Ειδική έκθεση Διαχειρίζεται ορθά 
η Επιτροπή τις συμφωνίες 
αλιευτικής σύμπραξης;EL 2015  αριθ.  11
ΕΥΡΩΠΑÏK Ο
ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ
ΣΥΝΕ∆ΡΙΟ
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙO  
12, rue Alcide De Gasperi  
1615 Luxembourg  
LUXEMBOURG
Τηλ +352 4398-1
E-mail: eca-info@eca.europa.eu  
Internet: http://eca.europa.eu
Twitter: @EUAuditorsECA  
YouTube: EUAuditorsECA
Περισσότερες πληροφορίες για την Ευρωπαϊκή Ένωση παρέχονται από το διαδίκτυο (http://europa.eu).
Λουξεμβούργο: Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2015
Print ISBN 978-92-872-2717-1 ISSN 1831-0826 doi:10.2865/5974 QJ-AB-15-010-EL-C
PDF ISBN 978-92-872-2722-5 ISSN 1977-5660 doi:10.2865/87008 QJ-AB-15-010-EL-N
EPUB ISBN 978-92-872-2686-0 ISSN 1977-5660 doi:10.2865/392277 QJ-AB-15-010-EL-E
© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2015
Επιτρέπεται η αναπαραγωγή με αναφορά της πηγής.
Για οποιαδήποτε χρήση ή αναπαραγωγή του χάρτη στη σελίδα 46, πρέπει να ζητηθεί άδεια απευθείας από τον δικαιούχο 
των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας.
Printed in Luxembourg
Διαχειρίζεται ορθά 
η Επιτροπή τις συμφωνίες 
αλιευτικής σύμπραξης;
(υποβαλλόμενη δυνάμει του άρθρου 287, παράγραφος 4, 
δεύτερο εδάφιο, ΣΛΕΕ)Ειδική έκθεσηEL 2015  αριθ.  11
02
 Κλιμάκιο ελέγχου
Οι ειδικές εκθέσεις του ΕΕΣ παρουσιάζουν τα αποτελέσματα των ελέγχων επιδόσεων και των ελέγχων συμμόρφωσης που αυτό 
διενεργεί επί συγκεκριμένων τομέων του προϋπολογισμού της ΕΕ ή επί συγκεκριμένων διαχειριστικών ζητημάτων. Το ΕΕΣ επιλέγει και 
σχεδιάζει τα εν λόγω ελεγκτικά καθήκοντα κατά τρόπον ώστε αυτά να αποφέρουν τον μέγιστο αντίκτυπο, λαμβανομένων υπόψη των 
κινδύνων για τις επιδόσεις ή για τη συμμόρφωση, του επιπέδου των σχετικών εσόδων ή δαπανών, των επικείμενων εξελίξεων και του 
πολιτικού και δημόσιου συμφέροντος.
Ο εν προκειμένω έλεγχος επιδόσεων διενεργήθηκε από το Τμήμα Ελέγχου I, του οποίου προεδρεύει ο Augustyn Kubik, Μέλος του 
ΕΕΣ, και το οποίο ειδικεύεται στους τομείς δαπανών που αφορούν τη διατήρηση και τη διαχείριση των φυσικών πόρων. Επικεφαλής 
του ελέγχου ήταν ο Jan Kinšt, Μέλος του ΕΕΣ, συνεπικουρούμενος από τους Alejandro Ballester Gallardo, Προϊστάμενο του ιδιαίτερου 
γραφείου του, Colm Friel, Προϊστάμενο Μονάδας, Maria Luisa Gómez‑Valcárcel, επικεφαλής του κλιμακίου ελέγχου, Oana Dumitrescu, 
ελέγκτρια και Frédéric Soblet, ελεγκτή.
Από αριστερά: F. Soblet, M. L. Gómez‑Valcárcel, C. Friel, J. Kinšt, A. Ballester Gallardo, 
O. Dumitrescu.

03
 Περιεχόμενα
Σημεία
 Συντομογραφίες
I–XIII  Σύνοψη
1–13 Εισαγωγή
1–3 Η ανάγκη για διεθνείς αλιευτικές συμφωνίες
4–8 Συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξης (ΣΑΣ)
9–13 Ο ευρωπαϊκός υπερπόντιος στόλος και οι ΣΑΣ
14–16 Εμβέλεια και τρόπος προσέγγισης του ελέγχου
17–83 Παρατηρήσεις
17–53 Μέρος Ι — Διαπραγμάτευση των ΣΑΣ
17–25 Η Επιτροπή διαπραγματεύτηκε και ανανέωσε τις ΣΑΣ εγκαίρως προς αποφυγήν διακοπής των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων
26–28 Η Επιτροπή διαπραγματεύτηκε κατάλληλο δίκτυο συμφωνιών, ωστόσο η συνέπεια εντός της περιφέρειας 
του Ινδικού Ωκεανού επιδέχεται βελτίωση
29–32 Ο στόχος των ΣΑΣ να διασφαλιστεί ότι οι αλιευτικές δυνατότητες που τέθηκαν υπό διαπραγμάτευση 
αφορούν μόνο τους πλεονάζοντες αλιευτικούς πόρους ήταν δύσκολο να επιτευχθεί
33–46 Το κόστος των ΣΑΣ που διαπραγματεύτηκε η Επιτροπή ήταν σχετικά υψηλό, λαμβανομένου υπόψη του 
βαθμού χρήσης τους κατά το παρελθόν
47–53 Τα στοιχεία που περιέχονταν στις εκ των υστέρων αξιολογήσεις δεν ήταν πάντοτε χρήσιμα για τη λήψη 
αποφάσεων και τις διαπραγματεύσεις
54–83 Μέρος ΙΙ — Εφαρμογή των δικαιωμάτων πρόσβασης των ΣΑΣ και των συνιστωσών τομεακής 
στήριξης
55–60 Μολονότι η διαδικασία έκδοσης αδειών αλιείας (αδειοδότηση) ήταν χρονοβόρα και δυσκίνητη, η Επιτροπή 
δεν είχε ακόμη λάβει μέτρα για τον προσδιορισμό των τυχόν βελτιώσεων
61–65 Η κεντρική παρακολούθηση των αλιευμάτων ήταν ανεπαρκής, γεγονός που υπονόμευε τον έγκαιρο 
εντοπισμό των προβλημάτων και τον ορθό υπολογισμό των πληρωμών
66–70 Μολονότι η Επιτροπή και οι χώρες‑εταίροι συμφωνούσαν επί των δραστηριοτήτων που θα 
χρηματοδοτούνταν στο πλαίσιο της τομεακής στήριξης, ο συντονισμός με τους υπόλοιπους εταίρους του 
τομέα ήταν ανεπαρκής
04 Περιεχόμενα
71–76 Ο εκ μέρους της Επιτροπής έλεγχος των δράσεων που ενέπιπταν στο πλαίσιο της τομεακής στήριξης 
ήταν περιορισμένος και, σε ορισμένες περιπτώσεις, οι δράσεις που υλοποιούνταν από τις χώρες‑εταίρους 
διέφεραν από τις συμφωνηθείσες
77–83 Οι πληρωμές που πραγματοποιούσε η Επιτροπή στο πλαίσιο της τομεακής στήριξης δεν συνδέονταν με την 
πρόοδο που επιτύγχαναν οι χώρες‑εταίροι ως προς την υλοποίηση των συμφωνημένων δράσεων
84–95 Συμπεράσματα και συστάσεις
 Παράρτημα  I —  Συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξης: διαδικασία διαπραγμάτευσης και 
εφαρμογή
 Παράρτημα  II — Συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξης σε ισχύ το 2015
 Παράρτημα  III — Συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξης
 Απαντήσεις της Επιτροπής
05
 Συντομογραφίες
ΑΟΖ : Αποκλειστική οικονομική ζώνη
ΓΔ: Γενική Διεύθυνση
ΕΕ: Ευρωπαϊκή Ένωση
ΕΕΣ : Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο
EΤΑ : Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης
ΕΤΟΕΑ : Επιστημονική, τεχνική και οικονομική επιτροπή αλιείας
ΜΒΑ : Μέγιστη βιώσιμη απόδοση
ΠΟΔΑ : Περιφερειακή οργάνωση διαχείρισης της αλιείας
ΣΑΣ : Συμφωνία αλιευτικής σύμπραξης
ERS : Electronic Reporting System (σύστημα ηλεκτρονικής καταχώρισης ή ηλεκτρονικό ημερολόγιο αλιείας)
FAO : Food and Agricultural Organisation (Οργανισμός Τροφίμων και Γεωργίας)
IOC : Indian Ocean Commission (επιτροπή του Ινδικού Ωκεανού)
IOTC : Indian Ocean Tuna Commission (επιτροπή διαχείρισης της αλιείας τόνου του Ινδικού Ωκεανού)
UNCLOS : United Nations Convention on the Law of the Sea (Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας)
VMS : Vessel Monotoring System (σύστημα παρακολούθησης σκαφών)
06
 Σύνοψη
IV
Οι διαδικασίες διαπραγμάτευσης και ανανέωσης των ΣΑΣ 
είναι συχνά περίπλοκες και χρονοβόρες, ωστόσο η Επι ‑
τροπή χειρίστηκε αποτελεσματικά τις δυσκολίες αυτές 
και, πλην ελάχιστων εξαιρέσεων, κατάφερε να αποφύγει 
τη διακοπή των αλιευτικών δραστηριοτήτων του στόλου. 
Το δίκτυο συμφωνιών που τέθηκε υπό διαπραγμάτευση 
σχετιζόταν με τις ανάγκες και τις προτεραιότητες του 
οικείου στόλου της ΕΕ.
V
Όταν οι χρονοβόρες διαπραγματεύσεις των νέων πρωτο ‑
κόλλων απείλησαν τη συνέχιση των αλιευτικών δραστη ‑
ριοτήτων, επετράπη στα σκάφη, σύμφωνα με τις διατά ‑
ξεις του άρθρου 9 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1006/2008, 
να αιτηθούν, μέσω της Επιτροπής, αδειών αλιείας από 
τις οικείες τρίτες χώρες, εν αναμονή της υπογραφής του 
νέου πρωτοκόλλου. Ωστόσο, η πρακτική αυτή δεν συνά ‑
δει με μια άλλη κανονιστική απαίτηση, τη «ρήτρα απο ‑
κλειστικότητας», και η εφαρμογή της οδήγησε σε παρεξη ‑
γήσεις μεταξύ των χωρών‑εταίρων και της Επιτροπής.
VI
Οι ΣΑΣ παρουσιάζονται ως μέσα διασφάλισης της 
βιωσιμότητας των σχετικών αλιευμάτων. Όπως ορίζεται 
στον βασικό κανονισμό σχετικά με την Κοινή Αλιευτική 
Πολιτική, οι αλιευτικές δυνατότητες που αποτελούν 
αντικείμενο διαπραγμάτευσης επιτρέπουν στα σκάφη 
της ΕΕ να αλιεύουν μόνο τους πλεονάζοντες πόρους των 
χωρών‑εταίρων. Ωστόσο, η έννοια του πλεονάσματος 
είναι πολύ δύσκολο να εφαρμοστεί στην πράξη λόγω 
έλλειψης αξιόπιστων στοιχείων σχετικά με τα αποθέματα 
ιχθύων και την αλιευτική προσπάθεια των εθνικών αλιευ ‑
τικών στόλων ή άλλων ξένων στόλων στους οποίους έχει 
επίσης χορηγηθεί πρόσβαση από τις χώρες‑εταίρους.I
Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) διαπραγματεύεται συμφωνίες 
με παράκτιες χώρες προκειμένου να αποκτήσει δικαιώ ‑
ματα πρόσβασης για τον εξωτερικό στόλο της ΕΕ στις αλι ‑
ευτικές ζώνες των χωρών αυτών. Οι εν λόγω συμφωνίες 
είναι η μετεξέλιξη των απλών συμφωνιών πρόσβασης 
της δεκαετίας του ‘80 σε συμφωνίες σύμπραξης βιώσιμης 
αλιείας (ΣΣΒΑ), οι οποίες αποσκοπούν στη διατήρηση των 
αλιευτικών πόρων συμβάλλοντας παράλληλα στην ανά ‑
πτυξη του αλιευτικού τομέα της χώρας‑εταίρου μέσω της 
παροχής τομεακής στήριξης. Η Επιτροπή επιδιώκει την 
επέκταση του δικτύου συμφωνιών καθώς προσφέρουν 
σημαντικά πλεονεκτήματα, όχι μόνο στον στόλο της ΕΕ, 
αλλά και στις χώρες‑εταίρους.
II
Το Συνέδριο διενήργησε έλεγχο επί των συμφωνιών αλι ‑
ευτικής σύμπραξης (ΣΑΣ) στο πλαίσιο των οποίων κατα ‑
βάλλεται χρηματική αντιπαροχή από τον προϋπολογισμό 
της ΕΕ (ήτοι δεν ελήφθησαν υπόψη οι συμφωνίες βάσει 
ανταλλαγής ποσοστώσεων αλιείας). Το Συνέδριο εξέτασε 
τέσσερις εκ των 12 συμφωνιών που ίσχυαν κατά τον 
χρόνο διενέργειας του ελέγχου: Μαυριτανία (συμφωνία 
διαχείρισης της αλιείας πολλαπλών ειδών στον Ατλαντικό 
Ωκεανό), Μαδαγασκάρη, Μοζαμβίκη και Σεϋχέλλες (συμ ‑
φωνίες διαχείρισης της αλιείας τόνου στον Ινδικό Ωκε ‑
ανό). Αυτές οι τέσσερις ΣΑΣ αντιστοιχούν στο 77 % των 
πληρωμών που πραγματοποιήθηκαν το 2013 στο πλαίσιο 
των συμφωνιών αλιευτικής σύμπραξης.
III
Στόχος αυτού του ελέγχου ήταν να αξιολογηθεί κατά 
πόσον η Επιτροπή διαχειρίζεται ορθά τις ΣΑΣ. Στο πλαί ‑
σιο του ελέγχου εξετάστηκε η διαδικασία διαπραγμά ‑
τευσης των ΣΑΣ, καθώς και η άσκηση των δικαιωμάτων 
πρόσβασης και η εφαρμογή της τομεακής στήριξης. 
Από τον έλεγχο συνήχθη ότι, κατά κανόνα, η Επιτροπή 
διαχειρίζεται ορθά τις ΣΑΣ, αλλά και ότι εξακολουθούν να 
υπάρχουν αρκετοί τομείς που χρήζουν βελτίωσης, όσον 
αφορά τη διαδικασία διαπραγμάτευσης και την εφαρ ‑
μογή των πρωτοκόλλων.
Σύνοψη 07
VII
Το πραγματικό μοναδιαίο κόστος που καταβαλλόταν ανά 
τόνο ιχθύων συχνά ήταν υψηλότερο από τη μοναδιαία 
τιμή που είχε καθοριστεί κατόπιν των διαπραγματεύσεων. 
Μολονότι, για τους σκοπούς των διαπραγματεύσεων, 
λαμβάνονταν υπόψη τα αλιεύματα που αναφέρονταν σε 
προηγούμενα πρωτόκολλα, το βάρος αναφοράς που συμ ‑
φωνήθηκε στα πλέον πρόσφατα σε πολλές περιπτώσεις 
παρέμεινε υψηλότερο, με σύνηθες αποτέλεσμα την υπο ‑
χρησιμοποίησή τους. Ωστόσο, η χρηματική αντιπαροχή 
της ΕΕ πρέπει να καταβληθεί στο σύνολό της, ανεξάρ ‑
τητα από τις χρησιμοποιηθείσες αλιευτικές δυνατότητες. 
Η υποχρησιμοποίηση των πρωτοκόλλων και το επακό ‑
λουθο υψηλό κόστος θα μπορούσε να αποδοθεί εν μέρει 
στις τεχνικές προϋποθέσεις που αποτέλεσαν αντικείμενο 
διαπραγμάτευσης με τις χώρες‑εταίρους και αφορούσαν 
τη συμμόρφωση με την εθνική νομοθεσία ή την εξασφά ‑
λιση της βιωσιμότητας των αλιευτικών δραστηριοτήτων.
VIII
Τα στοιχεία που παρέχονται στις ανεξάρτητες εκ των 
υστέρων αξιολογήσεις των ΣΑΣ δεν είναι πάντοτε πλήρη, 
συνεπή ή συγκρίσιμα και, ως εκ τούτου, μειώνεται η χρη ‑
σιμότητά τους για τη λήψη τεκμηριωμένων αποφάσεων 
κατά τη διαπραγμάτευση των πρωτοκόλλων.
IX
Από τον έλεγχο συνήχθη ότι η διαχείριση της εφαρμο ‑
γής των προϋποθέσεων πρόσβασης δεν ήταν ιδιαιτέρως 
αυστηρή. Η Επιτροπή δεν παρακολούθησε δεόντως τη 
ροή εργασιών των χρονοβόρων και δυσκίνητων δια ‑
δικασιών αδειοδότησης για να εντοπίσει τις αιτίες των 
καθυστερήσεων και τους τομείς προς βελτίωση.
X
Με τον έλεγχο διαπιστώθηκαν ανεπάρκειες στη διαχεί ‑
ριση των δεδομένων για τα αλιεύματα, όπως προκύπτει 
από τις διαφορές μεταξύ των δεδομένων για τα αλιεύ ‑
ματα που αντλήθηκαν από τα κράτη μέλη, την Επιτροπή 
και τις εκ των υστέρων αξιολογήσεις. Από τη στιγμή που 
οι πληρωμές που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο των 
ΣΑΣ βασίζονται στα δεδομένα για τα αλιεύματα, αυξάνε ‑
ται ο οικονομικός κίνδυνος.XI
Μολονότι ο σχεδιασμός της τομεακής στήριξης βελτιώ ‑
θηκε, ο ρόλος της Επιτροπής στην παρακολούθηση της 
εφαρμογής των πρωτοκόλλων επί των οποίων διενερ ‑
γήθηκε έλεγχος εξακολουθούσε να είναι περιορισμένος. 
Δεν υπάρχει σαφές πλαίσιο που να θέτει κανόνες επιλε ‑
ξιμότητας και ανιχνευσιμότητας για τις χρηματοδοτού ‑
μενες δράσεις. Επιπροσθέτως, η Επιτροπή δεν διαθέτει 
επαρκή δικαιώματα ελέγχου. Παραδείγματος χάριν, σε 
ορισμένες περιπτώσεις οι χώρες‑εταίροι υλοποίησαν 
δράσεις διαφορετικές από τις προγραμματισμένες, οι 
οποίες ενδέχεται να μην συμβάλλουν αποτελεσματικά 
στην επίτευξη των στόχων των ΣΑΣ.
XII
Τέλος, τα πρωτόκολλα επιτρέπουν την αναστολή αλλά 
όχι τη μερική μείωση των πληρωμών τομεακής στήριξης, 
όταν οι συμφωνηθείσες δράσεις ή τα προβλεπόμενα 
αποτελέσματα έχουν επιτευχθεί μόνο μερικώς. Επιπλέον, 
παρότι υπάρχει κοινή γενική αντίληψη περί ανάπτυξης, 
οι προϋποθέσεις καταβολής της τομεακής στήριξης 
διαφέρουν από εκείνες της καταβολής της δημοσιονο ‑
μικής στήριξης από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης 
(ΕΤΑ), γεγονός που σε ορισμένες περιπτώσεις οδήγησε σε 
ασυνέπειες.
XIII
Το Συνέδριο συνιστά τα ακόλουθα.
Προκειμένου να βελτιώσει τη διαδικασία διαπραγμάτευ ‑
σης των νέων ΣΑΣ και πρωτοκόλλων, η Επιτροπή πρέπει:
α) Να επανεξετάσει τις λανθάνουσες συμφωνίες και να 
διερευνήσει με ποιον τρόπο θα διαχειρίζεται τη δια ‑
κοπή των αλιευτικών δραστηριοτήτων που επιβάλλει 
η ρήτρα αποκλειστικότητας, τηρώντας συγχρόνως 
τις αρχές της Κοινής Αλιευτικής Πολιτικής. Επιπλέον, 
η Επιτροπή οφείλει να αποσαφηνίζει και να περιλαμ ‑
βάνει στα πρωτόκολλα τις διατάξεις εκείνες που θα 
εξασφαλίζουν τη συνέχιση των αλιευτικών δραστηρι ‑
οτήτων κατά το διάστημα που μεσολαβεί μεταξύ δύο 
πρωτοκόλλων.
β) Να καθορίσει περιφερειακές στρατηγικές για την 
ανάπτυξη της διακυβέρνησης της αλιείας και να δια ‑
σφαλίζει ότι τα πρωτόκολλα που αποτελούν αντικεί ‑
μενο διαπραγμάτευσης εντός της ίδιας περιφέρειας 
συνάδουν με τη σχετική περιφερειακή στρατηγική 
και τα άλλα ταμεία της ΕΕ.
Σύνοψη 08
θ) Όσον αφορά τα νέα πρωτόκολλα, να προτείνει την 
εισαγωγή απαιτήσεων επιλεξιμότητας με στόχο την 
αξιολόγηση των δράσεων που μπορούν να λάβουν 
χρηματοδότηση στο πλαίσιο της τομεακής στήριξης 
(άλλες απαιτήσεις θα μπορούσαν να αφορούν την 
ανιχνευσιμότητα, την επιλογή, την υποβολή εκθέ ‑
σεων και τη μέτρηση των επιδόσεων, καθώς και τα 
δικαιώματα ελέγχου της Επιτροπής).
ι) Να εξασφαλίσει τον αποτελεσματικό συντονισμό των 
προσπαθειών της στον τομέα της τομεακής στήριξης 
των ΣΑΣ με τις προσπάθειες των λοιπών αναπτυξι ‑
ακών εταίρων που δραστηριοποιούνται στον τομέα 
της αλιείας.
ια) Να διασφαλίζει ότι οι εκταμιεύσεις της τομεακής 
στήριξης είναι συνεπείς με άλλες πληρωμές στο 
πλαίσιο της δημοσιονομικής στήριξης της ΕΕ και ότι 
βασίζονται στα αποτελέσματα που επιτυγχάνουν οι 
χώρες‑εταίροι που εφαρμόζουν τον πίνακα των από 
κοινού συμφωνημένων δράσεων.γ) Κατά τη διαπραγμάτευση των αλιευτικών δυνατο ‑
τήτων νέων πρωτοκόλλων, να λαμβάνει υπόψη τα 
ποσοστά χρήσης προηγούμενων και να επιδιώκει να 
συνδέει αποτελεσματικότερα τις πληρωμές βάσει δι ‑
καιωμάτων πρόσβασης με τα πραγματικά αλιεύματα, 
αποτρέποντας συγχρόνως τις αρνητικές επιπτώσεις 
στις αλιευτικές δραστηριότητες.
δ) Να αναλύσει καλύτερα τον πιθανό αντίκτυπο των 
ρητρών των ΣΣΒΑ στη χρήση ενός πρωτοκόλλου, 
διασφαλίζοντας ταυτόχρονα τα αμοιβαία οφέλη 
για την ΕΕ και τις χώρες‑εταίρους, διαβουλευόμενη 
ενδεχομένως με τους σχετικούς ενδιαφερομένους, 
προκειμένου να διαπιστώσει σε ποιες περιπτώσεις 
χρειάζονται περισσότερο εμπεριστατωμένες αξιολο ‑
γήσεις κάποιων καθοριστικής σημασίας ρητρών.
ε) Να εστιάσει καλύτερα στις εκ των υστέρων αξιολογή ‑
σεις κατά τρόπον ώστε να καταλήξει σε συνεπή και 
συγκρίσιμη ανάλυση της απόδοσης των δημόσιων 
πόρων που δαπανήθηκαν στο πλαίσιο των πρωτο ‑
κόλλων, καθώς και σε ολοκληρωμένη και κριτική 
ανάλυση της αποτελεσματικότητάς τους τόσο για την 
ΕΕ όσο και την οικεία χώρα‑εταίρο.
Προκειμένου να βελτιώσει την εφαρμογή των ΣΑΣ, η Επι ‑
τροπή πρέπει πάραυτα:
στ) Να καθιερώσει διαδικασίες για την παρακολούθηση 
όλων των σταδίων της διαδικασίας αδειοδότησης, 
συμπεριλαμβανομένου του χρόνου που χρειάζονται 
τα κράτη μέλη, οι χώρες‑εταίροι και οι υπηρεσίες της 
Επιτροπής, ούτως ώστε να εντοπίσει και να αποκατα ‑
στήσει τα τρωτά σημεία της διαδικασίας.
ζ) Να προωθήσει την αποδοχή ηλεκτρονικών αδειών 
ή καταλόγου εγκεκριμένων σκαφών για ολόκληρη 
την περίοδο ισχύος των αδειών.
η) Να διασφαλίσει ότι η νέα βάση δεδομένων για τα 
αλιεύματα χρησιμοποιείται πλήρως από τα κράτη 
μέλη της σημαίας και περιέχει αξιόπιστα δεδομένα 
για τα αλιεύματα, τα οποία μπορούν να ενοποιούνται, 
να παρακολουθούνται και να επικαιροποιούνται.
09
 Εισαγωγή
Η ανάγκη για διεθνείς 
αλιευτικές συμφωνίες
01 
Η αρχή της ελεύθερης πρόσβασης στην 
ανοιχτή θάλασσα σταδιακά περιέπεσε σε 
αχρηστία από τα μέσα της δεκαετίας του 
‘70 και την επαύριον της τρίτης Διάσκε ‑
ψης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο 
της Θάλασσας (UNCLOS III). Η Σύμβαση, 
η οποία τέθηκε σε ισχύ το 1982 μετά από 
εννέα έτη διαπραγματεύσεων, καθιέρω ‑
σε, στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου, το 
δικαίωμα των κρατών να ασκούν κυρι ‑
αρχικά δικαιώματα επί των υδάτων που 
εκτείνονται έως και 200 ναυτικά μίλια 
από τις ακτογραμμές τους (Αποκλειστική 
Οικονομική Ζώνη, ΑΟΖ), με σκοπό την 
εξερεύνηση και εκμετάλλευση, τη δια ‑
τήρηση και τη διαχείριση των φυσικών 
πόρων στα εν λόγω ύδατα. Ολοένα και 
περισσότερες χώρες αποφάσισαν να 
επεκτείνουν τα κυριαρχικά δικαιώματά 
τους στο όριο των 200 ναυτικών μιλίων 
και, ως εκ τούτου, περίπου το 90 % των 
αλιευτικών πόρων περιήλθε στον έλεγχο 
των παράκτιων χωρών. Πολλοί υπερπό ‑
ντιοι στόλοι 1, οι οποίοι προηγουμένως 
αλίευαν σε αυτά τα ύδατα, υποχρεώθη ‑
καν στη συνέχεια να συνάψουν συμφω ‑
νίες πρόσβασης με τις παράκτιες χώρες.
02 
Ως αποτέλεσμα αυτού, η ΕΕ (η τότε «Ευ ‑
ρωπαϊκή Κοινότητα») άρχισε να διαπραγ ‑
ματεύεται διμερείς αλιευτικές συμφωνίες 
με τις παράκτιες χώρες, οι περισσότερες 
εκ των οποίων ήταν αναπτυσσόμενες. 
Οι εν λόγω συμφωνίες ήταν αρχικά 
απλές συμφωνίες πρόσβασης, οι οποίες 
παρείχαν αλιευτικές δυνατότητες στον 
υπερπόντιο στόλο της ΕΕ και αποτελού ‑
σαν σημαντική πηγή προσόδων για αυτά 
τα αναπτυσσόμενα κράτη. Οι συμφωνίες 
ήταν εμπορικής φύσεως και σε γενικές 
γραμμές βασίζονταν στην αρχή «πληρώ ‑
νω, αλιεύω και αποχωρώ».03 
Από το 1981 η ΕΕ έχει επίσης διαπραγμα ‑
τευθεί πολλές «συμφωνίες με τις βόρειες 
χώρες». Πρόκειται για αμοιβαίες συμφω ‑
νίες που προβλέπουν την ανταλλαγή αλι ‑
ευτικών δυνατοτήτων μεταξύ των στόλων 
της ΕΕ και εκείνων της Νορβηγίας, της 
Ισλανδίας και των Φερόων Νήσων, χωρίς 
χρηματική αντιπαροχή. Η παρούσα έκ ‑
θεση δεν καλύπτει τις εν λόγω συμφωνίες.
Συμφωνίες αλιευτικής 
σύμπραξης (ΣΑΣ)
04 
Οι απλές συμφωνίες πρόσβασης έγιναν 
αντικείμενο επικρίσεων, ιδίως όσον 
αφορά τον αντίκτυπό τους στα αποθέμα ‑
τα που υφίστανται υπερεκμετάλλευση, 
την έλλειψη διαφάνειας, την απουσία 
επιβολής και συμμόρφωσης με τους κα ‑
νονισμούς, την εκμετάλλευση της περιο ‑
ρισμένης ικανότητας διαπραγμάτευσης 
και επιβολής εκ μέρους των παράκτιων 
χωρών, καθώς και για το γεγονός ότι 
δεν συνιστούν κατάλληλα μέσα για την 
εφαρμογή της αναπτυξιακής συνεργα ‑
σίας στον αλιευτικό τομέα.
05 
Ως απάντηση σε αυτές τις επικρίσεις, 
η μεταρρύθμιση της Κοινής Αλιευτικής 
Πολιτικής που πραγματοποιήθηκε το 
2002 εισήγαγε την έννοια της «σύ ‑
μπραξης» για να τονίσει την πρόθεση 
της ΕΕ να υποστηρίξει την ανάπτυξη 
του εθνικού αλιευτικού τομέα στις 
χώρες‑εταίρους, να προωθήσει και να 
ενισχύσει τον πολιτικό διάλογο μεταξύ 
της ίδιας και των αναπτυσσόμενων χω ‑
ρών και να προαγάγει τη βιώσιμη αλιεία. 
Αυτή η νέα γενιά συμφωνιών ονομάστη ‑
καν συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξης 
(ΣΑΣ) (βλέπε πλαίσιο 1 ). Η χρηματική 
αντιπαροχή χωρίστηκε σε δύο διακριτά 
μέρη: τα δικαιώματα πρόσβασης στην 
ΑΟΖ και την «τομεακή» οικονομική στή ‑
ριξη, η οποία αποσκοπεί στην προώθηση 
της ανάπτυξης της βιώσιμης αλιείας στις 
χώρες‑εταίρους.1 Αλιευτικά σκάφη που αλιεύουν 
εκτός των εθνικών υδάτων 
τους. 
10 Εισαγωγή
Στόχοι των ΣΑΣ 2
 οΕξασφάλιση της ορθολογικής και βιώσιμης εκμετάλλευσης των ζώντων θαλάσσιων πόρων των χωρών‑εταίρων 
(εισαγωγή της έννοιας του πλεονάσματος προερχόμενης από τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της 
Θάλασσας) 3
 οΔιασφάλιση της απασχόλησης στις περιφέρειες της Ένωσης που εξαρτώνται από την αλιεία
 οΔιασφάλιση της επιβίωσης και της ανταγωνιστικότητας του αλιευτικού κλάδου της ΕΕ
 οΕξασφάλιση επαρκούς εφοδιασμού της ενωσιακής αγοράς
 οΠαραγωγή προστιθέμενης αξίας για την Ένωση
 οΒελτίωση της διοίκησης στον τομέα της αλιείας των χωρών‑εταίρων μέσω της ανάπτυξης της διαχείρισης αλιευτικών 
πόρων και ικανοτήτων ελέγχου
 οΠροώθηση της οικονομικής ανάπτυξης του αλιευτικού τομέα των χωρών‑εταίρων, καθώς και της απασχόλησης, των 
συνθηκών υγείας και του επιχειρηματικού περιβάλλοντος του τομέα
2 Συμπεράσματα του Συμβουλίου Γεωργίας και Αλιείας, της 19ης Ιουλίου 2004 και της 19ης ‑20ής Μαρτίου 2012.  
Οι περισσότεροι από αυτούς τους στόχους περιλαμβάνονται επίσης στον κανονισμό του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 861/2006 του Συμβουλίου, της 
22ας Μαΐου 2006, για τη θέσπιση κοινοτικών χρηματοδοτικών μέτρων για την εφαρμογή της κοινής αλιευτικής πολιτικής καθώς και στον τομέα 
του Δικαίου της Θάλασσας (άρθρο 7) (ΕΕ L 160 της 14.6.2006, σ. 1).  
Στο άρθρο 31 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1380/2013 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 11ης Δεκεμβρίου 2013, σχετικά με την 
Κοινή Αλιευτική Πολιτική, την τροποποίηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 1954/2003 και (ΕΚ) αριθ. 1224/2009 και την κατάργηση 
των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΚ) αριθ. 2371/2002 και (ΕΚ) αριθ. 639/2004 και της απόφασης 2004/585/ΕΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 354 της 
28.12.2013, σ. 22) ορίζονται οι αρχές και οι στόχοι των συμφωνιών σύμπραξης βιώσιμης αλιείας.
3 Το άρθρο 62, παράγραφος 2 της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS) αναφέρεται σε αυτό το πλεόνασμα ως 
το μερίδιο των επιτρεπόμενων αλιευμάτων το οποίο ένα παράκτιο κράτος δεν μπορεί ή δεν επιθυμεί να εκμεταλλευτεί το ίδιο.Πλαίσιο 1
06 
Η Επιτροπή κρίνει ότι οι ΣΑΣ προσφέ ‑
ρουν σημαντικά πλεονεκτήματα σε 
σχέση με τους άλλους τρόπους που 
παρέχουν στον ευρωπαϊκό υπερπόντιο 
στόλο πρόσβαση σε ύδατα και πόρους 
τρίτων χωρών. Συγκεκριμένα:
 — Οι ΣΑΣ παρέχουν στον ευρωπαϊκό 
στόλο πρόσβαση σε αλιευτικές ζώνες 
υπό σαφέστερο, ενιαίο και σταθερό ‑
τερο νομικό πλαίσιο, εξασφαλίζοντας 
μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου από 
ό,τι οι ιδιωτικές συμφωνίες μεταξύ 
των ευρωπαίων ιδιοκτητών σκαφών 
και των τρίτων χωρών. Οι ευρωπαίοι 
πλοιοκτήτες έχουν επίσης εκφράσει 
την προτίμησή τους για τις ΣΑΣ και έχουν ζητήσει από την Επιτροπή να 
επεκτείνει το δίκτυο συμφωνιών, ακό ‑
μη και αν αυτό συνεπάγεται υψηλότε ‑
ρη χρηματική αντιπαροχή εκ μέρους 
τους για τα δικαιώματα πρόσβασης.
 — Οι ΣΑΣ προωθούν την επιστημονική 
συνεργασία μεταξύ της ΕΕ και των 
χωρών‑εταίρων της. Τα πρωτόκολλα 
προβλέπουν συνεδριάσεις επιστημο ‑
νικών επιτροπών για την αναθεώρη ‑
ση των επιπέδων των αποθεμάτων 
και την εξέταση ψηφισμάτων των 
περιφερειακών οργανισμών αλιείας. 
