Γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών για την «Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου περί ανακήρυξης του 1997 ως "Ευρωπαϊκού έτους κατά του ρατσισμού"»

(96/C 337/12)

Η ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

Έχοντας υπόψη την «Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου περί ανακήρυξης του 1997 ως Ευρωπαϊκού Έτους κατά του ρατσισμού» (COM(95) 653 τελικό - 95/0355CNS) () 7

Έχοντας υπόψη την απόφαση του Συμβουλίου, της 4ης Μαρτίου 1996, να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Επιτροπής των Περιφερειών, σύμφωνα με το άρθρο 198Γ της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας 7

Έχοντας υπόψη την απόφασή της, της 8ης Μαρτίου 1996, να αναθέσει την κατάρτιση της γνωμοδότησης αυτής στην επιτροπή 8 «Οικονομική και κοινωνική συνοχή, κοινωνική πολιτική, δημόσια υγεία» 7

Έχοντας υπόψη το σχέδιο γνωμοδότησης (CdR 156/96) που υιοθέτησε η επιτροπή 8 στις 13 Μαΐου 1996, (με εισηγητή τον κ. Eurig Wyn) 7

υιοθέτησε ομόφωνα κατά τη 13η σύνοδο ολομέλειας της 12ης και 13ης Ιουνίου 1996 (συνεδρίαση της 13ης Ιουνίου την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Γενικές παρατηρήσεις

H Επιτροπή των Περιφερειών (ΕΤΠ) εκφράζει την ικανοποίησή της για την ευκαιρία που της παρέχεται να διατυπώσει παρατηρήσεις για τις προτάσεις της Επιτροπής που αποσκοπούν στη μείωση του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού. Η παρούσα απάντηση προορίζεται να συμπληρώσει την παλαιότερη γνωμοδότηση της ΕΤΠ για το Λευκό Βιβλίο της Επιτροπής με θέμα την ευρωπαϊκή κοινωνική πολιτική (1995).

Η ΕΤΠ, μολονότι έχει να διατυπώσει συγκεκριμένες παρατηρήσεις για συναφή θέματα, υποστηρίζει απόλυτα τις γενικές επιδιώξεις και το γενικό σκεπτικό των προτάσεων. Προτάσεις αυτού του είδους πιστεύεται ότι θα ενισχύσουν τις σχέσεις μεταξύ των διαφόρων φυλών και κοινοτήτων, θα περιορίσουν τον αποκλεισμό των ομάδων μειονοτήτων, θα προωθήσουν την ισότητα των ευκαιριών και θα συμβάλουν στη δημιουργία μιάς αρμονικότερης κοινωνίας.

2. Εισαγωγή

Ο ρατσισμός, η ξενοφοβία και ο αντισημιτισμός αποτελούν υπαρκτά προβλήματα τα οποία μαστίζουν τις κοινωνίες πολιτών σε όλα τα κράτη μέλη αλλά και αλλού. Όταν τα προβλήματα εκδηλώνονται - με τη μορφή αντικοινωνικής συμπεριφοράς - πλήττουν τόσο τις αστικές, όσο και τις αγροτικές περιοχές. Έχει γενικά παρατηρηθεί ότι τα κρούσματα αντικοινωνικής συμπεριφοράς εναντίον ατόμων που προέρχονται από κοινότητες μειονοτήτων που συχνά αντιμετωπίζουν το φαινόμενο του αποκλεισμού, οικονομικές δυσχέρειες και άλλα δεινά, έχουν αυξηθεί. Η παροχή βοήθειας που αποσκοπεί στον περιορισμό της ανεπιθύμητης αυτής συμπεριφοράς και την προαγωγή των καλών σχέσεων μεταξύ φυλών και κοινοτήτων, καθώς και του αλληλοσεβασμού μεταξύ ατόμων που προέρχονται από διαφορετικά έθνη και φυλές, θα πρέπει να υποστηριχθεί με πρακτικό κυρίως τρόπο.

