[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 15.2.2006

COM(2006) 75 τελικό

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Συμβολή στις διοργανικές διαπραγματεύσεις για την πρόταση ανανέωσης της ΔΙΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΣΥΜΦΩΝΙΑΣ σχετικά με τη δημοσιονομική πειθαρχία και τη βελτίωση της διαδικασίας του προϋπολογισμού

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στα συμπεράσματά του, « καλεί το Συμβούλιο να καταλήξει σε συμφωνία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την Επιτροπή για τη νέα διοργανική συμφωνία, βάσει κοινής θέσης και με την επιφύλαξη της επίτευξης αποδεκτών όρων που να αντανακλούν το αποτέλεσμα αυτών των συμπερασμάτων».

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο ψήφισμά του της 18ης Ιανουαρίου 2006, δήλωσε ότι "προτίθεται να ξεκινήσει εποικοδομητικές διαπραγματεύσεις με το Συμβούλιο με βάση τις αντίστοιχες θέσεις, υπό την προϋπόθεση ότι θα δοθεί πραγματική εντολή διαπραγμάτευσης στην αυστριακή προεδρία”.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπή συμφώνησαν για μια σειρά (τριμερών) συνεδριάσεων με σκοπό την εξασφάλιση δομημένου πλαισίου για τις διαπραγματεύσεις.

Την 1η Φεβρουαρίου 2006, η Επιτροπή ενέκρινε έγγραφο εργασίας σχετικά με πρόταση τροποποίησης της διοργανικής συμφωνίας. Η πρόταση αυτή συνοδεύθηκε από επιστολή του προέδρου Barroso με την οποία σχολιάζει «ορισμένα θέματα τα οποία, μολονότι δεν συμπεριλαμβάνονται στην πρόταση διοργανικής συμφωνίας, έχουν μεγάλη σημασία για τις προσεχείς διαπραγματεύσεις».

Στόχος του παρόντος εγγράφου εργασίας της Επιτροπής είναι η δομημένη διατύπωση ορισμένων σημείων που αναφέρονται στην επιστολή του προέδρου Barroso για την υποβολή τους ως συγκεκριμένων στοιχείων στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων της τριμερούς συνεδρίασης της 21ης Φεβρουαρίου.

Εκτός από αυτές τις ειδικές πλευρές, ορισμένα άλλα σημεία που επισημάνθηκαν κατά τη διάρκεια των διοργανικών συζητήσεων που πραγματοποιήθηκαν μέχρι τώρα έχουν ήδη γίνει αντικείμενο επίσημης απάντησης στο πλαίσιο του σχεδίου διοργανικής συμφωνίας που υποβλήθηκε την 1η Φεβρουαρίου από την Επιτροπή.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται κυρίως, η ευελιξία, για την οποία η Επιτροπή πρότεινε διάφορα εργαλεία ώστε να αυξηθεί ο όγκος και η έκτασή της και να δοθεί κατάλληλη απάντηση στις εξελισσόμενες ανάγκες και προκλήσεις. Όπως προβλέπεται στις τρέχουσες δημοσιονομικές προοπτικές, η προταθείσα διοργανική συμφωνία περιλαμβάνει επίσης έναν ειδικό τομέα για τις διοικητικές δαπάνες όλων των θεσμικών οργάνων. Όσον αφορά τη δημοσιονομική πειθαρχία, στο σχέδιο που υποβλήθηκε την 1η Φεβρουαρίου η Επιτροπή διατήρησε όλες τις υφιστάμενες διατάξεις, συμπεριλαμβανομένων και αυτών σχετικά με την ΚΕΠΠΑ. Όσον αφορά τη ρήτρα επανεξέτασης, η Επιτροπή πρότεινε την υποβολή εκτενούς Λευκής Βίβλου που να καλύπτει όλες τις πλευρές του δημοσιονομικού πλαισίου, των εσόδων και των δαπανών. Το εγχείρημα αυτό θα συμπεριλάβει ευρείες διαβουλεύσεις που πρέπει να ληφθούν υπόψη στις μεταγενέστερες προτάσεις ενδεχόμενων τροποποιήσεων των διαφόρων πλευρών του προϋπολογισμού. Ένα από τα θέματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν στο πλαίσιο αυτό είναι η ανάγκη χορήγησης στην Ευρωπαϊκή Ένωση πιο διαφανών και πιο ανεξάρτητων ιδίων πόρων για την αντικατάσταση του υφιστάμενου συστήματος. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή λαμβάνει υπό σημείωση την πρόθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να οργανώσει διάσκεψη με τη συμμετοχή και των εθνικών κοινοβουλίων.

