ΓΛΩΣΣΑΡΙΟ

Ανακτήσεις σε αντιδιαστολή με τις δημοσιονομικές διορθώσεις : ανάκτηση αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών από τον δικαιούχο μέσω κοινοποίησης ανάκτησης που εκδίδεται από τον οργανισμό πληρωμών. Δημοσιονομικές διορθώσεις μπορούν να επιβληθούν στα κράτη μέλη από την Επιτροπή βάσει: 1) της δημοσιονομικής εκκαθάρισης (αξιοπιστία των ετήσιων λογαριασμών) ή/και βάσει 2) της εκκαθάρισης ως προς τη συμμόρφωση (νομιμότητα και κανονικότητα των υποκείμενων πράξεων) των ετήσιων λογαριασμών του οργανισμού πληρωμών. Τα ποσά που αποτελούν αντικείμενο δημοσιονομικών διορθώσεων χρηματοδοτούνται από τους εθνικούς προϋπολογισμούς.

ΕΓΤΑΑ : Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Αγροτικής Ανάπτυξης

ΕΓΤΕ : Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Εγγυήσεων

ΕΓΤΠΕ : Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων

ΕΕΔ : ετήσια έκθεση δραστηριοτήτων: έκθεση γενικού διευθυντή της Επιτροπής, στην οποία αναφέρονται τα επιτεύγματα των βασικών στόχων πολιτικής και οι κύριες δραστηριότητες της γενικής διεύθυνσης.

Εκκαθάριση των λογαριασμών : η διαδικασία βάσει της οποίας η Επιτροπή δέχεται τους λογαριασμούς των κρατών μελών και, επομένως, τις δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν από τους οργανισμούς πληρωμών προς γεωργούς και δικαιούχους. Καταρχάς, οι λογαριασμοί των οργανισμών πληρωμών ελέγχονται ως προς την ακρίβειά τους από οργανισμούς πιστοποίησης στα κράτη μέλη και, στη συνέχεια, υποβάλλονται στην Επιτροπή για την έκδοση ετήσιας απόφασης δημοσιονομικής εκκαθάρισης. Έπειτα, η ίδια η Επιτροπή διενεργεί τη διαδικασία εκκαθάρισης ως προς τη συμμόρφωση βάσει ελέγχων οι οποίοι της επιτρέπουν να προσδιορίζει και να αποκλείει (σε επόμενα έτη) πληρωμές οι οποίες δεν είναι σύμφωνες προς τους κανόνες.

ΕΟΑ : ειδική ομάδα για τις ανακτήσεις η οποία συστάθηκε το 2002 για να εξετάσει παλαιές περιπτώσεις οφειλών σχετικές με παρατυπίες, καθώς δεν είχε δοθεί συνέχεια σε πολλές εκατοντάδες παλαιές υποθέσεις. Σκοπός της ήταν να αποφασίζει κατά πόσον μια οφειλή μπορούσε να διαγραφεί και να καταλογιστεί στον προϋπολογισμό ή κατά πόσον, εάν τα κράτη μέλη είχαν επιδείξει αμέλεια, η οφειλή έπρεπε να επιβαρύνει το οικείο κράτος μέλος.

Κανόνας του 50-50 : στο πλαίσιο της επανεξέτασης της ευρωπαϊκής νομοθεσίας για τις οφειλές και τις ανακτήσεις το 2006, θεσπίστηκε ο λεγόμενος "κανόνας του 50-50", ο οποίος παρέχει τη δυνατότητα στην Επιτροπή να ανακτά αυτομάτως από τα κράτη μέλη το 50 % των οφειλών που παραμένουν μη ανακτηθείσες στους λογαριασμούς των οφειλετών μετά την πάροδο τεσσάρων ετών ή μετά την πάροδο οκτώ ετών, εάν εκκρεμεί δικαστική διαδικασία σχετικά με την οφειλή.

Οργανισμός πιστοποίησης : φορέας δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, που ορίζεται από τα κράτη μέλη ως υπεύθυνος για τον έλεγχο των λογαριασμών του διαπιστευμένου οργανισμού πληρωμών ως προς το αληθές, την πληρότητα και την ακρίβεια.

Οργανισμός πληρωμών : οργανισμός υπεύθυνος, σε ένα κράτος μέλος, για την ορθή αξιολόγηση, τον υπολογισμό, την επιθεώρηση και την καταβολή των γεωργικών ενισχύσεων. Μέρος του έργου του οργανισμού πληρωμών μπορεί να εκτελείται από εξουσιοδοτημένους φορείς.

Παράρτημα III και παράρτημα IIIΑ : η επισκόπηση των ποσών που πρέπει να ανακτηθούν από τελικούς δικαιούχους, η οποία παρέχεται από τον οργανισμό πληρωμών στην Επιτροπή στο πλαίσιο των ετήσιων λογαριασμών του.

Παρατυπίες : κάθε παράβαση διάταξης του κοινοτικού δικαίου που προκύπτει από πράξη ή παράλειψη ενός οικονομικού παράγοντα, η οποία έχει ή θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα ζημία για τον γενικό προϋπολογισμό των Κοινοτήτων ή προϋπολογισμούς υπό τη διαχείριση τους, είτε με τη μείωση ή απώλεια εσόδων προερχόμενων από ιδίους πόρους που εισπράττονται άμεσα για λογαριασμό των Κοινοτήτων είτε με αναιτιολόγητη δαπάνη. Βλέπε άρθρο 1, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95.

Ποσοστό ανάκτησης : το Συνέδριο υπολόγισε διάφορα ποσοστά ανάκτησης στην παρούσα έκθεση συγκρίνοντας τα ανακτηθέντα ποσά με την καταχωρισμένη εκκρεμή οφειλή και εκφράζοντας το αποτέλεσμα ως ποσοστό επί τοις εκατό.

Προ-οφειλέτης : οι προ-οφειλέτες πληρούν τα κριτήρια της Επιτροπής για να συμπεριληφθούν στους λογαριασμούς (πίνακες του παραρτήματος III/IIIΑ) και λαμβάνουν προ-όχληση, βάσει της οποίας ο οφειλέτης ενημερώνεται από τον οργανισμό πληρωμών για πιθανή οφειλή, η οποία ενδέχεται να καταλήξει σε κοινοποίηση ανάκτησης. Ο χρόνος που μεσολαβεί από την ενημέρωση περί δυνητικής οφειλής έως την κοινοποίηση ανάκτησης μπορεί να είναι αρκετοί μήνες ή ακόμη και έτη. Βλέπε, επίσης, "PACA".

ΤΠ : τεχνολογία των πληροφοριών

AGRI : Γενική Διεύθυνση Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

OLAF : Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης

PACA : Premier Acte de Constat Administratif ou Judiciaire (πρώτη διοικητική ή δικαστική πράξη διαπίστωσης). Γαλλικό ακρωνύμιο, το οποίο χρησιμοποιείται ευρέως σε σχέση με την ημερομηνία κατά την οποία ο δικαιούχος ειδοποιείται για πρώτη φορά εγγράφως από αρχή του κράτους μέλοyς για το γεγονός ότι ένα ποσό γεωργικής ενίσχυσης δεν θα έπρεπε να είχε καταβληθεί. Πρόκειται για την ημερομηνία κατά την οποία η οφειλή πρέπει να καταχωριστεί στους λογαριασμούς (πίνακες παραρτημάτων III/IIIΑ), αλλά όχι, στην περίπτωση προ-οφειλετών, στο βιβλίο οφειλετών του οργανισμού πληρωμών. Βλέπε, επίσης, άρθρο 35 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005.

ΣΥΝΟΨΗ

I. Η Ευρωπαϊκή Ένωση δαπανά περί τα 55 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως για τη γεωργία και την αγροτική ανάπτυξη. Μέρος του ποσού αυτού καταβάλλεται αχρεωστήτως λόγω παράτυπων ή εσφαλμένων απαιτήσεων ή σφαλμάτων. Στην παρούσα έκθεση εξετάζονται οι διαδικασίες ανάκτησης των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών. Η έκθεση επικεντρώνεται ειδικότερα στις ανακτήσεις από τις αρχές των κρατών μελών και στον ρόλο παρακολούθησης της Επιτροπής.

II. Το Συνέδριο είχε εξετάσει στο παρελθόν τις ρυθμίσεις για την ανάκτηση παράτυπων πληρωμών στο πλαίσιο της ειδικής έκθεσής του αριθ. 3/2004. Διαπίστωσε ότι υπήρχαν σημαντικές αδυναμίες στις ρυθμίσεις για την αναφορά, την ανάκτηση και τη διαγραφή παράτυπων πληρωμών. Ακολούθως, η Επιτροπή επέφερε σημαντικές αλλαγές στον τρόπο καταχώρισης, κοινοποίησης και πιστοποίησης των οφειλών στα κράτη μέλη. Μεταβίβασε, επίσης, την αρμοδιότητα για την οικονομική παρακολούθηση από την OLAF στη ΓΔ AGRI. Η παρούσα έκθεση εξετάζει επίσης τον αντίκτυπο των εν λόγω μεταβολών. Το Συνέδριο εξέτασε τόσο την κοινοποίηση των ανακτήσεων στην Επιτροπή από τα κράτη μέλη όσο και την παρουσίαση οικονομικών στοιχείων για τις ανακτήσεις στους ετήσιους λογαριασμούς της ΕΕ.

III. Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι οι ρυθμίσεις που θεσπίστηκαν το 2006 βελτίωσαν την κατάσταση εξασφαλίζοντας ακριβέστερες πληροφορίες και περισσότερες λεπτομέρειες σχετικά με τις οφειλές και τις ανακτήσεις σε επίπεδο κρατών μελών και παρέχοντας περισσότερες πληροφορίες στους ετήσιους λογαριασμούς. Βελτιώθηκαν επίσης τα ποσοστά ανάκτησης όσον αφορά τις οφειλές οι οποίες βεβαιώνονται από το 2008 και εξής, εξακολουθούν, ωστόσο να υφίστανται ορισμένες αδυναμίες:

- οι νέες διαδικασίες, οι οποίες έχουν ως αποτέλεσμα την αυτόματη επιστροφή στην Επιτροπή του 50 % του ποσού παλαιών οφειλών, ενισχύουν την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ μέσω της "ανάκτησης" διά της μεταβίβασης κονδυλίων από τον προϋπολογισμό των κρατών μελών στον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Το σύστημα εμφανίζει μερικές ελλείψεις, όπως το γεγονός ότι ενέχει τον κίνδυνο ενθάρρυνσης της διαγραφής οφειλών εκ μέρους των κρατών μελών όσο το δυνατόν νωρίτερα ή την αναφορά οφειλών όσο το δυνατόν αργότερα, με αποτέλεσμα ορισμένα ποσά να μπορούν να "διαφεύγουν" από τη διαδικασία·

- οι διαφορές στη μεταχείριση μεταξύ κρατών μελών σημαίνουν ότι οι οφειλές αναγνωρίζονται σε διαφορετικές χρονικές στιγμές, τα αναφερόμενα αριθμητικά στοιχεία δεν είναι συγκρίσιμα, οι τόκοι δεν επιβάλλονται κατά τρόπο συνεπή και το χρονικό σημείο κατά το οποίο οι οφειλές μπορούν να διαγραφούν μπορεί να διαφέρει σημαντικά, με αποτέλεσμα αρνητικό οικονομικό αντίκτυπο στον προϋπολογισμό της ΕΕ·

- το ενδεχόμενο ανάκτησης αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών επηρεάζεται από τις καθυστερήσεις των κρατών μελών όσον αφορά την κίνηση των διαδικασιών ανάκτησης, τις ελλείψεις στις ενέργειες ανάκτησης, και τις περιορισμένες δυνατότητες εκτέλεσης που διαθέτουν·

- εάν υπάρχουν καθυστερήσεις στην αρχική καταχώριση της οφειλής, η διαβίβαση πληροφοριών στην OLAF σχετικά με παρατυπίες μπορεί να καυστερήσει επίσης.

IV. Ως εκ τούτου, το Συνέδριο συνιστά στην Επιτροπή να βελτιώσει περαιτέρω τον τρόπο διαχείρισης και αναφοράς των οφειλών στα κράτη μέλη και να διασφαλίσει τη συνεπή μεταχείριση των εν λόγω οφειλών σε όλα τα κράτη μέλη με τους εξής τρόπους:

- ζητώντας από τα κράτη μέλη να καταχωρίζουν τις παρατυπίες και τις λοιπές οφειλές μόλις καθίστανται νόμιμα οφειλόμενες, και συγκεκριμένα κατά τον χρόνο κατάρτισης της κοινοποίησης ανάκτησης·

- αποσαφηνίζοντας ορισμένες βασικές αρχές που ισχύουν όσον αφορά την κοινοποίηση στοιχείων και τη λογιστική οι οποίες δεν εφαρμόζονται με συνέπεια έως τώρα, εκδίδοντας εγκαίρως κατευθυντήριες γραμμές·

- καθιερώνοντας ενιαία προθεσμία μεταξύ του εντοπισμού μιας δυνητικής παρατυπίας και της κοινοποίησης της εντολής ανάκτησης στον οφειλέτη, βελτιώνοντας την εναρμόνιση μεταξύ των κρατών μελών και διασφαλίζοντας εγκαιρότερη διαβίβαση των πληροφοριών σχετικά με παρατυπίες στην OLAF·

- θεσπίζοντας ρητούς κανόνες σχετικά με την επιβολή τόκου·

- αποσαφηνίζοντας τις περιστάσεις υπό τις οποίες οι οφειλές μπορούν να κηρυχθούν μη ανακτήσιμες, ιδίως σε σχέση με τους κανόνες που ισχύουν για τη διαγραφή οφειλών σε περιπτώσεις αδυναμίας εξόφλησης·

- επανεξετάζοντας την εφαρμογή των κανόνων της νέας διαδικασίας αυτόματης ανάκτησης του 50 %, ούτως ώστε να διασφαλίζεται η αποτελεσματική εφαρμογή της·

- ολοκληρώνοντας την παρακολούθηση των παλαιών υποθέσεων της ειδικής ομάδας για τις ανακτήσεις, οι οποίες θα έπρεπε να είχαν ολοκληρωθεί προ τριετίας περίπου.

V. Κατά την περίοδο 2006–2008, την οποία κάλυψε ο έλεγχος του Συνεδρίου, περίπου το 90 % των ποσών που αναφέρονται στους ετήσιους λογαριασμούς της ΕΕ ως "ανακτήσεις αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών" αφορούν ανακτήσεις στις οποίες προέβη η Επιτροπή μέσω παρακρατήσεων από τα κράτη μέλη και όχι πραγματικές επιστροφές των αχρεωστήτως καταβληθεισών ενισχύσεων εκ μέρους των δικαιούχων. Αναμφίβολα, αυτό προστατεύει τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, αλλά χωρίς τις πλήρεις αποτρεπτικές συνέπειες της ανάκτησης από έναν δικαιούχο ο οποίος εισέπραξε ποσό αχρεωστήτως.

VI. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θα πρέπει να αναζητήσει μεθόδους που θα της επιτρέψουν να μειώσει το ποσοστό των "ανακτήσεών" της από τους προϋπολογισμούς των κρατών μελών και να αυξήσει το ποσοστό ανακτήσεων αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών από τους δικαιούχους που τα έχουν εισπράξει.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Η ΕΕ δαπανά περί τα 55 δισεκατομμύρια ευρώ ετησίως για τη γεωργία και την αγροτική ανάπτυξη. Στον πίνακα 1 παρατίθεται ανάλυση των δαπανών μεταξύ του ταμείου εγγυήσεων (ΕΓΤΕ) και της αγροτικής ανάπτυξης κατά την περίοδο 2006–2009.

2. Η διαχείριση του μεγαλύτερου μέρους των εν λόγω δαπανών πραγματοποιείται από κοινού από τα κράτη μέλη και την Επιτροπή. Η ενίσχυση καταβάλλεται στους γεωργούς και στους δικαιούχους από τους οργανισμούς πληρωμών (ορισθείσες εθνικές αρχές) και το ποσό τούς αποδίδεται στη συνέχεια από την Επιτροπή. Ορισμένες από τις πληρωμές αυτές πραγματοποιούνται παράτυπα ή περιέχουν σφάλματα και, εφόσον εντοπιστούν, τα σχετικά ποσά πρέπει να ανακτηθούν. Στην παρούσα έκθεση εξετάζονται οι ρυθμίσεις που ισχύουν για τις εν λόγω ανακτήσεις.

3. Προκειμένου να διαφυλάσσονται τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, τα κράτη μέλη οφείλουν να θεσπίζουν "όλες τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις και να λαμβάνουν όλα τα άλλα μέτρα, που είναι αναγκαία […] ειδικότερα για:

α) την εξακρίβωση της πραγματικής εκτέλεσης και της κανονικότητας των πράξεων που χρηματοδοτούνται από το ΕΓΤΕ και το ΕΓΤΑΑ,

β) την αποτροπή και τη δίωξη των παρατυπιών,

γ) την ανάκτηση των ποσών που απωλέσθησαν εξαιτίας παρατυπιών ή αμέλειας [1]".

ΠΙΝΑΚΑΣ 1

ΓΕΩΡΓΙΚΈΣ ΔΑΠΆΝΕΣ 2006–2009 (ΕΚΑΤΟΜΜΎΡΙΑ ΕΥΡΏ) [9999]

| 2006 [8888] | 2007 | 2008 | 2009 |

ΕΓΤΕ | 42116 | 42446 | 43011 | 46120 |

Αγροτική ανάπτυξη | 11543 | 11154 | 10671 | 8992 |

Σύνολο | 53659 | 53620 | 53682 | 55112 |

4. Τα κράτη μέλη υποχρεούνται να διενεργούν ελέγχους (κατά κανόνα σε δειγματοληπτική βάση) σχετικά με την κανονικότητα των επιμέρους πληρωμών. Ορισμένοι έλεγχοι διενεργούνται πριν από την πραγματοποίηση της πληρωμής, και στην περίπτωση αυτή οι εντοπισθείσες παρατυπίες μπορούν να παρακρατηθούν απευθείας από την πληρωμή που πρόκειται να πραγματοποιηθεί. Για τους ελέγχους που διενεργούνται μετά την πραγματοποίηση της πληρωμής, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να καταχωρίζουν ως οφειλή κάθε εντοπιζόμενη ως αχρεωστήτως καταβληθείσα πληρωμή και ακολούθως να ζητούν την επιστροφή του αχρεωστήτως καταβληθέντος ποσού από τον δικαιούχο.

