26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. 0 321/1 
(Προπαρασκευαστικές πράξεις) 
ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για τη θέσπιση του πρώτου ευρωπαϊκού στρατηγικού 
προγράμματος ερευνητικών και αναπτυξιακών έργων στον τομέα των τεχνολογιών της 
πληροφόρησης (ΕδρπΙ) 
ϋΟΜ(83) 258 τελικό 
(Υποβληθείσα από την Επιτροπή στο Συμβούλιο στις 25 Μαΐου 1983) 
ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ, 
Έχοντας υπόψη: 
τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής 
Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 235, 
την πρόταση της Επιτροπής, 
τη γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, 
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής, 
Εκτιμώντας: 
ότι η Κοινότητα έχει ως αποστολή, με τη δημιουργία κοι­
νής αγοράς και την προοδευτική προσέγγιση της οικονο­
μικής πολιτικής των κρατών μελών, να εξασφαλίσει 
αρμονική ανάπτυξη των οικονομικών δραστηριοτήτων 
στο σύνολο της Κοινότητας και σχέσεις περισσότερο 
στενές μεταξύ των κρατών μελών που συνενώνει" 
ότι το Συμβούλιο εξέδωσε ψήφισμα περί της κοινοτικής 
πολιτικής σχετικά με την αυτόματη επεξεργασία πληρο­
φοριών ('), στις 15 Ιουλίου 1974* 
ότι οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων που συνήλθαν 
στο Στρασβούργο στις 21 και 22 Ιουνίου 1979 δήλωσαν 
ότι ο δυναμικός τομέας των βιομηχανιών πληροφόρησης 
που βασίζονται στις νέες ηλεκτρονικές τεχνολογίες, αντι­προσωπεύει μία σημαντική πηγή οικονομικής και κοινω­
νικής ανάπτυξης" 
ότι, με την ανακοίνωση (]ΟΜ(82) 865, η Επιτροπή πρό­
τεινε στο Συμβούλιο μια στρατηγική στον τομέα της επι­
στήμης και τεχνολογίας και ένα πρόγραμμα-πλαίσιο για 
την περίοδο 1984 έως 1987" 
ότι το πρόγραμμα-πλαίσιο που προτάθηκε προβλέπει ένα 
πρόγραμμα ενεργειών έρευνας και ανάπτυξης στον τομέα 
της τεχνολογίας της πληροφόρησης" 
ότι, με την απόφαση 82/878/ΕΟΚ (2), το Συμβούλιο 
θέσπισε μία σειρά πειραματικών προγραμμάτων στον 
τομέα της τεχνολογίας της πληροφόρησης" 
ότι η βιομηχανία, τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά 
ιδρύματα αντιμετώπισαν τα πειραματικά αυτά προγράμ­
ματα με συμμετοχές πολύ υψηλής ποιότητας, που μαρτυ­
ρούν το μεγάλο τους ενδιαφέρον" ότι πρέπει να παρασχε­
θούν οι αναγκαίοι πόροι που θα εξασφαλίσουν τη συνέ­
χιση των προγραμματισμένων ενεργειών και την εφαρ­
μογή ενός πλήρους προγράμματος" 
ότι ένα πλήρες πρόγραμμα έρευνας και ανάπτυξης στον 
τομέα της τεχνολογίας της πληροφόρησης πρέπει να περι­
έχει τους γενικούς στόχους που αναφέρονται στο συνημ­
μένο παράρτημα, αλλά να είναι δυνατό να αναθεωρείται 
στο βαθμό που είναι αναγκαίο προκειμένου να αντικατο­
πτρίζει τις μεταβαλλόμενες βιομηχανικές προτεραιότητες" 
(ΐ) ΕΕ αριθ. Ο 86 της 20. 7. 1974, σ. 1. (2) ΕΕ αριθ. 1369 της 29. 12. 1982, σ. 37. 
Αριθ. Ο 321/2 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
ότι η κατάλληλη διάδοση των προγραμμάτων κοινοτικού 
ενδιαφέροντος και η πρόσβαση στα αποτελέσματα τους 
είναι απαραίτητες για την επίτευξη των στόχων της Κοι­
νότητας" 
ότι για την εκτέλεση του προγράμματος η Επιτροπή χρει­
άζεται τη βοήθεια συμβουλευτικής επιτροπής διαχείρισης 
και συντονισμού" 
ότι λόγω της σημασίας της εν λόγω ενέργειας είναι δυνα­
τόν να απαιτηθεί παράταση του προγράμματος που 
θεσπίστηκε με την απόφαση αυτή" 
ότι η συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομι­
κής Κοινότητας δεν προβλέπει τις απαραίτητες εξουσίες 
για το σκοπό αυτό, 
ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ: 
Άρθρο Ι 
1. Θεσπίζεται πρόγραμμα έρευνας και ανάπτυξης για 
την Ευρωπαϊκή Οικονομική Κοινότητα στον τομέα των 
τεχνολογιών της πληροφόρησης, όπως καθορίζεται στο 
τμήμα Α του παραρτήματος, αποκαλούμενο στο εξής 
«πρόγραμμα», για περίοδο πέντε ετών από την 1η Ιανου­
αρίου 1984. 
2. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει έργα που θα εκτελε­
στούν μέσω συμβάσεων οι οποίες θα συναφθούν με επι­
χειρήσεις, συμπεριλαμβανομένων των μικρομεσαίων επι­
χειρήσεων, των πανεπιστημίων και άλλων οργανισμών 
της Κοινότητας, καθώς και το συντονισμό δραστηριοτή­
των έρευνας και ανάπτυξης, που θα διεξαχθούν στο πλαί­
σιο των προγραμμάτων των κρατών μελών και της Κοι­
νότητας. 
3. Καταρχήν αναμένεται ότι οι συμβαλλόμενοι θα επι­
βαρυνθούν με ένα σημαντικό τμήμα του κράτους, το 
οποίο κανονικά αναλαμβάνεται κατά 50 °/ο από τους 
συμβαλλόμενους και κατά 50 °/ο από την Κοινότητα. 
Άρθρο 2 
Η Κοινότητα συμβάλλει στην εκτέλεση του προγράμμα­
τος μέσα στα όρια των πιστώσεων που εγγράφονται για 
το σκοπό αυτό στον προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων. 
Το συνολικό ύφος των πιστώσεων που αντιπροσωπεύουν 
την κοινοτική συνεισφορά στην εκτέλεση του προγράμ­
ματος υπολογίζεται σε 750 εκατομμύρια Ε€Ό, συμπερι­
λαμβανομένων και εκείνων για το απαιτούμενο προσω­
πικό, που υπολογίζεται σε 83 υπαλλήλους Α, 17 υπαλλή­
λους Β και 50 υπαλλήλους (Ζ, όπως αναφέρεται στο τμήμα 
Β του παραρτήματος. Άρθρο 3 
Η Επιτροπή φροντίζει για την ορθή εκτέλεση του προ­
γράμματος. Συγκεκριμένα, αποφασίζει για τις διαδικα­
σίες εφαρμογής του προγράμματος, για τον καθορισμό 
των λεπτομερών στόχων, καθώς και για το είδος των 
έργων που θα αναληφθούν. Κάθε χρόνο καταρτίζει πρό­
γραμμα εργασίας και το προσαρμόζει στις εκάστοτε 
απαιτήσεις. 
Άρθρο 4 
Για την εκπλήρωση των καθηκόντων που αναφέρονται 
στο άρθρο 3, η Επιτροπή επικουρείται από τη Συμβουλευ­
τική Επιτροπή Διαχειρίσεως στον τομέα συντονισμού 
των τεχνολογιών της πληροφόρησης, η οποία έχει συστα­
θεί με απόφαση του Συμβουλίου ...('). 
Άρθρο 5 
Όσον αφορά τις συντονιστικές δραστηριότητες, τα 
κράτη μέλη και η Κοινότητα ανταλλάσσουν κάθε χρήσιμη 
πληροφορία στην οποία έχουν πρόσβαση και την οποία 
μπορούν να διαδώσουν, σχετικά με τις δραστηριότητες Ε 
και Α στους τομείς που καλύπτονται από την παρούσα 
απόφαση, είτε αυτές έχουν σχεδιαστεί ή εκτελεστεί υπό 
την δικαιοδοσία τους είτε όχι. 
Οι πληροφορίες ανταλλάσσονται με διαδικασία που ορί­
ζει η Επιτροπή μετά από διαβούλευση με την επιτροπή 
που αναφέρεται στο άρθρο 4, και θεωρούνται εμπιστευτι­
κές εφόσον το ζητήσει αυτός που τις παρέχει. 
Άρθρο 6 
1. Το πρόγραμμα επανεξετάζεται μετά από 30 μήνες. Τα 
αποτελέσματα της επανεξέτασης αυτής ανακοινώνονται 
στο Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. 
2. Το πρόγραμμα είναι δυνατό να παραταθεί για νέα 
περίοδο πέντε ετών, μετά από σχετική πρόταση της Επι­
τροπής που διαβιβάζεται στο Συμβούλιο σύμφωνα με τις 
απαιτούμενες διαδικασίες. 
3. Στο τέλος κάθε πενταετούς περιόδου του προγράμμα­
τος, η Επιτροπή, μετά από διαβούλευση με την επιτροπή 
που αναφέρεται στο άρθρο 4, αποστέλλει στα κράτη μέλη 
και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο έκθεση σχετικά με την 
εκτέλεση και τα αποτελέσματα του προγράμματος. 
(') Βλ. σχέδιο απόφασης του Συμβουλίου ΟΟΜ(82) 143 (ΕΕ 
αριθ. Ο 113 της 27. 4.1983, σ. 4). 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/3 
ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 
ΤΜΗΜΑ Α 
ΤΟΜΕΙΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ 
Το πρόγραμμα περιλαμβάνει τομείς δραστηριοτήτων έρευνας και τεχνολογίας, καθώς και μέτρα υποδομής. 
Οι τομείς των δραστηριοτήτων έρευνας και τεχνολογίας είναι οι εξής: 
1. Μικροηλεκτρονική προηγμένης τεχνολογίας 
Ο βασικός στόχος είναι να δοθεί η τεχνολογική δυνατότητα για το σχεδιασμό, την παραγωγή και τη 
δοκιμή ολοκληρωμένων κυκλωμάτων πολύ μεγάλης ταχύτητας και πολύ μεγάλης κλίμακας. Τα κυκλώ­
ματα αυτά θα γίνουν απαραίτητα στις επόμενες δύο δεκαετίες. 
Άλλος ταυτόχρονος στόχος είναι να τονωθεί η έρευνα και η τεχνολογία για νέα υλικά και συσκευές 
που θα χρησιμοποιούνται για ειδικές εφαρμογές. Οι δραστηριότητες που θα αναληφθούν, περιλαμβά­
νουν: 
— σχεδιομελέτη, παραγωγή και δοκιμή μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστού κυκλωμάτων με ολοκλή­
ρωση πολύ μεγάλης κλίμακας (νίδΙΟ), 
— στάδια στην επεξεργασία ολοκληρωμένων κυκλωμάτων από πυρίτιο, τα οποία έχουν χαρακτηρι­
στικά μεγέθους 1 μικρού, 
— ολοκλήρωση των σταδίων επεξεργασίας, που θα οδηγεί σε κατασκευή κυκλωμάτων νΐδΙΟ με 
έλεγχο από ηλεκτρονικό υπολογιστή, 
— στάδια στη διαδικασία παραγωγής κυκλωμάτων που θα επιτρέπουν χαρακτηριστικά μεγέθη κάτω 
του 1 μικρού στο πυρίτιο και σε άλλα υλικά ημιαγωγών, 
— τεχνικές μεθόδους για τη διασύνδεση των ολοκληρωμένων κυκλωμάτων με το περιβάλλον τους, 
— έρευνες στον τομέα της οπτικής επεξεργασίας και μεταδόσεως πληροφοριών, και ιδίως για θέματα 
ολοκληρωμένης οπτοηλεκτρονικής, οπτικών χειρισμών διακοπής και οπτικής απομνημόνευσης, 
— νέες τεχνολογίες για την απεικόνιση σε οθόνη τόσο πληροφοριών όσο και εικόνων, 
— νέα οργανικά και ανόργανα υλικά για την ηλεκτρονική και οπτική τεχνολογία. 
2. Τεχνολογία ςοΓϋνακ 
Η τεχνολογία του δοίΐνναι-ε έχει σκοπό να προσφέρει τη σωστή τεχνολογική πρακτική, τις μεθόδους και 
τα μέσα που απαιτούνται στην όλη διαδικασία για την ανάπτυξη 5θΓΐ\νίΐΓε, τις αρχές διοικήσεως για την 
τεχνολογία της πληροφόρησης, καθώς και την επιστημονική βάση γι' αυτές, και έχει σκοπό να εντάξει 
όλους αυτούς τους παράγοντες σε μία συνεκτική τεχνολογία. Σαν βάση έχει τα μαθηματικά, την οικο­
νομία και τις παραδοσιακές πρακτικές μεθόδους της τεχνολογίας. 
Θα ακολουθηθεί ένας συνδυασμός από τρεις αλληλοσυμπληρούμενες ερευνητικές μεθόδους. Η πρώτη 
μέθοδος δίνει έμφαση στην επιστημονική υποδομή και καλύπτει τομείς όπως οι συμβατικές μαθηματι­
κές τεχνικές μέθοδοι, η ταξινόμηση (Ιβχοηοηιν) και οι μετρήσεις (ιυείποϊ), όπου περιλαμβάνονται 
εμπειρικές μέθοδοι και μαθηματικά πρότυπα. Η μέθοδος αυτή για την ανάπτυξη 5θίΐνν3Γ6 έχει σκοπό 
μια καλύτερη επιστημονική επίγνωση και αποτελεί κυρίως θεωρητική έρευνα. 
Η δεύτερη μέθοδος περιστρέφεται γύρω από τη διαδικασία παραγωγής δοίΐνναΐΌ. Θεωρεί την ανάπτυξη 
$οΓ(\ν3Γ€ σαν μία βιομηχανική δραστηριότητα. Στο πλαίσιο της δραστηριότητας αυτής, μεγάλες ομάδες 
από μηχανικούς 5θΓΐ\ναΓ€ (τόσο επαγγελματίες όσο και ειδικευμένους) δημιουργούν πολύπλοκα συστή­
ματα δοΓΐ\ναΐΐ, τα οποία υποστηρίζονται όσο λειτουργούν — υπό πολλές μορφές και παραλλαγές — σε 
μεγάλες αγορές και για μεγάλη χρονική διάρκεια. Οι εργασίες στον τομέα αυτό αφορούν κάθε μέρος 
του κύκλου ζωής του δοΓίνεΐΐ και περιλαμβάνουν δραστηριότητες όπως την ανάλυση των απαιτήσεων, 
τις προδιαγραφές, το σχεδιασμό, την υλοποίηση, την επαλήθευση και επικύρωση, τη συντήρηση και τη 
βελτίωση. Ιδιαίτερη σημασία θα έχει η πλήρης ολοκλήρωση των μεθόδων και των μέσων καθώς και η 
συνέχεια από το ένα στάδιο στο άλλο. Οι βασικές δραστηριότητες έρευνας και τεχνολογίας στον τομέα 
αυτό περιστρέφονται γύρω από τις μεθόδους και τα μέσα, καθώς και γύρω από την ολοκλήρωση τους 
σε πλήρη συστήματα για παραγωγή 5θΓΐ\ν&Γ6. Σκοπός είναι να επιλυθούν όλα τα προβλήματα της διαδι­
κασίας τεχνικής παραγωγής προϊόντων «οίΊνναΓβ. 
Η τρίτη μέθοδος αφορά τη διαδικασία ανάπτυξης 8θίΐ\ν3ΐΐ σαν ιδιαίτερη οικονομική δραστηριότητα. 
Περιστρέφεται γύρω από το δοΓίνναΐΐ σαν προϊόν, εξετάζοντας την αλληλοεξάρτηση μεταξύ αφενός των 
Αριθ. Ο 321/4 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
εμπορικών στόχων μιας επιχείρησης και αφετέρου των τεχνικών χαρακτηριστικών και των απαιτήσεων 
αποδόσεως του προϊόντος δοΓΐ\νατε. Εξετάζει επίσης το πρόβλημα της παραγωγής 5θίί\ν3Γε για συγκε­
κριμένες εφαρμογές και τον τρόπο με τον οποίο οι γνώσεις σχετικά με την εφαρμογή μπορούν να επι­
δράσουν στα μέσα και τις μεθόδους που χρησιμοποιούνται για την ανάπτυξη του 8θΓΐν/&Γβ. 
Σκοπός της μεθόδου αυτής είναι να δώσει τις τεχνικές μεθόδους και τα κριτήρια προκειμένου να οργα­
νωθούν, να διοικούνται και να βελτιστοποιηθούν όλα τα μέρη της διαδικασίας για την τεχνολογία και 
την παραγωγή των εφαρμογών 5θΓΐ\ν3Γε. Αυτό έχει σαν αποτέλεσμα να χρειάζεται έρευνα και τεχνολο­
γία στους εξής τομείς: 
— θεωρίες και μέθοδοι για ανάπτυξη προγραμμάτων, 
— μέθοδοι και μέσα στην τεχνολογία του δοίΐ^&Γε, 
— παραγωγή &οΓΐ\νεΐΓε για οικονομικές και βιομηχανικές εφαρμογές. 
3. Επεξεργασία πληροφοριών προηγμένης μορφής 
Ο στόχος εδώ είναι να τεθεί η βάση για τη βιομηχανική εκμετάλλευση του μεταβατικού σταδίου από 
συστήματα επεξεργασίας δεδομένων σε συστήματα επεξεργασίας γνώσεων. Το μεταβατικό αυτό στά­
διο αποτελεί το κλειδί για τη νέα γενεά ηλεκτρονικών υπολογιστών. Στη διαδικασία αυτή βασικοί στό­
χοι είναι να υπάρχουν καλύτερες και απλούστερες διασυνδέσεις προς τους μη ειδικούς χρήστες και να 
χρησιμοποιηθούν τα κυκλώματα νΤδΙΟ για να αυξηθεί κατά πολύ η δυνατότητα επεξεργασίας πληρο­
φοριών. 
Η κύρια ώθηση του προγράμματος έρευνας και τεχνολογίας θα δοθεί στους εξής τομείς: 
— τεχνολογία των πληροφοριών και των γνώσεων, όπου περιλαμβάνονται ειδικευμένα συστήματα 
(εχρειΐ δνδίεηΐδ), 
— τεχνικές μέθοδοι για αναγνώριση οχημάτων (ρ3ίΐεπι Γεοοβηίΐίοη) και εφαρμογή τους σε διασυνδέ­
σεις με το περιβάλλον, και ιδίως για την αλληλεπικοινωνία μεταξύ ανθρώπων και μηχανής, 
— αποθήκευση πληροφοριών και γνώσεων, όπου περιλαμβάνονται νέες τεχνολογίες Ηαι·<1\ν3Γε και 
τεχνικές μέθοδοι δθίΙ\ν&Γε προηγμένης μορφής, 
— αρχιτεκτονική υπολογιστών, ιδίως για παράλληλη επεξεργασία που θα οδηγήσει σε νέες μηχανές 
επεξεργασίας με προχωρημένες δυνατότητες, 
— στόχοι και μέθοδοι σχεδιάσεως για να ενσωματωθούν αξιόπιστες ιδέες προηγμένης επεξεργασίας 
πληροφοριών μέσα σε κυκλώματα νΧδΙΟ. 
4. Συστήματα γραφείου 
Ο στόχος είναι να διεξαχθούν έρευνες συστημάτων με θέμα τα συστήματα πληροφόρησης, που θα υπο­
στηρίζουν το ευρύ φάσμα των μη μηχανικών δραστηριοτήτων που έχουν οι άνθρωποι στο περιβάλλον 
ενός γραφείου. Οι δραστηριότητες που θα αναπτυχθούν περιλαμβάνουν: 
— την επιστήμη των συστημάτων γραφείου, η οποία αποτελεί προϋπόθεση και υποστήριξη για τη 
δομική και λειτουργική ανάλυση και περιγραφή των διαδικασιών γραφείου, καθώς επίσης και για 
τον καθορισμό προτύπων και τη σχεδίαση προσαρμοσμένων προϊόντων και συστημάτων γρα­
φείου, 
— τερματικούς σταθμούς γραφείου,, γλώσσες περιγραφής εγγράφων, καθώς και διασυνδέσεις ανθρώ­
που/μηχανής για τη δημιουργία και τη διανομή εγγράφων, 
— συστήματα επικοινωνίας γραφείων, όπου περιλαμβάνονται τοπικά δίκτυα καθώς και η διασύν­
δεση τους, ολοκληρωμένη επικοινωνία διαλογικής μορφής, είτε μέσω κειμένων είτε μέσω φωνής 
είτε μέσω εικόνων είτε μέσω νΐάεο, καθώς και λειτουργίες προστιθέμενης αξίας, 
— συστήματα γραφειακής αρχειοθετήσεως και αναζητήσεως στοιχείων, όπου η έμφαση θα δίνεται 
τόσο στην εύκολη πρόσβαση και στην αναζήτηση «γνώσεων», όσο και στις βάσεις δεδομένων με 
αναζήτηση περιεχομένου ή δομής, καθώς επίσης και στις γλώσσες εγγράφων γραφείου, 
— τους ανθρώπινους παράγοντες, που περιλαμβάνουν κάθε όψη της αλληλεπίδρασης μεταξύ ανθρώ­
που και συστημάτων πληροφόρησης. 
5. Καθετοποιημένη παραγωγή μέσω υπολογιστή (ΟΙΜ) 
Ο στόχος εδώ είναι να δημιουργηθεί η τεχνολογική βάση για την προοδευτική εισαγωγή των υπολογι­
στών σε όλες τις φάσεις της διαδικασίας παραγωγής, οδηγώντας έτσι τελικά στην καθετοποιημένη 
παραγωγή. 
26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. 0 321/5 
Η κύρια έμφαση δίνεται στα στοιχεία παραγωγής, όπως αυτά χρειάζονται για παραγωγή ξεχωριστών 
παρτίδων, πράγμα που αποτελεί τεχνολογικά και το πιο έντονο πρόβλημα. 
Η βασική ώθηση της έρευνας και τεχνολογίας θα δοθεί στους εξής τομείς: 
— αρχιτεκτονική ολοκληρωμένων συστημάτων για συστήματα ΟΙΜ, όπου περιλαμβάνονται συστή­
ματα διαχείρισης βάσεων πληροφοριών και ενσωματώνονται ιδέες επεξεργασίας πληροφοριών 
προηγμένης μορφής, 
— συστήματα για σχεδιομελέτη και μηχανουργία μέσω ηλεκτρονικού υπολογιστή, τα οποία θα 
έχουν σπονδυλωτή δομή, 
— συστήματα παραγωγής, δοκιμών και επισκευής μέσω υπολογιστή, με σπονδυλωτή μορφή, και η 
ολοκλήρωση τους με συστήματα σχεδιάσεως και μηχανουργίας μέσω υπολογιστή, 
— δθίΐ\ν3Γε και λειτουργικά συστήματα, όπου περιλαμβάνονται γλώσσες εντολών για τη δημιουργία 
προγραμμάτων ελέγχου (που θα τροφοδοτούνται από δεδομένα σχεδιάσεως, παραγωγής ή προσο-
μοιώσεως δοκιμών) και τα οποία θα χρησιμοποιούνται για αυτόματη συναρμολόγηση, για λει­
τουργίες με ρομπότ, ή για εργαλειομηχανές με ψηφιακό έλεγχο μέσω υπολογιστή, 
— συστήματα απεικονίσεως και ελέγχου για τη συλλογή και επεξεργασία σε πραγματικό χρόνο 
τρισδιάστατων εικόνων, καθώς και για να παρέχονται οι κατάλληλες απαντήσεις, ενσωματώνο­
ντας τεχνικές μεθόδους επεξεργασίας πληροφοριών προηγμένης μορφής, 
— σχεδιασμός και κατασκευή κυκλωμάτων νίδΙΟ για υποσυστήματα ΟΙΜ, αισθητήρια ακροστοι-
χεία, κλπ., 
— μοντέλα επίδειξης υποσυστημάτων ΟΙΜ που οδηγούν σε πλήρη επίδειξη καθετοποιημένης παρα­
γωγής μέσω υπολογιστή, για πειράματα σε πραγματικές καταστάσεις. 
6. Μέτρα υποδομής Χ 
Οι ενέργειες υποδομής αποτελούνται από ορισμένα συγκεκριμένα μέτρα που έχουν σκοπό να δημιουρ­
γήσουν τις απαραίτητες προϋποθέσεις για την επιτυχή υλοποίηση έρευνας και τεχνολογίας σε πλαίσιο 
συνεργασίας σε κοινοτικό επίπεδο, καθώς και για να υπάρξουν τα περισσότερα δυνατά οφέλη από το 
πρόγραμμα Εδρπΐ σαν σύνολο. 
Οι δραστηριότητες αυτές υποδομής περιλαμβάνουν συγκεκριμένα: 
— το συντονισμό των προγραμμάτων ΕΚΑ της Κοινότητας και των κρατών μελών, τεκμηρίωση, 
τόσο στο πλαίσιο του προγράμματος Εδρπΐ όσο και διεθνώς, και κατάλληλη διάδοση των πληρο­
φοριών, 
— το συντονισμό και την τεκμηρίωση των προτύπων μέσα στο πρόγραμμα ΕδρπΙ και τη σχέση τους 
με εθνικά και διεθνή πρότυπα, 
— σύστημα ανταλλαγής πληροφοριών για ευκολότερη επικοινωνία που θα εξυπηρετήσει την καλή 
τεχνική εκτέλεση των προγραμμάτων έρευνας και τεχνολογίας, καθώς και τη διαχείριση τους και 
την κατάλληλη διάδοση των αποτελεσμάτων τους. Η προοδευτική υλοποίηση και βελτίωση του 
συστήματος αυτού θα πρέπει κανονικά να επιτρέψει άμεση επικοινωνία μεταξύ ηλεκτρονικών 
υπολογιστών και ανάπτυξη κατανεμημένου δοΓίνν&Γΰ. 
