EL    EL  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ  ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ  
Βρυξέλλες , 13.9.2005 
COM(2005)425 τελικό  
  
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  ΣΤΟ  ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ , ΣΤΟ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ  
ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ , ΣΤΗΝ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ  ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ  ΚΑΙ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ  
ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΚΑΙ  ΣΤΗΝ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ  
Ηλεκτρονική  προσβασι µότητα  
   
[SEC(2005)1095] 
 
EL 2   EL ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ  ΤΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  ΣΤΟ  ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ , ΣΤΟ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ  
ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ , ΣΤΗΝ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ  ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ  ΚΑΙ  ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ  
ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΚΑΙ  ΣΤΗΝ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ  ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ  
Ηλεκτρονική  προσβασι µότητα  
Η δυνατότητα  πρόσβασης  σε τεχνολογίες  πληροφοριών  και επικοινωνιών  (ΤΠΕ ) αποτελεί  
σηµαντικό  παράγοντα  βελτίωσης  της ποιότητας  ζωής  των ατόµων µε αναπηρίες . 
Ταυτοχρόνως  όµως, εάν τα άτοµα αυτά  δεν έχουν  ίσες ευκαιρίες  πρόσβασης  στις τεχνολογίες  
ΤΠΕ , είναι  δυνατόν  να οδηγηθούν  σε κοινωνικό  αποκλεισ µό. Στην  παρούσα  ανακοίνωση , η 
Επιτροπή  προτείνει  µια δέσµη µέτρων  πολιτικής  για να στηριχθεί  η ηλεκτρονική  
προσβασι µότητα  (ηλε-προσβασι µότητα ). Καλεί  τα κράτη  µέλη και τους ενδιαφερό µενους  
φορείς  να υποστηρίξουν  θετικά  µέτρα αυτοδέσ µευσης  που θα έχουν  ως στόχο  την ευρύτερη  
διάδοση  στην  Ευρώπη  των προσβάσι µων προϊόντων  και υπηρεσιών  ΤΠΕ .  
Η παρούσα  ανακοίνωση  για την ηλεκτρονική  προσβασι µότητα  συµβάλλει  στην  υλοποίηση  
της πρόσφατης  πρωτοβουλίας  “i2010 – Ευρωπαϊκή  Κοινωνία  της Πληροφορίας  για την 
ανάπτυξη  και την απασχόληση ”1, στην  οποία  παρουσιάζεται  ένα νέο στρατηγικό  πλαίσιο  
και γενικοί  προσανατολισ µοί πολιτικής  για την προώθηση  µιας ανοιχτής  και ανταγωνιστικής  
ψηφιακής  οικονο µίας, υπογρα µµίζοντας  τις ΤΠΕ  ως κινητήρες  κοινωνικής  ένταξης  και 
ποιότητας  ζωής . Η Επιτροπή  έχει θέσει  τον φιλόδοξο  στόχο  να επιτύχει  την «Κοινωνία  της 
Πληροφορίας  για όλους », προωθώντας  την ψηφιακή  κοινωνία  χωρίς  κοινωνικούς  
αποκλεισ µούς, η οποία  θα προσφέρει  ευκαιρίες  σε όλους  και θα ελαχιστοποιεί  τον κίνδυνο  
αποκλεισ µού ορισµένων .  
1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ  
Τα άτοµα µε αναπηρίες  αποτελούν  ποσοστό  15% περίπου  του πληθυσ µού της Ευρώπης  και 
πολλοί  από αυτούς  αντιµετωπίζουν  εµπόδια  όταν χρησι µοποιούν  προϊόντα  και υπηρεσίες  
ΤΠΕ . Τα ηλικιω µένα άτοµα επίσης  αντιµετωπίζουν , σε ορισµένες περιπτώσεις , παρό µοια 
προβλή µατα. Η προσβασι µότητα  των προϊόντων  και υπηρεσιών  που συνδέονται  µε ΤΠΕ  
αποτελεί  σήµερα προτεραιότητα  στην  Ευρώπη  λόγω  της δηµογραφικής  εξέλιξης : το 1990, τα 
άτοµα ηλικίας  άνω των 60 ετών  αποτελούσαν  18% του πληθυσ µού της Ευρώπης · το 2030, ο 
αριθµός αυτός  αναµένεται  να αυξηθεί  σε 30%.2  
Μια πρόσφατη  µελέτη  στις ΗΠΑ3 διαπίστωσε  ότι 60% των ενηλίκων  σε ηλικία  εργασίας  
µπορούν  να επωφεληθ oύν από τη χρήση  προσβάσι µων τεχνολογιών  επειδή  συναντούν  
δυσχέρειες  ή αντιµετωπίζουν  ελαφρές  διαταραχές  όταν χρησι µοποιούν  τις υπάρχουσες  
τεχνολογίες . 
Μια µελέτη  του 20024 διαπίστωσε  ότι 48% των ατόµων άνω των 50 ετών  στην  Ευρώπη  
θεωρούσε  ότι οι ανάγκες  τους δεν λαµβάνονται  επαρκώς  υπόψη  από τους κατασκευαστές  
κατά  το σχεδιασ µό των προϊόντων . Εντούτοις , 10 έως 12 εκατο µµύρια από αυτά  τα άτοµα 
                                                 
1 COM(2005) 229 της 1ης Ιουνίου  2005. 
2 UN World Population Prospects (2002 Revision) και Eurostat Demographic projections. 
3 The Wide Range of Abilities and Its Impact on Computer Technology – Forrester Research Inc., 2003. 
4 Seniorwatch IST-1999-29086 www.seniorwatch.de  
 
EL 3   EL ήταν  πιθανοί  αγοραστές  νέων  συσκευών  κινητής  τηλεφωνίας  και ηλεκτρονικών  υπολογιστών  
και υπηρεσιών  Internet. 
Τα συµπεράσ µατα είναι  σαφή : να καταστούν  τα οφέλη  από τις ΤΠΕ  διαθέσι µα στο 
µεγαλύτερο  δυνατό  αριθ µό ατόµων αποτελεί  κοινωνική , ηθική  και πολιτική  επιταγή . 
Επιπλέον , το στοιχείο  αυτό  δηµιουργεί  αγορές  αυξανό µενης οικονο µικής σηµασίας . 
Η υπερπήδηση  των φραγ µών και τεχνικών  δυσκολιών  που συναντούν , µεταξύ  άλλων , τα 
άτοµα µε αναπηρίες  που προσπαθούν  να συµµετέχουν  ισότι µα στην  Κοινωνία  της 
Πληροφορίας  ονοµάζεται  «ηλεκτρονική  προσβασι µότητα  (ηλε-προσβασι µότητα ). Η 
προσπάθεια  αυτή  αποτελεί  τµήµα της ευρύτερης  έννοιας  της ηλεκτρονικής  κοινωνικής  
ένταξης , η οποία  αφορά  επίσης  άλλου  είδους  εµπόδια , ιδίως  οικονο µικής φύσης , 
γεωγραφικής  ή εκπαιδευτικής . 
Η παρούσα  ανακοίνωση  στηρίζεται  σε παλαιότερες  εργασίες  µε θέµα την ηλε-
προσβασι µότητα  στο πλαίσιο  των δύο προγρα µµάτων  δράσης  eEurope  και στα 
συµπεράσ µατα και αποτελέσ µατα των έργων  ΕΤΑ . Ενσω µατώνει  επίσης  τα κύρια  
συµπεράσ µατα από την ηλεκτρονική  διαβούλευση5 που διενεργήθηκε  στις αρχές  του 2005, 
κατά  την οποία  οι συµµετέχοντες  υποστηρίζουν  µαζικά  (σε ποσοστό  των απαντήσεων  
µεγαλύτερο  του 88%) την ανάληψη  πρωτοβουλιών  από τα ευρωπαϊκά  όργανα  µε σκοπό  να 
αντιµετωπιστεί  µια κατάσταση  η οποία  για την πλειονότητα  των συµµετεχόντων  (άνω του 
74%) χαρακτηρίζεται  από έλλειψη  συνοχής  όσον  αφορά  την προσβασι µότητα  των προϊόντων  
και υπηρεσιών  που συνδέονται  µε τις ΤΠΕ  στην  Ευρώπη . Επιπλέον , 84% των συµµετεχόντων  
εκτιµούν ως αναγκαία  τη διεύρυνση  της γκάµας των προσβάσι µων προϊόντων  και υπηρεσιών . 
Κύριος  στόχος  της παρούσας  ανακοίνωσης  είναι  να προωθήσει  µια προσέγγιση  
χαρακτηριζό µενη από συνοχή  όσον  αφορά  τις εκούσιες  πρωτοβουλίες  στα κράτη  µέλη µε 
σκοπό  την ηλεκτρονική  προσβασι µότητα , καθώς  και να υποστηρίξει  την αυτορρύθ µιση 
της βιοµηχανίας . 
2. ΠΡΑΚΤΙΚΑ  ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ  
Οι νέες τεχνολογίες  παρέχουν  ήδη σαφή  στήριξη  στα άτοµα µε αναπηρίες  και τους έχουν  
προσφέρει  τη δυνατότητα  να πραγ µατοποιούν  µε αυτόνο µο τρόπο  δραστηριότητες  που πρώτα  
ήταν  δυνατές  µόνο µε βοήθεια  από άλλο  άτοµο. Ωστόσο , παρά  τις προσπάθειες  που 
καταβάλλει  η βιοµηχανία , τα άτοµα µε αναπηρίες  ακόµη αναφέρουν  ότι συναντούν  
πολυάριθ µα προβλή µατα όταν προσπαθούν  να χρησι µοποιήσουν  προϊόντα  και υπηρεσίες  που 
συνδέονται  µε τις τεχνολογίες  πληροφοριών  και επικοινωνιών , για παράδειγ µα: 
• έλλειψη  εναρ µονισµένων  λύσεων , π.χ. έλλειψη  πρόσβασης  στον  αριθµό κλήσης  
έκτακτης  ανάγκης  112 από συσκευές  «γραπτής  τηλεφωνίας » σε πολλά  κράτη  
µέλη· 
• έλλειψη  διαλειτουργικών  λύσεων  για προσβάσι µες ΤΠΕ · 
• ασυµβατότητα  των προγρα µµάτων  µε τα συστή µατα υποβοήθησης : τα λογισ µικά 
ανάγνωσης  οθόνης  για τυφλούς  χρήστες  είναι  συχνά  αδύνατον  να 
χρησι µοποιηθούν  µετά την έναρξη  εφαρ µογής νέων  λειτουργικών  συστη µάτων · 
                                                 
