ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ - Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ 98/34/ΕΚ ΑΠΟ ΤΟ 1999 ΜΕΧΡΙ ΤΟ 2001

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Η παρούσα έκθεση επί των αποτελεσμάτων της εφαρμογής της οδηγίας 98/34/ΕΚ για την καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και κανονισμών και των κανόνων σχετικά με τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας καλύπτει την περίοδο από το 1999 μέχρι το 2001. Υποδιαιρείται σε τρία μέρη : τη διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων, τη διαδικασία κοινοποίησης στον τομέα των τεχνικών κανόνων και, τέλος, τα παραρτήματα που αναφέρονται στα πρότυπα και στους τεχνικούς κανόνες.

Με την παρούσα έκθεση μπορεί να αποτιμηθεί ο ρόλος της οδηγίας 98/34/ΕΚ κατά την εν λόγω περίοδο. Η έκθεση σκοπό έχει να διαδώσει τις πληροφορίες αυτές στην Ευρωπαϊκή Ένωση και να ενθαρρύνει ακόμη περισσότερο τις επιχειρήσεις να κάνουν χρήση της διαδικασίας που καθιέρωσε η οδηγία και να επωφεληθούν περισσότερο από αυτήν.

1. Προτυπα

Στόχος της διαδικασίας στον τομέα των προτύπων είναι η παρακολούθηση των νέων δραστηριοτήτων τυποποίησης, που δρομολογούνται από τους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης, οι οποίοι αναγνωρίζονται από την οδηγία 98/34/ΕΚ. Η παρούσα έκθεση περιγράφει συνοπτικά τη διαδικασία στον τομέα των προτύπων και παρέχει μια αξιολόγηση.

Έτσι, η έκθεση συμπεραίνει ότι θα ήταν επιθυμητό να εξεταστεί το ενδιαφέρον και η χρησιμότητα που παρουσιάζει άμεσα και έμμεσα αυτή η διαδικασία για τους διάφορους φορείς της αγοράς. Πρώτον εναπόκειται σε όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να προβληματιστούν γύρω από αυτά τα θέματα και να προβούν σε έναν απολογισμό. Πρέπει ωστόσο να ληφθεί υπόψη ότι είναι πολύ πιθανό η απουσία αυτού του μηχανισμού επιτήρησης των εθνικών δραστηριοτήτων να μπορεί να δημιουργήσει εκ νέου σοβαρούς κινδύνους διατάραξης της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς. Κατά συνέπεια, πρέπει οπωσδήποτε να διατηρηθεί η διαδικασία, είναι όμως απαραίτητο να αποκτήσει περισσότερα μέσα και να ενισχυθεί σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο για να γίνει πιο αποτελεσματική.

Ένα ακόμη ζήτημα που θα μπορούσε να τεθεί αφορά το νομικό πλαίσιο. Η ευρωπαϊκή τυποποίηση καλύπτει τώρα μεγάλη ποικιλία τομέων τους οποίους κάλυπταν παλιότερα τα εθνικά πρότυπα. Μπορεί επίσης να υποθέσει κανείς ότι οι οργανισμοί τυποποίησης ελέγχουν τώρα αυθόρμητα εάν θα πρέπει οι προθέσεις τους για την κατάρτιση προτύπων σε εθνικό επίπεδο να υποβληθούν απευθείας σε ευρωπαϊκό επίπεδο ή ακόμη και σε διεθνές επίπεδο. Θα ήταν επομένως χρήσιμος ένας προβληματισμός σχετικά με την ελάφρυνση του νομοθετικού πλαισίου της διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων όταν εξεταστεί το ενδεχόμενο αναθεώρησης της οδηγίας 98/34/ΕΚ.

2. Τεχνικοι κανονεσ

Με την καθιέρωση μιας διαδικασίας κοινοποίησης των εθνικών τεχνικών κανόνων, η οδηγία 98/34/ΕΚ δημιούργησε ένα πραγματικό παρατηρητήριο της εσωτερικής αγοράς, στο βαθμό που έδωσε τη δυνατότητα στην Επιτροπή, στα κράτη μέλη και στους οικονομικούς φορείς να λαμβάνουν γνώση των εθνικών κανονιστικών πρωτοβουλιών.

Η παρούσα έκθεση περιγράφει συνοπτικά τη διαδικασία στον τομέα των τεχνικών κανόνων, τις πληροφορίες που ανταλλάσσονται, τις αντιδράσεις της Επιτροπής και των κρατών μελών, τα αποτελέσματα που προκύπτουν, τις παραβάσεις της οδηγίας 98/34/ΕΚ που έχουν διαπιστωθεί, καθώς και τη σχετική νομολογία, τις δράσεις που αναλαμβάνονται για να βελτιωθεί η λειτουργία της διαδικασίας και, τέλος, την εφαρμογή της διαδικασίας στο διεθνές επίπεδο.

Εάν στραφούμε στο μέλλον, διαπιστώνουμε ότι η διαδικασία κοινοποίησης μπορεί να χρειαστεί να διευρυνθεί, τόσο από άποψη πεδίου εφαρμογής όσο και από γεωγραφική άποψη. Πράγματι, επειδή οι υπηρεσίες διαδραματίζουν ολοένα και σημαντικότερο ρόλο στις οικονομίες μας, η Επιτροπή δεσμεύτηκε να δρομολογήσει μια διαδικασία προβληματισμού σχετικά με τη σκοπιμότητα επέκτασης του πεδίου εφαρμογής της οδηγίας 98/34/EΚ σε υπηρεσίες άλλες από τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας. Κάτι τέτοιο φαίνεται ακόμη πιο απαραίτητο στο βαθμό που η Επιτροπή έχει διαπιστώσει πλέον, στο πλαίσιο της ανάλυσης σχεδίων που καλύπτουν διάφορους τομείς αιχμής, όπως η γονιδιακή θεραπεία και η χρησιμοποίηση βλαστικών κυττάρων, ότι τα κράτη μέλη συναρτούν ολοένα και περισσότερο την επεξεργασία και το χειρισμό προϊόντων με τις απαιτήσεις που επιβάλλονται στους παρόχους υπηρεσιών.

Η άλλη πρόκληση που έχει να αντιμετωπίσει η οδηγία 98/34/ΕΚ είναι η διεύρυνση. Έχει γίνει ένα πρώτο βήμα με την Τουρκία, η οποία έχει τη δυνατότητα από 1ης Ιανουαρίου 2001 να συμμετέχει, βάσει απλουστευμένων όρων εφαρμογής, στη διαδικασία της κοινοποίησης. Η Επιτροπή μελετά σήμερα τις δυνατότητες συμμετοχής των υποψήφιων χωρών στη διαδικασία της κοινοποίησης ήδη πριν από την προσχώρησή τους, με τον ίδιο τρόπο που συμμετέχουν οι χώρες της ΕΖΕΣ, λόγω της σημασίας που έχει η οδηγία για τη δημιουργία μιας διευρυμένης εσωτερικής αγοράς.

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

1. Προτυπα

2. Τεχνικοι κανονεσ

Εισαγωγή

1. Γενικη Επισκοπηση

2. Προτυπα

3. Τεχνικοι κανονεσ

Μέρος Ι: Η διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων

1. Εισαγωγή

2. Σύντομη περιγραφή της διαδικασίας

2.1. Ο ρόλος της CEN και της CENELEC

2.2. Ο ρόλος του ETSI

3. Η εφαρμογή της διαδικασίας πληροφόρησης τα έτη 1999 ωσ 2001

3.1 Αντιμετώπιση των κοινοποιήσεων

3.2 Οι στατιστικές

3.3 Οι τάσεις των νέων δραστηριοτήτων τυποποίησης

4. Ποιότητα των κοινοποιήσεων που προέρχονται από τους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης

4.1 Η περίπτωση της CEN

4.2 Η περίπτωση της CENELEC

5. Αξιοποίηση των πληροφοριών που συγκεντρώνονται στο πλαίσιο της διαδικασίας

5.1 Διάδοση των πληροφοριών

5.2 Εφαρμογή του άρθρου 4 της οδηγίας 98/34/ΕΚ

5.3 Εφαρμογή του άρθρου 7 της οδηγίας 98/34/ΕΚ

5.4 Συμπέρασμα σχετικά με την αξιοποίηση πληροφοριών

6. Πληροφορίες σχετικά με τις δραστηριότητες τυποποίησης γενικά

6.1 Ανάγκη πληροφόρησης για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη

6.2 Ιστότοποι που προωθούνται από την Επιτροπή

6.3 Προϊόντα πληροφοριών των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης

7. Εντολές προγραμματισμού και τυποποίησης

8. Ενεργειες για τη βελτίωση της διαδικασίας

8.1 Βελτιώσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο

8.2 Βελτιώσεις σε εθνικό επίπεδο όσον αφορά τις κοινοποιήσεις

8.3 Βελτίωση σε εθνικό επίπεδο όσον αφορά τη διάδοση των πληροφοριών

9. Συμπεράσματα και Προοπτικές

Μέρος ΙΙ: Η διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών κανόνων

1. Εισαγωγή

2. Σύντομη περιγραφή της διαδικασίας

2.1. Γενική παρουσίαση της διαδικασίας 98/34/ΕΚ στον τομέα των προϊόντων

2.2. Ιδιομορφίες της διαδικασίας στον τομέα των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας

3. Στατιστικη επισκοπηση

3.1. Αριθμός κοινοποιήσεων

3.2. Κατανομή ανά κράτος μέλος

3.3 Κατανομή ανά κλάδο

3.4. Κατανομή ανά αντίδραση

3.5. Χρησιμοποίηση της διαδικασίας του επείγοντος

4. κινδυνοι δημιουργιασ εμποδιων στην εσωτερικη αγορα που εντοπιστηκαν χαρη στη διαδικασια κοινοποιησησ

4.1 Συνολική εικόνα

4.2. Ασυμβίβαστο των κοινοποιούμενων σχεδίων με τα άρθρα 28 και 30, καθώς και 43 και 49 της συνθήκης ΕΚ

4.3. Ασυμβίβαστο των κοινοποιούμενων σχεδίων με το παράγωγο δίκαιο

4.4. Ανάλυση των αντιδράσεων των κρατών μελών

5. Αποτελεσματα

5.1. Συνέχεια που δόθηκε στις εμπεριστατωμένες γνώμες

5.2. Συνέχεια που δόθηκε στις παρατηρήσεις

5.3. Σχέδια που αποσύρθηκαν

5.4. «Μπλοκάρισμα» (αναβολή) εθνικών πρωτοβουλιών

5.5. Εντοπισμός των αναγκών εναρμόνισης

6. Αντιμετώπιση των παραβάσεων

6.1. Παραβάσεις στον τομέα των προϊόντων

6.2. Παραβάσεις στον τομέα των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας

7. Η νομολογία του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων

7.1. Αποφάσεις διαδικαστικού χαρακτήρα

7.2. Αποφάσεις σχετικά με το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας και με τον ορισμό των εννοιών

8. Ενέργειες για τη βελτίωση της διαδικασίας

8.1. Διαφάνεια

8.2. Συνεδριάσεις της επιτροπής 98/34

8.3. Συγκεντρωτικές συνεδριάσεις (συνεδριάσεις «πακέτο»)

9. Διεθνεισ πτυχεσ τησ διαδικασιασ κοινοποιησησ

9.1. Ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τους τεχνικούς κανόνες μεταξύ της Κοινότητας και των χωρών ΕΖΕΣ

9.2. Τουρκία

9.3. Διεύρυνση

9.4. Συμβούλιο της Ευρώπης

10. Συμπεράσματα και προοπτικές

Μέρος ΙΙΙ: Παραρτήματα

1. Παραρτηματα σχετικα με την τυποποιηση

1.1. Κατανομή του συνόλου νέων εργασιών τυποποίησης που άρχισαν κάθε έτος από το 1991 μέχρι το 1998

1.2. Κατανομή του συνόλου νέων εργασιών τυποποίησης που άρχισαν το 1999

1.3. Κατανομή του αριθμού νέων εργασιών τυποποίησης που άρχισαν το 2000

1.4. Κατανομή του αριθμού νέων εργασιών τυποποίησης που άρχισαν το 2001

1.5. Κατανομή ανά χώρα του αριθμού νέων εργασιών τυποποίησης σε εθνικό επίπεδο που κοινοποιήθηκαν το 1999

1.6. Κατανομή ανά χώρα του αριθμού νέων εργασιών τυποποίησης σε εθνικό επίπεδο που κοινοποιήθηκαν το 2000

1.7. Κατανομή ανά χώρα του αριθμού νέων εργασιών τυποποίησης σε εθνικό επίπεδο που κοινοποιήθηκαν το 2001

1.8. Οι δέκα κύριοι υποκλάδοι νέων εθνικών εργασιών τυποποίησης το 1999

1.9. Οι δέκα κύριοι υποκλάδοι νέων εθνικών εργασιών τυποποίησης το 2000

1.10. Οι δέκα κύριοι υποκλάδοι νέων εθνικών εργασιών τυποποίησης το 2001

1.11 Εφαρμογή του άρθρου 4 (Αίτηση συμμετοχής σε εθνικές εργασίες τυποποίησης και αίτηση κατάρτισης ευρωπαϊκού προτύπου)

1.12. Εργασίες τυποποίησης που ανατέθηκαν στους Ευρωπαϊκούς Οργανισμούς Τυποποίησης το 1999

1.13. Εργασίες τυποποίησης που ανατέθηκαν στους Ευρωπαϊκούς Οργανισμούς Τυποποίησης το 2000

1.14. Εργασίες τυποποίησης που ανατέθηκαν στους Ευρωπαϊκούς Οργανισμούς Τυποποίησης το 2001

2. Παραρτηματα σχετικα με τουσ τεχνικουσ κανονεσ

2.1. Αριθμός κοινοποιήσεων τεχνικών κανόνων που διαβιβάστηκαν από τα κράτη μέλη από το 1999 μέχρι το 2001

2.2. Ποσοστό κοινοποιήσεων τεχνικών κανόνων που διαβιβάστηκαν από τα κράτη μέλη από το 1999 μέχρι το 2001

2.3 Κατανομή ανά κλάδο των σχεδίων που κοινοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (1999)

2.3. Κατανομή ανά κλάδο των σχεδίων που κοινοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2000)

2.3. Κατανομή ανά κλάδο των σχεδίων που κοινοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2001)

2.4. Σύγκριση μεταξύ κοινοποιήσεων και διαδικασιών επείγοντος από το 1999 μέχρι το 2001

2.5. Σύγκριση μεταξύ κοινοποιήσεων και αντιδράσεων ανά κλάδο (μόνο εμπεριστατωμένες γνώμες και παρατηρήσεις) - Έτος 1999

2.5. Σύγκριση μεταξύ κοινοποιήσεων και αντιδράσεων ανά κλάδο (μόνο εμπεριστατωμένες γνώμες και παρατηρήσεις) - Έτος 2000

2.5. Σύγκριση μεταξύ κοινοποιήσεων και αντιδράσεων ανά κλάδο (μόνο εμπεριστατωμένες γνώμες και παρατηρήσεις) - Έτος 2001

2.6. Συνέχεια που δόθηκε στις εμπεριστατωμένες γνώμες που εξέδωσε η Επιτροπή (μόνο περατωθείσες διαδικασίες) για τις κοινοποιήσεις των ετών 1999 και 2000

2.7. Κατανομή ανά κλάδο των σχεδίων που κοινοποιήθηκαν από την Ισλανδία, τη Νορβηγία και την Ελβετία από το 1999 μέχρι το 2001

2.8. Παρατηρήσεις επί σχεδίων που κοινοποιήθηκαν από την Ισλανδία, τη Νορβηγία και την Ελβετία την περίοδο 1999-2001

Εισαγωγή

1. Γενικη Επισκοπηση

Η παρούσα έκθεση επί των αποτελεσμάτων της εφαρμογής της οδηγίας 98/34/ΕΚ [1] από το 1999 μέχρι το 2001 αποτελεί στοιχείο για την ενημέρωση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, όπως προβλέπεται στο άρθρο 11 της οδηγίας.

[1] Οδηγία 98/34/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Ιουνίου 1998, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 98/48/ΕΚ, για την καθιέρωση μιας διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και κανονισμών και των κανόνων σχετικά με τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας, ΕΕ L 204 της 21.07.1998. Στην παρούσα έκθεση οι παραπομπές στην οδηγία 98/34/ΕΚ αφορούν την τροποποιημένη, βάσει της οδηγίας 98/48/ΕΚ, έκδοση της οδηγίας.

Υποδιαιρείται σε τρία μέρη : στη διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων, στη διαδικασία κοινοποίησης στον τομέα των τεχνικών κανόνων και, τέλος, στα παραρτήματα που αναφέρονται στα πρότυπα και στους τεχνικούς κανόνες.

Με την παρούσα έκθεση μπορεί να αποτιμηθεί ο ρόλος της οδηγίας 98/34/ΕΚ κατά την εν λόγω περίοδο. Η έκθεση αποσκοπεί να διαδώσει τις πληροφορίες αυτές στην Ευρωπαϊκή Ένωση και να ενθαρρύνει ακόμη περισσότερο τις επιχειρήσεις να κάνουν χρήση της διαδικασίας που καθιέρωσε η οδηγία και να επωφεληθούν περισσότερο από αυτήν.

2. Προτυπα

Στόχος της διαδικασίας στον τομέα των προτύπων είναι η παρακολούθηση των νέων δραστηριοτήτων τυποποίησης, που δρομολογούνται από τους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης, οι οποίοι αναγνωρίζονται από την οδηγία 98/34/ΕΚ. Έχουν τεθεί σε λειτουργία μηχανισμοί οι οποίοι επιτρέπουν κυρίως στους άλλους οργανισμούς να διατυπώνουν παρατηρήσεις, να συμμετέχουν στις εργασίες ή να ζητούν την ανάληψη πρωτοβουλίας σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Παρόλο που όλοι αυτοί οι μηχανισμοί χρησιμοποιούνται σε μικρό βαθμό μόνο, πρέπει να υπογραμμιστεί ότι χάρη στην ύπαρξη και μόνο της διαδικασίας μειώθηκαν οι πρωτοβουλίες σε εθνικό επίπεδο και άλλαξε ως ένα βαθμό η συμπεριφορά των εθνικών οργανισμών τυποποίησης. Πράγματι, όλο και περισσότεροι ανθρώπινοι πόροι διατίθενται σε ευρωπαϊκές εργασίες και όχι πλέον σε εθνικές δραστηριότητες.

