2008
ΕΥΦΥΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ
20032006ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ 
ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙO
Ειδική έκθεση  αριθ.  7
EL

ΕΥΦΥΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 
20032006Ειδική έκθεση αριθ.  7   2008
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙO  (υποβαλλόμενη δυνάμει του άρθρου 248, παράγραφος 4, δεύτερο εδάφιο, ΕΚ)
2
EYPΩΠAÏKO EΛEΓKTIKO ΣYNEΔPIO
12, rue Alcide De Gasperi
L-1615 Luxembourg
Τηλ : (352) 4398 45410
Φαξ : (352) 4398 46 430
E-mail : euraud@eca.europa.eu
Internet :  http://www.eca.europa.eu
Ειδική έκθεση αριθ. 7   2008
Περισσότερες πληροφορίες για την Ευρωπαϊκή Ένωση παρέχονται από το Διαδίκτυο 
μέσω του εξυπηρετητή Europa (http://europa.eu).
Βιβλιογραφικό δελτίο υπάρχει στο τέλος του τεύχους.
Λουξεμβούργο: Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, 2008
ISBN 978-92-9207-049-6
DOI 10.2865/1229
© Ευρωπαϊκές Κοινότητες, 2008
Επιτρέπεται η αναπαραγωγή με αναφορά της πηγής.
Printed in Belgium
ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
Σημεία 
IV  ΣΥΝΟΨΗ
17 ΕΙΣΑΓΩΓΗ
89 ΤΡΟΠΟΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΚΑΙ ΕΜΒΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ
1042  ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ
1018 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΘΕΣΗ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ
1518  ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ
1929 ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
2124 ΘΕΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ
2529  ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΤΟΠΙΚΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ: 
ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ
3038  ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ: ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ, ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΕΚΘΕΣΕΩΝ 
ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
3233 ΔΑΠΑΝΕΣ ΠΟΥ ΒΑΡΥΝΟΥΝ ΤΟΥΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ34 ΔΑΠΑΝΕΣ ΠΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΘΗΚΑΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ
3536 ΔΑΠΑΝΕΣ ΠΟΥ ΒΑΡΥΝΟΥΝ ΤΗ ΓΔ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ
3738 ΣΥΝΟΛΙΚΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ
3942 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ: ΕΝΑΣ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ;
4354  ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ
4345 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
4651 ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ5254 ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
  ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι
 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ
I.
Στόχος του πρόγραμματος «Ευφυής Ενέργεια  
για την Ευρώπη» (ΕEE) είναι η προώθηση της  
ενεργειακής απόδοσης, της χρήσης ανανεώσι-μων πηγών ενέργειας καθώς και της ενεργεια-
κής διαφοροποίησης. Το εν λόγω πρόγραμμα  
αποβλέπει στη δημιουργία ενός περιβάλλοντος 
όπου θα υπάρχει ευρεία γνώση για τις διαθέσι-
μες τεχνολογίες και τη σημασία τους.
II.
Ο προϋπολογισμός του προγράμματος ΕEE  2003-2006 ανήλθε σε 250 εκατομμύρια ευρώ, ποσό με το οποίο χρηματοδοτήθηκαν σχεδόν 
450 έργα. Περισσότεροι από 1700 φορείς συμμε-
τείχαν στο πρόγραμμα (συμπεριλαμβανομένων των τοπικών αρχών, των ινστιτούτων έρευνας, 
των ρυθμιστικών αρχών, των βιομηχανικών  
ενώσεων, των βιοτεχνικών επιμελητηρίων, των 
γραφείων μελετών και των κατασκευαστών).
III.
Ο έλεγχος του Συνεδρίου κάλυψε τα εξής  
θέματα:
πώς η Επιτροπή διέθεσε τα κονδύλια του προ- –
γράμματος ΕEE·
πώς η Επιτροπή παρακολούθησε και αξιολό- –
γησε το πρόγραμμα·
ποιες ήταν οι διοικητικές δαπάνες του προ- –
γράμματος·
ποιές διαφορές εισήγαγε ο εκτελεστικός οργα- –
νισμός στη διαχείριση του προγράμματος.ΣΥΝΟΨΗ
5
V.
Το Συνέδριο συνιστά μια σειρά πιθανών βελτι-
ώσεων όσον αφορά το σχεδιασμό και την εφαρ-
μογή των προγραμμάτων που θα διαδεχτούν το πρόγραμμα ΕEE (καθώς και άλλων ανάλογων  
προγραμμάτων):
προτάσεις για προγράμματα που να βασίζο- –
νται σε ένας σαφές μοντέλο πολιτικής και να αντανακλούν την αναμενόμενη σχέση ανά-
μεσα στις δαπάνες, την υλοποίηση και τον  αντίκτυπο·
παρακολούθηση η οποία να επεκτείνεται πέρα  –
από τα μεμονωμένα έργα και να συμβάλλει στη 
διαμόρφωση μιας άποψης για ένα πρόγραμμα στο σύνολό του, λαμβανομένου υπόψη του  
στόχου που έχει τεθεί για το πρόγραμμα·
αξιολόγηση των προγραμμάτων κατά τρόπο  –
που να μεγιστοποιεί την χρησιμότητά της  
ως πηγή ανατροφοδότησης, ενδεχομένως με 
μεγαλύτερη χρήση της «διαχρονικής» αξιο-λόγησης, η οποία συνίσταται στην εξέταση  
του αντίκτυπου των σημαντικών κατηγοριών 
έργων μέσω διαδοχικών πλαισίων δαπανών·
συστηματικότερη καταγραφή και ανάλυση   –
των πληροφοριών σχετικά με τις διοικητικές 
δαπάνες των προγραμμάτων, λαμβανομένων 
υπόψη των δαπανών που βαρύνουν τους  
δικαιούχους, καθώς και χρήση αυτών των  
πληροφοριών για τη σύγκριση των προγραμ-μάτων, τον καθορισμό και τη διάδοση των  
βέλτιστων πρακτικών.IV.
Οι διαπιστώσεις του Συνεδρίου ήταν οι εξής:
η Επιτροπή έθεσε σε εφαρμογή τους στόχους  –
του προγράμματος ΕEE με την κατάρτιση  
ενός λεπτομερούς προγράμματος εργασίας  
και ανέθεσε σε εξωτερικούς εμπειρογνώμο-
νες την αξιολόγηση των προτάσεων. Ωστόσο, 
παρατηρήθηκε έλλειψη βέλτιστων πρακτικών όσον αφορά το σχεδιασμό του προγράμμα-
τος και η κατανομή των δαπανών σε πολλούς τομείς δραστηριοτήτων περιόρισε τη δυνα-τότητα επίτευξης αξιοσημείωτης και εμφα-
νούς προόδου σε έναν συγκεκριμένο τομέα. 
Το πρόγραμμα δαπανών EEE δεν είχε σαφώς 
καθορισμένο στόχο.
Η Επιτροπή παρακολούθησε την πρόοδο των  –
έργων. Ωστόσο, η παρακολούθηση και αξι-
ολόγησή τους δεν παρείχαν τη δυνατότητα  
διαμόρφωσης μιας άποψης σχετικά με την  
ποιότητα και το σχεδιασμό του προγράμματος 
στο σύνολό του. Η Επιτροπή δεν ήταν σε θέση να εκτιμήσει εάν οι τοπικοί και περιφερεια-
κοί ενεργειακοί οργανισμοί  είχαν σημαντικό 
αντίκτυπο ή εάν βελτίωναν το συντονισμό των 
δράσεων προώθησης ενεργειακά αποδοτικών 
τεχνολογιών. Οι εκθέσεις αξιολόγησης δεν  ήταν έγκαιρα διαθέσιμες για να επηρεάσουν 
συζητήσεις νομοθετικού περιεχομένου.
Οι δαπάνες εκπόνησης προτάσεων, κατάρτισης  –
εκθέσεων σχετικά με τα έργα και διαχείρισης 
του προγράμματος (συμπεριλαμβανομένων  
παρόμοιων δαπανών που βαρύνουν τους επι-τυχόντες υποψήφιους) εκτιμώνται να είναι  
ίσες με το ποσό που εκταμιεύτηκε κατά την  
περίοδο 2003-2006. Λαμβανομένων υπόψη  
των μελλοντικών εκταμιεύσεων, το σύνολο  
των δαπανών των εν λόγω δραστηριοτήτων  αναμένεται πιθανότατα να ξεπεράσει το 1/6 
των ποσών που εκταμιεύθηκαν.
Ο εκτελεστικός οργανισμός είχε θετικό αντί- –
κτυπο στην ικανοποίηση των πελατών.ΣΥΝΟΨΗ 
 1.  Η Ευρωπαϊκή Ένωση χρησιμοποιεί μια σειρά μέσων για την υλοποίηση των στόχων 
που αφορούν την ενεργειακή της πολιτική1. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται:
διεθνείς συμφωνίες· –
υποστήριξη για την έρευνα και την ανάπτυξη σχετικά με την ενεργειακή  –
απόδοση και τις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας·
νομοθεσία για την προώθηση της ενεργειακής απόδοσης (όπως το ενερ- –
γειακό σήμα ΕΕ)·
προώθηση των έργων επίδειξης· –
δαπάνες ενεργειακών έργων στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων· –
σύστημα εμπορίας δικαιωμάτων εκπομπών.  –
 2.  Το πρόγραμμα «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη» (EEE) επιδιώκει να συμπλη-
ρώσει τα μέσα αυτά με την προώθηση της ενεργειακής απόδοσης, τη χρήση 
ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και την ενεργειακή διαφοροποίηση. Στόχος  
του προγράμματος είναι η δημιουργία ενός περιβάλλοντος όπου θα υπάρχει 
ευρεία γνώση για τις διαθέσιμες τεχνολογίες και τη σημασία τους. Με το  
εν λόγω πρόγραμμα προωθείται, μεταξύ άλλων, η ανταλλαγή εμπειριών και 
τεχνογνωσίας και ενθαρρύνεται η διάδοση των βέλτιστων πρακτικών και των βέλτιστων διαθέσιμων τεχνολογιών και επιδιώκεται με τον τρόπο αυτό η συμ-
βολή στην ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, στην ανταγωνιστικότητα 
και στην προστασία του περιβάλλοντος. Το πρόγραμμα δεν υποστηρίζει άμεσα 
την ανάπτυξη νέων τεχνολογιών
2.1 Η ΕΕ έχει θέσει τους ακόλουθους 
στόχους:
–  αύξηση της ασφάλειας του 
εφοδιασμού·
–  διασφάλιση της ανταγωνιστικότητας 
των ευρωπαϊκών οικονομιών και της 
διαθεσιμότητας οικονομικά προσιτής ενέργειας·
–  προώθηση της περιβαλλοντικής 
αειφορίας και καταπολέμηση των 
κλιματικών αλλαγών.
Συμπεράσματα της Προεδρίας, 
Βρυξέλλες, Μάρτιος 2007 
(Έγγραφο 7224/07 του Συμβουλίου).
2 Άρθρα 1 και 2 της απόφασης 
αριθ.  1230/2003/ΕΚ του Ευρωπαϊκού 
Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου 
(ΕΕ αριθ. L 176 της 15.7.2003, σ. 29).ΕΙΣΑΓΩΓΗ
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ SAVE: ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΥΦΥΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 
ΓΙΑ ΤΟΝ ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟ ΕΡΓΑΤΙΚΩΝ ΚΑΤΟΙΚΙΩΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΕΕΠΛΑΙΣΙΟ 1
Στόχος: 
Παροχή γνώσεων και μέσων στις εταιρείες κοινωνικής στέγασης για τον εκ των υστέρων εξοπλισμό υψηλής 
ενεργειακής απόδοσης.
Διάρκεια:
01/2006 – 12/2006
Προϋπολογισμός: 
457 291 ευρώ (κοινοτική συμβολή: 50 %)
Στο πλαίσιο του εν λόγω προγράμματος καταρτίστηκε ένα πρόγραμμα επιμόρφωσης και δημοσιεύτηκε ένας 
οδηγός, ο οποίος παρέχει τη δυνατότητα σε εταιρείες κοινωνικής στέγασης, σε δήμους και σε λοιπούς ιδιο-
κτήτες ακινήτων να προβούν σε «εκ των υστέρων εξοπλισμό υψηλής ενεργειακής απόδοσης» με τον οποίο 
εξοικονομείται τουλάχιστον το 30 % της ενέργειας που καταναλώνονταν πριν από την ανακαίνιση.
7
ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕEE 20032006
 3.  Ο προϋπολογισμός του προγράμματος ΕEE 2003-2006 ανήλθε σε 250 εκατομμύ-
ρια ευρώ σε πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων κατά τη διάρκεια αυτών των 
τεσσάρων ετών, ποσό το οποίο χρησιμοποιήθηκε για την υποστήριξη σχεδόν 
450 έργων. Σε αυτά τα έργα συμμετείχαν κοινοπραξίες (με επτά έως οκτώ  
συμμετέχοντες κατά μέσο όρο) στο σύνολο της ΕΕ, σε άλλα κράτη μέλη του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου ή στις υποψήφιες προς ένταξη χώρες. Επίσης, 
στους συμμετέχοντες συμπεριλαμβάνονταν τοπικές αρχές, ινστιτούτα έρευνας, 
ρυθμιστικές αρχές, βιομηχανικές ενώσεις, βιοτεχνικά επιμελητήρια, γραφεία 
μελετών και κατασκευαστές. Γενικότερα, περισσότεροι από 1700 φορείς συμ-μετείχαν στο πρόγραμμα. 
 4.  Στο πρόγραμμα «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη 2003-2006» συμπεριλαμβάνο-
νταν τα εξής τέσσερα «κάθετα» υποπρογράμματα: 
SAVE: ενεργειακή απόδοση, κυρίως στον οικοδομικό και τον βιομηχανικό  –
τομέα3·
Altener: νέες και ανανεώσιμες πηγές ενέργειας –3·
STEER: ενεργειακές πτυχές των μεταφορών· –
Coopener: συνεργασία με τις αναπτυσσόμενες χώρες· –
  και πέντε «οριζόντιες» δραστηριότητες οι οποίες συνδύαζαν πολλά από τα υποπρο-
γράμματα που αναφέρθηκαν ανωτέρω ή/και που σχετίζονταν με τις κοινοτικές 
προτεραιότητες. 3 Τα προγράμματα SAVE και Altener 
χρονολογούνται από το έτος 1993, ενώ 
νωρίτερα χρηματοδοτούνταν μέσω 
άλλων προγραμμάτων (βλ. Ειδική 
Έκθεση αριθ. 17/98 σχετικά με την υποστήριξη των ανανεώσιμων πηγών 
ενέργειας στο πλαίσιο των δράσεων 
κοινής δαπάνης του προγράμματος 
Joule-Thermie και των προτύπων 
δράσεων του προγράμματος Altener (ΕΕ αριθ. C 356 της 20.11.1998)). 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ALTENER: GREENLODGES ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΑ ΚΑΤΑΛΥΜΑΤΑΠΛΑΙΣΙΟ 2
Στόχος: 
Προώθηση και διευκόλυνση της χρήσης ανανεώσιμης ενέργειας και της παραγωγής θερμότητας και ηλε-
κτρισμού μέσω μικρομονάδων ΣΠΗΘ σε απομακρυσμένα αγροτικά ξενοδοχεία (καταλύματα).
Διάρκεια: 
01/01/2005 – 31/01/2007
Προϋπολογισμός: 
849 652 ευρώ (κοινοτική συμβολή: 50 %)
Στο πλαίσιο του προγράμματος καταρτίστηκε ένας οδηγός ο οποίος παρέχει τη δυνατότητα σε ιδιοκτήτες/
διαχειριστές αγροτικών ξενοδοχείων και λοιπών παρόμοιων καταλυμάτων να εγκαταστήσουν σε αυτά συστή-ματα χρήσης ανανεώσιμης ενέργειας και μικρομονάδων ΣΠΗΘ, με βάση τους ενεργειακούς ελέγχους που 
διενεργήθηκαν σε «καταλύματα» σε διαφορετικές περιοχές της ΕΕ. Επίσης, οι πληροφορίες σχετικά με τα εν 
λόγω συστήματα, διαδόθηκαν μέσω εργαστηρίων που οργανώθηκαν σε περιφερειακό και εθνικό επίπεδο.
8
 5.  Στον Πίνακα 1  απεικονίζονται τα αποτελέσματα (που αντιστοιχούν στις συμβά-
σεις επιχορήγησης που έχουν υπογραφεί για κάθε σκέλος του προγράμματος) 
για τις δαπάνες οι οποίες αναλήφθηκαν στα πλαίσια των υποπρογραμμάτων, 
καθώς και για άλλες δαπάνες. Ο ρυθμός πληρωμών ήταν πολύ πιο αργός από εκείνον των αναλήψεων υποχρεώσεων: στα τέλη του έτους 2006 το σύνολο των 
πληρωμών προς τους συμμετέχοντες ανήλθε σε 46,8 εκατομμύρια ευρώ.
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ STEER: ΕΥΡΩΠΑÏΚΗ ΕΚΣΤΡΑΤΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΤΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΚΑΤΑ 
ΤΗΝ ΟΔΗΓΗΣΗ, ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΟΔΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ECODRIVEN:ΠΛΑΙΣΙΟ 3
Στόχος: 
Προώθηση μιας ασφαλέστερης και πιο οικονομικής ενεργειακά συμπεριφοράς των οδηγών (Eco-Driving)
Διάρκεια:
01/2006 – 12/2008
Προϋπολογισμός: 
1 440 040 ευρώ (κοινοτική συμβολή: 50 %)
Η Ecodriven αποτελεί μια εκστρατεία σε ευρωπαϊκή κλίμακα για την οικολογική οδήγηση και απευθύνεται 
σε οδηγούς ιδιωτικών αυτοκινήτων και ημιφορτηγών οχημάτων, καθώς και σε οδηγούς φορτηγών και 
λεωφορείων στις εννέα χώρες της ΕΕ. 
9
ΟΡΙΖΟΝΤΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΕΥΡΩΠΑÏΚΗ ΠΛΑΤΦΟΡΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ 
ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ EUROCONTRACTΠΛΑΙΣΙΟ 4
Στόχος: 
Βελτίωση των όρων των συμβάσεων σχετικά με τη χρήση της ενέργειας
Διάρκεια:
01/2005 – 12/2007
Προϋπολογισμός: 
2 302 036 ευρώ (κοινοτική συμβολή: 50 %) 
Στο πλαίσιο του εν λόγω προγράμματος καταρτίστηκαν πρότυπα συμβάσεων, φάκελοι υποβολής προσφορών, 
καθώς και πρότυπα ποιότητας σχετικά με τις ενεργειακές υπηρεσίες, γεγονός που οδήγησε στην κατάρτιση 
οδηγών για τους δήμους, τους στεγαστικούς οργανισμούς, καθώς και άλλους φορείς που συμμετέχουν στην 
παροχή υπηρεσιών στέγασης. ΑΝΑΛΗΦΘΕΙΣΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 20032006ΠΙΝΑΚΑΣ 1
Επιχορηγούμενα έργαΑριθ. 
