Πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τις απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης για τα στραγγαλιστικά πηνία που προορίζονται για τους λαμπτήρες φθορισμού

(υποβληθείσα από την Επιτροπή)

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ

Η βελτίωση της απόδοσης με την οποία καταναλώνεται η ενέργεια αποτελεί κεντρικό θεματικό άξονα της ενεργειακής πολιτικής που ασκείται στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, όπως υποδεικνύεται στη Λευκή Βίβλο με τίτλο "Ενεργειακή πολιτική για την Ευρωπαϊκή Ένωση" (1), εφόσον η βελτιωμένη ενεργειακή απόδοση συντελεί στην εκπλήρωση και των τριών στόχων της ενεργειακής πολιτικής και αναλυτικότερα της ασφάλειας του ανεφοδιασμού, της ανταγωνιστικότητας και της προστασίας του περιβάλλοντος. Με την ενεργειακή απόδοση μειώνεται η κατανάλωση ενέργειας, με αποτέλεσμα να μειώνεται με τον τρόπο αυτό η χρήση των πεπερασμένων ενεργειακών πόρων, αλλά και να περιορίζεται η εξάρτηση από ενεργειακούς πόρους οι οποίοι εισάγονται από άλλες περιοχές εκτός της Κοινότητας. Υπάρχουν επιπλέον πάμπολλες οικονομικές δυνατότητες να βελτιωθεί η ενεργειακή απόδοση (πράγμα που σημαίνει με άλλα λόγια ότι μέσα από την αξία της εξοικονομούμενης ενέργειας ξεπληρώνεται το κόστος της απόδοσης μέσα σε λίγα χρόνια). Η εξοικονόμηση αυτή δεν πρόκειται να συντελεστεί υπό διαφορετικές συνθήκες στην αγορά. Με τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης είναι κατά συνέπεια δυνατόν να βελτιωθεί η ανταγωνιστική θέση της βιομηχανίας και του εμπορίου στην Κοινότητα, εφόσον θα χρησιμοποιείται μικρότερη ποσότητα ενέργειας για να επιτυγχάνεται ένα δεδομένο αποτέλεσμα, λογική που εάν εφαρμοστεί κατ’ αναλογία θα μπορούσε επίσης να οδηγήσει στη βελτίωση της οικονομικής ευρωστίας των ενεργειακών χρηστών. Στο πλαίσιο ωστόσο της συζήτησης που διεξάγεται σήμερα σχετικά με την εφαρμοστέα πολιτική, το σημαντικότερο κεφάλαιο της ενεργειακής απόδοσης είναι η συναφής μείωση της παραγωγής εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO2) που εκλύονται στην ατμόσφαιρα, οι οποίες και αποτελούν την κυριότερη αιτία της πρόκλησης του φαινομένου του θερμοκηπίου. Η ενεργειακή απόδοση αποτελεί μια από τις σημαντικότερες δράσεις πολιτικής για την επίτευξη του αντικειμενικού στόχου που έχει θέσει η Κοινότητα, να μειωθούν οι συναφείς εκπομπές CO2.

(1) Έγγραφο COM(95) 682 τελικό.

Ορισμένες σημαντικές πρωτοβουλίες για την ενεργειακή απόδοση προσλαμβάνουν επίσης σημαντική διάσταση στο πλαίσιο της εσωτερικής αγοράς. Αυτό είναι απόρροια του γεγονότος ότι οι δράσεις αυτές μπορεί να οδηγήσουν στη θέσπιση απαιτήσεων για τον εξοπλισμό ενεργειακής χρήσης που κυκλοφορεί στο εμπόριο εντός της Κοινότητας. Για να αποφευχθεί η παρεμβολή πιθανών εμπορικών φραγμών στις συναλλαγές, οι απαιτήσεις αυτές είναι ανάγκη να εναρμονιστούν σε κοινοτική κλίμακα. Η εσωτερική αγορά επιβάλλει επίσης στη βιομηχανία και το εμπόριο να λειτουργούν υπό παρόμοιους όρους σε όλη την Κοινότητα, στο βαθμό που αυτό είναι εφικτό, ενισχύοντας με τον τρόπο αυτό την αναγκαιότητα καταβολής συγκρίσιμων προσπαθειών μεταξύ των κρατών μελών στα θέματα της ενέργειας και των συναφών περιβαλλοντικών πρωτοβουλιών. Η επακριβής πλαισίωση των μέτρων που θα οδηγήσουν στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης θα χρειαστεί όμως συχνά να λάβει υπόψη της τις αποκλίνουσες εθνικές συνθήκες και ευκαιρίες και, στις περιπτώσεις που δεν υπάρχει καμία υπέρτερη αναγκαιότητα ανάληψης δράσης σε κοινοτικό επίπεδο, οι πρωτοβουλίες αυτές μπορεί να αφεθούν στην αρμοδιότητα των εθνικών αρχών, σε απόλυτη αρμονία με τη βασική αρχή της επικουρικότητας. Αυτός ο πολυσχιδής συνυπολογισμός των αντικειμενικών στόχων της κοινής ενεργειακής πολιτικής και του περιβάλλοντος, των διαφόρων πτυχών της εσωτερικής αγοράς και της βασικής αρχής της επικουρικότητας συναπαρτίζουν το υπόβαθρο για την εξέλιξη των πρωτοβουλιών με επίκεντρο την ενεργειακή απόδοση, όπως αναλύεται στις παραγράφους που ακολουθούν.

Ακριβώς λόγω της ιδιαίτερης σημασίας που έχει η ηλεκτρική ενέργεια στον ενεργειακό τομέα, στον οποίο η παραγωγή ηλεκτρικού ρεύματος αντιστοιχεί περίπου στο 35% της συνολικής πρωτογενούς χρήσης ενέργειας και ευθύνεται για περίπου 30% των εκπομπών CO2 ανθρώπινης προέλευσης που εκλύονται στην ατμόσφαιρα, το Συμβούλιο υιοθέτησε την απόφαση της 5ης Ιουνίου 1989 με την οποία θεσπίζεται το κοινοτικό πρόγραμμα δράσης για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας κατά τη χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας, το PACE (2). Η απόφαση αυτή επιτάσσει τη διαχείριση των δράσεων στα κράτη μέλη, στο πλαίσιο των οποίων η Επιτροπή διαδραματίζει συντονιστικό ρόλο και, όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο, αναλαμβάνει δικές της πρωτοβουλίες. Η σημασία που έχει η βελτιωμένη απόδοση της ενέργειας για την επίτευξη του στόχου της μείωσης των εκπομπών CO2 ενισχύθηκε από την απόφαση του Συμβουλίου της 29ης Οκτωβρίου 1991 για τη θέσπιση του προγράμματος SAVE (3). Στόχος του προγράμματος αυτού ήταν να δοθεί νέα ορμή στην προώθηση των δράσεων ενεργειακής απόδοσης στο πλαίσιο της Κοινότητας. Με το πρόγραμμα αυτό καθορίζεται το είδος των δράσεων που πρέπει να εφαρμόζονται, οι οποίες συμπεριλαμβάνουν και την ανάληψη πρωτοβουλιών σε όλους τους οικονομικούς κλάδους που καταναλώνουν ενέργεια (τα κτίρια, τον κλάδο των μεταφορών, τη βιομηχανία, κ.ο.κ.) και προσδιορίζονται οι μέθοδοι που πρέπει να υιοθετηθούν για την προώθησή τους (ενημέρωση, διαπραγμάτευση συμφωνιών, ελάχιστες απαιτήσεις απόδοσης, εκστρατείες προώθησης κ.ο.κ.). Το Συμβούλιο έλαβε πρόσφατα την απόφαση για τη θέσπιση ενός πολυετούς προγράμματος (SAVE II) (4) στις 16 Δεκεμβρίου 1996 με στόχο τη συνέχιση και ενίσχυση του προγράμματος SAVE, συμπεριλαμβάνοντας μεταξύ των άλλων μέτρων και το πρόγραμμα PACE. Η ανάγκη να ενισχυθούν τα μέτρα που λαμβάνονται για την ενεργειακή προώθηση επανυπογραμμίστηκε στην πρόσφατη ανακοίνωση της Επιτροπής με τίτλο "Η ενεργειακή απόδοση στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα - Προς τη χάραξη της στρατηγικής για την ορθολογική χρήση της ενέργειας" (5). Στο ψήφισμά του για την ενεργειακή απόδοση στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα (6) το Συμβούλιο ενέκρινε τα βασικά συμπεράσματα της εν λόγω ανακοίνωσης. Στο ψήφισμα ζητείται μεταξύ άλλων η ενίσχυση των δραστηριοτήτων στο σκέλος του εξοπλισμού μέσω της «ενισχυμένης και διευρυμένης χρήσης των διαδικασιών επισήμανσης, πιστοποίησης και τυποποίησης» και της «αυξημένης χρήσης των συμφωνιών που συνάπτονται μέσα από διαπραγματεύσεις, σε εκούσια βάση».

(2) ΕΕ αριθ. L 157, της 9.6.1989, σ. 32 - Το αρκτικόλεξο προέρχεται από την επωνυμία στα γαλλικά: Programme d' action communautaire visant ΰ amιliorer l'efficacitι de l'utilisation de l'ιlectricitι.

(3) ΕΕ αριθ. L 307, της 8.11.1991, σ. 34 - Specific Actions for Vigorous Energy Efficiency.

(4) ΕΕ αριθ. L 335, της 24.12.1996.

(5) Έγγραφο COM(98) 246 τελικό.

(6) ΕΕ αριθ. C 394 της 17.12.1998.

Επιπλέον, όπως τονίσθηκε και προηγουμένως, τα μέτρα ενεργειακής απόδοσης που ισχύουν για τα εμπορεύσιμα αγαθά, πρέπει να καθορίζονται σε κοινοτική κλίμακα, ούτως ώστε να αποτρέπεται η όρθωση ενδεχόμενων φραγμών στις εμπορικές συναλλαγές, που θα μπορούσαν να είναι το αποτέλεσμα της θέσπισης εθνικών προδιαγραφών σχετικά με την απόδοση. Αναφορικά με το θέμα αυτό, στο πρόγραμμα SAVE προβλέπεται η ανάληψη πρωτοβουλιών για τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης του εξοπλισμού ενεργειακής κατανάλωσης. Η πρώτη σχετική οδηγία του είδους αυτού υιοθετήθηκε στις 21 Μαΐου 1992. Πρόκειται για μια οδηγία (7) με την οποία καθιερώνονται πρότυπα επιδόσεων ενεργειακής απόδοσης για τους λέβητες οικιακής χρήσης. Η οδηγία (8) για τη θέσπιση των απαιτήσεων ενεργειακής απόδοσης αναφορικά με τις οικιακές συσκευές ψύξης εγκρίθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 1996. Σύμφωνα με τα σχέδια της Επιτροπής, θα συνεχιστούν και θα ενισχυθούν οι δραστηριότητές της για το μετασχηματισμό της αγοράς εξοπλισμού τελικής χρήσης. Όπως προβλέπουν ιδίως τα σχέδιά της, θα καθιερωθούν ελάχιστες απαιτήσεις απόδοσης (είτε με τη θέσπιση κανονισμών είτε μέσα από τη σύναψη συμφωνιών έπειτα από διαπραγματεύσεις) για τις συσκευές οικιακής χρήσης, τους ηλεκτροκινητήρες, τους ηλεκτρικούς θερμοσίφωνες με δοχείο, τις συσκευές κλιματισμού, τις αντλίες, κ.ο.κ.

(7) ΕΕ αριθ. L 167, της 22.6.1992.

(8) ΕΕ αριθ. L 236, της 18.9.1996.

Όπως ήδη αναφέρθηκε, οι προδιαγραφές για τα ελάχιστα επίπεδα απόδοσης αποτελούν βασική συνιστώσα κάθε στρατηγικής, στόχος της οποίας είναι η ενεργειακή αποδοτικότητα. Είναι αξιοσημείωτο ότι, κατά τη διάρκεια του τελευταίου έτους, ο καίριος ρόλος που διαδραματίζουν οι ελάχιστες προδιαγραφές απόδοσης για τις ηλεκτρικές συσκευές στην επίτευξη των περιβαλλοντικών στόχων ενσωματώνονται σε τρία διαφορετικά έγγραφα του Συμβουλίου. Πρόκειται για τα έγγραφα «η έμπρακτη συνέχεια των αποφάσεων του Cardiff: έκθεση προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της Βιέννης, 11-12 Δεκεμβρίου 1998, σχετικά με την περιβαλλοντική ολοκλήρωση και την αειφόρο ανάπτυξη εντός των πλαισίων της ενεργειακής πολιτικής», το ψήφισμα (9) του Συμβουλίου της 7ης Δεκεμβρίου 1998 «για την ενεργειακή απόδοση στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα» και την απόφαση αριθ. 2179/98/ΕΚ (10) του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 24ης Σεπτεμβρίου 1998 «για την επανεξέταση του προγράμματος πολιτικής και δράσης της Ευρωπαϊκής Κοινότητας σε συνάρτηση με την περιβαλλοντική και αειφόρο ανάπτυξη « στην πορεία για την επίτευξη της αειφορίας»».

(9) ΕΕ αριθ. C 394 της 17.12.1998.

(10) ΕΕ αριθ. L 275 της 10.10.1998, σ. 1.

2. Η ΑΝΑΓΚΗ ΘΕΣΠΙΣΗΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΣΤΡΑΓΓΑΛΙΣΤΙΚΑ ΠΗΝΙΑ

Η Επιτροπή έχει διερευνήσει στο πλαίσιο του προγράμματος SAVE τη βελτίωση που μπορεί να επέλθει από την ενεργειακή απόδοση στον κλάδο των φωτιστικών σωμάτων, προσδιορίζοντας ότι αυτός ο χώρος έχει προτεραιότητα. Σε μια διεξοδική μελέτη με τίτλο "Measures to Promote Energy Efficiency Lighting in the Commercial Sector in Europe" ("Μέτρα για την προώθηση ενεργειακά αποδοτικού φωτισμού στον κλάδο του εμπορίου στην Ευρώπη") (11) η οποία εκπονήθηκε για λογαριασμό της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, συνάγεται το συμπέρασμα ότι "η επιβολή υποχρεωτικών προτύπων ελάχιστης απόδοσης ενδέχεται να έχει ως αποτέλεσμα τη μεγαλύτερη δυνατή εξοικονόμηση ενέργειας" και ότι "η θέσπιση προτύπων αναφορικά με τις επιδόσεις, ιδίως σε ό,τι αφορά τα στραγγαλιστικά πηνία για τους λαμπτήρες φθορισμού, φαίνεται σύμφωνα με την παρούσα μελέτη να αποτελεί μια από τις αποτελεσματικότερες δράσεις που θα μπορούσε να αναλάβει η ΕΚ για να μειωθεί η ενεργειακή κατανάλωση των διατάξεων φωτισμού στα κτίρια εμπορικής χρήσης και αξίζει κατά συνέπεια να αποτελέσει αντικείμενο περαιτέρω ερευνών και ανάπτυξης." Όπως εξάλλου υποδεικνυόταν στη μελέτη, "οι ενέργειες που δεν καταλήγουν στη θέσπιση υποχρεωτικών απαιτήσεων ενδέχεται να είναι λιγότερο αποτελεσματικές" ενώ "με την ενεργειακή επισήμανση θα μπορούσαν να παρέχονται επίσης πρόσθετες πληροφορίες για το σχεδιαστή και τον οργανισμό καθορισμού των προδιαγραφών, οι οποίες εάν προωθηθούν κατάλληλα θα μπορούσαν να έχουν ως αποτέλεσμα τη χρήση στοιχείων φωτισμού που είναι ενεργειακά αποδοτικότερα. Ωστόσο δεν είναι εύκολο να προσδιοριστεί ο αντίκτυπος που θα μπορούσε να έχει για την ενεργειακή κατανάλωση ένα τέτοιο πρόγραμμα επισήμανσης".

