Ειδική έκθεση Διδάγματα που 
αποκομίζονται 
από την ανάπτυξη 
του Συστήματος 
Πληροφοριών Σένγκεν 
δεύτερης γενιάς (SIS II) 
από την Ευρωπαϊκή 
ΕπιτροπήEL 2014  ΑΡΙΘ.  03
ΕΥΡΩΠΑÏKΟ
ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ
ΣΥΝΕ∆ΡΙΟ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙO  
12, rue Alcide De Gasperi  
1615 Luxembourg  
LUXEMBOURG
Τηλ +352 4398-1
E-mail: eca-info@eca.europa.eu  
Internet: http://eca.europa.eu
Twitter: @EUAuditorsECA  
YouTube: EUAuditorsECA
Περισσότερες πληροφορίες για την Ευρωπαϊκή Ένωση παρέχονται από το διαδίκτυο ( http://europa.eu ).
Λουξεμβούργο: Υπηρεσία Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 2014
ISBN 978-92-9241-933-2
doi: 10.2865/80806
© Ευρωπαϊκή Ένωση, 2014
Επιτρέπεται η αναπαραγωγή με αναφορά της πηγής.
Printed in Luxembourg
EL 2014  ΑΡΙΘ.  03
Ειδική έκθεση Διδάγματα που 
αποκομίζονται 
από την ανάπτυξη 
του Συστήματος 
Πληροφοριών Σένγκεν 
δεύτερης γενιάς (SIS II) 
από την Ευρωπαϊκή 
Επιτροπή
(υποβαλλόμενη δυνάμει του άρθρου 287, παράγραφος 4, 
δεύτερο εδάφιο, ΣΛΕΕ)
02
 Περιεχόμενα
Σημεία
 Γλωσσάριο
I–VII  Σύνοψη
1–3 Εισαγωγή
4–7 Εμβέλεια και τρόπος προσέγγισης του ελέγχου
4–6 Εμβέλεια του ελέγχου
7 Τρόπος προσέγγισης του ελέγχου
8–69  Παρατηρήσεις
8–32  Ενότητα 1 — Η Επιτροπή παρέδωσε το SIS II αν και με καθυστέρηση που υπερέβαινε την εξαετία
8 Κριτήρια του ελέγχου
9–12  Η αρχική προθεσμία του έργου δεν ήταν ρεαλιστική
13–20  Μέχρι το 2007 η Επιτροπή δεν είχε διαθέσει επαρκές προσωπικό με την απαιτούμενη εμπειρογνωσία για 
την αποτελεσματική διαχείριση των εργασιών ανάπτυξης που είχαν ανατεθεί σε τρίτους
21–25  Αρχικά οι σχέσεις συνεργασίας μεταξύ ορισμένων χωρών-μελών και της Επιτροπής ήταν περιορισμένες 
και, μέχρι η Επιτροπή να δημιουργήσει το συμβούλιο συνολικής διαχείρισης του έργου, δεν κατάφερε να 
αξιοποιήσει την πείρα όλων των τελικών χρηστών
26–28  Δεν ήταν σαφές για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη ποιος ήταν αρμόδιος για τη λήψη των βασικών αποφάσεων
29–32  Μέχρι το τελικό στάδιο του έργου οι απαιτήσεις από το σύστημα δεν ήταν αρκούντως σταθερές
33–49  Ενότητα 2 — Το κόστος ανάπτυξης του κεντρικού συστήματος και δικτύου αυξήθηκε από 
23 εκατομμύρια ευρώ σε 189 εκατομμύρια ευρώ
33 Κριτήρια του ελέγχου
34–37  Η Επιτροπή επικαιροποίησε τον συνολικό προϋπολογισμό του έργου, όπως αυτός είχε καθοριστεί το 2003, 
μόλις το 2010
38 Οι καθυστερήσεις στην παράδοση του SIS II είχαν ως συνέπεια την αύξηση του κόστους
39–41  Ο κύριος ανάδοχος ανάπτυξης παρέδωσε ένα σύστημα που υστερούσε σε απόδοση στο πρώτο μέρος 
του έργου
42–43  Οι αλλαγές στις απαιτήσεις από το σύστημα είχαν ως συνέπεια την αύξηση των δαπανών
03 Περιεχόμενα
44–49  Η Επιτροπή αύξησε την αξία της κύριας σύμβασης ανάπτυξης από 20 εκατομμύρια ευρώ σε 82 εκατομμύρια 
ευρώ μέσω τροποποιήσεων κατόπιν διαπραγμάτευσης
50–63  Ενότητα 3 — Η Επιτροπή δεν μερίμνησε ώστε ο επιχειρηματικός φάκελος του SIS II να 
περιλαμβάνει εμπεριστατωμένη επανεκτίμηση του κόστους και των αναμενόμενων οφελών, 
η οποία να επικαιροποιείται επί τη βάσει σημαντικών αλλαγών
50 Κριτήρια του ελέγχου
51–54  Αφού η Επιτροπή ανέλαβε την ευθύνη του έργου, ο επικαιροποιημένος επιχειρηματικός φάκελός της για 
το SIS II δεν περιελάμβανε εμπεριστατωμένη επανεκτίμηση του συνολικού κόστους, των αναμενόμενων 
οφελών και των εναλλακτικών επιλογών
55–63  Η Επιτροπή δεν προέβη σε εμπεριστατωμένη επανεκτίμηση του επιχειρηματικού φακέλου κατά τη διάρκεια 
του έργου, παρά τις σημαντικές μεταβολές που είχαν επέλθει ως προς το κόστος και τα αναμενόμενα οφέλη
64–69  Ενότητα 4 — Η Επιτροπή άντλησε διδάγματα από την εμπειρία της από το πρώτο μέρος του 
έργου, τα οποία μπορούν να αξιοποιηθούν για τη συμπλήρωση του SIS II και την προετοιμασία 
μελλοντικών έργων
64 Κριτήρια του ελέγχου
65 Η Επιτροπή αξιοποίησε τα διδάγματα που αποκόμισε από το πρώτο μέρος του έργου στο τελικό του στάδιο
66–69  Η Επιτροπή αξιοποιεί ήδη σε άλλα έργα τα διδάγματα που αποκόμισε από το SIS II
70–72  Συμπεράσματα και συστάσεις
 Παράρτημα — Χρονολόγιο του SIS II
 Απάντηση της Επιτροπής
04
 Γλωσσάριο
Απαιτήσεις του συστήματος : Περιγραφή της απαιτούμενης συμπεριφοράς του προς ανάπτυξη συστήματος.
ΓΔ Πληροφορικής : Η Γενική Διεύθυνση της Επιτροπής που είναι αρμόδια για την ΤΠ.
Διακυβέρνηση : Αφορά τον τρόπο λήψης αποφάσεων.
Διευθύνουσα επιτροπή : Καθορίζει τις βασικές κατευθύνσεις και συντονίζει τα κύρια καθήκοντα του έργου. Εγκρίνει 
τους πόρους που διατίθενται για αυτό, καθώς και τα σημαντικότερα παραδοτέα του.
Δοκιμές των σημείων αναφοράς : Δοκιμές του συστήματος που καθιερώθηκαν κατόπιν του σχετικού αιτήματος 
του Συμβουλίου του Ιουνίου του 2009, η επιτυχία στις οποίες αποτελούσε προϋπόθεση της συνέχισης του έργου SIS II.
Έγγραφο ελέγχου διεπαφής : Έγγραφο στο οποίο περιγράφεται η διεπαφή μεταξύ του κεντρικού Συστήματος 
Πληροφοριών Σένγκεν και των εθνικών συστημάτων.
Εναρκτήριο στάδιο : Το αρχικό στάδιο ενός έργου, κατά το οποίο καθορίζεται ο στόχος του και καταρτίζεται 
ο επιχειρηματικός φάκελος.
Ενδιαφερόμενα μέρη : Όσοι μπορούν να επηρεάσουν το έργο ή να επηρεαστούν από αυτό. Το επιχειρησιακό μέρος 
περιλαμβάνει τον κύριο του συστήματος, τον επιχειρησιακό υπεύθυνο και τους χρήστες. Το μέρος ΤΠ περιλαμβάνει 
τον προμηθευτή του συστήματος, τον διαχειριστή του έργου και την ομάδα έργου.
Επιτροπή SISVIS : Επιτροπή η οποία συνεπικουρεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην ανάπτυξη του SIS II και του Συστήματος 
Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις. Συγκροτείται από όλες τις χώρες‑μέλη και στις συνεδριάσεις της προεδρεύει 
η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Επιχειρηματικός φάκελος : Σε αυτόν παρατίθενται οι λόγοι για τους οποίους κρίνεται σκόπιμη η υλοποίηση του έργου 
και αναλύονται το κόστος, οι κίνδυνοι, τα οφέλη και οι εναλλακτικές επιλογές. Καταρτίζεται κατά το εναρκτήριο στάδιο 
του έργου και επικαιροποιείται κατά τη διάρκεια της υλοποίησής του, καθώς μεταβάλλονται το κόστος, οι κίνδυνοι, 
τα οφέλη και οι εναλλακτικές επιλογές.
Επιχειρησιακός υπεύθυνος : Ενεργεί για λογαριασμό του κυρίου του συστήματος θέτοντας τους επιχειρησιακούς 
στόχους και τις αντίστοιχες προτεραιότητες.
Κύριος του συστήματος : Είναι υπεύθυνος για τον καθορισμό των επιχειρηματικών στόχων και προτεραιοτήτων και 
συνήθως προεδρεύει των συνεδριάσεων της διευθύνουσας επιτροπής.
Μητρώο αποφάσεων : Περιέχει σύνοψη των λαμβανόμενων αποφάσεων. Εξυπηρετεί τη διαφάνεια και τη λογοδοσία στον 
βαθμό που καταγράφει από ποιον και με ποιον τρόπο λαμβάνονται οι αποφάσεις.
05 Γλωσσάριο
Παραδοτέο : Έγγραφο, μηχανογραφικό υλικό, λογισμικό ή άλλο προϊόν το οποίο παραδίδεται κατά τα συμφωνηθέντα.
Πίνακας καταχώρισης : Πληροφορίες σχετικά με πρόσωπα ή αντικείμενα που καταχωρίζονται στο Σύστημα 
Πληροφοριών Σένγκεν από τις αρμόδιες εθνικές αρχές.
Προμηθευτής του συστήματος : Παρέχει το σύστημα ΤΠ σύμφωνα με τις απαιτήσεις, το χρονοδιάγραμμα και 
τον προϋπολογισμό που συνομολογήθηκαν.
Στάδιο εκτέλεσης : Στάδιο ενός έργου, κατά το οποίο εκτελούνται οι δραστηριότητες που προβλέπονται στα σχέδια 
έργου και παράγονται τα παραδοτέα του.
Στάδιο σχεδιασμού : Το δεύτερο στάδιο ενός έργου, κατά το οποίο καταρτίζονται τα διάφορα σχέδια έργου.
Σύστημα Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις (Visa Information System, VIS) : Σύστημα ΤΠ μεγάλης κλίμακας που 
αναπτύχθηκε από τη ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων παράλληλα με το SIS II και στο πλαίσιο της ίδιας σύμβασης ανάπτυξης.
Τελικό στάδιο του έργου : Τροποποίηση της σύμβασης SIS II, η οποία συνήφθη τον Δεκέμβριο του 2010 με τον κύριο 
ανάδοχο ανάπτυξης και προέβλεπε την ολοκλήρωση του συστήματος έως τον Μάρτιο του 2013, ενσωματώνοντας νέες 
απαιτήσεις ως προς τη δυναμικότητα, την απόδοση και τις δοκιμές.
Χώρες -μέλη : Οι 26 χώρες που συναποτελούν τον χώρο Σένγκεν. Το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία, μολονότι δεν 
αποτελούν μέρος του χώρου Σένγκεν, συμμετέχουν και αυτές στο Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν, με εξαίρεση 
τους πίνακες καταχώρισης που αφορούν υπηκόους χωρών που δεν ανήκουν στον χώρο Σένγκεν.
Χώρος Σένγκεν : Χώρος απαρτιζόμενος από τις 26 ευρωπαϊκές χώρες οι οποίες έχουν καταργήσει τους ελέγχους 
διαβατηρίων και εισερχόμενων μεταναστών στα κοινά τους σύνορα. Συναποτελείται από 22 κράτη μέλη της ΕΕ και τις 4 
χώρες που μετέχουν στην Ευρωπαϊκή Ζώνη Ελευθέρων Συναλλαγών (ΕΖΕΣ).
eu-LISA : Ευρωπαϊκός Οργανισμός για τη λειτουργική διαχείριση συστημάτων ΤΠ μεγάλης κλίμακας στον χώρο 
της ελευθερίας, ασφάλειας και δικαιοσύνης.
HPS : Ο κύριος ανάδοχος ανάπτυξης: κοινοπραξία της Hewlett‑Packard με τη Steria.
ISPMB : Ακρωνύμιο από τον αγγλικό όρο «Information Systems Project Management Board». Πρόκειται για συμβούλιο 
διαχείρισης έργων στον τομέα των πληροφορικών συστημάτων. Υπό την προεδρία της ΓΔ Πληροφορικής εξετάζει 
προτάσεις νέων έργων στον τομέα της ΤΠ.
Unisys : Ο ανάδοχος διασφάλισης της ποιότητας.
06
 Σύνοψη
I
Το Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν (Schengen Information 
System, SIS) χρησιμοποιείται από τους συνοριοφύλακες, 
τις αστυνομικές και τελωνειακές αρχές, τις αρχές που είναι 
αρμόδιες για τις θεωρήσεις, καθώς και από τις δικαστικές 
αρχές σε ολόκληρο τον χώρο Σένγκεν. Περιέχει πληροφο ‑
ρίες (καταχωρίσεις) σχετικά με πρόσωπα που μπορεί να 
έχουν διαπράξει σοβαρό έγκλημα ή να μην έχουν δικαίωμα 
εισόδου ή παραμονής στην ΕΕ. Περιέχει επίσης κατα ‑
χωρίσεις για εξαφανισθέντα πρόσωπα και απολεσθέντα 
ή κλαπέντα αντικείμενα, όπως χαρτονομίσματα, οχήματα, 
πυροβόλα όπλα και έγγραφα ταυτότητας. Οι καταχωρίσεις 
πραγματοποιούνται στο σύστημα από τις εθνικές αρχές 
(βλέπε σημείο 1).
II
Το αρχικό Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν (SIS 1), το 
οποίο αναπτύχθηκε και λειτουργούσε σε διακυβερνητικό 
πλαίσιο, ήταν ενεργό από το 1995 έως τη δρομολόγηση 
του SIS II το 2013. Το 2001 το Συμβούλιο αποφάσισε να το 
αντικαταστήσει με τη δεύτερη γενιά του (SIS II) και ανέ ‑
θεσε στην Επιτροπή την ανάπτυξή του. Η ΓΔ Εσωτερικών 
Υποθέσεων1 ανέλαβε τη διαχείριση του έργου θέτοντας ως 
ημερομηνία‑στόχο για την έναρξη της εφαρμογής του το 
τέλος του 2006. Αρχικά, ο κύριος λόγος για την ανάπτυξη 
του SIS II ήταν η εξασφάλιση της σύνδεσης περισσότερων 
χωρών‑μελών. Επιπλέον, το SIS II προβλεπόταν να αξιοποι ‑
ήσει τις τελευταίες τεχνολογικές εξελίξεις και να περιέχει 
πρόσθετες λειτουργίες, όπως νέες κατηγορίες καταχωρί ‑
σεων, δυνατότητα σύνδεσης των καταχωρίσεων, καθώς και 
δυνατότητα αποθήκευσης εγγράφων που σχετίζονταν με 
μια καταχώριση (βλέπε σημεία 2 και 3).
III
Το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο εξέτασε κατά πόσον 
η Επιτροπή παρέδωσε το SIS II εμπρόθεσμα και σύμφωνα 
με τις αρχικές εκτιμήσεις κόστους. Επίσης, εξέτασε κατά 
πόσον υπήρχε εμπεριστατωμένος επιχειρηματικός φάκελος 
για το SIS II καθ’ όλη τη διάρκεια υλοποίησης του έργου, 
ο οποίος να λαμβάνει υπόψη τις σημαντικότερες μεταβο ‑
λές στο κόστος και τα αναμενόμενα οφέλη. Επιπλέον, το 
Συνέδριο αξιολόγησε κατά πόσον η Επιτροπή είχε αντλήσει 
διδάγματα από την εμπειρία της διαχείρισης του έργου και 
κατά πόσον τα αξιοποιούσε (βλέπε σημεία 4 έως 7).
1 Εκείνη την εποχή ονομαζόταν ΓΔ Δικαιοσύνης, Ελευθερίας και 
Ασφάλειας.IV
Με τον έλεγχο διαπιστώθηκε ότι η Επιτροπή παρέδωσε 
μεν το κεντρικό σύστημα, αλλά με καθυστέρηση έξι και 
πλέον ετών από την αρχικώς προβλεπόμενη προθεσμία 
και με κόστος οκταπλάσιο από την αρχική πρόβλεψη 
προϋπολογισμού. Η καθυστέρηση και η υπέρβαση των 
δαπανών οφείλονταν εν μέρει στο απαιτητικό πλαίσιο 
διακυβέρνησης το οποίο περιόριζε την ικανότητα της Επι ‑
τροπής να ανταποκριθεί σε επιχειρησιακά προβλήματα 
και εν μέρει στις αδυναμίες της διαχείρισης που άσκησε 
η Επιτροπή. Αυτό ίσχυσε ιδίως κατά το πρώτο μέρος του 
έργου και μέχρι το 2009:
α) Η αρχική προθεσμία του έργου δεν ήταν ρεαλιστική 
(βλέπε σημεία 9 έως 12).
β) Μέχρι το 2010, η Επιτροπή δεν επικαιροποίησε τον 
συνολικό προϋπολογισμού του έργου ο οποίος είχε 
καθοριστεί το 2003 (βλέπε σημεία 34 έως 37).
γ) Κατά τη διάρκεια του έργου, οι απαιτήσεις από το 
σύστημα εξελίχθηκαν προκειμένου να ικανοποιή ‑
σουν τις ανάγκες των χρηστών και δεν παρέμειναν 
αρκούντως σταθερές μέχρι το τελικό στάδιο του 
έργου το 2010. Το σύστημα που λειτουργεί σήμερα 
έχει πολύ μεγαλύτερη δυναμικότητα από αυτήν που 
προβλεπόταν το 2001 (βλέπε σημεία 29 έως 32 και 42 
έως 43).
δ) Μέχρι το 2007, η Επιτροπή δεν διέθεσε επαρκές προ ‑
σωπικό με την εμπειρογνωσία που ήταν απαραίτητη 
για την αποτελεσματική διαχείριση των εργασιών 
ανάπτυξης που είχαν ανατεθεί σε τρίτους (βλέπε 
σημεία 13 έως 20).
ε) Κατά το πρώτο μέρος του έργου, ο κύριος ανάδοχος 
ανάπτυξης παρέδωσε ένα σύστημα που υστερούσε 
σε απόδοση (βλέπε σημεία 39 έως 41).
στ) Αρχικά, οι σχέσεις συνεργασίας μεταξύ ορισμένων 
χωρών‑μελών και της Επιτροπής ήταν περιορισμέ ‑
νες. Μέχρι η Επιτροπή να συγκροτήσει το συμβούλιο 
συνολικής διαχείρισης του έργου το 2009, δεν είχε 
καταφέρει να αξιοποιήσει επαρκώς την πείρα όλων 
των τελικών χρηστών (βλέπε σημεία 21 έως 25).
Σύνοψη 07
ζ) Δεν ήταν σαφές για όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη 
ποιος λάμβανε τις βασικές αποφάσεις (βλέπε ση ‑
μεία 26 έως 28).
η) Η Επιτροπή αύξησε την αξία της κύριας σύμβασης 
ανάπτυξης από 20 εκατομμύρια ευρώ σε 82 εκατομ ‑
μύρια ευρώ μέσω τροποποιήσεών της με διαπραγ ‑
μάτευση. Μολονότι αυτή η διαδικασία προβλέπεται 
από τον δημοσιονομικό κανονισμό, στο πλαίσιο κάθε 
διαδικασίας με διαπραγμάτευση υπάρχει ο εγγενής 
κίνδυνος οι καταβαλλόμενες τιμές να μην είναι αντα ‑
γωνιστικές (βλέπε σημεία 44 έως 49).
V
Κατά τη διάρκεια του έργου, το κόστος και τα αναμε ‑
νόμενα οφέλη μεταβλήθηκαν σε σημαντικό βαθμό. 
Στις αρχικές ενδεικτικές εκτιμήσεις του κόστους με το 
οποίο θα επιβαρυνόταν ο προϋπολογισμός της ΕΕ για 
την ανάπτυξη του κεντρικού συστήματος, το πραγμα ‑
τικό μέγεθος της αναγκαίας επένδυσης είχε υποεκτιμη ‑
θεί σημαντικά. Το πλήρες κόστος του SIS II ανήλθε σε 
500 εκατομμύρια ευρώ περίπου στο τέλος του έργου: 
189 εκατομμύρια ευρώ για το κεντρικό σύστημα και 
εκτίμηση άνω των 330 εκατομμυρίων ευρώ για τα εθνικά 
συστήματα. Παράλληλα, η βαρύτητα των βασικών οφε ‑
λών που αναμένονταν αρχικά από το SIS II περιορίστηκε, 
καθώς το SIS 1 επεκτάθηκε το 2007 στις νέες χώρες‑μέλη 
μέσω του SISone4all. Εντούτοις, παρά τις μεταβολές του 
κόστους και των οφελών, η Επιτροπή δεν προέβη σε 
εμπεριστατωμένη επανεκτίμηση του επιχειρηματικού 
φακέλου του έργου, προκειμένου να αποδείξει ότι το 
SIS II παρέμενε οργανωτική προτεραιότητα που εξασφά ‑
λιζε υψηλότερη απόδοση της επένδυσης σε σύγκριση με 
άλλες δυνατότητες (βλέπε σημεία 50 έως 63).
VI
Η Επιτροπή αξιοποίησε τα διδάγματα που αποκόμισε από 
την εμπειρία της από το πρώτο μέρος του έργου, τροπο ‑
ποιώντας την προσέγγισή της κατά το τελικό στάδιο του 
έργου μετά το 2010 και παραδίδοντας το SIS II τον Απρί ‑
λιο του 2013. Επιπλέον, μολονότι δεν προέβη σε επίσημη 
αξιολόγηση, εφαρμόζει ήδη ορισμένα από τα διδάγματα 
που άντλησε από το SIS II κατά τις προπαρασκευαστικές 
εργασίες στο πλαίσιο άλλων έργων ΤΠ μεγάλης κλίμακας 
(βλέπε σημεία 64 έως 69).VII
Βάσει των ανωτέρω παρατηρήσεων, το Συνέδριο συνιστά 
στην Επιτροπή, όταν διαχειρίζεται την ανάπτυξη συστη ‑
μάτων ΤΠ μεγάλης κλίμακας, κατά κύριο λόγο (βλέπε 
σημεία 71 έως 73):
α) να λαμβάνει ως βάση του χρονοδιαγράμματος τεχνι ‑
κή ανάλυση των προς εκτέλεση εργασιών·
β) να εξασφαλίζει ότι όλα τα έργα εντάσσονται στους 
μηχανισμούς εταιρικής διαχείρισης ΤΠ που λειτουρ ‑
γούν στους κόλπους της και να αξιοποιεί πλήρως την 
εμπειρογνωσία που διαθέτει για την αποτελεσματική 
διαχείριση των εργασιών των αναδόχων·
γ) να εξασφαλίζει ότι οι επιχειρηματικές ανάγκες και 
οι απόψεις των τελικών χρηστών λαμβάνονται 
επαρκώς υπόψη στο πλαίσιο της διαδικασίας λήψης 
αποφάσεων·
δ) να εξασφαλίζει την έγκριση του επιχειρηματικού 
φακέλου πριν από τη μετάβαση από το εναρκτήριο 
στάδιο στο στάδιο του σχεδιασμού, καθώς και την 
επανέγκρισή του σε περίπτωση σημαντικών μεταβο ‑
λών του κόστους, των αναμενόμενων οφελών, των 
κινδύνων και των εναλλακτικών επιλογών·
ε) να εξασφαλίζει ότι οι βασικές αποφάσεις τεκμηριώ ‑
νονται σε σχετικό μητρώο κατά τρόπον ώστε να είναι 
εύκολα ανιχνεύσιμες·
στ) να εξασφαλίζει αποτελεσματικό συνολικό συντονι ‑
σμό, όταν ένα έργο απαιτεί την ανάπτυξη διαφορε ‑
τικών αλλά αλληλεξαρτώμενων συστημάτων από 
διάφορα ενδιαφερόμενα μέρη·
ζ) να αναπτύσσει συστήματα ΤΠ μεγάλης κλίμακας με 
τη χρήση διαλειτουργικών δομικών στοιχείων τα 
οποία να μπορούν να επαναχρησιμοποιούνται εύκο ‑
λα, προκειμένου να αποτρέπεται ο εγκλωβισμός σε 
έναν και μόνον ανάδοχο·
η) να διαδώσει τα διδάγματα που αντλούνται από τον 
έλεγχο του Συνεδρίου στις διάφορες ΓΔ και τα θεσμι ‑
κά όργανα τις ΕΕ, καθώς και στους αποκεντρωμένους 
οργανισμούς και τα λοιπά όργανα. Επίσης, οφείλει να 
αξιολογήσει κατά πόσον επιτεύχθηκαν τα αποτελέ ‑
σματα που αναμένονταν από το SIS II.
08
 Εισαγωγή
01 
Το Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν χρη ‑
σιμοποιείται από τους συνοριοφύλακες, 
τις αστυνομικές και τελωνειακές αρχές, 
τις αρχές που είναι αρμόδιες για τις 
θεωρήσεις, καθώς και από τις δικαστικές 
αρχές σε ολόκληρο τον χώρο Σένγκεν2. 
Περιέχει πληροφορίες (καταχωρίσεις) 
σχετικά με πρόσωπα που μπορεί να 
έχουν διαπράξει σοβαρό έγκλημα ή να 
μην έχουν δικαίωμα εισόδου ή παραμο ‑
νής στην ΕΕ. Περιέχει επίσης καταχω ‑
ρίσεις για εξαφανισθέντα πρόσωπα και 
απολεσθέντα ή κλαπέντα αντικείμενα, 
όπως χαρτονομίσματα, οχήματα, πυ ‑
ροβόλα όπλα και έγγραφα ταυτότητας. 
Οι καταχωρίσεις στο σύστημα πραγμα ‑
τοποιούνται από τις εθνικές αρχές. Το 
αρχικό Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν 
(SIS 1) αναπτύχθηκε ως διακυβερνητικό 
έργο με επικεφαλής τη Γαλλία και τέθηκε 
σε λειτουργία το 1995. Την ευθύνη διαχεί ‑
ρισής του είχε η Γαλλία και παρέμεινε 
σε λειτουργία μέχρι τον Μάιο του 2013, 
οπότε αντικαταστάθηκε από το SIS II. 
Αμφότερα τα συστήματα SIS 1 και SIS II 
αποτελούνται από εθνικά συστήματα 
που έχουν αναπτύξει οι χώρες‑μέλη, τα 
οποία συνδέονταν με ένα κεντρικό σύ ‑
στημα μέσω δικτύου (βλέπε γράφημα 1 ).
02 
Τον Δεκέμβριο του 1996, οι χώρες Σέν ‑
γκεν έλαβαν αρχικά την απόφαση να 
δημιουργήσουν ένα Σύστημα Πληροφο ‑
ριών Σένγκεν δεύτερης γενιάς (SIS II). Τον 
Δεκέμβριο του 2001, το Συμβούλιο ανέ ‑
θεσε στην Επιτροπή την ανάπτυξη του 
συστήματος αυτού, θέτοντας ως χρονικό 
όριο το τέλος του 2006. Τη διαχείριση 
του έργου ανέλαβε η ΓΔ Εσωτερικών 
Υποθέσεων, η οποία ανέθεσε σε τρίτους 
τις εργασίες ανάπτυξης του κεντρικού 
συστήματος. 03 
Το SIS II αναπτύχθηκε κατά κύριο λόγο 
προκειμένου να εξασφαλιστεί η σύνδεση 
του αυξημένου αριθμού των χωρών‑με ‑
λών έπειτα από τη διεύρυνση της Ευ ‑
ρωπαϊκής Ένωσης το 2004. Επιπλέον, το 
SIS II θα ενσωμάτωνε τις πλέον πρόσφα ‑
τες τεχνολογικές εξελίξεις και θα παρείχε 
πρόσθετες λειτουργίες.2 Οι 26 χώρες που 
συναποτελούν τον χώρο 
Σένγκεν είναι η Αυστρία, 
το Βέλγιο, η Τσεχική 
Δημοκρατία, η Δανία, η Εσθονία, 
η Φινλανδία, η Γαλλία, η Γερμανία, 
η Ελλάδα, η Ουγγαρία, 
η Ισλανδία, η Ιταλία, η Λετονία, 
το Λιχτενστάιν, η Λιθουανία, 
το Λουξεμβούργο, η Μάλτα, 
οι Κάτω Χώρες, 
η Νορβηγία, η Πολωνία, 
η Πορτογαλία, η Σλοβακία, 
η Σλοβενία, η Ισπανία, 
η Σουηδία και η Ελβετία.
09 Εισαγωγή Γράφημα 1Συνοπτική απεικόνιση του Συστήματος Πληροφοριών Σένγκεν
Πηγή:  ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων.Χρήστε/uni03C2
κεντρικό 
σύστη/uni03BCαεθνικό 
σύστη/uni03BCα
Κεντρικό επίπεδοεθνική 
διεπαφήεθνική 
διεπαφήεθνική 
διεπαφή
εθνική 
διεπαφή
Χρήστε/uni03C2 Χρήστε/uni03C2Χρήστε/uni03C2
εθνικό 
σύστη/uni03BCα
εθνικό 
σύστη/uni03BCαεθνικό 
σύστη/uni03BCα
10
 Εμβέλεια και τρόπος 
προσέγγισης του ελέγχου
Εμβέλεια του ελέγχου
04 
Με τον έλεγχο εξετάστηκε κατά πό ‑
σον η Επιτροπή διαχειρίστηκε σωστά 
την ανάπτυξη του SIS II. Γνώμονας του 
ελέγχου ήταν τα ακόλουθα τέσσερα 
ερωτήματα:
α) Παρέδωσε εγκαίρως η Επιτροπή το 
SIS II;
β) Παρέδωσε η Επιτροπή το SIS II 
σύμφωνα με τις αρχικές εκτιμήσεις 
κόστους;
γ) Υπήρχε αξιόπιστος επιχειρηματικός 
φάκελος για το SIS II καθ’ όλη τη 
διάρκεια υλοποίησης του έργου, 
ο οποίος να λαμβάνει υπόψη τις 
σημαντικότερες μεταβολές στις 
δαπάνες και τα αναμενόμενα οφέλη;
δ) Αποκόμισε διδάγματα η Επιτροπή 
από τη διαχείριση του έργου της με 
αντικείμενο την ανάπτυξη του SIS II; 
Τα αξιοποίησε επωφελώς;05 
Γενικώς, η Επιτροπή διαθέτει σημαντική 
πείρα σε θέματα ανάπτυξης έργων ΤΠ 
και παροχής καθοδήγησης στις ΓΔ σχε ‑
τικά με τον τρόπο επιτυχούς διαχείρισης 
των έργων αυτών3. Η Επιτροπή ανα ‑
γνωρίζει επίσης την ανάγκη άντλησης 
διδαγμάτων από την ανάπτυξη συγκε ‑
κριμένων έργων ΤΠ και διάδοσης των δι ‑
δαγμάτων αυτών εντός του οργάνου4. Το 
2011, παραδείγματος χάριν, η Υπηρεσία 
Εσωτερικού Λογιστικού Ελέγχου (ΥΕΛΕ)
της Επιτροπής συγκέντρωσε χρήσιμα 
συμπεράσματα από επισκόπηση του 
σχεδιασμού έργων ΤΠ στις διάφορες ΓΔ 
του οργάνου5. Ο έλεγχος του SIS II από 
το Συνέδριο ήταν μια ευκαιρία να εντοπι ‑
στούν, στο πλαίσιο ενός και μόνο έργου, 
οι λόγοι καθυστερήσεων και υπερβά ‑
σεων δαπανών, καθώς και οι αλλαγές 
που επέτρεψαν τελικά στην Επιτροπή να 
παραδώσει το σύστημα.
06 
Ο έλεγχος του Συνεδρίου δεν ήταν ηλε ‑
κτρονικός έλεγχος με στόχο την παροχή 
διασφάλισης σχετικά με την ποιότητα 
του SIS II, ούτε εξετάστηκε ο τρόπος με 
τον οποίο οι εθνικές αρχές διαχειρίστη ‑
καν την ανάπτυξη των οικείων συστημά ‑
των SIS II.3 Η προσέγγιση «Rational 
Unified Process (RUP@EC)» 
ήταν η συνήθης μεθοδολογία 
ανάπτυξης λογισμικού εντός 
της Επιτροπής. Καθιερώθηκε 
με την ανακοίνωση του 2004 
σχετικά με τη βελτίωση 
της διακυβέρνησης της 
τεχνολογίας πληροφοριών 
στην Επιτροπή, SEC(2004) 
1267. Το 2011 συμπληρώθηκε 
από τη μεθοδολογία 
διαχείρισης έργου PM2.
