Κοινή θέση (ΕΚ) αριθ. 52/2003

που καθορίστηκε από το Συμβούλιο στις 8 Σεπτεμβρίου 2003

για την έκδοση της οδηγίας 2003/.../ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της ..., για την προώθηση της συμπαραγωγής ενέργειας βάσει της ζήτησης για χρήσιμη θερμότητα στην εσωτερική αγορά ενέργειας και για την τροποποίηση της οδηγίας 92/42/ΕΟΚ

(2003/C 258 E/01)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 175 παράγραφος 1,

την πρόταση της Επιτροπής(1),

τη γνώμη της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(2),

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών(3),

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 251 της συνθήκης(4),

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Οι δυνατότητες χρήσης της συμπαραγωγής προς εξοικονόμηση ενέργειας δεν αξιοποιούνται πλήρως στην Κοινότητα επί του παρόντος. Η προώθηση της υψηλής αποδοτικότητας συμπαραγωγής που βασίζεται στη ζήτηση για χρήσιμη θερμότητα αποτελεί κοινοτική προτεραιότητα με δεδομένα τα πιθανά οφέλη που απορρέουν από τη συμπαραγωγή όσον αφορά την εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας, την αποφυγή απωλειών δικτύου και τη μείωση των εκπομπών αερίων, ιδίως εκείνων που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου. Επιπλέον, η αποδοτική χρήση της ενέργειας μέσω της συμπαραγωγής μπορεί επίσης να συμβάλει θετικά στην ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού και στις ανταγωνιστικές συνθήκες που επικρατούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τα κράτη μέλη της. Είναι συνεπώς απαραίτητο να ληφθούν μέτρα καλύτερης αξιοποίησης των δυνατοτήτων στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς ενέργειας.

(2) Η οδηγία 2003/54/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Ιουνίου 2003(5), θεσπίζει κοινούς κανόνες για την παραγωγή, τη μεταφορά, τη διανομή και την προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας εντός της εσωτερικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας.

(3) Η πράσινη βίβλος σχετικά με την ευρωπαϊκή στρατηγική για την ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού επισημαίνει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση εξαρτάται υπέρμετρα από τον εξωτερικό ενεργειακό εφοδιασμό, ο οποίος επί του παρόντος αντιπροσωπεύει το 50 % των απαιτήσεων και αναμένεται να ανέλθει σε 70 % έως το 2030, εάν οι τρέχουσες τάσεις εξακολουθούν να υφίστανται. Η εξάρτηση από τις εισαγωγές και οι ολοένα υψηλότεροι δείκτες των εισαγωγών μπορεί να αυξήσουν τον κίνδυνο διακοπής ή δυσχερειών του εφοδιασμού. Ωστόσο, η ασφάλεια του εφοδιασμού δεν θα πρέπει να θεωρείται απλώς ως θέμα μείωσης της εξάρτησης από τις εισαγωγές και αύξησης της εγχώριας παραγωγής. Η ασφάλεια του εφοδιασμού απαιτεί μια ευρεία δέσμη πολιτικών πρωτοβουλιών με στόχο, μεταξύ άλλων, τη διαφοροποίηση των πηγών και των τεχνολογιών και τη βελτίωση των διεθνών σχέσεων. Επιπλέον, στην πράσινη βίβλο υπογραμμίστηκε ότι η ασφάλεια του ενεργειακού εφοδιασμού έχει ζωτική σημασία για τη μελλοντική αειφόρο ανάπτυξη. Η πράσινη βίβλος καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η θέσπιση νέων μέτρων για τη μείωση της ενεργειακής ζήτησης είναι απαραίτητη τόσο από απόψεως μείωσης της εξάρτησης από τις εισαγωγές όσο και προκειμένου να περιοριστούν οι εκπομπές αερίων που συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου. Στο ψήφισμα της 15ης Νοεμβρίου 2001 σχετικά με την πράσινη βίβλο, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζήτησε κίνητρα που να ενθαρρύνουν τη μετακίνηση προς αποδοτικές εγκαταστάσεις παραγωγής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένης της συμπαραγωγής θερμότητας και ηλεκτρισμού.

(4) Η ανακοίνωση της Επιτροπής "Αειφόρος ανάπτυξη της Ευρώπης για έναν καλύτερο κόσμο - Στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την αειφόρο ανάπτυξη", που υποβλήθηκε στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Γκέτεμποργκ, της 15ης και 16ης Ιουνίου 2001, προσδιόρισε τις κλιματικές μεταβολές ως ένα από τα κύρια εμπόδια στην αειφόρο ανάπτυξη και υπογράμμισε την ανάγκη για αύξηση της χρήσης καθαρής ενέργειας και σαφή δράση για τη μείωση της ενεργειακής ζήτησης.

(5) Η αυξημένη χρήση της συμπαραγωγής με τάση προς εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας θα μπορούσε να αποτελέσει σημαντικό μέρος της δέσμης των μέτρων που απαιτούνται για τη συμμόρφωση με το πρωτόκολλο του Κιότο στη σύμβαση-πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για τις κλιματικές αλλαγές, καθώς και οποιασδήποτε δέσμης πολιτικών για την εκπλήρωση περαιτέρω υποχρεώσεων. Η Επιτροπή στην ανακοίνωσή της σχετικά με την ενεργοποίηση της πρώτης φάσης του ευρωπαϊκού προγράμματος για την αλλαγή του κλίματος προσδιόρισε την προώθηση της συμπαραγωγής ενέργειας ως ένα από τα αναγκαία μέτρα για τη μείωση των εκπομπών αερίων που προέρχονται από τον ενεργειακό τομέα και συμβάλλουν στο φαινόμενο του θερμοκηπίου και ανακοίνωσε την πρόθεσή της να υποβάλει πρόταση οδηγίας σχετικά με την προώθηση της συμπαραγωγής το 2002.

(6) Η σημασία της συμπαραγωγής αναγνωρίστηκε και από το ψήφισμα του Συμβουλίου της 18ης Δεκεμβρίου 1997(6) και από το ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 15ης Μαΐου 1998(7) που αφορούν την κοινοτική στρατηγική για την προώθηση της συνδυασμένης παραγωγής θερμότητας και ηλεκτρισμού.

(7) Το Συμβούλιο στα συμπεράσματά του της 30ής Μαΐου 2000 και της 5ης Δεκεμβρίου 2000 ενέκρινε το σχέδιο δράσης της Επιτροπής για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης και προσδιόρισε την προώθηση της συμπαραγωγής ως έναν από τους βραχυπρόθεσμους τομείς προτεραιότητας. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμά του της 14ης Μαρτίου 2001, σχετικά με το σχέδιο δράσης για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης(8), κάλεσε την Επιτροπή να υποβάλει προτάσεις σχετικά με την καθιέρωση κοινών κανόνων για την προώθηση της συμπαραγωγής, όπου αυτό κρίνεται σημαντικό για το περιβάλλον.

(8) Η οδηγία 96/61/ΕΚ του Συμβουλίου, της 24ης Σεπτεμβρίου 1996, σχετικά με την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης(9), η οδηγία 2001/80/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23 Οκτωβρίου 2001, για τον περιορισμό των εκπομπών στην ατμόσφαιρα ορισμένων ρύπων(10), και η οδηγία 2000/76/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 4ης Δεκεμβρίου 2000, για την αποτέφρωση των αποβλήτων(11), υπογραμμίζουν την ανάγκη αξιολόγησης των δυνατοτήτων για συμπαραγωγή ενέργειας σε νέες εγκαταστάσεις.

(9) Η οδηγία 2002/91/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 16ης Δεκεμβρίου 2002, για την ενεργειακή απόδοση των κτιρίων(12), ζητεί από τα κράτη μέλη να εξασφαλίζουν ότι για τα νέα κτίρια συνολικής ωφέλιμης επιφάνειας άνω των 1000 m2, η τεχνική, περιβαλλοντική και οικονομική σκοπιμότητα εγκατάστασης εναλλακτικών συστημάτων, όπως η συμπαραγωγή ηλεκτρισμού και θερμότητας, μελετάται και συνυπολογίζεται πριν από την έναρξη της ανέγερσης.

(10) Η υψηλής αποδοτικότητας συμπαραγωγή ενέργειας ορίζεται στην παρούσα οδηγία από την εξοικονόμηση ενέργειας η οποία επιτυγχάνεται με τη συνδυασμένη παραγωγή αντί της χωριστής παραγωγής θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας. Η εξοικονόμηση ενέργειας που υπερβαίνει το 10 % πληροί τους όρους της "συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης". Για να μεγιστοποιηθεί η εξοικονόμηση ενέργειας και να αποφευχθεί η απώλειά της, πρέπει να δοθεί μέγιστη προσοχή στις συνθήκες λειτουργίας των μονάδων συμπαραγωγής.

(11) Στο πλαίσιο της αξιολόγησης της εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας, είναι σημαντικό να λαμβάνεται υπόψη η κατάσταση των κρατών μελών στα οποία το μεγαλύτερο μέρος της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας καλύπτεται από εισαγωγές.

(12) Για λόγους διαφάνειας, είναι σημαντικό να θεσπιστεί εναρμονισμένος βασικός ορισμός της συμπαραγωγής. Όταν οι εγκαταστάσεις συμπαραγωγής είναι εξοπλισμένες ώστε να παράγουν χωριστά ηλεκτρική ή θερμική ενέργεια, η εν λόγω παραγωγή δεν θα πρέπει να χαρακτηρίζεται ως συμπαραγωγή για τη χορήγηση εγγύησης καταγωγής και για στατιστικούς σκοπούς.

(13) Προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η στήριξη της συμπαραγωγής στο πλαίσιο της παρούσας οδηγίας βασίζεται στη ζήτηση για χρήσιμη θερμότητα και την εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας, είναι απαραίτητο να θεσπισθούν κριτήρια για τον ορισμό και την αξιολόγηση της ενεργειακής απόδοσης που συνδέεται με την παραγωγή συμπαραγωγής, όπως αυτή προσδιορίζεται στα πλαίσια του βασικού ορισμού της.

(14) Μακροπρόθεσμα, γενικός στόχος της παρούσας οδηγίας θα πρέπει να είναι η καθιέρωση εναρμονισμένου υπολογισμού της ηλεκτρικής ενέργειας που προέρχεται από συμπαραγωγή, λαμβάνοντας υπόψη μεθοδολογίες όπως εκείνες που αναπτύσσονται επί του παρόντος από ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης.

