ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΟΝ ΕΥΡΟΠΑΪΚΟΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Βρυξέλλες, 28.02.1996 
COM(96) 90 reXucd 
ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
"ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ 
ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΔΙΕΥΡΥΝΣΗΣ" 

ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
"ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ 
ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΔΙΕΥΡΥΝΣΗΣ" 
ΕΣυνθήκη πρόβλεπε L ότι "θα συ-γκληθ ει το 1996 δ ιάσκεψη των 
εκπροσώπων των κρατών μελών". 
Me αυτή την προοπτική, η ιταλική προεδρία, συμφωνά με το άρθρο Ν: 
υπέβαλε στο Συμβούλιο σχεδ ι ο το οποίο αποσκοπεί στην 
αναθεώρηση των συνθηκών επί των οποίων στηρίζεται η Ενωση, 
και 
απηύθυνε στο Κοινοβούλιο και την Επιτροπή αίτηση γνώμης 
σχετ ι κά με την σύγκληση διακυβερνητικής διάσκεψης. 
Το παρόν έγγραφο αποτελεί την γνώμη της Επ ιτροπής, 
Α^ 
"ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΟΑΙΤΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ 
ΤΗΣ ΔΙΕΥΡΥΝΣΗΣ" 
Ι. Μια Ευρώπη για τον πολίτη 
1. Τίροώθηση ενός ευρωπαϊκού μοντέλου κοινωνίας 
2. Υλοποίηση ενός χώρου ελευθερίας και ασφάλειας 
3. Απλούστευση και εκδημοκρατισμός της Ευρώπης 
II. Μια ισχυρή εξωτερική ταυτότητα 
1. Εξασφάλ ι ση της συνεπε ιας της εξωτερ ι κής δράσης 
2. Ενίσχυση της κο ινοτικής εξωτερικής δράσης 
3. Επιβεβαίωση της κοινής εξωτερικής πολιτικής και 
πολιτικής ασφάλε ιας 
4. Συγκρότηση μιας ε υρωπα'ί κής ταυτότητας για την 
ασφάλεια και την άμυνα 
III. θεσμικά όργανα για μια διευρυμένη Ευρώπη 
1. Εροσαρμογή των θεσμικών οργάνων 
2. Γενίκευση της αρχής της πλε ιοιΡηφΐας 
3. Οργάνωση της ευελιξίας 
11 
"ΕΝΙΣΧΥΣΗ ΤΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ 
ΤΗΣ ΔΙΕΥΡΥΝΣΗΣ" 
1. Η δ ιακυβερνητι κή δ ιάσκεψη αποτελε ι το πρώτο στάδ to ενός αυστηρού 
χρονοδιαγράμματος από την έκβαση της οποίας κρίνεται η επιτυχία του: 
στα τέσσερα επόμενα ετη, η Ευρώπη πρεπε ι ^αΙχει καθ ιερώσε ι ενα 
ενιαίο νόμισμα {\η Ιανουαρίου 1999), να έχει αποφασί σε ι τους 
προσανατολισμούς της στον τομεά της άμυνας και κυρίως όσον αφορά το 
μέλλον της Δυτικοευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ), να έχει προσδιορίσει το νεο 
οικονομικό πλαίσιο της Ενωσης και να έχει προσαρμόσει τις πολιτικές 
της ενόψει της δ ι εύρυνσης. 
2. Τα κράτη μέλη έχουν θεσπίσει και θέσει σε εφαρμογή, από το 1993, μια 
Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση η οποία ανταποκρίνεται σε μια διπλή 
και μεγάλη φιλοδοξία: 
στην επιθυμία να αξ ιοπο ιηθ ούν όλα τα πλέον ε κτήματα της 
εσωτερικής αγοράς, συμπληρώνοντας την με ενα ενιαίο νόμισμα 
και με σύγκλιση των μακροοικονομικών πολιτικών των κρατών 
μελών 
την ανάγκη να αποκτήσει η Ένωση πραγματική πολιτική διάσταση, 
που θα της επίτρεπε ι ταυτόχρονα να ανταποκρίνεται καλύτερα 
συλλογι κά στις εσωτερικες της ανάγκες και ι^αεχει ισχυρή 
παρουσία στη διεθνή σκηνή. 
Αυτές οι δύο φιλοδοξίες συνδέονται μεταξύ τους: ενα ενιαίο νόμισμα, 
ουσιαστικό ομοσπονδιακό στοιχείο μεταξύ των οικονομικών φορέων αλλά 
εξίσου μεταξύ των πολιτών, προϋποθέτει ισχυρή κο ινών ι κή και 
οικονομική ταυτότητα. 
3. ΗΣυνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ενωση προβλέπει τη σύγκληση το 1996 μιας 
νέας διακυβερνητικής διάσκεψης, με σκοπό να παγιωθεί και να 
εν ισχύ θ ει αυτί) η δ ιαρκώς εν τω γίγνεσθαι Ένωση. 
ΤΙρος το σκοπό αυτό, τα όργανα της Ένωσης κατήρτησαν το πρώτο εξάμηνο 
1995 μια συγκλίνουσα διάγνωση της λε ιτουργίας της Συνθήκης για την 
Ευρωπαϊ κή Ένωση. Η ομάδα προβληματ ι σμού την συνοψί ζε ι σε μια μόνο 
φράση: "η Ένωση δεν δια0€Τ£ι μέσα αντίστοιχα των φιλοδοξιών της". 
Η Ε π ι τ ροπή θ εωρεί ότι αυτό το χάσμα δικαιολογεί από μόνο του 
ουσιαστική προσαρμογή των θεσμών. 
4. Ομως η προσπάθεια να προσαρμοσθεί η Συνθήκη δεν σταματά εδώ.Με τρόπο 
που έμπνεε ι ενθουσιασμό, η ιστορία προσφέρε ι την ευ και ρ ία να 
συσπε ι ρωθούν οι λαοί σε μια δ ιευρυμενη Ένωση. 
ic 
Η αρχή της διεύρυνσης είναι κεκτημένη. Δύο όψεις τη χαρακτηρίζουν: 
Δεν αποτελε ι πλέον ενα απόμακρο γεγονός. Το ραντεβού του 1996 
αποτελεί εμφανώς τη μόνη και τελευταία ευκαιρία των 15 κρατών 
μελών να προβληματισθούν σχετικά με τη λειτουργία της Ένωσης 
σε ενα δ ιευρυμενο πλαίσιο, 
Αυτή η διεύρυνση θα είναι διαφορετική από τις προηγούμενες, 
λόγω του εύρους της και της ποικιλομορφίας της- μια ευρύτερη 
Ευρώπη 0α e ι να ι αναγκαστικά πιο ετερογενής και ως εκ τούτου 
πι ο περίπλοκη. 
Ιίαύξηση του αριθμού των κρατών μελών της Ένωσης ενεχε ι τον κίνδυνο 
της διάλυσης της. Δεν θα πρέπει, σύμφωνα με τη διατύπωση ενός αρχηγού 
κράτους, "τη στιγμή κατά την οποία θα κατάφθανε ι το τελευταίο μέλος, 
να προσχωρε ί σε κάτι που δεν υπάρχε ι πλέον". Η δ ι εύρυνση πρεπε ι να 
γίνει διατηρώντας τα κεκτημένα 40 ετών ευρωπαϊκής οικοδόμησης. Αυτά 
τα κεκτημένα θα αποτελέσουν τα θεμέλια της αλληλεγγύης έναντι των 
νέων κρατών μελών. 
5. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν μπορεί να 
προχώρησε ι σε αυτή τη δ ι εύρυνση, χωρίς εκ των προτέρων να έχουν 
τροποπο ιηθεί ο ι τρόπο ι και τα μέσα λ ε ι τουργίας της, ενίοτε κατά 
τρόπο θεμελιώδη. 
Τίαρόμο ι α, ο ι δεσμεύσε ι ς που έχουν αναληφθε ί στη Συν θήκη γ ια την 
Ευρωπαϊκή Ένωση πρεπε ι να τηρηθούν πλήρως, ε ιδικότεραη Οικονομική 
και Νομισματική Ένωση η οποίαπεριλαμβάνε ι ενα ενιαίο νόμισμα κατά 
την προβλεπόμενη ημερομηνία. 
6. Η διάσκεψη που αρχίζει είναι καθοριστικής σημασίας. Η εμβάθυνση της 
Ένωσης και η διεύρυνση της είναι αλληλένδετες. Η Επιτροπή προσδοκά 
από τη Διακυβερνητ ι κή Διάσκεψη να εν ισχύ σε ι την Ένωση για να 
προετοίμασε ι τη διεύρυνση γύρω από ε να πολιτικό σχέδιο. Η Ενωση 
πρέπει ως εκ τούτου: 
να ευρίσκεται πιο κοντά στο πολίτη, 
να κάνει την παρουσία της αισθητή στον εξωτερικό χώρο, 
να διαθέτει κατάλληλο θεσμικό σύστημα προκείμενου να 
λειτουργεί σε μια διευρυμένη Ευρώπη. 
Υπό αυτούς τους όρους, η Επιτροπή διάκειται ευνοϊκά στη σύγκληση της 
διακυβερνητικής διάσκεψης. 
Ι. Μια Ευρώπη για τον πολίτη 
7. Ο πολίτης πρέπει να συμμετέχει στην Ευρώπη. Η έννοια της "ευρωπαϊκής 
ιθαγένειας" η οποία ορίζεται στη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, 
συμπλήρωνε ι την εθνική ιθαγένεια. 
