ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Βρυξέλλες, 15.07 1997 
COM(97) 363 τελικΛ 
96/0031 (COD) 
Τροποποιημένη πρόταση 
ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
για την θέσπιση συστήματος αναγνώρισης των διπλωμάτων σχετικά με τις 
επαγγελματικές δραστηριότητες που καλύπτονται από τις οδηγίες ελευθέρωσης και 
μεταβατικών μέτρων και τη συμπλήρωση του γενικού συστήματος αναγνώρισης των 
διπλωμάτων 
(υποβληθείσα από την Επιτροπή 
σύμφωνα με το άρθρο 189 Α, παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ) 

Αιτιολογική έκθεση 
Ι. Γενικές εκτιμήσεις 
Στις 2 0 Φεβρουαρίου 1997, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο εξέφρασε τη γνώμη 
του, σε πρώτη ανάγνωση, στο πλαίσιο της διαδικασίας συναπόφ>ασης, επί της 
πρότασης οδηγίας για την θέσπιση συστήματος αναγνώρισης των διπλωμάτων 
σχετικά με τις επαγγελματικές δραστηριότητες που καλύπτονται από τις οδηγίες 
ελευθέρωσης και μεταβατικών μέτρων και τη συμπλήρωση του γενικού συστήματος 
αναγνώρισης των διπλωμάτων. 
Η Επιτροπή έκανε δεκτές όλες τις τροπολογίες του Κοινοβουλίου. 
II. Αναλυτική εξέταση των τροπολογιών 
Οι κυριότερες τροπολογίες αφορούν την τροποποίηση (τροπολογίες 1 και 9) και 
την εφαρμογή (τροπολογία 11) της οδηγίας. Όσον αφορά την τροποποίηση της 
οδηγίας, η προτεινόμενη διαδικασία επιτροπολογίας (άρθρο 9) περιορίζεται 
στους καταλόγους επαγγελματικών δραστηριοτήτων, και τις διάρκειες 
επαγγελματικής εμπειρίας που πρέπει να υποβληθούν, κατά την άποψη του 
Κοινοβουλίου, στη διαδικασία συναπόφασης. Όσον αφορά την εφαρμογή της 
οδηγίας, ζητείται από την Επιτροπή να υποβάλει έκθεση στο Συμβούλιο και το 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, πέντε έτη μετά την καθορισμένη προθεσμία 
ενσωμάτωσης της (νέο άρθρο 13α) . 
Αλλες τροπολογίες αποσαφηνίζουν τα εξισωτικά μέτρα σχετικά με την αναγνώριση 
των διπλωμάτων (τροπ. 3 σχετικά με το άρ. 3) , τον ορισμό του διευθύνοντος 
επιχείρησης (τροπ. 7 σχετικά με το άρ. 5) , το περιεχόμενο των πιστοποιητικών 
επαγγελματικής εμπειρίας (τροπ. 8 σχετικά με το άρ. 6) , το ρόλο της ομάδας 
συντονιστών (τροπ. ι ο σχετικά με το άρ. ίο) και το περιεχόμενο των 
παραρτημάτων (τροπ. 2 σχετικά με την αιτιολογική σκέψη 6 ) . 
Οι άλλες τροπολογίες (4 έως 6) αποσκοπούν στην επίτευξη μεγαλύτερης 
συνοχής μεταξύ των γλωσσικών εκδοχών ορισμένων από τις 3 5 οδηγίες που θα 
υποστούν αναμόρφωση βάσει της πρότασης οδηγίας. 
III. Συμπεράσματα 
Η τροποποιημένη πρόταση οδηγίας λαμβάνει υπόψη τις ανησυχίες που εκφράζει το 
Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, καθώς και, στο μεγαλύτερο δυνατό βαθμό, τις 
παρατηρήσεις της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής και των 
επαγγελματικών κλάδων που συμμετείχαν στις διαβουλεύσεις πριν υποβληθεί η 
αρχική πρόταση οδηγίας. 
Τροποποιμένη Πρόταση 
ΟΔΗΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ 
για την θέσπιση συστήματος αναγνώρισης των διπλωμάτων σχετικά με τις 
επαγγελματικές δραστηριότητες που καλύπτονται από τις οδηγίες ελευθέρωσης 
και μεταβατικών μέτρων και τη συμπλήρωση του γενικού συστήματος 
αναγνώρισης των διπλωμάτων 
ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ 
Έχοντας υπόψη 
τη Συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 49, το 
άρθρο 57, παράγραφος 1 και παράγραφος 2, πρώτη και τρίτη φράση, και το 
άρθρο 66, 
την πρόταση της Επιτροπής1, 
τη γνώμη της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής2, 
αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 189 Β της 
συνθήκης3 
Εκτιμώντας 
ΑΡΧΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΡΟΤΑΣΗ 
Το κείμενο θεωρείται αμετάβλητο εφόσον 
δεν υπάρχει καμμιά αλλαγή στη στήλη από 
κάτω. 
(1) ότι δυνάμει της συνθήκης, η 
διακριτική μεταχείριση βάσει της 
εθνικότητας στον τομέα της 
εγκατάστασης και της παροχής 
υπηρεσιών απαγορεύεται μετά το 
τέλος της μεταβατικής περιόδου· ότι, 
συνεπώς, ορισμένες διατάξεις 
οδηγιών που εφαρμόζονται στον 
τομέα αυτό έχουν καταστεί περιττές 
για την εφαρμογή του κανόνα της 
εθνικής μεταχείρισης, ο οποίος 
καθιερώνεται, με άμεσο αποτέλεσμα, 
από την ίδια τη συνθήκη, 
(2) ότι ενδείκνυται, ωστόσο, να 
διατηρηθούν ορισμένες διατάξεις 
EEC 115, 19.4.1996 
ΕΕ C 295, 7.10.1996, σ.43. 
Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου 20.2.1997μ ΕΕ αριθ. ... Κοινή θέση του 
Συμβουλίου (δεν έχει ακόυη δημοσιευθεί οιην Επίσημη Εφημερίδα), Απόφαση του 
Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της ... (δεν έχει ακόυη δημοσιευθεί οιην Επίσημη 
Εφημερίδα). 
των ανωτέρω οδηγιών ώστε να 
διευκολυνθεί η αποτελεσματική 
άσκηση του δικαιώματος 
εγκατάστασης και ελεύθερης 
παροχής υπηρεσιών, ιδιαίτερα 
εφόσον παρέχουν χρήσιμες 
διευκρινίσεις σχετικά με την 
υλοποίηση των υποχρεώσεων που 
απορρέουν από τη συνθήκη, 
(3) ότι, προκειμένου να διευκολυνθεί η 
ελευθερία εγκατάστασης και η 
ελεύθερη παροχή υπηρεσιών για μία 
σειρά δραστηριοτήτων έχουν 
εκδοθεί οδηγίες που περιέχουν 
μεταβατικά μέτρα, εν αναμονή της 
αμοιβαίας αναγνώρισης των 
διπλωμάτων· ότι οι ανωτέρω οδηγίες 
προβλέπουν ως επαρκή προϋπόθεση 
για την πρόσβαση στις εν λόγω 
δραστηριότητες στα κράτη μέλη 
όπου οι δραστηριότητες αυτές 
αναγνωρίζονται από τη νομοθεσία, 
την αποτελεσματική άσκηση της εν 
λόγω δραστηριότητας στο κράτος 
μέλος προέλευσης για εύλογο και 
σχετικά πρόσφατο χρονικό 
διάστημα, 
(4) ότι πρέπει να αναδιατυπωθουν οι 
βασικές διατάξεις των εν λόγω 
οδηγιών, σύμφωνα με τα 
συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού 
Συμβουλίου του Εδιμβούργου της 
11ης και 12ης Δεκεμβρίου 1992 όσον 
αφορά την αρχή της 
επικουρικότητας, την απλούστευση 
της κοινοτικής νομοθεσίας, και 
ειδικότερα την επανεξέταση εκ 
μέρους της Επιτροπής των σχετικά 
παλαιών οδηγιών στον τομέα των 
επαγγελματικών προσόντων· ότι θα 
πρέπει συνεπώς, να καταργηθούν οι 
εν λόγω οδηγίες· 
(5) ότι είναι απαραίτητο να θεσπισθούν 
κατάλληλες διαδικασίες για την 
ενημέρωση των κατηγοριών 
επαγγελματικής εμπειρίας και των 
καταλόγων επαγγελματικών 
δραστηριοτήτων στους οποίους 
παραπέμπουν, 
(6) ότι η οδηγία 89/48/ΕΟΚ του 
Συμβουλίου, της 21ης Δεκεμβρίου 
1988, σχετικά με ένα γενικό σύστημα 
αναγνώρισης των διπλωμάτων 
τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που 
πιστοποιούν επαγγελματική (5) ότι είναι απαραίτητο να θεσπισθούν 
κατάλληλες διαδικασίες για την 
ενημέρωση των καταλόγων 
επαγγελματικών δραστηριοτήτων, 
(6) ότι η οδηγία 89/48/ΕΟΚ του 
Συμβουλίου, της 21ης Δεκεμβρίου 
1988, σχετικά με ένα γενικό σύστημα 
αναγνώρισης των διπλωμάτων 
τριτοβάθμιας εκπαίδευσης που 
πιστοποιούν επαγγελματική 
εκπαίδευση ελάχιστης διάρκειας 
τριών ετών και η οδηγία 92/51/ΕΟΚ 
του Συμβουλίου, της 18ης Ιουνίου 
1992, σχετικά με ένα δεύτερο γενικό 
σύστημα αναγνώρισης της 
επαγγελματικής εκπαίδευσης, το 
οποίο συμπληρώνει την οδηγία 
89/48/ΕΟΚ, όπως τροποποιήθηκε 
τελευταία με την οδηγία 95/43/ΕΚ 
της Επιτροπής6 δεν εφαρμόζονται σε 
ορισμένες επαγγελματικές 
δραστηριότητες που καλύπτονται 
από τις οδηγίες που εφαρμόζονται 
στον τομέα αυτό- ότι, επομένως, 
πρέπει να προβλεφθεί μηχανισμός 
αναγνώρισης των διπλωμάτων που 
θα εφαρμόζεται στις 
επαγγελματικές δραστηριότητες που 
δεν καλύπτονται από τις οδηγίες 
89/48/ΕΟΚ και 92/51/ΕΟΚ· 
(7) ότι πρέπει να προστεθεί στο γενικό 
σύστημα η υποχρέωση των κρατών 
μελών να αναγνωρίζουν τα 
πιστοποιητικά χρηματοοικονομικής 
επάρκειας που χορηγούν οι τράπεζες 
των λοιπών κρατών μελών, καθώς και 
τα πιστοποιητικά σχετικά με την 
ασφάλιση κατά των περιουσιακών 
συνεπειών της επαγγελματικής 
ευθύνης· 
(8) ότι πρέπει να τροποποιηθούν οι 
οδηγίες 89/48/ΕΟΚ και 92/51/ΕΟΚ 
προκειμένου να διευκολυνθεί η 
ελεύθερη κυκλοφορία των 
νοσοκόμων που δεν κατέχουν τα 
διπλώματα, πιστοποιητικά ή λοιπούς 
τίτλους που αναφέρονται στο άρθρο 
3 της οδηγίας 77/452/ΕΟΚ του 
Συμβουλίου της 27ης Ιουνίου 1977 
περί αμοιβαίας αναγνωρίσεως των 
διπλωμάτων, πιστοποιητικών και 
λοιπών τίτλων νοσοκόμου υπευθύνου 
για γενική περίθαλψη και περί των εκπαίδευση ελάχιστης διάρκειας 
τριών ετών* και η οδηγία 92/51/ΕΟΚ 
του Συμβουλίου, της 18ης Ιουνίου 
1992, σχετικά με ένα δεύτερο γενικό 
σύστημα αναγνώρισης της 
επαγγελματικής εκπαίδευσης, το 
οποίο συμπληρώνει την οδηγία 
89/48/ΕΟΚ όπως τροποποιήθηκε 
τελευταία με την οδηγία 95/43/ΕΚ 
της Επιτροπής6 δεν εφαρμόζονται σε 
ορισμένες επαγγελματικές 
δραστηριότητες που καλύπτονται 
από τις οδηγίες που εφαρμόζονται 
στον τομέα αυτό- (Παράρτημα Α, 1ο 
Τμήμα αυτής της οδηγίας) ότι, 
επομένως, πρέπει να προβλεφθεί 
μηχανισμός αναγνώρισης των 
διπλωμάτων που θα εφαρμόζεται 
στις επαγγελματικές 
δραστηριότητες που δεν 
καλύπτονται από τις οδηγίες 
89/48/ΕΟΚ και 92/51/ΕΟΚ' οι 
αναφερόμενες στο Παράρτημα Α, 2ο 
Τμήμα αυτής της οδηγίας 
επαγγελματικές δραστηριότητες 
εμπίπτουν όσον αφορά την 
αναγνώριση διπλωμάτων ως επι τό 
πλείστον στον τομέα ισχύος της 
οδηγίας 92/51/ΕΟΚ. 
