1. 7. 85 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 160/35 
Γνωμοδότηση για την πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου όσον αφορά την εναρμόνιση των νομο­
θεσιών των κρατών μελών σχετικά με το φορολογικό καθεστώς της μεταφοράς των ζημιών των 
επιχειρήσεων (') 
(85/C 160/10) 
Στις 24 Σεπτεμβρίου 1984, το Συμβούλιο αποφάσισε, σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 100 της 
συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, να ζητήσει τη γνωμοδότηση της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την παραπάνω αναφερόμενη πρόταση. 
Το τμήμα οικονομικών και δημοσιονομικών υποθέσεων στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των 
σχετικών εργασιών δεν μπόρεσε να επεξεργαστεί γνωμοδότηση μέσα στις προβλεπόμενες προθεσμίες 
λόγω των προβλημάτων που ανέκυψαν. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή αποφάσισε να ορίσει τον κ. Goris γενικό εισηγητή για την 
προετοιμασία των σχετικών εργασιών. 
Η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε, κατά τη 225η σύνοδο ολομέλειας της, συνεδρίαση 
της 27ης Μαρτίου 1985, με πλειοψηφία, 2 ψήφους κατά και 1 αποχή, την ακόλουθη γνωμοδότηση: 
1. Εισαγωγή 
Η πρόταση της Επιτροπής συμφωνεί με τους σκοπούς της 
Κοινότητας, μεταξύ των οποίων θεμελιώδης είναι η εναρμό­
νιση των φόρων που επιβάλλονται στα κέρδη των επιχειρή­
σεων. Μόνο με τον τρόπο αυτό θα καταστεί δυνατό να 
αποφευχθούν οι υπερβολικές διαφορές μεταξύ των εξωτερι­
κών παραγόντων κόστους, όπως είναι οι φόροι, στο εσωτε­
ρικό της Κοινότητας, με στόχο να αριστοποιηθεί ο ανταγω­
νισμός μεταξύ των επιχειρήσεων των διαφόρων κρατών 
μελών. Η ίδια η πρόταση αποτελεί ένα πολύ μικρό αλλά 
σωστό βήμα για μια μεγαλύτερη εναρμόνιση των φορολογι­
κών συστημάτων των κρατών μελών. 
Εξάλλου, η πρόταση έχει μία συγκεκριμένη σημασία για την 
παρούσα οικονομική κατάσταση της Κοινότητας. Σημαντι­
κοί τομείς της ευρωπαϊκής οικονομίας διέρχονται τώρα μία 
περίοδο οικονομικών προσαρμογών. Αρμόζει λοιπόν να 
συνδυασθεί αυτός ο αναπροσανατολισμός με όσο το δυνατό 
πιο ευέλικτα φορολογικά μέτρα. 
Η πρόταση συμβάλλει στη βελτίωση του φορολογικού κλί­
ματος, εξέλιξη που θα μπορούσε να αποδειχθεί θετική για την 
αποδοτικότητα και την ενίσχυση της ανταγωνιστικής θέσης 
της ευρωπαϊκής οικονομίας, ώστε να ενισχυθεί η ανταγωνι­
στικότητα της τελευταίας στο διεθνές επίπεδο. Η πρόταση 
της Επιτροπής θα πρέπει επίσης να αποτελέσει αντικείμενο 
θετικής εκτίμησης, γιατί ένας μεγάλος αριθμός επιχειρήσεων 
με καλές προοπτικές βιωσιμότητας δεν μπορούν τώρα να 
αντισταθμίσουν τις απαλλασσόμενες του φόρου ζημίες τους 
μέσα στις προθεσμίες που τάσσουν ή σύμφωνα με τις 
μεθόδους που προβλέπουν ορισμένες εθνικές νομοθεσίες. 