Αυτή η εννο ια της ιθαγενε ι ας, η οποία είναι πολλαπλή, π ρέπε ι να 
αναπτυχθ ε ί: 
Στηρίζεται σε ενα ευρωπαϊκό μοντέλο κοινωνίας που 
περιλαμβάνει την κατοχύρωση των αναγνωρισμένων από όλους 
θεμελιωδών δικαιωμάτων, καθώς επίσης υποχρέωση αλληλεγγύης 
μεταξύ των μελών της 
Αναπτύσσεται σε ενα χώρο όπου η ελευθερία κίνησης και 
εγκατάστασης πρέπει να συνοδεύεται από επαρκείς όρους 
ασφάλειας, 
προϋποθέτε ι τέλος ότι οι πολίτες κατανοούν την Ευρώπη η οποία, 
οικοδομημένη μέσα από διαδοχικές τροποποιήσεις των συνθηκών, 
καθίσταται κάθε φορά πιο πολύ πλοκή. Πρεπε ι ως εκ τούτου να 
απλουστευθεί και να εκδημοκρατισθεί. 
1. "Προώθηση του ευρωπαϊ κοΰ μοντέλου κοινωνίας 
8. θεμελιωμένο σε ενα σύνολο αξ ιών κο ινών γ ια όλες τις ευρωπαϊκές 
κοινωνίες,το ευρωπαϊκό σχέδιο συνδυάζει ταχαρακτηρ ι στ ι κά της 
δημοκρατίας -ανθρώπινα δικαιώματα, κράτος δικαίου - με εκείνα μιας 
ανοιχτής οικονομίας που θεμελιώνεται στο δυναμισμό της αγοράς, στην 
αλληλεγγύη και στη συνοχή. Μεταξύ αυτών των α^ιών συμπεριλαμβάνεται 
η πρόσβαση των πολιτών στις υπηρεσίες κοινού συμφέροντος, 
συμβάλλοντας στους στόχους αλληλεγγύης και ίσης μεταχείρισης. 
Το ευρωπαϊκό μοντέλο κοινωνίας εκφράζεται κυρίως στηΣυνθήκηγια 
την Ευρωπαϊκή Ένωση με γενικούς στόχους, όπως η υλοποίηση υψηλού 
επίπεδου απασχόλησης ή διαρκούς ανάπτυξης, με ειδικές πολιτικές και 
με την ενθάρρυνση του κοινών ικοϋ διαλόγου. 
Ύη στιγμή που προ κ ε ι τα ι ναδι αβοϋμε ενα νεο πολιτ ι κο σταδ ι ο, η 
υποστήριξη αυτού του μοντέλου πρέπει να επιβεβαιωθεί και να 
αποσαφην ισθεί. 
Τα ανθρώπι να δ ι καιώματα 
9. Τα κράτη μέλη της Ένωσης υπερασπίζονται τα ανθρώπινα δικαιώματα: όλα 
έχουν προσχωρήσει στην ευρωπαϊκή σύμβαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων και 
θεμελιωδών ελευθεριών.Η ίδια η Ένωση συμμορφώνεται με τη σύμβαση 
αυτή τόσο κατά την έκδοση των αποφάσεων της όσο και κατά τη δράση 
της. 
3 
Πάντως, θα πρεπε ι να εκδηλώσει με μεγαλύτερη ζέση την προσήλωση της 
σε αυτές τις αξίες είτε άμεσα στη Συνθήκη είτε προσχωρώντας στη 
Σύμβαση. Αυτό δικαιολογείται στο βαθμό που η Ένωση διευρύνεται και 
διαφοροποείται.Στο συγκεκριμένο θέμα, αναμένεται γνωμοδότηση του 
Δι καστηρϊου. 
Εξάλλου, η διάσκεψη θα πρέπει να συμπεριλάβει στη συνθήκη διατάξεις 
που να αφορούν την απαγόρευση κάθε διάκρισης, κυρίως όσον αφορά την 
ισότητα μεταξύ ανδρών και γυναικών πέραν των διατάξεων σχετικά με 
την ισότητα της αμο ιβής, και την καταδίκη του ρατσισμού και της 
ξενοφοβίας. 
Μια Ενωση δίκαιου 
10. Η παγίωση μιας Ενωσης δικαίου συνίσταται κυρίως στην κατοχύρωση της 
εφαρμογής και της τήρησης του κοινοτικού δικαίου, ευθύνη η οποία 
ανατίθεται καταρχάς στις εθν ι κες αρχές. Αυτό ισχύει ακόμη 
περισσότερο σε μια δ ι ευρύ με νη Κο ι ν ό τη τα η οποία πε ρ ι λαμβάνε ι πιο 
ετερογενή εθνικά νομικά και διοικητικά συστήματα. 
ΗΕπιτροπη θεωρεί ότι: 
τα με σα που διαθέτει για να εξασφαλί ζει την εφαρμογή του 
κοινοτικού δικαίου θα πρεπε ι να καταστούν πιο αποτελεσματικά, 
κυρίως όσον αφορά την εσωτερική αγορά, 
ο ρόλος του Ευρωπαϊκού Δι καστηρίου θα πρεπε ι να εν ισχύ θ εί, 
ιδιαίτερα όσον αφορά την τήρηση των αποφάσεων του. 
11. Η απάτη εις βάρος των οικονομικών συμφερόντων των Κοινοτήτων πρέπει 
να καταπολεμηθεί αποτελεσματικά. Αυτό δεν μπορεί να συμβεί χωρίς την 
πλήρη συμμετοχή των κρατών μελών και των κοινοτικών οργάνων. 
ΗΕπιτροπη προτείνε ι να εφοδιασθεί η Ένωση με την κατάλληλη νομική 
βάση. 
Η κ ο ινών ι κή δ ιάσταση 
12. Μέσω πολιτικών η μέσω δημοσίων κανόνων, με τη συμμετοχή των 
κοινωνικών εταίρων και της κοινωνίας των πολιτών, κάθε κράτος μέλος 
καταβάλλε ι προσπάθεια να κατοχυρώσει στο πλαίσιο μιας ανοιχτής 
οικονομίας την υλοποίηση κοινών ι κών στόχων για όλους τους πολίτες. 
Η Ενωση έχει ως καθήκον να συμβάλει στην υλοποίηση αυτών των στόχων, 
με κύριους υπεύθυνους τα κράτη μέλη, τους οικονομικούς φορείς και 
τους οικονομικούς εταίρους.Οι πολίτες οφείλουν να κατανοήσουν ότι 
η Ένωση σύμβαλε ι στην καλύτερη κατοχύρωση της άσκησης ορισμένων 
θεμελιωδών δικαιωμάτων κοινωνικού χαρακτήρα. 
Η κοινωνική διάσταση πρέπει να κατέχει σημαντική θέση στη διάσκεψη. 
Ενδιαφέρει προπάντων να εξασφαλισθεί ενα κοινό κοινών ι κό υπόβαθρο 
για όλους τους πολίτες της Ένωσης. Κ Επιτροπή θεωρεί ότι η υλοποίηση 
του απαιτεί ουσιαστικά την επανενσωμάτωση του κοινών ικού 
πρωτοκόλλου στη Συνθήκη και εξίσου την απ ο σαφή ν ιση ορ ισμενων 
διατάξεων σχετικά με τη συνεργασία μεταξύ κρατών μελών στον τομέα 
της κο ινών ι κής πολιτικής, όπως είναι η διάταξη που αφορά την 
καταπολέμηση του αποκλεισμού ή της φτώχε ιας. Πρεπε ι επίσης βρεθούν 
τρόποι ώστε να συμμετέχουν καλύτερα οι παράγοντες της κοινωνίας των 
πολιτών που είναι ικανοί να αναπτύξουν πρωτοβουλίες και νέες 
πράξεις αλληλεγγύης. 
Ηαπασγοληση 
13. Η ανεργία υποσκάπτε ι τα θεμέλια των κο ινών ιών μας: θίγε ι σχεδόν 20 
εκατ. άτομα, κυρίως νέους. Χωρίς να παραγνωρισθεί ο ρόλος των 
κατάλληλων μακροο ικονομικών πολιτικών, η εξέλιξη της εξαρτάται 
προπάντων από τους οικονομικούς φορείς. 
ΗΕπιτροπη, στο Αευκό Βιβλίο της σχετικάμε την ανάπτυξη, την 
ανταγωνιστικότητα και την απασχόληση, είχε προτείνε ι το 1993 δέσμη 
δράσεων που αποβλέπουν στην κ ι νητοποίηση όλων των παραγόντων της 
κοινωνίας. Αυτή η στρατηγική παράμενε ι επί καιρη: ανάπτυξη, 
ανταγωνιστικότητα και απασχόληση συμβαδίζουν. Μόνο μια 
αν ταγών ι στ ι κή ο ι κο ν ο μία ει να ι σε θέση να δημιούργησε ι κατά πάγιο 
τρόπο θέσεις απασχόλησης. 
Η διαρθρωμένη και συνεκτική δράση της Ένωσης πρέπει να συμβάλει στην 
αποκατάσταση ενός υψηλού επίπεδου απασχόλησης, το οποίο αποτελεί 
ήδη στόχο της συνθήκης. 
Προς το σκοπό αυτό, η Επιτροπή προτείνει να ενσωματωθούν στη συνθήκη 
διάταξε ι ς ειδικές για την απασχόληση, θεμελιωμένες στην κοινοτική 
εμπειρία και θεωρώντας την απασχόληση ως θέμα κοινού ενδιαφέροντος, 
θα αποβλέπουν: 
στη δημιουργία των όρων μιας κοινής στρατηγ ι κής για την 
απασχόληση, 
στην τόνωση της συνεργασίας μεταξύ των διαφόρων παραγόντων, 
στην παγίωση των συστημάτων πολυμερούς παρακολούθησης των 
πολύ ετών προγραμμάτων των κρατών μελών, 
στην λήψη υπόψη της απασχόλησης σε όλες τις κοινοτικές 
πολ ι τ ι κες. 
