6. 5.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 120/17 
Γνωμοδότηση για το έγγραφο συζήτησης «οι πληρωμές στην εσωτερική αγορά» 
(91/0 120/06) 
Στις 10 Ιανουαρίου 1991 η Επιτροπή αποφάσισε να ζητήσει από την Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή να γνωμοδοτήσει για το έγγραφο συζήτησης με θέμα: «Οι πληρωμές στην εσωτερική αγορά». 
Το τμήμα οικονομικών, δημοσιονομικών και νομισματικών υποθέσεων στο οποίο ανατέθηκε η προετοι­
μασία των σχετικών εργασιών της ΟΚΕ υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 12 Μαρτίου 1991, με 
βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Μεγ6Γ-Ηοπι. 
Στη 285η σύνοδο της ολομέλειάς της (συνεδρίαση της 20ής Μαρτίου 1991) η Οικονομική και Κοινωνική 
Επιτροπή υιοθέτησε την ακόλουθη γνωμοδότηση. 
1. Γενικές παρατηρήσεις 
1.1. Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή χαιρετίζει 
το έγγραφο συζήτησης για τη διενέργεια πληρωμών στην 
εσωτερική αγορά το οποίο υπέβαλε η Επιτροπή των Ευρωπαϊ­
κών Κοινοτήτων [Έγγρ. (Χ)Μ(90) 447 τελικό της 26ης 
Σεπτεμβρίου 1990]. 
1.2. Η ΟΚΕ αναγνωρίζει τις προσπάθειες της Επιτροπής 
των ΕΚ να αναλύσει τον πολυσχεδή τομέα της διενέργειας 
πληρωμών ο οποίος έχει αποφασιστική σημασία για την 
υλοποίηση της ευρωπαϊκής εσωτερικής αγοράς. Επικροτείται 
η απόφαση της Επιτροπής για το ότι η περαιτέρω ανάπτυξη 
του ευρωπαϊκού συστήματος πληρωμών αποτελεί ένα επείγον 
έργο, «προς όφελος όλως των πολιτών της Ευρώπης» (ση­
μεία) 84) το οποίο θα αποσκοπεί στη βελτίωση των συνθηκών 
λειτουργίας του συστήματος πληρωμών στην εσωτερική 
αγορά. Επιπλέον, απαιτείται να ληφθούν υπόψη τα δικαιολο­
γημένα ενδιαφέροντα των χρηστών, κυρίως των καταναλω­
τών, του συστήματος πληρωμών· τα ενδιαφέροντα αυτά δεν 
αφορούν μόνο τη διάρκεια και το κόστος των διασυνοριακών 
πληρωμών, αλλά αφορούν ιδίως τη νομική ασφάλεια για τους 
χρήστες. 
1.3. Ένα αποτελεσματικό και φερέγγυο σύστημα διενέρ­
γειας πληρωμών, το οποίο ανταποκρίνεται υψηλές απαιτή­
σεις, συμβάλλει αποφασιστικά σε μία επιτυχημένη ολοκλή­
ρωση της ευρισκόμενης στο στάδιο της εξέλιξης οικονομικής 
και νομισματικής ένωσης που με τη σειρά της συνδέεται 
άρρηκτα με την αγορά ευρωπαϊκών διαστάσεων. που υφίστανται ως προς το κόστος, τη διάρκεια και την 
τεχνολογική ανάπτυξη στον τομέα των πληρωμών. 
1.4.1. Στην Ευρώπη και ιδιαίτερα στην Κοινότητα είναι 
δυνατόν να εγκαθιδρυθεί ένα πολυσχιδές σύστημα μεθόδων 
πληρωμών· λόγω της ύπαρξης διαφορετικών γλωσσικών, 
πολιτιστικών παραδόσεων, και, προσωρινά, νομισμάτων, το 
ανωτέρω πολυσχιδές σύστημα αποτελεί μια ιδιαίτερη 
πρόκληση. Ακόμη και όταν από την περαιτέρω ανάπτυξη των 
συστημάτων πληρωμών η ηλεκτρονική κίνηση εμβασμάτων 
θα κατέχει τη σημαντικότερη θέση ο χρήστης πρέπει να έχει 
τη δυνατότητα της επιλογής μεταξύ των διαφόρων μέσων 
πληρωμών. Σε ορισμένα κράτη στα οποία δεν υφίσταται 
ακόμη αυτή η δυνατότητα επιλογής θα μπορούσε μάλιστα να 
επεκταθεί. 
1.4.2. Τα μέσα πληρωμών είναι προσαρμοσμένα στις διά­
φορες ανάγκες των καταναλωτών τις οποίες ιδίως ως προς τις 
απαιτήσεις σχετικά με την ταχύτητα και την ασφάλεια κατά 
τη διεξαγωγή ευκαιριακών ή τακτικών περιοδικών πλη­
ρωμών. Για την ικανοποίηση κάθε ανάγκης που προκύπτει 
κατά τις διασυνοριακές πληρωμές προσφέρονται, ανάλογα με 
την περίπτωση, διάφορα ακριβά, και ταχεία μέσα πληρωμών. 
Στην περίπτωση, μάλιστα, μεγάλων και αλληλένδετων 
αγορών, όπως για παράδειγμα οι ΗΠΑ, όπου υπάρχει μόνο 
ένα νόμισμα και, επίσης, μία γλώσσα, οι τελευταίες εμπειρίες 
καταδεικνύουν ότι οι υπηρεσίες διενέργειας πληρωμών που 
ανταποκρίνονται στις υψηλές απαιτήσεις όσον αφορά την 
φερεγγυότητα και την ταχύτητα είναι αρκετά δαπανηρές- οι 
εν λόγω δαπάνες καλύπτονται από τους χρήστες. 
Γ Γ αυτό είναι ανάγκη όπως όλοι οι συμμετέχοντες, ιδιώτες, 
επιχειρήσεις, δημόσιες υπηρεσίες και όχι μόνο οι φορείς του 
συστήματος πληρωμών, συμβάλλουν, καθένας με τον τρόπο 
του, στη βελτίωση του συστήματος διενέργειας πληρωμών. 
