμοποιούνται για αναψυχή ή για την παραγωγή ιχθύων μέσω υδατοκαλλιέργειας ή για την παραγωγή ή συγκομιδή οστρακοειδών.

(ε) Περίκλειστα ύδατα εν γένει διαθέσιμα για κολύμβηση·

(στ) Ύδατα κατά την άντληση, μεταφορά, επεξεργασία ή υδροδότηση·

(ζ) Λύματα, σε ολόκληρη την πορεία της συλλογής, μεταφοράς, επεξεργασίας και διάθεσης ή επανάχρησης.

Άρθρο 4

ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν κάθε ενδεδειγμένο μέτρο για την πρόληψη, τον έλεγχο και τον περιορισμό ασθενειών που σχετίζονται με το νερό στο πλαίσιο ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης των υδάτων που στοχεύουν σε αειφόρο χρήση των υδάτινων πόρων, ποιότητα των υδάτων του περιβάλλοντος που δεν θέτει σε κίνδυνο την ανθρώπινη υγεία, καθώς και προστασία των υδάτινων οικοσυστημάτων.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν, ιδίως, κάθε ενδεδειγμένο μέτρο για να διασφαλιστεί:

(α) Επαρκείς ποσότητες υγιεινού πόσιμου νερού, ελεύθερου από μικροοργανισμούς, παράσιτα και ουσίες που, εξ αιτίας του αριθμού ή της συγκέντρωσής τους, συνιστούν δυνητικό κίνδυνο για την ανθρώπινη υγεία. Περιλαμβάνεται η προστασία υδάτινων πόρων που χρησιμοποιούνται ως πηγές πόσιμου νερού, η επεξεργασία υδάτων και η σύσταση, βελτίωση και συντήρηση συλλογικών συστημάτων·

(β) Επαρκής αποχέτευση-εξυγίανση σε επίπεδο ικανοποιητικής προστασίας της ανθρώπινης υγείας και του περιβάλλοντος. Τούτο πραγματοποιείται ιδίως με τη σύσταση, βελτίωση και συντήρηση συλλογικών συστημάτων·

(γ) Αποτελεσματική προστασία υδάτινων πόρων που χρησιμοποιούνται ως πηγές πόσιμου νερού, καθώς και των συναφών υδάτινων οικοσυστημάτων τους, από ρύπανση από άλλα αίτια, συμπεριλαμβανομένων γεωργικών, βιομηχανικών και άλλων απορρίψεων και εκπομπών επικίνδυνων ουσιών. Η εν λόγω προστασία στοχεύει στον αποτελεσματικό περιορισμό και εξάλειψη απορρίψεων και εκπομπών ουσιών που κρίνονται επικίνδυνες για την ανθρώπινη υγεία και τα υδάτινα οικοσυστήματα·

(δ) Επαρκείς διασφαλίσεις για την ανθρώπινη υγεία έναντι ασθενειών που σχετίζονται με τα ύδατα, οι οποίες προέρχονται από χρήση υδάτων για σκοπούς αναψυχής, από τη χρήση υδάτων για υδατοκαλλιέργεια, από τα ύδατα όπου καλλιεργούνται και συλλέγονται οστρακοειδή, από τη χρήση λυμάτων για άρδευση ή από τη χρήση λάσπης από σταθμούς καθαρισμού στη γεωργία ή σε υδατοκαλλιέργειες·

(ε) Αποτελεσματικά συστήματα για την παρακολούθηση καταστάσεων που είναι πιθανόν να οδηγήσουν σε εκδήλωση επιδημιών ή κρούσματα ασθενειών που σχετίζονται με τα ύδατα καθώς και για την ανταπόκριση στην εν λόγω εκδήλωση και τα κρούσματα καθώς και στους κινδύνους που προέρχονται από αυτά.

3. Επακόλουθες αναφορές στο παρόν πρωτόκολλο σε "πόσιμο νερό" και "αποχέτευση-εξυγίανση" αφορούν πόσιμο νερό και αποχέτευση-εξυγίανση που είναι απαραίτητες για κάλυψη των απαιτήσεων της παραγράφου 2 του παρόντος άρθρου.

4. Τα συμβαλλόμενα μέρη βασίζουν κάθε εν λόγω μέτρο σε αξιολόγηση κάθε προτεινόμενου μέτρου ως προς τον αντίκτυπό του, συμπεριλαμβανομένου του οφέλους, των μειονεκτημάτων και του κόστους του, για:

(α) Την ανθρώπινη υγεία·

(β) Τους υδάτινους πόρους και·

(γ) Την αειφόρο ανάπτυξη,

στην οποία λαμβάνονται υπόψη οι διαφορετικές νέες επιπτώσεις κάθε προτεινόμενου μέτρου στα διάφορα περιβαλλοντικά μέσα.

5. Τα συμβαλλόμενα μέρη προβαίνουν στις απαραίτητες ενέργειες για τη δημιουργία σταθερού και επιτρεπτικού νομικού, διοικητικού και οικονομικού πλαισίου, εντός του οποίου ο δημόσιος, ο ιδιωτικός και ο εθελοντικός τομέας μπορούν να συμβάλουν για τη βελτίωση της διαχείρισης των υδάτων προς το σκοπό της πρόληψης, του ελέγχου και του περιορισμού ασθενειών που σχετίζονται με τα ύδατα.

6. Τα συμβαλλόμενα μέρη απαιτούν από τις δημόσιες αρχές, οι οποίες εξετάζουν το ενδεχόμενο ανάληψης δράσης ή εγκρίνουν την ανάληψη δράσης εκ μέρους άλλων, δράσης που δύναται να έχει σημαντικό αντίκτυπο στο περιβάλλον υδάτων που περιλαμβάνονται στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος πρωτοκόλλου, να λάβουν δεόντως υπόψη κάθε δυνητικό αντίκτυπο στη δημόσια υγεία από την εν λόγω δράση.

7. Εφόσον ένα συμβαλλόμενο μέρος αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος στη σύμβαση για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων σε διαμεθοριακό πλαίσιο, η συμμόρφωση των δημόσιων αρχών του εν λόγω μέρους με τις απαιτήσεις της εν λόγω σύμβασης όσον αφορά προτεινόμενη δράση ικανοποιεί την απαίτηση της παραγράφου 6 του παρόντος άρθρου όσον αφορά την εν λόγω δράση.

8. Οι διατάξεις του παρόντος πρωτοκόλλου δεν θίγουν το δικαίωμα των συμβαλλομένων μερών να διατηρούν, θεσπίζουν ή εφαρμόζουν αυστηρότερα μέτρα από εκείνα που ορίζει το παρόν πρωτόκολλο.

9. Οι διατάξεις του παρόντος πρωτοκόλλου δεν θίγουν τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις οποιουδήποτε συμβαλλόμενου μέρους στο παρόν πρωτόκολλο, οι οποίες απορρέουν από τη σύμβαση ή από άλλη υφιστάμενη διεθνή συμφωνία, εκτός από περιπτώσεις όπου οι απαιτήσεις βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου είναι αυστηρότερες από τις αντίστοιχες απαιτήσεις βάσει της σύμβασης ή της εν λόγω άλλης υφιστάμενης διεθνούς συμφωνίας.