4 «Getting the best from 
IT in the Commission» 
(Αξιοποιώντας την ΤΠ 
με τον καλύτερο δυνατό 
τρόπο στην Επιτροπή), 
SEC(2010) 1182 τελικό 
της 7ης Οκτωβρίου 2010.
5 Επιστολή διαχείρισης 
της Υπηρεσίας Εσωτερικού 
Λογιστικού Ελέγχου της 1ης 
Φεβρουαρίου 2011, «Setup of 
IT Projects in the Commission» 
(Σχεδιασμός έργων ΤΠ στην 
Επιτροπή).
11 Εμβέλεια και τρόπος προσέγγισης του ελέγχου
Τρόπος προσέγγισης 
του ελέγχου
07 
Ο έλεγχος βασίστηκε στα εξής:
α) Σε συστηματοποιημένες συνεντεύ ‑
ξεις με τα ενδιαφερόμενα για το SIS II 
μέρη, στα οποία συγκαταλέγονταν:
i) οι υπάλληλοι της ΓΔ Εσωτερικών 
Υποθέσεων της Επιτροπής που 
ήταν υπεύθυνοι για την ανάπτυ ‑
ξη του SIS II·
ii) οι υπάλληλοι της ΓΔ Προϋπολογι ‑
σμού, της ΓΔ Πληροφορικής, της 
Γενικής Γ ραμματείας, καθώς και 
της ΓΔ Φορολογικής και Τελω ‑
νειακής Ένωσης, όσον αφορά 
ζητήματα που συνδέονταν με τη 
διακυβέρνηση ΤΠ στην Επιτροπή 
και την ανάπτυξη άλλων μεγάλης 
κλίμακας συστημάτων ΤΠ·
iii) ο κύριος ανάδοχος ανάπτυ ‑
ξης του SIS II (κοινοπραξία της 
Hewlett‑Packard με τη Steria) 
και ο ανάδοχος διασφάλισης της 
ποιότητας (Unisys)·
iv) υπάλληλοι της Γ ραμματείας 
του Συμβουλίου της ΕΕ και του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που 
είχαν παρακολουθήσει την ανά ‑
πτυξη του SIS II·v) εκπρόσωποι των ενδιαφερόμε ‑
νων μερών από έξι χώρες‑μέλη 
(Γερμανία, Ισπανία, Γαλλία, 
Λουξεμβούργο, Ουγγαρία και 
Πορτογαλία). Οι έξι χώρες‑μέλη 
επελέγησαν προκειμένου να συ ‑
γκεντρωθούν απόψεις από ευρύ 
διατομεακό πεδίο.
β) Σε έρευνα μεταξύ των ενδιαφερό ‑
μενων μερών που συμμετείχαν στην 
ανάπτυξη του SIS II, προερχόμενων 
από όλες τις χώρες‑μέλη, τη Γ ραμ ‑
ματεία του Συμβουλίου της ΕΕ, την 
Επιτροπή και τους αναδόχους που 
εργάστηκαν για λογαριασμό της 
Επιτροπής. Με την έρευνα ζητήθη ‑
κε η άποψη των ενδιαφερόμενων 
μερών για διάφορες πτυχές της 
ανάπτυξης του SIS II. Από τα 144 
ενδιαφερόμενα μέρη που επελέγη ‑
σαν, τα 91 απάντησαν στην έρευνα 
(ποσοστό συμμετοχής 63 %). Από 
αυτά, τα 81 προέρχονταν από τις 
χώρες‑μέλη και το Συμβούλιο, ενώ 
τα 10 εκπροσωπούσαν την Επιτρο ‑
πή και τους αναδόχους της. Τα τρία 
τέταρτα αυτών που απάντησαν στην 
έρευνα είχαν συμμετάσχει στο έργο 
από το 2009 ή και νωρίτερα.
γ) Σε εξέταση εγγράφων και διαδικασι ‑
ών που αφορούσαν το SIS II.
12
 Παρατηρήσεις
Ενότητα 1 — Η Επιτροπή 
παρέδωσε το SIS II αν και 
με καθυστέρηση που 
υπερέβαινε την εξαετία
Κριτήρια του ελέγχου
08 
Στο πλαίσιο του ελέγχου εξετάστηκε 
κατά πόσον:
α) το χρονοδιάγραμμα του έργου ήταν 
ρεαλιστικό·
β) η Επιτροπή είχε διαθέσει επαρκή 
εμπειρογνωσία για την αποτελεσμα ‑
τική παρακολούθηση της εκτέλεσης 
του έργου και την επίβλεψη των σχε ‑
τικών συμβάσεων·
γ) η Επιτροπή είχε καλές σχέσεις 
συνεργασίας με τα ενδιαφερόμενα 
μέρη και έλαβε υπόψη τις απόψεις 
των τελικών χρηστών·
δ) οι διαδικασίες λήψης των αποφάσε ‑
ων ήταν σαφείς·
ε) οι απαιτήσεις του συστήματος ήταν 
αρκούντως σταθερές, επιτρέποντας 
κατ’ αυτό τον τρόπο την αποδοτική 
ανάπτυξή του.Η αρχική προθεσμία 
του  έργου δεν ήταν 
ρεαλιστική
09 
Τον Δεκέμβριο του 2001, με κανονισμό 
του Συμβουλίου6 ορίστηκε η αρχική 
προθεσμία ολοκλήρωσης του έργου στο 
τέλος Δεκεμβρίου 2006. Σκοπός ήταν 
να δοθεί η δυνατότητα στις χώρες που 
επρόκειτο να προσχωρήσουν στην ΕΕ το 
2004 να ενταχθούν στον χώρο Σέν ‑
γκεν στο τέλος του 2006. Η προθεσμία 
αυτή, μολονότι θεωρήθηκε εφικτή στην 
έκθεση σκοπιμότητας της Επιτροπής του 
2003, προϋπέθετε ότι οι απαιτήσεις θα 
παρέμεναν σταθερές και ότι οι προδια ‑
γραφές θα αναπτύσσονταν ταχέως7. Στο 
τέλος του 2003 η Επιτροπή παραδέχθηκε 
ότι η αρχική προθεσμία δεν ήταν εύκολο 
να τηρηθεί8. Ωστόσο, εξακολούθησε να 
ισχύει μέχρι το τέλος του 2006 οπότε και 
αναθεωρήθηκε. Στο πλαίσιο της έρευ ‑
νας ελέγχου που διεξήγαγε το Συνέδριο 
μεταξύ των βασικών ενδιαφερόμε ‑
νων μερών, η πλειονότητα αυτών που 
απάντησαν (69 %) ήταν της άποψης ότι 
η αρχική προθεσμία δεν ήταν ρεαλιστι ‑
κή. Χρονολόγιο της ανάπτυξης του SIS II 
παρουσιάζεται στο παράρτημα .
10 
Κατά την έρευνα στο πλαίσιο του ελέγ ‑
χου, ζητήθηκε από τους ερωτηθέντες να 
σταθμίσουν τη βαρύτητα των λόγων της 
75μηνης καθυστέρησης. Σύμφωνα με 
τις απαντήσεις, ένας λόγος της καθυ ‑
στέρησης ήταν το γεγονός ότι η αρχική 
προθεσμία δεν βασιζόταν σε ρεαλιστική 
τεχνική ανάλυση. Η βαρύτητα του λόγου 
αυτού σταθμίστηκε στο 16 % (βλέπε 
γράφημα 2 ).6 Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 
2424/2001 του Συμβουλίου, 
της 6ης Δεκεμβρίου 2001, 
σχετικά με την ανάπτυξη του 
Συστήματος Πληροφοριών 
Σένγκεν δεύτερης γενιάς 
(SIS II) (ΕΕ L 328 της 13.12.2001, 
σ. 4), και απόφαση του 
Συμβουλίου 2001/886/ΔΕΥ, 
της 6ης Δεκεμβρίου 2001, 
σχετικά με την ανάπτυξη του 
Συστήματος Πληροφοριών 
Σένγκεν δεύτερης γενιάς 
(SIS II) (ΕΕ L 328 της 13.12.2001, 
σ. 1).
7 Feasibility Study SIS II 
(Έκθεση σκοπιμότητας 
σχετικά με το SIS II), Deloitte, 
7 Απριλίου 2003.
8 COM(2003) 771 τελικό της 
11ης Δεκεμβρίου 2003.
13 Παρατηρήσεις
11 
Καθώς η Επιτροπή δεν παρέδωσε το SIS II 
εμπρόθεσμα, τον Δεκέμβρ ιο του 200 7 
πραγματοποιήθηκαν προσαρμογές στο 
SIS 1 προκειμένου να εξασφαλιστεί 
η σύνδεση των νέων χωρών‑μελών. Αυτό 
το τροποποιημένο σύστημα ήταν αντί ‑
γραφο του πορτογαλικού εθνικού συ ‑
στήματος και ονομάστηκε «SISone4all». 
Παρείχε λύση για εννέα από τις δέκα νε ‑
οενταχθείσες χώρες9, κάτι που ήταν και 
ο πρωταρχικός στόχος του SIS II. Συμφω ‑
νήθηκαν οι ακόλουθες παρατάσεις της 
αρχικής προθεσμίας του έργου, οι οποίες 
και πάλι δεν τηρήθηκαν, με συνέπεια την 
επίταση του κινδύνου οι απαιτήσεις από 
το σύστημα να ενδέχεται να χρειαστεί να 
αλλάξουν.
α) Τον Δεκέμβριο του 2006, η προθε ‑
σμία παρατάθηκε μέχρι τον Δεκέμ ‑
βριο του 200810.
β) Τον Οκτώβριο του 2008, η προ ‑
θεσμία παρατάθηκε μέχρι τον 
Ιούνιο του 201011.9 Η Κύπρος δεν ήταν σε θέση να 
εφαρμόσει τους κανόνες της 
συμφωνίας Σένγκεν και, για 
τον λόγο αυτό, δεν εντάχθηκε 
στον χώρο Σένγκεν.
10 Απόφαση του Συμβουλίου 
2006/1007/ΔΕΥ, της 21ης Δεκεμ ‑
βρίου 2006, για την τροποποίη ‑
ση της απόφασης 2001/886/ΔΕΥ 
σχετικά με την ανάπτυξη του 
Συστήματος Πληροφοριών 
Σένγκεν δεύτερης γενιάς (SIS II) 
(ΕΕ L 411 της 30.12.2006, σ. 78), 
και κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 
1988/2006 του Συμβουλίου, της 
21ης Δεκεμβρίου 2006, για την 
τροποποίηση του κανονισμού 
αριθ. 2424/2001 σχετικά με την 
ανάπτυξη του Συστήματος 
Πληροφοριών Σένγκεν δεύτε ‑
ρης γενιάς (SIS II) (ΕΕ L 411 της 
30.12.2006, σ. 1).
11 Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 
1104/2008 του Συμβουλίου, 
της 24ης Οκτωβρίου 2008, 
σχετικά με τη μετάβαση από 
το Σύστημα Πληροφοριών 
Σένγκεν (SIS 1+) στο σύστημα 
πληροφοριών Σένγκεν δεύτε ‑
ρης γενιάς (SIS II) (ΕΕ L 299 της 
8.11.2008, σ. 1), και απόφαση 
2008/839/ΔΕΥ του Συμβουλίου, 
της 24ης Οκτωβρίου 2008, 
σχετικά με τη μετάβαση από 
το Σύστημα Πληροφοριών 
Σένγκεν (SIS 1+) στο Σύστημα 
Πληροφοριών Σένγκεν δεύτε ‑
ρης γενιάς (SIS II) (ΕΕ L 299 της 
8.11.2008, σ. 43).Γράφημα 2Λόγοι των καθυστερήσεων του SIS II
Πηγή:  Έρευνα στο πλαίσιο του ελέγχου μεταξύ των ενδιαφερόμενων για το SIS II μερών.Άλλοι 4 %Μεταβαλλό/uni03BCενε/uni03C2 απαιτήσει/uni03C2 
του συστή/uni03BCατο/uni03C2 22 %Ακατάλληλοι /uni03BCηχανισ/uni03BCοί λήψη/uni03C2 
αποφάσεων 11 %Απουσία δέσ/uni03BCευση/uni03C2 εκ /uni03BCέρου/uni03C2 ορισ/uni03BCένων χωρών 
και περιορισ/uni03BCένε/uni03C2 σχέσει/uni03C2 συνεργασία/uni03C2 17 %Έλλειψη ε/uni03BCπειρογνωσία/uni03C2 για την αποτελεσ/uni03BCατική 
εποπτεία των συ/uni03BCβάσεων 30 %
Η αρχική προθεσ/uni03BCία δεν βασιζόταν σε ρεαλιστική τεχνική ανάλυση 16 %
14 Παρατηρήσεις
12 
Τον Ιούνιο του 2010, η Επιτροπή παρου ‑
σίασε ένα τελικό χρονοδιάγραμμα για 
την ολοκλήρωση του SIS II, το οποίο 
εγκρίθηκε από το Συμβούλιο12. Η προ ‑
θεσμία του Μαρτίου του 201313 τηρή ‑
θηκε και το SIS II τέθηκε σε εφαρμογή 
τον Απρίλιο του 2013, με καθυστέρηση 
που υπερέβαινε την εξαετία σε σύ ‑
γκριση με τις αρχικές προβλέψεις. Τον 
Μάιο του 2013, έπειτα από ένα μήνα 
εντατικής παρακολούθησης, κατέστη 
πλήρως λειτουργικό και αντικατέστησε 
το SIS 1.
Μέχρι το 2007 η Επιτροπή 
δεν είχε διαθέσει επαρκές 
προσωπικό με την απαιτού -
μενη εμπειρογνωσία για την 
αποτελεσματική διαχείριση 
των εργασιών ανάπτυξης που 
είχαν ανατεθεί σε τρίτους
13 
Όσοι απάντησαν στην έρευνα ήταν της 
άποψης ότι η καθυστέρηση οφειλόταν 
εν μέρει στο γεγονός ότι η Επιτροπή 
δεν διέθετε επαρκές προσωπικό με 
την εμπειρογνωσία που ήταν αναγκαία 
για την αποτελεσματική εποπτεία των 
συμβάσεων. Η βαρύτητα του λόγου 
αυτού σταθμίστηκε στο 30 %14 (βλέπε 
γράφημα 2 ).
14 
Το 2002 η ομάδα έργου της Επιτροπής 
που ήταν υπεύθυνη για το SIS II αποτε ‑
λείτο από τέσσερις υπαλλήλους εργαζό ‑
μενους υπό την επίβλεψη ενός προϊστα ‑
μένου μονάδας15. Το 2003 στην ομάδα 
αυτή προστέθηκαν τέσσερις επιπλέον 
υπάλληλοι16. Κατά την έναρξη του έργου, 
σε ορισμένες συνεδριάσεις συμμετείχε 
εκπρόσωπος της ΓΔ Πληροφορικής. Μόνο το 10 % αυτών που απάντησαν 
ήταν της άποψης ότι, κατά την έναρξη 
του έργου, η Επιτροπή είχε διαθέσει 
επαρκή αριθμό υπαλλήλων με τα απαι ‑
τούμενα προσόντα και πείρα για την 
επιτυχή παράδοση του SIS II.
15 
Από αίτημα που υποβλήθηκε το 2005 
στα ανώτερα διοικητικά στελέχη17 με 
αντικείμενο τη διάθεση περισσότερων 
πόρων προέκυπτε μια συνεχής κατάστα ‑
ση διαχείρισης κρίσεων και αδυναμίας 
ανταπόκρισης σε ζητήματα που έθεταν 
οι χώρες‑μέλη. Οι υπάλληλοι που εργά ‑
ζονταν με βραχυπρόθεσμες συμβάσεις 
δεν διέθεταν την αναγκαία εμπειρογνω ‑
σία και τεχνικές ικανότητες. Η έλλειψη 
εμπειρογνωσίας σε επίπεδο Επιτρο ‑
πής επιβεβαιώθηκε από τον ανάδοχο 
διασφάλισης της ποιότητας18. Το ήμισυ 
σχεδόν των υπαλλήλων που εργάζονταν 
στο συγκεκριμένο έργο απασχολούνταν 
με συμβάσεις που επρόκειτο να λήξουν 
το επόμενο έτος. Μολονότι κανένας από 
τους υπάλληλους της Επιτροπής που 
απάντησαν στην έρευνα στο πλαίσιο 
του ελέγχου δεν θεωρούσε ότι η συχνή 
εναλλαγή προσωπικού παρεμπόδιζε 
τις καλές σχέσεις με τα ενδιαφερόμενα 
μέρη, το 49 % όσων απάντησαν από τις 
χώρες‑μέλη θεωρούσε ότι η εναλλαγή 
αυτή ήταν όντως εμπόδιο. Με τον έλεγχο 
που διενήργησε το 2006 η  Υπηρεσία 
Εσωτερικού Λογιστικού Ελέγχου  της 
Επιτροπής19 διαπιστώθηκε ότι οι υπάλ ‑
ληλοι που εργάζονταν για το έργο SIS II 
ήταν αφοσιωμένοι και ικανοί, μολονότι 
ο εργασιακός φόρτος τους ήταν μονίμως 
υπερβολικός. Έπειτα από τον έλεγχο 
αυτό, η ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων 
διέθεσε επιπλέον προσωπικό για το έργο. 
Στο τέλος του 2007, ο τομέας που ήταν 
αρμόδιος για το SIS II στη ΓΔ Εσωτερικών 
Υποθέσεων περιελάμβανε 12 μόνιμους 
υπαλλήλους, οι οποίοι μέχρι το 2012 
αυξήθηκαν σε 1720.12 Ο κανονισμός (ΕΕ) 
αριθ. 541/2010 του Συμβουλίου, 
της 3ης Ιουνίου 2010, για την 
τροποποίηση του κανονισμού 
(ΕΚ) αριθ. 1104/2008 σχετικά με 
τη μετάβαση από το Σύστημα 
Πληροφοριών Σένγκεν (SIS 1+) 
στο Σύστημα Πληροφοριών 
Σένγκεν δεύτερης γενιάς 
(SIS II) (ΕΕ L 155 της 22.6.2010, 
σ. 19) και ο κανονισμός (ΕΕ) 
αριθ. 542/2010 του Συμβουλίου, 
της 3ης Ιουνίου 2010, για την 
τροποποίηση της απόφασης 
2008/839/ΔΕΥ σχετικά με τη 
μετάβαση από το Σύστημα 
Πληροφοριών Σένγκεν (SIS 1+) 
στο Σύστημα Πληροφοριών 
Σένγκεν δεύτερης γενιάς (SIS II) 
(ΕΕ L 155 της 22.6.2010, σ. 23) 
παρέτειναν την προθεσμία 
ολοκλήρωσης του έργου μέχρι 
τον Μάρτιο του 2013.
13 SEC(2010) 1138 τελικό της 
21ης Σεπτεμβρίου 2010.
14 Το ποσοστό αυτό 
διαμορφώθηκε από τα 
ακόλουθα στοιχεία: 
α) Ελάχιστοι υπάλληλοι 
της Επιτροπής διέθεταν 
πείρα σε έργα ΤΠ μεγάλης 
κλίμακας ή σε θέματα 
Σένγκεν (9 %).
β) Ανεπαρκείς επιδόσεις 
του κύριου αναδόχου 
ανάπτυξης (9 %).
γ) Συμβατικές διαφωνίες 
(5 %).
δ) Η Επιτροπή δεν 
παρακολουθούσε 
αποτελεσματικά τα 
αποτελέσματα του κύριου 
αναδόχου ανάπτυξης 
(4 %).
ε) Η Επιτροπή δεν 
γνωστοποίησε με 
σαφήνεια τις ανάγκες στον 
κύριο ανάδοχο ανάπτυξης 
(3 %).
15 SEC(2003) 206 τελικό της 
18ης Φεβρουαρίου 2003.
16 COM(2003) 771 τελικό.
17 Σημείωμα του υπευθύνου 
διαχείρισης του προγράμματος 
στον αρμόδιο διευθυντή 
της ΓΔ Δικαιοσύνης, 
Ελευθερίας και Ασφάλειας, της 
16ης Σεπτεμβρίου 2005.
18 Έκθεση επί της συνέχειας που 
δόθηκε στα διάφορα ζητήματα, 
η οποία καταρτίστηκε από 
τον ανάδοχο διασφάλισης 
της ποιότητας τον Αύγουστο 
του 2005.
19 Έκθεση της Υπηρεσίας 
Εσωτερικού Λογιστικού 
Ελέγχου σχετικά με τη 
15 Παρατηρήσεις
16 
Η έλλειψη προσωπικού με την αναγκαία 
εμπειρογνωσία σε επίπεδο Επιτροπής 
πριν από το 2009 υπογραμμίστηκε και 
από τις έξι χώρες‑μέλη που ερωτήθη ‑
καν στο πλαίσιο του ελέγχου. Δύο από 
αυτές, καθώς και ο κύριος ανάδοχος 
ανάπτυξης, επεσήμαναν ότι, για το έργο 
αυτό, θα μπορούσε να είχε αξιοποιηθεί 
η εμπειρογνωσία στον τομέα της ΤΠ που 
διέθεταν άλλες υπηρεσίες της Επιτροπής, 
όπως η ΓΔ Πληροφορικής. Η Επιτροπή 
δεν διέθετε αρκετή εμπειρογνωσία προ ‑
κειμένου να διαχειριστεί αποτελεσματι ‑
κά τη σύμβαση και να εξασφαλίσει την 
ποιότητα των παραδοτέων21.
17 
Στις 22 Οκτωβρίου 2004, ανατέθηκε 
στην κοινοπραξία HPS η σύμβαση 
ανάπτυξης του SIS II και του Συστήμα ‑
τος Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις 
(VIS). Ωστόσο, στις 18 Νοεμβρίου 2004, 
η κοινοπραξία αναγκάστηκε να διακόψει 
τις εργασίες που προβλέπονταν από τη 
σύμβαση μέχρι τις 31 Ιανουαρίου 2005 
εν αναμονή της έκβασης ένστασης που 
είχε ασκήσει απορριφθείς υποψήφιος. 
Η αρχική καθυστέρηση οφειλόταν στη 
μέθοδο που χρησιμοποίησε η Επιτροπή 
για την αξιολόγηση των προσφορών, από 
την οποία δεν προέκυπτε με πειστικό 
τρόπο ότι είχε επιλεγεί η καλύτερη προ ‑
σφορά (βλέπε πλαίσιο 1 ). Το Δικαστήριο, 
στο πλαίσιο διαδικασίας επί παραλείψει, 
έκρινε ότι η Επιτροπή είχε διαπράξει 
σφάλματα κατά την αξιολόγηση των 
προσφορών, απέρριψε, ωστόσο, το αί ‑
τημα του απορριφθέντος υποψηφίου για 
τη λήψη προσωρινών μέτρων, καθώς δεν 
υπήρχαν επαρκή αποδεικτικά στοιχεία 
από τα οποία να προκύπτει ότι αυτός 
διέτρεχε κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και 
ανεπανόρθωτη ζημία22.διαχείριση της ΤΠ στη ΓΔ 
Δικαιοσύνης, Ελευθερίας και 
Ασφάλειας (8 Ιουνίου 2006).
20 Στο τέλος του 2008, ο τομέας 
του SIS II εξακολουθούσε να 
αριθμεί 12 υπαλλήλους, οι 
οποίοι αυξήθηκαν σε 14 στο 
τέλος του 2009. Στο τέλος 
του 2010, ο τομέας του SIS II 
αριθμούσε 13 υπαλλήλους, 
οι οποίοι αυξήθηκαν σε 16 
στο τέλος του 2011. Επιπλέον, 
η ομάδα περιελάμβανε 
συμβασιούχους υπαλλήλους 
και αποσπασμένους εθνικούς 
εμπειρογνώμονες. Το ετήσιο 
σχέδιο διαχείρισης της ΓΔ 
Δικαιοσύνης, Ελευθερίας και 
Ασφάλειας για το 2008, λόγου 
χάριν, ανέφερε ότι υπήρχαν 
9 συμβασιούχοι υπάλληλοι 
και 6 αποσπασμένοι εθνικοί 
εμπειρογνώμονες.
21 Στην έκθεση της Υπηρεσίας 
Εσωτερικού Λογιστικού 
Ελέγχου σχετικά με τη 
διαχείριση ΤΠ στη ΓΔ 
Δικαιοσύνης, Ελευθερίας 
και Ασφάλειας, του 
Ιουνίου του 2006, διαπιστωνόταν 
ότι οι υπάρχοντες υπάλληλοι 
δεν επαρκούσαν για τη 
διαχείριση του διαρκώς 
αυξανόμενου αριθμού 
εξωτερικών αναθέσεων.
22 Διάταξη του Προέδρου 
του Πρωτοδικείου της 
31ης Ιανουαρίου 2005 στην 
υπόθεση T ‑447/04  R.
16 Παρατηρήσεις
18 
Η Επιτροπή δεν διέθετε επαρκές προσω ‑
πικό προκειμένου να εποπτεύει καταλλή ‑
λως τη σύμβαση και να αποτρέπει τις ανε ‑
παρκείς επιδόσεις του κύριου αναδόχου 
ανάπτυξης23. Στο πλαίσιο του ελέγχου που 
διενήργησε το 2006 η  Υπηρεσία Εσωτερι ‑
κού Λογιστικού Ελέγχου  της Επιτροπής, 
η διαχείριση του έργου SIS II επικρίθηκε 
για το γεγονός ότι δεν εξασφάλισε ότι 
ο κύριος ανάδοχος ανάπτυξης θα παρέ ‑
διδε το έργο εμπροθέσμως και σύμφωνα 
με τις προδιαγραφές. Πέντε από τις έξι 
χώρες‑μέλη οι οποίες ερωτήθηκαν στο 
πλαίσιο του ελέγχου του Συνεδρίου ήταν της άποψης ότι η Επιτροπή δεν διέθετε 
επαρκή πείρα προκειμένου να αξιολογή ‑
σει την ποιότητα των παραδοτέων και να 
παρακολουθήσει τις επιδόσεις του ανα ‑
δόχου. Μόλις το 20 % όσων απάντησαν 
στην έρευνα του Συνεδρίου θεωρούσαν 
ότι, πριν από το 2009, η Επιτροπή είχε πα ‑
ρακολουθήσει με αποτελεσματικό τρόπο 
τα αποτελέσματα του κύριου αναδόχου 
ανάπτυξης του SIS II. Το ποσοστό αυτό 
αυξήθηκε σε 72 % για την περίοδο από το 
2009 και εξής, γεγονός που υποδηλώνει 
βελτίωση της ικανότητας της Επιτροπής 
να παρακολουθήσει την ποιότητα κατά το 
τελικό στάδιο του έργου.23 «UK House of Lords, European 
Union Committee, 9th Report 
of Session 2006 ‑07, Schengen 
Information System II (SIS II), 
Report with Evidence», 
2 Μαρτίου 2007. Η Επιτροπή 
εξέφρασε τη λύπη της για το 
γεγονός ότι δεν άσκησε την 
καλύτερη δυνατή εποπτεία 
στο πλαίσιο των σχέσεών 
της με τον κύριο ανάδοχο 
ανάπτυξης. Επεσήμανε 
ότι, με τον τότε αριθμό 
υπαλλήλων, δεν ήταν σε θέση 
να εποπτεύσει δεόντως τη 
σύμβαση και να αποτρέψει τις 
χαμηλές επιδόσεις του κύριου 
αναδόχου ανάπτυξης.Η Επιτροπή αξιολόγησε την επιλεγείσα προσφορά ως φθηνότερη, μολονότι 
στην πραγματικότητα ήταν ακριβότερη
Οι προσφορές αξιολογούνται κατ’ αρχάς βάσει ποιότητας (τεχνική αξιολόγηση) και κατόπιν βάσει τιμής (οικονομική 
αξιολόγηση).
Από τις επτά προσφορές που υποβλήθηκαν, η κοινοπραξία HPS και ο απορριφθείς υποψήφιος που άσκησε ένσταση 
συγκέντρωσαν την καλύτερη βαθμολογία στο πλαίσιο της τεχνικής αξιολόγησης, σχεδόν ισοβαθμώντας. Η βαθμο ‑
λογία της HPS ήταν κατά 0,4 % υψηλότερη από την αντίστοιχη του απορριφθέντος υποψηφίου.
Οι δύο αυτές εταιρείες προκρίθηκαν στο στάδιο της οικονομικής αξιολόγησης, της οποίας τα αποτελέσματα, σε 
συνδυασμό με τη βαθμολογία της τεχνικής αξιολόγησης, διαμόρφωσαν την τελική βαθμολογία.
Κατά την οικονομική αξιολόγηση, η προσφορά της HPS κρίθηκε φθηνότερη έως και κατά 43 %. Συνεπεία αυτού, 
η κοινοπραξία αυτή συγκέντρωσε υψηλότερη συνολική βαθμολογία με αποτέλεσμα να της ανατεθεί η σύμβαση.
Εντούτοις, στην πραγματικότητα η τιμή που προσέφερε η HPS ήταν κατά 3,5 % ακριβότερη από την τιμή που προ ‑
σέφερε ο απορριφθείς υποψήφιος (38,1 εκατομμύρια ευρώ έναντι 36,8 εκατομμυρίων ευρώ).
Η Επιτροπή αξιολόγησε την προσφορά της HPS ως φθηνότερη, μολονότι στην πραγματικότητα ακριβότερη, διότι 
κατέτμησε τον διαγωνισμό σε 15 μέρη. Η Επιτροπή υπολόγισε χωριστή βαθμολογία για κάθε μέρος βάσει της σχέ ‑
σης μεταξύ των προσφορών των δύο υποψηφίων. Εν συνεχεία προσέθεσε αυτές τις βαθμολογίες (χωρίς στάθμιση 
και χωρίς οποιαδήποτε διάκριση μεταξύ καθορισμένων τιμών και στοιχείων τα οποία θα μπορούσαν να παραγ ‑
γελθούν χωριστά βάσει των τυχόν αναγκών) και κατέληξε σε μια οικονομική βαθμολογία που δεν είχε πραγματική 
σχέση με τη συνολική προσφορά.Πλαίσιο 1
17 Παρατηρήσεις
19 
Η Επιτροπή ενέκρινε τα αποτελέσματα 
των δοκιμών βάσει των πληροφοριών 
που έλαβε ως ανατροφοδότηση από 
τον κύριο ανάδοχο ανάπτυξης και τον 
ανάδοχο διασφάλισης της ποιότητας. 
Τα προβλήματα του συστήματος ήλθαν 
στην επιφάνεια κατόπιν των αποτυχημέ ‑
νων δοκιμών λειτουργίας του στο τέλος 
του 2008 (ήταν οι πρώτες δοκιμές του κε ‑
ντρικού και των εθνικών συστημάτων με 
τη συμμετοχή των χωρών‑μελών). Κατά 
το τελικό στάδιο του έργου, η ικανότητα 
της Επιτροπής να αξιολογεί την ποιότητα 
των παραδοτέων μέσω δοκιμών αποδο ‑
χής του συστήματος βελτιώθηκε24 (βλέπε 
γράφημα 3 ).20 
Και οι έξι χώρες‑μέλη που συμμετείχαν 
στην έρευνα ήταν της άποψης ότι, από 
το 2009 και μετά, η διαχείριση και ο τρό ‑
πος επικοινωνίας της Επιτροπής είχαν 
βελτιωθεί. Η ομάδα που διαχειριζόταν 
το τελικό στάδιο του έργου περιελάμ ‑
βανε περισσότερους υπάλληλους με 
πείρα στην ανάπτυξη έργων ΤΠ μεγάλης 
κλίμακας, οι οποίοι γνώριζαν το Σύστη ‑
μα Πληροφοριών Σένγκεν (π.χ. από τη 
ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης, 
από τις χώρες‑μέλη ή από το προηγού ‑
μενο στάδιο του ίδιου του έργου SIS II). 
Το ένα τρίτο αυτών που απάντησαν στην 
έρευνα του Συνεδρίου ήταν της άποψης 
ότι, καθ’ όλη τη διάρκεια ζωής του έργου, 
η Επιτροπή είχε διαθέσει επαρκή αριθμό 
υπαλλήλων με τα αναγκαία προσόντα 
και πείρα για την επιτυχή παράδοση 
του SIS II. Αυτό συνιστούσε σημαντική 
βελτίωση σε σύγκριση με το αντίστοιχο 
ποσοστό του μόλις 10 % που αφορούσε 
την έναρξη του έργου (βλέπε σημείο 14).24 Στα συμπεράσματα του 
Συμβουλίου Δικαιοσύνης 
και Εσωτερικών 
Υποθέσεων, της 26ης και 
27ης Φεβρουαρίου 2009, 
επιδοκιμαζόταν 
η επανεξέταση της 
προσέγγισης που 
εφαρμόστηκε για τις δοκιμές 
του SIS II, η οποία εγγυάτο 
μεγαλύτερη συμμετοχή 
των χωρών ‑μελών στον 
προσδιορισμό και τη 
διαχείριση των δοκιμών.Γράφημα 3Βελτίωση των διαδικασιών δοκιμών από το 2009 και εξής
Πηγή:  Έρευνα στο πλαίσιο του ελέγχου μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών στο πλαίσιο του SIS II.0 % 20 % 40 % 60 % 80 %
ερωτηθέντε/uni03C2 που συ/uni03BCφωνούν
Από το 2009 και εξή/uni03C2 Πριν από το 2009Οι προδιαγραφέ/uni03C2 των δοκι/uni03BCών 
είχαν καθοριστεί /uni03BCε σαφήνειαΟ διαχωρισ/uni03BCό/uni03C2 των προ/uni03C2 εκτέλεση από την 
Επιτροπή και από τι/uni03C2 χώρε/uni03C2-/uni03BCέλη 
καθηκόντων ήταν σαφή/uni03C2Τα κριτήρια αξιολόγηση/uni03C2 των αποτελεσ/uni03BCάτων 
είχαν καθοριστεί /uni03BCε σαφήνεια
18 Παρατηρήσεις
Αρχικά οι σχέσεις συνερ -
γασίας μεταξύ ορισμένων 
χωρών -μελών και της Επιτρο -
πής ήταν περιορισμένες και, 
μέχρι η Επιτροπή να δημι -
ουργήσει το συμβούλιο συνο -
λικής διαχείρισης του έργου, 
δεν κατάφερε να αξιοποιήσει 
την πείρα όλων των τελικών 
χρηστών
21 
Αυτοί που απάντησαν στην έρευνα 
εξέφρασαν την άποψη ότι ορισμένες 
καθυστερήσεις οφείλονταν στις περιορι ‑
σμένες σχέσεις συνεργασίας με τα ενδια ‑
φερόμενα μέρη και την απουσία δέσμευ ‑
σης εκ μέρους ορισμένων χωρών‑μελών. 