1. Νέα δημοσιονομικά μέσα

Κατά την περίοδο του μελλοντικού δημοσιονομικού πλαισίου, η Επιτροπή προτίθεται να αυξήσει το αποτέλεσμα μόχλευσης των κονδυλίων της ΕΕ με τη βελτίωση των συνεργιών μεταξύ των πρωτοβουλιών στο πλαίσιο του προϋπολογισμού της ΕΕ και των δραστηριοτήτων της Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων (ΕΤΕπ). Συγκεκριμένα, η Επιτροπή έχει ήδη προτείνει τη δημιουργία χρηματοδοτικής διευκόλυνσης για τον καταμερισμό των κινδύνων με σκοπό την προώθηση της χρηματοδότησης της έρευνας, και επεξεργάζεται ειδικό μέσο για την κινητοποίηση κονδυλίων σχετικά με την εφαρμογή έργων στο πλαίσιο των ΔΕΔ στον τομέα των μεταφορών. Επίσης, σε στενή συνεργασία με την ΕΤΕπ και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Επενδύσεων (ΕΤΑΕ), η Επιτροπή προετοιμάζει ειδικές ενέργειες υπέρ των ΜΜΕ, με σκοπό τη στήριξη, μεταξύ άλλων, της χορήγησης επιχειρηματικών κεφαλαίων σε επιχειρήσεις υψηλής τεχνολογίας.

Προταθέν κείμενο σχετικά με τα νέα δημοσιονομικά μέσα

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπή συμφωνούν ότι η καθιέρωση μηχανισμών συγχρηματοδότησης είναι απαραίτητη για την ενίσχυση του αποτελέσματος μόχλευσης του προϋπολογισμού της ΕΕ με την αύξηση των κινήτρων χρηματοδότησης. Τα θεσμικά αυτά όργανα συμφωνούν με την αρχή ότι πρέπει να ενθαρρύνονται όλα τα δημοσιονομικά μέσα που δρουν καταλυτικά όσον αφορά τους δημόσιους και τους ιδιωτικούς επενδυτές. Στόχος πρέπει να είναι η αύξηση του επιχειρηματικού κεφαλαίου της ΕΤΕπ όσον αφορά την έρευνα και την ανάπτυξη σε 10 δισεκατ. ευρώ για την περίοδο 2007-2013. Επίσης, πρέπει να ενισχυθούν τα μέσα για τη στήριξη των διευρωπαϊκών δικτύων και των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων. Η Επιτροπή θα υποβάλει προτάσεις προς την κατεύθυνση αυτή και θα ενημερώσει την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή σχετικά με τις δραστηριότητες που χρηματοδοτούνται από την ΕΤΕπ, το ΕΤΑΕ και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα για την Ανασυγκρότηση και την Ανάπτυξη (ΕΤΑΑ) (που είναι αρμόδια για τα νέα κράτη μέλη) με σκοπό τη στήριξη των επενδύσεων σε αυτούς τους τομείς.

2. Δημοσιονομικός κανονισμός

Η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι είναι ανάγκη να βελτιωθεί η εκτέλεση του προϋπολογισμού χωρίς να τεθούν υπό αμφισβήτηση οι πρόοδοι που επιτεύχθηκαν κατά την τελευταία ανασύνταξη του 2002[1]. Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή έχει ήδη προτείνει τη διεξοδική μεταρρύθμιση του δημοσιονομικού κανονισμού και των κανόνων εφαρμογής του. Η Επιτροπή πιστεύει ότι η αναθεώρηση του δημοσιονομικού κανονισμού πρέπει να είναι αποτέλεσμα πραγματικής διαδικασίας συνεννόησης, σύμφωνα με την κοινή δήλωση του 1975[2].

Προταθέν κείμενο σχετικά με τον δημοσιονομικό κανονισμό

Τα θεσμικά όργανα έχουν κοινή αρμοδιότητα στον τομέα της αναθεώρησης του δημοσιονομικού κανονισμού με σκοπό τη βελτίωση της εκτέλεσης του προϋπολογισμού και την αύξηση της διαφάνειας και των πλεονεκτημάτων της χρηματοδότησης της ΕΕ που προορίζεται για τους πολίτες χωρίς να τεθούν υπό αμφισβήτηση οι πρόοδοι που επιτεύχθηκαν κατά την ανασύνταξη του 2002. Όπως το 2002, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπή συμφωνούν ότι η αναθεώρηση του δημοσιονομικού κανονισμού πραγματοποιείται μέσω πραγματικής διαδικασίας συνεννόησης, με βάση την πρόταση τροποποίησης, με σκοπό την επίτευξη συναίνεσης μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου. Επίσης, επιδιώκουν την καθιέρωση στενής και εποικοδομητικής διοργανικής συνεργασίας με σκοπό την ταχεία σύναψη συμφωνίας σχετικά με τους κανόνες εφαρμογής για την απλούστευση των διαδικασιών χρηματοδότησης καθώς και για την εξασφάλιση υψηλού επιπέδου προστασίας των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης.

