[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 28.7.2009

COM(2009) 394 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

σχετικά με τις δραστηριότητες του Ευρωπαϊκού Ταμείου προσαρμογής στην παγκοσμιοποίηση το 2008

1. Εισαγωγή

Το Ευρωπαϊκό Ταμείο προσαρμογής στην παγκοσμιοποίηση ("ΕΤΠ") συστάθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ.1927/2006 [1] («κανονισμός ΕΤΠ[2]») με σκοπό την επίδειξη αλληλεγγύης και την παροχή στήριξης προς τους εργαζομένους που πλήττονται από απολύσεις λόγω σημαντικών διαρθρωτικών αλλαγών στο παγκόσμιο εμπόριο. Σκοπός του ταμείου είναι να αποτελέσει ένα μέσο για το συγκερασμό των γενικών μακροπρόθεσμων ωφελειών του ανοικτού εμπορίου στην ανάπτυξη και στην απασχόληση με τις βραχυπρόθεσμες αρνητικές συνέπειες που μπορεί να έχει η παγκοσμιοποίηση και ειδικά στην απασχόληση των πλέον ευάλωτων και λιγότερο ειδικευμένων εργαζομένων.

Στο άρθρο 16 του κανονισμού ΕΤΠ αναφέρεται ότι η Επιτροπή υποβάλλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο, πριν από την 1η Ιουλίου κάθε έτους, ποσοτική και ποιοτική έκθεση σχετικά με τις δραστηριότητες που πραγματοποιήθηκαν στο πλαίσιο του παρόντος κανονισμού κατά το προηγούμενο έτος. Η έκθεση εστιάζεται κυρίως στα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν μέσω του ΕΤΠ και περιλαμβάνει, συγκεκριμένα, στοιχεία σχετικά με τις αιτήσεις που υποβλήθηκαν, τις αποφάσεις που εκδόθηκαν και τις ενέργειες που χρηματοδοτήθηκαν, περιλαμβανομένης και της συμπληρωματικότητάς τους με ενέργειες που χρηματοδοτήθηκαν από τα διαρθρωτικά Ταμεία, κυρίως το ΕΚΤ, καθώς και σχετικά με το κλείσιμο των χρηματοδοτικών συνεισφορών. Τεκμηριώνει επίσης τις αιτήσεις που απορρίφθηκαν λόγω έλλειψης επαρκών πιστώσεων ή μη επιλεξιμότητας.

2. Γενική επισκόπηση των δραστηριοτήτων του ΕΤΠ το 2008

Το 2008 υποβλήθηκαν στην Επιτροπή πέντε αιτήσεις χρηματοδότησης από το ΕΤΠ. Οι αιτήσεις αυτές, που υποβλήθηκαν από τρία κράτη μέλη, αφορούσαν 6 587 εργαζομένους που είχαν απολυθεί και το συνολικό ύψος του αιτούμενου ποσού ήταν 20 626 022 ευρώ. Η Επιτροπή, αφού εξέτασε διεξοδικά την επιλεξιμότητά τους, έως τις 31 Δεκεμβρίου 2008, είχε υποβάλει τρεις από τις αιτήσεις αυτές στην αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή, ενώ οι άλλες δύο βρίσκονταν ακόμη υπό αξιολόγηση.

Το 2008 διατέθηκε το συνολικό ποσό των 49 035 729 ευρώ (δηλαδή το 9,8 % του ετήσιου ποσού που διατίθεται στο ΕΤΠ) σε οκτώ συνεισφορές του ΕΤΠ, πέντε από τις οποίες αφορούσαν αιτήσεις που είχαν υποβληθεί το 2007 και τρεις το 2008. Τα κονδύλια αυτά χρησιμοποιήθηκαν για τη συγχρηματοδότηση ενεργητικών μέτρων της πολιτικής για την αγορά εργασίας (κυρίως επιδόματα αναζήτησης εργασίας, κατάρτιση και κίνητρα απασχόλησης) με αποδέκτες 9 941 εργαζομένους που είχαν απολυθεί σε πέντε κράτη μέλη.

Για πρώτη φορά το 2008, υποβλήθηκαν στην Επιτροπή εκθέσεις για την εκτέλεση των συνεισφορών του ΕΤΠ. Από τις εκθέσεις αυτές προέκυψε ότι το ΕΤΠ είχε συνεισφέρει άμεσα στην εκ νέου ένταξη στην απασχόληση 2 158 εργαζομένων που είχαν απολυθεί στην αυτοκινητοβιομηχανία και στον τομέα της κινητής τηλεφωνίας. Οι τελικές εκθέσεις καταδείκνυαν, επίσης, ότι οι συνεισφορές του ΕΤΠ επέτρεψαν στα εν λόγω κράτη μέλη να βελτιώσουν το σύνολο των μέτρων υπέρ των απολυθέντων εργαζομένων, συγκεκριμένα μέσω της υλοποίησης καινοτόμων κοινωνικών δράσεων και της παρατεταμένης διάρκειας της στήριξης, που δεν θα μπορούσαν να γίνουν χωρίς τη συνεισφορά του ΕΤΠ.

3. Μέτρα που λήφθηκαν σε συνέχεια της ετήσιας έκθεσης του 2007 για τις δραστηριότητες του ΕΤΠ

Το άρθρο 20 του κανονισμού ΕΤΠ προβλέπει τη δυνατότητα επανεξέτασης του παρόντος κανονισμού βάσει της πρώτης ετήσιας έκθεσης για τις δραστηριότητες του ΕΤΠ « ώστε να εξασφαλιστεί ότι το ΕΤΠ επιτυγχάνει το στόχο της αλληλεγγύης ». Ως εκ τούτου η Επιτροπή στην πρώτη ετήσια έκθεσή της για το ΕΤΠ που εκδόθηκε ως αναπόσπαστο μέρος της ανανεωμένης κοινωνικής ατζέντας της[3], στις 2 Ιουλίου 2008[4], ανέφερε ότι προτίθεται να εξετάσει τρόπους για τη βελτίωση του αντίκτυπου και την απλούστευση των διαδικασιών του ΕΤΠ.