Οι χώρες‑εταίροι ενίοτε συνεργά ‑
ζονται με επιστήμονες της ΕΕ που 
ασχολούνται με τις δραστηριότητες 
των στόλων στις χώρες τους.

11 Εισαγωγή
4 Στοιχεία από την ετήσια 
οικονομική έκθεση του 2014 
σχετικά με τον αλιευτικό 
στόλο της ΕΕ (STECF 14 ‑16), 
που αντιστοιχούν στον 
υπερπόντιο στόλο του 2012. 
Στην παρούσα έκθεση ως 
ευρωπαϊκός υπερπόντιος 
στόλος νοείται ο στόλος που 
περιλαμβάνει όλα τα 
καταχωρισμένα στην ΕΕ 
σκάφη άνω των 24 μέτρων τα 
οποία δραστηριοποιούνται σε 
λοιπές αλιευτικές περιοχές 
(OFR), συμπεριλαμβανομένων 
ορισμένων εξόχως 
απόκεντρων περιφερειών 
της ΕΕ. — Προκειμένου να διασφαλιστούν ίσοι 
όροι ανταγωνισμού για τους διάφο ‑
ρους υπερπόντιους στόλους στις ΑΟΖ 
των παράκτιων χωρών, τα πρωτόκολ ‑
λα περιέχουν επίσης ρήτρα μη διά ‑
κρισης. Αυτό σημαίνει ότι τα τεχνικά 
πρότυπα και οι λοιπές αρχές βιωσιμό ‑
τητας που ισχύουν για τις ΣΑΣ πρέπει 
επίσης να ισχύουν για τις συμφωνίες 
μεταξύ των οικείων χωρών‑εταίρων 
και των άλλων στόλων που βρίσκο ‑
νται στην ΑΟΖ τους. Η ρήτρα αυτή 
ευνοεί επίσης τη βιώσιμη διαχείριση 
των αλιευτικών αποθεμάτων.
 — Στις χώρες‑εταίρους, οι ΣΑΣ εν ‑
θαρρύνουν τη βελτίωση της διακυ ‑
βέρνησης και της διαχείρισης του 
τοπικού αλιευτικού τομέα μέσω της 
υποστήριξης της παρακολούθη ‑
σης, του ελέγχου και της εποπτείας 
των δραστηριοτήτων εθνικών και 
ξένων στόλων. Οι ΣΑΣ παρέχουν 
σημαντικούς χρηματοδοτικούς 
πόρους ως συμβολή στη βιώσιμη 
ανάπτυξη των τοπικών αλιευτικών 
δραστηριοτήτων.
07 
Η μεταρρύθμιση της κοινής αλιευτικής 
πολιτικής το 2014 εισήγαγε την έννοια 
των συμφωνιών σύμπραξης βιώσιμης 
αλιείας (ΣΣΒΑ). Η μεταρρύθμιση απο ‑
σκοπεί στη βελτίωση ορισμένων πτυχών 
των ΣΑΣ, όπως η ποσότητα των διαθέ ‑
σιμων πληροφοριακών στοιχείων βάσει 
των οποίων καθορίζεται το διαθέσιμο 
πλεόνασμα στην ΑΟΖ των χωρών‑εταί ‑
ρων, η προώθηση της βιώσιμης αλιείας 
στα ύδατα των χωρών‑εταίρων μέσω της 
τακτικής παρακολούθησης της τομεακής 
στήριξης της ΕΕ και η προσθήκη ρήτρας 
για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Κύριος 
στόχος των ΣΣΒΑ είναι ο καθορισμός 
πλαισίου για τη νομική, περιβαλλοντική, 
οικονομική και κοινωνική διακυβέρνηση 
των αλιευτικών δραστηριοτήτων που 
ασκούνται από τα αλιευτικά σκάφη της 
Ένωσης στα ύδατα τρίτων χωρών, για 
τις οποίες πρέπει να ισχύουν κανόνες 
παρόμοιοι με αυτούς που εφαρμόζονται 
όσον αφορά τα σκάφη της Ένωσης που 
αλιεύουν στα ύδατά της.08 
Η Επιτροπή εισήγαγε ήδη προ ετών 
τη ρήτρα αποκλειστικότητας, η οποία 
εφαρμόζεται σε όλες τις ισχύουσες ΣΑΣ, 
προκειμένου να καταστήσει αυστηρό ‑
τερο το πλαίσιο διακυβέρνησης των 
αλιευτικών δραστηριοτήτων του υπερ ‑
πόντιου στόλου της ΕΕ. Εφόσον τεθεί σε 
ισχύ συμφωνία μεταξύ της ΕΕ και μιας 
χώρας‑εταίρου, τα αλιευτικά σκάφη της 
ΕΕ μπορούν να δραστηριοποιούνται στα 
ύδατα της χώρας αυτής μόνον εάν διαθέ ‑
τουν άδεια αλιείας η οποία έχει εκδοθεί 
βάσει πρωτοκόλλου που αφορά την εν 
λόγω συμφωνία (βλέπε σημείο 10).
Ο ευρωπαϊκός 
υπερπόντιος στόλος και 
οι ΣΑΣ
09 
Μολονότι ο υπερπόντιος στόλος αντι ‑
στοιχεί σε ποσοστό μικρότερο του 1 % 
του στόλου της ΕΕ, με μόλις 335 σκάφη 
εκ των 86 283 που είναι νηολογημένα 
στην ΕΕ, είναι κατά πολύ σημαντικότε ‑
ρος από άποψη αλιευτικής ικανότητας, 
αντιπροσωπεύοντας το 18 % της ολικής 
χωρητικότητας και το 7 % της ισχύος των 
κινητήρων 4 ολόκληρου του αλιευτικού 
στόλου της ΕΕ. Ο υπερπόντιος στόλος 
είναι σημαντικός προμηθευτής ιχθύων 
στην ευρωπαϊκή αγορά καθώς υπο ‑
λογίζεται ότι εξασφαλίζει το 15 % των 
συνολικών αλιευμάτων του στόλου της 
ΕΕ. Επίσης αντιστοιχεί στο 4 % της απα ‑
σχόλησης στον στόλο της ΕΕ. Περίπου το 
ήμισυ των αλιευμάτων του υπερπόντιου 
στόλου συγκεντρώνεται βάσει συμφω ‑
‑νιών αλιευτικής σύμπραξης.
12 Εισαγωγή
10 
Κατά την κατάρτιση μιας ΣΑΣ, η ΕΕ και 
οι χώρες‑εταίροι διαπραγματεύονται μια 
συμφωνία και τα πρωτόκολλα εφαρμο ‑
γής της. Η συμφωνία θέτει ένα πλαίσιο 
μακροπρόθεσμης συνεργασίας στον 
τομέα της αλιείας, ενώ τα πρωτόκολλα 
ορίζουν λεπτομερώς τους όρους και 
τις προϋποθέσεις αυτής της συνεργα ‑
σίας. Τα πρωτόκολλα γενικώς τίθενται 
υπό διαπραγμάτευση ανά τριετία έως 
εξαετία, σε συμφωνία με τη χώρα‑εταί ‑
ρο. Στην παρούσα έκθεση, η αναφορά 
σε ΣΑΣ αφορά κυρίως τα πρωτόκολλα. 
Περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με τις 
διαδικασίες διαπραγματεύσεων και τις 
ευθύνες που απορρέουν από τις ΣΑΣ 
παρέχονται στο παράρτημα I .
11 
Το 2014 στο πλαίσιο των ΣΑΣ, πραγματο ‑
ποιήθηκαν πληρωμές ύψους 69 εκατομ ‑
μυρίων ευρώ από τον προϋπολογισμό 
της ΕΕ. Πρόκειται για σημαντική μείωση 
σε σύγκριση με τα άνω των 200 εκατομ ‑
μύρια ευρώ που καταβάλλονταν κατά τη 
δεκαετία του ‘90. Αυτό αιτιολογείται εν 
μέρει από τη λήξη του πρωτοκόλλου με 
τη Μαυριτανία τον Δεκέμβριο του 2014, 
για το οποίο δεν πραγματοποιήθηκαν 
πληρωμές το 2014, αλλά καταβλήθηκαν 
67 εκατομμύρια ευρώ το 2013. Μόνο το 
Μαρόκο αντιστοιχούσε σε περισσότερο 
από το 40 % του συνόλου για το 2014. 
Επιπροσθέτως, οι φορείς εκμετάλλευσης 
των αλιευτικών σκαφών συνεισφέρουν 
οικονομικά σε αυτές τις ΣΑΣ με αντάλ ‑
λαγμα τις άδειες αλιείας που τους χορη ‑
γούνται. Η συνεισφορά τους αυξάνεται 
σταθερά τα τελευταία χρόνια.12 
Στο παράρτημα II  παρατίθενται οι 
13 ΣΑΣ που ίσχυαν το 2015 με ετήσια 
χρηματική αντιπαροχή ύψους 71 εκα ‑
τομμυρίων ευρώ. Τρεις εκ των 13 αυτών 
συμφωνιών που βρίσκονται σε ισχύ είναι 
μικτές συμφωνίες, γεγονός που σημαίνει 
ότι παρέχουν στον ευρωπαϊκό στόλο 
πρόσβαση σε διαφορετικά αποθέματα 
ιχθύων στην ΑΟΖ της χώρας‑εταίρου. 
Οι υπόλοιπες είναι συμφωνίες για τον 
τόνο που χορηγούν στα σκάφη της ΕΕ 
αλιευτικά δικαιώματα στην ΑΟΖ της 
χώρας‑εταίρου. Τα σκάφη ακολουθούν 
τα μεταναστευτικά αποθέματα τόνου και 
άλλα άκρως μεταναστευτικά είδη στις 
μετακινήσεις τους γύρω από την Αφρι ‑
κή, τον Ινδικό Ωκεανό και τον Ειρηνικό 
Ωκεανό.
13 
Άλλες ΣΑΣ, επί του παρόντος χωρίς πρω ‑
τόκολλα, έχουν συναφθεί με τη Γκάμπια 
(από 1.7.1996), την Ισημερινή Γ ουινέα 
(από 30.6.2001), τις Νήσους του Σολο ‑
μώντος (από 9.10.2012), τη Μικρονησία 
(από 25.2.2010), τη Μαυριτανία (από τον 
Δεκέμβριο του 2014) 5 και τη Μοζαμβίκη 
(από τον Ιανουάριο του 2015). Όταν μια 
συμφωνία είναι ακόμη σε ισχύ, αλλά 
εκκρεμεί η ανανέωση των πρωτοκόλ ‑
λων της, όπως συμβαίνει με αυτές τις 
συμφωνίες («λανθάνουσες συμφωνίες»), 
ο στόλος της ΕΕ δεν έχει πρόσβαση στην 
αλιευτική περιοχή αυτής της χώρας, σύμ ‑
φωνα με τη ρήτρα αποκλειστικότητας 
(βλέπε σημείο 8).5 Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ 
της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και 
της Μαυριτανίας για τη 
σύναψη νέου πρωτοκόλλου 
ολοκληρώθηκαν επιτυχώς 
στις 10 Ιουλίου 2015. Το εν 
λόγω τετραετές πρωτόκολλο, 
του οποίου η αξία ανέρχεται 
σε 59,125 εκατομμύρια ευρώ 
ετησίως, δεν έχει ακόμα 
εγκριθεί από το Συμβούλιο 
ούτε έχει λάβει τη 
συγκατάθεση του Ευρωπαϊκού 
Κοινοβουλίου.
13
 Εμβέλεια και τρόπος 
προσέγγισης του ελέγχου
14 
Στόχος του παρόντος ελέγχου ήταν να 
αξιολογηθεί κατά πόσον η Επιτροπή 
διαχειρίζεται ορθά τις ΣΑΣ, θέτοντας τα 
ακόλουθα ερωτήματα:
1)  Διαχειρίζεται ορθά η Επιτροπή τις 
διαπραγματεύσεις των ΣΑΣ και των 
πρωτοκόλλων τους;
Προκειμένου να απαντήσει σε αυτό 
το ερώτημα, το Συνέδριο εξέτασε τη 
διαδικασία διαπραγμάτευσης για τις 
τέσσερις ΣΑΣ που υποβλήθηκαν σε 
έλεγχο και διερεύνησε κατά πόσον 
η Επιτροπή διαπραγματεύτηκε ή ανα ‑
νέωσε τα πρωτόκολλα εγκαίρως, ού ‑
τως ώστε να διασφαλίσει τη συνέχιση 
των δραστηριοτήτων του ευρωπαϊκού 
στόλου. Επιπροσθέτως, με τον έλεγχο 
αξιολογήθηκε κατά πόσον η διαπραγ ‑
μάτευση των αλιευτικών δυνατοτήτων 
και οι χρηματικές αντιπαροχές συνά ‑
δουν με τους στόχους των ΣΑΣ για 
τη διασφάλιση της βιωσιμότητας των 
αποθεμάτων ιχθύων με εύλογο κόστος 
για την ΕΕ, τη βελτίωση της αλιευτικής 
διακυβέρνησης των χωρών‑εταίρων 
και τη στήριξη της οικονομικής ανά ‑
πτυξης του αλιευτικού τομέα.
2)  Διαχειρίζεται ορθά η Επιτροπή την 
εφαρμογή των ΣΑΣ;
Προκειμένου να απαντήσει σε αυτό 
το ερώτημα, το Συνέδριο εξέτασε την 
εκ μέρους της Επιτροπής διαχείριση 
της διαδικασίας αδειοδότησης και την 
αξιοπιστία του συστήματος κοινοποίη ‑
σης δεδομένων σχετικά με τα αλιεύ ‑
ματα. Επιπροσθέτως, με τον έλεγχο 
αξιολογήθηκε κατά πόσον η Επιτροπή 
σχεδίαζε, έλεγχε και παρακολουθούσε 
καταλλήλως τις δράσεις που χρη ‑
ματοδοτούνταν μέσω της τομεακής 
στήριξης που προέβλεπαν οι ΣΑΣ.15 
Η προσέγγιση του ελέγχου περιλάμβανε 
συνεδριάσεις με τους σχετικούς ενδιαφε ‑
ρομένους 6, ανάλυση των στοιχείων που 
παρείχε η Επιτροπή και επιτόπιες επισκέ ‑
ψεις σε επιλεγμένα κράτη μέλη (Ισπανία 
και Γαλλία) και σε τέσσερις χώρες‑εταί ‑
ρους με τις οποίες η ΕΕ έχει συνάψει ΣΑΣ. 
Τρεις εκ των χωρών‑εταίρων που επελέ ‑
γησαν για αυτόν τον έλεγχο βρίσκονταν 
στον Ινδικό Ωκεανό (Μαδαγασκάρη, 
Μοζαμβίκη και Σεϋχέλλες) προκειμένου 
το Συνέδριο να σχηματίσει μια εικόνα 
της κατάστασης σε περιφερειακό επί ‑
πεδο. Επιπλέον, η Μαυριτανία επελέγη 
ως παράδειγμα χώρας που έχει συνάψει 
συμφωνία για πολλά είδη αλιευμάτων, 
καθώς πρόκειται για την πλέον σημαντι ‑
κή από οικονομικής άποψης συμφωνία. 
Συνολικά, οι τέσσερις ΣΑΣ που αποτέλε ‑
σαν αντικείμενο του ελέγχου αντιστοι ‑
χούν στο 77 % των πληρωμών βάσει ΣΑΣ 
το 2013.
16 
Τα αποδεικτικά στοιχεία του ελέγχου 
συμπληρώθηκαν από έρευνα απευθυνό ‑
μενη στους φορείς εκμετάλλευσης του 
ευρωπαϊκού υπερπόντιου αλιευτικού 
στόλου. Οι πλοιοκτήτες που απάντησαν 
στην έρευνα αντιστοιχούσαν στο 70 % 
αυτού του στόλου 7.6 Στους ενδιαφερομένους 
συγκαταλέγονταν το 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και 
ΜΚΟ στον τομέα της 
απασχόλησης σε σκάφη και 
στο θαλάσσιο περιβάλλον. Το 
Συνέδριο επισκέφτηκε επίσης 
ενώσεις φορέων 
εκμετάλλευσης αλιευτικών 
σκαφών και μεταποιητών 
αλιευτικών προϊόντων στην 
Ισπανία και τη Γαλλία.
7 Στην έρευνα του Συνεδρίου 
απάντησαν 21 ιδιοκτήτες/
ενώσεις αλιευτικών σκαφών, 
που χειρίζονται από κοινού 
319 σκάφη (εκ των οποίων τα 
233 φέρουν σημαία κρατών 
μελών της ΕΕ) τα οποία 
αλιεύουν εκτός των 
ευρωπαϊκών υδάτων. Τα 
233 σκάφη αντιστοιχούσαν 
στο 70 % των 335 σκαφών που 
συγκροτούν τον υπερπόντιο 
ευρωπαϊκό στόλο. Το 79 % των 
σκαφών που 
συμπεριλήφθησαν στην 
έρευνα δραστηριοποιείτο στις 
περιφέρειες του Ατλαντικού 
και του Ινδικού Ωκεανού. Εξ 
αυτών 32 % είναι σκάφη 
βενθοπελαγικής αλιείας, 22 % 
πελαγικές μηχανότρατες, 7 % 
αλιευτικά με γρι‑γρι, 7 % 
αλιευτικά μεγάλης 
χωρητικότητας με παραγάδι, 
7 % μηχανότρατες και 
παραγαδιάρικα βυθού για την 
αλίευση μαύρου μερλούκιου 
και 4 % σκάφη αλιείας τόνου 
με καλαμίδια.
14
 Παρατηρήσεις
Μέρος Ι — 
Διαπραγμάτευση των ΣΑΣ
Η Επιτροπή 
διαπραγματεύτηκε 
και ανανέωσε τις ΣΑΣ 
εγκαίρως προς αποφυγήν 
διακοπής των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων
17 
Οι διαπραγματεύσεις των συμφωνιών 
που παρέχουν πρόσβαση σε αλιευτικές 
ζώνες ευρισκόμενες στην ΑΟΖ των παρά ‑
κτιων κρατών πρέπει να διασφαλίζουν 
ότι η πρόσβαση είναι συνεχής, προκει ‑
μένου να αποφεύγεται τυχόν αρνητικός 
αντίκτυπος στον τομέα. Το Συμβού ‑
λιο έχει ζητήσει από την Επιτροπή να 
προλαμβάνει οποιαδήποτε διακοπή 
των αλιευτικών δραστηριοτήτων μετά 
τη λήξη συμφωνίας ή πρωτοκόλλου. 
Παρομοίως, όταν διαπραγματεύεται ένα 
πρωτόκολλο, η Επιτροπή προσπαθεί να 
εξασφαλίσει τη δυνατότητα προσωρινής 
εφαρμογής της από την ημερομηνία υπο ‑
γραφής έως την ημερομηνία της τελικής 
κύρωσης.
18 
Το Συνέδριο εξέτασε τη διαδικασία δια ‑
πραγμάτευσης της Επιτροπής για τις τέσ ‑
σερις ΣΑΣ που συμπεριλήφθησαν στον 
έλεγχο και ήταν σε ισχύ κατά τον χρόνο 
διενέργειάς του. Στο πλαίσιο του ελέγχου 
εξετάστηκε κατά πόσον τα πρωτόκολλα 
είχαν ανανεωθεί εγκαίρως, κατά τρόπον 
ώστε να αποτρέπεται οποιαδήποτε δια ‑
κοπή των αλιευτικών δραστηριοτήτων 
του υπερπόντιου στόλου της ΕΕ.19 
Η διαπραγμάτευση των νέων πρωτοκόλ ‑
λων συνιστά μακροχρόνια και περίπλοκη 
διαδικασία. Η Επιτροπή διαπραγματεύε ‑
ται επί τη βάσει εντολής από το Συμβού ‑
λιο, το οποίο υπογράφει το πρωτόκολλο 
με τη χώρα‑εταίρο. Στη συνέχεια, το 
Κοινοβούλιο δίνει τη συγκατάθεσή του. 
Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με 
αυτή τη διαδικασία διαπραγμάτευσης 
παρατίθενται στο παράρτημα I . Ως εκ 
τούτου, για τη συνέχιση των δραστηριο ‑
τήτων του στόλου, η Επιτροπή πρέπει να 
κινήσει τη διαδικασία διαπραγμάτευσης 
ενός νέου πρωτοκόλλου πολύ πριν από 
τη λήξη του τρέχοντος.
20 
Ολόκληρη η διαδικασία διαπραγμάτευ ‑
σης των τεσσάρων πρωτοκόλλων που 
συμπεριλήφθησαν στον έλεγχο —από 
την εντολή του Συμβουλίου έως την 
ημερομηνία θέσης του σε ισχύ κατόπιν 
έγκρισής του από το Κοινοβούλιο ή της 
κύρωσής του από τη χώρα‑εταίρο— δι ‑
ήρκεσε μεταξύ 71 και 134 εβδομάδων 
(όπως φαίνεται στο γράφημα 1 ). Η διάρ ‑
κεια των διαπραγματεύσεων εξαρτάται 
από παράγοντες που οι διαπραγμα ‑
τευτές δεν μπορούν να προβλέψουν 
ή να ελέγξουν πλήρως. Η Επιτροπή έχει 
υπολογίσει ότι χρειάζονται κατά μέσο 
όρο 12 εβδομάδες από την ολοκλήρωση 
των διαπραγματεύσεων («μονογραφή» 
του πρωτοκόλλου) έως την προετοιμα ‑
σία του πρωτοκόλλου για υπογραφή 
από το Συμβούλιο και ότι το Συμβούλιο 
χρειάζεται επιπλέον έξι έως οκτώ εβδο ‑
μάδες για εμπεριστατωμένο έλεγχο. Ως 
εκ τούτου, ο χρόνος που προβλέπεται ότι 
μεσολαβεί μεταξύ της ολοκλήρωσης των 
διαπραγματεύσεων και της υπογραφής 
από το Συμβούλιο είναι τουλάχιστον 
20 εβδομάδες, λαμβάνοντας υπόψη ότι 
ενδέχεται να υπάρξουν καθυστερήσεις 
κατά τις συζητήσεις για την έγκριση του 
πρωτοκόλλου στους κόλπους του Συμ ‑
βουλίου. Ωστόσο, στην περίπτωση της 
Μαδαγασκάρης, της Μοζαμβίκης και των 
Σεϋχελλών, το χρονικό πλαίσιο κυμάνθη ‑
κε από 29 έως 35 εβδομάδες.
15 Παρατηρήσεις
21 
Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι η Επιτροπή 
διαχειρίζεται ορθά τη διαδικασία δια ‑
πραγμάτευσης, χρησιμοποιώντας, κατά 
το δυνατόν, τα διαθέσιμα νομοθετικά ερ ‑
γαλεία προς αποφυγήν της διακοπής των 
αλιευτικών δραστηριοτήτων. Ωστόσο, 
το 83 % των φορέων εκμετάλλευσης που 
απάντησαν στην έρευνα του Συνεδρί ‑
ου, οι οποίοι αντιστοιχούν περίπου στο 
30 % του υπερπόντιου στόλου, δήλωσε 
ότι είχε θιγεί από τις καθυστερήσεις στη 
διαπραγμάτευση των πρωτοκόλλων, 
κυρίως με τη Μαυριτανία και το Μαρό ‑
κο, οι οποίες είναι δύο σημαντικές αλλά 
εξαιρετικές περιπτώσεις.22 
Στην περίπτωση της Μαυριτανίας, οι 
διαπραγματεύσεις ήταν χρονοβόρες 
(επτά γύροι διαπραγματεύσεων συνο ‑
λικής διάρκειας 71 εβδομάδων), ενώ το 
προηγούμενο πρωτόκολλο είχε λήξει 
περίπου πέντε μήνες πριν από την 
υπογραφή του νέου. Από τη στιγμή που 
η προσωρινή εφαρμογή δεν ήταν εφικτή 
πριν από την υπογραφή του Συμβουλίου 
και προκειμένου να αποφευχθεί οποια ‑
δήποτε διακοπή των δραστηριοτήτων 
του στόλου της ΕΕ, η Επιτροπή εφήρμοσε 
τις διατάξεις της νομοθεσίας της ΕΕ 8 και 
πρότεινε στις αρχές της Μαυριτανίας 
να συνεχίσει να υποβάλλει αιτήσεις για 
άδειες αλιείας κατά τη διάρκεια αυτής 
της πεντάμηνης περιόδου. Η δυνατό ‑
τητα αυτή χρησιμοποιήθηκε από τους 
πλοιοκτήτες μόνο για τέσσερις κατηγο ‑
ρίες αλιευμάτων 9 μεταξύ 1ης Αυγού ‑
στου 2012 και 15ης Δεκεμβρίου 2012. 
Κατ’ αυτόν τον τρόπο, κατέστη δυνατή 
η συνέχιση της αλίευσης για αυτές τις 
κατηγορίες αλλά όχι για τις υπόλοιπες, 
στις οποίες η αλιευτική δραστηριότητα 
χρειάστηκε να διακοπεί προσωρινά. Το 
Συνέδριο επισημαίνει ότι, ενώ η αίτηση 
για χορήγηση αδειών αλιείας απουσία 
υπογεγραμμένου πρωτοκόλλου στόχευε 
στην προστασία των συμφερόντων 
του στόλου της ΕΕ, δεν ήταν συνεπής 
με τη ρήτρα αποκλειστικότητας (βλέπε 
σημείο 8).8 Άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΚ) 
αριθ. 1006/2008 του 
Συμβουλίου, της 29ης 
Σεπτεμβρίου 2008, σχετικά με 
τις άδειες αλιείας κοινοτικών 
αλιευτικών σκαφών εκτός των 
υδάτων της Κοινότητας και για 
την πρόσβαση σκαφών τρίτων 
χωρών στα ύδατα της 
Κοινότητας, την τροποποίηση 
των κανονισμών (ΕΟΚ) 
αριθ. 2847/93 και (ΕΚ) 
αριθ. 1627/94 και την 
κατάργηση του κανονισμού 
(ΕΚ) αριθ. 3317/94 (ΕΕ L 286 της 
29.10.2008, σ. 33). Αυτό το 
άρθρο ορίζει ότι όταν ένα 
πρωτόκολλο έχει λήξει και ένα 
νέο πρωτόκολλο έχει 
μονογραφηθεί από την 
Επιτροπή, χωρίς ωστόσο να 
έχει υπογραφεί από το 
Συμβούλιο ή χωρίς να έχει 
εκδοθεί ακόμη απόφαση για 
την προσωρινή εφαρμογή του, 
η Επιτροπή μπορεί, εντός 
περιόδου έξι μηνών από τη 
λήξη του προηγούμενου 
πρωτοκόλλου, να διαβιβάζει 
τις αιτήσεις για άδειες αλιείας 
στην ενδιαφερόμενη τρίτη 
χώρα.
9 Κατηγορίες 2 (μαύρος 
μερλούκιος), 3 (βενθοπελαγικά 
είδη πλην του μαύρου 
μερλούκιου), 5 (τόνος) και 6 
(μηχανότρατες‑ψυγεία 
πελαγικής αλιείας).Γράφημα 1Διάρκεια της διαδικασίας διαπραγμάτευσης
εβδο/uni03BCάδε/uni03C2140 120 100 80 60 40 20 0
Έναρξη τη/uni03C2 προσωρινή/uni03C2 εφαρ/uni03BCογή/uni03C2Χρόνο/uni03C2 που /uni03BCεσολαβεί /uni03BCεταξύ τη/uni03C2 υπογραφή/uni03C2 
και τη/uni03C2 συγκατάθεση/uni03C2 του Κοινοβουλίου ή τη/uni03C2 κύρωση/uni03C2 από τη χώρα-εταίροΧρόνο/uni03C2 που /uni03BCεσολαβεί /uni03BCεταξύ τη/uni03C2 ολοκλήρωση/uni03C2 
των διαπραγ/uni03BCατεύσεων και τη/uni03C2 υπογραφή/uni03C2 από το Συ/uni03BCβούλιο και τη χώρα-εταίροΧρόνο/uni03C2 που /uni03BCεσολαβεί /uni03BCεταξύ τη/uni03C2 ανάθεση/uni03C2 
τη/uni03C2 εντολή/uni03C2 και τη/uni03C2 ολοκλήρωση/uni03C2 των διαπραγ/uni03BCατεύσεων (/uni03BCονογράφηση)Μαδαγασκάρη (1 γύρο/uni03C2)  
1/2013-12/2014
Μαυριτανία (7 γύροι)   
12/2013-12/2014
Μοζα/uni03BCβίκη (2 γύροι)       
2/2012-1/2015
Σεϋχέλλε/uni03C2 (3 γύροι)         
1/2014-1/2020
Πηγή:  ΕΕΣ, βάσει διαπραγματευτικών εγγράφων και της νομοθεσίας της ΕΕ.
16 Παρατηρήσεις
23 
Επιπροσθέτως, παρά την αξιοποίηση 
όλων των δυνατοτήτων που παρείχε 
η νομοθεσία, η Επιτροπή δεν μπόρεσε 
να αποτρέψει τη διακοπή των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων. Οι αρχές της Μαυριτα ‑
νίας θεώρησαν ότι η δραστηριότητα της 
περιόδου Αυγούστου‑Δεκεμβρίου 2012 
είχε ασκηθεί στο πλαίσιο της προσωρι ‑
νής εφαρμογής του νέου πρωτοκόλλου. 
Συνεπώς, επέβαλαν πρόωρη παύση 
των αλιευτικών δραστηριοτήτων για 
τις τέσσερις κατηγορίες στις οποίες 
είχε χορηγηθεί άδεια για συνέχιση της 
αλίευσης πριν από την υπογραφή του 
νέου πρωτοκόλλου. Αυτό ήταν επιζήμιο 
για τους πλοιοκτήτες εκείνους που είχαν 
επίσης πληρώσει για άδειες έως την 
πραγματική ημερομηνία λήξης, ήτοι την 
15η Δεκεμβρίου 2014.
24 
Στην περίπτωση του Μαρόκου, το πρω ‑
τόκολλο είχε υπογραφεί τον Φεβρουάριο 
του 2011 και ίσχυσε προσωρινά έως τον 
Δεκέμβριο του 2011, όταν το Ευρωπα ‑
ϊκό Κοινοβούλιο απέρριψε τη σύναψή 
του 10. Κατόπιν νέων διαπραγματεύσεων, 
την 24η Ιουλίου 2013 μονογραφήθηκε 
άλλο πρωτόκολλο που κυρώθηκε από 
το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στις 10 Δε ‑
κεμβρίου 2013, χωρίς ρήτρα προσω ‑
ρινής εφαρμογής, επειδή οι μαροκινοί 
διαπραγματευτές δεν συμφώνησαν με 
την εισαγωγή της. Το πρωτόκολλο αυτό 
τέθηκε σε ισχύ την 15η Ιουλίου 2014, 
λόγω της καθυστερημένης κύρωσής του 
από το Μαρόκο, γεγονός που επέφερε 
πρόσθετες δαπάνες για τον προϋπολογι ‑
σμό της ΕΕ 11 και είχε άμεσο οικονομικό 
αντίκτυπο για τους πλοιοκτήτες και τη 
βιομηχανία της ΕΕ, καθώς οι αλιευτικές 
δραστηριότητες είχαν διακοπεί.
25 
Όσον αφορά τα πρωτόκολλα για τον 
Ινδικό Ωκεανό που συμπεριλάμβανε 
ο έλεγχος, η συνέχιση των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων στην ΑΟΖ της Μαδαγα ‑
σκάρης και των Σεϋχελλών ήταν εξα ‑
σφαλισμένη, καθώς τα νέα πρωτόκολλα είχαν υπογραφεί πριν από τη λήξη των 
προηγούμενων και συμπεριλάμβαναν 
ρήτρα προσωρινής εφαρμογής. Στην 
περίπτωση της Μοζαμβίκης, δεν υπήρ ‑
χε πρωτόκολλο σε ισχύ για ένα μήνα 
(διάστημα που μεσολάβησε μεταξύ της 
λήξη του προηγούμενου πρωτοκόλλου 
(1.1.2012) και της προσωρινής εφαρμογής 
του νέου (1.2.2012)), αυτό ωστόσο δεν 
είχε σημαντικό αντίκτυπο στον στόλο 
της ΕΕ, καθώς κατά τη συγκεκριμένη 
περίοδο στα ύδατα της Μοζαμβίκης δεν 
υπήρχαν αποθέματα τόνου.
Η Επιτροπή 
διαπραγματεύτηκε 
κατάλληλο δίκτυο 
συμφωνιών, ωστόσο 
η συνέπεια εντός της 
περιφέρειας του Ινδικού 
Ωκεανού επιδέχεται 
βελτίωση
26 
Το Συνέδριο θεωρεί σημαντική την 
ύπαρξη ενός συνεκτικού και κατάλλη ‑
λου περιφερειακού δικτύου συμφωνιών. 
Κατ’ αρχάς, υπό καλύτερες συνθήκες από 
άποψη ασφάλειας δικαίου, ο στόλος της 
ΕΕ μπορεί να ακολουθήσει τα μετανα ‑
στευτικά είδη. Δεύτερον, ένα τέτοιο δί ‑
κτυο ενισχύει τη διαπραγματευτική θέση 
της Επιτροπής μειώνοντας την πίεση για 
επίτευξη συμφωνίας όταν οι δραστηριό ‑
τητες του στόλου κινδυνεύουν να διακο ‑
πούν. Επιπλέον, ο επιδιωκόμενος θετικός 
αντίκτυπος από άποψη διακυβέρνησης 
για τις χώρες‑εταίρους, λόγω της τομεα ‑
κής στήριξης και του ελέγχου της ΕΕ επί 
του ίδιου του στόλου της, μπορεί να έχει 
καταλυτική επίδραση στις περιφερειακές 
αλιευτικές δραστηριότητες. Ο εν λόγω 
αντίκτυπος εντείνεται από την έκταση 
των δραστηριοτήτων του ευρωπαϊκού 
στόλου σε ορισμένες περιοχές (παρα ‑
δείγματος χάριν, το 2011 τα αλιεύματα 
των γρι‑γρι της ΕΕ αντιστοιχούσαν στο 
66 % των αλιευμάτων αυτού του είδους 
σκαφών στον Δυτικό Ινδικό Ωκεανό 12, τα 
οποία με τη σειρά τους αντιστοιχούσαν 
στο 49 % των συνολικών αλιευμάτων 
στην περιοχή κατά το ίδιο έτος).10 Νομοθετικό ψήφισμα του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, 
της 14ης Δεκεμβρίου 2011 
(P7_TA(2011)0569).
11 Σύμφωνα με τις ισπανικές 
αρχές, το ποσό που 
καταβλήθηκε στον ισπανικό 
στόλο ως αποζημίωση για τις 
ζημίες που προκλήθηκαν 
λόγω της διακοπής των 
δραστηριοτήτων του στο 
Μαρόκο ήταν 
4,5 εκατομμύρια  ευρώ (εκ των 
οποίων τα 
4,3 εκατομμύρια  ευρώ 
καταβλήθηκαν από το 
Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας).
12 Πίνακες 4.2 και 4.4 της 
«Έκθεσης για αλιεύματα τόνου 
στον Δυτικό Ινδικό Ωκεανό», 
τελική έκθεση, 2014, 
POSEIDON, MRAG, NFDS και 
COFREPECHE.