3. Ιστορικό

3.1. Επιδράσεις στο ρατσισμό, την ξενοφοβία και τον αντισημιτισμό

Η ΕΤΠ αναγνωρίζει ότι υφίστανται πολυάριθμα και ποικίλα αίτια που οδηγούν στο ρατσισμό, την ξενοφοβία και τον αντισημιτισμό. Μολονότι δεν συμμετέχει στον διάλογο που αφορά τα αίτια αυτά, η ΕΤΠ επιθυμεί να τονίσει το γεγονός ότι έχει παρατηρηθεί πως υφίσταται σχέση μεταξύ των εκδήλωσης κρουσμάτων ρατσισμού, ξενοφοβίας και αντισημιτισμού και των οικονομικών και κοινωνικών συνθηκών.

Τα άτομα που παρουσιάζουν την απαράδεκτη αυτή κοινωνική συμπεριφορά υπόκεινται φυσικά σε επιδράσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τα υψηλά επίπεδα ανεργίας, η στέγαση και η παροχή στέγης, οι πολιτισμικές διαφορές, η έλλειψη ενημέρωσης, οι οικονομικές δυσχέρειες και οι διαφορές στον τρόπο ζωής.

Αν και η επίλυση ορισμένων από αυτά τα πρακτικά προβλήματα δεν θα εξάλειφε την αντικοινωνική συμπεριφορά, θα συνέβαλε ωστόσο στη μείωση της συχνότητας με την οποία εκδηλώνεται.

3.2. Ειδικές συνθήκες απαιτούν ειδική αντιμετώπιση

Η ΕΤΠ αναγνωρίζει ότι στα κράτη μέλη συναντώνται πολλές μορφές άσκησης διακρίσεων και αντικοινωνικής συμπεριφοράς. Οι δράσεις αυτές και οι ενδεδειγμένοι τρόποι αντιμετώπισης ενδέχεται να διαφέρουν μεταξύ κρατών μελών και μεμονωμένων πόλεων. Μολονότι είναι πιθανόν τα προβλήματα να παρουσιάζουν κοινά χαρακτηριστικά, σε ιδιαίτερες συνθήκες απαιτούνται ειδικές λύσεις.

4. Προτάσεις της Επιτροπής

Όσον αφορά τα ειδικά θέματα, η ΕΤΠ διατυπώνει τις ακόλουθες παρατηρήσεις:

4.1. Το ζήτημα πρέπει να αντιμετωπισθεί με πρακτικά μέτρα

Όπως η Επιτροπή, η ΕΤΠ αναγνωρίζει ότι είναι απαραίτητο να ληφθούν επειγόντως πρακτικά μέτρα προκειμένου να μειωθεί η ξενοφοβία και ο αντισημιτισμός. Αν και πολλοί κυβερνητικοί και μη κυβερνητικοί οργανισμοί έχουν αναγνωρίσει ότι το πρόβλημα υφίσταται επί πολλά χρόνια, θα πρέπει να αναληφθεί δράση ώστε να εφαρμοσθούν ρεαλιστικά και αποτελεσματικά μέτρα που να μειώσουν την εμφάνισή του. Η ανάγκη γιά άμεση δράση καθίσταται σαφής από τη σχετικά πρόσφατη αύξηση, σε διευρωπαϊκή κλίμακα, των περιπτώσεων εισαγωγής διακρίσεων που περιλαμβάνουν έως και άσκηση βίας και θάνατο. Η βία αυτή μπορεί να έχει τη μορφή προπαγάνδας ή απειλών εκ μέρους εκπροσώπων πολιτικών κομμάτων και ενεργών μελών της άκρας Δεξιάς, καθώς και άλλων μη δημοκρατικών ομάδων.

Προκειμένου να ενισχυθεί η εφαρμογή των προτάσεων της Επιτροπής για την ανάληψη πρακτικής δράσης, θα πρέπει να υποστηριχθεί η ανταλλαγή εμπειριών μεταξύ των κρατών μελών, ιδιαίτερα σε τοπική και περιφερειακή κλίμακα. Η ανταλλαγή εμπειριών θα προωθήσει την ανάπτυξη προτύπων δεοντολογίας και θα αποκλείσει το ενδεχόμενο να αντιμετωπισθεί εκ νέου η αντικοινωνική συμπεριφορά με ακατάλληλο ή αναποτελεσματικό τρόπο. Η ΕΤΠ επιθυμεί συνεπώς να συνεχισθεί η παροχή στήριξης προς διευρωπαϊκά δίκτυα όπως το Ευρωπαϊκό Δίκτυο Αρχών Τοπικής Αυτοδιοίκησης για τις Πολιτικές Εθνικών Μειονοτήτων (Elaine) με το οποίο επιδιώκεται η καταπολέμηση του ρατσισμού και η προαγωγή του πνεύματος ανοχής μεταξύ των διαφόρων εθνικών, πολιτιστικών και θρησκευτικών κοινοτήτων της Ευρώπης.

