[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 12.7.2006

COM(2006) 373 τελικό

2006/0132 (COD)

Πρόταση για

ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τον καθορισμό πλαισίου κοινοτικής δράσης με σκοπό την επίτευξη αειφόρου χρήσης των φυτοφαρμάκων

(υποβληθείσα από την Επιτροπή){SEC(2006) 894}{SEC(2006) 914}

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Πλαίσιο της πρότασης

- Αιτιολογία και στόχοι της πρότασης

Τα φυτοφάρμακα είναι δραστικές ουσίες και προϊόντα που έχουν σχεδιαστεί για να επιδρούν σε θεμελιώδεις λειτουργίες των ζωντανών οργανισμών και, ως εκ τούτου, είναι ικανά να θανατώνουν ή να καταπολεμούν επιβλαβείς οργανισμούς, όπως οι φυσικοί εχθροί. Για τον λόγο αυτό, τα ανωτέρω προϊόντα μπορούν να έχουν ανεπιθύμητες επιδράσεις σε οργανισμούς μη στόχους, στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον. Λόγω των ιδιαίτερων συνθηκών χρήσης τους (ειδικότερα για φυτοπροστασία) – σκόπιμη ελευθέρωση στο περιβάλλον – τα φυτοφάρμακα υπόκεινται σε κανονιστικές ρυθμίσεις στα κράτη μέλη και στην Κοινότητα. Με την πάροδο του χρόνου, διαμορφώθηκε ένα ιδιαίτερα ανεπτυγμένο σύστημα αξιολόγησης των κινδύνων για την υγεία του ανθρώπου και για το περιβάλλον.

Παρά το υφιστάμενο κανονιστικό πλαίσιο, εξακολουθούν να ανευρίσκονται ανεπιθύμητες ποσότητες ορισμένων φυτοφαρμάκων σε στοιχεία του περιβάλλοντος (ιδίως στο έδαφος, στον ατμοσφαιρικό αέρα και στα ύδατα) και να ανιχνεύονται υπολείμματα (κατάλοιπα) σε γεωργικά προϊόντα, σε επίπεδα που υπερβαίνουν τις κανονιστικές οριακές τιμές. Τα νέα και αναδυόμενα επιστημονικά ευρήματα – όπως η ικανότητα ορισμένων χημικών ουσιών, μεταξύ των οποίων τα φυτοφάρμακα, να διαταράσσουν τη λειτουργία των ενδοκρινών αδένων ακόμη και σε χαμηλές συγκεντρώσεις – τονίζουν τους πιθανούς κινδύνους για τον άνθρωπο και το περιβάλλον που εγκυμονεί η χρήση των ουσιών αυτών.

Με την απόφαση θέσπισης του έκτου προγράμματος δράσης για το περιβάλλον (6ο ΠΔΠ), το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο παραδέχθηκαν ότι πρέπει να μειωθούν περαιτέρω οι επιπτώσεις των φυτοφαρμάκων, ειδικότερα δε των φυτοπροστατευτικών προϊόντων, στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον. Τα δύο θεσμικά όργανα τόνισαν την ανάγκη να επιτευχθεί σε μεγαλύτερο βαθμό αειφόρος χρήση των φυτοφαρμάκων και διατύπωσαν μια προσέγγιση προς δύο κατευθύνσεις:

- την πλήρη εφαρμογή και κατάλληλη αναθεώρηση του σχετικού νομικού πλαισίου,

- την κατάστρωση θεματικής στρατηγικής για την αειφόρο χρήση των φυτοφαρμάκων.

Στην ανακοίνωσή της με τον τίτλο «Θεματική στρατηγική για την αειφόρο χρήση των φυτοφαρμάκων» (COM(2006) 372), η Επιτροπή εκθέτει τα διάφορα μέτρα που θα μπορούσαν να ενταχθούν στην εν λόγω στρατηγική. Τα μέτρα αυτά ενσωματώνονται, κατά το δυνατόν, σε ισχύοντα νομικά μέσα και υφιστάμενες πολιτικές. Το συνημμένο σχέδιο οδηγίας αποσκοπεί στην υλοποίηση των τμημάτων της θεματικής στρατηγικής που απαιτούν νέα νομοθεσία.

Μολονότι ο όρος «φυτοφάρμακα» χρησιμοποιείται σε όλα τα έγγραφα που απαρτίζουν τη θεματική στρατηγική, η παρούσα πρόταση επικεντρώνεται, προς το παρόν, στα φυτοπροστατευτικά προϊόντα. Ο περιορισμός αυτός οφείλεται σε διάφορους λόγους, μεταξύ άλλων στο γεγονός ότι τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα αποτελούν τη σημαντικότερη ομάδα φυτοφαρμάκων, με τη μακρότερη ιστορία ως αντικείμενο νομοθεσίας. Νομοθετικές διατάξεις για τη διάθεση βιοκτόνων στην αγορά θεσπίστηκαν μόλις πρόσφατα, μέσω της οδηγίας 98/8/EΚ, με αποτέλεσμα η Επιτροπή και τα κράτη μέλη να μην διαθέτουν ακόμη επαρκή πείρα για να προτείνουν περαιτέρω μέτρα. Πέραν τούτου, η απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τη θέσπιση του 6ου ΠΔΠ καταδεικνύει σαφώς ότι, αν και χρησιμοποιείται ο όρος «φυτοφάρμακα», ο βασικός προβληματισμός αφορά τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα. Αυτό προκύπτει από το άρθρο 7 παράγραφος 1 πέμπτη περίπτωση που θέτει ως στόχο τη «σημαντική γενική μείωση των κινδύνων και της χρήσης φυτοφαρμάκων εξασφαλίζοντας την απαραίτητη φυτοπροστασία» και από το άρθρο 7 παράγραφος 2 στοιχείο γ) που προσδιορίζει την οδηγία 91/414/EΟΚ ως το εφαρμοστέο νομικό πλαίσιο, το οποίο πρέπει να συμπληρωθεί με τη θεματική στρατηγική. Κατά συνέπεια, η παρούσα πρόταση θα επικεντρωθεί, επί του παρόντος, στη χρήση των φυτοπροστατευτικών προϊόντων. Εάν ωστόσο κριθεί στο μέλλον αναγκαίο να ληφθούν ανάλογα μέτρα για τα βιοκτόνα, αυτά θα ενσωματωθούν καταλλήλως στη θεματική στρατηγική.

- Γενικό πλαίσιο

Τα φυτοφάρμακα ενέχουν μεν κινδύνους για την υγεία του ανθρώπου και για το περιβάλλον, αλλά η χρήση τους αποφέρει ποικίλα οφέλη – ως επί το πλείστον οικονομικά – ιδίως για τους γεωργούς. Τα φυτοφάρμακα μεγιστοποιούν την απόδοση των καλλιεργειών, βελτιστοποιούν την ποιότητα των γεωργικών προϊόντων και ελαχιστοποιούν τις εισροές εργασίας. Συμβάλλουν στον περιορισμό της διάβρωσης του εδάφους, καθιστώντας δυνατή την καλλιέργεια με περιορισμένη άροση, καθώς και στην εξασφάλιση αξιόπιστης προσφοράς γεωργικών προϊόντων σε μεγάλη ποικιλία και προσιτές τιμές. Τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα αποτελούν επίσης σημαντικό μέσο τήρησης των φυτοϋγειονομικών απαιτήσεων και καθιστούν δυνατό το διεθνές εμπόριο γεωργικών προϊόντων. Αυτοί είναι οι βασικοί λόγοι για τους οποίους είναι διαδεδομένη η χρήση φυτοφαρμάκων στη γεωργία. Φυτοφάρμακα χρησιμοποιούνται επίσης ευρέως εκτός του γεωργικού τομέα, σε εφαρμογές που εκτείνονται από τη συντήρηση ξύλου ή υφασμάτων μέχρι την προστασία της δημόσιας υγείας.

Οι υφιστάμενες πολιτικές και νομοθεσία θεσπίστηκαν σε κοινοτικό επίπεδο, για πρώτη φορά, το 1979 και παρουσίασαν σημαντική εξέλιξη με την πάροδο του χρόνου, η οποία κορυφώθηκε με την έκδοση της οδηγίας 91/414/ΕΟΚ για τη διάθεση στην αγορά φυτοπροστατευτικών προϊόντων και της οδηγίας 98/8/ΕΚ για τη διάθεση βιοκτόνων στην αγορά. Οι οδηγίες αυτές επιβάλλουν την αξιολόγηση και την έγκριση όλων των φυτοπροστατευτικών προϊόντων και βιοκτόνων πριν από τη διάθεσή τους στην αγορά. Παρά την αύξηση των δαπανών που συνεπάγεται η διαδικασία αυτή και την ελάττωση του αριθμού των δραστικών ουσιών που κυκλοφορούν στην αγορά, η πραγματική κατανάλωση και χρήση φυτοφαρμάκων στην Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ) δεν έχει μειωθεί την τελευταία δεκαετία. Ταυτόχρονα, το ποσοστό των δειγμάτων τροφίμων και ζωοτροφών, στα οποία ανιχνεύονται υπολείμματα φυτοφαρμάκων που υπερβαίνουν τα προβλεπόμενα από τις νομοθετικές ρυθμίσεις ανώτατα όρια, δεν ελαττώνεται, αλλά παραμένει στα επίπεδα του 5%. Επιπλέον, είναι σύνηθες να ανιχνεύονται ορισμένα φυτοφάρμακα στο υδάτινο περιβάλλον σε συγκεντρώσεις αρκετά υψηλότερες από το όριο που επιβάλλουν οι νομοθετικές ρυθμίσεις, χωρίς σημεία ελάττωσης. Την τελευταία δεκαπενταετία έχουν παρατηρηθεί σημαντικές αλλά άνισες αλλαγές στη χρήση φυτοφαρμάκων μεταξύ των κρατών μελών. Σε ορισμένα ελαττώνεται, ενώ σε άλλα παρατηρείται απότομη αύξηση. Οι αποκλίνουσες αυτές τάσεις, που δηλώνουν διαφορές πολιτικής μεταξύ των κρατών μελών, δικαιολογούν την ανάληψη δράσης σε κοινοτικό επίπεδο, ιδίως για να εναρμονιστεί το επίπεδο προστασίας της υγείας του ανθρώπου και του περιβάλλοντος.

Σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 1 της απόφασης αριθ. 1600/2002/EΚ, με την οποία θεσπίστηκε το 6ο ΠΔΠ, γενικός στόχος της θεματικής στρατηγικής είναι η μείωση των επιπτώσεων των φυτοφαρμάκων στην ανθρώπινη υγεία και το περιβάλλον και, γενικότερα, η επίτευξη πλέον βιώσιμης χρήσης φυτοφαρμάκων καθώς και σημαντικής γενικής μείωσης των κινδύνων και της χρήσης φυτοφαρμάκων εξασφαλίζοντας την απαραίτητη φυτοπροστασία.

Σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 2 στοιχείο γ) της απόφασης αριθ. 1600/2002/EΚ, οι ειδικοί στόχοι της θεματικής στρατηγικής είναι οι εξής:

- μείωση των παντοειδών κινδύνων που συνεπάγεται η χρήση φυτοφαρμάκων για την υγεία και το περιβάλλον·

- βελτιωμένοι έλεγχοι της χρήσης και διανομής φυτοφαρμάκων·

- μείωση των επιπέδων βλαβερών δραστικών ουσιών, μεταξύ άλλων με την αντικατάσταση των πιο επικίνδυνων από ασφαλέστερες εναλλακτικές λύσεις, ενδεχομένως μη χημικές·

- ενθάρρυνση της χρησιμοποίησης καλλιεργειών με περιορισμένες εισροές ή χωρίς φυτοφάρμακα, μεταξύ άλλων με καλύτερη ενημέρωση των χρηστών, με την προαγωγή της χρήσης κωδίκων ορθής πρακτικής, και με την εξέταση της ενδεχόμενης χρήσης χρηματοοικονομικών μέσων·

- διαφανές σύστημα αναφοράς και παρακολούθησης της προόδου προς την εκπλήρωση των στόχων της στρατηγικής, όπου συμπεριλαμβάνεται και η ανάπτυξη κατάλληλων δεικτών.

Οι θεματικές στρατηγικές αποτελούν νέα εργαλεία, στα οποία υιοθετείται ολιστική προσέγγιση για την κάλυψη συγκεκριμένων θεμάτων. Βασικό στοιχείο τους είναι η ενσωμάτωση των μέτρων που προβλέπουν σε υφιστάμενες πολιτικές και νομοθεσία. Ως εκ τούτου, τα κατάλληλα μέτρα θα λαμβάνονται, κατά προτίμηση στο πλαίσιο των πολιτικών αυτών. Εν προκειμένω, ειδικά μέτρα για την προώθηση της γεωργίας χαμηλών εισροών προβλέπονται ήδη στην Κοινή Γεωργική Πολιτική (ΚΓΠ), ειδικότερα δε στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης. Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 396/2005 για τα ανώτατα όρια καταλοίπων (ΑΟΚ) φυτοφαρμάκων μέσα ή πάνω στα τρόφιμα και τις ζωοτροφές, που εκδόθηκε πρόσφατα, προβλέπει την ενδυνάμωση των ετήσιων προγραμμάτων παρακολούθησης. Η παρακολούθηση των φυτοφαρμάκων στο περιβάλλον θα ενταχθεί, μεταξύ άλλων, στις δραστηριότητες παρακολούθησης που απαιτεί η οδηγία πλαίσιο για τους υδάτινους πόρους.

Ωστόσο, από την κατάστρωση της θεματικής στρατηγικής και, ιδίως, από τη διαδικασία διαβουλεύσεων και την εκτίμηση αντίκτυπου, προέκυψε ότι ορισμένα από τα προβλεπόμενα μέτρα δεν είναι δυνατόν να ενσωματωθούν σε ισχύουσες νομοθετικές πράξεις ή πολιτικές. Για πολλά από αυτά καταδείχθηκε ότι το αποτελεσματικότερο μέσο υλοποίησης είναι οι νομοθετικές προτάσεις. Το συνημμένο σχέδιο οδηγίας περιλαμβάνει όλα τα μέτρα για τα οποία κρίθηκε απαραίτητο να θεσπιστούν νέα νομοθετήματα, με δύο εξαιρέσεις:

- τη συγκέντρωση και την αναφορά στατιστικών στοιχείων σχετικών με τη διάθεση στην αγορά και τη χρήση φυτοπροστατευτικών προϊόντων, για τις οποίες η Επιτροπή θα προτείνει χωριστό κανονισμό,

- την πιστοποίηση του εξοπλισμού εφαρμογής φυτοφαρμάκων που διατίθεται στην αγορά, για την οποία η Επιτροπή θα προτείνει χωριστή οδηγία, ενδεχομένως τροποποιητική της οδηγίας 2006/42/EΚ της 17ης Μαΐου 2006 σχετικά με τα μηχανήματα και την τροποποίηση της οδηγίας 95/16/EK (αναδιατύπωση)[1].

Πέραν των τριών αυτών προτάσεων, η Επιτροπή θα προτείνει εκτενή αναθεώρηση της οδηγίας 91/414/EΟΚ, με την οποία, μεταξύ άλλων, θα υλοποιηθούν δύο από τους πέντε στόχους της θεματικής στρατηγικής για την αειφόρο χρήση των φυτοφαρμάκων: ενίσχυση των διατάξεων για τους επισήμους ελέγχους της τήρησης όλων των όρων στους οποίους υπόκειται η χρήση φυτοφαρμάκων στο επίπεδο της αγοράς και των χρηστών και θέσπιση διατάξεων για την εφαρμογή της συγκριτικής αξιολόγησης και της αρχής της υποκατάστασης κατά την έγκριση φυτοπροστατευτικών προϊόντων.

- Ισχύουσες διατάξεις στο πεδίο που καλύπτει η πρόταση

Το κοινοτικό κανονιστικό πλαίσιο για τα φυτοφάρμακα επικεντρώνεται στην αρχή και στο τέλος του κύκλου ζωής των προϊόντων αυτών. Οι σημαντικότερες σχετικές νομοθετικές πράξεις είναι οι εξής:

1. οδηγία 91/414/ΕΟΚ σχετικά με τη διάθεση στην αγορά φυτοπροστατευτικών προϊόντων,

2. κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 396/2005 για τα ανώτατα όρια καταλοίπων φυτοφαρμάκων μέσα ή πάνω στα τρόφιμα και τις ζωοτροφές φυτικής και ζωικής προέλευσης.

