ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ για την εξέλιξη των δαπανών του ΕΓΤΠΕ-τμήμα Εγγυήσεων Σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης αριθ. 4/2000

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ για την εξέλιξη των δαπανών του ΕΓΤΠΕ-τμήμα Εγγυήσεων Σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης αριθ. 4/2000

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

1. Συνολική εξέλιξη των μηνιαίων δαπανών

2. Προσωρινή απορρόφηση των πιστώσεων

3. Σχόλια

4. Συμπεράσματα

1. ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΜΗΝΙΑΙΩΝ ΔΑΠΑΝΩΝ

Οι παρακάτω πίνακες παρουσιάζουν τη συνολική εξέλιξη των μηνιαίων δαπανών σε σχέση με την προβλεπόμενη πορεία των δαπανών. Η κατάσταση αυτή αντιστοιχεί στις δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν στα κράτη μέλη από τις 16 Οκτωβρίου 1999 έως τις 29 Φεβρουαρίου 2000.

1.1. Η υποκατηγορία 1α « Παραδοσιακές δαπάνες του ΕΓΤΠΕ-τμήμα Εγγυήσεων και κτηνιατρικές δαπάνες »

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

1.2. Η υποκατηγορία 1β « Αγροτική ανάπτυξη και συνοδευτικά μέτρα »

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

2. ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΑΠΟΡΡΟΦΗΣΗ ΤΩΝ ΠΙΣΤΩΣΕΩΝ

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

3. ΣΧΟΛΙΑ

3.1. Η εκτέλεση των πιστώσεων για τον Απρίλιο 2000

Η εκτέλεση των πιστώσεων του υποτμήματος B1 του προϋπολογισμού για τον Απρίλιο 2000 (δαπάνες των κρατών μελών από τις 16 Οκτωβρίου 1999 έως τις 29 Φεβρουαρίου 2000) ανέρχονται σε 24 994 εκατ. EUR, ήτοι 61,0% των πιστώσεων. Οι δαπάνες είναι :

- για την υποκατηγορία 1α (παραδοσιακές δαπάνες του ΕΓΤΠΕ-τμήμα Εγγυήσεων και κτηνιατρικές δαπάνες) είναι κατά 369 εκατ. EUR χαμηλότερες από το δείκτη. Μπορούμε να υπενθυμίσουμε ότι οι δαπάνες βρίσκονταν στο τέλος των δύο προηγουμένων μηνών κάθε φορά περίπου στο ύψος του δείκτη. Η υποαπορρόφηση σε σχέση με το δείκτη, η οποία διαπιστώθηκε στο τέλος Φεβρουαρίου, προκύπτει κυρίως από το γεγονός ότι οι πληρωμές για την ενίσχυση στις ελαιούχες εκτάσεις άρχισε να πληρώνεται από τον Μάρτιο και όχι από τον Φεβρουάριο όπως τα προηγούμενα έτη. Ο δείκτης προβλέπει την πληρωμή 540 εκατ. EUR για την ενίσχυση αυτή εντός του Φεβρουαρίου,

- για την υποκατηγορία 1β (αγροτική ανάπτυξη και συνοδευτικά μέτρα) κατά 79 εκατ. EUR υψηλότερες από το δείκτη. Η υπέρβαση αυτή αντιστοιχεί, στην κατάσταση που εμφανίστηκε στο τέλος του προηγούμενου μήνα.

3.2. Νομισματικοί παράγοντες

3.2.1. Η ισοτιμία του δολαρίου έναντι του ευρώ

Το επίπεδο των δαπανών που αναφέρεται στο προηγούμενο σημείο λαμβάνει υπόψη την εξέλιξη της ισοτιμίας του δολαρίου έναντι του ευρώ. Για σημαντικό μέρος των επιστροφών κατά την εξαγωγή των γεωργικών προϊόντων, ιδίως για τα σιτηρά και τη ζάχαρη, καθώς και για την περίπτωση ορισμένων εσωτερικών ενισχύσεων, όπως η ενίσχυση για το βαμβάκι, το επίπεδο των δαπανών εξαρτάται από την εξέλιξη της τιμής του δολαρίου.

Σύμφωνα με την απόφαση του Συμβουλίου για τη δημοσιονομική πειθαρχία, ο γεωργικός προϋπολογισμός 2000 καταρτίστηκε βάσει της μέσης ισοτιμίας του δολαρίου για τον Ιανουάριο, Φεβρουάριο και Μάρτιο 1999 που ανερχόταν σε 1 EUR = 1,12 $.

