ARCHIVES HISTORIQUES 
DE LA COMMISSION 
 
 
 
COLLECTION RELIEE DES 
DOCUMENTS "COM" 
 
 
 
 
COM (84) 108 
 
 
 
Vol. 1984/0 040 
  
 
Disclaimer  
Conformém ent au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique 
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, 
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003 
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents 
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit 
règlem ent. 
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 
concerning the open ing to the public of the historical archives of the European Econom ic 
Communit y and the European Atom ic Energy Communit y (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as 
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243, 
27.9.2003, p. 1), this file is open to the public. Where necessary, classified documents in this 
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.  
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom  1. 
Februar 1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen  
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgem einschaft (ABI. L 43 vom  15.2.1983,  
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. Septem ber 2003  
(ABI. L 243 vom  27.9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit  
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5  
der genannten Verordnung freigegeben.  
ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ
COΜ(84) 108 τελικό
Βρυξέλλες, 7 Μαρτίου 1984
Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ
(ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο 
σύμφωνα με το άρθρο 2 της απόφασης της 18ης Φεβρουαρίου 1974 
που αφορά τη σύγκλιση των οικονομιών)
COΜ(84) 108 τελικό

Η  ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ
(Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο 
σύμφωνα με το άρθρο 2  της απόφασης της 18ης Φεβρουάριου 1974 
που αφορά τη σύγκλιση των οικονομ ιώ ν)
ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ
Σελίδα
I .  Εισαγωγή 2
I I .  Προοπτικές δραστηριότητας γ ια  το 1984 3
α) Ε υνοϊκότερα αποτελέσματα στο τέλος του 1983 3
β) Σ τ ο ιχ ε ία  δυναμισμού κατά το 1984 5
γ) Ε ξέλιξη  της ανεργίας 6
I I I .  Παράγοντες αβεβαιότητας στο δ ιεθ ν ές  περιβάλλον 7
IV. Υψηλότερος βαθμός σύγκλισης των οικονομιώ ν 8
α) Μεγαλύτερη σύγκλιση των αποτελεσμάτων 8
β) Ευνοϊκός αποσυγχρονισμός των οικονομικώ ν κύκλων
στην Κ οινότητα 9
γ) Σύγκλιση των οικονομικώ ν π ολιτικώ ν 10
V. Συμπέρασμα 12
Παράρτημα: Βασικά ο ικο νο μ ικά  μεγέθη της Ευρωπαϊκής 
των Ηνωμένων Π ολιτειώ ν και της ΙαπωνίαςΚ οινότη τα ς,

-  2 -
I .  Εισαγωγή
Το Συμβούλιο ε ν έ κ ρ ιν ε  το Δ εκέμβριο την ετή σ ια  ο ικ ο ν ο μ ικ ή  έκθεση 1983-84 που 
υπέβαλε η Επιτροπή. Η  έκθεση αυτή παρουσίαζε μ ία  ανάλυση των συνθηκών γ ια  
μια  σταθερή ανάκαμψη της ευρωπαϊκής ο ικ ο ν ο μ ία ς , με βάση τ ις  πληροφορίες που 
ήταν δ ια θ έσ ιμ ες τον Οκτώβριο.
Οι ε ξ ε λ ίξ ε ις  των τελευ τα ίω ν μηνών παρέχουν τη δυνα τότητα , παρά το γεγονός 
ό τι οι α β εβ α ιό τη τες παραμένουν, να βελτιω θούν οι ε κ τ ιμ ή σ ε ις  των απ οτελε­
σμάτων γ ια  το 1983 και να γίνο υ ν ευ ν ο ϊκ ό τερ ες  προβλέψεις γ ια  το 1984. Οι 
ε ν δ ε ίξ ε ις  της ανάκαμψης π ολλα π λα σ ιά ζοντα ι: το 1983 έ κ λ εισ ε  με αποτελέσματα 
καλύτερα α π 'ό ,τ ι αναμενόταν: κα τ'ό γ κ ο ν  αύξηση του ΑΕΠ κατά 0,82 γ ια  την
Κ οινότητα (έ ν α ν τι εκτίμ η σ η ς 0 , 5Χ στην ετή σ ια  ο ικ ο ν ο μ ικ ή  έκθεσ η ), ενώ γ ια  
τη χρονιά αυτή σύμφωνα με τ ις  πιο πρόσφατες ε κ τ ιμ ή σ ε ις  αναμένεται κα τ'ό γκο ν 
αύξηση Ζ Χ (έ ν α ν τι εκτίμ η σ η ς 1,551).
Η  βελτίω ση του κλίμ α το ς και των οικονομικώ ν αποτελεσμάτων ο φ ε ίλ ετα ι τόσο 
σε χ α ρ α κτηρ ισ τικά  σ τ ο ιχ ε ία  της Κ οινότητα ς όσο και σε εξω τερικούς παράγο­
ν τε ς :
-  η χρονική κλιμάκωση της εψαρμογής των π ο λιτικώ ν προσαρμογής έχ ει σήμερα
ευ ν ο ϊκ ό τερ ες  σ υ νέπ ειες, δεδομένου ό τι τα κράτη μέλη που έχουν προχωρήσει 
περισσότερο στην κατεύθυνση της ο ικ ο ν ο μ ικ ή ς  ανόρθωσης ασκούν θ ε τικ ή  συγκυ­
ρια κή επιρροή σ τ ις  ο ικ ο ν ο μ ίε ς  των εταίρω ν τους. Π α ρ α τη ρ είτα ι, εξάλλου, 
ένας αύξων βαθμός σύγκλισης σ τ ις  ε ξ ε λ ίξ ε ις  των κρατών μελών: οι ανισ ορ­
ροπ ίες μειώ νονται σ τ ις  π ερισσ ότερες χώρες, ε ίτ ε  π ρ ό κειτα ι γ ια  τους εξω τε­
ρ ικο ύ ς λογαριασμούς, ε ί τ ε  γ ια  τα ελλείμ μ α τα  του προϋπολογισμού ή τον πλη­
θωρισμό,
-  ο κυριότερος εξω κ ο ιν ο τικ ό ς  παράγοντας της προς τα άνω αναθεώρησης των προ­
βλέψεων της ο ικο νο μ ική ς δραστηριότητας β ρ ίσ κ ετα ι στην άνοδο του παγκόσμιου 
εμπορίου, στην οποία η συμβολή των Ηνωμένων Π ο λιτειώ ν ήταν σ ημα ντική. 
Ε ντο ύ το ις, οι α β εβ α ιό τη τες παραμένουν σε ό ,τ ι αφορά την ε ξ έ λ ιξ η  των α μ ε ρ ι­
κανικών επ ιτο κίω ν και της τιμ ή ς  του δολαρίου, η οποία εξα ρ τά τα ι από απο­
φάσεις που λαμβάνονται πέραν του Α τλα ντικο ύ  σ χ ετικ ά  με τ ις  μεγάλες μακρο­
ο ικ ο ν ο μ ικ έ ς  επ ιλ ο γ ές . Εξάλλου, ανησυχίες εξακολουθεί να προκαλεί η χρημα­
το ο ικο νο μ ική  κατάσταση πολλών αναπτυσσόμενων χωρών, σε μια  εποχή όπου ε ίν α ι 
αναγκαία η συμμετοχή τους στην ανάκαμψη του δ ιεθνο ύ ς εμπορίου.

