6. 2. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 30/19 
Τροποποιημένη πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου σχετικά με την εφαρμογή μέτρων για 
την προώθηση της βελτίωσης της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων στους 
χώρους εργασίας (ι) 
COM (88) 802 τελικό — SYN 123 
(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή, δυνάμει του άρθρου 149, παράγραφος 3 της Συνθήκης ΕΟΚ 
την 5η Δεκεμβρίου 1988) 
(89/C 30/03) 
(ΐ) ΕΕ αριθ. C 141 της 30. 5. 1988, σ. 1. 
ΟΔΗΓΙΑ 73 — ΠΛΑΙΣΙΟ 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομι­
κής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 118Α, 
την πρόταση της Επιτροπής που διατυπώθηκε ύστερα 
από γνωμοδότηση της Συμβουλευτικής Επιτροπής για 
την Ασφάλεια, την Υγιεινή και την Προστασία της 
Υγείας στους χώρους εργασίας, 
σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τη 
γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής. 
Εκτιμώντας: 
ότι στο άρθρο 118Α της συνθήκης προβλέπεται ότι το 
Συμβούλιο θεσπίζει, μέσω οδηγιών, τις ελάχιστες 
απαιτήσεις για την προώθηση της βελτίωσης, ιδίως του 
περιβάλλοντος εργασίας, με στόχο την προστασία της 
ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων, 
* 
* 
ότι το άρθρο 118Α συστήνει επίσης την αποφυγή 
επιβολής διοικητικών, οικονομικών και νομικών υπο­
χρεώσεων που από τη φύση τους θα παρεμπόδιζαν τη 
δημιουργία και την ανάπτυξη μικρών και μεσαίων 
επιχειρήσεων, 
ότι η ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με το 
πρόγραμμα της στον τομέα της ασφάλειας, της υγιεινής 
και της υγείας στους χώρους εργασίας προβλέπει την 
έκδοση οδηγιών που αποβλέπουν στην κατοχύρωση 
της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων, ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
(Η αρχή του κειμένου παραμένει αμετάβλητη) 
Εκτιμώντας: 
ότι στο άρθρο 118Α της συνθήκης προβλέπεται ότι το 
Συμβούλιο θεσπίζει, μέσω οδηγιών, τις ελάχιστες 
απαιτήσεις για την προώθηση της βελτίωσης, ιδίως του 
περιβάλλοντος εργασίας, με στόχο την εξασφάλιση 
καλύτερου επιπέδου προστασίας της ασφάλειας και της 
υγείας των εργαζομένων, 
ότι με την παρούσα οδηγία δεν μπορεί να δικαιολογηθεί 
η ενδεχόμενη υποβάθμιση των επιπέδων προστασίας 
που έχουν ήδη επιτευχθεί σε κάθε κράτος μέλος και ότι 
τα κράτη μέλη δεσμεύονται μάλιστα, δυνάμει της 
συνθήκης, να προωθήσουν τη βελτίωση των υπαρχου-
σών συνθηκών στον τομέα αυτό ορίζοντας ως στόχο την 
εναρμόνιση τους σύμφωνα με την πρόοδο, 
ότι έχει αποδειχθεί πως οι εργαζόμενοι ενδέχεται να 
εκτίθενται στο χώρο εργασίας και καθόλη την επαγγελ­
ματική ζωή, στην επίδραση επικίνδυνων περιβαλλοντο­
λογικών παραγόντων, 
(Αμετάβλητο) 
(Αμετάβλητο) 
Αριθ. C 30/20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 2. 89 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
ότι το ψήφισμα του Συμβουλίου της 21ης Δεκεμβρίου 
1987 σχετικά με την ασφάλεια, την υγιεινή και την 
υγεία στους χώρους εργασίας σημείωσε την πρόθεση 
της Επιτροπής να υποβάλει στο Συμβούλιο σε σύντομο 
χρονικό διάστημα μια οδηγία σχετικά με την οργάνωση 
της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων στους 
χώρους εργασίας, 
* 
ότι αποτελεί υποχρέωση των κρατών μελών, να εξασφα­
λίζουν μέσα στην επικράτεια τους, την ασφάλεια και 
την υγεία των ατόμων και ειδικότερα, των εργαζομένων, 
ότι, τα νομοθετικά συστήματα σχετικά με την πρόληψη 
των εργατικών ατυχημάτων και των επαγγελματικών 
ασθενειών διαφέρουν κατά πολύ μεταξύ των κρατών 
μελών, 
* 
ότι δυστυχώς εξακολουθούν να συμβαίνουν πάρα πολλά 
εργατικά ατυχήματα και ότι πρέπει να ληφθούν ή να 
βελτιωθούν τα προληπτικά μέτρα για τη διαφύλαξη της 
ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων. 
ότι για να εξασφαλισθεί ο υψηλότερος βαθμός προστα­
σίας που είναι λογικά δυνατόν να επιτευχθεί, είναι 
ανάγκη να ενημερώνονται οι εργαζόμενοι και οι 
εκπρόσωποι τους για τους κινδύνους που διατρέχει η 
ασφάλεια και η υγεία τους και για τα μέτρα που 
απαιτούνται για τη μείωση ή εξάλειψη των κινδύνων 
αυτών και ακόμα να είναι σε θέση να εξακριβώσουν ότι 
τα αναγκαία προστατευτικά μέτρα έχουν ληφθεί, 
ότι πρέπει να ενισχυθεί η συνεργασία μεταξύ των 
εργοδοτών και των εργαζομένων καθώς και των 
εκπροσώπων τους, ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠ*0 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
(Αμετάβλητο) 
ότι το Φεβρουάριο του 1988, το Ευρωπαϊκό Κοινοβού­
λιο ενέκρινε 4 ψηφίσματα στο πλαίσιο της συζήτησης 
για τη δημιουργία της εσωτερικής αγοράς και την 
προστασία στο χώρο εργασίας και ότι τα ψηφίσματα 
αυτά καλούν ειδικά την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων να καταρτίσει μια οδηγία πλαίσιο που θα 
χρησιμεύει ως βάση για ειδικές οδηγίες που θα 
καλύπτουν όλους τους κινδύνους που αφορούν τον 
τομέα της υγείας και της ασφάλειας στο χώρο εργασίας, 
ότι αποτελεί υποχρέωση των κρατών μελών, να προω­
θούν, μέσα στην επικράτεια τους, τη βελτίωση της 
ασφάλειας και της υγείας των ατόμων και ειδικότερα, 
των εργαζομένων, 
ότι τα νομοθετικά συστήματα για τα θέματα ασφάλειας 
και υγείας στους χώρους εργασίας διαφέρουν κατά πολύ 
μεταξύ των κρατών μελών και πρέπει να βελτιωθούν, 
ότι εθνικές διατάξεις του είδους αυτού για το θέμα αυτό, 
που συχνά συμπληρώνονται με τεχνικές διατάξεις ή/και 
με εθελοντικά πρότυπα, μπορούν να οδηγήσουν σε 
διαφορετικά επίπεδα προστασίας της ασφάλειας και της 
υγείας και να διευκολύνουν τον ανταγωνισμό σε βάρος 
της ασφάλειας και της υγείας, 
ότι η λήψη μέτρων σχετικά με την υγεία και την 
ασφάλεια των εργαζομένων, σε ορισμένες περιπτώσεις, 
συμβάλλει στη διαφύλαξη της υγείας και της ασφάλειας 
των ατόμων με τα οποία συγκατοικούν, 
ότι δυστυχώς εξακολουθούν να συμβαίνουν πάρα πολλά 
εργατικά ατυχήματα και να προκαλούνται επαγγελματι­
κές ασθένειες και ότι πρέπει να ληφούν ή να βελτιωθούν 
τα προληπτικά μέτρα για τη διαφύλαξη της ασφάλειας 
και της υγείας των εργαζομένων, αμέσως προκειμένου 
να εξασφαλιστεί ένα καλύτερο επίπεδο προστασίας, 
ότι για να εξασφαλισθεί ο υψηλότερος βαθμός προστα­
σίας που είναι λογικά δυνατόν να επιτευχθεί, είναι να 
ενημερώνονται οι εργαζόμενοι και οι εκπρόσωποι τους 
για τους κινδύνους που διατρέχει η ασφάλεια και η 
υγεία τους και για τα μέτρα που απαιτούνται για τη 
μείωση ή εξάλειψη των κινδύνων αυτών. Ότι είναι 
επίσης απαραίτητο να είναι σε θέση να εξακριβώσουν 
και να εξασφαλίσουν με την ισόρροπη συμμετοχή τους 
σύμφωνα με την πρακτική και/ή τη νομοθεσία που 
ισχύουν στα κράτη μέλη ότι τα αναγκαία προστατευτι­
