Γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την "Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την παραγωγή ετήσιων κοινοτικών στατιστικών χάλυβα για τα έτη αναφοράς 2003-2009"

(COM(2002) 584 τελικό - 2002/0251 (COD))

(2003/C 133/17)

Στις 20 Νοεμβρίου 2002 και σύμφωνα με το άρθρο 95 της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Η συμβουλευτική επιτροπή βιομηχανικών μεταλλαγών επιφορτίστηκε με την προετοιμασία των σχετικών εργασιών (εισηγητής: κ. Pezzini - συνεισηγητής: κ. Moffat).

Κατά την 398η σύνοδο ολομέλειάς της, της 26ης και 27ης Μαρτίου 2003 (συνεδρίαση της 26ης Μαρτίου), η Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή όρισε τον κ. Pezzini ως γενικό εισηγητή και υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Πρόλογος

1.1. Η Συνθήκη ΕΚΑΧ, που έληξε στις 23 Ιουλίου 2002, έθεσε τις βάσεις για την οργάνωση καθεστώτων παραγωγής και διανομής άνθρακα και χάλυβα στην Κοινότητα και για τη θέσπιση αυτόνομου θεσμικού συστήματος για τη διαχείριση της οργάνωσης αυτής. Κυρίως σε ό,τι αφορά τον χάλυβα, οι οργανισμοί που δημιουργήθηκαν βάσει της Συνθήκης, επέτρεψαν στην κοινοτική χαλυβουργία να επιτύχει υψηλό επίπεδο αριστείας, χάρις επίσης στις διαδικασίες και τις παραγωγικές τεχνολογίες καθώς και τους ανθρώπινους πόρους που απασχολούνται σ' αυτές.

1.2. Σήμερα, μετά από μια σειρά αναδιαρθρώσεων και εξορθολογισμών, που έδωσαν σημαντική ώθηση στον εκσυγχρονισμό του τομέα, η κοινοτική παραγωγή σιδήρου και χάλυβα κυμαίνεται, στην Ευρώπη των 15, περίπου στα 160 εκατομμύρια τόνους το χρόνο, (σε σχέση με τα περίπου 40 εκατομμύρια της Ευρώπης των 6 το 1953). Ο αριθμός των απασχολούμενων ατόμων είναι περίπου 277 χιλιάδες άτομα (ΕΕ-15) (έναντι άνω των 400 χιλιάδων της ΕΕ-6 το 1953). Επιπλέον, στη διάρκεια των τελευταίων 20 ετών, η κοινοτική βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα κατόρθωσε να μειώσει πάνω από 40 % την ενέργεια που απαιτείται για κάθε παραγόμενο τόνο, συνέβαλε στην περιβαλλοντική βιωσιμότητα, προσφεύγοντας για πάνω από το 40 % στην ανακύκλωση παλαιοσιδηρικών (καθιστώντας έτσι το χάλυβα το πιο ανακυκλωμένο υλικό στον κόσμο), και μείωσε κατά 20 % την τελευταία δεκαετία τις εκπομπές CO2.

1.3. Η πρόοδος αυτή ήταν αποτέλεσμα μιας ανοικτής και ανταγωνιστικής αγοράς, που κατήργησε όλους τους εσωτερικούς τελωνειακούς δασμούς, της βελτίωσης της ποιότητας και της αποδοτικότητας των προϊόντων της χαλυβουργίας καθώς και των επενδύσεων που απέβλεπαν στον εκσυγχρονισμό. Το αποτέλεσμα είναι να συγκαταλέγεται σήμερα η ευρωπαϊκή χαλυβουργία μεταξύ των πιο εδραιωμένων βιομηχανιών παγκοσμίως.

1.4. Οι στρατηγικές εκσυγχρονισμού και εξορθολογισμού, όπως επίσης η καλή ποιότητα και παραγωγική ικανότητα του τομέα, έχουν καταστεί δυνατές χάρη σε καθεστώτα παραγωγής και διανομής, που βασίζονται σε ένα σύστημα στατιστικής επισήμανσης, που είναι προσαρμοσμένο στις κοινοτικές βιομηχανικές και επενδυτικές πολιτικές, καθώς και στο διάλογο μεταξύ των κοινωνικών εταίρων που δίδει ιδιαίτερη σημασία στα προσόντα και την επανειδίκευση των ανθρώπινων πόρων, στη δια βίου κατάρτιση, στις ίσες ευκαιρίες και στην προσαρμογή της οργάνωσης εργασίας στις κοινωνικές αλλαγές.

