EL    EL EL 
EL    EL  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ  ΕΠΙΤΡΟΠΗ   
Βρυξέλλες , 25.3.2009 
SEC(2009) 356 
  
ΕΓΓΡΑΦΟ  ΕΡΓΑΣΙΑΣ  ΤΩΝ  ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ  ΤΗΣ  ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ  ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ  
 
Συνοδευτικό  έγγραφο  στην  
Πρόταση  για 
 
ΑΠΟΦΑΣΗ -ΠΛΑΙΣΙΟ  ΤΟΥ  ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ  
 
για την καταπολέ µηση της σεξουαλικής  κακοποίησης , της σεξουαλικής  εκµετάλλευσης  
παιδιών  και της παιδικής  πορνογραφίας , µε την οποία  καταργείται  η απόφαση -πλαίσιο  
2004/68/∆ΕΥ  
  
 
ΣΥΝΟΨΗ  ΤΗΣ  ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ  ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ  
 
 
 
{COM(2009) 135} 
{SEC(2009) 355} 
EL 2   EL ΣΥΝΟΨΗ  ΤΗΣ  ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ  ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ   
1. ΠΟΙΟ  ΕΙΝΑΙ  ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ; 
Η σεξουαλική  κακοποίηση  και η σεξουαλική  εκµετάλλευση  παιδιών  αποτελούν  ιδιαίτερα  
σοβαρές  µορφές  αδικη µάτων  δεδοµένου ότι έχουν  ως στόχο  παιδιά , τα οποία  έχουν  δικαίω µα 
σε ειδική  προστασία  και φροντίδα . Συνεπάγονται  µακρόχρονες  σωµατικές , ψυχολογικές  και 
κοινωνικές  βλάβες  για τα θύµατα και η συνέχισή  τους υπονο µεύει τις θεµελιώδεις  αξίες  της 
σύγχρονης  κοινωνίας  που συνδέονται  µε την ειδική  προστασία  των παιδιών  καθώς  και µε την 
εµπιστοσύνη  στις σχετικές  δηµόσιες  υπηρεσίες . Παρά  την έλλειψη  ακριβών  και αξιόπιστων  
στατιστικών  στοιχείων , διάφορες  µελέτες  καταλήγουν  στο συµπέρασ µα ότι σηµαντική  
µειονότητα  παιδιών  στην  Ευρώπη  είναι  πιθανόν  να πέσουν  θύµατα ασέλγειας  κατά  την 
παιδική  τους ηλικία , και οι έρευνες  καταδεικνύουν  ότι το φαινό µενο αυτό  δεν µειώνεται  µε 
τον καιρό  αλλά  αντίθετα  µερικές  µορφές  σεξουαλικής  βίας γνωρίζουν  αύξηση . 
Όσον  αφορά  τα θύµατα παιδικής  ηλικίας , η κύρια  αιτία  του φαινο µένου αυτού  είναι  ο 
ευάλωτος  χαρακτήρας  που προκύπτει  από διάφορους  παράγοντες . Η ανεπαρκής  απόκριση  
των µηχανισ µών επιβολής  του νόµου συµβάλλει  στη διαιώνιση  αυτών  των φαινο µένων , και 
οι δυσχέρειες  επιδεινώνονται  επειδή  ορισµένες µορφές  αδικη µάτων  διέρχονται  τα εθνικά  
σύνορα . Τα θύµατα διστάζουν  να καταγγείλουν  την κακοποίηση  από ντροπή  ή φόβο  των 
συνεπειών , οι διαφορές  στο ποινικό  δίκαιο  και τη δικονο µία των κρατών  µελών  µπορεί  να 
οδηγήσουν  σε διαφορές  ως προς  τη διερεύνηση  και τη δίωξη , και οι δράστες  που 
καταδικάζονται  µπορεί  να εξακολουθήσουν  να είναι  επικίνδυνοι  και µετά την έκτιση  της 
ποινής  τους. Τα προβλή µατα αυτά  έχουν  καταστεί  εντονότερα  από τις εξελίξεις  στην  
τεχνολογία  των πληροφοριών  και είναι  ευκολότερη  η παραγωγή  και η διακίνηση  
παιδοπορνογραφικού  υλικού , ενώ παράλληλα  επικρατεί  ανωνυ µία των δραστών . Παράλληλα , 
τα εθνικά  νοµικά συστή µατα χρειάζεται  να ρυθµίσουν  έναν υψηλό  αριθµό σχετικών  
παραγόντων  µε διαφορετικούς  βαθµούς αρµοδιότητας  και διαφορετικές  δικαιοδοσίες . Η 
ευκολία  των ταξιδιών  και οι διαφορές  εισοδή µατος τροφοδοτούν  τον λεγόµενο σεξουαλικό  
τουρισ µό µε θύµατα παιδιά  και καταλήγουν  στην  ατιµωρητί  διάπραξη  σεξουαλικών  
αδικη µάτων  σε βάρος  παιδιών  στο εξωτερικό  από τους δράστες . Εκτός  από δυσκολίες  ως 
προς  τη δίωξη , οι οργανω µένοι εγκλη µατίες  µπορούν  να αποκτήσουν  σηµαντικά  κέρδη  µε 
ελάχιστο  κίνδυνο . 