συμβάσεων 
επιχορήγησης 
που 
υπογράφηκανΣε εκατ. 
ευρώ 
Altener (Ανανεώσιμες πηγές ενέργειας) 118 61,6
SAVE (Ενεργειακή απόδοση) 106 56,2
STEER (Μεταφορές) 28 19,7
«Οριζόντιες» δράσεις 80 44,5
Ειδική υποστήριξη εκδηλώσεων 77 2,7
Coopener 38 14,5
ΣΥΝΟΛΟ επιχορηγούμενων έργων 447 199,2
Έργα μέσω δημόσιου διαγωνισμού128
Έργα μέσω συντονισμένης δράσης22,2
Δαπάνες επικοινωνίας και στήριξης της Γενικής 
Διεύθυνσης Ενέργειας και Μεταφορών2,5
Δαπάνες λειτουργίας του εκτελεστικού οργανισμού 8,9
ΣΥΝΟΛΟ3240,81 Δημόσιος διαγωνισμός, συμβάσεις 
(κυρίως μελέτες ή υπηρεσίες της 
τεχνολογίας των πληροφοριών) που 
δρομολογήθηκαν από την Επιτροπή.
2 Συντονισμένες δράσεις : Μια 
συντονισμένη δράση ξεκίνησε για 
τη μεταφορά και την εφαρμογή της 
οδηγίας για την Ενεργειακή Απόδοση 
των Κτιρίων (Οδηγία EPBD).
3 Στο σύνολο περιλαμβάνεται η 
συμβολή της Ευρωπαϊκής Ζώνης 
Ελεύθερων Συναλλαγών στο ΕEE.
10
Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΠΡΙΝ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ 
ΤΟΥ ΕEE 20032006...
 6.  Τα προγράμματα SAVE και Altener και ορισμένες από τις δραστηριότητες  που 
υπήχθησαν στο πλαίσιο του προγράμματος Coopener το 2003 χρηματοδο-
τούνταν αρχικά με βάση το πρόγραμμα-πλαίσιο για την ενέργεια 1998-2002. 
Οι σημαντικότερες τροποποιήσεις στο πρόγραμμα 2003–2006 ήταν οι εξής:
σύσταση ενός εκτελεστικού οργανισμού για τη διαχείριση του προγράμ- –
ματος·
συγκέντρωση, σε ένα ενιαίο πρόγραμμα, των κοινοτικών ενισχύσεων στους  –
τομείς της ενέργειας που συμβάλλουν στην αειφόρο ανάπτυξη·κατάρτιση ειδικού υποπρογράμματος για τη χρηματοδότηση δραστηριο- –
τήτων σχετικών με τον τομέα μεταφορών.
… Η ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ 
ΤΟΥ ΕEE 20032006
 7.  Το επακόλουθο πρόγραμμα, ΕEE2, το οποίο θα καλύπτει την περίοδο 2007-2013, 
περιλαμβάνει τις εξής τροποποιήσεις:
παύση της ειδικής στήριξης μικρών μεμονωμένων έργων· –
διαγραφή του Coopener από το πρόγραμμα· –
έγκριση των σχεδίων πρώτης εμπορικής αξιοποίησης (προώθηση και- –
νοτόμων τεχνικών, διεργασιών ή προϊόντων που έχουν ήδη αποτελέσει 
αντικείμενο επιτυχούς επίδειξης, αλλά δεν έχουν ακόμη διεισδύσει στην αγορά) και
αύξηση της μέγιστης κοινοτικής συμβολής σε 75 % των δαπανών και σε  –
250 000 ευρώ για τη σύσταση νέων οργανισμών ενέργειας σε τοπικό και 
περιφερειακό επίπεδο, καθώς και δυνατότητα υποβολής προτάσεων για 
τη σύσταση οργανισμών ενέργειας μεμονωμένα παρά στο πλαίσιο μιας  
κοινοπραξίας.
 8.  Το Ελεγκτικό Συνέδριο εξέτασε εάν η Επιτροπή έλαβε εύλογα μέτρα προκειμένου 
να διασφαλιστεί η αποτελεσματικότητα του σχεδιασμού και της εφαρμογής 
του προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη», κατά τρόπο που να 
παρέχει προστιθέμενη αξία σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
  Ο έλεγχος κάλυψε τα εξής θέματα:
πώς διέθεσε η Επιτροπή τα κονδύλια· –
πώς η Επιτροπή παρακολούθησε και αξιολόγησε το πρόγραμμα· –
ποιες ήταν οι διοικητικές δαπάνες του προγράμματος· –
ποιες διαφορές επέφερε ο εκτελεστικός οργανισμός στη διαχείριση του  –
προγράμματος.
 9.  Ο έλεγχος συμπεριέλαβε:
α) ανάλυση της νομικής βάσης του προγράμματος, εγγράφων που σχετίζονται 
με τη διαδικασία λήψης αποφάσεων καθώς και αξιολογήσεις του προγράμ-
ματος ΕEE, των προγενέστερων και μεταγενέστερων προγραμμάτων·
β) ανάλυση των εκθέσεων και των εγγράφων παρακολούθησης του εκτελε-
στικού οργανισμού·
γ) συνεντεύξεις με το προσωπικό της Γενικής Διεύθυνσης Ενέργειας και Μετα-
φορών και του εκτελεστικού οργανισμού·
δ) ανάλυση των προσκλήσεων υποβολής προτάσεων·ε) εξέταση 65 φακέλων των έργων·
στ) έρευνα στο πλαίσιο της οποίας συγκεντρώθηκαν δεδομένα από 736 συμ-
μετέχοντες στο πρόγραμμα
4·
ζ) ανάλυση της βάσης δεδομένων του έργου.4 Το σχέδιο ερωτηματολογίου της 
έρευνας διαβιβάστηκε στις υπηρεσίες 
της Επιτροπής τον Νοέμβριο του 2006. 
Το ερωτηματολόγιο αποστάλθηκε σε όλους τους ενδιαφερόμενους που είχαν 
υποβάλει αίτηση για χρηματοδότηση 
πριν από τις 7 Νοεμβρίου του 2006. 
Συνολικά, το Συνέδριο παρέλαβε 
736 απαντήσεις. Το συνολικό ποσοστό απάντησης στην εν λόγω έρευνα 
ήταν 29%. Οι περισσότεροι από 
εκείνους που είχαν απαντήσει είχαν 
συμμετάσχει σε περισσότερα από ένα 
έργα και διέθεταν επομένως μεγάλη 
εμπειρία σχετικά με τη λειτουργία του 
προγράμματος. Για παράδειγμα, το ήμισυ των ερωτηθέντων ήταν σε θέση 
να συγκρίνουν τη συνεργασία τους με 
τη ΓΔ Ενέργειας και Μεταφορών και τον 
Οργανισμό. Στα πλάισια της έρευνας, 
οι αιτούντες καλούνταν να καθορίσουν 
τις δαπάνες εκπόνησης των προτάσεών 
τους και, στην περίπτωση επιλεγέντων υποψηφίων, το κόστος κατάρτισης των 
εκθέσεων στις Βρυξέλλες.ΤΡΟΠΟΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ 
ΚΑΙ ΕΜΒΕΛΕΙΑ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΘΕΣΗ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ
 10.  Για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό των δημόσιων παρεμβάσεων απαιτείται σαφής 
καθορισμός των στόχων, κατανόηση του τρόπου υλοποίησης αυτών και σαφή κριτήρια για την επιλογή των προτάσεων.
 11.  Σύμφωνα με την κοινοτική νομοθεσία η χρηματοδότηση στο πλαίσιο του προγράμ-
ματος ΕEE 2003-2006 θα πρέπει να προορίζεται για τα έργα που αφορούν:
α) την προώθηση της βιώσιμης ανάπτυξης, της ασφάλειας του ενεργειακού 
εφοδιασμού, της ανταγωνιστικότητας ή της προστασίας του περιβάλλο-ντος·
β) τη σύσταση ή την ανάπτυξη δομών και μέσων για την προώθηση της αει-
φόρου ενέργειας·
γ) την προώθηση συστημάτων και εξοπλισμών αειφόρου ενέργειας·
δ) την παροχή πληροφοριών, εκπαίδευσης και κατάρτισης·ε) την παρακολούθηση της εφαρμογής και του αντίκτυπου κοινοτικών πρω-
τοβουλιών·
στ) την αξιολόγηση του αντίκτυπου των δράσεων που χρηματοδοτούνται στο 
πλαίσιο του προγράμματος
5.
  Η οικονομική ενίσχυση έπρεπε να εξαρτάται από την κοινοτική προστιθέμενη 
αξία, το όφελος και τον αντίκτυπο της προτεινόμενης δράσης6.
 12.  Η Επιτροπή εφάρμοσε τις εν λόγω αρχές μέσω:
ενός συνολικού προγράμματος εργασίας για την περίοδο 2003-2006 με το  –
οποίο καθορίστηκαν 17 κύριες δράσεις υποδιαιρούμενες σε 63 «τομείς-
στόχου» (αναφέρονται στο Παράρτημα I )·
ετήσιων προγραμμάτων εργασίας που θέτουν κατευθυντήριες γραμμές για  –
τα υποπρογράμματα και τις «κύριες δράσεις» καθώς και μέσω κριτηρίων 
επιλογής7·
πρόσκλησης υποβολής προτάσεων η οποία καθορίζει κριτήρια επιλεξι- –
μότητας και επιλογής και οδηγεί σε συμβάσεις επιχορήγησης, ύστερα  
από διαπραγμάτευση μεταξύ της Επιτροπής και της αντίστοιχης κοινο-πραξίας·
πρόσκλησης υποβολής προσφορών που οδηγεί σε συμβάσεις παροχής   –
υπηρεσιών.5 Απόφαση αριθ. 1230/2003/ΕΚ, 
άρθρο 4, παράγραφος 1.
6 Απόφαση αριθ. 1230/2003/ΕΚ, 
άρθρο 4, παράγραφος 2.
7 Αυτά τα προγράμματα εργασίας 
καταρτίστηκαν σε διαβούλευση 
με τους εκπροσώπους όλων των 
συμμετεχουσών χωρών.ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ 
ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ
13
 13.  Για τις κύριες δράσεις συγκροτήθηκαν ομάδες εμπειρογνωμόνων για κάθε πρό-
σκληση υποβολής προσφορών (βλ. Παράρτημα I ). Τα μέλη των ομάδων αξι-
ολόγησαν τις προτάσεις με βάση πέντε κριτήρια:
την ποιότητα της ενέργειας/του οργανισμού/της εκδήλωσης· –
την ποιότητα του τρόπου προσέγγισης· –
την κοινοτική προστιθέμενη αξία· –
τις δαπάνες και τα οφέλη· –
την οργάνωση της ομάδας. –
 14.  Με βάση τις εκθέσεις της ομάδας, μια επιτροπή αξιολόγησης συνέταξε έναν κατά-
λογο κατάταξης προς έγκριση. Μια πρόταση εγκρινόταν μόνον εφόσον συγκέ-ντρωνε συνολική βαθμολογία καθώς και βαθμολογία σχετικά με το πέμπτο  κριτήριο (οργάνωση της ομάδας) 70 % και άνω των διαθέσιμων μονάδων.  
Παράλληλα, η βαθμολογία για κάθε κριτήριο μεμονωμένα δεν έπρεπε να  
είναι μικρότερη του 50 %. Εγκρίθηκε περίπου το 33 % των υποβληθεισών  προτάσεων.
ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ
 15.  Η Επιτροπή έθεσε σε εφαρμογή τους στόχους του προγράμματος με συγκεκριμένες 
ενέργειες και θέσπισε ένα σύστημα για την αντικειμενική αξιολόγηση των προ-
τάσεων και την ανάθεση συμβάσεων. Οι εμπειρογνώμονες που αξιολογούσαν 
και βαθμολογούσαν τις προτάσεις δικαιολογούσαν και τεκμηρίωναν επαρκώς 
την αξιολόγηση και την βαθμολόγηση στην οποία προέβαιναν σχετικά με  
αυτές. 
 16.  Οι δραστηριότητες που υποστηρίζονται στο πλαίσιο του παρόντος προγράμματος 
κληρονομήθηκαν σε μεγάλο βαθμό από προγενέστερα προγράμματα. Στους 
τομείς-στόχου που ήταν επιλέξιμοι για υποστήριξη συγκαταλέγονταν η αύξηση 
της ευαισθητοποίησης σε θέματα, όπως η απόδοση των καυσίμων εμπορικών 
οχημάτων και η μόνωση κτιρίων, τομείς για τους οποίους οι ανεξάρτητοι  
εμπειρογνώμονες θεωρούν ότι υπάρχει σημαντική δυνατότητα υιοθέτησης  
τεχνολογιών αποδοτικών ως προς το κόστος και ως προς την καταπολέμηση της εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου
8.
 17.  Αντίθετα, ο καθορισμός 63 τομέων-στόχου, για ένα σχετικά μικρό πρόγραμμα 
δαπανών, μείωσε την πιθανότητα επίτευξης από το πρόγραμμα σημαντικού 
αντίκτυπου σε οποιοδήποτε μεμονωμένο τομέα. Το πρόγραμμα δαπανών ΕEE δεν είχε σαφώς καθορισμένο στόχο.8 Βλ. για παράδειγμα την πρόσφατη 
ανάλυση «A Cost curve for Greenhouse 
Gas Reduction», McKinsey Quarterly, 
2007.
14
 18.  Τα συμπεράσματα μιας έκθεσης που χρηματοδοτήθηκε από το πρόγραμμα9 παρέ-
χουν ένα σημείο αναφοράς για την αξιολόγηση των κανόνων εφαρμογής του 
προγράμματος. Το πρόγραμμα εργασίας της Επιτροπής:
δεν «κατέστησε σαφές το μοντέλο πολιτικής» (δηλ. δεν εξηγούσε πώς   –
η παροχή επιχορηγήσεων από την ΕΕ θα βοηθούσε στην άρση συγκε-
κριμένων εμποδίων με στόχο την υιοθέτηση τεχνολογίας ενεργειακής  
απόδοσης)·
δεν όρισε συγκεκριμένους, μετρήσιμους και χρονικά καθορισμένους στό- –
χους για το πρόγραμμα·
δεν παρείχε ανάλυση των σημαντικότερων παραγόντων της αγοράς. (Ανά- –
λυση των παραγόντων της αγοράς παρέχεται στο πρόγραμμα εργασίας  που αφορά το διάδοχο πρόγραμμα. Αυτή η ανάλυση, ωστόσο, απαριθ-μεί 41 «ομάδες-στόχου» που συχνά προσδιορίζονται σε γενικές γραμ-
μές («εκπαιδευτικό σύστημα», «βιοτέχνες», «μέσα μαζικής ενημέρωσης», 
κ.λπ.)).
ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ 
ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
 19.  Σύμφωνα με τον δημοσιονομικό κανονισμό10 απαιτείται από την Επιτροπή να 
ορίζει συγκεκριμένους, μετρήσιμους, εφικτούς, συναφείς και χρονικά καθο-
ρισμένους στόχους για όλους τους τομείς του προϋπολογισμού, καθώς και να 
παρακολουθεί την επίτευξη αυτών μέσω δεικτών επιδόσεων. 
 20.  Η Επιτροπή όρισε μόνον κανόνες παρακολούθησης σε επίπεδο μεμονωμένων 
έργων ως ακολούθως:
η σύμβαση επιχορήγησης περιέγραφε το περιεχόμενο του έργου και τα  –
άμεσα προϊόντα του (παραδοτέα), καθώς και τους δείκτες επιδόσεων που 
συμφωνήθηκαν·
η σύμβαση επιχορήγησης κάλυπτε επίσης τη συχνότητα σύνταξης εκθέ- –
σεων: τρεις έως τέσσερις εκθέσεις, ανάλογα με τη διάρκεια του έργου (για τα γεγονότα μικρότερης σημασίας συντασσόταν μόνο μία έκθεση)·
ένας υπεύθυνος έργου αναλάμβανε την παρακολούθηση της παράδοσης  –
των εκθέσεων και της προόδου σε σχέση με την περιγραφή του έργου  
στη σύμβαση·
κάθε τμήμα του εκτελεστικού οργανισμού παρακολουθούσε τους δικούς  –
του υπεύθυνους έργου·
υποβαλλόταν στη Γενική Διεύθυνση Ενέργειας και Μεταφορών μια γενική  –
επισκόπηση αυτής της παρακολούθησης. 9 Στο πλαίσιο του προγράμματος ΕEE, η 
ECOFYS κατάρτισε έκθεση αξιολόγησης 
20 μέσων ενεργειακής απόδοσης, εκ 
των οποίων τα 17 εφαρμόζονταν εντός των κρατών μελών («From Theory Based 
Policy Evaluation to SMART Policy 
Design», ECOFYS, Απρίλιος 2007.) – 
http://www.aid-ee.org/documents/
SummaryreportFinal.PDF?bcsi_
scan_522CC38ADEA72627=0&bcsi_
scan_filename=SummaryreportFinal.PDF – 10th June 2008). Αυτή η έκθεση 
παρέχει ένα σημείο αναφοράς για τις 
καλές πρακτικές στο σχεδιασμό και 
στην παρακολούθηση προγραμμάτων 
στον τομέα της ενεργειακής απόδοσης. Μεταξύ άλλων, στην έκθεσή τους οι 
σύμβουλοι κρίνουν ότι ένα πρόγραμμα 
ενεργειακής απόδοσης πρέπει:
–  να περιλαμβάνει ένα σαφές μοντέλο 
πολιτικής το οποίο θα απεικονίζει 
την επιδιωκόμενη σχέση ανάμεσα 
στις δαπάνες, το αποτέλεσμα και τον αντίκτυπο·
–  να θέτει συγκεκριμένους στόχους οι 
οποίοι πρέπει να υλοποιούνται σε 
ένα ορισμένο χρονικό πλαίσιο και 
να διαμορφώνει τους μετρήσιμους δείκτες που θα παρακολουθούνται·
–  να εκτιμά τον πιθανό αντίκτυπο ενός 
πιθανού συνόλου μέσων πολιτικής 
στην επίτευξη των καθορισμένων 
στόχων·
–  να αναλύει τις σχετικές αγορές 
και κλάδους, εντοπίζοντας τους 
κύριους παράγοντες της αγοράς, 
τα αντικίνητρα, τους φραγμούς 
και τα εμπόδια για την υλοποίηση 
του στόχου της ενεργειακής 
απόδοσης καθώς και την πιθανή αποτελεσματικότητα των μέσων 
πολιτικής όσον αφορά την επίλυση 
αυτών των προβλημάτων.
