Αριθ. C 180/14 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 11.7.91 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου όσον αφορά τη συγκριτική διαφήμιση και για τροποποίηση της 
οδηγίας 84/450/ΕΟΚ σχετικό με την παραπλανητική διαφήμιση 
(91/C 180/15) 
COM(91) 147 τελικό — SYN 343 
(Υποβλήθηκε από την Επιτροπή στις 28 Μαΐου 1991) 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 100Α, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
Σε συνεργασία με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, 
Έχοντας υπόψη τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι ένας από τους βασικούς στόχους της Κοινότητας είναι η 
ολοκλήρωση, το αργότερο μέχρι τις 31 Δεκεμβρίου 1992, της 
εσωτερικής αγοράς· ότι πρέπει να ληφθούν κατάλληλα 
μέτρα για τη σταδιακή εγκαθίδρυση της εσωτερικής 
αγοράς' ότι η εσωτερική αγορά αποτελεί χώρο χωρίς εσω­
τερικά σύνορα, όπου είναι εξασφαλισμένη η ελεύθερη 
κυκλοφορία των αγαθών, των προσώπων, των υπηρεσιών 
και των κεφαλαίων 
ότι η διαφήμιση συνιστά ένα σημαντικότατο μέσο για την 
εμπορική διάθεση σε ολόκληρη την Κοινότητα κάθε αγαθού 
και υπηρεσίας· ότι, ως εκ τούτου, οι βασικές διατάξεις που 
διέπουν τη μορφή και το περιεχόμενο της διαφήμισης πρέπει 
να είναι ταυτόσημες" ότι, ωστόσο, αυτό δεν συμβαίνει επί 
του παρόντος, στην περίπτωση της συγκριτικής διαφήμισης' 
ότι η ποικιλία της προσφοράς πρόκειται να αυξάνεται όλο 
και περισσότερο με την ολοκλήρωση της εσωτερικής 
αγοράς' ότι, επειδή υπάρχει η δυνατότητα και η ανάγκη να 
επωφεληθούν κατά το μέγιστο οι καταναλωτές από την 
ύπαρξη της εσωτερικής αγοράς, είναι σημαντικό να επι­
τραπεί η χρήση της συγκριτικής διαφήμισης σε όλα τα 
κράτη μέλη, δεδομένου ότι τούτο συμβάλλει στην προβολή 
των πλεονεκτημάτων των διαφόρων ομοειδών προϊόντων ότι, εξάλλου, η συγκριτική διαφήμιση μπορεί να τονώσει 
τον ανταγωνισμό μεταξύ των προμηθευτών αγαθών και 
υπηρεσιών προς όφελος των καταναλωτών 
ότι οι νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις 
των κρατών μελών για τη συγκριτική διαφήμιση παρουσιά­
ζουν σημαντικές διαφορές' ότι η διαφήμιση λειτουργεί υπε­
ράνω συνόρων και φθάνει σε άλλα κράτη μέλη' ότι το 
γεγονός ότι ορισμένες εθνικές νομοθεσίες επιτρέπουν, ενώ 
άλλες απαγορεύουν, τη συγκριτική διαφήμιση μπορεί να 
αποτελέσει εμπόδιο στην ελεύθερη κυκλοφορία αγαθών και 
υπηρεσιών και ενδέχεται να δημιουργήσει στρεβλώσεις του 
ανταγωνισμού' 
ότι στο έκτο σημείο αιτιολογικής σκέψης της οδηγίας 
84/450/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 10ης Σεπτεμβρίου 1984 για 
την προσέγγιση των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικη­
τικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την παρα­
πλανητική διαφήμιση (') αναφέρεται ότι, μετά την εναρμό­
νιση των εθνικών διατάξεων κατά της παραπλανητικής δια­
φήμισης, πρέπει, σε δεύτερο στάδιο, να ρυθμιστεί το ζήτημα 
της συγκριτικής διαφήμισης, με βάση κατάλληλες προτάσεις 
της Επιτροπής' 
ότι στο σημείο 3 στοιχείο δ) του παραρτήματος του ψηφί­
σματος του Συμβουλίου της 14ης Απριλίου 1975 (2) σχετικά 
με προκαταρκτικό πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας για πολιτική προστασίας και ενημέρωσης των 
καταναλωτών, συγκαταλέγεται μεταξύ των θεμελιωδών 
δικαιωμάτων των καταναλωτών το δικαίωμα στην ενημέ­
ρωση· ότι το δικαίωμα αυτό επικυρώνεται στο σημείο 40 
του παραρτήματος του ψηφίσματος του Συμβουλίου της 
19ης Μαΐου 1981 (3) σχετικά με το δεύτερο πρόγραμμα της 
Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας για πολιτική προστα­
σίας και ενημέρωσης των καταναλωτών ότι η συγκριτική 
διαφήμιση, εφόσον συγκρίνει ουσιώδη και επαληθεύσιμα 
στοιχεία και δεν είναι ούτε παραπλανητική, ούτε αθέμιτη, 
αποτελεί θεμιτό μέσο ενημέρωσης των καταναλωτών προς 
το συμφέρον τους· 
(') ΕΕ αριθ. L 250 της 19. 9. 1984, σ. 17. 
