EL    EL EL 
EL    EL  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  
Βρυξέλλες , 20.7.2010 
SEC(2010) 908 
  
ΕΓΓΡΑΦΟ  ΕΡΓΑΣΙΑΣ  ΤΩΝ  ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ   
που συνοδεύει  την  
Πρόταση  
Ο∆ΗΓΙΑ  ΤΟΥ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ  ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ  ΚΑΙ  ΤΟΥ  ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ   
σχετικά  µε το δικαίω µα ενηµέρωσης  στο πλαίσιο  ποινικών  διαδικασιών  
 
ΠΕΡΙΛΗΨΗ  ΤΗΣ  ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ  ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ  
  
{COM(2010) 392 τελικό } 
{SEC(2010) 907}  
EL 2   EL ΕΓΓΡΑΦΟ  ΕΡΓΑΣΙΑΣ  ΤΩΝ  ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  
  
ΠΕΡΙΛΗΨΗ  ΤΗΣ  ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ  ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ  
1. Π
ΛΑΙΣΙΟ  ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ  ΚΑΙ  ∆ΙΑ∆ΙΚΑΣΙΑ  
Για την ενίσχυση  της αµοιβαίας  εµπιστοσύνης  και την επακόλουθη  βελτίωση  της λειτουργίας  
της αµοιβαίας  αναγνώρισης , το Ευρωπαϊκό  Συµβούλιο  εξέδωσε  τον Νοέµβριο του 2009 τον 
οδικό  χάρτη  για τα δικονο µικά δικαιώ µατα1 µε τον οποίο  θεσπίστηκε  µια βαθµιαία 
προσέγγιση  για την ενίσχυση  των δικαιω µάτων  των υπόπτων  και κατηγορου µένων : 
Μέτρα  που προβλέπονται  επί του παρόντος  από τον οδικό  χάρτη : 
Μέτρο  A: Μετάφραση  και διερµηνεία  
Μέτρο  B: Ενηµέρωση  για τα δικαιώ µατα και ενηµέρωση  για τις κατηγορίες  
Μέτρο  Γ: Νοµικές συµβουλές  και ευεργέτη µα πενίας  
Μέτρο  ∆: Επικοινωνία  µε συγγενείς , εργοδότες  και προξενικές  αρχές  
Μέτρο  E: Ειδικές  διασφαλίσεις  για ευάλωτους  υπόπτους  ή κατηγορου µένους   
Η παρούσα  εκτίµηση επιπτώσεων  καλύπτει  το µέτρο B, το οποίο  αποσκοπεί  στη βελτίωση  
της κατάστασης  των υπόπτων  διασφαλίζοντας  την ενηµέρωσή  τους σχετικά  µε τα δικαιώ µατά 
τους και τις κατηγορίες  που τους βαρύνουν  στο πλαίσιο  ποινικών  διαδικασιών . 
Η εκτίµηση επιπτώσεων  είναι  σε µεγάλο  βαθµό εµπειρική : η γνώµη των ενδιαφερο µένων  
ζητήθηκε  σε διάφορες  περιστάσεις , όπως  στις συνεδριάσεις  του Φόρου µ της ∆ικαιοσύνης  το 
2008 και το 2009, ενώ βασίστηκε  επίσης  σε πρόσφατες  ακαδη µαϊκές  µελέτες . 
2. ΟΡΙΣΜΟΣ  ΤΟΥ  ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ  
2.1. Ανεπαρκής  ενηµέρωση  στο πλαίσιο  των ποινικών  διαδικασιών  
Η πρόσβαση  των υπόπτων  και κατηγορου µένων  σε πληροφορίες  αποτελεί  παράγοντα  
καθοριστικής  σηµασίας  για τη διασφάλιση  του δίκαιου  χαρακτήρα  των διαδικασιών . Κατά  
τεκµήριο οι ύποπτοι  δεν γνωρίζουν  επαρκώς  τα δικαιώ µατά τους (όπως  το δικαίω µά τους 
στην  παροχή  νοµικών  συµβουλών ) κατά  τη στιγµή της σύλληψης  ώστε  να µπορούν  να τα 
χρησι µοποιούν  αποτελεσ µατικά . Η ενηµέρωση  σχετικά  µε τα δικαιώ µατα αποτελεί  τη δίοδο  
πρόσβασης  στο σύνολο  των δικαιω µάτων . Ένας  κατηγορού µενος πρέπει  επίσης  να γνωρίζει  
λεπτο µερώς  την κατηγορία  που τον βαρύνει  και τα υπάρχοντα  αποδεικτικά  στοιχεία  
προκει µένου να προετοι µάσει την υπεράσπισή  του. 