(15) Οι ορισμοί της συμπαραγωγής και της συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης που χρησιμοποιούνται στην παρούσα οδηγία δεν προδικάζουν τη χρήση διαφορετικών ορισμών στην εθνική νομοθεσία, για σκοπούς άλλους από τους αναφερόμενους στην παρούσα οδηγία. Κρίνεται σκόπιμο να υιοθετηθούν, επιπλέον, οι σχετικοί ορισμοί που περιλαμβάνονται στην οδηγία 2003/54/ΕΚ και στην οδηγία 2001/77/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Σεπτεμβρίου 2001, για την προαγωγή της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές στην εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας(13).

(16) Η μέτρηση της παραγόμενης χρήσιμης θερμότητας στο σημείο παραγωγής της εγκατάστασης συμπαραγωγής τονίζει την ανάγκη να εξασφαλίζεται ότι τα πλεονεκτήματα της συμπαραγόμενης χρήσιμης θερμότητας δεν χάνονται σε υψηλές θερμικές απώλειες από τα δίκτυα διανομής.

(17) Ο λόγος ηλεκτρικής ενέργειας προς τη θερμότητα είναι ένα τεχνικό χαρακτηριστικό που πρέπει να οριστεί προκειμένου να υπολογιστεί η ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή.

(18) Για τους σκοπούς της παρούσας οδηγίας, ο ορισμός των "μονάδων συμπαραγωγής" μπορεί επίσης να περιλαμβάνει εξοπλισμό όπου είναι δυνατόν να παράγεται μόνο ηλεκτρική ενέργεια ή μόνο θερμική ενέργεια, όπως η βοηθητική ανάφλεξη και οι μονάδες μετάκαυσης. Η παραγωγή από τον εν λόγω εξοπλισμό δεν θα πρέπει να θεωρείται συμπαραγωγή για τη χορήγηση εγγύησης προέλευσης και για στατιστικούς λόγους.

(19) Ο ορισμός της "συμπαραγωγής μικρής κλίμακας" περιλαμβάνει μεταξύ άλλων μονάδες συμπαραγωγής πολύ μικρής κλίμακας και συνδυασμένης συμπαραγωγής, όπως οι μονάδες συμπαραγωγής που παρέχουν ενέργεια σε απομονωμένες περιοχές ή καλύπτουν περιορισμένες οικιακές, εμπορικές ή βιομηχανικές ανάγκες.

(20) Προκειμένου να αυξηθεί η διαφάνεια για την από πλευράς των καταναλωτών επιλογή μεταξύ ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή και ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται βάσει άλλων τεχνικών, είναι απαραίτητο να εξασφαλιστεί βάσει των εναρμονισμένων τιμών αναφοράς απόδοσης η δυνατότητα εγγύησης προέλευσης της συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης. Τα συστήματα εγγύησης προέλευσης δεν δίδουν από μόνα τους δικαίωμα υπαγωγής στους εθνικούς μηχανισμούς στήριξης.

(21) Είναι σημαντικό να μπορούν να καλύπτονται από εγγυήσεις προέλευσης όλες οι μορφές ηλεκτρικής ενέργειας προερχόμενης από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης. Είναι σημαντικό να γίνεται σαφής διάκριση μεταξύ εγγυήσεων προέλευσης και ανταλλάξιμων πιστοποιητικών.

(22) Προκειμένου να εξασφαλιστεί η αυξημένη διείσδυση της συμπαραγωγής στην αγορά μεσοπρόθεσμα, πρέπει να ζητηθεί από όλα τα κράτη μέλη να εγκρίνουν και να δημοσιεύσουν έκθεση στην οποία θα περιγράφονται αναλυτικά οι εθνικές δυνατότητες όσον αφορά τη συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης και η οποία θα περιλαμβάνει χωριστή ανάλυση των εμποδίων που τίθενται στη συμπαραγωγή και των μέτρων που λαμβάνονται για να διασφαλίζεται η αξιοπιστία του συστήματος εγγύησης.

(23) Η κρατική στήριξη θα πρέπει να είναι σύμφωνη με τις διατάξεις του κοινοτικού πλαισίου σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για την προστασία του περιβάλλοντος(14), μεταξύ άλλων σε ό,τι αφορά τη μη σώρευση ενισχύσεων. Το εν λόγω πλαίσιο επιτρέπει, επί του παρόντος, ορισμένες κατηγορίες κρατικής στήριξης, εφόσον μπορεί να αποδειχθεί ότι τα μέτρα στήριξης ευνοούν την προστασία του περιβάλλοντος, επειδή η αποδοτικότητα της μετατροπής είναι ιδιαίτερα υψηλή, επειδή τα μέτρα θα συμβάλουν στη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης ή επειδή η παραγωγική διαδικασία θα είναι λιγότερο ζημιογόνος για το περιβάλλον. Η εν λόγω στήριξη θα καταστεί ενίοτε αναγκαία για την περαιτέρω αξιοποίηση των δυνατοτήτων συμπαραγωγής, ιδίως προκειμένου να ληφθεί υπόψη η ανάγκη εσωεπιχειρησιακού καταλογισμού του εξωτερικού κόστους.

(24) Τα προγράμματα κρατικής στήριξης για την προώθηση της συμπαραγωγής θα πρέπει να επικεντρώνονται κυρίως στη στήριξη της συμπαραγωγής βάσει της οικονομικώς δικαιολογημένης ζήτησης θερμότητας και ψύξης.

(25) Τα κράτη μέλη εφαρμόζουν διάφορους μηχανισμούς στήριξης της συμπαραγωγής σε εθνικό επίπεδο, στους οποίους περιλαμβάνονται ενισχύσεις επενδύσεων, φοροαπαλλαγές ή μειώσεις φόρων, πράσινα πιστοποιητικά και συστήματα άμεσης στήριξης των τιμών. Ένα σημαντικό μέσο επίτευξης του στόχου της παρούσας οδηγίας είναι η εξασφάλιση της ομαλής λειτουργίας των μηχανισμών αυτών, έως ότου τεθεί σε λειτουργία εναρμονισμένο κοινοτικό πλαίσιο, προκειμένου να διατηρηθεί η εμπιστοσύνη των επενδυτών. Η Επιτροπή σκοπεύει να εποπτεύει την κατάσταση και να συντάσσει εκθέσεις σχετικά με την κτηθείσα εμπειρία από την εφαρμογή των εθνικών προγραμμάτων στήριξης.

(26) Για τη μεταφορά και διανομή της ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης, θα πρέπει να εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 7 παράγραφοι 1, 2 και 5 της οδηγίας 2001/77/ΕΚ, καθώς και οι σχετικές διατάξεις της οδηγίας 2003/54/ΕΚ. Μέχρις ότου ο παραγωγός που δραστηριοποιείται στο χώρο της συμπαραγωγής αποτελέσει επιλέξιμο πελάτη βάσει της εθνικής νομοθεσίας υπό την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 1 της οδηγίας 2003/54/ΕΚ, οι τιμές που συνδέονται με την αγορά επιπλέον ηλεκτρικής ενέργειας την οποία συχνά χρειάζονται οι παραγωγοί που δραστηριοποιούνται στο χώρο της συμπαραγωγής, θα πρέπει να καθορίζονται βάσει αντικειμενικών, διαφανών και αμερόληπτων κριτηρίων. Ειδικά για τις μονάδες συμπαραγωγής μικρής κλίμακας μπορεί να διευκολύνεται η πρόσβαση στο δίκτυο όσον αφορά την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από μονάδες συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης, υπό τον όρο της κοινοποίησης προς την Επιτροπή.

(27) Κατά κανόνα, οι μονάδες συμπαραγωγής πολύ μικρής κλίμακας, έως 400 kW, που εμπίπτουν στο πεδίο των ορισμών της οδηγίας 92/42/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 21ης Μαΐου 1992, σχετικά με τις απαιτήσεις απόδοσης για τους νέους λέβητες ζεστού νερού που τροφοδοτούνται με υγρά ή αέρια καύσιμα(15), είναι απίθανο να πληρούν τις ελάχιστες απαιτήσεις απόδοσης που ορίζει η ανωτέρω οδηγία και θα πρέπει συνεπώς να εξαιρεθούν από το πεδίο εφαρμογής της ανωτέρω οδηγίας.

(28) Η συγκεκριμένη διάρθρωση του τομέα της συμπαραγωγής, η οποία περιλαμβάνει πολλούς μικρούς και μεσαίους παραγωγούς, θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη, ειδικά κατά την επανεξέταση των διοικητικών διαδικασιών για την απόκτηση άδειας κατασκευής εγκαταστάσεων συμπαραγωγής.

(29) Στο πλαίσιο του στόχου της παρούσας οδηγίας να δημιουργήσει ένα πλαίσιο για την προώθηση της συμπαραγωγής, είναι απαραίτητο να υπογραμμιστεί η ανάγκη ενός σταθερού οικονομικού και διοικητικού περιβάλλοντος για επενδύσεις σε νέες εγκαταστάσεις συμπαραγωγής. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενθαρρύνονται να ανταποκριθούν στην ανάγκη αυτή μέσω του σχεδιασμού προγραμμάτων στήριξης διάρκειας τουλάχιστον τεσσάρων ετών και αποφεύγοντας συχνές αλλαγές στις διοικητικές διαδικασίες κ.λπ. Τα κράτη μέλη θα πρέπει να ενθαρρύνονται επίσης να εξασφαλίζουν ότι τα κρατικά προγράμματα στήριξης τηρούν την αρχή της σταδιακής κατάργησης.

(30) Η συνολική απόδοση και βιωσιμότητα της συμπαραγωγής εξαρτάται από πολλούς παράγοντες όπως η χρησιμοποιούμενη τεχνολογία, οι τύποι των καυσίμων, οι καμπύλες απορρόφησης ισχύος, το μέγεθος της μονάδας, καθώς και από τις ιδιότητες της θερμικής ενέργειας. Για πρακτικούς λόγους και βάσει του γεγονότος ότι η χρήση της παραγόμενης θερμότητας για διαφορετικούς σκοπούς απαιτεί διαφορετικά επίπεδα θερμοκρασίας της θερμότητας, καθώς και ότι αυτές καθώς και άλλες διαφορές επηρεάζουν την απόδοση της συμπαραγωγής, η συμπαραγωγή θα μπορούσε να διαιρείται σε κατηγορίες, όπως: "βιομηχανική συμπαραγωγή", "θερμαντική συμπαραγωγή" και "γεωργική συμπαραγωγή".

