Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών για την "Ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τα σχέδια δράσης για τη διοικητική και δικαστική ικανότητα και την παρακολούθηση των δεσμεύσεων που αναλαμβάνουν οι διαπραγματευόμενες χώρες στο πλαίσιο των ενταξιακών διαπραγματεύσεων"

(2003/C 73/06)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ,

έχοντας υπόψη την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τα σχέδια δράσης για τη διοικητική και δικαστική ικανότητα και την παρακολούθηση των δεσμεύσεων που αναλαμβάνουν οι διαπραγματευόμενες χώρες στο πλαίσιο των ενταξιακών διαπραγματεύσεων (COM(2002) 256 τελικό)·

έχοντας υπόψη την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 6ης Ιουνίου 2002 να ζητήσει τη γνωμοδότησή της για το θέμα σύμφωνα με το άρθρο 265, πρώτη παράγραφος, της συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας·

έχοντας υπόψη την απόφαση του Προεδρείου της, της 14ης Μαΐου 2002, να αναθέσει στην επιτροπή Εξωτερικών Σχέσεων την κατάρτιση γνωμοδότησης για το θέμα·

έχοντας υπόψη τη γνωμοδότησή της με θέμα την "Ενίσχυση της ανάπτυξης των θεσμικών δομών σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο στις υποψήφιες προς ένταξη χώρες" (CdR 102/2001 fin)(1), (εισηγητής: ο κ. Roger Kaliff, (S-PES))·

έχοντας υπόψη την τελική έκθεσή της σχετικά με τις εργασίες της ομάδας σύνδεσμος ΕΤΠ/ υποψηφίων χωρών και τις συστάσεις για το μέλλον (18 Οκτωβρίου 2001)·

έχοντας υπόψη την έκθεση εμπειρογνωμόνων "Προετοιμασίες ενόψει της διεύρυνσης της ΕΕ - Αποκέντρωση στις υποψήφιες χώρες που συμμετέχουν στην πρώτη φάση προσχώρησης" (CdR 391/1999 fin)·

έχοντας υπόψη τη γνωμοδότησή της για τις θεσμικές πτυχές της διεύρυνσης "Η τοπική και περιφερειακή διοίκηση στην καρδιά της Ευρώπης" (CdR 52/1999 fin)(2)·

έχοντας υπόψη τη γνωμοδότησή για την "Εφαρμογή της νομοθεσίας της ΕΕ στις περιφέρειες και στις τοπικές αρχές", (CdR 51/1999 fin)(3)·

έχοντας υπόψη το ψήφισμά της η "Διαδικασία διεύρυνσης της ΕΕ" (CdR 424/1999 fin - 17 Νοεμβρίου 1999)(4)·

έχοντας υπόψη τη Λευκή Βίβλο της Επιτροπής για την Διακυβέρνηση·

έχοντας υπόψη την έκθεση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την πορεία των διαπραγματεύσεων για την διεύρυνση (A5 - 0190/2002)·

έχοντας υπόψη τη συζήτηση για την διεύρυνση κατά την 45η σύνοδο ολομελείας της ΕΤΠ της 3ης και 4ης Ιουλίου 2002·

έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης (CdR 244/2002 rev.) που υιοθέτησε η επιτροπή "Εξωτερικών Σχέσεων" στις 26 Σεπτεμβρίου 2002 (εισηγητής: ο κ. Keith Brown, πρόεδρος του συμβουλίου του Clackmannanshire - (UK/EA)·

υιοθέτησε ομόφωνα, κατά την 47η σύνοδο ολομέλειάς της, της 20ής και 21ης Νοεμβρίου 2002 (συνεδρίαση της 20ής Νοεμβρίου), την ακόλουθη γνωμοδότηση.

Οι απόψεις της Επιτροπής των Περιφερειών

Η Επιτροπή των Περιφερειών

1. Σημειώνει με ικανοποίηση τα συμπεράσματα του Συμβουλίου της Σεβίλλης (21 και 22 Ιουνίου 2002) που επιβεβαιώνουν τη βούληση της Ένωσης να ολοκληρώσει τις διαπραγματεύσεις με τις δέκα υποψήφιες χώρες που συμμετέχουν στην πρώτη φάση προσχώρησης μέχρι τα τέλη του 2002, με στόχο την υπογραφή της συνθήκης προσχώρησης την Άνοιξη του 2003.

