ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 — ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΔΡΑΣΕΩΝ

Αριθ. ΔΡΑΣΕΙΣ Χρονοδιάγραμμα Βελτίωση της υγείας και της ευημερίας μας Εμβληματική δράση 1 Μείωση των ανισοτήτων στον τομέα της υγείας μέσω της μηδενικής ρύπανσης

Τακτική τροφοδότηση δεδομένων παρακολούθησης και προοπτικών της μόλυνσης στο Μητρώο ανισοτήτων όσον αφορά τον καρκίνο και στον Δημογραφικό Άτλαντα. από το 2022 Εμβληματική δράση 2 Υποστήριξη δράσεων για μηδενική αστική ρύπανση

Στο πλαίσιο του μελλοντικού Έτους Πράσινων Πόλεων και σε συνέργεια με την προταθείσα αποστολή του προγράμματος «Ορίζων Ευρώπη» για κλιματικά ουδέτερες και έξυπνες πόλεις, την αναθεώρηση της δέσμης μέτρων για την αστική κινητικότητα, το Σύμφωνο των Δημάρχων και την πρωτοβουλία για το νέο ευρωπαϊκό Bauhaus, προσδιορισμός βασικών αναγκών για πράσινους χώρους εντός των πόλεων και για καινοτομία με στόχο την αποτροπή της ρύπανσης, συμπεριλαμβανομένης και της ρύπανσης εσωτερικών χώρων. από το 2022 1 Αναθεώρηση των οδηγιών για την ποιότητα του ατμοσφαιρικού αέρα 2022 2 Θέσπιση αυστηρότερων ορίων εκπομπών για τα μηχανοκίνητα οχήματα (Euro 7) 2021 3 Μείωση των ατμοσφαιρικών εκπομπών και των εκπομπών θορύβου από τις μεταφορές στην πηγή, μέσω επικαιροποίησης των ενωσιακών ή διεθνών κανονιστικών πλαισίων όπου χρειάζεται από το 2021 4 Έκθεση για την εφαρμογή της οδηγίας για τον περιβαλλοντικό θόρυβο 2022 5 Συνέχεια της αξιολόγησης της οδηγίας για τον θόρυβο σε εξωτερικούς χώρους 2022/2023 6 Αξιολόγηση των διαδρομών και των επιλογών πολιτικής για τη βελτίωση της ποιότητας του αέρα εσωτερικών χώρων, και υποβολή προτάσεων νομοθετικών μέτρων όπως χρειάζεται 2023 7 Επανεξέταση και, εφόσον απαιτείται, αναθεώρηση της οδηγίας για τα ύδατα κολύμβησης 2021–2023 8 Στήριξη της εφαρμογής της νέας οδηγίας για το πόσιμο νερό και έκδοση σχετικών εκτελεστικών και κατ’ εξουσιοδότηση πράξεων από το 2022 9 Επανεξέταση και, εφόσον απαιτείται, αναθεώρηση της οδηγίας για την ενεργειακή απόδοση, της οδηγίας για τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και των απαιτήσεων οικολογικού σχεδιασμού και ενεργειακής επισήμανσης για τις συσκευές θέρμανσης από το 2021 Ζωή εντός των ορίων του πλανήτη μας Εμβληματική δράση 3 Προώθηση της μηδενικής ρύπανσης σε όλες τις περιφέρειες