5 Αποτελέσ µατα διαθέσι µα στη διεύθυνση : 
http://europa.eu.int/in formation_society/policy/accessibility/ com_ea_2005/a_documents/com_consult_r
es.html#_Toc97028181.  
 
EL 4   EL • παρε µβολές  µεταξύ  προϊόντων  που απευθύνονται  στο ευρύ  κοινό  και συστη µάτων  
βοήθειας , π.χ. µεταξύ  κινητών  τηλεφώνων  και ακουστικών  βαρηκοΐας · 
• έλλειψη  πανευρωπαϊκών  προτύπων , π.χ. τα επτά διαφορετικά , ασύµβατα  µεταξύ  
τους συστή µατα «γραπτής » τηλεφωνίας  για κωφούς  και βαρήκοους · 
• έλλειψη  κατάλληλων  υπηρεσιών , π.χ. πολυάριθ µοι δικτυακοί  τόποι  είναι  πολύ  
πολύπλοκοι  για τους χρήστες  που δεν έχουν  εµπειρία  ή έχουν  διανοητικές  
αναπηρίες  ή ακόµη η ανάγνωση  της οθόνης  τους ή η πλοήγηση  σε αυτούς  είναι  
αδύνατη  για τα άτοµα µε ασθενή  όραση · 
• έλλειψη  προϊόντων  και υπηρεσιών  για ορισµένες οµάδες, π.χ. τηλεφωνική  
επικοινωνία  για τους χρήστες  που επικοινωνούν  µε νοηµατική  γλώσσα · 
• συσκευές  δύσχρηστες  λόγω  του σχεδιασ µού τους, π.χ. τα πληκτρολόγια  και οι 
οθόνες  πολλών  συσκευών · 
• έλλειψη  προσβάσι µου περιεχο µένου· 
• περιορισ µένη επιλογή  υπηρεσιών  ηλεκτρονικής  επικοινωνίας , ποιότητας  και 
τιµής.  
Τα περισσότερα  από αυτά  τα προβλή µατα θα µπορούσαν , θεωρητικά , να επιλυθούν  εύκολα  
από τεχνική  άποψη , αλλά  απαιτείται  συνεργασία , συντονισ µός και αποφασιστικότητα  σε 
ευρωπαϊκό  επίπεδο  καθώς , έως σήµερα, οι δυνά µεις της αγοράς  από µόνες τους δεν φαίνεται  
να υπήρξαν  επαρκείς . 
Στο άµεσο µέλλον , µερικά  παραδείγ µατα νέων  τεχνολογιών  στις οποίες  τα θέµατα της 
προσβασι µότητας  θα πρέπει  να ληφθούν  εγκαίρως  υπόψη  είναι  τα ακόλουθα : 
• ψηφιακή  τηλεόραση , π.χ. όσον  αφορά  τα πρότυπα  και τη συµβατότητα  καθώς  και 
το σχεδιασ µό των υπηρεσιών  και του υλικού · 
• κινητά  τηλέφωνα  τρίτης  γενιάς , π.χ. όσον  αφορά  το σχεδιασ µό του υλισµικού και 
του λογισ µικού καθώς  και των υπηρεσιών · 
• ευρυζωνικές  επικοινωνίες , π.χ. χρησι µοποιώντας  τις δυνατότητες  των 
πολυτροπικών  παρουσιάσεων  µε τρόπο  που να ενισχύει  την προσβασι µότητα  αντί 
να την περιορίζει . 
Η αντιµετώπιση  αυτών  των ζητηµάτων , η οποία  προηγου µένως  εθεωρείτο  ότι ενδιέφερε  µια 
συγκεκρι µένη οµάδα στόχο  του πληθυσ µού, στην  πραγ µατικότητα  θα έχει θετικό  αντίκτυπο  
για την πλειονότητα  των χρηστών  τεχνολογίας . 
3. ΕΜΠΟΡΙΚΕΣ  ΚΑΙ  ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ  ΠΤΥΧΕΣ  
Οι ερευνητικοί  φορείς  και οι ενδιαφερό µενοι από το χώρο  των επιχειρήσεων  που 
δραστηριοποιούνται  στο πεδίο  των ΤΠΕ  έχουν  προτείνει  καινοτό µες λύσεις  για πολλά  από 
αυτά  τα προβλή µατα. Τα κύρια  εµπόδια  στη γενίκευση  της χρήσης  τους είναι  τα εξής: 
• έως τώρα , οι λύσεις  αυτές  απευθύνονταν  σε µια περιορισ µένη αγορά  (που κυρίως  
θεωρείται  ως αποτελού µενη από άτοµα µε αναπηρίες  και σε ορισµένες 
περιπτώσεις  από ηλικιω µένους ), κυρίως  µέσω των ΜΜΕ  σε εθνικό  και 
περιφερειακό  επίπεδο · 
• η ανεπάρκεια  σε εφαρ µόσιµα τεχνικά  πρότυπα  και τεχνικές  προδιαγραφές · 
• η σχετική  ευρωπαϊκή  νοµοθεσία  µόνο πρόσφατα  αντιµετώπισε  ρητά  το 
ενδεχό µενο να ενταχθούν  οι απαιτήσεις  προσβασι µότητας  στις τεχνικές  
προδιαγραφές  δηµοσίων  προµηθειών · 
 