17 Παρατηρήσεις
27 
Η υφιστάμενη στρατηγική της Επιτροπής 
αποσκοπεί στην ικανοποίηση αυτών 
των αναγκών διευρύνοντας το δίκτυο 
συμφωνιών βάσει των απαιτήσεων 
και προτεραιοτήτων της βιομηχανίας. 
Στις απαντήσεις τους στην έρευνα που 
περιλάμβανε ο έλεγχος, οι πλοιοκτήτες 
εξέφρασαν ενδιαφέρον πρωτίστως για 
την Ανγκόλα, τη Γ ουινέα Μπισάου και 
τη Σιέρα Λεόνε, και δευτερευόντως για 
τη Γ ουινέα (Κόνακρι), τη Λιβερία, την 
Τανζανία, την Κένυα και τη Σενεγάλη. 
Η Επιτροπή είχε ξεκινήσει συζητήσεις 
με την Τανζανία, είχε ολοκληρώσει τις 
διαπραγματεύσεις με τη Λιβερία και είχε 
επαναφέρει σε ισχύ τις συμφωνίες με τη 
Γκαμπόν, το Μαρόκο, τον Μαυρίκιο (χώ ‑
ρες για τις οποίες τα πρωτόκολλα είχαν 
ήδη τεθεί σε ισχύ κατά τον χρόνο διεξα ‑
γωγής της έρευνας), τη Γ ουινέα Μπισάου 
και τη Σενεγάλη (χώρες για τις οποίες 
τα πρωτόκολλα είχαν ήδη υπογραφεί). 
Εντούτοις, κατά τον χρόνο του ελέγχου, 
οι διαπραγματεύσεις για τις ανανεώσεις 
των πρωτοκόλλων με τη Μοζαμβίκη και 
τη Μαυριτανία είχαν αναβληθεί λόγω μη 
επίτευξης συναίνεσης μεταξύ της Επιτρο ‑
πής και των δύο χωρών‑εταίρων.
28 
Ωστόσο, από τον έλεγχο στον Ινδικό 
Ωκεανό, διαπιστώθηκε ότι υπήρχαν περι ‑
θώρια βελτίωσης της συνέπειας μεταξύ 
των ΣΑΣ και της συμπληρωματικότητάς 
τους με άλλες περιφερειακές δράσεις 
της ΕΕ και πηγές χρηματοδότησης στον 
τομέα της αλιείας. Παραδείγματος χάριν, 
αυτό ίσχυε στην περίπτωση των κέντρων 
παρακολούθησης της αλιείας. Οι χώρες 
της επιτροπής του Ινδικού Ωκεανού 
(IOC), ήτοι οι Κομόρες, ο Μαυρίκιος, 
η Μαδαγασκάρη, η Ρεϊνιόν και οι Σεϋ ‑
χέλλες, εφαρμόζουν συμφωνία για την 
περιφερειακή ανταλλαγή δεδομένων του 
συστήματος παρακολούθησης σκαφών 
(VMS) μέσω του εξυπηρετητή που δημι ‑
ουργήθηκε με την υποστήριξη της IOC 
και με περιφερειακά κονδύλια του ΕΤΑ. 
Η Μοζαμβίκη δεν αποτελεί μέλος της 
IOC και, μολονότι σημαντικός εταίρος 
στο περιφερειακό δίκτυο των ΣΑΣ, επί 
του παρόντος δεν έχει πρόσβαση σε αυτά τα δεδομένα. Η Επιτροπή, αντί να 
προωθήσει την πρόσβαση της Μοζαμ ‑
βίκης στο υφιστάμενο περιφερειακό 
σύστημα ανταλλαγής δεδομένων VMS, 
υποστηρίζει τη χώρα στην ανάπτυξη 
ενός περιφερειακού κέντρου παρακο ‑
λούθησης της αλιείας χρηματοδοτώντας 
σχετική μελέτη σκοπιμότητας μέσω 
του προγράμματος FISH II για τις χώρες 
ΑΚΕ που χρηματοδοτείται από το ΕΤΑ. 
Παράλληλα, η Επιτροπή χρηματοδότησε 
επίσης το εθνικό VMS της χώρας μέσω 
τομεακής στήριξης ΣΑΣ.
Ο στόχος των ΣΑΣ να 
διασφαλιστεί ότι οι 
αλιευτικές δυνατότητες 
που τέθηκαν υπό 
διαπραγμάτευση αφορούν 
μόνο τους πλεονάζοντες 
αλιευτικούς πόρους ήταν 
δύσκολο να επιτευχθεί
29 
Η βασική αρχή βιωσιμότητας που διέπει 
τις ΣΑΣ επιτάσσει οι αλιευτικές δυνα ‑
τότητες που αποτελούν αντικείμενο 
διαπραγμάτευσης στο πλαίσιο των 
πρωτοκόλλων (ποσότητες και αριθμοί 
αδειών) να επιτρέπουν στα σκάφη της 
ΕΕ να αλιεύουν μόνο τους πλεονάζο ‑
ντες πόρους 13. Αυτό απαιτεί αξιόπιστα 
στοιχεία σχετικά με τα αποθέματα (βάσει 
των βέλτιστων διαθέσιμων επιστημο ‑
νικών γνωμοδοτήσεων), τις αλιευτικές 
προσπάθειες 14 των παράκτιων κρατών 
και τις άλλες συμφωνίες. Τα πρωτόκολλα 
χορηγούν τότε δικαιώματα πρόσβασης 
σε συγκεκριμένο τμήμα του εν λόγω πλε ‑
ονάσματος. Η Επιτροπή οφείλει επίσης 
να διασφαλίζει ότι οι ΣΑΣ συνάδουν με 
την αρχή της μέγιστης βιώσιμης απόδο ‑
σης (ΜΒΑ) 15, καθώς και με τα ψηφίσματα 
και τις συστάσεις των περιφερειακών 
οργανώσεων διαχείρισης της αλιείας 
που αφορούν το κράτος των αλιευτικών 
αποθεμάτων.13 Άρθρο 31 του κανονισμού (ΕΕ) 
αριθ. 1380/2013.
14 Ως «αλιευτική προσπάθεια» 
νοείται το προϊόν της 
ικανότητας και της 
δραστηριότητας αλιευτικού 
σκάφους· στην περίπτωση 
ομάδας αλιευτικών σκαφών, 
πρόκειται για το άθροισμα της 
αλιευτικής προσπάθειας όλων 
των σκαφών της ομάδας.
15 Η ΜΒΑ, η οποία συνιστά 
δείκτη του βέλτιστου 
ποσοστού εκμετάλλευσης, 
ορίζεται από τον Οργανισμό 
Τροφίμων και Γεωργίας (FAO) 
των Ηνωμένων Εθνών ως 
η μέγιστη ποσότητα 
αλιεύματος που μπορεί να 
αλιευτεί σε βιώσιμη βάση.
18 Παρατηρήσεις
30 
Το Συνέδριο εξέτασε τον τρόπο με τον 
οποίο υπολογίστηκε το πλεόνασμα και 
κατά πόσον οι ποσότητες ιχθύων που 
μπορούσαν να αλιευτούν βάσει της συμ ‑
φωνίας ανταποκρίνονταν στην έννοια 
του πλεονάσματος. Το Συνέδριο ανέλυσε 
και συνέκρινε τις διάφορες ΣΑΣ που 
τέθηκαν υπό διαπραγμάτευση ως προς 
την κειμενική συνοχή τους.
31 
Με τον έλεγχο διαπιστώθηκε ότι η έν ‑
νοια του πλεονάσματος είναι εξαιρετικά 
δύσκολο να εφαρμοστεί στην πράξη. Το 
άρθρο 61 της UNCLOS ορίζει ότι αρμό ‑
δια για τον καθορισμό του πλεονάσμα ‑
τος, λαμβάνοντας υπόψη τα βέλτιστα 
διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα, είναι 
η χώρα‑εταίρος. Εντούτοις, με τον έλεγ ‑
χο διαπιστώθηκε ότι οι χώρες‑εταίροι 
δεν έχουν τη δυνατότητα να καθορίζουν 
το πλεόνασμα. Αυτό ισχύει κυρίως για 
τις μικτές συμφωνίες (π.χ. Μαυριτανία) 
ή τους ευρέως διάσπαρτους αλιευτικούς 
πόρους, όπως τα μικρά πελαγικά ή τα 
άκρως μεταναστευτικά είδη, λόγω της 
δυσκολίας καθορισμού πλεονάσματος 
στην ΑΟΖ συγκεκριμένης παράκτιας 
χώρας, ιδίως όταν δεν υπάρχει σύστημα 
αλιευτικών ποσοστώσεων σε περιφε ‑
ρειακό επίπεδο 16. Επιπλέον, τα στοιχεία 
σχετικά με την αλιευτική προσπάθεια 
των εθνικών ή άλλων ξένων αλιευτι ‑
κών στόλων στους οποίους έχει επίσης 
χορηγηθεί δικαίωμα πρόσβασης από 
τις χώρες‑εταίρους 17 δεν είναι πάντοτε 
αξιόπιστα. Ως εκ τούτου, είναι εξαι ‑
ρετικά δύσκολο για την Επιτροπή να 
υπολογίσει το μερίδιο της συνολικής 
αλιευτικής προσπάθειας που αντιστοιχεί 
στον στόλο της ΕΕ και, κατ’ επέκταση, 
τα όρια των αλιευμάτων για τον στόλο 
της ΕΕ σύμφωνα με την προσέγγιση του 
πλεονάσματος.32 
Στην περιφέρεια του Ινδικού Ωκεανού, 
η επιτροπή διαχείρισης της αλιείας τόνου 
του Ινδικού Ωκεανού (IOTC) έχει διατυ ‑
πώσει συστάσεις για μέγιστες βιώσιμες 
αποδόσεις (ΜΒΑ) για ορισμένα είδη (π.χ. 
ξιφίας) στο πλαίσιο της επιστημονικής 
γνωμοδότησής της 18 και έχει εκδώσει 
ψηφίσματα για την προστασία δύο ειδών 
καρχαρία. Το πρότυπο ΜΒΑ, ωστόσο, 
είναι δύσκολο να εφαρμοστεί σε επίπεδο 
μεμονωμένης χώρας για τα άκρως μετα ‑
ναστευτικά είδη, όπως αυτά στα οποία 
στοχεύουν οι ΣΑΣ.
Το κόστος των ΣΑΣ που 
διαπραγματεύτηκε 
η Επιτροπή ήταν σχετικά 
υψηλό, λαμβανομένου 
υπόψη του βαθμού χρήσης 
τους κατά το παρελθόν
33 
Κατά τη διαδικασία των διαπραγματεύσε ‑
ων, η Επιτροπή πρέπει να διασφαλίζει ότι 
οι ρήτρες των πρωτοκόλλων με οικονομι ‑
κό αντίκτυπο στον ευρωπαϊκό στόλο και 
τις οικονομίες των χωρών‑εταίρων (ήτοι 
η διάρκεια του πρωτοκόλλου, η τιμή, οι 
ποσότητες, τα είδη, οι τεχνικές προϋπο ‑
θέσεις, οι συνεισφορές των ιδιοκτητών 
των σκαφών, οι υποχρεώσεις υποβολής 
στοιχείων και εκφόρτωσης) δίνουν τη 
δυνατότητα στον ευρωπαϊκό στόλο να 
αξιοποιήσει αποδοτικά τις συμφωνίες και 
του παρέχουν πρόσβαση στο κατάλληλο 
μερίδιο του διαθέσιμου πλεονάσματος 
και σε δίκαιη τιμή για τις χώρες‑εταίρους. 
Η Επιτροπή πρέπει επίσης να διασφαλίζει 
ότι οι αρχές της οικονομίας, της αποδο ‑
τικότητας και της αποτελεσματικότητας 
λαμβάνονται υπόψη κατά την προετοι ‑
μασία των διαπραγματεύσεων των ΣΑΣ. 
Το Συμβούλιο έχει ζητήσει 19 από την 
Επιτροπή να δεσμευτεί, σε συνεργασία με 
τα κράτη μέλη, για την καλύτερη αξιο ‑
ποίηση των αλιευτικών δυνατοτήτων, 
προκειμένου να διασφαλίσει τη βέλτιστη 
σχέση κόστους–οφέλους και τη συμμόρ ‑
φωση με τις αρχές της χρηστής δημοσιο ‑
νομικής διαχείρισης.16 Το ψήφισμα 14/02 της IOTC 
προβλέπει την εισαγωγή 
συστήματος ποσοστώσεων σε 
περιφερειακό επίπεδο.
17 Σε επίπεδο περιφερειακής 
οργάνωσης διαχείρισης της 
αλιείας, η ΕΕ απευθύνει 
έκκληση για μεγαλύτερη 
διαφάνεια, κυρίως ζητώντας 
από τα συμμετέχοντα μέρη να 
παρέχουν όλα τα δεδομένα 
που σχετίζονται με τις 
αλιευτικές δραστηριότητες 
τρίτων χωρών και την 
πρόσβαση στις αντίστοιχες 
ΑΟΖ τους. Η IOTC εξέδωσε το 
ψήφισμα 14/05 σχετικά με 
αρχείο ξένων σκαφών τα 
οποία διαθέτουν άδεια αλιείας 
ειδών που υπάγονται στον 
έλεγχο της IOTC εντός της 
περιοχής αρμοδιότητάς της, 
καθώς και σχετικά με τις 
πληροφορίες που αφορούν τις 
συμφωνίες πρόσβασης.
18 Επιστημονικές εκθέσεις της 
IOTC από το 2013 και το 2014.
19 3155η σύνοδος του 
Συμβουλίου Γεωργίας και 
Αλιείας στις Βρυξέλλες, 
η οποία πραγματοποιήθηκε 
στις 19 και 20 Μαρτίου 2012.
19 Παρατηρήσεις
34 
Η χρηματική αντιπαροχή της ΕΕ στις χώ ‑
ρες‑εταίρους έχει δύο συνιστώσες: τα δι ‑
καιώματα πρόσβασης στην ΑΟΖ και την 
«τομεακή» οικονομική στήριξη (βλέπε 
σημείο 5). Μολονότι η χώρα‑εταίρος δεν 
υπόκειται σε περιορισμούς ως προς 
την πρώτη συνιστώσα, η οποία διέπει 
αυστηρά την πρόσβαση σε εθνικές 
αλιευτικές περιοχές, η καταβολή των 
κονδυλίων τομεακής στήριξης πρέπει να 
γίνεται υπό την προϋπόθεση της υλο ‑
ποίησης των συμφωνημένων δράσεων 
μεταξύ της ΕΕ και της χώρας‑εταίρου, 
ιδίως όσον αφορά τη διακυβέρνηση του 
αλιευτικού τομέα. Αυτή η αιρεσιμότητα 
κατοχυρώνεται στη νέα Κοινή Αλιευτική 
Πολιτική και τις ΣΑΣ που υπεγράφησαν 
στη συνέχεια. Η κατανομή της συνολικής 
χρηματικής αντιπαροχής μεταξύ των δύο 
συνιστωσών αποτελεί σημαντική πτυχή 
της διαδικασίας διαπραγμάτευσης.
Η διαπραγμάτευση της 
συνιστώσας των δικαιωμάτων 
πρόσβασης
35 
Τα πρωτόκολλα καθορίζουν το είδος των 
ιχθύων στο οποίο παρέχεται πρόσβαση 
και τις συνθήκες που τη διέπουν ως προς 
τον αριθμό αδειών, τον τύπο σκάφους 
και το βάρος αναφοράς. Αυτό το «βάρος 
αναφοράς» αντιστοιχεί στον όγκο των 
αλιευμάτων για τον οποίο η ΕΕ οφείλει 
να καταβάλλει ένα ελάχιστο ποσό ως 
δικαιώματα πρόσβασης 20. Σε περίπτωση 
υπέρβασης αυτού του ορίου, η ΕΕ κατα ‑
βάλλει συμπληρωματική πληρωμή για 
τα επιπλέον αλιεύματα. Τα πρωτόκολλα 
ορίζουν επίσης τις τεχνικές προϋποθέ ‑
σεις και τις προϋποθέσεις λειτουργίας.
36 
Κατά τη διαπραγμάτευση της συνιστώ ‑
σας των «δικαιωμάτων πρόσβασης», 
η Επιτροπή προσπαθεί να εξασφαλίσει 
τον αριθμό αδειών που ζητούν τα κράτη 
μέλη (με την επιφύλαξη των ισχυόντων ορίων 21), λαμβάνοντας συγχρόνως 
υπόψη τους εξωτερικούς παράγοντες 
που μπορούν να επηρεάσουν τη χρήση 
των αλιευτικών αδειών. Η χώρα‑εταίρος 
συνήθως επιδιώκει να αποσπάσει την 
υψηλότερη δυνατή χρηματική αντιπαρο ‑
χή, η οποία στη συνέχεια «μετατρέπεται» 
σε βάρος αναφοράς.
37 
Στο γράφημα 2  κατωτέρω παρουσιά ‑
ζεται η ιστορική χρήση των αλιευτικών 
δυνατοτήτων (αλιεύματα) ως βάρος 
αναφοράς από τις χώρες‑εταίρους του 
Ινδικού Ωκεανού στις οποίες πραγματο ‑
ποιήθηκε επίσκεψη. Παρά την υποχρησι ‑
μοποίηση των αλιευτικών δυνατοτήτων 
που τέθηκαν υπό διαπραγμάτευση στο 
πλαίσιο προηγούμενων πρωτοκόλλων, 
το βάρος αναφοράς που συμφωνήθηκε 
στα πλέον πρόσφατα παρέμεινε σχετικά 
σταθερό.
38 
Καθώς η χρηματική αντιπαροχή της ΕΕ 
βασίζεται στο βάρος αναφοράς και όχι 
στα πραγματικά αλιεύματα, η συστημα ‑
τική υποχρησιμοποίηση των πρωτοκόλ ‑
λων έχει ως αποτέλεσμα το πραγματικά 
καταβαλλόμενο μοναδιαίο κόστος να εί ‑
ναι συχνά υψηλότερο από τη μοναδιαία 
τιμή που χρησιμοποιήθηκε ως βάση για 
τις διαπραγματεύσεις. Στο γράφημα 3  
παρουσιάζεται το πραγματικό κόστος 
κάθε συμφωνίας για την αλίευση τόνου 
όταν λαμβάνεται υπόψη η συνολική χρη ‑
ματική αντιπαροχή της ΣΑΣ. Από το γρά ‑
φημα προκύπτει, παραδείγματος χάριν, 
ότι το πραγματικό κόστος ανά τόνο του 
συγκεκριμένου είδους που αλιεύτηκε 
στη Μοζαμβίκη το 2013 ήταν περίπου έξι 
φορές υψηλότερο σε σχέση με τις τιμές 
που συμφωνήθηκαν στη διαπραγμά ‑
τευση. Αυτό οφείλεται στην εξαιρετικά 
υψηλή χρηματική αντιπαροχή (η οποία 
αυξήθηκε περαιτέρω από 900 000 σε 
980 000 ευρώ κατά την περίοδο 2/2012 ‑
1/2015 που κάλυπτε το πρωτόκολλο) σε 
συνδυασμό με την εξαιρετικά χαμηλή 
χρήση των αλιευτικών δυνατοτήτων.20 Η ελάχιστη χρηματική 
αντιπαροχή για δικαιώματα 
πρόσβασης υπολογίζεται 
πολλαπλασιάζοντας το βάρος 
αναφοράς με τη 
συμφωνηθείσα μοναδιαία 
τιμή.
21 Στην περιοχή του Ινδικού 
Ωκεανού, ο αριθμός των 
σκαφών και η ολική 
χωρητικότητα πάγωσαν στα 
επίπεδα που ίσχυαν το 2006 
για τα σκάφη αλιείας τροπικού 
τόνου και στα επίπεδα που 
ίσχυαν το 2007 για τα σκάφη 
αλιείας ξιφία και μακρύπτερου 
τόνου, σύμφωνα με το 
ψήφισμα 12/11 της IOTC 
σχετικά με τον περιορισμό της 
αλιευτικής ικανότητας των 
συμβαλλόμενων μερών και 
των συνεργαζόμενων μη 
συμβαλλόμενων μερών.
20 Παρατηρήσεις Γράφημα 2Χρήση των αλιευτικών δυνατοτήτων από τις χώρες‑εταίρους στις οποίες 
πραγματοποιήθηκε επίσκεψη στην περιφέρεια του Ινδικού Ωκεανού
Πηγή:  ΕΕΣ, βάσει στοιχείων προερχόμενων από τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας σχετικά με τη χρήση των αλιευτικών δυνατοτήτων.0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %70 %80 %90 %100 %
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2008
2009
2010
2011
2012
2013% χρησι/uni03BCοποιηθέντο/uni03C2 
βάρου/uni03C2 αναφορά/uni03C2% /uni03BCη χρησι/uni03BCοποιηθέντο/uni03C2 
βάρου/uni03C2 αναφορά/uni03C2
Σεϋχέλλε/uni03C2 Μοζα/uni03BCβίκη ΜαδαγασκάρηΓράφημα 3  Μοναδιαίο κόστος ανά τόνο αλιευθέντος τόνου που κατέβαλε η ΕΕ
Πηγή:  ΕΕΣ, βάσει πρωτοκόλλων και στοιχείων προερχόμενων από τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας σχετικά με τη χρήση των αλιευτικών 
δυνατοτήτων.01002003004005006007008009001 000
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2008
2009
2010
2011
2012
2013
2008
2009
2010
2011
2012
2013
Μαδαγασκάρη Μοζα/uni03BCβίκη Σεϋχέλλε/uni03C2ευρώ
Πραγ/uni03BCατικό κόστο/uni03C2 ανά τόνο
Συ/uni03BCφωνηθείσα τι/uni03BCή ανά τόνο που 
αντιστοιχεί στα δικαιώ/uni03BCατα πρόσβαση/uni03C2 και στην το/uni03BCεακή στήριξη
21 Παρατηρήσεις
39 
Η αγοραία αξία των αλιευτικών αποθε ‑
μάτων που συμφωνείται με τη διαπραγ ‑
μάτευση στο πλαίσιο ενός πρωτοκόλλου 
έχει άμεση επίδραση στην αξία του. 
Συνεπώς, η Επιτροπή οφείλει να το λαμ ‑
βάνει υπόψη κατά τη διαπραγμάτευση 
της συνολικής τιμής των πρωτοκόλλων. 
Εντούτοις, αυτό δε συνέβη σε όλες τις 
περιπτώσεις. Στο πλέον πρόσφατο πρω ‑
τόκολλο (2013 ‑2014) με τη Μαυριτανία, 
η κατηγορία των κεφαλόποδων, η οποία 
έχει υψηλή εμπορική αξία και χρησιμο ‑
ποιείτο, κατά μέσο όρο, σε ποσοστό 93 % 
στο πλαίσιο του πρωτοκόλλου 2008 ‑
2012, αποσύρθηκε από αυτό λόγω της 
εφαρμογής της ιδέας του πλεονάσματος 
και της απόφασης των εθνικών αρχών 
να κρατήσουν τα κεφαλόποδα για τον 
εθνικό στόλο. Λόγω της υψηλής αξίας και 
του υψηλού ποσοστού χρήσης αυτής της 
κατηγορίας, η απόφαση αυτή είχε ιδιαί ‑
τερα αρνητικό αντίκτυπο στον στόλο της 
ΕΕ. Οι αλιευτικές δυνατότητες για τα πε ‑
λαγικά είδη στο πρωτόκολλο 2013 ‑2014 
που έχουν χαμηλότερη εμπορική αξία 
αυξήθηκαν. Η χρηματική αντιπαροχή για 
την εξασφάλιση πρόσβασης αυξήθηκε 
από τα 60 εκατομμύρια ευρώ κατά μέσο 
όρο ετησίως για την περίοδο 2008 ‑2012 
(και μόλις 50 εκατομμύρια ευρώ ανά έτος το 2012) σε 67 εκατομμύρια ευρώ 
ετησίως για το 2013 και το 2014. Το νέο 
πρωτόκολλο ήταν, ωστόσο, σχετικά 
ακριβότερο για την ΕΕ. Στην εκ των 
υστέρων αξιολόγηση αυτού του πρω ‑
τοκόλλου (που κάλυπτε τους πρώτους 
11 μήνες εφαρμογής του) επισημαινόταν 
ότι η άμεση προστιθέμενη αξία για όλους 
τους δικαιούχους ήταν 0,8 ευρώ. Εντού ‑
τοις, η άμεση προστιθέμενη αξία για την 
ΕΕ, η οποία αντιστοιχεί στον πλούτο που 
παράγεται για την ΕΕ από κάθε επενδυό ‑
μενο ευρώ, ήταν μόλις 0,39 ευρώ 22. Την 
περίοδο 2006 ‑2009, η αναλογία αυτή 
ήταν κατά μέσο όρο 0,63 ευρώ.
40 
Συνολικά, στη Μαυριτανία, η τελική 
μοναδιαία τιμή ανά τόνο που καταβλή ‑
θηκε ήταν κατά πολύ υψηλότερη από 
το θεωρητικό κόστος πρόσβασης που 
υπολογίζεται βάσει πλήρους χρήσης. Στο 
γράφημα 4  παρουσιάζεται το εκτιμώμε ‑
νο κόστος των δικαιωμάτων πρόσβασης 
για την ΕΕ βάσει της πραγματικής χρήσης 
των αλιευτικών δυνατοτήτων 23.22 Όπως φαίνεται στον πίνακα 3 , 
η αναλογία αυτή είναι 5,53 για 
τις Σεϋχέλλες, 4,09 για τη 
Μαδαγασκάρη και 0,91 για τη 
Μοζαμβίκη.
23 Στοιχεία για το 2014 
διατίθενται μόνο έως τον 
Σεπτέμβριο και τα ποσά 
προσαρμόστηκαν pro rata 
temporis. Προκειμένου να 
γίνει εκτίμηση της κατανομής 
των πληρωμών για τα 
δικαιώματα πρόσβασης ανά 
κατηγορία, το Συνέδριο έλαβε 
υπόψη το βάρος αναφοράς 
και την αγοραία τιμή των 
ιχθύων (από την εκ των 
υστέρων αξιολόγηση και τα 
στοιχεία της ΓΔ Θαλάσσιας 
Πολιτικής και Αλιείας). Τέτοια 
ανάλυση δεν παρουσιάζεται 
για το προηγούμενο 
πρωτόκολλο, καθώς οι 
κατηγορίες δεν ήταν 
συγκρίσιμες.Γράφημα 4Εκτιμώμενο κόστος των αλιευτικών δυνατοτήτων που χρησιμοποιήθηκαν στη 
Μαυριτανία
Πηγή:  ΕΕΣ, βάσει του πρωτοκόλλου 2013 ‑2014, στοιχείων προερχόμενων από τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας και της εκ των υστέρων 
αξιολόγησης του 2014.Κόστο/uni03C2 πρόσβαση/uni03C2 για τι/uni03C2 
χρησι/uni03BCοποιηθείσε/uni03C2 δυνατότητε/uni03C2Καταβληθέν κόστο/uni03C2 πρόσβαση/uni03C2χιλιάδε/uni03C2 ευρώ
2014 (/uni03BCέχρι τον Σεπτέ/uni03BCβριο) 201370 000
60 000
50 000
40 000
30 000
20 000
10 000
0
22 Παρατηρήσεις
41 
Η αποδοχή ορισμένων ρητρών που 
οδήγησαν σε προβλήματα υλοποίησης, 
συγκεκριμένα στη Μαυριτανία και τη 
Μοζαμβίκη, ενδέχεται να συνέβαλε στην 
υποχρησιμοποίηση των πρωτοκόλλων. 
Στη Μοζαμβίκη τα κύρια προβλήματα 
ήταν η απαίτηση το 33 % των σκα ‑
φών να υποβάλλεται σε επιθεώρηση 
πριν από την έναρξη των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων 24.
42 
Στη Μαυριτανία τα κύρια ζητήματα ήταν 
οι περιοριστικές τεχνικές προϋποθέσεις, 
συμπεριλαμβανομένου ενός στενού 
ορισμού των αλιευτικών περιοχών στο 
πρωτόκολλο 2013 ‑2014. Οι περισσότερες 
από αυτές τις προϋποθέσεις αποσκοπού ‑
σαν στην προστασία των αποθεμάτων 
που υφίσταντο υπερεκμετάλλευση, την 
αποφυγή των ανεπιθύμητων αλιευμάτων 
και την προστασία των οικοσυστημάτων. 
Μεταξύ Αυγούστου 2012 και Δεκεμβρί ‑
ου 2013, τα τμήματα του στόλου της ΕΕ 
τα οποία επλήγησαν περισσότερο από τις 
τεχνικές προϋποθέσεις 25 παρουσίαζαν 
πολύ χαμηλά ποσοστά χρήσης: π.χ. μηδέν 
για τα καβούρια και εξαιρετικά χαμηλά 
για την κατηγορία «σκάφη πελαγικής 
αλιείας χωρίς ψυκτικές εγκαταστάσεις» και «μαλακόστρακα». Αυτό επιβεβαιώ ‑
θηκε από τις απαντήσεις που δόθηκαν 
στο πλαίσιο της έρευνας του Συνεδρίου, 
κατά την οποία το 70 % των φορέων 
εκμετάλλευσης που απάντησε σχετικά 
με το πρωτόκολλο της Μαυριτανίας 
δήλωσε ότι οι τεχνικές προϋποθέσεις που 
συμφωνήθηκαν με τις διαπραγματεύσεις 
ήταν ανεπαρκείς, ενώ το 58 % δήλωσε ότι 
επλήγη η κερδοφορία.
Η διαπραγμάτευση της 
συνιστώσας της τομεακής 
στήριξης
43 
Η τομεακή στήριξη αποτελεί σημαντικό 
εργαλείο για την επίτευξη των στόχων 
που αφορούν τη βελτίωση της διακυβέρ ‑
νησης και την προώθηση της οικονομι ‑
κής ανάπτυξης του αλιευτικού τομέα των 
χωρών‑εταίρων. Κατά τη διάρκεια των 
διαπραγματεύσεων, η Επιτροπή, σε μια 
προσπάθεια να αποσπάσει τη δέσμευση 
της χώρας για βελτίωση της διακυβέρνη ‑
σης του αλιευτικού τομέα, επιδιώκει να 
αυξήσει την τομεακή στήριξη, η οποία, 
ωστόσο, περιορίζεται στο 50 % της 
συνολικής αντιπαροχής της ΕΕ (βλέπε 
πίνακα 1).24 Οι επιθεωρήσεις πριν από την 
έναρξη των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων απαιτούνται 
για το 33 % των σκαφών της ΕΕ 
που έχουν άδεια αλιείας στα 
ύδατα της Μοζαμβίκης. Στις 
απαντήσεις τους στο πλαίσιο 
της έρευνας του Συνεδρίου οι 
φορείς εκμετάλλευσης των 
σκαφών έκριναν αυτή την 
απαίτηση υπερβολικά 
δαπανηρή.
25 Οι τεχνικές προϋποθέσεις 
ήταν εξαιρετικά περιοριστικές 
και, κατόπιν των πολύ 
χαμηλών ποσοστών χρήσης 
κατά τους πρώτους μήνες, 
η μικτή επιτροπή συμφώνησε 
να μετριάσει αυτούς τους 
περιορισμούς διατηρώντας 
ταυτόχρονα τις 
περιβαλλοντικές 
παραμέτρους. Το ζήτημα των 
τεχνικών προϋποθέσεων 
καθυστέρησε την καθαυτή 
εφαρμογή του πρωτοκόλλου 
κατά ένα έτος περίπου.Πίνακας 1Σημασία της τομεακής στήριξης στα δύο πλέον πρόσφατα πρωτόκολλα που 
εξετάστηκαν για κάθε χώρα‑εταίρο στην οποία πραγματοποιήθηκε επίσκεψη
Χώρα Πρωτόκολλο  1 και  2Μαδαγασκάρη Μαυριτανία Μοζαμβίκη Σεϋχέλλες
Συνολική συνεισφορά  1 (ευρώ) 1 525 000 76 250 000 3650 000 5 600  000
% τομεακή στήριξη 36,1 % 21,3 % 38,5 % 39,6 %
Συνολική συνεισφορά  2 (ευρώ) 1 526 875 370 000  000 980 000 5 116 667 3
% τομεακή στήριξη 45,8 % 4,3 % 45,9 % 49,5 %
1 Προηγούμενα πρωτόκολλα:  Μαδαγασκάρη (2005 ‑2011), Μαυριτανία (2008 ‑2012), Μοζαμβίκη (2008 ‑2011) και Σεϋχέλλες (2011 ‑2013).
2  Πρωτόκολλα σε ισχύ κατά τον χρόνο του ελέγχου:  Μαδαγασκάρη (2013 ‑2014), Μαυριτανία (2013 ‑2014), Μοζαμβίκη (2012 ‑2014) και Σεϋχέλλες 
(2014 ‑2020).
3 Για το συγκεκριμένο πρωτόκολλο υπολογίστηκε ένας μέσος όρος, καθώς η ετήσια αντιπαροχή μεταβάλλεται κάθε χρόνο.
Πηγή:  ΕΕΣ, βάσει του κειμένου των πρωτοκόλλων.
23 Παρατηρήσεις
44 
Το Συνέδριο θεωρεί ότι η αύξηση του 
μεριδίου της τομεακής στήριξης συνάδει 
με τους στόχους της ΣΑΣ για τη βελτί ‑
ωση της διακυβέρνησης και την προώ ‑
θηση της οικονομικής ανάπτυξης του 
αλιευτικού τομέα τρίτων χωρών.
45 
Η Μαυριτανία ήταν η μοναδική εξαίρεση 
σε αυτή την αυξητική τάση του μεριδίου 
της συνολικής χρηματικής αντιπαροχής 
της ΕΕ στην τομεακή στήριξη. Στην προ ‑
κειμένη περίπτωση, η Επιτροπή συμφώ ‑
νησε να μειώσει σημαντικά τη συνιστώ ‑
σα της τομεακής στήριξης από το 21 % 
της συνολικής αντιπαροχής στο πλαίσιο 
της ΣΑΣ στο πρωτόκολλο 2008 ‑2012 σε 
μόλις 4 % στο πρωτόκολλο 2013 ‑2014. 
Η μείωση αυτή επήλθε ως αποτέλεσμα 
των προβλημάτων τα οποία αντιμετώ ‑
πισε η Επιτροπή για τη συγκέντρωση 
στοιχείων από τις αρχές της Μαυριτανίας 
όσον αφορά τις δράσεις που χρηματο ‑
δοτήθηκαν από την τομεακή στήριξη 
στο πλαίσιο του πρωτοκόλλου 2008 ‑2012 
(όπως παρουσιάζεται στο πλαίσιο 2 ). 
Όπως προκύπτει από τον ανωτέρω πί-
νακα 1 , οι συνολικές ετήσιες χρηματικές αντιπαροχές που διαπραγματεύτηκε 
η Επιτροπή στα δύο πρωτόκολλα είναι 
παρόμοιες. Αυτό σημαίνει ότι η Επιτρο ‑
πή προέβη σε μείωση του μεριδίου της 
συνιστώσας της τομεακής στήριξης και 
σε ανάλογη αύξηση της συνιστώσας των 
δικαιωμάτων πρόσβασης, για τα οποία 
οι χώρες‑εταίροι έχουν περιορισμένες 
υποχρεώσεις διαφάνειας ή υποβολής 
στοιχείων. Κατά την άποψη του Συνεδρί ‑
ου, αυτή η αντίδραση δεν εναρμονιζόταν 
με τον αναπτυξιακό στόχο των ΣΑΣ.
