[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 21.4.2009

COM(2009) 195 τελικό

2009/0058 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1717/2006 για τη θέσπιση μηχανισμού σταθερότητας

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

1. Στο πλαίσιο της μεταρρύθμισης των χρηματοδοτικών μέσων εξωτερικής δράσης κατά την περίοδο 2007-2013, δια της οποίας αντικαθίστανται περισσότερα από 30 διαφορετικά νομοθετικά μέσα με επτά νέα, ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1717/2006 της 15ης Νοεμβρίου 2006 (ο κανονισμός) θέσπισε το μηχανισμό σταθερότητας ώστε να είναι σε θέση η Κοινότητα να δώσει συνεκτική και ολοκληρωμένη απάντηση σε καταστάσεις κρίσης ή αναδυόμενης κρίσης, χρησιμοποιώντας ένα ενιαίο νομικό μέσο με απλουστευμένες διαδικασίες λήψης αποφάσεων.

2. Η έκθεση για την εφαρμογή του κανονισμού, η οποία προβλέπεται από το άρθρο 25, δύναται να περιλαμβάνει νομοθετικές προτάσεις στην περίπτωση που η Επιτροπή καταλήξει με βάση την έκθεση στο συμπέρασμα ότι απαιτούνται τροποποιήσεις στον κανονισμό. Τούτο ισχύει για το μηχανισμό σταθερότητας.

3. Κατά την έκδοση του κανονισμού για το μηχανισμό σταθερότητας, στις 15 Νοεμβρίου 2006, το Συμβούλιο και η Επιτροπή εξέδωσαν κοινή δήλωση στην οποία συμφώνησαν ότι « τίποτα στον παρόντα κανονισμό δεν θεωρείται ότι προδικάζει τις θέσεις που θα ληφθούν στην υπόθεση 91/05. Έως ότου το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο εκδώσει απόφαση για αυτήν την υπόθεση, η Επιτροπή δεν θα επιδιώξει να λάβει μέτρα δυνάμει του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχείο (θ). Το Συμβούλιο και η Επιτροπή συμφωνούν ότι στο πλαίσιο της αναθεώρησης του κανονισμού για τη θέσπιση μηχανισμού σταθερότητας που προβλέπεται στο άρθρο 25 του κανονισμού, θα επανεξεταστεί δεόντως το πεδίο εφαρμογής του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχείο (θ), με βάση πρόταση της Επιτροπής και υπό το φως της απόφασης του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου στην υπόθεση C - 91/05 (Επιτροπή κατά Συμβουλίου)” . [1]

4. Στις 20 Μαΐου 2008, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο ακύρωσε την απόφαση 2004/833/ΚΕΠΠΑ της 2ας Δεκεμβρίου 2004 για την εφαρμογή της κοινής δράσης 2002/589/ΚΕΠΠΑ ενόψει της συμβολής της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην ECOWAS στα πλαίσια του Moratorium για τα όπλα και τον ελαφρύ οπλισμό (στο εξής «υπόθεση ECOWAS»).[2] Το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι η Κοινότητα δύναται να εφαρμόσει στο πλαίσιο της αναπτυξιακής της πολιτικής μέτρα κατά της διάδοσης φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού.

5. Βάσει της κοινής δήλωσης του Συμβουλίου και της Επιτροπής πρέπει συνεπώς να προταθεί η αναθεώρηση του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχείο θ) προκειμένου να καταστεί σύμφωνο με τη νομολογία του Δικαστηρίου. Για τον ίδιο λόγο, το άρθρο 4 παράγραφος 1 στοιχείο α) για την ενίσχυση της καταπολέμησης της παράνομης διακίνησης χρειάζεται να αναθεωρηθεί προκειμένου να γίνεται ρητή αναφορά στα «φορητά όπλα και στον ελαφρύ οπλισμό».

