P6_TA(2006)0099

Τα ανθρώπινα δικαιώματα στη Μολδαβία και ειδικότερα στην Υπερδνειστερία

Ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα στη Μολδαβία και ειδικότερα στην Υπερδνειστερία

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη τα προηγούμενα ψηφίσματά του σχετικά με τη Μολδαβία και ιδίως το ψήφισμά του της 18ης Δεκεμβρίου 2003 [1], το ψήφισμά του της 24ης Φεβρουαρίου 2005 σχετικά με τις βουλευτικές εκλογές στη Μολδαβία [2], καθώς και το ψήφισμά του της 28ης Απριλίου 2005 για την Ετήσια Έκθεση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα στον Κόσμο (2004) και την πολιτική της ΕΕ επί του θέματος αυτού [3],

- έχοντας υπόψη την τελική δήλωση και τις συστάσεις της Επιτροπής Κοινοβουλευτικής Συνεργασίας ΕΕ-Μολδαβίας στις 6 και 7 Οκτωβρίου 2005,

- έχοντας υπόψη τη Συμφωνία Εταιρικής Σχέσης και Συνεργασίας μεταξύ Μολδαβίας και Ευρωπαϊκής Ένωσης η οποία υπογράφηκε στις 28 Νοεμβρίου 1994 και τέθηκε σε ισχύ την 1η Ιουλίου 1998,

- έχοντας υπόψη τις δηλώσεις της Συνόδου Κορυφής του Οργανισμού για την Ασφάλεια και τη Συνεργασία στην Ευρώπη (ΟΑΣΕ) στην Κωνσταντινούπολη το 1999 και της συνάντησης του Συμβουλίου Υπουργών του ΟΑΣΕ στο Πόρτο το 2002,

- έχοντας υπόψη το Πρόγραμμα Δράσης για τη Μολδαβία που εγκρίθηκε από το έβδομο Συμβούλιο Συνεργασίας ΕΕ-Μολδαβίας στις 22 Φεβρουαρίου 2005,

- έχοντας υπόψη την τελική έκθεση της αποστολής παρατήρησης εκλογών του ΟΑΣΕ/ODIHR σχετικά με τις κοινοβουλευτικές εκλογές της 6ης Μαρτίου 2005, σύμφωνα με την οποία οι εκλογές γενικά ανταποκρίθηκαν στις περισσότερες δεσμεύσεις απέναντι στον ΟΑΣΕ και στα πρότυπα του Συμβουλίου της Ευρώπης και άλλα διεθνή πρότυπα για δημοκρατικές εκλογές, παρά τις αδυναμίες που εντοπίστηκαν σχετικά με τις συνθήκες της προεκλογικής εκστρατείας και την πρόσβαση στα μέσα ενημέρωσης,

- έχοντας υπόψη την απόφαση 2006/96/ΚΕΠΠΑ του Συμβουλίου για υλοποίηση της κοινής θέσης 2004/179/ΚΕΠΠΑ σχετικά με περιοριστικά μέτρα εναντίον της ηγεσίας της μολδαβικής περιφέρειας της Υπερδνειστερίας [4], καθώς και την κοινή θέση 2006/95/ΚΕΠΠΑ [5] του Συμβουλίου με την οποία ανανεώνονται αυτά τα περιοριστικά μέτρα για περαιτέρω περίοδο 12 μηνών,

- έχοντας υπόψη το ενδιάμεσο ψήφισμα που εγκρίθηκε από την Επιτροπή Υπουργών του Συμβουλίου της Ευρώπης την 1η Μαρτίου 2006 σχετικά με την απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ) της 8ης Ιουλίου 2004 στην υπόθεση Ilascu και άλλων εναντίον της Μολδαβίας και της Ρωσικής Ομοσπονδίας,

- έχοντας υπόψη το άρθρο 115, παράγραφος 5, του Κανονισμού του,

A. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Πολιτική Γειτονίας αναγνωρίζει τις ευρωπαϊκές φιλοδοξίες της Μολδαβίας και τη σημασία της Μολδαβίας ως χώρας με βαθιούς ιστορικούς, πολιτιστικούς και οικονομικούς δεσμούς με τα κράτη μέλη,