Οι οδηγίες 91/414/EΟΚ και 98/8/EΚ αποσκοπούν στην πρόληψη των κινδύνων στην πηγή τους, με ενδελεχή εκτίμηση επικινδυνότητας για κάθε δραστική ουσία και τα προϊόντα που την περιέχουν, πριν από την έγκριση της διάθεσης στην αγορά και της χρήσης τους. Ο κανονισμός (EΚ) αριθ. 396/2005 ορίζει ΑΟΚ δραστικών ουσιών στα γεωργικά προϊόντα, συμβάλλοντας με τον τρόπο αυτό στη μείωση των κινδύνων για τους καταναλωτές στο τέλος της τροφικής αλυσίδας. Επιπλέον, ο έλεγχος της τήρησης των ΑΟΚ αποτελεί σημαντικό μέσο για να κρίνεται αν οι γεωργοί της ΕΕ εφαρμόζουν σωστά τις υποδείξεις και τους περιορισμούς που συνδέονται με την έγκριση φυτοπροστατευτικών προϊόντων.

Μία από τις ελλείψεις του νομικού πλαισίου συνίσταται στο ότι αυτό δεν καλύπτει επαρκώς τη φάση της πραγματικής χρήσης, η οποία είναι καίριας σημασίας για τον προσδιορισμό του συνολικού κινδύνου που ενέχουν τα φυτοφάρμακα. Λόγω του πεδίου εφαρμογής των ισχυόντων νομικών μέσων, δεν είναι δυνατόν να επιτευχθούν με αυτά, ακόμη και όταν αναθεωρηθούν, όλοι οι στόχοι που καθορίζονται στο 6ο ΠΔΠ. Ως εκ τούτου, με τα μέτρα της θεματικής στρατηγικής – ειδικότερα, τα προβλεπόμενα στο παρόν σχέδιο οδηγίας – επιχειρείται να συμπληρωθεί το κενό αυτό.

- Συνέπεια με τις λοιπές πολιτικές και τους λοιπούς στόχους της Ένωσης

Η πρόταση είναι απόλυτα συνεπής με τους σκοπούς και τους στόχους του 6ου προγράμματος δράσης για το περιβάλλον, που περιλαμβάνουν την προστασία της φύσης και της βιοποικιλότητας, την επίδραση του περιβάλλοντος στην υγεία και την ποιότητα ζωής. Συνάδει επίσης με τη στρατηγική της Λισσαβόνας, τη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αειφόρο ανάπτυξη, τις άλλες θεματικές στρατηγικές (ιδίως εκείνες που αφορούν το έδαφος και το θαλάσσιο περιβάλλον) και με τις πολιτικές της ΕΕ για την προστασία των υδάτινων πόρων, την ασφάλεια των τροφίμων και την προστασία των καταναλωτών.

Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερομενα μέρη και εκτιμηση αντίκτυπου

- Διαβουλεύσεις με τα ενδιαφερόμενα μέρη

Μέθοδοι διαβούλευσης, κύριοι κλάδοι στόχοι και γενικά χαρακτηριστικά των συνομιλητών

Σύμφωνα με το 6ο ΠΔΠ, οι θεματικές στρατηγικές πρέπει να καταστρωθούν με διαδικασία δύο σταδίων, στην οποία πρέπει να συμμετέχουν όλοι οι ενδιαφερόμενοι. Με την ανακοίνωση που εξέδωσε με τον τίτλο «Προς μια θεματική στρατηγική για αειφόρο χρήση των φυτοφαρμάκων»[2], η Επιτροπή δρομολόγησε ευρεία διαδικασία διαβουλεύσεων.

Η ανακοίνωση υπενθύμιζε τις ελλείψεις του σημερινού κανονιστικού πλαισίου όσον αφορά τη φάση της χρήσης στον κύκλο ζωής των φυτοπροστατευτικών προϊόντων. Περιελάμβανε εκτενή βασικά στοιχεία για τα οφέλη και τους κινδύνους από τη χρήση φυτοφαρμάκων, καθώς και κατάλογο θεμελιωδών ζητημάτων που πρέπει να αντιμετωπιστούν. Στην ανακοίνωση αναλύονταν πιθανά μέτρα για την αναστροφή των αρνητικών τάσεων και την πιο εξειδικευμένη κάλυψη της φάσης της χρήσης.

Στις διαβουλεύσεις συμμετείχαν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο, η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και το ευρύ κοινό (μέσω του Διαδικτύου). Ελήφθησαν περισσότερες από 150 εισηγήσεις. Επιπλέον, τον Νοέμβριο του 2002, η Επιτροπή διοργάνωσε διάσκεψη των ενδιαφερομένων, με περισσότερες από 200 συμμετοχές από όλες τις ομάδες ενδιαφερομένων, όπως ο βιομηχανικός κλάδος των φυτοφαρμάκων, οι γεωργικές οργανώσεις, οι αρχές, οι οργανώσεις καταναλωτών και οι οικολογικές οργανώσεις.

Πραγματοποιήθηκαν περαιτέρω διαβουλεύσεις μέσω της συμμετοχής της Επιτροπής σε πολυάριθμες εξωτερικές διασκέψεις με ποικίλα ειδικά θέματα (π.χ. συγκριτική αξιολόγηση/υποκατάσταση, εξοπλισμός εφαρμογής, η έννοια της ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών) και σε εξειδικευμένες συσκέψεις που οργάνωσε η ίδια (π.χ. για τους αεροψεκασμούς). Στο τελικό στάδιο διαβούλευσης, η Επιτροπή ζήτησε εκ νέου τη γνώμη των ενδιαφερομένων, μέσω του δικτυακού τόπου "Η φωνή σας στην Ευρώπη", σχετικά με τα μέτρα που θα έπρεπε να περιλαμβάνει το συνημμένο σχέδιο οδηγίας.

Σύνοψη των απαντήσεων και τρόπος με τον οποίο ελήφθησαν υπόψη

Οι ενδιαφερόμενοι και οι φορείς των οποίων ζητήθηκε η γνώμη υποστήριξαν γενικά τους στόχους και πολλά από τα πιθανά μέτρα τα οποία περιγράφονται συνοπτικά στο κεφάλαιο VI της ανακοίνωσης του 2002. Όλες οι παρατηρήσεις διατίθενται στο Διαδίκτυο, στη διεύθυνση:http://europa.eu.int/comm/environment/ppps/1st_step_consul.htm.

Τα έγγραφα και οι εκθέσεις από τις διαβουλεύσεις με τους ενδιαφερόμενους είναι διαθέσιμα στη διεύθυνση:http://europa.eu.int/comm/environment/ppps/1st_step_conf.htm.

Λεπτομερέστερη περίληψη της διαδικασίας διαβουλεύσεων και της έκβασής της περιλαμβάνεται στην εκτίμηση αντίκτυπου που συνυποβάλλεται με το παρόν σχέδιο οδηγίας. Όλες οι εισηγήσεις ελήφθησαν πλήρως υπόψη κατά την επεξεργασία των διαφόρων στοιχείων της θεματικής στρατηγικής, όπου συμπεριλαμβάνονται το συνημμένο σχέδιο οδηγίας και η εκτίμηση αντίκτυπου.

Κατά το διάστημα από 17 Μαρτίου 2005 μέχρι 12 Μαΐου 2005, πραγματοποιήθηκε ανοικτή διαβούλευση μέσω του Διαδικτύου. Η Επιτροπή έλαβε σχεδόν 1.800 απαντήσεις. Τα αποτελέσματα είναι διαθέσιμα στη διεύθυνση:http://europa.eu.int/comm/environment/ppps/pdf/stats_consult.pdf.

- Συγκέντρωση και χρήση εμπειρογνωμοσύνης

Σχετικοί τομείς επιστημονικής ειδίκευσης

Γεωργία, φυτοπροστασία, μηχανές και μηχανολογία (εξοπλισμός εφαρμογής, ιδίως ψεκαστήρες και συναφής εξοπλισμός), αεροψεκασμός, ανάλυση οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών επιπτώσεων.

Χρησιμοποιηθείσα μεθοδολογία

Διμερείς διαβουλεύσεις με τους ενδιαφερόμενους, οργάνωση συσκέψεων, συμμετοχή σε διασκέψεις, εκπόνηση μελέτης από σύμβουλο.

Κυριότεροι φορείς/εμπειρογνώμονες που συμμετείχαν στις διαβουλεύσεις

Αρχές των κρατών μελών, εκπρόσωποι του κλάδου των φυτοφαρμάκων, γεωργικών οργανώσεων, της ακαδημαϊκής κοινότητας, οικολογικών οργανώσεων, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Τυποποίησης (CEN).

Σύνοψη των συμβουλών που ελήφθησαν και αξιοποιήθηκαν

Οι συμβουλές που ελήφθησαν επιβεβαίωσαν την αναγκαιότητα πρόσθετων μέτρων για τους αεροψεκασμούς, την τυποποίηση και τον τακτικό έλεγχο του εξοπλισμού εφαρμογής φυτοφαρμάκων, τους δείκτες και για την περισυλλογή και διάθεση των κενών συσκευασιών· οι σχετικές απαιτήσεις ενσωματώθηκαν στο σχέδιο οδηγίας.

Χρησιμοποιηθέντα μέσα για τη δημοσιοποίηση των συμβουλών των εμπειρογνωμόνων

Όπως και κάθε άλλη συνεισφορά στο πλαίσιο των διαβουλεύσεων, οι συμβουλές των εμπειρογνωμόνων έχουν δημοσιευθεί στον δικτυακό τόπο της Επιτροπής, στη διεύθυνση:http://europa.eu.int/comm/environment/ppps/2nd_step_tech.htm.

- Εκτίμηση αντίκτυπου

Για κάθε μέτρο που προτείνεται στο σχέδιο οδηγίας εξετάστηκαν τρεις έως πέντε εναλλακτικές επιλογές, από εθελούσια μέχρι υποχρεωτικά μέτρα, ως προς τις οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές συνέπειές τους για τους διάφορους ενδιαφερόμενους και τις αρχές.

Επιπλέον, εξετάστηκε ένα σενάριο χωρίς επιλογή δράσης, ως σημείο αναφοράς για την εκτίμηση του κόστους και των οφελών που αναμένεται να προκύψουν από τα προτεινόμενα μέτρα.

Η Επιτροπή διενήργησε εκτίμηση αντίκτυπου, της οποίας η έκθεση υποβάλλεται παράλληλα με την παρούσα πρόταση ως υπηρεσιακό έγγραφο της Επιτροπής και είναι επίσης διαθέσιμη στο Διαδίκτυο, στη διεύθυνση:http://ec.europa.eu/environment/ppps/2nd_step_study.htm.

Νομικά στοιχεια της προτασης

- Σύνοψη της προτεινόμενης δράσης

Με την προτεινόμενη οδηγία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου θα εφαρμοστούν τα μέτρα που προβλέπονται στη θεματική στρατηγική και δεν είναι δυνατόν να ενσωματωθούν σε ισχύοντα μέσα ή πολιτικές, με εξαίρεση τη συγκέντρωση στατιστικών στοιχείων σχετικών με τη διάθεση στην αγορά και τη χρήση φυτοπροστατευτικών προϊόντων. Η προτεινόμενη οδηγία θα περιλαμβάνει κανόνες που θα αφορούν τα εξής:

- Κατάρτιση Εθνικών Σχεδίων Δράσης (ΕΣΔ) για τον καθορισμό στόχων μείωσης των πηγών κινδύνου, των κινδύνων και της εξάρτησης από χημικά μέσα φυτοπροστασίας, τα οποία σχέδια θα παρέχουν την αναγκαία ευελιξία για την προσαρμογή των μέτρων στις ιδιαίτερες συνθήκες των κρατών μελών.

- Συμμετοχή των ενδιαφερομένων στην κατάρτιση, την εφαρμογή και την αναπροσαρμογή των ΕΣΔ.

- Δημιουργία συστήματος κατάρτισης και ευαισθητοποίησης των διανομέων και των επαγγελματιών χρηστών φυτοφαρμάκων, ώστε να εξασφαλίζεται ότι έχουν πλήρη επίγνωση των σχετικών κινδύνων. Καλύτερη ενημέρωση του πληθυσμού με εκστρατείες ευαισθητοποίησης, τη διάδοση πληροφοριών από τους λιανέμπορους και με άλλα κατάλληλα μέτρα.

- Τακτικός έλεγχος του εξοπλισμού εφαρμογής, ώστε να περιορίζονται οι δυσμενείς επιπτώσεις των φυτοφαρμάκων στην υγεία του ανθρώπου (ιδίως ως προς την έκθεση των χειριστών) και στο περιβάλλον κατά την εφαρμογή.

- Απαγόρευση των αεροψεκασμών, με δυνατότητα παρέκκλισης, ώστε να περιοριστεί ο κίνδυνος σοβαρών δυσμενών επιπτώσεων στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον, ιδίως από τη μετακίνηση του ψεκαστικού νέφους.

- Ειδικά μέτρα για την προστασία του υδάτινου περιβάλλοντος από τη ρύπανση από φυτοφάρμακα.

- Καθορισμός περιοχών σημαντικά μειωμένης ή μηδενικής χρήσης φυτοφαρμάκων, κατ’αναλογία προς τα μέτρα που λαμβάνονται βάσει άλλων νομοθετημάτων (όπως η οδηγία πλαίσιο για τους υδάτινους πόρους, η οδηγία για τα πτηνά, η οδηγία για τα ενδιαιτήματα κ.λπ.) ή για την προστασία ευπαθών ομάδων του πληθυσμού.

- Χειρισμός και αποθήκευση φυτοφαρμάκων, συμπεριλαμβανομένων των συσκευασιών και των υπολειμμάτων τους.

- Εκπόνηση κοινοτικών προτύπων ολοκληρωμένης διαχείρισης των επιβλαβών οργανισμών (IPM) και δημιουργία των αναγκαίων συνθηκών για την εφαρμογή της IPM.

- Μέτρηση της προόδου προς τη μείωση των κινδύνων, με κατάλληλους εναρμονισμένους δείκτες.

- Καθιέρωση συστήματος ανταλλαγής πληροφοριών για τη συνεχή διατύπωση και βελτίωση κατάλληλων κατευθυντήριων γραμμών, βέλτιστων πρακτικών και συστάσεων.

- Νομική βάση

Το άρθρο 175 παράγραφος 1 της συνθήκης ΕΚ είναι η ενδεδειγμένη νομική βάση.

- Αρχή της επικουρικότητας

Εν προκειμένω έχει εφαρμογή η αρχή της επικουρικότητας, εφόσον η πρόταση δεν υπάγεται στην αποκλειστική αρμοδιότητα της Κοινότητας.

Οι στόχοι της πρότασης είναι αδύνατον να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη για τους κατωτέρω λόγους.

Σήμερα, ορισμένα κράτη μέλη έχουν ήδη θεσπίσει μέτρα που καλύπτουν (πλήρως ή εν μέρει) τις προτάσεις της οδηγίας, ενώ άλλα δεν έχουν ακόμη ενεργήσει προς την κατεύθυνση αυτή. Αποτέλεσμα αυτού είναι μια κατάσταση όπου δεν ισχύουν ίσοι όροι για τους γεωργούς και τον κλάδο των φυτοφαρμάκων, γεγονός που μπορεί να ισοδυναμεί με αθέμιτο ανταγωνισμό για τους οικονομικούς παράγοντες στα διάφορα κράτη μέλη. Επιπλέον, η υγεία του ανθρώπου και του περιβάλλοντος δεν είναι προστατεύεται στον ίδιο βαθμό σε όλη την Κοινότητα, ενώ παρατηρούνται αποκλίνουσες τάσεις της χρήσης φυτοφαρμάκων μεταξύ των κρατών μελών.

Με την κοινοτική δράση θα επιτευχθούν πληρέστερα οι στόχοι της πρότασης για τους κατωτέρω λόγους.

Μόνο η κοινοτική δράση μπορεί να βελτιώσει τη σημερινή κατάσταση ανομοιογένειας στα κράτη μέλη, με την εφαρμογή εναρμονισμένων απαιτήσεων και ίσου επιπέδου προστασίας της υγείας του ανθρώπου και του περιβάλλοντος και με την ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς εξοπλισμού εφαρμογής.

Η διάθεση φυτοφαρμάκων στη αγορά έχει ήδη εναρμονιστεί μέσω της κοινοτικής νομοθεσίας. Συνεπώς, το ίδιο πρέπει να ισχύει και για τις υπόλοιπες πτυχές της πολιτικής στον τομέα των φυτοφαρμάκων. Σήμερα, τα κράτη μέλη διαμορφώνουν τις εθνικές πολιτικές τους ακολουθώντας διαφορετικές κατευθύνσεις και με διαφορετικό βαθμό αυστηρότητας και φιλοδοξίας.

