Σχέδιο ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ για τη θέσπιση των κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (EK) αριθ. ... του Συμβουλίου για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

2. ΟΙ ΤΥΠΙΚΕΣ ΠΤΥΧΕΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

3. ΟΙ ΠΤΥΧΕΣ ΟΥΣΙΑΣ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ για τη θέσπιση των κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (EK) αριθ. ... του Συμβουλίου για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων

ΜΕΡΟΣ Ι ΚΟΙΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ I ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

ΤΙΤΛΟΣ II ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΥΘΕΝΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΤΗΣΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 (ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΑΡΧΗ

ΤΗΣ ΕΝΙΑΙΑΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 (ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΑΡΧΗ

ΤΗΣ ΚΑΘΟΛΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 (ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΑΡΧΗ

ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ

Κεφαλαιο 6 (Κεφαλαιο 7 του δημοσιονομικου κανονισμου) Αρχή

της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης

Κεφαλαιο 7 (Κεφαλαιο 8 του δημοσιονομικου κανονισμου) Αρχή

της διαφανειας

ΤΙΤΛΟΣ III ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΤΙΤΛΟΣ IV ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΤΡΟΠΟΙ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ

Τμήμα 1 Γενικές διατάξεις

Τμήμα 2 Ειδικές διατάξεις

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ

Τμήμα 1 Δικαιώματα και υποχρεώσεις των δημοσιονομικών παραγόντων

Τμήμα 2 Διατάκτης

Τμήμα 3 Υπόλογος

Τμήμα 4 Υπόλογος πάγιων προκαταβολών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΕΥΘΥΝΗ ΤΩΝ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ

Τμήμα 1 Κανόνες που εφαρμόζονται για τους κύριους και τους δευτερεύοντες διατάκτες

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΠΡΑΞΕΙΣ ΕΣΟΔΩΝ

Τμήμα 1 Ίδιοι πόροι

Τμήμα 2 Πρόβλεψη απαιτήσεων

Τμήμα 3 Βεβαίωση των απαιτήσεων

Τμήμα 4 Εντολή είσπραξης

Τμήμα 5 Είσπραξη

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΠΡΑΞΕΙΣ ΔΑΠΑΝΩΝ

Τμήμα 1 Ανάληψη των δαπανών

Τμήμα 2 Εκκαθάριση των δαπανών

Τμήμα 3 Εντολή πληρωμής των δαπανών

Τμήμα 4 Πληρωμή των δαπανών

Τμήμα 5 Προθεσμίες των πράξεων δαπανών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΕΛΕΓΚΤΗΣ

ΤΙΤΛΟΣ V ΑΝΑΘΕΣΗ/ΣΥΝΑΨΗ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Τμήμα 1 Πεδίο εφαρμογής και αρχές ανάθεσης

Τμήμα 2 Δημοσιότητα

Τμήμα 3 Διαδικασίες σύναψης συμβάσεων

Τμήμα 4 Εγγυήσεις και έλεγχος

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΕΦΑΡΜΟΖΟΜΕΝΕΣ ΣΤΙΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΣΥΝΑΠΤΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΑ ΚΟΙΝΟΤΙΚΑ ΘΕΣΜΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΓΙΑ ΙΔΙΟ

ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟ

ΤΙΤΛΟΣ VI ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΙΣ/ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΑΡΧΕΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΠΛΗΡΩΜΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ

ΤΙΤΛΟΣ VII ΑΠΟΔΟΣΗ ΤΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΚΑΙ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΠΟΔΟΣΗ ΤΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 (ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ)

ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ

Τμήμα 1 Οργάνωση της λογιστικής

Τμήμα 2 Λογιστικά βιβλία

Τμήμα 3 Λογιστικό σχέδιο

Τμήμα 4 Καταχώρηση

Τμήμα 5 Συμφωνία και επαλήθευση

Τμήμα 6 Λογιστική του προϋπολογισμού

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 (ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ)

ΑΠΟΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΠΑΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΕΝΕΡΓΗΤΙΚΟΥ (ΑΚΙΝΗΤΟΠΟΙΗΣΕΩΝ)

ΜΕΡΟΣ ΙΙ ΕΙΔΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ I (ΤΙΤΛΟΣ II ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΔΙΑΡΘΡΩΤΙΚΑ ΤΑΜΕΙΑ

ΤΙΤΛΟΣ II (ΤΙΤΛΟΣ III ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΕΡΕΥΝΑ

ΤΙΤΛΟΣ IΙΙ (ΤΙΤΛΟΣ IV ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΕΞΩΤΕΡΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ I ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΣΥΝΑΨΗ/ΑΝΑΘΕΣΗ ΤΩΝ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ/ΕΠΙΔΟΤΗΣΕΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΠΑΓΙΕΣ ΠΡΟΚΑΤΑΒΟΛΕΣ

ΤΙΤΛΟΣ ΙV (ΤΙΤΛΟΣ V ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ

ΤΙΤΛΟΣ V (ΤΙΤΛΟΣ VI ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ

ΜΕΡΟΣ ΙΙΙ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ I ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ IΙ ΤΕΛΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Η Επιτροπή έδωσε ουσιώδη προτεραιότητα στη διοικητική μεταρρύθμιση και τη μεταρρύθμιση της δημοσιονομικής διαχείρισης. Η αναδιατύπωση του Δημοσιονομικού Κανονισμού είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με αυτή τη διαδικασία διοικητικής μεταρρύθμισης, εφόσον ο δημοσιονομικός κανονισμός περιλαμβάνει τους κανόνες που διέπουν την παρουσίαση του προϋπολογισμού, την ευθύνη των διατακτών, τη δημοσιονομική διαχείριση και τους ελέγχους.

Ο νέος δημοσιονομικός κανονισμός που προέκυψε από αυτή την αναδιατύπωση εκδόθηκε από το Συμβούλιο στις 25 Ιουνίου 2002. Θα αρχίσει να εφαρμόζεται την 1η Ιανουαρίου 2003.

Ο παρών κανονισμός για τη θέσπιση κανόνων εφαρμογής ορισμένων διατάξεων του Δημοσιονομικού Κανονισμού, εφεξής «κανόνες εφαρμογής», είναι το απαραίτητο συμπλήρωμά του. Αυτό αληθεύει ιδίως διότι η διατύπωση του Δημοσιονομικού Κανονισμού απλουστεύθηκε προκειμένου να εμφαίνονται σε αυτόν μόνον οι ουσιώδεις αρχές και ορισμοί και να γίνεται παραπομπή στους κανόνες εφαρμογής σχετικά με όλες τις συγκεκριμένες διευκρινίσεις και τα μέτρα εφαρμογής. Επομένως ο δημοσιονομικός κανονισμός δεν θα μπορέσει να αρχίσει πραγματικά να εφαρμόζεται και να παράγει πλήρη αποτελέσματα από την 1η Ιανουαρίου 2003 χωρίς τον κανονισμό εφαρμογής του.

Ως συνέπεια αυτής της αρχής της απλούστευσης, το νέο σχέδιο των κανόνων εφαρμογής είναι πολύ πιο εκτεταμένο απ' ό,τι ο κανονισμός αριθ. 3418/93 της 9ης Δεκεμβρίου 1993 που ισχύει σήμερα. Αυτή η τάση ενισχύεται με την εισαγωγή, στο πεδίο του Δημοσιονομικού Κανονισμού, νέων διατάξεων που αφορούν παραδείγματος χάρη τον τομέα των επιδοτήσεων ή των διαρθρωτικών ταμείων, καθώς και με συντακτικές επιλογές, όπως παραδείγματος χάρη η επιλογή μεταφοράς των οδηγιών που αφορούν τον συντονισμό των διαδικασιών σύναψης δημοσίων συμβάσεων.

Το παρόν σχέδιο κανονισμού θα υποβληθεί στη συνέχεια για γνωμοδότηση στα άλλα όργανα πριν να το θεσπίσει οριστικά η Επιτροπή, όπως αυτή δήλωσε κατά τις συζητήσεις σχετικά με το άρθρο 183 του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

2. ΟΙ ΤΥΠΙΚΕΣ ΠΤΥΧΕΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

A. Αντίκτυπος της απλούστευσης του Δημοσιονομικού Κανονισμού

Ο Δημοσιονομικός Κανονισμός συγκεντρώνεται στο ουσιώδες κανονιστικό πλαίσιο και αναθέτει στην Επιτροπή τη φροντίδα καθορισμού, σε διαβούλευση με τα άλλα όργανα, των απαραίτητων τεχνικών κανόνων και επιχειρησιακών συμπληρωμάτων. Η προσέγγιση αυτή βελτιώνει επιπλέον το ευανάγνωστο των κειμένων και μειώνει τους κινδύνους σωρεύσεων κανόνων ή αντιφάσεων μεταξύ κανόνων.

Συνεπώς, το σχέδιο κανονισμού για τη θέσπιση κανόνων εφαρμογής του Δημοσιονομικού Κανονισμού περιλαμβάνει, εκτός από ορισμένες νέες διατάξεις ή προσαρμοσμένες διατάξεις του ισχύοντος μέχρι σήμερα κανονισμού, και διατάξεις οι οποίες περιλαμβάνονται σήμερα στο Δημοσιονομικό Κανονισμό.

B. Βελτίωση της παρουσίασης και της σαφήνειας του κειμένου

Το παρόν σχέδιο κανονισμού υποδιαιρείται σε τρία μέρη. Το πρώτο μέρος περιλαμβάνει τις διατάξεις που συνιστούν το κοινό δίκαιο (αρχές του προϋπολογισμού, κατάρτιση, εκτέλεση και έλεγχος του προϋπολογισμού, συμβάσεις, επιδοτήσεις, λογιστική και απόδοση των λογαριασμών), ενώ οι ειδικές διατάξεις (διαρθρωτικά ταμεία, έρευνα, εξωτερικές ενέργειες, υπηρεσίες, διοικητικές πιστώσεις) περιλαμβάνονται στο δεύτερο μέρος. Το τρίτο μέρος περιλαμβάνει τις μεταβατικές και τελικές διατάξεις.

3. ΟΙ ΠΤΥΧΕΣ ΟΥΣΙΑΣ ΤΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ

Όσον αφορά τις πτυχές ουσίας, το σχέδιο κανονισμού τροποποιεί τους ισχύοντες κανόνες εφαρμογής σε όλους τους τομείς.

A. Η επαναβεβαίωση των αρχών του δικαίου του προϋπολογισμού (μέρος Ι, τίτλοι I και II του σχεδίου)

A. 1. Οι προκλήσεις

Εκτός από την αρχή της διαφάνειας, που περιλαμβάνεται σε πολλές διατάξεις των συνθηκών, ο Δημοσιονομικός Κανονισμός περιλαμβάνει τις 7 αρχές του δικαίου του προϋπολογισμού που πλαισιώνουν ειδικά στη συνθήκη την κατάρτιση και την εκτέλεση του προϋπολογισμού. Οι αρχές αυτές είναι οι ακόλουθες :

α) ενότητα και αυθεντικότητα του προϋπολογισμού (άρθρο 268 : « όλα τα έσοδα και τα έξοδα της Κοινότητας (...) πρέπει να εγγράφονται στον προϋπολογισμό. »). Αυτή η αρχή συνεπάγεται ότι υπάρχει μόνον ένας προϋπολογισμός για τις Κοινότητες.

β) ετήσια διάρκεια (άρθρο 271 : « Τα εγγεγραμμένα στον προϋπολογισμό έξοδα εγκρίνονται για τη διάρκεια ενός οικονομικού έτους »).

γ) ισοσκέλιση (άρθρο 268 : « Ο προϋπολογισμός πρέπει να είναι ισοσκελισμένος ως προς τα έσοδα και τα έξοδα »).

δ) ενιαία νομισματική μονάδα (άρθρο 277 : « Ο προϋπολογισμός καταρτίζεται σε λογιστικές μονάδες (..) »).

ε) καθολικότητα του προϋπολογισμού (άρθρο 268 « όλα τα έσοδα και τα έξοδα της Κοινότητας (..) πρέπει να εγγράφονται στον προϋπολογισμό. »). Αυτή η αρχή συνεπάγεται ότι το σύνολο των εσόδων καλύπτει το σύνολο των εξόδων.

στ) ειδικότητα (άρθρο 271 εδάφιο 3 : « Οι πιστώσεις εξειδικεύονται κατά κεφάλαια (..) και υποδιαιρούνται εφόσον είναι αναγκαίο »).

ζ) χρηστή δημοσιονομική διαχείριση (άρθρο 274 : « Η Επιτροπή εκτελεί τον προϋπολογισμό (..) σύμφωνα με την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης. Τα κράτη μέλη συνεργάζονται με την Επιτροπή προκειμένου να διασφαλίσουν ότι οι πιστώσεις χρησιμοποιούνται σύμφωνα με τις αρχές της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης »).

Ωστόσο, συχνά η συνθήκη συνοδεύει αυτές τις αρχές από εξαιρέσεις, εκτός σε ό,τι αφορά την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης που δεν επιδέχεται παρεκκλίσεις.

Ο Δημοσιονομικός Κανονισμός που προέκυψε από την αναδιατύπωση οργανώνει έτσι ένα σαφές σύστημα εξαγγελίας των αρχών και των εξαιρέσεών τους, οι οποίες πρέπει να ερμηνεύονται στενά. Το σχέδιο κανόνων εφαρμογής αναπτύσσει τις αντίστοιχες διατάξεις, ειδικότερα όσον αφορά τις εξαιρέσεις, προκειμένου να οριοθετήσει σαφώς το πεδίο τους. Μόνο η αρχή της ισοσκέλισης δεν χρειάζεται καμία διάταξη εφαρμογής.

A. 2. Το σχέδιο κανονισμού

α) Αρχή της ενότητας

Το άρθρο 5 παράγραφος 4 προβλέπει την επανακαταβολή στα έσοδα του γενικού προϋπολογισμού των τόκων επί των χρηματικών ποσών που παρέμειναν στην κυριότητα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Οι κανόνες εφαρμογής διευκρινίζουν σχετικά ότι οι προχρηματοδοτήσεις που προβλέπονται στην τυπολογία των πληρωμών παραμένουν καταρχήν στην κυριότητα των Κοινοτήτων, εκτός αν προβλέπεται διαφορετικά στη βασική πράξη και εκτός αν καταβάλλονται στα κράτη μέλη, στο προσωπικό, ή για την εκτέλεση δημόσιας σύμβασης, καθώς και στο πλαίσιο της από κοινού διαχείρισης. Οι κανόνες εφαρμογής οργανώνουν συνεπώς τη μεταχείριση των παραγόμενων από τις προχρηματοδοτήσεις τόκων και τη λογιστική των προχρηματοδοτήσεων.

β) Αρχή της ετήσιας διάρκειας

Οι μεταφορές πιστώσεων μεταξύ ετών, απαραίτητο διαχειριστικό εργαλείο αναγνωριζόμενο από τις συνθήκες, αποτελούν ένα μέσο διαχείρισης στη διάθεση της Επιτροπής σύμφωνα με το άρθρο 9 του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

Το άρθρο 6 των κανόνων εφαρμογής διευκρινίζει την έννοια των προπαρασκευαστικών σταδίων που πρέπει να ολοκληρωθούν πριν από τις 31 Δεκεμβρίου του έτους Ν, σε εναρμόνιση ιδίως με τις νέες διατάξεις για τις συνολικές δεσμεύσεις και με την προοπτική της υποχρεωτικής χρησιμοποίησης των πιστώσεων πριν από τις 31 Μαρτίου του επόμενου οικονομικού έτους.

γ) Αρχή της ενιαίας νομισματικής μονάδας

Στο μέτρο που ο Δημοσιονομικός Κανονισμός προβλέπει μία εξαίρεση από την αρχή της ενιαίας νομισματικής μονάδας για τον υπόλογο, για τις δεόντως αιτιολογημένες ταμειακές ανάγκες, καθώς και για τους υπολόγους παγίων προκαταβολών, οι κανόνες εφαρμογής διευκρινίζουν τους κανόνες μετατροπής που εφαρμόζονται στις περιπτώσεις αυτές (τιμή, ισοτιμία, λογιστική καταχώριση στο τέλους του οικονομικού έτους). Αυτοί οι κανόνες δεν εμποδίζουν ωστόσο την εφαρμογή των ειδικών τομεακών ρυθμίσεων, ειδικότερα στο γεωργικό τομέα.

Αυτές οι διατάξεις συμβιβάζονται με το ισχύον δίκαιο, του οποίου διευκρινίζουν ορισμένες διατάξεις, ειδικότερα όσον αφορά την ισοτιμία που πρέπει να χρησιμοποιείται για τη μετατροπή.

δ) Αρχή της καθολικότητας

Οι κανόνες εφαρμογής διευκρινίζουν τη μεταχείριση ως προς δύο εξαιρέσεις από την αρχή της καθολικότητας :

- τα έσοδα για ειδικό προορισμό τα οποία προέρχονται ιδίως από τις συνεισφορές κρατών μελών ή χωρών ΕΖΕΣ υπέρ ορισμένων κοινοτικών προγραμμάτων και από το προϊόν των κυρώσεων που επιβάλλονται στα κράτη μέλη τα οποία κηρύσσονται σε κατάσταση υπερβολικού δημόσιου ελλείμματος,

- τους κανόνες συμψηφισμού στον προϋπολογισμό μεταξύ εσόδων και δαπανών, κατ´ εφαρμογή των διατάξεων του άρθρου 20 του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

ε) Αρχή της ειδικότητας

Οι κανόνες εφαρμογής αποβλέπουν στη διευκρίνιση των κανόνων που αφορούν την πλαισίωση και την ενημέρωση της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής για τις μεταφορές πιστώσεων, ιδίως όσον αφορά το αποθεματικό επείγουσας βοήθειας.