Στην έκθεση υπογραμμίζονται μια σειρά από θέματα που θα πρέπει να εξεταστούν προκειμένου να προταθούν αλλαγές στον κανονισμό ΕΤΠ πριν από την έκδοση της επόμενης ετήσιας έκθεσής του. Η Επιτροπή προσπάθησε να εντοπίσει τους λόγους για το μικρό αριθμό αιτήσεων για τη χορήγηση συνεισφοράς από το ΕΤΠ, που υποβλήθηκαν κατά το πρώτο έτος των δραστηριοτήτων του. Ορισμένοι από αυτούς είναι η αβεβαιότητα ως προς την επιλεξιμότητα για χρηματοδότηση, ο υψηλός αριθμός απολύσεων που απαιτείται για την ενεργοποίηση της συνεισφοράς του ΕΤΠ και η σύντομη περίοδος εφαρμογής των μέτρων που χρηματοδοτούνται από το ΕΤΠ. Για το λόγο αυτό, η Επιτροπή προέβη σε διεξοδικότερη ανάλυση των προσδοκιών και αναγκών των κύριων ενδιαφερομένων μερών του ΕΤΠ (εκπρόσωποι των κρατών μελών και των οργανώσεων των κοινωνικών εταίρων, σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο) μέσω της συμπλήρωσης ερωτηματολογίου και μιας διάσκεψης που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες στις 4 Σεπτεμβρίου 2008. Από τις διαβουλεύσεις προέκυψε ότι τα περισσότερα ενδιαφερόμενα μέρη συμφωνούσαν να αναθεωρηθεί το ΕΤΠ, ώστε να μπορεί να παρεμβαίνει σε ένα ευρύτερο πεδίο περιπτώσεων, να παρέχει στήριξη σε εργαζομένους που υπόκεινται σε μαζικές απολύσεις που δεν υπερβαίνουν τους 1 000 εργαζομένους και να μπορεί να χρησιμοποιείται για πιο μακρόχρονη περίοδο εφαρμογής. Τα περισσότερα κράτη μέλη έθεσαν επίσης το ζήτημα του ποσοστού συγχρηματοδότησης (π.χ. 50%), που θεωρήθηκε ανεπαρκές στην περίπτωση των κρατών μελών που έχουν ήδη αρχίσει να πιέζονται από το επιδεινούμενο οικονομικό κλίμα.

Η Επιτροπή, στο ευρωπαϊκό σχέδιο για την ανάκαμψη της οικονομίας[5], που δημοσίευσε στις 26 Νοεμβρίου 2008, δηλώνει και πάλι ότι θα επανεξετάσει τους κανόνες του ΕΤΠ, ώστε η Ευρωπαϊκή Ένωση να μπορέσει να βοηθήσει τους εργαζομένους που πλήττονται από την κρίση και να αντιμετωπίσει τις εργασιακές προοπτικές τους σε μακροπρόθεσμο επίπεδο. Στις 16 Δεκεμβρίου 2008, η Επιτροπή, σε μια προσπάθεια περιορισμού του κοινωνικού αντίκτυπου της οικονομικής κρίσης, ενέκρινε πρόταση κανονισμού για την τροποποίηση του κανονισμού ΕΤΠ[6] που περιείχε τις ακόλουθες σημαντικές διατάξεις:

- μείωση του κατώτατου αριθμού απολύσεων για την υποβολή αίτησης από 1 000 εργαζομένους σε 500·

- παράταση της περιόδου εφαρμογής από 12 σε 24 μήνες·

- αύξηση του ποσοστού συγχρηματοδότησης από 50 σε 75%[7]·

- προσωρινή παρέκκλιση, ώστε οι εργαζόμενοι που απολύονται λόγω της παγκόσμιας χρηματοοικονομικής κρίσης να κρίνονται επιλέξιμοι για παροχή στήριξης, υπό την προϋπόθεση ότι οι αιτήσεις που βασίζονται σε αυτό το κριτήριο θα έχουν υποβληθεί πριν από τα τέλη του 2010.

4. Γενική επισκόπηση των δραστηριοτήτων του ΕΤΠ το 2008

4.1. Αιτήσεις που υποβλήθηκαν το 2008

Το 2008 η Επιτροπή έλαβε πέντε αιτήσεις για τη χορήγηση συνεισφοράς από το ΕΤΠ, μεταξύ των οποίων περιλαμβανόταν και μια αίτηση που είχε αποσυρθεί το 2007 και υποβλήθηκε εκ νέου στις αρχές του 2008. Τρεις από τις αιτήσεις αυτές εγκρίθηκαν από την αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή το 2008, ενώ οι άλλες δυο βρίσκονταν ακόμη υπό αξιολόγηση από τις υπηρεσίες της Επιτροπής στα τέλη του έτους.

Πίνακας 1 - Αιτήσεις που υποβλήθηκαν το 2008

DELPHI (ES) (EΤΠ/2008/01) | 6.2.2008 | α) | 10 471 778 | 1 589 | 1 589 |

Alytaus Tekstilė (LT) (EΤΠ/2008/01) | 8.5.2008 | α) | 298 994 | 1 089 | 600 |

Castilla y León και Aragón (ES) (ΕΤΠ/2008/04)[8] | 29.12.2008 | β) | 2 694 300 | 1 082 | 588 |

Cataluña (ES) (EΤΠ/2008/05) | 29.12.2008 | β) | 3 306 750 | 1 269 | 1 100 |

Σύνολο | 20 626 022 | 6 587 | 5 435 |

Το 2008 καμία από τις αιτήσεις δεν απορρίφθηκε, επειδή δεν κρίθηκε επιλέξιμη ή επειδή δεν υπήρχαν επαρκείς πιστώσεις .

4.1.1. Αιτήσεις που υποβλήθηκαν το 2008 ανά κράτος μέλος

Το 2008 τρία κράτη μέλη υπέβαλαν αίτηση στήριξης από το ΕΤΠ: Η Ισπανία (τρεις αιτήσεις), η Ιταλία (μια αίτηση) και η Λιθουανία (μία αίτηση).