(31) Σύμφωνα με τις αρχές της επικουρικότητας και της αναλογικότητας, όπως αυτές διατυπώνονται στο άρθρο 5 της συνθήκης, οι γενικές αρχές που παρέχουν ένα πλαίσιο για την προώθηση της συμπαραγωγής στην εσωτερική αγορά ενέργειας θα πρέπει να προσδιορίζονται σε κοινοτικό επίπεδο, αλλά η αναλυτική εφαρμογή θα πρέπει να αφήνεται στα κράτη μέλη, επιτρέποντας με τον τρόπο αυτό σε κάθε κράτος μέλος να επιλέγει το καθεστώς που αρμόζει καλύτερα στις ιδιαίτερες συνθήκες του. Η παρούσα οδηγία περιορίζεται στα ελάχιστα απαιτούμενα για την επίτευξη των εν λόγω στόχων και δεν επεκτείνεται πέραν αυτού που είναι αναγκαίο προς τούτο.

(32) Τα απαιτούμενα μέτρα για την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας θεσπίζονται σύμφωνα με την απόφαση 1999/468/ΕΚ του Συμβουλίου, της 28ης Ιουνίου 1999, για τον καθορισμό των όρων άσκησης των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που ανατίθενται στην Επιτροπή(16),

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Σκοπός

Η παρούσα οδηγία αποσκοπεί στην αύξηση της ενεργειακής απόδοσης και στη βελτίωση της ασφάλειας του εφοδιασμού μέσω της δημιουργίας ενός πλαισίου με το οποίο θα προωθηθεί και θα αναπτυχθεί η υψηλής απόδοσης συμπαραγωγή θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία θα βασίζεται στη ζήτηση για χρήσιμη θερμότητα και στην εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας στην εσωτερική αγορά ενέργειας, λαμβάνοντας υπόψη τις εθνικές ιδιαιτερότητες, ιδίως όσον αφορά τις κλιματικές και οικονομικές συνθήκες.

Άρθρο 2

Πεδίο εφαρμογής

Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στη συμπαραγωγή όπως ορίζεται στο άρθρο 3 και στις τεχνολογίες συμπαραγωγής που αναφέρονται στο παράρτημα I.

Άρθρο 3

Ορισμοί

Για το σκοπό της παρούσας οδηγίας, ισχύουν οι ακόλουθοι ορισμοί:

α) "συμπαραγωγή": η ταυτόχρονη παραγωγή θερμικής και ηλεκτρικής ή/και μηχανικής ενέργειας στο πλαίσιο μίας μόνο διαδικασίας·

β) "χρήσιμη θερμότητα": η θερμότητα που παράγεται στο πλαίσιο μιας διαδικασίας συμπαραγωγής προκειμένου να ικανοποιήσει μια οικονομικά δικαιολογημένη ζήτηση για θέρμανση ή ψύξη·

γ) "οικονομικά δικαιολογημένη ζήτηση": η ζήτηση που δεν υπερβαίνει τις ανάγκες θέρμανσης ή ψύξης και η οποία διαφορετικά θα ικανοποιούνταν, σύμφωνα με τις συνθήκες της αγοράς, με διαδικασίες παραγωγής ενέργειας διαφορετικές από τη συμπαραγωγή·

δ) "ηλεκτρική ενέργεια από συμπαραγωγή": η ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται στο πλαίσιο μιας διαδικασίας συνδεόμενης με την παραγωγή χρήσιμης θερμότητας και υπολογίζεται σύμφωνα με τη μεθοδολογία που καθορίζεται στο παράρτημα II·

ε) "εφεδρική ηλεκτρική ενέργεια": η ηλεκτρική ενέργεια που παρέχεται μέσω του ηλεκτρικού δικτύου παροχής όποτε η διαδικασία συμπαραγωγής διακόπτεται, συμπεριλαμβανομένων των διαστημάτων συντήρησης, ή τίθεται εκτός λειτουργίας·

στ) "συμπληρωματική ηλεκτρική ενέργεια": η ηλεκτρική ενέργεια που παρέχεται μέσω του ηλεκτρικού δικτύου παροχής σε περιπτώσεις κατά τις οποίες η ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια είναι μεγαλύτερη από την παραγόμενη στη διαδικασία συμπαραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας·

ζ) "συνολική απόδοση": ο λόγος της ετήσιας ποσότητας παραγόμενης ηλεκτρικής και μηχανικής ενέργειας και παραγόμενης χρήσιμης θερμότητας προς τα καύσιμα που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή θερμότητας στο πλαίσιο μιας διαδικασίας συμπαραγωγής καθώς και για την ακαθάριστη παραγωγή ηλεκτρικής και μηχανικής ενέργειας·

η) "απόδοση": η απόδοση που υπολογίζεται βάσει των "καθαρών θερμιδικών αξιών" των καυσίμων (οι οποίες αναφέρονται και ως "κατώτερες θερμιδικές αξίες")·

θ) "συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης": η συμπαραγωγή που ανταποκρίνεται στα κριτήρια του παραρτήματος III στοιχείο α)·

ι) "τιμή αναφοράς της απόδοσης για χωριστή παραγωγή": η απόδοση της εναλλακτικής χωριστής παραγωγής θερμότητας και ηλεκτρικής ενέργειας την οποία αποσκοπεί να αντικαταστήσει η διαδικασία συμπαραγωγής·

ια) "λόγος ηλεκτρικής ενέργειας/θερμότητας": ο λόγος της ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή προς τη χρήσιμη θερμότητα, υπό πλήρη λειτουργία κατά τον τρόπο της συμπαραγωγής, με χρήση των επιχειρησιακών δεδομένων της συγκεκριμένης μονάδας·

ιβ) "μονάδα συμπαραγωγής": μονάδα δυνάμενη να λειτουργεί κατά τον τρόπο της συμπαραγωγής·

ιγ) "συμπαραγωγή μικρής κλίμακας": οι μονάδες συμπαραγωγής με εγκατεστημένη ισχύ κάτω του 1 MWe·

ιδ) "παραγωγή συμπαραγωγής": το άθροισμα της ηλεκτρικής και μηχανικής ενέργειας και της χρήσιμης θερμότητας που παράγονται από συμπαραγωγή.

Επιπλέον, ισχύουν οι σχετικοί ορισμοί της οδηγίας 2003/54/ΕΚ και της οδηγίας 2001/77/ΕΚ.

Άρθρο 4

Κριτήρια απόδοσης της συμπαραγωγής

1. Για τον καθορισμό της απόδοσης της συμπαραγωγής σύμφωνα με το παράρτημα III, η Επιτροπή, με τη διαδικασία του άρθρου 14 παράγραφος 2 και το αργότερο ...(17), καθορίζει εναρμονισμένες τιμές αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας. Αυτές οι τιμές αποτελούνται από πίνακα τιμών διαφοροποιημένων ανάλογα με κατάλληλους παράγοντες, όπως το έτος κατασκευής, το μείγμα καυσίμων και οι κλιματικές συνθήκες, και πρέπει να βασίζονται σε τεκμηριωμένη ανάλυση η οποία να λαμβάνει υπόψη, μεταξύ άλλων, δεδομένα από τη λειτουργική χρήση υπό ρεαλιστικές συνθήκες, τις διασυνοριακές ανταλλαγές ηλεκτρισμού, καθώς και τις εφαρμοζόμενες τεχνολογίες συμπαραγωγής σύμφωνα με τις αρχές του παραρτήματος III.

2. Η Επιτροπή επανεξετάζει, με τη διαδικασία του άρθρου 14 παράγραφος 2, τις εναρμονισμένες τιμές αναφοράς απόδοσης για χωριστή παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας που αναφέρονται στην παράγραφο 1, για πρώτη φορά στις ...(18), και εν συνεχεία ανά τετραετία, προκειμένου να λάβει υπόψη της τις τεχνολογικές εξελίξεις και τις μεταβολές της κατανομής των ενεργειακών πηγών.

3. Τα κράτη μέλη που μεταφέρουν στο εθνικό δίκαιο την παρούσα οδηγία πριν καθορίσει η Επιτροπή τις εναρμονισμένες τιμές αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας που αναφέρονται στην παράγραφο 1, θα πρέπει να θεσπίσουν, έως την ημερομηνία που αναφέρεται στην παράγραφο 1, τις οικείες εθνικές τιμές αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή προκειμένου να χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας από τη συμπαραγωγή, σύμφωνα με τη μεθοδολογία του παραρτήματος III.

Άρθρο 5

Εγγύηση προέλευσης της ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης

1. Βάσει των εναρμονισμένων τιμών αναφοράς απόδοσης που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν, εντός έξι μηνών από την έγκριση των εν λόγω τιμών, ότι η προέλευση της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης μπορεί να πιστοποιείται βάσει αντικειμενικών, διαφανών και αμερόληπτων κριτηρίων, τα οποία καθορίζονται από κάθε κράτος μέλος. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η εν λόγω εγγύηση προέλευσης της ηλεκτρικής ενέργειας επιτρέπει στους παραγωγούς να αποδεικνύουν ότι η ηλεκτρική ενέργεια την οποία διαθέτουν προς πώληση παράγεται από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης, εκδίδεται δε προς το σκοπό αυτό αιτήσει του παραγωγού.

2. Τα κράτη μέλη μπορούν να ορίζουν έναν ή περισσότερους αρμόδιους φορείς, οι οποίοι είναι ανεξάρτητοι από τις δραστηριότητες παραγωγής ή διανομής, για να επιβλέπουν την έκδοση της εγγύησης προέλευσης που αναφέρεται στην παράγραφο 1.

3. Τα κράτη μέλη ή οι αρμόδιοι φορείς θεσπίζουν κατάλληλους μηχανισμούς προκειμένου να διασφαλίζουν ότι η εγγύηση προέλευσης είναι τόσο ακριβής όσο και αξιόπιστη, ενώ περιγράφουν στην έκθεση που αναφέρεται στο άρθρο 10 παράγραφος 1 τα ληφθέντα μέτρα για να διασφαλίζεται η αξιοπιστία του συστήματος εγγύησης.

4. Τα συστήματα εγγύησης προέλευσης δεν συνεπάγονται αφ' εαυτών δικαίωμα υπαγωγής στους εθνικούς μηχανισμούς στήριξης.