1.5. Η πιο σημαντική πρόκληση για την Ευρωπαϊκή Ένωση, στις αρχές της τρίτης χιλιετίας είναι βεβαίως η διεύρυνση προς την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη, που θα αυξήσει τα κράτη μέλη από 15 σε 25. Η χαλυβουργία των υποψήφιων χωρών παρουσιάζει βεβαίως σημαντικά ισχυρά σημεία, όπως είναι το σχετικά χαμηλό κόστος εργασίας και καλό επίπεδο ανθρώπινων πόρων, αλλά επίσης σημεία αδυναμίας σε ό,τι αφορά τις τεχνικές παραγωγής, τις ποιοτικές προδιαγραφές, την κατανάλωση ενέργειας, τον περιβαλλοντικό αντίκτυπο, την υπεραφθονία εργατικού δυναμικού και τις πραγματικές δυνατότητες επενδύσεων.

1.6. Για να επιτευχθεί ο εκσυγχρονισμός και υψηλές ποιοτικές προδιαγραφές της χαλυβουργίας των υποψήφιων χωρών, πέρα από έναν αποτελεσματικό κοινωνικό διάλογο, που θα βασίζεται σε ένα οργανικό πλαίσιο στατιστικών επισημάνσεων και στις καλύτερες εμπειρίες, θα πρέπει να αναπτυχθεί στενή συνεργασία με τους διάφορους παράγοντες της οργανωμένης κοινωνίας των πολιτών, που θα διασφαλίζει ικανοποιητικά επίπεδα οικονομικής και κοινωνικής συνοχής και βιώσιμης ανάπτυξης.

1.7. Όπως η ΕΟΚΕ είχε την ευκαιρία να υπογραμμίσει στις πρόσφατες γνωμοδοτήσεις της(1), "διάφορες πολύ ειδικευμένες διαρθρώσεις που τοπικά επικεντρώνονται στις βαριές βιομηχανίες" ειδικότερα στον τομέα του άνθρακα και του χάλυβα, αποδείχθηκαν μη ανταγωνιστικές. Αυτό ισχύει ειδικότερα για τη χαλυβουργία στην Πολωνία, την Δημοκρατία της Τσεχίας, τη Σλοβακία και την Ουγγαρία. Συχνά οι επιχειρήσεις αυτές επικεντρώνονται σε καθορισμένες περιοχές και αυτό προκαλεί, ως συνέπεια της διαδικασίας αναδιάρθρωσης, σημαντικές επιπτώσεις από οικονομική και κοινωνική άποψη.

1.8. Η ΕΟΚΕ είχε επίσης τη δυνατότητα να υπογραμμίσει στις γνωμοδοτήσεις αυτές ότι "είναι για το λόγο αυτό αναγκαίο να προσανατολισθούν τα μέτρα οικονομικής πολιτικής στην προώθηση της επιχειρηματικότητας, στην υποστήριξη των ΜΜΕ, του ανταγωνισμού, της τεχνολογίας, ειδικότερα των τεχνολογιών πληροφόρησης και επικοινωνίας, της ενεργού πολιτικής για την απασχόληση και μιας στοχοθετημένης μακροοικονομικής πολιτικής ...".

2. Η πρόταση της Επιτροπής

2.1. Η πρόταση κανονισμού της Επιτροπής αποβλέπει στο να περιορίσει την ετήσια συλλογή στατιστικών στοιχείων σχετικά με την παραγωγή χάλυβα στην Ένωση, στην περίοδο 2003-2009. Η πρόταση προτείνει την κατάρτιση και ανάλυση του αντικτύπου των κοινοτικών πολιτικών, βάσει τεσσάρων ερωτηματολογίων που αφορούσαν τους ακόλουθους τομείς:

- ισοζύγιο απορριμμάτων σιδήρου, χυτοσιδήρου και χάλυβα,

- κατανάλωση καυσίμων και ενέργειας, κατανομή ανά τύπο εγκατάστασης, και ισοζύγιο ηλεκτρικής ενέργειας στη χαλυβουργία,

- επενδυτικές δαπάνες στη χαλυβουργία,

- ικανότητα παραγωγής.