Η παρούσα έκθεση περιγράφει συνοπτικά τη διαδικασία στον τομέα των προτύπων, την αξιολογεί και προτείνει βελτιώσεις.

3. Τεχνικοι κανονεσ

Με την καθιέρωση μιας διαδικασίας κοινοποίησης των εθνικών τεχνικών κανόνων, η οδηγία 98/34/ΕΚ δημιούργησε ένα πραγματικό παρατηρητήριο της εσωτερικής αγοράς, στο βαθμό που έδωσε τη δυνατότητα στην Επιτροπή, στα κράτη μέλη και στους οικονομικούς φορείς να λαμβάνουν γνώση των κανονιστικών πρωτοβουλιών των κρατών μελών. Εξάλλου η οδηγία αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο των προσπαθειών που καταβάλλουν το Συμβούλιο, τα κράτη μέλη και η Επιτροπή με σκοπό τη βελτίωση της ποιότητας της νομοθεσίας, τόσο σε κοινοτικό όσο και σε εθνικό επίπεδο. Γι'αυτό, η οδηγία βοήθησε με απτό τρόπο τα κράτη μέλη να νομοθετούν καλύτερα, επειδή έδωσε τη δυνατότητα να αναλύονται προκαταρκτικά τα σχέδια εθνικών κανονιστικών ρυθμίσεων και να αποφεύγονται, έτσι, πολυάριθμα εμπόδια πριν παραγάγουν τα αρνητικά τους αποτελέσματα. Ομοίως, έδωσε τη δυνατότητα στην Επιτροπή να εντοπίζει τις πραγματικές ανάγκες εναρμόνισης.

Εάν κοιτάξουμε το μέλλον, διαπιστώνουμε ότι η διαδικασία κοινοποίησης μπορεί να χρειαστεί να διευρυνθεί, τόσο από άποψη πεδίου εφαρμογής όσο και από γεωγραφική άποψη. Από άποψη πεδίου εφαρμογής, να διευρυνθεί, ώστε να καλύπτει και άλλες υπηρεσίες πέρα από τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας, αφού ο ρόλος των υπηρεσιών στις οικονομίες μας γίνεται όλο και πιο σημαντικός. γεωγραφικά, θα διευρυνθεί, λόγω της επικείμενης διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Η παρούσα έκθεση περιγράφει συνοπτικά τη διαδικασία στον τομέα των τεχνικών κανόνων, τις πληροφορίες που ανταλλάσσονται, τις αντιδράσεις της Επιτροπής και των κρατών μελών, τα αποτελέσματα που προκύπτουν, τις παραβάσεις της οδηγίας 98/34/ΕΚ που έχουν διαπιστωθεί, καθώς και τη σχετική νομολογία, τις δράσεις που αναλαμβάνονται για να βελτιωθεί η λειτουργία της διαδικασίας και, τέλος, την εφαρμογή της διαδικασίας στο διεθνές επίπεδο.

Μέρος Ι: Η διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων

1. Εισαγωγή

Το μέρος αυτό αφορά τη διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα της τυποποίησης όπως προβλέπεται στα άρθρα 2 έως 7 της οδηγίας 98/34/ΕΚ. Στα άρθρα αυτά προβλέπεται ότι οι εθνικοί οργανισμοί τυποποίησης κοινοποιούν στην Επιτροπή, στους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης και στους άλλους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης τα νέα θέματα για τα οποία αποφάσισαν να εκπονήσουν πρότυπα ή να τα τροποποιήσουν. Μετά από σύντομη περιγραφή της διαδικασίας, παρουσιάζεται η εφαρμογή της τα έτη 1999 έως 2001 συνοδευόμενη από ανάλυση των στατιστικών στοιχείων. Η έκθεση εξετάζει επίσης την ποιότητα των κοινοποιήσεων, την αξιοποίησή τους και την ανάθεση εντολών στους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης, δηλαδή στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης (CEN), στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή Ηλεκτροτεχνικής Τυποποίησης (CENELEC) και στο Ευρωπαϊκό Ινστιτούτο Τηλεπικοινωνιακών Προτύπων (ETSI). Το κεφάλαιο κλείνει με τις βελτιώσεις που επιτεύχθηκαν και με αυτές που μπορούν να επιτευχθούν περαιτέρω.

2. Σύντομη περιγραφή της διαδικασίας

2.1. Ο ρόλος της CEN και της CENELEC

H διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων άρχισε πρακτικώς την 1η Ιανουαρίου 1985. Με τη θέσπιση της οδηγίας 94/10/ΕΚ [2] που τροποποίησε την οδηγία 83/189/ΕΟΚ [3], κατέστη υποχρεωτική η κοινοποίηση μόνο των νέων εργασιών τυποποίησης. Δεν είναι πλέον υποχρεωτική η κοινοποίηση αναθεωρήσεων των εθνικών προγραμμάτων τυποποίησης, δηλαδή τα σχέδια προτύπων προς δημόσια κρίση και η θέσπιση εθνικών προτύπων.

[2] Οδηγία 94/10/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Μαρτίου 1994 που τροποποιεί σημαντικά για δεύτερη φορά την οδηγία 83/189/ΕΟΚ για την καθιέρωση διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών, ΕΕ L 100 19.04.1994.

[3] Οδηγία 83/189/ΕΚ του Συμβουλίου της 28ης Μαρτίου 1983 για την καθιέρωση διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και κανονισμών, ΕΕ L 109 της 26.04.1983.

Οι εθνικοί οργανισμοί τυποποίησης, μέλη της CEN και της CENELEC (συμπεριλαμβανομένων των οργανισμών των χωρών της ΕΖΕΣ) γνωστοποιούν τα απαραίτητα δεδομένα στο κέντρο διαχείρισης της CEN (CEN/CMC πρώην κεντρική γραμματεία της CEN) και στην κεντρική γραμματεία της CENELEC. Τα δεδομένα που συγκεντρώνονται διαβιβάζονται περιοδικώς στην Επιτροπή και σε όλα τα μέλη της CEN και της CENELEC που αναλαμβάνουν να τα κοινοποιήσουν στους ενδιαφερόμενους κύκλους για να προκαλέσουν αντιδράσεις. Οι πληροφορίες αυτές εξετάζονται επίσης από τα αρμόδια όργανα της CEN και της CENELEC (CEN/CMC και κεντρική γραμματεία της CENELEC, τεχνικά συμβούλια κλπ.) και από τις υπηρεσίες της Επιτροπής.

Έχουν συναφθεί κατάλληλες ετήσιες συμβάσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της CEN και της CENELEC για να εξασφαλιστεί η λειτουργία στην πράξη της διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων.

2.2. Ο ρόλος του ETSI

Ο ευρωπαϊκός οργανισμός ETSI συμμετέχει αυτοδικαίως στη διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων. Στην πράξη η συμμετοχή αυτή περιορίζεται ωστόσο στην παραλαβή και την εξέταση των δεδομένων που προέρχονται από τα μέλη της CEN και της CENELEC και διαβιβάζονται από τις γραμματείες των δύο αυτών οργανισμών. Στην πραγματικότητα το ETSI δεν αποτελείται από εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης, κατά την έννοια του ορισμού στο άρθρο 1 της οδηγίας 98/34/ΕΚ. Οι πληροφορίες σχετικά με την επεξεργασία σε εθνικό επίπεδο των τεχνικών προδιαγραφών στον κλάδο των τηλεπικοινωνιών δρομολογούνται, κατ' αρχήν, είτε μέσω της διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών κανόνων όταν πρόκειται για νομοθεσία, είτε μέσω των μελών της CEN και της CENELEC εάν πρόκειται για θέματα εθελοντικής εφαρμογής. Όπως αναφέρθηκε στην προηγούμενη έκθεση, εικάζεται ότι οι δραστηριότητες τυποποίησης σε εθνικό επίπεδο στον κλάδο των τηλεπικοινωνιών θα περιοριστούν εφόσον τα προγράμματα του ETSI καλύπτουν αριθμό θεμάτων και για καθένα από αυτά εφαρμόζεται ο εσωτερικός κανόνας του status quo.

Επομένως το παρόν μέρος της έκθεσης πρακτικώς αφορά μόνο τις δραστηριότητες που κοινοποιούνται από τα μέλη της CEN και της CENELEC, οργανισμών που αναφέρονται στο παράρτημα ΙΙ της οδηγίας 98/34/ΕΚ.

3. Η εφαρμογή της διαδικασίας πληροφόρησης τα έτη 1999 ωσ 2001

3.1 Αντιμετώπιση των κοινοποιήσεων

Όπως αναφέρεται στην προηγούμενη έκθεση, η CEN εισήγαγε ήδη από το 1993 την απλουστευμένη διαδικασία. Πρόκειται για τη διαδικασία που αναφέρεται στην πρόταση της Επιτροπής του 1992 στην οποία βασίστηκε η οδηγία 94/10/ΕΚ. Η απλούστευση αυτή επέτρεψε στο κέντρο διαχείρισης της CEN να ελέγχει καλύτερα τη ροή πληροφοριών και να εξετάζει λεπτομερέστερα ορισμένες κοινοποιήσεις όσον αφορά τόσο την παρουσίασή τους, όσο και το περιεχόμενό τους. Αυτή η απλούστευση παρείχε επίσης τη δυνατότητα να υπάρχουν πλήρεις και ρεαλιστικές στατιστικές σχετικά με τις νέες δραστηριότητες.

Η ανταλλαγή των σχεδίων προτύπων για δημόσια κρίση επί όλου του κειμένου γίνεται από τις αρχές του 1993, κατά περίπτωση, με κοινή συμφωνία μεταξύ των ενδιαφερόμενων οργανισμών και με το πνεύμα συμμετοχής που αναφέρεται στο άρθρο 3 της οδηγίας 98/34/ΕΚ.

Η CENELEC, από την πλευρά της, επικεντρώθηκε στην εσωτερική της διαδικασία, τη λεγόμενη διαδικασία «Vilamoura», στην οποία συναρτά, κατά περίπτωση, τη διαδικασία πληροφόρησης που προβλέπεται από την οδηγία 98/34/ΕΚ. Σύμφωνα με τη διαδικασία «Vilamoura» απαιτείται από κάθε μέλος της CENELEC να κοινοποιεί το συντομότερο δυνατό, ακόμη και σε πρώιμο στάδιο, κάθε επιθυμία ή/και πρόθεση τυποποίησης. Η εντός τριών μηνών αντίδραση ενός μόνο άλλου μέλους αρκεί για την ενεργοποίηση της προθεσμίας διατήρησης του status quo. Αυτή μπορεί να αρθεί μόνο από το ανώτατο τεχνικό όργανο της CENELEC, δηλαδή το τεχνικό συμβούλιο. Μόνο στην περίπτωση που το όργανο αυτό διαπιστώνει ότι δεν είναι σκόπιμο να αναληφθεί εργασία σε ευρωπαϊκό επίπεδο, επιτρέπεται να συνεχιστεί η κοινοποιημένη δραστηριότητα σε εθνικό επίπεδο, η οποία αποτελεί πλέον εθνική πρωτοβουλία κατά την έννοια της οδηγίας 98/34/ΕΚ. Οι κοινοποιήσεις σχετικά με τις τελευταίες αυτές πρωτοβουλίες κοινοποιούνται στη συνέχεια ανά τρίμηνο στον ευρύτερο κύκλο των συμμετεχόντων που προβλέπεται στην οδηγία 98/34/ΕΚ.

Σημειώνεται ότι δυστυχώς οι πληροφορίες σχετικά με τη διαδικασία «Vilamoura» δεν διαδίδονται προς τα έξω όπως οι αντίστοιχες σχετικά με τη διαδικασία της οδηγίας, αλλά κυκλοφορούν κυρίως μεταξύ των μελών της CENELEC. Η συγκέντρωση όλων των κοινοποιήσεων σε επίσημο δελτίο θα βελτίωνε τη διαφάνεια και συνεπώς αποτελεί ζήτημα προς εξέταση.

3.2 Οι στατιστικές

Οι στατιστικές αναλύσεις που παραθέτουν η CEN και η CENELEC στην ετήσια έκθεσή τους παρέχουν μια γενική εικόνα των δραστηριοτήτων τυποποίησης που κοινοποιήθηκαν τα έτη 1999 έως 2001.

Λαμβανομένης υπόψη αυτής της ειδικής διαδικασίας «Vilamoura» της CENELEC και δεδομένου ότι η CENELEC καλύπτει μόνο τον κλάδο της ηλεκτροτεχνίας, είναι αρκετά περιορισμένο το σύνολο των κοινοποιήσεων των μελών του οργανισμού αυτού στο πλαίσιο της οδηγίας 98/34/ΕΚ. Συνεπώς, τα στατιστικά δεδομένα της παρούσας έκθεσης καλύπτουν κυρίως τις δραστηριότητες των μελών της CEN.

Μεταξύ των εν λόγω στατιστικών, εκείνες που αφορούν τις νέες εργασίες αντικατοπτρίζουν τις πλέον πρόσφατες τάσεις στις δραστηριότητες τυποποίησης. Οι τελευταίες αυτές στατιστικές μπορούν να εξεταστούν από τρεις συμπληρωματικές μεταξύ τους απόψεις:

- την ανά επίπεδο (εθνικό, ευρωπαϊκό και διεθνές) ανάλυση εργασιών καθώς και την εξέλιξη των δραστηριοτήτων σε κάθε επίπεδο.

- την κατανομή ανά χώρα.

- την κατανομή ανά κλάδο και επιμέρους κλάδο δραστηριοτήτων.

Όπως επισημαίνεται στις προηγούμενες εκθέσεις, οι στατιστικές αναλύσεις πρέπει να ερμηνεύονται με κάποια επιφύλαξη για τους εξής λόγους:

- μια νέα δραστηριότητα που αρχίζει σε ευρωπαϊκό επίπεδο ενδέχεται να καλύπτει πεδίο ευρύτερο από μια δραστηριότητα σε εθνικό επίπεδο.

- λόγω διαφορετικών μεθόδων εργασίας, το στάδιο στο οποίο κοινοποιείται μια νέα εργασία τυποποίησης δεν είναι το ίδιο σε όλα τα μέλη της CEN και της CENELEC.

3.3 Οι τάσεις των νέων δραστηριοτήτων τυποποίησης

Λαμβανομένων υπόψη αυτών των επιφυλάξεων, είναι δυνατόν να γίνουν ορισμένες διαπιστώσεις σχετικά με την εξέλιξη της διεθνούς, της ευρωπαϊκής και της εθνικής τυποποίησης βάσει των πινάκων των παραρτημάτων 1.1 έως 1.10.

- Ο συνολικός αριθμός των νέων εργασιών στα τρία αυτά επίπεδα σταθεροποιήθηκε από το 1999 σε περίπου 3.815 σε σχέση με το μέσο όρο των 4.664 την περίοδο 1995/1998, που καλύπτεται από την προηγούμενη έκθεση.

- Σε εθνικό επίπεδο ο αριθμός των νέων πρωτοβουλιών την περίοδο 1999 έως 2001 ανέρχεται κατά μέσο όρο σε 1.400 ετησίως, που σημαίνει μείωση σε σχέση με τις 1.620 πρωτοβουλίες κατά την περίοδο 1995/1998. Το ποσοστό των πολύ εξειδικευμένων εργασιών στο σύνολο αυτό διατηρείται στο 98% περίπου. Κατά μέσο όρο το 30% των κοινοποιήσεων δηλώθηκε ότι αφορούσαν αναθεωρήσεις ή τροποποιήσεις ισχυόντων εθνικών προτύπων.

- Ο αριθμός των νέων πρωτοβουλιών σε ευρωπαϊκό επίπεδο μειώθηκε εντυπωσιακά από το 1998 σε σχέση με τα δύο προηγούμενα έτη. Ανέρχεται κατά μέσο σε 1.587 πρωτοβουλίες την περίοδο 1999/2001, ενώ ήταν 1.922 κατά μέσο όρο την περίοδο 1995/1998.

- Σε διεθνές επίπεδο, μπορεί να διαπιστωθεί ότι συνεχίζεται η πτωτική τάση: κατά μέσο όρο 828 πρωτοβουλίες ετησίως την περίοδο 1999/2001 έναντι 1.122 την περίοδο 1995/1998.

- Όσον αφορά την κατανομή των νέων εθνικών εργασιών ανά κράτος μέλος, από τους πίνακες των παραρτημάτων 1.5 έως 1.7 προκύπτει ότι το 30% κατά μέσο όρο προέρχεται από τη Γερμανία. Πρέπει να επισημανθεί και το σχετικά μεγάλο αριθμό νέων εργασιών στην Αυστρία.

- Οι δέκα κύριοι επιμέρους κλάδοι των εθνικών δραστηριοτήτων εμφαίνονται στους πίνακες των παραρτημάτων 1.8 έως 1.10. Μπορεί να παρατηρήσει κανείς ότι ο κλάδος των τροφίμων εξακολουθεί να είναι ο πιο σημαντικός όσον αφορά τις νέες εθνικές δραστηριότητες τυποποίησης κάθε οικονομικού έτους. Η Επιτροπή είναι της άποψης ότι θα πρέπει να ενισχυθεί η ευρωπαϊκή τυποποίηση σε αυτό τον τομέα. Οι εθνικές δραστηριότητες παραμένουν σημαντικές και στον κλάδο των κατασκευών. Δεδομένου ότι υπάρχουν διάφορες εντολές τυποποίησης σε αυτό τον κλάδο για τις ευρωπαϊκές εργασίες, τίθεται το ερώτημα κατά πόσο θα τηρηθεί η περίοδος του status quo.

4. Ποιότητα των κοινοποιήσεων που προέρχονται από τους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης

4.1 Η περίπτωση της CEN

Στις προηγούμενες εκθέσεις της η Επιτροπή είχε επισημάνει τα προβλήματα τήρησης των προθεσμιών κοινοποίησης και ουσιαστικής ποιότητας των πληροφοριών. Η Επιτροπή είχε επιμείνει στην ανάγκη να καταβληθούν πρόσθετες προσπάθειες σε εθνικό και σε ευρωπαϊκό επίπεδο για την αντιμετώπιση αυτής της κατάστασης. Από το 1995 καταβλήθηκαν συστηματικά αυτές οι προσπάθειες, πράγμα που κατέστησε δυνατή τη βελτίωση της ποιότητας των κοινοποιήσεων. Η πρόοδος αυτή, που δεν ήταν προφανής, αποτελεί καρπό συνεχών προσπαθειών της κεντρικής μονάδας της CEN και των ομολόγων της σε εθνικό επίπεδο.