14. Διαρκής ανάπτυξη 
Ένα περιβάλλον στηριγμένο σε υψηλό επίπεδο προστασίας αποτελεί μια 
από τις μεγαλύτερες μεριμνες των πολιτών της Ένωσης. 
ΗΕπι τροπή θεωρεί ότι οι δ ιατάξε ι ς της Συνθήκης που αφορούν τη 
διαρκή ανάπτυξη και ενα υγιές περιβάλλον θα πρέπει να ενισχυθούν σε 
δύο σημε ία: 
το δικαίωμα να υπάρχει ενα υγιές περιβάλλον και το καθήκον για 
την εξασφάλιση του, οφείλουν να συμπεριληφθούν στις διατάξεις 
της Συνθήκης που αφορούν τον πολίτη, 
το περ ιβάλλον θα πρεπε ι να ενσωματωθεί ρητά στ ις άλλες 
πολιτικες της Ένωσης. 
2. Υλοποίηση ενός γώρου ελευθέριας και ασφάλειας 
15. Η αρχή της ελεύθερης κυκλοφορίας των προσώπων στο έδαφος της Ένωσης 
εγγράφεται στη Συνθήκη. Πάντως, η εφαρμογή της συνεχί ζει να 
υπόκειται σε σημαντικούς περιορισμούς: 
τίθεται σε εφαρμογή κατά τρόπο ελλιπή στο σύνολο της Ένωσης, 
προκείμενου να υπάρξε ι πρόοδος σε αυτόν τον τομέα, ορισμένα 
κράτη μέλη χρειάσθηκε ναπροσφύγουν σε μια σύμβαση ad hoc 
(Συμφωνία του Σενγκεν)· η οποία όμως δεν παρ έχε ι τις ίδιες 
εγγυήσεις με το κοινοτικό δίκαιο. 
Η άσκηση της ελεύθερης κυκλοφορίας προϋποθέτε ι επίσης ότι 
ελέγχονται επαρκώς πολύπλοκα προβλήματα, όπως το άσυλο και τα 
μεταναστευτ ι κα ρεύματα, η εγκληματ ι κ ό τη τα, τα ναρκωτ ι κά και η 
τρομοκρατία. Βεβαίως,αυτά ταπροβλήματα έχουν καταστε ί δ ι έθνη: 
κανένα από αυτά δεν περιορίζεται στα σύνορα ενός κράτους μέλους. 
Η Ενωση έχει μέχρι τώρα ασχοληθεί με αυτά τα προβλήματα 
χρησιμοποιώντας μεθόδους και μέσα ξεπερασμένα. 
ΗΕπιτροπη προτείνε ι να επανορθωθούν οι ανεπαρκε ι ες τηςΣυνθήκης 
στους τομείς της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων, κυρίως 
η απουσία αποτελεσματι κότητας και η απουσία δημοκρατι κοϋ και 
δικαστικού ελέγχου, παρέχοντας στη Συνθήκη σαφε ίς στόχους και 
κατάλληλα μέσα και μεθόδους. 
16. Ο γενικός στόχος συνίσταται στην εφαρμογή και στην ενίσχυση της 
αρχής της ελεύθερης κυκλοφορίας και διαμονής, που ηδη εγγράφεται στη 
Συνθήκη, σε ένα πλαίσιο ασφάλειας. 
Οι ειδικοί στόχοι θαπρέπε ι να διαρθρώνονται γϋρωαπό τέσσερις 
άξονες: 
να καθ ι ερωθούν κο ι νές προϋποθέσεις εισόδου, διαμονής και 
καθεστώτος των υπηκόων τρίτων χωρών στην Ένωση, 
να επιτραπεί η πραγματική αμοιβαία αναγνώριση των αποφάσεων 
που εκδίδονται από τα εθνικά δικαστήρια, 
να καταπολεμηθεί η εγκληματ ι κότητα και η απάτη υπό τις 
διάφορες μορφές τους, 
να τονωθεί η πραγματική συνεργασία μεταξύ των διοικήσεων των 
κρατών μελών. 
17. Εξάλλου, πρέπει να υ ιοθετηθούν τα ακόλουθα μέσα και μέθοδο ι: 
Η λήψη αποφάσεων 
Η σημερινή γενικευμένη ομοφωνία είτε αδρανοποιεί το Συμβούλιο είτε 
ανάγε ι την απόφαση στο χαμηλότερο επίπεδο. Η Επιτροπή θεωρεί ότι 
π ρ έπε ι καταρχήν να αν τ ι κατασταθ ε ί από την ε ι δ ι κή πλε ι οψηφία. 
Η μεγαλύτερη συμμετοχή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου είναι 
απαραίτητη, ιδιαίτερα όσον αφορά τα θέματα που μπορούν να επηρεάζουν 
τα ατομικά δι καιώματα των πολιτών. 
Τέλος, πρέπει να προβλεφθεί η ικανότητα πρωτοβουλίας της Επιτροπής 
για όλους τους σχετικούς τομείς. 
Τα νομικά μέσα 
Ούτε η κοινή δράση και η κοινή θέση με ελάχιστα σαφές νομικό 
αποτέλεσμα ούτε η κλασική διεθνής σύμβαση της οποία η έναρξη ισχύος 
είναι α/βε/βαιη και καθυστερημένη, δεν είναι κατάλληλες πρέπει η Ένωση 
να διαθέτει στο συγκεκριμένο τομέα πιο αποτελεσματικά νομικά μέσα. 
Ο δικαστiKOQ έλεγγος 
Οι λαμβανόμενες αποφάσε ις πρεπε ι να υποβάλλονται στον έλεγχο του 
Δικαστηρίου, έστωπροκε ι μέν ου να εξασφαλίζεται η ε ν ιαία ερμηνεία 
των κε ιμένων. 
Οι αεθοδοι εογασΓαε: 
Οι σημερινές δομές εργασίας του Συμβουλίου, σε πολλαπλά επίπεδα, οι 
οποίες δεν επιτρέπουν την αποτελεσματική εργασία, πρέπει να 
απλουστευθούν. 
18. ΗΕπιτροπη θεωρεί ότι αυτοί οι στόχοι θα κατοχυρωθούν καλύτερα με τη 
μετατόπιση των τομέων της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων 
προς το κοινοτικό πλαίσιο, εξαιρουμένης της δικαστικής συνεργασίας 
στον ποινικό τομέα και της αστυνομικής συνεργασίας. Αυτή η 
μετατόπιση επιβάλλεται ιδιαίτερα στους τομείς που συνδέονται στενά 
με την κυκλοφορία των προσώπων, όπως οι κανόνες που δ ι έπου ν τη 
διά/βαση των εξωτερικών συνόρων, η καταπολέμηση των ναρκωτικών, η 
πολιτική μετανάστευσης, η πολιτ ι κή έναντι των υπηκόων των τρίτων 
χωρών και το άσυλο. 
Αυτή η λογική οδηγεί στην ενσωμάτωση του περιεχομένου της Συμφωνίας 
• του Σένγκεν στο πλαίσιο της Συνθήκης. 
3. Απλούστευση και εκδημοκρατισμός της Ευρώπης 
19. Η δράση της Ενωσης π ρ έπε ι να γίνει κατανοητή: απο τ ελε ί εγγύηση 
δημοκρατίας. Έτσι η διάφανε ια αποτελεί αξίωση προς την οποία πρέπει 
να συμμορφωθούν τα όργανα: οι ενέργειες της Ένωσης πρέπει να είναι 
εύκολα κατανοητές και ευανάγνωστες ώστε να εξασφαλίζεται η πρόσβαση 
των ενδιαφερομένων σε κάθε χρήσιμη πληροφορία. 
Ο ρόλος του Ευρωπαϊκού Κο ι νοβουλίου είναι σαφώς πρωταρχικός, και 
πρέπει να ενισχυθεί. 
Η δ ιαφάνε ια και ο δημοκρατ ι κός έλεγχος δεν πρόκε ιται πάντως να 
εξασφαλισθούν πλήρως παρά μόνον εάν τα εθνικά κοινοβούλια 
συμμετάσχουν καλύτερα στις υποθέσεις της Ενωσης. Προς το σκοπό αυτό, 
πρέπει να διαθέτουν εγκαίρως κάθε απαραίτητη πληροφορία των οργάνων 
της Ένωσης και των κυβερνήσεων τους. 
Η Ευρώπη πρεπε ι να δρα λιγότερο προκε ιμενου να δρα καλύτερα. Αυτό το 
εφαρμόζει ήδη, θέτοντας σε λειτουργία την αρχή της επικουρικότητας 
που περιλαμβάνεται στη Συνθήκη. Τα κράτη μέλη και τα όργανα πρέπει 
να συνεχίσουν αυτήν την τακτική, η οποία είναι η μόνη που επιτρέπει 
στην Ευρώπη να παρέμβαινε ι σε πιο αποτελεσματικό επίπεδο, 
ανεξάρτητα από το αν αυτό είναι κοινοτικό, εθνικό η περί φέρε ιακό. 
Η απλούστευση της Ευρώπης πρέπει προπάντων να οδήγησε ι σε 
τροποποιήσεις των θεσμικών της κανόνων. Πρεπε ι ως εκ τούτου: 
να απλουστευθούν και να παγιωθούν οι συνθήκες, 
να απλουστευθεί και να εκδημοκρατ ισθεί η διαδικασίας λήψης 
αποφάσεων. 
1. Απλούστευση και παγίωση των συνθηκών 
20. Οι συνθήκες για την ίδρυση της Ένωσης και των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
έχουν καταστε ί με την πάροδο των χρόνων ολοένα και πιο περίπλοκες 
και ολοένα και λιγότερο ευανάγνωστες. 
