ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Βρυξέλλες, 26.07 1995 
ΓΌΜ(95) 411 τελικό 
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ 

Ευρώπη και ΗΠΑ : Πορεία για την πρόοδο 
ΕΙΣΑΓΩΓΗ 
ΟΙ ΣΧΕΣΕΙΣ ΕΕ-ΗΠΑ - ΣΗΜΕΡΑ 
Σχεδόν κάθε πράγμα που συμβαίνει σήμερα στον κόσμο ενδιαφέρει την ΕΕ και τις 
ΗΠΑ. Πρόκειται για δύο φορείς που δραστηριοποιούνται σφαιρικά σε πολιτικό και 
οικονομικό επίπεδο. Επιπλέον έχουν στενούς δεσμούς σε θέματα ασφάλειας καθώς 
και κοινό συμφέρον για τον αποτελεσματικό χειρισμό ποικιλίας ζητημάτων 
πολιτικού χαρακτήρα και ασφάλειας ανά τον κόσμο. Αμφότεροι υποστηρίζουν 
παρόμοιες αξίες, πιστεύουν στη δημοκρατική κυβέρνηση, τα ανθρώπινα δικαιώματα 
και την οικονομία αγοράς και έχουν κοινό συμφέρον να αντιμετωπίζουν σφαιρικές 
προκλήσεις όπως τις απειλές κατά της ασφάλειας και σταθερότητας, τη διάδοση 
των όπλων, την ανεργία, την υποβάθμιση του περιβάλλοντος, τα ναρκωτικά, το 
έγκλημα και την τρομοκρατία καθώς και άλλα ζητήματα όπως μαρασμό των πόλεων, 
γήρανση του πληθυσμού κ.λπ. Επιπλέον αμφότεροι έχουν κοινά συμφέροντα για τη 
διαμόρφωση συνεκτικών στρατηγικών, ώστε να ευνοηθεί η αρμονική οικονομική 
ανάπτυξη σε όλο τον κόσμο και να ενισχυθεί ειδικότερα η σταθερότητα του διεθνούς 
οικονομικού, χρηματοπιστωτικού και νομισματικού συστήματος καθώς και η 
ολοκλήρωση των υπό μετάβαση χωρών και των αναπτυσσόμενων χωρών. 
Ο τρόπος με τον οποίο έκαστος εταίρος αποφασίζει να χειριστεί πολλά από τα 
σφαιρικά προβλήματα που αντιμετωπίζει και το κατά πόσον αποφασίζουν να 
ενεργήσουν μεμονωμένα ή από κοινού, αναπόφευκτα επηρεάζει και προσδιορίζει τη 
διμερή τους σχέση, ωστόσο εάν υπάρξει διαφωνία επί συγκεκριμένων θεμάτων, 
τούτο δεν σημαίνει κατ'ανάγκη ότι εκτρέπεται η σχέση τους. Οι διαφορές απόψεων 
κατά το παρελθόν οφείλονται στη μεγάλη δέσμευση που ανελάμβανε κάθε μέρος για 
ενα δραστήριο ρόλο στις διεθνείς σχέσεις. Οι διαφορές αυτές δεν διάβρωσαν τη 
βασική δυναμική της σχέσης ούτε τον κοινό σκοπό. Παρά το γεγονός ότι κάθε μέρος 
ανέπτυξε περαιτέρω σχέσεις, η σχέση ΕΕ-ΗΠΑ παρέμεινε και πρέπει να παραμείνει 
κεντρική, όσον αφορά το διμερή της χαρακτήρα καθώς και όσον αφορά τη συμβολή 
της στην πολιτική και οικονομική σταθερότητα του κόσμου. 
Η σχέση ΕΕ-ΗΠΑ είναι πολυμερής και διμερής. Αφορά την από κοινού εργασία σε 
διάφορα πολυμερή φόρα για την προώθηση κοινών στόχων. Η διμερής σχέση 
επισημοποιήθηκε τον Νοέμβριο 1990 με την Υπεραντλαντική Διακήρυξη όπου 
τίθενται οι κοινοί στόχοι των εταίρων, οι αρχές που διέπουν την εταιρική τους 
σχέση και προβλέπεται θεσμικό πλαίσιο για διαβουλεύσεις. Η σχέση είναι 
κατ ανάγκη πολυσύνθετη. Παρόλα αυτά ορισμένα γεγονότα και αριθμητικά στοιχεία 
αποκαλύπτουν το βάθος και το πεδίο της σχέσης: 
σε πολιτική βάση: οι σχέσεις ΕΕ και ΗΠΑ είναι πλήρεις και έχουν πρώτιστη 
σημασία. Σε κάθε επίπεδο πραγματοποιούνται εντατικές και συχνές επαφές, 
από διασκέψεις κορυφής ανά εξάμηνο, μέχρι ενημέρωση όσον αφορά ομάδες 
Λ (L 
εργασίας. Ως εκ της φύσεως του πολιτικού και οικονομικού τους κύρους, η 
ΕΕ και οι ΗΠΑ είναι παρούσες σε κάθε σημείο της γης όπου υπάρχει κρίση 
(π.χ. διαδικασία ειρήνευσης στη Μέση Ανατολή και συμβολή στο 
μετασχηματισμό των χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης και της 
πρώην Σοβιετικής Ένωσης), δρώντας συχνά από κοινού, μερικές φορές 
διαφωνώντας, πάντα όμως έχουν την ανάγκη να βρίσκονται σε στενή επαφή 
με την ανταλλαγή πληροφοριών και απόψεων και, εφόσον χρειάζεται, στο 
πλαίσιο συμφωνηθείσας προσέγγισης. 
σε θέματα ασφάλειας: παραμένουν 100.000 αμερικανοί στρατιώτες στην 
Ευρώπη και μέσω του Νάτο, οι ΗΠΑ παίζουν σημαντικό ρόλο για τη 
διατήρηση της σταθερότητας στην Ευρώπη. 
σε οικονομική βάση: η ΕΕ αντιπροσωπεύει πλέον του 50% του συνόλου των 
άμεσων ξένων επενδύσεων στις ΗΠΑ, ενώ οι επενδύσεις των ΗΠΑ στην ΕΕ 
αντιπροσωπεύουν 40% του συνόλου των άμεσων ξένων επενδύσεων των 
ΗΠΑ. Περίπου 3 εκατομμύρια θέσεις απασχόλησης κάθε μέρους εξαρτώνται 
από τις εν λόγω επενδύσεις. Το 1994, 17,6% (95 δισεκατ. ECU) των εξαγωγών 
της ΕΕ κατευθύνθηκαν στις ΗΠΑ και 17,3% (93 δισεκατ. ECU) των 
εισαγωγών της ΕΕ προήλθαν από τις ΗΠΑ. Οι αμερικανικές εξαγωγές στην 
ΕΕ αντιπροσώπευαν 22% (83 δισεκατ. ECU) του συνόλου των αμερικανικών 
εξαγωγών και οι εισαγωγές από την ΕΕ ανήλθαν συνολικά περίπου σε 16,4% 
(87 δισεκατ. ECU) του συνόλου των αμερικανικών εισαγωγών. 
Βέβαια, η λήξη του ψυχρού πολέμου μετέβαλε το χαρακτήρα της σχέσης. Δεν 
υφίσταται πλέον ενιαίος, κοινός εχθρός και η ανάγκη να εξασφαλιστεί στρατιωτική 
ασφάλεια έπαψε πλέον να αποτελεί το καίριο χαρακτηριστικό της σχέσης. Στον νέο 
πολυπολικό κόσμο, η ΕΕ και οι ΗΠΑ αναπτύσσουν νέες σχέσεις με άλλους 
εταίρους: οι ΗΠΑ στο πλαίσιο της ΟΔΑΕ και με τη Νότιο Αμερική και η ΕΕ με την 
Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη και τη Μεσόγειο. Ωστόσο δεν πρόκειται για ζώνες 
αποκλειστικής επιρροής. Η ΕΕ είναι παρούσα και δραστήρια στην Ασία, την Αφρική 
και τη Λατινική Αμερική όπως και οι ΗΠΑ εμπλέκονται έντονα στην Κεντρική και 
Ανατολική Ευρώπη και τη Μέση Ανατολή. Αμφότεροι οι εταίροι έχουν συμφέροντα 
σε όλες τις περιφέρειες του κόσμου. 
Τα πολιτικά και οικονομικά θέματα στο παρελθόν εξαρτώνταν από το βασικό θέμα 
της ασφάλειας, πράγμα το οποίο δεν μπορεί να επαναληφθεί σήμερα. Σήμερα 
υπάρχει ανάγκη να αποδειχθεί και πάλι γιατί αυτή η μοναδική εταιρική σχέση είναι 
περισσότερο έγκυρη παρά ποτέ άλλοτε, για λόγους οι οποίοι αφορούν περισσότερο 
το μέλλον παρά μία κοινή κληρονομιά του παρελθόντος. Επί πολλές δεκαετίες, τα 
κύρια πολιτικά κόμματα στις ΗΠΑ υποστήριξαν διάφορες ενέργειες υπέρ της 
ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Είναι σημαντικό, οι νέες πολιτικές γενιές και στις δύο 
πλευρές του Ατλαντικού να εξακολουθήσουν να είναι σύμφωνες όσον αφορά τη 
σημασία της σχέσης ΕΕ-ΗΠΑ. Οι μεταβολές που επήλθαν στην ΕΕ κατά τα 
τελευταία έτη καθώς και η ολοκλήρωση της εσωτερικής αγοράς, η έγκριση της 
συνθήκης του Μάαστριχτ και οι προοπτικές για τη δημιουργία της ΕΜΕ καθώς και 
ο διευρυνόμενος διεθνής ρόλος της ΕΕ για την υποστήριξη των προσπαθειών που 
καταβάλλουν οι υπό μετάβαση οικονομίες και οι αναπτυσσόμενες οικονομίες, 
παρέχουν τη δυνατότητα και αναγκάζουν την Ευρώπη να καταστεί πλήρης και 
ισότιμος εταίρος των ΗΠΑ, περισσότερο από ποτέ άλλοτε. 
ΙΙώς είναι δυνατόν να εξασφαλιστεί ότι η σχέση καλύπτει τις συνεχείς ανάγκες 
αμφοτέρων των μερών, ώστε να παραμείνει σταθερός κεντρικός πυρήνας των 
σχέσεων τους με τις υπόλοιπες χώρες του κόσμου; Σκοπός της παρούσας 
ανακοίνωσης είναι να επανεξεταστούν τα κύρια στοιχεία της σχέσης - ασφάλεια, 
πολιτικά και οικονομικά στοιχεία - και όχι να δρομολογηθεί και να σκιαγραφηθούν 
οι τομείς που πρέπει να ληφθούν υπόψη, οι οποίοι στη συνέχεια μπορούν να τεθούν 
από κοινού σε ένα νέο πλαίσιο. Για να είναι πλήρης, ξεπερνά τους παραδοσιακούς 
τομείς, όπως το εμπόριο, και υποδεικνύει τρόπους με τους οποίους είναι δυνατόν 
να εξελιχθεί κάθε πτυχή της σχέσης. Υποβάλλει προτάσεις, λαμβάνοντας υπόψη τις 
μεταβολές που έχουν επέλθει στην ΕΕ και στην Ευρώπη στο σύνολο της, από τότε 
που εγκρίθηκε η Υπεραντλαντική διακήρυξη του 1990. Βέβαια, απαιτείται χρόνος 
για την προσαρμογή της εταιρικής σχέσης ΕΕ-ΗΠΑ στις ανάγκες του μέλλοντος και 
πρέπει πρώτα να επέλθουν αφενός θεσμικές μεταβολές, όπως αυτές που απορρέουν 
από τη Διακυβερνητική διάσκεψη, αφετέρου δε να αναθεωρηθεί ο ρόλος του NATO 
και της ΔΕΕ. Παρόλα αυτά είναι δυνατόν να ληφθούν πολλές αποφάσεις κατά τους 
ερχόμενους μήνες, με τις οποίες θα ενισχυθεί η σχέση και θα προετοιμαστεί το 
έδαφος για τη λήψη μελλοντικών αποφάσεων. Πράγματι είναι αδύνατον να εξεταστεί 
σοβαρά το μέλλον της σχέσης χωρίς έναν συνεκτικό τρόπο. Έτσι μπορεί να δοθεί 
ένα σαφές σήμα σε ανώτατο επίπεδο, ότι η ΕΕ και οι ΗΠΑ αναγνωρίζουν την 
ανάγκη να προσαρμόσουν τη σχέση τους και έχουν ξεκινήσει μία αξιόπιστη 
διαδικασία για την επίτευξη του εν λόγω στόχου. 
ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΜΙΑΣ ΝΕΑΣ ΣΧΕΣΗΣ 
Καθίσταται συνεχώς δυσκολότερο στο σύγχρονο κόσμο να παραμείνει η διάκριση 
μεταξύ τομέων πολιτικής, όπως άμυνας και ασφάλειας, πολιτικής συνεργασίας και 
οικονομικών σχέσεων. Για να αναζωογονηθεί η σχέση ΕΕ-ΗΠΑ, υπάρχει ανάγκη να 
ληφθούν υπόψη όλοι οι τομείς πιθανής συνεργασίας καθώς και οι σχέσεις που έχουν 
με τις πτυχές ασφάλειας, πολιτικής και οικονομίας. 
ΑΣΦΑΛΕΙΑ 
Η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι Ηνωμένες Πολιτείες αποδίδουν μεγάλη σημασία στη 
διεθνή ασφάλεια και σταθερότητα μέσα στην ασταθή κατάσταση που επικρατεί κατά 
την περίοδο που ακολουθεί τον ψυχρό πόλεμο. Μπορεί να διίστανται τα 
συμφέροντα σε συγκεκριμένα ζητήματα, υπάρχει όμως σε μεγάλο βαθμό συμφωνία 
επί των βασικών αρχών και των γενικών στόχων. Η συμβολή της ΕΕ και των ΗΠΑ 
στη διεθνή ασφάλεια και σταθερότητα είναι συμπληρωματική σε μεγάλο βαθμό, λόγω 
της διαφορετικής δομής και γεωγραφικής θέσης κάθε εταίρου. 
Η σταθερή δέσμευση των Ηνωμένων Πολιτειών για την ευρωπαϊκή ασφάλεια 
αποτελεί ένα πολύτιμο στοιχείο εμπιστοσύνης και συνέχεια σε έναν ταχέως 
μεταβαλλόμενο κόσμο. Η Ευρωπαϊκή Ένωση συνέβαλε στην αντιμετώπιση της 
ανασφάλειας στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη κατά την περίοδο κατά την 
οποία επανετέθησαν νέοι παράμετροι διεθνούς ασφάλειας. Τούτο ευνόησε τη 
μετάβαση σε συστήματα που βασίζονται στην πολιτική και οικονομική ελευθερία υπό 
εξαιρετικά ειρηνικές συνθήκες, εκτός από την τραγική σύγκρουση στη Βοσνία και 
σε μέρη της πρώην Σοβιετικής Ένωσης. Ακόμη και στις περιπτώσεις αυτές, η 
συνεργασία μεταξύ των ΗΠΑ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης συνέβαλε στην αποφυγή 
κλιμάκωσης σι^κεκριμένων συγκρούσεων. 