Σε συνεργασία με την Επιτροπή των Περιφερειών, παρουσίαση ενός πίνακα αποτελεσμάτων των οικολογικών επιδόσεων των περιφερειών της ΕΕ ιδίως για τη μέτρηση των προσπαθειών επίτευξης στόχων σχετικών με τη ρύπανση 2024 10 Αναθεώρηση της οδηγίας για τα πρότυπα ποιότητας περιβάλλοντος και της οδηγίας για τα υπόγεια ύδατα 2022 11 Επανεξέταση και, εφόσον απαιτείται, αναθεώρηση της οδηγίας-πλαισίου για τη θαλάσσια στρατηγική 2021–2023 12 Μείωση του υποθαλάσσιου θορύβου και των θαλάσσιων απορριμμάτων μέσω ενωσιακών ορίων που θα καθοριστούν βάσει της οδηγίας-πλαισίου για τη θαλάσσια στρατηγική 2022 13 Αναθεώρηση της οδηγίας για την επεξεργασία των αστικών λυμάτων σε συνέργεια με την επανεξέταση της οδηγίας για τις βιομηχανικές εκπομπές και την αξιολόγηση της οδηγίας για την ιλύ καθαρισμού λυμάτων 2022 14 Στήριξη της εφαρμογής των στρατηγικών κατευθυντήριων γραμμών για μια πιο βιώσιμη και ανταγωνιστική υδατοκαλλιέργεια στην ΕΕ — πτυχές περιβαλλοντικών επιδόσεων 2022–2023 15 Εντοπισμός και αποκατάσταση μολυσμένων τόπων, με: ·κατάρτιση καταλόγου επιτήρησης προτεραιότητας της ΕΕ για τους ρύπους του εδάφους και εισαγωγή ενότητας μηδενικής ρύπανσης του εδάφους στη μελλοντική έρευνα LUCAS· ·διερεύνηση βέλτιστων πρακτικών και παροχή καθοδήγησης για τη θέσπιση διαβατηρίου για την ασφαλή, βιώσιμη και κυκλική χρήση του χώματος από εκσκαφές· ·διευκόλυνση και προώθηση της ευαισθητοποίησης σχετικά με δημόσια και ιδιωτική χρηματοδότηση για τον εντοπισμό, τη διερεύνηση, την αξιολόγηση και την αποκατάσταση μολυσμένων εδαφών και υπόγειων υδάτων. 2022 2024 2024





Προς τη μηδενική ρύπανση από την παραγωγή και την κατανάλωση Εμβληματική δράση 4 Διευκόλυνση επιλογών μηδενικής ρύπανσης

Ενθάρρυνση των φορέων εκμετάλλευσης του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα να αναλάβουν «δεσμεύσεις μηδενικής ρύπανσης» για την προώθηση των καλύτερων διαθέσιμων επιλογών «σχεδόν μηδενικών αποβλήτων» και των λιγότερο ρυπογόνων επιλογών από το 2022 16 Αναθεώρηση της οδηγίας για τις βιομηχανικές εκπομπές και του κανονισμού για το ευρωπαϊκό ΜΕΜΡ 2021/2022 17 Συστάσεις σχετικά με την εφαρμογή της αρχής «ο ρυπαίνων πληρώνει», βασισμένες σε έλεγχο καταλληλότητας 2024 18 Αναθεώρηση του κανονισμού για τον υδράργυρο 2022 19 Υποστήριξη των διεθνών εργασιών για τις βέλτιστες διαθέσιμες τεχνικές (ΒΔΤ), συμπεριλαμβανομένων των νέων και αναδυόμενων τεχνολογιών, για τη μείωση των βιομηχανικών εκπομπών και για την αναθεώρηση του πρωτοκόλλου του Κιέβου με στόχο τη βελτίωση της πρόσβασης του κοινού σε πληροφορίες σχετικά με τις εκπομπές αυτές από το 2021 Εξασφάλιση αυστηρότερης εφαρμογής και επιβολής Εμβληματική δράση 5 Από κοινού επιβολή της νομοθεσίας περί μηδενικής ρύπανσης

Συνεργασία περιβαλλοντικών και άλλων αρχών επιβολής του νόμου για την έναρξη της ανταλλαγής βέλτιστων πρακτικών, και ενθάρρυνση των κρατών μελών να σχεδιάσουν διατομεακές δράσεις συμμόρφωσης για μηδενική ανοχή όσον αφορά τη ρύπανση σε εθνικό και διασυνοριακό επίπεδο από το 2022 20 Αναθεώρηση της οδηγίας για το περιβαλλοντικό έγκλημα 2021 21 Έλεγχος καταλληλότητας της οδηγίας για την περιβαλλοντική ευθύνη 2023



Προώθηση αλλαγών σε όλη την κοινωνία με στόχο τη μηδενική ρύπανση Εμβληματική δράση 6 Ανάδειξη λύσεων μηδενικής ρύπανσης για τα κτίρια