1.4. Στα κράτη μέλη της Κοινότητας αναπτύχθηκαν για 
κοινωνικούς, οικονομικούς και ιστορικούς λόγους διαφορετι­
κές μορφές πληρωμών τόσο όσον αφορά τις μεθόδους όσο 
και την έκτασή τους. Τα διάφορα μέσα πληρωμών, μετρητοίς, 
επιταγές, εμβάσματα (και πάλι η χρησιμοποίηση διαρκών 
εντολών, εξουσιοδοτήσεων για χρεωστικές εγγραφές και η 
πληρωμή με πιστωτικές κάρτες στα συστήματα αυτόματης 
εξυπηρέτησης) έχουν διαφορετικούς συντελεστές χρήσης 
από κράτος σε κράτος. Αυτό εξηγεί επίσης τις διαφορές 1.5. Παρά την ύπαρξη, σε ορισμένα κράτη μ,έλη της Κοινό­
τητας, ακόμη αρκετών διοικητικών βαρών η αγορά της Ευρώ­
πης βρήκε τον τρόπο να δώσει πολλές λύσεις στις διάφορες 
ανάγκες του συστήματος διενέργειας πληρωμών, οι οποίες 
μπορεί να θεωρηθούν επιτυχημένες.^ 
1.5.1. Επιπλέον, είναι ανάγκη να δημιουργηθεί κλίμα 
εμπιστοσύνης για τις κινητήριες δυνάμεις της αγοράς, στις 
οποίες οφείλεται η εξεύρεση λύσεων που κάλυψαν ορισμένα 
κενά της αγοράς· τα εν λόγω κενά οφείλοντο είτε στην ελλιπή 
νομισματική συνεργασία των κρατών μελών είτε στην παράλ­
ληλη και εν μέρει απογορευμένη χρήση των νομισμάτων. 
Παραδείγματα για τέτοιες λύσεις αποτελεούν σύμβαση για τις 
Αριθ, Ο 120/18 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 5.91 
ευρω-επιταγές και η χρησιμοποίηση των πιστωτικών καρτών 
νΐδΑ και Ειιγοοηγ(1 στους αυτόματους διανομής χηρμάτων σε 
πολλά κράτη (πρβλ. 2.2.2). 
1.5.2. Η περαιτέρω ενίσχυση της βελτίωσης των υπηρε­
σιών διενέργειας πληρωμών στην Ευρώπη θα διευκολυνθεί 
βασικά από την πλήρωση των αναγκαίων για την υλοποίηση 
της οικονομικής και νομισματικής ένωσης προϋποθέσεων. Σε 
αυτό ανήκει κυρίως η πλήρης απελευθέρωση της διασυνορια­
κής κυκλοφορίας χρήματος και κεφαλαίων στα τέσσερα 
κράτη μέλη της Κοινότητας, τα οποία μετά την 1η Ιουλίου 
1990 απαιτούν τη θέσπιση εξαιρετικών διατάξεων, τον περιο­
ρισμό ή την κατάργηση των υφιστάμενων στα πλαίσια των 
διατάξεων περί συναλλάγματος, διατυπώσεων δήλωσης για 
πιστωτικά ιδρύματα καθώς και την ενσωμάτωνση όλων των 
νομισμάτων των κρατών μελών της ΕΚ στο μηχανισμό συναλ­
λαγματικών ισοτιμιών του Ευρωπαϊκού Νομισματικού Συστή­
ματος (ΕΝΣ) και τον περιορισμό του περιθωρίου των νομισμα­
τικών διακυμάνσεων σε 2,25%. Η πλήρωση των εν λόγω 
προϋποθέσεων επαφίεται στις κυβερνήσεις των κρατών μελών 
και δεν επιτρέπεται να ανατεθεί στις δυνάμεις της αγοράς. 
1.6. Η Ευρωπαϊκή Κοινότητα χάρη στην υλοποίηση της 
εσωτερικής αγοράς και στην ελεύθερη κυκλοφορία των κεφα­
λαίων καθώς και στην προσέγγιση των διατάξεων περί 
εποπτείας των πιστωτικών ιδρυμάτων πρόκειται να διαδρα­
ματίσουν ηγετικό ρόλο στη βελτίωση των διασυνοριακών 
πληρωμών. Επιπλέον, χρειάζεται να ληφθούν εκ των προ­
τέρων υπόψη οι ανάγκες που υφίστανται στις διασυνοριακές 
συναλλαγές της Κοινότητας. Μια περαιτέρω προώθηση του 
συστήματος διενέργειας πληρωμών οφείλει να συμπεριλάβει, 
επίσης, τα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ζώνης Ελεύθερων 
Συναλλαγών (ΕΖΕΣ), ούτως ώστε οι πολίτες να δύνανται να 
επωφελούνται από την ομοιόμορφη λειτουργία των υπηρε­
σιών διενέργειας πληρωμών· τούτο καθίσταται δυνατό χάρη 
σε μια αγορά ευρωπαϊκών διαστάσεων. Γι'αυτό είναι ανάγκη 
να ενταθούν οι προσπάθειες για την υλοποίηση ενός κοινού 
Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου (ΕΟΧ)· η ενσωμάτωση των 
κρατών της ΕΖΕΣ στη διασυνοριακή προώθηση του συστή­
ματος διενέργειας πληρωμών θα μπορούσε να συμβάλει στην 
επιτυχή έκβαση των διεξαγωμένων, επί του παρόντος, δια­
πραγματεύσεων για το ΕΟΧ. 
1.7. Επιπλέον, οι υπηρεσίες που αφορούν διασυνοριακές 
διενέργειες πληρωμών οφείλουν, λόγω της φύσεως της 
δραστηριότητας, να ενταχθούν στα διεθνή πλαίσια, τα οποία 
εκτείνονται πέραν των συνόρων της Κοινότητας. 
1.7.1. Ένα σημαντικό ύψος πληρωμών γίνεται από την 
Κοινότητα προς μη ευρωπαϊκά βιομηχανικά κράτη και εμπο­
ρικούς εταίρους κυρίως δε προς τις ΗΠΑ και. τη ν Ιαπωνία. 
Οι προϋποθέσεις για την προώθηση του διασυνοριακού 
συστήματος διενέργειας πληρωμών στην Κοινότητα απαιτεί­
ται ως εκ τούτου να συμφωνούν με τις αναγκαίες υποδομές οι 
οποίες αποτελούν προϋπόθεση απαραίτητη για τη σύνδεση 
με το παγκοσμίου κλίμακος διεθνές σύστημα πληρωμών. 
1.7.2. Η ενδεχόμενη επικάλυψη των υποδομών του κοινο­
τικού, ευρωπαϊκού και παγκοσμίου συστήματος πληρωμών 
δεν δύναται να συμβάλει με κανένα τρόπο στη μείωση του κόστους, της «Μη Ευρώπης» του εν λόγω τομέα. Αυτο ακρι­
βώς το θέμα αποτελεί έναν από τους στόχους περί του οποίου 
γίνεται λόγος στο σχετικό με τις υπηρεσίες πληρωμών 
έγγραφο συζήτησης της Επιτροπής των ΕΚ. Από την άλλη 
πλευρά πρέπει τα έξοδα για υπηρεσίες πληρωμής να φέρονται 
από τους χρήστες. 
