A4-0082/97

Ψήφισμα σχετικά με τις οικονομικές και εμπορικές πτυχές της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και συνεργασίας μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους, αφενός, και της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν, αφετέρου

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου και της Επιτροπής σχετικά με τη σύναψη συμφωνίας εταιρικής σχέσης και συνεργασίας μεταξύ των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων και των κρατών μελών τους, αφενός, και της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν, αφετέρου, η οποία θα διαδεχθεί τη συμφωνία εμπορίου και συνεργασίας με τη Σοβιετική Ένωση που αποτελεί σήμερα την επίσημη βάση για την ρύθμιση των συμβατικών σχέσεων (COM(96)0137),

- λαμβάνοντας υπόψη ότι στις 15 Δεκεμβρίου 1995 μονογραφήθηκε και στις 22 Απριλίου 1996 υπογράφηκε η συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των κρατών μελών της, αφενός, και του Αζερμπαϊτζάν, αφετέρου,

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 17ης Ιανουαρίου 1997 σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής «προς μια στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης έναντι των Δημοκρατιών της Υπερκαυκασίας ((Πρακτικά της ημερομηνίας αυτής, Μέρος ΙΙ, σημείο 8)),

- βάσει του άρθρου 148 του Κανονισμού του,

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπή Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων (A4- 0082/97),

A. επισημαίνοντας ότι μεταξύ των χωρών του Καυκάσου και ιδίως του Αζερμπαϊτζάν, αφενός, και πολλών ευρωπαϊκών χωρών αφετέρου υπάρχουν οικονομικές και πολιτικές σχέσεις,

Β. επισημαίνοντας ότι μεταξύ Αζερμπαϊτζάν και Τουρκίας υπάρχουν στενές πολιτισμικές, οικονομικές και ιστορικές σχέσεις,

Γ. έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι οι μη επιλυθείσες συγκρούσεις, ιδίως το θέμα του Ναγκόρνο-Καραμπάχ, υπονομεύουν την οικονομική, κοινωνική και πολιτική σταθερότητα και παρακωλύουν την περαιτέρω ανάπτυξη,

Δ. διαπιστώνοντας ότι ένα πέμπτο της επικράτειας του Αζερμπαϊτζάν, πέρα από τη διαφιλονικούμενη περίκλειστη περιοχή του Ναγκόρνο-Καραμπάχ, βρίσκεται υπό ξένη κατοχή και ότι περισσότερο από 1 εκατομμύριο πρόσφυγες ζουν σε σκηνές, παραπήγματα και άλλα πρόχειρα καταλύματα, κυρίως μέσα και γύρω από το Μπακού[semigr ]

Ε. θεωρώντας ότι το Αζερμπαϊτζάν, λόγω των κοινών συνόρων του με τη Ρωσία, την Τουρκία και το Ιράν ανήκει σε μια ζώνη η οποία είναι κεφαλαιώδους στρατηγικής σημασίας για την ασφάλεια της Ευρώπης στο σύνολό της,

ΣΤ. έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι το Αζερμπαϊτζάν είναι εν δυνάμει πλούσια χώρα, ότι τα αποθέματα πετρελαίου στην Κασπία Θάλασσα είναι μεγαλύτερα από εκείνα της Σαουδικής Αραβίας[semigr ] ότι ωστόσο οι συνέπειες του πολέμου επιβαρύνουν σοβαρότατα την εθνική οικονομία και ότι είναι τεράστια η ανάγκη οικονομικής ανάπτυξης αυτής της χώρας,

Ζ. έχοντας υπόψη την επιθυμία της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν και των άλλων υπερκαυκασικών χωρών που ανήκουν στην ΚΑΚ να προσεγγίσουν τις πολιτικές και αμυντικές δομές της Ευρώπης και να συμμετάσχουν σταδιακά στο ανοικτό διεθνές σύστημα,

Η. γνωρίζοντας τις προσπάθειες που καταβάλλει η Δημοκρατία του Αζερμπαϊτζάν για τη δημιουργία πλουραλιστικής ελεύθερης αγοράς, τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει για την ελευθέρωση των εμπορικών συναλλαγών και την επιθυμία της να αξιοποιήσει περαιτέρω τα αποθέματα πετρελαίου και να τα χρησιμοποιήσει για την ανασυγκρότηση της χώρας,

1. θεωρεί επιτακτικό και απολύτως απαραίτητο να ενισχύσει η Ευρωπαϊκή Ένωση, ως δείγμα της βούλησης της για συνεργασία, την παρουσία της στην περιοχή του Καυκάσου και να συμβάλει στην πολιτική σταθεροποίηση καθώς και στην οικονομική ανάπτυξη της εν λόγω περιοχής και ιδιαιτέρως του Αζερμπαϊτζάν[semigr ]