2.2. Έως τις αρχές του 2000, είχαν καταμετρηθεί 17 μηνιαία ερωτηματολόγια, ένα τριμηνιαίο ερωτηματολόγιο και περίπου δώδεκα ετήσια ερωτηματολόγια, που περιορίστηκαν ωστόσο ουσιαστικά μετά το 2000. Σύμφωνα με τη νέα πρόταση: οι στατιστικές για την παραγωγή και τις πωλήσεις θα πρέπει να ενσωματωθούν στο σημερινό κοινοτικό σύστημα στατιστικών της παραγωγής (ProdCom), οι μηνιαίες στατιστικές σειρές για την απασχόληση θα πρέπει να εγκαταλειφθούν, τα ετήσια στοιχεία για την απασχόληση στη χαλυβουργία θα πρέπει να παρέχονται από το γενικό σύστημα κοινοτικών διαρθρωτικών ερευνών επί των επιχειρήσεων.

2.3. Οι κοινοτικές στατιστικές για τις επενδύσεις και τις παραγωγικές ικανότητες(2), θα πρέπει να έχουν μορφή που θα επιτρέπει να ενσωματωθούν στο σφαιρικό δίκτυο ενημέρωσης του ΟΟΣΑ, για τις παγκόσμιες ικανότητες παραγωγής χάλυβα.

2.4. Στην πρόταση προβλέπονται εξαιρέσεις από την υποχρέωση περισυλλογής στοιχείων για τα κράτη μέλη των οποίων η χαλυβουργία αντιπροσωπεύει κάτω από το 1 % της συνολικής αξίας της χαλυβουργίας της Κοινότητας, όπως επίσης προβλέπεται η εξαίρεση από την παροχή στοιχείων των επιχειρήσεων με λιγότερο από 50 άτομα.

2.5. Προβλέπεται επίσης η ενίσχυση της Επιτροπής από την επιτροπή στατιστικού προγράμματος, που συγκροτήθηκε με την απόφαση 89/382/ΕΟΚ-Euratom. Επιπλέον, εντός 5 ετών (άρθρο 9 της πρότασης Κανονισμού) από την έναρξη ισχύος του κανονισμού, προβλέπεται η υποβολή στο Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο ενδιάμεσης έκθεσης αξιολόγησης των αποτελεσμάτων και ενδεχόμενων προτάσεων για νέες δράσεις.

3. Πλαίσιο αναφοράς

3.1. Μετά τη λήξη της Συνθήκης ΕΚΑΧ, στις 23 Ιουλίου 2002, το σύστημα συλλογής των στοιχείων παραγωγής χάλυβα στην Ευρωπαϊκή Ένωση, που έως τώρα διέπετο από στατιστικό σύστημα, που οριζόταν σε στενή συνεργασία με τις οργανώσεις των παραγωγών, των καταναλωτών και των εμπόρων χάλυβα, προκειμένου να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις πρόβλεψης των παραγωγικών τάσεων και της αγοράς, πρόκειται να καταργηθεί.

3.2. Παραμένει ωστόσο η αναγκαιότητα ενός συστήματος επισήμανσης της παραγωγής αυτής, που να βασίζεται σε στατιστικές έρευνας. Αυτή η αναγκαιότητα προκύπτει ειδικότερα από:

3.2.1. την σπουδαιότητα της παραγωγής και τη σημασία της ευρωπαϊκής βιομηχανίας, που διασφαλίζει το ένα πέμπτο της παγκόσμιας παραγωγής δηλαδή περίπου 160 εκατομμύρια τόνους το χρόνο (ΕΕ-15), με περίπου 300 παραγωγικές επιχειρήσεις και σχεδόν 280000 άτομα προσωπικό,

3.2.2. την απαίτηση για αξιολόγηση των ενδεχόμενων ανεπαρκών ή υπερβολικών παραγωγών (για τον χαλυβουργικό τομέα γενικά, ή για ειδικές κατηγορίες προϊόντων), είτε για την παροχή έγκυρων στοιχείων στους επενδυτές, για τον εκσυγχρονισμό και τον εξορθολογισμό της βιομηχανίας, είτε για να επιτραπεί η συνειδητή δράση κατά τις διεθνείς εμπορικές διαπραγματεύσεις,