4.2. Επικουρικότητα

Η ΕΤΠ υποστηρίζει πλήρως τις τοπικές δράσεις που αποσκοπούν στον περιορισμό του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού και συνεπώς εκφράζει την ικανοποίησή της για την πρόθεση της Επιτροπής να εφαρμόσει την αρχή της επικουρικότητας.

Αν και αναγνωρίζεται ότι είναι απαραίτητο να αναληφθεί δράση σε παγκόσμια, εθνική και περιφερειακή κλίμακα, το ζήτημα θα πρέπει να αντιμετωπισθεί κυρίως σε τοπική κλίμακα.

Οι αρχές τοπικής αυτοδιοίκησης καθώς και οι τοπικές κοινότητες και οι ομάδες μειονοτήτων θα πρέπει λογικά να έχουν επίγνωση τόσο των αιτίων όσο και της συχνότητας με την οποία εκδηλώνονται τα κρούσματα τοπικών και φυλετικών συγκρούσεων και έντασης. Η ΕΤΠ υποστηρίζει συνεπώς την κοινή δράση που προτείνει η Επιτροπή. Στο πλαίσιο αυτό, είναι απαραίτητο να ληφθούν μέτρα για τη διαμόρφωση της κοινής γνώμης. Η εν λόγω προσέγγιση τονίζει την αποστροφή που προκαλεί σε όλους η αντικοινωνική συμπεριφορά και προσφέρει πρακτική συμπαράσταση σε άτομα ή ομάδες που έχουν πληγεί από πράξεις αυτού του είδους.

Με τον τρόπο αυτό επιβεβαιώνεται ο απαραίτητος χαρακτήρας του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού και η πρόθεση να παρασχεθεί βοήθεια σε όσους έχουν υποστεί τις αρνητικές τους συνέπειες, ενώ παράλληλα προωθείται μιά αρμονικότερη κοινωνία. Επιδιώκοντας την επίλυση των τοπικών προβλημάτων σε τοπική κλίμακα, η ΕΤΠ οραματίζεται μία συνεργασία αλληλοστήριξης μεταξύ κυβερνητικών και μη κυβερνητικών οργανισμών.

4.3. Συνεργασία και κοινή δράση

Η ΕΤΠ, όπως και η Επιτροπή, έχει απόλυτη επίγνωση του γεγονότος ότι είναι απαραίτητο να υπάρξει συνεργασία και κοινή δράση στον αγώνα για την καταπολέμηση του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού.

Η εν λόγω δράση θα πρέπει να περιλαμβάνει τη συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων κυβερνητικών και μη κυβερνητικών οργανισμών σε ευρωπαϊκό, εθνικό, περιφερειακό και τοπικό επίπεδο και των εκπροσώπων των ομάδων μειονοτήτων και των θρηκευτικών ομάδων που πλήττονται από το φαινόμενο αυτό. Σε διευρωπαϊκη κλίμακα, θα πρέπει για παράδειγμα να συμμετάσχουν στη συνεργασία αυτή το Φόρουμ Μεταναστών και άλλοι ανάλογοι οργανισμοί, όπως το Διεθνές Συμβούλιο των Τσιγγάνων.