Μόνον η Κοινότητα μπορεί να καθορίσει ενιαίες απαιτήσεις και ενιαίους στόχους, οι οποίοι θα πρέπει να επιτευχθούν από όλα τα κράτη μέλη. Σε αντίθετη περίπτωση, θα συνεχιστεί η σημερινή κατάσταση όπου οι οικονομικοί φορείς υπέχουν ποικίλες υποχρεώσεις. Η συνεχής ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των κρατών μελών και της Επιτροπής που προβλέπεται στην πρόταση θα επιτρέψει τη διατύπωση κατάλληλων κατευθυντήριων γραμμών, βέλτιστων πρακτικών και συστάσεων με συνεκτίμηση της επιστημονικής ή τεχνικής προόδου. Περαιτέρω στοιχεία θα συγκεντρώνονται μέσω των προγραμμάτων παρακολούθησης και ελέγχου τα οποία έχουν θεσπιστεί με άλλες οδηγίες και κανονισμούς που επηρεάζονται από τη θεματική στρατηγική. Αυτό δεν μπορούν να το επιτύχουν τα κράτη μέλη μονομερώς.

Συνεπώς, η πρόταση είναι σύμφωνη με την αρχή της επικουρικότητας.

- Αρχή της αναλογικότητας

H πρόταση είναι σύμφωνη με την αρχή της αναλογικότητας για τους κατωτέρω λόγους.

Η προτεινόμενη οδηγία δημιουργεί το νομοθετικό πλαίσιο με τις βασικές απαιτήσεις και τους στόχους. Τα κράτη μέλη διατηρούν σημαντικό βαθμό ευελιξίας για να καθορίσουν τις λεπτομέρειες των αναγκαίων εκτελεστικών μέτρων τα οποία ενδείκνυνται για τις οικείες ιδιαίτερες γεωγραφικές, γεωργικές και κλιματικές συνθήκες. Η Επιτροπή προτίθεται να συγκροτήσει ειδική ομάδα εμπειρογνωμόνων, αποτελούμενη από αντιπροσώπους των κρατών μελών και όλων των σχετικών ενδιαφερομένων, για την τακτική αξιολόγηση των αναφορών στοιχείων και δεδομένων, με σκοπό τη διατύπωση κατάλληλων κατευθυντήριων γραμμών και συστάσεων. Η εν λόγω "ομάδα εμπειρογνωμόνων της θεματικής στρατηγικής για την αειφόρο χρήση των φυτοφαρμάκων" (εφεξής «ομάδα εμπειρογνωμόνων») θα συσταθεί επίσημα με μεταγενέστερη απόφαση της Επιτροπής. Όταν προκύπτει ανάγκη, η Επιτροπή θα τροποποιεί τα παραρτήματα της προτεινόμενης οδηγίας με διαδικασία κανονιστικής επιτροπής, συγκεκριμένα με τη βοήθεια της μόνιμης επιτροπής για την τροφική αλυσίδα και την υγεία των ζώων που έχει συσταθεί βάσει του άρθρου 58 του κανονισμού (EΚ) αριθ. 178/2002.

Η λεπτομερής ανάλυση των οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών επιπτώσεων (συμπεριλαμβανομένης της διοικητικής επιβάρυνσης) που διενεργήθηκε για όλα τα μέτρα επέτρεψε στην Επιτροπή να προσδιορίσει τις επιλογές που συνεπάγονται το ελάχιστο κόστος για όλους τους ενδιαφερόμενους, το οποίο είναι συνολικά χαμηλότερο από τα αναμενόμενα οφέλη που υπολογίστηκαν.

- Επιλογή μέσων

Προτείνεται οδηγία πλαίσιο.

Η χρήση άλλου μέσου δεν ενδείκνυται για τους κατωτέρω λόγους.

Μια εξαιρετικά δεσμευτική πράξη, όπως ο κανονισμός ή η οδηγία, δεν θα ήταν πρόσφορη, δεδομένου ότι τα κράτη μέλη ξεκινούν από πολύ διαφορετική αφετηρία σε κάθε ζήτημα, π.χ. διάρθρωση του γεωργικού τομέα, κλιματικές και γεωγραφικές συνθήκες, ισχύοντα εθνικά νομοθετήματα και προγράμματα. Από την άλλη πλευρά, οι απλές συστάσεις δεν θα ήσαν αποτελεσματικές για την επίτευξη των προβλεπόμενων στόχων, διότι δεν θα μπορούσαν να επιβληθούν. Στις περιπτώσεις όπου κρίθηκε εφικτό (π.χ. για την περισυλλογή των κενών συσκευασιών), η οδηγία παρέχει στους ενδιαφερόμενους τη δυνατότητα αυτορρύθμισης.

Δημοσιονομικές επιπτωσεις

Προτείνεται να συσταθεί μία θέση μόνιμου υπαλλήλου στην Επιτροπή για τη διοίκηση και τον συντονισμό της στρατηγικής, καθώς και για την οργάνωση όλων των συνεδριάσεων της ομάδας εμπειρογνωμόνων με αντικείμενο την κατάρτιση κατευθυντήριων γραμμών και περαιτέρω μέτρων και τον υπολογισμό και την αναφορά των δεικτών. Οι άλλες δαπάνες για τις δραστηριότητες που θα αναληφθούν βάσει της παρούσας οδηγίας θα καλυφθούν από το χρηματοδοτικό μέσο για το περιβάλλον (LIFE+ για την περίοδο 2007-2013). Δεν ζητείται πρόσθετο ποσό.

Συμπληρωματικές πληροφορίες

- Προσομοίωση, πιλοτική φάση και μεταβατική περίοδος

Δεν προβλέπεται μεταβατική περίοδος για την πρόταση.

- Ρήτρα επανεξέτασης/αναθεώρησης/λήξης ισχύος

Η πρόταση περιλαμβάνει ρήτρα επανεξέτασης.

- Ευρωπαϊκός Οικονομικός Χώρος (ΕΟΧ)

Η προτεινόμενη νομοθετική πράξη αφορά θέμα του ΕΟΧ και, συνεπώς, πρέπει να τον καλύπτει.

- Λεπτομερής επεξήγηση της πρότασης

Στο άρθρο 1 εκτίθεται συνοπτικά το αντικείμενο της οδηγίας.

Στο άρθρο 2 εκτίθεται συνοπτικά το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας.

Το άρθρο 3 περιέχει τους ορισμούς που κρίθηκαν αναγκαίοι για τους σκοπούς της οδηγίας.

Το άρθρο 4 απαιτεί από τα κράτη μέλη, πρώτον να καταρτίσουν Εθνικά Σχέδια Δράσης (ΕΣΔ) για τον προσδιορισμό των καλλιεργειών, των δραστηριοτήτων ή των περιοχών που διατρέχουν ανησυχητικό κίνδυνο και θα πρέπει να καλυφθούν κατά προτεραιότητα και, δεύτερον, να καθορίσουν στόχους και χρονοδιαγράμματα για την επίτευξη των στόχων αυτών. Η πείρα σε πολλά κράτη μέλη έχει δείξει ότι το καλύτερο μέσο για την επίτευξη των επιδιωκόμενων στόχων είναι τα συνεκτικά σχέδια δράσης. Με δεδομένες τις μεγάλες διαφορές μεταξύ των καταστάσεων που επικρατούν στα κράτη μέλη και σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, τα ΕΣΔ θα θεσπίζονται σε εθνικό ή/και περιφερειακό επίπεδο. Κατά την κατάρτιση ή τροποποίηση των ΕΣΔ, θα παρέχονται εγκαίρως στο κοινό πραγματικές δυνατότητες συμμετοχής στη διαδικασία, σύμφωνα με το πνεύμα της οδηγίας 2003/35/ΕΚ σχετικά με τη συμμετοχή του κοινού στην κατάρτιση ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων που αφορούν το περιβάλλον[3]. Πρόκειται για σημαντικό παράγοντα επιτυχούς και αποδοτικής υλοποίησης. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να μεριμνούν για την διατήρηση συνοχής με το περιεχόμενο άλλων συναφών σχεδίων που θα μπορούσε να επηρεάσει τη χρήση φυτοφαρμάκων, όπως τα σχέδια διαχείρισης λεκανών απορροής και τα σχέδια αγροτικής ανάπτυξης.

Το άρθρο 5 απαιτεί από τα κράτη μέλη να συγκροτήσουν συστήματα κατάρτισης για τους διανομείς και τους επαγγελματίες χρήστες φυτοφαρμάκων, ώστε να εξασφαλιστεί ότι έχουν πλήρη επίγνωση των σχετικών κινδύνων. Η παρακολούθηση των κύκλων κατάρτισης, η οποία θα αποδεικνύεται με πιστοποιητικά, δεν θα πρέπει να αποτελεί προϋπόθεση για την εγκατάσταση ή την απασχόληση ενός επαγγελματία χρήστη φυτοφαρμάκων. Οι λεπτομέρειες των διαδικασιών και των διοικητικών διατάξεων επαφίενται στη διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών, αλλά τα θέματα που πρέπει να καλύπτουν τα εν λόγω προγράμματα κατάρτισης καθορίζονται επακριβώς στο παράρτημα I.

Το άρθρο 6 απαιτεί από τα κράτη μέλη να εξασφαλίζουν ότι το προσωπικό των διανομέων που πωλούν τοξικά ή πολύ τοξικά φυτοφάρμακα περιλαμβάνει τουλάχιστον ένα άτομο το οποίο είναι διαθέσιμο για την παροχή πληροφοριών στους πελάτες και ότι μόνο οι επαγγελματίες χρήστες που ανταποκρίνονται στις αναγκαίες απαιτήσεις έχουν πρόσβαση σε φυτοφάρμακα. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να ορίσουν ότι μόνο τα φυτοφάρμακα για τα οποία έχει χορηγηθεί ειδική έγκριση θα διατίθενται προς πώληση σε μη επαγγελματίες χρήστες, δεδομένου ότι οι τελευταίοι δεν γνωρίζουν τόσο καλά τους κινδύνους όσο οι επαγγελματίες.

Το άρθρο 7 υποχρεώνει τα κράτη μέλη να διευκολύνουν και να προωθούν την εφαρμογή προγραμμάτων ευαισθητοποίησης και τη διάθεση πληροφοριών για τα φυτοφάρμακα και τις εναλλακτικές λύσεις στο ευρύ κοινό, ώστε οι μη επαγγελματίες χρήστες να ενημερώνονται για όλους τους σχετικούς κινδύνους και τα προληπτικά μέτρα.

Το άρθρο 8 απαιτεί από τα κράτη μέλη να συγκροτήσουν σύστημα τακτικού τεχνικού ελέγχου και συντήρησης του εν χρήσει εξοπλισμού εφαρμογής. Η σωστή συντήρηση και καλή λειτουργία του εξοπλισμού εφαρμογής είναι καίριας σημασίας για τη διαρκή εγγύηση υψηλού επιπέδου προστασίας της υγείας του ανθρώπου (ιδίως των χειριστών) και του περιβάλλοντος κατά την χρήση φυτοφαρμάκων. Για να εξασφαλιστεί η διενέργεια εξίσου αυστηρών τεχνικών ελέγχων σε όλη την Κοινότητα, θα εφαρμόζονται κοινά και εναρμονισμένα πρότυπα, στηριζόμενα στις βασικές απαιτήσεις που καθορίζονται στο παράρτημα II. Οι οργανωτικές πτυχές (όπως ο δημόσιος ή ιδιωτικός χαρακτήρας των συστημάτων ελέγχου, ο ποιοτικός έλεγχος των εμπλεκόμενων ελεγκτικών φορέων, η συχνότητα των ελέγχων, τα χρηματοοικονομικά θέματα κ.λπ.) επαφίενται στη διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών, τα οποία θα οφείλουν να υποβάλλουν σχετικές εκθέσεις στην Επιτροπή.

Το άρθρο 9 υποχρεώνει τα κράτη μέλη να απαγορεύσουν τους αεροψεκασμούς, αλλά επιτρέπει παρεκκλίσεις. Ο αεροψεκασμός πρέπει να απαγορευθεί, επειδή έχει υψηλό δυναμικό δυσμενούς επίδρασης στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον, μέσω της μετακίνησης του ψεκαστικού νέφους. Θα μπορούν να εγκρίνονται παρεκκλίσεις στις περιπτώσεις όπου ο αεροψεκασμός προσφέρει σαφή πλεονεκτήματα και περιβαλλοντικά οφέλη έναντι άλλων μεθόδων ψεκασμού ή δεν υπάρχουν βιώσιμες εναλλακτικές επιλογές. Οι λεπτομερείς όροι για τις παρεκκλίσεις θα θεσπιστούν στο επίπεδο των κρατών μελών, τα οποία θα υποβάλουν σχετική έκθεση στη Επιτροπή.

Το άρθρο 10 υποχρεώνει τα κράτη μέλη να απαιτούν από τους γεωργούς και λοιπούς επαγγελματίες χρήστες φυτοφαρμάκων να αποδίδουν ιδιαίτερη προσοχή στην προστασία του υδάτινου περιβάλλοντος με μέτρα όπως οι ζώνες ανάσχεσης και οι φυτοφράκτες κατά μήκος των υδατορρευμάτων ή άλλα κατάλληλα μέτρα που αποσκοπούν στον περιορισμό της αερομεταφοράς σταγονιδίων.

Το άρθρο 11 υποχρεώνει τα κράτη μέλη να ορίσουν περιοχές στις οποίες θα προβλέπεται πολύ μειωμένη ή μηδενική χρήση φυτοφαρμάκων κατ’αναλογία προς τα μέτρα που λαμβάνονται βάσει άλλων νομοθετικών πράξεων (όπως η οδηγία πλαίσιο για τους υδάτινους πόρους, η οδηγία για τα πτηνά, η οδηγία για τα ενδιαιτήματα κ.λπ.). Οι περιοχές αυτές θα χαρακτηρίζονται και για να καλυφθεί η ανάγκη ειδικής προστασίας των τρωτών ομάδων του πληθυσμού, όπως τα παιδιά. Τα κράτη μέλη θα αναφέρουν τα μέτρα που θα λαμβάνουν, ώστε να καθοριστούν κατευθυντήριες γραμμές, κριτήρια επιλογής περιοχών και βέλτιστες πρακτικές.

Το άρθρο 12 υποχρεώνει τα κράτη μέλη να θεσπίσουν μέτρα για την αντιμετώπιση των εκπομπών από "σημειακές πηγές", ειδικότερα από την ανάμιξη, τη φόρτωση και τον καθαρισμό. Τα κράτη μέλη θα οφείλουν επίσης να λάβουν μέτρα για την αποτροπή της εκτέλεσης επικίνδυνων εργασιών χειρισμού από μη επαγγελματίες χρήστες. Θα οργανωθεί η ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ των κρατών μελών σχετικά με τις εθνικές πρωτοβουλίες τους και την πρόοδο που επιτυγχάνουν, μέσω της υποβολής εκθέσεων, στην οποία θα συμμετέχουν και οι ενδιαφερόμενοι που αναπτύσσουν έντονη δραστηριότητα στον συγκεκριμένο τομέα.

Το άρθρο 13 απαιτεί από τα κράτη μέλη να λάβουν τα αναγκαία μέτρα με σκοπό τη δημιουργία των απαραίτητων συνθηκών για την εφαρμογή ολοκληρωμένης διαχείρισης των επιβλαβών οργανισμών (IPM). Θα εκπονηθούν γενικά πρότυπα IPM, που θα καταστούν υποχρεωτικά από το 2014. Επιπλέον, θα αναπτυχθούν κοινοτικά ειδικά πρότυπα IPM για συγκεκριμένες καλλιέργειες, των οποίων όμως η εφαρμογή θα παραμείνει προαιρετική. Τα κράτη μέλη θα υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά με τα ληφθέντα μέτρα για τη δημιουργία των κατάλληλων συνθηκών εφαρμογής IPM, τη διασφάλιση της εφαρμογής των γενικών προτύπων IPM και για την ενθάρρυνση της εφαρμογής των ειδικών κατά καλλιέργεια προτύπων IPM από τους χρήστες φυτοφαρμάκων.

Το άρθρο 14 ορίζει ότι τα κράτη μέλη οφείλουν να συγκεντρώνουν και να αναφέρουν στατιστικά στοιχεία σχετικά με τη διάθεση στην αγορά και τη χρήση φυτοφαρμάκων – οι σχετικές λεπτομέρειες προτείνονται στον κανονισμό για τα στατιστικά στοιχεία που αφορούν τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα. Τα στοιχεία αυτά θα αποτελούν τη βάση για τον υπολογισμό κατάλληλων δεικτών κινδύνου, οι οποίοι είναι απαραίτητοι για την παρακολούθηση της προόδου όσον αφορά τη μείωση του συνολικού κινδύνου από τη χρήση φυτοφαρμάκων. Οι εργασίες εκπόνησης εναρμονισμένων δεικτών κινδύνου έχουν αρχίσει. Όταν ολοκληρωθούν, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη θα συμφωνήσουν τελικά σε ένα κοινό σύνολο δεικτών κινδύνου. Μέχρι τότε, τα κράτη μέλη θα μπορούν να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν τους δείκτες που διαθέτουν σήμερα. Για την αξιολόγηση του αντίκτυπου της παρούσας οδηγίας και των υπόλοιπων μέτρων της θεματικής στρατηγικής, όσον αφορά τη μείωση του συνολικού κινδύνου, η Επιτροπή θα συντάσσει εκθέσεις στις οποίες θα αναλύονται οι τάσεις των υπολογιζόμενων δεικτών, όπως προκύπτουν από τις εκθέσεις των κρατών μελών.