5. Πολλοί δικαιούχοι επιστρέφουν το ποσό που τους ζητείται, αλλά, εάν ασκήσουν προσφυγή και εάν η οφειλή επιβεβαιωθεί στη συνέχεια από τον οργανισμό πληρωμών, κινείται διαδικασία εκτέλεσης για την ανάκτησή της, η οποία ενίοτε περιλαμβάνει την προσφυγή στη δικαιοσύνη. Υπό ορισμένες προϋποθέσεις (όπως σε περίπτωση αδυναμίας εξόφλησης ή εάν το κόστος της ανάκτησης υπερβαίνει το οφειλόμενο ποσό), ο οργανισμός πληρωμών μπορεί να αποφασίσει να διακόψει τη διαδικασία ανάκτησης και να κηρύξει το σχετικό ποσό ως μη ανακτήσιμο από την ΕΕ. Στην περίπτωση αυτή, η οφειλή διαγράφεται.

6. Στον πίνακα 2 παρατίθενται το συνολικό ποσό για το οποίο εκκρεμεί διαδικασία ανάκτησης, καθώς και τα ανακτηθέντα ποσά όπως καταχωρίστηκαν στους λογαριασμούς οφειλετών των κρατών μελών για την περίοδο 2006–2009 ως ακολούθως:

ΠΙΝΑΚΑΣ 2

ΠΟΣΆ ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΘΈΝΤΑ ΣΤΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΎΣ ΟΦΕΙΛΕΤΏΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΏΝ ΜΕΛΏΝ (ΕΚΑΤΟΜΜΎΡΙΑ ΕΥΡΏ)

Λήξη έτους ΕΓΤΕ στις 15 Οκτωβρίου | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 |

Ποσό για το οποίο εκκρεμεί διαδικασία ανάκτησης στις 15 Οκτωβρίου | 1267 [9001] | 1437 [9002] | 1246 | 1115 |

Ανακτηθέντα ποσά κατά το έτος ΕΓΤΕ | 104 [9003] | 152 | 113 | 111 |

Ανακτηθέν ποσοστό [9004] | 8,2 % | 10,6 % | 9,1 % | 10 % |

7. Όπως μπορεί να διαπιστωθεί, το ύψος του ποσού για το οποίο εκκρεμεί διαδικασία ανάκτησης στους λογαριασμούς των κρατών μελών παρέμεινε σχετικά σταθερό, οι δε ανακτήσεις και διαγραφές (βλέπε πίνακα 4) αντισταθμίζονται σε μεγάλο βαθμό από τη δημιουργία νέων οφειλών. Στο παράρτημα I παρέχεται ανάλυση των νέων οφειλών που δημιουργήθηκαν κατά την περίοδο 2006–2009. Ωστόσο, για τις περιπτώσεις από το 2006 και εξής τα ποσοστά ανάκτησης έχεουν βελτιωθεί (βλέπε πίνακα 3).

8. Οι ρυθμίσεις για τη χρηματοδότηση της κοινής γεωργικής πολιτικής (ΚΓΠ) προβλέπουν επίσης ότι η Επιτροπή προβαίνει σε εκκαθάριση των λογαριασμών που αφορούν τη γεωργία και την αγροτική ανάπτυξη: η Επιτροπή δέχεται τα ποσά που καταβάλλονται από τα κράτη μέλη και μπορεί να μειώσει τις πληρωμές προς αυτά, εάν διαπιστώσει ότι δεν εφάρμοσαν ορθά τους κανονισμούς που διέπουν την ΚΓΠ. Παρότι η Επιτροπή αναφέρει συχνά τις εν λόγω παρακρατήσεις ως "ανακτήσεις", οι περισσότερες σχετικές πράξεις λαμβάνουν τη μορφή διορθώσεων οι οποίες δεν αντιστοιχούν σε ανάκτηση των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών από τους δικαιούχους, αλλά μάλλον μετακυλίουν μέρος του κόστους της ΚΓΠ στους φορολογουμένους του οικείου κράτους μέλους. Στο πλαίσιο της εκκαθάρισης των λογαριασμών, μικρό μέρος των αποφάσεων εκκαθάρισης της Επιτροπής αφορά την ανάκτηση συγκεκριμένων οφειλών.

ΝΕΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟ 2006

9. Η τελευταία έκθεση του Συνεδρίου σχετικά με την ανάκτηση παράτυπων πληρωμών δημοσιεύθηκε το 2004 (ειδική έκθεση αριθ. 3/2004). Τότε, το Συνέδριο είχε υπογραμμίσει το χαμηλό ποσοστό ανάκτησης των αναφερόμενων οφειλών, αναντιστοιχίες στα αναφερόμενα δεδομένα, μεγάλο όγκο παλαιών οφειλών, οι οποίες δεν είχαν ανακτηθεί ούτε διαγραφεί, και έλλειψη σαφήνειας στον επιμερισμό αρμοδιοτήτων μεταξύ της Γενικής Διεύθυνσης Γεωργίας και της OLAF.

10. Το 2006, το Συμβούλιο θέσπισε νέο κανονιστικό πλαίσιο [2]. Η σημαντικότερη αλλαγή ήταν η θέσπιση του "κανόνα του 50-50", ο οποίος επιμερίζει τις δημοσιονομικές συνέπειες των μη ανακτηθεισών οφειλών εξίσου μεταξύ του προϋπολογισμού της ΕΕ και του οικείου κράτους μέλους. Ο κανόνας συμβάλλει στην προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης. Τα κράτη μέλη επιβαρύνονται με το 50 % των μη ανακτηθέντων ποσών τέσσερα έτη μετά την ημερομηνία αναγνώρισης της οφειλής ή οκτώ έτη μετά την εν λόγω ημερομηνία, εάν η διαδικασία ανάκτησης έχει ακολουθήσει τη δικαστική οδό. Επομένως, η ημερομηνία αναγνώρισης της οφειλής είναι σημαντική για την εφαρμογή του κανόνα. Ωστόσο, εάν τελεσίδικη δικαστική απόφαση επιβεβαιώσει ότι δεν υπάρχει οφειλή, η Επιτροπή πρέπει να επιστρέψει στο κράτος μέλος το ποσό με το οποίο το τελευταίο επιβαρύνθηκε βάσει του κανόνα 50-50.

11. Σκοπός του κανόνα του 50-50 είναι να παράσχει κίνητρο στα κράτη μέλη ώστε αυτά να διασφαλίζουν περισσότερο έγκαιρη ανάκτηση των οφειλών. Συνιστά βελτίωση σε σχέση με την προηγούμενη κατάσταση, στην οποία οι μη ανακτηθείσες οφειλές μπορούσαν να παραμένουν στους λογαριασμούς για πολύ μεγάλα χρονικά διαστήματα, ενίοτε για δεκαετίες, έως ότου ληφθούν τελικά ad hoc αποφάσεις για τη διαγραφή τους. Δύο είναι οι κύριοι κίνδυνοι για την αποτελεσματική εφαρμογή του κανόνα: i) αναβολή της ημερομηνίας κατά την οποία αναγνωρίζονται για πρώτη φορά οι οφειλές, καθυστερώντας με τον τρόπο αυτόν την ημερομηνία επιβάρυνσης των κρατών μελών σε περίπτωση μη ανάκτησης· και ii) διαγραφή οφειλών ως μη ανακτήσιμων προτού εξαντληθούν όλες οι δυνατότητες ανάκτησης, με σκοπό την αποφυγή της εφαρμογής του κανόνα για μία συγκεκριμένη οφειλή.

12. Το νέο πλαίσιο επέφερε και άλλες αλλαγές όσον αφορά με την κοινοποίηση από τα κράτη μέλη στην Επιτροπή των παρατυπιών και της προόδου που πραγματοποιείται για την ανάκτησή τους. Προ του 2006, οι εν λόγω πληροφορίες αποστέλλονταν στην Υπηρεσία Καταπολέμησης της Απάτης της ΕΕ, την OLAF. Πλέον, λεπτομερείς πληροφορίες αποστέλλονται στην αρμόδια υπηρεσία της Επιτροπής, τη ΓΔ Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης, προκειμένου οι οφειλές να παρακολουθούνται στενότερα. Επίσης, το κατώτατο όριο για την κοινοποίηση επιμέρους παρατυπιών στην OLAF αυξήθηκε από 4000 ευρώ σε 10000 ευρώ.

ΠΩΣ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΟΙ ΟΦΕΙΛΕΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΝΑΚΤΗΣΕΙΣ

13. Πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση των οφειλών και των ανακτήσεων στα κράτη μέλη υποβάλλονται ετησίως από τους οργανισμούς πληρωμών στην Επιτροπή σε χωριστούς πίνακες (δεδομένα παραρτήματος III και παραρτήματος IIIΑ), οι οποίοι επισυνάπτονται στους ετήσιους λογαριασμούς τους [3]. Οι πληροφορίες αυτές χρησιμοποιούνται επίσης ως πηγή των στοιχείων σχετικά με τις ανακτήσεις που περιέχονται στην ετήσια έκθεση δραστηριοτήτων (ΕΕΔ) του Γενικού Διευθυντή Γεωργίας και Αγροτικής Ανάπτυξης.

14. Βάσει των πληροφοριών των κρατών μελών, η Επιτροπή δημοσιεύει δεδομένα σχετικά με το επίπεδο οφειλών και ανακτήσεων αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών στις σημειώσεις των οικονομικών καταστάσεων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Τα ποσά που αναφέρονται στους λογαριασμούς της ΕΕ είναι σημαντικά κατώτερα από το άθροισμα των ποσών που καταχωρίζονται στα αρχεία των κρατών μελών, προκειμένου να λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι εκτιμήσεις της Επιτροπής για τα ποσά που θεωρούνται ανακτήσιμα (βλέπε σημεία 59 έως 61). Η Επιτροπή υποβάλλει επίσης ετήσια έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ και την καταπολέμηση της απάτης, συμπεριλαμβανομένων των ανακτήσεων αχρεωστήτως καταβληθεισών γεωργικών ενισχύσεων.

ΕΜΒΕΛΕΙΑ ΚΑΙ ΤΡΟΠΟΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ

15. Το Συνέδριο αξιολόγησε την αποτελεσματικότητα των συστημάτων που θεσπίστηκαν και εφαρμόζονται από τα κράτη μέλη για την ανάκτηση των εντοπιζόμενων οφειλών, καθώς και την εποπτεία της διαδικασίας από την Επιτροπή. Ο έλεγχος εξέτασε τα ακόλουθα ερωτήματα:

i) Επεξεργάζονται και καταχωρίζουν ορθά τα κράτη μέλη τις οφειλές;

ii) Επιτυγχάνουν τα κράτη μέλη να ανακτήσουν τα εντοπιζόμενα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά;

iii) Διαγράφουν ορθά τα κράτη μέλη τις οφειλές που χαρακτηρίζονται μη ανακτήσιμες;

iv) Εποπτεύει και παρακολουθεί αποτελεσματικά η Επιτροπή τις ανακτήσεις;

16. Ο έλεγχος αφορούσε τις ανακτήσεις ΕΓΤΕ για τα οικονομικά έτη 2006, 2007 και 2008, οι οποίες υπάγονταν στο σύνολό τους στους νέους κανόνες που θεσπίστηκαν το 2006.

Οέλεγχος περιλάμβανε τα εξής:

- ανάλυση δείγματος 14 οργανισμών πληρωμών σε οκτώ κράτη μέλη, με έμφαση σε εκείνους με τις υψηλότερες καταχωρισμένες οφειλές·

- δοκιμαστικό έλεγχο δείγματος 670 πράξεων (494 επιμέρους οφειλές, 176 άλλες πράξεις)·

- εξέταση της καθοδήγησης, των ελέγχων και της εφαρμογής δημοσιονομικών διορθώσεων από την Επιτροπή.

Αναλυτικότερες πληροφορίες σχετικά με τις εργασίες που πραγματοποιήθηκαν παρέχονται στην αρχή κάθε ενότητας στις παρατηρήσεις. Ο έλεγχος δεν αξιολόγησε την αποτελεσματικότητα των κρατών μελών όσον αφορά τον εντοπισμό παρατυπιών προς ανάκτηση.

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ

ΕΠΕΞΕΡΓΆΖΟΝΤΑΙ ΚΑΙ ΚΑΤΑΧΩΡΊΖΟΥΝ ΟΡΘΆ ΤΑ ΚΡΆΤΗ ΜΈΛΗ ΤΙΣ ΟΦΕΙΛΈΣ;

17. Μετά τον εντοπισμό παρατυπιών και σφαλμάτων, τα κράτη μέλη οφείλουν να τηρήσουν ορισμένες υποχρεώσεις σε σχέση με την προκύπτουσα οφειλή, στις οποίες περιλαμβάνονται τα εξής:

- ακριβής καταχώριση του ποσού και της ημερομηνίας της οφειλής και αναφορά αυτής στην Επιτροπή, μεταξύ άλλων, για την παροχή κατάλληλης βάσης για την εφαρμογή του κανόνα του 50-50·

- ορθή ταξινόμηση της οφειλής, πράγμα που μπορεί επίσης να έχει αντίκτυπο στον κανόνα του 50-50· και

- υπολογισμός, επιβολή και καταχώριση των τόκων.

18. Το Συνέδριο εξέτασε την εκτέλεση των ως άνω υποχρεώσεων στους επιλεγμένους οργανισμούς πληρωμών αξιολογώντας τα υφιστάμενα συστήματα, καθώς και μέσω δοκιμαστικού ελέγχου του δείγματος πράξεων. Ανέλυσε τους λογαριασμούς οφειλετών και έλεγξε την ακρίβεια των πινάκων που παρασχέθηκαν στην Επιτροπή. Το Συνέδριο αξιολόγησε, επίσης, τον βαθμό στον οποίον οι κανόνες επιτρέπουν διαφορετικές ερμηνείες, οι οποίες θα μπορούσαν να συνεπάγονται διαφορετική μεταχείριση μεταξύ κρατών μελών (συμπεριλαμβανομένου του δυνητικού αντικτύπου στα ανακτηθέντα ποσά).

ΑΝΑΚΡΊΒΕΙΕΣ ΣΤΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΎΣ ΟΦΕΙΛΕΤΏΝ

19. Τα προς ανάκτηση ποσά μπορούν να ταξινομηθούν ως παρατυπίες, σφάλματα σε διοικητικές διαδικασίες ή ως λοιπά ανακτήσιμα ποσά. Οι κανόνες που εφαρμόζονται σε κάθε κατηγορία διαφέρουν ελαφρώς, όπως εξηγείται στα σημεία 29 και 30. Σε ένα δείγμα πράξεων, το Συνέδριο έλεγξε την ακρίβεια των πινάκων αναφοράς οφειλών στην Επιτροπή. Οι κύριες ανακρίβειες που διαπίστωσε το Συνέδριο αφορούσαν περιπτώσεις οι οποίες είχαν ταξινομηθεί εσφαλμένα ή για τις οποίες δεν υπήρχαν δικαιολογητικά έγγραφα στο αρχείο ή τα δικαιολογητικά έγγραφα ήταν ανεπαρκή για τα καταχωρισθέντα ποσά [4]. Το συνολικό ποσό των σφαλμάτων στο δείγμα του Συνεδρίου ανερχόταν σε 8,3 εκατομμύρια ευρώ και αφορούσε 89 περιπτώσεις επί συνόλου 670 πράξεων που εξετάσθηκαν. Όταν πρόκειται για παρατυπίες, οι εν λόγω ανακρίβειες ενδέχεται να έχουν οικονομικό αντίκτυπο, καθώς μπορούν να επηρεάσουν την κανονική εφαρμογή του μηχανισμού εκκαθάρισης του 50-50 και να επηρεάσουν άμεσα τα ποσά που διορθώνονται από την Επιτροπή και ανακτώνται από τα κράτη μέλη.

20. Οι λογαριασμοί οφειλετών στους επιμέρους οργανισμούς πληρωμών ελέγχονται επίσης από ανεξάρτητους ελεγκτές (τους οργανισμούς πιστοποίησης), οι οποίοι υποβάλλουν έκθεση στην Επιτροπή σχετικά με την αξιοπιστία των υποβληθέντων λογαριασμών. Ωστόσο, τα πιστοποιηθέντα στοιχεία μπορούν επίσης να τροποποιηθούν σημαντικά σε επόμενα έτη από τους ίδιους τους οργανισμούς πιστοποίησης. Στην Ιταλία, για παράδειγμα, το σύνολο των εκκρεμών οφειλών στο τέλος του 2006, το οποίο πιστοποιήθηκε από τον ιταλικό οργανισμό πιστοποίησης, αναπροσαρμόσθηκε προς τα κάτω κατά 182 εκατομμύρια ευρώ [5] το 2009, ή, στη Δανία, ανακτηθέντα ποσά που είχαν ήδη πιστοποιηθεί από τον δανικό οργανισμό πιστοποίησης για το 2008 διορθώθηκαν επίσης προς τα πάνω κατά 4,7 εκατομμύρια ευρώ, ενώ εκείνα του 2009 διορθώθηκαν προς τα κάτω κατά 14,1 εκατομμύρια ευρώ σε επόμενα έτη. Αναπροσαρμογές τόσο μεγάλου ύψους θέτουν εν αμφιβόλω την αξιοπιστία των πιστοποιηθέντων στοιχείων. Όπως φαίνεται στο παράδειγμα που παρουσιάζεται στο πλαίσιο 1, οι φορείς πιστοποίησης αντιμετώπισαν επίσης δυσκολίες όσον αφορά την πιστοποίηση της ακρίβειας των στοιχείων που καταχωρίστηκαν στα κράτη μέλη.

