ΨΗΦΙΣΜΑ

σχετικά με τους λογαριασμούς των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων για το οικονομικό έτος 1996

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ,

- έχοντας υπόψη τη συνθήκη ΕΚΑΧ, και ιδίως το άρθρο 78ζ,

- έχοντας υπόψη τη συνθήκη ΕΚ, και ιδίως το άρθρο 276,

- έχοντας υπόψη τη συνθήκη ΕΚΑΕ, και ιδίως το άρθρο 180β,

- έχοντας υπόψη τον προϋπολογισμό για το οικονομικό έτος 1996,

- έχοντας υπόψη το λογαριασμό διαχείρισης, την ανάλυση της διαχείρισης του προϋπολογισμού και τον δημοσιονομικό ισολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το οικονομικό έτος 1996 (C4-0196/97),

- έχοντας υπόψη την Ετήσια Έκθεση για το 1996 (C4-0599/97)(1) και τις ειδικές εκθέσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου καθώς και τις απαντήσεις των θεσμικών οργάνων,

- έχοντας υπόψη τη σύσταση του Συμβουλίου της 9ης Μαρτίου 1998(C-40168/98),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 31ης Μαρτίου 1998, με το οποίο γνωστοποιεί στην Επιτροπή τους λόγους αναβολής της απόφασης για τη χορήγηση απαλλαγής όσον αφορά την εκτέλεση του γενικού προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το οικονομικό έτος 1996(2),

- έχοντας υπόψη την απόφασή του, της 17ης Δεκεμβρίου 1998, να μη χορηγήσει απαλλαγή στην Επιτροπή για το οικονομικό έτος 1996(3),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του, της 14ης Ιανουαρίου 1999, σχετικά με τη βελτίωση της δημοσιονομικής διαχείρισης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ύστερα από την άρνηση χορήγησης απαλλαγής για το 1996(4),

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Ελέγχου του Προϋπολογισμού (Α4-0196/99),

1. υπενθυμίζει την οριστική απόφασή του να μη χορηγήσει απαλλαγή στην Επιτροπή για το οικονομικό έτος 1996 και τους επισυναπτόμενους στο παράρτημα λόγους αυτής της απόφασης όπως ψηφίσθηκαν από το Κοινοβούλιο στις 17 Δεκεμβρίου 1998·

2. θεωρεί ότι οι λογαριασμοί του προϋπολογισμού της ΕΚ για το οικονομικό έτος 1996 πρέπει τώρα να παραμείνουν στα υπ' όψιν του Κοινοβουλίου, ώστε να μπορέσουν να προχωρήσουν οι εργασίες για τους λογαριασμούς των επόμενων ετών·

3. λαμβάνει γνώση των ακολούθων δεδομένων που εκπόνησε η Επιτροπή με σκοπό το κλείσιμο των λογαριασμών για το οικονομικό έτος 1996:

>ΘΕΣΗ ΠΙΝΑΚΑ>

4. αναθέτει στον πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα μαζί με το παράρτημά του στην Επιτροπή, το Συμβούλιο, το Δικαστήριο, το Ελεγκτικό Συνέδριο, την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, την Επιτροπή των Περιφερειών και την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων και να μεριμνύσει για τη δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα (σειρά L).

(1) ΕΕ C 348 της 18.11.1997, σ. 1.

(2) ΕΕ C 138 της 4.5.1998, σ. 43.

(3) Βλέπε ΣΠ της 17.12.199, μέρος Ι, σημείο 7.

(4) Βλέπε ΣΠ της 14.1.1998, μέρος ΙΙ, σημείο 1.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

Λόγοι που οδήγησαν στην απόφαση για τη μη χορήγηση απαλλαγής όπως ψηφίσθηκαν από το Κοινοβούλιο στις 17 Δεκεμβρίου 1998(1)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ,

1. υπενθυμίζει ότι, για τρίτο κατά σειράν έτος, το Ελεγκτικό Συνέδριο αρνήθηκε να παράσχει γενικές διασφαλίσεις ως προς τη νομιμότητα και την κανονικότητα των πράξεων βάσει των οποίων ανελήφθησαν οι δαπάνες του οικονομικού έτους(2)·

2. υπενθυμίζει ότι, στις 31 Μαρτίου 1998, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέφρασε μεγάλη ανησυχία για τα πολλά προβλήματα σε όλες σχεδόν τις κατηγορίες του προϋπολογισμού, που συνιστούν απαράδεκτα υψηλό αριθμό περιπτώσεων κατά τις οποίες η εκτέλεση του προϋπολογισμού δεν ήταν ικανοποιητική, και αποφάσισε να αναβάλει τη χορήγηση απαλλαγής για το οικονομικό έτος 1996 κυρίως για τους ακόλουθους λόγους:

α) μη εκτέλεση των συστάσεων της Εξεταστικής Επιτροπής για το Διαμετακομιστικό Σύστημα και ιδίως όσον αφορά το αυτοματοποιημένο σύστημα ελέγχου,

β) έλλειψη δημοκρατικής ευθύνης στο πλαίσιο της καταπολέμησης της απάτης στα θεσμικά όργανα της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

γ) έλλειψη συνοχής και χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης που οδήγησαν σε χαμηλό επίπεδο εκτέλεσης όλων των σημαντικότερων προγραμμάτων στον τομέα της εξωτερικής πολιτικής, όπως στα προγράμματα για τη Βοσνία-Ερζεγοβίνη, PHARE, TACIS και MED,

δ) όσον αφορά το γεωργικό τομέα, η καθυστέρηση κατά την εκτέλεση του Ολοκληρωμένου Συστήματος Ελέγχου και οι συστάσεις που δεν έχουν ακόμη εφαρμοστεί από την εξεταστική επιτροπή για την ΣΕΒ,

ε) έλλειψη οιωνδήποτε συγκεκριμένων πληροφοριών ως προς τα αποτελέσματα των προτεινομένων μέτρων για τη δημιουργία θέσεων εργασίας στις ΜΜΕ μέσω των Διαρθρωτικών Ταμείων·

επίσης, εκφράζονται μεγάλες ανησυχίες ως προς την ανάγκη να επαναπροσδιορίσει η Επιτροπή την πολιτική της σε θέματα προσωπικού και να επανεξετάσει τη διαχείριση των ανθρωπίνων πόρων της υπό το πρίσμα πολιτικών προτεραιοτήτων, και ιδίως ως προς τη συνήθεια να ανατίθενται δραστηριότητες της δημόσιας διοίκησης σε τρίτους·

3. υπογραμμίζει με έμφαση ότι οι ελάχιστες βελτιώσεις που έχουν έως τώρα επιτευχθεί για την καταπολέμηση της απάτης στον προϋπολογισμό της ΕΕ και για αυστηρότερες διαδικασίες διαχείρισης προέρχονται από συστάσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου·

4. επισημαίνει ότι η Επιτροπή έχει εκπληρώσει τους ακόλουθους όρους που καθορίζονται στο προαναφερθέν ψήφισμα του Κοινοβουλίου της 31ης Μαρτίου 1998:

α) η Επιτροπή έχει σημειώσει πρόοδο κατά την εφαρμογή των συστάσεων της Εξεταστικής Επιτροπής για το Διαμετακομιστικό Σύστημα,

β) η Επιτροπή έχει λάβει μέτρα τα οποία, μετά τις αποτυχίες των δύο τελευταίων ετών, θα επιτρέψουν την αποτελεσματική εφαρμογή του προγράμματος ανασυγκρότησης στην πρώην Γιουγκοσλαβία,

γ) η Επιτροπή έχει αρχίσει να εφαρμόζει το αίτημα του Κοινοβουλίου για την αύξηση του προσωπικού της αρμόδιας μονάδας της Επιτροπής για την εκκαθάριση των λογαριασμών του ΕΓΤΠΕ - Τμήμα Εγγυήσεων και, συνεπώς, πληροί τις προϋποθέσεις που έχουν καθορισθεί για την έγκριση των λογαριασμών για το 1992,

δ) η Επιτροπή έχει υποβάλει κατάσταση όλων των μέτρων με στόχο την παροχή ενισχύσεων σε μικρομεσαίες επιχειρήσεις μέσω των διαρθρωτικών ταμείων·

ε) η Επιτροπή έχει παράσχει εγγυήσεις για την εφαρμογή του ολοκληρωμένου συστήματος διαχείρισης και ελέγχου στα κράτη μέλη, εξαγγέλλοντας επίσης τα προβλεπόμενα οικονομικά διορθωτικά μέτρα για τις καθυστερήσεις·

5. διαπιστώνει, ωστόσο, ότι οι ενέργειες της Επιτροπής για την ικανοποίηση αιτημάτων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με θέματα αποφασιστικής σημασίας ήσαν ανύπαρκτες ή ανεπαρκείς και ότι παραμένουν ανεκπλήρωτοι τρεις μείζονες όροι, όπως προκύπτει από τις πρόσφατες εξελίξεις·