Η Επιτροπή προβλέπει να τεθεί σε εφαρμογή η οδηγία από την 
1η Ιανουαρίου 1986. Η προθεσμία αυτή δεν θα γίνει δυνατό να 
τηρηθεί παρά μόνο αν η ρύθμιση είναι απλή και περιορίζεται 
σε ουσιώδη σημεία. Με τα κριτήρια αυτά εξάλλου θα πρέπει 
να γίνει η προσπάθεια αξιολόγησης της πρότασης της 
Επιτροπής. Αφού ληφθούν υπόψη τα παραπάνω, η ΟΚΕ 
συμφωνεί με την πρόταση της Επιτροπής με την επιφύλαξη 
ωστόσο των εξής παρατηρήσεων και προτάσεων. 
Ο ΕΕ αριθ. C 253 της 30. 9. 1984, σ. 5. 2. Γενικές παρατηρήσεις 
Η μεταφορά των ζημιών είναι απαραίτητα για τους φόρους 
που επιβάλλονται πάντοτε επί των καθαρών κερδών σε μία 
συγκεκριμένη περίοδο. Η περίοδος αυτή είναι συνήθως το 
οικονομικό ή το ημερολογιακό έτος. Υπολογίζεται καταρχήν 
το υπόλοιπο κερδών και εξόδων του σχετικού έτους. Επειδή η 
έννοια του ετήσιου κέρδους εμπεριέχει και αυθαίρετα στοι­
χεία - δεν αποτελεί καλή εμπορική πρακτική να κατανέ­
μονται όλα τα κέρδη και έξοδα σ' ένα συγκεκριμένο έτος -
ως σημείο εκκίνησης για τη φορολογία λαμβάνεται το 
συνολικό κέρδος. Αυτό σημαίνει ότι για την εκτίμηση του 
φόρου λαμβάνεται υπόψη το συνολικό κέρδος από τη δρα­
στηριότητα της επιχείρησης που πραγματοποιήθηκε κατά τη 
διάρκεια ύπαρξης της επιχείρησης - ούτε λιγότερο ούτε 
περισσότερο. Στα πλαίσια αυτά το συνολικό κέρδος αποτελεί 
το άθροισμα των ετησίων κερδών. Αυτό το σημείο εκκίνησης 
υπονοεί ότι θεωρητικά οι ζημίες δεν «εξανεμίζονται» εξαιτίας 
των πολύ συντόμων περιόδων αντιστάθμισης. Μία εταιρεία 
πρέπει να είναι σε θέση να αντισταθμίσει τις ζημίες μίας 
συγκεκριμένης περιόδου με τα κέρδη που πραγματοποιήθη­
καν σε άλλες περιόδους. Η ΟΚΕ η «κάθετη» αντιστάθμιση 
ζημιών. 
Η πρόταση της Επιτροπής δεν κάνει διάκριση μεταξύ της 
προέλευσης των ζημιών (άρθρο 2). Αυτή η «οριζόντια» 
αντιστάθμιση των ζημιών - ο καθορισμός του υπολοίπου 
των κερδών και άλλων εισοδημάτων, για παράδειγμα τα 
κέρδη από εργασία - δεν καλύπτεται από την εναρμόνιση 
και κατά συνέπεια αποτελεί ζήτημα που πρέπει να ρυθμισθεί 
από την εθνική νομοθεσία. Η ΌΚΕ σημαίνει επίσης ότι η 
επίβλεψη για την πρόληψη των καταχρήσεων έχει εθνικό 
χαρακτήρα, όπως σαφώς αναφέρεται στο άρθρο 4. Η εθνική 
νομοθεσία αποτελεί επίσης την αρμόδια αρχή για θέματα 
όπως είναι η διεθνής οριζόντια αντιστάθμιση των ζημιών. Το 
τμήμα συνιστά πιεστικά όπως η μεταφορά ζημιών για την 
οποία υπάρχει πρόθεση καθιέρωσης στην Κοινότητα θεσπι­
στεί όσο το δυνατό ταχύτερα διαμέσου της Ευρωπαϊκής 
Κοινότητας. Η διεθνοποίηση της οικονομικής ζωής στην ΕΚ. 
