24. 5. 88 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 134/27 
Γνωμοδότηση για την πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για τροποποίηση των οδηγιών 76/362/ΕΟΚ, 
77/452/ΕΟΚ, 78/686/ΕΟΚ, 78/1026/ΕΟΚ και 80/154/ΕΟΚ που αφορά την αναγνώριση των διπλωμάτων, 
πιστοποιητικών και άλλων τίτλων ιατρού, νοσοκόμου υπεύθυνου για τη γενική περίθαλψη, οδοντιάτρου, 
κτηνιάτρου και μαίας αντίστοιχα, καθώς και των οδηγιών 75/363/ΕΟΚ, 78/1027/ΕΟΚ και 80/155/ΕΟΚ 
όσον αφορά το συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν τις 
δραστηριότητες ιατρού, κτηνιάτρου και μαίας αντίστοιχα(') 
(88/C 134/10) 
Το Συμβούλιο αποφάσισε στις 16 Δεκεμβρίου 1987 να ζητήσει, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 49 
της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, τη γνωμοδότηση της Οικονο­
μικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω πρόταση οδηγίας. 
Το τμήμα κοινωνικών, οικογενειακών, εκπαιδευτικών και πολιτιστικών θεμάτων στο οποίο ανατέθηκε 
η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 10 Μαρτίου 1988 με 
βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Storie-Pugh. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε κατά την 254η σύνοδο ολομέλειας της (συνεδρίαση 
της 24ης Μαρτίου 1988), με 50 ψήφους υπέρ, 0 κατά και 4 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση. 
Η ΟΚΕ ενέκρινε την παρούσα πρόταση για τροποποίηση 
των εν λόγω οδηγιών και διατύπωσε τις ακόλουθες γενικές 
παρατηρήσεις. 
1. Εισαγωγή 
1.1. Κύριος στόχος της ανωτέρω οδηγίας είναι η χρονική 
προσαρμογή των αρχικών τομεακών οδηγιών σχετικά με τα 
επαγγέλματα που αναφέρονται στον τίτλο, αφού συνεκτι­
μηθούν οι μεταβολές που επήλθαν στις εθνικές νομοθεσίες, 
κατά μεγάλο μέρος τεχνικής φύσεως, οι οποίες αφορούν τις 
διατάξεις για το συντονισμό και την αμοιβαία αναγνώριση 
των προσόντων που απαιτούνται για τα ανωτέρω επαγγέλ­
ματα. 
1.2. Παράλληλα, διορθώνονται ορισμένες παραλείψεις σε 
μεμονωμένες τομεακές οδηγίες οι οποίες είναι κοινές και για 
άλλα επαγγέλματα και, τέλος, υποβάλλονται προτάσεις για 
την αναγνώριση των νέων εξελίξεων στα πλαίσια των επαγ­
γελμάτων αυτών. 
1.3. Η ανάγκη παροχής υπηρεσιών από τα ιατρικά επαγ­
γέλματα στους πολίτες εντός της Κοινότητας, καθώς και η 
σημασία που αποδίδεται στην εξασφάλιση της ελεύθερης 
διακίνησης των ασκούντων τα επαγγέλματα αυτά στην Κοινό­
τητα έχει επανειλημμένως αναγνωρισθεί από την ΟΚΕ κατά 
το παρελθόν. 