στ) Αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης

Οι κανόνες εφαρμογής επιβεβαιώνουν την ασκούμενη πολιτική εδώ και πολλά έτη όσον αφορά την ανάλυση της οικονομίας, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας των κοινοτικών πολιτικών με δύο μέσα :

- την αξιολόγηση καθόλη τη διάρκεια του κύκλου ενός προγράμματος. Η αξιολόγηση δεν πρέπει να γίνεται μόνο εκ των προτέρων αλλά και κατά τη διάρκεια της εκτέλεσης και εκ των υστέρων, προκειμένου να προσδιορίζονται καλύτερα οι στόχοι και το κόστος των διαφόρων δραστηριοτήτων. αυτό το έργο θα πρέπει κανονικά να διευκολυνθεί με τη νέα παρουσίαση του προϋπολογισμού βάσει δραστηριοτήτων (ABB) .

- τα δημοσιονομικά δελτία που συνοδεύουν κάθε νομοθετική πρόταση και περιλαμβάνουν όλα τα ουσιώδη ενημερωτικά στοιχεία, περιλαμβανομένων και των στοιχείων για την πρόληψη των παρατυπιών και την καταπολέμηση της απάτης.

ζ) Αρχή της διαφάνειας

Εκτός από τη δημοσίευση του προϋπολογισμού στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, θα δημοσιεύεται από τον Ιανουάριο περίληψη των αριθμητικών δεδομένων του προϋπολογισμού προκειμένου να εξασφαλίζεται η ταχεία δημοσιοποίηση των κυριότερων πληροφοριών που αφορούν τον προϋπολογισμό.

B. Κατάρτιση και διάρθρωση του προϋπολογισμού (μέρος Ι, τίτλος III του σχεδίου)

Εκτός από τις συνήθεις διευκρινίσεις σχετικά με την παρουσίαση και τις παρατηρήσεις του προϋπολογισμού, οι κανόνες εφαρμογής παρέχουν στο άρθρο 26 νέο ορισμό των διοικητικών δαπανών με την προοπτική της μετάβασης στο ABB.

Γ. Εκτέλεση του προϋπολογισμού (μέρος Ι, τίτλος IV του σχεδίου)

Οι κανόνες εφαρμογής επαναλαμβάνουν, στα άρθρα 29 έως 31, τις διατάξεις της διοργανικής συμφωνίας της 6ης Μαΐου 1999 για τη δημοσιονομική πειθαρχία και τη βελτίωση της διαδικασίας του προϋπολογισμού που αφορούν τις ειδικές αρμοδιότητες της Επιτροπής, την πλαισίωση των δοκιμαστικών και προπαρασκευαστικών ενεργειών καθώς και τους τύπους που μπορεί να λαμβάνει η βασική πράξη.

Γ. 1. Τρόποι εκτέλεσης του προϋπολογισμού

Με στόχο τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση και προκειμένου να επιλυθούν οι δυσχέρειες που συνδέονται με τα γραφεία τεχνικής και διοικητικής συνδρομής, ο Δημοσιονομικός Κανονισμός εντοπίζει σαφώς τρεις δυνατούς τρόπους εκτέλεσης των κοινοτικών πιστώσεων, στον τομέα τόσο των εσωτερικών πολιτικών όσο και των εξωτερικών ενεργειών :

α) την κεντρική διαχείριση από την Επιτροπή, απευθείας στις υπηρεσίες της ή έμμεσα με τη μεταβίβαση αρμοδιοτήτων σε ορισμένους τύπους οργανισμών που παρέχουν ιδιαίτερες εγγυήσεις διαχείρισης, εντός του ορίου των προνομίων δημόσιας εξουσίας των οργάνων που συνεπάγεται ευρύ περιθώριο εκτίμησης,

β) την επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη ή την αποκεντρωμένη διαχείριση με τις τρίτες δικαιούχους χώρες στο πλαίσιο εξωτερικών ενεργειών,

γ) τέλος την από κοινού διαχείριση στο πλαίσιο της από κοινού διάθεσης πόρων με τους διεθνείς οργανισμούς.

Οι κανόνες εφαρμογής παρέχουν σχετικά απαραίτητες διευκρινίσεις που αφορούν :

α) τους ελέγχους που πρέπει να διενεργηθούν πριν από κάθε μορφή εξωτερικής ανάθεσης της εκτέλεσης του προϋπολογισμού. ειδικότερα σκοπός είναι να εξασφαλιστεί η ύπαρξη, η ποιότητα και η ορθή λειτουργία των συστημάτων διαχείρισης και ελέγχου που υφίστανται στους οικείους οργανισμούς σε σχέση ειδικότερα με την αρχή της διαφάνειας και τις απαιτήσεις της χρηστής διαχείρισης των κοινοτικών πόρων.

β) τις αρχές που διέπουν τη διαδικασία εκκαθάρισης των λογαριασμών κατά την επιμερισμένη ή αποκεντρωμένη διαχείριση, ιδίως τη δήλωση των δαπανών από τα κράτη μέλη ή τις τρίτες χώρες, τον καθορισμό, μετά από έλεγχο της Επιτροπής, των δαπανών εις βάρος του κοινοτικού προϋπολογισμού και τον υπολογισμό των δημοσιονομικών διορθώσεων.

γ) τους όρους άσκησης της από κοινού διαχείρισης, στην οποία θα έχουν πρόσβαση μόνο οι διεθνείς οργανισμοί που απαριθμούνται περιοριστικά στο άρθρο 41 του παρόντος σχεδίου.

δ) και κυρίως τους κανόνες της έμμεσης κεντρικής διαχείρισης που ασκείται μέσω πράξεων μεταβίβασης καθηκόντων ή συμβάσεων που καθορίζουν τις υποχρεώσεις των μερών :

- είτε μέσω εκτελεστικών οργανισμών κοινοτικού δικαίου, των οποίων το καθεστώς ορίζεται και διευκρινίζεται με χωριστή πρόταση κανονισμού στο πλαίσιο της υπό εξέλιξη διοικητικής μεταρρύθμισης (COM (2001) 808 τελικό της 28/12/2001). Σε αυτές τις νέες δομές θα ανατεθεί το σύνολο ή μέρος της εκτέλεσης του κύκλου ενός προγράμματος με την ιδιότητα του κύριου διατάκτη της Επιτροπής, ενώ παράλληλα θα αφεθεί στην Επιτροπή ο πλήρης έλεγχος της λειτουργίας τους. Η Επιτροπή θα μπορέσει έτσι να εξακολουθήσει να αναλαμβάνει τις ευθύνες της στην εκτέλεση του προϋπολογισμού.

- είτε μέσω εθνικών οργανισμών, δημόσιων ή επιφορτισμένων με δημόσια υπηρεσία, με την επιφύλαξη ότι ανταποκρίνονται σε ορισμένες απαιτήσεις, ιδίως όσον αφορά την τήρηση των κανόνων χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, και ότι διαθέτουν επαρκείς χρηματικές εγγυήσεις.

- είτε τέλος, με τήρηση των συνήθων κανόνων δημοσίων συμβάσεων, υπέρ εξωτερικών οργανισμών ιδιωτικού δικαίου, για την υλοποίηση καθηκόντων τεχνικής συνδρομής και διοικητικών, προπαρασκευαστικών ή δευτερευόντων καθηκόντων (τεχνική εμπειρογνωμοσύνη ή εργασίες επαναλαμβανόμενης φύσης) που αποκλείουν κάθε καθήκον δημόσιας εξουσίας ή συνεπαγόμενο διακριτική ευχέρεια εκτίμησης, καθώς και κάθε μορφής συμμετοχή στην εκτέλεση του προϋπολογισμού.

Γ. 2. Ρόλος των παραγόντων (διατακτών και υπολόγου)

Η Επιτροπή κατέστησε τη βελτίωση και τον εκσυγχρονισμό της δημοσιονομικής διαχείρισης, καθώς και την ανάπτυξη νέου κλίματος επικεντρωμένου στα επιτυγχανόμενα αποτελέσματα κατά τη χρησιμοποίηση των κοινοτικών πόρων, πρωταρχικό στοιχείο της εσωτερικής μεταρρύθμισής της.

α) Οι τροποποιήσεις που επήλθαν στο Δημοσιονομικό Κανονισμό αποβλέπουν στην ανάθεση μόνο στους διατάκτες της πλήρους ευθύνης των εσωτερικών ελέγχων στις υπηρεσίες τους και των δημοσιονομικών αποφάσεων τις οποίες λαμβάνουν στο πλαίσιο άσκησης των καθηκόντων τους.

Οι διατάκτες πρέπει να αναλαμβάνουν την πλήρη ευθύνη της κανονικότητας, της νομιμότητας, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας της διαχείρισής τους, σε συνάρτηση με τους κινδύνους που παρουσιάζουν οι οικείες πράξεις. Αυτό προϋποθέτει τον εκ των προτέρων καθορισμό των καθηκόντων που πρέπει να εκτελούν και την ενσωμάτωση αυτών των ελέγχων στη διαχειριστική διαδικασία. Για το σκοπό αυτό, και σύμφωνα με τις συστάσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου, το άρθρο 45 των κανόνων εφαρμογής ορίζει τους στόχους που πρέπει να επιτυγχάνονται με τα συστήματα και τις διαδικασίες διαχείρισης και εσωτερικού ελέγχου τα οποία δημιουργούνται από τον διατάκτη.

Οι κανόνες εφαρμογής συμπληρώνουν επίσης τον Δημοσιονομικό Κανονισμό όσον αφορά τον ορισμό των καθηκόντων και των αποστολών των διαφόρων δημοσιονομικών παραγόντων, γεγονός που συνεπάγεται, ειδικότερα για τους διατάκτες, τη διοργάνωση δημοσιονομικών κυκλωμάτων και κυκλωμάτων εκ των προτέρων και εκ των υστέρων επαλήθευσης τα οποία πρέπει να δημιουργήσουν (άρθρο 44) και για τα οποία πρέπει να λογοδοτούν στο οικείο όργανο στην ετήσια έκθεση δραστηριοτήτων τους.

Το άρθρο 44 ορίζει λεπτομερώς τις έννοιες που αναπτύσσονται στο άρθρο 60 του Δημοσιονομικού Κανονισμού και ειδικότερα τις έννοιες της έναρξης, της επαλήθευσης και της ανεξαρτησίας των υπαλλήλων που είναι επιφορτισμένοι με την εκ των προτέρων επαλήθευση σε σχέση με αυτούς που είναι επιφορτισμένοι με τα προπαρασκευαστικά θέματα ενόψει της θέσπισης των πράξεων δημοσιονομικής διαχείρισης.

Κάθε προπαρασκευαστική πράξη για τη θέσπιση πράξης εκτέλεσης του προϋπολογισμού αποτελεί υποχρεωτικά αντικείμενο εκ των προτέρων επαλήθευσης με σκοπό να διαπιστωθούν ιδίως η κανονικότητα και η συμμόρφωση της δαπάνης καθώς και η εφαρμογή των αρχών της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης.

Ο μηχανισμός αυτός συμπληρώνεται από εκ των υστέρων επαληθεύσεις οι οποίες διοργανώνονται ενδεχομένως δειγματοληπτικά βάσει ανάλυσης των κινδύνων.

Οι επιφορτισμένοι με τις επαληθεύσεις υπάλληλοι θα επιλέγονται λόγω των ιδιαίτερων γνώσεων, ικανοτήτων και προσόντων τους, τα οποία πιστοποιούνται με τίτλους ή με ενδεδειγμένη επαγγελματική εμπειρία. Επιπλέον θα διέπονται από ειδικό κώδικα επαγγελματικών προτύπων ο οποίος θα εκδίδεται από κάθε όργανο (άρθρο 47). Αυτός ο κώδικας καθορίζει, ιδίως όσον αφορά τον εσωτερικό έλεγχο, την επιθεώρηση και τον έλεγχο (audit) :

- το επίπεδο τεχνικής και χρηματοοικονομικής ικανότητας που απαιτείται από τους υπαλλήλους αυτούς, τις αποστολές και τα καθήκοντα που τους ανατίθενται .

- τους κανόνες συμπεριφοράς, ειδικότερα δεοντολογίας και ακεραιότητας, του οποίους πρέπει να τηρούν.

- τις μεθόδους, τις τεχνικές καθώς και τα πρότυπα ελέγχου τα οποία πρέπει να τηρούν.

Εξάλλου, οι κανόνες εφαρμογής προβλέπουν, λαμβανομένων υπόψη των ενεχόμενων κινδύνων, ετήσια καταγραφή των δημόσιων συμβάσεων που αποτελούν αντικείμενο διαδικασιών με διαπραγμάτευση και την υποχρέωση κάθε οργάνου να υποβάλλει για το θέμα αυτό έκθεση στην αρμόδια για την απαλλαγή αρχή.

β) Επιπλέον, οι κανόνες εφαρμογής ορίζουν την ελάχιστη πλαισίωση που θα επιτρέπει τη σύσταση από κάθε όργανο, με τήρηση της οργανωτικής αυτονομίας του, της ειδικευμένης υπηρεσίας δημοσιονομικών παρατυπιών που προβλέπεται στα άρθρα 60 και 66 του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

Οι κανόνες εφαρμογής διευκρινίζουν ειδικότερα :

- τους όρους προσφυγής στην υπηρεσία αυτή, η οποία προσφυγή περιορίζεται στις περιπτώσεις για τις οποίες δεν υπάρχει καμία υπόνοια απάτης (οι οποίες υπάγονται στην OLAF), τόσο όταν το όργανο προσφεύγει στην υπηρεσία όσο και όταν προσφεύγει σε αυτή απευθείας κάποιος υπάλληλος ή μέλος του λοιπού προσωπικού,

- τον καθαρά συμβουλευτικό ρόλο αυτής της υπηρεσίας προς την Αρμόδια για τους Διορισμούς Αρχή (ΑIPN) ή ανάλογα με τις περιπτώσεις, προς την Αρμόδια Αρχή για τη Σύναψη Συμβάσεων Πρόσληψης (AHCC).

γ) Ρόλος του υπόλογου

Το σχέδιο κανόνων εφαρμογής επιβεβαιώνει ότι ο υπόλογος διορίζεται από το όργανο μεταξύ των υπαλλήλων και λόγω των ιδιαίτερων προσόντων του. Κατά την παύση των καθηκόντων του, εκδίδεται ενδιάμεση κατάσταση η οποία υπογράφεται για αποδοχή από τον νέο υπόλογο.

Το σχέδιο κανόνων εφαρμογής ορίζει τα καθήκοντα του υπολόγου όσον αφορά την ταμειακή διαχείριση, τη διαχείριση των τραπεζικών λογαριασμών και τη διατήρηση των δικαιολογητικών εγγράφων που αφορούν τη λογιστική. Οι κανόνες εφαρμογής τονίζουν ότι οι πληρωμές με τραπεζικό έμβασμα μπορούν να πραγματοποιούνται μόνο αν τα τραπεζικά στοιχεία των δικαιούχων έχουν εκ των προτέρων εισαχθεί σε κοινό αρχείο το οποίο τηρεί κάθε όργανο.

Τέλος υπενθυμίζεται ότι πρέπει να ζητείται η γνώμη του υπόλογου για τη δημιουργία και την τροποποίηση των συστημάτων απογραφής, τα οποία τηρούν οι διατάκτες. Ο υπόλογος πρέπει να συμφωνεί με τη δημιουργία και την τροποποίηση των συστημάτων δημοσιονομικής διαχείρισης που ορίζονται από το διατάκτη όταν τα συστήματα αυτά καλούνται να παρέχουν στοιχεία στη λογιστική.

Γ. 3. Ρόλος του εσωτερικού ελεγκτή

Κάθε όργανο ορίζει ένα εσωτερικό ελεγκτή επιφορτισμένο με τη διασφάλιση της ορθής λειτουργίας των συστημάτων διαχείρισης, ελέγχου και εσωτερικού ελέγχου τα οποία δημιουργούνται από τους αρμόδιους διατάκτες. Αυτός ο ελεγκτής μπορεί να διορίζεται από κοινού από περισσότερα όργανα, προκειμένου να καλύπτονται οι ανάγκες των οργάνων που έχουν μικρό μόνο προϋπολογισμό διοικητικής λειτουργίας.

Οι κανόνες εφαρμογής οργανώνουν εξάλλου την εξάπλωση των ορθών πρακτικών μεταξύ οργάνων.

Οι κανόνες εφαρμογής διευκρινίζουν επίσης τις εγγυήσεις που παρέχονται σε αυτόν τον εσωτερικό ελεγκτή όσον αφορά τη λειτουργική ανεξαρτησία του, δηλαδή τη θέσπιση του προγράμματος εργασίας του, την απαγόρευση να του δίδονται εντολές ή όρια στην άσκηση των καθηκόντων του, καθώς και ιδιαίτερο καθεστώς ευθύνης και δυνατότητα προσφυγής ενώπιον του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Γ. 4. Διαχείριση των εσόδων

α) Οι κανόνες εφαρμογής περιγράφουν λεπτομερώς για όλους τους παράγοντες τα διαδοχικά στάδια που οδηγούν από την πρόβλεψη απαίτησης στην πραγματική είσπραξή της. Οι πράξεις εσόδων που εναπόκεινται στο διατάκτη (πρόβλεψη απαίτησης, βεβαίωση απαίτησης, κατάρτιση του εντάλματος είσπραξης, αντίγραφο του χρεωστικού σημειώματος προς αποστολή στον οφειλέτη) αναπτύσσονται με βάση το μοντέλο των πράξεων δαπανών. Οι τρόποι είσπραξης που παρέχονται στον υπόλογο, ειδικότερα οι κανόνες συμψηφισμού διευκρινίζονται.

