EL Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης C 164/50

Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών με θέμα «Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επί της πολιτικής ανταγωνισμού 2016»

(2018/C 164/09)

Εισηγητής: ο κ. Michael Murphy (IE/EPP), μέλος του Κομητειακού Συμβουλίου Τίπερερι Έγγραφο αναφοράς: Έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επί της πολιτικής ανταγωνισμού 2016 COM(2017) 285 final

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

1. επιδοκιμάζει την ετήσια έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής επί της πολιτικής ανταγωνισμού για το 2016, και ιδίως επικροτεί την αναγνώριση του γεγονότος ότι η πολιτική ανταγωνισμού έχει άμεση επίδραση στις ζωές των ανθρώπων. Επισημαίνει, στο πλαίσιο αυτό, ότι μια αποτελεσματική πολιτική ανταγωνισμού αποτελεί σημαντικό στοιχείο για την αποτελεσματική λειτουργία της ενιαίας αγοράς και παρέχει σημαντικά οφέλη στους καταναλωτές μέσω της ενθάρρυνσης της επιχειρηματικότητας, της καινοτομίας, της αποτελεσματικότητας, καθώς και μέσω της παροχής εκτεταμένων δυνατοτήτων επιλογής στους πολίτες της ΕΕ·

2. είναι της άποψης ότι η παγκοσμιοποιημένη οικονομία απαιτεί τη διαμόρφωση ενός περιβάλλοντος ελεύθερου και θεμιτού ανταγωνισμού με ισότιμους όρους και, ως εκ τούτου, τη ρύθμιση του ανταγωνισμού και όχι απλώς την καλλιέργεια μιας «νοοτροπίας» ανταγωνισμού. Υποστηρίζει, ταυτοχρόνως, τη δέσμευση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να συνεργαστεί με άλλα όργανα της ΕΕ, διεθνείς οργανισμούς και φορείς επιβολής της νομοθεσίας ανταγωνισμού σε όλο τον κόσμο·

3. επικροτεί το έργο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσον αφορά την επιβολή των κανόνων ανταγωνισμού αλλά, κατά τη διάθεση των πόρων για την εφαρμογή της πολιτικής ανταγωνισμού, ζητεί να λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι εθνικές και περιφερειακές βιομηχανικές πολιτικές των κρατών μελών για επενδύσεις, ιδίως για τις βιομηχανικές πολιτικές που εμπίπτουν σε εθνικές αρμοδιότητες ευρισκόμενες εκτός του πεδίου εφαρμογής των συνθηκών της ΕΕ·

4. τονίζει ότι χρειάζεται μεγαλύτερη διαφάνεια στον τρόπο λήψης αποφάσεων από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή όσον αφορά τη χορήγηση πόρων για σημαντικές έρευνες για τον ανταγωνισμό σε επίπεδο ΕΕ, και ότι πρέπει να ληφθεί μέριμνα έτσι ώστε οι εν λόγω αποφάσεις να συνδέονται πάντοτε με απτά αποτελέσματα που ενισχύουν την ενιαία αγορά·

5. υποστηρίζει ότι εναπόκειται στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή να διασφαλίσει μια συνολική προσέγγιση όσον αφορά την αντιμετώπιση των ζητημάτων που απορρέουν από τον διεθνή ανταγωνισμό και τις παγκόσμιες αγορές, μέσω του ενισχυμένου συντονισμού των πολιτικών και των μέσων της ΕΕ και μέσω της καλύτερης αναγνώρισης της περιφερειακής διάστασης·

6. τονίζει ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα συνεχίσει να υπόκειται στους κανόνες ανταγωνισμού της ΕΕ τουλάχιστον μέχρι τις 31 Μαρτίου 2019 και ότι οι έρευνες που θα έχουν ξεκινήσει πριν από αυτήν την ημερομηνία —όπως αυτή που άρχισε στις 26 Οκτωβρίου 2017 με θέμα τις απαλλαγές που χορηγεί η χώρα σε πολυεθνικές για να τις προστατεύει από τους κανόνες περί φοροαποφυγής— πρέπει να συνεχίσουν να ισχύουν ακόμη και αν ολοκληρωθούν μετά την ημερομηνία αυτή·

7. συμφωνεί ότι δεν μπορεί να γίνεται κατάχρηση της αποχώρησης του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ ως οχήματος για την πλήρη εγκατάλειψη οποιουδήποτε ελέγχου των κρατικών ενισχύσεων· ωστόσο, πιστεύει ότι η οικονομική αναταραχή που προκλήθηκε σε άλλα κράτη μέλη της ΕΕ λόγω του Brexit, θα πρέπει να οδηγήσει σε επέκταση των γενικών κανονισμών απαλλαγής κατά κατηγορία και σε προσωρινή χαλάρωση ή αναστολή των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις σε ορισμένους κλάδους που ενδέχεται να πληγούν περισσότερο, εφόσον δεν συνιστούν επιλεκτικές ενισχύσεις, οι οποίες αντιβαίνουν στον στόχο, σύμφωνα με τον οποίο οι κανόνες της ΕΕ πρέπει να εφαρμόζονται δίκαια για όλες τις επιχειρήσεις·

Κρατικές ενισχύσεις και φορολογικές αποφάσεις (tax rulings)

8. επικροτεί το έργο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσον αφορά την καταπολέμηση των παράνομων κρατικών ενισχύσεων που χορηγούνται με τη μορφή επιλεκτικών φορολογικών πλεονεκτημάτων. Πρόκειται για ένα αποτελεσματικό μέσο που χρησιμοποιείται έτσι ώστε αφενός μεν οι κανόνες της ΕΕ να εφαρμόζονται με δίκαιο τρόπο σε κάθε επιχείρηση που αναπτύσσει επιχειρηματικές δραστηριότητες στην ενιαία αγορά της ΕΕ, ανεξάρτητα από το μέγεθος, τον τομέα δραστηριότητας ή την εθνικότητα, αφετέρου δε οι επιχειρήσεις να φορολογούνται κατ’ αναλογία με το μέγεθος και τον πλούτο τους προκειμένου να συνεισφέρουν στη χρηματοδότηση των δημοσίων υπηρεσιών και την καταπολέμηση των ανισοτήτων, που έχουν μεγαλύτερη σημασία στο τοπικό επίπεδο·

