B4-0147, 0152, 0155, 0156, 0158, 0159 και 0167/98

Ψήφισμα σχετικά με τη στάση της Ευρωπαΐκής Ένωσης έναντι της Νιγηρίας

Το Ευρωπαΐκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη τα παλαιότερα ψηφίσματά του σχετικά με τη Νιγηρία και ιδίως το ψήφισμα της 18ης Δεκεμβρίου 1997 ((ΣΠ της ημερομηνίας αυτής, Μέρος ΙΙ, σημείο 14 α).)),

- έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματα της Συνέλευσης Ίσης Εκπροσώπησης ΑΚΕ-ΕΕ σχετικά με τη Νιγηρία,

- έχοντας υπόψη την κοινή θέση 95/544/ΚΕΠΠΑ της 4ης Δεκεμβρίου 1995 που υιοθέτησε το Συμβούλιο επί τη βάσει του άρθρου Ι2 της Συνθήκης για την Ευρωπαΐκή Ένωση σχετικά με τη Νιγηρία ((ΕΕ L 309 της 21.12.1995, σελ. 1.)),

- έχοντας υπόψη τις αποφάσεις του Συμβουλίου της 28ης Νοεμβρίου 1997 σχετικά με την επέκταση και την εφαρμογή της εν λόγω κοινής θέσεως ((ΕΕ L 338 της 9.12.1997, σελ. 7 και 8)),

- έχοντας υπόψη τις δηλώσεις της Προεδρίας του Συμβουλίου της 26ης Δεκεμβρίου 1997 σχετικά με τη Νιγηρία,

A. εκτιμώντας ότι η δημοκρατική διαδικασία στη Νιγηρία διεκόπη βίαια το 1993 διότι δεν αναγνωρίσθηκε το αποτέλεσμα των προεδρικών εκλογών και εγκαταστάθηκε στρατιωτικό καθεστώς υπό το στρατηγό Sani Abacha,

Β. εκτιμώντας ότι το στρατιωτικό καθεστώς έχει έκτοτε δώσει τέλος στην διαδικασία ανασυγκρότησης της δημοκρατίας, φυλακίζει συστηματικά τους πολιτικούς αντιπάλους, έχει καταργήσει την ανεξαρτησία της δικαστικής εξουσίας, έχει περιορίσει την ελευθερία του Τύπου και προβαίνει σε σοβαρές παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων,

Γ. εκτιμώντας ότι η κατάσταση όσον αφορά τα ανθρώπινα δικαιώματα συστηματικώς επιδεινώνεται λόγω των συνεχών απειλών προς την αντιπολίτευση, των δικών σε στρατοδικεία, της φυλακίσεως και της εκτελέσεως πολιτικών κρατουμένων,

Δ. εκφράζοντας την ανησυχία του για την φυλάκιση στις 21 Δεκεμβρίου 1997 του στρατηγού Diya και δώδεκα άλλων ατόμων, τα οποία κατηγορούνται ότι σχεδίαζαν πραξικόπημα και τα οποία δικάστηκαν κεκλεισμένων των θυρών από στρατοδικείο,

Ε. εκφράζοντας τη μεγάλη του ανησυχία, ιδίως λόγω του κινδύνου που διατρέχουν τα άτομα αυτά να καταδικαστούν σε θάνατο,

ΣΤ. χαιρετίζοντας το διορισμό του Soli Sorabjee ως ειδικού εισηγητή για τη Νιγηρία, σύμφωνα με την απόφαση της Επιτροπής Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων των Ηνωμένων Εθνών, αλλά εκφράζοντας την αποδοκιμασία του επειδή μέχρι στιγμής δεν του έχει επιτραπεί από το στρατηγό Abacha η είσοδος στη χώρα,

Ζ. εκτιμώντας ότι προφανώς οι κυρώσεις τις οποίες επέβαλε το Συμβούλιο το Νοέμβριο του 1995 δεν έχουν οδηγήσει κατά τα φαινόμεναστα αναμενόμενα αποτελέσματα,

Η. εκτιμώντας ότι το στρατιωτικό καθεστώς στη Νιγηρία προσπαθεί να διασπάσει την ενότητα των κρατών μελών της Ευρωπαΐκής Ένωσης αφενός μεν προβαίνοντας σε ελκυστικές εμπορικές και άλλου είδους παραχωρήσεις προς ορισμένα κράτη μέλη, αφετέρου δε δημιουργώντας διάφορα εμπόδια σε άλλα, πιο επικριτικά, κράτη μέλη,

Θ. εκτιμώντας ότι τα αποθέματα πετρελαίου και φυσικού αερίου της Νιγηρίας χρησιμοποιούνται συνεπώς κατά τέτοιον τρόπο ώστε να τρομοκρατούνται οι όμορες χώρες αλλά να προσελκύονται τα δυτικά κράτη,