Η ύπαρξη μιας δωδεκάδας συνθηκών και βασικών πράξεων, που 
συγκε ν τρων ο υ ν άνω των 700 άρθ ρω ν, μεταξύ των οποίων δια τάξε ις 
θεμελιώδους χαρακτήρα και άλλες τεχνικού χαρακτήρα, καθώς και η 
διατήρηση μεγάλου αριθμού αχρήστων διατάξεων, καθιστούν δύσκολη την 
κατανόηση του πρωτογενούς δικαίου της Ευρωπαϊκής Ενωσης. 
Εξάλλου, η συνύπαρξη τριών κοι νοτήτων νομικά διεκεκριμένων και της 
Ένωσης η οποία τις περιλαμβάνε ι χωρίς ωστόσο να διαθέτει νομική 
προσωπικότητα δεν διευκολύνει την κατανόηση από την κοινή γνώμη της 
διαδικασίας της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης. 
Τέλος,ο ι τρόπο ι"διακυβερνητικής"συνεργασίας στον τομέα της 
εξωτερικής πολιτ ι κής και των εσωτερικών υποθέσεων και υποθέσεων 
δικαιοσύνης καθιστούν ακόμα πιο πολύπλοκο το οικοδόμημα. 
Το έργο της απλούστευσης και της ενοποίησης των συνθηκών πρέπει να 
επιδιωχθεί στη μεγαλύτερη δυνατή έκταση. 
2. Απλό υ στ eu ση και εκδημοκρατισμός της διαδικασίας λή-φης 
αποφάσεων 
21. Ο πολλαπλασιασμός και η πολυπλοκότητα των διαδικασιών τόσο 
νομοθετικών όσο και εκτελεστικών έχουν διόγκωσε ι και κατάστησε ι 
δυσνόητο το σύστημα λήψης αποφάσεων της Ένωσης. Εξάλλου, οι 
διάταξε ις που αφορούν τη διαδικασία του προϋπολογισμού θα πρεπε ι να 
απλουστευθούν και να παγιωθεί το κεκτημένο των διοργανικών 
συμφων ιών. 
Είναι καθοριστικής σημασίας, χάριν της διαφάνειας και του 
εκδημοκρατισμού, να μπόρεσε ι η διακυβερνητ ι κή διάσκεψη να βάλει 
τάξη και να απλουστεύσε ι το συγκεκρ ιμένο τομέα. 
22. Η Επιτροπή προτείνει 4 μέτρα προκειμενου να βελτιωθεί η 
συγκεκριμένη κατάσταση: 
Οι διαδικασιες λήψης απόφασης 
Αυτές θα πρέπει να περιορισθούν σε 3 είδη: οι αποφάσεις που 
εκδίδονται με απλή γνώμη του Κοινοβουλίου, με σύμφωνη γνώμη του, και 
σε συναπόφαση μεταξύ Κοινοβουλίου και Συμβουλίου. 
Ησυναπόφαση 
θα πρέπει να επεκταθεί και να απλοποιηθεί. Αποτελεί σημαντικό βήμα 
προς την αποκατάσταση μιας πραγματικής νομοθετικής εξουσίας του 
Ευρωπαϊ κού Κο ινοβουλίου.Σύμφωνα με τηΣυνθήκη,ηΕπιτροπή θα 
υποβάλε ι στο Συμβούλιο έκθεση σχετι κάμε την επέκταση του πεδίου 
εφαρμογής της συναπόφασης. 
ΗΕπιτροπη θεωρέ ί ότι η δ ιαδ ι κασία συναπόφασης έχει λ ε ιτουργησε ι 
καλά στο σύνολο της. θα μπορούσε πάντως να γί νε ι ταχύτερη και 
αποτέλεσμα τ ι κότερη εάν απλού στ ε υθεί κυρίως με την καθιέρωση 
προθεσμιών πρώτης ανάγνωσης, την κατάργηση του σταδίου κατά το οποίο 
το Κο ι νοβούλιο προτίθεται να απόρριψε ι την κοινή θέση σε δεύτερη 
ανάγνωση και την κατάργηση της τρίτης ανάγνωσης. 
Οσον αφορά το πεδίο εφαρμογής της συναπόφασης, η Επιτροπή θεωρεί ότι 
οι πράξεις νομοθετικού χαρακτήρα πρέπει να θεσπίζονται σε 
συναπόφαση. Αυτό προϋποθέτε ι απ ο σαφή ν ι ση του τι υπάγεται στη 
νομοθεσία. Η συναπόφαση θα πρεπε ι σε κάθε περίπτωση να εφαρμόζεται 
στους τομείς που επί του παρόντος δ ι έπο ν τα ι από τη δ ιαδ ι κασία 
συνεργασίας, η οποία θα πρέπει να καταργηθεί. 
Η σύμφωνη γνώμη 
Το πεδίο εφαρμογής της σύμφωνης γνώμης θα πρέπει να συμπληρωθεί και 
να αποσαφηνισθεί. Στους τομείς "συνταγματικού" χαρακτήρα 
(τροποποίηση των συνθηκών, ίδιοι πόρο ι), θα πρέπει να ζητείται η 
σύμφωνη γνώμη του Ευρωπαϊ κού Κο ινοβουλίου. Αν τ ι θέτως, αυτή η 
δ ιαδ ι κασία δεν θα πρεπε ι πλέον να εφαρμόζεται στους νομοθετικούς 
τομείς ούτε στα κοινοτικά προγράμματα δράσης, για τα οποία θα πρεπε ι 
να γίνει κανόνας ή συναπόφαση. 
Τέλος, στον τομέα των δ ι εθνών συμφων ιών, το πεδίο εφαρμογής της 
σύμφωνης γνώμης θα πρέπει να αποσαφηνισθεί, κυρίως αντλώντας ιδέες 
από το ρόλο τον οποίο διαδραματίζουν τα εθνικά κοινοβούλια στα κράτη 
μέλη. 
Τα μετοα εκτέλεσης 
Το κοινοτικό σύστημα στον τομέα των μέτρων εκτέλεσης είναι σύνθετο 
και ελάχιστα δ ιαφανές. 
Οι δ ιαδ ι κασίες απόφασης για τις πράξε ι ς εκτέλεσης οφείλουν να 
καταστούν πιο σύμφωνες προς τις ευθύνες των οργάνων.Αυτό σημαίνει 
ότι η Επ ιτροπή π ρ έπε ι να δ ιαδραματίσε ι πλήρως τον ρόλο της ως 
εκτελεστικού οργάνου, υπό τον έλεγχο της νομοθετικής αρχής. Φαίνεται 
ενδεδειγμένο σχετικά με το θέμα αυτό να λαμβάνεται υπόψη ο ρόλος του 
Κοινοβουλίου όταν η βασική πράξη θεσπίζεται σε συναπόφαση. Σε αυτήν 
την περίπτωση, θα πρεπε ι να προβλεφθ ει μια δ ιαδ ι κασία που να 
επιτρέπε ι στο Κοινοβούλιο ή στο Συμβούλιο να αν τ ι τάσσονται σε 
σχέδιο μέτρου προτεινόμενο από την Επιτροπή. Το μέτρο θα θεσπίζεται 
ως εκ τούτου σε συναπόφαση. 
Εξάλλου, ο αριθμός των διαδικασιών εκτέλεσης θα πρέπει να μειωθεί, 
με σκοπό να αποφευχθούν στείρες συζητήσεις μεταξύ οργάνων σχετικά 
με το είδος δ ιαδ ι κασίας που π ρ έπε ι ναακολουθηθεί και τέλος να 
ληφθε ί καλύτερα υπόψη ο χαρακτήρας των αποφάσεων που πρεπε ι να 
ληφθούν. Η Επ ι τροπή προτείνε ι να ορισθούν το πολύ τρία είδη 
επιτροπών με τις αντίστοιχες διαδικασίες, καταργώντας τις 
παραλλαγές: η συμβουλευτική επιτροπή, η επιτροπή διαχείρισης και η 
επιτροπή νομοθετικής ρύθμισης. 
11 
II. Μια ισγυοη εξωτερι κή ταυτότητα 
23. Σύμφωνα με τη Συνθήκη για τη ν Ευρωπαϊ κή Ένωση, η Ένωση οφείλε ι να 
επιβεβαιώσει την ταυτότητα της στη διεθνή σκηνή. Αλλά στην πράξη δεν 
συγκεκριμενοποιήθηκε η αυξημένη επιρροή που θα ανέμεναν τα κράτη μέλη 
από την κοινή τους δράση. Οι προσπάθειες τους είναι συχνά ασυντόνιστες, 
και τούτο υπάρχε ι κίνδυνος να επιταθεί μετά την προσεχή διεύρυνση. 
Η διακυβερνητική διάσκεψη πρέπει να έχει μιαν απλή και σαφή φιλοδοξία: 
να δώσει στην Ένωση πράγματι τη δυνατότητα να ενεργεί μάλλον παρά να 
αντιδρά, οπότε και θα μπόρεσε ι να υπερασπισθεί καλύτερα τα συμφέροντα 
των πολ ι τών της. 
Ορισμένα στοιχεία μιας ενιαίας και συνεπούς εξωτερικής πολιτικής 
υπάρχουν, σε διαφορετικό βαθμό, ήδη σε τομείς όπως η εμπορική πολιτική, 
η οικονομική συνδρομή, η δράση υπέρ της ανάπτυξης και η ανθρωπιστική 
δράση. Αλλα στο ιχεία, όπως η κ ο ινή εξωτερ ι κή πολιτ ι κή και πολιτ ι κή 
ασφάλειας, βρίσκονται ακόμη σε στάδιο αν επαρκούς ανάπτυξης. 