46 
Επιπλέον, το Συνέδριο θεωρεί ότι, κατά 
τις διαπραγματεύσεις, είναι σημαντικό 
να λαμβάνεται υπόψη η συνολική χρημα ‑
τική αντιπαροχή της ΕΕ προς τις χώρες‑ε ‑
ταίρους. Τα σχετικά ποσά διαδραματί ‑
ζουν σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη 
των χωρών‑εταίρων, όπως φαίνεται στον 
πίνακα 2 . Εντούτοις, οι αντιπαροχές, οι 
στόχοι και οι όροι εφαρμογής της ΣΑΣ 
και του ΕΤΑ αποτελούν αντικείμενα ξε ‑
χωριστών διαπραγματεύσεων. Κατά την 
άποψη του Συνεδρίου, αυτό δεν διευκο ‑
λύνει τη θέση της Επιτροπής κατά τις δια ‑
πραγματεύσεις με τις χώρες‑εταίρους.Πίνακας 2Αντιπαροχές της ΕΕ στις χώρες‑εταίρους στις οποίες πραγματοποιήθηκε επίσκεψη 
στο πλαίσιο του ελέγχου και η σημασία τους σε σχέση με τους προϋπολογισμούς για 
την αλιεία και τους συνολικούς εθνικούς προϋπολογισμούς (2013)
2013 Μαδαγασκάρη Μαυριτανία Μοζαμβίκη Σεϋχέλλες
Αντιπαροχή βάσει ΣΑΣ σε σχέση με τον 
εθνικό προϋπολογισμό για την αλιεία 41 % 689 % 120 % 250 % 2
Συνολική αντιπαροχή της ΕΕ σε σχέση 
με τον συνολικό εθνικό προϋπολογισμό5 % 11 % 2 % 2 %
1 Προϋπολογισμός του Υπουργείου Αλιείας, όπως παρουσιάζεται στον Δημοσιονομικό Νόμο της Μαυριτανίας. Δεν περιλαμβάνει σημαντικές 
δαπάνες, όπως τα λιμενικά έξοδα.
2 Μόνο λειτουργικά έξοδα της αρχής αλιείας των Σεϋχελλών, πλην των κεφαλαιουχικών επενδύσεων.
Πηγή:  ΕΕΣ, βάσει εθνικών εγγράφων, εγγράφων της ΓΔ Διεθνούς Συνεργασίας και Ανάπτυξης της Επιτροπής, και των ΣΑΣ.
24 Παρατηρήσεις
Τα στοιχεία που περιέχονταν 
στις εκ των υστέρων 
αξιολογήσεις δεν ήταν 
πάντοτε χρήσιμα για τη 
λήψη αποφάσεων και τις 
διαπραγματεύσεις
47 
Οι εκ των προτέρων και εκ των υστέ ‑
ρων αξιολογήσεις 26 χρησιμοποιούνται 
από το Συμβούλιο, το Κοινοβούλιο και 
την Επιτροπή για τη λήψη αποφάσεων. 
Αποσκοπούν στην παροχή αξιόπιστων 
στοιχείων σχετικά με την εφαρμογή της 
συμφωνίας και την προστιθέμενη αξία 
της για την ΕΕ και τη χώρα‑εταίρο, στην 
εκτίμηση του περιβαλλοντικού, οικονο ‑
μικού και κοινωνικού αντίκτυπου μιας 
συμφωνίας σύμπραξης και στην επαλή ‑
θευση του κατά πόσον τα επιτευχθέντα 
από τις ΣΑΣ αποτελέσματα συνάδουν με 
τους στόχους που έχουν τεθεί για αυτές, 
σύμφωνα με τις απαιτήσεις που ορίζει το 
Συμβούλιο 27 και η νέα Κοινή Αλιευτική 
Πολιτική 28.
48 
Πριν αναθέσει στην Επιτροπή εντολή 
διαπραγμάτευσης νέου πρωτοκόλλου, 
το Συμβούλιο της ζητεί να διεξαγάγει 
ανεξάρτητη εκ των υστέρων και εκ των 
προτέρων αξιολόγηση στις περιπτώσεις 
που εφαρμόζεται ήδη πρωτόκολλο και 
εκ των προτέρων αξιολόγηση στις περι ‑
πτώσεις που δεν έχουν προηγηθεί ΣΑΣ. 
Η εν λόγω υποχρέωση ενισχύθηκε με την 
ενσωμάτωσή της στη νέα Κοινή Αλιευτι ‑
κή Πολιτική.
49 
Οι ενδιαφερόμενοι των οποίων ζητή ‑
θηκε η γνώμη στο πλαίσιο του ελέγχου 
έδειξαν να εκτιμούν το γεγονός ότι 
υπήρχε εκ των υστέρων αξιολόγηση. 
Θεωρούν ότι αποτελεί χρήσιμο εργα ‑
λείο, καθώς παρέχει συνολική εικόνα της αξιοποίησης των αλιευτικών δυνατοτή ‑
των που παρέχονται βάσει μιας συμφω ‑
νίας (χορήγηση αδειών και αλιεύματα), 
καθώς και της λειτουργίας και της προ ‑
στιθέμενης αξίας της συμφωνίας. Εντού ‑
τοις, τα στοιχεία σχετικά με τα αλιεύματα 
που παρουσιάζονται στην έκθεση δεν 
είναι τα πλέον ενημερωμένα, μολονότι 
η Επιτροπή, ως διαχειριστής των στοι ‑
χείων, είναι αρμόδια για την έγκαιρη 
διάθεση αυτών των στοιχείων στους 
αρμόδιους για τη λήψη αποφάσεων.
50 
Ο χρόνος που απαιτείται για τη διεξαγω ‑
γή αυτής της αξιολόγησης πρέπει στη 
συνέχεια να προστεθεί στην ήδη μακρά 
διαδικασία των διαπραγματεύσεων. Προ ‑
τού καθιερωθεί η νέα Κοινή Αλιευτική 
Πολιτική, τα περισσότερα πρωτόκολλα 
είχαν πολύ μικρή διάρκεια ζωής (περίπου 
τρία έτη 29). Ως εκ τούτου, οι αξιολογή ‑
σεις κάλυπταν μόνο μια σύντομη περί ‑
οδο εφαρμογής, ενός έτους ή λιγότερο, 
του αξιολογούμενου πρωτοκόλλου. Το 
γεγονός αυτό μείωσε τη χρησιμότητα 
των αξιολογήσεων ως εργαλείων λήψης 
αποφάσεων. Μια θετική αλλαγή ήταν 
η παράταση του χρόνου ζωής (από τέσ ‑
σερα έως έξι έτη) των πλέον πρόσφατων 
πρωτοκόλλων, γεγονός που ενδεχομέ ‑
νως να έχει θετικό αντίκτυπο στην πλη ‑
ρότητα των δεδομένων που περιέχονται 
στις εκ των υστέρων αξιολογήσεις τους.
51 
Στις εκ των υστέρων αξιολογήσεις των 
ΣΑΣ στον Ινδικό Ωκεανό παρατίθενται 
στοιχεία σχετικά με τα αποθέματα και τα 
αλιεύματα σε περιφερειακό επίπεδο, ενώ 
περιλαμβάνονται μη ουσιώδεις περι ‑
γραφικές πληροφορίες οι οποίες επανα ‑
λαμβάνονται από τη μία αξιολογούμενη 
περίοδο στην επόμενη, με συνέπεια 
η έκθεση να καθίσταται υπερβολικά 
εκτενής.26 Η κατάρτιση εκ των προτέρων 
και εκ των υστέρων 
αξιολόγησης των ΣΑΣ 
αποτελεί υποχρέωση βάσει 
του δημοσιονομικού 
κανονισμού (ΕΕ) 
αριθ. 966/2012 (ΕΕ L 298 της 
26.10.2012, σ. 1) για όλα τα 
προγράμματα και τις 
δραστηριότητες που 
συνεπάγονται σημαντικές 
δαπάνες (άνω των 
5 000 000 ευρώ), προκειμένου 
να επαληθευτεί ότι οι πόροι 
που διατέθηκαν και τα 
αποτελέσματα που 
επιτεύχθηκαν συνάδουν με 
τους στόχους που έχουν τεθεί.
27 2599η σύνοδος του 
Συμβουλίου, Γεωργία και 
Αλιεία, Βρυξέλλες, 
19 Ιουλίου 2004.
28 Άρθρο 31 του κανονισμού (ΕΕ) 
αριθ. 1380/2013.
29 Η σύντομη διάρκεια 
οφειλόταν στο γεγονός ότι 
η Επιτροπή δεν ήθελε τα 
υφιστάμενα πρωτόκολλα να 
εξακολουθήσουν να 
εφαρμόζονται κατόπιν της 
θέσης σε ισχύ της νέας Κοινής 
Αλιευτικής Πολιτικής, ούτως 
ώστε οι αλλαγές που θα 
επέφερε η εν λόγω πολιτική να 
εφαρμόζονταν το 
συντομότερο δυνατόν.
25 Παρατηρήσεις
52 
Εξάλλου, με τον έλεγχο διαπιστώθηκε ότι 
στις αξιολογήσεις δεν εκτιμάται επαρκώς 
ο βαθμός κατά τον οποίον οι ΣΑΣ εκπλη ‑
ρώνουν όλους τους στόχους τους (βλέπε 
σημείο 5 και πλαίσιο 1 ) (π.χ. δεν γίνεται 
καμία αναφορά στην απασχόληση που 
σχετίζεται με την αλιεία στις περιφέρειες 
της ΕΕ, ούτε παρέχεται καμία πληροφο ‑
ρία σχετικά με την προμήθεια ιχθύων 
στην αγορά της ΕΕ). Επιπλέον, στις αξιο ‑
λογήσεις του Ινδικού Ωκεανού η προστι ‑
θέμενη αξία των ΣΑΣ δεν υπολογιζόταν 
κατά τρόπο συνεπή. Το γεγονός αυτό 
δεν διευκόλυνε τη διαδικασία λήψης 
αποφάσεων, καθώς οι μεθοδολογίες που 
χρησιμοποιούνταν για τον υπολογισμό 
της προστιθέμενης αξίας των διαφόρων 
πρωτοκόλλων δεν ήταν συγκρίσιμες 
μεταξύ τους και, στην περίπτωση της 
Μοζαμβίκης, κατέληγαν σε πολύ διαφο ‑
ρετικό αποτέλεσμα ( πίνακας 3 ).53 
Κατά τη διάρκεια του ελέγχου του Συνε ‑
δρίου και κατόπιν εσωτερικού ελέγχου 
της διαδικασίας αξιολόγησης, η Επιτροπή 
ανέπτυξε νέα μεθοδολογία αξιολόγησης 
της προστιθέμενης αξίας, η οποία εφαρ ‑
μόζεται από τον Ιανουάριο του 2015. 
Η μεθοδολογία που χρησιμοποιήθηκε 
για την αξιολόγηση των πρωτοκόλλων 
με τη Μαδαγασκάρη (Φεβρουάριος 2014) 
και τη Μοζαμβίκη (Απρίλιος 2014) ήταν 
επίσης σχετικά πρόσφατη (Ιανουάρι ‑
ος 2014), αλλά οι μέθοδοι που χρησι ‑
μοποιήθηκαν για τον υπολογισμό της 
προστιθέμενης αξίας εξακολουθούσαν 
να μην είναι συγκρίσιμες.Πίνακας 3Ασυνέπειες στον υπολογισμό της απόδοσης ανά χώρα των δημόσιων επενδύσεων 
της ΕΕ, όπως παρουσιάζεται στις εκ των υστέρων αξιολογήσεις των πρωτοκόλλων 
του Ινδικού Ωκεανού
Υπολογιζόμενη απόδοση 
ανά ευρώ δημόσιας επέν -
δυσης της ΕΕ  
(εκ των υστέρων)Σχόλια
Μαδαγασκάρη  
(εκδόθηκε τον Φεβρουάριο 
του 2014)4,09Το μοντέλο περιλαμβάνει οφέλη και κόστος μόνο σε ευρύτερες κατηγορίες (π.χ. 
καύσιμα, συντήρηση, λιμενικά τέλη, ασφάλιση κ.λπ.) οι οποίες δεν συμπίπτουν 
πάντοτε με τις κατηγορίες που χρησιμοποιούνται σε άλλες αξιολογήσεις (π.χ. για 
τις Σεϋχέλλες, οι κατηγορίες περιλαμβάνουν επίσης πλήρωμα, απόσβεση σκαφών 
και εξοπλισμού και γενικά έξοδα). Εντούτοις, το Συνέδριο έκρινε ότι με το μοντέλο 
αυτό 1 αξιολογούνται ορθά το κόστος και τα οφέλη.
Μοζαμβίκη (εκδόθηκε τον 
Απρίλιο του 2014)2,08Οι υπεύθυνοι αξιολόγησης δεν διαχώρισαν τα οφέλη για την ΕΕ από τα αντίστοιχα 
για τη Μοζαμβίκη και στον υπολογισμό δεν συμπεριλήφθη το σύνολο των δημόσι -
ων δαπανών που επωμίστηκε η ΕΕ (δεν συμπεριλήφθη η τομεακή στήριξη). Κατά 
τον εκ νέου υπολογισμό που διενήργησε το Συνέδριο βάσει του ίδιου μοντέλου με 
αυτό για τη Μαδαγασκάρη, η απόδοση των δημόσιων επενδύσεων θα ήταν μόλις 
0,91 ευρώ ανά ευρώ που επενδύθηκε από την ΕΕ.
Σεϋχέλλες (εκδόθηκε τον 
Ιανουάριο του 2013)4,5Συμπεριλήφθησαν οι πληρωμές των πλοιοκτητών, εν αντιθέσει με τις άλλες αξιο -
λογήσεις, όπου ελήφθη υπόψη μόνο το δημόσιο χρήμα· το κόστος κατανεμήθηκε 
σωστά μεταξύ των μερών και ελήφθησαν υπόψη όλες οι δημόσιες δαπάνες. Κατά 
τον εκ νέου υπολογισμό που διενήργησε το Συνέδριο βάσει του ίδιου μοντέλου 
με αυτό για τη Μαδαγασκάρη, η απόδοση των δημόσιων επενδύσεων θα ήταν 
υψηλότερη κατά 5,53 ευρώ ανά ευρώ που επενδύθηκε από την ΕΕ.
1 Αναλογία:  άμεση προστιθέμενη αξία για την ΕΕ / συνολική αντιπαροχή της ΕΕ (δικαιώματα πρόσβασης και τομεακή στήριξη).
Πηγή:  Εκ των υστέρων αξιολογήσεις.
26 Παρατηρήσεις
Μέρος II —  
Εφαρμογή των 
δικαιωμάτων πρόσβασης 
των ΣΑΣ και των 
συνιστωσών τομεακής 
στήριξης
54 
Η εφαρμογή των ΣΑΣ περιλαμβάνει δύο 
βασικές πτυχές: πρόσβαση των σκαφών 
της ΕΕ σε αλιευτικές δυνατότητες (βλέπε 
σημεία 55 έως 65) και στήριξη για την ανά ‑
πτυξη του αλιευτικού τομέα των χωρών‑ε ‑
ταίρων (βλέπε σημεία 66 έως 83). Προκει ‑
μένου η κάθε πτυχή να επιτελεί σωστά 
τον ρόλο της (π.χ. για να διασφαλίζεται ότι 
ο στόλος μπορεί να αλιεύει υπό καλές συν ‑
θήκες και ότι η τομεακή στήριξη βελτιώνει 
τη διακυβέρνηση του αλιευτικού τομέα 
των χωρών‑εταίρων), η Επιτροπή πρέπει 
να διαθέτει κατάλληλα συστήματα για 
την παρακολούθηση της εφαρμογής τους. 
Τα εν λόγω συστήματα παρακολούθησης 
εξετάστηκαν στο πλαίσιο του ελέγχου.
Μολονότι η διαδικασία 
έκδοσης αδειών αλιείας 
(αδειοδότηση) ήταν 
χρονοβόρα και δυσκίνητη, 
η Επιτροπή δεν είχε 
ακόμη λάβει μέτρα για τον 
προσδιορισμό των τυχόν 
βελτιώσεων
55 
Η διαδικασία αδειοδότησης μέσω της 
οποίας χορηγείται στα σκάφη άδεια αλιεί ‑
ας βάσει των πρωτοκόλλων δεν πρέπει να 
είναι άσκοπα περίπλοκη ή χρονοβόρα για 
τις επιχειρήσεις του κλάδου. Η Επιτροπή 
πρέπει να εξετάσει τα διάφορα στάδια της 
διαδικασίας αδειοδότησης και να εκτιμή ‑
σει εάν μπορεί να επιτευχθεί βελτίωση 
της αποδοτικότητας. Το Συνέδριο θεωρεί 
απαραίτητη μια συνολική θεώρηση του 
χρόνου που απαιτείται για τα διάφορα 
στάδια της διαδικασίας, προκειμένου να 
εντοπιστούν και να διορθωθούν οι ανε ‑
πάρκειες. Με τον έλεγχο διαπιστώθηκε ότι 
η Επιτροπή δεν διαθέτει επαρκή στοιχεία 
σχετικά με τη διαδικασία αδειοδότησης.56 
Τα πρωτόκολλα καθορίζουν τη διαδικα ‑
σία αδειοδότησης μεταξύ των χωρών‑ε ‑
ταίρων και της ΕΕ, όπως την υποβολή 
αιτήσεων στην αρμόδια δημόσια αρχή. 
Τα πρωτόκολλα προβλέπουν επίσης ηλε ‑
κτρονική ανταλλαγή πληροφοριών σχε ‑
τικά με τις αλιευτικές δραστηριότητες. 
Στη διαδικασία συμμετέχουν η Επιτροπή, 
τα κράτη μέλη, οι αντιπροσωπείες της 
ΕΕ και οι χώρες‑εταίροι. Περισσότερες 
λεπτομέρειες σχετικά παρατίθενται στο 
παράρτημα I . Ο έλεγχος του Συνεδρίου 
επικεντρώθηκε στα διαθέσιμα στοιχεία 
και σκοπό είχε να παρακολουθήσει τη 
διαδικασία αυτή και να αναλύσει τυχόν 
καθυστερήσεις.
57 
Υπάρχουν ενδείξεις ότι οι καθυστερήσεις 
στη διαδικασία αδειοδότησης επηρέ ‑
ασαν αρνητικά τις αλιευτικές δραστη ‑
ριότητες: το 78 % των ερωτηθέντων 
στο πλαίσιο της έρευνας του Συνεδρίου 
εξέφρασε ανησυχίες σχετικά και το ίδιο 
έκαναν και οι επιχειρήσεις του κλάδου 
σε αναφορές που απηύθυναν μέσω των 
αντιπροσώπων τους στην Επιτροπή.
58 
Με τον έλεγχο διαπιστώθηκε ότι οι 
χώρες‑εταίροι στις οποίες πραγματοποι ‑
ήθηκε επίσκεψη ήταν είτε απρόθυμες 
είτε ανίκανες, λόγω εθνικών νομικών 
απαιτήσεων, να αποδεχτούν άδειες 
αλιείας σε ηλεκτρονική μορφή, ενώ όλες 
απαιτούσαν το πρωτότυπο της άδειας να 
φυλάσσεται στο αδειοδοτημένο σκάφος 
κατά τη διάρκεια των αλιευτικών δρα ‑
στηριοτήτων του.
27 Παρατηρήσεις
59 
Όπως φαίνεται στο γράφημα 5 , ενώ 
στη Μοζαμβίκη και τις Σεϋχέλλες οι 
αντιπροσωπείες και οι ακόλουθοι σε 
θέματα αλιείας είχαν στοιχεία σχετικά με 
το διάστημα που μεσολαβούσε από την 
υποβολή του αιτήματος από τον φορέα 
εκμετάλλευσης έως την ημερομηνία 
έκδοσης της άδειας από τη χώρα‑εταίρο, 
στη Μαδαγασκάρη, τα στοιχεία που διέ ‑
θετε η αντιπροσωπεία αφορούσαν μόνο 
το διάστημα που μεσολαβούσε από την 
παραλαβή του φακέλου της αίτησης από 
την αντιπροσωπεία έως την προώθησή 
του στην Επιτροπή. Στη Μαυριτανία δεν 
υπήρχε πίνακας παρακολούθησης.
60 
Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι, σε ορι ‑
σμένες περιπτώσεις, σημαντικές καθυ ‑
στερήσεις σημειώνονταν πριν φτάσει 
ο φάκελος της αίτησης στις αρχές 
των χωρών‑εταίρων. Ωστόσο, για τα πρωτόκολλα που εξετάστηκαν, η Επιτρο ‑
πή δεν διέθετε σύστημα πληροφοριών 
που να τη βοηθάει να παρακολουθεί τον 
χρόνο που απαιτείται για κάθε στάδιο 
της διεκπεραίωσης της αίτησης για 
χορήγηση άδειας και, συνεπώς, δεν μπο ‑
ρούσε να εντοπίσει πού σημειώνονταν 
οι καθυστερήσεις (σε επίπεδο κράτους 
μέλους, χώρας‑εταίρου ή Επιτροπής). 
Επιπροσθέτως, ενώ η βάση δεδομένων 
αδειών αλιείας που απαιτείται από τον 
κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1006/2008 υπάρχει 
και περιέχει επικαιροποιημένα στοιχεία 
σχετικά με υφιστάμενες άδειες, δεν 
περιέχει επαρκείς πληροφορίες για την 
ανάλυση των καθυστερήσεων. Ως εκ 
τούτου, το Συνέδριο δεν ήταν σε θέση 
να εξακριβώσει τους σχετικούς λόγους. 
Η αναθεώρηση του κανονισμού σχετικά 
με τις άδειες αλιείας, η οποία ανακοινώ ‑
θηκε το 2011, μπορεί να βοηθήσει στον 
εντοπισμό και τη μείωση των διαδικαστι ‑
κών συμφορήσεων, αλλά η πρόταση της 
Επιτροπής δεν έχει ακόμη οριστικοποιη ‑
θεί ούτε υποβληθεί για συναπόφαση.Γράφημα 5Γνωστή διάρκεια της διαδικασίας αδειοδότησης
Φορέας εκμετάλλευ -
σης - κράτος μέλος
Κράτος μέλος 
- Επιτροπή
Επιτροπή 
- αντιπροσωπεία
Αντιπροσωπεία 
- χώρα -εταίρος
Αρχές της 
χώρας -εταίρου
Αντιπροσωπεία στη 
χώρα -εταίρο
Αντιπροσωπεία 
- Επιτροπή
Επιτροπή - κράτος 
μέλος
Κράτος μέλος - φορέ -
ας εκμετάλλευσης
Μαδαγασκάρη Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία 41 ημέρες Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία
Μαυριτανία Δεν υπάρχει πίνακας παρακολούθησης
Μοζαμβίκη Άνω των 5 μηνών 1 ημέρα 1Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία
ΣεϋχέλλεςΔεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία 19 ημέρες Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία
126 ημέρεςΆνευ αντικειμένου (οι άδειες αποστέλλονται 
απευθείας στους φορείς εκμετάλλευσης)
1 Το γεγονός ότι οι άδειες αλιείας εκδίδονταν την ίδια ημέρα που καταχωρίζονταν οι αιτήσεις εγείρει αμφιβολίες σχετικά με την αξιοπιστία της 
ημερομηνίας καταχώρισης.
Πηγή:  Πίνακες παρακολούθησης που παρασχέθηκαν από την αντιπροσωπεία και τους ακολούθους σε θέματα αλιείας.
28 Παρατηρήσεις
Η κεντρική παρακολούθηση 
των αλιευμάτων ήταν 
ανεπαρκής, γεγονός που 
υπονόμευε τον έγκαιρο 
εντοπισμό των προβλημάτων 
και τον ορθό υπολογισμό των 
πληρωμών
61 
Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη πρέπει 
να παρακολουθούν και να επαληθεύουν 
την ακρίβεια των δεδομένων σχετικά 
με τα πραγματικά αλιεύματα, προκει ‑
μένου να εντοπίζονται τα προβλήματα 
εφαρμογής, να μπορούν να λαμβάνονται 
τεκμηριωμένες αποφάσεις κατά τη δια ‑
πραγμάτευση νέων πρωτοκόλλων και να 
διασφαλίζεται ο ορθός υπολογισμός των 
πληρωμών στην περίπτωση συμπληρω ‑
ματικών αλιευμάτων.
62 
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1006/2008 απαι ‑
τεί τα σκάφη να υποβάλλουν δεδομένα 
για τα αλιεύματα στα κράτη μέλη τους 
σε εβδομαδιαία βάση. Βάσει αυτών των 
στοιχείων, τα κράτη μέλη πρέπει στη 
συνέχεια να υποβάλλουν στην Επιτρο ‑
πή κάθε μήνα όλα τα δεδομένα σχετικά 
με τα αλιεύματα, κατανεμημένα ανά 
αλιευτική ζώνη σε όλες τις ΑΟΖ (είτε 
καλύπτεται από συμφωνία είτε όχι) και 
τα διεθνή ύδατα. Περισσότερες πληρο ‑
φορίες σχετικά με τον ρόλο των κρατών 
μελών σε αυτόν τον τομέα παρέχονται 
στο παράρτημα Ι . Η Επιτροπή πρέπει 
να τηρεί βάση δεδομένων σχετικά με τα 
αλιεύματα, η οποία να περιέχει τα στοι ‑
χεία αυτά. Ο εν λόγω κανονισμός απαιτεί 
επίσης η Επιτροπή να φιλοξενεί βάση 
δεδομένων αδειών αλιείας η οποία θα 
πρέπει να επικαιροποιείται τακτικά από 
τα κράτη μέλη.63 
Στα πρωτόκολλα που εξετάστηκαν, 
ο έλεγχος ανέδειξε ανεπάρκειες στην εκ 
μέρους της Επιτροπής διαχείριση των δε ‑
δομένων για τα αλιεύματα. Το Συνέδριο 
εντόπισε σημαντικές διαφορές μεταξύ 
των δεδομένων που αντλούνται από τις 
διάφορες πηγές, ήτοι τα κράτη μέλη, 
τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας 
και τις εκ των υστέρων αξιολογήσεις. Οι 
διαφορές αυτές παρουσιάζονται στον  
πίνακα 4 . Η Επιτροπή δεν διέθετε αξιόπι ‑
στα, συνεκτικά και πλήρη δεδομένα για 
τα πραγματικά αλιεύματα στο πλαίσιο 
των ΣΑΣ.
64 
Παρεμφερείς διαφορές διαπιστώθηκαν 
μεταξύ των δεδομένων που έλαβε το 
Συνέδριο από τα κράτη μέλη και αυτών 
που έλαβε από την Επιτροπή, οι οποίες 
ενδεχομένως να οφείλονται επίσης στο 
γεγονός ότι τα κράτη μέλη αποστέλλουν 
στην Επιτροπή δεδομένα για τα αλιεύ ‑
ματα (κατανεμημένα ανά σκάφος και 
είδος) σε διαφορετικούς μορφότυπους. 
Η Επιτροπή, στη συνέχεια, επεξεργά ‑
στηκε τα δεδομένα με μη αυτοματοποι ‑
ημένο τρόπο, χωρίς να τα ενοποιήσει σε 
κεντρική βάση δεδομένων. Η Επιτροπή 
έλαβε πρόσφατα ορισμένα μέτρα για την 
αντιμετώπιση της κατάστασης αυτής. 
Τον Ιανουάριο του 2015 η διαχείριση 
δεδομένων μεταφέρθηκε στην υπηρεσία 
που είναι αρμόδια για τις ΣΑΣ. Επιπρο ‑
σθέτως, έχουν ενοποιηθεί ιστορικά δε ‑
δομένα για αλιεύματα, παρ’ όλο που τα 
εν λόγω ενοποιημένα στοιχεία δεν ήταν 
διαθέσιμα για την περίοδο που κάλυπταν 
τα πρωτόκολλα τα οποία υποβλήθηκαν 
στον έλεγχο του Συνεδρίου. Εν τέλει, 
η Επιτροπή δημιούργησε βάση δεδομέ ‑
νων (με στοιχεία για τα αλιεύματα από το 
2013), μολονότι δεν λειτουργούσε κατά 
τον χρόνο του ελέγχου, καθώς τα κράτη 
μέλη δεν είχαν ακόμη συμμορφωθεί με 
τις απαιτήσεις υποβολής στοιχείων.
29 Παρατηρήσεις
65 
Η έλλειψη ενοποιημένων και επαληθευ ‑
μένων δεδομένων μπορεί να έχει 
αρνη  τικές επιπτώσεις. Παραδείγματος 
χάριν, εάν τα τελικά αλιεύματα είναι 
περισσότερα από το βάρος αναφο ‑
ράς, ενδέχεται να απαιτείται επιπλέον 
πληρωμή με συνέπεια την αύξηση του 
οικονομικού κινδύνου. Στην πραγματικό ‑
τητα, το Συνέδριο έχει ήδη εντοπίσει μία 
περίπτωση κατά την οποία η ανεπαρκής 
παρακολούθηση των αλιευμάτων είχε ως αποτέλεσμα απρόβλεπτες δαπάνες για 
την Επιτροπή 30. Επιπροσθέτως, η τακτι ‑
κή παρακολούθηση και επικαιροποίη ‑
ση των στοιχείων για τα αλιεύματα θα 
επέτρεπε την αξιοποίηση των επικαιρο ‑
ποιημένων στοιχείων και θα διευκόλυνε 
τη διαδικασία λήψης αποφάσεων στο 
πλαίσιο των διαπραγματεύσεων, όταν τα 
στοιχεία στις εκ των υστέρων αξιολογή ‑
σεις δεν είναι τα πλέον επίκαιρα (βλέπε 
σημείο 49).30 Όπως αναφέρεται στην ετήσια 
έκθεση του Συνεδρίου για το 
οικονομικό έτος 2011, στο 
σημείο 4.46 σχετικά με το 
πρωτόκολλο 2008 ‑2012 με τη 
Μαυριτανία. Σε αυτή την 
περίπτωση, οι εθνικές αρχές 
ενημέρωσαν την Επιτροπή ότι 
είχε πραγματοποιηθεί 
υπέρβαση της ποσόστωσης 
των 300 000 τόνων για το έτος 
που έληγε στις 
31 Ιουλίου 2010. Η Επιτροπή 
κλήθηκε να καταβάλει το 
ποσό των 
1,9 εκατομμυρίων ευρώ στη 
Μαυριτανία για 47 346 τόνους 
που αλιεύτηκαν 
καθ’ υπέρβαση των 
ποσοστώσεων. Η καλύτερη 
παρακολούθηση των 
αλιευμάτων ιχθύων θα είχε 
παράσχει στις υπηρεσίες της 
Επιτροπής τη δυνατότητα να 
εξετάσουν το ενδεχόμενο 
λήψης προληπτικών μέτρων 
προς αποφυγή της 
πραγματοποίησης πρόσθετων Πίνακας 4Παραδείγματα διαφορών στα δεδομένα για τα αλιεύματα μεταξύ της ΓΔ Θαλάσσιας 
Πολιτικής και Αλιείας και των εκ των υστέρων αξιολογήσεων για τα πρωτόκολλα του 
Ινδικού Ωκεανού
(σε τόνους)
2009 2010 2011 2012
Μαδαγασκάρη
Συνολικά αλιεύματα στην εκ των υστέρων αξιολόγηση 14 596 10 055 10 282 8 053
Συνολικά αλιεύματα κατά τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας 14 653 9 916 9 870 8 083
Διαφορά (σε τόνους) – 57 139 412 – 30
Διαφορά (%) 0 % 1 % 4 % 0 %
Μοζαμβίκη
Συνολικά αλιεύματα στην εκ των υστέρων αξιολόγηση 3 840 4 261 2 330 1 156
Συνολικά αλιεύματα κατά τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας 3 426 4 261 1 442 1 132
Διαφορά (σε τόνους) 414 0 888 24
Διαφορά (%) 12 % 0 % 62  % 2 %
Σεϋχέλλες
Συνολικά αλιεύματα στην εκ των υστέρων αξιολόγηση μ.δ. μ.δ. 40 545 μ.δ.
Συνολικά αλιεύματα κατά τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας 23 762 41 668 40 078 34 779
Διαφορά (σε τόνους) ά.α ά.α 467 ά.α
Διαφορά (%) ά.α ά.α 1 % ά.α
μ.δ.: μη διαθέσιμο
Πηγή:  ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας κατά τον χρόνο του ελέγχου και εκ των υστέρων αξιολογήσεις.
30 Παρατηρήσεις
Μολονότι η Επιτροπή και οι 
χώρες‑εταίροι συμφωνούσαν 
επί των δραστηριοτήτων 
που θα χρηματοδοτούνταν 
στο πλαίσιο της τομεακής 
στήριξης, ο συντονισμός με 
τους υπόλοιπους εταίρους 
του τομέα ήταν ανεπαρκής
66 
Σύμφωνα με τις διατάξεις των ΣΑΣ, 
η μικτή επιτροπή οφείλει να καταρτίζει 
πολυετές τομεακό πρόγραμμα υπό μορ ‑
φή πίνακα σύμφωνα με τις ανάγκες των 
χωρών‑εταίρων και τις προτεραιότητες 
για τον αλιευτικό τομέα. Η κατευθυντή ‑
ριες οδηγίες της Επιτροπής για τη δια ‑
χείριση της τομεακής στήριξης ορίζουν 
ότι οι δράσεις που περιλαμβάνονται σε 
αυτόν τον πίνακα πρέπει να λαμβάνουν 
υπόψη, αφενός τον στόχο βελτίωσης 
της διακυβέρνησης μέσω της ανάπτυξης 
αποτελεσματικού συστήματος ελέγχου 
και διαχείρισης του αλιευτικού τομέα 
και, αφετέρου, τη βιώσιμη εκμετάλλευση 
των αλιευτικών πόρων. Ο πίνακας για την τομεακή στήριξη πρέπει να συνοδεύεται 
από σαφείς στόχους, κριτήρια, διαδι ‑
κασίες και δείκτες για την αξιολόγηση 
των αποτελεσμάτων των συμφωνημέ ‑
νων δράσεων. Η στήριξη του τομέα της 
αλιείας πρέπει να είναι συντονισμένη με 
τις δράσεις άλλων οικονομικών εταίρων 
στις χώρες‑εταίρους.
67 
Και στις τέσσερις χώρες στις οποίες 
πραγματοποιήθηκε επίσκεψη, το Συνέ ‑
δριο διαπίστωσε ότι οι προτεινόμενες ως 
τομεακή στήριξη δράσεις ήταν εναρμο ‑
νισμένες με τις εθνικές στρατηγικές. Οι 
περισσότερες προγραμματισμένες δρά ‑
σεις σχετίζονταν με τη διακυβέρνηση 
και τις επενδύσεις στον αλιευτικό τομέα, 
γεγονός που παρείχε μια καλή βάση για 
την προγραμματισμένη τομεακή στήριξη 
και ήταν συνεπές με τις δράσεις που προ ‑
βλέπονταν στο πλαίσιο των προηγούμε ‑
νων πρωτοκόλλων, όπως φαίνεται στον 
πίνακα 5 .