4.1.2. Αιτήσεις που υποβλήθηκαν το 2008 με βάση το ύψος της αιτούμενης συνεισφοράς

Κάθε κράτος μέλος που υποβάλει αίτηση για στήριξη από το ΕΤΠ θα πρέπει πρώτα να σχεδιάσει ένα συντονισμένο σύνολο μέτρων που θα ανταποκρίνεται όσο το δυνατόν καλύτερα στα γενικά χαρακτηριστικά των εργαζομένων και να αποφασίσει το ύψος της συνεισφοράς που θα ζητήσει από το ΕΤΠ. Ο κανονισμός ΕΤΠ δεν προτείνει ούτε περιορίζει το συνολικό ύψος της αιτούμενης συνεισφοράς, αλλά η αξιολόγηση της αίτησης από τις υπηρεσίες της Επιτροπής ενδέχεται να εγείρει ζητήματα που θα οδηγήσουν το υποψήφιο κράτος μέλος να αναθεωρήσει το προτεινόμενο σύνολο εξατομικευμένων υπηρεσιών, μεταβάλλοντας κατά τον τρόπο αυτό το αιτούμενο ποσό.

Οι συνεισφορές του ΕΤΠ, για τις οποίες υποβλήθηκε αίτηση το 2008, κυμάνθηκαν από 298 994 ευρώ στη λιθουανική αίτηση (EΤΠ/2008/03) σε 10 471 778 ευρώ στην ισπανική αίτηση για την περίπτωση DELPHI (EΤΠ/2008/02).

4.1.3. Αιτήσεις που υποβλήθηκαν το 2008 με βάση τον αριθμό των εργαζομένων για τους οποίους ζητήθηκε στήριξη

Ο αριθμός των απολυμένων εργαζομένων που αποτέλεσαν άμεσο αντικείμενο μέτρων που χρηματοδοτήθηκαν από το ΕΤΠ το 2008 ανήλθε σε 5 435. Κυμάνθηκε από 588 εργαζομένους στην αίτηση που υπέβαλε η Ισπανία όσον αφορά τους πρώην εργαζομένους της αυτοκινητοβιομηχανίας στην Castilla y León και Aragón (EΤΠ/2008/04) έως 1 589 εργαζομένους στην αίτηση της Ισπανίας που αφορούσε τη DELPHI (EΤΠ/2008/02). Τρεις από τις πέντε αιτήσεις που υποβλήθηκαν το 2008 αφορούσαν πάνω από 1 000 εργαζομένους, ενώ δύο συνεισφορές στόχευαν σε ένα αισθητά μικρότερο αριθμό εργαζομένων (600 για το ΕΤΠ/2008/03 και 588 για το ΕΤΠ/2008/04).

Η διαφορά στον αριθμό εργαζομένων για τους οποίους υποβάλλεται αίτηση χορήγησης στήριξης μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να οφείλεται στην απόφαση του αιτούντος κράτους μέλους να χορηγήσει στήριξη σε όλους τους απολυμένους εργαζομένους ή να στοχοθετήσει τη στήριξη σε λίγους μόνο από αυτούς, και συγκεκριμένα σε εκείνους που αντιμετωπίζουν εξαιρετικές δυσκολίες όσον αφορά την παραμονή τους στην αγορά εργασίας.

4.1.4. Αιτήσεις που υποβλήθηκαν το 2008 με βάση το αιτούμενο ποσό συνεισφοράς ανά εργαζόμενο

Σύμφωνα με τον κανονισμό ΕΤΠ, επαφίεται στο κράτος μέλος που υποβάλλει αίτηση για τη χορήγηση στήριξης να προτείνει τη δέσμη εξατομικευμένων υπηρεσιών για τους απολυμένους εργαζομένους για τους οποίους προορίζεται η βοήθεια. Το αιτούμενο ποσό ανά θιγόμενο εργαζόμενο μπορεί, επομένως, να ποικίλλει ανάλογα με την σοβαρότητα της απόλυσης, την κατάσταση της πληττόμενης αγοράς εργασίας, τις επιμέρους συνθήκες των εργαζομένων για τους οποίους προορίζεται η βοήθεια και τα μέτρα που έχει ήδη λάβει το κράτος μέλος.

Στην πράξη, τα ποσά που προτάθηκαν ανά εργαζόμενο το 2008 κυμάνθηκαν από μόλις κάτω από 500 ευρώ στην περίπτωση της Λιθουανίας (ΕΤΠ\2008\04) σε περισσότερα από 6 500 στην περίπτωση της ισπανικής αίτησης στην περίπτωση DELPHI (EΤΠ/2008/02).

4.1.5. Αιτήσεις που υποβλήθηκαν το 2008 ανά κριτήριο παρέμβασης

Το 2008 δύο από τις αιτήσεις που υποβλήθηκαν βασίστηκαν στο άρθρο 2 στοιχείο α) του κανονισμού ΕΤΠ που αφορά απολύσεις σε επιχείρηση κράτους μέλους, συμπεριλαμβανομένων των εργαζομένων που απολύουν οι προμηθευτές της ή οι παραγωγοί των επόμενων σταδίων του προϊόντος. Οι τρεις άλλες αιτήσεις του 2008 βασίστηκαν στο άρθρο 2 στοιχείο β) που ταξινομεί τις απολύσεις στην ίδια διάκριση της NACE 2 σε μια περιφέρεια ή σε δύο συνορεύουσες περιφέρειες σε επίπεδο NUTS II.

4.2. Συνεισφορές που χορηγήθηκαν το 2008

Η αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή έλαβε οκτώ αποφάσεις χρηματοδότησης από το ΕΤΠ το 2008:. πέντε αφορούσαν αιτήσεις που είχαν υποβληθεί το 2007 και δεν είχαν εγκριθεί ακόμη έως τα τέλη του έτους, ενώ οι υπόλοιπες τρεις βασίζονταν σε αιτήσεις που είχαν ληφθεί και αξιολογηθεί το 2008.

Η αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή δεν απέρριψε καμία από τις προτάσεις που της υπέβαλε η Επιτροπή για χρηματοδότηση από το ΕΤΠ ούτε τροποποίησε τις προτάσεις.