Η βαρύτητα του λόγου αυτού σταθμί ‑
στηκε στο 17 %25 (βλέπε γράφημα 2 ).22 
Από τις συνεντεύξεις με εκπροσώπους 
των χωρών‑μελών αναδείχθηκαν οι 
δυσχέρειες στις σχέσεις τους με την 
Επιτροπή. Περιέγραψαν, λόγου χάριν, 
πώς η επιτροπή SISVIS (βλέπε σημείο 27) 
μετατράπηκε σε αρένα μιας σειράς 
διαφωνιών. Στο πλαίσιο της έρευνας, 
μόνο το 15 % όσων απάντησαν, εκ των 
οποίων κανένας δεν εκπροσωπούσε την 
Επιτροπή, ήταν της γνώμης ότι, πριν από 
το 2009, οι συνεδριάσεις που αφορούσαν 
το έργο SIS II διεξάγονταν κατά τρόπο 
εποικοδομητικό (βλέπε γράφημα 4 ).
23 
Το περιβάλλον εντός του οποίου ανα ‑
πτύχθηκε το SIS II πριν από το 2009 
έρχεται σε αντίθεση με αυτό εντός του 
οποίου η ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής 
Ένωσης ανέπτυξε ένα άλλο μεγάλης κλί ‑
μακας σύστημα ΤΠ την ίδια εποχή (βλέπε 
πλαίσιο 2 ).25 Το ποσοστό αυτό 
διαμορφώθηκε από τα 
ακόλουθα στοιχεία:
α) Αντίδραση ή απουσία 
δέσμευσης όσον αφορά 
το έργο από ορισμένες 
χώρες ‑μέλη (8 %).
β) Περιορισμένες σχέσεις 
συνεργασίας μεταξύ των 
ενδιαφερόμενων μερών 
(5 %).
γ) Το SIS II δεν ήταν 
σημαντικό από 
στρατηγική άποψη, ιδίως 
μετά την εφαρμογή του 
SISone4all (4 %).Γράφημα 4Περιορισμένες σχέσεις μεταξύ ορισμένων χωρών -μελών και της Επιτροπής πριν από 
το 2009
Πηγή:  Έρευνα στο πλαίσιο του ελέγχου μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών στο πλαίσιο του SIS II.0 % 20 % 40 % 60 % 80 %
ερωτηθέντε/uni03C2 που συ/uni03BCφωνούν
Από το 2009 και εξή/uni03C2 Πριν από το 2009Τα ενδιαφερό/uni03BCενα /uni03BCέρη συ/uni03BC/uni03BCετείχαν επαρκώ/uni03C2 στη 
λήψη αποφάσεωνΕποικοδο/uni03BCητικό κλί/uni03BCα κατά τι/uni03C2 συνεδριάσει/uni03C2Η Επιτροπή συνεργάστηκε αποτελεσ/uni03BCατικά /uni03BCε τι/uni03C2 
χώρε/uni03C2-/uni03BCέλη αναπτύσσοντα/uni03C2 /uni03BCε αυτέ/uni03C2 σχέσει/uni03C2 α/uni03BCοιβαία/uni03C2 
ε/uni03BCπιστοσύνη/uni03C2Η Επιτροπή αξιοποίησε τι/uni03C2 προτάσει/uni03C2 των 
ενδιαφερό/uni03BCενων /uni03BCερών για την προώθηση βελτιώσεωνΗ Επιτροπή συνεργάστηκε ικανοποιητικά /uni03BCε τι/uni03C2 
χώρε/uni03C2-/uni03BCέλη για την ανάπτυξη των εθνικών συστη/uni03BCάτων
19 Παρατηρήσεις
24 
Διάφοροι ήταν οι παράγοντες που 
συνέβαλαν στην έλλειψη δέσμευσης εκ 
μέρους ορισμένων χωρών‑μελών και 
στην περιορισμένη συνεργασία:
α) Η Επιτροπή δεν ήταν ο χρήστης του 
συστήματος και, μολονότι προσέ ‑
λαβε μερικούς εμπειρογνώμονες 
από τις χώρες‑μέλη, δεν γνώριζε σε 
βάθος τις πρακτικές των τελικών 
χρηστών ώστε να κατανοεί τις επιχει ‑
ρησιακές ανάγκες και τις απαιτήσεις 
των χρηστών.β) Η Επιτροπή δεν κατάφερε να 
αξιοποιήσει την πείρα όλων των 
χωρών‑μελών που ήταν οι τελικοί 
χρήστες και γνώριζαν το υπάρχον 
σύστημα. Μολονότι διοργανώνονταν 
διάφορες συνεδριάσεις κατά τις 
οποίες οι χώρες‑μέλη θα μπορούσαν 
να καταστήσουν γνωστές στην Επι ‑
τροπή τις απόψεις των τελικών χρη ‑
στών (π.χ. συνεδριάσεις των υπευθύ ‑
νων διαχείρισης των εθνικών έργων, 
της επιτροπής SIS II, των «Φίλων του 
SIS II» και της ειδικής ομάδας SIS II), 
πριν από το 2009, η Επιτροπή δεν 
συνεργάστηκε αποτελεσματικά με 
τις χώρες‑μέλη, οι οποίες είχαν την 
αίσθηση ότι αποκλείονταν από τη δι ‑
αδικασία λήψης αποφάσεων (βλέπε 
γράφημα 4 ). Και οι έξι ερωτηθείσες 
χώρες‑μέλη ήταν της άποψης ότι οι 
γνώμες των τελικών χρηστών δεν 
είχαν ληφθεί επαρκώς υπόψη.Βασικοί παράγοντες επιτυχίας για την ανάπτυξη συστημάτων ΤΠ στους κόλπους 
της ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης
Η ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης έχει αναπτύξει με επιτυχία μια σειρά μεγάλων συστημάτων ΤΠ για τις 
συμμετέχουσες χώρες χρησιμοποιώντας τη μεθοδολογία TEMPO26. Στην έκθεση που κατάρτισε η Υπηρεσία Εσωτε ‑
ρικού Λογιστικού Ελέγχου της Επιτροπής το 2006 σχετικά με τα μεγάλα συστήματα ΤΠ στη ΓΔ Φορολογίας και Τελω ‑
νειακής Ένωσης, η ανάπτυξη του νέου μηχανογραφημένου συστήματος διαμετακόμισης (New Computerised Transit 
System, NCTS) θεωρήθηκε ως παράδειγμα βέλτιστης πρακτικής για τη διαχείριση έργων. Το σύστημα υποστηρίζει 
την ανταλλαγή ηλεκτρονικών μηνυμάτων μεταξύ των τελωνείων των συμμετεχουσών χωρών σχετικά με εισαγόμενα 
εμπορεύματα και στόχος του είναι να συμβάλλει στην εξασφάλιση ότι οι τελωνειακοί δασμοί καταβάλλονται στον 
τελικό προορισμό. Η Επιτροπή θεώρησε ότι το NCTS ήταν ανάλογο σε κλίμακα με το έργο SIS II27.
Η ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης ανέφερε ότι ο σημαντικότερος παράγοντας επιτυχίας για την ανάπτυξη 
έργων ΤΠ μεγάλης κλίμακας, όπως το NCTS, ήταν η επικοινωνία και η σύναψη τόσο επίσημων όσο και ανεπίσημων 
σχέσεων με τις συμμετέχουσες χώρες, προκειμένου να δημιουργηθεί κλίμα εμπιστοσύνης και συνεργασίας και να 
υπάρξει κοινή δέσμευση για την επίτευξη αποτελεσμάτων.
26 TAXUD electronic management for projects online (TEMPO): μεθοδολογία διαχείρισης έργων, η οποία αναπτύχθηκε από τη ΓΔ Φορολογίας και 
Τελωνειακής Ένωσης.
27 COM(2001) 720 τελικό της 18ης Δεκεμβρίου 2001, παράρτημα 1, ενότητα 5.1.2, και COM(2003) 771, παράρτημα 3, ενότητα 5.1.2.
Πηγή:  Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο, βάσει συνεντεύξεων με τη ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης.Πλαίσιο 2
20 Παρατηρήσεις
γ) Η Επιτροπή παρείχε ένα πλαίσιο για 
την επικοινωνία των χωρών‑μελών 
με τον κύριο ανάδοχο ανάπτυξης. 
Εντούτοις, πέντε από τις έξι ερωτη ‑
θείσες χώρες‑μέλη το έκριναν ως 
αναποτελεσματικό. Παρά τα πολυά ‑
ριθμα αιτήματα που της είχαν υπο ‑
βάλει χώρες‑μέλη, η Επιτροπή δεν 
τους είχε κοινοποιήσει ούτε αντίγρα ‑
φο της κύριας σύμβασης ανάπτυξης, 
μέχρι που η Νομική της Υπηρεσία 
της συνέστησε να το πράξει το 2009.
δ) Ορισμένες χώρες‑μέλη δεν είχαν πει ‑
στεί για την αναγκαιότητα του SIS II.
ε) Η χαμηλή ποιότητα των παραδοτέ ‑
ων επηρέασε την εμπιστοσύνη των 
κρατών μελών στην ικανότητα της 
Επιτροπής να παραδώσει το SIS II 
(βλέπε σημείο 16).
25 
Από την έρευνα διαπιστώθηκε ότι οι σχέ ‑
σεις με τις χώρες‑μέλη βελτιώθηκαν μετά 
το 2009 (βλέπε γράφημα 4 ). Πολλοί ήταν 
οι λόγοι αυτής της μεταστροφής:
α) Το 2009 η Επιτροπή συγκρότησε 
το συμβούλιο συνολικής διαχεί ‑
ρισης του έργου (Global Project 
Management Board, GPMB) το οποίο 
παρείχε τη δυνατότητα στους τελι ‑
κούς χρήστες από τις χώρες‑μέλη να 
συνεισφέρουν το όραμά τους και την 
πείρα τους στο τελικό στάδιο του έρ ‑
γου. Στις εβδομαδιαίες συνεδριάσεις 
του GPMB συμμετείχαν η Επιτροπή, 
εμπειρογνώμονες έως και από οκτώ 
χώρες‑μέλη (οι οποίοι εκπροσω ‑
πούσαν περισσότερο τους τελικούς 
χρήστες παρά τη χώρα τους) και οι 
ανάδοχοι. Οι συνεδριάσεις του GPMB 
παρείχαν τη δυνατότητα συχνότερης 
συνεργασίας μεταξύ των χωρών‑με ‑
λών και του κύριου αναδόχου 
ανάπτυξης.  β) Η διαχείριση και η επικοινωνία της 
Επιτροπής βελτιώθηκαν (βλέπε 
σημείο 20).
γ) Η σύγκριση με εναλλακτικό σενάριο 
που επιχειρήθηκε το 2009 ενίσχυσε 
περαιτέρω ως ένα βαθμό την επι ‑
χειρηματολογία υπέρ της συνέχισης 
του έργου SIS II (βλέπε σημείο 63).
δ) Ο κύριος ανάδοχος ανάπτυξης παρέ ‑
δωσε καλύτερα αποτελέσματα κατά 
το τελικό στάδιο του έργου από το 
2010 και εξής (βλέπε σημείο 41).
Δεν ήταν σαφές για όλα τα 
ενδιαφερόμενα μέρη ποιος 
ήταν αρμόδιος για τη λήψη 
των βασικών αποφάσεων
26 
Η επισκόπηση της ανάπτυξης του SIS II28, 
την οποία πραγματοποίησε το Κέντρο 
Μελετών Ευρωπαϊκής Πολιτικής (Centre 
for European Policy Studies, CEPS) 
το 2011, περιέχει περιγραφή του πλαι ‑
σίου διακυβέρνησης του έργου (βλέπε 
γράφημα 5 ).
27 
Σύμφωνα με τη νομοθεσία του 2001, 
την αρμοδιότητα για την ανάπτυξη του 
SIS II είχε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με την 
υποστήριξη της επιτροπής SISVIS. Εάν 
η επιτροπή SISVIS διαφωνούσε με κάποια 
από τα μέτρα που πρότεινε η Ευρωπαϊκή 
Επιτροπή, το Συμβούλιο μπορούσε να 
ζητήσει από τη δεύτερη να επανεξετάσει 
την πρότασή της29. Με τον έλεγχο που 
διενήργησε το 2006 η  Υπηρεσία Εσω ‑
τερικού Λογιστικού Ελέγχου  της Επι ‑
τροπής διαπιστώθηκε ότι οι μηχανισμοί 
καθοδήγησης του έργου περιόριζαν την 
ικανότητά της να ανταποκρίνεται στα 
επιχειρησιακά προβλήματα.  28 «The Difficult Road to the 
Schengen Information 
System II», Joanna Parkin, 
Κέντρο Μελετών Ευρωπαϊκής 
Πολιτικής, Απρίλιος 2011.
29 Η επιτροπή SISVIS 
επικουρούσε την Ευρωπαϊκή 
Επιτροπή στην ανάπτυξη του 
Συστήματος Πληροφοριών 
Σένγκεν δεύτερης γενιάς 
(SIS II) και του Συστήματος 
Πληροφοριών για τις 
Θεωρήσεις (VIS). Η απόφαση 
του Συμβουλίου 2001/886/ΔΕΥ 
εισήγαγε δύο διαδικασίες για 
τη λήψη αποφάσεων:
i) Μια ρυθμιστική 
διαδικασία για όλες τις 
σημαντικές αποφάσεις 
που αφορούν την 
αρχιτεκτονική του SIS II, 
την προστασία των 
δεδομένων, ζητήματα με 
σοβαρές δημοσιονομικές 
ή τεχνικές επιπτώσεις 
για τα εθνικά συστήματα 
των χωρών ‑μελών και 
ζητήματα ασφάλειας. 
Εάν η επιτροπή SISVIS 
διαφωνούσε με κάποια 
από τα μέτρα που 
πρότεινε η Ευρωπαϊκή 
Επιτροπή, το Συμβούλιο 
μπορούσε να ζητήσει 
από τη δεύτερη να 
επανεξετάσει την 
πρότασή της.
ii) Μια διαχειριστική 
διαδικασία για όλα τα 
υπόλοιπα ζητήματα. 
Εάν η επιτροπή SISVIS 
διαφωνούσε με κάποια 
από τα μέτρα που 
πρότεινε η Ευρωπαϊκή 
Επιτροπή, το Συμβούλιο 
μπορούσε να λάβει 
διαφορετική απόφαση.
21 Παρατηρήσεις Γράφημα 5Πλαίσιο διακυβέρνησης του SIS II από το 2010 και μετά
Υπόμνημα:
Η φορά του βέλους υποδηλώνει την κατεύθυνση της υποχρέωσης αναφοράς
ΕΔΕ  Συνεδρίαση των εθνικών διαχειριστών του έργου
ΧΜ Χώρες‑μέλη του Σένγκεν 
GPMB  Συμβούλιο συνολικής διαχείρισης του έργου
FoSIS  Φίλοι του SIS II
ΚΑΑ  Κύριος ανάδοχος ανάπτυξης
ΕΟ SIS II  Ειδική ομάδα SIS II
ΑΔΠ  Ανάδοχος διασφάλισης της ποιότητας.
SIS TECH  Ομάδα εργασίας ασχολούμενη με θέματα Σένγκεν (δομή SIS TECH)
TAG   Συμβουλευτική ομάδα δοκιμών (συμβουλευτική ομάδα εργασίας στους κόλπους της επιτροπής SISVIS)
SIS SIRENE  Ομάδα εργασίας ασχολούμενη με θέματα Σένγκεν (δομή SIS SIRENE)
CMB   Συμβούλιο διαχείρισης των αλλαγών (συμβουλευτική ομάδα εργασίας στους κόλπους της επιτροπής 
SISVIS)
CATS  Επιτροπή του άρθρου 36
Επιτροπή SISVIS   Επιτροπή που επικουρεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή στην ανάπτυξη του SIS II και του Συστήματος 
Πληροφοριών για τις Θεωρήσεις (VIS)
SIS II TECH  Δομή SIS II TECH στους κόλπους της επιτροπής SISVIS
SIRENE  Δομή SIRENE στους κόλπους της επιτροπής SISVIS
Πηγή:  Κέντρο Μελετών Ευρωπαϊκής Πολιτικής και ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων.SIS
TECHΕΟ SIS IIFoSISΕΥΡΩΠΑΪΚΟ 
ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ
SIS
SIRENECATSΣΥΜΒΟΥΛΙΟ 
(Coreper)
ΧΜΧΜΧΜ
ΧΜTAG CMB Ε∆ΕSIRENESIS II
TECHGPMBΕΠΙΤΡΟΠΗ
Γ∆ 
Εσωτερικών 
ΥποθέσεωνΑ∆ΠΚΑΑ
Επιτροπή SISVIS
Ευρωπόλ 
Eurojust
22 Παρατηρήσεις
28 
Όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη στο πλαί ‑
σιο του SIS II δεν είχαν σαφή εικόνα του 
ποιος λάμβανε τελικά τις βασικές αποφά ‑
σεις. Μολονότι τηρούνταν πρακτικά των 
συνεδριάσεων της επιτροπής SISVIS, δεν 
υπήρχε μητρώο αποφάσεων, το οποίο 
θα αποτελούσε τη βάση για την εύκολη 
αναζήτηση όλων των σημαντικών αποφά ‑
σεων και τη σχετική ενημέρωση. Οι μισοί 
από αυτούς που απάντησαν στην έρευνα 
στο πλαίσιο του ελέγχου θεωρούσαν 
ότι, μέχρι το 2009, οι βασικές αποφάσεις 
λαμβάνονταν από την Επιτροπή (βλέπε 
γράφημα 6 ). Έπειτα από τη συγκρότηση 
του συμβουλίου συνολικής διαχείρισης 
του έργου το 2009, το ποσοστό αυτό μει ‑
ώθηκε στο 24 %. Μολονότι το συμβούλιο 
είχε περισσότερο συμβουλευτικό ρόλο 
και δεν διέθετε αρμοδιότητα στη λήψη 
αποφάσεων, το 34 % όσων απάντησαν 
νόμιζαν ότι αυτό λάμβανε τις βασικές 
αποφάσεις. Αυτοί που απάντησαν στην 
έρευνα ήταν της άποψης ότι ορισμένες 
από τις καθυστερήσεις οφείλονταν στην 
περίπλοκη και ασαφή διαδικασία λήψης 
αποφάσεων. Η βαρύτητα του λόγου αυτού 
σταθμίστηκε στο 11 % (βλέπε γράφημα 2 ).Μέχρι το τελικό στάδιο 
του έργου οι απαιτήσεις από 
το σύστημα δεν ήταν αρκού -
ντως σταθερές
29 
Αυτοί που απάντησαν στην έρευνα ήταν 
της άποψης ότι ορισμένες από τις καθυ ‑
στερήσεις οφείλονταν στην αστάθεια 
των απαιτήσεων από το σύστημα. Η βα ‑
ρύτητα του λόγου αυτού σταθμίστηκε 
στο 22 % (βλέπε γράφημα 2 ). Γράφημα 6Αντίληψη των ενδιαφερόμενων μερών σχετικά με το ποιος λάμβανε τις βασικές απο -
φάσεις στην πράξη
Πηγή:  Έρευνα στο πλαίσιο του ελέγχου μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών στο πλαίσιο του SIS II.0 %10 %20 %30 %40 %50 %60 %
Από το 2009 και εξή/uni03C2 Πριν από το 2009ερωτηθέντε/uni03C2 στο πλαίσιο τη/uni03C2 έρευνα/uni03C2 
ελέγχου που θεωρούσαν ότι οι βασικέ/uni03C2 
αποφάσει/uni03C2 λα/uni03BCβάνονταν από:
Άλλοι ∆εν ήταν σαφέ/uni03C2 GPMB Ανάδοχο/uni03C2 
ανάπτυξη/uni03C2Επιτροπή 
SISVISΕπιτροπή και 
Συ/uni03BCβούλιο από 
κοινούΣυ/uni03BCβούλιο Επιτροπή
23 Παρατηρήσεις
30 
Η συγγραφή υποχρεώσεων, η οποία 
δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο του 2003, 
σκιαγραφούσε σε αδρές γραμμές την 
αρχιτεκτονική του συστήματος, τις λει ‑
τουργικές και τεχνικές απαιτήσεις, καθώς 
και τις απαιτήσεις από άποψη επιδόσεων 
και μετάβασης στο νέο σύστημα. Βάσει 
αυτών των προδιαγραφών, τον Οκτώβριο 
του 2004, ανατέθηκε στην κοινοπραξία 
HPS η σύμβαση ανάπτυξης του κεντρικού 
συστήματος. Η κοινοπραξία άρχισε να 
ασχολείται με τη φάση I του έργου30, ήτοι 
τον σχεδιασμό των λεπτομερών προδι ‑
αγραφών. Ωστόσο, λόγω μεταγενέστε ‑
ρων μεταβολών των απαιτήσεων από το 
σύστημα, κατέστη αναγκαίο να τροποποι ‑
ηθεί η σύμβαση ανάπτυξης, γεγονός το 
οποίο προκάλεσε καθυστερήσεις.
31 
Παραδείγματος χάριν, τον Δεκέμβριο 
του 2006, η νομοθεσία σχετικά με τη δη ‑
μιουργία, τη λειτουργία και τη χρήση του 
SIS II, προκειμένου να ανταποκριθεί στις 
ανάγκες των χρηστών, συμπεριέλαβε μια 
συμπληρωματική δυνατότητα, την «αμνη ‑
στία δεδομένων». Βάσει αυτής, δόθηκε 
στις χώρες‑μέλη μία τριετία προκειμένου 
να διασφαλίσουν ότι οι καταχωρίσεις που 
είχαν μεταφερθεί από το SIS 1 συμφω ‑
νούσαν με τις διατάξεις της νομοθεσί ‑
ας31. Η αμνηστία των δεδομένων δεν περιλαμβανόταν στη συγγραφή υποχρεώ ‑
σεων και ενσωματώθηκε σε τροποποίηση 
της σύμβασης32.
32 
Ορισμένες αλλαγές, όπως η αύξηση της 
δυναμικότητας, οφείλονταν εν μέρει στο 
γεγονός ότι η διάρκεια του έργου υπερέ ‑
βη την αναμενόμενη. Η αρχική σύμβαση 
του 2004 προέβλεπε ένα σύστημα που θα 
ετίθετο σε λειτουργία το 2006, με δυνα ‑
μικότητα επεξεργασίας 15 εκατομμυρίων 
καταχωρίσεων, οι οποίες θα μπορούσαν 
να φθάσουν τα 22 εκατομμύρια χωρίς 
τεχνικές αλλαγές. Μετά το 2007, ο ρυθμός 
αύξησης του αριθμού των καταχωρίσεων 
εντάθηκε απότομα, γεγονός που είχε ως 
αποτέλεσμα την αλλαγή των απαιτήσεων 
όσον αφορά τη δυναμικότητα του συστή ‑
ματος. Η τροποποίηση για το τελικό στά ‑
διο του έργου αφορούσε ένα σύστημα με 
δυναμικότητα επεξεργασίας 70 εκατομμυ ‑
ρίων καταχωρίσεων, οι οποίες θα μπορού ‑
σαν να φθάσουν και τα 100 εκατομμύρια, 
σύμφωνα με τις προβολές ογκομετρικής 
μελέτης που πραγματοποίησε η Επιτροπή 
το 2009. Κατά τη μετάβαση στο σύστημα 
αυτό τον Απρίλιο του 2013, οι καταχωρί ‑
σεις ανέρχονταν σε 46 εκατομμύρια. Στο 
γράφημα 7  παρουσιάζεται η εξέλιξη του 
αριθμού των αρχείων στη βάση δεδομέ ‑
νων SIS.30 Η σύμβαση περιλάμβανε 
δύο φάσεις: τη φάση Ι που 
αφορούσε τον τεχνικό 
σχεδιασμό και τη φάση 
ΙΙ που αφορούσε την 
ανάπτυξη και την παράδοση 
του συστήματος.
31 Άρθρο 54, παράγραφος 1, 
του κανονισμού (ΕΚ) 
αριθ. 1987/2006 του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου 
και του Συμβουλίου, της 
20ής Δεκεμβρίου 2006, 
σχετικά με τη δημιουργία, τη 
λειτουργία και τη χρήση του 
Συστήματος Πληροφοριών 
Σένγκεν δεύτερης γενιάς (SIS 
II) (ΕΕ L 381 της 28.12.2006, 
σ. 4), και άρθρο 70, 
παράγραφος 1, της απόφασης 
του Συμβουλίου 2007/533/ΔΕΥ, 
της 12ης Ιουνίου 2007, σχετικά 
με τη δημιουργία, τη 
λειτουργία και τη χρήση του 
Συστήματος Πληροφοριών 
Σένγκεν δεύτερης γενιάς 
(SIS II) (ΕΕ L 205 της 7.8.2007, 
σ. 63).
32 Τροποποίηση αριθ. 
4  της σύμβασης, της 
30ής Απριλίου 2008, 
JAI‑C3‑2003 ‑01.Γράφημα 7Εξέλιξη του αριθμού των αρχείων στη βάση δεδομένων SIS
Πηγή:  Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο βάσει στατιστικών στοιχείων του Συμβουλίου, της τεκμηρίωσης του SIS II και της ογκομετρι ‑
κής μελέτης της Επιτροπής του 2009.020406080100120140
2001 2003 2005 2007 2009 2011 2013 2015 2017 2019 2021 2023 2025
Προβολέ/uni03C2 τη/uni03C2 ογκο/uni03BCετρική/uni03C2 /uni03BCελέτη/uni03C2 του 2009Προβλεπό/uni03BCενη δυνα/uni03BCικότητα του SIS II Πραγ/uni03BCατικέ/uni03C2 καταχωρίσει/uni03C2 στο SIS 1εκατο/uni03BC/uni03BCύρια καταχωρίσει/uni03C2
24 Παρατηρήσεις
Ενότητα 2 — Το κόστος 
ανάπτυξης του κεντρικού 
συστήματος και δικτύου 
αυξήθηκε από 23 εκατομ -
μύρια  ευρώ σε 
189  εκατομμύρια  ευρώ
Κριτήρια του ελέγχου
33 
Στο πλαίσιο του ελέγχου εξετάστηκε 
κατά πόσον:
α) ο αρχικός προϋπολογισμός της Επι ‑
τροπής ήταν ρεαλιστικός·
β) η Επιτροπή είχε αποφύγει καθυστε ‑
ρήσεις που συνεπάγονταν αύξηση 
του κόστους·
γ) η Επιτροπή είχε μεριμνήσει ώστε 
ο ανάδοχος να παραδώσει τα προϊό ‑
ντα εμπρόθεσμα και με την απαιτού ‑
μενη ποιότητα·δ) οι απαιτήσεις παρέμειναν σταθερές·
ε) τυχόν συμπληρωματικές εργασίες 
εξασφαλίζουν την αποδοτικότητα 
της σχετικής δαπάνης.
Η Επιτροπή επικαιροποίησε 
τον συνολικό προϋπολογισμό 
του έργου, όπως αυτός είχε 
καθοριστεί το 2003, μόλις 
το 2010
34 
Τον Ιούνιο του 2001, σύμφωνα με τις 
εκτιμήσεις του Συμβουλίου, η ανάπτυξη 
του SIS II θα κόστιζε 14,6 εκατομμύ ‑
ρια ευρώ. Στη σχετική ανακοίνωση της 
Επιτροπής του Δεκεμβρίου του 200133 
το ποσό αυτό αυξανόταν σε 23 εκα ‑
τομμύρια ευρώ. Δύο χρόνια αργότερα, 
η Επιτροπή υπολόγιζε ότι το έργο θα 
κόστιζε 35,3 εκατομμύρια ευρώ34. Κατά 
την ολοκλήρωσή του το 2013, το κόστος 
ανάπτυξης του συστήματος υπολογιζό ‑
ταν σε 188,6 εκατομμύρια ευρώ (βλέπε 
γράφημα 8 ).33 COM(2001) 720 τελικό.
34 COM(2003) 771 τελικό.Γράφημα 8Εξέλιξη του προϋπολογισμού του SIS II
Πηγή:  Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο βάσει της τεκμηρίωσης του SIS II.(εκατ. ευρώ)
Κανονισμός και 
απόφαση του Συμ -
βουλίου του 2001Ανακοίνωση της 
Επιτροπής του 2001Ανακοίνωση της 
Επιτροπής του 2003Έγγραφο εργασίας 
των υπηρεσιών της 
Επιτροπής του 2010Αναλήψεις υπο -
χρεώσεων κατά το 
πέρας του έργου τον 
Απρίλιο του 2013
Σχεδιασμός, ανάπτυξη και 
μετάβαση στο νέο σύστημα 14,617, 2 31,3124,5122,8
Δίκτυο 1,0 45,3
Σύνολο συμβάσεων 14,6 18,2 31,3 124,5 168,1
Προσωπικό της Επιτροπής 
και διοικητικές δαπάνεςμ.δ. 4,8 4,0 20,520,5  
(βάσει εκτίμησης 
του 2010)
Σύνολο 14,6 23,0 35,3 145,0 188,6
25 Παρατηρήσεις
35 
Η Επιτροπή τόνισε ότι η αρχική της εκτί ‑
μηση κόστους του 2001, βασιζόμενη στα 
στοιχεία που ήταν διαθέσιμα εκείνη την 
εποχή, ήταν προσωρινή και τη χαρακτή ‑
ρισε ως υπόθεση εργασίας. Αυτή η εκτί ‑
μηση επικαιροποιήθηκε τον Δεκέμβριο 
του 2003 προκειμένου να λάβει υπόψη 
νεότερα στοιχεία, συμπεριλαμβανομέ ‑
νης της μελέτης σκοπιμότητας. Παρ’ όλα 
αυτά, παρέμεινε υπόθεση εργασίας, 
η οποία θα μπορούσε να αυξηθεί ανά ‑
λογα με τις αποφάσεις σχετικά με τις 
απαιτήσεις των χρηστών ή την ανάγκη 
εξωτερικής υποστήριξης προκειμένου να 
τηρηθεί το αυστηρό χρονοδιάγραμμα.
36 
Η Επιτροπή δεν αναθεώρησε την εκτί ‑
μησή της, ώστε αυτή να ανταποκρίνεται 
περισσότερο στην πραγματικότητα, όταν 
διέθετε πληρέστερα στοιχεία σχετικά με 
τον σχεδιασμό του συστήματος και του 
δικτύου και αφότου αντελήφθη τη δυ ‑
σκολία και την περιπλοκότητα του έργου 
και του περιβάλλοντός του. Παραδείγ ‑
ματος χάριν, βάσει των σχετικών εκτιμή ‑
σεων το κόστος του δικτύου ανερχόταν 
σε 1 εκατομμύριο ευρώ το 2001 και δεν 
περιελήφθη στις εκτιμήσεις του 2003 με 
την αιτιολογία ότι καλυπτόταν από άλλο 
κονδύλιο του κοινοτικού προϋπολογι ‑
σμού. Τον Μάιο του 2005, η Επιτροπή 
παρουσίασε προϋπολογισμό ύψους 
132 εκατομμυρίων ευρώ για τις δαπάνες 
λειτουργίας  του SIS II για την περίοδο 
2007 ‑2013, κατόπιν της θέσης του σε λει ‑
τουργία στις αρχές του 200735. Ο προϋ ‑
πολογισμός αυτός περιείχε την πληρο ‑
φορία ότι το κόστος του δικτύου για μια 
ειδική γραμμή σύνδεσης με τα εθνικά 
σημεία πρόσβασης στο SIS II θα κόστιζε 
ετησίως 6 εκατομμύρια ευρώ. Εντούτοις, 
δεν υπήρξε καμία άλλη παρουσίαση του 
συνολικού προϋπολογισμού του έργου 
ανάπτυξης  του SIS II μέχρι το 2010, όταν 
η Επιτροπή καθόρισε τις υποχρεώσεις 
σχετικά με την προθεσμία και υπολόγισε 
τις πιθανές δαπάνες για την ολοκλήρωση 
του SIS II36.37 
Στο πλαίσιο της έρευνας, μολονότι 
η πλειονότητα αυτών που απάντησαν 
δεν συμμετείχαν στην ανάπτυξη του έρ ‑
γου SIS II το 2001, το 57 % ήταν της άπο ‑
ψης ότι ο αρχικός προϋπολογισμός του 
έργου, ύψους 23 εκατομμυρίων ευρώ, 
δεν ήταν ρεαλιστικός βάσει των στοι ‑
χείων που ήταν διαθέσιμα εκείνη την 
εποχή. Βασιζόταν, λόγου χάριν, σε μη 
ρεαλιστική προθεσμία (βλέπε σημεία 9 
και 10), όπως και η αναθεωρημένη 
εκτίμηση του 2003. Ζητήθηκε από τους 
συμμετέχοντες στην έρευνα στο πλαίσιο 
του ελέγχου να σταθμίσουν τους λόγους 
της αύξησης του κόστους ανάπτυξης του 
κεντρικού συστήματος. Βάσει των απα ‑
ντήσεων, ένας λόγος της αύξησης αυτής 
ήταν το γεγονός ότι ο αρχικός προϋπο ‑
λογισμός δεν βασιζόταν σε ρεαλιστική 
τεχνική ανάλυση. Η βαρύτητα του λόγου 
αυτού σταθμίστηκε στο 24 % (βλέπε 
γράφημα 9 ).35 COM(2005) 236 τελικό 
της 31ης Μαΐου 2005 και 
COM(2005) 236 τελικό/2 
της 23ης Αυγούστου 2005. 