ΠΛΑΙΣΙΟ 1

ΕΛΛΕΙΠΟΝΤΑ 'Ή ΔΥΣΑΝΑΓΝΩΣΤΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΤΟΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΓΕΩΡΓΙΚΩΝ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟΥ ΗΝΩΜΕΝΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ (RURAL PAYMENTS AGENCY — RPA)

Στον RPA, για τα έτη 2006 και 2007 [6], το Συνέδριο δεν μπόρεσε να επιτύχει συμφωνία, των αριθμητικών στοιχείων που αναφέρθηκαν στην Επιτροπή με τα ποσά που καταχωρίστηκαν στους λογαριασμούς οφειλετών του οργανισμού, καθώς τα δεδομένα των οφειλετών του RPA είχαν αλλοιωθεί. Για το 2006, παρατηρήθηκαν διαφορές οι οποίες ανέρχονταν σε 8,8 εκατομμύρια λίρες Αγγλίας [7], εκ των οποίων το 81 % οφειλόταν σε διορθώσεις. Προβλήματα είχαν διαπιστωθεί επίσης κατά τον έλεγχο του οργανισμού πιστοποίησης και η ανασύνθεση των λογαριασμών των οφειλετών από τον οργανισμό πιστοποίησης παρέσχε μερική μόνον, και όχι πλήρη, βεβαιότητα, οπότε ο οργανισμός πιστοποίησης κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η ακρίβεια των καταχωρισμένων οφειλών ήταν ελλιπής για το 2007.

ΑΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΣΤΗΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΦΕΙΛΩΝ

21. Η ημερομηνία κατά την οποία πρέπει να καταχωρίζονται οι παρατυπίες στους λογαριασμούς των οφειλετών των κρατών μελών (παράρτημα III) είναι καθοριστικό στοιχείο για την εφαρμογή του κανονισμού, καθώς καθορίζει την έναρξη των προθεσμιών των τεσσάρων ετών και των οκτώ ετών για την εφαρμογή του κανόνα του 50-50. Ο κανονισμός ορίζει την εν λόγω ημερομηνία ως την "πρώτη έγγραφη εκτίμηση εκ μέρους αρμόδιας αρχής, ανεξαρτήτως του εάν αυτή είναι διοικητική ή δικαστική, η οποία καταλήγει στο συμπέρασμα, με βάση πραγματικά περιστατικά, ότι έχει διαπραχθεί παρατυπία, με την επιφύλαξη του ενδεχομένου να οδηγήσει η εξέλιξη της διοικητικής ή δικαστικής διαδικασίας σε αναθεώρηση ή αναίρεση αυτού του συμπεράσματος μεταγενέστερα" [8]. Επομένως, η ημερομηνία αρχικής καταχώρισης των οφειλών διέπεται από την έννοια της πρώτης διοικητικής ή δικαστικής διαπίστωσης, η οποία είναι ευρύτερα γνωστή με το γαλλικό της ακρωνύμιο PACA (Premier Acte de Constatation Administrative).

22. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανέπτυξε περαιτέρω τον ορισμό αυτόν στις κατευθυντήριες γραμμές της [9], οι οποίες από το 2008 και εξής [10] προβλέπουν επίσης ότι όλες οι περιπτώσεις παρατυπίας πρέπει να περιλαμβάνονται στους ετήσιους λογαριασμούς των οργανισμών πληρωμών, ακόμη και αν η οφειλή δεν έχει κοινοποιηθεί επίσημα υπό μορφή κοινοποίησης ανάκτησης [11], προκειμένου οι περιπτώσεις αυτές να καταχωριστούν ως "δυνητικοί οφειλέτες" ή "προ-οφειλέτες". Παρά την πρόθεση εναρμόνισης, η ημερομηνία της PACA εξακολουθεί να ερμηνεύεται διαφορετικά από τα κράτη μέλη και οι οδηγίες της Επιτροπής προς τα επιμέρους κράτη μέλη δεν υπήρξαν πάντοτε συνεπείς. Στην πράξη, κυμαίνεται από την ημερομηνία του ελέγχου ενός ελεγκτικού φορέα, το νωρίτερο, έως την ημερομηνία έκδοσης της κοινοποίησης ανάκτησης, το αργότερο. Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι μπορεί να υπάρχει διαφορά έως και έξι έτη μεταξύ των δύο αυτών ημερομηνιών. Παρότι οι κανονισμοί δεν ορίζουν προθεσμία για την κοινοποίηση οφειλής κατόπιν ενός ελέγχου, η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου στην υπόθεση C-54/95 απαιτεί την κίνηση της διαδικασίας ανάκτησης εντός ενός έτους από τη στιγμή που καθίστανται γνωστά όλα τα σχετικά πραγματικά περιστατικά που αφορούν την παρατυπία.

23. Τα κράτη μέλη τα οποία χρησιμοποιούν το τελευταίο δυνατό χρονικό σημείο και θεωρούν PACA την ημερομηνία έγγραφης κοινοποίησης ανάκτησης κερδίζουν πρόσθετο χρόνο πριν από την υποβολή των ποσών στον μηχανισμό εκκαθάρισης του 50-50 και δεν καταχωρίζουν πάντοτε τη δυνητική οφειλή ως "προ-οφειλέτη", όπως ορίζεται στις κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής. Αυτό σημαίνει ότι μια εντοπισθείσα παρατυπία μπορεί να καταχωριστεί και να αποτελέσει αντικείμενο διόρθωσης από την Επιτροπή σε διαφορετικά έτη ανάλογα με την πολιτική που εφαρμόζει το οικείο κράτος μέλος.

24. Οι ισπανικές αρχές θεωρούν γενικά ως ημερομηνία PACA την πρώτη εκτίμηση (acuerdo de inicio) που αποστέλλεται στον δικαιούχο πριν από την κοινοποίηση ανάκτησης. Ωστόσο, δύο οργανισμοί πληρωμών (FEGA και AVFGA) [12] που ελέγχθηκαν, από το 2008 και εξής, λάμβαναν υπόψη την ημερομηνία της κοινοποίησης ανάκτησης, πράγμα το οποίο, υπό τις δεδομένες περιστάσεις, δεν είναι σύμφωνο προς την ισχύουσα νομοθεσία. Οι γαλλικοί οργανισμοί πληρωμών συμμορφώνονταν προς τον κανονισμό και τις κατευθυντήριες γραμμές έως το 2008, αλλά για το 2009 μετέβαλαν το σύστημα αναφοράς τους και χρησιμοποίησαν μεταγενέστερη ημερομηνία ενεργοποίησης, ήτοι την ημερομηνία της κοινοποίησης ανάκτησης, με σκοπό την παράκαμψη των μειονεκτημάτων της πρόωρης καταχώρισης οφειλών ως "προ-οφειλετών". Στα τέλη του 2009, η Επιτροπή ζήτησε από τις γαλλικές αρχές να επιστρέψουν στο προηγούμενο σύστημα.

25. Στη Γερμανία, το Βέλγιο, την Ουγγαρία και το Ηνωμένο Βασίλειο [13] εντοπίστηκε περιορισμένος αριθμός περιπτώσεων στις οποίες είχαν αποσταλεί προηγούμενες γραπτές εκτιμήσεις σε δυνητικούς οφειλέτες, οι οποίες θα έπρεπε να αποτελέσουν την ημερομηνία καταχώρισης της οφειλής στους λογαριασμούς, αλλά δεν είχε πραγματοποιηθεί τέτοια καταχώριση.

26. Το πρόβλημα των διαφορετικών ερμηνειών της ημερομηνίας της PACA τέθηκε στην έκθεση του Συνεδρίου για το 2004 και η Επιτροπή συμφώνησε ότι χρήζει προσοχής. Ωστόσο, οι κατευθυντήριες γραμμές που εκδόθηκαν από αυτήν δεν έχουν προωθήσει ακόμη μια εναρμονισμένη προσέγγιση του προβλήματος αυτού, του οποίου η σημασία επιτάθηκε μετά τη θέσπιση του κανόνα του 50-50.

ΑΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΩΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΩΝ ΕΡΜΗΝΕΙΩΝ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΩΝ ΤΥΠΩΝ ΟΦΕΙΛΩΝ

27. Το Συνέδριο διαπίστωσε επίσης ασυνέπειες στην ερμηνεία, από τους οργανισμούς πληρωμών, των εννοιών της παρατυπίας, των σφαλμάτων που οφείλονται σε διοικητικές διαδικασίες και των λοιπών τύπων ανακτήσεων. Είναι σημαντικό τα κράτη μέλη να ερμηνεύουν τις έννοιες αυτές με τον ίδιο τρόπο, ώστε να διασφαλίζεται συνέπεια και συγκρισιμότητα στα αναφερόμενα στοιχεία· οι διαφορές στην ερμηνεία μπορούν επίσης να έχουν οικονομικό αντίκτυπο στον προϋπολογισμό της ΕΕ.

28. Το 2006 και το 2007, όλες οι περιπτώσεις οφειλών (ανεξάρτητα από το κατά πόσον ταξινομήθηκαν ως παρατυπίες, διοικητικά σφάλματα ή "λοιπές" οφειλές) αναφέρθηκαν στην Επιτροπή [14] σε λογαριασμούς οφειλετών των κρατών μελών και υποβλήθηκαν στον μηχανισμό εκκαθάρισης του 50-50.

29. Από το 2008 τα αχρεωστήτως καταβληθέντα ποσά ως αποτέλεσμα διοικητικών σφαλμάτων δεν περιλαμβάνονται πλέον στους λογαριασμούς οφειλετών των κρατών μελών (πίνακες παραρτήματος III), καθώς πρέπει να επιστραφούν στον προϋπολογισμό της ΕΕ στη λήξη κάθε οικονομικού έτους στο πλαίσιο της δημοσιονομικής εκκαθάρισης των λογαριασμών.

ΠΛΑΙΣΙΟ 2

ONIEP, ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ [15]: "ΛΟΙΠΕΣ" ΟΦΕΙΛΕΣ

Το 2008, ο οργανισμός πληρωμών ανέφερε μία περίπτωση για πρώτη φορά —στο τμήμα των λογαριασμών που δεν υπόκειται στον κανόνα εκκαθάρισης του 50-50— με την αιτιολογία ότι η παρατυπία καλυπτόταν από τραπεζικές εγγυήσεις. Η υπόθεση χρονολογείτο από το 1997 με δυνητικό οικονομικό αντίκτυπο 8,5 εκατομμύρια ευρώ. Εάν η υπόθεση είχε ταξινομηθεί ως παρατυπία, και όχι στις "λοιπές" οφειλές, θα είχε εκκαθαριστεί το 2006, όταν θεσπίστηκε ο κανόνας του 50-50, και 4,3 εκατομμύρια ευρώ θα είχαν επιστραφεί στον προϋπολογισμό της ΕΕ, με την επιφύλαξη ενδεχόμενης επακόλουθης κατάπτωσης των εγγυήσεων.

30. Επιπλέον, τα κράτη μέλη εφαρμόζουν την έννοια του διοικητικού σφάλματος κατά τρόπο ασυνεπή. Το Συνέδριο εντόπισε 15 περιπτώσεις, αξίας 7 εκατομμυρίων ευρώ [16], οι οποίες κοινοποιήθηκαν ως παρατυπίες και οι οποίες, κατά την κρίση του, θα έπρεπε να είχαν ταξινομηθεί ως διοικητικά σφάλματα και, επομένως, να έχουν πιστωθεί αμέσως στον προϋπολογισμό της ΕΕ.

31. Οι οργανισμοί πληρωμών διαθέτουν διαφορετικούς ορισμούς για το τι συνιστά παρατυπία [17]. Για παράδειγμα, περιπτώσεις οι οποίες εντοπίζονται μεν αλλά όχι ως αποτέλεσμα ελέγχου ή περιπτώσεις οι οποίες καλύπτονται από εγγύηση δεν θεωρούνται παρατυπίες και δεν καταχωρίζονται ως τέτοιες σε ορισμένα κράτη μέλη (Γερμανία και Γαλλία). Καταχωρίζονται ως "λοιπές" οφειλές και, επομένως, δεν λαμβάνονται υπόψη για την εφαρμογή του μηχανισμού εκκαθάρισης του 50-50. Εάν τέτοιες οφειλές χαρακτηριστούν τελικώς μη ανακτήσιμες, ο κίνδυνος μη κατάπτωσης της εγγύησης βαρύνει τον προϋπολογισμό της ΕΕ.

Στο πλαίσιο 2 παρουσιάζεται παράδειγμα περίπτωσης παρατυπίας που ταξινομήθηκε εσφαλμένα στις λοιπές ανακτήσεις και καταδεικνύεται ο αντίκτυπος στον προϋπολογισμό της ΕΕ.

ΑΣΥΝΕΠΗΣ ΕΠΙΒΟΛΗ ΤΟΚΩΝ ΜΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΖΗΜΙΑ

32. Λαμβάνοντας υπόψη τις ενίοτε μεγάλες καθυστερήσεις μεταξύ της αχρεώστητης καταβολής ενός ποσού και του ενδεχόμενου εντοπισμού και της επακόλουθης ανάκτησής της και προκειμένου να προστατεύονται τα οικονομικά συμφέροντα της ΕΕ, στις εκκρεμείς οφειλές πρέπει να επιβάλλονται τόκοι [18]. Με μέσο όρο εκκρεμών οφειλών περί τα 1200 εκατομμύρια ευρώ, οι δεδουλευμένοι τόκοι για τον προϋπολογισμό της ΕΕ σε ετήσια βάση είναι σημαντικοί —βάσει μιας συντηρητικής εκτίμησης της τάξεως του 3 % ετησίως, το ετήσιο ποσό εκτιμάται στα 36 εκατομμύρια ευρώ. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες επιβάλλεται πλήρης τόκος υπέρ του προϋπολογισμού της ΕΕ, δεν υπάρχει ζημία.

33. Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι η επιβολή τόκων στις οφειλές δεν έχει ακόμη εναρμονιστεί πλήρως. Για τη συντριπτική πλειονότητα των μέτρων, το επιτόκιο πρέπει να υπολογίζεται σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο, αλλά δεν έχει καθοριστεί συγκεκριμένο επιτόκιο, παρότι αυτό δεν μπορεί να είναι κατώτερο από το επιτόκιο που επιβάλλεται στην ανάκτηση ποσών βάσει των εθνικών διατάξεων. Στο παράρτημα II παρατίθεται σύνοψη των διαφορετικών μεθόδων που χρησιμοποιούν οι οργανισμοί πληρωμών που ελέγχθηκαν από το Συνέδριο όσον αφορά την επιβολή τόκων.

34. Οι περισσότεροι από τους οργανισμούς πληρωμών που ελέγχθηκαν εφαρμόζουν μηχανισμό αυτόματου υπολογισμού, βασιζόμενο στο επιτόκιο που υπολογίζεται σύμφωνα με το εθνικό δίκαιο, παρότι στην πράξη υπάρχουν ευρείες διαφοροποιήσεις.

35. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο υποστήριξε την άποψη της Επιτροπής ότι οι τόκοι πρέπει να περιλαμβάνονται στο παράρτημα III, ακόμη και εάν η κύρια οφειλή δεν έχει ανακτηθεί ή δεν έχει καθοριστεί με δικαστική διαδικασία [19]. Ωστόσο, βάσει του ισχύοντος συστήματος, οι οφειλόμενοι τόκοι δεν κοινοποιούνται πάντοτε στον οφειλέτη με την αποστολή επικαιροποιημένης κοινοποίησης ανάκτησης στις 15 Οκτωβρίου κάθε έτους, δηλαδή στη λήξη του έτους για τις γεωργικές πληρωμές της ΕΕ.

ΠΛΑΙΣΙΟ 3

ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗ ΔΕΔΟΥΛΕΥΜΕΝΩΝ ΤΟΚΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΠΑΝΙΑ

Κατόπιν αιτήματος της Επιτροπής, ο AVFGA (οργανισμός πληρωμών της Βαλένθια) ενσωμάτωσε δεδουλευμένους τόκους στο παράρτημα III στις 15 Οκτωβρίου 2008, επικαιροποιώντας, κατά συνέπεια, το οφειλόμενο ποσό για 575 περιπτώσεις. Οι δεδουλευμένοι τόκοι που υπολογίστηκαν από τον AVFGA, βάσει τύπου σύνθετων τόκων, έως τις 15 Οκτωβρίου 2008 ανέρχονταν σε 11,6 εκατομμύρια ευρώ. Το Συνέδριο εντόπισε σφάλματα στον υπολογισμό, τα οποία συνιστούν συνολική υποτίμηση κατά 1,4 εκατομμύρια ευρώ. Ο υπολογισμός διενεργήθηκε από τον οργανισμό πληρωμών μόνον για τον σκοπό της αναφοράς στοιχείων στην Επιτροπή, καθώς δεν πραγματοποιήθηκε καταλογισμός στους οφειλέτες.