-  3 -
Παρά τη βελτίω ση της συγκυρίας, τα νέφη παραμένουν στον κ ο ιν ο τ ικ ό  ο ρ ίζο ν τα .
Η  συσσώρευση ανισορροπιών στο επίπεδο των βασικών οικονομικώ ν τομέων, γ ια  
παράδειγμα σε ό ,τ ι αφορά τον τομέα των δημόσιων οικονομικώ ν ή της ε ξ έ λ ιξ η ς  
των καθαρών εισοδημάτων των επ ιχειρήσ εω ν που παραμένει επί καιρό ανεπαρκής, 
δημ ιουργεί σε πολλά κράτη μέλη την ανάγκη να ακολουθήσουν π ο λ ιτικ έ ς  προσαρ­
μογής που αφήνουν πολύ μικρό π εριθώ ριο γ ια  μέτρα υπέρ της σ υνολικής ζήτησης. 
Εξάλλου, τα πρώτα αποτελέσματα ενθαρρύνουν προς την κατεύθυνση αυτή.
Η  κατάσταση στο θέμα της α νεργία ς εξακολουθεί να δημ ιο υ ρ γεί σοβαρές ανησυ­
χ ίε ς . Η  α νεργία  παρουσίασε περαιτέρω αύξηση το 1983, αν και με αισθητά 
βραδύτερο ρυθμό α π 'ό ,τ ι το 1982. Ακόμη και αν η ανάκαμψη εδραιω θεί το 1984, 
αναμένεται ε ν το ύ το ις  ό τι και πάλι θα σημειω θεί ελαφρά άνοδος του μέσου 
επιπέδου της α ν ερ γ ία ς, το οποίο θα φτάσει το 112 του ενεργού πληθυσμού 
έ ν α ν τι 10,62 το 1982. Πρέπει πάντως να σημειω θεί ό τι το 1984 αναμένεται 
πτώση του μέσου ποσοστού α νερ γία ς στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμα­
ν ία ς και το Ηνωμένο Β α σ ίλ ειο .
Υπ'αυτές τ ις  συνθήκες, οι μ α κροοικονομ ικές π ο λ ιτ ικ έ ς  των κρατών μελών πρέ­
πει να έχουν σαν αποστολή τους τη δημ ιουργία  συνθηκών κάτω από τ ις  οποίες 
η βελτίω ση του ο ικο νο μ ικο ύ  κλίμ α το ς και των οικονομικώ ν αποτελεσμάτων θα 
οδηγήσει σε μια  σταθερή και ισόρροπη ανάπτυξη της ο ικο νο μ ική ς δραστηριό­
τη τα ς.
II. Προοπτικές δραστηριότητας γ ια  το 1984 
α) Ευνοϊκότερα αποτελέσματα στο τέλος του 1983.
Από τη μελέτη της συγκυρίας δ ια φ α ίν ε τα ι σαφώς μ ια  αισθητή βελτίω ση του ο ικ ο ­
νομικού κλίμ α το ς κατά τους τελ ευ τα ίο υ ς  μήνες του 1983. Κατά το τε λ ε υ τα ίο  
τρ ίμ η νο , ο βαθμός χρησιμοποίησης του παραγωγικού δυναμικού αυξήθηκε σε όλα 
σχεδόν τα κράτη μέλη και ο δ ε ίκ τη ς  τιμών μετοχών στο σύνολο της Κ οινότητας 
σ υνέχισ ε την ανοδική του πορεία σε όλες τ ις  χώρες πλην της Ιτ α λ ία ς .

-  4 -
Οι επ ιδ ό σ εις κατά τους τε λ ευ τα ίο υ ς  μήνες του 1983 αποδείχθηκαν γ ε ν ικ ά  καλύ­
τερες από ό ,τ ι ε ίχ ε  π ροβλεφθεί, και έτσ ι το Β έλ γ ιο , η Ομοσπονδιακή Δημοκρα­
τ ία  της Γερμανίας, η Ελλάδα, η Γ α λλία , οι Κάτω Χώρες και το Ηνωμένο Β α σ ίλειο  
σημείωσαν ελαφρώς καλύτερα ετή σ ια  αποτελέσματα από αυτά που είχ α ν  προβλεφθεί 
τον περασμένο Οκτώβριο. Κατά μέσο όρο, η κ α τ'ό γκο ν αύξηση του Ακαθάριστου 
Εγχώριου Προϊόντος της Κ οινότητας ήταν της τάξης του 0,8% το 1983, ενώ προ­
ηγουμένως ε ίχ ε  ε κ τιμ η θ ε ί στο 0,5%. Η  βελτίω ση της ο ικο νο μ ική ς δραστηριότη­
τας ε ίν α ι σαφής στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, όπου κατά το 
τε λ ε υ τα ίο  τρίμ ηνο του προηγούμενου έτους ο όγκος του Ακαθάριστου Εγχώριου 
Προϊόντος αυξήθηκε κατά 5,3% σε ετή σ ια  βάση, καθώς και στο Ηνωμένο Β α σ ίλειο  
όπου εδώ και δυο χρόνια ο ετή σ ιο ς  ρυθμός αύξησης ε ίν α ι της τάξης του 2 με
Το γεγονός που συνέβαλε κυρίως στην αύξηση της ανάπτυξης της Κ οινότητας 
κατά το 1983 ήταν η κατανάλωση και η δ ημ ιο υ ρ γία  αποθεμάτων από μέρους των 
κρατών μελών όπου η ανάκαμψη ε ίχ ε  ήδη α ρ χ ίσ ε ι, δηλαδή της Ομοσπονδιακής 
Δημοκρατίας της Γερμανίας και του Ηνωμένου Β α σ ιλ είο υ . Η  συμβολή αυτή της 
εσω τερικής ζήτησης στην ανάπτυξη ε ίχ ε  σαν επακόλουθο την αύξηση του ρυθμού 
ανόδου των εισαγωγών κ α τ'ό γ κ ο , αλλά η αύξηση του παγκοσμίου εμπορίου ευνό­
ησε τ ις  εξαγω γές, και κατά συνέπ εια η συμβολή του ισ ο ζυ γίο υ  αγαθών και υπη· 
ρεσιών στην ανάπτυξη ήταν ελαφρώς θ ε τ ικ ή .
0 ρυθμός αύξησης του παγκοσμίου εμπορίου επ ιταχύνθηκε υπό την επίδραση της 
μεγάλης αύξησης των α μερικανικώ ν εισαγωγών ( + 25% σε ε τή σ ιο  ποσοστό κατά 
το δεύτερο εξάμηνο του 1983) και έτσ ι κατά το δεύτερο ήμισυ του 1983 ο 
ετή σ ιο ς  ρυθμός έφτασε το 6,6% έν α ν τι του 2,5% κατά τη δ ιά ρ κ ε ια  των έ ξ ι προ 
ηγουμένων μηνών.3%.
Εισαγωγές κα τ'ό γ κ ο
1982
+2,4%
+1,3%
+1,0%
-0,1%1983
+1,7%
+12,1%
+3,8%
+1,7%1984 (1)
ΗΠΑ
00ΣΑ
Παγκοσμ ί ωςΕ Ο Κ +3,5%
+14,7%
+6,6%
+5,0%
(1) προβλέψεις

-  5 -
(3 ) Σ τ ο ιχ ε ία  δυναμισμού κατά το 1984
Οι ε ν δ ε ίξ ε ις  ό τι η δραστηριότητα θα εξακολουθήσει να β ελτιώ νετα ι 
κατά το 1984, πολλαπλασιόζονται :
-  οι προβλέψεις των επικεφαλής των επ ιχειρήσεω ν σ χ ετικ ά  με την ε ξ έ λ ιξ η  
της παραγωγής στην Κ οινότητα  β ελτιώ νοντα ι τ α κ τ ικ ά . Το αποτέλεσμα 
αυτό εκφράζει τη σ ημαντική ανάκτηση της α ισ ιο δ ο ξ ία ς  στην Ομοσπονδιακή 
Δημοκρατία της Γερμανίας και στο Ηνωμένο Β α σ ίλ ειο  αλλά και ε ξ ε λ ίξ ε ις  
π ιο α βέβαιες στη Γαλλία και Ιτ α λ ία .
-  οι τά σ εις  γ ια  επ ενδύσ εις κατά το χρόνο αυτό στη μ ετα π ο ιη τικ ή  βιομηχανία 
ε ίν α ι ευ ν ο ϊκ ές  : στην Κ οινότη τα  αυξάνονται κατά μέσο όρο 10Χ σε α ξία  
και 4,7Χ σε όγκο το 1984, έ ν α ν τι 3Χ και -3Χ το 1983 α ν τισ το ίχ ω ς . Η  
Δανία και οι Κάτω Χώρες παρουσιάζουν τ ις  καλύτερες προοπτικές αύξησης 
των επενδύσεών τους στο βιο μ ηχα νικό  τομέα, ενώ η Γαλλία και το Ηνωμένο 
Β α σ ίλειο  ενδ έχ ετα ι να παρουσιάσουν αξιοσημείω ση αύξηση.
Η  παγιοποίηση της ανάκαμψης το 1984 α να μένεται να προέλθει βασικά 
από τ ις  επ ενδ ύ σ εις. Ενώ οι επ ενδύσεις έχουν μειω θεί σε όγκο κατά τα 
τρ ία  τε λ ε υ τα ία  χρόνια , αναμένεται αύξηση των ακαθάριστων επενδύσεων 
παγίου κεφαλαίου της Κ οινότητας περισσότερο από 2 % σε ετή σ ιο  μέσο όρο, 
αριθμός που α ν τ ισ τ ο ιχ ε ί σε α υξήσ εις γ ια  το δεύτερο εξάμηνο του 1984 οι 
οπ οίες κλιμακώ νονται από +3,5Χ έως +7Χ σε ετή σ ιο  ποσοστό σε π έντε κράτη 
μέλη (Β έλγιο , Δανία, Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας, Ιτ α λ ία  και 
Ηνωμένο Β α σ ίλ ε ιο ). Η  σημαντική αύξηση της χρηματισ τηριακής α ξία ς του 
κεφαλαίου των επ ιχειρήσ εω ν, που σημειώθηκε τον περασμένο χρόνο, απ οτελεί 
ευ νο ϊκό  σ τ ο ιχ ε ίο  γ ια  την αύξηση των επενδύσεων το 1984. Παράλληλος η 
συνέχιση της υποχώρησης του πληθωρισμού αναμένεται να συνεπ ιφ έρει μια 
ελαφρά αύξηση του όγκου του δ ια θέσ ιμου εισοδήματος τω ν·νοικοκυριώ ν έτσ ι 
ώστε η αύξηση της ιδ ιω τικ ή ς  κατανάλωσης σε όγκο να φθάσει σε 1,1Χ κατά 
μέσο όρο της Κ οινότητας έν α ν τι του 0,9Χ κατά το 1983.