Έκτοτε, η συμβολή της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη διεθνή ασφάλεια ήταν σε μεγάλο 
βαθμό έμμεση. Το φάσμα συμφωνιών που έχει συνάψει με τις χώρες της Κεντρικής 
και Ανατολικής Ευρώπης, σε πολιτικά καθώς και οικονομικά ζητήματα, καθώς και 
η προοπτική της προσχώρησης τους στην Ένωση, αποτελούν κίνητρο για τις 
συνδεδεμένες χώρες για να εργαστούν από κοινού και να αποφύγουν πιθανές αιτίες 
έντασης. Οι συμφωνίες εταιρικής σχέσης με τη Ρωσία, την Ουκρανία και άλλες 
χώρες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης συνδέουν τις χώρες αυτές με την ευρύτερη 
διαδικασία ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. Επίσης η Ένωση έχει συμβάλλει στην 
ευρωπαϊκή ασφάλεια μέσω πολυμερών δικτύων, κυρίως την πρωτοβουλία του 
Συμφώνου για την ασφάλεια και την Οργάνωση για την ασφάλεια και συνεργασία 
στην Ευρώπη, στην οποία τώρα έχει μεταφερθεί το Σύμφωνο. Η συμμετοχή των 
Ηνωμένων Πολιτειών είναι πολύτιμη διότι έχει εξασφαλίσει την επιτυχία τους. 
Η Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί επίσης μία δύναμη για τη σταθερότητα στην 
περιφέρεια της Μεσογείου, όπου και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν συμφέροντα για 
την ασφάλεια. Οι συμφωνίες της Ένωσης με χώρες της Νότιας και Ανατολικής 
Ακτής της Μεσογείου, οι κατεξοχήν στενοί δεσμοί της με την Κύπρο, τη Μάλτα και 
την Τουρκία, καθώς και η στήριξη που λαμβάνουν λόγω σημαντικής δέσμης 
χρηματοπιστωτικής βοήθειας που αποφασίστηκε στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο των 
Καννών, μπορούν να συμβάλλουν για την υποστήριξη των αρχών επί των οποίων 
βασίζεται η διεθνής ειρήνη και συνεργασία και να αποφευχθούν οι τάσεις που 
απειλούν τη διεθνή σταθερότηρα. 
Η Ευρωπαϊκή Ένωση μπορεί επίσης να εργαστεί στενά με τις ΗΠΑ σε ορισμένες 
περιοχές της Αφρικής όπου συμφωνούν όσον αφορά την ανάλυση των συγκρούσεων 
και μπορούν να συμβάλλουν στην ανάπτυξη μηχανισμών για την επίλυση των 
συγκρούσεων. Προς το σκοπό αυτό η ΕΕ και οι ΗΠΑ πρέπει να ανταλλάσσουν 
πληροφορίες σχετικά με τις εξελίξεις στην περιφέρεια αυτή και να προωθήσουν 
κοινές πρωτοβουλίες για την προώθηση του πολιτικού διαλόγου, της ανθρωπιστικής 
βοήθειας καθώς και κοινή ανταπόκριση στις ανάγκες αποκατάστασης. 
Η κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας, η οποία προβλέπεται από τη 
συνθήκη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενισχύει σημαντικά την ικανότητα της Ένωσης 
να συμβάλλει στην ευρωπαϊκή και διεθνή ασφάλεια, μαζί με τις Ηνωμένες Πολιτείες 
και άλλους εταίρους. Η ΚΕΠΠΑ παρέχει τα μέσα ώστε η Ένωση να δρα από κοινού 
και να συνδυάζει τα διάφορα μέσα που διαθέτει και έτσι καθιστά την ΕΕ ακόμη πιό 
πραγματικό εταίρο για τις ΗΠΑ. Βέβαια είναι απαραίτητη η πολιτική βούληση για 
να υλοποιηθούν πλήρως οι δυνατότητες της ΚΕΠΠΑ. Η διακυβερνητική διάσκεψη 
του 1996 θα επιδιώξει να βρει τους τρόπους βελτίωσης της ανάλυσης της πολιτικής, 
να βελτιώσει τη λήψη αποφάσεων και να προσδώσει στην Ένωση περισσότερο 
αποτελεσματικές μορφές εξωτερικής αντιπροσώπευσης. 
'Οσον αφορά την ασφάλεια και την άμυνα, η Συνθήκη της Ευρωπαϊκής Ένωσης 
αναφέρει ότι η Δυτικοευρωπαϊκή Ένωση θα εξελιχθεί ως στοιχείο άμυνας της 
Ένωσης και ως μέσο για την ενίσχυση του ευρωπαϊκού πυλώνα της Ατλαντικής 
Συμμαχίας. Αν και η επιχειρησιακή της εξέλιξη βρίσκεται σε αρχικό στάδιο, η ΔΕΕ 
έχει ήδη αποδείξει την αξία της ως μέσου για την εφαρμογή αποφάσεων πολιτικής 
της ΕΕ, κυρίως για την εφαρμογή του αποκλεισμού κατά της Σερβίας και του 
Μαυροβουνίου στο Δούναβη και, μαζί με το NATO, στην Αδριατική. Επίσης η ΔΕΕ 
παίζει σημαντικό ρόλο όσον αφορά θέματα ασφάλειας για τη διοίκηση της πόλης 
Μοστάρ στη Βοσνία εκ μέρους της ΕΕ. Η ΔΕΕ, κατά τη συνάντηση, που 
πραγματοποιήθηκε στο Petersberg της Γερμανίας τον Ιούνιο του 1992, αποφάσισε ότι 
η διατήρηση της ειρήνης και διαχείριση των κρίσεων αποτελούν προτεραιότητες 
μελλοντικής δράσης. 
Η ΔΚΔ θα εξετάσει τους τρόπους με τους οποίους είναι δυνατόν να αναπτυχθούν 
σχέσεις μεταξύ της ΔΕΕ και της ΕΕ στο πλαίσιο της τελικής προοπτικής της 
ολοκλήρωσης της στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Ένα άλλο σημαντικό θέμα αποτελεί η 
συμπληρωματικότητα της σχέσης μεταξύ NATO και ΔΕΕ. Η ΔΕΕ πρέπει να 
αναπτύξει συγκεκριμένες επιχειρησιακές ικανότητες σε τομείς όπως διαφύλαξη της 
ειρήνης, διατήρηση των κρίσεων και ανθρωπιστικές ενέργειες. Επίσης είναι πιθανόν 
η ΔΕΕ να αναλάβει σημαντικό ρόλο για δράση προς διαφύλαξη των ευρωπαϊκών 
συμφερόντων εκτός του χώρου του NATO. Οι εξελίξεις αυτές διευρύνουν σημαντικά 
την ικανότητα της ΕΕ να δρα ως εταίρος των Ηνωμένων Πολιτειών σε θέματα 
συναφή με την ασφάλεια. 
Σύσταση 
Η διακυβερνητική διάσκεψη του 1996, καθώς και η διεύρυνση της Ευρωπαϊκής 
Ένωσης και του NATO, Θέτουν πολλά Θέματα συναφή με την ασφάλεια τα οποία Θα 
αποτελέσουν αντικείμενο τακτικού διαλόγου μεταξύ της Ένωσης και των Ηνωμένων 
Πολιτειών. Εφόσον αναμένεται ότι Θα εξελιχθούν μελλοντικά οι σχέσεις μεταξύ της 
ΕΕ, της ΔΕΕ, του NATO και όντως του ΟΟΣΑ, στους σφαιρικούς διακανονισμούς 
για την ασφάλεια της Ευρώπης και εφόσον τυγχάνει αναγνώρισης ο ειδικός ρόλος 
του NATO στις υπεραντλαντικές σχέσεις ασφάλειας, η ΕΕ και οι ΗΠΑ πρέπει 
επίσης να εστιάσουν το διάλογο τους σε συγκεκριμένα ζητήματα, όπου έκαστος 
μπορεί να συμβάλει συγκεκριμένα Μεταξύ των εν λόγω ζητημάτων 
περιλαμβάνονται: 
διεύρυνση της ΕΕ και του NATO 
μη διάδοση των όπλων μαζικής καταστροφής 
πρόληψη της παράνομης πώλησης πυρηνικών υλικών 
έλεγχος των διεθνών συναλλαγών όπλων 
έλεγχοι των εξαγωγών (διπλή χρήση εμπορευμάτων) 
έγκαιρη εντόπιση των συγκρούσεων 
προληπτική διπλωματία 
παρακολούθηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των προβλημάτων 
των μειονοτήτων 
ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ 
Οι στόχοι της Κοινής Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφάλειας της 
Ευρωπαϊκής Ένωσης και της εξωτερικής πολιτικής των Ηνωμένων Πολιτειών 
ομοιάζουν κατά πολύ, λαμβάνοντας υπόψη τις διαφορές όσον αφορά τη δομή και 
τη γεωγραφική θέση των δύο μερών. Μεταξύ των στόχων αυτών, όπως ορίζονται 
στο άρθρο 1.1 της συνθήκης, περιλαμβάνεται η διατήρηση της ειρήνης και ενίσχυση 
της διεθνούς ασφάλειας, σύμφωνα με τις αρχές του καταστατικού χάρτη των 
Ηνωμένων Εθνών, η προώθηση της διεθνούς συνεργασίας και η ανάπτυξη και 
εδραίωση της δημοκρατίας και του κράτους δικαίου, καθώς και ο σεβασμός των 
ανθρωπίνων δικαιωμάτων και των θεμελιωδών ελευθεριών. Η ευρεία συναίνεση επί 
των θεμελιωδών αξιών και στόχων διαφαίνεται στην υπεραντλαντική διακήρυξη του 
1990. 
Πρώτο και κύριο πρόβλημα κατά την ανάπτυξη των σχέσεων ΕΕ-ΗΠΑ στο χώρο της 
εξωτερικής πολιτικής είναι να χαραχθούν συγκεκριμένες πολιτικές με βάση αυτούς 
τους ευρείς στόχους και να συμφωνηθούν οι αποτελεσματικοί μηχανισμοί 
συνεργασίας. Η διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ, που πραγματοποιήθηκε στην 
Ουάσινγκτον στις 4 Ιουνίου 1995, έδωσε γενικές κατευθύνσεις σε ουσιαστικά 
ζητήματα, όπου είναι δυνατή η πρόοδος μέσω στενότερης συνεργασίας. Μεταξύ 
τούτων περιλαμβάνονται : 
ανθρώπινα δικαιώματα 
πυρηνική ασφάλεια 
από κοινού χορηγεία για την "Friends of the Federation" μεταξύ 
Βοσνίας και Κροατίας 
βοήθεια στους παλαιστινίους 
περιβαλλοντικά ζητήματα στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη 
βοήθεια στις νεοεμφανιζόμενες δημοκρατίες για την καταπολέμηση του 
εγκλήματος 
δικαιοσύνη στην Αϊτή 
Πριν από το 1995, η ΕΕ και οι ΗΠΑ θα αναπτύξουν έργα κοινής δράσης στους εν 
λόγω τομείς. Η ανθρωπιστική και αναπτυξιακή βοήθεια αποτελούν άλλους τομείς 
πρόσφορους για συνεργασία στο πλαίσιο της εξωτερικής πολιτικής. 
Ανθρωπιστική Βοήθεια: Η ΕΕ και οι ΗΠΑ παρέχουν το 86% της κρατικής 
ανθρωπιστικής βοήθειας (κράτη μέλη της ΕΕ 31%, ΕΚ 27%, ΗΠΑ 28%). Ενώ μόνο 
το 15% της εξωτερικής βοήθειας (αναπτυξιακή συν ανθρωπιστική) διοχετεύεται μέσω 
της Επιτροπής, αυτή διαχειρίζεται περίπου το 50% της ανθρωπιστικής βοήθειας της 
ΕΕ. Έτσι η Κοινότητα είναι ο κύριος εταίρος των ΗΠΑ στο χώρο αυτό και έτσι 
εξηγείται η στενή σχέση που έχει αναπτυχθεί. Πραγματοποιούνται τακτικά 
ανταλλαγές απόψεων επί γενικών και επιχειρησιακών ζητημάτων. Από το τέλος του 
1993 η Ευρωπαϊκή Υπηρεσία Ανθρωπιστικής Βοήθειας (ECHO) και η Οργάνωση των 
ΗΠΑ για τη βοήθεια σε περίπτωση καταστροφών ανταλλάσσουν στοιχεία. 
Πραγματοποιούνται επίσης κοινές αποστολές εκτίμησης. Το προσωπικό της ECHO 
έχει εκπαιδευθεί στη διαχείριση στη περίπτωση καταστροφών κατόπιν προσκλήσεως 
της αμερικανικής κυβέρνησης και ο Οργανισμός Διεθνούς Ανάπτυξης των ΗΠΑ 
(USAID) έχει διορίσει τώρα στέλεχος στην αμερικανική αποστολή στις Βρυξέλλες. 
Έχει προβλεφθεί για τον Σεπτέμβριο μία ακόμη συνάντηση μεταξύ ECHO-USAID. 
Αναπτυξιακή συνεργασία: Οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Ευρωπαϊκή Ένωση 
αποτελούν σημαντικούς φορείς στον τομέα της αναπτυξιακής συνεργασίας. Το 1994 
οι Ηνωμένες Πολιτείες αποτελούσαν τον δεύτερο κατά σειρά μεγαλύτερο χορηγό, 
μετά την Κοινότητα και τα κράτη μέλη αυτής. Ωστόσο σε ποσοστό του ΑΕΓΧΠ, η 
εξωτερική βοήθεια των Ηνωμένων Πολιτειών είναι σήμερα η χαμηλότερη σε σχέση 
με όλους τιυς άλλους χορηγούς κρατικής βοήθειας, σε 0,15%. 
Είναι πιθανόν ότι η κατάσταση αυτή θα επιδεινωθεί κατά τα επόμενα έτη, επειδή 
το αμερικανικό κονγκρέσσο, στο πλαίσιο προσπαθειών περιορισμού του 
φορολογικού ελλείμματος ασκεί πίεση κατά της αμερικανικής κρατικής 
αναπτυξιακής βοήθειας. Συνεπώς αναμένεται κατά τα προσεχή έτη ουσιαστική 
μείωση της αναπτυξιακής βοήθειας. 