2. Επικροτεί τις προσπάθειες που έχουν καταβάλει μέχρι σήμερα οι υποψήφιες χώρες προκειμένου να καλύψουν τα κενά όσον αφορά την διοικητική τους ικανότητα.

3. Επικροτεί την ανάπτυξη από την Επιτροπή σχεδίων δράσης για την ενίσχυση της διοικητικής και νομικής ικανότητας των χωρών με τις οποίες διεξάγονται διαπραγματεύσεις και την πρόσθετη ενίσχυση έως 250 εκατ. ευρώ το 2002 για το σκοπό αυτό διαμέσου του προγράμματος Phare.

4. Επικροτεί την αναγνώριση εκ μέρους της Επιτροπής του γεγονότος ότι η βελτίωση των ικανοτήτων αποτελεί μακροπρόθεσμη διαδικασία η οποία θα πρέπει να συνεχιστεί μετά την προσχώρηση, και την προτεινόμενη πρόσθετη ενίσχυση 380 εκατ. ευρώ ως μεταβατική διευκόλυνση για τη στήριξη των εν λόγω προσπαθειών.

Η πρόκληση που αντιμετωπίζουν οι περιφερειακές και τοπικές αρχές των διαπραγματευόμενων χωρών

5. Σημειώνει ότι η αναδιάρθρωση των διοικητικών τους διαρθρώσεων ταυτόχρονα με την εφαρμογή του κοινοτικού κεκτημένου αποτελεί πολύπλοκη πρόκληση για τις τοπικές και περιφερειακές αρχές. Η λύση απαιτεί ανοικτές σχέσεις μεταξύ του εθνικού και του τοπικού και περιφερειακού επιπέδου και ανάπτυξη ικανοτήτων, εκεί όπου η ροή των πληροφοριών και οι δυνατότητες ανταλλαγής εμπειριών είναι σημαντικές.

6. Αναγνωρίζει ότι οι ρόλοι και οι ευθύνες των τοπικών και περιφερειακών αρχών ποικίλλουν μεταξύ των διαπραγματευόμενων χωρών καθώς και μεταξύ των κρατών μελών. Ωστόσο, η ΕΤΠ υπενθυμίζει τις κατευθυντήριες γραμμές της διεύρυνσης όσον αφορά τις τοπικές και περιφερειακές αρχές που περιλαμβάνονται στο ψήφισμά της για την "Διαδικασία διεύρυνσης της ΕΕ", τις οποίες υποστήριξαν οι εκπρόσωποι των τοπικών και περιφερειακών διαπραγματευόμενων χωρών:

- οι ενταξιακές διαπραγματεύσεις πρέπει να διεξάγονται σύμφωνα με την αρχή της εγγύτητας στον πολίτη, την αρχή της επικουρικότητας, και την αρχή της αναλογικότητας

- σε θέματα που αφορούν τις αρμοδιότητες ή τα ζωτικά συμφέροντά τους, πρέπει να διεξάγονται έγκαιρες και επαρκείς διαβουλεύσεις με τις τροπικές και περιφερειακές αρχές, οι τοπικές και περιφερειακές αρχές πρέπει να ενημερώνονται αμέσως σχετικά με τις συνέπειες των λύσεων που προέκυψαν από τις διαπραγματεύσεις, και να ζητείται υποχρεωτικά η γνώμη τους για θέματα που έχουν δημοσιονομικές και διοικητικές επιπτώσεις γι' αυτές και τούτο στο πλαίσιο που καθορίζουν τα αντίστοιχα συντάγματά τους.

Αντιμετώπιση των αναγκών από πλευράς διοικητικών ικανοτήτων των τοπικών και περιφερειακών αρχών στις διαπραγματευόμενες χώρες

7. Πιστεύει ότι εξακολουθεί να μην αναγνωρίζεται επαρκώς η σημασία του ρόλου και των ευθυνών των τοπικών και περιφερειακών αρχών όσον αφορά την επιτυχία της διαδικασίας διεύρυνσης. Συχνά, δεν κατανοείται επαρκώς ο βασικός ρόλος που διαδραματίζει το τοπικό και περιφερειακό επίπεδο που είναι εξίσου αξιόλογος με το ρόλο του εθνικού επιπέδου. Πρέπει να δοθεί μεγαλύτερος ρόλος στην τοπική και περιφερειακή διάσταση στις τρέχουσες διαπραγματεύσεις και στη στήριξη που παρέχεται όσον αφορά την προετοιμασία της προσχώρησης στην ΕΕ. Η Επιτροπή, τα κράτη μέλη, και οι εθνικές κυβερνήσεις των διαπραγματευόμενων χωρών πρέπει να εντείνουν τις προσπάθειές τους στο θέμα αυτό.