Η διάσκεψη λοιπόν, θα πρεπε ι να θέσε ι τους ακόλουθους βασικούς στόχους: 
να συγκέντρωσε ι τα διάφορα στο ιχεία των εξωτερικών σχέσεων σε ένα 
αποτελεσματικό σύνολο, μέσω δομών και διαδικασιών που να ενισχύουν 
τη συνέπεια και τη συνέχεια των εξωτερικών ενεργειών, 
να βελτίωσε ι την κοινή εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλειας 
σε όλα τα στάδια της, 
να δημιούργησε ι μια πραγματικά ευρωπαϊκή ταυτότητα στους τομείς 
της ασφάλειας και της άμυνας, οι οποίοι αποτελούν αναπόσπαστο μέρος 
της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτικής ασφάλειας. 
1· Εξασφάλιση τηç συνέπειας της εξωτερικής δράσης 
24. Η Ενωση θαπρεπει ναείναι σε θέση να εκφράζεται με μία φωνή. Η 
εξωτερική της πολιτ ι κή δεν θα είναι αποτελεσματική παρά μόνο όταν θα 
έχε ι επ ι τύχε ι ενότητα δράσης μεταξύ των διαφόρων στο ιχε ίων που τη 
συνθέτουν, και για τα οποία την ευθύνη έχουν διάφορα θεσμικά όργανα. 
ΗΣυνθήκη ήδη προβλέπει την υποχρέωση του Συμβουλίου και της Επιτροπής 
να ενεργούν κατά τρόπο συνεπή στην εξωτερική πολιτική.Άλλα, και ενόσω 
η σημερινή δομή της Συνθήκης δεν διασφαλίζει τη συνέπε ια αυτή, είναι 
αναγκαίο να ενισχυθεί αυτή η υποχρέωση. 
12 
Η Προεδρία του Συμβουλίου και η Επιτροπή θα π ρέπε ι ναφροντίσουν ώστε 
και τα δύο όργαναπου,από διαφορετική σκοπιά, έχουν την ευθύνη για την 
εξωτερική πολιτική της Ένωσης να συνεργάζονται αποτελεσματικά. Τούτο 
θα ενίσχυε σημαντικά τη συ ν έχε ι α και την αποτελεσματικότητα της 
εξωτερικής πολιτικής της Ενωσης. 
2. Ενίσνυστ? ττ/c κοινοτικης εξωτερικής δράσης 
θα πρέπει να εξετασθούν τρία ζητήματα: 
Η ε μπορ ι κή πολιτ ι κή 
25. Οι διάταξε ι ς της Συνθήκης π ρέπε ι να αναπροσαρμοσθούν για να ληφθεί 
υπόψη και η ρ ι ζ ι κή μεταβολή των δομών της παγκόσμιας ο ι κο ν ο μίας: οι 
υπηρεσίες, η πνευματική ιδιοκτησία και οι άμεσες ξένες επενδύσεις 
καταλαμβάνουν ένα ολοένα και μεγαλύτερο τμήμα της.Οι εξέλιξε ις αυτές 
αντικατοπτρίζονται και στις αυξημένες αρμοδιότητες που έχουν ανατεθεί 
στην Παγκόσμια Οργάνωση Εμπορίου. 
Ομως, οι εξουσίες που διαθέτε ι ηΚο ινότηταγια ναχε ιρίζεται αυτά τα 
στοιχεία της εμπορικής πολιτικής είναι ασαφείς και οδηγούν σε άσκοπες 
συζήτησε ι ς επί διαδικαστικών θεμάτων.Εξασθενί^ει δε έτσι και η 
προάσπιση των συμφερόντων των κρατών μελών και,ως εκ τούτου, των 
επιχειρήσεων τους. 
Για τους λόγους αυτούς, Επιτροπή εκτιμά ότι η εμπορική πολι τικη της 
Κοινότητας θαπρεπει να αποσαφην ισθεί. 
ΗλειτουογΓα της Ενωσης στο πλαίσιο των διεθνών οργανισμών 
26. Η Συνθήκη δεν είναι καλά προσαρμοσμένη στην αυξανόμενη ανάγκη της 
Ένωσης να διαπραγματεύεται στο πλαίσιο των διεθνών οργαν ισμών ή να 
συμμετέχει στη λειτουργία τους. Οι δυσχέρειες ανακύπτουν όταν 
ορισμένες πτυχές εμπίπτουν τόσο στην αρμοδιότητα της Κοινότητας όσο 
και σε εκείνη των κρατών μελών.Ο συντονισμός των απόψεων των κρατών 
μελών καθίσταται έτσι περίπλοκος και αναποτελεσματικός, η δε 
διαπραγματευτική θέση της Κοινότητας ευρίσκεται κατά κανόνα 
εξασθε ν ι σμένη. 
ΗΕπιτροπη προτείνει όπως η Συνθήκη περιλάβει ρητές διατάξεις με σκοπό 
την εκ μέρους της Ένωσης προάσπ ι ση, με μία εν ιαία φωνή, όλων των 
εμπλεκόμενων εκάστοτε συμφερόντων. 
Συμπληρωματικότητα των εξωτερικών πολτικών των κρατών μελών με εκείνη 
της Κοινότητας 
27. Κατά γεν ικό κανόνα, και μέσω των ενδεδε ιγ μένων μηχαν ισμών, θα πρέπει 
να μεθοδευθεί η πραγματική σύγκλιση των πολιτικών των κρατών μελών με 
εκείνη της Ko ι νότητας στους τομείς όπου έχουν κοινές αρμοδιότητες, 
όπως είναι η ανάπτυξη, οι μεταφορές και το περιβάλλον. 
3. Επιβεβαίωση της κοινής εξωτερικής πολιτικής και 
πολιτ ι κής ασφάλε ιας 
28. Υπό τύπον ε ισαγωγής, θα πρεπε ι να υπογραμμισθε ί ότι μια κοινή 
εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλε ι ας δεν μπορεί να αναπτυχθεί 
χωρίς την πραγματική πολιτική βούληση των κρατών μελών και χωρίς σαφώς 
προσδιορισμένους στόχους. 
Η Προ ε δρ ία και η Επ ι τροπή θα π ρέπε ι να εξασφαλίσουν από κοινού την 
ορατότητα της κοινής εξωτερικής πολιτικής και πολιτική ασφάλε ιας. Εν 
πάση δε περιπτώσει τούτο απαιτεί μια σειρά βελτιώσεων, από το στάδιο 
της προ ε το ι μασιάς των αποφάσεων μέχρι την έγκριση και την εκτέλεση 
τ ου ς.Σε όλη τη δ ιάρκε ια της δ ιαδ ικασίας αυτής είναι αναγκαίο, τ ο 
δίδυμο Προεδρία του Συμβουλίου/Επιτροπή να ενεργεί κατά τρόπο συνεπή 
και αποτελεσματ ι κό. Η Επιτροπή, από την πλευρά της, θα ε ν ισχύ σε ι την 
εσωτερική οργάνωση της για να αντιμετώπισε ι αυτήν την απαίτηση.Υπό 
τους όρους αυτούς, η διάσκεψη θα πρεπε ι να εξέτασε ι τα μέσα ενίσχυσης 
της Προεδρίας,υποσ τη ρ ι ζόμενη από τη Γράμμα τ ε ία τ ου Συμβουλίου. 
Τίροετο ιμασια των αποφάσεων 
29. Οι αποφάσεις πρέπει να βασίζονται σε καλύτερη ανάλυση και αποδεκτή από 
όλα τα μέλη της Ενωσης. 
Προς τούτο, θα πρέπει να συσταθεί μια "κοινή ομάδα ανάλυσης", 
αποτελούμενη από εμπειρογνώμονες των κρατών μελών και της Επιτροπής, 
θα πρόκειται για μια κοινή υπηρεσία, η οποία θα τύγχανε ι ενδεχομένως 
της συνδρομής και της Δυτι κο ευρωπαϊ κής Ένωσης. Οι αναλύσε ι ς θα 
παρέχουν στην Προεδρία και στην Επι τροπή στο ιχεία χρήσιμα για τη 
διατύπωση και την εξασφάλιση της λογικής συνέπειας των προτάσεων τους. 
Ο τόπος εγκατάστασης της ομάδας αυτής αποτελεί θέμα ήσσονος σημασίας. 
Η χάραξη της εξωτερικής πολιτικής θα διευκολυνθεί, αν στις 
προπαρασκευαστικές δομές του Συμβουλίου ενταχθεί και μια διαρκής 
πολιτική επιτροπή με έδρα τις Βρυξέλλες. 
Εκδοση των αποφάσεων 
30. ΗΣυνθηκηει σηγαγε στην κοινή εξωτερ ι κή πολιτ ι κή και πολιτ ι κή 
ασφάλειας την έννοια της "κοινής θέσης" και της "κοινής δράσης". Η χρήση 
που εγι νε των δύο αυτών νομικών μέσων ήταν συγκεχυμένη και οδήγησε σε 
δ ιαμάχες. 
ΗΕπιτροπη κρίνει ότι θαπρεπει να αποσαφην ισθεί ο ρόλος τους. 
14 
31. Αλλά, ανεξάρτητα από το χρησιμοπο ιούμενο μέσο, η υποχρέωση της 
ομοφωνίας καθιστά δυσχερή τη λήψη των αποφάσεων. 
ΗΕπιτροπη κρίνει ότι θα πρέπει να χρησιμοποιείται ως προς την κοινή 
εξωτερική πολιτική και πολιτική ασφάλε ι ας και κατά γεν ικό ν κανόνα, η 
αρχή της ειδικής πλειοψηφίας. Ωστόσο, θαπρεπει να προβλεφθούν ειδικοί 
κανόνες για τα ζητήματα που εμπίπτουν στον στρατιωτικό τομέα. 
