9. 6. 81 Επίσημη Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 'Αριθ. C J 38/47 
Γνώμη γιό την πρόταση οδηγίας τοϋ Συμβουλίου περί τροποποιήσεως της οδηγίας 
72/464/ΕΟΚ περί των φόρων, πλην των φόρων κύκλου εργασιών, οί όποιοι επιβαρύ­
νουν την κατανάλωση των επεξεργασμένων καπνών 
Τό κείμενο πού αποτελεί αντικείμενο αυτής της γνώμης δημοσιεύεται στην Επίσημη 
Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων αριθ. C 264 της 11ης 'Οκτωβρίου 1980 σε­
λίδα 6. 
Α. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΗΣ 
Τό Συμβούλιο αποφάσισε στίς 11 'Ιουλίου 1980 νά συμβουλευθεί, σύμφωνα μέ τίς 
διατάξεις των άρθρων 99, 100 καί 198 της Συνθήκης περί ιδρύσεως τής Ευρωπαϊκής 
Οικονομικής Κοινότητος, τήν Οικονομική καί Κοινωνική Επιτροπή γιά τήν ανω­
τέρω πρόταση. 
Β. ΓΝΩΜΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
Ή Οικονομική καί Κοινωνική 'Επιτροπή διαμόρφωσε τή γνώμη της γιά τό προανα­
φερθέν θέμα κατά τήν 185η σύνοδο τής ολομελείας της, πού έλαβε χώρα στίς Βρυ­
ξέλλες, στίς 25 καί 26 Φεβρουαρίου 1981. 
Τό κείμενο αυτής τής γνώμης είναι τό ακόλουθο : 
Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ, 
"Εχοντας υπόψη τή Συνθήκη περί ιδρύσεως τής Ευ­
ρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητος, καί ιδίως τά 
άρθρα 99, 100 καί 198, 
"Εχοντας υπόψη τήν επιστολή της 11ης 'Ιουλίου 
1980 μέ τήν οποία τό Συμβούλιο των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων ζητεϊ τή γνώμη της Οικονομικής καί 
Κοινονικής Επιτροπής γιά τήν «Πρόταση οδηγίας 
τοϋ Συμβουλίου περί τροποποιήσεως τής οδηγίας 
72/466/ΕΟΚ περί των φόρων, πλην των φόρων κύ­
κλου εργασιών, οί όποιοι επιβαρύνουν τήν κατανά­
λωση των επεξεργασμένων καπνών», 
"Εχοντας υπόψη τόν εσωτερικό της κανονισμό καί 
ιδίως τά άρθρα 22, 46 καί 47, 
"Εχοντας υπόψη τήν απόφαση τοϋ προέδρου της 
τής 13ης Αυγούστου 1980 πού επιβεβαιώθηκε αργό­
τερα άπό τό Προεδρείο της στίς 23 Σεπτεμβρίου 
1980 περί αναθέσεως στό τμήμα οικονομικών υπο­
θέσεων τήν κατάρτιση γνώμης έπί τοϋ θέματος, 
"Εχοντας υπόψη τίς προηγούμενες γνώμες της γιά 
τά στάδια εναρμονίσεως τών έμμεσων φόρων στά 
επεξεργασμένα καπνά, 
"Εχοντας υπόψη τήν εισήγηση τοϋ κ. MILLER, ει­
σηγητού, 
"Εχοντας υπόψη τή γνώμη πού εξέδωσε τό τμήμα 
οικονομικών υποθέσεων κατά τή συνεδρίαση του 
τής 20ής 'Ιανουαρίου 1981, "Εχοντας υπόψη τίς αποφάσεις της τής 25ης Φε­
βρουαρίου 1981, κατά τήν 185 σύνοδο τής ολομε­
λείας της στίς 25 καί 26 Φεβρουαρίου 1981, 
ΥΙΟΘΕΤΗΣΕ 
ομόφωνα 
ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΓΝΩΜΗ : 
1. Ή εναρμόνιση τών έμμεσων φόρων παραμένει 
ένα ουσιαστικό στοιχείο στην εξέλιξη τής Κοινό­
τητος προς μία πλήρη οικονομική καί νομισματική 
ένωση. Έάν ή Κοινότης καλείται νά γίνει ορι­
στικά, μέ τήν πλήρη έννοια τοϋ όρου, μία κοινή 
αγορά πού νά έχει τά χαρακτηριστικά μιας εθνικής 
άγορας, πρέπει νά εναρμονισθεί τό σύστημα έμμε­
σης φορολογίας κατά τρόπο πού νά μή δημιουργεί 
στρεβλώσεις στον ανταγωνισμό στό εσωτερικό 
τών διαφόρων εθνικών αγορών καί νά μήν εμποδί­
ζει τήν ελεύθερη κυκλοφορία στην Κοινότητα τών 
προϊόντων στά όποια οί φόροι αυτοί εφαρμόζο­
νται. 