9. επιμένει πως, σε ό,τι αφορά τη φοροδιαφυγή, το ζήτημα των φορολογικών αποφάσεων τύπου «tax ruling» αποτελεί μέρος της συνολικής προσπάθειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την καταπολέμηση της φοροαποφυγής από μεγάλες εταιρείες, όπως, παραδείγματος χάρη, μέσω της δέσμης μέτρων για την καταπολέμηση της φοροαποφυγής, της υποβολής εκθέσεων ανά χώρα, της δέσμης μέτρων για τη μεταρρύθμιση της φορολογίας των μεγάλων εταιρειών, καθώς και των νέων κανόνων διαφάνειας για τους μεσάζοντες φορολογικού σχεδιασμού. Υπογραμμίζει, επίσης, ότι η ΕΕ πρέπει να εξετάσει κατά πόσον νέες ρυθμίσεις, αντί της αστυνόμευσης, θα μπορούσαν να παρέχουν μεγαλύτερη ασφάλεια όσον αφορά τις φορολογικές αποφάσεις εντός των κρατών μελών, και να εξετάσει κατά πόσον πρέπει να θεσπιστεί διαδικασία κυρώσεων υπέρ των ιδίων πόρων του προϋπολογισμού της ΕΕ στο πλαίσιο τυχόν νέου κανονιστικού καθεστώτος·

10. φρονεί ότι η αποκλειστική αρμοδιότητα της ΕΕ —όπως κατοχυρώνεται στο άρθρο 3 της ΣΛΕΕ όσον αφορά τη θέσπιση των κανόνων ανταγωνισμού που είναι αναγκαίοι για τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς— δεν επηρεάζει το κυρίαρχο δικαίωμα των κρατών μελών να καθορίζουν τα δικά τους συστήματα φορολόγησης εταιρειών ή να καθορίζουν δικούς τους φορολογικούς συντελεστές. Αναγνωρίζει, ωστόσο, ότι τα κράτη μέλη πρέπει να τηρούν ίσους όρους ανταγωνισμού για επιχειρήσεις και καταναλωτές σε όλη την εσωτερική αγορά της ΕΕ (1)·

11. σημειώνει ότι η πιο γνωστή απόφαση της ΓΔ Ανταγωνισμού ελήφθη στις 30 Αυγούστου του 2016. Σύμφωνα με αυτήν, διαπιστώθηκε ότι συγκεκριμένες φορολογικές αποφάσεις τύπου «tax ruling» που εκδόθηκαν στην Ιρλανδία το 1991 και τον Μάιο του 2007 υπέρ δύο εταιρειών του ομίλου Apple που ήταν εγκατεστημένες στην Ιρλανδία, συνιστούσαν κρατική ενίσχυση δυνάμει του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αναγνωρίζει ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ισχυρίζεται στην απόφασή της ότι, παρέχοντας τα αμφιλεγόμενα φορολογικά πλεονεκτήματα στις επιχειρήσεις του ομίλου Apple, επιτρέποντάς τους να καθορίζουν τον εταιρικό φόρο που οφείλουν να καταβάλλουν ετησίως στην Ιρλανδία για το χρόνο ισχύος της απόφασης, η Ιρλανδία χορήγησε παράνομα κρατικές ενισχύσεις στις επιχειρήσεις και στον όμιλο Apple, κατά παράβαση του Άρθρου 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης, τις οποίες η Ιρλανδία οφείλει να ανακτήσει δυνάμει του Άρθρου 16 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1589. Υπογραμμίζει ότι, σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η απόφαση αυτή δεν θέτει υπό αμφισβήτηση το γενικό φορολογικό σύστημα της Ιρλανδίας ή τον συντελεστή φορολογίας εταιρειών που αυτή εφαρμόζει·

12. σημειώνει ότι η εφαρμογή σε εθνικό επίπεδο της οδηγίας 2016/1164/ΕΕ του Συμβουλίου για τη θέσπιση κανόνων κατά των πρακτικών φοροαποφυγής που επηρεάζουν άμεσα τη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς δημιουργεί προβλήματα. Το άρθρο 4 παράγραφος 4 της εν λόγω οδηγίας προβλέπει παρέκκλιση από τον κανόνα περιορισμού των τόκων όσον αφορά τα δάνεια που χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση μακροπρόθεσμων δημοσίων έργων υποδομής. Ακόμη και αν η οδηγία επιτρέπει ευρέως τη δυνατότητα παρέκκλισης για δραστηριότητες, οι οποίες θεωρείται ότι εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον, τα κράτη μέλη δεν κάνουν πλήρη χρήση αυτής της δυνατότητας·

13. υπενθυμίζει ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή υπολόγισε ότι η συγκεκριμένη ενίσχυση που χορήγησε η Ιρλανδία σε αυτές τις εταιρείες του ομίλου Apple ανήλθε σε 13 δισεκατ. ευρώ και ότι τα ποσά αυτά πρέπει να επιστραφούν στο ιρλανδικό Δημόσιο, ωστόσο, η ιρλανδική κυβέρνηση προσέφυγε κατά της συγκεκριμένης απόφασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ενώπιον του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Εντούτοις, από την απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής η ιρλανδική κυβέρνηση είχε προθεσμία τεσσάρων μηνών (δηλαδή μέχρι τον Ιανουάριο του 2017) για την ανάκτηση των παράνομων κρατικών ενισχύσεων αλλά, παρά τις προσπάθειες της να συλλέξει το πρωτοφανές αυτό ποσό προκειμένου να κατατεθεί ως μεσεγγύηση εκκρεμούσης της οριστικής δικαστικής απόφασης, απέτυχε να εισπράξει τα 13 δισεκατ. ευρώ εντός της τεθείσας προθεσμίας, με συνέπεια η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να παραπέμψει στις 4 Οκτωβρίου 2017 την Ιρλανδία στο Δικαστήριο της ΕΕ. Πάντως, αμφότερα τα μέρη, ελπίζουν ότι θα αποφευχθούν οι δικαστικές κυρώσεις·