(2) ΕΕ αριθ. C 92 της 25. 4. 1975, σ. 1. 
Ο ΕΕ αρι3. C 133 της 3. 6. 1981, σ. Ι. 
11.7.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 180/15 
ότι πρέπει να καθιερωθούν αντικειμενικά κριτήρια για τον 
προσδιορισμό των πρακτικών συγκριτικής διαφήμισης που 
είναι αθέμιτες και, κατά συνέπεια, μπορούν να προκαλέ­
σουν στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό ή ζημίες σε ανταγωνι­
στές και να έχουν αρνητικά αποτελέσματα ως προς τη δυνα­
τότητα επιλογής των καταναλωτών 
ότι, ειδικότερα, για να αποτραπεί η αθέμιτη και αντιαντα-
γωνιστική χρήση της συγκριτικής διαφήμισης, είναι απαραί­
τητο να επιτρέπονται οι συγκρίσεις μόνο μεταξύ ομοειδών 
ανταγωνιστικών αγαθών και υπηρεσιών 
ότι οι διεξαχθείσες από τρίτους συγκριτικές δοκιμές μπο­
ρούν να αποτελέσουν αξιόλογη 6άση συγκριτικής διαφή­
μισης' ότι, εν τούτοις, αυτή η ανεξάρτητη δραστηριότητα 
απαιτεί σαφώς καθορισμένη προστασία έναντι της ανεπί­
τρεπτης εκμετάλλευσης των αποτελεσμάτων της από τους 
διαφημιζόμενους- ότι, εφόσον η εν λόγω εκμετάλλευση 
γίνεται νομότυπα, οι διαφημιζόμενοι οφείλουν να αναλά­
βουν οι ίδιοι την ευθύνη της εν λόγω χρήσης-
ότι το άρθρο 5 της οδηγίας 89/104/ΕΟΚ του Συμβουλίου 
της 21ης Δεκεμβρίου 1988 για την προσέγγιση των νομοθε­
σιών των κρατών μελών περί σημάτων ('), παρέχει στο 
δικαιούχο κατατεθέντος σήματος αποκλειστικό δικαίωμα, 
το οποίο περιλαμβάνει, το δικαίωμα να απαγορεύει σε κάθε 
τρίτο να χρησιμοποιεί κατά τις συναλλαγές, σημείο πανομοι­
ότυπο ή παρόμοιο για πανομοιότυπα προϊόντα ή υπηρεσίες 
ή, ενδεχομένως, ακόμα και για άλλα προϊόντα" 
ότι, ωστόσο, μπορεί να είναι απαραίτητο, για την αποτελε­
σματική λειτουργία της συγκριτικής διαφήμισης, να προσ­
διορίζονται τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες ανταγωνιστού με 
μνεία του σήματος, του οποίου ο ανταγωνιστής είναι δικαι­
ούχος ή της εμπορικής επωνυμίας του-
ότι, κατά την εν λόγω χρήση του σήματος ή της εμπορικής 
επωνυμίας ετέρου, εφόσον τηρούνται οι προϋποθέσεις που 
καθορίζει η παρούσα οδηγία και, ειδικότερα, δεν επιδιώ­
κεται όφελος από τη φήμη άλλου σήματος, δεν παραβιά­
ζεται το αποκλειστικό δικαίωμα του ετέρου, δεδομένου ότι, 
στη συγκεκριμένη περίπτωση, η χρήση αυτή αποβλέπει στην 
ιδιοποίηση της φήμης του, αλλά στην αποστασιοποίηση από 