β) Οι διατάξεις που εφαρμόζονται όσον αφορά τους τόκους υπερημερίας τροποποιούνται προκειμένου να ενσωματωθεί σχετικά με το σημείο αυτό η οδηγία 2000/35/EΚ που αφορά την καταπολέμηση των καθυστερήσεων πληρωμών στις εμπορικές συναλλαγές όσον αφορά τις εμπορικές σχέσεις μεταξύ των Κοινοτήτων και των επιχειρήσεων κατά την έννοια της προαναφερθείσας οδηγίας.

γ) Οι κανόνες εφαρμογής διευκρινίζουν επιπλέον τις περιπτώσεις στις οποίες μπορεί να υπάρχει παραίτηση από απαίτηση λόγω του κόστους ανάκτησης, της παλαιότητας της απαίτησης ή της αφερεγγυότητας του οφειλέτη ή ακόμη με την εφαρμογή της αρχής της αναλογικότητας.

Τέλος η παραίτηση από την είσπραξη απαίτησης δεόντως βεβαιωθείσας διακρίνεται, αφενός από την ακύρωση αδικαιολογήτως βεβαιωθείσας απαίτησης και αφετέρου από την τεχνική και λογιστική προσαρμογή που τροποποιεί περιθωριακά το πραγματικά προς είσπραξη ποσό η οποία δεν συνεπάγεται ουδόλως την εγκατάλειψη των βεβαιωθέντων δικαιωμάτων προς όφελος των Κοινοτήτων.

Γ. 5. Διαχείριση των δαπανών

α) Ο Δημοσιονομικός Κανονισμός ορίζει στο εξής σαφέστερα τις έννοιες της δημοσιονομικής δέσμευσης (κράτηση πιστώσεων) και της νομικής δέσμευσης (υποχρεώσεις αναλαμβανόμενες έναντι τρίτων) διακρίνοντας επιπλέον μεταξύ συνολικών, ατομικών και προσωρινών δημοσιονομικών δεσμεύσεων.

Οι κανόνες εφαρμογής διευκρινίζουν τους όρους υλοποίησης των συνολικών και των προσωρινών δημοσιονομικών δεσμεύσεων ορίζοντας τις πράξεις που πρέπει να πραγματοποιούνται πριν και μετά. Ειδικότερα, το σχέδιο κανόνων εφαρμογής διευκρινίζει ότι η δημοσιονομική δέσμευση μπορεί να υλοποιείται, είτε με χρηματοδοτική σύμβαση, είτε με ατομικές νομικές δεσμεύσεις. Όσον αφορά την προσωρινή δέσμευση, αυτή υλοποιείται με τη σύναψη ατομικών νομικών δεσμεύσεων ή, στην περίπτωση των δαπανών προσωπικού, απευθείας με χρηματοδοτήσεις. Η προθεσμία θέσπισης της συνολικής δέσμευσης πλαισιώνεται εφεξής : πρέπει να γίνεται το αργότερο πριν από την απόφαση επιλογής των δικαιούχων και το νωρίτερο μετά την έγκριση του προγράμματος εργασίας όταν οι πιστώσεις χρησιμοποιούνται βάσει του μέσου αυτού.

Σύμφωνα με το άρθρο 77 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, το σχέδιο κανόνων εφαρμογής προβλέπει αποδέσμευση της δημοσιονομικής δέσμευσης που αντιστοιχεί στη νομική δέσμευση για την οποία δεν πραγματοποιήθηκε καμία πληρωμή εντός περιόδου τριών ετών από την υπογραφή της νομικής δέσμευσης.

Το σχέδιο κανονισμού προβλέπει επιπλέον τους κανόνες καταγραφής των νομικών δεσμεύσεων που συνάπτονται κατ´ εφαρμογή συνολικής δέσμευσης καθώς και το πεδίο εφαρμογής των προσωρινών δεσμεύσεων.

Εξάλλου οι κανόνες εφαρμογής πλαισιώνουν τις περιπτώσεις στις οποίες δεν εφαρμόζεται ο κανόνας της υπογραφής από το ίδιο πρόσωπο των δημοσιονομικών και των νομικών δεσμεύσεων.

β) Οι κανόνες εφαρμογής παρέχουν στη συνέχεια ουσιώδεις διευκρινίσεις όσον αφορά την εκκαθάριση των δαπανών, αναπτύσσοντας το συσχετισμό μεταξύ της βεβαίωσης του «βεβαιώνεται η ακρίβεια» στις υπηρεσίες του διατάκτη και της επίθεσης της ένδειξης «έγκριση πληρωμής» από τον ίδιο τον αρμόδιο διατάκτη.

γ) Οι κανόνες εφαρμογής ορίζουν επίσης τις προθεσμίες σχετικά με τις πράξεις εκκαθάρισης, εντολής πληρωμής και πληρωμής, ακολουθώντας τη γραμμή της ανακοίνωσης της 28ης Ιουνίου 2000 (SEC(2000)1094). Σύμφωνα με τους κανόνες αυτούς, οι πληρωμές πρέπει να διενεργούνται εντός 45 ημερών από την καταγραφή παραδεκτής αίτησης πληρωμής. Η προθεσμία πληρωμής μπορεί να αναστέλλεται από τον αρμόδιο διατάκτη, υπό τον όρο ότι ενημερώνει τους πιστωτές, αν δεν οφείλεται το ποσό ή αν δεν έχουν προσκομιστεί τα ενδεδειγμένα δικαιολογητικά. Για τις συμβάσεις ή τις συμφωνίες όπου η πληρωμή εξαρτάται από την έγκριση έκθεσης, η αίτηση πληρωμής δεν μπορεί να θεωρείται ως παραδεκτή ενόσω δεν έχει εγκριθεί η έκθεση. Διατάξεις στους κανόνες εφαρμογής καθορίζουν την προθεσμία έγκρισης αυτής της έκθεσης.

Κατά την εκπνοή της προαναφερθείσας προθεσμίας των 45 ημερών, θα οφείλονται από το όργανο τόκοι υπερημερίας, με τα ίδια επιτόκια με αυτά που προβλέπονται για την καθυστέρηση είσπραξης των απαιτήσεων, εκτός από την περίπτωση των απαιτήσεων έναντι των κρατών μελών.

Επιπλέον, οι κανόνες εφαρμογής διευκρινίζουν ότι ο αρμόδιος διατάκτης ορίζει, σύμφωνα με τη βασική πράξη και τηρώντας την αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, στις συμβάσεις και συμφωνίες, τη φύση των δικαιολογητικών εγγράφων στα οποία πρέπει να βασίζονται οι πληρωμές. Επίσης διευκρινίζεται ότι οι εκθέσεις εκτέλεσης αποτελούν δικαιολογητικά έγγραφα.

Τέλος οι κανόνες εφαρμογής ορίζουν τους διάφορους τύπους πληρωμών και τα δικαιολογητικά έγγραφα στα οποία πρέπει να στηρίζονται. Διευκρινίζουν ότι το σύνολο της προχρηματοδότησης και των ενδιάμεσων πληρωμών καταλογίζεται στην πληρωμή των υπολοίπων.

δ) Με στόχο τη χρηστή διαχείριση και, λαμβανομένης υπόψη της εξέλιξης των διαθέσιμων διαχειριστικών εργαλείων, οι κανόνες εφαρμογής περιορίζουν τέλος την προσφυγή στις πάγιες προκαταβολές αυστηρά στις πράξεις οι οποίες αφενός αφορούν χαμηλά ποσά και αφετέρου δεν μπορούν να εκτελεστούν ορθά δια της οδού του προϋπολογισμού.

Δ. Δημόσιες συμβάσεις και επιχορηγήσεις/επιδοτήσεις (μέρος Ι, τίτλοι V και VI του σχεδίου)

Δ. 1. Δημόσιες συμβάσεις

α) Ο τίτλος που αναφέρεται στις δημόσιες συμβάσεις αποτελεί κυρίως, και συμπληρωματικά προς τις αρχές που τίθενται στον Δημοσιονομικό Κανονισμό, μια πλήρη αντιγραφή των οδηγιών που εφαρμόζονται σήμερα για τον συντονισμό των διαδικασιών ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων, υπηρεσιών, προμηθειών και έργων, εν αναμονή της έγκρισης από το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο της νέας ενοποιημένης οδηγίας. Ο τίτλος αυτός θα πρέπει να τροποποιηθεί μετά την έκδοση της εν λόγω οδηγίας.

Σε συνάρτηση με τις ιδιαιτερότητες και τις συγκεκριμένες ανάγκες των κοινοτικών θεσμικών οργάνων, οι θεσπιζόμενοι κανόνες μπορούν ωστόσο να υπερβούν τα προβλεπόμενα στις ως άνω οδηγίες, ιδίως σε ό,τι αφορά τις κυρώσεις. Η προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Κοινοτήτων οδηγεί, ως εκ τούτου, στην πρόβλεψη της δημιουργίας μιας βάσης δεδομένων των προσφερόντων ή υποψηφίων που έχουν αποκλεισθεί λόγω, π.χ., καταδίκης για απάτη, δωροδοκία, νομιμοποίηση εσόδων από παράνομες δραστηριότητες ή σοβαρών παραβάσεων των συμβατικών υποχρεώσεων στο πλαίσιο προγενέστερων δοσοληψιών με κοινοτικό θεσμικό όργανο.

β) Όπως και στον Δημοσιονομικό Κανονισμό, ο τίτλος αυτός καθορίζει κατ' αρχάς το πεδίο εφαρμογής του, στη συνέχεια τις γενικές αρχές και τις διαδικασίες που εφαρμόζονται σε όλες τις δημόσιες συμβάσεις (κεφάλαιο Ι) και, τέλος, τις διατάξεις που εφαρμόζονται στα θεσμικά όργανα που ενεργούν για δικό τους λογαριασμό, ιδίως σε ό,τι αφορά τα κατώτατα όρια και τις προθεσμίες κάθε διαδικασίας (κεφάλαιο ΙΙ).

Η ιδιαίτερη περίπτωση των συμβάσεων που εντάσσονται στις εξωτερικές ενέργειες εξετάζεται ως προς τις ιδιαίτερες σχετικές διατάξεις στον τίτλο IΙΙ του μέρους ΙΙ.

γ) Εξάλλου, οι βασικές αρχές της διαφάνειας, της μη εφαρμογής διακρίσεων και της ίσης μεταχείρισης των προσφερόντων και υποψηφίων εφαρμόζονται και στις δημόσιες συμβάσεις, όπως εκείνες των ακινήτων, που βρίσκονται κάτω ή εκτός του πεδίου εφαρμογής των οδηγιών.

Έτσι, οι κανόνες εφαρμογής θεσμοθετούν τη διαδικασία της πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος για τις συμβάσεις ύψους ανώτερου των 50.000 ευρώ, καθώς και μια ορισμένη μορφή εκ των υστέρων δημοσιοποίησης για όλες τις συμβάσεις των θεσμικών οργάνων, πέρα από την υποχρεωτική ενημέρωση των οικονομικών παραγόντων που έλαβαν μέρος στη διαδικασία ανάθεσης μιας συγκεκριμένης σύμβασης.

Εξάλλου, αποσαφηνίζουν τον ρόλο και την ευθύνη των διατακτών ως αναθετουσών αρχών, σε ό,τι αφορά ιδίως τις επιτροπές αξιολόγησης των προσφορών και αιτήσεων συμμετοχής, με τη γνώμη τους να έχει συμβουλευτικό χαρακτήρα.

δ) Οι κανόνες εφαρμογής περιλαμβάνουν και διαχειριστικές διευκολύνσεις, όπως οι συμβάσεις-πλαίσια, των οποίων το νομικό καθεστώς ήταν μέχρι σήμερα ασαφές.

Αντίθετα, όσον αφορά την ηλεκτρονική ανάθεση των συμβάσεων, οι βελτιώσεις είναι περιορισμένες, εκτός απ' ό,τι αφορά τη δημοσιοποίηση, τη διαβίβαση των αιτήσεων συμμετοχής και τη διάθεση των εγγράφων του διαγωνισμού, εν αναμονή της έκδοσης της προαναφερθείσας ενοποιημένης οδηγίας. Ωστόσο, στους κόλπους της Επιτροπής διεξάγονται εργασίες για τη μελέτη των νέων δυνατοτήτων που προσφέρονται από τα ηλεκτρονικά μέσα επικοινωνίας.

Εξάλλου, η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση δικαιολογεί την ανάπτυξη εργαλείων όπως οι χρηματικές εγγυήσεις, οι οποίες σκοπό έχουν την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Κοινοτήτων, τόσο στη φάση της κατάθεσης των προσφορών όσο και στη φάση της καταβολής των προχρηματοδοτήσεων, πολύ δε περισσότερο όταν αποτελούν εγγυήσεις καλής εκτέλεσης. Η διάρκεια των εγγυήσεων αυτών, οι οποίες παρέχονται κατά προτίμηση από τραπεζικά ή άλλα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα, πρέπει να είναι αρκετά μεγάλη, έτσι ώστε να μπορούν να ενεργοποιούνται. ελευθερώνονται δε, ανάλογα με την περίπτωση, ευθύς μετά :

- την κατακύρωση της σύμβασης.

- την ένταξη των προχρηματοδοτήσεων σε ενδιάμεσες πληρωμές.

- την εκτέλεση του αντικειμένου της σύμβασης, σύμφωνα με τους όρους αυτής.

Τέλος, στο γενικότερο πλαίσιο της ανάληψης ευθυνών από τους διατάκτες, οι κανόνες εφαρμογής επιβεβαιώνουν την κατάργηση της Συμβουλευτικής Επιτροπής Αγορών και Συμβάσεων (ΣΕΑΣ) ως αρχής εκ των προτέρων ελέγχου των πράξεων εκτέλεσης του προϋπολογισμού.

Δ. 2. Επιχορηγήσεις/επιδοτήσεις

Οι επιχορηγήσεις κατέστησαν με την πάροδο του χρόνου ένα σημαντικό μέσον παρέμβασης των Κοινοτήτων, τόσο εντός όσο και εκτός Ένωσης. Ο Δημοσιονομικός Κανονισμός και οι κανόνες εφαρμογής του δεν περιείχαν, ωστόσο, μέχρι σήμερα συγκεκριμένες διατάξεις σχετικά με τη χορήγηση επιχορηγήσεων. Ως εκ τούτου, οι διατάξεις αυτές διατυπώθηκαν χωρίς ακριβές κανονιστικό πλαίσιο, αν και η Επιτροπή συνέταξε το 1998 έναν οδηγό [1] προς χρήση από τις υπηρεσίες της.

[1] Οδηγός για τη διαχείριση των επιχορηγήσεων, της 14ης Ιουλίου 1998.

Η αναδιατύπωση του Δημοσιονομικού Κανονισμού και των κανόνων εφαρμογής του παρέχουν την ευκαιρία να καλυφθούν οι αδυναμίες αυτές, μέσω ενός συγκεκριμένου τίτλου αναφερόμενου στις επιχορηγήσεις.

Ο τίτλος αυτός σκοπό έχει να θεσπίσει τους κανόνες εφαρμογής των αρχών χορήγησης, ελέγχου και καταβολής των επιχορηγήσεων, καθώς και των εξαιρέσεων και των μέσων ευελιξίας που είναι αναγκαία για τη χρηστή διαχείριση των κοινοτικών κονδυλίων, όπως οι αρχές αυτές απαριθμούνται στον Δημοσιονομικό Κανονισμό:

α) Αρχές της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης, μέσω :

- του ετήσιου προγραμματισμού των εργασιών και της δημοσίευσης προσκλήσεων υποβολής προτάσεων, εκτός από τις επείγουσες περιπτώσεις, ιδίως ανθρωπιστικής βοήθειας, ή τις περιπτώσεις ύπαρξης μονοπωλίου δεόντως αιτιολογημένες.

- της δημοσιοποίησης των καταβαλλόμενων επιχορηγήσεων, εκτός από τις περιπτώσεις κινδύνου για την ασφάλεια των δικαιούχων ή για τα επαγγελματικά συμφέροντα των επιχειρήσεων.

- του συλλογικού χαρακτήρα των αξιολογήσεων, με την αποσαφήνιση, ωστόσο, του ρόλου και της ευθύνης των διατακτών, σε ό,τι αφορά ιδίως τις επιτροπές αξιολόγησης, των οποίων η γνώμη είναι συμβουλευτική.

- της αιτιολόγησης των αποφάσεων χορήγησης και της υποχρεωτικής ενημέρωσης των ενδιαφερομένων που ανταποκρίθηκαν σε πρόσκληση υποβολής προτάσεων.

β) Επιβεβαίωση των αρχών του ασυμβίβαστου, του μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα και της υποχρεωτικής συγχρηματοδότησης, με μέλημα τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση. Οι κανόνες εφαρμογής θεσπίζουν, ωστόσο, μιαν ουσιώδη ευελιξία, με σκοπό την αποφυγή της υπερβολικής διαχειριστικής δυσκαμψίας, δηλαδή τη δυνατότητα μετάβασης, εν μέρει ή ακόμη και εν όλω, από τη λογική της επιστροφής των πραγματικών εξόδων σε μια προσέγγιση κατ' αποκοπή μερικής ανάληψης των εξόδων μιας ενέργειας, με μεγαλύτερη εστίαση στα αποτελέσματα ως προς τους κοινοτικούς στόχους, παρά στη σε βάθος επαλήθευση των δημοσιονομικών καταστάσεων με γνώμονα τις αρχικές προβλέψεις. Ακόμη, προβλέπεται να καταστούν περισσότερο ελαστικές οι απαιτήσεις για εξωτερική συγχρηματοδότηση, επιτρέποντας στους διατάκτες να αποδέχονται και τη συνεισφορά σε είδος.

γ) Επιβεβαίωση της αρχής της μη αναδρομικότητας, με την επιφύλαξη της αναγκαίας ευελιξίας, π.χ. ως προς την ανθρωπιστική βοήθεια.

δ) Επιβολή των ίδιων κριτηρίων αποκλεισμού με εκείνα για τις συμβάσεις, ιδίως σε περίπτωση απάτης ή δωροδοκίας, με σκοπό την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Κοινοτήτων.