Πίνακας 2 – Συνεισφορές που χορηγήθηκαν το 2008 στο πλαίσιο αποφάσεων χρηματοδότησης

Πιεμόντε (IT) (EΤΠ/2007/06) | 10.8.2007 | β) | 2008/916/ΕΚ (19.11.2008) | Ε (2008) 8070 (8.12.2008) | 7 798 750 |

Λομβαρδία (IT) (EΤΠ/2007/07) | 17.8.2007 | β) | 2008/916/ΕΚ (19.11.2008) | Ε (2008) 8071 (8.12.2008) | 12 534 125 |

Κλωστοϋφαντουργικός τομέας (MT) (EΤΠ/2007/08) | 12.9.2007 | γ) | 2008/370/ΕΚ (10.4.2008) | Ε (2008) 2176 (22.5.2008) | 681 207 |

Lisboa-Alentejo (PT) (EΤΠ/2007/10) | 9.10.2007 | β) | 2008/370/ΕΚ (10.4.2008) | Ε (2008) 7278 (21.11.2008) | 2 425 675 |

Υποσύνολο αιτήσεων που υποβλήθηκαν το 2007 | 34 410 757 |

Tοσκάνη (IT) (EΤΠ/2008/01) | 12.2.2008 | β) | 2008/916/ΕΚ (19.11.2008) | Ε (2008) 8073 (8.12.2008) | 3 854 200 |

DELPHI (ES) (EΤΠ/2008/02) | 6.2.2008 | α) | 2008/818/ΕΚ (22.10.2008) | Ε (2008) 7292 (24.11.2008) | 10 471 778 |

Alytaus Tekstilė (LT) (EΤΠ/2008/01) | 8.5.2008 | α) | 2008/818/ΕΚ (22.10.2008) | Ε (2008) 7278 (21.11.2008) | 298 994 |

Υποσύνολο αιτήσεων που υποβλήθηκαν το 2008 | 14 624 972 |

Σύνολο | 49 035 729 |

Πίνακας 3 – Συνεισφορές που χορηγήθηκαν το 2008 ως βοήθεια σε εργαζομένους

Πιεμόντε (IT) (EΤΠ/2007/06) | Κλωστοϋφαντουργικός τομέας | 1 537 | 1 537 | 7 798 750 | 5 074 |

Λομβαρδία (IT) (EΤΠ/2007/07) | Κλωστοϋφαντουργικός τομέας | 1 816 | 1 816 | 12 534 125 | 6 902 |

Κλωστοϋφαντουργικός τομέας (MT) (EΤΠ/2007/08) | Κλωστοϋφαντουργικός τομέας | 675 | 675 | 681 207 | 1 009 |

Lisboa-Alentejo (PT) (EΤΠ/2007/10) | Αυτοκινητοβιομηχανία | 1 549 | 1 122 | 2 425 675 | 2 162 |

Υποσύνολο αιτήσεων που υποβλήθηκαν το 2007 | 6 621 | 6 194 | 34 410 757 | 5 555 |

Tοσκάνη (IT) (EΤΠ/2008/01) | Κλωστοϋφαντουργικός τομέας | 1 558 | 1 558 | 3 854 200 | 2 474 |

DELPHI (ES) (EΤΠ/2008/02) | Αυτοκινητοβιομηχανία | 1 589 | 1 589 | 10 471 778 | 6 590 |

Alytaus Tekstilė (LT) (EΤΠ/2008/03) | Κλωστοϋφαντουργικός τομέας | 1 089 | 600 | 298 994 | 498 |

Υποσύνολο αιτήσεων που υποβλήθηκαν το 2008 | 4 236 | 3 747 | 14 624 972 | 3 903 |

Σύνολο | 10 857 | 9 941 | 49 035 729 | 4 933 |

4.2.1. Ενέργειες που χρηματοδοτήθηκαν

Το άρθρο 3 του κανονισμού 1927/2006 προβλέπει ότι το ΕΤΠ μπορεί να συγχρηματοδοτήσει μόνο ενεργητικά μέτρα της αγοράς εργασίας με στόχο την επανένταξη στην εργασία των απολυμένων εργαζομένων. Επιπλέον, το ίδιο άρθρο προβλέπει ότι κατόπιν πρωτοβουλίας κράτους μέλους, το ΕΤΠ μπορεί να χρηματοδοτεί δραστηριότητες προετοιμασίας, διαχείρισης, ενημέρωσης, δημοσιότητας και ελέγχου για τη χρήση του Ταμείου.

Στον πίνακα που ακολουθεί παρουσιάζεται ανάλυση του εκτιμώμενου κόστους των ενεργειών που προτείνονται για τις οκτώ συνεισφορές του ΕΤΠ που χορηγήθηκαν το 2008, καθώς και οι συνοδευτικές δραστηριότητές τους τεχνικής βοήθειας.

Πίνακας 4 – Ενέργειες που χρηματοδοτήθηκαν το 2008 σύμφωνα με την ταξινόμηση της EUROSTAT [9]

Ταξινόμηση της Eurostat για τις παρεμβάσεις πολιτικής για την αγορά εργασίας (ΠΑΕ) | Ποσό ΕΤΠ (σε ευρώ) | % του συνόλου |

Υπηρεσίες ΠΑΕ | 30 537 989 | 62.28 % |

1 | Παροχή υπηρεσιών (βοήθεια για την αναζήτηση εργασίας, επαγγελματικός προσανατολισμός, πιστοποίηση επαγγελματικών προσόντων…) | 4 519 185 | 9.22 % |

Επιδόματα αναζήτησης εργασίας | 26 018 804 | 53.06 % |

Μέτρα ΠΑΕ | 16 718 820 | 34.09 % |

2 | Κατάρτιση | 7 899 843 | 16.11 % |

Επιδόματα κατάρτισης | 3 033 250 | 6.19 % |

3 | Εναλλαγή στη θέση εργασίας και επιμερισμός θέσης εργασίας | Άνευ αντικειμένου | Άνευ αντικειμένου |

4 | Κίνητρα απασχόλησης | 4 709 608 | 9.60 % |

4.1 | Κίνητρα πρόσληψης | 2 666 896 | 5.44 % |

4.2 | Κίνητρα διατήρησης της απασχόλησης | 2 042 712 | 4.17 % |

5 | Υποστηριζόμενη απασχόληση και αποκατάσταση | Άνευ αντικειμένου | Άνευ αντικειμένου |