Εξάλλου, υπάρχουν καταστάσεις στις οποίες ορισμένα μόνο από τα κράτη 
μέλη επιθυμούν να αναλάβουν δράση ως προς κάποιο ζήτημα. Και αυτού του 
είδους οι πρωτοβουλίες θαπρεπει επίσης να αποτελούν δράσεις της 
Ένωσης, εφόσον δεν αντιτίθενται στο γενικότερο συμφέρον της Ένωσης, 
ενώ τούτο θα πρέπει να εξυπηρετείται δεόντως. 
Εκτέλεση των αποφάσεων 
32. Η ε κπροσώπηση της Ένωσης στον εξωτερ ι κό χώρο και η εκτέλεση των 
αποφάσεων της αποτελεί καθήκον με πολλές πτυχές, λόγω του σημαντικού 
ρόλου των επιμέρους κρατών μελών και της πολλαπλότητας των παραμέτρων 
της εξωτερικής πολιτικής. Κοινό ν παράγοντα αποτελεί το ενιαίο θεσμικό 
πλαί σι ο: ανεξαρτήτως τομέα, κοινοτικού ή "διακυβερνητικού", οι 
αποφάσεις λαμβάνονται από το Συμβούλιο. 
Η ευθύνη της εκτέλεσης θαπρεπει να α να τεθεί κατά κύριον λόγο στην 
Προεδρία και στην Επιτροπή.Η προσέγγιση αυτή δεν θα εμπόδιζε, ωστόσο, 
την ενδεχόμενη ανάθεση ορισμένων καθηκόντων, κατά την περίσταση, σε 
προσωπικότητες που θα επιφορτίζονται ονομαστικά. 
33. Ενόσω οι αποφάσε ις που λαμβάνονται στο πλαίσιο της κοινής εξωτερικής 
πολιτικής και πολιτ ι κής ασφάλε ι ας συνεπάγονται δαπάνες, η ση με ρ ι νή 
κατάσταση δεν είναι ούτε διαφανής ούτε αποτελεσματική, διότι απαιτεί 
ιδιαίτερες διαπραγματεύσεις για κάθε περίπτωση. 
Η Επιτροπή προτείνει την ένταξη των αντίστοιχων δαπανών στον 
προϋπολογισμό της Κο ι νότητας, εκτός εάν λαμβάνεται ρητά αντίθετη 
απόφαση. 
4. Συγκρότηση μιαο ευρωπαϊκής ταυτότητας για την ασώάλε ια 
και την άμυνα 
34. Η εξωτερική πολιτ ι κή της Ένωσης υπόφερε ι από αδυναμία να παράσχε ι 
φερέγγυα στρατιωτική υποστήριξη. Πρόκε ιται εδώ για ε να μάθημα που 
αναντίρρητα μας δίδαξε η πρόσφατη εμπε ι ρ ία. Μια πραγματική ευρωπαϊκή 
ταυτότητα στον τομέα της ασφάλε ι ας και της άμυνας ε ί ναι αναγκαία. 
Απαιτεί δε από τα κράτη μέλη σαφή πολιτική βούληση. 
To NATO εξακολουθεί να αποτελε ί τον στυλοβάτη της άμυνας, στους 
κόλπους του δε πρέπει να αναπτυχθεί περαιτέρω το ευρωπαϊκό σκέλος. Υπό 
15 
τους όρους αυτούς, η Δυτικοευρωπαϊκή Ένωση επιτελεί σημαντικό ρόλο με 
βάση την κατευθυντήρ ια γραμμή που χάρασσε ι η Συνθήκη. Ωστόσο, όλα τα 
κράτη μέλη δεν προσυπογράφουν προς το παρόν τις ίδιες αμυντικές 
δεσμεύσε ις απέναντι στο NATO και στη ΔΕΕ. 
Η Επιτροπή πίστευε ι ότι μια πραγματική κοινή εξωτερική πολιτική και 
πολιτ ι κή ασφάλειας πρέπει να οδηγήσει σε κοινή άμυνα. 
35. Κατά συνέπεια, καλόν είναι η δ ιάσκεψη: 
να επιτρέψε ι την ένταξη στη Συνθήκη δεσμεύσεων της Ένωσης ως προς 
τις αποστολές διατήρησης ή αποκατάστασης της ε ιρήνης (αποστολές 
αποκαλούμενες "του Πετερσμπεργκ")· 
ναενισχύσει τ ις δυνατότητες της Ένωσης ως προς την ασφάλε ι α, 
προβλέποντας την ενδεδειγμένη συμμετοχή των υπουργών άμυνας στο 
Συμβούλ ι ο· 
να επανεξέτασε ι τον ρόλο της au τ ι κο ευρωπαϊκής Ένωσης με στόχο τη 
βάσει συγκεκριμένου χρονοδιαγράμματος ενσωμάτωση της στην Ένωση, 
Υπό τους όρους αυτού ς, η Επιτροπή υπενθυμίζ ε ι ότι ηασφάλεια και η 
άμυνα της Ενωσης πρεπε ι να εδράζονται σε στέρεη βιομηχανική βάση, με 
αξιόπιστες επιδόσεις.Τούτο απαιτεί μεγαλύτερη βαθμό ενσωμάτωσης του 
τομέα των εξοπλισμών στους γενικούς κανόνες της Συνθήκης, εν ισχύ μένη 
συνεργασία και αλληλεγγύη, μαζί με τη δημιουργία ενός οργαν ισμού 
εξοπλισμών, και συνεπή προσέγγιση των ζητημάτων εξωτερικού εμπορίου. 
III. Βεσμικα opyava γιο? μια διευρυμένη Ευρώπη 
36. Οι προηγηθείσες προτάσε ις αποσκοπούν στην εμβάθυνση της Ένωσης τόσο 
εντός όσο και εκτός αυτής. Εν πάση δε περιπτώσε ι είναι απαραίτητες, 
διότι στόχο έχουν να εξασφαλίσουν στην Ένωση τα μέσα για την υλοποίηση 
των φιλοδοξιών της. Ακόμη, αποτελούν και τ ι ς προϋπόθεσε ι ς γ ια μια 
επιτυχή δ ι εύρυνση. 
37. Η διεύρυνση αυτή θέτει και ορισμένα εγγενή θεσμικά ζητήματα. 
Η Επιτροπή θεωρεί ότι η διάσκεψη θα πρέπει να επιλύσε ι τρία 
συγκεκριμένα προβλήματα: 
Να λάβει υπόψη τις επιπτώσεις του μεγαλύτερου αριθμού κρατών μελών 
στη λειτουργία των οργάνων. 
Να παραμερ ί ζ ε ι συ στη ματ ι κά την ομοφων ία στη λήψη αποφάσεων. 
Να καθ ι ε ρώσε ι ένα ευέλικτο σύστημα που να επιτρέπε ι ιδίως στην 
Ένωση να προχώρησε ι χωρίς να παρεμποδίζεται από τον ρυθμό των 
βραδύτερων μελών της. 
1·Προσαρμογή των Θεσμικών οργάνων 
38. Η σημαντι κή αύξηση του αρ ιθμού των κρατών μελών της Ένωσης θα εχε ι 
πρακτικές συνέπειες στη λειτουργία των οργάνων. Δεν υπάρχει αμφιβολία 
ότι οι δυσχέρειες της συλλογικής εργασίας θα αυξηθούν με την αύξηση 
του αρ ιθμού των συμμετέχον των: περισσότερες γλώσσες, συσκέψεις 
μεγαλύτερης διάρκειας και μικρότερης διάδρασης. Τα πρακτικά 
προβλήματα θα ε ί ναι πολλά, και δεν θαπρεπει να αγνοηθούν. 
Αλλά η διεύρυνση θα έχε ι και πραγματικά θεσμικές επιπτώσεις, ως προς 
τις οποίες είναι ουσιώδες να διατηρηθεί μια συνολική ισορροπία μεταξύ 
των οργάνων. 
Το Ευρωπαϊκό Κο ι νοβοϋλιο 
39. Οαριθμός των εδρών που δ ιαθετε ι κάθε κράτος μέλος στο Ευρωπαϊ κό 
Κο ι νοβοϋλιο έχε ι επιτρέψει μέχρι σήμερα έναν συμβιβασμό μεταξύ της 
πληθυσμιακής πραγματικότητας και της διόρθωσης της μέσω της 
υπεραντιπροσώπευσης των κρατών μελών με τον μικρότερο πληθυσμό, οπότε 
και επιτυγχάνεται η εκπροσώπηση των κυριότερων πολιτικών τάσεων που 
επι κρατούν στα κράτη μέλη. 
Η αρχή αυτή θα π ρέπε ι να διατηρηθεί και στη διευρυμένη Ένωση. Αλλά, για 
να αποφευχθ ει η υπέρμετρη αύξηση των εδρών του Ευρωπαϊ κού 
Κο ι νοβουλίου, ο αριθμός των μελών του θαπρεπει να υπό κ ε ιται σε κάπο ι ο 
όρ ι ο, και τούτο ανεξάρτητα από τον αρ ι θμό των κρατών μελών της Ένωσης. 
17 
Το ίδιο το Ευρωπαϊ κό Ko ι νοβοϋλιο πρότεινε ωςόριο του αριθμού των 
μελών του τα 700. Η Επιτροπή συμμερίζεται αυτήν την πρόταση. 
λόγω του περιορισμού αυτού, η εκλογική βάση του κάθε ευρωβουλευτή θα 
αυξηθεί τόσο ώστε θα υπερβεί το ένα εκατομμύριο εκλογέων στα κράτη 
μέλη με τον μεγαλύτερο πληθυσμό. ΗΕπιτροπη εκτιμά ότι τότε θα γίνει 
ακόμηπερισσότεροαναγκαΐος ο καθορισμός ενός κοινού εκλογικού 
συστήματος, το οποίο να εξασφάλιζε ι την καλύτερη δυνατή 
αντιπροσωπευτικότητα των εκλεγόμενων, πράγμα που προβλέπεται άλλωστε 
και στη Συνθήκη. 