Τέλος, οι κανόνες εφαρμογής παρέχουν τις αναγκαίες διευκρινίσεις τόσο ως προς τη διεξαγωγή της διαδικασίας χορήγησης των επιχορηγήσεων όσο και ως προς τα μέσα χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, τα οποία είναι :

α) οι συμφωνίες επιχορήγησης, στο πλαίσιο, εφόσον συντρέχει περίπτωση, μακροχρόνιας εταιρικής σχέσης.

β) η απαίτηση εξωτερικών ελέγχων των λογαριασμών των μεγαλύτερων επιχορηγήσεων, έτσι ώστε να ενισχύεται η ικανότητα της Επιτροπής να προβαίνει σε εκ των προτέρων αναλύσεις της οικονομικής βιωσιμότητας των δυνητικών δικαιούχων, καθώς και να επαληθεύουν τις δημοσιονομικές καταστάσεις μετά την εκτέλεση των εγκεκριμένων ενεργειών και προγραμμάτων εργασίας.

γ) οι εγγυήσεις που απαιτούνται για τις προχρηματοδοτήσεις, έτσι ώστε να προφυλάσσεται η Επιτροπή έναντι του φόρτου των διατυπώσεων οριστικής ανάκτησης, εάν ο προϋπολογισμός της αντίστοιχης ενέργειας είναι χαμηλότερος του αρχικά προβλεφθέντος, ακόμη και έναντι των κινδύνων που συνδέονται με τυχόν ασυνέπεια του δικαιούχου.

E. Λογιστική και απόδοση των λογαριασμών (μέρος Ι, τίτλος VII του σχεδίου)

Με την ευκαιρία της αναδιατύπωσης του Δημοσιονομικού Κανονισμού, η διαφάνεια των οικονομικών και δημοσιονομικών πληροφοριών που παρέχουν οι Κοινότητες τόσο στις εποπτικές αρχές όσο και στο κοινό ενισχύεται, έτσι ώστε όλες οι πληροφορίες που αναφέρονται στη χρησιμοποίηση των δημόσιων κονδυλίων και στην περιουσιακή κατάσταση των θεσμικών οργάνων να είναι διαθέσιμες κατά τρόπο σαφή και κατανοητό.

Τούτο προϋποθέτει ότι τα λογιστικά στοιχεία που διαμορφώνουν του λογαριασμούς των Κοινοτήτων θα καταρτίζονται με εφαρμογή διεθνώς παραδεκτών λογιστικών μεθόδων, ότι όλα τα θεσμικά όργανα και οργανισμοί που είναι επιφορτισμένα με την κατάρτιση λογαριασμών, οι οποίοι στη συνέχεια ενοποιούνται από την Επιτροπή, θα χρησιμοποιούν τις ίδιες μεθόδους και ότι η σύνθεση και η διάρθρωση των δημοσιονομικών καταστάσεων και των καταστάσεων εκτέλεσης του προϋπολογισμού θα έχουν την ενδεδειγμένη μορφή ανάλογα με τον αποδέκτη.

Η ως άνω εναρμόνιση εξασφαλίζεται από τον υπόλογο της Επιτροπής. Έτσι έχουν οι αρχές στις οποίες βασίζεται το σχέδιο κανόνων εφαρμογής. Ως προς αυτό, εναπόκειται στους κανόνες εφαρμογής να καθορίσουν, με παραπομπή στις γενικώς παραδεκτές λογιστικές αρχές, τις αρχές εκείνες που θα διέπουν την κατάρτιση των δημοσιονομικών καταστάσεων και οι οποίες είναι:

- η αρχή της συνέχειας των δραστηριοτήτων, η οποία απαιτεί, κατά γενικό κανόνα, οι λογαριασμοί να παρουσιάζονται με προοπτική τη διάρκεια.

- η αρχή της σύνεσης, η οποία επιβάλλει τη μη υπερεκτίμηση του ενεργητικού και τη μη υποεκτίμηση του παθητικού.

- οι αρχές της σταθερότητας των λογιστικών μεθόδων και της συγκρισιμότητας των στοιχείων, οι οποίες οδηγούν στην εφαρμογή των ίδιων κανόνων, ανεξάρτητα από τον εκάστοτε τομέα, και στη μη τροποποίησή τους από το ένα οικονομικό έτος στο άλλο, εκτός από δεόντως αιτιολογημένες εξαιρετικές περιπτώσεις.

- η αρχή σύμφωνα με την οποία τα παρεχόμενα πληροφοριακά στοιχεία πρέπει να είναι ειλικρινή, διεξοδικά, ενδεδειγμένα και κατανοητά, έτσι ώστε να δίδουν στον αναγνώστη πιστή εικόνα της περιουσίας, της χρηματοοικονομικής κατάστασης και του αποτελέσματος του οικονομικού έτους.

Οι κανόνες εφαρμογής καθορίζουν και τις αρχές της ουσιαστικότητας, του μη συμψηφισμού, της αυτοτέλειας των χρήσεων και της υπεροχής της πραγματικότητας έναντι της φαινομενικής κατάστασης.

Οι κανόνες εφαρμογής συμπληρώνουν τις ως άνω αρχές με κανόνες αξιολόγησης των στοιχείων του ενεργητικού και του παθητικού, καθώς και με την αρχή σύμφωνα με την οποία είναι δυνατόν να συνίστανται προβλέψεις.

Ακόμη, στους κανόνες εφαρμογής εναπόκειται η αποσαφήνιση του περιεχομένου και της παρουσίασης καθενός από τα έγγραφα που συνθέτουν τις δημοσιονομικές καταστάσεις. Πρόκειται, ως προς τις δημοσιονομικές καταστάσεις, για τον ισολογισμό και τον λογαριασμό οικονομικού αποτελέσματος, για τον πίνακα ταμειακών ροών, για την κατάσταση μεταβολών των ιδίων κεφαλαίων και για το παράρτημά τους. Όσον αφορά τις καταστάσεις εκτέλεσης του προϋπολογισμού, αυτές αποτελούνται από τον λογαριασμό δημοσιονομικού αποτελέσματος και από σχετικό παράρτημα.

Τέλος, ορισμένες διατάξεις των κανόνων εφαρμογής αφορούν την απογραφή των παγίων στοιχείων ενεργητικού και τη διαδικασία που εφαρμόζεται σε περίπτωση μεταπώλησης των αγαθών που εγγράφονται στο βιβλίο απογραφής.

Όσον αφορά τις λογιστικές μεθόδους, οι τεχνικές διαφέρουν ανάλογα με τα στοιχεία που πρόκειται να παράσχουν.

Από την άλλη πλευρά, η γενική λογιστική, η οποία καταγράφει τις πράξεις για την κατάρτιση του ισολογισμού των Κοινοτήτων, είναι λογιστική των περιουσιακών στοιχείων ("accrual accounting"), της οποίας οι κανόνες περιγράφουν λεπτομερώς τις διαδικασίες σε ό,τι αφορά τη λογιστική οργάνωση, το περιεχόμενο των λογιστικών βιβλίων, το λογιστικό σχέδιο, την εγγραφή και, στη συνέχεια, την επαλήθευση των πράξεων. Αξίζει ιδιαίτερα να υπογραμμισθεί η αρχή σύμφωνα με την οποία κάθε λογιστική εγγραφή πρέπει, για λόγους εύκολου εντοπισμού, να διευκρινίζει την προέλευση, το περιεχόμενο και τον καταλογισμό κάθε δεδομένου, καθώς και τα στοιχεία αναφοράς του σχετικού δικαιολογητικού.

ΣΤ. Εξωτερικές ενέργειες (μέρος ΙΙ, τίτλος IV του σχεδίου)

Το άρθρο 162 του Δημοσιονομικού Κανονισμού προβλέπει ότι οι διατάξεις των μερών του Ι και ΙΙΙ εφαρμόζονται εξ ολοκλήρου στις εξωτερικές ενέργειες, με την επιφύλαξη των παρεκκλίσεων που προβλέπονται στον τίτλο "εξωτερικές ενέργειες" του μέρους ΙΙ.

Οι κανόνες εφαρμογής σκοπό έχουν λοιπόν να λάβουν υπόψη, μέσω πρόβλεψης παρεκκλίσεων, τις επιχειρησιακές ιδιαιτερότητες του τομέα των εξωτερικών ενεργειών, κυρίως σε ό,τι αφορά την ανάθεση των συμβάσεων και τη χορήγηση των επιχορηγήσεων.

α) Πιο συγκεκριμένα, σε ό,τι αφορά την ανάθεση συμβάσεων, οι κανόνες εφαρμογής σκοπό έχουν να εξειδικεύσουν το άρθρο 167 του Δημοσιονομικού Κανονισμού. Το άρθρο αυτό επιτρέπει τη θέσπιση, στο πλαίσιο των κανόνων εφαρμογής, συγκεκριμένων διατάξεων μόνο για τα κατώτατα όρια και τις λεπτομέρειες ανάθεσης των συμβάσεων των εξωτερικών ενεργειών. Ως εκ τούτο, ενδείκνυται να αποσαφηνισθούν αυτές οι συγκεκριμένες διατάξεις περί διαφορετικών κατώτατων ορίων, καθώς και ορισμένες επιχειρησιακές λεπτομέρειες ανάθεσης των συμβάσεων. Οι κανόνες αυτοί λαμβάνουν υπόψη τις συγκεκριμένες πρακτικές στον τομέα των συμβάσεων των εξωτερικών ενεργειών, οι οποίες περιλαμβάνονται στο εγχειρίδιο οδηγιών που εξεδόθη από την Επιτροπή το 1999 [2]. Λόγω δε του νέου κανονιστικού πλαισίου που θεσπίζεται με τον αναδιατυπωμένο Δημοσιονομικό Κανονισμό και τους παρόντες κανόνες εφαρμογής του, το ως άνω εγχειρίδιο οδηγιών θα αναπροσαρμοσθεί ανάλογα και θα ευθυγραμμισθεί προς το νέο πλαίσιο.

[2] Απόφαση της Επιτροπής, της 10ης Νοεμβρίου 1999, για την απλοποίηση των συστημάτων διαχείρισης των συμβάσεων που ανατίθενται στο πλαίσιο προγραμμάτων συνεργασίας που υλοποιούνται από τις γενικές διευθύνσεις τις αρμόδιες για τις εξωτερικές σχέσεις (SEC(1999)1801).

β) Στον τομέα των επιχορηγήσεων, το άρθρο 169 του Δημοσιονομικού Κανονισμού προβλέπει, και τούτο μόνο για τις εξωτερικές ενέργειες, τη δυνατότητα παρέκκλισης από την υποχρέωση συγχρηματοδότησης, αναφέροντας ότι μια ενέργεια μπορεί να χρηματοδοτηθεί εξ ολοκλήρου από τον κοινοτικό προϋπολογισμό, εάν τούτο είναι απαραίτητο για την υλοποίησή της.

Οι κανόνες εφαρμογής (άρθρο 251) απαριθμούν τις κατηγορίες ενεργειών για τις οποίες η εμπειρία έχει καταδείξει ότι η αναζήτηση συγχρηματοδότησης είναι εξαιρετικά δυσχερής, ακόμη και αδύνατη, λόγω της φύσης τους, και παραθέτει, με μέλημα τη χρηστή διαχείριση, έναν περιοριστικό κατάλογο.

Πρόκειται ιδίως για την ανθρωπιστική βοήθεια και τη βοήθεια για καταστάσεις κρίσης, καθώς και για ενέργειες με σκοπό την προστασία της υγείας ή των θεμελιωδών δικαιωμάτων των λαών.

Ακόμη, είναι δυνατόν να τύχουν εξ ολοκλήρου χρηματοδότησης οι ενέργειες που απορρέουν από την εφαρμογή των συμφωνιών χρηματοδότησης που συνάπτονται με τρίτες χώρες, ή οι ενέργειες που υλοποιούνται από κοινού με διεθνείς οργανισμούς.

Ζ. Άλλα θέματα

Ζ. 1 Διαρθρωτικά Ταμεία (μέρος ΙΙ, τίτλος II)

Οι κατά τομείς κανονιστικές ρυθμίσεις που αναφέρονται στις διαρθρωτικές ενέργειες και στη συνοχή περιλαμβάνουν δημοσιονομικές διατάξεις οι οποίες θεσπίζουν συγκεκριμένους κανόνες σε σύγκριση με το γενικό καθεστώς που θεσπίζεται με τον Δημοσιονομικό Κανονισμό. Αυτό ισχύει, ιδιαίτερα, για τις επιστροφές προπληρωμών, στις οποίες αναφέρεται ιδιαίτερη διάταξη των κανόνων εφαρμογής.

Ζ. 2. Κοινοτικοί οργανισμοί

Οι κανόνες εφαρμογής απαριθμούν τους οργανισμούς του άρθρου 185 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, για τους οποίους ισχύει υποχρεωτικά ο δημοσιονομικός κανονισμός-πλαίσιο για τους οργανισμούς, η χορήγηση της απαλλαγής από το Κοινοβούλιο, η αρμοδιότητα του εσωτερικού ελεγκτή της Επιτροπής και τα λογιστικά πρότυπα που καθορίζονται από τον υπόλογο της Επιτροπής.

Ζ. 3. Ευρωπαϊκές υπηρεσίες (μέρος ΙΙ, τίτλος V)

Ένας νέος τίτλος πλαισιώνει τους κανόνες λειτουργίας των υφιστάμενων υπηρεσιών, όπως της ΥΕΕΕΚ, ή και των υπό σύσταση, όπως της Υπηρεσίας Προσλήψεων.

Ζ. 4. Μέρος ΙΙΙ

Το μέρος ΙΙΙ (« Τελικές και μεταβατικές διατάξεις ») περιλαμβάνει μια τελική διάταξη σχετικά με την τακτική ενημέρωση, ιδίως μέσω τιμαριθμικής αναπροσαρμογής βάσει του πληθωρισμού εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης, των διαφόρων κατώτατων ορίων και ποσών που προβλέπονται στον κανονισμό περί κανόνων εφαρμογής του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

Σχέδιο

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της [...]

για τη θέσπιση των κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (EK) αριθ. ... του Συμβουλίου για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας,

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας Ατομικής Ενέργειας,

τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. ...... του Συμβουλίου της ... για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων [3], και ιδίως το άρθρο 183,

[3] ΕΕ L [...] της [...], σ. [...].

μετά από διαβούλευση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, το Δικαστήριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, το Ελεγκτικό Συνέδριο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, την Επιτροπή των Περιφερειών, το Διαμεσολαβητή και τον Ευρωπαίο Επόπτη Προστασίας Δεδομένων,

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Οι διατάξεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. ... (εφεξής: "Δημοσιονομικός Κανονισμός") απλουστεύθηκαν και περιορίζονται στις ουσιώδεις αρχές και ορισμούς που αφορούν την κατάρτιση, την εκτέλεση και τον έλεγχο του γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (εφεξής: "προϋπολογισμός").

(2) Οι παρόντες κανόνες εφαρμογής πρέπει συνεπώς όχι μόνο να συμπληρώσουν το Δημοσιονομικό Κανονισμό σχετικά με τις διατάξεις του που παραπέμπουν ρητά σε κανόνες εφαρμογής αλλά επίσης και σχετικά με τις διατάξεις των οποίων η εφαρμογή απαιτεί τον εκ των προτέρων ορισμό μέτρων εφαρμογής.

(3) Προκειμένου να εξασφαλιστεί η συμμόρφωση της τομεακής ρύθμισης με τις αρχές του προϋπολογισμού που ορίζονται στον Δημοσιονομικό Κανονισμό, είναι σκόπιμο να καταγραφούν όλες οι κανονιστικές πράξεις που αφορούν την εκτέλεση του προϋπολογισμού και να προβλεφθεί ότι αυτή η καταγραφή θα καταρτιστεί από την Επιτροπή και θα διαβιβαστεί στην αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή.

(4) Όσον αφορά τις αρχές του προϋπολογισμού, και ειδικότερα την αρχή της ενότητας, η υποχρέωση εντοπισμού των τόκων επί των προχρηματοδοτήσεων που πρέπει να επανακαταβληθούν στον προϋπολογισμό επιβάλλει τον εντοπισμό των προχρηματοδοτήσεων που εξακολουθούν να ανήκουν στην κυριότητα των Κοινοτήτων. Αυτές οι προχρηματοδοτήσεις παραμένουν στην κυριότητα του οργάνου εκτός αν προβλέπεται διαφορετικά στη βασική πράξη και εκτός αν πρόκειται για προχρηματοδοτήσεις καταβαλλόμενες για την εκτέλεση σύμβασης, ή καταβαλλόμενες στο προσωπικό ή στα κράτη μέλη. Ο κανόνας αυτός πρέπει να διευκρινιστεί ανάλογα με τους διάφορους τύπους διαχείρισης (κεντρική, απευθείας και έμμεση, και επιμερισμένη). Ο κανόνας δεν εφαρμόζεται στην από κοινού διαχείριση, εφόσον στην περίπτωση αυτή οι κοινοτικοί πόροι αναμειγνύονται με τους πόρους του διεθνούς οργανισμού. Οι προχρηματοδοτήσεις που παραμένουν στην κυριότητα του οργάνου καταγράφονται στο ενεργητικό του ισολογισμού του οργάνου σε συνάρτηση με τις τεχνικές δυνατότητες και, το αργότερο, στο πλαίσιο του οικονομικού έτους 2005, και εφόσον παράγουν τόκους, οι τόκοι καταβάλλονται στον προϋπολογισμό ως διάφορα έσοδα.

