ARCHIVES HISTORIQUES 
DE LA COMMISSION 
 
 
 
COLLECTION RELIEE DES 
DOCUMENTS "COM" 
 
 
 
 
COM (84) 270 
 
 
 
Vol. 1984/0123 
  
 
Disclaimer  
Conformém ent au règlement (CEE, Euratom) n° 354/83 du Conseil du 1er février 1983 
concernant l'ouverture au public des archives historiques de la Communauté économique 
européenne et de la Communauté européenne de l'énergie atomique (JO L 43 du 15.2.1983, 
p. 1), tel que modifié par le règlement (CE, Euratom) n° 1700/2003 du 22 septembre 2003 
(JO L 243 du 27.9.2003, p. 1), ce dossier est ouvert au public. Le cas échéant, les documents 
classifiés présents dans ce dossier ont été déclassifiés conformément à l'article 5 dudit 
règlem ent. 
In accordance with Council Regulation (EEC, Euratom) No 354/83 of 1 February 1983 
concerning the openi ng to the public of the historical archives of the European Econom ic 
Community and the European Atomic Energy Communit y (OJ L 43, 15.2.1983, p. 1), as 
amended by Regulation (EC, Euratom) No 1700/2003 of 22 September 2003 (OJ L 243, 
27.9.2003, p. 1), this f ile is open to the public. Where necessary, classified documents in this 
file have been declassified in conformity with Article 5 of the aforementioned regulation.  
In Übereinstimmung mit der Verordnung (EWG, Euratom) Nr. 354/83 des Rates vom  1. 
Februar 198 3 über die Freigabe der historischen Archive der Europäischen  
Wirtschaftsgemeinschaft und der Europäischen Atomgem einschaft (ABI. L 43 vom  15.2.1983,  
S. 1), geändert durch die Verordnung (EG, Euratom) Nr. 1700/2003 vom 22. Septem ber 2003  
(ABI. L 243 vom 27 .9.2003, S. 1), ist diese Datei der Öffentlichkeit zugänglich. Soweit  
erforderlich, wurden die Verschlusssachen in dieser Datei in Übereinstimmung mit Artikel 5  
der genannten Verordnung freigegeben.  
ΕΠΙΤΡΟΠΗ
ΤΩΝ
ΕΥΡΩΠΛΙΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ
Γενική ΓραμματείαC O Μ(84) 270 τ ε λ ικ ό
Βρυξέλλες,10 Μαΐου 1984  
ΕΣΩΤΕΡΙΚΟ ΕΓΓΡΑΦΟ
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜ ΒΟ ΥΛΙΟ
περί των λεπτομερειώ ν εφαρμογής 
του κ ο ιν ο τικ ο ύ  συστήματος Φ Π Α στην Πορτογαλία
COΜ(84) 270 τελικό

ΙΣΤΟΡΙΚΟ
Σ τ ις  ανακοινώ σεις τη £  της 29ης Ια νο υα ςίο υ 1981 (1) και 
της 11ης Ιο υ ν ίο υ  1982 (2 ), η Επιτροπή διατύπωσε τ ις  προτάσεις της 
γ ια  την επίλυση των προβλημάτων ουσίας τα οποία επισημάνθηκαν κατά 
τ ις  διαπ ραγματεύσεις με την Πορτογαλία στο φορολογικό τομέα και γ ια  
τα οποία ο ι π ορτογαλικές αρχές ζήτησαν προσωρινές π α ρ εκ κ λ ίσ εις.
Κατά την 8η σύνοδο της διασκέψεως σε υπουργικό επίπεδο της 
22ας Ιο υ ν ίο υ  1982 στο Λουξεμβούργο και κατά την 21η σύνοδο σε επ ίπ ε­
δο Αναπληρωτών της 16ης Ιο υ λ ίο υ  1982, επήλθε μ ία  πρώτη συμφωνία 
μεταξύ των Αντιπροσωπειών της Κ οινότητας και της Πορτογαλίας δυνάμει 
της οποίας η Πορτογαλία λάμβανε το δικαίω μα, υπό τύπον προσωρινής 
παρεκκλίσεως να αναβάλει γ ια  τ ρ ία  έτη  από την ημερομηνία προσχωρή- 
σεως την καθιέρωση του κ ο ιν ο τικ ο ύ  συστήματος ΦΠΑ.
Μία τ ρ ίτ η  ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο έ γ ιν ε  
σ τ ις  6 Σεπτεμβρίου 1982 (3) γ ια  να επιλυθούν τα τε λ ε υ τα ία  προβλήμα­
τα που παρέμεναν εκκρεμή κατά τ ις  μέχρι τό τε διαπ ραγματεύσεις 
δηλαδή :
-  το καθεστώς που θα (σχυε σ χ ετικ ά  με τον ε ιδ ικ ό  φόρο καταναλώαεως 
στον κατεργασμένο καπνό που παράγεται και καταναλώ νεται σ τις  
αυτόνομες π εριοχές των Αζορών και της Μαδέρας*
-  οι λεπ το μ έρ ειες εφαρμογής του κ ο ιν ο τικ ο ύ  συστήματος Φ Π Α  στην 
Πορτογαλία μετά τη λήξη της προσωρινής παρεκκλίσεω ς.
Αυτή η τ ρ ίτ η  ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο επέ­
τρεψε να πραγματοποιηθεί μ ία  νέα σ ειρά συμφωνιών με την Πορτογα­
λ ία  στο φορολογικό τομέα, κατά τη δ ιά ρ κ ε ια  του φθινοπώρου του 
1982. Κ ατ'αυτόν τον τρόπο η κατάσταση των πορισμάτων της 9ης 
υπουργικής συνόδου (4) η οποία εγκρ ίθ η κε κατά την 13η υπουργι­
κή σύνοδο της 25ης Μαϊου 1983 σ τ ις  Βρυξέλλες (5) επέτρεψε 
τη σύναψη συμφωνιών γ ια  τα περισσότερα προβλήματα τα οποία έ θ ι­
ξε η πορτογαλική αντιπροσωπεία στο φορολογικό τομέα, δηλαδή
(1) Ο Ο Μ  (81) 13 ■ τε λ ικ ό
(2) Ο Ο Μ  (82) 358 τ ε λ ικ ό
(3) 00Μ (82) 570 τ ε λ ικ ό
(4) ΟΟΝΡ-Ρ/85/82
(5) ΟΟΝΡ-Ρ/46/83