Το Συμβούλιο των Υπουργών 
40. Η αύξηση του αριθμού των μελών θα έχει αντίκτυπο και στο Συμβούλιο των 
Υπουργών, και τούτο από τρεις κυρίως απόψεις: 
Είναι αληθε ι α ότι με το σύστημα της ανά εξάμηνο εναλλαγής στην 
Προεδρία καθ ε να από τα κράτη μέλη θατηνασκεί κατάαραι ότερα 
δ ιαστήματα. ΗΕπι τροπή κρίνε ι, ωστόσο, ότ ι ηΠροεδρ ι α αποτελε ί 
λειτούργημα και καθήκον που τα κράτη μέλη αναλαμβάνουν εξ ονόματος 
της Ένωσης, και που κινητοποιεί την κοινή γνώμη γύρω από την 
ευρωπαϊ κή ιδέα.Ηδιάσκεψη θαπρεπει, πάντως, να εξέτασε ι τους 
διάφορους τρόπους ενίσχυσης των εξουσιών της Προεδρίας, καθώς και 
τη σειρά της εξαμηνιαίας εναλλαγής σ" αυτήν. 
Η στάθμιση των ψήφων μεταξύ των κρατών μελών.Ηψήφι ση με ειδική 
πλειοψηφίααποτελείουσιώδημηχανισμόλήψης των αποφάσεων του 
Συμβουλίου. Η στάθμιση των ψήφων των κρατών μελών είναι παρεπόμενο: 
καθ ι ερώθηκε ως συ μβ ι βασική λύση μεταξύ κρατών ισότιμων, αλλά με 
διαφορετική πληθυσμιακή βαρύτητα. Έτσι, η ση με ρ ι νή στάθμιση των 
ψήφων αντικατοπτρίζει μια παρέκκλιση, αποδεκτή από όλους, υπέρ των 
κρατών μελών με τον μικρότερο πληθυσμό. 
Αλλά είναι επίσης βέβαιο οτι τα κράτη που εμπλέκονται στη διεύρυνση 
είναι σχεδόν όλα μικρού σχετικά πληθυσμού. Ως εκ τούτου, διατηρώντας 
τη σημερινή στάθμιση, θα αυξάναμε τη σχετική βαρύτητα των 
μικρότερων κρατών μελών. 
Η Επι τροπή, λοιπόν, εκτ ιμά ότι, για να διατηρηθεί η ση με ρ ι νή 
ισορροπία, θα ήταν σκόπιμο κατά τη δ ι εύρυνση είτε να 
αναπροσαρμοσθε ί η στάθμιση των ψήφων είτε να καθ ιερωθεί ένα νέο 
σύστημα, το οποίο να αντ ι κατοπτρί ζει μια πλε ι οψηφία τόσο κρατών 
μελών όσο και πληθυσμού της Ένωσης. 
Το κατώτατο όριο της ε ιδικής πλε ιοψηφίας: Η διεύρυνση θα οδήγησε ι 
αναγκαστικά σε μεγαλύτερη πολυπλοκότητα του συστήματος λήψης των 
αποφάσεων. Η Επι τ ροπή θεωρεί ότι καμιά σχετική αναπροσαρμογή δεν θα 
πρεπε ι να δυσκολεύε ι την λήψη των αποφάσεων. Το σύνηθες κατώτατο 
όριο της ε ι δ ι κής πλε ι οψηφίας, καθορισμένο ήδη από τα πρώτα έτη 
λειτουργίας της Κοινότητας στο 71%, δεν θα πρέπει σε καμιά 
περίπτωση να αυξηθεί. 
Εξάλλου, είναι αισθητή η ανάγκη όπως το "Συμβούλιο Γενικών Υποθέσεων" 
επανεύρει έναν πλέον αποτελεσματικό ρόλο συντονισμού και 
επιδιαιτησίας στους διάφορους τομείς που πρόβλεπε ι η Συνθήκη. 
Η Επιτροπή 
41. Με την προοπτική της σημαντικής αύξησης του αριθμού των κρατών μελών 
της Ένωσης, πρέπει να διαφυλαχθεί ταυτόχρονα η νομιμότητα, η 
συλλογ ι κ ό τη τ τα και η αποτελεσματ ι κότηα ενός οργάνου του οποίου η 
αποστολή έγκε ι ται στην εκπροσώπηση, με πλήρη ανεξαρησίαωστόσο, του 
γενικού συμφέροντος. 
Τούτο σημαίνε ι, κατ' αρχάς, ότι το δι καίωμα πρωτοβουλίας του, οι 
εκτελεστικές εξουσίες του και ο ρόλος του ως θεματοφύλακα των συνθηκών 
πρέπει να δ ιασφαλ ι σθού ν. 
Η Επιτροπή εκτιμά επιπλέον ότι τον Πρόεδρο της πρεπε ι να ονόμαζε ι το 
Ευρωπαϊκό Συμβούλιο και να εγκρίνε ι το Κοινοβούλιο. Ο δε Πρόεδρος της 
Επιτροπής θαπρεπει να διαδραμάτιζε ι καθοριστικό ρόλο κατά τη σύνθεση 
της Επιτροπής, με σκοπό την εξασφάλιση πνεύματος συλλογ ι κότητας. Υπό 
τους όρους αυτούς, τα μέλη της θαπρεπει να ονομάζονται με κοινή 
συμφωνία του ΐΐροέδρου της Επιτροπής και των κυβερνήσεων των επιμέρους 
κρατών μελών. 
42. ΗΕπιτροπη θεωρεί ότ ι, στο πλαί σι ο της δ ιεύρυνσης, ο αριθμός των 
επιτρόπων θα πρέπει να περιορισθεί σε έναν ανά κράτος μέλος. 
ΗΕπιτροπη έχει επίγνωση του ότι η σύνθεση και η δομή της θαπρεπει να 
αναθεωρηθούν όταν ο αρ ι θμός των κρατών μελών θα έχε ι υπερβε ί κάποιο 
όριο.Ηδ ιάσκεψη θαπρέπε ι να πρόβλεψε ι την κατάλληλη προς τούτο 
δ ιαδ ι κασία. 
Το Ευρωπαϊκό Δ ι καστήρ ι ο 
43. Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο θα χρειασθεί και αυτό να αντ ιμετωπίσε ι το 
ζήτημα του αριθμού των κρατών μελών. Η προοπτική των εξήντα περίπου 
δικαστών στο Δικαστήριο και στο Πρώτο δ ι κ ε ίο μας υποχρέωνε ι να 
σκεφθούμε περισσότερο της συνέπειες μιας τέτοιας εξέλιξης. 
Στην έκθεση του προς την Ομάδα Τίροβληματ ισμού, το Δι καστήρ ιο 
υπογραμμίζει τη σπουδαιότητα της εκπροσώπησης των διαφόρων εθνικών 
δικονομικών συστημάτων. Αλλά επισημαίνε ι ότι η σημαντική αύξηση του 
αριθμού των δικαστών θα μπορούσε να οδηγήσει, κατά τη συγκρότηση της 
ολομέλειας του Δικαστηρίου, σε υπέρβαση του νοητού ορίου που χωρίζει 
μια συλλογική δικαστική αρχή από μια διασκεπτόμενη συνέλευση. Ακόμη, 
19 
και ενόσω οι περισσότερες υποθέσεις θα εξακολουθούν να εκδικάζονται 
από τα δ ι άφορα τμήματα, θα απ ειλείτο η ενότητα της νομολογίας. 
Επίσης, η Επιτροπή υποστηρίζει και τις παρατηρήσεις του Δικαστηρίου ως 
προς την επιμήκυνση της θητείας των δι καστών παράλληλα με τη μη 
δυνατότητα ανανέωσης της, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται ακόμη καλύτερα η 
ανεξαρτησία τους. 
2. Τενΐκευση τηα αργής τηç πλειοψηφιας 
44. Σε μια διευρυμένη Ενωση, η δια τη ρήση της αρχής της ομοφωνίας θα 
οδηγούσε συχνά σε παράλυση. Οι δυσχέρειες επίτευξης της αυξάνονται, 
πράγματι, εκθετικά με την αύξηση του αριθμού των κρατών μελών. 
Ως εκ τούτου, η Επιτροπή προτείνει την καθ ιέρωση της αρχής της 
πλειοψηφίας ως γενικού κανόνα. 
Ως προς αυτό, πρεπε ι να γί νουν δύο ο υμπληρωματ ικές παρατήρησε ι ς: 
Δεν είναι απαραίτητο νααντ ικατασταθε ί η ομοφωνία με την ειδική 
πλε ιοψηφία που ισχύει σήμερα. Στους ιδιαίτερα ευαίσθητους τομείς, 
ο ι αποφάσε ι ς θα μπορούσαν να λαμβάνονται, π.χ., με "υπέρ-ε ι δ ι κή" 
πλε ι οψηφία. 
Ο,τι αληθεύει για την κοινοτική νομοθεσία αλήθευε ι και για την ίδια 
τη Συνθήκη και την τροποποίηση της: Εάν στο μέλλον δεν θα μπορούσε 
να τροποποιηθεί παρά με ομοφωνία, θα κινδύνευε να αποκρυσταλλωθεί 
οριστικά στην κατάσταση όπου θα την άφηνε η διάσκεψη του 1996, οπότε 
θα καθίστατο απίθανη η προοπτική μεταγενέστερων εξελίξεων στην 
ευρωπαϊ κή ο ικοδόμηση. 