6. Το άρθρο 17 του κανονισμού αποκλείει τους εταίρους που προέρχονται από αναπτυγμένες χώρες εκτός της ΕΕ και του ΕΟΧ από τη συμμετοχή τους σε μέτρα για τη στήριξη της οικοδόμησης ικανοτήτων πριν και μετά την κρίση (ετοιμότητα για καταστάσεις κρίσης) που εμπίπτουν στο πεδίο αναφοράς του άρθρου 4 παράγραφος 3 του κανονισμού. Κατά συνέπεια εταίροι που είναι επιλέξιμοι για συμμετοχή σε μέτρα αντίδρασης σε καταστάσεις κρίσης δυνάμει του άρθρου 3 του κανονισμού αποκλείονται από τη συμμετοχή στην ετοιμότητα για την αντιμετώπιση καταστάσεων κρίσης δυνάμει του άρθρου 17. Τούτο είναι αντιφατικό και συνιστά σοβαρή οπισθοδρόμηση στην επίτευξη των στόχων του άρθρου 4 παράγραφος 3. Προτείνεται λοιπόν να είναι δυνατή σε συνολική βάση η συμμετοχή στις δημόσιες συμβάσεις ή στις συμβάσεις επιχορηγήσεων στο πλαίσιο του άρθρου 4 παράγραφος 3, όπως ισχύει ήδη για τα μέτρα που προβλέπονται στο άρθρο 3 σύμφωνα με το άρθρο 17 παράγραφος 4, ούτως ώστε να ευθυγραμμιστούν οι διατάξεις για τη συμμετοχή και τους κανόνες καταγωγής όσον αφορά τη συνδρομή στην αντίδραση σε καταστάσεις κρίσης με τις αντίστοιχες σχετικά με την ετοιμότητα για καταστάσεις κρίσης.

7. Το άρθρο 24 του κανονισμού προβλέπει ότι κατά ανώτατο όριο 7% του χρηματοδοτικού κονδυλίου διατίθεται για μέτρα που εμπίπτουν στο πεδίο αναφοράς του άρθρου 4 σημείο 1. Ωστόσο, το ποσοστό του χρηματοδοτικού κονδυλίου που προορίζεται για μέτρα που εμπίπτουν στο άρθρο 4 σημείο 1 έχει αποδειχθεί ανεπαρκές και χρειάζεται να αυξηθεί, καθώς οι τομείς που καλύπτονται από το άρθρο 4 σημείο 1 είναι πολυάριθμοι και, ακόμη και αν εφαρμοστούν προγράμματα πολλαπλών στόχων, οι ανάγκες που μπορούν να αντιμετωπιστούν αποτελεσματικά με τους ελάχιστους διαθέσιμους πόρους είναι περιορισμένες. Η ανάπτυξη αποτελεσματικών δράσεων όσον αφορά τις υποδομές ζωτικής σημασίας, τους κινδύνους για τη δημόσια υγεία και τις συνολικές απαντήσεις στις διαπεριφερειακές απειλές απαιτεί ουσιαστικότερα μέτρα ώστε να υπάρξουν πραγματικές επιπτώσεις, προβολή και αξιοπιστία. Επιπλέον, η ανάπτυξη διαπεριφερειακών δράσεων οι οποίες συμπληρώνουν τα εθνικά και περιφερειακά κονδύλια απαιτούν κατάλληλο επίπεδο χρηματοδότησης ώστε να επιτευχθεί η κρίσιμη μάζα. Οι μέχρι σήμερα προβλεπόμενες στον προϋπολογισμό πιστώσεις (9 εκατ. ευρώ το 2007, 10 εκατ. ευρώ το 2008 και 13 εκατ. ευρώ το 2009), καθώς και το ανώτατο όριο 7% που προβλέπει το άρθρο 24 του κανονισμού, δεν επιτρέπουν την επίτευξη των εν λόγω στόχων. Προτείνεται συνεπώς να αυξηθεί το μέγιστο ποσοστό για τα μέτρα στο πλαίσιο του άρθρου 4 σημείο 1 από 7% σε 10%.

2009/0058 (COD)

Πρόταση

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ

για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1717/2006 για τη θέσπιση μηχανισμού σταθερότητας

ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ,

Έχοντας υπόψη:

τη συνθήκη για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και ιδίως το άρθρο 179 παράγραφος 1 και το άρθρο 181α,

την πρόταση της Επιτροπής,

αποφασίζοντας σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 251 της Συνθήκης,[3]

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

(1) Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1717/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 15ης Νοεμβρίου 2006 για τη θέσπιση μηχανισμού σταθερότητας[4] έχει ως στόχο να εξασφαλίσει στην Κοινότητα τη δυνατότητα να παρέχει συνεπή και ολοκληρωμένη απάντηση σε καταστάσεις κρίσης ή αναδυόμενης κρίσης χρησιμοποιώντας ένα ενιαίο νομικό μέσο με απλοποιημένες διαδικασίες λήψης αποφάσεων.

