Ανακοίνωση που δημοσιεύτηκε σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 3 του κανονισμού αριθ. 17 του Συμβουλίου σχετικά με την υπόθεση COMP/C.2/37.398 - Κοινή πώληση των αποκλειστικών δικαιωμάτων μετάδοσης των αγώνων του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA

(2002/C 196/03)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

1. Η ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ

1. Την 1η Φεβρουαρίου 1999, η "Ένωση Ευρωπαϊκών Ποδοσφαιρικών Ομοσπονδιών" (UEFA) υπέβαλε αίτηση αρνητικής πιστοποίησης δυνάμει του άρθρου 81 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ, ή σε περίπτωση απόρριψής της, αίτηση απαλλαγής δυνάμει του άρθρου 81 παράγραφος 3 της συνθήκης ΕΚ σχετικά με τις συμφωνίες της για την κοινή πώληση των εμπορικών δικαιωμάτων του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA(1).

2. Η UEFA είναι εταιρεία με έδρα την Ελβετία καταχωρισμένη στο μητρώο εταιρειών βάσει του Ελβετικού Αστικού Κώδικα. Η UEFA, αναγνωρισμένη από τη Διεθνή Ομοσπονδία Ποδοσφαιρικών Ενώσεων (FIFA) ως η ευρωπαϊκή συνομοσπονδία, είναι το όργανο διοίκησης του ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου. Μέλη της μπορούν να γίνουν όλες οι εθνικές ποδοσφαιρικές ενώσεις της ευρωπαϊκής ηπείρου. Είναι επομένως η ένωση των εθνικών ποδοσφαιρικών ομοσπονδιών. Τα μέλη της UEFA ανέρχονται σήμερα σε 52 εθνικές ποδοσφαιρικές ομοσπονδίες, εκ των οποίων 21 σε χώρες του ΕΟΧ(2). Πέραν του κυπέλλου πρωταθλητριών, η UEFA διοργανώνει και διάφορα ποδοσφαιρικά πρωταθλήματα.

3. Η κοινοποιηθείσα συμφωνία προβλέπει τη χορήγηση στην UEFA του αποκλειστικού δικαιώματος πώλησης των εμπορικών δικαιωμάτων του κυπέλλου πρωταθλητριών. Ως εκ τούτου, οι ποδοσφαιρικοί σύλλογοι στερούνται της δυνατότητας να προβαίνουν σε ανεξάρτητες εμπορικές ενέργειες για την εκμετάλλευση των δικαιωμάτων αυτών. Η UEFA κάνει διαπραγματεύσεις και συνάπτει συμβάσεις για την εκμετάλλευση των εμπορικών δικαιωμάτων του κυπέλλου πρωταθλητριών UEFA. Η εμπορική της πολιτική συνίσταται στην πώληση των αποκλειστικών δικαιωμάτων τηλεοπτικής μετάδοσης ως πακέτο σε ένα και μόνο ραδιοτηλεοπτικό φορέα ανά κράτος μέλος.

4. Διάφοροι ενδιαφερόμενοι υπέβαλαν παρατηρήσεις σχετικά με τις κοινοποιηθείσες συμφωνίες. Οι εν λόγω παρατηρήσεις δεν πρόσθεσαν νέα επιχειρήματα υπέρ της κοινοποιηθείσας συμφωνίας πέραν εκείνων που είχε υποβάλει η UEFA στην κοινοποίησή της. Αφορούν κυρίως την αλληλεγγύη, τις κοινωνικοοικονομικές πτυχές του αθλήματος, καθώς και την ισορροπία του αθλητικού ανταγωνισμού μεταξύ πλούσιων και φτωχών συλλόγων και ομοσπονδιών. Αρκετοί ενδιαφερόμενοι ανέπτυξαν επιχειρήματα κατά της από κοινού πώλησης. Υποστηρίζουν κυρίως ότι η κοινή πώληση συνεπάγεται υψηλότερες τιμές και λιγότερες τηλεοπτικές μεταδόσεις ποδοσφαίρου. Ισχυρίζονται επίσης ότι τα μέτρα αλληλεγγύης της UEFA δεν είναι αποτελεσματικά ούτε επαρκή και δεν χαρακτηρίζονται από διαφάνεια.