-  6 -
Η  ε ξ έ λ ιξ η  του εμπορικού ισ ο ζυ γίο υ  της Κ οινότητας θα αναμένεται 
επίσης να συμβάλει στην ανάκαμψη. Οι προβλέψεις γ ια  το δ ιε θ ν έ ς  εμπόριο 
εμφανίζουν α ξιοσ ημείω τη τόνωση της ροής των εισαγωγών κατά το 1984 
(+5% σε ό γκο ). Η  ώθηση που ο φ ε ίλ ε τα ι στην αύξηση των αμερικανικώ ν 
εισαγωγών, ενδ έχ ετα ι να εν ισ χ υ θ εί από την αύξηση της απορρόφησης εκ 
μέρους της Ιαπ ω νίας. Η  αύξηση των εισαγωγών των βιομηχανικώ ν χωρών 
μπορεί να οδηγήσει σε κ α τ'ό γ κ ο  αύξηση των εισαγωγών των αναπτυσσομένων 
χωρών. Έ τσ ι η Κ οινότη τα  μπορεί να ευνοηθεί από την καθαρή συμβολή 
του εμπορικού ισ ο ζυ γίο υ  της στην ο ικ ο ν ο μ ικ ή  ανάπτυξή τη ς, μέχρι περίπου 
0 ,6  μονάδες του ΑΕΠ.
Τα στοιχεία που ευνοούν την οικονομική ανάπτυξη πρέπει, ωστόσο, 
να εξετάζονται σε σχέση με τις λιγότερο ευνοϊκές εξελίξεις. Οι τιμές 
των πρώτων υλών εκτός από τις τιμές πετρελαίου, που εκφράζονται σε 
δολάρια, παρουσιάζουν σημαντική άνοδο σε ορισμένες περιπτώσεις. Αν 
διατηρηθεί το υψηλό επίπεδο του δολαρίου, είναι δυνατό φέτος να επιδει­
νωθούν κατά κάποιο τρόπο οι όροι εμπορίου της Κοινότητας. Βέβαια, η 
εξέλιξη των τιμών των πρώτων υλών ευνοεί τη βελτίωση της εξωτερικής 
θέσης των αναπτυσσομένων χωρών που το εμπορικό τους έλλειμμα και το 
έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών πληρωμών τους αναμένεται να μειωθούν 
κατά μέσο όρο το 1984, συνεχίζοντας έτσι την προσαρμογή που είχε αρχί­
σει το 1983.
Ένας άλλος παράγοντας που επιδρά στην ανάπτυξη στην Ευρώπη, 
είναι η εξέλιξη των πραγματικών επιτοκίων. Το επίπεδο τους είναι σήμερα 
υψηλό και οι προοπτικές μείωσής τους παραμένουν αβέβαιες, γεγονός που 
είναι δυνατό να θέσει τροχοπέδη στο ρυθμό των επενδύσεων. Πάντως ο 
κίνδυνος αυτός περιορίζεται από τη βελτίωση της απόδοσης του κεφαλαίου 
που ευνοεί την ανανέωση του παραγωγικού δυναμικού.
γ) Εξέλιξη της ανεργίας.
Η  ανεργία εξακολούθησε να αυξάνεται κατά το 1983, αν και με 
βραδύτερο ρυθμό από το 1982. Στο τέλος του Ιανουάριου 1984, ο αριθμός 
των ανέργων στην Κοινότητα ανερχόταν, σε ακαθάριστα στοιχεία, σε 12,9 
εκατ. άτομα, δηλαδή 600.000 περισσότερο από το τέλος του Ιανουάριου 
1983. Φαίνεται ωστόσο ότι κατά το 1983 σημειώθηκε κάμψη του ρυθμού 
ανόδου, και εν συνεχεία σταθεροποίηση της ανεργίας. Για το 1984,

-  7 -
λαμβάνοντας υπόψη την πιθανή ε ξ έ λ ιξ η  του ενεργού πληθυσμού, η ανάκαμψη 
της δρατηριότητας δεν θα οδηγήσει ακόμη στην ο λική  μείωση του ποσοστού 
ανεργίας π αρ'ό,τι αναμένεται ό τι κατά το τέλος του χρόνου η ε ξ έ λ ιξ η  αυτή 
θα ε ίν α ι ευ νο ϊκό τερ η . Αυτή η γ ε ν ικ ή  προοπτική γ ια  την Κ οινότητα α ντιπ ρο­
σωπεύει αρκετά α ν τ ίθ ε τ ε ς  καταστάσεις: έτσ ι γ ια  πρώτη φορά από το 1979, 
υ π ο λογίζετα ι ό τι το ποσοστό ανεργίας θα μειω θεί το 1984 στην Ομοσπονδιακή 
Δημοκρατία της Γερμανίας και στο Ηνωμένο Β α σ ίλ ειο .
I I I . Παράγοντες αβεβαιότητας στο δ ιε θ ν έ ς  περιβάλλον
Το ο υ σ ια σ τικό  ερώτημα που τ ίθ ε τ α ι σήμερα ε ίν α ι κατά πόσο η ευρωπαϊκή 
ανάκαμψη σε συνδυασμό με την α μ ερ ικα νική  ο ικ ο ν ο μ ικ ή  ανάπτυξη θα επιτρέψουν 
σ τις  β ιο μ η χα νικές χώρες, και κα τ'επ έκτα σ η σ τ ις  αναπτυσσόμενες χώρες, να 
γνωρίσουν διαρκή ο ικ ο ν ο μ ικ ή  ανάκαμψη.
Η  εξισορρόπηση της δημοσιονομικής και νο μ ισ μ α τική ς π ο λ ιτικ ή ς  ε ίν α ι 
ένας από τους όρους γ ια  να έ χ ει η ανάκαμψη διαρκή χαρακτήρα. Από αυτήν την 
άποψη, η κατάσταση των Ηνωμένων Π ολιτειώ ν θ έ τ ε ι ένα πρόβλημα : το μέγεθος 
των δημοσιονομικών ελλειμμ άτω ν, ε ίτ ε  σήμερα ε ίτ ε  στο μέλλον, σε συνδυασμό 
με μία  νο μ ισ μ α τική  π ο λ ιτικ ή  που χ α ρ α κτη ρ ίζετα ι από έλλειψ η ευρύτητας, προ- 
κάλεσαν το 1983 την περαιτέρω άνοδο των α μερικανικώ ν επ ιτο κίω ν και την 
ανατίμηση του δολαρίου. Η  προσδοκία των α μερικανικώ ν αγορών ό τι θα συνε­
χ ισ τ ε ί η δ εσ μ ευτική νο μ ισ μ α τική  π ο λ ιτικ ή , εξακολουθεί να π ιέ ζ ε ι το επίπεδο 
των επ ιτο κ ίω ν . Τα πραγματικά ε π ιτ ό κ ια , λαμβάνοντας υπόψη την επιβράδυνση 
του πληθωρισμού, βρίσ κονται σήμερα σε ιδ ια ίτ ε ρ α  υψηλά επίπεδα.
Μολονότι τα δημοσιονομικά ελλείμ μ α τα  σ τις  ΗΠΑ βραχυπρόθεσμα επηρέασαν 
θ ε τικ ά  και σε σημαντικό βαθμό την ανάκαμψη, η μεσοπρόθεσμη εμμονή τους, 
λόγω των ανισορροπιών που δημ ιουργεί στη νο μ ισ μ α τική  και δημοσιονομική 
αγορά καθώς και λόγω του παραγκων ισμού άλλων τομέων π ου προκαλεί, εμποδίζει 
την εξισορροπημένη και επομένως διαρκή ο ικ ο ν ο μ ικ ή  ανάπτυξη της Α μερικής. 
Συνεπώς υπάρχει ο κίνδ υ νο ς, επ ειδή δεν έχουν ληφθεί διορθω τικά μέτρα, την 
μη ισόρροπη» και επομένως πιο εύθραυστη, ο ικ ο ν ο μ ικ ή  ανάπτυξη να δ ια δ εχ θ εί 
και πάλι μ ία  φάση σ τα σ ιμότητας.
Οι κ ιν ή σ ε ις  κεφαλαίων υπέρ του δολαρίου, ευνοήθηκαν από το μέγεθος 
της ο ικο νο μ ική ς ανάπτυξης της Αμερικής από το επίπεδο των επ ιτο κίω ν και 
από την άνοδο της χρηματισ τηριακής αγοράς των Ηνωμένων Π ο λ ιτειώ ν . Πάντως, 
η σημαντική αύξηση του εμπορικού ελ λ είμ μ α το ς , η απώλεια της α ν τα γ ω ν ισ τικ ό -