αυτή και, κατά συνέπεια, στην αντικειμενική ανάδειξη των 
διαφορών-
ότι είναι σκόπιμο ν προβλεφθούν τα ίδια ένδικα ή/και διοι­
κητικά μέσα, όπως εκείνα που αναφέρονται στα άρθρα 4 
και 5 της οδηγίας 84/450/ΕΟΚ, για να καταστεί δυνατός ο 
έλεγχος της συγκριτικής διαφήμισης που δεν ανταποκρί­
νεται στις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας-
ότι το άρθρο 7 της οδηγίας 84/450/ΕΟΚ, το οποίο επιτρέπει 
στα κράτη μέλη να διατηρούν σε ισχύ ή να θεσπίζουν δια­
τάξεις προκειμένου να εξασφαλίζουν μεγαλύτερη προστασία 
στους καταναλωτές, στα πρόσωπα που ασκούν εμπορική, 
(') ΕΕαριθ. L40 της 12. 2. 1989, σ. 1. βιομηχανική, βιοτεχνική ή επαγγελματική δραστηριότητα, 
καθώς και στο ευρύ κοινό, δεν πρέπει να έχει εφαρμογή στη 
συγκριτική διαφήμιση, δεδομένου ότι η προτεινόμενη τρο­
ποποίηση αποτελεί νομιμοποιητική διάταξη για να επι­
τραπεί η συγκριτική διαφήμιση, υπό τους ίδιους όρους και 
προσφέροντας υψηλό επίπεδο προστασίας, σε όλα τα κράτη 
μέλη, 
ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ: 
Άρΰρο Ι 
Η οδηγία, τροποποιείται ως εξής: 
1. Ο τίτλος αντικαθίσταται από τον ακόλουθο τίτλο: 
«Οδηγία του Συμβουλίου της 10ης Σεπτεμβρίου 1984 περί 
παραπλανητικής διαφήμισης και συγκριτικής διαφή­
μισης». 
2. Στο άρθρο 2 το σημείο 3 αντικαθίσταται από το ακό­
λουθο κείμενο: 
«3. συγκριτική διαφήμιση: κάθε διαφήμιση που προσδιο­
ρίζει ρητά ή με υπονοούμενα έναν ανταγωνιστή ή τα 
ομοειδή αγαθά ή υπηρεσίες που προσφέρει ένας 
ανταγωνιστής-
4. πρόσωπο: κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο.» 
3. Παρεμβάλλεται το ακόλουθο άρθρο: 
«Άρΰρο 3α 
1. Η συγκριτική διαφήμιση επιτρέπεται εφόσον συ­
γκρίνει με αντικειμενικό τρόπο τα ουσιώδη, συναφή, επα-
ληθεύσιμα και αμερόληπτα επιλεγμένα χαρακτηριστικά 
ανταγωνιστικών αγαθών ή υπηρεσιών και: 
α) δεν είναι παραπλανητική · 
6) δεν προκαλεί σύγχυση στην αγορά μεταξύ του διαφη­
μιζομένου και ενός ανταγωνιστή ή μεταξύ των 
σημάτων, εμπορικών επωνυμιών, αγαθών ή υπηρεσιών 
του διαφημιζομένου και εκείνων ενός ανταγωνιστή-
γ) δεν είναι υποτιμητική, δυσφημιστική ή περιφρονητική 
για έναν ανταγωνιστή ή για τα σήματα, εμπορικές 
επωνυμίες, αγαθά, υπηρεσίες ή δραστηριότητες του ή 
δεν επιδιώκει κατά κύριο λόγο να επωφεληθεί από τη 
φήμη που έχει σήμα ή εμπορική επωνυμία ενός αντα­
γωνιστή. 