Το άρθρο 15 απαιτεί από την Επιτροπή να υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο τακτικές εκθέσεις, βασιζόμενες στις εκθέσεις των κρατών μελών σχετικά με τα μέτρα που θεσπίζουν για την επίτευξη των στόχων της παρούσας οδηγίας πλαισίου.

Τα άρθρα 16 έως 22 περιέχουν τις συνήθεις διατάξεις για τη διαδικασία επιτροπής, την τυποποίηση, τις κυρώσεις και την έναρξη ισχύος.

Παραρτήματα

Τα παραρτήματα περιέχουν τις λεπτομέρειες των διαφόρων μέτρων που οφείλουν να θεσπίσουν τα κράτη μέλη σύμφωνα με τα άρθρα της οδηγίας. Τα παραρτήματα μπορούν να τροποποιούνται σύμφωνα με το άρθρο 18, με βάση την πείρα και τις ανάγκες που προσδιορίζονται μέσω του συστήματος ανταλλαγής πληροφοριών και των συζητήσεων στην ομάδα εμπειρογνωμόνων.

Στο παράρτημα I απαριθμούνται τα στοιχεία που πρέπει να καλύπτονται από τα προγράμματα κατάρτισης.

Το παράρτημα II περιέχει τις βασικές απαιτήσεις για τους ελέγχους και τις εξακριβώσεις της συντήρησης, στα οποία πρέπει να υποβάλλεται ο εν χρήσει εξοπλισμός εφαρμογής.

2006/0132 (COD)

Πρόταση για

ΟΔΗΓΙΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για τον καθορισμό πλαισίου κοινοτικής δράσης με σκοπό την επίτευξη αειφόρου χρήσης των φυτοφαρμάκων

(Κείμενο που ενδιαφέρει τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 175 παράγραφος 1,

την πρόταση της Επιτροπής[4],

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής[5],

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών[6],

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 251 της Συνθήκης,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

3. Σύμφωνα με τα άρθρα 2 και 7 της απόφασης αριθ. 1600/2002/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Ιουλίου 2002, για τη θέσπιση του έκτου κοινοτικού προγράμματος δράσης για το περιβάλλον[7], πρέπει να θεσπιστεί κοινό νομικό πλαίσιο για να επιτευχθεί αειφόρος χρήση των φυτοφαρμάκων.

4. Τα μέτρα που προβλέπει η παρούσα οδηγία πρέπει να συμπληρώνουν και να μη θίγουν εκείνα που έχουν θεσπιστεί με άλλες συναφείς κοινοτικές νομοθετικές πράξεις, συγκεκριμένα με τον κανονισμό (EΚ) αριθ. […] για τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα[8], την οδηγία 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2000 για τη θέσπιση πλαισίου κοινοτικής δράσης στον τομέα της πολιτικής των υδάτων[9] και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 396/2005 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Φεβρουαρίου 2005, για τα ανώτατα όρια καταλοίπων φυτοφαρμάκων μέσα ή πάνω στα τρόφιμα και τις ζωοτροφές φυτικής και ζωικής προέλευσης και για την τροποποίηση της οδηγίας 91/414/ΕΟΚ του Συμβουλίου[10].

5. Για να διευκολυνθεί η εφαρμογή της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη πρέπει να χρησιμοποιήσουν εθνικά σχέδια δράσης, τα οποία θα αποβλέπουν στον καθορισμό στόχων μείωσης των κινδύνων, συμπεριλαμβανομένων των πηγών κινδύνου, και της εξάρτησης από τη χρήση φυτοφαρμάκων, καθώς και στην προώθηση της φυτοπροστασίας χωρίς χημικά μέσα. Τα εθνικά σχέδια δράσης μπορούν να συντονίζονται με σχέδια που καταρτίζονται για την εφαρμογή άλλων συναφών κοινοτικών νομοθετικών πράξεων και να χρησιμοποιούνται για τη συνένωση στόχων που πρέπει να επιτευχθούν σύμφωνα με άλλες κοινοτικές νομοθετικές πράξεις για τα φυτοφάρμακα.

6. Η ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τους στόχους και τις δράσεις που καθορίζουν τα κράτη μέλη στα οικεία εθνικά σχέδια δράσης αποτελεί σημαντικότατο μέσο επίτευξης των στόχων της παρούσας οδηγίας. Ενδείκνυται επομένως να απαιτηθεί από τα κράτη μέλη να υποβάλλουν τακτικές εκθέσεις στην Επιτροπή και στα υπόλοιπα κράτη μέλη, ιδίως σχετικά με την εφαρμογή και τα αποτελέσματα των οικείων εθνικών σχεδίων δράσης, καθώς και με τις εμπειρίες τους.

7. Για την κατάρτιση και την τροποποίηση των εθνικών σχεδίων δράσης ενδείκνυται να προβλεφθεί η εφαρμογή της οδηγίας 2003/35/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Μαΐου 2003, σχετικά με τη συμμετοχή του κοινού στην κατάρτιση ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων που αφορούν το περιβάλλον και με την τροποποίηση, όσον αφορά τη συμμετοχή του κοινού και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη, των οδηγιών 85/337/ΕΟΚ και 96/61/ΕΚ του Συμβουλίου[11].

8. Είναι σκόπιμο να συγκροτήσουν τα κράτη μέλη συστήματα κατάρτισης για τους διανομείς, τους συμβούλους και τους επαγγελματίες χρήστες φυτοφαρμάκων, χάρη στα οποία όσοι χρησιμοποιούν ή πρόκειται να χρησιμοποιήσουν στο μέλλον φυτοφάρμακα θα έχουν πλήρη γνώση των πιθανών κινδύνων για την υγεία του ανθρώπου και το περιβάλλον και των κατάλληλων μέτρων μείωσης των κινδύνων αυτών στο μέγιστο δυνατό βαθμό. Οι δραστηριότητες κατάρτισης των επαγγελματιών χρηστών μπορούν να συντονίζονται με εκείνες που οργανώνονται στο πλαίσιο του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1698/2005 του Συμβουλίου, της 20ής Σεπτεμβρίου 2005, για τη στήριξη της αγροτικής ανάπτυξης από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης (ΕΓΤΑΑ)[12].

9. Λαμβανομένων υπόψη των πιθανών κινδύνων από τη χρήση φυτοφαρμάκων, το ευρύ κοινό πρέπει να ενημερώνεται καλύτερα για την επικινδυνότητα της χρήσης φυτοφαρμάκων με εκστρατείες ευαισθητοποίησης, με τη διάδοση πληροφοριών από τους λιανέμπορους και με άλλα κατάλληλα μέτρα.

10. Στο βαθμό που ο χειρισμός και η εφαρμογή φυτοφαρμάκων απαιτούν τον καθορισμό ελάχιστων απαιτήσεων υγείας και ασφάλειας στους εργασιακούς χώρους, οι οποίες να καλύπτουν τους κινδύνους από την έκθεση των εργαζομένων στα συγκεκριμένα προϊόντα, καθώς και γενικά και ειδικά προληπτικά μέτρα για τη μείωση των κινδύνων αυτών, τα σχετικά μέτρα καλύπτονται από την οδηγία 98/24/ΕΚ του Συμβουλίου της 7ης Απριλίου 1998 για την προστασία της υγείας και ασφαλείας των εργαζομένων κατά την εργασία από κινδύνους οφειλομένους σε χημικούς παράγοντες[13] και την οδηγία 2004/37/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 29ης Απριλίου 2004 σχετικά με την προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση σε καρκινογόνους ή μεταλλαξιογόνους παράγοντες κατά την εργασία[14].

11. Δεδομένου ότι η οδηγία 2006/42/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 17ης Μαΐου 2006 , σχετικά με τα μηχανήματα και την τροποποίηση της οδηγίας 95/16/EK (αναδιατύπωση)[15] θα ορίζει κανόνες για τη διάθεση εξοπλισμού εφαρμογής φυτοφαρμάκων στην αγορά, οι οποίοι θα εξασφαλίζουν την τήρηση των περιβαλλοντικών απαιτήσεων, ενδείκνυται, για τον περαιτέρω περιορισμό των δυσμενών επιπτώσεων του εν λόγω εξοπλισμού στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον, να προβλεφθούν συστήματα τακτικού τεχνικού ελέγχου του ήδη χρησιμοποιούμενου εξοπλισμού εφαρμογής φυτοφαρμάκων.

12. Ο αεροψεκασμός φυτοφαρμάκων είναι ικανός να προκαλέσει σοβαρές δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον, ιδίως μέσω της μετακίνησης του ψεκαστικού νέφους. Για τον λόγο αυτό, πρέπει να επιβληθεί γενική απαγόρευση των αεροψεκασμών, με δυνατότητα παρέκκλισης στις περιπτώσεις όπου αυτοί προσφέρουν σαφή πλεονεκτήματα, καθώς και περιβαλλοντικά οφέλη συγκριτικά με άλλες μεθόδους ψεκασμού ή όταν δεν υπάρχουν βιώσιμες εναλλακτικές λύσεις.

13. Το υδάτινο περιβάλλον είναι ιδιαίτερα ευπαθές στα φυτοφάρμακα. Για τον λόγο αυτό, επιβάλλεται να αποδίδεται ιδιαίτερη προσοχή στην αποτροπή της ρύπανσης των επιφανειακών και των υπογείων υδάτων με κατάλληλα μέτρα, όπως η δημιουργία ζωνών ανάσχεσης ή η φύτευση φρακτών κατά μήκος των επιφανειακών υδάτων, ώστε να περιορίζεται η έκθεση των υδατικών συστημάτων σε μετακινούμενα ψεκαστικά νέφη. Οι διαστάσεις των ζωνών ανάσχεσης πρέπει να εξαρτώνται ιδίως από τα χαρακτηριστικά του εδάφους, το κλίμα, το μέγεθος του υδατορρεύματος, καθώς και από τα χαρακτηριστικά της γεωργίας στην εκάστοτε περιοχή. Η χρήση φυτοφαρμάκων στις περιοχές άντλησης πόσιμου νερού, στην επιφάνεια ή κατά μήκος οδών μεταφοράς, όπως οι σιδηροδρομικές γραμμές, ή σε σφραγισμένα ή πολύ διαπερατά εδάφη μπορεί να ενέχει μεγαλύτερο κίνδυνο ρύπανσης του υδάτινου περιβάλλοντος. Συνεπώς, η χρήση φυτοφαρμάκων στις περιοχές αυτές πρέπει να μειωθεί στο μέγιστο δυνατό βαθμό ή να καταργηθεί, όπου ενδείκνυται.

14. Η χρήση φυτοφαρμάκων μπορεί να είναι εξαιρετικά επικίνδυνη σε πολύ ευπαθείς περιοχές, όπως οι περιοχές του δικτύου Natura 2000 που προστατεύονται σύμφωνα με την οδηγία 79/409/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 2ας Απριλίου 1979 περί της διατηρήσεως των αγρίων πτηνών[16] και την οδηγία 92/43/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 21ης Μαΐου 1992 για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας πανίδας και χλωρίδας[17]. Σε άλλους χώρους, όπως τα δημόσια πάρκα, οι αθλητικές εγκαταστάσεις και οι παιδικές χαρές, το ευρύ κοινό διατρέχει μεγάλους κινδύνους λόγω έκθεσης σε φυτοφάρμακα. Συνεπώς, η χρήση φυτοφαρμάκων στις περιοχές αυτές πρέπει να μειωθεί στο μέγιστο δυνατό βαθμό ή να καταργηθεί, όπου ενδείκνυται.

15. Ο χειρισμός των φυτοφαρμάκων, που περιλαμβάνει την αραίωση και την ανάμιξη των χημικών προϊόντων και τον καθαρισμό του εξοπλισμού εφαρμογής μετά τη χρήση, καθώς και η απόρριψη της περίσσειας που απομένει στα βυτία, των κενών συσκευασιών και των αχρησιμοποίητων φυτοφαρμάκων ευνοούν ιδιαίτερα την ανεπιθύμητη έκθεση των ανθρώπου και του περιβάλλοντος. Ενδείκνυται επομένως να προβλεφθούν ειδικά μέτρα για τις δραστηριότητες αυτές, συμπληρωματικά των μέτρων που προβλέπονται στα άρθρα 4 και 8 της οδηγίας 2006/12/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 5ης Απριλίου 2006, περί των στερεών αποβλήτων[18] και στα άρθρα 2 και 5 της οδηγίας 91/689/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 12ης Δεκεμβρίου 1991 για τα επικίνδυνα απόβλητα[19]. Τα εν λόγω ειδικά μέτρα πρέπει να καλύπτουν και τους μη επαγγελματίες χρήστες, δεδομένου ότι υπάρχει μεγάλη πιθανότητα ακατάλληλου χειρισμού από τη συγκεκριμένη ομάδα χρηστών, λόγω έλλειψης γνώσεων.

16. Η εφαρμογή γενικών προτύπων ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών από όλους τους γεωργούς θα είχε ως αποτέλεσμα τη χρήση όλων των διαθέσιμων μέτρων καταπολέμησης των οργανισμών αυτών, συμπεριλαμβανομένων των φυτοφαρμάκων, με ακριβέστερη στόχευση. Κατά συνέπεια, συμβάλλει στην περαιτέρω μείωση των κινδύνων για την υγεία του ανθρώπου και το περιβάλλον. Τα κράτη μέλη πρέπει να προωθήσουν τη γεωργία χαμηλών εισροών φυτοφαρμάκων, ειδικότερα δε την ολοκληρωμένη διαχείριση επιβλαβών οργανισμών και να δημιουργήσουν τις αναγκαίες συνθήκες για την εφαρμογή τεχνικών ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών. Επιπλέον, τα κράτη μέλη πρέπει να ενθαρρύνουν τη χρήση ειδικών κατά καλλιέργεια προτύπων ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών.

17. Είναι αναγκαία η μέτρηση της προόδου που σημειώνεται στη μείωση των κινδύνων και των δυσμενών συνεπειών για την υγεία του ανθρώπου και το περιβάλλον από τη χρήση φυτοφαρμάκων. Κατάλληλο μέσο για τον σκοπό αυτό είναι οι εναρμονισμένοι δείκτες κινδύνου, οι οποίοι θα θεσπιστούν σε κοινοτικό επίπεδο. Τα κράτη μέλη πρέπει να χρησιμοποιούν τους δείκτες αυτούς για τη διαχείριση του κινδύνου σε εθνικό επίπεδο και την υποβολή εκθέσεων, ενώ η Επιτροπή πρέπει να υπολογίζει τις τιμές των δεικτών για την αξιολόγηση της προόδου σε κοινοτικό επίπεδο. Μέχρι να καθιερωθούν κοινοί δείκτες, τα κράτη μέλη πρέπει να έχουν το δικαίωμα να χρησιμοποιούν τους οικείους εθνικούς δείκτες.

18. Τα κράτη μέλη πρέπει να θεσπίσουν κανόνες για την επιβολή κυρώσεων σε περίπτωση παράβασης των διατάξεων της παρούσας οδηγίας και να διασφαλίσουν την εφαρμογή των διατάξεων αυτών. Οι κυρώσεις πρέπει να είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές.

19. Δεδομένου ότι οι στόχοι της παρούσας οδηγίας, δηλαδή η προστασία της υγείας του ανθρώπου και του περιβάλλοντος από τους πιθανούς κινδύνους που ενέχει η χρήση φυτοφαρμάκων, είναι αδύνατον να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη και, επομένως, μπορούν να επιτευχθούν πληρέστερα σε κοινοτικό επίπεδο, λόγω της κλίμακας και των αποτελεσμάτων της δράσης, η Κοινότητα δύναται να θεσπίσει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας που διατυπώνεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, που διατυπώνεται στο ίδιο άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία για την επίτευξη των συγκεκριμένων στόχων.

20. Η παρούσα οδηγία σέβεται τα θεμελιώδη δικαιώματα και τηρεί τις αρχές που κατοχυρώνονται, ιδίως, από τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Ειδικότερα, επιδιώκει την ενσωμάτωση υψηλού επιπέδου προστασίας του περιβάλλοντος στις κοινοτικές πολιτικές σύμφωνα με την αρχή της αειφόρου ανάπτυξης, όπως ορίζει το άρθρο 37 του Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

21. Τα αναγκαία μέτρα για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας πρέπει να θεσπίζονται σύμφωνα με την απόφαση 1999/468/ΕΚ του Συμβουλίου της 28ης Ιουνίου 1999 για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή[20],

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Κεφάλαιο I Γενικές διατάξεις

Άρθρο 1 Αντικείμενο

Η παρούσα οδηγία ορίζει ένα πλαίσιο για την επίτευξη περισσότερης αειφορίας στη χρήση των φυτοφαρμάκων, με τη μείωση των κινδύνων και των επιπτώσεων στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον από τη χρήση φυτοφαρμάκων κατά τρόπο που συμβιβάζεται με την αναγκαία προστασία των καλλιεργειών.