5. Στις 19 Ιουλίου 2001, η Επιτροπή εξέδωσε κοινοποίηση αιτιάσεων εκτιμώντας ότι η κοινοποιηθείσα συμφωνία για την από κοινού πώληση των δικαιωμάτων τηλεοπτικής μετάδοσης περιορίζει τον ανταγωνισμό σύμφωνα με το άρθρο 81 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ και ότι δεν θεωρήθηκε επιλέξιμη για απαλλαγή δυνάμει του άρθρου 81 παράγραφος 3. Παρότι η UEFA μπορεί να θεωρηθεί συνιδιοκτήτρια των εμπορικών δικαιωμάτων του κυπέλλου πρωταθλητριών, η από κοινού πώληση εξακολουθεί να περιορίζει τον ανταγωνισμό σε οριζόντιο επίπεδο παρεμποδίζοντας τους συλλόγους να ενεργούν ανεξάρτητα όσον αφορά τα δικαιώματά τους. Η συμφωνία της UEFA για από κοινού πώληση περιορίζει επίσης τον ανταγωνισμό σε κάθετο επίπεδο, διότι η εμπορική πολιτική της UEFA συνίσταται στη χορήγηση σε έναν και μόνο ραδιοτηλεοπτικό φορέα ανά κράτος μέλος αποκλειστικής άδειας, η οποία καλύπτει όλα τα τηλεοπτικά δικαιώματα του κυπέλλου πρωταθλητριών. Ο συνδυασμός των δύο περιορισμών εντείνει τον περιοριστικό τους αντίκτυπο.

6. Οι συμφωνίες περιορίζουν τον ανταγωνισμό στην προγενέστερη αγορά δικαιωμάτων τηλεοπτικής μετάδοσης των ποδοσφαιρικών συναντήσεων. Η αγορά αυτή συνδέεται στενά με τις μεταγενέστερες τηλεοπτικές αγορές όπου οι τηλεοπτικοί φορείς ελεύθερης πρόσβασης ανταγωνίζονται για την προσέλκυση διαφημιστών, ενώ οι φορείς συνδρομητικής τηλεόρασης ανταγωνίζονται για την προσέλκυση συνδρομητών: οι περιορισμοί επηρεάζουν επομένως και τις μεταγενέστερες αγορές. Στις περισσότερες χώρες το ποδόσφαιρο εκτός του ότι είναι η κινητήρια δύναμη για την ανάπτυξη των υπηρεσιών συνδρομητικής τηλεόρασης, αποτελεί και θεμελιώδες στοιχείο του προγράμματος των τηλεοπτικών φορέων φορείς ελεύθερης πρόσβασης.

7. Στην κοινοποίηση αιτιάσεων διαπιστώνεται ότι η UEFA, με την εμπορική πολιτική που ακολουθεί, αναιρεί τυχόν βελτιώσεις και οφέλη που ενδεχομένως επιφέρει στην αγορά δικαιωμάτων ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης η κοινή πώληση. Τούτο συμβαίνει διότι όλα τα τηλεοπτικά δικαιώματα του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA πωλούνται επί σειρά ετών σε αποκλειστική βάση σε ένα μόνο φορέα ανά επικράτεια. Επομένως ένας μόνο μεγάλος φορέας σε κάθε χώρα μπορεί να αποκτήσει τα δικαιώματα τηλεοπτικής μετάδοσης του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA. Η κοινοποίηση αιτιάσεων κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο συνδυασμός των περιορισμών έχει αρνητική επίπτωση στη διάρθρωση των μεταγενέστερων αγορών τηλεοπτικής μετάδοσης, δεδομένου ότι το ποδόσφαιρο αποτελεί στις περισσότερες χώρες την κινητήρια δύναμη για την ανάπτυξη των τηλεοπτικών αγορών. Επομένως οι περιορισμοί αυτοί ενθαρρύνουν τη συγκέντρωση στον τομέα των μέσων μαζικής ενημέρωσης και παρεμποδίζουν την άσκηση ανταγωνισμού μεταξύ των ραδιοτηλεοπτικών φορέων. Εάν ένας ραδιοτηλεοπτικός φορέας διατηρεί όλα τα δικαιώματα τηλεοπτικής μετάδοσης σε μία χώρα, είναι εξαιρετικά δυσχερές για τους ανταγωνιστές του να εδραιώσουν τη θέση τους στην αγορά αφού δεν έχουν τη δυνατότητα να αγοράσουν ενδιαφέρον περιεχόμενο.