                                                 
1 ΕΕ C 295 του 2009, σ.1 
EL 3   EL Οι ύποπτοι  και οι κατηγορού µενοι δεν λαµβάνουν  πάντα  τις πληροφορίες  αυτές . Τα κράτη  
µέλη διαθέτουν  διαφορετικά  συστή µατα για τη διαβίβασή  τους ενώ κάποιες  από αυτές  δεν 
διαβιβάζονται  καθόλου  σε ορισµένα κράτη  µέλη. Για παράδειγ µα, σε 4 κράτη  µέλη δεν 
υφίσταται  νοµική υποχρέωση  για την ενηµέρωση  του υπόπτου  σχετικά  µε το δικαίω µά του 
στην  παροχή  νοµικών  συµβουλών  και µόνο σε δέκα  κράτη  µέλη ο ύποπτος  ενηµερώνεται  για 
τα δικαιώ µατά µέσω έγγραφης  γνωστοποίησης  (έγγραφο  δικαιω µάτων ). Ο νόµος και οι 
σχετικές  πρακτικές  διαφέρουν  σηµαντικά  από το ένα κράτος  µέλος στο άλλο  όσον  αφορά  την 
ενηµέρωση  σχετικά  µε τις κατηγορίες : µπορεί  να παρέχεται  έγγραφη  περίληψη  ή πρόσβαση  
του συνηγόρου  του κατηγορου µένου στη δικογραφία  και δυνατότητα  προµήθειας  αντιγράφων  
των σχετικών  εγγράφων . Σε 3 κράτη  µέλη δεν προβλέπεται  καµία πρόσβαση  στη δικογραφία  
και, ακόµη και σε εκείνα  που παρέχουν  τέτοια  πρόσβαση , το στάδιο  της διαδικασίας  κατά  το 
οποίο  επιτρέπεται  η πρόσβαση  αυτή  διαφέρει  επίσης  σηµαντικά .  
2.1.1.  ∆υσµενείς  επιπτώσεις  στις ποινικές  διαδικασίες  και στη δικαστική  συνεργασία   
Όταν  οι ύποπτοι  δεν ενηµερώνονται  επαρκώς , οι ποινικές  διαδικασίες  ενδέχεται  να µην είναι  
δίκαιες  και αυτό  µπορεί  να οδηγεί  σε περιττά  έξοδα  λόγω  µακρόχρονων  διαδικασιών , 
προσφυγών  και αναστολών  διώξεων  στα κράτη  µέλη όπου  λαµβάνουν  χώρα  οι διαδικασίες . 
Η ανεπαρκής  ενηµέρωση  µπορεί  επίσης  να προκαλεί  προβλή µατα και περιττά  έξοδα  σε άλλα  
κράτη  µέλη όταν δικαστήριο  στο κράτος  µέλος όπου  λαµβάνουν  χώρα  οι αρχικές  ποινικές  
διαδικασίες  ζητά τη συνεργασία  άλλων  κρατών  µελών . Τα µέσα της ΕΕ για τη διευκόλυνση  
της δικαστικής  συνεργασίας  µεταξύ  των κρατών  µελών  (όπως  το ευρωπαϊκό  ένταλ µα 
σύλληψης  – ΕΕΣ) βασίζονται  στην  αρχή  της αµοιβαίας  αναγνώρισης , δηλαδή  της εκτέλεσης  
µιας δικαστικής  απόφασης  σε άλλο  κράτος  µέλος χωρίς  περαιτέρω  εξέτασή  της. Αυτή  η 
οιονεί  αυτό µατη αναγνώριση  προϋποθέτει  εµπιστοσύνη  µεταξύ  δικαστών  και δικαστηρίων . 
Όσο η εµπιστοσύνη  αυτή  είναι  ανεπαρκής , η αµοιβαία  αναγνώριση  δεν αποδίδει  καρπούς . 
Απόρροια  της κατάστασης  αυτής  είναι  οι παρατετα µένες διαδικασίες  και οι καθυστερήσεις  
στην  εκτέλεση  των δικαστικών  αποφάσεων  της αλλοδαπής  µε το επακόλουθο  οικονο µικό 
κόστος . Σε πρόσφατη  υπόθεση  στο ΗΒ, ισχυρισ µοί περί ανεπαρκούς  ενηµέρωσης  υπόπτου  
στο πλαίσιο  των διαδικασιών  στο κράτος  µέλος που είχε εκδώσει  ΕΕΣ για την παράδοση  του 
συγκεκρι µένου προσώπου , ενδέχεται  να είχαν  ως αποτέλεσ µα να διαρκέσουν  οι διαδικασίες  
παράδοσης  περισσότερο  από έναν χρόνο  και να κατατεθούν  διάφορες  προσφυγές  σε ανώτερα  
δικαστήρια , καθώς  και αίτηση  στο Ευρωπαϊκό  ∆ικαστήριο  των ∆ικαιω µάτων  του Ανθρώπου , 
µε σηµαντικές  συνέπειες  ως προς  το κόστος . 
2.1.2.  Τα υφιστά µενα νοµικά πρότυπα  δεν προσφέρουν  κατάλληλη  προστασία   
Τα υφιστά µενα πρότυπα  δεν είναι  επαρκώς  υψηλά  ούτε και εφαρ µόζονται  δεόντως . Ενώ η 
Ευρωπαϊκή  Σύµβαση  για τα ∆ικαιώ µατα του Ανθρώπου  (ΕΣ∆Α ) καθορίζει  ελάχιστα  
δικαιώ µατα, οι ενδιαφερό µενοι φορείς  συµφωνούν  ότι η ΕΣ∆Α  και ο µηχανισ µός εκτέλεσής  
της δεν προσφέρουν  σε κάθε  περίπτωση  επαρκή  προστασία  σε ό,τι αφορά  ειδικότερα  την 
παροχή  επαρκών  πληροφοριών  σχετικά  µε τα δικαιώ µατα και τις κατηγορίες . Αυτό  οφείλεται  
στο γεγονός  ότι τα δικαιώ µατα της ενηµέρωσης  δυνά µει των άρθρων  5 και 6 της ΕΣ∆Α  δεν 
έχουν  επαρκή  εµβέλεια  και οι αιτήσεις  στο Ευρωπαϊκό  ∆ικαστήριο  των ∆ικαιω µάτων  του 
Ανθρώπου  χρειάζονται  ενίοτε  χρόνια  για να οδηγήσουν  στη λήψη  απόφασης  και οδηγούν  
απλώς  σε µια εκ των υστέρων  αποκατάσταση  µε περιορισ µένη αποτελεσ µατικότητα . 