κά μέτρα έχουν ληφθεί, 
ότι είναι απαραίτητο να αναπτυχθούν μεταξύ των 
εργοδοτών και των εργαζομένων και των εκπροσώπων 
τους η ενημέρωση, ο διάλογος και η διαπραγμάτευση 
όσον αφορά την ασφάλεια και την υγεία στο χώρο 
εργασίας, με τις κατάλληλες διαδικασίες και όργανα, 
σύμφωνα με την πρακτική και/ή τη νομοθεσία που 
ισχύουν στα κράτη μέλη, 
6. 2. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 30/21 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
ότι η ενσωμάτωση της ασφάλειας και της υγείας ήδη 
από το στάδιο της διαμόρφωσης των θέσεων εργασίας 
έχει αναγνωρισθεί ως αναγκαία, 
ότι οι εργοδότες πρέπει να παρακολουθούν την τεχνο­
λογική πρόοδο ώστε να είναι σε θέση να προστατεύουν 
καλύτερα την ασφάλεια και την υγεία των εργαζομένων, 
ότι η παρούσα οδηγία αποτελεί ένα συνολικό, κοινωνι­
κό συμπλήρωμα σε σχέση με πολλές άλλες οδηγίες 
τεχνικής εναρμόνισης που αποβλέπουν στην ολοκλή­
ρωση της εσωτερικής αγοράς και ότι η παρούσα οδηγία 
συμπληρώνει τις διατάξεις της οδηγίας 80/1107/ΕΟΚ 
της 27ης Νοεμβρίου 1980, 
ότι ήδη από τώρα προβλέπεται η θέσπιση ειδικών 
διατάξεων που περιλαμβάνουν μέτρα ικανά να βελτιώ­
σουν την ασφάλεια και την υγεία στους χώρους 
εργασίας, 
ότι πρέπει να συσταθεί μια επιτροπή, της οποίας τα 
μέλη θα ορίζονται από τα κράτη μέλη, το έργο της 
οποίας θα είναι να επικουρεί την Επιτροπή των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά την εφαρμογή των 
συμπληρωματικών μέτρων που προβλέπει η οδηγία. 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ: 
Αντικείμενο 
Άρθρο Ι 
Η παρούσα οδηγία έχει στόχο την εφαρμογή των 
μέτρων για την προώθηση της βελτίωσης της ασφά­
λειας και της υγείας των εργαζομένων στους χώρους 
εργασίας. Περιλαμβάνει γενικές αρχές, ιδίως σχετικά 
με την πρόληψη των επαγγελματικών κινδύνων και την 
προστασία της ασφάλειας και της υγείας, την ενημέρω­
ση, τις διαβουλεύσεις, την επιμόρφωση των εργαζομέ­
νων και των εκπροσώπων τους, καθώς και γενικές αρχές 
για την εφαρμογή των παραπάνω. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
ότι η βελτίωση της αφάλειας και της υγιεινής στο χώρο 
εργασίας και η ψυχοσωματική υγεία των εργαζομένων 
αποτελούν στόχους ανεξάρτητους από οποιεσδήποτε 
απόψεις με αυστηρά οικονομικό χαρακτήρα, 
ότι οι εργοδότες και οι εκπρόσωποι των εργαζομένων 
που ασκούν τα δικαιώματα συμμετοχής με βάση την 
παρούσα οδηγία πρέπει να ενημερώνονται για τις 
τελευταίες εξελίξεις της τεχνολογίας καθώς και για τις 
επιστημονικές γνώσεις όσον αφορά την κατασκευαστι­
κή διαμόρφωση των θέσεων εργασίας, ώστε να μπορούν 
να εξασφαλίζουν ένα βελτιωμένο επίπεδο προστασίας 
της υγείας και της ασφάλειας των εργαζομένων, 
ότι οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας έχουν ισχύ όποια 
και αν είναι η προέλευση των κινδύνων, και ιδίως για 
τους κινδύνους που απορρέουν από τη χρήση κατά τη 
διάρκεια της εργασίας των χημικών, φυσικών και 
βιολογικών παραγόντων που αναφέρονται στην οδηγία 
80/1107/ΕΟΚ της 27ης Νοεμβρίου 1980, χωρίς να 
θίγονται οι πιο αυστηρές κοινοτικές διατάξεις που 
ισχύουν ήδη, 
ότι, δυνάμει της απόφασης του Συμβουλίου 
74/325/ΕΟΚ της 27ης Ιουνίου 1984, η Επιτροπή των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων συμβουλεύεται τη συμβου­
λευτική επιτροπή για την ασφάλεια, την υγιεινή και την 
προστασία της υγείας στο χώρο εργασίας, με σκοπό την 
κατάρτιση προτάσεων στον τομέα αυτό, 
ότι πρέπει να συσταθεί μια επιτροπή, της οποίας τα 
μέλη θα ορίζονται από τα κράτη μέλη, το έργο της 
οποίας θα είναι να επικουρεί την Επιτροπή των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων κατά τις τεχνικές προσαρμο­
γές που προβλέπει η παρούσα οδηγία. 
1. 
Η παρούσα οδηγία έχει στόχο την εφαρμογή των 
μέτρων για την προώθηση της βελτίωσης της ασφά­
λειας και της υγείας των εργαζομένων στους χώρους 
εργασίας. Περιλαμβάνει γενικές αρχές σχετικά με την 
πρόληψη των επαγγελματικών κινδύνων και την 
προστασία της ασφάλειας και της υγείας, την εξάλειψη 
των αιτίων των ατυχημάτων και των επικίνδυνων 
καταστάσεων, την ενημέρωση, τις διαβουλεύσεις και 
την ισόρροπη συμμετοχή σύμφωνα με την πρακτική 
και/ή τη νομοθεσία που ισχύουν στα κράτη μέλη, την 
επιμόρφωση των εργαζομένων και των εκπροσώπων 
τους, καθώς και τις γενικές αρχές για την εφαρμογή των 
παραπάνω. 
2. 
Οι διατάξεις της οδηγίας αυτής δεν εφαρμόζονται στις 
περιπτώσεις που τούτο επιβάλλεται από τις ιδιατερότη-
τες ορισμένων δραστηριοτήτων στις δημόσιες υπηρε­
σίες (ένοπλες δυνάμεις, αστυνομία, επεμβάσεις σε 
περιπτώσεις καταστροφών). Σε όλες τις περιπτώσεις 
αυτές πρέπει εντούτοις να εξασφαλίζεται στο μεγαλύτε­
ρο δυνατό βαθμό η ασφάλεια και η προστασία της 
υγείας των εργαζομένων με βάση τους στόχους που 
καθιερώνει η παρούσα οδηγία. 
Αριθ. C 30/22 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 2. 89 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
3. (νέο) 
Η παρούσα οδηγία δεν θίγει τις υπάρχουσες εθνικές και 
κοινοτικές διατάξεις οι οποίες κατά την έναρξη ισχύος 
της είναι περισσότερο ευνοϊκές για την προστασία της 
υγείας και της ασφάλειας των εργαζομένων στο χώρο 
εργασίας. 
Ορισμοί 
Άρθρο 2 
Σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, νοείται ως: 
— χώρος εργασίας : 
κάθε χώρος στον οποίο έχει πρόσβαση ο εργαζόμε­
νος μέσα στην επιχείρηση και/ή στην εγκατάσταση. 
— εργαζόμενος: 
κάθε άτομο συμπεριλαμβανομένων των ασκουμένων 
και των μαθητευομένων, που εκτελεί μια οποιαδήπο­
τε εργασία. 
— επιχείρηση και/ή εγκατάσταση : 
φυσικό ή νομικό πρόσωπο, του δημόσιου ή του 
ιδιωτικού τομέα, που ασκεί βιομηχανικές, γεωργι­
κές, εμπορικές, διοικητικές, εκπαιδευτικές ή πολιτι­
στικές δραστηριότητες ή που προσφέρει υπηρεσίες. 
— εργοδότης: 
ο οργανισμός ή το πρόσωπο που έχει την ευθύνη της 
επιχείρησης και/ή της εγκατάστασης. 
— πρόληψη : 
σύνολο μέτρων ή ενεργειών που έχουν ληφθεί ή 
προβλέπεται να ληφθούν σε όλα τα στάδια δραστη­
ριοτήτων της επιχείρησης με σκοπό την αποφυγή ή 
τη μείωση των επαγγελματικών κινδύνων. 
— επαγγελματικός κίνδυνος: 
κάθε κατάσταση σχετικά με την εργασία που μπορεί 
να απειλήσει σωματικά ή ψυχολογικά την ασφάλεια 
και/ή την υγεία του εργαζομένου, με εξαίρεση το 
ατύχημα κατά τη μεταφορά προς και από τον τόπο 
εργασίας. Σύμφωνα με την παρούσα οδηγία, νοείται ως: 
(Αμετάβλητο) 
(Αμετάβλητο) 
— επιχείρηση και/ή εγκατάσταση: 
φυσικό ή νομικό πρόσωπο, του δημόσιου ή του 
ιδιωτικού τομέα, που ασκεί βιομηχανικές, γεωργι­
κές, εμπορικές, διοικητικές, εκπαιδευτικές, πολιτι­
στικές ή ψυχαγωγικές δραστηριότητες ή που προ­
σφέρει υπηρεσίες. 