Επίσης, σε εθνικό επίπεδο, αντίστοιχο ρόλο μπορούν να διαδραματίσουν ανάλογοι οργανισμοί, όπως για παράδειγμα το Μικτό Συμβούλιο για την Κοινωνική Ευημερία των Μεταναστών στο Ηνωμένο Βασίλειο. Στο τοπικό - και πλέον αποτελεσματικό - επίπεδο, η δράση θα μπορούσε να περιλαμβάνει τη σύσταση φόρουμ με τη συμμετοχή των κοινοτήτων μιας δεδομένης γειτονιάς ή τοπικές επιτροπές που να εκπροσωπούν τους κατοίκους μιάς περιοχής. Προκειμένου να αντληθούν τα μεγαλύτερα δυνατά οφέλη από τις προσπάθειες περιορισμού του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού δεν απαιτείται μόνον συνεργασία μεταξύ κυβερνητικών και μη κυβερνητικών οργανισμών, αλλά και στο εσωτερικό των μεμονωμένων αυτών τομέων. Ο χώρος εργασίας και οι συνδικαλιστικές οργανώσεις αποτελούν σημαντικές ομάδες - στόχους και εταίρους, οι οποίοι θα μπορούσαν να συνεργαστούν με στόχο την ένταξη των μεταναστών στην κοινωνία και το εργασιακό περιβάλλον. Για να καταστεί δυνατό να αναληφθεί δράση ώστε να υποστηριχθούν οι προτάσεις της Επιτροπής έχει καθοριστική σημασία να εκχωρηθούν αρμοδιότητες στις αρχές τοπικής αυτοδιοίκησης και περιφερειακής διοίκησης.

4.4. Ανάγκη αποτελεσματικού ελέγχου

Η ΕΤΠ επιδοκιμάζει τη διαπίστωση της Επιτροπής ότι είναι απαραίτητο να παρακολουθούνται τα κρούσματα ρατσισμού, ξενοφοβίας και αντισημιτισμού. Ενώ πολλοί έγκυροι κυβερνητικοί και μη κυβερνητικοί οργανισμοί συμφωνούν ότι τα κρούσματα αυτού του τύπου αντικοινωνικής συμπεριφοράς εξακολουθούν να αυξάνονται, χρειάζονται στοιχεία προκειμένου να τεκμηριωθεί ο εν λόγω ισχυρισμός και να παρασχεθούν περαιτέρω απαραίτητες πληροφορίες για το θέμα.

Τα τελευταία χρόνια οι οργανισμοί τοπικής αυτοδιοίκησης και οι οργανώσεις εθελοντών έλαβαν αναλυτικές στατιστικές σχετικά με τη συχνότητα και τη φύση της αντικοινωνικής αυτής συμπεριφοράς. Η βάση αυτή δεδομένων, που θεωρείται πολύ περιεκτική, θα πρέπει να αξιοποιηθεί ούτως ώστε να αυξηθεί η κατανόηση του προβλήματος και οι προτεινόμενες από την Επιτροπή δράσεις να κατευθυνθούν σε τομείς ή δραστηριότητες που αντιμετωπίζουν τις μεγαλύτερες ανάγκες και όπου η αποτελεσματικότητα θα είναι μεγαλύτερη. Τα προγράμματα καταπολέμησης του ρατσισμού και τα συναφή προγράμματα που υφίστανται σε όλα τα επίπεδα θα πρέπει να επανεξετασθούν προκειμένου να συμβάλουν στην ανάπτυξη μιας δυναμικής και αποτελεσματικής προσέγγισης που να αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτών. Για το σκοπό αυτό, η ΕΤΠ κρίνει σκόπιμο να επαναλάβει το αίτημά της για καθιέρωση ορθών πρακτικών σε τοπική και περιφερειακή κλίμακα.

4.5. Εκπαίδευση και αύξηση της ευαισθητοποίησης

Όπως και η Επιτροπή, η ΕΤΠ είναι της γνώμης ότι τόσο η εκπαίδευση, όσο και η περαιτέρω ευαισθητοποίηση του κοινού έχουν καθοριστική σημασία για τη μείωση ή την πρόληψη των ρατσιστικών, ξενοφοβικών και αντισημιτικών δραστηριοτήτων.