EL 4   EL 2.2. Εκ νέου  εξισορρόπηση  της πολιτικής  της ΕΕ στον  τοµέα της δικαιοσύνης  και 
προώθηση  της ελεύθερης  κυκλοφορίας  των πολιτών  της ΕΕ µέσω της ενίσχυσης  των 
θεµελιωδών  δικαιω µάτων  
Ενώ έχουν  ληφθεί  διάφορα  µέτρα σε επίπεδο  ΕΕ για τη διασφάλιση  υψηλού  επιπέδου  
ασφάλειας  για τους πολίτες  (όπως  η θέσπιση  του ΕΕΣ), δεν µπορούσε  κατά  το παρελθόν  να 
συµφωνηθεί  κανένα  µέτρο για τη διασφάλιση  των προτύπων  δίκαιης  δίκης . Με την έκδοση  
του οδικού  χάρτη  για τα δικονο µικά δικαιώ µατα τον Νοέµβριο του 2009, το Συµβούλιο  
αναγνώρισε  την επείγουσα  ανάγκη  να ληφθούν  µέτρα για την ενίσχυση  των δικονο µικών  
δικαιω µάτων  των υπόπτων  στην  ΕΕ. Ο οδικός  χάρτης  ανοίγει  τον δρόµο για τη λήψη  µέτρων  
σε επίπεδο  ΕΕ, τα οποία  θα διασφαλίζουν  την προστασία  των θεµελιωδών  δικαιω µάτων  
πέραν  εκείνης  που προσφέρεται  από την ΕΣ∆Α . Αυτό  θα έδινε  ένα συγκεκρι µένο νόηµα, από 
τη σκοπιά  της ΕΕ, στις διασφαλίσεις  περί δίκαιης  δίκης  που κατοχυρώνονται  από τα άρθρα  
47 και 48 του Χάρτη  των Θεµελιωδών  ∆ικαιω µάτων  της ΕΕ και θα συνέβαλε  επίσης  στην  
άρση  των πραγ µατικών  ή εικαζό µενων  εµποδίων  στην  ελεύθερη  κυκλοφορία  των πολιτών , 
όπως  διασφαλίζεται  από το άρθρο  21 παράγραφος  2 της ΣΛΕΕ . 
2.3. Υφιστά µενη και προβλεπό µενη εµβέλεια  του προβλή µατος  
Ενώ δεν υπάρχουν  στοιχεία  σχετικά  µε τον αριθµό των περιπτώσεων  στις οποίες  
καταγγέλλεται  η ανεπαρκής  ενηµέρωση , οι ενδιαφερό µενοι φορείς  αναφέρουν  ότι το 
πρόβλη µα της ανεπαρκούς  ενηµέρωσης , παρότι  όχι ενδηµικό, είναι  οξύ και δεν περιορίζεται  
σε συγκεκρι µένα κράτη  µέλη. Η αµοιβαία  εµπιστοσύνη  µεταξύ  των δικαστικών  αρχών  των 
κρατών  µελών  αναµένεται  να διατηρηθεί  στο τρέχον  ανεπαρκές  επίπεδο  καθώς  ενδέχεται  να 
προκύψουν  εκ νέου περιπτώσεις  αρχών  των κρατών  µελών  που δεν παρέχουν  στους  υπόπτους  
ή τους κατηγορου µένους  επαρκή  ενηµέρωση . Καθώς  η αυξη µένη κυκλοφορία  των πολιτών  
µεταξύ  των κρατών  µελών  θα οδηγήσει  σε µεγαλύτερη  ανάγκη  για δικαστική  συνεργασία  και 
καθώς  στο εγγύς  µέλλον  θα πρέπει  να υλοποιηθούν  και να εφαρ µοστούν  περαιτέρω  µέτρα 
δικαστικής  συνεργασίας  σε επίπεδο  ΕΕ, η ανάγκη  βελτίωσης  της αµοιβαίας  εµπιστοσύνης  θα 
γίνει ακόµη πιο επείγουσα . 
