ARCHIVES HISTORIQUES 
DE LA COMMISSION 
 
 
 
COLLECTION RELIEE DES 
DOCUMENTS "COM" 
 
 
 
 
COM (85) 208 
 
 
 
Vol. 1985/0 100 
  
 
Disclaimer  
Conformément au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique 
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, 
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003 
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents 
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit 
règlement. 
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 
concerning the opening to the public of the historical archives of the European Economic 
Community and the European Atomic Energy Community (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as 
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243, 
27.9.2003, p. 1), t his file is open to the public. Where necessary, classified documents in this 
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.  
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom 1. 
Februa r 1983 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen  
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgemeinschaft (ABI. L 43 vom 15.2.1983,  
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. September 2003  
(ABI. L 243 v om 27.9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit  
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5  
der genannten Verordnung freigegeben.  
ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ
Ο Ο Μ ( 8 5 )  208 τ ε λ ι κ ά
Βρυζ^λλες, 25 Ιο υ ν ίο υ  1985
ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΧΑΛΥΒΑ 1990
(έγγραφο των υπηρεσιών της Επιτροπής)
00Μ (θ5) 208 τ ε λ ικ ί

ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΧΑΛΥΒΑ 1990
ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ
Η  μ ε σ ο π ρ ό θ ε σ μ η  ε ξ έ λ ι ξ η  τ η ς  α γ ο ρ ά ς  σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ ά λ υ β α
ο τ η ν  Κ ο ι ν ό τ η τ α
1. Α ν α δ ρ ο μ ή  ο τ ι ς  τ ά σ ε ι ς  π ο υ  π α ρ α τ η ρ ή θ η κ α ν  κ α τ ά  τ ο  
π α ρ ε λ θ ό ν
2. Μ έ τ ρ ι ε ς  π ρ ο ο π τ ι κ έ ς  α ν ά π τ υ ξ η ς
3. Π ρ ό β λ ε ψ η  γ ι α  τ η ν  α ν ά π τ υ ξ η  τ ω ν  κ λ ά δ ω ν  μ ε τ α π ο ί η σ η ς  
τ ο υ  χ ά λ υ β α
4. Ο ι  ε ξ α ι ρ ε τ ι κ ά  μ ε γ ά λ ε ς  μ ε ι ώ σ ε ι ς  τ η ς  ε ι δ ι κ ή ς  
κ α τ α ν ά λ ω σ η ς  δ ε ν  ε π ι τ ρ έ π ο υ ν  α ύ ξ η σ η  τ η ς  ζ ή τ η σ η ς
5. Π ρ ό β λ ε ψ η  τ η ς  φ α ι ν ό μ ε ν η ς  κ α τ α ν ά λ ω σ η ς  γ ι α  τ η  
χ ρ ο ν ι κ ή  π ε ρ ί ο δ ο  μ έ χ ρ ι  τ ο  1990
6. Τ ά σ ε ι ς  ό σ ο ν  α φ ο ρ ά  ε ι δ ι κ ά  τ α  π ρ ο ϊ ό ν τ α  τ η ς  π ρ ώ τ η ς  
μ ε τ α π ο ί η σ η ς  κ α ι  τ ο υ ς  σ ω λ ή ν ε ς
7 . Τ ά σ ε ι ς  π ο υ  π α ρ ο υ σ ι ά ζ ο υ ν  ι δ ι α ί τ ε ρ α  ο ι  ε ι δ ι κ ο ί  
χ ά λ υ β ε ς
8. Τ ά σ ε ι ς  π ο υ  μ π ο ρ ε ί  ν α  π ρ ο β λ ε φ θ ο ύ ν  γ ι α  μ ε τ ά  τ ο  
1990
9. Η  κ α τ α ν ά λ ω σ η  χ ά λ υ β α  σ τ η  δ ι ε υ ρ υ μ έ ν η  Κ ο ι ν ό τ η τ α
Ε ξ ω τ ε ρ ι κ έ ς  σ υ ν α λ λ α γ έ ς
1. Ε ι σ α γ ω γ ή
2. Τ ο  π α γ κ ό σ μ ι ο  π ε ρ ι β ά λ λ ο ν
3 . Ο ι  ε ξ ω τ ε ρ ι κ έ ς  σ υ ν α λ λ α γ έ ς  τ η ς  
ά π ο ψ η  δ ι ά ρ θ ρ ω σ η ς
4. Π ρ ο β λ έ ψ ε ι ς  γ ι α  τ ο  1990 
-  Η  ε π ί π τ ω σ η  τ η ς  δ ι ε ύ ρ υ ν σ η ς
ε ξ ω τ ε ρ ι κ ώ ν  σ υ ν α λ λ α γ ώ ν
5. Σ υ ν ο π τ ι κ ή  α ν ά λ υ σ η  τ ω ν  ε ξ ω τ ε ρ ι κ ώ ν  
Κ ο ι ν ό τ η τ α ς  τ ω ν  Δ έ κ αΚ ο ι ν ό τ η τ α ς  α π ό
σ τ ο  ι σ ο ζ ύ γ ι ο  
σ υ ν α λ λ α γ ώ ν  τ η ς

Κ ε φ ά λ α ι ο  I I I Ι σ ο ρ ρ ο π ί α  π ρ ο σ φ ο ρ ά ς  κ α ι  ζ ή τ η σ η ς2.
1.
2.
3.Η  π α ρ α γ ω γ ή
Ι σ ο ρ ρ ο π ί α  τ η ς  π ρ ο σ φ ο ρ ά ς  κ α ι  τ η ς  ζ ή τ η σ η ς
-  Κ ο ι ν ό τ η τ α  τ ω ν  Δ έ κ α
-  Ε π ί δ ρ α σ η  τ η ς  δ ι ε ύ ρ υ ν σ η ς
Η  ι σ ο ρ ρ ο π ί α  σ τ ο ν  κ λ ά δ ο  τ ω ν  ε ι δ ι κ ώ ν  χ α λ ύ β ω ν
Κ ε φ ά λ α ι ο  IV Ε ρ ε υ ν α  κ α ι  α ν ά π τ υ ξ η
1. Π α ρ α γ ω γ ή  κ α ι  μ ε τ α π ο  ί η σ η  τ ο υ  χ ά λ υ β α
2. Π ρ ο ώ θ η σ η  τ η ς  κ α τ α ν ά λ ω σ η ς  χ ά λ υ β α
Κ ε φ ά λ α ι ο  V Τ ι μ έ ς  κ α ι  ό ρ ο ι  π ώ λ η σ η ς
1. Γ ε ν ι κ ά
2. 1973 -  1974 : τ α  δ ύ ο  τ ε λ ε υ τ α ί α  ε ξ α ι ρ ε τ ι κ ά  έ τ η
3 . 1977 -  1985 : τ α  χ ρ ό ν ι α  κ ρ ί σ η ς
4. Π ω λ ή σ ε ι ς  π ρ ο ς  ε ξ α γ ω γ ή
5. Τ ι μ έ ς  ε ι σ α γ ω γ ώ ν
6 . 0 ρ ό λ ο ς  τ ω ν  ν ο μ ι σ μ ά τ ω ν
7 . Ο ι  μ ε σ ο π ρ ό θ ε σ μ ε ς  π ρ ο ο π τ ι κ έ ς
Κ ε φ ά λ α ι ο  VI Η  α π α σ χ ό λ η σ η  σ τ η  β ι ο μ η χ α ν ί α  σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ ά λ υ β α  σ τ η ν  
Κ ο ι ν ό τ η τ α
1. Α ν α σ κ ό π η σ η
2. Χ α ρ α κ τ η ρ ι σ τ ι κ ά  τ η ς  α π α σ χ ό λ η σ η ς
3. Π ρ ο ο π τ ι κ έ ς  τ η ς  α π α σ χ ό λ η σ η ς  σ τ η  β ι ο μ η χ α ν ί α  
σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ ά λ υ β α  γ ι α  τ ο  1990
4 . Π ο ι ο τ ι κ ή  ά π ο ψ η  τ η ς  ε ξ έ λ ι ξ η ς  τ ο υ  δ υ ν α μ ι κ ο ύ
5. Κ ο ι ν ω ν ι κ έ ς  ε π ι π τ ώ σ ε ι ς
Κ ε φ ά λ α ι ο  VII Ε φ ο δ ι α σ μ ό ς
1. Π α λ α ι ο σ ί δ η ρ ο ς
-  Α ν ά λ υ σ η  τ η ς  α γ ο ρ ά ς  π α λ α ι ο σ ι δ ή ρ ο υ  γ ι α  χ ά λ υ β α  
-  π ρ ο ο π τ ι κ έ ς  1990
2. Π ρ ώ τ ε ς  ύ λ ε ς
3 . Ε ν έ ρ γ ε ι α

ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Ο ι  " Γ ε ν ι κ ο ί  Σ τ ό χ ο ι  Χ ά λ υ β α ς  1990" τ η ς  Κ ο ι ν ό τ η τ α ς  τ ω ν  Δ έ κ α  ε γ γ ρ ά φ ο ν τ α ι  
σ ' έ ν α  ε ν τ ε λ ώ ς  δ ι α φ ο ρ ε τ ι κ ό  π λ α ί σ ι ο  α π ό  α υ τ ό  π ο υ  ο ρ ι ο θ έ τ η ο α ν  τ α  
π ρ ο η γ ο ύ μ ε ν α  π ρ ο γ ρ ά μ μ α τ α  κ α ι  π ρ ο β λ έ ψ ε ι ς .  Η  δ ι α δ ι κ α σ ί α  τ η ς  
α ν α δ ι ά ρ θ ρ ω σ η ς  τ η ς  β ι ο μ η χ α ν ί α ς  σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ ά λ υ β α  τ η ς  Ε υ ρ ω π α ϊ κ ή ς  
Κ ο ι ν ό τ η τ α ς  π ο υ  δ ρ ο μ ο λ ο γ ή θ η κ ε  μ ε  τ ι ς  β α σ ι κ έ ς  π ο λ ι τ ι κ έ ς  α π ο φ ά σ ε ι ς  π ο υ  
ε λ ή φ θ η σ α ν  τ ο  1982 σ τ ο  Ε Ι - Θ Ι Ν Θ Ο Ρ ,  β ρ ί σ κ ε τ α ι  σ ε  π λ ή ρ η  ε ξ έ λ ι ξ η .  
Ε π ι π λ έ ο ν ,  σ τ ο  μ έ χ ρ ι  τ ο  1990 δ ι ά σ τ η μ α  θ α  μ ε σ ο λ α β ή σ ε ι  η  π ρ ο σ χ ώ ρ η σ η  τ η ς  
Ι σ π α ν ί α ς  κ α ι  τ η ς  Π ο ρ τ ο γ α λ ί α ς  σ τ η ν  Κ ο ι ν ό τ η τ α ,  γ ε γ ο ν ό ς  π ο υ  μ π ο ρ ε ί  ν α  
ε π ι δ ε ι ν ώ σ ε ι  τ ι ς  α ν ι σ ο ρ ρ ο π ί ε ς  π ο υ  ε κ τ ί θ ε ν τ α ι  σ τ α  κ ε φ ά λ α ι α  π ο υ  
α κ ο λ ο υ θ ο ύ ν .  Ω ς  ε κ  τ ο ύ τ ο υ ,  η  α ν α δ ι ά ρ θ ρ ω σ η  τ η ς  β ι ο μ η χ α ν ί α ς  σ ι δ ή ρ ο υ  
κ α ι  χ ά λ υ β α  τ ω ν  χ ω ρ ώ ν  α υ τ ώ ν  α π ο κ τ ά  μ ε γ ά λ η  σ η μ α σ ί α .
Τ α  μ έ τ ρ α  γ ι α  τ η ν  α ν τ ι μ ε τ ώ π ι σ η  τ η ς  κ ρ ί σ η ς ,  τ α  ο π ο ί α  σ υ ν έ β α λ α ν  
α π ο φ α σ ι σ τ ι κ ά  σ τ ο  ν α  δ ρ ο μ ο λ ο γ η θ ε ί  η  δ ι α δ ι κ α σ ί α  τ η ς  α ν α δ ι ά ρ θ ρ ω σ η ς  
α π ο φ ε ύ γ ο ν τ α ς  τ η ν  α π ο ρ ρ ύ θ μ ι σ η  τ η ς  α γ ο ρ ά ς ,  α π έ δ ω σ α ν  σ τ ο  σ ύ ν ο λ ό  τ ο υ ς  τ α  
α ν α μ ε ν ό μ ε ν α ,  κ α ι  υ π ο λ ο γ ί ζ ε τ α ι  ν α  ε ξ α σ φ α λ ί σ ο υ ν  σ τ η ν  κ ο ι ν ο τ ι κ ή  
β ι ο μ η χ α ν ί α  σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ ά λ υ β α  μ ι α  κ α λ ύ τ ε ρ η  α φ ε τ η ρ ί α  γ ι α  τ η  
μ ε λ λ ο ν τ ι κ ή  τ η ς  ε ξ έ λ ι ξ η .
Τ ο  γ ε γ ο ν ό ς ,  ω σ τ ό σ ο ,  ό τ ι  η  α ν α δ ι ά ρ θ ρ ω σ η  α υ τ ή  δ ε ν  έ χ ε ι  α κ ό μ η  
ο λ ο κ λ η ρ ω θ ε ί ,  δ υ σ κ ο λ ε ύ ε ι  τ η ν  ο ρ θ ή  α ξ ι ο λ ό γ η σ η  τ η ς  κ α τ ά σ τ α σ η ς  τ η ς  
κ ο ι ν ο τ ι κ ή ς  β ι ο μ η χ α ν ί α ς  σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ ά λ υ β α  τ ο  1990, τ ω ν  τ ά σ ε ω ν  τ η ς  
π ρ ο σ φ ο ρ ά ς  κ α ι  τ η ς  ζ η τ η σ η ς ,  κ α ι ,  κ α τ ά  π ρ ώ τ ο  λ ό γ ο ,  τ ω ν  σ τ ρ α τ η γ ι κ ώ ν  
ε π ι λ ο γ ώ ν  π ο υ  θ α  π ρ ο σ φ έ ρ ο ν τ α ν  σ τ ι ς  ε π ι χ ε ι ρ ή σ ε ι ς  γ ι α  ν α  α ν τ ι μ ε τ ω π ί σ ο υ ν  
μ ι α  μ η  ρ υ θ μ ι σ μ έ ν η  α γ ο ρ ά .
Η  Ε υ ρ ω π α ϊ κ ή  Κ ο ι ν ό τ η τ α  π ρ έ π ε ι  λ ο ι π ό ν  ν α  δ ι ε ρ ε υ ν ή σ ε ι  
π ρ ο σ ο χ ή  τ η  μ ε λ λ ο ν τ ι κ ή  ο ι κ ο ν ο μ ι κ ή  σ τ α θ ε ρ ό τ η τ α  τ ω ν  
σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ α λ υ β α  υ π ό  τ ο  φ ω ς  τ ω ν  τ ρ ε χ ό ν τ ω ν  
π ρ ο γ ρ α μ μ ά τ ω ν .
Α ς  σ η μ ε ι ω θ ε ί  κ α τ α ρ χ ή ν  ό τ ι  η  Ε π ι τ ρ ο π ή  δ ε ν  μ π ο ρ ε ί  ν α  ε ξ ε τ ά σ ε ι  κ α ι  ν α  
α ξ ι ο λ ο γ ή σ ε ι  τ ο ν  τ ο μ έ α  σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ ά λ υ β α  π α ρ ά  μ ό ν ο  σ ε  σ υ ν ο λ ι κ ή  β ά σ η ,  
ό π ω ς  ε π ί σ η ς  δ ε ν  ε ί ν α ι  δ υ ν α τ ό  ν α  δ ι α μ ο ρ φ ώ σ ε ι  χ ω ρ ι σ τ ή  π ο λ ι τ ι κ ή  γ ι α  
κ ά θ ε  ε π ι χ ε ί ρ η σ η .  Η  Ε π ι τ ρ ο π ή  γ ν ω ρ ί ζ ε ι  ά ρ ι σ τ α  ό τ ι  ο ι  μ έ σ ο ι  ό ρ ο ι  τ η ς  
ε υ ρ ω π α ϊ κ ή ς  β ι ο μ η χ α ν ί α ς  σ ι δ ή ρ ο υ  κ α ι  χ ά λ υ β α  κ ρ ύ β ο υ ν  μ ε γ ά λ ε ς  α π ο κ λ ί σ ε ι ςμ ε  ι δ ι α ί τ ε ρ η  
ε π ι χ ε ι ρ ή σ ε ω ν  
δ ι α ρ θ ρ ω τ ι κ ώ ν

για τις διάφορες βιομηχανίες, των οποίων η παραγωγικότητα, και ως εκ  
τούτου και η ανταγωνιστικότητα, εξελίσσονται με διαφορετικό τρόπο.  
Εξάλλου, οι δυνατότητες παραγωγής και η ζήτηση εξελίσσονται και  
αυτές διαφορετικά. Η Επιτροπή οφείλει επίσης να λάβει υπόψη της το  
γεγονός ότι η συνολική εικόνα, όπως διαμορφώνεται σήμερα για την  
πέραν του 1985 περίοδο, συνεχίζει να χαρακτηρίζεται από σημαντικό  
πλεόνασμα δυναμικού παραγωγής, παρά τις σημαντικές προσπάθειες  
αναδιάρθρωσης που θα ολοκληρωθούν στα τέλη του τρέχοντος έτους.
Ακόμη και αν ξεκινήσουμε από τη μάλλον αισιόδοξη, σε σχέση με το  
1984, υπόθεση μιας σχετικής σταθεροποίησης της κατανάλωσης χάλυβα  
στην Κοινότητα και των εξαγωγών της για τη συγκεκριμένη περίοδο,  
πρέπει να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι η Ευρωπαϊκή βιομηχανία σιδήρου  
και χάλυβα θα εξακολουθήσει να παρουσιάζει πλεόνασμα δυναμικού. Στο  
βαθμό που θα γινόταν δεκτό το διαρθρωτικό αυτό πλεόνασμα και η  
επακόλουθη πίεσή του στις τιμές, ο παράγοντας αυτός θα επηρεάσει τη  
στρατηγική των επιχειρήσεων, ιδίως στις περιπτώσεις όπου χρειάζεται  
ακόμη να καταβληθούν σημαντικές προσπάθειες για να βελτιωθεί η  
ανταγωνιστικότητα. Δεδομένου ότι αδυνατεί να προσδιορίσει από τώρα  
τους τομείς πλεονασματικού δυναμικού, η βιομηχανία σιδήρου και  
χάλυβα οφείλει να λάβει υπόψη της το γεγονός ότι είναι δυνατό στα  
επόμενα χρόνια να υποχρεωθεί από τις συνθήκες της αγοράς να  
προχωρήσει σε νέα μείωση του δυναμικού της.
Κατά συνέπεια, κάθε επιχείρηση οφείλει να εξετάσει κατά πόσον οι  
εγκαταστάσεις της ανταποκρίνονται ακόμη στη προβλεπόμενη εξέλιξη της  
τεχνολογίας του χάλυβα και στις διαγραφόμενες μεταβολές στη  
διάρθρωση της προσφοράς και της ζήτησης. Αυτό ισχύει επίσης για τη  
διάρθρωση και τους όρους εφοδιασμού, και ιδίως για ορισμένες  
προειδοποιητικές ενδείξεις στην αγορά παλαιοσιδήρου, όπου ορισμένες  
επενδύσεις που πραγματοποιήθηκαν άλλοτε με βάσιμο σκεπτικό,  
κινδυνεύουν τελικά να αποδειχθούν λιγότερο επιτυχείς, καθώς και για  
τον ανταγωνισμό των προϊόντων υποκατάστασης από την πλευρά της  
ζήτησης.
Για την αξιολόγηση της ζήτησης και της προσφοράς, πρέπει να  
σημειωθεί επίσης η έντονη αβεβαιότητα που συνδέεται με τη διακύμανση  
των συναλλαγματικών ισοτιμιών, ιδίως για το εξωτερικό εμπόριο του  
χάλυβα, όπως επίσης και για το κόστος του εφοδιασμού σε πρώτες ύλες.

3.
Εξάλλου δεν μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο σημαντικών  
μελλοντικών διακυμάνσεων της ισοτιμίας του δολλαρίου και προς τις  
δύο κατευθύνσεις.
Ακόμη και ΰ?την περίπτωση που οι εξαγωγές διατηρηθούν στο άμεσο  
μέλλον στα σημερινά επίπεδα, η διατήρησή τους στα επίπεδα αυτά θα  
είναι όλο και δυσκολότερη, τουλάχιστον για τους συνήθεις χάλυβες,  
δεδομένου ότι το αυξανόμενο παραγωγικό δυναμικό των μη
βιομηχανοποιημένων μέχρι στιγμής τρίτων χωρών διεισδύει στην αγορά.  
0 παράγοντας αυτός υπογραμμίζει επίσης την ανάγκη συνεχούς βελτίωσης  
της ανταγωνιστικότητας στις αγορές. Εξάλλου δεν αποκλείονται  
μεταβολές της συμμετοχής των πλατέων και επιμήκων προϊόντων στις  
εξαγωγές, σε συνάρτηση με τη γεωγραφική κατανομή του. Η επιμέρους  
αγορά των επιμήκων προϊόντων είναι αυτή όπου κατ'εξοχήν ο
ανταγωνισμός θα είναι ιδιαίτερα σκληρός, και ως εκ τούτου θα πρέπει  
να αντί δράσει γρήγορα σε κάθε μεταβολή της μακροοικονομικής  
κατάστασης.
!  Μένει τέλος η μόνιμη απειλή μιας γρηγορότερης διείσδυσης των  
προϊόντων υποκατάστασης στην αγορά. Η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα  
θα μπορούσε και σ'αυτή την κατάσταση να ανταπεξέλθει, υπό την  
προϋπόθεση όμως ότι θα κινητοποιηθούν αρκετά μέσα ώστε να  
πραγματοποιηθούν επενδύσεις στον τομέα Ε και Α, και ότι οι τιμές θα  
διατηρηθούν σε ανταγωνιστικά επίπεδα. Οι προσπάθειες αυτές, οι  
οποίες δεν μπορούν να καταβληθούν παρά μόνο από επιχειρήσεις με  
ικανοποιητική οικονομική αποδοτικότητα, μπορούν να ενισχυθούν, εντός  
ορισμένων ορίων, από κοινοτικές πρωτοβουλίες στον τομέα της έρευνας  
ή ακόμη και της απευθείας τόνωσης της κατανάλωσης (π .χ. δάνεια  
στους χρήστες, δυνάμει του άρθρου 54). Εξάλλου, η προάσπιση της  
αγοράς θα υποχρεώσει τους παραγωγούς να εγκαταλείψουν μια  
ποσοτικοκεντρική κατά βάση άποψη για την αγορά, και να κλίνουν,  
περισσότερο απ'ότι στο παρελθόν, προς μια πολιτική μεγαλύτερης  
προστιθέμενης αξίας των προϊόντων.
III. Ακόμη και αν οι μακροοικονομικοί δείκτες παρουσιάζουν μια μέτρια  
ανάπτυξη, ενώ η βιομηχανία επενδύει περισσότερο, η προοπτική αυτή  
δεν είναι δυνατό να μεταφερθεί ως έχει στο σύνολο της οικονομίας,  
και, ακόμη λιγότερο, στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα.

Πράγματι η ειδική κατανάλωση χάλυβα τείνει να υποχωρήσει σε όλους  
τους χρήστες, και να εξουδετερώσει κατ'αυτόν τον τρόπο την  
οποιαδήποτε αύξηση των πωλήσεων προϊόντων στη κατασκευή των οποίων ο  
χάλυβας συμμετέχει σε μεγάλο βαθμό. Μέχρι στιγμής, η εξέλιξη αυτή  
δεν ήταν πάντα εμφανής, δεδομένου ότι η κατανάλωση χάλυβα μειωνόταν  
ούτως ή άλλως λόγω της οικονομικής κρίσης. Η κρίση αυτή, καθώς και  
το πλεονάζον δυναμικό, συγκάλυψαν ένα πολύ σημαντικότερο πρόβλημα,  
τη σταθερή εξέλιξη της δομής της κατανάλωσης και των μεταποιητικών  
τεχνικών.
Μολονότι η ζήτηση τείνει να ευνοήσει όλο και περισσότερο τα  
χαλυβουργικά προϊόντα υψηλής ποιότητας, και επομένως υψηλότερης  
προστιθέμενης αξίας, η επακόλουθη αύξηση του οικονομικού οφέλους της  
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα δεν αντισταθμίζει τις οικονομικές  
ζημίες από το πλεόνασμα του δυναμικού που οφείλεται στη δομή της  
βιομηχαν ίας.
Από την άλλη μεριά, η συνεχής ποιοτική βελτίωση των κοινοτικών  
προϊόντων σιδήρου και χάλυβα αποτελεί καθοριστικό στοιχείο της  
ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα  
έναντι του διεθνούς ανταγωνισμού. 0 εν λόγω "τίτλος ποιότητας"  
μπορεί επίσης να αντανακλά και στα βιομηχανικά προϊόντα και να  
βελτιώσει περαιτέρω τη φήμη των ευρωπαϊκών προϊόντων στις τρίτες  
αγορές. Είναι τέλος ένας παράγοντας που μπορεί να λειτουργήσει προς  
όφελος των μεταποιητικών βιομηχανιών της Κοινότητας, στο μέτρο που η  
εξέλιξη της παραγωγικότητας επιτρέπει τον καθορισμό τιμών που  
πλεονακτούν έναντι των τιμών των εισαγόμενων προϊόντων.
Εάν, στη δύσκολη αυτή φάση, θέλουμε να διασφαλισθεί η επιβίωση της  
ευρωπαϊκής βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα απέναντι στον διεθνή  
ανταγωνισμό, πρέπει οι επιχειρήσεις να καταστούν εκ νέου  
ανταγωνιστικές κατά διαρκή τρόπο, τόσο από οικονομική, όσο και από  
τεχνική άποψη.
Η αγορά της Κοινότητας δεν θα μπορεί να προστατεύεται εσαεί κατά του  
ανταγωνισμού τρίτων παραγωγών, όπως γινόταν κατά την περίοδο της  
οξείας κρίσης. Η ευρωπαϊκή βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα οφείλει να  
συνειδητοποιήσει το συντομώτερο ότι το τμήμα της αγοράς που της  
αναλογεί, καθορίζεται κυρίως από την ικανότητά της να υπερέχει τόσο  
σε ποιότητα όσο και σε τιμές.

Αυτό ισχύει τόσο για την εσωτερική αγορά, όσο και για τις εξαγωγικές  
αγορές, όπου τα εμπορικά ρεύματα έχουν μερικές φορές τον χαρακτήρα  
σχεδόν οπορτουνιστικών κινήσεων. Γι'αυτό το λόγο η κοινοτική  
βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα πρέπει να προσαρμόζει συνεχώς το  
επίπεδο και τον προσανατολισμό των εξαγωγών της σε διαρκώς  
μεταβαλλόμενες συνθήκες, μεριμνώντας κυρίως ώστε τα προϊόντα της να  
παραμένουν ανταγωνιστικά από πλευράς ποιότητας.
Η σχέση εξάλλου μεταξύ της ικανότητας της Κοινότητας να διατηρήσει  
την εσωτερική αγορά της, και της ικανότητάς της να διατηρήσει ένα  
αξιόλογο επίπεδο εξαγωγών δεν καθορίζεται αποκλειστικά από τις  
απευθείας εξαγωγές, δεδομένου ότι ο χάλυβας αποτελεί επίσης και  
πρώτη ύλη για πολλά ευρωπαϊκά προϊόντα μεταποίησης, στη κατασκευή  
των οποίων ο χάλυβας συμμετέχει σε μεγάλο βαθμό (μηχανικές  
κατασκευές, μέσα μεταφοράς, κλπ). Η Επιτροπή είχε ήδη επιοημάνει το  
σημείο αυτό σε προηγούμενες εκθέσεις "Γενικοί Στόχοι Χάλυβας", καθώς  
επίσης αναφέρεται και στα επόμενα κεφάλαια.
Δεδομένου ότι σε όλες τις βιομηχανοποιημένες χώρες η βιομηχανία  
σιδήρου και χάλυβα αντιμετώπισε, και συνεχίζει να αντιμετωπίζει,  
δυσκολίες που τη στρέφουν όλο και περισσότερο προς τις εξαγωγές, η  
πίεση των εισαγωγών (ιδίως των ημιπρο ιόντων) μπορεί να αυξηθεί.  
Ορισμένες τρίτες χώρες (ιδίως η Ιαπωνία), άρχισαν να θέτουν σε  
εφαρμογή την αναδιαρθρωτική πολιτική τους πολύ νωρίτερα από τις  
άλλες, και, αντί να επαναπαυθούν στις δάφνες τους, προχωρούν  
αποφασιστικά στην κατεύθυνση αυτή. Οι επιπτώσεις της πολιτικής  
αυτής πρέπει να αναμένονται σε όλες τις αγορές.
Πέραν των αριθμών και των προβολών, που οπωσδήποτε έχουν μια  
ενδεικτική αξία που ενδιαφέρει όλους αυτούς που συνδέονται άμεσα ή  
έμμεσα με την εξέλιξη της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα (παραγωγοί,  
εργαζόμενοι, χρήστες, χρηματοδότες, κυβερνήσεις), πρέπει να  
υπογραμμιστεί ότι, μολονότι το μέλλον της βιομηχανίας σιδήρου και  
χάλυβα συνδέεται με την πολιτική βούληση για τον καθορισμό  
ευρωπαϊκών στόχων στον τομέα αυτό και με τη σταθερή επιδίωξη της  
επίτευξής τους, εξαρτάται επίσης σε μεγάλο βαθμό από το πλαίσιο των  
οικονομικών συνθηκών που διέπουν τις ενέργειες των επιχειρήσεων στα  
διάφορα κράτη μέλη, καθώς και από την ποιότητα της διαχείρισης των  
επιχειρήσεων.

Υπό τις συνθήκες αυτές, κάθε κοινοτική ενέργεια πρέπει να τείνει  
προς τους εξής στόχους :
(α) Η Ευρώπη χρειάζεται μια σύγχρονη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα,  
ικανή να προμηθεύει τα προϊόντα της στις χαμηλότερες δυνατές  
τιμές, και να ανταποκρίνεται κατά το δυνατόν στις απαιτήσεις της  
πελατείας της στην Κοινότητα"
(β) Οι διαστάσεις της βιομηχανίας αυτής δεν πρέπει εντούτοις να  
είναι μεγαλύτερες του δέοντος, διότι στην περίπτωση αυτή θα  
εστερείτο της ευκαμψίας που είναι απαραίτητη προκειμένου να  
ανταπεξέλθει στις μεταβολές των περιστάσεων χωρίς να χάνει την  
οικονομική βιωσιμότητά της. Επίσης δεν θα μπορούσε να  
αντιμετωπίσει με αρκετή ευλυγισία τις καμιά φορά απροσδόκητες  
μεταβολές της ποιοτικής δομής της ζήτησης.
(γ) Η θέση στην οποία η κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα  
προσβλέπει όσον αφορά το διεθνές εμπόριο πρέπει να είναι  
συμβιβάσιμη με την αναγκαιότητα του να είναι αποδοτική. Κατά  
συνέπεια, κάθε επιχείρηση οφείλει να καθορίσει το τμήμα του
παραγωγικού δυναμικού της που μπορεί να διαθέσει μονίμως για τις  
εξαγωγές, με αποδεκτά επίπεδα επιχειρηματικού κινδύνου. Η μέχρι  
τώρα πείρα έδειξε ότι οι περίοδοι ευνοϊκής διεθνούς συγκυρίας  
ήταν πάντοτες σύντομες σε σύγκριση με τις περιόδους δυσμενούς  
συγκυρίας.
Οι στόχοι αυτοί είναι ρεαλιστικοί τόσο από τεχνικής, όσο και από  
οικονομικής πλευράς. Η διατήρηση μιας ανταγωνιστικής βιομηχανίας  
σιδήρου και χάλυβα συνιατά ταυτόχρονα μια αξιόλογη συμβολή στην ισχύ  
και ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής μεταποιητικής βιομηχανίας.
Δεν αρκεί εντούτοις ο απλός καθορισμός πολιτικών στόχων. Πρέπει να  
συνειδητοποιηθεί ότι η υλοποίησή τους εξαρτάται κατ'ανάγκη από σειρά  
προϋποθέσεων.
Η πρώτη προϋπόθεση, και μάλιστα όχι ήσσονος σημασίας, είναι όχι μόνο  
η απλή διαφύλαξη της αντίληψης της ενιαίας αγοράς, αλλά και η  
ενίσχυσή της. Πράγματι, στην περίπτωση που οι περισσότερες

επιχειρήσεις στηρίζονταν μακροπρόθεσμα στην εθνική αγορά και  
υποβάθμιζαν τις συναλλαγές με τις άλλες χώρες μέλη, σαν να επρόκειτο  
για εξαγωγές, η αντίφαση (αλλά και η οπισθοδρόμηση) θα ήταν πλήρης.
Η εκ νέου υιοθέτηση μίας "εθνικοκεντρικής" αντίληψης θα οδηγούσε  
προς συμπεριφορές και δομές που θα παρεμπόδιζαν κάθε κοινή ενέργεια  
για την αντιμετώπιση του διεθνούς ανταγωνισμού, ακόμη και στην ίδια  
την εσωτερική αγορά μας.
Πρέπει εξάλλου να αναλυθεί το πρόβλημα του διατηρούμενου  
διαρθρωτικού πλεονάσματος δυναμικού. Θα ήταν κρίμα και παράλογο από  
πολιτική άποψη να μην ολοκληρωθεί η πολιτική της αναδιάρθρωσης που  
άρχισε τόσο θαρραλέα να εφαρμόζεται εδώ και τρία χρόνια. Οι  
προσπάθειες που κατεβλήθησαν μέχρι στιγμής, των οποίων τα πρώτα  
αποτελέσματα άρχισαν ήδη να διαφαίνονται, εξυγίαναν σημαντικά την  
κατάσταση και δημιούργησαν ευνοϊκότερες προοπτικές. Επιβάλλεται η  
δημιουργία συνθηκών που θα διευκόλυναν τις επιχειρήσεις στη συνέχιση  
της αναδιάρθρωσης και στην επίτευξη της βέλτιστης παραγωγικότητας.
Ταυτόχρονα, αποτελεί ζήτημα εξαιρετικής σημασίας η εκ μέρους της  
Κοινότητας συνέχιση των ειδικών ενεργειών της προκειμένου να  
αντιμετωπίσει τις σοβαρές κοινωνικές επιπτώσεις της αναδιάρθρωσης.  
Είναι αδιανόητο να στεφθούν οι προσπάθειες για το ξεπέρασμα της  
κρίσης της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα από επιτυχία όσον αφορά τη  
βιομηχανική πολιτική, και παράλληλα να αποτύχουν στον κοινωνικό  
τομέα. Δεδομένου ότι η Κοινότητα οφείλει να προχωρήσει στην  
κατεύθυνση της αναδιάρθρωσης της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα,  
είναι απαραίτητο να διαθέσει τα αναγκαία μέσα για την αντιμετώπιση  
των επακόλουθων σοβαρών κοινωνικών προβλημάτων και να δημιουργήσει  
αποτελεσματικούς μηχανισμούς για την επίτευξη των στόχων της στον  
τομέα αυτό.
Προς το σκοπό αυτό, επιβάλλεται να συντονιστούν καλύτερα απ'ότι στο  
παρελθόν τα μέσα κοινωνικού και περιφερειακού αναπροσανατολισμού.  
Οι κοινωνικές επιπτώσεις από τα μέτρα αναδιάρθρωσης θα είναι  
αισθητές για πολλά χρόνια ακόμη. Μια παραγωγικότερη βιομηχανία  
σιδήρου και χάλυβα θα μπορούσε να αποτελέσει την κινητήρια δύναμη  
μιας περιφερειακής οικονομίας, με όλα τα προβλήματα των άμεσα και  
'μμεσα σχετιζόμενων με τη χαλυβουργία θέσεων εργασίας, τα οποία  
χαρακτηρίζουν τις μονομερώς προσανατολισμένες περιφέρειες.

!  !  '  !  1  '  1  1  ,  <  !  1  ■  Ì8.
Δεδομένου ότι η κρίση της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα θα
εξακολουθήσει να πλήττει τις περιοχές που είναι συγκεντρωμένη η  
χαλυβουργία, και μάλιστα τόσο περισσότερο όσο αυτές είναι μονομερώς  
προσανατολισμένες προς τη βιομηχανία αυτή, η Επιτροπή θα εντείνει  
τις προσπάθειές της για τη βελτίωση της λειτουργίας και της  
αποτελεσματικότητας των υφιστάμενων μέσων.
Μια λοιπόν πραγματικά κοινοτική πολιτική, που ξεπερνά το πλαίσιο των  
κρατών μελών είναι αυτή που πρέπει να εξακολουθήσει να κατευθύνει  
την πολιτική μας. Είναι η μόνη εφικτή λύση για να αποφευχθούν οι  
επαναλήψεις στα διάφορα στάδια της παραγωγής και για να βελτιωθεί  
κατ'αυτόν τόν τρόπο η εκμετάλλευση του συνόλου του παραγωγικού
μηχανισμού.
Με το πνεύμα αυτό λοιπόν η Κοινότητα πρέπει να περατώσει την πρώτη  
φάση της αναδιάρθρωσης, η οποία κυριαρχείται από τα μέτρα για την  
αντιμετώπιση της κρίσης και από την ανάγκη δίκαιης κατανομής της  
υλικής επιβάρυνσης, ώστε να προχωρήσει αποφασιστικά σ ένα  
συντονισμένο επιμερισμό της ανάπτυξης.
0 προγραμματισμός με πενταετή μόνο προοπτική, μπορεί να μην επαρκεί  
για ένα τομέα τόσο "πυκνό" σε επενδύσεις. Από την άλλη μεριά, ένα
διάστημα πέντε ετών είναι ήδη μακρύ, όταν η οικονομική περίοδος στην
οποία τοποθετείται, κυριαρχείται από έντυνις κερδοσκοπικές  
διακυμάνσεις (όπως η ισοτιμία του δολλαρίου), από πολυάριθμους  
παράγοντες αβεβαιότητας, και, τέλος, από μια σχετικώς ασθενή  
μακροοικονομική ανάπτυξη, της οποίας εξάλλου τον κύριο μοχλό  
αποτελούν οι τεχνολογίες αιχμής και οι συναρτώμενες υπηρεσίες.
VII. Οι προβλέψεις για το μέχρι το 1990 διάστημα στηρίζονται στην υπόθεση  
ότι οι τεχνολογίες της κοινοτικής βιομηχανίας (τόσο σε επίπεδο μέσων  
παραγωγής, όσο και σε επίπεδο τελικού προϊόντος), παρά τη σταδιακή  
μετάβαση προς τις τεχνολογίες αιχμής, δεν θα προκαλέσουν μεγάλες  
αναστατώσεις στη διαδικασία της βιομηχανικής παραγωγής.
Αυτό δεν θα ισχύσει κατ'ανάγκη μετά το 1990. Η αβεβαιότητα που  
χαρακτηρίζει τις σύγχρονες τεχνολογίες πλανάται επίσης και πάνω ατό  
τους μακροοικονομικούς παράγοντες.

Είναι όμως δύσκολο να εκτιμηθεί σήμερα προς ποια κατεύθυνση μπορούν  
νο. σ ι  δράσουν οι παράμετροι αυτές, θα μπορούσε ίσως να υποτεθεί μια  
περιφερειακή διαφοροποίηση.
Το μεγαλύτερο πάντως ερωτηματικό αφορά τα προϊόντα υποκατάστασης,  
όπου η παγκόσμια εξέλιξη της επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας  
γύρω από τα υλικά ίσως γ·.ί φυλάσσει εκπλήξεις.
Με βάση τα σημερινά στοιχεία, παρατηρεί ται ότι :
- η παραγωγή χάλυβα στις αναπτυσσόμενες χώρες τείνει να καλύψει τις  
ανάγκες της τοπικής αγοράς, τουλάχιστον όσον αφορά τους συνήθεις  
χάλυβες και τους χάλυβες χα; ,λής προστιθέμενης αξίας"
- και άλλες μεγάλες χώρες, όπως η Κίνα, αρχίζουν σιγά-σιγά να  
συγκαταλέγονται μεταξύ των βιομηχανοποιημένων χωρών, τουλάχιστον  
όσον αφορά τα προϊόντα βάσης, όπως ο χάλυβας"
- τα προϊόντα υποκατάστασης χρησιμοποιούνται κυρίως εκεί όπου
επιτρέπουν άμεσες ή έμμεσες οικονομίες (όπως στη βιομηχανία
αυτοκινήτων, οικιακών ηλεκτρικών συσκευών).
Ενα απύ α πιθανά σενάρια - με διάφορες παραλλαγές, ανάλογα με την  
οικονομική, νομισματική, τεχνολογική και κοινωνική ή πολιτική  
εξέλιξη- είναι το ακόλουθο :
- η ευρωπαϊκή βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα θα στηριχθεί κυρίως στην  
κοινοτική αγορά"
την εσωτερική αυτή αγορά θα πρέπει να τη μοιραστεί σε πολλούς
τομείς με άλλ· ■  φοιόντα" ως εκ τούτου οφείλει να είναι έτοιμη να  
αντιμετωπίσει τον ανταγωνισμό όσον αφορά τις τιμές, και να είναι  
σε θέση να προσφέρει ευρωπαϊκά προϊόντα σε συμφέρουσες τιμές"
- οι εξαγωγές θα είναι στραμμένες στα προϊόντα περίπλοκης
τεχνολογίας, υπό την προϋπόθεση, βέβαια, ότι οι τιμές είναι  
διεθνώς ανταγωνιστικές.

10.
Γι'αυτό η Επιτροπή υπογραμμίζει ιδιαίτερα τη στενή σχέση μεταξύ της  
ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα και της  
εξέλιξης της παραγωγής χάλυβα στην Κοινότητα στο μετά το 1990  
διάστημα. Κατά συνέπεια, θεωρεί ότι μόνο οι επιχειρήσεις πα  
έχουν καταβάλει μακροχρόνιες και αρκετά εντατικές προσπάθειες και οι  
οποίες θα έχουν κατορθώσει να προσαρμοστούν στις εξελίξει, ·<ης  
αγοράς, προσανατολιζόμενες πιθανότατα προς τα προϊόντα υψηλής  
προστιθέμενης αξίας, θα έχουν ευνοϊκές προοπτικές ανάπτυξης.
Η Επιτροπή προτείνει να αναλάβει η ίδια την υποχρέωση να προβαίνει  
στο μέλλον σε περιοδικές ανασκοπήσεις της εξέλιξης της κοινοτικής  
αγοράς και των εξαγωγών, ώστε να είναι δυνατή η σύγκριση των  
■ψοβλέψεων αυτών με την πραγματική κατάσταση και ο έγκαιρος  
i  ντοπισμός των νέων τάσεων. Στο πλαίσιο αυτό, θα δώσει ιδιαίτερη  
σημασία στην τεχνολογική εξέλιξη στους τομείς όπου η κατανάλωση  
χάλυβα είναι υψηλή, καθώς και στην ανταγωνιστικότητα της κοινοτικής  
βιομηχανίας στην παγκόσμια αγορά.
VIII. Παρουσιάζοντας το uupóv σχέδιο "Γενικό Στόχοι 1990", η Επιτροπή
ξεχωρίζει ιδιαίτερα τις συγκεκριμένες αποφάσεις που θα κληθεί να  
λάβει στο άμεσο μέλλον ενόψη της λήξης, ο ή> τέλη του 1985, της  
ισχύος σημαντικού μέρους της δέσμης των μέτρων για την αντιμετώπιση  
της κρίσης. Οι Γενικοί Στόχοι αντανακλούν κυρίως το μακροοικονομικό  
πλαίσιο εντός του οποίου η ευρωπαϊκή βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα,  
θα πρέπει να χαράξει τη μεσοπρόθεσμη βιομηχανική στρατηγική της.  
Στην οριστική μορφή του, και μετά τη γνωμοδότηση της Συμβουλευτικής  
Επιτροπής ΕΚΑΧ, το κείμενο αυτό θα αποτελέσει τη βάση στην οποία η  
Επιτροπ., Πα στηρίξει τη θέση της σχετικά με τα συνοδευτικά μέτρα σε  
κοινοτικό επίπεδο για το μετά το 1985 διάστημα,ιδίως στους εξής  
τομείς :  αγορά, τιμές, διάρθρωση, κοινωνικός και περιφερειακός
αναπροσανατολισμός, εξωτερικό εμπόριο.

1/1.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ I
Η ΜΕΣΟΠΡΟΘΕΣΜΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ
Αναδρομή οτις τάσεις που παρατηρήθηκαν κατά το παρελθόν
Η βαθειά κρίση που διήλθε η κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα  
από την αρχή της ύφεσης το φθινόπωρο 1980, λόγω της γενικής ύφεσης που  
ξέσπασε με τη δεύτερη κρίση του πετρελαίου το 1979-80, έδειξε κάποια  
ελαφρά βελτίωση περί το τέλος του 1983. Έτσι, μετά από τρία συνεχή  
έτη συρρίκνωσης της αγοράς, η ζήτηση παρουσίασε σημαντική ανάκαμψη  
μεταξύ 1983 και 1984. Το φαινόμενο αυτό, σε συνδυασμό με ευνοϊκή  
συγκυρία όσον αφορά τις εξαγωγές χάλυβα και αναδιάρθρωση των αποθεμά­
των είχε σαν αποτέλεσμα να αυξηθεί απροσδόκητα το 1984 η κοινοτική  
παραγωγή χάλυβα κατά 10%. Η αύξηση αυτή κατά πρώτο είχε ευνοϊκή  
επίπτωση στα προϊόντα με υψηλή προστιθέμενη αξία, όπως οι επενδεδυ-  
μένες λαμαρίνες, και ιδίως στα προϊόντα που δεν καλύπτονται από το  
σύστημα των ποσοστώσεων παραγωγής.
Με θεώρηση πιο μακροπρόθεσμη πάντως, η ανάκαμψη του 1984 δείχνει μάλ­
λον ότι αποτελεί το ανώτατο σημείο κυκλικής μεταβολής σε μια καμπύλη  
που βασικά είναι φθίνουσα, οπότε φαίνεται ότι επανεμφανίζεται η κατά­
σταση που παρατηρήθηκε το έτος 1979.
Η συγκριτική εξέταση των μακροοικονομικών τάσεων των είκοσι τελευταίων  
ετών, κατά τη διάρκεια των οποίων μπορεί κανείς να διακρίνει τέσσερεις  
κύκλους, και κάποιων δεικτών που χαρακτηρίζουν ειδικά την αγορά σιδή­
ρου και χάλυβα αρκεί, προκειμένου να φανούν σαφώς τα κύρια δεδομένα  
της διαρθρωτικής κρίσης που αποτελεί το χαρακτηριστικό της βιομηχανίας  
σιδήρου και χάλυβα. Η βαθμιαία αποσύνδεση της οικονομικής ανόδου που  
μετριέται με βάση το Α.Ε.Π. και της φαινόμενης ζήτησης χάλυβα για την  
εν λόγω χρονική περίοδο είναι πάντως αποτέλεσμα σειράς αιτίων που  
ενεργούν ταυτογχρονα. Η ανάλυση του φαινομένου αυτού δίνει τη δυνα­
τότητα να τοποθετηθεί σωστά ο κάθε παράγων ώστε να αποφευχθούν  
προβλέψεις που θα βασίζονται σε χονδρικές παρεκτάσεις για τάσεις πάρα  
πολύ γενικές.

Μακροοικονομικό πλαίσιο αναφοράς της αγοράς σιδήρου και χάλυβα  
στην Κοινότητα (Ε.Κ. των 9)
(μέση ετήσια αύξηση %)
I  I
|  |  ΑΚΑΘΑΡΙ- ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΕΣI
I  ΣΥΝΟΛΟI
I  ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΩΝ IΦΑΙΝΟΜΕΝΗ I
|ΠΕΡΙΟΔΟ!ΣΤΟ ΕΓΧΩ- ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΙΒΙ0ΜΗΧΑΝΙ- !ΤΟΜΕΩΝ ΜΕΤΑ- I  ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ I
I  I  pio ΠΑΓΙΟΥ |ΚΗΣ ΠΑΡΑ- I  ΠΟΙΗΣΗΣ ΧΑΛΥΒΑ I  ΧΑΛΥΒΑ(1) I
I  I  ΠΡΟΪΟΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΙΓΩΓΗΣ I  (ΝΑΟΕ 31-36) I  I
I  I  
11965-701 + 4,4 + 4,8I
I  + 4,9I
I  + 4,6I  I 
I  + 4,2 I
11971-741 + 3,8 + 1,9 I  + 3,6 I  + 2,5 I  + 0,7 I
11975-791 + 2,6 + 1,0 I  + 2,0 I  + 1,5 I  - 0,8 I
11980-841 + 0,9  
1  1- 0,3 I  - 0,1  
II  + 0,1  
II  - 2 |  
I  I
(1) Περιλαμβάνονται εκτός Συνθήκης προϊόντα σιδήρου και χάλυβα πρώτης  
μεταποίησης.
0 ανωτέρω πίνακας δείχνει αμέσως ότι, εδώ και δέκα τουλάχιστον έτη, η  
φαινόμενη κατανάλωση χάλυβα υποχωρεί περίπου κατά 3% ετησίως σε σχέση  
με το Α.Ε.Π.
Από κύκλο σε κύκλο η ανάπτυξη της οικονομίας της Κοινότητας επιβρα­
δύνεται ενώ το τμήμα των επενδύσεων (Ακαθόριστες Επενδύσεις Παγίου  
Κεφαλαίου - Α.Ε.Π.Κ.) στο Α.Ε.Π. σημειώνει πτώση σχεδόν μόνιμη - εφό­
σον για τους τέσσερεις κύκλους οι μέσες τιμές είναι αντίστοιχα 22%,  
22,3%, 20,6% και 19% -. Ιδίως οι δημόσιες επενδύσεις, συμπιέστηκαν  
κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών.
Επιπλέον, από τα μέσα της τελευταίας δεκαετίας παρατηρείται σαφώς  
ανοδικός ρυθμός στο Α.Ε.Π. και τη βιομηχανική παραγωγή, ο οποίος συ­
νδέεται με αύξουσα εξάρτηση της οικονομικής ανάπτυξης από  
δραστηριότητες του τριτογενούς ή του δημόσιου τομέα.

