A4-0040/98

Ψήφισμα επί της ειδικής έκθεσης αριθ. 3/96 του Ευρωπαΐκού Ελεγκτικού Συνεδρίου σχετικά με την πολιτική τουρισμού και την προώθησή της συνοδευόμενη από απαντήσεις της Επιτροπής (C4-0050/97)

Το Ευρωπαΐκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη την ειδική έκθεση 3/96 του Ευρωπαΐκού Ελεγκτικού Συνεδρίου ((ΕΕ C 17 της 16.1.1997, σελ. 1)) (C4-0050/97),

- έχοντας υπόψη το άρθρο 188 Γ, παρ. 4 και το άρθρο 206, παρ. 1 της Συνθήκης ΕΚ,

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπή Ελέγχου του Προϋπολογισμού και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Μεταφορών και Τουρισμού (A4-0040/98),

A. έχοντας υπόψη ότι η αναμφισβήτητη σημασία του τουρισμού στο πλαίσιο των κοινοτικών πολιτικών υπαγορεύει μία διαχείριση στρεφόμενη στη διασφάλιση της νομιμότητας και αποτελεσματικότητας της πολιτικής αυτής,

Β. έχοντας υπόψη ότι δεν υπήρξε τέτοιος τύπος διαχείρισης επί μακρόν σε σημείο που να επιτρέπεται η διάπραξη μεγάλης σειράς παρατυπιών οι οποίες θέτουν ενίοτε σοβαρά υπό αμφισβήτηση την αξιοπιστία των υπαλλήλων της Επιτροπής και να τίθεται σε κίνδυνο η ίδια η συνέχιση της πολιτικής,

Γ. διαπιστώνοντας ότι η Επιτροπή έχει ήδη αναλάβει δράση συστηματικής διερεύνησης των παρατυπιών, η δράση όμως αυτή αποτελεί ουσιαστικό, όχι όμως και επαρκή όρο για την εξυγίανση,

Δ. εκτιμώντας εντούτοις ότι αποτελεί κατάπληξη το γεγονός ότι το θέμα παρεπέμφθη στην UCLAF μόλις τον Ιούλιο του 1994,

Ε. θεωρώντας επείγοντα και απαρέγκλιτο επιπροσθέτως τον προσδιορισμό των ελλείψεων στη διαχείριση που δημιούργησαν τις παρατυπίες και έθεσαν σε κίνδυνο της αποτελεσματικότητα των δράσεων, καθώς επίσης και την εκπόνηση συγκεκριμένων μέτρων προκειμένου να ξεπερασθεί η σημερινή κατάσταση κρίσης,

ΣΤ. έχοντας υπόψη ότι οι διαπιστωθείσες ελλείψεις ξεκινούν από μία συστηματική αταξία διαχείρισης που δεν μπορεί παρά να καταλογισθεί σε ατομικές ευθύνες,

Ζ. έχοντας ωστόσο υπόψη ότι η χρόνια αυτή αταξία διευκολύνθηκε μεταξύ άλλων και από μέσα (ή ελλείψεις) διαχείρισης και κατεύθυνσης επί των οποίων χρειάζεται επέμβαση,

Η. υπενθυμίζοντας εντούτοις τις σοβαρές αντιρρήσεις που προέβαλε η Επιτροπή στην κοινοποίηση των πορισμάτων της έρευνας που πραγματοποίησε η ΓΔ XXIII και η UCLAF, ανησυχώντας δε για το γεγονός ότι μια τέτοια στάση μπορεί να εγείρει σοβαρές αμφιβολίες όχι μόνο για την όποια διαφάνεια, αλλά και για την αξιοπιστία των δηλώσεων στις οποίες προέβη η Επιτροπή καθ'όλη τη διάρκεια του ελέγχου που διενήργησε το Κοινοβούλιο,

Θ. διαπιστώνοντας ότι οι άμεσες επιχορηγήσεις αποτελούν ένα μέσο χρηματοδότησης υψηλού κινδύνου που χρησιμοποιήθηκε μαζικά κατά την περίοδο όπου επικεντρώνονται οι υποψίες παρατυπιών (1990-1993) 7 αναγνωρίζοντας ωστόσο ότι η χρήση του μέσου αυτού μειώθηκε σημαντικά κατά την επόμενη χρονική περίοδο,

Ι. υπενθυμίζοντας ότι οι προβληματικές συμβάσεις, που συνήφθησαν το 1993, αντιπροσώπευαν το 40% του προϋπολογισμού που προοριζόταν για τον τουρισμό εκείνη τη χρονιά,