2. ΠΟΙΑ  Η ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ  ΤΗΣ  ∆ΡΑΣΗΣ  ΤΗΣ  ΕΕ; 
Η νοµοθεσία  των κρατών  µελών  καλύπτει  µερικά  µόνο από αυτά  τα προβλή µατα και σε 
διαφορετικό  βαθµό. Εντούτοις , δεν είναι  αρκετά  ισχυρή  ή ενιαία  ώστε  να παράσχει  δυνα µική 
κοινωνική  απόκριση  στο ανησυχητικό  αυτό  φαινό µενο. Σε επίπεδο  ΕΕ, η απόφαση -πλαίσιο  
2004/68/∆ΕΥ  του Συµβουλίου  καθιερώνει  ελάχιστο  βαθµό προσέγγισης  των νοµοθεσιών  των 
κρατών  µελών  ως προς  την ποινικοποίηση  των σοβαρότερων  µορφών  σεξουαλικής  
κακοποίησης  και εκµετάλλευσης  των παιδιών , την επέκταση  της εσωτερικής  δικαιοδοσίας  
και την παροχή  της ελάχιστης  αναγκαίας  βοήθειας  στα θύµατα. Αν και οι απαιτήσεις  γενικά  
έχουν  τεθεί  σε εφαρ µογή, η απόφαση -πλαίσιο  παρουσιάζει  ορισµένες ελλείψεις . Επιτυγχάνει  
την προσέγγιση  της νοµοθεσίας  µόνο ως προς  περιορισ µένο αριθµό αδικη µάτων , δεν 
αντιµετωπίζει  νέες µορφές  κακοποίησης  και εκµετάλλευσης  µέσω της τεχνολογίας  των 
πληροφοριών , δεν άρει τα εµπόδια  για τη δίωξη  των αδικη µάτων  εκτός  της εθνικής  
επικράτειας , δεν ανταποκρίνεται  σε όλες τις ειδικές  ανάγκες  θυµάτων  παιδικής  ηλικίας , και 
δεν περιλα µβάνει  επαρκή  µέτρα για την πρόληψη  αδικη µάτων . 
EL 3   EL Οι τρέχουσες  πρωτοβουλίες  για αστυνο µική και δικαστική  συνεργασία  µπορεί  να 
συµβάλλουν  ως ένα βαθµό στην  καταπολέ µηση τέτοιων  εγκλη µάτων . Επιπλέον , η σύµβαση  
CETS αριθ. 201 του Συµβουλίου  της Ευρώπης  κατά  της γενετήσιας  εκµετάλλευσης  και 
κακοποίησης  παιδιών  εκδόθηκε  το 2007 και αποτελεί  αναµφισβήτητα  το υψηλότερο  µέχρι 
σήµερα διεθνές  πρότυπο  για την προστασία  των παιδιών  από σεξουαλική  κακοποίηση  και 
εκµετάλλευση . Αν όλα τα κράτη  µέλη εφάρ µοζαν  τη Σύµβαση  CETS αριθ. 201 θα 
επέρχονταν  σηµαντικές  βελτιώσεις . Ωστόσο , δεν υπάρχει  καµιά εγγύηση  ότι όλα τα κράτη  
µέλη θα κυρώσουν  τη Σύµβαση  στο εγγύς  µέλλον  λόγω  χρονοβόρων  εθνικών  διαδικασιών  
και έλλειψης  χρονοδιαγρά µµατος για την κύρωση . Ούτε  η Σύµβαση  µπορεί  να προβλέψει  ένα 
δυνα µικό ελεγκτικό  µηχανισ µό που θα εξασφαλίζει  την κατάλληλη  εφαρ µογή. 