Κατ' αρχάς, η κεντρική μονάδα της CEN καθόρισε σαφώς το 1995 τους απαραίτητους εσωτερικούς κανόνες για να εξασφαλίσει την ακρίβεια, τη σαφήνεια και την αξιοπιστία των κοινοποιήσεων, με τη σύνταξη οδηγού χρήσης για τα μέλη της. Ο εν λόγω οδηγός διευκρινίζει επίσης τον τρόπο με τον οποίο ένα μέλος μπορεί να συμμετέχει στις εργασίες άλλου μέλους. Ακολούθησαν και άλλα βήματα, ιδίως την περίοδο 1995/1998, όπως η δημιουργία, στην κεντρική μονάδα της CEN, μιας υπηρεσίας παροχής υποστήριξης (help desk) για κάθε ζήτημα που έθεταν οι μονάδες των μελών της CEN που ήταν αρμόδιες για την κοινοποίηση νέων θεμάτων.

Παρόλα αυτά τα μέτρα, περίπου το 22% των κοινοποιήσεων εξακολούθησαν να διαβιβάζονται με καθυστέρηση το 1999. Το 2000 και το 2001 το ποσοστό αυτό βελτιώθηκε (κατεβαίνοντας στο 16% και στο 15% αντιστοίχως). Ωστόσο σχετικά με αυτές τις καθυστερημένες κοινοποιήσεις διαπιστώνεται ότι μειώνονται οι δυνατότητες παρέμβασης από τους ενδιαφερομένους. Πράγματι, το 2001, για παράδειγμα, περίπου το ένα τρίτο των καθυστερημένων αυτών κοινοποιήσεων γνωστοποιήθηκαν στο τέλος μόνο της περιόδου δημόσιας κρίσης. Είναι απαραίτητο να καταβληθούν πρόσθετες προσπάθειες προκειμένου να μην τεθεί σε κίνδυνο η αρχή της διαδικασίας πληροφόρησης που προβλέπεται στην οδηγία. Η καθυστερημένη κοινοποίηση μπορεί να συνιστά εμπόδιο για την άμεση συμμετοχή στις εργασίες άλλων οργανισμών τυποποίησης και την κοινοποίηση παρατηρήσεων σε πρώιμο στάδιο.

Στο θέμα της ακριβούς περιγραφής σχεδίου τυποποίησης δεν έχουν ακόμη επιτευχθεί τα αναμενόμενα. Το 1998 το 31% των κοινοποιήσεων δεν περιείχε άλλη διευκρίνιση πέρα από τον τίτλο. Από την άλλη πλευρά, την περίοδο 1999/2001 το ποσοστό αυτό αυξήθηκε στο 36% κατά μέσο όρο. Πρόκειται κυρίως για τις κοινοποιήσεις από την Αυστρία, τη Γαλλία και το Ηνωμένο Βασίλειο. Ο αριθμός των άλλων προβλημάτων ποιότητας που ανέκυψαν μειώθηκε αρχικά, το 1999 και το 2000 (88 και 66 αντιστοίχως), για να αυξηθεί πολύ το 2001 (αναφέρθηκαν 136 περιπτώσεις). Η ανακρίβεια των δεδομένων οφείλεται κυρίως σε λανθασμένη κατάταξη ανά κλάδο/υποκλάδο δραστηριότητας.

4.2 Η περίπτωση της CENELEC

Από τη CENELEC δεν υπάρχει λεπτομερής ανάλυση όπως αυτή που έγινε από την κεντρική μονάδα της CEN. Εντούτοις, λαμβάνοντας υπόψη την εσωτερική διαδικασία «Vilamoura» με τους σχετικά αυστηρούς κανόνες κοινοποίησης, μπορεί να θεωρηθεί ότι η ποιότητα των κοινοποιήσεων εκ μέρους των μελών της CENELEC είναι καλή.

5. Αξιοποίηση των πληροφοριών που συγκεντρώνονται στο πλαίσιο της διαδικασίας

5.1 Διάδοση των πληροφοριών

Όσον αφορά τη διάδοση πληροφοριών σε εθνικό επίπεδο σχετικά με τις κοινοποιήσεις, η Επιτροπή δεν έχει στη διάθεσή της ακριβείς και πρόσφατες πληροφορίες, παρόλες τις υπενθυμίσεις που είχε απευθύνει προς τα μέλη της CEN κατά τις συνεδριάσεις της διευρυμένης επιτροπής 98/34 στις 17 Ιανουαρίου 2002 και στις 13 Ιουνίου 2002. Συνεπώς, το μόνο που μπορούμε να κάνουμε είναι να επαναλάβουμε τα συμπεράσματα της έρευνας που διεξήγαγε το κέντρο διαχείρισης της CEN το 1995. Διαπιστωνόταν ότι στη Δανία το μηνιαίο δελτίο διατίθεται επί συνδρομή και η εξέταση των κοινοποιήσεων πραγματοποιείται κυρίως στο πλαίσιο του οργανισμού τυποποίησης. Στη Γερμανία οι πληροφορίες διαβιβάζονται, όπως επιβεβαίωσε ο DIN τον Ιανουάριο του 2002, σε περίπου 60 ενδιαφερόμενους οικονομικούς εταίρους, που αναλαμβάνουν τη διάδοσή τους μεταξύ των μελών τους στον αντίστοιχο κλάδο. Στη Γαλλία διαπιστώνεται συστηματική διάδοση των πληροφοριών και εκτεταμένη διαβούλευση με τη βιομηχανία. Ο ιταλικός οργανισμός τυποποίησης διαβιβάζει τις πληροφορίες στη βιομηχανία της χώρας του και τους συνδεόμενους οργανισμούς. Επιπλέον, το τεχνικό προσωπικό του ενημερώνεται επίσης για τις δραστηριότητες που κοινοποιούνται ανά κλάδο. Στην Πορτογαλία οι πληροφορίες διαβιβάζονται στα μέλη του οργανισμού τυποποίησης, ενώ στη Σουηδία και στο Ηνωμένο Βασίλειο φαίνεται ότι το ενδιαφέρον για την πληροφόρηση είναι πολύ περιορισμένο.

5.2 Εφαρμογή του άρθρου 4 της οδηγίας 98/34/ΕΚ

Όπως επισημάνθηκε στις προηγούμενες εκθέσεις, η εφαρμογή του άρθρου 4 της οδηγίας, δηλαδή η συμμετοχή στις εθνικές δραστηριότητες και τα αιτήματα για την κατάρτιση ευρωπαϊκών προτύπων, εξακολουθεί να είναι οριακή. Ο πίνακας του παραρτήματος 1.11 επιβεβαιώνει τις εξής διαπιστώσεις:

- ο αριθμός των παρατηρήσεων που προέρχονται από τους οργανισμούς τυποποίησης παραμένει πολύ περιορισμένος σε σύγκριση με τον αριθμό των κοινοποιήσεων που παραλήφθηκαν.

- οι αιτήσεις συμμετοχής στις εργασίες άλλων μελών φαίνεται ότι μειώνονται κιόλας.

- οι αιτήσεις κατάρτισης ευρωπαϊκών προτύπων είναι βασικά ανύπαρκτες, με τρεις εξαιρέσεις το 1999 και δύο το 2000. Δεν γνωρίζουμε εξάλλου με σαφήνεια ποια συνέχεια δόθηκε σε αυτές τις αιτήσεις.

Μπορεί επομένως από αυτά τα στατιστικά δεδομένα να συναχθεί και πάλι το συμπέρασμα ότι δεν εφαρμόζονται στην πραγματικότητα οι διατάξεις του άρθρου 4 της οδηγίας.

Στον ηλεκτροτεχνικό κλάδο πρέπει να ληφθεί υπόψη η εφαρμογή της διαδικασίας «Vilamoura». Αυτή η διαδικασία προβλέπει για κάθε νέα πρωτοβουλία που αρχίζει από τουλάχιστον ένα μέλος τις ίδιες ρυθμίσεις συμμετοχής όπως αυτές που προβλέπει το άρθρο 4 της οδηγίας 98/34/ΕΚ. 40 κοινοποιήσεις το 1999 και 35 κοινοποιήσεις το 2000 αποτέλεσαν αντικείμενο αυτής της διαδικασίας. Από αυτές, 17 και 6 αντιστοίχως πρωτοβουλίες μεταφέρθηκαν σε ευρωπαϊκό επίπεδο, ενώ 20 και 27 αντιστοίχως άλλες πρωτοβουλίες άρχισαν να αναπτύσσονται σε εθνικό επίπεδο με τη συμμετοχή μιας ή περισσότερων χωρών. Το 2001 περιορίστηκαν σε 18 οι κοινοποιήσεις στο πλαίσιο αυτής της διαδικασίας, εκ των οποίων 7 σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

5.3 Εφαρμογή του άρθρου 7 της οδηγίας 98/34/ΕΚ

Η παρακολούθηση της εφαρμογής του status quo που προβλέπεται στο άρθρο 7 της οδηγίας 98/34/ΕΚ πραγματοποιήθηκε σε δύο επίπεδα, δηλαδή σε επίπεδο CEN/CENELEC και σε επίπεδο Επιτροπής.

Στο πλαίσιο του κέντρου διαχείρισης της CEN ορισμένες κοινοποιήσεις εξετάζονται σε περιοδικά διαστήματα από τους αρμόδιους τεχνικούς. Δεν υπάρχουν διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία για τον αριθμό των περιπτώσεων που εξετάστηκαν, αν και θα ήταν χρήσιμη η διαβίβασή τους στην Επιτροπή.

Από τις υπηρεσίες της Επιτροπής συνεχίστηκε η εξέταση των κοινοποιήσεων που παραλαμβάνονταν, τόσο για την επιτήρηση του status quo σε σχέση με τις εντολές προς τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης, όσο και για την εξέταση της σκοπιμότητας μεταφοράς της κοινοποιούμενης δραστηριότητας σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Οι περιπτώσεις που εξετάστηκαν από την Επιτροπή αφορούσαν 29 κοινοποιήσεις στους τομείς των κατασκευών, των μηχανών και των εξοπλισμών ατομικής προστασίας.

5.4 Συμπέρασμα σχετικά με την αξιοποίηση πληροφοριών

Κλείνοντας το θέμα της αξιοποίησης των πληροφοριών που συγκεντρώνονται, μπορούν να διατυπωθούν οι ακόλουθες απόψεις:

- Η απλούστευση της διαδικασίας που καθιερώθηκε με την οδηγία 94/10/ΕΚ δημιούργησε, από το 1998 και μετά, τις αναγκαίες προϋποθέσεις για την καλύτερη αξιοποίηση των πληροφοριών μειώνοντας σημαντικά το σύνολο των δεδομένων και εστιάζοντας την προσοχή στις ουσιώδεις πληροφορίες. Όμως, η απλούστευση αυτή δεν βελτίωσε τη διάδοση των πληροφοριών σε εθνικό επίπεδο ούτε την εφαρμογή του άρθρου 4. Η αξιοποίηση των πληροφοριών φαίνεται ιδίως να εξαρτάται από τη γενική στάση των μελών της CEN σε σχέση με τη διαδικασία πληροφόρησης. Ως παράδειγμα μπορεί να αναφερθεί η δραστήρια πολιτική που ακολουθεί η Γαλλία για τη διάδοση των πληροφοριών που παραλαμβάνει.

- Η Επιτροπή υπενθυμίζει την άποψή της ότι η λήψη συμπληρωματικών μέτρων εξακολουθεί να είναι απαραίτητη ώστε να εξασφαλιστεί η αποτελεσματικότερη αξιοποίηση σε εθνικό επίπεδο. Παρά τις αξιοσημείωτες προσπάθειες του κέντρου διαχείρισης της CEN, απαιτούνται ιδίως συστηματικές και επίμονες προσπάθειες για να βελτιωθούν στην πηγή οι κοινοποιούμενες πληροφορίες. Για τη βελτίωση της διάδοσης των πληροφοριών σε εθνικό επίπεδο θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν προηγμένες τεχνικές διάδοσης και να καταδειχθεί η χρησιμότητα της διαδικασίας αυτής για τη βιομηχανία. Μπορεί, για παράδειγμα, να εξεταστεί η δυνατότητα εισαγωγής των κοινοποιήσεων σε ιστότοπο, ει δυνατόν με ανοιχτή και δωρεάν πρόσβαση. Ένα τέτοιο εργαλείο διάδοσης μπορεί να περιλαμβάνει μια ενότητα που να επιτρέπει τη συλλογή παρατηρήσεων ή αιτήσεων πληροφοριών από πλευράς ενδιαφερόμενων μερών. Η συλλογή αυτή και η αξιολόγηση, ει δυνατόν, των παρατηρήσεων μπορούν να πραγματοποιούνται από τον εθνικό οργανισμό της χώρας από την οποία προέρχονται οι παρατηρήσεις. Σε αυτή την περίπτωση ο συντονιστικός ρόλος, σε εθνικό επίπεδο, των μελών της CEN μπορεί να διατηρηθεί.

6. Πληροφορίες σχετικά με τις δραστηριότητες τυποποίησης γενικά

6.1 Ανάγκη πληροφόρησης για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη

Οι πληροφορίες σχετικά με τις νέες εθνικές δραστηριότητες τυποποίησης δεν αποτελούν παρά περιορισμένο τμήμα των πληροφοριών που αφορούν τις δραστηριότητες τυποποίησης. Τίθεται το γενικό πρόβλημα της πληροφόρησης σχετικά με τα θεσπιζόμενα εθνικά πρότυπα και όλες τις δραστηριότητες τυποποίησης, είτε αυτές που είναι σε εξέλιξη είτε αυτές που έχουν καταλήξει σε προδιαγραφές, σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.

Συγκεκριμένα, πρέπει να καταβληθούν και άλλες προσπάθειες για να βελτιωθεί η πληροφόρηση και να ληφθούν καλύτερα υπόψη τα συμφέροντα των καταναλωτών και η προστασία του περιβάλλοντος κατά την κατάρτιση των προτύπων.

Όπως δήλωσε με διάφορες αφορμές, η Επιτροπή θεωρεί απαραίτητο να διαθέτει σε όλους τους ενδιαφερομένους τις κατάλληλες πληροφορίες για όλες τις δραστηριότητες τυποποίησης και μάλιστα υπό εύλογες προϋποθέσεις. Η δυνατότητα πρόσβασης και η διαφάνεια των δραστηριοτήτων τυποποίησης θα έπρεπε να αποτελούν βασικά χαρακτηριστικά του συστήματος τυποποίησης. Πρέπει να καταβληθούν συνεχείς προσπάθειες σε εθνικό και σε ευρωπαϊκό επίπεδο για να ικανοποιηθούν οι ανάγκες πληροφόρησης όλων των ενδιαφερομένων.

6.2 Ιστότοποι που προωθούνται από την Επιτροπή

Μετά από αίτημα της Επιτροπής, οι τρεις οργανισμοί τυποποίησης ξεκίνησαν το 1998 τις απαραίτητες εργασίες μηχανογράφησης για τη δημιουργία κοινού ιστοτόπου στον Παγκόσμιο Ιστό. Αυτό το ενιαίο σημείο πρόσβασης στο Διαδίκτυο θα παράσχει τη δυνατότητα σε κάθε εξωτερικό χρήστη να ενημερώνεται σχετικά με τις τρέχουσες και τις περατωθείσες εργασίες τυποποίησης σε ευρωπαϊκό επίπεδο που εντάσσονται στο πλαίσιο των οδηγιών «νέας προσέγγισης».

Ο ενιαίος αυτός ιστότοπος θα παράσχει επίσης εύκολη πρόσβαση στους ιστοτόπους των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης και στους ιστοτόπους της Επιτροπής. Εξάλλου, οι ιστότοποι της Επιτροπής περιέχουν ήδη το πλήρες κείμενο των σχετικών οδηγιών, καθώς και τα στοιχεία των εναρμονισμένων προτύπων κατ'εφαρμογή αυτών των οδηγιών. Η διεύθυνση του ενιαίου ιστοτόπου είναι η εξής : http://www.NewApproach.org. Η μεγάλη επιτυχία του καταδεικνύεται από τις στατιστικές πρόσβασης: περίπου 9.000 διαφορετικά άτομα το μήνα συμβουλεύονται τον ιστότοπο, ο δε αριθμός των σελίδων που επισκέπτονται ανέρχεται σε 40.000 περίπου το μήνα. Θα πρέπει ακόμη να επισημάνουμε την επιτυχία του ιστοτόπου στον οποίο βρίσκουμε τα στοιχεία των εναρμονισμένων προτύπων που έχουν δημοσιευθεί στην ΕΕΕΚ στο πλαίσιο των οδηγιών «νέας προσέγγισης». Πρόκειται για τον ιστότοπο http://europa.eu.int/comm/enterprise/ newapproach/standardization/harmstds/index.html .

6.3 Προϊόντα πληροφοριών των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης

Εντωμεταξύ, οι τρεις ευρωπαϊκοί οργανισμοί τυποποίησης εξακολούθησαν να εκδίδουν διάφορες δημοσιεύσεις (παραδοσιακές και ηλεκτρονικές) που παρουσιάζουν τις τρέχουσες δραστηριότητές τους, τα πρότυπα που έχουν θεσπιστεί και την κατάσταση όσον αφορά τη μεταγραφή των προτύπων σε εθνικό επίπεδο. Επιπλέον δημιούργησαν ο καθένας τον δικό του ιστότοπο στο Διαδίκτυο με αυτόματους δείκτες προς τους ιστοτόπους των μελών τους.

7. Εντολές προγραμματισμού και τυποποίησης

Κατ'εφαρμογή του άρθρου 6, παράγραφος 3, της οδηγίας 98/34/ΕΚ, η μόνιμη επιτροπή της οδηγίας διατύπωσε κατά τα έτη 1999, 2000 και 2001 ευνοϊκή γνώμη για 24, 16 και 7 εντολές αντιστοίχως. Μεγάλο μέρος (27) των 47 αυτών εντολών αφορά την ενσωμάτωση στην εθνική νομοθεσία των οδηγιών «νέας προσέγγισης» και ειδικότερα της οδηγίας 89/106/ΕΟΚ για τα δομικά προϊόντα. Έχουν επίσης εκδοθεί διάφορες άλλες εντολές τυποποίησης για τη στήριξη άλλων κοινοτικών πολιτικών (βλέπε παραρτήματα 1.12 έως 14) :

- Επτά εντολές τυποποίησης αφορούν την πολιτική για την προστασία των καταναλωτών.

- Έξι εντολές αφορούν την ενεργειακή πολιτική για τη μείωση της κατανάλωσης και για τις εναλλακτικές μορφές ενέργειας.