2. Η μνεία ή η αναπαραγωγή σε διαφημίσεις των απο­
τελεσμάτων συγκριτικών δοκιμών για αγαθά ή υπηρε­
σίες, που έχουν διεξαχθεί από τρίτους, επιτρέπεται μόνο 
με τη ρητή συναίνεση του υπευθύνου για τη δοκιμή προ-
ΑριθΟΙ^ί^ Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων ΙΡ7,^ 
σωπου. Στην περίπτωσηαυτή,οδιαφημιζόμενος φέρει 
την ευθύνη για τη συγκριτική δοκιμή, ως εάν αυτή είχε 
διεξαχθεί από τον ίδιοήυπό την καθοδήγηση του,^. 
4,Στοάρθρο4ηπαράγραφος ^ αντικαθίσταται απότο 
ακόλουθο κείμενοι 
^1 Τα κράτη μέ^,η μεριμνούν ώστε να υπάρχουν 
κατά^Αη^α και αποτελεσματικά μέσα για τον έλεγχο της 
παραπλανητικής διαφήμισης και της συγκριτικής διαφή­
μισης προς το συμφέρον τόσο των καταναλωτών όσο και 
των ανταγωνιστών και γενικότερα του κοινού. 
Τα μέσα αυτά πρέπει να περιλαμβάνουν νομικές διατά­
ζεις οι οποίεςθαδίδουν το δικαίωμασε πρόσωπα ή 
οργανώσεις που, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία 
έχουν νόμιμοδικαίωμανααπαγορευθείηπαραπ^ανη^ 
τική διαφήμιση καιησυγκριτική διαφήμισης 
α^ να προσ^ά^ουν δικαστικά την εν ^όγωδιαφήμιση^ 
ή^και 
^ ναφέρουντη διαφήμιση αυτή ενωπιονδιοικητικού 
οργάνου αρμόδιου είτε να αποφασίσει σχετικά με τις 
προσφυγές, είτε να κινήσει τις κατά^η^ες δικαστικές 
διαδικασίες. 
Εναπόκειται σε κάθε κράτος μέ^ος να αποφασίσει ποια 
απότις εν^όγωδιαδικασίεςπρόκειταινα εφαρμοστεί 
και αν πρέπει το δικαστήριοήτο διοικητικό όργανο να 
έχει το δικαίωμα να απαιτεί, προτού επιληφθεί της υπο­
θέσεως, την προηγούμενη προσφυγή σε ά^Αα υπάρχοντα 
μέσα διακανονισμού της διαφοράς, συμπερι^αμ^ανο-
μένων και των αναφερομένων στο άρθρον 
^Τοάρθρο4παράγραφος^δια^άζεταιωςες^ 
^, Στα πλαίσια των νομικωνδιατάςεωντηςπαρα-
γράφου Ι,τα κρατημένη παρέχουν στα δικαστήριαή 
στα διοικητικά όργανα εξουσίες οι οποίες τους επιτρέ­
πουν, στην περίπτωση που κρίνουν τα μέτρα αυτά ανα-
γκαία για την προστασία ό^ων των εμπλεκομένων συμ­
φερόντων, και ειδικότερα, του γενικού συμφέροντος^ 
αναδιατάξουν την παύση της παραπλανητικής διαφή-
μιαςήτης συγκριτικής διαφήμισηςήνα κινούν τις 
κατά^,η^ες δικαστικέςδιαδικασίεςπροκειμένου να 
διαταχθείηπαύση αυτής της διαφήμισης, 
ή 
^στην περίπτωση πουηπαραπ^αντ^τικήδιαφήμισηήη 
συγκριτική διαφήμιση δεν έχει ακόμη περιέ^θεισε 
γνώση του κοινού, επίκειται όμωςηδημοσίευσή της, 
νατηναπαγορεύουνήνακινούν την οικεία διαδι­
κασία απαγόρευσης της εν ^όγω διαφήμισης, έστω και αν δεν αποδεικνύεται ζημία ή πραγματική 
^^ά^η, ούτε πρόθεσηήαμέ^εια εκ μέρους του διαφημιζό­
μενου. 
