ΚΟΙΝΗ ΘΕΣΗ (ΕΚ) αριθ. 41/2002

που ενέκρινε το Συμβούλιο στις 25 Απριλίου 2002

εν όψει της έκδοσης οδηγίας 2002/.../ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της ..., περί συμμετοχής του κοινού στην κατάρτιση σχεδίων και προγραμμάτων σχετικών με το περιβάλλον και περί τροποποίησης των οδηγιών 85/337/ΕΟΚ και 96/61/ΕΚ

(2002/C 170 E/02)

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας, και ιδίως το άρθρο 175, παράγραφος 1,

την πρόταση της Επιτροπής(1),

τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής(2),

τη γνώμη της Επιτροπής των Περιφερειών(3),

Αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία του άρθρου 251 της συνθήκης(4),

Εκτιμώντας τα εξής:

(1) Η κοινοτική νομοθεσία στον τομέα του περιβάλλοντος στοχεύει να συμβάλει στη διατήρηση, την προστασία και τη βελτίωση της ποιότητας του περιβάλλοντος και στην προστασία της υγείας του ανθρώπου.

(2) Η κοινοτική περιβαλλοντική νομοθεσία περιλαμβάνει διατάξεις που εξουσιοδοτούν τις δημόσιες αρχές και άλλους φορείς να λαμβάνουν αποφάσεις οι οποίες μπορεί να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, καθώς και στην προσωπική υγεία και ευημερία.

(3) Η αποτελεσματική συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων παρέχει στο κοινό τη δυνατότητα να εκφράζει, και στον φορέα λήψης των αποφάσεων να λαμβάνει υπόψη, απόψεις και ανησυχίες ενδεχομένως σχετικές με τις εν λόγω αποφάσεις, ενισχύοντας κατ' αυτό τον τρόπο την εγκυρότητα και τη διαφάνεια της διαδικασίας λήψης αποφάσεων και συμβάλλοντας στην ευαισθητοποίηση του κοινού σε περιβαλλοντικά θέματα.

(4) Η συμμετοχή, συμπεριλαμβανομένης της συμμετοχής ενώσεων, οργανώσεων και ομάδων, ιδίως μη κυβερνητικών οργανώσεων που προάγουν την προστασία του περιβάλλοντος, θα πρέπει να ενθαρρύνεται αναλόγως.

(5) Στις 25 Ιουνίου 1998, η Κοινότητα υπέγραψε τη σύμβαση της ΟΕΕ των Ηνωμένων Εθνών για την πρόσβαση σε πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη σε θέματα σχετικά με το περιβάλλον ("Σύμβαση του Aarhus"). Το κοινοτικό δίκαιο θα πρέπει να ευθυγραμμισθεί καταλλήλως με την εν λόγω Σύμβαση ενόψει την επικύρωσής της από την Κοινότητα.

(6) Μεταξύ των στόχων της Σύμβασης περιλαμβάνεται η κατοχύρωση των δικαιωμάτων συμμετοχής του κοινού σε ορισμένους τύπους διαδικασιών λήψης αποφάσεων για περιβαλλοντικά θέματα, προκειμένου να συμβάλλει στην προστασία του δικαιώματος διαβίωσης σε περιβάλλον κατάλληλο για την προσωπική υγεία και ευημερία.

(7) Το άρθρο 6 της Σύμβασης του Aarhus προβλέπει τη συμμετοχή του κοινού σε αποφάσεις που αφορούν τις ειδικές δραστηριότητες που αναφέρονται στο Παράρτημα I και δραστηριότητες που δεν αναφέρονται σε αυτό, ενδέχεται όμως να έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

(8) Το άρθρο 7 της Σύμβασης του Aarhus προβλέπει τη συμμετοχή του κοινού σε σχέδια και προγράμματα που σχετίζονται με το περιβάλλον.

(9) Το άρθρο 9, παράγραφοι 2 και 4 της Σύμβασης του Aarhus προβλέπει την πρόσβαση σε δικαστικές ή άλλες διαδικασίες με σκοπό την αμφισβήτηση της ουσιαστικής ή διαδικαστικής νομιμότητας αποφάσεων, πράξεων ή παραλείψεων που εμπίπτουν στις διατάξεις του άρθρου 6 της Σύμβασης, σχετικά με τη συμμετοχή του κοινού.

(10) Θα πρέπει να ληφθεί μέριμνα, σε σχέση με ορισμένες οδηγίες στον τομέα του περιβάλλοντος, οι οποίες απαιτούν από τα κράτη μέλη την κατάρτιση περιβαλλοντικών σχεδίων και προγραμμάτων, τα οποία όμως δεν περιέχουν επαρκείς διατάξεις όσον αφορά τη συμμετοχή του κοινού, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται η συμμετοχή του κοινού σύμφωνα με τις διατάξεις της Σύμβασης του Aarhus, ιδίως με το άρθρο 7 αυτής.

(11) Η οδηγία 85/337/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 27ης Ιουνίου 1985, για την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον(5), και η οδηγία 96/61/ΕΚ του Συμβουλίου, της 24ης Σεπτεμβρίου 1996 σχετικά με την ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχο της ρύπανσης(6), θα πρέπει να τροποποιηθούν κατά τρόπο ώστε να εξασφαλισθεί ότι συμβιβάζονται πλήρως με τις διατάξεις της Σύμβασης του Aarhus, ιδίως με το άρθρο 6 και το άρθρο 9, παράγραφοι 2 και 4 αυτής.

(12) Δεδομένου ότι ο στόχος της προβλεπόμενης δράσης, ήτοι η συμβολή στην πλήρωση των υποχρεώσεων οι οποίες απορρέουν από τη Σύμβαση του Aarhus, δεν μπορεί να επιτευχθεί επαρκώς από τα κράτη μέλη και δύναται, συνεπώς, λόγω του μεγέθους και των αποτελεσμάτων της δράσης, να επιτευχθεί καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο, η Κοινότητα μπορεί να θεσπίσει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας, όπως αυτή διατυπώνεται στο άρθρο 5 της συνθήκης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως αυτή εκτίθεται στο εν λόγω άρθρο, η παρούσα οδηγία δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη αυτού του στόχου,

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΟΔΗΓΙΑ:

Άρθρο 1

Στόχος

Στόχος της παρούσας οδηγίας είναι να συμβάλει στην εφαρμογή των υποχρεώσεων που προκύπτουν από τη Σύμβαση του Aarhus, ιδίως με:

α) πρόβλεψη περί συμμετοχής του κοινού στην κατάρτιση ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων που αφορούν το περιβάλλον·

β) ενίσχυση της συμμετοχής του κοινού και πρόβλεψη διατάξεων σχετικά με την πρόσβαση στη δικαιοσύνη στα πλαίσια των οδηγιών 85/337/EOK και 96/61/EK του Συμβουλίου.

Άρθρο 2

Συμμετοχή του κοινού σε σχέδια και προγράμματα

1. Για τους σκοπούς του παρόντος άρθρου, ως "κοινό" νοούνται ένα ή περισσότερα φυσικά ή νομικά πρόσωπα καθώς και, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ή πρακτική, οι ενώσεις, οι οργανώσεις ή οι ομάδες αυτών.

2. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι παρέχεται έγκαιρα και πραγματικά στο κοινό η δυνατότητα να συμμετάσχει στην προετοιμασία και τροποποίηση ή αναθεώρηση των σχεδίων ή των προγραμμάτων η κατάρτιση των οποίων απαιτείται σύμφωνα με τις διατάξεις που περιλαμβάνονται στο Παράρτημα I.

Για το σκοπό αυτό, τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι:

α) το κοινό ενημερώνεται, είτε με ανακοινώσεις είτε με άλλα πρόσφορα μέσα, όπως τα ηλεκτρονικά μέσα όπου αυτά είναι διαθέσιμα, για κάθε πρόταση που αφορά τέτοια σχέδια ή προγράμματα ή την τροποποίηση ή αναθεώρησή τους και για το ότι οι σχετικές πληροφορίες για τις εν λόγω προτάσεις τίθενται στη διάθεση του κοινού, συμπεριλαμβανομένων των πληροφοριών σχετικά με το δικαίωμα συμμετοχής στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων και σχετικά με την αρμόδια αρχή στην οποία πρέπει να υποβάλλονται οι παρατηρήσεις ή οι ερωτήσεις·

β) το κοινό έχει το δικαίωμα να διατυπώνει παρατηρήσεις και γνώμες όταν όλες οι επιλογές είναι ακόμη δυνατές, πριν από τη λήψη των αποφάσεων επί των σχεδίων και προγραμμάτων·

γ) κατά τη λήψη των αποφάσεων, λαμβάνονται δεόντως υπόψη τα αποτελέσματα της συμμετοχής του κοινού.

δ) η αρμόδια αρχή καταβάλλει εύλογες προσπάθειες για να ενημερώσει το κοινό σχετικά με τις αποφάσεις που ελήφθησαν και τους λόγους και τα κριτήρια επί των οποίων βασίζονται οι εν λόγω αποφάσεις.

3. Τα κράτη μέλη εντοπίζουν το κοινό που δικαιούται να συμμετάσχει για τους σκοπούς της παραγράφου 2, συμπεριλαμβανομένων των μη κυβερνητικών οργανώσεων οι οποίες ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις που επιβάλλονται βάσει της εθνικής νομοθεσίας, όπως είναι οι οργανώσεις που προάγουν την προστασία του περιβάλλοντος.

Οι αναλυτικές ρυθμίσεις για τη συμμετοχή του κοινού σύμφωνα με το παρόν άρθρο καθορίζονται από τα κράτη μέλη ώστε το κοινό να προπαρασκευάζεται και να συμμετέχει αποτελεσματικά.

Προβλέπονται εύλογα χρονικά πλαίσια που να παρέχουν επαρκή χρόνο για καθένα από τα διαφορετικά στάδια συμμετοχής του κοινού τα οποία απαιτούνται από το παρόν άρθρο.

4. Το παρόν άρθρο δεν εφαρμόζεται σε σχέδια και προγράμματα που σχεδιάστηκαν προκειμένου να εξυπηρετούν μόνο σκοπούς εθνικής άμυνας ή εφαρμόστηκαν σε περίπτωση καταστάσεων έκτακτης ανάγκης.