14. ζητεί την ταχεία ολοκλήρωση της εκδίκασης των υποθέσεων Apple για λόγους ασφάλειας δικαίου ανταγωνισμού όσον αφορά τον αντίκτυπο σε άλλες υφιστάμενες φορολογικές αποφάσεις·

Πρωτοβουλία για τον εκσυγχρονισμό των κρατικών ενισχύσεων

15. υποστηρίζει την άποψη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ότι η ενισχυμένη διαφάνεια στις δημόσιες δαπάνες έχει καίρια σημασία για τη βέλτιστη χρήση των χρημάτων των φορολογουμένων, και θεωρεί ότι η διαφάνεια αποτελεί επίσης τρόπο ενίσχυσης της εμπιστοσύνης των πολιτών στη νομιμότητα των δημόσιων αρχών·

16. επαναλαμβάνει (2) ότι τα ευρωπαϊκά καθεστώτα ενισχύσεων για τις υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος (ΥΓΟΣ) δεν θα πρέπει να περιορίζονται μόνο στις γενικές αρχές του ανταγωνισμού, αλλά πρέπει να λαμβάνουν πλήρως υπόψη την ευρεία διακριτική ευχέρεια που έχει δοθεί από τις Συνθήκες στα κράτη μέλη για τον χαρακτηρισμό μιας υπηρεσίας ως ΥΓΟΣ, καθώς και τις αρχές της τοπικής και της περιφερειακής αυτοδιοίκησης, της οικονομικής, κοινωνικής και εδαφικής συνοχής, όπως επίσης και την αρχή της ουδετερότητας έναντι του καθεστώτος της ιδιοκτησίας στα κράτη μέλη (άρθρο 3 της ΣΕΕ, άρθρα 14, 106 και 345 της ΣΛΕΕ, καθώς και το Πρωτόκολλο αριθ. 26). Οι ΥΓΟΣ θα πρέπει να αντικατοπτρίζουν τις διαφορές όσον αφορά τις ανάγκες, τις προτιμήσεις των χρηστών και καθεστώτων δημοσίων συμβάσεων, οι οποίες μπορούν να προκύψουν από τις εκάστοτε γεωγραφικές, κοινωνικές ή πολιτισμικές συνθήκες και τις δημοκρατικές διαδικασίες που εφαρμόζονται στα κράτη μέλη. Ο έλεγχος των κρατικών ενισχύσεων μπορεί να διενεργείται μόνον στην περίπτωση που η εθνική, περιφερειακή ή τοπική ρύθμιση και χρηματοδότηση των ΥΓΟΣ έχει προεκτάσεις πέραν των εθνικών συνόρων ή στην εσωτερική αγορά·

17. εκφράζει τη λύπη του για το γεγονός ότι η ετήσια έκθεση επί της πολιτικής ανταγωνισμού για το 2016 αποδίδει πολύ μικρή σημασία στα ζητήματα που αφορούν τις κρατικές ενισχύσεις για ΥΓΟΣ και, ειδικότερα, δεν παρέχει σαφήνεια όσον αφορά την επανεξέταση της «δέσμης μέτρων Almunia» και την αναθεώρηση του κανονισμού περί ενισχύσεων ήσσονος σημασίας για ΥΓΟΣ. Υπενθυμίζει, στο πλαίσιο αυτό, ότι η ΕτΠ έχει απευθύνει έκκληση για τα εξής: — εκπόνηση λεπτομερών κατευθυντήριων γραμμών, με σκοπό την εκπλήρωση του τέταρτου κριτηρίου «Altmark», σχετικά με το τι είναι μια μέση επιχείρηση με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένη με τα αναγκαία μέσα, — επανεξέταση του ορισμού του εύλογου κέρδους μιας ΥΓΟΣ, ιδίως προκειμένου να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι —μέσω διαφόρων ειδών κινήτρων ή λόγω αύξησης του ποσοστού του αναγνωρίσιμου εύλογου κέρδους— τα κέρδη αυτά επανεπενδύονται συχνά σε υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος (ΥΓΟΣ), — αύξηση των ορίων de minimis στις κρατικές ενισχύσεις των ΥΓΟΣ, — αύξηση του κατώτατου ορίου για την απαλλαγή από την υποχρέωση κοινοποίησης σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ των κρατικών ενισχύσεων υπό τη μορφή αντιστάθμισης που χορηγούνται σε επιχειρήσεις, οι οποίες είναι επιφορτισμένες με την παροχή ΥΓΟΣ στο αρχικό όριο που ίσχυε ήδη πριν από το 2011 και ανερχόταν σε 30 εκατ. ευρώ·

18. επαναλαμβάνει (3) το αίτημά της για διεύρυνση του ορισμού της κοινωνικής στέγασης, ο οποίος περιέχεται στην απόφαση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής της 20ής Δεκεμβρίου 2011: για να διασφαλιστούν η ευρεία διακριτική ευχέρεια των κρατών μελών στον τομέα του σχεδιασμού, της παροχής, της χρηματοδότησης και της οργάνωσης της κοινωνικής στέγασης και η ελευθερία δημοκρατικών επιλογών, θα πρέπει να καταργηθεί ο περιορισμός της έννοιας της κοινωνικής στέγασης σε «πολίτες ευρισκόμενους σε μειονεκτική θέση ή σε ευπαθείς κοινωνικές ομάδες». Θα πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη προτεραιότητα στο δικαίωμα σε προσιτή και κατάλληλη στέγη, δεδομένου ότι η αδυναμία της αγοράς στέγης να καλύψει τις στεγαστικές ανάγκες όλων των πολιτών δεν επηρεάζει μόνον αυτούς που δεν έχουν πρόσβαση σε στέγη, αλλά και εκείνους που διαβιούν σε ανθυγιεινές, υπερπλήρεις ή ακατάλληλες κατοικίες, ή ακόμη και εκείνους που δαπανούν το μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματός τους για την πληρωμή του ενοικίου ή της μηνιαίας δόσης του δανείου τους·