5. Η εγγύηση προέλευσης:

- προσδιορίζει τη χαμηλότερη θερμιδική αξία της καύσιμης ύλης από την οποία παρήχθη η ηλεκτρική ενέργεια, τη χρήση της θερμικής ενέργειας που παρήχθη από κοινού με την ηλεκτρική και, τέλος, το χρόνο και τον τόπο της παραγωγής,

- προσδιορίζει την ποσότητα της προερχόμενης από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης σύμφωνα με το παράρτημα II ηλεκτρικής ενέργειας την οποία αντιπροσωπεύει η συγκεκριμένη εγγύηση,

- προσδιορίζει την εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας που υπολογίζεται σύμφωνα με το παράρτημα III βάσει των εναρμονισμένων τιμών αναφοράς απόδοσης τις οποίες καθορίζει η Επιτροπή όπως αναφέρεται στο άρθρο 4 παράγραφος 1.

Τα κράτη μέλη μπορούν να περιλαμβάνουν και άλλες πληροφορίες στην εγγύηση προέλευσης.

6. Οι εγγυήσεις προέλευσης, οι οποίες εκδίδονται σύμφωνα με την παράγραφο 1, θα πρέπει να αναγνωρίζονται αμοιβαία από τα κράτη μέλη, αποκλειστικά ως απόδειξη των στοιχείων που αναφέρονται στην παράγραφο 5. Κάθε άρνηση αναγνώρισης μιας εγγύησης προέλευσης ως απόδειξης, ιδίως για λόγους πρόληψης της απάτης, πρέπει να βασίζεται σε αντικειμενικά, διαφανή και αμερόληπτα κριτήρια.

Σε περίπτωση άρνησης της αναγνώρισης μιας εγγύησης προέλευσης, η Επιτροπή μπορεί να αναγκάζει το αρνούμενο μέρος να την αναγνωρίζει, λαμβάνοντας υπόψη ιδίως τα αντικειμενικά, διαφανή και αμερόληπτα κριτήρια στα οποία βασίζεται η αναγνώριση αυτή.

Άρθρο 6

Εθνικό δυναμικό για συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης

1. Τα κράτη μέλη αναλύουν το εθνικό τους δυναμικό για την εφαρμογή της συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης.

2. Η ανάλυση αυτή:

- βασίζεται σε τεκμηριωμένα επιστημονικά δεδομένα και τηρεί τα κριτήρια του παραρτήματος IV,

- προσδιορίζει όλο το δυναμικό για ζήτηση χρήσιμης θερμότητας και ψύξης, το οποίο είναι κατάλληλο για την εφαρμογή συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης, καθώς και τη διαθεσιμότητα καυσίμων και άλλων ενεργειακών πόρων χρησιμοποιήσιμων σε συμπαραγωγή,

- περιλαμβάνει χωριστή ανάλυση των τυχόν φραγμών στην αξιοποίηση του εθνικού δυναμικού για συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης. Ειδικότερα, η ανάλυση εξετάζει τους φραγμούς που αφορούν τις τιμές, το κόστος και την πρόσβαση στα καύσιμα, τους φραγμούς που αφορούν θέματα δικτύου, τους φραγμούς που αφορούν διοικητικές διαδικασίες, και τους φραγμούς που αφορούν την έλλειψη εσωεπιχειρησιακού καταλογισμού του εξωτερικού κόστους στις ενεργειακές τιμές.

3. Για πρώτη φορά στις ... το αργότερο(19) και έκτοτε ανά τετραετία, κατόπιν αιτήσεως της Επιτροπής διατυπούμενης τουλάχιστον έξι μήνες πριν από την εκάστοτε προθεσμία, τα κράτη μέλη αξιολογούν την πρόοδο στην αύξηση του μεριδίου της συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης.

Άρθρο 7

Προγράμματα στήριξης

1. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι η στήριξη της συμπαραγωγής - υπάρχουσες και μελλοντικές μονάδες - βασίζεται στη ζήτηση για χρήσιμη θερμότητα και την εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας, λαμβανομένων υπόψη των δυνατοτήτων μείωσης της ενεργειακής ζήτησης μέσω άλλων οικονομικώς εφικτών ή περιβαλλοντικώς επωφελών μέτρων, όπως άλλα μέτρα αποτελεσματικής χρήσης της ενέργειας.

2. Με την επιφύλαξη των άρθρων 87 και 88 της συνθήκης, η Επιτροπή αξιολογεί την εφαρμογή των μηχανισμών στήριξης που χρησιμοποιήθηκαν στα κράτη μέλη σύμφωνα με τους οποίους ένας παραγωγός που δραστηριοποιείται στο χώρο της συμπαραγωγής λαμβάνει, βάσει των κανονισμών που εκδίδουν οι κρατικές αρχές, άμεση ή έμμεση στήριξη, η οποία μπορεί να επιφέρει τον περιορισμό του εμπορίου.

Η Επιτροπή εξετάζει αν οι μηχανισμοί αυτοί συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων που ορίζονται στα άρθρα 6 και 174 παράγραφος 1 της συνθήκης.

3. Στην έκθεση που αναφέρεται στο άρθρο 11, η Επιτροπή παρουσιάζει τεκμηριωμένη ανάλυση της κτηθείσας πείρας από την εφαρμογή και συνύπαρξη των διαφόρων μηχανισμών στήριξης που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου. Η εν λόγω έκθεση αξιολογεί την επιτυχία, περιλαμβανομένης της σχέσης κόστους/αποτελεσματικότητας, των συστημάτων στήριξης στην προώθηση της χρήσης της συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης σύμφωνα με το εθνικό δυναμικό που αναφέρεται στο άρθρο 6. Επιπλέον, η έκθεση εξετάζει σε ποιο βαθμό τα προγράμματα στήριξης έχουν συμβάλει στη δημιουργία σταθερών συνθηκών για την υλοποίηση επενδύσεων στον τομέα της συμπαραγωγής.

Άρθρο 8

Θέματα δικτύου ηλεκτρικής ενέργειας και τιμολόγησης

1. Προς διασφάλιση της μεταφοράς και διανομής της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης, εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 7 παράγραφοι 1, 2 και 5 της οδηγίας 2001/77/ΕΚ καθώς και οι σχετικές διατάξεις της οδηγίας 2003/54/ΕΚ.

2. Μέχρις ότου ο παραγωγός που δραστηριοποιείται στο χώρο της συμπαραγωγής αποτελέσει επιλέξιμο πελάτη βάσει της εθνικής νομοθεσίας υπό την έννοια του άρθρου 21 παράγραφος 1 της οδηγίας 2003/54/ΕΚ, τα κράτη μέλη θα πρέπει να λαμβάνουν τα απαιτούμενα μέτρα προκειμένου να διασφαλίζουν ότι οι τιμές για την αγορά εφεδρικής ή συμπληρωματικής ηλεκτρικής ενέργειας ορίζονται βάσει δημοσιευμένων τιμών και όρων και προϋποθέσεων.

3. Υπό τον όρο της κοινοποίησης στην Επιτροπή, τα κράτη μέλη μπορούν να διευκολύνουν ιδιαίτερα την πρόσβαση στο δίκτυο όσον αφορά την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης από μονάδες συμπαραγωγής μικρής κλίμακας.

Άρθρο 9

Διοικητικές διαδικασίες

1. Τα κράτη μέλη ή οι αρμόδιοι φορείς τους οποίους ορίζουν τα κράτη μέλη αξιολογούν το ισχύον νομοθετικό και κανονιστικό πλαίσιο που διέπει τις διαδικασίες χορήγησης άδειας ή τις λοιπές διαδικασίες του άρθρου 6 της οδηγίας 2003/54/ΕΚ, οι οποίες ισχύουν για τις μονάδες συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης.

Η αξιολόγηση αυτή πραγματοποιείται με σκοπό:

α) την ενθάρρυνση του σχεδιασμού μονάδων συμπαραγωγής ώστε να ανταποκρίνονται στην οικονομικά δικαιολογημένη ζήτηση για παραγωγή χρήσιμης θερμότητας και την αποφυγή παραγωγής περισσότερης θερμότητας από τη χρήσιμη·

β) τον περιορισμό των κανονιστικών και μη κανονιστικών εμποδίων στην αύξηση της συμπαραγωγής·

γ) τον εξορθολογισμό και την επίσπευση των διαδικασιών στο ενδεδειγμένο διοικητικό επίπεδο· και

δ) τη διασφάλιση αντικειμενικών, διαφανών και αμερόληπτων κανόνων, στους οποίους να λαμβάνονται δεόντως υπόψη οι ιδιαιτερότητες των διαφόρων τεχνολογιών συμπαραγωγής.

2. Τα κράτη μέλη, εφόσον ενδείκνυται στο πλαίσιο της εθνικής νομοθεσίας, παρέχουν ένδειξη της επιτευχθείσας εξέλιξης, ιδίως όσον αφορά:

α) το συντονισμό μεταξύ των διαφορετικών διοικητικών υπηρεσιών όσον αφορά τις προθεσμίες, την παραλαβή και τη διεκπεραίωση των αιτήσεων αδείας·

β) τη δυνατότητα θέσπισης κατευθυντήριων γραμμών για τις δραστηριότητες της παραγράφου 1, και το εφικτό της καθιέρωσης μιας ταχείας διαδικασίας σχεδιασμού για τους παραγωγούς συμπαραγωγής· και

γ) το διορισμό αρχών ως διαμεσολαβητών σε τυχόν διαφορές μεταξύ των αρμόδιων για τη χορήγηση αδειών αρχών και των αιτούντων άδεια.

Άρθρο 10

Εκθέσεις των κρατών μελών

1. Το αργότερο ...(20), τα κράτη μέλη δημοσιεύουν έκθεση με τα αποτελέσματα της ανάλυσης και των αξιολογήσεων που διενεργούνται σύμφωνα με το άρθρο 5 παράγραφος 3, το άρθρο 6 παράγραφος 1 και το άρθρο 9 παράγραφοι 1 και 2.

2. Το αργότερο ...(21), στη συνέχεια δε ανά τετραετία, κατόπιν αιτήσεως της Επιτροπής διατυπούμενης τουλάχιστον έξι μήνες πριν από την εκάστοτε προθεσμία, τα κράτη μέλη δημοσιεύουν έκθεση με τα αποτελέσματα της αξιολόγησης που αναφέρεται στο άρθρο 6 παράγραφος 3.