2. 'Από τότε πού ή 'Επιτροπή υιοθέτησε τήν προη­
γούμενη γνώμη γιά τους φόρους πού επιβαρύνουν 
τόν καπνό, ή 'Επιτροπή τών ΕΚ έκανε ένα σημα­
ντικό βήμα στον τομέα τής φορολογικής εναρμονί­
σεως χάρη στην έκδοση τής οδηγίας τοϋ Συμβου­
λίου 77/388/ΕΟΚ. Ή έκτη αύτη οδηγία περί εναρ­
μονίσεως τοϋ ΦΠΑ προβλέπει τήν θέσπιση κοινών 
κανόνων γιά τήν εφαρμογή τοϋ φόρου αύτοϋ, κα­
θώς καί μία ενιαία βάση γιά τόν υπολογισμό αυτό. 
Οί ειδικοί φόροι καταναλώσεως έπί τοϋ καπνοϋ 
πάντως παραμένουν ό μοναδικός τομέας έμμεσων 
'Αριθ. CI 38/48 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 9.6.81 
φόρων πού υπάρχει στην Κοινότητα στον όποιο 
έχει σημειωθεί κάποια πρόοδος μέχρι σήμερα γιά 
τήν εναρμόνιση των φορολογικών δομών. 
3. Όσον άφορα τόν καπνό, ή Επιτροπή σημειώ­
νει μέ ικανοποίηση τήν έκδοση στίς 18 Νοεμβρίου 
1978 τής οδηγίας τοϋ Συμβουλίου 79/32/ ΕΟΚ περί 
τοϋ καθορισμοί! καί της ταξινομήσεως, γιά φορο­
λογικούς λόγους, των διαφόρων ειδών επεξεργα­
σμένων κάπνων : σιγαρέττα, καπνός καπνίσματος 
κλπ. Ή οδηγία αυτή είναι μία αναγκαία εισαγωγή 
γιά κάθε οδηγία περί καθορισμού ενός εναρμονι­
σμένου συστήματος φορολογήσεως των επεξεργα­
σμένων καπνών έκτος άπό τά σιγαρέττα, καί απο­
τελεί άφ' εαυτού μέτρια μέν άλλα χαρακτηριστική 
συμβολή στην εξάλειψη ενός εμποδίου στίς συναλ­
λαγές ορισμένων κατηγοριών επεξεργασμένων κα­
πνών μεταξύ τών χωρών της Κοινότητος. 
4. Στην πρώτη οδηγία τού Συμβουλίου περί της 
εναρμονίσεως τών φόρων έπί τών καπνών (72/ 
424/ΕΟΚ), αποφασίσθηκε ότι ό ειδικός φόρος κα­
ταναλώσεως έπί τών σιγαρέττων στην Κοινότητα 
πρέπει νά περιλαμβάνει ένα πάγιο στοιχείο (ένα 
σταθερό ποσό άνά 1 000 σιγαρέττα) καί ένα ανα­
λογικό στοιχείο υπολογιζόμενο συναρτήσει τής τι­
μής λιανικής πωλήσεως. Τό προοίμιο της οδηγίας 
υπογραμμίζει τή σημασία τού ελεύθερου ανταγωνι­
σμού. Ή διαδικασία φορολογικής εναρμονίσεως 
προβλέπεται κατά τρόπο ώστε νά εξαλειφθούν προ­
οδευτικά άπό τό φορολογικό σύστημα οι παράγο­
ντες πού ενδέχεται νά εμποδίζουν τήν ελεύθερη κυ­
κλοφορία τών προϊόντων καί νά νοθεύουν τους 
όρους ανταγωνισμού τόσο σέ εθνικό όσο καί σέ 
κοινοτικό επίπεδο, προκειμένου νά εξαλειφθούν 
οριστικά στό τελικό στάδιο της εναρμονίσεως. 
5. Τό άρθρο 4.3 της πρώτης οδηγίας προβλέπει 
έξαλλου ότι στό τελικό στάδιο : 
— πρέπει νά ορισθεί ή ϊδια σχέση μεταξύ τού πα­
γίου καί τού αναλογικού στοιχείου, 
γεγονός πού μπορεί νά πραγματοποιηθεί κατά 
τρόπο ώστε: 
— «τό άνοιγμα τών τιμών λιανικής πωλήσεως ν' 
αντανακλά κατά δίκαιο τρόπο τή διαφορά τών 
τιμών διαθέσεως τών καπνοβιομηχάνων. Κατά 
τήν κατάρτιση τών προτάσεων γιά τά προσεχή 
στάδια εναρμονίσεως, ή Επιτροπή τών ΕΚ 
ώφειλε νά λάβει υπόψη τίς δύο αυτές διατάξεις. 