Φωτογραφία 1 — Σταθμός τροφοδοσίας με καύσιμα για τα παραδοσιακά αλιευτικά σκάφη 
στις Σεϋχέλλες
Πηγή:  ΕΕΣ.
31 Παρατηρήσεις Πίνακας 5Κύριες χρηματοδοτηθείσες δράσεις και αναλογία της συνολικής τομεακής στήριξης 
(ΤΣ) (προϋπολογισθείσες δαπάνες για το 2013)
Κύριες δράσεις προβλεπόμενες για το 2013Μαδαγασκάρη 1 
% της ΤΣΜαυριτανία  2 
% της ΤΣ  
(2012-2013)Μοζαμβίκη  1,5 
% της ΤΣΣεϋχέλλες  1 
% της ΤΣ
Δραστηριότητες παρακολούθησης, ελέγχου 
και εποπτείας (περίπολοι, επιθεωρήσεις, 
VMS, ERS)52 % 38 % 7 % 16 %
Δραστηριότητες παρακολούθησης, ελέγχου 
και εποπτείας (παρατηρητές)4 % — 4 % 2 %
Επιστημονική έρευνα για αποθέματα — 3 % 63 % 10 %
Προστασία των εργαστηρίων / ασφάλεια 
των τροφίμων (εξαγωγές)44 % 2 %Δράσεις που υλοποιή -
θηκαν στο παρελθόν3 %
Ανάπτυξη ικανοτήτων και συμμετοχή σε 
συνεδριάσεις— 3 % 22 % 22 %
Υποδομές που σχετίζονται έμμεσα με 
τον αλιευτικό τομέα και τις σχετικές 
δραστηριότητες— 53 %38 % του υπόλοιπου 
του προηγούμενου 
πρωτοκόλλου, δαπάνες 
του 2012 538 %
Υποδομές που δεν σχετίζονται με αλιευτι -
κές δραστηριότητες— 3, 4—46 % του υπόλοιπου 
του προηγούμενου 
πρωτοκόλλου, δαπάνες 
του 2012 5—
Ταμείο δανειοδότησης για τον τοπικό 
αλιευτικό τομέα— — — 10 %
1 Υπολογισμός βάσει των προϋπολογισθεισών δαπανών.
2 Υπολογισμός βάσει των πληρωμών της περιόδου 2012 ‑2013.
3 Δράσεις που υλοποιήθηκαν κατά το παρελθόν.
4 Το ποσό δεν είναι διαθέσιμο.
5 Το συνολικό κόστος που προτάθηκε από τη χώρα‑εταίρο δεν αντιστοιχεί στον συνολικό προϋπολογισμό της ΕΕ για το συγκεκριμένο έτος.
Πηγή:  Πίνακες και εκθέσεις δραστηριοτήτων.
68 
Εντούτοις, τα πρωτόκολλα δεν περιλαμ ‑
βάνουν τυπικούς όρους επιλεξιμότητας 
για δράσεις που θα χρηματοδοτηθούν 
μέσω τομεακής στήριξης. Στα πρακτικά 
των μικτών επιτροπών των πρωτοκόλ ‑
λων του Ινδικού Ωκεανού που ελέγχθη ‑
καν δεν υπάρχουν στοιχεία τα οποία 
να αποδεικνύουν ότι τα κριτήρια, οι διαδικασίες και οι δείκτες αξιολόγησης 
των αποτελεσμάτων της τομεακής στήρι ‑
ξης είχαν συζητηθεί σε βάθος. Το θετικό 
παράδειγμα του πρωτοκόλλου 2008 ‑
2012 με τη Μαυριτανία, το οποίο όριζε 
συγκεκριμένες περιοχές δραστηριότητας 
και δείκτες, δεν ακολουθήθηκε από τα 
πρωτόκολλα του Ινδικού Ωκεανού τα 
οποία εγκρίθηκαν αργότερα.
32 Παρατηρήσεις
Φωτογραφία 2 — Σκάφη της σχολής αλιείας χρηματοδοτούμενα από κονδύλια τομεακής 
στήριξης στις Σεϋχέλλες
Πηγή:  ΕΕΣ.
69 
Επιπλέον, με τον έλεγχο διαπιστώθηκε 
ότι, στις χώρες του Ινδικού Ωκεανού στις 
οποίες πραγματοποιήθηκε επίσκεψη, 
ο συντονισμός μεταξύ των αναπτυξια ‑
κών εταίρων που δραστηριοποιούνταν 
στον αλιευτικό τομέα ήταν περιορισμέ ‑
νος. Η τομεακή στήριξη δεν αποτελεί 
αντικείμενο συζήτησης κατά τις τακτικές 
συντονιστικές συνεδριάσεις των αντι ‑
προσώπων που είναι αρμόδιοι για τη 
στήριξη του ΕΤΑ στην αντιπροσωπεία 
της ΕΕ με τους λοιπούς οικονομικούς 
εταίρους, και ο ακόλουθος σε θέματα 
αλιείας δεν συμμετέχει σε αυτές τις 
συνεδριάσεις. Και αυτό παρά το γεγονός 
ότι η συμφωνία του Κοτονού 31 θέτει τη 
βιώσιμη ανάπτυξη του αλιευτικού τομέα 
ως προτεραιότητα για την εν γένει οικο ‑
νομική ανάπτυξη.70 
Επιπροσθέτως, σε καμία από τις χώρες 
στις οποίες πραγματοποιήθηκε επίσκεψη 
η τομεακή στήριξη ΣΑΣ δεν περιλαμ ‑
βανόταν σε συγκεντρωτικό πίνακα μαζί 
με άλλα κονδύλια προοριζόμενα για τον 
αλιευτικό τομέα. Παραδείγματος χάριν, 
στη Μοζαμβίκη, όπου διαφορετικοί εταί ‑
ροι χρηματοδοτούν παρεμφερείς δρά ‑
σεις, είναι υπαρκτός ο κίνδυνος διπλής 
χρηματοδότησης, ιδίως όσον αφορά τη 
συμμετοχή σε συνεδριάσεις και δραστη ‑
ριότητες επιθεώρησης. Παρά το γεγονός 
ότι η Μοζαμβίκη διαθέτει συγκεντρωτικό 
πίνακα, αυτός δεν περιλαμβάνει ούτε 
όλους τους σχετικούς εταίρους ούτε την 
τομεακή στήριξη. Το ίδιο συνέβαινε και 
στην περίπτωση της Μαδαγασκάρης.πληρωμών.
31 Αλιευτική σύμπραξη μεταξύ 
των κρατών της Αφρικής, της 
Καραϊβικής και του Ειρηνικού 
και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 
όπως αναθεωρήθηκε την 
11η Μαρτίου 2010, άρθρα 23 
και 23α.
33 Παρατηρήσεις
Ο έλεγχος εκ μέρους της 
Επιτροπής των δράσεων 
που ενέπιπταν στο πλαίσιο 
της τομεακής στήριξης 
ήταν περιορισμένος και, σε 
ορισμένες περιπτώσεις, οι 
δράσεις που υλοποιούνταν 
από τις χώρες‑εταίρους 
διέφεραν από τις 
συμφωνηθείσες
71 
Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι οι στό ‑
χοι της συνιστώσας της τομεακής στή ‑
ριξης των ΣΑΣ επιτυγχάνονται και ότι τα 
κονδύλια της ΕΕ αξιοποιούνται δεόντως, 
η Επιτροπή οφείλει να παρακολουθεί την 
αποτελεσματικότητα των δράσεων που 
πραγματοποιούνται και να ελέγχει εάν 
αντιστοιχούν σε εκείνες που έχουν εγκρι ‑
θεί από τη μικτή επιτροπή. Αυτό απαι ‑
τεί επίσης την παροχή, εκ μέρους της 
χώρας‑εταίρου, επαρκών στοιχείων ώστε 
η μικτή επιτροπή να είναι σε θέση να 
αξιολογεί τα αποτελέσματα και τη σχέση 
κόστους–αποτελεσματικότητας των 
υποστηριζόμενων δράσεων. Η Επιτροπή 
έχει καταρτίσει κατευθυντήριες οδηγίες 
για την παρακολούθηση της τομεακής 
στήριξης. Αυτές προβλέπουν ότι ο ακό ‑
λουθος σε θέματα αλιείας είναι αρμόδιος 
για τον επιτόπιο έλεγχο της υλοποίησης 
των δράσεων, τον πολιτικό διάλογο, την 
παρακολούθηση των δραστηριοτήτων 
των λοιπών οικονομικών εταίρων και την 
τήρηση ενός φακέλου με στοιχεία για τη 
συγκεκριμένη χώρα.72 
Στην πράξη, η Επιτροπή παρακολουθεί 
την υλοποίηση των συμφωνηθεισών 
δράσεων που εμπίπτουν στο πλαίσιο 
της τομεακής στήριξης μέσω της συμ ‑
μετοχής της στην ετήσια συνεδρίαση 
της μικτής επιτροπής. Εντούτοις, τα 
ελεγχθέντα πρωτόκολλα δεν περιείχαν 
απαιτήσεις που να προσδιορίζουν τι 
είδους έγγραφα πρέπει να προσκομίζουν 
οι χώρες‑εταίροι για τις ανάγκες της πα ‑
ρακολούθησης, ούτε όριζαν διαδικασίες 
σχετικά με τον τρόπο αντιμετώπισης από 
τη μικτή επιτροπή των προβλημάτων 
υλοποίησης. Ελλείψει συγκεκριμένων κα ‑
νόνων παρακολούθησης, καθώς και δι ‑
καιωμάτων ελέγχου στα πρωτόκολλα, το 
έργο της παρακολούθησης της τομεακής 
στήριξης απεδείχθη πολύπλοκο. Επιπλέ ‑
ον, στην πράξη, ο ακόλουθος σε θέματα 
αλιείας στον Ινδικό Ωκεανό δεν διαθέτει 
τους απαραίτητους πόρους προκειμένου 
να εξασφαλίζει την σε βάθος παρακο ‑
λούθηση σε πέντε χώρες‑εταίρους (ήτοι 
επιτόπιες επισκέψεις στα υποστηριζόμε ‑
να έργα), ιδίως σε περιπτώσεις κατά τις 
οποίες η συνεργασία με τις αρχές είναι 
περίπλοκη.
73 
Πέραν των δυσκολιών που προκάλεσε 
η απουσία ολοκληρωμένου πλαισίου 
παρακολούθησης, ο έλεγχος που διενέρ ‑
γησε η Επιτροπή στις δαπάνες τομεακής 
στήριξης δυσχεράνθηκε περαιτέρω από 
το γεγονός ότι τα στοιχεία που παρασχέ ‑
θηκαν από τις χώρες‑εταίρους, πέραν 
του ότι συνήθως περιορίζονταν στις 
υλοποιήσεις, δεν ήταν πάντοτε επαλη ‑
θεύσιμα. Πράγματι, στην πλειονότητά 
τους οι δράσεις δεν ήταν ανιχνεύσιμες 
στον προϋπολογισμό και η Επιτροπή δεν 
ήταν σε θέση να διασφαλίσει πλήρως 
ότι οι δηλωθείσες δράσεις είχαν όντως 
πραγματοποιηθεί και ότι το κόστος ήταν 
εύλογο.
34 Παρατηρήσεις
74 
Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι η μικτή 
επιτροπή δεν προέβαινε σε συστηματική 
επαλήθευση της σχέσης κόστους–απο ‑
τελεσματικότητας των δράσεων που 
ενέπιπταν στο πλαίσιο της τομεακής 
στήριξης, όπως έκανε για το πρωτό ‑
κολλο 2011‑2013 με τις Σεϋχέλλες. Στη 
συγκεκριμένη περίπτωση, διενεργήθηκε 
έλεγχος επιδόσεων για την αξιολόγηση 
των δράσεων που έλαβαν τομεακή στή ‑
ριξη και υλοποιήθηκαν το 2012 και για 
τις οποίες είχαν εγγραφεί στον προϋπο ‑
λογισμό 8,45 εκατομμύρια ευρώ. Με τον 
έλεγχο διαπιστώθηκε ότι ελάχιστες δρά ‑
σεις είχαν υλοποιηθεί ορθά (π.χ. VMS), 
κάποιες βρίσκονταν σε εξέλιξη (π.χ. βά ‑
σεις δεδομένων, μελέτες, έργα υποδομής 
για τον βιομηχανικό και ημι‑βιομηχανικό 
στόλο) και άλλες παρουσίαζαν μέσο πο ‑
σοστό ολοκλήρωσης κατώτερο του 50 % 
(προγράμματα διαχείρισης, ερευνητικές 
μελέτες) ή δεν είχαν υλοποιηθεί καθόλου 
(π.χ. παρατηρητές επί των αλιευτικών 
σκαφών, εξοπλισμός θαλάσσιων επικοι ‑
νωνιών, παραδοσιακές υποδομές, κ.λπ.). 
Τα ευρήματα του ελέγχου συζητήθηκαν 
στην επόμενη συνεδρίαση της μικτής 
επιτροπής, μαζί με την πρόοδο που 
σημειώθηκε ως προς την υλοποίηση των 
συστάσεων και των περαιτέρω δράσε ‑
ων. Στην περίπτωση της Μοζαμβίκης, 
μολονότι στο κείμενο του πρωτοκόλ ‑
λου 2012‑2014 υπήρχε διάταξη περί αξι ‑
ολόγησης της σχέσης κόστους–οφέλους 
των επενδύσεων που θα χρηματοδοτού ‑
νταν από κονδύλια της ΕΕ, δεν βρέθηκαν 
στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι η εν 
λόγω αξιολόγηση είχε διενεργηθεί.75 
Επιπροσθέτως, με τον έλεγχο διαπι ‑
στώθηκε ότι η Επιτροπή δεν έδωσε την 
απαιτούμενη προσοχή στις δυσκολίες 
που αντιμετώπιζαν οι χώρες‑εταίροι 
ως προς την απορρόφηση των κονδυ ‑
λίων τομεακής στήριξης, πράγμα που 
είχε αντίκτυπο σε τρία εκ των τεσσά ‑
ρων ελεγχθέντων πρωτοκόλλων. Στον 
κατωτέρω πίνακα 6  παρουσιάζονται τα 
εκκρεμή υπόλοιπα των προϋπολογισμών 
τομεακής στήριξης κατά τη λήξη της 
ισχύος των τεσσάρων ελεγχθέντων πρω ‑
τοκόλλων. Παρά το σημαντικό ποσοστό 
των μη χρησιμοποιηθέντων κονδυλίων, 
η Επιτροπή έλαβε γνώση της μη χρήσης 
αυτής και των δράσεων που θα υλοποι ‑
ούνταν με τα εν λόγω κονδύλια μόλις 
λίγο πριν από τη λήξη των πρωτοκόλλων. 
Η κατάσταση αυτή ενέχει τον κίνδυνο, 
ιδίως όταν το πρωτόκολλο πλησιάζει 
προς τη λήξη του, οι χώρες‑εταίροι να 
δαπανήσουν το υπόλοιπο της τομεακής 
στήριξης σε δράσεις που καθιστούν μεν 
δυνατή την απορρόφηση σημαντικού 
ποσοστού των μη χρησιμοποιηθέντων 
κονδυλίων, αλλά δεν εναρμονίζονται με 
τις προτεραιότητες των ΣΑΣ για τη βελ ‑
τίωση της διακυβέρνησης του τομέα της 
αλιείας, μόνο και μόνο για να μη χαθούν 
οι διαθέσιμοι πόροι.Πίνακας 6Υπόλοιπο τομεακής στήριξης εναπομείναν κατά τη λήξη της ισχύος των 
προηγούμενων πρωτοκόλλων, το οποίο δαπανήθηκε στο πλαίσιο των πρωτοκόλλων 
που ίσχυαν κατά τον χρόνο του ελέγχου
Χώρα Μαδαγασκάρη Μαυριτανία Μοζαμβίκη Σεϋχέλλες
Υπόλοιπο κατά τη λήξη του προηγού -
μενου πρωτοκόλλου (σε ευρώ)0 25 000  000 788 555 5 568 928
Αναλογία του υπολοίπου προς τη 
συνολική τομεακή στήριξη που είχε 
διατεθεί στο πλαίσιο του πρωτοκόλλου0 % 38 % 63 % 63 %
Πηγή:  Πρωτόκολλα, πρακτικά των μικτών επιτροπών και έκθεση υλοποίησης.
35 Παρατηρήσεις
76 
Πράγματι, με τον έλεγχο διαπιστώθη ‑
κε ότι, παρά τη σχετικά ορθή επιλογή 
δράσεων, τα κονδύλια δεν χρησιμοποι ‑
ήθηκαν πάντοτε κατά τα προβλεπόμενα 
σε όλες τις χώρες‑εταίρους στις οποίες 
πραγματοποιήθηκε επίσκεψη στο πλαί ‑
σιο του ελέγχου (όπως προκύπτει από 
το πλαίσιο 2 ). Αντ’ αυτού, σε ορισμένες περιπτώσεις, τα κονδύλια χρησιμοποιή ‑
θηκαν για άλλα έργα, τα οποία δεν ήταν 
τόσο σχετικά με τη διαχείριση της αλιεί ‑
ας όσο οι προγραμματισμένες δράσεις 
και τα οποία διέφεραν από τους ενδει ‑
κτικούς τύπους δράσης που παρουσιά ‑
ζονται στις κατευθυντήριες οδηγίες της 
Επιτροπής σχετικά με την εφαρμογή της 
τομεακής στήριξης.
Παραδείγματα κονδυλίων τομεακής στήριξης που δεν χρησιμοποιήθηκαν κατά τα 
συμφωνηθέντα μεταξύ της Επιτροπής και των χωρών‑εταίρων
Μαδαγασκάρη
Δεν είχε διασφαλιστεί η ανιχνευσιμότητα των κονδυλίων στον εθνικό προϋπολογισμό, παρά τα επαναλαμβανόμε ‑
να αιτήματα της αντιπροσωπείας για δημιουργία συγκεκριμένου κωδικού για την τομεακή στήριξη. Το γεγονός ότι 
η αντιπαροχή της ΕΕ και η χρηματοδότηση από άλλους αναπτυξιακούς εταίρους δεν ήταν συγκεκριμένες ούτε μπο ‑
ρούσαν να εντοπιστούν στον εθνικό προϋπολογισμό δυσχέραινε την παρακολούθηση των μεταφορών κονδυλίων. 
Αυτή η έλλειψη ανιχνευσιμότητας ενδέχεται να εμποδίζει επίσης τον εντοπισμό αλληλοεπικαλύψεων με χρηματοδό ‑
τηση από το περιφερειακό πρόγραμμα επιθεώρησης.
Η Επιτροπή ανέστειλε τις πληρωμές για ένα έτος (2011) λόγω προβλημάτων εφαρμογής.
Μαυριτανία
Η χώρα έλαβε 65 εκατομμύρια ευρώ ως τομεακή στήριξη βάσει του πρωτοκόλλου 2008 ‑2012. Από το 2011 έως και 
τη λήξη του πρωτοκόλλου τον Ιούλιο του 2012, οι αρχές δεν είχαν ενημερώσει επαρκώς την Επιτροπή σχετικά με 
την αξιοποίηση των κονδυλίων της τομεακής στήριξης. Μόνο τον Αύγουστο του 2012, κατόπιν επανειλημμένων 
αιτημάτων από την Επιτροπή, η χώρα‑εταίρος αποκάλυψε ότι τα μη χρησιμοποιηθέντα ποσά που της είχαν διατεθεί 
στο πλαίσιο της τομεακής στήριξης, κατά τη λήξη του πρωτοκόλλου, ανέρχονταν σε 25 εκατομμύρια ευρώ. Περί ‑
που το 90 % αυτού του υπολοίπου προοριζόταν για διάφορες υποδομές, όπως λιμενικές υποδομές και περιπολικό 
σκάφος. Από αυτό το ποσό, περίπου το 50 % είχε δαπανηθεί από τη χώρα‑εταίρο χωρίς να έχει προηγηθεί η έγκριση 
της Επιτροπής.
Μοζαμβίκη
Οι αρχές ορίζουν κωδικούς έργων στον προϋπολογισμό. Ωστόσο, αυτοί από μόνοι τους δεν επαρκούν για να περιο ‑
ρίσουν τον κίνδυνο αλληλοεπικαλύψεων στη χρηματοδότηση δράσεων (όπως παρατηρητές, ημέρες επιθεώρησης, 
ημέρες αποστολής για συνεδριάσεις διεθνούς επιπέδου κ.λπ.) από τους διάφορους οικονομικούς εταίρους.
Το υπόλοιπο της τομεακής στήριξης από προηγούμενο πρωτόκολλο (2007 ‑2011) διατέθηκε για τη χρηματοδότηση 
δράσεων που δεν συμπεριλαμβάνονταν στους πολυετείς (2012 ‑2014) ή ετήσιους (2012) πίνακες και, ως εκ τούτου, 
δεν είχαν λάβει την προηγούμενη έγκριση της μικτής επιτροπής. Η Επιτροπή δεν ανέστειλε τις πληρωμές σε αυτή 
την περίπτωση. Οι υποδομές αντιστοιχούσαν στο 84 % των κονδυλίων που δαπανήθηκαν το 2012. Η Επιτροπή ενη ‑
μερώθηκε μόνον αφού οι δράσεις είχαν υλοποιηθεί. Οι δαπάνες δεν συνδέονταν πάντοτε άμεσα με την ανάπτυξη 
του αλιευτικού τομέα της Μοζαμβίκης ή με βελτιώσεις στη διακυβέρνηση του τομέα της αλιείας (το κτίριο υπουργεί ‑
ου απορρόφησε το 46 % του υπολοίπου για το 2012 και η περίφραξη της σχολής αλιείας αντιστοιχούσε στο 38 %).Πλαίσιο 2
36 Παρατηρήσεις
Οι πληρωμές που 
πραγματοποιούσε 
η Επιτροπή στο πλαίσιο 
της τομεακής στήριξης 
δεν συνδέονταν με την 
πρόοδο που επιτύγχαναν 
οι χώρες‑εταίροι ως 
προς την υλοποίηση των 
συμφωνημένων δράσεων
77 
Προκειμένου να διασφαλίζεται η τήρηση 
της αρχής της αιρεσιμότητας, τα πρωτό ‑
κολλα πρέπει, αντί απλώς να αναστέλ ‑
λονται, να παρέχουν τη δυνατότητα οι 
πληρωμές να προσαρμόζονται ανάλογα 
με την πρόοδο των δράσεων ή να μειώ ‑
νονται όταν δεν υφίσταται ορθή δημοσι ‑
ονομική διαχείριση στη χώρα‑εταίρο.
78 
Με τον έλεγχο διαπιστώθηκε ότι τα 
πρωτόκολλα δεν προέβλεπαν μείωση 
της συνιστώσας της τομεακής στήριξης 
βάσει της πραγματικής προόδου που 
επιτυγχάνεται από τις χώρες‑εταίρους 
κατά την υλοποίηση των συμφωνηθει ‑
σών δράσεων.
79 
Τα πρωτόκολλα του Ινδικού Ωκεανού 
που υποβλήθηκαν σε έλεγχο προβλέ ‑
πουν ότι η συνιστώσα της τομεακής 
στήριξης μπορεί να ανασταλεί, κατόπιν 
διαβούλευσης με τη μικτή επιτροπή, στις 
περιπτώσεις κατά τις οποίες οι υλοποι ‑
ούμενες δράσεις δεν συνάδουν με το 
προϋπολογισμένο πρόγραμμα (δράσεις 
και δημοσιονομική εκτέλεση). Αυτή 
η διατύπωση της αιρεσιμότητας δυσχε ‑
ραίνει την προσπάθεια της Επιτροπής να 
αναστέλλει δεόντως τη συνιστώσα της 
τομεακής στήριξης. Στην πράξη, κατα ‑
γράφεται μόνο μία πραγματική περί ‑
πτωση αναστολής, στη Μαδαγασκάρη 
το 2011, η οποία δεν είχε να κάνει με την 
πρόοδο της χώρας ως προς την εφαρμο ‑
γή της τομεακής στήριξης.80 
Στη Μαυριτανία η Επιτροπή βελτίωσε την 
αιρεσιμότητα της τομεακής στήριξης για 
το πρωτόκολλο 2013 ‑2014 μέσω του σα ‑
φέστερου καθορισμού προϋποθέσεων. 
Συγκεκριμένα, η πρώτη πληρωμή στο 
πλαίσιο του πρωτοκόλλου τελούσε πλέον 
υπό την προϋπόθεση της απορρόφησης 
του εναπομένοντος από το προηγούμε ‑
νο πρωτόκολλο υπολοίπου και η εκτα ‑
μίευση της συνιστώσας της τομεακής 
στήριξης συνδεόταν με την υλοποίηση 
των συμφωνηθεισών δράσεων. Η Επιτρο ‑
πή εφάρμοσε αυτές τις διατάξεις και δεν 
κατέβαλε τη συνιστώσα της τομεακής 
στήριξης, καθώς το υφιστάμενο υπό ‑
λοιπο δεν είχε απορροφηθεί πλήρως. 
Εντούτοις, όσον αφορά τα πρωτόκολλα 
του Ινδικού Ωκεανού, δεν ήταν δυνατή 
η μερική εκταμίευση.
81 
Η νέα Κοινή Αλιευτική Πολιτική εισήγαγε 
την αρχή του διαχωρισμού των δικαιω ‑
μάτων πρόσβασης από τις χρηματικές 
καταβολές 32. Αυτό σημαίνει ότι η συνι ‑
στώσα της τομεακής στήριξης παύει να 
έχει σταθερή ημερομηνία καταβολής, 
όπως συμβαίνει με τη συνιστώσα των 
δικαιωμάτων πρόσβασης, και πρέπει 
να καταβάλλεται όταν οι χώρες‑εταίροι 
είναι σε θέση να παρουσιάσουν αποτελέ ‑
σματα. Το Συνέδριο θεωρεί ότι πρόκειται 
για πρόοδο σε σχέση με την προηγούμε ‑
νη προσέγγιση που εστίαζε στις δράσεις. 
Εντούτοις, η εφαρμογή αυτής της αρχής 
παρακωλύεται από το γεγονός ότι τα 
τρέχοντα πρωτόκολλα εξακολουθούν να 
μην παρέχουν τη δυνατότητα μερικής 
μείωσης των πληρωμών όταν υπάρχει 
μόνον μερική επίτευξη των αποτελε ‑
σμάτων και αναγνωρίζουν απλώς στην 
Επιτροπή τη δυνατότητα να αναστέλλει 
τις πληρωμές όταν τα αποτελέσματα δεν 
είναι ικανοποιητικά.32 Το άρθρο 32 του κανονισμού 
(ΕΕ) αριθ. 1380/2013 ορίζει ότι 
η τομεακή στήριξη χορηγείται 
υπό την προϋπόθεση 
επίτευξης συγκεκριμένων 
αποτελεσμάτων και είναι 
συμπληρωματική και 
συνεκτική με τα αναπτυξιακά 
σχέδια και προγράμματα που 
υλοποιούνται στην 
ενδιαφερόμενη τρίτη χώρα. 
Η τομεακή στήριξη πρέπει να 
είναι ανεξάρτητη από τις 
χρηματικές καταβολές για 
πρόσβαση στους αλιευτικούς 
πόρους. Η Ένωση απαιτεί 
συγκεκριμένα αποτελέσματα 
ως προϋπόθεση για την 
καταβολή χρημάτων στο 
πλαίσιο της οικονομικής 
βοήθειας και παρακολουθεί 
στενά την πρόοδο.
37 Παρατηρήσεις
82 
Με τον έλεγχο διαπιστώθηκε επίσης 
η ύπαρξη ασυνέπειας μεταξύ της διαχεί ‑
ρισης της τομεακής στήριξης της ΣΑΣ 
(από τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και 
Αλιείας της Επιτροπής) και των πληρω ‑
μών στο πλαίσιο της δημοσιονομικής 
στήριξης του ΕΤΑ (από τη ΓΔ Διεθνούς 
Συνεργασίας και Ανάπτυξης). Η τομεα ‑
κή στήριξη (ΣΑΣ) και η δημοσιονομική 
στήριξη (ΕΤΑ) βασίζονται στην ίδια 
αντίληψη, καθώς η στήριξη καταβάλλε ‑
ται απευθείας στις δημόσιες αρχές των 
χωρών‑εταίρων βάσει της προόδου που 
έχει σημειωθεί σε προκαθορισμένους 
τομείς. Σε ορισμένες περιπτώσεις η Επι ‑
τροπή καθυστέρησε τις πληρωμές λόγω 
διαφόρων προβλημάτων που συνδέο ‑
νταν με την πολιτική κατάσταση ή με τη 
διαχείριση των δημόσιων οικονομικών. 
Η ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας 
δεν ακολούθησε αντίστοιχη προσέγγιση 
για τις πληρωμές που πραγματοποιήθη ‑
καν στο πλαίσιο της τομεακής στήριξης. 
Το πλαίσιο 3  σκιαγραφεί την εν λόγω 
ασυνέπεια στις περιπτώσεις της Μαδα ‑
γασκάρης και της Μοζαμβίκης.83 
Τα πρωτόκολλα δεν περιλάμβαναν κανό ‑
νες σχετικά με τη δημοσιονομική διαφά ‑
νεια στη χώρα‑εταίρο, εν αντιθέσει με τις 
κατευθυντήριες γραμμές για τη δημοσι ‑
ονομική στήριξη της ΕΕ 33. Ενώ η Μοζαμ ‑
βίκη ανέλαβε την αξιέπαινη πρωτοβου ‑
λία να ταυτοποιήσει τις δράσεις βάσει 
κωδικού έργου στον προϋπολογισμό, 
στις υπόλοιπες τρεις χώρες στις οποίες 
πραγματοποιήθηκε επίσκεψη η ανιχνευ ‑
σιμότητα των πόρων ήταν περιορισμένη, 
γεγονός που επηρέασε την προβολή της 
στήριξης και τη δυνατότητα για επακό ‑
λουθη παρακολούθηση της αξιοποίησης 
των πόρων της τομεακής στήριξης από 
την ΕΕ. Το γεγονός ότι τα πρωτόκολλα 
δεν απαιτούν από τις χώρες‑εταίρους να 
διασφαλίζουν την ανιχνευσιμότητα και 
τη διαφάνεια των πόρων δεν συνάδει με 
τις απαιτήσεις της δημοσιονομικής στή ‑
ριξης για τομεακές μεταρρυθμίσεις στο 
πλαίσιο της συμφωνίας του Κοτονού.
Ασυνέπειες μεταξύ των πληρωμών της ΕΕ στις χώρες‑εταίρους
Στη Μαδαγασκάρη, σχεδόν το σύνολο της οικονομικής βοήθειας της ΕΕ ανεστάλη από το 2010 έως τον Μάιο του 
2014, δυνάμει του άρθρου 96 της συμφωνίας του Κοτονού, ή εν αναμονή κατάλληλων μέτρων όσον αφορά τα αν ‑
θρώπινα δικαιώματα, τις δημοκρατικές αρχές και το κράτος δικαίου. Αντιθέτως, εξακολούθησαν να πραγματοποιού ‑
νται πληρωμές στο πλαίσιο της ΣΑΣ.
Στη Μοζαμβίκη, μία πληρωμή δημοσιονομικής στήριξης καθυστέρησε για αρκετούς μήνες έως ότου η κυβέρνηση 
να επιλύσει ζήτημα που αφορούσε τη διαφάνεια των δημόσιων οικονομικών, κατόπιν αιτήματος του Διεθνούς Νο ‑
μισματικού Ταμείου και των χορηγών της γενικής δημοσιονομικής στήριξης. Εντούτοις, κατά την εν λόγω περίοδο, 
πραγματοποιήθηκαν οι πληρωμές της τομεακής στήριξης της ΣΑΣ.
Πηγή:  ΕΕΣ, βάσει στοιχείων προερχόμενων από τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας και τη ΓΔ  Διεθνούς Συνεργασίας και Ανάπτυξης .Πλαίσιο 333 Η δημοσιονομική στήριξη 
υπόκειται σε κριτήρια 
επιλεξιμότητας (ενότητα 5.1 
των κατευθυντήριων γραμμών 
για τη δημοσιονομική στήριξη, 
2012), δύο εκ των οποίων είναι:  
— η ορθή διαχείριση των 
δημόσιων οικονομικών ή ένα 
αξιόπιστο και συνεπές 
πρόγραμμα για τη βελτίωσή 
της, 
— η διαφάνεια και ο έλεγχος 
του προϋπολογισμού.  
Επιπλέον, το άρθρο 61, 
παράγραφος 2, της συμφωνίας 
του Κοτονού ορίζει ότι: 
«Απευθείας ενίσχυση του 
προϋπολογισμού για τη 
στήριξη μακροοικονομικών 
ή τομεακών μεταρρυθμίσεων 
χορηγείται όταν: [...]  
γ) η διαχείριση των κρατικών 
δαπανών είναι επαρκώς 
διαφανής, υπεύθυνη και 
αποτελεσματική.»
38
 Συμπεράσματα 
και συστάσεις
84 
Οι συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξης 
(ΣΑΣ) μεταξύ της ΕΕ και των χωρών‑εταί ‑
ρων της επιτρέπουν στους αλιευτικούς 
στόλους της ΕΕ να αλιεύουν στα ύδατα 
των χωρών αυτών και στηρίζουν τη 
βιώσιμη ανάπτυξη του αλιευτικού τομέα 
τους. Το Συνέδριο εξέτασε κατά πόσον 
η Επιτροπή διαχειρίζεται ορθά τις ΣΑΣ, 
διερευνώντας τη διαδικασία διαπραγμά ‑
τευσης των ΣΑΣ και των πρωτοκόλλων 
τους, την άσκηση των δικαιωμάτων 
αλιευτικής πρόσβασης και την εφαρμο ‑
γή της στήριξης στον εθνικό αλιευτικό 
τομέα. Το συμπέρασμα που προέκυψε 
από τον έλεγχο είναι ότι, κατά κανόνα, 
η Επιτροπή διαχειρίζεται μεν ορθά τις 
ΣΑΣ, αλλά υπάρχουν ακόμη αρκετοί το ‑
μείς που χρήζουν βελτίωσης, ιδίως όσον 
αφορά την εφαρμογή.
85 
Η διαδικασία διαπραγμάτευσης μιας ΣΑΣ 
και των σχετικών πρωτοκόλλων της είναι 
συχνά περίπλοκη και χρονοβόρα, ωστό ‑
σο η Επιτροπή χειρίστηκε αποτελεσματι ‑
κά τις δυσκολίες αυτές και, πλην ελάχι ‑
στων εξαιρέσεων, κατάφερε να αποφύγει 
τη διακοπή των αλιευτικών δραστηριο ‑
τήτων του στόλου της ΕΕ. Εντούτοις, με 
τον έλεγχο διαπιστώθηκαν ορισμένες 
αδυναμίες στον τρόπο με τον οποίον 
η Επιτροπή χειρίστηκε τη διαδικασία 
διαπραγμάτευσης (σημεία 17 έως 25).