2. Οι τομεακές οδηγίες 
2.1. Ενώ η υιοθέτηση τομεακών οδηγιών σχετικά με τους 
ιατρούς, τους οδοντιάτρους τις μαίες, τους κτηνιάτρους και 
τους νοσοκόμους αποτελεί μία ουσιαστική κατάκτηση για 
την επίτευξη των στόχων της ολοκλήρωσης της εσωτερικής 
αγοράς (οι οποίοι συνδέονται συγκεκριμένα, με την ελεύθερη 
διακίνηση των επαγγελματιών προκειμένου να παρέχουν 
υπηρεσίες και να έχουν τη δυνατότητα να εγκαθίστανται σε 
άλλα κράτη μέλη), η παροχή υπηρεσιών από πλευράς όλων 
των κατηγοριών των ιατρικών επαγγελμάτων έχει τόση σημα­
σία ώστε η ΟΚΕ επιβεβαιώνει ακόμη μια φορά την ανησυχία 
της επειδή δεν έχουν υιοθετηθεί τομεακές οδηγίες σχετικά με 
τα παραϊατρικά επαγγέλματα, π.χ. τους φυσιοθεραπευτές, από 
κοινού με αριθμό άλλων επαγγελμάτων εκτός του ιατρικού 
τομέα. 
(') ΕΕ αριθ. C 353 της 30. 12. 1987, σ. 17. 2.2. Η ΟΚΕ επισημαίνει το γεγονός ότι από την εποχή που 
υιοθετήθηκαν οι οδηγίες αυτές, σημειώθηκε σχετικά περιο­
ρισμένη διακίνηση, ενώ τα δημογραφικά προβλήματα που 
υφίστανται στα επαγγέλματα αυτά δημιουργούν ιδιαίτερες 
δυσχέρειες, με αποτέλεσμα να περιορίζονται οι δυνατότητες 
εγκατάστασης και θα μπορούσαν να προκαλέσουν στρε­
βλώσεις στη διακίνηση. 
3. Οδηγία για την αναγνώριση των γενικών προσόντων 
3.1. Ενώ η ΟΚΕ αναγνωρίζει τα πρακτικά προβλήματα που 
συνδέονται με τη συνέχιση μιας τομεακής προσέγγισης και 
την αξία της πρωτοβουλίας όσον αφορά μια οδηγία για την 
αναγνώριση των γενικών προσόντων, επισημαίνει ότι η υιοθέ­
τηση της οδηγίας αυτής υπήρξε αντικείμενο σοβαρών καθυ­
στερήσεων και ορισμένων θεμελιακών πράγματι τροπολο­
γιών. 
3.2. Ως προς τις τροπολογίες αυτές, η ΟΚΕ θεωρεί ότι θα 
έπρεπε να έχει ζητηθεί η γνώμη της λόγω των σημαντικών 
μεταβολών που επήλθαν στην αρχική πρόταση. 
3.3. Σχετικά με τα άλλα παραϊατρικά επαγγέλματα, η ΟΚΕ 
παραμένει πεπεισμένη για τη σημασία που έχει η ταχύτερη 
δυνατή υιοθέτηση τομεακών οδηγιών και καλεί την Επιτροπή 
να επανεξετάσει τη στάση της. 
4. Συμβουλευτικές επιτροπές για την επαγγελματική κατάρ­
τιση 
4.1. Πολλές από τις τροπολογίες αφορούν τεχνικά προβλή­
ματα σχετικά με την αμοιβαία αναγνώριση βασικών και ειδι­
κών τίτλων που απονέμονται από τα κράτη μέλη και οι οποίοι, 
για τεχνικούς λόγους, δεν συμφωνούν επακριβώς με τη σημε­
ρινή μορφή των οδηγιών. Ενώ η ΟΚΕ αποδέχεται τη διατύ­
πωση που προτείνεται για την αντιμετώπιση της ανωμαλίας 
αυτής, πιστεύει ακράδαντα ότι όσον αφορά την αναγνώριση 
των τίτλων οι προτεινόμενες τροποποιήσεις θα πρέπει να 
παραπεμφθούν και να μελετηθούν από τη Συμβουλευτική Επι-
Αριθ. C 134/28 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 24. 5. 88 
τροπή για την επαγγελματική κατάρτιση που έχει συσταθεί 
για να συμβουλεύει την Επιτροπή σχετικά με κάθε ιδιαίτερο 
επάγγελμα επί των θεμάτων αυτών. Η ΟΚΕ εκφράζει τη λύπη 
της επειδή δεν εφαρμόστηκε η διαδικασία αυτή και καλεί την 
Επιτροπή να ζητήσει τη γνώμη των συμβουλευτικών οργάνων 
της για τις μεταβολές που προτείνονται στην οδηγία, οι 
οποίες συνδέονται με εκείνες που επήλθαν στον τομέα της 
κατάρτισης που αναγνωρίζεται ή αποτελεί αντικείμενο 
απονομής σχετικού τίτλου. Η ΟΚΕ αναγνωρίζει ότι ελήφθη 
η γνώμη της Επιτροπής Ανωτέρων Υγειονομικών Λειτουργών 
αλλά οπωσδήποτε θεωρεί ότι έχει σημασία να λαμβάνεται 
η γνώμη των οργάνων που έχουν συσταθεί ειδικά για να 
συμβουλεύουν την Επιτροπή όσον αφορά τα θέματα κατάρτι­
σης και προδιαγραφών σχετικά με τα ιδιαίτερα επαγγέλματα. 