Οι πραγματικές τιμές του ευρώ που παρατηρήθηκαν τους τελευταίους μήνες ήσαν σαφώς χαμηλότερες από τη δημοσιονομική ισοτιμία. Είναι, επομένως, πολύ πιθανό ότι ο μέσος όρος των τιμών του δολαρίου που διαπιστώνονται από την 1η Αυγούστου 1999 έως τις 31 Ιουλίου 2000 (περίοδος αναφοράς για τον προσδιορισμό της επίδρασης του δολαρίου) θα αποκλίνει από αυτή τη δημοσιονομική ισοτιμία και ότι το επίπεδο των δαπανών που πραγματοποιήθηκαν από τα κράτη μέλη θα είναι χαμηλότερο λόγω της εξέλιξης της τιμής δολαρίου [1].

[1] Ο μέσος όρος των τιμών του δολαρίου που διαπιστώθηκαν από την 1η Αυγούστου 1999 έως τις 15 Μαρτίου 2000 είναι 1 EUR = 1,03 $. Αν η τιμή της 15ης Μαρτίου (περίπου 1 EUR = 0,96$) παρετείνετο έως το τέλος του οικονομικού έτους, η μέση ισοτιμία θα ανήρχετο σε 1 EUR = 1 $.

Υπενθυμίζεται ότι τα εξοικονομούμενα ποσά που υπερβαίνουν την ατέλεια των 200 εκατ. EUR, που καθορίζεται με τους κανόνες της δημοσιονομικής πειθαρχίας, θα μεταφερθούν, στο τέλος του οικονομικού έτους, προς το νομισματικό απόθεμα.

3.2.2. Η επίπτωση των διπλών τιμών

Δαπάνες, σαφώς λιγότερο σημαντικές από εκείνες των προηγούμενων ετών θα προκύψουν από την επίπτωση των διπλών τιμών. Η κατάργηση των πράσινων τιμών οδήγησε στην εξάλειψη του αποτελέσματος των διπλών τιμών στις χώρες που μετέχουν στο ευρώ και επομένως σε σημαντικές οικονομίες.

Το κόστος της διπλής τιμής εκτιμήθηκε για το ΕΓΤΠΕ-τμήμα Εγγυήσεων κατά την κατάρτιση της διορθωτικής επιστολής σε 119 εκατ. ευρώ. Στη συγκυριακή αναθεώρηση του Ιανουαρίου, η επίπτωση της διπλής τιμής εκτιμήθηκε σε 193 εκατ. EUR, ήτοι σημειώθηκε αύξηση 74 εκατ. EUR.

3.3. Παράγοντες της αγοράς

3.3.1. Η υποκατηγορία 1α : παραδοσιακές δαπάνες του ΕΓΤΠΕ-τμήμα Εγγυήσεων και κτηνιατρικές δαπάνες

Κεφάλαιο B1-10 : Αροτραίες καλλιέργειες // - 314 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 14 179 εκατ. EUR)

(δείκτης : 14 492 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 14 565 εκατ. EUR)

Η υποαπορρόφηση σε σχέση με τον δείκτη προκύπτει κυρίως από περισσότερο καθυστερημένες πληρωμές απ´ό,τι τα προηγούμενα έτη της ενίσχυσης για τις ελαιούχες εκτάσεις. Ο κανονισμός που επιτρέπει την πληρωμή από τα κράτη μέλη εγκρίθηκε περίπου ένα μήνα αργότερα απ´ό,τι τα προηγούμενα έτη. Ο δείκτης προβλέπει την πληρωμή 540 εκατ. EUR για την ενίσχυση αυτή εντός του Φεβρουαρίου.

Επιπλέον, αποτελούν προσωρινό στοιχείο, το οποίο είχε επίπτωση στην υποαπορρόφηση του μηνός αυτού, οι καθυστερημένες πληρωμές στην Ιταλία για τις ενισχύσεις ανά εκτάριο μετά την ενίσχυση των ελέγχων που ζητήθηκε από την Επιτροπή.