2.4. Η δυνατότητα  δράσης  της ΕΕ 
Το άρθρο  82 παράγραφος  2 στοιχείο  β) της ΣΛΕΕ  προβλέπει  τη θέσπιση  ελάχιστων  κανόνων  
σχετικά  µε τα δικαιώ µατα των ατόµων στο πλαίσιο  ποινικών  διαδικασιών  µέσω οδηγιών  κατά  
τον βαθµό που είναι  απαραίτητο  για να διευκολυνθεί  η αµοιβαία  αναγνώριση  των δικαστικών  
αποφάσεων  και διαταγών  καθώς  και η δικαστική  συνεργασία  σε ποινικές  υποθέσεις  που 
έχουν  διασυνοριακές  διαστάσεις . Καθώς  επί του παρόντος  υπάρχουν  σηµαντικές  διαφορές  
µεταξύ  των κρατών  µελών  σε ό,τι αφορά  την παροχή  πληροφοριών , είναι  απίθανο  να 
διασφαλιστούν  υψηλά  πρότυπα  ως προς  την παροχή  των πληροφοριών  αυτών  σε ολόκληρη  
την ΕΕ µε µονοµερή δράση  εκ µέρους  των κρατών  µελών . Αυτό  µπορεί  να επιτευχθεί  µόνο 
µε τη λήψη  µέτρων  στο επίπεδο  της ΕΕ. 
3. ΣΤΟΧΟΙ  
Γενικοί : Βελτίωση  της δικαστικής  συνεργασίας  µέσω της αποκατάστασης  της αµοιβαίας  εµπιστοσύνης  µεταξύ  των 
κρατών  µελών  στη δίκαιη  λειτουργία  των συστη µάτων  ποινικής  δικαιοσύνης  
∆ιασφάλιση  υψηλού  επιπέδου  προστασίας  των θεµελιωδών  δικαιω µάτων  στο πλαίσιο  των ποινικών  
διαδικασιών , µε επακόλουθη  ενίσχυση  της ελεύθερης  κυκλοφορίας  των πολιτών  σε ολόκληρη  την ΕΕ 
Ειδικοί : ∆ιευκόλυνση  της εκτέλεσης  και εφαρ µογής 
των δικαστικών  αποφάσεων  σε ποινικές  ∆ιευκόλυνση  της εκτέλεσης  και εφαρ µογής των 
δικαστικών  αποφάσεων  σε ποινικές  υποθέσεις  µέσω της 
EL 5   EL υποθέσεις  µέσω της διασφάλισης  της 
επαρκούς  ενηµέρωσης  των υπόπτων  για τα 
δικαιώ µατά τους , κατά  προτί µηση 
εγγράφως , ώστε  να µπορούν  να ασκούν  
αποτελεσ µατικά  τα δικαιώ µατα υπεράσπισής  
τους διασφάλισης  της επαρκούς  και λεπτο µερούς  ενηµέρωσης  
των κατηγορου µένων  για τις εναντίον  τους  κατηγορίες  
ώστε  να µπορούν  να προετοι µάζουν  δεόντως  την 
υπεράσπισή  τους ή να προσβάλλουν  προδικαστικές  
αποφάσεις   
Λειτουργικοί : Η ενηµέρωση  που παρέχεται  στους  
υπόπτους  σχετικά  µε τα δικαιώ µατά τους σε 
δίκαιη  δίκη πρέπει : 
• να παρέχεται  σε απλή  γλώσσα  η οποία  να 
γίνεται  εύκολα  κατανοητή  από τον ύποπτο   
• να παρέχεται  κατά  την πρώτη  επαφή  µε την 
αστυνο µία 
• να περιλα µβάνει  τα βασικά  δικαιώ µατα 
δυνά µει της ΕΣ∆Α  και του ΧΘ∆  της ΕΕ, τα 
οποία  ισχύουν  κατά  τη σύλληψη , την 
πρώτη  ανάκριση  και την κράτηση  
• να παρέχεται  µε τρόπο  που να επιτρέπει  την 
επαλήθευση  του ότι έχει πράγ µατι 
παρασχεθεί  Η ενηµέρωση  που παρέχεται  στους  κατηγορου µένους  
σχετικά  µε την κατηγορία  ή το κατηγορητήριο  πρέπει : 
• να είναι  επαρκώς  λεπτο µερής ώστε  να επιτρέπει  στον  
κατηγορού µενο να προετοι µάσει δεόντως  την 
υπεράσπισή  του ή να προσβάλει  προδικαστικές  
αποφάσεις  
• να παρέχεται  έγκαιρα  και µε τρόπο  ώστε  ο 
κατηγορού µενος να κατανοεί  την εναντίον  του κατηγορία  
• να παρέχεται  µε τρόπο  που να επιτρέπει  την επαλήθευση  
του ότι έχει πράγ µατι παρασχεθεί  
4. ΕΠΙΛΟΓΕΣ  ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ  ΚΑΙ  ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ  ΤΟΥΣ  
• ∆ιατήρηση  της υφιστά µενης κατάστασης : Η επιλογή  αυτή  θα σήµαινε τη µη ανάληψη  
δράσης  σε επίπεδο  ΕΕ.  