19. εφιστά την προσοχή στη μελέτη που δημοσίευσε η ΕτΠ στις 9 Ιουνίου 2017 με θέμα «Εφαρμογή της απόφασης και του πλαισίου για τις ΥΓΟΣ: συμμετοχή των ΤΠΑ στη διαδικασία υποβολής εκθέσεων και κατάσταση όσον αφορά την αξιολόγηση των κοινωνικών υπηρεσιών ως οικονομικών δραστηριοτήτων» και στα αντίστοιχα συμπεράσματά της, σύμφωνα με τα οποία: — στις 22 από τις εθνικές εκθέσεις σχετικά με την εφαρμογή της «δέσμης μέτρων Almunia», οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές συμμετείχαν άμεσα ή έμμεσα στην κατάρτισή τους,

καθώς και στις συστάσεις της μελέτης, σύμφωνα με τις οποίες:

— απαιτούνται διευκρινίσεις όσον αφορά τον χαρακτηρισμό μιας κοινωνικής υπηρεσίας ως οικονομική δραστηριότητα, ιδίως στον κοινωνικό τομέα και στον τομέα της υγείας, τον υπολογισμό της αντιστάθμισης συμπεριλαμβανομένου του εύλογου κέρδους, καθώς και τις ενδεχόμενες ασυνέπειες μεταξύ των διαφόρων εγγράφων που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη.

— οι υποχρεώσεις υποβολής εκθέσεων θα πρέπει να απλουστευτούν,

— η ανταλλαγή βέλτιστων πρακτικών θα πρέπει να προωθηθεί περαιτέρω·

20. υποστηρίζει, ως εκ τούτου, ότι ο ρόλος των τοπικών και περιφερειακών αρχών, ως παρόχων υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος, στη διασφάλιση και την ενίσχυση της κοινωνικής διάστασης της ενιαίας αγοράς είναι ακόμη πιο σημαντικός σε ένα πλαίσιο υψηλών επιπέδων ανεργίας, γήρανσης του πληθυσμού, κοινωνικής αναταραχής και ευαίσθητων οικονομικών συνθηκών. Θεωρεί ότι τα οφέλη από τις υπηρεσίες αυτές είναι άμεσα αισθητά από τους πολίτες και, εν προκειμένω, συμβάλλουν στη βελτίωση και ενίσχυση της εμπιστοσύνης των πολιτών στους δημόσιους θεσμούς·

21. υπογραμμίζει τη συλλογική ευθύνη όλων των επιπέδων της δημόσιας διοίκησης για την παροχή βιώσιμων δημόσιων υπηρεσιών σε κάθε πολίτη της ΕΕ και θεωρεί ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή οφείλει να βασίζει τον έλεγχο των κρατικών ενισχύσεων που χορηγούνται σε υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος στην αρχή της αξιοπιστίας, έτσι ώστε να βοηθά τις αρμόδιες αρχές και τους συναρμοδίους, αντί να θεωρεί, ευθύς εξαρχής, ότι οι τοπικές και οι περιφερειακές αρχές παραβιάζουν τους κανόνες κατά την παροχή υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος·

22. χαιρετίζει τις προσπάθειες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής όσον αφορά την απλούστευση της εφαρμογής των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις, ιδίως τη σχετική με την έννοια της ενίσχυσης ανακοίνωση, καθώς και το γεγονός ότι στην έκθεση ανταγωνισμού αναγνωρίζεται ότι έχει μεγάλη σημασία να διευκολυνθούν οι δημόσιες επενδύσεις και να μεγιστοποιηθεί το αποτέλεσμα των επενδύσεων στην οικονομική ανάπτυξη και την απασχόληση, γεγονός που αντικατοπτρίζει, κατά κάποιον τρόπο, το αίτημα της ΕτΠ για περαιτέρω απλούστευση και απαλλαγές στον τομέα των υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος·

23. αμφισβητεί, ωστόσο, τον βαθμό ασφάλειας δικαίου που επιτυγχάνεται με την ανακοίνωση, ιδίως στον τομέα των υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος, δεδομένου ότι διάφοροι συναρμόδιοι επισημαίνουν την πολυπλοκότητα και ενδεχόμενες ασυνέπειες μεταξύ των διαφόρων εγγράφων που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη, με αποτέλεσμα να είναι ασαφές ποιος κανόνας πρέπει να εφαρμόζεται σε καθεμία περίπτωση (4)·

24. εκφράζει επίσης ανησυχίες όσον αφορά το διοικητικό φόρτο που συνεπάγονται οι απαιτήσεις υποβολής εκθέσεων σύμφωνα με την απόφαση και το πλαίσιο για τις υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος, όπως αναφέρεται σε ορισμένες από τις εν λόγω εκθέσεις ανά χώρα·

Ψηφιακή ενιαία αγορά

25. υποστηρίζει σταθερά τις προσπάθειες να χρησιμοποιηθεί η ψηφιακή στρατηγική για την ενιαία αγορά ως όχημα για μια ανάπτυξη χωρίς αποκλεισμούς σε όλες τις περιφέρειες της ΕΕ, δεδομένου ότι με τη βελτίωση της πρόσβασης σε ευρυζωνικές υπηρεσίες και υπηρεσίες ΤΠΕ, ιδίως σε απομακρυσμένες και απομονωμένες περιοχές ή σε περιοχές με γεωγραφική διασπορά του πληθυσμού, μπορεί να διευκολυνθεί η πρόσβαση στις υπηρεσίες (π.χ. ηλεκτρονικής υγείας και ηλεκτρονικής δημόσιας διοίκησης), με αποτέλεσμα τη μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης, την εξασφάλιση χαμηλότερων τιμών και ευρύτερων επιλογών για τους καταναλωτές, ανεξάρτητα από την τοποθεσία τους. Συν τοις άλλοις, θα διανοιχτούν νέες οικονομικές δυνατότητες για τις τοπικές επιχειρήσεις, γεγονός που τελικά θα βελτιώσει την ποιότητα ζωής των πολιτών και θα ενισχύσει τη συνοχή·