Άρθρο 5

ΑΡΧΕΣ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ

Κατά τη λήψη μέτρων για την εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου, τα συμβαλλόμενα μέρη καθοδηγούνται ιδίως από τις ακόλουθες αρχές και μεθόδους:

(α) Την αρχή της προληπτικής δράσης, δυνάμει της οποίας δεν αναβάλλεται ανάληψη δράσης για πρόληψη, έλεγχο ή περιορισμό ασθενειών που σχετίζονται με τα ύδατα με αιτιολογικό ότι η επιστημονική έρευνα δεν έχει πλήρως αποδείξει αίτια και σχέση μεταξύ του παράγοντα στον οποίον στοχεύει η δράση, αφενός, και της δυνητικής συμβολής του εν λόγω παράγοντα στον επιπολασμό ασθενειών που σχετίζονται με το νερό ή/και διαμεθοριακών επιπτώσεων, αφετέρου·

(β) Την αρχή "ο ρυπαίνων πληρώνει", δυνάμει της οποίας το κόστος της πρόληψης, του ελέγχου και της περιστολής της ρύπανσης βαρύνει τον ρυπαίνοντα·

(γ) Τα κράτη, σύμφωνα με τον χάρτη των Ηνωμένων Εθνών και τις αρχές του διεθνούς δικαίου, διαθέτουν το κυρίαρχο δικαίωμα εκμετάλλευσης των πόρων τους κατ' εφαρμογήν της εκάστοτε περιβαλλοντικής και αναπτυξιακής πολιτικής τους, καθώς και την ευθύνη διασφάλισης ότι οι εν λόγω δραστηριότητες που υπάγονται στη δικαιοδοσία ή τον έλεγχό τους δεν προξενούν βλάβη στο περιβάλλον άλλων κρατών ή περιοχών πέρα από τα όρια της εθνικής δικαιοδοσίας·

(δ) Η διαχείριση των υδάτινων πόρων πρέπει να γίνεται κατά τρόπο ώστε να ικανοποιούνται οι σημερινές ανάγκες χωρίς να διακυβεύεται η ικανότητα των μελλοντικών γενεών να ικανοποιήσουν τις δικές τους ανάγκες·

(ε) Αναλαμβάνεται προληπτική δράση για την αποφυγή εκδήλωσης επιδημιών και κρουσμάτων ασθενειών που σχετίζονται με το νερό καθώς και για την προστασία των υδάτινων πόρων που χρησιμοποιούνται ως πηγές πόσιμου νερού, επειδή με την ανάληψη της εν λόγω δράσης αντιμετωπίζονται αποτελεσματικότερα οι βλάβες και επειδή η εν λόγω δράση μπορεί να είναι οικονομικά αποδοτικότερη από την ανάληψη επανορθωτικής δράσης·

(στ) Δράση για διαχείριση των υδάτινων πόρων αναλαμβάνεται στο χαμηλότερο κατάλληλο διοικητικό επίπεδο·

(ζ) Το νερό διαθέτει κοινωνική, οικονομική και περιβαλλοντική αξία και κατά συνέπεια η διαχείρισή του θα πρέπει να γίνεται ώστε να πραγματοποιείται ο πλέον αποδεκτός και αειφορικός συνδυασμός των εν λόγω αξιών·

(η) Με οικονομικά μέσα και ευαισθητοποίηση του κοινού προωθείται η αποδοτική χρήση του νερού·

(θ) Απαιτείται πρόσβαση σε πληροφορίες και δημόσια συμμετοχή στη λήψη αποφάσεων που αφορούν το νερό και την υγεία, μεταξύ άλλων, για τη βελτίωση της ποιότητας και της εφαρμογής των αποφάσεων, για την ευαισθητοποίηση και ενημέρωση του κοινού σχετικά με τα εν λόγω θέματα, για να δοθεί στο κοινό η ευκαιρία να εκφράσει τις ανησυχίες του και στις δημόσιες αρχές η δυνατότητα να τις αντιμετωπίσουν δεόντως. Η εν λόγω πρόσβαση και συμμετοχή συμπληρώνεται με κατάλληλη πρόσβαση σε δικαστική και διοικητική επανεξέταση συναφών αποφάσεων·

(ι) Οι υδάτινοι πόροι θα πρέπει, κατά το δυνατόν, να υφίστανται ολοκληρωμένη διαχείριση βάσει λεκανών απορροής, με σκοπό τη σύνδεση κοινωνικής και οικονομικής ανάπτυξης με την προστασία των φυσικών οικοσυστημάτων και τη συσχέτιση της διαχείρισης των υδάτινων πόρων με κανονιστικά μέτρα που αφορούν άλλα περιβαλλοντικά μέσα. Η εν λόγω ολοκληρωμένη προσέγγιση θα πρέπει να εφαρμόζεται στο σύνολο μιας λεκάνης απορροής, είτε διαμεθοριακής ή όχι, συμπεριλαμβανομένων των παρακείμενων παράκτιων υδάτων, του συνόλου του υπόγειου υδροφόρου ή των συναφών μερών της λεκάνης απορροής ή του υπόγειου υδροφόρου·

(κ) Ιδιαίτερη προσοχή αφιερώνεται στην προστασία ατόμων ιδιαίτερα ευπαθών σε ασθένειες που σχετίζονται με το νερό·

(λ) Στο σύνολο του πληθυσμού, ιδίως στους μειονεκτούντες ή τους κοινωνικά αποκλεισμένους, παρέχεται ισότιμη πρόσβαση στα ύδατα, τόσο με ποιοτική όσο και ποσοτική επάρκεια·

(μ) Ως αντάλλαγμα στα δικαιώματα και τις αξιώσεις παροχής τους στο νερό βάσει του ιδιωτικού και δημόσιου δικαίου, τα φυσικά και τα νομικά πρόσωπα και ιδρύματα, είτε του δημόσιου ή του ιδιωτικού τομέα, συμβάλλουν στην προστασία του υδάτινου περιβάλλοντος και στη διατήρηση των υδάτινων πόρων και·

(ν) Κατά την εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου δίνεται δέουσα προσοχή σε τοπικά προβλήματα, ανάγκες και γνώσεις.

Άρθρο 6

ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ

1. Για την επίτευξη του στόχου του παρόντος πρωτοκόλλου τα συμβαλλόμενα μέρη επιδιώκουν την επίτευξη των παρακάτω στόχων:

(α) Πρόσβαση σε πόσιμο νερό για όλους·

(β) Πρόβλεψη για αποχέτευση-εξυγίανση για όλους

στο πλαίσιο ολοκληρωμένων συστημάτων διαχείρισης των υδάτων που στοχεύουν σε αειφορική χρήση των υδάτινων πόρων, ποιότητα των περιβαλλόντων υδάτων που δεν θέτει σε κίνδυνο την ανθρώπινη υγεία, καθώς και προστασία των υδάτινων οικοσυστημάτων.

2. Για τους σκοπούς αυτούς τα μέλη καθορίζουν και δημοσιεύουν εθνικούς ή/και τοπικούς στόχους όσον αφορά τα επιτευκτέα ή διατηρητέα πρότυπα και επίπεδα επιδόσεων για την εξασφάλιση υψηλής στάθμης προστασίας έναντι ασθενειών που σχετίζονται με το νερό. Οι εν λόγω στόχοι υφίστανται περιοδική επανεξέταση. Για όλα τα παραπάνω λαμβάνονται κατάλληλες πρακτικές ή/και λοιπές διατάξεις για τη συμμετοχή του κοινού, μέσα σε πλαίσιο διαφάνειας και ισοτιμίας, ενώ διασφαλίζεται ότι θα λαμβάνονται δεόντως υπόψη τα αποτελέσματα από τη συμμετοχή του κοινού. Εκτός από περιπτώσεις κατά τις οποίες εθνικές ή τοπικές περιστάσεις τους καθιστούν άνευ αντικειμένου αναφορικά με την πρόληψη, τον έλεγχο και την περιστολή ασθενειών που σχετίζονται με το νερό, οι στόχοι καλύπτουν, μεταξύ άλλων:

(α) Την ποιότητα του παρεχόμενου πόσιμου νερού, λαμβάνοντας υπόψη τις κατευθύνσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την ποιότητα του πόσιμου νερού·

(β) Τον περιορισμό της κλίμακας εκδήλωσης επιδημιών και κρουσμάτων ασθενειών που σχετίζονται με το νερό·

(γ) Την εδαφική περιοχή ή το μέγεθος ή την αναλογία του εξυπηρετητέου πληθυσμού από συλλογικά συστήματα για τον εφοδιασμό με πόσιμο νερό ή όπου πρέπει να βελτιωθεί με άλλα μέσα ο εφοδιασμός με πόσιμο νερό·