• Επιλογές  πολιτικής  A για την αντιµετώπιση  του προβλή µατος  των υπόπτων  που δεν 
λαµβάνουν  πάντα  επαρκή  ενηµέρωση  για τα δικαιώ µατά τους : 
Μη νοµοθετικά  µέτρα: 
• Επιλογή  πολιτικής  A1: Εκστρατεία  ενηµέρωσης  σε όλη την ΕΕ για τα ελάχιστα  
δικαιώ µατα υπεράσπισης  
• Επιλογή  πολιτικής  A2: Σύσταση  του Συµβουλίου  για τις ορθές  πρακτικές  σχετικά  
µε την ενηµέρωση  των υπόπτων  και των κατηγορου µένων  για τα δικαιώ µατά τους 
Νοµοθετικά  µέτρα ΕΕ: 
• Επιλογή  πολιτικής  A3 : Υποχρέωση  που ισχύει  σε ολόκληρη  την ΕΕ για 
ενηµέρωση  των υπόπτων  σχετικά  µε τα δικαιώ µατά τους µε µέσα της επιλογής  
των κρατών  µελών  
• Επιλογή  πολιτικής  A4 : Υποχρέωση  που ισχύει  σε ολόκληρη  την ΕΕ για 
ενηµέρωση  των υπόπτων  που συλλα µβάνονται  σχετικά  µε τα δικαιώ µατά τους 
µέσω εγγράφου  δικαιω µάτων  που καταρτίζεται  από τα κράτη  µέλη και 
περιλα µβάνει  κοινό  ελάχιστο  σύνολο  δικαιω µάτων  (δικαιώ µατα δυνά µει της 
ΕΣ∆Α  και του δικαίου  της ΕΕ), µε προσθήκη  τυχόν  συµπληρω µατικών  µέτρων  
που προβλέπονται  από το εθνικό  δίκαιο  των επιµέρους  κρατών  µελών  
• Επιλογή  πολιτικής  A5 : Υποχρέωση  που ισχύει  σε ολόκληρη  την ΕΕ για 
ενηµέρωση  των υπόπτων  που συλλα µβάνονται  σχετικά  µε τα δικαιώ µατά τους 
µέσω εγγράφου  δικαιω µάτων  που περιλα µβάνει  τυποποιη µένες διατυπώσεις  που 
ισχύουν  σε ολόκληρη  την ΕΕ και αφορούν  τα ελάχιστα  δικαιώ µατα, όπως  αυτό  
EL 6   EL που παρατίθεται  στο παράρτη µα της οδηγίας  
 
Επιλογές  πολιτικής  B για την αντιµετώπιση  του προβλή µατος  των κατηγορου µένων  που 
δεν λαµβάνουν  πάντα  επαρκή  ενηµέρωση  για την εναντίον  τους  κατηγορία  άµεσα, 
λεπτο µερώς  και σε γλώσσα  που κατανοούν : 
Μη νοµοθετικά  µέτρα: 
• Επιλογή  πολιτικής  B1: Σύσταση  του Συµβουλίου  για τις ορθές  πρακτικές  και την 
κατάρτιση  σχετικά  µε την ενηµέρωση  των κατηγορου µένων  για τις εναντίον  τους 
κατηγορίες . 
Νοµοθετικά  µέτρα ΕΕ: 
• Επιλογή  πολιτικής  B2: Υποχρέωση  που ισχύει  σε ολόκληρη  την ΕΕ για 
ενηµέρωση  των κατηγορου µένων  σχετικά  µε τις εναντίον  τους κατηγορίες  µε µέσα 
της επιλογής  των κρατών  µελών   
• Επιλογή  πολιτικής  B3: Υποχρέωση  που ισχύει  σε ολόκληρη  την ΕΕ για 
ενηµέρωση  των κατηγορου µένων  σχετικά  µε τις εναντίον  τους κατηγορίες , 
συµπεριλα µβανο µένης της πρόσβασης  των ιδίων  (ή του συνηγόρου  τους) στη 
δικογραφία   
 
5. ΣΥΓΚΡΙΣΗ  ΤΩΝ  ΕΠΙΛΟΓΩΝ  ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ  
Στους  πίνακες  που ακολουθούν  γίνεται  σύγκριση  της σχετικής  βαθµολογίας  των επιλογών  πολιτικής  
µε βάση  τους ειδικούς  και λειτουργικούς  στόχους . Οι επιλογές  ταξινο µούνται  ανάλογα  µε τη 
δυνατότητά  τους να πετύχουν  τους στόχους  που καθορίζονται  στην  ενότητα  3. Οι βαθµοί για την 
αναµενόµενη αποτελεσ µατικότητα  στην  επίτευξη  των στόχων  έχουν  την ίδια βαρύτητα  στο τελικό  
άθροισ µα. 
Οι επιλογές  A5 και B3 εµφανίζουν  τις υψηλότερες  δυνατότητες  και είναι  εποµένως  οι 
προτι µότερες . 