-  2 -
-  παραχώρηση μ ιας προσωρινής τρ ιε το ύ ς  περιόδου παρεκκλίσεως γ ια  την 
εισαγωγή του κ ο ιν ο τικ ο ύ  συστήματος Φ Π Α στην Πορτογαλία* .
-  συμφωνία γ ια  ορισμένες λεπ το μ έρ ειες εφαρμογής του κ ο ιν ο τικ ο ύ  συστήμα­
τος ΦΠΑ, ε ιδ ικ ό τε ρ α  γ ια  την απαλλαγή ζορισμένων πράξεων ο ι οπ οίες 
απαριθμούνται στο παράρτημα ΣΤ της 6ης οδηγίας α ρ ιθ . 77/88 του 
Συμβουλίου της 17ης Μαϊου 1977'
-  απαλλαγή των μικρών επ ιχειρήσεω ν από φορολογικές επ ιβα ρ ύνσ εις*
-  καθορισμός των λεπτομερειώ ν του ε ιδ ικ ο ύ  φόρου καταναλώσεως επί 
του επεξεργασμένου καπνού*
-  προσαρμογή της πορτογαλικής νομοθεσίας σ χ ετικ ά  με τ ις  φορολογικές απαλλαγές 
υπέρ των ιδιωτών*
-  εφαρμογή στην Πορτογαλία των κ ο ιν ο τικ ώ ν  διατάξεω ν σ χ ετικ ά  με την α μ οιβ α ία  
συνδρομή των φορολογικών διοικήσεω ν γ ια  την αποφυγή της φοροδιαφυγής  και της 
φορολογικής απάτης.
Ε ντούτο ις δεν κατέστη δυνατόν να επ έλθει καμία συμφωνία στο πλαίσιο των  
διαπραγματεύσεων αυτών, όσον αφορά τ ις  δύο α ιτ ή σ ε ις  της Πορτογαλίας γ ια  την παρέκ­
κλισ η  σ χ ετικ ά  με τον ΦΠΑ. Η  πρώτη ε π ιζ η τ ε ί τη δυνατότητα να χορηγηθούν απαλλα­
γές με επιστροφή των φόρων που εισπράχθηκαν στα προηγούμενα σ τά δια , δηλαδή να 
εφαρμοσθούν μ η δ εν ικ ο ί σ υ ντελεσ τές. Επίσης δεν κατέστη δυνατόν να επ έλθει καμία 
συμφωνία σ χ ετικ ά  με την αίτηση της Πορτογαλίας η οπό ία  αποσκοπεί στην εφαρμογή 
ενός ε ιδ ικ ο ύ  καθεστώτος Φ Π Α γ ια  τ ις  αυτόνομες π εριοχές των Αζορών και της Μαδέ­
ρας. Στο θέμα αυτό, το ε ιδ ικ ό  καθεστώς που ζητούν ο ι π ορτογαλικές αρχές θα πρέ­
πει να π εριλαμβάνει την εξομοίωση των θαλασσίων κα ι αεροπορικών μεταφορών μεταξύ 
των νησιών καθώς και μεταξύ των νησιών και της ξηράς με τ ις  δ ιε θ ν ε ίς  μεταφορές. 
Επειδή όμως η αίτηση της Πορτογαλίας περί ε ιδ ικ ο ύ  καθεστώτος δεν π ε ρ ιε ίχ ε  
άλλες δ ιε υ κ ρ ιν ίσ ε ις  και λόγω του ό τ ι η πορτογαλική αντιπροσωπεία δεν ανέλαβε 
τη δέσμευση να μην ε π ε κ τ ε ίν ε ι την αίτησή της σε άλλους τ ο μ ε ίς , η αντιπροσωπεία 
της Κ οινότητας δεν μπόρεσε να συνάψει συμφωνία γ ια  το ζήτημα αυτό με τ ις  πορτο­
γ α λ ικ ές  αρχές.
Κατά την 29η σύνοδο της διάσκεψης σε επίπεδο Αναπληρωτών η οποία έλαβε 
χώρα σ τ ις  Βρυξέλλες σ τ ις  13.04.1984, η πορτογαλική Αντιπροσωπεία υπέβαλε στην 
αντιπροσωπεία της Κ οινότητας προτάσεις γ ια  την επίλυση του πρώτου από τα δύο 
προαναφερθέντα προβλήματα σ χ ετικ ά  με τη φορολογία, τα οποία εκρεμμούν ακόμη, 
δηλαδή την εφαρμογή μηδενικού συντελεστή στην Πορτογαλία.
Όμως οι π ορτογαλικές αρχές δεν υπέβαλαν ακόμη τ ις  ο ρ ισ τ ικ έ ς  τους θ έσ εις
σ χ ετικ ά  με το ε ιδ ικ ό  καθεστώς που θα ειραρμοσθεί σ τ ις  αυτόνομες π εριοχές
των Αζορών και της Μαδέρας, οπότε το πρόβλημα αυτό του ειδικού καθεστώτος των Αζορών και της 
Μαδέρας παραμένει σε εκκρεμότητα.