4.2. Η ΟΚΕ θεωρεί ειδικότερα ότι νέοι τίτλοι, τους οποίους 
απονέμει για πρώτη φορά το αρμόδιο ίδρυμα ενός κράτους 
μέλους, μετά την έναρξη ισχύος των συναφών τομεακών 
οδηγιών, θα πρέπει να παραπέμπονται στην αρμόδια Συμβου­
λευτική Επιτροπή για την επαγγελματική κατάρτιση προς 
έλεγχο (και εν ανάγκη) για παρατηρήσεις. 
5. Αναγνώριση τίτλων και συντονισμός 
5.1. Η ΟΚΕ επισημαίνει ότι οι σπουδαστές που αποκτούν 
τα διπλώματα τους σε κράτη μέλη εκτός της χώρας προέλευ­
σης τους είναι αναγκασμένοι, σε πολλά κράτη μέλη, να 
υποβάλλονται σε κρατικές εξετάσεις ή να συμπληρώνουν την 
μεταπτυχιακή περίοδο κατάρτισης στη χώρα προέλευσης, αν 
επιθυμούν να εγκατασταθούν στη χώρα αυτή. Το θέμα αυτό 
προέκυψε ειδικότερα σε σχέση με σπουδαστές που ολοκλη­
ρώνουν τις πανεπιστημιακές τους σπουδές εκτός της χώρας 
προέλευσης τους και επιστρέφουν σ'αυτή, χωρίς να έχουν 
αποκτήσει το δικαίωμα άσκησης επαγγέλματος στη χώρα 
όπου εκπαιδεύτηκαν. Επιβάλλεται επίσης να γίνει λόγος και 
για τη θέση των υπηκόων των κρατών μελών της Κοινότητας 
που απέκτησαν τίτλους σπουδών σε μη κοινοτική χώρα. Η 
λογική της νέας προσέγγισης της Επιτροπής όσον αφορά το 
γενικό σύστημα αναγνώρισης των διπλωμάτων σημαίνει ότι 
αν τα προσόντα τους αναγνωρίζονται σε ένα κράτος μέλος 
και αν έχουν εκεί το δικαίωμα άσκησης του επαγγέλματος, 
τότε θα πρέπει σαφώς να έχουν δικαίωμα να εργασθούν και 
σε άλλα κράτη μέλη (σαν να είχαν αποκτήσει τους τίτλους 
τους στη χώρα όπου ασκούνται). 
5.2. Αναφορικά με την πρόταση για τα δικαιώματα εγκα­
τάστασης και αμοιβαίας αναγνώρισης, εξετάστηκε το θέμα 
των υπηκόων τρίτων κρατών με τα οποία έχουν συναφθεί 
Βρυξέλλες, 24 Μαρτίου 1988. συμφωνίες σύνδεσης. Επισημάνθηκε ότι οι διατάξεις των 
οδηγιών δε μπορούν να εφαρμοστούν απευθείας στους 
υπηκόους των κρατών με τα οποία έχουν υπογραφεί συμ­
φωνίες σύνδεσης, αν και η ΟΚΕ ανησυχεί μήπως η παρούσα 
κατάσταση χρειασθεί να υποβληθεί τελικά σε δοκιμασία 
ενώπιον του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου. 