Πίνακας  5.1 – Σύγκριση  των βαθµολογιών  των επιλογών  πολιτικής  A:  
Στόχοι /κόστος  ∆ιατήρηση  
της 
υφιστά µενης 
κατάστασης   A1  A2   A3  A4   A5  
∆ιασφάλιση  
επαρκούς  
ενηµέρωσης  των 
υπόπτων  για τα 
δικαιώ µατά τους 
ώστε  να µπορούν  
να τα ασκούν  
αποτελεσ µατικά  0 √ √√ √√√ √√√√ √√√√√ 
EL 7   EL Πίνακας  5.1 – Σύγκριση  των βαθµολογιών  των επιλογών  πολιτικής  A:  
Στόχοι /κόστος  ∆ιατήρηση  
της 
υφιστά µενης 
κατάστασης   A1  A2   A3  A4   A5  
Ενηµέρωση  σε 
απλή  γλώσσα  η 
οποία  να γίνεται  
εύκολα  
κατανοητή  από 
τον ύποπτο   0 √ √√ √√√ √√√√ √√√√√ 
Ενηµέρωση  κατά  
την πρώτη  επαφή  
µε την 
αστυνο µία, η 
οποία  
περιλα µβάνει  τα 
βασικά  
δικαιώ µατα 
δυνά µει της 
ΕΣ∆Α  και του 
ΧΘ∆  της ΕΕ, τα 
οποία  ισχύουν  
κατά  τη σύλληψη , 
την πρώτη  
ανάκριση  και την 
κράτηση   0 √ √√ √√ √√√√ √√√√√ 
∆ιασφάλιση  
µέσου  
επαλήθευσης  του 
ότι οι 
πληροφορίες  
έχουν  όντως  
παρασχεθεί  0 √ √ √√ √√√√ √√√√√ 
Βελτίωση  της 
εµπιστοσύνης  
των κρατών  
µελών  στη δίκαιη  
λειτουργία  των 
συστη µάτων  
ποινικής  
δικαιοσύνης  σε 
ολόκληρη  την ΕΕ 0 √ √ √√ √√√√ √√√√√ 
Συνολική  
βαθµολογία : 0 5 8 12 20 25 
EL 8   EL Πίνακας  5.1 – Σύγκριση  των βαθµολογιών  των επιλογών  πολιτικής  A:  
Στόχοι /κόστος  ∆ιατήρηση  
της 
υφιστά µενης 
κατάστασης   A1  A2   A3  A4   A5  
Οικονο µική 
επιβάρυνση  ανά 
κράτος  µέλος2 - 100.000 ευρώ  - 
10 εκατ. ευρώ  
(συνολικό  
κόστος  για την 
ΕΕ) Κατ’ αποκοπή  
αρχική  δαπάνη : 
0 ευρώ  – 2,5 
εκατ. ευρώ  
Λειτουργικές  
δαπάνες  ανά 
έτος: 0 ευρώ - 
4,6 εκατ. ευρώ   Κατ’ αποκοπή  
αρχική  δαπάνη : 
0 ευρώ  – 2,5 
εκατ. ευρώ  
Λειτουργικές  
δαπάνες  ανά 
έτος: 5.000 
ευρώ  – 4,6 
εκατ. ευρώ  Κατ’ αποκοπή  
αρχική  δαπάνη : 
15.000 ευρώ  – 
2,5 εκατ. ευρώ  
Λειτουργικές  
δαπάνες  ανά 
έτος: 5.000 
ευρώ  – 4,6 
εκατ. ευρώ  Κατ’ αποκοπή  
αρχική  δαπάνη : 
5.000 ευρώ  – 
2,5 εκατ. ευρώ  
Λειτουργικές  
δαπάνες  ανά 
έτος: 5.000 
ευρώ  – 4,6 
εκατ. ευρώ   
Εν δυνά µει 
εξοικονό µηση ως 
προς  τις δαπάνες  
στα κράτη  µέλη 
όπου  λαµβάνουν  
χώρα  οι ποινικές  
διαδικασίες  - χαµηλή χαµηλή  χαµηλή έως 
µέση µέση µέση έως 
υψηλή  
 
Πίνακας  5.2 – Σύγκριση  των βαθµολογιών  των επιλογών  πολιτικής  B:  
Στόχοι /κόστος  ∆ιατήρηση  
της 
υφιστά µενης 
κατάστασης  B1  B2  B3    
∆ιασφάλιση  της 
επαρκούς  και 
λεπτο µερούς  
ενηµέρωσης  του 
κατηγορου µένου 
σχετικά  µε την 
κατηγορία  ώστε  
να µπορεί  να 
προετοι µάσει 
δεόντως  την 
υπεράσπισή  του ή 
να προσβάλει  0 √√ √√√ √√√√√   
                                                 
2 Εύρος  τιµών βάσει  υποδείγ µατος υπολογισ µού για τα κράτη  µέλη που είναι  πιθανότερο  να 
επιβαρυνθούν  µε τις δαπάνες  υλοποίησης  λόγω  της τρέχουσας  πρακτικής  που αποκλίνει  από εκείνη  που 
προβλέπει  η επιλογή . Λόγω  της έλλειψης  διαθέσι µων στατιστικών  δεδο µένων , τα αριθ µητικά  
στοιχεία  σχετικά  µε τις λειτουργικές  δαπάνες  δεν λαµβάνουν  υπόψη  το τρέχον  επίπεδο  των 
λειτουργικών  δαπανών  µε αποτέλεσ µα να µη µπορεί  να υπολογιστεί  µε ακρίβεια  η πρόσθετη  
οικονο µική επιβάρυνση  από την εφαρ µογή της επιλογής , η οποία  ωστόσο  αναµένεται  να 
αντιστοιχεί  σε κλάσ µα των ενδεικτικών  αριθ µητικών  στοιχείων  που παρουσιάζονται  εδώ. 