2. Ιδιαίτερες παρατηρήσεις 
2.1. Το έγγραφο εργασίας της Επιτροπής αναφέρεται στις 
πληρωμές μικρών χρηματικών ποσών που γίνονται σε μεγάλη 
έκταση. Ο τομέας αυτός κρίνεται σκόπιμο να αναπτυχθεί 
περαιτέρω για το συμφέρον των καταναλωτών. Επιπλέον, 
υφίστανται περιπτώσεις πληρωμών μεγάλων ποσών, όχι 
βέβαια πολύ συχνά, για τις οποίες αναπτύχθηκε από την 
«5οοϊεΐγ Γογ ΨοΗίΙννΐίΙε ΙηΐεΓβαηΙί Ρϊηαηοΐβΐ ΤεΙεεοηιιτίϋηϊοΒ-
Ιϊοη» (δ\νΐΡΤ) ένα σύστημα ηλεκτρονικής μεταβίβασης το 
οποίο χρησιμοποιείται κυρίως από επιχειρήσεις: Για τους 
δύο τομείς πληρωμών υπάρχουν ορισμένες κοινές απαιτήσεις 
και προϋποθέσεις όπως είναι η φερεγγυότητα και η σταθερό­
τητα· εντούτοις η περαιτέρω προώθηση αμφοτέρων των 
τομέων πληρωμών δεν είναι ανάγκη να ακολουθήσει το ίδιο 
πρότυπο. 
2.1.1. Η βελτίωση του συστήματος πληρωμών στην 
Ευρώπη και ιδίως στην Κοινότητα δεν πρέπει να κατευθύνεται 
αποκλειστικά στην ανάπτυξη ενός και μοναδικού τρόπου 
πληρωμών πολύ περισσότερο κρίνεται σκόπιμη η συνύπαρξη 
περισσοτέρων συστημάτων πληρωμών, ούτως ώστε ο 
χρήστης να δύναται να επιλέξει εκείνο το οποίο ικανοποιεί 
καλύτερα τις ανάγκες του. 
2.1.2. Το έγγραφο συζήτησης της Επιτροπής ['Εγγρ. 
(Χ)Μ(90) 447 τελικό, κεφάλαιο Α, σημεία 15 έως 18 και 
κεφάλαιο Γ, σημεία 51 έως 55) θεωρεί δυνατή τη βελτίωση 
των διασυνοριακών συναλλαγών με την ηλεκτρονική χρήση 
των αλληλένδετων συστημάτων συμψηφισμού. Η σύνδεση 
με το «ΑυΙοπΐ3ΐ6<1 Οεαπη^ Ηοιίδεδ» (ΑΟΗ) αποτελεί μια 
ελπιδοφόρα αρχή όπου οι διαφορετικές τεχνικές και προγραμ­
ματισμοί πρέπει να συντονισθούν μεταξύ τους. Οι σκέψεις 
που διατυπώνονται δεν πρέπει, σε καμία περίπτωση, να θεω­
ρηθούν ότι αποκλείουν τις άλλες λύσεις. 
2.2. Η περαιτέρω ανάπτυξη των διαφόρων μέσων πλη­
ρωμής πρέπει να συντονισθεί κατά τέτοιο τρόπο ώστε τα εν 
λόγω συστήματα να ανταποκρίνονται στις ανάγκες και στις 
προσδοκίες τόσο της αγοράς όσο και των χρηστών. Η ιδέα 
της ανάπτυξης ενός ενιαίου, κοινού ευρωπαϊκού συστήματος 
πληρωμών δεν θα ανταποκρίνεται ούτε στις τάσεις της 
αγοράς, αλλά ούτε και στη γενική θεώρηση για ολιγότερο 
παρεμβατική πολιτική, αντίθετα θα οδηγήσει σε ισοπέδωση 
των υπηρεσιών πληρωμών. Έτσι, έχει αναπτυχθεί αντα­
γωνισμός μεταξύ των υπηρεσιών πληρωμών των επιμέρους 
6. 5.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 120/19 
ομίλων των πιστωτικών ιδρυμάτων και των μεμονομένων 
πιστωτικών ιδρυμάτων με βάση τις ανάγκες των πελατών τους 
και των αγορών. 
2.2.1. Εφόσον εγκαθιδρυθεί ένα ενιαίο σύστημα πληρωμών 
θα καταργηθούν τόσο τα πλεονεκτήματα όσο και τα μειονε­
κτήματα που απορρέουν από τον ανταγωνισμό για τα επιμέ­
ρους πιστωτικά ιδρύματα και τους μεμονωμένους ομίλους 
τραπεζών και οφείλονται στη δομή της οργάνωσής τους και 
τα δίκτυα εξυπηρέτησης των πελατών τους. Χαρακτηριστικό 
παράδειγμα αποτελούν το εκτεταμένο δίκτυο υποκαταστη­
μάτων, ο αριθμός των ανταποκριτών στην αλλοδαπή και οι 
αρμόδιες υπηρεσίες τους στην αλλοδαπή, η ακολουθούμενη 
επιχειρηματική πολιτική για τη διαχείριση πολυάριθμων 
υπηρεσιών, για την εξυπηρέτηση μεγάλων πολυεθνικών ή 
μικρομεσαίων επιχειρήσεων, ο αριθμός των αυτομάτων δια­
νομέων χρήματος και των εκδιδόμενων πιστωτικών καρτών 
και παρόμοιων πληρωμών κ.ά. Η συνεργασία μεταξύ των 
μεγάλων ευρωπαϊκών τραπεζικών ομίλων ή η ανάληψη ιδιαι­
τέρων πρωτοβουλιών σε ευρωπαϊκό επίπεδο στον τομέα των 
πληρωμών πρόκειται να αποφέρει πλεονεκτήματα στην 
αγορά. Τέτοιου είδους πλεονεκτήματα ήταν απότοκα της 
συνεργασίας στα πλαίσια της ΕιιίΐδεΓν 80 μεταξύ των ομίλων 
Ταμιευτηρίων (το άνοιγμα 18 ΟΟΘ αυτομάτων διανομέων χρη­
μάτων σε ένδεκα κράτη για 37 εκατομμύρια κατόχους πιστω­
τικών καρτών, σε αμοιβαία βάση και η προετοιμασία ενός 
συστήματος διενέργειας εμβασμάτων σε ευρωπαϊκή κλίμακα 
το οποίο θα βασίζεται σε ίδιες οργανωτικές υπηρεσίες συμψη­
φισμών). Η υπεροχή της αγοράς ενώ θα αποφέρει πλεονεκτή­
ματα στους πελάτες του ενός ή του άλλου συστήματος ή των 
πιστωτικών ιδρυμάτων θα απωλεσθεί με την εισαγωγή ενός 
ενιαίου συστήματος. Ένα ενιαίο τρόπον τινά μονολιθικό 
σύστημα πληρωμών επιβάλλεται να λάβει υπόψη του κατά 
τον ίδιο τρόπο, σε ευρωπαϊκή κλίμακα, όλες τις δυνατές 
μορφές πληρωμών, μικρά και μεγάλα ποσά, ευκαιριακές και 
περιοδικές πληρωμές· ένα τέτοιου είδους ενιαίο σύστημα πλη­
ρωμών χωρίς εναλλακτικές λύσεις θα ήταν παρόμοιο με ένα 
ταξίδι που στηρίζεται μόνο στις αερομεταφορές χωρίς αντα­
πόκριση από σιδηροδρομικά και οδικά δίκτυα. Είναι ανάγκη 
να εξετασθούν σχολαστικά.τα αποτελέσματα του περιορισμού 
της ανταγωνιστικότητας που είναι αναγκαία συνέπεια της 
ύπαρξης ενός και μοναδικού συστήματος πληρωμών, αν είναι 
όμως επιθυμητή η υλοποίηση της ιδέας της εσωτερικής 
αγοράς, της οποίας, κύριο χαρακτηριστικό είναι ο ελεύθερος 
ανταγωνισμός. Επιπλέον δέον να εξετασθεί αν η θεωρία της 
μιας και μοναδικής υπηρεσίας συναλλαγών συμβιβάζεται με 
τις περί ανταγωνισμού διατάξεις της συνθήκης ΕΟΚ. 