Ως προς αυτό π ρ έπε ι να επισημανθεί ότι οι συνθήκες περιλαμβάνουν 
σήμερα διάταξε ις διαφόρων ε ιδών,από τις οποίες μερικές μόνο έχουν 
χαρακτήρα πράγματι θεμελιώδη (προοίμιο, θεμελιώδεις αρχές, στόχοι 
της Ενωσης, λειτουργία των θεσμικών οργάνων), ενώ οι υπόλοιπες δεν 
έχουν τέτοιο χαρακτήρα (ο ι πολι τ ικές της Ένωσης). Η ενοποίηση των 
συνθηκών, η οποία προβάλλεται ανωτέρω, θαπρεπει να επιτρέψει τη 
σαφή δ ιάκρ ι ση'μεταξύ αυτών των δύο κατηγοριών διατάξεων. 
Η Επιτροπή εκτιμά ότι στο μέλλον θαπρεπει να ει ναι δυνατή η 
τροποποίηση τουλάχιστον των μη "καταστατικών" διατάξεων, βάσει 
ενός συστήματος λιγότερο περιοριστικού από το ισχύον σήμερα. 
3. Οργάνωση ττ/c £U€Xi£iac 
45. Η Ευρωπαϊ κή Ένωση δεν πρεπε ι να καταδ ι κασθε ί να προχωρεί με τον ρυθμό 
των βραδύτερων από τα μέλη της. 
20 
Τούτο ισχύει ακόμη περισσότερο για τη διευρυμένη Ενωση. 
Εδώ και πολύ καιρό η Ένωση εφάρμοζε ι ορισμένες μορφές ευελιξίας: Οι 
κοινοτικές νομοθετικές διατάξεις επιδέχονται εξαίρεσεις ή 
παρεκκλίσε ις, κατ' αρχήν περιορισμένες και προσωρι νές. Δεν υπάρχε ι 
αμφιβολία ότι, στο πλαίσιο της προσχώρησης νέων κρατών μελών, θα 
εφαρμοσθούν και πάλι τέτοιου είδους πρακτικές, έτσι ώστε αυτά να 
οδηγηθούν προοδευτικά στην πλήρη συμμετοχή σε όλες τις κοινές 
πολι τι κες. 
Η Επιτροπή διαπιστώνει εξάλλου ότι η εμβάθυνση της Ένωσης 
πραγματοποιείται ήδη μερικές φορές μέσω οργανωμένης ευελιξίας, όπως 
π.χ. στην περίπτωση της Οικονομικής και Νομισματικής Ενωσης. 
Από την άλλη πλε υρά, ηΕπιτροπή απορρίπτε ι ρητά κάθ ε ι δεαγια μια 
"Ευρώπη κατά παραγγελία" (όπως στην περίπτωση του κοινών ικού 
πρωτοκόλλου), η οποία ακύρωνε ι το κοινό ευρωπαϊκό όραμα, όπως και τους 
δεσμούς και την αλληλεγγύη που τούτο γεννά. 
46. Ωστόσο, η Επ ιτροπή εκτ ιμά ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση πρέπει να καταστήσει 
δυνατές ενισχυμένες μορφές συνεργασίας ή ολοκλήρωσης μεταξύ όσων από 
τα κράτη μέλη της ενδεχομένως θα επιθυμούσαν να προχωρήσουν ταχύτερα 
προς την επίτευξη των στόχων της Συνθήκης. Πάντως, μια τέτοια 
προσέγγιση θα πρέπε ι να εξετασθε ί μόνο αφού θα έχουν εξαντληθεί ο ι 
δυνατότητες κοινής δράσης, δυνάμει της Συνθήκης, όλων των κρατών μελών. 
Ηευελιξιααυτήθαπρεπει να ακολουθεί τ ι ς εξής αρχές, έτσ ι ώστε να 
εγγυάται την ενότητα της Ένωσης: 
- Συμβατότητα με τους στόχους της Ένωσης. 
- Τήρηση του θεσμικού πλαισίου της Ένωσης. 
- Διαρκές άνο ιγμα προς τα κράτη μέλη που θα επιθυμούσαν και θα 
μπορούσαν να συμμετάσχουν και αυτά. 
Διαφύλαξη της εν ιαίας αγοράς και των συνοδευτικών πολιτικών της. 
Η Επ ιτροπή θα πρέπε ι να αναλά/βε ι τον ρόλο του θεματοφύλακα των 
προαναφερόμενων αρχών, υπό την εποπτεία πάντοτε του Δι καστηρίου. 
21 
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ 
47. ΗΕπι τροπή, λο ιπόν, απευθύνεται προς μια Διακυβερνητ ι κή Διάσκεψη 
φιλόδοξη. Αυτή δε πρέπει να αποτελέσει την ευκαιρία για μια ουσιαστική 
συζήτηση γύρω από την Ευρώπη και τους στόχους της. Γύρω από τα μεγάλα 
ζητήματα των προσεχών ετών, γύρω από τον ρόλο του καθενός μέσα σ' αυτήν 
την Ευρώπη. Η συζήτηση αυτή πρέπε ι να άρχισε ι από τώρα, για να φωτίσε ι 
τις εργασίες των διαπραγματευτών. Δεν μπορούμε να αναμένουμε το στάδιο 
της επι κύρωσης για να συ ζητήσουμε για την Ευρώπη. 
Στη συζήτηση αυτή, η Επιτροπή προτίθεται να υπενθύμισε ι ορισμένες 
απλές αλήθειες. Κατ' αρχάς, εκείνη, την προφανή αλλά συχνά λησμονούμενη, 
ότι η πλέον χαρακτηρ ι στ ι κή επιτυχία της ε υρωπαϊ κής ο ι κοδόμησης 
παράμενε ι η δημιουργία ενός χώρου ε ιρήνης και ευημερίας. Στο εξής θα 
πρέπει να αξιοποιηθεί αυτή η απαράμιλλη κληρονομιά και να επεκταθεί 
και προς τις υπόλοιπες χώρες μιας Ευρώπης επί μακρόν διαιρεμένης. 
Στη συν έχε ι α, θα υπενθύμισε ι τη χρησιμότητα της κ ο ι νο τι κής μεθόδου. 
Χάρ ι ς ακριβώς σ' αυτήν την καινοτόμο προσέγγιση, τη βασι ζ δ με ν η σε 
πρωτότυπα θεσμικά όργανα, στο δίκαιο και στην αλληλεγγύη, η Ένωση 
μπόρεσε ναγίνει αυτό που είναι σήμερα.Αν δεχθούμε ότι πρέπε ι να 
δ ιαφυλαχθούν οι αξίες της, θα πρεπο ι παράλληλα να προσαρμοσθούν ο ι 
μέθοδοι της στις νέες συνθήκες: στο πέρασμα προς μια Ένωση πραγματικά 
περισσότερο πολιτ ι κή, σε μια Ενωση που σε λίγο θα αποτελε ιται από 
περισσότερα των δεκαπέντε μέλη. Αυτό είναι και το νόημα των 
μεταρρυθμίσεων που προτείνει η Επιτροπή. 
Τέλος, θα υπενθυμίσει και την επιτακτική ανάγκη για πολιτική βούληση. 
Η χάραξη σαφών στόχων και η δημιουργία των αναγκαίων μέσων είναι 
απόλυτα αναγκαίες. Η Ενωση οφείλε ι να εξασφάλισε ι τα μέσα για την 
επίτευξη των φιλοδοξιών της. Αλλά όλα αυτά δεν θα οδηγήσουν πουθενά, αν 
δεν διαπνέονται από πραγματική πολιτική βούληση.Εξυπακούεται ότι το 
πρόβλημα της ανεργίας δεν πρόκε ιται να λυθεί μόνο με την απλή ένταξη 
στη Συνθήκη ενός κεφαλαίου για την απασχόληση. Οπως δεν θεσπίζεται 
μόνο με μια μονοκοντυλιά μια κοινή εξωτερ ι κή πολιτ ι κή.Ωστόσο,η 
προσήλωση στη Συνθήκη δημιουργεί την υποχρέωση για συλλογική δράση. 
Οξυδέρκεια δεν σημαίνει παραίτηση. Έτσι, η διάσκεψη πρέπει να 
αποτελέσει την ευκαιρία για κι νητοποιηση δυνατοτήτων και θελήσεων. Για 
διατύπωση ενός μηνύματος εμπιστοσύνης και αποφασιστικότητας προς τους 
πολίτες και προς τον κόσμο ολόκληρον.Για επισήμανση του ότι η Ένωση 
έχε ι σαφε ίς στόχους και τα μέσα γ ια την επίτευξη τους, ότ ι η Ευρώπη, 
22 
ενωμένη αλλάπο ι κ ιλόμορφη, ε ι ναι έτοιμη να υπερασπισθε ί το κο ινών ικό 
της πρότυπο, να θέσει την ανάπτυξη και την αν ταγώνιστικότητα στην 
υπηρεσία ενός κοινών ικού και, γιατί όχι, πολιτιστικού ιδεώδους. Οτι η 
Ευρώπη, διοχετεύοντας προς την ίδια κατεύθυνση τα πλεονεκτήματα των 
θεσμικών της οργάνων και τις προσπάθε ι ες των κρατών μελών της, θα 
αναλάβει τις ευθύνες της στο διεθνές πεδίο. Οτι η Ευρώπη, κάθε άλλο παρά 
μια συνισταμένη εγωισμών, αποτελεί το άθροισμα των πηγών πλούτου αυτής 
της ηπε ί ρου. 
ISSN 0254-1483 
COM(96) 90 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 01 
Αριθ. καταλόγου : CB-CO-96-095-GR-C 
ISBN 92-78-01214-9 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Λουξεμβούργο