(5) Όσον αφορά την αρχή της ετήσιας διάρκειας, πρέπει να διευκρινιστεί η έννοια των πιστώσεων του οικονομικού έτους καθώς και η έννοια των προπαρασκευαστικών σταδίων της πράξης δέσμευσης τα οποία, εφόσον έχουν ολοκληρωθεί μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου, μπορούν να παρέχουν δικαίωμα μεταφοράς των πιστώσεων αναλήψεων υποχρεώσεων οι οποίες πρέπει να χρησιμοποιούνται πριν από τις 31 Μαρτίου του επόμενου οικονομικού έτους.

(6) Όσον αφορά την αρχή της ενιαίας νομισματικής μονάδας, πρέπει να διευκρινιστούν οι ισοτιμίες και τιμές που πρέπει να χρησιμοποιούνται για την μετατροπή μεταξύ ευρώ και άλλων νομισμάτων για τις ανάγκες της ταμειακής διαχείρισης και της λογιστικής.

(7) Όσον αφορά τις παρεκκλίσεις από την αρχή της καθολικότητας, πρέπει να διευκρινιστούν, αφενός, η δημοσιονομική μεταχείριση που πρέπει να εφαρμόζεται σε ορισμένα έσοδα για ειδικό προορισμό, ειδικότερα στις συνεισφορές κρατών μελών ή τρίτων χωρών σε ορισμένα κοινοτικά προγράμματα και, αφετέρου, τα όρια που υπάρχουν όσον αφορά τον συμψηφισμό μεταξύ δαπανών και εσόδων.

(8) Όσον αφορά την αρχή της ειδικότητας, πρέπει να οριστεί επακριβώς ο υπολογισμός των ποσοστών πιστώσεων τα οποία επιτρέπεται να μεταφέρουν τα όργανα δυνάμει της αυτονομίας τους και να εξασφαλιστεί η πλήρης ενημέρωση της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής με την λεπτομερή αιτιολόγηση των αιτήσεων μεταφοράς πιστώσεων οι οποίες πρέπει να της υποβάλλονται.

(9) Όσον αφορά τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση, πρέπει να εντοπιστούν οι στόχοι και η ελάχιστη περιοδικότητα των εκ των προτέρων, των ενδιάμεσων και των εκ των υστέρων αξιολογήσεων των προγραμμάτων και ενεργειών, καθώς και οι πληροφορίες που πρέπει να εμφαίνονται στο νομοθετικό δημοσιονομικό δελτίο.

(10) Όσον αφορά την κατάρτιση και την παρουσίαση του προϋπολογισμού, πρέπει να διευκρινιστεί το περιεχόμενο της γενικής εισαγωγής του προϋπολογισμού, των εγγράφων εργασίας που πρέπει να προσκομίζονται προς στήριξη του προϋπολογισμού και των παρατηρήσεων του προϋπολογισμού προκειμένου να εξασφαλίζεται η πλήρης ενημέρωση της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής. Στο πλαίσιο της νέας παρουσίασης του προϋπολογισμού βάσει δραστηριοτήτων (ΠΒΔ), διευκρινίζονται εξάλλου ο ορισμός και η κατάταξη των διοικητικών πιστώσεων.

(11) Όσον αφορά την εκτέλεση του προϋπολογισμού, πρέπει καταρχήν να διευκρινιστούν οι δυνατοί τύποι της βασικής πράξης στον κοινοτικό τομέα και στους δύο άλλους πυλώνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Πρέπει επίσης να καθοριστούν τα ανώτατα ποσά των πιστώσεων που μπορούν να εκτελούνται χωρίς προηγούμενη βασική πράξη για τις προπαρασκευαστικές ενέργειες και τα δοκιμαστικά σχέδια, καθώς και ο κατάλογος των διατάξεων των συνθηκών που αναθέτουν απευθείας στην Επιτροπή συγκεκριμένες αρμοδιότητες.

(12) Πρέπει εξάλλου να οριστούν οι πράξεις που ενδέχεται να συνιστούν σύγκρουση συμφερόντων, καθώς και η διαδικασία που πρέπει να ακολουθείται στην περίπτωση αυτή.

(13) Όσον αφορά τους διάφορους τρόπους εκτέλεσης του προϋπολογισμού, πρέπει να διευκρινιστεί ότι, όταν η Επιτροπή δεν εκτελεί απευθείας τον προϋπολογισμό στις υπηρεσίες της, πρέπει να βεβαιώνεται προηγουμένως ότι οι οντότητες στις οποίες προτίθεται να αναθέσει καθήκοντα εκτέλεσης διαθέτουν κατάλληλες και ενδεδειγμένες, σε σχέση με τις απαιτήσεις της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης, διαδικασίες διαχείρισης και συστήματα ελέγχου και λογιστικής.

(14) Όσον αφορά την έμμεση κεντρική διαχείριση, δηλαδή αυτήν που αναθέτει η Επιτροπή είτε σε εκτελεστικούς οργανισμούς ή σε οργανισμούς κοινοτικού δικαίου, είτε σε δημόσιους εθνικούς οργανισμούς ή επιφορτισμένους με δημόσια υπηρεσία, πρέπει να διευκρινιστούν επιπλέον η πλαισίωση και οι λεπτομέρειες υλοποίησης αυτής της μεταβίβασης αρμοδιοτήτων, μέσω πράξης μεταβίβασης ή σύμβασης. Στους εκτελεστικούς οργανισμούς, τον έλεγχο των οποίων διατηρεί η Επιτροπή, πρέπει να αναγνωρίζεται η ιδιότητα των κύριων διατακτών αυτού του οργάνου για τον κοινοτικό προϋπολογισμό. Οι εθνικοί οργανισμοί, στο μέτρο που πραγματοποιούν πράξεις εκτέλεσης του προϋπολογισμού, πρέπει να παρέχουν επαρκείς χρηματικές εγγυήσεις και να επιλέγονται με διαφάνεια, μετά από ανάλυση κόστους-αποτελεσματικότητας που δικαιολογεί την επιλογή της μεταβιβαζόμενης σε παρόμοιο οργανισμό διαχείρισης. Η Επιτροπή ζητεί τη γνώμη της αρμόδιας επιτροπής, σύμφωνα με τη βασική πράξη για την εκτέλεση των οικείων πιστώσεων, πριν να προβεί στην υλοποίηση της μεταβίβασης αρμοδιοτήτων σε εθνικούς οργανισμούς. Όσον αφορά τις οντότητες ιδιωτικού δικαίου που εκτελούν προπαρασκευαστικές ή δευτερεύουσες εργασίες για λογαριασμό της Επιτροπής, πρέπει να επιλέγονται σύμφωνα με τις διαδικασίες σύναψης δημοσίων συμβάσεων.

(15) Όσον αφορά την επιμερισμένη διαχείριση με τα κράτη μέλη ή την αποκεντρωμένη διαχείριση με τρίτες χώρες, πρέπει να διευκρινιστούν τα στάδια και οι στόχοι της διαδικασίας εκκαθάρισης λογαριασμών, με την επιφύλαξη των ειδικών διατάξεων που περιλαμβάνονται στους οικείους τομεακούς κανονισμούς.

(16) Όσον αφορά, τέλος, την από κοινού διαχείριση, πρέπει να διευκρινιστεί ότι, στην περίπτωση διαχείρισης αυτού του είδους, το μερίδιο συνεισφοράς κάθε δωρητή σε κάθε είδος δαπάνης δεν είναι προσδιορισμένο, και πρέπει να προσδιοριστούν οι διεθνείς οργανισμοί που είναι επιλέξιμοι γι' αυτό τον τύπο διαχείρισης.

(17) Όσον αφορά το ρόλο των δημοσιονομικών παραγόντων, η μεταρρύθμιση της δημοσιονομικής διαχείρισης, συνοδευόμενη από την κατάργηση των εκ των προτέρων κεντρικών ελέγχων, ενισχύει τις ευθύνες των διατακτών σχετικά με όλες τις πράξεις εσόδων και δαπανών, συμπεριλαμβανομένων και των συστημάτων εσωτερικού ελέγχου. Συνεπώς πρέπει να οριστούν οι αποστολές, οι ευθύνες και οι αρχές των προς τήρηση διαδικασιών. Η ενδοϋπηρεσιακή διεξαγωγή των εκ των προτέρων ελέγχων προϋποθέτει ειδικότερα σαφή διαχωρισμό μεταξύ καθηκόντων έναρξης και επαλήθευσης των πράξεων εκτέλεσης του προϋπολογισμού, ενώ κάθε όργανο πρέπει επιπλέον να θεσπίζει κώδικα επαγγελματικών προτύπων εφαρμοζόμενο στους υπαλλήλους που είναι επιφορτισμένοι με τις εκ των προτέρων και εκ των υστέρων επαληθεύσεις. Στη συνέχεια πρέπει να προβλέπεται λογοδοσία σχετικά με τις αναληφθείσες ευθύνες μέσω ετήσιας έκθεσης προς το οικείο όργανο η οποία πρέπει ιδίως να περιλαμβάνει τα αποτελέσματα των εκ των υστέρων επαληθεύσεων. επίσης πρέπει να οργανωθεί η διατήρηση των δικαιολογητικών εγγράφων που αφορούν τις εκτελεσθείσες πράξεις. Τέλος, δεδομένου ότι αποτελούν παρέκκλιση, όλοι οι τύποι διαδικασιών με διαπραγμάτευση για τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων πρέπει να αποτελούν αντικείμενο ιδιαίτερης έκθεσης προς το οικείο όργανο και διαβίβασης στην αρμόδια για την απαλλαγή αρχή.

(18) Με την προοπτική διευκρίνισης των ευθυνών, πρέπει επίσης να οριστούν επακριβώς οι αποστολές και ευθύνες του υπόλογου που αφορούν τα λογιστικά συστήματα, την ταμειακή διαχείριση και τους τραπεζικούς λογαριασμούς καθώς και τα αρχεία τρίτων. Επίσης διευκρινίζονται οι λεπτομέρειες παύσης των καθηκόντων του υπόλογου.

(19) Οι όροι προσφυγής στις πάγιες προκαταβολές, σύστημα κατά παρέκκλιση διαχείρισης σε σχέση με τις συνήθεις διαδικασίες, πλαισιώνονται ενώ διευκρινίζονται επίσης οι αποστολές και οι ευθύνες των υπολόγων παγίων προκαταβολών, αλλά και των διατακτών και των υπολόγων όσον αφορά τον έλεγχο των παγίων προκαταβολών.

(20) Αφού ορίστηκαν οι αποστολές και οι ευθύνες κάθε δημοσιονομικού παράγοντα, η επίκληση της ευθύνης τους μπορεί πάντως να γίνεται μόνο υπό τους όρους που προβλέπονται στον κανονισμό υπηρεσιακής κατάστασης των υπαλλήλων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και στο καθεστώς που εφαρμόζεται επί του λοιπού προσωπικού των εν λόγω Κοινοτήτων. Ωστόσο πρέπει να συσταθεί μία νέα ειδικευμένη υπηρεσία, υπό τους όρους που ορίζει κάθε όργανο, προκειμένου να αποφαίνεται σχετικά με την ύπαρξη παρατυπίας δημοσιονομικής φύσης. Επιπλέον διευκρινίζονται οι λεπτομέρειες σύμφωνα με τις οποίες ένας διατάκτης μπορεί να ζητήσει την επικύρωση μιας εντολής και κατ' αυτόν τον τρόπο να απαλλαγεί από την ευθύνη του.

(21) Όσον αφορά τα έσοδα, εκτός από την ιδιαίτερη περίπτωση των ιδίων πόρων που διέπονται από τον κανονισμό (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1150/2000 του Συμβουλίου της 22ας Μαΐου 2000 για την εφαρμογή της απόφασης 94/728/ΕΚ, Ευρατόμ για το σύστημα των ιδίων πόρων των Κοινοτήτων [4], πρέπει να διευκρινιστούν τα καθήκοντα και οι έλεγχοι που υπάγονται στην ευθύνη των διατακτών κατά τα διάφορα στάδια της διαδικασίας: κατάρτιση της πρόβλεψης απαίτησης, στη συνέχεια κατάρτιση του εντάλματος είσπραξης και αποστολή του χρεωστικού σημειώματος που ενημερώνει τον οφειλέτη για τη βεβαίωση των απαιτήσεων, υπολογισμός των ενδεχόμενων τόκων υπερημερίας και τέλος, εφόσον συντρέχει περίπτωση, απόφαση παραίτησης από την απαίτηση, με τήρηση των κριτηρίων που διασφαλίζουν τη συμμόρφωση με τη χρηστή δημοσιονομική διαχείριση. Ο ρόλος του υπόλογου στην είσπραξη των εσόδων και η πιθανή χορήγηση προθεσμιών πληρωμής πρέπει επίσης να διευκρινιστούν.

[4] ΕΕ L 130 της 31.05.2000, σ.1-12.

(22) Όσον αφορά τις δαπάνες, πρέπει καταρχήν να οριστεί ο συσχετισμός μεταξύ απόφασης χρηματοδότησης, συνολικής δέσμευσης και ατομικής δέσμευσης, καθώς και τα χαρακτηριστικά των διαφόρων αυτών σταδίων. Η διάκριση μεταξύ συνολικής δέσμευσης και ατομικής δέσμευσης εξαρτάται από το βαθμό προσδιορισμού των δικαιούχων και των οικείων ποσών. Οι προσωρινές δεσμεύσεις προορίζονται αποκλειστικά για τις τρέχουσες διοικητικές δαπάνες και τις δαπάνες του ΕΓΤΠΕ. Προκειμένου να περιοριστεί το ποσό των αδρανών δεσμεύσεων, προβλέπεται η αποδέσμευση των πιστώσεων που αντιστοιχούν σε δεσμεύσεις οι οποίες δεν οδήγησαν σε καμία πληρωμή επί τριετία.

(23) Πρέπει στη συνέχεια να διευκρινιστεί ο συσχετισμός μεταξύ των πράξεων εκκαθάρισης, εντολής πληρωμής και πληρωμής και οι έλεγχοι τους οποίους πρέπει να πραγματοποιούν οι διατάκτες, κατά την εκκαθάριση των δαπανών, με την επίθεση της ένδειξης "έγκριση πληρωμής", και, κατά την εντολή πληρωμής, με την επαλήθευση της εξοφλητικής ισχύος, για την οποία ο διατάκτης είναι πλέον ο μόνος υπεύθυνος. Πρέπει να αναφερθούν τα δικαιολογητικά έγγραφα προς στήριξη των πληρωμών καθώς και οι κανόνες εκκαθάρισης των προχρηματοδοτήσεων και των ενδιάμεσων πληρωμών. Τέλος πρέπει να διευκρινιστούν οι προθεσμίες σχετικά με τις πράξεις εκκαθάρισης και πληρωμής.

(24) Όσον αφορά τον εσωτερικό έλεγχο, πρέπει να προσδιοριστούν οι κανόνες διορισμού του ελεγκτή και διασφάλισης της ανεξαρτησίας του στο πλαίσιο του οικείου οργάνου, το οποίο τον διόρισε και στο οποίο πρέπει να λογοδοτεί για τις εργασίες του.

(25) Ως προς τις δημόσιες συμβάσεις, επελέγη η ενσωμάτωση των οδηγιών 92/50/ΕΟΚ, 93/36/ΕΟΚ και 93/37/ΕΟΚ του Συμβουλίου, σχετικά με τον συντονισμό των διαδικασιών ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών, προμηθειών και έργων, όπως αυτές τροποποιήθηκαν με την οδηγία 97/52/ΕΟΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 13ης Οκτωβρίου 1997, για την τροποποίηση των οδηγιών 92/50/ΕΟΚ, 93/36/ΕΟΚ και 93/37/ΕΟΚ του Συμβουλίου, σχετικά με τον συντονισμό των διαδικασιών ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων υπηρεσιών, προμηθειών και έργων, αντίστοιχα [5]. Τούτο προϋποθέτει πρωτίστως τον ορισμό των διαφόρων κατηγοριών συμβάσεων, των μέτρων δημοσιοποίησης που τους αντιστοιχούν, των περιπτώσεων προσφυγής στις ισχύουσες διαδικασίες και των κυριότερων χαρακτηριστικών τους, τον προσδιορισμό των κριτηρίων επιλογής και των πιθανών λεπτομερειών ανάθεσης, των λεπτομερειών πρόσβασης στα έγγραφα του διαγωνισμού και επικοινωνίας με τους προσφέροντες ή υποψήφιους, καθώς και, οσάκις η Επιτροπή αναθέτει συμβάσεις για δικό της λογαριασμό, των διαφόρων εφαρμοστέων κατώτατων ορίων και των λεπτομερειών εκτίμησης του ύψους των προς ανάθεση συμβάσεων.

[5] ΕΕ L 209 της 24.07.1992, σ. 1-24. ΕΕ L 199 της 9.08.1993, σ. 1-53. ΕΕ L 111 της 30.04.1994, σ. 115 και ΕΕ L 328 της 28.11.1997, σ. 1-59.

(26) Με μέλημα τη διαφάνεια της διαδικασίας και την ίση μεταχείριση των υποψηφίων, αλλά και την πλήρη ευθύνη των διατακτών κατά την τελική επιλογή, γίνεται η έναρξη της διαδικασίας και στη συνέχεια η αξιολόγηση των αιτήσεων συμμετοχής και των προσφορών, καλύπτοντας όλο το φάσμα από τον διορισμό της επιτροπής αξιολόγησης μέχρι την απόφαση κατακύρωσης, η οποία, αιτιολογημένη και τκμηριωμένη, ανήκει σε κάθε περίπτωση στην αναθέτουσα αρχή. Οι χρηματικές εγγυήσεις που απαιτούνται με σκοπό την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Κοινοτήτων αποσαφηνίζονται επίσης.

(27) Τέλος, οι εξουσίες επιβολής διοικητικών κυρώσεων της αναθέτουσας αρχής οριοθετούνται, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται ο αναλογικός και αποτρεπτικός χαρακτήρας της κύρωσης, καθώς και η ίση μεταχείριση μεταξύ των διαφόρων θεσμικών οργάνων και υπηρεσιών.