3.
Α|ΐ020_1Π^_θ22Ι2Υ2λί2£_Ι!§2ί_ε222^!2ϊίι£_ΰΠδεν_ι_κών_συντελεστύν
4 %
Από την αρχή των διαπραγματεύσεων, ο ι Π ορτογαλικές αρχές ζήτη­
σαν να τους δοθεί η δυνατότητα( να εφαρμόσουν μ ηδενικούς συντελεστές
V  Μ
Φ Π Α όχι μόνον σε ένα κατάλογο προϊόντων διατροφής αλλά και σε ένα 
κατάλογο αγαθών τα οποία χρησιμοπ οιούνται στη γεω ργία, βάσει του 
άρθρου 28 της 6ης ο δ η γία ς. Το άρθρο α υ τό ' επ ιτρ έπ ει στα κράτη μέλη 
τα οποία εφαρμόζουν ήδη ένα σύστημα Φ Π Α με μ ηδενικό συντελεστή κα­
τά τη σ τιγμ ή  της ενάρξεως ισχύος του κ ο ιν ο τικ ο ύ  συστήματος, να 
διατηρήσουν την εφαρμογή του μηδενικού τους σ υντελεσ τή, μέχρι την 
κατάργηση των φορολογικών συνόρων.
Στην π ραγματικότητα η πορτογαλική αίτηση επ ιδ ιώ κ ει την εφαρμο­
γή μ ία ς μόνιμης παρέκκλισης σ χ ετικ ά  με την εφαρμογή μηδενικού συντε­
λεστή σε ένα κατάλογο προϊόντων βασιζόμενη, στα ακόλουθα επ ιχειρ ή μ α ­
τα :
-  προστασία της τε λ ικ ή ς  κατανάλωσης των γεωργικών προϊόντων από
τους ίδ ιο υ ς  τους γεωργούς δηλαδή της αυτοκατανάλωσης καθώς και 
της κατανάλωσης των προϊόντων τα οποία πωλούνται απευθείας στους 
καταναλωτές έξω από τα εμπορικά κυκλώματα" ί.
-  ύπαρξη δ ιο ικ η τικ ώ ν  δυσχέρειών στην εφαρμογή ενός συστήματος ε π ι­
στροφών υπέρ των γεωργών"
-  μακρά παράδοση απουσίας φορολογίας στην π ορτογαλική γεωργία*
-  όσον αφορά τα προϊόντα διατροφ ής, μέριμνα γ ια  κο ινω νική  δ ικα ιο σ ύ ­
νη υπέρ των πλέον μειονεκτουσώ ν τάξεων.
Σύμφωνα με τον μηχανισμό ο οποίος εφαρμόζεται βάσει του άρθρου 
28 της 6ης οδ η γία ς, η δυνατότητα εφαρμογής μηδενικών συντελεστών 
π ε ρ ιο ρ ίζ ε τα ι στα βασικά ε ίδ η  κατανάλωσης, γ ια  λόγους κοινω νικής 
δ ικα ιο σ ύ νη ς, αλλά στην π ραγματικότητα οδηγεί στη δυνατότητα εφαρμο­
γής μηδενικών συντελεστών γ ια  απροσδιόριστο χρονικό διάστημα. Η  κα­
τάργηση όμως του δικαιώ ματος εφαρμογής μηδενικών συντελεστών απαι­
τ ε ί ομόφωνη ψήφο του Συμβουλίου.
Κατά την 29η σύνοδο της διάσκεψης σε επίπεδο Αναπληρωτών που 
έλαβε χώρα σ τ ις  Βρυξέλλες σ τ ις  1 3 .0 4 .8 4 , η πορτογαλική αντιπροσωπεία 
μετέβαλε τη θέση τη ς. Π ράγματι, η πορτογαλική αντιπροσωπεία διαφο­
ρο π ο ιεί την αίτησή της περί εφαρμογής του άρθρου 28 της 6ης ο δ η γί­
ας ανάλογα με το εάν π ρ ό κειτα ι γ ια  π ροϊόντα διατροφής ή αγαθά τα 
οποία χρησιμοπ οιούνται στη γεω ργία.