1/3.
Οοον αφορά τους τόμείς-πελάτες της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα, ο  
ρυθμός αύξησής τους παρουσίασε αρχικά μείωση σε σχέση με το ρυθμό  
αύξησης του συνόλου της βιομηχανικής παραγωγής και κατέληξε σε στασι­
μότητα κατά τη διάρκεια της δεκαετίας του '80. Σε μεγάλο βαθμό αυτό  
εξηγείται λόγω του ότι οι υπόψη βιομηχανικές δραστηριότητες, κατά  
κύριο λόγο, ανήκουν στον τομέα του τεχνικού εξοπλισμού και στον οικο­
δομικό τομέα, που δοκιμάστηκαν ιδιαίτερα από έλλειψη επενδύσεων.
0 κύριος παράγων που αποτελεί την πρωταρχική αιτία της διαρθρωτικής 
φύσεως ύφεσης στην αγορά σιδήρου και χάλυβα φαίνεται πάντως σαφώς, αν  
συγκριθεί η παραγωγή (κατ'όγκο) των τομέων μεταποίησης χάλυβα με τη  
μορφή της ζήτησης χάλυβα που οφείλεται στους τομείς αυτούς. Απο­
κλειστικά και μόνο λόγω της "μειουμένης ειδικής κατανάλωσης χάλυβα",  
όπως χαρακτηρίστηκε, από την αρχή της δεκαετίας του '70 μειώνονται  
κατά 2% περίπου ετησίως οι παραδοσιακές αγορές της βιομηχανίας σιδήρου  
και χάλυβα στις αναπτυγμένες βιομηχανικές οικονομίες, όπως της  
Κοινότητας - ας σημειωθεί ότι στις Ηνωμένες Πολιτείες το φαινόμενο  
αυτό εκδηλώνεται εντονότερα από ότι στην Ευρώπη. Σε αυτό το  
αποφασιστικής σημασίας τεχνικό θέμα αφιερώνεται ειδικό μέρος (βλ.  
κατωτέρω).
Συνεπώς, προκειμένου να λαβαίνονται σωστά υπόψη οι οικονομικοί και  
τεχνολογικοί παράγοντες που επιδρούν στις παραγωγικές δραστηριότητες  
των τομέων μεταποίησης, σε κάθε προσπάθεια πρόβλεψης σχετικά με τη  
ζητηση χάλυβα στην Κοινότητα θα πρεπει, όσον αφορά το περιβάλλον για  
τη βιομηχανία στο μέλλον, να εξετάζονται τα εξής θέματα :
το μέγεθος και η φύση της μακροοικονομικής ανάπτυξης"  
η μορφή της ανάπτυξης των κύριων τομέων μεταποίησης χάλυβα, λαμ-  
βανομένου υπόψη του μακροοικονομικού περιβάλλοντος"
Π ζήτηση προϊόντων σιδήρου και χάλυβα που οφείλεται στου φορείς  
αυτούς, λαμβανομένων υπόψη ενδεχόμενων μεταβολών στη διάρθρωση της  
ζήτησης και στην τεχνολογία παραγωγής.
Μέτριες προοπτικές ανάπτυξης (Α.Ε.Π.), παρά την ανάκαμψη, των  
βιομηχανικών επενδύσεων
Σύμφωνα με τις προβλέψεις για το 1985, αναμένεται αύξηση του Α.Ε.Π.  
κατά 2 1/2%, πράγμα που επιβεβαιώνει ότι το 1984 η κοινοτική οικο­
νομία μπήκε σε φάση ανάκαμψης μετά από τρία έτη ύφεσης.

Οσον αφορά την εσωτερική ζήτηση, τόσο η ιδιωτική όσο και η δημόσια  
κατανάλωση μάλλον θα σημειώσουν βραδεία μόνο άνοδο και η επενδυτική 
δραστηριότητα θα εκδηλωθεί εντονότερη, μολονότι η αύξηση της τ­
ελευτά ίας αυτής οφείλεται κυρίως στις ιδιωτικές επενδύσεις μάλλον παρά  
στις δημόσιες επενδύσεις ή στην οικοδομή κατοικιών. Όπως ακριβώς το  
1984, η άνοδος του Α.Ε.Π. θα οφείλεται κατά μεγάλο μέρος οε βελτίωση  
του κοινοτικού εμπορικού ισοζυγίου, που θα μπορέσει να επιτευχθεί λόγω  
αύξησης των παγκόσμιων συναλλαγών και ιδίως των εισαγωγών των Ηνωμένων  
Πολιτειών (η συμβολή των εισαγωγών της Ιαπωνίας στην αύξηση των παγκ­
όσμιων εισαγωγών παραμένει ακόμη σαφώς χαμηλή).
Για τα επόμενα έτη είναι εξαιρετικά σημαντικό να μπορέσει να στηριχτεί  
η ανάπτυξη της κοινοτικής οικονομίας περισσότερο μέοω της εσωτερικής  
ζήτησης- χωρίς αυτό να σημαίνει ότι θα θιγούν οι πολιτικές προσαρμογής  
και σταθεροποίησης των οποίων η εφαρμογή άρχισε τώρα - κυρίως επειδή  
υπάρχει κίνδυνος, ο ρυθμός με τον οποίο διογκώνονται οι παγκόσμιες  
συναλλαγές να περιοριστεί απότομα σαν συνέπεια ενδεχόμενης επαναφοράς  
της οικονομίας των Ηνωμένων Πολιτειών στο σημείο ισορροπίας.
Υπό το πρίσμα αυτό, ενθαρρυντικά στοιχεία στη συμπεριφορά της οικονο­
μίας της Κοινότητας ενυπάρχουν στην ανάκαμψη των βιομηχανικών επενδύ­
σεων, η οποία θα πρέπει να συνεχιστεί μετά το 1985 εφόσον επιβεβαιω­
θούν στην πράξη οι προθέσεις των βιομηχάνων. Φαίνεται ότι η επανέ-  
ναρξη των βιομηχανικών επενδύσεων εξηγείται με τη συνύπαρξη τεσσάρων  
παραγόντων :  την παλαίωση του αποθέματος πάγιου κεφαλαίου στην Κοινό­
τητα κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών, η οποία οδήγησε σε ανάγκη  
αντικατάστασης για λόγους τεχνολογικούς, τη βελτίωση της αποδοτι-  
κότητας των επιχειρήσεων και τέλος τη βελτίωση της χρησιμοποίησης της  
δυναμικότητας σε πολλούς βιομηχανικούς τομείς. Πάντως, όσον αφορά  
τους άλλους τύπους επένδυσης, στην οικοδομή κατοικιών η ανάκαμψη θα  
είναι βραδεία και θα εξαρτάται από τη μείωση των επιτοκίων ενώ οι  
επενδυτικές δυνατότητες του δημόσιου τομέα θα παραμείνουν εξαιρετικά  
περιορισμένες.

1/5.
Συνεπώς, το είδος ανάπτυξης που θα πρέπει να προβλέπεται για το δεύ­
τερο ήμισυ της δεκαετίας του '80 θα χαρακτηρίζεται από χαμηλό συνολικά 
επίπεδο ανάπτυξης ενώ η συνιστώσα "επενδύσεις" φαίνεται περισσότερο  
δυναμική, καθώς τείνει βαθμηδόν και πάλι προς το 20% του Α.Ε.Π.,  
ποσοστό στο οποίο βρισκόταν ανέκαθεν. Η κατάσταση αυτή έρχεται σε  
έντονη αντίθεση με εκείνη των περασμένων ετών, οπότε το επενδυτικό  
κλίμα ήταν υποβαθμισμένο.
Εντούτοις, λόγω αστάθμητων παραγόντων σε διεθνές επίπεδο, είναι δυνατό  
να μην επιτευχθεί σε ολόκληρο το εύρος της η ανάπτυξη που προβλέπεται  
μεσοπρόθεσμα. Αυτό θα συνέβαινε σε περίπτωση απότομης υποτίμησης του  
αμερικανικού νομίσματος ή δραστικής μείωσης των εισαγωγών των Ηνωμένων  
Πολιτειών. Τα ποσοστά ανάπτυξης που αναγράφονται κατωτέρω αποτελούν  
συνεπώς πλαίσιο αναφοράς, από το οποίο είναι δυνατόν να σημειωθούν  
αποκλίσεις. Σημείο αφετηρίας αποτελεί η υπόθεση ότι θα συνεχίσουν να  
ασκούνται μορφές οικονομικής πολιτικής που ακολουθούνται τώρα στα  
διάφορα κράτη μέλη, ιδίως όσον αφορά την ενθάρρυνση των επενδύσεων.

1/6.
Μεσοπρόθεσμες προβλέψεις για την κοινοτική οικονομία (1)
ποσοστό μέσης ετήσιας αύξησης %
1 1981 — *  831 1984 | 1985I  1986 & |
1  ΜΕΤΑΒΛΗΤΗ I |μετά(1) |
IΔιεθνή υποθετικά δεδομένα I 1 Γ
1  Πραγματική τιμή αργού πετρελαίου στις ΗΠΑ - 1,1 I - 0,1 ι “ 0,11  0,0 ι
IΟγκος εισαγωγών I 1  1
I  - χώρες εκτός ΕΟΚ 2,6 | 10,8 | 5,61  5,0 1
1  - ΗΠΑ 6,3 | 26,4 | 9,41  4,6 |
1  Ισοτιμία Εθυ/$ 13,8 | 12,7 | 3,51-1,5 I
Iμακροπρόθεσμο επιτόκιο στις ΗΠΑ (2)
I12,0 | 12,5 | 13,5I  13,0 I1  I*  1  1  
IΥποθετικά δεδομένα για την εσωτερική οικονομική πολιI
τική (ΕΟΚ- •10)1  1  
1  1
1  Δημόσια κατανάλωση 1,4 | 1,1 I 1,11  0,7 1
1  Δημόσιες επενδύσεις - 2,5 | 2,0 | 0,61  0,9 |
ΐΟικοδομή κατοικιών (ιδιωτ.+δημόσιος τομέας)  
1- 2,4 | 1,4 I 0,51  1,9 I
1  Ανάπτυξη ΕΟΚ-101
II  I  
I  I
I  ΑΕΠ 0,4 | 2,4 | 2,4I  2,5 |
^Ιδιωτική κατανάλωση 0,7 | 1,1 I 1,5I  2,1 |
I  ΑΕΠΚ - 2,1 | 2,1 I 3,0I  3,4 |
I(Μέρος των ΑΕΠΚ στο ΑΕΠ) (2) (19,1) | (18,7) | (19,0)I  (20) |
I  Εξαγωγές 2,3 | 6,9 | 5,7I  4,9 |
I  Εισαγωγές 0,8 | 6,2 | 4,5I  3,9 I
IΜακροπρόθεσμο επιτόκιο (2) 13,7 | 11,2 | 10,8I  10,8 |
(1) 1986-1989 :  προβλέψεις της Επιτροπής στο μοντέλλο COMET του
Ιανουάριου 1985.
(2) % απολύτως.

1/7.
Ο τύπος ανάπτυξης που πρέπει να προβλεφθεί θα δώσει οτους περισ-  
οότερους τομείς τη δυνατότητα να φθάοουν οε υψηλότερα επίπεδα  
παραγωγής αϊτό εκείνα της αρχής της δεκαετίας.
Η διακοπή της ανάπτυξης που παρατηρήθηκε κατά τη διάρκεια των ετών  
1981-83 έγινε έντονα αισθητή σε όλους σχεδόν τους τομείς μεταποίησης  
χάλυβα και πρώτα απ'όλα από τον τομέα του τεχνικού εξοπλισμού και τον  
τομέα της οικοδομής. Αντίθετα ο τομέας της κατασκευής υλικού μεταφο­
ρών και ο τομέας των ηλεκτρολογικών κατασκευών αποτέλεσαν σαφείς  
εξαιρέσεις από αυτές τις τάσεις μείωσης ή στασιμότητας, χάρη στη σχε­
τική σταθερότητα της ιδιωτικής κατανάλωσης.
Το 1984 οι τομείς αυτοί μπόρεσαν στο σύνολό τους να πραγματοποιήσουν  
αύξηση παραγωγής εκτός από τον τομέα των μέσων μεταφοράς που υπέστη 
τις συνέπειες των κοινωνικών συγκρούσεων στην' Ομοσπονδιακή Δημοκρατία  
της Γερμανίας.
Στο πλαίσιο ανάπτυξης που θα στηρίζεται στις επενδύσεις, οι περισ­
σότεροι τομείς μεταποίησης χάλυβα θα πρέπει, κατά το δεύτερο ήμισυ της  
δεκαετίας του '80, να μπορούν να σημειώσουν αυξήσεις που να μην αρκούν  
σε όλες τις περιπτώσεις να αντισταθμίσουν τις επιπτώσεις της συνεχιζό­
μενης μείωσης της ειδικής κατανάλωσης. Για το λόγο αυτό μπορεί να  
αναμένει κανείς ότι από τώρα και μέχρι το 1990 η κατανάλωση χάλυβα δεν  
θα υπερβαίνει το επίπεδο στο οποίο βρισκόταν το 1984.
Οι τομείς που θα μπορούσαν να ωφεληθούν άμεσα από το ευνοϊκό κλίμα για  
βιομηχανικές επενδύσεις είναι ο τομέας της κατασκευής μηχανημάτων  
και, εν μέρει, των μεταλλικών κατασκευών.  Όσον αφορά τον πρώτο,  
είναι σχεδόν βέβαιο ότι λόγω των επιπτώσεων της τάσης για ελαφρότερες  
κατασκευές, η αύξηση της δραστηριότητας δεν θα οδηγήσει σε ανάλογη  
αύξηση του βάρους της παραγωγής. Πράγματι, σε πολλούς τύπους μηχανη­
μάτων παρατηρεί ται αισθητή αύξηση του αποδιδόμενου έργου ανά μονάδα  
βάρους χάρη, μεταξύ άλλων, στη χρησιμοποίηση των νέων τεχνολογιών,  
όπως είναι τα αριθμητικά συστήματα ελέγχου (αντί των μηχανικών συστη­
μάτων, τα οποία είναι βαρύτερα). 0 τομέας των μεταλλικών κατασκευών,  
που εξαρτάται κυρίως από την κατασκευή κτιρίων για βιομηχανική και  
εμπορική χρήση, θα μπορούσε να παρουσιάσει αύξηση λιγότερο ή περισ-

1 1/8.
σότερη σημαντική, ανάλογα αφενός με την ικανότητά του να εισδύσει πιο  
πολύ στο χώρο της οικοδομής (σε βάρος του μπετόν,λόγω του ότι επιτυγ­
χάνεται μεγαλύτερη ταχύτητα κατασκευής) και αφετέρου με την επίδραση  
που θα έχει η αύξηση των επενδύσεων επί της ζήτησης κατασκευών του  
τύπου αυτού.
Γενικά, οι επενδύσεις θα πρέπει να αποβλέπουν στην ορθολογικοποίηση  
μάλλον παρά στην ποσοτική ανάπτυξη των μέσων παραγωγής, πράγμα που,  
όπως φαίνεται, δεν επιτρέπει σε ένα τομέα βαρέων κατασκευών όπως είναι  
η λεβητοποιία, να επωφεληθεί σε ευρεία κλίμακα από τις επενδύσεις.
Τέλος, ο τομέας της επεξεργασίας μετάλλων, ο οποίος στο παρελθόν  
εμφάνισε σημαντική ευαισθησία στην αύξηση των επενδύσεων, θα μπορούσε  
να τονωθεί, με την προϋπόθεση ότι τα νέα υλικά δεν θα προκαλέοουν  
εξαιρετικά έντονη συρρίκνωση των αγορών του τομέα αυτού (παράδειγμα:  
ελατήρια από σύνθετα υλικά).
0 τομέας της οικοδομής και των δημόσιων έργων δεν θα πρέπει πλέον να  
φθάσει σε επίπεδα κάτω από εκείνα του 1983 (το 1984 παρατηρήθηκε ήδη  
σταθεροποίηση σε κάποιο βαθμό). Εάν υπάρξει ανάκαμψη επενδύσεων στον  
τομέα της κατοικίας, αυτή δεν θα πρέπει να είναι έντονη, λαμβανομένων  
υπόψη των δημογραφικών εμποδίων και της αγοραστικής δύναμης. Εξάλλου,  
η αναμενόμενη ανάκαμψη στον τομέα των δημόσιων έργων δεν θα είναι  
μεγαλύτερη από ότι για τις επενδύσεις στον τομέα των κατοικιών, λόγω  
της κάμψης που συνεχίζει να εμφανίζει ο τομέας των δημόσιων έργων -  
εννοείται ότι σχέδια όπως η ενδεχόμενη κατασκευή διόδου κάτω από τη  
Μάγχη ή άλλα έργα υποδομής στο πλαίσιο συντονισμένης πολιτικής για  
έργα υποδομής στην Ευρώπη, θα έχουν υπολογίσιμη επίδραση στη δραστη­
ριότητα και κατά συνέπεια στην κατανάλωση χάλυβα.
Ενδεχομένως το ίδιο ισχύει για τα ναυπηγεία, για τα οποία διεθνώς  
προβλέπεται ότι προς το τέλος της δεκαετίας οι δραστηριότητες θα  
φθάσουν και πάλι στο επίπεδο στο οποίο ήσαν παγκοσμίως το 1981-82, με  
σημαντικές μεταβολές πάντως όσον αφορά το πρόγραμμα παραγωγής  
(περισσότερο πολύπλοκα πλοία για ειδικές χρήσεις).

1/9.
Οι τομείς που παράγουν διαρκή καταναλωτικά αγαθά όπως η αυτοκινητοβιο-  
μηχανία η η βιομηχανία ηλεκτρικών ειδών θα συνεχίσουν σταθερά να  
αποτελούν τη βάθη για την ιδιωτική κατανάλωση. Όσον αφορά τον  
τελευταίο τομέα που αναφέρθηκε, είναι σκόπιμο να υπογραμμισθεί ότι η  
αύξηση οφείλεται μόνο στα προϊόντα που περιέχουν μικρή ποσότητα χάλυβα  
(οπτικοακουστικά μηχανήματα, υλικό πληροφορικής) ενώ για τα προϊόντα  
που ενδιαφέρουν τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα παρατηρείται γενικά  
στασιμότητα (ηλεκτρικές οικιακές συσκευές, εκτός από ορισμένα είδη  
όπως είναι τα πλυντήρια πιάτων και οι φούρνοι με μικροκύματα).
0 τομέας των μεταλλικών συσκευασιών, που αντιμετωπίζει ανταγωνισμό  
άλλων προϊόντων, θα μπορούσε ποσοτικά να παραμείνει στα επίπεδα του  
1981 και μάλιστα ίσως να παρουσιάσει ελαφρά αύξηση σε σχέση με αυτά,  
χάρη στη διεύρυνση ορισμένων κλάδων της αγοράς (παραδείγματος ·  χάρη  
τροφές για κατοικίδια ζώα).
Οι τομείς "διάφοροι11, των οποίων η ζήτηση αντιπροσωπεύει κυρίως  
επενδύσεις αντικατάστασης, όπως αυτές που πραγματοποιούνται στο  
μεταλλευτικό τομέα, στους σιδηροδρόμους και στη ίδια τη βιομηχανία  
σιδήρου και χάλυβα - και σε τομείς που είναι δύσκολο να  
προσδιοριστούν, όπως η γεωργία ή η κατασκευή μηχανημάτων ακρίβειας -  
δεν φαίνεται να περιλαμβάνουν σημαντικούς κλάδους στους οποίους θα  
ήταν δυνατόν να αναμένεται αύξηση της ζήτησης (πιθανή εξαίρεση :  η  
κατασκευή γραμμμών σιδηροδρόμων μεγάλης ταχύτητας).
Οσον αφορά τους τομείς της σωληνουργίας και λοιπών ειδών πρώτης μετα­
ποίησης,οι οποίοι τοποθετούνται μεταξύ των τομέων "τελικά προϊόντα"  
που αναφέρθηκαν και της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα καθεαυτής, η  
ανάπτυξή τους δεν θα πρέπει να αποκλίνει από την πορεία που θα ακολου­
θήσει η ανάπτυξη των τομέων των τελικών προ ιόντων.Αυτό αληθεύει στο  
βαθμό που ορισμένα προϊόντα (παραδείγματος χάρη: προϊόντα χύτευσης)  
επηρεάζονται με τον ίδιο τρόπο από τις τάσεις μείωσης της ειδικής  
κατανάλωσης. Εντούτοις, ορισμένοι επί μέρους τομείς όπως είναι η  
συρματουργία, η παραγωγή προϊόντων με καθορισμένη μορφή και η διαμόρ­
φωση έχουν σημαντικές πιθανότητες να διατηρήσουν το επίπεδο παραγωγής  
τους και μάλιστα να το αυξήσουν, λόγω του ότι τα προϊόντα τους μπορούν  
να υποκαταστήσουν σε πολλές περιπτώσεις προϊόντα σιδήρου και χάλυβα  
(ΕΚΑΧ) που έχουν υποστεί λιγότερη επεξεργασία.Η τάση αυτή πάντως δεν  
έχει γενικευτεί και θα πρέπει να ενταχθεί στο πλαίσιο των τάσεων

1/10.
μείωσης της ειδικής κατανάλωσης, που πολλές φορές αφορά την υποκατά­
σταση προϊόντων της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα από άλλα ομοειδή  
(βλ. κατωτέρω). Τέλος, η παραγωγή χαλυβοσωλήνων αναμένεται ότι θα  
σταθεροποιηθεί στα επίπεδα των ετών 1982-83 μετά την "έκρηξη" των  
εξαγωγών το 1981.

1/11.
ΠΧαίοιο ανάπτυξης των κύριων τομέων μεταποίησης χάλυβα  
(παραγωγή 1981 = 100)
I
II
I  ΔΕΙΚΤΗΣ ΕΤΟΣI
I
I 197519801981 I1982119831198411990 I
I I  (1) e 1ε | I
I
|Κατασκευή μηχανημάτωνI
I  Α 97102100 I1
96 193 195 II
99-103 I
I I  (Β) (101)(103)(100)I(96) |(92) |(93) |92- 96 I
IΗλεκτρολογικές κατασκευές I  Α 85103100 I102 I104 |112 |122-125 I
I  Ναυπηγέ ία I  ΤΟΧ 35572100 I123 I99 | m  m I87-109 I
ΙΜέσα μεταφοράς I  Ν 96110100 I103 I106 |100 I 110 I
IΜεταλλικές κατασκευές I  Β a  m(104)(100)I(96) |(92) I(93) |109-115 I
IΟικοδομές - δημόσια έργα I  Α m  m105100 I96 |95 I95 I 106 I
IΕπεξεργασία μετάλλων I  Α 96105100 |97 |94 |95 I100-112 I
IΜεταλλικές συσκευασίες I  Β 8996100 I• ·  i■  * I•  ■ I103-110 I
I  Λεβητοπο ία I  Β 107106100 I100 I■  ■ 1■  * I90-100 I
I  Διάφοροι τομείς I  ” .. I
I
IΣύνολο τελικής μεταποίησηςI
I  Α 89102100 II
99 |99 |102 |--------- r
103-
108 I
I(NACE 31-36) I I I
I
I  ΣωλήνεςI
I  Β 9089100 IΓ
89 I84 |•  ■  |!
92- 95 I
IΛοιπά 1ης μεταποίησης  
II  Β
I101109100 I94 | 
I•  · i■  · I104-109 I  
I
i κατ'εκτ ίμηση
(1) Β = Βάρος παραγωγής
Α = Δείκτης σχετικός με τη δραστηριότητα (αξία παραγωγής η  
προστιθέμενη αξία σε σταθερές τιμές.
ΤΟΧ = Τόννοι ολικής χωρητικότητας καθελκυσμένων εμπορικών πλοίων.
Ν = Αριθμός οχημάτων.
Σημείωση :  Οι προβλέψεις σχετικά με τη δραστηριότητα κατά το 1990 έγιναν  
λαμβανομένων υπόψη είτε ειδικών προβλέψεων για τον υπόψη τομέα  
(ναυπηγεία, μέσα μεταφοράς, οικοδομή κλπ) είτε της ελαστικότη­
τας της δραστηριότητας του τομέα σε μεταβολές ενός ή περισσοτέ­
ρων μακροοικονομικών δεικτών (ΑΕΠ, ΑΕΠΚ κλπ). Οι περιοχές  
διακύμανσης που αναγράφονται αντιπροσωπεύουν ενμέρει τις δυσκο­
λίες που συναντώνται κατά τον προσδιορισμό της ελαστικότητας  
αυτής.

1/12.
4. Οι εξαιρετικά μεγάλες μειωθείς της ειδικής κατανάλωσης 6εν επιτρέπουν  
αύξηση της ζήτησης.
Σε επίπεδο τομέων, η διαρκής μείωση της ποσότητας χάλυβα που είναι  
αναγκαία για κάποιο είδος παραγωγής, φαινόμενο που συνήθως ονομάζεται  
"μείωση της ειδικής κατανάλωσης", καλύπτει κυρίως :
(I) τη μείωση βάρους τυ τελικού προϊόντος λόγω βελτιωμένης σχεδία­
σης (για την οποία όλο και περισσότερο χρησιμοποιείται η πληρο­
φορική) ή λόγω αντικατάστασης μηχανικών συστημάτων ελέγχου απο  
αριθμητικά*
(II) τη μείωση βάρους λόγω αντικατάστασης χαλύβων από άλλους χάλυβες,
οι οποίοι, μεταξύ άλλων, εμφανίζουν καλύτερη σχέση ποιότητας-  
βάρους (παράδειγμα :  λαμαρίνες με υψηλό όριο ελαστικότητας,
επενδεδυμένες λαμαρίνες)*
(III) την υποκατάσταση από άλλα υλικά (αλουμίνιο, συνθετικά ή σύνθετα  
υλικά, γυαλί κλπ) *
(IV) τη μείωση των υπολειμμάτων υλικού κατά τη μεταποίηση, που επι­
τυγχάνεται με βελτίωση της παραγωγικότητας του μηχανικού εξοπλι­
σμού (ρομπότ, λέηζερ κλ) και έχει σαν αποτέλεσμα τη μείωση τόσο  
των αναγκών σε υλικό για δεδομένη παραγωγή όσο και των ελαττωμα­
τικών προϊόντων.
Είναι προφανές ότι οι περισσότεροι από τους παράγοντες αυτούς συν­
δέονται άρρηκτα με τις προσπάθειες βελτίωσης του τελικού προϊόντος ή  
της παραγωγικής διαδικασίας που έχουν επιλέξει οι ασχολούμενοι με τη  
μεταποίηση χάλυβα, με στόχο να διατηρήσουν ή να βελτιώσουν την ανταγω-  
νιστικότητά τους στην παγκόσμια αγορά.
Σε αυτό το σύνολο παραγόντων είναι σκόπιμο να προστεθεί η μείωση της  
φαινόμενης ειδικής κατανάλωσης που οφείλεται στο γεγονός ότι ορισμένοι  
τομείς, ωθούμενοι από την αγορά, τροποποιούν το πρόγραμμα παραγωγής  
τους και παράγουν προϊόντα που περιέχουν λιγότερο χάλυβα (παράδειγμα :  
κατασκευή ηλεκτρολογικού υλικού και ηλεκτρικών οικιακών συσκευών σε  
σχέση με τα υπόλοιπα προϊόντα του τομέα), πράγμα που επίσης οδηγεί σε  
μείωση των αναγκών σε προϊόντα της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα.

1/13.
Αν εξεταστεί η εξέλιξη της ειδικής κατανάλωσης κατά τομέα, διαπιστώνει  
κανείς ότι το φαινόμενο αυτό αφορά σχεδόν όλους τους τομείς, παρατη­
ρεί ται όμως πολύ έντονα στα προϊόντα ΕΚΑΧ ενώ για τα προϊόντα εκτός  
ΕΚΑΧ (σωλήνες και λοιπά πρώτης μεταποίησης) οι επιπτώσεις είναι πολύ  
ελαφρότερες.
Πράγματι, τα τελευταία αυτά οε ορισμένες περιπτώσεις αποτελούν  
προϊόντα που μπορεί να υποκαταστήσουν τα προϊόντα ΕΚΑΧ ή δίνουν τη  
δυνατότητα εξοικονόμησης υλικού. Έτοι το σύρμα που προέρχεται από  
συρματοποίηση ανταγωνίζεται το χοντρόσυρμα ή τις ράβδους εμπορίου, οι  
σωλήνες και τα είδη με καθορισμένη μορφή που έχουν διαμορφωθεί οε  
ψυχρή κατάσταση μπορούν να υποκαθιστούν (και αντίστροφα) τις ράβδους  
εμπορίου και τα είδη με καθορισμένη μορφή που έχουν ελαθεί, και τα  
τεμάχια που έχουν κατασκευαστεί με διαμόρφωση υποκαθιστούν (και  
αντίστροφα) χυτά τεμάχια σε ορισμένες εφαρμογές.
Εντός της ομάδάς των προϊόντων ΕΚΑΧ, διαπιστώθηκε ότι η μείωση της  
ειδικής κατανάλωσης έθιξε ιδίως τους χάλυβες εμπορίου (ακόμη και στον  
οικοδομικό τομέα) και τα ενδιάμεσα προϊόντα ενώ η αντίδραση των επίπε­
δων προϊόντων ήταν καλύτερη στο σύνολό τους χάρη στις επενδεδυμένες  
λαμαρίνες των οποίων η "ειδική" χρησιμοποίηση εξαπλώνεται. Η περίπτω­
ση αυτή δείχνει ότι η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, προσαρμόζοντας  
στις ανάγκες και τα προβλήματα του χρήστη την παραγωγή της, μπορεί  
κάπως να αντιμετωπίσει το φαινόμενο αυτό καταβάλλοντας προσπάθεια όσον  
αφόρα την ποιότητα των προσφερόμενων προϊόντων.

1/14.
Ετήσια μείωση της ειδικής κατανάλωσης  
κατά την περίοδο 1975-1982 (%)
|  ΤΟΜΕΑΣ1
|  ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΕΚΑΧ  
1 
1ΠΡ0Ϊ0ΝΤΑΤΗΣ ΠΡΩΤΗΣ I  
ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗΣ (ΠΕΡΙΛ.ΤΩΝ I  
ΣΩΛΗΝΩΝ) I
I  Κατασκευή μηχανημάτων1
1  - 2,1 0 I
|  Ηλεκτρολογικές κατασκευές I  - 5,5 - 1,5 I
I  Ναυπηγεία I  ο +17 (1) I
|  Μέσα μεταφοράς I  - 3,0 + 1,5 I
|  Μεταλλικές κατασκευές I  - 3,5 - 1,5 I
|  Οικοδομές - δημόσια έργα I  - 1,5 - 0,7 I
|  Επεξεργασία μετάλλων I  - 0,7 + 0,2 I
I  Μεταλλικές συσκευασίες I  0 0 I
I  Λεβητοποια I  - 2,3 0 I
I  Διάφοροι τόμε ί  ς | I
|  Μέσος όροςI
I  - 2,0  
I+ 0,4 I
Τάσεις ειδικής κατανάλωσης για το μέλλον
Για τα προσεχή έτη γενικά δεν υπάρχουν στοιχεία με βάση τα οποία  
δικαιολογείται η υπόθεση ότι θα επιβραδυνθούν τα φαινόμενα αυτά, αν  
και μπορεί να υπάρξουν μεταβολές όσον αφορά τις αιτίες που αποτελούν  
τη βάση Υ|α τΠ συνέχιση των υφιστάμενων τάσεων. Έτοι, μπορεί να  
επιφυλάσσεται σημαντικότερος ρόλος στις νέες μεθόδους παραγωγής, με  
τις οποίες θα μειωθούν τα υπολείμματα υλικού κατά τη μεταποίηση ενώ σε  
ορισμένες περιπτώσεις (αυτοκίνητα, οικιακές ηλεκτρικές συσκευές) η 
υποκατάσταση θα μειωθεί μετά από κάποιο χρονικό διάστημα, ελλείψει  
σημαντικών επενδύσεων προς την κατεύθυνση αυτή κατά τα τελευταία έτη-  
Αυτό όμως θα εξαρτηθεί από πολλούς παράγοντες που είναι εξαιρετικά  
δύσκολο να αξιολογηθούν ποσοτικά, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται η  
εξέλιξη της τιμής του χάλυβα σε σχέση με την τιμή των υλικών αυτών  
καθώς και η ποιότητα των τελευταίων, πολλά από τα οποία ευρι'σκονται σε  
φάση δοκιμών ή εξέλιξης.

1/15.
Ετσι, συνοπτικά μπορεί να αναφερθούν οι κυριότεροι από τους βαοικοΰς
παράγοντες που θα χαρακτηρίζουν την ειδική κατανάλωση από τώρα και
μέχρι το 1990 :
- Καταοκευή μηχανημάτων :  μείωση βάρους λόγω βελτιωμένης σχεδίασης  
(πληροφορική), λόγω χρησιμοποίησης χαλύβων ποιότητας ή ειδικών χαλύ­
βων ή λόγω υποκατάστασης του χάλυβα. Αποδοτικότερη χρήση του χάλυβα  
στην κατασκευή μηχανημάτων"
- Ηλεκτρολογικές κατασκευές :  η υποκατάσταση στον τομέα των οικιακών  
ηλεκτρικών συσκευών φαίνεται ότι έφθασε σε κάποιο όριο. Θα πρέπει  
λοιπόν να θεωρείται ότι για τους χάλυβες ΕΚΑΧ θα συνεχιστεί με ρυθμό  
της τάξης του - 3% ετησίως, που αποτελεί τάση στην οποία λαμβάνεται  
υπόψη μόνο η στασιμότητα για τις οικιακές ηλεκτρικές συσκευές στο  
πλαίσιο της παραγωγής του τομέα (σε σύγκριση με - 5,5% κατά τήν  
περίοδο 1975-82)"
- Ναυπηγέ ία :  δεδομένου ότι η παραγωγή της Κοινότητας - λόγω παγκό­
σμιου ανταγωνισμού - εξελίσσεται προς πλοία για ειδικότερες χρήσεις,  
με ποσοστό χάλυβα ανά τόννο ολικής χωρητικότητας (ΤΟΧ) που συχνά  
είναι υψηλότερο, η ειδική κατανάλωση δεν θα μειωθεί από την άποψη  
αυτή. Επίσης η υποκατάσταση δεν θα πρέπει να είναι σημαντική"
- Μέσα μεταφοράς (μεταξύ των οποίων και αυτοκίνητα) :  η τάση για ογκω­
δέστερα αυτοκίνητα θα μπορούσε μερικά να αντισταθμίσει τις  
επιπτώσεις της υποκατάστασης του χάλυβα, που προσωρινά θα είναι  
περιορισμένη. Είναι σκόπιμο να προβλεφθεί ασθενής μείωση της ειδι­
κής κατανάλωσης χαλύβων ΕΚΑΧ, κατά 1% ετησίως με αυξημένη χρησιμο­
ποίηση επενδεδυμένων λαμαρινών)'"
- Μεταλλικές κατασκευές :  υποκατάσταση ορισμένων χαλύβων εμπορίου από  
προϊόντα με καθορισμένη μορφή διαμορφωμένα σε ψυχρή κατάσταση (εκτός  
ΕΚΑΧ), άνοδος όσον αφορά τις επενδεδυμένες λαμαρίνες. Υποκατάσταση  
από σύνθετα υλικά και από το ξύλο ώστε να βελτιωθεί η μόνωση και η  
αντοχή σε περίπτωση πυρκαϊάς"
- Οικοδομές - δημόσια έργα :  αυξημένη η συμμετοχή των ανακαινίσεων  
αλλά μείωση των δημόσιων έργων, με αποτέλεσμα χρησιμοποίηση του  
χάλυβα στη δραστηριότητα αυτή ουνολικά σε μικρότερο βαθμό"

1/16.
- Επεξεργασία μετάλλων :  μείωση βάρους (χάλυβες ποιότητας ή ειδικοί  
χάλυβες) και μείωση των υπολειμμάτων υλικού κατά τη μεταποίηση  
(παραδείγματος χάρη τεχνικές με ακτίνες λέηζερ ή με ρομπότ)'
- Μεταλλικές συοκευαοίες :  ενδεχομένως μείωση πάχους και ίσως, σε  
κάποιο βαθμό, ανάκτηση εδάφους από το αλουμίνιο στην περίπτωση των  
κουτιών που αποτελούνται από δύο τεμάχια, χάρη στους χάλυβες βελτιω­
μένης ποιότητας"
- Λεβητοποιία :  εξέλιξη παρόμοια με εκείνη στον τομέα των μεταλλικών  
κατασκευών'
- Διάφοροι τόμείς :  οι ίδιοι παράγοντες, όπως στις μεταλλικές  
κατοκευές ή στην κατασκευή μηχανημάτων.
5. Πρόβλεψη της φαινόμενης κατανάλωσης για την χρονική περίοδο μέχρι το  
έτος 1990.
Λαμβανομένων υπόψη τόσο των τάσεων που αναφέρθηκαν όσο και των αστάθ­
μητων παραγόντων σχετικά όχι μόνο με την εξέλιξη των δραστηριοτήτων 
κατά τομέα αλλά και με τήν εξέλιξη της ειδικής κατανάλωσης - ιδίως  
στις ηλεκτρολογικές κατασκευές και στα αυτοκίνητα, όπου η προβλεπόμενη  
επιβράδυνση αποτελεί απόκλιση από τις τάσεις που έχουν ιστορικά δια­
μορφωθεί - είναι σκόπιμο να προβλεφθούν κάποια περιθώρια επαρκώς  
ευρέα, εντός των οποίων θα μπορούσε να τοποθετηθεί η εσωτερική ζήτηοη  
για το διάστημα μέχρι το 1990. Η τελευταία αυτή αναμένεται ότι σχεδόν  
θα κυμανθεί μεταξύ των καταναλώσεων των ετών 1983 και 1984. Οι  
περιορισμένες αυξήσεις που ενδέχεται να σημειωθούν είναι πιθανότερο  
ότι θα επέλθουν στον τομέα των επίπεδων προϊόντων και ιδίως στη ζήτηση  
επενδεδυμένων λαμαρινών. Οσον αφορά τα βαρέα είδη με καθορισμένη  
μορφή, η αναμενόμενη άνοδος θα είναι το αποτέλεσμα της προβλεπόμενης  
αύξησης των δραστηριοτήτων στις μεταλλικές κατασκευές.
(Σημείωση :  τα περιθώρια που αναφέρονται στον κατωτέρω πίνακα σχετικά
με την πραγματική κατανάλωση για την περίοδο μέχρι το  
έτος 1990, προέκυψαν λαμβανομένων υπόψη των εξής παραγό­
ντων :

1/17.
- η διάρθρωση της κατανάλωσης χάλυβα κατά τομέα για έτος  
αναφοράς το 1981, που είναι το τελευταίο έτος για το  
οποίο η κατανάλωση χάλυβα κατά τομέα στην Κοινότητα  
μπορεί να προσδιοριστεί με επαρκή ακρίβεια’
-τα όρια διακύμανσης της ανάπτυξης της δραστηριότητας  
(βλέπε τον πίνακα του τμήματος 3 του παρόντος  
κεφαλαίου), στα οποία ήδη έχουν ληφθεί υπόψη ορισμένοι  
αστάθμητοι παράγοντες σε μακροοικονομικό επίπεδο’
- οι μειώσεις της ειδικής κατανάλωσης που είναι δυνατό να  
προβλεφθουν. Οι μειώσεις αυτές αντιστοιχούν GROSSO  
MODO στις μειώσεις που διαπιστώθηκαν για την περίοδο  
αναφοράς 1975-82 με ορισμένες πάντως προσαρμογές ώστε  
να ληφθοϋν υπόψη αστάθμητοι παράγοντες που αφορούν τη  
συνέχεια των ιστορικών τάσεων, ιδίως όσον αφορά τον  
τομέα των μέσων μεταφοράς (υποκατάσταση), των ηλεκτρο-  
λογικών κατασκευών (σειρά παραγόμενων προϊόντων) και  
των οικοδομών (επίπεδο στο οποίο θα φθάσουν οι ανακαι­
νίσεις και τα δημόσια έργα).
Για όλους τους τομείς θεωρούμενους σαν σύνολο, η μείωση  
της ειδικής κατανάλωσης ανάγεται με την ευνοϊκότερη προ­
οπτική σε ποσοστό 1,4% ετησίως και με τη δυσμενέστερη σε  
2% ετησίως).

1/18.
ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΕΚΑΧ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΑΤΑ ΤΟΜΕΑ (Ε0Κ-10)
εκατ. τόννοι
I  I 
I  I
ί  I1981 I  1990 ΕΥΝΟΪΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ |I  Γ
I  1990 ΔΥΣΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ |
I  I
I  I|Ρευ-|Επι-I  Πλα— ΐΡευ-|Επι-I  Πλα— |Ρευ-|Επΐ-I  Πλατ-I  I
I  ΤΟΜΕΑΣ | ΙστόςΙμήκηΙτέα|ΣΥΝΟΛΟ|ΙστόςΙμήχπΙτέαIΣΥΝΟΛΟ|ΙστόςΙμήκηΙτέαIΣΥΝΟΛΟI
I  IΙχάλυ-Iπροι—Ιπροι- Ιχάλυ-ΙπροΤ-ΙπροΤ- Ιχάλυ-Ιπροι-Ιπροι-I  I
I  IΙβαςΙόνταΙόντα ΙβαςΙόνταΙόντα ΙβαςΙόνταΙόνταI  I
I  I
IΧυτήρια χάλυβα,διαμιό- | I 1Λ| _I 1/4I 2,8 II 0,8I —I 1/5I 2,4 II 0,8I —I 1/5I I 
I 2,3 |
Ιρφωαη, κοπή I I I
ΐΣφρρηλάτηση & τύπωση | I 3,4I 1,0I 0,1I 4,5 II 2,8I 1/1I 0,2I 4,0 II 2,7ι 1,0I 0,2I 3,9 |
ΐΣυρματοποίηση I | -I 6,9| -I 7,0 II 0,1I 7,7| -I 7,8 II 0,1I 7,3I "I 7,5 |
I  Ελαση & πρόσδοαη μορ- | | -| -I 4,5I 4,5 I| -| -I 4,8I 4,8 || -I "I 4,6I 4,6 |
Ιφής σε ψυχρή κατάσταση I I I
IΣωλήνες I  
I II 5,6II 10,0I 15,6 |I 4,9Ι “I 9,8I 14,7 II 4,8I  “I 9,5I 14,3 | 
I I
I I 
I Κατασκευή μη ηλεκτρικώνΙ I 0,1I 2,2I 4,2I 6,5 II -I 1/5I 3,7I 5,2 II —I 1,4I 3,5I I 
I 5,0 |
I μηχανημάτων I I I
IΚατασκευή ηλεκτρικών | | -I 0,2I 2,1I 2,3 I| -I 0,3I 1,9I 2,1 || -I 0,2I 1,4I 1,7 I
I μηχανημάτων I I I
ΙΝουπηγική | |  -I  0,3I  1/2I  1/6 I|  -I  0,3I  1/2I  1,4 I|  -I  0,2I  0,9ι  ι,ι ι
ΙΜέσα μεταφοράς I I 0,1I 1/4I 7,6I 9,1 || -I 1/6I 7,4I 9,1 I| -I 1/4I 6,2I 7,6 |
IΜεταλλικές κατασκευές | I -I 3,4I 1/3I 4,7 I| -I 3,7I 0,7I 4,4 I| -I 3,3I 0,7I 4,0 |
ίΚτίρια-έργα πολ.μηχαν. | | -I 9,5I 0,9I 10,4 I| -I 8,9I 1/2I 10,1 || -I 8,6I 1,1I 9,6 |
IΜεταλλικά τεχνουργήματαI | -I 3,6I 5,3I 8,9 I| -I 3,3I 6,1I 9,4 || -I 2,9I 5,4I 8,4 |
IΜεταλλικές συσκευασίες | | -| -I 3,0I 3,0 I| -| -I 3,3I 3,3 I| -| -I 2,8I 2,9 |
ίΛεβητοποι ία I| -I 0,4I 2,6I 3,0 I| -I 0,2I 2,2I 2,4 || -I 0,2I 2,0I 2,2 |
IΑλλοι καταναλωτές |  
I II 1/5I 3,7I 4,6I 9,8 II 1,3I 2,9I 4,0I 8,2 |I 1/3I 2,9I 4,0I 8,2 | 
I I
I  I 
IΣΥΝΟΛΟ | 
I  II  12,0I 32,7I 48,8I 93,5 |I 10,0I 31,4I 47,9I 89,3 |I 9,7I 29,5I 43,9I I 
I 83,1 |
I  I
ί

1/19.
ΦΑΙΝΟΜΕΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΤΕΛΙΚΟΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ (ΕΚ-10)  
ΚΑΤΑ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ (εκατομμύρια τόννοι)
ι  ι
I  I
I  I 
I  I198119821983|  VII—1983  
IVI -1984I  I 
|  1990 I  
|  ΕΥΝΟΪΚΗ |ΔΥΣΜΕΝΗΣ |  
|ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ|ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ I
I  I  I
I  I 
|  Ρευστός χάλυβας, πλινθώματα & ενδιάμεσα | 12,311,210,1|I  10,0I  I 
I  9,7 |
|  προϊόντα |
I 1I  I
1  I1  I
|  Βαρέα είδη με καθορισμένη μορφή |6,55,95,5I  5,3 I  5,91 1 
1  5,5 |
|  Χάλυβες εμπορίου (1) |16,114,914,4I  15,2 I  14,6 1  13,8 |
I  Χονδρόσυρμα I10,1 9,610,0I  10,6 I  10,9 I  10,2 I  
I  I
I  I 
|  ΣΥΝΟΛΑ ΓΙΑ ΕΠΙΜΗΚΗ ΠΡΟΪΟΝΤΑ |
|  I32,730,429,9I  31,1 I  31,4I  I 
I  29,5 |
I 1
(2)I  Λαμαρίνες πάχους > 3 μμ I17,316,815,7 I  16,21  1  
1  15,3 |
I  Λαμαρίνες πάχους^ 3 μμ (και ταινίες πουί 21,720,719,9 I  21,0 I  17,9 |
1  έχουν υποστεί έλαση σε θερμή κατάστ.(2) | I  I
I  Επενδεδυμένες λαμαρίνες | 
1  18,18,48,5 I  10,7 I  10,7 |  
I  I
I  ΣΥΝΟΛΟ ΓΙΑ ΠΛΑΤΕΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ |47,145,944,1I  45,2 I  47,9I 43,9 |
1  | 
1  ΣΥΝΟΛΟ ΓΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΥΠΟΣΤΕΙ | 79,876,374,0I 76,3 I 79,31 1  
1 73,4 |  
1 | I  ΕΛΑΣΗ 1
1  |  
1  ΣΥΝΟΛΟ ΓΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΕΚΑΧ |  
1  |92,287,384,0I ■I 89,31 1 
1 83,1 I  
I I

1/20.
Τάσεις όοον αφορά ειδικά τα προϊόντα της πρώτης μεταποίησης και τους  
σωλήνες.
Στον τομέα της πρώτης μεταποίησης του χάλυβα και στον τομέα των σωλή­
νων είναι ανάγκη να αναφερθούν ορισμένες ιδιαίτερες τάσεις. Η εξέλιξη  
της παραγωγής σωλήνων εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις δυνατότητες  
εξαγωγής. Μετά την ολοκλήρωση των διακανονισμών με τις Ηνωμένες  
Πολιτείες σχετικά με τους σωλήνες, μπορεί να αναμένει κανείς στις  
αγορές τρίτων χωρών όξυνση του ανταγωνισμού λόγω της οποίας υπάρχει  
κίνδυνος περιορισμού των δυνατοτήτων εξαγωγής και ποσοτικής μείωσης  
της παραγωγής. Επιπλέον, η κοινοτική σωληνουργία θα πρέπει να  
επιδιώξει να προσαρμόσει την προσφορά της στη μελλοντική ζήτηση  
(αντοχή στη διάβρωση, σωλήνες εξαιρετικά ελαστικοί, εξέδρες για  
ανοικτή θάλασσα, σωλήνες με πολλά στρώματα από ρόλους χάλυβα υψηλής  
καθαρότητας).
Οι δραστηριότητες του τομέα θα μειωθούν ως προς το βάρος σε σχέση με  
το έτος 1981, θα μπορέσουν όμως να αυξηθούν σε αξία, με την προϋπόθεση  
ότι οι κατασκευαστές σωλήνων ακολουθούν πολιτική παρουσίας (παρουσία  
στο μέρος της αγοράς που χαρακτηρίζεται από προϊόντα με απαιτήσεις,  
για την παραγωγή των οποίων συχνά χρειάζονται πιο εξελιγμένα αρχικά  
προϊόντα προς κατεργασία.
Η εξέλιξη αυτή αφορά κυρίως επί μέρους τομείς της πρώτης μεταποίησης  
του χάλυβα. Σαν παράδειγμα σχετικά μπορεί να αναφερθεί η περίπτωση  
ορισμένων ποιοτήτων χάλυβα που προορίζονται για συρματοποίηση και  
δίνουν στο συρματοποιό τη δυνατότητα να καταργήσει μια αρκετά δαπανηρή  
φάση της παραγωγικής διαδικασίας (την ανόπτηση). Η πολιτική αυτή για  
το "προϊόν" αποτελεί ολοένα και περισσότερο σημαντικό όπλο για τις  
βιομηχανίες πρώτης επεξεργασίας. Επιπλέον, διαπιστώνεται ότι δίνεται  
σταθερά μεγαλύτερη έμφαση στην αύξηση της προστιθέμενης αξίας παρά  
στην παραγωγή μεγαλύτερων ποσοτήτων. Στον τομέα των μεταλλικών ινών  
(η διάμετρος των οποίων μπορεί να φτάσει μέχρι 2 χιλιοστά του  
χιλιοστομέτρου), για την κατασκευή του διαστημικού λεωφορείου  
πρόκειται να χρησιμοποιηθεί πορώδες προϊόν το οποίο αποτελούν μεταλ­
λικές ίνες 8 μικρών (η ανθρώπινη τρίχα έχει διάμετρο μεταξύ 50 και 70  
μικρών), από κράμα ανθεκτικό σε υψηλές θερμοκρασίες.

ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΑΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΕΚΤΟΣ ΕΚΑΧ  
(ΣΩΛΗΝΕΣ ΚΑΙ ΑΛΛΑ ΕΙΔΗ ΠΡΩΤΗΣ ΜΕΤΑΠΟΙΗΣΗΣ)
ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΚΑΤΑ ΤΟΜΕΑ (ΕΚ-10)
Εκατομμύρια τόννοι
I
I
II
I1981I
I  1990 ΕΥΝΟΪΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ  
II
|  1990 ΔΥΣΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ  
II
I
I
I
I  Τομέας 
II
IΣυρματο-  
Iπο ί  ηοη 
II  Παραγωγή  
Ισε ψυχρή  
|κατάστα-  
|ση (1)Σωλή­
νεςΛοι­
ποί
(2)I
IΣυρματο-  
Iπο ί  ηση 
II  Παραγωγή  
Ισε ψυχρή  
Iκατάστα-  
Ιση (1)Σωλή­
νεςΛοι­
ποί
(2)I
IΣυρματο-  
Ιτοποίηση  
II  Παραγωγή  
Ισε ψυχρή  
Iκατάστα-  
Ιση (1)Σωλή­
νες!
Λοι- I 
ποί I 
(2) I
I
IΚατασκευή μη ηλεκτρικώνI
I  0,9!
I  0,3 1,51,3I
I  1,0I
I  0,3 1,51,0I
ι ι,οI
I  0,3 1,5I
1,0 I 
|
I  μηχανημάτων  
|Κατασκευή ηλεκτρικώνI
I  0,3I
I  0,5 0,10,2I
I  0,3I
I  0,6 0,10,2I
I  0,3 I  0,6 0,10,2 I |
|μηχανημάτων I I I I I I I
I  Ναυπηγική I  0,1 , I ο,ο 0,10,1I  0,2 ι ο,ο 0,30,2 ι ο ,ι I  0,0 0,20,1 I
ΙΜέσας μεταφοράς i  0,7 I  0,9 0,91,8I  0,9 I  1,1 1,41,9I  0,9 ι ι , ι 1,41,9 I
IΜεταλλικές κατασκευές I  0,1 I  0,3 0,80,1 ι ο ,ι I  0,3 0,80,1I  0,1 I  0,3 0,70,1 I
ΙΚτίρια-έργα πολιτικού !  0,8 I  0,4 1,40,1 ι ι,ο I  0,4 1,10,1I  1,0 I  0,4 1,10,1 I
I  μηχανικοϋ I I I I I I I
IΜεταλλικά τεχνουργήματα I  1,7 I  0,8 0,60,2I  1,9 I  1,2 0,30,4!  1,7 I  1,1 0,30,3 I
(Μεταλλικές συσκευασίες I ο,ο I  0,1 0,0 0,0 ι ο,ο ι ο ,ι 0,0 0,0I  0,0 ι ο ,ι 0,00,0 I
I  Λεβητοποιία ι ο,ο I  0,0 0,70,1 ι ο,ο ι ο ,ι 0,70,1 I  ο,ο ι ο,ο 0,60,1 I
IΑλλοι καταναλωτές I  0,8  
II  0,4 
I1,80,5I  0,8 
II  0,4 
I1,80,5I  0,8  
II  0,4 
I1,80,5 I 
I
I
I  Σύνολο 
II
I  5,3
II
I  3,8 
I8,04,4I
I  6,2 
II
I  4,5
I8,14,5I
I  5,9
II
I  4,3 
I7,8I
4,4 I
I
(1) Ταινίες που έχουν υποοτεί έλαοη οε ψυχρή κατάσταση και είδη με καθορισμένη μορφή που έχουν παραχθεί σε ψυχρή κατάσταση.
(2) Χυτά είδη από χάλυβα, τεμάχια που έχουν υποστεί κοπή ή διαμόρφωση, τεμάχια που έχουν υποστεί σφυρηλάτιση ή κόπωση.

1/22.
Η εξέλιξη των δραστηριοτήτων των τομέων πρώτης επεξεργασίας εντάσσεται  
σε κάποιο πλαίσιο διαφοροποίησης των επιχειρήσεων, η οποία γίνεται  
συνεχώς μεγαλύτερη. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι παραδοσιακές  
δραστηριότητες δεν θα γνωρίσουν τους ίδιους βαθμούς αύξησης όπως κατά  
το παρελθόν. Στις δραστηριότητες των εγκαταστάσεων χύτευσης χάλυβα  
και διαμόρφωσης, πιθανόν θα σημειωθεί μείωση όσον αφορά το βάρος αλλά  
παρατηρεί ται τάση βελτίωσης όσον αφορά την ποιότητα και την αξία.
Τέλος, η μικρή αύξηση στις δραστηριότητες έλασης και τα είδη με καθο­
ρισμένη μορφή εξηγείται λόγω της αυξανόμενης χρησιμοποίησης των  
προϊόντων αυτών (στη θέση άλλων προϊόντων) σε ορισμένους τομείς κατα­
νάλωσης (μέσα μεταφοράς και μεταλλικά τεχνουργήματα).
7. Τάσεις που παρουσιάζουν ιδιαίτερα οι ειδικοί χάλυβες
Το μερίδιο των ειδικών χαλύβων στις βιομηχανίες σιδήρου και χάλυβα των  
χωρών της Κοινότητας συνεχίζει να αυξάνει από έτος σε έτος. Στην ΕΚΑΧ  
τα προϊόντα αυτά αντιπροσώπευαν το 10,3% το 1970, το 12,5% το 1975 και  
το 15,6% το 1983.
Η εξέλιξη αυτή είναι ιδιαίτερα εμφανής στους τομείς της πρώτης επεξερ­
γασίας, όπου η αγορά ειδικών χαλύβων από 21% του συνόλου που ήταν το  
1975 έφθασε το 30% περίπου τώρα, ενώ η τάση αυτή θα πρέπει να συνεχι­
στεί μέχρι το 1990.
Αυτή η αυξανόμενη ζήτηση από τους χρήστες οφείλεται σε λόγους τεχνι­
κούς και σε λόγους που έχουν σχέση με την αγορά.
Οι τεχνικές εξελίξεις στην κατασκευή μηχανολογικού και ηλεκτρολογικού  
εξοπλισμού απαιτούν προϊόντα αποδοτικότερα και τελειότερα. Η ανάγκη  
αντιμετώπισης προϊόντων που προσφέρονται σαν εναλλακτικές λύσεις  
(αλουμίνιο, πλαστικά) οδηγεί στη ζήτηση χαλύβων με υψηλό όριο ελαστι­
κότητας (Χ.Υ.Ο.Ε.-Ηεΐ,Α) από τους τομείς για τους οποίους η μείωση  
βάρους αποτελεί σημαντικό παράγοντα. Για τους τομείς αιχμής, που  
συνεχίζουν να αναπτύσσονται (π.χ. παραγωγή ενέργειας), καθώς και για  
τη μεταφορά και διανομή πετρελαίου και αερίου επιβάλλεται η εισαγωγή  
χαλύβων με κριτήρια όσον αφορά τα φυσικά τους χαρακτηριστικά που κάθε  
ημέρα γίνονται αυστηρότερα.

1/23.
Οι λόγοι που έχουν σχέοη με την αγορά συνδέονται 16(ως με την αύξηση  
των εξαγωγών προϊόντων πρώτης μεταποίησης από ειδικούς χάλυβες (κυρίως  
σωλήνων και προϊόντων συρματοποίησης).
Η εξέλιξη της κατανάλωσης ειδικών χαλύβων θα είναι οπωσδήποτε καλύτερη  
από εκείνη των συνήθων χαλύβων και θα συνδέεται κυρίως με μείωση της  
ειδικής κατανάλωσης χάλυβα σε ορισμένους τομείς, δηλαδή με την υποκα­
τάσταση στοιχείων από συνήθεις χάλυβες με ελαφρότερα στοιχεία από τους  
ειδικούς χάλυβες. Συμπεραίνοντας, η τάση αυτή θα πρέπει να οδηγήσει  
σε αύξηση της αξίας χωρίς όμως επιπτώσεις στις ποσότητες.
Υπογραμμίζεται, και δεν θα πρέπει να διαφεύγει, ότι η τελειοποίηση των  
μεθόδων παραγωγής κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών στα  
χαλυβουργεία και τα εξελαστήρια έδωσε τη δυνατότητα να παράγονται  
"συνήθεις" χάλυβες (της σειράς), των οποίων τα χαρακτηριστικά  
πλησιάζουν πολύ τα χαρακτηριστικά χαλύβων που θεωρούνται "ειδικοί", σε  
τιμή όμως πολύ καλύτερη από τους τελευταίους αυτούς. Τα όρια μεταξύ  
συνήθων και ειδικών χαλύβων γίνονται όλο και περισσότερο συγκεχυμένα  
και ο παράγων αυτός κινδυνεύει να αποβεί η αιτία δημιουργίας πλεονάζο-  
ντος δυναμικού για αρκετά σημαντικό μέρος της προσφοράς.
8. Τάσεις που μπορεί να προβλεφθούν για το διάστημα από μετά το 1990.
Υπάρχει η επιφύλαξη ότι για μακροπρόθεσμες προβλέψεις οι κλασσικές  
μέθοδοι πρόβλεψης - ακόμη και οι τελειότερες - που αναπόφευκτα  
βασίζονται σε παρεκτάσεις, δεν είναι πλέον κατάλληλες. Πράγματι,  
είναι εξαιρετικά δύσκολο να λαμβάνονται επαρκώς υπόψη οι τεχνολογικές  
μεταβολές που χαρακτηρίζουν την κοινωνία μας και για τις οποίες είναι  
δυνατόν στη συνέχεια να δοθούν κάποια δείγματα :
- Η οικονομική ανάπτυξη είναι σε συνεχώς μεγαλύτερο βαθμό το  
αποτέλεσμα της επέκτασης του τριτογενή τομέα και σε μειούμενο βαθμό  
το αποτέλεσμα των βιομηχανικών δραστηριοτήτων. Επιπλέον, οι τομείς  
που είναι παραδοσιακοί πελάτες της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα  
εισέρχονται σταδιακά σε φάση ωριμότητας, χαρακτηριστικό της οποίας  
είναι η αγορά αντικατάστασης (παραδείγματα :  αυτοκίνητα και κτίρια -  
δημόσια έργα). Σε αυτά μπορεί να προστεθεί κάποιο πρόβλημα διεθνούς  
ανταγωνισμού, από το οποίο εξαρτάται η επιβίωση μέρους των τομέων  
που απειλούνται, όπως παραδείγματος χάρη τα ναυπηγεία.

1/24.
- Οι μεταβολές στα τελικά προϊόντα οι οποίες έχουν οχέοη με την ποιό-  
τητα προφανώς θα έχουν επίδραση στη διάρκεια ζωής των προϊόντων,  
πράγμα που μακροπρόθεσμα συνεπάγεται μείωση των αναγκών αντικατάστα­
σης και της παραγωγής (παράδειγμα αυτοκίνητα, μηχανήματα).
- Οι αλλαγές στις μεθόδους παραγωγής δεν θα γίνονται πλέον σταδιακά,  
όπως υποτέθηκε κατά τήν εκπόνηση της παρούσας πρόβλεψης, αλλά κατά  
τρόπο ριζικότερο, δηλαδή υπάρχει κίνδυνος τομείς ολόκληροι να  
εγκαταλείψουν τον χάλυβα και να κινηθούν προς άλλα υλικά. Ετσι,  
στην περίπτωση του αυτοκινήτου έχουν ήδη κάνει την εμφάνισή τους  
αμαξώματα από σύνθετα υλικά ενώ μετά το έτος 2000 υπάρχει κίνδυνος  
να υπάρξει στροφή σε μεγάλη έκταση πρός την κατεύθυνση αυτή.
Ολοι αυτοί οι παράγοντες, στους οποίους θα πρέπει να προστεθεί η στα­
θερή βελτίωση των μεθόδων μεταποίησης του χάλυβα, που μέχρι τώρα εκδη­
λώθηκαν κατά τρόπο μάλλον ήπιο, υπάρχει κίνδυνος να προκαλέσουν περαι-  
τέρω ύφεση στην αγορά σιδήρου και χάλυβα κατά τη δεκαετία του '90.  
Μάλιστα δεν αποκλείεται και η αγορά των επίπεδων προϊόντων, η οποία  
μεσοπρόθεσμα προσφέρει ακόμα καλύτερες προοπτικές σταθεροποίησης, να  
μεταβληθεί και να χάσει τη ζωτικότητά της μετά το 1990 (υποκατάσταση).
9. Η κατανάλωση χάλυβα στι υποψήφιες για προσχώρηση χώρες και στη διευρυ-  
μένη Κοινότητα.
Η εσωτερική ζήτηση χάλυβα στι δύο χώρες της Ιβηρικής μπορεί να εκτψη­
θεί ότι ισοδύναμεί προς το 9% της αγοράς της Κοινότητας των 10 (1983).  
Πάντως στη ζήτηση αυτή τα μακρά προϊόντα αντιπροσωπεύουν περίπου το  
μισό της αγοράς προϊόντων που έχουν υποστεί έλαση (έναντι μόνο 40%  
στην Κοινότητα των 10), πράγμα που, μεταξύ άλλων, αντικατοπτρίζει τη  
μεγάλη σχετικά σημασία του τομέα της οικοδομής στην οικονομία των  
χωρών αυτών. Συνεπώς υπάρχουν σημαντικές πιθανότητες να προσεγγίσει  
βαθμηδόν η διάρθρωση της ζήτησης την κατάσταση που επικρατεί στην  
Κοινότητα, στο βαθμό που οι βιομηχανικοί τομείς που παράγουν διαρκή  
καταναλωτικά αγαθά, (παραδείγματος χάρη το αυτοκίνητο) ή τεχνικό  
εξοπλισμό μπορούν να εξελιχτούν. Αυτό θέτει εξαρχής το ερώτημα, πόσο  
ανταγωνιστικά θα ενταχθούν οι χώρες αυτές στον οικονομικό χώρο που θα  
αποτελέσει η διευρυμένη Κοινότητα.

1/25.
Στην Ισπανία, η κατανάλωση χάλυβα G RO SSO  M O D O  κατανέμεται ω ς εξής :
(1979)
Σωληνουργία 13%
Υπόλοιπο 1ης μεταποίησης 15%
Οικοδομές, τεχνικά έργα 33%
Κατασκευή μηχανημάτων 11%
Κατασκευή αυτοκινήτων 16%
Ναυπηγική 5%
Λοιπά 7%
Μετά από σημαντική αύξηση της ζήτησης κατά 10% το 1980, η ισπανική  
αγορά γνώρισε στασιμότητα, και μάλιστα ύφεση (που συνεχίστηκε το  
1984), σε μακροοικονομικό κλίμα που παρουσιάζει ομοιότητες με εκείνο  
της Κοινότητας των 10 (χαμηλή αύξηση του Α.Ε.Π. και πτώση των επενδύ­
σεων) με πρόσθετες δυσχέρειες όμως λόγω της σημαντικής θέσης των πλητ-  
τόμενων από την κρίση τομέων (ναυπηγεία,οικιακές ηλεκτρικές συσκευές)  
στη δομή της βιομηχανίας. Οι προβλέψεις που περιέχονται στον κατωτέρω  
πίνακα κοινοποιήθηκαν στην Επιτροπή από τις ισπανικές αρχές εντός του  
1984 και κάλυπταν το διάστημα μέχρι το 1986. Οι προβλέψεις αυτές  
εντάχθηκαν σε προοπτική μακροοικονομικής ανάπτυξης από το έτος 1983  
κατά 3% όσον αφορά το Α.Ε.Π. και κατά 5% ετησίως για τις επενδύσεις.  
Δεδομένου ότι η ισπανική οικονομία δεν ακολούθησε το πρότυπο αυτό το  
1983 και το ακολούθησε μόνο μερικά το 1984, είναι λογικό να υποτεθεί  
ότι οι προβλέψεις αυτές δεν θα μπορέσουν να πραγματοποιηθούν παρά μόνο  
με σημαντική καθυστέρηση. Δεδομένου ότι το 1984 το επίπεδο της φαινό-  
μενης κατανάλωσης υπολείφθηκε του στόχου αυτού κατά περισσότερο από  
20%, οι "προβλέψεις 1986" για την Ισπανία μπορεί να προστεθούν στις  
προβλέψεις για την Κοινότητα των Δέκα κατά το διάστημα μέχρι το έτος  
1990.
Οσον αφορά την Πορτογαλία, όπου η κατανάλωση ανέρχεται σε ένα εκατομ­
μύριο τόννους περίπου, το γεγονός ότι το μεγαλύτερο μέρος της ζήτησης  
καλύπτουν τα μακρά προϊόντα υποδηλώνει την καθοριστική σημασία του  
οικοδομικού τομέα. Αν ληφθεί υπόψη το μικρό μέγεθος της πορτογαλικής  
αγοράς, και για λόγους πληρότητας και μόνο, αναγράφονται στον πίνακα  
που ακολουθεί τα δεδομένα (εκτιμήσεις) του 1983, θεωρώντας ότι αυτά  
ισχύουν στο πλαίσιο της Κοινότητας των Δώδεκα για την περίοδο μέχρι το  
1990.

1/26.
ΦΑΙΝΟΜΕΝΗ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΕΚΑΧ
ΣΤΗΝ ΕΟΚ ΤΩΝ 10, ΣΤΙΣ ΥΠΟΨΗΦΙΕΣ ΓΙΑ ΠΡΟΣΧΩΡΗΣΗ ΧΩΡΕΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΔΙΕΥΡΥΜΕΝΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ
______________________________________________________________(εκατομμύρια τόννοι)
Προϊόν____________________ Ε0Κ-10 (1) ΙΣΠΑΝΙΑ ________ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ ΕΟΚ-12 ______
19811983199019811983198619811983199011981 1983 1990
1990 I
Ρευστός χάλυβας,πλινθώ- 12,310,110,00,60,60,7 ..112,9 10,7 10,7
ματα & ενδιάμεσα προϊόν I
Βαρέα είδη καθ. μορφής 6,55,55,90,90,81,00,10,0..| 7,5 6,3 6,9
Χάλυβες εμπορίου 16,114,414,61,71,92,20,50,4..118,3 16,7 17,2
Χονδρόσυρμα 10,110,010,90,40,40,70,10,1..110,6 10,5 11,7
Σύνολο για επιμήκη 32,729,931,43,03,13,90,70,6I
..|36,4 33,6 35,9
προϊόντα I
Λαμαρίνες πάχους.? 3μμ 17,315,716,20,80,40,60,10,1..118,2 16,2 16,9
Λαμαρίνες πάχους< 3μμ & I
ταιν ίες που έχουν υπο- I
στεί έλαση σε θερμήκατ. 21,719,921,01,82,02,6)0,40,3.·)32,6 31,4 35,4
Επενδεδυμένες λαμαρίνες 8,18,510,70,60,70,8) ..)
Σύνολο για I
πλατέα προϊόντα 47,144,147,93,23,14,00,50,4..I50,8 47,6 52,3
Σύνολο για προϊόντα που I
4χδ.ο.ν υ.πρστεί έλαση 79,?74,0.72^.16,26,2 7,91,20,9..I87,2 81,1 88,1
Σύνολο προϊόντων ΕΚΑΧ 92,284,0 89,3 6,86,88,61,20,9..1100,2 91,7 98,8

Ι Ι / 1 .
ΚΕΦΑΛΑΙΟ II  
ΕΞΟΤΕΡΙΚΕΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ
Εισαγωγή
Στο κεφάλαιο της εισαγωγής, με βάση τις επιδόσεις που ενδεχομένως θα  
σημειώσει η κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, περί γράφτηκαν οι  
στόχοι εξωτερικής πολιτικής που πρέπει να ακολουθηθεί από τώρα μέχρι  
το 1990 και δόθηκε έμφαση κυρίως στα εξής σημεία :
- η βιωσιμότητα των επιχειρήσεων και η παραγωγικότητά τους θα  
αποτελέσουν τους βασικούς παράγοντες, προκειμένου να προσδιοριστεί η  
ροπή τους για την πραγματοποίηση εξαγωγών προς αγορές έντονα  
ανταγωνιστικές*
- η ποιότητα θα αποτελέσει την αιχμή στην οποία θα συγκλίνουν οι  
εξαγωγικές προοπτικές*
- η διείσδυση τρίτων χωρών στην ευρωπαϊκή αγορά δεν μπορεί επ'αόριστον  
να συγκρατεί ται με διευθετήσεις.
Αν και η δυνατότητα επίτευξης των στόχων αυτών συνδέεται πρώτα-πρώτα 
με τις πιθανές επιδόσεις της κοινοτικής βιομηχανίας σιδήρου και  
χάλυβα, θα πρέπει να εξεταστούν στο παρόν με συντομία οι παράγοντες  
που μπορεί να δυσχεράνουν την πραγματοποίηση των στόχων που έχουν  
τεθε ί.
Το παγκόσμιο περιβάλλον
Στον πίνακα που ακολουθεί φαίνονται οι προοπτικές όσον αφορά την  
εξέλιξη της κατανάλωσης και της παραγωγικής δυναμικότητας για το 1990.  
Με βάση την ενδιάμεση προοπτική (που είναι η πλέον ρεαλιστική),  
εξαιτιάς στασιμότητας της παγκόσμιας κατανάλωσης (719 το 1985, 722 το
1990), η παραγωγική ικανότητα μπορεί να αυξηθεί κατά 100 εκατ. τόννους  
περίπου, δηλαδή κατά 10%, οπότε θα ενταθεί ακόμα περισσότερο η  
διαταραχή ισορροπίας προσφοράς-ζήτησης.

11/ 2.
ΤΑΣΕΙΣ ΣΕ Π ΑΓΚΟΣΜ ΙΟ ΕΠΙΠΕΔΟ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ, ΤΗΙ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗΣ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑΣ
ΤΟ Υ  Χ Α Λ Υ Β Α
Μονάδα :  εκατ.τόννοι ακατέργαστου χάλυβα (1)
I ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΦΑΙΝΟΜΕΝΗ I
I  ΧΩΡΑ/ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ία) I  ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΗ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑίβ) I
I ΧΑΛΥΒΑ (α) I
!
i 1983 1983 19851990(2)I  I
I  1982 II
1990 (2) |
I
IΜ-Η Β-Η I
I  Ευρώπη των 10 109,5 89,9 93,7 91-100I  200,3 I 172,8 |
|  Αλλες Δυτικής Ευρώπης 34,2 29,6 31,8 33- 35I  43,6 I (40,0) |
I  ΗΠΑ 76,8 96,0111,9 100-110 I  140 I  )145 - 150 |I  Καναδάς 12,8 11,3 12,9 14- 16I  20,3 I  )
I  Ιαπωνία 97,2 66,3 73,573 - 80 I  159 I 147 - 152 |
I  Ωκεανία 5,8 5,5 7,1 8- 9I  9,1 I (9,5) |
I  Νότιος Αφρική 7,0 5,3 5,6 6- 7I  10,5 I 10,7 |
I  Αναπτυσσόμενες χώρες 63,6 96,8104,1 122-133 I  87,8 I 118,9 - 132,8 |
I  Αφρική I  I
I  (εκτός της Ν.Αφρικής) 2,7 12,0 12,4 13- 14I  6,5 I 7,1 - 9,4 |
I  Αλγερία 0,8 : I  2,1 | 2,1 I
I  Αίγυπτος 0,9 2,0 2,2 I  1,8 | 2,4 - 3,1 |
I  Νιγηρία 0,2 4,0 4,0 I  1,1 I 1,1 - 2,4 |
I  Ζινμπάμπουε 0,6 0,2 0,4 ι  ι,ο ι 1,0 |
I  Αλλες 0,2 ; I I  0,5 | 0,5 - 0,8 |
I  Λατινική Αμερική 28,9 23,1 29,0 34- 37I  40,8 | 55,3 - 58,1 |
I  Αργεντινή 2,9 2,9 3,3 I  5,3 I 5,4 - 7,0 |
I  Βραζιλ ί  α 14,7 9,012,0 I  17,3 I 27,2 - 27,9 |
I  Χιλή 0,6 0,5 0,6 I  1,1 I 1,1 I
1  Κολομβία 0,5 ι : I  0,7 | 0,7 I
I  Μεξικό 6,9 6,2 7,6 I  10,7 | 13,3 - 13,5 I
I  Περού 0,3 : : I  0,6 | 0,8 I
1  Βενεζουέλα 2,3 1,6 2,5 I  3,7 | 5,1 I
I  Αλλες ι : ι I  1,4 | 1,7 - 2,1 |
I  Μέθη Ανατολή 2,4 18,7 17,2 19- 23I  2,5 I 7,5 - 10,7 |
!  Ιράν 1,2 5,4 4,0 I  1,0 I 3,9 - 7,1 |
1  Ιράκ I  0,4 | 0,4 I
1  Λιβύη I  - I 1,3 I
I  Σαουδική Αραβία 0,8 |
I  Αλλες I  1,1 I 1,1 I
I  Notιανατολική Ασία I  I I
1  (εκτός Ιαπωνίας) 29,6 43,- 45,5 56- 60I  38,0 | 49,0 - 54,6 I
I  Ινδονησία 0,8 I : I  1,3 | 2,5 - 2,6 I
1  Κορέα 11,9 8,911,0 I  13,3 | 16,4- 17,3 I
1  Μαλαισ ί  α 0,4 ι I  0,6 | 1,1 I
1  Φιλιππίνες 0,2 1,6 1,6 I  0,6 | 0,6 I
1  Ταϊβάν 5,0 5,4 6,4 I  6,2 | 6,4 - 8,8 I
1  Ινδία 10,2 11,6 11,5 I  14,3 I 18,9 - 21,1 I
I  Πακιστάν ι : : I  0,1 I 1,2 I
I  Αλλες : ι I  1,7 | 1,9 I
1  Κομεκόν 210,0 211,0 215,0 200-210 I  210,3 | 210 -(220) I
1  Κίνα + Βόρειος Κορέα 45,8 57,0 63,0 75- 82I  41,0 | (50)- (55) I
1  Παγκοσμίως 661,6 668,7 718,6 722-780 I  921,9 | (1.020) I

ΙΙ/3.
(1) Σχετικά με τη φαινόμενη κατανάλωση, ο ορισμός έχει ευρεία έννοια  
(περιλαμβάνονται οι εξωτερικές συναλλαγές προϊόντων εκτός ΕΚΑΧ.
(2) Μ = ενδιάμεση προοπτική
Β = προοπτική βάσης (περιλαμβάνονται μόνο οι σχεδόν βέβαιες 
αυξήσεις παραγωγικής ικανότητας).
Η = ευνοϊκή προοπτική
(α) Πηγή :  Ιΐεΐ
(β) Πηγή :  ΟΟΣΑ (1984)

ΙΙ/4.
Η ανάπτυξη νέων βιομηχανιών σιδήρου και χάλυβα, στη Νότια Αμερική  
έδωσε ήδη στην περιοχή αυτή τη δυνατότητα να γίνει καθαρός εξαγωγέας.  
Αύξηση τουλάχιστον κατά 10 εκατ. τόννους θα συντελέσει ώστε μέχρι το  
1990 η παραγωγική ικανότητα της εν λόγω περιοχής να φθάσει σε 55-60  
εκατ. τόννους περίπου. Τουλάχιστον από άποψη ποσοτική, είναι δύσκολο  
να προβλεφτεί η αποκατάσταση των κοινοτικών εξαγωγών προς τις χώρες  
αυτές στα προηγούμενα επίπεδα. Κυρίως θα πρέπει να αναληφθει δράση  
στον τομέα της ποιότητας καθώς και όσον αφόρα ορισμένα προϊόντα, τα  
οποία άλλωστε είναι πολύ γνωστά (π.χ. λεπτά ελάσματα 0,5 , ελασματα 
επενδεδυμένα κλπ) ώστε η μείωση των εξαγωγών να είναι περιορισμένη.
Εκείνο όμως που ακόμη περισσότερο αξίζει να υπογραμμιστεί, είναι η  
πίεση που λόγω ανταγωνισμού θα ασκήσουν αυτές οι βιομηχανίες σιδήρου  
και χάλυβα σε άλλες παγκόσμιες αγορές :  το 1984 κάλυψαν ήδη το 12% των  
εισαγωγών των Ηνωμένων Πολιτειών.
Εξίσου δύσκολο θα είναι να προβλέψει κανείς αύξηση των εξαγωγών προς  
τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης. Στόχοι των προγραμμάτων ανάπτυξης  
είναι η αυτάρκεια στον τομέα σιδήρου και χάλυβα, η οποία θα  
συνδυάζεται με ουσιώδη μείωση των εισαγωγών. Σύμφωνα με πληροφορίες  
μας, οι προοπτικές εξαγωγών προς τις χώρες αυτές αναμένεται ότι θα  
παρουσιάσουν τάση πτώσης.
Κατά το 1983, το 14% των εξαγωγών της Κοινότητας κατευθύνθηκε προς την  
Άπω Ανατολή (εκτός της Ιαπωνίας). Η περιοχή αυτή παρουσιάζει τον  
υψηλότερο ρυθμό ανάπτυξης στον κόσμο και, ειδικότερα, η κατανάλωσή της  
σε χάλυβα διπλασιάστηκε μεταξύ 1975 και 1983 ενώ θεωρητικά απαιτήθηκαν  
εισαγωγές 25 εκατ. τόννων το 1983. Η εν λόγω περιοχή θα πρέπει να  
θεωρηθεί η πλέον δυναμική για το διάστημα μέχρι το 1990, λόγω της  
ανάπτυξης της ζήτησης στην Κίνα.  Εντούτοις, θα είναι πάντοτε δύσκολο  
να αντιμετωπιστούν στην αγορά αυτή, η Ιαπωνία και οι βιομηχανίες  
σιδήρου και χάλυβα που εμφανίστηκαν πλέον πρόσφατα (Ταϊβάν, Κορέα,  
Σιγκαπούρη), οι οποίες μπορούν να υπολογίζουν τουλάχιστον στην  
εξαιρετικά ευνοϊκή γεωγραφική τους θέση. Αν ληφθούν υπόψη οι νέες  
επενδύσεις στον τομέα σιδήρου και χάλυβα που ευρίσκονται σε εξέλιξη  
στην περιοχή αυτή καθώς και η γενικότερη εξέλιξη του ανταγωνισμού σε  
παγκόσμιο επίπεδο, υπάρχει κίνδυνος η εν λόγω αγορά να μην έχει τον  
αναμενόμενο ανταποδοτικό χαρακτήρα.

ΙΙ/5.
Στην αγορά της Μέθης Ανατολής, όπου κατά την περίοδο των δέκα  
τελευταίων ετών αημειώθηκε εξαιρετικά υψηλή κατανάλωση, μετά την  
περάτωση πολλών δημόσιων έργων θα μειωθεί η ζήτηση, ακόμη και αν  
παρουσιάσουν ανάκαμψη οι εισαγωγές του Ιράν.
Η πολιτική περιορισμού των εισαγωγών που αποφάσισαν να εφαρμόσουν οι  
Ηνωμένες Πολιτείες, καθώς και οι συμφωνίες αντί περί ορισμού που έχουν  
συναφθεί (ή ευρίσκονται στο στάδιο των διαπραγματεύσεων) με τις  
χώρες-προμηθευτές θα έχει σαν συνέπεια αισθητή μείωση των εισαγωγών  
των χωρών αυτών.
Στις υπόλοιπες χώρες της Δυτικής Ευρώπης, η κατάσταση είναι σε πολύ  
μεγάλο βαθμό συγκρίσιμη με εκείνη στην ΕΟΚ τόσο σχετικά με τη  
διάρθρωση του κόστους όσο και σχετικά με την αγορά και την προσφορά.  
Είναι πιθανό ότι η ισορροπία δυνάμεων που υφίσταται ανάμεσα στις χώρες  
αυτές δεν θα μεταβληθεί στο διάστημα μέχρι το 1990.
Τέλος, η ένταση των περιορισμών στις εισαγωγές και στο συνάλλαγμα σε  
πολλές αναπτυσσόμενες χώρες καθώς και η ανάπτυξη των συναλλαγών μεταξύ  
των χωρών αυτών ελάχιστα θα διευκολύνει την βελτίωση των εξαγωγών προς  
τις εν λόγω χώρες.
3. Οι εξωτερικές συναλλαγές της Κοινότητας από άποψη διάρθρωσης
Με βάση τα ανωτέρω οδηγείται κανείς στην υπόθεση ότι θα υπάρξει  
στασιμότητα στις συναλλαγές με τους πλησιέστερους ή παραδοσιακούς  
εταίρους, ενώ το επίπεδο των δυσχερειών θα ανέλθει στις άλλες αγορές,  
όπου ο χάλυβας πωλείται σε τιμές "οριακές" για τις περισσότερες  
κοινοτικές βιομηχανίες σιδήρου και χάλυβα. Για το λόγο αυτό, η  
Κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα θα πρέπει να εκτιμήσει σωστά  
το μέρος της παραγωγής το προβλεπόμενο να εξαχθεί προς αγορές όπου ο  
παγκόσμιος ανταγωνισμός είναι ιδιαίτερα έντονος και οι τιμές  
εξαιρετικά χαμηλές.
Γενικά, η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα πρέπει να εκτιμήσει το όφελος  
που έχει αν διατηρήσει παραγωγική ικανότητα η οποία θα μπορεί να  
χρησιμεύσει στις περιόδους ευνοϊκής συγκυρίας, θα αποτελεί όμως

ΙΙ/6.
δυσμενή παράγοντα για την αποδοτικότητά της κατά τις ενδιάμεσες  
περιόδους. Πράγματι, οι τιμές στην εξαγωγή γενικά δεν καλύπτουν παρά  
μόνο το οριακό κόστος, ενώ η εξαιρετικά σημαντική διαφορά μεταξύ τιμών  
στο εσωτερικό και τιμών στη εξωτερικό θα κατέληγε στην επιδότηση των  
πωλήσεων προς τρίτες χώρες από τους καταναλωτές της Κοινότητας.
Αυτό ισχύει για το σύνολο των διαρθρωτικών δεδομένων που χαρακτηρίζουν  
την κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα και ιδίως :
- παραγωγική διαδικασία που, γενικά, δεν είναι η άριστη από άποψη  
χωροταξίας και μερικές φορές είναι λιγότερο καλά οργανωμένη σε σχέση  
με τις σύγχρονες βιομηχανίες σιδήρου και χάλυβα'
- υψηλός βαθμός εξάρτησης από εισαγόμενες πρώτες ύλες'
- υψηλό σχετικά επίπεδο των άλλων συντελεστών παραγωγής (κόστος  
εργασίας και ενέργειας).
Πράγματι, η αναδιάρθρωση της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα έχει  
πραγματοποιηθεί και σε πολλές άλλες χώρες εκτός της Κοινότητας.  
Συνεπώς, λόγω παγκόσμιου ανταγωνισμού, το κέρδος, όσον αφορά την  
αποδοτικότητα της βιομηχανίας μας (λόγω της αναδιάρθρωσης), δεν οδηγεί  
σε ανάλογη αύξηση της ανταγωνιστικότητας.
Η Κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα δεν θα πρέπει να θεωρήσει  
ότι αποκλείεται η αύξηση των εισαγωγών. 0 περιορισμός ή η μείωση των  
εισαγωγών σε άλλες περιοχές του κόσμου θα καταστήσουν τον ανταγωνισμό  
πιο πολύπλοκο. Εξάλλου, οι θετικές επιπτώσεις της ισοτιμίας του
δολλαρίου δεν μπορεί να συνεχίσουν επ'αόριστο να αποτελούν παράγοντα  
που συντελεί στη συγκράτηση των εισαγωγών.
4. Προβλέψεις για το 1990
Στον πίνακα που ακολουθεί δίδεται ποσοτικά η προοπτική για  
βάση τους συλλογισμούς που εκτίθενται στο παρόν κεφάλαιο,  
για το 1990 πρέπει να θεωρηθούν αισιόδοξος στόχος.το 1990. Με  
τα δεδομένα

II/7.
Πράγματι, δεν πρέπει να λησμονεί κανείς την ευαισθησία του υπολοίπου
εξωτερωτικών συναλλαγών σε μεταβολές της ανταγωνιστικότητας, διότι
οποιαδήποτε επιδείνωση, από τη φύση της μπορεί να επιδρά με δυο
τρόπους :  μείωση των εξαγωγών και αύξηοη των εισαγωγών. Συνεπώς, αν  
θεωρηθεί ότι ο όγκος και οι δυνατότητες ανοίγματος της παγκόσμιας  
αγοράς προσφέρονται με ίοους όρους, τυχόν μείωση της  
ανταγωνιστικότητας μας θα υπήρχε κίνδυνος να οδηγήσει σε σημαντική  
μείωση του υπολοίπου. Προειδοποίηση σχετικά αποτελεί το παράδειγμα  
των Ηνωμένων Πολιτειών, όπου το μερίδιο των εισαγωγών στην εσωτερική  
κατανάλωση από 15% που ήταν το 1979, κατά τη διάρκεια των τελευταίων  
ετών αυξήθηκε και έφθασε σε 26% το 1984.
Εξάλλου, το μέρος των εξαγωγών μας που μπορεί να θεωρηθεί ότι έχει  
μικρή προστιθέμενη αξία παραμένει σχετικά υψηλό (βλ. σημ. 5 κατωτέρω).  
Στο βαθμό που οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις δεν θα καταβάλουν  
προσπάθεια να γίνουν ανταγωνιστικές έναντι επιχειρήσεων τρίτων χωρών,  
υπάρχει κίνδυνος να υπάρξει σημαντική υποβάθμιση για μεγάλο μέρος των  
εξαγωγών μας.
Στην ακραία περίπτωση που θα συσσωρευτούν δυσμενείς παράγοντες, δεν  
είναι απίθανο το υπόλοιπο να είναι της τάξης των 5 εκατ. τόννων μόνο.  
Πάντως, τα αριθμητικά δεδομένα που αναφέρονται στον πίνακα που  
ακολουθεί και στους πίνακες του κεφαλαίου III σαν "δυσμενής προοπτική"  
έχουν μόνο ενδεικτικό χαρακτήρα.

ΚΑΘΑΡΟ ΥΠΟΛΟΙΠΟ (ΕΞΑΓΩΓΕΣ - ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ) ΤΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ (ΕΚ-10)
ΜΕ ΤΙΣ ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ (εκατ. τόννοι τελικών προϊόντων ΕΚΑΧΤ
1990(1) I
1981 I 1982 I 1983 IνΐΙ-1983 I  
VI -1984 ! ι _I  I
I  Η I
I  I
Πλινθώματα και ενδιάμεσα προϊόντα 0/5 I |0,7 I 1,3 I - 0,5I  I  
I  0,5 I  
I  I
Βαρέα είδη καθορισμένης μορφής  
Χάλυβες εμπορίου  
Χοντρόσυρμα2/0 I 
2,1 I 
0,7 I1,3 I 
1,0 I 
0,3 I1,4 I
0,9 .  | 
0,1 I1,4 I  
1,1 I0,5 
0,5 
- 0,5I  I 
I  1,5 I  
I  1,25 I  
I  0,25 I
I  I
ΜΕΡΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ΓΙΑ ΕΠΙΜΗΚΗ ΠΡΟΪΟΝΤΑ 4,8 I 2,6 I 2,5 I 2,5 I 0,5I  3,0 I
Πλατιοί ρόλλοι & ταινίες οε θερμή κατάσταση  
Φύλλα 3μμ  
Φύλλα < 3μμ
(από τα οποία επενδεδυμένα)3.8 I
1.9 I
5.9 I 
(1,9) I1,8 I 
0,8 | 
4,4 I 
(1,6) I1,6 I 
0,7 | 
4,9 I 
(1,9) |2.3 I  
1,1 I
5.4 I  
(2,0) I1/0
0,25
4,0
(2,0)ΐ  2,5 !  
I  1,0 I  
I  6,0 I  
I  (2,6) I  
I  I
ΜΕΡΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ΓΙΑ ΠΛΑΤΕΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ 11,6 I 7,0 I 7,2 I 8,8 I 5,25I  I 
I  9,5 I
I  I
ΜΕΡΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ ΓΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΕΛΑΣΗΣ 16,5 I 9,6 I 9,6 I 11,3 ! 5,75I  12,5 I  
I  I
ΣΥΝΟΛΟ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΕΚΑΧ 16,9 | 9,6 I 10,3 I 12,7 I 5,25I  I 
I  13,0 I
I  I
(1) I .  = Δυσμενής προοπτική  
Η = Ευνοϊκή προοπτική

ΙΙ/9.
Οι βασικοί παράγοντες που θα πρέπει να ληφθούν υπόψη για τις διάφορες  
κατηγορίες προϊόντων προκειμένου να προσδιοριστεί το υπόλοιπο είναι :
α) ενδιάμεσα προϊόντα-πλινθώματα :  ευκαιριακός χαρακτήρας των εξαγωγών
του 1984 (Ηνωμένες Πολιτείες)* ενδεχόμενο να αναπτυχθεί από τις
χώρες παραγωγής μεταλλευμάτων στρατηγική εξαγωγής προϊόντων που θα  
έχουν υποστεί επεξεργασία σε μεγαλύτερο βαθμό* από τεχνική άποψη,  
μάλλον χαμηλή απόδοση κατά την υγρή φάση στην Κοινότητα*
β) επιμήκη προϊόντα :  μάλλον εξειδικευμένης φΰοεως τα βαρέα είδη με
καθορισμένη μορφή* αντίθετα, έχουν χαρακτήρα "κοινών προϊόντων" οι  
χάλυβες εμπορίου και ιδίως το χοντρόσυρμα, το θετικό υπόλοιπο του  
οποίου είχε σχεδόν εξαφανισθεί ήδη το 1984*
γ) πλατέα προϊόντα :  οι πλατιοί ρόλοι και μέρος των φύλλων μέσου
πάχους αποτελούν κοινά προϊόντα, οπότε το υπόλοιπο μένει  
αμετάβλητο* όσον αφορά λεπτά φύλλα (που περιλαμβάνουν προϊόντα τα  
οποία έχουν ελασματοποιηθεί σε ψυχρή κατάσταση και φέρουν  
επένδυση), αυτά, λόγω του εξειδικευμένου χαρακτήρα του τρόπου  
παραγωγής τους, έχουν ακόμη ευκαιρίες για να αναπτυχθούν οι
εξαγωγές τους.
Η ΕΠΙΠΤΩΣΗ ΤΗΣ ΔΙΕΥΡΥΝΣΗΣ ΣΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΏΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΜΕ ΤΙΣ  
ΤΡΙΤΕΣ ΧΩΡΕΣ
Για την Κοινότητα στο σύνολό της, η ένταξη της Ισπανίας θα οδηγήσει οε  
αύξηση της εξάρτησης από τις παγκόσμιες συναλλαγές χάλυβα. Κατά  
πρώτο, πρόκειται μόνο για πρόσθεση, με την έννοια της αριθμητικής, του  
σχετικά σημαντικού υπόλοιπου του εμπορικού ισοζυγίου της Ισπανίας με  
εκείνο της Κοινότητας των Δέκα.
Η ισπανική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, που από πολλών ετών είναι  
σημαντικός εξαγωγέας επιμήκων προϊόντων, αύξησε τις εξαγωγές της προς  
τις τρίτες χώρες κατά την περίοδο εφαρμογής (από το 1978) της  
συμφωνίας για τον αυτοπεριορισμό των εξαγωγών προς την Κοινότητα.

11/10.
Τα προβλεπόμενα στοιχεία σχετικά με την Ισπανία, τα οποία  
περιλαμβάνονται στον πίνακα που ακολουθεί, δόθηκαν από τις ισπανικές  
αρχές, όπως και τα στοιχεία που αφορούν τη φαινόμενη κατανάλωση στο  
πλαίσιο της "πρόβλεψης για το 1986".
Αν ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι η συνθήκη προσχώρησης προβλέπει  
προσωρινό περιορισμό των εξαγωγών χάλυβα της Ισπανίας προς την  
Κοινότητα, όπως αυτή έχει διαμορφωθεί σήμερα, μπορεί να υποτεθεί ότι  
οι αρχικές προβλέψεις για το 1986 ισχύουν προκειμένου να εκτιμηθεί η  
κατάσταση για την διευρυμένη Κοινότητα μέχρι το έτος 1990. Η εκτίμηση  
αυτή άλλωστε έχει χαρακτήρα καθαρά αριθμητικό και μόνο, στο βαθμό που  
ο στόχος της Ισπανίας να διατηρήσει εμπορικό υπόλοιπο τόσο υψηλό με  
τις τρίτες χώρες - και σε τομέα τόσο ευαίσθητο όσο είναι τα επιμήκη  
προϊόντα - δημιουργεί κινδύνους για την βιωσιμότητα των επιχειρήσεων  
τις οποίες ο στόχος αυτός αφορά.
Σχετικά με την Πορτογαλία, της  
εξαιρετικά χαμηλό, στο πλαίσιο  
μέχρι το 1990 λαμβάνονται υπόψη,  
1983.οποίας το εμπορικό υπόλοιπο είναι  
εκτίμησης για την Ευρώπη των Δώδεκα  
σε πρώτη προσέγγιση, τα υπόλοιπα του

11/11.
ΚΑΘΑΡΟ ΥΠΟΛΟΙΠΟ ΙΏΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΏΝ (ΕΧ-£ΙΣ) ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΔΕΚΑ,  
ΤΩΝ ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΝΑ ΠΡΟΣΧΩΡΗΣΟΥΝ ΧΩΡΏΝ ΚΑΙ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΜΕΤΑ ΤΗ
ΔΙΕΥΡΥΝΣΗ
εκατ.τόννοι προϊόντων  ΕΚΑΧ
1 ΕΟΚ -10 ΙΣΠΑΝΙΑ(1) |  ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ I  ΕΟΚ -12I
1 (με τρίτες ΣΥΝΟΛΟ I  εκ των οποίωνΙ I  (με τρίτες I
1 χήρες) Ιμε την Ε0Κ-10 | Iχήρες) I
1 (2) I  I I I
1 19811983 1990 19811983 199011981 1983 199011981 1983 1990 119811983 19901
1
ΐΠλινθώματα & εν-I  I  
I  II
II
I
Iδιάμεσα προϊόντα 0,50,7 0,5 0,30,60,41-0,1 0,0 0,01-0,0 -0,0 .. I  0,91,30,91
Ιθαρέα είδη καθ. 2,01,4 1,5 1,11,00,91  0,3 0,2 0,31-0,0 -0,0 .. I  2,82,22,21
1 Χάλυβες εμπορίου 2,10,9 1,25 1,72,12,31 0,1 0,1 0,21-0,0 -0,0 .. I  3,72,93,41
ΐΧοντρόσυρμα 0,70,1 0,25 0,10,30,31-0,1 -0,0 0,0I-0,0 -0,0 .. I  0,90,40,6|
1Μερικό σύνολοI  I I
1 για επιμήκη πρ.  
14,82,5 3,00 2,93,33,5I  0,2 0,3 0,51-0,0 0,0 .. 7,45,56,ΟΙ
ΐΠλατιοί ρόλλοι &1  1  
1  1I
I
1  ταινίες σε θερμή1  1 I
1κατάσταση 3,81,6 2,5-0,2 -0,2 -0,31-0,4 -0,2 -0,2|  0,1 -0,0 .. 4,11,62,41
ίΛαμαρίνες ^ 3 μμ 1,90,7 1,0 0,20,20,21-0,0 0,0-0,11-0,0-0,1 .. 2,10,81,21
ΐΛομορίνες < 3 μμI  I 1
1(περ.επενδυμένων 5,94,9 6,0 0,40,30,41-0,1 -0,2 -0,21-0,1 -0,1 .. 6,35,36,5|
1 Μερικό σύνολοI  I 1
1  για πλατιά πρ.  
111,67,2 9,5 0,30,30,31-0,5 -0,4 -0,51-0,1 -0,2 ..  
1  112,37,7 10,1|
1 Μερικό σύνολο1  ι  
1  11
1
Ιγία πο. έλαστκ16,5-9,6 12,5 3,23,73,8ΙγΟ,3 -0.1 0,01-0,1 -0.2 .. 19-9 13.2 16.1I
1
ΐΣύνολο γιαι  I  
I  I1
1
1  προϊόντα ΕΚΑΧ16,9 10,3 13,0 3,54,34,21-0,3 -0,1 0,01-0,1 -0,2 .. 20,6 14,5 17,01
Πηγή :  Ισπανικές αρχές. Τα υπόλοιπα βασίζονται σε κριτήρια (π.χ.
περίπτωση της διακίνησης για τελειοποίηση) που δεν έχουν  
πλήρως ευθυγραμμισθεί με τα κοινοτικά κριτήρια.
(2) Ευνοϊκή περίπτωση.