2. διαπιστώνει ότι ο περαιτέρω εκδημοκρατισμός και η εφαρμογή των βασικών αρχών της κοινωνικής οικονομίας της αγοράς συνιστούν ουσιώδη στοιχεία της συμφωνίας εταιρικής σχέσης και συνεργασίας, ενώ ενθαρρύνει το Αζερμπαϊτζάν να επιτελέσει περαιτέρω βήματα προόδου, εμβαθύνοντας σε αυτό το πλαίσιο τις πολιτικές και οικονομικές μεταρρυθμίσεις όπως είχε ζητήσει στο προαναφερθέν ψήφισμά του της 17ης Ιανουαρίου 1997[semigr ]

3. χαιρετίζει την επιθυμία εντατικότερης περιφερειακής συνεργασίας μεταξύ Αζερμπαϊτζάν, Αρμενίας και Γεωργίας[semigr ] χωρίς τη συνεργασία αυτή είναι σχεδόν αδύνατη η ανάπτυξη της οικονομίας και η επίτευξη ευημερίας στην περιοχή της Υπερκαυκασίας[semigr ]

4. υποστηρίζει ωστόσο την άποψη ότι ούτε η κατάληψη μέρους της επικράτειας του Αζερμπαϊτζάν ούτε ο οικονομικός αποκλεισμός κατά της Αρμενίας αποτελούν τα κατάλληλα μέσα για την προώθηση του αναπτυξιακού δυναμικού αμφοτέρων των χωρών και της περιοχής στο σύνολο της[semigr ] υπογραμμίζει ότι πρέπει το συντομότερο δυνατό να τερματισθούν η κατοχή και ο οικονομικός αποκλεισμός και ότι ο τερματισμός αυτός πρέπει να καταγραφεί ως ουσιώδες στοιχείο στη μελλοντική συνθήκη ειρήνης[semigr ]

5. εμμένει στο γεγονός ότι οι ενέργειες της ΕΕ ανταποκρίνονται σε σύνολη πολιτική η οποία συγκεντρώνει οικονομικά, πολιτικά και χρηματοδοτικά στοιχεία, συμπεριλαμβάνοντας επίσης την ανθρωπιστική βοήθεια[semigr ]

6. υπογραμμίζει ότι η ΕΕ, στο πλαίσιο της Διάσκεψης του Μινσκ, θα έπρεπε να προσφέρει τις καλές υπηρεσίες της με στόχο να επαναδρομολογηθεί και να ολοκληρωθεί επιτυχώς η διαδικασία ειρήνευσης του Ναγκόρνο Καραμπάχ, π.χ. παρέχοντας την υποστήριξή της στις προσπάθειες της ΟΑΣΕ[semigr ]

7. έχει επίγνωση της στρατηγικής σημασίας της περιοχής του Καυκάσου και των ενεργειακών αποθεμάτων της για την Ευρώπη και τονίζει τη σημασία της βασικής αρχής των δικαίων όρων διαμετακόμισης και εξαγωγής πετρελαίου και ενεργειακών προϊόντων καθώς και την αναγκαιότητα συνεργασίας στο πλαίσιο επενδυτικών σχεδίων στον εν λόγω τομέα, ιδίως κατά την δημιουργία νέων και τον εκσυγχρονισμό υφιστάμενων δυνατοτήτων μεταφοράς των ενεργειακών προϊόντων, συμπεριλαμβανομένων των αγωγών πετρελαίου και φυσικού αερίου[semigr ]

8. φρονεί ότι η συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας, ακριβώς όπως και οι άλλες δύο συμφωνίες με την Αρμενία και τη Γεωργία, προσφέρουν προς τούτο χρήσιμες δυνατότητες επίλυσης[semigr ]

9. θεωρεί επιπλέον ότι με την προβλεπόμενη στη συμφωνία πολιτική συνεργασία η ΕΕ θα μπορέσει επίσης να συμβάλει στην επανενεργοποίηση της ειρηνευτικής διαδικασίας για το Ναγκόρνο-Καραμπαχ και συνεπώς να καταστήσει δυνατή την οικονομική ανάπτυξη του Αζερπαϊτζάν[semigr ]

10. φρονεί ότι η συμφωνία αυτή μεταξύ ΕΕ και της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν θα δημιουργήσει ευνοϊκό κλίμα για την ανάπτυξη του εμπορίου και της επενδυτικής δραστηριότητας και οι πρώτες σχετικές ενδείξεις είναι αισθητές[semigr ] προτείνει, στο πλαίσιο αυτό, να ενθαρρύνει ιδιαίτερα η ΕΕ την ανάπτυξη του βιομηχανικού τομέα και τη δημιουργία δικτύου μικρομεσαίων επιχειρήσεων[semigr ] υπογραμμίζει τη σημασία, ως προς αυτό, της συνεργασίας στον τομέα της πρόληψης των παράνομων δραστηριοτήτων, όπως η διαφθορά, οι παράνομες συναλλαγές σε θέματα βιομηχανικών αποβλήτων, το εμπόριο προϊόντων απομίμησης, η νομιμοποίηση παράνομου χρήματος, η διακίνηση ναρκωτικών και η παράνομη μετανάστευση[semigr ]