Το κονδύλιο των 
132 εκατομμυρίων ευρώ 
στην οικονομική κατάσταση 
κάλυπτε τις δαπάνες 
λειτουργίας του κεντρικού 
συστήματος SIS II και του 
δικτύου, συμπεριελάμβανε 
δε 40 εκατομμύρια ευρώ για 
την ανάπτυξη και λειτουργία 
μηχανής αναζήτησης βάσει 
βιομετρικού αναγνωριστικού 
στοιχείου.
36 SEC(2010) 436 τελικό της 
12ης Απριλίου 2010.
26 Παρατηρήσεις
Οι καθυστερήσεις στην παρά -
δοση του SIS II είχαν ως συνέ -
πεια την αύξηση του κόστους
38 
Το SIS II προβλεπόταν να ολοκληρωθεί 
αρχικά τον Δεκέμβριο του 2006 προ ‑
κειμένου να ικανοποιήσει τις ανάγκες 
των νέων χωρών‑μελών, ωστόσο, 
το έργο παραδόθηκε με καθυστέ ‑
ρηση που υπερέβαινε την εξαετία, 
ήτοι τον Απ ρίλιο του 201 3 (βλέπε 
σημεία 9 έως 32). Αυτοί που απάντη ‑
σαν στην έρευνα απέδωσαν εν μέρει 
την αύξηση του κόστους στις μεγάλες 
παρατάσεις της προθεσμίας ολοκλήρω ‑
σης του έργου. Η βαρύτητα του λόγου αυτού σταθμίστηκε στο 31 % (βλέπε 
γράφημα 9 ). Η παράταση της διάρκειας 
του έργου είχε ως συνέπεια την αύξηση 
ορισμένων δαπανών, όπως αυτών για τη 
διασφάλιση της ποιότητας και τη χρήση 
του δικτύου. Μολονότι η κύρια σύμβαση 
ανάπτυξης προέβλεπε την ανάπτυξη 
του SIS II με μια καθορισμένη τιμή, οι 
καθυστερήσεις είχαν ως αποτέλεσμα, 
λόγου χάριν, την ανάγκη αναβαθμίσεων 
(βλέπε σημείο 43) και την αύξηση της 
δυναμικότητας προς αντιμετώπιση της 
απότομης αύξησης του αριθμού των κα ‑
ταχωρίσεων από το 2007 και εξής (βλέπε 
σημείο 32). Ως εκ τούτου, οι παράγοντες 
που συνέβαλαν στις καθυστερήσεις του 
SIS II συνέτειναν επίσης και στην αύξηση 
του κόστους.Γράφημα 9Λόγοι της αύξησης του κόστους του κεντρικού SIS II
Πηγή:  Έρευνα στο πλαίσιο του ελέγχου μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών στο πλαίσιο του SIS II.Η διάρκεια του έργου υπερέβη 
την προβλεπό/uni03BCενη 31 %Ο αρχικό/uni03C2 προϋπολογισ/uni03BCό/uni03C2 δεν βασιζόταν 
σε ρεαλιστική τεχνική ανάλυση 24 %
Ισχυρή διαπραγ/uni03BCατευτική 
θέση του αναδόχου  5 %Μεταβολέ/uni03C2 των απαιτήσεων  27 %Άλλοι 3 %
Χα/uni03BCηλέ/uni03C2 επιδόσει/uni03C2 του αναδόχου  10 %
27 Παρατηρήσεις
Ο κύριος ανάδοχος ανάπτυ -
ξης παρέδωσε ένα σύστημα 
που υστερούσε σε απόδοση 
στο πρώτο μέρος του έργου
39 
Η Επιτροπή δεν διέθετε επαρκείς πόρους 
για την αποτελεσματική επίβλεψη του 
κύριου αναδόχου ανάπτυξης (βλέπε ση ‑
μείο 18). Το 2005 οι χώρες‑μέλη επεσή ‑
μαναν τη χαμηλή ποιότητα των πρώτων 
εγγράφων που παρέδωσε η κοινοπραξία 
HPS37. Πέντε από τις έξι‑μέλη χώρες 
που ερωτήθηκαν, καθώς και ο ανάδο ‑
χος διασφάλισης της ποιότητας, ήταν 
της άποψης ότι οι αρχικές προδιαγρα ‑
φές που παρείχε η HPS ήταν χαμηλής 
ποιότητας. Η αποτυχία των δοκιμών 
λειτουργίας του συστήματος (OST) τον 
Δεκέ μβριο του 2 008 ήταν η απόδειξη 
ότι η HPS είχε παραδώσει ένα σύστη ‑
μα που υστερούσε σε απόδοση (βλέπε 
σημείο 19). Το γεγονός ότι η κοινοπραξία 
δεν κατάφερε να παραδώσει εμπρόθε ‑
σμα ένα σύστημα με την απαιτούμενη 
ποιότητα συνέβαλε στην καθυστέρηση 
του έργου και αυτό με τη σειρά του σε 
αύξηση του κόστους (βλέπε σημείο 38). 
Σύμφωνα με τις απαντήσεις που δόθη ‑
καν στο πλαίσιο της έρευνας, η αύξηση 
του κόστους οφειλόταν εν μέρει στις 
ανεπαρκείς επιδόσεις του κύριου αναδό ‑
χου ανάπτυξης. Η βαρύτητα του λόγου 
αυτού σταθμίστηκε στο 10 % (βλέπε 
γράφημα 9 ).
40 
Η Επιτροπή μπόρεσε απλώς να επιβάλει 
εφάπαξ αποζημίωση στην HPS ύψους 
390 000 ευρώ (ποσό το οποίο αντιστοι ‑
χούσε σε λιγότερο από 0,5 % της τελικής 
αξίας της σύμβασης η οποία ανήλθε σε 
82,4 εκατομμύρια ευρώ38 (βλέπε ση ‑
μείο 44)) για τη συγκεκριμένη αδυναμία 
εμπρόθεσμης παράδοσης της έκθεσης 
OST. Άλλα προβλήματα επιδόσεων δεν 
αποτέλεσαν αιτία επιβολής οικονομικών 
κυρώσεων39.41 
Ο κύριος ανάδοχος ανάπτυξης πέρασε 
επιτυχώς την πρώτη δοκιμή των ση ‑
μείων αναφοράς τον Μάρτιο του 2010 
και υλοποίησε με επιτυχία το τελικό 
στάδιο του έργου, συμπεριλαμβανο ‑
μένης δεύτερης δοκιμής των σημείων 
αναφοράς τον Μάιο του 2012 (βλέπε 
σημείο 63). Μολονότι μόνο το 11 % όσων 
απάντησαν στην έρευνα εξέφρασαν την 
άποψη ότι η Επιτροπή συνεργάστηκε 
αποτελεσματικά με τον κύριο ανάδοχο 
ανάπτυξης το διάστημα προ του 2009, το 
ποσοστό αυτό ανήλθε στο 64 % για την 
περίοδο από το 2009 και εξής. Τέσσερις 
από τις έξι χώρες‑μέλη που ερωτήθηκαν 
στο πλαίσιο του ελέγχου σχολίασαν τον 
θετικό αντίκτυπο που είχε η αλλαγή της 
ομάδας διαχείρισης του κύριου αναδό ‑
χου ανάπτυξης για την υλοποίηση του 
τελικού σταδίου του έργου από το 2010 
και εξής.
Οι αλλαγές στις απαιτή -
σεις από το σύστημα είχαν 
ως συνέπεια την αύξηση 
των δαπανών
42 
Σύμφωνα με τις απαντήσεις στην έρευνα, 
η αύξηση των δαπανών οφειλόταν εν μέ ‑
ρει στην προσθήκη απαιτήσεων ή στην 
τροποποίηση των υπαρχουσών, όπως 
λόγου χάριν η εισαγωγή της «αμνηστίας 
δεδομένων» ή η αύξηση της δυναμικότη ‑
τας (βλέπε σημεία 31 και 32). Η βαρύτητα 
του λόγου αυτού σταθμίστηκε στο 27 % 
(βλέπε γράφημα 9 ).37 «Comments on the 
Commission’s progress 
report for SIS II», Συμβούλιο 
της Ευρωπαϊκής Ένωσης, 
σημείωμα της ομάδας 
εργασίας SIS ‑TECH προς την 
ομάδα εργασίας SIS ‑SIRENE, 
8861/05 της 13ης Μαΐου 2005.
38 Για τη σύμβαση VIS με την 
HPS, η οποία συνδυαζόταν 
με τη σύμβαση SIS II, 
η Επιτροπή επέβαλε 
εφάπαξ αποζημίωση ύψους 
9 εκατομμυρίων ευρώ περίπου, 
ποσό που αντιστοιχούσε σε 
άνω του 20 % της αξίας της 
σύμβασης VIS.
39  Στην έκθεση της Υπηρεσίας 
Εσωτερικού Ελέγχου 
σχετικά με τη διαχείριση 
ΤΠ στη ΓΔ Δικαιοσύνης, 
Ελευθερίας και Ασφάλειας, 
του Ιουνίου του 2006, 
επισημαινόταν ότι η ΓΔ 
θεωρούσε την ποιότητα των 
παραδοτέων ανεπαρκή. 
Η έκθεση συνιστούσε οι 
πληρωμές για παραδοτέα 
να αντικατοπτρίζουν 
καλύτερα τις σχετικές 
εργασίες και οι μελλοντικές 
συμβάσεις να περιέχουν 
ουσιαστικό μηχανισμό 
ποινών, προκειμένου να 
εξασφαλίζεται η εμπρόθεσμη 
παράδοση παραδοτέων 
ανταποκρινόμενων στις 
βασικές προδιαγραφές 
ποιότητας.
28 Παρατηρήσεις
43 
Οι αλλαγές των απαιτήσεων κατέστησαν 
αναγκαίες τροποποιήσεις στην κύρια 
σύμβαση ανάπτυξης και συνεπέφεραν 
πρόσθετες δαπάνες. Η «αμνηστία των 
δεδομένων» κόστισε 505 000 ευρώ. 
Η σημαντικότερη τροποποίηση ήταν 
η υπ’ αριθ. 15, της 1ης Δεκεμβρίου 2010, 
η οποία κόστισε 35,0 εκατομμύρια ευρώ 
και έλαβε χώρα κατά το τελικό στάδιο 
του έργου. Η εν λόγω τροποποίηση 
συνεπήχθη σημαντικές εργασίες εκ νέου 
ανάπτυξης40 και εμπεριείχε νέες απαιτή ‑
σεις σχετικά με τη δυναμικότητα του συ ‑
στήματος, την απόδοση, τη στρατηγική 
ως προς τις δοκιμές, το έγγραφο ελέγχου 
διεπαφής, τις αναβαθμίσεις λογισμικού 
και τη μετάβαση στο νέο σύστημα41.Η Επιτροπή αύξησε την 
αξία της κύριας σύμβασης 
ανάπτυξης από 20 εκα -
τομμύρια ευρώ σε 82 εκα -
τομμύρια ευρώ μέσω 
τροποποιήσεων κατόπιν 
διαπραγμάτευσης
44 
Η αξία της αρχικής σύμβασης με την HPS 
που αφορούσε την ανάπτυξη του SIS II 
και υπεγράφη τον Οκτώβριο του 2004 
ανερχόταν σε 20,3 εκατομμύρια ευρώ42. 
Η σύμβαση συνήφθη για καθορισμένη 
τιμή και δεν περιείχε τιμές για μικρότε ‑
ρες, σαφώς καθορισμένες ενότητες ερ ‑
γασιών που θα μπορούσαν να χρησιμο ‑
ποιηθούν ως βάση για την προσαρμογή 
του έργου χωρίς επαναδιαπραγμάτευση. 
Οι τροποποιήσεις της σύμβασης τετρα ‑
πλασίασαν την αξία της, η οποία το 2013 
έφθασε τα 82,4 εκατομμύρια ευρώ43. Στο 
γράφημα 10  παρουσιάζεται η εξέλιξη 
της αξίας της κύριας σύμβασης ανάπτυ ‑
ξης του SIS II.40 Συμπεράσματα της 
πρώτης συνεδρίασης της 
επιτροπής αξιολόγησης 
σχετικά με τη διαδικασία 
με διαπραγμάτευση 
C2‑2009 ‑01 SIS II, της 
17ης Σεπτεμβρίου 2010.
41 SEC(2010) 1138 τελικό.
42 3,3 εκατομμύρια ευρώ για 
τη φάση I (λεπτομερής 
τεχνικός σχεδιασμός) και 
17,0 εκατομμύρια ευρώ για 
τη φάση II (ανάπτυξη και 
παράδοση του συστήματος).
43 Συνολικά υπήρξαν 
27 τροποποιήσεις της κύριας 
σύμβασης ανάπτυξης του SIS II 
και του VIS (οι συμβάσεις για 
αμφότερα τα συστήματα 
καλύπτονταν από ενιαία 
συμφωνία).Γράφημα 10Εξέλιξη της αξίας της κύριας σύμβασης ανάπτυξης του SIS II
Πηγή:  Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο βάσει των τροποποιήσεων της σύμβασης για το SIS II.0102030405060708090
2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 2011 2012 2013εκατο/uni03BC/uni03BCύρια ευρώ σωρευτικάΑριθ. 24, 25, 27
Αριθ. 12, 13, 15
(τελικό στάδιο του έργου)
Αριθ. 9, 11Αριθ. 5Αριθ. 4Τροποποίηση αριθ. 2
29 Παρατηρήσεις
45 
Οι τροποποιήσεις που συμφωνήθηκαν 
μεταξύ 2006 και 2008 αύξησαν την αξία 
της σύμβασης με τον κύριο ανάδοχο 
ανάπτυξης κατά 14,1 εκατομμύρια ευρώ 
(69 %), για να φθάσει τελικά τα 34,4 εκα ‑
τομμύρια ευρώ (βλέπε γράφημα 10 ). 
Πριν από την πρώτη αύξηση, ύψους 
4 εκατομμυρίων ευρώ, τον Δεκέμ ‑
βριο του 2006 (τροποποίηση αριθ. 2), 
η ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων ζήτησε τη 
γνώμη της ΓΔ Προϋπολογισμού σχετι ‑
κά με το κατά πόσον θα μπορούσε να 
διαπραγματευθεί αύξηση της αξίας της 
σύμβασης με τον ανάδοχο. Η ΓΔ Προϋ ‑
πολογισμού απάντησε ότι, δυνάμει του 
άρθρου 126, παράγραφος 1, στοιχείο ε), 
των λεπτομερών κανόνων εφαρμο ‑
γής του δημοσιονομικού κανονισμού, 
η ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων θα μπορού ‑
σε να διαπραγματευθεί τροποποιήσεις 
για πρόσθετες υπηρεσίες, οι οποίες δεν 
προβλέπονταν μεν στην αρχική σύμ ‑
βαση, αλλά είχαν καταστεί αναγκαίες. 
Σύμφωνα με το άρθρο αυτό, η συνολική 
αξία των τροποποιήσεων δεν μπορούσε 
να υπερβαίνει το 50 % του ποσού της 
αρχικής σύμβασης44. Η αρχική αξία της 
σύμβασης για το SIS II ήταν 20,3 εκατομ ‑
μύρια ευρώ, επομένως η συνολική αξία 
των τροποποιήσεων που συμφωνήθηκαν 
δυνάμει του άρθρου 126, παράγραφος 1, 
στοιχείο ε), δεν μπορούσε να υπερβαίνει 
τα 10,2 εκατομμύρια ευρώ.
46 
Το 2008 η συνολική αξία των τροπο ‑
ποιήσεων έφθασε το όριο του 50 %. 
Η ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων διαπραγ ‑
ματεύθηκε αργότερα και άλλες τροπο ‑
ποιήσεις δυνάμει του άρθρου 126, παρά ‑
γραφος 1, στοιχείο β), των λεπτομερών 
κανόνων εφαρμογής του δημοσιονομι ‑
κού κανονισμού45. Το εν λόγω άρθρο δεν 
έθετε ανώτατο όριο ως προς τη συνολι ‑
κή αξία των τροποποιήσεων. Εντούτοις, 
μπορούσε να εφαρμοστεί μόνον υπό 
τον όρο ότι η σύμβαση μπορούσε να 
ανατεθεί μόνο σε συγκεκριμένη εταιρεία 
(η κατάσταση αυτή είναι γνωστή ως 
«τεχνολογικός εγκλωβισμός»).47 
Η συγγραφή υποχρεώσεων για το SIS II 
δεν θεωρούσε το σύστημα ως ένα 
σύνολο δομικών στοιχείων τα οποία 
θα μπορούσαν εύκολα να επαναχρη ‑
σιμοποιηθούν από άλλον ανάδοχο46. 
Η ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων αποφάσισε 
ότι, για τεχνικούς λόγους, η σύμβαση 
του 2010 που αφορούσε την τροποποί ‑
ηση αξίας 35,0 εκατομμυρίων ευρώ και 
η οποία κάλυπτε το τελικό στάδιο του 
έργου μπορούσε να ανατεθεί μόνο στον 
κύριο ανάδοχο ανάπτυξης, ήτοι στην 
κοινοπραξία HPS. Έκρινε ότι κανένας 
άλλος ανάδοχος δεν θα ήταν σε θέση να 
παραδώσει το SIS II με την απαιτούμενη 
ποιότητα και εντός της προβλεπόμενης 
προθεσμίας για την ίδια τιμή. Επιπλέον, 
μια νέα διαδικασία διαγωνισμού θα απαι ‑
τούσε περισσότερο χρόνο. Πέραν αυτού, 
η Επιτροπή θεώρησε ότι, αφού η σύμ ‑
βαση για το SIS II είχε συνδυαστεί με τη 
σύμβαση για το Σύστημα Πληροφοριών 
για τις Θεωρήσεις, η λύση της σύμβασης 
που αφορούσε το SIS II θα μπορούσε να 
διαταράξει την ανάπτυξη του δεύτερου.
48 
Η Επιτροπή έκρινε ότι, από την άποψη 
της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρι ‑
σης, δεν μπορούσε να αιτιολογήσει νέα 
προκήρυξη διαγωνισμού. Κατά συνέπεια, 
αύξησε από 20,3 εκατομμύρια ευρώ σε 
82,4 εκατομμύρια ευρώ την αξία μιας 
σύμβασης με έναν ανάδοχο που είχε 
παραδώσει το 2008 ένα σύστημα που 
υστερούσε σε απόδοση47. Αυτό πραγμα ‑
τοποιήθηκε με μια σειρά τροποποιήσεων 
με διαπραγμάτευση. Μολονότι αυτή 
η διαδικασία προβλέπεται από τον δημο ‑
σιονομικό κανονισμό, κάθε διαδικασία με 
διαπραγμάτευση εμπεριέχει τον κίνδυνο 
οι καταβαλλόμενες τιμές να μην είναι 
ανταγωνιστικές.44 Το άρθρο 126, παράγραφος 1, 
στοιχείο ε), των λεπτομερών 
κανόνων εφαρμογής του 
δημοσιονομικού κανονισμού 
ορίζει ότι οι αναθέτουσες 
αρχές μπορούν να 
προσφύγουν σε διαδικασία 
με διαπραγμάτευση (ήτοι 
χωρίς ανταγωνισμό) για τις 
πρόσθετες υπηρεσίες που 
δεν περιλαμβάνονταν στην 
αρχική σύμβαση αλλά οι 
οποίες, λόγω απρόβλεπτων 
περιστάσεων, έχουν καταστεί 
αναγκαίες για την παροχή των 
υπηρεσιών και δεν μπορούν 
να διαχωριστούν από την 
κύρια σύμβαση χωρίς μείζονες 
δυσχέρειες. Η συνολική αξία 
των πρόσθετων συμβάσεων 
δεν μπορεί να υπερβαίνει το 
50 % του ύψους της αρχικής 
σύμβασης.
45 Το άρθρο 126, παράγραφος 1, 
στοιχείο β), των λεπτομερών 
κανόνων εφαρμογής του 
δημοσιονομικού κανονισμού 
ορίζει ότι οι αναθέτουσες 
αρχές μπορούν να 
προσφύγουν σε διαδικασία 
με διαπραγμάτευση (ήτοι 
χωρίς ανταγωνισμό) για 
τις συμβάσεις οι οποίες, 
για λόγους τεχνικούς, 
καλλιτεχνικούς ή απτόμενους 
της προστασίας δικαιωμάτων 
αποκλειστικότητας, μπορούν 
να ανατεθούν μόνο σε 
συγκεκριμένη εταιρεία.
46 Αυτή η προσέγγιση 
βάσει συστατικών 
στοιχείων περιγράφεται 
στη μεθοδολογία 
ανάπτυξης λογισμικού 
που χρησιμοποιείται στην 
Ευρωπαϊκή Επιτροπή 
(RUP@EC).
47 Το 2012 τροποποιήσεις ύψους 
4,7 εκατομμυρίων ευρώ 
ανέβασαν τη συνολική αξία σε 
82,4 εκατομμύρια ευρώ.
30 Παρατηρήσεις
49 
Έχοντας επίγνωση αυτού του κινδύνου, 
η Επιτροπή, διαπραγματευόμενη την 
τροποποίηση αριθ. 15 για το τελικό 
στάδιο του έργου, έλαβε μέτρα προκει ‑
μένου να εξασφαλίσει ως ένα βαθμό ότι 
η τιμή ήταν εύλογη. Η αρχική προσφορά 
που υπέβαλε η HPS ήταν 49,9 εκατομμύ ‑
ρια ευρώ. Μόλις επετεύχθη συναίνεση 
επί του περιεχομένου της προσφοράς, 
η Επιτροπή προέβη σε δική της εκτίμη ‑
ση, ύψους 25,8 εκατομμύρια ευρώ. Στη 
συνέχεια, συνέκρινε τις τιμές δείγματος 
10 % των στοιχείων του υλικού εξοπλι ‑
σμού με τα αντίστοιχα που περιλαμ ‑
βάνονταν σε σύμβαση‑πλαίσιο υπό τη 
διαχείριση της ΓΔ Πληροφορικής48. Από 
τη σύγκριση αυτή διαπίστωσε ότι οι 
προτεινόμενες τιμές ήταν διπλάσιες σε 
ύψος και έτσι κατάφερε να επωφεληθεί 
από τη «ρήτρα του καλύτερου πελάτη» 
η οποία εγγυάτο τις καλύτερες δυνατές 
τιμές για την Επιτροπή. Συνεπεία αυτών 
των μέτρων, η αρχική προσφορά της 
HPS, ύψους 49,9 εκατομμυρίων ευρώ, 
μειώθηκε κατά 30 %, ήτοι ορίστηκε στα 
35,0 εκατομμύρια ευρώ. Εάν είχε εφαρ ‑
μοστεί ανταγωνιστική διαδικασία το 
εξοικονομηθέν ποσό ενδεχομένως να 
ήταν μεγαλύτερο.Ενότητα 3 — Η Επιτροπή 
δεν μερίμνησε ώστε ο επι -
χειρηματικός φάκελος 
του SIS II να περιλαμβάνει 
εμπεριστατωμένη επανε -
κτίμηση του κόστους και 
των αναμενόμενων οφε -
λών, η οποία να επικαιρο -
ποιείται επί τη βάσει 
σημαντικών αλλαγών
Κριτήρια του ελέγχου
50 
Στο πλαίσιο του ελέγχου εξετάστηκε 
κατά πόσον η Επιτροπή επαναξιολόγησε 
τον επιχειρηματικό φάκελο του SIS II 
όταν επήλθαν σημαντικές αλλαγές στο 
κόστος και τα αναμενόμενα οφέλη.
Αφού η Επιτροπή ανέλαβε 
την ευθύνη του έργου, ο επι -
καιροποιημένος επιχειρη -
ματικός φάκελός της για το 
SIS II δεν περιελάμβανε εμπε -
ριστατωμένη επανεκτίμηση 
του συνολικού κόστους, των 
αναμενόμενων οφελών και 
των εναλλακτικών επιλογών
51 
Οι χώρες Σένγκεν έλαβαν την απόφα ‑
ση να αναπτύξουν το SIS II τον Δεκέμ ‑
βριο του 1996, βάσει σύγκρισης με τα 
πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα 
της επέκτασης του SIS 1. Οι εκτιμήσεις 
κόστους για το SIS II περιελάμβαναν 
εκτίμηση του κόστους ανάπτυξης των 
εθνικών συστημάτων και αναγνώρι ‑
ζαν ότι αυτό θα υπερέβαινε κατά πολύ 
το κόστος ανάπτυξης του κεντρικού 
συστήματος49.48 Μήνυμα της ΓΔ Εσωτερικών 
Υποθέσεων προς τον κύριο 
ανάδοχο ανάπτυξης της 
7ης Σεπτεμβρίου 2010.
49 SCH/OR.SIS(96) 165 της 
15ης Δεκεμβρίου 1996. Στο 
σημείωμα της προεδρίας 
της διευθύνουσας 
επιτροπής του SIS το 
κόστος του νέου κεντρικού 
συστήματος εκτιμάτο 
σε 50 ‑60 εκατομμύρια 
γαλλικά φράγκα 
(8‑9 εκατομμύρια ευρώ) 
και το κόστος κάθε νέου 
εθνικού συστήματος 
σε 20 ‑25 εκατομμύρια 
γαλλικά φράγκα 
(3‑4 εκατομμύρια ευρώ).
31 Παρατηρήσεις
52 
Το 2001 το Συμβούλιο περιέγραφε το 
κόστος και τα οφέλη του SIS II ως εξής50:
α) Η ανάπτυξη του κεντρι ‑
κού συστήματος θα κόστιζε 
14,6 εκατομμύρια ευρώ.
β) Πρωταρχικός λόγος για την ανά ‑
πτυξη του SIS II ήταν η εξασφάλιση 
σύνδεσης του αυξημένου αριθμού 
των χωρών‑μελών έπειτα από τη 
διεύρυνση. Το SIS II θα ενσωμάτωνε 
επίσης τις πλέον πρόσφατες τεχνο ‑
λογικές εξελίξεις, καθώς και νέες 
λειτουργίες.
53 
Οι περισσότεροι από αυτούς που 
απάντησαν στην έρευνα (76 %) έκριναν 
πειστική αυτή την αρχική αιτιολόγη ‑
ση του SIS II, θεωρώντας ότι τα οφέλη 
δικαιολογούσαν τις σχετικές δαπάνες. 
Το 2001 δεν απαιτούνταν η πρόταση του 
έργου SIS II να υποβληθεί προς έγκριση 
στη ΓΔ Πληροφορικής. Το 2004, μέσω 
ανακοίνωσης σχετικά με την ηλεκτρονι ‑
κή διακυβέρνηση51, ενισχύθηκαν εντός 
της Επιτροπής η εταιρική ηλεκτρονική 
διακυβέρνηση και οι έλεγχοι. Στην 
ανακοίνωση προτεινόταν η ΓΔ Πληροφο ‑
ρικής να γνωμοδοτεί για την ανάπτυξη 
οποιουδήποτε νέου πληροφορικού συ ‑
στήματος σχεδιαζόταν από τις διάφορες 
ΓΔ, ανεξαρτήτως πηγής χρηματοδότησης 
(διοικητικής ή επιχειρησιακής). Στην 
πράξη, από το 2004 και εξής, η δια ‑
δικασία αυτή εφαρμόστηκε μόνο για 
έργα που χρηματοδοτούνταν από τον 
διοικητικό προϋπολογισμό και συνήθως 
όχι για έργα που χρηματοδοτούνταν 
από επιχειρησιακούς προϋπολογισμούς, 
όπως το SIS II52.54 
 Η Επιτροπή, αφού ανέλαβε την ευθύνη 
για την ανάπτυξη του SIS II, εξέδωσε 
ανακοινώσεις τον Δεκέμβριο του 2001 
και τον Δεκέμβριο του 2003 οι οποίες, 
βασιζόμενες στη σχετική αιτιολόγηση 
που περιείχε η νομοθεσία του 2001, προ ‑
έβαιναν σε αναθεωρήσεις του προβλε ‑
πόμενου κόστους (βλέπε γράφημα 8 ). 
Ωστόσο, στον αναθεωρημένο επιχειρη ‑
ματικό φάκελο του SIS II δεν αναλύο ‑
νταν πλήρως το κόστος, τα οφέλη και οι 
εναλλακτικές επιλογές:
α) Στις αρχικές ενδεικτικές εκτιμήσεις 
κόστους, οι οποίες δεν αναθεωρήθη ‑
καν μέχρι το 2010, είχε υποεκτιμηθεί 
σημαντικά το πραγματικό μέγεθος 
της αναγκαίας επένδυσης — περί 
τα 500 εκατομμύρια ευρώ μέχρι την 
ολοκλήρωση του έργου: 189 εκα ‑
τομμύρια ευρώ για την ανάπτυξη 
του κεντρικού συστήματος (βλέπε 
σημείο 34) και εκτίμηση άνω των 
330 εκατομμυρίων ευρώ για την ανά ‑
πτυξη των εθνικών συστημάτων53. 
Μολονότι το κόστος ανάπτυξης των 
εθνικών συστημάτων καλύφθηκε 
από τους εθνικούς προϋπολογι ‑
σμούς, περιελάμβανε συνεισφορά 
95 εκατομμυρίων ευρώ από το 
Ταμείο Εξωτερικών Συνόρων της ΕΕ. 
Τα εθνικά συστήματα αποτελούν 
αναπόσπαστο μέρος του Συστήμα ‑
τος Πληροφοριών Σένγκεν, καθώς οι 
κύριοι τελικοί χρήστες του SIS II θα 
έχουν πρόσβαση στο κεντρικό σύ ‑
στημα μέσω τους εθνικού τους συ ‑
στήματος (βλέπε γράφημα 1 ). Παρά 
το ότι η Επιτροπή δεν ήταν υπεύθυ ‑
νη για την παράδοση των εθνικών 
έργων SIS II, ο συντονισμός τους είχε 
καθοριστική σημασία για την επιτυ ‑
χία του έργου54. Αυτό είχε γίνει δεκτό 
από τις χώρες‑μέλη στο πλαίσιο της 
αρχικής πρότασής τους για το SIS II 
το 1996 (βλέπε σημείο 51). Εντούτοις, 
ούτε η αρχική ούτε καμία από τις 
μεταγενέστερες εκτιμήσεις που πα ‑
ρουσίασε η Επιτροπή περιελάμβανε 
το κόστος ανάπτυξής τους.50 Κανονισμός (ΕΚ) 
αριθ. 2424/2001 του Συμβουλί ‑
ου, απόφαση του Συμβουλίου 
2001/886/ΔΕΥ και πρωτοβουλία 
του Ηνωμένου Βασιλείου και 
του Βασιλείου της Σουηδίας με 
σκοπό την έκδοση κανονισμού 
του Συμβουλίου σχετικά με 
την ανάπτυξη του Συστήματος 
Πληροφοριών Σένγκεν δεύτε ‑
ρης γενιάς (SIS II) (9844/2001).
51  SEC(2004) 1267. Η εταιρική ηλε ‑
κτρονική διακυβέρνηση και οι 
έλεγχοι ενισχύθηκαν μέσω πε ‑
ραιτέρω ανακοινώσεων το 2010 
και το 2011, εν μέρει ως αντί ‑
δραση στην αναγνώριση του 
κινδύνου προσβολής της φήμης 
από την υλοποίηση έργων ΤΠ 
μεγάλης κλίμακας. SEC(2010) 
1182 και SEC(2011) 1500 της 
30ής Νοεμβρίου 2011.
52  Η ομάδα εργασίας «Μεθο ‑
δολογία, αρχιτεκτονική και 
διαχείριση χαρτοφυλακίου» 
(Methodology, Architecture, 
Portfolio Management, MAP), 
υπό την προεδρία της ΓΔ Πλη ‑
ροφορικής, οφείλει να εξετάζει 
τα έγγραφα καθορισμού του 
έργου που καταρτίζουν οι 
διάφορες ΓΔ πριν από την 
αποδέσμευση του διοικητικού 
προϋπολογισμού. 