5.3. Επειδή ορισμένα από τα προτεινόμενα άρθρα αφορούν 
την πιστοποίηση ότι τα κριτήρια σχετικά με τις προδιαγραφές 
κατάρτισης τα οποία βεβαιώνονται στο πιστοποιητικό που 
εκδόθηκε σε κράτος μέλος δεν είναι στον ίδιο βαθμό λεπτο­
μερή για τα διάφορα επαγγέλματα, η ΟΚΕ σημειώνει και 
επικροτεί την πρωτοβουλία που έλαβε η Συμβουλευτική Επι­
τροπή για την Κατάρτιση των Κτηνιάτρων να οργανώσει 
επισκέψεις των μελών του οργάνου αυτού στα πανεπι­
στημιακά εκπαιδευτικά ιδρύματα. Ενώ η ΟΚΕ αναγνωρίζει 
ότι για ορισμένα επαγγέλματα όπως π.χ. για τους ιατρούς 
και νοσοκόμους θα είναι αδύνατη η πραγματοποίηση ενός 
παρόμοιου εμπεριστατωμένου προγράμματος επισκέψεων, 
απλώς και μόνο λόγω των πρακτικών δυσχερειών που συνεπά­
γεται, θεωρεί πάντως ότι ακόμη και σε περιορισμένη κλίμακα 
παρόμοια ενέργεια θα ενισχύσει τη διαδικασία με την οποία 
θα διασφαλιστεί ότι τα πρότυπα κατάρτισης στο χώρο ιατρι­
κών επαγγελμάτων που εμπίπτουν στις τομεακές οδηγίες θα 
είναι όσο το δυνατόν πιο ομοιόμορφα. 
6. Ιατρική της εργασίας 
6.1. Η ΟΚΕ σημειώνει με ικανοποίηση ότι η ειδικότητα 
της «ιατρικής της εργασίας» αναγνωρίζεται τώρα σε ευρύτερη 
κλίμακα σε όλη την Κοινότητα. Έτσι υλοποιούνται περαι­
τέρω οι επιθυμίες τις οποίες για μεγάλο χρονικό διάστημα 
εξέφραζε η ΟΚΕ, ότι δηλαδή θα πρέπει να είναι διαθέσιμες 
σε όλα τα κράτη μέλη κατάλληλες υπηρεσίες στον τομέα της 
ιατρικής της εργασίας και ότι όσοι έχουν την ειδικότητα αυτή 
επιβάλλεται να απολαμβάνουν το δικαίωμα της ελεύθερης 
διακίνησης και παροχής υπηρεσιών στο εσωτερικό της Κοι­
νότητας. Η ΟΚΕ ελπίζει ότι τα λίγα αυτά κράτη μέλη που 
απομένουν θα εξασφαλίσουν επαρκή ειδική εκπαίδευση για 
την επαγγελματική υγεία ώστε να επιτευχθούν ελάχιστα πρό­
τυπα σε ολόκληρη την Κοινότητα. 
7. Πυρηνική ιατρική 
Η ΟΚΕ σημειώνει ότι η ειδικότητα της πυρηνικής ιατρικής 
έχει τώρα αναγνωρισθεί από όλες τις χώρες. Σημειώνει ακόμη 
ότι η Ιρλανδία δεν συμπεριλαμβάνεται στον κατάλογο του 
άρθρου 4.18. Θα πρέπει να συμπεριληφθεί με την εξής διατύ­
πωση: 
«Ιρλανδία: πυρηνική ιατρική» 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alfons MARGOT