(11) Η μελέτη με τίτλο "Measures to Promote Energy Efficiency Lighting in the Commercial Sector in Europe" εκπονήθηκε από τον Building Research Establishment, του Ηνωμένου Βασιλείου (η τελική έκθεση συντάχθηκε το Δεκμέμβριο του 1994). Ο φωτισμός που χρησιμοποιείται στα κτίρια του κλάδου των υπηρεσιών (με συνάθροιση των κτιρίων του εμπορικού κλάδου και του δημόσιου τομέα) καταναλώνει στο επίπεδο της Κοινότητας περίπου 110 τεραβατώρες ετησίως (TWh/y) ή ποσοστό περίπου 5% της συνολικής ηλεκτρικής ενέργειας, με επιπλέον κατανάλωση 40 TWh/y για το φωτισμό του βιομηχανικού τομέα και 50 TWh/y για το φωτισμό οικιακής χρήσης. Τα επίπεδα κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος που συνεπάγεται η χρήση λαμπτήρων φθορισμού γραμμικού τύπου στους κλάδους της βιομηχανίας, της οικιακής χρήσης και των υπηρεσιών ανέρχονται αντιστοίχως σε 35 TWh/y, 3 TWh/y και 67 TWh/y, με άλλα λόγια δηλαδή η συνολική τους κατανάλωση ανέρχεται σε 105 TWh/y (πρόκειται για την ίδια τάξη μεγέθους με την κατανάλωση των οικιακών συσκευών ψύξης). Η αναλογία των διατάξεων φθορισμού γραμμικού τύπου ανέρχεται συνολικά σε περίπου 53% της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος για το σύνολο του φωτισμού σε όλη την Κοινότητα.

Στις πιο πολλές περιπτώσεις, ο αγοραστής του φωτιστικού εξοπλισμού στους κλάδους του εμπορίου δεν είναι ταυτόσημος με το χρήστη και για το λόγο αυτό δεν τον ενδιαφέρει το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας: οι ιδιοκτήτες των κτιρίων στα οποία στεγάζονται γραφεία τείνουν, για παράδειγμα, να τοποθετούν τα φθηνότερα συστήματα φωτισμού, καθόσον με τον τρόπο αυτό ελαχιστοποιούν το κόστος τους, ενώ οι ένοικοι των αντίστοιχων γραφείων, οι οποίοι πληρώνουν το λογαριασμό του ηλεκτρικού ρεύματος, δεν επηρεάζουν ουδόλως την επιλογή του αντίστοιχου εξοπλισμού. Ο εξοπλισμός ο οποίος προορίζεται επιπροσθέτως προς χρήση στους κλάδους του εμπορίου επιλέγεται συχνά από άτομα που διαθέτουν πρόσβαση σε όλα τα απαιτούμενα τεχνικά στοιχεία, συμπεριλαμβανομένης και της ενεργειακής κατανάλωσης. Για το λόγο αυτό επικρατεί η αντίληψη ότι θα ήταν πολύ σκόπιμη η τοποθέτηση ενός ενεργειακού σήματος. Για τους εμπορικούς και βιομηχανικούς κλάδους, το αποτελεσματικότερο μέτρο για την αύξηση της ενεργειακής αποδοτικότητας του εξοπλισμού, θα ήταν ο επηρεασμός του σταδίου της παραγωγής και ιδίως η καθιέρωση ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης.

Το 1997 καθιερώθηκε από τον CELMA, τον ευρωπαϊκό σύνδεσμο κατασκευαστών φωτιστικών, το σύστημα "ενεργειακής ταξινόμησης" (12). Το σύστημα αυτό έχει σήμερα υιοθετηθεί σε ευρύτατο βαθμό από τους κατασκευαστές σε όλη την Κοινότητα. Η Επιτροπή αναγνώρισε τη σκοπιμότητα του συστήματος αυτού, αλλά εξακολουθεί να υποστηρίζει την άποψη ότι ένα σύστημα ταξινόμησης δεν είναι αρκετό για να επιτευχθεί ο στόχος της δυνατής εξοικονόμησης ενέργειας, καθώς η επιλογή των στραγγαλιστικών πηνίων από τους αγοραστές βασίζεται στις περισσότερες περιπτώσεις σε λιγότερο βελτιστοποιημένες οικονομικές αποφάσεις και έχει ως γνώμονά της πολύ περισσότερο την τιμή αγοράς, και όχι το κριτήριο της χρονικής διάρκειας του κύκλου ζωής - κόστους.

(12) Με βάση το σύστημα CELMA προβλέπεται η κατάταξη σε επτά κατηγορίες: στην κατηγορία D, περιλαμβάνονται τα στραγγαλιστικά πηνία "υψηλών απωλειών". Η κατηγορία C περιλαμβάνει τα στραγγαλιστικά πηνία "συμβατικού τύπου". Τα στραγγαλιστικά πηνία "χαμηλών απωλειών" κατατάσσονται σε δύο κατηγορίες, τη Β1 και τη Β2. Τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες, την Α3, την Α2 και την Α1 (η τελευταία καλύπτει μόνο τα στραγγαλιστικά πηνία με δυνατότητα ταπείνωσης του φωτισμού).

Η θέσπιση ελάχιστων προδιαγραφών απόδοσης αποτελεί ένα εξαιρετικά ισχυρό λειτουργικό μηχανισμό για τον μετασχηματισμό της αγοράς αλλά και για να επιτευχθεί ο στόχος της εξοικονόμησης ενέργειας σε πολύ μεγάλο βαθμό με χαμηλό κόστος, ιδίως στις περιπτώσεις που οι αγοραστές του αντίστοιχου εξοπλισμού δεν επηρεάζονται από τις αντίστοιχες πληροφορίες και σήματα. Ορισμένες ενδιαφερόμενες πλευρές (κατά κύριο λόγο οι κατασκευαστές) έχουν διατυπώσει την προτίμησή τους για τη σύναψη συμφωνιών μέσα από διαπραγματεύσεις (13) μέσω των οποίων οι κατασκευαστές θα εκδιώξουν οικειοθελώς τα προϊόντα χαμηλής απόδοσης από την αγορά.

(13) Πρόσφατα διαπραγματεύθηκε η σύναψη δύο συμφωνιών έπειτα από σχετικές συζητήσεις μεταξύ των ευρωπαϊκών εμπορικών συνδέσμων των κατασκευαστών και της Επιτροπής, εκ των οποίων η πρώτη αφορά τις τηλεοράσεις και τις συσκευές μαγνητοσκόπησης και η δεύτερη καλύπτει τα πλυντήρια οικιακής χρήσης.

Η Επιτροπή έχει συζητήσει διεξοδικότατα τη δυνατότητα σύναψης σχετικής συμφωνίας έπειτα από διαπραγματεύσεις με το CELMA. Όπως ωστόσο δήλωσε ο CELMA, η σύναψη της συμφωνίας αυτής έπειτα από τις διαπραγματεύσεις δεν αποτελεί βιώσιμη εναλλακτική λύση, καθώς το επίπεδο των εισαγωγών στραγγαλιστικών πηνίων στην Κοινότητα είναι σημαντικότατο. Εάν οι ευρωπαίοι κατασκευαστές αναλάμβαναν οικειοθελώς τη δέσμευση να εξαλείψουν σταδιακά τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλής απόδοσης, θα ελευθέρωναν ένα σκέλος της αγοράς, το οποίο θα καταλαμβανόταν στη συνέχεια από κατασκευαστές που δεν συμμετέχουν στη σχετική δέσμευση.

Κάθε εγκατεστημένος λαμπτήρας φθορισμού συνοδεύεται από στραγγαλιστικό πηνίο. Μια μεγάλη ποσότητα ενέργειας χάνεται στα στραγγαλιστικά πηνία. Η ποσότητα αυτή είναι δυνατόν να μειωθεί σε πολύ σημαντικό βαθμό με τη χρήση αποδοτικότερων στραγγαλιστικών πηνίων. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο η εμπειρογνώμονες συμφωνούν ότι το στραγγαλιστικό πηνίο αποτελεί ένα πεδίο καίριας σημασίας για τη μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης. Υπάρχουν δύο τύποι στραγγαλιστικών πηνίων. Το κοινότερο στραγγαλιστικό πηνίο είναι το πηνίο με περιελιγμένο σύρμα. Όπως καθορίζεται στο σύστημα του CELMA, αυτά τα στραγγαλιστικά πηνία με περιελιγμένο σύρμα διαχωρίζονται σε τρεις διαφορετικούς τύπους, ανάλογα με τις αντίστοιχες ενεργειακές απώλειές τους. Τα στραγγαλιστικά πηνία "υψηλών απωλειών" (κλάσης D) κατασκευάζονται εν γένει από υλικά κατώτερης ποιότητας. Αυτά τα στραγγαλιστικά πηνία είναι σε γενικές γραμμές σχετικά φτηνά. Τα στραγγαλιστικά πηνία "συμβατικού τύπου" (κλάσης C) ενδέχεται να κατασκευάζονται από υλικά σχετικά υψηλότερης ποιότητας (π.χ. χαλκό). Συνέπεια αυτού είναι να μειώνονται οι ενεργειακές απώλειες των στραγγαλιστικών πηνίων, αλλά το κόστος είναι υψηλότερο. Στα στραγγαλιστικά πηνία "χαμηλών απωλειών" (κλάσης B) χρησιμοποιούνται περιελίξεις από χαλκό που τοποθετούνται σε από φύλλα χάλυβα ανώτερης ποιότητας. Αυτά τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλών απωλειών. Αυτά τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλών απωλειών είναι σχετικά ακριβά. Ο δεύτερος τύπος στραγγαλιστικού πηνίου είναι τα "ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία". Τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία εμφανίζουν σχετικά χαμηλές απώλειες, ανάλογες με τις απώλειες των περιελιγμένων στραγγαλιστικών πηνίων της καλύτερης δυνατής ποιότητας (14). Τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία είναι ωστόσο σήμερα σημαντικά ακριβότερα από τα στραγγαλιστικά πηνία με περιελιγμένο σύρμα. Οι εξελίξεις που θα υπάρξουν στο άμεσο μέλλον ενδέχεται να συνίστανται κατά κύριο λόγο στην τελειοποίηση των υφιστάμενων μορφών τεχνολογίας. Συνέπεια αυτών των εξελίξεων για ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία μπορεί να είναι η δημιουργία φτηνότερων στραγγαλιστικών πηνίων. Οι εξελίξεις αυτές είναι ωστόσο απίθανο να επηρεάσουν την ενεργειακή κατανάλωση.

(14) Οι λαμπτήρες φθωρισμού εμφανίζουν επιπλέον υψηλότερη απόδοση όταν συνδυάζονται με ένα ηλεκτρονικό στραγγαλιστικό πηνίο που παράγει περίπου 20% περισσότερο φως όταν λειτουργεί με την αυτή ισχύ σε 50 Hz.

Όπως έχει ήδη αναφερθεί, σήμερα υπάρχουν εκείνες οι τεχνολογίες που παράγουν στραγγαλιστικά πηνία υψηλής απόδοσης. Όπως είναι σαφές, το φάσμα της απόδοσης των στραγγαλιστικών πηνίων που κυκλοφορούν σήμερα στην αγορά είναι πάρα πολύ μεγάλο. Επιπλέον, εφόσον το μερίδιο της αγοράς που ελέγχουν οι κατηγορίες στραγγαλιστικών πηνίων που περιγράφηκαν προηγουμένως δεν έχει αλλάξει σημαντικά τα τελευταία χρόνια (15) μπορεί να συναχθεί το συμπέρασμα ότι χρειάζεται η ανάληψη δράσεων για την προώθηση της ενεργειακής απόδοσης των στραγγαλιστικών πηνίων και ιδίως η θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης. Πράγματι, η θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης αποτελεί ένα μέτρο που είναι εξαιρετικά αποδοτικό από την πλευρά του κόστους με αποτέλεσμα πολυάριθμες χώρες (16) να έχουν υιοθετήσει ανάλογα μέτρα ή να εξετάζουν το ενδεχόμενο της θέσπισής τους.

(15) Το 1994, το μερίδιο των στραγγαλιστικών πηνίων "υψηλών απωλειών" στην αγορά ανερχόταν σε 15%. Το μερίδιο της αγοράς των στραγγαλιστικών πηνίων "συμβατικού τύπου" αντιπροσώπευε ποσοστό 65% της αγοράς. Τα στραγγαλιστικά πηνία "χαμηλών απωλειών" έλεγχαν μερίδιο 15% της αγοράς. Τέλος, τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία κατείχαν μερίδιο 5% της αγοράς.

(16) Στις χώρες αυτές συμπεριλαμβάνονται οι ΗΠΑ, ο Καναδάς, η Νότια Κορέα, οι Φιλιππίνες, το Μεξικό, η Νέα Ζηλανδία, η Αυστραλία και η Ταϊβάν.

3. ΤΑ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΕΠΙΠΕΔΑ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΓΙΑ ΤΑ ΣΤΡΑΓΓΑΛΙΣΤΙΚΑ ΠΗΝΙΑ

Παρά το γεγονός ότι η άριστη δυνατή λύση για τους καταναλωτές θα αντιστοιχούσε στο ελάχιστο κόστος του κύκλου ζωής, υπό τον όρο ότι η χρονική περίοδος αποπληρωμής (17) θα είναι συντομότερη από το συνολικό χρόνο ζωής του στραγγαλιστικού πηνίου, η πρακτική αυτή θα μπορούσε να οδηγήσει στη δημιουργία μοντέλων με υπερβολικά υψηλή αύξηση της τιμής αγοράς τους γεγονός που θα είχε ως συνέπεια τη μείωση των πωλήσεων (οι χρήστες θα μπορούσαν για παράδειγμα να μεταθέσουν τη χρονική στιγμή αναβάθμισης των συστημάτων φωτισμού τους). Ένα ρεαλιστικότερο κριτήριο τεχνικής/οικονομικής υφής για τον καθορισμό των απαιτήσεων απόδοσης θα ήταν ότι οι βελτιώσεις της απόδοσης πρέπει να εμφανίζουν συντομότερη χρονική περίοδο απόσβεσης, έπειτα από περίπου μια τριετία (18) ή και λιγότερο. Το σωστό μήκος της χρονικής περιόδου απόσβεσης πρέπει να καθορίζεται κατά τέτοιο τρόπο, ώστε να μην υπάρξει κανένας σημαντικός αντίκτυπος για τους κατασκευαστές, λόγω της μείωσης των πωλήσεών τους.

(17) Με τη χρονική περίοδο αποπληρωμής προσμετράται το χρονικό διάστημα που απαιτείται για να ανακτηθούν οι πρόσθετες καταναλωτικές επενδύσεις με τη μείωση των δαπανών λειτουργίας χάρις στην αυξημένη αποδοτικότητα.

(18) Αυτό το διάστημα θεωρείται αποδεκτή απόδοση επένδυσης για τους περισσότερο τελικούς χρήστες, παρά το γεγονός ότι οι πραγματικές επενδύσεις ενεργειακής απόδοσης υλοποιούνται μόνο εάν ο εσωτερικός λόγος απόδοσης είναι υψηλότερος από 50%. Αυτό συνιστά τυπικό φραγμό στην αγορά.

Όπως αναφέρθηκε ήδη, ο ευρωπαϊκός σύνδεσμος κατασκευαστών φωτιστικών, ο CELMA, θέσπισε ένα σύστημα ταξινόμησης το 1997. Η Επιτροπή συμφώνησε έπειτα από συζητήσεις με τους κατασκευαστές ότι τα ελάχιστα επίπεδα απόδοσης θα ήταν αποτελεσματικότερα εάν οι τιμές κατωφλίου καθορίζονταν με βάση τις διαχωριστικές οριακές τιμές μεταξύ των κατηγοριών του συστήματος ταξινόμησης του CELMA, εφόσον αυτό θα συνέπιπτε με το διαχωρισμό της αγοράς που έχει καθιερωθεί από τη βιομηχανία και θα απλούστευε με τον τρόπο αυτό επίσης την εποπτεία της αγοράς.