Έλλειψη δημοκρατικής ευθύνης

6. υπενθυμίζει το ψήφισμά του της 31ης Μαρτίου 1998 περί αναβολής της χορήγησης απαλλαγής, στην οποία ζητείται:

α) να υποβάλλονται κατά τακτά χρονικά διαστήματα και να κρίνονται επαρκείς οι καταστάσεις όλων των τρεχουσών εσωτερικών ερευνών σχετικά με καταγγελίες για απάτη και διαφθορά στις οποίες ενέχονται υπάλληλοι των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων

β) να ληφθούν μέτρα για να διασφαλιστεί ότι οι αρμόδιες εθνικές δικαστικές αρχές ενημερώνονται χωρίς χρονοτριβή και χωρίς εξαιρέσεις για κάθε περίπτωση καταγγελλόμενης απάτης, διαφθοράς ή άλλων αδικημάτων όποτε υπάρχουν υπόνοιες ότι ενδέχεται να είναι αναμεμιγμένοι υπάλληλοι της ΕΕ·

7. υπενθυμίζει ότι στο προαναφερθέν ψήφισμά του, της 31ης Μαρτίου 1998, και ήδη προηγουμένως στο ψήφισμά του, της 17ης Φεβρουαρίου 1998, σχετικά με τη στάση της Επιτροπής σε ό,τι αφορά τις πιθανολογούμενες απάτες και παρατυπίες στον τομέα του τουρισμού(3) είχε δηλώσει ότι θα χορηγήσει την απαλλαγή μόνον εφόσον θα πληρούνται οι προϋποθέσεις που αναφέρονται στην παράγραφο 6·

8. διαπιστώνει ότι:

α) από τα στατιστικά στοιχεία που κοινοποίησε η Επιτροπή σχετικά με τα κρούσματα απάτης και διαφθοράς εκ μέρους υπαλλήλων της ΕΕ προκύπτει ότι σε καμιά περίπτωση δεν υπήρξε καταδίκη υπαλλήλού, δεν υπάρχουν ωστόσο πληροφορίες σχετικά με το είδος και τη σοβαρότητα των ερευνηθεισών υποθέσεων·

β) εξακολουθεί να μην διασφαλίζεται ότι οι αρμόδιες εθνικές δικαστικές αρχές θα κινητοποιούνται άμεσα, πλήρως και χωρίς εξαιρέσεις για κάθε περίπτωση όπου υπάρχει υποψία κρούσματος απάτης ή άλλου αδικήματος, όπως έδειξε η πρόσφατη εμπειρία από το ECHO, όπου η Επιτροπή παρά τις προειδοποιήσεις του επιθεωρητή της ΟΣΚΠΑ καθυστέρησε περισσότερο από έξι μήνες να παύσει από τα καθήκοντά του τον βασικό ύποπτο και να παραπέμψει την υπόθεση στη δικαιοσύνη·

γ) η Επιτροπή δεν ικανοποίησε το αίτημα του Κοινοβουλίου για πρόταση κοινής απόφασης των ευρωπαϊκών θεσμικών οργάνων σχετικά με τη σύσταση υπηρεσίας καταπολέμησης της απάτης (Office de lutte anti-fraude-OLAF), υποβάλλοντας αντ' αυτής πρόταση κανονισμού βάσει τον άρθρου 235, γεγονός που πρακτικά ισοδυναμεί με οπισθοδρόμηση, δεδομένου ότι οδηγεί σε κατακερματισμό των αρμοδιοτήτων σε θέματα καταπολέμησης της απάτης και καταργεί το αυτοτελές δικαίωμα διερεύνησης στο πλαίσιο εσωτερικών ελέγχων·

9. διαπιστώνει ότι η Επιτροπή δεν έχει ανταποκριθεί στο επανειλημμένο αίτημά του να διαβιβάσει στην περίπτωση της υπόθεσης MED όλο το φάκελο της διαδικασίας στις δικαστικές αρχές του Βελγίου, της Γαλλίας και της Ιταλίας, μολονότι στις εκθέσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου και του εσωτερικού δημοσιονομικού ελέγχου της Επιτροπής υπάρχουν σαφείς ενδείξεις για διαδικασίες (σύγκρουση συμφερόντων, ανάρμοστες πιέσεις κατά υπαλλήλων, δόλιοι χειρισμοί στο πλαίσιο δημόσιων μειοδοτικών διαγωνισμών) που πρέπει να επανεξετασθούν με ποινική εξέταση·