8. Στις 16 Νοεμβρίου 2001, η UEFA υπέβαλε την επίσημη απάντησή της στην κοινοποίηση αιτιάσεων και στις 8 Ιανουαρίου 2002 παρουσίασε το προσχέδιο μιας πιθανής νέας εμπορικής πολιτικής. Εν συνεχεία, στις 12 Μαρτίου 2002, η UEFA υπέβαλε πίνακα καταμερισμού των δικαιωμάτων όσον αφορά την εκμετάλλευση όχι μόνο των τηλεοπτικών δικαιωμάτων, αλλά και των δικαιωμάτων του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA σε όλα τα μέσα μαζικής ενημέρωσης, όπως το ραδιόφωνο, η τηλεόραση, το Διαδίκτυο, το UMTS (Παγκόσμιο Σύστημα Κινητών Τηλεπικοινωνιών), καθώς και των δικαιωμάτων των υλικών μέσων (τύπου DVD, VHS, CD Rom, κ.λπ.). Στις 13 Μαΐου 2002, η UEFA, βασιζόμενη στις αρχές που περιλαμβάνει η πρόταση, κοινοποίησε νέα εμπορική πολιτική με σκοπό να επανορθώσει τις παραβάσεις που αποτέλεσαν αντικείμενο της κοινοποίησης αιτιάσεων. Προκαταρκτική άποψη της Επιτροπής είναι ότι με τη νέα εμπορική πολιτική της UEFA θα εκλείψουν οι ανησυχίες που διατυπώθηκαν στην κοινοποίηση αιτιάσεων όσον αφορά τον ανταγωνισμό.

2. Η ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΘΕΙΣΑ ΣΥΜΦΩΝΙΑ

9. Η κοινοποιηθείσα νέα αναθεωρημένη συμφωνία της UEFA για την από κοινού πώληση των δικαιωμάτων μετάδοσης του κυπέλλου πρωταθλητριών συνοψίζεται ως εξής(3):

2.1. Δικαιώματα τηλεοπτικής μετάδοσης

10. Η UEFA θα παραχωρεί τα δικαιώματα τηλεοπτικής μετάδοσης του κυπέλλου πρωταθλητριών κατόπιν προκήρυξης δημόσιας πρόσκλησης υποβολής προσφορών που θα απευθύνεται προς τους ραδιοτηλεοπτικούς φορείς. Οι συμβάσεις τηλεοπτικών δικαιωμάτων συνάπτονται για διάστημα μικρότερο των τριών περιόδων του κυπέλλου της UEFA.

11. Η UEFA θα παρέχει τα δικαιώματα τηλεοπτικής μετάδοσης σε διάφορα μικρότερα πακέτα (η ακριβής μορφή των οποίων ενδέχεται να ποικίλλει ανάλογα με τη διάρθρωση της τηλεοπτικής αγοράς στο συγκεκριμένο κράτος μέλος στο οποίο παρέχονται τα δικαιώματα.).

12. Βάσει των παραπάνω, η UEFA θα έχει το αποκλειστικό δικαίωμα πώλησης δύο βασικών πακέτων δικαιωμάτων απευθείας μετάδοσης (σε τηλεόραση ελεύθερης πρόσβασης ή σε συνδρομητική τηλεόραση), το καθένα από τα οποία θα περιλαμβάνει δύο ποδοσφαιρικούς αγώνες ανά βραδιά διοργάνωσης αγώνων (οι ποδοσφαιρικοί αγώνες του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA πραγματοποιούνται Τρίτη και Τετάρτη). Το πρώτο πακέτο θα περιλαμβάνει κατά κανόνα την πρώτη και την τρίτη επιλογή ανά αγωνιστική ημέρα, ενώ το δεύτερο πακέτο τη δεύτερη και την τέταρτη επιλογή. Τα δύο αυτά πακέτα θα καλύπτουν 61 αγώνες σε σύνολο 157.