5. Το παρόν άρθρο δεν εφαρμόζεται σε σχέδια και προγράμματα που εκτίθενται στο Παράρτημα I για τα οποία η συμμετοχή του κοινού γίνεται δυνάμει της οδηγίας 2001/42/EK του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 27ης Ιουνίου 2001, σχετικά με την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων(7) ή δυνάμει της οδηγίας 2000/60/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2000, για τη θέσπιση πλαισίου κοινοτικής δράσης στον τομέα της πολιτικής των υδάτων(8).

Άρθρο 3

Τροποποίηση της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ

Η οδηγία 85/337/ΕΟΚ τροποποιείται ως εξής:

1) Στο άρθρο 1, παράγραφος 2, προστίθενται οι ακόλουθοι ορισμοί: "κοινό: ένα ή περισσότερα φυσικά ή νομικά πρόσωπα καθώς και, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ή πρακτική, οι ενώσεις, οι οργανώσεις και οι ομάδες αυτών·

ενδιαφερόμενο κοινό: το κοινό το οποίο θίγεται ή ενδέχεται να θιγεί ή του οποίου διακυβεύονται συμφέροντα από τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 2· για τους σκοπούς του παρόντος ορισμού, οι μη κυβερνητικές οργανώσεις που προάγουν την προστασία του περιβάλλοντος και ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις οι οποίες καθορίζονται από την οικεία εθνική νομοθεσία, θεωρούνται ότι έχουν συμφέροντα."

2) Στο άρθρο 6, οι παράγραφοι 2 και 3 αντικαθίστανται από τις ακόλουθες: "2. Το κοινό ενημερώνεται έγκαιρα, με ανακοινώσεις ή άλλα πρόσφορα μέσα, όπως τα ηλεκτρονικά μέσα όπου αυτά είναι διαθέσιμα, για τα ακόλουθα ζητήματα σε αρχικό στάδιο των διαδικασιών λήψης αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον που αναφέρονται στο άρθρο 2 παράγραφος 2 και, το αργότερο, μόλις καταστεί ευλόγως δυνατή η παροχή πληροφοριών:

α) την αίτηση χορήγησης αδείας·

β) το γεγονός ότι το σχέδιο υπόκειται σε διαδικασία εκτίμησης των περιβαλλοντικών επιπτώσεων και, ανάλογα με την περίπτωση, το γεγονός ότι έχει εφαρμογή το άρθρο 7·

γ) λεπτομέρειες σχετικά με τις αρμόδιες αρχές που είναι υπεύθυνες για τη λήψη της απόφασης, τις αρχές από τις οποίες μπορούν να παρασχεθούν σχετικές πληροφορίες, τις αρχές προς τις οποίες μπορούν να υποβληθούν παρατηρήσεις ή ερωτήματα καθώς και λεπτομέρειες του χρονοδιαγράμματος για τη διαβίβαση των παρατηρήσεων ή των ερωτημάτων·

δ) τη φύση των πιθανών αποφάσεων ή, στην περίπτωση που υφίσταται, το σχέδιο απόφασης·

ε) ένδειξη του κατά πόσον είναι διαθέσιμες οι πληροφορίες που συλλέγονται σύμφωνα με το άρθρο 5·

στ) ένδειξη του χρονοδιαγράμματος και του τόπου παροχής των σχετικών πληροφοριών και των μέσων που θα χρησιμοποιούνται για το σκοπό αυτό·

ζ) λεπτομέρειες όσον αφορά τις ρυθμίσεις περί της συμμετοχής του κοινού κατά την παράγραφο 5 του παρόντος άρθρου.

3. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, σε εύλογο χρονικό διάστημα, τίθενται στη διάθεση του ενδιαφερόμενου κοινού τα εξής:

α) κάθε πληροφορία που συλλέγεται σύμφωνα με το άρθρο 5,

β) σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, τις κύριες εκθέσεις και συμβουλές που παρέχονται στην αρμόδια αρχή ή αρχές κατά το χρόνο που το ενδιαφερόμενο κοινό ενημερώνεται σύμφωνα με την παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου,

γ) σύμφωνα με τις διατάξεις της οδηγίας 2002/.../ΕΚ, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της ..., σχετικά με την πρόσβαση του κοινού σε περιβαλλοντικές πληροφορίες(9), πλην εκείνων οι οποίες αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου, και έχουν σχέση με την απόφαση σύμφωνα με το άρθρο 8 και οι οποίες καθίστανται διαθέσιμες μόνο αφού έχει ενημερωθεί το ενδιαφερόμενο κοινό σύμφωνα με την παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου.

4. Στο ενδιαφερόμενο κοινό παρέχονται έγκαιρα και πραγματικά δυνατότητες να συμμετάσχει στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον που αναφέρονται στο άρθρο 2, παράγραφος 2 και, για το σκοπό αυτό, θα έχει το δικαίωμα να διατυπώνει παρατηρήσεις και γνώμες, όταν όλες οι επιλογές είναι ακόμη δυνατές, στην αρμόδια αρχή ή αρχές πριν από τη λήψη της απόφασης για τη χορήγηση αδείας.

5. Οι αναλυτικές ρυθμίσεις για να ενημερώνεται το κοινό, παραδείγματος χάριν, με τοιχοκόλληση σε ορισμένη ακτίνα ή δημοσίευση στις τοπικές εφημερίδες και για τη διαβούλευση με το ενδιαφερόμενο κοινό, παραδείγματος χάριν, με την υποβολή γραπτών προτάσεων ή τη διενέργεια δημοσκοπήσεων, καθορίζονται από τα κράτη μέλη.

6. Προβλέπονται εύλογα χρονικά πλαίσια, τα οποία παρέχουν επαρκή χρονικά διαστήματα για καθένα από τα διαφορετικά στάδια που αναφέρονται στο παρόν άρθρο.".

3) Το άρθρο 7 τροποποιείται ως εξής:

α) Οι παράγραφοι 1 και 2 αντικαθίστανται από τις ακόλουθες: "1. Όταν ένα κράτος μέλος γνωρίζει ότι ένα έργο ενδέχεται να έχει σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον άλλου κράτους μέλους ή όταν το ζητήσει ένα κράτος μέλος που ενδέχεται να θιγεί σοβαρά, το κράτος μέλος στο έδαφος του οποίου πρόκειται να εκτελεσθεί το σχέδιο διαβιβάζει στο ενδιαφερόμενο κράτος μέλος το ταχύτερο δυνατό και όχι αργότερα από την ημερομηνία ενημέρωσης του εγχωρίου πληθυσμού, μεταξύ άλλων:

α) περιγραφή του έργου και κάθε διαθέσιμη πληροφορία σχετικά με τις ενδεχόμενες διασυνοριακές επιπτώσεις,

β) πληροφορίες σχετικά με τη φύση της απόφασης που ενδέχεται να ληφθεί,

και παρέχει στο άλλο κράτος μέλος εύλογη προθεσμία προκειμένου να δηλώσει αν επιθυμεί να συμμετάσχει στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον οι οποίες αναφέρονται στο άρθρο 2, παράγραφος 2, και μπορεί να συμπεριλάβει τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 2 του παρόντος άρθρου.

2. Εάν κράτος μέλος, που λαμβάνει πληροφορίες, βάσει της παραγράφου 1, αναφέρει ότι σκοπεύει να συμμετάσχει στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον που αναφέρονται στο άρθρο 2, παράγραφος 2, το κράτος μέλος στο έδαφος του οποίου πρόκειται να εκτελεστεί το σχέδιο αποστέλλει, εφόσον δεν έχει ήδη αποστείλει, στο θιγόμενο κράτος μέλος, τις πληροφορίες την παροχή των οποίων επιβάλλει το άρθρο 6, παράγραφος 2 και οι οποίες καθίστανται διαθέσιμες σύμφωνα με το άρθρο 6, παράγραφος 3, στοιχεία α) και β)".

β) Η παράγραφος 5 αντικαθίσταται από την ακόλουθη: "5. Οι αναλυτικές ρυθμίσεις σχετικά με την εφαρμογή του παρόντος άρθρου μπορούν να καθορίζονται από τα ενδιαφερόμενα κράτη μέλη και πρέπει να είναι τέτοιες ώστε να επιτρέπουν στο ενδιαφερόμενο κοινό στην επικράτεια του θιγόμενου κράτους μέλους να συμμετέχει πραγματικά στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων σχετικά με το περιβάλλον που αναφέρονται στο άρθρο 2, παράγραφος 2, για το σχέδιο".

4) Στο άρθρο 9, η παράγραφος 2 αντικαθίσταται από την ακόλουθη: "2. Η αρμόδια αρχή ή αρχές ενημερώνουν κάθε κράτος μέλος το οποίο έχει συμμετάσχει στις διαβουλεύσεις σύμφωνα με το άρθρο 7, διαβιβάζοντας σε αυτό τις πληροφορίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1 του παρόντος άρθρου.

Τα κράτη μέλη που έχουν συμμετάσχει στις διαβουλεύσεις εξασφαλίζουν ότι οι εν λόγω πληροφορίες τίθενται με τον κατάλληλο τρόπο στη διάθεση του ενδιαφερόμενου κοινού στην επικράτειά τους".

5) Παρεμβάλλεται το ακόλουθο άρθρο: "Άρθρο 10α

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, σύμφωνα με το εθνικό νομικό τους σύστημα, κάθε μέλος του ενδιαφερόμενου κοινού:

α) που έχει επαρκές συμφέρον, ή εναλλακτικά,

β) που υποστηρίζει ότι επέρχεται αποδυνάμωση δικαιώματος, όταν αυτό απαιτείται ως προϋπόθεση από το δικονομικό διοικητικό δίκαιο ενός κράτους μέλους,

έχει πρόσβαση σε μια διαδικασία εξέτασης ενώπιον δικαστηρίου ή άλλου ανεξάρτητου και αμερόληπτου οργάνου θεσπισμένου νομοθετικώς, προκειμένου να αμφισβητήσει την ουσιαστική ή τη διαδικαστική νομιμότητα αποφάσεων, πράξεων ή παραλείψεων που εμπίπτουν στις διατάξεις της παρούσας οδηγίας περί συμμετοχής του κοινού.