53  Σε έκθεση του 2009, απευ ‑
θυνόμενη προς την ομάδα 
εργασίας SIS ‑TECH (8708/09 
της 19ης Μαΐου 2009, «Νote 
from Presidency on Alternative 
Scenario Assessment Paper 
SIS 1+RE»), εκτιμάτο ότι, μέχρι 
τον Μάιο του 2009, το κόστος 
των επενδύσεων των χωρών ‑
μελών στα εθνικά συστήματα 
SIS II ανερχόταν σε 170 εκατομ ‑
μύρια ευρώ. Σε εκτιμήσεις των 
χωρών ‑μελών στο πλαίσιο της 
ενδιάμεσης αξιολόγησης του 
Ταμείου Εξωτερικών Συνόρων 
εκ μέρους της Επιτροπής, 
αναφέρονταν περαιτέρω επεν ‑
δύσεις στα εθνικά συστήματα 
SIS II, οι οποίες ανέρχονταν σε 
160 εκατομμύρια ευρώ περίπου 
για την περίοδο 2009 ‑2012. 
Η συνολική επένδυση είναι 
κατά πολύ μεγαλύτερη, δεδο ‑
μένου ότι δεν υπήρχαν στοιχεία 
για τη Δανία, την Εσθονία, 
τη Γερμανία, την Ελλάδα, 
το Λουξεμβούργο, τις Κάτω 
Χώρες, την Πορτογαλία, την 
Ισπανία και την Ελβετία. Από 
αυτή τη συνολική επένδυση 
στα εθνικά συστήματα, η οποία 
στο τέλος του 2012 υπερέβαινε 
τα 330 εκατομμύρια ευρώ, 
η Επιτροπή, μέσω του Ταμείου 
Εξωτερικών Συνόρων, πα ‑
ρείχε 76 εκατομμύρια ευρώ, 
ενώ το 2013 συνεισέφερε περαι ‑
τέρω 19 εκατομμύρια ευρώ. 
32 Παρατηρήσεις
β) Δεν καθόριζε τα οφέλη που θα 
απέφερε το SIS II από την άποψη 
της συμβολής του στην καταπο ‑
λέμηση του εγκλήματος ή στην 
ενίσχυση των εξωτερικών συνόρων. 
Δεν προσδιόριζε τα προβλήματα 
που προβλεπόταν να επιλύσει το 
SIS II, ούτε τον τρόπο μέτρησης των 
αποτελεσμάτων.
γ) Δεν εξέταζε εναλλακτικές υποθέσεις 
εργασίας. Δεν διευκρίνιζε, λόγου χά ‑
ριν, γιατί δεν ήταν δυνατή η επέκταση 
του SIS 1 και σε άλλες χώρες‑μέλη. 
Πέντε από τις έξι χώρες‑μέλη που 
ερωτήθηκαν στο πλαίσιο του ελέγ ‑
χου ήταν της άποψης ότι το SIS 1 θα 
μπορούσε να είχε επεκταθεί ώστε να 
καλύψει τις νέες χώρες‑μέλη. Όταν, 
στο τέλος του 2006 και παρά τις σχε ‑
τικές προβλέψεις, το SIS II δεν ήταν δι ‑
αθέσιμο, πράγματι το SIS 1 τροποποι ‑
ήθηκε και, τον Δεκέμβριο του 2007, 
τέθηκε σε λειτουργία το SISone4all 
το οποίο περιελάμβανε και τις νέες 
χώρες‑μέλη (βλέπε σημείο 11).
Η Επιτροπή δεν προέβη σε 
εμπεριστατωμένη επανεκτί -
μηση του επιχειρηματικού 
φακέλου κατά τη διάρκεια 
του έργου, παρά τις σημα -
ντικές μεταβολές που είχαν 
επέλθει ως προς το κόστος 
και τα αναμενόμενα οφέλη
55 
Οι βασικές αποφάσεις, όπως η απόφαση 
του 2004 για την έναρξη του λεπτομε ‑
ρούς σχεδιασμού, η απόφαση του 2005 
για την ενεργοποίηση της φάσης II του 
έργου55, καθώς και η απόφαση του 2009 ‑
2010 για τη συνέχιση του SIS II μετά τη σύγκρισή του με το SIS 1+RE (βλέπε 
σημεία 63 και 64) ελήφθησαν εντός του 
πλαισίου λήψης των αποφάσεων που 
προέβλεπε το έργο. Ο εταιρικός μηχα ‑
νισμός που εισήγαγε η Επιτροπή από 
το 2010, προκειμένου να αποφασίζεται 
η συνέχιση ή όχι ενός έργου ΤΠ, δεν 
ίσχυε ως προς το έργο SIS II56. Οι απο ‑
φάσεις για τη συνέχιση της ανάπτυξης 
του SIS II χρηματοδοτήθηκαν από τον 
προϋπολογισμό που είχε εγκριθεί για 
την κάλυψη των εξόδων λειτουργίας του 
SIS II, μετά την έναρξη της λειτουργίας 
(βλέπε σημείο 36)57. Οι αποφάσεις για τη 
συνέχιση του SIS II δεν βασίζονταν σε 
εμπεριστατωμένη επανεκτίμηση του συ ‑
νολικού κόστους και των αναμενόμενων 
οφελών, μολονότι αυτά είχαν μεταβληθεί 
σε πολύ μεγάλο βαθμό.
56 
Το κόστος ανάπτυξης του κεντρικού 
συστήματος ήταν πολύ υψηλότερο από 
το αρχικώς εκτιμηθέν (βλέπε σημεία 34 
έως 50). Η μεγαλύτερη από την αρχικώς 
προβλεπόμενη διάρκεια του έργου δη ‑
μιούργησε και αυτή πρόσθετες δαπάνες 
για την αναβάθμιση του SIS 1 (βλέπε 
σημείο 60). Οι καθυστερήσεις και οι 
αλλαγές στον σχεδιασμό του SIS II συνέ ‑
βαλαν επίσης στην αύξηση του κόστους 
ανάπτυξης των εθνικών συστημάτων. 
Τέσσερις από τις έξι χώρες‑μέλη που 
ερωτήθηκαν επεσήμαναν ότι αγόρα ‑
σαν υλικό εξοπλισμό για το εθνικό τους 
σύστημα, ο οποίος δεν χρησιμοποιήθηκε 
καθώς τελικά κατέστη παρωχημένος. Το 
74 % των χερών‑μελών που απάντησαν 
στην έρευνα στο πλαίσιο του ελέγχου 
ήταν της άποψης ότι η ανάγκη εξεύρεσης 
πρόσθετων πόρων για τη χρηματοδό ‑
τηση των αλλεπάλληλων αλλαγών και 
παρατάσεων της προθεσμίας του έργου 
έθεσε σε κίνδυνο την ανάπτυξη των 
εθνικών συστημάτων τους.54 Στο σχέδιο του έργου SIS II, 
της 3ης Μαρτίου 2008, 
περιγράφεται πώς το έργο 
SIS II περιελάμβανε επίσης 
τον συντονισμό των εθνικών 
προπαρασκευαστικών 
εργασιών σε κάθε χώρα που 
συμμετείχε στο SIS II. Το σχέδιο 
αναφέρει ότι η Επιτροπή 
δεν έφερε την ευθύνη της 
παράδοσης αυτών των έργων, 
ωστόσο, δεδομένου ότι οι 
εθνικές προπαρασκευαστικές 
εργασίες επηρέαζαν το 
έργο SIS II, αυτό εθεωρείτο 
σημαντικό.
55 Αρχικά, η σύμβαση 
ανάπτυξης κάλυπτε μόνο 
τη φάση Ι (σχεδιασμός). 
Η ενεργοποίησης της 
φάσης ΙΙ (ανάπτυξη και 
παράδοση) επαφιόταν στη 
διακριτική ευχέρεια της 
Επιτροπής επί τη βάσει των 
αποτελεσμάτων της φάσης 
Ι  και της διαθεσιμότητας του 
προϋπολογισμού.
56  Το συμβούλιο διαχείρισης 
έργων στον τομέα των 
πληροφορικών συστημάτων 
(Information Systems 
Project Management Board, 
ISPMB), υπό την προεδρία 
του γενικού διευθυντή 
της ΓΔ Πληροφορικής, 
εξετάζει τις ετήσιες εκθέσεις 
προόδου των έργων μεγάλης 
κλίμακας στον τομέα ΤΠ και 
προειδοποιεί εγκαίρως για 
τυχόν προβλήματα. Η ΓΔ 
Εσωτερικών Υποθέσεων 
συμφώνησε με τα διάφορα 
όργανα διαχείρισης ΤΠ της 
Επιτροπής ότι το ISPMB δεν 
μπορούσε να τύχει εφαρμογής 
για το έργο SIS II.
57  COM(2010) 633 τελικό της 
5ης Νοεμβρίου 2010 και 
COM(2011) 391 τελικό της 
29ης Ιουνίου 2011. 
33 Παρατηρήσεις
57 
Ενώ το κόστος του SIS II αυξήθηκε, μει ‑
ώθηκε η σημασία του βασικού αναμε ‑
νόμενου οφέλους (ήτοι, της σύνδεσης 
του αυξημένου αριθμού χωρών‑μελών 
έπειτα από τη διεύρυνση) λόγω της 
εφαρμογής του SISone4all το 2007 (βλέ ‑
πε σημείο 11). Στο πλαίσιο της έρευνας, 
ζητήθηκε από τους ερωτούμενους να 
σταθμίσουν τους λόγους ανάπτυξης του 
SIS II κατά την έναρξη και κατά το πέρας 
του έργου. Σύμφωνα με τις απαντήσεις, 
ο σπουδαιότερος λόγος κατά την έναρξη 
του έργου ήταν η σύνδεση περισσότε ‑
ρων χωρών‑μελών. Ωστόσο, κατά το 
πέρας του έργου η βαρύτητα του λόγου 
αυτού μειώθηκε από 36 % σε 15 % (βλέ ‑
πε γράφημα 11 ). Και άλλοι λόγοι για την 
ανάπτυξη του SIS II σταθμίζονταν διαφο ‑
ρετικά κατά το τέλος του έργου από ό,τι 
κατά την έναρξη. Παραδείγματος χάριν, 
η αποτροπή του κινδύνου προσβολής 
της φήμης της ΕΕ58 και η προστασία των 
ήδη πραγματοποιηθεισών επενδύσεων 
απέκτησαν ιδιαίτερη βαρύτητα κατά το 
πέρας του έργου.58  Η ετήσια έκθεση 
δραστηριοτήτων για το 
2011 της ΓΔ Εσωτερικών 
Υποθέσεων περιελάμβανε 
επιφύλαξη σχετικά με την 
προσβολή της φήμης της 
Επιτροπής εξαιτίας του SIS II.Γράφημα 11Λόγοι για την ανάπτυξη του SIS II
Πηγή:  Έρευνα στο πλαίσιο του ελέγχου μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών στο πλαίσιο του SIS II.0 %5 %10 %15 %20 %25 %30 %35 %40 %
Πέρα/uni03C2 του έργου Έναρξη του έργουΆλλοι Προστασία των 
επενδύσεων που είχαν 
πραγ/uni03BCατοποηθείΑποτροπή τη/uni03C2 
προσβολή/uni03C2 τη/uni03C2 
φή/uni03BCη/uni03C2 τη/uni03C2 ΕΕΜεταφορά του 
SIS στα θεσ/uni03BCικά 
όργανα τη/uni03C2 ΕΕ∆υνα/uni03BCικότητα 
και απόδοσηΝέε/uni03C2 
λειτουργίε/uni03C2Περισσότερε/uni03C2 
χώρε/uni03C2-/uni03BCέλη
34 Παρατηρήσεις
58 
Ο δεύτερος σε σπουδαιότητα λόγος 
υπέρ του SIS ΙI κατά την έναρξη του 
έργου (παροχή νέων λειτουργιών) κατέ ‑
λαβε την πρώτη θέση κατά το πέρας του 
έργου. Το SIS II παρέχει στους τελικούς 
χρήστες νέες λειτουργίες, όπως νέες 
κατηγορίες καταχωρίσεων (κλαπέντα αε ‑
ροσκάφη, πλοία, εμπορευματοκιβώτια, 
μέσα πληρωμών), τη δυνατότητα σύν ‑
δεσης καταχωρίσεων (όπως τη σύνδεση 
καταχώρισης για πρόσωπο με καταχώρι ‑
ση για όχημα), καθώς και τη δυνατότητα 
αποθήκευσης εγγράφων που συνδέονται 
με μια καταχώριση (π.χ. ευρωπαϊκά 
εντάλματα σύλληψης), συμπεριλαμβανο ‑
μένων των βιομετρικών πληροφοριών. 
Το 82 % όσων απάντησαν στην έρευνα 
ήταν της άποψης ότι το SIS II προσέφερε 
σημαντικές πρόσθετες λειτουργίες, οι 
οποίες παρείχαν στους τελικούς χρήστες 
άμεσα, απτά και πρακτικά πλεονεκτή ‑
ματα σε σύγκριση με το SIS 1 (βλέπε 
γράφημα 12 ).59 
Ωστόσο, κατά το πέρας του έργου, εάν 
εξαιρεθούν οι νέες λειτουργίες, όσοι 
απάντησαν στην έρευνα ήταν λιγότερο 
βέβαιοι για τα οφέλη του SIS II σε σύγκρι ‑
ση με τα αντίστοιχα του SIS 1. Σύμφω ‑
να με τις απαντήσεις, ο δεύτερος σε 
σπουδαιότητα λόγος για το SIS II κατά το 
πέρας του έργου ήταν τα μη λειτουργικά 
πλεονεκτήματά του, συμπεριλαμβανο ‑
μένων της μεγαλύτερης δυναμικότητας 
και απόδοσης. Ωστόσο, μόλις το 52 % 
όσων απάντησαν θεωρούσαν ότι το SIS II 
έχει σημαντικά μη λειτουργικά πλεονε ‑
κτήματα έναντι του SIS 1 (βλέπε  γράφη -
μα 12 ). Αυτό οφειλόταν στο γεγονός ότι 
το SIS 1 αναβαθμίστηκε αρκετές φορές 
λόγω των καθυστερήσεων στην ανά ‑
πτυξη του SIS II (βλέπε χρονολόγιο στο 
παράρτημα ):Γράφημα 12Πλεονεκτήματα του SIS II έναντι του SIS 1
Πηγή:  Έρευνα στο πλαίσιο του ελέγχου μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών στο πλαίσιο του SIS II.0 %20 %40 %60 %80 %100 %
Συ/uni03BCφωνώ ∆εν έχω άποψη ∆ιαφωνώΥπήρχε αποτελεσ/uni03BCατικό/uni03C2 
/uni03BCηχανισ/uni03BCό/uni03C2 που θα 
/uni03BCπορούσε να αποφασίσει 
τη διακοπή του SIS II, 
βάσει τη/uni03C2 αιτιολόγηση/uni03C2 
του έργουΤα οφέλη από το 
SIS II 
δικαιολογούν το 
κόστο/uni03C2Το SIS II περιελά/uni03BCβανε 
ση/uni03BCαντικά 
περισσότερε/uni03C2 
λειτουργίε/uni03C2 που 
παρείχαν πρακτικά 
πλεονεκτή/uni03BCατα έναντι 
του SIS 1Το SIS II δεν παρείχε 
λειτουργικά 
πλεονεκτή/uni03BCατα έναντι 
του SIS 1 (δυνα/uni03BCικότητα 
και απόδοση)ερωτηθέντε/uni03C2
35 Παρατηρήσεις
α) Το 2006, όταν ανανεώθηκε ο υλικός 
εξοπλισμός και προστέθηκαν λει ‑
τουργίες, το σύστημα μετονομάστη ‑
κε σε SIS 1+R.
β) Το 2007 συνδέθηκαν και άλλες χώ ‑
ρες‑μέλη μέσω του SISone4all.
γ) Το 2011, λόγω της λήξης των συμ ‑
βάσεων συντήρησης, το SIS 1+R 
επανασχεδιάστηκε και επαναπρο ‑
γραμματίστηκε σε Java (αντί για 
την προηγούμενη C++). Δύο από 
τις έξι χώρες‑μέλη που ερωτήθηκαν 
στο πλαίσιο του ελέγχου ήταν της 
άποψης ότι η απόδοση του νέου 
αρθρωτού συστήματος, το οποίο 
μετονομάσθηκε σε SIS 1+R2, ήταν 
εφάμιλλη εκείνης του SIS II.
60 
Το 2009 το SIS II υπερέβαινε ήδη κατά 
δύο έτη την αρχική προθεσμία, το κό ‑
στος του είχε αυξηθεί, τα αναμενόμενα 
οφέλη είχαν μειωθεί και το σύστημα 
είχε αποτύχει στις δοκιμασίες λειτουρ ‑
γίας που πραγματοποιήθηκαν στο 
τέλος του 2008. Παρά τις δυσχέρειες, 
τις καθυστερήσεις και τις αυξήσεις του 
κόστους, τα περισσότερα ενδιαφερόμε ‑
να μέρη επιθυμούσαν να συνεχίσουν την 
ανάπτυξη του SIS II. Μόλις το 19 % όσων 
απάντησαν στην έρευνα στο πλαίσιο 
του ελέγχου θεωρούσαν ότι η ανάπτυξη 
του SIS II θα έπρεπε να είχε διακοπεί. 
Παρά ταύτα, το έργο βρισκόταν πλέον 
σε σημείο τέτοιο που επιβάλλονταν 
σοβαρές αποφάσεις και, ως εκ τούτου, 
τον Φεβρουάριο του 2009, η Προεδρία 
του Συμβουλίου ζήτησε την προσεκτική 
εξέταση των εναλλακτικών σεναρίων59.61 
Εντούτοις, δεν ελήφθη απόφαση σχετικά 
με τη συνέχιση ή τη διακοπή του έργου 
βάσει ανάλυσης κόστους/οφέλους. 
Μόλις το 30 % όσων απάντησαν στην 
έρευνα εξέφρασε την άποψη ότι υπήρ ‑
χε αποτελεσματικός μηχανισμός για τη 
λήψη μιας τέτοιας απόφασης (βλέπε 
γράφημα 12 ). Η Επιτροπή δεν προέβη σε 
επανεκτίμηση του συνολικού κόστους 
(συμπεριλαμβανομένου του κόστους 
ανάπτυξης των εθνικών συστημάτων) 
και των αναμενόμενων οφελών του SIS II 
(συμπεριλαμβανομένης της συμβολής 
του στην ενίσχυση της ασφάλειας της 
ΕΕ). Δεν απέδειξε ότι το έργο εξακολου ‑
θούσε να αποτελεί οργανωτική προτε ‑
ραιότητα η οποία εξασφάλιζε υψηλότερη 
απόδοση της επένδυσης από οποιαδή ‑
ποτε άλλη δυνατότητα. Μόνο το 38 % 
όσων απάντησαν στην έρευνα θεωρού ‑
σαν ότι τα αναμενόμενα οφέλη από το 
SIS II δικαιολογούσαν το τελικό κόστος 
της ανάπτυξής του (βλέπε γράφημα 12 ).
62 
Τον Μάιο του 2009, η Επιτροπή, μολονότι 
δεν προέβη σε επανεκτίμηση του συνο ‑
λικού κόστους και των οφελών του SIS II, 
παρείχε τη συμβολή της σε σύγκριση με 
το εναλλακτικό σενάριο του SIS 1+RE, 
το οποίο συνεπαγόταν την τροποποίη ‑
ση του SIS 1+R ώστε αυτό να περιλάβει 
λειτουργίες του SIS II60. Κατ’ αυτό τον 
τρόπο, αναγνώριζε για πρώτη φορά ότι 
υπήρχε εναλλακτική επιλογή αντί για 
το SIS II61. Η Επιτροπή παραδέχθηκε ότι 
οι οικονομικές επιπτώσεις για τα εθνι ‑
κά έργα SIS II των χωρών‑μελών ήταν 
σημαντικές, η σύγκριση ωστόσο δεν 
περιελάμβανε το κόστος ανάπτυξης των 
εθνικών συστημάτων62. Πέντε από τις 
έξι χώρες‑μέλη που ερωτήθηκαν στο 
πλαίσιο του ελέγχου είχαν την αίσθη ‑
ση ότι η σύγκριση ευνοούσε αθέμιτα 
τη συνέχιση του SIS II. Θεωρούσαν ότι 
η σύγκριση υποτιμούσε τον χρόνο και το 
κόστος που συνεπαγόταν η ολοκλήρωση 
του SIS II και τόνιζαν τα προβλήματα της 
μετάβασης στο SIS 1+RE.59 Έγγραφο αριθ. 6067/09 
του Συμβουλίου, της 
3ης Φεβρουαρίου 2009, «Νote 
from Presidency on SIS II 
implementation measures».
60 Έγγραφο αριθ. 10005/09 
του Συμβουλίου, της 
20ής Μαΐου 2009, «Note from 
Presidency and Commission 
Services to Article 36 
Committee, Report on the 
further direction of SIS II», και 
SEC(2010) 436 τελικό.
61 Όλες οι επιλογές που 
εξετάζονταν, παραδείγματος 
χάριν, στο έγγραφο εργασίας 
των υπηρεσιών της Επιτροπής, 
της 31ης Αυγούστου 2006, 
σχετικά με τον συνολικό 
επανασχεδιασμό του 
SIS II, προϋπέθεταν τη 
συνέχιση της ανάπτυξής 
του. Τον Νοέμβριο του 2006, 
η Επιτροπή επέμεινε ότι 
δεν ήταν τεχνικώς δυνατόν 
να προστεθούν νέες 
λειτουργίες στο SIS 1. Βλέπε 
«House of Lords, European 
Union Committee, 9th 
Report of Session 2006 ‑07, 
Schengen Information 
System II (SIS II), Report with 
Evidence», απάντηση της 
2ας Μαρτίου 2007 στην 
ερώτηση 441.
62 Συμπεράσματα του 
Συμβουλίου Δικαιοσύνης 
και Εσωτερικών Υποθέσεων, 
26 και 27 Φεβρουαρίου 2009.
36 Παρατηρήσεις
63 
Τον Ιούνιο του 2009, το Συμβούλιο απο ‑
φάσισε τη συνέχιση του SIS II63. Εντού ‑
τοις, εισήγαγε δύο δοκιμές των σημείων 
αναφοράς και έναν μηχανισμό παύσης 
της σύμβασης ανάπτυξης και μετάβασης 
στο εναλλακτικό σενάριο του SIS 1+RE 
εάν το σύστημα αποτύγχανε σε μία από 
τις δοκιμές64.Ενότητα 4 — Η Επιτροπή 
άντλησε διδάγματα από 
την εμπειρία της από το 
πρώτο μέρος του έργου, τα 
οποία μπορούν να αξιοποι -
ηθούν για τη συμπλήρωση 
του SIS II και την προετοι -
μασία μελλοντικών έργων
Κριτήρια του ελέγχου
64 
Στο πλαίσιο του ελέγχου εξετάστηκε κατά 
πόσον η Επιτροπή είχε προβεί σε αξιολό ‑
γηση του έργου SIS II. Διερευνήθηκε κατά 
πόσον τα διδάγματα που είχαν αντληθεί 
από την εμπειρία της διαχείρισης του SIS II 
αξιοποιήθηκαν σε μεταγενέστερα στάδια 
του έργου, σε άλλα έργα ΤΠ της Επιτρο ‑
πής, καθώς και στην περίπτωση του νέου 
Οργανισμού που ασχολείται με τα συστή ‑
ματα ΤΠ μεγάλης κλίμακας (eu‑LISA).
Η Επιτροπή αξιοποίησε 
τα διδάγματα που αποκό -
μισε από το πρώτο μέρος 
του  έργου στο τελικό 
του στάδιο
65 
Η Επιτροπή εφάρμοσε τις γνώσεις της, 
την πείρα και τις ιδέες που αποκόμισε από 
το πρώτο μέρος του έργου, προκειμένου 
να ολοκληρώσει επιτυχώς το τελικό του 
στάδιο. Η έρευνα που διενεργήθηκε στο 
πλαίσιο του ελέγχου διαχώρισε σαφώς το 
πρώτο μέρος του έργου έως το 2009 από 
το τελικό του στάδιο που άρχισε το 2010. 
Στο γράφημα 13  παρουσιάζεται η αλλαγή 
στην προσέγγιση που εφάρμοσε η Επι ‑
τροπή κατά το τελικό στάδιο του έργου, 
προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι λόγοι 
που προκάλεσαν τις καθυστερήσεις και 
τις αυξήσεις κόστους και να ολοκληρω ‑
θεί το SIS II. Δύο από τις έξι ερωτηθείσες 
χώρες‑μέλη σχολίασαν ότι η διαχείριση 
του τελικού σταδίου του έργου ήταν 
η ενδεδειγμένη για ένα έργο ΤΠ μεγάλης 
κλίμακας.63  Έγγραφο αριθ. 10708/09 
του Συμβουλίου, της 
5ης Ιουνίου 2009, 
συμπεράσματα του 
Συμβουλίου σχετικά με την 
περαιτέρω πορεία του SIS II.
64  Το σύστημα πέρασε επιτυχώς 
την πρώτη δοκιμή των 
σημείων αναφοράς τον 
Μάρτιο του 2010 και τη 
δεύτερη τον Μάιο του 2012.
37 Παρατηρήσεις
Η Επιτροπή αξιοποιεί ήδη σε 
άλλα έργα τα διδάγματα που 
αποκόμισε από το SIS II
66 
Η Επιτροπή δεν προέβη σε επίσημη 
αξιολόγηση με τη συμμετοχή εκπροσώ ‑
πων όλων των ενδιαφερόμενων μερών, 
προκειμένου να προσδιορίσει τα διδάγ ‑
ματα που άντλησε από τη διαχείριση 
του έργου. Εντούτοις, ορισμένα από τα 
διδάγματα που αποκόμισε από το SIS II 
τα εφαρμόζει ήδη σε άλλα έργα με τους 
εξής τρόπους:α) μέσω κατευθυντηρίων οδηγιών δια ‑
χείρισης έργων·
β) μέσω ανακοινώσεων με τις οποί ‑
ες αντλούνται γενικά διδάγματα 
από το SIS II τα οποία πρέπει να 
εφαρμόζονται κατά την ανάπτυξη 
μελλοντικών συστημάτων ΤΠ στον 
τομέα της ελευθερίας, ασφάλειας και 
δικαιοσύνης·
γ) μέσω της λήψης ειδικών μέτρων 
κατά τον σχεδιασμό μελλοντικών 
συστημάτων ΤΠ μεγάλης κλίμακας.Γράφημα 13Διδάγματα που αντλήθηκαν από την αποτυχία του πρώτου μέρους του έργου
Πηγή:  Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο βάσει της έρευνας μεταξύ των ενδιαφερόμενων μερών στο πλαίσιο του SIS II.Λόγος των καθυστερήσεων και της αύξησης 
του κόστους του SIS II Νέα προσέγγιση κατά το τελικό στάδιο του 
έργου από το 2010 και εξής
Μη ρεαλιστική προθεσμίαΗ προθεσμία του Μαρτίου του 2013 για την ολοκλή -
ρωση του έργου, η οποία τέθηκε τον Ιούνιο του 2010, 
ήταν ρεαλιστική και τηρήθηκε
Έλλειψη εμπειρογνωσίας εκ μέρους της Επιτροπής 
σχετικά με την αποτελεσματική διαχείριση εργασιών 
ανάπτυξης που είχαν ανατεθεί σε τρίτους Η Επιτροπή διέθεσε περισσότερους πόρους για το 
έργο και κατάφερε να προσλάβει προσωπικό με την 
αναγκαία πείρα (π.χ. από το ίδιο το SIS II, από τη ΓΔ 
Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης και από τις 
χώρες-μέλη)
Οι σχέσεις μεταξύ ορισμένων χωρών-μελών και της 
Επιτροπής ήταν περιορισμένες και δεν εξασφάλιζαν 
τη δέσμευσή τουςΗ σύγκριση που πραγματοποιήθηκε το 2009 με το 
SIS 1+RE παρείχε ορισμένους περαιτέρω λόγους για 
τη συνέχιση της επένδυσης
Η δημιουργία του συμβουλίου συνολικής διαχείρισης 
του έργου το 2009 παρείχε στην Επιτροπή τη δυνα -
τότητα να αντλήσει πληρέστερα διδάγματα από την 
εμπειρία των τελικών χρηστών στις χώρες-μέλη
Αστάθεια των απαιτήσεων από το σύστημαΟι απαιτήσεις του συστήματος ήταν σταθερές μέχρι 
το τελικό στάδιο του έργου
38 Παρατηρήσεις
67 
Η πλέον πρόσφατη μεθοδολογία δια -
χείρισης έργων  (PM2) της Επιτροπής65 
δίνει έμφαση σε διαδικασίες οι οποίες 
δεν προβλέπονταν στο πλαίσιο του SIS II, 
όπως:
α) στον σημαντικό ρόλο του επιχειρη ‑
σιακού υπευθύνου όσον αφορά την 
εξασφάλιση της ικανοποίησης των 
αναγκών των χρηστών·
β) στην επικύρωση που δίνεται από τη 
διευθύνουσα επιτροπή του έργου, 
προκειμένου αυτό να διέρχεται από 
τα διάφορα στάδια εγκρίσεων στο 
τέλος του εναρκτήριου σταδίου, του 
σταδίου σχεδιασμού και του σταδίου 
εκτέλεσης.
68 
Η ανακοίνωση  2011(680) σχετικά με τα 
ευφυή σύνορα66 τόνιζε ότι τα διδάγματα 
που έχουν αποκομιστεί από την ανάπτυ ‑
ξη έργων ΤΠ μεγάλης κλίμακας, όπως 
το SIS II, πρέπει να ληφθούν υπόψη για 
την ανάπτυξη του συστήματος εισόδου/
εξόδου (ΣΕΕ) και του προγράμματος κα ‑
ταχώρισης ταξιδιωτών (ΠΚΤ). Η  ανακοί -
νωση  2010/385 η οποία περιείχε επισκό ‑
πηση της διαχείρισης των πληροφοριών 
στον χώρο ελευθερίας, ασφάλειας και 
δικαιοσύνης67 περιέγραφε τον τρόπο με 
τον οποίο η Επιτροπή θα αναπτύσσει συ ‑
στήματα ΤΠ στο μέλλον. Χρησιμοποιού ‑
σε το παράδειγμα του SIS II προκειμένου 
να προβάλει τα ακόλουθα δύο βασικά 
διδάγματα:
α) την ανάγκη καθορισμού των απαι ‑
τήσεων στη σχετική νομοθεσία 
πριν από την έναρξη των εργασιών 
ανάπτυξης·
β) τη σημασία μιας αποτελεσματικής 
διαχειριστικής δομής.69 
Για τον σχεδιασμό του έργου που αφορά 
τα ευφυή σύνορα, η Επιτροπή έχει ήδη 
λάβει τα εξής συγκεκριμένα μέτρα , τα 
οποία απηχούν τα διδάγματα που αντλή ‑
θηκαν από το SIS II:
α) Τα νομοθετικά δημοσιονομικά δελτία 
που αφορούν το σύστημα εισόδου/
εξόδου και το πρόγραμμα καταχώ ‑
ρισης ταξιδιωτών προέβλεπαν την 
κάλυψη του κόστους ανάπτυξης των 
εθνικών συστημάτων από τον προϋ ‑
πολογισμό της ΕΕ.
β) Ο νέος Οργανισμός για τα συστήμα ‑
τα ΤΠ μεγάλης κλίμακας (eu‑LISA)68, 
ο οποίος ορίστηκε αρμόδιος για τη 
διαχείριση και τη συντήρηση του 
SIS II μετά τη δρομολόγησή του, 
προβλέπεται να συγκεντρώσει την 
εμπειρογνωσία που απαιτείται για 
την ανάπτυξη μελλοντικών συστη ‑
μάτων και, κατ’ αυτό τον τρόπο, να 
περιορίσει τον κίνδυνο εμφάνισης 
προβλημάτων ανάλογων με αυτά 
που ανέκυψαν κατά την ανάπτυξη 
του SIS II69. Το 68 % όσων απάντη ‑
σαν στην έρευνα που διενεργήθηκε 
στο πλαίσιο του ελέγχου ήταν της 
άποψης ότι η δημιουργία του νέου 
Οργανισμού θα διευκολύνει την 
ανάπτυξη μελλοντικών συστημάτων 
ΤΠ μεγάλης κλίμακας. Ωστόσο, όλες 
οι χώρες‑μέλη που ερωτήθηκαν κατά 
τον έλεγχο υπογράμμισαν το γεγο ‑
νός ότι οι σχέσεις με τις χώρες‑μέλη 
αποτελεί πρόκληση καθοριστικής 
σημασίας για τον νέο Οργανισμό. 
Καθώς πρόκειται για ρυθμιστικό ορ ‑
γανισμό, αυτός δεν υπάγεται στους 
μηχανισμούς εταιρικής διαχείρισης 
ΤΠ της Επιτροπής70.65  Η PM2 αποτελεί τη 
μεθοδολογία διαχείρισης 
έργων που η ΓΔ 
Πληροφορικής συνιστά στις 
διάφορες ΓΔ από το 2011.
66  COM(2011) 680 τελικό της 
25ης Οκτωβρίου 2011.
67 COM(2010) 385 τελικό της 
20ής Ιουλίου 2010.