2.2.2. Ο ανταγωνισμός στο μέτρο του δυνατού, και η 
αναγκαία συνεργασία μεταξύ των ανταγωνιζόμενων πιστω­
τικών ιδρυμάτων πρέπει να αποτελεί την αρχή κάθε νοητής 
οργανωτικής δομής και κάθε πρωτοβουλίας που θα αποβλέπει 
στη βελτίωση των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών και κυρίως 
των πληρωμών στην Ευρώπη. Κανένα σύστημα πληρωμών 
ευρωπαϊκών διαστάσεων δεν μπορεί να εφαρμοσθεί χωρίς μια 
προηγουμένως συμφωνηθείσα συνεργασία των συμμε­
τεχόντων πιστωτικών ιδρυμάτων. Το σύστημα ευρω-επιταγών 
αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα προς αυτή την κατεύ­
θυνση για τον τρόπο με τον οποίο τα ανταγωνιζόμενα πιστω­
τικά ιδρύματα προσφέρουν στους πελάτες τους σε ευρωπαϊκή κλίμακα, υπηρεσίες, οι οποίες προϋποθέτουν τη στενή συνερ­
γασία τους ως προς τη διάθεση θυρίδων, εντύπων επιταγών, 
κάρτες επιταγών και συστημάτων συμψηφισμού όπως επίσης 
και την τήρηση κοινών κανόνων. Το προσαρμοσμένο στις 
ανάγκες των καταναλωτών σύστημα των ευρω-επιταγών (8 000 
πιστωτικά ιδρύματα εξέδωσαν 37 εκατομμύρια πιστωτικές 
κάρτες) έδωσε καταρχήν τη δυνατότητα χρησιμοποίησης σε 
ευρωπαϊκή κλίμακα όλων των επιταγών που εξεδόθησαν από 
τα πιστωτικά ιδρύματα, και μάλιστα χάρη στο σύστημα της 
εγγύησης-εξαργύρωσης, βάσει των ποσών, που καθορίσθη­
καν κατ'ανώτατο όριο, στα επιμέρους νομίσματα και χάρη 
στην ενιαία διαδικασία συμψηφισμού. Το κόστος του συμψη­
φισμού το οποίο αναλαμβάνουν από κοινού τα συμμετέχοντα 
πιστωτικά ιδρύματα απαιτεί την καθιέρωση ενιαίων τελών 
στο σύστημα των ευρω-επιταγών (επί του παρόντος 1,6% επί 
του ποσού της επιταγής). Εκτός τούτου τα πιστωτικά ιδρύματα 
επιβαρύνονται διαφοροτρόπως με το κόστος και τις διοικητι­
κές δαπάνες, τα οποία είναι αρκετά υψηλά κυρίως για τις 
χώρες της Νότιας Ευρώπης, πράγμα που αποβαίνει σε όφελος 
ιδίως των πελατών των πιστωτικών ιδρυμάτων των χωρών της 
Βόρειας Ευρώπης. Η Επιτροπή των ΕΚ με την εξαιρετική 
διάταξη, του έτους 1984, τη διέπουσα τη σύμβαση για τις 
ευρω-επιταγές, που βασίζεται στο άρθρο 85 παράγραφος 3 της 
Συνθήκης ΕΟΚ, προέβη στη διάκριση ούτω ώστε η συμφωνία 
μεταξύ των πιστωτικών ιδρυμάτων όσον αφορά τον καθορι­
σμό των τελών να θεωρείται ως νόμιμη από απόψεως περιο­
ρισμού του ανταγωνισμού επειδή απαιτείται για την εφαρ­
μογή του συστήματος και αποβαίνει προς όφελος των κατανα­
λωτών· αφετέρου, πρέπει να διεξάγεται ανταγωνισμός όσον 
αφορά τη σχέση των πιστωτικών ιδρυμάτων προς τους πελά­
τες τους. Αυτό σημαίνει ότι κάθε πιστωτικό ίδρυμα είναι 
ελεύθερο έναντι των πελατών του, καθ'ολοκληρία ή εν μέρει 
να επιλέξει αν και κατά πόσο θα επιβάλλει τα ενιαία τέλη τα 
οποία θα πρέπει να καταβάλει στο πιστωτικό ίδρυμα που 
εξαργυρώνει την ευρω-επιταγή. 
2.2.3. Κάθε σκέψη για την επέκταση του συστήματος των 
ευρω-επιταγών πρέπει να κάνει διάκριση μεταξύ των απαιτή­
σεων για τον κοινό συμψηφισμό τους και της εγγυημένης 
εξαργύρωσης. Το ανώτατο όριο για το οποίο η εξαργύρωση 
είναι εγγυημένη (επί του παρόντος 7 000 βελγικά φράγκα, 
1 500 δανικές κορώνες, 1 400 γαλλικά φράγκα, 400 γερμανικά 
μάρκα, 30 000 ελληνικές δραχμές, 140 ιρλανδικές λίρες, 
300 000 ιταλικές λίρες, 7 000 λουξεμβουργικά φράγκα, 300 
ολλανδικά φιορίνια, 30 000 πορτογαλλικά εσγκύδα, 25 000 
ισπανικές πεσέτες, 100 λίρες στερλίνες) προορίζεται για τη 
χρησιμοποίηση των ευρω-επιταγών από τους ιδιώτες πράγμα 
που σημαίνει ότι οι κίνδυνοι που αναλαμβάνουν τα πιστωτικά 
ιδρύματα για τον μεγαλύτερο αριθμό των συναλλαγών και τον 
κύκλο των πελατών είναι δυνατόν να υπολογισθούν. Για τη 
χρησιμοποίηση των ευρω-επιταγών από τις επιχειρήσεις θα 
ήταν αδιανόητος ο καθορισμός ενός ενιαίου και πιθανότατα 
υψηλότερου ανώτατου ποσού λόγω των συχνών μεταβολών 
που αυτές υφίστανται και των κατά περίπτωση διαφορετικών 
πιστωτικών κινδύνων. 
