EL 
 
 
ΓΝΩΜΗ  ΤΗΣ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ  ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ  ΤΡΑΠΕΖΑΣ  
της 23ης Απριλίου  2010 
σχετικά  µε τη ρύθµιση των οφειλών  υπερχρεω µένων  φυσικών  προσώπων  
(CON/2010/34) 
 
Εισαγωγή  και νοµική βάση  
Στις 25 Ιανουαρίου  2010 η Ευρωπαϊκή  Κεντρική  Τράπεζα  (ΕΚΤ ) έλαβε  αίτηµα του ελληνικού  
Υπουργείου  Οικονο µίας, Ανταγωνιστικότητας  και Ναυτιλίας  για τη διατύπωση  γνώµης αναφορικά  µε 
σχέδιο  νόµου για τη ρύθµιση των οφειλών  υπερχρεω µένων  φυσικών  προσώπων  (εφεξής  το «σχέδιο  
νόµου»). Στις 12 Φεβρουαρίου  2010 το Υπουργείο  υπέβαλε  σε σχέση  µε το ως άνω αίτηµα διαβούλευσης  
συµπληρω µατικό  υπόµνηµα µε διευκρινίσεις  και πρόσθετες  πληροφορίες  όσον  αφορά  επιµέρους  πτυχές  
του σχεδίου  νόµου.   
Η αρµοδιότητα  της ΕΚΤ  για τη διατύπωση  γνώµης βασίζεται  στα άρθρα  127 παράγραφος  4 και 282 
παράγραφος  5 της συνθήκης  για τη λειτουργία  της Ευρωπαϊκής  Ένωσης  και στο άρθρο  2 παράγραφος  1 
έκτη περίπτωση  της απόφασης  98/415/ΕΚ του Συµβουλίου  της 29ης Ιουνίου  1998 σχετικά  µε τη 
διαβούλευση  της Ευρωπαϊκής  Κεντρικής  Τράπεζας  µε τις εθνικές  αρχές  για τα σχέδια  νοµοθετικών  
διατάξεων1, καθώς  το σχέδιο  νόµου αφορά  κανόνες  εφαρ µοστέους  σε χρηµατοπιστωτικά  ιδρύµατα, στο 
βαθµό που αυτοί  επηρεάζουν  ουσιωδώς  τη σταθερότητα  των χρηµατοπιστωτικών  ιδρυµάτων  και αγορών . 
Η παρούσα  γνώµη εκδόθηκε  από το διοικητικό  συµβούλιο , σύµφωνα  µε το άρθρο  17.5 πρώτη  πρόταση  
του εσωτερικού  κανονισ µού της Ευρωπαϊκής  Κεντρικής  Τράπεζας . 
 1.  Σκοπός  του σχεδίου  νόµου 
Σύµφωνα  µε την αιτιολογική  του έκθεση , το σχέδιο  νόµου λαµβάνει  υπόψη  αντίστοιχες  νοµοθετικές  
ρυθµίσεις  άλλων  κρατών  µελών  και καλύπτει  ένα σηµαντικό  κενό  στην  πτωχευτική  νοµοθεσία  που ισχύει  
σήµερα στην  Ελλάδα . Ειδικότερα , µε
 το σχέδιο  νόµου εισάγονται  διαδικασίες , βάσει  των οποίων  
υπερχρεω µένα φυσικά  πρόσωπα  που δεν είναι  έµποροι  για τους σκοπούς  του υφιστά µενου πτωχευτικού  
πλαισίου  και βρίσκονται  σε αποδεδειγ µένη και µόνιµη αδυνα µία να εξυπηρετήσουν  τις ληξιπρόθεσ µες 
χρηµατικές  οφειλές  τους προς  πιστωτικά  ιδρύµατα και άλλους  πιστωτές  θα µπορούν  να επιδιώξουν  την 
αποπληρω µή των εν λόγω  οφειλών  µε ευνοϊκότερους  όρους  και να απαλλαγούν  από αυτές , εφόσον  δεν 
διαθέτουν  περιουσιακά  στοιχεία  ή εφόσον  τα εκάστοτε  υφιστά µενα και τα προσδοκώ µενα εισοδή µατά 
τους δεν επαρκούν  για την ως άνω αποπληρω µή. Εξάλλου , το σχέδιο  νόµου περιλα µβάνει  ειδικές  
διατάξεις , όπως  η δυνατότητα  των οφειλετών  να ζητήσουν  εξαίρεση  της κύριας  κατοικίας  από την 
εκποίηση  της περιουσίας  τους και η δυνατότητα  δικαστικής  ρύθµισης οφειλών  χωρίς  απαλλαγή  σε 
                                                 