Για τους λόγους  αυτούς , τα ενδιαφερό µενα µέρη υποστηρίζουν  ένθερ µα την ανάγκη  πιο 
αποτελεσ µατικά , ειδικά  µέτρα. 
3. ΠΟΙΟΙ  ΕΙΝΑΙ  ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ; 
Ο γενικότερος  στόχος  πολιτικής  της Ένωσης  στον  τοµέα αυτό , σύµφωνα  µε το άρθρο  29 της 
συνθήκης  για την Ευρωπαϊκή  Ένωση , είναι  να προλα µβάνονται  και να πατάσσονται  τα 
αδική µατα σε βάρος  των παιδιών , µεταξύ  άλλων  και η σεξουαλική  κακοποίηση  και η 
σεξουαλική  εκµετάλλευση  παιδιών .  
Αυτός  ο γενικός  στόχος  µπορεί  να εξυπηρετηθεί  από δράση  που θα αποσκοπεί  στην  επίτευξη  
των ακόλουθων  ειδικών  και λειτουργικών  στόχων : 
A. Ειδικός  στόχος : η αποτελεσ µατική  δίωξη  του εγκλή µατος  
Επιχειρησιακοί  στόχοι : 
A.1 Η επιβολή  αποτελεσ µατικών , αναλογικών  και αποτρεπτικών  ποινικών  κυρώσεων  
στους  δράστες  σεξουαλικής  κακοποίησης  ή εκµετάλλευσης  παιδιών . 
A.2 Η διευκόλυνση  της διερεύνησης  των αδικη µάτων  και της κίνησης  ποινικών  
διαδικασιών . 
A.3 Η αποτελεσ µατική  δίωξη  κακοποίησης  ή εκµετάλλευσης  που διαπράττεται  στο 
εξωτερικό . 
A.4 Η άρση  των εµποδίων  στη διεθνή  συνεργασία  και η ενίσχυση  της χρήσης  εργαλείων  
διερεύνησης  τα οποία  είναι  αποτελεσ µατικά  σε υποθέσεις  οργανω µένου εγκλή µατος και 
διακρατικές  υποθέσεις . 
B. Ειδικός  στόχος : η προστασία  των δικαιω µάτων  των θυµάτων  
Επιχειρησιακοί  στόχοι : 
B.1 Η διευκόλυνση  της πρόσβασης  των θυµάτων  σε µέσα έννοµης προστασίας  καθώς  
και σε κατάλληλα  ειδικά  µέτρα προστασίας . 
B.2 Η διασφάλιση  ότι τα θύµατα σεξουαλικής  κακοποίησης  και εκµετάλλευσης  παιδιών  
δεν υφίστανται  βλάβες  από τη συµµετοχή  τους στη διερεύνηση  ποινικών  υποθέσεων  και σε 
ποινικές  διαδικασίες . 
EL 4   EL Γ. Ειδικός  στόχος : η πρόληψη  της σεξουαλικής  εκµετάλλευσης  και κακοποίησης  
παιδιών  
Επιχειρησιακοί  στόχοι : 
Γ.1 Η προώθηση  της πρόσβασης  σε προγρά µµατα και µέτρα  παρέ µβασης  ως µέσο 
πρόληψης  της πρώτης  διάπραξης  αδικη µάτων  σε βάρος  παιδιών  και υποτροπών . 
Γ.2 Η διασφάλιση  ότι λαµβάνονται  κατάλληλα  µέτρα  ασφαλείας  όσον  αφορά  δράστες  
σεξουαλικών  αδικη µάτων  σε βάρος  παιδιών  οι οποίοι  εξακολουθούν  να είναι  επικίνδυνοι  
µετά την απελευθέρωσή  τους και ότι τα εν λόγω  µέτρα εφαρ µόζονται  αποτελεσ µατικά  σε 
ολόκληρη  την ΕΕ. 
Γ.3 Η τεχνική  πρόληψη  ή µεγαλύτερη  δυσκολία  στην  πρόσβαση  και διάδοση  
παιδοπορνογραφικού  υλικού , ειδικά  στο ∆ιαδίκτυο . 
∆. Ειδικός  στόχος : η καθιέρωση  αποτελεσ µατικών  συστη µάτων  παρακολούθησης  
Επιχειρησιακός  στόχος : 
∆.1 Η δηµιουργία  εναρ µονισµένων  εθνικών  µηχανισ µών για τη στάθ µιση της έκτασης  
τέτοιου  είδους  εγκλη µάτων  και η παρακολούθηση  της αποτελεσ µατικότητας  της 
πολιτικής  για την καταπολέ µηση της σεξουαλικής  κακοποίησης  και εκµετάλλευσης  παιδιών . 