Αριθ. Ο 120/20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 5. 91 
Εκτός τούτου θα πρέπει να εξετασθεί αν είναι δυνατόν, στο 
μέλλον, να ενταχθούν στο ταχύ και φερέγγυο σύστημα συμψη­
φισμού, επίσης, ευρω-επιταγές οι οποίες υπερβαίνουν το 
ισχύον σήμερα ανώτατο ποσό. Ενδεχόμενη ένταξη τέτοιων, 
μη εγγυημένων, ευρω-επιταγών στο σύστημα συμψηφισμού 
ευρω-επιταγών θα μπορούσε να αποβεί πορς όφελος κυρίως 
των μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Μια παραιτέρω επέκταση 
του συστήματος ευρω-επιταγών δεν επιτρέπεται ωστόσο να 
αποβεί εις βάρος των μέχρι τώρα ιδιωτών — χρηστών κυρίως 
όσον αφορά την ανάληψη του κόστους και να τους θέσει σε 
μειονεκτικότερη θέση. 
Μια εκτεταμένη πρόσβαση, στο μέλλον, στο σύστημα συμψη­
φισμού των ευρω-επιταγών πρέπει να εξετασθεί αφού συνεκτι­
μηθούν επιμελώς τα συμφέροντα των καταναλωτών. Το αυτό 
ισχύει για σκέψεις οι οποίες συμπεριλαμβάνονται σε σχετική 
μελέτη του Διεθνούς Εμπορικού Επιμελητηρίου των Παρι­
σίων, όσον αφορά ενδεχόμενη απλοποίηση της εξαργύρωσης, 
εκ των προτέρων τυποποιημένων, μη ευρω-επιταγών. 
2.2.4. Επικροτούνται τα σχέδια της ΕιίΓορε&η ΟιιιτεηοΥ 
υηίΙ-Β3η1(ϊη£ Αδδοοϊαΐίοη σε συνεργασία με την 5\νΐΡΤ και 
της Τράπεζας Διεθνών Διακανονισμών για την επέκταση του 
συστήματος συμψηφισμού Εοιι, ιδίως όσον εφορά τις επιτα­
γές— Εου και λαμβανομένης υπόψη της αναμενόμενης αύξη­
σης των πληρωμών σε Εου [Έγγρ. 00Μ(90) 447 τελικό, 
άρθρο 9, σημεία 15 και 17]. 
2.3. Κατά την άποψη εκείνων, οι οποίοι απαιτούν την 
ύπαρξη υπηρεσιών πληρωμών, μια ισορροπημένη σχέση 
μεταξύ του ανταγωνισμού και της συνεργασίας επιδρά άμεσα 
στην επιδιωκόμενη, από τις δύο πλευρές, θέση στόχων· η 
επίδραση αυτή αφορά, κυρίως, τη διαμόρφωση των τιμών, 
από απόψεως κόστους, αφού ληφθεί υπόψη η ταχύτητα και 
φερεγγυότητα των υπηρεσιών πληρωμών. τερο κόστος των πληρωμών ισοσκελίζεται με υψηλότερα 
έσοδα από άλλους τομείς. Σε ορισμένα κράτη μέλη τα ταχυ­
δρομικά ταμιευτήρια, πριν από την επιχειρηματική διάσπαση 
των διαφόρων ταχυδρομικών υπηρεσιών αποτελούσαν σχε­
τικό παράδειγμα μικτού υπολογισμού μη εντασσομένου στην 
παροχή χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών. Επιπλέον, το διαφο­
ροποιημένο προϊόν του τόκου για τις καταθέσεις, ιδίως ο 
πολυδάπανος εν μέρει για τα πιστωτικά ιδρύματα τόκος των 
καταθέσεων όψεως (π.χ. στην Ιταλία 8 %) αποτελεί ένα σενά­
ριο το οποίο δεν είναι δυνατόν να μεταφερθεί τόσο απλά 
στην εσωτερική αγορά, το κύριο χαρακτηριστικό της οποίας, 
σύμφωνα με τη λευκή βίβλο, είναι η διεξαγωγή ενός ανόθευ­
του ανταγωνισμού μεταξύ των οικονομικών επιχειρηματιών 
της αγοράς. 
2.3.4. Οι νεότερες εμπειρίες, που προέρχονται από την 
αγορά των ΗΠΑ, το κύριο χαρακτηριστικό της οποίας είναι 
η συνοχή και η ολοκλήρωση της αγοράς, που οφείλεται στη 
χρησιμοποίηση μιας γλώσσας και ενός νομίσματος καταδει­
κνύουν ότι η αποτελεσματικότητα των υπηρεσιών πληρωμών 
εξαρτάται άμεσα από μια κατάλληλη και μάλιστα ορθή δια­
μόρφωση των τελών, το βάρος των οποίων αναλαμβάνεται 
από τους χρήστες. 
2.3.5. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο οι διασυνοριακές πληρωμές, 
σε πολλές περιπτώσεις γίνονται περίπλοκες εξαιτίας των διοι­
κητικών εμποδίων και δυσχερειών οι οποίες απαιτούν μια 
ανάλογη προσωπική εργασία. Οι διασυνοριακές πληρωμές 
εντός της Κοινότητας καθίστανται ως εκ τούτου λόγω των 
διατυπώσεων και των στατιστικών δηλώσεων για τις εκδοτι­
κές τράπεζες δαπανηρότερες σε σύγκριση με τις καθαρώς 
ενδοκρατικές πληρωμές. Η πλήρης απελευθέρωση της κυκλο­
φορίας των νομισμάτων και των κεφαλαίων, για την οποία 
ήδη τα κράτη εδεσμεύθησαν, θα συντελέσει στη βελτίωση 
των διασυνοριακών πληρωμών. 