3.2.3. τα ειδικά χαρακτηριστικά της χαλυβουργίας, η οποία χαρακτηρίζεται από σημαντικές κυκλικές διακυμάνσεις και ειδικότερα από την εμφάνιση ταχύτατων διακυμάνσεων της ζήτησης έναντι μιας αυστηρής διάρθρωσης της προσφοράς, που συχνά στο παρελθόν οδήγησαν σε κρίση της ίδιας της βιομηχανίας,

3.2.4. την αναγκαιότητα για αξιολόγηση της ενεργειακής κατανάλωσης, και των σχετικών εκπομπών CO2, που αντιδιαστέλλει τα διαφορετικά συστήματα παραγωγής χάλυβα,

3.2.5. την σημασία της τροφοδότησης και επαλήθευσης του δικτύου ελέγχου των παγκόσμιων ικανοτήτων παραγωγής χάλυβα, βάσει στοιχείων του ΟΟΣΑ, ώστε να διασφαλίζεται ότι τα κοινοτικά στατιστικά στοιχεία μπορούν πλήρως να ενσωματωθούν στα αντίστοιχα του ΟΟΣΑ,

3.2.6. την διεύρυνση της Ένωσης σε δέκα υποψήφιες χώρες, ειδικότερα εκείνες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, που είναι ιδιαίτερα δραστήριες στον τομέα αυτό, όπως η Πολωνία, η Ουγγαρία και η Δημοκρατία της Τσεχίας. Αξίζει να σημειωθεί ότι η κατάσταση διαφέρει αισθητά από χώρα σε χώρα και χρειάζεται συνεπώς να προσδιορισθεί μια στρατηγική αναδιάρθρωσης που θα οδηγήσει σε επίπεδο βιώσιμης οικονομικής παραγωγής, ως προϋπόθεση για την επιβίωση της χαλυβουργίας, χωρίς κρατικές παρεμβάσεις,

3.2.7. το γεγονός ότι πρέπει να υπάρχουν δείκτες δραστηριότητας, όχι μόνο από την άποψη της παραγωγής αλλά επίσης του όγκου και των τάσεων κατανάλωσης, καθώς και του εσωτερικού και εξωτερικού εμπορίου και της αξίας των αποθεμάτων,

3.2.8. την υλοποίηση της στρατηγικής της Λισαβόνας, που έχει αναγνωρίσει ως κυρίαρχο στόχο τον εκσυγχρονισμό της ευρωπαϊκής οικονομίας, την επιστροφή στην πλήρη απασχόληση και την ενίσχυση της κοινωνικής συνοχής. Εάν η ειδίκευση και επανειδίκευση των ανθρώπινων πόρων είναι ουσιαστική για την ανταγωνιστικότητα της χαλυβουργίας, άλλο τόσο σημαντικός είναι και ο κοινωνικός διάλογος καθώς και η αμοιβαία εμπιστοσύνη σε κοινές ενέργειες που μπορούν να βασίζονται σε ένα συνεκτικό πλαίσιο αξιόπιστων και συστηματικών στατιστικών επισημάνσεων, από την άποψη επίσης της απασχόλησης προκειμένου να αντιμετωπισθούν οι αλλαγές και οι εξελίξεις της χαλυβουργίας σε μια ανοιχτή και προωθημένη τεχνολογικά αγορά,

3.2.9. την απαίτηση να μην επιβαρύνονται, με υπερβολικές δαπάνες επισήμανσης, συλλογής και μεταβίβασης των στατιστικών στοιχείων, οι ήδη αυξημένες δεσμεύσεις των παραγωγών, των χρηστών, των εμπόρων χάλυβα και των εθνικών και κοινοτικών αρχών, εφαρμόζοντας πλήρως την αρχή της αναλογικότητας όσον αφορά τις ανάγκες στατιστικών δεδομένων.

3.3. Βάσει όσων αναφέρθηκαν πιο πάνω, είναι αναγκαίο, χρησιμοποιώντας συνεκτικά στατιστικά στοιχεία, να διασφαλιστεί ένα ενιαίο και κατάλληλο οργανικό πλαίσιο στο οποίο θα πρέπει να συμπεριληφθούν όλες οι στατιστικές σειρές που αφορούν τον τομέα της χαλυβουργίας, προκειμένου να καταρτιστεί και να εφαρμοστεί μια στρατηγική εκσυγχρονισμού του τομέα, ενόψει της Ευρώπης των 25, που θα διαθέτει τη δυνατότητα να αντιπαραταχθεί θετικά στο διεθνή ανταγωνισμό, με πλήρη εφαρμογή των στόχων της Λισαβόνας, κυρίως όσον αφορά το περιβάλλον, την απασχόληση και την κοινωνική συνοχή.

