Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής σχετικά με την «Πρόταση κανονισμού (ΕΚ) του Συμβουλίου για τη θέσπιση νέων κανόνων για τις ενισχύσεις στη ναυπηγική βιομηχανία»

(98/C 129/05)

Στις 20 Οκτωβρίου 1997, και σύμφωνα με το άρθρο 198 Α της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής σχετικά με την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα βιομηχανίας, εμπορίου, βιοτεχνίας και υπηρεσιών, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 6 Φεβρουαρίου 1998, με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Simpson.

Κατά την 352η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 25ης Φεβρουαρίου 1998), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε με 110 ψήφους υπέρ, 3 κατά και 7 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

Δεδομένου ότι οι προτάσεις για ένα νέο καθεστώς ενισχύσεων πρέπει να θεωρηθούν στο πλαίσιο της γενικότερης ναυπηγικής πολιτικής και, ειδικότερα, στο πλαίσιο της παράλληλης ανακοίνωσης της Επιτροπής () που χαράσσει νέους προσανατολισμούς για τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας του τομέα (σημείο 1.5 της αιτιολογικής έκθεσης του κανονισμού), η ΟΚΕ παραπέμπει στη γνωμοδότηση που εξέδωσε για την εν λόγω ανακοίνωση.

Σημειωτέον ότι τα κύρια συμπεράσματα της γνωμοδότησης αυτής είναι τα εξής:

- Η ΟΚΕ, στην προηγούμενη γνωμοδότησή της () είχε υποστηρίξει τους στόχους που είχαν εγκριθεί στην προταθείσα συμφωνία του ΟΟΣΑ για τις ναυπηγικές εργασίες. Η μη επικύρωση της συμφωνίας αυτής από τις ΗΠΑ είναι λυπηρή. Ενώ η ΟΚΕ συνεχίζει να προσβλέπει στην επικύρωση της συμφωνίας του ΟΟΣΑ, ο προτεινόμενος νέος κανονισμός τυγχάνει κατ'αρχήν της υποστηρίξεώς της, επειδή αποσκοπεί στην προώθηση της ανάπτυξης μιας ισχυρότερης και ανταγωνιστικής ναυπηγικής βιομηχανίας.

- Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει τις προσπάθειες της Επιτροπής να θεσπισθεί μια σειρά συνεκτικών και αλληλοϋποστηριζόμενων πολιτικών στο ναυπηγικό τομέα που να εκτείνονται από την προώθηση της έρευνας και της καινοτομίας, την ενθάρρυνση της συνεργασίας σε ολόκληρο τον τομέα και, πιό πρόσφατα, την προώθηση της ανάπτυξης της ναυτιλίας σύντομων αποστάσεων μέχρι την επίλυση γενικότερων προβλημάτων όσον αφορά τις εμπορευματικές μεταφορές στην Κοινότητα και εκτός αυτής.

- Πρόσφατα γεγονότα στις χρηματοπιστωτικές αγορές και οι εξελίξεις των τιμών συναλλάγματος στην Άπω Ανατολή δημιούργησαν ένα κλίμα ανασφάλειας σε ορισμένους τομείς, συμπεριλαμβανόμενου και του ναυπηγικού τομέα. Η ΟΚΕ αναγνωρίζει ότι η Επιτροπή θα πρέπει να παρακολουθήσει τις εξελίξεις και, αν χρειασθεί, να λάβει μέτρα σε περίπτωση που υπάρχει κίνδυνος να επηρεαστεί δυσμενώς η ναυπηγική βιομηχανία.

- Ενώ το κύριο θέμα του προτεινόμενου κανονισμού είναι η κατάργηση των ενισχύσεων λειτουργίας και η αντικατάστασή τους από πιό επιλεκτικά μέτρα, η ΟΚΕ δεν θα ήθελε να υποστηρίξει την κατάργηση των εν λόγω ενισχύσεων εάν οι προοπτικές επιτυχίας στον τομέα του ανταγωνισμού είναι ελάχιστες και εάν τα εναλλακτικά μέτρα δεν έχουν ισοδύναμο αποτέλεσμα.

- Η ΟΚΕ προτείνει, πριν να ορισθεί η τελευταία προθεσμία κατάργησης των εν λόγω ενισχύσεων, να γίνει μια περαιτέρω σύγκριση για να προσδιορισθεί η σχετική ανταγωνιστική θέση των κυριότερων παραγωγών.

- Η ΟΚΕ επικροτεί τη διαβεβαίωση της Επιτροπής ότι στο τέλος του 1999 (ένα χρόνο πριν από τη λήξη της προθεσμίας) θα ελέγξει την κατάσταση της αγοράς και, εάν εντοπισθούν πρακτικές που αντιβαίνουν στον ανταγωνισμό, θα εξετάσει το ενδεχόμενο λήψης κατάλληλων μέτρων.

- Δυσκολίες μπορεί να προκύψουν εάν το πεδίο εφαρμογής του κανονισμού δεν επεκταθεί για να καλύψει σημαντικές πτυχές των δραστηριοτήτων επισκευής πλοίων, η δε ΟΚΕ επικροτεί αυτή την πιο λογική προσέγγιση όσον αφορά τις ναυπηγικές δραστηριότητες, τη μετατροπή πλοίων και την επισκευή σκαφών.

- Υποστηρίζονται οι προτάσεις για τις εξαγωγικές πιστώσεις, τη συμβατική ενίσχυση, την ενίσχυση παύσης της δραστηριότητας, την ενίσχυση αναδιάρθρωσης και τις επενδυτικές ενισχύσεις. Ωστόσο, η ΟΚΕ εκφράζει τις ανησυχίες της μήπως οι συνέπειες αυτών των αλλαγών συμβάλουν στην αύξηση των δημόσιων δαπανών για τη ναυπηγική βιομηχανία. Αντίθετα ενδείκνυται η μείωση και η κατάργηση των ενισχύσεων.

- Η Επιτροπή πρέπει και ελέγχει την επίδραση των ρυθμίσεων και, ειδικότερα, την επίδραση των διάφορων μορφών ενίσχυσης.

- Η Επιτροπή οφείλει να αποφύγει οποιαδήποτε μέτρα τα οποία μπορεί να οδηγήσουν σε ένα διεθνή «αγώνα επιδοτήσεων» και να συνεχίσει τις προσπάθειές της να ελέγξει και, τελικά, να καταργήσει προοδευτικά τις επιδοτήσεις στην ναυπηγική βιομηχανία διαμέσου μιας γενικής συμφωνίας στο πλαίσιο των αρχών της συμφωνίας του ΟΟΣΑ. Τούτο πρέπει να αποτελέσει βασική αρχή προκειμένου να αποτραπεί η ναυπήγηση πλοίων τη στιγμή που αυτό δεν δικαιολογείται από την κατάσταση της οικονομίας με συνέπεια, ενδεχομένως, να στρεβλωθεί αθεμίτως η δραστηριότητα στον τομέα και να πληγεί σοβαρά η ναυπηγική βιομηχανία.

Βρυξέλλες, 25 Φεβρουαρίου 1998.

Ο Πρόεδρος της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Tom JENKINS

() COM(97) 470 τελικό.

() ΕΕ C 30 της 30.1.1997.