Τα κράτη μέλη καθορίζουν σε ποια φάση είναι δυνατόν να προσβάλλονται αποφάσεις, ενέργειες ή παραλείψεις

Τα κράτη μέλη καθορίζουν τι αποτελεί επαρκές συμφέρον και τι αποδυνάμωση δικαιώματος, με σταθερό στόχο να παρέχεται στο ενδιαφερόμενο κοινό ευρεία πρόσβαση στη δικαιοσύνη. Προς τούτο, θεωρείται επαρκές για τους σκοπούς του εδαφίου α) του παρόντος άρθρου, το συμφέρον κάθε μη κυβερνητικής οργάνωσης που πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 1, παράγραφος 2. Οι οργανώσεις αυτές θεωρείται επίσης ότι έχουν δικαιώματα που μπορούν να αποδυναμωθούν, για τους σκοπούς του εδαφίου β) του παρόντος άρθρου.

Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν αποκλείουν τη δυνατότητα μιας προκαταρκτικής διαδικασίας αναθεώρησης ενώπιον διοικητικής αρχής και δεν θίγουν την απαίτηση να εξαντλούνται οι διοικητικές διαδικασίες αναθεώρησης πριν από την προσφυγή σε δικαστικές διαδικασίες αναθεώρησης, όπου υφίσταται τέτοιου είδους απαίτηση κατά την εθνική νομοθεσία.

Οι σχετικές διαδικασίες πρέπει να είναι ορθές, δίκαιες, εμπρόθεσμες και να μην έχουν απαγορευτικό κόστος.

Για τη μεγιστοποίηση της αποτελεσματικότητας των διατάξεων του παρόντος άρθρου, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να τίθενται στη διάθεση του κοινού οι πληροφορίες σχετικά με την πρόσβαση στις διοικητικές και δικαστικές διαδικασίες αναθεώρησης."

6) Στο Παράρτημα I, προστίθεται το ακόλουθο σημείο: "22. Κάθε μεταβολή ή επέκταση των σχεδίων που απαριθμούνται στο παρόν Παράρτημα, όταν η εν λόγω μεταβολή ή επέκταση αυτή καθεαυτή εμπίπτει στα κατώτατα όρια, αν υπάρχουν, τα οποία καθορίζονται στο παρόν Παράρτημα".

7) Στο Παράρτημα II, σημείο 13, πρώτη περίπτωση, προστίθεται στο τέλος: "(μεταβολή ή επέκταση που δεν περιλαμβάνονται στο Παράρτημα I)".

Άρθρο 4

Τροποποίηση της οδηγίας 96/61/ΕΚ

Η οδηγία 96/61/ΕΚ τροποποιείται ως εξής:

1) Το άρθρο 2 τροποποιείται ως εξής:

α) Στο σημείο 10, στοιχείο β), προστίθεται η ακόλουθη πρόταση: "Για τους σκοπούς του παρόντος ορισμού, κάθε μεταβολή ή επέκταση της λειτουργίας, θεωρείται ουσιαστική όταν η εν λόγω μεταβολή ή επέκταση αυτή καθεαυτή εμπίπτει στα κατώτατα όρια, αν υπάρχουν, τα οποία καθορίζονται στο Παράρτημα I".

β) Προστίθενται τα ακόλουθα σημεία: "13. 'κοινό': ένα ή περισσότερα φυσικά ή νομικά πρόσωπα καθώς και, σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία ή πρακτική, οι ενώσεις, οι οργανώσεις και οι ομάδες αυτών,

14. 'ενδιαφερόμενο κοινό': το κοινό το οποίο θίγεται ή ενδέχεται να θιγεί ή του οποίου διακυβεύονται συμφέροντα από τις διαδικασίες λήψης αποφάσεων σχετικά με την έκδοση ή αναπροσαρμογή μιας άδειας ή των όρων της· για τους σκοπούς του παρόντος ορισμού, οι μη κυβερνητικές οργανώσεις που προάγουν την προστασία του περιβάλλοντος και ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις οι οποίες καθορίζονται από την οικεία εθνική νομοθεσία, θεωρούνται ότι έχουν συμφέροντα".

2) Στο άρθρο 6, παράγραφος 1, πρώτο εδάφιο, προστίθεται η ακόλουθη περίπτωση: "- των κύριων εναλλακτικών περιπτώσεων που μελετήθηκαν από τον αιτούντα, εάν υπάρχουν, εν περιλήψει".

3) Το άρθρο 15 τροποποιείται ως εξής:

α) Η παράγραφος 1 αντικαθίσταται από την ακόλουθη: "1. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι παρέχεται έγκαιρα και πραγματικά στο ενδιαφερόμενο κοινό η δυνατότητα συμμετοχής στη διαδικασία

- έκδοσης άδειας για νέες εγκαταστάσεις,

- έκδοσης άδειας για οιαδήποτε ουσιαστική μεταβολή στη λειτουργία εγκατάστασης,

- αναπροσαρμογής των όρων άδειας ή λειτουργίας εγκατάστασης σύμφωνα με το άρθρο 13, εάν η περιβαλλοντική επίπτωση είναι τόσο σοβαρή ώστε οι υφιστάμενες οριακές τιμές εκπομπών της άδειας πρέπει να μεταβληθούν σημαντικά.

Η διαδικασία που καθορίζεται στο Παράρτημα V εφαρμόζεται για τους σκοπούς της εν λόγω συμμετοχής του κοινού.".

β) Προστίθεται η ακόλουθη παράγραφος: "5. Όταν ληφθεί μια απόφαση, η αρμόδια αρχή ενημερώνει το κοινό σύμφωνα με τις κατάλληλες διαδικασίες και θέτει στη διάθεσή του τις ακόλουθες πληροφορίες:

α) το περιεχόμενο της απόφασης, συμπεριλαμβανομένου αντιγράφου της άδειας και όλων των όρων και κάθε μετέπειτα αναπροσαρμογής της, και

β) τους λόγους και το σκεπτικό στα οποία θεμελιώθηκε η απόφαση".

4) Παρεμβάλλεται το ακόλουθο άρθρο: "Άρθρο 15α

Πρόσβαση στη δικαιοσύνη

Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, σύμφωνα με το εθνικό νομικό τους σύστημα, κάθε μέλος του ενδιαφερόμενου κοινού:

α) που έχει επαρκές συμφέρον ή εναλλακτικά,

β) που υποστηρίζει ότι επέρχεται αποδυνάμωση δικαιώματος, όταν αυτό απαιτείται ως προϋπόθεση από το δικονομικό διοικητικό δίκαιο ενός κράτους μέλους,

έχει πρόσβαση σε μια διαδικασία εξέτασης ενώπιον δικαστηρίου ή άλλου ανεξάρτητου και αμερόληπτου οργάνου θεσπισμένου νομοθετικώς, προκειμένου να αμφισβητήσει την ουσιαστική ή τη διαδικαστική νομιμότητα αποφάσεων, πράξεων ή παραλείψεων που εμπίπτουν στις διατάξεις της παρούσας οδηγίας περί συμμετοχής του κοινού.

Τα κράτη μέλη καθορίζουν σε ποία φάση είναι δυνατόν να προσβάλλονται αποφάσεις, ενέργειες ή παραλείψεις.

Τα κράτη μέλη καθορίζουν τί αποτελεί επαρκές συμφέρον και τί αποδυνάμωση δικαιώματος, με σταθερό στόχο να παρέχεται στο ενδιαφερόμενο κοινό ευρεία πρόσβαση στη δικαιοσύνη. Προς τούτο, θεωρείται επαρκές για τους σκοπούς του εδαφίου α) του παρόντος άρθρου, το συμφέρον κάθε μη κυβερνητικής οργάνωσης που πληροί τις απαιτήσεις του άρθρου 2, παράγραφος 14. Οι οργανώσεις αυτές θεωρείται επίσης ότι έχουν δικαιώματα που μπορούν να αποδυναμωθούν για τους σκοπούς του εδαφίου β) του παρόντος άρθρου.

Οι διατάξεις του παρόντος άρθρου δεν αποκλείουν τη δυνατότητα μιας προκαταρκτικής διαδικασίας αναθεώρησης ενώπιον μιας διοικητικής αρχής και δεν θίγουν την απαίτηση να εξαντλούνται οι διοικητικές διαδικασίες αναθεώρησης πριν από την προσφυγή σε δικαστικές διαδικασίες αναθεώρησης, όπου υφίσταται τέτοιου είδους απαίτηση κατά την εθνική νομοθεσία.

Οι σχετικές διαδικασίες πρέπει να είναι ορθές, δίκαιες, εμπρόθεσμες και να μην έχουν απαγορευτικό κόστος.

Για τη μεγιστοποίηση της αποτελεσματικότητας των διατάξεων του παρόντος άρθρου, τα κράτη μέλη μεριμνούν ώστε να τίθενται στη διάθεση του κοινού οι πληροφορίες σχετικά με την πρόσβαση στις διοικητικές και δικαστικές διαδικασίες αναθεώρησης."

5) Το άρθρο 17 τροποποιείται ως εξής:

α) Η παράγραφος 1 αντικαθίσταται από την ακόλουθη: "1. Όταν ένα κράτος μέλος διαπιστώνει ότι η λειτουργία μιας εγκατάστασης ενδέχεται να έχει σημαντικές αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον ενός άλλου κράτους μέλους ή όταν το ζητά ένα κράτος μέλος το οποίο ενδέχεται να θιγεί σοβαρά, το κράτος μέλος όπου υποβάλλεται η αίτηση άδειας, σύμφωνα με το άρθρο 4 ή το άρθρο 12, παράγραφος 2, διαβιβάζει στο άλλο κράτος μέλος, ταυτόχρονα με την ανακοίνωση στους δικούς του υπηκόους, τις πληροφορίες που απαιτείται να δοθούν ή να είναι διαθέσιμες κατά το Παράρτημα V. Οι πληροφορίες αυτές χρησιμεύουν ως βάση για τις τυχόν αναγκαίες διαβουλεύσεις στο πλαίσιο των διμερών σχέσεων μεταξύ δύο κρατών μελών, με αμοιβαιότητα και ισότητα".

β) Προστίθενται οι ακόλουθες παράγραφοι: "3. Τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων που διεξάγονται κατά τις παραγράφους 1 και 2 πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά τη λήψη της απόφασης από την αρμόδια αρχή σχετικά με μια αίτηση.