8. Τονίζει τη σημασία των τοπικών και περιφερειακών αρχών όσον αφορά την εφαρμογή ενός σημαντικού τμήματος της κοινοτικής νομοθεσίας και τη συμμετοχή τους στα προγράμματα των διαρθρωτικών ταμείων. Η ανάπτυξη των ικανοτήτων των τοπικών και περιφερειακών φορέων που βρίσκονται σε μια μεταβατική πολιτική και οικονομική κατάσταση αποτελεί μακροπρόθεσμη διαδικασία η οποία απαιτεί συστηματική ενίσχυση όσον αφορά την πληροφόρηση, τις διαβουλεύσεις, και ειδικά προγράμματα κατάρτισης.

Υπόψη της Επιτροπής, η ΕΤΠ

9. Εκφράζει την ανησυχία ότι η Επιτροπή εστιάζει τις προσπάθειές της στη συνεργασία με τις εθνικές κυβερνήσεις, παραβλέποντας την ευθύνη της έναντι του τοπικού και περιφερειακού επιπέδου επειδή τούτο είναι επαχθέστερο από διοικητικής απόψεως. Η ΕΤΠ καλεί τις Γενικές Διευθύνσεις της Επιτροπής να εντείνουν τις προσπάθειές τους και να συνεργαστούν με το τοπικό και περιφερειακό επίπεδο διακυβέρνησης των διαπραγματευόμενων χωρών σύμφωνα με τις αρχές της Λευκής Βίβλου για την Ευρωπαϊκή Διακυβέρνηση.

10. Επικροτεί την πρόοδο που επιτεύχθηκε χάρη στη θέσπιση το 2002 του προγράμματος περιφερειακής κατάρτισης (Γραφείο Ανταλλαγών Πληροφοριών για την Τεχνική Βοήθεια TAIEX) (που χρηματοδοτείται από το Phare) και την έναρξη της τρίτης φάσης κατάρτισης για αξιωματούχους της Εσθονίας, της Λετονίας, της Σλοβακίας, της Σλοβενίας, και της Τσεχίας (τα προγράμματα για τη Λιθουανία, την Ουγγαρία, και την Πολωνία έχουν ήδη αρχίσει).

11. Καλεί την Επιτροπή να διεξαγάγει μελέτη των ειδικών αναγκών κατάρτισης των τοπικών και περιφερειακών αρχών στις διαπραγματευόμενες χώρες σε συνεργασία με τις αρμόδιες εθνικές ενώσεις των κρατών μελών και των υποψηφίων χωρών και να αυξήσει τους πόρους που διατίθενται για τη στήριξη της επέκτασης του προγράμματος TAIEX προκειμένου να ανταποκριθεί στα πορίσματα των μελετών.

12. Από κοινού με την Επιτροπή ενθαρρύνει τις υποψήφιες χώρες να κάνουν πλήρη χρήση των δυνατοτήτων που προσφέρονται από προγράμματα όπως το Phare (TAIEX) και άλλα προγράμματα διαπεριφερειακής συνεργασίας και ειδικότερα τις εθνικές κυβερνήσεις να εντείνουν τις προσπάθειές τους να διασφαλίσουν ένα υψηλότερο επίπεδο απορρόφησης σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο.

13. Εκφράζει την ανησυχία της για το χαμηλό, μέχρι σήμερα, επίπεδο απορρόφησης των πόρων για την κατάρτιση στους τομείς της πολιτικής μεταφορών, ανάθεσης των δημοσίων συμβάσεων, και κοινωνικής πολιτικής (επαγγελματική ιατρική και ασφάλεια και εργατική νομοθεσία) σε περιφερειακό και τοπικό επίπεδο. Η ΕΤΠ καλεί την Επιτροπή να αυξήσει την ευαισθητοποίηση όσον αφορά τη σημασία των εν λόγω τομέων.