ΕΠΙΤΥΓΧΑΝΟΥΝ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ ΝΑ ΑΝΑΚΤΗΣΟΥΝ ΤΑ ΕΝΤΟΠΙΖΟΜΕΝΑ ΑΧΡΕΩΣΤΗΤΩΣ ΚΑΤΑΒΛΗΘΕΝΤΑ ΠΟΣΑ;

36. Όταν εντοπίζεται μια παρατυπία, είναι σημαντικό οι αρχές του κράτους μέλους να χρησιμοποιούν κάθε μέσο για την ανάκτηση του σχετικού ποσού από τον δικαιούχο. Για τα έτη 2006 έως 2009, το Συνέδριο αξιολόγησε τα ακόλουθα:

- την έκταση στην οποία ανακτώνται οι οφειλές·

- πόσο σύντομα τα κράτη μέλη κινούν διαδικασίες ανάκτησης μετά τον εντοπισμό μιας παρατυπίας·

- σε ποιον βαθμό οι μη ανακτήσεις μπορούν να θεωρηθούν "αμέλεια" των εθνικών αρχών, γεγονός που τις καθιστά υπόχρεες για το σύνολο του οφειλόμενου ποσού· και

- ποιες μεθόδους διαθέτουν τα κράτη μέλη για την εκτέλεση της ανάκτησης και πώς αυτές εφαρμόζονται στην πράξη.

ΣΧΕΤΙΚΑ ΧΑΜΗΛΑ ΠΟΣΟΣΤΑ ΑΝΑΚΤΗΣΗΣ, ΑΛΛΑ ΜΕ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ

37. Όπως φαίνεται στον πίνακα 2, το ετήσιο ποσοστό ανάκτησης των ποσών για τα οποία εκκρεμεί η σχετική διαδικασία είναι μάλλον χαμηλό, περίπου 10 % των συνολικών καταχωρισμένων οφειλών. Προκειμένου να επιχειρήσει να αξιολογήσει τον αντίκτυπο των αλλαγών του συστήματος, το Συνέδριο υπολόγισε το ποσοστό ανάκτησης για κάθε έτος για τις νέες οφειλές που βεβαιώθηκαν από το 2006 έως το 2009. Ωστόσο, για τις περιπτώσεις από το 2006 και εξής, τα ποσοστά ανάκτησης παρουσιάζουν βελτίωση (πίνακας 3).

38. Από τον πίνακα 3 προκύπτει ότι το μεγαλύτερο ποσοστό ανάκτησης επιτυγχάνεται το έτος κατά το οποίο βεβαιώνεται η οφειλή. Τα επόμενα έτη, το ποσοστό ανάκτησης μειώνεται σημαντικά. Από λεπτομερέστερη ανάλυση διαπιστώνεται ότι, για τις διοικητικές περιπτώσεις, τα ποσοστά ανάκτησης είναι αισθητά υψηλότερα από εκείνα των περιπτώσεων που αποτελούν αντικείμενο δικαστικής διαδικασίας (συνολικό ποσοστό ανάκτησης του 54 % στην πρώτη περίπτωση έναντι 8,3 % στη δεύτερη περίπτωση κατά την περίοδο 2006–2009).

Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΚΙΝΗΣΗ ΤΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ ΑΝΑΚΤΗΣΗΣ ΑΥΞΑΝΕΙ ΤΙΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ ΑΝΑΚΤΗΣΗΣ, ΩΣΤΟΣΟ ΕΝΤΟΠΙΣΤΗΚΑΝ ΣΗΜΑΝΤΙΚΕΣ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΕΙΣ

39. Η αποτελεσματικότητα μιας διαδικασίας ανάκτησης εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από την ταχύτητα με την οποία λαμβάνονται τα μέτρα στα αρχικά στάδια. Μετά τον εντοπισμό δυνητικής παρατυπίας από τα ελεγκτικά όργανα, είναι σημαντικό να λαμβάνεται οριστική απόφαση, όσο το δυνατόν ταχύτερα, σχετικά με το κατά πόσον υφίσταται οφειλή και κατά πόσον πρέπει να εκδοθεί εντολή ανάκτησης.

40. Ωστόσο, το Συνέδριο εντόπισε διάφορους οργανισμούς πληρωμών, ιδίως στη Γαλλία, την Ιταλία και την Ελλάδα, στους οποίους οι οφειλές καταχωρίζονταν με αδικαιολόγητη καθυστέρηση μετά τον εντοπισμό της παρατυπίας. Από τις 494 περιπτώσεις που εξετάστηκαν στις προαναφερθείσες χώρες, 39 χαρακτηρίζονται από αδικαιολόγητες καθυστερήσεις.

ΠΙΝΑΚΑΣ 3

ΑΝΆΚΤΗΣΗ ΟΦΕΙΛΏΝ ΠΟΥ ΚΑΤΑΧΩΡΊΣΤΗΚΑΝ ΜΕΤΆ ΤΗ ΘΈΣΠΙΣΗ ΤΟΥ ΚΑΝΌΝΑ ΤΟΥ 50-50

Οικονομικό έτος | Βεβαιωθείσα οφειλή για το έτος (εκατομμύρια ευρώ) | Ανάκτηση 1ου έτους | Ανάκτηση 2ου έτους | Ανάκτηση 3ου έτους | Ανάκτηση 4ου έτους | Σύνολο ανακτήσεων |

2006 | 155 | 24,1 % | 17,7 % | 6,0 % | 2,7 % | 50,6% |

2007 | 257 | 33,3 % | 12,7 % | 3,6 % | | 49,5% |

2008 | 135 | 33,7 % | 16,8 % | | | 50,6% |

2009 | 135 | 35,5 % | | | | 35,5 % |

ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ ΣΤΙΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΑΝΑΚΤΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΑΡΧΩΝ

41. Η Επιτροπή είναι αρμόδια να εποπτεύει την επιμέλεια που επιδεικνύουν οι εθνικές αρχές κατά την επιδίωξη της ανάκτησης των οφειλών. Όταν διαπιστώνεται ότι οι εν λόγω αρχές έχουν επιδείξει αμέλεια από την άποψη αυτή, το κράτος μέλος πρέπει να αποδώσει το ποσό της μη εκπληρωθείσας οφειλής στον προϋπολογισμό της ΕΕ. Το Συνέδριο εντόπισε αρκετές τέτοιες περιπτώσεις κατά τις οποίες η Επιτροπή όφειλε να καθορίσει κατά πόσον υπήρξε αμέλεια. Οι σημαντικότερες εντοπισθείσες περιπτώσεις ήταν:

- περιπτώσεις κατά τις οποίες οι δικαστικές αρχές ακύρωσαν τη διαδικασία ανάκτησης επειδή οι διοικητικές αρχές δεν είχαν τηρήσει μία ή περισσότερες νομικά δεσμευτικές διαδικασίες, και ειδικότερα δεν είχαν κινήσει διαδικασία στο πλαίσιο της αμφισβητούμενης δικαιοδοσίας την οποία, ανάλογα με την εθνική νομοθεσία, οι οργανισμοί πληρωμών υποχρεούνται να κινήσουν κατά του δικαιούχου [20]·

- περιπτώσεις κατά τις οποίες οι δικαστικές αρχές ακύρωσαν διαδικασίες ανάκτησης επειδή έκριναν ότι οι υποθέσεις είχαν παραγραφεί, δηλαδή ότι οι διοικητικές διαδικασίες είχαν διαρκέσει υπερβολικά μεγάλο χρονικό διάστημα και ότι αυτό οφειλόταν σε υπερβολικές καθυστερήσεις των διοικητικών αρχών να προβούν στις σχετικές ενέργειες ανάκτησης [21]·

- περιπτώσεις κατά τις οποίες οι διοικητικές αρχές παρέλειψαν να καταχωρίσουν εγκαίρως την απαίτησή τους κατά του δικαιούχου σε συλλογική πτωχευτική διαδικασία, αποκλείοντας στην πράξη την ανάκτηση του συγκεκριμένου ποσού [22]·

ΠΛΑΙΣΙΟ 4

ΑΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΕΣ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΙΤΑΛΙΑ

Στην Ελλάδα, με τον έλεγχο εντοπίστηκαν επτά περιπτώσεις κατά τις οποίες η αξιολόγηση εκθέσεων έρευνας πραγματοποιήθηκε με καθυστέρηση από τέσσερα έως έξι έτη. Στην ίδια χώρα, σε 18 περιπτώσεις, η τελική υπουργική απόφαση επικύρωσης της ανάκτησης εκδόθηκε από δύο έως επτά έτη μετά την αποστολή της πρώτης κοινοποίησης ανάκτησης στον δικαιούχο. Η αξία των περιπτώσεων αυτών ανέρχεται σε 10,3 εκατομμύρια ευρώ. Στην Ιταλία, ο έλεγχος εντόπισε επτά περιπτώσεις που αφορούσαν συνολικό ποσό 2,5 εκατομμυρίων ευρώ, κατά τις οποίες ο χρόνος που μεσολαβούσε μεταξύ της έκθεσης έρευνας και της καταχώρισης της οφειλής κυμαινόταν από δύο έως τέσσερα έτη.

- περιπτώσεις κατά τις οποίες οι διοικητικές αρχές διέθεταν, κατά τα φαινόμενα, επαρκείς λόγους για να ασκήσουν προσφυγή σε πρώτο ή και στους επόμενους βαθμούς δικαιοδοσίας, αλλά παρέλειψαν να το πράξουν [23]· και

- περιπτώσεις κατά τις οποίες υπήρξαν υπερβολικές καθυστερήσεις στις ενέργειες ανάκτησης μετά την κίνηση της διαδικασίας, ιδίως όσον αφορά την κίνηση των ενεργειών εκτέλεσης της ανάκτησης [24].

ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΕΣ ΟΙ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΠΟΥ ΔΙΑΘΕΤΟΥΝ ΟΙ ΑΡΧΕΣ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ

42. Οι διαδικασίες εκτέλεσης διέπονται αποκλειστικά από την εθνική νομοθεσία. Εξαίρεση από τη γενική αυτή αρχή τέθηκε σε ισχύ από το οικονομικό έτος 2008 [25], βάσει της οποίας τα κράτη μέλη υποχρεώνονται, με την επιφύλαξη άλλων εκτελεστικών μέτρων που προβλέπονται από το εθνικό δίκαιο, να "συμψηφίζουν τις τυχόν εκκρεμείς οφειλές ενός δικαιούχου, οι οποίες έχουν βεβαιωθεί σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, με μελλοντικές πληρωμές που πρόκειται να γίνουν προς τον ίδιο δικαιούχο από τον οργανισμό πληρωμών που είναι αρμόδιος για την ανάκτηση της οφειλής".

ΠΛΑΙΣΙΟ 5

ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ ΕΛΛΕΙΨΗΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΕΘΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ: ΙΣΠΑΝΙΑ (ΑΝΔΑΛΟΥΣΙΑ)

Στην Ισπανία (Ανδαλουσία), στο διάστημα από το 2006 έως το 2008, το Συνέδριο εντόπισε 252 περιπτώσεις στις οποίες η τετραετής προθεσμία παραγραφής [26] είχε ήδη παρέλθει στο διάστημα που μεσολάβησε από τον εντοπισμό μιας παράτυπης πληρωμής έως τον χρόνο κατά τον οποίον ο οργανισμός πληρωμών πληροφορήθηκε τα πραγματικά περιστατικά και μπορούσε να κινήσει τη διαδικασία ανάκτησης. Ο οργανισμός πληρωμών αποφάσισε να διαγράψει ποσά ύψους 5,8 εκατομμυρίων ευρώ εις βάρος του προϋπολογισμού της ΕΕ. Οποιαδήποτε αμέλεια διαπιστωθεί στη συνέχεια από την Επιτροπή θα είναι καταλογιστέα στις ισπανικές αρχές.

43. Ωστόσο, με τον έλεγχο του Συνεδρίου διαπιστώθηκε ότι η αποτελεσματικότητα της διαδικασίας εκτέλεσης περιορίζεται από τα ακόλουθα:

- από το 2008, οι οργανισμοί πληρωμών που ελέγχθηκαν εφαρμόζουν ανακτήσεις μέσω συμψηφισμού, όταν αυτό επιτρέπεται από την εθνική νομοθεσία· ωστόσο, οι συμψηφισμοί δεν μπορούν να εφαρμοστούν πριν από τη νόμιμη αναγνώριση της οφειλής·

- πέραν του συμψηφισμού ή της κατάπτωσης εγγυήσεων (όπου συντρέχει περίπτωση), κανένας από τους οργανισμούς πληρωμών που ελέγχθηκαν δεν έχει οποιαδήποτε άλλη δυνατότητα άμεσης εκτέλεσης·

- ορισμένοι μόνον από τους οργανισμούς πληρωμών [27] που ελέγχθηκαν έχουν τη δυνατότητα, με νομικά μέσα ή μέσω σύμβασης, να εκτελέσουν την ανάκτηση κοινοτικών οφειλών μέσω άλλων φορέων, π.χ. των περιφερειακών ή εθνικών φορολογικών/τελωνειακών αρχών. Η δυνατότητα αυτή αυξάνει τις πιθανότητες ανάκτησης·

- σε όλα τα κράτη μέλη που ελέγχθηκαν, εκτός του Βελγίου και της Ελλάδας, οι εντολές ανάκτησης που κοινοποιούνται από τους οργανισμούς πληρωμών είναι άμεσα εκτελεστές από δικαστική αρχή·

- η εκτέλεση κοινοποίησης ανάκτησης αναστέλλεται μόνον εάν το αμφισβητούμενο ποσό εξασφαλίζεται επαρκώς (μέσω τραπεζικής εγγύησης, κατάθεσης μετρητών κ.λπ.), εκτός εάν ο οφειλέτης παρουσιάσει δεόντως αιτιολογημένους λόγους για την απαλλαγή από μια τέτοια υποχρέωση εξασφάλισης. Ωστόσο, η αρχή αυτή δεν εφαρμόζεται σε όλα τα κράτη μέλη που ελέγχθηκαν.

ΔΙΑΓΡΑΦΟΥΝ ΟΡΘΑ ΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ ΟΦΕΙΛΕΣ ΠΟΥ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΖΟΝΤΑΙ ΜΗ ΑΝΑΚΤΗΣΙΜΕΣ;

44. Όταν οι οφειλές θεωρούνται μη ανακτήσιμες (εάν ο δικαιούχος έχει περιέλθει σε αδυναμία εξόφλησης ή εάν το κόστος της ανάκτησης είναι πιθανό να υπερβεί το ανακτώμενο ποσό), ο κανονισμός επιτρέπει στα κράτη μέλη να τις διαγράφουν. Στις περιπτώσεις αυτές, οι οφειλές αφαιρούνται από τους λογαριασμούς οφειλετών που υποβάλλονται στην Επιτροπή. Εάν η διαγραφή αυτή λάβει χώρα πριν από την παρέλευση των προθεσμιών των τεσσάρων και των οκτώ ετών, ο κανόνας του 50-50 δεν εφαρμόζεται και, στην πράξη, το ποσό επιβαρύνει εξ ολοκλήρου τον προϋπολογισμό της ΕΕ. Αυτό ενέχει τον κίνδυνο πρόωρης διαγραφής οφειλών —δηλαδή προτού εξαντληθούν όλα τα δυνατά μέσα ανάκτησης— με σκοπό την αποφυγή της εφαρμογής του κανόνα του 50-50 και της σχετικής επιβάρυνσης των κρατών μελών.

45. Το Συνέδριο εξέτασε δείγμα 138 περιπτώσεων που διαγράφηκαν στο διάστημα από το 2006 έως το 2008, συνολικής αξίας 176,5 εκατομμυρίων ευρώ, προκειμένου να αξιολογήσει κατά πόσον η διαγραφή ήταν ενδεδειγμένη υπό τις περιστάσεις. Επίσης:

- ανέλυσε τα ποσά που διαγράφηκαν από το 2006 έως το 2009 και διαπίστωσε το κόστος για τον προϋπολογισμό της ΕΕ·

- εξέτασε τον πρακτικό ορισμό της αδυναμίας εξόφλησης και τον αντίκτυπό της στις διαγραφές· και

- αξιολόγησε τις λοιπές περιστάσεις διαγραφής οφειλών.

46. Η ανάλυση από το Συνέδριο των αριθμητικών στοιχείων των οφειλών που διαγράφηκαν καταδεικνύει ότι τα περισσότερα από τα ποσά που χαρακτηρίστηκαν μη ανακτήσιμα από τους οργανισμούς πληρωμών χρηματοδοτήθηκαν από τον προϋπολογισμό της ΕΕ (βλέπε πίνακα 4). Η κατάσταση του 2006 θεωρείται ότι αποτελεί εξαίρεση, καθώς οφειλές συσσωρευθείσες κατά το παρελθόν, ήτοι από τη δεκαετία του 1980, διαγράφηκαν το συγκεκριμένο έτος.

ΠΙΝΑΚΑΣ 4

ΠΟΣΆ ΠΟΥ ΔΙΑΓΡΆΦΗΚΑΝ ΤΗΝ ΠΕΡΊΟΔΟ 2006–2009 (ΕΚΑΤΟΜΜΎΡΙΑ ΕΥΡΏ)

| 2006 | 2007 | 2008 | 2009 | Total |

"Διαγραφείσες" περιπτώσεις | 225,8 | 166,0 [8002] | 32,4 | 64,4 | 488,6 |

Συνολικά ποσά εις βάρος του προϋπολογισμού της ΕΕ | 207,2 | 154,4 | 25,3 | 42,0 | 428,9 |

Ποσοστό διαγραφεισών οφειλών εις βάρος του προϋπολογισμού της ΕΕ | 91,8 % | 93 % | 78,1 % | 65,1 % | 87,8 % |

ΈΛΛΕΙΨΗ ΣΑΦΗΝΕΙΑΣ ΣΤΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΠΟΥ ΕΦΑΡΜΟΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΓΡΑΦΗΣ ΟΦΕΙΛΩΝ

47. Όσον αφορά την έννοια της αδυναμίας εξόφλησης, η οποία είναι ο λόγος που προβάλλεται για το 90 % των οφειλών που διαγράφονται, η κανονιστική διάταξη [28] δεν είναι επαρκώς σαφής. Κατ’ αρχήν, οι οργανισμοί πληρωμών διαγράφουν ποσά υπό τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

Για τις περιπτώσεις που αποτελούν αντικείμενο δικαστικής διαδικασίας:

- Διαδικασίες αναγνώρισης της αδυναμίας εξόφλησης, η οποία κηρύσσεται από εθνικά δικαστήρια και διεκπεραιώνεται από εκκαθαριστές. Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι, ανάλογα με τον οργανισμό πληρωμών, η περίπτωση μπορεί να διαγραφεί στην έναρξη, κατά τη διάρκεια ή στη λήξη της διαδικασίας κήρυξης της αδυναμίας εξόφλησης, με αποτέλεσμα σημαντικές διαφοροποιήσεις στην εφαρμογή της οκταετούς προθεσμίας που παρέχεται πριν από την εκκαθάριση των ποσών βάσει του κανόνα του 50-50. Τα ποσά που ανακτώνται τελικά μέσω της διαδικασίας εκκαθάρισης είναι γενικά σχετικά χαμηλά (από 0,14 % έως 6 % της οφειλής).