Στο πλαίσιο των εκπαιδευτικών συστημάτων των κρατών μελών και των περιφερειακών και τοπικών αρχών μπορεί να επιτελεσθεί χρήσιμο έργο με στόχο την προαγωγή της ευαισθητοποίησης σε ό,τι αφορά θέματα διαπολιτισμικού χαρακτήρα, καθώς και την προαγωγή άλλων σχετικών θεμάτων, πράγμα που θα έχει ως αποτέλεσμα τον περιορισμό της αντικοινωνικής συμπεριφοράς. Η ΕΤΠ αποδίδει ιδιαίτερη σημασία σε προγράμματα όπως το Σωκρατής, διότι τα εν λόγω προγράμματα διαδραματίζουν πολύτιμο ρόλο στην προετοιμασία της εποικοδομητικής συμμετοχής των ενηλίκων στην πολυφυλετική και πολυπολιτισμική κοινωνία στην οποία ανήκει πλέον ένας όλο και μεγαλύτερος αριθμός Ευρωπαίων πολιτών.

Η ΕΤΠ υποστηρίζει συνεπώς τις προτάσεις της Επιτροπής που αφορούν την ανάπτυξη δικτύων με στόχο την ανταλλαγή εκπαιδευτικού υλικού, την κατάρτιση διδασκάλων στο ίδιο το σχολείο, την υποστήριξη των μειονεκτούντων μαθητών που επιθυμούν να ακολουθήσουν το επάγγελμα του διδασκάλου και την ενίσχυση της διδασκαλίας των κοινοτικών γλωσσών, καθώς και την ανάπτυξη μιας αντιρατσιστικής παιδείας στο πλαίσιο του γενικού σχολικού προγράμματος. Η διάθεση ευρύτερου φάσματος πληροφοριών γιά τις διάφορες φυλές, πολιτισμούς και τρόπους ζωής θα συμβάλει στην επίτευξη του στόχου της Επιτροπής γιά μιά πιό δίκαιη και αρμονική κοινωνία, με την προώθηση της ιδιότητας του πολίτη της Ευρώπης ή του Κόσμου.

Για την ενίσχυση των προσπαθειών αυτών θα ήταν χρήσιμο να υπάρξει ανταλλαγή προσωπικού τόσο από το εκπαιδευτικό σύστημα όσο και έξω από αυτό, πράγμα που θα προσέφερε χρήσιμη εμπειρία σε ό,τι αφορά ένα διαφορετικό πολιτισμικό πλαίσιο και θα συνέβαλε στην προσωπική ανάπτυξη των ατόμων.

Η ΕΤΠ θεωρεί ότι πρόληψη της αντικοινωνικής συμπεριφοράς, όπως παρουσιάστηκε στην Ανακοίνωση της Επιτροπής, είναι καθοριστικής σημασίας για μία μακροπρόθεσμη στρατηγική που να αποσκοπεί στον περιορισμό του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού. Κατά συνέπεια, η ΕΤΠ επιθυμεί να υποστηρίξει και να ενισχύσει την προληπτική δράση της Επιτροπής που προωθείται με το πρόγραμμα «Νεολαία για την Ευρώπη ΙΙΙ» σε συνδυασμό με το «Πρόγραμμα Δράσης για την Ενημέρωση των Νέων» και το σχέδιο «Οι Πόλεις κατά του Ρατσισμού».

Αντίστοιχα, η ΕΤΠ είναι πρόθυμη να υποστηρίξει προγράμματα κατάρτισης που αποβλέπουν συγκεκριμένα στην παροχή πρόσβασης στην αγορά εργασίας στους μειονεκτούντες και κοινωνικά αποκλεισμένους νέους. Μολονότι δεν εισηγείται την καθιέρωση προνομιακής μεταχείρισης, φρονεί ότι είναι αναμφισβήτητα απαραίτητο να υποστηριχθούν και ενθαρρυνθούν οι νέοι, ιδιαίτερα όσοι προέρχονται από κοινότητες μειονοτήτων ώστε να έχουν πρόσβαση και να παραμείνουν τόσο στην επίσημη εκπαίδευση, όσο και στην επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση. Αυτό θα συνέβαλε στο να υπερνικηθούν οι μειονεξίες τους και θα προωθούσε το στόχο μιας κοινωνίας που να περικλείει τους πάντες.