4. Η αρμόδια αρχή ενημερώνει κάθε κράτος μέλος το οποίο έχει συμμετάσχει στις διαβουλεύσεις σύμφωνα με την παράγραφο 1, για την απόφαση που ελήφθη σχετικά με την αίτηση και διαβιβάζει σε αυτό τις πληροφορίες που αναφέρονται στο άρθρο 15, παράγραφος 5. Το εν λόγω κράτος μέλος λαμβάνει τα αναγκαία μέτρα για να εξασφαλίσει ότι οι πληροφορίες αυτές τίθενται καταλλήλως στη διάθεση του ενδιαφερόμενου κοινού, στην επικράτειά του."

6) Προστίθεται το Παράρτημα V, όπως παρατίθεται στο Παράρτημα II της παρούσας οδηγίας.

Άρθρο 5

Εφαρμογή

Τα κράτη μέλη θέτουν σε ισχύ τις αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές και διοικητικές διατάξεις για να συμμορφωθούν προς την παρούσα οδηγία το αργότερο στις ...(10). Ενημερώνουν αμέσως την Επιτροπή σχετικά.

Οι διατάξεις αυτές, όταν θεσπίζονται από τα κράτη μέλη, αναφέρονται στην παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από την αναφορά αυτή κατά την επίσημη δημοσίευσή τους. Ο τρόπος της αναφοράς αυτής καθορίζεται από τα κράτη μέλη.

Άρθρο 6

Έναρξη ισχύος

Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την ημέρα της δημοσίευσής της στην Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων.

Άρθρο 7

Παραλήπτες

Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα κράτη μέλη.

Έγινε στο ...

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο

Ο Πρόεδρος

Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος

(1) ΕΕ C 154 Ε της 29.5.2001, σ. 123.

(2) ΕΕ C 221 της 7.8.2001, σ. 65.

(3) ΕΕ C 357 της 14.12.2001, σ. 58.

(4) Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 23ης Οκτωβρίου 2001 (ΕΕ C 112 Ε της 9.5.2002, σ. 125), κοινή θέση του Συμβουλίου της 25ης Απριλίου και απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της ... (δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα).

(5) ΕΕ L 175 της 5.7.1985, σ. 40. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε από την οδηγία 97/11/ΕΚ (ΕΕ L 73 της 14.3.1997, σ. 5).

(6) ΕΕ L 257 της 10.10.1996, σ. 26.

(7) ΕΕ L 197 της 21.7.2001, σ. 30.

(8) ΕΕ L 327 της 22.12.2000, σ. 1. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε με την απόφαση αριθ. 2455/2001/ΕΚ (ΕΕ L 331 της 15.12.2001, σ. 1).

(9) ΕΕ ...

(10) Δύο έτη μετά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας οδηγίας.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I

ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΝΑΦΕΡΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ΑΡΘΡΟ 2

α) Άρθρο 7, παράγραφος 1 της οδηγίας 75/442/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 15ης Ιουλίου 1975, περί των στερεών αποβλήτων(1).

β) Άρθρο 6 της οδηγίας 91/157/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 18ης Μαρτίου 1991, για τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές που περιέχουν ορισμένες επικίνδυνες ουσίες(2).

γ) Άρθρο 5, παράγραφος 1 της οδηγίας 91/676/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 1991, για την προστασία των υδάτων από τη νιτρορύπανση γεωργικής προέλευσης(3).

δ) Άρθρο 6, παράγραφος 1 της οδηγίας 91/689/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 12ης Δεκεμβρίου 1991, για τα επικίνδυνα απόβλητα(4).

ε) Άρθρο 14 της οδηγίας 94/62/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 20ής Δεκεμβρίου 1994, για τις συσκευασίες και τα απορρίμματα συσκευασίας(5).

στ) Άρθρο 8, παράγραφος 3 της οδηγίας 96/62/ΕΚ του Συμβουλίου, της 27ης Σεπτεμβρίου 1996, για την εκτίμηση και τη διαχείριση της ποιότητας του αέρα του περιβάλλοντος(6).

(1) ΕΕ L 194 της 25.7.1975, σ. 39. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε τελευταία από την απόφαση 96/350/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 135 της 6.6.1996, σ. 32).

(2) ΕΕ L 78 της 26.3.1991, σ. 38. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 98/101/ΕΚ της Επιτροπής (ΕΕ L 1 της 5.1.1999, σ. 1).

(3) ΕΕ L 375 της 31.12.1991, σ. 1.

(4) ΕΕ L 377 της 31.12.1991, σ. 20. Οδηγία η οποία τροποποιήθηκε τελευταία από την οδηγία 94/31/ΕΚ (ΕΕ L 168 της 2.7.1994, σ. 28).

(5) ΕΕ L 365 της 31.12.1994, σ. 10.

(6) ΕΕ L 296 της 21.11.1996, σ. 55.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ II

Στην οδηγία 96/61/ΕΚ προστίθεται το ακόλουθο Παράρτημα:

"ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ V

ΣΥΜΜΕΤΟΧΗ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΥ ΣΤΗ ΛΗΨΗ ΤΩΝ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ

1. Το κοινό ενημερώνεται (με ανακοινώσεις ή άλλα πρόσφορα μέσα όπως τα ηλεκτρονικά μέσα όπου αυτά είναι διαθέσιμα) για τα ακόλουθα ζητήματα κατά την έναρξη της διαδικασίας λήψης απόφασης ή, το αργότερο, αμέσως μόλις καταστεί ευλόγως δυνατή η παροχή των πληροφοριών:

α) την αίτηση αδείας, ή, ανάλογα με την περίπτωση, την πρόταση για την ενημέρωση μιας άδειας ή των όρων της σύμφωνα με το άρθρο 15, παράγραφος 1, συμπεριλαμβανομένης της περιγραφής των στοιχείων που απαριθμούνται στο άρθρο 6, παράγραφος 1,

β) όπου ισχύει, το γεγονός ότι μια απόφαση υπόκειται σε εθνική ή διασυνοριακή εκτίμηση περιβαλλοντικών επιπτώσεων ή σε διαβουλεύσεις μεταξύ κρατών μελών σύμφωνα με το άρθρο 17,

γ) λεπτομέρειες σχετικά με τις αρμόδιες αρχές που είναι υπεύθυνες για τη λήψη της απόφασης, τις αρχές από τις οποίες μπορούν να παρασχεθούν σχετικές πληροφορίες, τις αρχές προς τις οποίες μπορούν να υποβληθούν παρατηρήσεις ή ερωτήματα και λεπτομέρειες του χρονοδιαγράμματος για τη διαβίβαση των παρατηρήσεων ή ερωτημάτων,

δ) τη φύση των πιθανών αποφάσεων ή, στην περίπτωση που υφίσταται, το σχέδιο απόφασης,

ε) όπου ισχύει, τις λεπτομέρειες της πρότασης ενημέρωσης μιας άδειας ή των όρων της,

στ) υπόδειξη του χρονοδιαγράμματος και του τόπου όπου οι σχετικές πληροφορίες καθίστανται διαθέσιμες καθώς και τα μέσα δια των οποίων καθίστανται διαθέσιμες,

ζ) λεπτομέρειες σχετικά με τη ρύθμιση της συμμετοχής του κοινού και τη διαβούλευση με αυτό σύμφωνα με το σημείο 5.

2. Τα κράτη μέλη διασφαλίζουν ότι, σε εύλογο χρονικό διάστημα, τίθενται στη διάθεση του ενδιαφερόμενου κοινού τα εξής:

α) σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία, τις κύριες εκθέσεις και συμβουλές που παρέχονται στην αρμόδια αρχή ή αρχές κατά το χρόνο που το ενδιαφερόμενο κοινό ενημερώνεται σύμφωνα με το σημείο 1,

β) σύμφωνα με τις διατάξεις της οδηγίας 2002/.../ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της ..., σχετικά με την πρόσβαση του κοινού σε περιβαλλοντικές πληροφορίες(1), πλην εκείνων οι οποίες αναφέρονται στο σημείο 1 και έχουν σχέση με την απόφαση σύμφωνα με το άρθρο 8 και οι οποίες καθίστανται διαθέσιμες μόνο αφού έχει ενημερωθεί το ενδιαφερόμενο κοινό σύμφωνα με το σημείο 1.

3. Το ενδιαφερόμενο κοινό έχει το δικαίωμα να απευθύνει παρατηρήσεις και γνώμες στην αρμόδια αρχή, πριν από τη λήψη της απόφασης.

4. Τα αποτελέσματα των διαβουλεύσεων που διενεργούνται σύμφωνα με το παρόν Παράρτημα, πρέπει να λαμβάνονται δεόντως υπόψη κατά τη λήψη της απόφασης.

5. Οι λεπτομερείς ρυθμίσεις για να ενημερώνεται το κοινό (παραδείγματος χάριν με τοιχοκόλληση σε ορισμένη ακτίνα ή δημοσίευση στις τοπικές εφημερίδες) και για τη διαβούλευση με το ενδιαφερόμενο κοινό (παραδείγματος χάριν με την υποβολή γραπτών προτάσεων ή τη διενέργεια δημόσιας έρευνας), καθορίζονται από τα κράτη μέλη. Προβλέπονται εύλογα χρονικά πλαίσια, τα οποία παρέχουν επαρκή χρονικά διαστήματα για καθένα από τα διαφορετικά στάδια που αναφέρονται στο παρόν Παράρτημα.

(1) ΕΕ ...".

ΣΚΕΠΤΙΚΟ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

1. Στις 19 Ιανουαρίου 2001, η Επιτροπή διαβίβασε στο Συμβούλιο πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου περί συμμετοχής του κοινού στην κατάρτιση ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων σχετικών με το περιβάλλον και περί τροποποίησης των οδηγιών 85/337/ΕΟΚ και 96/61/ΕΚ(1), βασιζόμενη στο άρθρο 175 παρ. 1 της Συνθήκης ΕΚ (διαδικασία συναπόφασης).

2. Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο γνωμοδότησε κατά την πρώτη ανάγνωση στις 23 Οκτωβρίου 2001(2). Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή γνωμοδότησε στις 30 Μαΐου 2001(3). Η Επιτροπή Περιφερειών γνωμοδότησε στις 14 Ιουνίου 2001(4).

3. Μετά τις γνωμοδοσίες αυτές, η Επιτροπή διαβίβασε την τροποποιημένη πρότασή της στο Συμβούλιο στις 13 Δεκεμβρίου 2001(5).

4. Στις 25 Απριλίου 2002, το Συμβούλιο ενέκρινε κοινή θέση σύμφωνα με το Άρθρο 251 παρ. 2 της Συνθήκης.