EEL 19, 24.1.1989, σ. 16. 
EEL 209, 24.7.1992, σ. 25. 
EEL 184, 3.8.1995, σ. 21. 
μέτρων προς διευκόλυνση της 
πραγματικής ασκήσεως του 
δικαιώματος εγκαταστάσεως και του 
δικαιώματος ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών7, όπως τροποποιήθηκε 
τελευταία από την πράξη 
προσχώρησης της Αυστρίας, 
Φινλανδίας και Σουηδίας· 
(9) ότι πρέπει να προβλεφθεί η σύνταξη 
τακτικών εκθέσεων για την 
παρακολούθηση της εφαρμογής της 
παρούσας οδηγίας· 
(10) ότι η παρούσα οδηγία δεν θίγει την 
εφαρμογή του άρθρου 48, 
παράγραφος 4 και του άρθρου 55 
της συνθήκης· 
ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ 
ΤΜΗΜΑ Ι 
Πεδίο εφαρμογής 
Άρθρο 1 
1. Τα κράτη μέλη λαμβάνουν τα μέτρα 
που ορίζονται στην παρούσα οδηγία 
σε ό,τι αφορά την εγκατάσταση στο 
έδαφος τους των φυσικών 
προσώπων και των εταιρειών που 
αναφέρονται στον τίτλο Ι των γενικών 
προγραμμάτων8, καθώς και σε ό,τι 
αφορά την παροχή υπηρεσιών από 
τα εν λόγω πρόσωπα και εταιρείες, 
που στη συνέχεια καλούνται 
δικαιούχοι, στους τομείς 
δραστηριοτήτων που παρατίθενται 
στο παράρτημα Α. 
2. Η παρούσα οδηγία εφαρμόζεται στις 
δραστηριότητες που παρατίθενται 
στο παράρτημα Α και τις οποίες 
επιθυμούν να ασκήσουν οι υπήκοοι 
ενός κράτους μέλους, σε κράτος 
μέλος υποδοχής είτε ως ελεύθεροι 
επαγγελματίες είτε ως μισθωτοί. 
Άρθρο 2 
Τα κράτη μέλη όπου η πρόσβαση σε μία 
από τις δραστηριότητες που 
αναφέρονται στο παράρτημα Α και η 
άσκηση των εν λόγω δραστηριοτήτων 
EEL 176, 15.7.1977, σ. 1. 
ΕΕ 2, 15.1.1962, σ. 32/62 και 36/62. 
επιτρέπεται μόνον όταν πληρούνται 
ορισμένες προϋποθέσεις ως προς τα 
προσόντα, μεριμνούν ώστε ο δικαιούχος 
που υποβάλλει σχετική αίτηση να 
γνωρίζει, πριν εγκατασταθεί ή πριν 
αρχίσει να ασκεί προσωρινή 
δραστηριότητα, τη νομοθεσία από την 
οποία διέπεται το επάγγελμα που 
προτίθεται να ασκήσει. 
ΤΜΗΜΑ II 
Πρόσθετο μέτρο για την αναγνώριση 
των διπλωμάτων 
Άρθρο 3 
1. Με την επιφύλαξη του άρθρου 4 ένα 
κράτος μέλος δεν μπορεί να 
απαγορεύσει σε υπήκοο κράτους 
μέλους, ελλείψει προσόντων, την 
πρόσβαση σε μία από τις 
δραστηριότητες που αναφέρονται 
στο παράρτημα Α, πρώτο τμήμα ή 
την άσκηση της υπό τους ίδιους 
όρους με τους ημεδαπούς, χωρίς να 
έχει προβεί σε συγκριτική εξέταση 
μεταξύ, αφενός, των ικανοτήτων που 
πιστοποιούνται από τα διπλώματα, τα 
πιστοποιητικά ή άλλους τίτλους 
σπουδών που έχει αποκτήσει ο 
ενδιαφερόμενος με σκοπό να 
ασκήσει την ίδια δραστηριότητα σε 
άλλο κράτος μέλος της Κοινότητας, 
και, αφετέρου, των ικανοτήτων που 
απαιτούνται από τους εθνικούς 
κανόνες. Εάν από την εν λόγω 
συγκριτική εξέταση των διπλωμάτων 
προκύψει ότι οι γνώσεις και τα 
προσόντα που πιστοποιούνται από 
δίπλωμα που χορηγεί άλλο κράτος 
μέλος αντιστοιχούν στις γνώσεις και 
στα προσόντα που απαιτούνται από 
τις εθνικές διατάξεις, το κράτος 
μέλος δεν μπορεί να αρνηθεί στον 
κάτοχο του διπλώματος το δικαίωμα 
να ασκεί την εν λόγω δραστηριότητα. 
Εάν, αντίθετα, η σύγκριση φανερώνει 
μερική αντιστοιχία μεταξύ των εν 
λόγω γνώσεων και προσόντων, το 
κράτος μέλος πρέπει να παράσχει 
στον αιτούντα τη δυνατότητα να 
αποδείξει ότι έχει αποκτήσει τις 
γνώσεις και τα προσόντα που δεν 
πιστοποιούνται. Με την επιφύλαξη του άρθρου 4 ένα 
κράτος μέλος δεν μπορεί να 
απαγορεύσει σε υπήκοο κράτους 
μέλους, ελλείψει προσόντων, την 
πρόσβαση σε μία από τις 
δραστηριότητες που αναφέρονται 
στο παράρτημα Α, πρώτο τμήμα ή 
την άσκηση της υπό τους ίδιους 
όρους με τους ημεδαπούς, χωρίς να 
έχει προβεί σε συγκριτική εξέταση 
μεταξύ, αφενός, των ικανοτήτων που 
πιστοποιούνται από τα διπλώματα, τα 
πιστοποιητικά ή άλλους τίτλους 
σπουδών που έχει αποκτήσει ο 
ενδιαφερόμενος με σκοπό να 
ασκήσει την ίδια δραστηριότητα σε 
άλλο κράτος μέλος της Κοινότητας, 
και, αφετέρου, των ικανοτήτων που 
απαιτούνται από τους εθνικούς 
κανόνες. Εάν από την εν λόγω 
συγκριτική εξέταση των διπλωμάτων 
προκύψει ότι οι γνώσεις και τα 
προσόντα που πιστοποιούνται από 
δίπλωμα που χορηγεί άλλο κράτος 
μέλος αντιστοιχούν στις γνώσεις και 
στα προσόντα που απαιτούνται από 
τις εθνικές διατάξεις, το κράτος 
μέλος δεν μπορεί να αρνηθεί στον 
κάτοχο του διπλώματος το δικαίωμα 
να ασκεί την εν λόγω δραστηριότητα. 
Εάν, αντίθετα, η σύγκριση φανερώνει 
μερική αντιστοιχία μεταξύ των εν 
λόγω γνώσεων και προσόντων, το 
κράτος μέλος πρέπει να παράσχει 
στον αιτούντα τη δυνατότητα να 
αποδείξει ότι έχει αποκτήσει τις 
γνώσεις και τα προσόντα που δεν 
πιστοποιούνται, ιδιαίτερα με τη 
μορφή προσαρμογής ή εξετάσεως 
καταλληλότητας σύμφωνα με τις 
οδηγίες 89/48/ΕΟΚ και 92/51/ΕΟΚ. 
2. Η διαδικασία εξέτασης μίας αίτησης 
αναγνώρισης κατά την έννοια της 
παραγράφου 1 πρέπει να 
ολοκληρώνεται κατά το δυνατόν 
συντομότερο και να επικυρώνεται με 
αιτιολογημένη απόφαση της 
αρμόδιας αρχής του κράτους μέλους 
υποδοχής, το αργότερο τέσσερις 
μήνες μετά την υποβολή του 
πλήρους φακέλου του 
ενδιαφερομένου. Η ανωτέρω 
απόφαση, ή η μη έκδοση απόφασης, 
μπορεί να προσβληθεί με προσφυγή 
σύμφωνα με τους κανόνες 
εσωτερικού δικαίου. 
ΤΜΗΜΑ III 
Αναγνώριση των επαγγελματικών 
προσόντων βάσει της επαγγελματικής 
εμπειρίας που έχει αποκτηθεί σε άλλο 
κράτος μέλος 
Άρθρο 4 
'Οταν σε ένα κράτος μέλος η πρόσβαση 
σε μία από τις δραστηριότητες που 
αναφέρονται στο παράρτημα Α ή η 
άσκηση της εξαρτάται από την κατοχή 
γενικών, εμπορικών ή επαγγελματικών 
γνώσεων και ικανοτήτων, το εν λόγω 
κράτος μέλος αναγνωρίζει ως επαρκή 
απόδειξη των ανωτέρω γνώσεων και 
ικανοτήτων την αποτελεσματική άσκηση 
της υπό εξέταση δραστηριότητας σε 
άλλο κράτος μέλος. Η άσκηση αυτή 
πρέπει να έχει πραγματοποιηθεί, όταν η 
δράστη ριότητα περιέχεται στο 
παράρτημα Α: 
1. στον κατάλογο Ι 
α) είτε επί έξι συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, 
β) είτε επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
ελάχιστης διάρκειας τριών ετών, 
οι οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που 
αναγνωρίζεται από το κράτος ή 
κρίνεται πλήρως έγκυρο από 
αρμόδιο επαγγελματικό φορέα, 
γ) είτε επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας, 
εφόσον ο δικαιούχος αποδείξει 
ότι έχει ασκήσει ως μισθωτός την 
εν λόγω δραστηριότητα επί 5 
τουλάχιστον έτη, 
δ) είτε επί πέντε συναπτά έτη σε 
θέση με διευθυντικά καθήκοντα, 
από τα οποία τουλάχιστον τρία 
έτη σε θέση με τεχνικές 
αρμοδιότητες που συνεπάγεται 
την ευθύνη ενός τουλάχιστον 
τομέα της επιχείρησης, εφόσον 
ο δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
ελάχιστης διάρκειας τριών ετών, 
η οποία βεβαιώνεται από 
πιστοποιητικό που αναγνωρίζει 
το κράτος ή κρίνεται πλήρως 
έγκυρο από αρμόδιο 
επαγγελματικό φορέα. 
Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στα 
σημεία α) και γ) η εν λόγω 
δραστηριότητα δεν πρέπει να έχει 
περατωθεί πριν από διάστημα 
μεγαλύτερο των δέκα ετών από την 
ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης που 
προβλέπεται στο άρθρο 6. 
2. στον κατάλογο II: 
α) είτε επί έξι συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, 
β) είτε: 
επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
ελάχιστης διάρκειας τριών ετών, 
οι οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που 
αναγνωρίζεται από το κράτος ή 
κρίνεται πλήρως έγκυρο από 
αρμόδιο επαγγελματικό φορέα, 
επί τέσσερα συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
ελάχιστης διάρκειας δύο ετών, οι 
οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που 
αναγνωρίζεται από το κράτος ή 
κρίνεται πλήρως έγκυρο από 
αρμόδιο επαγγελματικό φορέα, 
γ) είτε επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
ασκήσει ως μισθωτός την εν 
λόγω δραστηριότητα επί 5 
τουλάχιστον έτη, 
δ) είτε: 
επί πέντε συναπτά έτη ως 
μισθωτός, εφόσον ο δικαιούχος 
αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
ελάχιστης διάρκειας τριών ετών, 
οι οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που 
αναγνωρίζεται από το κράτος ή 
κρίνεται πλήρως έγκυρο από 
αρμόδιο επαγγελματικό φορέα, 
επί έξι συναπτά έτη ως 
μισθωτός, εφόσον ο δικαιούχος 
αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
ελάχιστης διάρκειας δύο ετών, οι 
οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που 
αναγνωρίζεται από το κράτος ή 
κρίνεται πλήρως έγκυρο από 
αρμόδιο επαγγελματικό φορέα. 
Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στα 
σημεία α) και γ) η εν λόγω 
δραστηριότητα δεν πρέπει να έχει 
περατωθεί πριν από διάστημα 
μεγαλύτερο των δέκα ετών από την 
ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης που 
προβλέπεται στο άρθρο 6. 
3. στον κατάλογο III: 
α) είτε επί έξι συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα διευθυντή 
10 
επιχείρησης, 
β) είτε επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
ελάχιστης διάρκειας τριών ετών, 
οι οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που 
αναγνωρίζεται από το κράτος ή 
κρίνεται πλήρως έγκυρο από 
αρμόδιο επαγγελματικό φορέα, 
γ) είτε επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας 
εφόσον ο δικαιούχος αποδείξει 
ότι άσκησε ως μισθωτός την εν 
λόγω δραστηριότητα επί πέντε 
τουλάχιστον έτη. 
Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στα 
σημεία α) και γ) η εν λόγω 
δραστηριότητα δεν πρέπει να έχει 
περατωθεί πριν από διάστημα 
μεγαλύτερο των δέκα ετών από την 
ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης που 
προβλέπεται στο άρθρο 6. 
4. στον κατάλογο IV: 
α) είτε επί πέντε συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, 
β) είτε επί δύο συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
ελάχιστης διάρκειας τριών ετών, 
οι οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που αναγνωρίζει 
το κράτος ή κρίνεται πλήρως 
έγκυρο από αρμόδιο 
επαγγελματικό φορέα, 
γ) είτε επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, 
11 
ελάχιστης διάρκειας δύο ετών, οι 
οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που 
αναγνωρίζεται από το κράτος ή 
κρίνεται πλήρως έγκυρο από 
αρμόδιο επαγγελματικό φορέα, 
δ) είτε επί δύο συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι άσκησε 
ως μισθωτός την εν λόγω 
δραστηριότητα επί τρία 
τουλάχιστον έτη. 
ε) επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας, 
εφόσον ο δικαιούχος αποδείξει 
ότι έχει πραγματοποιήσει 
σπουδές για την εν λόγω 
δραστηριότητα, ελάχιστης 
διάρκειας δύο ετών, οι οποίες 
βεβαιώνονται από πιστοποιητικό 
που αναγνωρίζεται από το 
κράτος ή κρίνεται πλήρως 
έγκυρο από αρμόδιο 
επαγγελματικό φορέα. 
5. στον κατάλογο V: 
α) επί τρία έτη, ως ελεύθερος 
επαγγελματίας ή με την ιδιότητα 
διευθυντή επιχείρησης, υπό τον 
όρο ότι η εν λόγω 
δραστηριότητα έχει περατωθεί 
το ανώτερο δύο έτη πριν από την 
κατάθεση της αίτησης που 
προβλέπεται στο άρθρο 6, εκτός 
εάν η χώρα υποδοχής δίδει 
στους υπηκόους της το δικαίωμα 
να διακόψουν τις 
επαγγελματικές τους 
δραστηριότητες για μεγαλύτερο 
διάστημα, 
β) επί τρία έτη, ως ελεύθερος 
επαγγελματίας ή με την ιδιότητα 
διευθυντή επιχείρησης, υπό τον 
όρο ότι η εν λόγω 
δραστηριότητα έχει περατωθεί 
το ανώτερο δύο έτη πριν από την 
κατάθεση της αίτησης που 
προβλέπεται στο άρθρο 6. 
6. στον κατάλογο VI: 
α) Είτε επί τρία συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
12 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, 
β) Είτε επί δύο συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, οι 
οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που αναγνωρίζει 
το κράτος ή κρίνεται πλήρως 
έγκυρο από αρμόδιο 
επαγγελματικό φορέα, 
γ) Είτε επί δύο συναπτά έτη ως 
ελεύθερος επαγγελματίας ή με 
την ιδιότητα του διευθυντή 
επιχείρησης, εφόσον ο 
δικαιούχος αποδείξει ότι έχει 
ασκήσει την εν λόγω 
δραστηριότητα ως μισθωτός, επί 
τρία τουλάχιστον έτη, ή 
δ) είτε επί τρία συναπτά έτη ως 
μισθωτός, εφόσον ο δικαιούχος 
αποδείξει ότι έχει 
πραγματοποιήσει σπουδές για 
την εν λόγω δραστηριότητα, οι 
οποίες βεβαιώνονται από 
πιστοποιητικό που αναγνωρίζει 
το κράτος ή κρίνει πλήρως 
έγκυρο ο αρμόδιος 
επαγγελματικός φορέας. 
Στις περιπτώσεις που αναφέρονται στα 
σημεία α) και γ) η εν λόγω 
δραστηριότητα δεν πρέπει να έχει 
περατωθεί πριν από διάστημα 
μεγαλύτερο των δέκα ετών από την 
ημερομηνία κατάθεσης της αίτησης που 
προβλέπεται στο άρθρο 6. 
Άρθρο 5 
Η δραστηριότητα του διευθυντή 
επιχείρησης κατά την έννοια του άρθρου 
4 ασκείται από κάθε πρόσωπο που έχει 
ασκήσει σε βιομηχανική ή εμπορική 
επιχείρηση του αντίστοιχου 
επαγγελματικού κλάδου: 
α) είτε τα καθήκοντα επικεφαλής 
επιχείρησης ή διευθυντή θυγατρικής 
εταιρείας, 
β) είτε τα καθήκοντα αναπληρωτή του 
επιχειρηματία ή του επικεφαλής Η δραστηριότητα ως διευθυντή 
επιχείρησης κατά την έννοια του άρθρου 
4 ασκείται από κάθε πρόσωπο που έχει 
ασκήσει σε επιχείρηση του αντίστοιχου 
επαγγελματικού κλάδου: 
13 
επιχείρησης, εφόσον τα καθήκοντα 
αυτά συνεπάγονται ευθύνη ανάλογη 
με την ευθύνη του επιχειρηματία ή 
του επικεφαλής επιχείρησης 
γ) είτε τα καθήκοντα ανώτερου 
στελέχους που είναι επιφορτισμένο 
με εμπορικά θέματα και είναι 
υπεύθυνο τουλάχιστον για ένα τμήμα 
της επιχείρησης. 
Άρθρο 6 
Η απόδειξη ότι πληρούνται οι όροι που 
αναφέρονται στο άρθρο 4 παρέχεται από 
βεβαίωση που χορηγεί η αρμόδια αρχή ή 
ο αρμόδιος φορέας του κράτους μέλους 
καταγωγής ή προέλευσης, την οποία ο 
ενδιαφερόμενος πρέπει να προσκομίσει 
για να στηρίξει την αίτηση για άσκηση 
της ή των εν λόγω δραστηριοτήτων στο 
κράτος μέλος υποδοχής. Η απόδειξη ότι πληρούνται οι όροι που 
αναφέρονται στο άρθρο 4, παρέχεται 
από βεβαίωση όσον αφορά το είδος και 
τη διάρκεια της δραστηριότητας που 
χορηγεί η αρμόδια αρχή ή ο αρμόδιος 
φορέας του κράτους μέλους καταγωγής 
ή προέλευσης, την οποία ο 
ενδιαφερόμενος πρέπει να προσκομίσει 
για να στηρίξει την αίτηση για άσκηση 
της ή των εν λόγω δραστηριοτήτων στο 
κράτος μέλος υποδοχής. 
14 
ΤΜΗΜΑ IV 
Αναγνώριση των λοιπών 
επαγγελματικών προσόντων που έχουν 
αποκτηθεί 
σε άλλο κράτος μέλος 
Άρθρο 7 
1. Όταν ένα κράτος μέλος απαιτεί από 
τους υπηκόους του για την 
πρόσβαση σε μία από τις 
δραστηριότητες που αναφέρονται 
στο άρθρο 1, παράγραφος 2, 
απόδειξη εντιμότητας και την 
απόδειξη ότι δεν έχουν κηρύξει 
πτώχευση στο παρελθόν, ή μία μόνο 
από τις ανωτέρω αποδείξεις, δέχεται 
ως επαρκή απόδειξη για τους 
υπηκόους των λοιπών κρατών μελών, 
την προσκόμιση αποσπάσματος 
ποινικού μητρώου ή, ελλείψει αυτού, 
ισοδύναμου εγγράφου που 
χορηγείται από την αρμόδια 
δικαστική ή διοικητική αρχή του 
κράτους μέλους καταγωγής ή 
προέλευσης, από το οποίο προκύπτει 
ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις 
αυτές. 
2. Όταν ένα κράτος μέλος υποδοχής 
απαιτεί από τους υπηκόους του, για 
την πρόσβαση σε μία από τις 
δραστηριότητες που αναφέρονται 
στο άρθρο 1, παράγραφος 2, 
ορισμένες προϋποθέσεις 
εντιμότητας, απουσίας πτώχευσης, 
χρηστοήθειας ή την απόδειξη ότι δεν 
τους έχουν επιβληθεί στο παρελθόν 
κυρώσεις επαγγελματικού ή 
διοικητικού χαρακτήρα (όπως η 
έκπτωση, η ανάκληση ή η διαγραφή), 
οι οποίες δεν μπορούν να 
αποδειχθούν από το έγγραφο που 
αναφέρεται στην παράγραφο 1, 
δέχεται ως επαρκή απόδειξη για 
τους υπηκόους άλλων κρατών μελών 
βεβαίωση που εκδίδεται από αρμόδια 
δικαστική ή διοικητική αρχή της 
χώρας καταγωγής ή προέλευσης, 
όπου βεβαιώνεται ότι πληρούνται οι 
εν λόγω προϋποθέσεις. Η βεβαίωση 
αυτή θα αναφέρεται στα ακριβή 
στοιχεία που λαμβάνονται υπόψη στο 
κράτος μέλος υποδοχής. 
3. Όταν το έγγραφο που αναφέρεται 
στην παράγραφο 1 ή η βεβαίωση που 
15 
αναφέρεται στην παράγραφο 2 δεν 
εκδίδεται από το κράτος μέλος 
καταγωγής ή προέλευσης, μπορεί να 
αντικατασταθεί από ένορκο 
βεβαίωση - ή, στα κράτη μέλη όπου 
δεν υφίσταται ο όρκος, από 
υπεύθυνη δήλωση - που γίνεται από 
τον ενδιαφερόμενο ενώπιον μίας 
αρμόδιας δικαστικής ή διοικητικής 
αΡΧής ή» ενδεχομένως, ενός 
συμβολαιογράφου, του κράτους 
μέλους καταγωγής ή προέλευσης, 
που εκδίδει βεβαίωση η οποία 
πιστοποιεί τον όρκο ή την υπεύθυνη 
δήλωση. Η δήλωση περί μη κήρυξης 
πτώχευσης μπορεί επίσης να γίνει 
ενώπιον αναγνωρισμένου 
επαγγελματικού φορέα του κράτους 
μέλους καταγωγής ή προέλευσης. 
4. Όταν, ένα κράτος μέλος υποδοχής, 
απαιτεί την προσκόμιση αποδείξεων 
περί της χρηματοοικονομικής 
επάρκειας, το εν λόγω κράτος μέλος 
θεωρεί τις βεβαιώσεις που χορηγούν 
οι τράπεζες του κράτους μέλους 
καταγωγής ή προέλευσης 
ισοδύναμες με τις βεβαιώσεις που 
χορηγούνται στο έδαφος του. 