11/12.
Εάν έτοι η Κοινότητα το 1990 γινόταν καθαρός εξαγωγέας 17 εκατ. τόννων  
προϊόντων ΕΚΑΧ (ευνοϊκή περίπτωση), οι επιπτώσεις της αλλαγής από την  
Ευρώπη των Δέκα προς την Ευρώπη των Δώδεκα χωρών εξαρτώνται από την  
ομάδα προϊόντων (|3λ. π.χ. την πραγματική κατάσταση του 1983) :  ενώ το  
υπόλοιπο των εξωτερικών συναλλαγών παραμένει πρακτικά αμετάβλητο στην  
περίπτωση των πλατέων προϊόντων, δεν συμβαίνει το ίδιο στην περίπτωση  
των επιμήκων (περισσότερο από το διπλάσιο) και ιδίως για την επί  
μέρους ομάδα των χαλύβων εμπορίου, όπου τριπλασιάζεται.
* * *
Η δυνατότητα προμήθειας "χαρακτηρισμένων προϊόντων", όσον αφορά τόσο  
την ποιότητα όσο και τις διαστάσεις, την εξυπηρέτηση, την παροχή  
βοήθειας τεχνικής φύσης και κάθε άλλο παράγοντα από αυτούς που  
χαρακτηρίζουν το προϊόν "ποιότητα", είναι στοιχείο ίδιο της κοινοτικής  
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα και οφείλει να αποτελέσει την αφετηρία  
για την επιδίωξη δύο στόχων :  αύξηση της αξίας των εξαγωγών αφενός και  
σταθερότητα της ροής προς τις περιοχές της γης αφετέρου.
Αυτή η κατευθυντήρια γραμμή εντάσσεται στο ευρύτερο πλαίσιο των  
έμμεσων εξαγωγών χάλυβα - στο επίπεδο της πρώτης μεταποίησης και του  
τελικού προϊόντος - οι οποίες θα πρέπει να αποτελέσουν μακροπρόθεσμο  
στόχο ώστε να χρησιμοποιούνται με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τα μέσα  
που διαθέτει η Κοινοτική βιομηχανία μεταποίησης. Πράγματι, δεν πρέπει  
να διαφεύγει ότι από τη Συνθήκη ΕΚΑΧ καλύπτεται λιγότερο από το 70%  
του όγκου των εξαγωγών της Κοινοτικής βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα.
Η ανάλυση που ακολουθεί αποτελεί μια εκτίμηση σχετικά με το ρόλο, τα  
τελευταία έτη, των προϊόντων ΕΚΑΧ και εκτός ΕΚΑΧ στις εξωτερικές  
συναλλαγές της Κοινότητας.
5. Συνοπτική ανάλυση των εξωτερικών συναλλαγών της Κοινότητας των Δέκα  
Εισαγωγικά
Οπως αναφέρεται στον τίτλο του παρόντος κεφαλαίου, η ανάλυση αφορά  
μόνο την Ευρώπη των Δέκα. Συνεπώς, πρώτον, η Ισπανία και η Πορτογαλία  
θεωρούνται ακόμη τρίτες χώρες και γεωγραφικά περιλαμβάνονται στις

11/13.
"Άλλες χώρες της Ευρώπης" και, δεύτερο, για τις στατιστικές των  
παγκόσμιων συναλλαγών, η Ελλάδα θεωρείται μέλος της Κοινότητας από το  
1978 (ενημέρωση των στατιστικών στοιχείων της Κοινότητας, λαμβανομένων  
υπόψη των συναλλαγών της Ελλάδας για τα έτη 1978 έως 1980, με βάση  
στοιχεία του CTCI (CLASSIFICATION TYPE DU COMMERCE INTERNATIONAL DE  
GENEVE).
Το σύνολο για τις γεωγραφικές περιοχές που εξετάζονται δεν αντιστοιχεί  
στο σύνολο εκτός ΕΟΚ. Η ανωμαλία αυτή οφείλεται στις χώρες Μ.Π.Α. (Μη  
Περιλαμβανόμενες Αλλού) που δεν εμφαίνονται στον πίνακα. Οσον αφορά  
τα προϊόντα, εξετάζονται οι συναλλαγές όλων των προϊόντων της  
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα, ΕΚΑΧ και εκτός ΕΚΑΧ, και γίνεται  
κατάταξη κατ'αύξουσα προστιθέμενη αξία. Ενδεικτικά, παρατηρείται ότι  
θεωρείται ότι έχουν σχετικά μικρότερη προστιθέμενη αξία ενώ, αντίθετα,  
τα άλλα έχουν γενικά προστιθέμενη αξία υψηλότερη.
Υπόλοιπο των συναλλαγών
Το υπόλοιπο των συναλλαγών, παρά τη σοβαρή μείωση που υπέστη,  
παραμένει αρκετά πλεονασματικό (+ 22,2 εκατ. τόννοι το 1978 και + 15,6  
εκατ.  τόννοι το 1983). Πάντως, θα πρέπει να υπογραμμιστεί ότι η  
μείωση αυτή οφείλεται εξ ολοκλήρου στην πτώση των εξαγωγών σε σχέση με  
ένα έτος (το 1978) που θεωρείται εξαιρετικό για τις συναλλαγές.
Εισαγωγές
Το 80% των εισαγωγών μας προέρχονται από δύο ομάδες χωρών :  αφενός τις  
άλλες χώρες της Ευρώπης, περιλαμβανομένης της Ισπανίας και της  
Πορτογαλίας, και αφετέρου τις χώρες κρατικού εμπορίου και κατά 66%  
αφορούν τις πέντε πρώτες ομάδες προϊόντων, που μπορεί να θεωρηθούν σαν  
προϊόντα με χαμηλή προστιθέμενη αξία. Δεδομένου ότι η κατάσταση αυτή  
δεν έχει αλλάξει από το 1978, ιδίως επειδή από τότε μεγάλο μέρος των  
εισαγωγών καλύπτονται από διευθετήσεις, είναι δύσκολο να προβλεφθεί  
πώς θα εξελιχθεί κατά τα προσεχή έτη η δομή των εισαγωγών της  
Κοινότητας.
Εξαγωγές
Σχετικά με τις εξαγωγές μας, η πτώση κατά την περίοδο 1978 έως 1983  
ήταν για τα προϊόντα με χαμηλή προστιθέμενη αξία εντονότερη από ότι  
για τα προϊόντα με υψηλότερη προστιθέμενη αξία.

11/14.
Οι εξαγωγές μας παρουσιάζουν καλύτερη κατανομή από άποψη ζωνών  
εισαγωγής και είναι αρκετά σταθερές στις βιομηχανικές χώρες, την Ασια  
και τις χώρες κρατικού εμπορίου. Η μείωση που διαπιστώθηκε είναι  
λίγο-πολύ γενική, λόγω είτε του γεγονότος ότι ορισμένες χώρες  
διαθέτουν δικά τους κέντρα παραγωγής είτε λόγω του γεγονότος ότι η ροή  
των εξαγωγών ορισμένων εκτός Ευρώπης βιομηχανικών χωρών παρουσιάζει  
πολύ σημαντικές διακυμάνσεις. Αν ληφθεί υπόψη ότι λόγω της εξέλιξης  
που αναφέρεται ανωτέρω αυξήθηκε το ποσοστό των προϊόντων με υψηλότερη  
προστιθέμενη αξία, η εξέλιξη της αξίας είναι εκείνη που παρέχει  
εγκυρότερες ενδείξεις σχετικά με το μέλλον των εξαγωγών της  
Κοινότητας.

Σύνολο ΠροϊόντωνFOREIGN TRADE STRUCTURE OF THE EC-10  
% επί του συνόλου εκτός ΕΟΚ Μονάδα :  Τόννος
Ροή I 
IΕκτός ΕΟΚI τ
I  Αλλες Χώρες I ΒόρειαΊ Γ
ΐΚνετρική & I Ασία Αφρική Ώκεαν ία I  Χώρες
I της Ευρώπης I
I I  
I IΑμερική IΝότια Αμερική I |  Κρατικοϋ
I
II I 
I I1  Εμπορίου(1)
I
Εισαγωγές|Ί----------- Γ
I  II
 IΊ-------------- Γ
I I
I
1978 | 12.145.925 I  51,2 I 4,1 !  4,4 I 8,4 4,1 3,7 I  24,3
1979 I 13.262.619 I  52,1 I 3,9 I  4,5 I 6,9 5,5 2,4 I 24,6
1980 | 13.555.369 I  47,- I 6,6 I  6,2 I 9,7 6,6 2,3 I  21,6
1981 I 9.628.874 I  58,8 I 4,3 I  3,1 I 2,8 4,3 1,2 I  25,5
1982 | 12.315.994 I  51,7 | 5,1 I 7,5 I 3,8 7,5 1,3 I  23,1
1983 I
I11.904.893 I  57,8 I  
I  I3,3 I  4,9 I  
I  I3,9 6,8 1,5 I  21,8
I
Εξαγωγές |  1Ί -----------------------Γ
I II  |Ί-------------- Γ
I  I
1
1978 I 34.265.524 I  17,6 I 20,8I  I 
I  7,4 I 18,- 9,9 0,3 I  25,9
1979 I 32.844.107 I  21,1 I 18,3 I  5,5 I 17,1 10,7 0,3 I  27,-
1980 I 29.813.166 I  26,6 | 13,3 I  7,2 I 16,5 14,7 0,2 I  21,5
1981 I 33.873.212 I  22,6 I 23,2 I  8,9 I 18,5 12,2 0,3 !  14,2
1982 I 27.488.148 I  27,- I 18,7 I  6,2 ! 17,1 11,3 0,5 I  19,2
1983 I 
I27.525.721 I  26,2 I  
I  I17,2 I  4,1 I
I  I17,9 9,8 0,5 I  24,2
(1) Περιλαμβανόμενης της Κίνας

11/16.
ΡΟΗ :  ΕΙΣΑΓΩΓΕΣ ΔΕΙΚΤΗΣ 1978 = 100 ΜΟΝΑΔΑΤ0ΝΝ0Σ
I
I 1978 197919801981I
|  1982 
II  ! 
I  1983 |
I  I
|  ΕΚΤΟΣ - ΕΟΚ ΤΟΝΝΟΙI
I
II  I 
I  I 
I  I
I
I  Χυτοσίδηρος αιδηροκραμμάτων
II
I
II  I 
I  I
I  II
|  Ενδιάμεσα προϊόντα  
|3.823.356 112110 71I  90 
ιI  74 | 
ι  ιI
I  Ευρείες ταινίες θερμής έλαση  
ι1.429.792 113116 57I  99
ιI  92 |
I  !I
1  Ταινίες (τσέρκια)  
|273.270 979276I  82 
|I  93 | 
ι  ι
1  Χοντρόσυρμα
|611.995 959781I
I  107 
ιI  I
I  140 | 
ι  ι1
1  Είδη με καθορισμένη μορφή 1.881.703 111115107I
I  127 
ιI  131 | 
ι  ι1
I  Σιδηροτροχιές & άλλα είδη  
I  για σιδηροδρόμους
I62.920 113158 59I
I  67 
ιI  I 
I  91 | 
ι  ι1
I  Σύρμα σιδήρου  
|122.361 114127102I
I  114 
|I  1
1  136 | 
ι  ι1
1  Λαμαρίνες μεγάλου & μέσου 1.175.790 119127 98I
I  115I  1
I  111 ι
I  πάχους
1  Λαμαρίνες μικρού πάχους  
|2.012.190 100 9964I
I  91 
|I  I 
I  93 |
|  I1
1  Κάθε είδους σωλήνες  
|713.728 1111241031
1  109
I1  1
1  107 |
I  ι
I  Αλλα τεχνουργήματα  
|39.820 111137118I
I  1091  1 
1  105 |
ι  1ι
I  ΣΥΝΟΛΟ 
112.145.925 109112 79I
I  101 
II  I 
;  98 ι 
I  I

11/17.
ΡΟΗ :  ΕΞΑΓΩΓΕΣ ΔΕΙΚΤΗΣ 1978 = 100 ΜΟΝΑΔΑ ΤΟΝΝΟΣ
1978 19791980198119821983 |
I  ΕΚΤΟΣ - ΕΟΚ Τ0ΝΝ0Ι
I  Χυτοσίδηρος σιδηροκραμμάτων
I  Ενδιάμεσα προϊόντα 1.597.633 112117138121135 |
ΐΕυρείες ταινίες θερμής έλασης 3.928.488 9988104 7567 |
I  Ταινίες (Τσέρκια) 1.316.203 95104104 8079 |
I  Χοντρόσυρμα 1.566.025 102 85766262 |
ΐΕίδη με καθορισμένη μορφή 7.461.180 9881795760 |
I  Σιδηροτροχιές και άλλα είδη
I  γοα σιδηροδρόμους 300.540 128132160135132 |
I  Σύρμα σιδήρου 589.012 105 92100 8290 |
I  Λαμαρίνες μεγάλου & μέσου 2.777.665 9487113 8174 |
I  πάχους
I  Λαμαρίνες μικρού πάχους 8.280.842 9184877581 |
I  Κάθε είδους σωλήνες 6.264.336 9084120109102 |
I  Αλλα τεχνουργήματα 183.600 107101 958185 |
I  ΣΥΝΟΛΟ 34.265.524 9687998080 |

III/1
ΚΕΦΑΛΑΙΟ III
ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΗΣ
ΜΕΡΟΣ 1. Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ
1. Τελικά προϊόντα
Με βάοη τις προβλέψεις για την (φαινόμενη) εσωτερική κατανάλωση και το  
εξωτερικό εμπόριο η παραγωγή σε βάρος τελικών προϊόντων θα έπρεπε να  
μειωθεί κατά 5,4 % (ανώτατη υπόθεση) σε σχέση με την παραγωγή του  
1981. Έτσι, κατά μια ευτυχή συγκυρία, η παραγωγή που
πραγματοποιήθηκε το 1984 και που μπορεί να υπολογιστεί σε 103  
εκατομμύρια τόννους περίπου είναι δυνατό να αποτελέσει ένα παραδεκτό  
ανώτατο όριο. Παρ'όλα αυτά, σημειώνονται αντίθετες κινήσεις στο  
επίπεδο των προϊόντων :
(I) η κίνηση των προϊόντων προς επεξεργασία (ρευστός χάλυβας για  
χύτευση, πλινθώματα και ενδιάμεσα προϊόντα για άμεση πώληση)  
παρουσιάζει καθαρή πτώση"
(II) σε ότι αφορά τα επιμήκη προϊόντα, εμφανίζεται μια τάση προς  
στασιμότητα σε σχέση με το 1984 ενώ, σε σχέση με το 1981, στην  
καλύτερη θέση βρίσκεται το χοντρό σύρμα"
(III) το μεγαλύτερο δυναμικό σταθεροποίησης (που σημαίνει αύξηση για  
τις επενδεδυμένες λαμαρίνες) παρουσιάζουν τα πλατέα προϊόντα,  
όπου το ύψος της παραγωγής του 1983 μπορεί να αποτελέσει μια  
αρχή για την ανάπτυξή τους.
2. Ισολογισμός για τον ακατέργαστο χάλυβα
Η πάντοτε γρήγορη πρόοδος της συνεχούς χύτευσης τείνει να αυξήσει τα  
αποθέματα σε ακατέργαστο χάλυβα και να εμποδίσει την εξέλιξη στην  
παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα σε σχέση με την παραγωγή τελικών  
προϊόντων. Σύμφωνα με τις τελευταίες προβλέψεις, τα δυναμικά  
παραγωγής ακατέργαστου χάλυβα με συνεχή χύτευση θα πρέπει να αυξηθούν  
ακόμη κατά περισσότερο από 20 εκατομμύρια τόννους μεταξύ 1983 και

111 / 2
1987. Μετά το 1987 θα πρέπει να ξεπεράοουν τα 125 εκατομμύρια  
τόννους, δηλαδή ποσοατό 72Ζ των 173 εκατομμυρίων τόννων που  
αντιπροσωπεύουν το συνολικό δυναμικό παραγωγής ακατέργαστου χάλυβα.
Η αναλογία της συνεχούς χύτευσης στην παραγωγή του ακατέργαστου  
χάλυβα, που καθορίζεται εδώ στο 75%, αποτελεί πιθανόν μετριοπαθή  
εκτίμηση αν ληφθεί υπόψη ότι η επιτακτική ανάγκη της παραγωγικότητας  
υποχρεώνει τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα να χρησιμοποιεί τις  
εγκαταστάσεις της με τον πιο ενταντικό τρόπο. Παρ'όλα αυτά, έστω και  
αν το πραγματικό ποσοστό συνεχούς χύτευσης είναι 75% ή περισσότερο, ο  
ισολογισμός για τον ακατέργαστο χάλυβα δεν επηρεάζεται σημαντικά.  
Μπορεί κανείς να υποθέσει χονδρικά ότι, σε κάθε αύξηση της αναλογίας  
της συνεχούς χύτευσης κατά 5% αντιστοιχεί μείωση του ακατέργαστου  
χάλυβα κατά 1 εκατομμύριο τόννους ώστε η παραγωγή του ακατέργαστου  
χάλυβα δεν πρέπει πια να ξεπεράσει το ύψος των 120 εκατομμυρίων τόννων  
από σήμερα μέχρι το 1990 (ανώτατη υπόθεση).
(Σημείωση :  Για τη σωστή αξιολόγηση - χωρίς περιττές επαναλήψεις -
της παραγωγής που απορρέει από τη φαινόμενη κατανάλωση  
και τα προβλεπόμενα υπόλοιπα του εξωτερικού εμπορίου,  
είναι αναγκαίο να ληφθούν υπόψη τα προϊόντα από τρίτες  
χώρες που εισάγονται στην Κοινότητα για επανέλαση. Οι  
προβλέψεις παραγωγής για το 1990 - τόσο σε επίπεδο  
τελικών προϊόντων όσο και για τον ακατέργαστο χάλυβα -  
έχουν βασιστεί στο ότι θα εισαχθούν για επανέλαση 0,6  
εκατομμύρια τόννοι πλινθωμάτων και ενδιάμεσων προϊόντων  
και 0,2 εκατομμύρια τόννοι μεγάλων ταινιών.
3. Αύξηση της παραγωγής από τη διεύρυνση
Σύμφωνα με την ίδια προσέγγιση που ισχύει για την Ευρώπη των Δέκα, οι  
προβλέψεις για την εσωτερική κατανάλωση και το εξωτερικό εμπόριο που  
αφορούν την Ισπανία και την Πορτογαλία δείχνουν ότι θα πρέπει να  
αυξηθεί η κοινοτική παραγωγή το 1990 με τις ακόλουθες αναλογίες (μέσα  
σε παρένθεση οι ποσότητες του 1983) :

ΙΙΙ/3
εκατομ. τόννοι
Ρευστός χάλυβας, πλινθώματα και  
ενδιάμεσα προϊόντα για πώληση  
Τελικά επιμήκη προϊόντα ΕΚΑΧ1,4
8,0(1,4)
(6,9)
από τα οποία :
βαριά είδη καθορισμένης μορφής  
χάλυβες του εμπορίου  
χοντρό σύρμα1.9
4.9 
1,1 
4,5
13,8
16,3(1,7)
(4,3)
(0.8)
Πλατιά προϊόντα ΕΚΑΧ  
Σύνολο προϊόντων ΕΚΑΧ  
π.υ. Ακατέργαστος χάλυβας(3,9)
(12,1)
(13,4)
Οι παραπάνω αυξήσεις πορέρχονται αποκλειστικά από τους στόχους για το  
1990 που αφορούν την Ισπανία, εφόσον στην περίπτωση της Πορτογαλίας  
χρησιμοποιήθηκαν οι αριθμοί του 1983. Η παραπανω πρόβλεψη θα πρέπει  
να θεωρηθεί φιλόδοξη αν ληφθεί υπόψη ότι η παραγωγή του 1983 παρέμεινε  
χαμηλότερη από αυτήν κατά 19%.

ΕΚ-10 :  ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΑΠΟ ΧΑΛΥΒΑ ΕΚΑΧ (σε εκατομ. τόννους)
________ Εκατομ. τόννοι
-ι  I
I  νΐΙ-1983 I 1990(1)
1981 1982 1983 I  VI -1984 I  
I  I 
I  IκI
I  Α
I
Ρευστός χάλυβας για χύτευση, πλινθώματα &  
ενδιάμεσα προϊόντα για πώληση 13,5 12,3 11,8I  I 
I  I 
I  :  !  
I  I9,8I
I
ι  11,1
I
Βαριά είδη με καθορισμένη μορφή
Χάλυβες εμπορίου
Χοντρόσυρμα8,5
17.7
10.77,0
15,4
9,97,1
15,2
10,1I  I 
I  6,6 I  
I  15,9 I  
I  10,7 |6,0
14,3
9,7ι
I  7,4 
I  15,8 
I  11,2 
I
ΥΠΟΣΥΝΟΛΟ ΓΙΑ ΤΑ ΕΠΙΜΗΚΗ ΠΡΟΪΟΝΤΑ 36,9 32,3 32,41 Γ
1  33,2 1
1  I30,0I
I  34,4 
ι
Ρόλλοι έλασης εν θερμώ τελικά προϊόντα (και  
φύλλα έλασης εν θερμώ)
Λαμαρίνες ^ 3μμ 
Λαμαρίνες <3 μ
(από τις οποίες οι επενδεδυμένες)19.4 
12,8
26.4 
(9,7)16,4
10,9
25,1
(9,8)16,3
9,6
25,5
(10,5)1  1 
1  17,8 I  
I  9,9 |  
I  26,7 I 
I  (11,2) I  
I  I14.5 
8,3
26.6 
(12,7)I  16,9 
I  9,9 
I  30,7 
I  (13,3)
I
ΥΠΟΣΥΝΟΛΟ ΓΙΑ ΤΑ ΠΛΑΤΙΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ 58,6 52,4 51,4I  I
I  54,4 I
I  |49,4I
I  57,6 
|
ΥΠΟΣΥΝΟΛΟ ΓΙΤΑ ΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΕΛΑΣΗΣ 95,5 84,6 83,8 I  87,8 I  
I  I79,4 I  92,0 
I
ΣΥΝΟΛΟ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΕΚΑΧ 109,0 97,0 95,6I  I 
I  :  I  
I  I89,2I
I  103,1 
I
(1) Κ = Κατώτατη υπόθεση  
Α = Ανώτατη υπόθεση

ΕΚ-10 :  ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟ ΧΑΛΥΒΑ (οε εκατ. τόννους)
Εκατ.τόννοι
I
!
I  1981  
I1982 1983 19841990(1)
I
Κ |  Α  
I
% Συνεχής χΰτευI
I  46 53 61 75 75
Μέση απόδοση ακατέργαστου χάλυβα I  1,2078 1,1943 1,1792 1,16 1,16
Κατανάλωση I  110,2 101,9 98,5 96,4 103,6
Διακύμανση των αποθεμάτων I  - 3,3 - 1,6 - 0,6 -
Εξαγωγές I  27,3 21,5 21,76,5 16
Εισαγωγές I  7,8 10,3 10,0
Κατανάλωση σε παλαιοσίδηρο στις έγκατα- I  0,2 0,2 0,2 -
στάσεις έλασης I
ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΑI
I  126,1
I111,4 109,5 120,3 103,0 119,6
(1) Κ = Κατώτατη υπόθεση  
Α = Ανώτατη υπόθεση

ΙΙΙ/6
ΜΕΡΟΣ 2. ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΗΣ  
1. Κοινότητα των Δέκα
Η αντίστροφη εξέλιξη στη διάρκεια των πρώτων χρόνων της κρίσης στην  
προσφορά και τη ζήτηση, σημαντική αύξηση των μεγίστων δυνατοτήτων  
παραγωγής και στασιμότητα των αναγκών, επέβαλε σημαντικές προσπάθειες  
προσαρμογής από το 1980 στο σύνολο της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα,  
προσπάθειες που καλείται να συνεχίσει στα επόμενα χρόνια.
Μεταξύ του 1980 και των μέσων του 1985 το δυναμικό παραγωγής προϊόντων
έλασης εν θερμώ μειώθηκε κατά 28,4 εκατομμύρια τόννους φθάνοντας στα
143,3 εκατομμύρια τόννους από 171,7 εκατομμύρια τόννους, κυρίως μέσα
στο πλαίσιο των κοινοτικών ρυθμίσεων για τις ενισχύσεις στη βιομηχανία
C1σιδήρου και χάλυβα ). Οι μειώσεις αυτές ευθυγραμμίζονται με τους  
στόχους που καθόρισε η Κοινότητα το Νοέμβριο 1982, κατά τη διάρκεια  
του ανεπίσημου Συμβουλίου του ELSENEUR, να πραγματοποιηθεί δηλαδή πριν  
από την εκπνοή του κώδικα ενισχύσεων μια προσαρμογή του δυναμικού  
παραγωγής προϊόντων έλασης εν θερμώ στην περιοχή από 30 μέχρι 35  
εκατομμύρια τόννους.
Εκτός από τις μειώσεις που καθορίστηκαν στα μέσα του 1985 υπάρχουν  
δυνατότητες πρόσθετων μειώσεων είτε σε εφαρμογή των αρχών του κώδικα  
ενισχύσεων (μειώσεις που η Επιτροπή θα απαιτήσει στο όνομα της  
βιωσιμότητας ή σαν αντάλλαγμα για τη χορήγηση συμπληρωματικών  
ενισχύσεων σ'αυτές που εγκρίθηκαν το Ιούνιο 1983) είτε που θα  
πραγματοποιηθούν αυτόματα, συγκεκριμένα μέσα από συμφωνίες συνεργασίας  
ανάμεσα σε επιχειρήσεις. Για το λόγο αυτό, τα στοιχεία για τα  
δυναμικά που υπολογίζονται στον παρακάτω πίνακα πρέπει να θεωρηθούν  
σαν μέγιστα, αν και είναι προσωρινά.
Να σημειωθεί επίσης ότι ο στόχος των 30-35 εκατομμυρίων τόννων είχε  
καθοριστεί χωρίς να ληφθεί υπόψη η κατάσταση της βιομηχανίας σιδήρου  
και χάλυβα στην Ελλάδα, που προσχώρησε μετά το 1980.
(1) Απόφαση αριθ. 2320/81/ΕΚΑΧ (ΕΕ αριθ. L 228 της 13.8.1981).

ΙΙΙ/7
Σε περίπτωση ευνοϊκών εξελίξεων του εξωτερικού εμπορίου, ο βαθμός  
χρησιμοποίησης θα ήταν μεταξύ 66 και 68% περίπου για τα προϊόντα  
έλασης εν θερμώ και τις λαμαρίνες επεξεργασίας εν ψυχρώ και στα 72%  
για τις επενδεδυμένες λαμαρίνες. Η βελτίωση σε σχέση με τα. παλαιότερα  
χρόνια θα ήταν σημαντική, 58% το 1981 και 54% το 1983, αλλα και πάλι ο  
βαθμός χρησιμοποίησης θα ήταν πολύ χαμηλότερος από το βέλτιστο του  
80%.
Η προσπάθεια προσαρμογής της προσφοράς στη ζήτηση πρέπει λοιπόν να  
συνεχιστεί και συνεπάγεται ορθολογιστική οργάνωση σε σύντομο χρόνο :  
πολλές επιχειρήσεις δεν θα μπορέσουν να παραμείνουν μακροπρόθεσμα  
βιώσιμες με τέτοια δεδομένα, ακόμα περισσότερο αν συνεχιστεί η  
"φυσική" κίνηση για βελτίωση της παραγωγικότητας των εγκαταστάσεων που  
ήδη λειτουργούν.
Αν το συνολικό πλεόνασμα του δυναμικού σε προϊόντα έλασης εν θερμώ  
φθάνει τα 24,5 εκατομμύρια τόννους, η κατάσταση είναι πολύ διαφορετιή  
ανάλογα με τις κατηγορίες προϊόντων :
- στο επίπεδο των μεγάλων ταινιών επεξεργασίας εν θερμώ το ποσοστό  
χρησιμοποίησης θάπρεπε να ξεπεράσει το κατώφλι των 70% σαν το  
ελάχιστο όριο ώστε η πλειοψηφία των επιχειρήσεων σιδήρου και χάλυβα  
που έχουν αναδιαρθρωθεί να κατορθώσουν, τουλάχιστον για ένα μικρό  
διάστημα, να εξασφαλίσουν τη βιωσιμότητά τους και να αντιμετωπίσουν  
μια προοδευτική απελευθέρωση της αγοράς.Αν ληφθεί υπόψη η ποσοτική  
σημασία του κλάδου αυτού τότε η επίτευξη ποσοστού χρησιμοποίησης 80%  
συνεπάγεται τουλάχιστον μια πρόσθετη μείωση κατά 6,8 εκατομμύρια  
τόννους περίπου.
Σε αντιστάθμισμα, η κατηγορία των λαμαρινών QUARTO θα παραμεινει  
πλεονασματική και θα παρουσιαστούν σημαντικές πιέσεις στην αγορά  
αυτή όσο δεν θα έχουν σταματήσει αρκετές μηχανές παραγωγής.
- στην κατηγορία των επιμήκων προϊόντων, μόνο ο κλάδος του χοντρού  
σύρματος δείχνει να βρίσκεται σε δρόμο σταθεροποίησης. Παρ'όλα  
αυτά, με τη δυνατότητα παραγωγής χοντρού σύρματος από εγκαταστάσεις  
για ράβδους για σκυρόδεμα και με το υπερδυναμικό που υπάρχει στην  
τελευταία αυτή κατηγορία προϊόντων, υπάρχει κίνδυνος να διαταραχτεί  
η ισορροπία του κλάδου.

ΙΙΙ/8
Με τα παραπάνω δεδομένα φαίνεται καθαρά ότι η επενδυτική πολιτική στις  
επιχειρήσεις πρέπει να έχει σαν κύριο άξονα την παγίωση των παραγόντων  
από τους οποίους εξαρτάται η αποδοτικότητα των επιχειρήσεων και η  
ποιότητα των προϊόντων, αποφεύγοντας κάθε αύξηση στο συνολικό επίπεδο  
του δυναμικού παραγωγής. Αυτή θα είναι επίσης και η θέση της  
Επιτροπής όταν θα κληθεί να εκφέρει γνώμη σύμφωνα με το άρθρο 54 ΕΚΑΧ.

ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΖΗΤΗΣΗΣ - 1990
Εκατ.τόννοι
ΠαραγωγήI
I  ΜΔΠ 
I  19861
1  Ποσοστό 
1  χρήσιμο-I
I  ΜΔΠ  
|αναγκαία(1)I
I  Πλεονάσματα(1 )  
II  ΜΔΠ 
I  1980
I
I1  ποίησης 
1I
II  Ποσότητα  
IτόννωνI  % I
I
I. ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΣ ΧΑΛΥΒΑΣ 119,6I
I  167,7
IΊ----------------
1  
71,3 %
II
I  140,7I
I  27,0 
II  16,1 %!
I  204,8 
I
II. ΠΡΟΪΟΝΤΑ ΕΛΑΣΗΣ ΕΝ ΘΕΡΜΑ  
Μεγάλες ταινίες και φύλλα  
Λαμαρίνες QUARTO53,0
7,6I
I
I  73,1 
I  14,2I
I
I  72,5 % 
I  53,5 %  
IΊ------------
I
I  
66,3 
I  9,5  
II
I
I  6,8 
I  4,7 
II  9,3 % 
I  33,3 %!
I
I  82,2 
I  19,5 
IΣύνολο πλατιών προϊόντων  
έλασης εν θερμώ 60,6!
I  87,3 
II
I  69,4 %
IΊ------------
I  
75,8 
IΊ— -------
I  11,5 
II  13,2 % I  101,5
Βαρια είδη
καθορισμένης μορφής
Ελαφρά είδη καθορισμένης μορφής
Χοντρόσυρμα7,4
15,8
11,2Ί------------
I  
13,2 
I  28,2 
I  14,4 
Iί----------
1  5
6,1 %
I  56,0 %
I  77,8 %
II
I  9,3 
I  19,8  
I  14,0  
IΊ----------
I  4,0 
I  8,5 
I  0,4I  30,1 % 
I  30,1 % 
I  3,1 %I
I  16,1 
I  35,1 
I  18,7 
I
Σύνολο επιμήκων προϊόντων 34,4Ί------------
I  
55,9 
II
I  61,5 %  
II
I  43,0 
IΊ---------------
I  
12,9 
II  23,1 %I
I  69,9
I
Σύνολο προϊόντων έλασης εν θερμώ 95,0Ί------------
I  
143,3 
II
I  66,3 %I "
I  118,8
II
I  24,5I  17,1 %I
I  171,7 
I
III. ΑΛΛΑ ΤΕΛΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ
Λαμαρίνες επεξεργασίας εν ψυχρώ  
Λαμαρίνες επενδυμένες30,5
13,3I
I
I  44,8 
I  18,4 
II
I
I  68,1 % 
I  72,2 %1-------------------
1
1  
38,1 
I  16,6
IΤ
I
I  6,7 
I  1,8 
II  15,0 % 
I  9,8 %I
I  44,9 
I  15,5 
!
(1) Οι αναγκαίες ΜΔΠ και τα πλεονάσματα έχουν βασιστεί σε ποσοστό χρησιμοποίησης  
85% για τον ακατέργαστο χάλυβα και 80% για τα προϊόντα έλασης.

ΙΙΙ/10
2. Επίδραση της διεύρυνσης οτην ισορροπία προσφοράς και ζήτηοης.
Ενώ η αναδιάρθρωση της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα της Κοινότητας  
θα πετύχει τους στόχους που καθορίστηκαν το Νοέμβριο του 1982, η  
ισπανική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα θα επωφεληθεί πρόσθετης  
προθεσμίας και ιδιαίτερων συνθηκών μετά το 1985 για να πραγματοποιήσει  
την αναδιάρθρωσή της σύμφωνα με τους όρους της συνθήκης προσχώρησης.
Το δυναμικό που προβλέπεται στην περίοδο 1986/88 και παρατίθεται πιο  
κάτω έχει κατά συνέπεια ένα χαρακτήρα μερικό και προσωρινό για τους  
εξής λόγους :
- οι ΜΔΠ (μέγιστες δυνατές παραγωγές) αποτελούν μια πρώτη εκτίμηση των  
δυναμικών σύμφωνα με τα κοινοτικά κριτήρια και υπόκεινται σε  
αναθεώρηση"
- σύμφωνα με τους όρους της συνθήκης προσχώρησης, το δυναμικό της  
ισπανικής βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα πρέπει να μειωθεί μέχρι τα  
18 εκατομμύρια τόννους, πέρα από τον αριθμό που καθορίζεται για τα  
προϊόντα έλασης εν θερμώ χωρίς να υπάρχει δυνατότητα, προς το παρόν,  
να καθοριστεί ο τρόπος κατανομής της μείωσης ανάμεσα στα προϊόντα.
Οι παρατηρήσεις αυτές προστίθενται στις αμφιβολίες που μπορεί κανείς  
να έχει σχετικά με το ύψος της παραγωγής που προβλέπεται για το 1990.
Φαίνεται λοιπόν ότι, σε ένα πρώτο στάδιο, η διεύρυνση θα επηρεάσει το  
συνολικό βαθμό χρησιμοποίησης. Μόνον όταν οι ισπανικές ΜΔΠ θα έχουν  
πραγματικά μειωθεί στα 18 εκατομμύρια τόννους, η διεύρυνση θα έχει  
σχεδόν ουδέτερη συνολική επίδραση.

ΙΙΙ/11
ΙΣΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ - ΔΥΝΑΜΙΚΩΝ ΤΟ 1990  
ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΑ ΤΩΝ ΔΕΚΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΔΙΕΥΡΥΝΣΗ
I Παραγωγή ΜΔΠ ΜΔΠ Ποσοστό Πλεόνασμα |
I
I(εκατ. τόν) αναμενόμενη αναγκα ία χρησιμοποί- σε I
(εκ.τ) (εκ.τ) ησης(%) % 1
! ΕΟΚ—10(1)EQK-12 Ε0Κ-10 Ε0Κ-12 Ε0Κ-10Ε0Κ-12Ε0Κ-10Ε0Κ-12ΕΟΚ-10 Ε0Κ-12Ι
I (α) (β) CY) (α):(β) (β)-(γ):(β) |
I Προϊόντα 1
έλασηςθερμώ 1
.  μεγάλες
τα ι  ν ί  ες/[
φύλλα 53,0 :73,179,166,3 73 :9,3 : |
.  λαμαρίνες 1
QUARTO 7,6 :14,215,0 9,5 ;54 ;33,3 : |
Σύνολο πλα-
τιών προ ιό-1
έλασης θερμώ 60,665,1(2) 87,394,075,881,469 6913,213,4 |
.βαριά πρ.I
καθ.μορφής 7,49,313,215,6 9,311,656 6030,125,6 | 
I.ελαφρά πρ.
καθ.μορφής 15,820,7 28,239,119,825,956 5330,133,8 |
.  χοντρό-Iσύρμα 11,212,3 14,416,714,015,478 743,17,8 |
ΣύνολοI
I
επιμήκωνI
προϊόντων 34,442,4 55,971,643,153,062 5923,126,0 |
Σύνολο πρ.I
I
έλασης|
εν θερμω 95,0107,5 143,3165,7118,8134,466 6517,118,9 |
162,7(3) 66(3) 17,4(3)
II ΛαμαρίνεςI
Iεπεξ. ψυχρώ 30,532,8 44,850,138,141,068 65 15,0 18,2|
(1) Ανώτατη υπόθεση
(2) Υπόθεση για μείωση των ισπανικών ΜΔΠ σε 18 εκατ. τόννους
(3) Για την Ισπανία, συμπεριλαμβανονται οι ρόΧλοι που εισάγονται για επανέλαση  
(υπερεκτίμηση της παραγωγής)

ΙΙΙ/12
ΤΜΗΜΑ 3. Η ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΣΤΟΝ ΚΛΑΔΟ ΤΩΝ ΕΙΔΙΚΩΝ ΧΑΛΥΒΏΝ
1. Παρά το γεγονός ότι η ανάλυση που περιλαμβάνεται οτις προηγούμενες  
σελίδες αφορά τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα στο σύνολό της, δεν 
πρέπει να ξεχνάει κανείς ότι οι ειδικοί χάλυβες αντιπροσωπεύουν στο  
εξής το 15% σε ποσότητα, ότι χαρακτηρίζονται από μια συστηματολογία  
αρκετά διαφορετικών προβλημάτων και ότι τα μέτρα κατά της κρίσης τους  
έθιξαν σε πολύ περιορισμένη έκταση. Η αναλογία των ειδικών χαλύβων  
στις εθνικές βιομηχανίες σιδήρου και χάλυβα είναι οι εξής :
1965
ΕΚΑΧ * (5,2%)
όπου Γ ερμαν ί  α  
Μπενελούξ  
Γαλλία
Μεγάλη Βρετανία  
Ιταλία1970 1975 1980
10,3% 11,5% 15,6%
13,6% 16,8%  18,6%
5,2%
12,7% 14,3% 16,7%
14,3% 
20,0%
1965 1970 1975 1980 1983
ΙΑΠΩΝΙΑ 7,3% 9,9% 9,7% 13,6%  16,1%
ΗΠΑ 8,2% 9,2%  12,5% 13,4% 12-%(82)
* Οι χάλυβες κατασκευών για ειδική χρήση (, , 80Ν0ΕΘΒΑυ5ΤΑΗΙ_Ε") άρχισαν  
να περιλαμβάνονται βαθμιαία μέχρι το 1976 στις στατιστικές ειδικών  
χαλύβων (ειδικό στατιστικό δελτίο ΕΚΑΧ).
Διαπιστώνεται σημαντική αύξηση της αναλογίας στην ΕΚΑΧ και στην  
Ιαπωνία.
Στις ΗΠΑ και στη Βρεττανία, όπου η αναλογία είναι σχετικά μικρή, η  
αγορά των ειδικών κραμάτων και η αντίστοιχη ειδική κατανάλωση  
παρουσιάζονται πιο ανεβασμένες.
Η παγκόσμια αγορά, με βάση τους παραπάνω εθνικούς ορισμούς  
(περιλαμβάνονται και οι Ανατολικές χώρες), είναι μάλλον της τάξης των  
60 μέχρι 65 εκατομμυρίων τόννων, δηλαδή, για το 1984, του 10% περίπου

της παγκόσμιας παραγωγής σιδήρου και χάλυβα,  
χάλυβες που δεν είναι κραματα, η αγορα  
εκατομμύρια τόννους περίπου.ΙΙΙ/13
Αν συμπεριληφθουν και οι  
φθάνει τα 80 μέχρι 85

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΙΔΙΚΩΝ ΧΑΛΥΒΩΝ
(πλινθώματα)
Εκατομμύρια τόννοι 1965 1970 1974 1975 1976 1977 1978 1979 1980 1981 1982 1983 1984
ΕΚΑΧ (ΕΥΡ 10) ~ (Ειδικοί  
Χάλυβες - Ειδικό οτατιοτικό  
δελτίο μετά το 1976)
Πλινθώνατα μη-κράμματα 4,546 4,469 4,786 5,066 4,724 4,949 4,277 4,608
χάλυβες κατασκευών 11,266 11,470 12,944 13,911 13,126 13,712 11,933 10,420
χάλυβες ανοξείδ. & θερμοάντοχοι 1,211 1,67 1,220 1,874 1,927 2,063 2,333  2,156 2,000 1,977 2,091 ( 2.6)
χάλυβες υψηλών ταχυτήτων 61 64 59 62 61 51 44 43
χάλυβες ΟΡ/Με 12 11 14 18 18 17 18 19
( 6,000) *  12,037 14,659 12,830 17,760 17,941 19,866  21,389 20,086 20,728  18,250 17,118 (19.0)
ΙΑΠΩΝΙΑ (MITI :  Ειδικοί  
Χάλυβες HR οτατιοτική X απόδοση)
Χάλυβες HLE
χαλυβοκράμματα κατασκευών ,  ___ ,  .  .  ,  _ ,Ν
αν
οξείδωτοι χάλυβες 1,538 1,909 1,543 2,065 2,158 1,830 2,136 2,158 1,811 2,064^ 2,161 (  2.6)
(αναλογία με οστενίτη)  
χάλυβες θερμοάντοχοι  
χαλυβοκράμματα για εργαλεία  
χάλυβες υψηλών ταχυτήτων  
χάλυβες για τριβείς
χάλυβες (από τους οποίους μη-κράμματα) —  -,—  ,--- ----- ...
( 3,015) 9,226 11,612 9,944 12,357 12,880 13,728 14,732 15,143 15,625 16,071 15,631 (19.0)8841,235 1,111 2,329 2,060 2,616 2,678 2,794 3,481 4,360 3,752
1,855 2,305 2,301 2,194 2,469 3,103 3,216 3,475 3,878 3,186 2,346
1,538 1,909 1,543 2,065 2,158 1,830 2,136 2,158 1,811 2,064 2,161 <
66% 66% 69%
(50) (45) (48) (58)
106 113 63 84 79 80 99107 98105 114
21 22 21 25 23 24 25 25 18 18 18
(761) (671) (609) (620)
4,822 6,028 4,905 5,660 6,091 6,075 6,578 6,584 6,339 6,338 7,240
9,226 11,612 9,94412,357 12,880 13,728 14,732 15,143 15,625 16,071 15,631 (

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΙΔΙΚΏΝ ΧΑΛΥΒΩΝ (συνέχεια)  
(πλινθώματα)Εκατ. τ.
Εκατομμυρία τοννοι 1965 1970 1974 1975 1976 1977 1978 1979 1980 1981 1982 1983 1984
ΗΠΑ (ΑΙ5Ι :  Παραγωγή  
Ειδικών ΧαΧύβωνΤ
Χάλυβες ΗΙ_Ε (Ηεΐ,Α)  
χαλυβοκράμματα με
εκ
Μο, V Ν1,
Χγ,
Χγ,
Νι,Ογ,
Μο
Μο,
ετ,V
Μο
Χάλυβες ανοξείδωτοι
(αναλογία με οστενίτη)  
άλλα χαλυβοκράμματα  
Σύνολο1,158 1,9504,347 4,457  4,210 4,654 5,849  6,014 5,182 5,363 3,075
(10,000)  ( 11,200)1,292
131
2,245
172
2,022
1,008
69%
3,062
15,2211,129
140
2,173
138
1,537
1,528
6 6 %
3,162
13,7441,327
174
1,838
114
1,593
1,696
70%
2,187
12,9711,323
185
2,097
128
1,591
1,763
69%
2,146
13,8201,336
232
2,438
135
1,853
1,913
6 8 %
2,787
16,3931,151
236
2,309
89
1,828
1,514
70%
2,715
16,255656
285
1,847
130
1,356
1,582
71%
2,933
13,903720 
489 
2,489 
155 
1,652 
1,120 
71% 
3,429 
15,879430
227
1,156
125
810
71%
1,245
8,188

III/16
Ο κλάδος είναι ετερογενής και ορίζεται με αβεβαιότητα. Η Επιτροπή  
προτίθεται να τον παρακολουθήσει πιο προσεκτικά. Στην πραγματικότητα  
η Επιτροπή ενδιαφόρεται να αποτρέψει τον κίνδυνο που μπορεί να  
προέλθει για τον κλάδο αυτό - εξαιτίας των ίδιων των αδυναμιών του ή  
σαν συνέπεια των επιδράσεων από την αναδιάρθρωση της βαριάς
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα - από την ανάγκη να αντιμετωπίσει, αργά  
ή γρήγορα, τα ίδια προβλήματα με τη βαριά βιομηχανία σιδήρου και  
χάλυβα. Στην πραγματικότητα, η ανάλυση δυναμικού για τις κυριότερες  
υπο-κατηγορίες των ειδικών χαλύβων δείχνει κάποιο σχετικό κίνδυνο  
υπερδυναμικού για τα επόμενα χρόνια.
Η παρουσίαση αυτή είναι επεξηγηματική, ιδίως για τα προϊόντα χαμηλής  
ποιότητας, όπου τα μέσα παραγωγής είναι όλο και πιο κοινά ανάμεσα  
στους ειδικούς και τους κοινούς χάλυβες, σε ότι αφορά τόσο την
επεξεργασία όσο και την έλαση εν θερμώ.
Α) Χάλυβες κατασκευής για ειδική χρήση, λαμαρίνες έλασης εν θερμώ :  
τα μέσα εφαρμογής είναι παρόμοια κατά το μεγαλύτερο μέρος (95%) με  
αυτά της βαριάς βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα (ενοποιημένες  
μονάδες).
(εκατομμύρια τόννοι)
Production
potentiel' 22.9
\
Actual
production  18.Ί
Utill ration
1974 1981 1983 1985

III/17
Οι λαμαρίνες από χάλυβα κατασκευών αντιπροσωπεύουν περίπου το 15%  
της πραγματικής παραγωγής.
Η εκτίμηση είναι αρκετά συνθέτη για τους χάλυβες μηχανικών  
κατασκευών, επιμήκη προϊόντα που σημαδεύονται περισσότερο από τις  
ιδιαιτερότητές τους.
Β) Το χοντρό οΰρμα :  πρόκειται κατά μεγάλο μέρος (60%) για τις ίδιες
μονάδες παραγωγής όπως για το χοντρό σύρμα από συνήθη χάλυβα  
(ενοποιημένες μονάδες).
- προϊόντα με μάζα :
(million tonnes)
Production  
pptent ial
Actual 
production
Ut ilizat ion15:3
12.817.5 - 18.7
,  1984 1981 1983 1985

III/18
Γ) Χάλυβες ανοξείδωτοι και θερμοάντοχοι :  οι αλυσίδες παραγωγής γενικά  
ενιαίες, εκτός από τις εγκαταστάσεις έλασης εν θερμώ.
('000 tonnes)
Production
capacity
Actual
production
Uti lization
80 81 82 83 84- 85
- Ειδικότητες (δυναμικό των εξειδικευμένων εγκαταστάσεων έλασης) :  δεν  
έχει καθοριστεί.
Η ιδέα ότι η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα των χωρών με υψηλό επίπεδο  
βιομηχανοποίησης πρέπει να στρέφεται από μέρα σε μέρα προς την  
εντατικότερη παραγωγή χαλύβων, των οποίων η προστιθέμενη αξία είναι 
πάντα μεγαλύτερη - επομένως ειδικών χαλύβων - έχει ενθαρρύνει μια  
διαδικασία ανάπτυξης του δυναμικού και της παραγωγής ειδικών χαλύβων  
μέσα στην Κοινότητα, που εφαρμόστηκε συχνά χωρίς οργάνωση και  
συντονισμό απέναντι στις απαιτήσεις της αγοράς.
Σε ότι αφορά την παραγωγή, αρχίζει να παρατηρεί ται ένα αρκετά  
σημαντικό φαινόμενο υποκατάστασης στον κλάδο αυτό :  η πρόοδος στις  
τεχνικές παραγωγής των κοινών χαλύβων (σε επίπεδο χάλυβα και τεχνικών  
προϊόντων) έχει επιτρέψει την επεξεργασία προϊόντων με χημική και  
φυσική ποιότητα τέτοια που να τους επιτρέπει να προσφέρονται σαν  
εναλλακτικές λύσεις με πλεονεκτήματα απέναντι σε ορισμένους ειδικούς  
χάλυβες που δεν είναι κράμματα. Η σκέψη ότι η τάση αυτή θα συνεχιστεί  
τα επόμενα χρόνια φαίνεται λογική.
Η στενότατη συνεργασία ανάμεσα στην Επιτροπή και τη βιομηχανία είναι  
αναγκαία για να αποτραπούν οι παραπάνω κίνδυνοι :  από την άποψη αυτή, 
οι υπηρεσίες της Επιτροπής και οι εμπειρογνώμονες της βιομηχανίας  
ετοιμάζονται να μελετήσουν τις λύσεις στο πρόβλημα του ορισμού και της

ΙΙΙ/19
ταξινόμησης των ειδικών χαλύβων, που αποτελεί το απαραίτητο πρώτο βήμα  
για την κατάρτιση ρεαλιστικών αναλύσεων της αγοράς των ειδικών  
χαλύβων.
0 κλάδος διαθέτει, σε αντιστάθμισμα, ορισμένα σημεία υπεροχής που του  
έχουν επιτρέψει να ξεπεράσει την κρίση της περιόδου 1982-83 και που  
είναι, κυρίως, το τεχνολογικό επίπεδο των εγκαταστάσεων, η καλή  
ποιότητα των προϊόντων και η είσοδός του στη διεθνή αγορά.