68 Κανονισμός (ΕΕ) 
αριθ. 1077/2011 της 
25ης Οκτωβρίου 2011 
σχετικά με την ίδρυση 
Ευρωπαϊκού Οργανισμού για 
τη Λειτουργική Διαχείριση 
Συστημάτων ΤΠ Μεγάλης 
Κλίμακας στον Χώρο 
Ελευθερίας, Ασφάλειας και 
Δικαιοσύνης (ΕΕ L 286 της 
1.11. 2011, σ. 1).
69 COM(2011) 680 τελικό.
70  Στο έγγραφο «SEC(2012) 492, 
e‑Commission 2012 ‑2015» 
αναφέρεται ότι όλα τα 
συστήματα πληροφόρησης 
της Επιτροπής, 
συμπεριλαμβανομένων 
των γραφείων και των 
εκτελεστικών  οργανισμών, 
χρηματοδοτούμενα είτε 
από επιχειρησιακούς 
είτε από διοικητικούς 
προϋπολογισμούς, υπόκεινται 
στους μηχανισμούς 
διαχείρισης ΤΠ της Επιτροπής.
39
 Συμπεράσματα 
και συστάσεις
70 
Το Συμβούλιο ανέθεσε στην Επιτροπή 
τη διαχείριση της ανάπτυξης του SIS II, 
θέτοντας ως καταληκτική ημερομηνία 
για την ολοκλήρωση του έργου τον 
Δεκέμβριο του 2006. Στόχος του έργου 
ήταν οι νέες χώρες‑μέλη, οι οποίες θα 
εντάσσονταν στην ΕΕ το 2004, να μπο ‑
ρέσουν να καταστούν τμήμα του χώρου 
Σένγκεν. Η Επιτροπή, ωστόσο, παρέδωσε 
το κεντρικό σύστημα με καθυστέρηση 
έξι και πλέον ετών από ό,τι προβλεπόταν 
αρχικά, ήτοι τον Απρίλιο του 2013, και 
με κόστος οκταπλάσιο από τον αρχικό 
προϋπολογισμό. Η καθυστέρηση και 
οι υπερβάσεις δαπανών οφείλονταν εν 
μέρει στο απαιτητικό πλαίσιο διακυβέρ ‑
νησης, το οποίο περιόριζε την ικανότητα 
της Επιτροπής να ανταποκριθεί στα 
επιχειρησιακά προβλήματα, και εν μέρει 
στις αδυναμίες της διαχείρισης που 
άσκησε η Επιτροπή. Αυτό ίσχυσε ιδίως 
κατά το πρώτο μέρος του έργου και 
μέχρι το 2009:
α) Η αρχική προθεσμία του έργου δεν 
ήταν ρεαλιστική (βλέπε σημεία 9 
έως 12).
β) Μέχρι το 2010, η Επιτροπή δεν επι ‑
καιροποίησε τον συνολικό προϋπο ‑
λογισμού του έργου ο οποίος είχε 
καθοριστεί το 2003 (βλέπε σημεία 34 
έως 37).
γ) Κατά τη διάρκεια του έργου, οι απαι ‑
τήσεις από το σύστημα εξελίχθηκαν 
προκειμένου να ικανοποιήσουν τις 
ανάγκες των χρηστών και δεν παρέ ‑
μειναν αρκούντως σταθερές μέχρι 
το τελικό στάδιο του έργου το 2010. 
Το σύστημα που λειτουργεί σήμερα 
έχει πολύ μεγαλύτερη δυναμικό ‑
τητα από αυτήν που προβλεπόταν 
το 2001 (βλέπε σημεία 29 έως 32 
και 42 έως 43).δ) Αρχικά, η Επιτροπή δεν διέθεσε 
επαρκές προσωπικό με την εμπει ‑
ρογνωσία που ήταν απαραίτητη για 
την αποτελεσματική διαχείριση των 
εργασιών ανάπτυξης που είχαν ανα ‑
τεθεί σε τρίτους (βλέπε σημεία 13 
έως 20).
ε) Κατά το πρώτο μέρος του έργου, 
ο κύριος ανάδοχος ανάπτυξης παρέ ‑
δωσε ένα σύστημα που υστερούσε σε 
απόδοση (βλέπε σημεία 39 έως 41).
στ) Αρχικά, οι σχέσεις συνεργασίας 
μεταξύ ορισμένων χωρών‑μελών και 
της Επιτροπής ήταν περιορισμένες. 
Μέχρι η Επιτροπή να συγκροτήσει 
το συμβούλιο συνολικής διαχείρισης 
του έργου το 2009, δεν είχε κατα ‑
φέρει να αξιοποιήσει επαρκώς την 
πείρα όλων των τελικών χρηστών 
(βλέπε σημεία 21 έως 25).
ζ) Δεν ήταν σαφές για όλα τα ενδια ‑
φερόμενα μέρη ποιος λάμβανε τις 
βασικές αποφάσεις (βλέπε σημεία 26 
έως 28).
η) Η Επιτροπή αύξησε την αξία της 
κύριας σύμβασης ανάπτυξης από 
20 εκατομμύρια ευρώ σε 82 εκατομ ‑
μύρια ευρώ μέσω τροποποιήσεών 
της με διαπραγμάτευση. Μολονότι 
αυτή η διαδικασία προβλέπεται από 
τον δημοσιονομικό κανονισμό, σε 
κάθε διαδικασία με διαπραγμάτευση 
ενυπάρχει ο εγγενής κίνδυνος οι 
καταβαλλόμενες τιμές να μην είναι 
ανταγωνιστικές (βλέπε σημεία 44 
έως 49).
40 Συμπεράσματα και συστάσεις
71 
Αφότου η Επιτροπή ανέλαβε την ευθύνη 
του έργου το 2001, ο επικαιροποιημένος 
επιχειρηματικός φάκελός της για το SIS II 
δεν περιελάμβανε εμπεριστατωμένη 
εκτίμηση του συνολικού κόστους και των 
αναμενόμενων οφελών. Κατά τη διάρκεια 
του έργου, το κόστος και τα αναμενόμενα 
οφέλη μεταβλήθηκαν σε σημαντικό βαθ ‑
μό. Στις αρχικές ενδεικτικές εκτιμήσεις 
του κόστους με το οποίο θα επιβαρυ ‑
νόταν ο προϋπολογισμός της ΕΕ για την 
ανάπτυξη του κεντρικού συστήματος, 
το πραγματικό μέγεθος της αναγκαίας 
επένδυσης είχε υποεκτιμηθεί σημαντικά 
(βλέπε γράφημα 8 ). Συνυπολογιζομένου 
του κόστους των εθνικών συστημάτων, 
οι συνολικές δαπάνες ανήλθαν στα 
500 εκατομμύρια ευρώ περίπου μέχρι 
την ολοκλήρωση του έργου. Μολονότι 
το SIS II παρέχει νέες λειτουργίες και 
διαθέτει μεγαλύτερη δυναμικότητα, 
η βαρύτητα του βασικού οφέλους που 
αναμενόταν αρχικά (ήτοι, της σύνδεσης 
του αυξημένου αριθμού χωρών‑μελών 
που θα προέκυπτε από τη διεύρυνση) 
περιορίστηκε λόγω της εφαρμογής του 
SISone4all το 2007. Εντούτοις, παρά 
τις αλλαγές αυτές, ελήφθησαν αποφά ‑
σεις για τη συνέχιση του έργου χωρίς 
εμπεριστατωμένη επανεκτίμηση του 
επιχειρηματικού φακέλου του SIS II, από 
την οποία να αποδεικνύεται ότι το έργο 
παρέμενε οργανωτική προτεραιότητα 
που εξασφάλιζε υψηλότερη απόδοση της 
επένδυσης σε σύγκριση με άλλες δυνα ‑
τότητες (βλέπε σημεία 50 έως 63).72 
Η Επιτροπή αξιοποίησε τα διδάγματα 
που αποκόμισε από την εμπειρία της 
κατά το πρώτο μέρος του έργου, προ ‑
κειμένου να αλλάξει την προσέγγισή της 
κατά το τελικό στάδιο του έργου και να 
συμπληρώσει το SIS II. Επιπλέον, μολο ‑
νότι δεν προέβη σε επίσημη αξιολόγηση 
του έργου, εφαρμόζει ήδη ορισμένα από 
τα διδάγματα του άντλησε από το SIS II 
κατά τις προπαρασκευαστικές εργασίες 
άλλων έργων ΤΠ μεγάλης κλίμακας (βλέ ‑
πε σημεία 65 έως 70).
41 Συμπεράσματα και συστάσεις
Σύσταση 1
Η Επιτροπή οφείλει να λαμβάνει ως βάση 
του χρονοδιαγράμματος για την ανάπτυ ‑
ξη συστημάτων ΤΠ μεγάλης κλίμακας 
τεχνική ανάλυση των προς εκτέλεση 
εργασιών, συνυπολογίζοντας τους κινδύ ‑
νους και την πολυπλοκότητα του έργου.
Σύσταση 2
Η Επιτροπή οφείλει να υπάγει στην 
αρμοδιότητά της όλα τα μεγάλης κλίμα ‑
κας έργα ΤΠ και να τα εντάσσει στους 
μηχανισμούς εταιρικής διαχείρισης ΤΠ 
που λειτουργούν στους κόλπους της. 
Δεν πρέπει να γίνεται διάκριση μεταξύ 
έργων ΤΠ που χρηματοδοτούνται από 
επιχειρησιακούς προϋπολογισμούς και 
αυτών που χρηματοδοτούνται από τον 
διοικητικό προϋπολογισμό. Η Επιτροπή 
πρέπει να εξασφαλίζει τη συμμετοχή 
εμπειρογνωμόνων του τομέα ΤΠ από τη 
ΓΔ Πληροφορικής ή άλλες ΓΔ ήδη από 
την έναρξη των μεγάλης κλίμακας έργων 
ΤΠ. Εκπρόσωπος της ΓΔ Πληροφορικής 
πρέπει να συμμετέχει στη διευθύνουσα 
επιτροπή του έργου. Η Επιτροπή, όταν 
αναθέτει εργασίες ανάπτυξης σε τρίτους, 
οφείλει να μεριμνά ώστε να αξιοποιεί 
πλήρως την εμπειρογνωσία που διαθέτει 
η ίδια για την αποτελεσματική διαχείρι ‑
ση της σύμβασης και την εποπτεία των 
εργασιών του αναδόχου ανάπτυξης, με 
σκοπό την ελαχιστοποίηση του κινδύνου 
ανεπαρκών επιδόσεων.
Σύσταση 3
Η Επιτροπή οφείλει να μεριμνά ώστε 
αυτοί που εκπροσωπούν τους χρήστες 
του συστήματος να κατανοούν και να 
λαμβάνουν υπόψη τους τις επιχειρη ‑
ματικές ανάγκες και τις απαιτήσεις των 
τελικών χρηστών.Σύσταση 4
Η διευθύνουσα επιτροπή ενός έργου 
οφείλει να επικυρώνει τη διέλευσή του 
από τα διάφορα στάδια εγκρίσεων ώστε 
αυτό να μεταβαίνει στο επόμενο βασικό 
στάδιο. Προτού προχωρήσει ένα σχέδιο 
από το εναρκτήριο στάδιο σε εκείνο του 
σχεδιασμού, η διευθύνουσα επιτροπή 
του έργου και η αρμόδια υπηρεσία δια ‑
χείρισης ΤΠ της Επιτροπής οφείλουν να 
εγκρίνουν τον επιχειρηματικό φάκελο.
Ο επιχειρηματικός φάκελος πρέπει να 
περιλαμβάνει τις πιθανές εναλλακτικές 
επιλογές, συνολική ανάλυση κόστους/
οφέλους στην οποία να προσδιορίζεται 
το πλήρες κόστος του έργου, καθώς και 
σχέδιο πόρων στο οποίο να καθορίζο ‑
νται συγκεκριμένα οι υπάλληλοι που 
απαιτούνται τόσο από την πλευρά των 
χρηστών όσο και από την πλευρά της ΤΠ.
Ο επιχειρηματικός φάκελος πρέπει να 
ενημερώνεται και να επανεγκρίνεται σε 
περίπτωση σημαντικών μεταβολών του 
κόστους του έργου, των αναμενόμενων 
οφελών, των κινδύνων ή των εναλλακτι ‑
κών επιλογών.
Σύσταση 5
Η Επιτροπή οφείλει να τεκμηριώνει τις 
βασικές αποφάσεις που αφορούν το 
έργο σε σχετικό μητρώο κατά τρόπον 
ώστε αυτές να είναι εύκολα ανιχνεύσιμες.
Σύσταση 6
Όταν ένα έργο απαιτεί την ανάπτυξη δια ‑
φορετικών αλλά αλληλεξαρτώμενων συ ‑
στημάτων από διάφορα ενδιαφερόμενα 
μέρη, η Επιτροπή οφείλει να εξασφαλίζει 
την αποτελεσματική συνολική διαχείρι ‑
ση του έργου η οποία να εγγυάται τον 
συντονισμό όλου του έργου.
42 Συμπεράσματα και συστάσεις
Σύσταση 7
Η Επιτροπή οφείλει να μεριμνά ώστε οι 
συμβάσεις για την ανάπτυξη συστημάτων 
ΤΠ μεγάλης κλίμακας να περιέχουν τιμές 
για μικρότερες, σαφώς καθορισμένες 
ενότητες εργασιών που θα μπορούσαν 
να χρησιμοποιηθούν ως βάση για την 
προσαρμογή του έργου χωρίς διαπραγ ‑
μάτευση. Επιπλέον, η Επιτροπή οφείλει 
να αναπτύσσει συστήματα ΤΠ μεγάλης 
κλίμακας χρησιμοποιώντας αλληλένδετα 
δομικά στοιχεία τα οποία να μπορούν να 
επαναχρησιμοποιούνται εύκολα, πα ‑
ραδείγματος χάριν, μεριμνώντας ώστε 
έργο που έχει ολοκληρωθεί να μπορεί να 
περιέλθει από έναν ανάδοχο σε άλλον. 
Μολονότι αυτή η προσέγγιση ανάπτυξης 
λογισμικού βάσει συνθετικών στοιχείων 
απαιτεί επένδυση στον σχεδιασμό, ελαχι ‑
στοποιεί τον αντίκτυπο από τις μεταβολές 
των απαιτήσεων και συνιστά μέσον αξι ‑
οποίησης των εξελίξεων της τεχνολογίας 
και αποτροπής του τεχνολογικού εγκλω ‑
βισμού σε συγκεκριμένους αναδόχους.Σύσταση 8
Η Επιτροπή οφείλει να διαδώσει τα 
διδάγματα που αντλούνται από τον 
έλεγχο του Συνεδρίου στις διάφορες ΓΔ 
και τα θεσμικά όργανα τις ΕΕ, καθώς και 
στους αποκεντρωμένους οργανισμούς 
και τα λοιπά όργανα. Επίσης, οφείλει να 
αξιολογήσει κατά πόσον επιτεύχθηκαν 
τα αποτελέσματα που αναμένονταν από 
το SIS II achieved.
Η παρούσα έκθεση εγκρίθηκε από το Τμήμα IV, του οποίου προεδρεύει ο κύριος 
Louis GALEA, Μέλος του Ελεγκτικού Συνεδρίου, στο Λουξεμβούργο, κατά τη 
συνεδρίασή του της 18ης Μαρτίου 2014.
Γ ια το Ελεγκτικό Συνέδριο
Vítor Manuel da SILVA CALDEIRA
Πρόεδρος

43
 Παράρτημα
Χρονολόγιο του SIS II
Πηγή:  ΕΕΣ.Παράρτημα1985
Υπογραφή
τη/uni03C2 συ/uni03BCφωνία/uni03C2
του Σένγκεν
Ιούνιο/uni03C2 2010 
Προβλεπό/uni03BCεν
ο τέλο/uni03C2 κατόπιν
αναθεώρηση/uni03C212/2008
Προβλεπό/uni03BCεν
ο τέλο/uni03C2 
κατόπιν
αναθεώρηση/uni03C2
SIS II υπό κατασκευήSIS II υπό κατασκευήSIS 1+R2Ιούνιο/uni03C2 2010
Το Συ/uni03BCβούλιο 
εγκρίνει το τελικό 
στάδιο του έργου12/2006 
Αρχικώ/uni03C2
προβλεπό/uni03BCε
νο τέλο/uni03C2
2011 
Επαναπρογρα/uni03BC/uni03BCα-
τισ/uni03BCό/uni03C2 σε Java
SIS 1+R22006
Ανανέωση υλικού
SIS 1+R1996
Αρχική απόφαση 
για την ανάπτυξη 
του SIS II
SIS I+RESIS 1+RSIS 1
Μάιο/uni03C2 2012
Επιτυχία στη δεύτερη δοκι/uni03BCή 
των ση/uni03BCείων αναφορά/uni03C2Μάρτιο/uni03C2 2010
Επιτυχία στην πρώτη 
δοκι/uni03BCή των ση/uni03BCείων 
αναφορά/uni03C2SIS II υπό κατασκευήSIS II υπό κατασκευήSIS II υπό κατασκευήSIS 1+SIS 1+RΠΛΑΙΣΙΟ
ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ SIS II
Απρίλιο/uni03C2 2013
Έναρξη 
λειτουργία/uni03C2 
του SIS IIΟκτώβριο/uni03C2 2011
Κανονισ/uni03BCό/uni03C2 (ΕΚ) αριθ. 1077/2011 σχετικά
/uni03BCε την ίδρυση Ευρωπαϊκού Οργανισ/uni03BCού για
τη Λειτουργική ∆ιαχείριση Συστη/uni03BCάτων
ΤΠ Μεγάλη/uni03C2 Κλί/uni03BCακα/uni03C22009
Η Επιτροπή συγκροτεί το
συ/uni03BCβούλιο συνολική/uni03C2
διαχείριση/uni03C2 του έργου Ιούνιο/uni03C2 2009
Συ/uni03BCπεράσ/uni03BCατα του
Συ/uni03BCβουλίου: το SIS 
1+RE συ/uni03BCφωνείται ότι 
αποτελεί εναλλακτική 
επιλογή∆εκέ/uni03BCβριο/uni03C2 2007
∆ρο/uni03BCολογείται το
SISone4all που
συ/uni03BCπεριλα/uni03BCβάνει 9
νέε/uni03C2 χώρε/uni03C2ποτα/uni03BCό/uni03C2 Μοζέλα/uni03C2
Princess Marie-Astrid1990
Σύ/uni03BCβαση εφαρ/uni03BCογή/uni03C2 τη/uni03C2
συ/uni03BCφωνία/uni03C2 του Σένγκεν –
προβλέπει το Σύστη/uni03BCα
Πληροφοριών Σένγκεν (SIS)
2006
Κανονισ/uni03BCό/uni03C2 (ΕΚ)
αριθ. 1987/2006 σχετικά /uni03BCε τη
δη/uni03BCιουργία, τη λειτουργία και τη
χρήση του SIS II2001
Ο κανονισ/uni03BCό/uni03C2 (ΕΚ)
αριθ. 2424/2001 
αναθέτει στην Επιτροπή 
την ευθύνη ανάπτυξη/uni03C2 
του SIS II
2001
SIS 1+ συ/uni03BCπεριλα/uni03BCβάνει 
τι/uni03C2 σκανδιναβικέ/uni03C2 χώρε/uni03C2 Νοέ/uni03BCβριο/uni03C2 2004 έω/uni03C2
Ιανουάριο 2005
Το έργο αναστέλλεται λόγω 
προβλη/uni03BCάτων /uni03BCε τον /uni03BCη 
επιτυχόντα υποψήφιοΟκτώβριο/uni03C2 2004
Υπογράφεται η 
σύ/uni03BCβαση
/uni03BCε την κοινοπραξία 
Hewlett
Packard SteriaSIS 11995
∆η/uni03BCιουργείται ο χώρο/uni03C2 Σένγκεν 
και τίθεται σε λειτουργία το SIS 1
∆εκέ/uni03BCβριο/uni03C2 2008
Αποτυχία στι/uni03C2 δοκι/uni03BCέ/uni03C2 των 
λειτουργικών συστη/uni03BCάτων
44
IV β)
Η Επιτροπή υπέβαλε ένα ρεαλιστικό σχέδιο προϋπο ‑
λογισμού το 2010, όταν πλέον είχε πλήρη ενημέρωση, 
ιδίως σχετικά με τις απαιτήσεις του συστήματος.
IV γ)
Μία από τις αιτίες των καθυστερήσεων και της αύξη ‑
σης του κόστους ήταν η συνεχής μεταβολή των 
απαιτήσεων του συστήματος (κατά κύριο λόγο μετά 
από αιτήματα των κρατών μελών). Αυτό είχε, επίσης, 
τεράστιο αντίκτυπο στο σκέλος της διαχείρισης συμ ‑
βάσεων του έργου, διότι επέφερε αρκετές αναθεωρή ‑
σεις της σύμβασης, που με τη σειρά τους δεν διευκόλυ ‑
ναν τη σχέση με τον ανάδοχο, ο οποίος ήταν συνεχώς 
αντιμέτωπος με τη μεταβολή των απαιτήσεων.
IV δ)
Παρατηρήθηκε έλλειψη προσωπικού στο σύνολο του 
τομέα πολιτικής, ο οποίος αναπτυσσόταν με μεγάλη 
ταχύτητα.
IV στ)
Οι σχέσεις συνεργασίας μεταξύ της Επιτροπής και ορι ‑
σμένων κρατών μελών ήταν τεταμένες κατά καιρούς 
κατά την αρχική φάση του έργου SIS II. Εντούτοις, η ΓΔ 
Εσωτερικών Υποθέσεων, με βάση την ίδια σύμβαση 
και με τους ίδιους αναδόχους, παρέδωσε ένα άλλο 
σύστημα ΤΠ μεγάλης κλίμακας (VIS) στο πλαίσιο ενός 
εποικοδομητικού και αρμονικού κλίματος συνεργασίας 
με τα κράτη μέλη, και χωρίς αμφιβολίες/προκλήσεις 
προς τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Το ίδιο μπορεί 
να ειπωθεί για την ανάπτυξη του Eurodac.
Η σχέση με την Κοινότητα SIS ήταν λιγότερο εύκολη 
για διάφορους λόγους, όπως το παλαιό σύστημα, 
η σύνθετη δομή διακυβέρνησης, ζητήματα πολιτικής 
όσον αφορά τη συνολική προσέγγιση ορισμένων κρα ‑
τών μελών προς τη διεύρυνση της ζώνης του Σένγκεν.
Η δομή διακυβέρνησης ήταν περίπλοκη, αντανακλώ ‑
ντας τόσο τις νομοθετικές απαιτήσεις όσο και εξελισ ‑
σόμενες ανάγκες των ενδιαφερόμενων μερών.Σύνοψη
II
Η ανάπτυξη του SIS ΙΙ δρομολογήθηκε βάσει ενός πολύ 
ιδιαίτερου νομικού και θεσμικού πλαισίου που ίσχυε 
την περίοδο εκείνη σε αυτόν τον τομέα πολιτικής. 
Το Συμβούλιο έλαβε την απόφαση να αναπτύξει το 
SIS ΙΙ με δική του πρωτοβουλία και χωρίς πρόταση της 
Επιτροπής.
Πολλές απαιτήσεις δεν είχαν προβλεφθεί εξαρχής, 
αλλά προστέθηκαν μόνο σε μεταγενέστερο στάδιο. 
Επομένως, δεν εκτιμήθηκαν δεόντως από το Συμβού ‑
λιο στον καθορισμό της ημερομηνίας‑στόχου ή του 
προϋπολογισμού.
III
Είναι αδιαμφισβήτητο και γνωστό προ πολλού το 
γεγονός ότι το SIS ΙΙ δεν παραδόθηκε σύμφωνα με την 
ημερομηνία‑στόχο και την πρόβλεψη του προϋπολογι ‑
σμού που καθορίστηκε το 2001. Ωστόσο, το σύστημα 
που παραδόθηκε ήταν πολύ διαφορετικό από αυτό 
που είχε προβλεφθεί. Η Επιτροπή θεωρεί ότι το SIS II 
λειτουργεί επαρκώς και ανταποκρίνεται στις ανάγκες 
των χρηστών.
IV
Η Επιτροπή υπέβαλε επανειλημμένως πλήρη αναφορά 
ότι το σύστημα θα παραδιδόταν αργότερα και με 
κόστος μεγαλύτερο από αυτό που είχε αρχικά προβλε ‑
φθεί. Επίσης, εξήγησε ότι αυτό οφειλόταν κατά κύριο 
λόγο στο γεγονός ότι οι απαιτήσεις του συστήματος 
μεταβάλλονταν ουσιωδώς.
IV α)
Η προθεσμία του αρχικού έργου καθορίστηκε από το 
Συμβούλιο με βάση τη δική του ανάλυση και χωρίς τη 
συμμετοχή της Επιτροπής.
Η Επιτροπή επέστησε την προσοχή των κρατών μελών, 
σε ανακοινώσεις του 2001 και 2003, στους κινδύνους 
που ενείχε η εν λόγω προθεσμία και τις παραδοχές που 
θα έπρεπε να τηρηθούν (και τελικά δεν τηρήθηκαν) 
προκειμένου να τηρηθεί η προθεσμία.Απαντήσεις της Επιτροπής
Απαντήσεις της Επιτροπής 45
VII η)
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί τη συγκεκριμένη 
σύσταση. Τα διδάγματα που αντλήθηκαν από τον 
έλεγχο του Συνεδρίου θα εξεταστούν από κοινού με 
τις άλλες Γενικές Διευθύνσεις τόσο σε τεχνικό όσο και 
σε διοικητικό επίπεδο και θα διαδοθούν στους αρμόδι ‑
ους οργανισμούς, συμπεριλαμβανομένου του οργανι ‑
σμού eu‑LISA, μέσω των κατάλληλων δικτύων.
Ο αντίκτυπος του SIS II θα αξιολογηθεί το 2016 (τρία 
έτη μετά την έναρξη λειτουργίας του SIS II), όπως 
απαιτεί η νομική βάση (άρθρο 50 παράγραφοι 4 και 
5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1987/2006 και άρθρο 66 
παράγραφοι 4 και 5 της απόφασης 2007/533/ΔΕΥ).
Εισαγωγή
01
Το αρχικό σύστημα πληροφοριών Σένγκεν (SIS 1) ανα ‑
πτύχθηκε ως διακυβερνητικό έργο με επικεφαλής τη 
Γαλλία και τέθηκε σε λειτουργία το 1995 (επίσης πολύ 
αργότερα σε σχέση με την αρχική πρόβλεψη). Παρέ ‑
μεινε σε λειτουργία, υπό τη διαχείριση της Γαλλίας, έως 
τον Μάιο του 2013, όταν αντικαταστάθηκε από SIS II. 
Ωστόσο, τόσο η αρχιτεκτονική όσο και οι λειτουργίες 
των συστημάτων διαφέρουν σημαντικά.
Η Επιτροπή θεωρεί ότι κατά τη σύγκριση μεταξύ της 
αρχικής προθεσμίας και της πραγματικής ημερομηνίας 
παράδοσης θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η μεγάλη 
διαφορά μεταξύ της φύσεως του συστήματος που είχε 
αρχικά προβλεφθεί και αυτού που παραδόθηκε.
02
Ένα έτος μετά την έναρξη της λειτουργίας του SIS 1, οι 
χώρες Σένγκεν αποφάσισαν, τον Δεκέμβριο του 1996, 
να ξεκινήσουν εργασίες σχετικά με τον καθορισμό των 
στοιχείων και των απαιτήσεων του SIS II. Το Συμβούλιο 
έλαβε την απόφαση για τη δημιουργία του SIS II βάσει 
μελέτης σκοπιμότητας που εκπονήθηκε το 1998 και 
μιας σειράς διαβουλεύσεων μεταξύ των κρατών μελών, 
που ολοκληρώθηκαν με τη σουηδική/βελγική πρω ‑
τοβουλία η οποία αποτέλεσε το βάθρο για την πρώτη 
νομική βάση του SIS II.IV ζ)
Καθ’ όλη τη διάρκεια του έργου SIS II, η Επιτροπή 
τήρησε πλήρως τις διατάξεις του δημοσιονομικού 
κανονισμού και διαπραγματεύτηκε προς το συμφέρον 
του προϋπολογισμού της Ένωσης.
V
Το αρχικό επιχειρηματικό σχέδιο είχε αναλυθεί στο 
Συμβούλιο χωρίς επίσημο ρόλο της Επιτροπής. Κατά 
τη διάρκεια ζωής του έργου, αυτό άρχισε να υπόκειται 
στη διαδικασία συναπόφασης και οι συννομοθέτες 
επιβεβαίωσαν ότι το SIS II εξακολουθούσε να αποτελεί 
απόλυτη προτεραιότητα, παρά τα προβλήματα που 
ενδεχομένως ανέκυπταν.
Η Επιτροπή επαναξιολογούσε συστηματικά τις εκτιμή ‑
σεις κόστους σε βασικά σημεία αναφοράς του έργου, 
όταν αυτό δικαιολογούνταν από νέα στοιχεία, και υπέ ‑
βαλε πάντοτε εκθέσεις για θέματα προϋπολογισμού, 
όπως αναφέρεται στο σημείο 70, στοιχείο β).
Η Επιτροπή δεν είχε καμία υποχρέωση να εκτιμήσει 
ή να παρακολουθεί τις εθνικές δαπάνες για το SIS II.
VI
Η Επιτροπή επιβεβαιώνει ότι όντως άντλησε και εφάρ ‑
μοσε ορισμένα βασικά διδάγματα από την ανάπτυξη 
του εν λόγω συστήματος. Πρέπει, ωστόσο, να ανα ‑
γνωριστεί ότι η ανάπτυξη του SIS II και η εφαρμογή 
του αποτελούν πολύ συγκεκριμένη δέσμευση που 
είναι δύσκολο να επαναληφθεί σε άλλα πληροφοριακά 
συστήματα.
VII
Οι περισσότερες από τις συστάσεις του Συνεδρίου 
αντανακλούν τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης ΤΠ της 
Επιτροπής που εφαρμόζονται από το 2010.
Απαντήσεις της Επιτροπής 46
Παρατηρήσεις
09
Το Συμβούλιο έλαβε την απόφαση για τη δημιουργία 
του SIS II βάσει μελέτης σκοπιμότητας που εκπονή ‑
θηκε το 1998 και μιας σειράς διαβουλεύσεων μεταξύ 
των κρατών μελών, που ολοκληρώθηκαν με τη σου ‑
ηδική/βελγική πρωτοβουλία η οποία αποτέλεσε το 
βάθρο για την πρώτη νομική βάση του SIS II. Η από ‑
φαση του Συμβουλίου καθόρισε ως ημερομηνία έναρ ‑
ξης τα τέλη του 2006. Η Επιτροπή δεν είχε επίσημο 
ρόλο στη νομοθετική διαδικασία.
Πέραν της υποβολής εκθέσεων στο πλαίσιο κάθε ετή ‑
σιας έκθεσης δραστηριοτήτων από το 2001 σχετικά με 
την πρόοδο και τις κύριες δυσκολίες του έργου, η Επι ‑
τροπή επέστησε την προσοχή των κρατών μελών, σε 
ανακοινώσεις του 2001 και το 2003, στους κινδύνους 
που ενείχε η εν λόγω προθεσμία και τις παραδοχές που 
θα έπρεπε να τηρηθούν (και τελικά δεν τηρήθηκαν) 
προκειμένου να τηρηθεί η προθεσμία.
Τόσο η ανακοίνωση του 2001 (COM(2001) 720) και στη 
συνέχεια, διεξοδικότατα, η μεταγενέστερη μελέτη 
σκοπιμότητας που συνέταξε εξωτερικός ανάδοχος αξι ‑
ολόγησαν προσεκτικά τις επιχειρηματικές ανάγκες τις 
οποίες θα εξυπηρετούσε το νέο σύστημα, τις τεχνικές 
επιλογές και τις επιπτώσεις τους, το χρονοδιάγραμμα 
του έργου και τον προϋπολογισμό του, καθώς και τους 
κινδύνους και τους περιορισμούς που συνδέονται με 
την ανάπτυξή του.
Σε αυτή τη βάση, το Συμβούλιο επέλεξε μία από τις 
προτεινόμενες επιλογές εφαρμογής (αλλά όχι εκείνη 
που συνέστησε η μελέτη σκοπιμότητας) για να ξεκινή ‑
σει το έργο το 2003.
Το νομικό πλαίσιο του SIS II δεν είχε ολοκληρωθεί 
μέχρι το τέλος του 2006.
10
Η αρχική προθεσμία που όρισε το Συμβούλιο πράγματι 
δεν ήταν ρεαλιστική, δεδομένου ότι ορίστηκε κατά 
κύριο λόγο βάσει πολιτικών κριτηρίων, και όχι βάσει 
ενός σταθερού συνόλου απαιτήσεων του συστήματος 
και ορθής τεχνικής ανάλυσης του φόρτου εργασίας.Τα κράτη μέλη συνεργάστηκαν εντός ενός διακυβερ ‑
νητικού πλαισίου και η Επιτροπή δεν συμμετείχε.
Όταν ανατέθηκε στην Επιτροπή η ανάπτυξη του SIS II, 
η Επιτροπή ξεκίνησε μια μελέτη σκοπιμότητας για να 
αξιολογήσει τις ανάγκες που έπρεπε να καλυφθούν 
από το νέο σύστημα, τις τεχνικές επιλογές και τον 
αντίκτυπό τους, το χρονοδιάγραμμα του έργου και τη 
διαχείριση του προϋπολογισμού του, καθώς και τους 
κινδύνους και τους περιορισμούς που συνδέονται 
με την ανάπτυξη. Η εν λόγω μελέτη σκοπιμότητας 
πραγματοποιήθηκε από εταιρία συμβούλων το 2003. 