5. Όταν ένα κράτος μέλος απαιτεί από 
τους υπηκόους του για την 
πρόσβαση σε μία από τις 
δραστηριότητες που αναφέρονται 
στο άρθρο 1, παράγραφος 2, ή για 
την άσκηση της εν λόγω 
δραστηριότητας, την απόδειξη ότι 
καλύπτονται από ασφάλεια κατά των 
περιουσιακών συνεπειών της 
επαγγελματικής τους ευθύνης, το εν 
λόγω κράτος δέχεται τις βεβαιώσεις 
που χορηγούν οι ασφαλιστικοί 
οργανισμοί των λοιπών κρατών 
μελών ως ισοδύναμες με τις 
βεβαιώσεις που χορηγούνται στο 
έδαφος του. Η εν λόγω βεβαίωση 
πρέπει να διευκρινίζει ότι ο 
ασφαλιστικός οργανισμός τηρεί τις 
ισχύουσες νομοθετικές και 
κανονιστικές διατάξεις του κράτους 
μέλους υποδοχής σε ό,τι αφορά τις 
λεπτομέρειες και την έκταση της εν 
λόγω εγγύησης. 
6. Τα έγγραφα που αναφέρονται στις 
παραγράφους 1, 2, 3 και 5 πρέπει να 
έχουν εκδοθεί το ανώτερο τρεις 
μήνες πριν από την ημερομηνία 
προσκόμισης τους. 
16 
ΤΜΗΜΑ V 
Συμπλήρωμα του γενικού συστήματος 
αναγνώρισης των διπλωμάτων 
Άρθρο 8 
1. Η οδηγία 89/48/ΕΟΚ τροποποιείται 
ως εξής: 
α) στο άρθρο 2 προστίθεται το 
ακόλουθο εδάφιο: 
"Με την επιφύλαξη του 
προηγούμενου εδαφίου, όταν ένας 
νοσοκόμος ο οποίος δεν κατέχει 
κάποιο από τα διπλώματα, 
πιστοποιητικά ή λοιπούς τίτλους που 
αναφέρονται στο άρθρο 3 της 
οδηγίας 77/452/ΕΟΚ του 
Συμβουλίου(*) που αποσκοπεί στην 
αμοιβαία αναγνώριση των 
διπλωμάτων, πιστοποιητικών ή 
λοιπών τίτλων νοσοκόμου γενικής 
περίθαλψης και περιέχει μέτρα για τη 
διευκόλυνση της αποτελεσματικής 
άσκησης του δικαιώματος 
εγκατάστασης και ελεύθερης 
παροχής υπηρεσιών, επιθυμεί να 
ασκήσει σε άλλο κράτος μέλος τη 
δραστηριότητα του νοσοκόμου 
γενικής περίθαλψης όπως ορίζεται 
στο άρθρο 1 της οδηγίας 
77/452/ΕΟΚ, εφαρμόζονται οι 
διατάξεις της παρούσας οδηγίας. 
(*) ΕΕ L 176, 15.7.1977, σ. 1" 
β) στο άρθρο 6 προστίθενται οι 
παράγραφοι 5 και 6: 
"5. Όταν, για την πρόσβαση σε ένα 
νομοθετικά κατοχυρωμένο 
επάγγελμα ή για την άσκηση του 
στο κράτος μέλος υποδοχής 
πρέπει να αποδειχθεί η 
χρηματοοικονομική επάρκεια, το 
εν λόγω κράτος μέλος θεωρεί τις 
βεβαιώσεις που χορηγούνται 
από τις τράπεζες του κράτους 
μέλους καταγωγής ή 
προέλευσης ισοδύναμες με τις 
βεβαιώσεις που χορηγούνται στο 
έδαφος του. 
6. Όταν η αρμόδια αρχή του κράτους 
μέλους υποδοχής απαιτεί από 
τους υπηκόους της για την 
17 
πρόσβαση σε ένα νομοθετικά 
κατοχυρωμένο επάγγελμα ή για 
την άσκηση του την απόδειξη ότι 
καλύπτονται από ασφάλεια κατά 
των χρηματικών συνεπειών της 
επαγγελματικής τους ευθύνης, 
το εν λόγω κράτος δέχεται τις 
βεβαιώσεις που χορηγούν οι 
ασφαλιστικοί οργανισμοί των 
λοιπών κρατών μελών ως 
ισοδύναμες με τις βεβαιώσεις 
που χορηγούνται στο έδαφος 
του. Η εν λόγω βεβαίωση πρέπει 
να διευκρινίζει ότι ο 
ασφαλιστικός οργανισμός τηρεί 
τις ισχύουσες νομικές και 
κανονιστικές διατάξεις στο 
κράτος μέλος υποδοχής σε ό,τι 
αφορά τις λεπτομέρειες και την 
έκταση της εν λόγω εγγύησης. Η 
βεβαίωση αυτή πρέπει να έχει 
εκδοθεί το ανώτερο τρεις μήνες 
πριν από την προσκόμιση της". 
2. Η οδηγία 92/51/ΕΟΚ τροποποιείται 
ως εξής: 
α) στο άρθρο 2 παρεμβάλλεται το 
ακόλουθο τρίτο εδάφιο: 
"Με την επιφύλαξη του 
προηγούμενου εδαφίου, όταν ένας 
νοσοκόμος ο οποίος δεν κατέχει 
κάποιο από τα διπλώματα, 
πιστοποιητικά ή λοιπούς τίτλους που 
αναφέρονται στο άρθρο 3 της 
οδηγίας 77/452/ΕΟΚ του 
ΣυμβουλίουΟ που αποσκοπεί στην 
αμοιβαία αναγνώριση των 
διπλωμάτων, πιστοποιητικών ή 
λοιπών τίτλων νοσοκόμου γενικής 
περίθαλψης και περιέχει μέτρα για τη 
διευκόλυνση της αποτελεσματικής 
άσκησης του δικαιώματος 
εγκατάστασης και ελεύθερης 
παροχής υπηρεσιών, επιθυμεί να 
ασκήσει σε άλλο κράτος μέλος τη 
δραστηριότητα του νοσοκόμου 
γενικής περίθαλψης όπως ορίζεται 
στο άρθρο 1 της οδηγίας 
77/452/ΕΟΚ, εφαρμόζονται οι 
διατάξεις της παρούσας οδηγίας. 
(*) ΕΕ L 176, 15.7.1977, σ. 1" 
β) στο άρθρο 10 προστίθενται οι 
ακόλουθοι παράγραφοι 5 και 6: 
"5. Όταν, για την πρόσβαση σε ένα 
18 
νομοθετικά κατοχυρωμένο 
επάγγελμα ή για την άσκηση του 
στο κράτος μέλος υποδοχής 
πρέπει να αποδειχθεί η 
χρηματοοικονομική επάρκεια, το 
εν λόγω κράτος μέλος θεωρεί τις 
βεβαιώσεις που χορηγούνται 
από τις τράπεζες του κράτους 
μέλους καταγωγής ή 
προέλευσης ισοδύναμες με τις 
βεβαιώσεις που χορηγούνται στο 
έδαφος του. 
6. Όταν η αρμόδια αρχή του κράτους 
μέλους υποδοχής απαιτεί από 
τους υπηκόους της για την 
πρόσβαση σε ένα νομοθετικά 
κατοχυρωμένο επάγγελμα ή για 
την άσκηση του την απόδειξη ότι 
καλύπτονται από ασφάλεια κατά 
των χρηματικών συνεπειών της 
επαγγελματικής τους ευθύνης, 
το εν λόγω κράτος δέχεται τις 
βεβαιώσεις που χορηγούν οι 
ασφαλιστικοί οργανισμοί των 
λοιπών κρατών μελών ως 
ισοδύναμες με τις βεβαιώσεις 
που χορηγούνται στο έδαφος 
του. Η εν λόγω βεβαίωση πρέπει 
να διευκρινίζει ότι ο 
ασφαλιστικός οργανισμός τηρεί 
τις ισχύουσες νομικές και 
κανονιστικές διατάξεις στο 
κράτος μέλος υποδοχής σε ό,τι 
αφορά τις λεπτομέρειες και την 
έκταση της εν λόγω εγγύησης. Η 
βεβαίωση αυτή πρέπει να έχει 
εκδοθεί το ανώτερο τρεις μήνες 
πριν από την προσκόμιση της". 
ΤΜΗΜΑ VI 
Διαδικασίες διατάξεις 
Άρθρο 9 
Οι διατάξεις του άρθρου 4 και οι 
κατάλογοι που περιέχονται στο 
παράρτημα Α μπορούν να 
τροποποιηθούν σύμφωνα με την 
διαδικασία που προβλέπεται στο 
άρθρο 10. Οι κατάλογοι που περιέχονται στο 
παράρτημα Α μπορούν να 
τροποποιηθούν σύμφωνα με την 
διαδικασία που προβλέπεται στο 
άρθρο 10. 
Άρθρο 10 
Η Επιτροπή επικουρείται από την 
επιτροπή που ορίζεται στο άρθρο 15 
παράγραφος 3 της οδηγίας 92/51/ΕΟΚ, 
και την οποία αποτελούν αντιπρόσωποι 
19 
των κρατών μελών και της οποίας 
προεδρεύει ο αντιπρόσωπος της 
Επιτροπής. 
Ο αντιπρόσωπος της Επιτροπής 
υποβάλλει στην εν λόγω επιτροπή σχέδιο 
των μέτρων που πρόκειται να ληφθούν. Η 
επιτροπή διατυπώνει τη γνώμη της για το 
σχέδιο αυτό μέσα σε προθεσμία που 
μπορεί να ορίσει ο πρόεδρος ανάλογα με 
τον επείγοντα χαρακτήρα του θέματος. Η 
γνώμη διατυπώνεται με την πλειοψηφία 
που προβλέπεται στο άθρο 148 
παράγραφος 2 της συνθήκης για την 
έκδοση των αποφάσεων που καλείται να 
λάβει το Συμβούλιο βάσει πρότασης της 
Επιτροπής. Κατά την ψηφοφορία στην 
επιτροπή, οι ψήφοι των αντιπροσώπων 
των κρατών μελών σταθμίζονται 
σύμφωνα με το προαναφερόμενο άρθρο. 
Ο πρόεδρος δεν λαμβάνει μέρος στην 
ψηφοφορία. 
Η Επιτροπή θεσπίζει μέτρα τα οποία 
μπορούν να εφαρμοστούν αμέσως. Εάν 
όμως τα μέτρα αυτά δεν είναι σύμφωνα 
με τη γνώμη που διατύπωσε η επιτροπή, 
τότε ανακοινώνονται αμέσως από την 
Επιτροπή στο Συμβούλιο. Στην 
περίπτωση αυτή, η Επιτροπή αναβάλλει 
την εφαρμογή των μέτρων που 
αποφάσισε για διάστημα δύο μηνών. 
Το Συμβούλιο, αποφασίζοντας με ειδική 
πλεοψηφία, μπορεί να λάβει διαφορετική 
απόφαση μέσα στην προθεσμία που 
προβλέπεται στο τρίτο εδάφιο 
Άρθρο 11 
Τα κράτη μέλη ορίζουν εντός της 
προθεσμίας που προβλέπεται στο 
άρθρο 14 τις αρμόδιες αρχές και 
τους αρμόδιους φορείς για την 
έκδοση των βεβαιώσεων που 
αναφέρονται στα άρθρα 6 και 7, 
παράγραφοι 1, 2 και 3 και 
ενημερώνουν άμεσα τα υπόλοιπα 
κράτη μέλη και την Επιτροπή. 
Η ομάδα συντονισμού, που έχει 
συσταθεί με το άρθρο 9, παράγαφος 
2 της ομάδας 89/48/ΕΟΚ, έχει επίσης 
ως αποστολή: 
τη διευκόλυνση της εφαρμογής 
της παρούσας οδηγίας, 
τη συγκέντρωση όλων των 
χρήσιμων πληροφοριών για την τη συγκέντρωση όλων των 
χρήσιμων πληροφοριών για την 
20 
εφαρμογή της στα κράτη μέλη. 
ΤΜΗΜΑ VII 
Τελικές διατάξεις 
Άρθρο 12 
Οι οδηγίες που παρατίθενται στο 
παράρτημα Β καταργούνται. 
Οι παραπομπές στις καταργηθείσες 
οδηγίες θεωρούνται ως παραπομπές 
στην παρούσα οδηγία. 
Άρθρο 13 
Από την 1η Ιανουαρίου 1999 τα κράτη 
μέλη κοινοποιούν κάθε δύο χρόνια στην 
Επιτροπή έκθεση σχετικά με την 
εφαρμογή του θεσπισθέντος 
συστήματος. 