(2) Η έκθεση που συντάχθηκε σύμφωνα με το άρθρο 25 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1717/2006 καταλήγει στο συμπέρασμα ότι είναι σκόπιμο να προταθούν ορισμένες τροποποιήσεις στον κανονισμό.

(3) Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1717/2006 πρέπει να ευθυγραμμιστεί με την απόφαση του Δικαστηρίου των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (τμήμα μείζονος σύνθεσης) της 20ής Μαΐου 2008 (υπόθεση C-91/05) σύμφωνα με την οποία είναι δυνατή η θέσπιση από την Κοινότητα, στο πλαίσιο της πολιτικής της για τη συνεργασία για την ανάπτυξη, μέτρων που αποβλέπουν στην καταπολέμηση της διάδοσης, της παράνομης χρήσης και της πρόσβασης σε φορητά όπλα και ελαφρύ οπλισμό, και κατά συνέπεια στο πλαίσιο του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1717/2006.

(4) Η επίτευξη των στόχων που προβλέπονται στο άρθρο 4 σημείο 3 και η συνοχή μπορούν να βελτιωθούν καθιστώντας δυνατή σε συνολική βάση τη συμμετοχή στις δημόσιες συμβάσεις ή στις συμβάσεις επιχορηγήσεων που συνάπτονται δυνάμει του άρθρου 4 σημείο 3, όπως ισχύει ήδη για τα μέτρα που υπάγονται στο άρθρο 3, ούτως ώστε να ευθυγραμμιστούν οι διατάξεις για τη συμμετοχή και τους κανόνες καταγωγής όσον αφορά τη συνδρομή στην αντίδραση σε καταστάσεις κρίσης με εκείνες για την ετοιμότητα για καταστάσεις κρίσης.

(5) Το ποσοστό του χρηματοδοτικού κονδυλίου που προβλέπεται στο άρθρο 24 για μέτρα που εμπίπτουν στο πεδίο αναφοράς του άρθρου 4 σημείο 1 αποδείχθηκε ανεπαρκές και πρέπει να αυξηθεί. Οι τομείς που καλύπτονται είναι πολυάριθμοι και, ακόμη και με προγράμματα πολλαπλών στόχων, ελάχιστοι μόνο τομείς μπορούν να καλυφθούν αποτελεσματικά με τους περιορισμένους διαθέσιμους πόρους. Η ανάπτυξη αποτελεσματικών δράσεων όσον αφορά τις υποδομές ζωτικής σημασίας, τους κινδύνους για τη δημόσια υγεία και τις συνολικές απαντήσεις στις διαπεριφερειακές απειλές απαιτεί ουσιαστικότερα μέτρα ώστε να υπάρξουν πραγματικές επιπτώσεις, προβολή και αξιοπιστία. Επιπλέον, η ανάπτυξη διαπεριφερειακών δράσεων οι οποίες συμπληρώνουν τα εθνικά και περιφερειακά κονδύλια απαιτούν κατάλληλο επίπεδο χρηματοδότησης ώστε να επιτευχθεί η κρίσιμη μάζα. Το μέγιστο ποσοστό του κονδυλίου που διατίθεται από το συνολικό χρηματοδοτικό κονδύλιο για μέτρα που εμπίπτουν στο πεδίο αναφοράς του άρθρου 4 σημείο 1 πρέπει να αυξηθεί από 7% σε 10% ώστε να καταστεί δυνατή η πληρέστερη επίτευξη των στόχων που προβλέπονται στο άρθρο 4 σημείο 1.

(6) Επειδή οι στόχοι του εν λόγω κανονισμού δεν μπορούν να επιτευχθούν επαρκώς από τα κράτη μέλη και μπορούν κατά συνέπεια, λόγω της κλίμακας της δράσης, να επιτευχθούν καλύτερα σε κοινοτικό επίπεδο, η Κοινότητα δύναται να εκδώσει μέτρα σύμφωνα με την αρχή της επικουρικότητας όπως ορίζεται στο άρθρο 5 της Συνθήκης. Σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας, όπως ορίζεται στο άρθρο αυτό, ο κανονισμός δεν υπερβαίνει τα αναγκαία όρια για την επίτευξη των στόχων αυτών.