EL 5   EL • υπάρχουν  σηµαντικές  διαφορές  στον  τρόπο  µε τον οποίο  ορισµένα κράτη  µέλη 
ανέπτυξαν  τις δικές  τους λύσεις . 
Κατά  συνέπεια , η αγορά  προσβάσι µων προϊόντων  και υπηρεσιών  ΤΠΕ  στην  Ευρώπη  είναι  
ακόµη σε αρχική  φάση  ανάπτυξης , εξαιρετικά  κατακερ µατισµένη λόγω  των διαφορών  από 
κράτος  σε κράτος  και χωρίς  εναρ µονισµένη νοµοθεσία  και ισχύοντα  τεχνικά  πρότυπα . Οι 
παράγοντες  αυτοί  δεν διευκολύνουν  τη λειτουργία  µιας ενιαίας  αγοράς  και αντιπροσωπεύουν  
συµπληρω µατικό  φόρτο  εργασίας  για τη βιοµηχανία , η οποία  οφείλει  να συµµορφώνεται  µε 
απαιτήσεις  που διαφέρουν  από το ένα κράτος  µέλος στο άλλο . 
Συνεχώς  κερδίζει  έδαφος  η θεώρηση  ότι υποψήφιοι  καταναλωτές  των προϊόντων  αυτών  είναι  
το σύνολο  του πληθυσ µού, και όχι αποκλειστικά  και µόνο τα άτοµα µε αναπηρίες  ή, σε 
ορισµένες περιπτώσεις , οι ηλικιω µένοι. Η συνειδητοποίηση  αυτής  της πραγ µατικότητας  έχει 
ως επακόλουθο  την αλλαγή  του επιχειρη µατικού  κόσµου η οποία  έχει µόλις αρχίσει  να 
γίνεται  αντιληπτή , καθώς  οι µεγαλύτεροι  παράγοντες  της ευρωπαϊκής  βιοµηχανίας  τώρα  
στρέφουν  την προσοχή  τους σε αυτό  το τµήµα της αγοράς , αν και θα απαιτηθεί  κάποιο  
χρονικό  διάστη µα µέχρι να εντείνουν  τις δραστηριότητές  τους σε αυτόν  τον τοµέα. 
Το ίδιο ισχύει  για τον κλάδο  των τηλεπικοινωνιών  - η διάδοση  των τηλεπικοινωνιακών  
προϊόντων  και υπηρεσιών  είναι  σήµερα τόσο  µεγάλη  που ακόµη και αυτό  (το σχετικά  
περιορισ µένο ακόµη) τµήµα της αγοράς  είναι  σηµαντικό  στοιχείο  διαφοροποίησης  και 
γενεσιουργός  ανάπτυξης , που ελκύει  το ενδιαφέρον  των µεγαλύτερων  παραγόντων  της 
αγοράς . 
Εν κατακλείδι , η ηλεκτρονική  προσβασι µότητα  και τα συναφή  προϊόντα  και υπηρεσίες  των 
τεχνολογιών  υποβοήθησης  βρίσκονται  σήµερα µεταξύ  των µεσοπρόθεσ µων στόχων  των 
µεγαλύτερων  παρόχων  τεχνολογίας  για το ευρύ  κοινό , όχι µόνο από την Ευρώπη  αλλά  και 
από άλλες  περιοχές  του κόσµου. 
4. ΝΟΜΙΚΕΣ  ΚΑΙ  ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ  ΠΤΥΧΕΣ  
Σε πολλές  περιστάσεις , το Συµβούλιο  ενθάρρυνε  τη λήψη  µέτρων  σε επίπεδο  ΕΕ, όταν για 
παράδειγ µα κάλεσε  τα κράτη  µέλη και την Επιτροπή  “Να αξιοποιήσουν  το δυνα µικό της 
Κοινωνίας  της Πληροφορίας  για τα άτοµα µε ειδικές  ανάγκες  και, ειδικότερα , να φροντίσουν  
για την αποµάκρυνση  των τεχνικών , νοµικών  και λοιπών  εµποδίων  για την αποτελεσ µατική  
συµµετοχή  τους στην οικονο µία και την κοινωνία  των γνώσεων ”6. Το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο  
επίσης  υποστήριξε  αυτήν  την προοπτική7. 
Ειδικότερα , οι ευρωπαϊκές  πολιτικές  και η ευρωπαϊκή  νοµοθεσία  αναγνώρισαν  ότι η 
απασχόληση  και η εργασία  αποτελούν  καθοριστικά  στοιχεία  για την εξασφάλιση  ίσων  
ευκαιριών  για όλους , συνεισφέροντας  σηµαντικά  στην  πλήρη  συµµετοχή  των πολιτών  στην  
οικονο µική, πολιτιστική  και κοινωνική  ζωή και επιτρέποντάς  τους να εκµεταλλευτούν  τις 
δυνατότητές  τους. Είναι  σαφές  ότι η διαθεσι µότητα  σε ευρεία  κλίµακα προσβάσι µων 
προϊόντων  και υπηρεσιών  ΤΠΕ  υψηλής  ποιότητας  θα έχει θετικό  αντίκτυπο  σε όλα τα 
παραπάνω . Θα ενισχύσει  την ικανότητα  επαγγελ µατικής  αποκατάστασης  και κοινωνικής  
                                                 
6 Ψήφισ µα του Συµβουλίου  για την «ηλεκτρονική  προσβασι µότητα », 2-3 ∆εκε µβρίου  2002, 
http://www.socialdialogu e.net/docs/cha_key/cons ilium_2002_14892en2.pdf  
7 « Ψήφισ µα του ΕΚ για το eEurope 2002: Προσβασι µότητα  στις δηµόσιες  ιστοθέσεις  και στο 
περιεχό µενό τους (2002 (0325)». 
 
EL 6   EL ένταξης  και θα επιτρέψει  την αυτόνο µη διαβίωση  των χρηστών  για µεγαλύτερο  χρονικό  
διάστη µα.  
Η ανάγκη  να ενταχθούν  όλοι οι ευρωπαίοι  στην  Κοινωνία  της Πληροφορίας  έχει διατυπωθεί  
από τα ευρωπαϊκά  όργανα  σε πολλές  περιπτώσεις . Η Επιτροπή  έχει αναλάβει  πρωτοβουλίες  
στο πλαίσιο  των δύο προγρα µµάτων  δράσης  eEurope  ώστε  να δηµιουργηθεί  µια πιο 
προσβάσι µη Κοινωνία  της Πληροφορίας . Το πρόγρα µµα δράσης  2002 περιλά µβανε  µια 
χωριστή  γραµµή δράσης  για την αντιµετώπιση  αυτών  των ζητηµάτων . Συνιστούσε  την 
έγκριση  κατευθυντηρίων  γραµµών σχετικά  µε την πρωτοβουλία  για την προσβασι µότητα  
στον  Παγκόσ µιο Ιστό (Web Accessibility Inititiative, WAI )8 , την ανάπτυξη  ενός ευρωπαϊκού  
προγρά µµατος σπουδών  Σχεδιασ µός για όλους  (Design for All, DFA ) καθώς  και την ενίσχυση  
των τεχνολογιών  υποβοήθησης  και την τυποποίηση  του DFA. Στο πρόγρα µµα δράσης  
eEurope  2005 στόχος  ήταν  να συµπεριληφθεί  η ηλεκτρονική  κοινωνική  ένταξη  (eInclusion ) 
σε όλες τις γραµµές δράσης . Πρότεινε  επίσης  την εισαγωγή  στις δηµόσιες  προµήθειες  
απαιτήσεων  προσβασι µότητας  στις ΤΠΕ . 
Υποστηρίζοντας  αυτές  τις εργασίες , το Συµβούλιο  Τηλεπικοινωνιών  εξέφρασε  την ανάγκη  να 
βελτιωθεί  η ηλεκτρονική  προσβασι µότητα  στην  Ευρώπη9. Επιπλέον , η υπουργική  
δήλωση10για την ηλεκτρονική  κοινωνική  ένταξη  προτείνει  να ληφθούν  όλα τα απαραίτητα  
µέτρα για την εγκαθίδρυση  µιας ανοιχτής  κοινωνίας  των γνώσεων , η οποία  να ευνοεί  την 
κοινωνική  ένταξη  και να είναι  προσβάσι µη σε όλους  τους πολίτες . 
Ακόµη, το Συµβούλιο  Κοινωνικών  Υποθέσεων , µε το ψήφισ µα του 2003 για την ηλεκτρονική  
προσβασι µότητα11, κάλεσε  τα κράτη  µέλη να φροντίσουν  για την αποµάκρυνση  των 
τεχνικών , νοµικών  και λοιπών  εµποδίων  για την αποτελεσ µατική  συµµετοχή  των ατόµων µε 
ειδικές  ανάγκες  στην  οικονο µία και την κοινωνία  των γνώσεων . 
Στο πλαίσιο  αυτό , το Ευρωπαϊκό  Κοινοβούλιο , στο ψήφισ µα του 2002 για την 
προσβασι µότητα  στον  Παγκόσ µιο Ιστό12 “επαναλα µβάνει  ότι πρέπει  να αποφευχθεί  κάθε  
µορφή  αποκλεισ µού από την Κοινωνία  της Πληροφορίας  και ζητεί  συγκεκρι µένα την ένταξη  
των ατόµων µε ειδικές  ανάγκες  και των ηλικιω µένων ”. Σε ένα άλλο  ψήφισ µα εξάλλου , 
αναφέρεται  η χρήση  της νοηµατικής  γλώσσας  στις τηλεπικοινωνίες  στην  Ευρώπη13. 
Γενικά , το άρθρο  13 της συνθήκης  για την ίδρυση  της Ευρωπαϊκής  Κοινότητας  προβλέπει  την 
ανάληψη  δράσης  για την καταπολέ µηση των διακρίσεων , συµπεριλα µβανό µενων  των 
διακρίσεων  λόγω  αναπηρίας . 
Με βάση  αυτό  το άρθρο , η οδηγία  του Συµβουλίου  2000/78/ ΕΚ της 27ης Νοεµβρίου  200014, 
αναφέρει  ρητά  ως σκοπό  (Άρθρο  1) «...τη θέσπιση  γενικού  πλαισίου  για την καταπολέ µηση των 
διακρίσεων  λόγω  θρησκείας  ή πεποιθήσεων , ειδικών  αναγκών , ηλικίας  ή γενετήσιου  
προσανατολισ µού στον τοµέα της απασχόλησης  και της εργασίας ». Η οδηγία  αναφέρει  ιδίως  ότι 
                                                 