4.
Η  πορτογαλική αντιπροσωπεία αφενός επικύρωσε
" τ ις  α ιτ ή σ ε ις  της που αποσκοπούν στην εφαρμογή μηδενικού συντε­
λεστή στα προϊόντα διατροφής και τις · γεω ργικές εισ ρ ο ές που απαριθμού- 
ν τα ι στον κατάλογο του επισυναπτόμενου παραρτήματος".
•Η .
%
Αφετέρου, δ ιε υ κ ρ ίν ισ ε
"τη  θέση της στο θέμα της δ ια δ ικ α σ ία ς των αποφάσεων σ χ ετικά  
με τη δ ιά ρ κ εια  και την ενδεχόμενη παράταση της ισχύος των μηδενικών 
συντελεστώ ν".
'Ε τσ ι η Πορτογαλία ζητά να εφαρμοστεί γ ια  τα π ροϊόντα δ ια τρ ο ­
φής το άρθρο 28 της 6ης οδηγίας με τους ίδ ιο υ ς  όρους που εφαρμόζεται 
στα σημερινά κράτη μέλη. Η  πορτογαλική αντιπροσωπεία δήλωσε ό τ ι
"γ ια  τα προϊόντα διατροφής τα οποία απαριθμούνται στο παράρτη­
μα θα εφαρμοστούν και γ ια  την Πορτογαλία ο ι αποφάσεις που έλαβε το 
Συμβούλιο κατόπ ιν της επανεξέτασης που διενερ γήθη κε δυνάμει του άρθρου 
28 της 6ης ο δ η γ ία ς".
Αυτό σ ημ α ίνει στην π ραγματικότητα ό τ ι η δυνατότητα εφαρμογής 
μηδενικών συντελεστών στα προϊόντα διατροφής στην Πορτογαλία θα 
αρθεί μόνον κατόπ ιν ομόφωνης ψήφου του Συμβουλίου.
Ως αντισ τάθμισ μα η π όρτογαλική αντιπροσωπεία π ρ ο τείν ει να 
εφαρμοστεί μ ία  πιο αυστηρή δ ια δ ικ α σ ία  στα αγαθά που χρησιμοπ οιούνται 
στη γεω ργία. Η  πορτογαλική αντιπροσωπεία
"ζήτησε τη δυνατότητα εφαρμογής απαλλαγών γ ια  τ ις  γεω ργικές 
εισ ρ οές που απαριθμούνται στο επισυναπτόμενο παράρτημα, γ ια  μ ία  πε­
ρίοδο 10 ετών μετά την προσχώρηση. Μετά τη λήξη αυτής της προσωρινής 
περιόδου π αρέκκλισής, θα πρέπει να παραταθεί η εφαρμογή μηδενικού 
συντελεστή στα προϊόντα αυτά, εκτό ς εάν το Συμβούλιο αποφασίσει με 
ε ιδ ικ ή  πλειοψηφία να την καταργήσει μετά από πρόταση της Επιτροπής".
Στην ίδ ια  δήλωση, η πορτογαλική αντιπροσωπεία υπογράμμισε ό τι 
η εφαρμογή του μηδενικού συντελεστή στην Πορτογαλία δεν θα έχ ει 
καμία επίπτωση στοος ίδ ιο υ ς  πόρους. Η  πορτογαλική αντιπροσωπεία δή­
λωσε συγκεκριμένα ό τι
"ο ι π ορτογαλικές αρχές θα λάβουν όλα τα αναγκαία μέτρα, σε εύ­
θετο χρόνο, γ ια  να εξασφαλίσουν τον καθορισμό των πόρων ΦΠΑ, σύμφωνα 
με τα άρθρα 2 § 2 πρώτη παύλα και 4 § 2 του κανονισμού α ρ ιθ . 2892/77 
του Συμβουλίου της 1 9 .1 2 .1 9 7 7 ".

θέοη της Κ οινότητας
Στην ανακοίνωσή της ττρ^ις. το Συμβούλιο της 06.09 .82 (1 ), 
η Επιτροπή τάχθηκε υπέρ της χορήγησης της παρ’έκκλισ η ς η οπο(α 
ζητήθηκε από τ ις  π ορτογαλικές αρχές, όσον αφορά τα προϊόντα 
διατροφ ής, αλλά κατά της παρέκκλισης γ ια  τα αγαθά που χρησι­
μοπ οιούνται στη γεω ργία.
Το Συμβούλιο από την πλευρά του υ ιο θ έτη σ ε μ ια  π ιο π ε ρ ιο ρ ι­
σ τικ ή  στάση α π 'ό τι η Επιτροπή απέναντι στην α ίτη σ η  περί προσω­
ρ ινή ς παρέκκλισης της Π ορτογαλίας. Σ υγκεκρ ιμ ένα, κατά την 
9η σύνοδο της διάσκεψης σε υπουργικό επίπεδο της 2 1 .0 9 .8 2 , η 
Κ οινότητα δήλωσε
" ό τ ι δεν α π ο κλείει την π ιθανότητα εφαρμογής μηδενικού 
συντελεστή σε ορισμένα ε ίδ η  διατροφής αλλά ό τ ι θα πρέπει ε π ι­
πλέον να ε ξ ε τ ά σ ε ι:
-  μ ία  πιο π εριορισμένη κάλυψη γ ια  την εφαρμογή των συντελεστών 
αυτών από ε κ ε ίν η  που ζήτησε η Πορτογαλία,
-  το θέμα της δ ιά ρ κ εια ς  ισχύος των συντελεστών αυτών.
Από την άλλη πλευρά, η Επιτροπή δεν ε ίν α ι σε θέση να 
δεχθεί τ ις  απαλλαγές που ζητά η πορτογαλική αντιπροσωπεία γ ια  
τ ις  γεω ργικές εισ ροές ( 2 ) " .
Λαμβάνοντας υπόψη την επιμονή της Πορτογαλίας γ ια  την 
επ ίτευ ξη  παρέκκλισης γ ια  τα βασικά ε ίδ η  λόγω της δυσχερούς κ ο ι­
νω νικής και ο ικο νο μ ική ς κατάστασης της χώρας, η Κ οινότητα τήρη­
σε μ ία  κάπως πιο ελα σ τική  στάση κατά την 12η σύνοδο της διάσκεψης 
σε υπουργικό επίπεδο η οποία έλαβε χώρα σ τ ις  Βρυξέλλες σ τις  15 
Μαρτίου 1983. Την εποχή ε κ ε ίν η  η Επιτροπή εξέφρασε τη θέση 
της με τον ακόλουθο τρόπο σε μ ία  δήλωση (3) προς την πορτογαλι­
κή αντιπροσωπεία:
"Η Κ ο ινό τη τα , αφού εξέτα σ ε ε ις  βάθος τη δήλωση της πορτογα­
λ ικ ή ς  αντιπροσω πείας.
α) ε ίν α ι σε θέση να π ρ ο τε ίν ε ι γ ια  τα προϊόντα διατροφής να π ερ ι- 
ληφθεί στο Παράρτημα I  στην κατάσταση συμπερασμάτων το ακό­
λουθο κ ε ίμ ε ν ο :