(δ) Την εδαφική περιοχή, ή το μέγεθος ή την αναλογία του εξυπηρετητέου πληθυσμού από συλλογικά συστήματα αποχέτευσης-εξυγίανσης ή όπου πρέπει να βελτιωθεί με άλλα μέσα η αποχέτευση-εξυγίανση·

(ε) Τα επιτευκτέα επίπεδα επιδόσεων με τα εν λόγω συλλογικά συστήματα και με άλλα μέσα εφοδιασμού με νερό και αποχέτευσης-εξυγίανσης αντιστοίχως·

(στ) Την εφαρμογή αναγνωρισμένης ορθής πρακτικής για τη διαχείριση του εφοδιασμού με νερό και της αποχέτευσης-εξυγίανσης, συμπεριλαμβανομένης της προστασίας υδάτων που χρησιμοποιούνται ως πηγές για πόσιμο νερό·

(ζ) Την ύπαρξη εκχύσεων:

(i) Ανεπεξέργαστων λυμάτων· και

(ii) Ανεπεξέργαστων ομβρίων υδάτων

από συστήματα συλλογής λυμάτων σε ύδατα του πεδίου εφαρμογής του παρόντος πρωτοκόλλου·

(η) Την ποιότητα εκχύσεων λυμάτων από εγκαταστάσεις επεξεργασίας λυμάτων σε ύδατα εντός του πεδίου εφαρμογής του παρόντος πρωτοκόλλου·

(θ) Τη διάθεση ή επανάχρηση λάσπης σταθμών καθαρισμού από συλλογικά συστήματα αποχέτευσης-εξυγίανσης ή άλλες εγκαταστάσεις εξυγίανσης και την ποιότητα λυμάτων που χρησιμοποιούνται για άρδευση, λαμβάνοντας υπόψη τις κατευθύνσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας και του προγράμματος των Ηνωμένων Εθνών για το περιβάλλον, που αφορούν την ασφαλή χρήση λυμάτων και απεκκριμάτων στη γεωργία και της υδατοκαλλιέργειες·

(ι) Την ποιότητα των υδάτων που χρησιμοποιούνται ως πηγές για πόσιμο νερό, που εν γένει χρησιμοποιούνται για κολύμβηση ή που χρησιμοποιούνται για υδατοκαλλιέργειες ή οστρακοκαλλιέργειες·

(κ) Την εφαρμογή αναγνωρισμένης ορθής πρακτικής για τη διαχείριση περίκλειστων υδάτων που εν γένει διατίθενται για κολύμβηση·

(λ) Τον εντοπισμό και την αποκατάσταση ιδιαίτερα μολυσμένων τόπων με δυσμενή επίδραση στα ύδατα που περιλαμβάνονται στο πεδίο εφαρμογής του παρόντος πρωτοκόλλου ή που είναι πιθανόν να έχουν τέτοια επίδραση και επομένως απειλούν να προκαλέσουν ασθένειες σχετιζόμενες με το νερό·

(μ) Την αποτελεσματικότητα συστημάτων για τη διαχείριση, ανάπτυξη, προστασία και χρήση υδάτινων πόρων, συμπεριλαμβανομένης της εφαρμογής αναγνωρισμένης ορθής πρακτικής για τον έλεγχο της ρύπανσης από πηγές παντός είδους·

(ν) Τη συχνότητα της δημοσίευσης πληροφοριών σχετικά με την ποιότητα του παρεχόμενου πόσιμου νερού και άλλων υδάτων συναφών με τους στόχους της παρούσας παραγράφου, κατά τα ενδιάμεσα χρονικά διαστήματα της δημοσίευσης πληροφοριών βάσει του άρθρου 7, παράγραφος 2.

3. Εντός διετίας αφ' ότου καταστεί συμβαλλόμενο μέρος, κάθε μέρος ορίζει και δημοσιεύει στόχους που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου καθώς και χρονοδιάγραμμα για την επίτευξή τους.

4. Σε περίπτωση που προβλέπεται μακροχρόνια διαδικασία υλοποίησης για την επίτευξη ενός στόχου, ορίζονται ενδιάμεσοι ή σταδιακοί στόχοι.

5. Για την προώθηση της επίτευξης των στόχων που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, κάθε συμβαλλόμενο μέρος:

(α) Καθιερώνει εθνικές ή τοπικές ρυθμίσεις συντονισμού μεταξύ των αρμόδιων αρχών τους·

(β) Αναπτύσσει σχέδια διαχείρισης υδάτων σε διαμεθοριακό, εθνικό ή/και τοπικό πλαίσιο, κατά προτίμηση βάσει λεκανών απορροής ή υπόγειων υδροφόρων. Προς τούτο προβλέπουν κατάλληλα πρακτικά ή/και άλλα μέτρα για συμμετοχή του κοινού, μέσα σε πλαίσιο διαφάνειας και ισοτιμίας, και διασφαλίζουν ότι λαμβάνονται δεόντως υπόψη τα αποτελέσματα από τη συμμετοχή του κοινού. Τα εν λόγω σχέδια δύνανται να ενταχθούν σε άλλα συναφή σχέδια, προγράμματα ή έγγραφα που καταρτίζονται για άλλους σκοπούς, υπό την προϋπόθεση ότι παρέχουν στο κοινό τη δυνατότητα να διακρίνει σαφώς τις προτάσεις για την επίτευξη των στόχων που αναφέρονται στο παρόν άρθρο και των αντίστοιχων χρονοδιαγραμμάτων για την επίτευξή τους·

(γ) Καθιερώνουν και διατηρούν νομικό και θεσμικό πλαίσιο για παρακολούθηση και επιβολή προτύπων ποιότητας πόσιμου νερού·

(δ) Καθιερώνουν και διατηρούν ρυθμίσεις, συμπεριλαμβανομένων, κατά περίπτωση, νομικών και θεσμικών ρυθμίσεων για παρακολούθηση, προώθηση της επίτευξης και, εάν απαιτηθεί, επιβολής των άλλων προτύπων και επιπέδων επιδόσεων για τα οποία έχουν καθοριστεί οι στόχοι που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου.

Άρθρο 7

ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΟΔΟΥ

1. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος συλλέγει και αξιολογεί δεδομένα σχετικά με:

(α) Την πρόοδο που έχει επιτελέσει προς την κατεύθυνση επίτευξης των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 6, παράγραφος 2·

(β) Των δεικτών που προβλέπονται για τη μέτρηση της συμβολής της εν λόγω προόδου προς την κατεύθυνση πρόληψης, ελέγχου ή περιστολής των ασθενειών που σχετίζονται με το νερό.

2. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος δημοσιεύει σε περιοδικά διαστήματα τα αποτελέσματα της εν λόγω συλλογής και αξιολόγησης δεδομένων. Η συχνότητα των εν λόγω δημοσιεύσεων ορίζεται από τη σύνοδο των συμβαλλομένων μερών.

3. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος διασφαλίζει ότι τα αποτελέσματα των δειγματοληψιών υδάτων και λυμάτων που διεξάγονται για τους σκοπούς της εν λόγω συλλογής δεδομένων, διατίθενται στο κοινό.

4. Βάσει της εν λόγω συλλογής και αξιολόγησης δεδομένων, κάθε συμβαλλόμενο μέρος προβαίνει σε περιοδική ανασκόπηση της επιτελεσθείσας προόδου προς την κατεύθυνση επίτευξη των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 6, παράγραφος 2, και δημοσιεύει αποτίμηση της εν λόγω προόδου. Η συχνότητα των εν λόγω ανασκοπήσεων καθορίζεται από τη σύνοδο των συμβαλλομένων μερών. Με την επιφύλαξη της δυνατότητας για συχνότερες ανασκοπήσεις βάσει του άρθρου 6, παράγραφος 2, στις ανασκοπήσεις βάσει της παρούσας παραγράφου περιλαμβάνεται ανασκόπηση των στόχων που αναφέρονται στο άρθρο 6, παράγραφος 2, αποσκοπώντας στη βελτίωση των στόχων υπό το φως των επιστημονικών και τεχνικών γνώσεων.

5. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος υποβάλει στη γραμματεία που αναφέρεται στο άρθρο 17, για κυκλοφορία στα άλλα μέρη, συνοπτική έκθεση των δεδομένων που συνέλεξε και αξιολόγησε καθώς και την αποτίμηση της επιτευχθείσας προόδου. Οι εκθέσεις αυτές συμβαδίζουν με τις κατευθύνσεις που έχει καθορίσει η σύνοδος των συμβαλλομένων μερών. Με τις εν λόγω κατευθύνσεις προβλέπεται ότι τα συμβαλλόμενα μέρη μπορούν να χρησιμοποιούν για το σκοπό αυτό εκθέσεις που καλύπτουν τις συναφείς πληροφορίες που συγκεντρώνονται για άλλα διεθνή φόρουμ.

6. Η σύνοδος των συμβαλλομένων μερών αξιολογεί, με βάση τις εν λόγω συνοπτικές εκθέσεις, την πρόοδο στην εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου.

Άρθρο 8

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ

1. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος διασφαλίζει, κατά περίπτωση:

(α) Καθιέρωση, βελτίωση ή διατήρηση συστημάτων σφαιρικής επιτήρησης και συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης σε εθνικό ή/και τοπικό επίπεδο, με τα οποία:

(i) Εντοπίζονται εμφάνιση επιδημιών ή κρούσματα ασθενειών που σχετίζονται με το νερό ή σημαντική απειλή τέτοιας εμφάνισης ή κρουσμάτων, συμπεριλαμβανομένων και των προερχόμενων από συμβάντα ρύπανσης υδάτων ή ακραία καιρικά φαινόμενα·

(ii) Ειδοποιούνται άμεσα και με σαφή τρόπο οι αρμόδιες δημόσιες αρχές σχετικά με τέτοια εμφάνιση, κρούσματα ή απειλή·

(iii) Σε περίπτωση επικείμενης απειλής για τη δημόσια υγεία από ασθένεια που σχετίζεται με το νερό, διαδίδουν στο κοινό που ενδέχεται να προσβληθεί όλες τις πληροφορίες που διαθέτει η δημόσια αρχή και που θα μπορούσαν να συμβάλουν ώστε το κοινό να αποτρέψει η να περιορίσει τη βλάβη·

(iv) Απευθύνονται συστάσεις στις αρμόδιες δημόσιες αρχές και, κατά περίπτωση, στο κοινό σχετικά με προληπτική και επανορθωτική δράση·

(β) Έγκαιρη και κατάλληλη κατάρτιση διεξοδικών εθνικών και τοπικών σχεδίων έκτακτης ανάγκης ως αντιμετώπιση της εν λόγω εμφάνισης, κρουσμάτων και κινδύνων·

(γ) Οι αρμόδιες δημόσιες αρχές διαθέτουν την απαιτούμενη ικανότητα αντιμετώπισης σε τέτοια εμφάνιση, κρούσματα ή κινδύνους σύμφωνα με το συναφές σχέδιο έκτακτης ανάγκης.

2. Συστήματα επιτήρησης και έγκαιρης προειδοποίησης, σχέδια έκτακτης ανάγκης και ικανότητα αντιμετώπισης σε σχέση με ασθένειες που σχετίζονται με το νερό δύνανται να συνδυάζονται με αντίστοιχες που αφορούν άλλα θέματα.

3. Εντός τριετίας αφ' ότου καταστεί συμβαλλόμενο μέρος, κάθε μέρος εγκαθιστά τα συστήματα επιτήρησης και έγκαιρης προειδοποίησης, τα σχέδια έκτακτης ανάγκης και την ικανότητα αντιμετώπισης που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου.

Άρθρο 9

ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ, ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ, ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ

1. Τα συμβαλλόμενα μέρη λαμβάνουν μέτρα που προορίζονται για βελτίωση της ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης όλων των τομέων του κοινού όσον αφορά:

(α) Τη σημασία της διαχείρισης των υδάτων και της δημόσιας υγείας, καθώς και τη σχέση μεταξύ τους·

(β) Τα δικαιώματα και οι αξιώσεις παροχής σε νερό και οι αντίστοιχες υποχρεώσεις βάσει του ιδιωτικού και δημόσιου δικαίου, φυσικών και νομικών προσώπων και ιδρυμάτων, είτε στο δημόσιο είτε στον ιδιωτικό τομέα, καθώς επίσης και η ηθική υποχρέωσή τους να συμβάλουν στην προστασία του υδάτινου περιβάλλοντος και τη διατήρηση των υδάτινων πόρων.

2. Τα συμβαλλόμενα μέρη προάγουν:

(α) Κατανόηση των πτυχών των έργων τους που αφορούν τη δημόσια υγεία εκ μέρους των αρμόδιων για τη διαχείριση των υδάτων, την υδροδότηση και την αποχέτευση-εξυγίανση· και

(β) Κατανόηση των βασικών αρχών της διαχείρισης των υδάτων, της υδροδότησης και της αποχέτευσης-εξυγίανσης από τους αρμόδιους για τη δημόσια υγεία.

3. Τα συμβαλλόμενα μέρη ενθαρρύνουν την εκπαίδευση και κατάρτιση του επαγγελματικού και τεχνικού προσωπικού που απαιτείται για τη διαχείριση των υδάτινων πόρων και για τη λειτουργία συστημάτων υδροδότησης και αποχέτευσης-εξυγίανσης, ενώ ενθαρρύνουν την επικαιροποίηση και βελτίωση των γνώσεων και δεξιοτήτων τους. Στην εν λόγω εκπαίδευση και κατάρτιση περιλαμβάνονται συναφείς πτυχές της δημόσιας υγείας.

4. Τα συμβαλλόμενα μέρη ενθαρρύνουν:

(α) Έρευνα και ανάπτυξη οικονομικά αποδοτικών τρόπων και τεχνικών για την πρόληψη, τον έλεγχο και την περιστολή ασθενειών που συνδέονται με το νερό·

(β) Ανάπτυξη ολοκληρωμένων συστημάτων πληροφοριών για την επεξεργασία πληροφοριών σχετικά με μακροπρόθεσμες τάσεις, τρέχοντα μελήματα και προβλήματα του παρελθόντος, καθώς και επιτυχείς λύσεις σε αυτά το πεδίο των υδάτων και της υγείας, και παροχή των πληροφοριών αυτών σε αρμόδιες αρχές.

Άρθρο 10

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ

1. Ως συμπλήρωση στις απαιτήσεις του παρόντος πρωτοκόλλου που αφορούν τη δημοσίευση συγκεκριμένων πληροφοριών ή εγγράφων από τα συμβαλλόμενα μέρη, κάθε μέρος λαμβάνει μέτρα στο πλαίσιο της νομοθεσίας του ώστε να διατίθενται στο κοινό οι πληροφορίες αυτές που διαθέτουν οι δημόσιες αρχές και που ευλόγως είναι απαραίτητες για την ενημέρωση της δημόσιας συζήτησης σχετικά με:

(α) Την καθιέρωση στόχων και χρονοδιαγραμμάτων επίτευξής τους και την ανάπτυξη σχεδίων διαχείρισης των υδάτων σύμφωνα με το άρθρο 6·

(β) Την καθιέρωση, βελτίωση ή διατήρηση συστημάτων επιτήρησης και έγκαιρης προειδοποίησης καθώς και σχεδίων έκτακτης ανάγκης σύμφωνα με το άρθρο 8·

(γ) Την προαγωγή της ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης, της εκπαίδευσης, κατάρτισης, έρευνας, ανάπτυξης και πληροφόρησης του κοινού σύμφωνα με το άρθρο 9.

2. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος διασφαλίζει ότι οι δημόσιες αρχές, ανταποκρινόμενες σε αίτημα για λοιπές πληροφορίες, συναφείς με την υλοποίηση του παρόντος πρωτοκόλλου, διαθέτουν τις εν λόγω πληροφορίες στο κοινό εντός εύλογου χρονικού διαστήματος, στο πλαίσιο της εθνικής νομοθεσίας.

3. Τα συμβαλλόμενα μέρη διασφαλίζουν ότι οι πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 7, παράγραφος 4, καθώς και στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου διατίθενται στο κοινό διαρκώς και ατελώς, ενώ τα μέρη παρέχουν στο κοινό εύλογο αριθμό εγκαταστάσεων για την απόκτηση από τα μέρη και έναντι εύλογου τιμήματος, αντιγράφων των πληροφοριών αυτών.

4. Βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου η δημόσια αρχή δεν είναι υποχρεωμένη να δημοσιεύει πληροφορίες ή να διαθέτει πληροφορίες στο κοινό εφόσον:

(α) Η δημόσια αρχή δεν κατέχει τις εν λόγω πληροφορίες·

(β) Το αίτημα για πληροφορίες είναι καταφανώς αδικαιολόγητο ή διατυπωμένο κατά γενικόλογο τρόπο· ή

(γ) Οι πληροφορίες αφορούν υλικό στην πορεία συγκρότησής του ή εσωτερική επικοινωνία δημοσίων αρχών, όπου προβλέπεται ανάλογη εξαίρεση στην εθνική νομοθεσία ή στην τρέχουσα πρακτική, λαμβανομένων υπόψη του δημόσιου συμφέροντος που εξυπηρετείται από την κοινολόγηση.

5. Βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου δεν απαιτείται από δημόσια αρχή η δημοσίευση πληροφοριών ή διάθεση πληροφοριών στο κοινό, εφόσον η κοινολόγηση των πληροφοριών θα επηρέαζε δυσμενώς:

(α) Τον εμπιστευτικό χαρακτήρα των διαδικασιών των δημόσιων αρχών, όπου η εθνική νομοθεσία προβλέπει τέτοιαν εμπιστευτικότητα·

(β) Τις διεθνείς σχέσεις, την εθνική άμυνα ή τη δημόσια ασφάλεια·

(γ) Την πορεία της δικαιοσύνης, το δικαίωμα των ατόμων σε δίκαιη δίκη ή την ευχέρεια δημόσιας αρχής να διεξάγει έρευνα ποινικού ή πειθαρχικού χαρακτήρα·

(δ) Τον εμπιστευτικό χαρακτήρα εμπορικών ή βιομηχανικών πληροφοριών, εφόσον αυτός προστατεύεται από το νόμο με σκοπό την προστασία θεμιτού οικονομικού συμφέροντος. Στο πλαίσιο αυτό, κοινολογούνται πληροφορίες σχετικά με εκπομπές και απορρίψεις που είναι σημαντικές για την προστασία του περιβάλλοντος·

(ε) Δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας·

(στ) Τον εμπιστευτικό χαρακτήρα προσωπικών δεδομένων ή/και αρχείων που αναφέρονται σε φυσικά πρόσωπα, εφόσον τα εν λόγω πρόσωπα δεν έχουν συναινέσει στην κοινολόγηση των πληροφοριών, όπου η εθνική νομοθεσία προβλέπει τέτοιαν εμπιστευτικότητα·

(ζ) Τα συμφέροντα τρίτου μέρους που έχει προμηθεύσει τις αιτηθείσες πληροφορίες, χωρίς να υπέχει νομική υποχρέωση ή να είναι σε θέση να τεθεί υπό νομική υποχρέωση να προμηθεύσει τις πληροφορίες και εφόσον το εν λόγω μέρος δεν συναινεί στην κοινοποίηση του υλικού· ή

(η) Το περιβάλλον στο οποίο αναφέρεται η πληροφορία, όπως τόποι αναπαραγωγής ή σπάνια είδη.

Οι λόγοι αυτοί για μη κοινολόγηση πληροφοριών ερμηνεύονται κατά περιοριστικό τρόπο, λαμβάνοντας υπόψη το δημόσιο συμφέρον που εξυπηρετείται από την κοινολόγηση και συνεκτιμώντας κατά πόσον οι πληροφορίες αναφέρονται σε εκπομπές και απορρίψεις στο περιβάλλον.

Άρθρο 11

ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ

Τα συμβαλλόμενα μέρη συνεργάζονται και, κατά περίπτωση, αλληλοβοηθούνται:

(α) Σε διεθνείς δράσεις στήριξης των στόχων του παρόντος πρωτοκόλλου·

(β) Έπειτα από αίτημα, για την υλοποίηση εθνικών και τοπικών σχεδίων κατ' εφαρμογήν του παρόντος πρωτοκόλλου

Άρθρο 12

ΚΟΙΝΗ ΚΑΙ ΣΥΝΤΟΝΙΣΜΕΝΗ ΔΙΕΘΝΗΣ ΔΡΑΣΗ

Κατ' εφαρμογήν του άρθρου 11, σημείο (α), τα συμβαλλόμενα μέρη προωθούν τη συνεργασία σε διεθνείς δράσεις όσον αφορά:

(α) Την ανάπτυξη κοινά συμφωνημένων στόχων για θέματα που αναφέρονται στο άρθρο 6, παράγραφος 2·

(β) Την ανάπτυξη δεικτών για τους σκοπούς του άρθρου 7, παράγραφος 1 (β), για να καταδειχθεί σε ποιο βαθμό δράσεις σχετικά με ασθένειες που σχετίζονται με το νερό υπήρξαν επιτυχείς για την πρόληψη, τον έλεγχο και την περιστολή των εν λόγω ασθενειών·

(γ) Την καθιέρωση κοινών ή συντονισμένων συστημάτων επιτήρησης και συστημάτων έγκαιρης προειδοποίησης, σχεδίων έκτακτης ανάγκης και ικανότητας αντιμετώπισης ως μέρος, ή ως συμπλήρωμα, των εθνικών συστημάτων που υφίστανται σύμφωνα με το άρθρο 8 με σκοπό την αντιμετώπιση της εμφάνισης επιδημιών και κρουσμάτων ασθενειών που σχετίζονται με νερό, καθώς και σημαντικών απειλών της εν λόγω εμφάνισης και κρουσμάτων, ιδίως από συμβάντα ρύπανσης των υδάτων ή από ακραία καιρικά φαινόμενα·

(δ) Σε αμοιβαία συνδρομή στην αντιμετώπιση της εμφάνισης επιδημιών και κρουσμάτων ασθενειών που σχετίζονται με νερό, καθώς και σημαντικών απειλών της εν λόγω εμφάνισης και κρουσμάτων, ιδίως από συμβάντα ρύπανσης των υδάτων ή από ακραία καιρικά φαινόμενα·

(ε) Την ανάπτυξη ενοποιημένων συστημάτων πληροφοριών και βάσεων δεδομένων, την ανταλλαγή πληροφοριών και τον μερισμό τεχνικών και νομικών γνώσεων και εμπειρίας·

(στ) Την άμεση και σαφή κοινοποίηση εκ μέρους των αρμοδίων αρχών ενός συμβαλλόμενου μέρους στις αντίστοιχες αρχές άλλων μερών που ενδέχεται να θιγούν από:

(i) Εμφάνιση επιδημιών και κρούσματα ασθενειών που σχετίζονται με το νερό, και

(ii) Σημαντικές απειλές της εν λόγω εμφάνισης και συμβάντων

που έχουν εντοπισθεί·

(ζ) Την ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με αποτελεσματικά μέσα διάδοσης στο κοινό πληροφοριών γύρω από ασθένειες που σχετίζονται με το νερό.