ΤΜΗΜΑ Β 
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ 
Κατηγορία 
Κατηγορία 
Α 
Β 
0 1984 — Προσωρινές θέσεις 
Επιστημονι­
κό προσωπι­
κό 
47 
4 
— Διοικητικό 
προσωπικό 
4 
5 
31 Σύνολο 
51 
9 
31 Συμπλήρωμα 1985 — Προσωρινές θέσεις 
Επιστημονι­
κό προσωπι­
κό 
32 
2 
— Διοικητικό 
προσωπικό 
— 
6 
19 Σύνολο 
32 
8 
19 Γενικό 
σύνολο 
83 
17 
50 
Αριθ. Ο 321/6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
ΠΡΟΣΑΡΤΗΜΑ 
ΤΜΗΜΑ Ι 
ΙΣΤΟΡΙΚΟ 
Σκοπός της παρούσας ανακοινώσεως 
1. Το 1982 διαβιβάστηκαν στο Συμβούλιο τρεις ανακοινώσεις ('), οι οποίες: 
α) ανέλυαν τη σημασία της Τεχνολογίας της Πληροφορήσεως (ΤΠ) και εισήγαγαν το ΕδρπΓ 
β) προέβαλαν την αρχή μιας δοκιμαστικής φάσεως για το Εδριϊί, χαράζοντας τις γενικές γραμμές 
ενός σφαιρικού προγράμματος" 
γ) έθεταν τις βάσεις για μια απόφαση σχετικά με τα Δοκιμαστικά Προγράμματα. 
2. Οι Υπουργοί Έρευνας, που συνήλθαν τον Ιούλιο του 1982, αποδέχθηκαν την ιδέα του Εδρπΐ και στη 
συνάντηση του Νοεμβρίου 1982 ενέκριναν την αρχή μιας δοκιμαστικής φάσεως. Το Συμβούλιο απο­
φάσισε, στις 21 Δεκεμβρίου 1982, τη χρηματοδότηση της δοκιμαστικής φάσεως μέχρι ποσού 11,5 εκα­
τομμυρίων ΕΟϋ, που αντιστοιχεί στο 50 °/ο του κόστους του πρώτου έτους (2). 
3. Το επίπεδο και η ποιότητα της απαντήσεως στην προκήρυξη για την υποβολή προτάσεων σχετικά με 
τη δοκιμαστική φάση και η υποστήριξη που προήλθε από τη βιομηχανία, δείχνουν καθαρά ότι απαι­
τείται τώρα η εκπόνηση και η εφαρμογή ενός πλήρους προγράμματος. 
4. Σκοπός του παρόντος εγγράφου είναι να παράσχει τη βάση για μια απόφαση του Συμβουλίου για ένα 
τέτοιο σφαιρικό πρόγραμμα, στο οποίο θα ενταχθούν τα δοκιμαστικά προγράμματα. 
ΡΟΛΟΣ ΚΑΙ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΤΠ ΠΑ ΤΗΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ 
5. Η εξέλιξη της Ευρώπης σε ιστορική και παγκόσμια δύναμη ήταν πάντα στενά συνδεδεμένη με τα επι­
στημονικά και τεχνολογικά επιτεύγματα της. Αν και συνοδεύεται από προβλήματα, η τεχνολογική 
ανάπτυξη αντιπροσωπεύει ουσιαστικό παράγοντα για τη μελλοντική εξέλιξη των ανθρώπινων κοινω­
νιών. Η μελλοντική πρόοδος θα εξαρτηθεί σε μεγάλο βαθμό από την έγκαιρη απόκτηση των νέων 
τεχνολογιών και την κατάλληλη και αποτελεσματική χρήση τους. 
6. Οι νέες τεχνολογίες της πληροφορήσεως (ΤΠ) θα αποτελέσουν μια από τις κυριότερες πηγές τεχνολο­
γικής προόδου μέχρι το τέλος του αιώνα. Προσφέρουν μια λύση σε πολλά από τα σημερινά οξέα προ­
βλήματα και μια δυνατότητα για τη βιομηχανική αναγέννηση της Ευρώπης μέσα από την ποιοτική 
ανάπτυξη, δημιουργώντας καινούρια προϊόντα, διαδικασίες και υπηρεσίες και, κατ' επέκταση, νέες 
ευκαιρίες για εξαγωγές και απασχόληση. 
7. Για τις ευρωπαϊκές οικονομίες με την υψηλή προστιθέμενη αξία, η ΤΠ έχει ζωτική σημασία και θα 
πρέπει να αναπτυχθεί εγχώρια δυναμικότητα σε τομείς-κλειδιά, ώστε να μπορέσει η Ευρώπη να αντα­
γωνίζεται, αλλά και να συνεργάζεται με τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία επί ίσοις όροις. 
8. Η ευρωπαϊκή βιομηχανία όμως δεν έχει πια το προβάδισμα στον τομέα της τεχνολογικής αναπτύξεως 
και της καινοτομίας, όπως στο παρελθόν, και οι παγκόσμιες συνθήκες καθιστούν όλο και πιο 
(') (ΓΟΜ(82) 287: Προς ένα ευρωπαϊκό πρόγραμμα επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας στον τομέα των τεχνολογιών 
της πληροφορήσεως" 
ΟΟΜ(82) 486: Θεμελίωση ενός ευρωπαϊκού προγράμματος για επιστημονική και τεχνολογική έρευνα στον τομέα της 
τεχνολογίας της πληροφορήσεως" 
ΟΟΜ(82) 737: Πρόταση απόφασης του Συμβουλίου σχετικά με την προπαρασκευαστική φάση ενός κοινοτικού προ­
γράμματος επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας στον τομέα των τεχνολογιών της πληροφορήσεως. 
(2) ΕΕ αριθ. 1369 της 29.12.1982, σ. 37. 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/7 
δύσκολη τη διατήρηση μιας οικονομικής και βιομηχανικής υπεροχής, λόγω του αυξανόμενου κόστους 
της ενέργειας και των πρώτων υλών, σε συνδυασμό με τον ανερχόμενο διεθνή ανταγωνισμό. 
9. Λόγω της εξαρτήσεως της Ευρώπης από τις εξαγωγές, η ικανότητα της βιομηχανίας της να προσφέρει 
εξαγωγικά προϊόντα και όλοι οι σχετικοί παράγοντες αποτελούν κεντρικά πολιτικά προβλήματα. 
10. Η ΤΠ στηρίζεται σε μεγάλο βαθμό, στην επιστημονική και τεχνολογική έρευνα η δε τεχνολογία καθί­
σταται γρήγορα ξεπερασμένη. Αυτό σημαίνει ότι οι επενδύσεις για επιστημονική και τεχνολογική 
έρευνα είναι τόσο υψηλές που η εκλεκτική προσέγγιση είναι αναπόφευκτη. 
11. Η επίτευξη της οικονομικής αναπτύξεως και των δυνητικών οφελών της ΤΠ έχει σημασία για το 
σύνολο της Κοινότητας. Αυτό ισχύει κυρίως για την ορθολογικότερη χρήση των λιγοστών τεχνολογι­
κών εγκαταστάσεων και πόρων για μεσοπρόθεσμη και μακροπρόθεσμη επιστημονική και τεχνολο­
γική έρευνα στον τομέα της ΤΠ. 
12. Παρ' όλο που οι προσπάθειες της Κοινότητας στον τομέα αυτόν είναι μεγάλες, θα πρέπει να αυξηθούν 
σημαντικά σε τομείς κλειδιά και να καταστούν και πιο αποτελεσματικές. 
13. Η κινητοποίηση του τεχνολογικού δυναμικού της Κοινότητας στον τομέα αυτόν, θα εξαρτηθεί από τη 
συλλογική δέσμευση των κυβερνήσεων, της βιομηχανίας, των ερευνητικών ιδρυμάτων, των πανεπι­
στημίων, των συνδικάτων και του κοινού, να παρασχεθούν στη βιομηχανία τα τεχνολογικά μέσα που 
χρειάζεται για τη μακρόπνοη βιωσιμότητα και δύναμη της. 
ΕΙΝΑΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ 
14. Η Τεχνολογία της Πληροφορήσεως είναι ίσως ο βιομηχανικός και επιχειρηματικός τομέας με την 
ταχύτερη ανάπτυξη στο δυτικό κόσμο. Οι αγορές της είναι μεγάλες, οι εφαρμογές της ποικίλες και 
εκτεταμένες και οι δυνατότητες της για αυξημένη αποτελεσματικότητα τεράστιες. Η ΤΠ θα αποτελέ­
σει την κινητήρια δύναμη της οικονομικής αναπτύξεως, τουλάχιστον μέχρι τα τέλη του αιώνα, και 
αντιπροσωπεύει ως εκ τούτου ουσιαστικό παράγοντα της οικονομικής ζωής. 
15. Η ΤΠ αποτελεί κατάλληλο βιομηχανικό τομέα για την ευρωπαϊκή οικονομία με το συγκριτικά υψηλό 
της κόστος εργατικού δυναμικού. Μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση της λειτουργικής αποδόσεως 
και στη μείωση του κόστους πολλών άλλων βιομηχανικών τομέων. 
Η ΤΠ έχει υψηλή προστιθέμενη αξία και τεράστιες δυνατότητες για εξαγωγές. Επίσης είναι ένας 
τομέας εντάσεως γνώσεων, που καταναλίσκει μικρή ποσότητα ενέργειας, έχει περιορισμένες ανάγκες 
για πρώτες ύλες και δεν δημιουργεί γνωστά περιβαλλοντολογικά προβλήματα. 
16. Η ΤΠ αποτελεί ήδη σημαντικό βιομηχανικό τομέα που, από απόψεως μεγέθους (παγκόσμιες ετήσιες 
πωλήσεις το 1980,237 δισεκατομμύρια δολάρια) και προστιθέμενης αξίας, μπορεί να συγκριθεί με την 
αυτοκινητοβιομηχανία και τη χαλυβουργία. 
Η διαφορά της ωστόσο από τους ώριμους αυτούς βιομηχανικούς τομείς είναι ότι προσφέρει εκτεταμέ­
νες ευκαιρίες για ανάπτυξη. Ο συνολικός ρυθμός αυξήσεως — περιλαμβανομένων ορισμένων πιο 
καθιερωμένων προϊόντων, όπως το τηλεγραφικό και το μη ψηφιακό τηλεφωνικό υλικό — προβλέπε­
ται ότι θα είναι 8 έως 10 °/ο το χρόνο σε πραγματικές τιμές. 
Το μέγεθος της κοινοτικής αγοράς για την ΤΠ ανέρχεται σε 30 ο/ο περίπου της παγκόσμιας αγοράς, αν 
και η απόδοση των εταιρειών ΤΠ που εδρεύουν στην Κοινότητα είναι απογοητευτική και η παρουσία 
τους στις μεγάλες αγορές αμελητέα. 
17. Το 6 ο/ο περίπου του ΑΕΠ της Κοινότητας παράγεται από τις βασικές βιομηχανίες της ΤΠ, δηλαδή 
— υπολογιστές μαζί με περιφερειακούς σταθμούς, 
— υπηρεσίες υπολογιστή, περιλαμβανομένου του $οΓΐ\ν3Γ6, 
— εξαρτήματα, 
Αριθ. Ο 321/8 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11.83 
και ένα πρόσθετο 29 °/ο από τις βιομηχανίες που εφαρμόζουν την ΤΠ σε μεγάλη κλίμακα, όπως: 
— τηλεπικοινωνίες, 
— αυτόματες εργασίες γραφείου, 
— αυτόματες εργασίες εργοστασίου, 
— καταναλωτικά προϊόντα, 
— αμυντικές εφαρμογές, 
— οικονομικές και ασφαλιστικές υπηρεσίες. 
18. Ένα περαιτέρω 20 ο/ο του ΑΕΠ προέρχεται από άλλους βιομηχανικούς τομείς με έντονα πληροφο­
ριακό χαρακτήρα, όπως οι υπηρεσίες και το λιανεμπόριο, ή από εκείνους που χρησιμοποιούν, σε 
αυξανόμενο βαθμό, υπολογιστές για σχεδιομελέτη, παραγωγή, ποιοτικό έλεγχο, διανομή και συντή­
ρηση, όπως η αυτοκινητοβιομηχανία και η κλωστοϋφαντουργία. 
19. Η απόδοση των υπόλοιπων τομέων της οικονομίας επηρεάζεται επίσης σημαντικά από την ΤΠ, αν και 
όχι τόσο άμεσα. Π.χ., ακόμη και η γεωργία μπορεί να οφεληθεί σημαντικά από παρατηρήσεις μέσω 
δορυφόρου που ακολουθούνται από την ηλεκτρονική ανάλυση των στοιχείων για τη βελτιστοποίηση 
της παραγωγής. Αν ληφθεί υπόψη το μέγεθος του γεωργικού τομέα, ακόμη και μικρό αποτέλεσμα έχει 
μεγάλη οικονομική σημασία. 
20. Οι τηλεπικοινωνίες, οι αυτόματες εργασίες γραφείου και εργοστασίου, παίζουν ιδιαίτερα σημαντικό 
ρόλο, επειδή οι εφαρμογές αυτής της ΤΠ προσφέρουν μια ζωτική υποδομή για το σύνολο της οικονο­
μίας. 
21. Σαν τομέας παραγωγής, η ΤΠ αποτελεί μια από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες βιομηχανίες σε ολό­
κληρο τον κόσμο την τελευταία δεκαετία, μια δεκαετία που κατά τα άλλα χαρακτηρίστηκε γενικά 
από ύφεση. Η ανάπτυξη προβλέπεται ότι θα συνεχιστεί, με συνολικό ρυθμό 8 έως 10 °/ο, μέχρι το 1990 
οπότε, με συνολικό κύκλο εργασιών περίπου 500 δισεκατομμυρίων δολαρίων (σε τιμές 1980), η ΤΠ θα 
είναι ο μεγαλύτερος βιομηχανικός τομέας του κόσμου. 
22. Οι εργασιακές θέσεις στον τομέα της πληροφορήσεως (') εξελίσσονται στον πιο σημαντικό μεμονω­
μένο τομέα απασχολήσεως. Η αμερικανική στατιστική υπηρεσία έχει υπολογίσει ότι, το 1980, το 
50 °/ο περίπου του απασχολούμενου εργατικού δυναμικού εργαζόταν στην «πληροφόρηση», που περι­
λαμβάνει, εκτός από την παραγωγή, και όλες τις εργασίες που σχετίζονται με την πληροφόρηση. Οι 
αριθμοί για την Ευρώπη είναι παραπλήσιοι. Μόνη η παραγωγή υλικού της ΤΠ απασχολεί 5 °/ο του 
συνολικού εργατικού δυναμικού της Κοινότητας, δηλαδή περίπου 5 εκατομμύρια άτομα. 
23. Τέσσερα εκατομμύρια θέσεις εργασίας εξαρτώνται από την απόδοση κλάδων που συνδέονται με την 
ΤΠ στην Κοινότητα. 
Αν η κοινοτική αγορά για προϊόντα της ΤΠ είχε αναπτυχθεί με τον ίδιο ρυθμό όπως η αμερικανική ή 
η ιαπωνική αγορά, η κάλυψη της πρόσθετης αυτής ζητήσεως θα μπορούσε ίσως να δημιουργήσει 
2 000 000 νέες θέσεις εργασίας. 
Αντίστοιχος αριθμός εργασιακών θέσεων θα κινδυνεύσει στο μέλλον αν η κοινοτική βιομηχανία δεν 
βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα της, εφαρμόζοντας την ΤΠ το ίδιο αποτελεσματικά όπως και οι 
διεθνείς ανταγωνιστές της. 
ΕΙΝΑΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ 
24. Η Τεχνολογία της Πληροφορήσεως είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με την κοινωνική και την πολιτιστική 
πρόοδο. 
Πριν από 5 000 χρόνια, έγινε η πρώτη σημαντική καινοτομία στην ΤΠ με την καταγραφή πληροφο­
ριών μέσω συμβόλων. Από τότε, η μετάβαση στην αλφαβητική γραφή, την εκτύπωση και πρόσφατα 
την επεξεργασία με υπολογιστή είναι μεγάλοι σταθμοί. 
(') Αυτές περιλαμβάνουν τομείς, όπως τηλεόραση και τύπο, που αν και δεν καλύπτονται από τον όρο «τεχνολογία της πλη­
ροφορήσεως» εξαρτώνται σημαντικά από αυτήν. 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. € 321/9 
25. Μέχρι τώρα, η ΤΠ αφορούσε κυρίως την τελειότητα συγκριτικά απλών εργασιών επεξεργασίας πλη­
ροφοριών, π.χ. υπολογισμών και εκτυπώσεως. Ωστόσο, ακόμη και απλές γνωστικές διαδικασίες, όπως 
η αναγνώριση της φωνής, είναι πολύ δύσκολο να εκτελεσθούν με τις σημερινές τεχνικές. 
26. Με τις προβλεπόμενες εξελίξεις στον τομέα της ΤΠ, υπάρχουν σχετικά προηγμένες μορφές μηχανικής 
νοημοσύνης που δεν είναι πια απρόσιτες και είναι προφανές ότι αυτό θα επιφέρει σημαντικές κοινω-
νικοπολιτιστικές αλλαγές, όπως συνέβη με άλλες βασικές καινοτομίες του αιώνα μας. 
27. Οι ευκαιρίες για κοινωνική και πολιτιστική εξέλιξη είναι τεράστιες, επειδή η ΤΠ καταργεί τους κοι­
νωνικούς και εκπαιδευτικούς φραγμούς που πηγάζουν από τη δυνατότητα προσβάσεως στις πληροφο­
ρίες και τις γνώσεις. 
Προφανώς κάτι τέτοιο συνεπάγεται, όπως για κάθε νέο προϊόν, κινδύνους που πρέπει να εξετασθούν 
προσεκτικά και ίσως απαιτούν επιφυλακτική αξιολόγηση και επιλογή. 
28. Η εξέλιξη της ΤΠ λαμβάνει χώρα σε ολόκληρο τον κόσμο και προσφέρει ευκαιρίες σε όλες τις κοινω­
νίες για να διατηρήσουν και προβάλουν την πολιτιστική τους ταυτότητα. Οι αναπτυσσόμενες χώρες, 
με τη βοήθεια της απευθείας μεταδόσεως μέσω δορυφόρου, μπορούν να εκπαιδεύσουν και να ενημε­
ρώσουν τους λαούς τους. 
Τα κράτη μέλη της Κοινότητας θα μπορούν πιο εύκολα να χρησιμοποιούν τις άλλες κοινοτικές γλώσ­
σες όπως και τη δική τους, χάρη στην πρόοδο της μηχανικής μεταφράσεως. Η εκπαίδευση και η επαγ­
γελματική κατάρτιση θα καταστούν έτσι πιο αποτελεσματικές και πιο φθηνές. 
29. Η μακροπρόθεσμη επιτυχία θα καθοριστεί από την ικανότητα των εθνών και των περιφερειών να 
εκμεταλλευτούν τις ευκαιρίες ενώ θα ελέγχουν τους κινδύνους. 
Για να επιτευχθεί αυτό, η επιτάχυνση του ρυθμού προόδου στον τομέα της ΤΠ είναι μεν αναγκαία 
αλλά όχι επαρκής. Η γενική και επαγγελματική εκπαίδευση, θέματα όπως η μεταβαλλόμενη φύση της 
εργασίας, η ιδιωτική ζωή και η ανταλλαγή στοιχείων πέρα από τα εθνικά σύνορα, όπως και πολλά 
άλλα σοβαρά προβλήματα, πρέπει να εξεταστούν. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής έχουν ήδη μελετήσει 
πολλά από αυτά τα προβλήματα, προτείνει λύσεις και εφαρμόσει μέτρα. 
ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑΣ ΤΗΣ ΤΠ 
30. Η εξάρτηση της Κοινότητας από εισαγόμενη ΤΠ αυξάνεται ταχέως. Το 1975 είχε ακόμη ένα εμπορικό 
πλεόνασμα σε προϊόντα της.ΤΠ. Μέχρι το 1980, το εμπορικό έλλειμμα είχε φθάσει τα 5 δισεκατομμύ­
ρια δολάρια και, σύμφωνα με ορισμένες πηγές, το 1982 ξεπέρασε τα 10 δισεκατομμύρια δολάρια. 
31. Το πρόβλημα του εμπορικού ελλείμματος εντείνεται από το γεγονός ότι η Κοινότητα εισάγει κατά 
κύριο λόγο προϊόντα υψηλής τεχνολογίας — όπως κεντρικές μονάδες επεξεργασίας και μνήμες υπο­
λογιστών — από τις Η ΠΑ και την Ιαπωνία, ενώ εξάγει πιο συμβατικά προϊόντα, μικρότερης τεχνολο­
γίας. 
32. Η κοινοτική αγορά της ΤΠ βρίσκεται πίσω από την αμερικανική και την ιαπωνική κατά πολλά χρό­
νια. Αυτό φαίνεται από τις κατά κεφαλήν πωλήσεις προϊόντων ΤΠ στην Κοινότητα, που αντιστοι­
χούν μόνο στο 60 °/ο εκείνων των ΗΠΑ. 
33. Η κοινοτική βιομηχανία της ΤΠ στηρίζεται, όλο και πιο πολύ, σε εισαγόμενη τεχνολογία ή σε παρα­
γωγή βάσει αδείας, διανομή και συντήρηση για τα κέρδη της. Αυτό αντικατοπτρίζεται σε μια σημα­
ντική καθυστέρηση, τόσο σε επίπεδο προϊόντων όσο και σε επίπεδο τεχνολογίας. 
34. Επειδή ο ρυθμός εμφανίσεως νέων τεχνολογικών γενεών υπήρξε τόσο γρήγορος και επειδή κάθε 
γενεά έχει βελτιώσει σημαντικά την παραγωγικότητα, υπολογίζεται ότι η μέση διάρκεια ζωής των 
προϊόντων υψηλής τεχνολογίας στον τομέα της ΤΠ είναι μόνο τρία χρόνια. Προϊόντα όπως μικροϋπο­
λογιστές και άλλα βασικά εξαρτήματα, προϊόντα και υπηρεσίες σε ολόκληρη την οικονομία, απλά δεν 
είναι ανταγωνιστικά στη διεθνή αγορά, εκτός αν περιλαμβάνουν τις πιο πρόσφατες εξελίξεις. 
35. Την ίδια εποχή, ο ουδός των επενδύσεων για επιστημονική και τεχνολογική έρευνα, που θα επιτρέψει 
την ανάπτυξη των τεχνολογιών, εξακολουθεί να αυξάνεται, απαιτώντας όλο και μεγαλύτερες αγορές 
Αριθ. Ο 321/10 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
για οικονομικά βιώσιμη απόδοση επί των επενδύσεων. Τα ψηφιακά τηλεφωνικά κέντρα απαίτησαν 
επένδυση για επιστημονική και τεχνολογική έρευνα της τάξεως του ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων 
περίπου. Για την απόσβεση της επενδύσεως αυτής, χρειάζονται πωλήσεις 14 δισεκατομμυρίων δολα­
ρίων, ποσό που ξεπερνά το μέγεθος οποιασδήποτε μεμονωμένης αγοράς κράτους μέλους, σύμφωνα με 
τις προβλέψεις για την επόμενη δεκαετία, μια αγορά για την οποία υπάρχουν πολλοί ανταγωνιστές. 
36. Παρόμοιοι περιορισμοί ισχύουν, σε διάφορο βαθμό, για πολλούς τομείς της ΤΠ και ειδικότερα για τις 
τεχνολογίες που χρειάζονται για την ανάπτυξη πρωτοποριακών προϊόντων και υπηρεσιών. 
Λ ΥΣΕΙΣ 
37. Οι ευρωπαϊκές εταιρείες, σε ορισμένες περιπτώσεις με τη βοήθεια κυβερνητικών μέτρων, έχουν ήδη 
ανταποκριθεί στην πρόκληση που θέτει το όλο θέμα και η αυξανόμενη δύναμη των αμερικανικών και 
ιαπωνικών εταιρειών. Υπάρχουν στοιχεία ότι οι πόροι που διατέθηκαν στις χώρες της Κοινότητας για 
επιστημονική και τεχνολογική έρευνα δεν είναι αρκετά υψηλοί για να είναι αποτελεσματικοί και 
συχνά δεν προσανατολίζονται σωστά προς διεθνώς ανταγωνιστικές καινοτομίες. 
38. Ειδικότερα, τομείς που απαιτούν μακροχρόνια επιστημονική και τεχνολογική έρευνα, παραμελούνται 
υπέρ άλλων με βραχύτερα χρονικά περιθώρια. Η βραχυχρόνια επιστημονική και τεχνολογική έρευνα 
είναι χρήσιμη για την κάλυψη της διαφοράς αλλά δεν μπορεί να εξασφαλίσει δεσπόζουσα θέση σε 
συγκεκριμένους τομείς. 
39. Ο σημερινός τρόπος διαχειρίσεως των τεχνολογικών εγκαταστάσεων και πόρων στην Κοινότητα δεν 
φαίνεται ότι ενισχύει την ανάπτυξη εγχώριας βιομηχανίας σ' αυτόν τον τομέα και, πράγμα ακόμη πιο 
ανησυχητικό, ίσως δεν επιτρέπει τη διαμόρφωση της τεχνολογικής βάσεως για τις καινοτομίες της 
δεκαετίας του 80 και του 90, περίοδο κατά την οποία ο ανταγωνισμός ανάμεσα στις βιομηχανικές 
περιοχές για εξαγωγικές ευκαιρίες που θα καλύψουν το κόστος της ενέργειας και των πρώτων υλών 
προβλέπεται σκληρός. 