8 «eEurope 2002: Προσβασι µότητα  στις δηµόσιες  ιστοθέσεις  και στο περιεχό µενό τους», 
COM(2001) 529 τελικό , http://europa.eu.int/eur-lex/en/co m/cnc/2001/com2001 _0529en01.pdf  
9 Ψήφισ µα του Συµβουλίου  για το Πρόγρα µµα ∆ράσης  eEurope 2002 : Προσβασι µότητα  στις δηµόσιες  
ιστοθέσεις  και στο περιεχό µενό τους , ΕΕ C 86, 10.4.2002. 
10 Υπουργική  ∆ήλωση  για την ηλεκτρονική  ενσω µάτωση , 11 Απριλίου  2003 
http://www.eu2003.gr/en/articles/2003/4/11/2502/  
11 Ψήφισ µα του Συµβουλίου  14892/02 
12 eEurope 2002: Προσβασι µότητα  στις δηµόσιες  ιστοθέσεις  και στο περιεχό µενό τους (2002 (0325)). 
13 Ψήφισ µα του ΕΚ για τη νοηµατική  γλώσσα  – Ψήφισ µα B4/ 0985/98. 
14 ∆ιαθέσι µο στη διεύθυνση  : 
http://europa.eu.int/comm/employment_social/fundamental_rights/pdf/legisln/2000_78_en.pdf  
 
EL 7   EL «Πρέπει  να προβλέπονται  κατάλληλα  µέτρα, δηλαδή  µέτρα αποτελεσ µατικά  και πρακτικά  για τη 
διαµόρφωση  της θέσης  εργασίας  ανάλογα  µε τις ειδικές  ανάγκες , παραδείγ µατος χάριν  µε τη 
διαµόρφωση  του χώρου  ή µε προσαρ µογή του εξοπλισ µού…». 
Επιπλέον , µια σειρά  από ευρωπαϊκές  οδηγίες  που σχετίζονται  µε την Κοινωνία  της 
Πληροφορίας  έχουν  ρήτρες  που αναφέρονται  στην  κοινωνική  ένταξη  των ατόµων µε 
αναπηρίες  και των ηλικιω µένων . Μεταξύ  αυτών  συγκαταλέγονται  οι οδηγίες  για τις 
ηλεκτρονικές  επικοινωνίες , ιδίως  το πλαίσιο15, και οι οδηγίες  για την καθολική  υπηρεσία16, η 
οδηγία  για τον ραδιοεξοπλισ µό και τον τηλεπικοινωνιακό  τερµατικό  εξοπλισ µό (RTTE)17, η 
οδηγία  για τις δηµόσιες  προµήθειες18 και η οδηγία  για την ίση µεταχείριση  στην  απασχόληση  
και την εργασία19. 
Ένας  από τους τέσσερις  τοµείς δραστηριότητας  που περιλα µβάνονταν  στο πρόγρα µµα 
δράσης  της Επιτροπής20, το οποίο  δηµοσιεύθηκε  το ∆εκέ µβριο 2003 και αφορά  την 
παρακολούθηση  της συνέχειας  του Ευρωπαϊκού  Έτους  Ατόµων µε Ειδικές  Ανάγκες , ήταν  η 
πρόσβαση  στις νέες τεχνολογίες  και η χρήση  τους. Το πρόγρα µµα περιγράφει  τα µέτρα που 
αναλήφθηκαν  για να βελτιωθεί  η προσβασι µότητα  στην  Κοινωνία  της Πληροφορίας , 
χρησι µοποιώντας  τα διαθέσι µα σε επίπεδο  ΕΕ µέσα. 
Οι δράσεις  σε επίπεδο  ΕΕ έχουν  προστιθέ µενη αξία, καθώς  πολλά  κράτη  µέλη καταρτίζουν  
νοµοθεσία , κανονισ µούς, πρότυπα  ή κατευθυντήριες  γραµµές προκει µένου να 
αντιµετωπίσουν  αυτά  τα προβλή µατα σε εθνική  κλίµακα. Τα µέτρα αυτά  οδηγούν  σε 
παρε µφερείς  αλλά  διαφορετικές  απαιτήσεις  σε θέµατα ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας  για 
προϊόντα  και υπηρεσίες , γεγονός  που αποτελεί  σοβαρή  απειλή  για την ευρωπαϊκή  
βιοµηχανία , η οποία  κινδυνεύει  να αναγκαστεί  να λειτουργεί  σε µια κατακερ µατισµένη αγορά  
µε την µείωση  της ανταγωνιστικότητας  και αποτελεσ µατικότητάς  της που αυτό  συνεπάγεται . 
Ο κίνδυνος  για τους καταναλωτές  είναι  ακόµη µεγαλύτερος , ιδίως  για τα άτοµα µε αναπηρίες  
και τους ηλικιω µένους : µια κατακερ µατισµένη αγορά  σηµαίνει  ακριβότερα , λιγότερο  οικεία  
και ασύµβατα  προϊόντα , µεγαλύτερη  δυσκολία  στην  πρόσβαση  και τη µετάδοση  
πληροφοριών  πέραν  των συνόρων , κ.λπ.. 
Οι δράσεις  της ΕΕ λαµβάνουν  επίσης  υπόψη  τη διεθνή  εµπειρία , όπως  τα µέτρα που έχουν  
ληφθεί  στις ΗΠΑ  και τον Καναδά , χώρες  µε τις οποίες  η Ευρωπαϊκή  Επιτροπή  έχει 
δροµολογήσει  διάλογο , ιδίως  όσον  αφορά  τη χρήση  νοµοθετικών  διατάξεων  στο πλαίσιο  των 
δηµόσιων  προµηθειών , οι οποίες  λειτουργούν  ως µοχλός  µε µεγάλο  πολλαπλασιαστικό  
αποτέλεσ µα. 
Έχουν , κατά  συνέπεια , συγκεντρωθεί  οι βασικές  προϋποθέσεις  για την ανάληψη  
πρωτοβουλιών  σε επίπεδο  ΕΕ – αυτή  την άποψη  υποστήριξε  η µεγάλη  πλειονότητα  των 
ενδιαφερο µένων  που συµµετείχαν  στη διαδικασία  δηµόσιας  διαβούλευσης  (84%). 
                                                 
15 Οδηγία  2002/21/ ΕΚ. 
16 Οδηγία  2002/22/ ΕΚ. 
17 Οδηγία  1999/5/ΕΚ. 
18 Οδηγίες  2004/17/ ΕΚ και 2004/18/ ΕΚ. 
19 Οδηγία  2000/78/ ΕΚ. 
20 Ίσες ευκαιρίες  για τα άτοµα µε αναπηρίες : ένα ευρωπαϊκό  σχέδιο  δράσης ·COM(2003) 650 τελικό . 
 