2.3.1. Αν όλοι οι τρόποι πληρωμής συγχωνευθούν σε ένα 
ενιαίο κοινό ευρωπαϊκό σύστημα τότε θα γίνει δυνατή η 
δημιουργία ενός ενιαίου προτύπου συστήματος για τη διεξα­
γωγή των συναλλαγών. Για τη συνδρομή ενός περιοδικού 
εξωτερικού και για την πληρωμή κατά τις διακοπές αναψυχής 
των εξόδων παραμονής σε ένα ξενοδοχείο του εξωτερικού δεν 
πρέπει ωστόσο να ισχύουν οι ίδιες προϋποθέσεις όσον αφορά 
την ταχύτητα, τη φερεγγυότητα και την ασφάλεια καθώς και 
το ισοδύναμο κόστος. 
2.3.2. Οι διαφορετικές απαιτήσεις, όσον αφορά την ταχύ­
τητα, τη φερεγγυότητα και την ασφάλεια, είναι δυνατόν να 
συμφωνούν μεταξύ τους ώστε η διαμόρφωση των τελών για 
τις υπηρεσίες πληρωμών να γίνεται κατά τέτοιο τρόπο που 
να ανταποκρίνεται στις προσδοκίες του εγγράφου συζήτησης. 2.4. Επειδή η διενέργεια των πληρωμών αποτελεί τον 
άξονα του οικονομικού συστήματος οι σχεδιαζόμενες στο 
έγγραφο συζήτησης της Επιτροπής, μελέτες εφαρμογής 
χρειάζεται να σταθμίσουν καραρχήν τις άμεσες επιπτώσεις 
που θα έχει ενδεχομένως κάθε μεμονωμένη πρόταση. 
2.4.1. Μια εμπεριστατωμένη εξέταση του εν λόγω τομέα 
πρέπει να καταδεικνύει σαφώς τις άμεσες επιπτώσεις, και 
μάλιστα, όσον αφορά τα επενδυόμενα μέσα, το κόστος εργα­
σίας, την επίδραση του κόστους, τη χρηματοδότηση καθώς 
και τις συνέπειες για την απασχόληση και για την οικονομική 
και τη νομισματική πολιτική. 
2.3.3. Η κρίση για τη λογική διαμόρφωση των τελών δύνα­
ται να διατυπώνεται μέχρις ενός σημείου, μετά από σύγκριση 
με τη μέχρι τώρα διεξαγωγή των πληρωμών εντός των επιμέ­
ρους κρατών. Στις περισσότερες περιπτώσεις η λογική δια­
μόρφωση των τελών καθίσταται δυνατή χάρη σε ένα «μικτό 
υπολογισμό». Σύμφωνα με το μικτό υπολογισμό το υψηλό­2.4.2. Οι ενδεχόμενες αλλαγές στη διεξαγωγή των πλη­
ρωμών θα επιδράσουν, επίσης, σε άλλους τομείς οι οποίοι 
εξαρτώνται από αυτές και ανήκουν στη σφαίρα των συνήθων 
οικονομικών συναλλαγών. Αυτό ισχύει, κυρίως, για το 
σύστημα συνεργασίας μεταξύ των τραπεζών, που εφαρμόζεται 
στην ουσία, σε όλες τις οικονομικές συναλλαγές, τόσο στις 
εσωτερικές και εξωτερικές πληρωμές, όσο και στις πιστω-
6. 5. 91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 120/21 
τικές εργασίες και αποτελεί το κύριο χαρακτηριστικό του 
συνολικού πιστωτικού συστήματος [Έγγρ. 00Μ(90) 447 
τελικό, κεφάλαιο Α, σημείο 19]. 
2.5. Κατά την άποψη της ΟΚΕ κρίνεται σκόπιμο να ενθαρ­
ρυνθούν ακόμη οι προσπάθειες των συμμετεχόντων κατά την 
περαιτέρω προώθηση των υπηρεσιών πληρωμών σε μια αγορά 
ευρωπαϊκών διαστάσεων. 
2.5.1. Το πιστωτικό σύστημα πρέπει να απαιτεί την πολυ­
μορφία των πρωτοβουλιών της αγοράς οι οποίες αποβλέπουν 
στη βελτίωση των υπηρεσιών πληρωμών σε ένα χώρο όπου 
διεξάγεται ανόθευτος ανταγωνισμός. Η βελτίωση της στα­
θερότητας των κύρους της ασφάλειας και της φερεγγυότητας 
του συστήματος πρέπει να αποτελεί στόχο της συνεργασίας 
και να βασίζεται στην επιταγή της τεχνολογικής ανάπτυξης 
η οποία και θα δύναται να τεθεί στη διάθεση του πιστωτικού 
συστήματος. 
2.5.2. Οι κεντρικές τράπεζες και οι τραπεζικές εποπτικές 
αρχές μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην 
περαιτέρω προώθηση του συστήματος πληρωμών, στα πλαί­
σια επίσης των αρμοδιοτήτων οι οποίες τους ανατίθενται από 
τις κοινοτικές διατάξεις που διέπουν την εποπτεία επί των 
τραπεζών. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, που θα συσταθεί 
κατά την έναρξη της δεύτερης φάσης της οικονομικής και 
νομισματικής ένωσης, μπορεί να αναλάβει την ευθύνη κυρίως 
όσον αφορά το συντονισμό, στην περαιτέρω προώθηση του 
συστήματος πληρωμών. 
2.6. Η επίτευξη προόδου προς την κατεύθυνση της αποτε­
λεσματικότητας των υπηρεσιών πληρωμής δεν πρέπει να έχει 
ως αποτέλεσμα μια Ευρώπη των δύο ταχυτήτων· αυτό θα 
περιέκλειε τον κίνδυνο της οριοθέτησης των στόχων και της 
έκτασης στον τομέα των πληρωμών σε μια αγορά ευρωπαϊκών 
διαστάσεων. Η βελτίωση του συστήματος πληρωμών χρειάζε­
ται να επιτελεσθεί κατά τρόπον ώστε όλοι οι φορείς αφενός 
να δύνανται να συμμετέχουν στην εν λόγω διεργασία και 
αφετέρου να επωφελούνται από αυτή. Πράγματι, από την 
προσφερόμενη ευκαιρία, καταρχήν, θα επωφεληθεί μια ομάδα 
πρωτοπόρων, οι οποίοι, στη συνέχεια θα δύνανται να βοη­
θήσουν τους επόμενους ώστε να καλύψουν τη διαφορά 
ανάπτυξης. 
2.7. Η επίτευξη προόδου προς την κατεύθυνση της αποτε­
λεσματικότητας των υπηρεσιών πληρωμών προκαλεί σκέψεις 
για διάφορους τομείς δραστηριότητας. 