10 Άρθρο 27 του κανονισμού (EΚ, 
Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του 
Συμβουλίου (EE L 248, 16.9.2002, σ. 1.)
15
ΘΕΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ
 21.  Αυτοί οι κανόνες ήταν παρόμοιοι με εκείνους άλλων κοινοτικών προγραμμάτων 
και έδωσαν τη δυνατότητα στην Επιτροπή να παρακολουθήσει τις δραστηρι-ότητες που αναλαμβάνονταν στο πλαίσιο μεμονωμένων έργων. Αντίθετα, οι 
απαιτούμενες και παρεχόμενες πληροφορίες σχετικά με την παρακολούθηση 
δεν τοποθετούνταν στο πλαίσιο μιας σειράς δεικτών για τη μέτρηση της επιτυ-
χίας του προγράμματος στο σύνολό του. Συνεπώς, η χρησιμότητα αυτών των 
πληροφοριών για την Επιτροπή ήταν περιορισμένη για τη διαμόρφωση άποψης σχετικά με το βαθμό επιτυχίας του προγράμματος ή σχετικά με το εάν αυτό 
ή οι απαιτήσεις του έργου έπρεπε να τροποποιηθούν
11. Κατά τη διάρκεια του 
προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη», καμία τροποποίηση δεν πραγματοποιήθηκε στα κριτήρια αξιολόγησης των προτεινόμενων έργων (και για τα υποπρογράμματα SAVE και Altener, τα εν λόγω κριτήρια παρέμειναν 
ίδια συγκριτικά με προγενέστερα προγράμματα). 
 22.  Επίσης, το ποσοστό εκταμίευσης των κονδυλίων παρεμπόδισε τη χρήσιμη αξι-
ολόγηση του προγράμματος ΕΕΕ12. Η ενδιάμεση αξιολόγηση του ΕEE ολο-
κληρώθηκε τον Ιανουάριο του 2006, όταν το πρόγραμμα έφθανε στο τέλος 
του. Ωστόσο, σε αυτό το στάδιο, οι εκταμιεύσεις ανέρχονταν σε λιγότερο  
από 5 % του συνόλου των δαπανών που προβλέπονταν για το πρόγραμμα. Η 
ομάδα μελέτης κατέληξε στο εξής συμπέρασμα: «είναι ακόμη πολύ νωρίς να 
αναγνωρίσουμε τον μακροπρόθεσμο αντίκτυπο [των έργων] με βάση τις αξι-ολογήσεις». Μέχρι τα τέλη του 2006, το σύνολο των πληρωμών ανήλθε μόλις 
σε 46,8 εκατομμύρια ευρώ, γεγονός που δηλώνει ότι το 80 % των κονδυλίων 
που έπρεπε να διατεθεί στο πλαίσιο του προγράμματος θα εκταμιευόταν μετά 
τη διάρκειά του.
 23.  Το πρόγραμμα «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη» θεώρησε ως δεδομένο ότι οι 
ατελείς πληροφορίες συνιστούσαν σημαντικό εμπόδιο για την αξιοποίηση προ-
ϊόντων, διαδικασιών και πρακτικών υψηλής ενεργειακής απόδοσης, καθώς και 
για τη χρησιμοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Στην παρακολούθηση 
του προγράμματος «ορθών πρακτικών» θα ενσωματώνονταν μέτρα που θα  
προσδιόριζαν το βαθμό στον οποίο οι υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων γνώριζαν 
τις συναφείς πληροφορίες ως αποτέλεσμα του προγράμματος. Η Επιτροπή δεν έλαβε τέτοιες πληροφορίες σε επίπεδο προγράμματος.
 24.  Μια σημαντική αδυναμία για την αξιολόγηση του προγράμματος ήταν ότι οι εκθέ-
σεις αξιολόγησης δεν ήταν διαθέσιμες έγκαιρα για να επηρεάσουν συζητήσεις 
νομοθετικού περιεχομένου και δεν παρείχαν ουσιώδη ανάλυση του αντίκτυπου του προγράμματος. Οι εκθέσεις αξιολόγησης σχετικά με τα υποπρογράμματα 
SAVE και Altener δεν ήταν διαθέσιμες πριν την έγκριση του ΕEE. Η εκ των  
προτέρων αξιολόγηση του ΕEE2, το οποίο διαδέχθηκε το ΕEE, πραγματοποι-
ήθηκε πριν γνωστοποιηθεί οποιαδήποτε πληροφορία για το πρόγραμμα ΕEE 
(η έκθεση δημοσιεύθηκε
13 τον Σεπτέμβριο του 2004: η προθεσμία υποβολής 
προτάσεων κατά την πρώτη πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το ΕEE ήταν 
τον Απρίλιο του 2004 και οι συμβάσεις επιχορηγήσεων στο πλαίσιο του ίδιου 
προγράμματος «ΕEE 2003-2006» δεν υπογράφηκαν παρά μόνο κατά το φθι-νόπωρο του ίδιου έτους).11 Ο προσληφθείς σύμβουλος για την 
πραγματοποίηση της εκ των προτέρων αξιολόγησης του προγράμματος ΕΕΕ 2 
ανέφερε ότι το σύστημα δεικτών του 
τρέχοντος προγράμματος σε αυτό το 
στάδιο ανάπτυξης ήταν περιορισμένο 
στο επίπεδο έργου, όπου οι υποψήφιοι καλούνταν να προτείνουν δείκτες 
ως προς τους οποίους μπορούσε να 
μετρηθεί η πρόοδος του έργου τους. 
Ωστόσο, δεν υπήρχε κανένα μέσο 
εναρμόνισης των δεικτών αυτών 
στο επίπεδο του προγράμματος. Τα 
πρόσωπα από τα οποία ζητήθηκε η γνώμη τους εξέφρασαν την ανησυχία 
τους σχετικά με το σύστημα αυτό. 
Το εν λόγω σύστημα πιθανόν 
να δημιουργούσε σύγχυση και 
να παρεμπόδιζε μια κατάλληλη 
παρακολούθηση του αντίκτυπου, 
καθώς ενεθάρρυνε τη μέτρηση των υλοποιήσεων, των αποτελεσμάτων 
και του αντίκτυπου διαφορετικών για 
κάθε έργο. Βάσει του συστήματος 
αυτού θα ήταν πολύ δύσκολο να 
πραγματοποιηθεί οποιαδήποτε αξιολόγηση για τη μέτρηση του 
αντίκτυπου και , κατά συνέπεια, να 
εξαχθούν συμπεράσματα σχετικά 
με την επιτυχία του προγράμματος. 
(Εκ των προτέρων αξιολόγηση του 
ανανεωμένου πολυετούς κοινοτικού 
προγράμματος στον τομέα της ενέργειας (2007-2013) ECOTEC 
Research and Consulting Limited, σ. 38.
12 Mid Term Evaluation of the Multi-
annual Programme for Action in the field of Energy «Intelligent 
energy – Europe, 2003-2006», 
(Ενδιάμεση αξιολόγηση του πολυετούς 
προγράμματος δράσης στον τομέα της 
ενέργειας «Ευφυής ενέργεια – Ευρώπη, 
2003-2006») ECOTEC Research & 
Consulting Limited, United Kingdom. http://ec.europa.eu/dgs/energy_
transport/evaluation/activites/doc/
reports/energie/no52_eie_midterm_
final_report.pdf.
13 Ένας παράγοντας για αυτήν την 
καθυστέρηση ήταν ο χρόνος έγκρισης του προγράμματος (βλ. σ. 2 της 
έκθεσης).
16
ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΤΟΠΙΚΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ: 
ΜΕΛΕΤΗ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ
 25.  Στο πλαίσιο μιας σειράς προγραμμάτων, η ΕΕ συγχρηματοδοτούσε την ίδρυση τοπικών 
ενεργειακών οργανισμών (πλαίσιο 5) στα κράτη μέλη κατά τα τελευταία 15 έτη. Κατά 
τη διάρκεια της περιόδου αυτής, περίπου 300 τέτοιοι οργανισμοί ιδρύθηκαν με την 
υποστήριξη της ΕΕ (με μέγιστη κοινοτική συμβολή της τάξης των 200 000 ευρώ). Η 
Επιτροπή ισχυρίζεται ότι οι οργανισμοί «προωθούν και εφαρμόζουν» την ενεργειακή 
πολιτική της ΕΕ σε τοπικό επίπεδο και ενεργούν ως «εμπειρογνώμονες στον τομέα της ενέργειας» για άλλες τοπικές ή περιφερειακές δραστηριότητες. 
 26.  Στο πλαίσιο του ΕEE, οποιαδήποτε δημόσια αρχή ή οποιοσδήποτε άλλος φορέας 
που προτείνει τη σύσταση ενός τοπικού/περιφερειακού ενεργειακού οργα-
νισμού πρέπει να παρουσιάσει ένα αρχικό πρόγραμμα εργασίας. Το εν λόγω 
πρόγραμμα εργασίας πρέπει να συνδυάζει τις τοπικές/περιφερειακές δραστη-
ριότητες και τις δραστηριότητες με κοινοτικές διαστάσεις. Επίσης, πρέπει να καταδεικνύει ότι οι τοπικές/περιφερειακές δραστηριότητες θα επωφεληθούν 
από εισροές προερχόμενες από άλλα τμήματα της ΕΕ στο νέο οργανισμό.
 27.  Το Συνολικό Πρόγραμμα Εργασίας για την περίοδο 2003-2006 εξήγγειλε έναν 
επιλεκτικό τρόπο προσέγγισης όσον αφορά την υποστήριξη της ίδρυσης νέων 
οργανισμών (όπου αυτοί ήταν «απαραίτητοι και κατάλληλοι, ενώ υπήρχε σαφής 
δέσμευση από τις τοπικές αρχές να υποστηρίξουν μια τέτοια υποδομή μακρο-πρόθεσμα»). Δόθηκε προτεραιότητα στην ίδρυση οργανισμών στις τότε υπο-
ψήφιες προς ένταξη χώρες. Στην πράξη όμως, αυτός ο στόχος δεν επιτεύχθηκε, 
καθώς οι περισσότεροι οργανισμοί ιδρύθηκαν στα υφιστάμενα κράτη μέλη 
της ΕΕ και συνεπώς αυτοί συγκεντρώθηκαν σε εκείνα τα κράτη μέλη τα οποία 
διέθεταν ήδη τον υψηλότερο αριθμό τοπικών ενεργειακών οργανισμών.
ΤΟΠΙΚΟΙ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΠΛΑΙΣΙΟ 5
Γενικά, οι οργανισμοί αυτοί είναι μικροί (απασχολούν από δύο έως δέκα άτομα) και συστήνονται με πρωτο-
βουλία των τοπικών αρχών. Διοικούνται από έναν διευθυντή ο οποίος λογοδοτεί σε μια επιτροπή διαχείρισης. 
Η εν λόγω επιτροπή μπορεί να περιλαμβάνει και εκπροσώπους του ιδιωτικού τομέα, αλλά την πλειοψηφία 
της απαρτίζουν εκπρόσωποι του δημόσιου τομέα.
Η συχνότερα αναφερόμενη δραστηριότητα είναι η παροχή συμβουλών (είτε σε τοπικούς φορείς λήψης 
αποφάσεων είτε σε καταναλωτές).
17
 28.  Η Επιτροπή δεν έλαβε ανεξάρτητη αξιολόγηση για τον αντίκτυπο των τοπικών 
ενεργειακών οργανισμών. Έλαβε, ωστόσο, μια μελέτη14 για τα αποτελέσματα, 
την απόδοση και τις μελλοντικές προοπτικές των ενεργειακών οργανισμών 
του SAVE, η οποία βασίστηκε στην εργασία των εμπειρογνωμόνων στους ενερ-γειακούς οργανισμούς στην Τσεχική Δημοκρατία, στη Γαλλία, στην Ιταλία και 
στο Ηνωμένο Βασίλειο. Με την εν λόγω μελέτη υπογραμμίστηκε η υποστήριξη 
της Επιτροπής στους τοπικούς ενεργειακούς οργανισμούς, παράλληλα όμως 
εκφράζονταν ανησυχίες σχετικά με την παρακολούθηση των οργανισμών,  
καθώς και με το συντονισμό τους με τους φορείς του ιδιωτικού και του δημό-σιου τομέα στο ζήτημα της ενεργειακής απόδοσης.
 29.  Παρόλ’αυτά, το ΕEE2 παρέχει περισσότερη υποστήριξη για τη σύσταση νέων 
ενεργειακών οργανισμών: το μέγιστο ποσό χρηματοδότησης ανήλθε από  
200 000 ευρώ σε 250 000 ευρώ και από 50 % σε 75 % των επιλέξιμων  
εσόδων.14 «Μελέτη αποτελεσμάτων, απόδοσης 
και μελλοντικών προπτικών των 
ενεργειακών οργανισμών του SAVE», 
οριστική έκθεση ECUBA srl 2005.
ENEPΓEIAKOI OPΓANIΣMOI OI OΠOIOI ΣYΣTAΘHKAN ΣTO ΠΛAIΣIO TOY SAVE II 19982004

18
ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ: ΕΚΠΟΝΗΣΗ 
ΠΡΟΤΑΣΕΩΝ, ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΕΚΘΕΣΕΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
 30.  Οι διοικητικές δαπάνες σχετικά με την «Ευφυή Ενέργεια για την Ευρώπη»  
βαρύνουν 
τους συμμετέχοντες στο πρόγραμμα (και ορισμένες φορές και τους χρη- –
ματοδότες τους)· 
από το 2006 αυτές βαρύνουν και τον εκτελεστικό οργανισμό που συστάθηκε  –
για τη διαχείριση του προγράμματος, καθώς και τις αρμόδιες υπηρεσίες της Επιτροπής (κυρίως τη Γενική Διεύθυνση Ενέργειας και Μεταφορών).
  Οι διοικητικές δαπάνες τόσο για την Επιτροπή όσο και για τους συμμετέχοντες 
πρέπει να αντιστοιχούν στην κλίμακα του προγράμματος και δεν πρέπει να 
υπερβαίνουν τις δαπάνες που απαιτούνται για την αποτελεσματική εφαρμογή 
του.
 31.  Η Επιτροπή δεν διαθέτει κατευθυντήριες γραμμές ή σημεία αναφοράς που να 
βασίζονται, για παράδειγμα, σε συγκρίσιμα προγράμματα ή σε διοικητικές  
δαπάνες, και δεν συλλέγει διεξοδικές πληροφορίες σχετικά με αυτές.
ΔΑΠΑΝΕΣ ΠΟΥ ΒΑΡΥΝΟΥΝ ΤΟΥΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ
 32.  Το Συνέδριο διεξήγαγε μια έρευνα για να συγκεντρώσει τις εκτιμήσεις των συμ-
μετεχόντων όσον αφορά τις δαπάνες εκπόνησης προτάσεων και κατάρτισης 
εκθέσεων σχετικά με τα έργα. Το μέσο κόστος υποβολής και διαπραγμάτευσης 
μιας πρότασης, όπως ανέφεραν οι ερωτηθέντες, αντιπροσωπεύει περίπου το 10 % του ζητούμενου ποσού. Οι δαπάνες κατάρτισης εκθέσεων υπολογίζονται 
ότι ανέρχονται τουλάχιστον σε 6 % επιπλέον της κοινοτικής χρηματοδότησης 
(οι εν λόγω δαπάνες είναι επιλέξιμες για στήριξη από την ΕΕ). Τα ποσοστά  
αυτά εφαρμοζόμενα στο σύνολο του προγράμματος δείχνουν ότι οι επιτυχό-
ντες συμμετέχοντες επιβαρύνονται με κόστος της τάξης των 22 εκατομμυρίων ευρώ
15.15 Το ποσό των 22 ευρώ αντιστοιχεί στο 
10% του συνόλου των χορηγηθεισών 
επιχορηγήσεων (199,2 εκατομμύρια 
ευρώ – βλέπε Πίνακα 1 ) προστιθέμενο 
με το 6% των συνολικών πληρωμών που 
πραγματοποιήθηκαν στους δικαιούχους κατά την περίοδο 2003-2006 
(43,6 εκατομμύρια ευρώ). Εντούτοις, 
το κόστος εκπόνησης των προτάσεων 
βαρύνει όλους τους υποψηφίους 
συμπεριλαμβανομένων και εκείνων 
που δεν έχουν επιλεγεί, ενώ το κόστος 
κατάρτισης των εκθέσεων έχει σχέση με το συνολικό ποσό που χορηγείται στα 
έργα (το οποίο πιθανόν να προσεγγίζει 
τα 200 εκατομμύρια ευρώ).
19
 33.  Οι Παραστάσεις 1 και 2  απεικονίζουν τις εκτιμήσεις των συμμετεχόντων όσον 
αφορά τις δαπάνες εκπόνησης μιας πρότασης ως ποσοστό της ζητούμενης χρη-
ματοδότησης. Η Παράσταση 3  απεικονίζει τις εκτιμήσεις των συμμετεχόντων 
όσον αφορά τις δαπάνες κατάρτισης εκθέσεων ως ποσοστό της χρηματοδότη-
σης16. Περισσότερο από το ήμισυ των συμμετεχόντων έκρινε ότι η προθεσμία 
που καθορίστηκε για την υποβολή αίτησης ήταν επαρκής, το ποσοστό όμως αυτό μειώθηκε στο 40 % για τους συντονιστές των έργων. Παρόμοια ανησυ-χία σχετικά με το κόστος εκπόνησης προτάσεων και διαπραγμάτευσης με  
την Επιτροπή εκφράστηκε στις διαπιστώσεις της ενδιάμεσης αξιολόγησης: οι 
υποψήφιοι υπογράμμισαν ότι η διαπραγμάτευση των συμβάσεων απαιτούσε ολοένα και περισσότερο χρόνο και ότι υποχρεούνταν να προσκομίσουν μεγάλο 
αριθμό εγγράφων. Οι προσπάθειες που απαιτούνται πριν από την υπογραφή 
των συμβάσεων μπορεί να εξαντλήσουν τους πόρους ορισμένων οργανισμών
17. 