4. Γενικές παρατηρήσεις

4.1. Η ΕΟΚΕ συμφωνεί με τη γενική διατύπωση της πρότασης της Επιτροπής και τους λόγους που προβάλλει, που αποβλέπουν στη διασφάλιση της διάθεσης σημαντικών στατιστικών στοιχείων για τον χαλυβουργικό τομέα, που θα ικανοποιούν πλήρως τις ανάγκες των θεσμικών υπευθύνων, της βιομηχανίας, του παγκόσμιου δικτύου παραγωγής, του κοινωνικού διαλόγου και των διαδικασιών εκσυγχρονισμού και εξορθολογισμού, ειδικότερα στις υποψήφιες χώρες.

4.2. Κατά την άποψη της ΕΟΚΕ, χρειάζεται ωστόσο να επαληθευθούν οι λειτουργικές δυνατότητες της προτεινόμενης απλοποιημένης επισήμανσης, σε σχέση επίσης με τον κυκλικό χαρακτήρα σε όλο και πιο σύντομο χρονικό διάστημα της ζήτησης χάλυβα, την επακόλουθη αναγκαιότητα έγκυρης διάθεσης των στοιχείων και τις απαιτήσεις των επιχειρήσεων, από την άποψη της επιλογής των επενδύσεων και των παραγωγικών ικανοτήτων στην παγκόσμια αγορά.

4.3. Θα χρειαστεί συνεπώς μια επαρκώς ευρεία μεταβατική φάση (2003 - 2009) προκειμένου να προσδιορισθούν οι δυνατότητες ενσωμάτωσης των διαφόρων στατιστικών συστημάτων (ProdCom, διαρθρωτικοί δείκτες, ετήσια ερωτηματολόγια) σε ένα πλήρες, οργανικό, συνεκτικό και πρόσφορο πλαίσιο, που να είναι επίσης λειτουργικό όσον αφορά τις στρατηγικές για τις μελλοντικές πολιτικές στον τομέα.

4.4. Η αντιστοιχία των προτεινόμενων ερωτηματολογίων ειδικότερα στο θέμα των καταναλώσεων και του ενεργειακού ισοζυγίου, με τους στόχους καταμέτρησης της αποτελεσματικότητας, εξοικονόμησης και περιβαλλοντικής βιωσιμότητας, μπορεί να είναι ανεπαρκής. Συμπληρωματικές στατιστικές πληροφορίες μπορούν να χορηγηθούν για τον τομέα αυτό, στα πλαίσια των δραστηριοτήτων επισήμανσης, από την ευρωπαϊκή υπηρεσία περιβάλλοντος. Αυτές οι συμπληρωματικές επισημάνσεις θα πρέπει να συγκροτηθούν στο οργανικό πλαίσιο για το οποίο γίνεται λόγος στο σημείο 4.3.

4.4.1. Οι πληροφορίες για την κατανάλωση χάλυβα εκ μέρους των τομέων χρήσης είναι ουσιαστικές τόσο για τους καταναλωτές όσο και για τους παραγωγούς. Ένα πιο σαφές πλαίσιο προοπτικών για την κατανάλωση και την παραγωγή χάλυβα θα συμβάλει στην ύπαρξη δεικτών που είναι ικανοί να προβλέψουν την εξέλιξη του τομέα, καθιστώντας έτσι δυνατή την λήψη έγκαιρων αποφάσεων από τους πολιτικούς υπεύθυνους. Θα πρέπει επίσης να υπάρχουν και ορισμένοι δείκτες δραστηριότητας, κατανεμημένοι ανά χώρα και τύπο προϊόντος, καθώς και δείκτες που σχετίζονται με τους τομείς απορρόφησης της πωλούμενης παραγωγής καθώς και με τα στοιχεία πρόβλεψης των παραγγελιών.