Ι. εκτιμώντας ότι η Νιγηρία δεν έχει αξιοποιήσει τα αποθέματά της σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο για να εξυψώσει το επίπεδο ευημερίας ευρέων στρωμάτων του πληθυσμού και ότι κατά τα τελευταία έτη έχει ενταθεί η πενία στην εν λόγω χώρα,

ΙΑ. επισημαίνοντας ότι οι εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου αποτελούν σήμερα τεράστιο ποσοστό των εσόδων της Νιγηρίας από το εξωτερικό και εκτιμώντας ως εκ τούτου ότι ένας πετρελαΐκός αποκλεισμός είναι το μόνο αποτελεσματικό όπλο που διαθέτει η διεθνής κοινότητα για να υποχρεώσει τον Sani Abacha να αποκαταστήσει ένα δημοκρατικό συνταγματικό καθεστώς,

1. καταδικάζει και πάλι το στρατιωτικό καθεστώς στη Νιγηρία το οποίο έχει καταλύσει τη δημοκρατία, εξακολουθεί να παραβιάζει σοβαρά τα ανθρώπινα δικαιώματα και επιτρέπει να συνεχίζεται η πενία του λαού, η οποία και επιδεινώνεται 7

2. καλεί την κυβέρνηση της Νιγηρίας να ελευθερώσει πολιτικούς κρατούμενους, όπως τους Moshood Abiola, Olunsegun Obasanjo, Frank Kokori, Beko Ransome-Kuti και Ogana Ifowodo 7

3. καλεί την κυβέρνηση της Νιγηρίας να διασφαλίσει την διεξαγωγή έντιμων και δημόσιων δικών και όχι μυστικών δικών από στρατοδικεία 7

4. τονίζει εκ νέου την πλήρη αντίθεσή του στη θανατική ποινή και ζητεί ως εκ τούτου από τις νιγηριανές αρχές να δεσμευθούν ότι δεν θα την επιβάλλουν πλέον, ακόμη και στις δίκες στα στρατοδικεία 7

5. αναγνωρίζει ότι όλες οι προσπάθειες πρέπει να εστιασθούν στην ενίσχυση της κοινωνίας των πολιτών, και κατά συνέπεια χαιρετίζει την απόφαση της Ευρωπαΐκής Ένωσης να δημιουργήσει κονδύλιο του προϋπολογισμού με τίτλο «Ειδικό πρόγραμμα για τη δημοκρατία στη Νιγηρία» καθώς και τις πρωτοβουλίες που έχουν ήδη αναληφθεί για να προωθηθεί η στενή συνεργασία μεταξύ του Ευρωπαΐκού Κοινοβουλίου, της Επιτροπής και ευρωπαίων και νιγηριανών εκπροσώπων της κοινωνίας των πολιτών, ώστε να εξασφαλισθεί ότι το εν λόγω κονδύλιο του προϋπολογισμού θα προσφέρει πραγματική και στοχοθετημένη υποστήριξη στην κοινωνία των πολιτών στη Νιγηρία 7

6. επισημαίνει ότι οι κυρώσεις της ΕΕ εναντίον της Νιγηρίας δεν υπήρξαν ιδιαίτερα αποτελεσματικές, και κατά συνέπεια ζητεί την πιο προσεκτική παρακολούθηση της εφαρμογής τους 7 καλεί τα κράτη μέλη να ασκήσουν ισχυρότερες πολιτικές και διπλωματικές πιέσεις στο καθεστώς του Sani Abacha και να λάβουν όλα τα αναγκαία μέτρα για να καταστήσουν αυστηρότερες τις οικονομικές και εμπορικές κυρώσεις 7

7. τονίζει εκ νέου ότι οι κυρώσεις στις εξαγωγές προΐόντων πετρελαίου και φυσικού αερίου από τη Νιγηρία, αποτελούν το αποτελεσματικότερο μέσον για να στερηθεί η στρατιωτική χούντα της κύριας πηγής εσόδων της και να υποχρεωθούν οι νιγηριανές αρχές να αποκαταστήσουν τη δημοκρατία 7

8. καλεί την Επιτροπή, ύστερα από διαβούλευση με αρμόδιους εμπειρογνώμονες, να καταρτίσει σειρά σαφών κριτηρίων, πριν από τις νιγηριανές προεδρικές εκλογές, έτσι ώστε να εκτιμηθεί μέχρι τον Οκτώβριο του 1998 κατά πόσον έχει υπάρξει αυθεντική και αξιόπιστη μετάβαση σε δημοκρατική πολιτική διακυβέρνηση 7 ζητεί τα εν λόγω σχέδια κριτηρίων να συζητηθούν επίσημα και να συμφωνηθούν στο Ευρωπαΐκό Συμβούλιο και στη συνέχεια να παρουσιασθούν σε αντιπροσωπευτική ομάδα βουλευτών του Κοινοβουλίου και να συζητηθούν, προτείνει δε ότι τα εν λόγω κριτήρια πρέπει, μεταξύ άλλων, να συμπεριλαμβάνουν:

- συμφωνημένη νομική βάση για τις εκλογές σύμφωνα με διεθνή «πρότυπα», όπως αυτά που έχουν θεσπισθεί από την Επιτροπή Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του ΟΗΕ στις Γενικές Παρατηρήσεις 25(57),

- πραγματικά ανεξάρτητη εκλογική επιτροπή,

- συμφωνημένη διαδικασία για την κατάρτιση και οριστικοποίηση των εκλογικών καταλόγων,

- διαδικασία για την καταχώρηση των πολιτικών κομμάτων που να επιτρέπει σε όλα τα τμήματα του πολιτικού φάσματος τη συμμετοχή στις εκλογές,

- χρησιμοποίηση αμερόληπτων και ανεξάρτητων παρατηρητών για την παρακολούθηση της εκλογικής διαδικασίας και για την υποβολή έκθεσης σχετικά με τη συμφωνία με διεθνώς αναγνωρισμένα κριτήρια και πρότυπα,

- απελευθέρωση των φυλακισμένων και των πολιτικών κρατουμένων, ιδιαίτερα του Αρχηγού Moshood Abiola,

- τερματισμό της κράτησης χωρίς δίκη,

- άρση των κατασταλτικών διαταγμάτων και ιδιαίτερα εκείνων που αναστέλλουν τις συνταγματικές εγγυήσεις οι οποίες κατοχυρώνουν τα θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα και τη θέση και την ανεξαρτησία της δικαστικής εξουσίας,

- ελευθερία της έκφρασης και των πολιτικών συναθροίσεων 7

- ελευθερία του Τύπου και ισόρροπη πρόσβαση στα δημόσια μέσα ενημέρωσης 7

9. καλεί το Ευρωπαΐκό Συμβούλιο να αναλάβει σαφή δέσμευση για την υλοποίηση των ακόλουθων μέτρων σε περίπτωση που έως τον Οκτώβριο του 1998 δεν έχει πραγματοποιηθεί αυθεντική μετάβαση στη δημοκρατική πολιτική διακυβέρνηση, με βάση τα σαφή κριτήρια που έχουν συζητήσει τα κράτη μέλη, και στη συνέχεια να διατηρήσει σε ισχύ τα κάτωθι μέτρα έως ότου πραγματοποιηθεί γνήσια διαδικασία εκδημοκρατισμού:

- διατήρηση των σημερινών μέτρων,

- ολοκληρωτικός αποκλεισμός στις πωλήσεις όπλων,

- νέα διάταξη στην κοινή θέση που να απαγορεύσει τη χορηγία σε εμπορικές αποστολές στη Νιγηρία από κράτη μέλη της Ευρωπαΐκής Ένωσης,

- το πάγωμα των περιουσιακών στοιχείων που διατηρούν στην Ευρωπαΐκή Ένωση η νιγηριανή κυβέρνηση, τα μέλη του Προσωρινού Κυβερνητικού Συμβουλίου και του Ομοσπονδιακού Εκτελεστικού Συμβουλίου, καθώς και τα μέλη των οικογενειών τους 7

10. καλεί τα κράτη μέλη της Ευρωπαΐκής Ένωσης να δημοσιεύσουν κατάλογο των εξαγωγών όπλων προς τη Νιγηρία που δεν απαγορεύονται από την κοινή θέση και κατάλογο όλων των μεταφορών όπλων που εξακολουθούν να πραγματοποιούνται προς τη Νιγηρία 7

11. καλεί τις εταιρείες πετρελαίου που ασκούν δραστηριότητα στη Νιγηρία να σεβασθούν και να προωθήσουν τους διεθνείς κανόνες για τα ανθρώπινα δικαιώματα και την προστασία του περιβάλλοντος και των καταναλωτών, κατά τη δράση τους στη Νιγηρία, και ζητεί από τις εν λόγω εταιρείες να καταρτίζουν τακτικές εκθέσεις των δραστηριοτήτων τους οι οποίες να θίγουν συγκεκριμένα τα ζητήματα αυτά και να συμπεριλάβουν δημοσίευση όλων των εκθέσεων περιβαλλοντικών επιπτώσεων που έχουν πραγματοποιήσει στη Νιγηρία κατά τα τελευταία πέντε έτη 7

12. καλεί το Συμβούλιο, σε περίπτωση που δεν εκπληρούνται τα ανωτέρω κριτήρια, να κινήσει τη διαδικασία επιβολής εμπάργκο στις εξαγωγές πετρελαίου, σε συνεργασία με τα Ηνωμένα Έθνη 7

13. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Επιτροπή, το Συμβούλιο, το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, τη Συνέλευση Ίσης Εκπροσώπησης ΕΕ-ΑΚΕ, την Οργάνωση Αφρικανικών Κρατών και την κυβέρνηση της Νιγηρίας.