14. Καλεί την Επιτροπή να ενισχύσει τους συμμετέχοντες κατά την ολοκλήρωση της περιόδου κατάρτισης για να προωθήσουν την εμπειρογνωμοσύνη τους προκειμένου να αναπτυχθούν εντόπια κέντρα εμπειρογνωμοσύνης για την κατάρτιση και να ενθαρρυνθεί η τοπική ευθύνη για τη βελτίωση των διοικητικών ικανοτήτων.

15. Τονίζει ότι μολονότι πολλές περιφέρειες έχουν ιδρύσει ανεξάρτητες αντιπροσωπείες στις Βρυξέλλες προκειμένου να ενισχύσουν τις προσπάθειες των πόλεων και των περιφερειών στη διαδικασία ένταξης, πολλές δεν είναι σε θέση να πράξουν αυτό λόγω έλλειψης πόρων. Η ΕΤΠ καλεί την Επιτροπή να στηρίξει τις περιφέρεις και τις εθνικές ενώσεις των τοπικών και περιφερειακών αρχών στις αρχικές τους προσπάθειες να ιδρύσουν αντιπροσωπείες στις Βρυξέλλες.

Υπόψη των τοπικών και περιφερειακών αρχών των κρατών μελών και των υποψηφίων χωρών

16. Επαναλαμβάνει την επίκλησή της στο ψήφισμα για την "Διαδικασία διεύρυνσης" προς τις τοπικές και περιφερειακές αρχές των κρατών μελών να συμμετάσχουν στην προενταξιακή διαδικασία:

- να εντάξουν τη διάσταση της διεύρυνσης στις διμερείς συμφωνίες συνεργασίας τους, π.χ., συμφωνίες αδελφοποίησης ή συνεργασίας

- εφόσον οι πόροι και οι αρμοδιότητές τους το επιτρέπουν, να ανταλλάσσουν αξιωματούχους και να φιλοξενούν ασκούμενους.

17. Τονίζει το όφελος που αποκομίζουν οι τοπικές αρχές των κρατών μελών από παρόμοια προγράμματα. Για παράδειγμα, οι συμμετέχοντες στο TAIEX θα αποκτήσουν ειδικές τεχνικές γνώσεις και θα είναι καλύτερα ενημερωμένοι από τους ομολόγους τους στα κράτη μέλη μολονότι δεν θα έχουν πρακτική εμπειρία. Έτσι, οι φιλοξενούσες αρχές παρακινούνται να αξιολογούν τις διαδικασίες τους. Οι ανταλλαγές αποτελούν αμφίδρομη διαδικασία εκμάθησης.

18. Καλεί τις τοπικές και περιφερειακές αρχές να αναλάβουν τώρα μονομερώς την πρωτοβουλία σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος και να αξιοποιήσουν τις δυνατότητες που προσφέρονται αντί χάσουν τις ευκαιρίες αναμένοντας τις παρεμβάσεις της Επιτροπής ή προγράμματα διευθυνόμενα από τα κράτη μέλη.

Η σχέση μεταξύ εθνικού και τοπικού και περιφερειακού επιπέδου

19. Καλεί τις εθνικές αρχές των διαπραγματευόμενων χωρών να αναγνωρίσουν πλήρως το ρόλο των τοπικών και περιφερειακών αρχών οι οποίες συμβάλλουν στην επιτυχή προσχώρηση στην ΕΕ.

20. Η αποτελεσματική εφαρμογή και τήρηση του κοινοτικού κεκτημένου απαιτεί καλές και λειτουργικές σχέσεις μεταξύ του τοπικού/περιφερειακού και του εθνικού επιπέδου και ροή πληροφοριών στο τοπικό επίπεδο σε όλες τις υποψήφιες χώρες. Η επισημοποίηση των διαδικασιών διαβούλευσης αποτελεί βασική προϋπόθεση για να αποτραπούν μελλοντικά προβλήματα και να διασφαλιστεί η τήρηση της αρχής της επικουρικότητας.