II. ΣΚΟΠΟΣ

5. Σκοπός της πρότασης είναι να συμβάλει στην εκπλήρωση των υποχρεώσεων που απορρέουν από το δεύτερο σκέλος, (περί συμμετοχής του κοινού), της Σύμβασης ΗΕ-ΟΕΕ σχετικά με την πρόσβαση στις πληροφορίες, τη συμμετοχή του κοινού στη λήψη αποφάσεων και την πρόσβαση στη δικαιοσύνη επί περιβαλλοντικών θεμάτων ("Σύμβαση του Ώρχους"). Η Σύμβαση την οποία έχουν υπογράψει όλα τα κράτη μέλη και η Κοινότητα, τέθηκε σε ισχύ στις 30 Οκτωβρίου 2001 και έχει κυρωθεί από τη Δανία και την Ιταλία.

Σύμφωνα με τη Σύμβαση του Ώρχους, το κοινό πρέπει να δικαιούται να συμμετέχει στη λήψη αποφάσεων που αφορούν ορισμένες δραστηριότητες με σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, αλλά και στην κατάρτιση σχεδίων, προγραμμάτων και έργων σχετικών με το περιβάλλον. Η συμμετοχή αυτή μεθοδεύεται κατά στάδια:

- το κοινό ενημερώνεται νωρίς ως προς τα μελετώμενα σχέδια, προγράμματα και έργα,

- δίνεται στο ενδιαφερόμενο κοινό η δυνατότητα να εκφράσει παρατηρήσεις και απόψεις,

- οι αρχές λαμβάνουν δεόντως υπόψη κατά τη λήψη των αποφάσεων τις απαντήσεις του κοινού,

- το ενδιαφερόμενο κοινό ενημερώνεται σχετικά με τις αποφάσεις,

- όταν πρόκειται για έργα που υπόκεινται σε διατάξεις περί συμμετοχής του κοινού, στο ενδιαφερόμενο κοινό παρέχεται επίσης το δικαίωμα να αμφισβητήσει τη νομιμότητα των αποφάσεων, πράξεων και παραλείψεων.

6. Σκοπός του σχεδίου οδηγίας είναι να εισαγάγει ή να βελτιώσει αυτό το είδος συμμετοχής του κοινού σε σχέση με:

- ορισμένα σχέδια και προγράμματα στον περιβαλλοντικό τομέα, περί των οποίων το Παράρτημα I του σχεδίου οδηγίας,

- τα έργα στα οποία αφορά η οδηγία του Συμβουλίου 85/337/ΕΟΚ σχετικά με την εκτίμηση των επιπτώσεων ορισμένων δημοσίων και ιδιωτικών έργων στο περιβάλλον ("οδηγία ΕΙΑ")(6),

- τις άδειες για ευρείας κλίμακας βιομηχανικές δραστηριότητες που ρυθμίζονται από την οδηγία του Συμβουλίου 96/61/ΕΚ σχετικά με την ολοκληρωμένη πρόληψη και τον έλεγχο της ρύπανσης ("οδηγία IPPC")(7).

Οι δύο προηγούμενες οδηγίες εμπίπτουν και αυτές στις διατάξεις περί προσφυγής στη δικαιοσύνη.

7. Αναμένεται ότι η κατ' αυτόν τον τρόπο συμμετοχή του κοινού θα συμβάλει στην προστασία του δικαιώματος διαβίωσης σε ένα περιβάλλον κατάλληλο για την υγεία και το ευ ζην, μέσα από διαδικασίες λήψεως αποφάσεων πιο προσιτές και διαφανείς για το κοινό.

8. Η πρόταση της Επιτροπής έρχεται να προστεθεί στο σχέδιο οδηγίας για την πρόσβαση του κοινού στις περιβαλλοντικές πληροφορίες και στην κατάρτιση της οδηγίας του Συμβουλίου 90/313/ΕΟΚ τη σχετική με το "πληροφοριακό" σκέλος της Σύμβασης του Ώρχους. Το Κοινοβούλιο έλαβε την κοινή θέση του Συμβουλίου στις 6 Φεβρουαρίου 2002(8).

III. ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΗΣ ΘΕΣΗΣ

9. Η κοινή θέση του Συμβουλίου υιοθετεί τις λύσεις της πρότασης αποσαφηνίζοντας συνάμα τις διατάξεις της ή καθιστώντας ευκολότερη την εφαρμογή τους. Ορισμένες τροποποιήσεις επαναλαμβάνουν το κείμενο της Σύμβασης του Ώρχους.

10. Το Άρθρο 1 προστέθηκε από το Συμβούλιο και παραθέτει συνολικά τους στόχους της οδηγίας.

11. Το Άρθρο 2 ορίζει τα της συμμετοχής του κοινού στην κατάρτιση των σχεδίων και προγραμμάτων του περιβαλλοντικού τομέα που πρέπει να μεθοδευτεί στο πλαίσιο των οδηγιών οι οποίες αφορούν τη διαχείριση των στερεών αποβλήτων, τις ηλεκτρικές στήλες και τους συσσωρευτές, την προστασία των υδάτων από την νιτρορύπανση, και τη διαχείριση της ποιότητας του αέρα και απαριθμούνται στο Παράρτημα I. Το Συμβούλιο πρόσθεσε νέα παράγραφο 5 η οποία εξαιρεί από την οδηγία τη συμμετοχή του κοινού που πραγματοποιείται βάσει της οδηγίας 2001/42/ΕΟΚ για την εκτίμηση σχεδίων και προγραμμάτων ή βάσει της οδηγίας 2000/60/ΕΚ για την κοινοτική δράση στον τομέα της πολιτικής της διαχείρισης των υδάτων, επειδή οι οδηγίες αυτές θεσπίζουν διαδικασίες που πληρούν τις προϋποθέσεις της Σύμβασης του Ώρχους.

12. Το Άρθρο 3 σκοπό έχει να συμπληρώσει την Οδηγία 85/337/ΕΟΚ για την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων δημοσίων και ιδιωτικών έργων, η οποία ήδη περιέχει ορισμένες διατάξεις περί συμμετοχής του κοινού σχετικά με την έκδοση αδειών για μεγάλα δομικά έργα και παρεμβάσεις στο τοπίο. Το σχέδιο προσθέτει ειδικότερα έναν ορισμό του "ενδιαφερόμενου κοινού", ο οποίος περιλαμβάνει μη κυβερνητικούς οργανισμούς που επιδιώκουν την προστασία του περιβάλλοντος. Το νέο Άρθρο 6 σχετικά με την ενημέρωση και την γνωμοδοσία των αρχών και του κοινού αποσαφηνίζει ορισμένα θέματα τα οποία είχαν αφεθεί στην κρίση των εθνικών αρχών βάσει της παλαιάς οδηγίας, όπως το είδος των πληροφοριών που πρέπει να δίδονται και βασικά διαδικαστικά στοιχεία της ενημέρωσης και γνωμοδοσίας του κοινού. Το τροποποιημένο άρθρο 7 προσαρμόζει τις διαδικασίες διασυνοριακής γνωμοδοσίας στις απαιτήσεις της Σύμβασης του Ώρχους. Το άρθρο 8 σχετικά με το πώς λαμβάνονται υπόψη τα αποτελέσματα της γνωμοδοσίας του κοινού, δεν χρειαζόταν τροποποίηση. Το άρθρο 9 περί ενημέρωσης του κοινού για τις ληφθείσες αποφάσεις τροποποιήθηκε ώστε να ενημερώνεται το κοινό σε ένα κράτος μέλος που θίγεται από έργο με διασυνοριακές επιπτώσεις. Με νέο άρθρο 10α δίνεται δυνατότητα δικαστικού ελέγχου των αποφάσεων, πράξεων ή παραλείψεων ως προς τις οποίες υπάρχει δικαίωμα συμμετοχής του κοινού. Σε σχέση με το παράρτημα I της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ όπου απαριθμούνται οι δραστηριότητες οι εμπίπτουσες στην οδηγία, νέα παράγραφος 22 διευρύνει το πεδίο εφαρμογής, ώστε να καλύψει μεταβολές ή επεκτάσεις υφιστάμενων εγκαταστάσεων οι οποίες πληρούν καθ' εαυτές τα όρια τα θεσπιζόμενα σε άλλα τμήματα του παραρτήματος.

13. Το άρθρο 4 σκοπό έχει να συμπληρώσει την οδηγία 96/61/ΕΚ (IPPC) περί ολοκληρωμένης πρόληψης και ελέγχου της ρύπανσης από σημαντικές βιομηχανικές δραστηριότητες. Μία τροποποίηση του άρθρου 2 παρ. 10 διευκρινίζει ότι ως μεταβολές ή επεκτάσεις υφιστάμενων εγκαταστάσεων οι οποίες καθ' εαυτές πληρούν τα όρια, εάν υπάρχουν, νοούνται οι "ουσιώδεις". Εισήχθη ορισμός του "ενδιαφερόμενου κοινού". Το άρθρο 15 που επέβαλε συνοπτική ενημέρωση του κοινού τροποποιείται και συμπληρώνεται από το παράρτημα V που εισάγει την αναλυτική ενημέρωση και τη γνωμοδοσία του κοινού. Νέο άρθρο 15α εισάγει τη δυνατότητα δικαστικού ελέγχου των αποφάσεων, πράξεων ή παραλείψεων ως προς τις οποίες υπάρχει δικαίωμα συμμετοχής του κοινού. Το άρθρο 17 περί των δραστηριοτήτων με διασυνοριακό αντίκτυπο αντικαθίσταται από νέο κείμενο που επιβάλλει στο κράτος μέλος όπου διεξάγονται οι δραστηριότητες να παρέχει τις πληροφορίες του παραρτήματος V στο θιγόμενο κράτος μέλος, ώστε το κοινό του τελευταίου να εκφράσει τη γνώμη του.

14. Η οδηγία αφορά τις υφιστάμενες οδηγίες και μόνον. Η Επιτροπή σκοπεύει να εισαγάγει εφεξής, σε όσες προτάσεις αφορούν περιβαλλοντικά σχέδια και προγράμματα, διατάξεις περί συμμετοχής του κοινού στη λήψη των αποφάσεων.

15. Σε δήλωσή τους στα πρακτικά, το Συμβούλιο και η Επιτροπή συμφωνούν να ενεργήσουν ώστε να εφαρμοσθεί και στα κοινοτικά θεσμικά όργανα το δεύτερο σκέλος της Σύμβασης του Ώρχους.