5α -
"Γ ια  τα προϊόντα διατροφής τα οποία π ερ*έχο ντα ι στον κατά­
λογο του επισυναπτόμενου Παραρτήματος (4)) η Πορτογαλία θα έ χ ε ι 
την δυνατότητα να προ|3λέψει .·την εφαρμογή μ ηδενικού συντελεστή 
γ ια  μ ία  περίοδο εννέα ετών μετά την προσχώρηση.
4(1) ΟΟΜ(82) 570 τ ε λ ικ ό  ο. 4
(2) ΟΟΝΡ-Ρ/83/82, σ. 2
(3) ΟΟΝΡ-Ρ/28/83
(4) Το τό τε Παράρτημα συμφωνεί ακριβώς με το παράρτημα της 
παρούσας ανακοίνωσης.

Μετά την εκπνοή αυτής της προθεσμίας κα ι βάσει του αποτε­
λέσματος της επανεξέτασης που θα γ ίν ε ι εν τω μεταξύ δυνάμει 
του άρθρου 28 της 6ης ο δ η γ ό ς  —  το Συμβούλιο θα μπορεί να 
αποφασίσει με ε ιδ ικ ή  π λειοψ ηφία, μετά από πρόταση της Επιτροπής 
την παράταση της προβλεπόμενης υπέρ της Πορτογαλίας π αρέκκλι­
σης.
Η  εφαρμογή από μέρους της Πορτογαλίας μηδενικού σ υντελε­
στή δεν πρέπει να έ χ ε ι καμία επίπτωση στους ίδ ιο υ ς  πόρους, η 
φορολογική βάση των οποίων θα πρέπει να α να σ χη μ α τισ θ εί. Εναπό­
κ ε ιτ α ι σ τις  π ορτογαλικές αρχές να λάβουν τα απαραίτητα μέτρα, 
σε εύθετο χρόνο, γ ια  την εξασφάλιση της τήρησης αυτής της 
υποχρέωσης, σύμφωνα με το δημοσιονομικό κανονισμό 2892 -  77 
του Συμβουλίου".
β) επ ιβ εβ α ιώ νει τη θέση της σύμφωνα με την οποία δεν μπορεί
να δεχθεί τ ις  α ιτ ή σ ε ις  της πορτογαλικής αντιπροσωπείας περί
* _
απαλλαγών γ ια  τ ις  γεω ργικές ε ισ ρ ο ές .
Η  θέση αυτή της Κο'ινότητας η οποία δεν τροποποιήθηκε πλέον 
στη σ υ νέχ εια , δεν οδήγησε σε συμφωνία με τ ις  π ορτογαλικές αρχές. 
Αλλά ο ι αρχές αυτές έχουν υποβάλει τ ις  α ν τι-π ρ ο τά σ εις ο ι οπ οίες 
έχουν αναφερθεί προηγουμένως.