4.4.2. Η συλλογή των στοιχείων αυτών μπορεί να μην επιβαρύνει το Εurostat αλλά να πραγματοποιηθεί μέσω της δραστηριότητας επισήμανσης και ανάλυσης των υπηρεσιών της Επιτροπής, ειδικότερα της Γενικής Διεύθυνσης "Επιχειρήσεις" που κατά τη γνώμη της η ΕΟΚΕ θα πρέπει να προβαίνει σε περιοδική και συντονισμένη ανάλυση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής χαλυβουργίας, ειδικότερα στις νέες χώρες μέλη. Στην ανάλυση αυτή θα μπορούν επίσης να περιέχονται και η εξέλιξη της πορείας και οι ανάγκες του τομέα σε ό,τι αφορά την απασχόληση.

4.5. Ο συγχρονισμός των διαφόρων συστημάτων ανάλυσης και στατιστικής επισήμανσης, είναι αναγκαίος για να υπάρξει ένα αποτελεσματικό πλαίσιο επισήμανσης και πρόβλεψης για τον κοινωνικό διάλογο, καθώς και για τις κοινές δράσεις των κοινωνικών εταίρων, και γι' αυτό θα πρέπει να προβλεφθεί ρητώς.

4.6. Οι χώρες πρόσφατης ένταξης και οι στατιστικές για τις μελλοντικές κοινοτικές πολιτικές που τις αφορούν, δεν αναφέρονται στην πρόταση. Ως προς το θέμα αυτό είναι αναγκαία μια στοχοθετημένη δράση, λαμβάνοντας υπόψη ότι από τις αρχές της δεκαετίας '90 το στατιστικό "corpus" των χωρών της κεντροανατολικής Ευρώπης υπέστη τα αποτελέσματα της μετάβασης από προγραμματισμένες οικονομίες σε μεταβατικές οικονομίες και θα πρέπει να αποκτήσει νέες διαρθρώσεις: η ανάπτυξη των διοικητικών ικανοτήτων των χωρών νέας ένταξης αποτέλεσε εξάλλου αντικείμενο προσοχής και χορήγησης πρόσθετων πόρων εκ μέρους του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Κοπεγχάγης το Δεκέμβριο του 2002.

5. Γενικές παρατηρήσεις

5.1. Η ΕΟΚΕ συμφωνεί με την αναγκαιότητα να υποβληθεί ενδιάμεση έκθεση εντός πέντε ετών από την υιοθέτηση του Κανονισμού, θεωρώντας ότι η περίοδος αυτή είναι επαρκώς εκτεταμένη για να είναι ουσιαστική. Το περιεχόμενο της έκθεσης πρέπει να αποτελέσει αντικείμενο προληπτικής επαλήθευσης από κοινού με τις επιχειρήσεις, τους κοινωνικούς εταίρους και τους ενδιαφερόμενους χρήστες. Η έκθεση αυτή δεν θα πρέπει να υποβληθεί μόνο στο Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο αλλά επίσης στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή.

5.2. Σύμφωνα με την ΕΟΚΕ είναι σημαντικό να προσδιοριστούν με σαφήνεια και να αναφερθούν τα κριτήρια των στοιχείων που αναφέρονται στα ερωτηματολόγια τα οποία οι εθνικές στατιστικές υπηρεσίες θα πρέπει να χειριστούν και μεταβιβάσουν στο Εurostat προκειμένου να διασφαλιστεί η ομοιογένεια, η αξιοπιστία και ο έγκαιρος χαρακτήρας των δεδομένων, κυρίως σε σχέση με την αναγκαία αναβάθμιση των δημόσιων διοικήσεων των χωρών νέας ένταξης.

5.3. Στο παράρτημα σχετικά με τις "ετήσιες στατιστικές του ισοζυγίου απορριμμάτων, χάλυβα και χυτοσιδήρου" σε ορισμένες μεταφράσεις γίνεται αναφορά (υποπαράγραφος 1010 και υποπαράγραφος 1070) σε "μηνιαία" στοιχεία αποθεμάτων ενώ αντιθέτως πρόκειται για ετήσια στοιχεία: κατά την άποψη της ΕΟΚΕ αυτό πρέπει να διορθωθεί και να ενοποιηθεί από γλωσσική άποψη. Το ίδιο ισχύει και σε άλλες περιπτώσεις (βλέπε κώδικα 3210 στα αγγλικά και στα γαλλικά).