ΐν/1
ΚΕΦΑΛΑΙΟ  IV 
Ερευνα και Ανάπτυξη
Κατά τη διάρκεια των πέντε τελευταίων χρόνων πραγματοποιήθηκε εντυπωσιακή  
τεχνολογική πρόοδος παρά τις βαθειές μεταβολές που σημειώθηκαν και τη  
δύσκολη οικονομική κατάσταση της βιομηχανίας. Η αναδιάρθρωση, ιδιαίτερα,  
επέτρεψε τον εκσυγχρονισμό και την καθιέρωση της συνεχούς χύτευσης σε  
ευρύτερη κλίμακα μέσα στην Κοινότητα. Η πρόοδος αυτή καθώς και άλλες  
τεχνολογικές εξελίξεις οδήγησαν σε εξοικονόμηση ενέργειας και σε  
σημαντικές βελτιώσεις στην απόδοση και στην ποιότητα.
Παρ'όλα αυτά, η βιομηχανία θα συνεχίσει μεσοπρόθεσμα να αντιμετωπίζει  
σημαντικό ανταγωνισμό καθώς η κατανάλωση στις διεθνείς αγορές δεν  
εξελίσσεται σχεδόν καθόλου και οι δυνατότητες εξαγωγών παραμένουν πρακτικά  
αμετάβλητες. Επιπλέον, είναι δυνατό να χρειαστεί μεγαλύτερη ακόμη μείωση  
του δυναμικού παραγωγής έτσι ώστε να ευθυγραμμιστεί με τις προβλεπόμενες  
ανάγκες σε ακατέργαστο χάλυβα.
Η διάρθρωση του δυναμικού της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα της  
Κοινότητας είναι τέτοια ώστε πραγματοποιούνται τεράστιες επενδύσεις  
βασισμένες στις υψικαμίνους και στην παραγωγή χάλυβα με οξυγόνο σε μεγάλες  
ενοποιημένες επιχειρήσεις ενώ όλο και περισσότερο καθιερώνεται η συνεχής  
χύτευση για να αντικαταστήσει την κλασσική τεχνική των πλινθωμάτων.
Τα τρία τέταρτα περίπου του χάλυβα που παράγεται μέσα στην Κοινότητα  
ακολουθεί την πορεία αυτή ενώ το υπόλοιπο παράγεται από παλαιοσίδερο σε  
κλιβάνους με ηλεκτρικό οξύ. Η κατάσταση αυτή μεσοπρόθεσμα δεν χρειάζεται  
να αλλάξει, με την έννοια ότι γίνεται εύκολα αντιληπτό, πως ένα μεγάλο  
μέρος της έρευνας για τις τεχνικές θα επικεντρωθεί στη βελτίωση των  
παραπάνω τεχνολογιών. Παράλληλα πάντως με την προσπάθεια αυτή, θα πρέπει  
να γίνουν μελέτες πάνω στην επεξεργασία εντελώς νέων τεχνικών μεθόδων.
Παρά τη σημασία της έρευνας για τις τεχνικές και την ανάγκη να βελτιωθούν,  
στο μέτρο του δυνατού, οι δυνατότητες επεξεργασίας με καινοτομίες, η  
σημερινή κατάσταση της βιομηχανίας απαιτεί μια σημαντική αλλαγή στις  
προτεραιότητες, που πρέπει, για να εξασφαλιστεί η ενδυνάμωση της Ε & Α από  
την αγορά, να στραφούν προς τους μεγάλους τομείς κατανάλωσης όπως η

ΐν/2
βιομηχανία αυτοκινήτων, οι οικοδομές και οι μηχανολογικές κατασκευές (όπου  
περιλαμβάνονται οι ηλεκτρικές μηχανές). Έχει ζωτική αημασία να είναι η  
έρευνα για τα προϊόντα αποτελεσματική και να υπερασπίζεται τις
παραδοσιακές αγορές, διευρύνοντας παράλληλα το πεδίο εφαρμογής και  
χρησιμοποίησης του χάλυβα. Τα σημαντικά ζητήματα που θα προκόψουν είναι η  
αντικατάσταση του χάλυβα με άλλα υλικά, η βελτίωση των ιδιοτήτων του  
(αντοχή στη διάβρωση, αντοχή στον εφελκυσμό, επαναφορά στην αρχική μορφή),  
η σταθερότητα στην ποιότητα, οι όλο και μεγαλύτερες απαιτήσεις των χρηστών  
και ο ρόλος της έρευνας στο βαθμό που προωθεί την καθιέρωση ή τον  
εκσυγχρονισμό των κωδίκων και προτύπων με τα κατάλληλα πλαίσια.
Από την άποψη αυτή, πρέπει επίσης να αναπτυχθεί η λεπτομερής επιστημονική  
και τεχνική πληροφόρηση των χρηστών σε μια βάση καθαρά πρακτική ώστε να  
επιτευχθεί ένα παραγωγικό αποτέλεσμα στο εσωτερικό και εξωτερικό της  
Κοινότητας. Η παραπάνω προσπάθεια είναι απαραίτητη τόσο για να
ικανοποιηθούν οι ανάγκες των χρηστών όσο και για μια σαφή αιτιολόγηση των  
καινοτομιών.
Για τους παραπάνω λόγους, οι δύο βασικοί στόχοι της έρευνας και ανάπτυξης  
σχετικά με το χάλυβα πρέπει να είναι οι εξής :
- επίτευξη αυξημένης πραγωγικότητας, σε ότι αφορά το κόστος επεξεργασίας  
και μετασχηματισμού του χάλυβα, σε συνδυασμό με μια μεγαλύτερη  
ομοιομορφία στην ποιότητα στις διάφορες όψεις της.
- προώθηση της κατανάλωσης χάλυβα στις εσωτερικές αγορές και στις αγορές  
εξαγωγών με την ανάπτυξη βελτιωμένων ποιοτήτων χάλυβα καθώς και νέων  
εφαρμογών για προϊόντα τεχνολογικά και οικονομικά πιο προηγμένα από αυτά  
των ανταγωνιστών μας.
Στη συνέχεια αναφέρονται μερικοί από τους βασικούς παράγοντες που θα  
επηρεάσουν μεσοπρόθεσμα τον προσανατολισμό της τεχνολογικής και  
ανανεωτικής προσπάθειας στο χώρο της έρευνας για τις τεχνικές και τα  
προϊόντα :

1. Επεξεργασία και μεταποίηση του χάλυβαΐν/3
Μέχρι σήμερα είναι σίγουρος ο εφοδιασμός της ευρωπαϊκής βιομηχανίας
σιδήρου και χάλυβα με πρώτες ύλες. Από ενεργειακή άποψη, ο άνθρακας
παραμένει κύρια πηγή ενέργειας και θα γίνουν νέες μελέτες πάνω στην
εξοικονόμηση ενέργειας και την υποκατάσταση με σκοπό την μείωση του
1κοοτους. Η άμεση χρήση του άνθρακα που συνεπάγεται μια εναλλακτική  
τεχνολογία παραγωγής είναι ένας ακόμα τομέας ενδιαφέροντος, που  
προσφέρει το πλεονέκτημα να μειώνει την ανάγκη χρησιμοποίησης του  
ακριβού άνθρακα για την παρασκευή οπτάνθρακα και των κλιβάνων  
οπτάνθρακα που είναι ένας πολύ σημαντικός κλάδος για επενδύσεις.
Σε ότι αφορά το σιδηρομετάλλευμα, η σύγχρονη τάση είναι να  
χρησιμοποιούνται μεταλλεύματα που ανταποκρίνονται σε πολύ υψηλές  
απαιτήσεις ποιότητας σε σχέση με την περιεκτικότητά τους σε αλκάλεια  
και φώσφορο, θα ήταν πάντως χρήσιμη μακροπρόθεσμα η ανάπτυξη τεχνικών  
που επιτρέπουν την κατανάλωση μικρότερων ποσοτήτων μεταλλεύματος  
υψηλής ποιότητας στις υψικαμίνους.
Η αυξημένη παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας με πυρηνική προέλευση μέσα  
στην Κοινότητα εστιάζει το ενδιαφέρον πάνω σε τεχνολογίες παραγωγής  
που συνδυάζουν τον άνθρακα και τον ηλεκτρισμό. 0 χώρος αυτός, όπου η  
μεταλλουργία του πλάσματος παίζει ιδιαίτερα σημαντικό ρόλο, θα  
μπορούσε μακροπρόθεσμα να παρουσιάσει αυξημένο ενδιαφέρον για τους  
ευρωπαίους βιομήχανους σιδήρου και χάλυβα.
Η αύξηση της απόδοσης στην παραγωγή χάλυβα αποτελεί ένα πολύτιμο  
όργανο για ελάττωση του κόστους των υλικών χάρη στη μείωση των αναγκών  
σε μετάλλευμα και ενέργεια. Αν κατά τη διάρκεια των τελευταίων χρόνων  
πραγματοποιήθηκαν σημαντικές βελτιώσεις στην απόδοση, εξαιτιάς,
κυρίως, της καθιέρωσης της συνεχούς χύτευσης, αυτό δεν σημαίνει ότι οι  
μελλοντικές δυνατότητες αξίζουν λιγότερη προσοχή. Επιπλέον, η συνεχής  
χύτευση θα παραμείνει κεφάλαιο-κλειδί για την έρευνα πάνω στη βελτίωση  
της απόδοσης (παραγωγικότητα και ταυτόγχρονα ποιότητα του προϊόντος),  
στην αύξηση των ταχυτήτων χύτευσης, στη διεύρυνση της κλίμακας των  
χαλύβων που μπορούν να υποστούν συνεχή χύτευση καθώς και στην ανάπτυξη
1 Βλ. επίσης κεφάλαιο VII, μέρος 3, δεύτερο σημείο.

ΐν/4
απλούστερων και φθηνότερων μηχανών, π.χ. για την οριζόντια ουνεχή  
χύτευση. Η τελευταία αυτή μέθοδος θα αποτελέσει επίσης το μόνο φθηνό  
τρόπο για χύτευση μικρών ποσοτήτων φτωχών χαλυβοκραμάτων.
Είναι αυτονόητο ότι η αύξηση της απόδοσης έχει αντίκτυπο στο διαθέσιμο  
παλαιοσίδερο, αντίκτυπο που, μακροπρόθεσμα, μπορεί να έχει σημασία για  
τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα. Επιπλέον, η ζήτηση για παλαιοσίδερο  
θα αυξηθεί παράλληλα με κάθε αύξηση της κατανάλωσής του για παραγωγή  
χάλυβα με οξυγόνο ή με την επέκταση της παραγωγής με ηλεκτρικό  
κλίβανο. Η εξέλιξη αυτή δημιουργεί προβλήματα που αφορούν την αγορά  
του παλαιοσιδήρου, την ποιότητά τους, τις τεχνικές αξιοποίησης, τα  
κατάλοιπα και τη χρησιμοποίηση υλικών υποκατάστασης, (π.χ. σίδηρος που  
έχει ήδη υποστεί αναγωγή), ζητήματα που μερικές πλευρές τους  
προσφέρονται ίσως για τεχνολογικές λύσεις.
Ιε ότι αφορά την έλαση, η ενοποίηση του εξοπλισμού για συνεχή χύτευση  
και για έλαση ("άμεση έλαση") παραμένει στόχος προτεραιότητας για την  
έρευνα και θα απαιτήσει αλλαγές στις τεχνολογίες χύτευσης και έλασης  
όπως και στην οργάνωση των εγκαταστάσεων. Επιπλέον, θα αναζητηθούν  
νέες βελτιώσεις σε σχέση με τον έλεγχο της ανοχής στις διαστάσεις και  
με τη σταθερότητα στην ποιότητα των προϊόντων έλασης.
Τέλος, είναι προφανές ότι ο έλεγχος των διαδικασιών με ηλεκτρονικό  
υπολογιστή, που παρεμβαίνει πια σε όλα σχεδόν τα στάδια επεξεργασίας  
του χάλυβα, θα συνεχίσει να συμβάλει σημαντικά στην τεχνολογική  
ανανέωση στη βιομηχανία. Καθώς νέες τεχνολογίες προβάλλουν συνέχεια  
στο χώρο αυτό, η έρευνα οφείλει να εξασφαλίσει την καθιέρωση και την  
εκμετάλλευσή τους προκειμένου να βελτιωθούν τα σημερινά συστήματα και  
να δημιουργηθούν νέοι τομείς εφαρμογής για την βιομηχανία σιδήρου και  
χάλυβα.
Προώθηση της κατανάλωσης χάλυβα.
Είναι βέβαιο ότι η κατανάλωση χάλυβα στις βιομηχανικές χώρες,  
εκφρασμένη σε τόννους, είναι καθοριστική. Η αγορά αυτή είναι  
πραγματικά κορεσμένη και οι χρήστες όπως και οι καταναλωτές ζητούν  
μόνο την ανανέωση προϊόντων που εξαρτώνται από την ήδη υπάρχουσα  
τεχνολογία ή την επεξεργασία νέων ποιοτήτων για προϊόντα με  
μεγαλύτερες επιδόσεις.

ΐν/5
Η καινούργια αυτή διαμόρφωση της αγοράς πηγάζει από το γεγονός ότι
- τα τελικά προϊόντα είναι καλύτερα σχεδιασμένα και η αξιοπιστία τους  
αυξάνεται*
- οι προτεινόμενες ποιότητες του χάλυβα έχουν καλύτερα χαρακτηριστικά'
- σε μερικές περιπτώσεις, μειώθηκαν οι χρήσεις του χάλυβα σαν συνέπεια  
του ανταγωνισμού από άλλα υλικά.
Δεν πρέπει, κατά συνέπεια, να γίνεται στο εξής συζήτηση για την  
ποσότητα, τους τόννους που παράγονται, αλλά για την ποιότητα, την  
προστιθέμενη αξία. Οι μονάδες παραγωγής πρέπει να έχουν αρκετή  
ευελιξία ώστε να μπορούν να προσαρμόζονται χωρίς καθυστέρηση στη  
ζήτηση της εσωτερικής και εξωτερικής αγοράς. Πρέπει επίσης να  
αναπτυχθούν τα κατάλληλα μέσα για να προκληθεί ζήτηση με την προώθηση  
ΤΠζ χρησιμοποίησης χάλυβα. Πρέπει να τελειοποιηθούν οι ποιότητες του  
χάλυβα, που με τις ιδιότητές του παραμένει απαραίτητο υλικό για την  
ανάπτυξη σύγχρονων τεχνολογιών.
Προκειμένου να αντιμετωπιστούν οι προσπάθειες υποκατάστασης του χάλυβα  
με άλλα υλικά :  αλουμίνιο, πλαστικά ..., που συχνά άλλωστε η
μακροπρόθεσμη αποδοτικότητά τους δεν έχει αποδειχτεί στο πλαίσιο μιας  
συνολικής οικονομικής εκτίμησης (κόστος των πρώτων υλών, της  
μεταποίησης, της μορφοποίησης,της ανακύκλωσης ...) έχει σημασία να  
εξακολουθήσουν οι ερευνητικές προσπάθειες πάνω στις ειδικές  
παραμέτρους του χάλυβα, συγκεκριμένα :
- οι βασικές μεταλλουργικές μελέτες
- η επεξεργασία ποιοτήτων που αντέχουν σε διαβρωτικό περιβάλλον
- η επεξεργασία και ανάπτυξη του επενδυμένου χάλυβα
- η δημιουργία κραμάτων που ανταποκρίνονται σε ιδιαίτερες προδιαγραφές
- η σταθερότητα των χαρακτηριστικών και της ανοχής των προϊόντων
- η βελτίωση της ποιότητας και της αξιοπιστίας των μέτρων
- η κατάρτιση και διάδοση "πρακτικών οδηγών για τους χρήστες".
Οι τομείς που πρέπει να εξεταστούν κατά προτεραιότητα είναι :
- τα μέσα μεταφοράς
- η μεταλλική κατασκευή και γενικότερα οι υποδομές
- η ενέργεια
- η τελική παρουσίαση του προϊόντος
- τα εργαλεία και η μηχανική.

Σε ότι αφορά τη χρησιμοποίηση του χάλυβα, πρέπει να διευρυνθούν οι  
επαφές που ήδη υπάρχουν με τους κατασκευαστές και τους καταναλωτές,  
ιδίως για να εξασφαλιστεί η καλύτερη μετάδοση των πληροφοριών και η  
μεγαλύτερη διαθεσιμότητα των αποτελεσμάτων της έρευνας.
Με λίγα λόγια, οι προσπάθειες πρέπει να συγκεντρωθούν στα εξής :
- ανάπτυξη των γνώσεων για τα χαρακτηριστικά του χάλυβα
- βελτίωση της ανταγωνιστικότητας του χάλυβα και των τελικών προϊόντων
- ανύψωση της ποιότητας και της αξιοπιστίας των προϊόντων
- μεγαλύτερη τυποποίηση και εναρμόνιση των συστάσεων και των κωδίκων.
Τα παραπάνω σημεία πρέπει να εντάσσονται στα σημερινά γενικά δεδομένα  
και, πιο συγκεκριμένα, στη σημερινό οικονομικό πλαίσιο. Κατά  
συνέπεια, λαμβάνονται υπόψη :
- το ενεργειακό κόστος
- τα περιβαλλοντικά προβλήματα
- οι εξοικονομήσεις σε συστατικά κραμάτων.
Τέλος, σε ότι αφορά τα αναγκαία οικονομικά μέσα, πρέπει να  
υπενθυμιστεί ότι η ενίσχυση της έρευνας και της ανάπτυξης αποτελεί  
ζωτικό στοιχείο για την κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα.  
Αναφέρεται, σαν μέτρο σύγκρισης, ότι η ιαπωνική βιομηχανία σιδήρου και  
χάλυβα διαθέτει περίπτου 1,2 μέχρι 1,5 % από τις ετήσιες πωλήσεις της  
για έρευνα και ανάπτυξη, δηλαδή σχεδόν το διπλάσιο από ότι γίνεται  
στην Ευρώπη.
Για τους παραπάνω λόγους, μια δυναμική πολιτική Ε & Α στον τομέα της  
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα απαιτεί από την Επιτροπή, λαμβάνοντας  
υπόψη τις πιθανές αλλαγές των σημερινών οικονομικών δεδομένων, να  
χορηγήσει προοδευτικά αυξανόμενες ενισχύσεις για έρευνα και ανάπτυξη  
στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα.
Συμπερασματικά, η δράση Ε δ Α της ΕΚΑΧ πρέπει να συμβάλει ουσιαστικά  
στην καθιέρωση κοινών ερευνητικών στόχων για τη βιομηχανία, με  
ιδιαίτερη έμφαση τόσο στις βραχυπρόθεσμες και μεσοπρόθεσμες ανάγκες  
όσο και στην επιλογή των κατάλληλων βασικών ενεργειών.

ν/1.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ V
ΤΙΜΕΣ ΚΑΙ ΟΡΟΙ ΠΟΛΗΣΗΣ
1. Γενικά
Χαρακτηριστικό των πρώτων δεκαετιών του αιώνα ήταν η σταθερότητα με  
την οποία επαναλαμβάνονται οι συγκυριακές καταστάσεις ανά πενταετία.  
Οι περίοδοι αυτές περιλαμβάνουν κατά κανόνα τρία έτη σταθερότητας, ένα  
έτος σχετικής ύφεσης και αμέσως μετά ένα έτος αρκετά έντονης  
ανάκαμψης. Σ'αυτές τις καταστάσεις οι τιμές παρουσιάζουν πάντα στο  
σύνολό τους σταθερότητα και σπάνια υπήρξαν περιστάσεις κατά τις οποίες  
οι τιμές εμφάνισαν έντονη πτώση. Η οικονομική ευρωστία των  
επιχειρήσεων σιδήρου και χάλυβα πριν από τον πόλεμο συνηγορεί υπέρ  
αυτής της διαπίστωσης.
Στις μέρες μας η κατάσταση είναι εντελώς διαφορετική. Μόνο στην  
περίπτωση κάποιας έλλειψης στον εφοδιασμό ενός ή περισσοτέρων  
προϊόντων παρατηρεί ται σημαντική πίεση αύξησης των τιμών αυτού ή
αυτών των προϊόντων, και οι τιμές είναι σταθερές μόνο στις αγορές  
εκείνες όπου η ζήτηση είναι ακόμα ελαφρά μεγαλύτερη από την προσφορά.
Σ'όλες τις άλλες περιπτώσεις, η πλεονασματική προσφορά που οφείλεται  
στα πλεονάσματα του δυναμικού προκαλεί πτώση των τιμών, πράγμα που  
είναι φυσική συνέπεια του ελεύθερου ανταγωνισμού. Όπως οι περίοδοι  
πλεονασματικής προσφοράς έχουν αρχίσει να γίνονται όλο και μακρύτερες  
έχουν δημιουργήσει προβλήματα που υποχρέωσαν την Επιτροπή να λάβει  
μέτρα σταθεροποίησης, τα οποία βασίζονται στις αρχές του άρθρου 3 της  
συνθήκης ΕΚΑΧ, όπου αναφέρεται ότι "τα όργανα της Κοινότητας οφείλουν  
—  να μεριμνούν για τον καθορισμό χαμηλότερων τιμών ... επιτρέποντας  
συγχρόνως τις αναγκαίες αποσβέσεις και παρέχοντας στα τοποθετημένα  
κεφάλαια κανονικές δυνατότητες απόδοσης".
Αυτή η θεμελιώδης διάταξη οφείλεται στις απόψεις των συντακτών της  
συνθήκης σε μια εποχή όπου η διάλυση της Ευρωπαϊκής βιομηχανίας  
σιδήρου και χάλυβα μετά τον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο δημιουργούσε τον  
φόβο ότι θα συνεχιζόταν για πολλά χρόνια ακόμα κάποια έλλειψη χάλυβα ή  
τουλάχιστον θα σημειώνονταν ορισμένες δυσκολίες στον εφοδιασμό. Έτσι  
δικαιολογούνται οι διατάξεις του άρθρου 60 καθώς και οι διάφορες

\//2.
βασικές αποφάσεις που ελήφθησαν από την ανώτατη αρχή. Με τον τρόπο  
αυτό εξηγείται και το γεγονός ότι η απαγόρευση της αθέμιτης πρακτικής  
ανταγωνισμού και της πρακτικής που εισάγει διακρίσεις μεταξύ των  
αγοραστών αποτελεί το θεμέλιο του ανταγωνισμού στην Κοινή Αγορά.
Σύμφωνα με τους κανόνες που αναφέρονται στο άρθρο 60, ο παραγωγός  
απαγορεύεται να ζητήσει τιμές μεγαλύτερες από αυτές που αναγράφονται  
στον τιμοκατάλογό του. Αντίθετα, είναι θεμιτό να μειώσει την τιμή του  
για να την ευθυγραμμίσει με την τιμή χαμηλότερης παράδοσης , η οποία  
προκύπτει από τον κατάλογο τιμών ανταγωνιστή παραγωγού εγκατεστημένου  
σε άλλο σημείο πώλησης - πράγμα που αντιπροσωπεύει τουλάχιστον μια  
ζημία επί του κόστους μεταφοράς. Επι πλέον, οι διευκολύνσεις που  
έχουν εισαχθεί με διάφορες αποφάσεις εφαρμογής, επιτρέπουν, υπό  
ορισμένους όρους, τις εκπτώσεις ή τις ειδικές τιμές που χορηγούνται  
για ποικίλους λόγους :  ιδιαίτεροι όροι για ορισμένες κατηγορίες  
χρηστών, έκπτωση για έμμεση εξαγωγή, για προϊόντα υποβαθμισμένα ή  
δευτέρας διαλογής, για τιμές μη συγκρίσιμων συναλλαγών. Εκτός αυτού,  
το άρθρο 60 δεν αντίκειται στο να ευθυγραμμίζουν οι επιχειρήσεις τις  
προσφορές τους με τους όρους που προσφέρουν οι εκτός Κοινότητας  
επιχειρήσεις. Οι δυνατότητες τις οποίες παρέχει τό άρθρο 60 είχαν σαν  
αποτέλεσμα, σε περιόδους που διαφαινόταν πλεόνασμα στην προσφορά, να  
διατηρηθεί ενιαίο το επίπεδο των τιμών πώλησης και μάλιστα με τάση  
μείωσης.
Αυτή η κάμψη των τιμών παραμένει εντός συγκεκριμένων ορίων εφόσον δεν  
διαταράσσεται εκ θεμελίων η σχέση μεταξύ προσφοράς και ζήτησης και οι  
επιχειρήσεις τηρούν τους σχετικούς με τις τιμές κανόνες της συνθήκης  
ΕΚΑΧ. Κατά τα τελευταία έτη συχνά δεν πληρούνται αυτοί οι όροι ή  
πληρουνται εν μέρει μόνο. Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή χρειάστηκε να  
λάβει μέτρα για να περιορίσει την προσφορά και καθόρισε ποσοστώσεις  
παραγωγής σύμφωνα με το άρθρο 58. Εντούτοις, διαπίστωσε ότι οι  
επιχειρήσεις παρέβαιναν μερικές φορές τους κανόνες σχετικά με τις  
τιμές και στις περιπτώσεις παραβάσεων προέβη σε κυρώσεις κατά των εν  
λόγω επιχειρήσεων.

ν/3.
2. 1973-1974 :  Τα δύο τελευταία εξαιρετικά έτη
Η συγκυρία πολλών παραγόντων (οικονομική ανάκαμψη, μείωοη των  
αποθεμάτων και ιδιαίτερα η καθαρή ψύχωοη ενδεχόμενης έλλειψης) οδήγησε  
σε απότομη αύξηση της ζήτησης από τα μέσα του 1972. Σε σχέση με το  
1971, οι παραγωγές τελικών προϊόντων συνήθους χάλυβα, δηλαδή όχι από  
κράμματα, αυξήθηκαν το 1973 και το 1974 κατά μέσο όρο 55% στην αγορά  
της Κοινότητας και κατά 45% για εξαγωγές - συνολικά 53,5% κατά μέσο  
όρο. Στο τέλος του 1973 δεν ήταν δυνατό ούτε καν να γίνουν  
παραγγελίες ή να βρεθούν επιχειρήσεις που θα τις αναλάμβαναν χωρίς να  
υπάρξει κάποια πριμοδότηση στην τιμή. Υπό τις συνθήκες αυτές άρχισαν  
να υψώνονται απότομα οι τιμές και σημειώθηκαν διαδοχικές αυξήσεις σε  
πολύ μικρά χρονικά διαστήματα. Μεταξύ των πρώτων μηνών του 1973 και  
του τέλους του 1974, και ανάλογα με τις χώρες και τα προϊόντα, οι  
τιμές μπόρεσαν να αυξηθούν κατά 60-90% κατά μέσο όρο, εκτός από  
λαμαρίνες ψυχρής έλασης, το επίπεδο των οποίων δεν υπερέβη το 35-40%.  
Για τα προϊόντα με τη μεγαλύτερη ζήτηση, όπως οι ράβδοι κυκλικής  
διατομής για τήν ενίσχυση σκυροδέματος και οι λαμαρίνες μεγάλου  
πάχους, οι τιμές διπλασιάστηκαν.
Υπ'αυτές τις συνθήκες, η διεύρυνση της Κοινότητας με το Ηνωμένο  
Βασίλειο, την Ιρλανδία και τη Δανία και η επέκταση των κανόνων για τις  
τιμές, που αναφέρονται στο άρθρο 60, σε πέντε χώρες μέλη της  
Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων Συναλλαγών έγιναν κατά τρόπο αρμονικό  
και χωρίς το χαμηλότερο επίπεδο των τιμών σ'αυτές τις χώρες να έχει  
επίπτωση στις τιμές που εφαρμόζονταν στο έδαφος της Κοινότητας των  
Έξι.
Σε κάποια συγκεκριμένη στιγμή, η Επιτροπή υποχρεώθηκε να επέμβει λόγω  
της ταχύτητας και του ρυθμού με τον οποίο αύξαιναν οι τιμές των  
παραγωγών. Τον Μάιο 1974 η Επιτροπή αποφάσισε να επιβραδύνει τον  
ρυθμό των αυξήσεων για περίοδο οκτώ μηνών μη επιτρέποντας την εφαρμογή  
νέων υψηλότερων τιμών παρά μόνο μετά από παρέλευση δεκαπέντε ημερών  
μετά την ανακοίνωσή τους. Για μια μικρή περίοδο περιόρισε του5δασμούς  
εισαγωγής ορισμένων προϊόντων προκειμένου να διευκολύνει την εισαγωγή  
και να ανακουφίσει κάπως την πίεση που υφίστατο η εσωτερική αγορά.
(1) Αυστρία, Φινλανδία, Νορβηγία, Πορτογαλία και Σουηδ ία

ν/4.
Λόγω της τροπής των γεγονότων, η Επιτροπή δεν μπόρεσε να  
πραγματοποιήσει την πρόθεσή της να καθορίσει κατώτατες τιμές σύμφωνα  
με το άρθρο 61 της συνθήκης.
3. 1977-1985 :  Τα χρόνια της κρίσης
Η επιβράδυνση και κατόπιν το σταμάτημα που διαπιστώθηκαν ήδη από το  
δεύτερο ήμισυ του 1974, αλλά έγιναν αισθητά από το πρώτο τρίμηνο του  
1975, όταν απορροφήθηκαν οι παραγγελίες, προκάλεσαν αμέσως ολική πτώση  
των τιμών. Μέσα στους πρώτους μήνες του 1975 οι τιμές έπεσαν 40-45%  
περίπου.
Τον Απρίλιο 1975, μετά την διαπίστωση ότι τα μέτρα έμμεσης δράσης του  
άρθρου 46 ήσαν ανεπαρκή και ότι επίκειτο έκδηλη κρίση, η Επιτροπή  
καθόρισε κατώτατες τιμές για τις ράβδους κυκλικής διατομής για την  
ενίσχυση σκυροδέματος, η τιμή των οποίων είχε πέσει σε επίπεδο  
ασυνήθιστα χαμηλό και είχε μικρή σχέση με το κόστος παραγωγής.  
Δημοσίευσε επίσης τις τιμές προσανατολισμού για τα κυριότερα προϊόντα  
της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα προκειμένου να παράσχει κίνητρα  
στις επιχειρήσεις να προσαρμόσουν τις τιμές τους σύμφωνα με το κοινό  
συμφέρον. Τον Ιανουάριο 1978, η Επιτροπή καθόρισε κατώτατες τιμές για  
δύο ακόμα εξαιρετικά ευαίσθητα προϊόντα :  χάλυβες εμπορίου και ευρείες  
ταινίες θερμής έλασης.
Επειδή η κατάσταση έκδηλης κρίσης ήταν πλέον διαπιστωμένη, η Επιτροπή  
εισήγαγε από τον Οκτώβριο 1980 σύστημα ποσοστώσεων της παραγωγής,  
σύμφωνα με το άρθρο 58.
Τον Ιανουάριο 1982, η Επιτροπή ανακοίνωσε τις κατευθύνσεις σχετικά με  
τις τιμές και ανέφερε ότι οι όροι πώλησης των επιχειρήσεων έπρεπε να  
τους εξασφαλίσουν έσοδα ανώτερα κατά 15% περίπου, για να μπορέσουν να  
αναλάβουν την αναδιάρθρωση τους και να αντιμετωπίσουν τις επιπτώσεις  
που η αναδιάρθρωση θα είχε στην απασχόληση και στις περιφέρειες.
Τον Ιανουάριο 1983, μετά τη διαπίστωση ότι οι όροι της αγοράς δεν  
είχαν επιτύχει την πλήρη επιτυχία της εφαρμογής των προαναφερόμενων  
κατευθύνσεων, η Επιτροπή δημοσίευσε νέες τιμές προσανατολισμού για τα  
κυριότερα προϊόντα προκειμένου να εξασφαλισθεί ο ανωτέρω στόχος. Τον  
Ιανουάριο 1984, καθορίστηκαν κατώτατες τιμές μικρότερες από τις τιμές

ν/5.
προσανατολισμού, οι οποίες όμως με αυξήσεις τον Απρίλιο και τον
Οκτώβριο 1984 και μετά τον Απρίλιο 1985, πλησίασαν προοδευτικά τις  
κατώτατες τιμές.
Με τον τρόπο αυτό, η Επιτροπή αναγκάστηκε να εφαρμόσει μια ρεαλιστική  
πολιτική τιμών προσαρμοσμένη στην κατάσταση της αγοράς.
Αυτά τα μέτρα που αφορούσαν τις ποσότητες και τις τιμές συνοδεύονταν  
από διάφορα άλλα έκτακτα μέτρα.
Μεταξύ αυτών ας αναφερθούν οι κανόνες τιμών για το εμπόριο, τα  
συστήματα διασφάλισης, τα πιστοποιητικά πιστότητας και παραγωγής, τα  
συνοδευτικά έγγραφα των εμπορευμάτων.
Χάρη στη διαρκή ή στιγμιαία επίδραση αυτών των μέτρων, που κατέστησαν  
δυνατό να αποφευχθεί η πολύ μεγάλη διατάραξη της ισορροπίας μεταξύ των  
κρατών μελών, οι τιμές των περισσότερων προϊόντων που διαπιστώθηκαν  
κατά το πρώτο εξάμηνο του 1985 έφθασαν σε επίπεδα τέτοια που  
επιτρέπουν και πάλι να δημιουργηθούν ελπίδες και να υπάρξει  
εμπιστοσύνη για επιχειρήσεις οι οποίες είχαν καταβάλει τις αναγκαίες  
προσπάθειες για την αποκατάσταση ή την βελτίωση του βαθμού απόδοσής  
τους. Οι τιμές που σημειώθηκαν το 1984 αντιπροσωπεύουν το 40 έως 50Ζ  
εκείνων της περιόδου 1974/75, παρά το γεγονός ότι κατά την δεκαετία  
αυτή οι τιμές των μεγάλων βιομηχανιών, παραδείγματος χάρη, σημείωσαν  
διαφορά της τάξης του 80-90%.
4. Πωλήσεις προς εξαγωγή
Γενικά οι πωλήσεις προς εξαγωγή απέφεραν σχεδόν πάντοτε έσοδα  
μικρότερα από εκείνα που απέφεραν οι πωλήσεις προς το εσωτερικό.
Οι πωλήσεις προς τις τρίτες χώρες δεν επωφελήθηκαν ποτέ των μέτρων  
στήριξης των τιμών εκ μέρους της Επιτροπής. Αυτά τα μέτρα εξάλλου δεν  
είχαν καμμιά επίπτωση στην παγκόσμια αγορά όπου κυριαρχεί ανταγωνισμός  
ζωηρός και μερικές φορές ακόμα και σκληρός, ιδίως από χώρες νέους  
παραγωγούς χάλυβα. Υπ'αυτές τις συνθήκες, οι τιμές για μεγάλες  
εξαγωγές σπάνια ήσαν πραγματικά ενδιαφέρουσες και μάλιστα όταν το  
εξαιρετικά υψηλό κόστος της μεταφοράς αποτελεί στις περισσότερες  
περιπτώσεις εμπόδιο ανταγωνισμού στον τόπο προορισμού.

Κατά τη διάρκεια μακρών περιόδων, η απομείωση των τιμών εξαγωγής  
αντιπροσωπεύει μέχρι -20% σε σχέση με τις εσωτερικές τιμές που ούτε  
και αυτές ήσαν πολύ επικερδείς. Κανονικά εξάλλου, σε ίση αξία, οι  
τιμές FOB επέφεραν μείωση των εσόδων για την επιχείρηση της τάξης του  
4-5% για να καλύψουν την προμήθεια του ενδιάμεσου εξαγωγέα και τα  
έξοδα αποστολής μέχρι τον λιμένα απ'όπου αποστέλλονται τα προϊόντα  
εκτός Κοινότητας.
Υπ'αυτές τις συνθήκες, είναι επόμενο οι τιμές που προσφέρονται για την  
εξαγωγή να βαραίνουν συχνά σε αρκετά μεγάλο βαθμό, έστω και με έμμεσο  
τρόπο, επί των τιμών που εφαρμόζονται στο εσωτερικό της Κοινότητας. Η  
Κοινοτική πελατεία στραφείσα κυρίως προς τις εξαγωγές βρήκε εδώ  
κίνητρα για να ζητήσει εκπτώσεις για έμμεση εξαγωγή, οι οποίες θα της  
επέτρεπαν να αντιμετωπίσει τον παγκόσμιο ανταγωνισμό στα μεταποιημένα  
προϊόντα.
Για ορισμένες επιχειρήσεις οι πωλήσεις προς τις τρίτες χώρες αποτελούν  
φυσικές δυνατότητες διάθεσης τις οποίες προσπαθούν να διατηρήσουν.
5. Τιμές εισαγωγών
Από το 1978, η Επιτροπή διαπραγματεύεται και ανανεώνει από έτος σε
έτος τους διακανονισμούς με τις δεκαπέντε κύριες χώρες εξαγωγής
(1)προϊόντων της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα προς την Κοινότητα  
Σύμφωνα με τους όρους αυτών των διακανονισμών, οι χώρες εισαγωγής  
έχουν αναλάβει την δέσμευση να μην επιδεινώσουν την ανισορροπία στην  
Κοινότητα και αφενός να προσαρμόσουν τις παραδόσεις τους στις  
ποσότητες που επιτρέπονται για τους κοινοτικούς παραγωγούς, ιδίως με  
τα συστήματα ποσοστώσεων της παραγωγής, αφετέρου δε να εφαρμόσουν  
τιμές που προκύπτουν από τις κοινοτικές διατάξεις μειωμένες  
κατ'ανώτατο όριο κατά ένα περιθώριο διείσδυσης όχι μεγαλύτερο του 6%.  
Αντίστοιχα, η Κοινότητα αποφάσισε να μη προσφύγει σε αντίποινα, ιδίως  
μέτρα αντιντάμπινγκ, κατά των χωρών αυτών, εφόσον τηρούνται οι όροι  
των διακανονισμών.
(1)Αυτές οι
Ισπαν ί  α,
Ιαπων ία,δεκαπέντε χώρες ήσαν :  Αυστρία, Φινλανδία, Νορβηγία, Σουηδία,
Βουλγαρία, Ουγγαρία, Πολωνία, Ρουμανία, Τσεχοσλοβακία,
Νότιος Κορέα, Αυστραλία, Νότιος Αφρική, Βραζιλία.

ν/7.
Οσον αφορά τις άλλες τρίτες χώρες, οι οποίες δεν έχουν ουνάψει  
διακανονισμό με την Κοινότητα, η Επιτροπή κατάρτισε και δημοσίευσε  
πίνακες ενδεικτικών τιμών για να τις προειδοποιήσει ότι εισαγωγές σε  
τιμές μικρότερες από τις τιμές αυτές, και σε περίπτωση ζημίας, θα  
αποτελούσαν το έναυσμα μέτρων αντιντάμπινγκ κατά των χωρών αυτών.  
Τέθηκε σε εφαρμογή με τις διοικήσεις των κρατών μελών ένα σύστημα  
επιτήρησης των εισαγωγών αυτών με αυτόματες άδειες που καθιστούν  
δυνατό τον εκ των προτέρων έλεγχο των ποσοτήτων και των τιμών των  
εμπορευμάτων πριν αυτά εισαχθούν στην Κοινότητα. Σε συνεργασία με τις  
τρίτες χώρες που είχαν συνάψει διακανονισμό καθώς και μέ ορισμένα  
μέτρα αντιντάμπινγκ, η Κοινότητα μπόρεσε να διατηρήσει τις εισαγωγές  
στο συνηθισμένο τους επίπεδο και να αποφύγει τις πτώσεις των τιμών που  
θα έθεταν σε κίνδυνο την επιδίωξη των κοινοτικών στόχων.
6. 0 ρόλος των νομισμάτων
Η σταθερότητα των νομισμάτων αποτελεί σημαντικό στοιχείο για τη  
σταθερότητα των τιμών. Ένα ασθενές νόμισμα έχει επιπτώσεις όχι μόνο  
στη χώρα του αλλά και στις γειτονικές χώρες, ακόμα και σε ολόκληρη την  
Κοινότητα. Όπως οι υποτιμήσεις του γαλλικού φράγκου το 1957, το 1958  
και το 1969 υποχρέωσαν σχεδόν όλους τους παραγωγούς της Κοινότητας της  
Έξι να ευθυγραμμισθούν στα επίπεδα των γαλλικών τιμών επί πολλά έτη,  
έτσι και οι διακυμάνσεις που σημειώθηκαν μεταξύ Μα ίου 1978 και Μα ίου  
1983 στα νομίσματα που συμμετέχουν στο Ευρωπαϊκό Νομισματικό Σύστημα  
αποτέλεσαν σοβαρή αιτία διαταραχών της ισορροπίας των τιμών που  
επιδιώκεται από την Επιτροπή, π.χ. η ένταση μεταξύ της ιταλικής λίρας,  
του γαλλικού φράγκου και του φράγκου Βελγίου-Λουξεμβούργου, και η  
μεγάλη άνοδος του γερμανικού μάρκου αφετέρου αποτελούν πάντα πρόβλημα  
στην επιδίωξη ενός εναρμονισμένου επιπέδου τιμών σε ολόκληρη την  
Κοινότητα. Οι διακυμάνσεις των μη κοινοτικών νομισμάτων, όπως το γιεν  
και κυρίως το δολλάριο ΗΠΑ, έχουν επίπτωση συχνά πολύ μεγάλη στην  
σταθερότητα των κοινοτικών τιμών. Τον Ιούνιο 1973, η πτώση του  
δολλαρίου στο χαμηλότερο επίπεδο ανάγκασε τους παραγωγούς της  
Κοινότητας να εγκαταλείψουν αυτό το νόμισμα για τον καθορισμό των  
τιμών εξαγωγής, πράγμα το οποίο είχε αρνητικές συνέπειες στις τιμές  
παρά την εξαιρετικά καλή κατάσταση της αγοράς εκείνη την εποχή.

ν/8.
Πρόσφατα τα ύψη στα οποία έφθασε το αμερικανικό νόμισμα "τιμώρησαν"  
τους παραγωγούς της Κοινότητας με αισθητές αυξήσεις στο κόστος  
παραγωγής, όσον αφορά την αγορά πρώτων υλών και ενεργειακών προϊόντων,  
αν και ταυτόγχρονα οι εξαγωγές της Κοινότητας ενισχυθηκαν.
Οι μεσοπρόθεσμες προοπτικές
Στο κεφάλαιο αυτό συζητήθηκε ευρέως μέχρι στιγμής το παρελθόν και  
τονίστηκαν τά διάφορα μέτρα που πλαισιώνουν και στηρίζουν τις τιμές,  
και μάλιστα αυτά που υφίστανται ακόμα σήμερα. Οι απόψεις που  
διατυπώθηκαν πρέπει πραγματικά να καταστήσουν δυνατή την εκτίμηση των  
συνεπειών που θα είχε η επιστροφή σε μια κατάσταση κανονικού  
ανταγωνισμού σύμφωνα με τις διατάξεις της συνθήκης ΕΚΑΧ. Πρέπει να  
προβλεφθεί ότι θα καταργηθούν σταδιακά τα διάφορα έκτακτα μέτρα που  
ελήφθησαν για να αντιμετωπισθεί η κρίση και αφορούν τις ποσοστώσεις  
της παραγωγής, τις κατώτατες τιμές, καθώς και όλες τις άλλες  
συνοδευτικές διατάξεις. Οι ενισχύσεις θα σταματήσουν τον Δεκέμβριο  
1985.
Η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, που απειλήθηκε με καταστροφή,  
κατέβαλε σοβαρές προσπάθειες αναδιάρθρωσης και τώρα προετοιμάζει τις  
συνθήκες του μέλλοντος έτσι ώστε να μπορέσει να ξαναβρεί την κανονική  
της κατάσταση. Αν όλα πάνε καλά, πρέπει να προβλεφθεί ότι θα  
σταθεροποιηθεί η κατανάλωση χάλυβα, πράγμα το οποίο αποκλείει την  
μεγάλη σταθερότητα των τιμών. Υπό τις συνθήκες αυτές είναι ελάχιστα  
πιθανό να μπορέσουν οι αυξήσεις των τιμών να αποδειχτούν αναγκαίες  
εκτός αν οι τιμές αυτές προσαρμοστούν απόλυτα προς τις μεταβολές του  
κόστους παραγωγής (πρώτες ύλες, ενέργεια, μισθοί, οικονομικά βάρη).  
Για ένα προϊόν ελάχιστα διαφοροποιημένο, όπως είναι ο χάλυβας, θα  
καταστεί όλο και πιο σημαντικό να επιτευχθεί η κατά το δυνατόν  
χαμηλότερη τιμή κόστους ανά τόννο.
Αυτό θα πραγματοποιηθεί μόνο χάρη σε ένα σύγχρονο μέσο παραγωγής και  
σε συνεχή προσπάθεια βελτίωσης της παραγωγικότητας και αποφυγή του  
πλεονασματικού δυναμικού παραγωγής. Στη νέα αυτή κατάσταση θα  
μπορέσουν να προσαρμοσθούν μόνο οι αποδοτικότερες επιχειρήσεις. Υπό  
την πίεση των χρηστών που αποτελούν την πελατεία τους και πιέζονται  
και οι ίδιοι προκειμένου να υπερασπιστούν την δυνατότητα ανταγωνισμού  
στις εξωκοινοτικές αγορές, οι επιχειρήσεις σιδήρου και χάλυβα με τις

V/9.
καλύτερες δυνατότητες δεν θα είχο  
εηι'πεδα τιμών εικονικά υψηλότερα,  
επιχειρήσεις λιγότερο αποδοτικές,  
ότ ι, κατά τα επόμενα έτη, η  
επιχειρήσεων σιδήρου και χάλυβα  
επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν χάλυ|  
τιμών.ν κανένα συμφέρον να επιδιώκουν  
τα οποία θα επιθυμούσαν άλλες  
Πρέπει λοιπόν να αναμένει κανείς  
αύξηση της παραγωγικότητας των  
θα έχει θετικό αντίκτυπο στις  
Ια με τη μορφή σχετικής μείωσης των
Αντίθετα, ο ανταγωνισμός των χωρών με κρατικό εμπόριο, που έκαναν  
αισθητή την παρουσία τους κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών και  
βελτίωναν τα προιόντά τους, μπορεί να αποτελέσει παράγοντα εξασθένισης  
των τιμών στην Κοινότητα. Οσον αφορά χώρες εκτός Κοινότητας, η ταχεία  
αύξηση της παραγωγής σιδήρου και χάλυβα σε διάφορες υπό εκβιομηχάνιση  
χώρες έχει θίξει άμεσα τις κοινοτικές χώρες που πραγματοποιούσαν εκ  
παραδόσεως εξαγωγές χάλυβα. Αυτές οι νέες χώρες παραγωγής όχι μόνο  
ασκούν έντονο ανταγωνισμό στο πλαίσιο της κοινής αγοράς αλλά προκαλούν  
και σοβαρή μείωση των δυνατοτήτων διάθεσης που έχουν οι κοινοτικοί  
παραγωγοί προς αυτές τις νέες παραγωγικές χώρες. Η κοινοτική  
βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα πρέπει συνεπώς τώρα περισσότερο από ποτέ  
να βασιστεί στις εξαγωγές για να διασφαλίσει την ύπαρξή της. Πρέπει  
να καταβάλει προσπάθειες για να διατηρήσει επίλεκτη θέση προσφέροντας  
προϊόντα καλύτερης ποιότητας καθώς και νέα προϊόντα που δεν  
κατασκευάζονται στις βιομηχανικά αναπτυσσόμενες χώρες. Πρέπει κυρίως  
να αυξήσει τις προσπάθειές της για να κάνει εντονότερη την παρουσία  
της στις νέες αγορές εξαγωγών.
0 ρόλος του ECU, που ετοιμάζεται να επιβληθεί απόλυτα ως νόμισμα,  
πρέπει επίσης να απασχολήσει και άλλο την Ευρωπαϊκή βιομηχανία σιδήρου  
και χάλυβα. Ιδιαίτερα, ^πρέπει να εξεταότεί μέχρι ποιού βαθμού η  
χρησιμοποίηση του ECU θα καταστήσει δυνατή την εξάλειψη των  
διαταραχών στην νομισματική αγορά. Δεν αποκλείεται να καθορίζονται με  
βάση το ECU όχι μόνο τα τιμολόγια και οι όροι πώλησης αλλά και οι  
τιμές των συμβάσεων και οι πληρωμές. Η κοινοτική βιομηχανία σιδήρου  
και χάλυβα θα είχε επίσης μεγαλύτερο συμφέρον να επιβάλει το ECU στις  
συμβάσεις αγοράς πρώτων υλών και ενεργειακών προϊόντων που μέχρι  
σήμερα χρησιμοποιούν το αμερικανικό δολλάριο. Με τον τρόπο αυτό δεν  
θα είχε αφεθεί στην τύχη η διαμόρφωση του κόστους παραγωγής του χάλυβα  
στην Ευρώπη, πράγμα που συνέβη κατά το πρώτο τρίμηνο του 1985 και είχε  
σχέση με τις συνέπειες της αύξησης του αμερικανικού δολλαρίου.

ν/10.
Η κρίση των δέκα τελευταίων χρόνων κατέστησε φανερό πόσο σημαντικός  
είναι ο εκσυγχρονισμός και η ορθολογική οργάνωση της σχετικής  
βιομηχανίας καθώς και πόσο επείγον είναι να μειωθεί το δυναμικό  
παραγωγής και να αναζητηθεί η καινοτομία όσον αφορά τα προϊόντα.
Στο μέλλον δεν θα είναι πια δυνατό να αντισταθμιστούν οι μειώσεις των  
τιμών από τις ποσότητες της παραγωγής. Τα απλά προϊόντα πωλοϋνται με  
όλο και μεγαλύτερη δυσκολία ενώ οι προοπτικές είναι καλύτερες για τους  
χάλυβες ποιότητας και τους ειδικούς χάλυβες.

ΚΕΦΑΛΑΙΟ VI
Η ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Σε συνέχεια του υπομνήματος "Γενικοί Στόχοι 1985"(1) δημοσιεύτηκαν τον Απρίλιο 1983  
προτάσεις της Επιτροπής που αφορούν κοινωνικά μέτρα τα οποία συνόδευαν την  
αναδιάρθρωση των περιοχών όπου συγκεντρώνεται η βιομηχανία σιδήρου και χά­
λυβα της Κοινότητας (2).
Με βάση τις προοπτικές που εκτέθηκαν στους'Τενικοΰς Στόχους 1985", αυτή η  
πρόταση της Επιτροπής περιλάμβανε εκτίμηση της προβλεπόμενης εξέλιξης της  
απασχόλησης στον τομέα σιδήρου και χάλυβα της ΕΚΑΧ για την περίοσο 1983-1986,  
καθώς και πρόγραμμα μέτρων που προορίζονται να διευκολύνουν, μαζί με την κοι­
νοτική βοήθεια, την αναπροσαρμογή και την επαναπασχόληοη ατόμων που αντιμετω­
πίζουν σύμπτυξη των θέσεων απασχόλησης και χάνουν την εργασία τους. Το πρόγραμμα  
αυτό είναι συνέχεια του πρώτου "κοινων ικού τμήματος" που θεσπίστηκε το 1981  
και κάλυπτε διάφορα μέτρα που τέθηκαν σε εφαρμογή κατά την περίοδο 1978-1982.
1. Ανασκόπηση
α) Εξέλιξη του συνολικού δυναμικού, ανά περιφέρεια και περιοχές της βιομηχανίας  
σιδήρου και χάλυβα
Η χρονολογική ανασκόπηση που γίνεται πιό κάτω αναφέρεται στην περίοδο που αρχίζει  
από το έτος κατά το οποίο άρχισε να γίνεται εμφανής η τάση μείωσης του δυναμικού  
στον τομέα του χάλυβα της ΕΚΑΧ. Επελέγησαν τρία έτη αναφοράς, και συγκεκριμένα:
1974 : έτος κατά το οποίο σημειώθηκαν δύο ρεκόρ για την Ευρωπαϊκή  
Κοινότητα (πλήν Ελλάδος):
- όσον αφορά την παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα με 155,6 εκατομ.τόνους
- όσον αφορά την απασχόληση με 795.700 εργαζόμενους τον Δεκέμβριο 1974.  
1980 : έτος που χαρακτηρίστηκε από την έναρξη ισχύος, τον Οκτώβριο, του
άρθρου 58 της συνθήκης ΕΚΑΧ/ τα αποτελέσματα του οποίου έγιναν  
αισθητά ήδη το 1981.
1984 : τελευταίο έτος για το οποίο, μέχρι τη στιγμή της υποβολής του  
παρόντος υπομνήματος, υπάρχουν στατιστικά στοιχεία, μερικά μέν  
αλλά εκμεταλεύσιμα.
(1) Έγγρ. COM (83) 239 τελικό/2 της 20.2.1984
(2) Έγγρ. (83) 158 τελικό της 13.4.1983

Άν μελετήσει κανείς την εξέλιξη του δυναμικού της βιομηχανίας οιδήρου και χάλυβα  
της ΕΚΑΧ κατά τα έτη 1974, 1980')και 1984, διαπιστώνει ότι το δυναμικό μειώθηκε  
σε σημαντικές αναλογίες, οι οποίες επέφεραν σοβαρότατες και σε ορισμένες περιπτώ­
σεις δραματικές, κοινωνικές επιπτώσεις, και μάλιστα σε περιφέρειες όπου η βιομη­
χανία αυτή συγκεντρώνεται παραδοσιακά και το 1974 αντιπροσώπευε σημαντικό τμήμα.
Η βιομηχανία σίδηρου και χάλυβα της ΕΚΑΧ (χωρίς την Ελλάδα) υπέστη μεταξύ των ετών  
1974 και 1984 (βλ. πίνακα Α) συμπτύξεις του δυναμικού που αφορούν 349.800 θέσεις  
εργασίας και αντιπροσωπεύουν το 44,0% του δυναμικού που απασχολείτο τον Δεκέμβριο  
1974. Κατά μέσο ετήσιο όρο και επί δέκα έτη η κατάργηση θέσεων απασχόλησης αφο­
ρούσε 35.000 μονάδες' αυτές μπορούν να συνεχιστούν με τον ρυθμό που παρατηρήθηκε  
για τις περιόδους 1974-1980 και 1980-1984 και που ανέρχεται αντίστοιχα σε 33.000  
και 38.000 θέσεις, αλλά ισχύουν για ένα σύνολο δυναμικού που μειώνεται σταδιακά  
και συνεπώς αντιπροσωπεύουν τμήμα πολύ σημαντικότερο από το δυναμικό που παρέ-  
μεινε εν ενεργεία.
Οι θυσίες στις οποίες υποβλήθηκαν οι βιομηχανίες σιδήρρυ και χάλυβα των κρατών  
μελών μεταξύ 1974 και 1984 δεν είχαν όλες την ίδια έκταση, και ορισμένες απέχουν  
αισθητά από τον μέσο όρο της Κοινότητας (βλ. πίνακα Α). Από όλες τις χώρες της  
Κοινότητας, το Ηνωμένο βασίλειο ήταν αυτό που υπέστη τη δραματικότερη σύμπτυξη  
ως προς τον αριθμό και το ποσοστό του αρχικού δυναμικού. Συγκεκριμένα, η σύμπτυξη  
αυτή αφορά 132.500 θέσεις και αντιπροσωπεύει ποσοστό 68,2% σε σχέση με το 44% που  
αποτελεί τον μέσο όρο στην Κοινότητα.
Εξάλλου, κατά την πρώτη περίοδο (1974-1980), οι μειώσεις του δυναμικού ήσαν σαφώς  
άνω του μέσου όρου στη Γαλλία, την Ιρλανδία και τις χώρες της BENELUX, ενώ κατά  
την επόμενη περίοδο (1980-84) οι μειώσεις αυτές ήσαν σημαντικότερες στην Ομοσπον­
διακή Δημοκρατία της Γερμανία, την Ιταλία και τη Δανία.
0 πίνακας Β επιτρέπει τη σύγκριση της εξέλιξης ανά κράτος μέλος και έναντι του  
κοινοτικά συνόλου των απωλειών θέσεων απασχόλησης και της παραγωγής ακατέργαστου  
χάλυβα.

