Γνωμοδότηση για την πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με την αντοχή σε πλευρική κρούση των μηχανοκίνητων οχημάτων και για την τροποποίηση της οδηγίας 70/156/ΕΟΚ ()

(95/C 256/06)

Στις 14 Μαρτίου 1995, και σύμφωνα με το άρθρο 100 Α της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα βιομηχανίας, εμπορίου, βιοτεχνίας και υπηρεσιών στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε την γνωμοδότησή του με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Bagliano στις 7 Ιουνίου 1995.

Κατά την 327η σύνοδο ολομέλειας της 5ης και 6ης Ιουλίου 1995 (συνεδρίαση της 5ης Ιουλίου), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με πλειοψηφία, 6 ψήφους κατά και 13 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η « Πρόταση οδηγίας σχετικά με την αντοχή σε πλευρική κρούση των μηχανοκίνητων οχημάτων » εντάσσεται στο πλαίσιο της ρύθμισης για τη χορήγηση κοινοτικής έγκρισης τύπου των αυτοκινήτων, δυνάμει της οδηγίας-πλαίσιο του 1970 (70/156/ΕΟΚ) (). Η εν λόγω όμως οδηγία δεν προβλέπει δοκιμές ή μέτρα ασφάλειας σε περίπτωση πλευρικής κρούσης.

1.2. Συνεπώς, η εξεταζόμενη οδηγία έχει ως στόχο την κάλυψη των κενών και την συμπλήρωση της οδηγίας-πλαίσιο, με βάση επίσης τα αποτελέσματα πιο πρόσφατων μελετών.

2. Σημασία της επιστημονικής και τεχνικής προόδου

Η Επιτροπή έλαβε γνώση των αποτελεσμάτων της ομάδας εργασίας 29, της Οικονομικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για την Ευρώπη και της σχετικής ομάδας εμπειρογνωμόνων για θέματα παθητικής ασφάλειας (GRSP). Σημαντική ήταν επίσης η συμβολή της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τα Πειράματα στα Οχήματα (EEVC) με εμπεριστατωμένες μελέτες και δοκιμές σε φυσική κλίμακα.

3. Η « πρόταση » οδηγίας της Επιτροπής

3.1. Η πρόταση οδηγίας εισάγει τη διαδικασία της δοκιμής προκειμένου να ελέγχεται η αντοχή των μηχανοκίνητων οχημάτων κατά την πλευρική κρούση. Ο στόχος της οδηγίας είναι πλήρως αποδεκτός, και εντάσσεται στο σύνολο των μέτρων που αποσκοπούν στη μείωση των σοβαρών τραυματισμών και του αριθμού των θυμάτων των οδικών ατυχημάτων λόγω πλευρικής κρούσης.

3.2. Πρόκειται για δοκιμή που προβλέπει τη σύγκρουση κινητού φράγματος (τοποθετημένου πάνω σε τροχοφόρο φορείο) το οποίο προσκρούει με ταχύτητα 50 χιλμ. την ώρα στο πλευρικό τμήμα του υπό εξέταση οχήματος, με στόχο τον έλεγχο των τραυμάτων του επιβάτη βάσει βιομηχανικών κριτηρίων, από ανδρείκελο εφοδιασμένο με όργανα μέτρησης που περιέχει δηλαδή τα κατάλληλα ηλεκτρομηχανικά συστήματα και το οποίο βρίσκεται εντός του οχήματος.

3.3. Η « πρόταση » αποτελείται από νομοθετικό τμήμα, με την αντίστοιχη ημερομηνία εφαρμογής, και ένα δεύτερο τεχνικό τμήμα (Παραρτήματα Ι, ΙΙ), στο οποίο περιγράφονται η τυπολογία της δοκιμής και τα όργανα που πρέπει να χρησιμοποιηθούν.

4. Προβλέπονται δύο στάδια υλοποίησης

4.1. Στο « πρώτο στάδιο » χρησιμοποιείται κινητό φράγμα από παραμορφωτικό υλικό, το ύψος του οποίου από το έδαφος είναι 260 χιλιοστά :

- από την 1η Οκτωβρίου 1995 για τις εγκρίσεις νέου τύπου οχημάτων,

- και από την 1η Οκτωβρίου 2000 για κάθε νέα ταξινόμηση.

4.2. Σ`ένα « δεύτερο στάδιο » προβλέπεται η ίδια δοκιμή αλλά το ύψος του φράγματος από το έδαφος είναι πλέον 300. χιλιοστά. Οι ημερομηνίες εφαρμογής προβλέπονται :

- από την 1η Οκτωβρίου 2001 για τις εγκρίσεις νέου τύπου οχημάτων,

- και από την 1η Οκτωβρίου 2004 για κάθε νέα ταξινόμηση μετά από έκθεση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, έως την 1η Οκτωβρίου 2002, για την εφαρμογή της οδηγίας και για τη δυνατότητα της βιομηχανίας να τηρήσει την προαναφερθείσα ημερομηνία.