6. Γιά τό δεύτερο στάδιο εναρμονίσεως, ή Επι­
τροπή τών ΕΚ πρότεινε τή μείωση τών ορίων εντός 
τών οποίων τά Κράτη μέλη έχουν τή δυνατότητα 
νά μεταβάλλουν τό συνδυασμό τού παγίου φόρου 
καί τού αναλογικού φόρου καπνού. Τό Συμβούλιο 
δέχθηκε ότι τό πάγιο στοιχείο κατά τό δεύτερο 
στάδιο της εναρμονίσεως πού άρχισε νά ισχύει άπό 
τήν 1η Ιουλίου 1978 καί καλύπτει τήν περίοδο μέ­
χρι τό τέλος τού 1980, δέν πρέπει νά είναι ούτε κα­
τώτερο άπό 5 ο/ο, οϋτε ανώτερο άπό τό 55 °/ο τοϋ 
ποσού τού συνολικού φόρου (ειδικός φόρος κατα­
ναλώσεως + Φ Π Α) πού επιβάλλεται έπί τών σιγα­ρέττων, της περισσότερο ζητουμέμενης κατηγορίας 
τιμών σέ κάθε χώρα. Πάντως ή 'Επιτροπή δέν έχει 
υποβάλλει προτάσεις σ' ότι άφορα τήν τελική διάρ­
θρωση φορολογίας στην οποία πρέπει νά καταλή­
ξει ή διαδικασία συγκλίσεως, καί δέν υπήρξε συμ­
φωνία έπ' αυτού τού σημείου κατά τίς συζυτήσεις 
πού έλαβαν χώρα στό Συμβούλιο γιά τό δεύτερο 
στάδιο εναρμονίσεως. Ό βασικός λόγος γιά τή μή 
επίτευξη συμφωνίας είναι ότι δέν υπήρξε (καί 
ακόμη δέν υπάρχει) κανένας συμβιβασμός στην 
Κοινότητα γιά τήν ερμηνεία πού πρέπει νά δοθεί 
στή λέξη «δίκαιος» τού άρθρου 4.3 της πρώτης 
οδηγίας καί κατά συνέπεια υπάρχει διχογνωμία 
γιά τό τί πρέπει νά είναι μία «δίκαιη» σχέση με­
ταξύ τού παγίου φόρου καί τού αναλογικού φόρου 
καπνού. 
7. Στή γνώμη της Οικονομικής καί Κοινωνικής 
'Επιτροπής πού εκδόθηκε κατά τό 1976, είχε κληθεί 
ή 'Επιτροπή τών ΕΚ νά υποβάλλει τό συντομότερο 
δυνατό καί κατά τή διάρκεια τού δεύτερου σταδίου 
εναρμονίσεως, προτάσεις γιά τό τελικό στάδιο 
εναρμονίσεως. Ή 'Επιτροπή πρόσθεσε πάντως ότι 
ήταν δικαιολογημένη ή συνέχιση διεξοδικών μελε­
τών προτού διατυπωθούν παρόμοιες προτάσεις, καί 
ότι οι μελέτες αυτές θά έπρεπε νά περιλαμβάνουν 
μία πλήρη αξιολόγηση τών οικονομικών καί κοι­
νωνικών συνεπειών, όχι μόνο τής φορολογικής 
διαρθρώσεως άλλα επίσης καί πολλών άλλων εμπο­
δίων πού αντιτίθενται σέ ϊσους καί δίκαιους όρους 
ανταγωνισμού στην κοινοτική αγορά. 'Η Επι­
τροπή θεωρούσε ότι ελλείψει τέτοιας δράσεως, ή 
εναρμόνιση μόνο στό φορολογικό τομέα θά μπο­
ρούσε μάλλον νά αυξήσει τίς στρεβλώσεις ανταγω­
νισμού στό εσωτερικό τής Κοινότητος παρά νά τίς 
μειώσει. 
8. Γιά ένα τρίτο στάδιο εναρμονίσεως τό όποιο 
θά κάλυπτε τήν περίδο άπό τήν 1η Ιανουαρίου 
1981 μέχρι τό τέλος τού 1981 (*), ή 'Επιτροπή τών 
ΕΚ πρότεινε τόν καθορισμό τού παγίου στοιχείου 
τού ειδικού φόρου καταναλώσεως, έπεκφρασμένου 
σέ ποσοστό τού συνολικού φόρου (ειδικός φόρος 
καταναλώσεως + Φ ΠΑ) στην περισσότερο ζητού­
μενη κατηγορία τιμών ώς έξης : 
— κατά τό 1981 καί τό 1982 : όχι μικρότερο άπό 
5 °/ο καί μεγαλύτερο άπό τό 55 ο/ο (όπως στό 
παρόν στάδιο), 
— κατά τό 1983 καί τό 1984 : όχι μικρότερο άπό 
τό 7,5 °/ο καί μεγαλύτερο άπό τό 42,5 °/ο, 
— κατά τό 1985 καί τό 1986 : όχι μικρότερο άπό 
τό 10 °/ο καί μεγαλύτερο άπό τό 35 °/ο. 
(*) 'Επειδή τό Συμβούλιο δέν ήταν σέ θέση νά λάβει από­
φαση έπί της προτάσεως αυτής πριν άπό τήν 31η Δε­
κεμβρίου 1980, εξέδωσε μία απόφαση την 22α Δεκεμ­
βρίου 1980 (αριθ. 80/1275/ΕΟΚ — ΕΕ αριθ. L 375 της 
31ης Δεκεμβρίου 1980). Ή απόφαση αύτη παρατείνει 
τό δεύτερο στάδιο μέχρι τήν 30ή 'Ιουνίου 1981. Στή 
γνώμη της της 10ης Δεκεμβρίου 1980, ή 'Επιτροπή εξέ­
φρασε τήν επιδοκιμασία της γιά τήν προτεινόμενη πα­
ράταση τοΰ δεύτερου σταδίου. 