Άρθρο 2 Πεδίο εφαρμογής

22. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στα φυτοφάρμακα που έχουν τη μορφή φυτοπροστατευτικών προϊόντων, όπως αυτά ορίζονται στον κανονισμό (EΚ) αριθ. […] σχετικά με τη διάθεση στην αγορά φυτοπροστατευτικών προϊόντων.

23. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται με την επιφύλαξη κάθε άλλης συναφούς κοινοτικής νομοθετικής πράξης.

Άρθρο 3 Ορισμοί

Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

α) ως «χρήση» νοούνται όλες οι εργασίες που εκτελούνται με φυτοφάρμακο, όπως η αποθήκευση, ο χειρισμός, η αραίωση, η ανάμιξη και η εφαρμογή ·

β) ως «επαγγελματίας χρήστης» νοείται κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που προβαίνει σε χρήση φυτοφαρμάκων στο πλαίσιο της επαγγελματικής του δραστηριότητας, συμπεριλαμβανομένων των χειριστών, των τεχνικών, των υπαλλήλων και των αυτοαπασχολούμενων στον γεωργικό τομέα ή σε άλλους τομείς·

γ) ως «διανομέας» νοείται κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που διαθέτει φυτοφάρμακα στην αγορά, συμπεριλαμβανομένων των χονδρεμπόρων, των λιανεμπόρων, των πωλητών και των προμηθευτών·

δ) ως «σύμβουλος» νοείται κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που παρέχει συμβουλές σχετικά με τη χρήση φυτοφαρμάκων, συμπεριλαμβανομένων των αυτοαπασχολούμενων σε ιδιωτικές υπηρεσίες συμβουλευτικής, των εμπορικών αντιπροσώπων και των παραγωγών ή λιανεμπόρων τροφίμων, κατά περίπτωση·

ε) ως «εξοπλισμός εφαρμογής φυτοφαρμάκων» νοείται κάθε συσκευή, ειδικά σχεδιασμένη για τη διασπορά φυτοφαρμάκων ή προϊόντων που περιέχουν φυτοφάρμακο·

στ) ως «εξαρτήματα εφαρμογής φυτοφαρμάκων» νοούνται τα συστήματα που μπορούν να συνδεθούν σε εξοπλισμό εφαρμογής φυτοφαρμάκων και είναι απαραίτητα για την ομαλή λειτουργία του, όπως ακροφύσια (μπεκ), μανόμετρα, φίλτρα, πλέγματα (στραγγιστήρια) και συστήματα καθαρισμού βυτίων·

ζ) ως «αεροψεκασμός» νοείται κάθε εφαρμογή φυτοφαρμάκων από αεροπλάνο ή ελικόπτερο·

η) ο ορισμός της έννοιας «ολοκληρωμένη διαχείριση επιβλαβών οργανισμών» που διατυπώνεται στον κανονισμό (EΚ) αριθ. […]·

θ) ως «δείκτης κινδύνου» νοείται μια παράμετρος που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αξιολόγηση των επιπτώσεων της χρήσης φυτοφαρμάκων στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον.

Άρθρο 4 Εθνικά σχέδια δράσης για τη μείωση των κινδύνων και της εξάρτησης από τα φυτοφάρμακα

1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν εθνικά σχέδια δράσης για τον καθορισμό στόχων, μέτρων και χρονοδιαγραμμάτων με σκοπό τη μείωση των κινδύνων, συμπεριλαμβανομένων των πηγών κινδύνου, και της εξάρτησης από τα φυτοφάρμακα.

Κατά την κατάρτιση και την αναθεώρηση των οικείων εθνικών σχεδίων δράσης, τα κράτη μέλη λαμβάνουν δεόντως υπόψη τον κοινωνικό, οικονομικό και περιβαλλοντικό αντίκτυπο των προβλεπόμενων μέτρων.

2. Εντός τριετίας από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη γνωστοποιούν τα οικεία εθνικά σχέδια δράσης στην Επιτροπή και στα υπόλοιπα κράτη μέλη.

Τα εθνικά σχέδια δράσης επανεξετάζονται τουλάχιστον ανά πενταετία και οι τυχόν τροποποιήσεις τους αναφέρονται στην Επιτροπή αμελλητί.

3. Κατά περίπτωση, η Επιτροπή θέτει τα στοιχεία που ανακοινώνονται σύμφωνα με την παράγραφο 2 στη διάθεση τρίτων χωρών.

4. Στην κατάρτιση και την τροποποίηση των εθνικών σχεδίων δράσης εφαρμόζονται οι σχετικές με τη συμμετοχή του κοινού διατάξεις του άρθρου 2 της οδηγίας 2003/35/EΚ.

Κεφάλαιο II Κατάρτιση, προγράμματα ενημέρωσης και πωλήσεις φυτοφαρμάκων

Άρθρο 5 Κατάρτιση

1. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε όλοι οι επαγγελματίες χρήστες, διανομείς και σύμβουλοι να έχουν πρόσβαση σε κατάλληλη κατάρτιση.

Η κατάρτιση αυτή είναι σχεδιασμένη κατά τρόπο που εξασφαλίζει την απόκτηση επαρκών γνώσεων στα θέματα που απαριθμούνται στο παράρτημα I.

2. Εντός διετίας από την ημερομηνία που αναφέρεται στο άρθρο 20 παράγραφος 1, τα κράτη μέλη θεσπίζουν συστήματα χορήγησης πιστοποιητικού το οποίο αποδεικνύει την παρακολούθηση πλήρων κύκλων κατάρτισης, που καλύπτουν τουλάχιστον τα θέματα του παραρτήματος I.

3. Η Επιτροπή δύναται να τροποποιεί το παράρτημα I για την προσαρμογή του στην τεχνική και επιστημονική πρόοδο, με τη διαδικασία του άρθρου 18 παράγραφος 3.

Άρθρο 6 Απαιτήσεις για τις πωλήσεις φυτοφαρμάκων

1. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε το προσωπικό των διανομέων που πωλούν φυτοφάρμακα ταξινομημένα ως τοξικά ή πολύ τοξικά σύμφωνα με την οδηγία 1999/45/EΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου[21], να περιλαμβάνει τουλάχιστον ένα άτομο το οποίο διαθέτει το αναφερόμενο στο άρθρο 5 παράγραφος 2 πιστοποιητικό και είναι παρόν στον τόπο πώλησης και διαθέσιμο για τη παροχή πληροφοριών σχετικών με τη χρήση φυτοφαρμάκων στους πελάτες.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλίσουν ότι η πώληση φυτοφαρμάκων που δεν έχουν εγκριθεί για μη επαγγελματική χρήση περιορίζεται σε επαγγελματίες χρήστες οι οποίοι διαθέτουν το αναφερόμενο στο άρθρο 5 παράγραφος 2 πιστοποιητικό.

3. Τα κράτη μέλη επιβάλλουν στους διανομείς που διαθέτουν στην αγορά φυτοφάρμακα για μη επαγγελματική χρήση την υποχρέωση να παρέχουν γενικές πληροφορίες για τους κινδύνους από τη χρήση φυτοφαρμάκων, ιδίως σχετικά με τις πηγές κινδύνου, την έκθεση, τον ορθό τρόπο αποθήκευσης, χειρισμού και εφαρμογής και τη διάθεση των αποβλήτων.

Τα μέτρα που προβλέπονται στις παραγράφους 1 και 2 λαμβάνονται εντός τεσσάρων ετών από την ημερομηνία που αναφέρεται στο άρθρο 20 παράγραφος 1.

Άρθρο 7 Προγράμματα ευαισθητοποίησης

Τα κράτη μέλη προωθούν και διευκολύνουν την εφαρμογή προγραμμάτων ευαισθητοποίησης και τη διάθεση πληροφοριών για τα φυτοφάρμακα στο ευρύ κοινό, ιδίως σχετικά με τις επιπτώσεις τους στην υγεία και στο περιβάλλον και τις εναλλακτικές λύσεις χωρίς χημικά μέσα.

Κεφάλαιο III Εξοπλισμός εφαρμογής φυτοφαρμάκων

Άρθρο 8 Έλεγχος του εν χρήσει εξοπλισμού

1. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τον τακτικό έλεγχο του εξοπλισμού και των εξαρτημάτων εφαρμογής φυτοφαρμάκων επαγγελματικής χρήσης.

Για τον σκοπό αυτό, θεσπίζουν συστήματα χορήγησης πιστοποιητικών τα οποία καθιστούν δυνατή την εξακρίβωση της διενέργειας των ελέγχων.

2. Κατά τους ελέγχους εξακριβώνεται αν ο εξοπλισμός και τα εξαρτήματα εφαρμογής φυτοφαρμάκων ανταποκρίνονται στις βασικές απαιτήσεις υγείας και ασφάλειας και περιβαλλοντικές απαιτήσεις του παραρτήματος II.

Ο εξοπλισμός και τα εξαρτήματα εφαρμογής φυτοφαρμάκων που πληρούν τα εναρμονισμένα πρότυπα τα οποία έχουν εκπονηθεί σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγραφος 1 θεωρείται ότι ανταποκρίνονται στις βασικές απαιτήσεις υγείας και ασφάλειας και περιβαλλοντικές απαιτήσεις που καλύπτει το εκάστοτε εναρμονισμένο πρότυπο.

3. Εντός πενταετίας από την ημερομηνία που αναφέρεται στο άρθρο 20 παράγραφος 1, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν ότι το σύνολο του εξοπλισμού και των εξαρτημάτων εφαρμογής φυτοφαρμάκων επαγγελματικής χρήσης έχει ελεγχθεί τουλάχιστον μία φορά και ότι χρησιμοποιούνται για επαγγελματικούς σκοπούς μόνον εξοπλισμός και εξαρτήματα εφαρμογής φυτοφαρμάκων τα οποία έχουν υποβληθεί σε έλεγχο με επιτυχή αποτελέσματα.

4. Τα κράτη μέλη ορίζουν τους φορείς που είναι υπεύθυνοι για τη διενέργεια των ελέγχων και ενημερώνουν σχετικά την Επιτροπή.

5. Η Επιτροπή δύναται να τροποποιεί το παράρτημα II για την προσαρμογή του στην επιστημονική και τεχνική πρόοδο, με τη διαδικασία του άρθρου 18 παράγραφος 3.

Κεφάλαιο IV Ειδικές πρακτικές και χρήσεις

Άρθρο 9 Αεροψεκασμοί

1. Τα κράτη μέλη απαγορεύουν τους αεροψεκασμούς, με την επιφύλαξη των παραγράφων 2 έως 6.

2. Τα κράτη μέλη καθορίζουν και δημοσιοποιούν τις καλλιέργειες, τις περιοχές και τις ιδιαίτερες απαιτήσεις εφαρμογής για τις περιπτώσεις όπου είναι δυνατόν να επιτραπεί ο αεροψεκασμός κατά παρέκκλιση των διατάξεων της παραγράφου 1.

3. Τα κράτη μέλη ορίζουν τις αρμόδιες για την έγκριση παρεκκλίσεων αρχές και ενημερώνουν σχετικά την Επιτροπή.

4. Επιτρέπεται να εγκρίνονται παρεκκλίσεις μόνον εφόσον συντρέχουν οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

α) πρέπει να μην υπάρχουν βιώσιμες εναλλακτικές λύσεις ή ο αεροψεκασμός να πλεονεκτεί σαφώς έναντι της επίγειας εφαρμογής φυτοφαρμάκων από πλευράς περιορισμού των επιπτώσεων στην υγεία και στο περιβάλλον·

β) για τα χρησιμοποιούμενα φυτοφάρμακα πρέπει να έχει χορηγηθεί ρητή έγκριση για αεροψεκασμό·

γ) ο χειριστής που εκτελεί τον αεροψεκασμό πρέπει να διαθέτει το αναφερόμενο στο άρθρο 5 παράγραφος 2 πιστοποιητικό.

Στην έγκριση προσδιορίζονται τα αναγκαία μέτρα προειδοποίησης των κατοίκων και των διερχομένων και προστασίας του περιβάλλοντος στις περιοχές που γειτνιάζουν με εκείνη που πρόκειται να καλύψει ο ψεκασμός.

5. Ο επαγγελματίας χρήστης που επιθυμεί να εφαρμόσει φυτοφάρμακα με αεροψεκασμό υποβάλλει στην αρμόδια αρχή σχετική αίτηση, συνοδευόμενη από στοιχεία από τα οποία προκύπτει ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις της παραγράφου 4.

6. Οι αρμόδιες αρχές τηρούν αρχείο των παρεκκλίσεων που εγκρίνουν.

Άρθρο 10 Ειδικά μέτρα για τη προστασία του υδάτινου περιβάλλοντος

1. Όταν χρησιμοποιούνται φυτοφάρμακα σε περιοχή που γειτνιάζει με υδατικά συστήματα, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να προτιμώνται:

α) προϊόντα που είναι ακίνδυνα για το υδάτινο περιβάλλον·

β) οι αποδοτικότερες τεχνικές εφαρμογής, στις οποίες συγκαταλέγεται η χρήση εξοπλισμού εφαρμογής με χαμηλή αερομεταφορά.

2. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τη δημιουργία κατάλληλων ζωνών ανάσχεσης, στις οποίες δεν επιτρέπεται η εφαρμογή ή αποθήκευση φυτοφαρμάκων, στους αγρούς που βρίσκονται δίπλα σε υδατορρεύματα, ιδίως δε δίπλα στις ζώνες ασφαλείας για την άντληση πόσιμου νερού, οι οποίες δημιουργούνται σύμφωνα με το άρθρο 7 παράγραφος 3 της οδηγίας 2000/60/EΚ.

Οι διαστάσεις των ζωνών ανάσχεσης καθορίζονται σε συνάρτηση με τους κινδύνους ρύπανσης και τα γεωργικά χαρακτηριστικά της εκάστοτε περιοχής.

3. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν τη λήψη κατάλληλων μέτρων για τον περιορισμό της αερομεταφοράς φυτοφαρμάκων, τουλάχιστον στις κατακόρυφες καλλιέργειες, μεταξύ των οποίων οι οπωρώνες, οι αμπελώνες και οι φυτείες λυκίσκου, που γειτνιάζουν άμεσα με υδατορρεύματα.

4. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να περιοριστεί στο μέγιστο δυνατό βαθμό ή να καταργηθεί, όπου ενδείκνυται, η εφαρμογή φυτοφαρμάκων στην επιφάνεια ή κατά μήκος οδών, σιδηροδρομικών γραμμών, πολύ διαπερατών εδαφών ή άλλων υποδομών που βρίσκονται κοντά σε επιφανειακά ή υπόγεια ύδατα, καθώς και στην επιφάνεια σφραγισμένων εδαφών όπου υπάρχει μεγάλος κίνδυνος απορροής στα επιφανειακά ύδατα ή στο αποχετευτικό δίκτυο.

Άρθρο 11 Μείωση της χρήσης φυτοφαρμάκων σε ευπαθείς περιοχές

Λαμβάνοντας δεόντως υπόψη τις αναγκαίες απαιτήσεις υγιεινής και δημόσιας ασφάλειας, τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την υιοθέτηση των ακόλουθων μέτρων:

α) η χρήση φυτοφαρμάκων απαγορεύεται ή περιορίζεται στην ελάχιστη απαραίτητη στις εκτάσεις που χρησιμοποιούνται από το ευρύ κοινό ή από ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού, τουλάχιστον σε πάρκα, δημόσιους κήπους, αθλητικές εγκαταστάσεις, σχολεία και παιδικές χαρές·

β) η χρήση φυτοφαρμάκων απαγορεύεται η περιορίζεται στις ειδικές ζώνες διατήρησης ή σε άλλες περιοχές που έχουν χαρακτηριστεί για τους σκοπούς της λήψης των αναγκαίων μέτρων διατήρησης σύμφωνα με τα άρθρα 3 και 4 της οδηγίας 79/409/EΟΚ και τα άρθρα 6, 10 και 12 της οδηγίας 92/43/EΟΚ.

Η απαγόρευση ή ο περιορισμός που αναφέρεται στο στοιχείο β) μπορεί να βασίζεται στα αποτελέσματα σχετικών εκτιμήσεων επικινδυνότητας.