26. στο πλαίσιο αυτό, παραπέμπει στη γνωμοδότησή της COTER-VI/012 με θέμα «Απλούστευση των ΕΔΕΤ από τη σκοπιά των τοπικών και περιφερειακών αρχών», στην οποία εξετάζει τις συνέπειες της εφαρμογής των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις σχετικά με την εφαρμογή των ΕΔΕΤ, όπου επισημαίνει, μεταξύ άλλων, την ύπαρξη σημαντικής ασυνέπειας στην εφαρμογή των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις. Η ΕτΠ επισημαίνει ότι, ενώ οι διαδικασίες περί κρατικών ενισχύσεων δεν είναι εφαρμοστέες στα προγράμματα που διαχειρίζεται κεντρικά η Ευρωπαϊκή Επιτροπή (όπως π.χ. το «Ορίζοντας 2020», ο μηχανισμός «Συνδέοντας την Ευρώπη» ή το Ευρωπαϊκό Ταμείο Στρατηγικών Επενδύσεων), είναι εφαρμοστέες στα έργα που χρηματοδοτούνται βάσει της πολιτικής συνοχής. Επομένως στην πράξη, στον τομέα των κρατικών ενισχύσεων, τα έργα κρίνονται όχι ανάλογα με τη φύση τους, αλλά από το εάν είναι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ή το κράτος μέλος που χορηγεί την εν λόγω ενίσχυση και ανάλογα με την πηγή χρηματοδότησής τους·

27. ανησυχεί ιδιαίτερα για τα εμπόδια στο ηλεκτρονικό εμπόριο πέραν των εθνικών συνόρων που οι ίδιες οι επιχειρήσεις μπορεί να παρεμβάλλουν, για τον γεωγραφικό αποκλεισμό και για ενδεχόμενους ανταγωνιστές που αποκλείονται τεχνητά από ορισμένες επιχειρηματικές ευκαιρίες από παράγοντες που κατέχουν δεσπόζουσα θέση·

28. τονίζει επιπλέον, πάντοτε βάσει της γνωμοδότησης COTER-VI/012 με θέμα «Απλούστευση των ΕΔΕΤ από τη σκοπιά των τοπικών και περιφερειακών αρχών», ότι πρέπει να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στη χρήση κρατικών ενισχύσεων στο πλαίσιο των προγραμμάτων ευρωπαϊκής εδαφικής συνεργασίας. Κατά γενικό κανόνα, σε ό,τι αφορά τα εν λόγω προγράμματα, οι αναγκαίες προσπάθειες για την τήρηση των κανόνων περί κρατικών ενισχύσεων είναι δυσανάλογες σε σχέση με τον κίνδυνο στρέβλωσης του ανταγωνισμού. Επιπλέον, οι κρατικές ενισχύσεις υπόκεινται συχνά σε διαφορετικές ερμηνείες στα διάφορα κράτη μέλη και, συνεπώς, δεν είναι δυνατή η εφαρμογή των κανόνων αυτών με την απαιτούμενη ασφάλεια δικαίου, γεγονός που συχνά εμποδίζει εντελώς την υλοποίηση ποιοτικών έργων. Ένα από τα μέτρα που θα μπορούσαν να υλοποιηθούν ταχέως για να απλουστευθούν τα ΕΔΕΤ θα ήταν να εξαιρεθεί η ευρωπαϊκή εδαφική συνεργασία από το πεδίο εφαρμογής των κανόνων περί δημόσιων ενισχύσεων, όπως ισχύει λόγου χάρη για το πρόγραμμα «Ορίζοντας 2020»·

29. χαιρετίζει, εν προκειμένω, τις πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την καλύτερη επιβολή της νομοθεσίας περί ανταγωνισμού στον ψηφιακό κόσμο, δηλαδή την έρευνα στον κλάδο του ηλεκτρονικού εμπορίου που ξεκίνησε πρόσφατα και τις έρευνες για την αντιμετώπιση συγκεκριμένων ζητημάτων όσον αφορά περιορισμούς λιανικής τιμής, διακρίσεις με κριτήριο τον τόπο εγκατάστασης και αδικαιολόγητο γεωγραφικό αποκλεισμό (5)·

30. ενθαρρύνει την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να εφαρμόσει την επιβολή των κανόνων ανταγωνισμού στην Ενιαία ψηφιακή οικονομία για την επίτευξη ισότιμων συνθηκών ανταγωνισμού παγκοσμίως με τις ομόλογες αρχές ανταγωνισμού σε όλο τον κόσμο και να διασφαλίσει ότι δεν παρεμποδίζεται η καινοτομία. Επίσης, καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να συμβάλει στην επίτευξη στενότερης συνεργασίας μεταξύ των εθνικών αρχών ανταγωνισμού, της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και διεθνών οργανισμών όπως ο ΟΟΣΑ·

31. υποστηρίζει επίσης τις προσπάθειες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να εξισορροπήσει εκ νέου τον πραγματικό δείκτη φορολόγησης των παραδοσιακών επιχειρήσεων και αυτών του ψηφιακού τομέα, καθότι, σε ανακοίνωση της για τη φορολόγηση του ψηφιακού τομέα που παρουσιάστηκε στις 21 Σεπτεμβρίου 2017, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναφέρει ότι ο πραγματικός δείκτης φορολόγησης των διεθνών διαδικτυακών επιχειρήσεων είναι 10,1 %, έναντι 23,2 % των παραδοσιακών διεθνών επιχειρήσεων. Προσδοκά, συνεπώς, ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα εξετάσει τη δυνατότητα θέσπισης ειδικού φόρου επί του κύκλου εργασιών και/ή των ψηφιακών συναλλαγών και το ενδεχόμενο καθιέρωσης —στο πλαίσιο της κοινής ενοποιημένης βάσης φορολογίας εταιρειών (ΚΕΒΦΕ)— της έννοιας της «ψηφιακής μόνιμης εγκατάστασης»·