Άρθρο 13

ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ ΣΕ ΣΧΕΣΗ ΜΕ ΔΙΑΜΕΘΟΡΙΑΚΑ ΥΔΑΤΑ

1. Εφόσον συμβαλλόμενα μέρη συνορεύουν με τα ίδια διαμεθοριακά ύδατα, συμπληρωματικώς προς τις λοιπές υποχρεώσεις τους βάσει των άρθρων 11 και 12, συνεργάζονται και, κατά περίπτωση, αλληλοβοηθούνται για την πρόληψη, τον έλεγχο και την περιστολή διαμεθοριακών επιπτώσεων από ασθένειες που σχετίζονται με το νερό. Συγκεκριμένα:

(α) Ανταλλάσσουν με τα άλλα συμβαλλόμενα μέρη που συνορεύουν με τα ίδια ύδατα, πληροφορίες και χρησιμοποιούν από κοινού τις γνώσεις τους σχετικά με τα διαμεθοριακά ύδατα και με τα προβλήματα και τους κινδύνους που παρουσιάζουν·

(β) Επιδιώκουν να καθιερώσουν με τα άλλα συμβαλλόμενα μέρη που συνορεύουν με τα ίδια διαμεθοριακά ύδατα, κοινά ή συντονισμένα σχέδια διαχείρισης υδάτων σύμφωνα με το άρθρο 6, παράγραφος 5 (β), καθώς και συστήματα επιτήρησης και έγκαιρης προειδοποίησης και σχέδια έκτακτης ανάγκης σύμφωνα με το άρθρο 8, παράγραφος 1, με σκοπό την αντιμετώπιση εμφάνισης επιδημιών και κρουσμάτων ασθενειών που σχετίζονται με το νερό καθώς και σημαντικών απειλών της εν λόγω εμφάνισης και κρουσμάτων, ιδίως από συμβάντα ρύπανσης υδάτων ή ακραία καιρικά φαινόμενα·

(γ) Σε ισότιμη και αμοιβαία βάση, προσαρμόζουν τις συμφωνίες τους και άλλες συμφωνίες που αφορούν τα διαμεθοριακά τους ύδατα ώστε να εξαλειφθούν ενδεχόμενες αντιφάσεις με τις βασικές αρχές του παρόντος πρωτοκόλλου και για να ορισθούν οι αμοιβαίες σχέσεις και η συμπεριφορά τους όσον αφορά τους στόχους του παρόντος πρωτοκόλλου·

(δ) Διαβουλεύονται μεταξύ τους, έπειτα από αίτημα ενός από αυτά, σχετικά με τη σημασία οποιουδήποτε επιζήμιου αποτελέσματος στην ανθρώπινη υγεία που δύναται να συνιστά μια ασθένεια σχετιζόμενη με το νερό.

2. Εφόσον τα ενδιαφερόμενα μέρη αποτελούν συμβαλλόμενα μέρη στη σύμβαση, η συνεργασία και η συνδρομή όσον αφορά ενδεχόμενα διαμεθοριακά αποτελέσματα ασθενειών που σχετίζονται με το νερό που αποτελούν διαμεθοριακές επιπτώσεις, πραγματοποιείται σύμφωνα με τις διατάξεις της σύμβασης.

Άρθρο 14

ΔΙΕΘΝΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΓΙΑ ΑΝΑΛΗΨΗ ΕΘΝΙΚΗΣ ΔΡΑΣΗΣ

Κατά τη συνεργασία και την αμοιβαία συνδρομή τους στην υλοποίηση εθνικών και τοπικών σχεδίων κατ' εφαρμογή του άρθρου 11, σημείο (β), τα συμβαλλόμενα μέρη εξετάζουν ιδιαιτέρως τον καλύτερο τρόπο συμβολής τους για να προωθηθεί:

(α) Κατάρτιση σχεδίων διαχείρισης υδάτων σε διαμεθοριακό, εθνικό ή/και τοπικό πλαίσιο, καθώς και προγραμμάτων για βελτίωση της υδροδότησης και της αποχέτευσης-εξυγίανσης·

(β) Βελτιωμένη διατύπωση έργων, ιδιαιτέρως έργων υποδομής, κατ' εφαρμογήν των εν λόγω σχεδίων και προγραμμάτων, για τη διευκόλυνση της πρόσβασης σε πηγές χρηματοδότησης·

(γ) Αποτελεσματική εκτέλεση των εν λόγω έργων·

(δ) Καθιέρωση συστημάτων επιτήρησης και έγκαιρης προειδοποίησης, σχεδίων έκτακτης ανάγκης και δημιουργία ικανοτήτων αντιμετώπισης ως προς ασθένειες που σχετίζονται με το νερό·

(ε) Κατάρτιση απαιτούμενης νομοθεσίας για στήριξη της υλοποίησης του παρόντος πρωτοκόλλου·

(στ) Εκπαίδευση και κατάρτιση καίριου επαγγελματικού και τεχνικού προσωπικού·

(ζ) Έρευνα και ανάπτυξη οικονομικά αποδοτικών μέσων και τεχνικών για την πρόληψη, τον έλεγχο και την περιστολή ασθενειών που σχετίζονται με το νερό·

(η) Λειτουργία αποδοτικών δικτύων για παρακολούθηση και αξιολόγηση της παροχής και της ποιότητας υπηρεσιών σχετικών με το νερό, καθώς και ανάπτυξη ενοποιημένων συστημάτων πληροφοριών και βάσεων δεδομένων·

(θ) Επίτευξη διασφάλισης ποιότητας για δραστηριότητες παρακολούθησης, συμπεριλαμβανομένης της διεργαστηριακής συγκρισιμότητας.

Άρθρο 15

ΕΞΕΤΑΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗΣ

Τα συμβαλλόμενα μέρη προβαίνουν σε εξέταση της συμμόρφωσης των μερών με τις διατάξεις του παρόντος πρωτοκόλλου βάσει της ανασκόπησης και αποτίμησης που αναφέρεται στο άρθρο 7. Κατά την πρώτη τους σύνοδο τα συμβαλλόμενα μέρη καθιερώνουν πολυμερείς ρυθμίσεις μη συγκρουσιακού, εξωδικαστικού και συμβουλευτικού χαρακτήρα για την εξέταση της συμμόρφωσης. Οι εν λόγω ρυθμίσεις παρέχουν τη δυνατότητα κατάλληλης συμμετοχής του κοινού.

Άρθρο 16

ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΩΝ ΣΥΜΒΑΛΛΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ

1. Η πρώτη συνεδρίαση των συμβαλλομένων μερών συγκαλείται το αργότερο 18 μήνες ύστερα από την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος πρωτοκόλλου. Στη συνέχεια, πραγματοποιούνται τακτικές συνεδριάσεις σε τακτά χρονικά διαστήματα που καθορίζονται από τα συμβαλλόμενα μέρη, τουλάχιστον όμως ανά τριετία, εκτός εάν απαιτούνται άλλες ρυθμίσεις για την επίτευξη των στόχων της παραγράφου 2 του παρόντος άρθρου. Τα συμβαλλόμενα μέρη πραγματοποιούν έκτακτη συνεδρίαση εφόσον το αποφασίσουν σε τακτική συνεδρίασή τους ή έπειτα από γραπτό αίτημα ενός μέρους, με την επιφύλαξη ότι το αίτημα αυτό θα πρέπει να υποστηριχθεί από το ένα τρίτο τουλάχιστον των συμβαλλόμενων μερών εντός του εξαμήνου που έπεται της ανακοίνωσής του στο σύνολο των συμβαλλομένων μερών.

2. Οι τακτικές συνεδριάσεις των συμβαλλομένων μερών πραγματοποιούνται, κατά το δυνατόν, σε συνδυασμό με τις συνεδριάσεις των μερών της σύμβασης.