- Ανατέθηκαν επίσης, κυρίως στη CEN, τέσσερις εντολές για τη στήριξη των οδηγιών στον τομέα του περιβάλλοντος.

- Θα πρέπει ακόμη να επισημανθεί η ειδική εντολή του 2001 σχετικά με τις τεχνικές εκκαθάρισης ναρκοπεδίων για ανθρωπιστικούς σκοπούς.

Από την ανωτέρω επισκόπηση προκύπτει ότι η Επιτροπή απευθύνεται όλο και περισσότερο στην τυποποίηση για την εφαρμογή διάφορων κοινοτικών πολιτικών. Η προσέγγιση αυτή, δηλαδή της ευρύτερης χρήσης της τυποποίησης στις διάφορες κοινοτικές πολιτικές, επιβεβαιώθηκε ακόμη από τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της 1ης Μαρτίου 2002 (ΕΕΕΚ της 15.03.2002 - τρίτη παράγραφος των συμπερασμάτων).

8. Ενεργειες για τη βελτίωση της διαδικασίας

8.1 Βελτιώσεις σε ευρωπαϊκό επίπεδο

Στον τομέα της τυποποίησης η οδηγία 94/10/ΕΚ απλούστευσε σε μεγάλο βαθμό τη διαδικασία που προβλεπόταν στην οδηγία 83/189/ΕΟΚ (τα κείμενα αυτά κωδικοποιήθηκαν με την οδηγία 98/34/ΕΚ). Το γεγονός αυτό επέτρεψε να μετριαστεί η ποσότητα και, κατά συνέπεια, να διευκολυνθεί η υλική διεκπεραίωση των κοινοποιήσεων και η εξέταση της ποιότητας και του περιεχομένου τους.

Καθιερώθηκαν διάφορα μέτρα από το κέντρο διαχείρισης της CEN, κυρίως μετά το 1995, για να βελτιωθεί η ποιότητα των κοινοποιούμενων δεδομένων : θεσπίστηκαν ακριβείς κανόνες, έγινε ένα σεμινάριο ευαισθητοποίησης και καθιερώθηκε ένα σύστημα διασφάλισης της ποιότητας σε κεντρικό επίπεδο. Οι ετήσιες εκθέσεις της CEN περιέχουν συστηματικά λεπτομερή εξέταση της ποιότητας των κοινοποιήσεων που παραλήφθηκαν και έτσι μπορεί να γίνεται μια ιδιαίτερα χρήσιμη αξιολόγηση όσον αφορά την ποιότητα. Δεν είναι γνωστό εάν σε εθνικό επίπεδο λήφθηκαν συγκεκριμένα μέτρα για τη βελτίωση της ποιότητας. Πρέπει πάντως να τονιστεί ότι οι δράσεις που προώθησε το κέντρο διαχείρισης της CEN δεν θα είχαν οδηγήσει σε θετικά αποτελέσματα χωρίς την ενεργό συνεργασία των μελών της CEN. Η διαδικασία της CENELEC, η ονομαζόμενη διαδικασία «Vilamoura», είναι αρκετά αυστηρή όσον αφορά την ποιότητα των δεδομένων τα οποία, εξάλλου, δεν είναι πάρα πολλά.

Από την ανάλυση εκ μέρους της CEN της ποιότητας των κοινοποιήσεων που διαβιβάστηκαν από το 1999 μέχρι το 2001 και από την αξιολόγηση της αξιοποίησης των πληροφοριών που συγκεντρώθηκαν στη διάρκεια αυτής της περιόδου διαπιστώνεται εντούτοις σχετικά αργή πρόοδος όσον αφορά την ποιότητα. Συγκεκριμένα, η πτώση της ποιότητας των κοινοποιήσεων το 2001 δείχνει ότι πρέπει να δοθεί πολύ μεγάλη προσοχή. Πρέπει επομένως να υπάρχει συνεχώς ένα αυστηρό σύστημα διασφάλισης της ποιότητας, ενώ είναι ευπρόσδεκτη κάθε νέα δράση στον εν λόγω τομέα. Τέτοια μέτρα, που έχουν ήδη προταθεί στην προηγούμενη έκθεση, θα μπορούσαν να είναι η συχνότερη εκπόνηση έκθεσης σχετικά με την ποιότητα των δεδομένων που παραλαμβάνονται. Θα μπορούσαν επίσης να είναι η λεπτομερής εξέταση των προβλημάτων που ανακύπτουν συχνότερα και εκείνων που έχουν μεγαλύτερη σημασία. Κάτι τέτοιο θα έδινε τη δυνατότητα να αναληφθούν στοχοθετημένες δράσεις είτε ανά χώρα είτε ανά είδος προβλήματος, όπως, για παράδειγμα, η περιγραφή του σχεδίου.

8.2 Βελτιώσεις σε εθνικό επίπεδο όσον αφορά τις κοινοποιήσεις

Σε εθνικό επίπεδο εναπόκειται κατ' αρχάς στα κράτη μέλη να λάβουν τα αναγκαία μέτρα έτσι ώστε ο εθνικός τους οργανισμός τυποποίησης να είναι σε θέση να ανταποκρίνεται πλήρως στις υποχρεώσεις του ως προς τους νέους κανόνες που ορίζονται στην οδηγία και τους κανόνες που ισχύουν στα πλαίσια των ευρωπαϊκών οργανισμών τυποποίησης.

Οι εθνικοί οργανισμοί, από την πλευρά τους, θα πρέπει να εξετάσουν την ανάγκη αναθεώρησης και προσαρμογής του δικού τους συστήματος κοινοποίησης, κυρίως όσον αφορά την ποιότητα και την έγκαιρη διαβίβαση. Πράγματι, η ανάλυση επιβεβαίωσε για μία ακόμη φορά μόνιμες ελλείψεις στο θέμα αυτό.

8.3 Βελτίωση σε εθνικό επίπεδο όσον αφορά τη διάδοση των πληροφοριών

Όσον αφορά την αξιοποίηση των πληροφοριών, εξακολουθεί να είναι αναγκαία η επανεξέταση του υφιστάμενου συστήματος διάδοσης. Πρέπει να προβλεφθεί η εισαγωγή νέων τεχνολογιών, που να βασίζονται σε ιστοτόπους, τόσο για τις κοινοποιήσεις όσο και για τη διάδοση των συγκεντρωτικών πληροφοριών, προκειμένου η μεν επικοινωνία να καταστεί δυνατή και οι δε πληροφορίες ελκυστικότερες. Η Επιτροπή συνιστά επίσης οι πληροφορίες για τις νέες πρωτοβουλίες των μελών της CENELEC να αποτελούν αναπόσπαστο τμήμα των πληροφοριών της CEN. H εν λόγω σύσταση δεν απαιτεί την ενοποίηση των δύο συστημάτων ούτε την τροποποίηση της διαδικασίας της CENELEC, αλλά θα εξασφαλίζει πλήρη εποπτεία στους δυνητικούς χρήστες και θα καταστήσει την εν λόγω διαδικασία περισσότερο διαφανή προς τα έξω.

Η αναθεώρηση του σημερινού συστήματος διάδοσης των πληροφοριών από τη CEN πρέπει επίσης να έχει ως αποτέλεσμα την ανακίνηση του ενδιαφέροντος όλων των ενδιαφερομένων για πληροφορίες στο πλαίσιο της διαδικασίας στον τομέα των προτύπων. Θα μπορούσε επίσης να προβλεφθεί δράση ευαισθητοποίησης των ενδιαφερομένων αυτών σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο.

9. Συμπεράσματα και Προοπτικές

Όσον αφορά τον αριθμό των νέων εθνικών δραστηριοτήτων τυποποίησης, διαπιστώνεται σαφής μείωσή τους. Αυτό οφείλεται κατ' αρχάς στη θέσπιση της απλουστευμένης διαδικασίας εδώ και χρόνια, η οποία επιβάλλει την κοινοποίηση των υπό αυστηρή έννοια νέων εθνικών δραστηριοτήτων τυποποίησης. Ο δεύτερος λόγος αυτής της σταθερής μείωσης είναι η πραγματική μείωση των νέων εθνικών πρωτοβουλιών. Ωστόσο, ο αριθμός των εν λόγω πρωτοβουλιών φαίνεται ότι εξακολουθεί να είναι υψηλός (ιδίως στην Γερμανία). Κατά την υπό εξέταση περίοδο ξεκίνησαν, κατά μέσο όρο, 1.400 εθνικές πρωτοβουλίες ανά έτος έναντι 1.587 σε ευρωπαϊκό επίπεδο. Για το σύνολο των μελών της CEN, η εθνική τυποποίηση παραμένει σε σημαντικά επίπεδα στους κλάδους των τροφίμων, των δομικών προϊόντων και της αεροναυπηγικής.

Χάρη στα διάφορα μέτρα που έλαβε το κέντρο διαχείρισης της CEN σε στενή συνεργασία με τους εθνικούς οργανισμούς τυποποίησης, κατέστη δυνατόν να βελτιωθεί η ποιότητα των κοινοποιήσεων όχι όμως όσο προβλεπόταν. Εξακολουθούν να απαιτούνται συνεχείς προσπάθειες καθώς και πόροι για να εξασφαλιστεί η ποιότητα των δεδομένων. Η ποιότητα αυτή, που αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την καλύτερη χρήση και αξιοποίηση των διαθέσιμων πληροφοριών, μπορεί εξάλλου να αναβαθμιστεί μέσω της βελτίωσης των τρόπων κοινοποίησης και της παρουσίασης των συλλεγέντων πληροφοριών με τη χρήση των νέων τεχνολογιών. Στοχοθετημένες δράσεις στο επίπεδο της διασφάλισης της ποιότητας θα ήταν εξίσου πρόσφορες.

Η αξιοποίηση των πληροφοριών που λαμβάνονται βάσει του άρθρου 4 της οδηγίας 98/34/ΕΚ εξακολουθεί να παραμένει οριακή, ιδίως όσον αφορά τη συμμετοχή στις εθνικές εργασίες και το αίτημα μεταφοράς των δραστηριοτήτων στο ευρωπαϊκό επίπεδο. Επιπλέον, δεν φαίνεται να επαρκούν τα μέσα για την χρησιμοποίηση αυτής της διαδικασίας για τον έλεγχο του status quo που αρχίζει να ισχύει με την έκδοση (ευρωπαϊκής) εντολής τυποποίησης. Η διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων δεν αποδεικνύεται επομένως άμεσα αποτελεσματική. Επιπλέον, από το τελευταίο ερωτηματολόγιο σχετικά με το θέμα διαπιστώνεται ότι η διάδοση επιδιώκεται δραστήρια μόνο σε ορισμένες χώρες. Είναι αναγκαία η γενικευμένη διάδοση εύχρηστων πληροφοριών. Μια τέτοια διάδοση, σε συνδυασμό με ένα σύστημα συλλογής των παρατηρήσεων και των αιτήσεων πληροφοριών, αναμένεται να οδηγήσει σε ενίσχυση της αποτελεσματικότητας της διαδικασίας στον τομέα των προτύπων.

Επιπλέον, σκόπιμο θα ήταν να εξεταστεί το ενδιαφέρον και η χρησιμότητα που παρουσιάζει άμεσα και έμμεσα αυτή η διαδικασία για τους διάφορους φορείς της αγοράς. Πρώτον εναπόκειται σε όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη να προβληματιστούν γύρω από αυτά τα θέματα και να προβούν σε έναν απολογισμό. Πρέπει ωστόσο να ληφθεί υπόψη ότι είναι πολύ πιθανό η απουσία αυτού του μηχανισμού επιτήρησης των εθνικών δραστηριοτήτων να μπορεί να δημιουργήσει εκ νέου σοβαρούς κινδύνους διατάραξης της λειτουργίας της εσωτερικής αγοράς. Σε αυτή τη βάση, πρέπει οπωσδήποτε να διατηρηθεί η διαδικασία αλλά είναι απαραίτητο να αποκτήσει περισσότερα μέσα για να ενισχυθεί σε ευρωπαϊκό και εθνικό επίπεδο και να γίνει πιο αποτελεσματική.

Ένα ακόμη ζήτημα που θα μπορούσε να τεθεί αφορά το νομικό πλαίσιο. Θα πρέπει να αναγνωριστεί το γεγονός ότι η ευρωπαϊκή τυποποίηση γνώρισε έντονη ανάπτυξη μετά την καθιέρωση της διαδικασίας το 1983. Έκτοτε σημειώθηκε μια μαζική κινητοποίηση εμπειρογνωμόνων από το εθνικό προς το ευρωπαϊκό επίπεδο. Η ευρωπαϊκή τυποποίηση καλύπτει τώρα μεγάλη ποικιλία τομέων τους οποίους κάλυπταν παλιότερα τα εθνικά πρότυπα. Μπορεί επίσης να υποθέσει κανείς ότι οι οργανισμοί τυποποίησης ελέγχουν τώρα αυθόρμητα εάν θα πρέπει οι προθέσεις τους για την κατάρτιση προτύπων σε εθνικό επίπεδο να υποβληθούν απευθείας σε ευρωπαϊκό επίπεδο ή ακόμη και σε διεθνές επίπεδο. Θα ήταν επομένως χρήσιμος ένας προβληματισμός γύρω από την ελάφρυνση του νομοθετικού πλαισίου της διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των προτύπων όταν εξεταστεί το ενδεχόμενο αναθεώρησης της οδηγίας 98/34/ΕΚ.

Μέρος ΙΙ: Η διαδικασία πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών κανόνων

1. Εισαγωγή

Στις σελίδες που ακολουθούν περιγράφεται η εξέλιξη της διαδικασίας πληροφόρησης που προβλέπεται από την οδηγία 98/34/ΕΚ στον τομέα των τεχνικών κανόνων. Το σύστημα αυτό, που καθιερώθηκε το 1983 από την οδηγία 83/189/ΕΟΚ, διατήρησε ακέραιη την πρωτοτυπία του. Προσφέρει τη δυνατότητα να αποφεύγεται η δημιουργία νέων εμποδίων στην εσωτερική αγορά επειδή αποδίδει ιδιαίτερη σημασία στη διαφάνεια, το διάλογο, την πρόληψη και τον αμοιβαίο έλεγχο.

Από τις 5 Αυγούστου 1999 η διαδικασία που καθιερώθηκε από την οδηγία 98/34/ΕΚ επεκτάθηκε στις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας [4]. Μελλοντικά θα δοθεί μεγαλύτερη έμφαση στο ρόλο της οδηγίας με τη διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Με αυτή την προοπτική η οδηγία μπορεί να αποδειχθεί καθοριστικό μέσο για την εξασφάλιση της καλής λειτουργίας μιας μεγαλύτερης εσωτερικής αγοράς.

[4] Η επέκταση αυτή έγινε με την έκδοση της οδηγίας 98/48/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Ιουλίου 1998, για την τροποποίηση της οδηγίας 98/34/ΕΚ για την καθιέρωση διαδικασίας πληροφόρησης στον τομέα των τεχνικών προτύπων και προδιαγραφών, ΕΕ L 217 05.08.1998.

2. Σύντομη περιγραφή της διαδικασίας

Η ακόλουθη περιγραφή της διαδικασίας 98/34/ΕΚ υποδιαιρείται σε δύο μέρη. Το πρώτο μέρος αποτελεί μια γενική παρουσίαση της εν λόγω διαδικασίας στον τομέα των προϊόντων, ενώ το δεύτερο μέρος περιγράφει τις ιδιομορφίες των κανόνων που διέπουν τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας. πράγματι, στον τομέα αυτό η διαδικασία διαφέρει ελαφρώς από τη διαδικασία του τομέα των προϊόντων.

2.1. Γενική παρουσίαση της διαδικασίας 98/34/ΕΚ στον τομέα των προϊόντων

Δυνάμει του άρθρου 8, παράγραφος 1, της οδηγίας 98/34/ΕΚ, τα κράτη μέλη οφείλουν να γνωστοποιούν στην Επιτροπή κάθε σχέδιο τεχνικού κανόνα.

Από την ημερομηνία κοινοποίησης του σχεδίου στην Επιτροπή αρχίζει η τρίμηνη περίοδος του status quo εντός της οποίας το κράτος μέλος δεν επιτρέπεται να εκδώσει τον τεχνικό κανόνα του οποίου το σχέδιο έχει κοινοποιήσει. Σκοπός αυτής της περιόδου διατήρησης του status quo είναι να παρασχεθεί η δυνατότητα στα άλλα κράτη μέλη και στην Επιτροπή να εξετάσουν το κοινοποιηθέν σχέδιο και να αντιδράσουν με τον κατάλληλο τρόπο. Η έκβαση αυτής της διαδικασίας διαβούλευσης μεταξύ του κράτους μέλους που έχει προβεί στην κοινοποίηση, των υπόλοιπων κρατών μελών και της Επιτροπής καθορίζει τη συνέχεια που θα δώσει το κοινοποιούν κράτος μέλος στο σχέδιο τεχνικού κανόνα.

Μπορούν να προκύψουν οι ακόλουθες υποθετικές περιπτώσεις :

- Τα κράτη μέλη ή/και η Επιτροπή δεν επιθυμούν να αντιδράσουν. Σε αυτή την περίπτωση το κράτος μέλος μπορεί να εγκρίνει το σχέδιο κανονισμού του μόλις εκπνεύσουν οι τρεις μήνες της περιόδου του status quo.

- Τα κράτη μέλη ή/και η Επιτροπή διατυπώνουν παρατηρήσεις δυνάμει του άρθρου 8, παράγραφος 2, της οδηγίας. Το κράτος μέλος που κοινοποίησε το σχέδιο οφείλει, στο μέτρο του δυνατού, να λάβει υπόψη αυτές τις παρατηρήσεις κατά την τελική διατύπωση του τεχνικού κανονισμού.

- Όταν τα κράτη μέλη ή/και η Επιτροπή θεωρούν ότι το σχέδιο του προτεινόμενου μέτρου παρουσιάζει πτυχές οι οποίες μπορούν να δημιουργήσουν εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων, έχουν τη δυνατότητα, σύμφωνα με το άρθρο 9, παράγραφος 2, της οδηγίας, να διατυπώσουν εμπεριστατωμένη γνώμη. Στην περίπτωση αυτή το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος αναβάλλει την έγκριση του σχεδίου του έξι μήνες από την ημερομηνία παραλαβής της κοινοποίησης και υποχρεώνεται να πληροφορήσει την Επιτροπή σχετικά με τη συνέχεια που προτίθεται να δώσει στην εν λόγω εμπεριστατωμένη γνώμη.