10. λαμβάνει με κατάπληξη και αγανάκτηση υπόψη ότι τα γραφεία τεχνικής βοήθειας, ή οι ιδιοκτήτες τους, που είχαν εμπλακεί στην υπόθεση MED, ακόμη και μετά τη γνωστοποίηση της υπόθεσης έχουν εν μέρει λάβει νέες άμεσες ή έμμεσες συμβάσεις από την Επιτροπή·

11. διαπιστώνει ότι η διαδικασία που επέλεξε η Επιτροπή κατέστησε αδύνατη την πραγματοποίηση αποτελεσματικών βελτιώσεων σε σύντομο χρονικό διάστημα στον αγώνα για την καταπολέμηση της απάτης, και ότι με τον τρόπο αυτό η Επιτροπή βλάπτει σοβαρά την αξιοπιστία όχι μόνο αυτής της ιδίας αλλά και των άλλων θεσμικών οργάνων της Ευρωπαϊκή Ένωσης·

Έλλειψη συνοχής και χρηστής δημοσιονομικής διαχείρισης σε ορισμένους τομείς της εξωτερικής πολιτικής

12. διαπιστώνει ότι τα σοβαρά σφάλματα διαχείρισης και οι παρατυπίες που αποκαλύφθηκαν κατά το οικονομικό έτος 1996 και στο διάστημα που ακολούθησε έχουν απλώς οδηγήσει σε σημαντικές οικονομικές ζημίες, αλλά έχουν επίσης παραβλάψει σοβαρά το κύρος και την αξιοπιστία της Ευρωπαϊκής Ένωσης·

13. διαπιστώνει ότι η Επιτροπή, παρά την πρόοδο που έχει σημειωθεί σε ορισμένους τομείς, εξακολουθεί να μην είναι σε θέση να εφαρμόσει αποτελεσματικά τις εξωτερικές πολιτικές της Κοινότητας, όπως καταδεικνύει η πρόσφατη έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου σχετικά με τη διαχείριση προγραμμάτων για την πυρηνική ασφάλεια στο πλαίσιο του PHARE και του TACIS·

14. υπενθυμίζει ότι ήδη με το ψήφισμά του σχετικά με την απαλλαγή για το 1995 (έκθεση WΥΝΝ)(4) ζητούσε από την Επιτροπή να λάβει δραστικά μέτρα για την εξάλειψη των σοβαρών διοικητικών προβλημάτων στην εκτέλεση των προγραμμάτων πυρηνικής ασφάλειας στην Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη· διαπιστώνει ότι η Επιτροπή δεν ικανοποίησε το σχετικό αίτημά του για την άμεση σύσταση ομάδας task-force·

Έλλειψη αποτελεσματικών μέτρων για τη βελτίωση της διοικητικής και δημοσιονομικής διαχείρισης

15. επισημαίνει ότι η Επιτροπή δεν έχει δώσει ακόμη συνολική συνέχεια στο αίτημα του Κοινοβουλίου ως προς τον επανακαθορισμό της πολιτικής της για το προσωπικό, και ειδικότερα για την υποβολή στην αρμόδια επί του προϋπολογισμού αρχή ρεαλιστικών εκτιμήσεων των αναγκών της, και ως προς την επανεξέταση της διαχείρισης των ανθρώπινων πόρων της υπό το πρίσμα των πολιτικών προτεραιοτήτων, και ιδίως της διεύρυνσης και των απαιτήσεων αποκέντρωσης που συνεπάγεται· υπενθυμίζει ότι το Κοινοβούλιο έχει ζητήσει ήδη, στις γενικές κατευθύνσεις για τον προϋπολογισμό 1996(5), την υποβολή έκθεσης για τη διενέργεια εμπεριστατωμένου ελέγχου, σε τακτά χρονικά διαστήματα·

16. επισημαίνει ότι η έλλειψη δράσης έχει επιτρέψει διαρκείς παραβιάσεις διαδικασιών κατά το διορισμό υπαλλήλων, με αποτέλεσμα να μην είναι σε θέση η Επιτροπή να διασφαλίσει την ίση μεταχείριση όλων των υποψηφίων στις διαδικασίες πρόσληψης· διαπιστώνει επίσης ότι το πρόβλημα αυτό φαίνεται να είναι κοινό για όλα τα όργανα·

17. επισημαίνει επίσης ότι οι καταγγελίες σε υψηλό επίπεδο και πρόσφατες περιπτώσεις με την εμπλοκή ορισμένων μελών της Επιτροπής όσον αφορά το διορισμό προσωπικού ζημιώνουν σοβαρά την αξιοπιστία της Επιτροπής·