Σε αυτή τη βάση, το Συμβούλιο επέλεξε μία από τις 
προταθείσες επιλογές εφαρμογής (αλλά όχι εκείνη που 
συνέστησε η μελέτη σκοπιμότητας) προκειμένου να 
προωθήσει το έργο.
03
Ενώ είναι αλήθεια ότι οι πρωταρχικοί λόγοι για την 
ανάπτυξη του SIS II ήταν η ανάγκη να συνδεθούν 
τα νέα κράτη μέλη Σένγκεν και να επωφεληθούν 
από τις πλέον πρόσφατες τεχνολογικές εξελίξεις, 
σημαντικά πολιτικά γεγονότα, όπως οι επιθέσεις του 
Σεπτεμβρίου 2001, άλλαξαν το πεδίο εφαρμογής των 
έργων και το τελικό σύστημα είναι πολύ διαφορετικό 
από αυτό που είχε προβλεφθεί αρχικά.
Εμβέλεια και τρόπος προσέγγισης του ελέγχου
05
Οι λόγοι για τις καθυστερήσεις και τις μεγαλύτερες 
από τις αρχικά προβλεφθείσες δαπάνες, καθώς και 
οι δυσκολίες που ανέκυψαν με το έργο έχουν επιση ‑
μανθεί από την Επιτροπή, και σε κάθε ετήσια έκθεση 
δραστηριοτήτων της ΓΔ Δικαιοσύνης, Ελευθερίας και 
Ασφάλειας και, στη συνέχεια, ΓΔ Εσωτερικών Υποθέ ‑
σεων από το 2001.
Απαντήσεις της Επιτροπής 47
16
Όσον αφορά την εμπειρογνωμοσύνη της ομάδας, 
η Επιτροπή θα ήθελε να υπενθυμίσει ότι το προσωπικό 
της ομάδας SIS II απαρτιζόταν κυρίως από πρόσωπα 
που προέρχονταν είτε από παλαιά έργα SIS 1 των κρα ‑
τών μελών είτε από τα πρόσωπα που είχαν εργαστεί 
για εταιρείες ΤΠ πριν προσληφθούν στην Επιτροπή. 
Η ίδια εμπειρογνωμοσύνη ήταν διαθέσιμη στο έργο 
VIS. Οι ΓΔ Πληροφορικής, Κοινωνίας της πληροφορίας 
και Επιχειρήσεων και Βιομηχανίας παρείχαν επίσης στη 
ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων κάποια υποστήριξη, ιδίως 
κατά τα πρώτα έτη του έργου. Επιπλέον, από ένα πολύ 
αρχικό στάδιο του έργου είχε υπογραφεί ειδική σύμ ‑
βαση με τον «Unisys» (Απρίλιος 2002) για να αντισταθ ‑
μίσει την έλλειψη εσωτερικών πόρων στον τομέα της 
διαχείρισης της ποιότητας.
Η Επιτροπή υποστηρίζει ότι η διαχείριση της σύμ ‑
βασης ήταν αποτελεσματική. Ενδεικτικά, εξαρχής, 
η Επιτροπή εξέφραζε στην εβδομαδιαία συνεδρίαση 
με τον ανάδοχο την απογοήτευσή της για την ποιότητα 
των παραδοτέων και απαιτούσε διορθωτικά μέτρα. 
Ήδη τον Οκτώβριο του 2005, η Επιτροπή ζήτησε 
πράγματι (και πέτυχε) την αντικατάσταση του υπεύθυ ‑
νου διαχείρισης έργου του αναδόχου. Ωστόσο, όπως 
επισημάνθηκε στα στοιχεία της αναφερόμενης στην 
υποσημείωση 22 έκθεσης της Βουλής των Λόρδων, 
ο αριθμός των υπαλλήλων δεν ήταν σε θέση να απο ‑
τρέψει τις χαμηλές επιδόσεις του κύριου αναδόχου 
ανάπτυξης. Όπως αναφέρεται στην υποσημείωση 21, 
η ΥΕΛΕ διαπίστωσε ότι οι υπάλληλοι δεν επαρκούσαν 
για τη διαχείριση του αυξανόμενου αριθμού εξωτερι ‑
κών αναθέσεων.
17
Η αναστολή της σύμβασης επί ορισμένους μήνες οφεί ‑
λεται στο γεγονός ότι ένας προσφέρων έκανε χρήση 
του δικαιώματός του να ασκήσει προσφυγή στο Δικα ‑
στήριο κατά της απόφασης ανάθεσης. Η αξιολόγηση 
των προσφορών έγινε σύμφωνα με τα κριτήρια και τη 
μέθοδο που είχαν δημοσιευθεί και ήταν γνωστά και 
αποδεκτά από όλους τους προσφέροντες που αποφά ‑
σισαν να υποβάλουν προσφορά.11
Κάθε χρονοδιάγραμμα του SIS II βασιζόταν στις 
καλύτερες επίκαιρες διαθέσιμες πληροφορίες και είχε 
προηγουμένως συζητηθεί με τα κράτη μέλη.
Μετά την έγκριση της νομικής βάσης, η μόνη παρά ‑
μετρος των προδιαγραφών που μπορούσε να μετα ‑
βληθεί ήταν το μέγεθος του συστήματος, το οποίο 
συνδέεται με τη χρήση του συστήματος από τα κράτη 
μέλη. Ο εν λόγω κίνδυνος, ο οποίος αξιολογείται καθ’ 
όλη τη διάρκεια του έργου υπό το πρίσμα της χρή ‑
σης εκ μέρους των νέων κρατών μελών του SIS1+, 
επαληθεύτηκε πράγματι λόγω της ολοένα και πιο 
εντατικής χρήσης από αυτήν που αναμενόταν αρχικά. 
Ωστόσο, ακόμη και αν το SIS ΙΙ είχε παραδοθεί σύμ ‑
φωνα με το αρχικό χρονοδιάγραμμα που ενέκρινε το 
Συμβο ύλιο το 20 01, θα απαιτούνταν αναβάθμιση του 
μεγέθους του συστήματος ισοδύναμη με εκείνη που 
εφαρμόστηκε στο πλαίσιο της επέκτασης του έργου το 
2010 (βλ. γράφημα 7) (τελικό δέλτα).
14
Από τις 16 Δεκεμβρίου 2002, δημιουργήθηκε μια 
νέα διοικητική μονάδα «συστήματος πληροφοριών 
μεγάλης κλίμακας» εντός της ΓΔ Δικαιοσύνης, Ελευθε ‑
ρίας και Ασφάλειας για να αξιοποιήσει τις συνέργειες 
μεταξύ των μεγάλων έργων ΤΠ στους τομείς της δικαι ‑
οσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων: SIS II, Eurodac 
και VIS (σύστημα πληροφοριών για τις θεωρήσεις).
15
Η Επιτροπή συμφωνεί ότι δεν διατέθηκε στο έργο το 
αναγκαίο προσωπικό κατά τα πρώτα έτη και ότι οι 
υπάλληλοι που εργάζονταν για το έργο SIS II ήταν αφο ‑
σιωμένοι και ικανοί, αν και μονίμως υπερφορτωμένοι. 
Διαδοχικές ετήσιες εκθέσεις δραστηριότητας της ΓΔ 
Δικαιοσύνης, Ελευθερίας και Ασφάλειας  επεσήμαναν τη 
γενική έλλειψη προσωπικού που αντιμετώπιζε γενικά 
η ΓΔ, και ιδίως σε σχέση με το SIS II.
Ωστόσο, η Επιτροπή δεν θεωρεί ότι το επίπεδο του 
κύκλου εργασιών διέφερε από αυτό σε συγκρίσιμες 
υπηρεσίες της Επιτροπής. Στην πράξη, οι κύριοι παρά ‑
γοντες, όπως ο υπεύθυνος προγράμματος, παρέμεναν 
στη θέση τους από την αρχή μέχρι το τέλος.
Απαντήσεις της Επιτροπής 48
19
Οι (αποτυχημένες) δοκιμές λειτουργίας του συστή ‑
ματος το 2008 δεν ήταν μόνο μία φάση δοκιμών του 
συστήματος SIS II. Η διάρθρωση των δοκιμών του 
συστήματος SIS II σχεδιάστηκε για να επιτρέψει τη 
σταδιακή αύξηση του επιπέδου περιπλοκότητάς τους. 
Με μια τέτοια προσέγγιση δοκιμών είναι εγγενώς 
δυνατόν να εντοπιστούν σε δεδομένη φάση ζητήματα 
που δεν είχαν ανακαλυφθεί προηγουμένως (αποκλει ‑
στικά λόγω της φύσης των δοκιμών που πραγματοποι ‑
ήθηκαν μέχρι σήμερα). Ο συνολικός σκοπός είναι να 
γίνει χρήση των διαφόρων φάσεων για τον εντοπισμό 
(στην ιδανική περίπτωση όλων) των πιθανών προβλη ‑
μάτων πριν το σύστημα τεθεί στην παραγωγική φάση. 
Αυτό συνέβη το 2008, καθώς και κατά τη διάρκεια της 
τελικής φάσης του έργου μετά το 2009 (καθώς η προ ‑
σέγγιση δοκιμών παρέμεινε αμετάβλητη καθ’ όλη τη 
διάρκεια του έργου).
Οι πρόσθετες θέσεις που ελήφθησαν από το 2007 επέ ‑
τρεψαν στην ομάδα του έργου να προσλάβει περισσό ‑
τερο προσωπικό με σχετική εμπειρία.
22
Η Επιτροπή επισημαίνει ότι η επιτροπή SISVIS ασχο ‑
λήθηκε επίσης με το VIS, γεγονός που μείωσε τον 
διαθέσιμο χρόνο της για να εξετάσει το SIS II. Αυτό 
ήταν πηγή απογοήτευσης για τους εμπειρογνώμονες 
του SIS II. Πράγματι, τα περισσότερα ζητήματα που 
θα έπρεπε κανονικά να συζητηθούν στην Επιτροπή 
SISVIS συζητήθηκαν στην ομάδα εργασίας SIS‑TECH 
του Συμβουλίου η οποία ήταν υπεύθυνη για ζητήματα 
του SIS 1. Πολλά τεχνικά ζητήματα σε σχέση με το SIS II 
θα είχαν ενδεχομένως αντίκτυπο στο SIS 1 και, για τον 
λόγο αυτό, πολλά κράτη μέλη επέμειναν να συζητη ‑
θούν επίσης στην επιτροπή SIS‑TECH.Τα συμπεράσματα του Προέδρου του Δικαστηρίου 
εκδόθηκαν στο πλαίσιο διαδικασίας ασφαλιστικών 
μέτρων, κατά την οποία το Δικαστήριο, εξ ορισμού, 
λαμβάνει οριστική θέση μόνο μετά από πλήρη διαδι ‑
κασία εκατέρωθεν ακροάσεως, αλλά οφείλει να λάβει 
μια προκαταρκτική θέση προκειμένου να εκδώσει 
διαταγή και χωρίς πλήρη ακρόαση για την εκδίκαση 
επί της ουσίας της υπόθεσης. Τα συμπεράσματα είναι 
συνεπώς σημαντικά μόνο ως προς τη διαδικασία των 
ασφαλιστικών μέτρων, αλλά δεν μπορεί κανείς να 
εικάσει την τελική θέση του Δικαστηρίου· και σε καμία 
περίπτωση να προδικάσει μια τελική απόφαση. Ως 
εκ τούτου, η μέθοδος αξιολόγησης ουδέποτε υπο ‑
βλήθηκε στην κρίση του Δικαστηρίου, διότι ο αιτών 
απέσυρε την αίτηση συμμετοχής του στη διαδικασία 
προσφορών.
Η αξιολόγηση των προσφορών έγινε σύμφωνα με τα 
δημοσιευμένα κριτήρια και τη μέθοδο.
Δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι 
ο υπολογισμός ενός σταθμισμένου (ή μη) μέσου όρου 
για τις βαθμολογίες των στοιχείων σταθερών τιμών θα 
οδηγούσε σε διαφορετικό αποτέλεσμα. Από μεθοδο ‑
λογική άποψη, δεν υπάρχει ιδανική λύση για τη λήψη 
αποφάσεων σχετικά με τις επιλογές βάσει πολλαπλών 
κριτηρίων.
Η Επιτροπή θα ήθελε να δηλώσει κατηγορηματικά το 
γεγονός ότι έλαβε δύο καλές προσφορές που ήταν 
πολύ παραπλήσιες· η απόφαση ελήφθη με την τήρηση 
των κανόνων. Άλλοι κανόνες θα οδηγούσαν ενδεχο ‑
μένως σε διαφορετική απόφαση, αλλά η Επιτροπή 
δεσμευόταν από τους επιλεγέντες κανόνες.
Απαντήσεις της Επιτροπής 49
24 γ)
Η Επιτροπή ενθάρρυνε και οργάνωσε απευθείας 
επικοινωνία μεταξύ του κύριου αναδόχου ανάπτυξης 
και των κρατών μελών, αλλά, όπως συνιστάται από τη 
μεθοδολογία και τη βέλτιστη πρακτική ενός έργου ΤΠ, 
αυτή η επαφή/αλληλεπίδραση έπρεπε να ενταχθεί σε 
ένα πλαίσιο. Οι ανάδοχοι ήταν παρόντες στις συνε ‑
δριάσεις της επιτροπής και των εθνικών διαχειριστών 
του έργου, οι οποίες πραγματοποιούνταν τουλάχιστον 
μία φορά τον μήνα. Υπήρχε επίσης επίσημος κύκλος 
αναθεώρησης των εγγράφων που επέτρεπε στους 
εθνικούς εμπειρογνώμονες να εκτιμήσουν τις τεχνικές 
προδιαγραφές, οι οποίες στη συνέχεια υποβάλλονταν 
επίσημα στην επιτροπή SISVIS για έγκριση.
Όσον αφορά την κοινοποίηση της σύμβασης, ένα 
μέλος της κοινοπραξίας HP/s αντιτάχθηκε στη δημοσι ‑
οποίηση της σύμβασης.
24 δ)
Το Συμβούλιο αποφάσισε ότι το SIS II ήταν αναγκαίο 
το 2001 και ενέμενε στη θέση αυτή σε διαδοχικά 
συμπεράσματα του Συμβουλίου, στα οποία η εφαρ ‑
μογή του SIS II χαρακτηριζόταν σταθερά ως «απόλυτη 
προτεραιότητα».
25 α)
Μετά την αναστολή της δοκιμής λειτουργίας των 
συστημάτων το 2008 λόγω μιας σειράς προβλημά ‑
των με το κεντρικό σύστημα, η Επιτροπή έθεσε σε 
εφαρμογή μια συνολική προσέγγιση διαχείρισης του 
προγράμματος SIS II από τον Ιανουάριο του 2009. Αυτό 
έγινε με στόχο να διασφαλιστεί η αναγκαία συνοχή 
μεταξύ της ανάπτυξης του κεντρικού συστήματος και 
των εθνικών συστημάτων (COM(2009) 133). Περιελάμ ‑
βανε ένα άτυπο όργανο που αποτελείται από περιορι ‑
σμένο αριθμό (οκτώ) εμπειρογνωμόνων των κρατών 
μελών, το οποίο ορίστηκε ως «συμβούλιο συνολικής 
διαχείρισης του έργου», το οποίο θεσπίστηκε για την 
ενίσχυση της συνεργασίας και την παροχή άμεσης 
στήριξης των κρατών μελών στο κεντρικό έργο SIS 
II. Η συνολική προσέγγιση χαιρετίστηκε στα συμπε ‑
ράσματα του Συμβουλίου για το SIS II της 26ης και 
27ης Φεβρουαρίου 2009.23
Το περιβάλλον στο οποίο αναπτύχθηκε το έργο 
SIS II ήταν λιγότερο εύκολο από το περιβάλλον στο 
οποίο λειτούργησε η ΓΔ Φορολογίας και Τελωνειακής 
Ένωσης. Αυτό οφείλεται σε διάφορους λόγους, όπως 
το γεγονός ότι το SIS ΙΙ βασιζόταν σε ένα παλαιότερο 
σύστημα, είχε πολυσύνθετη δομή διακυβέρνησης, 
καθώς και σε ζητήματα πολιτικής όσον αφορά τη 
συνολική προσέγγιση ορισμένων κρατών μελών προς 
τη διεύρυνση της ζώνης Σένγκεν και τις συνεχώς μετα ‑
βαλλόμενες απαιτήσεις του συστήματος.
Πλαίσιο 2 
Οι επικρατούσες συνθήκες για την ανάπτυξη του NCTS 
και του SIS ΙΙ ήταν πολύ διαφορετικές από την άποψη 
των πολιτικών και θεσμικών προκλήσεων. Επιπλέον, 
η ανάπτυξη του NCTS πραγματοποιήθηκε σε περιβάλ ‑
λον που βασίζεται σε μακρά παράδοση συνεργασίας 
με τα κράτη μέλη (η οποία άρχισε στις αρχές της 
δεκαετίας του ‘90). Η εμπιστοσύνη μεταξύ όλων των 
εμπλεκόμενων εταίρων υποστηριζόταν από εδραιω ‑
μένα δίκτυα.
24 α)
Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι δεν διέθεσε επαρκές 
προσωπικό κατά τα πρώτα στάδια του έργου. Αυτό 
διατυπώθηκε με μεγάλη σαφήνεια στην ετήσια έκθεση 
δραστηριοτήτων της Γενικής Διεύθυνσης.
Η Επιτροπή επιβεβαιώνει ότι δεν ήταν τελικός χρήστης 
του συστήματος, ούτε ήταν τελικός χρήστης του VIS 
και του Eurodac. Ως εκ τούτου, έπρεπε να βασίζεται 
στα στοιχεία των κρατών μελών που παρείχαν οι 
αντιπρόσωποι των κρατών μελών στις συνεδριάσεις 
των εθνικών διαχειριστών του έργου και των ομάδων 
εργασίας ad hoc,  καθώς και οι αποσπασμένοι εμπειρο ‑
γνώμονες των κρατών μελών στην Επιτροπή.
Απαντήσεις της Επιτροπής 50
30
Η Επιτροπή συμφωνεί ότι οι συνακόλουθες αλλαγές 
στις απαιτήσεις του συστήματος κατέστησαν ανα ‑
γκαίες τις τροποποιήσεις της σύμβασης ανάπτυξης, 
γεγονός που συνέβαλε στις καθυστερήσεις. Ο χρόνος 
που απαιτήθηκε για να υπάρξει συμφωνία σχετικά με 
τις απαιτήσεις του συστήματος και να εκδοθούν οι 
αντίστοιχες νομικές πράξεις εξέφευγε του ελέγχου της.
32
Η αύξηση της δυναμικότητας του συστήματος δεν 
οφειλόταν στις καθυστερήσεις, αλλά, αντίθετα, στην 
πραγματικότητα συνέβαλε σε αυτές. Οφειλόταν 
κυρίως στην αύξηση του αριθμού των καταχωρίσεων 
που πραγματοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη σε 
σχέση με τις αρχικές προβλέψεις τους (γεγονός που 
αποδεικνύει έμμεσα την προστιθέμενη αξία του SIS). 
Αυτός ο επταπλασιασμός της δυναμικότητας (δηλ. 
η τρέχουσα δυναμικότητα του συστήματος μπορεί 
να αυξηθεί και σε 100 εκατομμύρια καταχωρίσεις) 
είχε αναγκαστικά αντίκτυπο στην προθεσμία και τις 
δαπάνες. Και σε αυτή την περίπτωση, αποδεικνύει ότι 
η αστάθεια των απαιτήσεων του συστήματος ήταν 
η πρωταρχική αιτία των καθυστερήσεων και των αυξη ‑
μένων δαπανών.
34
Η Επιτροπή θεωρεί ότι η εξέλιξη των δαπανών θα πρέ ‑
πει να ενταχθεί στο συγκεκριμένο πλαίσιο. Κάθε εκτί ‑
μηση βασιζόταν σε διαφορετικό σύνολο απαιτήσεων: 
οι απαιτήσεις και το μέγεθος του SIS II μεταβλήθηκαν 
σημαντικά κατά τη διάρκεια του έργου, κυρίως μετά 
από αιτήματα των κρατών μελών/τελικών χρηστών:
• η αρχική παραδοχή ήταν ότι το SIS II θα λειτουργού ‑
σε με ανώτατο όριο τα 15 εκατομμύρια καταχωρίσεις 
και θα αναβαθμιζόταν για να αποκτήσει δυναμικότη ‑
τα 70 εκατομμυρίων καταχωρίσεων (με δυνατότητα 
περαιτέρω αύξησης σε 100 εκατομμύρια καταχωρί ‑
σεις, ανάλογα με τις ανάγκες)·
• η μέθοδος δοκιμής επανεξετάστηκε και περιέλαβε 
δοκιμή συμμόρφωσης για το σύστημα κάθε κράτους 
μέλους·25 β)
Το αυξημένο προσωπικό που διέθεσε η Επιτροπή στο 
έργο μετά το 2007 συνέβαλε στη βελτίωση της διαχεί ‑
ρισης του προγράμματος και της επικοινωνίας της.
26
Η Επιτροπή υποστηρίζει πλήρως τα συμπεράσματα 
του Κέντρου Μελετών Ευρωπαϊκής Πολιτικής (CEPS) 
όσον αφορά την πολύπλοκη δομή διαχείρισης του 
SIS II. Πράγματι το CEPS αναφέρει ότι «... Ακόμη 
και μετά την ανάθεση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή της 
αρμοδιότητας διαχείρισης του έργου SIS II, και λόγω της 
επέκτασης της διαδικασίας συναπόφασης που ενίσχυσε 
περαιτέρω τον νομοθετικό ρόλο της Επιτροπής και του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, (ορισμένα) κράτη μέλη δεν 
ήταν διατεθειμένα να παραιτηθούν από τον έλεγχο ενός 
τόσο κρίσιμου εργαλείου για τη διαχείριση των ζητημά -
των της ασφάλειας και της μετανάστευσης. Διαφάνηκαν 
στρατηγικές για τη διατήρηση της κυριότητας του έργου, 
και μέσω του πολλαπλασιασμού των ομάδων εμπειρο -
γνωμόνων, και της πρότασης SIS 1+RE για μια «διακυβερ -
νητική» εναλλακτική λύση έναντι του SIS II.»
28
Η Επιτροπή μπορεί μόνο να εκφράσει τη λύπη της για 
το γεγονός ότι ένα μεγάλο μέρος των ερωτηθέντων 
στην έρευνα αγνοούσε τη δομή λήψης αποφάσεων 
που είχε συμφωνηθεί από τα κράτη μέλη.
29
Η Επιτροπή θεωρεί ότι το γεγονός ότι οι απαιτήσεις 
του συστήματος εξελίσσονταν συνεχώς (κατά κύριο 
λόγο μετά από αιτήματα των κρατών μελών) ήταν 
η κυριότερη αιτία των καθυστερήσεων και της αύξη ‑
σης των δαπανών. Είχε, επίσης, σημαντικό αντίκτυπο 
σε θέματα διαχείρισης των συμβάσεων του έργου, 
εφόσον επέφερε αρκετές αναθεωρήσεις της σύμβα ‑
σης, που με τη σειρά τους δεν διευκόλυναν τη σχέση 
με τον ανάδοχο, ο οποίος ήταν συνεχώς αντιμέτωπος 
με την αλλαγή των απαιτήσεων. Αυξήθηκε επίσης 
ο φόρτος εργασίας για την Επιτροπή για τη διαχείριση 
των συμβάσεων.
Απαντήσεις της Επιτροπής 51
41
Πριν από το 2009, η δομή διαχείρισης του προγράμμα ‑
τος και του έργου από τον κύριο ανάδοχο ανάπτυξης, 
σε αρκετές περιπτώσεις, δεν τήρησε τις συμβατικές 
υποχρεώσεις. Η Επιτροπή δεν δίστασε να ζητήσει ορι ‑
σμένες αλλαγές στη σύνθεση της ομάδας διαχείρισης 
έργου του κύριου εργολήπτη.
42
Η Επιτροπή συμφωνεί ότι οι αλλαγές στις απαιτήσεις 
του συστήματος είχαν ως αποτέλεσμα την αύξηση των 
δαπανών. Επίσης, οδήγησε σε καθυστερήσεις.
43
Το παράδειγμα του Συνεδρίου αναδεικνύει τις επιπτώ ‑
σεις της αστάθειας των απαιτήσεων του συστήματος.
44
Το μεγαλύτερο μέρος των αυξήσεων των δαπανών 
που επέφεραν αυτές (οι τροποποιήσεις 12, 13, 15) 
αντιστοιχούσε στις βασικές αλλαγές των απαιτήσεων 
του έργου, και συγκεκριμένα: στο μέγεθος και τη 
δυναμικότητα του SIS II, τις επιδόσεις, την προσέγγιση 
της μετάβασης, τη μέθοδο δοκιμής και τις υπηρεσίες 
υποστήριξης στα κράτη μέλη κατά τη διάρκεια της 
δοκιμής, ή τη στήριξη που πρέπει να παρέχεται στη 
λειτουργική διαχείριση του συστήματος. Η Επιτροπή 
θεωρεί ότι η προτεινόμενη προσέγγιση της ενότη ‑
τας εργασιών μπορεί να λειτουργήσει μόνον εφόσον 
όλες οι απαιτήσεις είναι γνωστές εξαρχής. Λόγω της 
αστάθειας των απαιτήσεων του συστήματος, αυτό δεν 
ίσχυε στην προκειμένη περίπτωση. Μια προσέγγιση 
ενότητας εργασιών δεν θα είχε αποτρέψει την αύξηση 
των δαπανών σε σχέση με έναν διαφορετικό σχεδια ‑
σμό δικτύου ή με νέες απαιτήσεις δυναμικότητας.• οι συμπληρωματικές δοκιμές «Σημείου αναφοράς 1» 
και «Σημείου αναφοράς 2» που επέβαλε το Συμβού ‑
λιο έπρεπε να προστεθούν στο υφιστάμενο σχέδιο 
δοκιμών, επέφεραν μεγαλύτερη διάρκεια και πρό ‑
σθετα καθήκοντα, με αποτέλεσμα την αύξηση του 
κόστους·
• η νέα προσέγγιση της μετάβασης μετά το 2010 που 
ζητήθηκε από το Συμβούλιο περιελάμβανε μια λύση 
εφεδρικού συστήματος που απαιτούσε έναν μετα ‑
τροπέα ο οποίος θα μπορούσε να μετατρέπει δεδο ‑
μένα όχι μόνο του SIS 1 σε δεδομένα SIS II, αλλά και 
προς την αντίθετη κατεύθυνση — με αποτέλεσμα 
νέα αύξηση των δαπανών.
36
Η Επιτροπή ανέκαθεν επεδίωκε να παρουσιάζει σαφή 
εικόνα του κόστους με βάση τις διαθέσιμες πληροφο ‑
ρίες. Αυτό συνέβαινε κυρίως στο πλαίσιο της ετήσιας 
διαδικασίας του προϋπολογισμού, καθώς και σε κάθε 
έκθεση προόδου του SIS II. Το Συνέδριο δίνει το παρά ‑
δειγμα του δικτύου: η μετάβαση, μετά από αίτημα 
των κρατών μελών, σε ένα δίκτυο υποδομής ειδικής 
χρήσης με βάση ένα εικονικό ιδιωτικό δίκτυο (VPN) 
στο s‑TESTA αντί της χρήσης της ήδη υφιστάμενης 
υποδομής στο δίκτυο s‑TESTA (τομέας euro), όπως είχε 
αρχικά προβλεφθεί, είχε πράγματι πολύ σημαντικό 
αντίκτυπο στον προϋπολογισμό. Η χρήση του τομέα 
euro, όπως προέβλεπε αρχικά η Επιτροπή και όπως 
συνέβη με το Eurodac, θα είχε κοστίσει λιγότερο. 
Μόλις το 2005, όταν γνωστοποιήθηκε ο τελικός σχεδι ‑
ασμός του δικτύου, η Επιτροπή ήταν σε θέση να επα ‑
νεκτιμήσει το κόστος του δικτύου, το οποίο και έπραξε 
δεόντως στο έγγραφο COM(2005) 236. Ωστόσο, το 
κόστος του δικτύου δημοσιευόταν κάθε έτος στο σχέ ‑
διο προϋπολογισμού που υποβαλλόταν στην αρμόδια 
για τον προϋπολογισμό αρχή.
40
Το ύψος της εφάπαξ αποζημίωσης που επιβλήθηκε 
στον ανάδοχο υπολογίστηκε μετά από ενδελεχή 
αξιολόγηση της συμβατικής κατάστασης τόσο από τη 
Nομική Yπηρεσία της Επιτροπής όσο και από εξωτε ‑
ρική εταιρεία νομικών συμβούλων: εκείνη τη χρονική 
στιγμή, το ποσό αυτό ήταν το μέγιστο επιτρεπόμενο 
από τον νόμο.
Απαντήσεις της Επιτροπής 52
49
Η Επιτροπή θεωρεί ότι οι διαπραγματεύσεις της τροπο ‑
ποίησης αριθ. 15 διεξήχθησαν σύμφωνα με τις βέλτι ‑
στες πρακτικές για τις διαδικασίες με διαπραγμάτευση.
Το αν οι τιμές που προτάθηκαν αρχικά από τον ανά ‑
δοχο ήταν διπλάσιες ή όχι, δεν είναι συναφές. Αυτό 
που έχει σημασία είναι ότι το επίπεδο της τελικής 
τιμής που επετεύχθη μετά από διαπραγματεύσεις και 
η νομική εγγύηση της ρήτρας του καλύτερου πελάτη 
σε περίπτωση τυχόν αποκλίσεων θα εμφανιζόταν κατά 
τη διάρκεια της υλοποίησης/παράδοσης. Το γεγονός 
ότι η Επιτροπή επαλήθευσε τις τιμές ενός δείγματος 
στοιχείων έναντι εκείνων που χρησιμοποίησε η ΓΔ 
Πληροφορικής στο πλαίσιο των συμβάσεων είναι μια 
πρόσθετη εγγύηση ότι κατά τη διαδικασία ελήφθη 
η καλύτερη δυνατή τιμή.
Η Επιτροπή επαναλαμβάνει την πεποίθησή της ότι 
η λύση που χρησιμοποιήθηκε ήταν πράγματι ασφαλής 
από οικονομική άποψη.
53
Όπως επισημαίνει το Ελεγκτικό Συνέδριο, δεδομένου 
ότι το SIS II ήταν ένα έργο που αναπτύχθηκε για τα 
κράτη μέλη και όχι για την Επιτροπή, δεν ενέπιπτε στο 
σύστημα διακυβέρνησης ΤΠ της Επιτροπής, το οποίο 
τέθηκε σε εφαρμογή μετά το 2004. Με την επιφύλαξη 
αυτή, η ΓΔ Πληροφορικής συμμετείχε συστηματικά 
στις μηνιαίες συνεδριάσεις του συμβουλίου διαχείρι ‑
σης έργου (PMB) έως τα τέλη του 2008, με μία μόνο 
διακοπή μεταξύ Μαΐου και Οκτωβρίου 2008. Επιπλέον, 
παρέχονταν πληροφορίες σε ετήσια βάση στη ΓΔ Πλη ‑
ροφορικής για την ανάπτυξη του SIS II στο πλαίσιο του 
«Schema Directeur» (ρυθμιστικού σχεδίου).
54
Αφού ανέλαβε την ευθύνη του έργου, η Επιτροπή 
έπρεπε να αρχίσει την ανάπτυξη του SIS II βάσει 
επιχειρηματικού σχεδίου που συνέταξε το Συμβούλιο, 
το οποίο δεν περιείχε διεξοδική εκτίμηση όλων των 
δαπανών, των αναμενόμενων οφελών και εναλλακτι ‑
κών επιλογών.Κοινή απάντηση στα σημεία 45 και 46
Ήδη κατά τον χρόνο της τροποποίησης της πρώτης 
σύμβασης, η Επιτροπή είχε εντοπίσει τους τεχνικούς 
λόγους (δηλ. μια κατάσταση «τεχνολογικού εγκλωβι ‑
σμού» με τον ανάδοχο της αρχικής σύμβασης) ως λόγο 
για την τροποποίηση της σύμβασης μέσω διαδικασίας 
με διαπραγμάτευση. Εντούτοις, για την πρώτη τρο ‑
ποποίηση, οι δύο επιλογές που προβλέφθηκαν στον 
δημοσιονομικό κανονισμό, («επιλογή πρόσθετων 
υπηρεσιών κατ’ ανώτατο όριο 50 %» και η επιλογή 
«τεχνολογικού εγκλωβισμού») ήταν εξίσου δικαιο ‑
λογημένες και απαραίτητες. Στο εν λόγω πλαίσιο, 
η Επιτροπή επέλεξε να εφαρμόσει την πρώτη επιλογή 
για τις πρώτες τροποποιήσεις. Η Επιτροπή επέλεξε τη 
δεύτερη επιλογή μόνο όταν αυτή ήταν η μόνη εφικτή.