ΕΞΕΔΩΣΑΝ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Άρθρο 1

Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1717/2006 τροποποιείται ως εξής:

(1) Στο άρθρο 3 σημείο 2, το στοιχείο θ) αντικαθίσταται από το ακόλουθο:

«θ) στήριξη μέτρων για την καταπολέμηση, στο πλαίσιο των κοινοτικών πολιτικών συνεργασίας και των στόχων τους, της παράνομης χρήσης και πρόσβασης σε φορητά όπλα και ελαφρύ οπλισμό· η στήριξη αυτή μπορεί ακόμη να περιλαμβάνει δραστηριότητες έρευνας, αρωγής των θυμάτων, αύξησης της ευαισθητοποίησης του κοινού και ανάπτυξης νομικής και διοικητικής τεχνογνωσίας και καλής πρακτικής.»

(2) Στο άρθρο 4 σημείο 1, το στοιχείο α) αντικαθίσταται από το ακόλουθο:

«α) την ενίσχυση της ικανότητας επιβολής του νόμου και των δικαστικών και των πολιτικών αρχών που συμμετέχουν στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του οργανωμένου εγκλήματος, συμπεριλαμβανομένης της παράνομης διακίνησης ανθρώπων, ναρκωτικών, φορητών όπλων και ελαφρού οπλισμού, εκρηκτικών υλών καθώς και στον αποτελεσματικό έλεγχο του λαθρεμπορίου και της παράνομης διαμετακόμισης.»

(3) Στο άρθρο 17, οι παράγραφοι 4 και 5 αντικαθίστανται από τις ακόλουθες:

«“4. Στην περίπτωση των έκτακτων μέτρων βοήθειας και των προγραμμάτων προσωρινής αντίδρασης του άρθρου 6, καθώς και στην περίπτωση των μέτρων που έχουν εκδοθεί για την επίτευξη των στόχων που προβλέπονται στο άρθρο 4 σημείο 3, η συμμετοχή στις δημόσιες συμβάσεις ή στις συμβάσεις επιχορηγήσεων είναι δυνατή σε συνολική βάση.

5. Στην περίπτωση μέτρων που θεσπίζονται για την επίτευξη των στόχων που προβλέπονται στο άρθρο 4 σημεία 1 και 2, η συμμετοχή στις δημόσιες συμβάσεις ή στις συμβάσεις επιχορηγήσεων είναι δυνατή, οι δε κανόνες εφαρμογής εφαρμόζονται, για κάθε φυσικό και νομικό πρόσωπο αναπτυσσόμενης χώρας ή χώρας που βρίσκεται σε μεταβατικό στάδιο, σύμφωνα με τα κριτήρια που ορίζει ο ΟΟΣΑ, καθώς και για φυσικά ή νομικά πρόσωπα κάθε άλλου κράτους που είναι επιλέξιμο δυνάμει της αντίστοιχης στρατηγικής.»

(4) Το άρθρο 24 αντικαθίσταται από το ακόλουθο:

«Άρθρο 24

Χρηματοδοτικό κονδύλιο

Το χρηματοδοτικό κονδύλιο για την εφαρμογή του παρόντος κανονισμού κατά το χρονικό διάστημα 2007-2013 ανέρχεται σε 2 062 000 000 ευρώ. Η αρμόδια για τον προϋπολογισμό αρχή θα εγκρίνει ετήσιες πιστώσεις εντός των ορίων του δημοσιονομικού πλαισίου.

Κατά το χρονικό διάστημα 2007-2013:

(α) κατ' ανώτατο όριο 10 % του χρηματοδοτικού κονδυλίου διατίθεται για μέτρα που εμπίπτουν στο πεδίο αναφοράς του άρθρου 4 σημείο 1·

(β) κατ' ανώτατο όριο 15 % του χρηματοδοτικού κονδυλίου διατίθεται για μέτρα που εμπίπτουν στο πεδίο αναφοράς του άρθρου 4 σημείο 2·

(γ) κατ' ανώτατο όριο 5 % του χρηματοδοτικού κονδυλίου διατίθεται για μέτρα που εμπίπτουν στο πεδίο αναφοράς του άρθρου 4 σημείο 3.»

Άρθρο 2

Έναρξη ισχύος

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης .

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες, […]

Για το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο Για το Συμβούλιο

Ο Πρόεδρος Ο Πρόεδρος

[…] […]

[1] Έγγραφο του Συμβουλίου 14010/06 ADD 1 της 27.10.2006.

[2] ΕΔ, υπόθεση C-91/05 (ECOWAS).

[3] Γνώμη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου εκδοθείσα στις XXXX 2009 (δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα) και απόφαση του Συμβουλίου της XXXX 2009.

[4] ΕΕ L 327 της 24.11.2006, σ. 1.