Αριθ. C 75/18 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 3.90 
Γνωμοδότηση για το σχέδιο οδηγίας του Συμβουλίου όσον αφορά κοινοτική διαδικασία ως προς τη 
διαφάνεια των τιμών αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας για τον τελικό βιομηχανικό καταναλωτή^) 
(90/C 75/04) 
Στις 28 Σεπτεμβρίου 1989, και σύμφωνα με το άρθρο 198 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής 
Οικονομικής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και 
Κοινωνικής Επιτροπής για το προαναφερθέν σχέδιο οδηγίας. 
Το τμήμα ενέργειας, πυρηνικών θεμάτων και έρευνας, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των 
σχετικών εργασιών της ΟΚΕ, επεξεργάσθηκε τη γνωμοδότηση του στις 30 Νοεμβρίου 1989, με βάση 
εισηγητική έκθεση του κ. Proumens. 
Κατά τη 273η σύνοδο ολομέλειας, συνεδρίαση της 31ης Ιανουαρίου 1990, η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή υιοθέτησε ομόφωνα την παρακάτω γνωμοδότηση. 
Η ΟΚΕ εγκρίνει αυτό το σχέδιο οδηγίας διατυπώνοντας όμως 
ορισμένες συστάσεις στην Επιτροπή στα πλαίσια των μέτρων 
εφαρμογής που προτείνει η τελευταία. 
1. Εισαγωγή 
1.1. Στο έγγραφο εργασίας της του Μαΐου 1988 για την 
«Εσωτερική αγορά ενέργειας» [έγγρ. COM(89) 238 τελικό], η 
Επιτροπή προσδιόριζε ως ένα από τα πολλά εμπόδια για την 
ανάπτυξη των ενεργειακών συναλλαγών και για μια περισσό­
τερο ικανοποιητική ολοκλήρωση της αγοράς ενέργειας, την 
ανεπάρκεια ή μάλλον την έλλειψη διαφάνειας των ενεργεια­
κών τιμών ιδίως όσον αφορά τους βιομηχανικούς καταναλω­
τές αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας. 
1.2. Η Επιτροπή εκτιμά ότι η διαφάνεια τιμών αποτελεί 
προϋπόθεση για την υλοποίηση και λειτουργία της εσωτε­
ρικής αγοράς, δεδομένου ότι ενισχύει τους όρους ενός ισορ­
ροπημένου ανταγωνισμού στο εσωτερικό της Κοινής Αγοράς. 
Ως εκ τούτου έκρινε ότι επιβάλλεται μία δράση προτεραιότη­
τας σ'αυτό τον τομέα, ώστε να επιτευχθεί νέα πρόοδος την 
οποία δεν επιτρέπουν τα υπάρχοντα νομικά μέσα, λόγω των 
κενών που παρουσιάζουν όσον αφορά τη στατιστική κάλυψη 
και του εθελοντικού χαρακτήρα των διαδικασιών επικοινω­
νίας. 
1.3. Το παρόν σχέδιο συγκεκριμενοποιεί αυτή τη 
δέσμευση, μετά από μία προκαταρκτική διαδικασία διαβου­
λεύσεων μεταξύ εμπειρογνωμόνων που εκπροσωπούν βιομη­
χανικούς καταναλωτές και διανομείς. 
2. Γενικές παρατηρήσεις 
2.1. Η ΟΚΕ εγκρίνει την αρχή στην οποία στηρίζεται η 
οδηγία αυτή και τους στόχους που επιδιώκει η Επιτροπή. 
Κρίνει ότι το σχέδιο, που προβλέπει την επέκταση της στα­
τιστικής κάλυψης έτσι ώστε να καλύπτονται σχεδόν πλήρως 
τα διάφορα επίπεδα βιομηχανικών χρηστών, θα πρέπει να 
καθιστά δυνατό για τους ενδιαφερόμενους βιομηχανικούς χρήστες να προβαίνουν σε έγκυρες συγκρίσεις μεταξύ των 
διαφόρων τιμών που ισχύουν για το αέριο και την ηλεκτρική 
ενέργεια ώστε να δημιουργούνται πράγματι οι δυνατότητες 
μεγαλύτερου ανταγωνισμού μεταξύ προμηθευτών. 
2.2. θα πρέπει να τονισθεί ότι το νομικό και κανονιστικό 
πλαίσιο, μέσα στο οποίο λειτουργούν οι επιχειρήσεις μεταφο­
ράς και διανομής, ιδίως στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας, 
μπορεί να είναι πολύ διαφορετικό από το ένα κράτος μέλος 
στο άλλο: οι επιχειρήσεις αυτές είναι δυνατό να είναι είτε 
δημόσιες (ή εξομοιωμένες με επιχειρήσεις του δημοσίου: 
περιφερειακές, επαρχιακές, κοινοτικές, κλπ.) και να έχουν 
ένα εκ του νόμου, ή εκ των πραγμάτων μονοπώλιο, ή ιδιωτικές 
επιχειρήσεις σε κατάσταση μονοπωλίου ή όχι. 