Εκτός από τα γενικά σχόλια, η έκθεση 
αυτή περιλαμβάνει στατιστικό δελτίο 
σχετικά με τις αποφάσεις που έχουν 
ληφθεί, καθώς και περιγραφή των 
κυριοτέρων προβλημάτων που 
απορρέουν από την εφαρμογή της 
παρούσας οδηγίας. εφαρμογή της στα κράτη μέλη 
και την περισυλλογή και την 
παραβολή κυρίως πληροφοριών 
για τα διάφορα επαγγελματικά 
προσόντα στους τομείς 
δραστηριότητας που εμπίπτουν 
στον τομέα εφαρμογής της εν 
λόγω οδηγίας. 
Άρθρο 13α 
Το λιγότερο εντός πέντε ετών μετά το 
χρονικό όριο που αναφέρεται στο άρθρο 
14 ενημερώνει η Επιτροπή το Ευρωπαϊκό 
Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο για την 
κατάσταση της εφαρμογής -αυτής της 
οδηγίας στα κράτη μέλη. 
Μετά την πραγματοποίηση όλων των 
απαραιτήτων ακροάσεων υποβάλλει η 
Επιτροπή τα τελικά της συμπεράσματα 
όσον αφορά τις ενδεχόμενες τροπολογίες 
της υφιστάμενης ρύθμισης. Ενδεχομένως, 
υποβάλλει ταυτόχρονα η Επιτροπή 
προτάσεις για τη βελτίωση των ρυθμίσεων 
με σκοπό τη διευκόλυνση της ελεύθερης 
κυκλοφορίας, του δικαιώματος 
εγκατάστασης και της ελεύθερης 
παροχής και κυκλοφορίας των 
υπηρεσιών. 
21 
Άρθρο 14 
1. Τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις 
αναγκαίες νομοθετικές, κανονιστικές 
ή διοικητικές διατάξεις για τη 
συμμόρφωση με την παρούσα 
οδηγία πριν από την 
1η Ιανουαρίου 1999 . Ενημερώνουν 
αμέσως την Επιτροπή σχετικά. 
'Οταν τα κράτη μέλη θεσπίζουν τις εν 
λόγω διατάξεις, οι τελευταίες αυτές 
περιέχουν παραπομπή στην 
παρούσα οδηγία ή συνοδεύονται από 
παρόμοια παραπομπή κατά την 
επίσημη δημοσίευση τους. Ο τρόπος 
της παραπομπής καθορίζεται από τα 
κράτη μέλη. 
2. Τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην 
Επιτροπή το κείμενο των ουσιωδών 
διατάξεων εσωτερικού δικαίου που 
εκδίδουν στον τομέα ο οποίος 
διέπεται από την παρούσα οδηγία. 
Άρθρο 15 
Η παρούσα οδηγία αρχίζει να ισχύει την 
εικοστή ημέρα από τη δημοσίευση της 
στην Επίσημη Εφημερίδα των 
Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Άρθρο 16 
Η παρούσα οδηγία απευθύνεται στα 
κράτη μέλη. 
Βρυξέλλες, 
Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο 
Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος 
22 
Παράρτημα A 
Πρώτο τμήμα 
δραστηριότητες συνδεόμενες με τις κατηγορίες επαγγελματικής εμπειρίας 
Κατάλογος Ι 
(Κλάσεις συμπεριλαμβανόμενες στις οδηγίες: 64/427/ΕΟΚ, όπως τροποποιήθηκε από 
την οδηγία 69/77/ΕΟΚ· 68/366/ΕΟΚ, 75/368/ΕΟΚ, 75/369/ΕΟΚ.) 
Ι 
Οδηγία 64/427/ΕΟΚ 
(η αντίστοιχη οδηγία ελευθέρωσης είναι η 64/429/ΕΟΚ). 
Ονοματολογία Ο.Β.Ε.Κ. (αντιστοιχεί στις κλάσεις 23-40 ΔΤΤΒ) 
Κλάση 23 Κλωστοϋφαντουργική βιομηχανία 
232 Μεταποίηση κλωστούφαντικών υλικών από έριο 
233 Μεταποίηση κλωστοϋφαντικών υλικών από βάμβακα 
234 Μεταποίηση κλωστοϋφαντικών υλικών από μέταξα 
235 Μεταποίηση κλωστοϋφαντικών υλικών από λινό και κάνναβη 
236 Βιομηχανία άλλων κλωστοϋφαντικών ινών (ινδική κάνναβις, σκληρές 
ίνες κλπ) σχοινοποιΐα 
237 Πιλοποιΐα 
238 Επεξεργασία των υφαντών (φινίρισμα) 
239 Άλλες κλωστοϋφαντουργικές βιομηχανίες 
Κλάση 24 Κατασκευή υποδημάτων, άλλων ειδών ιματισμού, 
κλινοσκεπασμάτων 
241 Μηχανική κατασκευή υποδημάτων (εξαιρέσει υποδημάτων εκ 
καουτσούκ και ξύλου) 
242 Κατασκευή διά χειρός και επισκευή υποδημάτων 
243 Κατασκευή ειδών ιματισμού (εκτός από γούνες) 
244 Κατασκευή στρωμάτων και κλινοσκεπασμάτων 
245 Βιομηχανίες κατεργασίας δερμάτων και γουναρικών 
Βιομηχανία ξύλου και φελλού (εκτός των βιομηχανιών ξύλινων 
επίπλων) 
251 Πριόνισμα και βιομηχανική παρασκευή ξύλου 
252 Κατασκευή ημι-ετοίμων προϊόντων ξύλου 
253 Κατασκευή σειράς ξύλινων οικοδομικών στοιχείων και δαπέδων 
254 Κατασκευή ξύλινων συσκευασιών 
255 Κατασκευή άλλων έργων εκ ξύλου (εκτός από έπιπλα) 
259 Κατασκευή ειδών από ψάθα, φελλό, κατασκευή καλάθων και 
βουρτσών 
Βιομηχανία ξύλινων επίπλων Κλάση 25 
Κλάση 26 
Κλάση 27 
Κλάση 28 
Κλάση 29 
Κλάση 30 260 
Βιομηχανία χάρτου και κατασκευή χάρτινων αντικειμένων 
271 Κατασκευή χαρτομάζης, χάρτου και χαρτονιού 
272 κατεργασία χάρτου και χαρτονιού, κατασκευή αντικειμένων 
χαρτομάζης 
280 Τυπογραφία, εκδόσεις και παρεπόμενες βιομηχανίες εκ 
291 
292 
301 
302 Βιομηχανία δερμάτων 
Βυρσοδεψεία και εγκαταστάσεις επεξεργασίας δέρματος 
Κατασκευή δερματίνων ειδών και άλλων παρομοίων 
Βιομηχανία καουτσούκ και πλαστικών υλικών, τεχνητών 
συνθετικών ινών και αμυλωδών προϊόντων 
Επεξεργασία καουτσούκ και αμιάντου 
Επεξεργασία πλαστικών υλών 
23 
303 Παραγωγή τεχνητών και συνθετικών ινών 
Κλάση 31 Χημική Βιομηχανία 
311 Κατασκευή βασικών χημικών προϊόντων και κατασκευή με 
περαιτέρω πλϊέον ή μησύνθετη επεξεργασία αυτών των προϊόντων 
312 Ειδικευμένη κατασκευή χημικών προϊόντων προοριζομένων κυρίως 
για βιομηχανική και γεωργική χρήση (περιλαμβάνεται η κατασκευή 
βιομηχανικών λιπών και ελαίων φυτικής ή ζωικής προελεύσεως η 
οποία περιλαμβάνεται στην ομάδα 312 ΔΤΤΒ) 
313 Ειδικευμένη κατασκευή χημικών προϊόντων προοριζομένων κυρίως 
για οικιακή και διοικητική χρήση (εκτός από τα ιατρικά και 
φαρμακευτικά προϊόντα ex ομάδα 319 ΔΤΤΒ) 
Κλάση 32 320 Βιομηχανία Πετρελαίου 
Κλάση 33 Βιομηχανία προϊόντων εκ μη μεταλλικών μεταλλευμάτων 
331 Κατασκευή υλικών ανοικοδομήσεως εξ οπτής γής 
332 Υαλουργία 
333 Κατασκευή κεραμικών, προσελάνης, φαγέντσας και πυριμάχων 
υλικών 
334 Κατασκευή τσιμέντου, άσβεστου και γύψου 
335 Κατασκευή υλικών ανοικοδομήσεως από μπετόν, τσιμέντο και γύψο 
339 Επεξεργασία της πέτρας και προϊόντων εκ μη μεταλλικών 
μεταλλευμάτων 
Κλάση 34 Παραγωγή και πρωτογενής επεξεργασία σιδηρούχων και μη 
σιδηρούχων μετάλλων 
341 Σιδηρουργία (κατά την συνθήκην ΕΚΑΧ περιλαμβανομένων των 
εγκαταστάσεων παραγωγής οπτάνθρακα εντεταγμένων σε 
χαλυβουργείο) 
342 Κατασκευή ατσάλινων σωλήνων 
343 Συρματουργία, ψυχρή έλασις, κατεργασία εν ψυχρώ 
344 Παραγωγή και πρωτογενής επεξεργασία μη σιδηρούχων μετάλλων 
345 Χυτήρια σιδηρούχων και μη σιδηρούχων μετάλλων 
Κατασκευή έργων εκ μετάλλου (εκτός από μηχανές και μηχανήματα 
μεταφορών) 
351 Σφυρηλάτηση, αποτύπωση δια μήτρας, βαρεία πίεση 
352 Δευτερογενής μεταποίηση, επεξεργασία και επένδυση των 
353 Μεταλλικές κατασκευές 
354 Κατασκευή λεβήτων δεξαμενών και άλλων ειδών φανοποιΐας 
355 Κατασκευή εργαλείων και ετοίμων ειδών εκ μετάλλου εκτός 
ηλεκτρικού εξοπλισμού 
359 Βοηθητικές μηχανολογικές δραστηριότητες 
Κλάση 36 Κατασκευή μη ηλετρικών μηχανημάτων 
361 Κατασκευή γεωργικών μηχανημάτων και ελκυστήρων 
362 Κατασκευή μηχανών γραφείου 
363 Κατασκευή εργαλειομηχανών για την επεξεργασία των μετάλλων, 
των εργαλείων και των εργαλείων για μηχανές 
364 Κατασκευή κλωστοϋφαντουργικών μηχανών και των εξαρτημάτων 
των, κατασκευή ραπτομηχανών 
365 Κατασκευή μηχανημάτων και εξοπλισμού για τις βιομηχανίες 
τροφών, για τις χημικές βιομηχανίες και για τις συνδεδεμένες με 
αυτές 
366 Κατασκευή εξοπλισμού για ορυχεία, χυτήρια και χάλυβος, για την 
βιομηχανία δομικών κατασκευών. Κατασκευή υλικού ανυψώσεως 
(φορτίου) και διεκπεραιώσεως εμπορευμάτων Κλάση 35 
μετάλλων 
24 
367 Κατασκευή οργάνων μεταδόσεως 
368 Κατασκευή άλλων ειδικών μηχανημάτων 
369 Κατασκευή άλλων ηλεκτρικών μηχανημάτων και εξοπλισμού 
Κλάση 37 Κατασκευή ηλεκτρικών μηχανών. Ηλεκτρολογικά 
371 Κατασκευή ηλεκτρικών συρμάτων και καλωδίων 
372 Κατασκευή ηλεκτρικού εξοπλισμού (κινητήρων, γεννητριών, 
μετασχηματιστών, διακοπτών, συσκευών βιομηχανικής χρήσεως 
κλπ.) 