3. Τα κράτη μέλη υποβάλλουν στην Επιτροπή, για πρώτη φορά μέχρι τέλους Δεκεμβρίου 2004 όσον αφορά τα στοιχεία του 2003, εν συνεχεία δε σε ετήσια βάση, στατιστικά δεδομένα για την παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας από συμπαραγωγή σε εθνικό επίπεδο, σύμφωνα με τη μεθοδολογία του παραρτήματος II.

Τα κράτη μέλη υποβάλλουν επίσης ετήσια στατιστικά στοιχεία για τις δυνατότητες συμπαραγωγής και τα καύσιμα που χρησιμοποιούνται για τη συμπαραγωγή. Τα κράτη μέλη μπορούν επίσης να υποβάλλουν στατιστικά στοιχεία για την εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας που επιτυγχάνεται με την εφαρμογή της συμπαραγωγής, σύμφωνα με τη μεθοδολογία του παραρτήματος III.

Άρθρο 11

Έκθεση της Επιτροπής

Βάσει των εκθέσεων που υποβάλλονται σύμφωνα με το άρθρο 10, η Επιτροπή επανεξετάζει την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας και υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο, το αργότερο ...(22), στη συνέχεια δε ανά τετραετία, έκθεση προόδου σχετικά με την εφαρμογή της παρούσας οδηγίας.

Συγκεκριμένα, η έκθεση:

α) εξετάζει την πρόοδο που σημειώνεται στην αξιοποίηση του εθνικού δυναμικού για συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης όπως αναφέρεται στο άρθρο 6·

β) αξιολογεί το βαθμό στον οποίο οι κανόνες και οι διαδικασίες που προσδιορίζουν το πλαίσιο των προϋποθέσεων για τη συμπαραγωγή στην εσωτερική αγορά ενέργειας διατυπώνονται βάσει αντικειμενικών, διαφανών και αμερόληπτων κριτηρίων όπου λαμβάνονται δεόντως υπόψη τα οφέλη που απορρέουν από τη συμπαραγωγή·

γ) εξετάζει την κτηθείσα πείρα από την εφαρμογή και τη συνύπαρξη διαφορετικών μηχανισμών στήριξης υπέρ της συμπαραγωγής·

δ) επανεξετάζει τις τιμές αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή βάσει των υφιστάμενων τεχνολογιών.

Όταν ενδείκνυται, η Επιτροπή υποβάλλει, μαζί με την έκθεση, περαιτέρω προτάσεις στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο.

Άρθρο 12

Εναλλακτικοί υπολογισμοί

1. Μέχρι τέλους του 2010 και εφόσον έχουν λάβει σχετική έγκριση από την Επιτροπή, τα κράτη μέλη μπορούν να χρησιμοποιούν άλλες μεθόδους από την προβλεπόμενη στο παράρτημα II στοιχείο β), προκειμένου να αφαιρούν από τα δηλωθέντα αριθμητικά στοιχεία την τυχόν ηλεκτρική ενέργεια που δεν παρήχθη στο πλαίσιο διαδικασίας συμπαραγωγής. Για τους σκοπούς πάντως που αναφέρονται στο άρθρο 5 παράγραφος 1 και στο άρθρο 10 παράγραφος 3, η ποσότητα ηλεκτρισμού από συμπαραγωγή ορίζεται σύμφωνα με το παράρτημα II.

2. Τα κράτη μέλη μπορούν να υπολογίζουν την εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας από παραγωγή θερμότητας, ηλεκτρισμού και μηχανικής ενέργειας σύμφωνα με το παράρτημα III στοιχείο γ), χωρίς να χρησιμοποιούν το παράρτημα II προς αφαίρεση των μη συμπαραγόμενων μερών θερμότητας και ηλεκτρικής ενέργειας της ίδιας διαδικασίας. Η παραγωγή αυτή μπορεί να θεωρηθεί ως συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης αν πληροί τα κριτήρια απόδοσης του παραρτήματος III στοιχείο α), και εφόσον η συνολική απόδοση υπερβαίνει το 70 % προκειμένου περί μονάδων συμπαραγωγής με ηλεκτροπαραγωγική ικανότητα άνω των 25 MW. Ο προσδιορισμός όμως της ποσότητας ηλεκτρισμού από συμπαραγωγή που παράγεται σε μια τέτοια παραγωγή, για σκοπούς έκδοσης εγγυήσεων προέλευσης και καταρτισμού στατιστικών, πρέπει να γίνεται σύμφωνα με το παράρτημα II.

3. Μέχρι τέλους του 2010, τα κράτη μέλη μπορούν, χρησιμοποιώντας εναλλακτική μεθοδολογία, να χαρακτηρίσουν μια συμπαραγωγή ως συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης χωρίς να ελέγξουν κατά πόσον η συμπαραγωγή ανταποκρίνεται στα κριτήρια του παραρτήματος III στοιχείο α), εφόσον αποδεικνύεται σε εθνικό επίπεδο ότι η συμπαραγωγή που χαρακτηρίζεται μ' αυτήν την εναλλακτική μεθοδολογία υπολογισμού πληροί κατά μέσον όρο τα κριτήρια του παραρτήματος III στοιχείο α). Εφόσον για την παραγωγή αυτή εκδίδεται εγγύηση προέλευσης, η απόδοση της συμπαραγωγής που καθορίζεται στην εγγύηση δεν πρέπει να υπερβαίνει τις οριακές τιμές των κριτηρίων του παραρτήματος III στοιχείο α), εκτός εάν άλλως προκύπτει από τους σύμφωνα με το παράρτημα III υπολογισμούς. Ο προσδιορισμός όμως της ποσότητας ηλεκτρισμού από συμπαραγωγή που παράγεται σε μια τέτοια παραγωγή, για σκοπούς έκδοσης εγγυήσεων προέλευσης και καταρτισμού στατιστικών, πρέπει να γίνεται σύμφωνα με το παράρτημα II.

Άρθρο 13

Επανεξέταση

1. Οι τιμές κατωφλίου που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της παραγωγής ηλεκτρισμού από συμπαραγωγή κατά την έννοια του παραρτήματος II στοιχείο α) προσαρμόζονται στην τεχνική πρόοδο με τη διαδικασία του άρθρου 14 παράγραφος 2.

2. Οι τιμές κατωφλίου που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της απόδοσης της παραγωγής από συμπαραγωγή και της εξοικονομούμενης πρωτογενούς ενέργειας κατά την έννοια του παραρτήματος III στοιχείο α) προσαρμόζονται στην τεχνική πρόοδο με τη διαδικασία του άρθρου 14 παράγραφος 2.

Άρθρο 14

Διαδικασία επιτροπής

1. Η Επιτροπή επικουρείται από μια επιτροπή.

2. Στις περιπτώσεις που γίνεται μνεία της παρούσας παραγράφου, εφαρμόζονται τα άρθρα 5 και 7 της απόφασης 1999/468/ΕΚ, τηρουμένων των διατάξεων του άρθρου 8 της ίδιας απόφασης.

Η περίοδος που θεσπίζει το άρθρο 5 παράγραφος 6 της απόφασης 1999/468/ΕΚ ορίζεται σε τρεις μήνες.

3. Η επιτροπή θεσπίζει τον εσωτερικό της κανονισμό.

Άρθρο 15

Μεταφορά στην εθνική νομοθεσία

Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία, το αργότερο ...(23). Ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά.

Όταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις ανωτέρω διατάξεις, αυτές περιέχουν αναφορά στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την αναφορά αυτή κατά την επίσημη έκδοσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς αποφασίζεται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 16

Τροποποίηση της οδηγίας 92/42/ΕΟΚ

Στο άρθρο 3 παράγραφος 1 της οδηγίας 92/42/ΕΟΚ προστίθεται η ακόλουθη περίπτωση:

"- μονάδες συμπαραγωγής κατά την έννοια της οδηγίας 2003/.../ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της ..., για την προώθηση της συμπαραγωγής ενεργείας βάσει της ζήτησης για χρήσιμη θερμότητα στην εσωτερική αγορά ενέργειας(24).".

Άρθρο 17

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Άρθρο 18

Αποδέκτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

...

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Ο Πρόεδρος

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

(1) ΕΕ C 291 Ε της 26.11.2002, σ. 182.

(2) ΕΕ C 95 της 23.4.2003, σ. 12.

(3) ΕΕ C 244 της 10.10.2003, σ. 1.

(4) Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 13ης Μαΐου 2003 (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα), κοινή θέση του Συμβουλίου της 8ης Σεπτεμβρίου 2003 και απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της ... (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(5) ΕΕ L 176 της 15.7.2003, σ. 37.

(6) ΕΕ C 4 της 8.1.1998, σ. 1.

(7) ΕΕ C 167 της 1.6.1998, σ. 308.

(8) ΕΕ C 343 της 5.12.2001, σ. 190.

(9) ΕΕ L 257 της 10.10.1996, σ. 26.

(10) ΕΕ L 309 της 27.11.2001, σ. 1.

(11) ΕΕ L 332 της 28.12.2000, σ. 91.

(12) ΕΕ L 1 της 4.1.2003, σ. 65.

(13) ΕΕ L 283 της 27.10.2001, σ. 33.

(14) ΕΕ C 37 της 3.2.2001, σ. 3.

(15) ΕΕ L 167 της 22.6.1992, σ. 17· οδηγία όπως τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 93/68/ΕΟΚ (ΕΕ L 220 της 30.8.1993, σ. 1).

(16) ΕΕ L 184 της 17.7.1999, σ. 23 (διορθωτικό στην ΕΕ L 269 της 19.10.1999, σ. 45).

(17) Δύο έτη μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(18) Επτά έτη μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(19) Τρία έτη από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(20) Δύο έτη μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(21) Τρία έτη μετά την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(22) Τέσσερα έτη από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(23) Δύο έτη από την έναρξη ισχύος της παρούσας οδηγίας.

(24) ΕΕ L ...

