ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΣΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ, ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΩΝ

για την ενδιάμεση αξιολόγηση των συμφωνιών εξωτερικής συνεργασίας στους τομείς της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και τον Καναδά

Εισαγωγή

Η παρούσα έκθεση εκπονήθηκε σύμφωνα με το άρθρο 7 της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, η οποία υπογράφηκε στις 4 Δεκεμβρίου 2006[1] και της συμφωνίας μεταξύ της Ευρωπαϊκής Κοινότητας και της κυβέρνησης του Καναδά, η οποία υπογράφηκε στις 18 Δεκεμβρίου 2006[2], σχετικά με τους τομείς της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας[3]. Παρουσιάζει τη θέση της Επιτροπής σχετικά με τα κύρια συμπεράσματα και τις συστάσεις της ενδιάμεσης αξιολόγησης των δύο εν λόγω συμφωνιών. Η αξιολόγηση αυτή έχει αναρτηθεί στην ιστοσελίδα:

http://ec.europa.eu/dgs/education_culture/evalreports/index_en.htm.

Οι αρχές των ΗΠΑ και του Καναδά, αν και εγκρίνουν τα αποτελέσματα της αξιολόγησης, δυστυχώς, λόγω περιορισμών του προϋπολογισμού, αποφάσισαν να ακυρώσουν όλες τις τρέχουσες και μελλοντικές προσκλήσεις υποβολής διμερών σχεδίων από σήμερα μέχρι το έτος 2013 κατά το οποίο θα λήξει η ισχύς και των δύο συμφωνιών. Στα σχόλιά της στις συστάσεις των αξιολογητών στο τμήμα 5, η Επιτροπή λαμβάνει δεόντως υπόψη αυτή την απροσδόκητη τροπή των πραγμάτων.

Συμφωνίες σύνεργασιας

Στόχοι

Και οι δύο συμφωνίες εξυπηρετούν εκπαιδευτικούς σκοπούς, επιδιώκουν να προσεγγίσουν τους λαούς μεταξύ τους και εξυπηρετούν σκοπούς δημόσιας διπλωματίας. Συμβάλλουν στην ποιοτική εκπαίδευση και κατάρτιση στην Ευρωπαϊκή Ένωση, μέσω της προώθησης της συνεργασίας με τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά. Οι συμφωνίες επιδιώκουν να έχουν αντίκτυπο σε δύο τομείς:

1. στην προαγωγή του διαπολιτισμικού διαλόγου και της αμοιβαίας κατανόησης· και

2. στην ανάπτυξη ικανοτήτων και δεξιοτήτων κατάλληλων για την οικονομία της γνώσης.

Μέσα παρέμβασης

Οι κύριες δράσεις που διεξάγονται βάσει των συμφωνιών είναι διακρατικές εταιρικές σχέσεις μεταξύ πλειόνων ιδρυμάτων οι οποίες:

- συνεπάγονται τη συμμετοχή ιδρυμάτων τριτοβάθμιας εκπαίδευσης ή/και επαγγελματικής κατάρτισης τόσο από τη Βόρεια Αμερική όσο και από την ΕΕ,

- συνεργάζονται για την ανάπτυξη συνδυασμένων εκπαιδευτικών προγραμμάτων σε επίπεδο πτυχίου/μάστερ, καθώς και σε επίπεδο συνδυασμένων/διπλών πτυχίων και

- προάγουν τη υπερατλαντική κινητικότητα τόσο των σπουδαστών/φοιτητών όσο και των καθηγητών.

Ειδικές δράσεις που έχουν αναληφθεί στο πλαίσιο της συμφωνίας ΕΕ-ΗΠΑ:

1) το πρόγραμμα ATLANTIS με τρεις επιμέρους δράσεις: i) τα προγράμματα υπερατλαντικού πτυχίου (ΠΥΠ)· ii) τα προγράμματα κινητικότητας που προάγουν την αριστεία (ΠΚΑ)· και iii) μέτρα στρατηγικού χαρακτήρα (ΜΠΠ)·

2) το σύστημα υποτροφιών Schuman-Fulbright·

3) ο σύλλογος αποφοίτων OCEANS[4]· και

4) τα μέτρα τεχνικής υποστήριξης, μεταξύ των οποίων τα ετήσια φόρουμ πολιτικής και οι μελέτες.

