A4-0227/97

Ψήφισμα για το Πράσινο Βιβλίο της Επιτροπής σχετικά με την προστασία των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στον τομέα των οπτικοακουστικών υπηρεσιών και των υπηρεσιών πληροφόρησης (COM(96)0483 - C4-0621/96)

Το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο,

- έχοντας υπόψη το Πράσινο Βιβλίο της Επιτροπής (COM(96)0483 - C4-0621/96),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 12ης Δεκεμβρίου 1996 σχετικά με τα μέτρα προστασίας των ανηλίκων παιδιών στην Ευρωπαϊκή Ένωση ((ΕΕ C 20 της 20.1.97, σελ. 170)),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 13ης Μαρτίου 1997 σχετικά με την κοινωνία των πληροφοριών, τον πολιτισμό και την εκπαίδευση ((ΕΕ C 115 της 14.4.1997, σελ. 151)),

- έχοντας υπόψη το ψήφισμά του της 24ης Απριλίου 1997, σχετικά με την ανακοίνωση της Επιτροπής όσον αφορά το παράνομο και επιβλαβές περιεχόμενο που κυκλοφορεί στο Internet ((ΕΕ C 150 της 19.5.1997, σελ. 38)),

- έχοντας υπόψη την οδηγία 97/36/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 30ής Ιουνίου 1997, που τροποποιεί την οδηγία 89/552/ΕΟΚ του Συμβουλίου για τον συντονισμό ορισμένων νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών όσον αφορά την άσκηση των δραστηριοτήτων ραδιοτηλεοπτικών αναμεταδόσεων ((ΕΕ L 202 της 30.7.1997, σελ. 60)),

- έχοντας υπόψη την έκθεση της Επιτροπής Πολιτισμού, Νεότητας, Παιδείας και Μέσων Ενημέρωσης και τη γνωμοδότηση της Επιτροπής Πολιτικών Ελευθεριών και Εσωτερικών Υποθέσεων (A4-0227/97),

Α. έχοντας επίγνωση του γεγονότος ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση είναι χώρος εντός του οποίου τα εμπορεύματα, οι υπηρεσίες και τα κεφάλαια απολαύουν ελεύθερης κυκλοφορίας και ότι η ελεύθερη κυκλοφορία των προσώπων, σύμφωνα με το άρθρο 7Α της Συνθήκης ΕΚ, θα πρέπει να υλοποιηθεί χωρίς περαιτέρω όρους,

Β. έχοντας υπόψη ότι τα άρθρα ΣΤ και Κ.2 της ΣΕΕ αναφέρονται ρητώς στην Ευρωπαϊκή Σύμβαση για την Προστασία των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (ΕΣΔΑ), η οποία μεταξύ άλλων διακηρύσσει το δικαίωμα στην ελευθερία της έκφρασης και το δικαίωμα για σεβασμό της ιδιωτικής ζωής,

Γ. έχοντας υπόψη ότι η Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση προβλέπει μία διαδικασία συνεργασίας σε θέματα δικαιοσύνης και εσωτερικών υποθέσεων, η οποία μπορεί να εφαρμοσθεί σε ορισμένες πτυχές της προστασίας των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στο πλαίσιο των νέων ηλεκτρονικών υπηρεσιών,

Δ. επισημαίνοντας το γεγονός ότι η προστασία των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας αποτελεί στόχο προς όφελος του γενικοτέρου συμφέροντος, ο οποίος ενέχει θεμελιώδη σπουδαιότητα στο πλαίσιο των ρυθμίσεων για τα μέσα μαζικής επικοινωνίας και ότι για το λόγο αυτό θα πρέπει το ταχύτερο δυνατόν να ληφθούν μέτρα προστασίας των ανηλίκων όσον αφορά την πρόσβασή τους μέσω των νέων δικτύων και υπηρεσιών σε προγράμματα που μπορούν να βλάψουν τη σωματική και ψυχολογική ανάπτυξή τους,

Ε. λαμβάνοντας υπόψη ότι όλες οι νέες υπηρεσίες πρέπει να εντάσσονται στον κανόνα του κράτους δικαίου και των απαιτήσεων που θέτουν το κράτος ή τα κράτη στα οποία προσφέρονται,

ΣΤ. λαμβάνοντας υπόψη ότι το φάσμα από την τηλεόραση έως το Internet εξακολουθεί να έχει ορισμένα κοινά σημεία, και ειδικότερα την ηλεκτρονική παροχή πληροφοριών και αναψυχής κατ' οίκον και, δεύτερον, τη χρήση της δημόσιας περιουσίας των κυμάτων,