Ενιαία αγορά

32. επισημαίνει το σημαντικό ρόλο που διαδραματίζουν οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού (ΕΑΑ) σε βασικούς τομείς του ανταγωνισμού (6) και συνιστά την αύξηση των πόρων που διατίθενται στις εθνικές αρχές ανταγωνισμού των διαφόρων κρατών μελών και βελτίωση του ευρωπαϊκού συντονισμού των ΕΑΑ μέσω του Ευρωπαϊκού Δικτύου Ανταγωνισμού (ΕΔΝ). Τάσσεται επίσης υπέρ μιας νομοθετικής πρότασης εκ μέρους της Επιτροπής για την ενίσχυση των εργαλείων επιβολής και κυρώσεων που έχουν στη διάθεσή τους οι εθνικές αρχές ανταγωνισμού, το λεγόμενο δίκτυο ΕΔΑ+ (ECN+), το οποίο μπορεί να εξασφαλίσει την πλήρη αξιοποίηση των δυνατοτήτων του αποκεντρωμένου συστήματος επιβολής της νομοθεσίας περί ανταγωνισμού της ΕΕ·

33. χαιρετίζει από αυτή την άποψη την πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής να βελτιώσει την αποτελεσματικότητα των εθνικών αρχών ανταγωνισμού δεδομένου ότι, για ορισμένα επίπεδα της αγοράς, οι εθνικές αρχές είναι πιο ενδεδειγμένες να εφαρμόζουν τους ενωσιακούς κανόνες ανταγωνισμού και, παράλληλα, να σέβονται τις εθνικές ιδιαιτερότητες·

34. επιμένει ότι, όταν δεσπόζουσες επιχειρήσεις εκμεταλλεύονται τους πελάτες τους χρεώνοντας υπερβολικές τιμές ή επιβάλλοντας αθέμιτους όρους, οι αρχές ανταγωνισμού οφείλουν να παρεμβαίνουν για τη διόρθωση αυτών των υπερβολικών τιμών —ιδίως όταν πρόκειται για φαρμακευτικά προϊόντα—, με σκοπό να διασφαλίζεται η πρόσβαση των ασθενών σε αποτελεσματικά και οικονομικά προσιτά απαραίτητα φάρμακα και να επιδιώκεται το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα για τους ασθενείς και την κοινωνία·

35. εκφράζει την ανησυχία της για το πρωτοφανές κύμα εταιρικών συγχωνεύσεων που σημειώνεται στην ήδη εξαιρετικά συγκεντρωτικής αγορά σπόρων, χημικών ουσιών, φυτοφαρμάκων και γενετικά τροποποιημένων ποικιλιών, εφόσον είναι πιθανό να μειώσει τον ανταγωνισμό και να οδηγήσει σε ολιγοπωλιακές δομές·

36. επισημαίνει τους κινδύνους μιας σημαντικής κάθετης ενοποίησης χαρακτηριστικών, σπόρων και χημικών ουσιών λόγω της άνευ προηγουμένου παγκόσμιας δεσπόζουσας θέσης σε αυτόν τον ευαίσθητο τομέα. Η ενοποίηση αυτή θα παρέχει στις επιχειρήσεις που κατέχουν δεσπόζουσα θέση στον εν λόγω κλάδο ακόμη μεγαλύτερη επιρροή στην ακολουθούμενη πολιτική και θα θέτει σε κίνδυνο την ανεξάρτητη επιστήμη και το δημόσιο συμφέρον μέσω της κατάχρησης της θέσης των επιχειρήσεων στην αγορά·

37. τονίζει τη σημασία των μικρών αγροτών για τη βιωσιμότητα των περιφερειακών οικοσυστημάτων, και καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να μεριμνήσει ώστε οι συγχωνεύσεις που βρίσκονται σε εξέλιξη να μην εμποδίζουν την είσοδο των μικρότερων φορέων καινοτομίας στην αγορά, να μην αυξήσουν τον κίνδυνο αποκλεισμού των μικρότερων φορέων καινοτομίας από την πρόσβαση στην τεχνολογία και σε άλλους απαραίτητους πόρους προκειμένου να ανταγωνίζονται αποτελεσματικά και, τέλος, να μην οδηγήσουν στην αύξηση των τιμών εισροών των γεωργικών μέσων παραγωγής και στον περιορισμό των επιλογών για τους αγρότες·

38. υπογραμμίζει την ευάλωτη θέση των αγροτών και των ΜΜΕ, οι οποίες αντιπροσωπεύουν το 79 % των γεωργικών εκμεταλλεύσεων της ΕΕ, διότι βρίσκονται σε ασθενέστερη διαπραγματευτική θέση έναντι των αθέμιτων εμπορικών πρακτικών στην αλυσίδα εφοδιασμού τροφίμων· στο ίδιο πνεύμα, τονίζει ότι οι αγρότες είναι αυτοί που υφίστανται κυρίως τις επιπτώσεις των κρίσεων στην αλυσίδα εφοδιασμού όσον αφορά τους κινδύνους της αγοράς, όπως αστάθεια τιμών ή μακροχρόνιες χαμηλές τιμές, και καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να βοηθήσει τους αγρότες να αντισταθμίσουν τις συνέπειες της αυξανόμενης συγκέντρωσης στα στάδια της μεταποίησης και της λιανικής πώλησης·