6 | Άμεση δημιουργία θέσεων εργασίας | Άνευ αντικειμένου | Άνευ αντικειμένου |

7 | Κίνητρα για την έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας | 1 076 119 | 2.19 % |

Τεχνική βοήθεια (άρθρο 3 του καν. 1927/2006) | 1 778 920 | 3.63 % |

Σύνολο | 49 035 729 | 100 % |

4.2.2. Γενικά χαρακτηριστικά των εργαζομένων που έλαβαν στήριξη από το ΕΤΠ

Oι συνεισφορές που χορηγήθηκαν το 2008 σκοπό είχαν να στηρίξουν ένα σύνολο 9 941 απολυμένων εργαζομένων σε πέντε κράτη μέλη (βλέπε παράρτημα – γενικά χαρακτηριστικά των εργαζομένων για τους οποίους προοοριζόταν η στήριξη από το ΕΤΠ το 2008).

4.2.3. Συμπληρωματικότητα με τις ενέργειες που χρηματοδοτούνται από τα διαρθρωτικά Ταμεία, ιδίως από το ΕΚΤ

Το ΕΤΠ και το ΕΚΤ αποτελούν τα σημαντικότερα μέσα που διαθέτει η ΕΕ για την αύξηση της αποσχολησιμότητας και τη διασφάλιση της γρήγορης επανένταξης στην αγορά εργασίας μέσω της εφαρμογής ενεργητικών μέτρων πολιτικής για την αγορά εργασίας. Η συμπληρωματικότητά τους έγκειται στην ικανότητά τους να αντιμετωπίζουν τα ζητήματα αυτά κάτω από δύο διαφορετικά χρονικά πρίσματα: ενώ το ΕΤΠ προσφέρει στήριξη στους απολυμένους εργαζομένους με βάση τις ιδιαίτερες ανάγκες τους, απαντώντας σε μία συγκεκριμένη συγκυρία μαζικών απολύσεων ευρωπαϊκής κλίμακας, το ΕΚΤ υποστηρίζει στρατηγικούς μακροπρόθεσμους στόχους (π.χ. αύξηση του ανθρώπινου δυναμικού, διαχείριση της αλλαγής) μέσω πολυετών προγραμμάτων. Με δεδομένο τον κοινωνικό αντίκτυπο της πρόσφατης οικονομικής κρίσης, η Επιτροπή στο ευρωπαϊκό σχέδιο για την ανάκαμψη της οικονομίας που κατάρτισε προτείνει την τροποποίηση της λειτουργίας και των δυο Ταμείων, ώστε να μπορούν να αντιδρούν με μεγαλύτερη ευελιξία για όσο διάστημα θα διαρκέσει η κρίση.

Ένα καλό παράδειγμα επιτυχούς συμπληρωματικότητας μεταξύ του ΕΤΠ και του ΕΚΤ αποτελεί η περίπτωση της BenQ (ΕΤΠ/2007/03), για την οποία χορηγήθηκε συνεισφορά το 2007. Στην προκειμένη περίπτωση δόθηκε στήριξη στους απολυμένους εργαζομένους που δέχθηκαν να εγγραφούν σε «εταιρεία μεταβίβασης» ( Transfergesellschaft ) στο πλαίσιο της οποίας τα μέτρα που εφαρμόζονταν στο πλαίσιο των προγραμμάτων του ΕΤΠ[10] μπορούσαν να ισχύσουν και για τους εργαζομένους που απολύθηκαν από την BenQ. Ορισμένοι από τους εργαζομένους αυτούς πρώτα παρακολούθησαν σύντομους κύκλους κατάρτισης που συγχρηματοδοτήθηκαν από ΕΚΤ προκειμένου να αποκτήσουν το ευρωπαϊκό πιστοποιητικό ικανότητας χειρισμού ηλεκτρονικού υπολογιστή και στη συνέχεια κατάρτιση διάρκειας 5 μηνών για την απόκτηση του επαγγελματικού τίτλου "Βοηθός διαχείρισης" με τη συγχρηματοδότηση του ΕΤΠ.

4.2.4. Επιτευχθέντα αποτελέσματα

Οι πληροφορίες για τα αποτελέσματα που επιτεύχθηκαν μέσω του ΕΤΠ προέρχονται από την τελική έκθεση που οφείλει να υποβάλει το κράτος μέλος το αργότερο έξι μήνες μετά το τέλος της περιόδου παρέμβασης του ΕΤΠ, όπως αναφέρεται στο άρθρο 15 του κανονισμού του ΕΤΠ.

Το 2008, η Επιτροπή έλαβε τρεις τελικές εκθέσεις που αφορούσαν τις ακόλουθες αιτήσεις: PSA (Γαλλία), Renault (Γαλλία) και BenQ (Γερμανία). Στις τελικές αυτές εκθέσεις υπογραμμιζόταν η προστιθέμενη αξία του ΕΤΠ, επειδή επέτρεψε και στα δυο κράτη μέλη να χρησιμοποιήσουν επιτυχείς νέες προσεγγίσεις (π.χ. ανταλλαγή εμπειριών στο πλαίσιο ομάδων ομοτίμων, ενισχυμένη καθοδήγηση και παροχή συμβουλών) ειδικά σχεδιασμένες για τους λιγότερο ειδικευμένους εργαζομένους άνω των 45 ετών. Επιπλέον, στην περίπτωση της BenQ, το EΤΠ έκανε δυνατή την παράταση της διάρκειας ορισμένων μέτρων κατάρτισης και παροχής συμβουλών πέραν της κανονικής περιόδου, προσφέροντας κατά τον τρόπο αυτό ενισχυμένη και πιο αποτελεσματική στήριξη.