86 
Για τη συνέχιση των δραστηριοτήτων 
των ευρωπαϊκών στόλων, η Επιτροπή 
μπορεί να αξιοποιεί τη δυνατότητα 
που της προσφέρει το άρθρο 9 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1006/2008 να επι ‑
τρέπει στα σκάφη να αιτούνται, μέσω της 
Επιτροπής, αδειών αλιείας από τις οικείες 
τρίτες χώρες εν αναμονή της υπογραφής 
ενός ανανεωμένου πρωτοκόλλου. Ωστό ‑
σο, αυτή η κανονιστική δυνατότητα δεν 
συνάδει με μια άλλη κανονιστική απαί ‑
τηση, τη «ρήτρα αποκλειστικότητας», και 
η εφαρμογή της οδήγησε σε παρεξηγή ‑
σεις μεταξύ των χωρών‑εταίρων και της 
Επιτροπής (σημεία 22 και 23).
87 
Η στρατηγική της Επιτροπής για τη 
διεύρυνση του δικτύου των ΣΑΣ είναι 
συναφής με τις ανάγκες και τις προτε ‑
ραιότητες του στόλου της ΕΕ. Εντούτοις, 
υπάρχουν ακόμη περιθώρια βελτίωσης 
της συμπληρωματικότητας και της συνέ ‑
πειας μεταξύ των ΣΑΣ που τίθενται υπό 
διαπραγμάτευση εντός της ίδιας περι ‑
φέρειας, ούτως ώστε να μεγιστοποιηθεί 
η πιθανότητα οι ΣΑΣ να συμβάλουν στη 
βελτίωση της διακυβέρνησης του αλι ‑
ευτικού τομέα σε περιφερειακό επίπεδο 
(σημεία 26 έως 28).
88 
Ένας εκ των βασικών στόχων των ΣΑΣ 
είναι η αλιεία να περιορίζεται στα πλεο ‑
νασματικά αποθέματα και μόνο. Ωστόσο, 
έχει αποδειχτεί ότι κάτι τέτοιο είναι πολύ 
δύσκολο να εφαρμοστεί στην πράξη 
λόγω έλλειψης αξιόπιστων στοιχείων 
σχετικά με τα αλιευτικά αποθέματα και 
την αλιευτική προσπάθεια των εθνικών 
αλιευτικών στόλων ή άλλων ξένων στό ‑
λων στους οποίους έχει επίσης χορηγη ‑
θεί πρόσβαση από τις χώρες‑εταίρους 
(σημεία 29 έως 32).
39 Συμπεράσματα και συστάσεις
89 
Το πραγματικό μοναδιαίο κόστος που 
καταβαλλόταν ανά τόνο ιχθύων συχνά 
ήταν υψηλότερο από τη μοναδιαία τιμή 
που είχε καθοριστεί στις διαπραγματεύ ‑
σεις. Μολονότι, για τους σκοπούς των 
διαπραγματεύσεων, λαμβάνονταν υπόψη 
τα αλιεύματα που αναφέρονταν σε προη ‑
γούμενα πρωτόκολλα, το βάρος αναφο ‑
ράς που συμφωνήθηκε στα πλέον πρό ‑
σφατα σε πολλές περιπτώσεις παρέμεινε 
υψηλότερο, με σύνηθες αποτέλεσμα την 
υποχρησιμοποίησή τους. Ωστόσο, η χρη ‑
ματική αντιπαροχή της ΕΕ πρέπει να 
καταβληθεί στο σύνολό της, ανεξάρτητα 
από τις χρησιμοποιηθείσες αλιευτικές 
δυνατότητες. Η υποχρησιμοποίηση των 
πρωτοκόλλων και το επακόλουθο υψηλό 
κόστος θα μπορούσε να αποδοθεί ενίοτε 
σε ορισμένες ρήτρες που τέθηκαν υπό 
διαπραγμάτευση με τις χώρες‑εταίρους 
και αφορούσαν τη συμμόρφωση με την 
εθνική νομοθεσία ή την εξασφάλιση της 
βιωσιμότητας των αλιευτικών δραστηρι ‑
οτήτων (σημεία 33 έως 46).
90 
Η χρησιμότητα των ανεξάρτητων εκ 
των υστέρων αξιολογήσεων ως μέσου 
διευκόλυνσης της διαδικασίας λήψης 
αποφάσεων αναιρείται από τα ελλιπή 
στοιχεία που παρέχονται σχετικά με τα 
ποσοστά χρήσης των πρωτοκόλλων, την 
αδυναμία πραγματοποίησης συγκρίσεων 
μεταξύ τους και την απουσία κριτικής 
ανάλυσης της αποτελεσματικότητας των 
ΣΑΣ (σημεία 48 έως 53).
Σύσταση 1  
Διαδικασία 
διαπραγμάτευσης των ΣΑΣ
Για τα μελλοντικά πρωτόκολλα και συμ ‑
φωνίες, η Επιτροπή πρέπει:
α) Να επανεξετάσει τις λανθάνουσες 
συμφωνίες και να διερευνήσει με 
ποιον τρόπο θα διαχειρίζεται τη δια ‑
κοπή των αλιευτικών δραστηριοτή ‑
των που επιβάλλει η ρήτρα αποκλει ‑
στικότητας, τηρώντας συγχρόνως τις αρχές της Κοινής Αλιευτικής Πολιτι ‑
κής. Επιπλέον, η Επιτροπή οφείλει να 
αποσαφηνίζει και να περιλαμβάνει 
στα πρωτόκολλα τις διατάξεις εκεί ‑
νες που θα εξασφαλίζουν τη συνέχι ‑
ση των αλιευτικών δραστηριοτήτων 
κατά το διάστημα που μεσολαβεί 
μεταξύ δύο πρωτοκόλλων.
β) Να καθορίσει περιφερειακές στρατη ‑
γικές για την ανάπτυξη του συστή ‑
ματος διακυβέρνησης της αλιείας 
και να διασφαλίζει ότι τα πρωτό ‑
κολλα που αποτελούν αντικείμενο 
διαπραγμάτευσης εντός της ίδιας 
περιφέρειας συνάδουν με τη σχετική 
περιφερειακή στρατηγική και τα 
άλλα ταμεία της ΕΕ.
γ) Κατά τη διαπραγμάτευση των αλιευ ‑
τικών δυνατοτήτων νέων πρωτοκόλ ‑
λων, να λαμβάνει υπόψη τα ποσοστά 
χρήσης των προηγούμενων και να 
επιδιώκει να συνδέει αποτελεσματι ‑
κότερα τις πληρωμές βάσει δικαιω ‑
μάτων πρόσβασης με τα πραγματικά 
αλιεύματα, αποτρέποντας συγχρό ‑
νως τις αρνητικές επιπτώσεις στις 
αλιευτικές δραστηριότητες.
δ) Να αναλύσει καλύτερα τον πιθανό 
αντίκτυπο των ρητρών των ΣΣΒΑ 
στη χρήση ενός πρωτοκόλλου, 
διασφαλίζοντας ταυτόχρονα τα 
αμοιβαία οφέλη για την ΕΕ και τις 
χώρες‑εταίρους, διαβουλευόμενη 
ενδεχομένως με τους σχετικούς 
ενδιαφερομένους, προκειμένου να 
διαπιστώσει σε ποιες περιπτώσεις 
χρειάζονται περισσότερο εμπερι ‑
στατωμένες αξιολογήσεις κάποιων 
καθοριστικής σημασίας ρητρών.
ε) Να εστιάσει καλύτερα στις εκ των 
υστέρων αξιολογήσεις κατά τρόπον 
ώστε να καταλήξει σε συνεπή και 
συγκρίσιμη ανάλυση της απόδοσης 
των δημόσιων πόρων που δαπανή ‑
θηκαν στο πλαίσιο των πρωτοκόλ ‑
λων, καθώς και σε ολοκληρωμένη 
και κριτική ανάλυση της αποτελε ‑
σματικότητάς τους τόσο για την ΕΕ 
όσο και την οικεία χώρα‑εταίρο.
40 Συμπεράσματα και συστάσεις
91 
Από τον έλεγχο συνήχθη επίσης ότι 
η διαχείριση της εφαρμογής των προϋ ‑
ποθέσεων πρόσβασης και των συνιστω ‑
σών της τομεακής στήριξης δεν ήταν 
αρκούντως αυστηρή.
92 
Η διαδικασία αδειοδότησης είναι χρο ‑
νοβόρα και δυσκίνητη και οι καθυστε ‑
ρήσεις μπορούν να περιπλέξουν ή να 
μειώσουν τις αλιευτικές δραστηριότητες 
του στόλου. Ωστόσο, η Επιτροπή δεν 
διαθέτει σύστημα πληροφοριών που να 
διευκολύνει την παρακολούθηση των 
διαφόρων σταδίων της διαδικασίας υπο ‑
βολής αιτήσεων για τη χορήγηση άδειας, 
γεγονός που δυσχεραίνει τον εντοπισμό 
των λόγων των καθυστερήσεων και 
των τομέων που χρήζουν βελτίωσης 
(σημεία 55 έως 60).
93 
Παρά την πρόσφατη ανάληψη πρωτο ‑
βουλιών εκ μέρους της Επιτροπής, η δια ‑
χείριση των δεδομένων για τα αλιεύματα 
παρουσιάζει αδυναμίες, λόγω έλλειψης 
αξιόπιστων, συνεπών και πλήρων στοι ‑
χείων (σημεία 61 έως 65).Σύσταση 2  
Διαχείριση των 
προϋποθέσεων 
αλιευτικής πρόσβασης 
Η Επιτροπή πρέπει πάραυτα:
α) Να καθιερώσει διαδικασίες για την 
παρακολούθηση όλων των σταδί ‑
ων της διαδικασίας αδειοδότησης, 
συμπεριλαμβανομένου του χρόνου 
που χρειάζονται τα κράτη μέλη, οι 
χώρες‑εταίροι και οι υπηρεσίες της 
Επιτροπής, ούτως ώστε να εντοπί ‑
σει και να αποκαταστήσει τα τρωτά 
σημεία της διαδικασίας.
β) Να προωθήσει την αποδοχή ηλε ‑
κτρονικών αδειών ή καταλόγου 
εγκεκριμένων σκαφών για ολόκληρη 
την περίοδο ισχύος των αδειών.
γ) Να διασφαλίσει ότι η νέα βάση δε ‑
δομένων για τα αλιεύματα χρησιμο ‑
ποιείται πλήρως από τα κράτη μέλη 
της σημαίας και περιέχει αξιόπιστα 
δεδομένα για τα αλιεύματα, τα 
οποία μπορούν να ενοποιούνται, 
να παρακολουθούνται και να 
επικαιροποιούνται.
94 
Ο προγραμματισμός των δράσεων 
που χρηματοδοτούνται από την τομε ‑
ακή στήριξη έχει σταδιακά βελτιωθεί. 
Εντούτοις, ο ρόλος της Επιτροπής στην 
παρακολούθηση της εφαρμογής της εν 
λόγω συνιστώσας εξακολουθεί να είναι 
περιορισμένος. Δεν υπήρχε ένα σαφές 
πλαίσιο με απαιτήσεις επιλεξιμότητας, 
ανιχνευσιμότητας ή υποβολής εκθέσεων 
για τις χρηματοδοτούμενες δράσεις. Ως 
εκ τούτου, υπήρχαν περιπτώσεις κατά 
τις οποίες οι χώρες‑εταίροι υλοποίησαν 
διαφορετικές δράσεις από αυτές που εί ‑
χαν προγραμματιστεί από κοινού με την 
Επιτροπή, με αποτέλεσμα να υπονομεύε ‑
ται η αποτελεσματικότητα της συνιστώ ‑
σας της τομεακής στήριξης (σημεία 66 
έως 76).
41 Συμπεράσματα και συστάσεις
95 
Τέλος, τα πρωτόκολλα προβλέπουν την 
αναστολή των πληρωμών που καταβάλ ‑
λονται στο πλαίσιο της τομεακής στήρι ‑
ξης, αλλά όχι τη μείωσή τους βάσει της 
πραγματικής υλοποίησης των συμφωνη ‑
θεισών δράσεων ή βάσει των επιτυγχα ‑
νόμενων αποτελεσμάτων. Επιπλέον, οι 
προϋποθέσεις καταβολής της τομεακής 
στήριξης διαφέρουν από εκείνες της δη ‑
μοσιονομικής στήριξης του ΕΤΑ, γεγονός 
που μπορεί, σε ορισμένες περιπτώσεις, 
να οδηγήσει σε ασυνέπειες (σημεία 
78 έως 83).Σύσταση 3  
Διαχείριση της τομεακής 
στήριξης
Η Επιτροπή πρέπει πάραυτα:
α) Όσον αφορά τα νέα πρωτόκολλα, να 
προτείνει την εισαγωγή απαιτήσεων 
επιλεξιμότητας για την αξιολόγη ‑
ση των δράσεων που μπορούν να 
λάβουν χρηματοδότηση στο πλαίσιο 
της τομεακής στήριξης (άλλες απαι ‑
τήσεις θα μπορούσαν να αφορούν 
την ανιχνευσιμότητα, την επιλογή, 
την υποβολή εκθέσεων και τη μέ ‑
τρηση των επιδόσεων, καθώς και τα 
δικαιώματα ελέγχου της Επιτροπής).
β) Να εξασφαλίσει τον αποτελεσματικό 
συντονισμό των προσπαθειών της 
στον τομέα της τομεακής στήριξης 
των ΣΑΣ με τις προσπάθειες των 
λοιπών αναπτυξιακών εταίρων που 
δραστηριοποιούνται στον τομέα της 
αλιείας.
γ) Να διασφαλίζει ότι οι εκταμιεύσεις 
της τομεακής στήριξης είναι συνε ‑
πείς με άλλες πληρωμές στο πλαίσιο 
της δημοσιονομικής στήριξης και 
ότι βασίζονται στα αποτελέσματα 
που επιτυγχάνουν οι χώρες‑εταίροι 
που εφαρμόζουν τον πίνακα των από 
κοινού συμφωνημένων δράσεων.
Η παρούσα έκθεση εγκρίθηκε από το Τμήμα I, του οποίου προεδρεύει ο κ. Augustyn 
KUBIK, Μέλος του Συνεδρίου, στο Λουξεμβούργο, κατά τη συνεδρίασή του της 
15ης Ιουλίου 2015.
 Γ ια το Ελεγκτικό Συνέδριο
 Vítor Manuel da SILVA CALDEIRA
 Πρόεδρος
42
 Παραρτήματα
Συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξης: διαδικασία διαπραγμάτευσης και εφαρμογήΠαράρτημα  I
Εισαγωγή
01 
Κατά την κατάρτιση μιας ΣΑΣ, η ΕΕ και οι χώρες‑εταίροι διαπραγματεύονται μια 
συμφωνία και τα πρωτόκολλα εφαρμογής της. Η συμφωνία αυτή καθορίζει το 
πλαίσιο μακροπρόθεσμης συνεργασίας στον αλιευτικό τομέα, συμπεριλαμβανο ‑
μένων των γενικών αρχών και κανόνων που διέπουν την πρόσβαση των αλιευτι ‑
κών σκαφών της ΕΕ σε ύδατα που ανήκουν στη δικαιοδοσία των χωρών‑εταίρων. 
Τα πρωτόκολλα θέτουν σαφείς όρους και προϋποθέσεις, παραδείγματος χάριν, ως 
προς τις αλιευτικές δυνατότητες και τα είδη αλιευμάτων, τη χρηματική αντιπα ‑
ροχή (τόσο για τα δικαιώματα πρόσβασης όσο και για την τομεακή στήριξη), το 
ύψος των τελών που πρέπει να καταβάλλονται από τους πλοιοκτήτες, τον αριθμό 
και το μέγεθος των σκαφών που διαθέτουν άδεια αλιείας και τις συγκεκριμένες 
περιοχές όπου αυτά επιτρέπεται να αλιεύουν.
Αρμοδιότητες
02 
Οι ΣΑΣ τελούν υπό την κεντρική και άμεση διαχείριση της Επιτροπής. Για κάθε νέα 
συμφωνία ή ανανέωση πρωτοκόλλου, το Συμβούλιο δίνει εντολή στην Επιτροπή, 
εκπροσωπούμενη από τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας, να εκκινήσει δια ‑
πραγματεύσεις για λογαριασμό της ΕΕ. Με τη Συνθήκη της Λισαβόνας, η συμ ‑
φωνία και το πρωτόκολλο συνάπτονται από το Συμβούλιο με τη συναίνεση του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Από τη στιγμή που τίθεται σε ισχύ μια συμφωνία, τα 
πρωτόκολλα αποτελούν συνήθως αντικείμενο διαπραγμάτευσης ανά τριετία έως 
εξαετία, σε συμφωνία με τη χώρα‑εταίρο.
03 
Την ευθύνη για την καθημερινή διαχείριση των ΣΑΣ φέρουν οι κεντρικές υπη ‑
ρεσίες της ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας και οι έξι ακόλουθοι σε θέματα 
αλιείας αρμόδιοι για την παρακολούθηση και την τακτική επικοινωνία με τις 
χώρες‑εταίρους.
04 
Οι χώρες‑εταίροι είναι υπεύθυνες για την παρακολούθηση και εφαρμογή μέτρων 
διατήρησης και διαχείρισης, καθώς και για τη σύσταση αποτελεσματικών μηχανι ‑
σμών για την παρακολούθηση και τον έλεγχο των δραστηριοτήτων των αλιευτι ‑
κών σκαφών. Ωστόσο, η ΕΕ και τα κράτη μέλη της σημαίας 1 είναι υπεύθυνα για 
την άσκηση αποτελεσματικού ελέγχου επί των σκαφών τους και τη διασφάλιση 
της εκπλήρωσης όλων των υποχρεώσεών τους, ιδίως όσον αφορά τη συλλογή 
δεδομένων για τα αλιεύματα και δεδομένων VMS.1 Πρόκειται για το κράτος στο 
οποίο είναι νηολογημένο το 
σκάφος.
43 Παραρτήματα
Διαδικασία διαπραγμάτευσης των ΣΑΣ
05 
Η διαδικασία διαπραγμάτευσης περιλαμβάνει διάφορα στάδια. Προκειμένου να 
διασφαλιστεί η συνέχιση των δραστηριοτήτων του στόλου, η Επιτροπή πρέπει 
να κινήσει τη διαδικασία διαπραγμάτευσης ενός νέου πρωτοκόλλου το αργότερο 
περί τον έναν χρόνο πριν από τη λήξη του ισχύοντος. Με πρωτοβουλία της η Επι ‑
τροπή λαμβάνει εντολή από το Συμβούλιο και ένας ή περισσότεροι γύροι δια ‑
πραγματεύσεων λαμβάνουν χώρα μεταξύ της Επιτροπής και της χώρας‑εταίρου. 
Κατά τη λήξη των εν λόγω διαπραγματεύσεων, η συμφωνία μονογράφεται από 
την Επιτροπή και την οικεία χώρα‑εταίρο και στη συνέχεια εγκρίνεται και υπογρά ‑
φεται από το Συμβούλιο και τη χώρα‑εταίρο. Το πρωτόκολλο μπορεί στη συνέχεια 
να εφαρμοστεί προσωρινά, εάν συμφωνήσουν τα μέρη, πριν από την επίσημη 
κύρωσή του. Το πρωτόκολλο κυρώνεται από τη χώρα‑εταίρο και το Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο δίνει τη συγκατάθεσή του για τη σύναψη του πρωτοκόλλου, το οποίο 
στη συνέχεια τίθεται σε ισχύ.
Άδειες αλιείας
06 
Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1006/2008 σχετικά με τις άδειες αλιείας απαιτεί η Επι ‑
τροπή να τηρεί βάση δεδομένων για τις άδειες αλιείας, της οποίας τα δεδομένα 
επικαιροποιούνται σε τακτική βάση από τα κράτη μέλη που είναι υπεύθυνα για 
τον έλεγχο της επιλεξιμότητας των αιτήσεων χορήγησης αδειών αλιείας που υπο ‑
βάλλουν οι φορείς εκμετάλλευσης. Στη συνέχεια, οι αιτήσεις αυτές προωθούνται 
στην Επιτροπή για επαλήθευση. Η Επιτροπή τις προωθεί στις χώρες‑εταίρους, 
μέσω των αντιπροσωπειών της. Μόλις η χώρα‑εταίρος εκδώσει την άδεια, το 
πρωτότυπο έγγραφο επιστρέφεται στον φορέα εκμετάλλευσης μέσω της αντι ‑
προσωπείας, της Επιτροπής και των κρατών μελών.
Οι μικτές επιτροπές
07 
Οι συμφωνίες προβλέπουν τη σύσταση μικτής επιτροπής για την παρακολούθηση 
της εφαρμογής όλων των ΣΑΣ. Κάθε μικτή επιτροπή αποτελείται από εκπροσώ ‑
πους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της οικείας χώρας‑εταίρου και είναι υπεύθυ ‑
νη για την παρακολούθηση των επιδόσεων, της ερμηνείας και της εφαρμογής της 
ΣΑΣ, την κατάρτιση των ετήσιων και πολυετών προγραμμάτων για τη συνιστώσα 
της τομεακής στήριξης και την αξιολόγηση της υλοποίησής τους, τη συνεννόη ‑
ση σε θέματα αμοιβαίου ενδιαφέροντος που αφορούν την αλιεία, τη λειτουργία 
ως φόρουμ για τον φιλικό διακανονισμό τυχόν διαφορών ως προς την ερμηνεία 
ή την εφαρμογή των ΣΑΣ και την επαναξιολόγηση, όταν απαιτείται, του επιπέδου 
των αλιευτικών δυνατοτήτων και, ως εκ τούτου, του επιπέδου της χρηματικής 
αντιπαροχής.Παράρτημα  I
44 Παραρτήματα
Ο ακόλουθος σε θέματα αλιείας
08 
Ο ακόλουθος σε θέματα αλιείας εκπροσωπεί τη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλι ‑
είας στις χώρες‑εταίρους και διαδραματίζει πρωταγωνιστικό ρόλο στην παρακο ‑
λούθηση της εφαρμογής των πρωτοκόλλων. Συμβάλλει στην προετοιμασία των 
διαπραγματεύσεων και των συνεδριάσεων της μικτής επιτροπής, διατηρεί επαφή 
με τις εθνικές αρχές, ελέγχει ότι οι διατάξεις των πρωτοκόλλων και της τομεακής 
στήριξης εφαρμόζονται ορθά, υποβάλλει αναφορές στη ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής 
και Αλιείας σε τακτική βάση, αναλύει έγγραφα και συμμετέχει σε επιστημονικές 
συνεδριάσεις της ΠΟΔΑ, παρακολουθεί την εξέλιξη των ζητημάτων που αφορούν 
την πολιτική της ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας σε διεθνές επίπεδο, παρακο ‑
λουθεί τις δραστηριότητες των άλλων εταίρων στον αλιευτικό τομέα και καταρτί ‑
ζει επικαιροποιημένους φακέλους έργων για όλα τα έργα που χρηματοδοτούνται 
από την ΕΕ.
09 
Η ΓΔ Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας διαθέτει επί του παρόντος έξι ακόλουθους 
σε θέματα αλιείας, έναν στην περιφέρεια του Ινδικού Ωκεανού 2, τέσσερις στην 
περιφέρεια της Δυτικής Αφρικής (Κεντρικού Ατλαντικού) 3 και έναν ακόμη αρμό ‑
διο για την περιφέρεια του Ειρηνικού Ωκεανού και συγκεκριμένα για το Κιριμπάτι.
Παρακολούθηση από τα κράτη μέλη
10 
Τα κράτη μέλη παρακολουθούν τις δραστηριότητες των στόλων τους και τη 
νομιμότητα αυτών των δραστηριοτήτων μέσω των κέντρων παρακολούθησης 
της αλιείας. Παρακολουθούν επίσης τα αλιεύματα των στόλων τους μέσω του 
ERS. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν τα δεδομένα για τα αλιεύματα στην Επιτροπή 
μαζί με στοιχεία για τις αλιευτικές ζώνες τα οποία παρέχονται από το VMS. Στην 
περίπτωση των πρωτοκόλλων για την αλιεία τόνου, τα επιστημονικά ινστιτούτα 
των κρατών μελών επαληθεύουν τα ετήσια αλιεύματα μετά το τέλος του έτους 
σύμφωνα με τις δικές τους επιστημονικές διαδικασίες. Τα ετήσια ενοποιημένα 
αλιεύματα χρησιμοποιούνται για την τελική εκκαθάριση τελών που συζητείται με 
τις χώρες‑εταίρους, για τις συζητήσεις σχετικά με την αξιοποίηση της ΣΑΣ με τις 
χώρες‑εταίρους και για τις πληρωμές στο πλαίσιο των οποίων υπάρχει υπέρβα ‑
ση του βάρους αναφοράς, σύμφωνα με τις προϋποθέσεις του πρωτοκόλλου. Τα 
επικυρωμένα ετήσια αλιεύματα διαβιβάζονται επίσης στη σχετική ΠΟΔΑ, προς 
εκπλήρωση των απαιτήσεων της ΕΕ για υποβολή εκθέσεων.2 Ο εν λόγω ακόλουθος σε 
θέματα αλιείας εργάζεται στην 
αντιπροσωπεία του Μαυρίκιου 
και είναι υπεύθυνος για τις 
πέντε συμφωνίες στον Ινδικό 
Ωκεανό (Κομόρες, Μοζαμβίκη, 
Μαυρίκιος, Μαδαγασκάρη και 
Σεϋχέλλες).
3 Ένας είναι υπεύθυνος για το 
Πράσινο Ακρωτήριο, την Ακτή 
Ελεφαντοστού, τη Σενεγάλη 
και τη Γουινέα Μπισάου, 
ο δεύτερος για το Σάο Τομέ και 
Πρίνσιπε και τη Γκαμπόν, 
ο τρίτος για τη Μαυριτανία και 
ο τέταρτος για το Μαρόκο.Παράρτημα  I
45 Παραρτήματα
Συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξης σε ισχύ το 2015Παράρτημα  II
Χώρα Είδος ΠερίοδοςΣυνολική αντι -
παροχή της ΕΕ  
(σε ευρώ)Τομεακή 
στήριξη  
(σε ευρώ)Δικαιώματα 
πρόσβασης  
(σε ευρώ)Βάρος αναφοράς (σε τόνους)
Πράσινο Ακρωτήριο  1ΤόνοςΠροσωρινή εφαρμογή 
από 23.12.2014
23.12.2014 - 22.12.2018525 000  262 500  262 500  5 000 και αριθμός σκαφών
Κομόρες Τόνος 1.1.2014 - 1.1.2017 600  000  300 000  300 000  6,000
Ακτή Ελεφαντοστού Τόνος 1.7.2013 - 30.6.2018 680 000  257 500  422 500  6,500
Γκαμπόν Τόνος 24.7. 2013 - 2 3.7. 2016 1 350 000  450 000  900  000  20,000
ΓροιλανδίαΜικτή 
συμφωνία1.1.2013 - 31.12.2015 17 847 244  2 743 041  15 104 203  Μπακαλιάρος 2 200 Πελαγικό κοκκινόψαρο 3 000 Βενθοπελαγικό 
κοκκινόψαρο 2 000 Ιππόγλωσσα Γροιλανδίας από το δυτικό απόθεμα 2 500 
Ιππόγλωσσα Γροιλανδίας από το ανατολικό απόθεμα 4 315 Γαρίδα από το 
δυτικό απόθεμα 3 400 Γαρίδα από το ανατολικό απόθεμα 7 500 Ιππόγλωσσα 
Ατλαντικού από το δυτικό απόθεμα 200 Ιππόγλωσσα Ατλαντικού από το ανα -
τολικό απόθεμα 200 Καπελάνος 60 000 Κάβουρας Αρκτικής 250 Γρεναδιέρος 
από το δυτικό απόθεμα 100 Γρεναδιέρος από το ανατολικό απόθεμα 100
Γουινέα ΜπισάουΜικτή 
συμφωνία24.11.2014 - 23.11.2017 9 200 000  3 000  000  6 200 000  Γαρίδα
Κιριμπάτι Τόνος 16.9.2012 - 15.9.2015 1 325 000  350 000  975 000  15 000
Μαδαγασκάρη Τόνος 1.1.2015 - 31.12.2018 1 566 250  700 000  866 250  15 750
Μαυρίκιος Τόνος 28.1.2014 - 27.1.2017 660 000  302 500  357 500  5 500
ΜαρόκοΜικτή 
συμφωνία15.7. 2014 - 14.7. 2018 30 000 000  14 000  000  16 000  000  Πελαγικά είδη, βενθοπελαγικά είδη και τόνος  
80 000 πελαγικά είδη. Για τα άλλα είδη: χωρίς βάρος αναφοράς. Μόνο 
αριθμός σκαφών και συνολική αλιευτική ικανότητα.
Μοζαμβίκη Τόνος 1.2.2012 - 31.1.2015 980 000  460 000  520 000  8 000
Σάο Τομέ και Πρίνσιπε Τόνος 23.5.2014 - 22.5.2018 710 000  325 000  385 000  7 000
Σενεγάλη 1Τόνος 20.11.2014 - 19.11.2019 1 738 000  750 000  988 000  14 000
Σεϋχέλλες  1Τόνος 18.1.2014 - 17.1.2020 5 116 666  2 533  333  2 583 333  50 000
συνολικές ετήσιες 
πληρωμές72 298 160  26 433 874  45 864 286  
Πλέον πρόσφατα πρωτόκολλα με χώρες με τις οποίες οι διαπαραγματεύσεις σημείωσαν καθυστέρηση
Μαυριτανία  2 Μικτή 
συμφωνία16.12.2012 - 15.12.2014 70 000  000  3 000  000  67 000  000  Καρκινοειδή 5 000 (ποσοστώσεις) Μαύρος μερλούκιος 4 000 (ποσοστώ -
σεις) Βενθοπελαγικά είδη εκτός μαύρου μερλούκιου αλιευμένα με μέσα 
πλην τράτας 2 500 (ποσοστώσεις) Θυνναλιευτικά γρι-γρι με ψυκτικές εγκα -
ταστάσεις 5 000 Θυνναλιευτικά με καλάμια και παραγαδιάρικα επιφανείας 
10 000 Μηχανότρατες-ψυγεία πελαγικής αλιείας 285 000 (ποσοστώσεις) 
Αλιεία καβουριών 200 (ποσοστώσεις) Σκάφη πελαγικής αλιείας χωρίς 
ψυκτικές εγκαταστάσεις 15 000 (ποσοστώσεις)
Μοζαμβίκη Τόνος 1.2.2012 - 31.1.2015 980 000  460 000  520 000  8 000
1 Η χρηματική αντιπαροχή για τα δικαιώματα πρόσβασης υπολογίστηκε ως ο μέσος όρος των ετήσιων πληρωμών.
2 Οι διαπραγματεύσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Μαυριτανίας για την θέσπιση νέου πρωτοκόλλου ολοκληρώθηκαν επιτυχώς στις 10 Ιουλίου 2015. Το εν λόγω 
τετραετές πρωτόκολλο, του οποίου η αξία ανέρχεται σε 59,125 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, δεν έχει ακόμη εγκριθεί από το Συμβούλιο ούτε έχει λάβει τη συγκατάθεση του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.
Πηγή:  Ιστότοπος της ΓΔ  Θαλάσσιας Πολιτικής και Αλιείας και κανονισμός.
46 Παραρτήματα
Συμφωνίες αλιευτικής σύμπραξηςΠαράρτημα  III
Ύδατα τη/uni03C2 ΕΕ
Βόρειε/uni03C2 συ/uni03BCφωνίε/uni03C2Γ ροιλανδία
18
Μαδαγασκάρη
1.5Μαρόκο
30
Μαυριτανία
-
Πράσινο
Ακρωτήριο
0.5
Γκα/uni03BCπόν
1.4Γ ουινέα
Μπισάου
9Σεϋχέλλε/uni03C2 
5Κιρι/uni03BCπάτι
1.3
Μικτή συ/uni03BCφωνία Συ/uni03BCφωνία για τον τόννο και Γκά/uni03BCπια
-
Ακτή
Ελεφαντοστού
0.7Μικρονησία
-
Σενεγάλη
1.8Κο/uni03BCόρε/uni03C2
0.6
Μαυρίκιο/uni03C2
0.7Μοζα/uni03BCβίκη
- -Σάο Το/uni03BCέ
και Πρίνσιπε
0.7Ιση/uni03BCερινή
Γ ουινέα
-Χώρε/uni03C2 /uni03BCε τι/uni03C2 οποίε/uni03C2 υπάρχει συ/uni03BCφωνία 
αλλά όχι πρωτόκολλο:
Ιση/uni03BCερινή Γ ουινέα, Γκά/uni03BCπια, Μαυριτανία1, 
Μικρονησία, Μοζα/uni03BCβίκη, Νήσοι Σολο/uni03BCώντο/uni03C2.
1 Οι διαπραγ/uni03BCατεύσει/uni03C2 /uni03BCεταξύ τη/uni03C2 Ευρωπαϊκή/uni03C2 
Επιτροπή/uni03C2 και τη/uni03C2 Μαυριτανία/uni03C2 για την θέσπιση νέου πρωτοκόλλου ολοκληρώθηκαν επιτυχώ/uni03C2 στι/uni03C2 10 Ιουλίου 2015. Το εν λόγω τετραετέ/uni03C2 πρωτόκολλο, του οποίου η αξία ανέρχεται σε 59,125 εκατο/uni03BC/uni03BCύρια ευρώ ετησίω/uni03C2, δεν έχει ακό/uni03BCη εγκριθεί από το Συ/uni03BCβούλιο ούτε έχει λάβει τη συγκατάθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.Συ/uni03BCφωνία αλιευτική σύ/uni03BCπραξη/uni03C2 σε ισχύ 
κατά το 2015:
Πράσινο Ακρωτήριο, Κο/uni03BCόρε/uni03C2, Ακτή 
Ελεφαντοστού, Γκα/uni03BCπόν, Κιρι/uni03BCπάτι, Μαδαγασκάρη, Μαυρίκιο/uni03C2, Σάο Το/uni03BCέ και Πρίνσιπε, Σενεγάλη, Σεϋχέλλε/uni03C2.Συ/uni03BCφωνία αλιευτική σύ/uni03BCπραξη/uni03C2 σε ισχύ κατά το 2015:
Γ ροιλανδία, Γ ουινέα Μπισάου, Μαρόκο.
Είδο/uni03C2 
συ/uni03BCφωνία/uni03C2Χώρα (λσνθάνουσα συ/uni03BCφωνία)Είδο/uni03C2 
συ/uni03BCφωνία/uni03C2Αντιπαροχή τη/uni03C2 ΕΕ
για το 2015 σε
εκατο/uni03BC/uni03BCύρια ευρώΧώραΝήσοι
Σολο/uni03BCώντο/uni03C2
-
Πηγή:  Χάρτης του Φλαμανδικού Ναυτιλιακού Ινστιτούτου, 2015. MarineRegions.org. Πρόσβαση μέσω http://www.marineregions.org  στις 20.4.2015.