Η Επιτροπή προχώρησε σε διεξοδική ανάλυση το κόστους/οφέλους το 1996 (19), για να αξιολογηθεί ο αντίκτυπος των ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης. Για να παρασχεθεί στους κατασκευαστές στραγγαλιστικών πηνίων ο απαιτούμενος χρόνος να προσαρμοστούν, διασφαλίζοντας παράλληλα την προοδευτική πορεία προς την επίτευξη εφικτών και οικονομικών επιπέδων απόδοσης, στη μελέτη απευθυνόταν η σύσταση να καθιερωθούν τρία προοδευτικά επίπεδα ελάχιστης απόδοσης. Και τα τρία αυτά επίπεδα είναι πιο απαιτητικά από τα προτεινόμενα. Ο βιομηχανικός κλάδος είχε την εποχή εκείνη (1996) αποδεχθεί τα επίπεδα της παρούσας πρότασης, μολονότι με ένα συντομευμένο χρονοδιάγραμμα (20) οι απαιτήσεις που περιλαμβάνονται στην παρούσα πρόταση σχετικά με την απόδοση έχουν βασιστεί στην ανάλυση του κόστους/οφέλους καθώς και στις συζητήσεις που έγιναν με τη βιομηχανία. Όπως δήλωσε εξάλλου ο CELMA, το Δεκέμβριο του 1998, οι κατασκευαστές είναι ικανοποιημένοι με τα προτεινόμενα επίπεδα.

(19) Η μελέτη με τίτλο "Cost Benefit Analysis of the Implementation of Minimum Efficiency Standards for Fluorescent Lamp Ballasts" εκπονήθηκε από τον Building Research Establishment, του Ηνωμένου Βασιλείου (η τελική έκθεση υποβλήθηκε το Σεπτέμβριο του 1996).

(20) Στη μελέτη είχε συσταθεί η υιοθέτηση ενός σεναρίου με το ακόλουθο χρονοδιάγραμμα υλοποίησης: απαγόρευση των στραγγαλιστικών πηνίων των κατηγοριών D από την 1η Ιανουαρίου 1998, ακολουθούμενη από την απαγόρευση κυκλοφορίας των στραγγαλιστικών πηνίων της κατηγορίας C και Β2 από την 1η Ιανουαρίου 2003. Η βιομηχανία υιοθέτησε το ακόλουθο σενάριο: απαγόρευση των στραγγαλιστικών πηνίων της κατηγορίας D από την 1η Ιανουαρίου 1998, ακολουθούμενη από την απαγόρευση των στραγγαλιστικών πηνίων της κατηγορίας C από την 1η Ιανουαρίου του 2003 και των στραγγαλιστικών πηνίων της κατηγορίας Β2 από την 1η Ιανουαρίου 2008.

Για να ελαχιστοποιηθεί ο αντίκτυπος για τους κατασκευαστές, προβλέπεται η εφαρμογή μιας σταδιακής προσέγγισης, συνδυαζόμενης με μακροχρόνιες μεταβατικές περιόδους, πριν τεθεί σε ισχύ κάθε διακεκριμένο επίπεδο των ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης. Όπως προβλέπεται, με το πρώτο επίπεδο της παρούσας πρότασης θα εξαλειφθούν σταδιακά τα στραγγαλιστικά πηνία της κατηγορίας D ("υψηλών απωλειών") και το επίπεδο αυτό θα τεθεί σε ισχύ ένα έτος έπειτα από την υιοθέτηση της οδηγίας (εάν υποθέσουμε ότι η έγκριση θα γίνει την 1.1.2001, το επίπεδο θα τεθεί σε ισχύ την 1.1.2002). Η μονοετής μεταβατική περίοδος κρίνεται συνεπής με τις μικρές επενδύσεις και προσαρμογές που είναι αναγκαίες για την εκπλήρωση του πρώτου βήματος. Έπειτα από την παρέλευση μιας τριετίας (την 1.1.2005) προβλέπεται να τεθεί σε ισχύ ένα δεύτερο βήμα αποδοτικότητας, με το οποίο θα εξαλειφθούν σταδιακά τα στραγγαλιστικά πηνία της κατηγορίας C ("συμβατικού τύπου"). Καθώς αυτά τα στραγγαλιστικά πηνία αντιπροσωπεύουν τον κύριο όγκο της σημερινής αγοράς, έχει προβλεφθεί η παρέλευση σημαντικού χρονικού διαστήματος για την υλοποίηση του βήματος αυτού. Λαμβάνοντας ιδίως υπόψη το γεγονός ότι οι κατασκευαστές συμφώνησαν με την υιοθέτηση του βήματος αυτού στις αρχές του 1996 (21), αυτό αντιπροσωπεύει ένα εξαιρετικά μακροσκελές μεταβατικό διάστημα. Το τρίτο και τελικό στάδιο της πρότασης θα υλοποιηθεί στη συνέχεια έπειτα από την παρέλευση μιας άλλης τριετίας (την 1.1.2008) και θα βασιστεί στην κατάσταση που θα επικρατεί τότε στην αγορά και ιδίως στην τιμή για τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία (των κατηγοριών Α1, Α2 και Α3) και στο αποτελεσματικότερο μαγνητικό στραγγαλιστικό πηνίο που θα υπάρχει στην αγορά (της κατηγορίας Β1). Καθώς η αγορά αυτή είναι πιθανόν να αλλάξει σημαντικότατα συνεπεία της καθιέρωσης των δύο πρώτων επιπέδων, εκείνο που προτείνεται είναι να αναλυθούν εκ νέου η τεχνική κατάσταση και η κατάσταση που θα επικρατεί στην αγορά κατά τη χρονική στιγμή που θα τεθεί σε ισχύ το δεύτερο επίπεδο.

(21) "Θα θέλαμε να συγκεντρώσουμε την προσοχή μας στο υποθετικό σενάριο ενός ρεαλιστικού χρονοδιαγράμματος για τη βαθμιαία μεταστροφή προς στραγγαλιστικά πηνία υψηλότερης ενεργειακής απόδοσης. Αν βασιστούμε στην ταξινόμηση που οι κατασκευαστές στραγγαλιστικών πηνίων προσπαθούν να αναπτύξουν στην Ευρώπη, θα μπορούσαμε να πούμε ότι τα προϊόντα που περιλαμβάνονται στην κατηγορία D θα μπορούσαν να εξαλειφθούν την 1η Ιανουαρίου 1998. Η παρέλευση μιας διετούς μεταβατικής περιόδου έπειτα από τη δημοσίευση του προτύπου για τη μέθοδο μέτρησης των στραγγαλιστικών πηνίων αποτελεί μια αποδεκτή ημερομηνία για την έναρξη υλοποίησης μιας πολιτικής επιβολής ελάχιστων προτύπων απόδοσης στην ευρωπαϊκή αγορά και θα πρέπει να προβλέψουμε ότι θα χρειαστεί να περάσει μια πενταετία για να υλοποιηθεί η μεταστροφή προς τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλών απωλειών (της κατηγορίας C)."

Η αύξηση της τιμής που συνεπάαγεται η καθιέρωση αυτών των τριών αλληλοδιαδοχικών επιπέδων απόδοσης είναι κατώτερη από 2 EUR, αλλά θα υπερβεί το ποσό των 20 EUR για τις μεταβολές που θα επηρεάσουν τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία (της κατηγορίας Α) (22). Για όλους τους αγοραστές και τις εγκαταστάσεις θα ισχύσουν ελάχιστες απαιτήσεις απόδοσης για τα στραγγαλιστικά πηνία, με αποτέλεσμα, να καταστεί ανέφικτο το βήμα της ολοκληρωτικής απαγόρευσης όλων των στραγγαλιστικών πηνίων με περιελιγμένο σύρμα καθώς αυτό θα επέβαλε την αύξηση των επενδύσεων κατά ποσό 20 EUR περίπου ανά φωτιστική διάταξη.

(22) Για τους οικιακούς χρήστες (που αγοράζουν το προϊόν από τους μεταπωλητές, με ετήσια χρήση 600 ωρών/ετησίως), η χρονική περίοδος της αποπληρωμής κυμαίνεται από 2 μέχρι 6 χρόνια, για τις μεταβολές των στραγγαλιστικών πηνίων που αφορούν μόνο τα στραγγαλιστικά πηνία με περιελιγμένο σύρμα (των κατηγοριών D, C και Β1) με βάση μέση ευρωπαϊκή τιμή ηλεκτρικής ενέργειας 0,15 EUR/KWh. Κάθε αλλαγή από τα μαγνητικά στραγγαλιστικά πηνία προς τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία συνεπάγεται προς το παρόν χρονικές περιόδους αποπληρωμής εκτεινόμενες από 17 μέχρι και περισσότερα από 28 χρόνια. Στους τομείς των υπηρεσιών και της βιομηχανίας, τα στραγγαλιστικά πηνία με περιελιγμένο σύρμα είναι δυνατόν να αντικατασταθούν από το αντίστοιχο στραγγαλιστικό πηνίο με περιελιγμένο σύρμα υψηλότερης κλάσης απόδοσης μέχρι την κατηγορία Β1 με χρονική περίοδο αποπληρωμής μικρότερη της διετίας, με βάση χαρακτηριστική τιμή ηλεκτρικής ενέργειας 0,1 EUR/KWh.

Μπορεί λοιπόν να συναχθεί το συμπέρασμα ότι η απαγόρευση των στραγγαλιστικών πηνίων με περιελιγμένο σύρμα θα επιβαρύνει χωρίς λόγο τους οικιακούς χρήστες (23). Η καθιέρωση των προτεινόμενων ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης, αντιθέτως, συνεπάγεται μια χρονική περίοδο αποπληρωμής αποδεκτή για όλους τους χρήστες και, όπως έχει ήδη επισημανθεί, ο αντίκτυπος για τη βιομηχανία είναι αποδεκτός.

(23) Μέσα στην επόμενη πενταετία έως οκταετία είναι πιθανόν οι τιμές για τα στραγγαλιστικά πηνία να μειωθούν δραστικά με αποτέλεσμα να μειωθούν οι διαφορές των τιμών μεταξύ των στραγγαλιστικών πηνίων με περιελιγμένο σύρμα και ηλεκτρονικού τύπου σε 10 με 15 EUR. Έστω και στην περίπτωση αυτή, η χρονική περίοδος αποπληρωμής για τους οικιακούς χρήστες θα εξακολουθούσε να υπερβαίνει τη δεκαετία και θα μπορούσε να ξεπερνά και τη δεκαπεντατία.

4. ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΑΠΟΔΟΣΗΣ

Σε κοινοτικό επίπεδο έχουν ήδη αναπτυχθεί σαφώς καθορισμένα συστήματα για την τεχνική εναρμόνιση και τα πρότυπα, αποτελώντας βασικό κορμό της ολοκλήρωσης της εσωτερικής αγοράς. Η "νέα προσέγγιση στα θέματα της τεχνικής εναρμόνισης και των προτύπων", που υιοθετήθηκε το 1985 (24) αντιπροσωπεύει την καθιερωμένη οδό εκμετάλλευσης της διαδικασίας τυποποίησης για να υποστηριχθεί η διαδικασία της θέσπισης της κοινοτικής νομοθεσίας στα τεχνικά θέματα. Σύμφωνα με αυτή την "νέα προσέγγιση", ζητείται από τους ευρωπαϊκούς οργανισμούς τυποποίησης να καταρτίσουν, βασιζόμενοι στην εντολή που τους αναθέτει η Επιτροπή, πρότυπα, προορισμός των οποίων είναι να αποτελέσουν το τεκμήριο της συμμόρφωσης με τις βασικές απαιτήσεις των εναρμονισμένων νομοθετικών προτύπων. Στην "νέα προσέγγιση" προβλέπεται ότι οι βασικές απαιτήσεις των εναρμονισμένων προτύπων καθορίζονται από οδηγίες, σε αντιδιαστολή με την παλαιά εναλλακτική λύση της αμοιβαίας αναγνώρισης των εθνικών προτύπων, όπου αυτά υπήρχαν.

(24) Ψήφισμα του Συμβουλίου για τη νέα προσέγγιση στα θέματα της τεχνικής εναρμόνισης και των προτύπων, ΕΕ αριθ. C 136, της 4.6.1985, σ. 1.

Όπως αναφέρθηκε και στο πρώτο κεφάλαιο, η ενεργειακή απόδοση αποτελεί το βασικό κορμό της ενεργειακής και περιβαλλοντικής πολιτικής, αποτελώντας μια από τις δράσεις καίριας σημασίας για τη μείωση των εκπομπών CO2. Επιπλέον, η ενεργειακή απόδοση συνδέεται επίσης στενά με τη βιομηχανική πολιτική και την πολιτική προστασίας των καταναλωτών, ακριβώς επειδή συνεπάγεται σημαντικές οικονομίες για τους ενεργειακούς χρήστες και έχει επίσης θετικό αντίκτυπο για τους κατασκευαστές. Στην περίπτωση της ενεργειακής απόδοσης, η βασικότερη προϋπόθεση είναι "το επίπεδο της απόδοσης", μια πολιτική απόφαση που δεν μπορεί να αφεθεί στα χέρια καμιάς ενδιαφερόμενης πλευράς, ούτε είναι δυνατόν να ανατεθεί σε άλλους. Όπως περιγράφεται στο ψήφισμα για την "νέα προσέγγιση", οι "βασικές απαιτήσεις (ασφαλείας) που πρέπει να εκπληρώνονται στις περιπτώσεις προϊόντων που είναι δυνατόν να διοχετευτούν στην αγορά πρέπει να διατυπώνονται με επαρκή ακρίβεια, ούτως ώστε να θεσμοθετούνται νομικά δεσμευτικές υποχρεώσεις που είναι δυνατόν να επιβληθούν, στην περίπτωση της μεταφοράς τους στο εθνικό δίκαιο". Από αυτό προκύπτει σαφώς ότι η γενική απαίτηση ότι ο σχετικός εξοπλισμός πρέπει να είναι ενεργειακά αποδοτικός δεν μπορεί να θεωρηθεί βασική απαίτηση. Στη νομοθεσία πρέπει κατά συνέπεια να περιλαμβάνεται ο σαφής ορισμός του επιπέδου της απόδοσης.

Στις δύο προγενέστερες οδηγίες που κάλυπταν τα πρότυπα απόδοσης, με άλλα λόγια δηλαδή στις οδηγίες για τους "λέβητες" και τα "ψυγεία" τα ελάχιστα επίπεδα απόδοσης περιλαμβάνονταν στα παραρτήματα. Κατά τις συζητήσεις που έγιναν στο Συμβούλιο με επίκεντρο την τελευταία αυτή οδηγία, ορισμένα κράτη μέλη εξέφρασαν την προτίμησή τους για την ανάθεση της εντολής χάραξης των τεχνικών απαιτήσεων στους οργανισμούς τυποποίησης. Στην περίπτωση ωστόσο της ενεργειακής απόδοσης, η ανάθεση ανοικτών εντολών, με βάση τις οποίες οι οργανισμοί τυποποίησης θα καθορίζουν τα προσήκοντα επίπεδα, θα μετέθετε περαιτέρω την πολιτική απόφαση στους ώμους τεχνικών οργάνων στη σύνθεση των οποίων συμμετέχουν αρκετές φορές κυρίως οι εκπρόσωποι της βιομηχανίας.

Η παρούσα πρόταση καλύπτει τα στραγγαλιστικά πηνία που διοχετεύονται στην κοινοτική αγορά. Ένας μεγάλος αριθμός των στραγγαλιστικών πηνίων που παράγονται στην Κοινότητα εξάγονται ως εξαρτήματα ή μέρη ολοκληρωμένων προϊόντων, όπως π.χ. των φωτιστικών διατάξεων. Για να διατηρηθεί η ανταγωνιστικότητα των κοινοτικών κατασκευαστών, προτείνεται τα στραγγαλιστικά πηνία που προορίζονται για τις εξαγωγικές αγορές να μην καλύπτονται από την παρούσα πρόταση. Η διάταξη των προτεινόμενων άρθρων των οδηγιών είναι παρόμοια με την αντίστοιχη διάταξη των «οδηγιών για τους καταψύκτες». Αυτό οφείλεται τόσο στο γεγονός ότι ο στόχος των οδηγιών είναι ταυτόσημος, και έγκειται στη θέσπιση απαιτήσεων απόδοσης για τις συσκευές ηλεκτρολογικού υλικού. Από την άλλη πλευρά οφείλεται στο ότι σε αμφότερες τις οδηγίες χρησιμοποιείται το σύστημα επισήμανσης της ΕΚ ως χαρακτηριστική ένδειξη συμμόρφωσης.

5. ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΔΙΕΥΘΕΤΗΣΕΙΣ

Σχετικές μέθοδοι για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης των προϊόντων με τα αντίστοιχα εναρμονισμένα πρότυπα, με βάση την αποκαλούμενη "καθολική προσέγγιση", έχουν επίσης εγκριθεί σε κοινοτική κλίμακα (25), (26) και έχουν ενσωματωθεί στην παρούσα πρόταση. Με την προσέγγιση αυτή καθίσταται δυνατή η χρήση μιας ή περισσότερων από ένα σύνολο "ενοτήτων", με τις οποίες σκιαγραφούνται διάφορες διαδικασίες για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης ενός προϊόντος με τα καθιερωμένα πρότυπα. Προορισμός των διαφόρων ενοτήτων είναι να καλυφθούν διάφορες πιθανές συνθήκες και αυτές επιλέγονται όπως αυτό κρίνεται αναγκαίο ούτως ώστε να εκπληρώνονται οι απαιτήσεις της εκάστοτε οδηγίας.

(25) Φηφίσμα του Συμβουλίου για την εφαρμογή της καθολικής προσέγγισης στην αξιολόγηση της συμμόρφωσης, ΕΕ αριθ. C 10 της 16.1.90, σ. 1.

(26) Απόφαση 90/683/ΕΟΚ του Συμβουλίου για τις ενότητες που αφορούν τις διάφορες φάσεις των διαδικασιών αξιολόγησης της πιστότητας και που προορίζονται να χρησιμοποιηθούν στις οδηγίες τεχνικής εναρμόνισης, ΕΕ αριθ. L 380, της 31.12.1990, σ. 13.

Η επιβολή μιας υποχρεωτικής διαδικασίας δοκιμών για την εξακρίβωση της "συμμόρφωσης του τύπου" που θα διεξαχθεί από τους προσήκοντες οργανισμούς που θα καθορίσουν οι κυβερνήσεις των κρατών μελών (τους αποκαλούμενους "κοινοποιηθέντες φορείς") θα αποτελούσε μια εξαιρετικά δαπανηρή διαδικασία και θα απαιτούσε τη δαπάνη σημαντικότατων ποσών και χρόνου τόσο από τους κατασκευαστές, όσο και από τους ίδιους τους κοινοποιηθέντες φορείς. Για το λόγο αυτό ακριβώς προτείνεται μια διαδικασία αξιολόγησης της συμμόρφωσης που βασίζεται στην αυτοαξιολόγηση. Η διαδικασία αυτή απαιτείται επίσης και για την αξιολόγηση της συμμόρφωσης στο πλαίσιο άλλων οδηγιών που καλύπτουν τα στραγγαλιστικά πηνία, όπως ιδίως της "οδηγίας χαμηλής τάσης" (27) και της "οδηγίας ηλεκτρομαγνητικής συμβατότητας" (28).

(27) ΕΕ αριθ. L 77, της 26.3.1973, σ. 29.

(28) ΕΕ αριθ. L 139, της 23.05.1989, σ. 19, όπως αυτή τροποποιήθηκε από την ΕΕ αριθ. L 126, της 12.5.1992, σ. 11.

Στο πλαίσιο της ενότητας της αυτοαξιολόγησης, απαιτείται από τους κατασκευαστές να συγκεντρώσουν την τεχνική τεκμηρίωση και τις συνοδευτικές εκθέσεις για τις δοκιμές που θα υποστηρίξουν τη δήλωση της συμμόρφωσης που χρειάζεται να υποβάλουν. Όλα αυτά τα έγγραφα πρέπει να τηρούνται διαθέσιμα προς επιθεώρηση από τις κρατικές αρχές, οποιαδήποτε χρονική στιγμή, και ιδίως εάν προκύπτουν αμφιβολίες σχετικά με τη συμμόρφωση μιας ιδιαίτερης ενότητας της συσκευής. Πρόκειται για τις τυπικές διαδικασίες που πρέπει να ακολουθούνται, πριν καταστεί δυνατή η επικόλληση της επισήμανσης ΕΚ από τον κατασκευαστή, με βάση την οποία επιτρέπεται να διοχετευτεί το συγκεκριμένο προϊόν και να κυκλοφορήσει ελεύθερα στην κοινοτική αγορά. Ορισμένοι σχολιαστές εξέφρασαν αμφιβολίες σχετικά με την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας αυτοαξιολόγησης, αλλά υπό τις περιστάσεις που αναλύθηκαν προηγουμένως, επικρατεί το συναίσθημα ότι αυτή επαρκεί, πολύ περισσότερο μάλιστα όταν λαμβάνεται υπόψη η απειλή της δίωξης με βάση τη νομοθεσία στην οποία περιγράφονται οι προσήκουσες θεμιτές εμπορικές πρακτικές σε μια συγκεκριμένη χώρα και την εξαιρετικά αρνητική δημοσιότητα που θα συνόδευε κάποιο πλαστό ισχυρισμό για την ενεργειακή απόδοση. Όπως και να έχουν τα πράγματα, εκείνο που προτείνεται είναι στην έκθεση που θα συντάσσεται για τον τρόπο λειτουργίας της οδηγίας, με βάση τις κατευθυντήριες γραμμές που θα αναπτυχθούν για τη διαδικασία αξιολόγησης της κοινοτικής συμμόρφωσης, να δίνεται ιδιαίτερη προσοχή στην αποτελεσματικότητα και την απόδοση των διαδικασιών συμμόρφωσης. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής διερευνούν επιπλέον τα μέτρα που είναι δυνατόν να ληφθούν για να ενισχυθεί η εποπτεία της αγοράς, τα οποία θα εκτελεστούν είτε από τις υπηρεσίες της Επιτροπής, είτε από τις εθνικές αρχές εποπτείας είτε από τρίτους.

6. ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Σκοπός της προτεινόμενης οδηγίας είναι να εξοικονομηθεί ενέργεια με τρόπο αποδοτικό από την πλευρά του κόστους στους λαμπτήρες του φθορισμού, εξοικονόμηση που δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί με άλλο τρόπο με τη λήψη άλλων μέτρων. Η προτεινόμενη οδηγία καλύπτει μόνο τα στραγγαλιστικά πηνία της πρόσφατης παραγωγής, που ευθύνονται για την υψηλή κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος και αντιπροσωπεύουν ένα πολύ μεγάλο δυναμικό εξοικονόμησης ενέργειας.

Η μέση διάρκεια ζωής μιας εγκατάστασης λαμπτήρων φθορισμού ανέρχεται σε μια εικοσαετία, ενώ ο μέσος χρόνος ζωής ενός στραγγαλιστικού πηνίου ανέρχεται σε μια δεκαπενταετία ή και περισσότερο ανάλογα με τις ετήσιες ώρες χρήσης. Εφόσον μόνο ένα ποσοστό στραγγαλιστικών πηνίων αντικαθίσταται (29) κατά μέσο όρο κάθε χρόνο, ο αντίκτυπος των προτύπων για την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος θα είναι σχετικά βραδύς, παρά το ότι θα αυξάνεται συνεχώς με την πάροδο του χρόνου. Όπως έχει εκτιμηθεί, οι προβλεπόμενες απαιτήσεις απόδοσης σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας θα μπορούσαν να έχουν ως αποτέλεσμα την ακόλουθη μείωση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας και των συνακόλουθων εκπομπών CO2 (30):

(29) Επιπλέον θα εγκατασταθούν νέα στραγγαλιστικά πηνία στα νέα εμπορικά κτίρια που θα κατασκευαστούν έπειτα από την έναρξη ισχύος.

(30) Με βάση τις προβλέψεις για συνδυασμό των πηγών ηλεκτροπαραγωγής για την εν λόγω χρονική περίοδο.

Εκτιμώμενη μείωση της εκμετάλλευσης ηλεκτρικού ρεύματος και των συνακόλουθων εκπομπών CO2 που θα είναι συνέπεια της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας για την Κοινότητα από την επιβολή ων απαιτήσεων απόδοσης των στραγγαλιστικών πηνίων (έγκριση την 1η Ιανουαρίου 2001)

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Η απόλυτη εξοικονόμηση καθίσταται εξαιρετικά σημαντική με την πάροδο του χρόνου, φτάνοντας τα 12 TWh/y το έτος 2000, όταν θα έχει ολοσχερώς αντικατασταθεί ο εγκατεστημένος εξοπλισμός, που επιβαρύνει περίπου με ποσό 1000 εκατ. EUR ετησίως τους εμπορικούς και βιομηχανικούς χρήστες (η σωρευτική εξοικονόμηση μέχρι το έτος 2020 ανέρχεται στο ποσό των 9.000 εκατ. EUR. Το ποσό αυτό αντιστοιχεί με μείωση περίπου 10% της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας των λαμπτήρων φθορισμού. Από τη φύση ακριβώς των μέτρων που αποβλέπουν στη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης απορρέει ότι θα πρέπει να εφαρμοστούν και στις ποικιλόμορφες και εξαιρετικά διαφορετικές χρήσεις ενέργειας στη σύγχρονες οικονομίες μας. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις της Επιτροπής, η διαδικασία μετασχηματισμού της αγοράς για τον μεγάλο ηλεκτρολογικό εξοπλισμό τελικής χρήσης (31) αρχής γενομένης με την οδηγία για τα ψυγεία οικιακής χρήσης, με την πρόσθεση μεμονωμένων οικονομιών μέχρι το έτος 2010 θα έχει ως αποτέλεσμα να εξοικονομηθεί ηλεκτρικό ρεύμα σε αναλογία τουλάχιστον 10% επί της συνολικής κατανάλωσης ηλεκτρικού ρεύματος ή κατά ποσότητα 220 TWh/y.

(31) Ο εξοπλισμός αυτός περιλαμβάνει τις κυριότερες συσκευές οικιακής χρήσης (καταψύκτες και ψυγεία, πλυντήρια, μηχανές πλυσίματος πιάτων κ.ο.κ.) θερμοσίφωνες, διατάξεις φωτισμού, ηλεκτροκινητήρες, συσκευές κλιματισμού, αντλίες, συμπιεστές κ.ο.κ.

Η Επιτροπή σχεδιάζει, υπό το φως του σχετικά αργού, αλλά παρόλα αυτά σταθερού αντίκτυπου που έχουν τα πρότυπα για το συνολικό φάσμα των στραγγαλιστικών πηνίων, να προχωρήσει στη θέσπιση μέτρων για την ενίσχυση και επιτάχυνση της διαδικασίας ανανέωσης του εξοπλισμού. Ο στόχος αυτός θα επιτευχθεί με την προώθηση της ευρύτερης συνειδητοποίησης αναφορικά με τις ενεργειακά αποδοτικές πτυχές του φωτιστικού εξοπλισμού, υποστηρίζοντας τα μέτρα επίδειξης των καινοτόμων τεχνολογιών, τις ενημερωτικές εκστρατείες, αλλά και τα μέτρα που αφορούν το σκέλος της τεχνολογίας, των προμηθειών και της ζήτησης. Το πρόγραμμα «Πράσινο Φως της ΕΕ» που θα εγκαινιαστεί πολύ σύντομα θα διαδραματίσει καίριο ρόλο στην προώθηση αυτών των αλλαγών στην αγορά.

7. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

* Η πρόταση αποτελεί μέρος της στρατηγικής της Επιτροπής για τη βελτίωση της απόδοσης του ηλεκτρολογικού εξοπλισμού τελικής χρήσης, όπως αναφέρεται και στην πρόσφατη ανακοίνωση της Επιτροπής για την "ενεργειακή απόδοση στην Ευρωπαϊκή Κοινότητα - στην πορεία για την χάραξη της στρατηγικής για την ορθολογική χρήση της ενέργειας". Ακολουθεί την ίδια προσέγγιση με την οδηγία για τα "ψυγεία" και με τις συμφωνίες που έχουν συναφθεί έπειτα από διαπραγματεύσεις για τις τηλεοράσεις και τις συσκευές μαγνητοσκόπησης καθώς και για τα πλυντήρια. Ο λοιπός εξοπλισμός (π.χ. οι ηλεκτροκινητήρες, οι ηλεκτρικοί θερμοσίφωνες, κ.ο.κ.) θα αποτελέσουν αντικείμενο μελλοντικών πρωτοβουλιών.

* Η θέσπιση ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης για τα στραγγαλιστικά πηνία έχει ζωτική σημασία για τη βελτίωση της αποδοτικότητας των λαμπτήρων φθορισμού. Όπως αναφέρθηκε προηγουμένως, η θέσπιση ενός προγράμματος ταξινόμησης/επισήμανσης θα έχει μόνο περιορισμένο αντίκτυπο. Οι κατασκευαστές των στραγγαλιστικών πηνίων δεν είναι σε θέση να προσφέρουν μέσα από διαπραγματεύσεις την ανάληψη αυτοδεσμεύσεων και έχουν συμφωνήσει για τη θέσπιση των ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης. Όπως καταδείχθηκε, οι προτεινόμενες ελάχιστες απαιτήσεις απόδοσης συνιστούν ένα πολύ αποδοτικό μέτρο από την άποψη του κόστους.

* Τα προτεινόμενα επίπεδα θα ασκήσουν ελάχιστο αντίκτυπο στη βιομηχανία, λαμβανομένης υπόψη της μακροχρόνιας περιόδου προσαρμογής, ενώ θα έχουν σε ευρύτατο βαθμό θετικό αντίκτυπο για όλους τους χρήστες λαμπτήρων φθορισμού.

* Η εξοικονόμηση ηλεκτρικού ρεύματος και η μείωση των εκπομπών CO2, παρά το γεγονός ότι θα είναι σχετικά χαμηλές (αλλά συγκρίσιμες με τις οικονομίες που θα προέλθουν από την εφαρμογή της οδηγίας για τα "ψυγεία") θα αυξηθούν με την πάροδο του χρόνου και θα προσλάβουν σημαντικές διαστάσεις, προσαυξανόμενες από τον υπόλοιπο ηλεκτρολογικό εξοπλισμό τελικής χρήσης. Η παρούσα πρόταση αποτελεί τη συμβολή της Κοινότητας και των προσπαθειών των κρατών μελών της για τη μείωση των εκπομπών CO2, ούτως ώστε να εκπληρωθούν οι στόχοι της διάσκεψης του Κυότο κατά τρόπο αποδοτικό από την άποψη του κόστους.

Πρόταση ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με τις απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης για τα στραγγαλιστικά πηνία που προορίζονται για τους λαμπτήρες φθορισμού (Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 95,

την πρόταση της Επιτροπής (32),

(32) ΕΕ αριθ. C, της

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής (33),

(33) ΕΕ αριθ. C, της

αποφασίζοντας με τη διαδικασία του άρθρου 251 της συνθήκης (34),

(34) Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 26ης Οκτωβρίου 1995 (ΕΕ αριθ. C 308, της 20.11.1995, σ. 134), κοινή θέση του Συμβουλίου της 11.3.1996 (ΕΕ αριθ. C 120, της 24.4.1996, σ. 10) και απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 18ης Ιουνίου 1996 (ΕΕ αριθ. C 198, της 8.7.1996).

Εκτιμώντας:

(1) ότι είναι σημαντικό να προωθηθούν μέτρα στόχος των οποίων είναι η εύρυθμη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς,

(2) ότι με το ψήφισμά του της 15ης Ιανουαρίου 1985 που είχε υιοθετήσει για τη βελτίωση των προγραμμάτων εξοικονόμησης ενέργειας στα κράτη μέλη (35) το Συμβούλιο καλούσε τα κράτη μέλη να εξακολουθήσουν να εφαρμόζουν και, όπου το κρίνουν αναγκαίο, να ενισχύσουν τις προσπάθειές τους για να προωθηθεί η πιο ορθολογική χρήση ενέργειας με την περαιτέρω ανάπτυξη ολοκληρωμένων πολιτικών εξοικονόμησης ενέργειας,

(35) ΕΕ αριθ. C 20, της 22.1.1985, σ. 1.