9. 6. 81 Επίσημη Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 'Αριθ. C 138/49 
9. Ή Επιτροπή των ΕΚ δέν έχει ακόμη υποβάλ­
λει επίσημες προτάσεις γιά τό τελικό στάδιο εναρ­
μονίσεως. Θεωρεί ότι θά ήταν πρόωρο νά καθορι­
σθεί άπό τώρα ό τελικός στόχος, εννοουμένου ότι 
θά απαιτηθεί οπωσδήποτε μία μακρά περίοδος 
προσαρμογής πρίν καταστεί δυνατό νά καταλή­
ξουμε κάπου καί ότι οι αγορές σιγαρέττων ορισμέ­
νων Κρατών μελών βρίσκονται στό παρόν στάδιο 
σέ ταχεία εξέλιξη. 'Αναγνωρίζει πάντως, οτι δέν εί­
ναι δυνατόν νά αναμένεται άπό τήν Κοινότητα νά 
κινηθεί περισσότερο προς τήν κατεύθυνση αυτή 
χωρίς νά έχει αίσθηση τής κατευθύνσεως, καί προ­
τείνει κατά συνέπεια μία πιθανή φορολογική διάρ­
θρωση πού προορίζεται νά αποτελέσει «σημείο 
αναφοράς» γιά τό τελικό στάδιο καί νά μειώσει 
έτσι τήν αβεβαιότητα ώς προς τόν επιδιωκόμενο 
στόχο. Υποδεικνύει οτι στό τελικό στάδιο τό πά­
γιο στοιχείο θά έπρεπε νά αντιπροσωπεύει τό 20 ο/ο 
τοΰ συνολικού φόρου πού λαμβάνεται άπό τά σι-
γαρέττα της περισσότερο ζητούμενης κατηγορίας 
τιμής σέ κάθε χώρα. 
10. Σέ περίπτωση πού τό Συμβούλιο θά έδέχετο 
τίς παροϋσες προτάσεις, τά Κράτη μέλη δέν θά 
ήσαν φυσικά δεσμευμένα επίσημα μέ τόν τελικό 
στόχο πού προτείνεται άπό τήν Επιτροπή των ΕΚ. 
'Αλλά σέ περίπτωση πού τό Συμβούλιο, τόν έκανε 
αποδεκτό, θά είχε λάβει τότε τό Συμβούλιο, κατά 
τήν άποψη της Οικονομικής καί Κοινωνικής Επι­
τροπής, μία απόφαση ή οποία λογικά θά οδηγούσε 
σέ μία φορολογική διάρθρωση πού θά περιλάμβανε 
στό τελικό στάδιο εναρμονίσεως ένα πάγιο στοι­
χείο 20 ο/ο. 
11. "Εχοντας υπόψη τίς πληροφορίες πού διαθέ­
τει, ή 'Επιτροπή δέν μπορεί νά δεχθεί ένα τέτοιο 
αποτέλεσμα σάν επιθυμητή κατάληξη. Έξ όσων 
γνωρίζει, τά συμπεράσματα της 'Επιτροπής των ΕΚ 
γιά τό τί θά ήταν κατάλληλο γιά τό τελικό στάδιο, 
δέν βασίζονται σέ μελέτες πού έκρινε στη γνώμη 
της τοΰ 1976 ή Επιτροπή οτι είναι απαραίτητες. Ή 
ίδια ή Επιτροπή των ΕΚ αναγνωρίζει στό επεξηγη­
ματικό της υπόμνημα οτι τά συμπεράσματα αυτά 
βασίζονται σέ μία μερική προσέγγιση πού βασίζε­
ται σέ γενικές υποθέσεις. 
12. Ή 'Επιτροπή έξαλλου διαφωνεί μέ τήν πρό­
ταση της 'Επιτροπής των ΕΚ στό μέτρο πού ή πρό­
ταση αυτή βασίζεται στην αρχή μιας προοδευτικής 
τροποποιήσεως των σταθερών σχέσεων (μεγίστη 
καί ελαχίστη σχέση) μεταξύ τοΰ σταθερού πάγιου 
στοιχείου καί τοΟ αναλογικού στοιχείου φόρου. 
13. Στή γνώμη της πού εκδόθηκε κατά τό 1976 ή 
'Επιτροπή αναρωτήθηκε έάν ό καλύτερος τρόπος 
γιά τήν εναρμόνιση των φόρων πού λαμβάνονται 
άπό τά σιγαρέττα στην Κοινότητα δέν θά ήταν ή 
επίτευξη της ίδιας σχέσεως σ' όλα τά Κράτη μέλη 
μεταξύ τοΰ πάγιου καί τοϋ αναλογικού στοιχείου. 
Στά δέκα Κράτη μέλη οί φόροι αντιπροσωπεύουν 
τό 57 ο/ο τουλάχιστον της τιμής των σιγαρέττων. 
Στά επτά άπ' αυτά αντιπροσωπεύουν περισσότερο 
άπό τό 70 ο/ο της τιμής αυτής καί σ' ένα άπ' αυτά (Δανία) τό 88 ο/ο. 'Επειδή αυτά τά επίπεδα φορολο­
γήσεως είναι πολύ υψηλά, τό αναλογικό στοιχείο 
φόρου έχει τή μεγαλύτερη άπό κάθε άλλο στοιχείο 
της φορολογικής διαρθρώσεως επίδραση στους 
όρους ανταγωνισμού. Αυτό οφείλεται στό πολύ 
υψηλό «πολλαπλασιαστικό» αποτέλεσμα τοϋ ανα­
λογικού φόρου στίς τιμές διαθέσεως των καπνοβιο­
μηχάνων. Κάθε μεταβολή τής τιμής εργοστασίου 
πολλαπλασιάζεται πολλές φορές πρίν φτάσει στην 
τιμή λιανικής πωλήσεως. 