47
και, ως εκ τούτου, άδειες που δεν παραβιάζουν τη ρήτρα 
αποκλειστικότητας (σε αντίθεση με ό,τι θα ίσχυε για τις 
αμιγώς «ιδιωτικές άδειες», όπως διευκρίνισε το Δικαστή ‑
ριο στην υπόθεση C ‑565/13).
VI
Η έννοια αυτή συνεπάγεται, κατά περίπτωση, τον σαφή 
καθορισμό και γνώση των στόχων και μέτρων διαχείρισης 
καθώς και των ποσοστών κατανομής («sharing keys») 
που θεσπίζει το παράκτιο κράτος μεταξύ των διαφόρων 
ενδιαφερομένων, όπως στην περίπτωση μεικτών συμφω ‑
νιών με τη Γ ροιλανδία, το Μαρόκο, τη Μαυριτανία και τη 
Γ ουινέα‑Μπισάου.
Όσον αφορά τις συμφωνίες διαχείρισης της αλιείας 
τόνου, οι αλιευτικές δυνατότητες ορίζονται βάσει των 
στόχων και μέτρων διαχείρισης που εγκρίνονται από τις 
οικείες περιφερειακές οργανώσεις διαχείρισης της αλιείας 
(ΠΟΔΑ), οι οποίες είναι επιφορτισμένες να εκτελούν τα 
καθήκοντα αυτά σε περιφερειακή βάση, και βασίζονται 
στις επιστημονικές εργασίες και γνωματεύσεις των οργα ‑
νώσεων αυτών.
VII
Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη το επίπεδο αξιοποίησης των 
αλιευτικών δυνατοτήτων στο παρελθόν, τους εξωτερι ‑
κούς παράγοντες που έχουν ενδεχομένως αντίκτυπο 
στην εκμετάλλευση των αλιευτικών δυνατοτήτων 
ανάλογα με τη διαθεσιμότητα και την αυξομείωση των 
αλιευμάτων.
Τα επίπεδα αναφοράς των αλιευμάτων που ορίζονται στα 
«πρωτόκολλα των ΣΑΣ για τον τόνο» —τα οποία δεν είναι 
όρια αλιευμάτων— βασίζονται σε αλιεύματα των αλιευτι ‑
κών στόλων της ΕΕ που έχουν αναφερθεί στο παρελθόν. 
Το βάρος αναφοράς που συμφωνείται στα αντίστοιχα 
πρωτόκολλα, το οποίο αποτελεί ζωτικής σημασίας 
προϋπόθεση για τους εταίρους μας, παρέχει τη νομική 
βάση για την καταβολή της συνεισφοράς της ΕΕ για την 
πρόσβαση. Ωστόσο, τα εν λόγω επίπεδα αναφοράς των 
αλιευμάτων πρέπει να λαμβάνουν επίσης υπόψη την 
υψηλή αυξομείωση των αλιευμάτων από έτος σε έτος στις 
διάφορες περιοχές, η οποία οφείλεται στην αυξομείωση 
της κατανομής και της ποσότητας των εξόχως μετανα ‑
στευτικών ειδών σε ετήσια βάση.
Όσον αφορά τη συνάφεια μεταξύ της πιθανής υποαξι ‑
οποίησης των αλιευτικών δυνατοτήτων και της υλοποί ‑
ησης πιο περιοριστικών τεχνικών μέτρων διατήρησης 
(ΤΜΔ), δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι τα εν λόγω ΤΜΔ 
συμφωνούνται και από τα δύο μέρη για τη διασφάλιση Σύνοψη
I
Βάσει της πρόσφατης μεταρρύθμισης της ΚΑΠ, οι συμ ‑
φωνίες σύμπραξης βιώσιμης αλιείας (ΣΣΒΑ) αποτελούν 
κυρίως εργαλείο βελτίωσης της διακυβέρνησης του 
αλιευτικού τομέα στην ΑΟΖ των παράκτιων χωρών‑εταί ‑
ρων βάσει των ίδιων αρχών με εκείνες που ισχύουν στην 
ΕΕ. Σκοπό έχει να διασφαλίσει τη βιώσιμη εκμετάλλευση 
των πόρων, στηρίζοντας παράλληλα την ικανότητα των 
εταίρων να αναπτύξουν τον αλιευτικό τους τομέα.
Οι συμφωνίες βασίζονται στις βέλτιστες διαθέσιμες 
επιστημονικές γνωμοδοτήσεις, είναι απολύτως διαφανείς 
και δεν εισάγουν καμία διάκριση. Οι αρχές αυτές ενσω ‑
ματώνονται στα πρωτόκολλα των συμφωνιών αλιευτικής 
σύμπραξης (ΣΑΣ) για τα οποία διεξήχθησαν πρόσφατα 
διαπραγματεύσεις. Οι διαπραγματεύσεις για τα πρωτό ‑
κολλα διεξήχθησαν με σκοπό τη βελτιστοποίηση της 
χρήσης των ποσών που καταβάλλονται για την πρόσβαση 
στις αλιευτικές περιοχές των εταίρων και την παροχή 
τομεακής στήριξης.
Απάντηση στα σημεία III και IV
Οι διαπραγματεύσεις για τα πρωτόκολλα ΣΑΣ εξαρτώνται 
από αρκετούς παράγοντες, πολλοί από τους οποίους 
δεν εμπίπτουν στον έλεγχο της Επιτροπής. Υπάρχουν 
κανόνες που πρέπει να τηρούνται, οι οποίοι αφορούν 
άλλα θεσμικά όργανα της ΕΕ, δηλ. το Συμβούλιο και το 
Κοινοβούλιο. Η συνολική διάρκεια της διαπραγματευ ‑
τικής διαδικασίας εξαρτάται επίσης σε μεγάλο βαθμό 
από τις εσωτερικές διαδικασίες έγκρισης της τρίτης 
χώρας‑εταίρου.
Όπου υπήρξαν διακοπές, αυτές ήταν συνήθως περιορι ‑
σμένης διάρκειας και δεν είχαν επίπτωση στις αλιευτικές 
δραστηριότητες του ενωσιακού στόλου.
V
Το μεταβατικό αυτό καθεστώς βασίζεται στο άρθρο 9 του 
κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1006/2008 σχετικά με τις άδειες 
αλιείας που διασφαλίζει τη συνέχιση των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων για περιορισμένη διάρκεια έξι μηνών, σε 
περίπτωση που έχει συμφωνηθεί πρωτόκολλο μεταξύ της 
ΕΕ και της χώρας‑εταίρου το οποίο, όμως, δεν έχει τεθεί 
ακόμη σε προσωρινή εφαρμογή. Οι εν λόγω μεταβατικές 
άδειες, που χορηγούνται από τη χώρα‑εταίρο σε αυστηρά 
εθελοντική βάση κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, θα 
πρέπει να θεωρούνται άδειες χορηγούμενες βάσει της 
κύριας συμφωνίας (παρά τη μη ύπαρξη πρωτοκόλλου) Απαντήσεις  
της Επιτροπής
Απαντήσεις της Επιτροπής 48
κατέστη λειτουργική προοδευτικά κατά τη διάρκεια του 
2014, ανάλογα με τη δυνατότητα υλοποίησης του συστή ‑
ματος που είχαν τα κράτη μέλη. Όταν εντοπίζονται συγκε ‑
κριμένα ζητήματα, αυτά συζητούνται με τα κράτη μέλη.
XI
Οι κατευθυντήριες γραμμές που ενέκριναν οι υπηρεσίες 
της Επιτροπής το 2013 για την παρακολούθηση της υλο ‑
ποίησης της τομεακής στήριξης, οι οποίες επικαιροποι ‑
ήθηκαν το 2014, καθορίζουν τις αρχές που θα πρέπει να 
ακολουθούνται για τον ορισμό και την παρακολούθηση 
της τομεακής στήριξης και συγκεκριμένους κανόνες 
σχετικά με τις απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων. Αυτό 
επιτρέπει να γίνουν προσαρμογές στο πρόγραμμα που θα 
συμφωνηθούν στο πλαίσιο της κοινής επιτροπής.
Οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές συμπληρώθηκαν στα 
πρόσφατα πρωτόκολλα μέσω της ενσωμάτωσης ειδικών 
διατάξεων όσον αφορά την υλοποίηση και την παρακο ‑
λούθηση της τομεακής στήριξης.
Απαιτούν, μεταξύ άλλων, την εκπόνηση και τη συμφωνία 
ενός πίνακα δραστηριοτήτων που θα χρηματοδοτού ‑
νται από την τομεακή στήριξη, ο οποίος θα προσδι ‑
ορίζει σαφώς τις δράσεις που θα υποστηρίζονται και 
τους στόχους και τα αποτελέσματα που θα πρέπει να 
επιτυγχάνονται.
Ο πίνακας εξετάζεται τακτικά από τη μεικτή επιτροπή και 
παρακολουθείται από τον ακόλουθο σε θέματα αλιείας 
προκειμένου να διασφαλιστεί η τήρηση του προγράμμα ‑
τος που περιγράφεται σε αυτόν.
XII
Κατόπιν της νέας ΚΑΠ που εγκρίθηκε το 2013, συμπε ‑
ριλαμβανομένης της αποσύνδεσης των πληρωμών της 
τομεακής στήριξης από εκείνες που σχετίζονται με τα 
δικαιώματα πρόσβασης και των όρων που σχετίζονται με 
αυτές τις πληρωμές της τομεακής στήριξης, αυτές τώρα 
συνδέονται άμεσα με τις επιδόσεις και την αξιοποίηση της 
τομεακής στήριξης.
Η τομεακή στήριξη δυνάμει των ΣΣΒΑ παρέχεται βάσει 
περιορισμένου αριθμού ειδικών δράσεων που προτείνει 
η χώρα‑εταίρος και όχι βάσει συστημικής προσέγγισης, 
όπως αυτής του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης, που 
παρέχει μεταξύ άλλων δημοσιονομική στήριξη. Επι ‑
πλέον, η τομεακή στήριξη είναι γενικά πολύ μικρότερη 
από αυτήν που παρέχεται στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού 
Ταμείου Ανάπτυξης.της βιώσιμης εκμετάλλευσης των διάφορων αποθε ‑
μάτων, τη μείωση των επιπτώσεων των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων στα θαλάσσια οικοσυστήματα και την 
αποφυγή συγκρούσεων μεταξύ των αλλοδαπών βιομη ‑
χανικών στόλων ανοιχτής θάλασσας και των παράκτιων 
παραδοσιακών αλιέων στα παράκτια κράτη.
Σε πολλές περιπτώσεις ισχύουν τεχνικά μέτρα διατήρη ‑
σης βάσει της εθνικής νομοθεσίας των χωρών‑εταίρων, 
οπότε αυτά είναι μη διαπραγματεύσιμα. Τα μέτρα αυτά 
πρέπει να ενσωματωθούν στη ΣΣΒΑ.
Η αρχή της προκαταβολής της συνεισφοράς πρόσβασης 
από την ΕΕ εξασφαλίζει ένα σταθερό εισόδημα για τη 
χώρα‑εταίρο, καθιστώντας έτσι τις ΣΣΒΑ ελκυστικά εργα ‑
λεία διακυβέρνησης.
VIII
Η Επιτροπή γνωρίζει τα προβλήματα συμβατότητας που 
ενέχει η μεθοδολογία την οποία εφαρμόζουν οι ανεξάρ ‑
τητοι σύμβουλοι κατά τη διενέργεια των αξιολογήσεων. 
Κατόπιν εσωτερικού ελέγχου και βάσει των κατευθυ ‑
ντήριων γραμμών που προκύπτουν από τον εν λόγω 
έλεγχο, η Επιτροπή έχει θεσπίσει ένα κοινό πρότυπο για 
τους όρους αναφοράς σχετικά με τις αξιολογήσεις που 
διενεργούνται στο πλαίσιο των ΣΣΒΑ. Στις αρχές του 2015 
συμφωνήθηκε και υλοποιήθηκε μια ενιαία και κοινή μεθο ‑
δολογία όσον αφορά την αξιολόγηση των οικονομικών 
επιπτώσεων των ΣΑΣ.
IX
Τα πρόσφατα έτη, η Επιτροπή έχει επιδοθεί σε μια 
διαδικασία εκ νέου σχεδιασμού των εργαλείων ΤΠ και 
στις αρχές του 2013 έθεσε σε εφαρμογή το λεγόμενο 
«IT Licence Project», το οποίο θα καταγράφει τόσο τη 
διαβίβαση όσο και την παρακολούθηση των αδειών με 
ψηφιακό τρόπο. Τα υφιστάμενα εργαλεία ΤΠ επιτρέπουν 
στην Επιτροπή να διαχειρίζεται καλύτερα τις διαδικασίες 
που αφορούν τις αιτήσεις για άδειες αλιείας και τις παρα ‑
δόσεις των αδειών, από την εισαγωγή μιας ολοκληρωμέ ‑
νης αίτησης από το κράτος μέλος έως την χορήγηση της 
άδειας από την τρίτη χώρα.
X
Από το 2011 και μετά, η Επιτροπή έχει εκπονήσει νέες δια ‑
δικασίες υποβολής δεδομένων και νέες βάσεις δεδομένων, 
ιδίως τη λεγόμενη «DataWareHouse», προκειμένου να 
καταστήσει δυνατή την καλύτερη και δέουσα παρακολού ‑
θηση όλων των αλιευμάτων των αλιευτικών σκαφών της 
ΕΕ. Η βάση αυτή ήταν διαθέσιμη στο τέλος του 2013 και 
Απαντήσεις της Επιτροπής 49
XIII ζ)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι προβαίνει ήδη στις απαραίτητες ενέργειες για 
τη διόρθωση της κατάστασης αυτής.
Κατά τις διαπραγματεύσεις για την ανανέωση των πρωτο ‑
κόλλων, η Επιτροπή προωθεί ενεργά τη χρήση ηλεκτρονι ‑
κών αδειών για τα ενωσιακά σκάφη.
XIII η)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι προβαίνει ήδη στις απαραίτητες ενέργειες για 
τη διόρθωση της κατάστασης αυτής.
Η Επιτροπή βρίσκεται σε διαρκή επαφή με τα κράτη μέλη 
για την επίλυση όλων των τεχνικών ζητημάτων.
XIII θ)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι αυτή έχει υλοποιηθεί εν μέρει, δεδομένου ότι 
η Επιτροπή έχει θεσπίσει ειδικές κατευθυντήριες γραμμές 
για τη διαχείριση και την παρακολούθηση της τομεακής 
στήριξης και πρόκειται να προβεί, κατόπιν διαπραγματεύ ‑
σεων με τις χώρες εταίρους, στις απαραίτητες ενέργειες 
για την πλήρη υλοποίησή της.
XIII ι)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι αυτή έχει υλοποιηθεί εν μέρει.
Η νέα ΚΑΠ καθόρισε τη «συνοχή με άλλες πολιτικές 
της Ένωσης» ως μία από τις αρχές χρηστής διακυ ‑
βέρνησης [άρθρο 3 στοιχείο η) του κανονισμού (ΕΕ) 
αριθ. 1380/2013]. Σε αυτή τη βάση, τα ζητήματα που 
σχετίζονται με την αλιεία ενσωματώνονται ολοένα και 
περισσότερο στην πολιτική για την ανάπτυξη.
XIII ια)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι αυτή έχει υλοποιηθεί εν μέρει.
Εξετάζεται η διενέργεια εκταμιεύσεων στο πλαίσιο της 
μεικτής επιτροπής κάθε ΣΑΣ σε ετήσια βάση. Εάν παρα ‑
τηρηθεί ανεπαρκής αξιοποίηση της χρηματοδότησης, 
και συμφωνήσει σε αυτό η μεικτή επιτροπή, δύναται να 
ανασταλεί η καταβολή της συνεισφοράς της τομεακής 
στήριξης για τα επόμενα έτη.Υπάρχουν διατάξεις που προβλέπουν την αναθεώρηση 
της τομεακής στήριξης στο πλαίσιο της κοινής επιτροπής 
για περιπτώσεις στις οποίες η χώρα‑εταίρος ζητά την ανα ‑
κατανομή κονδυλίων εντός του προγράμματος με κατάλ ‑
ληλη αιτιολόγηση ή, κατά περίπτωση, την αναστολή των 
πληρωμών τομεακής στήριξης, μέχρις ότου επιτευχθεί 
ικανοποιητική υλοποίηση της τομεακής στήριξης.
XIII α)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση.
XIII β)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
έχει ξεκινήσει την υλοποίησή της.
XIII γ)
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχτεί τη συγκεκριμένη 
σύσταση, για την υλοποίηση της οποίας πρέπει να γίνουν 
διαπραγματεύσεις και να επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ της 
ΕΕ και της οικείας τρίτης χώρας.
XIII δ)
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχτεί τη σύσταση, ενώ 
έχει ήδη αρχίσει τη διαδικασία διαβούλευσης με τους 
ενδιαφερομένους.
XIII ε)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση.
Τον Δεκέμβριο του 2014 παρουσιάστηκε στην Επιτροπή μια 
νέα μεθοδολογία, η οποία και έγινε δεκτή τον Ιανουάριο του 
2015. Αυτή θα παράσχει κοινή βάση για τη διενέργεια αξιο ‑
λογήσεων των οικονομικών επιπτώσεων των πρωτοκόλλων, 
που θα προηγηθούν των μελλοντικών διαπραγματεύσεων. 
Αφού εφαρμοστεί συστηματικά η εν λόγω μεθοδολογία, θα 
συνάδει πλήρως με τις συστάσεις του Συνεδρίου.
XIII στ)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι προβαίνει ήδη στις απαραίτητες ενέργειες για 
τη διόρθωση της κατάστασης αυτής.
Τα πρόσφατα έτη, η Επιτροπή έχει επιδοθεί σε διαδικασία 
εκ νέου σχεδιασμού των εργαλείων ΤΠ και έχει δρομολο ‑
γήσει το λεγόμενο «IT Licence Project», το οποίο καταγρά ‑
φει τόσο τη διαβίβαση όσο και την παρακολούθηση των 
αδειών με ψηφιακό τρόπο.
Απαντήσεις της Επιτροπής 50
Η τομεακή στήριξη της ΕΕ παρέχεται, μεταξύ άλλων, προ ‑
κειμένου να συμβάλει στη βελτίωση της διακυβέρνησης 
σε εθνικό επίπεδο, ενώ η χρηματοδότηση που παρέχεται 
στην Επιτροπή Ινδικού Ωκεανού (IOC) σε περιφερειακό 
επίπεδο από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανάπτυξης (ΕΤΑ) 
σκοπό έχει την περαιτέρω ανάπτυξη της περιφερειακής 
συνεργασίας. Ο ακόλουθος σε θέματα αλιείας της αντι ‑
προσωπείας της ΕΕ που βρίσκεται επιτόπου συμβάλλει 
και αυτός, μέσω των τακτικών επαφών του με την IOC, 
στη διασφάλιση της συμπληρωματικότητας των χρημα ‑
τοδοτούμενων δράσεων.
31
Μέσω των ΣΑΣ, και ειδικότερα μέσω της τομεακής στή ‑
ριξης, η ΕΕ επιδιώκει επίσης να βελτιώσει τη συνεργασία 
ως προς την επιστημονική διαδικασία για τις αξιολογήσεις 
των αποθεμάτων, της αλιείας και των μέτρων διαχείρισης 
μεταξύ επιστημόνων της ΕΕ και των χωρών‑εταίρων, 
μέσω κοινών επιστημονικών επιτροπών στο πλαίσιο μει ‑
κτών ΣΣΒΑ, καθώς επίσης και να στηρίξει τη συμμετοχή 
επιστημόνων και διαχειριστών από τις χώρες‑εταίρους 
στις συναντήσεις των ΠΟΔΑ στο πλαίσιο των ΣΣΒΑ για 
την αλιεία τόνου.
Όσον αφορά τις συμφωνίες διαχείρισης της αλιείας 
τόνου, τα πρωτόκολλα θα πρέπει να χορηγούν δικαιώ ‑
ματα πρόσβασης μόνο εάν αυτές συνάδουν με τις αρχές 
διαχείρισης που διατυπώνονται στη Σύμβαση των ΗΕ για 
το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS). Η Επιτροπή θα πρέπει 
επίσης να διασφαλίζει ότι οι ΣΑΣ συνάδουν με τα ψηφί ‑
σματα και τις συστάσεις των περιφερειακών οργανώσεων 
διαχείρισης της αλιείας για την κατάσταση των αλιευτικών 
αποθεμάτων.
Όσον αφορά τις μεικτές συμφωνίες, η κοινή επιστημονική 
επιτροπή εξετάζει τακτικά όλες τις σχετικές και διαθέσιμες 
πληροφορίες σχετικά με τα αλιεύματα, τις αλιευτικές προ ‑
σπάθειες και την κατάσταση των αλιευτικών αποθεμάτων 
που σχετίζονται με τα αντίστοιχα πρωτόκολλα των ΣΣΒΑ.
Σύμφωνα με το άρθρο 61 της UNCLOS, έστω και εάν το 
πλεόνασμα καθορίζεται από παράκτιο κράτος, η ΕΕ και το 
κράτος της σημαίας είναι συνυπεύθυνα για την αποτροπή 
της υπεραλίευσης. Για τον λόγο αυτό, η ΕΕ σκοπεύει να 
εξασφαλίσει πλήρη διαφάνεια σχετικά με τις αλιευτικές 
δυνατότητες και τους στόχους διαχείρισης. Ωστόσο, 
η έννοια του πλεονάσματος δεν συνεπάγεται ότι πρέπει 
να υιοθετηθεί πλαίσιο διαχείρισης που να βασίζεται σε 
όρια αλιευμάτων. Τα ποσοστά θνησιμότητας λόγω αλιείας 
μπορούν όντως να περιοριστούν μέσω άλλου είδους 
μέτρων, όπως τα όρια αλιευτικής ικανότητας, τα όρια 
αλιευτικής προσπάθειας κ.λπ.Παρατηρήσεις
21
Στην περίπτωση της Μαυριτανίας, επιβλήθηκε διακοπή 
των αλιευτικών δραστηριοτήτων μεταξύ των πρωτοκόλ ‑
λων για τις περιόδους 2008 ‑2012 και 2013 ‑2014.
22
Σύμφωνα με το άρθρο 9 του κανονισμού για τις άδειες 
αλιείας, οι μαυριτανικές αρχές συμφώνησαν να εκδίδουν 
άδειες για τις αιτήσεις που τους υποβάλλονταν. Εάν οι 
πλοιοκτήτες από την ΕΕ είχαν ζητήσει άδειες για άλλες 
κατηγορίες αλιείας, τότε αυτές θα εκδίδονταν για εκείνες 
τις άλλες κατηγορίες αλιείας. Ωστόσο, δεν παραλήφθηκε 
καμία αίτηση από τους πλοιοκτήτες κατά την εν λόγω 
περίοδο.
23
Η λύση για την οποία έγινε διαπραγμάτευση με τη Μαυ ‑
ριτανία τον Ιούλιο του 2014 αποτελεί συμβιβασμό ως 
προς την ημερομηνία λήξης και έγινε αποδεκτή από την 
Επιτροπή με τη συγκατάθεση των οικείων κρατών μελών.
24
Η πιθανότητα καταβολής αποζημίωσης για τη διακοπή 
των αλιευτικών δραστηριοτήτων βασίζεται στον κανονι ‑
σμό για το ΕΤΑλ (Ευρωπαϊκό Ταμείο Αλιείας). Τα ποσά της 
εν λόγω αποζημίωσης έχουν ήδη συμπεριληφθεί στον 
προϋπολογισμό της ΕΕ και, ως εκ τούτου, δεν συνεπάγο ‑
νται πρόσθετες δαπάνες για την ΕΕ.
28
Η νέα ΚΑΠ καθόρισε τη «συνοχή με άλλες πολιτικές 
της Ένωσης» ως μία από τις αρχές χρηστής διακυ ‑
βέρνησης [άρθρο 3 στοιχείο η) του κανονισμού (ΕΕ) 
αριθ. 1380/2013].
Η αναβαθμισμένη συνεργασία με την ΓΔ Διεθνούς Συνερ ‑
γασίας και Ανάπτυξης (DEVCO), τόσο σε ανώτερο όσο και 
σε κατώτερο διοικητικό επίπεδο, θα διασφαλίσει την απο ‑
δοτική χρήση της οικονομικής στήριξης που παρέχει η ΕΕ, 
είτε μέσω των ΣΣΒΑ, είτε μέσω του Ευρωπαϊκού Ταμείου 
Ανάπτυξης είτε από άλλους χορηγούς.
Απαντήσεις της Επιτροπής 51
41 Κατά τις διαπραγματεύσεις με τη Μοζαμβίκη για το νέο 
πρωτόκολλο, οι εν λόγω τεχνικές προϋποθέσεις έγιναν 
αποδεκτές από τα κράτη μέλη δεδομένου μάλιστα ότι 
η Επιτροπή εξασφάλισε παρέκκλιση από την εθνική 
νομοθεσία (να επιθεωρείται το 1/3 του στόλου αντί του 
συνόλου) με σκοπό τη μεγιστοποίηση της αξιοποίησης 
του πρωτοκόλλου.
46
Η τομεακή στήριξη που παρέχεται βάσει των ΣΣΒΑ και 
εκείνη που παρέχεται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Ανά ‑
πτυξης διαφέρουν ως προς τη φύση τους και οι σχετικές 
διαπραγματεύσεις διεξάγονται ξεχωριστά. Τα χρονοδια ‑
γράμματα των διαπραγματεύσεων για τη στήριξη βάσει 
των ΣΣΒΑ και για εκείνη που παρέχεται από το Ευρωπαϊκό 
Ταμείο Ανάπτυξης σπανίως συμπίπτουν. Ο προγραμματι ‑
σμός του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης εξετάζεται ανά 
επταετία, ενώ οι ΣΣΒΑ είχαν μέση διάρκεια 3 ‑4 έτη.
Συνεπώς, η Επιτροπή θεωρεί ότι αυτό δεν επηρεάζει τη 
θέση της κατά τη διαπραγμάτευση για τις ΣΣΒΑ.
Γενικά, υπάρχει συνέπεια και συνοχή στις προσεγγίσεις 
που χρησιμοποιούνται σε σχέση με τις χώρες‑εταίρους.
49
Η Επιτροπή βασίζεται σε δεδομένα που υποβάλλουν τα 
κράτη μέλη βάσει των απαιτήσεων της ενωσιακής νομο ‑
θεσίας. Τυχόν διαφορές που μπορεί να προκύψουν επιλύ ‑
ονται μέσω του νέου κεντρικού συστήματος αναφοράς 
αλιευμάτων, που επιτρέπει τη διαρκή παρακολούθηση. 
Η διαθεσιμότητα των δεδομένων θα βελτιωθεί μέσω 
σύγκρισης μεταξύ των αναφερόμενων αλιευμάτων και 
του βάρους αναφοράς που καθορίζεται στο πρωτόκολλο, 
σε συνεχή βάση.
50
Η σύντομη διάρκεια του πρωτοκόλλου πριν από τη 
μεταρρύθμιση της ΚΑΠ σκοπό είχε να επιτρέψει τη 
μετάβαση στην υλοποίηση της νέας ΚΑΠ. Τώρα που η νέα 
ΚΑΠ έχει τεθεί σε εφαρμογή, θα επιδιωχθεί η έγκριση 
πρωτοκόλλων μεγαλύτερης διάρκειας, κατά μέσο όρο 4 
έως 5 ετών.32
Η θνησιμότητα λόγω αλιείας περιορίζεται από τα όρια 
αλιευτικής ικανότητας που έχουν οριστεί βάσει των 
σχεδίων ανάπτυξης του στόλου των συμβαλλόμενων 
μερών που συμμετέχουν στην επιτροπή διαχείρισης της 
αλιείας τόνου του Ινδικού Ωκεανού (IOTC) και τα επίπεδα 
ικανότητας που σχετίζονται με την ΕΕ τηρούνται στα 
πρωτόκολλα.
Απάντηση στα σημεία 33 ‑34
Σε όλες τις διαπραγματεύσεις, τα ζητήματα που αφορού ‑
σαν τη χρηστή οικονομική διαχείριση και τη βέλτιστη 
σχέση ποιότητας‑τιμής διαδραμάτισαν σημαντικό ρόλο 
στην εξέλιξη των διαπραγματεύσεων. Αυτό αντανακλά ‑
ται στην αναδιάρθρωση της οικονομικής συνιστώσας, 
βάσει της οποίας ο εν λόγω κλάδος έχει τώρα μεγαλύτερη 
συμμετοχή στο οικονομικό βάρος των πληρωμών που 
αφορούν την πρόσβαση σε περιοχές εκτός της ΕΕ.
39
Οι πληροφορίες που παρασχέθηκαν για την αξιολόγηση 
καταδεικνύουν επίσης ότι η άμεση προστιθέμενη αξία 
για όλους τους δικαιούχους μειώθηκε ελάχιστα στο 
πρωτόκολλο της περιόδου 2013 ‑2014 σε σύγκριση με τα 
προγενέστερα πρωτόκολλα (από 0,86 σε 0,8), με εκ νέου 
εξισορρόπηση του οφέλους της προστιθέμενης αξίας 
υπέρ της Μαυριτανίας.
Αυτό θα μπορούσε να οφείλεται στο γεγονός ότι η αξιο ‑
λόγηση κάλυψε περίοδο μόλις 11 μηνών από το σύνολο 
της διετούς διάρκειας του πρωτοκόλλου, που συνέπεσε 
με την περίοδο χαμηλής αξιοποίησης. Εκτός αυτού, θα 
πρέπει να τονιστεί η υψηλή μεταβλητότητα των αγοραίων 
τιμών των μικρών πελαγικών ειδών, γεγονός που επηρε ‑
άζει σαφώς τις εκτιμήσεις της προστιθέμενης αξίας. Για 
τους λόγους αυτούς, τα συμπεράσματα της αξιολόγησης 
θα πρέπει να αντιμετωπίζονται με επιφύλαξη.
40
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ανεστάλησαν οι 
διαπραγματεύσεις με τη Μαυριτανία για το διάδοχο 
πρωτόκολλο.
Απαντήσεις της Επιτροπής 52
60
Το υφιστάμενο σύστημα ΤΠ επιτρέπει στην Επιτροπή 
τον εντοπισμό των αιτήσεων για άδειες αλιείας μόνο 
αφού αυτές διαβιβαστούν πλήρεις από το οικείο κρά ‑
τος σημαίας. Στόχος του έργου που ξεκίνησε στις αρχές 
του 2013 για τη βελτίωση της διαδικασίας, και το οποίο 
ονομάζεται «IT Licence Project», είναι να καταστεί δυνατή 
η καλύτερη παρακολούθηση των διαδικασιών που σχετί ‑
ζονται με τις αιτήσεις για άδειες αλιείας και τις χορηγήσεις 
των αδειών αυτών. Στο μεταξύ, η Επιτροπή επανεξετάζει 
επί του παρόντος όλες τις εσωτερικές της διαδικασίες.
62
Εφαρμόζονται οι διατάξεις περί υποβολής εκθέσεων που 
περιλαμβάνονται στην οικεία νομοθεσία της ΕΕ και η Επι ‑
τροπή τηρεί τα απαραίτητα αρχεία. Επιπλέον, βρίσκεται 
σε εξέλιξη η ανάπτυξη των απαραίτητων εργαλείων ΤΠ 
για τη δημιουργία της βάσης δεδομένων αλιευμάτων.
63
Από το 2011 και μετά, η Επιτροπή έχει εκπονήσει νέες δια ‑
δικασίες υποβολής δεδομένων και νέες βάσεις δεδομένων, 
ιδίως τη λεγόμενη «DataWareHouse», προκειμένου να 
καταστήσει δυνατή την καλύτερη και δέουσα παρακολού ‑
θηση όλων των αλιευμάτων των αλιευτικών σκαφών της 
ΕΕ. Η βάση αυτή ήταν διαθέσιμη στο τέλος του 2013 και 
κατέστη λειτουργική προοδευτικά κατά τη διάρκεια του 
2014, ανάλογα με τη δυνατότητα υλοποίησης του συστή ‑
ματος που είχαν τα κράτη μέλη. Όταν εντοπίζονται συγκε ‑
κριμένα ζητήματα, αυτά συζητούνται με τα κράτη μέλη.
65
Η Επιτροπή έχει ήδη εντοπίσει το ζήτημα αυτό και συνερ ‑
γάζεται επί του παρόντος με τα κράτη μέλη, καθώς και με 
ινστιτούτα αλιευτικών ερευνών της ΕΕ και τρίτες χώρες 
προκειμένου να επιτευχθεί συμφωνία για κοινές μεθοδο ‑
λογίες αξιολόγησης των αλιευμάτων που συλλέγονται σε 
ύδατα καλυπτόμενα από ΣΑΣ.
Μολονότι ίσως υπήρχε το ενδεχόμενο δημιουργίας πρό ‑
σθετων δαπανών για την ΕΕ, αυτό εν τούτοις δεν συνέβη 
στον Ινδικό Ωκεανό, όπου τα αλιεύματα δεν υπερέβησαν 
το βάρος αναφοράς σε καμία από τις συμφωνίες που 
εξετάστηκαν από το Συνέδριο, με εξαίρεση τη Μαδαγα ‑
σκάρη για τα έτη 2005 και 2007.52
Δεδομένου ότι οι στόχοι της ΚΑΠ σχετικά με τις ΣΑΣ δεν 
προβλέπουν τον αντίκτυπό τους σε περιοχές της ΕΕ ούτε 
την προμήθεια ιχθύων στην αγορά της ΕΕ, δεν αναμένεται 
να υπάρξει αξιολόγηση των εν λόγω πτυχών.
Στις αρχές του 2015, οι σύμβουλοι που όρισε η Επιτροπή 
για τη διενέργεια αξιολογήσεων των ΣΣΒΑ εκπόνησαν και 
συμφώνησαν με τις υπηρεσίες της Επιτροπής μια κοινή, 
ομοιογενή μέθοδο αξιολόγησης των οικονομικών συνε ‑
πειών στο πλαίσιο των ΣΣΒΑ.
57
Η διαδικασία επαλήθευσης από την Επιτροπή συμ ‑
μορφώνεται πλήρως με τη διάταξη του εφαρμοστέου 
πρωτοκόλλου.
Η Επιτροπή δημιουργεί επί του παρόντος ένα νέο 
σύστημα που θα καταγράφει τόσο την διαβίβαση όσο 
και την παρακολούθηση των αδειών με πλήρως ψηφιακό 
τρόπο (έργο LICENCE) και θα επιτρέπει στην Επιτροπή να 
διαχειρίζεται καλύτερα τις διαδικασίες που αφορούν τις 
αιτήσεις για άδειες αλιείας και τις χορηγήσεις των αδειών, 
από την υποβολή μιας πλήρους αίτησης από τα κράτη 
μέλη έως την χορήγηση της άδειας από την τρίτη χώρα.
58
Η μορφή της διαβίβασης των αδειών εξαρτάται σε μεγάλο 
βαθμό από τις ειδικές διατάξεις της εθνικής νομοθεσίας 
της χώρας‑εταίρου, καθώς και από την αντίστοιχη ικα ‑
νότητα του ανθρώπινου δυναμικού και τη διαχειριστική 
ικανότητα.