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο αναλαμβάνουν σαφώς τη δέσμευση να ολοκληρώσουν τις διαπραγματεύσεις σχετικά με τον δημοσιονομικό κανονισμό σε εύθετο χρόνο, ώστε να μπορέσει να τεθεί σε ισχύ την 1η Ιανουαρίου 2007.

3. Πιστοποίηση από κράτη μέλη

Η Επιτροπή έχει εφαρμόσει πολύ σημαντικές μεταρρυθμίσεις για τη βελτίωση της δημοσιονομικής διαχείρισης όλων των τομέων του προϋπολογισμού. Στην ανακοίνωσή της COM(2005) 9 της 17ης Ιανουαρίου 2006, η Επιτροπή όρισε σχέδιο δράσης για ολοκληρωμένο πλαίσιο ελέγχου με βάση τις γνωμοδοτήσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Πρέπει να εξασφαλιστεί η κατάλληλη παρακολούθηση του παρόντος σχεδίου δράσης, κυρίως στον τομέα των εθνικών δηλώσεων, και ο καθορισμός του ανεκτού επιπέδου κινδύνου.

Προταθέν κείμενο για την εξασφάλιση αποτελεσματικού και ολοκληρωμένου εσωτερικού ελέγχου των κοινοτικών κονδυλίων

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπή συμφωνούν για τη σημασία που έχει η ενίσχυση του εσωτερικού ελέγχου χωρίς να αυξηθούν οι διοικητικές επιβαρύνσεις, προϋπόθεση της οποίας είναι η απλούστευση της σχετικής νομοθεσίας. Στο πλαίσιο αυτό, πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην υποχρέωση λογοδοσίας των διαχειριστών στο πλαίσιο της επιμερισμένης διαχείρισης με τη μορφή εθνικών δηλώσεων. Τα κράτη μέλη θα δηλώσουν τους οργανισμούς που θα είναι υπεύθυνοι για τις δηλώσεις αυτές, μέχρι τον Σεπτέμβριο 2006.

4. Δημοκρατικός έλεγχος και συνοχή των εξωτερικών δράσεων

Η Επιτροπή είναι αποφασισμένη να προωθήσει την πολιτική συνοχής στο πλαίσιο των εξωτερικών δράσεων της Ευρώπης και να αποφύγει τον περιττό πολλαπλασιασμό και τις ακαμψίες στον τομέα των μέσων που προβλέπονται για τις εξωτερικές δράσεις. Η Επιτροπή συμφωνεί ότι ο προτεινόμενος εξορθολογισμός των μέσων δεν πρέπει να περιορίσει τις εξουσίες του νομοθέτη ή της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής.Η Επιτροπή είναι διατεθειμένη να εργαστεί με εποικοδομητικό τρόπο όσον αφορά το κείμενο της προτεινόμενης νομοθεσίας στον τομέα των εξωτερικών δράσεων.

Προταθέν κείμενο σχετικά με τον δημοκρατικό έλεγχο και τη συνοχή των εξωτερικών δράσεων

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπήαναγνωρίζουν την ανάγκη εξορθολογισμού των διαφόρων μέσων για τις εξωτερικές δράσεις. Τα όργανα αυτά συμφωνούν ότι ο προτεινόμενος εξορθολογισμός των μέσων, μολονότι βελτιώνει τη συνοχή της δράσης της ΕΕ, δεν πρέπει να περιορίζει τις εξουσίες του νομοθέτη ή της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής. Το κείμενο της σχετικής νομοθεσίας πρέπει να αντανακλά τις αρχές αυτές και να περιλαμβάνει ενδεικτικό πολυετές πλαίσιο.