IV. ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΠΟΥ ΕΚΑΝΕ ΔΕΚΤΕΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

16. Το Συμβούλιο δέχθηκε με μια μικρή αλλαγή ("όπως τα ηλεκτρονικά μέσα πληροφόρησης εφ' όσον υπάρχουν"), την πρόταση του Κοινοβουλίου για την ενημέρωση του κοινού "από τα ηλεκτρονικά μέσα πληροφόρησης", την οποία περιέχει η τροπολογία 9/10/33 σχετικά με το άρθρο 1 παρ. 2 στοιχείο α) (άρθρο 2 παρ. 2 στοιχείο α) της κοινής θέσης - ΚΘ -), h τροπολογία 34/15/16 σχετικά με το νέο άρθρο 6 παρ. 3 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ (άρθρο 6 παρ. 2 της ΚΘ) και η τροπολογία 27/28/29 σχετικά με το νέο παράρτημα V/1 της οδηγίας 96/61/ΕΚ. Τις τροπολογίες αυτές αποδέχθηκε και η Επιτροπή με μικρές αλλαγές.

17. Στο τέλος του άρθρου 2 στοιχείο α) το Συμβούλιο εισήγαγε το τμήμα της τροπολογίας 9/10/33 που ορίζει ότι στο κοινό παρέχονται μεταξύ άλλων πληροφορίες σχετικά με το δικαίωμα συμμετοχής στη λήψη των αποφάσεων και με την αρμόδια αρχή, πράγμα που δέχθηκε και η Επιτροπή.

18. Κατόπιν εισήγησης της Επιτροπής, το Συμβούλιο δέχθηκε, χρησιμοποιώντας όμως τη διατύπωση της Σύμβασης του Ώρχους ("όταν υφίστανται όλες οι εναλλακτικές λύσεις"), την ιδέα ότι το κοινό πρέπει να δικαιούται να εκφράζει παρατηρήσεις "υπό την επιφύλαξη οιωνδήποτε εναλλακτικών λύσεων", φράση που περιέχεται στις τροπολογία 9/10/33 σχετικά με το άρθρο 1 παρ. 2 στοιχείο β) (άρθρο 2 παρ. 2 στοιχείο β) της ΚΘ) και στην τροπολογία 34/15/16 σχετικά με το νέο άρθρο 6 παρ. 4 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ.

19. Το Συμβούλιο, όπως και η Επιτροπή, έκανε κατ' αρχήν δεκτή την τροπολογία 9/10/33 που προσθέτει εδάφιο 3α στο νέο άρθρο 1 σύμφωνα με το οποίο η αρμόδια αρχή καταβάλλει εύλογες προσπάθειες να απαντά στο κοινό ατομικά ή συλλογικά: Η ιδέα αυτή οδήγησε το Συμβούλιο στην εισαγωγή νέου άρθρου 2 παρ. 2 στοιχείο δ), σύμφωνα με το οποίο η αρμόδια αρχή καταβάλλει εύλογες προσπάθειες ενημέρωσης του κοινού σχετικά με τις ληφθείσες αποφάσεις και τους λόγους που τις υπαγόρευσαν.

Η τροπολογία 34/15/16 προτείνει την εισαγωγή ανάλογης διάταξης σε ένα νέο άρθρο 6 παρ. 5α της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ ενώ η τροπολογία 35 προτείνει το ίδιο στο πλαίσιο ενός νέου άρθρου 15 παρ. 4α της οδηγίας 96/61/ΕΚ. Η Επιτροπή και το Συμβούλιο δεν θεώρησαν τις τροπολογίες αυτές αναγκαίες επειδή η ουσία τους περιέχεται ήδη στο άρθρο 9 παρ. 1 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ και στο άρθρο 15 παρ. 5 στοιχείο β) της οδηγίας 96/61/ΕΚ.

20. Ένα τμήμα της τροπολογίας 14 που αφορά το νέο άρθρο 2 παρ. 3 στοιχείο β) στο τέλος της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ, καθώς και η τροπολογία 20/21 με αντικείμενο νέο άρθρο 9α) στην οδηγία 85/337/ΕΟΚ προτείνουν να υποχρεούται το κράτος μέλος να εκδίδει πρακτικές οδηγίες για τον δικαστικό έλεγχο σύμφωνα με τα νέα άρθρα 10α και 15α. Ορμώμενο από τις τροπολογίες αυτές, το Συμβούλιο προσέθεσε στο τέλος του άρθρου 10α της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ και στο τέλος του άρθρου 15α της οδηγίας 96/61/ΕΚ, φράση παρμένη από το άρθρο 9 παρ. 5 της Σύμβασης του Ώρχους με την οποία τα κράτη μέλη υποχρεούνται να ενημερώνουν το κοινό για τις διαδικασίες διοικητικού και δικαστικού ελέγχου.

21. Το Συμβούλιο αποδέχθηκε τις τροπολογίες 31 και 32/33 σχετικά με την δικαστικό έλεγχο στο πλαίσιο του νέου άρθρου 10α της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ και του νέου άρθρου 15α της οδηγίας 96/61/ΕΚ. Παράλληλα το Συμβούλιο πρόσθεσε στα εδάφια 3, 4 και 6 των νέων άρθρων 10α και 15α, στοιχεία του άρθρου 9 της Σύμβασης του Ώρχους κυρίως για να καταστεί σαφής η θέση των ΜΚΟ.

V. ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΤΙΣ ΟΠΟΙΕΣ ΔΕΝ ΔΕΧΘΗΚΕ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

22. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν συμφώνησαν με την τροπολογία 1, με το 2ο τμήμα της τροπολογίας 2 και με το τελευταίο τμήμα της τροπολογίας 5 που σκοπό είχαν να διευκρινισθεί στις υπ' αριθ. 1, 2 και 6 αιτιολογικές παραγράφους ότι στόχος της Κοινότητας είναι η προστασία της "ατομικής και δημόσιας υγείας" αντί της "υγείας του ανθρώπου" ή "υγείας των προσώπων": η προταθείσα έκφραση είναι άγνωστη στην κοινοτική ορολογία και το κείμενο του Συμβουλίου, συμμορφούμενο προς το άρθρο 174 της Συνθήκης και το 6ο περιβαλλοντικό πρόγραμμα δράσης, αναφέρθηκε στην "υγεία του ανθρώπου".

23. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν δέχθηκαν το πρώτο τμήμα της τροπολογίας 2 σχετικά με την υπ' αριθ. 2 αιτιολογική παράγραφο, την τροπολογία 3 για μια νέα αιτιολογική παράγραφο 2α, το πρώτο τμήμα της τροπολογίας 5 που αφορά την 6η αιτιολογική παράγραφο, την τροπολογία 8 σχετικά με τη 10η αιτιολογική παράγραφο και την τροπολογία 26 για νέο παράρτημα I, σημείο ζ) που σκοπό έχει να επεκταθεί η συμμετοχή του κοινού στην κοινοτική νομοθεσία και στα σχέδια και προγράμματα που δεν αφορούν άμεσα το περιβάλλον, αλλά έχουν σημαντικές επιπτώσεις στο περιβάλλον, την υγεία και το εύ ζήν: η κοινοτική νομοθεσία δεν υπάγεται στην οδηγία ενώ η επέκταση σε σχέδια και προγράμματα θα προσέδιδε τεράστιο πεδίο εφαρμογής στην οδηγία. Εξ' άλλου οι "άξιες λόγου επιπτώσεις" δεν ορίζονται επαρκώς.

24. Η τροπολογία 4 αφορά την αιτιολογική παράγραφο 3 και ζητεί την αντικατάσταση των λέξεων "ευαισθητοποίηση του κοινού σε περιβαλλοντικά θέματα" με τις λέξεις υποστήριξη του κοινού για τις αποφάσεις που ελήφθησαν και έγινε δεκτή ως προσθήκη εκ μέρους της Επιτροπής, απερρίφθη όμως από το Συμβούλιο, επειδή η "ευαισθητοποίηση" περιέχεται στην 9η αιτιολογική παράγραφο της Σύμβασης του Ώρχους και η συμμετοχή του κοινού δεν σημαίνει απαραιτήτως και υποστήριξη του κοινού.

25. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή απέρριψαν:

- τις τροπολογίες 6 και 7 που αιτιολογούν την οδηγία παραπέμποντας ρητά μεν στο άρθρο 8 της σύμβασης του Ώρχους, το οποίο ενθαρρύνει τη συμμετοχή του κοινού για εκπόνηση εκτελεστικών κανονισμών και γενικών δεσμευτικών κανόνων, σιωπηρά δε στην τελευταία φράση του άρθρου 7 της Σύμβασης του Ώρχους που παροτρύνει τα συμβαλλόμενα μέρη να προαγάγουν τη συμμετοχή του κοινού στην εκπόνηση περιβαλλοντικών πολιτικών.

- Τροπολογία 9/10/39 του τίτλου και της παραγράφου 2 των στοιχείων α) και β) της παρ. 2 του άρθρου 2 (άρθρο 1 της πρότασης της Επιτροπής), και τροπολογία 25 του τίτλου του παραρτήματος I, όπου προτείνεται να υπαχθούν στην οδηγία και οι πολιτικές που διαμορφώνονται βάσει της κοινοτικής νομοθεσίας:

Σύμφωνα με την τελευταία φράση του άρθρου 7 και την αρχική φράση του άρθρου 8 της Σύμβασης του Ώρχους, η συμμετοχή του κοινού στην εκπόνηση νομοθεσίας και πολιτικών ανάγεται στην σφαίρα της καταβολής σχετικής προσπάθειας και πρόκειται για ρήτρα εφαρμοζόμενη όπου ενδείκνυται. Ούτως ή άλλως οι πολιτικές υπόκεινται στο δημοκρατικό έλεγχο των αντιπροσωπευτικών οργάνων, όπως Κοινοβούλια, δημοτικά συμβούλια, κλπ. Για το ίδιο λόγο το Συμβούλιο διέγραψε τη λέξη "πολιτικές" από την υπ' αριθ. 8 αιτιολογική παράγραφο της πρότασης της Επιτροπής.