47
Η Επιτροπή θεωρεί ότι, ενώ μια «δομοστοιχειακή» 
προσέγγιση είναι προτιμότερη όταν μπορεί να εφαρ ‑
μοστεί και ιδίως όταν οι απαιτήσεις του συστήματος 
είναι σταθερές, αυτό δεν ίσχυε με το SIS II. Επιπλέον, 
το SIS II είναι ένα ιδιαίτερα περίπλοκο, εξειδικευμένο 
σύστημα που περιλαμβάνει τη μετάβαση από το 
παλαιό σύστημα. Μια «δομοστοιχειακή» προσέγ ‑
γιση θα προκαλούσε σημαντικά προβλήματα για τις 
παραδόσεις και, εν τέλει, πρόβλημα αστικής ευθύνης 
σε περίπτωση που ένας ανάδοχος για ένα δομικό 
στοιχείο θα μπορούσε να αποφύγει την ευθύνη του, 
αποδίδοντας τα τεχνικά προβλήματα στις εικαζόμενες 
ελλείψεις άλλων δομικών στοιχείων. Ήταν συνεπώς 
συνειδητή επιλογή (και με πλήρη διαφάνεια, εφόσον 
η πρόσκληση υποβολής προσφορών επανεξετάστηκε 
επίσης από εμπειρογνώμονες των κρατών μελών) να 
μη χρησιμοποιηθεί η δομοστοιχειακή προσέγγιση. Επι ‑
πλέον, πρέπει να σημειωθεί ότι κατά την έναρξη του 
έργου δεν υπήρχε στην Επιτροπή η μεθοδολογία RUP .
48
Οι υπηρεσίες του αναδόχου υστερούσαν σε απόδοση 
για ορισμένα στάδια της σύμβασης, γεγονός για το 
οποίο κατέβαλε χρηματικές ποινές σύμφωνα με τη 
σύμβαση.
Απαντήσεις της Επιτροπής 53
56
Όσον αφορά τη χρηματοδότηση των εθνικών εφαρμο ‑
γών, η Επιτροπή κατέβαλε σημαντικές προσπάθειες το 
2011 για να μετριάσει τον κίνδυνο καθυστέρησης λόγω 
της έλλειψης χρηματοδοτικών πόρων των κρατών 
μελών, καλώντας τις εθνικές αρχές να δώσουν μεγαλύ ‑
τερη προτεραιότητα στο SIS ΙΙ βάσει των υφιστάμενων 
εθνικών κονδυλίων του Ταμείου Εξωτερικών Συνόρων 
(ΤΕΣ) και μέσω της διοργάνωσης πρόσκλησης υποβο ‑
λής προτάσεων για ενέργειες έκτακτης ανάγκης στο 
πλαίσιο κοινοτικών δράσεων του ΤΕΣ για τις οποίες 
χορηγείται πρόσθετο ποσό 7,5 εκατ. ευρώ στα 8 κράτη 
μέλη που είχαν περισσότερο ανάγκη πρόσθετων 
πόρων (χώρες με πολύ χαμηλά κονδύλια του ΤΕΣ και/ή 
οι οποίες είχαν απορροφήσει τους πόρους του ΤΕΣ για 
άλλες βασικές προτεραιότητες στον τομέα των εξωτε ‑
ρικών συνόρων). Τα έργα αυτά ξεκίνησαν στα τέλη του 
2011.
57
Τα κράτη μέλη ανέφεραν ότι το SIS II έχει αποφέρει 
σημαντικά οφέλη όσον αφορά τις επιδόσεις και τη 
δυναμικότητα.
Η Επιτροπή επιβεβαιώνει ότι ο κίνδυνος δυσφήμησης 
σε περίπτωση αποτυχίας της ανάπτυξης απέκτησε 
μεγαλύτερη σημασία προς το τέλος του έργου, όπως 
έδειξαν οι επιφυλάξεις που διατυπώνονταν στις ετήσιες 
εκθέσεις δραστηριοτήτων της ΓΔ Εσωτερικών Υπο ‑
θέσεων από το 2008 έως το 2012. Αυτό αντανακλά τα 
θέματα της χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης (να 
μη σπαταληθούν οι επενδύσεις που είχαν ήδη γίνει).
58
Όπως και η μεγάλη πλειονότητα των ερωτηθέντων, 
η Επιτροπή θεωρεί επίσης ότι το SIS II είχε σημαντικές 
πρόσθετες λειτουργίες που παρείχαν στους τελικούς 
χρήστες άμεσα ορατά πρακτικά πλεονεκτήματα έναντι 
του SIS 1.54 α)
Οι νομικές πράξεις που αφορούν το SIS II ορίζουν ότι 
τα κράτη μέλη είναι υπεύθυνα για την ανάπτυξη των 
εθνικών συστημάτων. Συστάθηκαν δύο ομάδες από το 
Συμβούλιο κατά τη διάρκεια του έργου, με στόχο να 
παρακολουθούν και να υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά 
με τις εξελίξεις σε εθνικό επίπεδο (που περιλαμβάνουν 
και τις δαπάνες): οι ομάδες SIS II Task Force και Friends 
of SIS II. Η Επιτροπή ήταν μέλος της μίας από αυτές τις 
δύο ομάδες και προσπαθούσε, ανεπιτυχώς, επίμονα να 
λάβει πληροφορίες σχετικά με εθνικά έργα.
Η ανακοίνωση του 2003 όρισε τη βάση κατανομής των 
δαπανών για την ανάπτυξη του SIS II μεταξύ της Ένω ‑
σης και των κρατών μελών. Όρισε επίσης τον προϋπο ‑
λογισμό για την ανάπτυξη των κεντρικών συστημάτων, 
αλλά δεν εκτίμησε το κόστος της ανάπτυξης εθνικών 
συστημάτων, διότι αυτά δεν ενέπιπταν στο πεδίο της 
εντολής της. Η Επιτροπή δεν ασκούσε έλεγχο ούτε είχε 
ενημέρωση σχετικά με τις εν λόγω δαπάνες (εκτός εάν 
αυτές συγχρηματοδοτούνταν από το Ταμείο Εξωτερι ‑
κών Συνόρων).
54 β)
Η Επιτροπή δεν συμφωνεί ότι θα έπρεπε να υποβάλει 
νέα ανάλυση των οφελών που θα επέφερε το έργο, 
εφόσον το Συμβούλιο είχε λάβει την απόφασή του. Την 
περίοδο εκείνη, το Συμβούλιο είχε αποκλειστική αρμο ‑
διότητα για την έκδοση της αρχικής νομικής βάσης για 
το SIS II.
54 γ)
Το ίδιο το Συμβούλιο είχε αποκλείσει τη δυνατότητα 
επέκτασης του SIS 1 στην απόφασή του της 6ης Δεκεμ ‑
βρίου 2001 σχετικά με την ανάπτυξη του δεύτερης 
γενιάς συστήματος πληροφοριών Σένγκεν (SIS II) 
(2001/886/ΔΕΥ). Η Επιτροπή δεν είχε επίσημο ρόλο στο 
πλαίσιο αυτής της νομοθετικής διαδικασίας.
Απαντήσεις της Επιτροπής 54
61
Το Συμβούλιο επιβεβαίωσε, τον Φεβρουάριο του 2009, 
ότι η ταχεία έναρξη ισχύος του SIS II εξακολουθούσε 
να αποτελεί απόλυτη προτεραιότητα ( βλέπε  υποσημεί ‑
ωση 63).
Τον Ιούνιο του 2009, με βάση λεπτομερή έκθεση της 
Προεδρίας και της Επιτροπής σχετικά με τη μελλοντική 
κατεύθυνση του SIS II, η οποία περιείχε ανάλυση του 
αντίκτυπου των δύο σεναρίων όσον αφορά, μεταξύ 
άλλων, τις δαπάνες για τον προϋπολογισμό της ΕΕ, την 
τεχνική σκοπιμότητα και τους κινδύνους, το Συμβού ‑
λιο αποφάσισε να συνεχιστεί η ανάπτυξη του SIS II.
62
Όπως διευκρίνισε η Επιτροπή στο έγγραφο 
SEC(2010) 43 6 τελικό, η ανάπτυξη του SIS II βάσει της 
επιλογής SIS 1 + RE θα είχε ενδεχομένως σημαντικές 
επιπτώσεις στα εθνικά έργα. Το εν λόγω κόστος μπορεί 
να εκτιμηθεί μόνον από τα κράτη μέλη για κάθε επιμέ ‑
ρους έργο. και, ως εκ τούτου, δεν αποτέλεσε μέρος της 
συγκριτικής έκθεσης.
63
Η Επιτροπή θα ήθελε να επισημάνει ότι η εισαγωγή 
των δύο δοκιμών των σημείων αναφοράς, όπως ζητή ‑
θηκε από το Συμβούλιο στα συμπεράσματά του του 
Ιουνίου 2009, επέφερε αύξηση τόσο της διάρκειας όσο 
και του κόστους του έργου.
66
Η Επιτροπή άντλησε διδάγματα από το έργο SIS II 
στην ανακοίνωσή της του 2010 (COM(2010) 385, σ. 27) 
και στην πρόταση σχετικά με την ίδρυση Οργανισμού 
για τη διαχείριση και την ανάπτυξη μεγάλων πληρο ‑
φοριακών συστημάτων σε αυτό τον τομέα πολιτικής 
(COM(2010) 93).59
Η Επιτροπή θεωρεί ότι, σε σχέση με το προηγούμενο 
σύστημα, το SIS II επέφερε σημαντικά λειτουργικά και 
μη λειτουργικά οφέλη για τους χρήστες.
Για παράδειγμα, επειδή έχει πολύ πλουσιότερο περιε ‑
χόμενο (όπως φωτογραφίες, αντίγραφα ευρωπαϊκού 
εντάλματος σύλληψης...), το μέγεθος της καταχώρισης 
στο SIS ΙΙ είναι πολύ μεγαλύτερο κατά μέσον όρο σε 
σύγκριση με το SIS 1. Οι εν λόγω καταχωρίσεις μετα ‑
δίδονται, ωστόσο, χωρίς απώλεια των επιδόσεων. Το 
SIS 1 δεν είχε κατασκευαστεί για να επεξεργάζεται 
τέτοιου είδους καταχωρίσεις.
Τέλος, το SIS II παρέχει τη δυνατότητα διαχείρισης 
μεγάλου όγκου άμεσων ερωτημάτων στην κεντρική 
βάση δεδομένων (240 ερωτήματα ανά δευτερόλεπτο), 
ενώ το SIS 1 δεν είχε τέτοια λειτουργική δυνατότητα. 
Πέντε κράτη μέλη βασίζονται αποκλειστικά σε αυτή τη 
λειτουργική δυνατότητα για όλες τις πράξεις τους του 
SIS II.
60
Το μέγεθος των προβλημάτων που αντιμετώπιζε το 
έργο SIS II κατέστη σαφές μόνο κατά το στάδιο της 
αποτυχημένης δοκιμής OST (στα τέλη του 2008), όταν 
άρχισαν οι διεπαφές του κεντρικού συστήματος με 
ένα υποσύνολο εθνικών συστημάτων. Η Επιτροπή 
διατύπωσε επιφύλαξη σχετικά με το SIS II στην ετήσια 
έκθεση δραστηριότητας 2008 της ΓΔ Εσωτερικών Υπο ‑
θέσεων και ανακοίνωσε σχέδιο δράσης.
Σε μια προσέγγιση που συμφωνήθηκε από κοινού από 
όλους τους ενδιαφερόμενους, η Επιτροπή μαζί με τα 
κράτη μέλη, και με τη συνδρομή του GPMB, επανεξέ ‑
τασαν τις προδιαγραφές μεγέθους, επέφεραν τεχνικές 
αλλαγές που αποσκοπούσαν στη βελτίωση της ανθε ‑
κτικότητας και αξιοπιστίας του συστήματος, καθώς και 
αλλαγές στον τρόπο δοκιμής του SIS II και της ίδιας της 
μετάβασης.
Κατά το πέρας της διαδικασίας αυτής, που απαίτησε 
όντως χρόνο, αλλά έγινε με τη μεγαλύτερη δυνατή 
ταχύτητα, η Επιτροπή ενέκρινε ένα νέο, ρεαλιστικό 
χρονοδιάγραμμα που εγκρίθηκε από όλα τα ενδια ‑
φερόμενα μέρη και ολοκλήρωσε την ανάπτυξη του 
έργου SIS II σύμφωνα με αυτό το χρονοδιάγραμμα.
Απαντήσεις της Επιτροπής 55
— τον Απρίλιο του 2010 στην έκθεση με θέμα το συνο ‑
λικό χρονοδιάγραμμα και τον προϋπολογισμό για την 
έναρξη της λειτουργίας του συστήματος πληροφορι ‑
ών Σένγκεν δεύτερης γενιάς (SIS II) (SEC(2010) 436),
— τον Σεπτέμβριο του 2010 στην έκθεση για το συνολι ‑
κό χρονοδιάγραμμα και τον προϋπολογισμό για την 
έναρξη της λειτουργίας του συστήματος πληροφο ‑
ριών Σένγκεν δεύτερης γενιάς (SIS II) (SEC(2010)1138).
Επιπλέον, κάθε έκθεση προόδου από το 2003 περιείχε 
ενότητα για την εκτέλεση του προϋπολογισμού.
70 γ)
Μία από τις αιτίες των καθυστερήσεων και της αύξη ‑
σης του κόστους ήταν η συνεχής μεταβολή των 
απαιτήσεων του συστήματος (κατά κύριο λόγο μετά 
από αιτήματα των κρατών μελών). Αυτό είχε, επίσης, 
τεράστιο αντίκτυπο στο σκέλος της διαχείρισης συμ ‑
βάσεων του έργου, διότι επέφερε αρκετές αναθεωρή ‑
σεις της σύμβασης, που με τη σειρά τους δεν διευκόλυ ‑
ναν τη σχέση με τον ανάδοχο, ο οποίος ήταν συνεχώς 
αντιμέτωπος με τη μεταβολή των απαιτήσεων.
70 δ)
Η έλλειψη προσωπικού ήταν γενικευμένη στο σύνολο 
του τομέα πολιτικής που αναπτυσσόταν με μεγάλη 
ταχύτητα.
70 στ)
Η ίδια μονάδα της ΓΔ Εσωτερικών Υποθέσεων που 
εργάστηκε για το έργο SIS II, με βάση την ίδια σύμ ‑
βαση και με τους ίδιους αναδόχους, παρέδωσε ένα 
άλλο σύστημα ΤΠ μεγάλης κλίμακας (VIS) στο πλαί ‑
σιο ενός εποικοδομητικού και αρμονικού κλίματος 
εργασίας με τα κράτη μέλη και χωρίς αμφιβολίες/προ ‑
κλήσεις για τη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Το ίδιο 
μπορεί να ειπωθεί για την ανάπτυξη του Eurodac.
Οι κακές σχέσεις με την Κοινότητας SIS οφείλονταν σε 
διάφορους λόγους (όπως το παλαιό σύστημα, η σύν ‑
θετη δομή διακυβέρνησης, μη ρεαλιστική πολιτική 
καθοδήγηση του έργου κ.λπ.).67
Η Επιτροπή επισημαίνει ότι, όταν ξεκίνησε το έργο 
SIS II, δεν υπήρχε η μεθοδολογία PM2 ή παρόμοια 
μεθοδολογία.
68 α)
Η αναθεώρηση της Συνθήκης είχε ως επακόλουθο 
κάθε νέα νομοθεσία σχετικά με την ανάπτυξη μεγάλης 
κλίμακας έργων ΤΠ να αποφασίζεται από το Συμβούλιο 
και το Κοινοβούλιο με βάση πρόταση της Επιτροπής. 
Αυτό δεν ίσχυε το 2001.
69 α)
Οι προτάσεις της Επιτροπής του 2011 για το πολυετές 
δημοσιονομικό πλαίσιο 2014 ‑2020 (COM(2011) 749, 
σ. 8) προβλέπει τη χρηματοδότηση της ανάπτυξης 
και της λειτουργίας των εθνικών συστημάτων και του 
κεντρικού συστήματος.
Συμπεράσματα και συστάσεις
70 α)
Η Επιτροπή επέστησε την προσοχή των κρατών μελών, 
και στις δύο ανακοινώσεις του 2001 και 2003, στους 
κινδύνους που ενείχε η εν λόγω προθεσμία και τις 
παραδοχές που θα έπρεπε να τηρηθούν (και τελικά δεν 
τηρήθηκαν) προκειμένου να τηρηθεί η προθεσμία.
70 β)
Η Επιτροπή επαναξιολογούσε συστηματικά τις 
εκτιμήσεις κόστους σε βασικά σημεία αναφοράς του 
έργου, όταν αυτό δικαιολογούνταν από νέα στοι ‑
χεία, και υπέβαλε εκθέσεις με διαφάνεια για θέματα 
προϋπολογισμού:
— το 2005, όταν αξιολογήθηκε εκ νέου το κόστος του 
δικτύου (COM(2005) 236),
— τον Μάιο του 2009 στην κοινή έκθεση της Επιτροπής/
Προεδρίας σχετικά με την περαιτέρω κατεύθυνση 
του SIS ΙΙ (έγγραφο του Συμβουλίου 10005/09),
Απαντήσεις της Επιτροπής 56
Η Επιτροπή δεν είναι σε θέση να επιβεβαιώσει το 
αναφερόμενο από το Ελεγκτικό Συνέδριο ποσό των 
500 εκατ. ευρώ. Οι εθνικές δαπάνες εκτός του πεδίου 
ανάπτυξης που χρηματοδοτούνται σε κεντρικό επί ‑
πεδο από τον προϋπολογισμό της ΕΕ δεν υπήρχε λόγος 
να περιληφθούν στα δημοσιονομικά δελτία που επισυ ‑
νάφθηκαν στη νομοθετική πρόταση. Η Επιτροπή δεν 
είχε καμία υποχρέωση να εκτιμήσει ή να παρακολουθεί 
τις εθνικές δαπάνες για το SIS II.
Η Επιτροπή επαναξιολογούσε συστηματικά τις εκτιμή ‑
σεις κόστους σε βασικά σημεία αναφοράς του έργου, 
όταν αυτό δικαιολογούνταν από νέα στοιχεία, και υπέ ‑
βαλε πάντοτε εκθέσεις για θέματα προϋπολογισμού, 
όπως αναφέρεται στο σημείο 70, στοιχείο β).
72
Η Επιτροπή επιβεβαιώνει ότι όντως έχει αντλήσει 
αρκετά βασικά διδάγματα από την ανάπτυξη μεγάλων 
πληροφοριακών συστημάτων, και τα έχει ήδη εφαρ ‑
μόσει, ιδίως στον σχεδιασμό της δέσμης μέτρων για 
τα ευφυή σύνορα. Εντούτοις, το έργο αυτό πρέπει να 
θεωρηθεί ως «sui generis» για τους λόγους που παρατί ‑
θενται στα προηγούμενα σημεία.
Σύσταση 1
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί αυτή τη σύσταση 
η οποία αποτυπώνει τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης ΤΠ 
που εφαρμόζονται από το 2010. Πιο συγκεκριμένα, 
κατά την ανάλυση των έργων πληροφορικής από το 
συμβούλιο διαχείρισης έργων στον τομέα των πληρο ‑
φορικών συστημάτων (ISPMB, το οποίο δημιουργή ‑
θηκε στα τέλη του 2010), οι εκτιμήσεις αυτές εξετάζο ‑
νται προσεκτικά. Η γνώμη της Γενικής Διεύθυνσης που 
είναι αρμόδια για τα συστήματα ΤΠ (ΓΔ Πληροφορι ‑
κής) ζητείται επίσης κατά το στάδιο της εκτίμησης των 
επιπτώσεων, όταν μια νέα πρωτοβουλία της Επιτροπής 
περιέχει συνιστώσα ΤΠ.70 ζ)
Η Επιτροπή μπορεί μόνο να εκφράσει τη λύπη της 
για τη γενικά ανεπαρκή αναγνώριση από πολλούς 
ενδιαφερόμενους των διαδικασιών λήψης αποφάσεων 
σχετικά με το έργο SIS II.
Η περίπλοκη δομή διακυβέρνησης δημιούργησε 
δυσκολίες για τη διαχείριση του έργου.
70 η)
Καθ’ όλη τη διάρκεια του έργου SIS II, η Επιτροπή 
τήρησε πλήρως τους κανόνες του δημοσιονομικού 
κανονισμού και διαπραγματεύτηκε προς το συμφέρον 
του προϋπολογισμού της Ένωσης.
71
Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι τα κράτη εκπόνησαν 
το επιχειρηματικό σχέδιο και πραγματοποίησαν τις 
αναγκαίες προπαρασκευαστικές εκτιμήσεις εντός ενός 
διακυβερνητικού πλαισίου. Το Συμβούλιο έλαβε την 
απόφαση για τη δημιουργία του SIS II βάσει μελέτης 
σκοπιμότητας που εκπονήθηκε το 1998 και σειράς 
διαβουλεύσεων μεταξύ των κρατών μελών, που ολο ‑
κληρώθηκαν με τη σουηδική/βελγική πρωτοβουλία 
η οποία αποτέλεσε το βάθρο για την πρώτη νομική 
βάση του SIS II.
Η Επιτροπή δεν είχε αρμοδιότητα αμφισβήτησης 
ή επανεξέτασης νομοθετικών πράξεων του Συμβου ‑
λίου. Η μόνη υποχρέωση της Επιτροπής ήταν να θέσει 
σε εφαρμογή την απόφαση του Συμβουλίου. Θα πρέπει 
επίσης να υπενθυμιστεί ότι το Συμβούλιο επιβεβαίωσε 
επανειλημμένως ότι η έναρξη λειτουργίας του SIS II 
αποτελούσε απόλυτη προτεραιότητα.
Όταν ανατέθηκε στην Επιτροπή η ανάπτυξη του SIS II, 
η Επιτροπή ξεκίνησε μια μελέτη σκοπιμότητας για να 
αξιολογήσει τις ανάγκες που έπρεπε να καλυφθούν 
από το νέο σύστημα, τις τεχνικές επιλογές και τον 
αντίκτυπό τους, το χρονοδιάγραμμα του έργου και τη 
διαχείριση του προϋπολογισμού του, καθώς και τους 
κινδύνους και τους περιορισμούς που συνδέονται με 
την ανάπτυξη.
Απαντήσεις της Επιτροπής 57
Σύσταση 4
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί αυτή τη σύσταση 
η οποία αποτυπώνει τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης ΤΠ 
που εφαρμόζονται από το 2010. Η Επιτροπή παρακο ‑
λουθεί τη μεθοδολογία διαχείρισης του έργου PM2 και 
οι τεχνητές ενδείξεις του έργου παρέχουν ήδη δυνα ‑
τότητες για εναλλακτικές λύσεις, εκτιμήσεις κόστους, 
πόρους, κλπ. Για όλα τα έργα με συνολικό κόστος 
ιδιοκτησίας άνω των 500Κ (άνω των 5 ετών) θα πρέπει 
να υποβάλλονται στο ISPMB επιχειρηματικό σχέδιο/ 
έγγραφο στρατηγικής και ετήσιες εκθέσεις.
Σύσταση 5
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί αυτή τη σύσταση 
η οποία αποτυπώνει τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης ΤΠ 
που εφαρμόζονται από το 2010. Πράγματι, οι τεχνητές 
ενδείξεις του έργου PM2 περιλαμβάνουν τέσσερα είδη 
μητρώων που μπορούν να χρησιμοποιούν οι υπεύ ‑
θυνοι διαχείρισης έργου: μητρώο κινδύνων, μητρώο 
εκδόσεων, μητρώο αποφάσεων και μητρώο αλλαγών. 
Επιπλέον, τα έγγραφα του κάθε έργου (επιχειρηματικό 
σχέδιο, έγγραφο στρατηγικής, εκθέσεις προόδου...) 
είναι προσβάσιμα μέσω κεντρικού συστήματος με την 
ονομασία GOVIS.
Σύσταση 6
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί αυτή τη σύσταση 
η οποία αποτυπώνει τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης ΤΠ 
που εφαρμόζονται από το 2010. Αυτό αποτυπώνε ‑
ται στην προσέγγιση «τομέα» που ακολουθείται σε 
διαδικασία εξορθολογισμού των συστημάτων ΤΠ από 
το 2010. Τα συστήματα έχουν ομαδοποιηθεί ανά τομέα 
δραστηριότητας (π.χ. «διαχείριση επιχορηγήσεων», 
«δημοσιονομική διαχείριση», «συμβάσεις» κ.λπ.). Επί 
του παρόντος, υπάρχουν 19 τομείς και για κάθε τομέα 
ένας επικεφαλής τομέα, ο οποίος είναι υπεύθυνος 
για τη σύγκλιση και τον εξορθολογισμό του τομέα 
του. Τα νέα συστήματα πρέπει να έχουν την έγκριση 
του επικεφαλής τομέα πριν αναπτυχθούν, ώστε να 
διασφαλίζονται η συμμόρφωσή τους με τη στρατη ‑
γική του τομέα και η συνοχή τους με τα υφιστάμενα 
συστήματα.Σύσταση 2
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί αυτή τη σύσταση 
η οποία αποτυπώνει τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης ΤΠ 
που εφαρμόζονται από το 2010. Η διαδικασία εξορ ‑
θολογισμού των συστημάτων πληροφορικής, η οποία 
δρομολογήθηκε κατά την Επιτροπή το 2010, περι ‑
λαμβάνει ήδη όλα τα έργα ΤΠ υπό τη διαχείριση της 
Επιτροπής, ανεξάρτητα από την πηγή της χρηματοδό ‑
τησης. Η ανακοίνωση SEC(2011) 1500 υπενθυμίζει ότι 
«εκτός από το έργο ενοποίησης της υποδομής (ITIC), το 
οποίο θα επεκταθεί σε όλες τις υπηρεσίες, όλα τα συστή -
ματα πληροφοριών  της Επιτροπής, περιλαμβανομένων 
των γραφείων και των εκτελεστικών οργανισμών, που 
χρηματοδοτούνται τόσο από τους επιχειρησιακούς 
προϋπολογισμούς όσο και από τον διοικητικό προϋ -
πολογισμό  υπόκεινται στη διαδικασία εξορθολογισμού ».
Όσον αφορά τα έργα ΤΠ μεγάλης κλίμακας που ανή ‑
κουν στην Επιτροπή, οι μηχανισμοί διακυβέρνησης 
που τέθηκαν σε εφαρμογή το 2010 εξασφαλίζουν τον 
στενό έλεγχό τους όχι μόνο από τη ΓΔ Πληροφορικής 
αλλά και από το «συμβούλιο διαχείρισης έργων στον 
τομέα των πληροφορικών συστημάτων» (ISPMB), στο 
οποίο συμμετέχουν ως μέλη όχι μόνο οι άλλες οριζό ‑
ντιες ΓΔ, αλλά και πέντε ΓΔ που εκπροσωπούν διάφο ‑
ρους τομείς πολιτικής.  Πιο συγκεκριμένα, ο τομέας 
«Διευρωπαϊκά συστήματα» (βλ. επίσης απάντηση στη 
σύσταση 6) εποπτεύεται από την επιτροπή υψηλού 
επιπέδου  για τις ΤΠ.
Σύσταση 3
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί αυτή τη σύσταση 
η οποία αποτυπώνει τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης ΤΠ 
που εφαρμόζονται από το 2010. Πριν από την έναρξη 
ενός έργου, οι Γενικές Διευθύνσεις υποχρεούνται, 
βάσει των κανόνων διακυβέρνησης ΤΠ που τέθηκαν σε 
ισχύ το 2010, να υποβάλουν ένα επιχειρηματικό σχέδιο 
ή έγγραφο στρατηγικής στο συμβούλιο διαχείρισης 
έργων στον τομέα των πληροφορικών συστημάτων 
(ISPMB) που προσδιορίζει, μεταξύ άλλων, τον τρόπο 
συγκρότησης της δομής διακυβέρνησης του έργου. 
Το εν λόγω συμβούλιο δίνει ιδιαίτερη σημασία στη 
σωστή εκπροσώπηση των χρηστών στο έργο διακυ ‑
βέρνησης. Επιπλέον, πρέπει να υποβάλλεται ετήσια 
έκθεση για όλα τα έργα στο συμβούλιο, γεγονός που 
διασφαλίζει τη στενή παρακολούθηση του έργου που 
επιτελείται και των πιθανών παρεκκλίσεων από το 
αρχικό πεδίο εφαρμογής, το χρονοδιάγραμμα και τους 
προϋπολογισμούς.
Απαντήσεις της Επιτροπής 58
Σύσταση 7
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί αυτή τη σύσταση 
η οποία αποτυπώνει τις ρυθμίσεις διακυβέρνησης 
ΤΠ που εφαρμόζονται από το 2010. Οι υπηρεσίες της 
Επιτροπής επεξεργάζονται τον ορισμό μιας αρχιτεκτο ‑
νικής επιχειρήσεων, με βάση μια συνεκτική δέσμη επα ‑
ναχρησιμοποιήσιμων δομικών στοιχείων. Έχουν ήδη 
εντοπιστεί διάφορα τέτοια δομικά στοιχεία και, όταν 
είναι διαθέσιμα, η χρήση τους είναι υποχρεωτική για 
νέα συστήματα ή συστήματα που υπόκεινται σε σημα ‑
ντικές τροποποιήσεις. Επί του παρόντος εντοπίζονται 
δομικά στοιχεία που λείπουν αλλά είναι αναγκαία. Η ΓΔ 
Πληροφορικής θέσπισε πρόσφατα μια αρχιτεκτονική 
γραφείου. Το πρόγραμμα ISA και, πιο πρόσφατα, ο 
μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη» (ΔΣΕ)  συνι ‑
στούν επίσης μια αυξημένη χρήση οριζόντιων κοινών 
υπηρεσιών για την κάλυψη γενικών αναγκών (π.χ. 
ασφαλείς διαβιβάσεις, ηλεκτρονικές υπογραφές, εργα ‑
λεία σημαντικής).
Σύσταση 8
Η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί τη συγκεκριμένη 
σύσταση. Τα διδάγματα που αντλήθηκαν από τον 
έλεγχο του Ελεγκτικού Συνεδρίου θα εξεταστούν από 
κοινού με τις άλλες ΓΔ τόσο σε τεχνικό όσο και σε 
διοικητικό επίπεδο και θα διαδοθούν στους αρμόδιους 
οργανισμούς μέσω των κατάλληλων δικτύων.
Ο αντίκτυπος του SIS II θα αξιολογηθεί το 2016 (τρία 
έτη μετά την έναρξη λειτουργίας του SIS II), όπως απαι ‑
τεί η νομική βάση (άρθρο 50 παράγραφοι 4 και 5 του 
κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1987/2006 και άρθρο 66 παρά ‑
γραφοι 4 και 5 της απόφασης 2007/533/ΔΕΥ).
ΠΩΣ ΘΑ ΠΡΟΜΗΘΕΥΤΕΙΤΕ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΕ
Δωρεάν εκδόσεις:
•  ένα αντίτυπο:  
από το EU Bookshop ( http://bookshop.europa.eu )·
•  περισσότερα από ένα αντίτυπα ή αφίσες/χάρτες: 
από τις αντιπροσωπείες της Ευρωπαϊκής Ένωσης( http://ec.europa.eu/represent_el.htm ),  
από τα γραφεία εκπροσώπησης στις εκτός ΕΕ χώρες ( http://eeas.europa.eu/delegations/index_el.htm ),  
επικοινωνώντας με την υπηρεσία Άμεση Ευρώπη ( http://europa.eu/europedirect/index_el.htm ) ή 
καλώντας τον αριθμό 00 800 6 7 8 9 10 11 (δωρεάν τηλεφωνικός αριθμός από όλη την Ένωση) (*).
(*)  Οι πληροφορίες παρέχονται δωρεάν, και οι κλήσεις είναι γενικώς δωρεάν (ενδέχεται όμως κάποιες κλήσεις που  πραγματοποιούνται μέσω 
ορισμένων τηλεπικοινωνιακών φορέων ή από τηλεφωνικούς θαλάμους ή ξενοδοχεία να χρεώνονται). 
Εκδόσεις επί πληρωμή:
• από το EU Bookshop ( http://bookshop.europa.eu ).
Συνδρομές επί πληρωμή:
•  μέσω των εμπορικών αντιπροσώπων της Υπηρεσίας Εκδόσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης 
(http://publications.europa.eu/others/agents/index_el.htm ).
QJ‑AB‑14‑003‑EL‑C ISSN 1831 ‑0826
Το Σύστημα Πληροφοριών Σένγκεν περιέχει 
πληροφορίες σχετικά με πρόσωπα και 
αντικείμενα και χρησιμοποιείται από τους 
συνοριοφύλακες και τις αστυνομικές αρχές σε 
ολόκληρο τον χώρο Σένγκεν. Στην έκθεση αυτή, 
το Ελεγκτικό Συνέδριο εξετάζει την εκ μέρους 
της Επιτροπής διαχείριση του έργου με 
αντικείμενο την ανάπτυξη ενός νέου 
Συστήματος Πληροφοριών Σένγκεν δεύτερης 
γενιάς (SIS II). Στην έκθεση αναλύονται οι λόγοι 
της εξαετούς καθυστέρησης στην παράδοση του 
συστήματος και της κατά οκτώ φορές 
υπέρβασης της αρχικής πρόβλεψης 
προϋπολογισμού του.
ΕΥΡΩΠΑÏKΟ
ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ
ΣΥΝΕ∆ΡΙΟ