Η ΕΤΠ επιδοκιμάζει το στόχο της αύξηση της ευαισθητοποίησης του κοινού στα θέματα του ρατσισμού, της ξενοφοβίας και του αντισημιτισμού και, συνεπώς, υποστηρίζει τις ενημερωτικές εκστρατείες που έχουν προγραμματισθεί για το Ευρωπαϊκό Έτος Κατά του Ρατσισμού το 1997.

4.6. Ρόλος των μέσων μαζικής ενημέρωσης

Η ΕΤΠ συμφωνεί απόλυτα με την άποψη της Επιτροπής ότι ο ρόλος των ΜΜΕ στην πρόληψη και την καταπολέμηση του ρατσισμού και των προκαταλήψεων είναι καθοριστικής σημασίας. Κατά συνέπεια, οι προτάσεις να ενθαρρυνθούν τα ΜΜΕ να υιοθετήσουν μιά πιό υπεύθυνη στάση και να διάκεινται από τη φύση τους αρνητικά απέναντι στον ρατσισμό, υποστηρίζοντας την πολυεθνική και πολυπολιτισμική κοινωνία, επιδοκιμάζονται πλήρως. Η ΕΤΠ επικροτεί την ιδέα να αντιμετωπίζεται ευνοϊκότερα η κάλυψη που τα ΜΜΕ που επιφυλάσσουν στις διάφορες θρησκείες και πολιτισμούς πολλών Ευρωπαίων πολιτών. Συμφωνεί επίσης ότι θα πρέπει να αναβαθμισθούν τα πρότυπα και να εκλείψουν τα αρνητικά στερεότυπα, όπως πρότεινε η Επιτροπή.

4.7. Χρηματοδότηση

Η ΕΤΠ φρονεί ότι το ζήτημα της χρηματοδότησης έχει κεντρικό ρόλο στις προτάσεις της Επιτροπής. Επειδή έχει διαπιστωθεί ότι υπάρχει σχέση μεταξύ μιάς ενεργούς οικονομίας με υψηλά ποσοστά απασχόλησης και της συνεπαγόμενης χαμηλότερης συχνότητας των κρουσμάτων αντικοινωνικής συμπεριφοράς, κρίνεται ότι για να καταπολεμηθεί ο ρατσισμός, η ξενοφοβία και ο αντισημιτισμός είναι απαραίτητο να διατεθούν κονδύλια για τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης, καθώς και γιά την κατάρτιση. Ως εκ τούτου, προτείνεται να ζητηθεί η αρωγή των Διαρθρωτικών Ταμείων ώστε να διευκολυνθούν οι εν λόγω δραστηριότητες.

4.8. Νομοθεσία σε ευρωπαϊκή κλίμακα

Όπως και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η ΕΤΠ εκφράζει την ικανοποίησή της για τις προτάσεις της Επιτροπής να εφαρμοσθούν ρήτρες για τη μη εισαγωγή διακρίσεων στα θεσπίσματα της Κοινότητας. Υποστηρίζει εξάλλου την πρόθεση της Επιτροπής να ενισχύσει στο μέλλον τις διατάξεις της Συνθήκης με στόχο την καταπολέμηση των φυλετικών διακρίσεων.

Η ΕΤΠ ελπίζει να ζητηθεί η γνώμη της και για το ζήτημα της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, αφού το θέμα εξετασθεί στη Διακυβερνητική Διάσκεψη.

4.9. Αντισημιτισμός

Η ΕΤΠ εκφράζει την ανησυχία της για την ανυπαρξία συγκεκριμένων προτάσεων όσον αφορά την καταπολέμηση των αντισημιτικών δραστηριοτήτων.

4.10. Οι κοινότητες μειονοτήτων και οι γλώσσες τους

Η ΕΤΠ τόνισε ότι ο πολιτισμικός πλούτος των μειονοτήτων είναι απαραίτητο να μπορεί να αυτοσυντηρείται και οι μειονότητες να μπορούν να χρησιμοποιούν τη γλώσσα τους. Δεδομένου ότι επιδιώκεται η καθιέρωση του αλληλοσεβασμού μεταξύ των πολιτισμών και των γλωσσών των μεγάλων κοινοτήτων, αφενός, και των κοινοτήτων μειονοτήτων, αφετέρου, είναι σημαντικό κανένας πολιτισμός να μην αποκλείει τους άλλους ή να θεωρείται ρατσιστικός.