- Όταν η Επιτροπή γνωστοποιεί την πρόθεσή της να προτείνει ή να εκδώσει δεσμευτική κοινοτική πράξη στο πεδίο που αφορά το κοινοποιούμενο σχέδιο, ή όταν διαπιστώνει ότι το κοινοποιούμενο σχέδιο αφορά θέμα καλυπτόμενο από πρόταση έκδοσης δεσμευτικής κοινοτικής πράξης που έχει υποβληθεί στο Συμβούλιο, το κοινοποιούν κράτος μέλος οφείλει, υπό τις προϋποθέσεις που προβλέπονται στις παραγράφους 3 και 4 του άρθρου 9 της οδηγίας, να αναβάλει την έκδοση του τεχνικού κανόνα για δώδεκα μήνες από την ημερομηνία της κοινοποίησης. Αυτή η προθεσμία διατήρησης του status quo είναι δυνατόν, σύμφωνα με την παράγραφο 5 του άρθρου 9 της οδηγίας, να παραταθεί σε 18 μήνες, εάν το Συμβούλιο εγκρίνει κοινή θέση εντός της προθεσμίας των δώδεκα μηνών. Αυτή η παρατεταμένη προθεσμία διατήρησης του status quo παύει αυτομάτως να υφίσταται σε περίπτωση που η Επιτροπή παραιτηθεί από την πρότασή της ή την αποσύρει, ή μόλις εκδοθεί η σχετική κοινοτική πράξη.

Στο άρθρο 9, παράγραφος 7, της οδηγίας προβλέπεται διαδικασία επείγοντος, με την οποία, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, μπορούν να εγκριθούν αμέσως εθνικά σχέδια κανονιστικών ρυθμίσεων. Εάν κράτος μέλος επιθυμεί να εκδώσει τεχνικούς κανόνες για λόγους έκτακτης ανάγκης, που επιβάλλονται από σοβαρή και απρόβλεπτη κατάσταση συνδεόμενη με την προστασία της υγείας των προσώπων και των ζώων, με τη διατήρηση της χλωρίδας ή με την ασφάλεια, έχει τη δυνατότητα να ζητήσει την εφαρμογή αυτής της διαδικασίας, χωρίς να είναι υποχρεωμένο να τηρήσει την περίοδο του status quo. Στην κοινοποίηση πρέπει να αναφέρονται τα αίτια του επείγοντα χαρακτήρα των μέτρων και η Επιτροπή αποφαίνεται εν συνεχεία κατά πόσον είναι αιτιολογημένη αυτή η διαδικασία έκτακτης ανάγκης.

Σύμφωνα με το άρθρο 8, παράγραφος 3, πρέπει να γνωστοποιείται το ταχύτερο στην Επιτροπή το οριστικό κείμενο του τεχνικού κανονισμού που κοινοποιήθηκε.

Κατά την εξέλιξη της διαδικασίας είναι καθοριστικός ο ρόλος της Επιτροπής. Είναι υπεύθυνη για την διανομή στα κράτη μέλη των κοινοποιούμενων σχεδίων καθώς και άλλων μηνυμάτων μεταξύ της Επιτροπής και των κρατών μελών ή μεταξύ των κρατών μελών. Εξασφαλίζει επίσης τη μετάφραση των κειμένων αυτών προκειμένου να διευκολύνει την εύρυθμη λειτουργία της διαδικασίας.

Η μόνιμη επιτροπή που αποτελείται από εκπροσώπους των κρατών μελών (όπως προβλέπεται στο άρθρο 5 της οδηγίας) είναι συμβουλευτικό όργανο το οποίο συνέρχεται περίπου δύο φορές ανά εξάμηνο και διαδραματίζει σημαντικό ρόλο όσον αφορά την επόπτευση της εφαρμογής της διαδικασίας και κατά την εξέταση των διαφόρων θεμάτων που προκύπτουν από τις κοινοποιήσεις.

2.2. Ιδιομορφίες της διαδικασίας στον τομέα των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας

Η οδηγία 98/48/ΕΚ, που ισχύει από τις 5 Αυγούστου 1999, διεύρυνε σημαντικά το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 98/34/ΕΚ. Μπροστά στην ταχεία και ολοένα μεγαλύτερη ανάπτυξη των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας και στην κανονιστική δραστηριότητα σε εθνικό επίπεδο που τη συνοδεύει, κρίθηκε σκόπιμο να καθιερωθεί επίσης ένα σύστημα κοινοποίησης γι' αυτό το είδος των υπηρεσιών [5].

[5] Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την εφαρμογή της διαδικασίας κοινοποίησης στις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας, βλέπε την πρόσφατη έκθεση της Επιτροπής με τίτλο « Αξιολόγηση της εφαρμογής της οδηγίας 98/34/ΕΚ στον τομέα των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας », COM(2003)69 τελικό της 13.02.2003, καθώς και τον οδηγό σχετικά με την οδηγία 98/48/ΕΚ (http://europa.eu.int/comm/enterprise/tris/ vade9848/index_el.pdf).

Πεδίο εφαρμογής

Σύμφωνα με το άρθρο 1, παράγραφος 2, της οδηγίας 98/34/ΕΚ (όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 98/48/EΚ), η οδηγία αφορά « κάθε υπηρεσία που συνήθως παρέχεται έναντι αμοιβής με ηλεκτρονικά μέσα εξ αποστάσεως και κατόπιν προσωπικής επιλογής ενός αποδέκτη υπηρεσιών ». Επομένως, οι υπηρεσίες ραδιοφωνικών μεταδόσεων και οι υπηρεσίες ραδιοτηλεοπτικών μεταδόσεων που προβλέπονται στο άρθρο 1, στοιχείο α), της οδηγίας 89/552/ΕΟΚ σχετικά με την άσκηση ραδιοτηλεοπτικών δραστηριοτήτων εξαιρούνται από το πεδίο εφαρμογής, επειδή δεν παρέχονται κατόπιν προσωπικής επιλογής ενός αποδέκτη υπηρεσιών.

Έχουν προβλεφθεί ορισμένες εξαιρέσεις από το εν λόγω πεδίο εφαρμογής (άρθρο 1, παράγραφοι 2 και 5, της οδηγίας 98/34/ΕΚ). Πράγματι, η οδηγία δεν εφαρμόζεται στους κανόνες που αφορούν ζητήματα τα οποία εμπίπτουν στις κοινοτικές κανονιστικές ρυθμίσεις του τομέα των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, όπως αυτές ορίζονται στην οδηγία 90/387/ΕΟΚ, για τη δημιουργία της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών μέσω της εφαρμογής της παροχής ανοικτού δικτύου, ούτε στους κανόνες που αφορούν ζητήματα τα οποία εμπίπτουν στις κοινοτικές κανονιστικές ρυθμίσεις του τομέα των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών. Τέλος, οι κανόνες για τις οργανωμένες αγορές, κατά την έννοια της οδηγίας 93/22/ΕΟΚ σχετικά με τις επενδυτικές υπηρεσίες στον τομέα των κινητών αξιών, εξαιρούνται από την υποχρέωση κοινοποίησης (μόνο υποχρέωση γνωστοποίησης των ήδη εκδοθέντων κειμένων εξακολουθεί να ισχύει στον τελευταίο αυτό τομέα).

Θα πρέπει επομένως να υπενθυμίσουμε ότι οι τηλεπικοινωνιακές υπηρεσίες και οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες δεν εξαιρούνται καθαυτές από το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 98/34/ΕΚ. Απλώς, έχουν προβλεφθεί ορισμένες εξαιρέσεις με τους όρους που προαναφέρονται λόγω του γεγονότος ότι στους δυο αυτούς τομείς σημαντικός αριθμός ζητημάτων αποτελούν αντικείμενο εναρμόνισης και εντάσσονται σε ένα κανονιστικό πλαίσιο που έχει ήδη προσδιοριστεί επαρκώς σε κοινοτικό επίπεδο. Η εξαίρεση των οργανωμένων αγορών εξηγείται από την ανάγκη άμεσης προώθησης της έκδοσης κανονιστικών πράξεων που αφορούν επιγραμμικές υπηρεσίες (on-line) σχετικά με χρηματιστηριακές αγορές οι οποίες παρουσιάζουν υψηλή κινητικότητα και ρευστότητα, χαρακτηρίζονται δε από καταστάσεις που μπορούν να εξελιχθούν με τρόπο αιφνίδιο και απρόβλεπτο.

Το άρθρο 1, παράγραφος 5, της οδηγίας 98/34/ΕΚ ορίζει τους κανόνες σχετικά με τις υπηρεσίες ως « απαίτηση γενικής φύσεως σχετικά με την πρόσβαση στις δραστηριότητες των υπηρεσιών που περιγράφονται στο σημείο 2 [υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας] και στην άσκησή τους, ειδικότερα διατάξεις για τους παρέχοντες υπηρεσίες, τις υπηρεσίες και τον αποδέκτη των υπηρεσιών, εξαιρουμένων των κανόνων που δεν αναφέρονται ειδικά στις υπηρεσίες που ορίζονται στο ίδιο σημείο ».

Η έννοια της « απαίτησης γενικής φύσεως » συνεπάγεται επομένως ότι εξαιρούνται τα μέτρα που, αντί να ορίζουν γενικές και αφηρημένες απαιτήσεις, απευθύνονται άμεσα και εξατομικευμένα σε ορισμένους συγκεκριμένους αποδέκτες, όπως είναι για παράδειγμα οι διοικητικές ή δικαστικές αποφάσεις για μεμονωμένες περιπτώσεις (πβ. χορήγηση αδειών σε έναν ή περισσότερους ιδιωτικούς φορείς).

Ένας κανόνας δεν αφορά « ειδικά » τις εν λόγω υπηρεσίες όταν « αφορά τις υπηρεσίες αυτές μόνον κατά συνεκδοχή ή κατά σύμπτωση » (άρθρο 1, παράγραφος 5, πέμπτο εδάφιο, δεύτερη περίπτωση). Η οδηγία επιβάλλει επομένως την κοινοποίηση των σχεδίων κανονισμών τα οποία βάσει της αιτιολογίας τους, του περιεχομένου τους και του σκοπού τους, είτε εξ ολοκλήρου είτε εν μέρει, ρυθμίζουν άμεσα και ανοιχτά τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας. Καλύπτονται έτσι όχι μόνο τα κανονιστικά κείμενα που είναι στο σύνολό τους αφιερωμένα στις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας αλλά επίσης οι κανονισμοί των οποίων μέρος μόνο (ακόμη και ένα άρθρο ή μια παράγραφος) αφορά ειδικά μια υπηρεσία της κοινωνίας της πληροφορίας (πβ. άρθρο 1, παράγραφος 5, πέμπτο εδάφιο, πρώτη περίπτωση). Όπως και οι τεχνικοί κανόνες, οι κανόνες σχετικά με υπηρεσίες de facto υποχρεωτικές πρέπει να κοινοποιούνται.

Μπορούν να αναφερθούν τα ακόλουθα παραδείγματα μέτρων που συνιστούν ενδεχομένως κανόνες σχετικά με τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας :

- μέτρα που αφορούν τους όρους πρόσβασης σε μια επιγραμμική δραστηριότητα.

- μέτρα που αφορούν τους όρους άσκησης μιας επιγραμμικής δραστηριότητας.

- μέτρα που αφορούν τον πάροχο υπηρεσιών επιγραμμής.

- μέτρα που αφορούν την παροχή υπηρεσιών επιγραμμής.

- μέτρα που αφορούν τον αποδέκτη υπηρεσιών επιγραμμής.

- μέτρα σχετικά με τις de facto υποχρεωτικές υπηρεσίες (για παράδειγμα ένας κανονισμός που παραπέμπει σε μη κανονιστικά κείμενα ή σε έναν κώδικα ορθής συμπεριφοράς των επαγγελματιών για την παροχή υπηρεσιών επιγραμμής, του οποίου η τήρηση αποτελεί τεκμήριο συμμόρφωσης. μια εθελοντική συμφωνία στην οποία συμμετέχει ως συμβαλλόμενο μέρος μια δημόσια διοικητική υπηρεσία και η οποία έχει ως αντικείμενο την τήρηση κανόνων σχετικά με υπηρεσίες . κ.τλ.)

Κανόνες διαδικασίας

Οι κανόνες διαδικασίας που εφαρμόζονται στα σχέδια κανόνων σχετικά με τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας ακολουθούν σε βασικές γραμμές τους κανόνες που εφαρμόζονται στα σχέδια κανονισμών σχετικά με τα προϊόντα. Υπάρχουν ωστόσο κάποιες διαφορές :

- Πρώτον, όσον αφορά την έκδοση εμπεριστατωμένης γνώμης (άρθρο 9, παράγραφος 2). Τέτοια γνώμη εκδίδεται όταν η Επιτροπή ή ένα κράτος μέλος κρίνουν ότι το σχέδιο « παρουσιάζει πτυχές που μπορούν να δημιουργήσουν εμπόδια στην ελεύθερη κυκλοφορία των υπηρεσιών ή στην ελευθερία εγκατάστασης των φορέων παροχής υπηρεσιών στα πλαίσια της εσωτερικής αγοράς ». Στην περίπτωση των κανόνων σχετικά με τα προϊόντα, το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος οφείλει να αναβάλει την έγκριση του σχεδίου του για έξι μήνες από την ημερομηνία της γνωστοποίησής του. Στην περίπτωση των κανόνων σχετικά με τις υπηρεσίες, η προθεσμία αυτή είναι μόλις τέσσερις μήνες.

- Δεύτερον, ενώ στον τομέα των προϊόντων τα κράτη μέλη είναι υποχρεωμένα να αναβάλουν την έγκριση ενός σχεδίου τεχνικού κανόνα για δώδεκα μήνες, σε περίπτωση που η Επιτροπή γνωστοποιήσει την πρόθεσή της να προτείνει ή να εκδώσει δεσμευτική κοινοτική νομοθετική πράξη ή τη διαπίστωσή της ότι το σχέδιο αφορά θέμα που καλύπτεται από πρόταση κοινοτικής νομοθετικής πράξης που υποβλήθηκε στο Συμβούλιο (άρθρο 9, παράγραφοι 3 και 4), στον τομέα των υπηρεσιών, δωδεκάμηνη αναβολή μπορεί να επιβληθεί μόνο στη δεύτερη περίπτωση (άρθρο 9, παράγραφος 4). Επιπλέον, το σχέδιο που κοινοποιείται μπορεί να μπλοκαριστεί μόνο στην περίπτωση που προβλέπει διατάξεις οι οποίες δεν συμβαδίζουν με το περιεχόμενο της πρότασης της Επιτροπής (23η αιτιολογική σκέψη της οδηγίας 98/48/ΕΚ).

- Τρίτον, η διαδικασία του επείγοντος (άρθρο 9, παράγραφος 7) μπορεί να ζητηθεί για κανόνες σχετικά με τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας όχι μόνο « για λόγους έκτακτης ανάγκης, που επιβάλλονται από σοβαρή και απρόβλεπτη κατάσταση συνδεόμενη με την προστασία της υγείας των προσώπων και των ζώων, με τη διατήρηση της χλωρίδας ή με την ασφάλεια » (πρόκειται για τις ίδιες συνθήκες με εκείνες που προβλέπονται ήδη για τα προϊόντα) αλλά επίσης « για λόγους έκτακτης ανάγκης, που επιβάλλονται από σοβαρή και απρόβλεπτη κατάσταση συνδεόμενη [...] με τη δημόσια τάξη και δη με την προστασία των ανηλίκων ». Τέλος, μπορεί να ζητηθεί η εφαρμογή της ρήτρας του επείγοντος, όσον αφορά τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας και ειδικά τους κανόνες σχετικά με τις χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες, « για επείγοντες λόγους, που σχετίζονται με σοβαρή κατάσταση που αφορά την προστασία της ασφάλειας και της ακεραιότητας του χρηματοπιστωτικού συστήματος, και δη την προστασία των καταθετών, των επενδυτών και των ασφαλισμένων ».

3. Στατιστικη επισκοπηση

Το κεφάλαιο που ακολουθεί προσφέρει μια στατιστική επισκόπηση της εξέλιξης του αριθμού των κοινοποιήσεων που ελήφθησαν, της κατανομής τους ανά κράτος μέλος και επίσης ανά κλάδο. Παρουσιάζονται επίσης δεδομένα για τις διάφορες κατηγορίες αντιδράσεων [δηλαδή παρατηρήσεις, εμπεριστατωμένες γνώμες και αναβολές (μπλοκάρισμα)]. Ένα τελευταίο σημείο αφιερώνεται στη χρησιμοποίηση της διαδικασίας του επείγοντος που προβλέπεται στην οδηγία 98/34/ΕΚ.

3.1. Αριθμός κοινοποιήσεων

Οι στατιστικές που παρουσιάζονται στον πίνακα του παραρτήματος 2.1. δηλώνουν ότι η Επιτροπή παρέλαβε 591 σχέδια τεχνικών κανόνων το 1999, 751 το 2000 και 530 το 2001. Διαπιστώνεται ότι η γενική τάση του αριθμού των κοινοποιήσεων που παραλαμβάνονται από την Επιτροπή ανά έτος είναι ανοδική από το 1999 ως το 2000 (+ 24,3%). Απεναντίας, το 2001 σημειώνεται πτώση, η οποία οφείλεται ιδίως στη σημαντική μείωση των σχεδίων που κοινοποιούνται στον τομέα των τηλεπικοινωνιών (από 186 το 2000 σε 47 το 2001). Η μείωση αυτή οφείλεται με τη σειρά της στο γεγονός ότι τα κράτη μέλη είχαν ήδη κοινοποιήσει, στη διάρκεια του 2000, μετά τη θέση σε ισχύ της οδηγίας 99/5/ΕΚ σχετικά με το ραδιοεξοπλισμό και τον τηλεπικοινωνιακό τερματικό εξοπλισμό, σημαντικό αριθμό ερτζιανών διεπαφών [6].

[6] Οι διεπαφές αυτές πρέπει να κοινοποιούνται στην Επιτροπή δυνάμει του άρθρου 4 της οδηγίας 99/5/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 9ης Μαρτίου, σχετικά με το ραδιοεξοπλισμό και τον τηλεπικοινωνιακό τερματικό εξοπλισμό και την αμοιβαία αναγνώριση της πιστότητας των εξοπλισμών αυτών, ΕΕ L 91 της 7.04.1999.

Γενικά, ωστόσο, μπορεί να διαπιστωθεί ένα κύμα « επαναρρύθμισης » στα κράτη μέλη, το οποίο οφείλεται ιδίως στην τεχνολογική πρόοδο και στο μέλημα ενίσχυσης των ελέγχων στον τομέα της υγείας και ιδίως της διατροφής (« in dubio pro dubio »).