Άρθρο 12 Χειρισμός και αποθήκευση των φυτοφαρμάκων, των συσκευασιών τους και των περισσευμάτων τους

1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν τα αναγκαία μέτρα, ώστε οι ακόλουθες εργασίες να μην εκθέτουν σε κίνδυνο την υγεία ή την ασφάλεια του ανθρώπου και το περιβάλλον:

α) αποθήκευση, χειρισμός, αραίωση και ανάμιξη φυτοφαρμάκων πριν από την εφαρμογή·

β) χειρισμός των συσκευασιών και περισσευμάτων των φυτοφαρμάκων·

γ) κατεργασία των μιγμάτων που απομένουν μετά την εφαρμογή·

δ) καθαρισμός του εξοπλισμού που χρησιμοποιείται για την εφαρμογή.

2. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για την αποτροπή των επικίνδυνων εργασιών χειρισμού φυτοφαρμάκων που είναι εγκεκριμένα για μη επαγγελματική χρήση.

3. Τα κράτη μέλη εξασφαλίζουν την κατασκευή των χώρων αποθήκευσης φυτοφαρμάκων κατά τρόπο ώστε να προλαμβάνεται η ακούσια ελευθέρωση.

Άρθρο 13 Ολοκληρωμένη διαχείριση επιβλαβών οργανισμών

1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για την προώθηση της γεωργίας χαμηλών εισροών φυτοφαρμάκων, η οποία περιλαμβάνει την ολοκληρωμένη διαχείριση επιβλαβών οργανισμών, και για την εξασφάλιση της στροφής των επαγγελματιών χρηστών φυτοφαρμάκων προς μια πιο φιλοπεριβαλλοντική χρήση όλων των διαθέσιμων μέτρων προστασίας των καλλιεργειών, με προτεραιότητα στις εναλλακτικές λύσεις χαμηλού κινδύνου, όπου είναι δυνατόν, ειδάλλως στα προϊόντα που έχουν ελάχιστες επιπτώσεις στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον μεταξύ των διαθέσιμων προϊόντων για την αντιμετώπιση του ίδιου προβλήματος επιβλαβών οργανισμών.

2. Τα κράτη μέλη δημιουργούν όλες τις αναγκαίες συνθήκες για την εφαρμογή ολοκληρωμένης διαχείρισης των επιβλαβών οργανισμών ή στηρίζουν τη δημιουργία των συνθηκών αυτών.

3. Ειδικότερα, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε οι γεωργοί να έχουν στη διάθεσή τους συστήματα και μέσα παρακολούθησης των επιβλαβών οργανισμών και λήψης αποφάσεων για την αντιμετώπισή τους, στα οποία συμπεριλαμβάνεται η κατάρτιση σύμφωνα με το άρθρο 5, καθώς και πρόσβαση σε υπηρεσίες συμβουλευτικής για την ολοκληρωμένη διαχείριση επιβλαβών οργανισμών.

4. Το αργότερο στις 30 Ιουνίου 2013, τα κράτη μέλη υποβάλλουν έκθεση στην Επιτροπή σχετικά με την εφαρμογή των παραγράφων 2 και 3, αναφέροντας ειδικότερα αν έχουν δημιουργηθεί οι αναγκαίες συνθήκες για την εφαρμογή ολοκληρωμένης διαχείρισης των επιβλαβών οργανισμών.

5. Τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε όλοι οι επαγγελματίες χρήστες φυτοφαρμάκων να εφαρμόζουν τα γενικά πρότυπα ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών, το αργότερο την 1η Ιανουαρίου 2014.

6. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν όλα τα αναγκαία κίνητρα για να ενθαρρύνουν τους γεωργούς να εφαρμόζουν ειδικά κατά καλλιέργεια πρότυπα ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών.

7. Τα γενικά πρότυπα ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών, που αναφέρονται στην παράγραφο 5, εκπονούνται με τη διαδικασία του άρθρου 52 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. […].

8. Τα ειδικά κατά καλλιέργεια πρότυπα ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών, που αναφέρονται στην παράγραφο 6, μπορούν να εκπονούνται με τη διαδικασία του άρθρου 6 παράγραφος 3 της οδηγίας 98/34/ΕΚ.

Κεφάλαιο V Δείκτες, υποβολή εκθέσεων και ανταλλαγή πληροφοριών

Άρθρο 14 Δείκτες

1. Η Επιτροπή εκπονεί εναρμονισμένους δείκτες κινδύνου με τη διαδικασία του άρθρου 18 παράγραφος 3. Μέχρι να θεσπιστούν οι δείκτες αυτοί, τα κράτη μέλη δύνανται να συνεχίσουν να χρησιμοποιούν υφιστάμενους εθνικούς δείκτες ή να υιοθετήσουν άλλους κατάλληλους.

2. Τα κράτη μέλη χρησιμοποιούν στατιστικά στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί σύμφωνα με τον κανονισμό (EΚ) αριθ. [ESTAT...] για τους εξής σκοπούς:

α) υπολογισμός κοινών και εναρμονισμένων δεικτών κινδύνου σε εθνικό επίπεδο·

β) προσδιορισμός των τάσεων της χρήσης επιμέρους δραστικών ουσιών, ιδίως όταν έχει αποφασιστεί σε κοινοτικό επίπεδο η επιβολή περιορισμών χρήσης, σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού (EΚ) αριθ. […]·

γ) προσδιορισμός δραστικών ουσιών ή καλλιεργειών προτεραιότητας ή πρακτικών αντίθετων προς τις αρχές της αειφορίας που χρειάζονται ιδιαίτερη προσοχή ή ορθών πρακτικών που μπορούν να χρησιμεύσουν ως παράδειγμα για την επίτευξη της μείωσης των κινδύνων και της εξάρτησης από τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα, που αποτελεί τον στόχο της παρούσας οδηγίας.

3. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή και στα υπόλοιπα κράτη μέλη τα αποτελέσματα των αξιολογήσεων που διενεργούν κατ’ εφαρμογή της παραγράφου 2.

4. Η Επιτροπή χρησιμοποιεί τα στατιστικά στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί σύμφωνα με τον κανονισμό (EΚ) αριθ. [ESTAT...], καθώς και τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 3 για τον υπολογισμό δεικτών κινδύνου σε κοινοτικό επίπεδο, με σκοπό την εκτίμηση των τάσεων των κινδύνων από τη χρήση φυτοφαρμάκων.

Τα εν λόγω στοιχεία και πληροφορίες χρησιμοποιούνται επίσης από την Επιτροπή για την αξιολόγηση της προόδου όσον αφορά την επίτευξη των στόχων άλλων κοινοτικών πολιτικών με τις οποίες επιδιώκεται να περιοριστούν οι επιπτώσεις των φυτοφαρμάκων στην υγεία του ανθρώπου και των ζώων και στο περιβάλλον.

5. Για τους σκοπούς της παραγράφου 2 στοιχείο α) και της παραγράφου 3, οι δείκτες κινδύνου υπολογίζονται με βάση δεδομένα που αφορούν τις πηγές κινδύνου και την έκθεση, αρχεία χρήσης φυτοφαρμάκων, δεδομένα για τα χαρακτηριστικά των φυτοφαρμάκων, καθώς και μετεωρολογικά και εδαφολογικά στοιχεία.

Άρθρο 15 Υποβολή εκθέσεων

Σε τακτά διαστήματα, η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο έκθεση για την πρόοδο της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας, συνοδευόμενη από προτάσεις τροποποίησης, εφόσον ενδείκνυται.

Κεφάλαιο VI Τελικές διατάξεις

Άρθρο 16 Κυρώσεις

Τα κράτη μέλη καθορίζουν τις κυρώσεις που επιβάλλονται σε περίπτωση παράβασης των διατάξεων εθνικού δικαίου που θεσπίζονται σύμφωνα με την παρούσα οδηγία και λαμβάνουν όλα τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλίζεται η εφαρμογή τους. Οι επιβαλλόμενες κυρώσεις πρέπει να είναι αποτελεσματικές, αναλογικές και αποτρεπτικές.

Τα κράτη μέλη κοινοποιούν τις σχετικές διατάξεις στην Επιτροπή, το αργότερο εντός δώδεκα μηνών από την ημερομηνία που καθορίζεται στο άρθρο 20 παράγραφος 1 και της γνωστοποιούν αμέσως κάθε μεταγενέστερη τροποποίησή τους.

Άρθρο 17 Τυποποίηση

1. Τα πρότυπα που αναφέρονται στο άρθρο 8 παράγραφος 2 της παρούσας οδηγίας θεσπίζονται με τη διαδικασία του άρθρου 6 παράγραφος 3 της οδηγίας 98/34/ΕΚ.

Το αίτημα εκπόνησης των εν λόγω προτύπων είναι δυνατόν να διατυπωθεί κατόπιν διαβούλευσης με την επιτροπή που αναφέρεται στο άρθρο 18 παράγραφος 1.

2. Η Επιτροπή δημοσιεύει τα στοιχεία αναφοράς των προτύπων στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

3. Όταν ένα κράτος μέλος ή η Επιτροπή θεωρεί ότι ένα πρότυπο δεν ανταποκρίνεται πλήρως στις βασικές απαιτήσεις τις οποίες καλύπτει, η Επιτροπή ή το ενδιαφερόμενο κράτος μέλος παραπέμπει το θέμα στην επιτροπή που έχει συσταθεί βάσει της οδηγίας 98/34/ΕΚ, αναπτύσσοντας τα επιχειρήματά του. Η επιτροπή αυτή γνωμοδοτεί αμελλητί.

Με βάση τη γνωμοδότηση της εν λόγω επιτροπής, η Επιτροπή αποφασίζει να δημοσιεύσει, να μην δημοσιεύσει, να δημοσιεύσει υπό περιορισμούς, να διατηρήσει, να διατηρήσει υπό περιορισμούς ή να αποσύρει τα στοιχεία αναφοράς του σχετικού εναρμονισμένου προτύπου στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

Άρθρο 18 Επιτροπές

1. Η Επιτροπή επικουρείται από τη μόνιμη επιτροπή για την τροφική αλυσίδα και την υγεία των ζώων που έχει συσταθεί βάσει του άρθρου 58 του κανονισμού (EΚ) αριθ. 178/2002 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου[22].

2. Στις περιπτώσεις που γίνεται μνεία της παρούσας παραγράφου, εφαρμόζονται τα άρθρα 3 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 8 της ίδιας απόφασης.

3. Στις περιπτώσεις που γίνεται μνεία της παρούσας παραγράφου, εφαρμόζονται τα άρθρα 5 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 8 της ίδιας απόφασης.

Η προθεσμία που προβλέπεται στο άρθρο 5 παράγραφος 6 της απόφασης 1999/468/ΕΚ ορίζεται τρίμηνη.

Άρθρο 19 Δαπάνες

Για να στηριχθεί η ανάπτυξη εναρμονισμένων πολιτικών και συστημάτων στο πεδίο της αειφόρου χρήσης των φυτοφαρμάκων, η Επιτροπή δύναται να χρηματοδοτεί:

α) την ανάπτυξη εναρμονισμένου συστήματος, το οποίο περιλαμβάνει κατάλληλη βάση δεδομένων για τη συλλογή και την αποθήκευση όλων των πληροφοριών που αφορούν τους δείκτες κινδύνου από φυτοφάρμακα, καθώς και για τη διάθεση των πληροφοριών αυτών στις αρμόδιες αρχές, σε άλλα ενδιαφερόμενα μέρη και στο ευρύ κοινό·

β) την εκπόνηση των αναγκαίων μελετών για την κατάρτιση και την εξέλιξη των νομοθετικών πράξεων, όπου συμπεριλαμβάνεται η προσαρμογή των παραρτημάτων της παρούσας οδηγίας στην τεχνική πρόοδο·

γ) τη διατύπωση κατευθυντήριων γραμμών και βέλτιστων πρακτικών για τη διευκόλυνση της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 20 Μεταφορά στο εθνικό δίκαιο

1. Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία το αργότερο στις [ημερομηνία έναρξης ισχύος + 2 έτη]. Ανακοινώνουν αμέσως στην Επιτροπή το κείμενο των εν λόγω διατάξεων, καθώς και πίνακα αντιστοιχίας μεταξύ αυτών και των διατάξεων της παρούσας οδηγίας.

Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από σχετική αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος αναφοράς καθορίζεται από τα κράτη μέλη.

2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εθνικού δικαίου τις οποίες θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.

Άρθρο 21 Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την […] ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

Άρθρο 22

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Βρυξέλλες, […]

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

[…] […]

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I Προγράμματα κατάρτισης

Τα προγράμματα κατάρτισης σχεδιάζονται κατά τρόπο που εξασφαλίζει την απόκτηση επαρκών γνώσεων στα ακόλουθα θέματα:

1. Όλη η νομοθεσία που διέπει τα φυτοφάρμακα και τη χρήση τους

2. Πηγές κινδύνου και κίνδυνοι που συνδέονται με τα φυτοφάρμακα και τρόποι εντοπισμού και ελέγχου αυτών, ειδικότερα δε:

α) κίνδυνοι για τον άνθρωπο (χειριστές, κάτοικοι, διερχόμενοι, άτομα που εισέρχονται σε χώρους που έχουν υποβληθεί σε αγωγή και άτομα που χειρίζονται ή τρώγουν είδη που έχουν υποβληθεί σε αγωγή) και όξυνση των κινδύνων αυτών από παράγοντες όπως το κάπνισμα,

β) συμπτώματα δηλητηρίασης από φυτοφάρμακα και παροχή πρώτων βοηθειών,

γ) κίνδυνοι για τα φυτά που δεν αποτελούν στόχο, τα επωφελή έντομα, την άγρια πανίδα και χλωρίδα, τη βιοποικιλότητα και για το περιβάλλον γενικότερα

3. Στοιχεία στρατηγικών και τεχνικών ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών και στρατηγικών και τεχνικών ολοκληρωμένης διαχείρισης καλλιεργειών και αρχές της βιολογικής γεωργίας· πληροφορίες για γενικά και για ειδικά κατά καλλιέργεια πρότυπα ολοκληρωμένης διαχείρισης επιβλαβών οργανισμών

4. Εισαγωγή στη συγκριτική αξιολόγηση στο επίπεδο του χρήστη, ώστε να διευκολυνθούν οι επαγγελματίες χρήστες στην επιλογή, για δεδομένη κατάσταση, του πιο ενδεδειγμένου μεταξύ όλων των εγκεκριμένων προϊόντων για την καταπολέμηση δεδομένου προβλήματος επιβλαβών οργανισμών

5. Μέτρα ελαχιστοποίησης των κινδύνων για τον άνθρωπο, τα είδη που δεν αποτελούν στόχο και για το περιβάλλον: ασφαλείς εργασιακές πρακτικές αποθήκευσης, χειρισμού και ανάμιξης φυτοφαρμάκων και διάθεσης των κενών συσκευασιών, άλλων μολυσμένων υλικών και της περίσσειας φυτοφαρμάκου (συμπεριλαμβάνονται τα μίγματα του βυτίου), ανεξαρτήτως του εάν είναι πυκνά ή αραιωμένα· συνιστώμενος τρόπος ελέγχου της έκθεσης του χειριστή (μέσα ατομικής προστασίας)

6. Διαδικασίες προετοιμασίας του εξοπλισμού εφαρμογής για χρήση, συμπεριλαμβανομένης της βαθμονόμησής του, και για λειτουργία με ελάχιστους κινδύνους για τον χρήστη, άλλα άτομα, ζωικά και φυτικά είδη που δεν αποτελούν στόχο, καθώς και για τη βιοποικιλότητα και το περιβάλλον

7. Χρήση και συντήρηση του εξοπλισμού εφαρμογής και ειδικές τεχνικές ψεκασμού (π.χ. ψεκαστήρες χαμηλού όγκου, ακροφύσια χαμηλής αερομεταφοράς)· στόχοι του τεχνικού ελέγχου των εν χρήσει ψεκαστήρων και τρόποι βελτίωσης της ποιότητας του ψεκασμού

8. Μέτρα έκτακτης ανάγκης για την προστασία της υγείας του ανθρώπου και του περιβάλλοντος σε περίπτωση τυχαίας διαρροής και ρύπανσης

9. Τεχνικά μέσα παρακολούθησης της υγείας και πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας για την αναφορά κάθε περιστατικού ή δυσφορίας

10. Τήρηση αρχείου για κάθε χρήση φυτοφαρμάκων, σύμφωνα με τη σχετική νομοθεσία.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II Απαιτήσεις υγείας και ασφάλειας και περιβαλλοντικές απαιτήσεις για τον έλεγχο του εξοπλισμού εφαρμογής φυτοφαρμάκων

O έλεγχος του εξοπλισμού εφαρμογής φυτοφαρμάκων καλύπτει όλες τις παραμέτρους που έχουν σημασία για να επιτευχθούν υψηλό επίπεδο ασφάλειας και προστασίας της υγείας του ανθρώπου και του περιβάλλοντος και πλήρης αποτελεσματικότητα της εργασίας εφαρμογής, διασφαλίζοντας την πρέπουσα επίδοση των ακόλουθων συστημάτων και λειτουργιών, κατά περίπτωση:

24. Μέρη του συστήματος μετάδοσης της κίνησης

Ο προφυλακτήρας του κινητήριου άξονα λήψης ισχύος και ο προφυλακτήρας της σύνδεσης εισόδου ισχύος πρέπει να είναι τοποθετημένοι και να βρίσκονται σε καλή κατάσταση, ενώ δεν πρέπει να επηρεάζεται η λειτουργία των προστατευτικών μηχανισμών και των τυχόν κινούμενων ή περιστρεφόμενων στοιχείων του συστήματος μετάδοσης της κίνησης, ώστε να εξασφαλίζεται η προστασία του χειριστή.