4.11. Αστυνομία

Όπως αναφέρει η Επιτροπή, ο ρόλος της αστυνομίας στα κράτη μέλη έχει καθοριστική σημασία για τον περιορισμό του ρατσισμού και των προκαταλήψεων. Συνεπώς, η ΕΤΠ υποστηρίζει τις προτάσεις της Επιτροπής που αφορούν την ανάπτυξη μιάς ευρωπαϊκής στρατηγικής στον τομέα της αστυνομίας. Έχει ιδιαίτερη σημασία για την ΕΤΠ οι αστυνομικές δυνάμεις των κρατών μελών να αντικατοπτρίζουν τη σύνθεση του πληθυσμού και να εφαρμόζουν την αρχή της ισότητας ευκαιριών σε ό,τι αφορά την πρόσβαση στους αντίστοιχους οργανισμούς και την προαγωγή μέσω αυτών. Είναι επίσης σημαντικό να προβλεφθεί η κατάλληλη κατάρτιση ώστε να διασφαλισθεί ότι οι αστυνομικοί είναι ευαισθητοποιημένοι ως προς τις ανάγκες των κοινοτήτων μειονοτήτων και των θρησκευτικών ομάδων.

4.12. Ευρωπαϊκό Έτος κατά του ρατσισμού - 1997

Η ΕΤΠ φρονεί ότι το Ευρωπαϊκό Έτος κατά του ρατσισμού (1997) παρέχει την ιδανική ευκαιρία για να προωθηθεί η ορθή πρακτική, ο αλληλοσεβασμός καθώς και εποικοδομητικές σχέσεις μεταξύ φυλών και κοινοτήτων. Για το λόγο αυτό, η ΕΤΠ υποστηρίζει πλήρως τις προτάσεις της Επιτροπής.

5. Συμπεράσματα

5.1. Η ΕΤΠ συμφωνεί με την πρόταση να ανακηρυχθεί το 1997 ως Ευρωπαϊκό Έτος κατά του ρατσισμού.

5.2. Η ΕΤΠ θα καταρτίσει νέα έκθεση η οποία θα συμπληρώνει την παρούσα γνωμοδότηση και θα αναφέρεται στις δραστηριότητες στις οποίες, κατά το 1997, οι τοπικές και περιφερειακές αρχές θα διαδραματίσουν καθοριστικό ρόλο.

5.3. Η ΕΤΠ θα εξετάσει επίσης περαιτέρω τις απόψεις που διατύπωσε η Επιτροπή για το σημαντικό αυτό θέμα.

5.4. Η ΕΤΠ επιδοκιμάζει και υποστηρίζει πλήρως την πρόθεση της Επιτροπής να περιορίσει το ρατσισμό, την ξενοφοβία και τον αντισημιτισμό.

Η ΕΤΠ αναγνωρίζει τη χρησιμότητα μιάς διευρωπαϊκής δράσης για την καταπολέμηση των προβλημάτων αυτών και της σχετικής αντικοινωνικής συμπεριφοράς. Οι ειδικές δράσεις που προτείνει η Επιτροπή υποστηρίζονται σε γενικές γραμμές, με την επιφύλαξη των παρατηρήσεων που διατυπώνονται στην παρούσα γνωμοδότηση.

Μέσω της προγραμματισμένης δράσης, της συνεργασίας και του αμοιβαίου σεβασμού για τις διάφορες εθνικές, φυλετικές και θρησκευτικές ομάδες που συναντώνται ανά την Ευρώπη, θα μπορούσαν να καταβληθούν σοβαρές προσπάθειες μείωσης των ανεπιθύμητων αντικοινωνικών δραστηριοτήτων. Εάν επιτύχουν, οι φιλοδοξίες αυτές θα οδηγήσουν σε μία αρμονικότερη πολυφυλετική και πολυπολιτισμική Ευρώπη.

Βρυξέλλες, 13 Ιουνίου 1996.

Ο Πρόεδρος της Επιτροπής των Περιφερειών

Pasqual MARAGALL i MIRA

() ΕΕ αριθ. C 89 της 26. 3. 1996, σ. 7.