Β. λαμβάνοντας υπόψη ότι στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Γειτονίας έχει εγκριθεί πρόγραμμα δράσης, το οποίο περιλαμβάνει προτάσεις που αποβλέπουν στην ενθάρρυνση των πολιτικών και θεσμικών μεταρρυθμίσεων οι οποίες θα επιτρέψουν στη Μολδαβία να ενταχθεί προοδευτικά στις πολιτικές και τα προγράμματα της ΕΕ,

Γ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση έλαβε πρόσφατα σημαντικά μέτρα για να ενισχύσει τη δέσμευσή της απέναντι στη Δημοκρατία της Μολδαβίας και την εξεύρεση λύσης στη σύγκρουση στην Υπερδνειστερία, με άνοιγμα μόνιμης αντιπροσωπείας της Επιτροπής στο Chisinau, με ορισμό Ειδικού Αντιπροσώπου της ΕΕ για τη Μολδαβία με την εντολή να συνεισφέρει σε βιώσιμο διακανονισμό της σύγκρουσης στην Υπερδνειστερία, και με τη συγκρότηση Αποστολής Μεθοριακής Συνδρομής της ΕΕ προς τη Μολδαβία και την Ουκρανία,

Δ. λαμβάνοντας υπόψη ότι η Υπερδνειστερία ανακήρυξε την ανεξαρτησία της το 1992, ύστερα από ένοπλη σύρραξη στην οποία υπήρχε ρωσική υποστήριξη, γεγονός που αποσταθεροποίησε ολόκληρη τη Δημοκρατία της Μολδαβίας,

Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι δημιουργούνται ανησυχίες, ιδίως σχετικά με την Υπερδνειστερία, σε σχέση με το υψηλό επίπεδο εγκληματικότητας, τη μεγάλη διάδοση της διαφθοράς σε ολόκληρη την κοινωνία, την ύπαρξη βαθειά ριζωμένης παραοικονομίας και την έλλειψη σεβασμού στα θεμελιώδη και τα ανθρώπινα δικαιώματα,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι αυτοανακηρυχθείσες υπερδνειστερικές αρχές συνεχίζουν τις οχλήσεις εναντίον των ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης και των ΜΚΟ και τις διακρίσεις και τις διώξεις εναντίον του ρουμανόφωνου πληθυσμού,

Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι αυτοανακηρυχθείσες υπερδνειστερικές αρχές εξακολουθούν να αρνούνται να συμμορφωθούν με την απόφαση του ΕΔΑΔ και να τερματίσουν την παράνομη και αυθαίρετη κράτηση του Andrei Ivantoc και του Tudor Petrov-Popa,

Η. λαμβάνοντας υπόψη ότι ο Andrei Ivantoc βρίσκεται, σύμφωνα με πληροφορίες, σε απεργία πείνας από τις 27 Φεβρουαρίου 2006, σε διαμαρτυρία για την απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση που του επιφυλάσσει το προσωπικό της φυλακής του Tiraspol,

1. καταδικάζει κατηγορηματικά την καταστολή, τις οχλήσεις και τον εκφοβισμό εκπροσώπων των ανεξάρτητων μέσων ενημέρωσης, πολιτών που επικρίνουν τις αυτοανακηρυχθείσες υπερδνειστερικές αρχές, μελών ΜΚΟ και της αντιπολίτευσης στην περιοχή της Υπερδνειστερίας· καταδικάζει την απαγόρευση χρηματοδότησης ΜΚΟ από αλλοδαπούς χορηγούς· αποδοκιμάζει την απροθυμία του καθεστώτος να συμμετάσχει πλήρως σε προσπάθειες για την επίτευξη ειρηνικής και σφαιρικής λύσης στη σύγκρουση στην Υπερδνειστερία· χαιρετίζει, κατά συνέπεια, την επέκταση της απαγόρευσης θεώρησης διαβατηρίου της ΕΕ σε μέλη του καθεστώτος της Υπερδνειστερίας·

2. αποδοκιμάζει έντονα το γεγονός ότι οι αυτοανακηρυχθείσες υπερδνειστερικές αρχές, για περισσότερο από ενάμιση χρόνο μετά την έκδοση της απόφασης του ΕΔΑΔ στην υπόθεση Ilascu και άλλων, εξακολουθούν να κρατούν στη φυλακή τους δύο προσφεύγοντες· επισημαίνει ότι στην απόφασή του το Δικαστήριο απεφάνθη ιδίως ότι τα δύο καθού κράτη οφείλουν να λάβουν όλα τα απαραίτητα μέτρα για τον τερματισμό της αυθαίρετης κράτησης των ακόμη φυλακισμένων προσφευγόντων και για την επίτευξη της άμεσης απελευθέρωσής τους·