(28) Το πεδίο εφαρμογής του τίτλου που αναφέρεται στις επιχορηγήσεις πρέπει επίσης να αποσαφηνισθεί, ιδίως ως προς τους διάφορους τρόπους εκτέλεσης του προϋπολογισμού αλλά και ως προς το είδος της ενέργειας ή του ευρωπαϊκού οργανισμού γενικού συμφέροντος που είναι δυνατόν να τύχει επιχορήγησης. Τα χαρακτηριστικά του ετήσιου προγράμματος εργασίας και των προσκλήσεων υποβολής προτάσεων αποσαφηνίζονται, όπως και οι πιθανές εξαιρέσεις σχετικά με το σημείο αυτό και με την αναδρομικότητα, ιδίως στους τομείς της ανθρωπιστικής βοήθειας και της διαχείρισης καταστάσεων κρίσης, όπου οι περιορισμοί είναι έντονα ιδιάζοντες.

(29) Πάντοτε με γνώμονα τις απαιτήσεις διαφάνειας, ίσης μεταχείρισης των αιτούντων και υπευθυνότητας των διατακτών, η διαδικασία χορήγησης διεξάγεται, από την υποβολή της αίτησης επιχορήγησης μέχρι την αξιολόγησής της, από αρμόδια επιτροπή, με γνώμονα εκ των προτέρων καθορισμένα κριτήρια επιλογής και χορήγησης, πριν ο διατάκτης εκδώσει την τελική του απόφαση, δεόντως τεκμηριωμένη.

(30) Μετά, η χρηστή δημοσιονομική διαχείριση επιβάλλει, η Επιτροπή να εξασφαλίζει εγγυήσεις, κατ' αρχάς στη φάση των αιτήσεων επιχορήγησης, με την παρουσίαση χρηματοοικονομικών ελέγχων για τις αιτήσεις που αφορούν τα μεγαλύτερα ποσά, στη συνέχεια, κατά την καταβολή των προχρηματοδοτήσεων, με την απαίτηση εκ των προτέρων χρηματικών εγγυήσεων, και, τέλος, κατά την τελική πληρωμή, με την παρουσίαση χρηματοοικονομικών ελέγχων για τις αιτήσεις που παρουσιάζουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο. Η χρηστή διαχείριση και η επαλήθευση των αρχών της μη παροχής κέρδους και της συγχρηματοδότησης προϋποθέτουν, επιπλέον, την πρόβλεψη και δυνατοτήτων προσφυγής σε πληρωμές κατ' αποκοπή. Τέλος, η χρηστή διαχείριση των κοινοτικών κονδυλίων απαιτεί την τήρηση, από τους ίδιους τους δικαιούχους των επιχορηγήσεων, των αρχών της διαφάνειας και της ίσης μεταχείρισης των δυνητικών αντισυμβαλλομένων, καθώς και της αρχής της κατακύρωσης στην πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά σε περίπτωση μερικής υπεργοληπτικής εκτέλεσης της ενέργειας.

(31) Τέλος, οι εξουσίες επιβολής κυρώσεων ευθυγραμμίζονται με εκείνες που υφίστανται ήδη στον τομέα των δημοσίων συμβάσεων.

(32) Όσον αφορά τη λογιστική και την απόδοση των λογαριασμών, ενδείκνυται να ορισθεί καθεμία από τις γενικά παραδεκτές λογιστικές αρχές βάσει των οποίων πρέπει να συντάσσονται οι δημοσιονομικές καταστάσεις, με εξαίρεση την αρχή της αυτοτέλειας των χρήσεων, η οποία, λόγω της σημασίας της και του καινοτόμου χαρακτήρα της, ορίζεται στον Δημοσιονομικό Κανονισμό. Ακόμη, ενδείκνυται να διευκρινισθούν οι όροι που είναι αναγκαίοι για τον καταλογισμό μιας πράξης, καθώς και οι κανόνες αποτίμησης των στοιχείων ενεργητικού και παθητικού, και σύστασης των προβλέψεων.

(33) Θα πρέπει να διευκρινισθεί ότι οι λογαριασμοί των θεσμικών οργάνων συνοδεύονται από έκθεση επί της δημοσιονομικής και χρηματοοικονομικής διαχείρισης, καθώς και να εξειδικευθεί το περιεχόμενο και η παρουσίαση των στοιχείων που συνθέτουν αφενός τις δημοσιονομικές καταστάσεις (ισολογισμός, λογαριασμός οικονομικού αποτελέσματος, πίνακας ταμειακών ροών, παράρτημα) και αφετέρου τις καταστάσεις εκτέλεσης του προϋπολογισμού (λογαριασμός δημοσιονομικού αποτελέσματος και παράρτημά του).

(34) Όσον αφορά τη λογιστική, πρέπει να διευκρινισθεί ότι ο υπόλογος κάθε θεσμικού οργάνου οφείλει να τεκμηριώνει τη λογιστική οργάνωση και διαδικασία του οργάνου του και να καθορίζει τους όρους που πρέπει να τηρούνται από τα μηχανογραφικά συστήματα λογιστικής.

(35) Ως προς την τήρηση της λογιστικής, θα πρέπει να αποσαφηνισθούν οι αρχές οι εφαρμοστέες στην τήρηση των λογιστικών βιβλίων, του ισοζυγίου καθολικού, της περιοδικής συμφωνίας των υπολοίπων του ισοζυγίου αυτού, καθώς και του βιβλίου απογραφής, να καθορισθούν δε και τα στοιχεία του λογιστικού σχεδίου που εκδίδει ο υπόλογος της Επιτροπής. Οι κανόνες που εφαρμόζονται ως προς την καταχώρηση των πράξεων, ιδίως η μέθοδος της διπλής εγγραφής, οι κανόνες μετατροπής των πράξεων που δεν αναγράφουν τα ποσά σε ευρώ και τα δικαιολογητικά των λογιστικών εγγραφών πρέπει να διευκρινισθούν και αυτά, όπως και το περιεχόμενο των καταχωρήσεων της λογιστικής του προϋπολογισμού.

(36) Τέλος, καθορίζονται οι κανόνες που αφορούν το βιβλίο απογραφής των παγίων στοιχείων και αποσαφηνίζονται οι ευθύνες των διατακτών και των υπολόγων στον τομέα αυτόν, όπως και οι κανόνες που ισχύουν για τη μεταπώληση των αγαθών των εγγεγραμμένων στο βιβλίο απογραφής.

(37) Ως προς το διαρθρωτικά ταμεία, ενδείκνυται να διευκρινισθεί ότι η επιστροφή των προπληρωμών που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο μιας παρέμβασης δεν έχει ως αποτέλεσμα ούτε την αποδέσμευση των αντίστοιχων πιστώσεων ούτε τη μείωση της συμμετοχής των εν λόγω ταμείων στην παρέμβαση αυτή.

(38) Η τυπολογία των ενεργειών, άμεσων και έμμεσων, που μπορούν να χρηματοδοτηθούν στον τομέα της έρευνας πρέπει να αποσαφηνισθεί.

(39) Στον τομέα των εξωτερικών ενεργειών, οι κανόνες εφαρμογής, όπως και ο ίδιος ο Δημοσιονομικός Κανονισμός, σκοπό έχουν να θεσπίσουν διατάξεις περί παρεκκλίσεων που να λαμβάνουν υπόψη τις επιχειρησιακές ιδιαιτερότητες του εν λόγω τομέα, ιδίως ως προς την ανάθεση των συμβάσεων και τη χορήγηση των επιχορηγήσεων.

(40) Όσον αφορά την ανάθεση των συμβάσεων, οι παρόντες κανόνες εφαρμογής επαναλαμβάνουν κατ' ουσίαν τις διατάξεις της απόφασης της Επιτροπής, της 10ης Νοεμβρίου 1999, για την απλοποίηση των συστημάτων διαχείρισης των συμβάσεων που ανατίθενται στο πλαίσιο των προγραμμάτων συνεργασίας που υλοποιούνται από τις γενικές διευθύνσεις που εμπλέκονται στις εξωτερικές σχέσεις [6], με αποτέλεσμα την πρόβλεψη κανόνων που διακρίνονται από το κοινό δίκαιο, ιδίως με τα διαφορετικά κατώτατα όρια καθώς και με τρόπους διαχείρισης που είναι προσαρμοσμένοι στις εξωτερικές ενέργειες.

[6] (SEC(1999)1801).

(41) Στον τομέα των επιχορηγήσεων, οι παρόντες κανόνες εφαρμογής απαριθμούν τα είδη ενεργειών για τα οποία είναι δυνατόν να υπάρξει παρέκκλιση από την υποχρέωση συγχρηματοδότησης του άρθρου 109 του Δημοσιονομικού Κανονισμού. Πρόκειται, πιο συγκεκριμένα, για την ανθρωπιστική βοήθεια και τη βοήθεια σε καταστάσεις κρίσης, καθώς και για τις ενέργειες που αποσκοπούν στην προστασία της υγείας και των θεμελιωδών δικαιωμάτων των πληθυσμών.

(42) Για να εξασφαλίζεται η χρηστή διαχείριση των κοινοτικών πιστώσεων, θα πρέπει να αποσαφηνισθούν οι προκαταρκτικοί όροι και η συμβατική πλαισίωση που πρέπει να δημιουργείται στην περίπτωση της αποκεντρωμένης διαχείρισης των πιστώσεων αυτών, όπως και στην περίπτωση των παγίων προκαταβολών.

(43) Οι διατάξεις του Δημοσιονομικού Κανονισμού που αφορούν τις ευρωπαϊκές υπηρεσίες πρέπει να αποσαφηνισθούν με συγκεκριμένους κανόνες για την Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, καθώς και με διατάξεις επιτρέπουσες στον υπόλογο της Επιτροπής να μεταβιβάζει ορισμένες από τις αρμοδιότητές του σε υπαλλήλους των εν λόγω υπηρεσιών. Ακόμη, ενδείκνυται να αποσαφηνισθούν οι λεπτομέρειες λειτουργίας των τραπεζικών λογαριασμών που οι ευρωπαϊκές υπηρεσίες είναι δυνατόν να εξουσιοδοτούνται να ανοίγουν στο όνομα της Επιτροπής.

(44) Όσον αφορά τις πιστώσεις διοικητικής λειτουργίας, κάθε θεσμικό όργανο οφείλει να ενημερώνει την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή για τις διενεργούμενες σημαντικές πράξεις ακινήτων, δηλαδή για εκείνες που συνεπάγονται αύξηση της ακίνητης περιουσίας.

(45) Ενδείκνυται να προσδιορισθούν οι οργανισμοί που είναι δυνατόν να τύχουν επιχορηγήσεων από τον προϋπολογισμό και οι οποίοι θα πρέπει να αποτελέσουν το αντικείμενο κανονιστικού πλαισίου υπό τους όρους που προβλέπονται στο άρθρο 185 του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

(46) Θα πρέπει τα διάφορα κατώτατα όρια και ποσά που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό να αναπροσαρμόζονται σε τακτά διαστήματα, και τούτο μέσω τιμαριθμικής αναπροσαρμογής βάσει του πληθωρισμού που σημειώνεται στην Κοινότητα, εκτός από τα κατώτατα όρια που εφαρμόζονται στις δημόσιες συμβάσεις.

(47) Βάσει των προαναφερομένων, ενδείκνυται να καταργηθεί ο κανονισμός (Ευρατόμ, ΕΚΑΧ, ΕΚ) αριθ. 3419/93, περί λεπτομερών κανόνων εφαρμογής ορισμένων διατάξεων του Δημοσιονομικού Κανονισμού της 21ης Δεκεμβρίου 1977 [7], όπως αυτός τροποποιήθηκε την τελευταία φορά με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1687/2001 [8].

[7] ΕΕ L 315 της 16.12.1993, σ. 1.

[8] ΕΕ L 28 της 24.08.2001, σ. 8.

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

ΜΕΡΟΣ Ι ΚΟΙΝΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΤΙΤΛΟΣ I ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ

Άρθρο 1 Αντικείμενο (Άρθρο 1 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Ο παρών κανονισμός ορίζει τους κανόνες εφαρμογής ορισμένων διατάξεων του Δημοσιονομικού Κανονισμού [....]/2002 (εφεξής "ο Δημοσιονομικός Κανονισμός") που προσδιορίζει τους κανόνες που διέπουν την κατάρτιση και την εκτέλεση του γενικού προϋπολογισμού των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (εφεξής "προϋπολογισμού").

Τα όργανα στα οποία αναφέρεται ο παρών κανονισμός είναι τα θεσμικά όργανα κατά την έννοια του άρθρου 1 εδάφιο 2 του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

Άρθρο 2 Κατάλογος των κανονιστικών πράξεων που αφορούν την εκτέλεση του προϋπολογισμού. (Άρθρο 2 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Η Επιτροπή τηρεί κατάλογο των πράξεων που αναφέρονται στο άρθρο 2 του Δημοσιονομικού Κανονισμού. Αναπροσαρμόζει αυτόν τον κατάλογο κάθε έτος και ενημερώνει σχετικά την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή.

ΤΙΤΛΟΣ II ΑΡΧΕΣ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΥΘΕΝΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

Άρθρο 3 Πεδίο των προχρηματοδοτήσεων κυριότητας των οργάνων (Άρθρο 5 παράγραφος 4 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Οι προχρηματοδοτήσεις κατά την έννοια του άρθρου 102 παραμένουν στην κυριότητα του οργάνου, εκτός αν προβλέπεται διαφορετικά στη βασική πράξη. Η παρούσα διατάξη δεν αφορά τις προχρηματοδοτήσεις που καταβάλλονται για την εκτέλεση σύμβασης, κατά την έννοια του άρθρου 88 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, ή στο προσωπικό ή στα κράτη μέλη.

Η παρούσα διάταξη δεν εφαρμόζεται στην από κοινού διαχείριση κατά την έννοια του άρθρου 53 του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

2. Στις περιπτώσεις της απευθείας κεντρικής διαχείρισης, κατά την έννοια του άρθρου 53 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, η οποία συνεπάγεται πολλαπλούς εταίρους, ο κανόνας που αναφέρεται στην παράγραφο 1 εφαρμόζεται αποκλειστικά στον κύριο αντισυμβαλλόμενο.

3. Στις περιπτώσεις της αποκεντρωμένης διαχείρισης, καθώς και στην περίπτωση της έμμεσης κεντρικής διαχείρισης κατά την έννοια του άρθρου 53 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, ο κανόνας που αναφέρεται στην παράγραφο 1 εφαρμόζεται αποκλειστικά στην οντότητα που λαμβάνει απευθείας τις καταβαλλόμενες από την Επιτροπή προχρηματοδοτήσεις.

4. Ο κανόνας που αναφέρεται στην παράγραφο 1 εφαρμόζεται στις προχρηματοδοτήσεις που αποφασίζονται μετά την έναρξη ισχύος του παρόντος κανονισμού στο πλαίσιο συμβάσεων ή συμφωνιών.

Άρθρο 4 Εγγραφή στον προϋπολογισμό των τόκων που παράγονται από τα κοινοτικά χρηματικά ποσά (Άρθρο 5 παράγραφος 4 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Οι προχρηματοδοτήσεις που παραμένουν στην κυριότητα του οργάνου σύμφωνα με το άρθρο 3 εγγράφονται στο ενεργητικό του ισολογισμού του οργάνου. Όταν αυτές οι προχρηματοδοτήσεις παράγουν τόκους ή ισοδύναμα προνόμια, αυτά καταβάλλονται στον προϋπολογισμό ως διάφορα έσοδα.

2. Οι διατάκτες παρέχουν στον υπόλογο τις ενδείξεις που του επιτρέπουν να εντοπίζει τις προχρηματοδοτήσεις οι οποίες παραμένουν στην κυριότητα του οργάνου σύμφωνα με το άρθρο 3. Φροντίζουν, στις συμβάσεις και συμφωνίες που συνάπτονται με τους δικαιούχους, ώστε :

α) οι προχρηματοδοτήσεις αυτές να καταβάλλονται σε λογαριασμούς οι οποίοι επιτρέπουν τον εντοπισμό των χρηματικών ποσών που καταβάλλονται από τις Κοινότητες, και

β) οι δικαιούχοι να κοινοποιούν στον αρμόδιο διατάκτη το ποσό των τόκων ή ισοδύναμων προνομίων, που παράγονται ενδεχομένως από αυτά τα χρηματικά ποσά, τουλάχιστον μία φορά κάθε έτος, εφόσον οι τόκοι αντιπροσωπεύουν σημαντικά ποσά, και οπωσδήποτε κατά την υποβολή της αίτησης ενδιάμεσης πληρωμής και πληρωμής του υπολοίπου.

3. Σύμφωνα με τις διατάξεις του τίτλου IV Κεφάλαιο 5, ο αρμόδιος διατάκτης καταρτίζει, κατά την καταβολή της προχρηματοδότησης, πρόβλεψη απαιτήσεων που αφορούν τους τόκους ή τα ισοδύναμα προνόμια που παράγονται ενδεχομένως από αυτή την προχρηματοδότηση.

Ο αρμόδιος διατάκτης καταρτίζει ένταλμα είσπραξης που αντιστοιχεί στο ποσό των τόκων που αναφέρεται στην παράγραφο 1 σύμφωνα με τις προθεσμίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 σημείο β).