2.3. Εξάλλου, ισχύει πάντοτε ότι όσον αφορά την 
ηλεκτρική ενέργεια οι τιμές των πρωτογενών καυσίμων 
(πυρηνική ενέργεια, καύσιμα, άνθρακας, λευκός άνθρακας, 
φυσικό αέριο) επηρεάζουν άμεσα το κόστος παραγωγής 
ηλεκτρικής ενέργειας και κατά συνέπεια τις προτεινόμενες 
τιμές στον τελικό καταναλωτή. 
2.4. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει επιπλέον ότι επιβάλλεται να 
εκτιμηθούν οι επιπτώσεις που μπορεί να έχουν στις ενερ­
γειακές τιμές οι υφιστάμενες διαφορές όσον αφορά την 
έμμεση φορολογία και ειδικότερα τους ειδικούς φόρους κατα­
νάλωσης. 
3. Ειδικές παρατηρήσεις 
3.1. Όσον αφορά όσους παράγουν για ίδιο λογαριασμό, 
είναι σαφές ότι αυτοί δεν πρέπει να παρέχουν στοιχεία για 
τις στατιστικές εκτός αν μέρος της παραγωγής των προορίζε­
ται για τρίτους εκτός των επιχειρήσεων διανομής. Στην περί­
πτωση αυτή, θεωρούνται ως παραγωγοί-διανομείς ακριβώς 
όπως και οι άλλες επιχειρήσεις των οποίων η παραγωγή 
αφορά αποκλειστικά τρίτους. Όμως, οι στατιστικές δηλώσεις 
δεν πρέπει να προκαλούν υπέρμετρο διοικητικό φορτίο, ιδιαί­
τερα όταν πρόκειται για μικροπωλήσεις. 
(') ΕΕ αριθ. C 257 της 10. 10. 1989, σ. 7. 3.2. Η ΟΚΕ εφιστά την προσοχή της Επιτροπής στην 
ανάγκη να ληφθούν υπόψη κατά την ανάλυση των ενεργεια­
κών τιμών οι επιβαρύνσεις που απορρέουν από τις εθνικές 
26. 3. 90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 75/19 
ρυθμίσεις σε θέματα περιβάλλοντος οι οποίες θα μπορούσαν 
να μεταβάλλουν τα κοστολογικά στοιχεία της ενέργειας. 
3.3. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι ανταγωνιστικές πιέσεις 
που ενδεχομένως θα προκύψουν από μια αυξημένη διαφάνεια 
μπορούν να δημιουργήσουν ανησυχίες στους ιδιώτες κατανα­
λωτές. Πράγματι, θα μπορούσε να υπάρξει η τάση στις εται­
ρείες παραγωγής και διανομής να μετακυλίσουν στον ιδιώτη 
καταναλωτή τις δαπάνες που θα υποχρεωθούν να καταβάλουν 
για να είναι ανταγωνιστικές όσον αφορά την προμήθεια 
αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας στη βιομηχανία. Αυτό δεν 
αποκλείει εξάλλου να αποβεί η διαφάνεια των τιμών προς 
όφελος των ιδιωτών καταναλωτών. 
3.3.1. Η ΟΚΕ γνωρίζει επίσης ότι στα περισσότερα κράτη 
μέλη τα τιμολόγια που προορίζονται για τους ιδιώτες κατανα­
λωτές σε γενικές γραμμές ελέγχονται αρκετά από τις εθνικές 
αρχές, εντούτοις εφιστάται η προσοχή της Επιτροπής σ'αυτό 
το σημείο. 
3.3.2. Εξάλλου, είναι βέβαιο ότι τα στατιστικά στοιχεία 
που θα συλλέγουν με τον τρόπο αυτό, θα επιτρέψουν στις 
ενώσεις καταναλωτών να παρακολουθήσουν την εξέλιξη των 
τιμολογίων που εφαρμόζονται στους ιδιώτες καταναλωτές και 
να επέμβουν εφόσον παραστεί ανάγκη. 
3.4. Επιπλέον, οι βιομηχανικοί καταναλωτές διατυπώνουν 
επίσης ορισμένες ανησυχίες τους, ιδιαίτερα οι μεγάλοι κατα­
ναλωτές ενέργειας, όπως η μεταλλουργία, η χημεία, η κερα­
μική, η φυτοκομία, όσον αφορά την πλήρη διαφάνεια. Για 
τους καταναλωτές αυτούς η ύπαρξη προτιμησιακών τιμολο­
γίων, εφόσον δεν αποτελούν έμμεση ενίσχυση που απαγο­
ρεύεται από τις Συνθήκες, συνιστά, πράγματι, στοιχείο που 
επηρεάζει, ενίοτε αποφασιστικά, τα κοστολογικά τους στοι­
χεία. 