Όπως, μπορούμε να διαπιστώσουμε υπερβάσεις του δείκτη που παρουσιάζουν ουσιαστικές αποκλίσεις :

- οι δαπάνες για δημόσια αποθεματοποίηση είναι υψηλότερες από τις προβλεπόμενες (υψηλότερες αγορές στην παρέμβαση και σημαντικότερες απώλειες στις πωλήσεις),

- λόγω της γραμμικής μείωσης των πιστώσεων από την αρμόδια αρχή του προϋπολογισμού κατά την έγκριση του προϋπολογισμού, ιδίως ορισμένα κονδύλια ενισχύσεων ανά εκτάριο υπερβαίνουν το δείκτη.

Μπορεί να προκύψει υπέρβαση των πιστώσεων στο τέλος του οικονομικού έτους κυρίως λόγω της γραμμικής μείωσης κατά την έγκριση του προϋπολογισμού και των σημαντικότερων δαπανών για τη δημόσια αποθεματοποίηση. Ωστόσο, η εκτέλεση του προϋπολογισμού όσον αφορά το κεφάλαιο αυτό εξαρτάται από το αποτέλεσμα των ελέγχων που πραγματοποιούνται στην Ιταλία.

Κεφάλαιο B1-11 : Ζάχαρη // + 44 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 924 εκατ. EUR)

(δείκτης : 880 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 929 εκατ. EUR)

Η υπέρβαση του δείκτη προκύπτει από υψηλές πληρωμές για επιστροφές κατά την εξαγωγή. Αυτό προέρχεται αφενός μεν από τις μεγάλες εξαγωγές και αφετέρου από τις χαμηλές τιμές στην διεθνή αγορά.

Κεφάλαιο B1-12 : Ελαιόλαδο // - 72 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 1 885 εκατ. EUR)

(δείκτης : 1 957 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 1 878 εκατ. EUR)

Η υποαπορρόφηση σε σχέση με το δείκτη προκύπτει από τις λιγότερο σημαντικές δαπάνες για τις ενισχύσεις στην παραγωγή ελαιολάδου. Λόγω της αλλαγής του συστήματος των ποσοστώσεων που προβλέπει τώρα εθνικές ποσοστώσεις, το συνολικό επίπεδο των πληρωμών για την προκαταβολή είναι χαμηλότερο σε σχέση με τα προηγούμενα έτη. Η υποαπορρόφηση θα εκλείψει ενδεχομένως κατά την πληρωμή του υπολοίπου που θα πραγματοποιηθεί αργότερα στη διάρκεια του οικονομικού έτους.

Μπορεί να προκύψει μικρή υπέρβαση των πιστώσεων στο τέλος του οικονομικού έτους λόγω της γραμμικής μείωσης κατά την έγκριση του προϋπολογισμού.

Κεφάλαιο B1-15 : Οπωροκηπευτικά // - 194 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 560 εκατ. EUR)

(δείκτης : 753 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 638 εκατ. EUR)

Η υποαπορρόφηση σε σχέση με το δείκτη αφορά κυρίως τον τομέα των μεταποιημένων οπωροκηπευτικών και προκύπτει από καθυστερημένες πληρωμές για τις χρηματικές αντισταθμίσεις για να ευνοηθεί η μεταποίηση των εσπεριδοειδών και από τις ενισχύσεις για την παραγωγή μεταποιημένων προϊόντων με βάση τις τομάτες.

Όσον αφορά τον τομέα των νωπών οπωροκηπευτικών, εμφανίζει μικρή υποαπορρόφηση σε σχέση με το δείκτη, και αυτό επίσης λόγω του γεγονότος ότι πραγματοποιήθηκαν περισσότερο καθυστερημένες πληρωμές απ´ό,τι είχε εκτιμηθεί (για τις μπανάνες).

Εκτιμάται ότι στο τέλος του οικονομικού έτους, οι δαπάνες θα κυμαίνονται περίπου στο επίπεδο των πιστώσεων που είναι εγγεγραμμένες στον προϋπολογισμό.

Κεφάλαιο B1-17 : Καπνός // - 79 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 652 εκατ. EUR)

(δείκτης : 731 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 608 εκατ. EUR)

Η υποαπορρόφηση σε σχέση με το δείκτη προκύπτει από την καθυστέρηση πληρωμών για τις πριμοδοτήσεις της εσοδείας 1999. Εκτιμάται ότι η καθυστέρηση θα καλυφθεί κατά τη διάρκεια του οικονομικού έτους.