4. Όταν πρόκειται για προχρηματοδοτήσεις καταβαλλόμενες για την εκτέλεση της ίδιας γραμμής του προϋπολογισμού, κατ' εφαρμογή της ίδιας βασικής πράξης και σε δικαιούχους που αποτέλεσαν αντικείμενο της ίδιας διαδικασίας ανάθεσης, ο διατάκτης μπορεί να καταρτίσει μία κοινή πρόβλεψη απαίτησης για πολλούς οφειλέτες.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΤΗΣΙΑΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ

Άρθρο 5 Πιστώσεις του οικονομικού έτους (Άρθρο 8 παράγραφος 3 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Οι πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων και πληρωμών, που εγγράφονται στον προϋπολογισμό του οικονομικού έτους και πρέπει να χρησιμοποιηθούν κατά τη διάρκεια του εν λόγω οικονομικού έτους, αποτελούνται από τις εγκεκριμένες πιστώσεις για το οικονομικό έτος. Είναι εγκεκριμένες για το οικονομικό έτος:

α) οι πιστώσεις που ανοίγονται στον προϋπολογισμό, συμπεριλαμβανομένων και αυτών που ανοίγονται μέσω διορθωτικού προϋπολογισμού.

β) οι μεταφερθείσες πιστώσεις μεταξύ ετών.

γ) οι ανασυστάσεις πιστώσεων.

δ) οι πιστώσεις που προέρχονται από επιστροφές των προκαταβολών σύμφωνα με το άρθρο 229 .

ε) οι πιστώσεις που ανοίγονται λόγω της είσπραξης εσόδων για ειδικό προορισμό.

Άρθρο 6 Μεταφορές πιστώσεων μεταξύ ετών (Άρθρο 9 παράγραφος 2 a) του Δημοσιονομικού Κανονισμού).

1. Οι πιστώσεις αναλήψεων υποχρεώσεων που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 2 σημείο α) του Δημοσιονομικού Κανονισμού μπορούν να μεταφερθούν μόνον αν οι δεσμεύσεις δεν ήταν δυνατόν να πραγματοποιηθούν πριν από τις 31 Δεκεμβρίου του οικονομικού έτους για λόγους που δεν μπορούν να καταλογιστούν στο διατάκτη και αν τα προπαρασκευαστικά στάδια έχουν προχωρήσει μέχρι σημείου που επιτρέπει να εκτιμηθεί ευλόγως ότι η δέσμευση μπορεί να πραγματοποιηθεί πριν από τις 31 Μαρτίου του επόμενου έτους.

2. Τα προπαρασκευαστικά στάδια που αναφέρονται στο άρθρο 9 παράγραφος 2 σημείο α) του Δημοσιονομικού Κανονισμού, τα οποία θα έπρεπε να έχουν ολοκληρωθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου του οικονομικού έτους με σκοπό τη μεταφορά στο επόμενο οικονομικό έτος, είναι ειδικότερα τα εξής :

α) για τις συνολικές δεσμεύσεις, κατά την έννοια του άρθρου 88, η έκδοση απόφασης χρηματοδότησης ή η περάτωση, πριν από την ημερομηνία αυτή, της διαβούλευσης με τις ενδιαφερόμενες υπηρεσίες στο πλαίσιο κάθε οργάνου με σκοπό την έκδοση αυτής της απόφασης.

β) για τις ατομικές δεσμεύσεις, κατά την έννοια του άρθρου 88, η προετοιμασία σε προχωρημένο στάδιο των συμβάσεων ή συμφωνιών. Αυτό το στάδιο προόδου των συμβάσεων ή συμφωνιών συνεπάγεται την περάτωση της φάσης επιλογής των πιθανών αντισυμβαλλομένων ή δικαιούχων.

3. Οι μεταφερθείσες πιστώσεις, σύμφωνα με το άρθρο 9 παράγραφος 2 σημείο α) του Δημοσιονομικού Κανονισμού, οι οποίες δεν έχουν δεσμευθεί έως τις 31 Μαρτίου του επόμενου οικονομικού έτους, ακυρώνονται αυτόματα.

4. Οι μεταφερθείσες πιστώσεις, σύμφωνα με το άρθρο 9 παράγραφος 2 σημείο β) του Δημοσιονομικού Κανονισμού, μπορούν να χρησιμοποιηθούν έως τις 31 Δεκεμβρίου του επόμενου οικονομικού έτους.

5. Η λογιστική επιτρέπει τη διάκριση των πιστώσεων που έχουν μεταφερθεί με αυτό τον τρόπο.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 (ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΝΙΑΙΑΣ ΝΟΜΙΣΜΑΤΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ

Άρθρο 7 Τιμές μετατροπής μεταξύ ευρώ και άλλου νομίσματος (Άρθρο 16 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Με την επιφύλαξη των ειδικών διατάξεων που απορρέουν από την εφαρμογή της τομεακής ρύθμισης, η μετατροπή μεταξύ ευρώ και άλλου νομίσματος πραγματοποιείται βάσει της ημερήσιας ισοτιμίας του ευρώ που δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, σειρά C.

2. Ελλείψει ημερήσιας ισοτιμίας του ευρώ που να δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για το εν λόγω νόμισμα, η Επιτροπή χρησιμοποιεί τη λογιστική ισοτιμία που αναφέρεται στην παράγραφο 3.

3. Για τις ανάγκες της λογιστικής που προβλέπεται στα άρθρα 132 έως 137 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, η μετατροπή μεταξύ ευρώ και άλλου νομίσματος πραγματοποιείται βάσει της μηνιαίας λογιστικής ισοτιμίας του ευρώ. Αυτή η λογιστική ισοτιμία καθορίζεται από την Επιτροπή μέσω κάθε κατά τη γνώμη της αξιόπιστης πηγής πληροφοριών βάσει της ισοτιμίας της προτελευταίας εργάσιμης ημέρας του μήνα που προηγείται εκείνου για τον οποίο προσδιορίζεται η ισοτιμία.

Άρθρο 8 Ισοτιμία που πρέπει να χρησιμοποιείται για τη μετατροπή μεταξύ ευρώ και άλλων νομισμάτων (Άρθρο 16 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Με την επιφύλαξη των ειδικών διατάξεων που απορρέουν από την εφαρμογή της τομεακής ρύθμισης, η ισοτιμία που πρέπει να χρησιμοποιείται για τη μετατροπή μεταξύ ευρώ και άλλου νομίσματος είναι αυτή της ημέρας κατάρτισης του εντάλματος πληρωμής ή του εντάλματος είσπραξης από τη διατάκτρια υπηρεσία.

2. Στην περίπτωση των παγίων προκαταβολών σε ευρώ, η ημερομηνία της πληρωμής από την τράπεζα καθορίζει την ισοτιμία που θα χρησιμοποιηθεί.

3. Στην περίπτωση των παγίων προκαταβολών σε εθνικά νομίσματα που αναφέρονται στο άρθρο 16 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, η ισοτιμία που θα χρησιμοποιηθεί είναι αυτή της ημέρας τακτοποίησης της πάγιας προκαταβολής.

4. Για τις δαπάνες που χρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων (ΕΓΤΠΕ), τμήμα Εγγυήσεων, η ισοτιμία που θα χρησιμοποιηθεί για το μήνα "Ν", για τον οποίο δηλώθηκαν αυτές οι δαπάνες σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ.°296/96 της Επιτροπής [9], είναι η ισοτιμία της 10ης του μηνός "Ν+1" ή της πρώτης ημέρας που προηγείται εκείνης για την οποία υπάρχει διαθέσιμη γενική επίσημη ισοτιμία.

[9] ΕΕ L 39 της 17.02.1996, σ. 5-8.

Η ισοτιμία αυτή χρησιμοποιείται επίσης για τις αντίστοιχες προκαταβολές που προβλέπονται στα άρθρα 4 και 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ.°296/96.

Άρθρο 9 Μετατροπή σε ευρώ των δαπανών που αναλαμβάνονται στο τέλος του οικονομικού έτους (Άρθρο 16 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Οι ισοτιμίες του ευρώ του Δεκεμβρίου λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό των υποχρεώσεων που απέμειναν προς πληρωμή κατά το κλείσιμο του οικονομικού έτους.

Άρθρο 10 Ενημέρωση σχετική με τις μεταφορές ταμειακών διαθεσίμων που πραγματοποιήθηκαν από την Επιτροπή μεταξύ των διαφόρων νομισμάτων (Άρθρο 16 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Η Επιτροπή διαβιβάζει ανά τρίμηνο στα κράτη μέλη κατάσταση των μεταφορών που πραγματοποιήθηκαν μεταξύ των διαφόρων νομισμάτων.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 (ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΚΑΘΟΛΙΚΟΤΗΤΑΣ

Άρθρο 11 Συνεισφορές των κρατών μελών για ερευνητικά προγράμματα (Άρθρο 18, παράγραφος 1 σημείο a) του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Οι συνεισφορές των κρατών μελών για τη χρηματοδότηση ορισμένων συμπληρωματικών ερευνητικών προγραμμάτων, που προβλέπονται στο άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1150/2000, καταβάλλονται ως εξής :

α) επτά δωδεκατημόρια του ποσού το οποίο προβλέπεται στον προϋπολογισμό, το αργότερο έως τις 31 Ιανουαρίου του τρέχοντος οικονομικού έτους,

β) τα υπόλοιπα πέντε δωδεκατημόρια που οφείλονται, το αργότερο έως τις 15 Ιουλίου του τρέχοντος οικονομικού έτους.

2. Όταν ο προϋπολογισμός δεν έχει εγκριθεί οριστικά πριν από την αρχή του οικονομικού έτους, οι συνεισφορές που προβλέπονται στην παράγραφο 1 πραγματοποιούνται βάσει του ποσού που εμφαίνεται στον προϋπολογισμό του προηγούμενου οικονομικού έτους.

3. Κάθε συνεισφορά ή κάθε συμπληρωματική καταβολή που οφείλεται από τα κράτη μέλη στο πλαίσιο του προϋπολογισμού πρέπει να εγγράφεται στον ή στους λογαριασμούς της Επιτροπής εντός τριάντα ημερών από την πρόσκληση προς καταβολή.

4. Οι πραγματοποιούμενες καταβολές εγγράφονται στο λογαριασμό που προβλέπεται από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1150/2000 και υπόκεινται στους όρους που διατυπώνονται στον ίδιο κανονισμό.

Άρθρο 12 Έσοδα για ειδικό προορισμό που προκύπτουν από τη συμμετοχή των χωρών ΕΖΕΣ σε ορισμένα κοινοτικά προγράμματα (Άρθρο 18 παράγραφος 1 σημείο δ) του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Η δομή υποδοχής στον προϋπολογισμό της συμμετοχής των κρατών ΕΖΕΣ σε ορισμένα κοινοτικά προγράμματα είναι η ακόλουθη :

α) στην κατάσταση εσόδων, ανοίγεται γραμμή "προς υπόμνηση" που προορίζεται για την εγγραφή του συνολικού ποσού της συμμετοχής των κρατών ΕΖΕΣ για το οικείο οικονομικό έτος. Το προβλεπόμενο ποσό αναγράφεται στις παρατηρήσεις του προϋπολογισμού.

β) στην κατάσταση δαπανών:

i) η παρατήρηση για κάθε γραμμή που αφορά τις κοινοτικές δραστηριότητες στις οποίες συμμετέχουν τα κράτη ΕΖΕΣ αναφέρει "προς ενημέρωση" το ποσό της προβλεπόμενης συμμετοχής,

ii) ένα παράρτημα, που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος του προϋπολογισμού, περιλαμβάνει το σύνολο των γραμμών που αφορούν τις κοινοτικές δραστηριότητες στις οποίες συμμετέχουν τα κράτη ΕΖΕΣ.

Αυτό το παράρτημα αντιπροσωπεύει και συμπληρώνει τη δομή υποδοχής για το άνοιγμα των πιστώσεων που αντιστοιχούν σε αυτές τις συμμετοχές, όπως αυτό προβλέπεται στην παράγραφο 2, καθώς και για την εκτέλεση των δαπανών.

2. Δυνάμει του άρθρου 82 της συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, τα σχετικά με την ετήσια συμμετοχή των κρατών ΕΖΕΣ ποσά - όπως αυτά επιβεβαιώνονται στην Επιτροπή από τη Μικτή Επιτροπή ΕΟΧ σύμφωνα με το άρθρο 1 παράγραφος 5 του πρωτοκόλλου 32 που προσαρτάται στην προαναφερθείσα συμφωνία - οδηγούν στο πλήρες άνοιγμα, από την αρχή του οικονομικού έτους, τόσο των πιστώσεων αναλήψεων υποχρεώσεων όσο και των αντίστοιχων πιστώσεων πληρωμών.

3. Αν, κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους, οι πιστώσεις των γραμμών του προϋπολογισμού στις οποίες συμμετέχουν τα κράτη ΕΖΕΣ ενισχύονται χωρίς να μπορούν τα κράτη ΕΖΕΣ να προσαρμόσουν ανάλογα, κατά τη διάρκεια του εν λόγω οικονομικού έτους, τη συμμετοχή τους προκειμένου να τηρήσουν τη "σχέση αναλογικότητας" που προβλέπεται στο άρθρο 82 της συμφωνίας για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, η Επιτροπή εξουσιοδοτείται να εξασφαλίζει, προσωρινά και κατ'εξαίρεση, βάσει των ταμειακών διαθεσίμων, την προχρηματοδότηση του μεριδίου των κρατών ΕΖΕΣ. Στη συνέχεια της ενίσχυσης αυτής, η Επιτροπή προβαίνει το συντομότερο δυνατό σε πρόσκληση καταβολής των αντίστοιχων συνεισφορών των κρατών ΕΖΕΣ. Η Επιτροπή ενημερώνει κάθε έτος την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή για τις αποφάσεις που έλαβε κατ' αυτό τον τρόπο.

Η προχρηματοδότηση τακτοποιείται το συντομότερο δυνατό στο πλαίσιο του προϋπολογισμού του επόμενου οικονομικού έτους.

4. Σύμφωνα με το άρθρο 18 παράγραφος 1 σημείο δ) του Δημοσιονομικού Κανονισμού, οι χρηματοδοτικές συμμετοχές των κρατών ΕΖΕΣ αποτελούν έσοδα για ειδικό προορισμό. Ο υπόλογος λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα για να εξασφαλίσει τη χωριστή παρακολούθηση της χρησιμοποίησης τόσο των εσόδων που προέρχονται από τις συμμετοχές αυτές όσο και των αντίστοιχων πιστώσεων.

Η Επιτροπή, στο πλαίσιο της έκθεσης που προβλέπεται στο άρθρο 131 παράγραφος 2 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, παρουσιάζει χωριστά την κατάσταση εκτέλεσης που αντιστοιχεί στη συμμετοχή των κρατών ΕΖΕΣ, τόσο ως προς τα έσοδα όσο και ως προς τις δαπάνες.

Άρθρο 13 Προϊόν των κυρώσεων που επιβάλλονται στα κράτη μέλη τα οποία κηρύσσονται σε κατάσταση υπερβολικού ελλείμματος (Άρθρο 18 παράγραφος 1,σημείο β) του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Η δομή υποδοχής στον προϋπολογισμό του προϊόντος των κυρώσεων που αναφέρονται στο τμήμα 4 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου [10] είναι η ακόλουθη :

[10] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1467/97 του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 1997 για την επιτάχυνση και τη διασαφήνιση της εφαρμογής της διαδικασίας υπερβολικού ελλείμματος (ΕΕΕΚ L 209 της 02/08/1997, σ. 6-11).

α) στην κατάσταση εσόδων, ανοίγεται γραμμή "προς υπόμνηση" που προορίζεται για την εγγραφή των τόκων από τα ποσά αυτά.

β) παράλληλα, και με την επιφύλαξη του άρθρου 74 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, η εγγραφή αυτών των ποσών στην κατάσταση εσόδων οδηγεί στο άνοιγμα, σε γραμμή της κατάστασης δαπανών, πιστώσεων αναλήψεων υποχρεώσεων και πληρωμών. Οι πιστώσεις αυτές εκτελούνται σύμφωνα με το άρθρο 17 του προαναφερθέντος κανονισμού.

Άρθρο 14 Εντολή πληρωμής του καθαρού ποσού (Άρθρο 20 παράγραφος 1 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Κατ' εφαρμογή του άρθρου 20 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, από το ποσό των αιτήσεων πληρωμής, των τιμολογίων ή των εκκαθαριστικών καταστάσεων μπορούν να εκπέσουν, οπότε και εκδίδονται εντάλματα πληρωμής για το καθαρό ποσό, :

α) οι ποινικές ρήτρες που καταπίπτουν εις βάρος των δικαιούχων των συμβάσεων ή των δημοσίων συμβάσεων.

β) οι διακανονισμοί ποσών αχρεωστήτως καταβληθέντων που μπορούν να διενεργηθούν με συμψηφισμό επ' ευκαιρία νέας εκκαθάρισης της ίδιας φύσης υπέρ του ίδιου δικαιούχου, πραγματοποιούμενης στο πλαίσιο του κεφαλαίου, του άρθρου και του οικονομικού έτους που επιβαρύνθηκαν με το επί πλέον καταβληθέν και σύμφωνα με το ίδιο είδος πληρωμής κατά την έννοια του άρθρου 81 του Δημοσιονομικού Κανονισμού.

Οι εκπτώσεις, επιστροφές και μειώσεις που εκπίπτουν από κάθε τιμολόγιο και αίτηση πληρωμής δεν εγγράφονται ως έσοδα των Κοινοτήτων.

Άρθρο 15 Λογαριασμοί «Φορολογικές επιβαρύνσεις προς είσπραξη» (Άρθρο 20 παράγραφος 2 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Οι φορολογικές επιβαρύνσεις, τις οποίες ενδεχομένως καλύπτουν οι Κοινότητες κατ' εφαρμογή του άρθρου 20 παράγραφος 2 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, εγγράφονται σε εκκρεμή λογαριασμό μέχρι την επιστροφή τους από τα οικεία κράτη.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 (ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ) ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ

Άρθρο 16 Κανόνες των μεταφορών πιστώσεων (Άρθρο 23 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Ο υπολογισμός των ποσοστών που αναφέρονται στο άρθρο 23 παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, σημεία β) και γ) του Δημοσιονομικού Κανονισμού διενεργείται κατά την αίτηση μεταφοράς πιστώσεων.