Ζ. λαμβάνοντας υπόψη ότι οι μορφές των εμπλεκόμενων κανονισμών πρέπει να ποικίλουν ανάλογα με τη δυνατότητα ελέγχου των συστημάτων και της γενικής εφαρμογής τους με μη υποχρεωτικά μέσα από τον κλάδο,

Η. εκτιμώντας ότι είναι ζωτικής σημασίας να γίνει σαφής διάκριση μεταξύ παράνομου περιεχομένου που προσβάλλει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και νομίμου περιεχομένου το οποίο ενδέχεται να βλάψει τη σωματική, ψυχολογική και ηθική ανάπτυξη των ανηλίκων[semigr ] ότι τα δύο αυτά προβλήματα πρέπει να αντιμετωπισθούν ξεχωριστά και με τρόπους που ανταποκρίνονται στον ιδιαίτερο χαρακτήρα τους,

1. τονίζει ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση λόγω της θέσεώς της, μπορεί να εκπονήσει μελέτη συγκριτικής ανάλυσης όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο το κάθε κράτος μέλος προσδιορίζει και ρυθμίζει τις νέες υπηρεσίες επικοινωνίων, και ειδικότερα αυτές που υπερβαίνουν τους κατ' εξαίρεση ορισμούς της ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης, προκειμένου να καθορίσει και να προωθήσει μια συνεκτική ευρωπαϊκή προσέγγιση αποφεύγοντας στρεβλώσεις μεταξύ των διαφόρων μέσων ενημερώσεως που προσφέρουν τα ίδια προγράμματα[semigr ]

2. θεωρώντας λυπηρό το γεγονός ότι οι οπτικοακουστικές υπηρεσίες και οι υπηρεσίες πληροφόρησης μπορεί, παράλληλα με τις θετικές τους συνέπειες, να είναι φορείς προσβολών για την ανθρώπινη αξιοπρέπεια, να βλάπτουν την ανάπτυξη των παιδιών και των νέων και να ενθαρρύνουν ορισμένες συμπεριφορές ποινικώς κολάσιμες[semigr ]

3. υπογραμμίζει ότι οι πάντες έχουν το δικαίωμα να δέχονται και να μεταδίδουν ελεύθερα πληροφορίες από οιοδήποτε μέσο ενημέρωσης, εκτός εάν αυτές αντίκεινται στο ισχύον δίκαιο, προσβάλλουν την αξιοπρέπεια, την τιμή ή την ιδιωτική ζωή άλλων ή μπορεί να παραβλάψουν την ανάπτυξη των ανηλίκων[semigr ]

4. καλεί τα κράτη μέλη τα οποία δεν έχουν ακόμη επικυρώσει τα διεθνή κείμενα για την προστασία των ανηλίκων να προσχωρήσουν στις υφιστάμενες συμβάσεις[semigr ]

5. διαπιστώνει ότι όλα τα κράτη μέλη διαθέτουν με βάση την εθνική τους νομοθεσία τα κατάλληλα νομικά μέσα προκειμένου να χαρακτηρίσουν παράνομα ορισμένα είδη προγραμμάτων, τα οποία προσβάλλουν ιδίως την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και την προστασία των ανηλίκων, και ότι, ωστόσο, οι εθνικές αυτές λύσεις δεν δίδουν ικανοποιητική απάντηση στα νομικά προβλήματα που προκύπτουν από την παγκοσμιοποίηση και το διασυνοριακό χαρακτήρα των εν λόγω μορφών επικοινωνίας[semigr ]

6. υπογραμμίζει το θεμελιώδη χαρακτήρα της συνεργασίας των κρατών μελών στο πλαίσιο της συνεργασίας στους τομείς της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων και ζητεί από τα κράτη μέλη να συνεργαστούν, να προβούν σε ανταλλαγή των στοιχείων που διαθέτουν και να προωθήσουν τις διασυνοριακές ανακρίσεις, έρευνες και κατασχέσεις, προκειμένου να διευκολύνουν την ποινική δίωξη των αξιοποίνων πράξεων που συνδέονται με παράνομα και/ή επιβλαβή για τους νέους προγράμματα[semigr ]

7. τονίζει ότι τα μέτρα για την προστασία των νέων και την προστασία της ανθρώπινης αξιοπρέπειας στο πλαίσιο των νέων υπηρεσιών τότε μόνον μπορεί να είναι αποτελεσματικά, όταν συντονίζονται σε παγκόσμιο επίπεδο και καλεί την Επιτροπή και τις κυβερνήσεις των κρατών μελών να καταβάλουν προσπάθειες για την επίτευξη ενός τέτοιου διεθνούς συντονισμού στο επίπεδο των Ηνωμένων Εθνών και του Παγκοσμίου Οργανισμού Εμπορίου, της Ομάδας των 7 και/ή του ΟΟΣΑ καθώς και κατά τις διμερείς συνομιλίες με τις ΗΠΑ και την Ιαπωνία[semigr ]