Για τις περιπτώσεις στις οποίες δεν εμπλέκεται η δικαιοσύνη (δηλαδή συνήθεις):

- Αδυναμία εντοπισμού του οφειλέτη, θάνατος του οφειλέτη ή κατάσχεση η οποία απέβη άκαρπη (nulla bona) είναι οι λόγοι που προβάλλονται συνήθως για την αιτιολόγηση διαγραφών. Δεν καθορίζεται κοινή προσέγγιση για την εφαρμογή των κριτηρίων αυτών, με αποτέλεσμα τη χρησιμοποίηση διαφορετικών πρακτικών από τους οργανισμούς πληρωμών που ελέγχθηκαν και μεγάλες διαφοροποιήσεις ως προς την εφαρμογή της τετραετούς προθεσμίας που παρέχεται πριν από την εκκαθάριση των ποσών βάσει του κανόνα του 50-50.

48. Παρατηρήθηκε επίσης ότι ορισμένοι οργανισμοί πληρωμών διαγράφουν τις οφειλές τους από τους πίνακες του παραρτήματος III, παρότι αυτές παραμένουν στο βιβλίο οφειλετών βάσει της εθνικής νομοθεσίας λόγω περαιτέρω δυνατοτήτων ανάκτησης χρησιμοποιώντας την εθνική νομοθεσία (οργανισμοί πληρωμών στη Γερμανία). Σε συγχρηματοδοτούμενα μέτρα, η πρακτική αυτή έχει ως αποτέλεσμα διαφορετική μεταχείριση των οφειλετών, ήτοι οι διαδικασίες ανάκτησης για το εθνικό μέρος της οφειλής συνεχίζονται, ενώ το τμήμα που χρηματοδοτείται από την ΕΕ έχει διαγραφεί.

49. Καθώς η πλειονότητα των διαγραφών οφείλεται σε αδυναμία εξόφλησης εκ μέρους του οφειλέτη, είναι σημαντικό να αποσαφηνιστούν τα κριτήρια που εφαρμόζονται στα κράτη μέλη, προκειμένου να διασφαλίζεται η ανάκτηση του μέγιστου δυνατού ποσού προς όφελος του προϋπολογισμού της ΕΕ, καθώς και να εξασφαλίζεται ίση μεταχείριση παρόμοιων περιπτώσεων μεταξύ κρατών μελών.

50. Στο πλαίσιο 6 παρουσιάζεται παράδειγμα αδικαιολόγητης διαγραφής και πιθανής αμέλειας εκ μέρους των διοικητικών αρχών.

ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΛΟΓΩ ΑΣΥΜΦΟΡΩΝ ΕΞΟΔΩΝ ΑΝΑΚΤΗΣΗΣ: ΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΠΟΣΑ ΕΙΝΑΙ ΜΙΚΡΑ, ΩΣΤΟΣΟ ΕΞΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ ΝΑ ΑΠΑΙΤΟΥΝΤΑΙ ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ

51. Οι οργανισμοί πληρωμών έκαναν περιορισμένη χρήση της πρακτικής βάσει της οποίας οι οφειλές διαγράφονται επειδή το κόστος ανάκτησης κρίνεται υψηλότερο από το ποσό που πρόκειται να ανακτηθεί. Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι αυτό συνέβη κυρίως σε περιπτώσεις που αφορούσαν ποσά κάτω των 100 ευρώ, παρότι, στο Ηνωμένο Βασίλειο (RPA), η προσφυγή στη δικαιοσύνη θεωρείται γενικά αποδοτική από οικονομική άποψη μόνον για οφειλές που υπερβαίνουν τις 2000 λίρες Αγγλίας [29]. Στη Γερμανία (οργανισμός πληρωμών — Hamburg-Jonas), το κατώτατο όριο έχει οριστεί στα 1000 ευρώ. Η Επιτροπή δεν έχει παράσχει καμία περαιτέρω οδηγία σχετικά με το ζήτημα αυτό και εξακολουθούν να υπάρχουν διαφορές μεταξύ κρατών μελών. Στο διάστημα από το 2006 έως το 2009, οι οργανισμοί πληρωμών διέγραψαν για τον λόγο αυτόν περίπου 880000 ευρώ.

ΠΛΑΙΣΙΟ 6

ΑΔΙΚΑΙΟΛΟΓΗΤΗ ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΟΦΕΙΛΗΣ ΕΙΣ ΒΑΡΟΣ ΤΟΥ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΤΗΣ ΕΕ ΑΠΟ ΤΟΝ ΓΕΡΜΑΝΙΚΟ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ NIEDERSACHSEN

Στην περίπτωση αυτή, εκδόθηκαν κοινοποιήσεις ανάκτησης για ποσό 4,9 εκατομμυρίων ευρώ στις 6 Αυγούστου 2003. Η διαδικασία κήρυξης της αδυναμίας εξόφλησης άρχισε την 1η Αυγούστου 2003. Το ποσό χαρακτηρίστηκε μη ανακτήσιμο από τον οργανισμό πληρωμών στις 15 Οκτωβρίου2006, πριν από την εφαρμογή του μηχανισμού εκκαθάρισης του 50-50, με αποτέλεσμα τη διαγραφή ολόκληρου του ποσού εις βάρος του προϋπολογισμού της ΕΕ. Ωστόσο, όταν η υπόθεση χαρακτηρίστηκε μη ανακτήσιμη, οι νομικές διαδικασίες σχετικά με την κατάπτωση της εγγύησης που κάλυπτε το ποσό της οφειλής εκκρεμούσαν ακόμη, γεγονός που σημαίνει ότι δεν είχαν εξαντληθεί οι δυνατότητες ανάκτησης. Επομένως, η αδικαιολόγητη διαγραφή εις βάρος του προϋπολογισμού της ΕΕ ανήλθε σε 4,9 εκατομμύρια ευρώ.

ΑΚΥΡΩΘΕΙΣΕΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΙΣ

52. Τα κράτη μέλη μπορούν να ακυρώνουν οφειλές ως αποτέλεσμα αποφάσεων που λαμβάνονται από διοικητική ή δικαστική αρχή, συνήθως όταν μια αναφερθείσα παρατυπία δεν επιβεβαιώνεται στη συνέχεια δικαστικά. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα τη διαγραφή της οφειλής και την απάλειψή της από τους λογαριασμούς οφειλετών. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες εφαρμόστηκε ήδη ο κανόνας του 50-50, το ποσό με το οποίο επιβαρύνθηκε ήδη το κράτος μέλος πρέπει να του επιστραφεί από τον προϋπολογισμό της ΕΕ. Επομένως, είναι σημαντικό οι περιπτώσεις αυτές να παρακολουθούνται και να εξετάζεται κατά πόσον η ακύρωση της οφειλής, όπως αυτή αναφέρθηκε από το κράτος μέλος, δικαιολογείται πλήρως και ότι το κράτος μέλος διερεύνησε πλήρως όλες τις δυνατότητες ένδικης βοήθειας.

53. Η Επιτροπή ανέφερε ότι παρακολούθησε 23 τέτοιες περιπτώσεις, αξίας άνω του 1 εκατομμυρίου ευρώ έκαστη για τα οικονομικά έτη 2006 και 2007 [30]. Ωστόσο, σε μη δικαστικές υποθέσεις, η Επιτροπή δεν αξιολογεί το βάσιμο της ακύρωσης της περίπτωσης και, σε δικαστικές περιπτώσεις, δεν αξιολογεί τις δυνατότητες προσφυγής σε ανώτερο δικαστικό βαθμό, ούτε κατά πόσον οι δυνατότητες αυτές αξιοποιήθηκαν. Παρότι οι οργανισμοί πιστοποίησης στα κράτη μέλη εξετάζουν τις περιπτώσεις αυτές, η εμβέλεια της ανάλυσής τους περιορίζεται στην επαλήθευση του βασίμου της ακύρωσης των υποθέσεων από τις αρχές (π.χ. ύπαρξη απόφασης) και όχι στο κατά πόσον θα ήταν δυνατό και θα έπρεπε να είχε ασκηθεί προσφυγή κατά της συγκεκριμένης απόφασης σε ανώτερο βαθμό. Οι σχετικές κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής προς τους οργανισμούς πιστοποίησης δεν παρέχουν επαρκείς λεπτομέρειες σε σχέση με το έργο που πρέπει να επιτελεστεί. Συνολικά, στο διάστημα από το 2006 έως το 2009, τα κράτη μέλη ακύρωσαν οφειλές αξίας 455 εκατομμυρίων ευρώ, εκ των οποίων 261 εκατομμύρια ευρώ αφορούσαν σχετικά περιορισμένο αριθμό (46) μεγάλων περιπτώσεων αξίας άνω του ενός εκατομμυρίου ευρώ.

ΕΠΟΠΤΕΥΕΙ ΚΑΙ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΕΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΑ Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΙΣ ΑΝΑΚΤΗΣΕΙΣ;

54. Η Επιτροπή είναι αρμόδια για την εποπτεία της διαχείρισης και της διοίκησης των γεωργικών δαπανών από τα κράτη μέλη, συμπεριλαμβανομένων των μέτρων που λαμβάνονται για τις ανακτήσεις. Υποχρεούται:

- να δημοσιεύει πλήρεις και ακριβείς πληροφορίες σχετικά με οφειλές και ανακτήσεις στους ετήσιους λογαριασμούς, βάσει των δεδομένων που υποβάλλουν οι εθνικές αρχές·

- να παρέχει σαφή και απερίφραστη καθοδήγηση σχετικά με την εφαρμογή της νομοθεσίας·

- να εφαρμόζει αποτελεσματικούς μηχανισμούς εκκαθάρισης —συμπεριλαμβανομένου του κανόνα του 50-50— για τον εντοπισμό της μη συμμόρφωσης προς τους κανονισμούς και αναλόγως να επιβάλλει διορθώσεις στα κράτη μέλη·

- να περατώσει το έργο της ειδικής ομάδας για τις ανακτήσεις των προ του 2006 οφειλών· και

- να αξιοποιεί κατάλληλα τις πληροφορίες που παρέχουν τα κράτη μέλη σχετικά με επιμέρους οφειλές.

Το Συνέδριο αξιολόγησε τη λειτουργία των διαφόρων αυτών μηχανισμών και έλεγξε κατά πόσον αυτοί εφαρμόζονται σύμφωνα με τοn σκοπό τους, καθώς και κατά πόσον είναι αποτελεσματικοί για την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της Ένωσης.

ΠΟΙΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΠΟΙΕΙ Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ;

55. Η Επιτροπή δημοσιεύει πληροφορίες σχετικά με την ανάκτηση αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών στις σημειώσεις των ετήσιων λογαριασμών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η Επιτροπή υποβάλλει επίσης ετήσια έκθεση στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ και την καταπολέμηση της απάτης, στην οποία περιλαμβάνεται ενότητα που αφορά τις ανακτήσεις στον τομέα της γεωργίας.

56. Πληροφορίες σχετικά με την κατάσταση των ανακτήσεων στα κράτη μέλη παρέχονται σε ετήσια βάση από τους οργανισμούς πληρωμών σε χωριστούς πίνακες (στοιχεία παραρτήματος III και παραρτήματος IIIΑ) στους ετήσιους λογαριασμούς τους [31]. Οι πληροφορίες αυτές χρησιμοποιούνται επίσης ως πηγή των στοιχείων σχετικά με τις ανακτήσεις που περιέχονται στην ετήσια έκθεση δραστηριοτήτων του γενικού διευθυντή της ΓΔ AGRI.

57. Στον πίνακα 5 παρατίθενται τα αριθμητικά στοιχεία που παρουσιάστηκαν στους ετήσιους λογαριασμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης και τα οποία συνθέτουν την ακόλουθη εικόνα σχετικά με τις οφειλές στο πλαίσιο του ΕΓΤΕ.

58. Τα ποσά που παρουσιάζονται στους ετήσιους λογαριασμούς είναι σημαντικά κατώτερα από εκείνα που καταχωρίζονται στους λογαριασμούς οφειλετών των κρατών μελών, καθώς αναπροσαρμόζονται προς τα κάτω σύμφωνα με τις γενικώς παραδεκτές λογιστικές αρχές και την αρχή της σύνεσης. Τα αναπροσαρμοσμένα ποσά αντικατοπτρίζουν το γεγονός ότι τα κράτη μέλη μπορούν να παρακρατήσουν 20 % κάθε ανάκτησης και ότι τα ποσά υπάγονται ήδη σε εκκαθάριση κατά 50 %, ενώ συνυπολογίζεται επίσης το ποσό που η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν θα ανακτηθεί. Για την ετήσια αυτή αναπροσαρμογή, η Επιτροπή εφαρμόζει έναν αλγόριθμο ο οποίος λαμβάνει υπόψη, μεταξύ άλλων, την παλαιότητα των εκκρεμών οφειλών. Στο παράρτημα III περιλαμβάνεται πίνακας ο οποίος παρουσιάζει τις διάφορες αναπροσαρμογές των ποσών.

59. Στον πίνακα 6 παρουσιάζεται η ανάλυση των αριθμητικών στοιχείων που δημοσιεύθηκαν όσον αφορά την "ανάκτηση" αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών στους ετήσιους λογαριασμούς της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

ΠΙΝΑΚΑΣ 5

ΕΚΚΡΕΜΕΊΣ ΟΦΕΙΛΈΣ ΌΠΩΣ ΠΑΡΟΥΣΙΆΖΟΝΤΑΙ ΣΤΟΥΣ ΕΤΉΣΙΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΎΣ (ΕΚΑΤΟΜΜΎΡΙΑ ΕΥΡΏ)

Έτος | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 |

Ακαθάριστες εκκρεμείς απαιτήσεις στο πλαίσιο του ΕΓΤΕ στις 31 Δεκεμβρίου | 1009 | 902 | 684 | 627 |

Μειώσεις | (477) | (483) | (392) | (350) |

Καθαρό ποσό | 532 | 419 | 292 | 277 |

60. Υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ των ως άνω στοιχείων για τις οφειλές (βλέπε πίνακα 5) και τις ανακτήσεις (βλέπε πίνακα 6), όπως παρουσιάζονται στους λογαριασμούς, και του αθροίσματος των εν λόγω ποσών στους λογαριασμούς των κρατών μελών (βλέπε πίνακα 2). Αυτό δικαιολογείται εν μέρει από το γεγονός ότι καθένα εκ των στοιχείων βεβαιώνεται σε διαφορετικές ημερομηνίες. Παρότι οι υπηρεσίες της Επιτροπής μπορούν να εξηγήσουν μεγάλο μέρος των διαφορών αυτών, εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές ανεξήγητες διαφορές λόγω της έλλειψης μιας κανονικής διαδικασίας για την πραγματοποίηση συμφωνίας. Επιπλέον, η μεταχείριση ορισμένων οφειλών που προέκυψαν από την αναδιάρθρωση της αγοράς ζάχαρης είχε ως αποτέλεσμα υπερεκτίμηση στους λογαριασμούς του 2007 κατά περίπου 104 εκατομμύρια ευρώ (βλέπε παράρτημα III).

61. Η συντριπτική πλειονότητα (περίπου 87 % κατά την τετραετή περίοδο) των "ανακτήσεων" αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών που αναφέρονται στους ετήσιους λογαριασμούς είναι αποτέλεσμα διορθώσεων της Επιτροπής μέσω των διαδικασιών εκκαθάρισης λογαριασμών. Ως επί το πλείστον, δεν συνδέονται με επιμέρους οφειλές ή με διαπιστωθείσες παράτυπες πληρωμές. Οι διορθώσεις αυτές βαρύνουν τους φορολογουμένους στο οικείο κράτος μέλος και δεν αποτελούν πραγματική επιστροφή κεφαλαίων από έναν δικαιούχο ο οποίος εισέπραξε ποσά αχρεωστήτως. Επομένως, ήταν άστοχο να περιγράφονται ως "ανακτήσεις" στους λογαριασμούς έως το 2008.