Η ενδιάμεση αξιολόγηση στηρίχθηκε σε μια μέθοδο έρευνας παρόμοια με  
εκείνη του Συνεδρίου αλλά με ένα μικρότερο αριθμό συμμετεχόντων και ένα 
χαμηλότερο ποσοστό απάντησης (736 απαντήσεις που αντιστοιχούν σε ποσο-
στό απάντησης 29 % για την έρευνα του Συνεδρίου· 82 απαντήσεις και ένα ποσοστό απάντησης 22 % για τους αξιολογητές).16 Το Συνέδριο διεξήγαγε μια έρευνα 
στους αιτούντες για το πρόγραμμα 
«Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη» όσον αφορά τη διαχείρισή του. 
Στο ερωτηματολόγιο απάντησαν 
736 αιτούντες.
17 Mid Term Evaluation of the Multi-
annual Programme for Action in 
the field of Energy «Intelligent energy – Europe, 2003-2006», 
(Ενδιάμεση αξιολόγηση του πολυετούς 
προγράμματος δράσης στον τομέα της 
ενέργειας «Ευφυής ενέργεια – Ευρώπη, 
2003-2006») ECOTEC Research & Consulting Limited, United Kingdom 
(σ. 42) http://ec.europa.eu/dgs/energy_
transport/evaluation/activites/doc/
reports/energie/no52_eie_midterm_
final_report.pdf.
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΩΝ ΑΠΑΝΤΗΣΕΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΤΗΣ ΕΚΠΟΝΗΣΗΣ 
ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΩΣ ΠΟΣΟΣΤΟ ΤΗΣ ΖΗΤΟΥΜΕΝΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ 689 ΛΗΦΘΕΙΣΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣΠΑΡΑΣΤΑΣΗ 1
11-15 %16-20 %άνω του 20 %
κάτω του 5 %
6-10 %
20
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΩΝ ΑΠΑΝΤΗΣΕΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΚΟΣΤΟΣ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗΣ ΕΚΘΕΣΕΩΝ 
ΩΣ ΠΟΣΟΣΤΟ ΤΗΣ ΛΗΦΘΕΙΣΑΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ 529 ΛΗΦΘΕΙΣΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣΠΑΡΑΣΤΑΣΗ 3ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΩΝ ΑΠΑΝΤΗΣΕΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΟΥ ΚΟΣΤΟΥΣ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ 
ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΠΡΟΤΑΣΗΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΕΣ ΩΣ ΠΟΣΟΣΤΟ ΤΗΣ ΖΗΤΟΥΜΕΝΗΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ 121 ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΕΣ ΟΙ ΟΠΟΙΟΙ ΑΠΑΝΤΗΣΑΝ ΣΤΗΝ ΕΡΕΥΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΗ 2
11-15 %16-20 %άνω του 20 %
κάτω του 5 %
6-10 %
11-15 %16-20 %άνω του 20 %
κάτω του 5 %
6-10 %
21
ΔΑΠΑΝΕΣ ΠΟΥ ΔΗΜΙΟΥΡΓΗΘΗΚΑΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟ 
ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ
 34.  Μια καινοτομία του προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη» ήταν η 
σύσταση ενός εκτελεστικού οργανισμού (βλέπε πλαίσιο 6) για την άσκηση της 
διαχείρισης του προγράμματος18. Για τη χρηματοδότηση του εκτελεστικού  
οργανισμού το 2005 και 2006 η Επιτροπή καταλόγισε 8,5 εκατομμύρια ευρώ στα κονδύλια προϋπολογισμού του ΕΕΕ. Το 2006 στις οικονομικές καταστάσεις του οργανισμού εμφανίζονται δαπάνες (σύμφωνα με τη λογιστική σε δεδου-
λευμένη βάση) ύψους 4 εκατομμυρίων ευρώ
19 με ένα σωρευτικό πλεόνασμα 
ύψους 0,9 εκατομμυρίων ευρώ στις 31 Δεκεμβρίου 2006. Έτσι, το κόστος  λειτουργίας του οργανισμού εκτιμάται σε 7,6 εκατομμύρια ευρώ για το 2005 και το 2006. Κατά τα τέλη του 2006, ο οργανισμός απασχολούσε 41 υπαλ-
λήλους από τους οποίους πέντε ήταν μόνιμοι υπάλληλοι αποσπασμένοι από 
την Επιτροπή, 11 έκτακτους υπαλλήλους, οι οποίοι είχαν μετατεθεί από την 
Επιτροπή και 25 επί συμβάσει υπαλλήλους.18 Ο οργανισμός ήταν υπεύθυνος μόνο για 
τη διαχείριση του προγράμματος «Ευφυής 
Ενέργεια για την Ευρώπη» και δεν συμμετείχε 
στη διαχείριση των δραστηριοτήτων 
που χρηματοδοτήθηκαν στο πλαίσιο 
προγενέστερων προγραμμάτων. Μετά το 
2007 το νέο πρόγραμμα, ΕΕΕ 2, αποτελεί τμήμα του προγράμματος-πλαισίου για την 
ανταγωνιστικότητα και την καινοτομία. Ο 
οργανισμός διαχειρίζεται επί του παρόντος 
άλλες δραστηριότητες ΠΑΚ, καθώς και τις 
συνεχείς δραστηριότητες στο πλαίσιο του 
ΕΕΕ.
19 Λογαριασμός αποτελεσμάτων χρήσης για 
το οικονομικό έτος 2006. Έκθεση για τους 
ετήσιους λογαριασμούς του εκτελεστικού 
οργανισμού για την Ευφυή Ενέργεια σχετικά 
με το οικονομικό έτος 2006 συνοδευόμενη 
από τις απαντήσεις του Οργανισμού (ΕΕ C 309 της 19.12.2007, σ. 18). Οι δαπάνες 
προσωπικού αποτελούν το 66 % του 
συνόλου. Ένα σημαντικό ποσοστό των 
λοιπών δαπανών λειτουργίας αποτελείτο από 
δαπάνες που αφορούσαν εμπειρογνώμονες 
και μελέτες, καθώς και επιστροφές στην 
Επιτροπή για τη διάθεση στεγαστικών χώρων και άλλων υπηρεσιών.
ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΦΥΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΠΛΑΙΣΙΟ 6
Ο εκτελεστικός οργανισμός για την Ευφυή Ενέργεια είναι ο πρώτος κοινοτικός εκτελεστικός οργανισμός ο 
οποίος ξεκίνησε τις δραστηριότητές του το 2005. Η αποστολή του συνίστατο στην εφαρμογή του μεγαλύτε-
ρου μέρους του προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη» (2003-2006). Στην πράξη, ο οργανισμός 
εξασφάλιζε τα ακόλουθα καθήκοντα:
Κύκλος του έργου:
προκήρυξη των ετήσιων προσκλήσεων υποβολής προτάσεων, επιλογή των προτάσεων και σύναψη  –
συμβάσεων,παρακολούθηση των έργων (κατάσταση προόδου και χρηματοοικονομική πτυχή), –
παρακολούθηση των πραγματικών αποτελεσμάτων των έργων στους στοχοθετημένους τομείς, –
πληρωμή της κοινοτικής συνεισφοράς σύμφωνα με τους συμβατικούς όρους, –
επικοινωνία και προώθηση του προγράμματος, καθώς και των έργων του. –
Υποβολή εκθέσεων στην Επιτροπή:
κατάρτιση εκθέσεων για την εκτέλεση του προγράμματος, –
ανατροφοδότηση πληροφοριών για τη μελλοντική εξέλιξη του προγράμματος και για τις εθνικές πρω- –
τοβουλίες,
κατάρτιση εκθέσεων σχετικά με τη λειτουργία του οργανισμού και του επιχειρησιακού προϋπολογισμού  –
του.
λειτουργία και διαχείριση του οργανισμού (ανθρώπινοι πόροι, δημοσιονομικά …). –
Επί του παρόντος, ανατέθηκαν στον οργανισμό πρόσθετα καθήκοντα (ΠΑΚ), το όνομά του μεταβλήθηκε 
σε «Εκτελεστικός Οργανισμός για την Ανταγωνιστικότητα και την Καινοτομία» και η διάρκειά του παρα-τάθηκε μέχρι τα τέλη του 2015.
22
ΔΑΠΑΝΕΣ ΠΟΥ ΒΑΡΥΝΟΥΝ ΤΗ ΓΔ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ
 35.  Οι δαπάνες προσωπικού σχετικά με το πρόγραμμα ΕΕΕ, οι οποίες βαρύνουν τη 
ΓΔ Ενέργειας και Μεταφορών, δεν εμφανίζονται χωριστά στις οικονομικές  
καταστάσεις της Επιτροπής, αλλά μπορούν να εκτιμηθούν βάσει του αριθ-
μού των υπαλλήλων. Η Επιτροπή δήλωσε ότι 38 υπάλληλοι συμμετείχαν στη διαχείριση του προγράμματος το 2003 [COM(2002) 162]. Το αριθμητικό αυτό στοιχείο μειώθηκε στους 20 υπαλλήλους όταν ο οργανισμός κατέστη πλήρως 
λειτουργικός το 2006 (στο μεταξύ 16 υπάλληλοι είχαν αποσπασθεί στον οργα-
νισμό). Αν ληφθούν ως βάση οι υποθέσεις που διατυπώθηκαν στην ανάλυση κόστους-αποτελεσματικότητας που πραγματοποιήθηκε για την αιτιολόγηση 
της σύστασης του Εκτελεστικού οργανισμού
20, τα αριθμητικά αυτά στοιχεία 
δείχνουν ότι οι δαπάνες προσωπικού ανήλθαν σε 16 εκατομμύρια ευρώ περί-
που για την περίοδο 2003 έως 2006.
 36.  Οι δαπάνες για τη διοικητική διαχείριση (οι οποίες καλύπτουν κυρίως μελέτες, 
συνεδριάσεις, ενημέρωση και προβολή) ανήλθαν σε 2 εκατομμύρια ευρώ για 
την περίοδο 2003-2006. 
ΣΥΝΟΛΙΚΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ
 37.  Οι διοικητικές δαπάνες του προγράμματος ΕΕΕ που βαρύνουν την Ευρωπαϊκή 
Ένωση (συμπεριλαμβανομένου του κόστους λειτουργίας του εκτελεστικού  
οργανισμού) ανέρχονται συνεπώς σε 25 εκατομμύρια ευρώ περίπου κατά την 
περίοδο 2003 έως 2006. Μια έρευνα που πραγματοποιήθηκε σε συμμετέχοντες 
δείχνει ότι οι δαπάνες για την εκπόνηση των προτάσεων και την κατάρτιση 
των εκθέσεων σχετικά με τα έργα αντιπροσωπεύουν 22 εκατομμύρια ευρώ  
περίπου. Κατά τα τέλη του 2006 οι συνολικές πληρωμές στους συμμετέχοντες ανέρχονταν σε 46,8 εκατομμύρια ευρώ. Τούτο σημαίνει ότι κατά τη διάρκεια 
της περιόδου αυτής, το κόστος της διαχείρισης, της εκπόνησης των προτά-
σεων και της κατάρτισηςτων εκθέσεων σχετικά με τα έργα στο πλαίσιο του 
προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη» ήταν της ίδιας τάξης με το 
ποσό που καταβλήθηκε στους δικαιούχους για την κάλυψη των επιχειρησιακών αναγκών.20 Ρυθμίσεις για την ανάθεση σε τρίτους 
του προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια 
για την Ευρώπη». Μια ανάλυση 
κόστους-αποτελεσματικότητας, 
Eureval-C3E, 2002.
23
 38.  Πολλά από τα έξοδα αυτά που δημιουργήθηκαν στο πλαίσιο ενός προγράμματος, 
όπως το ΕΕΕ, είναι υψηλά κατά τη διάρκεια της αρχικής φάσης. Τα έξοδα, όπως 
εκείνα που αφορούν την προετοιμασία των προσκλήσεων υποβολής προτά-σεων, είναι συγκεντρωμένα κατ’ ανάγκη κατά την έναρξη του προγράμματος, 
η δε σχέση μεταξύ του κόστους διαχείρισης και των πράξεων θα μεταβληθεί 
κατά την πορεία του προγράμματος. Εντούτοις, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, οι διοικητικές δαπάνες και εκείνες που ήδη δημιουργήθηκαν για την εκπόνηση των προτάσεων και την κατάρτιση των εκθέσεων σχετικά με τα έργα αντιπρο-
σωπεύουν περισσότερο από το ένα έκτο του συνόλου των αναλήψεων υποχρε-
ώσεων. Στο μέλλον όμως θα δημιουργηθούν πρόσθετες διοικητικές δαπάνες, καθώς ο εκτελεστικός οργανισμός θα εξακολουθήσει την παρακολούθηση  
των συμβάσεων και θα συμμετέχει ολοένα και περισσότερο στον έλεγχο των 
αιτήσεων πληρωμής, ενώ οι δικαιούχοι θα συνεχίσουν να υποβάλλονται σε 
έξοδα κατάρτισης εκθέσεων και θα διαθέτουν αυξημένους πόρους για την  
κατάρτιση δηλώσεων κόστους και τη λήψη πιστοποιητικών ελέγχου.
ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ: 
ΕΝΑΣ ΚΑΛΥΤΕΡΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΗΣ;
 39.  Ο έλεγχος του Συνεδρίου έδωσε τη δυνατότητα να διαπιστωθεί αν ο εκτελεστικός 
οργανισμός είχε:
βελτιώσει την επικοινωνιακή προβολή του προγράμματος (μέσω του δικτυακού  –
του τόπου, της προβολής διαφημιστικών φιλμ και του ενημερωτικού δελτίου)·
βελτίωσε τα έγγραφα σχετικά με τις αιτήσεις υποψηφιότητας· –
μείωσε εν μέρει το διοικητικό φόρτο που βάρυνε τους συμμετέχοντες· –
μείωσε τη συχνότητα υποβολής εκθέσεων προόδου και οικονομικών εκθέ- –
σεων από έξι μήνες σε εννέα μήνες με υποβολή ενιαίας έκθεσης προόδου 
και οικονομικού απολογισμού.
24
 40.  Οι τροποποιήσεις των διοικητικών διαδικασιών απεικονίζονται στη γνώμη των 
δικαιούχων για το πρόγραμμα. Σχετικά με τα κριτήρια «συνδρομή κατά τη δια-
δικασία υποβολής αιτήσεων» και «διάρκεια της διαδικασίας» (Παράσταση 4) , 
οι υποψήφιοι βαθμολόγησαν άνω του 10 % ως «καλές ή άριστες» τις υπηρεσίες 
που παρέσχε ο εκτελεστικός οργανισμός από εκείνες που παρασχέθηκαν από 
την Επιτροπή. Οι διαφορές ήταν ιδιαίτερα σαφείς στην κατηγορία «άριστα».
 41.  Ενώ οι συμμετέχοντες στο σύνολό τους έδειξαν προτίμηση στο να συναλλάσσονται 
με τον εκτελεστικό οργανισμό, το ήμισυ περίπου δεν έβλεπε καμία διαφορά 
όσον αφορά την ποιότητα των παρεχομένων υπηρεσών. Οι συντονιστές έργων (οι οποίοι έχουν περισσότερες επαφές με τις Βρυξέλλες απ’ ό,τι οι άλλοι συμ-
μετέχοντες) εξέφρασαν μεγαλύτερο βαθμό ικανοποίησης με τον οργανισμό 
και μικρότερο βαθμό ικανοποίησης με την Επιτροπή ( Παραστάσεις 5 και 6 ).
 42.  Είναι πολύ νωρίς να εξαχθούν οριστικά συμπεράσματα σχετικά με τις επιδόσεις 
του οργανισμού, οι συμμετέχοντες όμως στο πρόγραμμα εκτιμούν ότι ο οργα-
νισμός έκανε καλή αρχή.
ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΥΠΟΒΟΛΗΣ ΑΙΤΗΣΕΩΝΠΑΡΑΣΤΑΣΗ 4
Άριστα
Καλά
Ικανοποιητικά
Μέτρια
Καμία εξυπηρέτησηΑπόψεις ερωτηθέντων στην έρευνα σχετικά με....
… τον εκτελεστικό οργανισμό
0 % 20 % 40 % 60 % 80 % 100 %… την Επιτροπή
25
ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ 5
ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΣΥΝΟΛΟΥ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΟΥΧΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ 
ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΟΥ ΠΑΡΕΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ
ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ 6
ΑΠΟΨΗ ΤΩΝ ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ 
ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΟΥ ΠΑΡΕΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΕΠΙΤΡΟΠΗίδιο
Οργανισμός
ΕΠΙΤΡΟΠΗίδιο
Οργανισμός
ΕΠΙΤΡΟΠΗίδιο
Οργανισμός
ΕΠΙΤΡΟΠΗίδιοΟργανισμός
ΕΠΙΤΡΟΠΗίδιο Οργανισμός
ΕΠΙΤΡΟΠΗίδιοΟργανισμόςΗ διαθεσιμότητα των 
πληροφοριών είναι 
καλύτερη μεΗ διαδικασία 
υποβολής αιτήσεων 
είναι ταχύτερη μεΗ διαδικασία 
κατάρτισης 
εκθέσεων για τα εν 
εξελίξει έργα είναι 
ευκολότερη με
Η διαθεσιμότητα των 
πληροφοριών είναι 
καλύτερη μεΗ διαδικασία 
υποβολής αιτήσεων 
είναι ταχύτερη μεΗ διαδικασία 
κατάρτισης εκθέσεων 
για τα εν εξελίξει έργα 
είναι ευκολότερη με020406080100120140160180
051015202530354045
ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
 43.  Η Επιτροπή έθεσε σε εφαρμογή τους στόχους του προγράμματος ΕΕΕ με την κατάρ-
τιση ενός λεπτομερούς προγράμματος εργασίας και ανέθεσε σε εξωτερικούς 
εμπειρογνώμονες την εκτίμηση των προτάσεων. Σε ορισμένους τομείς στόχου 
για τη δράση ΕΕΕ φαίνεται ότι υπάρχει σημαντική δυνατότητα υιοθέτησης  τεχνολογιών αποδοτικών ως προς το κόστος και ως προς την καταπολέμηση εκπομπής αερίων του θερμοκηπίου.