2.7.1. Κρίνεται αναγκαία η περαιτέρω βελτίωση της ευρω­
παϊκής υποδομής στον τομέα των τηλεπικοινωνιών. Κατ'αυ-
τόν τον τρόπο αυξάνουν οι δυνατότητες χρησιμοποίησης 
πολυσχιδών μεθόδων πληρωμής, σύμφωνα με τα αναφερόμενα 
στην ανακοίνωση της Επιτροπής των ΕΚ προς το Συμβούλιο 
Υπουργών σχετικά με τα διευρωπαϊκά δίκτυα [Έγγρ. 
(Χ)Μ(90) 585 τελικό]. Επιπλέον, πρέπει να συνεκτιμηθεί το 
γεγονός της σημαντική— αύξησης της διαβίβασης ειδήσεων, 
πράγμα που αναμένεται από την επέκταση των υπηρεσιών 
πληρωμών. 2.7.2. Παράλληλα, είναι σκόπιμο να καταβληθούν προσπά­
θειες στον τομέα της τυποποίησης για τη δημιουργία των 
κατάλληλων προϋποθέσεων ώστε να γίνεται περισσότερη 
χρήση των δυνατοτήτων που διανοίγονται από την ηλεκτρο­
νική ανταλλαγή δεδομένων (ΗΑΔ). Η ανάπτυξη ενός ενιαίου 
διεθνούς κωδικοποιημένου συστήματος χαρακτηριστικών 
τραπεζικών αριθμών για όλα τα πιστωτικά ιδρύματα θα αποτε­
λούσε σημαντικό παράγοντα προς την κατεύθυνση αυτή. 
2.7.3. Ακόμη θεωρείται σκόπιμο όπως οι προϋποθέσεις, με 
βάση τις οποίες θα διεξάγονται οι διασυνοριακές πληρωμές, 
διατυπωθούν με μεγαλύτερη διαφάνεια. Η ενσωμάτωση όλων 
των συμμετεχόντων στη δραστηριότητας αυτή πρέπει να δια­
σφαλίζει το γεγονός, ότι οι συστάσεις της Επιτροπής των ΕΚ 
θα τηρούνται συστηματικά. Πρόκειται κυρίως για τις εξής 
συστάσεις: 
— της 14ης Φεβρουαρίου 1990 (90/109/Ε()Κ) σχετικά με τη 
διαφάνεια των τελών για την κίνηση των εμβασμάτων, 
— της 17ης Νοεμβρίου 1988 (88/590/ΕΘΚ) όσον αφορά τη 
νομική ασφάλεια κατά τη χρησιμοποίηση πιστωτικών 
καρτών. 
Οι τρεις ευρωπαϊκές ενώσεις πιστωτικών ιδρυμάτων, ήτοι: 
— Η Τραπεζική Ομοσπονδία της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, 
— Η Ευρωπαϊκή Ένωση Ταμιευτηρίων, και 
— Η Ένωση των Συνεταιριστικών Τραπεζών της ΕΚ. 
εξέτασαν από κοινού με τις οργανώσεις καταναλωτών και την 
Επιτροπή των ΕΚ τη σύσταση της Επιτροπής των ΕΚ για τα 
συστήματα πληρωμών. Απότοκος της από κοινού εξέτασης 
ήταν ένας κώδικας συμπεριφοράς του ευρωπαϊκού πιστωτικού 
τομέα για τα συστήματα πληρωμών που βασίζονται στις 
πιστωτικές κάρτες (14 Νοεμβρίου 1990). Ο ανωτέρω κώδικας 
λαμβάνει υπόψη τους περισσότερους στόχους και, κυρίως 
— την προστασία του καταναλωτή στον τομέα αυτό σε κοινο­
τική κλίμακα, 
— τον ανταγωνισμό μεταξύ των προσφερόντων σχετικές 
υπηρεσίες καθώς, και 
— την επιλογή μεταξύ πιστωτικών καρτών προς χρήση των 
καταναλωτών με διαφορετικά χαρακτηριστικά. 
Όλα τα πιστωτικά ιδρύματα που εμπίπτουν στον κώδικα 
καλής συμπεριφοράς θα μπορούσαν να ενημερώσουν γι' αυτό 
την πελατεία τους με ειδικό φυλλάδιο (ευρωπαϊκό Κοάεχ-
δοΐιίΐά). 
2.7.4. Το ενδιαφέρον των καταναλωτών δεν επικεντρώνεται 
μόνο στο κόστος και στις προθεσμίες κατά τις διασυνοριακές 
πληρωμές αλλά επίσης στη νομική ασφάλεια και ιδίως στην 
αποσαφήνιση των θεμάτων ευθύνης. Απαιτείται να διασφα­
λισθεί η νομική ασφάλεια σε περιπτώσεις κλοπής, απώλειας 
και κατάχρησης πιστωτικών καρτών όπως και σε περιπτώσεις 
εσφαλμένης ή μη εκτέλεσης εντολής πληρωμών. Για ζημίες 
που προκαλούνται στους πελάτες από τη μη τήρηση των 
προθεσμιών πληρωμής πρέπει να επιδιωχθεί η θέσπιση παρό­
μοιων νομικών διατάξεων στις διασυνοριακές πληρωμές. 
Αριθ. Ο 120/22 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 6. 5.91 
Σύμφωνα με πληροφορίες της Επιτροπής έχουν συσταθεί σε 
οκτώ κράτη μέλη από τις ενώσεις πιστωτικών ιδρυμάτων, 
σε εθνικό επίπεδο υπηρεσίες παραπόνων και/ή διαιτητικά 
δικαστήρια για την επίλυση των διαφορών. Το Βέλγιο μπορεί 
να αποτελέσει παράδειγμα προς αυτή την κατεύθυνση, διότι 
στο κράτος αυτό λειτουργεί ο θεσμός μιας υπηρεσίας επίβλε­
ψης των Ενώσεων Τραπεζών καθώς και μια συμβουλευτική 
και ρυθμιστική Επιτροπή (ΚΒΚ/ΚΟΡ των Ενώσεων Ταμιευ­
τηρίων. Οι ανωτέρω βελγικές υπηρεσίες ασκούν συμβουλευ­
τικές λειτουργίες και προσφέρουν στους καταναλωτές μια 
σύντομη, φθηνή και μη γραφειοκρατική διαδικασία που 
απολήγει είτε στην έκδοση σχετικής απόφασης είτε σε κάτι 
παρόμοιο, πράγμα που δεν αποκλείει τη δυνατότητα προσφυ­
γής στα αρμόδια δικαστήρια. Χωρίς να αναμένει την 
ανάπτυξη ευρωπαϊκών συστημάτων πληρωμών η Επιτροπή 
είναι σκόπιμο να ενθαρρύνει τη σύσταση παρόμοιων αρχών 
διαιτησίας και συμβουλών σε όλα τα κράτη μέλη. Οι αρχές 
αυτές θα είναι αρμόδιες και για τις διασυνοριακές πληρωμές 
όλων των χρηστών. Τέλος, η Επιτροπή επιβάλλεται να εξετά­
σει αν είναι δυνατό να καθιερωθεί και στην Κοινότητα ένα 
είδος οργανισμού υποβολής παραπόνων ή ενός διαιτητικού 
δικαστηρίου ή ενός Δημόσιου Επιτρόπου για το σύνολο των 
διασυνοριακών πληρωμών. 