2. Για το όριο που αναφέρεται στο άρθρο 23 παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, σημεία β) και γ) του Δημοσιονομικού Κανονισμού, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη το άθροισμα των μεταφορών πιστώσεων προς διενέργεια στη γραμμή από την οποία πραγματοποιείται η μεταφορά και το ποσό της οποίας διορθώνεται βάσει των προγενέστερων μεταφορών.

Άρθρο 17 Διοικητικές δαπάνες (Άρθρο 23 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Οι δαπάνες που αναφέρονται στο άρθρο 23 παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, σημείο β) του Δημοσιονομικού Κανονισμού καλύπτουν, για κάθε τομέα πολιτικής, τους τομείς που αναφέρονται στο άρθρο 26.

Άρθρο 18 Αιτιολόγηση των αιτήσεων μεταφοράς πιστώσεων (Άρθρα 22 και 23 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Οι προτάσεις μεταφοράς πιστώσεων και όλες οι πληροφορίες που προορίζονται για την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή και αφορούν τις μεταφορές πιστώσεων που διενεργούνται σύμφωνα με τα άρθρα 22 και 23 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, συνοδεύονται από τις ενδεδειγμένες και λεπτομερείς αιτιολογήσεις οι οποίες παρουσιάζουν την εκτέλεση των πιστώσεων και τις προβλέψεις αναγκών μέχρι το τέλος του οικονομικού έτους, τόσο για τις γραμμές που θα ενισχυθούν όσο και για τις γραμμές από τις οποίες γίνεται ανάληψη πιστώσεων.

Άρθρο 19 Αιτιολόγηση των αιτήσεων μεταφοράς πιστώσεων από το αποθεματικό επείγουσας βοήθειας (Άρθρο 26 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Οι προτάσεις μεταφοράς πιστώσεων προς χρησιμοποίηση του αποθεματικού επείγουσας βοήθειας που αναφέρεται στο άρθρο 26 παράγραφος 2, πρώτο εδάφιο, του Δημοσιονομικού Κανονισμού, συνοδεύονται από τις ενδεδειγμένες και λεπτομερείς αιτιολογήσεις οι οποίες παρουσιάζουν:

α) για τη γραμμή που πρόκειται να ενισχυθεί με τη μεταφορά, τις κατά το δυνατόν πιο πρόσφατες πληροφορίες σχετικά με την εκτέλεση των πιστώσεων καθώς και τις προβλέψεις αναγκών μέχρι το τέλος του οικονομικού έτους.

β) για το σύνολο των γραμμών που αφορούν τις εξωτερικές ενέργειες, την εκτέλεση των πιστώσεων μέχρι το τέλος του μηνός που προηγείται της αίτησης μεταφοράς πιστώσεων, καθώς και τις προβλέψεις αναγκών μέχρι το τέλος του οικονομικού έτους, συνοδευόμενες από σύγκριση με τις αρχικές προβλέψεις.

γ) την εξέταση των δυνατοτήτων επαναδιάθεσης των πιστώσεων.

Κεφαλαιο 6 (Κεφαλαιο 7 του δημοσιονομικου κανονισμου) Αρχή της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης

Άρθρο 20 Αξιολόγηση (Άρθρο 27 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Κάθε πρόταση προγράμματος ή ενέργειας που συνεπάγεται δαπάνες ή μείωση των εσόδων του προϋπολογισμού αποτελεί αντικείμενο εκ των προτέρων αξιολόγησης. Αυτή η αξιολόγηση προσδιορίζει :

α) την ανάγκη που πρέπει να ικανοποιηθεί βραχυπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα.

β) τους προς επίτευξη στόχους.

γ) τα αναμενόμενα αποτελέσματα και τους αναγκαίους για την αξιολόγησή τους δείκτες.

δ) την προστιθέμενη αξία της κοινοτικής παρέμβασης.

ε) τους κινδύνους, συμπεριλαμβανομένης της απάτης, που συνδέονται με τις προτάσεις και τις διαφαινόμενες εναλλακτικές λύσεις.

στ) τα διδάγματα που αντλούνται από ανάλογες εμπειρίες στο παρελθόν.

ζ) τον όγκο των πιστώσεων, των ανθρώπινων πόρων και των λοιπών διοικητικών δαπανών που πρέπει να διατεθούν με γνώμονα την αρχή του κόστους/αποτελεσματικότητας.

η) και το σύστημα παρακολούθησης που θα θεσπιστεί.

2. Κατόπιν, κάθε πρόγραμμα ή ενέργεια αποτελεί το αντικείμενο ενδιάμεσης ή/και εκ των υστέρων αξιολόγησης όσον αφορά τους ανθρώπινους και δημοσιονομικούς πόρους που διατέθηκαν και τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν, ώστε να επαληθεύεται η συμμόρφωσή τους με τους καθορισθέντες στόχους, υπό τους ακόλουθους όρους :

α) πραγματοποιείται περιοδική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων που επιτυγχάνονται κατά την υλοποίηση πολυετούς προγράμματος, σύμφωνα με χρονοδιάγραμμα που επιτρέπει τη συνεκτίμηση των συμπερασμάτων των αξιολογήσεων αυτών στο πλαίσιο κάθε απόφασης για την παράταση, τροποποίηση ή διακοπή του προγράμματος αυτού.

β) οι ενέργειες που χρηματοδοτούνται σε ετήσια βάση αποτελούν το αντικείμενο αξιολόγησης ως προς τα επιτευχθέντα αποτελέσματά τους τουλάχιστον μία φορά ανά έξι έτη. Αυτή η υποχρέωση μπορεί επίσης να εκπληρώνεται με τις τελικές εκθέσεις που διαβιβάζονται από τους οργανισμούς οι οποίοι εκτέλεσαν την ενέργεια.

Άρθρο 21 Δημοσιονομικό δελτίο (Άρθρο 28 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Κάθε πρόταση πράξης υποβαλλόμενη στη νομοθετική αρχή και δυνάμενη να έχει δημοσιονομικές επιπτώσεις, συμπεριλαμβανομένων και των μεταβολών στον αριθμό των θέσεων απασχόλησης, συνοδεύεται από δημοσιονομικό δελτίο.

Το δημοσιονομικό δελτίο περιλαμβάνει τα δημοσιονομικά και οικονομικά στοιχεία ενόψει της εκτίμησης, από τη νομοθετική αρχή, της ανάγκης παρέμβασης εκ μέρους της Κοινότητας. Το δημοσιονομικό δελτίο παρέχει χρήσιμες πληροφορίες για την ενδεχόμενη συνοχή και συνέργεια με άλλα χρηματοδοτικά μέσα.

Όταν πρόκειται για πολυετείς ενέργειες, το δημοσιονομικό δελτίο περιλαμβάνει το προβλέψιμο χρονοδιάγραμμα των ετήσιων αναγκών σε πιστώσεις και σε προσωπικό, καθώς και αξιολόγηση των επιπώσεών τους στο μεσοπρόθεσμο δημοσιονομικό πεδίο.

2. Για την πρόληψη του κινδύνου απάτης και παρατυπιών, ικανών να θίξουν την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Κοινοτήτων, το δημοσιονομικό δελτίο περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με τα υπάρχοντα ή προγραμματιζόμενα μέτρα πρόληψης και προστασίας.

Κεφαλαιο 7 (Κεφαλαιο 8 του δημοσιονομικου κανονισμου) Αρχή της διαφανειας

Άρθρο 22 Προσωρινή δημοσίευση της συνοπτικής παρουσίασης του προϋπολογισμού (Άρθρο 29 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Εν αναμονή της επίσημης δημοσίευσης και εντός προθεσμίας τεσσάρων εβδομάδων από την ημερομηνία της οριστικής έγκρισης του προϋπολογισμού, δημοσιεύεται, κατόπιν πρωτοβουλίας της Επιτροπής, περίληψη των αριθμητικών δεδομένων του προϋπολογισμού στην ιστοθέση των οργάνων.

ΤΙΤΛΟΣ III ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

Άρθρο 23 Γενική εισαγωγή του προσχεδίου προϋπολογισμού (Άρθρο 33 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Η Επιτροπή συντάσσει τη γενική εισαγωγή του προσχεδίου προϋπολογισμού.

Πριν από κάθε τμήμα του προσχεδίου προϋπολογισμού παρατίθεται εισαγωγή συντασσόμενη από το ενδιαφερόμενο όργανο.

Η γενική εισαγωγή περιλαμβάνει :

α) δημοσιονομικούς πίνακες του συνόλου του προϋπολογισμού.

β) όσον αφορά τους τίτλους του τμήματος της Επιτροπής:

i) τον ορισμό των πολιτικών που δικαιολογούν τις αιτήσεις πιστώσεων, λαμβάνοντας υπόψη τις αρχές και τις απαιτήσεις που αναφέρονται στα άρθρα 27 και 33 παράγραφος 2 σημείο δ) του Δημοσιονομικού Κανονισμού,

ii) την εξήγηση των μεταβολών πιστώσεων από το ένα οικονομικό έτος στο άλλο.

Άρθρο 24 Έγγραφα εργασίας προς στήριξη του προσχεδίου προϋπολογισμού (Άρθρα 30 και 33 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Προς στήριξη του προσχεδίου προϋπολογισμού, η Επιτροπή παρουσιάζει ως έγγραφα εργασίας :

α) όσον αφορά το προσωπικό των οργάνων:

i) έκθεση για την πολιτική μόνιμου και έκτακτου προσωπικού.

ii) για κάθε κατηγορία προσωπικού, οργανόγραμμα των θέσεων απασχόλησης του προϋπολογισμού και του υφιστάμενου προσωπικού κατά την ημερομηνία παρουσίασης του προσχεδίου προϋπολογισμού, με αναφορά της κατανομής του ανά βαθμό και ανά διοικητική μονάδα.

iii) σε περίπτωση μεταβολών στον αριθμό του προσωπικού, κατάσταση που δικαιολογεί αυτές τις μεταβολές.

iv) κατανομή του προσωπικού ανά τομέα πολιτικής.

β) λεπτομερή έκθεση για την πολιτική σύναψης και χορήγησης δανείων.

γ) όσον αφορά τις επιδοτήσεις που προορίζονται για τους οργανισμούς οι οποίοι αναφέρονται στο άρθρο 32 του Δημοσιονομικού Κανονισμού, κατάσταση προβλέψεων των εσόδων και των δαπανών, της οποίας προηγείται αιτιολογική έκθεση καταρτιζόμενη από τους ενδιαφερόμενους οργανισμούς, και όσον αφορά τα ευρωπαϊκά σχολεία, κατάσταση που περιλαμβάνει τα έσοδα και τις δαπάνες, της οποίας προηγείται αιτιολογική έκθεση.

Άρθρο 25 Προσχέδια διορθωτικών προϋπολογισμών (Άρθρο 37 παράγραφος 1 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Τα προσχέδια διορθωτικών προϋπολογισμών συνοδεύονται από αιτιολογήσεις και από τις πληροφορίες σχετικά με την εκτέλεση του προϋπολογισμού του προηγούμενου οικονομικού έτους και του τρέχοντος οικονομικού έτους οι οποίες είναι διαθέσιμες κατά το χρόνο κατάρτισής τους.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

Άρθρο 26 Διοικητικές πιστώσεις (Άρθρο 41 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Οι διοικητικές πιστώσεις αποτελούν αντικείμενο χωριστών τομέων, ανά τίτλο, σε συνάρτηση ιδίως με την ακόλουθη ταξινόμηση :

α) δαπάνες σχετικές με το προσωπικό που είναι εγκεκριμένο στον πίνακα προσωπικού: σε αυτές τις ενδείξεις αντιστοιχεί ένα ποσό πιστώσεων και ένας αριθμός θέσεων.

β) δαπάνες σχετικές με το εξωτερικό προσωπικό (συμπεριλαμβανομένων των επικουρικών υπαλλήλων και του προσωρινού προσωπικού) και άλλες δαπάνες διαχείρισης (συμπεριλαμβανομένων των εξόδων παράστασης και συνεδριάσεων).

γ) δαπάνες σχετικές με τα κτίρια και άλλες συναφείς δαπάνες, συμπεριλαμβανομένων του καθαρισμού και της συντήρησης, των μισθώσεων, των τηλεπικοινωνιών, του νερού, του φωταερίου και του ηλεκτρικού ρεύματος.

δ) δαπάνες στήριξης.

Οι διοικητικές δαπάνες της Επιτροπής, των οποίων η φύση είναι κοινή για όλους τους τίτλους, μπορούν επίσης να περιλαμβάνονται σε χωριστή συνοπτική κατάσταση ταξινομούμενη ανά φύση.

Άρθρο 27 Πραγματικές δαπάνες του τελευταίου οικονομικού έτους που έκλεισε (Άρθρο 46 παράγραφος 1 στοιχείο ε) του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Για την κατάρτιση του προϋπολογισμού, οι πραγματικές δαπάνες του τελευταίου οικονομικού έτους που έκλεισε καθορίζονται με τον ακόλουθο τρόπο :

α) σε αναλήψεις υποχρεώσεων : αναλήψεις υποχρεώσεων που καταχωρήθηκαν στη λογιστική κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους από τις πιστώσεις του οικονομικού έτους, όπως αυτές ορίζονται στο άρθρο 5.

β) σε πληρωμές : πληρωμές που πραγματοποιήθηκαν κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους, δηλαδή των οποίων το ένταλμα εκτέλεσης διαβιβάστηκε στην τράπεζα, από τις πιστώσεις του οικονομικού έτους, όπως αυτές ορίζονται στο ίδιο άρθρο.

Άρθρο 28 Παρατηρήσεις του προϋπολογισμού (Άρθρο 46 παράγραφος 1 σημείο 2, του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

Οι παρατηρήσεις του προϋπολογισμού περιλαμβάνουν ιδίως τα ακόλουθα στοιχεία:

α) τα στοιχεία αναφοράς της βασικής πράξης, εφόσον υπάρχει,

β) τις ενδεδειγμένες επεξηγήσεις σχετικά με τη φύση και τον προορισμό των πιστώσεων.

ΤΙΤΛΟΣ IV ΕΚΤΕΛΕΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 29 Δυνατοί τύποι των βασικών πράξεων (Άρθρο 49 παράγραφος 1 του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Στον κοινοτικό τομέα, η «βασική πράξη» μπορεί να έχει τον τύπο κανονισμού, οδηγίας ή απόφασης.

2. Στον τομέα της κοινής εξωτερικής πολιτικής και της πολιτικής ασφαλείας, η «βασική πράξη» μπορεί να έχει έναν από τους τύπους που αναφέρονται στα άρθρα 13 παράγραφος 2, 14 και 23 παράγραφος 2 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

3. Στον τομέα της αστυνομικής και δικαστικής συνεργασίας σε ποινικές υποθέσεις, η «βασική πράξη» μπορεί να έχει έναν από τους τύπους που αναφέρονται στο άρθρο 34 παράγραφος 2 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Άρθρο 30 Ανώτατα ποσά για τα δοκιμαστικά σχέδια και τις προπαρασκευαστικές ενέργειες (Άρθρο 49 παράγραφος 2, σημεία α) και β) του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Το συνολικό ποσό των πιστώσεων που αφορούν τα δοκιμαστικά σχέδια τα αναφερόμενα στο άρθρο 49, παράγραφος 2, σημείο α) του Δημοσιονομικού Κανονισμού δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 32 εκατομμύρια ευρώ ανά οικονομικό έτος.

2. Το συνολικό ποσό των πιστώσεων που αφορούν τις νέες προπαρασκευαστικές ενέργειες τις αναφερόμενες στο άρθρο 49, παράγραφος 2, σημείο β) του Δημοσιονομικού Κανονισμού δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 30 εκατομμύρια ευρώ ανά οικονομικό έτος και το συνολικό ποσό των πιστώσεων που δεσμεύονται πράγματι για τις προπαρασκευαστικές ενέργειες δεν μπορεί να υπερβαίνει τα 75 εκατομμύρια ευρώ.

Άρθρο 31 Συγκεκριμένες αρμοδιότητες της Επιτροπής δυνάμει των Συνθηκών (Άρθρο 49 παράγραφος 2, σημείο γ) του Δημοσιονομικού Κανονισμού)

1. Τα άρθρα της συνθήκης ΕΚ που αναθέτουν απευθείας στην Επιτροπή συγκεκριμένες αρμοδιότητες είναι τα εξής :

α) Άρθρο 138 (κοινωνικός διάλογος)

β) Άρθρο 140 (μελέτες, γνώμες, διαβουλεύσεις σε κοινωνικά ζητήματα)

γ) Άρθρα 143 και 145 (ειδικές εκθέσεις στον κοινωνικό τομέα)

δ) Άρθρο 152, παράγραφος 2 (πρωτοβουλίες για την προώθηση του συντονισμού στον τομέα της δημόσιας υγείας)

ε) Άρθρο 155, παράγραφος 2 (πρωτοβουλίες για την προώθηση του συντονισμού στον τομέα των διευρωπαϊκών δικτύων)

στ) Άρθρο 157, παράγραφος 2 (πρωτοβουλίες για την προώθηση του συντονισμού στον τομέα της βιομηχανίας)

ζ) Άρθρο 159, δεύτερο εδάφιο (έκθεση σχετικά με τη σημειωθείσα πρόοδο για την υλοποίηση της οικονομικής και κοινωνικής συνοχής)

η) Άρθρο 165, παράγραφος 2 (πρωτοβουλίες για την προώθηση του συντονισμού στον τομέα της έρευνας και της τεχνολογικής ανάπτυξης)

θ) Άρθρο 173 (έκθεση στον τομέα της έρευνας και της τεχνολογικής ανάπτυξης)

ι) Άρθρο 180, παράγραφος 2 (πρωτοβουλίες για την προώθηση του συντονισμού των πολιτικών στον τομέα της συνεργασίας για την ανάπτυξη).

2. Τα άρθρα της συνθήκης Ευρα