3. καλεί τις μολδαβικές αρχές να συνεχίσουν τις προσπάθειές τους για τον τερματισμό της παράνομης και αυθαίρετης κράτησης του Andrei Ivantoc και του Tudor Petrov-Popa και για την επίτευξη της άμεσης απελευθέρωσής τους· ζητεί επιμόνως από τις ρωσικές αρχές να ακολουθήσουν ενεργητικά κάθε οδό που μπορεί να οδηγήσει στον τερματισμό της παράνομης και αυθαίρετης κράτησης των δύο κρατουμένων και στην επίτευξη της άμεσης απελευθέρωσής τους· καλεί το Συμβούλιο, την Επιτροπή και τα κράτη μέλη να δραστηριοποιηθούν για την άμεση απελευθέρωση αυτών των κρατουμένων·

4. καλεί τις μολδαβικές αρχές, λαμβάνοντας υπόψη την υψηλή θέση και την αμφιλεγόμενη καταδίκη του πρώην υπουργού αμύνης Valeriu Pasat, να εξασφαλίσουν ότι η διαδικασία έφεσης θα μπορέσει να προχωρήσει με διαφάνεια και σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες δικαίου·

5. εκφράζει την έντονη και συνεχιζόμενη υποστήριξή του στις προσπάθειες των μολδαβικών αρχών να υλοποιήσουν με επιτυχία το πρόγραμμα δράσης στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πολιτικής Γειτονίας· καλεί την Επιτροπή και το Συμβούλιο να υποστηρίξουν τις μολδαβικές αρχές στη διαδικασία εκδημοκρατισμού της χώρας και να χρησιμοποιήσουν όλα τα διπλωματικά μέσα για να εξασθενίσουν το αυταρχικό και παράνομο καθεστώς στην Υπερδνειστερία·

6. παροτρύνει τη μολδαβική κυβέρνηση να συνεχίσει τη διαδικασία μεταρρυθμίσεων έτσι ώστε να βελτιώσει το κράτος δικαίου και να καταπολεμήσει τη διαφθορά στους θεσμούς σύμφωνα με τις δεσμεύσεις που απορρέουν από το πρόγραμμα δράσης και παράλληλα να εντείνει τις προσπάθειες στον αγώνα εναντίον κάθε μορφής διακίνησης ανθρώπων·

7. λαμβάνει υπό σημείωση το νόμο για την πρόληψη και καταπολέμηση της διακίνησης ανθρώπων, ο οποίος τέθηκε σε ισχύ στις 20 Οκτωβρίου 2005 και προβλέπει δωρεάν κοινωνικές υπηρεσίες στα θύματα διακίνησης· καλεί τις μολδαβικές αρχές να διευκρινίσουν περαιτέρω πώς θα χρηματοδοτηθεί η εφαρμογή του νόμου· τονίζει τη σημασία της παροχής επιπλέον χρηματοδότησης και προσωπικού στα συμβουλευτικά όργανα στον τομέα της διακίνησης γυναικών και της μεγαλύτερης συνεργασίας εκ μέρους των ΜΚΟ που δραστηριοποιούνται στον τομέα·

8. χαιρετίζει την εποικοδομητική συνεργασία μεταξύ των διαφόρων πολιτικών κομμάτων στο μολδαβικό κοινοβούλιο· αναγνωρίζει τη σημασία των μεταρρυθμίσεων σχετικά με την ανεξαρτησία των δικαστικών αρχών, τις υπηρεσίες πληροφοριών, τις εκλογές και το Ελεγκτικό Συνέδριο· ζητεί την ενίσχυση του δικαστικού μηχανισμού της Μολδαβίας· υπογραμμίζει τη σημασία της υλοποίησης αυτών των μεταρρυθμίσεων και άλλων χωρίς καθυστέρηση·

9. είναι πεπεισμένο ότι οι μεταρρυθμίσεις στη Μολδαβία θα στεφθούν με επιτυχία μόνο εάν εφαρμοστούν με σεβασμό του κράτους δικαίου και των θεμελιωδών ελευθεριών· παροτρύνει όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη, συμπεριλαμβανομένων των μελών της κοινωνίας των πολιτών, να συνεργαστούν για να προωθήσουν την περαιτέρω ανάπτυξη της δημοκρατίας στη χώρα·