(3) ότι οι λαμπτήρες φθορισμού ευθύνονται για σημαντικό μερίδιο της ενεργειακής κατανάλωσης στην Κοινότητα και, κατά συνέπεια, για τη συνολική ενεργειακή κατανάλωση* ότι τα διάφορα μοντέλα στραγγαλιστικών πηνίων για τους λαμπτήρες φθορισμού που είναι διαθέσιμα στην κοινοτική αγορά εμφανίζουν εξαιρετικά διαφορετικά επίπεδα κατανάλωσης για ένα δεδομένο τύπο λαμπτήρα, χαρακτηριζόμενα με άλλα λόγια από ακραίες διακυμάνσεις ενεργειακής απόδοσης,

(4) ότι ορισμένα κράτη μέλη φαίνεται ότι είναι στο μεταίχμιο της υιοθέτησης διατάξεων που σχετίζονται με την απόδοση των στραγγαλιστικών πηνίων για τους λαμπτήρες φθορισμού, πράγμα που ενδέχεται να ορθώσει φραγμούς στις εμπορικές συναλλαγές των προϊόντων αυτών στην Κοινότητα,

(5) ότι είναι κατάλληλο να ληφθεί ως υπόβαθρο ένα υψηλό επίπεδο προστασίας στις προτάσεις για την προσέγγιση των διατάξεων που θεσπίζονται με νόμους, κανονισμούς ή διοικητικά μέτρα στα κράτη μέλη στα θέματα της υγείας, της ασφάλειας, της προστασίας του περιβάλλοντος και της προστασίας των καταναλωτών* ότι με την οδηγία εξασφαλίζεται υψηλό επίπεδο προστασίας τόσο για το περιβάλλον όσο και για τον καταναλωτή, με απώτερο σκοπό τη σημαντική βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των στραγγαλιστικών πηνίων*

(6) ότι η υιοθέτηση των μέτρων αυτών εμπίπτει στις κοινοτικές αρμοδιότητες* ότι οι απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας τοποθετούνται εντός των ορίων των αντικειμενικών της στόχων, συμβαδίζοντας με τον τρόπο αυτό με τις απαιτήσεις του άρθρου 5 της συνθήκης*

(7) ότι, επιπλέον, το άρθρο 174 της συνθήκης επιτάσσει την προστασία και βελτίωση του περιβάλλοντος και τη συνεπή και ορθολογική χρησιμοποίηση των φυσικών πόρων, και ότι οι δύο αυτοί αντικειμενικοί στόχοι συγκαταλέγονται στους στόχους της κοινοτικής πολιτικής για το περιβάλλον* ότι η ηλεκτροπαραγωγή και η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας ευθύνονται για το 30% της εκπομπής διοξειδίων του άνθρακα (CO2) ανθρώπινης προέλευσης και για ποσοστό περίπου 35% της πρωτογενούς ενεργειακής κατανάλωσης στην Κοινότητα και ότι τα ποσοστά αυτά αυξάνονται*

(8) ότι, περαιτέρω, με τη θέσπιση της απόφασης 89/364/ΕOΚ του Συμβουλίου της 5ης Ιουνίου 1989 για τη θέσπιση κοινοτικού προγράμματος δράσης για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας κατά τη χρήση της ηλεκτρικής ενέργειας (36) τέθηκε ο διπλός αντικειμενικός στόχος να ενθαρρυνθούν οι καταναλωτές να ευνοήσουν ηλεκτρικές συσκευές και εξοπλισμό με υψηλό επίπεδο ηλεκτρικής απόδοσης και να βελτιωθεί η αποδοτικότητα των συσκευών και του εξοπλισμού*

(36) ΕΕ αριθ. L 157, της 9.6.1989, σ. 32.

(9) ότι στα συμπεράσματά του της 29ης Οκτωβρίου 1990, το Συμβούλιο καθόρισε τον αντικειμενικό στόχο της σταθεροποίησης των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα (CO2) στην Κοινότητα στα επίπεδα του 1990 κατά το έτος 2000* ότι στο πρωτόκολλο UNFCCC η σύναψη του οποίου συμφωνήθηκε στο Κυότο στις 10 Δεκεμβρίου 1997 επιτάσσεται να μειωθεί η εκπομπή αερίων θερμοκηπίου για την Κοινότητα κατά ποσοστό 8% μέχρι το έτος 2012* ότι για να επιτευχθεί ο στόχος αυτός απαιτείται η λήψη αυστηρότερων μέτρων για τον περιορισμό και τη μείωση των εκπομπών CO2 εντός των ορίων της Κοινότητας*

(10) ότι με την απόφαση 91/565/ΕΚ (37) θεσπίστηκε το πρόγραμμα προώθησης της αποτελεσματικότητας χρήσης της ενέργειας στην Κοινότητα (το πρόγραμμα SAVE)* ότι με την απόφαση 96/737/ΕOΚ (38) θεσπίστηκε το νέο πολυετές πρόγραμμα (το πρόγραμμα SAVE ΙΙ) σκοπός του οποίου είναι η συνέχιση και ενίσχυση των μέτρων του αρχικού προγράμματος SAVE*

(37) ΕΕ αριθ. L 307, της 8.11.1991, σ. 34.

(38) ΕΕ αριθ. L 335, της 24.12.1996, σ. 50.

(11) ότι τα περισσότερα στραγγαλιστικά πηνία που είναι ενεργειακά αποδοτικά είναι διαθέσιμα με διαφορετικό κόστος και ότι είναι σε θέση να αποσβέσουν το αρχικό τους κόστος με την εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας μέσα σε μερικά χρόνια* ότι ο υπολογισμός αυτός δεν λαμβάνει υπόψη του το πρόσθετο ευεργέτημα του εξωγενούς κόστους ηλεκτροπαραγωγής που αποφεύγεται με τον τρόπο αυτό, ακριβώς όπως αποφεύγονται οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2) και άλλων ρύπων*

(12) ότι η οδηγία αυτή, σκοπός της οποίας είναι η εξάλειψη των τεχνικών εμποδίων με απώτερο στόχο τη βελτίωση της ενεργειακής απόδοσης των στραγγαλιστικών πηνίων που χρησιμοποιούνται στους λαμπτήρες φθορισμού, πρέπει να ακολουθήσει την "νέα προσέγγιση" που καθιερώθηκε από το ψήφισμα του Συμβουλίου της 7ης Μαΐου 1985 για τη νέα προσέγγιση που εφαρμόζεται στα θέματα της τεχνικής εναρμόνισης και των προτύπων (39) με το οποίο καθορίζεται ειδικότερα ότι η νομοθετική εναρμόνιση περιορίζεται στη θέσπιση, με την έκδοση οδηγιών, των απαραίτητων απαιτήσεων με τις οποίες πρέπει να συμμορφώνονται τα προϊόντα που διοχετεύονται στην αγορά*

(39) ΕΕ αριθ. C 136, της 4.6.1985, σ.1.

(13) ότι το ψήφισμα του Συμβουλίου, της 19ας Ιουνίου 1998, ζητούσε να θεσπιστεί ένα πρόγραμμα συμπληρωματικών κοινών και εναρμονισμένων μέτρων, όπως η έγκριση βελτιωμένων δυναμικών προτύπων ενεργειακής απόδοσης*

(14) ότι είναι αναγκαία η θέσπιση ενός αποτελεσματικού συστήματος εκτέλεσης, ούτως ώστε να εξασφαλιστεί ότι η παρούσα οδηγία θα υλοποιηθεί με τον προσήκοντα τρόπο, ότι θα παρασχεθούν εγγυήσεις για την επικράτηση θεμιτών όρων ανταγωνισμού για τους παραγωγούς και ότι θα προστατευθούν τα δικαιώματα των καταναλωτών*

(15) ότι θα πρέπει να ληφθεί υπόψη η απόφαση 93/465/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 22ας Ιουλίου 1993 όσον αφορά τις ενότητες για τις διάφορες φάσεις των διαδικασιών αξιολόγησης της συμμόρφωσης και τους κανόνες για την τοποθέτηση και τη χρήση της σήμανσης συμμόρφωσης CE (40), που προορίζονται να χρησιμοποιηθούν στις οδηγίες τεχνικής εναρμόνισης*

(40) ΕΕ αριθ. L 220, της 30.8.1993, σ. 23.

(16) ότι προς το συμφέρον του διεθνούς εμπορίου, τα διεθνή πρότυπα θα πρέπει να χρησιμοποιούνται όπου αυτό είναι αναγκαίο* ότι η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας ενός στραγγαλιστικού πηνίου έχει καθοριστεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή τυποποίησης με το πρότυπο ΕΝ50294 του Ιουλίου 1998, το οποίο βασίζεται στα διεθνή πρότυπα*

(17) ότι τα στραγγαλιστικά πηνία για τους λαμπτήρες φθορισμού που συμμορφώνονται προς τις απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης της παρούσας οδηγίας πρέπει να φέρουν τη σήμανση "CE" και τις συναφείς πληροφορίες, ούτως ώστε να τους παρέχεται η δυνατότητα της ελεύθερης κυκλοφορίας*

(18) ότι η παρούσα οδηγία περιορίζεται στα στραγγαλιστικά πηνία των λαμπτήρων φθορισμού, που τροφοδοτούνται από το ηλεκτρικό δίκτυο*

(19) ότι δεν κατέστη δυνατή η επίτευξη των αυτών στόχων που επιδιώκονται από την παρούσα πρόταση μέσω της επίτευξης συμφωνίας μέσα από διαπραγματεύσεις με τον ευρωπαϊκό σύνδεσμο κατασκευαστών στραγγαλιστικών πηνίων, τον CELMA, λόγω του υψηλού επιπέδου των εισαγωγών στην κοινοτική αγορά

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

A5Aρθρο 1

Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στα νέα στραγγαλιστικά πηνία που λειτουργούν με βάση το κύριο κύκλωμα παροχής ηλεκτρικού ρεύματος για τις πηγές των λαμπτήρων φθορισμού όπως αυτές καθορίζονται στο παράρτημα Ι και οι οποίες στη συνέχεια καλούνται "στραγγαλιστικά πηνία".

Ωστόσο αποκλείονται τα στραγγαλιστικά πηνία που εξάγονται από την Κοινότητα είτε ως μεμονωμένα μέρη, είτε υπό τη μορφή μερών φωτιστικών διατάξεων.

A5Aρθρο 2

1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν όλα τα απαιτούμενα μέτρα για να διασφαλιστεί ότι τα στραγγαλιστικά πηνία που καλύπτονται από την παρούσα οδηγία είναι δυνατόν να διοχετευτούν στην κοινοτική αγορά και μπορεί να τεθούν σε λειτουργία μόνο εάν η ενεργειακή κατανάλωση του συγκεκριμένου στραγγαλιστικού πηνίου είναι χαμηλότερη ή ίση με τη μέγιστη επιτρεπόμενη τιμή ενεργειακής κατανάλωσης για την κατηγορία του, όπως αυτή υπολογίζεται με βάση τις διαδικασίες που καθορίζονται στο παράρτημα Ι.

2. Ο κατασκευαστής ενός στραγγαλιστικού πηνίου που καλύπτεται από τις διατάξεις της παρούσας οδηγία, ο εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός του που έχει την έδρα του στην Κοινότητα ή το πρόσωπο που ευθύνεται για τη διοχέτευση του στραγγαλιστικού πηνίου στην κοινοτική αγορά φέρει την ευθύνη να εξασφαλίσει ότι κάθε στραγγαλιστικό πηνίο που διοχετεύεται στην αγορά είναι σύμφωνο με τις απαιτήσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 1.

A5Aρθρο 3

1. Τα κράτη μέλη δεν επιτρέπεται να απαγορεύσουν, να περιορίσουν ή να παρεμποδίσουν τη διοχέτευση στην αγορά ή τη θέση σε λειτουργία στο έδαφός τους στραγγαλιστικών πηνίων που φέρουν τη σήμανση "CE", με βάση την οποία πιστοποιείται η συμμόρφωσή τους με όλες τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας.

2. Με εξαίρεση τις περιπτώσεις που έχουν αποδείξεις για το αντίθετο, τα κράτη μέλη θα τεκμαίρουν ότι τα στραγγαλιστικά πηνία που φέρουν τη σήμανση "CE" που απαιτείται σύμφωνα με το άρθρο 5 συμμορφώνονται με όλες τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας.

3. (α) Στις περιπτώσεις που τα στραγγαλιστικά πηνία υπόκεινται στις διατάξεις άλλων οδηγιών που καλύπτουν άλλες πτυχές με τις οποίες επίσης θεσπίζεται η υποχρέωση τοποθέτησης της κοινοτικής σήμανσης "ΕΚ", η τοποθέτηση της τελευταίας θα πρέπει να αποτελεί ένδειξη ότι τα εν λόγω στραγγαλιστικά πηνία τεκμαίρεται επίσης, εκτός εάν στοιχειοθετείται το αντίθετο, ότι συμμορφώνονται με τις διατάξεις αυτών των άλλων οδηγιών*

(β) Ωστόσο, όπου μια ή περισσότερες από τις οδηγίες αυτές επιτρέπουν στον κατασκευαστή, κατά τη διάρκεια μεταβατικής περιόδου, να επιλέγει ποιούς κανόνες θα εφαρμόσει, με την τοποθέτηση της κοινοτικής σήμανσης "ΕΚ" θα στοιχειοθετείται η συμμόρφωση αποκλειστικά και μόνο με τις διατάξεις των οδηγιών εκείνων που εφαρμόζονται από τον κατασκευαστή. Στην περίπτωση αυτή, πρέπει να παρέχονται στα έγγραφα, τις ανακοινώσεις ή οδηγίες που συνοδεύουν τα στραγγαλιστικά πηνία οι κωδικοί αριθμοί αναφοράς των εφαρμοζόμενων οδηγιών, όπως αυτοί έχουν δημοσιευτεί στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

(γ) Όταν τα στραγγαλιστικά πηνία εξάγονται από την Κοινότητα είτε υπό τη μορφή των μεμονωμένων μερών, είτε υπό τη μορφή των μερών φωτιστικών διατάξεων, αυτό πρέπει να υποδεικνύεται σαφώς από τον κατασκευαστή, τον εξουσιοδοτημένο εκπρόσωπό του που έχει την έδρα του στην Κοινότητα ή το πρόσωπο που ευθύνεται για τη διοχέτευση των στραγγαλιστικών πηνίων στην κοινοτική αγορά, στα έγγραφα, τα δελτία πληροφοριών ή τις οδηγίες που συνοδεύουν τα στραγγαλιστικά πηνία.

A5Aρθρο 4

Οι διαδικασίες αξιολόγησης της συμμόρφωσης και οι υποχρεώσεις σε συνάρτηση με την τοποθέτηση των ετικετών (ΕΚ) των στραγγαλιστικών πηνίων καθορίζονται στο παράρτημα ΙΙ.

A5Aρθρο 5

1. Όταν τα στραγγαλιστικά πηνία διοχετεύονται στην αγορά, πρέπει να φέρουν τη σήμανση "CE", η οποία θα συναπαρτίζεται από τα αρχικά "CE". Η μορφή της επισήμανσης που πρέπει να χρησιμοποιείται παρατίθεται στο παράρτημα ΙΙΙ. Η σήμανση "CE " πρέπει να τοποθετείται κατά τρόπο ώστε να γίνεται ορατή, να είναι ευανάγνωστη και ανεξίτηλη στα στραγγαλιστικά πηνία και, όπου αυτό είναι αναγκαίο, στη συσκευασία.

2. Απαγορεύεται η τοποθέτηση, στα στραγγαλιστικά πηνία, οποιωνδήποτε σημάνσεων που ενδέχεται να παραπλανήσουν τρίτους αναφορικά με τη σημασία και τη μορφή της σήμανσης "CE". Κάθε άλλη επισήμανση μπορεί να τοποθετείται στα στραγγαλιστικά πηνία, τη συσκευασία τους, το φυλλάδιο με τις οδηγίες ή τα υπόλοιπα έγγραφα, υπό τον όρο ότι η σήμανση "CE " θα παραμένει σαφώς ορατή και ευανάγνωστη.