8. καλεί τα κράτη μέλη να αξιοποιήσουν κατά τον καλύτερο δυνατό τρόπο το πλαίσιο που παρέχει η Ευρωπαϊκή Ένωση στους τομείς της δικαιοσύνης και των εσωτερικών υποθέσεων προκειμένου να καθορίσουν μια βάση κοινών ευρωπαϊκών αξιών και κανόνων όσον αφορά το υλικό που θίγει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και να αναπτύξουν την κατάλληλη συνεργασία μεταξύ των δικαστικών και αστυνομικών αρχών κατά την ανάκριση, δίωξη και επιβολή ποινών σε κάθε παράνομη συμπεριφορά[semigr ]

9. θεωρεί απαραίτητο όπως, κατά το πρότυπο της επιτευχθείσης στις 26/27 Σεπτεμβρίου 1996 στο Δουβλίνο συμφωνίας για την καταπολέμηση της παιδοφιλίας και του σωματεμπορίου γυναικών, χορηγηθεί στην Επιτροπή αντίστοιχη εντολή προκειμένου αυτή να θεσπίσει τις ελάχιστες νομοθετικές προδιαγραφές όσον αφορά τα παράνομα υλικά, τα οποία θα επιτρέψουν να προσδιορισθούν σε ευρωπαϊκό επίπεδο κοινές αρχές, οι οποίες μπορούν να υποστηριχθούν σε διεθνές επίπεδο[semigr ]

10. ζητεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση να δημιουργήσει ένα συνεκτικό και κατάλληλο πλαίσιο το οποίο θα καθορίζει ειδικότερα τις αρχές που θα εφαρμόζονται και τους στόχους που θα πρέπει να επιτευχθούν όσον αφορά την προστασία των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας για κάθε επίπεδο προμηθευτού[semigr ] στο πλαίσιο αυτό θα πρέπει να ισχύει η αρχή ότι οι στόχοι της προστασίας των ανηλίκων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας θα πρέπει να επιτευχθούν τόσο μέσω ελάχιστων νομοθετικών υποχρεώσεων για τους προμηθευτές υλικού όσο και μέσω μέτρων αυτοελέγχου καθώς και μέσω παροχής βοήθειας για τη λήψη υπευθύνων αποφάσεων από πλευράς καταναλωτών[semigr ]

11. καλεί τα κράτη μέλη να έχουν καταρτίσει έως τις 31 Δεκεμβρίου 1998 μέσω μιας αποτελεσματικότερης νομικής διαδικασίας κανονιστικό πλαίσιο που θα ορίζει τους ελάχιστους κανόνες σε ό,τι αφορά το παράνομο περιεχόμενο των εκπομπών των οπτικοακουστικών μέσων και των υπηρεσιών ενημέρωσης[semigr ] καλεί επίσης το Συμβούλιο, σύμφωνα με το άρθρο Κ.6, σε συνδυασμό με το άρθρο Κ.Ι παράγραφος 7 της ΣΕΕ, να ενημερώσει το Κοινοβούλιο, να ακούσει τις απόψεις του και να τις λάβει δεόντως υπόψη, διότι λόγω της καινοτομίας του προς ρύθμιση τομέα και λόγω της μελλοντικής του σημασίας, οι κανόνες αυτοί αποτελούν αναμφίβολα μία «ουσιαστική πτυχή»[semigr ]

12. καλεί τα κράτη μέλη να καθιερώσουν σε διαρκή επαφή με την EUROPOL διοικητική συνεργασία με βάση κοινούς προγραμματισμούς, ούτως ώστε να καταπολεμούν ταχύτερα και αποτελεσματικότερα το παράνομο περιεχόμενο. Για το σκοπό αυτό είναι απαραίτητη η εκπαίδευση αστυνομικών οργάνων στις νέες τεχνολογίες και η διαρκής ενημέρωση στις ραγδαίες εξελίξεις της[semigr ]

13. καλεί τα κράτη μέλη να καθιερώσουν διοικητική συνεργασία με βάση δημοκρατικά καθορισμένους κανόνες[semigr ]

14. ζητεί όπως οι προμηθευτές υλικού και δυνατοτήτων προσβάσεως υποχρεώνονται να τηρούν τα ακόλουθα ελάχιστα νομοθετικά πρότυπα:

- όσον αφορά τα υλικά που διαθέτουν οι ίδιοι, ευθύνονται απεριορίστως και αναλαμβάνουν κάθε ευθύνη συμπεριλαμβανομένης και της ποινικής[semigr ]

- όσον αφορά τη διευκόλυνση της πρόσβασης σε αξιόποινα υλικά τρίτων ευθύνονται, εφόσον έχουν θετική γνώση των επιμέρους συγκεκριμένων υλικών και εφόσον διαθέτουν τις τεχνικές δυνατότητες για να αποτρέψουν τη χρήση τους, στο βαθμό που μπορεί να θεωρηθεί ότι έχουν σχετική υποχρέωση[semigr ]

- όσον αφορά τις αποφάσεις που αφορούν μη αξιόποινα αλλά ενδεχομένως επιβλαβή για την προστασία των νέων και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας υλικά, οι προμηθευτές υλικών και δυνατοτήτων πρόσβασης είναι υποχρεωμένοι να εφαρμόζουν προσιτά στην κοινή γνώμη κριτήρια και να διαθέτουν όργανα εκουσίου αυτοελέγχου[semigr ]

15. τονίζει ότι οι κώδικες συμπεριφοράς που έχουν καταρτιστεί από τις σχετικές βιομηχανίες και σε συμμόρφωση με το ανωτέρω διαγραφέν ευρωπαϊκό πλαίσιο θα χρειαστεί να περιλάβουν ένα ευρύ ορισμό της έννοιας του επιβλαβούς υλικού προκειμένου να προστατευθούν αποτελεσματικά οι ανήλικοι και άλλες ομάδες που εκτίθενται σε κίνδυνο[semigr ]

16. τονίζει τον ουσιώδη ρόλο που καλείται να διαδραματίσει η υπευθυνότητα και η κριτική ικανότητα των ατόμων ή των οικογενειών, τη δράση των οποίων μπορεί απλώς να συμπληρώνει η παρέμβαση των δημόσιων υπηρεσιών[semigr ]

17. συνιστά οι συσκευές φιλτραρίσματος και ελέγχου να δοκιμάζονται εκτενώς με την ενεργό συμμετοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, για τον καθορισμό της αποτελεσματικότητάς τους, της δυνατότητας πρόσβασης και του κόστος τους 7 τονίζει με έμφαση όσον αφορά τις ραδιοτηλεοπτικές μεταδόσεις, ότι η τροποποιημένη οδηγία θα πρέπει να χρησιμοποιηθεί ως βάση για ανάληψη δράσης στο πλαίσιο των ανωτέρω κατευθυντηρίων γραμμών 7

18. ζητά, όσον αφορά τις κλειστές υπηρεσίες άμεσης σύνδεσης, η Επιτροπή να αναθεωρήσει το μέγεθος στο οποίο υπάρχει δυνατότητα κάποιων μορφών επίβλεψης για κάθε μια από αυτές, λαμβάνοντας υπόψη τη φύση της ενεχόμενης δραστηριότητας 7

19. ζητεί από την Ευρωπαϊκή Ένωση να συστήσει κατάλληλα μέτρα για την ανάπτυξη της ανταλλαγής πληροφοριών και δοκιμασμένων πρακτικών μεταξύ των κρατών μελών και των ενδιαφερομένων μερών προκειμένου να προσδιορισθούν και να προωθηθούν αποτελεσματικά μέτρα για την καλύτερη συνειδητοποίηση του χρήστη όσον αφορά τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να λειτουργήσει το φιλτράρισμα από το σπίτι, και τη διαθέσιμη ερευνητική ενημέρωση όσον αφορά τις συνέπειες που έχουν ορισμένες από τις παρεχόμενες τώρα υπηρεσίες επιρρεπή σε εντυπωσιασμό και ανώριμα ακροατήρια[semigr ]

20. τονίζει ότι στις σκέψεις για την εξασφάλιση της προστασίας των νέων στις οπτικοακουστικές υπηρεσίες και στις υπηρεσίες πληροφόρησης θα πρέπει να συμπεριληφθεί και η διαφήμιση[semigr ]

21. παροτρύνει τις κυβερνήσεις των κρατών μελών να εισαγάγουν στο εκπαιδευτικό σύστημα κατάλληληδιδακτική ύλη για την ανάπτυξη της ικανότητας κριτικής ανάλυσης των ανηλίκων έναντι των οπτικοακουστικών μηνυμάτων[semigr ]

22. καλεί την Επιτροπή να προωθήσει σε ευρωπαϊκό επίπεδο πρωτοβουλίες ευαισθητοποιήσεως και συμμετοχής των ενηλίκων στην εκπαίδευση στα μέσα ενημερώσεως[semigr ]