3. Στις συνεδριάσεις τους, τα συμβαλλόμενα μέρη παρακολουθούν αδιαλείπτως την εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου και, λαμβάνοντας πάντοτε υπόψη τους το στόχο αυτό:

(α) Εξετάζουν τις πολιτικές και τις μεθοδολογίες για την πρόληψη, τον έλεγχο και την περιστολή ασθενειών που σχετίζονται με νερό, προωθούν τη σύγκλισή τους και ενισχύουν τη διαμεθοριακή και διεθνή συνεργασία σύμφωνα με τα άρθρα 11, 12, 13 και 14·

(β) Αξιολογούν την πρόοδο στην εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου βάσει πληροφοριών που παρέχονται από τα συμβαλλόμενα μέρη σύμφωνα με τις κατευθύνσεις που καθορίστηκαν στην συνεδρίαση των μερών. Στις εν λόγω κατευθύνσεις αποφεύγεται η αλληλεπικάλυψη προσπαθειών όσον αφορά τις απαιτήσεις αναφορών και εκθέσεων ·

(γ) Ενημερώνονται σχετικά με την επιτελεσθείσα πρόοδο στην εφαρμογή της σύμβασης ·

(δ) Ανταλλάσσουν πληροφορίες με τη συνεδρίαση των συμβαλλομένων μερών στη σύμβαση, και εξετάζουν τις δυνατότητες ανάληψης κοινής δράσης μαζί της·

(ε) Ζητούν, κατά περίπτωση, τις υπηρεσίες των αρμόδιων οργάνων της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη και της Περιφερειακής Επιτροπής για την Ευρώπη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας·

(στ) Ορίζουν τους όρους για τη συμμετοχή άλλων αρμόδιων διεθνών κυβερνητικών και μη κυβερνητικών φορέων σε όλες τις συνεδριάσεις και σε λοιπές δραστηριότητες συναφείς με την επίτευξη των σκοπών του παρόντος πρωτοκόλλου·

(ζ) Εξετάζουν την ανάγκη θέσπισης περαιτέρω διατάξεων σχετικά με την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση του κοινού στη δικαστική και διοικητική εξέταση αποφάσεων εντός του πεδίου εφαρμογής του παρόντος πρωτοκόλλου, υπό το φως της εμπειρίας που έχει κτηθεί στα θέματα αυτά σε άλλα διεθνή φόρουμ·

(η) Καθιερώνουν πρόγραμμα εργασιών, συμπεριλαμβανομένων έργων που πρόκειται να εκτελεσθούν από κοινού βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου και της σύμβασης, και συγκροτούν τους απαραίτητους φορείς για την υλοποίηση του εν λόγω προγράμματος εργασιών·

(θ) Εξετάζουν και θεσπίζουν κατευθύνσεις και συστάσεις όπου προωθείται η εφαρμογή των διατάξεων του παρόντος πρωτοκόλλου·

(ι) Στην πρώτη συνεδρίασή τους, εξετάζουν τον εσωτερικό κανονισμό των συνεδριάσεών τους και τον εγκρίνουν κοινή συναινέσει. Ο εν λόγω εσωτερικός κανονισμός περιλαμβάνει διάταξη για την προώθηση της αρμονικής συνεργασίας με τη συνεδρίαση των συμβαλλομένων μερών στη σύμβαση·

(κ) Εξετάζουν και εγκρίνουν προτάσεις τροπολογιών στο παρόν πρωτόκολλο·

(λ) Εξετάζουν και αναλαμβάνουν κάθε πρόσθετη δράση που ενδεχομένως απαιτηθεί για την επίτευξη των σκοπών του παρόντος πρωτοκόλλου.

Άρθρο 17

ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ

1. Ο εκτελεστικός γραμματέας της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη και ο περιφερειακός διευθυντής του Περιφερειακού Γραφείου Ευρώπης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας ασκούν τα παρακάτω καθήκοντα γραμματείας για το παρόν πρωτόκολλο:

(α) Σύγκλιση και προετοιμασία των συνεδριάσεων των συμβαλλομένων μερών·

(β) Διαβίβαση στα συμβαλλόμενα μέρη των εκθέσεων και άλλων πληροφοριών που παραλαμβάνονται κατ' εφαρμογήν των διατάξεων του παρόντος πρωτοκόλλου·

(γ) Εκτέλεση άλλων καθηκόντων που μπορούν να ανατεθούν από τη συνεδρίαση των συμβαλλομένων μερών βάσει των διαθέσιμων πόρων.

2. Ο εκτελεστικός γραμματέας της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη και ο περιφερειακός διευθυντής του Περιφερειακού Γραφείου Ευρώπης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας:

(α) Καθορίζουν τις λεπτομέρειες σχετικά με τη ρύθμιση του καταμερισμού εργασιών μεταξύ τους υπό μορφή μνημονίου συμφωνίας, και ενημερώνουν σχετικά τη συνεδρίαση των συμβαλλομένων μερών·

(β) Αναφέρουν στα συμβαλλόμενα μέρη τα στοιχεία και τον τρόπο διεξαγωγής του προγράμματος εργασιών που αναφέρεται στο άρθρο 16, παράγραφος 3.

Άρθρο 18

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ

1. Κάθε συμβαλλόμενο μέρος δύναται να προτείνει τροπολογίες στο παρόν πρωτόκολλο.

2. Οι προτάσεις τροπολογιών στο παρόν πρωτόκολλο εξετάζονται σε συνεδρίαση των συμβαλλομένων μερών.

3. Το κείμενο κάθε πρότασης τροπολογίας του παρόντος πρωτοκόλλου υποβάλλεται γραπτώς στη γραμματεία, η οποία την γνωστοποιεί σε όλα τα συμβαλλόμενα μέρη, τουλάχιστον 90 ημέρες πριν από τη συνεδρίαση στην οποία προτείνεται για έγκριση η τροπολογία.

4. Κάθε τροπολογία του παρόντος πρωτοκόλλου εγκρίνεται κοινή συναινέσει από τους αντιπροσώπους των συμβαλλομένων μερών που παρίστανται στη συνεδρίαση. Η εγκεκριμένη τροπολογία γνωστοποιείται από τη γραμματεία στο θεματοφύλακα, ο οποίος την ανακοινώνει σε όλα τα συμβαλλόμενα μέρη για να λάβει την αποδοχή τους. Η τροπολογία τίθεται σε ισχύ, για τα συμβαλλόμενα μέρη που την έχουν αποδεχθεί, την 90η ημέρα που έπεται της ημερομηνίας, κατά την οποία τα δύο τρίτα των μερών αυτών κατέθεσαν τα μέσα αποδοχής της τροπολογίας στον θεματοφύλακα. Η τροπολογία τίθεται σε ισχύ, για κάθε άλλο συμβαλλόμενο μέρος, την 90η ημέρα έπειτα από την ημερομηνία, στην οποία το εν λόγω συμβαλλόμενο μέρος κατέθεσε το μέσο αποδοχής της τροπολογίας.

Άρθρο 19

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΨΗΦΟΥ

1. Με την επιφύλαξη της παραγράφου 2 του παρόντος άρθρου κάθε συμβαλλόμενο μέρος έχει μία ψήφο.

2. Οι περιφερειακοί οργανισμοί οικονομικής ολοκλήρωσης, στους τομείς αρμοδιότητάς τους, διαθέτουν, για την άσκηση του δικαιώματος ψήφου, αριθμό ψήφων ίσο προς τον αριθμό των κρατών μελών τους που είναι συμβαλλόμενα μέρη. Οι οργανισμοί αυτοί δεν ασκούν το δικαίωμα ψήφου τους εφόσον τα κράτη μέλη τους ασκούν το δικό τους δικαίωμα ψήφου και αντιστρόφως.