A5Aρθρο 6

1. Στις περιπτώσεις που ένα κράτος μέλος καθορίζει ότι η σήμανση "CE" έχει τοποθετηθεί με κατάλληλο τρόπο, ο κατασκευαστής ή ο εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός του που έχει την έδρα του εντός της Κοινότητας θα υποχρεώνονται να μεριμνήσουν για τη συμμόρφωση του προϊόντος και για να τεθεί πέρας στη σχετική παράβαση σύμφωνα με τους όρους που επιβάλλονται από το κράτος μέλος. Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες ούτε ο κατασκευαστής, αλλά ούτε και ο εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός του έχουν την έδρα τους εντός των ορίων της Κοινότητας, το πρόσωπο που διοχετεύει τα στραγγαλιστικά πηνία στην κοινοτική αγορά θα επωμίζεται τις υποχρεώσεις αυτές.

2. Στις περιπτώσεις που κάποιο προϊόν εξακολουθεί να μην συμμορφώνεται με τις διατάξεις, το κράτος μέλος θα λάβει όλα τα απαιτούμενα μέτρα βάσει του άρθρου 7 για τον περιορισμό ή την απαγόρευση της διοχέτευσης του εν λόγω προϊόντος στην αγορά ή για να εξασφαλιστεί η απόσυρσή του από την αγορά.

A5Aρθρο 7

1. Σε κάθε απόφαση που λαμβάνεται σύμφωνα με τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας και η οποία περιλαμβάνει την απαγόρευση διοχέτευσης στραγγαλιστικών πηνίων στην αγορά θα κατονομάζονται οι επακριβείς λόγοι στους οποίους αυτή βασίζεται. Στο ενδιαφερόμενο μέρος θα γνωστοποιείται χωρίς καμιά καθυστέρηση η σχετική απόφαση και αυτό θα ενημερώνεται ταυτόχρονα για τις δυνατότητες και τις χρονικές προθεσμίες σε συνάρτηση με τα ένδικα μέσα που έχει στη διάθεσή του σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία του εν λόγω κράτους μέλους.

2. Το κράτος μέλος θα ενημερώνει πάραυτα την Επιτροπή σχετικά με τη λήψη του εν λόγω μέτρου, αναφέροντας τους αντίστοιχους λόγους για την απόφασή του. Η Επιτροπή θα γνωστοποιεί τα στοιχεία αυτά στα υπόλοιπα κράτη μέλη.

A5Aρθρο 8

1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν και δημοσιεύουν τους αναγκαίους νόμους, κανονισμούς και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν με την παρούσα οδηγία, εντός προθεσμίας ενός έτους από την έγκρισή της. Τα κράτη μέλη ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά με τα μέτρα που έλαβαν.

Τα κράτη μέλη εφαρμόζουν τις εν λόγω διατάξεις έπειτα από την παρέλευση χρονικής περιόδου ενός έτους από την ημερομηνία της έγκρισης της παρούσας οδηγίας.

Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από παρόμοια αναφορά κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Οι λεπτομερείς διατάξεις για την αναφορά αυτή καθορίζονται από τα κράτη μέλη.

2. Τα κράτη μέλη ανακοινώνουν στην Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών διατάξεων εσωτερικού δικαίου που θεσπίζουν στον τομέα που διέπεται από την παρούσα οδηγία.

3. Επί χρονική περιόδο ενός έτους έπειτα από την έγκριση της παρούσας οδηγίας, τα κράτη μέλη θα επιτρέπουν τη διοχέτευση στην αγορά τους στραγγαλιστικών πηνίων που συμμορφώνονται με τους ίδιους όρους που ίσχυαν στο έδαφος τους κατά την ημερομηνία έγκρισης της παρούσας οδηγίας.

A5Aρθρο 9

1. Έπειτα από την παρέλευση μιας τετραετίας από την έγκριση της παρούσας οδηγίας, αρχίζει να εφαρμόζεται η δεύτερη δέσμη των ανώτατων επιτρεπόμενων τιμών ηλεκτρικής κατανάλωσης, όπως αυτές ορίζονται στο παράρτημα 1Α.

2. Πριν από την παρέλευση τετραετούς χρονικής περιόδου από την ημερομηνία έγκρισης της παρούσας οδηγίας, η Επιτροπή θα προβεί σε αξιολόγηση των αποτελεσμάτων που προέκυψαν, σε αντιδιαστολή προς τα αναμενόμενα. Με απώτερο στόχο της να προχωρήσει στη συνέχεια προς το τρίτο στάδιο βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης, η Επιτροπή θα εξετάσει στη συνέχεια, έπειτα από διαβουλεύσεις με τους ενδιαφερόμενους, την αναγκαιότητα θέσπισης μιας τρίτης δέσμης ανωτάτων επιτρεπόμενων οριακών τιμών ενεργειακής κατανάλωσης για να βελτιωθεί σημαντικά η ενεργειακή αποδοτικότητα των στραγγαλιστικών πηνίων. Στην περίπτωση αυτή, η ενεργειακή κατανάλωση και η ημερομηνία έναρξης ισχύος θα βασιστούν στα επίπεδα που είναι οικονομικά και τεχνικά δικαιολογημένα, υπό το φως των περιστάσεων που θα επικρατούν τη στιγμή εκείνη. Θα υπάρχει επίσης η δυνατότητα να εξετασθεί η λήψη κάθε άλλου μέτρου που κρίνεται αναγκαίο για τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας των στραγγαλιστικών πηνίων.

A5Aρθρο 10

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την 20ή ημέρα από τη δημοσίευσή της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

A5Aρθρο 11

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Έγινε στις Βρυξέλλες, στις

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Ο Πρόεδρος

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι

Μέθοδοι υπολογισμού της ανώτατης επιτρεπόμενης ενεργειακής κατανάλωσης για ένα δεδομένο τύπο στραγγαλιστικού πηνίου και διαδικασίες για την επαλήθευση της συμμόρφωσης προς τις διατάξεις αυτές

Η ενεργειακή απόδοση του κυκλώματος λαμπτήρα-στραγγαλιστικού πηνίου προσδιορίζεται από τη συνολική ισχύ εισόδου στο κύκλωμα. Αυτή αποτελεί συνάρτηση της ισχύος του λαμπτήρα και του τύπου του στραγγαλιστικού πηνίου. Για το λόγο αυτό, η ανώτατη επιτρεπόμενη ενεργειακή κατανάλωση ενός δεδομένου στραγγαλιστικού πηνίου ορίζεται ως η ανώτατη ισχύς του κυκλώματος στραγγαλιστικού πηνίου-λαμπτήρα, με διαφορετικά επίπεδα για την ισχύ κάθε λαμπτήρα και για κάθε τύπο στραγγαλιστικού πηνίου.

Για τον υπολογισμό της ανώτατης επιτρεπόμενης κατανάλωσης ενός δεδομένου στραγγαλιστικού πηνίου θα πρέπει κατά συνέπεια πρώτα απ’ όλα αυτό να καταταγεί στην κατάλληλη κατηγορία με βάση τον ακόλουθο κατάλογο:

Κατηγορία // Περιγραφή

1 // στραγγαλιστικό πηνίο για λαμπτήρα γραμμικού τύπου

2 // στραγγαλιστικό πηνίο για τύπο λαμπτήρα συνεπτυγμένων διαστάσεων με 2 σωλήνες

3 // στραγγαλιστικό πηνίο για επίπεδο τύπο λαμπτήρα συνεπτυγμένων διαστάσεων με 4 σωλήνες

4 // στραγγαλιστικό πηνίο για τύπο λαμπτήρα συνεπτυγμένων διαστάσεων με 4 ωλήνες

5 // στραγγαλιστικό πηνίο για τύπο λαμπτήρα συνεπτυγμένων διαστάσεων με 6 σωλήνες

6 // στραγγαλιστικό πηνίο για τύπο λαμπτήρα συνεπτυγμένων διαστάσεων 2 D

Η ανώτατη επιτρεπόμενη ηλεκτρική κατανάλωση εκφραζόμενη σε W ορίζεται με βάση τον ακόλουθο πίνακα:

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

Ορισμοί

Οι όροι που χρησιμοποιούνται στο παράρτημα αυτό συμβαδίζουν με τους ορισμούς του ευρωπαϊκού προτύπου ΕΝ50294 του Ιουλίου 1998, όπως έχουν καθοριστεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή Τυποποίησης.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΑ

Η δεύτερη δέσμη ανώτατης επιτρεπόμενης ηλεκτρικής κατανάλωσης η οποία θα τεθεί σε ισχύ έπειτα από την παρέλευση μιας πενταετίας από την έγκριση

>ΘΕΣΗ ΠIΝΑΚΑ>

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ

Διαδικασίες αξιολόγησης της συμμόρφωσης (Ενότητα Α)

1. Στην ενότητα αυτή περιγράφεται η διαδικασία με βάση την οποία ο κατασκευαστής ή ο εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός του που έχει την έδρα του εντός της Κοινότητας, ο οποίος εκπληρώνει τις υποχρεώσεις που καθορίζονται στο σημείο 2 εξασφαλίζει και δηλώνει ότι το στραγγαλιστικό πηνίο πληροί τις αντίστοιχες απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας. Ο κατασκευαστής πρέπει να τοποθετήσει τη σήμανση "CE" σε κάθε στραγγαλιστικό πηνίο που κατασκευάζει και πρέπει να συντάξει τη γραπτή δήλωση συμμόρφωσης.

2. Ο κατασκευαστής πρέπει να συγκεντρώσει την τεχνική τεκμηρίωση που περιγράφεται στην παράγραφο 3 και εκείνος ή ο εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός του που έχουν την έδρα τους εντός των ορίων της Κοινότητας υποχρεούνται να τα τηρήσουν στη διάθεση των αρμοδίων εθνικών αρχών για τους σκοπούς της επιθεώρησης, επί χρονικό διάστημα όχι μικρότερο της τριετίας από την ημερομηνία της κατασκευής του τελευταίου στραγγαλιστικού πηνίου.

Στις περιπτώσεις που ούτε ο κατασκευαστής, αλλά ούτε και ο εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός του έχουν την έδρα τους στην Κοινότητα, το πρόσωπο που διοχετεύει το στραγγαλιστικό πηνίο στην Κοινοτική αγορά φέρει και την ευθύνη της τήρησης της διαθέσιμης τεχνικής τεκμηρίωσης.

3. Η τεχνική τεκμηρίωση πρέπει να παρέχει τη δυνατότητα αξιολόγησης της συμμόρφωσης του στραγγαλιστικού πηνίου προς τις απαιτήσεις της παρούσας οδηγίας. Η τεκμηρίωση θα πρέπει, στο βαθμό που αυτό διαδραματίζει κάποιο ρόλο για την αξιολόγηση αυτή, να καλύπτει το σχεδιασμό, την κατασκευή και τον τρόπο λειτουργίας του στραγγαλιστικού πηνίου και θα πρέπει να συμπεριλαμβάνει:

i) το ονοματεπώνυμο και τη διεύθυνση του κατασκευαστή,

ii) τη γενική περιγραφή του μοντέλου που είναι επαρκής για την αναμφισβήτητη αναγνώρισή του

iii) τις σχετικές πληροφορίες, συμπεριλαμβανομένων και των σχεδίων, όπου αυτό είναι αναγκαίο, για τα κύρια στοιχεία σχεδιασμού του μοντέλου και ιδίως αναφορικά με τα στοιχεία που είναι σε θέση να επηρεάσουν σε αξιοσημείωτο βαθμό την ενεργειακή του κατανάλωση,

iv) τις οδηγίες λειτουργίας, εάν αυτές υπάρχουν,

v) τα αποτελέσματα των μετρήσεων ενεργειακής κατανάλωσης που έχουν διεξαχθεί όπως απαιτείται στο σημείο 5

vi) τα λεπτομερή στοιχεία της συμμόρφωσης με τα μέτρα αυτά, σε αντιδιαστολή με τις απαιτήσεις ενεργειακής κατανάλωσης που καθορίζονται στο παράρτημα Ι.

4. Η τεχνική τεκμηρίωση που επιβάλλεται από κάποια άλλη κοινοτική νομοθεσία είναι δυνατόν να χρησιμοποιηθεί στο βαθμό που συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις του παρόντος παραρτήματος.

5. Οι κατασκευαστές των στραγγαλιστικών πηνίων ευθύνονται για τον προσδιορισμό της ενεργειακής κατανάλωσης κάθε στραγγαλιστικού πηνίου που καλύπτεται από τις διατάξεις της παρούσας οδηγίας σύμφωνα με τις διαδικασίες που προσδιορίζονται στο ευρωπαϊκό πρότυπο ΕΝ50294, αλλά και για τον προσδιορισμό της συμμόρφωσης της συσκευής προς τις απαιτήσεις του άρθρου 2.

6. Ο κατασκευαστής ή ο εξουσιοδοτημένος εκπρόσωπός του πρέπει να τηρούν σχετικό αντίγραφο της δήλωσης συμμόρφωσης από κοινού με την τεχνική τεκμηρίωση.

7. Ο κατασκευαστής πρέπει να λάβει όλα τα απαιτούμενα μέτρα για να διασφαλίσει ότι η διαδικασία παραγωγής εξασφαλίζει τη συμμόρφωση των παραγόμενων στραγγαλιστικών πηνίων με την τεχνική τεκμηρίωση που αναφέρεται στο σημείο 2 και με τις αντίστοιχες απαιτήσεις της οδηγίας.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ

Σήμανση συμμόρφωσης "CE"

Η ετικέτα συμμόρφωσης θα αποτελείται από τα αρχικά "CE" που θα λαμβάνουν την ακόλουθη μορφή:

Σε περίπτωση σμίκρυνσης ή μεγέθυνσης της σήμανσης "CE", θα πρέπει να τηρούνται οι αναλογίες του ανωτέρω σχεδίου υπό κλίμακα.

Οι διάφορες συνιστώσες της σήμανσης "CE" πρέπει να εμφανίζουν ουσιαστικά την ίδια κατακόρυφη διάσταση, η οποία δεν επιτρέπεται να είναι μικρότερη των 5 mm.

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

Ο αντίκτυπος της πρότασης για τις επιχειρήσεις με ειδική αναφορά στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις (ΜΜΕ)

Τίτλος της πρότασης: ΠΡΟΤΑΣΗ ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗΣ ΑΠΟΔΟΣΗΣ ΟΣΟΝ ΑΦΟΡΑ ΤΑ ΣΤΡΑΓΓΑΛΙΣΤΙΚΑ ΠΗΝΙΑ ΠΟΥ ΠΡΟΟΡΙΖΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΑΜΠΤΗΡΕΣ ΦΘΟΡΙΣΜΟΥ

Κωδικός αριθμός του εγγράφου: 99002

1. Η ΠΡΟΤΑΣΗ

Για ποιο λόγο είναι αναγκαία η θέσπιση κοινοτικής νομοθεσίας στον τομέα αυτό, λαμβανομένης υπόψη της βασικής αρχής της επικουρικότητας, και ποιοι είναι οι κυριότεροι στόχοι της;

Η κατανάλωση ενέργειας από τους λαμπτήρες φθορισμού ανέρχεται σε 105 TWh (Tera Watt hour) ετησίως. Οι λαμπτήρες φθορισμού χρησιμοποιούνται κυρίως στα κτίρια του τριτογενή τομέα (σε γραφεία, σχολεία, νοσοκομεία κ.ο.κ.) καθώς και στις βιομηχανικές εγκαταστάσεις. Εάν χρησιμοποιηθούν ενεργειακά αποδοτικότερα στραγγαλιστικά πηνία, τα οποία αποτελούν απαραίτητα εξαρτήματα των πάγιων διατάξεων στους λαμπτήρες φθορισμού, μπορεί να επιτευχθεί πολύ σημαντική εξοικονόμηση ενέργειας, αλλά και να μειωθούν οι συναφείς εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2). Για να επιτευχθεί ο στόχος της εξοικονόμησης αυτής, είναι απαραίτητο να προαχθεί η χρήση στραγγαλιστικών πηνίων υψηλής απόδοσης και να εξαλειφθεί σταδιακά η χρήση μονάδων εξαιρετικά χαμηλής απόδοσης. Η διαφορά των επιδόσεων ενεργειακής απόδοσης μεταξύ των καλύτερων και των χειρότερων στραγγαλιστικών πηνίων που κυκλοφορούν στην αγορά ανέρχεται σε περίπου 60%. Η χρήση ενεργειακά αποδοτικότερων στραγγαλιστικών πηνίων συνεπάγεται πρόσθετο κόστος. Το κόστος αυτό εκμηδενίζεται πάντως μέσα σε λίγα χρόνια. Για το λόγο αυτό, η χρήση στραγγαλιστικών πηνίων υψηλής απόδοσης είναι αποδοτική από την πλευρά του κόστους.