Ειδικές δράσεις που διεξάγονται βάσει της συμφωνίας ΕΕ-Καναδά:

1) το πρόγραμμα ΕΕ-Καναδά που καλύπτει δράσεις τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και κατάρτισης, κυρίως εταιρικές σχέσεις υπερατλαντικών ανταλλαγών (ΕΣΥΑ) και εταιρικές σχέσεις για τη δημιουργία υπερατλαντικού πτυχίου (ΕΣΥΠ)·

2) δράσεις που αφορούν τη νεολαία, ιδίως εκδηλώσεις στρογγυλής τραπέζης για νέους· και

3) συμπληρωματικές δράσεις, συγκεκριμένα η εκπαιδευτική περιοδεία ΕΕ-Καναδά, τα προγράμματα ενδοεπιχειρησιακής κατάρτισης και οι εκδηλώσεις του συλλόγου αποφοίτων OCEANS.

Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τα εν λόγω μέσα και έγγραφα αναφοράς διατίθενται από τους δικτυακούς τόπους της Επιτροπής[5].

Χρηματοδότηση και αποτελέσματα

Κατά κανόνα, η Ευρωπαϊκή Ένωση παρέχει απευθείας χρηματοδότηση σε εκπαιδευτικά ιδρύματα, καθηγητές και σπουδαστές/φοιτητές της ΕΕ, ενώ οι Ηνωμένες Πολιτείες της Αμερικής και η κυβέρνηση του Καναδά παρέχουν απευθείας χρηματοδότηση σε εκπαιδευτικά ιδρύματα, καθηγητές και σπουδαστές/φοιτητές των αντίστοιχων χωρών τους.

Το κονδύλιο του προϋπολογισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης ήταν 23,2 εκατ. ευρώ για το πρόγραμμα ATLANTIS κατά την περίοδο 2006-2010 και 5,1 εκατ. ευρώ για το πρόγραμμα ΕΕ-Καναδά κατά την περίοδο 2007-10[6]. Η χρηματοδότηση του προγράμματος γίνεται βάσει της αρχής της συγχρηματοδότησης μεταξύ των μερών της εκάστοτε συμφωνίας, πράγμα το οποίο σημαίνει ότι οι προϋπολογισμοί της ΕΕ τελικά διπλασιάζονται με την καταβολή συγχρηματοδότησης από τις αρχές των ΗΠΑ και του Καναδά.

Το πρόγραμμα ATLANTIS έχει επιτρέψει μέχρι σήμερα τη συμμετοχή ενός συνόλου 5 034 ατόμων και 317 ιδρυμάτων σε 67 σχέδια κινητικότητας.

Το πρόγραμμα ΕΕ-Καναδά έχει επιτρέψει μέχρι σήμερα τη συμμετοχή ενός συνόλου 2 804 ατόμων και 195 ιδρυμάτων σε 37 σχέδια κινητικότητας.

Το σύστημα υποτροφιών Schuman-Fulbright συγχρηματοδοτείται από την ΕΕ με ποσό ύψους 320 000 ευρώ ετησίως[7] και μέχρι σήμερα επωφελήθηκε από αυτό ένα σύνολο 83 ατόμων.

Αξιολόγηση

Η σύμβαση για την ενδιάμεση αξιολόγηση των συμφωνιών ΕΕ-ΗΠΑ και ΕΕ-Καναδά κατακυρώθηκε στην εταιρεία ECOTEC/ECORYS το Μάρτιο του 2010. Η αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε από το Μάρτιο 2010 έως τον Ιανουάριο 2011. Η Επιτροπή έλαβε την τελική έκθεση αξιολόγησης στις 15 Ιουνίου 2011.