(Αμετάβλητο) 
(Αμετάβλητο) 
Εκπρόσωποι των εργαζομένων για τα θέματα της 
ασφάλειας και υγείας 
το ή τα άτομα που έχουν εκλεγεί, επιλεγεί ή οριστεί 
σύμφωνα με την πρακτική, και/ή τη νομοθεσία που 
ισχύουν στα κράτη μέλη, για να ασχολούνται ειδικά 
με τα προβλήματα ασφάλειας και προστασίας της 
υγείας στους χώρους εργασίας. 
(Αμετάβλητο) 
Άρθρο 3 
Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να επιβάλλουν στους 
εργοδότες, στους εργαζομένους και στους εκπροσώπους 
των εργαζομένων, την τήρηση των διατάξεων της 
παρούσας οδηγίας, στα σημεία που τους αφορούν. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα απαραίτητα μέτρα για να 
εξασφαλίσουν ότι οι εργοδότες, οι εργαζόμενοι και οι 
εκπρόσωποι των εργαζομένων υπόκεινται στις ανα­
γκαίες νομικές υποχρεώσεις για την εφαρμογή της 
παρούσας οδηγίας. 
6. 2. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 30/23 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
Ευθύνη του εργοδότη 
Άρθρο 4 
1. Ο εργοδότης είναι υπεύθυνος για την ασφάλεια και 
την υγεία των εργαζομένων από όλες τις απόψεις που 
συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την εργασία στην 
επιχείρηση και/ή την εγκατάσταση. 
2. Αν ένας εργοδότης αποφασίσει να προσφύγει στις 
υπηρεσίες ενός οργανισμού ειδικευμένου σε θέματα 
ασφάλειας και υγείας ή σε εξωτερικό σύμβουλο για τα 
μέτρα προστασίας, δεν μπορεί για το λόγο αυτό να 
απαλλαγεί από τις βασικές του υποχρεώσεις στο θέμα 
αυτό. 
3. Οι υποχρεώσεις των εργαζομένων στους τομείς 
αυτούς δεν επηρεάζουν την αρχή της ευθύνης του 
εργοδότη. 
Υποχρεώσεις των εργοδοτών 
Άρθρο 5 
1. Στο πλαίσιο των ευθυνών του, ο εργοδότης λαμβά­
νει τα αναγκαία μέτρα για την προστασία της ασφάλειας 
και της υγείας των εργαζομένων, συμπερλαμβανομένων 
των δραστηριοτήτων πρόληψης των επαγγελματικών 
κινδύνων, ενημέρωσης και επιμόρφωσης καθώς και της 
υλοποίησης της οργάνωσης καθώς και της διάθεσης 
των αναγκαίων μέσων. Ο εργοδότης πρέπει να φροντίζει 
συνεχώς για την προσαρμογή των μέτρων αυτών και για 
τη βελτίωση των υπαρχουσών καταστάσεων. 
2. Ο εργοδότης εφαρμόζει τις παρακάτω γενικές αρχές 
πρόληψης, προσαρμόζοντας τις στις ειδικές συνθήκες 
και το μέγεθος της επιχείρησης: 
— καταπολέμηση των κινδύνων στην πηγή τους, 
— προσαρμογή της εργασίας στον άνθρωπο, 
— συνεκτίμηση των εξελίξεων της τεχνικής, 
— αντικατάσταση των επικινδύνων ουσιών ή δραστη­
ριοτήτων από άλλες που είναι λιγότερο ή καθόλου 
επικίνδυνες, 
— σχεδίαση της πρόληψης με στόχο ένα λογικά 
συνεπές σύνολο, που να ενσωματώνει μέσα στην 
πρόληψη: την τεχνική, την οργάνωση της εργασίας, 
τις συνθήκες εργασίας και τις ανθρώπινες σχέσεις. 
* ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
Ευθύνη του εργοδότη 
Άρθρο 4 
1. Ο εργοδότης είναι υπεύθυνος για την ασφάλεια και 
την υγεία των εργαζομένων από όλες τις απόψεις που 
συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την εργασία ή την 
παρουσία στην επιχείρηση και/ή την εγκατάσταση. 
2. (Αμετάβλητο) 
3. Οι υποχρεώσεις των εργαζομένων στους τομείς 
αυτούς δεν επηρεάζουν την αρχή της ευθύνης του 
εργοδότη, επειδή ο εργοδότης δεν μπορεί να μεταβιβά­
σει την ευθύνη του ούτε σε ένα μεμονωμένο εργαζόμενο 
ούτε σε ομάδα εργαζομένων. 
4. Η παρούσα οδηγία δεν αποτελεί εμπόδιο για την 
εξαίρεση των εργοδοτών από την ευθύνη για γεγονότα 
που οφείλονται σε άσχετες με αυτούς, ανώμαλες ή 
απρόβλεπτες, περιστάσεις, των οποίων οι συνέπειες δεν 
θα μπορούσαν να είχαν αποφευχθεί παρά την επιμέλεια 
που έχουν επιδείξει. 
1. (Αμετάβλητο) 
2. (Η αρχή παραμένει αμετάβλητη) 
— σχεδίαση της πρόβλεψης με στόχο ένα λογικά 
συνεπές σύνολο, που να ενσωματώνει μέσα στην 
πρόληψη: την τεχνική, την οργάνωση της εργασίας, 
τις συνθήκες εργασίας, τις ανθρώπινες σχέσεις και 
την επίδραση των περιβαλλοντολογικών παραγό­
ντων. 
3. Ο εργοδότης πρέπει να εξασφαλίζει ότι οι εργονο­
μικές αρχές λαμβάνονται επαρκώς υπόψη, κυρίως όσον 
αφορά: 
— το σχεδιασμό των θέσεων εργασίας, 
— την επιλογή του εξοπλισμού εργασίας, 
— την επιλογή των μεθόδων εργασίας και παραγωγής. 
Αριθ. C 30/24 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 2. 89 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
3. Οι ειδικές υποχρεώσεις των εργοδοτών είναι: 
α) Ο εργοδότης οφείλει να αξιολογεί τους κινδύνους 
για την ασφάλεια και την υγεία των εργαζομένων. 
Αυτό ισχύει και για την επιλογή των διάφορων 
τύπων εξοπλισμού εργασίας, των χημικών ουσιών ή 
παρασκευασμάτων και τη διαρρύθμιση των χώρων 
εργασίας. 
Ύστερα από την αξιολόγηση αυτή, οι δραστηριότη­
τες πρόληψης, οι μέθοδοι εργασίας και παραγωγής 
που εφαρμόζει ο εργοδότης πρέπει να εξασφαλίζουν 
τη μεγαλύτερη προστασία των εργαζομένων που 
είναι λογικά εφικτό να επιτευχθεί. 
β) Τα μέτρα που χρησιμοποιεί ο εργοδότης για την 
εξασφάλιση της προστασίας των εργαζομένων 
πρέπει να ενσωματώνονται στο σύνολο των δραστη­
ριοτήτων της επιχείρησης ή/και της εγκατάστασης 
και σε όλα τα επίπεδα στελέχωσης. 
γ) Ο εργοδότης οφείλει να μεριμνά ώστε να λαμβάνο­
νται επαρκώς υπόψη οι εργονομικές αρχές, ιδίως 
για: 
— τη σχεδίαση των θέσεων εργασίας, 
— την επιλογή του εξοπλισμού εργασίας, και 
— την επιλογή των μεθόδων εργασίας και παραγω­
γής. 
δ) Ο εργοδότης οφείλει να λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα 
ώστε να μπορούν οι εργαζόμενοι να παίρνουν μέρος 
στην οργάνωση της εργασίας τους σύμφωνα με τις 
ικανότητες τους, όταν αυτό είναι λογικά εφικτό. 
ε) Κατά τη σχεδίαση και την οργάνωση της εργασίας, 
ο εργοδότης οφείλει να φροντίζει ώστε να αποφεύγο-
ντα, εάν αυτό είναι λογικά εφικτό, η μονότονη 
εργασία που συνεπάγεται επαναλήψεις σε σύντομα 
χρονικά διαστήματα και η εργασία στην οποία ο 
ρυθμός εργασίας ρυθμίζεται από μηχανή ή μεταφο­
ρική ταινία κατά τέτοιο τρόπο ώστε ο εργαζόμενος 
να μην μπορεί να επηρεάσει το ρυθμό εργασίας. 
στ)Η σχεδίαση και η εισαγωγή νέων τεχνολογιών 
πρέπει να γίνεται σε στενή συνεργασία με τους 
εργαζομένους και/ή τους εκπροσώπους τους, ιδίως 
σε ό,τι αφορά την επιλογή του εξοπλισμού, τη 
διευθέτηση των συνθηκών εργασίας και μεταξύ 
αυτών τα θέματα που σχετίζονται με το περιβάλλον 
εργασίας και το άτομο τόσο από σωματική όσο και 
από ψυχοκοινωνική άποψη. Στους εργαζομένους 
πρέπει να δίνεται η κατάλληλη επιμόρφωση. 