Τα στραγγαλιστικά πηνία αγοράζονται κυρίως από τους κατασκευαστές αυθεντικού εξοπλισμού (Original Equipment Manufacturers) (OEM) (41) οι οποίοι τοποθετούν το στραγγαλιστικό πηνίο στη διάταξη φωτισμού. Καθώς οι ΟΕΜ δεν έχουν όφελος από την (μεγάλη) εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας, τείνουν να καθορίζουν προδιαγραφές για τον εξοπλισμό των συσκευών τους με το χαμηλότερο αρχικό κόστος. Το αυτό ισχύει και για τους ιδιοκτήτες εμπορικών κτιρίων, οι οποίοι εκμισθώνουν τα κτίριά τους, όταν επανεξοπλίζουν τα συστήματα φωτισμού. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο μια εκστρατεία επισήμανσης προς ενημέρωση των χρηστών για το οικονομικό όφελος των στραγγαλιστικών πηνίων υψηλής απόδοσης θα έχει μόνο πολύ περιορισμένο αντίκτυπο. Τόσο οι εμπειρογνώμονες στα θέματα της ενεργειακής αποτελεσματικότητας όσο και τα κράτη μέλη συμφωνούν ότι ο αποτελεσματικότερος λειτουργικός μηχανισμός πολιτικής για να επιτευχθεί η μεταστροφή της αγοράς στα θέματα της ενεργειακής απόδοσης είναι η καθιέρωση ελάχιστων απαιτήσεων απόδοσης για τα στραγγαλιστικά πηνία.

(41) Η αγορά υποδιαιρείται σε δύο σκέλη: τη βιομηχανία πρωτογενούς κατανάλωσης (ΟΕΜ) και τον κλάδο της διανομής (μεταπωλητές). Οι αγορές αυτές ποικίλλουν από τη μία χώρα στην άλλη αλλά, κατά μέσο όρο, οι ΟΕΜ καλύπτουν περίπου το 80% της αγοράς, ενώ το κύκλωμα της διανομής ελέγχει περίπου 20%. Οι τιμές στην αγορά λιανικής πώλησης τείνουν να είναι κατά περίπου 2,5 φορές υψηλότερες από τις τιμές των ΟΕΜ. Η μέση τιμή λιανικής μεταπώλησης για στραγγαλιστικά πηνία υψηλών απωλειών (κλάση D) κυμαινόταν κατά το 1984 σε περίπου 3 EUR, τη στιγμή που η μέση τιμή για στραγγαλιστικά πηνία συμβατικού τύπου (κλάση C) κυμαινόταν γύρω στα 4 EUR περίπου, ενώ η τιμή για τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλών απωλειών (των κλάσεων Β2 και Β1) ανερχόταν αντιστοίχως σε 5,6 και 6,6 EUR. Τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία (κλάση Α) ήταν περίπου 4 φορές ακριβότερα από τα στραγγαλιστικά πηνία της κλάσης Β. Αυτή η διαφορά της τιμής προβλέπεται ωστόσο να μειωθεί.

Η Επιτροπή διερεύνησε τη δυνατότητα επίτευξης συμφωνίας μέσω από διαπραγματεύσεις με τη βιομηχανία, για τη σταδιακή εξάλειψη των στραγγαλιστικών πηνίων που εμφανίζουν χαμηλή απόδοση. Οι ευρωπαίοι κατασκευαστές ήταν πρόθυμοι να εξαλείψουν σταδιακά οικειοθελώς τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλών αποδόσεων, διακατέχονταν όμως από το φόβο ότι τα εισαγόμενα προϊόντα θα καταλάμβαναν το μερίδιο της αγοράς που αυτοί θα εγκατέλειπαν. Οι κατασκευαστές συμφώνησαν ότι η καλύτερη εναλλακτική λύση γι'αυτούς ήταν η θέσπιση μιας οδηγίας με την οποία θα καθιερώνονται "εναρμονισμένες" ελάχιστες προδιαγραφές απόδοσης.

Τα κράτη μέλη εξετάζουν, επιπροσθέτως, στο πλαίσιο της στρατηγικής που εφαρμόζουν έπειτα από τη Διάσκεψη του Κιότο για τη μείωση των εκπομπών CO2 το ενδεχόμενο της θέσπισης εθνικών απαιτήσεων απόδοσης για τα στραγγαλιστικά πηνία. Επειδή ακριβώς τα στραγγαλιστικά πηνία αποτελούν συναλλακτικά είδη, οποιαδήποτε νομοθεσία ενός κράτους μέλους για την καθιέρωση υποχρεωτικών προδιαγραφών απόδοσης θα μπορούσε να αποτελέσει πιθανό φραγμό για τις συναλλαγές.

Για το λόγο αυτό μπορεί να συναχθεί το συμπέρασμα ότι δικαιολογείται η θέσπιση κοινοτικής νομοθεσίας στο χώρο αυτό, ακριβώς επειδή θα συμβάλει στη μείωση των εκπομπών CO2 κατά τρόπο αποδοτικό από την άποψη του κόστους αποδίδοντας παράλληλα υψηλά οικονομικά οφέλη για τους χρήστες των διατάξεων φωτισμού και με μικρό αντίκτυπο για τους κατασκευαστές, με αποτέλεσμα με τον τρόπο αυτό να προφυλάσσεται η εσωτερική αγορά.

Μία παρόμοια προσέγγιση έχει ακολουθηθεί και για τον άλλο εξοπλισμό ενεργειακής κατανάλωσης (όπως για παράδειγμα για τους καταψύκτες οικιακής χρήσης). Όπως αναγνωρίζεται από τα κράτη μέλη, οι προδιαγραφές στα θέματα της απόδοσης θα πρέπει να θεσπισθούν σε κοινοτική κλίματα κατά εναρμονισμένο τρόπο με την έκδοση συγκεκριμένων οδηγιών, ούτως ώστε να διαφυλαχθεί η εσωτερική αγορά (αυτή η μορφή μέτρων χαρακτηρίζεται ως κοινή πολιτική στο πλαίσιο της στρατηγικής που εφαρμόζεται έπειτα από τη Διάσκεψη του Κιότο).

2. Ο ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ

α) Ποιος είναι ο χώρος που θα επηρεασθεί από την πρόταση;

- ποιοι κλάδοι επιχειρήσεων

- ποιο μέγεθος επιχειρήσεων (ποιος είναι ο βαθμός συγκέντρωσηςεπιχειρήσεων μικρού και μεσαίου μεγέθους)

- υπάρχουν ιδιαίτερες γεωγραφικές περιοχές στις οποίες απαντώνται στην Κοινότητα οι επιχειρήσεις αυτές

Η πρόταση θα έχει κατά πρώτο λόγο αντίκτυπο για τους κατασκευαστές των στραγγαλιστικών πηνίων, ενώ κατά δεύτερο λόγο θα επηρεάσει τα κτίρια εμπορικής χρήσης και τους ενοίκους των βιομηχανικών εγκαταστάσεων. Αυτός ο διττός αντίκτυπος είναι εντελώς διαφορετικός.

Στο βαθμό που αυτό αφορά τον αντίκτυπο για τους κατασκευαστές των στραγγαλιστικών πηνίων, η σημερινή δομή της αγοράς επιτρέπει να απορροφηθεί ποσότητα περίπου 120 εκατομμυρίων συμβατικών στραγγαλιστικών πηνίων (από τα οποία 20 εκατομ. πηνία είναι εξαιρετικά χαμηλής απόδοσης, ενώ 17 εκατομ. αποτελούν στραγγαλιστικά πηνία υψηλής απόδοσης) και 10 εκατομμυρίων ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων ετησίως. Το μέσο μέγεθος των κατασκευαστικών εταιρειών είναι μεσαίο-μικρό. Οι κατασκευαστές μπορεί να υποδιαιρεθούν σε τέσσερις ομάδες:

- 5 επιχειρήσεις με εργοστάσια παραγωγής στη Γερμανία, τη Γαλλία, την Ιταλία, τη Φινλανδία και την Αυστρία. Αυτές οι μονάδες παραγωγής έχουν κατά μέσο όρο εγκατεστημένο παραγωγικό δυναμικό 15 έως 20 εκατομμυρίων τεμαχίων και απασχολούν καθεμία περίπου 250 με 300 άτομα.

- Τις εταιρείες μεσαίου-μικρού μεγέθους, με παραγωγικό δυναμικό ύψους 5 έως 10 εκατομμυρίων τεμαχίων οι οποίες απασχολούν από 50 έως 100 άτομα. Τα εργοστάσια των εταιρειών αυτών βρίσκονται κυρίως στη Γαλλία και την Ισπανία.

- Τις εταιρείες με παραγωγικό δυναμικό περίπου 1 με 2 εκατομμύρια τεμάχια. Οι εταιρείες αυτές αναπτύσσουν κυρίως τις δραστηριότητές τους σε εθνική κλίμακα. Οι παραγωγικές τους μονάδες βρίσκονται στην Ιταλία, την Ισπανία, την Πορτογαλία, την Ελλάδα και το Ηνωμένο Βασίλειο. Σε κάθε μονάδα παραγωγής απασχολούνται περίπου 50 άτομα.

- Ορισμένες πολυεθνικές εταιρείες μεγάλου μεγέθους (όπως π.χ. η Philips, η Siemens, η General Electric/Thorn, η Osram), οι οποίες τείνουν να κατασκευάζουν όλα τα εξαρτήματα των συστημάτων φωτισμού στις δικές τους εγκαταστάσεις: προβαίνουν για παράδειγμα στην παραγωγή λαμπτήρων, στραγγαλιστικών πηνίων και φωτιστικών. Σε αυτή την τελευταία ομάδα παραγωγών, η παραγωγή των στραγγαλιστικών πηνίων προορίζεται κατά κύριο λόγο για ενδοκατανάλωση. Οι μονάδες παραγωγής βρίσκονται στις Κάτω Χώρες, τη Γαλλία, την Ιταλία, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γερμανία.

β) Ποια μέτρα πρέπει να λάβουν οι επιχειρήσεις για να συμμορφωθούν με την πρόταση;

Για να συμμορφωθούν με την πρόταση, οι κατασκευαστές θα χρειασθεί να εξαλείψουν προοδευτικά με την πάροδο του χρόνου την παραγωγή στραγγαλιστικών πηνίων χαμηλής απόδοσης (ή να σταματήσουν τη διοχέτευσή τους στο εμπόριο στην Κοινότητα). Με τη θέσπιση της πρότασης αυτής παρέχεται η δυνατότητα εφαρμογής σχετικά μακροχρόνιων μεταβατικών περιόδων πριν την έναρξη ισχύος του προτεινόμενου επιπέδου. Ο σύνδεσμος των κατασκευαστών της ΕΕ, CELMA, διαμόρφωσε ένα πρόγραμμα κατάταξης της ενεργειακής απόδοσης, σε συνεργασία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Τα προτεινόμενα επίπεδα απόδοσης βασίζονται στο σύστημα κατάταξης της CELMA.

Δεν υπάρχει κανένας κατασκευαστής στην ΕΕ που δεν είναι σε θέση να συμμορφωθεί με το πρώτο επίπεδο απόδοσης, μιας και όλοι οι κατασκευαστές που παράγουν στραγγαλιστικά πηνία χαμηλής απόδοσης (κλάση D με βάση το σύστημα κατάταξης της CELMA) παράγουν επίσης τεμάχια μέσης απόδοσης (κλάση C). Η ίδια τεχνολογία αλλά και οι ίδιες αλυσίδες παραγωγής μπορεί υπό οποιεσδήποτε συνθήκες να χρησιμοποιηθούν για την παραγωγή των στραγγαλιστικών πηνίων της κατηγορίας C. Για να τηρηθεί το προτεινόμενο πρώτο επίπεδο, δεν είναι αναγκαία η απόκτηση νέας τεχνολογίας ή ιδιαζουσών γνώσεων, αλλά μόνο η χρήση καλύτερου ποιοτικού υλικού (π.χ. η αντικατάσταση του σύρματος αλουμινίου από χαλκό και η χρήση χάλυβα καλύτερης ποιότητας κ.ο.κ.) και η εφαρμογή καλύτερων ποιοτικών ελέγχων στις μονάδες παραγωγής. Για το δεύτερο επίπεδο έχει προβλεφθεί η εφαρμογή ενός πιο μακροχρόνιου διαστήματος αναπροσαρμογής, μιας και χρειάζεται να αναβαθμισθούν μερικές αλυσίδες παραγωγής.

Για την κατασκευή των αποδοτικότερων μαγνητικών στραγγαλιστικών πηνίων χρειάζεται σε γενικές γραμμές μεγαλύτερη ποσότητα υλικού απ’ό,τι για τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλής απόδοσης. Για την παραγωγή ιδίως των στραγγαλιστικών πηνίων χαμηλών απωλειών (της κλάσης Β) χρειάζεται περίπου 50% περισσότερο υλικό. Η αύξηση του μήκους του σώματος της μαγνητικής χαλύβδινης στήλης θα οδηγήσει σε μείωση της παραγωγικότητας των αλυσίδων που παράγουν στραγγαλιστικά πηνία συμβατικού τύπου (της κλάσης C). Ο βιομηχανικός κλάδος θα χρειασθεί ως εκ τούτου να δημιουργήσει νέες αλυσίδες παραγωγής, για να διατηρηθούν οι παραγόμενες ποσότητες στα αυτά επίπεδα. Το χρονικό διάστημα που απαιτείται για την προετοιμασία μιας γραμμής παραγωγής κυμαίνεται από 18 έως 24 μήνες. Για το δεύτερο επίπεδο, με άλλα λόγια δηλαδή για την εξάλειψη της παραγωγής της κλάσης C έχει προβλεφθεί η διάνυση τετραετούς μεταβατικής περιόδου από την υιοθέτηση της παρούσας πρότασης: επαρκής χρόνος δίνεται λοιπόν στους κατασκευαστές για την τροποποίηση των γραμμών παραγωγής τους αν παραστεί ανάγκη. Για το πρώτο βήμα (σταδιακή εξάλειψη της παραγωγής της κλάσης D), απαιτούνται όπως ήδη αναφέρθηκε πολύ μικρότερες επενδύσεις και ο σκοπός αυτός μπορεί να επιτευχθεί με τη χρήση καλύτερων ποιοτικών υλικών και για το λόγο αυτό προβλέπεται να ισχύσει μονοετής περίοδος προσαρμογής.

γ) Ποιον οικονομικό αντίκτυπο ενδέχεται να έχει η πρόταση;

- για την απασχόληση

- για τις επενδύσεις και τη σύσταση νέων επιχειρήσεων

- για την ανταγωνιστική θέση των επιχειρήσεων

Όπως αναφερόταν και στην αιτιολογική έκθεση (βλ. στην υποσημείωση αριθ. 15) το σημερινό μερίδιο των τεσσάρων τύπων στραγγαλιστικών πηνίων στην αγορά εμφανιζόταν ως εξής, το 1994: τα στραγγαλιστικά πηνία "υψηλών απωλειών" (κατηγορία D) έλεγχαν μερίδιο 15% της αγοράς. Τα "συμβατικά" στραγγαλιστικά πηνία (της κατηγορίας C) αντιπροσώπευαν ποσοστό 65% της αγοράς. Τα στραγγαλιστικά πηνία "χαμηλών απωλειών" (της κατηγορίας Β) έλεγχαν στην αγορά μερίδιο 15%. Το μερίδιο των ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων στην αγορά ανερχόταν σε 5%. Με βάση τις εκτιμήσεις λοιπόν, εάν δεν θεσπίζονταν οι ελάχιστες προτεινόμενες απαιτήσεις επιδόσεων (με βάση το σενάριο ότι οι εξελίξεις θα συνεχίζονταν με τους κανονικούς τους ρυθμούς) το μερίδιο των τεσσάρων κατηγοριών στην αγορά κατά το έτος 2010 θα είχε ως εξής: η κατηγορία D θα έλεγχε το 5%, η κατηγορία C το 20%, η κατηγορία Β το 25%, ενώ τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία θα έλεγχαν ποσοστό 50%. Όπως αναμένεται, τα μερίδια της αγοράς θα διαμορφώνονταν ως εξής, με βάση τις προτεινόμενες απαιτήσεις απόδοσης: στην κατηγορία Β θα αντιστοιχούσε μερίδιο 20%, ενώ τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία θα έλεγχαν το 80%.