PSA (EΤΠ/2007/01)

Η πρώτη αίτηση που υπέβαλε στο ΕΤΠ η Γαλλία, στις 9 Μαρτίου 2007, αφορούσε την παροχή στήριξης σε 267 εργαζομένους που είχαν απολυθεί από τους προμηθευτές της γαλλικής αυτοκινητοβιομηχανίας PSA. Σύμφωνα με την τελική έκθεση, 256 από τους εργαζομένους αυτούς ωφελήθηκαν από μέτρα που συγχρηματοδοτήθηκαν από το ΕΤΠ. Στο τέλος της περιόδου εφαρμογής του ΕΤΠ, 106 εργαζόμενοι που είχαν λάβει στήριξη (41%) εξακολουθούσαν να είναι άνεργοι ενώ 150 (59%) είχαν βρει βιώσιμη απασχόληση, και ειδικότερα:

- 76 εργάζονταν με σύμβαση αορίστου χρόνου·

- 20 είχαν δημιουργήσει τη δική τους επιχείρηση·

- 54 εργάζονταν με σύμβαση ορισμένου χρόνου ή με προσωρινή σύμβαση διάρκειας μεγαλύτερης από έξι μήνες.

Renault (EΤΠ/2007/02)

Η δεύτερη αίτηση που υπέβαλε η Γαλλία για τη χορήγηση στήριξης από το ΕΤΠ, στις 23 Μαρτίου 2007, αφορούσε αρχικά 628 εργαζομένους που είχαν απολυθεί από προμηθευτές της Renault. Σύμφωνα με την τελική έκθεση, 366 από τους εργαζομένους αυτούς ωφελήθηκαν από μέτρα που χρηματοδοτήθηκαν από το ΕΤΠ, ενώ 262 είχαν θεωρήσει ότι ήταν σε θέση να βρουν απασχόληση χωρίς συμπληρωματικά μέτρα ή είχαν ήδη βρει απασχόληση πριν από την έναρξη ισχύος των συγχρηματοδοτούμενων μέτρων. Με τη λήξη της εφαρμογής της στήριξης από το ΕΤΠ, 133 από τους εργαζομένους για τους οποίους προοριζόταν η βοήθεια (36%) είτε ήταν άνεργοι ή απασχολούνταν σε θέσεις εργασίας ή παρακολουθούσαν προγράμματα κατάρτισης διάρκειας κάτω των έξι μηνών. Επιπλέον, 105 (29%) από αυτούς συμμετείχαν σε προγράμματα απασχόλησης διάρκειας τουλάχιστον έξι μηνών ενώ 129 (35%) είχαν βρει βιώσιμη απασχόληση, και ειδικότερα:

- 77 εργάζονταν με σύμβαση αορίστου χρόνου·

- 10 είχαν δημιουργήσει τη δική τους επιχείρηση·

- 42 εργάζονταν με σύμβαση ορισμένου χρόνου ή με προσωρινή σύμβαση διάρκειας μεγαλύτερης από έξι μήνες.

BenQ (ΕΤΠ/2007/03)

Στις 27 Ιουνίου 2007, η Γερμανία υπέβαλε αίτηση συγχρηματοδότησης από το ΕΤΠ, που αρχικά αφορούσε την παροχή στήριξης σε 2 400 εργαζομένους που είχαν απολυθεί από την BenQ, εταιρεία παραγωγής κινητών τηλεφώνων. Σύμφωνα με την έκθεση εφαρμογής, από τους 2 528 απολυμένους εργαζομένους που είχαν αρχικά εγγραφεί στην «εταιρεία μεταβίβασης» ( Transfergesellschaft ) που συστάθηκε την 1η Ιανουαρίου 2007 προκειμένου να ωφεληθούν από ενεργητικά μέτρα πολιτικής για την αγορά εργασίας, οι 561 (22%) εξακολουθούσαν να είναι άνεργοι στα τέλη της περιόδου εφαρμογής του ΕΤΠ, 88 δεν ήταν πλέον διαθέσιμοι στην αγορά εργασίας (για λόγους μακροχρόνιας κατάρτισης, ασθένειας ή συνταξιοδότησης), ενώ 1 879 (74%) είχαν βρει βιώσιμη απασχόληση και 77 από αυτούς είχαν δημιουργήσει τη δική τους επιχείρηση.

Πίνακας 5 – Αποτελέσματα που καταγράφηκαν στις τελικές εκθέσεις που υποβλήθηκαν το 2008

Αριθμός εργαζομένων που δεν έχρηζαν βοήθειας από το ΕΤΠ | 9 | 262 | - | 271 |

Αριθμός εργαζομένων που έλαβαν βοήθεια | 256 | 366 | 2 528 | 3 150 |

Από τους οποίους έλαβαν: |

Κατάρτιση / εκ νέου κατάρτιση | 198 (77 %) | 198 (54 %) | 256 (10 %) | 652 (21 %) |

Επιδόματα αναζήτησης εργασίας/επιδόματα κατάρτισης | 256 (100 %) | - | 2 528 (100 %) | 2 784 (88 %) |

Υποστήριξη για την αναζήτηση εργασίας/παροχή συμβουλών | - | 366 (100 %) | 2 055 (81 %) | 2421 (77 %) |

Κίνητρα επιχειρηματικότητας | - | - | 99 (4 %) | 99 (3 %) |

Κίνητρα απασχόλησης | 150 (59 %) | 38 (10 %) | 408 (16 %) | 596 (19 %) |

Αριθμός εργαζομένων που εντάχθηκαν εκ νέου στην αγορά εργασίας μετά από παρέμβαση του ΕΤΠ | 150 (59 %) | 129 (35 %) | 1 879 (74 %) | 2 158 (69 %) | |

4.2.5. Δραστηριότητες τεχνικής στήριξης που ανέλαβε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Πληροφόρηση και δημοσιότητα

Σύμφωνα με το άρθρο 9 του κανονισμού του ΕΤΠ η Επιτροπή είναι υπεύθυνη να « δημιουργεί ιστοσελίδα στο Διαδίκτυο, που διατίθεται σε όλες τις κοινοτικές γλώσσες, για την παροχή ενημέρωσης σχετικά με το ΕΤΠ και καθοδήγηση σχετικά με την υποβολή αιτήσεων, καθώς και τα πλέον πρόσφατα στοιχεία για τις αιτήσεις που γίνονται δεκτές ή που απορρίπτονται και που τονίζει το ρόλο της αρμόδιας για τον προϋπολογισμό αρχής. »

Δικτυακός τόπος

Το 2008, ο ιστοτόπος EΤΠ (http://ec.europa.eu/egf) κατέγραψε 36 937 επισκέψεις σε 81 206 σελίδες. Οι πλέον δημοφιλείς σελίδες το 2008 ήταν η εισαγωγική σελίδα του ΕΤΠ, οι σελίδες που παρέχουν επισκόπηση των υποβαλλόμενων αιτήσεων και τα βασικά έγγραφα που αφορούν το ΕΤΠ. Το πολύπτυχο του ΕΤΠ, που είχε εκδώσει το 2007 η Επιτροπή, μεταφορτώθηκε 2 800 σχεδόν φορές μέσα στο 2008.