εξυπηρετείται μ' αυτή. Σχετικά με την εξωκοινοτική συμμε­
τοχή υπάρχει πράγματι μια εικόνα με χρώματα που ποικίλ­
λουν. Η Επιτροπή^ αναφέρεται στο πλαίσιο αυτό στη διαφορά 
μεταξύ της φορολογίας μόνιμα εγκατεστημένων οργανισμών 
και της φορολογίας θυγατρικών εταιρειών. Η ΟΚΕ διαπιστώ­
νει ότι η Επιτροπή δεν προσδιορίζει περισσότερο αυτές τις 
Αριθ. C 160/36 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 1. 7. 85 
έννοιες, ούτε αναφέρεται στις δημοσιονομικές και νομικές 
συνέπειες αυτής της διαφοράς. Και η μία και η άλλη μπορεί να 
προκαλέσουν σύγχυση. Έτσι η έννοια των μόνιμα εγκατε­
στημένων οργανώσεων χρησιμοποιείται σε ορισμένα κράτη 
μέλη στην περίπτωση κατά την οποία πραγματοποιούνται 
φορολογίσιμες συναλλαγές. Η πρόταση της Επιτροπής προ­
βλέπει να υπάρχει ομοιομορφία στις ρυθμίσεις σχετικά με την 
αντιστάθμιση των ζημιών στη νομοθεσία των κρατών μελών, 
καθώς και μεταξύ των διαφόρων φόρων που επιβάλλονται 
στα κράτη μέλη όπως αναφέρονται στο άρθρο 1 παράγραφος 
2. Αυτό είναι σωστό επειδή οι ρυθμίσεις για την αντιστάθμιση 
των ζημιών δεν θα πρέπει να επηρεάζουν την εκλογή της 
νομικής μορφής. 
Η ΟΚΕ πιστεύει ότι, εφόσον προβλέπεται μεγαλύτερη εναρ­
μόνιση, για παράδειγμα, όσον αφορά την μεταφορά της 
πολιτικής τιμολόγησης, τα τεχνικά προβλήματα που συνδέ­
ονται με την αντιστάθμιση των ζημιών θα πρέπει να επιλύο­
νται στα πλαίσια της εθνικής νομοθεσίας. Η Επιτροπή θα 
πρέπει όμως να λάβει, το συντομότερο δυνατό, μέτρα για 
μεγαλύτερη εναρμόνιση π.χ. της μεταφοράς της πολιτικής 
τιμολόγησης. Θα πρέπει επίσης να βρεθεί μία λύση για τις 
διαφορές που θα προκύψουν στις επιπτώσεις από την αντι­
στάθμιση των ζημιών επειδή ορισμένοι φόροι είναι προοδευ­
τικοί ενώ άλλοι είναι αναλογικοί. Ένα γενικό μειονέκτημα 
της μεταφοράς ζημιών είναι το γεγονός ότι ο φόρος επιστρέ­
φεται σ' ένα νόμισμα που στο μεταξύ έχει χάσει την αξία του 
εξαιτίας του πληθωρισμού. 