13. Η UEFA θα έχει επίσης το αποκλειστικό δικαίωμα πώλησης των υπόλοιπων αγώνων για εκμετάλλευση απευθείας μετάδοσης σε συνδρομητική τηλεόραση ή τηλεόραση με πληρωμή ανά θέαση. Εφόσον όμως η UEFA δεν κατορθώσει να πωλήσει τα δικαιώματα μέσα σε μία εβδομάδα μετά την κλήρωση για την πρώτη αναμέτρηση του πρωταθλήματος, χάνει το αποκλειστικό δικαίωμα πώλησης των δικαιωμάτων. Κατόπιν, οι μεμονωμένοι σύλλογοι που συμμετέχουν σε κάποιο αγώνα θα μπορούν επίσης να πωλήσουν τα δικαιώματα των αγώνων τους για εκμετάλλευση της απευθείας μετάδοσης στη συνδρομητική τηλεόραση ή την τηλεόραση με πληρωμή ανά θέαση. Το δικαίωμα πώλησης της UEFA και των επιμέρους ποδοσφαιρικών συλλόγων θα υπόκειται σε επιλογές που θα ταξινομούν από 1 μέχρι 4 οι ραδιοτηλεοπτικοί φορείς που έχουν αγοράσει τα σημαντικότερα πακέτα απευθείας μετάδοσης. Αν και τα εν λόγω δικαιώματα μπορεί να μην αποτελούν κοινό πακέτο με τα δικαιώματα άλλων συλλόγων δημιουργώντας έτσι μία εναλλακτική προσφορά του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA, υπό ορισμένες προϋποθέσεις οι ποδοσφαιρικοί σύλλογοι μπορούν να συνδυάζουν τα τηλεοπτικά τους δικαιώματα με σκοπό την πραγματοποίηση προσφορά που θα καλύπτει μία περιφέρεια. Κάθε αγοραστής των δικαιωμάτων αυτών από την UEFA (ή, κατά περίπτωση, από τους συλλόγους) θα είναι υποχρεωμένος να αναμεταδίδει τους αγώνες απευθείας.

14. Η UEFA θα έχει ακόμη το αποκλειστικό δικαίωμα πώλησης ενός πακέτου των κυριότερων φάσεων που θα καλύπτει όλους τους αγώνες του κυπέλλου πρωταθλητριών της και το οποίο θα μεταδίδεται τη βραδιά της αγωνιστικής συνάντησης μετά τις 22:45.

15. Από τα μεσάνυχτα της Πέμπτης (δηλ. μία ημέρα μετά τον τελευταίο αγώνα της αγωνιστικής εβδομάδας), και η UEFA και οι ποδοσφαιρικοί σύλλογοι μπορούν να εκμεταλλεύονται τα δικαιώματα μαγνητοσκοπημένης τηλεοπτικής μετάδοσης. Η UEFA θα μπορεί να εκμεταλλεύεται όλους τους αγώνες του κυπέλλου πρωταθλητριών. Οι μεμονωμένοι σύλλογοι θα εκμεταλλεύονται αγώνες στους οποίους συμμετέχουν. Θα πρέπει, εξάλλου, να προβάλλεται το σήμα του συλλόγου και δεν πρέπει να συνδυάζουν τα δικαιώματα με τα δικαιώματα άλλων συλλόγων για τη δημιουργία ανταγωνιστικής προσφοράς του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA, εκτός από την περίπτωση κατά την οποία οι ποδοσφαιρικοί σύλλογοι, υπό ορισμένες συνθήκες, μπορούν να συνδυάσουν τα τηλεοπτικά τους δικαιώματα για να πραγματοποιήσουν προσφορά που θα καλύπτει μία συγκεκριμένη γεωγραφική περιφέρεια.