ΙΑ. εκτιμώντας επιπλέον ότι οι παραλείψεις και οι παρατυπίες που διαπίστωσε το Ελεγκτικό Συνέδριο κατά το 1992, δεν είχαν εκλείψει παντελώς μεχρι το 1995, πράγμα που διετάραξε την υλοποίηση δράσεων στον τομέα του τουρισμού,

ΙΒ. υπενθυμίζοντας ότι η επιλογή του συμβαλλομένου πρέπει να πραγματοποιείται σύμφωνα με κριτήρια ακριβή, συνεπή με τους τόπους της δράσης και με τις παραμέτρους παραδεκτού των δαπανών 7 αναγνωρίζοντας επ' αυτού στην Επιτροπή ότι έχει ήδη προσδώσει μεγαλύτερη σαφήνεια στις προκηρύξεις διαγωνισμού και στις προσκλήσεις υποβολής προτάσεων, υπογραμμίζοντας όμως ότι εξακολουθούν να υφίστανται σημαντικές ελλείψεις στη συγκρότηση της επιτροπής επιλογής και στην ακολουθητέα διαδικασία,

ΙΓ. έχοντας υπόψη ότι διάφορα στοιχεία επέδρασαν αρνητικά στην καταλληλότητα του προσωπικού και επομένως στην ελλιπή ποιότητα των επιλεχθεισών προτάσεων (ανεπάρκεια μονίμου προσωπικού και ιδίως προσωπικού για τη δημοσιονομική διαχείριση 7 υψηλός βαθμός περιτροπής 7 ανεπαρκής επιμόρφωση) 7 αναγνωρίζοντας ότι η συγκρότηση ενός δημοσιονομικού πυρήνα στο πλαίσιο της ΓΔ XIII οδήγησε σε κάποια πρόοδο όσον αφορά την εξειδίκευση του προσωπικού,

ΙΔ. θεωρώντας ότι οι πολυάριθμες υποαναθέσεις σε διάφορους διατάκτες συνέβαλαν στην αύξηση της αταξίας,

ΙΕ. θεωρώντας ότι η καθυστέρηση με την οποία ο δημοσιονομικός ελεγκτής παρενέβη εξαρτάτο σε κάποιο βαθμό από το σύστημα των δειγματοληπτικών ελέγχων που εμπόδισε μία ταχύτερη συνειδητοποίηση της σημασία τους κινδύνου 7 διαπιστώνοντας εξάλλου ότι στις συστάσεις που περιλαμβάνονται στον έλεγχο του δημοσιονομικού ελεγκτή δόθηκε περιορισμένη συνέχεια,

ΙΣΤ. υπογραμμίζοντας ότι ευρείς τομείς κινδύνου δημιουργήθηκαν από την ασάφεια των συμβάσεων όσον αφορά το παραδεκτό των δαπανών και των υποχρεώσεων των συμβαλλομένων όπως επίσης και από το διαδεδομένο σύστημα των υπεργολαβιών που δεν υπόκεινται σε έλεγχο,

ΙΖ. έχοντας υπόψη ότι η task-force που όρισε η Επιτροπή ολοκλήρωσε το έργο της και κατένειμε τις πρακτικές σε κανονικές, παράτυπες και εκείνες για τις οποίες υπάρχει υποψία υπερβολικής πληρωμής,

ΙΗ. υπογραμμίζοντας τη δυσκολία ανάκτησης των αχρεωστήτως καταβληθέντων για τις πρακτικές στις οποίες υπάρχει υποψία υπερβολικής πληρωμής, λόγω έλλειψης δικαιολογητικών εγγράφων 7 υπενθυμίζοντας ότι η υποχρέωση διατήρησης των εγγράφων αυτών είναι πλέον προδιαγεγραμμένη 7 θεωρώντας ότι αυτή είναι μία από τις σοβαρότερες πτυχές της κατακριτέας αταξίας διαχείρισης,

ΙΘ. έχοντας υπόψη ότι πρέπει να εξετασθούν τα κριτήρια για την ανάκτηση των αχρεωστήτως καταβληθέντων,

Κ. υπενθυμίζοντας ότι στο παρελθόν οι αξιολογήσεις όσον αφορά τον τουρισμό είχαν καθαρά περιγραφικό χαρακτήρα και τούτο εξαρτάτο από την έλλειψη ανθρωπίνων πόρων και από έναν ασαφή προσδιορισμό των στόχων,