Η αμερικανική διοίκηση εργάζεται για τον καλύτερο συντονισμό με την Ευρωπαϊκή 
Ένωση στον τομέα αυτό. Η Ευρωπαϊκή Ενωση έχει ιδιαίτερο συμφέρον να ενισχύσει 
τη συνεργασία με τις ΗΠΑ. Είναι προς το αμοιβαίο μας συμφέρον, σαν χορηγοί και 
εμπορικοί εταίροι των αναπτυσσόμενων χωρών, να υποστηρίξουμε την αμερικανική 
διοίκηση στις προσπάθειες της να παραμείνει η αναπτυξιακή βοήθεια στην πολιτική 
ημερήσια διάταξη. Όντως, ενισχύοντας τη συνεργασία με τις ΗΠΑ, η ΕΕ θα 
μπορέσει επίσης να αναπτύξει περαιτέρω την ικανότητα της να επηρεάζει τις 
πολιτικές των χορηγών. 
Η Επιτροπή σχεδιάζει να επισημοποιήσει και να αναθερμάνει τη συνεργασία με την 
αμαρικανική διοίκηση στο χώρο της αναπτυξιακής συνεργασίας, με σκοπό : 
να ενισχύσει τους τρόπους συνεργασίας με την αμερικανική κυβέρνηση σε 
χώρους προτεραιότητας 
να επανεκτιμηθούν από κοινού οι τρόποι βελτίωσης των συνεπειών και της 
αποτελεσματικότητας της αναπτυξιακής βοήθειας. 
Δεύτερο πρόβλημα για την επέκταση της συνεργασίας σε θέματα εξωτερικής 
πολιτικής είναι να τεθούν αποτελεσματικοί μηχανισμοί διαλόγου και διαβούλευσης. 
Με την πάροδο των ετών έχει αναπτυχθεί ευρεία σειρά μηχανισμών διαβούλευσης 
για την ενίσχυση του διαλόγου και την κάλυψη των διαφόρων αναγκών. Οι εν λόγω 
επαφές επισημοποιήθηκαν το 1990 με την υπεραντλαντική δήλωση του 1990, η οποία 
προβλέπει τα εξής: 
ανά εξάμηνο διαβουλεύσεις μεταξύ των προέδρων του Συμβουλίου, της 
Επιτροπής και των ΗΠΑ 
ανά εξάμηνο διαβουλεύσεις μεταξύ των υπουργών εξωτερικών της ΕΕ, της 
Επιτροπής και του υπουργού εξωτερικών των ΗΠΑ 
διαβουλεύσεις ad hoc μεταξύ του υπουργού εξωτερικών της προεδρίας, ή της 
τρόικας και του υπουργού εξωτερικών των ΗΠΑ 
ανά εξάμηνο διαβουλεύσεις μεταξύ της Επιτροπής και της κυβέρνησης των 
ΗΠΑ σε υπουργικό επίπεδο 
ενημέρωση των αντιπροσώπων των ΗΠΑ από την προεδρία κατά τις 
συνεδριάσεις υπουργικού επιπέδου επί της ευρωπαϊκής πολιτικής 
συνεργασίας 
επιπλέον, πραγματοποιούνται πολλές επαφές της τρόικας σε επίπεδο 
πολιτικών διευθυντών και πραγματογνωμόνων. Επίσης πραγματοποιούνται 
τακτικές επαφές σε επίπεδο κατώτερο του υπουργικού, μεταξύ της Επιτροπής 
και της Αμερικανικής Διοίκησης. Επιπλέον το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 
διατηρεί τακτικές διακοινοβουλευτικές επαφές με το Αμερικανικό 
Κονγκρέσσο. 
Πρέπει να αναθεωρηθεί η ευρεία διαδικασία διαβούλευσης επί ζητημάτων εξωτερικής 
πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας η οποία αναπτύχθηκε κατά τα τελευταία έτη, για 
να ληφθούν υπόψη οι πολιτικές μεταβολές που έλαβαν χώρα εντός της ΕΕ, από την 
έναρξη ισχύος της Συνθήκης του Μάαστριχτ και να εξασφαλιστεί ότι αποτελεί 
αποτελεσματικότερο και λειτουργικότερο μέσο για την επίτευξη των στόχων. Σήμερα 
πραγματοποιούνται τόσες πολλές συναντήσεις μεταξύ της ΕΕ, σε διάφορα σχήματα, 
και των ΗΠΑ, όπου συζητούνται πολλαπλά ζητήματα, ώστε είναι δύσκολο να 
υπάρξει μία σφαιρική ιδέα των προτεραιοτήτων. Πρέπει να εξεταστεί σοβαρά το 
κατά πόσον λιγότερες και περισσότερο εστιασμένες συναντήσεις θα οδηγούσαν σε 
μία καλύτερη παρακολούθηση και σε διαφανή συνεκτική πολιτική για την επίλυση 
των προβλημάτων που αντιμετωπίζουν σήμερα οι εταίροι. Προ του τέλους του έτους 
η Επιτροπή μαζί με το Συμβούλιο και την αμερικανική διοίκηση πρέπει να 
αναθεωρήσει τη λειτουργία των υφιστάμενων μηχανισμών διαβούλευσης και να 
διερευνήσει τις δυνατότητες εξορθολογισμού και τους τρόπους για την αύξηση της 
αποτελεσματικότητας τους. Για παράδειγμα, πρέπει να μεταβληθεί η περιοδικότητα 
ορισμένων προσχεδιασμένων συναντήσεων, πρέπει να συγκεντρωθούν οι 
διαβουλεύσεις ώστε να γίνεται αποτελεσματικότερη χρήση των πόρων κ.λπ. 
Είναι δυνατόν να επέλθουν επίσης ορισμένες διαρθρωτικές βελτιώσεις στο διάλογο. 
Αν και πραγματοποιούνται συχνές και εντατικές επαφές, σχεδόν ελλείπουν οι 
μηχανισμοί για την εξασφάλιση του συντονισμού μεταξύ των διαφόρων επιπέδων. 
Έτσι σε κάθε επίπεδο συντάσσεται χωριστή ημερήσια διάταξη, χωρίς να 
λαμβάνονται υπόψη τα προβλήματα που αντιμετωπίζονται σε χαμηλότερο επίπεδο 
και συχνά, χωρίς να εξασφαλίζεται η αναγκαία συνοχή μεταξύ εμπορικών και 
οικονομικών ζητημάτων αφενός και του δεύτερου και τρίτου πυλώνα αφετέρου. 
Χρειάζεται μία συνεκτικότερη προσέγγιση ώστε να συννενωθούν τα διάφορα επίπεδα 
της σχέσης. Κατά τη διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ του 1994 που πραγματοποιήθηκε 
στο Βερολίνο αποφασίστηκε η σύσταση τριών ομάδων εργασίας για τη μελέτη των 
τρόπων συνεργασίας όσον αφορά τη βοήθεια στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, 
την ΚΕΠΑ και τους τομείς του τρίτου πυλώνα. Οι ομάδες αυτές ετοίμασαν εκθέσεις 
τον Ιούνιο του 1995 και καταργήθηκαν αφού περάτωσαν τα καθήκοντα τους. Κατά 
τη διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ του Ιουνίου 1995 αποφασίστηκε η σύσταση ομάδας 
υψηλού επιπέδου, επιφορτισμένης με την εκτίμηση της προόδου όσον αφορά την 
ενίσχυση και περαιτέρω ανάπτυξη της σχέσης και την εξέταση θεμάτων προς 
συζήτηση κατά τη διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ το Δεκέμβριο 1995. 
Παρά το αυξημένο επίπεδο συνεργασίας, οι ΗΠΑ ανησυχούν για το γεγονός ότι η 
ΕΕ δεν είναι πάντοτε σε θέση να μιλά με μία φωνή ή δεν διαθέτει αρμοδιότητα ή 
διαθέτει μεν αλλά είναι περιορισμένη, για το χειρισμό ζητημάτων, περί των οποίων 
οι ΗΠΑ θα επιθυμούσαν να έχουν διάλογο με την ΕΕ. Για παράδειγμα, υπάρχει 
επιφύλαξη από πλευράς της ΕΕ όσον αφορά προσπάθειες που έχουν γίνει μέχρι 
σήμερα για την έναρξη διαδικασίας ανταλλαγής πληροφοριών στους τομείς του 
τρίτου πυλώνα που παρουσιάζουν ενδιαφέρον. Η επιρροή της ΕΕ περιορίζεται εάν 
δεν είναι σε θέση να μιλά με μία φωνή και κατά περίπτωση, μπορεί να βλάψει τα 
συμφέροντα της. 
Ωστόσο, είναι δυνατόν να βελτιωθεί περαιτέρω ο πολιτικός διάλογος με τις ΗΠΑ. 
Τούτο μπορεί να επιτευχθεί με την εδραίωση της διαδικασίας προσδιορισμού των 
τομέων αμοιβαίου ενδιαφέροντος που επιδέχονται συνεργασίας, συντονισμού 
δραστηριοτήτων ή κοινών πρωτοβουλιών. Είναι σημαντικό τη στιγμή αυτή να γίνει 
περαιτέρω πρόοδος, περνώντας από την απλή επιβεβαίωση των κοινών στόχων, 
όπως την προώθηση των δημοκρατικών αξιών και της οικονομικής ευημερίας ανά 
τον κόσμο, σε συγκεκριμένες δράσεις, όπως και νέα διαβήματα έναντι ορισμένων 
χωρών, συνεργασία για την ανθρωπιστική και αναπτυξιακή βοήθεια και στο πλαίσιο 
διεθνών οργανισμών όπως τα Ηνωμένα Έθνη και τον ΟΟΣΑ. Είναι επίσης αναγκαίο 
να βρεθούν τρόποι χειρισμού ζητημάτων σχετικά με τα οποία η ΕΕ και οι ΗΠΑ 
ακολουθούν διαφορετική προσέγγιση (π.χ. πρόσφατα παραδείγματα, μεταξύ άλλων 
η Κούβα, το Ιράν κ.λπ.). 
Συστάσειο 
να ενταθεί ο διάλογος και η συνεργασία σε σειρά τομέων, μεταξύ άλλων 
ανθρωπιστική και αναπτυξιακή βοήθεια και σε άλλες περιοχές εκτός από 
αυτές που προσδιορίστηκαν κατά τη διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ του Ιουνίου 
1995. 
να επανεξεταστούν οι τρέχοντες μηχανισμοί διαβούλευσης με τις ΗΠΑ σε 
θέματα εξωτερικής πολιτικής, με σκοπό τον εξορθολογισμό τους και για να 
καταστούν αποτελεσματικότεροι. 
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ 
Η οικονομία της ΕΕ και αυτή των ΗΠΑ βρίσκονται σε μεγάλη αλληλοεξάρτηση, 
όσον αφορά τις θέσεις απασχόλησης, τα εισοδήματα, τις επενδύσεις και την 
τεχνολογική ανάπτυξη. Κάθε αγορά προσφέρει στην άλλη μία ευρεία βάση, με 
παρόμοια επίπεδα ανάπτυξης και αγοραστική δύναμη του καταναλωτή. Στο 
παράρτημα Ι εκτίθενται λεπτομερή στοιχεία σχετικά με την οικονομική σχέση. 
Επιπλέον, μετά την περάτωση του Γύρου της Ουρουγουάης, οι μέσοι δασμοί με τα 
βιομηχανικά προϊόντα μεταξύ των εταίρων είναι χαμηλοί και ήδη μεγάλο μέρος των 
συναλλαγώνπραγματοποιείται ατελώς. Παρά τις περιστασιακές εμπορικές διαφορές, 
το μεγαλύτερο μέρος των εν λόγω συναλλαγών δεν παρουσιάζει προβλήματα. 
Ωστόσο υπάρχουν πολλοί τρόποι με τους οποίους είναι δυνατόν να διευκολυνθούν 
περαιτέρω οι συναλλαγές και οι οικονομικές σχέσεις, π.χ. με την κατάργηση των 
υφιστάμενων εμποδίων. Ορισμένες μπορούν να προωθηθούν σε διμερή βάση, ενώ 
άλλες ρυθμίζονται καλύτερα σε πολυμερές πλαίσιο. Οι δασμοί αποτελούν σαφώς το 
σημαντικότερο από τα εμπόδια που εξακολουθούν να υπάρχουν. 
Το γεγονός ότι η ΕΕ και οι ΗΠΑ είναι οι δύο μεγαλύτερες οικονομίες στον κόσμο, 
επηρεάζει τη σχέση τους. Οι πολιτικές που εφαρμόζει κάθε εταίρος στο πλαίσιο της 
οικονομίας του επηρεάζουν σημαντικά τον άλλο εταίρο και τις σφαιρικές 
προοπτικές οικονομικής μεγέθυνσης. Αμφότεροι οι εταίροι έχουν την ευθύνη να 
λαμβάνουν υπόψη τις συνέπειες αυτές επί της στρατηγικής τους, για να συμβάλλουν 
αποτελεσματικά στη διεθνή οικονομική σταθερότητα. Τούτο εγγυάται διάλογο που 
θα μπορούσε να περιλαμβάνει όχι μόνο τον παραδοσιακό χώρο των συναλλαγών 
αλλά και μακροοικονομικά ζητήματα. Επιπλέον συνεπάγεται συμμετοχή και 
παρακολούθηση των διεθνών πρωτοβουλιών επί θεμάτων σφαιρικού ενδιαφέροντος 
όπως οικονομική μεγέθυνση, περιβάλλον, πληθυσμιακές τάσεις. 
Η πολυμερής ημερήσια διάταξη 
Η ΕΕ και οι ΗΠΑ εργαζόμενες από κοινού για την επιτυχή περάτωση του Γύρου της 
Ουρουγουάης, απέδειξαν ότι όταν συνεργάζονται και αποβλέπουν στον ίδιο στόχο, 
μπορούν να επιτύχουν σημαντική πρόοδο. Η κοινή δέσμευση της ΕΕ και των ΗΠΑ 
10 
να υπερασπιστούν την πολυμερή διαδικασία και να δημιουργήσουν μία σταθερή 
βάση για τον ΔΟΕ είναι θεμελιώδης για το μέλλον του διεθνούς παγκόσμιου 
συστήματος συναλλαγών και αποτελεί τη μοναδική βάση για υγιείς οικονομικές 
διμερείς σχέσεις. Αμφότερα τα μέρη πρέπει να εργαστούν από κοινού ώστε ο ΔΟΕ 
να εξελιχθεί σε έναν ισχυρό, αντικειμενικό και αποφασιστικό φορέα. Η ΕΕ 
εξεδήλωσε την ανησυχία της επειδή οι ΗΠΑ έτειναν να προτιμούν μονομερείς και 
ειδικές διμερείς ρυθμίσεις και όχι τις πολυμερείς, και πρέπει, στο πλαίσιο της 
σχέασης της με τις ΗΠΑ, να τονίσει τα αμοιβαία πλεονεκτήματα της πολυμερούς 
προσέγγισης καθώς και τα μειονεκτήματα που συνεπάγεται η χρήση ή η απειλή 
χρήσης μονομερών μέτρων. Συνεπώς η ΕΕ συνεχίζει να αντιτίθεται στα εν λόγω 
μονομερή μέτρα. Η ΕΕ έχει ήδη αναλάβει τη δέσμευση να παραμείνει ανοικτή προς 
τον έξω κόσμο, ενώ συγχρόνως αναπτύσσει εμπορικές σχέσεις που συμβιβάζονται 
με τον ΔΟΕ, με τους γείτονες της προς ανατολάς και προς νότο, καθώς και με 
μακρυνότερους κύριους εταίρους. Όταν η ΕΕ και οι ΗΠΑ εξετάζουν την περίπτωση 
σύναψης νέων περιφερειακών συμφωνιών, πρέπει να εξασφαλίσουν ότι αυτές 
συμβιβάζονται με τους κανόνες του ΔΟΕ και, γενικότερα, δεν υπάρχει κίνδυνος να 
υποθάλψουν το πολυμερές εμπορικό σύστημα. 