16. Η UEFA θα έχει το αποκλειστικό δικαίωμα πώλησης δικαιωμάτων τηλεοπτικής μετάδοσης εκτός της επικράτειας του ΕΟΧ. Τα δικαιώματα μαγνητοσκοπημένης μετάδοσης που κατέχουν οι σύλλογοι υπόκεινται στους ίδιους κανόνες τόσο εντός όσο και εκτός της επικράτειας του ΕΟΧ.

2.2. Διαδίκτυο

17. Τόσο η UEFA (όσον αφορά όλους τους αγώνες) όσο και οι σύλλογοι (όσον αφορά τους αγώνες στους οποίους συμμετέχουν) θα έχουν το δικαίωμα να παρέχουν περιεχόμενο video στο Διαδίκτυο από τα μεσάνυχτα της ημέρας πραγματοποίησης της ποδοσφαιρικής συνάντησης. Το περιεχόμενο αυτό θα βασίζεται στο ακατέργαστο υλικό που παράγεται για την τηλεόραση. Η UEFA θα εφαρμόσει ένα σύστημα κατανομής εσόδων για το εισόδημα που προέρχεται από το ακατέργαστο υλικό ή το περιεχόμενο του Διαδικτύου. Η UEFA σκοπεύει να δημιουργήσει μία υπηρεσία που θα παράγει περιεχόμενο του κυπέλλου πρωταθλητριών για τη συνεχή ροή κινούμενων εικόνων στο Διαδίκτυο. Η εκμετάλλευση της υπηρεσίας αυτής μπορεί να γίνεται και μέσω του uefa.com και μέσω των ιστοσελίδων των ποδοσφαιρικών συλλόγων. Οι σύλλογοι μπορεί να ζητούν το ακατέργαστο υλικό από την UEFA ή μπορούν να συμμετέχουν στην υπηρεσία της UEFA. Οι σύλλογοι μπορούν να προσαρμόσουν και να επεξεργαστούν το περιεχόμενο με σκοπό τη δημιουργία προϊόντος που θα έχει άμεση σχέση με το σύλλογο και θα φέρει το εμπορικό του σήμα. Οι σύλλογοι θα καταβάλλουν συνδρομή για την υπηρεσία Διαδικτύου της UEFA ή/και για το ακατέργαστο υλικό. Η συνδρομή αυτή θα περιβάλλεται από διαφάνεια, θα είναι δίκαιη, λογική και δεν θα εμπεριέχει διακρίσεις. Για τυχόν διαφορές προβλέπεται σύστημα διαιτησίας.

18. Τόσο η UEFA (όσον αφορά όλους τους αγώνες) όσο και οι σύλλογοι (όσον αφορά τους αγώνες στους οποίους συμμετέχουν) μπορούν επίσης να προσφέρουν δικαιώματα συνεχούς ροής απευθείας ραδιοφωνικής μετάδοσης. Η UEFA θα συστήσει μηχανισμό κατανομής εσόδων για το εισόδημα που παράγει η uefa.com.