 44.  Αντιθέτως, παρατηρήθηκε έλλειψη βέλτιστων πρακτικών όσον αφορά το σχεδι-
ασμό του προγράμματος. Η Επιτροπή: 
δεν κατέστησε σαφές το μοντέλο πολιτικής· –
δεν όρισε συγκεκριμένους και χρονοθετημένους στόχους· –
δεν παρείχε ανάλυση των σημαντικότερων παραγόντων της αγοράς. –
 45.  Η κατανομή των δαπανών σε τόσους πολλούς τομείς δραστηριοτήτων περιόρισε 
κατ’ ανάγκη τη δυνατότητα επίτευξης αξιοσημείωτης και εμφανούς προόδου 
σε ένα συγκεκριμένο τομέα. Το πρόγραμμα δαπανών ΕΕΕ δεν είχε σαφώς  
καθορισμένους στόχους.
ΣΥΣΤΑΣΗ 1  ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ
Η Επιτροπή πρέπει να διασφαλίσει ώστε οι προτάσεις του προγράμματος να 
βασίζονται σε ένα σαφές μοντέλο πολιτικής και να αντανακλούν την αναμε-νόμενη σχέση ανάμεσα στις δαπάνες, την υλοποίηση και τον αντίκτυπο.ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 
ΚΑΙ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ
27
ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
 46.  Οι διαδικασίες παρακολούθησης και αξιολόγησης δεν έδωσαν τη δυνατότητα 
εφαρμογής ενός αποτελεσματικού μηχανισμού ανατροφοδότησης. Η Επιτροπή 
παρακολούθησε τα έργα αλλά δεν επιδίωξε να παρακολουθεί τις επιδόσεις 
του προγράμματος στο σύνολό του. Η αξιολόγηση του προγενέστερου προ-γράμματος πραγματοποιήθηκε πολύ αργά για να επηρεάσει το σχεδιασμό του προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη» και το επόμενο πρόγραμμα 
εγκρίθηκε πριν από την αξιολόγηση του προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια για 
την Ευρώπη». Το πρόγραμμα αξιολογήθηκε «ενδιάμεσα», η αξιολόγηση όμως παρεμποδίστηκε, διότι μόνο το 5 % των πληρωμών είχε πραγματοποιηθεί στο 
στάδιο αυτό.
 47.  Συνεπώς, οι ρυθμίσεις σχετικά με την παρακολούθηση και την αξιολόγηση δεν 
έδωσαν τη δυνατότητα στην Επιτροπή να διαμορφώσει μια άποψη σχετικά  
με την ποιότητα και το σχεδιασμό του προγράμματος στο σύνολό του και να 
κρίνει κατά πόσο, παραδείγματος χάρη, ένας κλασικός τρόπος προσέγγισης με βάση το έργο αποτελούσε κατάλληλη απάντηση στους στόχους πολιτικής
21· 
ή, ενδεχομένως, κατά πόσο ένα πολύ πιο στοχοθετημένο πρόγραμμα θα μπο-
ρούσε να επιτύχει πιθανότερα τους στόχους του ΕΕΕ. Στην περίπτωση του  
προγράμματος «Ευφυής Ενέργεια για την Ευρώπη», ένα αξίωμά του ήταν ότι 
οι υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων δεν μπορούσαν να υιοθετήσουν κατάλληλες τεχνολογίες ελλείψει επαρκών γνώσεων. Μια αποτελεσματική παρακολούθηση 
θα έδινε τη δυνατότητα να καθορίζεται αν οι υπεύθυνοι λήψης αποφάσεων 
ενημερώνονταν καλύτερα.
 48.  Η Επιτροπή δεν ήταν σε θέση να εκτιμήσει εάν οι ενεργειακοί οργανισμοί είχαν 
σημαντική επίπτωση, ούτε να εκτιμήσει αν βελτίωσαν το συντονισμό προώθη-
σης των τεχνολογιών ενεργειακής απόδοσης. Ωστόσο με τις τροποποιήσεις που επήλθαν στο πρόγραμμα 2007-2013 αυξήθηκε η χρηματοοικονομική στήριξη 
για τους οργανισμούς αυτούς.
 49.  Το πρόγραμμα ΕΕΕ ήταν μικρής εμβέλειας σε σχέση με την αγορά (τομέα ενέργειας) 
την οποία το πρόγραμμα αποσκοπούσε να επηρεάσει. Τα έργα ΕΕΕ κατέληξαν σε ενδιάμεσες υλοποιήσεις (συχνά λαμβάνοντας τη μορφή παροχής συμβου-
λών στους υπεύθυνους λήψης αποφάσεων, συμμετοχής σε εκδηλώσεις, ή δια-
φημιστικού υλικού). Είναι δύσκολο να καθοριστεί κατά πόσο οι υλοποιήσεις 
αυτές οδήγησαν σε αλλαγή συμπεριφοράς.21 Πρέπει να σημειωθεί, παραδείγματος 
χάρη, ότι οι υπεύθυνοι λήψης 
αποφάσεων στα κράτη μέλη 
χρησιμοποιώντας ένα διαφορετικό 
τρόπο προσέγγισης, έχουν συχνά 
επικεντρωθεί στις εταιρείες διανομής 
ενέργειας ως ένα κατάλληλο δίαυλο 
για παροχή συμβουλών σχετικά με τις τεχνολογίες εξοικονόμησης ενέργειας. 
Με τις ρυθμίσεις αυτές παρέχεται το 
πλεονέκτημα ότι οι εταιρείες διανομής 
ενέργειας έχουν καθιερωμένη σχέση 
με τους καταναλωτές και ότι έχουν την 
ικανότητα να μετρούν τον αντίκτυπο 
στην κατανάλωση ενέργειας. Το μειονέκτημα είναι ότι οι εν λόγω 
εταιρείες έχουν προφανώς συμφέρον 
στον τομέα αυτό, πράγμα το οποίο 
ίσως δεν αποτελεί την καλύτερη 
εγγύηση ορθότητας και διαφάνειας στις συμβουλές τους.
28
 50.  Παρομοίως, υπάρχει ένα εγγενές πρόβλημα σχετικά με την επιλογή του χρόνου και 
του τρόπου αξιολόγησης των πολυετών προγραμμάτων των οποίων η έναρξη 
είναι βραδεία (ή καθυστερημένη) και των οποίων οι συνέπειες σχετικά με τις δαπάνες εκτείνονται πέρα από την επίσημη περίοδο προγραμματισμού. Όπως 
τόνισε το Συνέδριο στην έκθεσή του σχετικά με τις «ενδιάμεσες διαδικασίες» 
των διαρθρωτικών ταμείων (ειδική έκθεση αριθ.1/2007), η αξιολόγηση, η  
οποία πραγματοποιείται αρκετά νωρίς κατά τη διάρκεια μιας περιόδου προ-
γραμματισμού ώστε τα αποτελέσματά της να επηρεάσουν το σχεδιασμό ενός 
διάδοχου προγράμματος, θα βασίζεται σε αποδεικτικά στοιχεία που προκύ-
πτουν από ένα μικρό τμήμα μόνο των προβλεπομένων δαπανών. Αντιθέτως, οι αξιολογήσεις οι οποίες βασίζονται σε σημαντικά ποσά δαπανών, πιθανόν να 
πραγματοποιούνται πολύ αργά για να επηρεάσουν το σχεδιασμό ενός μετα-
γενέστερου προγράμματος.
 51.  Οι εγγενείς αυτές δυσκολίες καθιστούν για την Επιτροπή ακόμη πιο σημαντική 
την εφαρμογή μιας σταθερής και περιεκτικής σειράς δεικτών επίδοσης και  
την εξασφάλιση βέλτιστου προγραμματισμού αξιολόγησης.
ΣΥΣΤΑΣΗ 2  ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ
Η Επιτροπή θα πρέπει να διασφαλίσει την παρακολούθηση των προγραμμά-
των κατά τρόπο που να λαμβάνει, κατά το δυνατόν, χρήσιμες πληροφορίες 
για τα αποτελέσματά τους. Οι πληροφορίες αυτές θα πρέπει να επεκτείνο-
νται πέρα από τα μεμονωμένα έργα και να συμβάλλουν στη διαμόρφωση 
μιας άποψης για ένα πρόγραμμα στο σύνολό του λαμβανομένου υπόψη του στόχου που έχει τεθεί για το πρόγραμμα.
ΣΥΣΤΑΣΗ 3  ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
Η αξιολόγηση των προγραμμάτων θα πρέπει να πραγματοποιείται κατά  
τρόπο που να μεγιστοποιεί τη χρησιμότητά της ως πηγή «ανατροφοδότη-
σης» δίνοντας τη δυνατότητα βελτίωσης των προγραμμάτων δαπανών. Η 
Επιτροπή θα πρέπει να προβλέπει μεγαλύτερη χρήση της «διαχρονικής»  
αξιολόγησης – η οποία συνίσταται στην εξέταση του αντίκτυπου των σημα-ντικών κατηγοριών έργων μέσω διαδοχικών πλαισίων δαπανών. Οι εκθέσεις 
τις οποίες έλαβε η Επιτροπή για τα προγράμματα των κρατών μελών θα μπο-
ρούσαν να αποτελούν ένα κατάλληλο πλαίσιο για την αξιολόγηση αυτή.
29
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
 52.  Από τις εργασίες του Συνεδρίου προκύπτει ότι οι συνολικές δαπάνες εκπόνησης 
των προτάσεων και κατάρτισης των εκθέσεων σχετικά με τα έργα, καθώς και 
διαχείρισης ήταν ισοδύναμες με τα συνολικά κεφάλαια που καταβλήθηκαν  
στα έργα κατά την περίοδο 2003-2006. Λαμβανομένων υπόψη των μελλοντι-
κών εκταμιεύσεων και των διοικητικών δαπανών, το σύνολο αυτών των τριών 
τύπων δαπανών μπορεί να είναι πιθανόν μεγαλύτερο από το ένα έκτο των  
εκταμιεύσεων.
 53.  Μολονότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή διαχειρίζεται πολλά προγράμματα με σχεδιασμό 
παρόμοιο με εκείνο του ΕΕΕ, δεν διαθέτει ένα πλαίσιο για την αξιολόγηση των 
διοικητικών δαπανών τους. Συνεπώς, δεν είναι δυνατό να συγκριθούν εύκολα 
οι διοικητικές δαπάνες του ΕΕΕ με εκείνες των άλλων προγραμμάτων.
ΣΥΣΤΑΣΗ 4  ΔΑΠΑΝΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ
Η Επιτροπή θα πρέπει να καταγράφει και να αναλύει συστηματικότερα  
τις πληροφορίες σχετικά με τις διοικητικές δαπάνες των προγραμμάτων  
(λαμβάνοντας υπόψη τους δείκτες, όπως το κόστος ανά εκταμιευθέν ευρώ και το κόστος ανά αξιολογηθείσα πρόταση). Το «κόστος» θα πρέπει να  
περιλαμβάνει τα έξοδα που βαρύνουν τους δικαιούχους, και όχι μόνο εκείνα 
που βαρύνουν την Επιτροπή. Η Επιτροπή θα πρέπει να χρησιμοποιεί τις  
πληροφορίες αυτές για τη σύγκριση των προγραμμάτων, τον καθορισμό 
και τη διάδοση των βέλτιστων πρακτικών.
 54.  Ο εκτελεστικός οργανισμός είχε θετικό αντίκτυπο στην ικανοποίηση των πελα-
τών: οι συμμετέχοντες (και ιδιαίτερα οι συντονιστές των έργων) προτιμούν 
να συναλλάσσονται με τον οργανισμό παρά με την Επιτροπή.
  Η παρούσα έκθεση εγκρίθηκε από το Ελεγκτικό Συνέδριο στο Λουξεμβούργο, 
κατά τη συνεδρίασή του της 4ης Σεπτεμβρίου 2008.
  Για το Ελεγκτικό Συνέδριο
  Vítor Manuel da Silva Caldeira
Πρόεδρος

30
ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΚΑΘΕΤΩΝ ΚΥΡΙΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΥΝΑΦΩΝ ΤΟΜΕΩΝ ΣΤΟΧΟΥ 
ΤΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ SAVE, ALTENER ΚΑΙ STEERΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι
ΤΟΜΕΑΣΚΑΘΕΤΕΣ ΚΥΡΙΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΜΕΙΣ ΣΤΟΧΟΥ
ΤΙΤΛΟΣ ΤΙΤΛΟΣSAVEΒΕΛΤΙΩΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ 
ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΤΙΡΙΩΝΜέσα εκκίνησης της οδηγίας για τα κτίρια
Προγράμματα εφαρμογής ενεργειακών υπηρεσιών σε κτίρια
Δημόσια κτίρια-παραδείγματα προς μίμησηΠροώθηση παραδειγμάτων ορθής πρακτικής από κτίρια υψηλής 
ενεργειακής απόδοσης
ΕΚ ΤΩΝ ΥΣΤΕΡΩΝ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ 
ΕΡΓΑΤΙΚΩΝ ΚΑΤΟΙΚΙΩΝΑύξηση ευαισθητοποίησης, επιμόρφωση, κατάρτιση
Ειδικά προγράμματα χρηματοδότησης
Προχωρημένες λύσεις ολοκληρωμένης ανακαίνισηςΝομικές και θεσμικές αλλαγές
ΚΑΙΝΟΤΟΜΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ 
ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ(Μέσα για) Ενεργειακή διαχείριση
Ενεργειακές υπηρεσίες σε ΜΜΕΠολλαπλή παραγωγή ενέργειας
ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΡΟΪΟΝΤΑ 
ΥΨΗΛΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣΕπιβολή της εφαρμογής και αύξηση της ευαισθητοποίησης για 
τα κοινοτικά σήματα και τα πρότυπα ελάχιστης ενεργειακής απόδοσης
Απόκτηση τεχνολογίας, πρωτοβουλίες αγοραστών και άλλες 
προσεγγίσεις για επιτάχυνση του μετασχηματισμού της αγοράς
Παρακολούθηση του μετασχηματισμού της αγοράς και 
προετοιμασία του εδάφους για νέες πολιτικές πρωτοβουλίεςALTENERΗΛΕΚΤΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 
ΑΠΟ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΕΣ ΠΗΓΕΣ 
ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ (ΑΠΕ)Εθνικοί ενδεικτικοί στόχοι
Καθεστώτα στήριξης
Θέματα δικτύου ηλεκτροδότησηςΠράσινη ηλεκτρική ενέργειαΔιανεμόμενη παραγωγή ηλεκτρισμού
ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΑΠΕΝομοθεσία, πρότυπα και προδιαγραφές καυσίμωνΑλυσίδα εφοδιασμού και δομές της αγοράςΕιδικές εφαρμογές και ολοκλήρωση κτιρίων
ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΑΠΕ ΜΙΚΡΗΣ ΚΛΙΜΑΚΑΣΘέρμανση και ψύξη ύδατος και χώρου με ηλιακή ενέργειαΦωτοβολταϊκή παραγωγή ηλεκτρισμούΟικιακή θέρμανση με βιομάζα
ΣΠΗΘ μικρής κλίμακας και αντλίες θερμότητας
ΚΙΝΗΣΗ ΟΧΗΜΑΤΩΝ 
ΜΕ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΑ ΚΑΥΣΙΜΑΝομοθεσία, φορολογικά καθεστώτα και πρότυπα/προδιαγραφές 
καυσίμων
Εφοδιαστική αλυσίδα και δομές της αγοράς βιοκαυσίμωνSTEERΕφοδιαστική αλυσίδα και δομές της αγοράς εναλλακτικών 
καυσίμων που απαιτούν ξεχωριστές εφοδιαστικές αλυσίδες
Αγοραστική ζήτηση οχημάτων εναλλακτικής κίνησηςΣυνοδευτικά μέτρα
ΜΕΤΡΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΓΙΑ ΤΗΝ 
ΑΠΟΔΟΤΙΚΗ ΧΡΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΙΣ 
ΜΕΤΑΦΟΡΕΣΜείωση της μεταφορικής ζήτησης
Αύξηση της ενεργειακής απόδοσης ενός τρόπου μεταφοράς
Ενθάρρυνση της μετάβασης σε τρόπους χαμηλότερης 
ενεργειακής κατανάλωσης
Οικονομικά μέσα και κίνητρα
Ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και επιμόρφωση
ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΩΝ ΓΝΩΣΕΩΝ ΤΩΝ 
ΤΟΠΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ 
ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝΚατάρτιση και εκπαίδευση των τοπικών οργανισμών στην 
αποδοτική χρήση ενέργειας και στη χρήση εναλλακτικών καυσίμων για μεταφορές
Προώθηση της συνεργασίας και της εταιρικής σχέσης: στήριξη 
προς τους τοπικούς οργανισμούς για συμμετοχή σε έργα και προγράμματα
Πηγή : Ευφυής Ενέργεια – Ευρώπη 2003-2006 – Συνολικό πρόγραμμα εργασίας για τα έτη 2003-2006.
31
ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΚΑΘΕΤΩΝ ΚΥΡΙΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΥΝΑΦΩΝ ΤΟΜΕΩΝ ΣΤΟΧΟΥ 
ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ COOPENER
ΤΟΜΕΑΣΚΑΘΕΤΕΣ ΚΥΡΙΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΜΕΙΣ ΣΤΟΧΟΥ
ΤΙΤΛΟΣ ΤΙΤΛΟΣCOOPENERΕΝΕΡΓΕΙΑΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ, 
ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΑ ΜΕΤΡΑ ΚΑΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ 
ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΚΟΥΦΙΣΗ 
ΤΗΣ ΦΤΩΧΕΙΑΣ ΣΕ 
ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΜΕΝΕΣ ΧΩΡΕΣΗ αλυσίδα της ενεργειακής πολιτικής, από την ανάπτυξη μέχρι 
την προώθηση και εφαρμογή
Ενεργειακή νομοθεσία υπέρ των φτωχών, που καλύπτει την αειφορία, 
τους στόχους και την αποκεντρωμένη παραγωγή ενέργειας
Ενεργειακός σχεδιασμός για αστικές, περιαστικές και αγροτικές 
περιοχές
Χρηματοδότηση, επενδύσεις και καθεστώτα στήριξης προγραμμάτων 
και έργων του ενεργειακού τομέα, με ιδιαίτερη έμφαση στις ΜΜΕ
Προώθηση της ορθής πρακτικής στις ενεργειακές υπηρεσίες, 
ώστε να καλύπτουν τις ανάγκες των φτωχών
ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ 
ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ 
ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΣΥΝΗΣ 
ΣΤΙΣ ΑΝΑΠΤΥΣΣΟΜΕΝΕΣ ΧΩΡΕΣΚατάρτιση και δικτύωση για διαμορφωτές της ενεργειακής 
πολιτικής, συντάκτες κανονιστικών ρυθμίσεων και προγραμματιστές ενεργειακής πολιτικής
Κατάρτιση, δικτύωση, κινητικότητα και εκπαιδευτικά ταξίδια για 
επαγγελματίες του ενεργειακού τομέα
Ενίσχυση των υφισταμένων ενεργειακών κέντρων, οργανισμών 
και βιομηχανικών συνδέσμων
Πηγή: Ευφυής Ενέργεια – Ευρώπη 2003-2006 – Συνολικό πρόγραμμα εργασίας ετών 2003-2006.
ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΩΝ ΟΡΙΖΟΝΤΙΩΝ ΚΥΡΙΩΝ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΥΝΑΦΩΝ ΤΟΜΕΩΝ ΣΤΟΧΟΥ
ΤΟΜΕΑΣΟΡΙΖΟΝΤΙΕΣ ΚΥΡΙΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΜΕΙΣ ΣΤΟΧΟΥ
ΤΙΤΛΟΣ ΤΙΤΛΟΣΟΛΟΙΚΟΙΝΟΤΗΤΕΣ ΥΠΕΡ ΑΕΙΦΟΡΟΥ 
ΕΝΕΡΓΕΙΑΣΠροώθηση της ενεργειακής ευσυνειδησίας και κινητοποίηση 
τοπικών ενεργειακών παραγόντων
Σχεδιασμός της τοπικής κοινότητας για την αποδοτική χρήση 
ΑΠΕ και συμβατικής ενέργειας, διαχείριση της ζήτησης και συνδεόμενη κινητικότητα
Δημιουργία ευνοϊκών συνθηκών για τις τοπικές ενεργειακές 
αγορές και υπηρεσίες προς επίτευξη κρίσιμης μάζας
ΣΚΕΦΤΕΙΤΕ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ – 
ΔΡΑΣΤΕ ΤΟΠΙΚΑManagEnergy: το μέσο διευκόλυνσης των τοπικών ενεργειακών 
δραστηριοτήτων
Στήριξη για τη δημιουργία τοπικών και περιφερειακών 
οργανισμών διαχείρισης ενέργειας και για τη λειτουργία εθνικών συνδέσμων τέτοιων οργανισμών
Σκεφθείτε παγκόσμια: Κοινοτική προστιθέμενη αξία (ομάδα 
περισυλλογής)
ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΟΙ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ 
ΚΑΙ ΚΙΝΗΤΡΑΔιακρατική ανάλυση των διαφόρων χρηματοδοτικών μηχανισμών 
Ανάπτυξη και προώθηση καινοτόμων χρηματοδοτικών 
μηχανισμών για επενδύσεις σε ΑΠΕ και ορθολογική χρησιμοποίηση της ενέργειας (ΟΧΕ)
Το δικαίωμα για ορθό ανταγωνισμόΒήμα για ανταλλαγή εμπειριών σχετικά με χρηματοδοτικούς 
μηχανισμούς και κίνητρα
ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ 
ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΠαρακολούθηση και αξιολόγηση των διαφόρων πολιτικών και 
μέτρων για ΑΠΕ και ΟΧΕ
Μέθοδοι, δείκτες και κατάρτιση μοντέλων για μελλοντικές τάσεις 
και αντίκτυπο της πολιτικής
Βήμα για ανταλλαγή εμπειριών σχετικά με την παρακολούθηση 
και αξιολόγηση
ΔΙΑΔΟΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΒΟΛΗΔιάδοση αποτελεσμάτων των έργων
Διάδοση της ορθής πρακτικής του τομέαΔιάδοση του προγράμματος και των επιτευγμάτων του
Εκστρατεία ευαισθητοποίησης του κοινού για μια Ευρώπη με 
αειφόρο ενέργεια
Πηγή : Ευφυής Ενέργεια – Ευρώπη 2003-2006 – Συνολικό πρόγραμμα εργασίας ετών 2003-2006.
ΑΠΑΝΤΗΣΗ 
ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΟΥ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΦΥΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ
33
ΣΥNOΨH
I. 
Στόχος του προγράμματος ΕΕΕ είναι η στήριξη 
των πολιτικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον  τομέα της ενέργειας, όπως ορίζεται στην πρά-σινη βίβλο για την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού, στη λευκή βίβλο για τις μεταφο-ρές, καθώς και σε άλλες συναφείς κοινοτικές  νομοθετικές πράξεις, συμβάλλοντας ισορρο-πημένα στην επίτευξη των γενικών στόχων της ασφάλειας του ενεργειακού εφοδιασμού, της  ανταγωνιστικότητας και της περιβαλλοντικής  
προστασίας (άρθρο 1 της απόφασης για το  
πρόγραμμα).
IV.
Πρώτο εδάφιο
Το πρόγραμμα EEE λειτουργεί κυρίως κατα-
λυτικά, δεδομένου ότι παρέχονται σχετικά  
μικρά ποσά χρηματοδότησης προκειμένου να 
ενεργοποιήσουν στο μέλλον πολύ μεγαλύτερες 
επενδύσεις. 
Η επιλογή των τομέων προτεραιότητας είναι  
αναπόφευκτη σε έναν τομέα ευρύ όσο είναι ο 
τομέας της ενέργειας. Το πεδίο εφαρμογής και 
οι στόχοι του προγράμματος ΕΕΕ1 καθορίστηκαν 
από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο και διαρ-θρώθηκαν με βάση τέσσερις ειδικούς τομείς. Η απόφαση σχετικά με το ΙΕΕ 1 αναφέρεται σε πολ-λές ειδικές ανακοινώσεις που αφορούν καθέναν 
από τους τέσσερις τομείς του προγράμματος και 
καθένα από τα εν λόγω έγγραφα περιλαμβάνει 
κατάλογο σημαντικών τομέων δράσης
1. Η Επι-
τροπή κρίνει ότι ο σχεδιασμός του προγράμ-ματος, που αποσκοπούσε στην εξέταση των  
τομέων πολιτικής που ορίζονται στη νομοθεσία, 
ανταποκρίνεται σε αποδεκτά υψηλό πρότυπο, 
δεδομένων των εγγενών περιορισμών ενός πολι-
τικού μέσου της φύσεως αυτής.
1 Για παράδειγμα, η λευκή βίβλος για κοινοτική στρατηγική και σχέδιο 
δράσης [COM(1997) 599 τελικό της 26/11/1997] περιλαμβάνει τέσσερις τομείς δραστηριότητας και 22 ειδικές ενέργειες μόνο στον τομέα των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας· στην ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο: «Σχέδιο Δράσης για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα» [COM(2000) 247 της 26/04/2000] προτείνονται δράσεις σε όλους τους κλάδους και στους 15 βασικούς τομείς. Κατά το 2006, η προσέγγιση αυτή επιβεβαιώθηκε με τη γνώμη του Ευρωπαϊ-κού Κοινοβουλίου σχετικά με την πράσινη βίβλο για την ενεργειακή απόδοση, η οποία ορίζει περισσότερες από 100 συστάσεις (έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου P6_A(2006)0160 της 03.05.2006 και ανακοίνωση της Επιτροπής της 19
ης Οκτωβρίου 2006 σχετικά με ένα 
σχέδιο δράσης για την ενεργειακή απόδοση που καθορίζει έξι τομείς, δέκα προτεραιότητες και 75 αποδοτικές, από πλευράς, κόστους, δρά-σεις, επιλεγμένες βάσει αξιολόγησης των επιπτώσεων).Δεύτερο εδάφιο
Το ΕΕΕ1 είναι ένα πρόγραμμα με ευρύ πεδίο  
εφαρμογής για την αντιμετώπιση του ζητή-ματος των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας σε  όλους τους κοινωνικούς τομείς, όπως ορίζεται στην απόφαση του Κοινοβουλίου και του Συμ-βουλίου. Η παρακολούθηση του προγράμματος πραγματοποιείται σε επίπεδο έργων, παρέχο-ντας τη δυνατότητα καθορισμού των επιπτώ-σεων σε σχέση με τους στόχους του έργου. Η Επιτροπή κρίνει ότι το σύστημα παρακολούθη-
σης ήταν το ενδεδειγμένο.
Είναι ελάχιστα εφικτή η παρακολούθηση σε  
υψηλότερο συνολικό επίπεδο, δεδομένης της δυσκολίας να απομονωθούν οι αιτιώδεις σχέ-
σεις μεταξύ των αποτελεσμάτων του προγράμ-
ματος ως καταλύτη και των μακροοικονομικών 
τάσεων, όπως της ενεργειακής εξάρτησης της 
ΕΕ. Η Επιτροπή θεωρεί ότι τούτο δεν θέτει σε 
κίνδυνο τη συνολική ποιότητα και τον σχεδια-
σμό του προγράμματος ΕΕΕ.
Η αύξηση της ζήτησης ενεργειακών οργανι-
σμών και η μακροπρόθεσμη χρηματοδότησή  
τους από δημόσιες αρχές αποτελούν ισχυρές  
ενδείξεις ότι οι εν λόγω οργανισμοί έχουν  σημαντικό αντίκτυπο. 
Όσον αφορά το χρονοδιάγραμμα των αξιολο-
γήσεων του προγράμματος, το ΕΕΕ είναι ένα  
κυλιόμενο πρόγραμμα με εμπειρία από προ-
γενέστερα προγράμματα που τροφοδοτούν τα 
επόμενα. Ως εκ τούτου, τα αποτελέσματα της αξιολόγησης χρησιμοποιούνται συστηματικά  
στη σύλληψη και την εκπόνηση προτάσεων για 
επόμενα προγράμματα.
34
Τρίτο εδάφιο
Το Ελεγκτικό Συνέδριο προσθέτει τις δαπάνες 
της Επιτροπής και του εκτελεστικού οργανισμού μαζί με τα εκτιμώμενα από τους δικαιούχους  
επιπλέον έξοδα. Τα εν λόγω έξοδα είναι τελείως διαφορετικής φύσεως και, κατά συνέπεια, πρέ-πει να ληφθούν χωριστά υπόψη. Η εκπόνηση  μιας πρότασης αποτελεί επένδυση στην κατάρ-τιση ενός υγιούς και ανταγωνιστικού σχεδίου. 
Οι διαδικασίες υποβολής εκθέσεων σχετικά με τα έργα αποτελούν μία συγχρηματοδοτούμενη 
συμβατική υποχρέωση που παρέχει τη βάση  
για τη διάδοση των αποτελεσμάτων στα ενδι-
αφερόμενα μέρη. Η διαχείριση του προγράμ-
ματος πραγματοποιείται από την Επιτροπή και τον εκτελεστικό οργανισμό. Στην περίπτωση  του ΕΕΕ, τα έξοδα διαχείρισης του προγράμ-ματος περιλαμβάνουν επίσης επενδύσεις για  
τη σύσταση ενός Εκτελεστικού Οργανισμού που 
θα αποφέρει μελλοντικά οφέλη και εξοικονό-
μηση κόστους.
 Όσον αφορά την εκταμίευση  
των επιχορηγήσεων του προγράμματος, το  Ελεγκτικό Συνέδριο ορθώς αποφαίνεται στην  
παράγραφο 38 ότι σε ένα πρόγραμμα όπως στο 
ΕΕΕ τα έξοδα εκπόνησης των προτάσεων προ-
κύπτουν στην αρχική φάση. Αντίθετα, οι πλη-
ρωμές στους δικαιούχους προκύπτουν ως επί 
το πλείστον στην τελική φάση της διαδικασίας. 
Τα έξοδα των συμμετεχόντων για την εκπόνηση προτάσεων υπολογίζονται με προβολή των  
αποτελεσμάτων της έρευνας. Στην έρευνα του Ελεγκτικού Συνεδρίου δεν καθορίζεται η φύση των δαπανών που πρέπει να ληφθούν υπόψη, ούτε η μέθοδος υπολογισμού τους. Το 29 % των ερωτηθέντων που απάντησαν δεν κλήθηκαν να παράσχουν λογιστικά στοιχεία και δεν ελέγχθη-καν οι απαντήσεις τους. Κατά συνέπεια, οι απα-ντήσεις θα είναι αναπόφευκτα πολύ γενικές και οι προβολές των εν λόγω απαντήσεων δεν θα είναι αξιόπιστες. V.
Πρώτο εδάφιο
Η Επιτροπή κρίνει ότι το πρόγραμμα ΕΕΕ επι-
κεντρώνεται σαφώς στους βασικούς στόχους  προτεραιότητας της ενεργειακής πολιτικής της ΕΕ και συγκεκριμένα (1) στη διαχείριση της  ζήτησης (αποσύνδεση της κατανάλωσης από  την ανάπτυξη) και (2) στην αύξηση του μερι-δίου των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας στην τελική κατανάλωση ενέργειας της ΕΕ.
Το πρόγραμμα εργασίας καταρτίστηκε για την 
αντιμετώπιση των οριζόμενων στη νομοθεσία 
τομέων πολιτικής. Εναπόκειται στους υποβάλ-
λοντες προτάσεις να προβλέπουν πειστικά τα αναμενόμενα αποτελέσματά τους και στην Επι-τροπή να αποφασίζει βάσει πρότασης σχεδίου με εκτίμηση των συνολικών δαπανών, εφόσον 
η προτεινόμενη μέθοδος και τα αναμενόμενα 
αποτελέσματα συμφωνούν με τους στόχους της 
κοινοτικής πολιτικής, με οικονομικώς αποτελε-
σματικό τρόπο.
Δεύτερο εδάφιο
Η παρακολούθηση του προγράμματος πραγμα-
τοποιείται σε επίπεδο έργων, παρέχοντας τη  
δυνατότητα καθορισμού των επιπτώσεών τους 
σε σχέση με τους στόχους τους. 
Τα έξοδα παρακολούθησης πρέπει να εξακο-
λουθήσουν να έχουν αναλογικό χαρακτήρα και να μην επιβαρύνουν σημαντικά τα έξοδα λει-τουργίας του προγράμματος.
Τρίτο εδάφιο
Η Επιτροπή προτίθεται να εφαρμόσει τη  σύσταση σχετικά με την αξιολόγηση προγραμ-μάτων. Στο πλαίσιο του προγράμματος εργασίας ΕΕΕ για το 2008 ανατίθεται επί του παρόντος  σύμβαση για μία νέα μελέτη που θα εκπονηθεί σύμφωνα με τη «διαμήκη» προσέγγιση.
35
Τέταρτο εδάφιο
Τα έγγραφα εργασίας που επισυνάπτονται στο 
προσχέδιο προϋπολογισμού κάθε έτος παρέ-χουν την κατανομή των διοικητικών δαπανών 
για τις δραστηριότητες της γενικής διεύθυν-σης και κάθε εκτελεστικού οργανισμού
2. Από  
τη διαδικασία του 2008, το έγγραφο αυτό  περιλαμβάνει επίσης, κατόπιν αιτήματος του  Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το ποσοστό του  
προϋπολογισμού των προγραμμάτων, το οποίο χρησιμοποιήθηκε για τη λειτουργία του εκτε-
λεστικού οργανισμού.
Για τους εκτελεστικούς οργανισμούς που χρησι-
μοποιούν το ηλεκτρονικό σύστημα λογιστικής της Επιτροπής, το ABAC, για την υποστήριξη  των δικών τους λογιστικών συστημάτων, η Επι-τροπή θα προσφέρει μια διευκόλυνση για την 
κατανομή των δαπανών του οργανισμού για  
κάθε δραστηριότητά του. Ως εκ τούτου, οι εν 
λόγω οργανισμοί θα βρίσκονται σε πλεονεκτική 
θέση προκειμένου να υποβάλλουν έκθεση σχε-τικά με τις δαπάνες, συμπεριλαμβανομένων των 
διοικητικών δαπανών. Προβλέπεται να παρα-
σχεθεί η εν λόγω διευκόλυνση από το οικο-
νομικό έτος 2009 σε ορισμένους οργανισμούς 
και ακολούθως να επεκταθεί και σε άλλους  
οργανισμούς.
Η Επιτροπή δεν θεωρεί ότι τα έξοδα που επι-
βαρύνουν τους συμμετέχοντες μπορούν να  εξομοιωθούν με διοικητικές δαπάνες των προ-γραμμάτων. Επί του παρόντος δεν δικαιολογού-νται οι έκτακτες δαπάνες, τόσο του δικαιούχου όσο και της Επιτροπής, για τη συλλογή και τον έλεγχο των πληροφοριών σχετικά με τα έξοδα του δικαιούχου για την εκπόνηση προτάσεων.
2 Έγγραφα εργασίας II, III και IV στο προσχέδιο του  
προϋπολογισμού.ΔIAΠIΣTΩΣEIΣ TOΥ EΛEΓXOΥ
17. 
Το πρόγραμμα λειτουργεί κυρίως καταλυτικά, 
δεδομένου ότι παρέχονται σχετικά μικρά ποσά χρηματοδότησης προκειμένου να ενεργοποιή-
σουν στο μέλλον πολύ μεγαλύτερες επενδύσεις. Το πεδίο εφαρμογής και οι στόχοι του προγράμ-ματος ΕΕΕ1 καθορίστηκαν από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο και διαρθρώθηκαν με βάση τέσσερις ειδικούς τομείς. Η απόφαση σχετικά 
με το ΙΕΕ 1 αναφέρεται σε πολλές ειδικές ανα-κοινώσεις που αφορούν καθέναν από τους τέσ-
σερις τομείς του προγράμματος και καθένα από 
τα εν λόγω έγγραφα περιλαμβάνει κατάλογο  
σημαντικών τομέων δράσης
3.
Η Επιτροπή κρίνει ότι το πρόγραμμα ΕΕΕ επι-
κεντρώνεται σαφώς στους βασικούς στόχους  
προτεραιότητας της ενεργειακής πολιτικής  
της ΕΕ και συγκεκριμένα (1) στη διαχείριση της 
ζήτησης (αποσύνδεση της κατανάλωσης από  
την ανάπτυξη) και (2) στην αύξηση του μερι-
δίου των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας στην τελική κατανάλωση ενέργειας της ΕΕ.
18.
Πρώτο εδάφιο
Το πρόγραμμα εργασίας καταρτίστηκε για την 
αντιμετώπιση των οριζόμενων στη νομοθεσία 
τομέων πολιτικής.
Εναπόκειται στους υποβάλλοντες προτάσεις  
να προβλέπουν με πειστικό τρόπο τα αναμε-νόμενα αποτελέσματά τους και στην Επιτροπή να αποφασίζει βάσει πρότασης σχεδίου με  εκτίμηση των συνολικών δαπανών, εφόσον η  προτεινόμενη μέθοδος και τα αναμενόμενα  αποτελέσματα συμφωνούν με τους στόχους της κοινοτικής πολιτικής, με οικονομικώς αποτελε-σματικό τρόπο. Η διαδικασία επιλογής παρέχει τα εχέγγυα ότι τα ενισχυόμενα έργα θα συμβά-λουν κατά τον πλέον αποτελεσματικό τρόπο  στην επίτευξη των στόχων πολιτικής.