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΠΟΥ ΚΑΛΥΠΤΕΙ Η ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ

α) Αεριοστρόβιλος συνδυασμένου κύκλου με ανάκτηση θερμότητας

β) Ατμοστρόβιλος διαφορικής πίεσης

γ) Ατμοστρόβιλος συμπύκνωσης - εκτόνωσης με ανάκτηση θερμότητας

δ) Αεριοστρόβιλος με ανάκτηση θερμότητας

ε) Μηχανή εσωτερικής καύσης

στ) Μικροστρόβιλοι

ζ) Κινητήρες Stirling

η) Ηλεκτρικά στοιχεία καυσίμου

θ) Ατμομηχανές

ι) Οργανικοί κύκλοι Rankine

ια) Άλλοι τύποι τεχνολογίας ή συνδυασμοί αυτών που εμπίπτουν στον ορισμό του άρθρου 3 στοιχείο α)

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΑΠΟΚΤΑΤΑΙ ΑΠΟ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ

Οι τιμές που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της ενέργειας που αποκτάται από συμπαραγωγή προσδιορίζονται βάσει της αναμενόμενης ή της πραγματικής λειτουργίας της μονάδας υπό κανονικές συνθήκες χρήσης.

α) Η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή θεωρείται ίση με τη συνολική ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της μονάδας μετρούμενη στο σημείο εξόδου των κύριων γεννητριών:

i) σε μονάδες συμπαραγωγής τύπου β), δ), ε), στ), ζ) και η) από τους αναφερόμενους στο παράρτημα Ι, με συνολική ετήσια απόδοση οριζόμενη από τα κράτη μέλη σε επίπεδο τουλάχιστον 75 %, και

ii) σε μονάδες συμπαραγωγής τύπου α) και γ) από τους αναφερόμενους στο παράρτημα Ι, με συνολική ετήσια απόδοση οριζόμενη από τα κράτη μέλη σε επίπεδο τουλάχιστον 80 %.

β) Σε μονάδες συμπαραγωγής με ετήσια συνολική απόδοση κάτω από την τιμή που αναφέρεται στην παράγραφο α) σημείο ii) [μονάδες συμπαραγωγής τύπου β), δ), ε), στ), ζ), και η) από τους αναφερόμενους στο παράρτημα Ι] ή με συνολική ετήσια απόδοση κάτω από την τιμή που αναφέρεται στην παράγραφο α) σημείο ii) [μονάδες συμπαραγωγής τύπου α) και γ) από τους αναφερόμενους στο παράρτημα Ι], η συμπαραγωγή υπολογίζεται βάσει του ακόλουθου τύπου:

ECHP = HCHP· C

όπου:

ECHP είναι η ποσότητα της ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή

C είναι ο λόγος ηλεκτρικής ενέργειας/θερμότητας

HCHP είναι η ποσότητα χρήσιμης θερμότητας από συμπαραγωγή (υπολογιζόμενη για το σκοπό αυτό ως συνολική παραγωγή θερμότητας μείον τη θερμότητα που παράγεται σε χωριστούς λέβητες ή από την απαγωγή ενεργού ατμού από τον ατμολέβητα πριν από το στρόβιλο).

Ο υπολογισμός της ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή πρέπει να βασίζεται στον πραγματικό λόγο ηλεκτρικής ενέργειας/θερμότητας. Εάν ο πραγματικός λόγος ηλεκτρικής ενέργειας/θερμότητας μιας μονάδας συμπαραγωγής δεν είναι γνωστός, μπορούν να χρησιμοποιούνται οι ακόλουθες πρότυπες τιμές για τις μονάδες τύπου α), β), γ), δ), και ε) που αναφέρονται στο παράρτημα Ι, εφόσον η υπολογιζόμενη ηλεκτρική ενέργεια συμπαραγωγής είναι μικρότερη ή ίση με τη συνολική παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της μονάδας:

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

Εάν τα κράτη μέλη θεσπίζουν πρότυπες τιμές για να εκφράσουν την αναλογία ηλεκτρικής ενέργειας/θερμότητας για τις μονάδες τύπου στ), ζ), η), θ), ι) και ια) που αναφέρονται στο παράρτημα I, οι εν λόγω πρότυπες τιμές δημοσιεύονται και κοινοποιούνται στην Επιτροπή.

γ) Εάν ένα μερίδιο του ενεργειακού περιεχομένου του καυσίμου που χρησιμοποιείται στη διαδικασία συμπαραγωγής ανακτάται σε χημικά προϊόντα και ανακυκλώνεται, το μερίδιο αυτό μπορεί να αφαιρείται από την ποσότητα του χρησιμοποιούμενου καυσίμου πριν από τον υπολογισμό της γενικής απόδοσης που χρησιμοποιείται στα στοιχεία α) και β).

δ) Τα κράτη μέλη μπορούν να προσδιορίζουν το λόγο ηλεκτρικής ενέργειας/θερμότητας ως λόγο της ηλεκτρικής ενέργειας προς τη χρήσιμη θερμότητα, υπό λειτουργία κατά τον τρόπο της συμπαραγωγής σε μικρότερη δυναμικότητα, με χρήση των επιχειρησιακών δεδομένων της συγκεκριμένης μονάδας.

ε) Τα κράτη μέλη μπορούν να χρησιμοποιούν και άλλες περιόδους δήλωσης πλην του έτους για τους κατά τα στοιχεία α) και β) υπολογισμούς.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΤΟΝ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗΣ

Οι τιμές που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της απόδοσης της συμπαραγωγής και της εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας προσδιορίζονται βάσει της αναμενόμενης ή της πραγματικής λειτουργίας της μονάδας υπό κανονικές συνθήκες χρήσης.

α) Συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης

Για το σκοπό της παρούσας οδηγίας, η συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης ανταποκρίνεται στα ακόλουθα κριτήρια:

- η παραγωγή συμπαραγωγής από μονάδες συμπαραγωγής εξασφαλίζει εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας, υπολογιζόμενη σύμφωνα με το στοιχείο β), τουλάχιστον 10 % συγκριτικά προς τις τιμές αναφοράς που αντιπροσωπεύουν τη χωριστή παραγωγή θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας,

- η παραγωγή από μονάδες συμπαραγωγής μικρής κλίμακας που εξασφαλίζει εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας μπορεί να χαρακτηρίζεται συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης.

β) Υπολογισμός της εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας

Το ποσό της εξοικονόμησης της πρωτογενούς ενέργειας που εξασφαλίζεται από τη συμπαραγωγή και ορίζεται σύμφωνα με το παράρτημα ΙΙ υπολογίζεται βάσει του ακόλουθου τύπου:

>ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΕ ΓΡΑΦΙΚΟ>

όπου:

PES είναι η εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας

CHP Hη είναι η θερμική απόδοση της συμπαραγωγής, η οποία ορίζεται ως ο λόγος της ετήσιας παραγωγής χρήσιμης θερμότητας προς την ποσότητα καυσίμου που χρησιμοποιείται για την παραγωγή του αθροίσματος της παραγόμενης χρήσιμης θερμότητας και της ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή

Ref Hη είναι η τιμή αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή θερμότητας

CHP Εη είναι η ηλεκτρική απόδοση της συμπαραγωγής η οποία ορίζεται ως ο λόγος της ετήσιας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή προς την ποσότητα καυσίμου που χρησιμοποιείται για την παραγωγή του αθροίσματος της παραγόμενης χρήσιμης θερμότητας και ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή. Όταν μια μονάδα συμπαραγωγής παράγει μηχανική ενέργεια, η ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή μπορεί να προσαυξάνεται κατά μια επιπρόσθετη ποσότητα που αντιπροσωπεύει ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας ισοδύναμη εκείνης της μηχανικής ενέργειας. To πρόσθετο αυτό στοιχείο δεν δημιουργεί δικαίωμα έκδοσης εγγυήσεων προέλευσης σύμφωνα με το άρθρο 5

Ref Εη είναι η τιμή αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας.

γ) Υπολογισμοί εξοικονόμησης ενέργειας με χρήση εναλλακτικών μεθόδων σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 2

Αν η εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας για μια διεργασία υπολογίζεται σύμφωνα με το άρθρο 12 παράγραφος 2, η εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας υπολογίζεται με τον τύπο του στοιχείου β) του παρόντος παραρτήματος, όπου όμως:

αντί "CHP Hη" τίθεται "Hη" και

αντί "CHP Eη" τίθεται "Eη",

όπου:

Hη είναι η θερμική απόδοση της διεργασίας, οριζόμενη ως ο λόγος της ετήσιας παραγωγής θερμότητας προς την εισροή καυσίμου που χρησιμοποιείται για την παραγωγή του αθροίσματος της παραγόμενης θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας

Εη είναι η ηλεκτρική απόδοση της διεργασίας, οριζόμενη ως ο λόγος της ετήσιας παραγωγής ηλεκτρισμού προς την εισροή καυσίμου που χρησιμοποιείται για την παραγωγή του αθροίσματος της παραγόμενης θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας. Όταν μια μονάδα συμπαραγωγής παράγει και μηχανική ενέργεια, η ετήσια παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από συμπαραγωγή μπορεί να προσαυξάνεται κατά μια επιπρόσθετη ποσότητα που αντιπροσωπεύει ποσότητα ηλεκτρικής ενέργειας ισοδύναμη εκείνης της μηχανικής ενέργειας. To πρόσθετο αυτό στοιχείο δεν δημιουργεί δικαίωμα έκδοσης εγγυήσεων προέλευσης σύμφωνα με το άρθρο 5.

δ) Τα κράτη μέλη μπορούν να χρησιμοποιούν και άλλες περιόδους δήλωσης πλην του έτους για τους κατά τα στοιχεία β) και γ) του παρόντος παραρτήματος υπολογισμούς.

ε) Τιμές αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας

Οι αρχές για τον προσδιορισμό των τιμών αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας που αναφέρονται στο άρθρο 4 παράγραφος 1 και στον τύπο του στοιχείου β) του παρόντος παραρτήματος καθορίζουν τη λειτουργική απόδοση της χωριστής παραγωγής θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας την οποία καλείται να υποκαταστήσει η συμπαραγωγή.

Οι τιμές αναφοράς απόδοσης υπολογίζονται βάσει των ακόλουθων αρχών:

1. Για τις μονάδες συμπαραγωγής, όπως ορίζονται στο άρθρο 3, η σύγκριση με τη χωριστή παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας βασίζεται στην αρχή ότι συγκρίνονται οι ίδιες κατηγορίες καυσίμων.

2. Κάθε μονάδα συμπαραγωγής συγκρίνεται με την καλύτερη διαθέσιμη στην αγορά και οικονομικώς δικαιολογημένη τεχνολογία για χωριστή παραγωγή θερμότητας και ηλεκτρισμού τη χρονιά που κατασκευάστηκε η μονάδα.