3.2. Κατανομή ανά κράτος μέλος

Όπως δείχνει το διάγραμμα 1 (βλέπε επίσης πίνακα του παραρτήματος 2.2.), η πλειονότητα των σχεδίων κανόνων που κοινοποιήθηκαν μεταξύ 1999 και 2001 διαβιβάστηκαν από τις Κάτω Χώρες και την Αυστρία. Για το έτος 2000 θα πρέπει να επισημανθεί η αισθητή αύξηση των κοινοποιήσεων της Δανίας και του Ηνωμένου Βασιλείου (Δανία : 43 το 1999 και 114 το 2000 . Ηνωμένο Βασίλειο 49 το 1999 και 95 το 2000). Η αύξηση του αριθνού των κοινοποιήσεων της Δανίας και του Ηνωμένου Βασιλείου στη διάρκεια αυτού του έτους οφείλεται κατά κύριο λόγο στην αύξηση των κοινοποιήσεων στους τομείς των τηλεπικοινωνιών και των μεταφορών. Για το έτος 2001 απεναντίας τα στατιστικά δεδομένα επανέρχονται στην κατάσταση του 1999: οι Κάτω Χώρες ξανακερδίζουν την πρώτη θέση (με 98 κοινοποιήσεις), η δε Γαλλία και η Γερμανία παραμένουν μεταξύ των τεσσάρων χωρών που κοινοποιούν τα περισσότερα σχέδια (με 55 και 50 κοινοποιήσεις αντιστοίχως). Από το 1999 και μετά εδραιώνεται μια τάση, συγκεκριμένα η τάση διαβίβασης σημαντικού αριθμού κοινοποιήσεων από την Αυστρία (69 το 1999, 138 το 2000 και 75 το 2001).

Διάγραμμα 1

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

3.3 Κατανομή ανά κλάδο

Η κατανομή ανά κλάδο (βλέπε διάγραμμα 2 και τους τρεις πίνακες του παραρτήματος 2.3. [7]) φανερώνει ότι, όπως και στην περίοδο 1995 έως 1998, η πλειονότητα των κοινοποιήσεων που παραλήφθηκαν μεταξύ 1999 και 2001 αφορούν τους εξής πέντε κλάδους : γεωργία και τρόφιμα (18,9%), τηλεπικοινωνίες (15,9%), μεταφορές (15,2%), κατασκευές (14,7%) και μηχανολογία (6,7%). Από την άλλη πλευρά, για πρώτη φορά μετά το 1992 οι πέντε αυτοί κλάδοι αντιπροσωπεύουν μαζί λιγότερο από το 75% του συνόλου των κοινοποιήσεων, πράγμα που οφείλεται ιδίως στην αυξανόμενη σημασία του τομέα του περιβάλλοντος (5,9% του συνόλου των κοινοποιήσεων μεταξύ 1999 και 2001).

[7] Στα εν λόγω διαγράμματα και πίνακες ο κλάδος υγείας/ιατρικού εξοπλισμού περιλαμβάνει βασικά τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα.

Διάγραμμα 2

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

Ακόμη και αν, από πλευράς ποσοστού, ο κλάδος γεωργίας και τροφίμων γνώρισε διακυμάνσεις την περίοδο 1999 έως 2001 (από 21,1% το 1999 στο 16,9% το 2000 και ξανά στο 19,1% το 2001), παρέμεινε σε υψηλά επίπεδα όσον αφορά το συνολικό αριθμό κοινοποιήσεων (125, 127 και 108 κοινοποιήσεις το 1999, 2000 και 2001 αντιστοίχως) και μάλιστα είχε το προβάδισμα το 2001. Μετά από μια υποχώρηση που σημείωσε μεταξύ 1996 και 1998, ο τομέας των τηλεπικοινωνιών απέκτησε αυξανόμενη σημασία και βρέθηκε στην κορυφή το 2000 για να μειωθεί και πάλι η σημασία του το 2001. Ο κλάδος των μεταφορών παραμένει σταθερά σε υψηλά επίπεδα. Ο κατασκευαστικός κλάδος σημείωσε μεγάλη αύξηση από πλευράς ποσοστών (12,3%, 14,5% και 18,7% το 1999, 2000 και 2001 αντιστοίχως). Ο μηχανολογικός τομέας, απεναντίας, παρουσίασε έντονη καθοδική τάση (από 10,3% το 1999 σε 4,4% το 2001), μετά από μια σύντομη άνοδο που είχε σημειώσει το 1998 (17%).

Τα προαναφερόμενα επιβεβαιώνουν ότι κατά την περίοδο 1999 έως 2001 τα κράτη μέλη εκπόνησαν νομοθεσία κυρίως με σκοπό να καλύψουν τις προόδους της τεχνολογίας και να ενισχύσουν τους ελέγχους στον τομέα των τροφίμων. Η ανάγκη για ασφάλεια έγινε επίσης αισθητή στον τομέα των μεταφορών.

Τα τεχνολογικά επιτεύγματα συνοδεύονται επίσης από την εκκίνηση της διαδικασίας στον τομέα των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας : 23 είναι τα σχέδια που κοινοποιήθηκαν σε αυτό τον τομέα το 2000 και 25 το 2001 [8], τα οποία καλύπτουν περίπλοκα θέματα όπως η ηλεκτρονική υπογραφή, η καταπολέμηση της εγκληματικότητας στον τομέα της πληροφορικής, το ηλεκτρονικό εμπόριο, η προστασία των ανηλίκων στις επικοινωνίες και τα ονόματα τομέα. Πρόκειται για τομείς στους οποίους οι πρόοδοι της τεχνολογίας και της νομοθεσίας δικαιολογούν πλήρως τη θέσπιση ενός αποτελεσματικού μηχανισμού προηγούμενης πληροφόρησης και σύμπραξης μεταξύ διοικητικών και ελεγκτικών αρχών, ιδίως με σκοπό να εξασφαλίζεται η άσκηση των θεμελιωδών ελευθεριών και δικαιωμάτων.

[8] Είναι δύσκολη η σύγκριση με το έτος 1999, επειδή η οδηγία 98/48/ΕΚ, η οποία επεξέτεινε το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 98/34/ΕΚ στις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας άρχισε να εφαρμόζεται μόλις από 5ης Αυγούστου 1999.

3.4. Κατανομή ανά αντίδραση

Κατά γενικό κανόνα διαπιστώνεται μείωση του ποσοστού των κοινοποιήσεων που προκαλούν κάποια αντίδραση από πλευράς Επιτροπής. Πρόκειται για αντιδράσεις υπό μορφή παρατηρήσεων, εμπεριστατωμένων γνωμών ή αναγγελίας πρόθεσης να προταθεί, να θεσπιστεί ή να υποβληθεί κοινοτική πράξη (βλέπε διάγραμμα 3). Αρκετά συχνά οι κοινοποιήσεις έχουν ως αποτέλεσμα το συνδυασμό διαφόρων μορφών αντίδρασης εκ μέρους της Επιτροπής.

Διάγραμμα 3

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΗΚΟ>

Εξήγηση

8.2 : Παρατηρήσεις

9.2 : Εμπεριστατωμένη γνώμη

9.3 και 9.4 : Αναβολή (μπλοκάρισμα)

Για την περίοδο 1995, 1996, 1997 και 1998 το ποσοστό αντίδρασης εκ μέρους της Επιτροπής ανέρχεται σε 49,7%, 63,1%, 46,5% και 38,5% αντιστοίχως. Η τάση αυτή επιβεβαιώθηκε το 1999, όταν το ποσοστό πέρασε στο 34,2%. Αν και το 2000 παρατηρήθηκε μικρή αύξηση του συνολικού ποσοστού σε 39,8%, εκείνο που θα πρέπει να εξετάσουμε είναι η μορφή των αντιδράσεων.

Το 2000 η Επιτροπή διατύπωσε παρατηρήσεις για το 32,2% των κοινοποιήσεων που παρέλαβε έναντι του 26,2% το 1999 και του 27% το 1998 . οι εμπεριστατωμένες δε γνώμες που απέστειλε το 2000 αφορούσαν μόνο το 6,5% των κοινοποιήσεων έναντι του 7,2% το 1999, δηλαδή ο μέσος όρος της περιόδου είναι 6,8% (το ποσοστό αυτό ήταν 14,6% για την περίοδο 1995 έως 1998 και 31% για την περίοδο 1992 έως 1994). Η μείωση αυτή των εμπεριστατωμένων γνωμών μπορεί να ερμηνευτεί ως το αποτέλεσμα της εκστρατείας διαπαιδαγώγησης που διεξάγει η Επιτροπή εδώ και πολλά χρόνια στα κράτη μέλη.

Η βελτίωση της ποιότητας των κοινοποιούμενων τεχνικών κανόνων φαίνεται επίσης από το συνολικό αριθμό εμπεριστατωμένων γνωμών που εξέδωσαν τα κράτη μέλη . ο αριθμός αυτός μειώθηκε, περνώντας από το 15,7% των κοινοποιούμενων σχεδίων στο 12,6% το 2000.

Απεναντίας, το 2001 ανακόπτεται αυτή η τάση προς τη διαρκή βελτίωση της ποιότητας της νομοθεσίας. Έτσι, ο αριθμός των αντιδράσεων της Επιτροπής αυξήθηκε σημαντικά. Η Επιτροπή εξέδωσε εμπεριστατωμένες γνώμες για το 11,7% των κοινοποιήσεων που παρέλαβε (ο μέσος όρος της περιόδου 1999-2000 ήταν 6,8%). Απέστειλε επίσης παρατηρήσεις για το 27,7% των κοινοποιήσεων. Τα κράτη μέλη από την πλευρά τους εξέδωσαν εμπεριστατωμένες γνώμες για το 16,9% των κοινοποιήσεων (έναντι 12,6% το 2000).

Η τάση αυτή μοιάζει να οφείλεται, μεταξύ άλλων, στο γεγονός ότι τα κράτη μέλη προσπαθούν να λάβουν υπόψη τους την εξέλιξη της τεχνολογίας προτείνοντας νέα νομοθετήματα, που είναι ολοένα και πιο περίπλοκα και, ως εκ τούτου, πηγή εμποδίων για την ελεύθερη κυκλοφορία των προϊόντων και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας.

Εξάλλου, από το 1999 ως το 2001 η Επιτροπή εφάρμοσε σε 31 περιπτώσεις τις παραγράφους 3 έως 5 του άρθρου 9 της οδηγίας 98/34/ΕΚ. Οι διατάξεις αυτές υποχρεώνουν ένα κράτος μέλος να τηρήσει προθεσμία status quo ενός έτους από τη στιγμή της γνωστοποίησης του σχεδίου, σε περίπτωση που η Επιτροπή του αναγγείλει την πρόθεσή της να προτείνει ή να εκδώσει δεσμευτική κοινοτική νομοθετική πράξη, σύμφωνα με το άρθρο 249 (πρώην άρθρο 189) της Συνθήκης, ή τη διαπίστωσή της ότι το σχέδιο αφορά θέμα που καλύπτεται από τέτοια πρόταση. Οι αναβολές αυτές ήταν 4 το 1999, 8 το 2000 και 19 το 2001. Μένει να σημειωθεί ότι από τις 31 περιπτώσεις εφαρμογής του άρθρου 9, παράγραφοι 3 έως 5, της οδηγίας 98/34/ΕΚ, οι 14 αφορούσαν τον τομέα της γεωργίας και των τροφίμων.

3.5. Χρησιμοποίηση της διαδικασίας του επείγοντος

Από το 1999 ως το 2001 τα κράτη μέλη επικαλέστηκαν σε 103 περιπτώσεις τη διαδικασία του επείγοντος. Τα μέτρα που κοινοποιήθηκαν με αυτή τη διαδικασία αντιπροσώπευαν το 5,4% του συνόλου των κοινοποιήσεων, ποσοστό που αντιστοιχεί περίπου στον αριθμό των κοινοποιήσεων για τις οποίες είχε γίνει επίκληση της ίδιας διαδικασίας την περίοδο 1995-1998.

Προβλήθηκαν λόγοι έκτακτης ανάγκης κυρίως στον κλάδο γεωργίας και τροφίμων (52 φορές), στον κλάδο μεταφορών (14 φορές) και στον κλάδο χημικών προϊόντων (7 φορές). Απεναντίας, εάν συσχετιστεί, ανά κλάδο, ο αριθμός των κοινοποιήσεων με τον αριθμό των περιπτώσεων στις οποίες έγινε επίκληση της διαδικασίας του επείγοντος (πβ. πίνακα παραρτήματος 2.4.), διαπιστώνεται ότι οι κλάδοι στους οποίους παρατηρείται αναλογικά συχνότερα προσφυγή στην εν λόγω διαδικασία είναι ο κλάδος της υγείας και του ιατρικού εξοπλισμού (21,4%), ο κλάδος γεωργικών προϊόντων και τροφίμων (14,5%), στη συνέχεια ο φαρμακευτικός τομέας (9,4%) και οι υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας (8,5%).

Οδηγούμαστε έτσι στη διαπίστωση ότι επίκληση λόγων έκτακτης ανάγκης γίνεται στους τομείς που αφορούν άμεσα την προστασία της υγείας ή που διέρχονται ταχεία τεχνολογική αλλαγή και θέτουν έτσι ένα σοβαρό πρόβλημα δημόσιας ασφάλειας (υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας), ιδίως κατά την περίοδο μετά την 11η Σεπτεμβρίου 2001.

Η Επιτροπή έκρινε ότι η χρησιμοποίηση της διαδικασίας του επείγοντος ήταν δικαιολογημένη σε 15 περιπτώσεις το 1999, σε 13 περιπτώσεις το 2000 και σε 24 περιπτώσεις το 2001, αριθμοί που αντιστοιχούν σε ποσοστό αποδοχής 50,5% κατά μέσο όρο. Το ποσοστό αποδοχής μειώθηκε επομένως σταθερά μετά το 1996 (περνώντας από το 80% το 1996 στο 68% το 1997 και στο 52,7% το 1998). Οι αιτίες αυτής της μείωσης είναι σύνθετες και πολλαπλές. Ωστόσο, μπορεί κανείς να διαπιστώσει, κυρίως για τον κλάδο γεωργίας και τροφίμων (άνω του 50% του συνόλου των περιπτώσεων επίκλησης λόγων έκτακτης ανάγκης) ότι τα κράτη μέλη επικαλέστηκαν λόγους έκτακτης ανάγκης για θέματα τα οποία είχαν ήδη διευθετηθεί εξ ολοκλήρου σε κοινοτικό επίπεδο.

4. κινδυνοι δημιουργιασ εμποδιων στην εσωτερικη αγορα που εντοπιστηκαν χαρη στη διαδικασια κοινοποιησησ

Η συνολική εικόνα αυτών των εμποδίων δίνεται μέσω μιας συνολικής στατιστικής επισκόπησης η οποία συνοδεύεται από μια ειδικότερη επισκόπηση των προβλημάτων που τέθηκαν σε σχέση με τα άρθρα 28 και 30, 43 και 49 της συνθήκης ΕΚ, καθώς και σε σχέση με το παράγωγο δίκαιο.

4.1 Συνολική εικόνα

Μια σύγκριση του συνόλου των κοινοποιήσεων ανά κλάδο μαζί με τις αντιδράσεις εκ μέρους της Επιτροπής ή των κρατών μελών οδηγεί, για το έτος 1999, στα ακόλουθα συμπεράσματα (βλέπε επίσης πρώτο πίνακα του σημείου 2.5 του παραρτήματος) :

- Οι κλάδοι στους οποίους η Επιτροπή και τα κράτη μέλη εξέδωσαν τις περισσότερες εμπεριστατωμένες γνώμες είναι οι κλάδοι της υγείας και του ιατρικού εξοπλισμού και, στη συνέχεια, οι κλάδοι των χημικών προϊόντων, του οικιακού εξοπλισμού και των ειδών αναψυχής και των τροφίμων και γεωργικών προϊόντων.

- Εάν συνεκτιμήσουμε τις παρατηρήσεις και τις εμπεριστατωμένες γνώμες για το 1999, βρίσκουμε στην πρώτη θέση την υγεία και τον ιατρικό εξοπλισμό και στη συνέχεια τα χημικά προϊόντα, το περιβάλλον και τα τρόφιμα και τα γεωργικά προϊόντα.

Το έτος 2000 (βλέπε επίσης δεύτερο πίνακα του σημείου 2.5 του παραρτήματος) η κατάσταση είναι παρεμφερής . ωστόσο εμφανίζονται για πρώτη φορά οι υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας :

- Έτσι, εάν εξετάσουμε τους τομείς στους οποίους εκδόθηκαν οι περισσότερες εμπεριστατωμένες γνώμες από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη, βρίσκουμε στην πρώτη θέση τον οικιακό εξοπλισμό και τα είδη αναψυχής, στη συνέχεια δε τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας, τα τρόφιμα και τα γεωργικά προϊόντα και, τέλος, την υγεία και τον ιατρικό εξοπλισμό.

- Εάν πάλι εξετάσουμε μαζί τις εμπεριστατωμένες γνώμες και τις παρατηρήσεις, στην πρώτη θέση εμφανίζεται ο κλάδος της υγείας και του ιατρικού εξοπλισμού και στη συνέχεια τα χημικά προϊόντα, τα τρόφιμα και τα γεωργικά προϊόντα και, τέλος, ο οικιακός εξοπλισμός και τα είδη αναψυχής.

Το έτος 2001 η κατάσταση είναι παρεμφερής. ωστόσο για πρώτη φορά τα διάφορα προϊόντα καταλαμβάνουν σημαντική θέση (βλέπε επίσης τρίτο πίνακα του σημείου 2.5 του παραρτήματος) :

- Οι κλάδοι στους οποίους εκδόθηκαν οι περισσότερες εμπεριστατωμένες γνώμες από την Επιτροπή και τα κράτη μέλη είναι οι κλάδοι της υγείας και του ιατρικού εξοπλισμού και, στη συνέχεια, οι κλάδοι των χημικών προϊόντων, των διάφορων προϊόντων καθώς και των κατασκευών.

- Εάν πάλι αναλύσουμε μαζί τις παρατηρήσεις και τις εμπεριστατωμένες γνώμες, στην πρώτη θέση βρίσκεται ο τομέας της υγείας και του ιατρικού εξοπλισμού, ακολουθείται δε από τα χημικά προϊόντα, το περιβάλλον και, τέλος, τα διάφορα προϊόντα.