EL 9   EL Πίνακας  5.2 – Σύγκριση  των βαθµολογιών  των επιλογών  πολιτικής  B:  
Στόχοι /κόστος  ∆ιατήρηση  
της 
υφιστά µενης 
κατάστασης  B1  B2  B3    
προδικαστικές  
αποφάσεις   
Παροχή  έγκαιρης  
ενηµέρωσης  και 
µε τρόπο  ώστε  ο 
κατηγορού µενος 
να κατανοεί  την 
εναντίον  του 
κατηγορία  0 √ √√√ √√√√   
∆ιασφάλιση  
µέσου  που να 
επιτρέπει  την 
επαλήθευση  του 
ότι η ενηµέρωση  
έχει πράγ µατι 
παρασχεθεί  0 √ √√ √√√   
Βελτίωση  της 
εµπιστοσύνης  
των κρατών  
µελών  στη δίκαιη  
λειτουργία  των 
συστη µάτων  
ποινικής  
δικαιοσύνης  σε 
ολόκληρη  την ΕΕ 0 √ √√√ √√√√√   
Συνολική  
βαθµολογία : 0 5 11 17   
Οικονο µική 
επιβάρυνση  ανά 
κράτος  µέλος3 - Κατ’ αποκοπή : 
0 ευρώ  – 2,6 
εκατ. ευρώ  
Λειτουργικά : 
270.000 ευρώ  - 
21 εκατ. ευρώ  Κατ’ αποκοπή : 
0 ευρώ  – 2,6 
εκατ. ευρώ  
Λειτουργικά : 
1000.000 ευρώ  
- 30 εκατ. ευρώ  Κατ’ αποκοπή : 
9.000 ευρώ  - 
2,6 εκατ. ευρώ  
Λειτουργικά : 
270.000 ευρώ  - 
21 εκατ. ευρώ    
Εν δυνά µει 
εξοικονό µηση ως - χαµηλή χαµηλή  µ έση   
                                                 
3 Ισχύει  η υποση µείωση  2. 
EL 10   EL Πίνακας  5.2 – Σύγκριση  των βαθµολογιών  των επιλογών  πολιτικής  B:  
Στόχοι /κόστος  ∆ιατήρηση  
της 
υφιστά µενης 
κατάστασης  B1  B2  B3    
προς  τις δαπάνες  
στα κράτη  µέλη 
όπου  λαµβάνουν  
χώρα  οι ποινικές  
διαδικασίες  
6. Η ΠΡΟΤΙΜΩΜΕΝΗ  ΕΠΙΛΟΓΗ  
Η προτι µώµενη επιλογή  είναι  ένας συνδυασ µός των επιλογών  A5 και B3: 
Έκδοση  οδηγίας  που υποχρεώνει  τα κράτη  µέλη να διασφαλίζουν  
• την ενηµέρωση  των υπόπτων  και κατηγορου µένων  που συλλα µβάνονται  για τα 
δικαιώ µατά τους στο πλαίσιο  ποινικών  διαδικασιών  µέσω εγγράφου  δικαιω µάτων  σε 
γλώσσα  που κατανοούν , το οποίο  καταρτίζεται  από τα κράτη  µέλη και περιλα µβάνει  
τυποποιη µένη διατύπωση , για ολόκληρη  την ΕΕ, των ελάχιστων  δικαιω µάτων  σε δίκαιη  
δίκη, όπως  αυτό  που παρατίθεται  στο παράρτη µα της οδηγίας  και, κατά  περίπτωση , για 
επιπλέον  δικαιώ µατά τους βάσει  του εθνικού  δικαίου  των επιµέρους  κρατών  µελών , και 
• την ενηµέρωση  των υπόπτων  και κατηγορου µένων  για την εναντίον  τους κατηγορία , 
συµπεριλα µβανο µένης της παροχής  δωρεάν  πρόσβασης  των ιδίων  (ή των συνηγόρων  
τους) στη δικογραφία . 
 
6.1. Προστιθέ µενη αξία για την ΕΕ και αναλογικότητα  της προτι µώµενης επιλογής  
Η προτι µώµενη επιλογή  δηµιουργεί  νέες υποχρεώσεις  που ισχύουν  σε ολόκληρη  την ΕΕ 
(χρήση  εγγράφου  δικαιω µάτων  και πρόσβαση  στη δικογραφία ). Το εναρ µονιστικό  αυτό  
αποτέλεσ µα σηµατοδοτεί  την αποτελεσ µατικότητα  της προτι µώµενης επιλογής  όσον  αφορά  
τη διασφάλιση  της επαρκούς  ενηµέρωσης  και την προαγωγή  της εµπιστοσύνης  στον  δίκαιο  
χαρακτήρα  των διαδικασιών  σε άλλα  κράτη  µέλη. Ενώ οι επιλογές  A5 και B3 θεσπίζουν  νέες 
υποχρεώσεις , αυτές  αφορούν  µόνο το βασικό  αντικεί µενο του µέτρου : το δικαίω µα της 
ενηµέρωσης . ∆εν δηµιουργούν  νέα δικαιώ µατα πέραν  της ίδιας  της ενηµέρωσης . 
Αµφότερες  οι πτυχές  της προτι µώµενης επιλογής  είναι  αναλογικές : παρότι  ενδέχεται  να 
απαιτούν  και οι δύο από ορισµένο αριθµό κρατών  µελών  τη θέσπιση  αλλαγών  στους  κώδικες  
ποινικής  δικονο µίας τους, δεν υπάρχει  άλλο  αποτελεσ µατικό  µέσο που να διασφαλίζει  την 
ολοκληρω µένη ενηµέρωση  των υπόπτων .  