26. Στην τροπολογία 9/10/33 σχετικά με το άρθρο 1 παρ. 2 (άρθρο 2 παρ. 2) της ΚΘ, στην τροπολογία 34/15/16 του νέου άρθρου 6 παρ. 4 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ (άρθρο 6 παρ. 6 της ΚΘ) και στην τροπολογία 35 σχετικά με το νέο άρθρο 15 παρ. 1 της οδηγίας 96/61/ΕΚ, το Κοινοβούλιο πρότεινε να προβλεφθεί η συμμετοχή του κοινού στα "διάφορα στάδια" της διαδικασίας λήψης αποφάσεων.

Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν δέχθηκαν την τροπολογία αυτή επειδή το άρθρο 2 παρ. 2 της κοινής θέσης, το άρθρο 6 παρ. 4 (εισαγωγική φράση) της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ, το νέο άρθρο 15 παρ. 1 της οδηγίας 96/61/ΕΚ και το άρθρο 6 παρ. 4 της Σύμβασης του Ώρχους προβλέπουν ήδη την "έγκαιρη και αποτελεσματική" συμμετοχή του κοινού. Εάν προστεθεί η συμμετοχή του κοινού σε όλα τα στάδια της διαδικασίας λήψης αποφάσεων, πράγμα που δεν προβλέπεται στη σύμβαση του Ώρχους, η διαδικασία θα καταστεί χρονοβόρα και δυσκίνητη.

27. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν δέχτηκαν το προτελευταίο τμήμα της τροπολογίας 9/10/33 που προτείνει να προστεθεί στο άρθρο 1 παρ. 3 (άρθρο 2 παρ. 3 της ΚΘ) νέο εδάφιο παρμένο από το άρθρο 3 παρ. 3 της Σύμβασης του Ώρχους που θα ορίζει ότι οι αναλυτικές ρυθμίσεις για τη συμμετοχή του κοινού μπορεί να περιλαμβάνουν και εκπαίδευση του κοινού για τη δημόσια λήψη αποφάσεων: το Συμβούλιο φρονεί ότι η οδηγία για τη συμμετοχή του κοινού δεν μπορεί να θεμελιώσει εκπαιδευτική δράση. Εξάλλου η προτεινόμενη διατύπωση είναι μάλλον αόριστη και δεν εξηγεί τί ακριβώς πρέπει να κάνουν τα κράτη μέλη.

28. Στην τροπολογία 30 προστίθεται παράγραφος 3β) στο άρθρο 1 με την οποία προτείνεται δικαστικός έλεγχος ανάλογος προς τον κατ' άρθρο 10 στοιχείο α) της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ και κατ' άρθρο 15α της οδηγίας 96/61/ΕΚ και για τα σχέδια και προγράμματα που εμπίπτουν στο άρθρο 1 (άρθρο 2 της ΚΘ) και το παράρτημα I,

Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν δέχτηκαν αυτή την τροπολογία επειδή το άρθρο 9 παρ. 2 της Σύμβασης του Ώρχους επιβάλλει να υπάρχει δυνατότητα προσφυγής στη δικαιοσύνη σε σχέση με τα συγκεκριμένα έργα στο άρθρο 6 και στο παράρτημα I της Σύμβασης και όχι σε σχέση με προγράμματα και πολιτικές, στα άρθρα 7 και 8.

29. Το Συμβούλιο δεν αποδέχθηκε την τροπολογία 13 σκοπός της οποίας είναι η τροποποίηση του άρθρου 1 παρ. 4 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ - ("έργα που εξυπηρετούν την εθνική άμυνα δεν εμπίπτουν στην παρούσα οδηγία"), με σκοπό να καταστήσει τη διάταξη αυτή προαιρετική (την τροπολογία αποδέχθηκε η Επιτροπή).

30. Εξ' άλλου το Συμβούλιο έκρινε ανάξια αποδοχής την τροπολογία 14 που προτείνει να προστεθεί στο άρθρο 2 παρ. 3 στοιχείο α) της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ (βάσει του οποίου ένα κράτος μέλος που εξαιρεί ένα ειδικό έργο από την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων δημοσιεύει τις περί εξαιρέσεως πληροφορίες και το σκεπτικό της εξαιρέσεως) ότι το κράτος μέλος οφείλει επίσης να δημοσιεύει και να κοινολογεί πληροφορίες σχετικά με κάποια άλλη μορφή εκτίμησης των επιπτώσεων αυτών την οποία κρίνει προσήκουσα. Η Επιτροπή δέχτηκε το τμήμα αυτό υπό τον όρο ότι θα επαναδιατυπωθεί.

31. Το τμήμα των τροπολογιών 34/15/ και 16 για τροποποίηση της εισαγωγικής φράσης και του στοιχείου α) του άρθρου 6 παρ. 3 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ (άρθρο 6 παρ. 2 της ΚΘ) με σκοπό την επέκταση της συμμετοχής του κοινού και στην επανεξέταση της διαδικασίας χορήγησης αδειών δεν θεωρήθηκε απαραίτητη αφού για οιαδήποτε μεταβολή υφιστάμενης εγκατάστασης υποκείμενη σε εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων, απαιτείται και έκδοση άδειας βάσει των διατάξεων του άρθρου 2 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ και ως εκ τούτου συμμετοχή του κοινού.

32. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν δέχτηκαν την τροπολογία 34/15/16, με την οποία προτείνεται να προστεθεί στο άρθρο 6 παρ. 3 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ (άρθρο 6 παρ. 4 της ΚΘ), πρόταση ορίζουσα ότι δίδεται η δέουσα προσοχή στα αποτελέσματα της συμμετοχής του κοινού, αφού η φράση αυτή περιέχεται στο άρθρο 8.

33. Το τμήμα της τροπολογίας 34/15/16 που αφορά το τέλος του άρθρου 6 παρ. 5 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ, και το τμήμα της τροπολογίας 27/28/29 του παραρτήματος V παρ. 4 (παράγραφος 5 της ΚΘ) που σκοπό έχουν να ορίζεται σαφώς ότι πρέπει να παρέχεται επαρκής χρόνος στο κοινό για την προετοιμασία και τη συμμετοχή του (κείμενο που έγινε δεκτό από την Επιτροπή), θεωρήθηκε ότι καλύπτεται ήδη από την φράση "παρέχουν επαρκή χρόνο για έκαστο στάδιο".

34. Στο τέλος της τροπολογίας 20/21 που αφορά το άρθρο 9 παρ. 2 της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ και στην τροπολογία 24 σχετικά με το άρθρο 17 παρ. 4 της οδηγίας 96/61/ΕΚ, το Κοινοβούλιο προτείνει να εξασφαλίζεται σε περίπτωση συμμετοχής του κοινού άλλου κράτους μέλους, ότι το κράτος μέλος στο οποίο ζητήθηκε γνώμη παρέχει πληροφορίες στο κοινό του κράτους μέλους που ζήτησε τη γνώμη στη γλώσσα αυτού του τελευταίου. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν θέλησαν να επιβάλουν παρόμοια υποχρέωση εν όψει του σημαντικού κόστους, φόρτου εργασίας και χρόνου που απαιτεί η μετάφραση όλων των πληροφοριών. Η μετάφραση επαφίεται στα κράτη μέλη βάσει της αρχής της επικουρικότητας.

Το Συμβούλιο πάντως περιέλαβε στο κείμενο τις λέξεις "με τον κατάλληλο τρόπο" όπως προτείνεται στην τροπολογία.

35. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν δέχτηκαν την τροπολογία 32/23 με την οποία ζητείται να ορίζεται στο τέλος του νέου άρθρου 15α της οδηγίας 96/61/ΕΚ ότι οι διαδικασίες ελέγχου πρέπει να προσφέρονται "δωρεάν ή να έχουν πολύ χαμηλό κόστος" αντί "να μην έχουν απαγορευτικό κόστος" όπως ορίζεται στη Σύμβαση του Ώρχους. Το Συμβούλιο αντικατέστησε όλη την πρόταση που πρότεινε η Επιτροπή με το άρθρο 9 παρ. 4 της Σύμβασης του Ώρχους.

36. Το Συμβούλιο και η Επιτροπή δεν δέχτηκαν το τμήμα της τροπολογίας 27/28/29 με το οποίο ζητείται να επεκταθεί διά τροποποιήσεως του παραρτήματος V εδάφιο 1 α) της οδηγίας 96/61/ΕΚ, η ενημέρωση του κοινού σχετικά με προτάσεις επανεξέτασης αδειών, δεδομένου ότι η επανεξέταση είναι κατά κανόνα εσωτερική διοικητική πράξη μη έχουσα επιπτώσεις στην άδεια. Εάν υπάρχουν τέτοιες επιπτώσεις, η εξέταση εμπίπτει στην κατηγορία της "ενημέρωσης" και επιβάλλεται συμμετοχή του κοινού.

Το Συμβούλιο απέρριψε την πρόταση να διευκρινιστεί στο παράρτημα V παρ. 2 ότι το κοινό δικαιούται να εκφράζει παρατηρήσεις γραπτώς ή σε ακρόαση (διευκρίνιση ως προς την οποία συμφώνησε η Επιτροπή), με το σκεπτικό ότι περιορίζεται η ελευθερία των κρατών μελών να επιλέγουν τους εκάστοτε καλύτερους τρόπους και μέσα για να ζητήσουν τη γνώμη του κοινού. Πάντως οι δύο τρόποι που υπέδειξε το Κοινοβούλιο αναφέρονται στην παράγραφο 5 της ΚΘ ως παραδείγματα των αναλυτικών ρυθμίσεων για την γνωμοδοσία του κοινού.

Το Συμβούλιο δέχτηκε επίσης την πρόταση του Κοινοβουλίου για την προσθήκη της λέξης "δεόντως" όπως στο άρθρο 6 παρ. 8 της Σύμβασης του Ώρχους.

VI. ΑΛΛΕΣ ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΕΣ ΠΟΥ ΕΙΣΗΓΑΓΕ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

Σχετικά με τον τίτλο και το προοίμιο

37. Το Συμβούλιο επέφερε μικρές αλλαγές στη διατύπωση του τίτλου και της αιτιολογικής παραγράφου 10 ενώ διατύπωσε εκ νέου την αιτιολογική παράγραφο 12 τη σχετική με την επικουρικότητα και την αναλογικότητα, χρησιμοποιώντας την καθιερωμένη έκφραση.

Σχετικά με το άρθρο 1 που αφορά τους σκοπούς

38. Το άρθρο 1 προστέθηκε από το Συμβούλιο και αποτελεί σύνοψη της οδηγίας.