>.υμρι μαστική Αυοη : προταοη της :.-ιιι τροπής
Ενόψει της πιό πρόσφατης αίτησης της Πορτογαλίας γ ια  προσωρινή 
παρέκκλιση ώστε να δοθεί η δυνατότητα εφαρμογής μ ηδ ενικού συντελεστή και λαμβα-
νομένης υπόψη της π ιθανότητας εφαρμογής ενός αυστ^ατος ΦΠΑ ήδη πριν την προσχώ-:  *  ... ..'
ρη
ση, κ ρ ίν ε τ α ι σκόπιμο να προβλεφθεί η εξεύρεση μ ιά ς  σ υμβιβασ τικής λύσης ανάμεσα 
στην σημερινή θέση της Πορτογαλίας και την θέση που ε ίχ ε  π ροσδιορίσει η Κ οινότητα 
τον Μάρτιο του 1983.
Εξάλλου, πρέπει να ληφθεί υπόψη το γεγονός ό τ ι η προσωρινή 
τ ρ ιε τ ή ς  π αρέκκλιση, η οποία έ χ ε ι συμφωνηθεί ήδη με την π ορτογαλική αντιπροσωπεία 
γ ια  την εφαρμογή του κ ο ιν ο τικ ο ύ  συστήματος Φ Π Α δ ίν ε ι τη δυνατότητα σ τ ις  πορτο­
γ α λ ικ ές  αρχές να εφαρμόσουν μηδενικούς σ υντελεστές κατά τα τ ρ ία  πρώτη έτη 
μετά την προσχώρηση, εφόσον η Πορτογαλία αποφάσισε την εισαγωγή ενός εθ νικο ύ  
συστήματος Φ Π Α κατά το 1985.
Πρέπει επίσης να ληφθούν υπόψη και άλλες α ιτιο λ ο γ ή σ ε ις  που προέ- 
βαλαν ο ι π ορτογαλικές αρχές.
1. Παρέκκλιση σ χ ετικ ά  με τα προϊόντα διατροφής
Π ρόκειτα ι γ ια  μ ια  περίπτωση που προβλέπεται στο άρθρο 17 της 2ης οδηγίας 
του Συμβουλίου της 11.04 .67 (οδηγία 67/228/Ε0Κ) δηλαδή την λήψη μέτρων 
γ ια  συγκεκριμένους λόγους κ ο ιν ο τικ ο ύ  συμφέροντος υπέρ των τελικώ ν κατα­
ναλωτών. Πρέπει εξάλλου να αναγνωρισθεί το γεγονός ό τ ι :
-  τα προϊόντα αυτά δεν υ π ό κειντα ι την σ τιγμ ή αυτή σε φορολογία στην 
Πορτογαλία*
-  το ζήτημα αυτό ε ίν α ι υψίστης σημασίας γ ια  την Π ορτογαλία' ο κατάλογος 
των προϊόντων διατροφής που π εριλαμβάνεται στο επισυναπτόμενο παράρτημα 
αντιπροσωπεύει το 30% της τε λ ικ ή ς  κατανάλωσης'
-  ε ίν α ι βάσιμη η επ ιχειρ η μ α το λο γία  της Πορτογαλίας σύμφωνα με την οποία
η δ ια δ ικ α σ ία  κατάργησης των μηδενικών αυτών συντελεστών στην Πορτογαλία 
θα πρέπει να ε ίν α ι η ίδ ια  με ε κ ε ίν η  που εφαρμόζεται γ ια  τα άλλα κράτη 
μέλη τα οποία έχουν το δικαίω μα να εφαρμόζουν τέ το ιο υ ς  σ υντελεσ τές.
Υπό τ ις  συνθήκες α υ τές, φ α ίν ετα ι πιθανόν να ε π ιδ ε ιχ θ ε ί καλή πο­
λ ιτ ικ ή  θέληση με την πλήρη αποδοχή της πορτογαλικής α ίτη σ η ς, πράγμα που 
απ οτελεί σημαντική παραχώρηση.

2. Προσωρινή παρέκκλιση σ χ ετικ ά  με τ ις  γεω ργικές ειο ρ ο ές
Α ν τίθ ετα  γ ια  τ ις  γεω ργικές εισ φ ορές, η εφαρμογή μ ηδενικού συντελεστή 
θα αποτελούσε σοβαρή διαστρέβλωση των κανόνων του κ ο ιν ο τικ ο ύ  δ ικ α ίο υ . 
Πρέπει εξάλλου να υπογραμμισθεί ό τ ι έχουν α ρ χ ίσ ει δ ια δ ικ α σ ίε ς  γ ια  
παραβάσεις από μέρους δύο κρατών μελών
που εφαρμόζουν παρόμοιες δ ια τ ά ξ ε ις  σε ορισμένες 
γεω ργικές εισ ρ ο ές. Ά ρα δεν ε ίν α ι δυνατή η πλήρης αποδοχή της πορτο­
γα λικής α ίτη σ η ς. Ε ίνα ι όμως βέβαιο ό τ ι αυτό απ οτελεί ουσιασ+ικό 
πρόβλημα γ ια  την Πορτογαλία, γ ια τ ί τη σ τιγμή αυτή δεν φορολογούνται 
οι γεω ργικές εισ ροές και η αυτοκατανάλωση των γεωργών ε ίν α ι σ ημ αντική. 
Γ ια  το λόγο αυτό μπορεί να λ εχ θ εί ό τι η Κ οινότητα δ ε ίχ ν ε ι την καλή 
της θέληση κάνοντας αυτή τη "χ ε ιρ ο ν ο μ ία " υπέρ τη ς Πορτογαλίας.
Όμως γ ια  να κα τα σ τεί σαφές ό τι π ρ όκειτα ι γ ια  μ ια  προσωρινή παρέκκλιση 
τελείω ς δια φ ο ρ ετική ς φύσεως α π 'ό τι η προηγούμενη και γ ια  να υπο­
χρεωθεί η Πορτογαλία να προβεί σ τις  απαραίτητες προσαρμογές μέσα 
σε μ ια  λο γική  προθεσμία, η χώρα αυτή πρέπει να έχ ει' το δικαίω μα 
να εφαρμόζει μηδενικούς συντελεστές σ τις  γεω ργικές«εισ ροές μόνο 
γ ια  μ ια  σ χ ετικ ά  σύντομη τίερίοδο, δ ιά ρ κ εια ς π .χ. 5 ετώ ν, χωρίς να 
προβλέπεται δυνατότητα παράτασης.