-  8 -
τητας των αμερικανικώ ν επ ιχειρήσ εω ν και οι προοπτικές διατήρησης των 
πραγματικών επ ιτο κίω ν και επομένως του υψηλού κόστους δανεισμού, εμ φ α νί­
ζοντα ι σήμερα ως οι παράγοντες που συμβάλλουν επίσης στην πιθανή επ ιβρά­
δυνση της δραστηριότητας πέραν του Α τλα ντικο ύ .
Στο βαθμό όπου δεν ε π ιχ ε ιρ ε ίτ α ι η διόρθωση των αμερικανικώ ν δημο­
σιονομικώ ν ελλειμά τω ν, είναι  δύσκολο να προβλεψθεί ελάφρυνση των πιεσεων 
ατα ε π ιτ ό κ ια . Η  ε ξ έ λ ιξ η  της α ξία ς  του δολαρίου υψ ίσ τα τα ι δύο α ν τιφ α τικ έ ς  
επ ιδρά σ εις : αφενός, η υψηλή απόδοση των επενδύσεων σε δολάριά σ τη ρ ίζ ε ι 
το α μ ερ ικα νικό  νόμισμα αλλά, αφετέρου, η διόγκωση του εξω τερικού ε λ λ ε ίμ ­
ματος καθώς και οι προβλέψεις αύξησης του πληθωρισμού και ενδεχόμενης 
επιβράδυνσης της δρα σ τη ρ ιό τητα ς, μπορούν να έχουν α ν τίθ ε τα  αποτελέσματα.
Αυτές οι α β εβ α ιό τη τες μπορούν να π εριορισ τούν αισθητά αν ε π ιχ ε ιρ η θ ε ι 
διόρθωση του α μ ερ ικα νικο ύ  δημοσιονομικού ελλείμ μ α το ς και αν εν ισ χ υ θ εί ο 
συντονισμός των οικονομικώ ν π ολιτικώ ν μεταξύ των μεγάλων βιομηχανικώ ν 
ετα ίρω ν. Έ νας καλύτερος συνδυασμός των α μερικανικώ ν μακροοικονομικώ ν π ο λι­
τικώ ν μπορεί να δημιουργήσ ει σ ημα ντικότερο περιθώ ριο ελιγμώ ν γ ια  τη νομισματική 
και δημοσιονομική π ο λ ιτικ ή  της Κ ο ινό τη τα ς.
Η  τόνωση της α ν θ εκ τικ ό τη τα ς  της ο ικ ο ν ο μ ικ ή ς  ανάπτυξης στις  βιομηχα­
ν ικ έ ς  χώρες μπορεί να απ οτελέσ ει θ ε τ ικ ό  παράγοντα γ ια  τ ις  ο ικ ο ν ο μ ίε ς  των 
αναπτυσσομένων χωρών. Η  αύξηση της ζήτησης των εξαγωγών τους είναι  δυνατό 
να συνδυασθεί με την ενίσχυση των όρων εμπορίου τους ώστε να βελτιω θούν 
σταδιακά οι εξω τερ ικ ο ί λογαριασμοί τους. Η  εκ νέου μείωση των επ ιτοκίω ν 
θα π ε ρ ιο ρ ίσ ει την επιβάρυνση εκ του εξω τερικού χρέους τους.
IV . Υψηλότερος βα§Η22-— ϊ£^·!·2ΰ£_Ι--·οικονομιώ ν
α) Μεγαλύτερη σύγκλιση των αποτελεσμάτων. ·
Η  υποχώρηση του πληθωρισμού σ υ ν ε χ ίζ ε τ α ι.0 ρυθμός του επιβραδύνθηκε