Από τη σύγκριση αυτή μπορεί να συναχθεί ότι τα εμπόδια εμφανίζονται συχνότερα στους ακόλουθους κλάδους : υγεία και ιατρικός εξοπλισμός, χημικά προϊόντα, τρόφιμα και γεωργικά προϊόντα. Αντιστρόφως, οι κλάδοι στους οποίους φαίνεται να υπάρχουν τα λιγότερα προβλήματα είναι οι τομείς των φαρμακευτικών προϊόντων και των μεταφορών.

Συνολική εικόνα μπορεί επίσης να προκύψει με άλλη βάση σύγκρισης, δηλαδή με τις νομικές βάσεις που επικαλείται η Επιτροπή στις εμπεριστατωμένες γνώμες της. Για το 1999 προκύπτει ότι [9] :

[9] Μια εμπεριστατωμένη γνώμη μπορεί να έχει πολλές νομικές βάσεις, γι'αυτό οι αριθμοί που ακολουθούν ξεπερνούν το συνολικό αριθμό εμπεριστατωμένων γνωμών που εκδίδονται ανά έτος.

- Εκδόθηκαν 17 εμπεριστατωμένες γνώμες με βάση το παράγωγο δίκαιο (εκ των οποίων οι 6 με βάση την οδηγία 89/336/ΕΟΚ [10] σχετικά με την ηλεκτρομαγνητική συμβατότητα) .

[10] ΕΕ L 139 της 23.05.1989.

- Τα κράτη μέλη ήταν οι αποδέκτες 30 εμπεριστατωμένων γνωμών βάσει των άρθρων 28 και 30 της συνθήκης ΕΚ (εκ των οποίων 21 λόγω απουσίας ρήτρας αμοιβαίας αναγνώρισης ή λόγω ανεπάρκειας της ρήτρας και 9 λόγω του γεγονότος ότι το μέτρο κρίθηκε δυσανάλογο προς τον επιδιωκόμενο στόχο).

Για το 2000 :

- Εκδόθηκαν 17 εμπεριστατωμένες γνώμες με βάση το παράγωγο δίκαιο .

- 29 εμπεριστατωμένες γνώμες είχαν ως βάση τα άρθρα 28 και 30 της συνθήκης ΕΚ (εκ των οποίων 18 λόγω απουσίας ρήτρας αμοιβαίας αναγνώρισης ή λόγω ανεπάρκειας της ρήτρας και 11 λόγω του γεγονότος ότι το μέτρο κρίθηκε δυσανάλογο) .

- Τα κράτη μέλη ήταν οι αποδέκτες 10 εμπεριστατωμένων γνωμών βάσει των άρθρων 43 και 49 της συνθήκης ΕΚ (οι εμπεριστατωμένες αυτές γνώμες αφορούσαν τις υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας).

Για το 2001 :

- Τα κράτη μέλη ήταν οι αποδέκτες 33 εμπεριστατωμένων γνωμών βάσει του παράγωγου δικαίου (εκ των οποίων 6 βάσει της οδηγίας 73/23/ΕΟΚ [11] σχετικά με τη « χαμηλή τάση » και 5 βάσει της οδηγίας 97/23/ΕΚ [12] σχετικά με τον εξοπλισμό υπό πίεση) .

[11] ΕΕ L 77 της 26.03.1973.

[12] ΕΕ L 181 της 9.07.1997.

- 30 εμπεριστατωμένες γνώμες είχαν ως βάση τα άρθρα 28 και 30 της συνθήκης ΕΚ (εκ των οποίων 20 λόγω απουσίας ρήτρας αμοιβαίας αναγνώρισης ή λόγω ανεπάρκειας της ρήτρας και 10 λόγω του γεγονότος ότι το μέτρο κρίθηκε δυσανάλογο).

Συνολικά, 67 εμπεριστατωμένες γνώμες (40,4%) βασίζονταν στο παράγωγο δίκαιο και 99 εμπεριστατωμένες γνώμες (59,6%) στα άρθρα 28 και 30, καθώς και 43 και 49 της συνθήκης ΕΚ. Το γεγονός αυτό καταδεικνύει ότι παρόλο που η διαδικασία κοινοποίησης δεν εφαρμόζεται στα μέτρα που εκδίδουν τα κράτη μέλη για να συμμορφωθούν με δεσμευτικές κοινοτικές νομοθετικές πράξεις που έχουν ως αποτέλεσμα τη θέσπιση τεχνικών προδιαγραφών ή κανόνων σχετικά με τις υπηρεσίες (πβ. άρθρο 10, παράγραφος 1, πρώτη περίπτωση της οδηγίας 98/34/ΕΚ), τα κοινοποιούμενα κείμενα αφορούν συχνά, άμεσα ή έμμεσα, το παράγωγο κοινοτικό δίκαιο.

4.2. Ασυμβίβαστο των κοινοποιούμενων σχεδίων με τα άρθρα 28 και 30, καθώς και 43 και 49 της συνθήκης ΕΚ

Η εξέταση των εμπεριστατωμένων γνωμών που απέστειλε η Επιτροπή στα κράτη μέλη βάσει των άρθρων 28 και 30 της συνθήκης ΕΚ καταδεικνύει ότι, εκτός ορισμένων εξαιρέσεων, η πλειονότητα των εμποδίων που εντοπίστηκαν στις συναλλαγές συνδέονται με την αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης και με τη σύνταξη ρητρών των οποίων η παρουσία στα κοινοποιούμενα σχέδια αποτελεί όρο εκ των ων ουκ άνευ για την ορθή εφαρμογή αυτής της αρχής.

Στον τομέα των φαρμακευτικών προϊόντων και του ιατρικού εξοπλισμού η Επιτροπή εξέδωσε λίγες εμπεριστατωμένες γνώμες σχετικά με τις ρήτρες αμοιβαίας αναγνώρισης είτε επειδή υπήρχε ήδη σχετική οδηγία (συγκεκριμένα η οδηγία 93/42/ΕΚ σχετικά με τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα) είτε επειδή οι αιτιάσεις αφορούσαν ορισμένες διαδικασίες που εισήγαν διακρίσεις σχετικά με τις παράλληλες εισαγωγές φαρμάκων.

Θα πρέπει να διαπιστωθεί ότι στον τομέα του περιβάλλοντος και των χημικών προϊόντων οι ρήτρες αμοιβαίας αναγνώρισης δεν μπορούν να εφαρμόζονται σε κάθε περίπτωση. Για τα σχέδια στα οποία είναι απαραίτητες τέτοιες ρήτρες, η Επιτροπή διαπίστωσε κάποιες φορές ότι οι ρήτρες που προβλέπονταν ήταν ανεπαρκείς, επειδή περιορίζονταν σε ορισμένα πρότυπα ή επειδή καθιστούσαν υποχρεωτικά τα ευρωπαϊκά πρότυπα ή ακόμη επειδή είχαν τεθεί ορισμένες προϋποθέσεις (για παράδειγμα, να περιληφθούν τα στοιχεία του προτύπου ενός άλλου κράτου μέλους σε επίσημη δημοσίευση του κράτους). Επιπλέον, ορισμένα σχέδια κρίθηκε ότι αντέβαιναν στο άρθρο 28 ΕΚ, επειδή δημιουργούσαν εμπόδια δυσανάλογα προς τον επιδιωκόμενο στόχο. Στο πλαίσιο αυτό η μη διαβίβαση επιστημονικών δεδομένων (κατά παράβαση του άρθρου 8, παράγραφος 1, της οδηγίας 98/34/ΕΚ) προκειμένου να στηριχθούν ορισμένες απαγορεύσεις στον κλάδο των χημικών προϊόντων κατέστησε σε αρκετές περιπτώσεις δύσκολη για την Επιτροπή την ανάλυση της αναλογικότητας των προτεινόμενων μέτρων.

Τα σχέδια που κοινοποιήθηκαν στο γεωργικό τομέα σπάνια παραβιάζουν το άρθρο 28 της Συνθήκης, λίγες δε φορές αφορούν το πρόβλημα της αμοιβαίας αναγνώρισης και αυτές μόνο δευτερευόντως (χρήση συγκεκριμένου μηχανήματος κ.τλ.). Στον τομέα των τροφίμων ανέκυψαν προβλήματα κυρίως στο πλαίσιο της προσθήκης βιταμινών και ανόργανων αλάτων στα είδη διατροφής. Ορισμένα κράτη μέλη αρνήθηκαν να προσθέσουν ρήτρες αμοιβαίας αναγνώρισης προβάλλοντας το επιχείρημα ότι οι προσθήκες βιταμινών και ανόργανων αλάτων πάνω από ορισμένα επίπεδα θα μπορούσαν να προκαλέσουν προβλήματα στην ανθρώπινη υγεία. Τα προβλήματα αυτά αναμένεται ωστόσο να επιλυθούν με την έγκριση της πρότασης κανονισμού για τα ενισχυμένα τρόφιμα την οποία επεξεργάζεται η Επιτροπή και προβλέπεται να δημοσιευθεί φέτος.

Στον τομέα των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας οι κοινοποιήσεις κατέδειξαν ότι συχνά τα κράτη μέλη ζητούν ξανά να τηρηθούν απαιτήσεις που πληρούνται ήδη από τον πάροχο υπηρεσιών στο κράτος μέλος καταγωγής του. Αυτό έκρινε η Επιτροπή ότι αντιβαίνει στις αρχές της ελεύθερης κυκλοφορίας των υπηρεσιών και της ελεύθερης εγκατάστασης (άρθρα 43 και 49 της συνθήκης ΕΚ). Είναι χρήσιμο να υπογραμμιστεί ότι εμφανίστηκαν διάφορες εθνικές πρωτοβουλίες σε ένα νέο πεδίο, στο πεδίο των ονομάτων τομέα (Διαδίκτυο). Στο πεδίο αυτό φάνηκε ότι τα κράτη μέλη άρχισαν να προσαρμόζουν τη νομοθεσία τους στις τεχνολογικές εξελίξεις. Η Επιτροπή παρενέβη με σκοπό να συμβάλει στη συνοχή της νομοθεσίας που αναπτύσσουν όλα τα κράτη μέλη και να αποφύγει, με αυτό τον τρόπο, τη δημιουργία εμποδίων στη διασυνοριακή άσκηση δραστηριοτήτων.

Οι εμπεριστατωμένες γνώμες που απέστειλε η Επιτροπή στον κατασκευαστικό κλάδο αφορούν συχνά το αίτημα εισαγωγής ρητρών αμοιβαίας αναγνώρισης σε τομείς που θεωρούνται από τα κράτη μέλη ότι άπτονται της ασφάλειας ή της προστασίας των προσώπων (πυροπροστασία, πάρκα ψυχαγωγίας, παιδικές χαρές, γηροκομεία κ.τλ.) Διαπιστώνεται στον τομέα αυτό ότι δημιουργούνται συχνά προβλήματα αμοιβαίας αναγνώρισης εξαιτίας του γεγονότος ότι τα κράτη μέλη προβλέπουν να καταστήσουν υποχρεωτικά ευρωπαϊκά ή εθνικά πρότυπα.

Στο μηχανολογικό τομέα προβλήματα αμοιβαίας αναγνώρισης τίθενται κυρίως σε σχέση με τα ηλεκτρονικά ταξίμετρα. Επειδή υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 15.09.2000 πρόταση οδηγίας για τα ταξίμετρα (COM(2000) 566 τελικό), τα προβλήματα που ανέκυψαν από αυτές τις κοινοποιήσεις αναμένεται να διευθετηθούν στο μέλλον.

Η πλειονότητα των εμπεριστατωμένων γνωμών που απευθύνθηκαν προς τα κράτη μέλη στον τομέα των μεταφορών αφορά την απουσία ή τη μη ορθή σύνταξη της ρήτρας αμοιβαίας αναγνώρισης. Στον τομέα αυτό η Επιτροπή είχε την ευκαιρία να υπενθυμίσει ότι η αρχή της αμοιβαίας αναγνώρισης δεν εφαρμόζεται μόνο στις τεχνικές προδιαγραφές κατασκευής αλλά επίσης στις διαδικασίες ελέγχου που εφαρμόζονται στα προϊόντα.

Πρέπει επίσης να υπογραμμιστεί ότι τα κράτη μέλη συχνά θεωρούν ότι δεν χρειάζεται να εισαγάγουν ρήτρα αμοιβαίας αναγνώρισης στα κείμενα που κοινοποιούν όταν τα κείμενα αυτά παραπέμπουν σε πρότυπα. Πολλές φορές η Επιτροπή έχει επισημάνει ότι και στις περιπτώσεις που ένα ευρωπαϊκό πρότυπο έχει καταστεί υποχρεωτικό πρέπει να εισάγεται στο κείμενο ρήτρα αμοιβαίας αναγνώρισης για τα προϊόντα που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης και από τις χώρες της ΕΖΕΣ που είναι συμβαλλόμενα μέρη της συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο.

Ειδική περίπτωση αμοιβαίας αναγνώρισης αποτελεί η μεταφορά ορισμένων κανονισμών της Οικονομικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη (ΟΕΕ/ΟΗΕ) στον τομέα των μηχανοκίνητων οχημάτων. Βάσει του άρθρου 6 της απόφασης 97/836/ΕΚ [13] του Συμβουλίου με την οποία η Κοινότητα προσχωρεί στη συμφωνία της ΟΕΕ/ΟΗΕ που διέπει την εκπόνηση κανονισμών ΟΕΕ/ΟΗΕ, τα κράτη μέλη μπορούν να κάνουν δεκτούς κανονισμούς ΟΕΕ/ΟΗΕ τους οποίους η Κοινότητα δεν έχει ακόμη υιοθετήσει. Στην περίπτωση αυτή είναι υποχρεωμένα να συμπεριλάβουν ρήτρα αμοιβαίας αναγνώρισης, γιατί, αν δεν τη συμπεριλάβουν, τα οχήματα που προέρχονται από άλλα κράτη μέλη τα οποία δεν έχουν ακόμη υπογράψει το συγκεκριμένο κανονισμό ΟΕΕ/ΟΗΕ μπορεί να μην μπορούν να εισέλθουν στην αγορά του κράτους μέλους που έχει ήδη υπογράψει τον κανονισμό. Η Επιτροπή υπενθύμισε την υποχρέωση αυτή με την ευκαιρία διάφορων κοινοποιήσεων.

[13] ΕΕ L 346 της 17.12.1997.

Στο τομέα της ενέργειας λίγα ήταν τα σχέδια που αποτέλεσαν αντικείμενο αντιδράσεων εκ μέρους της Επιτροπής βάσει των άρθρων 28 και 30 ΕΚ (λόγω εφαρμογής της οδηγίας 96/92/ΕΚ [14] σχετικά με την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας). Οι αντιδράσεις αυτές αφορούσαν κυρίως τους όρους πρόσβασης στο εθνικό δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας που προέρχεται από άλλα κράτη μέλη.

[14] ΕΕ L 27 της 30.01.1997.

Επειδή η πλειονότητα των κοινοποιήσεων στον τομέα των τηλεπικοινωνιών έχουν να κάνουν με απαιτήσεις που επιβλήθηκαν καθ'υπέρβαση των όσων προβλέπονται στην οδηγία 89/336/ΕΟΚ σχετικά με την ηλεκτρομαγνητική συμβατότητα ή στην οδηγία 99/5/ΕΚ [15] σχετικά με το ραδιοεξοπλισμό και τον τηλεπικοινωνιακό τερματικό εξοπλισμό, το ζήτημα των ρητρών αμοιβαίας αναγνώρισης δεν τίθεται καν, επειδή οι πρόσθετες αυτές απαιτήσεις στην πλειονότητα των περιπτώσεων κρίθηκαν από την Επιτροπή ασυμβίβαστες με τις εν λόγω οδηγίες.

[15] ΕΕ L 91 της 7.04.1999.

4.3. Ασυμβίβαστο των κοινοποιούμενων σχεδίων με το παράγωγο δίκαιο

Στον τομέα των φαρμακευτικών προϊόντων και του ιατρικού εξοπλισμού τις περισσότερες αντιδράσεις προκάλεσαν σχέδια που αφορούσαν τον ιατρικό εξοπλισμό. Τα προβλήματα που δημιουργήθηκαν οφείλονταν συχνά σε εσφαλμένη ερμηνεία της οδηγίας 93/42/ΕΚ [16] σχετικά με τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα, όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 98/79/ΕΚ [17]. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο υπενθύμισε η Επιτροπή σε ορισμένες περιπτώσεις ότι τα σχέδια δεν ήταν κοινοποιήσιμα στο πλαίσιο της οδηγίας 98/34/ΕΚ αλλά όφειλαν να κοινοποιηθούν βάσει συγκεκριμένων άρθρων της οδηγίας 93/42/ΕΚ.

[16] ΕΕ L 169 της 12.07.1993.

[17] ΕΕ L 331 της 7.12.1998.

Στον τομέα του περιβάλλοντος και των χημικών προϊόντων η Επιτροπή επέστησε την προσοχή των κρατών μελών στο ασυμβίβαστο των κοινοποιούμενων σχεδίων με ορισμένες οδηγίες και κανονισμούς. Η πλειονότητα των περιπτώσεων αφορούσαν ασυμβίβαστο με τις οδηγίες για τα απόβλητα, όπως είναι η οδηγία 91/689/ΕΟΚ [18] για τα επικίνδυνα απόβλητα και η οδηγία 75/442/ΕΚ [19] για τα στερεά απόβλητα. Ομοίως, μια κοινοποίηση σχετικά με την ανάκτηση, την ανακύκλωση, την ποιοτική αποκατάσταση και την καταστροφή halons, χλωροφθορανθράκων και υδροχλωροφθορανθράκων κρίθηκε ότι αντέβαινε στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 2037/2000 [20] για τις ουσίες που καταστρέφουν τη στιβάδα του όζοντος.

[18] ΕΕ L 377 της 31.12.1991.

[19] ΕΕ L 194 της 25.07.1975.

[20] ΕΕ L 244 της 29.09.2000.