3 Για παράδειγμα, η λευκή βίβλος για κοινοτική στρατηγική και σχέδιο 
δράσης [COM(1997) 599 τελικό της 26/11/1997] περιλαμβάνει τέσσερις τομείς δραστηριότητας και 22 ειδικές ενέργειες μόνο στον τομέα των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας· στην ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο: «Σχέδιο Δράσης για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα» [COM(2000) 247 της 26/04/2000] προτείνονται δράσεις σε όλους τους κλάδους και στους 15 βασικούς τομείς. Κατά το 2006, η προσέγγιση αυτή επιβεβαιώθηκε με τη γνώμη του Ευρωπαϊ-κού Κοινοβουλίου σχετικά με την πράσινη βίβλο για την ενεργειακή απόδοση, η οποία ορίζει περισσότερες από 100 συστάσεις (έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου P6_A(2006)0160 της 03.05.2006 και ανακοίνωση της Επιτροπής της 19
ης Οκτωβρίου 2006 σχετικά με ένα 
σχέδιο δράσης για την ενεργειακή απόδοση που καθορίζει έξι τομείς, δέκα προτεραιότητες και 75 αποδοτικές, από πλευράς, κόστους, δρά-σεις, επιλεγμένες βάσει αξιολόγησης των επιπτώσεων).
36
Δεύτερο εδάφιο
Στις αποφάσεις του Συμβουλίου και του Κοινο-
βουλίου καθορίζονται ειδικοί μετρήσιμοι και  επίκαιροι στόχοι, όπως για παράδειγμα στις  
οδηγίες για τις ανανεώσιμες μορφές ενέργειας και στις ανακοινώσεις της Επιτροπής, στη λευκή βίβλο για τις μεταφορές και στο σχέδιο δράσης για την ενεργειακή απόδοση. Οι στόχοι κάθε  έργου πρέπει να συνδέονται με τους αντίστοι-
χους κοινοτικούς στόχους, για κάθε περίπτωση χωριστά. 
Τρίτο εδάφιο 
Για το ΕΕΕ 1, οι ομάδες-στόχοι επισημαίνονταν σε χωριστό έγγραφο. Το ΕΕΕ είναι πρόγραμμα 
που απευθύνεται σε επαγγελματίες, οι οποίοι καλούνται να υποβάλουν τις δικές τους αναλύ-
σεις των παραγόντων της αγοράς στην εξέταση 
των οποίων αποσκοπούν τα σχέδια. 
21. 
Όσον αφορά την παρακολούθηση και τους δεί-
κτες μέτρησης της επιτυχίας του προγράμματος 
συνολικά, το ΕΕΕ1 είναι ένα πρόγραμμα με ευρύ 
πεδίο εφαρμογής για την αντιμετώπιση του  
ζητήματος των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας 
σε όλους τους κοινωνικούς τομείς, όπως ορί-
ζεται στην απόφαση του Κοινοβουλίου και του 
Συμβουλίου. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή εξα-κολουθεί να είναι της γνώμης ότι το σύστημα 
παρακολούθησης ήταν το ενδεδειγμένο.
Από την παρακολούθηση του έργου προέκυ-
ψαν πολύτιμα στοιχεία για την Επιτροπή και  τον εκτελεστικό οργανισμό, σχετικά με τις μελ-
λοντικές απαιτήσεις του έργου. 22. 
Το πρόγραμμα ξεκίνησε από τη στιγμή που  
τέθηκε σε ισχύ η απόφαση του Συμβουλίου  και του Κοινοβουλίου, τον Αύγουστο του 2003. 
Επιπλέον, σε ό,τι αφορά το χρονοδιάγραμμα  υλοποίησης, παρήλθε ενάμισυ χρόνος μεταξύ της έγκρισης της νομικής βάσης (απόφαση του Συμβουλίου και του Κοινοβουλίου, του Ιουνίου 2003) και της υπογραφής των πρώτων συμφω-
νιών επιχορήγησης, κατά τα τέλη του 2004.  Τούτο θεωρείται φυσιολογικό, εάν ληφθεί  
υπόψη το χρονικό διάστημα που απαιτείται  
για την έγκριση του προγράμματος εργασίας, 
την προκήρυξη της πρόσκλησης υποβολής  
προτάσεων, την επιλογή και την ανάθεση της σύμβασης.
Όλες οι αναλήψεις υποχρεώσεων πραγματοποι-
ήθηκαν κατά την περίοδο του προγράμματος. 
Η διάρκεια του χρονοδιαγράμματος πληρωμής 
συνδέεται με τη διάρκεια των μεμονωμένων  
έργων, τα περισσότερα από τα οποία συνεχί-ζονται μετά το 2006.
23. 
Η Επιτροπή πράγματι ζήτησε και έλαβε στοι-χεία σχετικά με την άρση των εμποδίων στον 
τομέα της ενεργειακής απόδοσης, ιδίως όσον 
αφορά την ατελή πληροφόρηση. Ειδικότερα,  τα στοιχεία αυτά ζητήθηκαν και παρασχέθηκαν 
στο πλαίσιο της εκτίμησης, από κάθε προτείνο-ντα, του «υψηλού τεχνολογικού επιπέδου» στις προτάσεις έργων. Στη συνέχεια, κατά τη διάρ-κεια των ενισχυόμενων έργων και στις σχετικές εκθέσεις, ζητήθηκαν και παρασχέθηκαν ενημε-ρωμένα στοιχεία σχετικά με τα εν λόγω εμπό-δια και το βαθμό στον οποίο έχουν αρθεί. Η  Επιτροπή συλλέγει επίσης στοιχεία ανάδρασης σχετικά με τις ανάγκες πληροφόρησης, όπως  για παράδειγμα κατά τη δημόσια διαβούλευση όσον αφορά την πράσινη βίβλο για την ενερ-γειακή απόδοση, διαβούλευση που περατώθηκε την 31/03/2006.
37
24. 
Όσον αφορά το χρονοδιάγραμμα των αξιολο-
γήσεων του προγράμματος, το ΕΕΕ είναι ένα  κυλιόμενο πρόγραμμα με εμπειρία από προ-
γενέστερα προγράμματα που τροφοδοτούν τα επόμενα. Ως εκ τούτου, τα αποτελέσματα της αξιολόγησης χρησιμοποιούνται συστηματικά  στη σύλληψη και την εκπόνηση προτάσεων για επόμενα προγράμματα.
25. 
Μια ανεξάρτητη μελέτη των τοπικών ενεργει-
ακών οργανισμών θα διεξαχθεί στο πλαίσιο  
διαγωνισμού και θα χρηματοδοτηθεί από το  
πρόγραμμα εργασίας του ΕΕΕ για το 2008. 
27. 
Η σύσταση οργανισμών εξαρτάται κυρίως από 
τη διαθεσιμότητα τοπικών και περιφερειακών 
δομών για τη συγχρηματοδότηση και τη μακρο-
πρόθεσμη δέσμευσή τους έναντι του εν λόγω 
οργανισμού. Αναγνωρίζοντας την ποικιλομορ-φία αυτή, η Επιτροπή ενθάρρυνε ιδίως τα νέα 
κράτη μέλη να υιοθετήσουν την έννοια των  
ενεργειακών οργανισμών (για παράδειγμα, στην 
πρόσκληση υποβολής προτάσεων του 2004  
δόθηκε προτεραιότητα στη σύσταση οργανι-
σμών σε νέα κράτη μέλη). Τούτο συνέβαλε στη 
δημιουργία κινήτρων και επηρέασε τη διαδικα-σία λήψης αποφάσεων σε τοπική κλίμακα. Ως 
εκ τούτου, μετά από μία βραδεία εκκίνηση, από το 2005 έως το 2007 δημιουργήθηκαν 16 νέοι ενεργειακοί οργανισμοί στα νέα κράτη μέλη. 
28. 
Με τη μελέτη ECUBA, η οποία εκπονήθηκε  από εμπειρογνώμονες που είχαν ενεργό συμ-μετοχή στο έργο των οργανισμών (αλλά ήταν ανεξάρτητοι από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή),  παρασχέθηκαν πολύτιμα στοιχεία σχετικά με  τις προκλήσεις που αφορούν τη διαχείριση των ενεργειακών οργανισμών σε τοπική και περιφε-ρειακή κλίμακα. Στο πλαίσιο του προγράμματος εργασίας ΕΕΕ για το 2008 ανατίθεται επί του  παρόντος σύμβαση για μία νέα μελέτη που θα εκπονηθεί από έναν όμιλο που δεν είχε προγε-νέστερα συνδεθεί με τοπικούς ενεργειακούς  οργανισμούς. Τα στοιχεία της τακτικής ενημέρωσης της Επι-
τροπής σχετικά με τις δραστηριότητες των οργα-νισμών συλλέγονται μέσω της Managenergy και 
της σχετικής ομάδας προβληματισμού (MERG), που συνεδριάζει 2-3 φορές το χρόνο προκει-μένου να συζητήσει τις ανάγκες, τις προτεραι-ότητες και τις δραστηριότητες των τοπικών  φορέων και ιδίως των ενεργειακών οργανισμών. 
Ο όμιλος Managenergy διατηρεί ενημερωμένο το τμήμα των οργανισμών που αφορά το δικτυ-
ακό τόπο του, καθώς και το σχετικό ενημερω-
τικό φυλλάδιο των οργανισμών, ελέγχοντας  
κάθε χρόνο εάν οι οργανισμοί εξακολουθούν  
να βρίσκονται σε λειτουργία. 
29. 
Η Επιτροπή στηρίζει τους ενεργειακούς οργανι-
σμούς μόνο στη φάση της έναρξης των δραστη-
ριοτήτων τους. Το γεγονός ότι εξακολουθούν 
να λειτουργούν οι περισσότεροι από τους νέους 
οργανισμούς, οι οποίοι έχουν συσταθεί με κοι-νοτική ενίσχυση, αποδεικνύει ότι η επένδυση 
δημόσιων πόρων αιτιολογείται από τη ζήτηση 
και την επαρκή δημόσια χρήση τους σε όλη  
την Ευρώπη. 
31. 
Η Επιτροπή γνωρίζει το ύψος των δαπανών που επιβάρυναν την Επιτροπή και τον οργανισμό  για τη διαχείριση του προγράμματος και δεν  περιλαμβάνει συνήθως στα διοικητικά έξοδα  τις δαπάνες των συμμετεχόντων για την εκπό-
νηση προτάσεων.
38
32. 
Στην υφιστάμενη νομική βάση δεν ορίζονται ως 
επιλέξιμες για επιστροφή οι δαπάνες που επι-βαρύνουν όλους τους συμμετέχοντες κατά τη 
σύνταξη των σχετικών με το έργο προτάσεων. 
Κατά την άποψη της Επιτροπής, οι εν λόγω  
δαπάνες προκύπτουν σε μια απαραίτητη φάση των έργων και δεν μπορούν να οριστούν ως  διοικητικά έξοδα, ούτε μπορούν να θεωρηθούν ως αμιγώς διοικητικά τα έξοδα για την υποβολή εκθέσεων. Είναι η τιμή την οποία οι συμμετέχο-ντες πρέπει να καταβάλουν σε οποιουδήποτε  είδους ανταγωνιστική διαδικασία (σύμφωνα με την έρευνα του Ελεγκτικού Συνεδρίου, το 60 % περίπου των ερωτηθέντων έκριναν ότι τα έξοδα ήταν «δίκαια»). 
Η εκπόνηση μιας πρότασης αποτελεί επένδυση  –
στην κατάρτιση ενός υγιούς και ανταγωνιστι-
κού σχεδίου και η υποβολή έκθεσης είναι μια 
συμβατική όσο και επιχειρησιακή υποχρέωση που παρέχει τη βάση για τη διάδοση των απο-
τελεσμάτων των έργων από τον εκτελεστικό 
οργανισμό και την Επιτροπή στα ενδιαφερό-
μενα μέρη. Οι εν λόγω δημοσιεύσεις έχουν  
θετικές έμμεσες συνέπειες και αυξάνουν το  
ενδιαφέρον για το πρόγραμμα, αξιοποιώντας 
στο μέγιστο την κοινοτική χρηματοδότηση,  ενώ προσδίδουν αξιοπιστία στον κύριο του  
έργου.
Οι προβλέψεις των ερωτηθέντων σχετικά με  –
τις δαπάνες είναι από τη φύση τους δύσκολο να ποσοτικοποιηθούν συστηματικά. Η Επι-
τροπή επισημαίνει ότι στο ερωτηματολόγιο  
της έρευνας την οποία διεξήγαγε το Ελε-
γκτικό Συνέδριο δεν διευκρινιζόταν η φύση  
των δαπανών που πρέπει να ληφθούν υπόψη, ούτε η μεθοδολογία για την αξιολόγησή τους. Δεν ζητήθηκε από τους συμμετέχοντες στην έρευνα να παράσχουν λογιστικά στοιχεία και 
δεν ελέγχθηκαν οι απαντήσεις τους. Κατά  
συνέπεια, οι απαντήσεις του 29 % των ερω-
τηθέντων που συμμετείχαν στην έρευνα θα  
είναι απαραίτητα υποκειμενικές απόψεις των ερωτηθέντων και θα αποκλίνουν ως προς το 
περιεχόμενο, ενώ οι προβολές με βάση τις εν 
λόγω απαντήσεις δεν θα είναι αξιόπιστες.33. 
Ορισμένα ενδιαφερόμενα μέρη παρατήρησαν 
ότι είχε καταστεί ευχερέστερη η διαδικασία  εφαρμογής και ότι είχε αυξηθεί ο βαθμός σαφή-
νειας σχετικά με τη διαδικασία και τα κριτή-ρια αξιολόγησης. Η Επιτροπή αντιλαμβάνεται επομένως ότι οι συμμετέχοντες στην εξωτερική αξιολόγηση έκριναν θετικά τη διαδικασία εφαρ-μογής, η οποία συνδέεται με τις αναφερθείσες 
από το Ελεγκτικό Συνέδριο δαπάνες για την  εκπόνηση προτάσεων. Η «διαδικασία διαπραγ-
μάτευσης των συμβάσεων» στην οποία ανα-
φέρεται το Ελεγκτικό Συνέδριο δεν αποτελεί  
μέρος της φάσης της πρότασης, αλλά διαχωρί-
ζεται σαφώς από αυτή. Ισχύει μόνο για προτά-σεις που έχουν επιλεγεί για χρηματοδότηση και αποσκοπεί στην προετοιμασία της συμφωνίας επιχορήγησης μεταξύ του ομίλου δικαιούχων  
και της Επιτροπής. Επομένως, οι πόροι που  
χρησιμοποιήθηκαν για «διαπραγμάτευση της  
σύμβασης» πρέπει να εξεταστούν χωριστά από 
τα έξοδα σύνταξης μίας πρότασης.
37-38. 
Το Ελεγκτικό Συνέδριο προσθέτει τις δαπάνες 
της Επιτροπής και του εκτελεστικού οργανι-
σμού μαζί με τα εκτιμώμενα από τους δικαιού-
χους «έξοδα». Τα εν λόγω έξοδα είναι τελείως 
διαφορετικής φύσεως και, κατά συνέπεια, πρέ-πει να ληφθούν χωριστά υπόψη. Η εκπόνηση  
μίας πρότασης αποτελεί επένδυση στην κατάρ-τιση ενός υγιούς και ανταγωνιστικού σχεδίου. Οι διαδικασίες υποβολής εκθέσεων σχετικά με τα έργα αποτελούν μία συγχρηματοδοτούμενη συμβατική υποχρέωση που παρέχει τη βάση  για τη διάδοση των αποτελεσμάτων στα ενδι-αφερόμενα μέρη. Η διαχείριση του προγράμ-ματος πραγματοποιείται από την Επιτροπή και τον εκτελεστικό οργανισμό. Στην περίπτωση  του ΕΕΕ, τα έξοδα διαχείρισης του προγράμ-ματος περιλαμβάνουν επίσης επενδύσεις για τη σύσταση ενός Εκτελεστικού Οργανισμού που θα αποφέρει μελλοντικά οφέλη και εξοικονόμηση κόστους.
39
Όσον αφορά τις εκτιμώμενες δαπάνες ων συμ-
μετεχόντων για την εκπόνηση προτάσεων και την υποβολή εκθέσεων σχετικά με τα έργα  
(22 εκατ. ευρώ με βάση την έρευνα που διε-ξήγαγε το Ελεγκτικό Συνέδριο), και σύμφωνα  με την απάντηση που δόθηκε στο σημείο 32, η Επιτροπή σημειώνει ότι οι δαπάνες αυτές είναι διαφορετικής φύσεως και προκύπτουν σε μια 
απαραίτητη φάση των έργων. Επιπλέον, στο  ερωτηματολόγιο της έρευνας την οποία διε-
ξήγαγε το Ελεγκτικό Συνέδριο δεν διευκρινιζό-
ταν η φύση των αναφερόμενων δαπανών που 
πρέπει να ληφθούν υπόψη, ούτε η μεθοδολογία 
για την αξιολόγησή τους. Δεν ζητήθηκε από  τους συμμετέχοντες στην έρευνα να παράσχουν λογιστικά στοιχεία και δεν ελέγχθηκαν οι απα-ντήσεις τους. Συνεπώς, οι απαντήσεις του 29 % 
των ερωτηθέντων που απάντησαν θα είναι ανα-
πόφευκτα πολύ γενικές και οι προβολές των εν 
λόγω απαντήσεων δεν θα είναι αξιόπιστες.
Η Επιτροπή δεν θεωρεί ότι οι προβλεπόμενες 
δαπάνες των συμμετεχόντων για την εκπόνηση 
προτάσεων και την υποβολή εκθέσεων μπορούν 
να εξομοιωθούν, να προστεθούν ή να συγκρι-
θούν με διοικητικές δαπάνες με τις οποίες επι-
βαρύνεται η Επιτροπή και ο οργανισμός για τη 
διαχείριση του προγράμματος, δεδομένου ότι είναι διαφορετικής φύσεως. Σε ό,τι αφορά την 
καταβολή των επιχορηγήσεων του προγράμμα-τος, το Ελεγκτικό Συνέδριο ορθώς αποφαίνε-ται, στο σημείο 38, ότι σε ένα πρόγραμμα όπως στο ΕΕΕ τα έξοδα εκπόνησης των προτάσεων  προκύπτουν στην αρχική φάση. Παράλληλα, οι πληρωμές στους δικαιούχους επιβαρύνουν ως επί το πλείστον την τελική φάση. ΣΥMΠEPAΣMATA KAI ΣΥΣTAΣEIΣ
44. 