373 Κατασκευή ηλεκτρικού εξοπλισμού για άμεση χρήση 
374 Κατασκευή εξοπλισμού τηλεπικοινωνιών, μετρητών και άλλων 
οργάνων μετρήσεως και ηλεκτροϊατρικού εξοπλισμού 
375 Κατασκευή ηλεκτρονικών συσκευών ραδιοφώνων και τηλεοράσεων, 
ηλεκτρο-ακουστικών ειδών 
376 Κατασκευή ηλετρικών ειδών οικιακής χρήσεως 
377 Κατασκευή λαμπτήρων και φωτιστικών 
378 Κατασκευή μπαταριών και συσσωρευτών 
379 Επισκευή, συναρμολόγηση και εργασίες τεχνικών εγκαταστάσεων 
(εγκατάσταση ηλεκτρικών μηχανών) 
Κλάση 38 Κατασκευή εξοπλισμού μεταφορών 
383 Κατασκευή αυτοκινήτων και ανταλλακτικών 
384 Ανεξάρτητα συνεργεία επισκευής αυτοκινήτων, μοτοσυκλετων και 
ποδηλάτων 
385 Κατασκευή μοτοσυκλετων, ποδηλάτων και των ανταλλακτικών των 
389 Κατασκευή εξοπλισμού μεταφορών μη αλλαχού ταξινομούμενη 
Κλάση 39 Διάφορες μεταποιητικές βιομηχανίες 
391 Κατασκευή οργάνων ακριβείας, οργάνων μετρήσεως και ελέγχου 
392 Κατασκευή ιατροχειρουργικων οργάνων και ορθοπεδικών 
εφαρμογών (εκτός από ορθοπεδικά παπούτσια) 
393 Κατασκευή φωτογραφικού και οπτικού εξοπλισμού 
394 Κατασκευή και επισκευή ωρολογίων χειρός και τοίχου 
395 Κοσμηματοποιΐα, χρυσοχοΐα και κατεργασία πολυτίμων λίθων 
396 Κατασκευή και επισκευή μουσικών οργάνων 
397 Κατασκευή παιγνίων και αθλητικών ειδών 
399 Λοιπές μεταποιητικές βιομηχανίες 
Κλάση 40 Κτίρια και έργα πολιτικού μηχανικού 
400 Οικοδόμηση (μη ειδικευμένη), κατεδάφιση 
401 Κατασκευή κτιρίων (κατοικιών και άλλων) 
402 Έργα πολιτικού μηχανικού: κατασκευή οδών, γεφυρών, 
σιδηροτροχιών κλπ. 
403 Εγκαταστάσεις 
404 Διαρρυθμίσεις εσωτερικών χώρων 
Οδηγία 68/366/ΕΟΚ 
(οδηγία ελευθέρωσης 68/365/ΕΟΚ) 
Ονοματολογία ΟΒΕΚ 
Κλάση 20 Α 200 Βιομηχανίες φυτικών και ζωικών λιπαρών ουσιών 
20 Β Βιομηχανίες τροφίμων (εκτός της βιομηχανίας παρασκευής ποτών) 
201 Σφαγή ζώων, προετοιμασία και διατήρηση κρέατος 
202 Βιομηχανία γάλακτος 
203 Κατασκευή κονσερβών (κονσερβοποιία) φρούτων και λαχανικών 
204 Κονσερβοποιία ιχθύων και λοιπών θαλασσίων προϊόντων 
205 Επεξεργασία σπόρων 
206 Αρτοποιία, ζαχαροπλαστική, εργοστάσια παξιμαδιών και μπισκότων 
25 
207 Βιομηχανία ζάχαρης 
208 Βιομηχανία κακάο, σοκολάτας και ζαχαρούχων γλυκισμάτων 
209 Παρασκευή διαφόρων τροφίμων 
Κλάση 21 Βιομηχανία παρασκευής ποτών 
211 Βιομηχανία αιθυλικών οινοπνευμάτων ζυμώσεως, μαγιάς και 
οινοπνευματωδών ποτών 
212 Βιομηχανία οίνου και παρομοίων οινοπνευματωδών χωρίς βύνη 
213 Ζυθοπωλείο και εργοστάσιο ζυθοποιίας 
214 Βιομηχανία υγιεινών ποτών και αεριούχων υδάτων 
ex 30 Βιομηχανία καουτσούκ, πλαστικών υλών, τεχνητών ή συνθετικών 
ινών και αμυλώδη προϊόντα 
304 Βιομηχανία αμυλωδών προϊόντων 
3 
Οδηγία 75/368/ΕΟΚ: δραστηριότητες προβλεπόμενες στο άρθρο 5 παραγρ. 1 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
ex 04 Αλιεία 
043 Αλιεία εντός των εσωτερικών υδάτων 
ex 38 Κατασκευή υλικού μεταφορών 
381 Ναυπηγική και επισκευή πλοίων 
382 Κατασκευή σιδηροδρομικού υλικού 
386 Κατασκευή αεροπλάνων (συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής 
διαστημικού υλικού) 
ex 71 Βοηθητικές δραστηριότητες μεταφορών και δραστηριότητες 
διάφοροι των μεταφορών που υπάγονται στις ακόλουθες ομάδες 
ex 711 Εκμετάλλευση κλινομαξών (wagons-lits) και βαγονίων-εστιατορίων 
(wagons-resturants). Συντήρηση σιδηροδρομικού υλικού εντός 
εργαστηρίων επισκευής, καθαρισμός βαγονιών 
ex 712 Συντήρηση υλικού αστικής, ημιαστικής και υπεραστικής μεταφοράς 
ταξιδιωτών 
ex 713 Συντήρηση άλλου υλικού οδικής μεταφοράς ταξιδιωτών (όπως 
αυτοκίνητα, λεωφορεία, ταξί) 
ex 714 Εκμετάλλευση και συντήρηση βοηθητικών έργων οδικών 
μεταφορών (όπως οδοί, οδικές σήραγγες και οδογέφυρες με 
διόδια, οδικοί σταθμοί, χώροι σταθμεύσεως, σταθμοί λεωφορείων 
και τραμ) 
ex 716 Βοηθητικές δραστηριότητες περί εσωτερικής ναυσιπλοΐας (όπως 
εκμετάλλευση και συντήρηση πλωτών αρτηριών, λιμένων και άλλων 
εγκαταστάσεων για την εσωτερική ναυσιπλοΐα, ρυμούλκηση και 
πλοήγηση στους λιμένες, επισήμανση, φόρτωση και εκφόρτωση 
πλοίων και άλλες ανάλογες δραστηριότητες, όπως διάσωση πλοίων, 
ρυμούλκηση, εκμετάλλευση αγκυροβολίων για λέμβους) 
73 Επικοινωνίες : ταχυδρομεία και τηλεπικοινωνίες 
ex 85 Προσωπικές υπηρεσίες 
854 Πλυντήρια, στεγνοκαθαριστήρια, βαφεία 
ex 856 Φωτογραφικά εργαστήρια: προσωπογραφίες και εμπορική 
φωτογραφία, εκτός της δραστηριότητος του ειδησεογράφου 
φωτογράφου 
ex 859 Προσωπικές υπηρεσίες μ.α.π. (μόνο συντήρηση και καθαρισμός 
ακινήτων ή χώρων) 
26 
4 
Οδηγία 75/369/ΕΟΚ 
(άρθρο 6: όταν η δραστηριότητα θεωρείται ως βιομηχανική ή βιοτεχνική) 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
Άσκηση κατά πλανόδιο τρόπο των ακόλουθων 
α) - αγορά και πώληση εμπορευμάτων από τους πλανόδιους εμπόρους (ex 
ομάδα 612 ΔΤΤΒ) 
- αγορά και πώληση εμπορευμάτων στις στεγασμένες αγορές εκτός των 
μονίμων στο έδαφος εγκατεστημένων και στις υπαίθριες αγορές-
β) οι δραστηριότητες που αποτελούν το αντικείμενο μεταβατικών μέτρων που 
έχουν ήδη υιοθετηθεί αλλά που αποκλείουν ρητά την κατά πλανόδιο τρόπο 
άσκηση των εν λόγω δραστηριοτήτων ή δεν την αναφέρουν. 
Κατάλογος II 
(οδηγία 82/470/ΕΟΚ, άρθρο 6 παράγραφος 3) 
Ομάδες 718 και 720 της Ονοματολογίας ΔΤΤΒ 
Οι δραστηριότητες αυτές συνίστανται κυρίως: 
- στην οργάνωση, παρουσίαση και πώληση, κατ' αποκοπή ή με προμήθεια, των 
μεμονωμένων ή συνδυασμένων τμημάτων ενός ταξιδιού ή μιας διαμονής (μεταφορά, 
παροχή στέγης, τροφή, εκδρομές κλπ.), ανεξαρτήτως της αιτίας της μετακινήσεως. 
Κατάλογος III 
(οδηγία 82/489/ΕΟΚ) 
ex 855 Κομμωτήρια (εκτός των δραστηριοτήτων ποδοκομου (pédicure) και των 
επαγγελματικών σχολών αισθητικής και κομμωτικής) 
Κατάλογος IV 
(οδηγία 82/470/ΕΟΚ, άρθρο 6 παράγραφος 1) 
Ομάδες 718 και 720 ονοματολογία ΔΤΤΒ: 
Οι δραστηριότητες αυτές συνίστανται ιδίως: 
• στη διενέργεια διαμεσολαβητικών πράξεων μεταξύ των ασκούντων 
επιχειρήσεις παντός είδους μεταφορών και των ατόμων που αποστέλλουν ή 
δέχονται αποστολές εμπορευμάτων, καθώς και στην πραγματοποίηση 
διαφόρων συναφών εργασιών: 
αα) με τη σύναψη συμβάσεων με τους επιχειρηματίες μεταφορών για 
λογαριασμό των εντολέων τους, 
ββ) με την επιλογή του είδους της μεταφοράς, της επιχειρήσεως και του 
δρομολογίου, που θεωρούνται συμφερότεροι για τον εντολέα, 
γγ) με την προετοιμασία της μεταφοράς από τεχνική άποψη (π.χ. 
συσκευασία απαραίτητη για τη μεταφορά), με την πραγματοποίηση 
διαφόρων δευτερευουσών εργασιών κατά τη διάρκεια της μεταφοράς 
(π.χ. με την εξασφάλιση του ανεφοδιασμού σε πάγο των ψυκτικών 
βαγονιών), 
δδ) με τη διεκπεραίωση των διατυπώσεων που συνδέονται με τη μεταφορά, 
όπως η σύνταξη της φορτωτικής- με το συνδυασμό ή το διαχωρισμό των 
αποστολών, 
εε) με το συντονισμό των διαφόρων φάσεων μιας μεταφοράς, 
εξασφαλίζοντας τη διαμετακόμιση, την επαναποστολή, τη μεταφόρτωση 
και τις διάφορες τερματικές εργασίες, 
στ) με την παροχή φορτίου στους μεταφορείς και μεταφορικών δυνατοτήτων 
στα άτομα που αποστέλλουν ή δέχονται αποστολές εμπορευμάτων-
27 
• στον υπολογισμό των μεταφορικών εξόδων, και τον έλεγχο του λογαρισμου 
των εξόδων-
στην πραγματοποίηση ορισμένων διαβημάτων μόνιμου ή ευκαιριακού 
χαρακτήρα, εξ ονόματος και για λογαριασμό εφοπλιστή ή θαλάσσιου 
μεταφορέα (προς τις λιμενικές αρχές, τις επιχειρήσεις ανεφοδιασμού του 
πλοίου, κλπ.). 
(Δραστηριότητες του άρθρου 2, σημείο Α α, β ή δ). 
28 
Κατάλογος V 
Οδηγία 70/523/ΕΟΚ, οδηγία 64/222/ΕΟΚ 
α) 
Οδηγία 70/523/ΕΟΚ 
Μη μισθωτές δραστηριότητες υπαγόμενες στο χονδικό εμπόριο άνθρακα (ex ομάδα 
6112, ονοματολογία ΔΤΤΒ) 
' β) 
Οδηγία 64/222/ΕΟΚ 
(οδηγ. ελευθερ. 64/224/ΕΟΚ) 
1. επαγγελματικές δραστηριότητες διαμεσολαβητου εξουσιοδοτημένου δυνάμει 
μιας ή περισσοτέρων εντολών να προετοιμάζει ή να προβαίνει σε εμπορικές 
συναλλαγές επ' ονόματι και για λογαριασμό τρίτου-
2. επαγγελματικές δραστηριότητες διαμεσολαβητου, ο οποίος χωρίς να έχει 
διαρκή εξουσιοδότηση, φέρει σ'επαφή πρόσωπα, που επιθυμούν να 
συμβληθούν απ' ευθείας ή προετοιμάζει τις εμπορικές συναλλαγές τους ή 
υποβοηθεί τη σύναψη τους-
3. επαγγελματικές δραστηριότητες διαμεσολαβητου, ο οποίος προβαίνει επ' 
ονόματι του σ' εμπορικές συναλλαγές για λογαριασμό τρίτου-
4. επαγγελματικές δραστηριότητες διαμεσολαβητου, ο οποίος πραγματοποιεί 
χονδρικές πωλήσεις με πλειστηριασμό για λογαριασμό τρίτου-
5. . επαγγελματικές δραστηριότητες διαμεσολαβητών που ζητούν παραγγελίες 
μεταβαίνοντες από οικία σε οικία. 