5.4. Τα στοιχεία για την παραγωγή και τις πωλήσεις που είναι ενσωματωμένα στο σύστημα ProdCom και τα αντίστοιχα στοιχεία για τις νέες παραγγελίες (που δεν είναι αλλά θα πρέπει να αποτελέσουν αντικείμενο της ετήσιας έκθεσης για την ανταγωνιστικότητα του τομέα που αναφέρεται στο σημείο 4.4.1) όπως επίσης τα στοιχεία για τους δείκτες δραστηριότητας σχετικά με τις προβλέψεις των τομέων χρήσης χάλυβα, θα πρέπει να συγχρονισθούν και να τεθούν στη διάθεση των υπευθύνων για τις οικονομικές και κοινωνικές αποφάσεις του τομέα καθώς και των διαφόρων παραγόντων του κοινωνικού διαλόγου όπως και της οργανωμένης κοινωνίας των πολιτών.

5.5. Ειδικότερα, σε ό,τι αφορά τις στατιστικές για την απασχόληση και την αγορά εργασίας στις χώρες της Κεντρικής Ευρώπης οι "χρονολογικές σειρές ανά χώρα" θα πρέπει να συμπεριλάβουν στη στήλη "απασχόληση ανάλογα με την οικονομική δραστηριότητα" ειδική στήλη για τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα. Τα στοιχεία για την απασχόληση στον τομέα θα πρέπει στη συνέχεια να αναλυθούν επαρκώς προκειμένου να επιτραπούν οι αναγκαίες παρεμβάσεις για την ειδίκευση και επανειδίκευση των ανθρώπινων πόρων εκ μέρους των κοινοτικών διαρθρωτικών ταμείων.

5.6. Η ΕΟΚΕ κρίνει σκόπιμο να ενταχθούν δύο νέες αιτιολογικές σκέψεις με τα ακόλουθα κείμενα:

5.6.1. "λαμβάνοντας υπόψη την αναγκαιότητα ύπαρξης πλήρους, οργανικού, πρόσφορου και λειτουργικού πλαισίου στις στρατηγικές για τις μελλοντικές πολιτικές του τομέα με στόχο επίσης τον κοινωνικό διάλογο, που θα περιλαμβάνει τα βασικά στατιστικά δεδομένα σύμφωνα με σαφή και προσδιορισμένα κριτήρια, και με ικανοποιητικό επίπεδο αποσύνδεσης, κυρίως για τις χώρες νέας ένταξης"

5.6.2. "λαμβάνοντας υπόψη τη σκοπιμότητα σύνταξης συντονισμένης περιοδικής ανάλυσης για την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής βιομηχανίας σιδήρου και χάλυβα στην οποία θα πρέπει να περιλαμβάνονται συμπληρωματικά στοιχεία με δείκτες δραστηριότητας και προβλέψεις, για την πορεία της απασχόλησης και της περιβαλλοντικής βιωσιμότητας, σύμφωνα με τη στρατηγική της Λισαβόνας· η ανάλυση αυτή πρέπει να συνταχθεί και χωρίς επιβάρυνση του Εurostat αλλά κυρίως μέσω της δραστηριότητας ανίχνευσης και ανάλυσης των υπηρεσιών και των οργάνων της Επιτροπής, όπως επίσης με την συμβολή που μπορεί να παρέχει η συμβουλευτική επιτροπή βιομηχανικών μεταλλαγών της ΕΟΚΕ με τον κατάλληλο συντονισμό και συγχρονισμό".

6. Συμπεράσματα

6.1. Η ΕΟΚΕ κρίνει ουσιαστική τη σημαντική παρακαταθήκη μεθόδου και θετικών εμπειριών που έχουν ωριμάσει στα πλαίσια της Συνθήκης ΕΚΑΧ και ειδικότερα στα πλαίσια της συμβουλευτικής επιτροπής ΕΚΑΧ, για τις ευρωπαϊκές πολιτικές στα θέματα του άνθρακα και χάλυβα, συμπεριλαμβανομένου του στατιστικού τομέα(3).

6.2. Είναι ουσιαστικό να υπάρξει πλήρης εκμετάλλευση αυτής της παρακαταθήκης εμπειριών για την προώθηση του εκσυγχρονισμού και των ανταγωνιστικών ικανοτήτων και των ικανοτήτων απασχόλησης του χαλυβουργικού τομέα της διευρυμένης σε 25 μέλη ΕΕ προκειμένου το ευρωπαϊκό παραγωγικό σύστημα όλο και περισσότερο να βασίζεται στη γνώση και την περιβαλλοντική βιωσιμότητα, στα πλαίσια μιας ανταγωνιστικής οικονομικής ανάπτυξης, μεγαλύτερης και καλύτερης απασχόλησης καθώς και μεγαλύτερης κοινωνικής συνοχής, όπως αναφέρεται στη στρατηγική της Λισαβόνας.