EL 8   EL 5. ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ  ∆ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ  ΣΕ ΕΠΙΠΕ∆Ο  ΕΕ 
Βρίσκονται  ήδη σε εξέλιξη  σε επίπεδο  ΕΕ πολλά  µέτρα τα οποία  θα συνεχιστούν  και θα 
ενισχυθούν .  
Απαιτήσεις  και πρότυπα  προσβασι µότητας  
Τα πρότυπα  αποτελούν  στρατηγικό  εργαλείο  για τη βιοµηχανία  και το δηµόσιο τοµέα καθώς  
και ουσιαστικό  καταλύτη  για τις νέες εµπορικές  ευκαιρίες . Παρόλο  που η παραγωγή  και η 
εφαρ µογή προτύπων  γίνονται  σε εθελοντική  βάση , αποτελούν  σηµαντικό  εργαλείο  για την 
υποστήριξη  της εφαρ µογής των πολιτικών . Η έκδοση  ευρωπαϊκών  προτύπων  για την ηλε-
προσβασι µότητα  θα συµβάλει  στην  καλή  λειτουργία  της ενιαίας  ευρωπαϊκής  αγοράς  και, 
κατά  συνέπεια . θα προωθήσει  την ανάπτυξη  νέων  αγορών , ανταγωνιστικότητας  και 
απασχόλησης . 
Η Επιτροπή  θα εξακολουθήσει  να παρέχει  χρηµατοδοτική  στήριξη  σε συγκεκρι µένες 
δραστηριότητες  που προτείνονται  από τους Ευρωπαϊκούς  Οργανισ µούς Τυποποίησης  (ESO) 
στο πλαίσιο  του Ευρωπαϊκού  Προγρά µµατος ∆ράσης  για την Τυποποίηση  ή να καλεί  τους 
οργανισ µούς αυτούς  να εκπονήσουν  πρότυπα21. Οι απαιτήσεις  σε θέµατα προσβασι µότητας  
που καθορίζονται  µε τα πρότυπα  πρέπει  να ικανοποιούν  τις ανάγκες  της βιοµηχανίας , των 
σχεδιαστών  και των προµηθευτών  προϊόντων  και υπηρεσιών  ώστε  να µην αποτελούν  
τροχοπέδη  για τη δηµιουργικότητα  ή την καινοτο µία. Πρέπει  ταυτοχρόνως  να ικανοποιούν  τις 
ανάγκες  των χρηστών  και είναι  εποµένως  καθοριστική  η συµµετοχή  χρηστών  στην  ανάπτυξη  
προτύπων . Πρέπει  να βρεθεί  µια ισορροπία  µεταξύ  του συµφέροντος  της βιοµηχανίας  και του 
συµφέροντος  του κοινού . Τα πρότυπα  πρέπει  να επιτρέπουν  εύκολη  επιβολή  και παραπο µπή 
στη νοµοθεσία , τις κανονιστικές  ρυθµίσεις  και τα άλλα  µέσα που προωθούν  την 
προσβασι µότητα . Η διάθεση  των προτύπων  χωρίς  καµία ή µε µειωµένη επιβάρυνση  θα 
διευκόλυνε  την υιοθέτησή  τους, ιδίως  από τις ΜΜΕ  που διαθέτουν  περιορισ µένους  πόρους  
για την αγορά  τους, και την πρόσβαση  των χρηστών  που το επιθυ µούν. 
Ενώ θα πρέπει  να προάγεται  η διαλειτουργικότητα , θα πρέπει  επίσης  να αποφεύγεται  να 
προάγονται  ως λύσεις  ευρείας  εφαρ µογής οι κατοχυρω µένες µε διπλώ µατα ευρεσιτεχνίας  
τεχνολογίες  που δεν διαθέτουν  λογική  και αµερόληπτη  (RAND) αδειοδότηση . 
Σχεδιασ µός για όλους  (DFA) 
Ως µεθοδολογία  DFA νοείται  ο σχεδιασ µός προϊόντων  και υπηρεσιών  µε τρόπο  ώστε  να είναι  
προσβάσι µα στο µεγαλύτερο  δυνατό  αριθµό χρηστών22. Ο Σχεδιασ µός για όλους  έχει 
εδραιωθεί  πλέον , παρόλο  που δεν εφαρ µόζεται  ευρέως . Είναι  εποµένως  σηµαντικό  να 
συνεχιστούν  οι προσπάθειες  για αύξηση  της ευαισθητοποίησης  και προαγωγή  του Σχεδιασ µού 
για όλους  στην  Ευρώπη . Για το σκοπό  αυτό , η Επιτροπή  έχει συστήσει  ένα δίκτυο  κέντρων  
αριστείας  γνωστό  ως EDEAN23, το οποίο  διαθέτει  περισσότερα  από εκατό  µέλη.  
                                                 
21 Η διαδικασία  αυτή  διέπεται  από την οδηγία  98/34.  
http://europa.eu.int/eur-lex/pri/en/oj/dat/1998/l_204/l_20419980721en00370048.pdf  
22 Τρεις  είναι  οι κύριες  στρατηγικές  του DFA: 1) σχεδιασ µός για τους περισσότερους  χρήστες  χωρίς  
τροποποιήσεις , 2) σχεδιασ µός για εύκολη  προσαρ µογή σε διαφορετικούς  χρήστες  
(π.χ. χρησι µοποιώντας  προσαρ µόσιµες διεπαφές ), 3) σχεδιασ µός που επιτρέπει  την αδιάλειπτη  σύνδεση  
σε διατάξεις  υποβοήθησης . 
23 ∆ικτυακός  τόπος  EDEAN (European Design for All e-Accessibility Network),  
http://www.e-accessibility.org/  
 
EL 9   EL Ο Σχεδιασ µός για όλους  όχι µόνο επιτρέπει  να λαµβάνονται  υπόψη  πληρέστερα  οι 
απαιτήσεις  προσβασι µότητας  κατά  το σχεδιασ µό προϊόντων  και υπηρεσιών , αλλά  επίσης  
επιτρέπει  σηµαντική  εξοικονό µηση αποφεύγοντας  το δαπανηρό  εκ νέου  σχεδιασ µό ή τις 
τεχνικές  προσαρ µογές µετά από τη διάθεση  στο εµπόριο  του προϊόντος  ή της υπηρεσίας . 
Έχει αναπτυχθεί  η βασική  δοµή για ευρωπαϊκό  πρόγρα µµα σπουδών  DFA για µηχανικούς  και 
σχεδιαστές  και έχουν  πραγ µατοποιηθεί  στα κράτη  µέλη πολλά  µαθήµατα πιλοτικού  
χαρακτήρα  µε αυτό  το γνωστικό  αντικεί µενο. Η συχνότερη  χρήση  του στην  τριτοβάθ µια και 
επαγγελ µατική  εκπαίδευση  αποτελεί  έναν τρόπο  να εξασφαλιστεί  µελλοντικά  προσβάσι µη 
Κοινωνία  της Πληροφορίας24. Η παρουσία  ενός ειδικού  σε θέµατα «Σχεδιασ µού για όλους » 
στους  σχετικούς  οργανισ µούς θα µπορούσε  να είναι  ένα µέσο για να καταστεί  η ηλεκτρονική  
προσβασι µότητα  επαγγελ µατικός  τοµέας.  
Προσβασι µότητα  στον Παγκόσ µιο Ιστό  
Την ανακοίνωση  της Επιτροπής  του 200125 για την προσβασι µότητα  στις δηµόσιες  ιστοθέσεις  
ακολούθησαν  τα ψηφίσ µατα του Συµβουλίου  και του Κοινοβουλίου  του 2002. Αποτέλεσ µα 
ήταν  να δεσµευτούν  τα κράτη  µέλη να καταστήσουν  τις δηµόσιες  ιστοθέσεις  τους 
προσβάσι µες σύµφωνα  µε τις διεθνείς  κατευθυντήριες  γραµµές26.  
Μέσω  της οµάδας  εµπειρογνω µόνων  σε θέµατα ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας , η Επιτροπή  
και τα κράτη  µέλη παρακολουθούν  τις πρωτοβουλίες , στις οποίες  συγκαταλέγονται  οι νέες 
µέθοδοι27 και διαδικασίες  αξιολόγησης , η εκπόνηση  κριτηρίων  συγκριτικής  αξιολόγησης , η 
συλλογή  στοιχείων  και ο προσδιορισ µός των βέλτιστων  πρακτικών . Η προσβασι µότητα  
στον  Παγκόσ µιο Ιστό  αποτελεί  κινητήριο  µοχλό  για προσβάσι µες επιγρα µµικές (online) 
υπηρεσίες  δηµοσίου  ενδιαφέροντος . Για να διευκολυνθεί  η διαδικασία  αυτή , είναι  σηµαντικό  
να ενθαρρυνθεί  η ανάπτυξη  συγγραφικών  εργαλείων  για εφαρ µογές που να ενσω µατώνουν  
τις αρχές  της προσβασι µότητας28. 
Καθώς  πολλά  κράτη  µέλη έχουν  νοµικά δεσµευτική  νοµοθεσία  η οποία  διέπει  την 
προσβασι µότητα  και επιβάλλει  την αξιολόγηση  της συµµόρφωσης , έχει προκύψει  η ανάγκη  
για συστή µατα πιστοποίησης  της προσβασι µότητας . Ένα εργαστήριο  της Ευρωπαϊκής  
Επιτροπής  Τυποποίησης29 ασχολείται  σήµερα µε την εξεύρεση  κατάλληλων  λύσεων .  
Κριτήρια  συγκριτικής  αξιολόγησης  και παρακολούθηση  
Πολλά  κράτη  µέλη εισάγουν  στην  εθνική  τους νοµοθεσία  κριτήρια  συγκριτικής  αξιολόγησης  
και παρακολούθησης  της προσβασι µότητας . Σε επίπεδο  ΕΕ, το Συµβούλιο  και το Ευρωπαϊκό  
Κοινοβούλιο  έχουν  ζητήσει  την παρακολούθηση  της προσβασι µότητας  στον  Παγκόσ µιο Ιστό. 
Το Κοινοβούλιο  ζήτησε  επίσης  την παρακολούθηση  των υπότιτλων  και της φωνητικής  
περιγραφής  στην  ψηφιακή  τηλεόραση . 
                                                 
24 Έκθεση  του έργου  IDCnet για το πρόγρα µµα σπουδών  DFA. 
25 COM(2001) 529 τελικό . 
26 W3C/WAI/WCAG1.0 Web Content Accessibility Guidelines 1.0. Η 2η έκδοση  εκπονείται . Θα 
πραγ µατεύεται  την εξέλιξη  που έχει σηµειωθεί  στις τεχνολογίες  ∆ιαδικτύου  και θα διευκολύνει  την 
εξέταση  της συµµόρφωσης . 
27 Web Accessibility Benchmarking (WAB) cluster. 
28 W3C/WAI/ATAG Authorising Tools Accessibility Guidelines (ATAG). 
29 http://www.cenorm.be/ cenorm/businessdomains/business domains/isss/activity/ws-wac.asp  
 