23. ζητεί την πραγματοποίηση κοινοτικής εκστρατείας και την κατάρτιση ενός προγράμματος δράσεων ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης που θα χρηματοδοτηθούν από τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης,για την ενημέρωση των γονέων και όλων των ατόμων που ασχολούνται με παιδιά (εκπαιδευτικών, κοινωνικών λειτουργών...) σχετικά με τον καλύτερο τρόπο (των τεχνικών πλευρών συμπεριλαμβανομένων) για την προστασία των ανηλίκων έναντι της έκθεσης σε περιεχόμενα που ενδέχεται να είναι επιβλαβή για την ανάπτυξή τους, προστατεύοντας την ψυχική τους διάθεση[semigr ] υπενθυμίζει ότι ο ρόλος της Επιτροπής στο συγκεκριμένο θέμα πρέπει να περιορίζεται στη χρηματοδότηση πιλοτικών σχεδίων, στο συντονισμό και την ενθάρρυνση των ανταλλαγών πληροφοριών μεταξύ των σχετικών φορέων σε εθνικό επίπεδο[semigr ]

24. συνιστά στις δημόσιες υπηρεσίες και τους άλλους ενδιαφερόμενους φορείς τόσο σε ευρωπαϊκό όσο και σε εθνικό επίπεδο να συνενώσουν σε μεγάλο βαθμό ενώσεις καταναλωτών και πολιτιστικές οργανώσεις και ενώσεις χρηστών υπηρεσιών για τον καθορισμό και την παρακολούθηση κωδίκων συμπεριφοράς και την παροχή κατάλληλης πληροφόρησης προς τους πολίτες[semigr ]

25. τονίζει ότι ενόψει της τεχνικής συγκλήσεως των μέσων μεταδόσεως της ηλεκτρονικής επικοινωνίας είναι απαραίτητο να πραγματοποιηθεί μια ευρεία συζήτηση προκειμένου να καθοριστεί, ανάλογα με τον ειδικότερο χαρακτήρα της προσφερόμενης υπηρεσίας, το εκάστοτε κατάλληλο νομοθετικό πλαίσιο με την εκάστοτε πρόσφορη σχέση μεταξύ νομικής δεσμεύσεως, αυτοελέγχου των προμηθευτών και ευθύνης των καταναλωτών[semigr ] κατά την ενασχόληση με επιβλαβή και παράνομα υλικά θα πρέπει να χρησιμεύσουν ως υπόδειγμα οι εμπειρίες που έχουν αποκτηθεί και το επίπεδο προστασίας που έχει επιτευχθεί στο ραδιοτηλεοπτικό τομέα[semigr ]

26. καλεί την Ευρωπαϊκή Ένωση να προωθήσει, στο πλαίσιο του διεθνούς διαλόγου για τις νέες οπτικοακουστικές υπηρεσίες και τις υπηρεσίες πληροφόρησης, και στα κατάλληλα διεθνή βήματα μια ηθική διάσταση η οποία να βασίζεται σε κοινές ευρωπαϊκές αξίες[semigr ]

27. εκφράζει την ικανοποίησή του για το σύστημα εικονογραμμάτων που έχουν καθιερώσει ορισμένοι εθνικοί τηλεοπτικοί δίαυλοι, που δεικνύουν τον βαθμό βιαιότητας του προγράμματος που πρόκειται να μεταδοθεί και ελπίζει οτι ελλείψει ενός πλέον τελειοποιημένου συστήματος φιλτραρίσματος (του τύπου V-chip), τα κράτη μέλη θα προσφεύγουν στο εν λόγω σύστημα[semigr ]

28. καλεί την Επιτροπή να πραγματοποιήσει μελέτη αποτελεσματικότητας των διαφόρων υπαρχόντων συστημάτων, προκειμένου να ταξινομήσει το περιεχόμενο των προγραμμάτων[semigr ]

29. υπενθυμίζει ότι τα κράτη μέλη θα πρέπει να συγκεντρώσουν την προσοχή τους στις συλλογικές, στον τομέα του πολιτισμού και της συμπεριφοράς συνέπειες των προσφερομένων υπηρεσιών, μολονότι η εμπορική βιωσιμότητα θα αποτελέσει την απαραίτητη δοκιμή επιβίωσης για το μεγαλύτερο μέρος των νέων υπηρεσιών[semigr ]

30. αναθέτει στον Πρόεδρό του να διαβιβάσει το παρόν ψήφισμα στην Επιτροπή και το Συμβούλιο, καθώς και στις κυβερνήσεις και τα κοινοβούλια των κρατών μελών.