39. καλεί τους αρμόδιους Ευρωπαίους επιτρόπους για τη Γεωργία και τον Ανταγωνισμό να συνεργαστούν στενότερα για την απλούστευση της εφαρμογής της νομοθεσίας για τις κρατικές ενισχύσεις στην αγροτική ανάπτυξη, προβλέποντας μεταξύ άλλων μια ολοκληρωμένη διαδικασία για την έγκριση του ΠΑΑ και των ενισχύσεων για τη χρηματοδότηση της δασοκομίας και της γεωργικής διαφοροποίησης, με εξαίρεση τις απλουστεύσεις του γεωργικού τομέα, υποστηρίζοντας έτσι την προσπάθεια διαφοροποίησης των αγορών στον κλάδο των γεωργικών προϊόντων διατροφής, ιδίως όσον αφορά τους κλάδους γεωργικών προϊόντων διατροφής στα κράτη μέλη που πλήττονται περισσότερο από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από την ΕΕ·

40. επαναλαμβάνει την έκκλησή της, όπως διατυπώθηκε στη γνωμοδότηση σχετικά με την ΚΓΠ μετά το 2020, υπέρ της αναθεώρησης της ενωσιακής νομοθεσίας περί ανταγωνισμού, έτσι ώστε να επιτρέπεται σε όλους τους φορείς ενός κλάδου, συμπεριλαμβανομένων των καταναλωτών και των δημόσιων αρχών, να αποφασίζουν ως προς τη δίκαιη κατανομή της προστιθέμενης αξίας και των περιθωρίων κέρδους σε ολόκληρη την αλυσίδα προστιθέμενης αξίας και να παρέχεται η δυνατότητα στους αγρότες να ενισχύουν τη θέση τους στην αγορά·

41. επαναλαμβάνει την έκκλησή της για αναθεώρηση της νομοθεσίας της ΕΕ περί ανάθεσης δημόσιων συμβάσεων στον τομέα των μονάδων ομαδικής εστίασης, η οποία πρέπει να προβλέπει ανταμοιβές σε περίπτωση προμήθειας ενωσιακών τροφίμων ή/και στα 0 km και μέσω μικρών αλυσίδων εφοδιασμού, προκειμένου να προωθηθεί η εσωτερική αγορά και η ασφάλεια των προϊόντων·

42. τονίζει ότι ο έλεγχος των κρατικών ενισχύσεων έχει συμβάλει σημαντικά στην εξασφάλιση και την εξυγίανση του τραπεζικού κλάδου στην ΕΕ κατά τη διάρκεια της κρίσης·

43. σημειώνει, ωστόσο, ότι η έλλειψη ομοιομορφίας στην εφαρμογή της οδηγίας BRRD (οδηγία περί ανάκαμψης και εξυγίανσης των τραπεζών) ενέχει μεγαλύτερη αβεβαιότητα για τον έλεγχο των κρατικών ενισχύσεων όσον αφορά τα μέτρα που λαμβάνονται για την επίλυση ή η προσωρινή ανακεφαλαιοποίηση των χρηματοπιστωτικών οργανισμών·

44. πιστεύει ότι πρέπει να ενισχυθεί η βεβαιότητα ως προς τη διάσωση με ιδιωτικά ή με δημόσια κεφάλαια και πώς τούτη αντιστοιχεί στα διάφορα μεγέθη χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, εφόσον θα πρέπει να υπάρχει σαφές ισότιμο πεδίο ανταγωνισμού για την εφαρμογή του ελέγχου των κρατικών ενισχύσεων για το σύνολο του ευρωπαϊκού τραπεζικού συστήματος χωρίς εξαιρέσεις σε κράτη μέλη·

45. θεωρεί ότι χρειάζονται καλύτερες ρυθμίσεις εγγύησης των καταθέσεων στο επίπεδο της Τραπεζικής Ένωσης, έτσι ώστε να εξασφαλίζονται επαρκή χρηματοδοτικά μέσα για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης των καταθετών και, κατ’ επέκταση, για τη διασφάλιση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας·

46. εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι οι κανόνες για τις κρατικές ενισχύσεις είναι αρκετά ευέλικτοι ώστε να μπορούν τα κράτη μέλη να βοηθούν τους ευάλωτους πολίτες, τις μικρές επιχειρήσεις που αντιμετωπίζουν προβλήματα επιβίωσης και τους αποταμιευτές, χωρίς οι ενισχύσεις αυτές να θεωρούνται κρατικές ενισχύσεις, όπως επιβεβαίωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή με τις αποφάσεις της αναφορικά με το κυπριακό καθεστώς κρατικών επιχορηγήσεων σε δανειολήπτες και σε πολύ μικρές επιχειρήσεις (7), και με την εξυγίανση της Συνεταιριστικής Τράπεζας Πελοποννήσου (Ελλάδα) (8)·

Μια Ενεργειακή Ένωση φιλική προς το περιβάλλον

47. επικροτεί την έρευνα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον μηχανισμό διασφάλισης επαρκούς ισχύος (9), και τονίζει ότι πρωταρχικό μέλημα της ΕΕ στον τομέα αυτό πρέπει να είναι η προώθηση της βιώσιμης ενέργειας (ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και περαιτέρω προσπάθειες για την ενεργειακή απόδοση), ως μέσο για τη μείωση εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, σύμφωνα με τη συμφωνία του Παρισιού στο πλαίσιο της UNFCCC, καθώς και για την καταπολέμηση της ενεργειακής ένδειας, τη διασφάλιση του ενεργειακού εφοδιασμού, και την ενίσχυση της τοπικής συνοχής·

48. επισημαίνει, αφενός, ότι η διαθεσιμότητα ενέργειας σε προσιτές τιμές αποτελεί βασική προϋπόθεση για την περιφερειακή ανταγωνιστικότητα —ιδίως για τις πλέον μειονεκτικές και απόκεντρες περιφέρειες— και, αφετέρου, ότι οι περιφέρειες που διαθέτουν ισχυρή βιομηχανική βάση, η οποία αποτελεί τομέα υψηλής έντασης ενέργειας αυτή καθαυτή, επηρεάζονται σημαντικά από την επιβολή ενεργειακών φόρων και τελών και εξαρτώνται από τον προσιτό και ασφαλή ενεργειακό εφοδιασμό·