6. Δραστηριότητες παροχής υπηρεσιών που πραγματοποιούνται κατ' επάγγελμα 
από μισθωτό διαμεσολαβητή στην υπηρεσία μιας ή περισσοτέρων εμπορικών, 
βιομηχανικών ή βιοτεχνικών επιχειρήσεων. 
Κατάλογος VI 
Οδηγίες 68/364/ΕΟΚ, 68/368/ΕΟΚ, 75/368/ΕΟΚ, 75/369/ΕΟΚ, 82/470/ΕΟΚ 
1 
Οδηγία 68/364/ΕΟΚ 
(οδηγ. ελευθερ. 68/363/ΕΟΚ) 
ex ομάδα 612 ΔΤΤΒ 
(Εξαιρούμενες δραστηριότητες: 
012 Εκμίσθωση γεωργικών μηχανημάτων 
640 Συναλλαγές επί ακινήτων, εκμισθώσεις 
713 Εκμίσθωση αυτοκινήτων, αμαξών και αλόγων 
718 Εκμίσθωση αμαξοστοιχιών και βαγονιών 
839 Εκμίσθωση μηχανολογικού εξοπλισμού γραφείων 
841 Κρατήσεις θέσεων κινηματογράφου και εκμίσθωση κινηματογραφικών 
ταινιών 
842 Κρατήσεις θέσεων θεάτρου και εκμίσθωση θεατρικού εξοπλισμού 
843 Εκμίσθωση σκαφών, ποδηλάτων και μηχανημάτων τυχερών παιγνίων με 
κερματοδέκτη 
853 Εκμίσθωση επιπλωμένων δωματίων 
854 Εκμίσθωση οικιακού ρουχισμού 
859 Εκμίσθωση ρουχισμού 
2 
68/368/ΕΟΚ 
(οδηγ. ελευθερ. 68/367/ΕΟΚ) 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
ex κλάση 85 ΔΤΤΒ: 
29 
1. Εστιατόρια και καταστήματα καταναλώσεως ποτών (ομάδα 852 ΔΤΤΒ) 
2. ζενοδοχεία επιπλωμένα και παρεμφερή καταστήματα, χώροι κατασκηνώσεως 
(ομάδα 853 ΔΤΤΒ) 
3 
75/368/ΕΟΚ (άρθρο 7) 
Όλες οι δραστηριότητες του παραρτήματος της οδηγίας 75/368/ΕΟΚ, εκτός των 
δραστηριοτήτων που αναφέρονται στο άρθρο 5 της οδηγίας (κατάλογος Ι, αριθ. 3 
της παρούσας οδηγίας). 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
ex 62 Τράπεζες και άλλα πιστωτικά ιδρύματα 
620 Πρακτορεία επί θεμάτων ευρεσιτεχνίας και επιχειρήσεις διανομής τελών 
ex 71 Μεταφορές 
713 Ομαδική μεταφορά ταξιδιωτών, εκτός των πραγματοποιούμενων με 
αυτοκίνητα - οχήματα 
719 Εκεμτάλλευση αγωγών προοριζομένων για μεταφορά υγρών 
υδρογονανθράκων και άλλων υγρών χημικών προϊόντων 
ex 82 Υπηρεσίες παρεχόμενες στο κοινωνικό σύνολο 
827 Βιβλιοθήκες, μουσεία, βοτανικοί και ζωολογικοί κήποι 
ex 84 Υπηρεσίες αναψυχής 
843 Υπηρεσίες αναψυχής μ.α.π. 
αθλητικές δραστηριότητες (αθλητικοί χώροι, οργανώσεις αθλητικών 
συναντήσεων κλπ), εκτός των δραστηριοτήτων των αθλητικών 
διδασκάλων 
δραστηριότητες παιγνίων (σταύλοι ιπποδρομιών, χώροι παιγνίων, 
ιπποδρόμια κλπ.) 
άλλες δραστηριότητες αναψυχής (τσίρκα, πάρκα διασκεδάσεων, 
άλλες διασκεδάσεις κλπ.) 
ex 85 Προσωπικές υπηρεσίες 
ex 851 Οικιακές υπηρεσίες 
ex 855 Ινστιτούτα καλλονής και δραστηριότητες χειροκόμου (manucure) 
εκτός των δραστηριοτήτων ποδοκομου (pédicure), επαγγελματικές 
σχολές αισθητικής και κομμωτικής 
ex 859 Προσωπικές υπηρεσίες μ.α.π. εκτός των δραστηριοτήτων των 
αθλητικών και παραϊατρικών μασέρ και οδηγών των ορέων, 
κατατασσόμενων ως ακολούθως: 
- απολύμανση και καταπολέμηση των βλαβερών ζώων 
- ενοικίαση ενδυμάτων και φύλαξη αντικειμένων 
-γραφείο συνοικεσίων και ανάλογες υπηρεσίες 
- δραστηριότητες μαντικής και εικασιών 
- υγειονομικές υπηρεσίες και ανάλογες δραστηριότητες 
- γραφεία κηδειών και συντήρηση νεκροταφείων 
- οδηγοί συνοδοί και τουριστικοί διερμηνείς. 
4 
75/369/ΕΟΚ (άρθρο 5) 
Άσκηση κατά πλανόδιο τρόπο των ακολούθων δραστηριοτήτων: 
α) αγορά και πώληση εμπορευμάτων από τους πλανόδιους εμπόρους (ex ομάδα 
612 ΔΤΤΒ) 
- αγορά και πώληση εμπορευμάτων στις στεγασμένες αγορές εκτός των 
μονίμων στο έδαφος εγκατεστημένων και στις υπαίθριες αγορές-
30 
β) οι δραστηριότητες που αποτελούν το αντικείμενο μεταβατικών μέτρων που 
έχουν ήδη υιοθετηθεί αλλά που αποκλείουν ρητά την κατά πλανόδιο τρόπο 
άσκηση των εν λόγω δραστηριοτήτων ή δεν την αναφέρουν. 
5 
82/470/ΕΟΚ (άρθρο 6 παράγραφος 2) 
(Δραστηριότητες αναφερόμενες στο άρθρο 2, σημείο Α γ ή ε, σημείο Β δ, σημεία Γ 
ή Δ). 
Οι δραστηριότητες αυτές συνίστανται ιδίως: 
• στη μίσθωση βαγονιών ή αμαξών σιδηροδρόμου για τη μεταφορά ατόμων ή 
εμπορευμάτων-
• στη μεσολάβηση για την αγορά, την πώληση ή τη ναύλωση πλοίων-
• στην προετοιμασία, τη διαπραγμάτευση και τη σύναψη των συμβάσεων για τη 
μεταφορά μεταναστών-
• στην παραλαβή κάθε είδους αντικειμένου ή εμπορεύματος για αποθήκευση, 
για λογαριασμό του καταθέτη, υπό τελωνειακό καθεστώς, σε αποθήκες, 
γενικές αποθήκες, χώρους αποθηκεύσεως επίπλων, ψυκτικούς θαλάμους 
αποθηκεύσεως, σιρούς, κλπ.· 
• στη χορήγηση προς τον καταθέτη αποδείξεως η οποία περιγράφει το 
αντικείμενο ή το εμπόρευμα που έγινε δεκτό προς αποθήκευση· 
• στην παροχή εκτάσεων, τροφής και χώρων για την πώληση ζώων που έχουν 
δοθεί για προσωρινή φύλαξη, είτε πρίν από την πώληση, είτε κατά τη 
μετακόμιση προς ή από την αγορά-
• στη διενέργεια του ελέγχου ή της τεχνικής πραγματογνωμοσύνης των 
αυτοκινήτων· 
• στη μέτρηση, ζύγιση, ογκομετρική εκτίμηση των εμπορευμάτων. 
31 
Δεύτερο τμήμα 
Δραστηριότητες άλλες από εκείνες που προβλέπονται στο πρώτο τμήμα 
1 
Οδηγίες 63/261/ΕΟΚ, 63/262/ΕΟΚ, 65/1/ΕΟΚ, 67/530/ΕΟΚ, 67/531/ΕΟΚ, 67/532/ΕΟΚ, 
68/192/ΕΟΚ, 68/415/ΕΟΚ και 71/18/ΕΟΚ 
/ία ΔΤΤΒ 
Κλάση ex 01 Γεωργία 
ιδίως: 
α) η γενική γεωργία περιλαμβανομένης και της αμπελοκαλλιέργειας, της 
οπωροκαλλιεργείας, της παραγωγής σπόρων προς σπορά, της καλλιέργειας 
λαχανικών, ανθέων και διακοσμητικών ανθέων, ακόμη και σε θερμοκήπια-
β) η εκτροφή ζώων, πουλερικών, κονίκλων, γουνοφόρων ή άλλων ζώων, η 
μελισσοκομία, η παραγωγή κρέατος, γάλακτος, ερίου, δερμάτων και γουνών, αυγών, 
μελιού-
γ) οι γεωργικές εργασίες, οι εργασίες εκτροφής ζώων και κηποκομίας, που 
εκτελούνται κατ'αποκοπή ή βάσει συμβάσεως. 
2 
Οδηγία 63/607/ΕΟΚ 
(Κινηματογραφικές ταινίες) 
3 
Οδηγία 64/223/ΕΟΚ 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
ex 611 Χονδρικό εμπόριο (με εξαίρεση το χονδρικό εμπόριο των φαρμάκων και 
φαρμακευτικών προϊόντων, των τοξικών προϊόντων και των παθογόνων ουσιών 
και του άνθρακος). 
4 
Οδηγία 64/428 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
Ομάδα 
Κλάση 11 Εξόρυξη και προετοιμασία των στερεών καυσίμων υλών 
111 Εξόρυξη και προετοιμασία γαιάνθρακος 
112 Εξόρυξη και προετοιμασία λιγνίτη 
Κλάση 12 Εξόρυξη μεταλλικών ορυκτών 
121 Εξόρυξη σιδηρού μεταλλεύματος 
122 Εξόρυξη μεταλλικών ορυκτών μη περιεχόντων σίδηρο και 
συναφείς δραστηριότητες 
ex 13 ex130 Εξόρυξη πετρελαίου και φυσικού αερίου (εκτός από τη 
μεταλλοδίφηση και τη γεώτρηση) 
Κλάση 14 140 Εξόρυξη οικοδομικών υλικών και πυριμάχων γαιών 
Κλάση 19 190 Εξόρυξη άλλων ορυκτών, ορυχεία γαιάνθρακος 
32 
5 
Οδηγία 65/264/EOK 
(κινηματογράφος) 
6 
Οδηγία 66/162/ΕΟΚ 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
Κλάδος 5 ηλεκτρισμός, αέριο, ύδωρ και υγειονομικές υπηρεσίες 
7 
Οδηγία 67/43/ΕΟΚ 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
Ομάδα ex 640 Συναλλαγές επί ακινήτων (εκτός 6401 ) 
Ομάδα 839 Υπηρεσίες παρεχόμενες σε επιχειρήσεις που δεν έχουν ταξινομηθεί 
αλλού (με εξαίρεση τις δραστηριότητες στον τομέα του τύπου, του 
τελωνειακού πράκτορα, του συμβούλου σε οικονομικά, χρηματοδοτικά, 
εμπορικά και στατιστικά θέματα καθώς και σε θέματα εργασίας, των 
υπηρεσιών καλύψεως απαιτήσεων) 
8 
Οδηγία 67/654/ΕΟΚ 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
ex 02 Δασοκομία και δασική εκμετάλλευση 
021 Δασοκομία 
022 Δασική εκμετάλλευση 
9 
Οδηγίες 68/369/ΕΟΚ και 70/451/ΕΟΚ 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
Ex ομάδα 841 Παραγωγή, διανομή και προβολή κινηματογραφικών ταινιών 
10 
Οδηγία 69/82/ΕΟΚ 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
ex 13 ex 130 Πετρέλαιο και φυσικό αέριο (μεταλλοδιφηση και γεώτρηση) 
11 
Οδηγία 70/522/ΕΟΚ 
Ονοματολογία ΔΤΤΒ 
Εχ ομάδα 6112Άνθρακος 
33 
Παράρτημα Β 
Καταργούμενες οδηγίες 
Πρώτο μέρος: Οδηγίες ελευθέρωσης: 
63/261/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 2ας Απριλίου 1963 περί καθορισμού 
του τρόπου πραγματοποιήσεως της ελευθερίας εγκαταστάσεως 
στον τομέα της γεωργίας στην επικράτεια κράτους μέλους των 
υπηκόων άλλων χωρών της Κοινότητας οι οποίοι έχουν εργασθεί ως 
μισθωτοί αγρεργάτες στο κράτος μέλος αυτό επί δύο συνεχή έτη 
63/262/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 2ας Απριλίου 1963 περί καθορισμού 
του τρόπου πραγματοποιήσεως της ελευθερίας εγκαταστάσεως 
στις γεωργικές εκμεταλλεύσεις εγκαταλελειμμένες ή 
ακαλλιέργητες επί δύο τουλάχιστον έτη 
63/607/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1963 περί της θέσεως 
σε εφαρμογή των διατάξεων του γενικού προγράμματος για την 
κατάργηση των περιορισμών στην ελεύθερη παροχή υπηρεσιών 
στον τομέα της κινηματογραφίας. 