2.3. Ασύρματο προϊόν 3G/UMTS

19. Τόσο η UEFA (όσον αφορά όλους τους αγώνες) όσο και οι σύλλογοι (όσον αφορά τους αγώνες στους οποίους συμμετέχουν) θα έχουν το δικαίωμα να παρέχουν περιεχόμενο ήχου/εικόνας μέσω υπηρεσιών UMTS (παγκόσμιο σύστημα κινητών επικοινωνιών). Το περιεχόμενο αυτό θα βασίζεται στο ακατέργαστο υλικό που παράγεται για την τηλεόραση. Η UEFA θα εφαρμόσει σύστημα κατανομής εσόδων για το εισόδημα που θα παράγεται από το ακατέργαστο υλικό του περιεχομένου UMTS. Η UEFA σκοπεύει να δημιουργήσει ασύρματο προϊόν 3G/UMTS που θα βασίζεται σε εκτεταμένη βάση δεδομένων την οποία θα καταρτίσει η ίδια η UEFA. Η UEFA θα προσφέρει τα δικαιώματα σε αποκλειστική ή μη αποκλειστική βάση σε επιχείρηση (επιχειρήσεις) που διαθέτουν άδεια UMTS, αρχικά για τετραετή και στη συνέχεια για τριετή περίοδο. Οι σύλλογοι μπορούν να αγοράζουν το ακατέργαστο υλικό από την UEFA ή μπορούν να συμμετέχουν στην υπηρεσία της UEFA. Οι σύλλογοι μπορούν να προσαρμόσουν και να επεξεργαστούν το περιεχόμενο με σκοπό τη δημιουργία προϊόντος που θα έχει άμεση σχέση με το σύλλογο και θα φέρει το εμπορικό του σήμα. Το προϊόν αυτό δεν μπορεί να αποτελείται αποκλειστικά ή στο μεγαλύτερο βαθμό από περιεχόμενο του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA και πρέπει να περιλαμβάνουν και άλλο περιεχόμενο πολυμέσων που θα αφορά το σύλλογο. Οι σύλλογοι θα καταβάλλουν συνδρομή για την υπηρεσία Διαδικτύου της UEFA ή/και για το ακατέργαστο υλικό. Η συνδρομή αυτή θα περιβάλλεται από διαφάνεια, θα είναι δίκαιη, λογική και δεν θα εμπεριέχει διακρίσεις· για τυχόν διαφορές προβλέπεται σύστημα διαιτησίας.

2.4. Δικαιώματα υλικών μέσων μαζικής επικοινωνίας

20. Τόσο η UEFA όσο και οι ποδοσφαιρικοί σύλλογοι έχουν το δικαίωμα να εκμεταλλεύονται τα δικαιώματα των υλικών μέσων μαζικής επικοινωνίας (DVD, VHS, CD Rom, κ.λπ.) για την αρχειοθέτηση υλικού από την προηγούμενη περίοδο του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA με περιορισμό 48 ωρών μετά τον τελικό. Παρότι τα δικαιώματα της UEFA επεκτείνονται σε όλους τους αγώνες του κυπέλλου πρωταθλητριών, τα δικαιώματα των ποδοσφαιρικών συλλόγων περιορίζονται στους αγώνες στους οποίους συμμετέχουν οι σύλλογοι.

2.5. Δικαιώματα ραδιοφωνικής μετάδοσης και μετάδοσης ήχου στο Διαδίκτυο

21. Η UEFA και οι ποδοσφαιρικοί σύλλογοι μπορούν να πωλούν σε μη αποκλειστική βάση άδειες για την απευθείας ραδιοφωνική μετάδοση των ποδοσφαιρικών αγώνων του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA.

ΟΙ ΠΡΟΘΕΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

22. Βάσει των ανωτέρω, η επιτροπή προτίθεται να διατυπώσει ευνοϊκή γνώμη σχετικά με την αναθεωρημένη συμφωνία της UEFA για την από κοινού πώληση. Πριν από την υιοθέτηση ευνοϊκής γνώμης, η Επιτροπή καλεί τους ενδιαφερόμενους να αποστείλουν τις παρατηρήσεις τους εντός μηνός από τη δημοσίευση της παρούσας ανακοίνωσης στην ακόλουθη διεύθυνση με την αναφορά υπόθεση 37.398 - Αποκλειστική από κοινού πώληση των δικαιωμάτων μετάδοσης του κυπέλλου πρωταθλητριών της UEFA: European Commission Directorate-General for Competition

Office J-70 0/18

B - 1049 Βρυξελλες Φαξ (32-2) 295 01 28.

(1) Δικαιώματα τηλεοπτικής μετάδοσης, χορηγίες, συμβάσεις προμηθειών, και δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας.

(2) Στο Ηνωμένο Βασίλειο υπάρχουν τέσσερις ομοσπονδίες μέλη της UEFA: η Αγγλία, η Ουαλία, η Σκωτία και η Βόρεια Ιρλανδία.

(3) Τα κοινοποιηθέντα έγγραφα που επεξηγούν τη νέα εμπορική πολιτική της UEFA υπάρχουν στην επίσημη ιστοσελίδα της UEFA: http://www.UEFA.com