25. Αντλία

Η δυναμικότητα της αντλίας πρέπει να είναι προσαρμοσμένη στις ανάγκες του εξοπλισμού, η δε αντλία πρέπει να λειτουργεί σωστά, ώστε να εξασφαλίζει σταθερή και αξιόπιστη παροχή εφαρμογής. Δεν πρέπει να υπάρχουν διαρροές από τη αντλία.

26. Ανάδευση

ΟΙ αναδευτήρες πρέπει να εξασφαλίζουν την πρέπουσα ανακυκλοφορία, ώστε να επιτυγχάνεται ομοιόμορφη συγκέντρωση σε ολόκληρο τον όγκο του υγρού ψεκαστικού μίγματος που περιέχεται στο βυτίο.

27. Βυτίο ψεκασμού

Τα βυτία ψεκασμού, καθώς και ο δείκτης περιεχομένου του βυτίου, τα συστήματα πλήρωσης, τα πλέγματα και φίλτρα, τα συστήματα εκκένωσης και τα συστήματα ανάμιξης πρέπει να λειτουργούν με τρόπο που ελαχιστοποιεί την τυχαία διαφυγή, τις ανομοιογενείς κατανομές της συγκέντρωσης, την έκθεση του χειριστή και τα υπολείμματα του περιεχομένου.

28. Συστήματα μετρήσεων, ελέγχου και ρυθμίσεων

Όλα τα συστήματα μέτρησης, εκκίνησης και διακοπής και ρύθμισης της πίεσης ή/και της ταχύτητας ροής πρέπει να λειτουργούν με αξιοπιστία και χωρίς διαρροές. Ο έλεγχος της πίεσης και ο χειρισμός των συστημάτων ρύθμισης της πίεσης πρέπει να είναι εφικτά με ευχέρεια κατά την εφαρμογή. Τα συστήματα ρύθμισης της πίεσης πρέπει να διατηρούν σταθερή ενεργό πίεση σε σταθερό αριθμό περιστροφών της αντλίας, ώστε να εξασφαλίζεται σταθερή παροχή εφαρμογής.

29. Σωληνώσεις και εύκαμπτοι σωλήνες

Οι σωληνώσεις και οι εύκαμπτοι σωλήνες πρέπει να βρίσκονται στην πρέπουσα κατάσταση για να αποτρέπεται η διατάραξη της ροής του υγρού ή η τυχαία διαφυγή σε περίπτωση αστοχίας. Δεν πρέπει να υπάρχουν διαρροές όταν οι σωληνώσεις και οι εύκαμπτοι σωλήνες λειτουργούν υπό τη μέγιστη πίεση που μπορεί να επιτευχθεί στο σύστημα.

30. Φίλτρα

Για να αποτρέπονται η ανατάραξη και η ανομοιογένεια της ροής ψεκασμού, τα φίλτρα πρέπει να βρίσκονται σε καλή κατάσταση, το δε μέγεθος των βροχίδων τους πρέπει να αντιστοιχεί στο μέγεθος των ακροφυσίων που φέρει ο ψεκαστήρας. Το σύστημα ένδειξης της απόφραξης φίλτρου πρέπει να λειτουργεί σωστά.

31. Ράμπα ψεκασμού (προκειμένου για εξοπλισμό που ψεκάζει φυτοφάρμακα με τη βοήθεια βραχίονα τοποθετημένου σε οριζόντια θέση, σε μικρή απόσταση από την καλλιέργεια ή το υλικό που πρόκειται να υποβληθεί σε αγωγή)

Η ράμπα ψεκασμού πρέπει να βρίσκεται σε καλή κατάσταση και να έχει σταθερότητα προς όλες τις κατευθύνσεις. Τα συστήματα στερέωσης και ρύθμισης, καθώς και οι μηχανισμοί απόσβεσης των ακούσιων κινήσεων και αντιστάθμισης των κλίσεων του εδάφους πρέπει να λειτουργούν με αξιοπιστία.

32. Ακροφύσια

Τα ακροφύσια πρέπει να λειτουργούν σωστά, ώστε να ελέγχεται η στάλαξη όταν διακόπτεται ο ψεκασμός. Για να εξασφαλίζεται ομοιογενής ροή ψεκασμού, η ταχύτητα ροής από κάθε επιμέρους ακροφύσιο δεν πρέπει να αποκλίνει κατά περισσότερο από 5 % από τα δεδομένα των πινάκων ταχύτητας ροής που παρέχονται από τον κατασκευαστή.

33. Κατανομή

Η εγκάρσια και η κατακόρυφη (στις περιπτώσεις εφαρμογής σε κατακόρυφες καλλιέργειες) κατανομή του ψεκαστικού μίγματος, καθώς και η κατανομή κατά τη διεύθυνση της κίνησης πρέπει να είναι ομοιογενείς. Πρέπει να εξασφαλίζεται η κατάλληλη ποσότητα και κατανομή του ψεκαστικού μίγματος στην έκταση στόχο.

34. Ανεμιστήρας (προκειμένου για εξοπλισμό που κατανέμει φυτοφάρμακα με τη βοήθεια ρεύματος αέρα)

Ο ανεμιστήρας πρέπει να βρίσκεται σε καλή κατάσταση και να εξασφαλίζει σταθερό και αξιόπιστο ρεύμα αέρα.

ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

Το παρόν έγγραφο συνοδεύει και συμπληρώνει την αιτιολογική έκθεση. Για το λόγο αυτό, κατά τη συμπλήρωση αυτού του νομοθετικού δημοσιονομικού δελτίου, και εφόσον δεν θίγεται η αναγνωσιμότητά του, πρέπει να αποφεύγεται στο μέτρο του δυνατού η επανάληψη πληροφοριών που περιέχονται στην αιτιολογική έκθεση. Προτού συμπληρώσετε το δελτίο, διαβάστε τις ειδικές κατευθυντήριες γραμμές με τις οποίες παρέχονται οδηγίες και αποσαφηνίσεις σχετικά με τα κατωτέρω σημεία.

35. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ:

Πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίoυ για τον καθορισμό πλαισίου κοινοτικής δράσης με σκοπό την επίτευξη αειφόρου χρήσης των φυτοφαρμάκων

36. ΠΛΑΙΣΙΟ ΔΒΔ / ΠΒΔ (διαχείριση βάσει δραστηριοτήτων/προϋπολογισμός βάσει δραστηριοτήτων)

Τομέας (-είς) δραστηριότητας και σχετική (-ές) δραστηριότητα (-ες):

Περιβάλλον (Κωδικός ΠΒΔ 0703: Εφαρμογή της κοινοτικής πολιτικής και νομοθεσίας στον τομέα του περιβάλλοντος).

37. ΓΡΑΜΜΕΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ

38. Γραμμές προϋπολογισμού (επιχειρησιακές γραμμές και συναφείς γραμμές τεχνικής και διοικητικής βοήθειας (πρώην γραμμές B..A) περιλαμβανομένων των ονομασιών τους:

Χρηματοδοτικό μέσο για το περιβάλλον (LIFE+ για την περίοδο 2007-2013) (07.03.07)

39. Διάρκεια της δράσης και της δημοσιονομικής επίπτωσης:

Οι απαιτούμενες πιστώσεις για την περίοδο 2007-2013 θα καλυφθούν από τυς πόρους που προβλέπονται ήδη για το πρόγραμμα LIFE+. Δεν ζητείται πρόσθετο ποσό.

40. Δημοσιονομικά χαρακτηριστικά ( να προστεθούν σειρές, εάν είναι αναγκαίο ) :

Γραμμή προϋπολο-γισμού | Είδος δαπάνης | Νέα | Συμμετοχή ΕΖΕΣ | Συνεισφορές υποψήφιων χωρών | Τομέας δημοσιονομι-κών προοπτικών |

07 03 07 | ΜΥΔ | ΔΠ | ΟΧΙ | ΟΧΙ | ΟΧΙ | αριθ. [2] |

41. ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΤΙΚΌΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΟΡΩΝ

42. Δημοσιονομικοί πόροι

43. Ανακεφαλαιωτικό των πιστώσεων ανάληψης υποχρεώσεων (ΠΑΥ) και των πιστώσεων πληρωμών (ΠΠ)

εκατ. ευρώ (τρία δεκαδικά ψηφία)

Είδος δαπάνης | Τμήμα αριθ. | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 και επόμενα | Σύνολο |

Επιχειρησιακές δαπάνες[23] |

Πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων (ΠΑΥ) | 8.1 | α | 0,227 | 0,161 | 0,161 | 0,134 | 0,134 | 0,107 | 0,924 |

Πιστώσεις πληρωμών (ΠΠ) | β | 0,151 | 0,153 | 0,170 | 0,143 | 0,129 | 0,109 | 0,855 |

Διοικητικές δαπάνες περιλαμβανόμενες στο ποσό αναφοράς[24] |

Τεχνική και διοικητική βοήθεια (ΜΔΠ) | 8.2.4 | γ | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 |

ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΠΟΣΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ |

Πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων | α+γ | 0,227 | 0,161 | 0,161 | 0,134 | 0,134 | 0,107 | 0,924 |

Πιστώσεις πληρωμών | β+γ | 0,151 | 0,153 | 0,170 | 0,143 | 0,129 | 0,109 | 0,855 |

Διοικητικές δαπάνες μη περιλαμβανόμενες στο ποσό αναφοράς[25] |

Ανθρώπινοι πόροι και συναφείς δαπάνες (ΜΔΠ) | 8.2.5 | δ | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,648 |

Διοικητικές δαπάνες, εκτός ανθρώπινων πόρων και συναφών δαπανών, μη περιλαμβανόμενες στο ποσό αναφοράς (ΜΔΠ) | 8.2.6 | ε | 0,000 | 0,111 | 0,031 | 0,111 | 0,031 | 0,111 | 0,395 |

Συνολικές ενδεικτικές δαπάνες της δράσης

ΣΥΝΟΛΟ ΠΑΥ, περιλαμβανομένων των δαπανών για ανθρώπινους πόρους | α+γ+δ+ε | 0,335 | 0,380 | 0,300 | 0,353 | 0,273 | 0,326 | 1,967 |

ΣΥΝΟΛΟ ΠΠ, περιλαμβανομένων των δαπανών για ανθρώπινους πόρους | β+γ+δ+ε | 0,259 | 0,372 | 0,309 | 0,362 | 0,268 | 0,328 | 1,898 |

Λεπτομέρειες σχετικά με τη συγχρηματοδότηση

Εάν η πρόταση προβλέπει συγχρηματοδότηση από τα κράτη μέλη ή από άλλους οργανισμούς (διευκρινίστε ποιους), ο κατωτέρω πίνακας πρέπει να περιλαμβάνει εκτίμηση του επιπέδου της συγχρηματοδόσης (μπορούν να προστεθούν γραμμές εάν προβλέπεται ότι περισσότεροι οργανισμοί θα συμμετάσχουν στη συγχρηματοδότηση):

εκατ. ευρώ (τρία δεκαδικά ψηφία)

Συγχρηματοδοτών οργανισμός | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 και επό-μενα | Σύνολο |

…………………… | στ | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 |

ΣΥΝΟΛΟ ΠΑΥ περιλαμβανομένης της συγχρηματοδότησης | α+γ+δ+ε+ στ | 0,335 | 0,380 | 0,300 | 0,353 | 0,273 | 0,326 | 1,967 |

44. Συμβατότητα με το δημοσιονομικό προγραμματισμό

X Η πρόταση είναι συμβατή με τον ισχύοντα δημοσιονομικό προγραμματισμό.

( Η πρόταση απαιτεί τον επαναπρογραμματισμό του σχετικού τομέα των δημοσιονομικών προοπτικών.

( Η πρόταση ενδέχεται να απαιτήσει την εφαρμογή των διατάξεων της Διοργανικής Συμφωνίας[26] (σχετικά με το μέσο ευελιξίας ή με την αναθεώρηση των δημοσιονομικών προοπτικών).

45. Δημοσιονομική επίπτωση στα έσοδα

X Η πρόταση δεν έχει δημοσιονομική επίπτωση στα έσοδα

( Η πρόταση έχει δημοσιονομική επίπτωση – η επίπτωση στα έσοδα είναι η ακόλουθη:

Σημείωση: Όλες οι διευκρινίσεις και παρατηρήσεις σχετικά με τη μέθοδο υπολογισμού της επίπτωσης στα έσοδα πρέπει να περιλαμβάνονται σε χωριστό παράρτημα.

εκατ. ευρώ (ένα δεκαδικό ψηφίο)

Πριν από τη δράση [2007] | Κατάσταση μετά τη δράση |

Σύνολο ανθρώπινων πόρων | 1A*/ AD | 1A*/ AD | 1A*/ AD | 1A*/ AD | 1A*/ AD | 1A*/ AD |

46. ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΣΤΟΧΟΙ

Οι διευκρινίσεις σχετικά με το πλαίσιο της πρότασης πρέπει να δίνονται στην αιτιολογική έκθεση. Το παρόν τμήμα του νομοθετικού δημοσιονομικού δελτίου πρέπει να περιλαμβάνει τις ακόλουθες συμπληρωματικές πληροφορίες:

47. Ανάγκη υλοποίησης βραχυπρόθεσμα ή μακροπρόθεσμα

Καλύτερη προστασία της υγείας του ανθρώπου και του περιβάλλοντος από τις δυσμενείς επιδράσεις των φυτοφαρμάκων (βλ. αιτιολογική έκθεση, κεφάλαιο «Αιτιολογία και στόχοι της πρότασης » ). Προς τούτο, απαιτούνται δημοσιονομικοί πόροι για:

- την ανάπτυξη εναρμονισμένου συστήματος, το οποίο περιλαμβάνει κατάλληλη βάση δεδομένων για τη συλλογή και την αποθήκευση όλων των πληροφοριών που αφορούν τους δείκτες κινδύνου από φυτοφάρμακα, καθώς και για τη διάθεση των πληροφοριών αυτών στις αρμόδιες αρχές, σε άλλα ενδιαφερόμενα μέρη και στο ευρύ κοινό·

- την εκπόνηση των αναγκαίων μελετών για την κατάρτιση και την εξέλιξη των νομοθετικών πράξεων, όπου συμπεριλαμβάνεται η προσαρμογή των παραρτημάτων της παρούσας οδηγίας στην τεχνική πρόοδο και

- τη διατύπωση κατευθυντήριων γραμμών και βέλτιστων πρακτικών για τη διευκόλυνση της εφαρμογής της παρούσας οδηγίας.

Τηρούνται απολύτως οι αρχές του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

48. Προστιθέμενη αξία της κοινοτικής συμμετοχής, συνέπεια της πρότασης με άλλα δημοσιονομικά μέσα και δυνατή συνέργεια

Χωρίς την παρέμβαση της Κοινότητας, θα διατηρηθούν οι σημερινές αποκλίνουσες καταστάσεις στα κράτη μέλη (βλ. επίσης κεφάλαιο 3 της αιτιολογικής έκθεσης).

Προβλέπονται επιχειρησιακές δαπάνες στο πλαίσιο του τμήματος του προϋπολογισμού του LIFE+ το οποίο υπόκειται σε κεντρική άμεση διαχείριση.