-  9 -
το  1983 σε όλα τα  κρ ά τη  μ έ λ η , κ α ι α ν α μ έ ν ε τ α ι να σ υ ν ε χ ίσ ε ι να μ ε ιώ ν ε τ α ι το  
1984 σε επ τά από α υ τά . Η  γ ε ν ικ ή  α υ τή  υποχώρηση το υ  πληθω ρισμού θα π ρέπ ει 
να σ υ ν ε χ ίσ ε ι να σ υ ν ο δ ε ύ ε τ α ι, όπως κ α ι το  1983, από μ ια  μείω σ η τη ς  δ ια φ ο ρ ά ς 
ανόδου των τιμ ώ ν  : ο μέσος ρυθμός π ληθω ρισμού που το  1983 ή τα ν 6,2%  προ- 
έκυψ ε από ένα  φάσμα ε θ ν ικ ώ ν  πληθωρισμών από 2,7% έως 14,5%  με ε ξ α ίρ ε σ η  
μ ια  μόνο χώρα. Το 1984 α ν α μ έ ν ο ν τα ι ποσοστά πληθω ρισμού από 3,1%  έως 10%, 
πάντα με ε ξ α ίρ ε σ η  μ ια  χώρα, κ α ι ο μέσος ρυθυός α ν α μ έ ν ε τ α ι να μ ε ιω θ ε ί 
σ το  5,2% . Η  ε π ιδ ίω ξ η  τη ς  σ υγκρά τησ ης το υ  π ληθω ρισμού ε ν δ έ χ ε τ α ι κα τά  
σ υ ν έ π ε ια  να σ υ μ β α δ ίσ ε ι με μ ια  νέα  π ρ ο σ έγ γ ισ η  των ε θ ν ικ ώ ν  επ ιδ ό σ εω ν. Α ξ ίζ ε ι 
ε ξ ά λ λ ο υ  να σ η μ ε ιω θ ε ί ό τ ι η ε ξ έ λ ιξ η  α υ τή  ε ν δ έ χ ε τ α ι να σ υ ν ο δ ε ύ ε τα ι από μ ια  
νέα  επ ιβ ρ ά δ υ νσ η  τη ς  ανόδου το υ  κό σ το υ ς ε ρ γ α σ ία ς  ανά μονάδα π ρ ο ϊό ν το ς  σ την 
β ιο μ η χ α ν ία , πράγμα που θα σ ή μ α ιν ε  μ ια  μέση αύξηση μόνο κα τά  3%.
Το έ λ λ ε ιμ μ α  το υ  π ροϋπ ολογισ μού σ το σύνολο των χωρών τη ς  Κ ο ιν ό τ η τ ο ς , 
αν κ α ι α υ ξή θ η κε από 5,4% το υ  α κ α θ ά ρ ισ το υ  εγ χ ώ ρ ιο υ  π ρ ο ϊό ν το ς  το  1982 σε 
5,7% το  1983, α ν α μ έ ν ε τ α ι να μ ε ιω θ ε ί σαν ποσοστό το υ  ΑΕΠ, γ ια  πρώτη φορά 
μ ε τά  το  1980, κ α ι να ε π α ν έ λ θ ε ι σ το 5,2% . Α υτή όμως η γ ε ν ικ ή  μ ετα β ο λή  
δ εν αφορά τη ν π ερίπ τω ση τη ς  Ε λλά δα ς, τη ς  Γ α λ λ ία ς  κ α ι των Κάτω Χωρών των 
οποίω ν το  έ λ λ ε ιμ μ α  ε ν δ έ χ ε τ α ι να ε μ φ α ν ίσ ε ι ελαφρά αύξηση σαν ποσοστό 
το υ  ΑΕΠ.
Οι ε ξ ω τ ε ρ ικ ο ί λ ο γ α ρ ια σ μ ο ί σ υ ν ε χ ίζ ο υ ν  να β ε λ τ ιώ ν ο ν τ α ι : το  εμ π ο ρ ικ ό  
ισ ο ζ ύ γ ιο  τη ς  Κ ο ιν ό τ η τ α ς  α ν α μ έ ν ε τ α ι να α υ ξ η θ ε ί τη ν χ ρ ο ν ιά  α υ τή  κα τά  3 /1 0  μ ια ς  
π ο σ ο σ τια ία ς  μονάδας το υ  α κ α θ ά ρ ισ το υ  εγ χ ώ ρ ιο υ  π ρ ο ϊό ν τ ο ς , α νερ χό μ ενο  έ τ σ ι 
σε 0,9%  το υ  ΑΕΠ' το  ισ ο ζ ύ γ ιο  τρεχουσώ ν πληρωμών α ν α μ έ ν ε τ α ι ό τ ι θα ξ α ν α - 
γ ί ν ε ι  θ ε τ ικ ό  (0,3%  το υ  α κ α θ ά ρ ισ το υ  εγ χ ώ ρ ιο υ  π ρ ο ϊό ν τ ο ς ). Ό λ α  τα  κρ ά τη  
μ έ λ η , με π ιθ α νή  ε ξ α ίρ ε σ η  τη ν Ελλάδα κ α ι το  Ηνωμένο Β α σ ιλ ε ιο ^ ε ν δ έ χ ε τ α ι 
να εμ φ α ν ίσ ο υ ν  κά π ο ια  β ελ τίω σ η  το υ  εμ π ο ρ ικ ο ύ  το υ ς  ισ ο ζ υ γ ίο υ  κ α ι το υ  ισ ο ­
ζ υ γ ίο υ  τρεχουσώ ν συναλλαγώ ν.
β) Ε υ ν ο ϊκ ό ς  α π οσ υγχρονισ μός των ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν  κύκλω ν σ τη ν Κ ο ιν ό τ η τ α .
Η  μέση ε ξ έ λ ιξ η  των μ α κ ρ ο -ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν  μεγεθώ ν τη ς  Κ ο ιν ό τ η τ α ς  ε ίν α ι 
σ υ ν ισ τα μ έ ν η  διαφόρω ν σ υ γκυ ρ ια κώ ν κατασ τάσ εω ν των κρατώ ν μελώ ν, ο ι ο π ο ίε ς  
ο φ ε ίλ ο ν τ α ι κ υ ρ ίω ς σ την χ ρ ο ν ικ ή  δ ια φ ο ρ ά  των πράξεων σ τα θ ερ ο π ο ίη σ η ς που 
π ραγματοπ οίησ αν τα  κρ ά τη  μέλη  κ α ι σ τη ν δ ια φ ο ρ ε τ ικ ή  έκ τα σ η  των α ν ισ ο ρ ­
ροπιώ ν που έπρεπε να α π ο κα τα σ τα θο ύ ν.

-  10  -
Ό σ ο ν  αψορά τη ν  σ υμ π ερ ιφ ορά  των ν ο ικ ο κ υ ρ ιώ ν , η κάμψη τη ς  κ α τ 'ό γ κ ο ν  
κατανάλω σης των ν ο ικ ο κ υ ρ ιώ ν  η ο π ο ία  π α ρατηρήθηκε κ υ ρ ίω ς από το  1981 
σ τη ν Ο μοσπ ονδιακή Δ η μ ο κ ρ α τία  τη ς  Γ ε ρ μ α ν ία ς , σ την Ιρ λ α ν δ ία , σ το  Λ ο υ ξεμ ­
βούργο κ α ι σ τ ις  Κάτω Χώρες δ εν π ρ α γμ α το π ο ιή θ η κε παρά μόνο το  1983 στο 
Β έ λ γ ιο ; τη ν  Γ α λ λ ία  κ α ι τη ν  Ι τ α λ ί α .  Το 1984, η κατανάλω ση ε ν δ έ χ ε τ α ι να 
π α ρ α μ ε ίν ε ι σ τα θ ερ ή  ή ακόμη κ α ι να μ ε ιω θ ε ί ελαφρά σε ο ρ ισ μ έ ν α  κρ ά τη  μ έ λ η . 
Α ν τ ίθ ε τ α , φ α ίν ε τ α ι ό τ ι α π ο τ ε λ ε ί κ ο ιν ό  χ α ρ α κ τ η ρ ισ τ ικ ό  των π ερ ισ σ οτέρ ω ν 
κρατώ ν μελών η β ε λ τίω σ η  το υ  ε π ε ν δ υ τ ικ ο ύ  κ λ ίμ α τ ο ς  κ α τά  το  έ τ ο ς  α υ τό .
Η  β ελ τίω σ η  των ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν  π ροοπ τικώ ν α π ο τ ε λ ε ί καρπό των προσπαθειών 
το υ  συνόλου των κρατώ ν μελώ ν, παρά το  γ εγ ο ν ό ς  ό τ ι η τ α χ ύ τη τα  κ α ι ο τρόπος 
μ ε το ν ο π οίο  έ γ ιν α ν  δ ιέ φ ε ρ α ν  από χώρα σε χώρα. Σ το  σ η μ ε ίο  α υ τό  θα π ρέπ ει 
να χ α ρ α κ τη ρ ίσ ο υ μ ε  ό τ ι η Ο μοσπ ονδιακή Δ η μ ο κ ρ α τία  τη ς  Γ ε ρ μ α ν ία ς  κ α ι το  Ηνω­
μ ένο  Β α σ ίλ ε ιο  που πρώ τες άσκησαν π ο λ ιτ ικ έ ς  π ροσαρμογής, ε ίν α ι συγχρόνως 
ο ι πρώτες χώρες ο ι ο π ο ίε ς  π αρουσ ίασ αν α ν ο δ ικ ή  ο ικ ο ν ο μ ικ ή  π ο ρ ε ία .
Τα άλλα κρ ά τη  μ έλη  επ ω φ ελο ύ ντα ι από τη ν  κα τά σ τα σ η  των ο ικ ο ν ο μ ιώ ν  
που έφθασαν σε ψ η λό τερ ο  σ η μ ε ίο  το υ  ο ικ ο ν ο μ ικ ο ύ  κ ύ κ λ ο υ , γ ια  να εφαρμόσουν 
τ ι ς  δ ικ έ ς  το υ ς π ο λ ιτ ικ έ ς  π ροσαρμογής, ε κ μ ε τα λ λ ε υ ό μ ε ν α  τη ν  ανάκαμψη τη ς 
ζ ή τη σ η ς  των εξαγω γώ ν. Το 1984, π ρ ο β λέπ ετα ι ό τ ι στο Β έ λ γ ιο , τη ν Γ α λ λ ία , 
τη ν  Ιρ λ α ν δ ία  κ α ι το  Λ ουξεμ β ο ύ ρ γο  η συμβολής σε π ρ α γ μ α τικ ο ύ ς  ό ρ ο υ ς, το υ  
ισ ο ζ υ γ ίο υ  αγαθών κ α ι υπ ηρεσ ιώ ν σ τη ν α νά π τυ ξη  θα υ π ερ β εί τη ν  κ α τ 'ό γ κ ο ν  
αύξησ η το υ  α κ α θ ά ρ ισ το υ  ε γ χ ώ ρ ιο υ  π ρ ο ϊό ν τ ο ς .
γ ) Σ ύ γ κ λ ισ η  των ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν  π ο λ ιτ ικ ώ ν
Η  κ α θ η μ ε ρ ιν ή  λ ε ιτ ο υ ρ γ ία  το υ  ΕΝΣ κ α θ ισ τ ά  εμφανή τα  π λ ε ο ν ε κ τή μ α τα  που 
π α ρ έχ ει μ ια  ζώνη σταθερώ ν σ υ ν α λ λ α γ μ α τικ ώ ν  ισ ο τ ιμ ιώ ν  μέσα σε ένα  ιδ ια ίτ ε ρ α  
α σ τα θ ές π α γκό σ μ ιο  ν ο μ ισ μ α τ ικ ό  π ε ρ ιβ ά λ λ ο ν . Γ ια  το  λόγο α υ τό  ε ν ισ χ ύ ε τ α ι η