40. Η επιστημονική και τεχνολογική έρευνα αποτελεί τον κεντρικό πυρήνα της προσπάθειας για την ενί­
σχυση της κοινοτικής βιομηχανίας της ΤΠ. Στον τομέα αυτόν, οι πόροι που διαθέτει η Κοινότητα 
είναι αρκετοί για να της επιτρέψουν να ανταγωνισθεί τις Η ΠΑ και την Ιαπωνία, αλλά ο τρόπος που 
γίνεται σήμερα η διαχείριση τους δεν τους καθιστά αρκετά αποτελεσματικούς. Ο μακροχρόνιος στρα­
τηγικός προγραμματισμός και η συγκέντρωση των πόρων μέσα από τον καθορισμό και τη χρηματο­
δότηση των τεχνολογικών στόχων σε κοινοτική κλίμακα, προσφέρουν καλές πιθανότητες για την 
προοδευτική ανόρθωση της καταστάσεως και αυτό με τρόπο μόνιμο. 
41. Η Επιτροπή συμμερίζεται την άποψη της βιομηχανίας ότι οι σημερινές προσπάθειες στον τομέα της 
επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας πρέπει να γίνουν πιο αποτελεσματικές και να αυξηθούν ταυ­
τόχρονα ουσιαστικά για παρατεταμένη διάρκεια. 
42. Ο σημερινός ρυθμός της παρακμής είναι γρήγορος και επιταχύνεται. Υπάρχει λοιπόν ανάγκη για απο­
τελεσματικά μέτρα το συντομότερο δυνατό. 
43. Εκτεταμένες διαβουλεύσεις με τις μεγαλύτερες εταιρείες της ΤΠ, τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, τους 
ακαδημαϊκούς κύκλους και τις διοικήσεις των κρατών μελών οδήγησαν στην εκπόνηση ενός μακρο­
χρόνιου προγράμματος επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας, γνωστού ως Ε$ρπί: Ευρωπαϊκό 
Πρόγραμμα για Επιστημονική και Τεχνολογική Έρευνα στον τομέα της Τεχνολογίας της Πληροφο­
ρήσεως. 
44. Η κύρια ώθηση για την εκπόνηση του Εδρπΐ προήλθε από τη βιομηχανία. Για να αντιστραφεί η τάση 
της αυξανόμενης εξαρτήσεως από εισαγόμενη τεχνολογία, προτείνεται από τη βιομηχανία ένα κοινό 
πρόγραμμα επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας, του οποίου οι στόχοι είναι: 
— να μειώσει την επικάλυψη των προανταγωνιστικών δραστηριοτήτων επιστημονικής και τεχνο? 
λογικής έρευνας, 
— να εξασφαλίσει ότι οι ομάδες έρευνας θα φθάσουν σε κριτικό μέγεθος και επαρκή σταθερότητα 
στο χρόνο, ώστε να μπορέσουν να συγκεντρώσουν τις προσπάθειες τους σε τομείς-κλειδιά και 
να πετύχουν αποτελέσματα, 
— να μειώσει την καθυστέρηση αποτελεσμάτων η οποία οφείλεται στην εισαγωγή τεχνολογίας. 
26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. 0 321/11 
45. Η βιομηχανία έχει διαδηλώσει την πρόθεση της να διαθέσει τα μισά από τα απαιτούμενα κονδύλια 
και, κάτι πιο σημαντικό ακόμη, να μοιρασθεί τους πολύτιμους πόρους της σε τεχνικό ανθρώπινο 
δυναμικό. Αυτό ισχύει κυρίως για τις εταιρείες εκείνες που διαθέτουν μεγάλες εγκαταστάσεις και θα 
συμμετάσχουν, με τρόπο ολοκληρωμένο σε στρατηγικά προγράμματα μεγάλης κλίμακας. 
46. Οι λόγοι για τους οποίους η βιομηχανία πλησίασε την Κοινότητα για τα υπόλοιπα κονδύλια και το 
ενδιαφέρον της Κοινότητας να τα εξασφαλίσει, είναι ότι: 
1) μέσα από την κοινή συνεργασία για τις βασικές τεχνολογίες, μπορούν να τεθούν τα θεμέλια για 
κοινά πρότυπα και τη δημιουργία μιας κοινοτικής αγοράς της ΤΠ. Η πρόοδος σ' αυτόν τον 
τομέα μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσα στο ευρύ πεδίο που προσφέρει η Κοινότητα" 
2) είναι αναγκαίο να αποφευχθεί η βλαβερή επικάλυψη των εθνικών προσπαθειών ('). 
47. Το φυσικό σημείο εκκινήσεως για την προσπάθεια της κοινοτικής βιομηχανίας που αποβλέπει στην 
αποκατάσταση αυτού του ισοζυγίου είναι η βελτίωση της τεχνολογικής βάσεως για τα τέλη της δεκα­
ετίας του 80 και τη δεκαετία του 90, μέσω προανταγωνιστικής επιστημονικής και τεχνολογικής έρευ­
νας. 
48. Οι λόγοι για την επιλογή ενός προγράμματος επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας είναι ότι: 
1) μπορεί να ξεκινήσει αμέσως" 
2) η νέα τεχνολογία είναι ζωτικής σημασίας για την ανταγωνιστικότητα" 
3) η βιομηχανία μπορεί να συνεργασθεί στον τομέα της προανταγωνιστικής έρευνας χωρίς να επη­
ρεάζεται η ικανότητα της να ανταγωνίζεται για αγορές. 
49. Το Εκρπΐ θα έχει την απαιτούμενη κλίμακα και σημασία για να επηρεάσει τη διαθεσιμότητα προηγ­
μένης τεχνογνωσίας στον τομέα των ΤΠ. Θα ενισχύσει τις προσπάθειες της βιομηχανίας και των ακα­
δημαϊκών κύκλων για την εφαρμογή εκλεκτικής βάσεως στον τομέα της στρατηγικής τεχνολογίας, 
όπου η κοινοτική προσέγγιση προσφέρει ουσιαστικά πλεονεκτήματα. Κάτι τέτοιο θα εξασφαλίσει 
την απαιτούμενη τεχνολογική ώθηση. 
Η επιστημονική και τεχνολογική έρευνα δεν είναι ωστόσο ο μόνος τομέας που προσφέρει σημαντικά 
πλεονεκτήματα σε κοινοτικό επίπεδο. Η γενική και επαγγελματική εκπαίδευση, η μεταφορά τεχνολο­
γίας, τα πρότυπα και η πιστοποίηση, η δημιουργία πρωτοποριακών αγορών, η βελτίωση του επιχειρη­
ματικού κλίματος για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις και άλλα θέματα, προσφέρουν κατάλληλες ευκαι­
ρίες για εκλεκτική κοινοτική προσέγγιση με σκοπό τη βελτίωση του περιβάλλοντος της αγοράς (2). 
Εκτός από αυτά τα μέτρα υποδομής, υπάρχουν βάσιμα οικονομικά επιχειρήματα που δείχνουν ότι 
απαιτείται επειγόντως κοινοτική προσέγγιση σε πολλούς τομείς της ΤΠ. Αυτό ισχύει ειδικότερα για 
τις τηλεπικοινωνίες αλλά και για άλλους τομείς όπου η ΤΠ παίζει σημαντικό ρόλο. 
50. Το τμήμα 11 του παρόντος εγγράφου παρουσιάζει το περιεχόμενο και τη σημασία του Εδρπΐ από την 
άποψη της προβολής του στην απόδοση της βιομηχανίας. 
(•) Π χ. πολλά κράτη μέλη συνεργάζονται στο «Γραφείο του Μέλλοντος» χωρίς να επωφελούνται το ένα από το άλλο., 
Οποιαδήποτε προϊόντα προκύψουν από τη συνεργασία αυτή, ίσως μπορούν να βελτιστοποιηθούν για μια εθνική αγορά, 
αλλά δύσκολα επωφελούνται από το μέγεθος των κοινοτικών αγορών. Επειδή το πρόγραμμα αφορά τη διευκρίνιση των 
διαδικασιών και των αρχών και τη διατύπωση προτύπων για τις διασυνδέσεις και τις επικοινωνίες, η κοινοτική διά­
σταση αυξάνει την πιθανότητα ότι άλλες χώρες θα υιοθετήσουν ευρωπαϊκά πρότυπα. 
(2) Η Κοινότητα έχει ήδη ξεκινήσει διάφορες δραστηριότητες στον τομέα της ΤΠ, που αφορούν ειδικές συμπληρωματικές 
πλευρές του Ε$ρπ1: 
— πολυετές πρόγραμμα για την επεξεργασία στοιχείων, που περιλαμβάνει μέτρα για την προώθηση της εφαρμογής 
τηςΤΠ, . , 
— Ιη$ΐ5/€3άάΐ3, που προωθεί την εφαρμογή της ΤΠ στα κοινοτικά όργανα και τις διοικήσεις των κρατών μελών, 
— πρόγραμμα μικροηλεκτρονικής, που υποστηρίζει την ανάπτυξη ειδικών τεχνικών σχεδιασμού και παραγωγής υλι­
κού ΤΠ. 
Αριθ. €321/12 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11.83 
ΤΜΗΜΑ II 
ΕΙΔΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΕδΡΚΙΤ ΚΑΙ ΤΟΜΕΙΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ 
ΒΑΣΙΚΟΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟΙ ΤΟΜΕΙΣ: Η ΑΝΑΓΚΗ ΓΙΑ ΕΚΛΕΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ 
Ο γενικός στρατηγικός στόχος του Εδρπΐ είναι να προσφέρει στην ευρωπαϊκή βιομηχανία της 
ΤΠ την τεχνολογική βάση που χρειάζεται για να καταστεί και να παραμείνει ανταγωνιστική σε 
σχέση με τις Η ΠΑ και την Ιαπωνία στα επόμενα δέκα χρόνια. 
Λόγω της γρήγορης αυξήσεως της ζητήσεως για πληροφόρηση και επικοινωνία σε όλους τους 
τομείς της ζωής, η ΤΠ έχει ζωτική σημασία για το σύνολο της οικονομίας. Πολύ γρήγορα το 
70 ο/ο περίπου της οικονομίας θα επηρεάζεται, με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, από τους υπολογι­
στές και τα άλλα προϊόντα της ΤΠ. 
3. Τις δύο ή τρεις τελευταίες δεκαετίες, η τεχνολογία έχει αυξήσει, σε πολύ μεγάλο βαθμό, την ικα­
νότητα παροχής εξελιγμένων μορφών επικοινωνίας. Η τεχνολογική ώθηση συνεχίζεται πάντα με 
μεγάλη ένταση. 
Στο πλαίσιο της διαδικασίας αυτής διαφαίνονται ορισμένες γενικές τάσεις, όπως: 
— παρατεινόμενη μείωση του μεγέθους, της καταναλώσεως ενέργειας και του κόστους του 
ηλεκτρονικού υλικού, σε συνδυασμό με μια πολύ μεγάλη αύξηση της λειτουργικής ισχύος 
και αξιοπιστίας του, 
— αυξανόμενη διάδοση των λειτουργιών επεξεργασίας πληροφοριών, που επιτρέπει την πρό­
σβαση εξ αποστάσεως και την από κοινού λειτουργία μέσα από επικοινωνιακές ζεύξεις 
ευρείας ζώνης, 
— αύξηση των ηλεκτρονικών βάσεων πληροφοριών που είναι προσιτές σε αυξανόμενο αριθμό 
βιομηχανικών επιχειρήσεων, υπηρεσιών και νοικοκυριών, 
— αυξανόμενη αλληλεπίδραση μεταξύ ανθρώπου και μηχανής, στο πλαίσιο της διασυνδέσεως 
σε επίπεδο ίηριιΐ/οιιίριιΐ. 
4. Αν προεκταθούν οι τάσεις αυτές, η δεκαετία του 1990 θα ζήσει τη συγχώνευση συστημάτων και 
υπηρεσιών πληροφοριών που προηγουμένως λειτουργούσαν χωριστά, στο πλαίσιο εκτεταμένων 
και τοπικών δικτύων. Τα δημόσια δίκτυα (όπως το ΙηΙΰ§Γ3ΐΰ(1 δει-νίοο Όι%\Χύ ΝείννοΓΚ (ΙδϋΝ)) 
θα διαβιβάζουν στοιχεία μέσω ζεύξεων ευρείας ζώνης, περιλαμβανομένων και των δορυφόρων, 
που θα καταλήγουν στην οικία, το γραφείο και το εργοστάσιο μέσω ψηφιακών γραμμών συν­
δρομητών. Τα τοπικά δίκτυα θα συνδέονται με ζεύξεις 03ΐε\ν&γδ με τα ευρύτερα δίκτυα. 
5. Τα άτομα θα επικοινωνούν με τα δίκτυα αυτά μέσω τερματικών σταθμών ή θέσεων εργασίας, 
εξασφαλίζοντας πρόσβαση σε τεράστια ποικιλία υπηρεσιών σε τομείς όπως οι επιχειρήσεις, η 
εκπαίδευση, η ψυχαγωγία και οι επικοινωνίες μεταξύ προσώπων. 
6. Στη διάρκεια της δεκαετίας του 90 και πέρα, όλα τα συστήματα πληροφοριών θα εμφανίζουν 
όλο και πιο πολύ χαρακτηριστικά μηχανικής νοημοσύνης. Αυτό θα φαίνεται στην ευελιξία των 
μηχανών, την ικανότητα τους να χειρίζονται γνώσεις μάλλον παρά στοιχεία, να κατανοούν την 
ομιλία, να δέχονται τυπωμένα ή γραπτά κείμενα και γραφικές παραστάσεις. Πάνω από όλα θα 
προσφέρουν μεγαλύτερη διευκόλυνση και βοήθεια στα άτομα που θα χρησιμοποιούν τα συστή­
ματα πληροφορήσεως. 
Οι μηχανές που θα κατασκευάζονται για χρήσεις όπως οι μεταφορές, οι βιομηχανικές δραστηρι­
ότητες, η άμυνα και η ιατρική, θα προσφέρουν πολύ πιο εξελιγμένες δυνατότητες και συμπερι­
φορά. Θα είναι όλο και πιο ευαίσθητες στο περιβάλλον τους και θα μπορούν να προσαρμόζουν 
τη λειτουργία τους με μεταβαλλόμενες συνθήκες. 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/13 
7. Με λίγα λόγια, θα υπάρχει μια προοδευτικά στενότερη αλληλεπίδραση μεταξύ ανθρώπου και 
μηχανής σε όλα τα επίπεδα και σε όλους τους τομείς της οικονομίας και της εταιρείας. Υπάρ­
χουν δύο προφανείς επιπτώσεις που προκύπτουν από τα παραπάνω γεγονότα και τις τάσεις: 
— η μία είναι ότι όλο και πιο πολλά άτομα θα πρέπει να μάθουν πώς να χρησιμοποιούν την 
τεχνολογία αυτή, 
— η άλλη είναι ότι τα προϊόντα της τεχνολογίας αυτής θα πρέπει να είναι όλο και πιο απλά 
στη χρήση τους και καλύτερα ενταγμένα στο καθημερινό πλαίσιο ζωής στη δουλειά και το 
σπίτι. 
Η πρώτη επίπτωση έχει σημαντικές προεκτάσεις για την εκπαίδευση γενικά, αλλά αυτό ξεφεύγει 
από τα πλαίσια της παρούσας ανακοινώσεως. Η δεύτερη υποδεικνύει τις προκλήσεις στις οποίες 
θα κληθεί να απαντήσει η τεχνολογία τα επόμενα δέκα χρόνια. 
8. Ας το δούμε αυτό από πιο κοντά. 
Για να πλησιάσει η τεχνολογία το χρήστη, πρέπει να ανυψωθεί το επίπεδο διασυνδέσεως μεταξύ 
ανθρώπου και μηχανής. Οι υπολογιστές και τα άλλα συστήματα της ΤΠ που θα επικοινωνούν με 
το χρήστη με τρόπους πιο «φυσικούς» από αυτούς που προσφέρονται σήμερα, πρέπει να είναι σε 
θέση να κατανοούν τη φυσική γλώσσα, την ομιλία και το χειρόγραφο υλικό, αν και θα υπάρ­
χουν πιθανώς ακόμη ορισμένοι περιορισμοί. Η επικοινωνία θα είναι πιο ενεργή και ο χρήστης 
θα εξετάζει με το σύστημα διάφορους τρόπους για την καλύτερη εξυπηρέτηση του, για να κάνει 
μια εργασία, να λύσει ένα πρόβλημα ή να εξασφαλίσει τις πληροφορίες που χρειάζεται. Το 
σχήμα της επικοινωνίας μεταξύ ανθρώπου και μηχανής όλο και πιο πολύ θα απομακρύνεται από 
τις λεπτομερείς, συγκεκριμένες οδηγίες για την εκτέλεση πολύ μικρών εργασιών, για να στραφεί 
σε περιγραφή μεγαλυτέρων τμημάτων της εργασίας που πρέπει να γίνει, αφήνοντας το σύστημα 
να καθορίσει τη λεπτομερή σειρά των οδηγιών που χρειάζεται για να εκτελέσει την εργασία. 
Ενώ θα αυξάνεται η νοημοσύνη του συστήματος και θα μπορεί να αναλαμβάνει πιο φιλόδοξες 
και λιγότερο συγκεκριμένες εργασίες, ίσως ανακαλύπτει ασάφειες ή αντιφάσεις στις επιθυμίες 
του χρήστη, οπότε θα πρέπει να αρχίσει ένα διάλογο με εκείνον για τη διαλεύκανση τους. Ταυτό­
χρονα, το σύστημα θα πρέπει να έχει καλύτερη κατανόηση αυτού που κάνει για να εξηγεί στο 
χρήστη γιατί κατέληξε σε κάποιο αποτέλεσμα και τι πρέπει να κάνει από εκεί και πέρα, αν το 
αποτέλεσμα δεν τον ικανοποιεί. 
9. Υπάρχουν και τρεις άλλες βασικές προϋποθέσεις. Η μία είναι ότι οι χρήστες πρέπει να έχουν 
εύκολη πρόσβαση σε όλες τις πηγές πληροφοριών που χρειάζονται για να λύσουν το συγκεκρι­
μένο πρόβλημα που αντιμετωπίζουν, την ώρα που τις χρειάζονται, ανεξάρτητα από το πού θα 
βρίσκονται. Αυτό δεν σημαίνει με κανένα τρόπο την ύπαρξη κεντρικής διαδικασίας επεξεργα­
σίας ή κεντρικών βάσεων στοιχείων. Αντίθετα, καθιερώνει την ανάγκη για συνδεδεμένα τοπικά 
και ευρύτερα δίκτυα και όλες τις μορφές διαδόσεως των στοιχείων. Πρέπει να υπογραμμιστεί ότι 
για να είναι δυνατή αυτή η επικοινωνία όλων των υπηρεσιών στον τομέα της ΤΠ, είναι αναγ­
καίο να προβλεφτούν πρότυπα για τις διασυνδέσεις τους. Μια δεύτερη προϋπόθεση είναι η αξιο­
πιστία των συστημάτων. Όσο θα αυξάνεται η εξάρτηση των ατόμων από τα συστήματα για την 
εκτέλεση όλο και περισσότερων εργασιών, είναι σημαντικό να αυξηθεί ουσιαστικά η αξιοπιστία 
τους. Δεν πρέπει να χρειαστεί ένα ολόκληρο εργοστάσιο ή μια οικονομική μονάδα να διακό­
ψουν τη λειτουργία τους λόγω κάποιας βλάβης του συστήματος. Η δυσκολία εντείνεται από το 
γεγονός ότι όλο και πιο πολλά άτομα θα χρησιμοποιούν αυτά τα συστήματα και ότι τα άτομα 
αυτά θα έχουν όλο και λιγότερη τεχνική ειδίκευση, οπότε ενδέχεται να μη χρησιμοποιούν 
σωστά τα συστήματα ή να προσπαθούν να τα χρησιμοποιούν με τρόπους που δεν είχαν προβλε­
φτεί από τους σχεδιαστές των συστημάτων. Ταυτόχρονα, η απλούστευση της χρήσεως του 
συστήματος σημαίνει ότι εσωτερικά θα είναι πιο σύνθετο, γεγονός που πάλι αυξάνει την πιθανό­
τητα σφαλμάτων ή δυσλειτουργιών του Η&κίχναι-ε ή του 5θίΙ\ν3Γΰ. Επίσης, η ανάγκη να προβλε­
φτεί διασύνδεση ανάμεσα σε κάθε σύστημα και μεγάλο αριθμό άλλων συστημάτων και εγκατα­
στάσεων, αυξάνει και πάλι την πολυπλοκότητα της εσωτερικής τους δομής, με τις ίδιες επιπτώ­
σεις για την αξιοπιστία του. 
Μια τρίτη προϋπόθεση είναι η βελτιωμένη ασφάλεια. Όσο θα αυξάνεται η ποσότητα των διαθέ­
σιμων πληροφοριών σε όλο και περισσότερα άτομα και όσο θα διευρύνεται, με δραματικό 
τρόπο, ο αριθμός των διασυνδέσεων, η προστασία των πληροφοριών αυτών πρέπει να ενισχυθεί 
ουσιαστικά. 
Αριθ. Ο 321/14 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
10. Καθένας από τους παράγοντες-κλειδιά που συζητήθηκαν παραπάνω (υψηλότερο επίπεδο δια-
συνδέσεως, μεγαλύτερη νοημοσύνη στις μονάδες επεξεργασίας, αλληλοεπίδραση, ενδοεπικοινω­
νία, αξιοπιστία και ασφάλεια) συνεπάγεται μεγάλες τεχνολογικές προκλήσεις που πρέπει να 
αντιμετωπιστούν ('). 
Σε συνδυασμό, αποτελούν μια εντυπωσιακή πρόκληση στην οποία προτίθεται να απαντήσει το 
Εδρπί. 
11. Όλοι οι παραπάνω παράγοντες συνεπάγονται σημαντική πρόοδο στον τομέα των εξελιγμένων 
συστημάτων 5θίΐ\ν3Γε. Η αυξανόμενη πολυπλοκότητα του $οίτΑν3Γε σε συνδυασμό με την ανάγκη 
για αλληλεπίδραση και αξιοπιστία, συνεπάγεται με τη σειρά της σημαντική αύξηση της ισχύος 
επεξεργασίας. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσα από αξιόλογη πρόοδο στον τομέα των εξαρ­
τημάτων (μικροηλεκτρονική) και της αρχιτεκτονικής των συστημάτων (ο συνδυασμός υλικού 
και προγραμμάτων για τη δημιουργία συστημάτων). 
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο το Εδρπί τονίζει ειδικά τους τομείς αυτούς. Εξάλλου, οι δύο 
τομείς (το γραφείο και το εργοστάσιο) στους οποίους η ΤΠ θα επηρεάσει περισσότερο την οικο­
νομική ζωή, έχουν επιλεγεί ως δύο βασικοί τομείς εφαρμογής και τεχνολογικών δοκιμών στους 
οποίους θα συγκεντρωθούν οι προσπάθειες. 
Οι στενά συνδεδεμένοι (2) αυτοί τομείς εξετάζονται λεπτομερέστερα παρακάτω. 
12. Τρεις από αυτούς αφορούν τις τεχνολογίες-κλειδιά που αποτελούν τον πυρήνα της ΤΠ και προ­
σφέρουν τη δυνατότητα καλύψεως όλων των αναγκών των συστημάτων πληροφορήσεως: 
— Η προηγμένη μικροηλεκτρονική παρέχει την υλική δομή για κάθε σύστημα πληροφορή­
σεως. Συνεπάγεται την ικανότητα σχεδιασμού, παραγωγής και δοκιμής διατάξεων νίδΐό 
από πυρίτιο και άλλο υλικό ημιαγωγών. Περιλαμβάνει επίσης έρευνα στον τομέα της οπτο-
ηλεκτρονικής, των οπτικών ψηφιακών συστημάτων επεξεργασίας και των συστημάτων 
απεικονίσεως. 
— Η τεχνολογία του δθίΐ\ναΓ6 αναφέρεται στο μέσο που ελέγχει τη συμπεριφορά οποιουδή­
ποτε συστήματος πληροφορήσεως και αποβλέπει να ενσωματώσει, σε ένα σταθερό τεχνο­
λογικό πλαίσιο, τις επιστημονικές γνώσεις, τις κατάλληλες μηχανολογικές πρακτικές, τις 
μεθόδους, τα μέσα και τις τεχνικές διαχειρίσεως που χρειάζονται για την ανάπτυξη, την 
παραγωγή και τη συντήρηση του. 
— Η επεξεργασία πληροφοριών προηγμένης μορφής αναφέρεται στον αρχιτεκτονικό συνδυα­
σμό του Η&Γ(1\ν2Γ6 και του 8θΓΐ\νακ: που απαιτείται για να εξασφαλιστεί η ποιοτική εξέλιξη 
από τη σημερινή επεξεργασία στοιχείων στην έννοια της επεξεργασίας γνώσεων, που απο­
τελεί το κλειδί για την επόμενη γενεά υπολογιστών. Θα προσφέρει, μεταξύ άλλων, τη βάση 
για την ανάπτυξη συστημάτων για επεξεργασία σημάτων σε πραγματικό χρόνο, και μεγάλη 
ταχύτητα (π.χ. για την καταχώρηση ομιλίας), εξειδικευμένων συστημάτων (3) και συστημά­
των που στηρίζονται στις γνώσεις γενικά. 
(') Ενα συγκεκριμένο παράδειγμα μπορεί να δώσει το μέγεθος αυτών των προκλήσεων: ας πάρουμε μια προηγμένη διασύν­
δεση με ικανότητα κατανοήσεως και συνθέσεις της ανθρώπινης φωνής. 
Η πρακτική εφαρμογή για μια τέτοια μηχανή θα πρέπει να στηριχτεί στη στενή συνεργασία πολλών ειδικοτήτων, όπως 
μαθηματικά, επιστήμη των υπολογιστών, τεχνολογία των ημιαγωγών, θεωρία της πληροφορήσεως και γλωσσολογία. Θα 
απαιτήσει την ανάπτυξη και επαλήθευση ειδικών αλγορίθμων για αναγνώριση σχημάτων (ρίΐΐεπίδ), μια κατάλληλη 
αρχιτεκτονική δομή που να προσφέρει υψηλή ταχύτητα, μεγάλη ακρίβεια των μετατροπέων αναλογικού-ψηφιακού και 
ψηφιακού-αναλογικού και υπερταχείς υπολογιστές. 