EL 10   EL Για να είναι  δυνατή  η περαιτέρω  ανάπτυξη  κατάλληλων  ευρωπαϊκών  πολιτικών  ηλεκτρονικής  
προσβασι µότητας  είναι  απαραίτητο  να υπάρχουν  διαθέσι µα ευρωπαϊκά  δεδο µένα 
συγκρίσι µα µεταξύ  κρατών  µελών . Η Ευρωπαϊκή  Επιτροπή  θα στηριχθεί  στις υπό εξέλιξη  
ευρωπαϊκές  δραστηριότητες  παρακολούθησης , λαµβάνοντας  υπόψη  την αναθεωρη µένη 
στρατηγική  της Λισσαβόνας . 
Η Επιτροπή  βρίσκεται  σε συνεχή  διάλογο  µε τις στατιστικές  υπηρεσίες  προκει µένου να 
αναπτυχθούν  και να βελτιωθούν  χρήσι µοι δείκτες , ιδίως  δε για να ενσω µατωθούν  τα 
ζητήµατα προσβασι µότητας  στους  υπάρχοντες  δείκτες . 
Έρευνα  
Η έρευνα  και τεχνολογική  ανάπτυξη  (ΕΤΑ ) αποτελεί  θεµελιώδες  στοιχείο  των προσπαθειών  
για επίτευξη  µιας προσβάσι µης Κοινωνίας  των Πληροφοριών . Τα 200 περίπου  ευρωπαϊκά  
έργα  ΕΤΑ  που εκτελέστηκαν  από το 1991, τα οποία  αντιπροσωπεύουν  κοινοτική  
συγχρη µατοδότηση  ανερχό µενη σε 200 εκατο µµύρια ευρώ  περίπου30, έχουν  ήδη συµβάλει  
στη βελτίωση  της προσβασι µότητας  χάρη  στη µεγαλύτερη  γνώση  των προβλη µάτων  
προσβασι µότητας  και των λύσεων  που απαιτούνται . 
Συγκεκρι µένα αποτελέσ µατα επέδειξαν  πιθανές  λύσεις , όπως  οι προσβάσι µες εξ αποστάσεως  
υπηρεσίες  κατ’οίκον  για ηλικιω µένους  (συµπεριλα µβάνονται  υπηρεσίες  συναγερ µού και 
έκτακτης  ανάγκης ). Αναπτύχθηκαν  λύσεις  για να βελτιωθεί  η πρόσβαση  τυφλών  και ατόµων 
µε ασθενή  όραση  σε ψηφιακές  πληροφορίες  (κείµενα, γραφικά , τρισδιάστατες  εικόνες , 
κωδικοποιη µένη µουσική , τηλεοπτικά  προγρά µµατα). ∆οκι µάστηκαν  συστή µατα για τη 
διευκόλυνση  της κινητικότητας  ατόµων µε κινητικές  αναπηρίες , το χειρισ µό και τον έλεγχο  
αντικει µένων , καθώς  και υπηρεσίες  βελτίωσης  των δυνατοτήτων  επικοινωνίας  των ατόµων µε 
προβλή µατα ακοής , στις οποίες  συµπεριλα µβάνονται  η νοηµατική  γλώσσα  και η δηµιουργία  
χειλικών  κινήσεων . Μεταξύ  άλλων  παραδειγ µάτων  συγκαταλέγονται  τα υπολογιστικά  
περιβάλλοντα  για τη διευκόλυνση  της ολοκληρω µένης εκπαίδευσης  των παιδιών  µε 
αναπηρίες  ή της απασχόλησης  ενηλίκων  µε αναπηρίες  και οι συνεισφορές  στη χάραξη  
πολιτικών  (eEurope , δηλαδή  προσβασι µότητα  των ιστοθέσεων , σχεδιασ µός για όλους ). 
Πολλά  από τα αποτελέσ µατα των κοινοτικών  έργων  υλοποιήθηκαν  µε επιτυχία  σε προϊόντα  
που τέθηκαν  σε εµπορική  κυκλοφορία  και οι γνώσεις  που αναπτύχθηκαν  συνέβαλαν  στη 
βελτίωση  της προσβασι µότητας  των προϊόντων  και υπηρεσιών  που συνδέονται  µε ΤΠΕ .  
Καθώς  οι τεχνολογίες  εξακολουθούν  να εξελίσσονται  µε ταχύτητα , προσφέροντας  νέες 
τεχνικές  λύσεις , είναι  καθοριστικής  σηµασίας  να πραγ µατοποιούνται  επενδύσεις  στην  έρευνα  
ώστε  να µη µένει ανεκ µετάλλευτο  το σηµαντικό  δυνα µικό που συνιστούν  για τα άτοµα µε 
αναπηρίες  και τους ηλικιω µένους . Η τρέχουσα  πρόταση  για το 7ο πρόγρα µµα πλαίσιο  
λαµβάνει  υπόψη  την ανάγκη  να συνεχιστεί  και, µάλιστα , να επεκταθεί  η ΕΤΑ  σε θέµατα 
ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας  ώστε  να αναπτυχθεί  περαιτέρω  η ευρωπαϊκή  βιοµηχανία  
τεχνολογιών  υποβοήθησης31 και να καταστεί  η προσβασι µότητα  καθη µερινότητα  για τη 
βιοµηχανία  προϊόντων  για το ευρύ  κοινό . 
                                                 
30 Για παραδείγ µατα έργων , βλέπε  http://www.cordis.lu/ist/so/einclusion/home.html  και 
http://www.cordis.lu/ist/directorate_ f/einclusion/previous-research.htm  
31 Access to Assistive Technology in the EU, έκθεση  της Γ∆ Απασχόληση , CE-V/5-03-003-EN-C. 
 
EL 11   EL 6. ΒΕΛΤΙΩΣΗ  ΤΗΣ  ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ  ΠΡΟΣΒΑΣΙΜΟΤΗΤΑΣ  ΤΩΝ  ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ  ΚΑΙ  
ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ  ΤΠΕ  ΣΤΗΝ  ΕΥΡΩΠΗ  – ΤΡΕΙΣ  ΝΕΕΣ  ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ  
Εκτός  από την προώθηση  των προαναφερό µενων  µέτρων , η Επιτροπή  θα ενθαρρύνει  τη 
χρήση  τριών  προσεγγίσεων  που δεν είναι  ευρέως  διαδεδο µένες στην  Ευρώπη : (i) απαιτήσεις  
προσβασι µότητας  στις δηµόσιες  προµήθειες , (ii) πιστοποίηση  προσβασι µότητας , και (iii) 
καλύτερη  χρήση  της ισχύουσας  νοµοθεσίας . 
∆ύο έτη µετά τη δηµοσίευση  της παρούσας  ανακοίνωσης , η Επιτροπή  θα αξιολογήσει  το 
αποτέλεσ µα των µέτρων . Σύµφωνα  µε την αρχή  της καλύτερης  κανονιστικής  ρύθµισης32, η 
Επιτροπή  θα προχωρήσει  σε ανταλλαγή  απόψεων  µε τα κράτη  και, ανάλογα  µε τα 
συµπεράσ µατα από την πλήρη  εκτίµηση του αντίκτυπου  η οποία  θα διενεργηθεί , θα εξετάσει  
το ενδεχό µενο να ληφθούν  συµπληρω µατικά  µέτρα, ακόµη και νοµοθετικά  εάν κριθούν  
αναγκαία . 
1. ∆ηµόσιες  προµήθειες  
Οι δηµόσιες  προµήθειες  στην  Ευρώπη  αντιπροσωπεύουν  16% του ακαθάριστου  εγχώριου  
προϊόντος . Οι δηµόσιες  αρχές  σε όλα τα επίπεδα  έχουν  δικαίω µα να απαιτούν  
χαρακτηριστικά  προσβασι µότητας  στα αγαθά  και τις υπηρεσίες  που προµηθεύονται . 
Πράγ µατι, στις ευρωπαϊκές  οδηγίες  για τις δηµόσιες  συµβάσεις  προβλέπεται  ρητά  η 
δυνατότητα  να συµπεριλα µβάνονται  στους  όρους  των διαγωνισ µών (τεχνικές  προδιαγραφές ) 
ο Σχεδιασ µός για όλους  και οι απαιτήσεις  προσβασι µότητας .  
Η προσέγγιση  αυτή  συνεπάγεται  σαφή  δέσµευση  σε µια πολιτική  κοινωνικής  ένταξης  η 
οποία  καθιστά  τα προϊόντα  και τις υπηρεσίες  διαθέσι µα στους  περισσότερους  χρήστες , 
πολίτες  και υπαλλήλους . Ενθαρρύνει  τις βιοµηχανικές  επιχειρήσεις  να συµπεριλάβουν  την 
προσβασι µότητα  στα σταθερά  χαρακτηριστικά  των προϊόντων  τους και δηµιουργεί  µια 
ευρύτερη  αγορά  για προσβάσι µες ΤΠΕ . Αυτά  τα αποτελέσ µατα έχουν  διαπιστωθεί  στις 
ΗΠΑ33 όπου  η νοµοθεσία  επιβάλλει  απαιτήσεις  προσβασι µότητας  στις οµοσπονδιακές  
δηµόσιες  προµήθειες . 
Κατά  την επιγρα µµική διαβούλευση  άνω του 90% των απαντώντων  ήταν  υπέρ  της αρχής  να 
απαιτούν  οι δηµόσιες  υπηρεσίες  να είναι  προσβάσι µα όλα τα προϊόντα  και οι υπηρεσίες  που 
προµηθεύονται . Ορισ µένα κράτη  µέλη περιλα µβάνουν  ήδη απαιτήσεις  προσβασι µότητας  στις 
δηµόσιες  προµήθειές  τους. Η θέσπιση  κοινών  απαιτήσεων  προσβασι µότητας  σε επίπεδο  ΕΕ 
θα επιτρέψει  να περιοριστεί  ο κατακερ µατισµός της αγοράς  και να ενισχυθεί  η 
διαλειτουργικότητα . 
Είναι  επιτακτική  ανάγκη  για εναρ µόνιση  των απαιτήσεων  διαλειτουργικότητας  στις 
δηµόσιες  προµήθειες  στην  Ευρώπη . Για το σκοπό  αυτό , η Επιτροπή  προετοι µάζει εντολή  
µε την οποία  ζητά από τους ευρωπαϊκούς  οργανισ µούς τυποποίησης  να επεξεργαστούν  
ευρωπαϊκές  απαιτήσεις  προσβασι µότητας  για τις δηµόσιες  προµήθειες  προϊόντων  και 
υπηρεσιών  στο πεδίο  των ΤΠΕ . Η εντολή  έχει υποβληθεί  στα κράτη  µέλη για διαβούλευση . 
Προβλέπεται  να διαβιβαστεί  στους  ευρωπαϊκούς  οργανισ µούς τυποποίησης  έως τα τέλη του 
2005. 
                                                 