64/223/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 25ης Φεβρουαρίου 1964 περί της 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών για τις δραστηριότητες που 
υπάγονται στο χονδρικό εμπόριο 
64/224/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 25ης Φεβρουαρίου 1964 περί της 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών για τις διαμεσολαβητικές 
δραστηριότητες στο εμπόριο, τη βιομηχανία και τη βιοτεχνία 
64/428/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 1964 περί της 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών για τις μη μισθωτές 
δραστηριότητες που υπάγονται στις εξορυκτικές βιομηχανίες 
(κλάσεις 11-19 ΔΤΤΒ) 
64/429/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 1964 περί της 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών στον τομέα των μη μισθωτών 
δραστηριοτήτων μεταποιήσεως που υπάγονται στις κλάσεις 23-40 
ΔΤΤΒ (Βιομηχανία και Βιοτεχνία) 
65/1/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 14ης Δεκεμβρίου 1964 περί 
καθορισμού του τρόπου πραγματοποιήσεως της ελεύθερης 
παροχής υπηρεσιών στις δραστηριότητες της γεωργίας και της 
κηπευτικής 
65/264/ΕΟΚ: Δεύτερη οδηγία του Συμβουλίου της 13ης Μαΐου 1965 περί της 
θέσεως σε εφαρμογή των διατάξεων των γενικών προγραμμάτων 
για την κατάργηση των περιορισμών στο δικαίωμα εγκαταστάσεως 
και στην ελεύθερη παροχή υπηρεσιών στον τομέα της 
κινηματογραφίας. 
66/162/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 28ης Φεβρουαρίου 1966 περί της 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών για τις μη μισθωτές 
δραστηριότητες που υπάγονται στους κλάδους: ηλεκτρισμός, 
αέριο, ύδωρ και υγειονομικές υπηρεσίες (κλάδος 5 ΔΤΤΒ) 
34 
67/43/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 12ης Ιανουαρίου 1967 περί 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών των μη μισθωτών δραστηριοτήτων 
που υπάγονται: 1. στον τομέα των συναλλαγών επί ακινήτων (εκτός 
6401) (ομάδα ex 640 ΔΤΤΒ) 2. στον τομέα ορισμένων υπηρεσιών 
παρεχομένων σε επιχειρήσεις που δεν έχουν ταξινομηθεί αλλού 
(ομάδα 839 ΔΤΤΒ) 
67/530/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 25ης Ιουλίου 1967 περί του 
δικαιώματος μετακινήσεως των γεωργών, που είναι υπήκοοι 
Κράτους μέλους και είναι εγκατεστημένοι σε άλλο Κράτος μέλος, 
από μία γεωργική εκμετάλλευση σε άλλη 
67/531/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 25ης Ιουλίου 1967 περί εφαρμογής της 
νομοθεσίας των Κρατών μελών στον τομέα των αγροτικών 
μισθώσεων στους γεωργούς οι οποίοι είναι υπήκοοι άλλων Κρατών 
μελών 
67/532/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 25ης Ιουλίου 1967 περί του 
δικαιώματος προσβάσεως σε συνεταιρισμούς γεωργών υπηκόων 
Κράτους μέλους που είναι εγκατεστημένοι σε άλλο Κράτος μέλος 
67/654/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 24ης Οκτωβρίου 1967 περί καθορισμού 
του τρόπου πραγματοποιήσεως της ελευθερίας εγκαταστάσεως και 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών στις μη μισθωτές δραστηριότητες 
της δασοκομίας και της δασικής εκμεταλλεύσεως 
68/192/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 5ης Απριλίου 1968 περί του 
δικαιώματος προσβάσεως στις διάφορες μορφές πιστώσεων των 
γεωργών που είναι υπήκοοι Κράτους μέλους και είναι 
εγκατεστημένοι σε άλλο Κράτος μέλος 
68/363/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1968 περί της 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών στον τομέα των μη μισθωτών 
δραστηριοτήτων που υπάγονται στο λιανικό εμπόριο (ex ομάδα 612 
ΔΤΤΒ) 
68/365/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1968 περί 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών για τις μη μισθωτές 
δραστηριότητες που υπάγονται στις βιομηχανίες τροφίμων και 
ποτών (κλάσεις 20 και 21 ΔΤΤΒ) 
68/367/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1968 περί της 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών στον τομέα των μη μισθωτών 
δραστηριοτήτων που υπάγονται στις προσωπικές υπηρεσίες (ex 
κλάση 85 ΔΤΤΒ):1. Εστιατόρια και καταστήματα καταναλώσεως 
ποτών (ομάδα 852 ΔΤΤΒ) 2. Ξενοδοχεία επιπλωμένα και παρεμφερή 
καταστήματα, χώροι κατασκηνώσεως (ομάδα 853 ΔΤΤΒ) 
68/369/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1968 περί 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως για τις μη 
μισθωτές δραστηριότητες διαθέσεως κινηματογραφικών ταινιών 
68/415/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 20ής Δεκεμβρίου 1968 περί του 
δικαιώματος προσβάσεως στις διάφορες μορφές ενισχύσεως των 
35 
γεωργών οι οποίοι είναι υπήκοοι Κράτους μέλους και είναι 
εγκατεστημένοι σε άλλο Κράτος μέλος 
69/82/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 13ης Μαρτίου 1969 περί της 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών για τις μη μισθωτές 
δραστηριότητες στον τομέα της έρευνας (μεταλλοδιφηση και 
γεώτρηση) του πετρελαίου και του φυσικού αερίου (ex κλάση 13 
ΔΤΤΒ) 
70/451/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 29ης Σεπτεμβρίου 1970 περί 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών για τις μη μισθωτές 
δραστηριότητες στον τομέα παραγωγής κινηματογραφικών ταινιών 
70/522/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 30ής Νοεμβρίου 1970 περί της 
πραγματοποιήσεως της ελευθερίας εγκαταστάσεως και της 
ελεύθερης παροχής υπηρεσιών για τις μη μισθωτές 
δραστηριότητες που υπάγονται στο χονδρικό εμπόριο άνθρακος και 
τις διαμεσολαβητικές δραστηριότητες που αφορούν τόν άνθρακα 
(ex ομάδα 6112 ΔΤΤΒ) 
71/18/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 16ης Δεκεμβρίου 1970 περί του τρόπου 
πραγματοποιήσεως του δικαιώματος εγκαταστάσεως στις μη 
μισθωτές δραστηριότητες που είναι συνδεδεμένες μέ τη γεωργία 
και την κηπευτική 
Δεύτερο μέρος : Οδηγίες περί μεταβατικών μέτρων: 
64/222/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 25ης Φεβρουαρίου 1964 περί των 
λεπτομερειών εφαρμογής των μεταβατικών μέτρων στον τομέα των 
δραστηριοτήτων του χονδρικού εμπορίου και των 
διαμεσολαβητικών δραστηριοτήτων στο εμπόριο, τη βιομηχανία και 
τη βιοτεχνία 
64/427/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 7ης Ιουλίου 1964 περί των 
λεπτομερειών εφαρμογής των μεταβατικών μέτρων στον τομέα των 
μη μισθωτών δραστηριοτήτων μεταποιήσεως που υπάγονται στις 
κλάσεις 23-40 ΔΤΤΒ (Βιομηχανία και Βιοτεχνία), όπως 
τροποποιήθηκε από την οδηγία 69/77/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 4ης 
Μαρτίου 1969 
68/364/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1968 περί των 
λεπτομερειών εφαρμογής των μεταβατικών μέτρων στον τομέα των 
μη μισθωτών δραστηριοτήτων που υπάγονται στο λιανικό εμπόριο 
(ex ομάδα 612 ΔΤΤΒ) 
68/366/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1968 περί των 
λεπτομερειών εφαρμογής των μεταβατικών μέτρων στον τομέα των 
μη μισθωτών δραστηριοτήτων που υπάγονται στις βιομηχανίες 
τροφίμων και ποτών (κλάσεις 20 και 21 ΔΤΤΒ) 
68/368/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 15ης Οκτωβρίου 1968 περί των 
λεπτομερειών εφαρμογής των μεταβατικών μέτρων στον τομέα των 
μη μισθωτών δραστηριοτήτων που υπάγονται στις προσωπικές 
υπηρεσίες (ex κλάση ΔΤΤΒ) : 1. Εστιατόρια και καταστήματα 
καταναλώσεως ποτών (ομάδα 852 ΔΤΤΒ) 2. Ξενοδοχεία επιπλωμένα 
36 
και παρεμφερή καταστήματα, χώροι κατασκηνώσεως ( ομάδα 853 
ΔΤΤΒ) 
70/523/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 30ής Νοεμβρίου 1970 περί των 
λεπτομερειών εφαρμογής των μεταβατικών μέτρων στον τομέα των 
μη μισθωτών δραστηριοτήτων που υπάγονται στο χονδρικό εμπόριο 
άνθρακος και τις διαμεσολαβητικές δραστηριότητες στο εμπόριο 
άνθρακος (ex ομάδα 6112 ΔΤΤΒ) 
75/368/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 16ης Ιουνίου 1975 περί των μέτρων 
που προορίζονται νά διευκολύνουν την πραγματική άσκηση του 
δικαιώματος εγκαταστάσεως και της ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών για διάφορες δραστηριότητες (ex κλάση 01 έως κλάση 
85 ΔΤΤΒ), και ιδίως περί των μεταβατικών μέτρων για τις 
δραστηριότητες αυτές 
75/369/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 16ης Ιουνίου 1975 περί των μέτρων που 
προορίζονται νά διευκολύνουν την πραγματική άσκηση του 
δικαιώματος εγκαταστάσεως και της ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών για τις δραστηριότητες που ασκούνται κατά πλανόδιο 
τρόπο, και ιδίως περί των μεταβατικών μέτρων για τις 
δραστηριότητες αυτές 
82/470/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 29ης Ιουνίου 1982 για τά μέτρα που 
προορίζονται νά διευκολύνουν την πραγματική άσκηση της 
ελευθερίας εγκαταστάσεως και της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών 
για τις μη μισθωτές δραστηριότητες των απασχολουμένων σε 
ορισμένες βοηθητικές υπηρεσίες των μεταφορών και των 
πρακτόρων ταξιδίων (ομάδα 718 ΔΤΤΒ), καθώς και των 
εναποθηκευτών (ομάδα 720 ΔΤΤΒ) 
82/489/ΕΟΚ: Οδηγία του Συμβουλίου της 19ης Ιουλίου 1982 για τά μέτρα που 
προορίζονται νά διευκολύνουν την πραγματική άσκηση του 
δικαιώματος εγκαταστάσεως και της ελεύθερης παροχής 
υπηρεσιών των κομμωτών 
37 

ISSN 0254-1483 
COM(97) 363 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
GR 16 04 06 
Αριθ. καταλόγου : CB-CO-97-350-GR-C 
ISBN 92-78-22465-0 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L-2985 Λουξεμβούργο 
3f