Αν πάρουμε το πρόβλημα της αναγνωρίσεως πραγματικού χρόνου (μέγιστος χρόνος ανταποκρίσεως 0,5 δευτερόλεπτα) 
μόνο για περιορισμένο λεξιλόγιο μέσω ειδικού ολοκληρωμένου κυκλώματος, η ελάχιστη απαιτούμενη απόδοση του 
κυκλώματος για να επιτευχθεί κάτι τέτοιο θα είναι καθυστερήσεις που να μην υπερβαίνουν τα 100 πικοσεκόντ και πυκνό­
τητα 50 000 εξαρτημάτων/πλακίδιο περίπου. Αν πάρουμε το πρόβλημα της συνεχούς αναγνωρίσεως της ομιλίας από την 
άποψη μιας τυπικής μονάδας μετρήσεως για την επεξεργασία στοιχείων, θα απαιτηθεί ισχύς επεξεργασίας που θα ισοδυ­
ναμεί με 1 000 εκατομμύρια οδηγίες ανά λεπτό (πιϋΐίοη ίηδίηιοΐΐοηχ ρβΓ χεοοικί (ΜΙΡ5)). 
Για την κατασκευή πλακιδίου με τα παραπάνω χαρακτηριστικά, θα χρειαζόταν στοιχεία μεγέθους κάτω του 1 μικρού 
αντί των στοιχείων 2-3 μικρών που χρησιμοποιούνται σήμερα. 
Κάτι τέτοιο θα απαιτούσε επίσης ένα ευρύ φάσμα τεχνολογικών βελτιώσεων (λιγότερο βαθειές βασικές δομές εκπομπής, 
λεπτές τεχνικές επιταξίας (0,5 μικρά), πιο αμιγή υλικά κλπ.) 
Για να επιτευχθούν ταχύτητες επεξεργασίας στοιχείων της τάξεως που απαιτείται για συνεχή αναγνώριση ομιλίας, ξεκι­
νώντας από τα 30/50 ΜΙΡδ που είναι δυνατό σήμερα, εκτός από την πυκνότητα κυκλωμάτων και τη βελτίωση των ταχυ­
τήτων που θα χρειαστεί να επιτευχθούν, όπως αναφέρθηκε παραπάνω, θα χρειαστεί και μια τελείως νέα αντιμετώπιση 
για την αρχιτεκτονική των υπολογιστών. 
(2) Για τους σκοπούς της παρουσιάσεως και της συζητήσεως, κρίθηκε πιο λογικό να συγκεντρωθούν οι διάφορες δραστηριό­
τητες σε σχετικά ομοιογενείς τομείς. Ωστόσο, πρέπει να τονιστεί ότι η κατάταξη αυτή είναι τυχαία και οχι εγγενής στη 
φύση της εργασίας. Θα ήταν λοιπόν σφάλμα και μάλιστα καταστροφικό για το σύνολο του προγράμματος να αντιμετω­
πίζονται σαν χωριστοί τομείς. 
Το σχήμα 1 στο τέλος του τμήματος II απεικονίζει γραφικά τη σχέση ανάμεσα στους τομείς επιστημονικής και τεχνολο­
γικής έρευνας και τους κύριους τομείς εφαρμογής τους στην ΤΠ. 
(3) Πρόκειται για συστήματα που περιλαμβάνουν μια βάση στοιχείων και το κατάλληλο 5θΓΐ*3Γ6 που επιτρέπει στο χρήστη 
να διεξάγει ένα φαινομενικά λογικό διάλογο με το σύστημα, μέσω γλώσσας κατανοητής στο χρήστη. 
26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. 0 321/15 
Το υποπρόγραμμα αυτό βρίσκεται στο επίκεντρο του μακροχρόνιου θέματος της νοημοσύνης 
της μηχανής, που αποτελεί ίσως την πιο θεμελιώδη έννοια που θα επηρεάσει τα συστήματα πλη­
ροφορήσεως στο μέλλον. 
Η κατάκτηση των τριών αυτών τεχνολογιών είναι το κλειδί για οποιαδήποτε εφαρμογή και 
ουσιαστικός παράγοντας για την ανταγωνιστικότητα της βιομηχανίας της ΤΠ. 
13. Οι δυο πρόσθετοι τομείς που προτείνονται έχουν επιλεγεί λόγω των δυνατοτήτων αναπτύξεως 
που προσφέρουν και του αντίκτυπου τους πάνω σε μεγάλους βιομηχανικούς τομείς και επίσης 
λόγω του εύρους του τεχνολογικού φάσματος που στηρίζει την ανάπτυξη τους. 
— Τα συστήματα γραφείου αποτελούν σημαντικό τομέα εφαρμογής της ΤΠ, που αναπτύσσε­
ται με γοργό ρυθμό, και έχουν μεγάλη στρατηγική σημασία για την αποτελεσματικότητα 
των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και του εμπορίου σε ολόκληρη την Κοινότητα. 
Απαιτούν προόδους σε ευρύτατο φάσμα τεχνολογιών και για το λόγο αυτό αποτελούν τον 
καλύτερο χώρο δοκιμής των αποτελεσμάτων της επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας 
στους τρεις παραπάνω τεχνολογικούς τομείς-κλειδιά. Εξάλλου, οι εξελίξεις στον τομέα των 
συστημάτων γραφείου θα επηρεάσουν άμεσα στον όλο τομέα των υπηρεσιών και τον τομέα 
των αυτόματων οικιακών εργασιών. 
— Η καθετοποιημένη παραγωγή μέσω υπολογιστή (ΚΠΥ) έχει ιδιαίτερη στρατηγική σημασία 
για το σύνολο του προβληματικού βιομηχανικού τομέα στην Κοινότητα — ειδικότερα για 
τους παραγωγούς μικρών παρτίδων ορισμένων εξαρτημάτων (70 °/ο των προϊόντων που 
κατασκευάζονται στην Κοινότητα είναι μικρές σειρές). 
Η ΚΠΥ συνεπάγεται την πλήρη καθετοποίηση της διαδικασίας της παραγωγής μέσω υπο­
λογιστών, δΰηκοΓδ και αυτόματων συστημάτων ελέγχου σε όλα τα επίπεδα και σε όλα τα 
στάδια. Ως εκ τούτου, αποτελεί ένα θαυμάσιο χώρο για δοκιμαστικές εφαρμογές των απο­
τελεσμάτων της επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας κατά την επικοινωνία μεταξύ 
ανθρώπου/μηχανής και μηχανής/μηχανής. 
ΕΙΔΙΚΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ Ε5ΡΚ1Τ 
14. Για να αποκτήσει η ευρωπαϊκή βιομηχανία της ΤΠ την κατάλληλη τεχνολογική δυναμικότητα 
για την πραγματοποίηση των επιδιωκόμενων στόχων, θα απαιτηθεί μεγάλη προσπάθεια επιστη­
μονικής και τεχνολογικής έρευνας σε όλους τους τομείς που αναφέρθηκαν, που θα στηριχτεί σε 
μια συγκέντρωση όλων των διαθέσιμων πόρων σε ολόκληρη την Κοινότητα. 
15. Η βιομηχανία πρέπει να αποτελέσει τον πρωταγωνιστή και την κινητήρια δύναμη στο πλαίσιο 
της προσπάθειας αυτής, αλλά πρέπει ταυτόχρονα να μπορεί να στηρίζεται αφενός στη συμβολή 
των ακαδημαϊκών κύκλων και αφετέρου στην ενεργή συμμετοχή των μελλοντικών χρηστών 
και τη συμπαράσταση των δημόσιων αρχών, τόσο σε εθνικό όσο και σε κοινοτικό επίπεδο. 
16. Τα εθνικά προγράμματα οπωσδήποτε συμβάλλουν ουσιαστικά στην επιστημονική και τεχνολο­
γική έρευνα στον τομέα της ΤΠ και συναφείς τεχνολογικούς τομείς, αλλά προκαλούν και ορι­
σμένες ανεπιθύμητες παρενέργειες, όπως κατακερματισμό της αγοράς και διασπορά των πόρων. 
17. Ο πρώτος πόλος δράσεως που προτείνει το Εδρπΐ είναι η ενίσχυση της αποτελεσματικότητας και 
ο περιορισμός των αρνητικών αυτών επιπτώσεων, μέσα από μια συστηματική διαδικασία δια­
βουλεύσεων με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη στη διάρκεια του σχεδιασμού και της εκτελέσεως 
των προγραμμάτων, με σκοπό την εφαρμογή εκλεκτικών επιθετικών μέτρων και την επίτευξη 
βελτιωμένης συνολικής αποτελεσματικότητας. 
18. Δεν μπορεί όμως να υπάρξει αποτελεσματικός συντονισμός χωρίς ένα συγκεκριμένο κοινό 
στόχο που συνενώνει όλους τους συμμετέχοντες και κινητοποιεί τις προσπάθειες τους. 
19. Ως εκ τούτου, ο δεύτερος πόλος δράσεως του ΕδρπΙ είναι η πραγματοποίηση, μέσα από παράλ­
ληλες και συνεταιριστικές προσπάθειες, ορισμένων πολύ φιλόδοξων τεχνολογικών στόχων που 
θα ωφελήσουν την Κοινότητα στο σύνολο της και που δεν είναι δυνατόν να επιτευχθούν με τα 
ίδια χρονικά πλαίσια και στην ίδια έκταση, χωρίς κοινή αντιμετώπιση σε κοινοτικό επίπεδο. 
20. Για να προσδιορίσουν και να επιλέξουν τους επί μέρους τομείς επιστημονικής και τεχνολογικής 
έρευνας που θα εξασφαλίσουν την πραγματοποίηση των παραπάνω στόχων, οι υπηρεσίες της 
Αριθ. 0 321/16 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11.83 
Επιτροπής ζήτησαν τη βοήθεια και τη γνώμη διακεκριμένων επιστημόνων και μηχανικών από τη 
βιομηχανία, τα πανεπιστήμια και ερευνητικά ιδρύματα από όλες τις χώρες της Κοινότητας. 
Περίπου 200 άτομα έλαβαν μέρος στην εργασία αυτή επί διάστημα ενός έτους περίπου. Τα απο­
τελέσματα της δραστηριότητας αυτής, που περιέχονται σε διάφορες εκθέσεις που καλύπτουν 
πάνω από 1 000 σελίδες, παρουσιάζονται συνοπτικά στις παραγράφους 26 έως 37 που ακολου­
θούν. Το μέρος Α του παραρτήματος του σχεδίου αποφάσεως παρουσιάζει τα βασικά όρια και 
τους στόχους της προτεινόμενης εργασίας. 
Κατά την ανάλυση και την επιλογή συντονισμένων και συνεταιριστικών προσπαθειών στον 
τομέα της επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας που θα αναλάβουν εταιρείες που συναγωνί­
ζονται μεταξύ τους στις αγορές, δόθηκε προσοχή ώστε αυτές να προηγούνται αρκετά του προϊό­
ντος (δηλαδή να είναι προανταγωνιστικού χαρακτήρα), χωρίς όμως να απέχουν υπερβολικά από 
τη δυνητική εφαρμογή, για να μη χάνουν την επαφή με τις προβαλλόμενες ανάγκες της βιομη­
χανίας και της κοινωνίας (δηλαδή «υποστηρικτικού» χαρακτήρα). 
22. Συζητήσεις για το περιεχόμενο της κοινής ερευνητικής εργασίας οδήγησαν επίσης και στην ανά­
λυση των προϋποθέσεων που θα επιτρέψουν μια τέτοια εργασία. Θεωρητικά θα ήταν ίσως 
δυνατό να συγκεντρωθούν οι ερευνητικές ομάδες σε λίγα δημόσια ή ιδιωτικά εργαστήρια που θα 
αναλάβουν τον όγκο της ερευνητικής προσπάθειας. Παρ' όλες τις αντικειμενικές δυσκολίες που 
συνεπάγεται η μεταφορά ατόμων από μια χώρα στην άλλη, κάτι τέτοιο προβλέπεται ότι θα συμ­
βεί αυθόρμητα για μικρότερα προγράμματα που απαιτούν περιορισμένη υποδομή. 
Οπωσδήποτε δεν θα ήταν εφικτό για προγράμματα στα οποία συμμετέχουν ένας ή περισσότεροι 
από τους μεγαλύτερους κοινοτικούς οργανισμούς και οι ερευνητικές υποδομές τους. 
23. Η τεχνολογία ωστόσο προσφέρει τη δυνατότητα παρακάμψεως των μειονεκτημάτων της γεω­
γραφικής αποστάσεως, επιτρέποντας σε ομάδες επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας και σε 
άτομα που συνεργάζονται μεταξύ τους στα ίδια ή σχετικά προγράμματα, σε εργαστήρια και 
εγκαταστάσεις που βρίσκονται όμως σε διαφορετικές χώρες, να δημιουργούν σύνδεσμο μεταξύ 
τους και με τους υπεύθυνους για το γενικό συντονισμό και τη διαχείριση του προγράμματος. 
24. Ανάμεσα στα προτεινόμενα μέτρα έχει λοιπόν περιληφθεί η δημιουργία της κατάλληλης υποδο­
μής που θα εξασφαλίσει την προοδευτική εγκατάσταση ενός τέτοιου συστήματος ανταλλαγής 
πληροφοριών για την εξυπηρέτηση όλων όσων συμμετέχουν στο Ε$ρπί. 
ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 
25. Η διαδικασία της επιλογής που παρουσιάστηκε στα προηγούμενα κεφάλαια, χρησιμοποιήθηκε 
σε διάφορα επίπεδα μέχρι του επιπέδου του καθορισμού των λεπτομερών στόχων της ερευνητι­
κής εργασίας στο πλαίσιο των βασικών στρατηγικών τομέων. 
26. Αξίζει ωστόσο να αναφερθεί εδώ, προτού δοθεί το περίγραμμα της προτεινόμενης ερευνητικής 
εργασίας, ότι όσο πιο κοντά πλησιάζουμε στις λεπτομέρειες της εργασίας, τόσο πιο περιορι­
σμένη είναι η ισχύς των προβλέψεων. Με άλλα λόγια, αν και δεν υπάρχουν αμφιβολίες ως προς 
τη στρατηγική σημασία των πέντε μεγάλων τομέων που έχουν επιλεγεί για τα επόμενα δέκα 
χρόνια, ή την έκταση της ολικής προσπάθειας που θα απαιτηθεί για να αντιμετωπιστεί ο αντα­
γωνισμός, οι λεπτομερείς στόχοι της επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας έχουν πολύ 
μικρότερη αναμενόμενη ισχύ και αξιοπιστία. 
Σε όλη τη διάρκεια της εκτελέσεως του ΕδρπΙ, απαιτείται συνεχής παρακολούθηση και ανά­
δραση των αποτελεσμάτων που επιτυγχάνονται τόσο στο εσωτερικό της Κοινότητας όσο και σε 
άλλα μέρη του κόσμου, και η διαδικασία αυτή μπορεί να επισημάνει την ανάγκη για ουσιαστι­
κές προσαρμογές από καιρού εις καιρόν. Αυτό προβλέπεται άλλωστε από τη διαχειριστική δομή 
του προγράμματος. 
27. Κάτω από το φως των παραπάνω παρατηρήσεων, μπορούν να προταθούν οι ακόλουθοι βασικοί 
τομείς ερευνητικής εργασίας: 
26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/17 
27.1. Μικροηλεκτρονική 
27.1.1. Για όλα τα μικροηλεκτρονικά συστήματα που θα χρησιμοποιηθούν στην ΤΠ, απαιτείται βελτί­
ωση της αποδόσεως, είτε από πλευράς ταχύτητας λειτουργίας, είτε από πλευράς χαμηλότερης 
καταναλώσεως ενέργειας ή μικρότερου κόστους. Ένας σημαντικός παράγοντας για την κάλυψη 
των απαιτήσεων αυτών είναι η αύξηση της λειτουργικής πυκνότητας των ολοκληρωμένων 
κυκλωμάτων από πυρίτιο, το υλικό που θα εξακολουθεί να χρησιμοποιείται, τουλάχιστον για το 
προβλέψιμο μέλλον, για την κατασκευή των περισσότερων ολοκληρωμένων κυκλωμάτων. 
Η μετάβαση από το σημερινό μέγεθος των 3 μιιφών στο μέγεθος του 1 μικρού, με αντίστοιχες 
βελτιώσεις στην τεχνολογία της διασυνδέσεως, θα εξασφαλίσει αύξηση της ταχύτητας κατά 10 
φορές, μείωση της καταναλώσεως ενέργειας κατά 10 φορές και βελτίωση της πυκνότητας 
συσκευασίας κατά 8 φορές. Η βελτίωση της πυκνότητας συσκευασίας θα οδηγήσει σε αντί­
στοιχη μείωση του κόστους παραγωγής, ενώ η ταχύτητα και η κατανάλωση ενέργειας θα προ­
σφέρουν ταχύτερη και πιο φθηνή λειτουργία των συστημάτων. 
27.1.2. Για να επιτευχθούν οι στόχοι, τα προγράμματα επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας πρέπει 
να ικανοποιήσουν τις παρακάτω απαιτήσεις: 
— διπολική τεχνολογία 1 έως 0,5 μικρό, τεχνολογία ΜΟδ και μικτή τεχνολογία ΜΟδ/διπο-
λική, 
— τεχνικές συσκευασίες και διασυνδέσεις για κυκλώματα νίδΙΟ, ικανά να δεχθούν ισχύ 
μέχρι 5 βαττ, με πύλες μέχρι 250 Κ και 400 ακροδέκτες συνδέσεως ανά μονάδα πλακιδίου, 
και να μεταφέρουν σήματα με καθυστέρηση που δεν θα υπερβαίνει τα 0,1 η.δβο/πύλη, 
— βελτιωμένη ποιότητα υλικού, 
— κατάλληλη τεχνολογία διασυνδέσεως για το συνδυασμό υψηλής τάσεως ή και υψηλής 
ισχύος με πολύ υψηλή ταχύτητα επεξεργασίας στοιχείων στο ίδιο υλικό υπόστρωμα. 
27.1.3. Η πρόοδος προς την επίτευξη του στόχου της νίδΙΟ εξαρτάται τόσο από τη διαχείριση της 
πολυπλοκότητας σχεδιασμού, όσο και από την ανάπτυξη της τεχνολογίας του πυριτίου. Τα 
υπάρχοντα μέσα σχεδιασμού ούτε κατά διάνοια επαρκούν για να αξιοποιήσουν όλες τις δυνατό­
τητες που προσφέρει η νΐδΙΟ. Το πρόγραμμα που ξεκίνησε η Επιτροπή με τον κανονισμό (ΕΟΚ.) 
αριθ. 3744/81 του Συμβουλίου ('), είναι ένα πρώτο βήμα που πρέπει να διευρυνθεί σε ένα ολο­
κληρωμένο σύστημα σχεδιομελέτης μέσω υπολογιστή στο πλαίσιο του Εδρπί. 
27.1.4. Έτσι λοιπόν, η τεχνολογική αυτή προσπάθεια περιλαμβάνει ορισμένες πρωτοβουλίες που στηρί­
ζονται στον κανονισμό (ΕΟΚ) αριθ. 3744/81 για τους παρακάτω τομείς: 
— αρχιτεκτονική: δομή στοιχείων, διασυνδέσεις, νέες μέθοδοι επαληθεύσεως, 
— δοκιμή: παραγωγή στοιχείων δοκιμής, παράγοντες σχεδιάσεως για ευκολία δοκιμής, επα­
λήθευση στοιχείων, 
— μαθηματικά υποδείγματα: αριθμητικά, φυσικά, αναλυτικά, πίνακες, 
— προσομοίωση: προσομοίωση σε επίπεδο συσκευής (προς τα μπρος/προς τα πίσω), χρονική 
λειτουργία, προσομοίωση λειτουργιών, 
— γλώσσες: ανάπτυξη γλώσσας υψηλού επιπέδου, διασύνδεση από το υψηλό στο χαμηλό επί­
πεδο, επικοινωνία με τη βάση δεδομένων προς τα πάνω και προς τα κάτω, 
— διαμόρφωση: περιλαμβάνει πρότυπα βάσεως δεδομένων, συσκευασία με αρθρωτή μορφή, 
βιβλιοθήκες, διευκόλυνση χρηστών, τοποθέτηση, δρομολόγηση, ανίχνευση. 
Η σχεδιομελέτη μέσω υπολογιστή για πολυσύνθετη νΐδΙΟ θα απαιτήσει την υποστήριξη πολύ 
ισχυρών ηλεκτρονικών μέσων. Η παραγωγή των μέσων αυτών θα εξαρτηθεί από την ανάπτυξη 
έντονα πειθαρχημένης τεχνολογίας δοίΐ\ν&Γΰ (πρβλ. 3.2). 
27.1.5. Ο ευρύς τομέας της μικροηλεκτρονικής περιλαμβάνει τις τεχνολογίες που δεν σχετίζονται άμεσα 
με την νίδΙ€ του πυριτίου, όπως είναι οι τεχνολογίες επεξεργασίας οπτικών σημάτων, καθώς 
και έρευνα για νέα οργανικά και ανόργανα υλικά. 
(') ΕΕ αριθ. 1376 της30.12.1981, σ. 38. 
Αριθ. 0 321/18 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11.83 
27.1.6. Μια βασική απαίτηση για την εφαρμογή της ΤΠ είναι η ύπαρξη κατάλληλης τηλεπικοινωνιακής 
υποδομής με ζεύξεις ευρείας ζώνης που να μπορούν να μεταφέρουν στοιχεία, κείμενα, γραφικές 
παραστάσεις και εικόνες. Τα δημόσια δίκτυα ήδη προσαρμόζονται για να προσφέρουν την εξυ­
πηρέτηση αυτή, χρησιμοποιώντας οπτικές ίνες ως μέσο μεταδόσεως. Άλλοι τομείς, όπως τα 
τοπικά δίκτυα, τα γραφεία και ο έλεγχος των διαδικασιών, πρόκειται να υιοθετήσουν αυτήν την 
τεχνολογία. Θα χρειαστεί έρευνα για την ανάπτυξη οπτοηλεκτρονικών κυκλωμάτων διαμορφώ-
σεως/αποδιαμορφώσεως και μεταδόσεως/λήψεως, μαζί με οπτικούς συνδέσμους και μεταγωγείς 
και επίσης μέσα μεταδόσεως που χρησιμοποιούν ίνες μικρής απώλειας. 
27.1.7. Η ολοκληρωμένη οπτοηλεκτρονική θα απαιτήσει γεωμετρική δομή κάτω του μικρού για νέα 
υλικά όπως το αρσενιούχο γάλλιο και το φωσφορούχο ίνδιο και τα τριτογενή και τεταρτογενή 
κράματα τους. Αυτά παρουσιάζουν ενδιαφέρον και για λογικά κυκλώματα υψηλής ταχύτητας 
λόγω της μεγαλύτερης κινητικότητας των ηλεκτρονίων στο υλικό. Για το λόγο αυτό θα προωθη­
θεί η έρευνα για τα νέα αυτά υλικά. 
27.1.8. Τέλος, η προσπάθεια για την ανάπτυξη της υλικής αυτής τεχνολογίας θα περιλάβει έρευνα για 
ολοκληρωμένα δεηβΟΓχ με νοημοσύνη για καλύτερο αυτοματισμό και καλύτερη παρουσίαση 
εικόνας, για τις οποίες προβλέπεται στενή διασύνδεση με τις δραστηριότητες που θα διεξάγονται 
στον τομέα της καθετοποιημένης παραγωγής μέσω υπολογιστή και τις αυτόματες εργασίες γρα­
φείου. 
27.2. Τεχνολογία του εοΓϋν&κ 
27.2.1. Στον τομέα των συστημάτων πληροφορήσεως, η σημασία του δοΓίνν&Γε αυξάνεται σταθερά και η 
συμμετοχή του στην ολική άνοδο του κόστους διευρύνεται διαρκώς. Οι προβολές δείχνουν ότι 
την ερχόμενη δεκαετία το κόστος του 5θΓΐ\ν3Γ6 μπορεί να αυξηθεί στο 90 °/ο του ολικού κόστους 
αναπτύξεως του συστήματος. 
Η δημιουργία ανταγωνιστικής βιομηχανικής δυναμικότητας για παραγωγή $οίΐ\ν&Γ6 θα επηρεά­
σει και άλλους τομείς πέρα από τη βιομηχανία της τεχνολογίας της πληροφορήσεως: για να δια­
τηρήσουν την ανταγωνιστικότητα τους στη διεθνή αγορά, πολλά βιομηχανικά προϊόντα θα 
εξαρτηθούν σε κρίσιμο βαθμό από την τεχνολογία της πληροφορήσεως, είτε για την ανάπτυξη 
και την παραγωγή τους, είτε επειδή τα πληροφοριακά στοιχεία που περιέχουν παρέχουν αυξη­
μένη λειτουργικότητα. 
27.2.2. Για την ανάπτυξη του δοΓίν^τε, όπως και για την ανάπτυξη του 1ΐ2Γάνν£ΐΓε άλλωστε, απαιτούνται 
αξιόπιστες μηχανολογικές διαδικασίες που να στηρίζονται σε επιστημονικές γνώσεις. 
Η τεχνολογία του δοίΐ\ν3ΐ? έχει σκοπό να προσφέρει τις γνώσεις αυτές καθώς και τις μεθόδους 
και τα μέσα που χρειάζονται για την ανάπτυξη του δοΓίνναΐΈ και τις αρχές διαχειρίσεως για την 
τεχνολογία πληροφορήσεως, και αποβλέπει στην ένταξη τους σ' ένα συνεπές τεχνολογικό πλαί­
σιο. Στηρίζεται στα μαθηματικά, την επιστήμη του μάνατζμεντ, τα οικονομικά και τις παραδο­
σιακές μηχανολογικές πρακτικές. 