21. Καλεί τις διαπραγματευόμενες χώρες να συνεχίσουν την διαδικασία της αποκέντρωσης και τονίζει τη σημασία της δημοκρατικής νομιμότητας σύμφωνα με τους ευρωπαϊκούς χάρτες της τοπικής και περιφερειακής αυτοδιοίκησης Επίσης, η ΕΤΠ καλεί τις διαπραγματευόμενες χώρες να διασφαλίσουν ότι η κατανομή των αρμοδιοτήτων σχετικά με την εφαρμογή του κεκτημένου διευκρινίζεται σαφώς. Όσον αφορά την Λευκή Βίβλο για την διακυβέρνηση, η Επιτροπή δίδει μεγάλη σημασία στις τριμερείς επαφές μεταξύ των επιπέδων διακυβέρνησης που συνεργάζονται σε τοπικό, εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο.

22. Σημειώνει τους φόβους που εξέφρασαν οι τοπικές και περιφερειακές σφαίρες διακυβέρνησης των διαπραγματευόμενων χωρών ότι σε ένα ορισμένο βαθμό θα απολέσουν τις εξουσίες τους στις αρχικές φάσεις της προσχώρησης ιδιαίτερα όσον αφορά την εκτέλεση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων λόγω έλλειψης εντοπίων ικανοτήτων. Η ΕΤΠ κρίνει ότι αυτό θα συμβεί μόνο σε περίπτωση που οι ανάγκες είναι προφανείς και αναπότρεπτες λόγω της συγκεκριμένης κλίμακας χρόνου που απαιτείται για την μεταβίβαση των εξουσιών στις τοπικές και περιφερειακές σφαίρες διακυβέρνησης.

23. Υπενθυμίζει τις ανησυχίες τις σχετικά με τα δημοσιονομική προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι τοπικές και περιφερειακές αρχές, ειδικότερα όσον αφορά τις πρόσθετες αρμοδιότητες που τους ανατίθενται τώρα. Η ΕΤΠ τονίζει ότι η εξουσία επιβολής φόρων έχει θεμελιώδη σημασία για τη διασφάλιση αποτελεσματικών και αυτόνομων τοπικών και περιφερειακών αρχών.

Η ανάπτυξη των ικανοτήτων σε σχέση με τη υιοθέτηση, εφαρμογή, και την τήρηση του κοινοτικού κεκτημένου

24. Συμφωνεί με την ανάγκη σχεδίων δράσης για την ενίσχυση των ακόλουθων διοικητικών ικανοτήτων:

- Μεταρρύθμιση του δικαστικού συστήματος

- Σεβασμός των δικαιωμάτων του ανθρώπου και προστασία των μειονοτήτων

- Ανάπτυξη αποτελεσματικών ικανοτήτων για την καταπολέμηση της διαφθοράς

25. Σημειώνει με ανησυχία ότι η αναφορά στην ανάπτυξη των ικανοτήτων των τοπικών και περιφερειακών αρχών γίνεται συγκεκριμένα μόνο στο πλαίσιο της πολιτικής περιβάλλοντος και της διαχείρισης των κοινοτικών ταμείων. Οι τοπικές και περιφερειακές αρχές θα είναι υπεύθυνες για την εφαρμογή του κοινοτικού κεκτημένου σε πολλούς τομείς όπως, π.χ., ανάθεση των δημοσίων συμβάσεων, προστασία του καταναλωτή, υγεία και ασφάλεια, προώθηση της περιφερειακής ανάπτυξης, απασχόληση και κοινωνική πολιτική.

26. Προτείνει τα προγράμματα κατάρτισης να διευρυνθούν ώστε να συμπεριλάβουν τομείς όπως, π.χ., οι κανόνες περί δημοσίων ενισχύσεων (πολιτικές ανταγωνισμού και περιφερειακής ανάπτυξης), τα δικαιώματα του πολίτη, όπως, για παράδειγμα, το δικαίωμα του εκλέγειν και εκλέγεσθαι όλων των πολιτών της Ένωσης στις δημοτικές εκλογές, η οδηγία για τον ΦΠΑ, και η οδηγία τους φόρους κατανάλωσης όσον αφορά τους πόρους των τοπικών και περιφερειακών αρχών.