Πρόταοη της Επιτροπής-
Κατόπιν όλων αυτών, η Επιτροπή π ρ ο τείν ει να δοθεί στην Πορτο­
γα λία  το δικαίω μα
-  να εφαρμόσει απαλλαγές με επιστροφή των φόρων που έχουν καταβληθεί 
σε προηγούμενο σ τάδιο γ ια  τα προϊόντα διατροφής τα οποία περιλαμβά­
νονται στην § 1  του καταλόγου που υπάρχει στο επισυναπτόμενο παράρτη­
μα.
-  να εφαρμόσει γ ια  μ ια  μη ανανεώσιμη πενταετή περίοδο απο την ημερομηνία 
εισαγωγής του κ ο ιν ο τικ ο ύ  συστήματος ΦΠΑ, απαλλαγές με επιστροφή των 
φόρων που καταβλήθηκαν σε προηγούμενο σ τά δ ιο , γ ια  τ ις  γεω ργικές εισ ρ ο ές 
που περιλαμβάνονται στην § I I  του καταλόγου που υπάρχει στο επ ισυναπ τό- 
μενο παράρτημα ,
να θέσει από τώρα σε λ ε ιτο υ ρ γ ία , εφόσον οι π ορτογαλικές αρχές αποδεχτούν 
κά τι τ έ τ ο ιο  στο τ ε λ ικ ό  πόρισμα της Συνδιάσκεψης, τους απαραίτητους 
μηχανισμούς σ τα τισ τικ ή ς  γ ια  να κατασ τεί δυνατός ο ορθός υπολογισμός 
των ιδίω ν πόρων Φ Π Α  που αφορούν τους προαναφερθέντες μηδενικούς σ υντελεσ τές.
Η  Επιτροπή κ α λ ε ίτα ι να ε γ κ ρ ίν ε ι την ανωτέρω αναφερόμενη α να κο ί­
νωση και να την δ ια β ιβ ά σ ει στο Συμβούλιο.

Παράρτημα
ΑΓΑΘΑ ΠΟΥ ΓΡΕΠΕΙ ΝΑ ΤΥΧΟΥΝ ΑΠΑΛΛΑΓΗΣ ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΤΩΝ ΦΟΡΩΝ  
ΠΟΥ ΚΑΤΑΒΛΗΘΗΚΑΝ ΣΕ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΑ ΣΤΑΔΙΑ
I. Προϊόντα Διατροφής
I. "Αρτος καί παρασκευάσματα μέ βάση τά Δημητριακά
10.06 - "Ορυζα
II. 01 - "Αλευρα δημητριακών
19.02 Β (βχ) - Παρασκευάσματα πρός διατροφήν τδν παίδων
19.03 - Ζυμαρικά έν γένει
19.07 Δ (βχ) - "Αρτος
2. Κοέατα καί παραπροϊόντα σφαγίων βράσιμο
02.01 Λ II - Κρέατα βοοείδών ^
02.01 Α III - Κρέατα χοιροΒιδών'
02.01 Α IV - Κρέατα προβατοεΊδΟν καί αίγοειδών
02.01 Β - Παραπροϊόντα .
02.02 - Πουλερικά όρνιθδνος. έσφαγμένα, μέρη πουλερικών ι
καί παραπροϊόντα
15.01 Α — Λίπος χοίρειον ύΛό τήν όνομασίαν "Β&ϊηάοηχ"
καί £τερα χοίρεια λίπη
3. "Ιχθύες καί μαλάκια
03.01 -Ιχθύες νωποί (ζδντες ή μή) , διστετηρημένρι
δι'Απλής ψύξεως ή κατεψυγμένοι
4 *
03.02· Α Τ-β - Βακαλάος άπεξηραμένος
03.03 Β IV - Μαλάκια έξαιρέσει τών στρειδίων, μυδίων καί
όστρακοφόρων

-  2 -
4. Γάλα καί προϊόντα γαλακτοκομίας, αάγά πτηνΒν '
'·% %
04.01 Α XI | - Γάλα καΓ κρέμα γάλακτος (άνθάγαλα), νοπά μά συμπε-
04.01 Β ) πυκνωμένα ούτε περιέχοντα σάκχαριν έξαιρέσει τδν
ύποατάντων ζΰμωσιν Ρ) όξινιαβέντον
04.02 II - Γάλα καί κρέμα γάλακτος (άνθάγαλα) ε!ς κάνιν η κάκκους
04.04. (βχ) — Τυροί άποκαλοδμενοι " Ρΐωιβη^ο "
04,05 Α - Αάγά πτηνΒν μετά τοΟ κελδφους των, ν&πά ή δ ι  ατετηρημένα
5. Λίπη καί έλαια
15.07 Α .-"Ελαιον έλαιΒν
'£.’ΟπΒραι, λαχανικά καί φυτά έδάδιμα
*
07.01 ·  — Λαχανικά καί φυτά έδάδιμα, νωπά η δ ι  ατετηρημένα
,  δι'άπλίϊς ψδξεως
07.02 - Λαχανικά καί φυτά έδώδιμα, βεβρασμένα 5 μΊ* διατετηρη-
•  μένα έν καταψδξει
07.05 -"Οσπρια ξηρά &νευ λοβοΟ, 6στω καί άποφλοιωμένα ΐ \
τεθραυσμένα
08.01 Β - Μπανάνες
08.01 Ο -'Ανανάδες
/ .
08.02 (βχ) -'Εσπεριδοειδή νωπά
08.03 Α - ΣΟκα νωπά
08.04 Α - Σταφυλαί νωπάί
08.06 - Μ?)λα, ΑπΤδια (άχλάδια) καί κυδώνια, νοπά
08.07 -'ΟπΒραι μετά πυρί|νΰς, νωπάί
08.08 - Χαμαί ξέρασα νωπά
08.09 ι -"Ετεραι νωπάί άπΒραι
7. "Υδωρ
22.01 Β · -"Υδωρ έξαιρέσει τΒν μεταλλικΒν καί άεριούχων ύδάεων