ΠΙΝΑΚΑΣ 6

"ΑΝΆΚΤΗΣΗ" ΑΧΡΕΩΣΤΉΤΩΣ ΚΑΤΑΒΛΗΘΈΝΤΩΝ ΠΟΣΏΝ ΣΤΟΥΣ ΕΤΉΣΙΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΎΣ (ΕΚΑΤΟΜΜΎΡΙΑ ΕΥΡΏ)

Οικονομικό έτος | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 |

Ποσά που ανακτήθηκαν από δικαιούχους και επιστράφηκαν από τα κράτη μέλη | 108 (11 %) | 115 (13 %) | 129 (10 %) | 132 (21 %) |

Διορθώσεις που εφαρμόστηκαν από την Επιτροπή και ανακτήθηκαν από τις εθνικές αρχές | 839 (89 %) | 739 (87 %) | 1148 (90 %) | 493 [8001] (79 %) |

Σύνολο | 947 | 854 | 1277 | 625 |

62. Για παράδειγμα, στις σημειώσεις στους ετήσιους λογαριασμούς της ΕΕ για το 2008 (σημείωση 2.10 για τις απαιτήσεις και σημείωση 6 για την ανάκτηση αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών), η συνολική οφειλή όσον αφορά το ΕΓΤΕ είναι 684 εκατομμύρια ευρώ, ενώ περίπου 1277 εκατομμύρια ευρώ εμφανίζονται να έχουν ανακτηθεί κατά το συγκεκριμένο έτος. Από ανάλυση των 1277 εκατομμυρίων ευρώ προκύπτει ότι τα 129 εκατομμύρια συνιστούσαν ανακτήσεις από δικαιούχους, ενώ το υπόλοιπο των "ανακτήσεων", ήτοι 1148 εκατομμύρια, συνίσταντο σε διορθώσεις επιβληθείσες στα κράτη μέλη μέσω των διαδικασιών εκκαθάρισης των λογαριασμών. Ωστόσο, από την εξέταση των λογαριασμών των κρατών μελών προκύπτει ότι το ποσό που οφείλεται στους διάφορους οργανισμούς πληρωμών είναι 1246 εκατομμύρια ευρώ και ότι το ποσό που ανακτήθηκε πραγματικά από τους δικαιούχους είναι 113 εκατομμύρια ευρώ. Για το 2009, παρότι η Επιτροπή διακρίνει σαφέστερα μεταξύ δημοσιονομικών διορθώσεων και πραγματικών ανακτήσεων, το ακριβές ποσό που ανακτήθηκε πραγματικά από τους τελικούς δικαιούχους εξακολουθεί να μην μπορεί να προσδιοριστεί με ακρίβεια από τις σημειώσεις των λογαριασμών.

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΑΡΕΧΕΙ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗ, Η ΟΠΟΙΑ ΟΜΩΣ ΕΝΙΟΤΕ ΕΙΝΑΙ ΚΑΘΥΣΤΕΡΗΜΕΝΗ ΚΑΙ ΕΛΛΙΠΗΣ

63. Η Επιτροπή αποσαφήνισε την εφαρμογή της νομοθεσίας στις κατευθυντήριες οδηγίες τις οποίες απηύθυνε προς τα κράτη μέλη στο πλαίσιο της εκκαθάρισης των λογαριασμών. Ωστόσο, οι ετήσιες επικαιροποιήσεις για τα οικονομικά έτη 2006, 2007, 2008 και 2009 δεν επέτρεψαν στους οργανισμούς πληρωμών να προσαρμόσουν πλήρως τα συστήματά τους, γεγονός το οποίο δημιούργησε προβλήματα στα κράτη μέλη όσον αφορά την πλήρη τήρηση των εν λόγω κατευθυντήριων οδηγιών.

64. Το Συνέδριο εντόπισε περιπτώσεις στα κράτη μέλη κατά τις οποίες οι αρμόδιες αρχές δεν ήταν σαφείς σχετικά με τον τρόπο αντιμετώπισης ορισμένων συγκεκριμένων περιστάσεων κατ’ εφαρμογήν του κανόνα του 50-50. Οι περιστάσεις αυτές μπορεί να έχουν ως αποτέλεσμα τη μη επιστροφή των ποσών στα κράτη μέλη [32] ή την πίστωση του προϋπολογισμού με ποσό μεγαλύτερο από το οφειλόμενο.

ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΗ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗ: Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΕΧΕΤΑΙ ΤΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥΣ ΟΦΕΙΛΕΤΩΝ ΚΑΙ ΚΑΤΑΛΟΓΙΖΕΙ ΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΠΟΣΑ ΣΤΑ ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ ΒΑΣΕΙ ΤΟΥ ΚΑΝΟΝΑ ΤΟΥ 50-50

65. Μέσω της ετήσιας απόφασης δημοσιονομικής εκκαθάρισης των λογαριασμών, η Επιτροπή πρέπει να καθορίσει τις δαπάνες που δέχεται (με την επιφύλαξη περαιτέρω ελέγχου) σε κάθε κράτος μέλος βάσει των λογαριασμών που διαβίβασαν οι οργανισμοί πληρωμών.

66. Η αξιοπιστία των ετήσιων λογαριασμών των οργανισμών πληρωμών, συμπεριλαμβανομένων των λογαριασμών οφειλετών, επαληθεύεται από τους ανεξάρτητους οργανισμούς πιστοποίησης, οι οποίοι υποβάλλουν έκθεση στην Επιτροπή και εκδίδουν πιστοποιητικό ελέγχου. Το σύστημα αυτό αποτελεί αντικείμενο συνεχούς επικαιροποίησης και βελτίωσης από την Επιτροπή και, σήμερα, οι λογαριασμοί οφειλετών είναι πληρέστεροι και ελέγχονται με μεγαλύτερη αυστηρότητα σε σύγκριση με τον αντίστοιχο χρόνο της προηγούμενης έκθεσης του Συνεδρίου.

67. Από το οικονομικό έτος 2006, η απόφαση δημοσιονομικής εκκαθάρισης περιλαμβάνει το ποσό με το οποίο επιβαρύνεται ο προϋ πολογισμός των κρατών μελών ως αποτέλεσμα της εφαρμογής του μηχανισμού εκκαθάρισης του 50-50 [33]. Στα κράτη μέλη καταλογίστηκαν τα ποσά που εμφανίζονται στον πίνακα 7. Ο πίνακας δείχνει ότι ο κύριος αντίκτυπος του συστήματος έως τώρα ήταν η εξάλειψη παλαιών οφειλών από τους λογαριασμούς. Ο αντίκτυπός αυτός ήταν μεγαλύτερος στην αρχή της διαδικασίας, όταν μεγάλοι αριθμοί παλαιών οφειλών υπάχθηκαν στον κανόνα του 50-50 με αποτέλεσμα την επιβάρυνση των κρατών μελών.

ΠΙΝΑΚΑΣ 7

ΠΟΣΆ ΤΑ ΟΠΟΊΑ ΚΑΤΑΛΟΓΊΣΤΗΚΑΝ ΣΤΑ ΚΡΆΤΗ ΜΈΛΗ ΒΆΣΕΙ ΤΟΥ ΚΑΝΌΝΑ ΤΟΥ 50-50 (ΕΚΑΤΟΜΜΎΡΙΑ ΕΥΡΏ)

| Για το 2006 | Για το 2007 | Για το 2008 | Για το 2009 |

Ποσό το οποίο καταλογίστηκε στα κράτη μέλη βάσει του μηχανισμού 50-50 με αποφάσεις της Επιτροπής | 231,9 | 137,6 | 31,4 | 22,8 |

ΠΟΣΑ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ "ΔΙΑΦΕΥΓΟΥΝ" ΑΠΟ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΚΑΝΟΝΑ ΤΟΥ 50-50

68. Το αρχικό ποσό της οφειλής ενδέχεται να πρέπει, στη συνέχεια, να αναπροσαρμοστεί προς τα πάνω, αφού ληφθεί οριστική απόφαση από διοικητική ή δικαστική αρχή. Οι αναπροσαρμογές αυτές πρέπει επίσης να υποβάλλονται στον μηχανισμό εκκαθάρισης του 50-50. Ωστόσο, εάν τα ποσά που καταχωρίστηκαν αρχικά ως οφειλή έχουν ήδη υπαχθεί στον μηχανισμό, η αναπροσαρμογή ενδέχεται να "διαφύγει" από την εκκαθάριση ή να την αποφύγει, ιδίως όταν τα ποσά αναφέρονται υπό τον ίδιο αριθμό αναγνώρισης της υπόθεσης και στο ίδιο οικονομικό έτος πρώτης διαπίστωσης της παρατυπίας. Το ίδιο ισχύει για τυχόν τόκους που υπολογίζονται επί της οφειλής.

69. Κατ’ αυτό τον τρόπο, το Συνέδριο εντόπισε συνολικό ποσό 37,9 εκατομμυρίων ευρώ το οποίο "διέφυγε" από την εκκαθάριση ή την απέφυγε κατά την περίοδο 2006–2009. Εάν επί του ποσού αυτού είχε εφαρμοστεί ο κανόνας του 50-50, αυτό θα είχε αποδώσει 18,9 εκατομμύρια ευρώ ακόμη προς όφελος του προϋπολογισμού της ΕΕ. Από την ανάλυση του Συνεδρίου διαπιστώθηκε ότι τα ποσά τα οποία "διαφεύγουν" κατ’ αυτό τον τρόπο από την εκκαθάριση υπερβαίνουν τις δυνητικές αρνητικές προσαρμογές, ήτοι αυτές που πραγματοποιούνται στις περιπτώσεις κατά τις οποίες το ποσό της οφειλής που έχει καταχωριστεί στους λογαριασμούς του κράτους μέλους μειώνεται μετά την εφαρμογή του κανόνα του 50-50. Για τις περιπτώσεις που "διαφεύγουν" του μηχανισμού εκκαθάρισης ευθύνεται εν μέρει η έλλειψη σαφήνειας των κατευθυντήριων γραμμών της Επιτροπής και, παρότι εκείνη γνωρίζει την κατάσταση αυτή, δεν έχει αντιδράσει εγκαίρως για την επανόρθωσή της. Οι διαπιστώσεις αυτές επιβεβαιώθηκαν κατά τους επιτόπιους ελέγχους του Συνεδρίου.

ΠΙΝΑΚΑΣ 8

ΑΝΤΊΚΤΥΠΟΣ ΤΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΉΣ ΤΟΥ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΎ ΤΟΥ 50-50 ΣΕ ΕΠΊΠΕΔΟ ΚΡΑΤΏΝ ΜΕΛΏΝ

Κράτος μέλος | BE | DE | EL | ES | FR | IT | NL | PT | UK | Λοιπά κράτη μέλη | Σύνολο |

Ποσά (σε χιλιάδες ευρώ) | 8046 | 31975 | 15954 | 44611 | 43944 | 245963 | 7158 | 9644 | 10618 | 5874 | 423787 |

% | 1,9 | 7,5 | 3,8 | 10,5 | 10,4 | 58,0 | 1,7 | 2,3 | 2,5 | 1,4 | 100,0 |

ΕΙΔΙΚΟΙ ΕΛΕΓΧΟΙ ΟΦΕΙΛΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΣΥΜΜΟΡΦΩΣΗ

70. Το ισχύον νομικό πλαίσιο [34] παρέχει στην Επιτροπή τη δυνατότητα να προβεί στην ανάκτηση από τα κράτη μέλη μέσω των δικών της ελεγκτικών εργασιών κατά τη διαδικασία εκκαθάρισης των λογαριασμών ως προς τη συμμόρφωση για συγκεκριμένους λόγους που σχετίζονται με τη διαχείριση των οφειλών.

71. Το Συνέδριο εξέτασε το έργο της Επιτροπής στο πλαίσιο των διαδικασιών εκκαθάρισης ως προς τη συμμόρφωση, αλλά μόνον στις περιπτώσεις κατά τις οποίες οι αποφάσεις αφορούσαν ειδικά διαχείριση οφειλών την περίοδο από το 2006 έως το 2009. Οι εν λόγω διαδικασίες δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί πλήρως και, επομένως, δεν έχουν προταθεί ανακτήσεις από τα κράτη μέλη μέσω διορθώσεων.

72. Όσον αφορά τους ελέγχους της Επιτροπής, αυτοί επικεντρώθηκαν κυρίως στην εξέταση συστημάτων, περιέλαβαν ωστόσο και δείγμα 207 περιπτώσεων. Για ορισμένες εξ αυτών, η αρχική εκτίμηση από τις υπηρεσίες της Επιτροπής, η οποία κοινοποιήθηκε στα κράτη μέλη [35], ήταν ότι ορισμένα μη ανακτηθέντα ποσά μπορούν να αποτελέσουν αντικείμενο δυνητικών διορθώσεων και η Επιτροπή να προβεί στην απευθείας ανάκτησή τους από τα κράτη μέλη. Ο δημοσιονομικός αντίκτυπος εκτιμάται σε 27,2 εκατομμύρια ευρώ και αφορά οκτώ κράτη μέλη (Βέλγιο, Δανία, Γερμανία, Ελλάδα, Ισπανία, Γαλλία, Ιταλία και Ηνωμένο Βασίλειο,).

ΠΙΝΑΚΑΣ 9

ΚΡΆΤΗ ΜΈΛΗ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΆΣΤΗΚΑΝ ΑΠΌ ΤΑ ΠΟΣΆ ΠΟΥ "ΔΙΈΦΥΓΑΝ" ΑΠΌ ΤΗΝ ΕΚΚΑΘΆΡΙΣΗ

Κράτος μέλος | DE | EL | ES | FR | IT | Λοιπά κράτη μέλη | Σύνολο |

Σύνολο (σε χιλιάδες ευρώ) | 535 | 1129 | 17127 | 8070 | 10637 | 381 | 37879 |

% | 1,4 | 3,0 | 45,2 | 21,3 | 28,1 | 1,0 | 100,0 |

ΤΟ "ΒΑΡΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ", ΣΥΜΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΩΝ ΤΩΝ ΠΑΛΑΙΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΟΜΑΔΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΝΑΚΤΗΣΕΙΣ, ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΤΑΚΤΟΠΟΙΗΘΕΙ

73. Στην προηγούμενη έκθεσή του, η οποία δημοσιεύθηκε το 2004, το Συνέδριο διαπίστωσε σοβαρές αδυναμίες στη μεταχείριση των οφειλών και των ανακτήσεων. Χιλιάδες παλαιές περιπτώσεις είχαν παραμεληθεί λόγω αδυναμιών των προηγούμενων διαδικασιών. Για αυτές επρόκειτο να ληφθεί απόφαση από την Επιτροπή και το σχετικό δημοσιονομικό βάρος θα καταλογιζόταν είτε στον προϋπολογισμό της ΕΕ είτε στο οικείο κράτος μέλος.

74. Το 2002, η Επιτροπή συνέστησε μια ειδική ομάδα για τις ανακτήσεις OLAF-AGRI (ΕΟΑ) με σκοπό την εκκαθάριση περιπτώσεων παρατυπιών που κοινοποιήθηκαν βάσει του παλαιού κανονιστικού πλαισίου. Λόγω του μεγάλου αριθμού εκκρεμών υποθέσεων, η Επιτροπή αποφάσισε να επικεντρώσει το έργο της στις περιπτώσεις αξίας άνω των 500000 ευρώ.

- Την εποχή εκείνη, 431 περιπτώσεις βρίσκονταν πάνω από το συγκεκριμένο όριο και 3227 περιπτώσεις κάτω από αυτό. Στις 3 Οκτωβρίου 2006 [36], ακριβώς πριν από την έναρξη ισχύος του νέου κανονισμού, είχαν εκκαθαριστεί 349 από τις περιπτώσεις που υπερέβαιναν το κατώτατο όριο.

- Όλες οι περιπτώσεις που ήταν εκκρεμείς στις 15 Οκτωβρίου 2006, συμπεριλαμβανομένων των 82 (431–349) περιπτώσεων της ΕΟΑ που δεν είχαν εξεταστεί, καθώς και οι 3227 περιπτώσεις της χαμηλότερης του ορίου αξίας αναφέρθηκαν ως εκκαθαρισθείσες βάσει του νέου κανόνα του 50-50 για το 2006.

- Νέα απόφαση εκκαθάρισης ως προς τη συμμόρφωση της 13ης Φεβρουαρίου 2009 αφορούσε άλλες 22 περιπτώσεις ΕΟΑ (από τις εναπομένουσες 82) [37], δύο εκ των οποίων ανακτήθηκαν δύο φορές (βάσει του κανόνα του 50-50 και με απόφαση εκκαθάρισης ως προς τη συμμόρφωση).

- Ωστόσο, επτά περιπτώσεις ΕΟΑ (1 για τη Γερμανία, 3 για την Ελλάδα, 1 για τη Γαλλία, 1 για την Ιταλία και 1 για την Πορτογαλία), αξίας 16,3 εκατομμυρίων ευρώ, παρέμειναν εκτός του πίνακα του παραρτήματος III και δεν εκκαθαρίστηκαν βάσει του κανόνα του 50-50, αλλά υπόκεινται σε συνεχείς διαδικασίες εκκαθάρισης ενόψει έκδοσης τελικής απόφασης της Επιτροπής.

- Η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω πληροφορίες από τα κράτη μέλη το 2009 σχετικά με 49 εκκρεμείς περιπτώσεις ΕΟΑ, καθώς οι περιπτώσεις αυτές δεν μπορούσαν να εντοπιστούν από την Επιτροπή στους πίνακες του παραρτήματος III. Οι σχετικές διαδικασίες βρίσκονται ακόμη σε εξέλιξη.

75. Επιπλέον των 49 παλαιών περιπτώσεων της ΕΟΑ για τις οποίες δεν έχει ληφθεί ακόμη απόφαση, με τον έλεγχο του Συνεδρίου διαπιστώθηκε ότι η εφαρμογή του κανόνα του 50-50 σε υποθέσεις για τις οποίες προβλεπόταν αρχικά ότι θα εξετάζονταν από την ΕΟΑ και οι οποίες, ωστόσο, στις 16 Οκτωβρίου 2006 ήταν ακόμη εκκρεμείς είχε ως αποτέλεσμα την ασυνεπή μεταχείριση των οφειλετών σε σύγκριση με τις υποθέσεις που είχαν ήδη κλείσει. Λεπτομέρειες για τις περιπτώσεις αυτές παρέχονται στο παράρτημα IV.

ΟΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΠΑΡΑΤΥΠΙΕΣ ΔΙΑΒΙΒΑΖΟΝΤΑΙ ΥΠΕΡΒΟΛΙΚΑ ΑΡΓΑ ΣΤΗΝ OLAF

76. Μετά τον προηγούμενο έλεγχο του Συνεδρίου και σε συνέχεια της θέσπισης του νέου κανονιστικού πλαισίου, η ΓΔ AGRI κατέστη υπεύθυνη για τη δημοσιονομική παρακολούθηση και οι κοινοποιήσεις σχετικά με οφειλές και παρατυπίες διαβιβάζονταν στην OLAF μέσω αυτής. Σκοπός της αλλαγής της διαδικασίας ήταν να ανατεθεί η ευθύνη για την παρακολούθηση στη ΓΔ AGRI, την υπηρεσία η οποία κατέβαλε στην πράξη τα προς ανάκτηση χρηματικά ποσά, διατηρώντας παράλληλα τη ροή πληροφοριών σχετικά με τις παρατυπίες προς την OLAF. Οι πληροφορίες που διαβιβάζονται στην OLAF προορίζονται για τους σκοπούς της στρατηγικής πληροφόρησης, και ειδικότερα για την ανάλυση κινδύνων, τη θωράκιση έναντι της απάτης και την πρόληψη της απάτης, και όχι για τη δημοσιονομική παρακολούθηση αυτή καθαυτή.

77. Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι οι πληροφορίες που διατίθενται στην OLAF χρησιμοποιούνται εκτενώς για τους σκοπούς της κατάρτισης εκθέσεων, ειδικότερα στο πλαίσιο της ετήσιας έκθεσης δραστηριοτήτων της OLAF, της έκθεσης της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Κοινοτήτων και την καταπολέμηση της απάτης και άλλων δημοσιεύσεων που διανέμονται στα κράτη μέλη. Ωστόσο, σε επιχειρησιακό επίπεδο, τόσο στην OLAF όσο και στην Επιτροπή, φαίνεται να γίνεται περιορισμένη μόνον χρήση της βάσης δεδομένων για τους σκοπούς της ανάλυσης και της στρατηγικής πληροφόρησης. Αυτό οφείλεται εν μέρει στις μεγάλες καθυστερήσεις που μπορεί να μεσολαβούν στην πράξη μεταξύ του εντοπισμού μιας δυνητικής παρατυπίας και της κοινοποίησής της στην Επιτροπή βάσει του νέου κανονιστικού πλαισίου.

78. Επί του παρόντος, αναγνωρίζοντας τους ως άνω περιορισμούς, η OLAF εξετάζει το ενδεχόμενο υποβολής πρότασης τροποποίησης του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1848/2006 της Επιτροπής με σκοπό την επίτευξη δύο διαφορετικών στόχων:

- τη σημαντική μείωση των μεγάλων καθυστερήσεων που μεσολαβούν επί του παρόντος μεταξύ του εντοπισμού μιας παρατυπίας και της κοινοποίησής της στην OLAF, από τα κράτη μέλη μέσω της ΓΔ AGRI·

- την περαιτέρω βελτίωση του περιεχομένου των κοινοποιήσεων, ιδίως όσον αφορά ορισμένες βασικές πληροφορίες αναγκαίες για τους σκοπούς της ανάλυσης κινδύνων, της θωράκισης έναντι της απάτης και της πρόληψης της απάτης.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

79. Από τον έλεγχο του Συνεδρίου όσον αφορά τα συστήματα που θεσπίστηκαν και εφαρμόζονται από τα κράτη μέλη για την ανάκτηση των εντοπιζόμενων οφειλών, σε συνδυασμό με την εποπτεία της διαδικασίας από την Επιτροπή, συνάγεται το συμπέρασμα ότι υπήρξε συνολική βελτίωση σε σχέση με το 2004. Τα συστήματα είναι πλέον αποτελεσματικότερα όσον αφορά την προστασία των οικονομικών συμφερόντων της ΕΕ, ιδίως μέσω των ρυθμίσεων που θεσπίστηκαν για επιστροφή, από τα κράτη μέλη, μέρους των μη ανακτηθεισών οφειλών στην ΕΕ (κανόνας του 50-50). Ωστόσο, το σύστημα πρέπει να βελτιωθεί περαιτέρω με αποσαφήνιση των κανόνων ώστε, με τον τρόπο αυτό, να μειωθεί το εύρος των ερμηνειών και των αποκλινουσών πρακτικών που έχουν θεσπίσει τα κράτη μέλη.

80. Ως επί το πλείστον, τα κράτη μέλη επεξεργάζονται και καταχωρίζουν τις οφειλές σύμφωνα με τους σχετικούς κανόνες και απαιτήσεις. Ωστόσο, υπάρχουν ενίοτε σημαντικές διαφορές στην ερμηνεία: οι οφειλές αναγνωρίζοναι σε διαφορετικές χρονικές στιγμές, τα αναφερόμενα αριθμητικά στοιχεία δεν είναι συγκρίσιμα, οι τόκοι δεν επιβάλλονται με συνεπή τρόπο και η ημερομηνία και οι περιστάσεις βάσει των οποίων διαγράφονται οι οφειλές διαφέρουν σημαντικά. Γενικά, το περιθώριο ερμηνείας που παρέχεται στα κράτη μέλη τούς επιτρέπει να λαμβάνουν αποφάσεις οι οποίες έχουν αρνητικό οικονομικό αντίκτυπο στον προϋπολογισμό της ΕΕ.

81. Τα κράτη μέλη ανακτούν πλέον μεγαλύτερο ποσοστό των νέων οφειλών, παρότι το Συνέδριο σημειώνει ότι τα ποσά που καταχωρίζονται ως νέες οφειλές έχουν μειωθεί. Το Συνέδριο διαπίστωσε ότι το ενδεχόμενο ανάκτησης μιας αχρεωστήτως καταβληθείσας πληρωμής επηρεάζεται δυσμενώς από τις συχνά μεγάλες καθυστερήσεις στην κίνηση των διαδικασιών ανάκτησης από τα κράτη μέλη, τις ελλείψεις στα μέτρα που λαμβάνουν και τις περιορισμένες δυνατότητες εκτέλεσης που διαθέτουν.

82. Παρότι τα κράτη μέλη διαγράφουν γενικά τις οφειλές σύμφωνα με τους κανόνες, η έλλειψη σαφήνειας αυτών έχει ως συνέπεια σημαντικές διαφορές στις περιστάσεις υπό τις οποίες λαμβάνει χώρα η διαγραφή. Ειδικότερα, το σημείο στη διαδικασία της κήρυξης της αδυναμίας εξόφλησης κατά το οποίο λαμβάνει χώρα η διαγραφή μπορεί να διαφέρει μεταξύ των κρατών μελών. Τα ζητήματα αυτά έχουν ιδιαίτερη σημασία, καθώς οι διαγραφόμενες οφειλές δεν υπόκεινται σε επιστροφή στον προϋπολογισμό της ΕΕ στο πλαίσιο του κανόνα του 50-50.

ΣΥΣΤΑΣΗ 1

Η Επιτροπή πρέπει να βελτιώσει περαιτέρω τον τρόπο διαχείρισης και κοινοποίησης των οφειλών από τα κράτη μέλη και να διασφαλίσει τη συνεπή μεταχείριση των εν λόγω οφειλών σε όλα τα κράτη μέλη. Ειδικότερα πρέπει:

- να ζητήσει από τα κράτη μέλη να αναφέρουν παρατυπίες και τις λοιπές ανακτήσεις όταν αυτές καθίστανται νόμιμα απαιτητές, και συγκεκριμένα κατά τον χρόνο έκδοσης της κοινοποίησης ανάκτησης·

- να εκδώσει κατευθυντήριες γραμμές εγκαίρως για την αντιμετώπιση των υφιστάμενων ασυνεπειών σε βασικές έννοιες που αφορούν την υποβολή στοιχείων και τη λογιστική·

- να θεσπίσει ενιαία προθεσμία μεταξύ του εντοπισμού μιας δυνητικής παρατυπίας και της κοινοποίησης της εντολής ανάκτησης στον οφειλέτη, βελτιώνοντας την εναρμόνιση μεταξύ των κρατών μελών και διασφαλίζοντας εγκαιρότερη διαβίβαση των πληροφοριών σχετικά με παρατυπίες στην OLAF·

- να εκδώσει σαφείς και απερίφραστους κανόνες σε σχέση με την επιβολή τόκου σε εκκρεμείς οφειλές·

- να αποσαφηνίσει τις περιστάσεις υπό τις οποίες οι οφειλές μπορούν να κηρυχθούν μη ανακτήσιμες, ιδίως σε σχέση με περιπτώσεις αδυναμίας εξόφλησης.

83. Σε σχέση με την εποπτεία και την παρακολούθηση από την Επιτροπή, το Συνέδριο διαπίστωσε ότι οι πληροφορίες που περιέχονται στους ετήσιους λογαριασμούς έχουν βελτιωθεί, παρότι η διάκριση μεταξύ ανακτήσεων από επιμέρους δικαιούχους —επί του παρόντος μόλις 13 % του συνόλου— και ποσών που επιστρέφονται από τις αρχές των κρατών μελών (δηλαδή χρηματοδοτούνται από τους φορολογουμένους του οικείου κράτους μέλους) παραμένει ασαφής. Η Επιτροπή δεν προβαίνει σε συστηματική συμφωνία των διαφόρων πηγών πληροφοριών, και ειδικότερα των αθροιστικών δεδομένων στα αρχεία των κρατών μελών με τα αριθμητικά στοιχεία στους λογαριασμούς της ΕΕ, γεγονός το οποίο μειώνει τη διαφάνεια και τη δυνατότητα εντοπισμού σφαλμάτων στα δεδομένα. Η Επιτροπή παρέχει πλέον περισσότερη καθοδήγηση στα κράτη μέλη, η οποία όμως είναι ενίοτε καθυστερημένη και ελλιπής. Η ειδική ομάδα για τις ανακτήσεις, η οποία συστάθηκε το 2002 για την επίλυση του ζητήματος της μεταχείρισης προηγούμενων μη ανακτηθεισών οφειλών, έχει ολοκληρώσει το έργο της, απομένει ωστόσο να ολοκληρωθεί η παρακολούθηση ορισμένων υποθέσεων.

84. Σκοπός της θέσπισης του κανόνα του 50-50, βασικού στοιχείου του πλαισίου του 2006, ήταν να παρασχεθούν κίνητρα στα κράτη μέλη ώστε να επισπεύσουν τις διαδικασίες ανάκτησης των αναφερόμενων οφειλών. Ο κανόνας αυτός αποτελεί βελτίωση σε σχέση με την προηγούμενη κατάσταση, κατά την οποία οι οφειλές που δεν είχαν ανακτηθεί μπορούσαν να παραμείνουν στους λογαριασμούς για πολλά έτη. Ωστόσο, ο κανόνας ενέχει επίσης τον κίνδυνο τα κράτη μέλη να "διαχειριστούν" τη διαδικασία κοινοποίησης στοιχείων και διαγραφής προς όφελός τους, ιδίως για να αποφύγουν ή να αναβάλουν την εφαρμογή του κανόνα (και την επακόλουθη επιβάρυνση του εθνικού προϋπολογισμού). Το έργο του Συνεδρίου κατέδειξε ότι ο κίνδυνος αυτός είναι πραγματικός:

- σε περίπτωση αδυναμίας εξόφλησης, με τη διαγραφή της οφειλής προτού αυτή η ενέργεια καταστεί απολύτως δικαιολογημένη·

- με την καθυστέρηση της ημερομηνίας αναγνώρισης της οφειλής, αναβάλλοντας με τον τρόπο αυτόν την εφαρμογή του κανόνα.

ΣΥΣΤΑΣΗ 2

Επομένως, η Επιτροπή πρέπει:

- να επανεξετάσει συγκεκριμένες πτυχές της εφαρμογής του κανόνα του 50-50, για παράδειγμα τα ποσά που ενδεχομένως διαφεύγουν της εκκαθάρισης, ώστε να διασφαλίζεται η αποτελεσματική εφαρμογή του·

- να διασφαλίσει ότι το έργο των οργανισμών πιστοποίησης, στο πλαίσιο του δοκιμαστικού ελέγχου των λογαριασμών οφειλετών στα κράτη μέλη, καλύπτει τους κινδύνους που έχουν εντοπιστεί·

- να εξετάσει με ποιο τρόπο μπορεί να ανακτάται μεγαλύτερο μέρος των αχρεωστήτως καταβληθέντων ποσών από τους δικαιούχους·

- να ολοκληρώσει το συντομότερο την παρακολούθηση των παλαιών υποθέσεων της ειδικής ομάδας για τις ανακτήσεις.

Η παρούσα έκθεση εγκρίθηκε από το Τμήμα I, του οποίου προεδρεύει ο κύριος Olavi ALA-NISSILÄ, Μέλος του Ελεγκτικού Συνεδρίου, στο Λουξεμβούργο, κατά τη συνεδρίασή του της 8ης Ιουνίου 2011.

Για το Ελεγκτικό Συνέδριο

+++++ TIFF +++++

Vítor Manuel da Silva Caldeira

Πρόεδρος

[1] Άρθρο 9, παράγραφος 1, στοιχείο α), του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου, της 21ης Ιουνίου 2005, για τη χρηματοδότηση της κοινής γεωργικής πολιτικής (ΕΕ L 209 της 11.8.2005, σ. 1).

[9999] Τα ποσά συνιστούν πληρωμές οι οποίες πραγματοποιήθηκαν για τα κεφάλαια 05 02 και 05 03 (ΕΓΤΕ) και τα κεφάλαια 05 04 και 05 05 (αγροτική ανάπτυξη), όπως περιλαμβάνονται στον τόμο II, παράρτημα A (ii), σ. 356–379 για το 2006, και στον τόμο II, παράρτημα B: Δαπάνες (i), σ. 306–315 των ετήσιων λογαριασμών των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για το 2007, καθώς και στους πίνακες 5.1 και 3.1 της ετήσιας έκθεσης για το 2008 και το 2009 αντίστοιχα.

[8888] Προ του 2007 υπήρχε μόνον ένα ενιαίο ταμείο, το ΕΓΤΠΕ.

[9001] Στην ΕΕΔ της για το 2009, η Επιτροπή διόρθωσε το αρχικά αναφερθέν ποσό των 1449 εκατομμυρίων ευρώ για το 2006 λόγω διορθώσεων που αφορούσαν την Ιταλία: AGEA.

[9002] Η ανάλυση του Συνεδρίου κατέδειξε υπερεκτίμηση ποσού ύψους 209 εκατομμυρίων ευρώ για το οικονομικό έτος 2007 λόγω του συνυπολογισμού τιμολογηθέντων ποσών για προσωρινή αναδιάρθρωση στον τομέα της ζάχαρης. Εάν συνυπολογιζόταν η εν λόγω υπερεκτίμηση, τότε το ανακτηθέν ποσοστό θα ανερχόταν σε 12,8 %.

[9003] Βάσει συνόλων που παρέσχον οι οργανισμοί πιστοποίησης για τα "Στοιχεία πίνακα 1 και 2".

[9004] Το συγκεκριμένο ποσοστό υπολογίζεται βάσει των αριθμητικών στοιχείων στο τέλος του έτους. Εάν χρησιμοποιηθεί ο μέσος όρος των οφειλών, τα ποσοστά θα είναι 6,8 %, 11,2 %, 8,4 % και 9,4 % για τα έτη 2006–2009 αντίστοιχα.

[2] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου, κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 883/2006 της Επιτροπής (ΕΕ L 171 της 23.6.2006, σ. 1) και κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 885/2006 της Επιτροπής, οι οποίοι συμπληρώθηκαν από κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής, καθώς και κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1848/2006 της Επιτροπής (ΕΕ L 355 της 15.12.2006, σ. 56).

[3] Πρβλ. κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 885/2006 της Επιτροπής, της 21ης Ιουνίου 2006, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου σχετικά με τη διαπίστευση των οργανισμών πληρωμών και άλλων οργανισμών και την εκκαθάριση των λογαριασμών του ΕΓΤΕ και του ΕΓΤΑΑ (ΕΕ L 171 της 23.6.2006, σ. 90).

[4] Παράδειγμα: Στον RPA (οργανισμός γεωργικών πληρωμών του Ηνωμένου Βασιλείου), δεν κατέστη δυνατό να παρουσιαστεί σχετική τεκμηρίωση για επτά περιπτώσεις σε δείγμα 66 περιπτώσεων: το σχετικό ποσό ανέρχεται σε 4,3 εκατομμύρια λίρες Αγγλίας.

[5] Στην ΕΕΔ για το 2009, η Επιτροπή προέβη σε διόρθωση του αρχικώς αναφερθέντος ποσού των 1449 εκατομμυρίων ευρώ για το 2006, εξαιτίας διορθώσεων για την Ιταλία: AGEA.

[6] Πίνακας 5 του παραρτήματος III του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 885/2006 της Επιτροπής.

[7] Το ποσό των 8,8 εκατομμυρίων λιρών Αγγλίας αφορά διαφορές που εντοπίστηκαν στο πλαίσιο του έργου συμφωνίας των στοιχείων εκ μέρους του Συνεδρίου και όχι σφάλματα που διαπιστώθηκαν στο δείγμα του Συνεδρίου, όπως περιγράφεται στο σημείο 19.

[8] Άρθρο 35 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου.

[9] Τμήμα 5.3.5 της κατευθυντήριας γραμμής αριθ. 2.

[10] Κατευθυντήρια γραμμή αριθ. 1: σημείο 2.7: στήλη ζ) του παραρτήματος III.

[11] Οι κοινοποιήσεις ανάκτησης μπορούν να θεωρηθούν απαίτηση, εν αντιθέσει προς τους "δυνητικούς οφειλέτες".

[12] FEGA: Fondo Español de Garantía Agraria.AVFGA: Agencia Valenciana de Fomento y Garantía Agraria.