14. 'Επειδή ό στόχος είναι ή εξάλειψη των στοι­
χείων τοϋ φορολογικού συστήματος πού νοθεύουν 
καί περιορίζουν τόν ανταγωνισμό, είναι σκόπιμο 
νά κινηθούμε προς τήν εναρμόνιση μάλλον τοϋ 
άναλογικοΰ στοιχείου παρά νά συνεχίσουμε ν' 
ακολουθούμε τήν παρούσα προσέγγιση πού αποτε­
λείται άπό τήν εναρμόνιση τής σχέσεως μεταξύ τοϋ 
άναλογικοΰ καί τοϋ παγίου στοιχείου. 
15. Τό αναλογικό στοιχείο αποτελείται μερικώς 
άπό τόν αναλογικό ειδικό φόρο καταναλώσεως 
καί μερικώς άπό τό φόρο προστιθεμένης άξιας. Ή 
εναρμόνιση τοϋ στοιχείου αύτοϋ συνεπάγεται οτι 
τό ποσοστό άπό συνδυασμό των δύο αυτών φόρων 
θά γινόταν τό ϊδιο σ' ολόκληρη τήν Κοινότητα. Τά 
Κράτη μέλη θά συνέχιζαν νά καθορίζουν ελεύθερα 
τό υψος τοΰ φόρου προστιθεμένης αξίας, άλλα στή 
συνέχεια θά έπρεπε νά καθορίσουν τό ϋψος τοϋ 
άναλογικοΰ ειδικού φόρου καταναλώσεως σ' ένα 
τέτοιο επίπεδο ώστε τό ποσοστό άπό συνδυασμό 
τών δύο φόρων νά είναι σύμφωνο μέ τό επίπεδο 
πού έχει συμφωνηθεί γιά τό σύνολο τής Κοινότη­
τος, θά συνέχιζαν επίσης νά καθορίζουν ελεύθερα 
τό ϋψος τοϋ είδικοϋ φόρου καταναλώσεως καί τό 
δικαίωμα αυτό θά τά επέτρεπε, νά καθορίζουν τή 
φορολογία έπί τών σιγαρέττων σ' ένα επίπεδο πού 
θά έκριναν αναγκαίο γιά τήν ικανοποίηση τών 
εθνικών τους αναγκών σέ θέματα φορολογικών 
εσόδων. 
16. Ή μέθοδος αυτή, χωρίς νά είναι σέ θέση νά 
λύσει όλα τά προβλήματα τά όποια μέχρι σήμερα 
εμπόδισαν τήν εξεύρεση συμβιβαστικής λύσεως 
όσον άφορα τό τελικό στάδιο, θά ήταν προτιμό­
τερη άπό τήν παρούσα προσέγγιση γιά τήν εναρμό­
νιση τής σχέσεως μεταξύ τοϋ άναλογικοΰ καί τοϋ 
παγίου στοιχείου. Μεταξύ άλλων φαίνεται ότι ή 
μέθοδος αυτή θά άποτελοϋσε μία πιό ευέλικτη προ­
σέγγιση στίς συνθήκες μιας διευρυμμένης Κοινότη­
τος. 
17. Ή 'Επιτροπή κατά συνέπεια συνιστά νά τρο­
ποποιηθεί τό άρθρο 4.3 της πρώτης οδηγίας ώς 
έξης : 
«Στό τελικό στάδιο τής εναρμονίσεως της διαρ­
θρώσεως τών φόρων, εφαρμόζεται στά σιγα­
ρέττα σ' όλα τά Κράτη μέλη τό ϊδιο αναλογικό 
ποσοστό φόρου (δηλαδή τό άθροισμα τών πο­
σοστών τοϋ άναλογικοΰ είδικοϋ φόρου κατα­
ναλώσεως καί τοϋ φόρου κύκλου εργατών πού 
υπολογίζονται βάσει τής τιμής λιανικής πωλή-
'Αριθ. C 138/50 Επίσημη Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 9. 6. 81 
σεως), ώστε νά μη προκληθούν στρεβλώσεις 
άνταγωνισμοϋ στίς εθνικές αγορές ούτε νά 
έμποδισθεΐ ή ελεύθερη κυκλοφορία των σιγα-
ρέττων στην Κοινότητα.» 