II. Γεοργικίς εΙσρ'ϊές
1. Λιπάσματα, έντομοκτόνα, μυκητοκτάνα καί ρυθμιστικά τής Ανάπτυξεως
12.07 - Φυτά, μέρη φυτδν (,·.) προοριζόμενα δι*έντομο-
\
κτβνα, παρασιτικτόνα καί παρόμοια
13.03 Α IV — Χυμοί φυτικοί καί φυτικό έκχυλίσματα πυρέθραυ
καί ριζΏν φυτδν μετό τοίβηοηβ
Κεφάλαιο 31 — Λιπάσματα
38.11 (βι) —'Απολυμαντικά, έντομοκτάνα, μυκητοκτόνα διά χρ^σιν
είς τήν γεωργίαν
38.19 Α — Ζυμέλαισν καί Αστέλαιον
2. Ζ5ντα ζδα προοριζόμενα γιά Ανθρώπινη διατροφή, Αγροτική έργασία  
η Αναπαραγωγή
Κε£δΧα_ι_ο 1 — Ζδντα ζδα
3. Μερίδες καί προϊόντα γιά τή διατροφή τδν ζώων
12.09 .  . .  —  Αχυρα καί Ελυτρα δημητριακδν Ακατέργαστα, έστω καί
τεμαχισμένα
12.10 - ΤεΟτλα κτηνοτροφικά, γογγύλια Σουηδίας, ρίζαι κτηνο-
τροφικάί, χορτονομαί, λουπίνου, βίκου καί ετεραι  
παρόμοιαι κτηνοτροφαί
23.01 -'Αλευρα καί κάνεις κρέατης καί παραπροϊόντων σφαγίων,
Ιχθύων, μαλακοστράκαν μαλακίων, Ακατάλληλα διά  
δτατροφάν Ανθρώπων* ϊνώδη κατάλοιπα Ακατεργάστων  
λιπδν (ξύγκι3ν) Απομένοντα μετά τήν έξ αύτδν έξαγω-  
γήν τοΟ λίπους
23.06 - Προϊόντα φυτικές προελεύσεως διά τήν»διστροφήν ζώων
23.07 - Κτηνοτροφικά παρασκευάσματα καί Ετερο παρασκευάσματα.
4. Σπόρεμ πρός σπορά, βολβοί καί ζδντα φυτά
06.01 - Βολβοί, κρόμμυα, κόνδυλοι
06.02 -Έτερα φυτά καί ζδσαι ρίζαι

12 .0 1 Α - Σπέρματα καί καρποί έλαιδδεις, ρροοριζδμενοι δίά
σποράν
1 2 .0 3  (θχ) - Σπέρματα, σπόροι καί καρποί διά σποράν, έξαιρέσει
τδν σπάρων άνθέων.
«
5.'Εργαλεία, μηχανές καί συσκευές προοριζδμενα γιά τή γεωργία, δασοκομία 
καί κτηνοτροφία
Μ Μ Μ Η Μ Μ Μ Μ Ι Μ Μ Μ Γ Μ
«
8 2 .0 1 — Γεωργικά, κηπουρικά ή δασικά έργοΛεΤα χειρδς
8 4 .1 0  (βχ) -Άντλίαι , άντλίαι μετά κινητήρας δι ’υγρά, χρησιμο-
ποιοάμεναι είς τήν γεωργίαν
8 4 .2 4 - Μηχαναί, συσκευαί καί μηχανήματα γεωργικά καί κηπευ­
τικά διά τήν προπαρασκευήν καί τήν κατεργασίαν του 
έδάιρους
8 4 .2 5 - Μηχαναί, συσκευαί καί μηχανήματα διά τήν συγκομιδήν,- 4 -
Κ  ο λ·ττ#
Θ4 .2 6 -’^ιελκτικαί μηχαναΤ καί ετεραι μηχαναί καί συσκευαί
γαλακτοκόμΓας '
Θ4 .2 7 — Πιεστήρια, πατητήρια καί ετεραι συσκευαί οΙνοποιίας
8 4.2Θ -"Ετεραι μηχαναί καί σμσ^ευαί (....) συμπεριλαμβανομένων
%
καί τ 3ν έκκολαπτήρων καί άναθρεπτήρων πτηνοτροφία** 
8 4 .2 9 — Μηχαναί, συσκευαί καί μηχανήματα διά τήν αλεσιν κλπ.
8 7 .0 1 Α . - Χειροδηγοΰμενοι έλκυστήρες μετά κινητήρας δι’έκρήζεως
ή έσωτερικής καύσεως
8 7 .0 1 Β - Γεωργικοί έλκυστήρες καί έλκυστήρες δασδν, τροχοφόροι
8 7 .0 6 (θχ) - Μέρη, μεμονωμένα τεμάχια καί έζαρτήματα αύτοκινήτων
δχημάτων των κλάσεον 8 7 .0 1 Α καί 8 7 .0 1 Β,
8 7 .1 4 Α (βχ) -*Οχήματα έλκάμενα ύπά ζδαν χρησιμοποιούμενα είς τήν
γεωργίαν.