27. Σημειώνει ότι ήδη υπάρχουν καθυστερήσεις στην εφαρμογή νέων προγραμμάτων όπως το Sapard (γεωργία και ανάπτυξη της υπαίθρου) και το Ιspa (υποδομές και περιβάλλον) λόγω της πολύπλοκης φύσης τους. Τα προβλήματα όσον αφορά την εκτέλεση προγραμμάτων και οι καθυστερήσεις όσον αφορά την ανάληψη πόρων στα σημερινά κράτη μέλη είχαν ήδη ως αποτέλεσμα την ανασκόπηση των πολύπλοκων κανονισμών των διαρθρωτικών ταμείων από την ΓΔ Περιφερειακής Ανάπτυξης. Η έλλειψη πόρων και κατάρτισης σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο πιθανόν να οξύνει τα προβλήματα αυτά στις διαπραγματευόμενες χώρες.

28. Τονίζει ότι για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική απορρόφηση των πόρων, η κατάρτιση σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο πρέπει να εστιαστεί στην προετοιμασία, στην επιλογή και την εκτέλεση των έργων, στις απαιτήσεις διαχειριστικού ελέγχου και στη διαχείριση διεθνικών έργων, καθώς και στον γενικό προγραμματισμό, στη διαχείριση και στον έλεγχο. Η ΕΤΠ κρίνει ότι πρέπει να διατεθούν για το σκοπό αυτό πόροι τεχνικής βοήθειας στις τοπικές και περιφερειακές αρχές από τις αρχές της περιόδου προγραμματισμού. Η ανταλλαγή εμπειριών είναι εξίσου σημαντική καθώς έχει αναγνωριστεί ως βασικός παράγοντας για την επιτυχία των στρατηγικών περιφερειακής ανάπτυξης.

29. Καλεί την Επιτροπή να προσφέρει περισσότερες ευκαιρίες και χρηματοδοτική ενίσχυση για μικρής κλίμακας προγράμματα τοπικής και περιφερειακής συνεργασίας αρχών των υποψηφίων χωρών και των κρατών μελών διαμέσου προγραμμάτων όπως το Phare και το Ιnterreg III. Υπάρχει αξιόλογη εμπειρογνωμοσύνη όσον αφορά την περιφερειακή διαχείριση των διαρθρωτικών πόρων στα κράτη μέλη και, μετά την ένταξη, η εμπειρογνωμοσύνη αυτή μπορεί να πλεονάζει στα κράτη μέλη ενώ θα σπανίζει στις υποψήφιες χώρες. Συνεπώς, επιβάλλεται συντονισμένος προγραμματισμός.

Εκστρατείες ευαισθητοποίησης του κοινού

30. Σημειώνει τη φθίνουσα υποστήριξη του κοινού στις υποψήφιες χώρες για την προσχώρηση στην ΕΕ γεγονός που αντανακλά τις ανησυχίες όσον αφορά την διεύρυνση, και προσδίδει μεγαλύτερη σημασία στην επικοινωνιακή στρατηγική της Επιτροπής για τη διεύρυνση. Οι τοπικές και περιφερειακές αρχές, ως το πλησιέστερο προς τον πολίτη επίπεδο διακυβέρνησης, έχουν άμεση επαφή με τους πολίτες και, κατά συνέπεια, βρίσκονται σε πλεονεκτική θέση προκειμένου να εξηγήσουν την πολιτική διεύρυνσης και τις συνέπειές της από τοπική άποψη. Η ΕΤΠ καλεί την Επιτροπή να στηρίξει μια καλύτερη στρατηγική συντονισμού των προσπαθειών σε τοπικό και περιφερειακό επίπεδο.

31. Μολονότι το βασικό μέσο προενταξιακής ενίσχυσης της ανάπτυξης των ικανοτήτων είναι το πρόγραμμα αδελφοποίησης το οποίο χρηματοδοτείται από το Phare, η αδελφοποίηση σε δημοτικό επίπεδο μπορεί να διαδραματίσει ένα ρόλο στον τομέα αυτό (ΓΔ Εκπαίδευση και Πολιτισμός). Οι ανταλλαγές αυτές φέρνουν την Ευρώπη εγγύτερα στον πολίτη και προάγουν μια μεγαλύτερη αμοιβαία κατανόηση και σεβασμό των διαφόρων πολιτισμών και παραδόσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Κατά συνέπεια, η ΕΤΠ εκφράζει τις ανησυχίες της για την πρόσφατη πρόταση της Επιτροπής να μειώσει τον προϋπολογισμό της αδελφοποίησης κατά 50 % σχεδόν και επιθυμεί την απόσυρσή της.