Σύμφωνα με τις απαιτήσεις του άρθρου 9 του κανονισμού του ΕΤΠ, οι υπηρεσίες της Επιτροπής μετέφρασαν τον ιστοτόπο του ΕΤΠ σε όλες τις 23 κοινοτικές γλώσσες.

Eυρωβαρόμετρο:

Από τις 6 Οκτωβρίου έως τις 6 Νοεμβρίου 2008 διενεργήθηκε το τακτικό ευρωβαρόμετρο 70. Στην ερώτηση « Έχετε ακούσει ή έχετε διαβάσει κάτι σχετικό με το Ευρωπαϊκό Ταμείο προσαρμογής στην παγκοσμιοποίηση που προσφέρει στήριξη στα θύματα της παγκοσμιοποίησης;», έπρεπε να επιλεγεί μια από τις ακόλουθες απαντήσεις:

- «Ναι, και έχετε πολύ καλή γνώση σχετικά με αυτό», ή

- «Ναι, αλλά δεν γνωρίζετε πολλά σχετικά με αυτό», ή

- «Όχι, δεν έχετε ακούσει ούτε διαβάσει τίποτα σχετικό».

Τα αποτελέσματα – που δεν είχαν ακόμη δημοσιευτεί όταν συντασσόταν η εν λόγω έκθεση - δείχνουν ότι στην ΕΕ-27, το 22 % των ερωτηθέντων είχαν ακούσει κάτι σχετικό με το ΕΤΠ, αν και μόνο το 3% ήταν καλά πληροφορημένο, ενώ το 71% δεν είχε ακούσει ποτέ να γίνεται λόγος για το ΕΤΠ.

Συναντήσεις με τις εθνικές αρχές και τους κοινωνικούς εταίρους

H τρίτη συνάντηση της «ομάδας εμπειρογνωμόνων για τους αρμόδιους επικοινωνίας σχετικά με το Ευρωπαϊκό Ταμείο για την Προσαρμογή στην Παγκοσμιοποίηση» (κωδικός E2100), που αποτελείται από εκπροσώπους των κρατών μελών, πραγματοποιήθηκε στις 6 Μαρτίου 2008.

Για την προετοιμασία της επανεξέτασης του κανονισμού ΕΤΠ, οι υπηρεσίες της Επιτροπής κάλεσαν τα ενδιαφερόμενα μέρη του ΕΤΠ σε διάσκεψη που πραγματοποιήθηκε στις Βρυξέλλες στις 4 Σεπτεμβρίου 2008. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής κατά τη διάσκεψη αυτή σκοπό είχαν να συναντηθούν με τα κράτη μέλη και τους κοινωνικούς εταίρους και να συζητήσουν μαζί τους για τις απαντήσεις που δόθηκαν στο ερωτηματολόγιο τον Ιούλιο του 2008 καθώς και για τα βασικά ζητήματα που επισημάνθηκαν στην ετήσια έκθεση 2007 για το ΕΤΠ (βλέπε σημείο 3 παραπάνω).

4.2.6. Δημοσιονομική έκθεση

Χορηγηθείσες συνεισφορές

Σύμφωνα με τη διοργανική συμφωνία της 17ης Μαΐου 2006, το ΕΤΠ δεν μπορεί να υπερβεί το ανώτατο ποσό των 500 εκατ. ευρώ ετησίως (σε τιμές 2006), το οποίο μπορεί να προέλθει από τα περιθώρια που υπάρχουν κάτω από το συνολικό ανώτατο όριο δαπανών του προηγούμενου έτους ή/και από τις πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων που αποδεσμεύτηκαν κατά τη διάρκεια των δυο προηγούμενων ετών. Επιπλέον, σύμφωνα με το άρθρο 12 του κανονισμού ΕΤΠ, τουλάχιστον το 25% του ετήσιου ανώτατου ποσού πρέπει να παραμένει διαθέσιμο την 1η Σεπτεμβρίου κάθε έτους για την κάλυψη αναγκών που θα προκύψουν έως το τέλος του έτους.

Κατά το 2008 η αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή αποφάσισε να κινητοποιήσει κεφάλαια του ΕΤΠ για την κάλυψη οκτώ αιτήσεων προϋπολογισμού 49 035 729 ευρώ (βλέπε πίνακες 2 και 3 παραπάνω, για συνεισφορές που χορηγήθηκαν από το ΕΤΠ).

Δαπάνες τεχνικής βοήθειας

Το 2008 δεν διατέθηκε τεχνική στήριξη με πρωτοβουλία της Επιτροπής, όπως ορίζεται στο άρθρο 8 του κανονισμού.

Παρατυπίες που αναφέρθηκαν το 2008

Δεν αναφέρθηκαν παρατυπίες στην Επιτροπή σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1681/94 της Επιτροπής κατά τη διάρκεια του 2008 όσον αφορά το ΕΤΠ.

Παρατυπίες που έκλεισαν το 2008

Δεν υπήρξαν παρατυπίες που έκλεισαν το 2008.

4.2.7. Κλείσιμο χρηματοδοτικών συνεισφορών

Καμία από τις συνεισφορές που χορηγήθηκαν από την έναρξη λειτουργίας του ΕΤΠ δεν έκλεισε το 2008.