27.2.3. Η έρευνα για την τεχνολογία του δοΓίνναι-ε στην Ευρώπη στερείται κοινοτικής σκέψεως και ενό­
τητας. Οι ομάδες ερευνητών στη βιομηχανία, τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά ιδρύματα επι­
κοινωνούν μεταξύ τους σε περιορισμένη κλίμακα, μέσω διασκέψεως και τεχνικών δημοσιεύ­
σεων, αλλά τα προγράμματα τους δεν είναι συντονισμένα ή διαρθρωμένα με βάση μια κοινή 
αντιμετώπιση. Η μεταφορά τεχνολογίας από την έρευνα στις πρακτικές εφαρμογές είναι πολύ 
πιο αργή στην Ευρώπη σε σχέση με την Ιαπωνία και τις Η ΠΑ. 
Μια συνεχιζόμενη αντίδραση για έγκαιρη τυποποίηση εμποδίζει το συνδυασμό των προϊόντων. 
Η μελλοντική ζήτηση για προϊόντα δθίΐ\ν3Γ6 δεν θα καλυφθεί από πλευράς ποσότητας και ποιό­
τητας, εκτός αν υπάρξει συντονισμένη κοινοτική προσέγγιση. 
27.2.4. Παραδοσιακά, οι απόψεις διαφέρουν ως προς τους τομείς τους οποίους πρέπει να συγκεντρωθεί 
η έρευνα για την τεχνολογία του $οίΐ\ναΓε και έχουν οδηγήσει σε διαφορετική αντιμετώπιση από 
τις μεμονωμένες χώρες. 
27.2.5. Η μια αντιμετώπιση τονίζει τις επιστημονικές βάσεις και καλύπτει τομείς όπως τυπικές, μαθημα­
τικές τεχνικές, ταξινόμηση και μετρική, περιλαμβανομένων και εμπειρικών μεθόδων και του 
26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. 0 321/19 
τομέα της δημιουργίας μαθηματικών υποδειγμάτων. Σύμφωνα με την άποψη αυτή, η ανάπτυξη 
του δοίΙννΕΓβ είναι μια διανοητική δραστηριότητα που αποβλέπει σε καλύτερη κατανόηση των 
επιστημονικών δεδομένων. 
27.2.6. Μια δεύτερη αντιμετώπιση αφορά τη διαδικασία της τεχνικής παραγωγής και θεωρεί την ανά­
πτυξη του 8θίΙ\ναΓ€ σαν βιομηχανική δραστηριότητα όπου μεγάλες ομάδες (επαγγελματιών και 
ειδικευμένων) μηχανικών δοίι\ν&Γε δημιουργούν σύνθετα (από την άποψη της κατασκευής και 
όχι της χρήσεως τους) συστήματα δοίΊ\ν&Γε, σε διάφορες λειτουργικές εκδόσεις και παραλλαγές 
για μεγάλες αγορές και μακριά χρονική διάρκεια. Η εργασία στον τομέα αυτό περιστρέφεται 
γύρω από τη διάρκεια ζωής του δοίΊ\ν&Γε και περιλαμβάνει δραστηριότητες όπως ανάλυση απα­
ντήσεων, προδιαγραφή, σχεδιομελέτη, εφαρμογή. Σημαντικές πλευρές της εργασίας αυτής είναι 
η πλήρης ολοκλήρωση των μεθόδων και μέσων και η συνέχεια μεταξύ των διαφόρων φάσεων. 
Στον τομέα αυτό η έρευνα αποβλέπει στην παροχή μεθόδων και μέσων και την ένταξη τους σε 
ολοκληρωμένα συστήματα για παραγωγή δοΓίνναίε, με τελικό στόχο την κατάκτηση της τεχνικής 
διαδικασίας της παραγωγής. 
27.2.7. Μια τρίτη άποψη αφορά την ολική οργάνωση της διαδικασίας αναπτύξεως του δθΓί\ν3Γε σαν 
εμπορική και επιχειρηματική δραστηριότητα και αντιμετωπίζει το $οίχ\ν&Γ6 σαν προϊόν, ερευνώ­
ντας τις αμοιβαίες εξαρτήσεις ανάμεσα στους εμπορικούς στόχους μιας επιχειρήσεως και τα 
τεχνικά χαρακτηριστικά του παραγόμενου 8θΓί\ν3Γβ. 
Η άποψη αυτή καλύπτει και το πρόβλημα της παραγωγής δοίΐνναΓε ειδικά προσαρμοσμένου στις 
εφαρμογές και τον τρόπο με τον οποίο οι γνώσεις σχετικά με την εφαρμογή επηρεάζουν τα μέσα 
και τις μεθόδους αναπτύξεως του δοΓΐ\ν&Γε. Οι στόχοι περιλαμβάνουν κριτήρια ποσοτικά για την 
επιλογή της κατάλληλης οργανώσεως και μεθόδου και των κατάλληλων μέσων για τεχνική ανά­
πτυξη, καθώς και μεθόδων και μέσων που στηρίζονται σε υπολογιστή για τη διαχείριση της δια­
δικασίας αναπτύξεως του δοίΊνναΓε. 
27.2.8. Όλες οι απόψεις αυτές είναι νόμιμες και σημαντικές από μόνες τους, αλλά ουσιαστική πρόοδος 
προς μια ώριμη βιομηχανία του δοίΐ\ν&Γε θα υπάρξει μόνο αν εφαρμοσθούν σε συνδυασμό. Για 
το λόγο αυτό περιλήφθηκαν όλες στον καθορισμό των τριών κυρίων ερευνητικών τομέων που 
έχουν επιλεγεί. Αυτοί είναι: 
1) Θεωρίες και μέθοδοι για ανάπτυξη προγραμμάτων 
Τα προγράμματα που σχετίζονται με τον τομέα αυτόν καλύπτουν τις βασικές λεπτομέρειες 
της αναπτύξεως του δοΓίναΓε και των συστημάτων που περιέχουν δοίΊ\ναΓε. Σκοπός τους 
είναι η παροχή θεωριών και μεθόδων πάνω στις οποίες θα μπορέσει να στηριχτεί η διαδικα­
σία της βιομηχανικής αναπτύξεως. 
2) Μέθοδοι και μέσα για τη μηχανολογία του δθΓΐ\ναΓε 
Ο τομέας αυτός καλύπτει τις βιομηχανικές εφαρμογές των παραπάνω θεωριών και μεθό­
δων. Τα προγράμματα του αποσκοπούν στην παραγωγή μέσων και μεθόδων και τη χρησι­
μοποίηση των μέσων αυτών στο χώρο της βιομηχανίας. 
3) Οικονομικές πλευρές της βιομηχανικής παραγωγής δοΓΐ\ναίε 
Προγράμματα που σχετίζονται με το θέμα αυτό τονίζουν την οικονομική πλευρά της παρα­
γωγής συστημάτων δοΓίνναίε από τη βιομηχανία. Το δοΓίνν^Γε και τα συστήματα αντιμετω­
πίζονται σαν προϊόντα που προκύπτουν από διαδικασίες σχεδιασμού και παραγωγής και 
διατίθενται στην αγορά, πλαισιώνονται κλπ., όλες δηλαδή τις δραστηριότητες που εκτελού­
νται σύμφωνα με τους κανόνες που διέπουν τις βιομηχανικές διαδικασίες. 
27.3. Επεξεργασία πληροφοριών προηγμένης μορφής 
27.3.1. Οι σημερινοί υπολογιστές μπορούν να λύσουν διάφορα προβλήματα, εφόσον τους δοθεί η λύση 
υπό μορφή προγράμματος. Τα παραδοσιακά αυτά συστήματα που έχουν μελετηθεί για να βοη­
θούν τον άνθρωπο κατά τη συγκέντρωση και την επεξεργασία στοιχείων, έχουν περίπου καλύ­
ψει τις δυνατότητες τους σαν χρήσιμα μέσα και πρόκειται τώρα να ζήσουμε τη σημαντική 
εξέλιξη από την επεξεργασία στοιχείων στην επεξεργασία γνώσεων, που αποτελεί το κλειδί για 
την επόμενη γενεά υπολογιστών. 
27.3.2. Το επίπεδο ειδικεύσεως που απαιτείται για τη χρησιμοποίηση της σημερινής γενεάς μηχανών 
και της σχετικά απλοϊκής διασυνδέσεώς τους με τον έξω κόσμο, θα καταστεί πολύ γρήγορα 
αφόρητο εμπόδιο στην ανάπτυξη και τη διάδοση της τεχνολογίας της πληροφορήσεως. 
Αριθ. € 321 /20 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
27.3.3. Για να μπορέσει ο άνθρωπος να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της διαχειρίσεως ενός αυξανόμενου 
όγκου όλο και πιο αλληλένδετων πληροφοριών, θα χρειαστούν προηγμένα συστήματα που θα 
αντιλαμβάνονται τις πληροφορίες άμεσα (με τη μορφή που παρέχονται), θα τις συσχετίζουν με 
γνώσεις που θα έχουν αποκτηθεί προηγουμένως (αποθηκευτεί) και θα δημιουργούν νέες γνώσεις 
χρησιμοποιώντας κανόνες και επαγωγικούς συλλογισμούς. 
Η επεξεργασία πληροφοριών προηγμένης μορφής αφορά τον αυτοματισμό των εργασιών 
λήψεως και επεξεργασίας σημάτων, καθώς και τον αυτοματισμό διαδικασιών συλλογισμού, με 
σκοπό το συνδυασμό των δύο αυτών λειτουργιών σε ένα ενιαίο σύστημα που θα χαρακτηρίζεται 
από κάποιο επίπεδο «νοημοσύνης». 
27.3.4. Μέχρι τώρα έχουν γίνει μόνο μερικές και όχι τελείως επιτυχείς προσπάθειες αξιοποιήσεως των 
ερευνητικών αποτελεσμάτων στον τομέα της «τεχνητής νοημοσύνης» (ΤΝ) για πρακτικές εφαρ­
μογές. 
Ωστόσο σήμερα παρατηρείται μια μεταβολή σε μερικές από τις συνθήκες βιομηχανικής εκμεταλ­
λεύσεως της ΤΝ. Η πρόοδος στον τομέα της μικροηλεκτρονικής και της αρχιτεκτονικής των υπο­
λογιστών και των συστημάτων επιτρέπει τη χρήση και περαιτέρω βελτίωση των υπολογιστικών 
τεχνικών στην τεχνητή νοημοσύνη. Έχουμε φτάσει σε ένα σημείο όπου η επιστημονική και 
τεχνολογική έρευνα για πρακτικές εφαρμογές μπορεί να γίνει στους δύο βασικούς τομείς: την 
αντίληψη και επεξεργασία των σημάτων και την αναπαράσταση των γνώσεων και τον επαγω­
γικό συλλογισμό. 
Επιπροσθέτως, η εργασία στον τομέα της γνωστικής εργονομίας πρέπει να οδηγήσει στη διατύ­
πωση αρχών σχεδιασμού για συστήματα ανθρώπου/υπολογιστή, που θα είναι κατασκευασμένα 
ώστε να υποστηρίζουν πλήρως το χρήστη στην όλη διαδικασία της επικοινωνίας και δεν θα επη­
ρεάζονται από τους τεχνητούς περιορισμούς που επιβάλλουν οι σημερινές ατέλειες του ηλεκτρο­
νικού εξοπλισμού, της αρχιτεκτονικής και του δο(ΐ\ναΐΐ του. 
27.3.5. Τα τελευταία χρόνια, έχουν αναπτυχθεί πειραματικά συστήματα και πρότυπα, π.χ. για τη μαθη­
ματική επίλυση προβλημάτων και γεωμετρικό συλλογισμό, για μάθηση και απλό διάλογο, τα 
οποία παρουσιάζουν σημαντικές δυνατότητες για περαιτέρω εξέλιξη. Στον τομέα αυτόν η 
Ευρώπη είναι πίσω. 
27.3.6. Στόχος του παρόντος προγράμματος είναι να φθάσει σ' ένα στάδιο στο οποίο η βιομηχανική 
εκμετάλλευση της τεχνολογίας της επεξεργασίας πληροφοριών προηγμένης μορφής θα είναι 
δυνατή στην Κοινότητα. Για το σκοπό αυτό θα χρειαστεί επιστημονική και τεχνολογική έρευνα 
στους ακόλουθους βασικούς τομείς. 
27.3.7. Μηχανολογία πληροφοριών και γνώσεων 
Η επιστημονική και τεχνολογική έρευνα που απαιτείται για να φθάσουμε σε ένα στάδιο όπου τα 
βιομηχανικά προϊόντα θα μπορούν να βασίζονται σε ειδικευμένη τεχνολογία συστημάτων, περι­
λαμβάνει: 
— επιλογή μορφών αναπαραστάσεως για συστήματα που στηρίζονται σε γνώσεις (κηοννίοά^ε 
0386(1 δνδΙΰΠΙδ (ΚΒδ)), 
— μεθόδους συλλογής στοιχείων και εξαγωγής γεγονότων από στοιχεία. Θα χρειαστεί να 
αναπτυχθούν ειδικές δομές \ιζιάν/ΆΚ και αλγορίθμων, 
— σύνθεση νέων και αποτελεσματικών αρχιτεκτονικών \ι&τάν/ΆΤ<ί/$ο{Ινί&τε για την υποστή­
ριξη των συστημάτων ΚΒδ, 
— σχεδιασμό συστημάτων ΚΒδ σε επί μέρους τομείς και έλεγχο της συμπεριφοράς και χρησι­
μότητας τους στην πράξη, 
— σχεδιασμό και αξιολόγηση των μέσων σχεδιασμού και εφαρμογής, των μεθόδων σχεδια­
σμού, εκμεταλλεύσεως και αξιολογήσεως των ειδικευμένων συστημάτων. 
27.3.8. Επεξεργασία σημάτων και εξωτερικές διασυνδέσεις 
Η διασύνδεση ενός συστήματος επεξεργασίας πληροφοριών προηγμένης μορφής πρέπει να εκτε­
λεί ορισμένες λειτουργίες στον τομέα της επεξεργασίας και της αναγνωρίσεως σημάτων, προκει­
μένου να συλλέγει άμεσες πληροφορίες. Ένας άλλος στόχος του προγράμματος έρευνας είναι 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/21 
λοιπόν η εξασφάλιση κατανοήσεως των σημάτων για να μπορούν οι υπολογιστές να μετατρέ­
πουν σύνολα παρατηρούμενων στοιχείων σε γνώσεις, που θα επεκταθεί ώστε να περιλάβει τη 
διατύπωση κανόνων για την αναγνώριση γενικά του περιβάλλοντος κόσμου. 
Η έρευνα των αρχιτεκτονικών και των διασυνδέσεων με επιθυμητά χαρακτηριστικά θα χρεια­
στεί εξάλλου να στηριχτεί στα αποτελέσματα μελετών φυσικών συστημάτων και εφαρμοσμένης 
ψυχολογίας. Μοντέλα γνωστικής συμπεριφοράς ατόμων και κοινωνικής συμπεριφοράς ομάδων 
πρέπει να καταλήξουν σε κατευθυντήριες γραμμές για το σχεδιασμό, με δυνατότητα πρακτικής 
εφαρμογής. 
Οι ερευνητικοί τομείς περιλαμβάνουν: 
— μελέτες της ανθρώπινης συμπεριφοράς για τον προσδιορισμό των απαιτουμένων χαρακτη­
ριστικών σχεδιασμού και των ανεπιθύμητων αδυναμιών στα προϊόντα διασυνδέσεως, 
— μελέτες εναλλακτικών τυπικών αναπαραστάσεων των γνώσεων που αφορούν τον έξω 
κόσμο, 
— αλγορίθμους και αρχιτεκτονικές δομές για ανάλυση σημάτων, 
— επιλογή «υποψήφιων» για αναγνώριση, με τις συναφείς πιθανότητες, 
— το ρόλο του επαγωγικού συλλογισμού στην ανθρώπινη διαδικασία αναγνωρίσεως, 
— εξαγωγή των σημειολογικών χαρακτηριστικών για τις αποχρώσεις, τον τονισμό, κλπ., στην 
ανθρώπινη ομιλία. 
27.3.9. Αποθήκευση και χρήση πληροφοριών/γνώσεων 
Οι βάσεις γνώσεων περιέχουν πληροφορίες που καλύπτουν την εκτίμηση της σημασίας και της 
αξίας, μαζί με κανόνες για την ερμηνεία. Μετακανόνες μπορούν να ελέγχουν την εφαρμογή των 
κανόνων. Σε βάσεις στοιχείων που έχουν διάρθρωση με δείκτες, ή βάσεις στοιχείων που στηρίζο­
νται σε σχέσεις, οι μέθοδοι προσβάσεως εκτελούν μια αποκαταχώρηση ((ΙεΓβΓεΓοηοϊη^) των κρι­
τηρίων προσβάσεως. Οι μέθοδοι για την αυτόματη αποκαταχώρηση σε βάσεις γνώσεων δεν είναι 
ακόμη ξεκάθαρες. 
Η βασική εργασία θα είναι ο προσδιορισμός των διασυνδέσεων, των γλωσσών, της τεχνολογίας 
Ιηατάν/ακ και $οΓΐ\ν3Γΰ που απαιτούνται για την κατασκευή, κατανομή, το λειτουργικό διαχωρι­
σμό και την ιεραρχική ή άλλη διάρθρωση των βάσεων στοιχείων και γνώσεων, περιλαμβανομέ­
νης της διαμορφώσεως των προσβάσεων για εξαγωγή συμπερασμάτων και αναζήτηση στοι­
χείων, σε διάφορα επίπεδα που κυμαίνονται από επίπεδα ορατά για τον άνθρωπο στα εσωτερικά 
επίπεδα της νέας γενεάς συστημάτων. 
27.3.10. Αρχιτεκτονική υπολογιστών 
Τα τελείως νέα οικονομικά δεδομένα της λογικής, των κυττάρων αποθηκεύσεως και της διασυν-
δέσεώς τους που έχουν προκύψει από τη νίδΙΟ, αυξάνουν το ενδιαφέρον για νέα μοντέλα επε­
ξεργασίας και διακινήσεως στοιχείων, με τα ακόλουθα χαρακτηριστικά: 
— λίγοι τύποι κυττάρων με ψηλό βαθμό αναπαραγωγής, 
— εντοπισμός από άποψη υπολογισμών σε (ομάδες) κυττάρων, 
— σύντομος και κανονικός έλεγχος και ροή δεδομένων, 
— ελάχιστη χρήση πολλών εξόδων (Ηί§Η (3ηοιιΙ/\νϊΐΐ) ή διαδρόμων, 
— εξαιρετικά σχετική επικοινωνία μεταξύ κυττάρων/ομάδων/κόμβων, (Ηϊ^ΗΙν οοηίεχίιιβΐ 
ϊηΐ€Γ-0ΰ11/§τοιιρ/ηο(ΐ6 0θΐηπιαηϊθ3ΐίοη), 
— υψηλός ασύγχρονος χρονισμός (&5γηοΗΐΌηοιΐδ οοηουπ·ΰηογ) μεταξύ κυττάρων/ομάδων/ 
κόμβων. 
Εξάλλου, για την αξιοποίηση άκρως παράλληλων αρχιτεκτονικών δομών που η νΐδΙΟ καθιστά 
οικονομικά συμφέρουσες, θα απαιτηθεί έρευνα για την ανάπτυξη αλγορίθμων που να επιτρέπουν 
παράλληλη αξιολόγηση και γλώσσες και περιβάλλον που θα υποστηρίξουν τη νΐδΙΟ. 
27.3.11. Στόχοι και μέθοδοι σχεδιασμού 
Η αυστηρή προσεκτική αντιμετώπιση της προδιαγραφής και του σχεδιασμού που μπορούν 
συστηματικά να μεταφερθούν σε αποδεδειγμένα σωστές εφαρμογές, ο έλεγχος πραγματικών 
συστημάτων κατά τη χρήση και έλεγχος συνέπειας σε υψηλό επίπεδο, είναι τομείς που απαιτούν 
εργασία. Η τεχνολογική αξιολόγηση των κανόνων κινδύνου, οι μηχανισμοί επαληθεύσεως των 
Αριθ. Ο 321/22 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
ειδικευμένων συστημάτων και οι μέθοδοι τυπικής αποδείξεως πρέπει επίσης να μελετηθούν. 
Επειδή πρέπει να εξασφαλιστεί η συνεχής λειτουργία των συστημάτων, απαιτούνται ανοχή για 
τα σφάλματα και τεχνικές παρακολουθήσεως και επισκευής των συστημάτων κατά τη λειτουρ­
γία, σε όλα τα επίπεδα ασφάλειας. Η ασφάλεια των συστημάτων ασφάλειας πρέπει να βελτιω­
θεί, ώστε να αντιμετωπίζονται προσπάθειες διεισδύσεως. 
Στον τομέα του σχεδιασμού της νΐδΙΟ, η πολυπλοκότητα των συστημάτων έχει φθάσει σε επί­
πεδο που δύσκολα ελέγχεται. Πρέπει να αναπτυχθούν τυπικές μέθοδοι συνδυασμού και μέσα 
που θα εξασφαλίζουν το γρήγορο σχεδιασμό πολυσύνθετων πλακιδίων. Η ανάπτυξη όλο και πιο 
σύνθετων πλακιδίων για την τεχνολογία της πληροφορήσεως θα είναι δυνατή μόνο με τη βοή­
θεια των «δΐΐϊοοη οοπιρΠοΓδ» που ενσωματώνουν πολλές μηχανικές γνώσεις και επιτρέπουν 
στους σχεδιαστές να προδιαγράφουν τα κυκλώματα τους σε υψηλό επίπεδο αφαιρέσεως σε 
σχέση με την υλική εφαρμογή τους. 
27.4. Αυτόματες εργασίες γραφείου 
27.4.1. Η πραγματική πρόκληση που θα αντιμετωπίσει μακροπρόθεσμα η τεχνολογία γραφείου είναι 
πώς θα υποστηρίξει την ευρεία σειρά των μη μηχανιστικών εργασιών που εκτελούν οι «εργάτες 
γνώσεων» (η πλειοψηφία των υπαλλήλων γραφείου) και όχι πώς θα εξασφαλίσει τη μηχανοποί­
ηση ενός περιορισμένου φάσματος επαναληπτικών εργασιών, όπως η δακτυλογράφηση. 
Για τα επόμενα 20 χρόνια προβλέπεται ότι οι Αυτόματες Εργασίες Γραφείου: 
— θα αποτελέσουν τη μεγαλύτερη μεμονωμένη δυνητική αγορά για την Τεχνολογία της Πλη­
ροφορήσεως, που εκτιμάται σε 100 δισεκατομμύρια ΕΟϋ το χρόνο σε ολόκληρο τον 
κόσμο, μέχρι το 1990, σε σχέση με την πρόβλεψη των 29 δισεκατομμυρίων ΕΟΙΙ για τους 
τομείς παραγωγής και επεξεργασίας σε συνδυασμό, 
— θα επιφέρουν τις περισσότερες βελτιώσεις στη συνολική αποτελεσματικότητα των επιχει­
ρήσεων, ενώ η παραγωγικότητα των τομέων παραγωγής θα εμφανίσει πιθανότατα χαμηλό­
τερο ποσοστό αυξήσεως σε σχέση με το παρελθόν, 
— θα εισαγάγουν τελείως καινούργιες λύσεις στην κατανομή της εργασίας μεταξύ ανθρώ­
που/μηχανής και ανθρώπου/ανθρώπου. 
27.4.2. Οι ενδείξεις είναι ότι οι ΗΠΑ και η Ιαπωνία μπορούν να επικρατήσουν σ' αυτήν την αγορά και 
να αυξήσουν επιτυχώς τις εξαγωγές τους από μια ομοιογενή εγχώρια αγορά στην ευρωπαϊκή 
αγορά που κάθε άλλο παρά ενοποιημένη είναι. 
Η επίθεση αυτή πλαισιώνεται από αποδοτική έρευνα στις προηγμένες έννοιες πάνω στις οποίες 
θα στηριχτεί η μελλοντική ανάπτυξη των συστημάτων (φυσικές γλώσσες, υποστήριξη της 
λήψεως αποφάσεων κλπ.). Στις ΗΠΑ, οι μεγάλες εταιρείες επενδύουν μεμονωμένα περισσότερα 
χρήματα στον τομέα αυτόν, σε σχέση με την ευρωπαϊκή βιομηχανία και τα πανεπιστήμια μαζί, 
ενώ το ιαπωνικό πρόγραμμα για τα συστήματα υπολογιστών πέμπτης γενεάς, αφορά ακριβώς 
τέτοιες εφαρμογές. 
27.4.3. Η παραχώρηση της δυνητικής αυτής αγοράς σε μη ευρωπαίους ανταγωνιστές, εκτός από την 
απώλεια που συνεπάγεται για τους ευρωπαίους προμηθευτές αυτομάτων γραφειακών συστημά­
των, σημαίνει ότι ο ευρωπαϊκός εμπορικός και βιομηχανικός τομέας στο σύνολο του θα εξαρτά­
ται από μη ευρωπαϊκές πηγές σ' έναν τομέα όπου οι κοινωνικοπολιτιστικοί παράγοντες παίζουν 
σημαντικό ρόλο και είναι καλύτερα να αντιμετωπίζονται σε εθνικό επίπεδο. Σημαίνει την εφαρ­
μογή επιχειρηματικών πρακτικών και λειτουργικών προτύπων που θα είναι προσαρμοσμένα σε 
ξένες στρατηγικές και την απώλεια μιας μεγάλης ευκαιρίας για την αξιοποίηση των ειδικών και 
ποικίλων χαρακτηριστικών της ευρωπαϊκής κουλτούρας, προκειμένου να εξασφαλιστεί ένα πιο 
αποτελεσματικό και πιο ευχάριστο περιβάλλον εργασίας. 