6.2. ∆ηµοσιονο µικός αντίκτυπος  στα κράτη  µέλη 
Ο κύριος  δηµοσιονο µικός αντίκτυπος  της επιλογής  A5 είναι  οι κατ’ αποκοπή  δαπάνες  
υλοποίησης /έναρξης  που απαιτούνται  για την εφαρ µογή των προγρα µµάτων  σχετικά  µε τα 
έγγραφα  δικαιω µάτων . Οι δαπάνες  αυτές  αφορούν  κυρίως  την κατάρτιση  των εγγράφων  
δικαιω µάτων , τη µετάφρασή  τους και την κατάρτιση  των αστυνο µικών  και, εφόσον  
EL 11   EL απαιτείται , των εισαγγελέων  και δικαστών . Ενδέχεται  να κυµαίνονται  µεταξύ  10.000 ευρώ  
και 2,5 εκατ. ευρώ  ανά κράτος  µέλος (τα υποδείγ µατα υπολογισ µού για τη Μάλτα  δίνουν  
εύρος  τιµών από 10.600 ευρώ  έως 70.000 ευρώ  και για τη Γαλλία  από 655.000 ευρώ  έως 2,5 
εκατ. ευρώ ). Είναι  πιθανόν  το πραγ µατικό  κόστος  να τείνει  προς  τις χαµηλότερες  
εκτιµώµενες τιµές. Η επίπτωση  της επιλογής  A5 στις λειτουργικές  δαπάνες  ανά κράτος  µέλος 
εξαρτάται  κατά  κύριο  λόγο  από το τι είδους  πληροφορίες  παρέχονται  ήδη στους  υπόπτους  
σχετικά  µε τα δικαιώ µατά τους και τον χρόνο  που απαιτείται  γι’ αυτό . Οι δηµοσιονο µικές 
επιπτώσεις  για τα κράτη  µέλη που εφαρ µόζουν  ήδη προγρά µµατα σχετικά  µε τα έγγραφα  
δικαιω µάτων  θα είναι  πιθανότατα  πολύ  περιορισ µένες. Για όσα κράτη  µέλη ενηµερώνουν  
τους υπόπτους  προφορικά  σχετικά  µε τα δικαιώ µατά τους, η επίπτωση  ως προς  τις ανά 
περίπτωση  δαπάνες  θα εξαρτηθεί  από επίπεδο  λεπτο µέρειας  των προφορικών  πληροφοριών  
που παρέχονται  υπό το υπάρχον  καθεστώς .  
Όσον  αφορά  την επιλογή  B3 τα περισσότερα  κράτη  µέλη θα επιβαρυνθούν  µε αµελητέες  
κατ’ αποκοπή  δαπάνες  µόνο κατά  την εφαρ µογή της οδηγίας , καθώς  επιτρέπουν  ήδη 
πρόσβαση  στη δικογραφία . Κατά  συνέπεια , οι κατ’ αποκοπή  δαπάνες  για τη θέσπιση  της 
πρόσβασης  στη δικογραφία  αναµένονται  µόνο για τα 3 κράτη  µέλη που δεν παρέχουν  ακόµα 
τέτοιο  δικαίω µα. Οι δαπάνες  αυτές  ενδέχεται  να προκύψουν  κυρίως  από την κατάρτιση  των 
αστυνο µικών , των εισαγγελέων  και των δικαστών  και θα κυµαίνονται  από 9.000 ευρώ  έως 
2,6 εκατ. ευρώ  ανά κράτος  µέλος. Παρότι  δεν µπορεί  να υπολογιστεί  ο ακριβής  αντίκτυπος  
της επιλογής  αυτής  στις λειτουργικές  δαπάνες , το πιθανότερο  είναι  ότι ακόµη και για τα 3 
κράτη  µέλη που θα πρέπει  να θεσπίσουν  το δικαίω µα της πρόσβασης , ο αντίκτυπος  στις 
λειτουργικές  δαπάνες  θα είναι  πολύ  περιορισ µένος. 
7. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ  ΚΑΙ  ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ   
Η πρόβλεψη  ενός στιβαρού  µηχανισ µού παρακολούθησης  και αξιολόγησης  είναι  καθοριστική  
για τη διασφάλιση  της τήρησης  των προβλεπό µενων  δικαιω µάτων  τόσο  στην  πράξη  όσο και 
στη νοµοθεσία . Η Επιτροπή  προβλέπει  τη διεξαγωγή  εµπειρικής  µελέτης  µε έµφαση  στη 
συλλογή  δεδοµένων  επί 3-5 χρόνια  από την εφαρ µογή της πρότασης  ώστε  να διαµορφώσει  
µια εµπεριστατω µένη εικόνα , από ποσοτική  και ποιοτική  σκοπιά , σχετικά  µε την 
αποτελεσ µατικότητά  της. Όταν  θα έχουν  εφαρ µοστεί  όλα τα µέτρα του οδικού  χάρτη , θα 
είναι  σηµαντικό  να αξιολογηθεί  το κάθε  µέτρο στο πλαίσιό  του, καθώς  και η 
αποτελεσ µατικότητα  του οδικού  χάρτη  συνολικά .