Κεφάλαιο B1-21 : Βόειο κρέας // + 203 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 1 966 εκατ. EUR)

(δείκτης : 1 763 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 2 093 εκατ. EUR)

Η υπέρβαση του δείκτη προκύπτει :

- κυρίως, από τις προκαταβολικές πληρωμές σε σχέση με το δείκτη για τις πριμοδοτήσεις. Διαπιστώθηκε ήδη στα προηγούμενα έτη ότι τα κράτη μέλη πληρώνουν τις πριμοδοτήσεις αυτές με μη κανονικό ρυθμό και έτσι υπήρχαν συχνά σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ της εκτέλεσης και του δείκτη, οι οποίες εξέλειπαν μόνο στο τέλος του Ιουνίου, που ήταν η προθεσμία πληρωμής μεγάλου τμήματος των πριμοδοτήσεων αυτών.

- από το γεγονός ότι τα κέρδη επί των πωλήσεων από τη δημόσια αποθεματοποίηση είναι χαμηλότερα από τα προβλεπόμενα. Είναι δυνατόν να προκύψουν ανάγκες μεγαλύτερες από τις εγγεγραμμένες στον προϋπολογισμό πιστώσεις.

Η υπέρβαση αντισταθμίζεται εν μέρει με υποαπορρόφηση σε σχέση με το δείκτη, στο πλαίσιο των επιστροφών κατά την εξαγωγή.

Μπορεί να προκύψει υπέρβαση των πιστώσεων για πριμοδοτήσεις (κυρίως λόγω της γραμμικής μείωσης που έγινε κατά την έγκριση του προϋπολογισμού) και των δαπανών της δημόσιας αποθεματοποίησης. Ωστόσο, εκτιμάται ότι το επίπεδο των επιστροφών κατά την εξαγωγή θα αντιστοιχεί στο τέλος του οικονομικού έτους στις εγγεγραμμένες στον προϋπολογισμό πιστώσεις.

Κεφάλαιο B1-22 : Αιγοπρόβειο κρέας // + 18 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 628 εκατ. EUR)

(δείκτης : 611 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 742 εκατ. EUR)

Η υπέρβαση του δείκτη προκύπτει από επιτάχυνση της πληρωμής σε σχέση με τα προηγούμενα έτη για τη δεύτερη προκαταβολή της πριμοδότησης στις προβατίνες.

Είναι δυνατό να προκύψουν ανάγκες μικρότερες για το κεφάλαιο αυτό λόγω των λιγότερο σημαντικών δαπανών για την πριμοδότηση στις προβατίνες (καλό επίπεδο της τιμής της κοινοτικής αγοράς).

Κεφάλαιο B1-23 : Χοίρειο κρέας, αυγά και πουλερικά // + 21 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 207 εκατ. EUR)

(δείκτης : 185 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 215 εκατ. EUR)

Η υπέρβαση του δείκτη προκύπτει από τις μεγαλύτερες δαπάνες για τις επιστροφές κατά την εξαγωγή του χοιρείου κρέατος. Ακόμη και αν οι δαπάνες για το μέτρο αυτό πιθανόν να υπερβούν ελαφρώς κατά το τέλος του οικονομικού έτους τις πιστώσεις του προϋπολογισμού, εκτιμάται ότι το συνολικό επίπεδο των δαπανών για το κεφάλαιο αυτό θα είναι περίπου στο ύψος των πιστώσεων που είναι εγγεγραμμένες στον προϋπολογισμό.

Κεφάλαιο B1-30 : Προϊόντα εκτός παραρτήματος I // + 25 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 229 εκατ. EUR)

(δείκτης : 204 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 227 εκατ. EUR)

Η υπέρβαση των πιστώσεων προκύπτει από κυρίως από σημαντικότερες δαπάνες για τα προϊόντα βάσεως και το βούτυρο. Αυτό προέρχεται αφενός μεν από αύξηση των ποσοτήτων που εξήχθησαν καθώς και από τη γραμμική μείωση των πιστώσεων κατά την έγκριση του προϋπολογισμού.

Μπορεί να προκύψει υπέρβαση των πιστώσεων στο τέλος του οικονομικού έτους.