Τώρα η ΕΕ και οι ΗΠΑ πρέπει να συγκεντρώσουν τις προσπάθειες τους για τη 
διατήρηση της ορμής της πολυμερούς διαδικασίας και να εργαστούν από κοινού για 
νέα ημερήσια· διάταξη για την περαιτέρω ελευθέρωση των παγκοσμίων συναλλαγών. 
Κατεξοχήν προτεραιότητα έχει η ρύθμιση θεμάτων τα οποία δεν ολοκληρώθηκαν 
κατά τον Γύρο της Ουρουγουάης, σε τομείς όπως οι τηλεπικοινωνίες και οι 
υπηρεσίες θαλασσίων μεταφορών. Επίσης η ΕΕ πρέπει να επιδιώξει ώστε οι ΗΠΑ 
να μετάσχουν εκ νέου στην πολυμερή διαδικασία, η οποία αποβλέπει στη σύναψη 
πλήρους συμφωνίας επί των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών. Η Επιτροπή έχει ήδη 
προσδιορίσει θέματα τα οποία έχουν προτεραιότητα για περαιτέρω εργασίες : 
επενδύσεις, σχέση μεταξύ εμπορίου και ανταγωνισμού, περιβάλλον και κοινωνική 
πολιτική. Η συμφωνία στην οποία κατέληξαν οι υπουργοί του ΟΟΣΑ τον Μάϊο για 
να αρχίσουν διαπραγματεύσεις για την σύναψη πολυμερούς συμφωνίας περί 
επενδύσεων και να αρχίσουν συζητήσεις στον ΔΟΕ, αποτελεί σημαντικό ξεκίνημα 
για ένα νέο στάδιο ελευθέρωσης. 
Εκτός από αυτή τη πλήρη ημερήσια διάταξη, υπάρχουν και άλλοι τομείς τους 
οποίους θα μπορούσαν να διερευνήσουν οι ΕΕ και οι ΗΠΑ, ώστε να διατηρήσουν 
την ορμή της ελευθέρωσης και να δώσουν περαιτέρω ώθηση στις διεθνείς 
συναλλαγές. Μεταξύ τούτων συμπεριλαμβάνονται τα εξής : περαιτέρω μείωση των 
δασμών, εναρμόνιση και απλούστευση των κανόνων καταγωγής, μεταξύ άλλων 
περαιτέρω διαπραγματεύσεις για τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας, κρατικές 
προμήθειες, ενίσχυση των κανόνων περί επιδοτήσεων και περαιτέρω άρση των 
ρυθμιστικών παρεμβάσεων. Η ΕΕ και οι ΗΠΑ μπορούν να αποτελέσουν την 
κινητήρια δύναμη για διεθνείς μεταβολές και μπορούν να συμβάλλουν σημαντικά 
στην πολυμερή διαδικασία. Επιπλέον αμφότεροι οι εταίροι πρέπει να επιδιώξουν 
να εργαστούν από κοινού ώστε χώρες όπως η Ρωσία και η Κίνα να προσχωρήσουν 
στον ΔΟΕ. 'Οπως απεδέχθη και η διάσκεψη κορυφής της Ομάδας των 7, πρέπει να 
συντάξουμε μία φιλόδοξη ημερήσια διάταξη προς την κατεύθυνση αυτή, για την 
11 
υπουργική διάσκεψη του ΔΟΕ που θα πραγματοποιηθεί στη Σιγκαπούρη το 
Δεκέμβριο του 1996. 
Ένα άλλο θέμα που πρέπει ακόμη να αναφερθεί είναι η συμμετοχή των ΗΠΑ στην 
ευρωπαϊκή συνθήκη που αφορά τον Χάρτη για την Ενέργεια, μία πολυμερής 
συνθήκη για την ενθάρρυνση των συναλλαγών, των επενδύσεων και της συνεργασίας 
σε θέματα ενέργειας. Συνολικά 49 κράτη, μεταξύ άλλων, όλα τα κράτη μέλη καθώς 
και η Ιαπωνία και η Αυστραλία και οι Ευρωπαϊκές Κοινότητες, έχουν υπογράψει 
τη συνθήκη. Οι ΗΠΑ, παρά το γεγονός ότι συμμετείχαν σε όλες τις 
διαπραγματεύσεις, δεν έχουν υπογράψει ακόμη. 
Συστάσεισ 
να παρακινηθούν από κοινού οι ΗΠΑ να προσδιορίσουν τον χώρο για 
περαιτέρω ελευθέρωση και κατάργηση των ρυθμιστικών παρεμβάσεων ανά 
τον κόσμο για το επόμενο έτος 
να προοδεύσει η δημιουργία του ΔΟΕ με την περάτωση θεμάτων που 
εκκρεμούν, αναπτύσσοντας το νέο πρόγραμμα εργασίας του ΔΟΕ και 
συνεργαζόμενοι επί θεμάτων όπως η προσχώρηση της Ρωσίας και της Κίνας 
στον ΔΟΕ 
να εκδηλωθεί η αντίθεση προς τη μονομερή δράση των ΗΠΑ 
να εξασφαλιστεί ότι όλοι οι νέοι περιφερειακοί διακανονισμοί είναι 
σύμφωνοι με τον ΔΟΕ και όντως ενισχύουν το πολυμερές σύστημα 
συναλλαγών. 
Η 6ιμεοή€ ημεοήσια διάταΕη 
Χωρίς να περιοριστεί με κανένα τρόπο η σημασία που δίδεται στη συνεργασία 
μεταξύ ΕΕ-ΗΠΑ σε πολυμερή φόρα, που εξακολουθεί να αποτελεί το κεντρικό και 
ακέραιο θεμέλιο λίθο της διμερούς σχέσης, υπάρχουν τομείς οικονομικής 
δραστηριότητας στον Ατλαντικό όπου θα μπορούσαν να διευκολυνθούν τα ρεύματα 
συναλλαγών και επενδύσεων, για τη λήψη κατάλληλων αποφάσεων, σε διμερή βάση, 
από την ΕΕ και τις ΗΠΑ. Η επιχειρηματική κοινότητα πρέπει να εμπλακεί στον 
προσδιορισμό χώρων όπου απαιτείται να αναληφθεί δράση. Πρέπει να επιλυθεί 
σειρά προβλημάτων και πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω η ανάπτυξη ενός συστήματος 
έγκαιρης προειδοποίησης. Προς το παρόν βρίσκονται υπό εξέλιξη πολλές διμερείς 
διαπραγματεύσεις οι οποίες είναι περιορισμένης σημασίας, καίτοι περιορίζονται σε 
ορισμένους τομείς και δραστηριότητες, χωρίς να εκτιμώνται στο ευρύτερο πλαίσιο 
τους, ως μέρος μιας ισχυρής και σταθερά εξελισσόμενης εταιρικής σχέσης μεταξύ 
ΕΕ-ΗΠΑ. 
Για μία νέα επανεκτίμηση των σχέσεων ΕΕ-ΗΠΑ πρέπει να συγκεντώνονται αυτές 
οι διαφορετικές τάσεις σε μία σφαιρική προσέγγιση, θέτοντας σαφή προθεσμία για 
την περάτωση των διαπραγματεύσεων και παρέχοντας ικανοποιητική πολιτική 
12 
υποστήριξη και ώθηση στη διαδικασία, ώστε να προσελκυσθεί η προσοχή του 
κοινού, των πολιτικών καθώς και των επιχειρηματικών κύκλων. Μία παρόμια 
διαδικασία είναι αφεαυτής αξιόλογη, επιπλέον δε μπορεί να χρησιμεύσει για την 
ανάληψη πιθανών μελλοντικών πρωτοβουλιών, αφού εξεταστούν ικανοποιητικά, σε 
πολιτικό και τεχνικό επίπεδο, η μορφή και η κατεύθυνση στενότερο3ν οικονομικών 
σχέσεων. Ο βαθμός στον οποίο είναι ήδη ανοικτές οι οικονομικές σχέσεις μεταξύ της 
ΕΕ και των ΙII ΙΑ και η δυνατότητα περαιτέρω προώθησης των σχέσεων και 
κατάργησης των εμποδίων που παραμένουν, δημιουργούν μία τέτοια κατάσταση 
ώστε δεν είναι υπερβολικά φιλόδοξο να νοηθεί μία σημαντική νέα πρωτοβουλία στις 
οικονομικές σχέσεις ΕΕ-ΙΙΙΊΛ. 
Ilooc ένα υπεοαντλαντικό οικονομικό γώοο: δημιουργία των θεμελίων λίθων 
Χρειάζεται μία νέα ιδέα που να περικλείει όλα αυτά τα στοιχεία: ένας 
υπεραντλαντικός οικονομικός χώρος. Λυτός θα μπορούσε να προβλέπει ένα 
σφαιρικό πλαίσιο εντός του οποίου οι υπάρχουσες και νέες πρωτοβουλίες θα 
αποτελούν ένα συνεκτικό πολιτικό κίνητρο για τη δημιουργία στενότερων 
οικονομικών σχέσεων. Λυτό που πρέπει να γίνει τώρα είναι να προσδιοριστούν 
επακριβώς οι τομείς στους οποίους μπορούν όντως να συναφθούν διμερείς 
συμφωνίες για την άρση των υφιστάμενων εμποδίων ή την προώθηση της 
υπεραντλαντικής οικονομικής δραστηριότητας. Έτσι μπορούν να τεθούν οι θεμέλιοι 
λίθοι για έναν υπερατλαντικό οικονομικό χώρο. 
Υπάρχουν πολλοί τομείς τρέχουσας ή δυνητικής συνεργασίας, όπως τελωνειακή 
συνεργασία, επιστήμη και τεχνολογία, κοινωνία πληροφόρησης, δικαιώματα 
πνευματικής ιδιοκτησίας, αεροπλοΐα, θαλάσσιες μεταφορές, χάλυβας, κρατικές 
προμήθειες, βιοτεχνολογία, πολιτική ανταγωνισμού κλπ., που θα μπορούσαν να 
επωφεληθούν της εν λόγω προσέγγισης. Ωστόσο, λόγω του μεγέθους της Ένωσης και 
των Ηνωμένων Πολιτειών, ένας παρόμοιος χώρος θα πρέπει να λάβει υπόψη τις 
συνέπειες επί της εξέλιξης του πολυμερούς συστήματος συναλλαγών - και επί των 
συναλλαγών με τις τρίτες χώρες - καθώς και το νόημα που έχει η συμφωνία για τις 
υπόλοιπες χώρες του κόσμου. 
Ένα από τα εμπόδια στις συναλλαγές που συχνά αναφέρουν οι επιχειρηματίες και 
(ττις δύο πλευρές του Ατλαντικού, οφείλεται στην απουσία αμοιβαίας αναγνώρισης 
των προδιαγραφών, πιστοποιήσεων κ.λπ. II ΕΕ και οι ΙIIΙΛ ακολουθούν συχνά 
διαφορετικό σκεπτικό για τα ίδια θέματα και δίδουν διαφορετικές ρυθμιστικές 
λύσεις, καθιστώντας έτσι περίπλοκη τη λειτουργία των επιχειρήσεων, οι οποίες 
πραγματοποιούν συναλλαγές στις δύο αγορές. Ένα πρώτο βήμα για την επίλυση 
ορισμένων εκ των προβλημάτων αυτών αποτελεί η πρόσφατη συνεδρίαση μεταξύ ΕΕ 
και ΗΠΑ, σε επίπεδο κατώτερο του υπουργικού, η οποία επέτυχε συμφωνία για τις 
αρχές που πρέπει να διέπουν την κανονιστική συνεργασία. Στόχος είναι να 
προωθηθεί (ή εφόσον είναι αναγκαίο να καθιερωθεί) συνεργασία επί τεχνικών 
ζητημάτων για κανονιστικά σχέδια κοινού ενδιαφέροντος, να χρησιμοποιηθούν 
περισσότερο οι τεχνικές υποδομές εκάστου εταίρου ώστε να παρέχεται έγκαιρη 
προειδοποίηση στην περίπτωση διαφορετικών ή ασυμβίβαστων κανονιστικών 
πρωτοβουλιών, που ενδέχεται να έχουν συνέπειες για τις συναλλαγές. Έχουν ήδη 
13 
αναληφθεί διαπραγματεύσεις σε διάφορους τομείς, οι οποίες αποβλέπουν στην 
επίτευξη συμφωνίας για την αμοιβαία αναγνώριση της εκτίμησης καταλληλότητας. 
Τούτο δεν μεταβάλει τις προδιαγραφές στις δύο όχθες του Ατλαντικού, αλλά 
ενθαρρύνει τις επιχειρήσεις να ζητούν πιστοποίηση των προδιαγραφών της ΕΕ και 
των ΗΠΑ με τοπικές δοκιμές και πιστοποιημένους φορείς. Μεταξύ άλλων οι 
τρέχουσες διαπραγματεύσεις αφορούν τις τηλεπικοινωνίες, την ηλεκτρική ασφάλεια, 
τα φαρμακευτικά είδη και τις ιατρικές συσκευές. Πρέπει να καταβληθεί κάθε 
προσπάθεια για την περάτωση των εν λόγω διαπραγματεύσεων μέχρι το τέλος του 
1995. Στην συνέχεια οι ίδιες αρχές και τεχνικές μπορούν να επεκταθούν και σε 
πολλούς άλλους τομείς, όπως διαφορές στις νομικές και εμπορικές πρακτικές. 
Κατά την περίοδο μέχρι τα τέλη Δεκεμβρίου 1995, η Επιτροπή προτείνει συνεργασία 
με την αμερικανική διοίκηση για τη σύνταξη καταλόγου συγκεκριμένων στόχων που 
πρέπει να επιτευχθούν εντός σαφούς χρονοδιαγράμματος, σε σειρά τομέων, όπως 
αυτοί που προαναφέρονται. Στη συνέχεια ο εν λόγω κατάλογος θα υποβληθεί στο 
Συμβούλιο για πολιτική έγκριση των στόχων και η διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ, η 
οποία θα πραγματοποιηθεί το Δεκέμβριο 1995, θα μπορεί να εξετάσει το 
συμφωνηθέν σχέδιο δράσης. 