4. ΠΟΙΕΣ  ΕΙΝΑΙ  ΟΙ ∆ΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ  ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ; 
Εξετάστηκαν  διάφορες  δυνατότητες  πολιτικής  ως τρόπος  επίτευξης  του στόχου . 
• ∆υνατότητα  πολιτικής  (1): Καµία νέα κοινοτική  δράση   
Η ΕΕ δεν θα αναλάβει  καµία νέα δράση  (νοµοθεσία , άλλα  µέσα πλην  πολιτικής , 
χρηµατοδοτική  στήριξη ) για την πάταξη  της σεξουαλικής  κακοποίησης  και εκµετάλλευσης  
παιδιών , ενώ τα κράτη  µέλη θα συνεχίζουν  τη διαδικασία  υπογραφής  και κύρωσης  της 
Σύµβασης  του Συµβουλίου  της Ευρώπης  CETS αριθ. 201. 
• ∆υνατότητα  πολιτικής  (2): Συµπλήρωση  της υφιστά µενης νοµοθεσίας  µε µη νοµοθετικά  
µέτρα 
Η υφιστά µενη κοινοτική  νοµοθεσία , ειδικότερα  η απόφαση -πλαίσιο  68/2004/ ∆ΕΥ , δεν θα 
τροποποιηθεί . Αντ’αυτής  θα θεσπιστούν  µη νοµοθετικά  µέτρα για τη στήριξη  της 
συντονισ µένης εφαρ µογής της εθνικής  νοµοθεσίας . Μεταξύ  αυτών  περιλα µβάνονται  η 
ανταλλαγή  πληροφοριών  και πείρας  ως προς  τη δίωξη , την προστασία  ή την πρόληψη , η 
ευαισθητοποίηση , η συνεργασία  µε τον ιδιωτικό  τοµέα, η ενθάρρυνση  της αυτορρύθ µισης, ή 
η θέσπιση  µηχανισ µών για τη συλλογή  δεδοµένων . 
• ∆υνατότητα  πολιτικής  (3): Νέα νοµοθεσία  για τη δίωξη  των δραστών , την προστασία  των 
θυµάτων  και την πρόληψη  αδικη µάτων  
Θα θεσπιστεί  νέα απόφαση -πλαίσιο  που θα ενσω µατώνει  την υφιστά µενη απόφαση -πλαίσιο , 
ορισµένες διατάξεις  της Σύµβασης  του Συµβουλίου  της Ευρώπης  CETS αριθ. 201, και άλλα  
στοιχεία  που δεν περιλα µβάνονται  ούτε στην  απόφαση -πλαίσιο  ούτε στην  εν λόγω  Σύµβαση . 
EL 5   EL Θα µπορούσε , για παράδειγ µα, να καλύψει  την ποινικοποίηση  σοβαρών  µορφών  σεξουαλικής  
κακοποίησης  και εκµετάλλευσης  παιδιών  οι οποίες  δεν περιλα µβάνονται  επί του παρόντος , 
όπως  νέα ποινικά  αδική µατα στο περιβάλλον  ΤΠ. Θα θεσπιστούν  διατάξεις  για να 
διευκολύνουν  τη διερεύνηση  αδικη µάτων  και την απαγγελία  κατηγοριών  καθώς  και κανόνες  
για την επέκταση  της εθνικής  δικαιοδοσίας , διατάξεις  για την προστασία  και την υποστήριξη  
θυµάτων  σε ποινικές  διαδικασίες  και µέτρα για την πρόληψη  της υποτροπής  και τη διακοπή  
της πρόσβασης  σε παιδοπορνογραφικό  υλικό . 