11. διαπιστώνει ότι η προώθηση καλών σχέσεων, αμοιβαίας εμπιστοσύνης και περιφερειακής συνεργασίας μεταξύ των υπερκαυκασικών χωρών αποτελεί ένα από τους κύριους συντελεστές των μέτρων της ΕΕ για τη δημιουργία δικτύου συμφωνιών εταιρικής σχέσης και συνεργασίας με τις εν λόγω χώρες[semigr ]

12. θεωρεί ότι πρέπει να αποδοθεί πρωταρχική σημασία στην ανάπτυξη των μεταφορών και επικοινωνιών μεταξύ του Αζερμπαϊτζάν και των γειτονικών χωρών όπως επίσης μεταξύ του Αζερμπαϊτζάν και της Ευρωπαϊκής Ένωσης στον ενεργειακό τομέα[semigr ] για το λόγο αυτό καλεί την Επιτροπή να εξετάσει, με τις αρχές όλων των υπερκαυκασικών χωρών, ποιοί τομείς θα μπορούσαν να καλυφθούν από τέτοια προγράμματα και να ενημερώσει το Κοινοβούλιο σχετικά με τα αποτελέσματα των εν λόγω προγραμμάτων[semigr ]

13. προτείνει στο πλαίσιο αυτό να επανεξετασθούν, τηρουμένων των κριτηρίων της αποδοτικότητας και της ανθεκτικότητας του περιβάλλοντος, όλες γενικά οι δυνατότητες δημιουργίας, βελτίωσης και επέκτασης των δικτύων υποδομής μεταφορών και ενέργειας[semigr ] υπογραμμίζει ότι η εξέταση αυτή συμπεριλαμβάνει το σύνολο των υφισταμένων και δυνατών χερσαίων, θαλάσσιων και συνδυασμένων μεταφορών: στο Νότο: η χερσαία σύνδεση που διασχίζει την Αρμενία, το Ναχιτσεβάν, την Τουρκία και η χερσαία/θαλάσσια σύνδεση συνδυασμένων μεταφορών που διασχίζει τη Γεωργία, τον Εύξεινο Πόντο, την Τουρκία και το Βόσπορο[semigr ]

- στο Κέντρο: η χερσαία/θαλάσσια σύνδεση που διασχίζει τη Γεωργία, τον Εύξεινο Πόντο, τη Βουλγαρία, την Ελλάδα και η χερσαία/θαλάσσια σύνδεση που διασχίζει τη Γεωργία, τη Μαύρη Θάλασσα, τον Δούναβη, το κανάλι Ρήνου-Μάιν-Δούναβη (κυρίως για τη μεταφορά μεταποιημένων προϊόντων)[semigr ]

- στο Βορρά: η χερσαία/θαλάσσια σύνδεση που διασχίζει τη Ρωσία, την Ουκρανία, την Ουγγαρία, την Αυστρία κ.λ.π.[semigr ]

14. επισημαίνει ότι βασική προϋπόθεση για την επίτευξη αυτών των στόχων είναι η επικράτηση βιώσιμης ειρήνης στην υπερκαυκάσια περιοχή και ταυτόχρονα η ανάπτυξη περιφερειακής συνεργασίας μεταξύ των τριών χωρών σε στερεότερη βάση[semigr ]

15. επισημαίνει ότι τον Ιούνιο του 1992 θεμελιώθηκε η Παρευξείνιος Οικονομική Συνεργασία με στόχο να δημιουργηθεί μια ζώνη ειρήνης και ευημερίας μέσω της οικονομικής συνεργασίας[semigr ] χαιρετίζει την απόφαση των συμβαλλομένων μερών να ιδρύσουν Τράπεζα Ανάπτυξης και Εμπορίου στην περιοχή του Ευξείνου Πόντου με έδρα τη Θεσσαλονίκη, καθώς και τη σχετική συμφωνία, η κύρωση της οποίας έχει εισέλθει ήδη στην τελική φάση[semigr ]

16. τονίζει ότι η συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας με το Αζερμπαϊτζάν δημιουργεί για την ΕΕ την υποχρέωση να υποστηρίξει την ανεξαρτησία, την εθνική κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της χώρας αυτής[semigr ] τούτο περιλαμβάνει την υποστήριξη της ειρηνευτικής διαδικασίας που πρέπει να επαναδρομολογηθεί, καθώς και ισόρροπες προτάσεις για την επίλυση του προβλήματος του Ναγκόρνο-Καραμπάχ[semigr ]

17. πιστεύει εξάλλου ότι η ανάπτυξη του Αζερμπαϊτζάν συνδέεται άρρηκτα με την ανάπτυξη όλης της περιοχής της Υπερκαυκασίας και ότι, με την προοπτική της επίτευξης πολιτικής σταθερότητας στην περιοχή, θα πρέπει οι τρεις ενδιαφερόμενες χώρες να προσχωρήσουν ταυτόχρονα στη συμφωνία εταιρικής σχέσης και συνεργασίας[semigr ]

18. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Επιτροπή, το Συμβούλιο καθώς και στην Κυβέρνηση της Δημοκρατίας του Αζερμπαϊτζάν.