Ανάδειξη, μέσω της στρατηγικής για τα κύματα ανακαίνισης και της πρωτοβουλίας για το νέο ευρωπαϊκό Bauhaus, τρόπων με τους οποίους τα οικοδομικά έργα και η χρήση τοπικών ψηφιακών διδύμων μπορούν να συνεισφέρουν στην επίτευξη στόχων μηδενικής ρύπανσης. από το 2022 Εμβληματική δράση 7 «Ζωντανά εργαστήρια» για πράσινες ψηφιακές λύσεις και έξυπνη μηδενική ρύπανση

Εγκαινίαση «ζωντανών εργαστηρίων» για πράσινες ψηφιακές λύσεις και έξυπνη μηδενική ρύπανση, για την υποστήριξη της ανάπτυξης τοπικών δράσεων για τον πράσινο και τον ψηφιακό μετασχηματισμό 2021 22 Ανάπτυξη ικανοτήτων και βελτίωση των γνώσεων σχετικά με τις λιγότερο ρυπογόνες πρακτικές, σε συνεργασία με εθνικές συμβουλευτικές υπηρεσίες για τους γεωργούς από το 2023 23 Συγκέντρωση όλων των βασικών υποχρεώσεων σχετικά με τη διαχείριση των θρεπτικών ουσιών που απορρέουν από τη νομοθεσία της ΕΕ για τον περιορισμό του περιβαλλοντικού αποτυπώματος των γεωργικών δραστηριοτήτων, και παροχή πρόσβασης σ’ αυτές σε ψηφιακή μορφή 2023 24 Δημιουργία συνεισφοράς μηδενικής ρύπανσης στον χώρο δεδομένων της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας για βελτίωση της διαθεσιμότητας των δεδομένων 2023 25 Δημιουργία της πρωτοβουλίας «Προορισμός η Γη» για την ανάπτυξη ενός υψηλής ακρίβειας ψηφιακού μοντέλου της Γης με χρήση δεδομένων από το Copernicus, ως βασικό στοιχείο για την παρακολούθηση της κατάστασης του αέρα, των γλυκών υδάτων, των θαλασσών και του εδάφους από το 2024 26 Βελτίωση της κατάρτισης και της εκπαιδευτικής υποστήριξης σχετικά με τους περιβαλλοντικούς κινδύνους, συμπεριλαμβανομένων των φαρμακευτικών προϊόντων, μέσω ·προσαρμοσμένων ενωσιακών ενοτήτων κατάρτισης για τους εργαζομένους στον τομέα της υγειονομικής περίθαλψης και άλλων κοινωνικών υπηρεσιών ·κατευθυντήριων γραμμών για τους επαγγελματίες του τομέα της υγειονομικής περίθαλψης σχετικά με τη συνετή χρήση των φαρμάκων και παροχή στήριξης για τη συμπερίληψη περιβαλλοντικών πτυχών στα προγράμματα κατάρτισης και επαγγελματικής ανάπτυξης ·κατάρτισης και εκπαιδευτικής υποστήριξης για επαγγελματίες και οικονομικούς φορείς ευαισθητοποιημένους ως προς το κλίμα, το περιβάλλον και την υγεία από το 2021 Προώθηση αλλαγών σε παγκόσμιο επίπεδο για μηδενική ρύπανση Εμβληματική δράση 8 Ελαχιστοποίηση του εξωτερικού αποτυπώματος ρύπανσης της ΕΕ

Προώθηση του στόχου της μηδενικής ρύπανσης σε όλα τα σχετικά διεθνή φόρουμ και συνεργασία με τα κράτη μέλη της ΕΕ και άλλα εμπλεκόμενα μέρη από το 2021 27 Προώθηση της διεθνούς συνεργασίας για τις πολιτικές σχετικά με την αιθάλη, με στόχο τη μείωση των επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής και τη βελτίωση της ποιότητας του αέρα από το 2021 28 Στήριξη παγκόσμιας δράσης σχετικά με την εξαγωγή οχημάτων στο τέλος του κύκλου ζωής και μεταχειρισμένων οχημάτων από το 2021/2022 29 Υποστήριξη πρωτοβουλιών για την καλύτερη παρακολούθηση και διαχείριση του διεθνούς εμπορίου αποβλήτων ηλεκτρικού και ηλεκτρονικού εξοπλισμού (ΑΗΗΕ) και αποβλήτων μπαταριών από το 2021 30 Υποστήριξη μιας παγκόσμιας πρωτοβουλίας για τον τερματισμό της άτυπης ανακύκλωσης χρησιμοποιημένων μπαταριών μολύβδου-οξέος από το 2021/2022 Παρακολούθηση προόδου, πρόβλεψη μελλοντικών τάσεων και ενσωμάτωση της επιδίωξης μηδενικής ρύπανσης Εμβληματική δράση 9 Εδραίωση των κέντρων γνώσης της ΕΕ για μηδενική ρύπανση