-  11  -
η θέαη το υ  ΕΝΣ, ενώ συγχρόνως α υ ξ ά ν ε τ α ι η συμβολή το υ  σ τον σ υ ν το ν ισ μ ό  
των ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν  π ο λ ιτ ικ ώ ν . Ε ξά λλου , π α ρ α τη ρ εί τ α ι μ ια  α υ ξα νόμ ενη  σ ύμπ νοια 
σ το υ ς κόλπ ους τη ς Κ ο ιν ό τ η τ α ς  σ το θέμα των κα τευ θύ νσ εω ν προς τ ι ς  ο π ο ίες  
π ρέπ ει να π ρ ο σ α να το λισ θ ού ν ο ι ο ικ ο ν ο μ ικ έ ς  π ο λ ιτ ικ έ ς .
Σήμ ερα , ο ι π ρ ο σ α ν α το λ ισ μ ο ί α υ τ ο ί των κρατώ ν μελών π α ρουσ ιά ζουν ο ρ ι­
σ μένα κ ο ιν ά  σ η μ ε ία  :
-  Η  ε π ιδ ίω ξ η  τη ς  μ είω σ η ς των δ ια ρ θ ρ ω τικ ώ ν  ε λ λ ε ιμ μ ά τω ν  το υ  π ροϋπ ολογισ μού 
με τη  λήψη μέτρω ν που αποσκοπούν κα τα ρ χ ή ν να μ ειώ σ ο υ ν τη ν  έκτα σ η  των 
δημόσιω ν δαπανών. Συγχρόνω ς, τα  κρ ά τη  μ έλη  προσπαθούν να σ υ γκρ α τή σ ο υ ν, 
ή ακόμη κα ι να μ ειώ σ ο υ ν , το  τμήμα που κα τα λα μ β ά νο υ ν ο ι υ π ο χ ρ εω τικ ές  
ε ισ φ ο ρ έ ς  των δημοσίω ν δ ιο ικ ή σ ε ω ν  σ το α κ α θ ά ρ ισ το  εγ χ ώ ρ ιο  π ρ ο ϊό ν ,
-  Η  φ ρ ο ν τίδ α  να δ ια τ η ρ η θ ε ί ο μη π λ η θ ω ρ ισ τικ ό ς  π ρ ο σ α να το λισ μ ό ς των ν ο μ ι­
σ μ α τικ ώ ν  π ο λ ιτ ικ ώ ν  κ α ι να ε υ ν ο η θ ε ί η κ ιν η τ ο π ο ίη σ η  τη ς  α π ο τα μ ίευ σ η ς προς 
όφ ελος τη ς επ ένδ υ σ η ς,
-  Η  λήψη μέτρω ν που σ το χ εύ ο υ ν να κα τα σ τή σ ο υ ν π ιο  ε υ έ λ ικ τ ε ς  τ ι ς  α γορ ές 
κ α ι π ιο  ομαλή τη ν προσαρμογή των ο ικ ο ν ο μ ιώ ν  των ευρωπαϊκώ ν, κρατώ ν,
-  Η  ε ν ίσ χ υ σ η  τη ς  π α ρ α γω γικό τη τα ς το υ  κ ε φ α λ α ίο υ  κ α ι τη ς  ε ρ γ α σ ία ς  μέσω τη ς  
αναδιάρθρω σης των παραγω γικώ ν το μ έω ν, εφόσον έ χ ε ι π λέον α ν α γ ν ω ρ ισ θ εί
η σ π ο υ δ α ιό τη τα  τη ς  κ α ιν ο τ ο μ ία ς  κ α ι των επ ενδύσεω ν σ το υ ς τ ο μ ε ίς  των 
τε χ ν ο λ ο γ ιώ ν  α ιχ μ ή ς .
-  Η  οργάνωση των π ο λ ιτ ικ ώ ν  των η μ ε ρ ο μ ισ θ ίω ν  κα τά  τρόπο που να ε υ ν ο ε ί τη ν  
επ ιβ ρ ά δ υ νσ η  τη ς  ανόδου το υ  κό σ το υ ς ε ρ γ α σ ία ς  κ α ι τη ν  απ οκατάσ ταση τη ς  
α π ο δ ο τικ ό τη τα ς  των ε π ιχ ε ιρ ή σ ε ω ν . Σ ιγ ά  σ ιγ ά  όλα τα κρά τη μ έλη  ά ρ χ ισ α ν  
να λαμβάνουν π ερ ισ σ ό τερ ο  υπόψη το υ ς  σ τ ις  δ ια π ρ α γ μ α τ ε ύ σ ε ις  γ ια  τα  ημερ ο ­
μ ίσ θ ια  το υ ς  π ε ρ ιο ρ ισ μ ο ύ ς  ε κ  τη ς  α νά γκης γ ια  β ε λ τίω σ η  τη ς  π α ρ α γω γικό τη τα ς 
κ α ι τη ν  ανάγκη γ ια  ε π ίτ ε υ ξ η  το υ  σ τόχου τη ς  μ είω σ η ς το υ  π ληθω ρισμού.