Ο καθορισμός των στόχων για τις αυτόματες εργασίες γραφείου και η μετατροπή τους σε ευκαι­
ρίες, εξαρτάται σημαντικά από τοπικούς πολιτιστικούς παράγοντες και δυσκολεύεται επειδή δεν 
έχουμε την απαιτούμενη επιστημονική ειδίκευση. Για την κατανόηση της αλληλεπιδράσεως των 
ανθρώπινων παραγόντων, των τεχνικών δυνατοτήτων και των εκπαιδευτικών, κοινωνιολογικών 
και βιομηχανικών συνεπειών απαιτούνται δεξιότητες που σπάνια απαντώνται σε βιομηχανικές 
επιχειρήσεις. Η τεχνολογία από μόνη της δεν αρκεί. Οι άνθρωποι θα επηρεάζονται άμεσα από τα 
νέα συστήματα και οποιαδήποτε προσπάθεια καθιερώσεως τους χωρίς να ληφθούν υπόψη το 
πολιτιστικό περιβάλλον και οι προσδοκίες των χρηστών είναι καταδικασμένη σε αποτυχία. 26. 11.83 
26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/23 
27.4.4. Αν και θα απαιτηθεί έρευνα στον τομέα της τεχνολογίας του ΗΕίάνατε για την κατάλληλη υπο­
στήριξη των γραφειακών συστημάτων, είναι πια φανερό ότι στοιχεία που αφορούν την αρχιτε­
κτονική των συστημάτων και το 8θίΊ\ναΓ€ θα χρειαστεί να μελετηθούν με ιδιαίτερη προσοχή από 
τους ερευνητές προτού γίνει ευρέως αποδεκτή στο χώρο του γραφείου η ΤΠ. 
Πέρα από αυτό, ο πιο ουσιαστικός άγνωστος παράγοντας για τον καθορισμό της ταχύτητας 
εισαγωγής του νέου γραφειακού υλικού είναι η αφομοίωση της τεχνολογίας της πληροφορήσεως 
από τον άνθρωπο. 
Τα δίκτυα διασυνδέσεως μεταξύ ανθρώπου και υπολογιστή θα αλλάξουν ριζικά τον κόσμο. Για 
το λόγο αυτό, δεν θα ήταν λογικό να ξεκινήσει εντατική επιστημονική και τεχνολογική έρευνα 
για τη διασύνδεση ανθρώπου/μηχανής, χωρίς να μελετηθούν οι επιπτώσεις της πάνω στα άτομα 
(π.χ. εκπαίδευση, αυτοσεβασμός του ανθρώπου), πάνω στο επαγγελματικό περιβάλλον (π.χ. 
αριθμός θέσεων εργασίας, ποιότητα εργασίας) και πάνω στην κοινωνία (π.χ. αντίκτυπος πάνω 
στο εκπαιδευτικό σύστημα και τις δημοκρατικές διαδικασίες). 
27.4.5. Με την προοπτική αυτή, πρέπει να εξετασθούν πέντε κύριοι ερευνητικοί τομείς: 
— Η επιστήμη των γραφειακών συστημάτων σαν προϋπόθεση και υποστήριγμα για διαρθρω­
τική και λειτουργική ανάλυση και περιγραφή των γραφειακών διαδικασιών καθώς και για 
το σχεδιασμό προσαρμοσμένων προϊόντων και συστημάτων" καθορισμός πρωτοτύπων. 
Τρεις βασικοί τομείς έρευνας που καλύπτουν τις τρεις βασικές γραφειακές δραστηριότητες 
(παραγωγή/διανομή, διαβίβαση και αποθήκευση/ανάκτηση πληροφοριών): 
— Τερματικοί σταθμοί γραφείου. Γλώσσες περιγραφής εγγράφων, παραγωγή εγγράφων και 
διανομή/διασύνδεση ανθρώπου/μηχανής. 
— Συστήματα επικοινωνίας γραφείου, που περιλαμβάνουν τα τοπικά δίκτυα και τη διασύν­
δεση τους, ολοκληρωμένη επικοινωνία κειμένων-φωνής-εικόνας-βίντεο και λειτουργιών 
προστιθέμενης αξίας. 
— Συστήματα αρχειοθετήσεως και αναζητήσεως εγγράφων στα οποία δίνεται έμφαση στην 
ευκολία προσβάσεως και ανακτήσεως «γνώσεων», στις βάσεις στοιχείων με πρόσβαση στη 
διάρθρωση και το περιεχόμενο, στις γλώσσες των εγγράφων γραφείου. 
Και ένας πέμπτος τομέας: 
— Ανθρώπινοι παράγοντες που περιλαμβάνουν όλες τις πτυχές της αλληλεπιδράσεως μεταξύ 
ανθρώπου και συστημάτων πληροφοριών. 
27.5 Καθετοποιημένη παραγωγή μέσω υπολογιστή (ΚΠΥ) 
27.5.1. Ένας από τους βασικούς λόγους για τους οποίους επελέγη ο συγκεκριμένος αυτός τομέας είναι 
οι προβλεπόμενες ενδιαφέρουσες προοπτικές αγοράς που θα προσφέρει (') και η προβλεπόμενη 
θετική επίδραση του πάνω στη βιομηχανική παραγωγικότητα. 
27.5.2. Ο γενικός στόχος της καθετοποιημένης παραγωγής μέσω υπολογιστή (ΚΠΥ) είναι να δημιουρ­
γήσει την τεχνολογική βάση για την προοδευτική εφαρμογή ηλεκτρονικών συστημάτων σε όλες 
τις φάσεις της βιομηχανικής παραγωγής αγαθών. Η πλήρως.καθετοποιημένη παραγωγή είναι το 
τελικό αποτέλεσμα. Τα μελλοντικά συστήματα παραγωγής θα ενσωματώνουν λειτουργίες όπως 
σχεδιομελέτη, παραγωγή και δοκιμή μέσω υπολογιστή, μέσα από τη δημιουργία κοινής βάσεως 
στοιχείων που θα αποτελέσει τη ραχοκοκκαλιά του συστήματος καθετοποιημένης παραγωγής 
μέσω υπολογιστή. 
27.5.3. Ο γενικός όρος ΚΠΥ χρησιμοποιείται για την περιγραφή της γενικής αρχής της κατασκευής 
παραγωγικών και ευέλικτων διακριτικών στοιχείων, που ακολουθεί την πλήρη ολοκλήρωση των 
υπολογιστών ή/και των συστημάτων αυτομάτου ελέγχου σε όλα τα επίπεδα λειτουργίας του 
εργοστασίου. 
Οι κύριοι τομείς επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας που έχουν επιλεγεί είναι: 
(') Η ΟεηοΓϊΙ Εΐεοίηο 0οφθΓ3ΐϊοη (ΙΙ5Α) φαίνεται ότι έχει προβλέψει μια παγκόσμια αγορά 29 δισεκατομμυρίων ΕΟυ το 
χρόνο μέχρι το 1991 και μια πρόσφατη έκθεση της Οκ&Ιίνβ 8ϊταΐ€$Ϊ€δ προβλέπει μια αγορά 760 εκατομμυρίων ΕΟυ στην 
Δυτική Ευρώπη για τη ρομποτική μέχρι το 1986. 
Αριθ. 0 321/24 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
27.5.4. Ο τομέας της αρχιτεκτονικής των ολοκληρωμένων συστημάτων, που περιλαμβάνει: 
— τον προσδιορισμό και την ανάπτυξη των συνολικών δομών των ολοκληρωμένων συστημά­
των για βάσεις στοιχείων με μηχανολογικά στοιχεία για μοντέλα ολοκληρωμένων προϊό­
ντων και στοιχεία παραγωγής για μοντέλα εργοστασίων, μηχανών και εργαλείων, 
— συστήματα διαχειρίσεως βάσεων στοιχείων που έχουν σκοπό να εξασφαλίσουν την απαι­
τούμενη επικοινωνία ανάμεσα στα μέρη του συστήματος καθετοποιημένης παραγωγής και 
τις βάσεις στοιχείων. 
27.5.5. Ο τομέας του συστήματος και του γενικού 8θίΙ\ν3Γε, που περιλαμβάνει: 
— τα συστήματα σχεδιομελέτης και μηχανολογικής κατασκευής μέσω υπολογιστή, που απο­
βλέπουν στη βελτίωση των διαδικασιών σχεδιασμού, τόσο από πλευράς μειωμένου χρόνου 
και αυξημένης ακρίβειας, και στη δημιουργία μοντέλων για ολοκληρωμένα προϊόντα για 
μεταγενέστερη χρήση στα διάφορα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας, 
— τα συστήματα παραγωγής μέσω υπολογιστή για τη δημιουργία αρθρωτών δομών για 
συστήματα παραγωγής μέσω υπολογιστή που καλύπτουν όλες τις εφαρμογές σε όλους τους 
τομείς της βιομηχανίας, 
— τη δοκιμή και επισκευή μέσω υπολογιστή για βελτιωμένη ποιότητα προϊόντος από πλευράς 
κόστους, 
— γλώσσες ελέγχου για τη δημιουργία στοιχείων δθίΐ\ν&Γ6 ικανών να διατυπώνουν προγράμ­
ματα ελέγχου με στοιχεία προσομοιώσεως των φάσεων σχεδιασμού/παραγωγής/δοκιμής 
για ρομπότ χειρισμού, αριθμητικά ελεγχόμενες εργαλειομηχανές και ευέλικτα συστήματα 
παραγωγής. 
27.5.6. Ο τομέας μηχανικού ελέγχου, που περιλαμβάνει: 
— τα αυτόματα συστήματα συναρμολογήσεως και λειτουργίας με σκοπό τη δημιουργία 
τελείως αυτόματων συστημάτων συναρμολογήσεως, 
— τα συστήματα που λειτουργούν με ρομπότ, όπου οι μελλοντικοί τομείς εφαρμογής των 
ρομπότ θα θέσουν διαφορετικές απαιτήσεις από αυτές που καλύπτονται σήμερα, 
— την απεικόνιση (του συνόλου και για έλεγχο), όπου τα μελλοντικά συστήματα θα απαιτούν 
τη χρήση σύνθετων εικόνων για εφαρμογές ΚΠΥ σε τομείς όπως συναρμολόγηση, τελεί­
ωμα, δοκιμή, κλπ., 
— τις αριθμητικά ελεγχόμενες εργαλειομηχανές μέσω υπολογιστή, όπου προβλέπονται νέοι 
τομείς εφαρμογής στη βιομηχανία μετάλλου και άλλες μηχανολογικές βιομηχανίες. 
27.5.7. Ο τομέας των μερών που περιλαμβάνει: 
— τα 56Π80Γ5, για τα οποία θεωρείται αναγκαία η έρευνα για τη μελλοντική ανάπτυξη προηγ­
μένων αυτόματων συστημάτων παραγωγής, 
— τα μικροηλεκτρονικά υποπρογράμματα που αποβλέπουν στην ενσωμάτωση πλήρων υποσυ­
στημάτων ελέγχου σε μεμονωμένα πλακίδια. 
27.5.8. Προτείνονται επίσης μοντέλα λειτουργίας σαν ερέθισμα για το σωστό προσανατολισμό των 
προτεινόμενων προγραμμάτων επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας και λόγω του μεγάλου 
αριθμού προμηθευτών υλικού και συστημάτων ΚΠΥ. 
Προτείνεται η εφαρμογή ορισμένων προτύπων εργοστασίων/προηγμένων κέντρων τεχνολογικής 
έρευνας για την επίδειξη προηγμένων συστημάτων καθετοποιημένης παραγωγής μέσω υπολογι­
στή. 
Τα πρότυπα εργοστάσια/προηγμένα κέντρα τεχνολογικής έρευνας θα αποτελέσουν, σε απώτερη 
φάση, τη βάση για τη δημιουργία πιο μόνιμων ερευνητικών κέντρων ή κέντρων υπεροχής 
(οεηΐΓβ$ οι ΰχοοίίβηοε), όπου θα μπορέσει να προωθηθεί η επιστημονική και τεχνολογική έρευνα, 
προσφέροντας ταυτόχρονα συμβουλευτικές υπηρεσίες στη βιομηχανία. Τα κέντρα αυτά θα απο­
τελέσουν επίσης δοκιμαστικούς χώρους για πειράματα και αξιολόγηση των μεθόδων ΚΠΥ και 
για εκπαίδευση και ειδίκευση. Η εργασία στα κέντρα αυτά θα αναλαμβάνεται συνεταιρικά από 
ιδιωτικές εταιρείες και πανεπιστήμια ή άλλα δημόσια ερευνητικά κέντρα. Με την εγκατάσταση 
τέτοιων κέντρων σε διαφορετικά κράτη μέλη, θα προωθηθεί και θα διευκολυνθεί η μακροχρόνια 
συνεργασία μεταξύ ερευνητών από το εσωτερικό της Κοινότητας και αλλού. 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/25 
27.5.9. Τα πρότυπα εργοστάσια/προηγμένα κέντρα τεχνολογικής έρευνας πρέπει σε μια πρώτη φάση να 
αναλάβουν τουλάχιστον τρεις σημαντικές δραστηριότητες όπως: 
— παραγωγή βαρέων μηχανολογικών τμημάτων ακριβείας ή υποσύνολα για εργαλειομηχανές 
ή κινητήρες, 
— παραγωγή σε παρτίδες ηλεκτρομηχανικών προϊόντων, όπως οικιακές ηλεκτρικές συσκευές 
ή περιφερειακοί σταθμοί ΤΠ, 
— παραγωγή μερών ή υποσυνόλων ακριβείας, όπως ιατρικά εργαλεία. 
Τα πρότυπα εργοστάσια/προηγμένα κέντρα τεχνολογικής έρευνας θα προσφέρουν επίσης εκπαί­
δευση και ειδίκευση «κατά την εργασία», τόσο για το τεχνικό όσο και για το διοικητικό προσω­
πικό. 
ΥΠΟΔΟΜΗ: ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΤΑΛΛΑΓΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ (ΣΑΠ) 
28. Όπως αναφέρθηκε στις παραγράφους 22 έως 24 παραπάνω, η συνεργασία σε εκτεταμένη κλί­
μακα στον τομέα της έρευνας, όπως προβλέπεται στο πλαίσιο του ΕδρπΙ, δεν μπορεί να στηρι­
χτεί απλώς στη συγκέντρωση των ερευνητικών ομάδων και της υποδομής σε λίγα προνομιακά 
κέντρα. 
Έστω και αν θεωρητικά είναι εφικτή, τα προβλήματα που θα δημιουργούσε μια τέτοια λύση θα 
ξεπερνούσαν κατά πολύ τα οφέλη της συνεργατικής προσπάθειας. 
29. Για να εξασφαλιστεί αποτελεσματική συνεργασία ανάμεσα σε διάφορους ερευνητές που είναι 
εγκατεστημένοι σε γεωγραφικά απομακρυσμένες περιοχές, πρέπει να δημιουργηθεί η υποδομή 
που θα προσφέρει δυνατότητες ανταλλαγής πληροφοριών για την κάλυψη των διαφόρων ανα­
γκών. 
30. Όλοι οι συμμετέχοντες σε προγράμματα επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας και πολλοί 
άλλοι, περιλαμβανομένων των διοικήσεων των κρατών μελών, θα χρειασθούν εύκολη πρόσβαση 
σε βιβλιογραφικές πληροφορίες για το ίδιο το Ε«ρπΙ και για αντίστοιχες δραστηριότητες αλλού. 
Αυτό δημιουργεί απαίτηση για άμεση πρόσβαση σε τακτικά ενημερωνόμενες βάσεις στοιχείων. 
31. Οι διευθυντές των προγραμμάτων θα χρειαστούν άμεση πρόσβαση σε πληροφορίες διαχειρίσεως 
προγραμμάτων, μέσα διαχειρίσεως προγραμμάτων και πακέτα «οΓΐ\ν3Γ6, καθώς και γρήγορο και 
αποτελεσματικό σύστημα μηνυμάτων και δυνατότητες προετοιμασίας κειμένων. Οι αρχικές 
διευκολύνσεις που θα προβλεφτούν για τη δοκιμαστική φάση του Εδριϊί θα χρειαστεί να βελτιω­
θούν προοδευτικά. 
32. Όσοι συμμετέχουν στην ανάπτυξη του 8θΓΐ\ν3Γβ σε ένα προοδευτικά πιο ολοκληρωμένο περιβάλ­
λον και όσοι συμμετέχουν σε δραστηριότητες σχεδιομελέτης μέσω υπολογιστή με γραφικά στοι­
χεία θα χρειαστούν ισχυρά μέσα για τη δημιουργία, διαχείριση και μετάδοση των πληροφοριών 
αυτών, μέσω προηγμένων περιφερειακών συσκευών («ϋβϊΐίδβΓδ, άίδρίανδ, ρίοΐΐείδ, κλπ.). 
33. Οι περισσότερες ερευνητικές ομάδες, όποιος και να είναι ο τομέας τους, θα χρειαστούν επίσης 
δυνατότητα προσβάσεως από απόσταση σε άλλες ηλεκτρονικές διευκολύνσεις και εγκαταστά­
σεις, συχνά σε διαφορετικούς τύπους συσκευών. 
34. Οι λειτουργικές απαιτήσεις για ένα Σύστημα Ανταλλαγής Πληροφοριών που θα καλύπτει όλες 
τις ανάγκες αυτές, καθορίστηκαν από μικτή ομάδα εργασίας που ιδρύθηκε από την Επιτροπή 
και τη βιομηχανία. 
35. Το βασικό χαρακτηριστικό του ΣΑΠ, στο πλαίσιο του ΕδρπΙ, είναι ότι θα αποτελεί μέσο εργα­
σίας για ερευνητικές δραστηριότητες και όχι χωριστό ερευνητικό τομέα. Η εφαρμογή του ΣΑΠ 
πρέπει να επιτρέπει τη γρήγορη ενσωμάτωση των πιο πρόσφατων τεχνικών που θα προκύπτουν 
από την επιστημονική και τεχνολογική έρευνα, ενώ ταυτόχρονα θα στηρίζεται σε ώριμες και 
επιβεβαιωμένες τεχνολογίες και υπηρεσίες. 
36. Με βάση την αξιολόγηση ήδη υφιστάμενων εγκαταστάσεων ή εγκαταστάσεων που θα είναι δια­
θέσιμες βραχυπρόθεσμα ή μεσοπρόθεσμα και την ανάγκη για το σύστημα να εξελίσσεται ανά­
λογα με τις απαιτήσεις των χρηστών, ενώ θα επωφελείται από την τεχνολογική πρόοδο, καθορί­
στηκαν οι παρακάτω βασικές ανάγκες: 
— υπηρεσίες μηνυμάτων και συσκέψεως με βάση υπολογιστές, 
Αριθ. € 321/26 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
— κοινές εγκαταστάσεις προετοιμασίας κειμένων, 
— ανάκτηση πληροφοριών (εγγράφων και άλλων), 
— ολοκληρωμένη ανάπτυξη του «οίΐννίίΓε ώστε να περιλαμβάνονται εγκαταστάσεις για εκτέ­
λεση προγραμμάτων εξ αποστάσεως και όλες οι πλευρές διαχειρίσεως του 5θίΐ\ν3ΐΐ, 
— μέσα γραφικής απεικονίσεως, αρχικά μέσω τηλομοιοτυπίας και ειδικότερα ψηφιακής τηλο-
μοιοτυπίας, χωρίς ωστόσο να αποκλείεται η μετέπειτα μεταφορά γραφικών πληροφοριών 
απευθείας μεταξύ συστημάτων υπολογιστών, καθώς θα εξελίσσονται οι μέθοδοι κωδικο­
ποιήσεως και οι δυνατότητες μεταδόσεως. 
Η πολλαπλότητα και πολυμορφία των αναγκών αυτών και η εγγενής έλλειψη ακριβών εκτιμή­
σεων για τον όγκο των στοιχείων, τον αριθμό των χρηστών κλπ., και το ρυθμό αυξήσεως τους 
για τα επόμενα 10 χρόνια, απαιτούν τη δημιουργία ενός ευέλικτου, εξελικτικού συστήματος που 
θα στηρίζεται σε ευρωπαϊκά και διεθνή πρότυπα. 
Η ΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΠΡΟΣΠΑΘΕΙΑΣ ΤΟΥ Ε8ΡΚΙΤ 
38. Οι προηγούμενες παράγραφοι έδωσαν: 
— τους τεχνολογικούς στόχους, 
— τα εκλεκτικά κριτήρια που χρησιμοποιήθηκαν κατά την εκπόνηση του προγράμματος, 
— τους πέντε βασικούς αλληλένδετους τομείς καθώς και την προτεινόμενη υποδομή του ΣΑΠ. 
Έχει γίνει προσεκτική ανάλυση των απαιτούμενων μέσων για την εκτέλεση του προγράμματος 
και την επίτευξη των στόχων. Οι απαιτούμενοι πόροι δίνονται συνοπτικά πιο κάτω και συσχετί­
ζονται με το ευρύτερο πλαίσιο. 
39. Οι οριακές προϋποθέσεις που έχουν ληφθεί υπόψη είναι το παρόν επίπεδο οικονομικών και 
ανθρώπινων πόρων στη βιομηχανία και τα πανεπιστήμια, το τρέχον επίπεδο δημοσίων δαπανών 
στα κράτη μέλη και το συνολικό ύψος των επενδύσεων στον τομέα της επιστημονικής και τεχνο­
λογικής έρευνας των κυριοτέρων ανταγωνιστών μας. 
Επίσης, βασική από βιομηχανική άποψη θεωρείται η κατανομή μεταξύ τεχνολογίας, έρευνας που 
αφορά τα προϊόντα και πιο μακροχρόνια προανταγωνιστική επιστημονική και τεχνολογική 
έρευνα. 
40. Η κοινοτική βιομηχανία της ΤΠ παράγει αγαθά και υπηρεσίες αξίας περίπου 40 δισεκατομμυ­
ρίων ΕΟϋ το χρόνο και υπολογίζεται ότι θα δαπανήσει περίπου 5 δισεκατομμύρια/έτος για επι­
στημονική και τεχνολογική έρευνα, που αντιστοιχεί στο 10 °/ο περίπου της συνολικής δαπάνης 
της Κοινότητας για έρευνα και τεχνολογία. 
Αν διατηρηθεί αυτή η αναλογία στο πλαίσιο των δημοσίων δαπανών, κάπου 2 έως 2,5 δισεκα­
τομμύρια ΕΟΙΙ το χρόνο διατίθενται επί πλέον για επιστημονική και τεχνολογική έρευνα στον 
τομέα της ΤΠ, ανεβάζοντας τη συνολική ερευνητική δαπάνη σε 7 έως 8 δισεκατομμύρια Ε€\] το 
χρόνο μέσα στην Κοινότητα. 
Αυτό αντιστοιχεί περίπου στο 20 ο/ο της παγκόσμιας προσπάθειας σ' αυτόν τον τομέα. 
41. Αν δεχτούμε ότι στόχος της κοινοτικής βιομηχανίας πρέπει να είναι να φθάσει σε ποσοστό της 
παγκόσμιας αγοράς που να αντιστοιχεί στο μερίδιο της Κοινότητας από την αγορά αυτή, 
δηλαδή 30 ο/ο, οι αριθμοί που αναφέρονται στην προηγούμενη παράγραφο οδηγούν στο συμπέ­
ρασμα ότι ενώ η κοινοτική βιομηχανία της ΤΠ κάνει ήδη σοβαρές προσπάθειες στον τομέα της 
έρευνας και τεχνολογίας, και πράγματι σε ορισμένες περιπτώσεις δαπανά μεγαλύτερο ποσοστό 
του κύκλου εργασιών της για έρευνα απ' ό,τι οι κυριότεροι ανταγωνιστές της, η προσπάθεια 
αυτή δεν επαρκεί σε σχέση με τον όγκο της δαπάνης για επιστημονική και τεχνολογική έρευνα 
των ανταγωνιστών της, ούτε σε σχέση με το μέγεθος της επιδιωκόμενης αγοράς. 
Αυτό το σχετικά περιορισμένο μέγεθος επηρεάζει εξάλλου τη φύση της εργασίας, υποκινώντας 
μεγάλες εταιρείες να προτιμούν τις πιο βραχυπρόθεσμες δραστηριότητες που αφορούν ανάπτυξη 
προϊόντων ή και απλή επίλυση προβλημάτων, σε βάρος της μακροχρόνιας στρατηγικής επιστη­
μονικής και τεχνολογικής έρευνας που θα ανοίξει το δρόμο για τη νέα γενιά προϊόντων. 
26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. 0 321/27 
42. Για το λόγο αυτό θα απαιτηθεί ουσιαστική αύξηση και ουσιαστική ορθολογικοποίηση. Για την 
πρώτη θα απαιτηθεί αρκετός χρόνος, η δεύτερη όμως μπορεί να ξεκινήσει αμέσως. 
43. Αν και το Εβρπΐ έχει μελετηθεί για να προωθήσει ακριβώς μια τέτοια ορθολογικοποίηση, αντί να 
προσφέρει αποφασιστική αύξηση των οικονομικών μέσων, το μέγεθος της προσπάθειας που θα 
απαιτηθεί πρέπει να είναι αντίστοιχο του επιδιωκόμενου αποτελέσματος. 
Ένα τέτοιο αποτέλεσμα μπορεί μόνο να μετρηθεί χονδρικά με βάση την έκταση της αγοράς και 
το σημερινό επίπεδο δαπανών. Το συνολικό ύψος της βιομηχανικής επενδύσεως και της επιστη­
μονικής και τεχνολογικής έρευνας στον τομέα της ΤΠ στην Κοινότητα υπολογίζεται σε 5 δισε­
κατομμύρια ΕΟΙΙ/έτος περίπου. Από το ποσό αυτό ένα ελάχιστο μόνο μέρος δαπανάται στην 
Ευρώπη για μακροχρόνιες προανταγωνιστικές ερευνητικές δραστηριότητες, σε σχέση με το 5 
έως 10 °/ο των κυριοτέρων ανταγωνιστών μας. 