Η Επιτροπή κρίνει ότι ο σχεδιασμός του προ-
γράμματος ανταποκρίνεται σε αποδεκτά υψηλά πρότυπα, δεδομένων των εγγενών περιορισμών 
ενός πολιτικού μέσου της φύσεως αυτής. Το  πρόγραμμα εργασίας καταρτίστηκε για την  αντιμετώπιση των οριζόμενων στη νομοθεσία τομέων πολιτικής.
Βλ. απάντηση στο σημείο 18.
45. 
Το πρόγραμμα λειτουργεί κυρίως καταλυτικά, 
δεδομένου ότι παρέχονται σχετικά μικρά ποσά 
χρηματοδότησης προκειμένου να ενεργοποιή-σουν στο μέλλον πολύ μεγαλύτερες επενδύσεις. Το πεδίο εφαρμογής και οι στόχοι του προγράμ-ματος ΕΕΕ1 καθορίστηκαν από το Κοινοβούλιο 
και το Συμβούλιο και διαρθρώθηκαν με βάση 
τέσσερις ειδικούς τομείς. Η απόφαση σχετικά 
με το ΙΕΕ 1 αναφέρεται σε πολλές ειδικές ανα-
κοινώσεις που αφορούν καθέναν από τους τέσ-σερις τομείς του προγράμματος και καθένα από 
τα εν λόγω έγγραφα περιλαμβάνει κατάλογο  
σημαντικών τομέων δράσης
4. 
4 Για παράδειγμα, η λευκή βίβλος για κοινοτική στρατηγική και σχέδιο 
δράσης [COM(1997) 599 τελικό της 26/11/1997] περιλαμβάνει τέσσερις τομείς δραστηριότητας και 22 ειδικές ενέργειες μόνο στον τομέα των ανανεώσιμων μορφών ενέργειας· στην ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο: «Σχέδιο Δράσης για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα» [COM(2000) 247 της 26/04/2000] προτείνονται δράσεις σε όλους τους κλάδους και στους 15 βασικούς τομείς. Κατά το 2006, η προσέγγιση αυτή επιβεβαιώθηκε με τη γνώμη του Ευρωπαϊ-κού Κοινοβουλίου σχετικά με την πράσινη βίβλο για την ενεργειακή απόδοση, η οποία ορίζει περισσότερες από 100 συστάσεις (έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου P6_A(2006)0160 της 03.05.2006 και ανακοίνωση της Επιτροπής της 19
ης Οκτωβρίου 2006 σχετικά με ένα 
σχέδιο δράσης για την ενεργειακή απόδοση που καθορίζει έξι τομείς, δέκα προτεραιότητες και 75 αποδοτικές, από πλευράς, κόστους, δρά-σεις, επιλεγμένες βάσει αξιολόγησης των επιπτώσεων).
40
ΣΥΣΤΑΣΗ 1 – ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ
Βλ. απαντήσεις στα σημεία 17 και 18.
Η Επιτροπή εφαρμόζει ήδη τις συστάσεις του 
Ελεγκτικού Συνεδρίου σχετικά με τον προγραμ-ματισμό. Η Επιτροπή έχει θεσπίσει ένα σαφές μοντέλο πολιτικής για το πρόγραμμα ΕΕΕ, το  οποίο εκφράζει την αναμενόμενη σχέση μεταξύ δαπάνης, αποτελέσματος και αντίκτυπου σε  επίπεδο κάθε τομέα παρέμβασης και τούτο  παρακολουθείται επακριβώς για κάθε έργο  χωριστά. 
46. 
Το ΕΕΕ1 είναι ένα πρόγραμμα με ευρύ πεδίο  εφαρμογής για την αντιμετώπιση του ζητή-ματος των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας σε  όλους τους κοινωνικούς τομείς, όπως ορίζεται στην απόφαση του Κοινοβουλίου και του Συμ-βουλίου. Στο πλαίσιο αυτό, η Επιτροπή εξα-κολουθεί να είναι της γνώμης ότι το σύστημα παρακολούθησης ήταν το ενδεδειγμένο.
Από την παρακολούθηση του έργου προέκυ-
ψαν πολύτιμα στοιχεία για την Επιτροπή και  
τον εκτελεστικό οργανισμό, σχετικά με τις μελ-
λοντικές απαιτήσεις του έργου.
Το ΕΕΕ είναι ένα κυλιόμενο πρόγραμμα με  
εμπειρία από προγενέστερα προγράμματα  που τροφοδοτούν τα επόμενα. Ως εκ τούτου,  τα αποτελέσματα της αξιολόγησης χρησιμοποι-ούνται συστηματικά στη σύλληψη και την εκπό-νηση προτάσεων για επόμενα προγράμματα. 47. 
Η παρακολούθηση του προγράμματος πραγ-
ματοποιείται σε επίπεδο έργου, παρέχοντας τη δυνατότητα καθορισμού των επιπτώσεων του 
προγράμματος σε σχέση με τους στόχους του. Είναι ελάχιστα εφικτή η παρακολούθηση σε  υψηλότερο συνολικό επίπεδο, δεδομένης της δυσκολίας να απομονωθούν οι αιτιώδεις σχέ-σεις μεταξύ των αποτελεσμάτων του προγράμ-
ματος ως καταλύτη και των μακροοικονομικών τάσεων, όπως της ενεργειακής εξάρτησης της 
ΕΕ. Η Επιτροπή θεωρεί ότι τούτο δεν θέτει σε 
κίνδυνο τη συνολική ποιότητα και τον σχεδια-
σμό του προγράμματος ΕΕΕ.
Βλ. επίσης απάντηση στο σημείο 23.
48. 
Η ανάδραση από μέρους των δημόσιων αρχών 
σε όλη την ΕΕ, επιβεβαιώνει την πεποίθηση ότι 
ένας τοπικός ή περιφερειακός οργανισμός έχει 
σημαντικό αντίκτυπο, όπως εξάλλου αποδει-κνύεται από την πρόσφατη αύξηση της ζήτη-
σής τους από μέρους των δημόσιων αρχών.  
Το γεγονός ότι κάθε δημόσια αρχή οφείλει όχι 
μόνο να συγχρηματοδοτεί κατά τα πρώτα 3 έτη 
στήριξης του προγράμματος ΕΕΕ, αλλά και να 
διασφαλίζει τη συνέχιση της λειτουργίας του  
οργανισμού για 5 επιπλέον έτη, επιβεβαιώνει το γεγονός ότι οι τοπικές αρχές είναι πεπεισμέ-
νες για την αξία την οποία αντιπροσωπεύει ο εν λόγω οργανισμός. Βλ. επίσης απάντηση στο σημείο 28.
49. 
Η αλλαγή συμπεριφοράς μπορεί να εκτιμηθεί  μόνο σε μακροπρόθεσμη βάση, με τη χρήση  ενοποιημένων δεδομένων, όπως εκείνων που  παρέχονται από την EUROSTAT. Εντούτοις, το πρόγραμμα είχε θετικό αντίκτυπο στην εξέλιξη της πολιτικής της ΕΕ.
41
50. 
Όσον αφορά τη χρησιμοποίηση της αξιολόγη-
σης για το σχεδιασμό διάδοχων προγραμμάτων, τα υφιστάμενα πορίσματα των αξιολογήσεων  
(ενδιάμεση/ τελική αξιολόγηση προγράμμα-τος σε εξέλιξη και εκ των υστέρων αξιολόγηση του προηγούμενου προγράμματος) αποτελούν καθοριστική συνεισφορά στην εκ των προτέ-ρων αξιολόγηση/ αξιολόγηση του αντίκτυπου 
του διάδοχου προγράμματος. 
Το ΕΕΕ είναι ένα κυλιόμενο πρόγραμμα με  
εμπειρία από προγενέστερα προγράμματα  
που τροφοδοτούν τα επόμενα. Ως εκ τούτου,  
τα αποτελέσματα της αξιολόγησης χρησιμοποι-ούνται συστηματικά στη σύλληψη και την εκπό-νηση προτάσεων για επόμενα προγράμματα. 
51. 
Σχετικά με τους δείκτες απόδοσης, η μετα-
βίβαση των αρμοδιοτήτων διαχείρισης των  
προγραμμάτων σε ομάδα επαγγελματιών, απα-σχολούμενων πλήρως από έναν εκτελεστικό  
οργανισμό, συνεπάγεται αποτελεσματικότερη 
διαδικασία συνεχούς ανατροφοδότησης, γεγο-
νός που επιτρέπει την ετήσια προσαρμογή /  
αναπροσανατολισμό της διεύθυνσης του προ-
γράμματος και των προτεραιοτήτων του ανά-
λογα με τις αλλαγές στην αγορά και με την  εξέλιξη της πολιτικής της ΕΕ.
ΣΥΣΤΑΣΗ 2 – ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ
Η παρακολούθηση του προγράμματος πραγμα-
τοποιείται σε επίπεδο έργων, παρέχοντας τη  
δυνατότητα καθορισμού των επιπτώσεών τους 
σε σχέση με τους στόχους τους. 
Τα έξοδα παρακολούθησης πρέπει να εξακο-
λουθήσουν να έχουν αναλογικό χαρακτήρα και να μην επιβαρύνουν σημαντικά τα έξοδα λει-τουργίας του προγράμματος.
ΣΥΣΤΑΣΗ 3 – ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
Η Επιτροπή προτίθεται να εφαρμόσει τη  σύσταση σχετικά με την αξιολόγηση προγραμ-μάτων. Στο πλαίσιο του προγράμματος εργασίας ΕΕΕ για το 2008 ανατίθεται επί του παρόντος  σύμβαση για μία νέα μελέτη που θα εκπονηθεί σύμφωνα με τη «διαμήκη» προσέγγιση. 52. 
Το Ελεγκτικό Συνέδριο προσθέτει τις δαπάνες της Επιτροπής και του εκτελεστικού οργανι-σμού μαζί με τα εκτιμώμενα από τους δικαιού-χους «έξοδα». Τα εν λόγω έξοδα είναι τελείως διαφορετικής φύσεως και, κατά συνέπεια, πρέ-πει να ληφθούν χωριστά υπόψη. Η εκπόνηση  μιας πρότασης αποτελεί επένδυση στην κατάρ-τιση ενός υγιούς και ανταγωνιστικού σχεδίου. Οι διαδικασίες υποβολής εκθέσεων σχετικά με τα έργα αποτελούν μία συγχρηματοδοτούμενη συμβατική υποχρέωση που παρέχει τη βάση για τη διάδοση των αποτελεσμάτων στα ενδιαφε-ρόμενα μέρη. Τα έξοδα διαχείρισης του προ-γράμματος επιβαρύνουν μόνο την Επιτροπή και τον εκτελεστικό οργανισμό και, για την εν λόγω περίοδο, συμπεριλαμβάνουν επενδύσεις για τη σύσταση ενός Εκτελεστικού Οργανισμού που θα αποφέρει μελλοντικά οφέλη και εξοικονόμηση κόστους.
42
Στην έρευνα την οποία διεξήγαγε το Ελεγκτικό 
Συνέδριο δεν διευκρινιζόταν η φύση των δαπα-
νών που πρέπει να ληφθούν υπόψη, ούτε η  μέθοδος για τον καθορισμό τους. Δεν ζητήθηκε 
από τους συμμετέχοντες στην έρευνα να παρά-σχουν λογιστικά στοιχεία και δεν ελέγχθηκαν οι απαντήσεις. Ως εκ τούτου, οι απαντήσεις ήταν αναπόφευκτα πολύ γενικές. 
Όσον αφορά την εκταμίευση των επιχορηγή-
σεων του προγράμματος, το Ελεγκτικό Συνέ-δριο ορθώς αποφαίνεται, στο σημείο 38, ότι  σε ένα πρόγραμμα όπως στο ΕΕΕ τα έξοδα  εκπόνησης των προτάσεων προκύπτουν κατά  τη διάρκεια της αρχικής φάσης. Αντίθετα, οι  πληρωμές στους δικαιούχους προκύπτουν ως επί το πλείστον κατά τη διάρκεια της τελικής φάσης.
53. 
Τα έγγραφα εργασίας που επισυνάπτονται στο προσχέδιο προϋπολογισμού κάθε έτος παρέ-χουν την κατανομή των διοικητικών δαπανών για τις δραστηριότητες της γενικής διεύθυν-σης και κάθε εκτελεστικού οργανισμού
5. Από  
τη διαδικασία του 2008, το έγγραφο αυτό  
περιλαμβάνει επίσης, κατόπιν αιτήματος του  
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, το ποσοστό του  
προϋπολογισμού των προγραμμάτων, το οποίο χρησιμοποιήθηκε για τη λειτουργία του εκτε-
λεστικού οργανισμού.
Για τους εκτελεστικούς οργανισμούς που χρησι-
μοποιούν το ηλεκτρονικό σύστημα λογιστικής της Επιτροπής, το ABAC, για την υποστήριξη  
των δικών τους λογιστικών συστημάτων, η  
Επιτροπή θα προσφέρει μια διευκόλυνση για  
την κατανομή των δαπανών του οργανισμού  για κάθε δραστηριότητά του. Ως εκ τούτου, οι εν λόγω οργανισμοί θα βρίσκονται σε πλεονε-κτική θέση προκειμένου να υποβάλλουν έκθεση 
σχετικά με τις δαπάνες, συμπεριλαμβανομένων 
των διοικητικών εξόδων. Προβλέπεται να παρα-
σχεθεί η εν λόγω διευκόλυνση από το οικο-
νομικό έτος 2009 σε ορισμένους οργανισμούς 
και ακολούθως να επεκταθεί και σε άλλους  οργανισμούς.
5 Έγγραφα εργασίας II, III και IV στο προσχέδιο του προϋπολογι-
σμού.ΣΥΣΤΑΣΗ 4 – ΕΞΟΔΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ
Στους οργανισμούς που χρησιμοποιούν το ηλε-
κτρονικό σύστημα λογιστικής της Επιτροπής θα προσφερθεί μία διευκόλυνση για την κατανομή των δαπανών του οργανισμού για κάθε δραστη-ριότητά του.
 Επί του παρόντος δεν δικαιολο-
γούνται οι δαπάνες συμπληρωματικού ελέγχου, τόσο του δικαιούχου όσο και της Επιτροπής, για τη συλλογή πληροφοριών σχετικά με τα έξοδα του δικαιούχου για την εκπόνηση προτάσεων. Η Επιτροπή διατηρεί στοιχεία και ανάλυση των εξόδων διαχείρισης του προγράμματος.
43
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 
Απόσπασμα της: ενδιάμεσης αξιολόγησης του πολυετούς προγράμματος δράσης στον τομέα 
της ενέργειας «Ευφυής ενέργεια – Ευρώπη, 2003-2006»,
ECOTEC Research & Consulting Limited, Ηνωμένο Βασίλειο
Προστιθέμενη αξία του προγράμματος (σελίδα 58)
Κατά την άποψη των αξιολογητών, μια σημα-
ντική πτυχή της προστιθέμενης αξίας του προ-γράμματος είναι η ισχύς της συνέργειας μεταξύ των τομέων. Τούτο ενδέχεται να συνεπάγεται τη συνεργασία φορέων στους τομείς των ανα-νεώσιμων μορφών ενέργειας, της ενεργειακής απόδοσης και των μεταφορών. Οι αξιολογήσεις προγενέστερων προγραμμάτων και οι διαβου-λεύσεις μας κατέδειξαν ότι τα χρηματοδο-τούμενα έργα θα εμπνεύσουν μεταβολές και  παρεμβάσεις στις πολιτικές των κρατών μελών. 
Είναι πολύ νωρίς για να αποφανθεί κανείς ότι τούτο θα συμβεί ως αποτέλεσμα των χρηματο-δοτούμενων επί του παρόντος έργων. Εντούτοις, κατά την άποψη των αξιολογητών, δεδομένου ότι τα έργα είναι της ίδιας φύσης με εκείνα προ-γενέστερων προγραμμάτων, μπορεί κανείς ευλό-γως να υποθέσει ότι τούτο θα συμβεί. Η πτυχή αυτή πρέπει να καλυφθεί στην εκ των υστέρων αξιολόγηση του προγράμματος ΙΕΕ.



Ευρωπαϊκο Ελεγκτικο Συνεδριo  
Ειδική έκθεση αριθ. 7/2008
Ευφυής Ενέργεια 2003-2006
Λουξεμβούργο: Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων2008 – 43 σ. – 21 x 29,7 cmISBN 978-92-9207-049-6DOI 10.2865/1229

Πώς θα αποκτήσετε τις εκδόσεις της ΕΕ;
Οι εκδόσεις της Υπηρεσίας Εκδόσεων που προσφέρονται προς πώληση διατίθενται από 
το EU Bookshop (βιβλιοπωλείο της ΕΕ) (http://bookshop.europa.eu/) όπου μπορείτε να δώσετε την παραγγελία σας στο γραφείο πωλήσεων της επιλογής σας.
Μπορείτε επίσης να ζητήσετε κατάλογο των ανά τον κόσμο αντιπροσώπων 
του δικτύου πωλήσεων διατυπώνοντας σχετικό αίτημα με φαξ στον αριθμό (352) 29 29-42758.
ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΕΥΦΥΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 20032006 
ΕΞΕΤΑΖΟΝΤΑΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ΤΗΣ ΕΕ, ΤΑ ΘΕΤΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ Ο ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ, ΚΑΘΩΣ ΚΑΙ ΤΑ ΓΕΝΙΚΑ ΕΞΟΔΑ ΤΟΣΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΟΣΟ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΝΤΕΣ ΕΝΟΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΟΥ ΑΠΟΒΛΕΠΕΙ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΑΝΑΝΕΩΣΙΜΩΝ ΠΗΓΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ. Η ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΜΙΑ ΣΕΙΡΑ  ΣΥΣΤΑΣΕΩΝ ΠΟΥ ΑΠΟΣΚΟΠΟΥΝ ΝΑ ΒΕΛΤΙΩΣΟΥΝ ΤΟΝ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟ ΠΑΡΟΜΟΙΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΤΟ ΜΕΛΛΟΝ ΜΕΓΙΣΤΟΠΟΙΩΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΟΡΙΖΟΝΤΑΣ ΤΑ ΓΕΝΙΚΑ ΕΞΟΔΑ. 
ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΕΛΕΓΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙOQJ-AB-08-003-EL-C
ISBN 978-92-9207-049-6