18. υπενθυμίζει ότι, σύμφωνα με το Ελεγκτικό Συνέδριο, η πρακτική της ανάθεσης αρμοδιοτήτων της δημόσιας διοίκησης σε τρίτους έχει προσλάβει επικίνδυνες και αξιόμεμπτες διαστάσεις και οδηγεί σε πολλές παρατυπίες, και ειδικότερα σε συγκρούσεις συμφερόντων και στην υποβάθμιση του ελέγχου της Επιτροπής ως προς την κανονικότητα και αποτελεσματικότητα των δαπανών·

19. πιστεύει ότι από τις ανωτέρω παρατηρήσεις μπορούν να συναχθούν τα ακόλουθα συμπεράσματα που απορρέουν από την κεντρική αντίληψη ότι οι αδυναμίες στην οργάνωση της διαχείρισης προκάλεσαν αναπόφευκτα λειτουργικά προβλήματα κατά την εφαρμογή τομέων πολιτικής (λ.χ. "μίνι-προϋπολογισμοί")·

Η πρόσβαση του Κοινοβουλίου στην ενημέρωση

20. θεωρεί ότι το δικαίωμα ενημέρωσης, που του αναγνωρίζεται από το άρθρο 206 παράγραφος 2 της συνθήκης σε θέματα απαλλαγής, επιβάλλει στην Επιτροπή να του διαβιβάζει, στο σύνολό τους, όλα τα έγγραφα που θεωρεί απαραίτητα για την άσκηση αυτής της αρμοδιότητας·

21. πιστεύει ότι η Επιτροπή έχει οπισθοχωρήσει, σε σύγκριση με την προηγούμενη πρακτική της, αρνούμενη να διαθέσει στο Κοινοβούλιο ορισμένα βασικά έγγραφα· αποδοκιμάζει έντονα τη διαβίβαση έκθεσης σχετικά με την ECHO, η οποία είχε υποστεί τόσο αυστηρή λογοκρισία ώστε δεν ήταν πλέον κατανοητή, ενέργεια που θεωρήθηκε από πολλούς ως ένδειξη περιφρόνησης προς το Κοινοβούλιο·

22. διαπιστώνει ότι το Κοινοβούλιο συνεχίζει να μην είναι σε θέση να εξακριβώσει το πραγματικό εύρος των ατασθαλιών που αφορούν την ECHO ούτε να αξιολογήσει τις ευθύνες ή τα μέτρα που ελήφθησαν για να βελτιωθεί η διαχείριση, επειδή η Επιτροπή συνεχίζει να αρνείται να του υποβάλει ορισμένα έγγραφα·

23. διαπιστώνει ότι η Επιτροπή δεν ενημέρωσε την εξεταστική επιτροπή του για την κοινοτική διαμετακόμιση σχετικά με τις πραγματικές διαστάσεις των προβλημάτων που αντιμετώπιζε όσον αφορά τη μηχανογράφηση της διαδικασίας κοινοτικής διαμετακόμισης, με αποτέλεσμα να μην ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα η ανάλυση των αιτίων της καθυστέρησης στην καθιέρωση τον συστήματος·

Προσωπική ευθύνη των Επιτρόπων

24. πιστεύει ότι τα στοιχεία που αποκαλύφθηκαν κατά τη διαδικασία απαλλαγής δημιουργούν ανησυχίες ως προς το ότι σημειώνονται παρατυπίες και ορισμένοι Επίτροποι δεν αντιλαμβάνονται ότι πρέπει να αναλάβουν προσωπικώς τις ευθύνες τους για τις ενέργειες αυτές·

Αδυναμίες στη διάρθρωση της Επιτροπής

25. πιστεύει ότι κατά τη διαδικασία χορήγησης απαλλαγής έχει σε πολλές περιπτώσεις αποδειχθεί η έλλειψη ευελιξίας στη διαχείριση του προσωπικού, πράγμα που έχει προκαλέσει απαράδεκτες καταχρήσεις· απαιτείται να αναληφθούν κατεπειγόντως ενέργειες για τον εκσυγχρονισμό των διαρθρώσεων στο στάδιο προετοιμασίας της νέας Επιτροπής την 1η Ιανουαρίου 2000.

(1) Βλέπε ΣΠ της 17.12.1998, μέρος Ι, σημείο 7.

(2) Τόμος ΙΙ της ετήσιας έκθεσης, σ. 8.

(3) ΕΕ C 80 της 16.3.1998, σ. 36.

(4) ΕΕ C 132 της 28.4.1997, σ. 140.

(5) ΕΕ C 109 της 1.5.1995, σ. 46.