Εκ των ανωτέρω συνάγεται σαφώς ότι υπάρχουν πολλές διαφορετικές εναλλακτικές 
λύσεις κατά την επιλογή των θεμελίων λίθων για έναν υπερατλαντικό οικονομικό 
χώρο. Μία από αυτές αποτελεί η δυνατότητα συμπερίληψης ενός στοιχείου χώρου 
ελευθέρων συναλλαγών στον υπερατλαντικό οικονομικό χ<ύρο, δυνατότητα που 
παρουσιάζει πλεονεκτήματα καθώς και μειονεκτήματα, συνεπώς πρέπει να εξεταστεί 
περαιτέρω. 
II δημιουργία χώρων ελευθέρων συναλλαγών που συνεπάγεται την κατάργηση 
δασμών και άλλων περιοριστικών ρυθμίσεων σε όλες σχεδόν τις συναλλαγές μεταξύ 
των μερών, μπορεί να αποτελέσει τρόπο για περαιτέρω προώθηση της ελευθέρωσης 
των διεθνών συναλλαγών, δεδομένου ότι συμβιβάζεται με τους κανόνες του ΔΟΕ. 
Πρόσφατα η Επιτροπή διατύπωσε τις απόψεις της περί των χώρων ελευθέρων 
συναλλαγών, στο πλαίσιο ανακοίνωσης προς το Συμβούλιο1. Με την πρόσφατη 
περάτωση του Γύρου της Ουρουγουάης, απομένει να διαπιστωθεί κατά πόσον 
υπάρχουν ρεαλιστικές προοπτικές για περαιτέρω δασμολογικές μειώσεις μεταξύ της 
ΕΕ και των ΗΠΑ. Λεν είναι δυνατόν να ληφθεί ορθή πολιτική απόφαση σχετικά με 
το κατά πόσον πρέπει να προβλεφθεί ή όχι στο μέλλον ένας υπερατλαντικός χώρος 
ελευθέρων συναλλαγών, εάν δεν πραγματοποιηθεί προηγουμένως λεπτομερής 
οικονομική ανάλυση σχετικά με το επίπεδο των εν ισχύι δασμών, τα πιθανά κέρδη 
και απώλειες που θα προκύψουν από την κατάργηση τους, την επίπτωση επί 
συγκεκριμένων τομέων και τη δυνατότητα μερικής εξαίρεσης από το χώρο ελευθέρων 
συναλλαγών καθώς και την εκτίμηση των συνεπειών που μπορεί να έχει ένας χώρος 
ελευθέρων συναλλαγών, δηλαδή δημιουργία ρεύματος συναλλαγών/εκτροπή 
εμπορίου, και τις συνέπειες ενός χώρου ελευθέρων συναλλαγών παρόμοιου μεγέθους 
επί του πολυμερούς εμπορικού συστήματος. 
Sec(95) 322 
14 
^ΛΛΤΛ/ 
Προς το παρόν η Επιτροπή έχει αναλάβει τεχνική μελέτη, για να προσδιορίσει τα 
στοιχεία που είναι αναγκαία για την πολιτική εξέταση των εν λόγω θεμάτων. 
.Παρόμοια μελέτη έχει αναληφθεί και στις ΗΠΑ. Για να διασφαλιστεί συμφωνία επί 
των βασικών δεδομένων, θα πρέπει κατά το 1996 να πραγματοποιηθεί κοινή μελέτη 
σκοπιμότητας ΕΕ-ΗΠΑ σχετικά με τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα που 
ενέχει η δημιουργία υπερατλαντικού χώρου ελευθέρων συναλλαγών. Στην εν λόγω 
μελέτη θα πρέπει να διερευνηθεί επίσης η σκοπιμότητα συμμετοχής τρίτων μερών 
στον εν λόγω χώρο. 
Το γεγονός ότι πρέπει να διασφαλιστεί ότι οι υπερατλαντικές πολιτικές 
ανταγωνισμού δεν διαφέρουν όσον αφορά την εφαρμογή τους, αποκτά συνεχώς 
μεγαλύτερη σημασία. Η πρόσφατη συμφωνία περί ανταγωνισμού ΕΕ-ΗΠΑ αποτελεί 
σημαντικό βήμα για την επίτευξη στενότερης συνεργασίας. Επιπλέον πρέπει να 
διευρυνθεί η συνεργασία ώστε να επιτευχθεί μεγαλύτερη συμβατότητα μεταξύ των 
κανονιστικών συστημάτων της αγοράς της ΕΕ και των ΗΠΑ. Μία από τις συνέπειες 
της δημιουργίας ενός υπερατλαντικού οικονομικού χώρου είναι ότι ο ένας εταίρος 
δεν θα χρειάζεται, με την πρόοδο του χρόνου, να εφαρμόζει μέτρα για την επιβολή 
δασμών αντιντάμπινγκ και αντισταθμιστικών δασμών έναντι του άλλου, πράγμα το 
οποίο αποτελεί και τον πλέον μακροπρόθεσμο στόχο. Είναι αξιοσημείωτο ότι οι 
δασμοί αντιντάμπινγκ και οι αντισταθμιστικοί δασμοί παραμένουν στο χώρο 
ελευθέρων συναλλαγών ΗΠΑ-Καναδά και στον ΟΕΣΒΑ. 
Η ιδέα ενός υπερατλαντικού οικονομικού χώρου αρμόζει επίσης για τις υπηρεσίες 
της κοινωνίας της πληροφορίας. Η υπέρ-αυτοκινητόδρομοι των πληροφοριών έχουν 
αναπτυχθεί σε τέτοιο βαθμό, ώστε τα γεωγραφικά σύνορα δεν αποτελούν πλέον 
φυσικά εμπόδια στις συναλλαγές των υπηρεσιών. Εφόσον κινητήρια δύναμη στην 
οικονομία της ΕΕ και των ΗΠΑ αποτελούν οι υπηρεσίες, είναι ουσιώδες η αρχή της 
αμοιβαίας αναγνώρισης να εφαρμόζεται στον τομέα της ρύθμισης των υπηρεσιών, 
ώστε να επιτευχθούν τα οικονομικά ωφέλη της κοινωνίας της πληροφορίας. 
Συνεπώς πρέπει να πραγματοποιηθούν διμερείς συζητήσεις επί του θέματος το 
ταχύτερο δυνατόν. 
Συστάσεκ 
να επιδιωχθεί η επίλυση των τρεχόντων προβλημάτων και να ενισχυθεί ένα 
σύστημα έγκαιρης προειδοποίησης, για την πρόληψη της εμφάνισης 
μελλοντικών προβλημάτων. 
να προσδιοριστούν οι πιθανοί θεμέλιοι λίθοι για τη δημιουργία ενός 
υπερατλαντικού οικονομικού χώρου 
να δημιουργηθούν το γρηγορότερο δυνατόν, κυρίως στο πλαίσιο των 
τρεχουσών διμερών διαπραγματεύσεων 
να εξεταστεί περαιτέρω η πιθανότητα συμπερίληψης ενός στοιχείου χώρου 
ελευθέρων συναλλαγών, με τη βοήθεια κοινής μελέτης σκοπιμότητας ΕΕ-
ΗΠΑ, η οποία πρόκειται να πραγματοποιηθεί το 1996 
15 
να διευρυνθεί περαιτέρω η συνεργασία για την πολιτική ανταγωνισμού 
να διεξαχθούν διμερείς συζητήσεις περί της αμοιβαίας αναγνώρισης των 
ρυθμίσεων σχετικά με τις υπηρεσίες. 
Μακροοικονομικά θέματα 
Υπάρχουν τουλάχιστον τρεις λόγοι, οι οποίοι συνηγορούν υπέρ της ενίσχυσης του 
διαλόγου επί μακροοικονομικών θεμάτων μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της 
Ένωσης, το ταχύτερο δυνατό. 
Η δημιουργία μακροοικονομικού πλαισίου, που συμβάλλει στην αποφυγή των 
υπερβολικών και απρόβλεπτων διακυμάνσεων στις χρηματοπιστωτικές και 
νομισματικές αγορές, θα συμβάλλει στην αρμονική ανάπτυξη των συναλλαγών 
μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ. Κατά την πρόσφατη διάσκεψη κορυφής της Ομάδας 
των 7 στο Χάλιφαξ,τονίστηκαν οι κίνδυνοι τους οποίους συνεπάγονται παρόμοιες 
διακυμάνσεις για μία αειφόρο, μη πληθωριστική οικονομική μεγέθυνση καθώς και 
για τη συνεχή επέκταση των διεθνών συναλλαγών. Είναι προς το συμφέρον της ΕΕ 
και των ΗΠΑ να εργαστούν από κοινού στενότερα για να ευνοήσουν τη δημιουργία 
του πλαισίου αυτού. Επιπλέον, η δημιουργία της ΕΜΕ και η εισαγωγή ενιαίου 
νομίσματος, θα έχουν μακροπρόθεσμες συνέπειες επί του διεθνούς νομισματικού 
συστήματος. Είναι προς το συμφέρον των ΗΠΑ και της ΕΕ να διασφαλίσουν ώστε 
η εισαγωγή ενιαίου νομίσματος να συμβάλει στη σταθερότητα του διεθνούς 
νομισματικού συστήματος. Επιπλέον, οι κατευθύνσεις οι οποίες επελέγησαν στο 
πλαίσιο των δημοσιονομικών πολιτικών των κρατών μελών και των ΗΠΑ, ασκούν 
αμοιβαία επιρροή επί των οικονομικών εξελίξεων στις χώρες αυτές και έχουν 
τεράστια σημασία για τη διεθνή μακροοικονομική ισορροπία. Από τότε που ετέθη 
σε ισχύ η συνθήκη του Μάαστριχτ, το Συμβούλιο υιοθέτησε ευρείες γενικές 
κατευθύνσεις για την οικονομική πολιτική των κρατών μελών, κατόπιν συζητήσεων 
μεταξύ αρχηγών κρατών. Επιπλέον, οι κατευθύνσεις της δημοσιονομικής πολιτικής 
των κρατών μελών υπόκεινται σε κοινοτική πειθαρχία. Λαμβανομένων υπόψη των 
εν λόγω παραγόντων, θα ήταν σκόπιμο η ΕΕ και οι ΗΠΑ να αναλάβουν διάλογο, 
στο κατάλληλο επίπεδο, σχετικά με τις αντίστοιχες κατευθύνσεις που αφορούν την 
μακροοικονομική πολιτική. 
Περισσότερο μεσοπρόθεσμα εμφανίζονται στη διεθνή ημερήσια διάταξη μεταξύ 
άλλων στην κοινοτική ημερήσια διάταξη, διαρθρωτικά θέματα με ουσιαστικές 
οικονομικές πτυχές. Δύο εξέχοντα θέματα είναι η απασχόληση και η ανάγκη 
συμφιλίωσης της οικονομικής ανάπτυξης και της προστασίας του περιβάλλοντος. 
Η Ένωση βρίσκεται στο στάδιο προετοιμασίας πολιτικών πρωτοβουλιών σε 
αμφότερους τους τομείς. Όσον αφορά την απασχόληση, σχετικά με την οποία έχει 
ήδη ξεκινήσει διμερής διάλογος σε επίπεδο κατώτερο του υπουργικού, τα κράτη μέλη 
πρόκειται να συντάξουν πολυετή προγράμματα, τα οποία θα εκτιμήσει η Επιτροπή 
σε συντονισμό με το Συμβούλιο προ του τέλους του έτους. Στο Συμβούλιο 
Υπουργών ECOFIN και με βάση ανακοίνωση προς την Επιτροπή, συζητείται σήμερα 
η σχέση μεταξύ οικονομικής μεγέθυνσης και περιβάλλοντος καθώς και οι 
οικονομικές της συνέπειες. Ένας ουσιαστικότερος διάλογος με τις ΗΠΑ όσον αφορά 
16 
τις οικονομικές πλευρές των δύο αυτών ζητημάτων και όσον αφορά τις συνέπειες 
τους επί των οικονομικών πολιτικών, θα συμβάλλει στη βαθύτερη κοινή κατανόηση 
των θεμάτων αυτών. 
Οι ΗΠΑ και η ΕΕ εφαρμόζουν συνεκτική οικονομική και χρηματοπιστωτική 
στρατηγική στο πλαίσιο της σχέσης τους με τις τρίτες χώρες. Αμφότερα τα μέρη 
ασχολούνται έντονα με την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, με την πρώην 
Σοβιετική Ένωση και την περιοχή της Μεσογείου. Οι πολιτικές της Ένωσης και των 
κρατών μελών αυτής, καθώς και οι πολιτικές των Ηνωμένων Πολιτειών, συχνά 
επηρεάζουν σημαντικά την αναπτυξιακή στρατηγική που εφαρμόζεται στις τρίτες 
χώρες. Αμφότερα τα μέρη κάνουν χρήση ευρείας σειράς μέσων: εμπορική πολιτική, 
μακροπρόθεσμη χρηματοδοτική βοήθεια, δημοσιονομική στήριξη, δράση στο πλαίσιο 
των οργάνων του Bretton Woods που αποβλέπουν στη βελτίωση της σταθερότητας 
του διεθνού χρηματοπιστωτικού συστήματος και στην ενίσχυση των μηχανισμών 
επιτήρησης, συμμετοχή σε περιφερειακές τράπεζες ανάπτυξης και χρηματοπιστωτικά 
ιδρύματα. Συνεπώς πρέπει ο διάλογος που έχει αναληφθεί μεταξύ της ΕΕ και των 
ΗΠΑ και αφορά, στο παρόν στάδιο, κυρίως πολιτικές πλευρές, να επεκταθεί 
συστηματικά σε μακροοικονομικά και σε μακροπρόθεσμα χρηματοδοτικά ζητήματα. 
Συστάσεκ 
να διευρυνθεί η ημερήσια διάταξη της διάσκεψης κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ ώστε να 
συμπεριλάβει μακροοικονομικά και μακροπρόθεσμα χρηματοδοτικά ζητήματα 
να προβλεφθεί η έναρξη διαλόγου, σε υπουργικό πεδίο, μεταξύ του 
Υπουργείου Οικονομικών των ΗΠΑ και της Ένωσης, εκπροσωπούμενης από 
την προεδρία του Συμβουλίου ECOFIN και της Επιτροπής 
να επαναληφθεί ο διάλογος μεταξύ του Υπουργείου Οικονομικών και των 
υπηρεσιών της Επιτροπής αποβλέποντας, μεταξύ άλλων, στην προπαρασκευή 
των επαφών σε πολιτικό επίπεδο, μεταξύ των ΗΠΑ και της ΕΕ 
Αλλοι τοιιείς συνεργασίας 
Τα θέματα που αφορούν την ΕΕ και τις ΗΠΑ είναι τόσα πολλά ώστε είναι δυνατόν 
να αναπτυχθεί συνεργασία μεταξύ των ΗΠΑ και της ΕΕ σε πολλούς τομείς 
πολιτικής. Ορισμένοι εξ αυτών υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής των συνθηκών της 
ΕΕ, ενώ άλλοι τελούν υπό την ευθύνη των κρατών μελών. Αντί να γίνει προσπάθεια 
σύνταξης περιοριστικού καταλόγου των τομέων όπου υπάρχει ή θα έπρεπε να 
υπάρξει συνεργασία, θα εξεταστεί ποιοί είναι οι λίγοι τομείς, οι οποίοι πιθανόν 
ελκύουν σημαντικά το κοινό. Η προσέγγιση αυτή δεν επιλέγεται για να δοθεί κατά 
βάση προτεραιότητα στους εν λόγω τομείς, αλλά για να μπορέσει το ευρύτερο κοινό 
να διαπιστώσει τους τρόπους με τους οποίους η σχέση ΕΕ-ΗΠΑ μπορεί να 
επηρεάσει άμεσα τη ζωή τους και, μέσω της συνεργασίας, να αποφέρει καλύτερη 
αποτελέσματα, σε σχέση με τη μεμονωμένη δράση κάθε εταίρου. Οι τομείς στους 
οποίους μπορεί να εφαρμοστεί η εν λόγω προσέγγιση είναι οι εξής: 
17 
Περιβάλλον 
Η προστασία του περιβάλλοντος αποτελεί διπλή πρόκληση για τη σχέση ΕΕ-ΗΠΑ. 