59
Όσον αφορά τη Μαυριτανία, η αντιπροσωπία της ΕΕ 
παρακολουθεί εκ του σύνεγγυς τη διαδικασία αδειοδό ‑
τησης και βρίσκεται σε συνεχή επαφή με τις αρμόδιες 
υπηρεσίες της Μαυριτανίας προκειμένου να ελαχιστοποι ‑
ηθούν οι καθυστερήσεις. Επιπλέον, η διαδικασία διευκο ‑
λύνεται από την ύπαρξη πρακτόρων που εκπροσωπούν 
τους πλοιοκτήτες στις τοπικές αρχές.
Απαντήσεις της Επιτροπής 53
73
Η Επιτροπή έχει σκοπό να εξασφαλίσει τη σαφή αναφορά 
της συνεισφοράς της τομεακής στήριξης στον εθνικό 
προϋπολογισμό, αλλά αυτό εξαρτάται από την εθνική 
δημοσιονομική νομοθεσία της χώρας‑εταίρου.
Η Επιτροπή είναι της άποψης ότι η παρεχόμενη τομεακή 
στήριξη είναι δυνατόν να εντοπιστεί στους αντίστοιχους 
πίνακες των χωρών‑εταίρων.
Η Επιτροπή οφείλει επίσης να λάβει υπόψη της ότι οι δρά ‑
σεις που αναλαμβάνει η χώρα‑εταίρος για την υλοποίηση 
του αντίστοιχου πίνακα σε σχέση με την υλοποίηση της 
τομεακής στήριξης υπόκεινται συνήθως στους εθνικούς 
κανόνες που αφορούν την προκήρυξη διαγωνισμών και 
τη σύναψη συμβάσεων.
74
Οι κοινές επιτροπές δυνάμει των πρωτοκόλλων παρακο ‑
λουθούν την υλοποίηση της τομεακής στήριξης, συμπε ‑
ριλαμβανομένης της σχέσης κόστους‑αποτελεσματικότη ‑
τας, όταν αυτή είναι διαθέσιμη.
Όσον αφορά τη Μοζαμβίκη, εκτός από την τακτική 
παρακολούθηση μέσω της κοινής επιτροπής, δεν έχει 
διενεργηθεί ακόμη η τελική αξιολόγηση της υλοποίησης 
της τομεακής στήριξης δυνάμει του πρωτοκόλλου της 
περιόδου 2012 ‑2014. Η Μοζαμβίκη βρίσκεται επί του 
παρόντος στη διαδικασία εκπόνησης της τεκμηρίωσης 
για την εν λόγω αξιολόγηση, ενώ πρόκειται να οργανωθεί 
κοινή επιτροπή προκειμένου να εξετάσει την πρόοδο.
75
Παρακαλούμε ανατρέξτε στην απάντηση στο σημείο XIΙ 
της σύνοψης.
Όσον αφορά τη Μαυριτανία, το επίπεδο αξιοποίησης 
επηρεάστηκε από το δυσχερές πολιτικό πλαίσιο στις 
αρχές της περιόδου 2008 ‑2012. Επιπλέον, η τομεακή 
στήριξη δυνάμει του πρωτοκόλλου της περιόδου 2013 ‑
2014 μειώθηκε σε 3 εκατομμύρια ευρώ ετησίως, κατόπιν 
ρητού αιτήματος των μαυριτανικών αρχών: αυτός δεν 
ήταν ο αρχικός στόχος της Επιτροπής, ούτε αποτελούσε 
άμεση αντίδραση στην έλλειψη διαφάνειας από μέρους 
της Μαυριτανίας ως εταίρου.68
Παρακαλούμε ανατρέξτε στην απάντηση στο σημείο XI 
της σύνοψης.
69
Όταν αυτό είναι δυνατόν σε χώρες όπου δραστηριοποι ‑
ούνται αρκετοί χορηγοί, η ΕΕ οργανώνει συναντήσεις 
συντονισμού με άλλους αναπτυξιακούς παράγοντες 
(πρβλ. Μαυριτανία και πιο πρόσφατα Μοζαμβίκη). Ο ακό ‑
λουθος σε θέματα αλιείας συμμετέχει στις συναντήσεις 
συντονισμού. Υπάρχουν ενεργές επαφές μεταξύ των διά ‑
φορων τμημάτων της αντιπροσωπείας που εμπλέκονται 
στην ανάπτυξη της συνεργασίας.
Στις συναντήσεις συντονισμού με άλλους χορηγούς ακο ‑
λουθούνται οι προτεραιότητες που έχει επιλέξει η ΕΕ.
70
Η αντιπροσωπεία στη Μοζαμβίκη συμμετέχει σε συνα ‑
ντήσεις συντονισμού με χορηγούς του εν λόγω τομέα 
που οργανώνει το υπουργείο, ενώ εκπροσωπείται και 
η αντιπροσωπεία ως βασικός χορηγός του τομέα αυτού. 
Επιπλέον, οι αρμόδιες αρχές αλιείας εκπονούν σχέδιο 
δραστηριοτήτων σύμφωνα με τους εθνικούς κανόνες 
και συνδεδεμένο με τη διαφάνεια των δραστηριοτήτων 
που χρηματοδοτούνται από διάφορους χορηγούς και την 
ΕΕ. Η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν υπάρχει κίνδυνος διπλής 
χρηματοδότησης.
72
Παρακαλούμε ανατρέξτε επίσης στην απάντηση στο 
σημείο XI της σύνοψης.
Απαντήσεις της Επιτροπής 54
Η διακυβέρνηση της τομεακής στήριξης έχει βελτιωθεί 
μετά τη μεταρρύθμιση της ΚΑΠ, η οποία αποσυνδέει τη 
χρηματοδότηση της τομεακής στήριξης από τις πλη ‑
ρωμές για την πρόσβαση και περιλαμβάνει αυξημένη 
παρακολούθηση και εφαρμογή προϋποθέσεων κατά τη 
διαδικασία της κοινής επιτροπής.
Παρακαλούμε ανατρέξτε στην απάντηση στο σημείο XIΙ 
της σύνοψης.
80
Εξετάζεται και αναθεωρείται τακτικά η διενέργεια εκτα ‑
μιεύσεων στο πλαίσιο της κοινής επιτροπής κάθε ΣΑΣ σε 
ετήσια βάση. Εάν παρατηρηθεί ανεπαρκής αξιοποίηση 
της χρηματοδότησης, και συμφωνήσει σε αυτό η κοινή 
επιτροπή, δύναται να ανασταλεί η καταβολή της συνει ‑
σφοράς της τομεακής στήριξης για τα επόμενα έτη 
ωσότου βελτιωθεί η αξιοποίηση των κονδυλίων. Αυτό 
ίσχυε ιδίως σε σχέση με τις Σεϋχέλλες, τη Μοζαμβίκη και 
τις Κομόρες.
81
Εάν τα αποτελέσματα μιας δράσης προτεραιότητας ή των 
σχετικών έργων είναι μηδενικά ή περιορισμένα, αναστέλ ‑
λεται η πληρωμή της τομεακής στήριξης κατά το επόμενο 
έτος μέχρις ότου επιτευχθούν οι στόχοι.
Αυτό πρέπει να εξεταστεί λαμβάνοντας υπόψη ότι γενικά 
η διάρκεια των δράσεων δεν περιορίζεται στο οικείο οικο ‑
νομικό έτος, αλλά ενδέχεται να είναι πολυετής.
82
Μολονότι οι έννοιες είναι ίδιες, οι στόχοι διαφέρουν 
σημαντικά λόγω του διαφορετικού πεδίου εφαρμογής και 
της διαφορετικής κλίμακας της στήριξης, καθώς και της 
διαχείρισής της.Η ικανότητα απορρόφησης παρακολουθείται εκ του 
σύνεγγυς στο πλαίσιο κάθε συνάντησης της κοινής 
επιτροπής, η οποία αξιολογεί συστηματικά το ποσοστό 
αξιοποίησης των κονδυλίων και σχολιάζει σχετικά, ενώ 
έχουν σημειωθεί σημαντικές βελτιώσεις στην περίπτωση 
των Σεϊχελών και της Μοζαμβίκης σε σύγκριση με τα 
προγενέστερα πρωτόκολλα.
76
Η αξιοποίηση της τομεακής στήριξης που χορηγείται 
στις χώρες‑εταίρους καθορίζεται κατά περίπτωση, βάσει 
του τρόπου με τον οποίον η χώρα‑εταίρος επιθυμεί να 
χρησιμοποιήσει την εν λόγω στήριξη για την ανάπτυξη 
της εθνικής της πολιτικής αλιείας.
Πλαίσιο 2   — Μαδαγασκάρη
Τα ενωσιακά κονδύλια αποτελούν γενικά έσοδα σε 
επίπεδο δημοσίου ταμείου, ακριβώς όπως κάθε άλλη 
κρατική πηγή εισοδήματος.
Πλαίσιο 2 — Μαυριτανία
Η κοινή ανασκόπηση κατέδειξε ότι τα μη δαπανηθέντα 
ποσά που είχαν διατεθεί στο πλαίσιο της τομεακής στήρι ‑
ξης ανέρχονταν σε 25 εκατομμύρια ευρώ. Τον Μάρτιο του 
2013, η Μαυριτανία υπέβαλε έκθεση στην ΕΕ με την οποία 
δήλωσε ότι τα ποσά που απέμεναν ανέρχονταν σε 13 εκα ‑
τομμύρια ευρώ κατά την εν λόγω ημερομηνία. Ωστόσο, 
το ποσό αυτό δεν αναγνωρίστηκε αμοιβαία, δεδομένου 
ότι η Μαυριτανία δεν αιτιολόγησε πλήρως τη βάση του 
σχετικού υπολογισμού.
Πλαίσιο 2 — Μοζαμβίκη
Στη συνάντηση του Ιουνίου 2012, η κοινή επιτροπή συμ ‑
φώνησε να τροποποιήσει το πρόγραμμα εκ των υστέρων, 
όπως αναφέρεται στα συνημμένα παραρτήματα της έκθε ‑
σης, και να προβλεφθούν πρόσθετα έργα υποδομών τα 
οποία προβλέπονταν στο συνολικό πλαίσιο δράσεων που 
είχαν συμφωνηθεί και είχαν συμπεριληφθεί στον εθνικό 
προϋπολογισμό.
78
Παρακαλούμε ανατρέξτε στην απάντηση στο σημείο XIΙ 
της σύνοψης.
Απαντήσεις της Επιτροπής 55
Η Επιτροπή επιδιώκει την ενσωμάτωση των συνεισφορών 
της τομεακής στήριξης στη φορολογική νομοθεσία (Loi 
de Finance) των χωρών‑εταίρων με σκοπό τη διασφάλιση 
της διαφάνειας των κονδυλίων.
Συμπεράσματα και συστάσεις
85
Οι διαπραγματεύσεις για τα πρωτόκολλα ΣΑΣ εξαρτώνται 
από αρκετούς παράγοντες, πολλοί από τους οποίους 
δεν εμπίπτουν στον έλεγχο της Επιτροπής. Υπάρχουν 
κανόνες που πρέπει να τηρούνται, οι οποίοι αφορούν 
άλλα θεσμικά όργανα της ΕΕ, δηλ. το Συμβούλιο και το 
Κοινοβούλιο. Η συνολική διάρκεια της διαπραγματευ ‑
τικής διαδικασίας εξαρτάται επίσης σε μεγάλο βαθμό 
από τις εσωτερικές διαδικασίες έγκρισης της τρίτης 
χώρας‑εταίρου.
86
Το μεταβατικό αυτό καθεστώς βασίζεται στο άρθρο 9 του 
κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1006/2008 σχετικά με τις άδειες 
αλιείας που διασφαλίζει τη συνέχιση των αλιευτικών 
δραστηριοτήτων για περιορισμένη διάρκεια έξι μηνών, σε 
περίπτωση που έχει συμφωνηθεί πρωτόκολλο μεταξύ της 
ΕΕ και της χώρας‑εταίρου το οποίο, όμως, δεν έχει τεθεί 
ακόμη σε προσωρινή εφαρμογή. Οι εν λόγω μεταβατικές 
άδειες, που χορηγούνται από τη χώρα‑εταίρο σε αυστηρά 
εθελοντική βάση κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, θα 
πρέπει να θεωρούνται άδειες χορηγούμενες βάσει της 
κύριας συμφωνίας (παρά τη μη ύπαρξη πρωτοκόλλου) 
και, ως εκ τούτου, άδειες που δεν παραβιάζουν τη ρήτρα 
αποκλειστικότητας (σε αντίθεση με ό,τι θα ίσχυε για τις 
αμιγώς «ιδιωτικές άδειες», όπως διευκρίνισε το Δικαστή ‑
ριο στην υπόθεση C ‑565/13).
87
Όσον αφορά τις συμφωνίες για την «αλιεία τόνου», 
ακολουθείται ήδη η προσέγγιση αυτή, ιδίως στον Ινδικό 
Ωκεανό όπου οι ιχθυότοποι απαντούν σε χώρες‑εταίρους 
γεγονός που αποτυπώνει τη μεταναστευτική διαδρομή 
του τόνου. Όσον αφορά τις «μεικτές» συμφωνίες, αυτό θα 
ήταν δυσκολότερο να επιτευχθεί δεδομένων των διαφο ‑
ρετικών τύπων αλιείας που υπεισέρχονται.Ωστόσο, έχει βελτιωθεί η συνέπεια και η συνοχή ως 
προς την υλοποίηση των εν λόγω πολιτικών μεταξύ των 
υπηρεσιών της Επιτροπής σε σχέση με τη χρήση και την 
εκταμίευση της τομεακής στήριξης. Αυτό εφαρμόζεται 
βάσει στοχευμένων, προσδιορίσιμων δράσεων με σαφείς 
δείκτες απόδοσης, δυνάμει των οποίων μπορεί να γίνει 
η μέτρηση των επιδόσεων.
Εκπονούνται προγράμματα τομεακής στήριξης τα οποία 
βασίζονται στις ανάγκες της χώρας‑εταίρου και συζη ‑
τούνται από αμφότερα τα μέρη στο πλαίσιο της κοινής 
επιτροπής, ενώ το τελικό πρόγραμμα δραστηριοτήτων 
προκύπτει από την εν λόγω διαδικασία διαβούλευσης.
Πλαίσιο 3 — Μαδαγασκάρη
Στη Μαδαγασκάρη, οι πληρωμές δυνάμει των ΣΣΒΑ συνε ‑
χίστηκαν μετά την απόφαση βάσει της οποίας η Μαδα ‑
γασκάρη δεν ήταν πλέον επιλέξιμη για δημοσιονομική 
στήριξη. Η απόφαση αυτή ελήφθη σε πλήρη συντονισμό 
μεταξύ των οικείων υπηρεσιών των θεσμικών οργάνων 
της ΕΕ, δεδομένου οι πληρωμές ήταν σαφώς στοχευμένες 
προς τη διαχείριση της αλιείας και συνέβαλλαν στην προ ‑
στασία της απασχόλησης και της ανάπτυξης στον τομέα 
της αλιείας καθώς και της επισιτιστικής ασφάλειας στη 
χώρα, δεδομένης της πολιτικής κρίσης.
Πλαίσιο 3 — Μοζαμβίκη
Αν και η δημοσιονομική στήριξη καθυστέρησε, αυτό 
δεν συνδεόταν με την πληρωμή της τομεακής στήρι ‑
ξης, δεδομένου ότι δεν υπήρχε άμεση επίπτωση στην 
υλοποίηση του συμφωνηθέντος ειδικού προγράμματος 
εργασίας για την τομεακή στήριξη. Συνεπώς, το γεγονός 
αυτό επιβεβαιώνει την διακριτή φύση των δύο καθεστώ ‑
των στήριξης.
Η Επιτροπή πιστεύει ότι η αυξημένη συνοχή μεταξύ των 
πολιτικών ανάπτυξης και αλιείας δεν συνεπάγεται απα ‑
ραιτήτως ταυτόσημη προσέγγιση όσον αφορά τις πληρω ‑
μές κονδυλίων βάσει των αντίστοιχων πολιτικών, δεδομέ ‑
νου ότι η καθεμία διέπεται από ειδικές νομικές πράξεις, 
και απαιτείται η τήρηση των αντίστοιχων προϋποθέσεων.
83
Παρακαλούμε ανατρέξτε στην απάντηση στο σημείο XI 
της σύνοψης.
Απαντήσεις της Επιτροπής 56
Σε πολλές περιπτώσεις ισχύουν τεχνικά μέτρα διατήρη ‑
σης βάσει της εθνικής νομοθεσίας των χωρών‑εταίρων, 
οπότε αυτά είναι μη διαπραγματεύσιμα. Τα μέτρα αυτά 
πρέπει να ενσωματωθούν στη ΣΣΒΑ.
Η αρχή της προκαταβολής της συνεισφοράς πρόσβασης 
από την ΕΕ εξασφαλίζει ένα σταθερό εισόδημα για τη 
χώρα‑εταίρο, καθιστώντας έτσι τις ΣΣΒΑ ελκυστικά εργα ‑
λεία διακυβέρνησης.
90
Η Επιτροπή γνωρίζει τα προβλήματα συμβατότητας που 
ενέχει η μεθοδολογία την οποία εφαρμόζουν οι ανεξάρ ‑
τητοι σύμβουλοι κατά τη διενέργεια των αξιολογήσεων. 
Κατόπιν εσωτερικού ελέγχου και βάσει των κατευθυ ‑
ντήριων γραμμών που προκύπτουν από τον εν λόγω 
έλεγχο, η Επιτροπή έχει θεσπίσει ένα κοινό πρότυπο για 
τους όρους αναφοράς σχετικά με τις αξιολογήσεις που 
διενεργούνται στο πλαίσιο των ΣΣΒΑ. Στις αρχές του 2015 
συμφωνήθηκε και υλοποιήθηκε μια ενιαία και κοινή μεθο ‑
δολογία όσον αφορά την αξιολόγηση των οικονομικών 
επιπτώσεων των ΣΑΣ.
Σύσταση 1 α)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση.
Σύσταση 1 β) 
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
έχει ξεκινήσει την υλοποίησή της.
Σύσταση 1 γ) 
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχτεί τη συγκεκριμένη 
σύσταση, για την υλοποίηση της οποίας πρέπει να γίνουν 
διαπραγματεύσεις και να επιτευχθεί συμφωνία μεταξύ της 
ΕΕ και της οικείας τρίτης χώρας.
Σύσταση 1 δ)
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχτεί τη σύσταση, ενώ 
έχει ήδη αρχίσει τη διαδικασία διαβούλευσης με τους 
ενδιαφερομένους.88
Η έννοια αυτή συνεπάγεται, κατά περίπτωση, τον σαφή 
καθορισμό και γνώση των στόχων και μέτρων διαχείρι ‑
σης, καθώς και των ποσοστών κατανομής («sharing keys») 
που θεσπίζει το παράκτιο κράτος μεταξύ των διαφόρων 
ενδιαφερομένων, όπως στην περίπτωση μεικτών συμφω ‑
νιών με τη Γ ροιλανδία, το Μαρόκο, τη Μαυριτανία και τη 
Γ ουινέα‑Μπισάου.
Όσον αφορά τις συμφωνίες διαχείρισης της αλιείας 
τόνου, οι αλιευτικές δυνατότητες ορίζονται βάσει των 
στόχων και μέτρων διαχείρισης που εγκρίνονται από τις 
οικείες περιφερειακές οργανώσεις διαχείρισης της αλιείας 
(ΠΟΔΑ), οι οποίες είναι επιφορτισμένες να εκτελούν τα 
καθήκοντα αυτά σε περιφερειακή βάση, και βασίζονται 
στις επιστημονικές εργασίες και γνωματεύσεις των οργα ‑
νώσεων αυτών.
89
Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη το επίπεδο αξιοποίησης των 
αλιευτικών δυνατοτήτων στο παρελθόν, τους εξωτερι ‑
κούς παράγοντες που έχουν ενδεχομένως αντίκτυπο 
στην εκμετάλλευση των αλιευτικών δυνατοτήτων 
ανάλογα με τη διαθεσιμότητα και την αυξομείωση των 
αλιευμάτων.
Τα επίπεδα αναφοράς των αλιευμάτων που ορίζονται στα 
«πρωτόκολλα των ΣΑΣ για τον τόνο» —τα οποία δεν είναι 
όρια αλιευμάτων— βασίζονται σε αλιεύματα των αλιευτι ‑
κών στόλων της ΕΕ που έχουν αναφερθεί στο παρελθόν. 
Το βάρος αναφοράς που συμφωνείται στα αντίστοιχα 
πρωτόκολλα, το οποίο αποτελεί ζωτικής σημασίας 
προϋπόθεση για τους εταίρους μας, παρέχει τη νομική 
βάση για την καταβολή της συνεισφοράς της ΕΕ για την 
πρόσβαση. Ωστόσο, τα εν λόγω επίπεδα αναφοράς των 
αλιευμάτων πρέπει να λαμβάνουν επίσης υπόψη την 
υψηλή αυξομείωση των αλιευμάτων από έτος σε έτος στις 
διάφορες περιοχές, η οποία οφείλεται στην αυξομείωση 
της κατανομής και της ποσότητας των εξόχως μετανα ‑
στευτικών ειδών σε ετήσια βάση.
Όσον αφορά τη συνάφεια μεταξύ της πιθανής υποαξιο ‑
ποίησης των αλιευτικών δυνατοτήτων και της υλοποίησης 
πιο περιοριστικών τεχνικών μέτρων διατήρησης (ΤΜΔ), 
δεν θα πρέπει να ξεχνάμε ότι τα εν λόγω ΤΜΔ συμφωνού ‑
νται και από τα δύο μέρη για τη διασφάλιση της βιώσιμης 
εκμετάλλευσης των διάφορων αποθεμάτων, τη μείωση 
των επιπτώσεων των αλιευτικών δραστηριοτήτων στα 
θαλάσσια οικοσυστήματα και την αποφυγή συγκρούσεων 
μεταξύ των αλλοδαπών βιομηχανικών στόλων ανοιχτής 
θάλασσας και των παράκτιων παραδοσιακών αλιέων στα 
παράκτια κράτη.
Απαντήσεις της Επιτροπής 57
Τα πρόσφατα έτη, η Επιτροπή έχει επιδοθεί σε διαδικασία 
εκ νέου σχεδιασμού των εργαλείων ΤΠ και έχει δρομολο ‑
γήσει το λεγόμενο «IT Licence Project», το οποίο καταγρά ‑
φει τόσο τη διαβίβαση όσο και την παρακολούθηση των 
αδειών με ψηφιακό τρόπο.
Σύσταση 2 β) 
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι προβαίνει ήδη στις απαραίτητες ενέργειες για 
τη διόρθωση της κατάστασης αυτής.
Κατά τις διαπραγματεύσεις για την ανανέωση των πρωτο ‑
κόλλων, η Επιτροπή προωθεί ενεργά τη χρήση ηλεκτρονι ‑
κών αδειών για τα ενωσιακά σκάφη.
Σύσταση 2 γ) 
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι προβαίνει ήδη στις απαραίτητες ενέργειες για 
τη διόρθωση της κατάστασης αυτής.
Η Επιτροπή βρίσκεται σε διαρκή επαφή με τα κράτη μέλη 
για την επίλυση όλων των τεχνικών ζητημάτων.
94
Οι κατευθυντήριες γραμμές που ενέκριναν οι υπηρεσίες 
της Επιτροπής το 2013 για την παρακολούθηση της υλο ‑
ποίησης της τομεακής στήριξης, οι οποίες επικαιροποι ‑
ήθηκαν το 2014, καθορίζουν τις αρχές που θα πρέπει να 
ακολουθούνται για τον ορισμό και την παρακολούθηση 
της τομεακής στήριξης και συγκεκριμένους κανόνες 
σχετικά με τις απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων. Αυτό 
επιτρέπει να γίνουν προσαρμογές στο πρόγραμμα που θα 
συμφωνηθούν στο πλαίσιο της κοινής επιτροπής.
Οι εν λόγω κατευθυντήριες γραμμές συμπληρώθηκαν στα 
πρόσφατα πρωτόκολλα μέσω της ενσωμάτωσης ειδικών 
διατάξεων όσον αφορά την υλοποίηση και την παρακο ‑
λούθηση της τομεακής στήριξης.
Απαιτούν, μεταξύ άλλων, την εκπόνηση και τη συμφωνία 
ενός πίνακα δραστηριοτήτων που θα χρηματοδοτού ‑
νται από την τομεακή στήριξη, ο οποίος θα προσδι ‑
ορίζει σαφώς τις δράσεις που θα υποστηρίζονται και 
τους στόχους και τα αποτελέσματα που θα πρέπει να 
επιτυγχάνονται.Σύσταση 1 ε)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση.
Τον Δεκέμβριο του 2014 παρουσιάστηκε στην Επι ‑
τροπή μια νέα μεθοδολογία, η οποία και έγινε δεκτή τον 
Ιανουάριο του 2015. Αυτή θα παράσχει κοινή βάση για τη 
διενέργεια αξιολογήσεων των οικονομικών επιπτώσεων 
των πρωτοκόλλων, που θα προηγηθούν των μελλοντικών 
διαπραγματεύσεων. Αφού εφαρμοστεί συστηματικά η εν 
λόγω μεθοδολογία, θα συνάδει πλήρως με τις συστάσεις 
του Συνεδρίου.
92
Τα πρόσφατα έτη, η Επιτροπή έχει επιδοθεί σε μια 
διαδικασία εκ νέου σχεδιασμού των εργαλείων ΤΠ και 
στις αρχές του 2013 έθεσε σε εφαρμογή το λεγόμενο 
«IT Licence Project», το οποίο θα καταγράφει τόσο τη 
διαβίβαση όσο και την παρακολούθηση των αδειών με 
ψηφιακό τρόπο. Τα υφιστάμενα εργαλεία ΤΠ επιτρέπουν 
στην Επιτροπή να διαχειρίζεται καλύτερα τις διαδικασίες 
που αφορούν τις αιτήσεις για άδειες αλιείας και τις παρα ‑
δόσεις των αδειών, από την εισαγωγή μιας ολοκληρωμέ ‑
νης αίτησης από το κράτος μέλος έως την χορήγηση της 
άδειας από την τρίτη χώρα.
93
Από το 2011 και μετά, η Επιτροπή έχει εκπονήσει νέες δια ‑
δικασίες υποβολής δεδομένων και νέες βάσεις δεδομέ ‑
νων, ιδίως τη λεγόμενη «DataWareHouse», προκειμένου 
να καταστήσει δυνατή την καλύτερη και δέουσα παρακο ‑
λούθηση όλων των αλιευμάτων των αλιευτικών σκαφών 
της ΕΕ. Η βάση αυτή ήταν διαθέσιμη στο τέλος του 2013 
και κατέστη λειτουργική προοδευτικά κατά τη διάρκεια 
του 2014, ανάλογα με τη δυνατότητα υλοποίησης του 
συστήματος που είχαν τα κράτη μέλη. Όταν εντοπίζονται 
συγκεκριμένα ζητήματα, αυτά συζητούνται με τα κράτη 
μέλη.
Σύσταση 2 α) 
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι προβαίνει ήδη στις απαραίτητες ενέργειες για 
τη διόρθωση της κατάστασης αυτής.
Απαντήσεις της Επιτροπής 58
Σύσταση 3 γ ) 
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι αυτή έχει υλοποιηθεί εν μέρει.
Εξετάζεται η διενέργεια εκταμιεύσεων στο πλαίσιο της 
μεικτής επιτροπής κάθε ΣΑΣ σε ετήσια βάση. Εάν παρα ‑
τηρηθεί ανεπαρκής αξιοποίηση της χρηματοδότησης, 
και συμφωνήσει σε αυτό η μεικτή επιτροπή, δύναται να 
ανασταλεί η καταβολή της συνεισφοράς της τομεακής 
στήριξης για τα επόμενα έτη.
Απάντηση στον πίνακα 4
Όσον αφορά τη Μοζαμβίκη, η μεταγενέστερη επαλή ‑
θευση από την Επιτροπή επέφερε διόρθωση των αριθμη ‑
τικών στοιχείων. Βάσει των τρεχουσών πληροφοριών που 
έχει στη διάθεσή της η Επιτροπή, τα αλιεύματα έφτα ‑
σαν τους 2 330 τόνους, ποσότητα παραπλήσια εκείνης 
που ανέφεραν η Ισπανία και η Γαλλία για το ίδιο έτος 
(2 326 τόνοι).Ο πίνακας εξετάζεται τακτικά από τη μεικτή επιτροπή και 
παρακολουθείται από τον ακόλουθο σε θέματα αλιείας 
προκειμένου να διασφαλιστεί η τήρηση του προγράμμα ‑
τος που περιγράφεται σε αυτόν.
95
Κατόπιν της νέας ΚΑΠ που εγκρίθηκε το 2013, συμπε ‑
ριλαμβανομένης της αποσύνδεσης των πληρωμών της 
τομεακής στήριξης από εκείνες που σχετίζονται με τα 
δικαιώματα πρόσβασης, και των όρων που σχετίζονται 
με τις πληρωμές της τομεακής στήριξης, αυτές τώρα 
συνδέονται άμεσα με τις επιδόσεις και την αξιοποίηση της 
τομεακής στήριξης.
Η τομεακή στήριξη δυνάμει των ΣΣΒΑ παρέχεται βάσει 
περιορισμένου αριθμού ειδικών δράσεων που προτείνει 
η χώρα‑εταίρος και όχι βάσει συστημικής προσέγγισης, 
όπως αυτής του Ευρωπαϊκού Ταμείου Ανάπτυξης, που 
παρέχει μεταξύ άλλων δημοσιονομική στήριξη. Επι ‑
πλέον, η τομεακή στήριξη είναι γενικά πολύ μικρότερη 
από αυτήν που παρέχεται στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού 
Ταμείου Ανάπτυξης.
Υπάρχουν διατάξεις που προβλέπουν την αναθεώρηση 
της τομεακής στήριξης στο πλαίσιο της κοινής επιτροπής 
για περιπτώσεις στις οποίες η χώρα‑εταίρος ζητά την ανα ‑
κατανομή κονδυλίων εντός του προγράμματος με κατάλ ‑
ληλη αιτιολόγηση ή, κατά περίπτωση, την αναστολή των 
πληρωμών τομεακής στήριξης, μέχρις ότου επιτευχθεί 
ικανοποιητική υλοποίηση της τομεακής στήριξης.
Σύσταση 3 α)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι αυτή έχει υλοποιηθεί εν μέρει, δεδομένου ότι 
η Επιτροπή έχει θεσπίσει ειδικές κατευθυντήριες γραμ ‑
μές για τη διαχείριση και παρακολούθηση της τομεακής 
στήριξης και πρόκειται να προβεί, κατόπιν διαπραγματεύ ‑
σεων, στις απαραίτητες ενέργειες για την πλήρη υλοποί ‑
ησή της.
Σύσταση 3 β)
Η Επιτροπή αποδέχεται τη συγκεκριμένη σύσταση και 
θεωρεί ότι αυτή έχει υλοποιηθεί εν μέρει.
Η νέα ΚΑΠ καθόρισε τη «συνοχή με άλλες πολιτικές 
της Ένωσης» ως μία από τις αρχές χρηστής διακυ ‑
βέρνησης [άρθρο 3 στοιχείο η) του κανονισμού (ΕΕ) 
αριθ. 1380/2013]. Σε αυτή τη βάση, τα ζητήματα που 
σχετίζονται με την αλιεία ενσωματώνονται ολοένα και 
περισσότερο στην πολιτική για την ανάπτυξη.
Π/uni03A9Σ ΘΑ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΙΤΕ ΕΚ/uni0394ΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΕ
/uni0394ωρεάν εκδόσει/uni03C2:
  ένα αντίτυπο:  
από το EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu)·
  περισσότερα από ένα αντίτυπα ή αφίσε/uni03C2/χάρτε/uni03C2:  
από τι/uni03C2 αντιπροσωπείε/uni03C2 τη/uni03C2 Ευρωπαϊκή/uni03C2 Ένωση/uni03C2(http://ec.europa.eu/represent_el.htm),  
από τα γραφεία εκπροσώπηση/uni03C2 στι/uni03C2 εκτό/uni03C2 ΕΕ χώρε/uni03C2 (http://eeas.europa.eu/delegations/index_el.htm),  
επικοινωνώντα/uni03C2 /uni03BCε την υπηρεσία Europe Direct (http://europa.eu/europedirect/index_el.htm) ή  
καλώντα/uni03C2 τον αριθ/uni03BCό 00 800 6 7 8 9 10 11 (δωρεάν τηλεφωνικό/uni03C2 αριθ/uni03BCό/uni03C2 από όλη την Ένωση) (*).
(*)  Οι πληροφορίε/uni03C2 παρέχονται δωρεάν, και οι κλήσει/uni03C2 είναι γενικώ/uni03C2 δωρεάν (ενδέχεται ό/uni03BCω/uni03C2 κάποιε/uni03C2 κλήσει/uni03C2 που πραγ/uni03BCατοποιούνται  
/uni03BCέσω ορισ/uni03BCένων τηλεπικοινωνιακών φορέων ή από τηλεφωνικού/uni03C2 θαλά/uni03BCου/uni03C2 ή ξενοδοχεία να χρεώνονται). 
Εκδόσει/uni03C2 επί πληρω/uni03BCή:
 από το EU Bookshop (http://bookshop.europa.eu).
Η Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) διαπραγματεύεται συμφωνίες με 
παράκτιες χώρες προκειμένου να εξασφαλίζει αλιευτικά 
δικαιώματα για τα σκάφη της ΕΕ και να παρέχει υποστήριξη 
στη διακυβέρνηση και τη βιώσιμη ανάπτυξη του τοπικού 
αλιευτικού τομέα. Το Συνέδριο κατέληξε στο συμπέρασμα 
ότι, κατά κανόνα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαχειριζόταν 
ορθά τις συμφωνίες αυτές, αλλά ότι χρειάζονταν ορισμένες 
βελτιώσεις. Η ποσότητες των αλιευμάτων που 
συμφωνούνταν κατόπιν διαπραγματεύσεων με τις 
παράκτιες χώρες υπερέβαιναν συνήθως την πραγματική 
χρήση από τον στόλο της ΕΕ, με αποτέλεσμα οι συμφωνίες 
να αποβαίνουν για την ΕΕ σχετικά δαπανηρότερες από το 
αναμενόμενο. Η παρακολούθηση των δεδομένων για τα 
αλιεύματα και η διαδικασία αδειοδότησης δεν ήταν 
αρκούντως αυστηρές, ενώ για τη στήριξη που παρεχόταν 
για τη βιώσιμη ανάπτυξη του εκάστοτε τοπικού αλιευτικού 
τομέα απαιτούνταν σαφέστερες προϋποθέσεις 
επιλεξιμότητας, καθώς και καλύτερος συντονισμός και 
περισσότερη συνέπεια με τα άλλα είδη αναπτυξιακής 
υποστήριξης που παρέχει η ΕΕ.
ΕΥΡΩΠΑÏK Ο
ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ
ΣΥΝΕ∆ΡΙΟ