ζ) Όταν στον ίδιο χώρο εργασίας, δουλεύουν διάφορες 
επιχειρήσεις, οι εργοδότες οφείλουν να συντονίζουν 
τις ενέργειες τους σχετικά με την πρόληψη των 
επαγγελματικών κινδύνων, να ενημερώνονται αμοι­
βαία για τους κινδύνους αυτούς και να ενημερώνουν 
τους εργαζόμενους ή/και τους εκπροσώπους τους. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
4. Οι ειδικές υποχρεώσεις των εργοδοτών είναι: 
α) Ο εργοδότης οφείλει να λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα 
για την αξιολόγηση των κινδύνων για την ασφάλεια 
και την υγεία των εργαζομένων. Αυτό ισχύει και για 
την επιλογή των διάφορων τύπων εξοπλισμού 
εργασίας, των χημικών ουσιών ή παρασκευασμάτων 
και τη διαρρύθμιση των χώρων εργασίας. 
Ύστερα από την αξιολόγηση αυτή, οι δραστηριότη­
τες πρόληψης, οι μέθοδοι εργασίας και παραγωγής 
που εφαρμόζει ο εργοδότης πρέπει να εγγυώνται ένα 
καλύτερο επίπεδο προστασίας της υγείας και της 
ασφάλειας των εργαζομένων. 
β) (Αμετάβλητο) 
Το κείμενο διαγράφεται, βλέπε νέο άρθρο 5.3. 
γ) Με προοπτική τη βελτίωση των συνθηκών ασφα­
λείας και υγείας στους χώρους εργασίας, ο εργοδό­
της οφείλει να λαμβάνει τα κατάλληλα μέτρα ώστε 
να μπορούν οι εργαζόμενοι να παίρνουν μέρος στην 
οργάνωση της εργασίας τους σύμφωνα με τις 
ικανότητες τους. 
δ) Κατά τη σχεδίαση και την οργάνωση της εργασίας, 
ο εργοδότης οφείλει να φροντίζει ώστε, η μονότονη 
εργασία που συνεπάγεται επαναλήψεις σε σύντομα 
χρονικά διαστήματα και η εργασία στην οποία ο 
ρυθμός εργασίας ρυθμίζεται από μηχανή ή μεταφο­
ρική ταινία κατά τέτοιο τρόπο ώστε ο εργαζόμενος 
να μην μπορεί να επηρεάσει το ρυθμό εργασίας, να 
ελαττωθούν στο ελάχιστο που είναι συμβιβάσιμο με 
την καλή λειτουργία της επιχείρησης. 
ε) Η σχεδίαση και η εισαγωγή νέων τεχνολογιών 
πρέπει να γίνεται σε στενή συνεργασία με τους 
εργαζομένους και/ή τους εκπροσώπους τους. 
Προς το σκοπό αυτό πρέπει να λαμβάνονται υπόψη 
όλες οι πτυχές της προστασίας της ασφάλειας και 
της υγείας των εργαζομένων. 
Τα παραπάνω αφορούν ιδιαίτερα την επιλογή του 
εξοπλισμού, τη διαμόρφωση των συνθηκών εργα­
σίας και τις επιδράσεις του περιβάλλοντος εργασίας 
στο άτομο, τόσο από σωματική όσο και από 
ψυχοκοινωνική άποψη. 
στ)'0ταν στον ίδιο χώρο εργασίας, δουλεύουν διάφορες 
επιχειρήσεις, οι εργοδότες οφείλουν να συνεργάζο­
νται για την εφαρμογή των διατάξεων σχετικά με την 
ασφάλεια και την προστασία της υγείας και της 
υγιεινής, να συντονίζουν τις ενέργειες τους για την 
πρόληψη των ατυχημάτων και των κινδύνων για την 
υγεία και να ενημερώνουν εγκαίρως τους εργαζόμε­
νους ή/και τους εκπροσώπους τους για τους κινδύ­
νους αυτούς. 
6. 2. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 30/25 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
Υπηρεσίες πρόλογης 
Άρθρο 6 
1. Ο εργοδότης ορίζει μεταξύ των στελεχών έναν ή 
περισσότερους εργαζόμενους για να ασχολούνται με 
την οργάνωση των δραστηριοτήτων πρόληψης των 
επαγγελματικών κινδύνων στην επιχείρηση και/ή 
εγκατάσταση. 
* 
2. Αν δεν υπάρχουν στην επιχείρηση και/ή στην 
εγκατάσταση εργαζόμενοι ικανοί να οργανώσουν αυτές 
τις δραστηριότητες πρόληψης, ο εργοδότης πρέπει να 
απευθυνθεί σε άτομα ή υπηρεσίες έξω από την επιχείρη­
ση και/ή την εγκατάσταση, που να διαθέτουν τις 
ικανότητες αυτές. 
3. Στην περίπτωση που ο εργοδότης απευθυνθεί σε 
άτομα ή υπηρεσίες που έχουν τέτοιες ικανότητες, τότε ο 
εργοδότης θα πρέπει να ενημερώσει τα εν λόγω άτομα ή 
υπηρεσίες για τους παράγοντες που είναι γνωστοί ή για 
τους οποίους υπάρχουν υπόνοιες ότι έχουν επιπτώσεις 
για την ασφάλεια και την υγεία των εργαζομένων. 
4. Σε όλες τις περιπτώσεις, οι εργαζόμενοι που έχουν 
οριστεί με τον τρόπο αυτό και/ή ο εξωτερικός σύμβου­
λος (άτομα ή υπηρεσίες) πρέπει να έχουν την αναγκαία 
εκπαίδευση και να είναι επαρκείς σε αριθμό για να 
αναλάβουν τις δραστηριότητες πρόληψης, με συνεκτί­
μηση του μεγέθους της επιχείρησης και/ή των κινδύνων 
στους οποίους εκθέτονται οι εργαζόμενοι καθώς και της 
κατανομής τους στο σύνολο της επιχείρησης και/ή της 
εγκατάστασης. 
5. Τα κράτη μέλη καθορίζουν το μέγεθος των επιχει­
ρήσεων στις οποίες ο εργοδότης, εφόσον έχει την 
ικανότητα, μπορεί να αναλάβει ο ίδιος την αρμοδιότητα 
που προβλέπεται στην παράγραφο 1. 
6. Τα κράτη μέλη καθορίζουν την επιμόρφωση και τον 
αριθμό των αναγκαίων ατόμων ώστε να ικανοποιούνται 
οι προϋποθέσεις που προβλέπονται στην παράγραφο 4 
του άρθρου αυτού. 
* ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
1. (Αμετάβλητο) 
2. Για να ανταποκρίνονται στα καθήκοντα τους αυτά, 
οι εργαζόμενοι που έχουν οριστεί είτε απαλλάσσονται, 
από άλλες εργασίες, είτε τους δίνεται επαρκής χρόνος 
χωρίς να τους τίθενται διάφορα προσκόμματα ή να 
υφίστανται παρενοχλήσεις. Η ανάληψη των καθηκό­
ντων αυτών δεν πρέπει να συνεπάγεται για τους 
ενδιαφερόμενους εργαζόμενους οικονομική ή κοινωνι­
κή ζημία. Το αυτό ισχύει επίσης όσον αφορά την 
επαγγελματική τους εξέλιξη μέσα στην επιχείρηση. 
(Αμετάβλητο) 
(Αποτελεί το άρθρο 6.3) 
(Αμετάβλητο) 
(Αποτελεί το άρθρο 6.4) 
5. Σε όλες τις περιπτώσεις, οι εργαζόμενοι που έχουν 
οριστεί με τον τρόπο αυτό και/ή ο εξωτερικός σύμβου­
λος (άτομα ή υπηρεσίες) πρέπει να έχουν την κατάλλη­
λη αναγκαία εκπαίδευση και να είναι επαρκείς σε 
αριθμό για να αναλάβουν τις δραστηριότητες πρόλη­
ψης, με συνεκτίμηση του μεγέθους της επιχείρησης και/ 
ή των κινδύνων στους οποίους εκθέτονται οι εργαζόμε­
νοι καθώς και η κατανομή τους στο σύνολο της 
επιχείρησης και/ή της εγκατάστασης. 
6. Τα κράτη μέλη καθορίζουν, λαμβάνοντας υπόψη τη 
φύση των δραστηριοτήτων και το μέγεθος των επιχειρή­
σεων, τις κατηγορίες των επιχειρήσεων στις οποίες ο 
εργοδότης, εφόσον έχει την ικανότητα και διαθέτει τον 
αναγκαίο χρόνο, μπορεί να αναλάβει ο ίδιος την 
αρμοδιότητα που προβλέπεται στην παράγραφο 1. 
7. Τα κράτη μέλη καθορίζουν τα αναγκαία προσόντα 
που αναφέρονται στην παράγραφο 5. 