18. Ή Επιτροπή θεωρεί δτι ό επιδιωκόμενος στό­
χος πρέπει νά είναι μία λύση πού νά συμβιβάζεται 
μέ τήν ανωτέρω σύσταση. Θά έπρεπε μία τέτοια 
λύση λογικά νά μπορεί νά παρουσιασθεί σάν πρα­
κτική λύση αποδεκτή άπό τό σύνολο της Κοινότη­
τος στό τελικό στάδιο της φορολογικής εναρμονί­
σεως. Ή λύση αύτη θά έπρεπε νά λαμβάνει υπόψη 
τά συμφέροντα των επιχειρήσεων πού εφοδιάζουν 
μέ σιγαρέττα τήν αγορά (παραγωγοί καπνού, κα­
πνοβιομήχανοι, εισαγωγείς καί διανομείς), τήν κα­
τάσταση της απασχολήσεως καί τή σημασία της 
εργασίας σ' αυτούς τους τομείς, καθώς καί τά συμ­
φέροντα των καταναλωτών καί τών κυβερνήσεων 
γιά τίς όποιες ο'ι φόροι έπί τού καπνού αντιπροσω­
πεύουν μία πρωταρχικής σημασίας πηγή φορολογι­
κών εσόδων. 
19. Κάθε πρόταση πού θά οδηγούσε στην εξεύ­
ρεση μιας τέτοιας λύσεως πρέπει νά βασίζεται σέ 
μία ολοκληρωμένη κοινωνική καί οικονομική με­
λέτη σύμφωνα μέ τίς συστάσεις πού έγιναν άπό 
τήν Οικονομική καί Κοινωνική Επιτροπή κατά τό 
1976. Ή μελέτη αυτή θά έπρεπε νά λάβει υπόψη 
τουλάχιστον τίς ακόλουθες θεωρήσεις : 
α) Τίς συνέπειες των διαφόρων συνδυασμών τού 
άναλογικοϋ στοιχείου καί τού παγίου στοι­
χείου φόρου : 
— στην κατάσταση της απασχολήσεως στην 
παραγωγή καί τή διανομή τών σιγαρέττων, 
— στους όρους ανταγωνισμού καί τήν αποδο­
τικότητα τών δραστηριοτήτων αυτών στίς 
εθνικές αγορές. 
— στον ανταγωνισμό στίς διακοινοτικές συ­
ναλλαγές, 
χωρίς νά παραμελείται ή εξέλιξη τής πολιτι­
κής ανταγωνισμού σέ κοινοτικό επίπεδο 
όσον άφορα τίς καπνοβιομηχανίες. 
β) Τήν επίδραση της διαρθρώσεως τών ιδικών φό­
ρων καταναλώσεως στό πεδίο επιλογής τού κα­
ταναλωτού. 
γ) Τήν ιδιαίτερη περίπτωση της διεισδύσεως τών 
σιγαρέττων εισαγωγής στη γαλλική καί ιτα­
λική αγορά, καί τίς συνέπειες πού συνεπάγο­
νται γιά τήν καπνοκαλλιέργεια στην Κοινό­
τητα, συμπεριλαμβανομένης καί της Ελλάδος 
λαμβανομένης υπόψη της υπάρξεως πλεονα­
σματικών αποθεμάτων ορισμένων ποικιλιών 
καπνού πού παράγονται στην Κοινότητα. 
δ) Τή σχέση μεταξύ τής αυξήσεως τών φόρων καί 
της αυξήσεως τών τιμών τών σιγαρέττων σέ πε­
ρίπτωση διαφόρων συνδυασμών τού αναλογι­
κού καί τού παγίου φόρου' τή διάρθρωση τών 
φόρων πού θά μπορούσε νά είναι ή πλέον κα­
τάλληλη γιά νά εξασφαλίσει σταθερό εισόδημα 
γιά τό Κράτος, λαμβανομένου υπόψη τού αντα­γωνιστικού χαρακτήρα τής αγοράς σέ θέματα 
τιμών καί τών συνεπειών τού πληθωρισμού έπ' 
αυτής της όψεως τής πολιτικής τών ειδικών φό­
ρων καταναλώσεως. 
20. Ή ολοκλήρωση μιας τέτοιας μελέτης θά απαι­
τήσει περισσότερο χρόνο άπ' αυτόν πού αφήνει ή 
εξαμηνιαία παράταση τού παρόντος σταδίου της 
εναρμονίσεως πού έχει προτείνει ή Επιτροπή τών 
ΕΚ. Προκειμένου νά υπάρξει ό απαιτούμενος χρό­
νος, ή Επιτροπή είναι τώρα υποχρεωμένη νά συ­
στήσει μία νέα παράταση τού παρόντος σταδίου 
(κατά τό όποιο τό πάγιο στοιχείο δέν πρέπει νά εί­
ναι κατώτερο τού 5 ο/ο ούτε ανώτερο τού 55 °/ο τού 
συνολικού φόρου πού επιβαρύνει τά σιγαρέττα της 
περισσότερο ζητούμενης κατηγορίας τιμών. 
Συμπληρωματικές προτάσεις 
21. 'Εκτός άπό τήν αρχική της πρόταση πού 
άφορα τή «σύνθεση» τού αναλογικού καί τού πα­
γίου φόρου, ή 'Επιτροπή τών ΕΚ παρουσιάζει τρεις 
προτάσεις ακόμα. 
22. Τά Κράτη μέλη έχουν τή δυνατότητα νά επι­
βάλουν ένα ελάχιστο ειδικό φόρο καταναλώσεως, 
σέ πλήρως καθορισμένο ποσοστό, ύπό τήν προϋπό­
θεση ότι ό ελάχιστος αυτός ειδικός φόρος κατανα­
λώσεως δέν υπερβαίνει τό 90 °/ο τού συνολικού πο­
σού τού ειδικού φόρου καταναλώσεως, παγίου καί 
αναλογικού, πού επιβάλλεται έπί τών σιγαρέττων 
της περισσότερο ζητούμενης κατηγορίας τιμών. 