ΚΑ. έχοντας υπόψη ότι η πολιτική τουρισμού μπορεί να εκφρασθεί με άμεσες ενέργειες αλλά και με ενέργειες εγγενείς άλλων πολιτικών που επιδρούν στον τομέα του τουρισμού και ότι ένας συντονισμός καθίσταται ως εκ τούτου αναγκαίος,

1. επαναλαμβάνει τη σημασία της πολιτικής τουρισμού και την ανάγκη προστασίας της με μία ταχεία ενέργεια εξυγίανσης που θα εντοπίζει τις διαχειριστικές ελλείψεις και θα υιοθετεί τα ανάλογα μέτρα 7

2. λαμβάνει γνώση του γεγονότος ότι η Επιτροπή άρχισε μία συστηματική εξέταση των παρατύπων πρακτικών με σκοπό να τεθεί και πάλι μία τάξη στη διαχείριση και να θεσπισθούν τα πρώτα μέτρα εξυγίανσης, λαμβάνοντας βεβαίως υπόψη την καθυστέρηση με την οποία αντέδρασε στον συναγερμό που σήμανε το Κοινοβούλιο και το Ελεγκτικό Συνέδριο 7

3. θεωρεί αναγκαία μία ριζικότερη πρωτοβουλία μεταρρύθμισης σε κανονιστικό και διοικητικό επίπεδο και καλεί από τώρα την Επιτροπή να αναλάβει τις ανάλογες πρωτοβουλίες:

I. Επιχορηγήσεις ad hoc:

α) η Επιτροπή θα έπρεπε να εγκαταλείψει πλήρως το μέσον αυτό ή τουλάχιστον να ενημερώνει το δημοσιονομικό ελεγκτή, το Ελεγκτικό Συνέδριο και την αρχή απαλλαγής για τους λόγους που την ώθησαν να το χρησιμοποιήσει εκτάκτως 7

β) το πρόγραμμα SEM 2000 θα έπρεπε να μελετήσει την πιθανότητα απαγόρευσης περιορισμού της χρήσης του μέσου αυτού για το σύνολο των αμέσων χρηματοδοτήσεων 7

II. Επιλογή των διαγωνιζομένων προγραμμάτων:

α) η αμεροληψία της επιτροπής επιλογής θα έπρεπε να ενισχυθεί με τη συμπερίληψη εξωτερικών εμπειρογνωμόνων και υπαλλήλων των άλλων ενδιαφερομένων γενικών διευθύνσεων 7

β) η επιλογή των προσφορών θα έπρεπε να βασίζεται αποκλειστικά στις πληροφορίες που περιλαμβάνονται στην αρχική πρόταση χωρίς δυνατότητα συμπληρωματικών πληροφοριών που θα μπορούσαν να διατάξουν τη διαφάνεια του διαγωνισμού 7

ΙΙΙ. Προσωπικό:

α) η συγκρότηση του δημοσιονομικού πυρήνα πρέπει να ενισχυθεί, μέσω της αναδιάταξης του οργανογράμματος της Επιτροπής, της αύξησης του μονίμου προσωπικού της και μίας καλύτερης επιμόρφωσης στα δημοσιονομικά και στα ζητήματα λογιστικού ελέγχου 7

IV. Εξουσιοδοτήσεις:

α) οι υποαναθέσεις εκ μέρους του πρώτου εντεταλμένου διατάκτη (γενικός διευθυντής) πρέπει να είναι έκτακτες, αιτιολογημένες και σαφώς προσδιορισμένες στο περιεχόμενό τους 7

V. Δημοσιονομικός έλεγχος:

α) ο δειγματοληπτικός έλεγχος θα πρέπει να επιτρέπει τον εντοπισμό των κλάδων που αντιμετωπίζουν κίνδυνο 7 θα πρέπει δε να καθιερωθεί συστηματικότερος έλεγχος μεταξύ αυτών των τελευταίων 7 θα έπρεπε να αντικατασταθεί, για όλες τις άμεσες χρηματοδοτήσεις, από τον συστηματικό έλεγχο με τις πρώτες ενδείξεις μιας ανώμαλης κατάστασης 7

β) οι συστάσεις που συνοδεύουν τον έλεγχο του δημοσιονομικού ελεγκτή θα έπρεπε να είναι νομικά δεσμευτικές και η εκτέλεσή τους να εξακριβώνεται βραχυπρόθεσμα 7

VI. Πρόληψη των παρατυπιών:

α) το πρόγραμμα SEM 2000 θα έπρεπε να παρέχει τις κατευθυντήριες γραμμές για την τοποθέτηση των νομικών μέσων πρόληψης των παρατυπιών στο πλαίσιο της πολιτικής τουρισμού αλλά και σε άλλους τομείς των αμέσων χρηματοδοτήσεων:

- μεγαλύτερη συγκέντρωση των δράσεων 7

- προσδιορισμός τυποποιημένων συμβάσεων ακριβέστερων όσον αφορά το παραδεκτό των δαπανών και έλεγχος των συμβαλλομένων 7

- περιορισμός των υπεργολαβιών που πρέπει εν πάση περιπτώσει να μπορούν να ελέγχονται υπό τους όρους της σύμβασης 7

4. λαμβάνει γνώση της ολοκλήρωσης του έργου ανασυγκρότησης των πρακτικών και της εξέτασης της ορθότητάς τους, ζητεί όμως από την Επιτροπή:

α) να ολοκληρώσει την εξέταση των πρακτικών για τις οποίες λείπει η τεκμηρίωση με έρευνες επιτόπου 7

β) να αρχίσει τη συστηματική ανάκτηση των αχρεωστήτως καταβληθέντων χωρίς να λαμβάνει υπόψη αξιολογήσει κόστους/σκοπιμότητας, δεδομένου ότι ο παραδειγματικός χαρακτήρας της ενέργειας αυτής εξυγίανσης επιβραβεύει αξιολογήσεις καθαρά οικονομικού χαρακτήρα 7

5. θεωρεί ότι οι παρατυπίες που χαρακτήρισαν τη διαχείριση της πολιτικής τουρισμού δεν πρέπει να καταλογισθούν αποκλειστικά στην αταξία και την ανεπάρκεια των διαδικασιών και της διοργάνωσης που χαρακτήριζε τη διαχείριση της ΓΔ XXIII, αλλά ότι υφίστανται συγκεκριμένες ατομικές ευθύνες πέραν των εν εξελίξει δικαστικών διαδικασιών και ως εκ τούτου:

- ζητεί από την Επιτροπή να επιβάλλει κυρώσεις για τις ευθύνες αυτές και να αξιώσει τις επιβαλλόμενες χρηματικές αποζημιώσεις σε όλα τα επίπεδα της ιεραρχίας μέσω πειθαρχικών διαδικασιών και χρηματικών αποζημιώσεων βάσει των άρθρων 73 και 76 του Δημοσιονομικού Κανονισμού όταν δεν έχει συγκεκριμενοποιηθεί η πλέον σοβαρή υπόθεση αδικήματος 7

- επιφυλάσσεται να γνωμοδοτήσει επί της ποινικής ευθύνης και των εσωτερικών διαδικασιών της Επιτροπής έχοντας υπόψη μεταξύ άλλων τα γεγονότα που συνόδευσαν την άρση της ασυλίας πριν από την κίνηση της ποινικής διαδικασίας 7

6. καλεί την Επιτροπή να επιβάλει τις απαιτούμενες πειθαρχικές και οικονομικές κυρώσεις στους υπεύθυνους υπαλλήλους 7

7. καλεί την Επιτροπή να προβεί σε μία πιο ολοκληρωμένη αξιολόγηση των ενεργειών στον τομέα του τουρισμού, προσδιορίζοντας σαφώς τους ποιοτικούς και ποσοτικούς στόχους (φυσικούς και δημοσιονομικούς), στα προγράμματα, στις προκηρύξεις διαγωνισμών και στις συμβάσεις αναθέτοντας το καθήκον αυτό σε εξωτερικούς εμπειρογνώμονες 7

8. καλεί την Επιτροπή να προσδιορίσει δεσμευτικές διαδικασίες που θα εξασφαλίζουν τον συντονισμό της άμεσης ενέργειας όσον αφορά τον τουρισμό με τις άλλες πολιτικές που επιδρούν στον τομέα αυτό 7

9. καλεί την Επιτροπή να του υποβάλει εντός τριών μηνών κατάσταση όσον αφορά τις ανακτήσεις και τα μέτρα που ελήφθησαν για να δοθεί συνέχεια στο παρόν ψήφισμα 7 δηλώνει ότι μόνον όταν θα έχει στη διάθεσή του την εν λόγω κατάσταση, θα μπορέσει να χορηγήσει απαλλαγή στην Επιτροπή για την εκτέλεση του προϋπολογισμού του 1996 7

10. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Επιτροπή, το Συμβούλιο και την Ομάδα των προσωπικών εκπροσώπων των Υπουργών Οικονομικών που έχει αναλάβει να συνεργασθεί με την Επιτροπή στο πλαίσιο του προγράμματος SEM 2000.