Καταρχήν, έκαστος εταίρος στοχεύει στα υψηλότερα δυνατά πρότυπα κατά την 
εφαρμογή της εσωτερικής πολιτικής του, επιπλέον δε επιδιώκει να λάβει υπόψη τα 
συμφέροντα των άλλων κατά τη διαμόρφωση και εφαρμογή πολιτικής. Για την 
επίτευξη του εν λόγω στόχου, οι υψηλού επιπέδου διαβουλεύσεις μεταξύ ΕΕ-ΗΠΑ 
που διεξάγονται ετησίως για τα περιβαλλοντικά ζητήματα, αποτελούν ένα φόρουμ 
για ανταλλαγή πληροφοριών και ιδεών, παρουσίαση στρατηγικών και διαμόρφωση 
συντονισμένων θέσεων επί σειράς σημαντικών ζητημάτων. Ο διάλογος αυτός 
απέδωσε ιδιαίτερα στους τομείς της ατμοσφαιρικής ρύπανσης, των χημικών και της 
βιοτεχνολογίας, σχετικά με τους οποίους πραγματοποιείται τακτικός διάλογος σε 
τεχνικές ομάδες. Με τη συνέχιση του διαλόγου αυτού σε τακτική βάση και την 
αμοιβαία έγκαιρη προειδοποίηση όσον αφορά νέες πρωτοβουλίες - πολλές εκ των 
οποίων θα έχουν σαφώς συνέπειες επί των συναλλαγο^ν - είναι δυνατόν οι ρυθμίσεις 
για το περιβάλλον να συμβιβάζονται περισσότερο, να προβλέπουν ευρύτερη 
προστασία για το πλανητικό περιβάλλον, επιπλέον δε μπορεί να αποφευχθούν 
πιθανές εμπορικές συγκρούσεις. 
Δεύτερον, η ΕΕ και οι ΗΠΑ πρέπει να εργαστούν από κοινού ώστε να 
αντιμετωπιστεί το μεγάλο πρόβλημα του ενδιαφέροντος για το περιβάλλον. Η 
ανάγκη στενής συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ γίνεται περισσότερο 
αισθητή στο πλαίσιο των διεθνών διαπραγματεύσεων σχετικά με πλανητικά 
περιβαλλοντικά ζητήματα. Έχει αποφασιστική σημασία η κοινή δράση της ΕΕ και 
των ΗΠΑ στους διεθνείς οργανισμούς. Μεταξύ των θεμάτων περιλαμβάνονται αυτά 
που έχουν σχέση με την ενέργεια, όπως το φαινόμενο του θερμοκηπίου και η 
πυρηνική ασφάλεια στις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και της πρώην Σοβιετικής 
Ένωσης. Η ενίσχυση της συνεργασίας στο χώρο αυτό θα έχει σημαντικά 
αποτελέσματα, κυρίως όσον αφορά τις διαπραγματεύσεις για τις μελλοντικές 
εργασίες της επιτροπής αειφόρου ανάπτ\)ξης (ΕΑΑ) της διακυβερνητικής ομάδας για 
τα δάση, της επιτροπής συναλλαγών και περιβάλλοντος στα πλαίσια του ΔΟΕ και 
της εξουσιοδοτημένης επιτροπής του Βερολίνου, η οποία θα διαπραγματευθεί τις 
περαιτέρω δεσμεύσεις βάσει της σύμβασης-πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για τις 
κλιματικές μεταβολές. 
Ο τακτικός διάλογος μεταξύ ΕΕ-ΗΠΑ σχετικά με τα περιβαλλοντικά θέματα 
συνέβαλε στην αμοιβαία κατανόηση διμερών ζητημάτων και στα διεθνή φόρα. Επειδή 
οι εκτιμήσεις που αφορούν το περιβάλλον αποκτούν στρατηγική σημασία για τη 
διεθνή πολιτική, η διασύνδεση συναλλαγών-περφάλλοντος καθίσταται επίσης 
σημαντικό θέμα. Αυτός ο αμ,οιβαίος διάλογος πρέπει να ενισχυθεί περαιτέρω. 
Συστάσεκ 
να ενισχυθεί το υπάρχον πλαίσιο για κανονιστική συνεργασία στο χώρο του 
περιβάλλοντος, δίνοντας ιδιαίτερη προσοχή στα θέματα κόστους και 
αποτελεσματικότητας κατά τη σύνταξη νέων σχεδίων 
να επεκταθεί η συνεργασία όσον αφορά τα χημικά, με τη συμπερίληψη 
επιπλέον θεμάτων, κυρίως το ζήτημα της συγκατάθεσης κατόπιν 
προηγούμενης ενημέρωσης 
να αναληφθεί νέα φάση συνεργασίας στον τομέα της βιοτεχνολογίας 
να διερευνηθούν οι δυνατότητες εξεύρεσης συγκρίσιμων διαδικασιών δοκιμής 
των εκπομπών και προδιαγραφών για τα αυτοκίνητα, ηρορτηγά και άλλες 
κινητές πηγές, που πιθανόν να συμβάλουν στη δημιουργία όμοιων τεχνικών 
απαιτήσεων σε περισσότερους τομείς τυπικής έγκρισης, και για να μειωθούν 
οι εκπομπές από κάθε είδους κινητή πηγή να πραγματοποιηθούν κοινές 
εργασίες σε διεθνείς φορείς (UNECE) 
να πραγματοποιούνται διαβουλεύσεις πριν από τις διεθνείς συναντήσεις 
υψηλού επιπέδου και να συντονιστούν οι διαπραγματευτικές θέσεις, ώστε να 
επιτευχθεί μεγαλύτερη πρόοδος σε πολυμερές επίπεδο. 
Κοινωνία xx\c Πληροφορία^ Τεχνολογία Πληροφοριών και Τηλεπικοινωνία 
Η ανάπτυξη τεχνολογιών προηγμένης επικοινωνίας και πληροφορίας οδηγούν τον 
κόσμο σε μία παγκόσμια κοινωνία της πληροφορίας. Τούτο θα αποτελέσει τη βάση 
της οικονομίας στο μέλλον. Η ΕΕ όπως και οι ΗΠΑ αποδέχονται τη σημασία που 
έχει η βελτίωση της παγκόσμιας διασύνδεσης και διαλειτουργικότητας των δικτύων 
και των υπηρεσιών των πληροφοριών. Η διάσκεψη της Ομάδας των 7 που 
πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες, στις 24-25 Φεβρουαρίου 1995 και οι δύο 
συναντήσεις κατά τις οποίες πραγματοποιήθηκε διάλογος για την κοινωνία της 
πληροφορίας, που πραγματοποιήθηκαν τον Νοέμβριο 1994 και Ιούλιο 1995, 
συνέβαλαν στην ενίσχυση απόψεων και άνοιξαν το δρόμο για περαιτέρω συνεργασία 
στα διεθνή φόρα έναντι του ΟΟΣΑ, της GATS , NGBT κλπ. 
Ωστόσο, για βασικά θέματα τα οποία έχουν συνέπειες ανά τον κόσμο επί των 
τηλεπικοινωνιών (π.χ. παγκόσμιοι δορυφόροι, προδιαγραφές, ΔΠΙ που συνδέονται 
με τα πολλαπλά μέσα) χρειάζεται περαιτέρω συνεργασία και όχι μονομερής 
προσέγγιση την οποία μέχρι τώρα εφαρμόζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες. 
Συστάσεκ 
να ενισχυθεί η συνεργασία επί κανονιστικών ζητημάτων που έχουν 
παγκόσμιο αντίκτυπο π. χ. οι δορυφόροι 
να ενισχυθεί η συνεργασία στους τομείς των προδιαγραφών και της έρευνας 
για τη σημαντική διαλειτουργικότητα των δικτύων, των υπηρεσιών και των 
τεχνολογιών πληροφοριών 
συνεργασία για να γίνουν οι καλύτερες δυνατές εργασίες επί του θέματος 
στον ΟΟΣΑ. 
19 
Κοινωνική πολιτική χαι απασχόληση 
Από τη διάσκεψη κορυφής της Ομάδας των 7 στο Ντιτρόιτ, η Επιτροπή (συνεργασία 
μεταξύ ΓΔ II και ΓΔ V) ήρθε σε επαφή με την αμερικανική διοίκηση. Τον Απρίλιο 
1995 πραγματοποιήθηκε τηλεδιάσκεψη για τη συζήτηση χρηματοπιστωτικών 
κινήτρων για τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης. Κατά τις συναντήσεις που 
πραγματοποιήθηκαν τα τελευταία έτη μεταξύ του προέδρου των Ηνωμένων 
Πολιτειών και του προέδρου της Επιτροπής, συζητήθηκαν ειδικότερα κοινωνικά 
θέματα και θέματα απασχόλησης. Κατά τη διάσκεψη κορυφής της Ομάδας των 7 που 
πραγματοποιήθηκε στο Χάλιφαξ τονίστηκε και πάλι ότι έχει εξέχουσα 
προτεραιότητα η δημιουργία θέσεων απασχόλησης ορισμένου επιπέδου και ο 
περιορισμός της ανεργίας. Οπωσδήποτε υπάρχει πεδίο για περαιτέρω διμερείς 
επαφές με τις ΗΠΑ στο πλαίσιο της εφαρμογής του Λευκού Βιβλίου για την 
ανάπτυξη και την απασχόληση και του Λευκού Βιβλίου για την κοινωνική πολιτική. 
Και οι δύο εταίροι έδωσαν ιδιαίτερη προσοχή στο θέμα των βιομηχανικών σχέσεων 
από πλευράς οικονομικού και θεσμικού οφέλους, όπως η ασφάλεια και η υγεία κατά 
την εργασία στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς και κοινωνικά ζητήματα όπως 
δημόσια υγεία, συστήματα κοινωνικής προστασίας, ισότητα ευκαιριών, κ.λπ. 
Ένα συγκεκριμένο παράδειγμα αποτελεί το πρόβλημα που οφείλεται στη 
γηράσκουσα κοινωνία. Δημιουργούνται τεράστιες ευκαιρίες και προκλήσεις κατά τη 
διαχείριση του μεταβατικού αυτού σταδίου. Υπάρχουν συνέπειες στους τομείς της 
υγειονομικής περίθαλψης, των δημοσιοοικονομικών, των μεταφορών, της 
απασχόλησης, της τεχνολογίας πληροφοριών, σ'αυτούς δε τους τομείς η ΕΕ και οι 
ΗΠΑ ανταλλάσσουν συστηματικά πληροφορίες ως προς τον χαρακτήρα των 
προβλημάτων και την εξέλιξη των πολιτικών για την αντιμετώπιση τους, εξετάζουν 
δε τη δυνατότητα συνεργασίας για συγκεκριμένους σκοπούς. Επιπλέον, η γήρανση 
του πληθυσμού επηρεάζει και την ισορροπία των δημοσίων οικονομικών, στην ΕΕ 
καθώς και στις ΗΠΑ, κατά συνέπεια και την αναλογία μεταξύ επενδύσεων-
αποταμίευσης ανά τον κόσμο. Συνεπώς είναι προς το συμφέρον αμφότερων των 
εταίρων να.συνεργαστούν για να προετοιμάσουν την αντιμετώπιση των εν λόγω 
εξελίξεων με τη χάραξη πολιτικής. 
Συστάσειζ 
να συνεχιστεί η ανταλλαγή πληροφοριών και συζητήσεις με τις ΗΠΑ στον 
τομέα της απασχόλησης 
να διερευνηθεί περαιτέρω με τις ΗΠΑ η δυνατότητα ανάπτυξης 
συστηματικότερης ανταλλαγής πληροφοριών και προσδιορισμού των τομέων 
περαιτέρω συνεργασίας επί κοινωνικών θεμάτων 
να εξεταστεί η χρησιμότητα κοινής μελέτης με τις ΗΠΑ σχετικά με τη 
γήρανση του πληθυσμού και να υπάρξει συνεργασία ώστε οι εργασίες στα 
πλαίσια του ΟΟΣΑ να είναι οι καλύτερες δυνατές επί του θέματος. 
20 
«MMMMMMMNMIMI 
Δικαιοσύνη και εσωτεριχέ€ υποθέσει 
Εκτός από τη συνέχιση της πρωτοβουλίας, που ξεκίνησε με τη διάσκεψη κορυφής 
ΕΕ-ΗΠΑ στο Βερολίνο τον Ιούλιο 1994, όσον αφορά τη συνεργασία για την 
καταπολέμηση του οργανωμένου εγκλήματος και της κατάχρησης ναρκωτικών, η ΕΕ 
και οι ΗΠΑ πρέπει επιπλέον να διερευνήσουν τις δυνατότητες συνεργασίας σε 
θέματα σχετικά με τη μετανάστευση και την παροχή ασύλου. Πρόκειται για θέματα 
σχετικά με τα οποία αφενός η ΕΕ και τα κράτη μέλη αυτής, αφετέρου οι ΗΠΑ, 
έχουν κοινά συμφέροντα και ευθύνες και διαφορετικές εμπειρίες οι οποίες 
βασίζονται, μεταξύ άλλων, στην ιστορία και τη γεωγραφία. Θα ήταν αμοιβαία 
επωφελές να συγκριθούν οι εμπειρίες αυτές και να συντονιστούν οι προσεγγίσεις 
νέων εξελίξεων. 
να διερευνηθούν οι δυνατότητες συνεργασίας για την καταπολέμηση του 
οργανωμένου εγκλήματος και της κατάχρησης ναρκωτικών καθώς και όσον 
αφορά τη μετανάστευση και την παροχή ασύλου. 
Επιστήμη και Τεννολογία 
Επί σειρά ετών η ΕΕ και οι ΗΠΑ συνεργάζονται στον τομέα της επιστήμης και της 
τεχνολογίας. Καταρχήν η συνεργασία περιοριζόταν στην πυρηνική έρευνα. Στη 
συνέχεια επεκτάθηκε και σε άλλους χώρους, όπως ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, 
τεχνολογίες ορυκτών και βιοτεχνολογία, εξακολουθεί όμως να δίδεται ιδιαίτερη 
έμφαση στον πυρηνικό τομέα. Η συνεργασία πραγματοποιείται στο πλαίσιο διμερών 
συμφωνιών καθώς και μέσω ανεπίσημων επαφών και ανταλλαγών πληροφοριών. 