Άρθρο 20

ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΗ ΔΙΑΦΟΡΩΝ

1. Σε περίπτωση διαφοράς μεταξύ δύο ή περισσοτέρων συμβαλλομένων μερών σχετικά με την ερμηνεία ή εφαρμογή του παρόντος πρωτοκόλλου, τα συγκεκριμένα συμβαλλόμενα μέρη επιζητούν λύση με διαπραγματεύσεις ή με οποιοδήποτε άλλο μέσο διευθέτησης διαφορών που κρίνουν αποδεκτή.

2. Εφόσον ένα συμβαλλόμενο μέρος υπογράψει, κυρώσει, αποδεχθεί, εγκρίνει ή προσχωρήσει στο παρόν πρωτόκολλο, ή οποιαδήποτε άλλη στιγμή μετέπειτα, δύναται να δηλώσει γραπτώς στον θεματοφύλακα ότι, για διαφορές που δεν έχουν επιλυθεί σύμφωνα με τη παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου, αποδέχεται ως υποχρεωτικό έναντι οποιουδήποτε μέρους δέχεται την ίδια υποχρέωση ένα από τα ακόλουθα μέσα διευθέτησης διαφορών:

(α) Εφόσον τα συμβαλλόμενα μέρη είναι και μέρη της σύμβασης και έχουν αποδεχθεί ως υποχρεωτικά εκατέρωθεν ένα ή και τα δύο μέσα επίλυσης διαφορών που παρέχονται στη σύμβαση, διευθέτηση της διαφοράς σύμφωνα με τις διατάξεις της σύμβασης για τη διευθέτηση διαφορών που προκύπτουν σε σχέση με τη σύμβαση·

(β) Σε κάθε άλλη περίπτωση, υποβολή της διαφοράς στο Διεθνές Δικαστήριο, εκτός εάν τα συμβαλλόμενα μέρη συμφωνήσουν σε διαιτησία ή σε άλλη μορφή επίλυσης διαφορών.

Άρθρο 21

ΥΠΟΓΡΑΦΗ

Το παρόν πρωτόκολλο θα παραμείνει ανοικτό προς υπογραφή στο Λονδίνο, στις 17 και 18 Ιουνίου 1999, με την ευκαιρία της τρίτης υπουργικής διάσκεψης για το περιβάλλον και την υγεία, και εφεξής στην έδρα των Ηνωμένων Εθνών στη Νέα Υόρκη έως τις 18 Ιουνίου 2000, από κράτη μέλη της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη, από κράτη μέλη της περιφερειακής επιτροπής για την Ευρώπη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, από κράτη που διαθέτουν συμβουλευτικό καθεστώς στην Οικονομική Επιτροπή για την Ευρώπη κατ' εφαρμογήν της παραγράφου 8 του ψηφίσματος 36 (IV) του οικονομικού και κοινωνικού συμβουλίου της 28ης Μαρτίου 1947, καθώς και για τους οργανισμούς οικονομικής ολοκλήρωσης που έχουν συσταθεί από κυρίαρχα κράτη μέλη της Οικονομικής Επιτροπής για την Ευρώπη ή από μέλη της περιφερειακής επιτροπής για την Ευρώπη του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, στους οποίους τα κράτη μέλη τους έχουν μεταβιβάσει αρμοδιότητες για θέματα που διέπονται από το παρόν πρωτόκολλο, συμπεριλαμβανομένης της αρμοδιότητας σύναψης συνθηκών επί των εν λόγω θεμάτων.

Άρθρο 22

ΚΥΡΩΣΗ, ΑΠΟΔΟΧΗ, ΕΓΚΡΙΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΣΧΩΡΗΣΗ

1. Το παρόν πρωτόκολλο υπόκειται σε κύρωση, αποδοχή ή έγκριση από τα υπογράφοντα κράτη και περιφερειακούς οργανισμούς οικονομικής ολοκλήρωσης.

2. Η παρούσα σύμβαση παραμένει ανοικτή για προσχώρηση από τα κράτη και τους οργανισμούς που αναφέρονται στο άρθρο 21.

3. Κάθε οργανισμός που αναφέρεται στο άρθρο 21, ο οποίος καθίσταται συμβαλλόμενο μέρος χωρίς κανένα από τα κράτη μέλη του να αποτελεί συμβαλλόμενο μέρος, δεσμεύεται από όλες τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το παρόν πρωτόκολλο. Εφόσον ένα ή περισσότερα κράτη μέλη ενός τέτοιου οργανισμού είναι συμβαλλόμενα μέρη, ο οργανισμός και τα κράτη μέλη του αποφασίζουν σχετικά με τις αντίστοιχες ευθύνες τους για την εκπλήρωση των υποχρεώσεών τους βάσει του παρόντος πρωτοκόλλου. Στις περιπτώσεις αυτές, ο οργανισμός και τα κράτη μέλη του δεν δικαιούνται να ασκούν ταυτόχρονα δικαιώματα δυνάμει του παρόντος πρωτοκόλλου.

4. Στα μέσα κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης, οι περιφερειακοί οργανισμοί οικονομικής ολοκλήρωσης που αναφέρονται στο άρθρο 21 δηλώνουν την έκταση των αρμοδιοτήτων τους αναφορικά με τα θέματα που διέπονται από το παρόν πρωτόκολλο. Οι εν λόγω οργανισμοί ενημερώνουν επίσης τον θεματοφύλακα σχετικά με κάθε σημαντική μεταβολή της έκτασης των αρμοδιοτήτων τους.

5. Τα μέσα κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης κατατίθενται στον γενικό γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών.

Άρθρο 23

ΕΝΑΡΞΗ ΙΣΧΥΟΣ

1. Το παρόν πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ την 90η ημέρα έπειτα από την ημερομηνία κατάθεσης του 16ου μέσου κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης.

2. Για τους σκοπούς της παραγράφου 1 του παρόντος άρθρου, οποιοδήποτε μέσο κατατίθεται από περιφερειακό οργανισμό οικονομικής ολοκλήρωσης δεν προσμετράται σε εκείνα που κατατίθενται από κράτη μέλη του εν λόγω οργανισμού.

3. Για κάθε κράτος ή οργανισμό που αναφέρεται στο άρθρο 21, που κυρώνει,, αποδέχεται ή εγκρίνει το παρόν πρωτόκολλο ή προσχωρεί σε αυτό έπειτα από την κατάθεση του 16ου μέσου κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης, το πρωτόκολλο τίθεται σε ισχύ την 90η ημέρα έπειτα από την ημερομηνία κατάθεσης, από το εν λόγω κράτος ή οργανισμό, του μέσου κύρωσης, αποδοχής, έγκρισης ή προσχώρησης.

Άρθρο 24

ΑΠΟΧΩΡΗΣΗ

Ανά πάσα στιγμή μετά παρέλευση τριετίας από την ημερομηνία κατά την οποία άρχισε να ισχύει το παρόν πρωτόκολλο για ένα συμβαλλόμενο μέρος, δύναται το εν λόγω μέρος να αποχωρήσει από το πρωτόκολλο επιδίδοντας γραπτή κοινοποίηση στον θεματοφύλακα. Η αποχώρηση ισχύει την 90η ημέρα ύστερα από την ημερομηνία παραλαβής της από τον θεματοφύλακα.

Άρθρο 25

ΘΕΜΑΤΟΦΥΛΑΚΑΣ

Ο γενικός γραμματέας του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών είναι θεματοφύλακας του παρόντος πρωτοκόλλου.

Άρθρο 26

ΑΥΘΕΝΤΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ

Το πρωτότυπο του παρόντος πρωτοκόλλου, του οποίου τα κείμενα στην αγγλική, γαλλική, γερμανική και ρωσική γλώσσα είναι εξίσου αυθεντικά, κατατίθεται στον γενικό γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών.

ΣΕ ΠΙΣΤΩΣΗ ΤΩΝ ΑΝΩΤΕΡΩ οι υπογράφοντες, δεόντως εξουσιοδοτημένοι, υπέγραψαν το παρόν πρωτόκολλο.

Λονδίνο, 17η Ιουνίου 1999.