Μπορούν επίσης να καθορίσουν τον αριθμό που 
θεωρείται επαρκής σύμφωνα με την παράγραφο 5. 
8. Εφόσον η επιχείρηση ή η εγκατάσταση διαθέτει 
ιατρική υπηρεσία, οι δραστηριότητες των εργαζομένων 
και των εξωτερικών υπηρεσιών ή ατόμων που αναφέρο­
νται στην προηγούμενη παράγραφο, θα εκτελούνται σε 
συνεργασία με την εν λόγω ιατρική υπηρεσία. 
9. Τα μέτρα ασφάλειας, υγιεινής και υγείας στο χώρο 
εργασίας δεν πρέπει, σε καμία περίπτωση, να συνεπάγο­
νται επιβαρύνσεις για τους εργαζόμενους. 
Αριθ. C 30/26 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 2. 89 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
Άρθρο 7 
1. Ο εργοδότης πρέπει να παίρνει τα αναγκαία μέτρα 
για ό,τι αφορά την παροχή πρώτων βοηθειών, την 
κατάσβεση πυρκαγιάς και την απομάκρυνση των 
εργαζομένων και των παρόντων ατόμων και να οργανώ­
νει τις αναγκαίες σχέσεις με εξωτερικές υπηρεσίες, 
ιδίως σε θέματα πρώτων βοηθειών, παροχής επείγουσας 
ιατρικής βοήθειας, διάσωσης και κατάσβεσης πυρκα­
γιάς. 
2. Όσον αφορά την παροχή πρώτων βοηθειών, την 
κατάσβεση πυρκαγιάς και την απομάκρυνση του 
προσωπικού, ο εργοδότης πρέπει να ορίζει τους 
εργαζομένους που θα αναλάβουν την εφαρμογή στην 
πράξη των μέτρων αυτών. Οι εργαζόμενοι αυτοί πρέπει 
να έχουν εκπαιδευτεί, να είναι επαρκείς σε αριθμό και 
να διαθέτουν τον κατάλληλο εξοπλισμό, αφού ληφθεί 
υπόψη το μέγεθος και/ή οι ειδικοί κίνδυνοι της 
επιχείρησης και/ή της εγκατάστασης. 
3. Ο εργοδότης πρέπει να παίρνει τα μέτρα που θα 
επιτρέψουν στους εργαζομένους να προστατευθούν 
εγκαταλείποντας αμέσως το χώρο εργασίας σε περίπτω­
ση σοβαρού και άμεσου κινδύνου που δεν μπορεί να 
αποφευχθεί. 
* 
4. Ο εργοδότης πρέπει να ανακοινώνει όσο είναι 
δυνατόν πιο σύντομα τα μέτρα που έχουν ληφθεί σε 
όλους τους εργαζομένους που εκθέτονται ή μπορεί να 
εκτεθούν σε ενδεχόμενο σοβαρό και άμεσο κίνδυνο. 
5. Κάθε εργαζόμενος οφείλει, σε περίπτωση άμεσου 
και σοβαρού κινδύνου για την ασφάλεια του και/ή την 
ασφάλεια άλλων προσώπων, λαμβάνοντας υπόψη τις 
γνώσεις του και τα τεχνικά και ιεραρχικά μέσα που 
διαθέτει, να παίρνει τα αναγκαία μέτρα για την αποφυγή 
των επιπτώσεων ενός τέτοιου κινδύνου. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
Άρθρο 6α 
Παρακολούθηση της υγείας των εργαζομένων. 
Για να εξασφαλιστεί η κατάλληλη παρακολούθηση της 
υγείας των εργαζομένων σε σχέση με τους κινδύνους 
που αφορούν την ασφάλεια και την υγεία τους στο χώρο 
εργασίας, ορίζονται μέτρα σύμφωνα με τις εφαρμοζόμε­
νες πρακτικές ή/και νομοθεσίες στα κράτη μέλη. 
Τα μέτρα αυτά πρέπει να έχουν οριστεί με τέτοιο τρόπο 
ώστε κάθε εργαζόμενος, αν επιβάλλεται, να μπορεί να 
αποτελέσει αντικείμενο ιατρικής παρακολούθησης σε 
τακτά χρονικά διαστήματα. 
1. (Αμετάβλητο) 
2. (Αμετάβλητο) 
3. Ο εργοδότης πρέπει να παίρνει τα μέτρα που θα 
επιτρέψουν στους εργαζομένους να καταφύγουν σε 
ασφαλή χώρο εγκαταλείποντας αμέσως το χώρο εργα­
σίας σε περίπτωση σοβαρού και άμεσου κινδύνου που 
δεν μπορεί να αποφευχθεί. 
4. Ο εργαζόμενος που φεύγει από τη θέση εργασίας 
του και/ή από επικίνδυνη ζώνη, επειδή έχει σοβαρούς 
λόγους να θεωρεί ότι εκεί απειλείται η ζωή του ή η υγεία 
του, δεν επιτρέπεται να υποστεί βλάβη λόγω του 
γεγονότος αυτού και πρέπει να προστατεύεται από 
οποιεσδήποτε επιζήμιες αδικαιολότητες συνέπειες, 
σύμφωνα με την πρακτική που ισχύει στο εν λόγω 
κράτος. 
5. Ο εργοδότης πρέπει να ενημερώνει όσο είναι 
δυνατό πιο σύντομα όλους τους εργαζομένους που 
εκθέτονται ή μπορεί να εκτεθούν σε ενδεχόμενο σοβαρό 
και άμεσο κίνδυνο σχετικά με τον κίνδυνο αυτό και τα 
μέτρα προστασίας που έχουν ληφθεί. 
(Η αρχή αμετάβλητη) 
(Αποτελεί το άρθρο 7.6) 
Η ενέργεια του δεν συνεπάγεται καμία βλάβη γι αυτόν. 
6. 2. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 30/27 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
Ενημέρωση των εργαζομένων 
Άρθρο 8 
1. Ο εργοδότης οφείλει: 
α) να διαθέτει αναλυτική περιγραφή των υπαρχόντων 
κινδύνων για την ασφάλεια και την υγεία τους στο 
χώρο εργασίας, 
β) να καθορίζει τα ληπτέα μέτρα προστασίας και, αν 
απαιτείται, τον εξοπλισμό προστασίας που πρέπει να 
χρησιμοποιηθεί, 
γ) να τηρεί κατάσταση των ατυχημάτων και των 
επαγγελματικών ασθενειών που προκάλεσαν στον 
εργαζόμενο ανικανότητα για εργασία μεγαλύτερη 
από τρεις εργάσιμες ημέρες. 
δ) να συντάσσει έκθεση για τα ατυχήματα και τις 
επαγγελματικές ασθένειες που προκάλεσαν ή που θα 
μπορούσαν να είχαν προκαλέσει μερική μόνιμη 
ανικανότητα για εργασία, αναφέροντας τα αίτια και 
τα μέτρα που έχουν ληφθεί ή πρόκειται να ληφθούν. 
2. Τα κράτη μέλη καθορίζουν τα κριτήρια σύμφωνα με 
τα οποία οι επιχειρήσεις δεν είναι υποχρεωμένες να 
συντάσσουν έγγραφα για την εκπλήρωση των υποχρεώ­
σεων που προβλέπονται στην παράγραφο 1 α) και β) του 
παρόντος άρθρου. 1. (Αμετάβλητο) 
2. Τα κράτη μέλη καθορίζουν, λαμβάνοντας υπόψη τη 
φύση των δραστηριοτήτων και το μέγεθος των επιχειρή­
σεων, τις υποχρεώσεις τις οποίες οφείλουν να αναλαμ­
βάνουν οι διάφορες κατηγορίες επιχειρήσεων, κατά τη 
σύνταξη των εγγράφων που αναφέρονται στην παρά­
γραφο 1. 
Ενημέρωση των εργαζομένων 
Άρθρο 9 
1. Σύμφωνα με την πρακτική που ισχύει σε κάθε 
κράτος μέλος και η οποία ενδεχομένως λαμβάνει υπόψη 
ιδίως το μέγεθος της επιχείρησης, ο εργοδότης, παίρνει 
τα κατάλληλα μέτρα ώστε οι εργαζόμενοι ή/και οι 
εκπρόσωποι τους στην επιχείρηση ή την εγκατάσταση 
να ενημερώνονται επαρκώς σχετικά με: 
α) τους κινδύνους για την ασφάλεια και την υγεία 
καθώς και για τα μέτρα και τις δραστηριότητες 
πρόληψης σχετικά με την επιχείρηση γενικά, και για 
κάθε εργαζόμενο σχετικά με τη θέση εργασίας του ή/ 
και για τα καθήκοντα του. 
β) τα μέτρα που έχουν ληφθεί σύμφωνα με το άρθρο 7, 
παράγραφος 4. 
Η ενημέρωση αυτή πρέπει να παρέχεται επίσης στους 
εργαζόμενους σε προσωρινή βάση και στους εργοδότες 
των εξωτερικών επιχειρήσεων ή/και εκμεταλλεύσεων 
που συνεργάζονται σε εργολαβική βάση. 