6.3. Η ΕΟΚΕ κρίνει ότι, για να υπάρξει αποτελεσματική δράση στην κατεύθυνση αυτή είναι αναγκαίο να μπορεί κανείς να βασιστεί σε ένα πλήρες, συνεκτικό και αξιόπιστο σύστημα στατιστικών επισημάνσεων και προβλέψεων, προκειμένου επίσης να προωθηθεί ο ανοιχτός κοινωνικός διάλογος, με τον οποίο θα μπορούν να συνδεθούν οι διάφοροι παράγοντες της οργανωμένης κοινωνίας των πολιτών, καθώς και αποτελεσματικές κοινές δράσεις, από την σκοπιά της παραγωγής και της απασχόλησης και στις υποψήφιες χώρες.

6.4. Σχετικά η ΕΟΚΕ υπογραμμίζει τη σημασία του ρόλου που μπορεί να διαδραματίσει η δική της συμβουλευτική επιτροπή βιομηχανικών μεταλλαγών, εκμεταλλευόμενη την εμπειρία των δικών της μελών και ειδικότερα των εκπροσώπων των επαγγελματικών και συνδικαλιστικών οργανώσεων του τομέα που συμμετέχουν σ' αυτήν για την κατάρτιση και εφαρμογή από κοινού με τις αρμόδιες ευρωπαϊκές, εθνικές και περιφερειακές αρχές μιας στρατηγικής ανταγωνιστικού εκσυγχρονισμού του χαλυβουργικού τομέα της διευρυμένης Ευρώπης.

6.5. Ο ανταγωνιστικός αυτός εκσυγχρονισμός έχει ως τώρα επιτυχώς υλοποιηθεί μέσω των κοινών προσπαθειών των οικονομικών και κοινωνικών παραγόντων του τομέα αλλά και των κυβερνητικών αρχών, χάρις επίσης στους μηχανισμούς που η Συνθήκη ΕΚΑΧ, η οποία λήγει τώρα, έθεσε στη διάθεσή τους. Η ΕΟΚΕ υποδεικνύει ότι τα μέσα διαρθρωτικής πολιτικής και συνοχής όπως επίσης τα άλλα μέσα που ενεργοποιούνται βάσει επίσης διαρθρωμένων και έγκαιρων στατιστικών επισημάνσεων, πρέπει να είναι ανάλογα με τις στρατηγικές που θα πρέπει να εφαρμοστούν, όπως επίσης ότι πρέπει να υπάρξει όλο και μεγαλύτερος συντονισμός μεταξύ των πολιτικών, των μέσων και των υπηρεσιών της Επιτροπής προκειμένου το σύστημα παραγωγής σιδήρου και χάλυβα της Ευρώπης των 25 να είναι όλο και πιο ανταγωνιστικό στην παγκόσμια αγορά στα πλαίσια μιας βιώσιμης ανάπτυξης που δημιουργεί απασχόληση.

Βρυξέλλες, 26 Μαρτίου 2003.

Ο Πρόεδρος

της Ευρωπαϊκής Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Roger Briesch

(1) Γνωμοδότηση για τα "Αποτελέσματα της διεύρυνσης της Ενώσεως στην Ενιαία Αγορά", EE C 85 της 8.4.2003. Γνωμοδότηση για τον "Οικονομικό και κοινωνικό αντίκτυπο της διεύρυνσης στις υποψήφιες χώρες", EE C 85 της 8.4.2003. Γνωμοδότηση για την "Απασχόληση και κοινωνική κατάσταση στις υποψήφιες χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης", ΕΕ C 193 της 10.7.2001, σ. 87.

(2) Ως παραγωγική ικανότητα εννοείται η μέγιστη δυνατή παραγωγή.

(3) Βλέπε το ψήφισμα της Συμβουλευτικής Επιτροπής ΕΚΑΧ για τις στατιστικές άνθρακα και χάλυβα της 10ης Απριλίου 2002.