Το έργο της Επιτροπής των Περιφερειών

32. Η ΕΤΠ οφείλει να εντείνει τις προσπάθειές της στο τομέα αυτό στην εναπομένουσα σύντομη περίοδο πριν την ένταξη. Προτείνει η επιτροπή RELEX να καταρτίσει ένα σχέδιο δράσης για την προώθηση των συστάσεων της παρούσας και της προηγούμενης γνωμοδότησης για την στρατηγική διεύρυνσης της Επιτροπής.

33. Σημειώνει τα εποικοδομητικά βήματα, όσον αφορά την εφαρμογή του κοινοτικού κεκτημένου, των μικτών συμβουλευτικών επιτροπών (ΜΣΕ) που έχουν συγκροτηθεί με την Πολωνία και την Τσεχία, (η συγκρότηση της ΜΣΕ με την Κύπρο είναι σε εξέλιξη) με βάση τις εργασίες της ομάδας σύνδεσμος οι οποίες έτυχαν ευνοϊκής υποδοχής στις υποψήφιες χώρες. Η ΕΤΠ πρέπει να προγραμματίσει τακτικές συνεδριάσεις και να παράσχει περισσότερη στήριξη για να διασφαλίσει την αποτελεσματικότητα των εργασιών των ΜΣΕ.

34. Όπως και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, έτσι και η ΕΤΠ πρέπει να δεχθεί τα νέα μέλη υπό το καθεστώς του παρατηρητή μόλις υπογραφούν οι συνθήκες προσχώρησης.

35. Επαναλαμβάνει τη σύσταση της ομάδας σύνδεσμος για ειδικό προϋπολογισμό για ασκούμενους από τις τοπικές και περιφερειακές διοικήσεις των διαπραγματευόμενων χωρών που θα επέτρεπε την εφαρμογή ενός ειδικού προγράμματος τοποθέτησης ασκουμένων στην ΕΤΠ (Έκθεση Οκτωβρίου 2001).

36. Πιστεύει ότι πρέπει να υπάρξει μεγαλύτερη συνεργασία των υποψηφίων χωρών, και ότι η ΕΤΠ πρέπει να υποστηρίξει την ιδέα με την προώθηση κοινών πρωτοβουλιών εργασίας σε ειδικούς τομείς πολιτικής όπως, π.χ., περιφερειακή πολιτική, περιβάλλον, μεταφορές, και κοινωνική και υγειονομική πολιτική.

37. Η ΕΤΠ πρέπει να αναλάβει ηγετικό ρόλο και να συνεργαστεί στενά με τις εθνικές ενώσεις τοπικών και περιφερειακών αρχών και τις ευρωπαϊκές ενώσεις προκειμένου να στηρίξει το έργο τους με τις διαπραγματευόμενες χώρες. Παράδειγμα αποτελεί το έργο LOGON το οποίο καθοδηγεί η ομάδα εργασίας για την διεύρυνση της Ευρωπαϊκής Διάσκεψης Υπουργών Μεταφορών που αναπτύσσει ένα δίκτυο συνεργασίας των ενώσεων τοπικών αρχών της ΕΕ και των Χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης για την ανταλλαγή τεχνογνωσίας.

38. Η ΕΤΠ εμμένει να αναγνωρισθεί ως όργανο της ΕΕ προκειμένου να είναι σε θέση να ασκήσει αποτελεσματικότερα τις αρμοδιότητες υποδοχής, εκπροσώπησης, και προάσπισης των αναγκών των τοπικών και περιφερειακών αρχών των υποψήφιων προς ένταξη χωρών.

39. Η ΕΤΠ πρέπει να απευθύνει έκκληση στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να χρηματοδοτήσει την ίδρυση στις Βρυξέλλες ενός γραφείου των ενώσεων τοπικών και περιφερειακών αρχών των διαπραγματευόμενων χωρών.

Βρυξέλλες, 20 Νοεμβρίου 2002.

Ο Πρόεδρος

της Επιτροπής των Περιφερειών

Albert Bore

(1) ΕΕ C 107 της 3.5.2002, σ. 32.

(2) ΕΕ C 374 της 23.12.1999, σ. 15.

(3) ΕΕ C 374 της 23.12.1999, σ. 25.

(4) ΕΕ C 57 της 29.2.2000, σ. 1.