2. Οι εργαζόμενοι ή οι εκπρόσωποι των εργαζομένων 
που ασχολούνται ειδικά με την προστασία της ασφά­
λειας και της υγείας των εργαζομένων έχουν πρόσβαση : 
α) στην ανάλυση των κινδύνων και στα προστατευτικά 
μέτρα που προβλέπονται στο άρθρο 8, παράγραφος 1 
α) και β), 1. (Αμετάβλητο) 
2. (Αμετάβλητο) 
Αριθ. C 30/28 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 2. 89 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
β) στην κατάσταση και στην έκθεση για τα ατυχήματα 
και τις επαγγελματικές ασθένειες που προβλέπονται 
στο άρθρο 8, παράγραφος 1 γ) και δ), 
γ) στις πληροφορίες που προέρχονται από τις δραστη­
ριότητες πρόληψης, από τις υπηρεσίες επιθεώρησης 
και από τους οργανισμούς που είναι αρμόδιοι για την 
ασφάλεια και την υγεία. 
Διαβουλεύσεις με τους εργαζομένους 
Άρθρο 10 
* 
1. Ο εργοδότης συμβουλεύεται προκαταβολικά τους 
εργαζομένους ή τους εκπροσώπους των εργαζομένων 
που ασχολούνται ειδικά με την προαστασία της 
ασφάλειας και της υγείας, σχετικά με: 
— κάθε ενέργεια που μπορεί να έχει επιπτώσεις στην 
υγεία και στην ασφάλεια, 
— το διορισμό των ατόμων που προβλέπει το άρθρο 6, 
παράγραφος 2 και το άρθρο 7, παράγραφος 2, 
— τις πληροφορίες που προβλέπει το άρθρο 6 παράγρα­
φος 1 και το άρθρο 9, 
— την ενδεχόμενη συγκρότηση μιας υπηρεσίας ειδι­
κευμένης στην ασφάλεια ή/και την υγεία ή, ενδεχο­
μένως, την προσφυγή σε μια εξωτερική υπηρεσία 
πρόληψης, όπως, προβλέπει το άρθρο 6, παράγρα­
φος 2, 
— το σχεδιασμό και την οργάνωση της επιμόρφωσης 
που προβλέπει το άρθρο 11. 
2. Οι διαβουλεύσεις με όλους τους εργαζομένους που 
προβλέπονται στην παράγραφο 1, μπορούν να περιορι­
σθούν μόνο στους εκπροσώπους των εργαζομένων που 
ασχολούνται ειδικά με την προστασία της ασφάλειας 
και της υγείας των εργαζομένων, με την προϋπόθεση ότι 
ο αριθμός των εκπροσώπων αυτών είναι επαρκής. 
* ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
Διαβουλεύσεις και συμμετοχή των εργαζομένων 
1. Οι εργοδότες οφείλουν να συνεργάζονται στενά με 
τους εργαζομένους και τους εκπροσώπους τους σε όλα 
τα θέματα ασφάλειας και προστασίας της υγείας των 
εργαζομένων στο χώρο εργασίας. 
Τα παραπάνω συνεπάγονται κυρίως: 
— τις διαβουλεύσεις με τους εργαζομένους, 
— το δικαίωμα των εργαζομένων και των εκπροσώπων 
τους να αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες, 
— την ισόρροπη συμμετοχή σύμφωνα με τις εφαρμοζό­
μενες πρακτική και/ή νομοθεσία στα κράτη μέλη. 
2. Ο εργοδότης συμβουλεύεται προκαταβολικά τους 
εργαζομένους και/ή τους εκπροσώπους των εργαζομέ­
νων που ασχολούνται ειδικά με την προαστασία της 
ασφάλειας και της υγείας, σχετικά με: 
— κάθε ενέργεια που μπορεί να έχει επιπτώσεις στην 
υγεία και στην ασφάλεια, 
— το διορισμό των ατόμων που προβλέπει το άρθρο 6, 
παράγραφος 2 και το άρθρο 7, παράγραφος 2, 
— τις πληροφορίες που προβλέπει το άρθρο 6 παράγρα­
φος 1 και το άρθρο 9, 
— την ενδεχόμενη συγκρότηση μιας υπηρεσίας ειδι­
κευμένης στην ασφάλεια ή/και την υγεία ή, ενδεχο­
μένως, την προσφυγή σε μια εξωτερική υπηρεσία 
πρόληψης, όπως, προβλέπει το άρθρο 6, παράγραφος 
2, 
— το σχεδιασμό και την οργάνωση της επιμόρφωσης 
που προβλέπει το άρθρο 11. 
3. (πρώην 2) 
Οι διαβουλεύσεις με όλους τους εργαζομένους που 
προβλέπονται στην παράγραφο 2, μπορούν να περιορι­
σθούν μόνο στους εκπροσώπους των εργαζομένων που 
ασχολούνται ειδικά με την προστασία της ασφάλειας 
και της υγείας των εργαζομένων, με την προϋπόθεση ότι 
ο αριθμός των εκπροσώπων αυτών είναι επαρκής. 
4. Οι εργαζόμενοι και/ή οι εκπρόσωποι τους έχουν το 
δικαίωμα να απευθυνθούν στην αρχή που είναι αρμόδια 
για θέματα ασφάλειας και προστασίας της υγείας στο 
χώρο εργασίας με σκοπό την εξακρίβωση και την 
υποστήριξη αν θεωρούν ότι τα μέτρα που έχει λάβει ο 
εργοδότης και τα μέσα που έχει διαθέσει δεν είναι 
επαρκή για την εξασφάλιση της ασφάλειας και της 
προστασίας της υγείας στο χώρο εργασίας. 
Οι εκπρόσωποι των εργαζομένων πρέπει να συμμετέ­
χουν σε όλες τις επισκέψεις και τους ελέγχους που 
εκτελεί η αρμόδια αρχή. 
6. 2. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 30/29 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
3. Οι εργαζόμενοι και οι εκπρόσωποι τους που 
ασχολούνται ειδικά με την προστασία της ασφάλειας 
και της υγείας των εργαζομένων, δεν μπορούν να τύχουν 
δυσμενούς μεταχείρισης εξαιτίας των δραστηριοτήτων 
τους στον τομέα αυτό. 
4.0 εργοδότης πρέπει να φροντίζει ώστε οι εκπρόσωποι 
των εργαζομένων που ασχολούνται ειδικά με την 
προστασία της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομέ­
νων να απαλλάσονται από την εργασία χωρίς απώλεια 
μισθού και να διαθέτουν τον αναγκαίο εξοπλισμό που 
θα τους δίνει τη δυνατότητα να ανταπεξέρχονται στις 
υποχρεώσεις που απορρέουν από την παρούσα οδηγία. 
Επιμόρφωση των εργαζομένων 
Άρθρο 11 
1. Ο εργοδότης έχει υποχρέωση να παρέχει σε κάθε 
εργαζόμενο επαρκή και κατάλληλη επιμόρφωση σε 
θέματα ασφαλείας και υγείας κατά την: 
— πρόσληψη του, 
— μετάθεση ή αλλαγή καθηκόντων, 
— αλλαγή του εξοπλισμού εργασίας. 
Ειδικά προσαρμοσμένη στη θέση εργασίας του ή στα 
καθήκοντα του. 
Η επιμόρφωση αυτή πρέπει να προσαρμόζεται στην 
εξέλιξη των κινδύνων. 
2. Η επιμόρφωση που προβλέπεται στην παράγραφο 1 
εφαρμόζεται επίσης κάτω από τις ίδιες συνθήκες στους 
εργαζομένους σε προσωρινή βάση που είναι παρόντες 
στην επιχείρηση ή στην εγκατάσταση. Ο εργοδότης 
πρέπει επιπλέον να μεριμνά ώστε οι εργαζόμενοι σε 
εξωτερικές επιχειρήσεις που συνεργάζονται με την 
επιχείρηση του ή εγκατάσταση του σε εργολαβική 
βάση να έχουν επίσης λάβει επιμόρφωση σε συνάρτηση 
με το είδος εργαλαβίας που εκτελούν, η οποία θα 
παρέχεται από τις δικές τους επιχειρήσεις ή εκμεταλεύ-
σεις. 
3. Οι εκπρόσωποι των εργαζομένων που ασχολούνται 
ειδικά με την προστασία της ασφάλειας και της υγείας 
των εργαζομένων δικαιούνται την κατάλληλη επιμόρ­
φωση. 
4. Η επιμόρφωση που προβλέπεται στις παραγράφους 
1, 2 και 3 πρέπει να γίνεται κατά τη διάρκεια της 
εργασίας και δεν μπορεί να επιβαρύνει τους εργαζόμε­
νους. 