Κάτω από τον τίτλο γεωργικά προϊόντα και τρόφιμα περιλαμβάνονται σχέδια ετερόκλιτου περιεχομένου, που μπορεί να αφορούν από την καταπολέμηση της σπογγώδους εγκεφαλοπάθειας των βοοειδών ως το προβλεπόμενο από τους κανονισμούς μέγεθος του κόκκου του ρυζιού. Οι αντιδράσεις της Επιτροπής σε σχέση με τις « γεωργικές » κοινοποιήσεις αφορούν γενικά την κακή εφαρμογή οδηγιών που αφορούν την ανθρώπινη υγεία ή την υγεία των ζώων, τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα, την καλή διαβίωση των ζώων, τους σπόρους και τα φυτά, τα καλλωπιστικά φυτά ή ενός κανονισμού στο πλαίσιο μιας κοινής οργάνωσης αγοράς. Θα πρέπει να διαπιστωθεί ότι τα κράτη μέλη επικαλούνται συχνά την αρχή της προφύλαξης για να αιτιολογήσουν μέτρα τα οποία υπερβαίνουν ό,τι προβλέπεται σχετικά από την κοινοτική νομοθεσία. Στις περιπτώσεις αυτές η Επιτροπή ζητά συστηματικά να της γνωστοποιηθούν τα δεδομένα στα οποία βασίστηκαν τα κράτη μέλη για να αιτιολογήσουν την επίκληση αυτής της αρχής.

Ο κατασκευαστικός κλάδος καλύπτει σημαντικό αριθμό κοινοποιήσεων αλλά δεν προκάλεσε κατά την περίοδο αναφοράς πολλές αντιδράσεις εκ μέρους της Επιτροπής σε σχέση με την οδηγία 89/106/ΕΟΚ [21] για τα δομικά προϊόντα. Απεναντίας, η πλειονότητα των αντιδράσεων αυτού του τομέα αφορούν ρήτρες αμοιβαίας αναγνώρισης (βλέπε παραπάνω, σημείο 4.2.).

[21] ΕΕ L 40 της 11.02.1989.

Στον τομέα των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας το πρώτο πρόβλημα που διαπιστώθηκε αφορά τις κοινοποιήσεις με τις οποίες τα κράτη μέλη δεν περιορίζονται - βάσει των όρων του άρθρου 10 της οδηγίας 98/34/ΕΚ [22] - σε απλή μεταφορά της οδηγίας 1999/93/ΕΚ [23] για τις ηλεκτρονικές υπογραφές και της οδηγίας 2000/31/ΕΚ [24] για το ηλεκτρονικό εμπόριο. Η διαδικασία κοινοποίησης έδωσε τη δυνατότητα να ελέγχεται κατά πόσο τα κράτη μέλη επιβάλλουν πρόσθετες επιβαρύνσεις σε σχέση με όσες προβλέπονται στο πλαίσιο των οδηγιών. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων η Επιτροπή στις εμπεριστατωμένες γνώμες και στις παρατηρήσεις της σχετικά με τις δύο αυτές οδηγίες προσηλώθηκε στην προάσπιση της ελεύθερης κυκλοφορίας των υπηρεσιών και της ελεύθερης εγκατάστασης. Αυτό της έδωσε την ευκαιρία να κάνει σεβαστή τη θέση ότι οι υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας δεν μπορούν να παρεμποδίζονται πέρα από όσο επιτρέπεται από τις οδηγίες.

[22] Βλέπε επίσης απόφαση Canal Satιlite Digital της 22ας Ιανουαρίου 2002 στην υπόθεση C-390/99, σημείο 48, που δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στη Συλλογή της Νομολογίας.

[23] ΕΕ L 13 της 19.01.2000.

[24] ΕΕ L 178 της 17.07.2000.

Η δεύτερη κατηγορία εμπεριστατωμένων γνωμών που απέστειλε η Επιτροπή αφορά την προστασία δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα στο πλαίσιο της διαχείρισης των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας. Με τις εμπεριστατωμένες γνώμες η Επιτροπή έδωσε τη δυνατότητα να αναπτυχθεί επαρκής προστασία της επεξεργασίας δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα σε όλα τα κράτη μέλη παραπέμποντας στην ευρωπαϊκή σύμβαση προστασίας των δικαιωμάτων του ανθρώπου και στις κοινοτικές οδηγίες σχετικά με την προστασία των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα.

Τέλος, η οδηγία αυτή επέτρεψε, για παράδειγμα στον τομέα των ονομάτων τομέα, να αποφύγουν τα κράτη μέλη στοιχεία εξωεδαφικής ισχύος στο πεδίο εφαρμογής των εθνικών τους σχεδίων.

Τα σχέδια που κοινοποιούνται από τα κράτη μέλη στον τομέα της μηχανολογίας και του οικιακού εξοπλισμού δημιουργούν γενικά δυσκολίες σχετικά με τη ρήτρα της αμοιβαίας αναγνώρισης. Ωστόσο, διαπιστώθηκαν προβλήματα και σε σχέση με την ορθή εφαρμογή της οδηγίας 73/23/ΕΟΚ που αφορά το ηλεκτρολογικό υλικό χαμηλής τάσης καθώς και της οδηγίας 97/23/ΕΚ που αφορά τον εξοπλισμό υπό πίεση. Τα προβλήματα που συναντήθηκαν στον τομέα αυτό προέρχονται συχνά από το γεγονός ότι τα κράτη μέλη καθιστούν υποχρεωτικά τα εθνικά ή τα ευρωπαϊκά πρότυπα, παρόλο που οι δύο αυτές οδηγίες δίνουν στους οικονομικούς φορείς τη δυνατότητα να ακολουθήσουν άλλες τεχνικές λύσεις εάν με αυτές μπορούν να ικανοποιηθούν οι βασικές απαιτήσεις που ορίζουν οι οδηγίες.

Στον τομέα των μεταφορών η Επιτροπή έλαβε σημαντικό αριθμό κοινοποιήσεων σχετικά με τα μηχανοκίνητα οχήματα. Ωστόσο, σε λίγες μόνο περιπτώσεις δημιουργήθηκε πραγματικό πρόβλημα. Σε ό,τι αφορά τις θαλάσσιες και ποτάμιες μεταφορές, η Επιτροπή εξέδωσε εμπεριστατωμένες γνώμες λόγω ασυμβίβαστου με την οδηγία 97/70/ΕΚ [25] για την ασφάλεια των αλιευτικών σκαφών και με την οδηγία 82/714/ΕΟΚ [26] για τα πλοία εσωτερικής ναυσιπλοΐας.

[25] ΕΕ L 34 της 9.02.1998.

[26] ΕΕ L 301 της 28.10.1982.

Στο τομέα της ενέργειας η Επιτροπή διαπίστωσε ότι ορισμένοι τεχνικοί κανόνες που περιλαμβάνονται στους κανονισμούς διαχείρισης δικτύων εισήγαν διακρίσεις και επομένως αντέβαιναν στην οδηγία 96/92/ΕΚ για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, που προβλέπει ότι οι στοιχειώδεις τεχνικές απαιτήσεις για το σχεδιασμό και τη λειτουργία της σύνδεσης στο δίκτυο εγκαταστάσεων παραγωγής, των δικτύων διανομής, των κυκλωμάτων διασυνδέσεων και των απευθείας γραμμών πρέπει να εξασφαλίζουν τη διαλειτουργικότητα των δικτύων, να είναι αντικειμενικές και να μην εισάγουν διακρίσεις.

Η πλειονότητα των κοινοποιήσεων στον τομέα των τηλεπικοινωνιών αφορούν απαιτήσεις διεπαφής για τις ραδιοεπικοινωνίες και τους τερματικούς εξοπλισμούς. Οι αντιδράσεις της Επιτροπής αφορούσαν κατά κανόνα το γεγονός ότι οι διατάξεις των κοινοποιούμενων σχεδίων επέβαλλαν πρόσθετες απαιτήσεις οι οποίες δεν προβλέπονται από την οδηγία 89/336/ΕΟΚ σχετικά με την ηλεκτρομαγνητική συμβατότητα ούτε από την οδηγία 99/5/ΕΚ σχετικά με το ραδιοεξοπλισμό και τον τηλεπικοινωνιακό τερματικό εξοπλισμό και την αμοιβαία αναγνώριση της πιστότητας των εξοπλισμών αυτών. Η Επιτροπή διαπίστωσε επίσης ότι ορισμένα σχέδια καθιστούσαν υποχρεωτικά ευρωπαϊκά ή διεθνή πρότυπα αντιβαίνοντας έτσι στις δύο αυτές οδηγίες «νέας προσέγγισης».

4.4. Ανάλυση των αντιδράσεων των κρατών μελών

Η εξέταση των εμπεριστατωμένων γνωμών που αντάλλαξαν μεταξύ τους τα κράτη μέλη καταδεικνύει ότι κατά γενικό κανόνα τα κράτη μέλη αντιδρούν για σημεία παρεμφερή με εκείνα της Επιτροπής (για παράδειγμα, κυρίως επίκληση των άρθρων 28 και 30 της συνθήκης ΕΚ στον τομέα του περιβάλλοντος, συχνά επίκληση των οδηγιών 73/23/ΕΟΚ και 97/23/ΕΚ στο μηχανολογικό τομέα).

Οφείλουμε ωστόσο να διαπιστώσουμε ότι υπάρχει μια σημαντική διαφορά μεταξύ του τρόπου που αντιδρά η Επιτροπή και του τρόπου που αντιδρούν τα κράτη μέλη : συχνά τα κράτη μέλη ζητούν κάποιες τεχνικές τροποποιήσεις στα κοινοποιούμενα σχέδια (πράγμα που ισχύει για όλους τους τομείς που αναλύονται παρακάτω) εκεί όπου η Επιτροπή ζητεί την εισαγωγή ρήτρας αμοιβαίας αναγνώρισης. Πράγματι, τα κράτη μέλη φαίνεται ότι ζητούν τεχνικές τροποποιήσεις για να εξασφαλίσουν ότι τα κοινοποιούμενα σχέδια προσεγγίζουν όσο το δυνατόν περισσότερο στις τεχνικές απαιτήσεις που απαιτούνται από τη δική τους νομοθεσία.

Στον τομέα των φαρμακευτικών προϊόντων και του ιατρικού εξοπλισμού, τα κράτη μέλη εξέδωσαν κυρίως εμπεριστατωμένες γνώμες λόγω ασυμβίβαστου των κοινοποιούμενων σχεδίων με την οδηγία 93/42/ΕΟΚ σχετικά με τα ιατροτεχνολογικά προϊόντα.

Σε ό,τι αφορά τον τομέα του περιβάλλοντος και των χημικών προϊόντων, τα κράτη μέλη αντέδρασαν κυρίως για τις απαγορεύσεις πώλησης ή/και παρασκευής οριμένων χημικών ουσιών. Στις αντιδράσεις τους τα κράτη μέλη, βασιζόμενα στα άρθρα 28 και 30 της Συνθήκης, έκριναν τις απαγορεύσεις αυτές ως δυσανάλογες, επειδή, κατά τη γνώμη τους, μπορούσαν να ληφθούν άλλα, λιγότερο περιοριστικά μέτρα . σε ορισμένες περιπτώσεις έκριναν ως ανεπαρκή τα επιστημονικά δεδομένα που παρασχέθηκαν από το κράτος μέλος που προέβη στην κοινοποίηση. Ορισμένα σχέδια κρίθηκε επίσης ότι αντέβαιναν στην οδηγία 94/62/ΕΚ [27] για τις συσκευασίες και τα απορρίμματα συσκευασίας.

[27] ΕΕ L 365 της 31.12.1994.

Στον τομέα της γεωργίας και των τροφίμων μεγάλος αριθμός εμπεριστατωμένων γνωμών αφορούσε το ασυμβίβαστο των κοινοποιούμενων σχεδίων με ορισμένες οδηγίες του τομέα αυτού. Στους μη εναρμονισμένους τομείς σε ορισμένες περιπτώσεις (για παράδειγμα, προσθήκη βιταμινών και ανόργανων αλάτων στα τρόφιμα) ζητήθηκε μέσω των εμπεριστατωμένων γνωμών η εισαγωγή μιας ρήτρας αμοιβαίας αναγνώρισης.

Σε ό,τι αφορά τον κλάδο των κατασκευών, πολλές φορές ζητήθηκε από το κράτος μέλος που προέβη στην κοινοποίηση να συμπεριλάβει ρήτρα αμοιβαίας αναγνώρισης ώστε να εξασφαλίζεται η ελεύθερη κυκλοφορία των εμπορευμάτων. Σε ορισμένες περιπτώσεις ζητήθηκε από το κοινοποιούν κράτος μέλος να συμπεριλάβει επίσης παραπομπή στα εναρμονισμένα πρότυπα κατ'εφαρμογήν της οδηγίας 89/106/ΕΟΚ σχετικά με τα δομικά προϊόντα.

Στον τομέα των υπηρεσιών της κοινωνίας της πληροφορίας τα κράτη μέλη δεν εξέδωσαν καμία εμπεριστατωμένη γνώμη κατά την περίοδο 1999 έως 2001, πράγμα που φαίνεται να οφείλεται στο γεγονός ότι οι διοικητικές υπηρεσίες που επιφορτίστηκαν με τους τεχνικούς φακέλους στα κράτη μέλη δεν έχουν συνηθίσει να χρησιμοποιούν τις δυνατότητες που προσφέρει η διαδικασία κοινοποίησης στον τομέα των υπηρεσιών και δεν έχουν ακόμη επεξεργαστεί σαφείς θέσεις για ζητήματα που εμπίπτουν σε ένα νέο και σε πλήρη εξέλιξη τομέα, όπως είναι οι υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας.

Όσον αφορά το μηχανολογικό κλάδο, μεγάλο μέρος των εμπεριστατωμένων γνωμών βασίζονται στην οδηγία 97/23/ΕΚ σχετικά με τον εξοπλισμό υπό πίεση, καθώς και στην οδηγία 73/23/ΕΟΚ σχετικά με το ηλεκτρολογικό υλικό χαμηλής τάσης.

Στον τομέα των μεταφορών λίγες ήταν οι κοινοποιήσεις που οδήγησαν τα κράτη μέλη να αποστείλουν εμπεριστατωμένες γνώμες. Με τις εμπεριστατωμένες γνώμες τους τα κράτη αυτά ζητούσαν γενικά ορισμένες τεχνικές προσαρμογές.

Ο τομέας της ενέργειας δεν προκάλεσε σχεδόν καθόλου αντιδράσεις από πλευράς κρατών μελών. Οι σποραδικές αντιδράσεις αφορούσαν κυρίως την εξασφάλιση της διασύνδεσης των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας.

Ομοίως, στον τομέα των τηλεπικοινωνιών δεν σημειώθηκαν σχεδόν καθόλου αντιδράσεις από πλευράς κρατών μελών. Οι εμπεριστατωμένες γνώμες που εκδόθηκαν από τα κράτη μέλη στον τομέα αυτό προέβαλλαν κυρίως το ασυμβίβαστο των κοινοποιούμενων σχεδίων με την οδηγία 99/5/ΕΚ σχετικά με το ραδιοεξοπλισμό και τον τηλεπικοινωνιακό τερματικό εξοπλισμό.

5. Αποτελεσματα

Τα αποτελέσματα που προέκυψαν και, συνεπώς, η αποτελεσματικότητα της διαδικασίας που καθιέρωσε η οδηγία 98/34/ΕΚ μπορούν να αναλυθούν ιδίως βάσει της συνέχειας που έδωσαν τα κράτη μέλη στις εμπεριστατωμένες γνώμες και στις παρατηρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των σχεδίων που απέσυραν τα κράτη μέλη. Η αποτελεσματικότητα της οδηγίας προκύπτει επίσης από τη δυνατότητα « μπλοκαρίσματος » εθνικών σχεδίων, που προβλέπεται από το άρθρο 9, παράγραφοι 3, 4, και 5 της οδηγίας. Μπορεί επίσης να αναλυθεί με βάση τις πραγματικές ανάγκες εναρμόνισης που εντοπίστηκαν σε κοινοτικό επίπεδο.

5.1. Συνέχεια που δόθηκε στις εμπεριστατωμένες γνώμες

Η ανάλυση της συνέχειας που δόθηκε από τα κράτη μέλη στις εμπεριστατωμένες γνώμες που εξέδωσε η Επιτροπή στο πλαίσιο της διαδικασίας κοινοποίησης καταδεικνύει την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας. Στη συνέχεια παρατίθενται μερικά ενδεικτικά αριθμητικά στοιχεία. Τα στοιχεία αυτά αφορούν μόνο τους φακέλους για τους οποίους η διαδικασία έχει περατωθεί, δηλαδή τους φακέλους για τους οποίους το κράτος μέλος δήλωσε ότι θα δοθεί συνέχεια στις εμπεριστατωμένες γνώμες που εξέδωσε η Επιτροπή, η δε Επιτροπή σχολίασε, με τη σειρά της, την απάντηση του κράτους μέλους [28].

[28] Τα στοιχεία αυτά δεν περιλαμβάνουν ούτε τις κοινοποιήσεις των οποίων η διαδικασία περατώθηκε λόγω απόσυρσης του σχεδίου από το κοινοποιούν κράτος μέλος. Για μια ανάλυση των αποσύρσεων, βλέπε σημείο 5.3 της παρούσας έκθεσης.

Έτη 1999 και 2000 :

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Τα αριθμητικά αυτά στοιχεία καταδεικνύουν ότι κατ'αρχάς στο 84,2% των περιπτώσεων μπόρεσε να βρεθεί λύση σύμφωνα με τους κανόνες της εσωτερικής αγοράς. Επιπλέον, στο 15,8% των περιπτώσεων (13 κοινοποιήσεις) στις οποίες η Επιτροπή δεν μπόρεσε να ανταποκριθεί θετικά διαπιστώνεται ότι, σύμφωνα με τις πληροφορίες που διαβιβάστηκαν από τα κράτη μέλη στην Επιτροπή, μόνο τα 5 από τα 13 επίμαχα σχέδια εγκρίθηκαν.

Στις 5 δε αυτές κοινοποιήσεις, μετά τις τροποποιήσεις που έκανε τελικά το κράτος μέλος, η Επιτροπή κατέληξε να θεωρήσει σε τρεις περιπτώσεις ότι τα επίμαχα κείμενα δεν αντέβαιναν πλέον στην κοινοτική νομοθεσία. Στις δύο άλλες περιπτώσεις η Επιτροπή έκρινε ότι το κείμενο εξακολουθούσε να αντιβαίνει στην κοινοτική νομοθεσία και, για το λόγο αυτό, ανήγγειλε την κίνηση, ενδεχομένως, διαδικασίας επί παραβάσει, σύμφωνα με το άρθρο 226 της Συνθήκης. Με άλλα λόγια, από τα 55 σχέδια που κρίθηκε ότι αντέβαιναν στους κανόνες της εσωτερικής αγοράς στην αρχή της διαδικασίας, μόνο 2 κείμενα (δηλαδή 3,6%) εγκρίθηκαν με περιεχόμενο το οποίο, σύμφωνα με την Επιτροπή, εξακολουθούσε να παραβιάζει τις διατάξεις της εσωτερικής αγοράς.

Μια αν