44. Για να είναι αποτελεσματική και να υποκινήσει τη νέα στρατηγική θεώρηση που θα στηρίξει την 
εκπόνηση και εκτέλεση του προγράμματος επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας, η κοινο­
τική παρέμβαση θα πρέπει να προωθήσει μια κοινή μακροχρόνια προσπάθεια σε προανταγωνι-
στική έρευνα και τεχνολογία της αυτής τάξεως μεγέθους (δηλαδή τουλάχιστον 5 έως 10 ο/ο της 
σημερινής συνολικής βιομηχανικής προσπάθειας). Τα συμπεράσματα που διατυπώθηκαν, μετά 
από διαβουλεύσεις με τη βιομηχανία, τις κυβερνήσεις και τους ακαδημαϊκούς κύκλους, λαμβάνο­
ντας υπόψη τους υλικούς περιορισμούς για μια ρεαλιστική και βαθμιαία αύξηση της ικανότητας, 
δείχνουν ότι μια αρχική προσπάθεια για προανταγωνιστική επιστημονική και τεχνολογική 
έρευνα, της τάξεως των 2 000 ανθρωποετών/έτος περίπου από τον τρίτο χρόνο και πέρα, είναι 
ένας λογικός και εφικτός στόχος. Ο συνημμένος πίνακας δείχνει πώς οι απαιτούμενοι πόροι για 
δραστηριότητες που θα αρχίσουν στη διάρκεια της πρώτης φάσεως θα αυξηθούν προοδευτικά τα 
πέντε πρώτα χρόνια (1984 έως 1988) και θα μειωθούν κατόπιν κατά τα επόμενα χρόνια. Όταν θα 
σχεδιαστεί η δεύτερη φάση του προγράμματος, προβλέπεται παρόμοιο σχήμα κατανομής των 
πόρων για τα έτη 1989 έως 1993, που θα διατηρήσει τουλάχιστον για τα τρία έως τέσσερα πρώτα 
χρόνια της δευτέρας φάσεως (ή θα αυξήσει ίσως ελαφρά σε πραγματικές τιμές) την ετήσια διά­
θεση πόρων. 
45. Η μετατροπή των αριθμών αυτών σε εκτιμήσεις προϋπολογισμού, σύμφωνα με την τρέχουσα 
βιομηχανική πρακτική, οδηγεί σε προβλεπόμενη συνολική επένδυση για την πρώτη πενταετή 
φάση της τάξεως των 1 500 εκατομμυρίων ΕΟΙΙ περίπου. Αυτό αντιστοιχεί χονδρικά στο 6 °/ο 
της συνολικής επενδύσεως της βιομηχανίας για επιστημονική και τεχνολογική έρευνα στον 
τομέα της ΤΠ στην Κοινότητα, που συμβαδίζει με τα ποσοστά των κυριοτέρων ανταγωνιστών 
μας και βρίσκεται καλά μέσα στα πλαίσια των δυνατοτήτων μας. Με βάση μια μέση εισφορά 
50 °/ο, η επιβάρυνση για τον κοινοτικό προϋπολογισμό θα ανέλθει σε 750 εκατομμύρια Ε(Γυ, 
περιλαμβανομένης και της δαπάνης διαχειρίσεως του προγράμματος και προσπελάσεως και χρή­
σεως του Συστήματος Ανταλλαγής Πληροφοριών. 
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Ε8ΡΚΙΤ 
Συνοπτικός πίνακας πόρων (ανθρωποέτη) 
Δραστηριότητες που άρχισαν στη διάρκεια της πρώτης φάσεως (1984 έως 1988) 
Προγράμματα που 
αρχίζουν το έτος: 
0 
1 
2 
3 
4 
5 
Σύνολο ανθρωποετών Δοκιμαστικά 
προγράμματα 
0 
230 
230 1984 
1 
325 
420 
745 1985 
2 
327 
551 
547 
1425 1986 
3 
192 
629 
766 
328 
1915 1987 
4 
125 
540 
670 
428 
204 
1967 1988 
5 
30 
519 
545 
450 
276 
92 
1912 1989 
6 
20 
140 
256 
180 
140 
736 1990 
• 7 
68 
85 
125 
278 1991 
8 
45 
105 
150 1992 
9 
80 
80 1993 
10 
60 
60 Σύνολο 
999 
2 679 
2 668 
1530 
790 
602 
9 268 
Αριθ. 0 321/28 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11.83 
ΟΡΕΒΑΤΙΝΘ 5Υ5ΤΕΜ5 
& ΑΡΡΙΙΟΑΤΙΟΝδ ΡΒΟΟΒΑΜδ 
ΤΗΕ0ΡΙΕ8 
ΜΕΤΗΟϋδ 
& Τ0013 >-Ο 
ο _ι Ο 
ζ Χ ϋ 111 
I-ιυ α: < ΟΟΜΡΙΠΈΒ-ΑΙΟΕϋ ϋΕδΙΟΝ 
ΜΕΜΟΒΥ ΑΝϋ δΤΟΒΑΘΕ 
ΜΕΟΗΑΝΙδΜδ 
ΜΑΤΕΒΙΑίδ 
ϋΙΟΙΤΑΙ. δννίΤΟΗΙΝΟ & ΤΒΑΝδΜΙδδΙΟΝ 
ΟΡΡΙΟΕ δΥδΤΕΜδ 
δΟΙΕΝΟΕ 
ϋΙδΡίΑΥδ 
ιυζ 
ΟΟ ΗυΜΑΝ-ΜΑΟΗΙΝΕ 
ΙΝΤΕΒΡΑΟΕ ΙΝΡΟΒΜΑΤΙΟΝ 
δΤΟΒΑΘΕ & ΒΕΤΒΙΕνΑΙ. 
ΙΝΤΕίϋΟΕΝΤ δΕΝδΟΒδ 
ΝΟνΕΙ ΡΒΟΟΕ33ΙΝΟ ΑΒΟΗΙΤΕΟΤυΒΕδ 
1—ι ι 
δΙϋΟΟΝ ΡΒΟΟΕδδΙΝΟ 
ΑίΘΟΒΙΤΗΜδ 
ΚΝΟννίΕϋΟΕ ΒΕΡΒΕδΕΝΤΑΤΙΟΝ 
Σχήμα 1 ΕΧΡΕΒΤ 
δΥδΤΕΜδ 
οι 
(Λ 
<ιιι 
α,< 
Ζ 
Εικόνα της αλληλεξάρτησης των θεμάτων έρευνας και τεχνολογίας 
26. 11.83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/29 
ΤΜΗΜΑ 111 
ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΡΑ 
Πώς θα λειτουργήσει το Ε$ρπ(; 
ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΡΑ 
1. Η οργάνωση «τεχνολογικής κινητοποιήσεως» σε ολόκληρη την Κοινότητα με σκοπό την επίτευξη 
τεχνολογικής ισότητας ή και υπεροχής σε σχέση με τους κυριότερους ανταγωνιστές μας, στη διάρ­
κεια των επόμενων δέκα ετών, αποτελεί φιλόδοξο στόχο που θα απαιτήσει κοινή προσπάθεια της 
εκτάσεως που περιγράφηκε στο προηγούμενο τμήμα. Μόνο πρόγραμμα επαρκούς κλίμακας θα εξα­
σφαλίσει τη συμμετοχή όλων εκείνων που μπορούν, μέσα στην Κοινότητα, να συμβάλουν ουσια­
στικά στην τεχνολογική και επιστημονική έρευνα και την αξιοποίηση της: μεγάλες και μικρές 
βιομηχανικές επιχειρήσεις, ερευνητικά ιδρύματα, πανεπιστήμια και μεμονωμένα άτομα. 
Με αυτόν τον τρόπο θα καταστεί δυνατή η συγκέντρωση ανθρώπινων και οικονομικών πόρων που 
να αντιστοιχεί στους στόχους. 
2. Προς το σκοπό αυτό, το Εδρπΐ προβλέπεται σαν ένα πρόγραμμα μέσω του οποίου: 
α) θα διαθέτουν τα απαιτούμενα ποσά για την εφαρμογή κοινοτικών συνεταιριστικών προγραμ­
μάτων επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας προανταγωνιστικού βιομηχανικού επιπέδου, 
που εντάσσονται σε συμφωνημένα στρατηγικά τεχνολογικά πλαίσια, με σαφή κοινοτικό 
ενδιαφέρον και χαρακτήρα" 
β) θα προωθούνται οι συστηματικές διαβουλεύσεις μεταξύ των διοικήσεων των κρατών μελών, 
ακαδημαϊκών ιδρυμάτων, της βιομηχανίας και της Κοινότητας, σχετικά με τον ορισμό, την 
αξιολόγηση και εναρμόνιση των δραστηριοτήτων επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας 
που σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με εκείνες του τεχνικού προγράμματος του Εδρπΐ, με σκοπό 
την επίτευξη του καλύτερου δυνατού συντονισμού των προσπαθειών και την αξιοποίηση των 
πόρων σε όλους τους τομείς της ΤΠ στην Κοινότητα" 
γ) θα προβλεφτούν εγκαταστάσεις υποδομής και λειτουργίας προκειμένου να εξασφαλιστεί η 
προσεκτική επιλογή, αποτελεσματική εκτέλεση, σωστή παρακολούθηση και διαχείριση και 
κατάλληλη διάδοση των αποτελεσμάτων των ενεργειών. 
3. Το πρόγραμμα έχει βασικά βιομηχανικό χαρακτήρα και ως εκ τούτου οι πόροι θα προέλθουν κατ' 
αρχήν από τη βιομηχανία. Η κοινοτική εισφορά ωστόσο θα είναι αναγκαία για να εξασφαλιστεί η 
απαιτούμενη συγκέντρωση στο χρόνο και σε έκταση. 
4. 0 ορισμός των στρατηγικών τεχνικών στόχων θα βασιστεί σε στοιχεία από τη βιομηχανία, λαμβά­
νοντας υπόψη τα ευρύτερα εθνικά και κοινοτικά συμφέροντα και θα πλαισιωθεί από συστηματική 
ανάλυση των τομέων. Σχετικά με τα ερευνητικά προγράμματα που θα χρηματοδοτηθούν, το Ε$ρπΙ 
αποβλέπει να καλύψει, με τον καλύτερο δυνατό τρόπο, το επιλεγμένο φάσμα των βασικών τεχνολο­
γιών καθώς και τις δυνατές προεκτάσεις και εξελίξεις τους. 
5. Με την προοπτική αυτή, η βιομηχανική έρευνα και τεχνολογία θα στηριχτεί ουσιαστικά σε δύο 
ευρείες κατηγορίες προγραμμάτων: 
5.1. Προγράμματα που απαιτούν εκτεταμένη υποδομή και άφθονους ανθρώπινους και οικονομικούς 
πόρους και προϋποθέτουν ικανότητα ουσιαστικών επενδύσεων σε μετέπειτα φάσεις της επιστημονι­
κής και τεχνολογικής έρευνας που είναι προσανατολισμένες στις εφαρμογές. Για να σχεδιαστούν 
και να αναληφθούν αποτελεσματικά οι δραστηριότητες αυτές, απαιτείται σαφής και σταθερή στρα­
τηγική προοπτική, προκειμένου να εξασφαλιστεί η συνέχεια των εργασιών και το απαιτούμενο 
εύρος για την επίτευξη μακροχρόνιων αποτελεσμάτων. Οι μεσοπρόθεσμες και μακροπρόθεσμες 
αυτές δραστηριότητες επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας που στηρίζονται στα συστήματα 
και αναφέρονται στο παρόν έντυπο ως προγράμματα Α, θα αποτελέσουν το στρατηγικό σκελετό 
Αριθ. €321/30 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11.83 
του Εδρπί. Το ποσοστό της συνολικής προσπάθειας που αντιπροσωπεύουν τα προγράμματα αυτά, 
αντικατοπτρίζει τη συμβολή των αναδόχων που ασχολούνται με βασική επιστημονική και τεχνολο­
γική έρευνα στον τομέα των τεχνολογιών της πληροφορήσεως στην Κοινότητα. 
5.2. Υπάρχει επίσης μια δεύτερη μεγάλη κατηγορία προγραμμάτων που θα απαιτήσουν σχετικά πολύ 
λιγότερους πόρους. Οι δραστηριότητες αυτές, που χαρακτηρίζονται ως προγράμματα Β, περιλαμβά­
νουν πολύ μακροχρόνιες, πειραματικές ερευνητικές δραστηριότητες καθώς και σχετικά πιο βραχυ­
πρόθεσμες, πολύ ειδικές δραστηριότητες επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας. Αυτά στηρίζο­
νται γενικά σε πιο ευέλικτη υποδομή και εξατομικευμένη προσέγγιση παρά σε συστήματα και 
αναμένεται ότι θα καλύψουν σημαντικό ποσοστό της όλης προσπάθειας στο πλαίσιο του ΕκρπΙ. 
6. Για να δημιουργηθούν οι απαιτούμενες συνθήκες για τη βέλτιστη ανάπτυξη των παραπάνω δραστη­
ριοτήτων, το πρόγραμμα Εδρπΐ που είχε προβλεφτεί για διάρκεια δέκα ετών, προτείνεται τώρα για 
αρχική φάση πέντε ετών με κατ' αρχήν ετήσια ενημέρωση του λεπτομερούς προγράμματος εργασίας 
και γενική αναθεώρηση μετά από 2 '/2 χρόνια. Η δομή αυτή θα εξασφαλίσει μακροχρόνια προο­
πτική για τα μεγαλύτερα προγράμματα, ευελιξία για τα μικρότερα και τη δυνατότητα αλλαγής 
πορείας στο φως των αποτελεσμάτων και της τεχνολογικής προόδου. 
7. Για το σκοπό αυτό θα χρειαστεί να προβλεφτούν στενές επαφές ανάμεσα στην Επιτροπή και τα 
κράτη μέλη καθώς και συνεχής παρακολούθηση του τομέα, προκειμένου να εξασφαλιστεί η έγκαιρη 
επισήμανση των τεχνολογικών στόχων και τάσεων, η οργάνωση της διοικητικής υποδομής που θα 
προσφέρει την ενημέρωση της λειτουργικής πλευράς του προγράμματος και την ταύτιση της με τις 
πραγματικές ανάγκες, αντικειμενική και ακριβής αξιολόγηση της εργασίας, η διαχείριση των συμ­
βάσεων, ο συντονισμός των διαφόρων προγραμμάτων και η διάδοση των αποτελεσμάτων. 
8. Οι δραστηριότητες αυτές αναλαμβάνονται από την Επιτροπή μετά από γνωμοδότηση της Διαχειρι­
στικής και Συμβουλευτικής Επιτροπής (ΔΣΕ) που συστάθηκε με απόφαση του Συμβουλίου και της 
οποίας τα μέλη διορίζονται από την Επιτροπή σε συνεννόηση με τις κυβερνήσεις των κρατών μελών. 
Η σύνθεση και οι βασικές αρμοδιότητες της Διαχειριστικής και Συμβουλευτικής Επιτροπής παρου­
σιάζονται στο σχέδιο απόφασης του Συμβουλίου που προβλέπει τη σύσταση τέτοιων επιτροπών που 
αποτελούν το θέμα πρόσφατης προτάσεως της Επιτροπής (')· 
ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 
9. Το τεχνικό παράρτημα του σχεδίου απόφασης αναφέρει, στο τμήμα Α, τις κεντρικές γραμμές των 
προτεινόμενων εργασιών επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας, καθώς και ορισμένους τομείς 
για αντεπίθεση και στόχους που μπορούν ήδη να προσδιοριστούν. 
Οι ενδείξεις που περιέχει είναι, κατά τη γνώμη της Επιτροπής, επαρκώς σαφείς και λεπτομερείς για 
να καθορίσουν το γενικό πλαίσιο της εργασίας, το εύρος και το αναμενόμενο αποτέλεσμα της, σε 
σύγκριση με τη σημερινή κατάσταση εξελίξεως στην Ευρώπη και τον κόσμο. Το πρόγραμμα εργα­
σίας ωστόσο δεν προβλέπεται ότι θα προσφέρει τον ορισμό και την αξιολόγηση συγκεκριμένων 
προγραμμάτων επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας. 
10. Σ' έναν τομέα που εξελίσσεται τόσο γρήγορα όσο ο τομέας της ΤΠ, όπου η μέση διάρκεια ζωής ενός 
προϊόντος είναι τρία χρόνια, θα ήταν ουτοπικό και απατηλό να προσπαθήσει κανείς να καθορίσει 
εκ των προτέρων λεπτομερείς δραστηριότητες και χρονοδιαγράμματα για τα επόμενα πέντε χρόνια. 
Ένα αποτελεσματικό λειτουργικό πρόγραμμα εργασίας χρειάζεται συνεχή παρακολούθηση και 
πρέπει να αναθεωρείται τουλάχιστον μια φορά το χρόνο. Επίσης, αναμένεται ότι μπορεί να συμ­
βούν συγκεκριμένα γεγονότα που θα απαιτήσουν ίσως γρήγορη αναθεώρηση ορισμένων μέτρων ανά 
πάσα στιγμή στη διάρκεια ενός χρόνου. 
Για να αντιμετωπιστεί αυτό, όπως και άλλες επείγουσες καταστάσεις, κρίνεται σκόπιμο να προβλε­
φτεί ένας μηχανισμός πιο ευέλικτος από μια απόφαση του Συμβουλίου. Ένας τέτοιος μηχανισμός 
(') ΟΟΜ(83) 143 της 16ης Μαρτίου 1983 —Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο σχετικά με τις δομές και τις διαδικα­
σίες μιας κοινής πολιτικής στον τομέα της επιστήμης και της τεχνολογίας (ΕΕ αριθ. Ο 113 της 27.4. 1983, σ. 4). 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/31 
θα πρέπει να εξασφαλίσει από την αρχή την απαιτούμενη συνεχή διαδικασία λήψεως αποφάσεων 
και να προσφέρει δυνατότητα γρήγορης και αποτελεσματικής επεμβάσεως όταν απαιτείται άμεση 
απόφαση. 
11. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο προτείνεται η εκπόνηση ενός πιο λεπτομερούς προγράμματος 
εργασίας που απαιτείται για την καθημερινή εφαρμογή του Ε§ριϊΙ, το οποίο θα ενημερώνεται ανά­
λογα με τις ανάγκες από την Επιτροπή, σε συνεννόηση με τη Διαχειριστική και Συμβουλευτική Επι­
τροπή. 
Κατά κανόνα ένα τέτοιο πρόγραμμα εργασίας θα καταρτίζεται κάθε 12 μήνες, καλύπτοντας τις 
λεπτομερείς δραστηριότητες του πρώτου έτους (') και προοδευτική μείωση των λεπτομερειών για τα 
επόμενα τέσσερα έτη. Τρεις μήνες πριν από τη δωδεκάμηνη περίοδο στην οποία αναφέρεται, θα 
υποβάλλεται σχέδιο που θα εξετάζεται μαζί με τη Διαχειριστική και Συμβουλευτική Επιτροπή και 
θα εγκρίνεται το αργότερο τον πρώτο μήνα της δωδεκάμηνης περιόδου. Ανά πάσα στιγμή θα είναι 
δυνατή η συχνότερη αναθεώρηση ή μερική τροποποίηση του ανάλογα με τις ανάγκες. 
Με τον τρόπο αυτό θα καταρτιστεί ένα ευέλικτο πρόγραμμα, στο πλαίσιο του γενικού προγράμμα­
τος, που θα επιτρέψει στο Εκρπΐ να παραμείνει επίκαιρο και αποτελεσματικό, στο φως της άμεσα 
κτηθείσας πείρας από τα τεχνικά επιτεύγματα των προγραμμάτων του Εδρπΐ, από την πρόοδο των 
ανταγωνιστών και από την πρακτική ανταπόκριση των ενδιαφερομένων κύκλων στην Ευρώπη και 
αλλού. 
12. Ένα πρώτο προκαταρκτικό σχέδιο ενός τέτοιου λεπτομερούς προγράμματος εργασίας ετοιμάζεται 
από την Επιτροπή, μετά από κατάλληλες διαβουλεύσεις. Το πρόγραμμα αυτό θα λάβει υπόψη του τα 
τελευταία στοιχεία που έχουν προκύψει από σειρά προπαρασκευαστικών μελετών (που ξεκίνησαν 
στο τέλος του περασμένου χρόνου) που θα είναι διαθέσιμες από τον Ιούνιο 1983. Ένα τελικό σχέδιο 
προγράμματος εργασίας που θα καλύπτει την περίοδο 1984 έως 1988, θα είναι έτοιμο μέχρι το 
Σεπτέμβριο 1983. 
13. Για να ετοιμαστεί το έδαφος για τη γνωμοδότηση της Διαχειριστικής και Συμβουλευτικής Επιτρο­
πής σχετικά με το πρώτο αυτό πρόγραμμα, μόλις εγκριθεί το ΕδρπΙ, έχουν αρχίσει στενές επαφές με 
τις διοικήσεις των κρατών μελών μέσω της Επιτροπής Ανωτέρων Στελεχών που ιδρύθηκε για τα 
δοκιμαστικά προγράμματα και πρόκειται να συνεχιστούν μέχρι την τελική διατύπωση του προ­
γράμματος. 
14. Εξάλλου, λόγω των μακρόπνοων φιλόδοξων στόχων και της σύνθετης και εξελικτικής φύσεως των 
τεχνικών αντικειμένων του, ένα πρόγραμμα σαν το ΕδρπΙ αναμένεται ότι θα απαιτήσει αναθεώρηση 
ή και μεταβολές στις γενικές γραμμές του κατά τα επόμενα χρόνια. 
Για το λόγο αυτό, παρ' όλο που το πρόγραμμα έχει προβλεφτεί για δεκαετή διάρκεια, προτείνεται 
τώρα για μια πρώτη φάση πέντε ετών. Πριν από το τέλος του τέταρτου έτους εκτελέσεως της πρώτης 
φάσεως, θα υποβληθεί νέα πρόταση για τη δεύτερη φάση του προγράμματος στο φως της πείρας και 
των αποτελεσμάτων που θα έχουν αποκτηθεί εν τω μεταξύ. 
Η πρόταση για μια πενταετή φάση στο πλαίσιο μιας προοπτικής δέκα ετών, οφείλεται σε πολλούς 
λόγους, οι κυριότεροι των οποίων είναι ότι: 
— αναμένεται ότι το ΕδρπΙ θα προσφέρει βραχυπρόθεσμα οφέλη ενώ θα απευθύνεται σε μεσοπρό­
θεσμους και μακροπρόθεσμους στόχους που απαιτούν συνέχεια που να εκτείνεται πέρα από τα 
πέντε χρόνια, ανεξάρτητα από το επίπεδο χρηματοδοτήσεως, 
— ο αντίκτυπος του ΕδρπΙ εξαρτάται τόσο από την οργάνωση και προώθηση της συνεργασίας 
στον τομέα της επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας όσο και από την υψηλή ποιότητα της 
ερευνητικής εργασίας. Αυτό συνεπάγεται την ανάγκη συνεχείας για μεγαλύτερη χρονική περί­
οδο. 
Η απόφαση να προταθεί αμέσως η έγκριση της δεκαετούς διάρκειας δεν ελήφθη υπόψη λόγω της 
πρακτικής αδυναμίας να δοθούν έστω και γενικές λεπτομέρειες προγράμματος πέρα από ένα χρο­
νικό ορίζοντα πέντε ετών στον ταχύτατα εξελισσόμενο αυτόν τομέα. 
(') «Έτος» σημαίνει δωδεκάμηνη περίοδο που αρχίζει από τον πρώτο μήνα μετά την έγκριση του προγράμματος από το 
Συμβούλιο. 
Αριθ. Ο 321/32 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΝΙΣΧΥΣΗ 
15. Λόγω του διαφορετικού μεγέθους και των διαφορετικών αναγκών των προγραμμάτων (Α και Β) και 
σε πολλές περιπτώσεις λόγω του διαφορετικού λειτουργικού χαρακτήρα τους και προκειμένου να 
εξασφαλιστεί η καλύτερη συμμετοχή όλων, πρέπει να ληφθούν υπόψη διαφορετικές διαδικασίες για 
την συμπερίληψη τους στο Εβρπΐ, κυρίως σε ό,τι αφορά το ποσοστό και τη φύση της ενισχύσεως, 
καθώς και τα κριτήρια επιλεξιμότητας. 
16. Για προγράμματα στρατηγικού χαρακτήρα (προγράμματα Α), η Επιτροπή προτείνει ο βαθμός χρη­
ματοδοτικής συμμετοχής της Κοινότητας να ανέρχεται σε 50 % με τη μορφή επιδοτήσεως. Το υπό­
λοιπο 50 °/ο θα καλύπτεται κατά κανόνα από την ίδια τη βιομηχανία. 
Το ποσοστό οικονομικής συμμετοχής της βιομηχανίας θεωρείται ότι αποτελεί μέτρο για το ενδιαφέ­
ρον της βιομηχανίας για την εργασία αυτή. Κάθε φορά λοιπόν που υπάρχουν άμεσες οικονομικές 
επεμβάσεις από εθνικούς φορείς ανάλογα με τις διακυμάνσεις που υπάρχουν στις διάφορες χώρες 
σχετικά με τον τρόπο που οι κυβερνήσεις χρηματοδοτούν τη βιομηχανία, η Επιτροπή θα εξετάζει 
κάθε περίπτωση χωριστά, έχοντας κατά νου τη γενική αυτή αρχή. 