3. Οι τιμές αναφοράς απόδοσης για μονάδες συμπαραγωγής ηλικίας άνω των 10 ετών καθορίζονται βάσει των τιμών αναφοράς των μονάδων ηλικίας 10 ετών.

4. Οι τιμές αναφοράς απόδοσης για τη χωριστή παραγωγή ηλεκτρισμού και θερμότητας αντανακλούν τις κλιματολογικές διαφορές μεταξύ κρατών μελών.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ IV

ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΓΙΑ ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΥΨΗΛΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ

α) Κατά την ανάλυση του εθνικού δυναμικού που αναφέρεται στο άρθρο 6 λαμβάνονται υπόψη:

- ο τύπος των καυσίμων που ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν προκειμένου να αξιοποιηθεί το δυναμικό συμπαραγωγής, συμπεριλαμβανομένων συγκεκριμένων πτυχών σχετικά με τις δυνατότητες αύξησης της χρήσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στις εθνικές αγορές θερμότητας μέσω συμπαραγωγής,

- ο τύπος των τεχνολογιών συμπαραγωγής που απαριθμούνται στο παράρτημα Ι και που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αξιοποίηση του εθνικού δυναμικού,

- ο τύπος της χωριστής παραγωγής θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας και, όπου είναι σκόπιμο, μηχανικής ενέργειας τον οποίο ενδέχεται να υποκαταστήσει η συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης,

- η διάκριση του δυναμικού σε εκσυγχρονισμό υφιστάμενου δυναμικού και κατασκευή νέου δυναμικού.

β) Η ανάλυση περιλαμβάνει κατάλληλους μηχανισμούς για την εκτίμηση της σχέσης κόστους/αποτελεσματικότητας -από απόψεως εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας- σε περίπτωση αύξησης του μεριδίου της συμπαραγωγής υψηλής απόδοσης στην εθνική ενεργειακή σύνθεση. Κατά την ανάλυση της σχέσης κόστους/αποτελεσματικότητας πρέπει να λαμβάνονται επίσης υπόψη οι εθνικές δεσμεύσεις που ανελήφθησαν στο πλαίσιο των δεσμεύσεων οι οποίες συνδέονται με τις κλιματικές μεταβολές και τις οποίες δέχθηκε η Κοινότητα σύμφωνα με το πρωτόκολλο του Κιότο στη σύμβαση-πλαίσιο των Ηνωμένων Εθνών για τις κλιματικές μεταβολές.

γ) Στην ανάλυση του εθνικού δυναμικού συμπαραγωγής διευκρινίζονται οι δυνατότητες σε σχέση με τα χρονικά πλαίσια 2010, 2015 και 2020 και περιλαμβάνονται, όπου είναι εφικτό, οι δέουσες εκτιμήσεις των προβλεπόμενων δαπανών για καθένα από τα προαναφερόμενα χρονικά πλαίσια.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Στις 24 Ιουλίου 2002, η Επιτροπή υπέβαλε πρόταση(1) βασιζόμενη στο άρθρο 175 παράγραφος 1 της συνθήκης.

2. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή έδωσε τη γνώμη της(2) στις 26 Φεβρουαρίου 2003. Η Επιτροπή των Περιφερειών έδωσε τη γνώμη της στις 9 Απριλίου 2003(3).

3. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε τη γνώμη του(4) σε πρώτη ανάγνωση στις 13 Μαΐου 2003, εγκρίνοντας 74 τροπολογίες. Βάσει της γνώμης αυτής, η Επιτροπή υπέβαλε τροποποιημένη πρόταση στις ... 2003(5).

4. Στις 8 Σεπτεμβρίου 2003, το Συμβούλιο καθόρισε την κοινή θέση του σύμφωνα με το άρθρο 251 της συνθήκης.

II. ΣΤΟΧΟΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΑΣΗΣ

5. Στόχος της πρότασης αυτής είναι η δημιουργία πλαισίου το οποίο μπορεί να υποστηρίξει και να διευκολύνει την εγκατάσταση και την καθαυτό λειτουργία εγκαταστάσεων συμπαραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, εκεί όπου υφίσταται ή προβλέπεται ζήτηση χρήσιμης θερμότητας. Ο ειδικότερος στόχος είναι ακόμη:

- βραχυπρόθεσμα: η εδραίωση των υφιστάμενων και, όπου είναι εφικτό, η προώθηση νέων εγκαταστάσεων συμπαραγωγής ενέργειας υψηλής απόδοσης στην εσωτερική αγορά ενέργειας, ιδίως μέσω των εγγυήσεων προέλευσης, της πρόσβασης σε προγράμματα στήριξης και της πρόσβασης στο δίκτυο διανομής,

- μεσοπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα: η δημιουργία του απαραίτητου πλαισίου (ιδίως μέσω του καθορισμού τιμών αναφοράς της απόδοσης) που θα εξασφαλίζει την υψηλή απόδοση συμπαραγωγή ενέργειας ως κεντρικό στοιχείο των προσπαθειών για την αύξηση της ενεργειακής απόδοσης και της εξοικονόμησης ενέργειας. Με τη δημιουργία ενός στηρικτικού πλαισίου, η συμπαραγωγή ενέργειας μπορεί να συμβάλει ώστε να καθιερωθούν στην Κοινότητα πιο διαφοροποιημένα και πιο αποτελεσματικά συστήματα ενεργειακού εφοδιασμού.

III. ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΘΕΣΗΣ

6. Οι κυριότερες αλλαγές που εισήγαγε το Συμβούλιο είναι οι ακόλουθες:

- Αποσαφήνιση του στόχου της οδηγίας (Άρθρο 1 και σε όλο το κείμενο της οδηγίας): ο σκοπός της αύξησης της απόδοσης της ενέργειας και της βελτίωσης της ασφάλειας του εφοδιασμού θα πρέπει να επιτευχθεί μέσω της προώθησης της συμπαραγωγής ενέργειας "υψηλής απόδοσης".

- Ορισμοί (Άρθρο 3): η κοινή θέση διατηρεί τους ορισμούς που είναι απαραίτητοι για την κατανόηση των διατάξεων της παρούσας πρότασης, και τους καθιστά σαφέστερους και απλούστερους σε συνάρτηση με τις θεσπιζόμενες διατάξεις.

- Κριτήρια απόδοσης (Άρθρο 4): ενώ η πρόταση της Επιτροπής καλεί τα κράτη μέλη να θεσπίσουν τιμές αναφοράς της απόδοσης για χωριστή παραγωγή θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας, η κοινή θέση καθιστά σαφές ότι εναπόκειται στην Επιτροπή, βάσει της μεθοδολογίας για τον καθορισμό της απόδοσης της συμπαραγωγής ενέργειας και της εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας, που εκτίθεται στο παράρτημα ΙΙΙ (και σύμφωνα με τη διαδικασία επιτροπολογίας που εισάγεται με το άρθρο 14), να καθορίσει εναρμονισμένες τιμές αναφοράς της απόδοσης για την χωριστή παραγωγή ηλεκτρικής και θερμικής ενέργειας.

- Εγγύηση προέλευσης (Άρθρο 5): βάσει αυτών των εναρμονισμένων τιμών αναφοράς της απόδοσης, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν τη δυνατότητα έκδοσης εγγύησης προέλευσης, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα στους παραγωγούς να αποδεικνύουν ότι η ηλεκτρική ενέργεια παράγεται από συμπαραγωγή "υψηλής απόδοσης". Η εγγύηση αυτή θα πρέπει να αναγνωρίζεται αμοιβαία από τα κράτη μέλη, αποκλειστικά ως απόδειξη, και δεν συνεπάγεται καθεαυτή εμπορικές συναλλαγές. Αυτά καθαυτά τα προγράμματα εγγύησης της προέλευσης δεν συνεπάγονται δικαίωμα συμμετοχής στους εθνικούς μηχανισμούς στήριξης των διαφόρων κρατών μελών.

- Θέματα δικτύου και τιμολόγησης (Άρθρο 8): προκειμένου να αποσαφηνισθεί η σχέση μεταξύ αυτής της οδηγίας και των οδηγιών 2001/77/ΕΚ και 2003/54/ΕΚ, η κοινή θέση προβλέπει ότι για τη μεταφορά και τη διανομή της ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από συμπαραγωγή "υψηλής απόδοσης" θα εφαρμόζονται οι διατάξεις του άρθρου 7 (παράγραφοι 1, 2 και 5) της οδηγίας για την προώθηση της ηλεκτρικής ενέργειας που αποκτάται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας (2001/77/ΕΚ) και οι σχετικές διατάξεις της οδηγίας 2003/54/ΕΚ, ενώ τα κράτη μέλη μπορούν να διευκολύνουν ειδικότερα την πρόσβαση στο δίκτυο παροχής ηλεκτρικής ενέργειας που προέρχεται από συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης, από μονάδες μικρής κλίμακας.

- Εκθέσεις των κρατών μελών και της Επιτροπής (Άρθρα 10 και 11): βελτιώθηκε η συνοχή αυτών των διατάξεων ώστε να γίνουν λιγότερο επαχθείς.

- Εναλλακτικοί υπολογισμοί (Άρθρο 12): προκειμένου να δημιουργηθεί η απαραίτητη ευελιξία, τα κράτη μέλη μπορούν, κάτω από ορισμένες αυστηρές προϋποθέσεις, να χρησιμοποιούν άλλες μεθόδους ή ορισμούς, διαφορετικούς από εκείνους που προβλέπονται στο παράρτημα ΙΙ, ή να καθορίσουν τη συμπαραγωγή ενέργειας "υψηλής απόδοσης" με εναλλακτική βάση ως προς εκείνη που εκτίθεται στο παράρτημα ΙΙΙ. Πάντως, καθίσταται σαφές ότι εγγύηση προέλευσης μπορεί να εκδοθεί μόνον σύμφωνα με τα παραρτήματα ΙΙ και ΙΙΙ.

- Επανεξέταση των τιμών κατωφλίου (οριακών τιμών) (Άρθρο 13): οι τιμές που ορίζονται στο παράρτημα ΙΙ για τον ορισμό της ηλεκτρικής ενέργειας που αποκτάται από συμπαραγωγή, όπως και οι τιμές που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό της απόδοσης της συμπαραγωγής και της εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας (παράρτημα ΙΙΙ), υπόκεινται σε επανεξέταση μέσω διαδικασίας επιτροπών (επιτροπολογίας).