5. Τα κράτη μέλη : 
— φροντίζουν για την κατάρτιση των υποδείξεων που 
αφορούν το περιεχόμενο και τη διάρκεια των 
επιμορφώσεων που προβλέπονται στις παραγράφους 
1 και 3, 
— θεσπίζουν τους γενικούς κανόνες σχετικά με τις 
συνθήκες σύμφωνα με τις οποίες θα γίνει η επιμόρ­
φωση αυτή. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
5. Οι εργαζόμενοι και οι εκπρόσωποι τους δεν 
επιτρέπεται να υποστούν βλάβη εξαιτίας των δραστη­
ριοτήτων τους στον τομέα της προστασίας της ασφά­
λειας και της υγείας στο χώρο εργασίας. 
6. Ο εργοδότης υποχρεούται να παρέχει στους εκπρο­
σώπους των εργαζομένων την επιβαλλόμενη απαλλαγή 
από την εργασία χωρίς απώλεια μισθού και να θέτει στη 
διάθεση τους τα αναγκαία μέσα που θα τους δίνουν τη 
δυνατότητα να ασκούν τα δικαιώματα τους και να 
ανταπεξέρχονται στις υποχρεώσεις που απορρέουν από 
την παρούσα οδηγία. 
1. (Η αρχή αμετάβλητη) 
πριν από την εισαγωγή νέων τεχνολογιών 
Η επιμόρφωση αυτή πρέπει να επαναλαμβάνεται 
περιοδικά και να προσαρμόζεται στην εξέλιξη των 
υπαρχόντων κινδύνων και στην εμφάνιση νέων. 
2. Η επιμόρφωση που προβλέπεται στην παράγραφο 1 
εφαρμόζεται επίσης κάτω από τις ίδιες συνθήκες στους 
εργαζόμενους σε προσωρινή βάση και στους μισθομέ-
νους εργάτες που είναι παρόντες στην επιχείρηση ή την 
εγκατάσταση. Ο εργοδότης πρέπει επιπλέον να μεριμνά 
ώστε οι εργαζόμενοι σε εξωτερικές επιχειρήσεις που 
συνεργάζονται με την επιχείρηση του ή την εγκατάστα­
ση του σε εργολαβική βάση να έχουν επίσης λάβει 
επιμόρφωση σε συνάρτηση με το είδος της εργασίας 
που εκτελούν, η οποία θα παρέχεται από τις δικές τους 
επιχειρήσεις ή εκμεταλεύσεις. 
(Η συνέχεια αμετάβλητη) 
Αριθ. C 30/30 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 2. 89 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
Υποχρεώσεις των εργαζομένων 
Άρθρο 12 
1. Κάθε εργαζόμενος πρέπει να μεριμνά εύλογα, για 
την ασφάλεια και την υγεία του, καθώς και την 
ασφάλεια και την υγεία άλλων ατόμων που θα μπορού­
σαν να διατρέξουν κίνδυνο εξαιτίας των πράξεων ή 
παραλείψεων του στους χώρους εργασίας. 
2. Για να πραγματοποιηθούν αυτοί οι στόχοι οι 
εργαζόμενοι οφείλουν, ειδικότερα: 
— να χρησιμοποιούν σωστά τα μηχανήματα, τις 
συσκευές, τα εργαλεία, τις επικίνδυνες ουσίες, τον 
εξοπλισμό για τις μεταφορές και τα άλλα μέσα, 
— να χρησιμοποιούν σωστά τον εξοπλισμό ατομικής 
προστασίας που τους παρέχεται και, μετά τη χρήση, 
να τον τοποθετούν στη θέση του, 
— να μην αλλάζουν ή μετακινούν αυθαίρεται τα 
συστήματα ασφαλείας των εργαλείων, συσκευών 
κλπ. και να χρησιμοποιούν τα συστήματα αυτά 
σωστά, 
— να αναφέρουν αμέσως στον εργοδότη κάθε κίνδυνο 
για την ασφάλεια ή/και την υγεία που έχουν 
αντιληφθεί, 
— να συνεργάζονται με τον εργοδότη τους όσο χρόνο 
απαιτείται για την εκτέλεση όλων των εργασιών ή 
απαιτήσεων που έχει επιβάλει η αρμόδια αρχή ή 
εκείνων στις οποίες πρέπει να υποβληθούν για την 
προστασία της ασφάλειας και της υγείας των 
εργαζομένων, 
— να εκτελούν τα καθήκοντα τους, στον τομέα της 
ασφάλειας και της υγείας, σύμφωνα με την επιμόρ­
φωση και τις οδηγίες που έχουν λάβει, 
— να συνεργάζονται ώστε να εξασφαλιστεί ότι το 
περιβάλλον και οι συνθήκες εργασίας είναι ασφα­
λείς και δεν παρουσιάζουν κινδύνους για την 
ασφάλεια και την υγεία μέσα στο πεδίο των 
δραστηριοτήτων τους και να ελέγχουν την αποτελε­
σματικότητα των μέτρων που έχουν ληφθεί για την 
ενίσχυση της ασφάλειας και της υγείας. 
Άρθρο 13 
Το Συμβούλιο, ύστερα από πρόταση της Επιτροπής, 
θεσπίζει μέσα στις συγκεκριμένες οδηγίες που εκδίδει, 
ειδικές διατάξεις που αφορούν ιδίως τεχνικούς τομείς 
όπως οι τομείς που αναφέρονται στο παράρτημα 1. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
1. Κάθε εργαζόμενος πρέπει, σύμφωνα με τις οδηγίες 
του εργοδότη του, να μεριμνά για την ασφάλεια και την 
υγεία του, καθώς και την ασφάλεια και την υγεία άλλων 
ατόμων που θα μπορούσαν να διατρέξουν κίνδυνο 
εξαιτίας των πράξεων ή παραλείψεων του στους χώρους 
εργασίας. 
2. (Η αρχή αμετάβλητη) 
— να μην θέτουν εκτός λειτουργίας, αλλάζουν ή 
μετακινούν αυθαίρεται τα συστήματα ασφάλειας 
ειδικά των εργαλείων, συσκευών, μηχανών, εγκατα­
στάσεων και κτιρίων και να χρησιμοποιούν τα 
συστήματα αυτά σωστά, 
— να αναφέρουν αμέσως στον εργοδότη και/ή στα 
άτομα που είναι αρμόδια για την ασφάλεια και την 
υγεία στο χώρο εργασίας κάθε κίνδυνο για την 
ασφάλεια ή/και την υγεία που έχουν αντιληφθεί και 
κάθε ελάττωμα στα συστήματα προστασίας που 
έχουν διαπιστώσει, 
— να συνεργάζονται με τον εργοδότη τους και/ή με τα 
άτομα που είναι αρμόδια για την ασφάλεια και την 
υγεία στο χώρο εργασίας για όσο χρόνο απαιτείται 
για την εκτέλεση όλων των εργασιών ή απαιτήσεων 
που έχει επιβάλει η αρμόδια αρχή, για την προστα­
σία της ασφάλειας και της υγείας των εργαζομένων 
στο χώρο εργασίας. 
(Αμετάβλητο) 
— να συνεργάζονται ώστε να εξασφαλιστεί ότι το 
περιβάλλον και οι συνθήκες εργασίας είναι ασφα­
λείς και δεν παρουσιάζουν κινδύνους για την 
ασφάλεια και την υγεία μέσα στο πεδίο των 
δραστηριοτήτων τους. 
Άρθρο 12α 
1. Οι ομάδες εργαζομένων που είναι ιδιαίτερα ευαί­
σθητοι στους κινδύνους, όπως οι έγκυοι γυναίκες και οι 
μητέρες που θηλάζουν, πρέπει να προστατεύονται από 
τους συγκεκριμένους κινδύνους που τις επηρεάζουν. 
2. Οι ανάπηροι εργαζόμενοι πρέπει να μπορούν να 
εκτελούν την εργασία τους χωρίς να εκθέτονται σε 
πρόσθετες επιβαρύνσεις και κινδύνους. 
1. Το Συμβούλιο ύστερα από πρόταση της Επιτροπής 
των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, που βασίζεται στο άρθρο 
118Α της συνθήκης ΕΟΚ, εκδίδει ειδικές οδηγίες, 
κυρίως στους τομείς που αναφέρονται στο παράρτημα 1. 
6. 2. 89 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 30/31 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
* 
Άρθρο 14 
Για την προσαρμογή της παρούσας οδηγίας, καθώς και 
των οδηγιών που προβλέπονται στο άρθρο 13 κάτω από 
τις προϋποθέσεις που η καθεμία από αυτές προσδιορί­
ζει, ανάλογα με: 
— την έκδοση οδηγιών σε θέματα τεχνικής εναρμόνι­
σης και τυποποίησης, 
— την τεχνολογική πρόοδο, την εξέλιξη των διεθνών 
κανονισμών ή προδιαγραφών και των γνώσεων, 
η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων επικούρείται 
από μια επιτροπή που απαρτίζεται από εκπροσώπους 
των κρατών μελών και προεδρεύεται από τον εκπρόσω­
πο της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Ο εκπρόσωπος της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινο­
τήτων υποβάλλει στην επιτροπή σχέδιο των ληπτέων 
μέτρων. Η επιτροπή γνωμοδοτεί για το σχέδιο αυτό 
μέσα σε προθεσμία την οποία μπορεί να καθορίσει ο 
πρόεδρος σε συνάρτηση με το επείγον του εξεταζόμενου 
θέματος. Η γνώμη διατυπώνεται με την πλειοψηφία που 
προβλέπεται στο άρθρο 148 παράγραφος 2 της συνθή­
κης για την έκδοση αποφάσεων που καλείται να λάβει 
το Συμβούλιο ύστερα από πρόταση της Επιτροπής των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Κατά την ψηφοφορία μέσα 
στην επιτροπή, οι ψήφοι των εκπροσώπων των κρατών 
μελών σταθμίζονται όπως ορίζεται στο άρθρο που 
προαναφέρθηκε. Ο πρόεδρος δεν συμμετέχει στην 
ψηφοφορία. 