32 Ευρωπαϊκή  Επιτροπή  «Λευκή  Βίβλος  για την Ευρωπαϊκή  διακυβέρνηση » COM(2001) 428 τελικό . 
33 Τµήµα 508 του νόµου περί αποκατάστασης  όπως  τροποποιήθηκε  από το νόµο για επενδύσεις  εργατικού  
δυνα µικού του 1998. 
 
EL 12   EL Η Επιτροπή  θα ενθαρρύνει  τη συζήτηση  µε τα κράτη  µέλη επί του θέµατος αυτού  στο πλαίσιο  
της οµάδας  εµπειρογνω µόνων  για την ηλεκτρονική  προσβασι µότητα34. Θα εξακολουθήσει  να 
συγκεντρώνει  τα αποτελέσ µατα των δράσεων  που έχουν  αναληφθεί  στην  Ευρώπη  και να 
ενθαρρύνει  το διεθνή  διάλογο , ιδίως  µε τις ΗΠΑ  µέσω της Υπερατλαντικής  Οικονο µικής 
Συνεργασίας , σχετικά  µε την εναρ µόνιση  των απαιτήσεων  ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας  
για τις δηµόσιες  προµήθειες . 
2. Πιστοποίηση  
Κατά  την αγορά  προϊόντων  ΤΠΕ  δεν είναι  πάντοτε  προφανές  ποιες  απαιτήσεις  πληρούν  τα 
προϊόντα  αυτά . Το πρόβλη µα αυτό  αποκτά  ιδιαίτερη  σηµασία κατά  την αγορά  προσβάσι µων 
ΤΠΕ . Ισχύουν  ήδη ή είναι  υπό ανάπτυξη  ορισµένα πρότυπα  που ορίζουν  τον τρόπο  µε τον 
οποίο  µπορούν  τα προϊόντα  και οι υπηρεσίες  να καταστούν  προσβάσι µα. Ωστόσο , σήµερα 
δεν υπάρχουν  αξιόπιστα  µέσα για την αξιολόγηση  της συµµόρφωσης  των προϊόντων  µε αυτά  
τα πρότυπα  προσβασι µότητας . Κατάλληλα  συστή µατα πιστοποίησης  της προσβασι µότητας  
των προϊόντων  και των οργανωτικών  διαδικασιών  και της εξειδίκευσης  σε θέµατα 
προσβασι µότητας  των επαγγελ µατιών  (µε βάση  τα ευρωπαϊκό  σύστη µα αξιολόγησης  
«European Key Mark»35 και τα ευρωπαϊκά  πρότυπα ) θα καθοδηγούσαν  τους καταναλωτές  
και τους πελάτες  που επιθυ µούν προσβάσι µα προϊόντα  και υπηρεσίες  και θα προσέφεραν  
στους  κατασκευαστές  και τους παρόχους  υπηρεσιών  τη δέουσα  αναγνώριση  των 
προσπαθειών  τους. Οι µηχανισ µοί πιστοποίησης  θα διευκόλυναν  επίσης  την παρακολούθηση  
της συµµόρφωσης  µε τις κανονιστικές  ρυθµίσεις  που προβλέπουν  απαιτήσεις  
προσβασι µότητας .  
Στο ψήφισ µα του 2003 για την ηλεκτρονική  προσβασι µότητα , το Συµβούλιο  κάλεσε  να 
αποδίδεται  µια «βαθµολογία  ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας » στα αγαθά  και τις υπηρεσίες . 
Στην  υπουργική  δήλωση  του 2002 για την ηλεκτρονική  κοινωνική  ένταξη  διατυπωνόταν  η 
άποψη  ότι «θα µπορούσε  να εξεταστεί  η καθιέρωση  ενός ευρωπαϊκού  σήµατος για την 
ηλεκτρονική  προσβασι µότητα  το οποίο  να πιστοποιεί  τη συµµόρφωση  µε τις κατευθυντήριες  
γραµµές της W3C WAI36 προκει µένου να αποφευχθεί  ο κατακερ µατισµός της αγοράς ». 
Η Επιτροπή  θα µελετήσει , σε συνεργασία  µε τους βασικούς  ενδιαφερο µένους , τις 
δυνατότητες  για ανάπτυξη , εισαγωγή  και υλοποίηση  συστη µάτων  πιστοποίησης  για 
προσβάσι µα προϊόντα  και υπηρεσίες , συµπεριλα µβανό µενου του ορισµού κριτηρίων  
ελέγχου , και µεθόδων  αξιολόγησης . Θα εξεταστούν  επίσης  οι δυνατότητες  αυτό -
πιστοποίησης  ή πιστοποίησης  από τρίτο  µέρος και θα υποβληθούν  σε συγκριτική  εκτίµηση 
                                                 
34 Η οµάδα εµπειρογνω µόνων  σε θέµατα ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας  συντονίζει  τους ειδικούς  από τα 
κράτη  µέλη που υποστηρίζουν  την εφαρ µογή του προγρά µµατος δράσης  eEurope. 
35 http://www.cenorm.be/conf_asse ss/keymark/keymarktext.htm  
36 World Wide Web Consortium (W3C) Web Accessibility Initiative (WAI). 
 