49. σημειώνει ότι οι τιμές της ενέργειας στην αγορά λιανικής έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια παρά τις χαμηλότερες τιμές χονδρικής και συμφωνεί με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι η καθαρή ενεργειακή μετάβαση πρέπει να είναι δίκαιη και να συνεκτιμάται σε αυτήν η μετασχηματιστική της επίδραση στους συναρμοδίους, συμπεριλαμβανομένων των βιομηχανιών και των εργαζομένων (10)·

50. ζητεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να στηρίξει στον μέγιστο βαθμό τη διαρθρωτική μετάβαση στις περιφέρειες υψηλής έντασης άνθρακα και υψηλών εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, σύμφωνα με τους κανόνες του ανταγωνισμού, και να συνεργαστεί με τους συναρμοδίους των εν λόγω περιφερειών με στόχο την καλύτερη εστίαση της στήριξης της ΕΕ· τούτο δε ενθαρρύνοντας την ανταλλαγή ορθών πρακτικών, μεταξύ άλλων μέσω συζητήσεων για βιομηχανικούς χάρτες πορείας και για τις ανάγκες απόκτησης νέων δεξιοτήτων, καθώς και με την προαγωγή συνεργειών και λοιπών συνεργασιών·

Παγκόσμια νοοτροπία ανταγωνισμού

51. υπογραμμίζει ότι το φορολογικό και κοινωνικό ντάμπινγκ, ο καταχρηστικός φορολογικός σχεδιασμός και η φοροδιαφυγή συνιστούν φραγμούς στον θεμιτό ανταγωνισμό·

52. πιστεύει ακράδαντα ότι η εμπορική πολιτική της ΕΕ έχει ιδιαίτερη βαρύτητα στην προώθηση της σύγκλισης των μέσων και των πρακτικών της πολιτικής ανταγωνισμού μεταξύ δικαιοδοσιών, και παράλληλα συμβάλλει στη διαμόρφωση ενός κόσμου που βασίζεται σε αξίες·

53. εκφράζει την ικανοποίησή της για το μνημόνιο συμφωνίας για τις κρατικές ενισχύσεις μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και της Επιτροπής Εθνικής Ανάπτυξης και Μεταρρύθμισης της Κίνας. Η ΕτΠ ευελπιστεί ότι το μνημόνιο αυτό θα συμβάλει σημαντικά στην ευρύτερη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την αντιμετώπιση των στρεβλώσεων στο παγκόσμιο εμπόριο που οφείλονται σε εθνικές πολιτικές επιδοτήσεων (11).

Βρυξέλλες, 1η Δεκεμβρίου 2017. Ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών Karl-Heinz LAMBERTZ

(1) Η ΓΔ Ανταγωνισμού έχει εκδώσει αποφάσεις όσον αφορά φορολογικές αποφάσεις με αποδέκτες την Ιρλανδία, τις Κάτω Χώρες, το Λουξεμβούργο και το Βέλγιο. Καθένα από αυτά τα κράτη μέλη έχει αμφισβητήσει τη σχετική με αυτό απόφαση στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο.

(2) Βλέπε σημείο 2 της γνωμοδότησης της ΕτΠ με θέμα «Κρατικές ενισχύσεις και υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος» (ECON-VI/013), που υιοθετήθηκε στις 11 Οκτωβρίου 2016.

(3) Βλέπε σημείο 41 της γνωμοδότησης της ΕτΠ με θέμα «Κρατικές ενισχύσεις και υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος» (ECON-VI/013), που υιοθετήθηκε στις 11 Οκτωβρίου 2016.

(4) Βλέπε Member States Reports on the application of the SGEI decision during 2012-2016 (Εκθέσεις των κρατών μελών σχετικά με την εφαρμογή της απόφασης για τις υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος κατά την περίοδο 2012-2016).

(5) Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Antitrust: Commission opens three investigations into suspected anticompetitive practices in e-commerce («Αντιμονοπωλιακή νομοθεσία: Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει παραγγείλει τρεις έρευνες για εικαζόμενες αντι-ανταγωνιστικές πρακτικές στο ηλεκτρονικό εμπόριο»), διαθέσιμο εδώ (όχι στα ελληνικά).

(6) Η τομεακή έρευνα για την επεξεργασία δεδομένων στον τομέα της διαδικτυακής διαφήμισης που δρομολόγησε η γαλλική αρχή ανταγωνισμού, το πρόστιμο που επιβλήθηκε στην WhatsApp από την ιταλική αρχή ανταγωνισμού με την κατηγορία ότι υποχρεώνει τους χρήστες να αποδέχονται τον διαμοιρασμό των προσωπικών τους δεδομένων με το Facebook, το πρόστιμο που επέβαλε επίσης η ιταλική αρχή ανταγωνισμού στην Aspen Pharma (υπόθεση Aspen) και το πρόστιμο που επέβαλε η βρετανική αρχή ανταγωνισμού στις Pfizer και Flynn Pharma (υπόθεση Pfizer/Flynn Pharma).

(7) Υπόθεση SA.45004 (2016/N).

(8) Υπόθεση SA.43886.

(9) Οι μηχανισμοί διασφάλισης επαρκούς ισχύος είναι σχεδιασμένοι για να υποστηρίζουν επενδύσεις με σκοπό την κάλυψη του αναμενόμενου κενού ισχύος και την εξασφάλιση του εφοδιασμού. Κατά κανόνα, οι μηχανισμοί ισχύος προσφέρουν πρόσθετα οφέλη στους παρόχους ισχύος, επιπλέον των εσόδων πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας στην αγορά, σε αντάλλαγμα για τη διατήρηση της υφιστάμενης ισχύος ή για επενδύσεις σε νέα ισχύ που είναι απαραίτητη για την κατοχύρωση της ασφάλειας εφοδιασμού σε ηλεκτρική ενέργεια.

(10) Δεύτερη έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σχετικά με την κατάσταση της Ενεργειακής Ένωσης, COM(2017) 53 final, Βρυξέλλες, 1 Φεβρουαρίου 2017, διαθέσιμη εδώ.

(11) http://europa.eu/rapid/press-release_IP-17-1520_en.htm.