Με την πάροδο των ετών, αμφότερα τα μέρη διαισθάνθηκαν την ανάγκη να 
αναβαθμίσουν τη συνεργασία τους και να της προσδώσουν μία βελτιωμένη δομή. 
Τούτο συνέβαλε στη δημιουργία μιας κοινής συμβουλευτικής ομάδας ΕΕ-ΗΠΑ για 
την επιστήμη και την τεχνολογία, τον Νοέμβριο του 1990. 
Ωστόσο, αμφότερα τα μέρη εξακολουθούν να διαβλέπουν την ανάγκη διεύρυνσης 
των χώρων συνεργασίας και απαιτούν μία σαφέστερη κατάσταση όσον αφορά την 
αμοιβαία πρόσβαση, την προστασία των δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας, την 
ίση μεταχείριση κ.λπ. Το Μάιο του 1994 το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ 
πρότεινε στην Επιτροπή τη διαπραγμάτευση συμφωνίας πλαισίου για τη συνεργασία 
στον τομέα της επιστήμης και τεχνολογίας. Η εν λόγω πρόταση εξακολουθεί να 
αποτελεί αντικείμενο διερευνητικών συζητήσεων μεταξύ των δύο μερών. 
Συστάσεις 
να συνεχιστεί η συζήτηση για τη σύναψη πλήρους συμφωνίας συνεργασίας 
Ε&Τ, μεταξύ άλλων εξέταση των πιθανών οφελών που συνεπάγεται για την 
ΕΕ, οι τομείς που πρόκειται να συμπεριληφθούν και οι λεπτομέρειες και όροι 
συνεργασίας. 
21 
εν τω μεταξύ να αναπτυχθεί περαιτέρω η συνεργασία στο πλαίσιο των 
ισχυουσών ειδικών συμφωνιών συνεργασίας, ενώ συγχρόνως να ανανεωθούν 
οι συμφωνίες οι οποίες έχουν λήξει 
να εξεταστούν και να αξιοποιηθούν οι ευκαιρίες συνεργασίας σε πολυμερές 
επίπεδο. 
Εκπαίδευση και επιιιόοφωαη 
Κατόπιν διετούς διερευνητικής φάσης συνεργασίας στην ανωτάτη εκπαίδευση, έγιναν 
διαπραγματεύσεις σχετικά με σχέδιο συμφωνίας συνεργασίας για την ανωτάτη 
εκπαίδευση και την επαγγελματική κατάρτιση και επιμόρφωση, σχέδιο για το οποίο 
πρόκειται να αποφασίσει το Συμβούλιο και το Κοινοβούλιο. Η δραστηριότητα 
αφορά τη χρηματοδότηση κατά την εκκίνηση,για τη δημιουργία ανταγωνισμού, 
περιορισμένου αριθμού κοινών έργων κοινοπραξιών ΕΚ-ΗΠΑ. Με την ενθάρρυνση 
καινοτόμων μορφών υπερατλαντικής συνεργασίας και με τη διάδοση της αμοιβαίας 
εμπειρίας, σκοπός είναι να βελτιωθεί η αμοιβαία κατανόηση και να επιτευχθούν 
ισόρροπα οφέλη για αμφότερες τις πλευρές. Αλλες δράσεις του σχεδίου συμφωνίας 
προβλέπουν τη δημιουργία πλαισίου για την ανάπτυξη συμπληρωματικών τρόπων 
συνεργασίας όσον αφορά την εκπαίδευση και επιμόρφωση. 
Μεταφοοέ€ 
Ο τομέας της αεροπλοΐας καθώς και αυτός της ναυσιπλοΐας παρέχουν ευκαιρίες για 
στενότερη συνεργασία ΕΕ-ΗΠΑ. 
Στον τομέα της ναυσιπλοΐας, οι ΗΠΑ έχουν σημαντικά συμφέροντα και ο στόλος 
της ΕΕ εξακολουθεί γενικά να είναι σημαντικός. Η ΕΕ και οι ΗΠΑ έχουν κοινά 
συμφέροντα, ιδίως σε θέματα ασφάλειας, ειδίκευσης των πληρωμάτων και 
πρόσβασης στην αγορά. 
Οι ΗΠΑ έχουν ήδη εκδηλώσει το ενδιαφέρον τους για τη διεξαγωγή 
διαπραγματεύσεων με την ΕΕ στον τομέα της αεροπλοΐας. Το 1992, πάνω από 30 
εκατομμύρια επιβάτες ταξίδεψαν μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ. Σήμερα, οι 
συναλλαγές αυτές διέπονται από ένα δίκτυο διμερών συμφωνιών μεταξύ κάθε 
κράτους μέλους και των ΗΠΑ. Για να μπορούν τα κράτη μέλη να αποκομίσουν 
περαιτέρω οφέλη δρώντας από κοινού στον εν λόγω χώρο, η Επιτροπή έχει ήδη 
προτείνει τη σύναψη συμφωνίας αεροπλοΐας μεταξύ ΕΕ/ΗΠΑ. Σκοπός είναι να 
επιτευχθεί πλήρης και ίση πρόσβαση των αερομεταφορέων των ΗΠΑ και της 
Κοινότητας στην αγορά των ΗΠΑ και της Κοινότητας. Τούτο συνεπάγεται οφέλη 
για τους καταναλωτές και τους αερομεταφορείς και στις δύο πλευρές του 
Ατλαντικού και μπορεί να αποτελέσει το πρώτο βήμα για τη δημιουργία στενότερων 
δεσμών μεταξύ ΕΕ/ΗΠΑ στο χώρο αυτό. 
Πληοοφόοηση και Παιδεία 
Ουσιώδες μέρος του διαλόγου αποτελεί η ενημέρωση του ευρέος κοινού σχετικά με 
τις εξελίξεις που λαμβάνουν χώρα μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ καθώς και σχετικά 
με τα αμοιβαία οφέλη στενότερων σχέσεων. Για παράδειγμα, οι αρμόδιοι για τη 
λήψη αποφάσεων και για τη διαμόρφωση της γνώμης στις ΗΠΑ πρέπει να 
γνωρίζουν τη διαδικασία ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης καθώς και τις συνέπειες της επί 
της διεθνούς ασφάλειας και των οικονομικών σχέσεων. Η Επιτροπή ετοιμάζει 
σήμερα μία μεσοπρόθεσμη στρατηγική επικοινωνιών σε σχέση με τις ΗΠΑ, η οποία 
πρόκειται να καλύψει ορισμένες από αυτές τις ανάγκες. Μία καλύτερη κατανόηση 
μπορεί επιπλέον να επιτευχθεί με την ενίσχυση πολιτιστικών δραστηριοτήτων και 
δεσμών μεταξύ των λαών και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού. 
Αστικό^ μαοασιιός 
Η ΕΕ και οι ΗΠΑ θεωρούν σημαντικά τα προβλήματα των πόλεων και γι'αυτό 
έχουν αναπτύξει μεγάλα προγράμματα για την αντιμετώπιση προβλημάτων σε τομείς 
όπου υπάρχει κρίση, καθώς και την αστική διάσταση στο πλαίσιο των πολιτικών 
της ΕΕ, όπως πολιτική περιβάλλοντος, ενέργειας, μεταφορών και κοινωνική 
πολιτική. Για το λόγο αυτό προτείνεται να προβλεφθεί ένας μηχανισμός για τη 
συστηματικότερη ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ. Αυτός θα 
μπορούσε να λάβει τη μορφή ενός ετήσιου φόρουμ, όπου θα συνέρχονται τα αρμόδια 
άτομα από την Κοινότητα και τις ομοσπονδιακές διοικήσεις των ΗΠΑ καθώς και 
εξωτερικοί πραγματογνώμονες υψηλού επιπέδου. 
ΑΑΛΟΤ ΑΕΣΜΟΙ 
Είναι σημαντικό να υπάρξει ευρεία συμμετοχή και από τις δύο πλευρές του 
Ατλαντικού, και τούτο για βασικούς λόγους. Πρώτον, για να αποδειχθεί ότι η ΕΕ 
και οι ΗΠΑ έχουν τη σοβαρή πρόθεση να αναμορφώσουν τη σχέση τους. Δεύτερον, 
για να αποκτήσουν η ΕΕ και οι ΗΠΑ νέες ιδέες πρακτικής αξίας οι οποίες θα 
μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την προσαρμογή της σχέσης τους. Τρίτον, δεν 
είναι δυνατόν να επιτευχθεί σημαντική πρόοδος χωρίς την ουσιαστική μη 
κυβερνητική συμμετοχή. 
Μεταξύ των τομέων της κοινωνίας που πρέπει να συμπεριληφθούν στην εν λόγω 
διαδικασία αναφέρονται η επιχειρηματική κοινότητα, η κοινοβουλευτική γνώμη και 
η γνώμη του Κογκρέσσου, οι ακαδημαϊκοί κύκλοι και τα σημαντικότερα ιδρύματα. 
Κοινοβουλευτικοί δεσμοί 
Σύμφωνα με το μέρος πολιτικού διαλόγου της παρούσας ανακοίνωσης, υπάρχουν 
ρυθμίσεις για εκτενείς διαβουλεύσεις μεταξύ ΕΕ-ΗΠΑ σε υπουργικό και διοικητικό 
επίπεδο. Ωστόσο είναι ανάγκη οι εκλεγμένοι αντιπρόσωποι να συμμετέχουν σε 
συζητήσεις που αφορούν την προώθηση των σχέσεων καθώς και θέματα 
επικαιρότητας. Η νέα γενιά των εκλεγμένων αντιπροσώπων στην Ευρώπη και στην 
ΕΕ δεν πιστεύει ακλόνητα στην κυριαρχία των σχέσεων ΕΕ-ΗΠΑ και τακτικότερες 
επαφές μεταξύ των δύο εταίρων θα συνέβαλαν σε μία καλύτερη κατανόηση. Ήδη 
23 
υπάρχουν ορισμένοι επίσημοι δεσμοί Για παράδειγμα, η Συνέλευση του Βορείου 
Ατλαντικού συνέρχεται για να συζητήσει θέματα συναφή με το NATO. Η 
αντιπροσωπεία του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου συνεδριάζει τακτικά με τη διεθνή 
επιτροπή της βουλής των αντιπροσώπων, και ορισμένα εθνικά κοινοβούλια της ΕΕ 
έχουν δημιουργήσει ίδιους δεσμούς. Ωστόσο φαίνεται ότι υπάρχει ανάγκη 
δημιουργίας ενός φόρουμ για να συνέρχονται το Κογκρέσσο, τα μέλη του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και αντιπρόσωποι των εθνικών κοινοβουλίων της ΕΕ 
για να συζητήσουν το πλήρες φάσμα των σχέσεων ΕΕ-ΗΠΑ. Πρόκειται για σχετική 
απόφαση την οποία πρέπει να λάβουν τα ίδια τα Κοινοβούλια, δεν υπάρχει όμως 
λόγος η διοίκηση της ΕΕ και των ΗΠΑ να μην συνεννοηθούν με τους ηγέτες των 
κοινοβουλίων αμφοτέρων των μερών, για να εξετάσουν κατά πόσο η δημιουργία 
παρόμοιου φόρουμ συνιστά χρήσιμη ενέργεια και να συζητήσουν πώς τούτο θα 
μπορούσε να παραλληλιστεί με την εξελισσόμενη προσαρμογή των σχέσεων ΕΕ-
ΗΠΑ. 
Συιιιιετογή τικ Επιχειρηματική Κοινότητα€ 
Υπάρχουν πολλές οργανώσεις που ενθαρρύνουν τις επαφές μεταξύ των 
επιχειρήσεων της ΕΕ και των ΗΠΑ, συμβάλλουν δε τακτικά στον προσδιορισμό 
χώρων πολιτικής όπου χρειάζεται να αναληφθεί δράση. Πρόσφατα διαπιστώθηκε ότι 
και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, οι κύριοι επιχειρηματίες επιθυμούν να 
δημιουργηθεί ένα φόρουμ στα πλαίσια του οποίου θα συνέρχεται η Επιτροπή και η 
Διοίκηση των ΗΠΑ καθώς και οι κύριοι επιχειρηματίες και όπου θα συζητούνται 
υπερατλαντικές επιχειρηματικές εξελίξεις. Μετά από αυτή την εκδήλωση 
ενδιαφέροντος, η Επιτροπή και η διοίκηση των ΗΠΑ αποφάσισαν να ξεκινήσουν 
υπερατλαντικό επιχειρηματικό διάλογο, κατά την πρώτη διάσκεψη το Φθινόπωρο 
του 1995. Στα πλαίσια του διαλόγου, οι κύριοι επιχειρηματίες θα είναι σε θέση να 
εντοπίσουν τα προβλήματα και τις ευκαιρίες, που πρέπει να χειριστούν οι δημόσιες 
αρχές. Ο υψηλός βαθμός συνοχής και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού, όσον αφορά 
τον προκαταρκτικό προσδιορισμό των χώρων δράσης, έχει ήδη αποδειχθεί ότι είναι 
αξιόλογος διότι βοηθά και τις δύο διοικήσεις να καθορίσουν τις προτεραιότητες 
τους σε εθνικό καθώς και διμερές επίπεδο. 
Σνστάσεια 
να υπάρξει συνεννόηση με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, τα εθνικά 
κοινοβούλια της ΕΕ και τους ηγέτες του Κογκρέσσου όσον αφορά το 
συμφέρον τους για τη δημιουργία ενός κοινού φόρουμ και εάν η απάντηση 
είναι καταφατική, να συζητηθεί πώς ένα παρόμοι φόρουμ θα μπορούσε να 
συμμετέχει στη σταθερή προσαρμογής της σχέσης ΕΕ-ΗΠΑ 
να συνεχιστεί η προετοιμασία της διάσκεψης για τον Υπερατλαντικό 
Επιχειρηματικό διάλογο το Φθινόπωρο του 1995 και να εξεταστεί πώς είναι 
δυνατόν να αναπτυχθεί περαιτέρω ο διάλογος αυτός στο πλαίσιο της εν λόγω 
διάσκεψης. 
24 
να εξεταστεί περαιτέρω με τις ΗΠΑ η δυνατότητα δημιουργίας νέων φόρα 
για υπερατλαντικό διάλογο στον ακαδημαϊκό χ(ορο καθώς και άλλους 
κύκλους της κοινωνίας. 