- 3 -
Καταγράφονται οι διαπιστώσεις για κάθε μία από τις περιόδους 1974-1980,  
1980-1984, και 1974-1984. Η απώλεια θέσεων εργασίας ήταν πάντοτε πολύ μεγα­
λύτερη από τη μείωση του όγκου της παραγωγής.
Απώλεια θέσεων εργασίας (%)  
1974/80 1980/84 1974/84
(1974-100) (1980-100) (1974-100)  
- 24.8 - 25.4 - 44.0Μείωση της παραγωγής (%)
1974/80 1980/84 1974/84
(1974-100) (1980-100) (1974-100)
- 17.9 - 6.5 - 23.3
Οι διαφορές αυτές εξηγούνται από δύο κυρίως παράγοντες: αφενός την ορθολογική  
οργάνωση των επιχειρήσεων και τον εκσυγχρονισμό που συνδέεται με την αυτοματο­
ποίηση του οργάνου παραγωγής, και αφετέρου το όλο και μεγαλύτερο τμήμα της πα­
ραγωγής που εξασφαλίζεται από τη συνεχή κβί υψηλοτέρων επιδόσεων χύτευση, το  
οποίο απαιτεί λίγοτερο προσωπικό και άλλες μεθόδους και αυξήθηκε από 12% της  
συνολικής παραγωγής ακατέργαστου χάλυβα το 1970 σε περίπου 61% το 1984.
Οι περιφέρειες και οι περιοχές της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα στα κράτη  
μέλη πλήγησαν όλες σοβαρά από τις μειώσεις του δυναμικού.
Για το σύνολο των κρατών μελών (εκτός Ελλάδας) η απασχόληση μειώθηκε κατά 44%  
το 1984 σε σχέση με το 1974, και κατά 25,4% σε σχέση με το 1980. Στις ακόλουθες  
περιφέρειες εντούτοις τα ποσοστά αυτά γίνονται μεγαλύτερα (βλ. πίνακα 01 και  
02).
Κράτος μέλος - Περιφέρειες  
Ομοσπονδιακή Δημοκρατία ΓερμανίαςΠερίοδος 1974-1984 Περίοδος 1980-1984
Γαλλ ί  α
Βέλγ ι  ο
Λουξεμβούργο

Ηνωμένο Βασίλειο
Σκωτία - 64,0
- 68,5
- 72,8
- 72,8Ουαλλία -34,9 %  
-55,3 %  
-40,0 %  
-46,3 %  
-54,8 %Βόρεια περιοχή  
Βορειοδυτική περιοχή  
Γιορκσαϊρ
Λοιπές περιοχές (Νοτια-ανα-- 58,2
-  86,8
τολικό Δυτικό και Ανατολικό Μίντλαντ)
Παρατηρεί ται ότι όλες οι περιφέρειες του Ηνωμένου βασιλείου όπου συγκεντρώ­
νεται η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα επλήγησαν κατά τις δύο περιόδους ανα­
φοράς σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από το μέσο κοινοτικό όρο. Μόνο η ιταλική  
βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, άν και υπέστη και αυτή σοβαρές συμπτύξεις,  
ευρίσκέται στο σύνολό της κάτω από τον μέσο κοινοτικό όρο, και μάλιστα στις  
περιφέρειες ABRUZZI, LAZIO, MARCHE, MOLISE, TOSCANA και UMBRIA σημείωσε κατά  
το διάστημα 1974-1984 αύξηση του δυναμικού της κατά 4,4%.
2. Χαρακτηριστικά της απασχόλησης  
α)Όγκος και διάρκεια της εργασίας
Η ανάλυση των στατιστικών που αφορούν τον όγκο της εργασίας και τη διάρκειά  
της στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα πρέπει να συνοδεύεται από πολύ προσε­
χτική ερμηνεία των στοιχείων, λαμβανομένου πάντα υπόψη του πεδίου που καλύ­
πτουν τα στοιχεία αυτά, τα οποία μπορεί να διαφέρουν αισθητά από το ένα  
κράτος μέλος στο άλλο λόγω των εφαρμοζομένων συστημάτων και του διοικητικού  
ή κοινωνικού καθεστώτος που εφαρμόζεται στον αμειβόμενο χρόνο εργασίας.  
Συγκεκριμένα, σε ορισμένες χώρες ο αμειβόμενος χρόνος εξομοιώνεται στο σύ­
νολό του ή εν μέρει με τον χρόνο πραγματικής εργασίας. Αντίθετα, σε άλλα  
κράτη μέλη γίνεται σαφής διάκριση μεταξύ του χρόνου που αφιερώνεται στην  
πραγματική παραγωγή και εκείνου που, άν και αμοίβεται, δεν εισέρχεται  
σ'αυτή την παραγωγή.

- 5 -
Λαμβανομένων υπόψη αυτών των διαφορών, η συγκριτική εξέλιξη των τεσσάρων  
παραμέτρων οδηγεί στα εξής συμπεράσματα για τα κράτη μέλη που ανακοίνωσαν  
στοιχεία για την περίοδο 1980-1984. (Τα σύνολα αντιπροσωπεύουν το 99,5%  
της παραγωγής ακατέργαστου χάλυβα και του δυναμικού της κοινότητας χωρίς  
την Ελλάδα.)
Αριθμός δεδουλευμένων  
ωρών ανά σύνολο του  
_____δυναμικού _______Ετ
ήσια διάρκεια  
εργασίας με βάση  
το μέσο ετήσιο  
σύνολο του δυναμικού
Σταθμισμένος Σχέση  
μέσος όρος 1984/  
1980Παραγωγή ακατεργάστου χάλυβα
Εκατομ.τόνοι Σχέση
1984/1980Μέσο ετήσιο σύνολο  
του δυναμικού
1000
εργαζόμενοιΣχέση
1984/19801000
ώρεςΣχέση
1984/1980
1980 127.0 100.0 633.0 100.0 963.5 100.00 1.625 100
1981 124.5 - 2,0 566.2 - 10.6 899.7 - 0.6 1.589 - 2
1982 109.8 - 13.5 532.9 - 15.8 820.0- 14.0 1.545 - 4
1983 108.0 - 15.0 491.6 - 22.2- 743.2- 22.9 1.512 - 7
1984 118.7 6.5 457.7 - 27.7 714.7- 25.8 1.562 - 3
(1) Μερική εκτίμηση
Με εξαίρεση το έτος 1981 και σε σχέση με το 1980 παρατηρείται κατά την  
περίοδο 1980-1984 ένας παραλληλισμός μεταξύ της μείωσης του αριθμού των  
δεδουλευμένων ωρών και του αριθμού του σύνολου του δυναμικού.
Οι μειώσεις της παραγωγής που επεβλήθηκαν δυνάμει του άρθρου 58 της  
συνθήκης ΕΚΑΧ έκαναν αισθητές τις επιπτώσεις τους ήδη από το 1981, αλλά  
ιδιαίτερα αισθητές έγιναν κατά τη διάρκεια των ετών 1982 και 1983. Άν  
και είναι μεγαλύτερη ως προς το ποσοστό η μείωση του δυναμικού ακολουθεί  
τις μειώσεις της παραγωγής με καθυστέρηση ενός έτους τουλάχιστον. Η  
κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα έχει σημειώσει, κυρίως από το  
1982, σημαντική πρόοδο όσον αφορά την σχέση παρεχόμενη εργασία: όγκος  
παραγωγής. Τα επιτευχθέντα αποτελέσματα είναι ιδιαίτερα" σημαντικά άν  
γίνει σύγκριση μεταξύ των ετών 1983 και 1984, κατά τη διάρκεια των οποίων  
στις συμπτύξεις του προσωπικού της τάξης του 6,9% αντιστοιχούσε αύξηση  
της παραγωγής 9,9%. Είναι εντούτοις σκόπιμο να σημειωθεί ότι το έτος  
1983 ήταν, για την περίοδο 1974-1984, το δυσμενέστερο για τη βιομηχανία  
σιδήρου και χάλυβα.

- 6  -
Εξάλλου τα στατιστικά στοιχεία που έλαβε η Επιτροπή αναφέρουν ότι η ετήσια  
διάρκεια εργασίας για το όυνολο του δυναμικού (εργάστες και μισθωτοί),  
εκφραζόμενη σε σταθμισμένο μέσο όρο, είχε μικρή εξέλιξη μεταξύ 1980 και 1984  
καί μειώθηκε κατά 3,9ϋ£ (βλ. επίσης πίνακα 2).
Μπορούμε επίσης να παρατηρήσουμε αισθητή εξυγίανση της κατάστασης όσον αφορά  
ως μη δεδουλευμένες ώρες, κυρίως κατά το διάστημα 1983 - 1984. Κατά μηνιαίο  
μέσο όρο αυτές είχαν την εξής ε^ιξη στο διάστημα 1981-1984 (βλ. επίσης  
πίνακα Θ).
1981
1982
1983
1984Αριθμός μη δεδουλευμένων  
ωρών σε χιλιάδες  
μηνιαίος μέσος όρος
2.166
3.659
4.462
1.836% εξέλιξη
σε σχέση με το 1981
100,0
+ 69,0
+ 116,6  
- 15,2
Στον τομέα αυτό, οι π ιό αισθητές μειώσεις έγιναν στην Ομοσπονδιακή Δημοκρατία  
της Γερμανίας. Από το 1983 έως το 1984 οι μη δεδουλευμένες ώρες μειώθηκαν  
κατά 84,8% ενώ η παραγωγή ακατεργάστου χάλυβα αυξήθηκε μόνο κατά 10,2%.
Φαίνεται λοιπόν ότι σταδιακά αποκαθίσταται κάποια ισορροπία μεταξύ απασχόλησης  
και όριου παραγωγής. Είναι όμως θλιβερό ότι αυτή η βελτίωση επετεύχθη μόνο  
χάρη στις μειώσεις προσωπικού.
β) Χρόνος παραγωγής ανά τόνο ακατεργάστου χάλυβα  
Παραγωγικότητα
Στους πίνακες Γ1-Γ3, Σί, Ζ και Θ οι ώρες εργασίας, ο διατιθέμενος ανά τόνο  
χρόνος, οι μη δεδουλευμένες ώρες υπολογίζονται επί του συνόλου του προσωπικού,  
εργάτες και μισθωτούς, που συνδέονται με την παραγωγή χάλυβα, δεχόμενοι ότι  
οι εργάτες που συμμετέχουν στα στάδια εργασίας που προκύπτει άμεσα από την  
παραγωγή συμπληρώνουν τις ίδιες ώρες παροχών με τους μισθωτούς. Λόγω του  
αυθαιρέτου διαχωρισμού που χρειάστηκε να γίνει στα στατιστικά ερωτηματολόγια  
της Επιτροπής, δεν αποκλείεται ένα μικρό τμήμα των χρόνων εργασίας να σχετί­
ζεται με ενέργειες που ξεφεύγουν από την καθαρή έννοια της παραγωγής ακατερ-  
γάστου χάλυβα.

- 7 -
Όπως φαίνεται στον πίνακα ΣΤ για ολόκληρη την Κοινότητα εκτός από την  
Ιρλανδία, τη Δανία και την Ελλάδα, ο χρονος εργασίας για την παραγωγή ενός  
τόννου ακατέργαστου χάλυβα ήταν ο εξής :
(σε ώρες και εκατοστά)
1981 1982 1985 1984
7/23 7,46 6,88 6,02
Η εξέλιξη της σχέσης παραγωγικότητας ήταν η εξής :
1981 ~ 1982 1982 - 1983 1983 - 1984
- 3,08% + 8,43% + 14,29%
Όπως παρατηρήθηκε σχετικά τε τις αντίστοιχες εξελίξεις της παραγωγής χάλυβα  
και του δυναμικού, παρατηρεί ται ότι ο χρόνος εργασίας για την παραγωγή ακα-  
τεργάστου χάλυβα αυξήθηκε μεταξύ 1981 και 1982 αλλά μειώθηκε μεταξύ 1982  
και 1983. Το φαινόμενο αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στη μείωση παραγωγής  
χάλυβα το 1982 και το 1983 σε αναλογία πολύ μεγαλύτερη απ'ότι η απώλεια  
θέσεων εργασίας.
Η βελτίωση του δείκτη παραγωγικότητας το 1983 και το 1984 (14,29%) άν και  
αποτελεί ένδειξη κάποιας εξυγίανσης της κατάστασης πρέπει εντούτοις να τοπο­
θετηθεί στο σωστό της πλαίσιο, δηλαδή τη σαφή ανάκαμψη στη δραστηριότητα της  
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα μεταξύ 1983 και 1984.
Εξάλλου στην βελτίωση αυτή μπορεί να διαπιστωθεί για την περίοδο 1980-1984  
και για ένα σημαντικό τμήμα, η όλο και μεγαλύτερη επέκταση της χρησιμοποίησης  
της συνεχούς χύτευσης σε ολοκληρωμένα και αυτοματοποιημένα συγκροτήματα  
παραγωγής. Τα συγκροτήματα αυτά περιορίζουν σε μεγάλο βαθμό τις προπαρασκευα­
στικές εργασίες, τις διακοπές ρυθμού και φόρτωσης,. το σταμάτημα των δραστη­
ριοτήτων για συντήρηση, την επισκευή των εγκαταστάσεων καθώς και τη διακί­
νηση. Συνεπώς καταλήγουν να χρησιμοποιούν για τον ίδιο όγκο παραγωγής ομάδες  
μικρότερες αριθμητικά αλλά περισσότερο ειδικευμένες.

- 8 -
3. Προοπτικές της απασχόλησης οτη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα για το 1990
Οι προβλέψεις σχετικά με την απασχόληση στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα  
το 1990 αποτελούν επικίνδυνο τόλμημα λόγω των πολλών παραγόντων που πρέπει  
να ληφθούν υπόψη, μερικοί των οποίων αποκλίνουν τόσο των οικονομικών νόμων  
όσο και της κοινοτικής δράσης.
Πρέπει να αναγνωρίσει κανείς ότι η απασχόληση στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα  
είναι υποχρεωμένη, κατά την επόμενη εξαετία να υποστεί ακόμα σοβαρότερες  
συμπτύξεις του δυναμικού της.
Ακόμα κι άν δεχτούμε την ανώτατη πρόβλεψη για τό 1990 της παραγωγής 120 εκατομ.  
τόνων χάλυβα, ο εκσυγχρονισμός των επιχειρήσεων στα μέσα παραγωγής, η προ­
σφυγή στην αυτοματοποίηση, η αυξανόμενη χρήση της συνεχούς χύτευσης και η  
ενοποιημένη παραγωγή εν σειρά, η επιδίωξη υψηλοτέρων αποδόσεων ανά ώρα και  
το μικρότερο κόστος θα επιβάλλουν νέες θυσίες. Στις καταργήσεις θέσεων εργα­
σίας που συνεπάγονται όλες αυτές οι μεταβολές ας προστεθούν και οι αποχωρήσεις  
που έπρεπε να γίνουν πρίν από το 1984 και οι οποίες διαφοροποιούνται για  
λόγους ανθρωπιστικούς και κοινωνικούς καθώς επίσης και για να μη πληγούν  
ορισμένες περιφέρειες και περιοχές που συγκεντρώνεται η βιομηχανία σιδήρου  
και χάλυβα, οι οποίες είναι ιδιαίτερα ευάλωτες εξαιτίας του οικονομικού βάρους  
που αντιπροσωπεύει στο σύνολο της δραστηριότητάς τους η βιομηχανία σιδήρου  
και χάλυβα.
Ας προστεθεί επίσης ότι οι μειώσεις μπορεί να έχουν διαφορετικό αντίκτυπο  
στους μισθωτούς και στους εργάτες. Συγκεκριμένα φαίνεται ότι οι αναδιαρθρώσεις  
και οι καταργήσεις θέσεων απασχόλησης που ήσαν συνέπεια των μειώσεων συνέβαλαν  
στην υπερβολική αύξηση του αριθμού των μισθωτών σε σχέση με τους εργάτες που  
συνδέονται άμεσα με την παραγωγή. Το φαινόμενο αυτό παρατηρήθηκε κυρίως στην  
περίπτωση της Γαλλίας και του Ηνωμένου Βασιλείου.

- 9 -
Το φαινόμενο αυτό μπορεί να εξηγηθεί εν μέρει από το γεγονός ότι το οριστικό  
κλείσιμο εγκαταστάσεων έχει κατά κανόνα περισσότερο αντίκτυπο στο προσωπικό  
της παραγωγής, ενώ οι καταργήσεις θέσεων εργασίας σε λιγότερο άμεσες υπηρεσίες  
(τεχνική και εμπορική πλαισίωση), διοίκηση, συντήρηση, εργαστήρια (επισκευών  
αποθήκες κλπ.), οι οποιές στις περισσότερες περιπτώσεις είναι κοινές για  
πολλές μονάδες παραγωγής, ακολουθούν με κάποια καθυστέρηση. 0 κανονισμός  
υπηρεσιακής κατάστασης των μισθωτών που καλύπτει αυτό το προσωπικό, συνέ­
βαλε επίσης στην καθυστέρηση αυτή.
Στο τέλος του 1984 η σχέση εργατών και μισθωτών στην Κοινότητα (χωρίς τις  
Κάτω Χώρες, την Ιρλανδία τη Δανία και την Ελλάδα), που αντιπροσωπεύουν το  
91,3% του δυναμικού της Κοινότητας των 10, ήταν η εξής (δίδονται επίσης  
τα ποσοστά που αφορούν τις σημαντικότερες χώρες παραγωγής):
Κοινότητα Ο.Δ.Γερμανίας Γαλλία Ιταλία Ηνωμ.Βασίλειο
εργάτες  
μισθωτο ί71,6%
28,4%75%
25%57%
43%79, 2%
20, 8%67,8% 
32,2 %
Λαμβανομένων υπόψη αυτών των απόψεων καθώς και των αποφάσεων που έχουν ήδη  
ληφθεί κατ αρχήν από τις κυβερνήσεις και τα συγκροτήματα επιχειρήσεων με βάση  
τις αποφάσεις που ελήφθησαν με πρωτοβουλία της Επιτροπής όσον αφορά την ανα­
διάρθρωση της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα, οι εκτιμήσεις που ακολουθούν  
στηρίζονται κυρίως στις εξής παραμέτρους για την Κοινότητα των 10.
- Παραγωγή ακατεργάστου χάλυβα 1984 119,4 εκατ. τόννους  
" " " 1990 120,4
103(ανώτατη πρόβλεψη)  
(ανώτατη πρόβλεψη)
Τμήμα της συνεχούς χύτευσης  
στο σύνολο της παραγωγής  
ακατεργάστου χάλυβα 1974
1980
1981
1982
1983
1984 
199012,0  %
36,4 %
46.0 %
53.0 %
61.0 % 
61,0 % 
75,0 %

- 10 -
Μέσος χρόνος για την παραγωγή  
ενός τόννου ακατεργάοτου χάλυβα1984 : 6 ώρες 15/100  
1990 : 5 ώρες 70/100
Μέση ετήσια διάρκεια εργασίας 1984 (σταθμισμένες αξίες)1562 ώρες  
1990 (σταθμισμένες αξίες) 1406 ώρες
Γνωρίζοντας το περιθώριο σφάλματος που υπεισέρχεται αναπόφευκτα σε τέτοιους  
είδους εκτιμήσεις και υπολογίζοντας για το 1990 παραγωγή ακατεργάοτου χάλυβα  
ύψους 120 εκατομ. τόννων, η εξέλιξη της απασχόλησης στην κοινοτική βιομηχανία  
σιδήρου και χάλυβα μεταξύ 1984 και 1990 θα πρέπει να οδηγήσει σε συμπτύξεις  
του δυναμικού τάξης μεγέθους συγκρίσιμης προς τις συμπτύξεις που σημειώθηκαν  
κατά τη διάρκεια των τριών τελευταίων ετών.
Πρέπει να διευκρινιστεί ότι οι μεταβολές στις διαδικασίες παραγωγής καθώς  
και η τεχνική πρόοδος πέρα από όσα έχουν προβλεφθεί, μπορούν να επηρεάσουν  
τις προβλέψεις.
Είναι προφανές ότι άν επαληθευτεί η κατώτατη πρόβλεψη των 103 εκατομ. τόννων,  
οι μειώσεις των θέσεων απασχόλησης θα αυξηθούν πιθανόν δυσανάλογα σε σχέση  
με τη μείωση της παραγωγής λαμβανομένου υπόψη του μεγέθους του δυναμικού  
στις λιγότερο αποδοτικές επιχειρήσεις.

- 1 1  -
4- Ποιοτική άποψη της εξέλιξης του δυναμικού
Στην ανάλυση της διάρθρωσης του δυναμικού και της εξέλιξης που πρέπει  
να προβλεφθεί για το 1990 αξίζει να εξεταστούν ιδιαίτερα τρία θέματα:  
η εξελιξη της διάρθρωσης ως προς την ηλικία, οι ανάγκες απόκτησης επαγ-  
γελματικών προσόντων και η μείωση του χρονου εργασίας (Πίνακας Ε).
ο) Η διάρθρωση της ηλικίας του δυναμικού
Η εξελιξη της πυραμίδας της ηλικίας του προσωπικού στην κοινοτική  
βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα μεταξύ 1981 και τέλους 1984 φαίνεται  
στην ακόλουθη γραφική παράσταση :
Κατανομή ανά τάξη ηλικίας
του προσωπικού της βιομηχανίας
σιδήρου και χάλυβα ΕΚΛΧ
στο τέλος των ετών 1981 και 1984
>3>-ω
3.Οκυ·ο>·αω
υ> Ό .  3 <Τ>
α<Γ^ΟΓΗιρυ 
180000  
160000  
140000 
120000 
100000 
80000  
60000 
4Ο000 
20000 
0
< 1 9 20-24 23-39 60*ώ ·Ι
Τάξεις ηλικίας

- 12 -
Τα στοιχεία αυτά αφήνουν να διαφανεί κάποια μείωση στις τάξεις ηλικίας  
25-50 ετών, συνδυάζομενη με τη σταδιακή μείωση των τάξεων των νέων και  
των ατόμων ηλικίας άνω των 50 ετών. Η τάση αυτή αντικατοπτρίζει την επι­
βράδυνση των προσλήψεων στη βάση της πυραμίδας και την πολιτική της πρόωρης  
συνταξιοδότησης που ακολουθούν οι επιχειρήσεις προκειμενού να προσαρμόσουν  
το δυναμικό τους στο επίπεδο της μειωμένης παραγωγής.
Η εξέλιξη αυτή εγκλείει τον κίνδυνο να προκληθεί αργότερα θεμελιώδης  
ανοσορροπία στην κατανομή των τάξεων ηλικίας. Η κατανομή αυτή θα χαρακτη­
ρίζεται από γήρανση του προσωπικού στο σύνολό του και έλλειψη προσαρμογής  
στις αυξανόμενες ανάγκες ειδίκευσης.
Με την προοπτική να αποδειχτεί αναγκαίος σημαντικός αριθμός αναχωρήσεων  
μεταξύ 1985 και 1990 είναι πιθανό η τάση αυτή να εξετασθεί κατά τη διάρκεια  
αυτής της περιόδου και ιδιαίτερα οι πρόωρες συνταξιοδοτήσεις να συνεχιστούν  
εφόσον τα τμήματα του προσωπικού που υπολογίζονται ετησίως φθάσουν την  
απαιτούμενη ηλικία. Είναι πολύπλοκο να γίνει ακριβέστερη πρόβλεψη του αριθμού  
των ατόμων λόγω των εξής παραγόντων : αβέβαιος χαρακτήρας του ελάχιστου  
αριθμού ειδικευμένων νέων εργαζομένων που πρέπει να προσληφθούν, καθώς  
και του αριθμού εργαζομένων που εγκαταλείπουν τη 5ύναμη για προσωπικούς  
λόγους - τους λεγάμενους εθελοντές (TURNOVER) - και του αριθμού των εργα­
ζομένων που έχουν ηλικία προσύνταξης αλλά παραμένουν οτην  
παραγωγή, οργάνωση της εσωτερικής κατάρτισης για την ειδίκευση τους κλπ.
Με βάση τις διαπιστωθείσες μεταξύ 1981 και 1984 τάσεις μπορούμε παρόλα  
αυτά να εκτιμήσουμε κατά γενικό τρόπο ότι τουλάχιστον το 50% της απώλειας  
θέσεων απασχόλησης που προβλέπονται στο προηγούμενο κεφάλαιο μπορεί να  
οδηγήσει σε πρόωρες συνταξιοδοτησεις ή σε παρόμοια μέτρα κατά τη διάρκεια  
της περιόδου 1985 - 1990.
Αυτή η γενική πρόβλεψη μπορεί να ποικίλλει σημαντικά ανάλογα με τα κράτη μέλη  
και τις επιχειρήσεις άν ληφθεί υπόψη ο αριθμός των συνταξιοδοτήσεων που χρη­
σιμοποιήθηκαν κατά τα τελευταία έτη σε κάθε μία από τις χώρες, το συνολικό  
δημοσιονομικό κόστος που συνεπάγονται αυτού του είδους τα μέτρα καθώς και  
διάφορους κοινωνικούς παράγοντες που επηρεάζουν την πολιτική της προσύν­
ταξης. Ήδη διαπιστώνεται ότι τα υφιστάμενα περιθώρια ελιγμών στα κράτη  
μέλη έχουν περιοριστεί.

- 13 -
(3) Επαγγελματικά προσόντα
ι) Το επίπεδο της κατάρτισης στη βιομηχανία οιδήρου και χάλυβα επηρεάστηκε  
στο παρελθόν από δυο παράγοντες :
- τις προσυντάξεις
- τη μείωση της μαθητείας
Λόγω των διαστάσεων του φαινομένου των προσυντάξεων κατά τα τελευταία  
έτη, ένας σημαντικός αριθμός ιδιαίτερα έμπειρων εργαζομένων εγκατέλειψαν .  
την εργασία χωρίς να αντικατασταθούν από νεοπροσληφθέντες μισθωτούς,  
επειδή είχαν ανασταλεί οι προσλήψεις. Εξάλλου, σε μερικά κράτη μέλη  
η μαθητεία έχει μειωθεί, ενώ σε άλλα κράτη μέλη όπου ο θεσμός της μα­
θητείας διατηρείται το καταρτιζόμενο προσωπικό δεν μπόρεσε να προσληφθεί  
μόνιμα, κι έτσι χάθηκε για τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα η προσπάθεια  
κατάρτισης.
ιι) Τα πέντε επόμενα έτη θα έχουν σαν χαρακτηριστικό την αυξημένη ανάγκη  
ειδικευμένου προσωπικού. Η κατάσταση οφείλεται στους εξής παράγοντες:
- νέες μεθόδους παραγωγής
- αυτοματοποίηση και εισαγωγή της πληροφορικής
- αυξημένη τεχνική ειδίκευση συνοδευόμενη από ενδεχόμενες τροποποιήσεις  
της διαδικασίας παραγωγής
- μετακίνηση του προσωπικού μετά από αναδιάρθρωση  
(εσωτερικές μετακινήσεις)
Με αυτές τις προβλέψεις μπορεί να γίνει εκτίμηση ότι τουλάχιστον το  
75% των μισθωτών θα πρέπει στο μέλλον να τύχουν κάποιας κατάρτισης για  
να μπορέσουν να ανταποκριθούν στις αυξανόμενες ανάγκες τόσο στον τομέα  
της παραγωγής όσο και στον τομέα της παροχής έμμεσων και τεχνικών υπη­
ρεσιών. Πρέπει να σημειωθεί ότι επί του παρόντος το ποσοστό μισθωτών  
που δεν είχαν παρακολουθήσει κύκλους ειδικής κατάρτισης είναι ακόμα  
70%. Η τεχνική πρόοδος αφορά, εκτός από τους κλάδους μεταλλουργίας,  
τον τομέα του ηλεκτρισμού, την αυτόματη ρύθμιση και τον αυτόματο έλεγχο  
και τις διοικητικές υπηρεσίες.

- 14 -
Εξάλλου είναι προφανές ότι κατά τη διάρκεια αναδιάρθρωσης, που οδηγεί  
αναγκαστικά σε μετακινήσεις και επιβαλλόμενη κινητικότητα του προσωπικού,  
είναι χρήσιμο να υπάρξει όσο το δυνατόν ευρύτερη βασική κατάρτιση των  
ενδιαφερομένων διότι η επιθυμία τους να καταλάβουν μια ενδεχόμενη θέση  
απασχόλησης ενισχύει την ικανότητά τους.
Επιπλέον, πρέπει χωρίς αμφιβολία να αναμένονται στο τέλος της αναφερό-  
μενης περιόδου και άλλες σημαντικές αλλαγές στη διαδικασία της παραγωγής.  
Και εκεί θα γίνει ίσως αισθητή η επίδρασή τους στις ανάγκες κατάρτισης  
αλλά δεν είναι ακόμα δυνατό να εκτιμηθεί η επίπτωση αυτών των αλλαγών.
Τέλος μπορεί να προβλεφθεί ότι οι ανάγκες κατάρτισης και επανεκπαίδευσης  
στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα θα συγκεντρωθούν κατά τα επόμενα έτη  
στα εξής:
- ταχεία ανάπτυξη της μαθητείας (με επαγγελματική δραστηριότητα 40 ετών  
και μαθητεία 3 ετών θα έπρεπε, με βάση την κανονική διάρθρωση ηλικίας,  
το 7,5% των μισθωτών να ευρίσκεται σε μαθητεία),
- κατάρτιση του προσωπικού της επιχείρησης για εξαιρετικά ειδικευμένη  
εργασίας-κατάρτιση που θα πρέπει να ανταποκρίνεται στις τελευταίες  
εξελίξεις της τεχνικής της παραγωγής,
- μεγαλύτερη δραστηριότητα βασικής κατάρτισης που θα συμβάλει στο να  
καταστήσει δυνατή τη βέλτιστη χρησιμοποίηση του προσωπικού.

- 15 -
γ) Μείωση του χρόνου εργαοίας
Η διάρκεια της εργασίας ουδόλως μπορεί να καθοριστεί σε ενιαίο επίπεδο  
στις επιχειρήσεις σιδήρου και χάλυβα στα διάφορα κράτη μέλη. Παντού  
όμως διαπιστώνεται κατά τα τελευταία έτη μία τάση μείωσης. Το αποτέλεσμα  
των συμβάσεων που έχουν συναφθεί - και μάλιστα μέχρι πρόσφατα - μεταξύ  
των κοινωνικών εταίρων ή ακόμα και των τριμερών συμβάσεων στον τομέα  
αυτό αφήνει να διαφανεί ότι είναι δυνατό να χρησιμοποιηθεί η μείωση  
του χρόνου εργασίας ως μέσο για να επιβραδυνθεί ή και να αντισταθμιστεί  
εν μέρει η συγχώνευση του δυναμικού που αναμένεται να συμβεί τα πέντε  
επόμενα έτη.
Πραγματικά, μπορεί να αποκλειστεί ότι κατά την επόμενη πενταετία η  
διάρκεια εργασίας θα μπορέσει να μειωθεί, έστω και σε μικρή αναλογία.
Άν μπορέσει να επιτευχθεί αυτό το αποτέλεσμα τηρώντας ταυτόχρονα τις  
αναπόφευκτες επιταγές του ανταγωνισμού και εξασφαλίζοντας τη συμφωνία  
των κοινωνικών εταίρων, θα ήταν λογικό να υπάρξει θετικό αποτέλεσμα  
στον αριθμό των θέσεων απασχόλησης.

- 16 -
5. Κοινωνικές επιπτώσεις
α) Οι διαπιστωθείς που έγιναν και οι προβλέψεις που εκτέθηκαν πιό πάνω  
επιτρέπουν νασυναχθεί το συμπέρασμα ότι, κατά πάσα πιθανότητα πριν  
από το τέλος 1987 θα ηρεμήσει το κύμα των μετακινήσεων και των ανα­
χωρήσεων του προσωπικού που συνταράσσει τη βιομηχανία σιδήρου και  
χάλυβα της Κοινότητας από το 1974.
Αυτή η παράταση κατά ένα έτος, σε σχέση με όσα προβλέψθησαν στο  
"κοινωνικό τομέα 1983-86" όπου το τέλος της περιόδου αναδιάρθρωσης  
και οι κοινωνικές του επιπτώσεις τοποθετούντο στο 1986, αντικα­
τοπτρίζει την διαφορά που διαπιστώθηκε μεταξύ των αποφάσεων αναδιάρ­
θρωσης (1) και την πραγματική εφαρμογή νέων, πιό παραγωγικών εγκα­
ταστάσεων. Η Επιτροπή νομίζει ότι η υπευθυνότητα με την οποία  
ανέλαβε την αναδιάρθρωση της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα εξυ­
πακούει τα συνοδευτικά κοινωνικά μέτρα που αποσκοπούν στο να  
απαλύνουν τις αρνητικές συνέπειες που θα είχε αυτή η αναδιάρθρωση  
στους εργαζόμενους και τις σχετικές περιοχές. Έτσι, η Επιτροπή  
θα συνεχίσει τις εξαιρετικά σημαντικές προσπάθειες που καταβάλλει  
μέχρι στιγμής και αφορούν την αναπροσαρμογή και αναδιάρθρωση  
του τομέα.
β) Στις προβλέψεις που έγιναν στον "κοινωνικό τομέα" για το 1983-86  
ο συνολικός αριθμός των αναχωρήσεων κατα τη διάρκεια αυτής της  
περιόδου έφθανε σε 150.000 άτομα περίπου. Η απώλεια θέσεων εργασίας  
που αναμένεται για το διάστημα 1985-1990 θα συμβεί κατά το μεγα­
λύτερο μέρος της κατά την πρώτη τριετία αυτού του διαστήματος.  
Λαμβανομένων υπόψη των μειώσεων του δυναμικού μέχρι το τέλος 1984  
μπορεί να ελπίζεται ότι η συνολική απώλεια θέσεων απασχόλησης  
για την περίοδο 1983-1990 δεν θα είναι αισθητά μεγαλύτερη από  
αυτήν που ανακοινώθηκε το 1983 για την περίοδο 1983-1986 κατά την  
υποβολή του "κοινωνικού τομέα της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα".
Βέβαοστις εκτιμήσεις αυτές έχουν ληφθεί υπόψη οι προβλέψεις των  
120 εκατ. τόννων στην παραγωγή χάλυβα για το 1990.
.../
(1) Περιλαμβάνεται η μείωση του πλεονασματικού δυναμικού παραγωγής καθώς  
και το κλείσιμο των απαρχαιωμένων και μη αποδοτικών εγκαταστάσεων.

- 17 -
γ) Οι ανωτέρω αναλύσεις δεικνύουν ότι οι διάφορες αλλαγές που  
συνοδεύουν αυτές τις αναχωρήσεις θα έχουν μερικά εντυπωσιακά  
χαρακτηριστικά.
ι) εξάντληση των δυνατοτήτων προσφυγής στο καθεστώς της πρόωρης  
συνταξιοδότησης (οφειλόμενη στην μικρή έκταση των ανώτερων  
τάξεων ηλικίας καθώς και στο δισταγμό όσον αφορά αυτόν τον  
τύπο μέτρων),
ιι) μεγαλύτερη πίεση στις κατώτερες τάξεις ηλικίας που εμποδίζει  
τους εργαζόμενους να αναζητήσουν νέα απασχόληση σε άλλους  
τομείς ή επαγγέλματα όπου συχνά απαιτείται έντονη προσπάθεια  
επανεκπαίδευσης και κατάρτισης,
ιιι) επαγγελματικός αποπροσανατολισμός όλο και μεγαλύτερων ομάδων  
ατόμων που χωρίς επαρκή προετοιμασία μετακινούνται στο εσω­
τερικό της επιχείρησης για να ασκήσουν άλλα καθήκοντα.
ιν) γενικευμένη και επείγουσα ανάγκη επαγγελματικής κατάρτισης,  
η οποία αν δεν είναι επαρκής θα θέσει πολλούς εργαζόμενους  
σε σοβαρά ανταγωνιστική θέση με νέα στοιχεία και ειδικούς  
προερχόμενους από τον έξω από την επιχείρηση χώρο.
ν) η, έστω και περιορισμένης έκτασης, προσφυγή σε τύπους ανα­
διοργάνωσης του χρόνου εργασίας που μπορούν να συμβάλλουν  
στην σταθεροποίηση της απασχόλησης.
Τέλος, εκτός από το πλαίσιο της επιχείρησης, η προσοχή εστράφη στο  
γεγονός ότι τα προβλήματα απασχόλησης στον τομέα επεκτείνονται και  
σε επίπεδο περιφερειών η ανάπτυξη των οποίων διακυβεύεται από την  
συγκεντρωτική επίπτωση που έχουν η απώλεια θέσεων απασχόλησης, ο  
μόνο βιομηχανικός χαρακτήρας της οικονομίας, η κρίση της πετρελαϊκής  
βιομηχανίας καθώς και το ποσοστό ανεργίας που συχνά είναι σ'αυτές  
από τα πλέον υψηλά στην Κοινότητα.

- 18 -
δ) Όλοι οι ενδιαφερόμενοι, οι αρχές των κρατών μελών και οι περιφερειακές  
αρχές, οι κοινωνικοί εταίροι και η Κοινότητα είναι αρμόδιοι για να  
εξάγουν τα σχετικά ουμπεράσματα των εξελίξεων.
Η Επιτροπή εξάλλου θα ζητήσει να συνεχιστεί για τρία τουλάχιστον έτη  
ακόμα η χρηματοδοτική συμμετοχή της Κοινότητας στις ενισχύσεις για την  
αποκατάσταση των εργαζομένων ΕΚΑΧ σε υψηλό επίπεδο, προσαρμόζοντας τις  
δημοσιονομικές επιπτώσεις που προβλέπονται για τους διάφορους τύπους  
ενισχύσεων ανάλογα με την εξέλιξη των αναγκών. Επίσης θα προτείνει  
στο Συμβούλιο την παράταση του κοινωνικού τομέα 1983-86 μέχρι το  
τέλος 1987. Καθώς ο αριθμός των δικαιούχων θα είναι περίπου ο ίδιος  
με τον αρχικά προβλεπόμενο, το συνολικό ποσό που θα αναλάβει η  
Κοινότητα για να δώσει συνέχεια στην πρόταση της Επιτροπής (330 εκατ.  
ECU) θα πρέπει να παραμείνει το ίδιο (1).
ε) Το μεγάλο πρόβλημα των επαγγελματικών προσόντων πρέπει να εξεταστεί  
λεπτομερέστερα από όλους τους ενδιαφερομένους, και η Επιτροπή θα  
καλέσει τους πλέον ενδεδειγμένους οργανισμούς, όπως η Μικτή Επιτροπή  
για την εναρμόνιση των συνθηκών εργασίας στην βιομηχανία σιδήρου και  
χάλυβα, να μελετήσουν το πρόβλημα και να καταρτίσουν προτάσεις σχετικά  
με τη δράση που πρέπει να ληφθεί, λαμβανομένων υπόψη των δυνατοτήτων  
που προσφέρονται στο άρθρο 56 παράγραφο 2 σημείο β) της συνθήκης ΕΚΑΧ.
στ) Το πρόβλημα της εξωτερικής επανένταξης εργαζομένων, οι οποίοι θα πρέπει  
να αναζητήσουν τη λύση κυρίως στην ανάκαμψη της οικονομικής ανάπτυξης  
των περιφερειών θα απαιτήσει τη συνεχή προσπάθεια της Κοινότητας και  
ιδίως των χρηματοδοτικών της μέσων διαρθρωτικής πολιτικής, η δραστη­
ριότητα των οποίων θα πρέπει να προσανατολιστεί αμεσότερα προς  
επενδύσεις που έχουν ως άμεσο αποτέλεσμα τη δημιουργία θέσεων απασχό­
λησης.
Για να διευκολυνθεί η επανένταξη αυτών των ατόμων με ικανοποιητικές  
συνθήκες η Επιτροπή θεωρεί ότι πρέπει να αφιερωθεί ιδιαίτερη θέση  
στις πρωτοβουλίες επαγγελματικής κατάρτισης που λαμβάνουν όσες
(1) Βλ. Εγγρ. SEC (83) 127 τελικό της 31.1.1983

- 19 -
επιχειρήσεις αποδεσμεύουν προσωπικό εξάλλου θα είναι αναγκαίο η  
κοινοτική ενίσχυση που χορηγείται σ'αυτό το πλαίσιο να καλύπτει  
στο μέλλον μακρύτερες περιόδους κατάρτισης που θα μπορεί να  
υπερβαίνουν τους 12 μήνες. .
Όσον αφορά τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης που θα αντικαταστή­
σουν άλλες στις περιφέρειας ΕΚΑΧ, η Επιτροπή θα συνεχίσει τις  
προσπάθειες που κατεβάλει στον τομέα της χρηματοδότησης της  
μετατροπής και ενίσχυσε αυτά τα τελευταία έτη. Υπενθυμίζεται  
σχετικά ότι η Επιτροπή έχει την πρόθεση να υποβάλει το 1985  
προτάσεις για την επέκταση και κυρίως για τον καλύτερο συντο­
νισμό των κοινοτικών παρεμβάσεων με στόχο να στηρίζει καλύτερα  
τα διάφορα προγράμματα διαφοροποίησης που έχουν τεθεί σε εφαρμογή  
στις περιοχές απασχόλησης όπου συγκεντρώνεται η βιομηχανία σιδήρου  
και χάλυβα.

(πλην Ελλάδας)
(συμπεριλαμβανομένων των μαθητευόμενων)ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ (1973-1984)
ΠΙΝΑΚΑΣ α
Τέλος περιόδου  
(σε χιλιάδες εργαζομένων)
ΕΤΗ
ΕΞΕΛΙΞΗ .  
1979-1984
(ανά έτος)Τ
ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ
ΣΤΙΣ
31 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ
1973
1974
1977
1978
1979
1980 -
1981
1982 '
1983
1984
1973/1974  
1974-1977 (.}33γ- 
αειπ.)
1979- 1980
1980- 1981
1981- 1982
1982- 1983
1983- 1984
1974-1980
1974-1984
1980-1984'
1974-1980
1974-1984
1980-1984ΣΥΝΟΛΑ 
ΕΚ ΠΛΗΝ  
ΕΛΛΑΔΑΣ
778,3
795.7
719.7
685.5
670.2 
598,0
548.6
513.6
479.2 
445,9
+ 17,4
- 25,3
- 72,2
- 49,4
- 35,0
- 34,4
- 33,5
-197,7
-349,8
-152,1
24,8
44,0
25,4ΟΜΟΣΠ. 
ΔΗΜΟΚ. 
ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ!
228.4 
232,0
209.5
202,8
204.8
197.4
136.7
175.9
163.7
152.5
+ 3,6
- 2,5
- 7,4 
-10,7 
-10,8 
-12,2 
-11,2
-34.6
-79,5
-44,9
-14,9-
-34,3
-22,7ΓΑΛΛΙΑ
151.7
157.8 
143,0
131.6
120.6
104.9 
97,3 
95,2 
90,7 
85,1
+  6,1
- 4,9
-15,7
- 7,6
- 2,1 
- 4,5 
" 5,6
-52,9
-72,7
-19,8
-33,5
-46,1
-18,9ΙΤΑΛΙΑΚΑΤΩ
ΧΩΡΕΣΒΕΛΓΙΟ-  I
ΛΟΥΞΕΜ­
ΒΟΥΡΓΟΗΝΩΜΕΝΟ
ΒΑΣΙΛΕΙΟΙΡΛΑΝΔΙΑ ■  ΔΑΝΙΑ
89,7 23,3 62,4 23,2 196,2 (0,7) (2,7)
95,7 ~ 25,1 63,7 23,5 194,4 0,8 2,7
96,6 23,3 49,7 17,4 177,0 0,7 2,5,
95,6 21,3 48,5 16,8 165,4 0,8 2,7
98,7 20,9 48,7 16,4 156,6 0,7 2,8
99,6 21,0 45,2. 14,9 112,1 0,7 2,2
95,7 20,9 44,1 13,4 88,2 0,6 1,7
91,5 20,2 41,7 12,4 74,5 0,6 1,6
87,1 19,2 39,6 12,9 63,7 0,7 1,6
■  75,6 18,7 37,2 12,7 61,9 0,7 1,5
+ 6,0 + 1,8 + 1,3 + 0,3 - 1,8 +  ο ,ι ■-
+ 0,3 - 0,6 - 4,7 - 2,0 - 5,8 —- 0,1
+ 0,9 + 0,1 - 3,5 - 1,5 -44,5 -- 0,6
" 3,9 - 0,1 " 1,1 - 1,5 -23,9 - 0,1 . - 0,5
" 4,2 - 0,7 - 2,4 - 1,0 -13,7 -- 0,1
- 4,3 - 1,0 - 2,1 " 0,5 -10,8 0,1 —
-11,5 - 0,5 - 2,4 - 0,2 - 1,8 —- 0,1
1974 ΚΑΙ ΤΟ 1980 (σε αριθμούς)
+ 3,9 - 4,1 -18,5 - 8,6 -82,3 - 0,1 - 0,5
-20,1 - 6,4 -26,5 -10,8 -132,5 - 0,1 - 1,2
-24,0 - 2,3 - 8,0 - 2,2 - 50,2 - - 0,7
1974 ΚΑΙ ΤΟ 1980 (σε ποσοστά)
+ 4,1 -16,3 -29,0 -36,6 - 42,3 - 12,5 -18,5
-21,0 -25,5 -41,6 -46,0 - 68,2 - 12,5 -44,5
-24,1 -11,0 -17,7 -14,8 - 44,8 0-31,8

ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΥΓΚΡΙΝΟΜΕΝΕΣ ΜΕ ΤΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ . _______Ξ.
ΚΑ
Ι ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΑ ΕΚΑΧ .  Μονάόο; Εκοτορ. τόννίον
ΑΠΩΛΕΙΕΣ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ  
ΣΕ ΠΟΣΟΣΤΑ' ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΑ
ΠΟΣΟΤΗΤΕΣ: Εκατ.Τ ΕΞΕΛΙΞΗ
1974/1980  
1974 = 1001980/1984  
1980 = 1001974/1984  
' 1974 = 1001974
(1)1980 1984 X
01974/1980  
1974 = 1001980/1984  
1980 = 1001974/1984  
1974 = 100
0.Δ.  Γερμανίας- 14.9 - 22.7 - 34.3
53.2 43.8 39.4X
0- 17.7
- 9.4- 10.0 
- 4.4- 25.9
- 13.8
Γαλλία- 33.5 - 18.9 - 46.1
27.0 .  23.2 19.0X
0- 14.1
- 3.8- 18.1 
- 4.2- 29.6
- 8.0
Ιταλία+ 4.1 - 24.1 - 21.0
23.8 26.5 24.07.
0+ 11.3 
.  + 2.7- 9.4
- 2.5* 1.0, 
+ 0.2
Κάτω Χώρες- 16.3 - 11.0 - 25.5
5.9 5.3 5.87.
0- 10.2 
- 0.6+ 9.4 
+ 0.5- 1.7
- 0.1
/
Βέλγ ι  ο- 29.0 - 17.7 - 41.6
16.2 12.3 11.3X
0- 24.1
- 3.9- 8.1 
- 1.0- 30.2
- 4.9
Λουξεμβούργο- 36.6 - 14.8 - 46.0
6.5 4.6 4.0X
0- 29.2
- 1.9- 13.0
- 0.6- 38.5
- 2.5
Ηνωμένο Βασίλειο- 42.3 - 44.8 - 68.2
22.4 11.3 15.2X
0- 49.6
- 11.1+ 34.5 
+ 3.9- 32.1.
- 7.2
Ιρλανδία- 12.5 0 - 12.5
0.1 0.2X
( 3 - 0.1 + 0:2+. 50.0 
+ 0.1
Δαν ί  α- 18.5 - 31.8 - 44.5
0.5 0.7 0.5X
0+ 40.0 
+ 0.2- 28.6 
- 0.20
0
ΣΥΝΟΛΟ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΕΝΝΕΑ- 24.8 
(6 έτη)
(6 ϊζάγ)- 25.4 
(4 έτη)
(4 ]38Γ)- 44.0 
(10 έτη)·
(10 ]38Γ)155.6 127.7 119.4X
0(6- 5??9 ■4-ετΙ.3- 2.3.3

ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΑ ΚΑΙ ΤΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ
Παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα* 1 GOOT
Σύνολο τέλους του έτους
Εργατικό δυναμικό  
(1)Εξαυτών εργάτες  
μισθωτο ί  
μαθητευόμενοι  
Μέοο ετήοιο αύνολο  
Ωρες εργασίας: Συνολικό δυναμικό (2)
Ωρες εργασίας κατ'έτος και ανά εργαζόμενο  
Χρόνος παραγωγής ανά τόννο ακατέργαστου  
χάλυβα (3)
Μη δεδουλευμένες ώρες (4)
Συνολικό δυναμικό Είσοδοι,Έξοδοι,Διάφορα  
(ί) Σύνολο
(1) Απολύσεις (1)
Εξαυτών: εργάτες (1)
(2) Συνταξιοδοτήσεις (1)
(3) Κι^ταγ^λ ία ς^βαση^ εκ |αέρους των εργαζομένων (1)
Παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα* 1000Τ
Σύνολο τέλους του έτους
Εργατικό δυναμικό
ΓΠΕξαυτών:  εργάτες  
μισθωτο ί  
μαθητευόμενοι  
Μέσο ετήσιο σύνολο  
Ωρες εργασίας: Συνολικό δυναμικό (2)
Ωρες εργασίας κατ'έτος και ανά εργαζόμενο  
Χρόνος παραγωγής ανά τόννο ακατέργαστου  
χάλυβα (3)
Μη δεδουλευμένες ώρες (4)
Συνολικό δυναμικό Είσοδοι,Έξοδοι,Διάφορα
Σύνολο
(1)
(1)
(2) Συνταξιοδοτήσεις (1)
(3) Καταγγελία σύμβασης εκ μέρους των
εργαζομένων (1)
Σύνολο 1) +2) +3)(1)
(1)Απολύσεις
Εξαυτών: εργάτεςΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΓΑΜΙΑ
58.232
232.037
174.020
49.083
8.93427.020
157.833
110.490
47.139
204ΙΤΑΛΙΑ
23.798
95.656
78.152
17.443
61ΚΑΤΩ
ΧΩΡΕΣ
5.840
25.100
ΕΤΟΣ 1980
Ο.Δ.
ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ]ΓΑΛΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑΚΑΤΩ
ΧΩΡΕΣ
43.838 23.172 26.501 5.272
197.406 104.940 99.528 21.047
144.176 65.729 79.373" .  .
43.434 39.107 20.113 .  .
9.79Ó 104 42
200.955 113.644 100.583 21.049
304.057 188.379 164.157 32.467
1.513 1.658 1.632 1.542
6.94 8.13L 6.19 6.16
228 108 208 .  .
24.098 11.459 7.306 2.877
31.505 27.172 8.167 2.759
- 7.407- 15.713 - 861 + 118
4.123 1.041 273( 310
3.975 •  807 252U
41697 5.972 1--13L 611
7.066 1.571- 3.995 1.422
15.886 8.584 5.399 2.543ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΕΤΟΣ 1974
ΒΕΛΓΙΟ1  ΛΟΥΞΕΜ­
ΒΟΥΡΓΟΕΝΩΜΕΝΟ
ΒΑΣΙΛΕΚΙΡΛΑΝΔΙΑ: .  ΛΑΝΙΑ '  ΕΚΑΧ ΕΛΛΑΣ ΕΚΑΧ
16.225 6.44822.379 110 535155.587 . . •  ·
63.700 23.503194.347 8002.700795.676 - - --
53.564 19.824135.717 -· .. --
10.136 3.32152.547 .. -- -- --
3586.083
--
··■
ΒΕΛΓΙΟΛΟΥΞΕΜ­
ΒΟΥΡΓΟΕΝΩΜΕΝΟ
ΒΑΣΙΛΕΙΟ
12.321 4.619 11.278
45.220 14.904 112.120
36.887 11.202 74.511
8.202 3.415•32.770
131 2874.839
47.351 16.031 133.359
75.501 27.387 .  .
1.594 1.708 ..
6.13 5.93 . .
297 . .
3.968 1.670 7.564
7.697 3.114 51.840
- 3.729 - 1.444 - 44.276
588 3539.577
564 3530.662
2.030 6693.277
763 1914.695
3.381 89547.549ΙΡΛΑΝΔΙΑ
2
700
400
100
200
700
238
216
(238;ΔΑΝΙΑ ' ΕΚΑΧ ΕΛΛΑΣ ΕΚΑΧ
734127.737 870128.607
2.181 598.046 - - --
1.639(413.947) -  . --
507(147.648) . - --
35( 15.434) . . --
2.496 636.168 -- --
• "
1.584
@) (b)
11 . . . «
' 282( 59.224) --
863(133.117) .. --
- 581(-73.893) -- --
21246.397 . .
20436.715* . .
64( 18.451) _ ί •  Ψ
^  - -
378( 20.081) .  .
654ί  84.929 ..

ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΑ ΚΑΙ ΤΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΕΤΟΣ 1981 ΠΙΝΑΚΑΣ -Γ2
Παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα* 1000Τ
Σύνολο τέλους του έτους
Εργατικό δυναμικό  
(1)Εξαυτών: εργάτες  
μισθωτοί  
μαθητευόμενοι  
Μέσο ετήσιο σύνολο  
Ωρες εργασίας: Συνολικό δυναμικό (2)
Ωρες εργασίας κατ'έτος και ανά εργαζόμενο  
Χρόνος παραγωγής ανά τόννο ακατέργαστου  
χάλυβα (3)
Μη δεδουλευμένες ώρες (4)
Συνολικό δυναμικό Είσοδοι, Έξοδοι,Διάφορα
Σύνολο (1)
(1) Απολύσεις  
Εξαυτών: εργάτες
(2) Συνταξιοδοτήσεις
(3) Καταγγελία σύμβασης εκ
,  εργαζομένων  
Σύνολο 1ί ¥ 2) + 3) (α)(1)
(1)
(1)
μέρους των  
(1)Ο.Δ. · 
ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΓΑΛΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑ'ΚΑΤΩ
ΧΩΡΕΣΒΕΛΓΙΟΛ0ΥΞΕΜ-'
ΒΟΥΡΓΟI
I  ΗΝΩΜΕΝΟ
.βαι-ιλειοΓ _
ΙΡΛΑΝΔΙΑ!
ΔΑΝΙΑF '
ΕΚΑΧ ΕΛΛΑΣ
41.610 21.245 24.778 5.472 12.283 3.79015.321 33612125.144 909
!  186.685 97.305 95.651 20.911 44.106 13.419 88.247 7001.743548.767
135.061 59.987 76.052 --35.856 9.80757.949 5281.313(376.553)
;  41.897 37.204 19.562 . . 8.023 3.33126.807 100 398(137.322)
I  9.727 114 37. . 227 2813.491 72 32( 13.981)
192.029 100.230 98.323 20.922 44.735 13.913 96.040 7001.941568.833
285.792 167.194 • 153.099 32.472 69.258 24.039167.844
1.488 1.668 1.557 1.552 1.548 1.728 1.748 1.589.Ca) (b)
6.87 7.87 6.18 5.93 5.64 6.3410.96 _  ■
397 200 580 108 250 220 406 0 52.166
19.205 8.124 5.755 1.536 3.478 1.196 8.314 154( 47.762)
29.926 15.758 9.632 1.671 4.590 2.68132.158 592( 97.008)
- 10.721 - 7.634 - 3.877 - 135- 1.112 - 1.485- 23.844 --- 438(-49.246) --
3.904 439 476ί 256 374 4013.739 1035319.591
3.647 339 4411 -359 3510.247 1127515.354*
'5.370 4.024 2.524 4291.154 6039.037 '  40( 23.181).
5.835 1.156 4.147 566 452 3151.773 128( 14.372)
15.109 5.619 7.147 1.251 1.980 95824.549 (10) 521C_5ZJM)J■ΕΚΑΧ
126.05:
ΕΤΟΣ 1982
O.fi. ΚΑΤΩ ΛΟΥΞΕΜ— ΗΝΩΜΕΝΟ- Γ
ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΓΑΛΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑ ΧΩΡΕΣ ΒΕΛΓΙΟ ΒΟΥΡΓΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΙΡΛΑΝΔΙΑ : ΔΑΝΙΑ. ΕΚΑΧ ΕΛΛΑΣ ΕΚΑΧ
Παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα* 1000Τ35.880 18.403 24.009 4.354 · 9.992 3.51013.740 .  61 660110.509 933111.442
Σύνολο τέλους του έτους 175.946 95.200 91.495 20.158 41.659 12.425 74.475 6181.629 513.605
Εργατικό δυναμικό Εξαυτών: εργάτες 126.371 57.498 73.434 33.652 8.91248.736 4541.199(350.256)
(1) μισθωτοί 39.764 37.641 18.042 . . 7.796 3.23123.253 148 392(130.267)
μαθητευόμενοι 9.811 61.. 19 . . 211 2822.486 16 38( 12.924)
Μέσο ετήσιο σύνολο 181.251 96.764 93.885 20.480 43.104 13.366 81.893 6501.701 533.094
Ωρες εργασίας: Συνολικό δυναμικό (2) 259.135 154.989 148.922 29.501 62.294 22.997142.150 „ mm  m(819.988)
Ωρες εργασίας κατ'έτος και ανά εργαζόμενο  
Χρόνος παραγωγής ανά τόννο ακατέργαστου χάλυβα  (3) 
Μη δεδουλευμένες ώρες (4)1.430
7.22
1.3771.602
8.42
1731.586 
- 6.20 
7851.440
6.78
2191.445 
6.23 
405 '1.721
6.55
4301.736
10.34
249 71.545
14(a) (ό) 
3.659·· ··
Συνολικό δυναμικό Είσοδοι,’Εξοδοι,Διάφορα  
(1) Σύνολο17.074
27.8138.501
10.4505.177
9.333699
1.4522.062
4.5082.627
3.6215.144
18.9162
81• 155 
26941.441
76.443-- -·
(1) Απολύσεις (1)- 10.739- 1.949 - 4.156 - 753 - 2.446 - 994-13.772 - 79 - 114- 35.002 --
Εξαυτών: εργάτες (1)
(2) Συνταξιοδοτήσεις (1)
(3) Καταγγελία σύμβασης εκ μέρους των  
εργαζομένων (1) !
Σύνολο 1) + 2) + 3)
ί2.479
2.193
6.721
3.033
12.233205
144
2.689
1.038
3.932197
182
1.401
3.256
4.85Α(229
479
331
1.039240
223
1.869
295
?.40Λ20
19
1.150
312
1.AP?7.816 
5.926 
5.166 
1.133 
Ι Α.1151
4
7
_5
1328
23
51
74
15311.215
8.714*
19.533
9.477
Σ0.225--*-

ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΛ ΚΑΙ ΤΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΕΤΟΣ 1983
Ο.Δ. ΚΑΤΩ Λ0ΥΞΕΜ-1 ΗΝΩΜΕΝΟ■  1V
ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΓΑΛΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑ ΧΩΡΕΣ ΒΕΛΓΙΟ Β0ΥΡΓ0ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΙΡΛΑΝΔΙΑ ΔΑΝΙΑ ΕΚΑΧ ' ΕΛΛΑΣ ΕΚΑΧ
Παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα* ΊΟΟΟΤ 35.729 17.582 21.811 4.484 10.154 3.29414.980 141 493108.668 874109.54
Σύνολο τέλους του έτους 163.748 90.714 87.050 19.210 39.569 12.934 63.694 6591.642479.220
Εργατικό δυναμικό Εξαυτών: εργάτες 116.360 53.335 69.346 31.971 9.39342.019 4991.221324.144)
(1) μισθωτοί 37.658 37.346 17.700 ■ < ■ 7.381 3.28319.938 147 381Π 23.834)
μαθητευόμενοι 9.730 33 4 217 2581.737 13 4012.032)
Μέσο ετήσιο σύνολο 168.851 92.606 90.256 19.678 40.397 12.470 67.303 6301.517493.708
Ωρες εργασίας: Συνολικό δυναμικό (2) 239.835 143.059-128.830 29.627 61.477 20.673119.709 --2.708
<$) (b)Ωρες εργασίας κατ'έτος και ανά εργαζόμενο 1.420 1.545 1.427 1.506 1.522 1.658 1.779 1.785 1-513,
Χρόνος παραγωγής ανά τόννο ακατέργαστου χάλυβα (3) 6.71 8.14 '5.91 6.61 6.05 6.28 7.99 --5.49 6.86
Μη δεδουλευμένες ώρες (4) 1.455 2641.811 109 404 334 85 0 04.462
Συνολικό δυναμικό Είσοδοι, Έξοδοι,Διάφορα 12.942 8.666 5.621 547 1.795 3.025 5.142 66 45538.259
(1) Σύνολο 25.170 13.367 10.066 1.355 3.885 2.51615.923 15 43772.734
(1) Απολύσεις (1) - 12.228 - 4.701 - 4.445 - 808 - 2.090 + 509- 10.781 + 51 + 18- 34.475
Εξαυτών: εργάτες (1) ' ■  r _
10.607(2) Συνταξιοδοτήσεις (1) 2.029 148 284 100 919 316.846 1249
(3) Καταγγελία σύμβασης εκ μέρους των 1.744 100 268 • · 765 304.743 12237.874*
εργαζομένων (1) 8.923 2.793 1.964 651 1.067 1.075 3.796 2 820.279
Σύνολο 1) +2) +3) (α) 1.781 8773.530 225 223 342 717 7 697.771
12.733 3.818 5.778 976 2.209 1.44811.359 10 32638.657
/ •ΕΤΟΣ 1984
Ο.Δ. ' ΚΑΤΩ · Λ0ΥΞΕΜ-t  ΗΝΩΜΕΝΟ !  1
ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΓΑΛΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑ ΧΩΡΕΣ ΒΕΛΓΙΟ ,ΒΟΥΡΓΟ .ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΙΡΛΑΝΔΙΑ ΔΑΝΙΑ* ΕΚΑΧ •  ΕΛΛΑΣ ΕΚΑΧ
Παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα* 1000Τ 39.381 19.031 24.006 5.742 11.307 3.98815.335 167 549119.406 •  (892) (120.298
Σύνολο τέλους του έτους 152.5 ' 85.1 75.6 18.7 37.2 12-7. 61.9 0.7 1.5445.9 4.2 4.501
Εργατικό δυναμικό Εξαυτών: εργάτες 107.0 48.5 59.9 . - 29.9 9.4
(1) μισθωτοί 35.5 36.5 15.7 . . 7.3 3.0
μαθητευόμενοι 10.0 0.1 - . . “0.3
Μέσο ετήσιο σύνολο 156.5 87.1 81.7 18.7 38.7 12.7 62.3 0.7 1.6460.0 4.2 464.2
Ωρες εργασίας: Συνολικό δυναμικό (2) 233.884 133.855 128.453 30.048 60.482 16.473 111.517 -·2.816 -- -· ·■
Ωρες εργασίας κατ'έτος και ανά εργαζόμενο 1.494 1.537 1.572 1.607 1.5631.297 1.790 --1.760 -- -- -.1)
Χρόνος παραγωγής ανά τόννο ακατέργαστου χάλυβα (3) 5.94 7.03-.5.35 5.23 5.354.13 7.32 --5.13
1.8362)
Μη δεδουλευμένες ώρες (4) 221 25 1.286 3154 . 1.33 0 1
Συνολικό δυναμικό Είσοδοι,Έξοδοι,Διάφορα*
(1) Σύνολο
(1) Απολύσεις (1)
Εξαυτών: εργάτες (1)
42 69 5.046(2) Συνταξιοδοτήσεις (1) 942260 354 685 994 13 1.687
(3) Καταγγελία σύμβασης εκ μέρους των 820199 301 -- 836 13 1.325 42 68 3.604* -- • *
εργαζομένων Π)
Σύνολο 1) +2) +3) -

Επεξήγηση ατούς πίνακες Γ
* Παραγωγή εκφραζόμενη σε παραγωγή πλινθημάτων μετά την αφαίρεση  
της παραγωγής με συνεχή χύτευση
(1) Μονάδα :  1 εργαζόμενος
(2) Μονάδα :  1000 ώρες
(3) Μονάδα :  ώρες και εκατοστά
(4) Μονάδα :  1000 ώρες - μηνιαίος μέσος όρος
(α) Σύνολο Κοινότητας χωρίς το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιρλανδία, τη Δανία και  
την Ελλάδα
(|3) 0 αριθμητικός μέσος για την Κοινότητα χωρίς το Ηνωμένο Βασίλειο, την Ιρλανδία,  
τη Δανία και την Ελλάδα ανέρχεται σε 1608 ώρες/έτος
(γ) Σύνολο Κοινότητας χωρίς την Ιρλανδία, τη Δανία και την Ελλάδα
(δ) 0 αριθμητικός μέσος για την Κοινότητα χωρίς την Ιρλανδία, τη Δανία και  
την Ελλάδα ανέρχεται σε 1613 ώρες/έτος το 1981 και 1566 ώρες/έτος το  
1982
(ε) Σύνολο Κοινότητας χωρίς την Ιρλανδία και την Ελλάδα  
(στ) 0 αριθμητικός μέσος για την Κοινότητα χωρίς την Ιρλανδία και την Ελλάδα  
ανέρχεται σε 1580 ώρες/έτος

ΔΥΝΑΜΙΚΟΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ Σ ΙΔΗ Ρ Ο Υ  ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΕΚΑΧ
ΕΞΕΛΙΞΗ ΑΝΑ Π ΕΡΙΦΕΡΕΙΑ 'ΠΙΝΑΚΑΣ Δ1
Μονάδα: 1000 εργαζόμενοι
ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣI I
ϋ 1974ι ιs iI II IπI IπI I
II—Η-----
Br
emen, Berlin ! !
Schleswig-Holstei η, Niedersachsen, Hamburg^
I ISchleswig-  
Dusseldorf
Köln ,
Arnsberg, Munster, Detmold  
Hessen, Rheinland, Pfalz  
Baden-Württemberg, Bayern  
Saarland  
Σύνολο /32.2
82.6
3.2
66.6
7.6
8.0
31.8
ü 232.0
Ile de France, Picardie  
Champagne, Ardennes
Normandie, Bretagne, Pays de la Loire
Bourgogne, Franche-Comté  
Nord - Pas-de-&alais  
Lorraine - Alsace
Aquitaine - Languedoc, Midi-Pyrénées  
Rhône-Alpes, Auvergne, Provence-Côte d
ΣύνολοI II I
.  I l 'AzurnI II IH-I II II II I
----------------- r i ­
l l  I I H 
,  I l4.6
3.
3
7.5
7.2
36.3
77.6
2.1
19.2
157.81980 1981 1982 1983 1984 ΕΞΕΛΙΞΗ
ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ
74-84 80-84
ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ
28.0
71.0
2.4
58.2
7.3
6.9
23.6
197.4
4.5
1.8
6.4
6.3
24.0
43.6
1.9
16.4
104.927.6
68.0
2.4
51.7
7.0
7.0 
23.0
186.726.3
65.4
2.4 
47.9
7.1
6.4
20.4
175.924.8
60.3
2.3
44.5
6.9
6.1
18.8
163.7
ΓΑΛΛΙΑ
4.4 
0.8 
6.1 
5.8
22.3 
40.7 
- 1.8
15.4
97.34.3 
1.6 
6.0
5.3 
21.6  
39.1
2.5
14.8
95.24.3
1.4
5.5
5.2
21.1
36.5
2.2
14.5
90.722.3
55.4
2.0
42.4 
6.8 
5.9
17.7
152.5
4.2
0.8
5.2
5.1 
20.2 
33.3
2.1
14.2
85.1- 9.9
-27.2
-  1.2 
-24.2 
-  0.8 
-  2.1 
-14.1
-79.5
-  0.4
-  2.5
-  2.3
-  2.1 
-16.1 
-44.3
0
- 5.0
-72.7- 5.7
-15.6
- 0.4 
-15.8
- 0.5 
1
- 5.9
-44.9
- 0.3
-  1.0 
-  1.2 
-  1.2
- 3.8
- 10.3
+ 0.2
-  2.2
19.8ΣΕ ΠΟΣΟΣΤΟ
74-84
- 30.7
- 32.9
- 37.5
- 36.3
- 10.5
- 26.3
- 44.3
- 34.3
- 8.7 
-75.8 
-30.7 
-29.2 
-44.4 
-57.1 
0
-26.0
46.180-84
- 20.4
-  22.0
- 16.7
- 27.1
-  6.8
- .14.5
- 25.0
22.7
- 6.7 
-55.6 
-18.8 
-19.0 
-15.8 
-23.6 
+10.5
-13.4
- 18.9

ΔΥΝΑΜΙΚΟΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ Σ ΙΔΗ Ρ Ο Υ  ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΕΚΑΧ
ΕΞΕΛΙΞΗ ΑΝΑ ΠΕΡΙΦ ΕΡΕΙΑΠΙΝΑΚΑΣ Δ2
Μονάδα: 1000 εργαζόμενοι
ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΕΣ1974
Scotland
Wales
Northern
North-West
Yorkshire and Humberside ·
Other England  
Σύνολο
(1) Μερική εκτίμηση για το 1974, 1980,ι ιι ιι ιι ιι ιι ιI II II II II Iι ιI II II II II II II II II I- 1 4-I II
I
κα16.4 
66.9
34.1 
3.3
52.4
21.2
194.3 
ι  19811980 1981 1982 1983
ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ
10.4
32.4
20.8
1.5
40.8
6.2
112.1
Liguria, Piemonte, Valle d'Aosta  
Lombardi a
Emilia Romagna, Friuli, Venezia Giulia  
Trentino, Alto Adige, Veneto  
Abruzzi, Lazio, Marche, Molise,  
Toscana, Umbria
Basilica, Campania, Calabria, Puglia,
Sardegna, Sicilia
ΣύνολοI I I I I I I I I I I I I I I I I I I I ✓ I l I I I I I I I I I I I I I I I I I I I I30.3
19.7 
7.3
8.6
29.8
95.7
Ha inaut-Centre, Bor i nage, Hainaut-Charleroi
Li ège 
Br abant
West- en Oost-Vlaanderen, Antwerpen,  
Limburg '  '
Σύνολο29.0
22.0 
5.5 
7.2
63.79.0 
25.6 
.  17.2 
1.6 
30.3 
4.5
88.27.4 
23.0 
12.3
1.4 
25.9
4.5
74.5
ΙΤΑΛΙΑ
28.2
18.6
7.0
15.0
30.7
99.526.7
/
17.4 
7.2
14.4 
30.0
95.721.2
18.3
7.2
15.0
29.8
91.5
ΒΕΛΓΙΟ
17.7
16.0
4.3
7.2
45.217.1
15.5'
4.2
7.3
44.115.9
14.5
.  4.1
7.2
41.76.0
21.2
9.5
0.9
22.9'
3.2
63.7
22.7
16.2
6.9
14.3
26.9
87.0
14.6
13.7 
4.0 
7.31984
5.9
21.1
9.3
0.9
21.9
2.8
61.9
18.7
13.3
6.4
13.0
24.2
75.6
12.7 
( 3 
7.38)  (
39.6 37.2ΕΞΕΛΙΞΗ
ΣΕ ΑΡΙΘΜΟΥΣ
74-84
- 10.5
- 45.8
- 24.8
- 2.4
- 30.5
- 18.4
-132.4
-  11.6
- 6.4
- 0.9
+ 4.4
- 5.6
-  20.1
(13.4)(- 15.6)
9.3 
1.7) 
+ 0.1
26.580-84
- 4.5 
-11.3 
-11.5
-  0.6 
-18-9 
- 3.4
-50.2
9.5 
5.3 
0.6
2.0
6.5
- 23.9ΣΕ ΠΟΣΟΣΤΟ
74-84
64.0
68.5
72.8
72.8 
58.2
86.8
68.1
- 38.3
- 32.5
- 12.3
+ 51.2
- 18.8
21.0
(- 4.3)
- 3.3
(- 0.5)
+ 0.1
8.0(- 53.8)
- 42.3 
(- 30.9)  
+ 1.480-84
- 43.3 
-'34.9
- 55.3
- 40.0
- 46.3
- 54.8
- 44.8
33.7
28.5
8.6
13.3
21.2
24.0
41.6(- 24.3)
-  20.6  
(- 11.6) 
+ 1.4
17.7

ΛΥΝΑΜΙΚΟ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ Σ ΙΔΗ Ρ Ο Υ  ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΕΚΑΧ
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΑΝΑ ΤΑΞΗ ΗΛΙΚΙΑΣΠΙΝΑΚΑΣ £
Μονάδα: 1000 εργαζόμενοι
ΈΤΗ
Τέλος
περιόδου0. Δ.
ΓΕΡΜΑΝΙΑΣΓΑΛΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑ ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ ΒΕΛΓΙΟΛΟΥΞΕΜ­
ΒΟΥΡΓΟΗΝΩΜΕΝΟ
ΒΑΣΙΛΕΙΟΙΡΛΑΝΔΙΑ ίΔΑΝΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ 
9 ΧΩΡΩΝ
Αρ.
197.4
186.7 
175,9
163.7
152.5Αρ.
100,0
100,0
100,0
100,0
100,0104,9
97,3
95,2
90,7
85,1Αρ.
100,0
100,0
100,0
100,0
100,099.5 
95,7
91.5 
87,1
75.6Αρ. Αρ. Αρ. Αρ. Αρ.
ΣΥΝΟΛΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ
100,0
100,0
100,0
100,0
100,21,1
20,9
20,2
19,2
18,7100,0 45,2100,014,9100,0 112,1
100,0 44,1100,013,4100,0 88,3
100,0 41,7100,012,4100,0 74,5
100,0 39,6100,012,9100,0 63,7
100,0 37,2100,012,7100,0 61,9100,0
100,0
100,0
1 0 0 ,0
100>00,7
0,7
0,6
0,7
0,7Αρ.
100,0
100,0
100,0
100,0
100,02,2
1,7
1,6
1,6
1,5Αρ.
100,0
100,0
100,0
100,0
100,0598,0
548.8 
513,6 
479,2
445.9
19 ΕΤΩΝ ΚΑΙ ΚΑΤΩ ΤΩΝ 19 ΕΤΩΝ
11,6 
10,9 
9,8 
9, 6
14,6
13,9
13,3
14,2
49,1
45.8 
43,4
41.8:δ,2
6,2
6,0
6,3
7.8
7.9 
8,1 
9,3
26.3 
26,0 
26,5
27.40,7
0,7
0,6
0,3
4,7
4,9
4,6
4,0
45,0
43.7
41.8 
40,20,7
0,7
0 ,6
0,4
4,8
5.1
5.1 
4,7
46,3
45,9
46.1
47.20,5
0,3
0,2
0,2
4.4
3.9
2.9
2.4
43.3 
40,7 
37,9
35.30,5 
0,3 
0,2 
Ο
4,6
4.2
3.3
3,;
45,3
44.5
43.5 
46,70,7
0,6
0,3
0,2
2,2
1,9
1.7
1.8
8,2
8,0
7,7
7,63.5 
2,9
1.6 
1,10,2
0,1
0,2
0,10,50,42,8 4,6
0,30,42-, 8 2,9
0,40,32,5 1,9
0,30,43,1(1,8)5,2
3.9
2.9 
(2,5)0,1
24-25 ΕΤΩΝ
10,3
9.6 
8,9
9.63,27,30,3
2,86,60,3
2,25,50,4
1,84,80,4
25-34 ΕΤΩΝ
39.3
39.4 
39,8 
40,618,241,34,6
17,642,14,0
16-; 642,04,0
16,143,33,82,5
2.7
2.8 
3,2
34,1
32.4
31.4 
29,911,1
9,2
7,8
<7,12,6 
12,4 
12,3 
6ΰ C12,3)
30.2
26.2 
23,2
(22,34.2
35.2 
36,4
5p(36,3)0,3
0,2
0,3
0,3)2,7
2.3
1.4 
(1,4:
6,6
5,2
5,8
(5,8:(0,1)
35,5
35,8
37,2
(37,20,1
(0,1)
0,1
0,1
0,1
0,7
0,7
0,7
(0,7)1,2
2,1
3,5
(3,5)
5,0
4,8
7,7
(7,7)
42.4 
42,2
40.4 
(40,4)18,7 . 
16,0 
13,4 
(12,7)
40,6
37.0
33.0 
(32,3)
199.6 
186,9
175.6 
(168,3)

ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΕΚΑΧ
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΑΝΑ ΤΑΣΗ ΗΛΙΚΙΑΣ
Μονάδα: 1000 εργαζόμενοι
Ο.Δ. ΛΟΥΞΕΜ- ΗΝΩΜΕΝΟ
ΕΤΟΣ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΓΑΛΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑ •  ΚΑΤΩΧΩΡΕΣ ΒΕΛΓΙΟ ΒΟΥΡΓΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΙΡΛΑΝΔΙΑ
ΤΕΛΟΣ
ΠΕΡΙΟΔΟΥ- (
Αρ.%Αρ.XΑρ.%Αρ.XΑρ.XΑρ.XΑρ.XΑρ.X
40-49 ΕΤΩΝ
1980
1981 61.432.934.. 335.232.233.65.224.913.630.74.533.9 20.823.60.226.5
1982 58.233.132.734.431.934.95.125.512.830.74.435.1 18.524.80.229.0
1983 54.833.531.534.732.036.85.126.712.230.84.736.3 16.325.60.226.7
1984 50.032.829.8.35.031.241.25.227.811.731.54.737.0(15.8) 25.5)(0.2)(26.7)
,····50-54 ΕΤΩΝ
1980 /
1981 31.717.0 9.810.111.612.12.411.3 7.517.02.820.6 11.813.30.110.7
1982 30.617.410.5"11.011.4(12.0 2.3(11.4) 7.117.12.419.6 10.213.70.112.4
1983 28.217.210.011.011.913.72.312.0 7.118.02.519.3 8.713.70.112.7
26.717.5 9.010.6 4.6'6.12.211.8 6.016.12.620.5( 8.5)(13.7;(0.1)(12.7)
55-59 ΕΤΩΝ
1980
1981 17.0 9.12.72.83.63.81.88.71.22.70.86.0 7.68.60.18.8
1982 15.1 8.62.72.83.2(3.51.9(9.2) 1.12.70.75.5.6.08.0“8.5
1983 13.1 8.02.12.42.02.31.910.1 1.12.71.07.6 4.87.50.18.5
1984 9.4.6.21.72.01.31.71.58.01.33.50.86.3(4.7)(7.6!(0.1)(8.5)
60-64 ΕΤΩΝ
1980
1981 1.30.70.10.10.10.10.42.00.20.5-0.1 2.12.4-9.2
1982 1.40.8-0.10.10.20.42.00.20.50.21.9 1.41.9 6.8
1983 1.10.70.10.10.20.20.20.90.20.6-0.1 1.01.6-7.7
1984 0.80.50.10.10.10.10.21.10.20.5 (11.0) (1.7 7.7ΔΑΝΙΑ
ΑρΣΥΝΟΛΟ 
9 ΧΩΡΩΝ
Αρ.
0.6
0.6
0.7
0.7)
0.2
0.1(35.1)
(38.3)
(41.5)
(41.5)
(2.6)
(2.2)
(2.8)
(9.0)
7.9
1.1
0.1
0.14.6 
2.4
2.7172.8
164.4
157.5 
(149.8)
77.7 
74.6
70.8 
(59/.7)
35.0 
30.8
26.1
(20.8)
4.3
3.8
2.8
(2.4)31.5
32.0
32.9
(33.6)
14.1
14.6
14.8
(13.4)
6.4
6.0
5.4 
(4.7)
0.8
0.7
0.6
(0.5)


_L
::;;':flAPAPTHMA ΣΤΟΝ ΠΙΝΑΚΑ E HI?
-KATΑΝΟΜΗ ANA ΤΑΞΗ ΗΛΙΚΙΑΣ TOY AYNAMIKOY_JjiI ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ  
S i ^ B E T S L  ΧΑΛΥΒΑ ΣΤΟ ΤΕΛΟΣ TON ETON. 1981 ΚΑΙ 1984■-*..
Τ Η
:
J<AIMAKA 3mm2 ^  100ρ εργαζόμενοι :Η=·:
:........ j " " r — Η Η '  Γ  I  ' ' Τ ' ~  ^:Π
Για τις εξής ομάδες ηλικίας: 25-29  
ετών, 30-34 ετών, 35-39 ετών, 40-44 ΗγξΓ-Τ ΗΗΐ 
ετών και 45-49 ετών, πρόκειται για ν ~|~  
εκτιμήσεις της Επιτροπής. Εντούτοις, "  
για το αΐνολο των ομάδων ηλικίας Ξ =
25-39 ετών αφενός και 40-49 ετών  
αφετέρου, η ολική γραφική παράσταση;  
αντιστοιχεί, σε κάθε μιά από τις
προαναφερόμενες ομάδες στα επίσημα -1
στατιστικά στοιχεία που διαβιβάζουν  
στην Επιτροπή τα Κράτη μέλη. ^  -

ΧΡΟΝΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΓΙΑ  ΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΕΝΟΣ ΤΟΝΝΟΥ
ΑΚΑΤΕΡΓΑΣΤΟΥ ΧΑΛΥΒΑ Σ Τ ΙΣ  Χ ΩΡΕ Σ  ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣΠΙΝΑΚΑΣ ΣΤ
ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑΣ Μονάδα: ώρες και εκατοστά
1974 19801974/80 19811980/81 19821981/82 19831982/83 19841983/84 1980/83 1980/84
ΚΡΑΤΗ ΜΕΛΗ 7.
ΕΞΕΛΙΞΗ 
6 ΕΤΗ7. 7. % % 7.
ΕΤΗΣΙΑ'%
ΕΤΗΣΙΑ
ΧΡΟΝΟΣ ΧΡΟΝΟΣ ΧΡΟΝΟ!ΕΞΕΛΙΞΗ ΧΡΟΝΟΙΕΞΕΛΙΞΗ ΧΡΟΝΟΣΕΞΕΛΙΞΗ ΧΡΟΝΟΣΕΞΕΛΙΞΗ- ΕΞΕΛΙΞΕ 
ΕΠΙ 3 
ΕΤΗΕ-ΞΕΛΙΞ 
ΕΠΙ 3 
ΕΤΗ
Ο.Δ. ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ6.94 6.87+ 1.0 7.22 - 4.8 6.71 + 7.6 5.94+ 13.0 + 1.12 + 3.95
ΓΑΛΛΙΑ8.13 7.87+ 3.3 8.42 - 6.5 8.14 + 3.4 7.03+ 15.8 - 0.03+ 3.69
ΙΤΑΛΙΑ6.19 6.18+ 0.2 6.20 - 0.3 5.91 + 4.9 ; . -  5 .35+ 10.0 + 1.54 + 3.71
ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ6.16 5.93+ 3.9 6.78 -12.5 6.61 + 2.6 5.23+ 26.4- 2.32 + 4.18
ΒΕΛΓΙΟ6.13 5.64+ 8.7 6.23 - 9.5 6.05 + 3.0 5.35+ 13.1 + 0.04+ 3.47
ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ5.93 6.34- 6.5 6.55 " 3.2 6.28 + 4.3 4.13+ 52.1 - 1.90 + 9.46
ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ10.96 10.34 + 6.0 7.99 +29.4 7.32+ 9.2+1Μ ΐ )+10.61
ΙΡΛΑΝΔΙΑ *·'(3) (3)
ΔΑΝΙΑ5.49 5.13+ 7.0
ΣΥΝΟΛΟ Χωρίς τυ Ηνωμένο Βασίλειο  
ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ την Ιρλανδία, τμ Δανία,  
την Ελλάδα
ΣΥΝΟΛΟ Χωρίς την Ιρλανδία, τη6.84 -6.70+ 2.087.05 - 4.96 6.70 + 5.22 5.83+ 14.9 + 0.66+ 4.07
ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ Δανία, την Ελλάδα7.23 7.46 - 3.08 6.88 + 8.43 6.02+ 14.32)
(1) 1981-1983
(2) 1981-1984
(3) Μ£ το Ηνωμένο ΒαοίΧειο για το 1981-1983 και 1981-1984  
Δεν υπάρχουν στοιχείαΤΥΠΟΣ
(1 + ετήσια εξέλιξη)=
αριθμός ετών  
(1 + ετήσια εξέλιξη)

ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΩΝ ΔΕΔΟΥΜΕΥΜΕΝΩΝ ΩΡΩΝ ΑΝΑ ΕΤΟΣ ΚΑΙ ΑΝΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΟ '  ΠΙΝΑΚΑΣ Ζ
ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ
Μονάδα: δεδουλευμένες ώρες ανά έτος
Κράτη μέλη1980 1981 1982 1983 1984Εξέλιξη σε ποσοστά
1980/1981 1981/1982 1982/1983 1983/1984 1980/1982 1980/1984
Ο.Δ. ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ 1.513 1.488ΩΡΕΣ
1.430 1.420 1.494 - 1.7 - 3.9 - 0.7 + 5.2 - 6.1 - 1.3
ΓΑΛΛΙΑ 1.658 1.668 1.602 1.545 1.537 + 0.6 - 4.0 - 3.6- 0.5 - 6.8- 7.3
ΙΤΑΛΙΑ 1.632 1.557 1.586 1.427 1.572 - 4.6 + 1.9 -10.0+ 10.2 -12.6 - 3.7
ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ 1.542 '1.552 1.440 1.506 1 .607 + 0.6 - 7.2 + 4.6+ 6.7- 2.'3 + 4.0
ΒΕΛΓΙΟ 1.594 1.548 1.445 1.522 1.563 - 2.9 - 6.7 + 5.3+ 2.7- 4.5 - 1.9
ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ 1.708 1.729 1.721 1.658 1.297 + 1.2 - 0.5 - 3.7- 21.8 - 2.9- 24.1
Μέσος όρος 6 χωρών
1) Σταθμισμένος
2) Αριθμητικός
ΗΝΩΜΕΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟ1.585
1.6081.557
1.590
1.7481.510
1.537
1.7361.470
1.513
1.7791.526
1.512
1.790- 1.8 
- 1.1- 3.0
- 3.3
- 0.7- 2.7
- 1.6
+ 2.5+ 3.8 
- 0.1
+ 0.6- 7.3
- 5.9- 3.7
- 6.0
Μέσος όρος 7 χωρών
1) Σταθμισμένος
2) Αριθμητικός  
ΔΑΝΙΑ- - 1.589
1.6131.545
1.5661.512
1.551
1.7851.562 
1.551
1.760 • ·- 2.8 
- 2.9- 2.1' 
- 1.0+ 3.3 
0
- 1.4. . - .
Μέσος όρος 8 χωρών
1) Σταθμισμένος
2) Αριθμητικός1.513
1.5801.562 
.  1.577-  - + 3.2 
- 0.2•  ·
Δεν υπάρχουν στοιχεία

ΜΗ ΔΕΔΟΥΛΕΥΜΕΝΕΣ ΩΡΕΣ ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΕΚΑΧΠΙΝΑΚΑΣ 0 
Μονάδα: 1000 ώρες
ΠΕΡΙΟΔΟΙΟ.Δ.
ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ ΓΑΛΛΙΑ ΙΤΑΛΙΑ ΚΑΤΩ ΧΩΡΕΣ ΒΕΛΓΙΟ ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΗΝΩΜΕΝΟ 
) ΒΑΣΙΛΕΙΟ ΙΡΛΑΝΔΙΑ ΔΑΝΙΑΣΥΝΟΛΟ 
ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ 
ÎΧΩΡΙΣ ΤΗΝ 
ΕΛΛΑΔΑ
ΕΤΗΜΗΝΙΑΙΟΣ ΜΕΣΟΣ ΟΡΟΣ
1980 228 108 208S
297 0 0 11
1981 397 200 580 108 250 220 406 0 5*·' 2.166
1982 1.377 173 785 219 405 430 249 7 14 3.659
1983 1.455 264 1.811 109 404 334 85 0 0 4.462
1984 221 25 1.286 3 154 133 13 0 1 1.836
ΤΡΙΜΗΝΑ-
1980 I 120 27 134 45 0 0 0
II 8 48 233. m 32 0 0 0 . .
III 74 17 206 2 338 0 '„ 9 0 9
IV 709 342 258 300 774 0 0 36 . ..
1981 I 559 332 403 217 394 0 1.136 0 8 3.049
II 255 246 763 20 250 0 380 0 0 1.914
III 363 108 652 13 156 437 90 0 11 1.830
IV 410 112 502 182ί- 201 444 18 0 0 1.869
1982 I 366 28 402 202 193 439 48 •  0 4 1.682
II 351 22 380 107 324 399 79 0 2 1.664
III 1.586 39 821 168 342 394 179 28 26 3.583
IV 3.206 604 1.535 400 760 486 692 0 24 7.707
1983 I 2.246 561 2.227 303 610 450 256 0 0 6.653
II 1.230 305 1.856 87 386 358 37 .0 · 0 4.259
III 1.318 108 1.400 13 286 275 10 0 0 3.410
IV 1.027 80 1.763 32 332 253 37 0 0 3.524
1984 I 602 67 1.844 -11 256 190 18 0 0 2.988
II 220 11 1.578 0 133 146 12 0 0 2.100
III 43 9 883 0 95 96 6 0 0 1.132
IV 19 14 838 0 131 97 15 0 2 1.116

ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΧΑΛΥΒΑ 
ΣΤΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΕΚΑΧΠΙΝΑΚΑΣ Η
Μονάδα: εκατ. τόννοι
ί
I .V■ ·
'
ΣΥΝΟΛΟ
ΑΚΑΤΕΡ-------- ---------- —
ΕΞ
ΑΥΤΩΝ
— —--------------—------------ —
ΣΥ
ΝΟΛΙΚΟ ΔΥΝΑΜΙΚΟ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ
I  .
|  ΕΤΗ
!IIIIί,Γ ΑΣΤΟΥ 
ΧΑΛΥΒΑ 
(1)
(ί)ΣΥΝΟΛΟ
ΧΥΤΕΥΣΗΣ
*
•—  - ι' I  ΣΧΕΣΗ 
ΑΛΛΕΣ ΙΔΥ.ΝΑΜΙΚΟΥ 
ΜΕΘΟΔΟΙ ί  ΠΟΣΌΤΗΤίΕΣ (ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ 
* |  ΙΑΚΑΤ.
|  ΙΧΑΛΥΒΑ
ί  ί  ζ£χεςη
ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ
ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ
ΑΚΑΤ.
ΧΑΛΥΒΑ
1 (2)
I
|  1974 0156.3 12.0 88.0*
178.9 '  115.0 86.9
;  1975 0126.0 ί 16.0 84.0 190.1 151 .4 66.1
!  ■ ’976 ο*134.8 20.0 80.0 197.6 147.5 67.8
! '  1977 α126.7
*24.4 75.6 200.9 159.3 62.8
|  1978 ο133.3 27.5 72.5 202.1 152.4 65.6
ί  1979 0141.0 29.4 .  70.6 203.5 145.1 68.9
1  1980I 0128.6 36.4 63.6 202.5 157.5 63.5
|  1981
ία126.1 ' 42.2 57.0 197.9 •156.9 63.7
1932ο111.4 48.6V
51 .4 198.3 '178.0 56.2
19830109. 5 54.9 45.1 190.2 173.7 57.6
19840120.3 '  (61.0) (39.0)ί
1 99σ 
’0119.6 * (75.0) (25.0)
(1) Για τα έτη 1974-1979 συμπεριλαμβανομένων, η Κοινότητα χωρίς την Ελλάδα'
(2) Ποσοστό χρησιμοποίησης *
( ) Υπολογισμός
* Ανώτατη πρόβλεψη

I
i
VII/1.
ΚΕΦΑΛΑΙΟ VII 
ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΣ
Τμήμα 1. ΠΑΛΑΙΟΣΙΔΗΡΟΣ
Μέχρι σήμερα, υπήρχε η πεποίθηση ότι για ένα ολόκληρο φάσμα επημίκων, 
κυρίως, προϊόντων, η μέθοδος της ηλεκτρικής καμίνου που τροφοδοτείται με 
παλαιοσίδηρο ήταν η αποδοτικότερη. Τα "μικρής κλίμακας εργοστάσια" 
πλεονεκτούσαν (όπως έχει ήδη αναφερθεί στους προηγούμενους "Στόχους") σε 
σχέση με τα ενοποιημένα εργοστάσια όσον αφορά τα εξής :
- το αναγκαίο επενδυτικό κόστος ήταν χαμηλότερο’
- η αναγκαία διαχείριση ήταν απλοώστερη’
- είχαν μεγαλύτερη ελαστικότητα έναντι των αλλαγών της αγοράς.
Η ευνοϊκή, όμως, αυτή κατάσταση είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τη 
διαθεσιμότητα και τις τιμές του παλαιοσιδήρου. Τα δύο αυτά σημεία 
αποτέλεσαν το αντικείμενο μιας εμπεριστατωμένης μελέτης της Επιτροπής 
(μελέτης που διαβιβάστηκε στις 4 Μα ίου 1984 στα κράτη μέλη και στις 
ενδιαφερόμενες επαγγελματικές οργανώσεις). Το εν λόγω έγγραφο αποτέλεσε 
το αντικείμενο αναθεώρησης και ενημέρωσης με βάση την παρούσα κατάσταση 
και παρουσιάζεται κατωτέρω.
Παράλληλα, συνάγονται ορισμένα συμπεράσματα, κυρίως μετά από την περίοδο 
υπερβολικής έντασης που επεκράτησε στην αγορά και στις τιμές του 
παλαιοσιδήρου εδώ και δυο χρόνια. Τα συμπεράσματα αυτά είναι τα 
ακόλουθα :
(α) η δραστηριότητα εξαγωγής παλαιοσιδήρου προς τις τρίτες χώρες 
αποκτάει στο εξής διαρθρωτικό χαρακτήρα, που οφείλεται κυρίως 
στη μείωση των αμερικανικών εξαγωγών, οι οποίες παραδοσιακά 
κατευθύνονταν προς τις χώρες που σήμερα επιδιώκουν τον εφοδιασμό 
τους στην Κοινότητα’
(β) η περισυλλογή παλαιοσιδήρου τείνει όλο και 
"παραγωγική" εργασία, εξαιτιάς, κυρίως, 
που περιγράφονται στο συνημμένο έγγραφο.περισσότερο να γίνει 
των τεχνικών επιταγών

VII/2.
Από το γεγονός αυτό συνάγεται ότι η τιμή του παλαιοσιδήρου δεν είναι 
δυνατό να ξαναπέσει στο επίπεδο που είχε κάνει τη μέθοδο της ηλεκτρικής 
καμίνου τόσο ελκυστική για του βιομήχανους σιδήρου και χάλυβα. Εξάλλου, 
πρέπει να ληφθεί υπόψη ο αντίκτυπος της ισοτιμίας του δολλαρίου έναντι των 
άλλων νομισμάτων, καθότι η τιμή του παλαιοσιδήρου καθορίζεται ουσιαστικά 
από την "COMPOSITE PRICE" που ορίζεται σε αμερικανικό νόμισμα.
Στη στρατηγική των επιχειρήσεων, ιδίως όσον αφορά τις νέες επενδύσεις, θα 
πρέπει, λοιπόν, να λαμβάνεται υπόψη αυτή η διαρθρωτική μεταβολή του 
εφοδιασμού με παλαιοσίδηρο. Ειδικότερα, θα πρέπει η επιλογή της 
ηλεκτρικής καμίνου να βασίζεται, όσον αφορά την αποδοτικότητα, σε άλλα 
οικονομικά κριτήρια και όχι στην τιμή του παλαιοσιδήρου, της οποίας η 
διακύμανση έχει κερδοσκοπικό χαρακτήρα. Μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα, η 
Κοινότητα πρέπει να προετοιμαστεί για την αντιμετώπιση διαρθρωτικών 
προβλημάτων που σχετίζονται με τον παλαιοσίδηρο. Κατά συνέπεια, η 
ενδεχόμενη διαθεσιμότητα, η διερεύνηση των τεχνικών μέσων (και των 
επενδύσεων που σχετίζονται άμεσα με αυτά) που πρέπει να υλοποιηθούν για 
την "παραγωγή" χρησιμοποιήσιμου από τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα 
παλαιοσιδήρου και, γενικότερα, οι διάφοροι οικονομικοί παράγοντες που 
καθορίζουν αυτή την παραγωγή πρέπει να εξεταστούν κατά προτεραιότητα και 
να αποτελόσουν το αντικείμενο εμπεριστατωμένων τεχνικών και οικονομικών 
μελετών. Υπ'αυτή μόνον την προϋπόθεση είναι δυνατό να προκύψει ορθή 
αξιολόγηση των παραγωγικών διαρθρώσεων που βασίζονται στην ηλεκτρική 
κάμινο.
ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΠΑΛΑΙΟΣΙΔΗΡΟΥ ΓΙΑ ΧΑΛΥΒΑ - ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ 1990
ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Μετά από την ένταση που χαρακτήρισε την αγορά παλα ιοσι δήρου στα τέλη του 
1983, οι υπηρεσίες της Επιτροπής αποκάλυψαν (έγγραφο (ΟΟΙ_(84) 33 οριστ. 
της 26ης Ιανουάριου 1984) ότι η έντονη αύξηση των εξαγωγών προς τις τρίτες 
χώρες ήταν η κύρια αιτία της απότομης ανόδου της τιμής του παλαιοσιδήρου 
και πρότειναν στο Συμβούλιο ένα ανώτατο επίπεδο για τις εξαγωγές 
προκειμένου να αποφευχθεί η επανάληψη του ίδιου φαινομένου.

\/ΙΙ/3.
Το Συμβούλιο, πριν προτείνει τη λήψη μέτρων περιορισμού των εξαγωγών, 
ζήτησε από τις υπηρεσίες της Επιτροπής:
1) να παρακολουθήσουν τις συγκυριακές συνιστώσες αυτού του φαινομένου με 
ενδελεχή στατιστικό έλεγχο των τιμών και του επιπέδου των εξαγωγών"
2) να προσδιορίσουν τις διαρθρωτικές συνιστώσες του φαινομένου προκειμένου 
να αποσαφηνιστεί αν η Κοινοτική αγορά του παλαιοσιδήρου τείνει προς 
ανισορροπίες που, μέσω της διακύμανσης των τιμών, είναι δυνατόν να 
παρενοχλήσουν τις δράσεις της κοινοτικής πολιτικής στον τομέα του 
σιδήρου και του χάλυβα.
Το παρόν έγγραφο επιχειρεί να δώσει απάντηση στο δεύτερο σημείο με μια 
γρήγορη επισκόπηση της προσφοράς και της ζήτησης.
1. Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ
0 παλαιοσίδηρος, ως πρώτη ύλη της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα, 
παράγεται από :
- υπολείμματα των διαφόρων σταδίων της παραγωγής"
- υπολείμματα της μεταποιητικής βιομηχανίας"
- ανάκτηση προϊόντων από απόβλητο χάλυβα.
Υπολείμματα της παραγωγής στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα.
Η παραγωγή σιδήρου και χάλυβα προκαλεί υπολείμματα στα διάφορα επίπεδα 
της εγκατάστασης" ανάλογα με τον τύπο και την ηλικία των 
εγκαταστάσεων καθώς και με τη διάρθρωση των προϊόντων και την ποιότητά 
τους δημιουργείται υψηλότερο ή χαμηλότερο επίπεδο υπολειμμάτων και 
καθορίζονται οι διαφορές της εσωτερικής παραγωγής παλαιοσιδήρου της 
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα στις διάφορες χώρες. Κατά τη διάρκεια 
της δεκαετίας του '70, μια σειρά τεχνικών καινοτομιών έκαναν δυνατή τη 
μείωση των υπολειμμάτων της παραγωγής, το στάδιο όμως εκείνο στο οποίο 
η εξέλιξη διαδραμάτησε πραγματικά σημαντικό ρόλο είναι το στάδιο της 
μετατροπής του χάλυβα σε ενδιάμεσα προϊόντα με την υιοθέτηση της 
συνεχούς χύτευσης σε πλινθώματα (τύπους). Η συνεχής χύτευση καθιστά 
δυνατή μια μείωση των υπολειμμάτων σε σχέση με τον κύκλο του 
πλ ι  νθώματος της τάξης του 10%, δηλαδή 100 Κθ/Τ;.