[13] Γενική επιβεβαίωση από τον γερμανικό οργανισμό πληρωμών (HZA Hamburg-Jonas): "σε μερικές περιπτώσεις"· γερμανικός οργανισμός πληρωμών (Ανόβερο): δύο στις 12 περιπτώσεις· βελγικός οργανισμός πληρωμών (BIRB): μία στις 11 περιπτώσεις· ουγγρικός οργανισμός πληρωμών (ARDA): μία στις 12 περιπτώσεις· οργανισμός πληρωμών του Ηνωμένου Βασιλείου (RPA): τέσσερις στις επτά περιπτώσεις.

[14] Πίνακες 1, 2 και 5 του παραρτήματος III του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 885/2006 της Επιτροπής.

[15] ONIEP: Office National Interprofessionnel de l Élevage et de ses Productions.

[16] Η περίπτωση που περιγράφεται στο πλαίσιο 6 αποτελεί σχετικό παράδειγμα.

[17] Για νομικό ορισμό, βλέπε άρθρο 1, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 2988/95 του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 1995, σχετικά με την προστασία των οικονομικών συμφερόντων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ΕΕ L 312 της 23.12.1995, σ. 1), όπως παρατίθεται στο γλωσσάριο.

[18] Το άρθρο 32, παράγραφος 1, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου ορίζει ότι "τα ποσά που ανακτώνται ως επακόλουθο παρατυπιών ή αμέλειας και οι τόκοι τους οποίους αυτά αποφέρουν καταβάλλονται στους οργανισμούς πληρωμών, οι οποίοι τα εγγράφουν στα έσοδα που διατίθενται στο ΕΓΤΕ για το μήνα της πραγματικής είσπραξής τους".

[19] Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 22ας Απριλίου 2010: Ιταλία κατά Επιτροπής (T-274/08 και T-275/08), στο πλαίσιο της οποίας η Επιτροπή επέβαλε διορθώσεις ύψους 214 εκατομμυρίων ευρώ σε σχέση με τον μηχανισμό εκκαθάρισης του 50-50, συμπεριλαμβανομένων των τόκων.

[20] Πέντε περιπτώσεις με οικονομικό αντίκτυπο 2,2 εκατομμύρια ευρώ.

[21] Τέσσερις περιπτώσεις με οικονομικό αντίκτυπο 1,6 εκατομμύρια ευρώ.

[22] Μία περίπτωση με οικονομικό αντίκτυπο 0,2 εκατομμύρια ευρώ.

[23] Έξι περιπτώσεις με οικονομικό αντίκτυπο 5,3 εκατομμύρια ευρώ.

[24] 492 περιπτώσεις με οικονομικό αντίκτυπο 7,3 εκατομμύρια ευρώ, κυρίως στην Ισπανία, όπως φαίνεται στο πλαίσιο 5.

[25] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1034/2008 της Επιτροπής, της 21ης Οκτωβρίου 2008, περί τροποποιήσεως του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 885/2006 για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου σχετικά με τη διαπίστευση των οργανισμών πληρωμών και άλλων οργανισμών και την εκκαθάριση των λογαριασμών του ΕΓΤΕ και του ΕΓΤΑΑ (ΕΕ L 279 της 22.10.2008, σ. 13), ο οποίος θέσπισε το άρθρο 5β στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 885/2006 της Επιτροπής.

[26] Μετά την παρέλευση του χρόνου παραγραφής, η υπόθεση παραγράφεται και καμία ενέργεια δεν είναι πλέον δυνατή.

[27] Οργανισμοί πληρωμών οι οποίοι ελέγχθηκαν στη Γερμανία, την Ισπανία, την Ελλάδα και την Ουγγαρία.

[8002] Από το σύνολο των 166 εκατομμυρίων ευρώ, 117,1 εκατομμύρια ευρώ αφορούν μία μεμονωμένη οφειλή, η οποία χαρακτηρίστηκε μη ανακτήσιμη στην Ιταλία.

[28] Άρθρο 32, παράγραφος 6, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου.

[29] RPA Debt Recovery — High Level Guidance/Procedures (έκδοση 2.4 της 24ης Νοεμβρίου 2008), σημείο 8.1.3.

[30] Απάντηση της Επιτροπής αριθ. 632128 της 15ης Σεπτεμβρίου 2010 στην επιστολή παρατηρήσεων του Συνεδρίου PF-3814 της 2ας Ιουνίου 2010.

[31] Πρβλ. κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 885/2006 της Επιτροπής.

[8001] Η σημαντική μείωση των διορθώσεων στους λογαριασμούς του 2009 αποδίδεται από την Επιτροπή στη "μη εφαρμοσθείσα" στο τέλος του 2008 εκκαθάριση, η οποία αντιστοιχούσε σε 368 εκατομμύρια ευρώ (βλέπε σημείωση 6.2.2 στους ετήσιους λογαριασμούς της ΕΕ για το 2009).

[32] Παράδειγμα: οργανισμός πληρωμών Niedersachsen: 508000 ευρώ για ποσά που εκκαθαρίστηκαν δύο φορές από την Επιτροπή και δεν επιστράφηκαν εντός 20 μηνών μετά το σχετικό αίτημα του οργανισμού πληρωμών (κατάσταση τον Ιανουάριο του 2011).

[33] Άρθρο 32, παράγραφος 5, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου.

[34] Άρθρο 32, παράγραφοι 4 και 8, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου.

[35] Επίσημη κοινοποίηση βάσει του άρθρου 11, παράγραφος 2, του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 885/2006 της Επιτροπής.

[36] Απόφαση 2006/678/ΕΚ της Επιτροπής της 3ης Οκτωβρίου 2006 (ΕΕ L 278 της 10.10.2006, σ. 24): το 98 % περίπου των ποσών τα οποία καταλογίστηκαν στα κράτη μέλη αφορούσε την Ιταλία και αντιστοιχούσε σε 311 εκατομμύρια ευρώ για 157 περιπτώσεις παρατυπιών. Στις 11 Δεκεμβρίου 2006, η Ιταλία προσέφυγε κατά της Επιτροπής (υπόθεση T-394/06)· η υπόθεση εκκρεμεί ενώπιον του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου.

[37] Στις 14 Απριλίου 2009, η Ελλάδα προσέφυγε κατά της Επιτροπής σχετικά με 13 περιπτώσεις παρατυπιών αξίας 13,3 εκατομμυρίων ευρώ, ισχυριζόμενη, μεταξύ άλλων, ότι ο κανονισμός (ΕΚ)αριθ. 1290/2005 του Συμβουλίου δεν ισχύει για τις παλαιές περιπτώσεις (υπόθεση T-158/09)· η υπόθεση εκκρεμεί ενώπιον του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου.

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I

ΒΕΒΑΙΩΣΗ ΝΕΩΝ ΟΦΕΙΛΩΝ — ΣΥΜΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΜΕΝΩΝ ΤΩΝ "ΠΡΟ-ΟΦΕΙΛΕΤΩΝ" ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2006–2009

Τα τέσσερα τελευταία έτη, τα κράτη μέλη ανέφεραν κατά μέσο όρο 199 εκατομμύρια ευρώ ετησίως ως νέες οφειλές —συμπεριλαμβανομένων των "προ-οφειλετών" που καταχωρίστηκαν κυρίως στη Γαλλία και την Ιταλία.

ΝΕΕΣ ΒΕΒΑΙΩΘΕΙΣΕΣ ΟΦΕΙΛΕΣ 2006–2009 (ΣΕ %) ΣΥΝΟΛΙΚΟ ΠΟΣΟ: 795 ΕΚΑΤ. ΕΥΡΩ

+++++ TIFF +++++

Κράτος μέλος | BE | DE | ES | FR | IT | UK | Άλλα κράτη μέλη | Σύνολο |

Ποσό (εκατ. ευρώ) | 52,5 | 55,1 | 157,3 | 150,5 | 121,8 | 69,5 | 188,4 | 795,1 |

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II

ΕΠΙΒΟΛΗ ΤΟΚΟΥ ΣΤΟΥΣ ΕΛΕΓΧΘΕΝΤΕΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

Κωδικός | Όνομα αρχής | Τόκος από την ημερομηνία καταβολής του ποσού αχρεωστήτως έως την ημερομηνία έκδοσης της εντολής ανάκτησης | Τόκος από την ημερομηνία έκδοσης της εντολής ανάκτησης έως την ημερομηνία επιστροφής | Εθνικοί κανόνες που εφαρμόζονται σε όλα τα μέτρα | Δεδουλευμένοι τόκοι κατά τη λήξη του οικονομικού έτους |

BE01 | BIRB | Δεν εφαρμόζεται | Σπάνια | Ναι | Όχι |

BE03 | OP Wallonie | Συστηματικά | Περιστασιακά | Ναι | Όχι |

DE02 | HZA Hamburg-Jonas | Συστηματικά | Άνευ αντικειμένου | Ναι | Όχι [1] |

DE12 | Niedersachsen | Άνευ αντικειμένου | Συστηματικά | Ναι | Όχι |

ES01 | Andalucía | Συστηματικά | Σπάνια | Ναι | Ναι |

ES17 | AVFGA | Συστηματικά | Σπάνια | Ναι | Ναι |

ES18 | FEGA | Συστηματικά | Σπάνια | Ναι | Ναι |

FR14 | ONIEP | Δεν εφαρμόζεται | Σπάνια | Όχι | Όχι |

FR16 | ONIGC | Δεν εφαρμόζεται | Σπάνια | Όχι | Όχι |

GB09 | RPA | Συστηματικά | Δεν εφαρμόζεται | Ναι | Όχι |

GR01 | ΟΠΕΚΕΠΕ | Περιστασιακά | Συστηματικά | Ναι | Όχι |

HU01 | ARDA | Περιστασιακά | Περιστασιακά | Ναι | Όχι |

IT01 | AGEA | Περιστασιακά | Συστηματικά | Ναι | Ναι |

IT02 | SAISA | Περιστασιακά | Συστηματικά | Ναι | Ναι |

[1] Οι υπολογισμοί των τόκων πραγματοποιούνται συστηματικά σε τριετή βάση και κοινοποιούνται στους οφειλέτες προς αποφυγή της παραγραφής των σχετικών οφειλών.

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ III

ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΜΕΤΑΞΥ ΟΦΕΙΛΩΝ ΠΟΥ ΚΑΤΑΧΩΡΙΖΟΝΤΑΙ ΣΤΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥΣ ΟΦΕΙΛΕΤΩΝ ΤΩΝ ΚΡΑΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΚΑΙ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΟΠΩΣ ΕΜΦΑΝΙΖΟΝΤΑΙ ΣΤΟΥΣ ΕΤΗΣΙΟΥΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΥΣ

(εκατομμύρια ευρώ) |

Έτος | 2006 | 2007 | 2008 | 2009 |

Ποσά καταχωρισμένα στους λογαριασμούς οφειλετών των κρατών μελών στις 15 Οκτωβρίου (πίνακας 2) | 1267 | 1437 | 1246 | 1115 |

Συν: Αναπροσαρμογή για την Ιταλία (βλέπε σημείωση 1 κάτω από τον πίνακα 2) | 182,0 | | | |

Συν: Ποσό εκκρεμών οφειλών που αναφέρονται από οργανισμούς πληρωμών στο παράρτημα IIIΑ | | | 39,9 | 59,3 |

Συν: Αναπροσαρμογές τέλους έτους Οκτ.–Δεκ. | 18,1 | 31,5 | 2,6 | -2,0 |

Μείον: Προ-οφειλέτες | | | (152,9) | (163,4) |

Υποσύνολο των ονομαστικών ποσών των κατ’ εκτίμηση εκκρεμών οφειλών στις 31 Δεκεμβρίου | 1467,1 | 1468,5 | 1135,6 | 1008,9 |

Μείον: Ποσά που υπόκεινται σε εκκαθάριση βάσει του κανόνα του 50-50 | (274,4) | (330,1) | (288,9) | (233,8) |

Μείον: 20 % επιτρεπόμενη παρακράτηση από τα κράτη μέλη | (203,0) | (227,6) | (163,1) | (148,0) |

Υποσύνολο των ακαθάριστων ποσών που υπολογίζονται για τον ισολογισμό | 989,8 | 910,8 | 683,6 | 627,1 |

Εναπομένουσες διαφορές: ανεξήγητες [1] | 19,0 | -9,0 | | |

Ακαθάριστες απαιτήσεις σύμφωνα με τους ετήσιους λογαριασμούς (πίνακας 5) στις 31 Δεκεμβρίου | 1009 | 902 [2] | 684 | 627 |

[1] Οι εκκρεμείς διαφορές που αναφέρονται στο σημείο 60 εμφανίζονται σε αυτήν τη γραμμή του πίνακα.

[2] Το ποσό περιλαμβάνει την υπερεκτίμηση σε σχέση με την αναδιάρθρωση του τομέα της ζάχαρης που περιγράφεται αναλυτικά στο σημείο 60.

--------------------------------------------------

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV

ΧΡΟΝΙΖΟΝΤΑ ΑΝΕΠΙΛΥΤΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΣΥΝΕΠΟΥΣ ΜΕΤΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΑΡΑΤΥΠΙΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΚΤΗΣΕΩΝ

Όσον αφορά το κατώτατο όριο των 500000 ευρώ που θεσπίστηκε στο πλαίσιο της ειδικής ομάδας για τις ανακτήσεις, το παράδειγμα που ακολουθεί καταδεικνύει την ασυνεπή μεταχείριση των παλαιών περιπτώσεων:

- υπόθεση OLAF αριθ. DE/92/001: παρατυπία ύψους 739092 γερμανικών μάρκων (< 500000 ευρώ)·

- υπόθεση OLAF αριθ. DE/92/002: παρατυπία ύψους 4247763 γερμανικών μάρκων (> 500000 ευρώ).

Παρότι οι δύο περιπτώσεις απορρέουν από την ίδια παρατυπία, η υπόθεση αριθ. DE/92/001 εκκαθαρίστηκε βάσει του κανόνα του 50-50 για το 2006, συμπεριλαμβανομένων τόκων, και ακολούθως κηρύχθηκε μη ανακτήσιμη από τον οργανισμό πληρωμών Hamburg-Jonas. Η δεύτερη υπόθεση αριθ. DE/92/002 εκκρεμεί ακόμη σε επίπεδο Επιτροπής και δεν υπεβλήθη σε εκκαθάριση, καθώς ο οργανισμός πληρωμών την απέκλεισε —χωρίς απόφαση της Επιτροπής— από τα στοιχεία του παραρτήματος III. Όποια και αν είναι η οριστική απόφαση της Επιτροπής, η πρώτη περίπτωση είχε ως αποτέλεσμα την επιβάρυνση του προϋπολογισμού της ΕΕ κατά 50 %, ενώ η δεύτερη περίπτωση θα επιβαρύνει κατά 100 % είτε τον εθνικό προϋπολογισμό είτε τον προϋπολογισμό της ΕΕ.

Επιπλέον, οι δύο αυτές περιπτώσεις, οι οποίες αφαιρέθηκαν προσωρινά από την απόφαση εκκαθάρισης του 1991, εγγράφονταν σε κονδύλιο του προϋπολογισμού το οποίο εξαιρούνταν 100 % από την κοινοτική χρηματοδότηση, όπως επιβεβαιώνεται σε απόφαση του Δικαστηρίου της 21ης Ιανουαρίου 1999. Η απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου πρέπει να θεωρηθεί ότι υπερισχύει και δεν πρέπει να παρακαμφθεί από τις διατάξεις περί υποβολής εκθέσεων του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 595/91 του Συμβουλίου. Επομένως, τα πλήρη ποσά των δύο περιπτώσεων έπρεπε ήδη να έχουν αποκλειστεί από την κοινοτική χρηματοδότηση το 1999. Ο δημοσιονομικός αντίκτυπος στον προϋπολογισμό της ΕΕ υπολογίζεται σε 2,35 εκατομμύρια ευρώ.

ΠΕΡΊΠΤΩΣΗ ΕΠΙΣΤΡΟΦΏΝ ΚΑΤΆ ΤΗΝ ΕΞΑΓΩΓΉ ΣΤΗΝ ΙΤΑΛΊΑ

Το 1996, η Επιτροπή εξαίρεσε από την κοινοτική χρηματοδότηση ποσό ύψους 118,1 εκατομμυρίων ευρώ, λόγω αμέλειας από την πλευρά των ιταλικών αρχών σε σχέση με έναν δικαιούχο (απόφαση της Επιτροπής 96/311/ΕΚ). Το 2006, οφειλές του ίδιου δικαιούχου, ύψους 2,9 εκατομμυρίων ευρώ, εκκαθαρίστηκαν βάσει του κανόνα του 50-50, καθώς δεν είχαν κηρυχθεί μη ανακτήσιμες από τον ιταλικό οργανισμό πληρωμών (SAISA). Το ποσό αυτό αποτελεί αντικείμενο έρευνας της Επιτροπής. Το 2007, ο ιταλικός οργανισμός πληρωμών, σε αντίθεση προς την προσέγγιση που εφάρμοσε το 2006, διέγραψε, με την έγκριση της Επιτροπής, ποσό ύψους 117 εκατομμυρίων ευρώ, λόγω διαδικασίας αναγνώρισης της αδυναμίας εξόφλησης εκ μέρους του δικαιούχου. Ο χειρισμός της υπόθεσης από την Επιτροπή, δηλαδή η αποδοχή της διαγραφής ποσού των 117 εκατομμυρίων ευρώ το 2007 και η περαιτέρω έρευνα όσον αφορά το μικρότερο ποσό των 2,9 εκατομμυρίων ευρώ, χωρίς να ληφθεί υπόψη το στοιχείο αμέλειας που διαπιστώθηκε το 1996, φαίνεται αμφισβητήσιμη.

--------------------------------------------------