-  1 2  -
V. Συμπέρασμα
Α ν α μ έ ν ε τα ι ό τ ι η ε ξ έ λ ιξ η  τη ς  κ ο ιν ο τ ικ ή ς  ο ικ ο ν ο μ ία ς  κα τά  το  1984 θα 
β ε λ τ ιω θ ε ί οε σχέση με το  198 3 . Γ ια  πρώτη φορά μ ε τά  το  1979, η Κ ο ιν ό τ η τ α  
α κ ο λ ο υ θ εί μ ια  π ο ρ εία  α νά κα μψ ης, υπό τη ν  δ ιπ λ ή  επ ίδ ρ α σ η  των πρώτων α π ο τελ ε ­
σμάτων των π ο λ ιτ ικ ώ ν  προσαρμογής που εφαρμόσθηκαν κ α ι μ ια ς  σ η μ α ν τικ ή ς  
ανάκαμψης το υ  π α γκοσ μ ίου ε μ π ο ρ ίο υ , κ α ι τ ε ί ν ε ι  να ξ α ν α β ρ ε ί το  ρυθμό ανά­
π τυ ξη ς που ε ί χ ε  στο π α ρ ελθό ν.
Η  ανάκαμψη σ την Κ ο ιν ό τ η τ α  θα π ρέπ ει να χ α ρ α κ τ η ρ ισ θ ε ί από μ ια  σ η μ α ν τικ ή  
τόνω ση των επ ενδύσ εω ν, από μ ια  νέα  επ ιβ ρ ά δ υ νσ η  το υ  ρυθμού αύξησ ης το υ  πληθω­
ρ ισ μ ο ύ  κ α ι από μ ια  α υ ξη μ έν η  σ ύ γ κ λ ισ η  των ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν  επ ιδ ό σ εω ν .
Παρά τη ν  π ρ ο ο π τική  α υ τή , η π ιθ α ν ή  ε ξ έ λ ιξ η  τη ς  α ν ε ρ γ ία ς  στο σύνολο τη ς  
Κ ο ιν ό τ η τ α ς  κ α τά  το  1984 δ η μ ιο υ ρ γ ε ί σοβαρές α ν η σ υ χ ίε ς . Αν κ α ι π α ρ α τ η ρ ε ίτ α ι 
σαφής επ ιβ ρ ά δ υ νσ η  το υ  ρυθμού αύξησ ης τη ς  α ν ε ρ γ ία ς , το  ποσοστό ανέργω ν ανα­
μ έ ν ε τ α ι να φ θ ά α ει το  11% το υ  ε ν ε ρ γ ο ύ  πληθυσμού κα τά  μέσο όρο το  1984. Πάντω ς, 
ήδη δ ια φ α ίν ε τ α ι μ ια  κά π ο ια  β ε λ τίω σ η  σε ο ρ ισ μ έ ν α  κρ ά τη  μ έλη  (Ο μοσπ ονδιακή 
Δ η μ ο κ ρ α τία  τη ς  Γ ε ρ μ α ν ία ς , Ηνωμένο Β α σ ίλ ε ιο ) .
Οι ε ξ ε λ ί ξ ε ι ς  κα τά  το  1984 θα σ υ ν ε χ ίσ ο υ ν  να ε ξ α ρ τώ ν τα ι από ένα  πολύ 
α β έ β α ιο  δ ιε θ ν έ ς  π ε ρ ιβ ά λ λ ο ν , κ υ ρ ίω ς λόγω τη ς  π ρ ο ο π τικ ή ς  πολύ υψηλών πραγ­
μ α τικ ώ ν  ε π ιτ ο κ ίω ν  κ α ι μ ια ς  α β έ β α ιη ς  ε ξ έ λ ιξ η ς  τη ς  τ ιμ ή ς  το υ  δ ο λ α ρ ίο υ .
Το κ ύ ρ ιο  μέλημα  λ ο ιπ ό ν  γ ια  το  1984 θα π ρέπ ει να ε ίν α ι να π α γιω θ εί 
η π ο ρ ε ία  τη ς  α νάκαμψ ης, να σ υ ν ε χ ισ θ ε ί η ε π ιδ ίω ξ η  εν ό ς  σ τα θ ερ ό τερ ο υ  ν ο μ ι­
σ μ α τ ικ ο ύ  κ α ι ο ικ ο ν ο μ ικ ο ύ  δ ιε θ ν ο ύ ς  π ε ρ ιβ ά λ λ ο ν το ς  κ α ι να δ ια τ η ρ η θ ε ί το  
ά ν ο ιγ μ α  των αγορώ ν.
Στο ε σ ω τ ε ρ ικ ό , η α υ ξη μ ένη  σ ύ γ κ λ ισ η  των ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν  α π ο τελεσ μ ά τω ν, η 
μ ε γ α λ ύ τε ρ η  σ υ ν έ π ε ια  των π ο λ ιτ ικ ώ ν , παράλληλα με το ν  α π οσ υγχρ ονισ μ ό των 
ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν  ε ξ ε λ ίξ ε ω ν  θα π ρέπ ει να ε π ιτ ρ έ ψ ο υ ν , κ υ ρ ίω ς σ τ ις  χώρες που 
δ εν μπόρεσαν ακόμη να ολοκληρώ σουν τη ν  δ ια δ ικ α σ ία  προσαρμογής τ ο υ ς , 
τη ν  α ν α γ κ α ία  σ υ ν έ χ ισ η  των π ο λ ίτ ικ ω ν  σ τα θ ερ ο π ο ίη σ η ς  κ α ι δ ια ρ θ ρ ω τ ικ ή ς  
προσαρμογής που ήδη α κ ο λ ο υ θ ο ύ ν τ α ι, κ α ι συνεπώς μ ια  π ρ ο ο δ ε υ τικ ή  κ α ι σ τα θερή

-  13 -
συμβολή σ την ο ικ ο ν ο μ ικ ή  ανάκαμψ η. Π ρέπ ει λ ο ιπ ό ν  να δ ια τη ρ η θ ο ύ ν  ο ι προσανα­
τ ο λ ισ μ ο ί τη ς  ο ικ ο ν ο μ ικ ή ς  π ο λ ιτ ικ ή ς ,  που απ οφασίσθηκαν το ν  π ερασμένο Δ ε κ έ μ β ρ ιο . 
Ε ίναι,  από α υ τή  τη ν άποψη, σ η μ α ν τικ ό  να μην σ υνο δ ευ θ ο ύν ο ι ε ν δ ε ίξ ε ις  σ υ γκυ ρ ια κή ς 
β ελ τίω σ η ς  που π αρατηρήθηκαν από μ ια  χαλάρωση των προσπαθειώ ν που έχουν α ν α λ η φ θ ε ί,  και 
να σ υ ν εχ ισ θ ο ΰ ν  ο ι ε ν έ ρ γ ε ιε ς  που αποσκοπούν σ την ε ξ ά λ ε ιψ η  των δ ια ρ θ ρ ω τικώ ν 
α ν ισ ο ρ ρ ο π ιώ ν , τη ν  ε ν ίσ χ υ σ η  τη ς  ικ α ν ό τ η τ ο ς  γ ια  κ α ιν ο τ ο μ ίε ς ,  κ α ι τη  β ελ τίω σ η  
τη ς  α ν τ α γ ω ν ισ τ ικ ό τ η τ α ς , από τ ι ς  ο π ο ίε ς  ε ξ α ρ τ ά τ α ι η δ ια ρ κ ή ς  β ελ τίω σ η  τη ς  
απ ασχόλησης.

ΚΥΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΕΓΕΘΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΜΟ αΙΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ, ΤΙΙ ΜΑ ΚΑΙ ΤΗΝ XΑΠΟΝΙΑ
ΠΙΝΑΚλΙ 1
ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΪΟΝ (ΜΕΤΑΒΟΛΗ ( ΙΕ ΓΤΑΘΕΡΕΙ ΤΙΜΕΣ ΙΕ ΙΧΕΙΗ ΜΕ ΤΟ  
ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΕΤΟΙ (ΕΟΚ,ΗΠΑ, ΙΑΠΟΝΙΑ,1970-19ΘΑ)
1970 
1  9791979 1980 1  981 1982 1983 1984
Β 3 .2 5 3. 1 -1 . 1 1.0 .0 1.3
Ο Κ 2 .6 37 •  .  4 -  . 7 36 2 .0 2 .6
ο : ■  .ν 41 1.9 . ’ > -1 0 1 .0 3 .0
οκ 4 .8 37 1.6 - . 7 0 .3 1 .6
Ρ 3 .6 32 1  .3 . 1 * 17 .3 .6
ι μ. 4 .3 34 3 .7 1.6 12 .5 2 .3
I 3 .2 49 3 .9 -  .  2 -3 -1 .3 2 .2
ι 3. 1 40 1.7 - 1 .8 9 - 2 .4 -1 .0
Ν 1 _ 3 .6τ4 .9 -1 .6 -1 6 1  .0 1  .7
υκ τ  ο16 - 2 .0 -2 .0η4 3 .2 2 .5
Εϋ
υ$Λ
ϋΑΡ3.1
2 .9
6 .93
53
4 
11  .3 
- . 3  
4.4-  . 4
2 .3
3 .2_η
26
ο
9.6
3 .4
3 .32 .8
5 .0
4 .6αΐΝΑΚΑΧ_2
ΑΠΟΠΛΗβαΡίΧΤΗΖ ΤΜ 1ΑΙ0ΤΙΚΗΧ ΚΑΤΑΝΑΑβΧΗΧ (ΜΕΤΑβΟΑΗ X ΙΕ ΙΧΕΙΗ ΜΕ ΤΟ  
{  ΠΡΟΝΓΟΥΜΝΟ ΕΤΟΙ, ΜΚ, ΝΠΑ, 1 ΑΠΟΝΙΑ, 1970-1Μ4)
1 9 7 ·
19791979 1980 1981 1982 1  9Θ3 1984
8 6 .7 3 .7 6 .7 8 .8 7 .4 7 .7 6 .5
Ο Κ 9 .8 10.4 10.2 11.9 18.5 6 .7 5 .3
0 5.1 4 .2 5 .4 5 .6 5 .3 3 .8 3 .3
Ο Η 11.5 17.5 2 2 .2 24.4 21.1 19.8 19.2
Ρ 8 .6 16.6 13.3 12.9 18.8 9 .5 7 .2
ΙΚΙ. 12.8 13.4 18.6 28.1 17.1 18.8 9 .0
I 13.1 15.0 2 0 .3 19.0 16.8 14.5 10.5
ι 6 .3 5 .8 7 .7 7 .7 18.8 θ . 4 7 .7
Ν 1 _ 7 .5 4 .3 6 .9 6 .4 *  5 .7 2 .7 3.1
υκ 12.3 13.2 16.4 11.8 8 .3 5 .4 5 .5
εα 9.1 8 .9 11.2 18.1 8 .8 6 .2 5 .2
υ$Α 6.1 9 .0 «0.5 8 .9 5 .8 3 .9 5.1
νΜΡ 7 .7 3 .5 7 .8 4 .5 2 .9 1  .4 1.4
ΠΊΝΑΚΑΣ_5
ι-----------I  
ΑΡΙΘΜΟΙΑΝΕΡΓΟΝ ΙΕ ΠΟΙΟΙΤΟ ΤΟΥ ΕΝΕΡΓΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (ΕΟΚ, ΗΠΑ, ΙΑΠΟΝΙΑ,  
1970-19ΘΑ)ηΐΝΑΚΑί »
1 1  970
1 1  979 1  9Θ0 ι ?υι 1  982 1983 1984
1 1979
18 5.0 88 94 1  1ο13 1 14. 5 14.9
ιι>κ 3.3 61 70 92 VV 10. 5 10.8
ΙΟ Γ ».5 34 34 47 68 8.4 7 .8
1  1 *Κ - - 58 7.8 8 .6
ΙΡ 3.3 60 64 7Η 87 8.9 9 .7
ι ικ ε 71 74 θ2 1  0 '* 23 14. 7 16.6
I I 56 75 θ0 88 91 10. 7 11.9
α ϋ 7 7 10 1* »1  .6 1 .9
|ΝΙ_ 30 ?7 65 94 27 15. 4 16.8
ι υκ 40 50 64 96 10 1  .7 1  1  .4
ΙΕΓ. 38 3 59 78 9.5 10. 6 1  1  .0
ιυ^Α 6ο60 5β 76 9.7 9.5 7 .0
1  ϋΛΡ 17 22 21οΊ * »4Ύ6 2 .5{ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΤΡΕΧΟΥΙΟΝ ΙΥΝΑΑΑΑΓΟΝ (ΠΟΙΟΙΤΟ ΤΟΥ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟΥ ΕΓΧΟΡΙΟΤ ΟΡΟΐΟΝΤΟΙ,  ( ΕΟΚ, ΗΠΑ, IΑΠΟΝΙΑ, 1Υ70-1ΘΘΑ)
1970
19791979 1988 1981 1982 1983 1984
8 .4 - 2 .7 - 4 .7 - 4 .2 - 3 .6 -1 .5 - . 5
Ο Κ - 2 .9 - 4 .7 - 3 .7 -3 .1 -4 .1 -2 .1 -1 .9
0 .9 - . 8 -1 .9 -1 .8 .6 .7 1  .8
ΟΚ - 2 .8 - 2 .9 - . 9 - . 2 - 3 .9 - 3 .8 - 4 .3
Ρ - . 3 .0 -1 .4 -1 .4 -2 .9 - 1 .7 - . 8
ΙΚ Ι - 4 .2 -1 1 .3 - 9 .9 -1 3 .1 - 8 .4 - 2 .8 - < . ϊ
I - . 2 1  .7 - 2 .4 - 2 .3 -1 .6 - . 2 - .1
ι 2 2 .5 2 8 .3 2 2 .6 31 .5 3 9 .2 3 7 .7 36.1
Ν 1 _ 1 .3 -1 .1 - 1 .5 2 .2 2 .7 3 .3 3 .9
υκ - . 9 .0 1.6 2 .6 2 .8 .7 .6
ΕΟ -.1 - . 4 - 1 .3 - . 5 - . 5 - .1 .3
υ ΐΑ . 1 - .1 .3 .1 - . 4 -1 .4 - 2 .4
ΛΑΡ .8 - . 8 -1 .8 .5 .6 1.9 2 .Α
ΠΙΝΑΚΑΣ 5
I  ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ Ή ΑΝΑΓΚΗ (-) ΧΡΗΜΑΤΟΑΟΤΗΙΗΙ ΤΟΥ ΛΗΗΟΙΙΟΥ (I ΤΟΥ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟΥ  
I  ΕΓΧΘΡ10Υ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ, ΕΟΚ, ΗΠΑ,ΙΑΠΟΝΙΑ 1970-1984)
I
I
I1970
19791979 1980 1981 1982 1983 1984
I  8 -4_2 _ 7 1 -9 1 -1 2 6 -1 1 6 -1 1 6 - 1 0 .9
I  Ο Κ .0_ η0 -3 6 -7 1 -  9η-8 2 - 6 .9
ΙΟ -1.5_ η8 -3 1 -3 9 -3 5 -3 0 - 1 .8
ιοκ -4.4 48 -5 4 -10 6 -0 3 -9ο- 9 .0
ΙΓ-.6-7 3 -1 8_ η6 -3 4 - 3 .5
I  1 Κ Ι_ -8 1 ) - 1  1 V -12 8 -15 8 - 16. 2 -1 3 4 - 1 2 .3
I  I -8 6 -9 5 -8 4 -1 1 7 -1 1 . 9 -1 1 V -1 .9
Ιί. - >3 7 -θ - '·3 -1 . 4 -2 3 - .6
ΙΝ ί - 1 3 -4 3 -4 0 — 5 '· -7 .- >-6 6 - 6 .8
ιυκ -3 2 -3 -3 4_ Ί7.  Ί0 -3 5 - 2 .5
ιε ε -2 9 -3 6 -3 5 -5 4 - 5 . 4 -5 7 - 5 .2ο ι!|ακλ{-& .|
|ΠΡΟΙ«ΟΡΑ ΧΡΜΑΤΟΙ Μ2/Ν3 (ΜΕΤΑβΟΑΗ I, ΤΕΛΟΥΣ ΕΤΟΥΣ, ΙΕ ΙΧΕΙΗ ΜΕ ΤΟ  
ΙΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΟ ΕΤΟΙ, ΕΟΚ, ΗΠΑ, ΙΑΠΟΝΙΑ, 1970 - 1904)
1978
19791979 1988 1981 1982 1983 1984
Ε * 10.9 6 .0 2 .7 6 .6 5 .9 5 .5 6 .7
Ο Κ 11 .0 1 0 .θ θ. 1 9 .6 11.8 25.4 7.5
0 10.1 6 .8 6 .2 5 .8 7.1 5 .3 5 .3
εκ 2 3 .3 18.4 2 4 .7 3 4 .3 3«.5 20.0 21 .3
ί >5_1. 14.4 9 .7 11 .4 18.8 8 .8 6 .8
ικ ε 18.2 19.8 16.9 17.4 12.9 7.5 11 .4
ι 19.6 2 0 .3 12.8 16.8 17.2 14.4 14.2
1  1  .6 7 .6 3 .6 5 .2 7 .6 10.3 18.8
υκ 13.6 «2.7 18.6 14.6 9 .2 11.5 8 .9
ε ο 13.9 11.9 10.5 10.8 10.7 9 .8 8 .6
υ£Α 9 .5 8 .2 9 .0 10.0 9 .2 - -
ϋΑΡ 16.9 ».« 7 .2 8 .7 7 .0 - -
Ρ, ΙΝ, ΜΑ :  ΜΖ, θ, «Α, 1*1 :  Μ3, ΘΚ: ΜΖΝ, ϋΚ: Μ ΙΕ ΠΕΡΑΙΝΕΙ  («ΟΡΟΑΟΓ1ΚΟ ΕΤΟΙ), I  :  Ν2 (ΘΟ-79), Μ3 (80-Θ4), ΙΑΠι ΝΖ Μθι ΐ».
ΣΗΜΐ ΙΤΑΑΙΑ: ΑΥΙΗΙΗ ΤΟΥ ΝΖ ΚΑΤΑ ΤΟ 1903 ΚΑΙ 1904 ΚΑΤΑ 13,0 I  
ΚΑΙ ΙΖ,Ο X ΑΜΤΙΠΟΙΧΟΙ