Παράρτημα - Γενικά χαρακτηριστικά των εργαζομένων που έλαβαν επιδότηση από το ΕΤΠ το 2008

Αίτηση

(Αριθμός αναφοράς) | Ημερομηνία της αίτησης | Εργαζόμενοι που απολύθηκαν | Αριθμός εργαζομένων για τους οποίους προορίζεται η βοήθεια | Εκ των οποίων: | εκ των οποίων, με μακροχρόνια πρόβλημα υγείας ή αναπηρία[11]

| | | | | | Γυναίκες

(%) | Μη υπήκοος ΕΕ | 15-24 |25-54 | 55-64 |65+ | | |Σαρδηνία (IT)

(EΤΠ/2007/05) |9.8.2007 |1 044 |1 044 |427

(41 %) | 1 |5 |899 |138 |2 | Άνευ αντικειμένου | |Πιεμόντε (IT)

(EΤΠ/2007/06) |10.8.2007 |1 537 |1 537 |1 013

(66 %) |55 |23 |1 347 |167 |0 |Άνευ αντικειμένου | | Λομβαρδία (IT) (EΤΠ/2007/07) |17.8.2007 | 1 816 |1 816 |1 230

(68 %) | 71 |6 |1 537 | 272 |1 |Άνευ αντικειμένου | |Κλωστοϋφαντουργικός τομέας (MT) (EΤΠ/2007/08) |12.9.2007 |675 |675 |533

(79 %) |0 |242 |401 |32 |0 |4 | |Λισσαβόνα-Alentejo (PT) (EΤΠ/2007/10) |9.10.2007 |1 549 |1 122 |339

(30 %) |16 |39 |1 024 |59 |0 |12 | |Υποσύνολο αιτήσεων που υποβλήθηκαν το 2007 |6 621 |6 194 |3 542

(57 %) |143 |315 |5 208 |668 |3 |Άνευ αντικειμένου | |Toscana (IT) (EΤΠ/2008/01) |12.2.2008 |1 558 |1 558 |746

(48 %) |998 |102 |1 276 |175 |5 |Άνευ αντικειμένου | |DELPHI (ES) (EΤΠ/2008/02) |6.2.2008 |1 589 |1 589 |23

(2 %) |0 |2 |1 524 |63 |0 |5 | |Alytaus Tekstilė (LT) (EΤΠ/2008/03) |8.5.2008 |1 089 |600 |494

(82 %) |0 |4 |372 |224 |0 |34 | |Υποσύνολο αιτήσεων που υποβλήθηκαν το 2008 |4 236 |3 747 |1 263

(38 %) |998 |108 |3 172 |462 |5 |Άνευ αντικειμένου | | Σύνολο | 10 857 |9 941 |4 805

(48 %) |1 141 |423 |8 380 |1 130 |8 |Άνευ αντικειμένου | |

[1] ΕΕ L406 της 30.12.2006, σ.1. Τα τεχνικά σφάλματα που περιέχονταν στον κανονισμό ΕΤΠ διορθώθηκαν το 2008 και δημοσιεύτηκαν για όλες τις γλώσσες στην ΕΕ L 48 της 22.02.2008, σ. 82, και στην ΕΕ L 202 της 31.7.2008, σ. 74, μόνο για την αγγλική γλώσσα.

[2] Ο «κανονισμός ΕΤΠ» αναφέρεται στον κανονισμό που ίσχυε στις 31 Δεκεμβρίου 2008, χωρίς τις τροποποιήσεις που εγκρίθηκαν από τότε και μετά.

[3] Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στο Συμβούλιο, στην Ευρωπαϊκή Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή και στην Επιτροπή των Περιφερειών Ανανεωμένη κοινωνική ατζέντα: Ευκαιρίες, πρόσβαση και αλληλεγγύη στην Ευρώπη του 21ου αιώνα COM(2008) 412 τελικό της 2.7.2008..

[4] Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και στο Συμβούλιο - Η αλληλεγγύη αντιμέτωπη με την αλλαγή: Το Ευρωπαϊκό Ταμείο προσαρμογής στην Παγκοσμιοποίηση: Απολογισμός και Προοπτικές 2007, COM(2008) 421 τελικό της 2.7.2008.

[5] Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο σχετικά με Ένα ευρωπαϊκό σχέδιο για την ανάκαμψη της οικονομίας - COM(2008) 800 τελικό της 26.11.2008.

[6] Πρόταση κανονισμού του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1927/2006 σχετικά με τη σύσταση του ευρωπαϊκού ταμείου προσαρμογής στην παγκοσμιοποίηση, COM(2008) 867 της 16.12.2008.

[7] Ο τροποποιητικός κανονισμός, όπως εκδόθηκε από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο το 2009, προβλέπει προσωρινή αύξηση του ποσοστού συγχρηματοδότησης από 50 σε 65 % μέχρι τα τέλη της παρέκκλισης λόγω κρίσης, που ορίζεται στις 31 Δεκεμβρίου 2011.

[8] Μετά την επανεξέταση της 23ης Φεβρουαρίου 2009.

[9] Ο εν λόγω πίνακας δεν αντιστοιχεί πλήρως στη μεθοδολογία που χρησιμοποιεί η EUROSTAT όπως περιγράφεται στην έκθεση « Labour market policy database – Methodology – Revision of June 2006» επειδή ορισμένα μέτρα που συγχρηματοδοτούνται από το ΕΤΠ δεν αντιστοιχούν σε καμία από τις κατηγορίες της (π.χ. επιδόματα αναζήτησης εργασίας και επιδόματα κατάρτισης). Οι κατηγορίες ταξινόμησης της EUROSTAT που σημειώνονται ως άνευ αντικειμένου στον εν λόγω πίνακα δεν προτάθηκαν από τα κράτη μέλη στις οκτώ παρεμβάσεις του ΕΤΠ που εγκρίθηκαν το 2008.

[10] Πρόκειται για το πρόγραμμα του ομοσπονδιακού φορέα απασχόλησης, το επιχειρησιακό πρόγραμμα του στόχου 2 του κρατιδίου της Βόρειας Ρηνανίας-Βεστφαλίας και το πρόγραμμα του ανεξάρτητου κρατιδίου της Βαυαρίας.

[11] Σύμφωνα με εθνικές ταξινομήσεις