3.3.2. Η υποκατηγορία 1β : αγροτική ανάπτυξη και συνοδευτικά μέτρα

Κεφάλαιο B1-40 : Αγροτική ανάπτυξη // + 79 εκατ. EUR

// (δαπάνες : 779 εκατ. EUR)

(δείκτης : 700 εκατ. EUR)

(προβλέψεις των κρατών μελών : 797 εκατ. EUR)

Η υπέρβαση του δείκτη προκύπτει από τις ελαφρά σημαντικότερες δαπάνες για τα τρία παλαιά συνοδευτικά μέτρα. Από τις προβλέψεις δαπανών που διαβιβάστηκαν από τα κράτη μέλη, φαίνεται μικρό επίπεδο δαπανών για τους δύο προσεχείς μήνες και επίπεδο δαπανών κάτω από το δείκτη στο τέλος Απριλίου.

4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

Η εκτέλεση των πιστώσεων του υποτμήματος B1 του προϋπολογισμού για τον Απρίλιο 2000 (δαπάνες των κρατών μελών από τις 16 Οκτωβρίου 1999 έως τις 29 Φεβρουαρίου 2000) ανέρχεται σε 24 994 εκατ. EUR, ήτοι 61,0% των πιστώσεων.

4.1. Η εκτέλεση των πιστώσεων για την υποκατηγορία 1α

Οι δαπάνες για την υποκατηγορία 1α (παραδοσιακές δαπάνες του ΕΓΤΠΕ-τμήμα Εγγυήσεων και κτηνιατρικές δαπάνες) βρίσκονται 369 εκατ. EUR κάτω από το δείκτη.

Η υποαπορρόφηση των πιστώσεων σε σχέση με το δείκτη προκύπτει κυρίως από την περισσότερο καθυστερημένη πληρωμή από τα προηγούμενα χρόνια της ενίσχυσης για τις ελαιούχες εκτάσεις (όχι από το Φεβρουάριο αλλά από τον Μάρτιο). Ο δείκτης προβλέπει την πληρωμή 540 εκατ. EUR για την ενίσχυση αυτή εντός του Φεβρουαρίου. Πρόκειται συνεπώς για μια αυστηρά προσωρινή επίπτωση.

Στο επίπεδο των κεφαλαίων, διαπιστώνεται υποαπορρόφηση των πιστώσεων σε σχέση με το δείκτη στους τομείς των αροτραίων καλλιεργειών, των οπωροκηπευτικών, του καπνού καθώς και του ελαιολάδου. Αντίθετα, οι τομείς του βοείου κρέατος, της ζάχαρης, των προϊόντων εκτός παραρτήματος I καθώς και του χοιρείου κρέατος εμφανίζουν υπέρβαση του δείκτη.

Επιπλέον, το χαμηλό επίπεδο των δαπανών λαμβάνει υπόψη του τις οικονομίες που οφείλονται στην ευνοϊκή εξέλιξη της ισοτιμίας του δολαρίου έναντι του ευρώ. Ωστόσο, τα εξοικονομούμενα ποσά που υπερβαίνουν την ατέλεια των 200 εκατ. EUR, που καθορίζεται με τους κανόνες της δημοσιονομικής πειθαρχίας, θα μεταφερθούν στο τέλος του οικονομικού έτους προς το νομισματικό απόθεμα.

Συμπερασματικά, η υποαπορρόφηση των πιστώσεων που διαπιστώθηκε στο τέλος Φεβρουαρίου είναι μόνο φαινομενική. Υπενθυμίζεται ότι η συγκυριακή αναθεώρηση που πραγματοποιήθηκε από την Επιτροπή με την ευκαιρία της υποβολής των προτάσεων καθορισμού των τιμών εμφανίζει, για την υποκατηγορία 1α, υπέρβαση των πιστώσεων στο τέλος του οικονομικού έτους, η οποία ανέρχεται σε πολλές εκατοντάδες εκατ. ευρώ [2].

[2] Βλ. το σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης αριθ. 3/2000.

4.2. Η εκτέλεση των πιστώσεων για την υποκατηγορία 1β

Οι δαπάνες της υποκατηγορίας 1β (αγροτική ανάπτυξη και συνοδευτικά μέτρα) είναι κατά 79 εκατ. EUR υψηλότερες από το δείκτη. Η υπέρβαση του δείκτη προκύπτει από τις ελαφρά σημαντικότερες δαπάνες για τα τρία παλαιά συνοδευτικά μέτρα.

Από τις προβλέψεις δαπανών που διαβίβασαν τα κράτη μέλη, εμφανίζεται ένα χαμηλό επίπεδο δαπανών για τους δύο προσεχείς μήνες και ένα επίπεδο δαπανών κάτω από το δείκτη στο τέλος Απριλίου.