EL 13   EL ως προς  την αποτελεσ µατικότητά  τους37. Η Επιτροπή  θα δροµολογήσει  µελέτη  για το θέµα 
αυτό  κατά  το τελευταίο  τρίµηνο του 200538. 
3. Καλύτερη  χρήση  της ισχύουσας  νοµοθεσίας  
Πολλές  οδηγίες  περιλα µβάνουν  διατάξεις  που µπορούν  να χρησι µοποιηθούν  για την ενίσχυση  
της ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας  (όπως  η οδηγία  για την ίση µεταχείριση  στην  
απασχόληση39, η οδηγία  για το ραδιοεξοπλισ µό και τον τηλεπικοινωνιακό  τερµατικό  
εξοπλισ µό και οι οδηγίες  για τις δηµόσιες  προµήθειες ). Είναι  σηµαντικό  να υπάρξει  
συνεργασία  µε τα κράτη  µέλη για να αναπτυχθεί  ένας πρακτικός  τρόπος  χρησι µοποίησης  
αυτών  των οδηγιών  ώστε  να σηµειωθεί  πρόοδος  στο θέµα της ηλεκτρονικής  
προσβασι µότητας . 
Η εφαρ µογή, ειδικότερα , των υποδείξεων  της οµάδας  INCOM ( Inclusive Communications 
Group -οµάδα µε αντικεί µενο τις επικοινωνίες  χωρίς  κοινωνικό  αποκλεισ µό)40 θα επέτρεπε  
την επίλυση  ορισµένων  υφιστά µενων  προβλη µάτων  σε ευρωπαϊκό  επίπεδο , π.χ. 
εξασφαλίζοντας  την πρόσβαση  των χρηστών  µε αναπηρίες  στις υπηρεσίες  έκτακτης  ανάγκης  
µέσω του ενιαίου  ευρωπαϊκού  αριθµού 112, εναρ µονίζοντας  τις συχνότητες  των ασύρ µατων  
συστη µάτων  υποβοήθησης  στην  Ευρώπη , καθιστώντας  δυνατές  τις επικοινωνίες  µέσω 
κειµένου ή νοηµάτων  σε πραγ µατικό  χρόνο  µεταξύ  των κρατών  µελών  και διευκολύνοντας  
την αγορά , από τις δηµόσιες  αρχές , προσβάσι µων αγαθών . Θα πρέπει  να εξεταστούν  οι 
πιθανές  δυσκολίες  για την πρακτική  εφαρ µογή της ισχύουσας  νοµοθεσίας . 
Η Επιτροπή , κατά  το διάλογο  για την οπτικοακουστική  πολιτική , θα ενθαρρύνει  κοινές  ή 
διαλειτουργικές  λύσεις  στο πεδίο  αυτό , για παράδειγ µα, τη βελτίωση  της πρόσβασης  στα 
ψηφιακά  τηλεοπτικά  προγρά µµατα. Αυτές  οι κοινές  λύσεις  θα επιτρέψουν  την 
πραγ µατοποίηση  οικονο µιών κλίµακας . 
Πρέπει  να υπάρξει  πλήρης  εκµετάλλευση  του “δυνα µικού  υποστήριξης  της 
ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας ” που διαθέτει  η ισχύουσα  ευρωπαϊκή  νοµοθεσία . Το 
2005, η Επιτροπή  θα δροµολογήσει  µελέτη41 για τον προσδιορισ µό των καλύτερων  
πρακτικών  και για την εδραίωση  διαλόγου  µε τα κράτη  µέλη και τους σηµαντικούς  
ενδιαφερό µενους  µέσω των οµάδων  που είναι  επιφορτισ µένες µε την εφαρ µογή των οδηγιών . 
                                                 
37 Η online διαβούλευση  έδειξε  µεγάλη  υποστήριξη  (άνω του 72%) για την πιστοποίηση  και την 
επισή µανση  προϊόντων  και υπηρεσιών  ΤΠΕ  χαρακτηριζό µενων  από ηλεκτρονική  προσβασι µότητα , µε 
σηµαντικές  διαφορές  µεταξύ  των οµάδων  στόχου . Στην  οµάδα «Κατασκευαστές , πάροχοι  ή πωλητές  
προϊόντων  και υπηρεσιών  ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας » το ποσοστό  συµφωνίας  ήταν  µόνο 61,4%. 
Επιπλέον , µεταξύ  αυτών  που υποστηρίζουν  την πιστοποίηση  και επισή µανση  των προϊόντων , οι οµάδες 
«Ιδιώτες  µε αναπηρίες » και «∆ηµόσιοι  οργανισ µοί» σαφώς  υποστηρίζουν  τα υποχρεωτικά  συστή µατα, 
ενώ η οµάδα «Κατασκευαστές , πάροχοι  ή πωλητές  προϊόντων  και υπηρεσιών  ηλεκτρονικής  
προσβασι µότητας » υποστηρίζουν  τις εθελοντικές  διαδικασίες , και οι υπόλοιπες  οµάδες βρίσκονται  σε 
ενδιά µεση θέση . 
38 Βλέπε  κεφάλαιο  «Συµπεράσ µατα και παρακολούθηση  της συνέχειας ». 
39 Η οδηγία  του Συµβουλίου  2000/78/ ΕΚ της 27ης Νοεµβρίου  2000 απαγορεύει  τις διακρίσεις  σε βάρος  
των ατόµων µε αναπηρίες , µεταξύ  άλλων , στο χώρο  της εργασίας  και προβλέπει  εύλογες  προσαρ µογές 
οι οποίες  αφορούν  και τις ΤΠΕ . 
40 Συστήθηκε  το 2003 και απαρτίζεται  από εκπροσώπους  των κρατών  µελών , τηλεπικοινωνιακούς  φορείς , 
οργανώσεις  χρηστών  και φορείς  τυποποίησης . 
41 Βλέπε  «Συµπεράσ µατα και παρακολούθηση  της συνέχειας ». 
 
EL 14   EL 7. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ  ΚΑΙ  ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ  ΤΗΣ  ΣΥΝΕΧΕΙΑΣ  
Η παρούσα  ανακοίνωση  και τα αποτελέσ µατα της διαδικασίας  επιγρα µµικής διαβούλευσης  
αποδεικνύουν  και στηρίζουν  την αποφασιστικότητα  της Ευρωπαϊκής  Επιτροπής  να 
αντιµετωπίσει  τα ζητήµατα της ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας  και να αναζητήσει  λύσεις  οι 
οποίες  (i) να πείθουν  τα κράτη  µέλη ότι υπάρχει  επείγουσα  ανάγκη  να συνεργαστούν  
προκει µένου να υπάρξει  συνεκτική  προσέγγιση  στο θέµα της ηλεκτρονικής  
προσβασι µότητας · (ii) να ενθαρρύνουν  τη βιοµηχανία  να αναπτύξει  προσβάσι µες λύσεις  για 
προϊόντα  και υπηρεσίες  ΤΠΕ · (iii) να αποδεικνύουν  στους  χρήστες  µε αναπηρίες  την ενεργό  
δέσµευσή  της για βελτίωση  της προσβασι µότητας  στην  Κοινωνία  της Πληροφορίας . 
Κατά  την επόµενη διετία  (2005-2007), η Επιτροπή  θα εξακολουθήσει  να αυξάνει  την 
ευαισθητοποίηση , να προωθεί  τη χρήση  των προτεινό µενων  µέσων , να συλλέγει  ενηµερωτικά  
στοιχεία  και να συνεχίζει  το διάλογο  µε τους ενδιαφερο µένους  ώστε  να είναι  σε θέση  να 
λάβει  ενηµερωµένες αποφάσεις  στο πεδίο  της ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας . 
Για το σκοπό  αυτό , η Επιτροπή  σχεδιάζει  την εκπόνηση  µελέτης , η οποία  θα δροµολογηθεί  το 
τελευταίο  τρίµηνο του 2005, µ ε θέµα «Μέτρηση  της προόδου  της ηλεκτρονικής  
προσβασι µότητας  στην Ευρώπη ». Στόχος  της θα είναι  να προσδιοριστούν  και να 
αξιολογηθούν  οι επιλογές  πολιτικής  που στοχεύουν  στη βελτίωση  της ηλεκτρονικής  
διαθεσι µότητας  στην  Ευρώπη . Τα αρχικά  αποτελέσ µατα της µελέτης  θα είναι  διαθέσι µα στις 
αρχές  του 2007. 
∆ύο έτη µετά τη δηµοσίευση  της παρούσας  ανακοίνωσης  θα διενεργηθεί  επανεξέταση  της 
κατάστασης  στο πεδίο  της ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας . Θα περιλα µβάνει  αξιολόγηση  
των αποτελεσ µάτων  των στρατηγικών  που προτείνονται  στο παρόν  έγγραφο , λαµβάνοντας  
υπόψη  την αρχή  της καλύτερης  νοµοθεσίας42 και, ανάλογα  µε τα συµπεράσ µατα µιας 
πλήρους  αξιολόγησης  του αντίκτυπου , η Επιτροπή  θα εξετάσει  το ενδεχό µενο να ληφθούν  
συµπληρω µατικά  µέτρα, ακόµη και νοµοθετικά , εάν κριθούν  αναγκαία . Οι εργασίες  στο 
πεδίο  της ηλεκτρονικής  προσβασι µότητας  θα συµβάλουν , από πλευράς  τους, στην  ευρωπαϊκή  
πρωτοβουλία  για την ηλεκτρονική  κοινωνική  ένταξη  (eInclusion ) που έχει ήδη προαγγελθεί  
για το 2008 43. 
                                                 
42 Ευρωπαϊκή  Επιτροπή  «Λευκή  Βίβλος  για την Ευρωπαϊκή  διακυβέρνηση » COM(2001) 428 τελικό . 
43 COM(2005)229 «i2010 – Ευρωπαϊκή  κοινωνία  της Πληροφορίας  για την ανάπτυξη  και την 
απασχόληση ».