10. χαιρετίζει την εφαρμογή της κοινής διακήρυξης για τα Τελωνεία των πρωθυπουργών της Μολδαβίας και της Ουκρανίας στις 30 Δεκεμβρίου 2005· καλεί τους οικονομικούς παράγοντες της μολδαβικής περιφέρειας της Υπερδνειστερίας να εγγραφούν στις αρμόδιες αρχές του Chisinau έτσι ώστε να προωθήσουν την ανεμπόδιστη ροή εμπορευμάτων πέρα από τα σύνορα· καλεί τις αυτοανακηρυχθείσες υπερδνειστερικές αρχές να μην εμποδίσουν αυτή την εγγραφή·

11. χαιρετίζει την ανάπτυξη της αποστολής μεθοριακής συνδρομής της ΕΕ προς τη Μολδαβία και την Ουκρανία, η οποία θα μπορούσε να συνεισφέρει σε ευρύτερες προσπάθειες για την εξεύρεση βιώσιμης και μόνιμης λύσης στη σύγκρουση στην Υπερδνειστερία· υπογραμμίζει ότι οι καλύτεροι μεθοριακοί έλεγχοι αποτελούν κεφαλαιώδες στοιχείο του τερματισμού της σύγκρουσης, μεταξύ άλλων με τον περιορισμό του εμπορίου όπλων·

12. καλεί την Επιτροπή, το Συμβούλιο και τον Ειδικό Αντιπρόσωπο της ΕΕ για τη Μολδαβία να καταβάλουν κάθε προσπάθεια ώστε να αποτρέψουν την κλιμάκωση της τρέχουσας μεθοριακής κρίσης·

13. λαμβάνει υπό σημείωση τη θετική, αν και επικριτική σε ορισμένα σημεία, δήλωση του Προέδρου της Μολδαβίας σχετικά με την ουκρανική πρωτοβουλία για διακανονισμό της σύγκρουσης στην Υπερδνειστερία· καλεί όλα τα εμπλεκόμενα μέρη να συμμετάσχουν πλήρως στις διαπραγματεύσεις "5 + 2", στις οποίες συμμετέχουν η Μολδαβία, η μολδαβική περιφέρεια της Υπερδνειστερίας, η Ρωσία, η Ουκρανία και ο ΟΑΣΕ, με την ΕΕ και τις ΗΠΑ ως παρατηρητές, και να καταλήξουν σε πολιτικό διακανονισμό της σύγκρουσης στην Υπερδνειστερία·

14. καλεί τη Ρωσία να σταματήσει αμέσως να στηρίζει το καθεστώς της Υπερδνειστερίας, να επαναβεβαιώσει την προσήλωσή της στην εδαφική ακεραιότητα της Μολδαβίας όπως ορίζεται στο μολδαβικό Σύνταγμα και να αποσύρει άνευ όρων τα στρατεύματά της, συμπεριλαμβανομένων των βαρέων όπλων και πυρομαχικών· υπογραμμίζει ότι σύμφωνα με την απόφαση που ελήφθη στη Σύνοδο Κορυφής του ΟΑΣΕ στην Κωνσταντινούπολη το 1999, τα στρατεύματα έπρεπε να έχουν αποσυρθεί έως τα τέλη του 2002· καλεί το Συμβούλιο να συμπεριλάβει το θέμα αυτό στην ημερήσια διάταξη της προσεχούς συνόδου κορυφής ΕΕ-Ρωσίας·

15. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στο Συμβούλιο, την Επιτροπή, την κυβέρνηση και το κοινοβούλιο της Μολδαβίας, την κυβέρνηση της Ρουμανίας, την κυβέρνηση της Ουκρανίας, την κυβέρνηση της Ρωσικής Ομοσπονδίας, την κυβέρνηση των ΗΠΑ, τον Γενικό Γραμματέα του ΟΑΣΕ και τον Γενικό Γραμματέα του Συμβουλίου της Ευρώπης.

[1] ΕΕ C 91 Ε της 15.4.2004, σ. 692.

[2] ΕΕ C 304 Ε της 1.12.2005, σ. 398.

[3] ΕΕ C 45 Ε της 23.2.2006, σ. 107.

[4] ΕΕ L 44 της 15.2.2006, σ. 32.

[5] ΕΕ L 44 της 15.2.2006, σ. 31.

--------------------------------------------------