3.5. Η ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να εξετάσει προσεκτικά 
τις ενδεχόμενες επιπτώσεις από την κοινοποίηση των πλη­
ροφοριών σχετικά με την «κατάταξη των καταναλωτών και 
των ανάλογων όγκων κατά κατηγορίες κατανάλωσης», όπως 
προβλέπεται στο άρθρο 1(3) της πρότασης οδηγίας, κυρίως 
όσον αφορά τον ανταγωνισμό, τόσο για τις επιχειρήσεις που 
εξασφαλίζουν την προμήθεια αερίου, ή ηλεκρικής ενέργειας 
όσο για τις ομάδες χρηστών. 
3.6. Η ΟΚΕ κρίνει για μια ακόμη φορά ότι η πρωτοβουλία 
της Επιτροπής είναι ευπρόσδεκτη, με την επιφύλαξη των 
ανωτέρω σκέψεων και πιστεύει ότι η διαφάνεια των τιμών 
διατηρεί την αξία της και για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, 
οι οποίες χάρις σε μια καλύτερη γνώση των εφαρμοζόμενων 
τιμολογίων, θα μπορούσαν να επικαλεσθούν, αν αυτό είναι 
απαραίτητο, ενώπιον των αρμόδιων αρχών, ενδεχόμενες 
Βρυξέλλες, 31 Ιανουαρίου 1990. δυσκολίες, τις οποίες αντιμετωπίζουν για τον ενεργειακό 
εφοδιασμό τους. 
3.7. Όσον αφορά την επιφύλαξη της ΟΚΕ για την εγκα­
θίδρυση ενός διοικητικού διευθυντισμού, η Επιτροπή απαντά 
ότι η θέση σ'εφαρμογή νέων διαδικασιών όσον αφορά τα 
στατιστικά στοιχεία, από τη μια πλευρά, δεν θα απαιτήσει 
την ίδρυση ενός ειδικού νέου οργανισμού και, από την άλλη, 
θα πρέπει αντίθετα να έχει το πλεονέκτημα, δεδομένης μιας 
καλύτερης γνώσης της αγοράς, να εμποδίζει έναν εθνικό 
παρεμβατισμό ή διευθυντισμό, πράγμα το οποίο σημειώνει η 
ΟΚΕ. 
4. Συμπληρωματικές παρατηρήσεις 
4.1. Στο έγγραφο εργασίας της για την «Εσωτερική αγορά 
ενέργειας», που αναφέρθηκε ανωτέρω, η Επιτροπή επιβεβαιώ­
νει την πρόθεση της να «μελετήσει με λεπτομερή τρόπο, 
και μαζί με τους ενδιαφερόμενους κύκλους, τις διαρθρώσεις 
κόστους στους διάφορους τομείς ενέργειας» και να προβεί 
»σε μια εκτίμηση αυτών των διαρθρώσεων κόστους ώστε 
να προσδιορισθεί κατά πόσο συμμορφώνονται με τις αρχές 
διαφάνειας και αλήθειας αυτού του κόστους». 
4.2. Το θέμα αυτό εξετάσθηκε επίσης από το Συμβούλιο 
«Ενέργειας» στις 11 Μαΐου 1990, κατά τη διάρκεια του οποίου 
η Προεδρία σημείωσε ότι, στα πλαίσια ενιαίας αγοράς ενέρ­
γειας, θα πρέπει να εξετασθεί κατά πόσο είναι επιθυμητό, 
όπως κρίνει η Επιτροπή και ορισμένα κράτη μέλη, να δη­
μιουργηθεί ένα σύστημα που να επιτρέπει, στα πλαίσια της 
τήρησης των κανόνων της εχεμύθειας και του ανταγωνισμού 
να επεκταθεί η διαφάνεια στη διάρθρωση του κόστους και, 
στη συνέχεια στη διαμόρφωση των τιμών και τιμολογίων. 
4.3. Ως προς αυτό, αν μπορεί να θεωρηθεί ότι η διαφάνεια 
των τιμών σημαίνει επίσης και γνώση της διάρθρωσης του 
κόστους, η ΟΚΕ εκφράζει τις επιφυλάξεις της όσον αφορά 
μια μελλοντική καθιέρωση διαφάνειας που θα επεκτείνονταν 
στη διαμόρφωση τιμών και τιμολογίων. Αυτό θα δημιουρ­
γούσε ένα προηγούμενο που θα μπορούσε να δικαιολογήσει 
την παρείσδυση της Επιτροπής σ'άλλους οικονομικούς 
τομείς, πράγμα που δεν είναι ούτε επιθυμητό, ούτε δικαιολο­
γημένο. 
4.4. Τέλος, η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίηση της για την 
κατάρτιση ετήσιας έκθεσης σχετικά με την εφαρμογή της 
προτεινόμενης οδηγίας, η οποία θα επιτρέψει την παρακο­
λούθηση της εξέλιξης των τιμών στις αγορές αερίου και 
ηλεκτρικής ενέργειας καθώς και για το γεγονός ότι αυτή η 
έκθεση θα της διαβιβάζεται. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Alberto MASPRONE