Για τους νέους τύπους οχημάτων παρέχεται η δυνατότητα στον κατασκευαστή να εφαρμόσει την οδηγία από την 1η Ιανουαρίου 1998.

5. Παρατηρήσεις

5.1. Η πρόταση οδηγίας γίνεται δεκτή κυρίως διότι καλύπτει το σοβαρό κενό όσον αφορά τα μέτρα ασφάλειας που αποσκοπούν στη μείωση του αριθμού των θυμάτων από οδικά ατυχήματα.

Για τούτο η εν λόγω πρόταση έχει ιδιαιτέρως επείγοντα χαρακτήρα.

5.2. Η « πρόταση » λαμβάνει υπόψη της τα αποτελέσματα και τις τάσεις των μελετών και των ερευνών που πραγματοποιήθηκαν στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ, στο πεδίο της ασφάλειας.

Εντούτοις διαφοροποιείται από τις προδιαγραφές δοκιμής που έχουν υιοθετήσει οι Ηνωμένες Πολιτείες (τροχιά, ταχύτητα, ανδρείκελο, ύψος από το έδαφος), κυρίως, λόγω των βασικών διαφορών που υφίστανται μεταξύ Ευρώπης και ΗΠΑ όσον αφορά τα χαρακτηριστικά των οχημάτων.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή έχει γνώση της πολυπλοκότητας του προβλήματος αυτού και της σημαντικής προσπάθειας που καταβάλλει η Επιτροπή από το 1985, με τη συγκρότηση της ομάδας ad hoc ERGA (Εξέλιξη των Κανονισμών Σφαιρικής Προσέγγισης για την Παθητική Ασφάλεια).

5.3. Όσον αφορά το ελεύθερο ύψος από το έδαφος του κινητού φράγματος - το οποίο αποτελεί το πλέον σημαντικό στοιχείο της δοκιμής - η « πρόταση » της Επιτροπής υιοθετεί το ύψος των 260 χιλιοστών για το « πρώτο στάδιο » και το ύψος των 300 χιλιοστών για το « δεύτερο στάδιο ».

Δεδομένου ότι η ομάδα ERGA στη σύστασή της του 1989 όριζε το ύψος στα 300 χιλιοστά, η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εκφράζει τη λύπη της που η επιλογή της Επιτροπής για το « πρώτο στάδιο », δεν υπήρξε αντικείμενο ελέγχου ούτε ανάλογων ή ισοδύναμων ειδικών δοκιμών.

Η ΟΚΕ διαπιστώνει επίσης ότι η ίδια η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι δεν υφίστανται αποτελέσματα πειραματικών ερευνών ικανά να επικυρώσουν το ελεύθερο ύψος από το έδαφος στα 260 χιλιοστά, το οποίο έχει υιοθετηθεί στην « πρόταση » οδηγίας για το « πρώτο στάδιο ».

5.4. Σχετικά μ`αυτό η Επιτροπή έκρινε ότι έπρεπε να λάβει υπόψη της τις συζητήσεις και τις αποφάσεις που ελήφθησαν στη Γενεύη - από την ομάδα εργασίας 29 για τον κανονισμό της ΟΕΕ/ΗΕ (Οικονομική Επιτροπή για την Ευρώπη των Ηνωμένων Εθνών) - βάσει των οποίων τα κράτη μέλη κατέληξαν σε κοινή θέση για το ύψος του φράγματος (260 χιλιοστά).

Στην πράξη, επιπλέον η αιτιολόγηση συνίσταται στην επείγουσα ανάγκη να πραγματοποιηθεί τουλάχιστον αμέσως ένα πρώτο σημαντικό βήμα (« πρώτο στάδιο » 260 χιλιοστά), ώστε να μην διαιωνίζονται οι διαπραγματεύσεις και οι διατυπώσεις της ίδιας της « πρότασης » οδηγίας στο Συμβούλιο και στο Κοινοβούλιο, όπως επίσης η άποψη ότι εν πάση περιπτώσει τα δύο « στάδια » δεν έχουν διαφορετικούς στόχους και μεθοδολογία που μπορεί να οδηγήσουν σε αντιφατικά αποτελέσματα. Ενδεχομένως το δεύτερο στάδιο αποτελεί βελτίωση σε σχέση με το πρώτο αλλά σίγουρα δεν είναι αντιφατικό. Στα δύο « στάδια », αυτό που μεταβάλλεται είναι μία παράμετρος των οργάνων μέτρησης του συστήματος (ακριβώς δηλαδή το « ύψος του φράγματος ») η μέθοδος επαλήθευσης όμως είναι η ίδια.

Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή δεν δύναται παρά να διαπιστώσει την κατάσταση αυτή, την οποία εξάλλου με αξιέπαινη διαφάνεια περιέγραψε η ίδια η Επιτροπή, δεν προτίθεται όμως να αποσιωπήσει κάποιες επιφυλάξεις της ως προς το θέμα αυτό.