1  ΕΕ L 189 της 3.7.1998, σ. 42.  
2 περιπτώσεις  πρόσκαιρης  αδυνα µίας των οφειλετών  να εξυπηρετήσουν  το χρέος  τους2. Τέλος , το σχέδιο  
νόµου περιέχει  διάταξη  αναφορικά  µε την χρονική  περίοδο  τήρησης  και χρήσης  δεδοµένων  οικονο µικής 
συµπεριφοράς  σχετικών  µε τη διαδικασία  ρύθµισης των οφειλών  βάσει  των διατάξεών  του3. 
 2. Γενικές  παρατηρήσεις  
2.1 Η ΕΚΤ  αντιλα µβάνεται  ότι το σχέδιο  νόµου εισάγει  τις εν λόγω  ρυθµίσεις  πτωχευτικού  χαρακτήρα  
ως µέρος ενός ολοκληρω µένου νοµικού πλαισίου  απεριόριστης  διάρκειας  και γενικής  εφαρ µογής. 
∆εδο µένου ότι οι διατάξεις  του σχεδίου  νόµου εφαρ µόζονται  στους  οφειλέτες  και διέπουν  µεταξύ  
άλλων  τις σχέσεις  τους έναντι  των πιστωτικών  ιδρυµάτων , το νέο νοµικό πλαίσιο  θα πρέπει  να 
είναι  σαφές  ως προς  τα δικαιώ µατα και τις υποχρεώσεις  που δηµιουργεί  και να λαµβάνει  υπόψη  τις 
υφιστά µενες νοµικές σχέσεις  µεταξύ  των πιστωτικών  ιδρυµάτων  –και υπό την ιδιότητά  τους ως 
ενυπόθηκων  δανειστών – και των οφειλετών  τους, παρέχοντας  έτσι ασφάλεια  δικαίου .  
2.2 Στο βαθµό που το σχέδιο  νόµου προβλέπει  τη µεσοµακροπρόθεσ µη αποπληρω µή χρεών  προς  
πιστωτικά  ιδρύµατα και την απαλλαγή  από αυτά , οι εν λόγω  ρυθµίσεις  αποπληρω µής και 
απαλλαγής  χρεών  θα πρέπει  να περιέχουν  τα απαραίτητα  εχέγγυα  προκει µένου  να αποτραπούν  
τυχόν  επιπτώσεις  τους στη χρηµατοπιστωτική  σταθερότητα . Εξάλλου , στη διαµόρφωση  των 
συγκεκρι µένων  ρυθµίσεων  θα πρέπει  να λαµβάνεται  υπόψη  η πιθανή  αλληλεπίδρασή  τους µε τις 
λοιπές  παρό µοιες νοµοθετικές  ρυθµίσεις  που ήδη θέσπισε  η ελληνική  κυβέρνηση  µε σκοπό  την 
αντιµετώπιση  των τρεχουσών  δυσµενών  οικονο µικών  συνθηκών . Με βάση  τα παραπάνω , η ΕΚΤ  
τονίζει  τη σηµασία της εκ των προτέρων  ενδελεχούς  αξιολόγησης  των επιπτώσεων  του σχεδίου  
νόµου στη λειτουργία  του χρηµατοπιστωτικού  συστή µατος ενόψει  της ανάγκης  διασφάλισης  της 
χρηµατοπιστωτικής  σταθερότητας , παραπέ µπει δε στην  πρόσφατη  γνώµη CON/2010/84, την οποία  
εξέδωσε  σχετικά  µε τη ρύθµιση επιχειρη µατικών  και επαγγελ µατικών  οφειλών  προς  τα πιστωτικά  
ιδρύµατα και την επεξεργασία  δεδοµένων  οικονο µικής συµπεριφοράς , η οποία  είναι  συναφής  για 
τους σκοπούς  του σχεδίου  νόµου.  
2.3 Τέλος , η ΕΚΤ  θεωρεί  ότι το προτεινό µενο πλαίσιο  πρέπει  να είναι  σαφές  ως προς  την παροχή  
στους  οφειλέτες  που εµπίπτουν  στο πεδίο  εφαρ µογής του ορθών  κινήτρων  για την προσήκουσα  
εξυπηρέτηση  των οφειλών  τους και θα πρέπει  να περιέχει  επαρκή  εχέγγυα  για την αποτροπή  του 
ηθικού  κινδύνου  (moral hazard), ειδάλλως  θα µπορούσαν  να προκληθούν  σοβαρές  δυσµενείς  
συνέπειες  για τις κεφαλαιακές  απαιτήσεις  και τη ρευστότητα  των τραπεζών , καθώς  και για το 
συνολικό  κόστος  της χρηµατοδότησης . 
                                                 
2  Άρθρα  9 και 10 του σχεδίου  νόµου. 
3  Άρθρο  16 του σχεδίου  νόµου. 
4  Όλες  οι γνώµες της ΕΚΤ  δηµοσιεύονται  στο δικτυακό  τόπο  της ΕΚΤ  (www.ecb.europa.eu). 
3 Η παρούσα  γνώµη θα δηµοσιευθεί  στο δικτυακό  τόπο  της ΕΚΤ .  
  Φρανκφούρτη , 23 Απριλίου  2010. 
 
[υπογραφή ] 
 
Ο Aντιπρόεδρος  της ΕΚΤ 
Λουκάς  ∆. ΠΑΠΑ∆ΗΜΟΣ