Τα κράτη μέ^,ηπρο^έπουν, επιπλέον, ότι τα μέτρα που 
αναφέρονται στο πρώτο εδάφιο μπορούν να ληφθούν στα 
πλαίσια της ταχείας διαδικασίας^ 
— είτε με προσωρινή ισχύ, 
— είτε με οριστική ισχύ, 
ενω εννοείται ότι ανάγεται στην αρμοδιότητα κάθε κρά­
τους μέλους να επύέζειμεταζύτωνδύο αυτών δύσεων. 
Επιπλέον, προκειμένου να εξαλειφθούν τα εναπομένοντα 
αποτελέσματα παραπλανητικής διαφήμισης ή συγκρι^ 
τικήςδιαφήμισης,ηπαύση της οποίας έχε^ παταχθεί με 
οριστική απόφαση,τακράτη μέ^,η μπορούν νααπονέ-
μουν στα δικαστήριαήτα διοικητικά όργανα εξουσίες οι 
οποίες τους επιτρέπουν^ 
— να απαιτούν τη δημοσίευση ο^όκ^,ηρης της απόφασης 
ήμερους της, με τη μορφή που κρίνουν κατά^Αη^,η, 
— να απαιτούν, επιπλέον, τη δημοσίευση της ^ανορθω­
τικής δή^ωσης,^ 
^,Τοάρθρο^αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενοι 
^παρούσα οδηγία δεν αποκλείει τον εκούσιο έλεγχο της 
παραπ^ανητικήςδιαφήμισηςή τηςσυγκριτικήςδιαφή-
μισης από αυτόνομους οργανισμούς, Αεν αποκλείεται, 
επίσης,ηπροσφυγή των προσωπωνήτων οργανώσεων 
που αναφέρονται στο άρθρο4σε οργανισμούς αυτού του 
είδους, εφόσον υπάρχουν και ά^Αες διαδικασίες που μπο^ 
ρουν να κινηθούν ενώπιον τους, εκτός των δικαστικωνή 
διοικητικών διαδικασιών οι οποίες αναφέρονται στο εν 
^όγω άρθρον. 
7,Τοάρθρο7αντικαθίσταται από το ακόλουθο κείμενοι 
Ρ Ηπαρούσα οδηγία δεν εμποδίζει τα κρατημένη να 
διατηρόύνήνα θεσπίζουν διατάζεις προκειμένου να εξα­
σφαλίζουν έναντι της παραπλανητικής διαφήμισης, μεγα^ 
^ύτερη προστασία στους καταναλωτές, στα πρόσωπα που 
ασκούν εμπορική, βιομηχανική, ^ιοτεχνικήήεπαγγε^,μα^ 
τική δραστηριότητα, καθώς και στο κοινό γενικότερα. 
11,791 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ^1^17 
2. ^παράγραφος 1 δεν εφαρμόζεται στη συγκριτικά 
διαφήμισης 
^^^^ 
Τα κράτη μέληθέτουνσε ισ^ύ τις νομοθετικές^κανονι^ 
στικέςκαιδιοικητικές διατάξεις που είναι αναγκαίες για να 
συμμορφωθούνμ^τηνπαρούσαοδηγίατο αργότερο στις 
31 Δεκεμβρίου 1992. ΠληροφορούναμέσωςτηνΕπιτροπη 
σχετικά. Οταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις εν λόγω διατάξεις^ αυτές 
περιέ^ουνπαραπομπη^ στηνπαρούσαοδηγίαη^ συνοδεύσω 
νται από παρόμοια παραπομπή κατά την επίσημη δημοσί­
ευσα τους,Οτρόπος της παραπομπής αποφασίζεται από τα 
κράτη μέλη, 
Α παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.