5.5. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, δεδομένης και της ειλικρινούς προσπάθειας της Επιτροπής επί του σημαντικού τούτου προβλήματος, προτείνει, μεταξύ των παραγόντων που εμπλέκονται στην αξιολόγηση των αποτελεσμάτων της κρούσης, να ληφθεί υπόψη και η σχέση, η οποία σαφώς υφίσταται, μεταξύ μετωπικής και πλευρικής κρούσης. Οι έρευνες και οι έλεγχοι προς αυτή την κατεύθυνση θα εμπλούτιζαν τις γνώσεις και τις πληροφορίες για μια πληρέστερη και ρεαλιστικότερη αξιολόγηση της αντοχής της κατασκευής των οχημάτων κατά την κρούση.

Η έκθεση, την οποία προτίθεται να υποβάλει η Επιτροπή στο Συμβούλιο και στο Κοινοβούλιο έως την 1η Οκτωβρίου 2002, θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει και αυτές τις παρατηρήσεις.

6. Συμπεράσματα

6.1. Η ΟΚΕ εγκρίνει το σκοπό της πρότασης οδηγίας. Επισημαίνει ωστόσο ότι πρέπει να καταβληθεί ακόμη κάθε προσπάθεια με στόχο τη βελτίωση και την ενίσχυση των μελετών, των ερευνών και των ελέγχων, για την επίτευξη περισσότερο σύμφωνων αξιολογήσεων.

Εν πάση περιπτώσει, η ΟΚΕ υπογραμμίζει την επείγουσα ανάγκη λήψης αποτελεσματικών μέτρων στον τομέα αυτό, δεδομένου ότι βάσει των σημερινών γνώσεων και εμπειριών η ίδια Επιτροπή είχε προσδιορίσει ύψος από το έδαφος 300 χιλ.

6.2. Αν όμως η Επιτροπή, έστω και για να λάβει υπόψη τις ουσιαστικά κριτικές παρατηρήσεις της παραγράφου 5.3, προτίθεται να εξετάσει την κατάργηση της « πρώτης φάσης », η ΟΚΕ συνιστά ρητώς όπως η ημερομηνία εφαρμογής της δοκιμασίας της πλευρικής κρούσης (κινητό φράγμα με ύψος από το έδαφος 300 χιλ. καθορισθεί :

- όχι πριν από την 1 Οκτωβρίου 1998 για την έγκριση των νέων τύπων αυτοκινήτων

- και όχι πριν από την 1 Οκτωβρίου 2003 για κάθε νέα έκδοση άδειας κυκλοφορίας ».

6.3. Η ΟΚΕ έχει επίγνωση της σημασίας των « οδηγιών επαλήθευσης » σχετικά με την αντίσταση των οχημάτων με κινητήρα στις κρούσεις.

Οι οδηγίες αυτές σχετίζονται πράγματι, άμεσα, με την ασφάλεια των οχημάτων και συνεπώς με την ίδια τη ζωή των ατόμων που τα χρησιμοποιούν.

Για τους λόγους αυτούς η ΟΚΕ προτίθεται να συνεχίσει να εξετάζει τα προβλήματα αυτά και να συμμετάσχει στη συζήτηση και τις εκτιμήσεις, οικονομικές και κοινωνικές, που θα έχουν οι πρώτες εφαρμογές των κανόνων που πρόκειται να υιοθετηθούν σύντομα.

Συνεπώς ζητεί να συμπεριληφθεί και η ίδια στους αποδέκτες της έκθεσης που πρόκειται να υποβάλει η Επιτροπή έως την 1η Οκτωβρίου 2002.

Βρυξέλλες, 5 Ιουλίου 1995.

Ο Πρόεδρος της

Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Carlos FERRER

() ΕΕ αριθ. C 396 της 31. 12. 1994, σ. 1.

() ΕΕ αριθ. L 42 της 23. 2. 1970.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ στη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Η ακόλουθη τροπολογία, η οποία έλαβε το ένα τέταρτο τουλάχιστον των ψήφων, απορρίφθηκε κατά τη διάρκεια της συζήτησης.

Σημείο 6 - Συμπέρασματα

Να αντικατασταθεί από το ακόλουθο κείμενο :

« Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή εγκρίνει το στόχο της πρότασης οδηγίας, αναγνωρίζοντας ωστόσο ότι όλα τα πλεονεκτήματα θα προκύψουν από το δεύτερο στάδιο. Επειδή η σημασία του ως προς την ασφάλεια είναι άγνωστη, η ΟΚΕ πιστεύει ότι το πρώτο στάδιο πρέπει να αποσυρθεί από την πρόταση οδηγίας και ότι το δεύτερο στάδιο (300 χιλιοστά) θα πρέπει να εφαρμοστεί από την 1η Οκτωβρίου 1998 το αργότερο, δεδομένου ότι η βιομηχανία είχε ήδη στη διάθεσή της 6 χρόνια να προετοιμαστεί για την εφαρμογή του σταδίου αυτού. »

Αιτιολογία

Η πρώτη φάση θα έχει πολύ περιορισμένη αξία.

Αποτέλεσμα της ψηφοφορίας

Ψήθοι υπέρ : 46, ψήθοι Κατά : 52, αποχές : 12.