Εδραίωση του ρόλου του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Περιβάλλοντος (EEA) και του Κοινού Κέντρου Ερευνών (ΚΚΕρ) ως άριστων κέντρων γνώσεων της ΕΕ για τη μηδενική ρύπανση από το 2021 31 Εκθέσεις παρακολούθησης και προοπτικών μηδενικής ρύπανσης 2022 και 2024 32 Ανάπτυξη ενός «ευρωπαϊκού άτλαντα για το περιβάλλον και την υγεία» 2023/2024 33 Δρομολόγηση της πλατφόρμας εμπλεκόμενων φορέων για τη μηδενική ρύπανση (με θεματικούς κόμβους, π.χ. για ψηφιακές λύσεις, τεχνολογίες καθαρής ατμόσφαιρας, ρύπανση του εδάφους) από το 2021

Εκτός από τις δράσεις αυτές, πολλές δράσεις «μηδενικής ρύπανσης» που έχουν ήδη προγραμματιστεί στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας και άλλων πρωτοβουλιών θα είναι ουσιαστικής σημασίας για την υλοποίηση της φιλοδοξίας για μηδενική ρύπανση .



ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 2

Επεξηγήσεις για τους στόχους που καθορίζονται στο σχέδιο δράσης για μηδενική ρύπανση

Στόχος 1: Έως το 2030, η ΕΕ θα πρέπει να μειώσει κατά περισσότερο από 55 % τις επιπτώσεις της ατμοσφαιρικής ρύπανσης στην υγεία (πρόωροι θάνατοι)

Βάση: Οδηγία (ΕΕ) 2016/2284 για τις εθνικές δεσμεύσεις μείωσης των εκπομπών

Περιγραφή: Η μείωση προβλέπεται να επιτευχθεί μέσω της μείωσης των εκπομπών λεπτών αιωρούμενων σωματιδίων (PM2,5), εάν όλα τα κράτη μέλη εφαρμόσουν όλα τα μέτρα που εξαγγέλθηκαν στα πρώτα εθνικά προγράμματά τους για τον έλεγχο της ατμοσφαιρικής ρύπανσης [άρθρο 6 της οδηγίας (ΕΕ) 2016/2284] για την επίτευξη των στόχων της οδηγίας, και με βάση την πλήρη εφαρμογή των άλλων σχετικών νομοθετικών πράξεων (συμπεριλαμβανομένων, ιδίως, των πολιτικών για την ενέργεια και το κλίμα). Η μείωση των εκπομπών ατμοσφαιρικών ρύπων άλλων από τα PM2,5 (που καλύπτονται επίσης από την οδηγία ΕΑΟΕ) θα έχει πρόσθετες θετικές επιπτώσεις στην υγεία.

Έτος αναφοράς: 2005

Βάση τεκμηρίωσης: Δεύτερη έκδοση της «Προοπτικής για καθαρό αέρα» και υποστηρικτική μελέτη

Παρακολούθηση: Επικαιροποίηση της «Προοπτικής για καθαρό αέρα» μέσω του πλαισίου παρακολούθησης και προοπτικών μηδενικής ρύπανσης

Στόχος 2: Έως το 2030, η ΕΕ θα πρέπει να μειώσει κατά 30 % το ποσοστό των ατόμων που υφίστανται χρόνια ενόχληση από τον θόρυβο από μέσα μεταφοράς