5. Οργανισμοί

Διατυπώθηκαν ανησυχίες σχετικά με την αύξηση του αριθμού των οργανισμών και σχετικά με την ανάγκη να εξασφαλιστεί ότι το φαινόμενο αυτό δεν συνεπάγεται τη μεταβίβαση κοινοτικών αρμοδιοτήτων σε διακυβερνητικές δομές. Επίσης, η Επιτροπή αναγνωρίζει ότι ορισμένες ενδεχόμενες δυσκολίες μπορεί να οφείλονται στη δημιουργία νέων οργανισμών κατά τη διάρκεια του δημοσιονομικού πλαισίου 2007-2013, κυρίως εάν η χρηματοδότησή τους υπόκειται ήδη σε αυστηρά ανώτατα όρια. Η Επιτροπή, για να ανταποκριθεί στους προβληματισμούς αυτούς, προτείνει ότι όταν προβλέπεται δημιουργία νέου οργανισμού, ο δημοσιονομικός αντίκτυπος της ενέργειας αυτής πρέπει να εξετάζεται από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή στο πλαίσιο τριμερούς συνεδρίασης, με βάση τη μελέτη που υποβάλλεται από την Επιτροπή.

Προταθέν κείμενο σχετικά με τους οργανισμούς

Πριν από τη λήψη οποιασδήποτε απόφασης σχετικά με τη δημιουργία οργανισμού, η Επιτροπή θα αξιολογεί τις δημοσιονομικές επιπτώσεις όσον αφορά τον εν λόγω τομέα δαπανών. Με βάση τις πληροφορίες αυτές, τα δύο σκέλη της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής αναλαμβάνουν τη δέσμευση να συνάψουν, στο πλαίσιο της δημοσιονομικής συνεργασίας, συμφωνία σχετικά με τη χρηματοδότηση του εν λόγω οργανισμού πριν από την έναρξη ισχύος της σχετικής νομικής βάσης.

6. Ίδιοι πόροι

Το σχέδιο διοργανικής συμφωνίας που υποβλήθηκε την 1η Φεβρουαρίου από την Επιτροπή περιέχει ήδη ρήτρα επανεξέτασης. Σύμφωνα με τη διάταξη αυτή, η Επιτροπή θα παρουσιάσει εκτενή Λευκή Βίβλο που θα καλύπτει όλες τις πλευρές του προϋπολογισμού, των εσόδων και των δαπανών της ΕΕ. Το εγχείρημα αυτό, το οποίο πρέπει να ξεκινήσει μετά την επίτευξη της τελικής συμφωνίας μεταξύ των θεσμικών οργάνων σχετικά με όλα τα στοιχεία των νέων δημοσιονομικών προοπτικών, θα είναι το προϊόν λεπτομερούς προετοιμασίας και ευρέων διαβουλεύσεων. Όσον αφορά την αναθεώρηση του συστήματος των ιδίων πόρων, και για να δοθούν προσανατολισμοί σε σχέση με τις προτάσεις της Επιτροπής, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο θα ήθελε να συγκαλέσει διάσκεψη στην οποία να συμμετέχουν επίσης τα εθνικά κοινοβούλια.

Προταθέν κείμενο σχετικά με τους ίδιους πόρους

Στο πλαίσιο της μελλοντικής αναθεώρησης του συστήματος των ιδίων πόρων, τα θεσμικά όργανα λαμβάνουν υπό σημείωση την πρόθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να οργανώσει διάσκεψη των εκπροσώπων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και των εθνικών κοινοβουλίων.

7. Δημοσιονομικός προγραμματισμός

Ο δημοσιονομικός προγραμματισμός συνεχίζει να παίζει ουσιαστικό ρόλο στην ετήσια διαδικασία του προϋπολογισμού. Η Επιτροπή έχει την πρόθεση να τηρήσει τις υποχρεώσεις που ανέλαβε στο παρελθόν όσον αφορά τις πληροφορίες των δυο σκελών της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής σχετικά με τον δημοσιονομικό προγραμματισμό.

Προταθέν κείμενο σχετικά με τον δημοσιονομικό προγραμματισμό

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και η Επιτροπή αναγνωρίζουν τη σημασία του δημοσιονομικού προγραμματισμού και διατηρούν τη συμφωνία που επιτεύχθηκε στον τομέα αυτό κατά τη συνεδρίαση συνεννόησης της 16ης Ιουλίου 2004. Ιδιαίτερα, ο δημοσιονομικός προγραμματισμός πρέπει να ενημερώνεται από την Επιτροπή δυο φορές το χρόνο και να εξετάζεται, εάν χρειάζεται, σε κάθε τριμερή συνεδρίαση που προβλέπεται στη διοργανική συμφωνία της

[1] Κανονισμός (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου της 25ης Ιουνίου 2002.

[2] Κοινή δήλωση της Συνελεύσεως, του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με την καθιέρωση διαδικασίας διαβουλεύσεων μεταξύ του Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, 4.3.1975, ΕΕ C 89 της 22.4.1975, σ. 1.