Το κύριο κόστος με το οποίο θα επιβαρυνθεί ο βιομηχανικός κλάδος για να συμμορφωθεί με τις διατάξεις της προτεινόμενης οδηγίας θα απαρτιζόταν από τη δαπάνη της συγκρότησης των νέων αλυσίδων παραγωγής για την παραγωγή αποδοτικότερων στραγγαλιστικών πηνίων. Ο βιομηχανικός κλάδος θα επιβαρυνόταν επιπλέον με τις δαπάνες για την εκ νέου κατάρτιση του προσωπικού, οι οποίες θα ήταν πάντως μικρότερες, σε κάποιο βαθμό.

Όπως προέκυψε από τις συζητήσεις με τους κατασκευαστές, το κόστος της μετατροπής των αλυσίδων παραγωγής οι οποίες έχουν σχεδιαστεί για την παραγωγή των στραγγαλιστικών πηνίων της κατηγορίας C (για την παραγωγή περίπου 1 εκατομ. τεμαχίων ετησίως) με σκοπό την παραγωγή στραγγαλιστικών πηνίων της κατηγορίας Β, θα ανερχόταν σε περίπου 1 εκατομ. EUR. Για την κατασκευή μιας νέας αλυσίδας παραγωγής ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων (για την παραγωγή περίπου 1 εκατομ. τεμαχίων ετησίως) η δαπάνη κυμαίνεται σε 3 εκατομ. EUR περίπου.

Το βασικότερο κόστος με το οποίο θα επιβαρυνθεί κατά συνέπεια ο βιομηχανικός κλάδος μπορεί να εκτιμηθεί ότι ισοδυναμεί με τη διαφορά μεταξύ του σεναρίου με βάση το οποίο οι εξελίξεις θα συνεχίζονταν όπως και σήμερα και του προτεινόμενου σεναρίου. Εφόσον θα κατασκευαστούν περίπου 40 εκατομ. πρόσθετα τεμάχια ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων, το κύριο κόστος της συμμόρφωσης για το βιομηχανικό κλάδο ανέρχεται σε περίπου 120 εκατομ. EUR. Η χρονική διάρκεια ζωής των αλυσίδων παραγωγής ανέρχεται σε γενικές γραμμές σε μία εικοσαετία περίπου και για το λόγο αυτό αναμένεται ότι το κόστος αυτό θα αποσβεστεί μέσω των πωλήσεων αλλά και της υψηλότερης τιμής στην αγορά για τα στραγγαλιστικά πηνία της κατηγορίας Β και για τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία.

Θα υπάρξει επιπλέον και ένας πρόσθετος (θετικός) αντίκτυπος για τη βιομηχανία σιδήρου και χάλυβα, η οποία θα κληθεί να αντιμετωπίσει υψηλότερη ζήτηση για χάλυβα από την αγορά των στραγγαλιστικών πηνίων, καθόσον η μεταστροφή από τα στραγγαλιστικά πηνία του συμβατικού τύπου προς τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλών απωλειών θα έχει ως αποτέλεσμα την αυξημένη χρήση μαγνητικού χάλυβα. Το συμπέρασμα που συνάγεται από όλα αυτά είναι ότι οι προτεινόμενες απαιτήσεις απόδοσης θα έχουν αναμφίβολα ως αποτέλεσμα την αύξηση των θέσεων απασχόλησης τόσο για την παραγωγή των πρώτων υλών, όσο και των αντίστοιχων στραγγαλιστικών πηνίων. Επιπλέον, θα υπάρξει ζήτηση για νέα μηχανήματα παραγωγής και για τη μετατροπή των υφισταμένων εγκαταστάσεων.

Καθώς τα στραγγαλιστικά πηνία χαμηλών αποδόσεων εισάγονται κυρίως από τις χώρες της Κεντρικής και της Ανατολικής Ευρώπης, με τη θέσπιση της προτεινόμενης οδηγίας θα αυξηθεί το μερίδιο που ελέγχουν στην αγορά οι κοινοτικοί κατασκευαστές. Οι εν λόγω κοινοτικοί κατασκευαστές θα παράγουν προϊόντα καλύτερης ποιότητας, με αποτέλεσμα με την υιοθέτηση της παρούσας πρότασης να ενισχυθούν τα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματά τους στις εξωκοινοτικές αγορές. Πολυάριθμες εξωκοινοτικές χώρες μελετούν εξάλλου το ενδεχόμενο της θέσπισης απαιτήσεων για την απόδοση καθώς και τη λήψη άλλων μέτρων για την προαγωγή των ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων. Με την παρούσα πρόταση θα επιταχυνθεί η πορεία της μετάβασης του κοινοτικού βιομηχανικού κλάδου προς την κατεύθυνση της παραγωγής των ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων.

Οι κατασκευαστές των στραγγαλιστικών πηνίων ηλεκτρονικού τύπου θα επηρεασθούν επίσης θετικά από την πρόταση αυτή, καθόσον θα αυξηθεί το μερίδιο των ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων στην αγορά. Ωστόσο, καθώς τα στραγγαλιστικά πηνία ηλεκτρονικής μορφής αποτελούν εμπορεύματα που παράγονται σε μαζικές ποσότητες στο πλαίσιο απόλυτα αυτοματοποιημένων διαδικασιών παραγωγής, κάθε σχετικός αντίκτυπος από την αυξημένη παραγωγή ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων θα ασκήσει πολύ μικρό αντίκτυπο στα θέματα της απασχόλησης. Η δεύτερη πτυχή που είναι χαρακτηριστική για τον κλάδο των ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων είναι ότι αυτά παράγονται σε χώρες με χαμηλό κόστος εργασίας, όπως το Μεξικό και οι χώρες της A5Aπω Ανατολής. Για το λόγο αυτό, δεν πρόκειται να υπάρξει αξιοσημείωτος αντίκτυπος για την κοινοτική απασχόληση.

Όλες οι ΜΜΕ χρησιμοποιούν λαμπτήρες φθορισμού στις εγκαταστάσεις τους (τα γραφεία, τα εργαστήρια, τα καταστήματα, τα εργοστάσια, κ.ο.κ.). Η υιοθέτηση της πρότασης θα έχει ως αποτέλεσμα τη χρήση αποδοτικότερων στραγγαλιστικών πηνίων, με αποτέλεσμα να μειωθεί το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος. Καθώς η προβλεπόμενη χρονική περίοδος απόσβεσης για τις προτεινόμενες βελτιώσεις της αποδοτικότητας είναι μικρότερες της διετίας, θα υπάρξουν επίσης καθαρά οικονομικά οφέλη για όλους τους χρήστες λαμπτήρων φθορισμού.

Τα ευεργετικά οφέλη που θα αποκομίσουν οι χρήστες των λαμπτήρων φθορισμού μέχρι το έτος 2010, από την εξοικονόμηση ηλεκτρικής ενέργειας, ανέρχονται περίπου στο ποσό των 250 εκατομ. EUR, ετησίως. Η εξοικονόμηση αυτή υπολογίζεται χωρίς να ληφθούν υπόψη τα επιπλέον ευεργετικά πλεονεκτήματα που θα προκύψουν από την αποφυγή των εκπομπών CO2.

3. ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ Η ΠΡΟΤΑΣΗ ΜΕΤΡΑ ΠΟΥ ΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΥΠΟΨΗ ΤΟΥΣ ΤΗΝ ΙΔΙΑΖΟΥΣΑ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΜΙΚΡΩΝ ΚΑΙ ΜΕΣΑΙΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ (ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΕΝΕΣ Η ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ Κ.Ο.Κ.);

Οι προτεινόμενες βελτιώσεις της αποδοτικότητας είναι σχετικό εύκολο να επιτευχθούν και έχει προβλεφθεί η εφαρμογή σχετικά μακροχρόνιων περιόδων προσαρμογής, ούτως ώστε κανένας κατασκευαστής να μην περιέλθει άσκοπα σε μειονεκτική θέση λόγω των προτεινόμενων απαιτήσεων.

Η μακροχρόνια χρονική περίοδος αναπροσαρμογής που θα πρέπει να διανυθεί πριν από την καθιέρωση κάθε επιπέδου απόδοσης έχει ειδικά προβλεφθεί προς όφελος των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων, η θέση των οποίων θα γινόταν διαφορετικά δυσμενέστερη, λόγω της καθιέρωσης των συγκεκριμένων απαιτήσεων, αν ληφθούν υπόψη οι απαιτούμενες επενδύσεις για τον επανασχεδιασμό ή την τροποποίηση των στραγγαλιστικών πηνίων που δεν ανταποκρίνονται στα υποχρεωτικά επίπεδα.

Ο κοινοτικός βιομηχανικός κλάδος των στραγγαλιστικών πηνίων θα εξέλθει ενισχυμένος με τη θέσπιση της παρούσας πρότασης, εφόσον αντιμετωπίζει σε ολοένα και μεγαλύτερο βαθμό τον ανταγωνισμό των στραγγαλιστικών πηνίων χαμηλής ποιότητας, η αποδοτικότητα των οποίων είναι εξαιρετικά χαμηλή και τα οποία πωλούνται σε πολύ χαμηλές τιμές.

4. ΔΙΑΒΟΥΛΕΥΣΕΙΣ

Κατάλογος των οργανώσεων με τις οποίες έγιναν διαβουλεύσεις σχετικά με την πρόταση και σκιαγράφηση των κυριότερων απόψεών τους.

Η Επιτροπή μόχθησε επί μακρό χρονικό διάστημα για τη βελτίωση της ενεργειακής αποδοτικότητας των λαμπτήρων φθορισμού, έπειτα από διαβουλεύσεις με τις ενδιαφερόμενες οργανώσεις. Η Επιτροπή οργάνωσε σειρά συναντήσεων για να συζητηθούν τα μέτρα που θα οδηγούσαν στη βελτίωση της αποδοτικότητας και τα κριτήρια που θα έπρεπε να καθορισθούν για τις απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης των στραγγαλιστικών πηνίων. Στις συναντήσεις αυτές προσκλήθηκαν όλες οι ενδιαφερόμενες πλευρές. Κατά τις συναντήσεις, ορισμένοι εκπρόσωποι των κρατών μελών τόνισαν την αναγκαιότητα να διερευνηθούν πλήρως οι δυνατότητες να επιτευχθεί συμφωνία με τον αντίστοιχο βιομηχανικό κλάδο έπειτα από διαπραγματεύσεις με στόχο τη βελτίωση της απόδοσης των ηλεκτρικών εφαρμογών. Το θεματικό αυτό αντικείμενο αποτέλεσε το επίκεντρο πολλών συζητήσεων μεταξύ εκπροσώπων του βιομηχανικού κλάδου και ιδίως της CELMA, του Ευρωπαϊκού Συνδέσμου Κατασκευαστών Φωτιστικών και υπαλλήλων της Επιτροπής, οι οποίοι συνοδεύονταν από διάφορους εμπειρογνώμονες. Η σχετική πρόοδος αποτέλεσε επίσης αντικείμενο συζητήσεων κατά τη διάρκεια συνεδριάσεων που πραγματοποιήθηκαν με τα διοικητικά όργανα των κρατών μελών. Λόγω της εξαιρετικά έντονης ανταγωνιστικής δομής του κλάδου αλλά και του μεριδίου που ελέγχουν τα εισαγόμενα στραγγαλιστικά πηνία στην αγορά, η κατάληξη σε οποιαδήποτε σημαντική συμφωνία σε κοινοτική κλίμακα μέσα από διαπραγματεύσεις αποδείχθηκε εξαιρετικά δυσχερές εγχείρημα, για το οποίο δεν είναι δυνατό να υπάρξει συμφωνία. Η δυνατότητα λοιπόν της σύναψης σχετικής συμφωνίας έπειτα από διαπραγματεύσεις εγκαταλείφθηκε από τους κατασκευαστές. Μόλις πρόσφατα υποβλήθηκε στη CELMA (το Δεκέμβριο του 1998) η ιδέα να επιτευχθεί συμφωνία μέσα από διαπραγματεύσεις με βάση την τελευταία προσφορά, αλλά αυτή η ιδέα της σύναψης προαιρετικής συμφωνίας απορρίφθηκε οριστικά από τη CELMA. Έπειτα από μερικές συναντήσεις μεταξύ των υπαλλήλων της Επιτροπής και των κατασκευαστών, η προτεινόμενη νομοθεσία έγινε αποδεκτή.

5. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΚΑΙ ΕΠΑΝΕΞΕΤΑΣΗ

Η Επιτροπή θα παρακολουθεί τις εξελίξεις στην κοινοτική αγορά στραγγαλιστικών πηνίων σε συνεργασία με τις αρχές των κρατών μελών και τον σύνδεσμο των ευρωπαίων κατασκευαστών. Όπως ήδη αναφέρθηκε, η βασική δαπάνη συμμόρφωσης για το βιομηχανικό κλάδο ισοδυναμεί με το κόστος που συνεπάγεται η δημιουργία νέων αλυσίδων για την παραγωγή ηλεκτρονικών στραγγαλιστικών πηνίων. Κατά συνέπεια, με την παρακολούθηση του μεριδίου που ελέγχουν στην αγορά τα ηλεκτρονικά στραγγαλιστικά πηνία, οι κρατικές αρχές θα έχουν τη δυνατότητα να αντιληφθούν τον αντίκτυπο που θα έχει η οδηγά τόσο σε συνάρτηση με τη μείωση των εκπομπών CO2 όσο και σε συνδυασμό με τον αντίκτυπο για το βιομηχανικό κλάδο. Εξάλλου, τόσο από τις αναλύσεις κόστους/οφέλους όσο και με τις υποδείξεις ορισμένων κρατών μελών προτάθηκε η έγκριση ενός τρίτου μέτρου και ιδίως η σταδιακή εξάλειψη των στραγγαλιστικών πηνίων της κατηγορίας Β2, ακριβώς επειδή αυτό είναι αποδοτικό για τους χρήστες από την πλευρά του κόστους. Η Επιτροπή πιστεύει ότι αξίζει να αξιολογηθεί ο αντίκτυπος που θα έχουν τόσο για τους κατασκευαστές, όσο και για τους χρήστες τα δύο πρώτα μέτρα που έχουν προταθεί και μόνο κατόπιν να αποφασιστεί εάν χρειάζεται η λήψη περαιτέρω μέτρων (και ιδίως η θέσπιση ενός νέου επιπέδου απαιτούμενης απόδοσης). Προς το σκοπό αυτό στο άρθρο 9 αναφέρεται ότι η Επιτροπή θα αξιολογεί τον αντίκτυπο που θα έχει η παρούσα πρόταση και, έπειτα από διαβουλεύσεις με όλους τους ενδιαφερόμενους, θα προτείνει τη λήψη περαιτέρω μέτρων, εάν αυτό κρίνεται αναγκαίο.

6. ΑΡΜΟΔΙΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΑΦΩΝ

Για να λάβετε αντίγραφο της μελέτης της ανάλυσης του κόστους/οφέλους αλλά και για οποιεσδήποτε άλλες παρατηρήσεις, ερωτήσεις και για να λάβετε περαιτέρω πληροφορίες σας παρακαλούμε να απευθυνθείτε στην εξής διεύθυνση:

Κ. Paolo BERTOLDI

Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ΓΔ XVII/C1

Rue de la Loi, 200

B-1049 Βρυξέλλες

Τηλ.: +32-2-2952204

Φαξ: +32-2-2964254

Διεύθυνση E-mail: Paolo.Bertoldi@bxl.dg17.cec.be