νΐΙ/4.
Ο πίνακας δείχνει, για τις κυριότερες χώρες, την εξέλιξη της συνεχούς 
χύτευσης (ποσοστό % χάλυβα που παράγεται με συνεχή χύτευση σε σχέση με 
το σύνολο του παραγόμενου χάλυβα) :
1981 1983 1984 1990
ΕΟΚ 45,1 61,4 64,8 (75)
ΙΣΠΑΝΙΑ 40 46 49 (Ε) (58)
Η εξέλιξη αυτή, ιδιαίτερα σημαντική στην ΕΟΚ, κατέστησε δυνατή την 
πραγματοποίηση των ακόλουθων μειώσεων στα υπολείμματα της βιομηχανίας 
σιδήρου και χάλυβα (ποσοστό % παλαιοσιδήρου που λαμβάνεται σε σχέση με 
το σύνολο του χάλυβα που παράγεται) :
1972 1981 1983 1990
ΕΟΚ 21 16 15 13
ΙΣΠΑΝΙΑ 21 17 16 14
Οι διάφορες αφετηριακές τιμές εκφράζουν τις καινοτομίες των 
εγκαταστάσεων η χρονική εξέλιξη αντικατοπτρίζει την τεχνολογική 
εξέλιξη, ιδίως τις συνέπειες της "συνεχούς χύτευσης".
Υπολείμματα της μεταποιητικής βιομηχανίας.
Η εξέλιξη της δημιουργίας υπολειμμάτων στη μεταποιητική βιομηχανία 
υπήρξε αργή κατά τα τελευταία χρόνια, παρά την εισαγωγή σημαντικών 
τεχνολογιών σε ορισμένους τομείς (π.χ. μηχανές ψηφιακού ελέγχου στις 
μηχανικές κατασκευές). Τα διάφορα επίπεδα υπολειμμάτων που 
λαμβάνονται στις κυριότερες χώρες προκύπτουν από τη διάρθρωση της 
μεταποιητικής βιομηχανίας.
Η παραγωγή παλαιοσιδήρου που παραμένει, σε γενικές γραμμές, σταθερή 
κατά τα τελευταία χρόνια, ήταν η ακόλουθη (ποσοστό % της κατανάλωσης 
χάλυβα) :
1984
ΕΟΚ 14 -15%
ΗΠΑ 16 -17%
ΙΑΠΩΝΙΑ 11 -12%

1  νΐΙ/5.
Ανάκτηση προιόντων από αχρηοτευμένο χάλυβα
Η συλλογή αυτή φανερώνει την ύπαρξη πολύ μικρής αλληλεξάρτησης με τις 
μεταβλητές της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα που αφορούν την παραγωγή 
και την κατανάλωση. Εξαρτάται από τη διάρθρωση της βιομηχανίας 
συλλογής του παλαιοσιδήρου, που διαφέρει σε μεγάλο βαθμό ανάλογα με 
τις χώρες, αρχίζοντας από το επίπεδο του μικρού βιοτέχνη και φθάνοντας 
στο κέντρο συλλογής που είναι εξοπλισμένο για το χειρισμό και την 
επιλογή του παλαιοσιδήρου.
Τα σημαντικότερα - ως παλαιοσίδηρος - προϊόντα αυτής της συλλογής 
είναι τα οχήματα και τα μεταφορικά μέσα, τα είδη οικιακού εξοπλισμού, 
οι αχρηστευμένες βιομηχανικές εγκαταστάσεις, οι σιδηροτροχιές, οι 
εργαλειομηχανές.
Καλής ποιότητας παλαιοσίδηρος λαμβάνεται, επίσης, από τη διάλυση 
πλοίων’ η κρίση των τελευταίων χρόνων στις θαλάσσιες μεταφορές 
προκάλεσε αύξηση της τάξης του 100% των διαλύσεων πλοίων στον κόσμο. 
Τέλος, υπάρχει ένα απόθεμα παλαιοσιδήρου αποτελούμενο από το χάλυβα 
που υφίσταται στα κτίρια, στους δικτυωτούς ιστούς, στις γέφυρες, στις 
κατασκευές κλπ. που περιπίπτουν σε αχρηστία. Αυτού του τύπου η 
παραγωγή παλαιοσιδήρου εξαρτάται από το ύψος των τιμών του 
παλαιοσιδήρου στην αγορά, που πρέπει να δίνει τη δυνατότητα να 
καλύπτονται τα έξοδα κατεδάφισης και να εναπομένει επαρκές κέρδος.
Παρά το ότι οι διάφορες μορφές συλλογής που εξετάστηκαν αποδείχτηκαν, 
γενικά, ελαστικές σε σχέση με το επίπεδο της ζήτησης, η διάρθρωση της 
συλλογής είναι ακόμα ελάχιστα βιομηχανοποιημένη, τουλάχιστον σε 
ορισμένες χώρες, γεγονός που θα ήταν δυνατόν να δημιουργήσει 
προβλήματα μελλοντικά.Κατά συνέπεια, σε κάθε χώρα υπάρχει ένα 
"απόθεμα" παλαιοσιδήρου που έχει σχέση με το μέσο όρο ζωής του χάλυβα 
που καταναλίσκεται (: 15 χρόνια).
Τα σημαντικότερα αποθέματα βρίσκονται στις χώρες που παρουσιάζουν 
υψηλό επίπεδο εκβιομηχάνισης ~ και κατά συνέπεια, σημαντική κατά 
κεφαλή κατανάλωση χάλυβα - όμως στη διάρκεια της δεκαετίας του '70, η 
εξέλιξη των έμμεσων εξαγωγών (π.χ. οι εξαγωγές ιαπωνικών αυτοκινήτων) 
μετέφεραν σημαντικό υλικό για την ενδεχόμενη παραγωγή παλαιοσιδήρου 
προς άλλες χώρες, κατά κανόνα λιγότερο αναπτυγμένες.

νΐΙ/6.
Το επίπεδο του αποθέματος αυξάνει στις χώρες που εισάγουν χάλυβα, 
δηλαδή στις χώρες των οποίων η κατανάλωση είναι μεγαλύτερη από την 
παραγωγή. Στην κατηγορία αυτή περιλαμβάνονται πολλές αναπτυσσόμενες 
χώρες καθώς και οι ΗΠΑ. Οι ΗΠΑ, στις οποίες επιπλέον η κατά κεφαλή 
κατανάλωση είναι πολύ σημαντική, διαθέτουν το μεγαλύτερο απόθεμα σε 
παγκόσμιο επίπεδο.
Το σύνολο της προσφοράς στην Κοινοτική αγορά εκτίθεται στον πίνακα που 
ακόλουθε ί  :

ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ ΠΟΡΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΑΓΟΡΑ
Ct/ΟΟΟ)
ί
I
I Πόρο ιI  I  
I  I  
I  I
IΦαινόμενη Από τη βιομηχανία I Από την εθνική I  I
I  κατανάλωση σιδήρου και χάλυβα I αγορά
Iακαντέργαστου I I  I
I  χάλυβα (δεν IΥπολείμματα | I I  οζ χθιγθ I  I
Iσυμπεριλαμβάνεται I  χάλυβα σε | I I I  Συνολικοί I
|ο ρευστός χάλυβας I  ποσοστό % I I I  Υπολείμματα | I  πόροι I
Ιγια χύτευση Παραγωγή Υπολε ίμ- I  της παραγω- ! I Ισπό τη μετά- I I  της |
I(τύπους) ακατέργαστου ματα Ιγής ακατέρ- I Εσωτερική I I  ποιητική | Αλλοι I  εθνικής |
I χάλυβα χάλυβα Iγαστου I ανάκτηση I  Σύνολο Iβιομηχαν ί  α | πόροι Ιαγορας I
I Ιχάλυνα I I I  I I  I
1974I
I  129.159 155.587 30.981Ί-------------- Γ
I  
21 |
I  I1.463I
I  36.786
II  I
I  18.653 I
I  I18.133I  I  
I  69.230 I
|  I
1976I
I  122.366 134.136 25.9361  ι  
1  19 | 968 I  34.790I  I
I  17.681 I 16.828I  I  
I  61.413 I
1977I  116.751 126.121 24.899 I  20 | 969 I  33.529 I  16.851 I 16.678 I  59.397 |
1978I  116.545 132.580 24.341 I  18 | 990 I  37.238 I  16.826 I 20.898 I  63.055 I
1979I  124.352 140.195 25.211 I  18 I 1.087 I  37.595 I  17.932 I 20.076 i  63.893 I
1980I  119.139 127.734 22.846 I  18 | 1.146 I  35.023 I  17.085 I 18.010 I  59.015 I
1981I  115.240 125.144 21.871 I  18 I 1.254 I  36.618 I  16.591 I 20.468 I  59.743 I
1982I  108.258 110.509 18.146 I  16 I 1.166 I  35.753 I  15.550 I 20.203 I  55.065 I
1983I  105.586 
I108.668 16.791 I  15 |  
I  I1.119 I  37.910
II  15.207 I  
I  I22.703 I  55.820 I  
I  I

VII/8.
2. H ΖΗΤΗΣΗ
Ο παλαιοσίδηρος χρησιμοποιείται στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα 
σχεδόν σε ποσοστό 100% στα χαλυβουργεία, σχετικά ασήμαντες όμως 
ποσότητες χρησιμοποιούνται επίσης στις υψικαμίνους και για την 
επανέλαση.
Η κατανάλωση στα χαλυβουργεία εξαρτάται από την εξέλιξη των διαφόρων 
μεθόδων παραγωγής χάλυβα. Πράγματι, η τεχνολογική εξέλιξη επέφερε 
διαρθρωτικές μεταβολές στο επίπεδο των μεθόδων μετατροπής. Σε
παγκόσμιο επίπεδο, οι μέθοδοι THOMAS AND BESSEMER δεν χρησιμοποιούνται 
πλέον, καθώς και η μέθοδος MARTIN-SIEMENS, γιατί εκτοπίστηκαν από τους 
μεταλλακτήρες οξυγόνου των διαφόρων γενεών και από τις ηλεκτρικές 
καμίνους.
Ειδικότερα, η εξέλιξη στην ΕΟΚ ήταν η ακόλουθη :
ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΧΑΛΥΒΑ ΑΝΑ ΜΕΘΟΔΟ - 1974 ΚΑΙ 1984 
(σε ποσοστό % της συνολικής παραγωγής χάυβα)
I  I  
I  I
I  I0ΞI
ΥΓ0Ν0Υ |  
|I
ΗΛΕΚΤΡΙΚΗ |  
1S.M. ΑΛΛΕΣ |
I  I74I  84 | 74I  84 | 74 |  84 74 |  84 |
I  I
I  Γερμαν ί  α | 69I  I  
I  81 | 11I  I  
I  18 |I
17 |  1I  I  
3 I  = I
I  Γαλλία | 58I  81 | 12I  19 | 11 | 19 |  = |
I  Ιταλία | 44I  47 | 41I  53 | 15 |
I  Κάτω Χώρες | 92I  95 | 7I  5 | — 1  — 1
I  Βέλγιο | 80I  93 | 4I  7 | 1 I 15 1  - 1
I  Λουξεμβούργο | 65I  100 | 233 1  = 1
ίΜεγ. ΒρετανίαΙ 48I  66 | 23I  34 | 28 | 1 ί  - ί
I  Ιρλανδία | =I  = '  | 51I  100 | 49 |
I  Δανία | =I  - ι 4I  100 | 96 |
I  I
I  ΣΥΝΟΛΟ ΕΟΚ |
I  I62I  I  
I  74 |  
I  I16I  I  
I  26 |  
I  II
15 |  
I7 I  = I  
I  |I  Ισπανία |
I  II  43(E) 
I  II  57(E) 
I  II
I I  I

I
VII/9.
Είναι σκόπιμο να αναφερθεί ότι, αν και σε κοινοτικό επίπεδο, η 
παραγωγή χάλυβα με ηλεκτρική κάμινο αντιπροσωπεύει 26% της συνολικής 
παραγωγής, στο Ηνωμένο Βασίλειο και στην Ιταλία αντιπροσωπεύει πολύ 
υψηλότερο ποσοστό με πολύ σημαντικές επιπτώσεις στο επίπεδο της 
κατανάλωσης παλαιοσιδήρου. Στην ουσία, οι δύο μέθοδοι χρησιμοποιούν 
πολύ διαφορετικές ποσότητες παλαιοοίδηρου ανά τόννο παραγόμενου 
χάλυβα.
Η ποσότητα του παλαιοοίδηρου που χρησιμοποιείται στα χαλυβουργεία 
οξυγόνου κυμαίνεται θεωρητικά σε ελαστικά πλαίσια αλλά, από αυστηρά 
τεχνική άποψη, μια μεγάλη ποσότητα παρέχει τη δυνατότητα για καλλίτερη 
μετατροπή, χρησιμοποιώντας τη θερμότητα της εξώθερμης αντίδρασης για 
τήν τήξη, και διατηρεί τη θερμοκρασία της ρευστής μάζας κοντά στις 
βέλτιοτες τιμές.
Στην πράξη, η ποσότητα παλαιοσιδήρου είναι δυνατόν να κυμαίνεται 
μεταξύ 10% και 30%, εκείνο όμως που καθορίζει τις πραγματικές τιμές 
είναι, κυρίως, η διαθεσιμότητα παλαιοσιδήρου και η τιμή του. 
Κατ'αυτόν τον τρόπο, η Ιαπωνία, χώρα που εισάγει παλαιοσίδηρο, 
χρησιμοποιεί κατά μέσον όρο ποσότητα 11% ' αντίθετα, οι ΗΠΑ 
υπερβαίνουν το 30%. Στην ΕΟΚ, το επίπεδο είναι περίπου 22%.
Παράλληλα, η ηλεκτρική κάμινος χρησιμοποιεί τουλάχιστον ποσοστό 95% 
παλαιοσιδήρου ως πρώτη ύλη εξαιτίας της διαθεσιμότητάς του και του 
επιπέδου των τιμών που είναι ευνοϊκότερες σε σχέση με το χυτοσίδηρο 
και με τα προϊόντα που έχουν υποστεί προηγουμένως αναγωγή.
Η κατανάλωση παλαιοσιδήρου στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα 
σχετίζεται, λοιπόν, με την εξάπλωση της χρήσης της ηλεκτρικής καμίνου, 
και με το ποσοστό % του παλα ιοσι δήρου που χρησιμοποιείται στους 
μεταλλακτήρες οξυγόνου. Στην ΕΟΚ, η ειδική κατανάλωση παλαιοσιδήρου 
(ανά τόννο παραγόμενου χάλυβα) ήταν η ακόλουθη :

VII/10.
1984
Γερμαν ί  α 374
Γαλλία 317
Ιταλία 674
Κάτω Χώρες 251
Βέλγιο και
Λουξεμβούργο 370 (εκτ.)
Ηνωμένο Βαοίλειο 501
Ιρλανδία πάνω από 1000
Δανία πάνω από 1000
EUR 9 449
Ισπανία 746
3. Η ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΠΑΛΑΙ0ΣΙΔΗΡ0Υ ΣΤΑ ΧΥΤΗΡΙΑ
Η παραγωγή των χυτηρίων στην E0K υπολογίζεται για το 1984 σε 9,2 
εκατομμύρια τόννους ετοίμων προϊόντων (8,2 εκατομμύρια τόννοι από 
χυτοσίδηρο και 1,0 εκατομμύρια τόννοι από χάλυβα), δηλαδή περίπου 15% 
της παγκόσμιας παραγωγής (65 εκατομμύρια τόννοι). Η συνολική ποσότητα 
των μεταλλικών υλικών που χρησιμοποιήθηκαν για την παραγωγή αυτών των 
9,2 εκατομμυρίων τόννων προϊόντων από χύτευση σε τύπους ανήλθε σε 
14.400.000 τόννους (δηλαδή 160% του βάρους των προϊόντων που 
παράχθηκαν) που κατανέμονται ως έξης :
- Ακατέργαστος χυτοσίδηρος (συμπεριλαμβανομένου
του ρευστού χυτοσίδηρου 3.000.000
- Σιδηροκράμματα 264.000
Παλαιοσίδηρος χάλυβα και χυτοσίδηρου 6.900.000
- Επιστροφές της παραγωγής 4.250.000
Η κατανάλωση παλαιοσιδήρου στα χυτήρια χάλυβα και χυτοσίδηρου της E0K
ανέρχεται, λοιπόν, σε 11,1 περίπου εκατομμύρια τόννους από τους 
οποίους τα 4,2 εκατομμύρια προέρχονται από υπολείμματα και τα 6,9 
εκατομμύρια είναι παλαιοσίδηρος από ανάκτηση. Από αυτά τά 6,9 
εκατομμύρια τόννους παλαιοσιδήρου, τα 4,2 εκατομμύρια τόννοι περίπου 
είναι παλαιοσίδηρος χάλυβα, ποσότητα που θα καλύψει τη συνολική ζήτηση 
παλαιοσιδήρου στην Κοινοτική αγορά.

VII/11.
ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ-ΖΗΤΗΣΗΣ ΚΑΙ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ
Σε κοινοτικό επίπεδο, η κατανάλωση είναι δυνατόν να καλυφθεί από 
εσωτερικούς πόρους δεδομένου ότι οι ειααγωγές δεν αντιπροσωπεύουν παρά 
μόνο 2,3% για το 1974 και 3,2% για το 1984' επίσης, αν ληφθεί υπόψη το 
ισοζύγιο του εξωτερικού εμπορίου, από το 1980 η Κοινότητα έχει γίνει 
καθαρή εξαγωγική δύναμη.
Αντίθετα, οι εξαγωγές και οι εισαγωγές ανά χώρα δίνουν διαφορετική 
εικόνα εξαιτίας του επιπέδου του ενδοκοινοτικού εμπορίου. Ειδικότερα, 
η Γαλλία, η Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο αποτελούν τους 
σημαντικότερους εξαγωγείς μετά τις ΗΠΑ, ενώ η Ιταλία και η Ισπανία τις 
μεγαλύτερες χώρες-εισαγωγείς.
Τα σημαντικότερα εμπορικά ρεύματα υφίστανται μεταξύ των κοντινότερων 
χωρών (από τη Γαλλία και τη Γερμανία πρός την Ιταλία" από τη Μεγάλη 
Βρετανία προς την Ισπανία) εξαιτίας των εξόδων μεταφοράς που είναι 
ιδιαίτερα σημαντικά για ένα προϊόν πολύ χαμηλής αξίας.
Το εξωτερικό εμπόριο
Η αγορά παλαιοσιδήρου είναι μια ελεύθερη αγορά, στην οποία οι τιμές 
διαμορφώνονται σε συνάρτηση με τη σχέση προσφοράς-ζήτησης. Επιπλέον, 
είναι μια παγκόσμια αγορά. 0 δείκτης αναφοράς της παγκόσμιας τιμής 
είναι η "COMPOSITE PRICE" που υπολογίζεται από την IRON AGE" 
εκφράζεται σε δολλάρια. Κατά τη διάρκεια του 1984, η ζήτηση σε πολλές 
τρίτες χώρες, στις οποίες η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα βρίσκεται 
στο στάδιο της ανάπτυξης - όπως η Ισπανία, η Κορέα, η Ινδία, η Τουρκία 
κλπ - και σε ορισμένες χώρες Κρατικού εμπορίου παρουσίασε αισθητή 
αύξηση. Κατά συνέπεια, οι εξαγωγές της Κοινότητας, που ήταν 4,063 
εκατομμύρια τόννους το 1982, έφθασαν το 1983 τα 5,631 εκατομμύρια 
τόννους (+ 38,6%), ενώ για το 1984 προβλέπεται να φθάσουν τα 6,500 
εκατομμύρια τόννους.
Συνέπεια της αύξησης της ζήτησης ήταν η άνοδος των τιμών :  μεταξύ 
Ιανουάριου 1983 και Ιανουάριου 1984, η "COMPOSITE PRICE" αυξήθηκε κατά 
55%, οι επιπτώσεις όμως στις αγορές της Κοινότητας υπήρξαν 
σοβαρότερες, εξαιτίας των συναλλαγματικών ισοτιμιών των νομισμάτων

VII/12.
έναντι του δολλαρίου, οπότε για την ίδια περίοδο, οι εκφρασμένες οε 
ECU τιμές διπλασιάστηκαν ακόμα και αν είναι έκδηλο να υπενθυμιστεί ότι 
οι τιμές τον Ιανουάριο 1983 υπήρξαν ιστορικά οι κατώτατες τιμές.
Η κατάσταση αυτή δημιούργησε προβλήματα στις Κοινοτικές χώρες που 
έπρεπε να πληρώσουν αυτές τις τιμές για να λάβουν τις αναγκαίες 
ποσότητες, και κυρίως στις χώρες-εισαγωγείς, όπως η Ιταλία, η Δανία 
και η Ιρλανδία, που ζήτησαν επανειλημμένα από την Επιτροπή να 
καθορίσει ένα ανώτατο επίπεδο στις εξαγωγές προς τις τρίτες χώρες ώστε 
να επακολουθήσει πτώση των τιμών.
Παρά το ότι από το Φεβρουάριο του 1984, οι τιμές σε $ είχαν την τάση 
να σταθεροποιηθούν, οι ακανόνιστες κινήσεις του δολλαρίου συνέχισαν να 
έχουν δυσμενή επίδραση στην Κοινοτική αγορά παλαιοσιδήρου κατά τη 
διάρκεια όλου του 1984 και τις αρχές του 1985.
Εντωμεταξύ, ορισμένες χώρες - κυρίως η Ιταλία - κατάγγειλαν προβλήματα 
στον εφοδιασμό, ιδίως για τον παλαιοσίδηρο καλής ποιότητας.
Πράγματι, η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα ζητάει όλο και μεγαλύτερες 
ποσότητες παλαιοσιδήρου καλής ποιότητας, των οποίων η προσφορά 
μειώνεται συνέχεια' πρόκειται για τα εσωτερικά υπολε-ίμματα της 
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα και για τα υπολείμματα της 
μεταποιητικής βιομηχανίας.
Η μείωση των πρώτων αποτελεί συνέπεια της διάδοσης της συνεχούς 
χύτευσης και των καλλίτερων τεχνικών παραγωγής του χάλυβα ενώ τα άλλα 
εξαρτώνται από τη δραστηριότητα των διαφόρων τομέων και την ορθολογική 
οργάνωση στη χρήση της πρώτης ύλης (στην περίπτωση αυτή του χάλυβα).
ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ 1990
Οι προοπτικές για το 1990 έχουν 
στατιστικές, τις πρώτες εκτιμήσεις 
παρούσας μελέτης.καθοριστεί με βάση τις επίσημες 
για το 1984 και τις ενδείξεις της

I
V11/13-
Εχουν ειοαχθεί τα ακόλουθα βασικά υποθετικά δεδομένα :
- Το 1990, το ποσοστό του παλαιοσίδηρου που θα παράγεται από τη 
βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα θα αντιστοιχεί στο 13% του παραγόμενου 
χάλυβα εξαιτίας των τεχνικών καινοτομιών στις μεθόδους, ιδίως δε της 
διάδοσης της συνεχούς χύτευσης*
- Στο χρονικό ορίζοντα του 1990, η σχέση της παραγωγής χάλυβα με τη 
μέθοδο του οξυγόνου και με την ηλεκτρική μέθοδο θα πρέπει να 
εξελιχθεί προς μια αναλογία 70/30%*
- Η υποθετική αυτή σκέψη βασίζεται στην παρούσα κατάσταση των σχεδίων 
αναδιάρθρωσης τα οποία, σε ορισμένες περιπτώσεις, δεν έχουν ακόμα 
καθορίσει πλήρως τις νέες διαρθρώσεις σε επίπεδο χαλυβουργείων*
- Η ζήτηση παλαιοσιδήρου χάλυβα των χυτηρίων υπολογίζεται γύρω στα 4 
εκατομμύρια τόννους.
Σύμφωνα με αυτές τις υποθέσεις προέκυψαν οι ακόλουθες προοπτικές :
1982 1984 (εκτ.) 1990
Παραγωγή χάλυβα 110,4 120,3 119,7
,  (1 )
Κατανάλωση παλαιοσιδήρου 48,5 53,2 54,5
Εσωτερική παραγωγή της βιομηχανίας
σιδήρου και χάλυβα 19,3 18,0 15,5
Ποσότητες προς αγορά 29,2 35,2 39,0
Αγορές των ανεξάρτητων χυτηρίων
χυτοσίδηρου 3,5 4,0 4,5
ΣΥΝΟΛΟ απαιτήσεων 32,7 39,2 43,5
Με βάση αυτά τα δεδομένα, η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα θα πρέπει το 
1990 να προμηθευθει από την αγορα περίπου 43,5 εκατομμύρια τόννους. Η 
εσωτερική αγορά είναι, θεωρητικά, σε θέση να καλύψει αυτή τη ζήτηση, 
δεδομένων του ύψους των αποθεμάτων και της διάρθρωσης της συλλογής.
(1) Συμπεριλαμβανομένων των ενοποιημένων και ανεξάρτητων χυτηρίων χάλυβα, 
των ενοποιημένων χυτηρίων χυτοσίδηρου, των υψικαμίνων, των 
ελασματουργέ ίων.

νΐΐ/ 14.
Αντίθετα, δεν είναι προφανές ότι το ποιοτικό επίπεδο της προσφοράς θα 
είναι σε θέση να ικανοποιήσει τις ανάγκες μιας όλο και περισσότερο 
απαιτητικής ζήτησης.
Σχετικά με αυτό, ηδη από το 1984, οι υπηρεσίες της Επιτροπής 
κατέδειξαν τον κίνδυνο ύπαρξης ποιοτικής ανισορροπίας στην Κοινοτική 
αγορά.

!  νΐΐ/15.
Τμήμα 2. ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΙ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ ΜΕ 
ΠΡΩΤΕΣ ΥΛΕΣ.
Εκτός από τον παλαιοσίδηρο, μεταξύ των άλλων πρώτων υλών που προορίζονται 
για τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, περιλαμβάνονται τα μεταλλεύματα 
σιδήρου και μαγγανίου, καθώς και μεταλλεύματα των στοιχείων κράματος και 
τα σιδηροκράματα που προκύπτουν από αυτά. Μόνον τα μεταλλεύματα σιδήρου 
και μαγγανίου, καθώς και το ανθρακούχο σιδηρομαγγάνιο, υπάγονται στην 
αρμοδιότητα της συνθήκης ΕΚΑΧ, ενώ τα μεταλλεύματα των στοιχείων κράματος 
και τα άλλα σιδηροκράματα υπάγονται στην αρμοδιότητα της συνθήκης ΕΚΑΧ.
1 - Σιδηρομετάλλευμα
Από ποσοτική άποψη, δεν υπάρχει λόγος να αναμένεται έλλειψη 
μεταλλεύματος σιδήρου σε παγκόσμια κλίμακα. Είναι αλήθεια ότι, για 
λόγους αποδοτικότητας ή ανταγωνισμού στον τομέα του χάλυβα, η ζήτηση 
σιδηρομεταλλεύματος θα συνεχίσει να στρέφεται για την ικανοποίησή της 
στις πηγές πρώτων υλών που είναι, ταυτόγχρονα, οι καλλίτερες ενώ έχουν 
και το χαμηλότερο κόστος. Για το λόγο αυτό δεν τίθεται θέμα ποσότητας 
αλλά ποιότητας του μεταλλεύματος. Σ'αυτό το πλαίσιο, δεν αποκλείεται 
η εμφάνιση σημείων συμφόρισης σύντομης διάρκειας στον εφοδιασμό.
Στην Κοινότητα, η εκμετάλλευση του σιδηρομεταλλεύματος θα συνεχίσει να 
σημειώνει ύφεση. Δεδομένου ότι, με εξαίρεση σχεδόν μόνο την περίπτωση 
της Ελλάδας, όπου τα συμπυκνώματα σιδηρομεταλλεύματος υφίστανται 
εκμετάλλευση ως υποπροϊόντα της εκμετάλλευσης του νικελίου, τα 
σημερινά ορυχεία εφοδιάζουν με σιδηρομετάλλευμα μόνον την τοπική 
βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, η τύχη τους συνδέεται άμεσα με την τύχη 
αυτής της βιομηχανίας.
Η εκμετάλλευση του σιδηρομεταλλεύματος στη Γερμανία, τη Γαλλία, την 
Ελλάδα και τη Μεγάλη Βρετανία, που το 1984 έφθανε ακόμα τα 18 
εκατομμύρια τόννους απόδοση, θα σημειώσει πτώση από τώρα έως το 1990 
αποδίδοντας 12 περίπου εκατομμύρια τόννους ετησίως, γεγονός που θα 
αντιστοιχεί με περιεκτικότητα σε σίδηρο περίπου 4 εκατομμυρίων τόννων. 
Η εγχώρια παραγωγή, κατά συνέπεια, θα συνέβαλε σε ποσοστό χαμηλότερο 
του 5 % στη κάλυψη της κατανάλωσης σιδηρομεταλλεύματος στην Κοινότητα 
και θα απέβαινε, κατά συνέπεια, αμελητέα. Νέες ενισχύσεις τεχνικής

V11/16-
ψύσης που να αποβλέπουν οτο να καταστήσουν ανταγωνιστικά τα υφιστάμενα 
αποθέματα μεταλλεύματος δεν θα ήταν καθόλου χρήσιμες, καθυστερώντας 
απλά το κλείσιμο των ορυχείων χωρίς να το εμποδίσουν.
Μετά την προσχώρηση της Ισπανίας και της Πορτογαλίας, η παραγωγή 
σιδηρομεταλλεύματος στην Κοινότητα θα σημειώσει αρχικά αύξηση της 
τάξης των 7 με 8 εκατομμυρίων τόννων/έτος. Παρά το γεγονός ότι και οι 
δύο χώρες διαθέτουν κοιτάσματα σιδηρομεταλλεύματος, το σύνολο σχεδόν 
της παραγωγής προέρχεται από τα διάφορα ισπανικά μεταλλευτικά κέντρα. 
Δεδομένου ότι συχνά τα μεταλλεύματα της Ιβηρικής χερσονήσου είναι 
πτωχά σε σίδηρο και περιέχουν ακαθαρσίες, δεν είναι εκμεταλλεύσιμα 
παρά μόνο κυρίως σε συνάρτηση με μια τοπική βιομηχανία σιδήρου και 
χάλυβα. Γι'αυτό το λόγο, το μέλλον ορισμένων ορυχείων σιδήρου 
συνδέεται άμεσα με τα σχέδια αναδιάρθρωσης της βιομηχανίας σιδήρου και 
χάλυβα.
Παρ όλα αυτά, η Ισπανία εξάγει σιδηρομετάλλευμα κυρίως προς τις χώρες 
της Κοινότητας. Παράλληλα όμως, η ποσότητα του εξαγόμενου 
μεταλλεύματος, που το 1983 ανερχόταν ακόμα σε + - 1,6 εκατομμύρια 
τοννους, θα πρέπει να σημειώσει κάμψη εξαιτίας των απαιτήσεων όσον 
αφορά την ποιότητα.
Από τα προαναφερθέντα έπεται ότι η Κοινότητα είναι υποχρεωμένη να 
καταφύγει για τον εφοδιασμό της με πρώτες ύλες στις πηγές τρίτων 
χωρών, ιδίως υπερπόντιων.
Η άμεση συμμετοχή της Κοινοτικής βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα στην 
εκμετάλλευση του υπερπόντιου σιδηρομεταλλεύματος εγγυάται σήμερα για 
το 25% περίπου του εφοδιασμού. Αν όμως η οικονομική κατάσταση της 
Κοινοτικής επιχείρησης, που βρίσκεται στη Λιβερία, δεν βελτιωθεί από 
μόνη της ή χάρη στη βοήθεια τρίτων, θα χαθούν 7 με 8 εκατομμύρια 
τοννοι ετησίως, με αντίστοιχη μείωση της άμεσης Κοινοτικής συμμετοχής 
στις μεταλλευτικές δραστηριότητες στις τρίτες χώρες.
Περίπου 65% των σημερινών προμηθειών σιδηρομεταλλεύματος της 
Κοινότητας εξασφαλίζονται στο πλαίσιο μακροπρόθεσμων συμβάσεων, ώστε 
μόνο τα 10% περίπου των αγορών ,να αποτελούν αντικείμενο 
διαπραγματεύσεων στην αγορά σποτ. Είναι σκόπιμο, εντούτοις, να 
σημειωθεί ότι το 80% περίπου των συνολικών παραδόσεων προέρχονται από 
πεντε μονο χώρες. Εξάλλου, ορισμένες από τις χώρες που προμηθεύουν

V11/17-
την Κοινότητα θα ήταν δυνατό να βρεθούν αντιμέτωπες, στο άμεσο μέλλον, 
με οικονομικά ή πολιτικά προβλήματα και, κατά συνέπεια, στην περίπτωση 
αυτή δεν θα ήταν πλέον δυνατό να υπολογίζονται για το βραχυπρόθεσμο 
εφοδιασμό, με επακόλουθο ο εφοδιασμός σε πρώτες ύλες να μην είναι 
εξασφαλισμένος παρά μόνο εντός ορισμένων ορίων.
Στην παγκόσμια αγορά, η προβλεπόμενη παύση λειτουργίας εγκαταστάσεων 
με ετήσιο δυναμικό παραγωγής κάπου 50 εκατομμυρίων τόννων για λόγους 
εξάντλησης των αποθεμάτων σιδηρομεταλλεύματος ή αποδοτικότητας δεν 
αντισταθμίζεται, προς το παρόν, παρά μόνον με την αξιοποίηση ενός 
κοιτάσματος στη Βραζιλία στο πλαίσιο του έργου ΟΑΘΑύΑΘ. Εντούτοις, 
πολλές μεταλλευτικές επιχειρήσεις εργάζονται σήμερα στο 70% του 
δυναμικού τους παραγωγής και άλλα έργα, κυρίως στην Αυστραλία, θα 
υλοποιηθούν σε εύθετο χρόνο. Μια εξέλιξη αυτού του είδους θα ήταν 
δυνατό να μετατραπεί στην πράξη με νέα, ελάχιστα επιθυμητή, μείωση του 
αριθμού των χωρών που προμηθεύουν σιδηρομετάλλευμα.
Για λόγους διαφοροποίησης των αγορών σιδηρομεταλλεύματος, η Κοινότητα 
θα πρέπει, λοιπόν, να συγκεντρώσει την προσοχή της στα έργα για τα 
μεταλλεύματα της Δυτικής Αφρικής. Αν τα έργα αυτά αποδειχθούν 
αποδοτικά, θα πρέπει να καταβληθούν οι μέγιστες δυνατές προσπάθειες 
για να συμπεριληφθούν τα κοιτάσματα αυτά στην Κοινοτική πολιτική 
εφοδιασμού με πρώτες ύλες.
Μαγγάνιο και σιδηρομαγγάνιο.
Το μαγγάνιο χρησιμοποιείται στη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα :
-στις υψικαμίνους με τη μορφή μεταλλευμάτων μαγγανίου, και 
- στα χαλυβουργεία με τη μορφή :
. ανθρακούχου σιδηρομαγγανίου,
. σιδηρομαγγανίου ανακαθορισμού,
. σιδηρομαγγανίου υπερανακαθαρισμού,
. σιδηροπυριτιομαγγανίου.
Η κατανάλωση μεταλλεύματος μαγγανίου στις υψικαμίνους έχει ήδη 
σημειώσει αισθητή πτώση και, στο άμεσο μέλλον, θα εκμηδενιστεί. Όσον 
αφορά την κατανάλωση στα χαλυβουργεία, αυτή υπολογίζεται σε + - 6 Κθ 
μαγγανίου ανά τόννο χάλυβα, με πτωτική τάση. Παράλληλα, η κατανάλωση

VII/18.
με τη μορφή ανθρακούχου σιδηρομαγγανίου βαίνει μειούμενη υπέρ των 
άλλων κραμάτων μαγγανίου. Για το 1990, είναι δυνατό να προβλεφθεί 
μέοη ειδική κατανάλωση μόνο 4,5 KG ανά τόννο (που αντιστοιχεί οε 
3,4 KG μαγγανίου). Δεδομένου ότι ακριβώς όοον αφορά το ανθρακοΰχο 
σιδηρομαγγάνιο είναι που η Κοινοτική παραγωγή καλύπτει ακόμα το 75 % 
περίπου των αναγκών, αυτή η μείωση έχει αρνητικές επιπτώσεις στην 
εξέλιξη αυτού του τομέα στην Κοινότητα. Πρέπει να ληφθούν υπόψη οι 
αντίκτυποι σε κοινωνικό και περιφερειακό επίπεδο.
Οσον αφορά την ασφάλεια του εφοδιασμού, το μαγγάνιο δεν θέτει ποσοτικά 
προβλήματα. Αντίθετα όμως οι μεταλλευτικοί πόροι είναι πολύ 
περιορισμένοι από άποψη κατανομής, το γεγονός δε αυτό πρέπει να 
προσεχθεί ιδιαίτερα.
3. Τα άλλα στοιχεία κράματος
Η Κοινότητα είναι πτωχή σε κοιτάσματα πρώτων υλών στον τομέα των 
στοιχείων κράματος. Εκμεταλλεύσιμα κοιτάσματα χρωμίου και νικελίου 
υπάρχουν μόνο στην Ελλάδα, ενώ στην Νότια Γαλλία και στη Μεγάλη 
Βρετανία υπάρχουν κοιτάσματα βολφραμίου. Από άποψη όμως ποιότητας και 
μεγέθους δεν είναι δυνατό να συγκριθούν με τα σημαντικά υπερπόντια 
κοιτάσματα.
Μέχρι σήμερα, η δύναμη της Κοινότητας στηριζόταν στη μετατροπή των 
μεταλλευμάτων των στοιχείων κράματος. Δεδομένου ότι η Κοινότητα δεν 
πλεονεκτεί καθόλου στον τομέα αυτό, αν εξαιρεθούν η τεχνογνωσία 
(KNOW-HOW) και οι εγκαταστάσεις της, που δεν είναι άλλωστε πια πολύ 
ούγχρονες, και ότι οι χώρες παραγωγοί μεταλλεύματος του τρίτου κόσμου 
επιμένουν να μετατρέπουν, οι ίδιες το μετάλλευμα σε σιδηροκράματα, η 
βιομηχανία μας (π.χ. των συνήθων κραμάτων) βρίσκεται σε δύσκολη 
κατάσταση.
Πέρα από αυτά, για ορισμένες πρώτες ύλες υπάρχει ο κίνδυνος 
δημιουργίας εξωτερικών ολιγοπωλίων ή μονοπωλίων ή συγχωνεύσεων 
εξαιτίας κοινών συμφερόντων, ζητήματα στα οποία οι βιομηχανίες της 
Κοινότητας δεν μπορούν να ασκήσουν καμία επιρροή. Δεδομένης της 
συγκυρίας που είναι ταυτόγχρονα ευνοϊκή για τον τομέα της παραγωγής 
και για τον τομέα της κατανάλωσης σιδηροκραμάτων, η εξέλιξη αυτή δεν

ί
νΐΐ/19.
είναι ακόμα παρά ελάχιστα μόνο αισθητή. Είναι αλήθεια, εντούτοις, ότι 
το εγχώριο δυναμικό παραγωγής χρειάστηκε ήδη να μειωθεί κατά τα δύο 
τρίτα στην περίπτωση του σιδηροχρωμίου.
Για λόγους που σχετίζονται με την πολτική του εφοδιασμού με πρώτες 
ύλες, η Κοινότητα κατόρθωσε να ρυθμίσει την αγορά της απομένουσας 
παραγωγής από τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα. Το μέλλον θα δείξει 
αν, σε περίπτωση νέας κρίσης, η βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα θα 
παραμείνει "πιστή" στη βιομηχανία του εγχώριου σιδηροχρωμίου ή αν, 
εξαιτιάς πρόσκαιρων πλεονεκτημάτων, θα αποβεί πλήρως εξαρτώμενη από 
τις τρίτες χώρες-παραγωγούς. Ανάλογη εξέλιξη διαγράφεται και στην 
περίπτωση άλλων συνήθων κραμάτων (π.χ. το σιδηρομαγγάνιο).
Το παράδειγμα του σιδηροχρωμίου είναι ενδεικτικό της κατάστασης που 
επικρατεί σε όλη τη βιομηχανία σιδηροκραμάτων της Κοινότητας και θα 
πρέπει να οδηγήσει σε προβληματισμό τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα. 
Τελικά, από τη στάση της έναντι της βιομηχανίας σιδηροκραμάτων θα 
εξαρτηθεί το κατά πόσο, για τις ανάγκες του εφοδιασμού της με πρώτες 
ύλες, θα πρέπει η Κοινοτική βιομηχανία σιδηροκραμάτων, ακολουθώντας το 
παράδειγμα της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα, να μετάσχει μόνη ή με 
τη χρηματοδοτική ενίσχυση της Κοινότητας σε έργα που εκτελούνται σε 
τρίτες χώρες.

VII/20.
Τμήμα 3. ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΣ ΕΦΟΔΙΑΣΜΟΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΣΙΔΗΡΟΥ ΚΑΙ ΧΑΛΥΒΑ
1. Εισαγωγή
Δεν προβλέπονται δυσχέρειες για τον ποσοτικό εφοδιασμό της βιομηχανίας 
σιδήρου και χάλυβα από τώρα μέχρι το 1990 και πέρα από αυτό.
Οσον αφορά τις υψικαμίνους, αναμένεται η εντονότερη χρήση της έγχυσης 
στερεών καυσίμων. Στους τομείς που καλύπτουν τις τάσεις που 
προηγούνται και έπονται των υψικαμίνων, προβλέπεται να εκτελεστεί νέα 
πρόοδος όσον αφορά την ορθολογική χρησιμοποίηση της ενέργειας.
2. Ανάγκες σε στερεά καύσιμα για τις υψικαμίνους.
Οπως αναφέρεται στο κεφάλαιο III, η υπόθεση με βάση την οποία γίνονται 
εκτιμήσεις είναι ότι το 1990 η ετήσια παραγωγή ακατέργαστου χάλυβα της 
Κοινότητας θα ήταν δυνατό να φθάσει τα 120 εκατομμύρια τόννους 
κατ'ανώτατο όριο, δηλαδή να παραμείνει ίδια με εκείνη του 1984. 
Εφόσον η παραγωγή χάλυβα με ηλεκτρική κάμινο εξακολουθεί να είναι σε 
μεγάλο βαθμό καθορισμένη από τα επιμήκη προϊόντα, και τούτο για λόγους 
ποιότητας, είναι δυνατό να προεξοφληθεί μια σταθερή παραγωγή χάλυβα 
γύρω στα 31 εκατομμύρια τόννους. Το υπόλοιπο της παραγωγής της
βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα, δηλαδή 120-31 = 89 εκατομμύρια τόννοι, 
λαμβάνεται με τη μέθοδο του οξυγόνου για την παραγωγή χάλυβα, κατά την 
οποία χρειάζεται χυτοσίδηρος και, σε πρώτη φάση, καύσιμα για
υψικαμίνους.
Για παραγωγή χάλυβα με οξυγόνο 89 εκατομμυρίων τόννων, είναι δυνατό να 
προβλεφθούν ανάγκες σε χυτοσίδηρο, συμπεριλαμβανομένων του χυτοσίδηρου 
χυτηρίου και του σιδηρομαγγανίου, από 82 έως 85 εκατομμύρια τόννοι 
(1984 :  83,5 εκατομμύρια τόννοι) ανάλογα με την ποσότητα του
παλαιοσιδήρου που χρησιμοποιείται στον μεταλλακτήρα*"
Ως επακόλουθο της χρησιμοποίησης λιγότερων ποσοτήτων πετρελαίου, η 
κατανάλωση οπτάνθρακα και καρβουνόσκονης ανήλθε το 1981 σε 600 KG ανά 
τόννο χυτοσίδηρου. Από τότε, παρατηρεί ται σταθερή μείωση της
κατανάλωσης στερεών καυσίμων" για το 1990, είναι δυνατό να αναμένεται
(1) Η χρησιμοποίηση του παλαιοσίδηρου διαφέρει εξαιρετικά από επιχείρηση 
σε επιχείρηση καί έχει χρονικές διακυμάνσεις.

I I
VII/21.
κατανάλωση 550 KG, από τα οποία τα 510 KG αφορούν τον οπτάνθρακα, 
συμπεριλαμβανομένης της καρβουνόσκονης, και τα 40 KG τον κονιοποιημένο 
άνθρακα. Το 1984 υπήρχαν στην Κοινότητα επτά εγκαταστάσεις έγχυσης 
άνθρακα στις υψικαμίνους, που χρησιμοποιούσαν περίπου 0,5 εκατομμύριο 
τόννους κονιοποίημένου άνθρακα για την υποκατάσταση της ίδιας περίπου 
ποσότητας οπτάνθρακα’ σε γενικές γραμμές αναμένεται αύξηση της 
χρησιμοποίησης αυτής της μεθόδου.
Αλλες μέθοδοι που υποκαθιστούν τον οπτάνθρακα δεν θα πρέπει να 
επηρεάσουν καθόλου τις ανάγκες σε οπτάνθρακα από τώρα έως το 1990.
Με βάση τις υποθέσεις που προαναφέρθηκαν, είναι δυνατό να υπολογιστούν 
οι μέσες ανάγκες σε οπτάνθρακα και της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα 
σε 42 έως 43,5 εκατομμύρια τόννους. Εκτός από τις ανάγκες αυτής της 
βιομηχανίας, προβλέπεται γύρω στα 1990 μια μέση ετήσια ανάγκη 5 έως 6 
εκατομμυρίων τόννων. Αν σ'αυτές τις ποσότητες προστεθούν οι καθαρές 
ετήσιες εξαγωγές που αντιστοιχούν σε 2 έως 3,5 εκατομμύρια τόννους, 
λαμβάνεται για το 1990 σύνολο αναγκών σε οπτάνθρακα 49 έως 53 
εκατομμύρια τόννοι, για την παραγωγή των οποίων απαιτούνται 66 έως 72 
εκατομμύρια τόννοι άνθρακα.
3. Εφοδιασμός με στερεά καύσι μα.
Για την παραγωγή των 49 έως 53 εκατομμυρίων τόννων οπτάνθρακα που 
προαναφέρθηκαν, θα πρέπει, σε περίπτωση εκμετάλλευσης κατά 90 % των 
εγκαταστάσεων οπτανθρακοποίησης, να υπάρχει δυναμικό παραγωγής 54 έως 
59 εκατομμύρια τόννων ετησίως. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία 
των φορέων εκμετάλλευσης αυτών των εγκαταστάσεων στην Κοινότητα, το 
δυναμικό οπτανθρακοποίησης που ήταν 66 εκατομμύρια τόννοι το 1984 θα 
πρέπει να πέσει στα 64 εκατομμύρια τόννους το 1987. Κατά τα 
φαινόμενα, το δυναμικό θα συνεχίσει να ελαττώνεται και μετά το 1987, 
θα πρέπει όμως να εξακολουθήσει να επαρκεί το 1990 για την κάλυψη των 
αναγκών σε οπτάνθρακα που υπολογίστηκαν προηγουμένως.
Η παραγωγή του απαιτούμενου άνθρακα οπτανθρακοποίησης δεν θα πρέπει να
δημιουργήσει προβλήματα, πράγμα που ισχύει επίσης και για τα άλλα 
στερεά καύσιμα.

νΐΙ/ 22.
4· Αλλοι τρόποι ενεργειακού εφοδιασμού της βιομηχανίας οιόήρου και 
χάλυβα.
Ούτε και στον τομέα αυτό προβλέπονται, από τώρα έως το 1990 και πέρα 
από αυτό, δυσχέρειες οτον εφοδιασμό της βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα 
με υγρά καύσιμα, αέριο και ηλεκτρική ενέργεια για την παραγωγή του 
χάλυβα και τη μεταποίησή του σε μεταγενέστερο στάδιο.
5. Εξοικονόμηση ενέργειας.
Η Κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα συμμετέχει σε ποσοστό 8 % 
περίπου στο σύνολο της κατανάλωσης πρωτογενούς ενέργειας της 
Κοινότητας και σε ποσοστό 20 % στην κατανάλωση του βιομηχανικού τομέα.
Η εξοικονόμηση ενέργειας αποτελεί ένα από τα μέσα που είναι αναγκαία 
για την επίτευξη του στόχου της βελτίωσης της ανταγωνιστικότητας και 
της βιωσιμότητας της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα. Το 
κόστος της ενέργειας σε σχέση με το κόστος της παραγωγής του χάλυβα 
ανέρχεται σε 25-30 % περίπου για την ενοποιημένη βιομηχανία σιδήρου 
και χάλυβα και σε 15-20 % ^ 5 για τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα που 
χρησιμοποιεί ηλεκτρικές καμίνους.
Η εξοικονόμηση ενέργειας που είναι δυνατόν να πραγματοποιηθεί κατά το 
1990 μπορεί να εκτιμηθεί σε σχέση με την ενεργειακή κατανάλωση το 1983 
σε 5 % (4 έως 5 εκατομμύρια τόννοι ισοδύναμου πετρελαίου ετησίως). Η 
εξοικονόμηση αυτή είναι δυνατόν να επιτευχθεί κυρίως με :
- ΤΠ χρησιμοποίηση βέλτιστων από ενεργειακή άποψη πρώτων υλών, π.χ. 
μέγιστη δυνατή χρησιμοποίηση του εγχώριου παλαιοσιδήρου" 
αποτελεσματικότερη ενεργειακή διαχείριση και περιορισμό των απωλειών 
στις υφιστάμενες μεθόδους και εξοπλισμούς^25.
εντονότερη χρήση των τεχνικών ανάκτησης της ενέργειας και 
χρησιμοποίησης των αέριων ανάκτησης :  π.χ. ανάκτηση της αντίθλιψης
στα στόμια των υψικαμίνων, ανάκτηση του αερίου των μεταλλακτήρων.
(1) Χωρίς να λαμβάνεται υπόψη το ενεργειακό περιεχόμενο του παλαιοσίδηρου.
(2) π.χ. ανάκτηση της θερμότητας.