Σχετικά με το άρθρο 2 για τα σχέδια και προγράμματα

39. Στην αρχική φράση του στοιχείου α) της παραγράφου 2, το Συμβούλιο πρόσθεσε τις λέξεις "τροποποίηση ή" ως έχουν και στην οδηγία 2001/42/ΕΚ σχετικά με την εκτίμηση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων ορισμένων σχεδίων και προγραμμάτων (SEA). Πρόσθεσε τις λέξεις "πληρουμένων των προϋποθέσεων που ενδεχομένως επιβάλλει το εθνικό δίκαιο" στην παράγραφο 3. Το τέλος της ίδιας παραγράφου τροποποιήθηκε ώστε να περιλάβει τις λέξεις του άρθρου 6 παράγραφος 3 της Σύμβασης του Ώρχους "παρέχεται στο κοινό έγκαιρα και πραγματικά η δυνατότητα να συμμετάσχει". Η παράγραφος 4 που εξαιρεί ό,τι έχει σχέση με την εθνική άμυνα ή τις καταστάσεις έκτακτης ανάγκης είναι νέα και έχει ληφθεί από το άρθρο 3 παράγραφος 8 της οδηγίας 2001/42. Νέα είναι επίσης η παράγραφος 5 (βλ. 11).

Σχετικά με το άρθρο 3 που αναφέρεται στην οδηγία 85/337/ΕΟΚ

40. Το Συμβούλιο αντικατέστησε τις λέξεις "διαδικασία έκδοσης άδειας" με τις λέξεις "διαδικασίες του άρθρου 2 παράγραφος 2" για τη λήψη αποφάσεων στον περιβαλλοντικό τομέα ώστε να περιληφθούν οι διάφοροι τρόποι με τους οποίους τα κράτη μέλη μπορούν να οργανώσουν τη συμμετοχή του κοινού βάσει της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ.

41. Το Συμβούλιο διέγραψε από το νέο άρθρο 6 την παράγραφο 2 σχετικά με την έγκαιρη και πραγματική συμμετοχή την οποία περιείχε η πρόταση της Επιτροπής και την μετέφερε στην παράγραφο 4 της ΚΘ, όπου εντάσσεται και χρονολογικά.

42. Σχετικά με τη νέα παράγραφο 2 (παράγραφος 3 της πρότασης της Επιτροπής) του νέου άρθρου 6, το Συμβούλιο πρόσθεσε τη λέξη "εύλογα" στην εισαγωγική φράση και τροποποίησε το στοιχείο γ), ώστε να διευκρινιστεί ότι το κοινό ενημερώνεται για τις λεπτομέρειες που αφορούν έκαστη από τις 3 κατονομαζόμενες αρχές.

Το Συμβούλιο επισήμανε ότι η παράγραφος 2 αφορά κυρίως πληροφορίες διαθέσιμες κατά την υποβολή της αρχικής αίτησης έκδοσης άδειας, ενώ δημιούργησε νέα παράγραφο 3 για τις πληροφορίες που τίθενται στη διάθεση του κοινού μετά την αρχική αίτηση, μετέφερε δε σ' αυτήν τα στοιχεία ε) και στ) της παραγράφου 2 της Επιτροπής. Αυτό απεικονίζει τις συνέπειες στο άρθρο 6, παράγραφοι 2 και 6 της σύμβασης του Ώρχους.

Το αυτό έγινε και με το νέο παράρτημα V της οδηγίας 96/61/ΕΚ, όπου η παράγραφος 1 στοιχείο στ) της πρότασης της Επιτροπής μεταφέρθηκαν σε νέα παράγραφο 2.

43. Η τελευταία φράση της παραγράφου 5 του κειμένου της Επιτροπής έγινε νέα παράγραφος 6, ώστε να αποτελέσει γενική επιταγή το εύλογο χρονικό διάστημα.

44. Σε σχέση με το άρθρο 7, παράγραφος 1, το Συμβούλιο πρόσθεσε όλη την παράγραφο 1 της βασικής οδηγίας εισάγοντας σ' αυτήν και την τροπολογία που πρότεινε η Επιτροπή με διαφορετική διατύπωση.

45. Το τέλος του άρθρου 7 παράγραφος 2 προσαρμόσθηκε στο χωρισμό του άρθρου 6 παράγραφος 3 της πρότασης της Επιτροπής (βλ. 42).

46. Το άρθρο 3 παράγραφος 6 της οδηγίας σχετικά με το παράρτημα I/22 περιέλαβε το Παράρτημα II της πρότασης της Επιτροπής. Οι λέξεις "τα προσήκοντα κριτήρια" διαγράφηκαν επειδή δεν πρόσθεταν τίποτα στη λέξη "όρια" που καλύπτει όλες τις σχετικές περιπτώσεις.

47. Το άρθρο 3 παράγραφος 7 περιέχει διευκρίνιση του Παραρτήματος II της οδηγίας 85/337/ΕΟΚ και επαναλαμβάνει μία έκφραση που χρησιμοποιείται σ' αυτό το Παράρτημα.

Σχετικά με το άρθρο 4 που αφορά την οδηγία 96/61/ΕΚ

48. Το Συμβούλιο διέγραψε από την προσθήκη στο άρθρο 2 παράγραφος 10 στοιχείο β) τις λέξεις "προσήκοντα κριτήρια ή" για τους προαναφερθέντες λόγους (σημείο 46).

49. Το Συμβούλιο τροποποίησε το προτεινόμενο άρθρο 15 παράγραφος 1 ώστε να καταστεί σαφές ότι πρέπει να ζητείται η γνώμη του κοινού όταν εκδίδεται άδεια για νέα εγκατάσταση ή για ουσιώδη αλλαγή κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 2 παράγραφος 10 στοιχείο β).

Η τρίτη περίπτωση ορίζει επίσης τα της συμμετοχής του κοινού στην ενημέρωση μιας άδειας βάσει του άρθρου 13 της οδηγίας 96/61/ΕΚ οσάκις οι ανώτατες τιμές των εκπομπών χρήζουν σημαντικής αλλαγής. Η Επιτροπή διαφώνησε ως προς τον περιορισμό αυτόν, ο οποίος εξαιρεί σημαντικές κατηγορίες ενημέρωσης χάριν προσαρμογής σε νέα δεδομένα περί των οποίων το άρθρο 13, όπως η ενημέρωση προκειμένου να καταστούν υποχρεωτικές νέες τεχνικές για τη βελτίωση της ασφάλειας λειτουργίας και για την εφαρμογή νέας νομοθεσίας, με το σκεπτικό ότι το άρθρο 6 παράγραφος 10 της Σύμβασης του Ώρχους απαιτεί κατ' αρχήν συμμετοχή του κοινού σε όλες τις άδειες αυτού του είδους. Εν τούτοις, το Συμβούλιο φρονεί ότι δεν χρειάζεται συμμετοχή του κοινού για ελάσσονος σημασίας αυξήσεις των τιμών των εκπομπών ούτε για την επί το αυστηρότερο τροποποίηση των κανόνων λειτουργίας μιας εγκατάστασης, και ότι η Σύμβαση απαιτεί συμμετοχή στην περίπτωση της προσαρμογής της άδειας σε νέα δεδομένα "εφ' όσον ενδείκνυται".

50. Σχετικά με την τροπολογία του άρθρου 17 παράγραφος 1, το Συμβούλιο πρόσθεσε στο τέλος της παραγράφου αυτούσια τη δεύτερη φράση η οποία εξακολουθεί να ισχύει.

51. Ως προς το άρθρο 5 της οδηγίας, το Συμβούλιο άλλαξε την ημερομηνία έναρξης εφαρμογής.

52. Σχετικά με το Παράρτημα I, στοιχείο στ) το Συμβούλιο χρειάστηκε να επιλέξει μεταξύ της παράθεσης όλων των "θυγατρικών" οδηγιών που πηγάζουν από την οδηγία 96/62/ΕΚ ή καμιάς και προτίμησε τη δεύτερη λύση. Το στοιχείο ζ) διαγράφηκε αφού το άρθρο 14 της οδηγίας 1999/31/ΕΚ περί υγειονομικής ταφής των αποβλήτων επιβάλλει λεπτομερείς απαιτήσεις και διαδικασίες στους φορείς εκμετάλλευσης που υποβάλλουν σχέδιο διευθέτησης για χώρο υγειονομικής ταφής που υπάρχει ήδη, αφήνοντας ελάχιστα περιθώρια για συμμετοχή του κοινού. Η δημιουργία νέου χώρου υγειονομικής ταφής υπόκειται στην κατάρτιση των σχεδίων διαχείρισης στερεών αποβλήτων και στη συμμετοχή του κοινού που προβλέπει η οδηγία 75/442/ΕΟΚ περί στερεών αποβλήτων, στην οποία παραπέμπει το στοιχείο α) του Παραρτήματος I.

VII. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

53. Σκοπός της κοινής θέσης είναι να δώσει στο κοινό την ευρύτερη δυνατή πρόσβαση στις περιβαλλοντικές αποφάσεις, αφήνοντας επαρκή ευελιξία για πρακτικές ρυθμίσεις στο επίπεδο των κρατών μελών και για την ομαλή ενσωμάτωση των επιταγών της συμμετοχής του κοινού στην καθημερινή διοικητική πρακτική. Η κοινή θέση χρησιμοποιεί επίσης επανειλημμένα τη διατύπωση της Σύμβασης του Ώρχους, χωρίς όμως να περιλαμβάνει τα μη δεσμευτικά σημεία της.

Η Επιτροπή δέχθηκε την κοινή θέση εκτός από το τμήμα της το αναφερόμενο στο σημείο 49.

(1) ΕΕ C 154 Ε της 29.5.2001, σ. 123.

(2) ΕΕ C 112 Ε της 9.5.2002, σ. 125.

(3) ΕΕ C 221 της 7.8.2001, σ. 65.

(4) ΕΕ C 357 της 14.12.2001, σ. 58.

(5) ΕΕ C ...

(6) ΕΕ L 175 της 5.7.1985, σ. 40. Οδηγία όπως τροποποιήθηκε από την οδηγία 97/11/ΕΚ (ΕΕ L 73 της 14.3.1997, σ. 5).

(7) ΕΕ L 257 της 10.10.1996, σ. 26.

(8) 11878/1/01 ENV 441 INF 114 CODEC 882 REV 2 + ADD 1 REV 1.