2.7.5. Θα ήταν σκόπιμο να καταβληθούν προσπάθειες, οι 
οποίες θα καταστούν, συστηματικά, γνωστές στους χρήστες 
τις ιδιαιτερότητες και το κόστος των επιμέρους μεθόδων πλη­
ρωμής ώστε αυτά να. δύνανται να επιλέγουν εκάστοτε, την 
ευνοϊκότερη και την καλύτερα ανταποκρινόμενη προς τις 
ανάγκες τους μέθοδο πληρωμής. Η εν λόγω διεργασία που 
αποσκοπεί στον προσανατολισμό των πελατών για τη μέθοδο 
που ενδείκνυται να ακολουθήσουν προϋποθέτει ανάλογη συμ­
μετοχή όλων των φορέων, τόσο του ιδιωτικού, όσο. και του 
δημόσιου τομέα, των πιστωτικών ιδρυμάτων έναντι των πελα­
τών τους, των κυβερνήσεων και των κεντρικών τραπεζών και 
τέλος των οργανώσεων των καταναλωτών και των συμβουλευ­
τικών τους οργάνων. Η. έκδοση από τα πιστωτικά ιδρύματα 
ενημερωτικών φυλλαδίων, τα οποία θα ενημερώνουν τους 
πελάτες σχετικά με τις ιδιαιτερότητες, το κόστος και τη 
διάρκεια των διαφόρων διασυνοριακών μέσων πληρωμής θα 
αποτελούσε αξιόλογη συμβολή προς την κατεύθυνση αυτή. 
2.7.6. Όσον αφορά την αναφερόμενη στο σημείο 2.7.5 σχε­
τική ενημέρωση των χρηστών είναι ανάγκη να εξετασθεί, στα 
πλαίσια της συμβουλευτικής επιτροπής, που σκοπεύει να 
θεσπίσει η Επιτροπή των ΕΚ η δικαιολογημένη επιθυμία των 
καταναλωτών σχετικά με τη διαφάνεια των δαπανών και των 
προϋποθέσεων που απαιτούνται για τις διάφορες μεθόδους 
πληρωμής. Επιπλέον οι υποδείξεις για προθεσμίες, οι οποίες 
δύνανται να παραταθούν μόνο υπό «ασυνήθεις περιστάσεις» 
και οι σχετικές υποδείξεις για «λογικές δαπάνες» δεν θεωρού­νται ικανοποιητικές πληροφορίες για τους καταναλωτές 
[Έγγρ. 0)Μ(90) 447 σημείο 8]. Η κατάρτιση και διάθεση 
στους πελάτες στοιχείων σχετικά με το ανάλογο τιμολόγιο, 
για κάθε μέθοδο πληρωμής το ποσό, το κράτος υποδοχής και 
καθώς και τις καταλληλότερες υποδείξεις για την πιθανή 
δίαρκεια της διαδικασίας θα αποτελούσε ένα σημαντικό βήμα 
προς την επιθυμούμενη διαφάνεια. Οι δαπάνες που απαιτού­
νται για τις επιταγές και την κίνηση των εμβασμάτων κατά 
τις διασυνοριακές πληρωμές, τόσο για το εντολοδόχο όσο 
και για τον αποδέκτη εντολής, αναλαμβάνονται κατά κανόνα 
από τα πιστωτικά ιδρύματα τα οποία τις αφορούν από τους 
λογαριασμούς των πελατών που προβαίνουν στην εν λόγω 
συναλλαγή. 
2.8. Επικροτείται η προβλεπόμενη στο έγγραφο συζήτη­
σης σύσταση συμβουλευτικής συντονιστικής επιτροπής. 
Λόγω του αμιγούς συμβουλευτικού έργου της ανωτέρω 
επιτροπής δεν τίθεται κανένα πρόβλημα σχετικά με την 
«επιτροπολογία». Ένας τέτοιος φορέας θα αποτελέσει ένα 
χρήσιμο πλαίσιο όπου θα γίνεται ανταλλαγή απόψεων και 
εμπειριών και θα παρέχονται έγκυρες πληροφορίες· εκτός 
τούτου αυτή θα υποστηρίζει τα συμφέροντα όλων εκείνων 
που ασχολούνται με την ανάπτυξη των υπηρεσιών πληρωμής. 
Επιπλέον, είναι σκόπιμο οι οργανώσεις καταναλωτών να 
δύνανται να εκφράζουν τις απόψεις και επιθυμίες τους. Θα 
ήταν ευχής έργον αν οι υπηρεσίες της Επιτροπής των ΕΚ 
θα μπορούσαν να παράσχουν στατιστικά στοιχεία για τους 
διαφόρους τομείς διασυνοριακών πληρωμών κατά τις εν λόγω 
διαβουλεύσεις. 
2.8.1. Για τις εν λόγω διαβουλεύσεις κρίνεται σκόπιμη η 
σύσταση δύο ομάδων εργασίας: 
— στη μία από αυτές θα μπορούν να συνέρχονται μεταξύ 
άλλων οι εκπρόσωποι των καταναλωτών, ίσως του χονδρι­
κού και λιανικού εμπορίου, του τουριστικού τομέα των 
εστιατορίων με τους εμπειρογνώμονες των πιστωτικών 
ιδρυμάτων, 
— στην άλλη οι χρήστες των συστημάτων πληρωμών θα 
μπορούν να εξετάζουν τις τεχνικές δυνατότητες, επίσης, 
όσον αφορά την τυποποίηση και την κατάρτιση τεχνικών 
προδιαγραφών. 
2.8.2. Η συνέχιση του έργου στον εν λόγω τομέα πρέπει 
να ανατεθεί σε ένα στενότερο κύκλο, επιστημόνων, οι οποίοι 
χάρη στην επαγγελματική τους πείρα και τη θέση τους θα 
συνεισφέρουν τα μέγιστα με τις γνώσεις τους και την επιρροή 
τους- τα ανωτέρω στοιχεία είναι απαραίτητα για τη διασφά­
λιση της αποτελεσματικής διεξαγωγής των υπηρεσιών και 
ιδιαίτερα όσον αφορά την ολοκλήρωση του συνολικού χρη­
ματοπιστωτικού συστήματος. 
Βρυξέλλες, 20 Μαρτίου 1991. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Ρι·&ηςοίδ δΤΑΕϋΕΙΛΝ