17. Τα μικρότερα προγράμματα (προγράμματα Β) θέτουν διαφορετικά προβλήματα. Κατ' αρχήν η Επι­
τροπή θεωρεί ότι για τα μικρότερα προγράμματα πρέπει επίσης να ισχύει ο κανόνας της κατά 50 ο/ο 
συμμετοχής της Κοινότητας. Μπορούν ωστόσο να προβλεφτούν διάφορες παραλλαγές, με βάση τα 
ακόλουθα παραδείγματα: 
α) Κάθε φορά που η αίτηση για οικονομική ενίσχυση προέρχεται από Μ Μ Ε, ή άλλους με πολύ 
περιορισμένους πόρους, μπορεί να αντιμετωπιστεί, κατ' εξαίρεση, η αύξηση της κοινοτικής 
συμμετοχής πέρα από το 50 °/ο. Στις περιπτώσεις αυτές, μπορούν επίσης να προβλεφτούν ειδι­
κές ρυθμίσεις σχετικά με την πρόσβαση στα αποτελέσματα της έρευνας ή την αξιοποίηση τους. 
β) Σε εξαιρετικές περιπτώσεις κατά τις οποίες πρόταση για ερευνητικό πρόγραμμα υποβάλλεται 
από ακαδημαϊκά ιδρύματα που δεν μπορούν να εξασφαλίσουν βιομηχανικό εταίρο ή χρηματο­
δότη, επειδή η προτεινόμενη εργασία είναι πολύ προχωρημένη για να προσφέρει βοήθεια η βιο­
μηχανία στα αρχικά στάδια, αν η Επιτροπή πεισθεί ότι τα τεχνικά χαρακτηριστικά του προ­
γράμματος είναι τόσο αξιόλογα ώστε αξίζει να προωθηθεί, παρ' όλη την έλλειψη υποστηρίξεως 
από τη βιομηχανία, το πρόγραμμα μπορεί να χρηματοδοτηθεί, σε πρώτο στάδιο, μέχρι ποσο­
στού 100 ο/ο. 
Ωστόσο, στην περίπτωση αυτή, αντιμετωπίζεται μια σταδιακή προσέγγιση, στο πλαίσιο της 
οποίας το πρόγραμμα θα εφαρμοστεί με τη συμφωνία ότι η βιομηχανία θα αναλάβει σημα­
ντικό ποσοστό της χρηματοδοτήσεως όταν το πρόγραμμα προσφέρει σημαντικά αποτελέ­
σματα, επιβεβαιώνοντας την ορθότητα της αρχικής επιλογής. 
ΕΠΙΛΟΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ 
18. Για να μπορούν να επιλεγούν για χρηματοδότηση, τα προγράμματα πρέπει να προτείνονται από 
εταιρείες ή οργανισμούς που, κατά κανόνα, ασχολούνται ήδη με επιστημονική και τεχνολογική 
έρευνα μέσα στην Κοινότητα, θα πρέπει δε να εκτελεστούν στο εσωτερικό της Κοινότητας. 
Οι προτάσεις υποβάλλονται στην Επιτροπή μετά από τη δημοσίευση της σχετικής προκηρύξεως 
στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
19. Κατά κανόνα, για την αξιολόγηση όλων των προγραμμάτων ισχύουν τα ακόλουθα κριτήρια, πέρα 
από την τεχνική αρτιότητα: 
— συμβολή στη βιομηχανική στρατηγική κάτω από το πρίσμα των στόχων του ΕδρπΙ, 
— κοινοτική διάσταση, 
— τεχνική και επιστημονική, καθώς και διοικητική ικανότητα για την εκτέλεση των προτεινομέ­
νων εργασιών, 
— προβλεπόμενα μέτρα και πολιτική σε ό,τι αφορά τη διαθεσιμότητα και εκμετάλλευση των απο­
τελεσμάτων. 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. ^ 321/33 
20. Στο πλαίσιο των γενικών αυτών αρχών, προβλέπονται οι ακόλουθες ειδικές κατευθύνσεις (σχετικά 
με τα διάφορα στοιχεία της διαδικασίας επιλογής): 
20.1. Για τα μεγαλύτερα προγράμματα (τύπου Α) η συμμετοχή τουλάχιστον δύο εταιρειών που δεν είναι 
στην ουσία θυγατρικές η μια της άλλης και που δεν εδρεύουν στο ίδιο κράτος μέλος, αποτελεί απα­
ραίτητη προϋπόθεση για την επιλεξιμότητά τους. 
Δεν υπάρχουν ειδικοί περιορισμοί ως προς τη μορφή της συνεργασίας αυτής, που μπορεί να κυμαί­
νεται από απλή σχέση κυρίου αναδόχου/υπεργολάβου σε κοινοπραξία που δημιουργείται ειδικά για 
τη διάρκεια συγκεκριμένου έργου. 
20.2. Για τα μικρότερα προγράμματα (τύπου Β) η πολυεθνική συμμετοχή, αν και όχι υποχρεωτική, αποτε­
λεί αποφασιστικό παράγοντα, μεταξύ δύο κατά τα άλλα ισοδύναμων προγραμμάτων. 
Για να διατηρηθεί η κοινοτική διάσταση σε περιπτώσεις όπου εξετάζονται προτάσεις από ένα μόνο 
κράτος μέλος, θα χρειαστεί να προβλεφτούν κατάλληλες ρυθμίσεις για τη διάδοση των αποτελεσμά­
των της ερευνητικής εργασίας και την προσπέλαση σ' αυτά. 
21. Θα δημοσιεύεται, κατά διαστήματα, ανοιχτή προκήρυξη για προτάσεις για όλα τα προγράμματα. 
Όλα τα προγράμματα που υποβάλλονται εμπρόθεσμα εξετάζονται επί τη βάσει των χαρακτηριστι­
κών τους και γίνεται κατόπιν επιλογή μέσα στα πλαίσια του εγκριθέντος προϋπολογισμού. 
22. Ο αποφασιστικός παράγοντας για τη διάθεση των κονδυλίων και την επιλογή των προγραμμάτων, 
σε περίπτωση που όλα τα άλλα χαρακτηριστικά είναι ισοδύναμα, θα είναι η τεχνική ποιότητα της 
προτάσεως και η ικανότητα του αιτούντος να προσφέρει τα αποτελέσματα. Σε περίπτωση υποβολής 
πολλών καλών ανταγωνιστικών προγραμμάτων, η εφαρμοστέα αρχή θα είναι η χορήγηση κατάλλη­
λης χρηματοδοτήσεως στο πιο καλό, παρά να μοιράζονται τα χρήματα ανάμεσα σε όλα τα καλά 
προγράμματα. 
ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 
23. Η ολική ευθύνη για τη διαχείριση του προγράμματος ανήκει στην Επιτροπή. Ταυτόχρονα απαιτεί­
ται η γνωμοδότηση και διαβούλευση με τα κράτη μέλη, τη βιομηχανία και τους ακαδημαϊκούς 
κύκλους για το σωστό συντονισμό των δραστηριοτήτων. Η γνωμοδότηση και διαβούλευση με τα 
κράτη μέλη παρέχεται από Διαχειριστική και Συμβουλευτική Επιτροπή (ΔΣΕ) που δωρίζεται από 
την Επιτροπή σε συνεννόηση με τις κυβερνήσεις των κρατών μελών. 
24. Παράλληλα με αυτή την τυπική συμβουλευτική δομή, η Επιτροπή διεξάγει διαβουλεύσεις με τη βιο­
μηχανία και, κατά περίπτωση, με ακαδημαϊκά και ερευνητικά ιδρύματα. Οι διαβουλεύσεις οργανώ­
νονται με τρόπο που να εξασφαλίζει τις μεγάλες και μικρές επιχειρήσεις στον τομέα της ΤΠ, καθώς 
και στους χρήστες και στα ακαδημαϊκά και ερευνητικά ιδρύματα, την ευκαιρία να διατυπώσουν τις 
απόψεις και προτάσεις τους στην Επιτροπή, για όλα τα σημαντικά θέματα που σχετίζονται με το 
περιεχόμενο, τη δομή και την εκτέλεση του προγράμματος. 
Για το σκοπό αυτό, η Επιτροπή προτίθεται να ιδρύσει αρμόδια Βιομηχανικά και Επιστημονικά 
Γνωμοδοτικά Συμβούλια. 
25. Πέρα από την πιο παραδοσιακή δημοσιονομική και τεχνική παρακολούθηση των συμβάσεων, η δια­
χείριση του προγράμματος εξασφαλίζει ότι: 
— τα προγράμματα προτείνονται και επιλέγονται σύμφωνα με τους εγκριθέντες στρατηγικούς 
στόχους, 
— οι στόχοι και το πρόγραμμα εργασίας παρακολουθούνται και ενημερώνονται ώστε να διατη­
ρηθεί η στρατηγική εγκυρότητα τους, 
— όλες οι επιλαχούσες εταιρείες, τα ερευνητικά ιδρύματα και τα πανεπιστήμια θα έχουν την 
ευκαιρία να συμβάλουν και ότι θα υπάρξει η βέλτιστη αξιοποίηση των διαθέσιμων πόρων, 
— εγκαθιδρύεται και διατηρείται ο συντονισμός ανάμεσα στις διάφορες δραστηριότητες των 
ερευνητικών προγραμμάτων, 
Αριθ. Ο 321/34 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11.83 
— οι πληροφορίες σχετικά με τις συνεχιζόμενες και σχεδιαζόμενες δραστηριότητες και τα αποτε­
λέσματα τους θα περιπέσουν στην αντίληψη όλων των ενδιαφερομένων, 
— οι πληροφορίες που αφορούν ή επηρεάζουν τα θέματα τυποποιήσεως θα τύχουν κατάλληλης 
διαδόσεως και μελέτης. 
26. Θα ιδρυθεί οργανισμός με εγκαταστάσεις προηγμένης επεξεργασίας στοιχείων και επικοινωνίας, 
που θα απαιτήσει έναν πυρήνα διοικητικού προσωπικού προκειμένου να εξασφαλιστεί η συνέχεια 
των εργασιών και η βασική υποδομή, καθώς και επιστημονικό προσωπικό. 
Μέσα από αυτήν την υποδομή θα είναι δυνατό, ανά πάσα στιγμή, να λαμβάνονται πληροφορίες δια­
χειριστικής φύσεως για όλες τις δραστηριότητες που έχουν αρχίσει, ολοκληρωθεί ή προγραμματι­
στεί, να γίνεται αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των λαμβανόμενων μέτρων και να αποφασί­
ζονται έγκαιρα διορθωτικές επεμβάσεις κάθε φορά που χρειάζεται. 
Η έγκαιρη ενημέρωση του αρχείου και η πρόσβαση στα στοιχεία θα είναι δυνατή με τη σύνδεση με 
το Σύστημα Ανταλλαγής Πληροφοριών που πρόκειται να δημιουργηθεί για να καλύψει τις ανάγκες 
σε επικοινωνία όλων όσων συμμετέχουν στο ΕδρπΙ, όπως περιγράφηκαν σύντομα στο τμήμα II, 
παράγραφοι 28 έως 37. 
ΔΙΑΔΟΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ, ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΟΥΣ 
27. Το ΕδρπΙ είναι πρόγραμμα προανταγωνιστικής έρευνας. Αυτό σημαίνει ότι κατά κανόνα τα αποτε­
λέσματα δεν μπορούν να εφαρμοστούν άμεσα στο χώρο της αγοράς και θα απαιτήσουν κανονικά 
περαιτέρω φάση επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας πέρα από αυτή που καλύπτει το πρό­
γραμμα, προτού προκύψουν εμπορεύσιμα προϊόντα και διαδικασίες. 
28. Από την άλλη πλευρά, μια βασική αιτιολογία για το ΕδρπΙ είναι το συνεργειακό αποτέλεσμα που θα 
έχει με τη συγκέντρωση «κριτικής μάζας» ερευνητικών προσπαθειών σε επιλεγμένους στρατηγικούς 
τεχνολογικούς στόχους μεγάλης σημασίας. Έχει σχεδιαστεί για να προσφέρει στην κοινοτική βιο­
μηχανία τα τεχνολογικά μέσα που θα της επιτρέψουν να βελτιώσει την ανταγωνιστικότητα της 
στην παγκόσμια αγορά. 
Για την αντιμετώπιση των αναγκών αυτών, η σωστή διάδοση των πληροφοριών για εργασίες που 
προγραμματίζονται ή έχουν ήδη αρχίσει, καθώς και για τα πιθανά αποτελέσματα και την αξιοποί­
ηση τους, έχει ουσιαστική σημασία. Πρέπει να ληφθούν υπόψη οι διάφορες κατηγορίες πληροφο­
ριών, οι διάφορες εξυπηρετούμενες ομάδες και τα κεκτημένα συμφέροντα τους. Η Επιτροπή προτί­
θεται να οργανώσει ή να προωθήσει, σε επίπεδο επιστημόνων που θα συμμετέχουν άμεσα στην 
έρευνα, σειρά σεμιναρίων για κάθε ερευνητικό θέμα, στη διάρκεια των οποίων θα μπορεί να υπάρξει 
ανταλλαγή πληροφοριών για την ερευνητική εργασία, κατά μάλλον άτυπο τρόπο. Οι συμμετέχοντες 
θα πρέπει να προσκληθούν και να αναλάβουν να συμμετάσχουν ενεργά, παρουσιάζοντας τις δρα­
στηριότητες και την πρόοδο τους. Διακεκριμένοι παρατηρητές από ιδρύματα που δεν συμμετέχουν 
ι άμεσα στο ΕδρπΙ, αλλά με πραγματικό ενδιαφέρον συμμετοχής, θα μπορούσαν επίσης να κληθούν. 
Αυτό θα δημιουργούσε την κατάλληλη υποδομή που θα εξασφάλιζε ότι όλοι όσοι συμμετέχουν σε 
κάποια συγκεκριμένη ερευνητική εργασία στην Ευρώπη θα παραμένουν σε επαφή μεταξύ τους και 
θα ενημερώνονται για τα αποτελέσματα τους. Με τον τρόπο αυτό θα προωθηθεί ουσιαστικά η μελ­
λοντική συνεργασία και ο (Ιο ΓαοΙο συντονισμός των προσπαθειών. 
29. Εκτός από την καθαρά τεχνική αυτή λύση που απευθύνεται στους πρωταγωνιστές της έρευνας, θα 
ιδρυθεί μια ευρύτερη υποδομή μέσω της οποίας συστηματικές πληροφορίες για την υπό εκτέλεση 
εργασία και τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας που πρέπει να κοινοποιούνται από τους ανα­
δόχους στην Επιτροπή, θα συγκεντρώνονται και θα διατίθενται, π.χ. μέσω ειδικών διασκέψεων ή 
του Συστήματος Ανταλλαγής Πληροφοριών που θα ιδρυθεί για την εξυπηρέτηση όλων όσων συμμε­
τέχουν στο ΕδρπΙ. 
Για το σκοπό αυτό η Επιτροπή διατηρεί, κατά κανόνα, το δικαίωμα να δημοσιεύει ή να κοινοποιεί 
δωρεάν κατάλληλες εκθέσεις για τα αποτελέσματα των εργασιών που διεξάγονται στα πλαίσια του 
Ε$ρπΙ. 
30. Η πρόσβαση στα αποτελέσματα και η αξιοποίηση τους δημιουργεί άλλα προβλήματα. Το ΕδρπΙ 
χαρακτηρίζεται από το γεγονός ότι: 
26. 11. 83 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. Ο 321/35 
— η ίδια η βιομηχανία καταβάλλει σημαντικό ποσοστό του κόστους της εργασίας, 
— οι κύριοι στόχοι της εργασίας θα επιτευχθούν όταν και αν η ίδια η βιομηχανία αξιοποιήσει 
εμπορικά και αποδοτικά τα αποτελέσματα της. 
Οι όροι αυτοί ίσχυαν όταν εξετάζονταν τα δοκιμαστικά προγράμματα του Εδρπΐ, και κατ' αρχήν 
είναι οι ίδιοι με αυτούς που ισχύουν για τα άλλα προγράμματα που χρηματοδοτεί η Κοινότητα. 
31. Οι κατευθυντήριες γραμμές για τα προγράμματα αυτά είναι ότι το δικαίωμα εκμεταλλεύσεως οποι­
ωνδήποτε πληροφοριών και δικαιωμάτων βιομηχανικής ιδιοκτησίας που προκύπτουν από κάθε 
εργασία εκτελούμενη επί συμβάσει (προκαταρκτικές πληροφορίες) ανήκει κανονικά στους αναδό­
χους. 
32. Οι λεπτομερείς συμφωνίες μεταξύ των αναδόχων που συμμετέχουν στο ίδιο πρόγραμμα ρυθμίζονται 
από τα ενδιαφερόμενα μέρη και η Επιτροπή μεριμνά απλώς για την τήρηση των κανόνων του αντα­
γωνισμού. Όποια και να είναι η συμφωνία στην οποία θα καταλήξουν οι ανάδοχοι, πρέπει να εξα­
σφαλίζει ότι κάθε συμμετέχων στο ίδιο πρόγραμμα, για όλη τη διάρκεια του προγράμματος και 
προκειμένου να εκτελέσει το μερίδιο του της εργασίας, θα έχει εγγυημένη και προνομιακή πρό­
σβαση στα αποτελέσματα της εργασίας που εκτελείται από άλλους. 
33. Για να υπάρξει το συνεργειακό αποτέλεσμα που προωθεί η κοινοτική δράση, η πρόσβαση των 
μελών μιας ερευνητικής ομάδας στα προκαταρκτικά στοιχεία που έχουν συγκεντρωθεί από άλλη 
ομάδα που εργάζεται σε διαφορετικό πρόγραμμα στο πλαίσιο του Εδρπί, θα εξασφαλιστεί επίσης 
κάτω από προνομιακές συνθήκες, στο μέτρο που οι πληροφορίες αυτές συμβάλλουν στην καλύτερη 
ή ταχύτερη επίτευξη αποτελεσμάτων από το πρόγραμμα που τις χρειάζεται. 
34. Εξάλλου, για να προωθηθεί η καλύτερη ανταγωνιστικότητα στο σύνολο της κοινοτικής βιομηχα­
νίας, πρέπει να παρασχεθεί η δυνατότητα στις εταιρείες της Κοινότητας που δεν συμμετέχουν σε 
συγκεκριμένο πρόγραμμα, αλλά είναι σε θέση να χρησιμοποιήσουν τα αποτελέσματα του και επιθυ­
μούν να το κάνουν, να αποκτήσουν τα σχετικά δικαιώματα. Η διαπραγμάτευση των όρων θα γίνει 
επί εμπορικής βάσεως, λαμβάνοντας υπόψη την εισφορά των δημιουργών καθώς και της Κοινότη­
τας. 
35. Για το σκοπό αυτό, αν ο δημιουργός δεν επιθυμεί να αξιοποιήσει μέρος ή το σύνολο των αποτελε­
σμάτων της έρευνας, χωρίς βάσιμο λόγο, θα υπάρξει πρόβλεψη ότι η Κοινότητα μπορεί να του ζητή­
σει να παραχωρήσει άδεια είτε για την εκμετάλλευση των αποτελεσμάτων της εργασίας του είτε για 
τη συνέχιση της ερευνητικής εργασίας. 
ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΟΔΟΜΗ 
36. Το Εδρπί είναι ένα προσεκτικά και εκλεκτικά διαρθρωμένο πρόγραμμα με συγκεκριμένους στόχους" 
όχι ένα «πρόγραμμα βοήθειας». Κατά συνέπεια, η Επιτροπή θα χρειαστεί το κατάλληλα ειδικευ­
μένο προσωπικό για να εξασφαλίσει μια αποτελεσματική, υπεύθυνη και διαφανή διαχείριση. 
37. Το συνολικό πρόγραμμα προβλέπεται ότι θα καλύψει περίοδο δέκα ετών με βάση μια αρχική από­
φαση για πέντε έτη. Μετά από αρχική περίοδο τριών ετών (συμπεριλαμβανομένης και της δοκιμα­
στικής φάσεως), ο αριθμός των ανθρώπων που θα εργάζονται στα κράτη μέλη στο πλαίσιο του 
ΕκρΗΐ θα φθάσει περίπου τους 2 000. 
38. Όπως αναφέρθηκε ήδη στο τμήμα Π, για οργανωτικούς λόγους, διακρίνουμε εδώ πέντε τομείς επι­
στημονικής και τεχνολογικής έρευνας συν μια δραστηριότητα υποδομής. Οι δραστηριότητες επιστη­
μονικής και τεχνολογικής έρευνας που επικαλύπτουν έναν ή περισσότερους τομείς περιλαμβάνουν: 
— συγκριτικά μικρό αριθμό βασικών στρατηγικών προγραμμάτων που θα απαιτήσουν σύνθετο 
σχεδιασμό και συντονισμό, και 
— πολύ μεγαλύτερο αριθμό σχετικά μικρών προγραμμάτων τα οποία, παρ' όλο τον αριθμό τους, 
δεν θα απαιτήσουν αναλογικά μεγαλύτερο προσωπικό, επειδή οι διαδικασίες παρακολουθή­
σεως και συντονισμού της θα είναι απλούστερες. 
Αριθ. Ο 321/36 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 26. 11. 83 
39. Κατά συνέπεια, οι ανάγκες σε προσωπικό του προγράμματος αναλύονται ως εξής: 
α) κύριος συντονιστής: 1 ^· 
β) μονάδα προσωπικού (προσωπικό σχεδιασμού προϋπολογισμού): 3Α' 
γ) συντονιστές υποπρογραμμάτων: 6Α' 
δ) διευθυντές προγραμμάτων και συμβάσεων (·) για μεγάλα έργα: 30 Α' 
ε) διευθυντές προγραμμάτων και συμβάσεων (!) για μικρά έργα: 24 Α. 
40. Η επιτυχία του Εδρπΐ θα εξαρτηθεί επίσης από την αποτελεσματικότητα των δραστηριοτήτων υπο­
δομής που θα απαιτήσουν συμπληρωματικό ειδικευμένο προσωπικό. 
Το προσωπικό αυτό θα κατανέμεται ως εξής: 
— συνεχής παρακολούθηση του τομέα της ΤΠ και προσαρμογή των στόχων του Εδρπΐ: 6 Α, 
— εξασφάλιση της διαδόσεως των αποτελεσμάτων στο πλαίσιο των συμφωνηθέντων 
όρων: 6 Α, 
— σύνταξη εκθέσεων για το Κοινοβούλιο, το Συμβούλιο και τα κράτη μέλη για την πρό­
οδο των εργασιών και τις προσαρμογές του προγράμματος: 2 Α, 
— ενημέρωση και διαβουλεύσεις με τη βιομηχανία, τις Μ Μ Ε, τις οργανώσεις χρηστών, 
τα συνδικάτα και το ευρύ κοινό: 5 Α. 
41. Για την πλήρη ομάδα του Ε$ρπΐ θα απαιτηθούν, σύμφωνα με τις προβλέψεις 83 Α. 
Η φύση του προγράμματος είναι τέτοια, που όλες ή οι περισσότερες θέσεις μπορεί να είναι προσωρι­
νές. 
42. Η οργάνωση και η διαχείριση του ΕδρηΙ με το συγκριτικά περιορισμένο αυτό προσωπικό, αποτελεί 
πρόκληση επειδή: 
— οι ανάγκες της Κοινότητας στον τομέα της επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας πρέπει να 
στηρίζονται σε διαφανή διαχείριση και λογοδοσία, 
— ο βιομηχανικός στρατηγικός προσανατολισμός απαιτεί μεγάλη ευελιξία, ταχεία αντίδραση και 
συγκέντρωση των προσπαθειών σε βασικές υποστηρικτικές τεχνολογίες, 
— η ΤΠ είναι ένας τομέας που εξελίσσεται και μεταβάλλεται ταχέως, 
— το ΕδρπΙ περιλαμβάνει την οριζόντια και κατακόρυφη ένταξη της επιστημονικής και τεχνολο­
γικής έρευνας μεταξύ εταιρειών, ερευνητικών κέντρων και βιομηχανικών χρηστών για την 
εκτέλεση της επιστημονικής και τεχνολογικής έρευνας, 
— το ΕδρπΙ περιλαμβάνει στενά συνδεδεμένα, αλλά μάλλον διαφοροποιημένα θέματα που απαι­
τούν πολυθεματική προσέγγιση, 
— η πρόσβαση στα αποτελέσματα και η διάδοση τους πρέπει να είναι γρήγορη, αλλά με σωστή 
διαχείριση. 
43. Αυτά επιβεβαιώνονται από τα εξής: 
α) Συγκρίσιμα προγράμματα της Επιτροπής από απόψεως μεγέθους, αλλά όχι από απόψεως πολυ­
πλοκότητας, και τα οποία δεν είναι τόσο πολυθεματικά, καλύπτονται από έναν υπάλληλο Α 
για κάθε 0,5 έως 5 εκατομμύρια ΕΟϋ/έτος. Οι εκτιμήσεις για το Ε»ρπ1 προβλέπουν για κάθε 
υπάλληλο Α μέση αρμοδιότητα για περίπου 20 εκατομμύρια Ε€ΙΙ σε διάστημα δέκα ετών, 
δηλαδή περίπου 2 εκατομμύρια ΕΟυ το χρόνο. 
β) Κατά τη διαχείριση προγραμμάτων αυτού του τύπου, η διάθεση ενός 10% του συνολικού 
ερευνητικού δυναμικού για τη διαχείριση θεωρείται λογική. Η παραπάνω εκτίμηση αντιστοι­
χεί σε λιγότερο από 5 °/ο του αριθμού των ερευνητών που θα απασχοληθούν μετά το τέλος της 
προπαρασκευαστικής περιόδου. 
44. Οι παραπάνω αριθμοί αντιπροσωπεύουν το ελάχιστο απαιτούμενο επίπεδο για τη διεκπεραίωση 
όλων των βασικών διοικητικών εργασιών, με τρόπο αρμόζοντα στις θεσμικές αρμοδιότητες που 
συνοδεύουν την εκτέλεση του ΕδρπΙ και τον πιο κατάλληλο για την επίτευξη των τεχνικών στόχων 
(') Οι αρμοδιότητες των Διευθυντών Προγραμμάτων και Συμβάσεων περιλαμβάνουν την τεχνική παρακολούθηση των προ­
γραμμάτων, την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων, καθώς και όλα τα θέματα διαχειρίσεως των συμβάσεων.