Πέντε Κράτη μέλη έχουν κάνει χρήση της δυνατό-
τητος αύτης, ή οποία προορίζεται νά αποτελέσει 
μία ελάχιστη εγγύηση κατά ενός νοθευμένου αντα­
γωνισμού στή δημιουργία τού οποίου συμβάλλει 
ένας υψηλός αναλογικός φόρος. 'Αλλά ή εγγύηση 
αυτή δέν είναι αποτελεσματική αν ό ελάχιστος ει­
δικός φόρος καταναλώσεως δέν καθορισθεί σέ σχε­
τικά υψηλό επίπεδο. "Αν τελικά καταφέρναμε νά 
φθάσουμε σέ μία εναρμόνιση μέ χαμηλό πολλα­
πλασιαστή ή εγγύηση αύτη θά μπορούσε νά άποβεϊ 
άχρηστη. Έν τώ μεταξύ πάντως τό τμήμα δέν βλέ­
πει τό λόγο γιατί νά μεταβληθεί ό υφιστάμενος κα­
νόνας καί δηλώνει κατά συνέπεια τή διαφωνία του 
μέ τήν πρόταση της 'Επιτροπής τών ΕΚ γιά τή μεί­
ωση τού ανωτάτου ορίου τού ελάχιστου ειδικού 
φόρου καταναλώσεως άπό 90 ο/ο σέ 80 ο/ο τού συνο­
λικού ποσού τού ειδικού φόρου καταναλώσεως 
πού επιβάλλεται έπί τών σιγαρέττων της περισσό­
τερο ζητούμενης κατηγορίας τιμών. 
23. Ή πρώτη οδηγία περί τών φόρων καπνού προ­
έβλεπε επίσης γιά τό τελικό στάδιο εναρμονίσεως 
της διαρθρώσεως, τήν εναρμόνιση τών τρόπων ει­
σπράξεων τού ειδικού φόρου καταναλώσεως. Πρό­
κειται σχετικά γιά τό σύστημα υπολογισμού τού 
τέλους πού πρέπει νά καταβάλουν οι καπνοβιομή­
χανοι καί εισαγωγής καθώς καί τίς προθεσμίες πού 
τους δίδονται γιά τήν καταβολή του. Στον τομέα 
αυτό υπάρχουν σημαντικές διαφορές μεταξύ τών 
Κρατών μελών. Ή 'Επιτροπή τών ΕΚ προτείνει 
τώρα ότι τό Συμβούλιο πρέπει νά θεσπίσει κοινούς 
9.6.81 Επίσημη Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 'Αριθ. C 138/51 
κανόνες μέχρι τό τέλος τοϋ 1983. Οι κανόνες αυτοί 
θά αρχίσουν νά ισχύουν την 1η 'Ιανουαρίου 1985. 
Στή γνώμη της τοΟ 1976 ή 'Επιτροπή παρατηρεί ότι 
ή επιλογή μιας δίκαιης διαρθρώσεως των φόρων 
επηρεάζεται σημαντικά άπό τήν ποικιλία των με­
θόδων πού χρησιμοποιοΟνται σε θέματα χρηματο­
δοτήσεως ή οποία βασίζεται σέ παρατεταμένη φο­
ρολογική πίστωση καί άπό τήν προσφυγή σέ άλ­
λες επιδοτούμενες πηγές κεφαλαίων (πραγματικές 
ή δυνατές). Ή 'Επιτροπή κάλεσε επίσης τήν 'Επι­
τροπή των ΕΚ νά εξετάσει τίς συνέπειες παρο­
μοίων μεθόδων στους όρους άνταγωνισμοΟ στό 
εσωτερικό τής Κοινότητος θεωρούμενης σάν ενι­
αίας αγοράς. 
Ή πρώτη οδηγία προβλέπει ήδη ότι σέ κάθε Κρά­
τος μέλος πρέπει νά εφαρμόζονται οί ϊδιοι κανόνες 
στους εθνικούς καπνοβιομήχανους καί στους εισα­
γωγείς, τόσο σέ θέματα επιβολής είδικοϋ φόρου 
καταναλώσεως όσο καί πληρωμής τοϋ είδικοϋ" αύ-
τοϋ φόρου. Τά Κράτη μέλη έξαλλου υποχρεώνο­
νται, σύμφωνα μέ τους όρους της οδηγίας, νά 
εφαρμόζουν τους κανόνες αυτούς άνευ διακρίσεων. 
Πάντως, οί απόψεις αποκλίνουν γιά τό εάν οί δια­
φορές στοίς προθεσμίες πληρωμής πού χορηγοϋ-
νται σέ κάθε Κράτος μέλος όδηγοΰν στην πράξη σέ 
νόθευση τοϋ άνταγωνισμοϋ σέ κοινοτικό επίπεδο. 
Ή 'Επιτροπή κρίνει ότι θά έπρεπε νά εξετασθεί πε­
ραιτέρω τό ζήτημα αυτό, πριν γίνει οποιαδήποτε 
πρόταση. 