Βάση: Οδηγία 2002/49/ΕΚ για τον περιβαλλοντικό θόρυβο

Περιγραφή: Ο στόχος βασίζεται σε μελέτη της Επιτροπής από το 2021 στην οποία αναλύονται τα επίσημα δεδομένα των κρατών μελών σχετικά με την έκθεση στον θόρυβο (άρθρο 7 της οδηγίας για τον περιβαλλοντικό θόρυβο), τα εθνικά σχέδια δράσης για τον θόρυβο που καλύπτουν την περίοδο 2018–2024 (άρθρο 8 της οδηγίας για τον περιβαλλοντικό θόρυβο) και οι προοπτικές του EEA για το 2020 όσον αφορά τον περιβαλλοντικό θόρυβο στην Ευρώπη . Η μελέτη προσδιόρισε ποσοτικά τη μείωση των προβλημάτων υγείας που σχετίζονται με τον θόρυβο, η οποία μπορεί να επιτευχθεί με την εφαρμογή οικονομικά αποδοτικών μέτρων, μεταξύ αυτών και λύσεων που είναι ήδη διαθέσιμες στην αγορά. Ορισμένα από αυτά απορρέουν από ειδικά όρια θορύβου που είναι υποχρεωτικά βάσει του δικαίου της ΕΕ (π.χ.: για τα ελαστικά , για τα οδικά οχήματα , για τις αθόρυβες φορτάμαξες ), ενώ άλλα (π.χ.: για αθόρυβα οδοστρώματα, για λείες και πιο αθόρυβες σιδηροτροχιές, για τις ώρες και τις διαδικασίες αεροπορικών πτήσεων) απαιτούν τη λήψη μέτρων σε εθνικό/τοπικό επίπεδο στο πλαίσιο της οδηγίας για τον περιβαλλοντικό θόρυβο σε συνδυασμό με άλλες σχετικές νομικές πράξεις της ΕΕ : ο γενικός συντονισμός και το επίπεδο φιλοδοξίας των τελευταίων επαφίενται στη διακριτική ευχέρεια των αρμόδιων εθνικών/τοπικών αρχών. Συνολικά, η αξιολόγηση των διαφόρων σεναρίων με συνδυασμούς μέτρων για τους δρόμους, τους σιδηροδρόμους και τους αερολιμένες έδειξε ότι, σε σύγκριση με το 2017, η αναμενόμενη μείωση των προβλημάτων υγείας που σχετίζονται με τον θόρυβο έως το 2030 κυμαινόταν από 15 % έως 45 %, με χαμηλότερη μείωση να προκύπτει από την εφαρμογή λίγων μέτρων που συνδέονται με τα ειδικά όρια θορύβου που είναι υποχρεωτικά βάσει της νομοθεσίας της ΕΕ, και υψηλότερη μείωση να επιτυγχάνεται με έναν συνδυασμό του πρώτου σεναρίου με αυστηρότερα μέτρα σε τοπικό επίπεδο. Ως εκ τούτου, ως ρεαλιστικό επίπεδο φιλοδοξίας προτείνεται η μείωση κατά 30 % έως το 2030, η οποία μπορεί να επιτευχθεί κυρίως μέσω της καλύτερης εφαρμογής της σχετικής νομοθεσίας της ΕΕ και κατάλληλης στήριξης των αστικών και περιφερειακών δράσεων μηδενικής ηχορύπανσης.

Έτος αναφοράς: 2017

Βάση τεκμηρίωσης: Μελέτη ΕΕ (2021) «Assessment of potential health benefits of radement measures in the EU» (Αξιολόγηση των δυνητικών οφελών για την υγεία από τα μέτρα μείωσης του θορύβου στην ΕΕ)

Παρακολούθηση: Επικαιροποίηση της τακτικής αξιολόγησης του EEA (τελευταία έκθεση του EEA αριθ. 22/2019 ) για συμπερίληψη στο πλαίσιο παρακολούθησης και προοπτικών μηδενικής ρύπανσης

Στόχος 3: Έως το 2030 η ΕΕ θα πρέπει να μειώσει κατά 25 % τα οικοσυστήματα της ΕΕ στα οποία η ατμοσφαιρική ρύπανση απειλεί τη βιοποικιλότητα

Βάση: Οδηγία (ΕΕ) 2016/2284 για τις εθνικές δεσμεύσεις μείωσης των εκπομπών