Η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων θεσπίζει τα 
προβλεπόμενα μέτρα όταν είναι σύμφωνα με τη γνώμη 
της επιτροπής. 
Όταν τα μέτρα που προβλέπονται δεν είναι σύμφωνα με 
τη γνώμη της επιτροπής ή όταν δεν έχει διατυπωθεί 
γνώμη, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
υποβάλλει χωρίς καθυστέρηση στο Συμβούλιο πρότα­
ση σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Το 
Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
Με την επιφύλαξη της διαδικασίας που αναφέρεται στο 
άρθρο 14 όσον αφορά τις τεχνικές προσαρμογές, οι 
τροποποιήσεις στην παρούσα οδηγία καθώς και στις 
ειδικές οδηγίες γίνονται σύμφωνα με τη διαδικασία που 
προβλέπεται στο άρθρο 118Α της συνθήκης ΕΟΚ. 
2. Οι διατάξεις της παρούσας οδηγίας εφαρμόζονται 
πλήρως στο σύνολο των τομέων που καλύπτονται από 
τις ειδικές οδηγίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1, 
χωρίς να θίγονται οι ενισχυμένες ή/και ειδικές διατά­
ξεις που περιλαμβάνονται στις ειδικές αυτές οδηγίες. 
1. Αν η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
κρίνει ότι επιβάλλεται να γίνουν τεχνικές προσαρμογές 
στην παρούσα οδηγία, καθώς και στις ειδικές οδηγίες 
που προβλέπονται στο άρθρο 13, ώστε να ληφθεί 
υπόψη: 
— η έκδοση οδηγιών σε θέματα τεχνικής εναρμόνισης 
και τυποποίησης, ή/και, 
— η τεχνολογική πρόοδος, η εξέλιξη των διεθνών 
κανονισμών ή προδιαγραφών και των γνώσεων, 
οι προσαρμογές αυτές, που είναι αυστηρά τεχνικής 
φύσης, εκδίδονται σύμφωνα με τη διαδικασία της 
παραγράφου 2. 
2. Για τις τεχνικές προσαρμογές που προβλέπονται 
στην παράγραφο 1, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων επικουρείται από μια επιτροπή που απαρ­
τίζεται από εκπροσώπους των κρατών μελών και 
προεδρεύεται από τον εκπρόσωπο της Επιτοπής των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. Ο εκπρόσωπος της Επιτρο­
πής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων υποβάλλει στην 
επιτροπή σχέδιο των ληπτέων μέτρων. Η επιτροπή 
γνωμοδοτεί για το σχέδιο αυτό μέσα σε προθεσμία την 
οποία μπορεί να καθορίσει ο πρόεδρος σε συνάρτηση με 
το επείγον του εξεταζόμενου θέματος. Η γνώμη διατυ­
πώνεται με την πλειοψηφία που προβλέπεται στο άρθρο 
148 παράγραφος 2 της συνθήκης για την έκδοση 
αποφάσεων που καλείται να λάβει το Συμβούλιο ύστερα 
από πρόταση της Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτή­
των. Κατά την ψηφοφορία μέσα στην επιτροπή, οι 
ψήφοι των εκπροσώπων των κρατών μελών σταθμίζο­
νται όπως ορίζεται στο άρθρο που προαναφέρθηκε. Ο 
πρόεδρος δεν συμμετέχει στην ψηφοφορία. 
Η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων θεσπίζει τα 
προβλεπόμενα μέτρα όταν είναι σύμφωνα με τη γνώμη 
της επιτροπής. 
Όταν τα μέτρα που προβλέπονται δεν είναι σύμφωνα με 
τη γνώμη της επιτροπής ή όταν δεν έχει διατυπωθεί 
γνώμη, η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
υποβάλλει χωρίς καθυστέρηση στο Συμβούλιο πρότα­
ση σχετικά με τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Το 
Συμβούλιο αποφασίζει με ειδική πλειοψηφία. 
Αριθ. C 30/32 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 2. 89 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
[COM(88) 73 τελικό] 
Αν, με την εκπνοή της προθεσμίας η οποία θα 
καθορίζεται μέσα σε κάθε πράξη που πρέπει να εκδοθεί 
από το Συμβούλιο με βάση την παρούσα παράγραφο, 
αλλά σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να υπερβαίνει 
τους τρεις μήνες από την ημερομηνία της υποβολής στο 
Συμβούλιο, δεν έχει ληφθεί απόφαση, τα προτεινόμενα 
μέτρα θεσπίζονται από την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων. 
Τελικές διατάξεις 
Άρθρο 15 
1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις απαραίτητες 
νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις 
για τη συμμόρφωση τους με την παρούσα οδηγία το 
αργότερο ώς την 1η Ιανουαρίου 1991 και ενημερώνουν 
αμέσως την Επιτροπή. 
2. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων τα κείμενα των διατάξεων 
εσωτερικού δικαίου που θεσπίζουν στον τομέα που 
διέπεται από την παρούσα οδηγία. 
3. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν έκθεση κάθε δύο 
χρόνια στην Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
σχετικά με την εφαρμογή στην πράξη των διατάξεων 
της παρούσας οδηγίας, αναφέροντας τις απόψεις των 
κοινωνικών εταίρων. Η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων ενημερώνει την επιτροπή και την τριμερή 
επιτροπή. 
* 
Άρθρο 16 
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη. 
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΤΟΜΕΩΝ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΟΝΤΑΙ 
ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 13: 
1. Χώροι εργασίας 
2. Εξοπλισμός εργασίας 
3. Εξοπλισμός ατομικής προστασίας 
4. Εργασία με οθόνη οπτικής απεικόνισης (Η/Υ) 
5. Μετακινήσεις βαριών φορτίων που προκαλούν κινδύνους 
οσφυϊκών κακώσεων. ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ, ΥΣΤΕΡΑ ΑΠΟ 
ΤΗ ΓΝΩΜΗ ΤΟΥ ΕΥΠΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 16ης 
ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 1988 
Αν, με την εκπνοή της προθεσμίας τριών μηνών από την 
ημερομηνία της υποβολής στο Συμβούλιο, δεν έχει 
ληφθεί απόφαση, τα προτεινόμενα μέτρα θεσπίζονται 
από την Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
1. (Αμετάβλητο) 
2. Τα κράτη μέλη διαβιβάζουν στην Επιτροπή των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων τα κείμενα των διατάξεων 
εσωτερικού δικαίου που έχουν ήδη θεσπίσει ή θα 
θεσπίσουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα 
οδηγία. 
3. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν έκθεση κάθε δύο 
χρόνια στην Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
σχετικά με την εφαρμογή στην πράξη των διατάξεων 
της παρούσας οδηγίας, αναφέροντας τις απόψεις των 
κοινωνικών εταίρων. 
Η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ενημερώνει 
σχετικά το Συμβούλιο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, την 
Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και τη Συμβου­
λευτική Επιτροπή για την Ασφάλεια, την Υγιεινή και 
την Υγεία στο χώρο εργασίας. 
Η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων υποβάλλει 
περιοδικά στο Συμβούλιο, στο Ευρωπαϊκό Κοινοβού­
λιο, στην Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, 
έκθεση σχετικά με την εφαρμογή της οδηγίας λαμβάνο­
ντας υπόψη τις διατάξεις των παραγράφων 1 και 3 του 
άρθρου 15. 
(Αμετάβλητο) 
(τροπολ. αριθ. 103) 
ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΩΝ ΤΟΜΕΩΝ ΠΟΥ ΠΡΟΒΛΕΠΟΝΤΑΙ 
ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 13: 
1. Χώροι εργασίας 
2. Εξοπλισμός εργασίας 
3. Εξοπλισμός ατομικής προστασίας 
4. Εργασία με οθόνη οπτικής απεικόνισης (Η/Υ) 
5. Μετακινήσεις βαριών φορτίων που προκαλούν κινδύνους 
οσφυϊκών κακώσεων. 
6. Μεταφορικά μέσα 
7. Προσωρινά και κινητά εργοτάξια 
8. Εξορυκτικές βιομηχανίες 
9. Αλιεία και γεωργία 
10. Πυρηνικές εγκαταστάσεις. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