24. Τό αναλογικό στοιχείο τοϋ είδικοϋ φόρου κα­
ταναλώσεως επιβάλλεται ύπό μορφή ποσοστοϋ τής 
λιανικής τιμής, άλλα ή πρώτη οδηγία δίνει τή δυνα­
τότητα στά Κράτη μέλη νά αποκλείσουν τους δα­
σμούς άπό τή βάση ύπολογισμοϋ τοϋ είδικοϋ φό­
ρου καταναλώσεως. Κανένα Κράτος μέλος δέν 
έκανε χρήση τοϋ δικαιώματος αύτοϋ καί ή 'Επι­
τροπή των ΕΚ προτείνει τή μή συνέχιση του. 
Οί δασμοί (τόσο επί των σιγαρέττων όσο καί επί 
των χρησιμοποιουμένων υλικών) δέν άποτελοϋν 
παρά ένα μόνο παράγοντα τοϋ κόστους τό όποιο 
πρέπει νά καλύψουν οί εφαρμοζόμενες τιμές καί 
δέν υπάρχει συνεπώς λόγος γιατί οί δασμοί αυτοί 
θά δικαιολογούσαν ειδική μεταχείρηση πού θά 
έπρεπε νά αποκλειστούν άπό τή βάση ύπολογισμοϋ 
τοϋ είδικοϋ φόρου καταναλώσεως. Ή Επιτροπή 
επομένως συμφωνεί μέ τήν πρόταση αυτή. 
"Εγινε στίς Βρυξέλλες, τήν 25η Φεβρ< Περίληψη 
25. Ή γνώμη της Επιτροπής μπορεί νά συνοψι­
σθεί ώς έξης : 
α) Ή 'Επιτροπή διαφωνεί μέ τήν πρώτη πρόταση 
τής 'Επιτροπής των ΕΚ περί τοϋ τρίτου σταδίου 
εναρμονίσεως τοϋ είδικοϋ φόρου καταναλώ­
σεως των σιγαρέττων. 
β) Ή 'Επιτροπή θεωρεί ότι θά ήταν σκόπιμο νά 
προσανατολισθοϋμε προς μία εναρμόνιση τοϋ 
άναλογικοϋ μάλλον στοιχείου φόρου, παρά νά 
συνεχισθεί ή παρούσα προσέγγιση γιά τήν 
εναρμόνιση τής σχέσεως μεταξύ τοϋ άναλογι­
κοϋ καί τοϋ παγίου στοιχείου, καί συνιστά 
κατά συνέπεια μία τροποποίηση τοϋ άρθρου 4.3 
τής οδηγίας 74/424/ΕΟΚ τοϋ Συμβουλίου. 
γ) 'Αλλά όπως έχει τονισθεί άπό τήν 'Επιτροπή τό 
1976, κάθε νέα πρόταση εναρμονίσεως πρέπει 
νά βασίζεται σέ μία ολοκληρωμένη μελέτη των 
κοινωνικών καί οικονομικών επιπτώσεων τής 
φορολογικής διαρθρώσεως καί ταυτόχρονα 
τών άλλων παραγόντων πού επηρεάζουν τόν 
ανταγωνισμό στίς κοινοτικές αγορές. 
δ) Προκειμένου νά καταστεί δυνατή ή διάθεση 
τοϋ αναγκαίου γιά τήν ολοκλήρωση μιας τέ­
τοιας μελέτης χρόνου, ή Επιτροπή είναι υπο­
χρεωμένη νά συστήσει μία συμπληρωματική 
παράταση τοϋ δεύτερου σταδίου πέραν άπό τήν 
εξαμηνιαία παράταση πού έχει προτείνει ή 
Επιτροπή τών ΕΚ. 
ε) Ή Επιτροπή τών ΕΚ διατυπώνει τρεις συμπλη­
ρωματικές προτάσεις : Ή Επιτροπή συμφωνεί 
μέ τήν πρόταση περί μή συνεχίσεως τοϋ δικαι­
ώματος τών Κρατών μελών νά αποκλείουν 
κατά τήν κρίση τους τους δασμούς άπό τή 
βάση ύπολογισμοϋ τοϋ άναλογικοϋ είδικοϋ φό­
ρου καταναλώσεως πού επιβάλλεται επί τών σι­
γαρέττων. Κρίνει ότι πρέπει νά μελετηθεί πε­
ραιτέρω τό ζήτημα πριν ληφθεί οποιαδήποτε 
απόφαση περί τής πλέον κατάλληλες ημερομη­
νίες γιά τή θέσπιση κοινών κανόνων εισπρά­
ξεως τοϋ είδικοϋ φόρου καταναλώσεως. Δέν 
συμφωνεί μέ τήν πρόταση γιά τή μείωση τοϋ 
ανωτάτου ορίου τοϋ ελάχιστου είδικοϋ φόρου 
καταναλώσεως τόν όποιο μποροϋν νά επιβά­
λουν τά Κράτη μέλη άν τό έπιθυμοϋν. 
1981. 
Ό Πρόεδρος 
τής Οικονομικής καί Κοινωνικής 'Επιτροπής 
Tomas ROSEINGRAVE