Μακοοποόθεσ μα 
Όπως έχει λεχθεί, χρειάζεται χρόνος για να ωριμάσουν ορισμένα στοιχεία της 
ανασυσταθείσας σχέσης ΕΕ-ΗΠΑ, κυρίως αυτά που αφορούν τα θέματα πολιτικής 
ασφάλειας. Συνεπώς δεν είναι δυνατόν κατά το προσεχές μέλλον να προβλεφθεί 
σφαιρική επισημοποίηση της σχέσης. Από πλευράς της ΕΕ για παράδειγμα, η ΔΚΔ 
θα πρέπει οπωσδήποτε να περατωθεί πριν αρχίσει να εξετάζεται σοβαρά ο 
χαρακτήρας της επισημοποίησης αυτής. Ωστόσο, μόλις οριστούν τα διάφορα 
στοιχεία της νέας σχέσης, θα είναι δυνατόν να εξεταστεί κατά πόσον είναι επιθυμητό 
να συγκεντρωθούν σε μία ενιαία πανηγυρική συμφωνία, όπως μία υπερατλαντική 
συνθήκη 
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ 
Η σχέση ΕΕ-ΗΠΑ είναι πολυσύνθετη και μεταβαλλόμενη. Πρέπει να βρεθούν νέοι 
τρόποι για την από κοινού εργασία και πρέπει το κοινό να αποκτήσει την πεποίθηση 
ότι είναι η αρμόζουσα, εμπλουτίζει δε τη ζωή των πολιτών που κατοικούν και στις 
δύο πλευρές του Ατλαντικού. 'Οπως εξηγείται στην παρούσα ανακοίνωση, η 
Επιτροπή προτείνει κατά το επόμενο εξάμηνο, το Συμβούλιο, η Επιτροπή και, 
εφόσον χρειάζεται, η αμερικανική διοίκηση, να εργαστούν για τη δημιουργία νέου 
πλαισίου, εντός του οποίου θα εντάσσεται η σχέση ΕΕ-ΗΠΑ. Ορισμένα στοιχεία 
έχουν ήδη προσδιοριστεί και μπορεί τώρα να πραγματοποιηθεί κάποια πρόοδος, οι 
υπόλοιπες αποφάσεις όμως θα ληφθούν κατά τα επόμενα έτη. Ωστόσο, στόχος είναι 
η διάσκεψη κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ το Δεκέμβριο 1995 να προβλέψει την πολιτική 
διάρθρωση της σχέσης και, διατυπώνοντας με σαφή απόφαση, να προσαρμόσει κάθε 
πτυχή της σχέσης και να κινήσει την εφαρμογή μέτρων για την υλοποίηση των εν 
λόγω προθέσεων. Με την εν λόγω απόφαση μπορεί να κινηθεί διαδικασία, η οποία 
θα εξασφαλίσει ότι η σχέση ΕΕ-ΗΠΑ θα εξακολουθήσει κατά τον επόμενο αιώνα να 
παίζει το ρόλο και να εκπληρώνει την υπόσχεση όπως αμφότερα διαμορφώθηκαν 
κατά τον εικοστό αιώνα. 
Στην ανακοίνωση αναφέρεται καταρχήν η άποψη ότι η σχέση ΕΕ-ΗΠΑ εξακολουθεί 
να αποτελεί το επίκεντρο και για τις δύο πλευρές και για τον υπόλοιπο κόσμο, 
ανεξάρτητα από το κατά πόσον κρίνεται σε όρους πολιτικούς, οικονομικούς ή 
ασφάλειας. Ωστόσο, δεν είναι δυνατόν να αφαιθεί να λειτουργεί στο μέλλον με βάση 
δομές και προτεραιότητες οι οποίες ίσχυαν κατά την περίοδο του ψυχρού πολέμου. 
Συνεπώς, είναι προς το κοινό συμφέρον της ΕΕ και των ΗΠΑ να επενδύσουν χρόνο 
και προσπάθεια για να δημιουργήσουν το πλαίσιο το οποίο θα εξασφαλίσει τη 
συνεχή λειτουργία και απόδοση της σχέσης στο μέλλον. 
Η παρούσα ανακοίνωση περιλαμβάνει προτάσεις σε όλους τους κύριους τομείς της 
σχέσης και αποκαλύπτει τις θεσμικές αρμοδιότητες της Επιτροπής, του Συμβουλίου 
και του Κοινοβουλίου. Εκάστη πρόταση είναι αφεαυτής αξιόλογη. Αλλά για να 
25 
προσαρμοστεί αποτελεσματικά η σχέση, είναι αναγκαίο αυτές οι επιμέρους 
προτάσεις να τεθούν σε ένα κοινό πλαίσιο, ώστε να τονιστεί το γεγονός ότι η ΕΕ 
και οι ΗΠΑ έχουν σοβαρές προθέσεις όσον αφορά αυτά τα ζωτικά καθήκοντα. 
Συνεπώς προτείνεται το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, συνερχόμενο το Δεκέμβριο του 
1995, να εγκρίνει επίσημα την επιθυμία της ΕΕ να προσαρμόσει και να ενισχύσει τις 
σχέσεις της με τις Π ΓΙ Λ στο πλαίσιο διαρθρωμένης εταιρικής σχέσης, καλύπτοντας 
τους τομείς που περιγράφονται στην παρούσα ανακοίνωση. Κατά την περίοδο μέχρι 
το Δεκέμβριο του 1995 η Επιτροπή, το Συμβούλιο και, εφόσον χρειάζεται, η 
αμερικανική διοίκηση, θα εργαστούν για να αναπτύξουν τις προτάσεις που 
περιέχονται στην παρούσα ανακοίνωση, με σκοπό να συντάξουν ένα σχέδιο δράσης, 
που θα συνοδεύει κοινή δήλωση, η οποία θα πρέπει να εγκριθεί από τη διάσκεψη 
κορυφής ΕΕ-ΗΠΑ κατά το Δεκέμβριο 1995. 
Συστάσεκ 
το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Δεκεμβρίου να εγκρίνει επίσημα την επιθυμία 
της ΕΕ να προσαρμόσει και να ενισχύσει τη σχέση της με τις ΗΠΑ στο 
πλαίσιο διαρθρωμένης εταιρικής σχέσης και να εγκρίνει σχέδιο δράσης, με 
βάση τις προτάσεις που περιέχονται στην παρούσα ανακοίνωση 
το εν λόγω σχέδιο δράσης να υποβληθεί στην επόμενη διάσκεψη κορυφής ΕΕ-
ΗΠΑ προς έγκριση, μαζί με πολιτική δήλωση σχετικά για τη σύσφιξη της 
σχέσης. 
26 
θέμα : Σημείωμα - Γενικό πλαίσιο 
Κύρια στοιχεία για τις συναλλαγές ΕΕ-ΗΠΑ 
Η τρέχουσα κατάσταση του υπερατλαντικού εμπορίου 
Η ΕΕ και οι ΗΠΑ αποτελούν ηγετικούς φορείς στο διεθνές σύστημα συναλλών. Η 
βαρύτητα τους στις παγκόσμιες συναλλαγές καθώς και ο βαθμός που είναι ανοικτοί 
σε αυτές, τοποθετούνται σχεδόν στο ίδιο επίπεδο : αμφότεροι αντιπροσωπεύουν 
15,20% των διεθνών συναλλαγών και η αναλογία εξαγωγές/ΛΕΓΧΠ είναι περίπου 
10% 
Για την Ευρωπαϊκή Ένωση, οι ΗΠΑ αποτελούν τον μόνο σημαντικότερο εμπορικό 
εταίρο. Το 1994, 17,6% των εξαγωγών της ΕΕ κατευθύνθηκαν στις ΙΙΠΛ και 17,3% 
των εισαγωγών της ΕΕ προήλθαν από τις ΗΠΑ. Όλοι οι άλλοι εμπορικοί εταίροι 
της ΕΕ αντιπροσώπευαν συνολικά εξαγωγές και εισαγωγές λιγότερο από 10%. 
Εξαγωγ_ςΕΕ 1994 Εισαγωγές 1994 
ΧΚΑΕ+ΝΑΚ 
Β_αβ &5ομ_νων 
10 μην_ν ΧΚΑΕ+ΝΑΚ 
ΜΕΞ + Καν. 
Ιαπων α 
VJV). Β_σα δεδομ_νων 
10 μην_ν 
Για τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι συναλλαγές της με την ΕΕ έρχονται σε δεύτερη 
σειρά μετά τον Καναδά. ΙΌ 1994 21,8% των αμερικανικών εξαγωγών 
κατευθύνθηκαν στην ΕΕ και 16,4% των αμερικανικών εισαγωγών προήλθαν από 
την ΕΕ 
27 
Εξαγωγ_ςΗΠΑ 1994 Εισαγωγ_ς ΗΠΑ 1994 
ΧΚΑΕ+ΝΛΚ 
ΜΕΞ+Καν. ΧΚΑΕ+ΝΑΚ 
ΜΕΞ+Καν. 
Πηγ_:ΟΟΣΑ !απων_α 
Πρόσφατες τάσεις των συναλλαγών ΕΕ-ΗΠΑ 
'Γα τελευταία χρόνια έχουν κάπως περιοριστεί οι εξαγωγές της ΕΕ στις ΗΠΑ. Οι 
εξαγωγές του Καναδά και της Ιαπωνίας αυξήθηκαν με ταχύτερο ρυθμό από το 
1990, και έτσι η ΕΕ, ενώ προηγουμένως καταλάμβανε την πρώτη θέση, τώρα 
βρίσκεται στην τρίτη θέση μεταξύ των εξαγωγέων στην αμερικανική αγορά. Σε 
σχετικές τιμές, οι εξαγωγές της Κίνας/ASEAN προς τις ΗΠΑ αυξήθηκαν με τον 
ταχύτερο ρυθμό, η δε αύξηση του μεριδίου τους στις εμπορευματικές αγορές των 
ΗΠΑ ήταν από 8,7% το 1990 σε 13% το 1993. Εάν συνεχιστεί η τάση αυτή, αυτή 
η ομάδα χωρών θα αποτελέσει τον τρίτο μεγαλύτερο εξαγωγέα στις ΗΠΑ μέσα 
στα επόμενα τρία χρόνια. 
Όσον αφορά τις εξαγωγές από τις IIIΙ Λ, παρατηρείται παρόμοια πτώση όσον 
αφορά τη θέση που καταλαμβάνει η ΕΕ : το μερίδιο των αμερικανικών εξαγωγο^ν 
προς την ΕΕ μειώθηκε από 25% το 1990 σε 21% το 1993. Αφετέρου αυξήθηκε το 
μερίδιο των αμερικανικών εξαγωγών προς τον Καναδά και τη Λατινική Αμερική 
και το 1993 ο Καναδάς αποτελούσε τη μεγαλύτερη αγορά για τις αμερικανικές 
εξαγωγές, με 21,6%. Σύμφωνα με τις τρέχουσες τάσεις, η Λατινική Αμερική, σε 
διάστημα δύο ετών, θα προηγείται της ΕΕ, ως χώρος προορισμού των 
αμερικανικών εξαγωγών. 
Τα εν λόγω στοιχεία για τις συναλλαγές αποκαλύπτουν σε ορισμένο βαθμό μία 
σχετική μετατόπιση από τις διαπεριφερειακές συναλλαγές σε ενδοπεριφερειακές 
συναλλαγές στην περίπτωση των ΗΠΑ. Για τις συναλλαγές της ΕΕ, μία παρόμοια 
τάση υπάρχει μόνο όσον αφορά τις εξαγωγές και δεν είναι τόσο έντονη όπως 
αυτή που παρατηρείται για το αμερικανικό εμπόριο. 
28 
Το ισοζύγιο διμερών συναλλαγών 
Στο ισοζύγιο συναλλαγών ΕΕ-ΗΓΙΛ δεν παρατηρείται σημαντική ή διαρθρωτική 
ανισορροπία. Το 1994, τα ρεύματα συναλλαγών υπέρ του Ατλαντικού ανήλθαν 
περίπου σε 95 δισεκατ. ECU προς κάθε κατεύθυνση. Τούτο έρχεται σε αντίθεση 
με το έντονο διαρθρωτικό έλλειμμα στις διμερείς συναλλαγές των ΗΠΑ με την 
Ιαπωνία (60 δισεκατ. ECU το 1994). 
(δισεκατ.ΕΟυ) ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ ΕΕ-ΜΠΑ 
-?0^ 1993 1994 
Εξοηβγ,ςΕΕ Εκκη«βγ_ςΕΕ Ισοζ_γ»ο 
Βάσει των δεδομένων για τις τομεακές συναλλαγές διαπιστώνεται ότι η μόνη 
σημαντική κατηγορία συναλλαγών ΕΕ-ΗΠΑ είναι οι "μηχανές, ηλεκτρικός 
εξοπλισμός, οπτικά και φωτογραφικά μέσα", που αντιπροσώπευαν το 41% των 
δΐ|ΐερών συναλλαγών το 1994. Οι ΗΠΑ είχαν σημαντικό διμερές πλεόνασμα στην 
εν λόγω κατηγορία προϊόντων, οι δε εξαγωγές υπερέβαιναν τις εισαγωγές κατά 
28% (9,4 δισεκατ. ECU). Όσον αφορά τα γεωργικά προϊόντα παρατηρείται επίσης 
πλεόνασμα για τις ΗΠΑ, εφόσον οι εξαγωγές υπερέβαιναν τις εισαγωγές περίπου 
κατά 30%. Το πλεόνασμα αυτό υπέρ των ΙΙΠΛ παρατηρείται και για τον 
εξοπλισμό μεταφορών, τα κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα και τα υποδήματα, την 
ξυλεία, τις πέτρες και τα κοινά μέταλλα. 
29 
Διμερείς συναλλαγές ανά κατηγορία προϊόντων, 1994, δισεκατ. ECU 
Γεωργία+βιομηχανία ειδών διατροφής 
Ορυκτά προϊόντα, μεταξύ άλλων 
πετρέλαιο 
Χημικά και πλαστικά προϊόντα 
Κλωστοϋφαντουργικά προϊόντα, 
υποδήματα και διάφορα βιομηχανικά 
προϊόντα 
Ξυλεία,τεχνουργήματα από πέτρες και 
κοινά μέταλλα 
Μηχανές και συσκευές,ηλεκτρικό 
υλικό/οπτικά και φωτογραφικά όργανα 
Οχήματα,αεροσκάφη και εξοπλισμός 
μεταφορών 
Λοιπά 
ΣΥΝΟΛΟ Εξαγωγές 
της ΕΕ 
προς τις 
ΗΠΑ 
5.1 
3.0 
12.8 
7.2 
13.5 
33.6 
15.4 
4.3 
95.0 Εισαγωγές 
της ΕΕ 
από τις 
ΗΠΑ 
6.7 
2.5 
12.8 
3.3 
9.6 
43.0 
9.8 
5.4 
93.2 Εμπορικό 
πλεόνασμα 
της ΕΕ με 
τις ΗΠΑ 
-1.6 
0.5 
0.0 
3.9 
3.9 
-9.4 
5.6 
-1.1 
1.8 
30 

ISSN 0254-1483 
COM(95) 411 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR il 
Αριθ. καταλόγου : CB-CO-95-449-GR-C 
ISBN 92-77-92891-3 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Λσυζεμβσύργο