Η Επιτροπή προτείνει να περιοριστεί το χρονικό διάστημα 
για τη μεταφορά των ζημιών σε προηγούμενες χρήσεις σε δύο 
χρόνια. Στα κράτη μέλη όπου ήδη υπάρχει αυτή η δυνατότη­
τα, επιβάλλονται ορισμένοι χρονικοί περιορισμοί. Το τμήμα 
πιστεύει ότι ο χρόνος διενέργειας του Carry Back πρέπει να 
καθορισθεί σε τρία χρόνια όπως αυτό ισχύει ήδη σε ορισμένες 
χώρες. Ενδεχόμενες δυσχέρειες από πλευράς προϋπολογι­
σμού που θα προκύψουν για ορισμένες χώρες θα μπορούσαν 
να αντιμετωπισθούν με τη θέσπιση από τις χώρες αυτές μιας 
προοδευτικής εφαρμογής της αρχής. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι μια 
απεριόριστη μεταφορά όλων των ζημιών σε επόμενες χρήσεις 
είναι απαράδεκτη. Προτείνει να περιορισθεί η μεταφορά 
ζημιών σε μια περίοδο 5 ετών, όπως συμβαίνει κατά κανόνα 
στα περισσότερα κράτη μέλη. Οι ζημίες των νεοσυσταθεισών 
επιχειρήσεων θα πρέπει να είναι δυνατό να μεταφέρονται 
χωρίς κανένα περιορισμό κατά τα πρώτα πέντε χρόνια. 
Βρυξέλλες, 27 Μαρτίου 1985. 3. Ειδικές παρατηρήσεις 
Άρθρο 1 
Η ΟΚΕ κρίνει σωστό το γεγονός ότι έχει προβλεφθεί η 
εξαίρεση των (πολύ) μικρών επιχειρήσεων από το πεδίο 
εφαρμογής της οδηγίας. Σε αντίθετη περίπτωση οι επιχειρή­
σεις αυτές θα ήταν υποχρεωμένες να λειτουργήσουν με ένα 
ακατάλληλο για το μέγεθος και τη σπουδαιότητα τους 
λογιστικό σύστημα. 
Άρθρο 2 
Σύμφωνα με την άποψη της ΟΚΕ, η εξαίρεση που γίνεται για 
τα αποτελέσματα ξένων υποκαταστημάτων ή θυγατρικών 
εταιρειών θα πρέπει να επανεξετασθεί ώστε να μπορέσει η 
οδηγία να έχει όλα τα ευνοϊκά αποτελέσματα που αναμένο­
νται. 
Το γεγονός ότι δε γίνεται διάκριση σύμφωνα με την αρχή της 
ορίζοντας αντιστάθμισης των ζημιών δικαιολογείται για 
λόγους απλούστευσης (βλέπε αντίστοιχο απόσπασμα των 
γενικών παρατηρήσεων), ενώ, παρόλα αυτά οι διατάξεις του 
άρθρου 4 παραμένουν αμετάβλητες. 
Άρθρο 3 Παράγραφος 1 
Η μεταφορά ζημιών πρέπει να ισχύει μόνο για μια 8 ετία. 
Παράγραφος 2 
Είναι σωστό, σε περίπτωση που ο μέτοχος τυγχάνει πίστωσης 
φόρου, κατά την επιβολή του φόρου επί των εταιρειών, η 
επιστροφή του φόρου από την μεταφορά σε προηγούμενα 
οικονομικά έτη να μειώνεται κατά το ποσό αυτής της 
πίστωσης φόρου. 
Παράγραφος 3 
Αυτή η πρόταση εναρμόνισης θα έχει τελικά κάποια επίδρα­
ση στις διαφορές που υπάρχουν σε εθνικό επίπεδο μεταξύ των 
ποσοστών των διαφόρων φόρων και των σχετικών με αυτούς 
στοιχείων. Αν ληφθεί υπόψη ο κύριος στόχος στον οποίο 
αποβλέπει η οδηγία, η εναρμόνιση δηλαδή των φόρων που 
επιβάλλονται στις ευρωπαϊκές επιχειρήσεις, η πρόταση μπο­
ρεί να θεωρηθεί ως θετικό βήμα. 
Άρθρο 5 
Η ΟΚΕ υποστηρίζει τη φιλόδοξη ημερομηνία που ορίσθηκε 
για την εφαρμογή της οδηγίας και συνιστά να υιοθετηθεί 
γρήγορα η πρόταση από το Συμβούλιο. 
Ο Πρόεδρος 
της Οικονομικής και Κοινωνικής 
Επιτροπής 
Gerd MUHR