49. Στόχοι, αναμενόμενα αποτελέσματα και συναφείς δείκτες της πρότασης στο πλαίσιο της ΔΒΔ (διαχείριση βάσει δραστηριοτήτων)

Περιορισμός των επιπτώσεων των φυτοφαρμάκων στην υγεία του ανθρώπου και στο περιβάλλον και, γενικότερα, επίτευξη περισσότερης αειφορίας στη χρήση φυτοφαρμάκων, καθώς και σημαντικής γενικής μείωσης των κινδύνων και της χρήσης φυτοφαρμάκων, η οποία συμβιβάζεται με την απαραίτητη φυτοπροστασία. Ειδικοί στόχοι είναι οι εξής:

(i) ελαχιστοποίηση των πηγών κινδύνου και των κινδύνων για την υγεία και το περιβάλλον από τη χρήση φυτοφαρμάκων·

(ii) βελτίωση του ελέγχου της χρήσης και διανομής φυτοφαρμάκων·

(iii) μείωση των επιπέδων των επιβλαβών δραστικών ουσιών, μεταξύ άλλων, μέσω της αντικατάστασης των πλέον επικίνδυνων με ασφαλέστερα υποκατάστατα (συμπεριλαμβανομένων των μη χημικών)·

(iv) ενθάρρυνση της χρήσης καλλιεργητικών συστημάτων με μικρή ή μηδενική χρήση φυτοφαρμάκων, ιδίως μέσω της μεγαλύτερης ευαισθητοποίησης των γεωργών, της προώθησης της χρήσης κωδίκων ορθής πρακτικής και της εξέτασης της δυνατότητας εφαρμογής οικονομικών μέσων·

(v) καθιέρωση διαφανούς συστήματος, συμπεριλαμβανομένης της ανάπτυξης καταλλήλων δεικτών, για την αναφορά και την παρακολούθηση της προόδου που σημειώνεται στην επίτευξη των στόχων της στρατηγικής.

Θα εκπονηθούν εναρμονισμένοι δείκτες, οι οποίοι θα υιοθετηθούν σε μεταγενέστερο στάδιο και θα χρησιμοποιούνται για την παρακολούθηση της εφαρμογής και των αποτελεσμάτων.

50. Μέθοδος υλοποίησης (ενδεικτική)

Αναφέρατε κατωτέρω τη μέθοδο ή τις μεθόδους[28] που επιλέχθηκε(-αν) για την υλοποίηση της δράσης.

X Κεντρική διαχείριση

X άμεσα από την Επιτροπή

ٱ έμμεσα με ανάθεση σε:

ٱ εκτελεστικούς οργανισμούς

ٱ οργανισμούς που έχουν συσταθεί από τις Κοινότητες σύμφωνα με το άρθρο 185 του δημοσιονομικού κανονισμού

ٱ εθνικούς δημόσιους οργανισμούς / οργανισμούς με αποστολή δημόσιας υπηρεσίας

ٱ Επιμερισμένη ή αποκεντρωμένη διαχείριση

ٱ με τα κράτη μέλη

ٱ με τρίτες χώρες

ٱ Από κοινού διαχείριση με διεθνείς οργανισμούς (διευκρινίστε)

Παρατηρήσεις:

51. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

52. Σύστημα παρακολούθησης

Τα κράτη μέλη θα υποχρεούνται να υποβάλλουν εκθέσεις σχετικά με όλες τις δράσεις και τα μέτρα που θεσπίζουν για την εφαρμογή της οδηγίας και – μετά την έκδοση των αναγκαίων νομοθετικών πράξεων – σχετικά με την πραγματική χρήση των φυτοφαρμάκων.

Οι συμβάσεις που συνάπτει η Επιτροπή για την εφαρμογή της οδηγίας προβλέπουν εποπτεία και οικονομικό έλεγχο από την Επιτροπή (ή από εξουσιοδοτημένο αντιπρόσωπό της) και ελέγχους από το Ελεγκτικό Συνέδριο, εάν είναι απαραίτητο επιτόπιους.

53. Αξιολόγηση

54. Εκ των προτέρων

Βλ. εκτίμηση αντίκτυπου που συνοδεύει, ως υπηρεσιακό έγγραφο της Επιτροπής, την παρούσα πρόταση. Εκτιμήθηκε ο αντίκτυπος όλων των προτεινόμενων μέτρων από οικονομικής, κοινωνικής, υγειονομικής και περιβαλλοντικής πλευράς.

55. Μέτρα που ελήφθησαν μετά από ενδιάμεση / εκ των υστέρων αξιολόγηση (διδάγματα από ανάλογες εμπειρίες στο παρελθόν)

Τα μέτρα που προτείνονται στην οδηγία πλαίσιο βασίζονται στην αξιολόγηση της κατάστασης που επικρατεί στα κράτη μέλη και της πείρας τους. Η αξιολόγηση αυτή ελήφθη υπόψη στην εκτίμηση αντίκτυπου.

56. Όροι και συχνότητα των μελλοντικών αξιολογήσεων

Τακτική αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της οδηγίας στο πλαίσιο της "ομάδας εμπειρογνωμόνων της θεματικής στρατηγικής", η οποία θα διατυπώνει συστάσεις για την κατάλληλη καθοδήγηση, τις βέλτιστες πρακτικές και τις αναγκαίες τροποποιήσεις της οδηγίας, καθώς και για την εφαρμογή της.

57. ΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΠΟΛΕΜΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΑΤΗΣ

Πλήρης εφαρμογή των προτύπων εσωτερικού ελέγχου αριθ. 14, 15, 16, 18, 19, 20, 21, καθώς και των αρχών του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στο γενικό προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Η Επιτροπή εξασφαλίζει ότι, κατά την υλοποίηση δράσεων που χρηματοδοτούνται δυνάμει του παρόντος προγράμματος, τα οικονομικά συμφέροντα της Κοινότητας προστατεύονται µε την εφαρμογή προληπτικών μέτρων κατά της απάτης, της διαφθοράς και κάθε άλλης παράνομης δραστηριότητας, µε τη διενέργεια αποτελεσματικών ελέγχων και µε την είσπραξη αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών και, σε περίπτωση που διαπιστωθούν παρατυπίες, µε την επιβολή αποτελεσματικών, αναλογικών και αποτρεπτικών κυρώσεων, σύμφωνα µε τους κανονισμούς (EΚ, Ευρατόµ) αριθ. 2988/95 και (Ευρατόµ, ΕΚ) αριθ. 2185/96 του Συμβουλίου και τον κανονισμό (EΚ) αριθ. 1073/1999 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου.

58. ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΟΡΩΝ

59. Στόχοι της πρότασης από πλευράς δημοσιονομικού κόστους

Πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων σε εκατ. ευρώ (τρία δεκαδικά ψηφία)

2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 |

Μόνιμοι ή έκτακτοι υπάλληλοι[29] (XX 01 01) | A*/AD | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |

B*, C*/ AST |

Προσωπικό[30] που χρηματοδοτείται από το άρθρο XX 01 02 |

Λοιπό προσωπικό[31] που χρηματοδοτείται από το άρθρο XX 01 04/05 |

ΣΥΝΟΛΟ | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 | 1 |

61. Περιγραφή των καθηκόντων που απορρέουν από τη δράση

Έλεγχος της εφαρμογής στα κράτη μέλη και οργάνωση συστήματος ανταλλαγής πληροφοριών σύμφωνα με το άρθρο 16 της πρότασης, με αποτέλεσμα τη λήψη μέτρων για την προσαρμογή της οδηγίας ή των παραρτημάτων της στην τεχνική πρόοδο, όπου ενδείκνυται.

62. Πηγές ανθρώπινων πόρων (κανονισμός υπηρεσιακής κατάστασης)

(Εάν αναφέρονται περισσότερες της μιας πηγές ανθρώπινων πόρων, διευκρινίστε τον αριθμό θέσεων που προέρχεται από καθεμία από τις πηγές αυτές)

( Θέσεις που έχουν διατεθεί για τη διαχείριση του προγράμματος και πρέπει να αντικατασταθούν ή να παραταθούν

( Θέσεις που έχουν διατεθεί εκ των προτέρων στο πλαίσιο της διαδικασίας ΕΣΠ/ΠΣΠ (Ετήσιας Στρατηγικής Πολιτικής/Προσχεδίου Προϋπολογισμού) για το έτος n

( Θέσεις που θα ζητηθούν στο πλαίσιο της επόμενης διαδικασίας ΕΣΠ/ΠΣΠ

X Θέσεις προς αναδιάταξη με χρησιμοποίηση υφιστάμενων πόρων στη σχετική υπηρεσία (εσωτερική αναδιάταξη)

( Θέσεις που απαιτούνται για το έτος n αλλά δεν προβλέπονται στο πλαίσιο της διαδικασίας ΕΣΠ/ΠΣΠ του σχετικού οικονομικού έτους

63. Άλλες διοικητικές δαπάνες περιλαμβανόμενες στο ποσό αναφοράς (XX 01 04/05 – Δαπάνες διοικητικής διαχείρισης)

εκατ. ευρώ (τρία δεκαδικά ψηφία)

Γραμμή προϋπολογισμού (αριθμός και ονομασία) | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 και επόμενα | ΣΥΝΟΛΟ |

Άλλη τεχνική ή διοικητική βοήθεια |

- Εσωτερική (intra muros) |

- Εξωτερική (extra muros) |

Σύνολο τεχνικής και διοικητικής βοήθειας | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 |

64. Δημοσιονομικές δαπάνες για ανθρώπινους πόρους και συναφείς δαπάνες που δεν περιλαμβάνονται στο ποσό αναφοράς

εκατ. ευρώ (τρία δεκαδικά ψηφία)

Κατηγορία ανθρώπινων πόρων | Έτος n | Έτος n+1 | Έτος n+2 | Έτος n+3 | Έτος n+4 | Έτος n+5 και επό-μενα |

Μόνιμοι και έκτακτοι υπάλληλοι (XX 01 01) | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 |

Προσωπικό που χρηματοδοτείται από το άρθρο XX 01 02 (επικουρικοί υπάλληλοι, END(=ΑΕΕ), συμβασιούχοι υπάλληλοι, κλπ.) (να αναφερθεί η γραμμή του προϋπολογισμού) |

Συνολικές δαπάνες για ανθρώπινους πόρους και συναφείς δαπάνες (ΜΗ περιλαμβανόμενες στο ποσό αναφοράς) | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 | 0,108 |

Υπολογισμός – Μόνιμοι και έκτακτοι υπάλληλοι

Να γίνει παραπομπή στο σημείο 8.2.1, κατά περίπτωση

Οι καθορισμένες αποδοχές ενός υπαλλήλου A*/AD, που προβλέπεται στο σημείο 8.2.1, ανέρχονται σε 0,108 εκατομ. ευρώ.

Υπολογισμός – Προσωπικό που χρηματοδοτείται από το άρθρο XX 01 02

Να γίνει παραπομπή στο σημείο 8.2.1, κατά περίπτωση

8.2.6 Άλλες διοικητικές δαπάνες που δεν περιλαμβάνονται στο ποσό αναφοράς εκατ. ευρώ (τρία δεκαδικά ψηφία) |

2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 και επό-μενα | ΣΥΝΟΛΟ |

XX 01 02 11 01 – Αποστολές | 0,000 | 0,004 | 0,004 | 0,004 | 0,004 | 0,004 | 0,020 |

XX 01 02 11 02 – Συνεδριάσεις και διασκέψεις | 0,000 | 0,080 | 0,000 | 0,080 | 0,000 | 0,080 | 0,240 |

XX 01 02 11 03 – Επιτροπές[33] | 0,000 | 0,027 | 0,027 | 0,027 | 0,027 | 0,027 | 0,135 |

XX 01 02 11 04 – Μελέτες και παροχή συμβουλών | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 |

XX 01 02 11 05 – Συστήματα πληροφοριών | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 | 0,000 |

2 Σύνολο άλλων δαπανών διαχείρισης (XX 01 02 11) |

3 Άλλες δαπάνες διοικητικής φύσης (να προσδιοριστούν και να αναφερθεί η σχετική γραμμή του προϋπολογισμού) |

Σύνολο διοικητικών δαπανών εκτός των ανθρώπινων πόρων και των συναφών δαπανών (που ΔΕΝ περιλαμβάνονται στο ποσό αναφοράς) | 0,000 | 0,111 | 0,031 | 0,111 | 0,031 | 0,111 | 0,395 |

Υπολογισμός – Άλλες διοικητικές δαπάνες μη περιλαμβανόμενες στο ποσό αναφοράς

Προβλέπονται 4 αποστολές μοναδιαίου κόστους 1000 ευρώ για κάθε έτος της περιόδου 2009-2013, με σκοπό την επεξήγηση των στόχων και των μέτρων της θεματικής στρατηγικής και τη διευκόλυνση της εφαρμογής τους στα κράτη μέλη.

Προβλέπεται η διοργάνωση μίας διάσκεψης ανά διετία (μοναδιαίο κόστος: 80.000 ευρώ) κατά την περίοδο 2009-2013, με σκοπό τη διαβούλευση με τους ενδιαφερόμενους και τις αρμόδιες αρχές σχετικά με την εφαρμογή των μέτρων της θεματικής στρατηγικής.

Προβλέπονται ετήσιες συνεδριάσεις της επιτροπής (μοναδιαίο κόστος: 27.000 ευρώ) από το 2009 και εφεξής, για την ανταλλαγή πληροφοριών με σκοπό την έκδοση κατάλληλων κατευθυντήριων γραμμών και συστάσεων, με τις οποίες θα επιδιώκεται η πληρέστερη εναρμόνιση μεταξύ των κρατών μελών.

Οι ανάγκες σε ανθρώπινους και διοικητικούς πόρους θα καλυφθούν από το δημοσιονομικό κονδύλι που διατίθεται στη διαχειρίστρια ΓΔ στο πλαίσιο της ετήσιας διαδικασίας κατανομής.

[1] ΕΕ L 157 της 9.6.2006, σ. 24

[2] COM(2002) 349

[3] ΕΕ L 156 της 25.6.2003, σ. 17

[4] ΕΕ C […] της […], σ. […]

[5] ΕΕ C […] της […], σ. […]

[6] ΕΕ C […] της […], σ. […]

[7] ΕΕ L 242 της 10.9.2002, σ. 1

[8] ΕΕ L […]

[9] ΕΕ L 327 της 22.12.2000, p. 1· οδηγία όπως τροποποιήθηκε την τελευταία φορά από την απόφαση αριθ. 2455/2001/EΚ (ΕΕ L 331 της 15.12.2001, σ. 1).

[10] ΕΕ L 70 της 16.3.2005, p. 1· κανονισμός όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 178/2006 της Επιτροπής (ΕΕ L 29 της 2.2.2006, σ. 3).

[11] ΕΕ L 156 της 25.6.2003, σ. 17

[12] ΕΕ L 277 της 21.10.2005, σ. 1

[13] ΕΕ L 131 της 5.5.1998, σ. 11· οδηγία όπως τροποποιήθηκε από την πράξη προσχώρησης του 2003.

[14] ΕΕ L 158 της 30.4.2004, σ. 50

[15] ΕΕ L 157 της 9.6.2006, σ. 24

[16] ΕΕ L 103 της 25.4.1979, σ. 1· οδηγία όπως τροποποιήθηκε την τελευταία φορά από τον κανονισμό (EΚ) αριθ. 807/2003 (ΕΕ L 122 της 6.5.2003, σ. 36).

[17] ΕΕ L 206 της 22.7.1992, σ. 7· οδηγία όπως τροποποιήθηκε την τελευταία φορά από τον κανονισμό (EΚ) αριθ. 1882/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 284 της 31.10.2003, σ. 1).

[18] ΕΕ L 114 της 27.4.2006, σ. 9

[19] ΕΕ L 377 της 31.12.1991, σ. 20· οδηγία όπως τροποποιήθηκε την τελευταία φορά από τον κανονισμό (EΚ) αριθ. 166/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (ΕΕ L 33 της 4.2.2006, σ. 1).

[20] ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23

[21] ΕΕ L 200 της 30.7.1999, σ. 1

[22] ΕΕ L 31 της 1.2.2002, σ.1

[23] Δαπάνες εκτός Κεφαλαίου xx 01 του σχετικού Τίτλου xx.

[24] Δαπάνες του άρθρου xx 01 04 του Τίτλου xx.

[25] Δαπάνες Κεφαλαίου xx 01 εκτός των δαπανών των άρθρων xx 01 04 ή xx 01 05.

[26] Βλέπε σημεία 19 και 24 της διοργανικής συμφωνίας.

[27] Να προστεθούν στήλες εάν είναι αναγκαίο, δηλαδή εάν η διάρκεια της δράσης υπερβαίνει τα έξι έτη.

[28] Εάν αναφέρονται περισσότερες μέθοδοι, να δοθούν συμπληρωματικές διευκρινίσεις στο τμήμα ("Παρατηρήσεις") του παρόντος σημείου.

[29] Των οποίων το κόστος ΔΕΝ καλύπτεται από το ποσό αναφοράς.

[30] Των οποίων το κόστος ΔΕΝ καλύπτεται από το ποσό αναφοράς.

[31] Των οποίων το κόστος περιλαμβάνεται στο ποσό αναφοράς.

[32] Να γίνει παραπομπή στο νομοθετικό δημοσιονομικό δελτίο που αφορά ειδικά τον (τους) εν λόγω εκτελεστικό (-ούς) οργανισμό (-ούς).

[33] Να διευκρινιστεί το είδος της επιτροπής και η ομάδα στην οποία ανήκει.