- Διαδικασία επιτροπής (Άρθρο 14): με την προοπτική της περαιτέρω αναπροσαρμογής των τιμών αναφοράς και κατωφλίου, μεταξύ άλλων στις τεχνικές εξελίξεις, η κοινή θέση προβλέπει διαδικασία επιτροπής (επιτροπολογία).

- Παράρτημα ΙΙ (Ορισμός της ηλεκτρικής ενέργειας που αποκτάται από συμπαραγωγή): δόθηκε μεγαλύτερη ευελιξία στα κράτη μέλη για εναλλακτικούς υπολογισμούς του "λόγου ηλεκτρικής ενέργειας/θερμότητας", για την αφαίρεση του μεριδίου του ενεργειακού περιεχομένου που ανακτάται σε χημικά προϊόντα και για τις περιόδους υποβολής εκθέσεων που προβλέπονται στο παράρτημα αυτό.

- Παράρτημα ΙΙΙ (Μεθοδολογία για τον προσδιορισμό της απόδοσης της συμπαραγωγής): σύμφωνα με την προσέγγιση που καθορίζει ότι οι μονάδες συμπαραγωγής ενέργειας πρέπει να συγκρίνονται με τιμές αναφοράς που αντανακλούν την καλύτερη διαθέσιμη και οικονομικά αιτιολογημένη τεχνολογία στην αγορά κατά το έτος κατασκευής τους (μονάδες παλαιότερες των δέκα ετών συγκρίνονται με τιμές μονάδων "ηλικίας" δέκα ετών) το κριτήριο για την παραγωγή ενέργειας συμπαραγωγής "υψηλής απόδοσης" είναι να προβλεφθεί εξοικονόμηση πρωτογενούς ενέργειας τουλάχιστον κατά 10 %. Στο παράρτημα αυτό παρατίθεται επίσης ο τύπος που θα πρέπει να χρησιμοποιείται από τα κράτη μέλη που ακολουθούν εναλλακτικές μεθόδους υπολογισμού.

IV. ΔΕΚΤΕΣ ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ

7. Από τις 74 τροπολογίες του Κοινοβουλίου, το Συμβούλιο δέχθηκε τις ακόλουθες 25, είτε ως προς την ουσία είτε εν μέρει ή είτε κατ' αρχήν.

Προοίμιο

Τροπολογία αριθ. 3: υπενθυμίζει ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ζήτησε τη θέσπιση κινήτρων για τη στροφή σε αποδοτικότερες μονάδες παραγωγής ενέργειας, συμπεριλαμβανομένων των μονάδων συνδυασμένης παραγωγής (αιτιολογική σκέψη 3).

Τροπολογία αριθ. 10: υπενθυμίζει ότι, για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης, πριν από την ανέγερση νέων κτιρίων με εμβαδόν άνω των 1000 m2 θα πρέπει να μελετώνται εναλλακτικά συστήματα, όπως η συνδυασμένη παραγωγή θερμότητας και ηλεκτρισμού (αιτιολογική σκέψη 9).

Τροπολογία αριθ. 12: διευκρινίζει ότι αναπτύσσονται κριτήρια για τον ορισμό και τον ποιοτικό προσδιορισμό της ενεργειακής αποδοτικότητας της συνδυασμένης παραγωγής (αιτιολογική σκέψη 13).

Τροπολογία αριθ. 15 (εν μέρει): διαγράφει τη μνεία οριακής τιμής 50 MW εις ενδεχόμενο όφελος των προγραμμάτων κρατικής στήριξης (αιτιολογική σκέψη 24).

Τροπολογία αριθ. 69 (εν μέρει): διευκρινίζει ότι ο μακροπρόθεσμος στόχος της οδηγίας, δηλαδή η θέσπιση νέας εναρμονισμένης μεθόδου υπολογισμού για το ηλεκτρικό ρεύμα από συνδυασμένη παραγωγή, πρέπει να επιδιωχθεί λαμβανομένων υπόψη διαφόρων μεθόδων, όπως εκείνων που εκπονούνται επί του παρόντος από ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης. Αυτό είναι επίσης σύμφωνο με τις τροπολογίες αριθ. 13 και 78 (αιτιολογική σκέψη 14).

Τροπολογία αριθ. 18: η διαγραφή της μνείας τριών διαφορετικών κατηγοριών συνδυασμένης παραγωγής σε συνάρτηση με επίπεδα θερμοκρασίας είναι σύμφωνη με την τροπολογία 22 (αιτιολογική σκέψη 30).

Διατακτικό

Τροπολογία αριθ. 20 (εν μέρει): διευκρινίζει ότι η οδηγία αποσκοπεί στην αύξηση της ενεργειακής απόδοσης και τη βελτίωση της ασφάλειας του εφοδιασμού με τη δημιουργία πλαισίου για την προώθηση και την ανάπτυξη της υψηλής απόδοσης συνδυασμένης παραγωγής θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας βάσει της ζήτησης χρήσιμης θερμότητας και της εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας (άρθρο 1).

Τροπολογίες αριθ. 22, 26 και 27: η διαγραφή των ορισμών της βιομηχανικής συνδυασμένης παραγωγής, της συνδυασμένης παραγωγής για σκοπούς θέρμανσης και της γεωργικής συνδυασμένης παραγωγής, καθώς και των ορισμών των συστημάτων αστικής θέρμανσης και ψύξης, διευκρινίζει τον ορισμό της διαδικασίας συμπαραγωγής (άρθρο 3).

Τροπολογία αριθ. 24: διευκρινίζει ότι ο ορισμός της "χρήσιμης θερμότητας" είναι η θερμότητα που παράγεται στο πλαίσιο διαδικασίας συνδυασμένης παραγωγής, προκειμένου να ικανοποιήσει μια οικονομικά δικαιολογημένη ζήτηση θερμότητας ή ψύξης.

Τροπολογίες αριθ. 41 και 42 (εν μέρει): διευκρινίζουν ότι η Επιτροπή καθορίζει εναρμονισμένες τιμές αναφοράς για τη χωριστή παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας και θερμότητας, σύμφωνα με τη διαδικασία επιτροπολογίας που προβλέπεται στην οδηγία (άρθρα 4 παράγραφοι 1, 11 και 13).

Τροπολογία αριθ. 58: διαγραφή της υποχρέωσης των κρατών μελών να καθορίζουν τιμές αναφοράς της αποδοτικότητας και αρχές για τον προσδιορισμό των τιμών αναφοράς της αποδοτικότητας για τη χωριστή παραγωγή θερμικής και ηλεκτρικής ενέργειας (άρθρο 10).

Τροπολογία αριθ. 62: διαγράφει τη μνεία δυνατοτήτων περαιτέρω εναρμόνισης των κριτηρίων για τον προσδιορισμό της αποδοτικότητας της συνδυασμένης παραγωγής (άρθρο 11).

Τροπολογία αριθ. 63: θεσπίζει διαδικασία επιτροπολογίας για σκοπούς επανεξέτασης και αναπροσαρμογής (άρθρο 14).

Τροπολογία αριθ. 68: διευκρινίζει λεπτομέρειες σχετικά με τη μέθοδο υπολογισμού της συνολικής απόδοσης [παράρτημα ΙΙ στοιχείο γ)]. Η τροπολογία αυτή είναι επίσης σύμφωνη με την τροπολογία αριθ. 69 (βλέπε αιτιολογική σκέψη 14).

Τροπολογία αριθ. 45: διευκρινίζει το περιεχόμενο της ανάλυσης του εθνικού δυναμικού για συμπαραγωγή υψηλής απόδοσης [παράρτημα IV στοιχείο α)].

Τροπολογία αριθ. 73: είναι σύμφωνη με την τροπολογία αριθ. 22 [παράρτημα IV στοιχείο α)].

Τροπολογία αριθ. 46: προβλέπει εκτίμηση της σχέσης κόστους/αποτελεσματικότητας -από άποψη εξοικονόμησης πρωτογενούς ενέργειας- σε περίπτωση αύξησης του μεριδίου της υψηλής αποδοτικότητας συνδυασμένης παραγωγής στην εθνική ενεργειακή σύνθεση [παράρτημα IV στοιχείο β)].

Τροπολογία αριθ. 48: διευκρινίζει ότι η ανάλυση του εθνικού δυναμικού για τη συνδυασμένη παραγωγή γίνεται σε σχέση με διαφορετικά χρονικά πλαίσια και περιλαμβάνει, ει δυνατόν, τις απαραίτητες εκτιμήσεις των προβλεπόμενων δαπανών για καθένα από τα χρονικά αυτά πλαίσια [παράρτημα IV στοιχείο γ)].

V. ΜΗ ΕΝΣΩΜΑΤΩΘΕΙΣΕΣ ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ

8. Το Συμβούλιο θεώρησε ότι οι τροπολογίες αριθ. 1, 2, 5-9, 11, 14, 16-17, 19, 21, 23, 83, 25, 28, 29, 31, 32, 33, 34-38, 40, 43, 44, 47, 49, 50, 51, 52, 54-57, 60, 61, 64-67, 70, 84, 85, 71, 72, 74 είτε δεν ήταν σύμφωνες με την οδηγία (π.χ. 1, 11, 14, 21, 25, 28, 29, 31, 32, 33, 34, 55, 56, 67, 70, 71), είτε ήταν υπερβολικά περιοριστικές (π.χ. 17, 36, 37, 47, 57, 60), είτε προσπαθούσαν να επιβάλουν εθνικούς στόχους (π.χ. 5, 6, 7, 8, 9, 19, 43, 84, 49), είτε ήταν ασυμβίβαστες με το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας (π.χ. 2, 15, 16, 50, 54, 64, 65, 66, 72, 74), είτε καλύπτονται ήδη από υφιστάμενες διατάξεις (π.χ. 23, 83, 35, 38, 40, 44, 51, 52, 58, 61), οπότε αποφάσισε να μην τις ενσωματώσει στην κοινή θέση του. Η Επιτροπή απέρριψε τις τροπολογίες αριθ. 1, 2, 5, 7, 8, 9, 11, 14, 16, 20, 21, 29, 31, 38, 41, 43, 49, 51, 52, 56, 70, 72, 74, 84 και 85.

(1) ΕΕ C 291 E της 26.11.2002, σ. 182.

(2) ΕΕ C 95 της 23.4.2003, σ. 12.

(3) ΕΕ C 244 της 10.10.2003, σ. 1.

(4) ΕΕ C ...

(5) Αναμένεται.