• ∆υνατότητα  πολιτικής  (4): Νέα ολοκληρω µένη νοµοθεσία  για την ενίσχυση  της δίωξης  
των δραστών , της προστασίας  των θυµάτων  και της πρόληψης  αδικη µάτων  (όπως  στη 
δυνατότητα  3), συµπληρού µενη από µη νοµοθετικά  µέτρα (όπως  στη δυνατότητα  2) 
Οι υφιστά µενες διατάξεις  της απόφασης -πλαίσιο  68/2004/ ∆ΕΥ  θα συµπληρωθούν  αφενός  
από κοινοτική  δράση  προς  τροποποίηση  του ουσιαστικού  ποινικού  δικαίου  και της 
δικονο µίας, την προστασία  των θυµάτων  και την πρόληψη  αδικη µάτων , όπως  στη 
δυνατότητα  3, και αφετέρου  από µη νοµοθετικά  µέτρα που αναφέρθηκαν  στη δυνατότητα  2, 
για να βελτιωθεί  η εφαρ µογή της εθνικής  νοµοθεσίας  σε ποινικές  υποθέσεις  οι οποίες  
απορρέουν  από τροποποιήσεις  και να παρασχεθούν  εργαλεία  για τη διερεύνηση , τη δίωξη , 
την προστασία  και την πρόληψη  πέρα  από το ποινικό  δίκαιο . 
5. ΠΩΣ ΣΥΓΚΡΙΝΟΝΤΑΙ  ΟΙ ∆ΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ  ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ; 
Η δυνατότητα  1 (status quo) µ πορεί  να παράσχει  ουσιαστική  βελτίωση , αν τα κράτη  µέλη 
υπογράψουν , κυρώσουν  και θέσουν  σε εφαρ µογή τη Σύµβαση  του Συµβουλίου  της Ευρώπης  
CETS αριθ. 201, όπως  φαίνεται  να προτίθενται . Ωστόσο , οι χρονοβόρες  εθνικές  διαδικασίες  
κύρωσης  σε συνδυασ µό µε την απουσία  δεσµευτικού  νοµικού πλαισίου  της ΕΕ και την 
έλλειψη  δυνα µικού µηχανισ µού παρακολούθησης  καθιστούν  αβέβαιο  το πότε και σε ποια 
έκταση  θα τεθούν  σε εφαρ µογή τα οφέλη  αυτής  της Σύµβασης . Η δυνατότητα  2 θα 
αποτελούσε  πιο αποτελεσ µατική  εφαρ µογή του υπάρχοντος  νοµικού πλαισίου , αλλά  θα ήταν  
ανεπαρκής  για τη βελτίωση  της δίωξης  σε ορισµένους  τοµείς όπου  απαιτείται  ειδική  νοµική 
βάση . 
Η δυνατότητα  3 θα βελτίωνε  την κατάσταση  σε σύγκριση  µε την παρούσα . Θα ενίσχυε  τη 
νοµοθεσία  σε τοµείς που καλύπτονται  σήµερα από την κοινοτική  νοµοθεσία  όσον  αφορά  τη 
δίωξη  των δραστών  και την προστασία  των θυµάτων  παιδικής  ηλικίας . Επιπλέον , θα κάλυπτε  
τα προληπτικά  µέτρα και ως εκ τούτου  θα βελτίωνε  γενικά  την προστασία  των παιδιών . Το 
δηµοσιονο µικό κόστος  αναµένεται  να αντισταθ µιστεί  από το κοινωνικό  και οικονο µικό 
όφελος  της αποτελεσ µατικότερης  δράσης  κατά  του εν λόγω  εγκλή µατος. Οι βελτιώσεις  των 
θεµελιωδών  δικαιω µάτων  επίσης  αντισταθ µίζουν  τους κινδύνους  παρέ µβασης  οι οποίοι  
συνοδεύουν  ορισµένα µέτρα. 
Η δυνατότητα  4 πολλαπλασιάζει  την αποτελεσ µατικότητα  των µέτρων  στις δυνατότητες  2 και 
3 συνδυάζοντας  τις δυνατότητες  αυτές  και ενθαρρύνοντας  τα κράτη  µέλη να συνεργαστούν  
για τη δηµιουργία  εργαλείων , ενώ παράλληλα  βελτιώνει  την καθιέρωση  της εφαρ µογής του 
πιο ολοκληρω µένου νοµικού πλαισίου . 
Με βάση  την ανάλυση  των οικονο µικών  επιπτώσεων , κοινωνικών  επιπτώσεων  και 
επιπτώσεων  στα θεµελιώδη  δικαιώ µατα, οι δυνατότητες  3 και 4 αντιπροσωπεύουν  τη 
βέλτιστη  προσέγγιση  στα προβλή µατα και επιτυγχάνουν  τους στόχους  της πρότασης . Η 
δυνατότητα  4 αποτελεί  την προτι µώµενη επιλογή , µε δεύτερη  επιλογή  τη δυνατότητα  3.