Όσον αφορά τη μεθοδολογία, οι αξιολογητές συνέλεξαν τα στοιχεία για την εκτίμησή τους μέσω συζητήσεων με ενδιαφερόμενους φορείς της Βόρειας Αμερικής στην Ουάσιγκτον και την Οτάβα· μέσω συζητήσεων με υπαλλήλους της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και προσωπικό του εκτελεστικού οργανισμού εκπαίδευσης, οπτικοακουστικών θεμάτων και πολιτισμού (EACEA) και της επιτροπής Fulbright Βελγίου-Λουξεμβούργου στις Βρυξέλλες· μέσω διεξοδικών συνεντεύξεων 95 εταίρων και συντονιστών (καθώς και σπουδαστών/φοιτητών) σχετικά με 20 θεματικά σχέδια και μέσω επιτόπιων επισκέψεων σε καθένα από τα συγκεκριμένα σχέδια· μέσω ηλεκτρονικής έρευνας σε εταίρους και συντονιστές σχεδίων, κατά την οποία ελήφθησαν 209 απαντήσεις· μέσω ηλεκτρονικών ερευνών σε σπουδαστές/φοιτητές και υποτρόφους Schuman-Fulbright, κατά τις οποίες ελήφθησαν 53 και 57 απαντήσεις, αντίστοιχα· μέσω τηλεφωνικής έρευνας σε 5 ενδιαφερομένους των οποίων οι αιτήσεις απορρίφθηκαν· και μέσω επισκόπησης της σχετικής τεκμηρίωσης.

Αποτέλεσματα της αξιολόγησης

Τα αποτελέσματα της αξιολόγησης αποδείχθηκαν κατά κανόνα πολύ θετικά, αφού διαπιστώθηκε: ο βαθμός στον οποίο οι συμφωνίες ανταποκρίνονται στις ανάγκες· η έκταση κατά την οποία οι συμφωνίες αλληλεπικαλύπτονται με άλλες πολιτικές και δράσεις, τις συμπληρώνουν ή προσκρούουν σ’ αυτές· η αποτελεσματικότητα των συμφωνιών στην επίτευξη των επιδιωκόμενων στόχων και αποτελεσμάτων και η προστιθέμενη αξία τους· η απόδοση και η αποτελεσματικότητά τους σε σχέση με το κόστος, καθώς και η αποτελεσματικότητα των διαχειριστικών ρυθμίσεων και άλλα επιχειρησιακά θέματα, όπως η διάδοση και αξιοποίηση των αποτελεσμάτων των σχεδίων· και ο βαθμός στον οποίο οι δραστηριότητες που υποστηρίχθηκαν είναι βιώσιμες.

Συνάφεια προς τις ανάγκες

Οι αξιολογητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι συμφωνίες είναι απολύτως κατάλληλες για την αντιμετώπιση ενός συνόλου σημαντικών αναγκών που αποκτούν όλο και μεγαλύτερη σπουδαιότητα: της παγκοσμιοποίησης και της παράλληλης διαδικασίας διεθνοποίησης της εκπαίδευσης. Διαπιστώνεται ότι οι στόχοι των συμφωνιών:

- έχουν ευρεία εμβέλεια και ευελιξία, καθώς παρέχουν τη δυνατότητα στις κυβερνήσεις να επιδιώκουν ποικίλους πολιτικούς και οικονομικούς στόχους·

- παρέχουν μια συνεχή βάση συζήτησης, σε μια εποχή κατά την οποία ανακύπτουν όλο και πιο πολύπλοκα προβλήματα και μεγαλύτερος ανταγωνισμός, προστατεύοντας μια δραστηριότητα η οποία, όπως έδειξε η εμπειρία σε άλλες περιπτώσεις, μπορεί να είναι πολύ ευαίσθητη·

- παρέχουν τη δυνατότητα σε νέους «παίκτες» να εισέλθουν στο διεθνή εκπαιδευτικό στίβο· και

- προσφέρουν την ευκαιρία στα εκπαιδευτικά ιδρύματα να προσχωρούν σε πιο εξελιγμένες και πιο σύγχρονες μορφές διεθνών εταιρικών σχέσεων, με τη μορφή της συνεργασίας πλειόνων εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και των συνδυασμένων/διπλών πτυχίων.

Συμπληρωματικότητα με άλλες πολιτικές και δράσεις

Οι αξιολογητές διαπίστωσαν ότι τα προγράμματα δεν αλληλεπικαλύπτονται με το ευρύ φάσμα των πρωτοβουλιών της ΕΕ στον τομέα της διεθνούς συνεργασίας, της κινητικότητας, της εκπαίδευσης και της κατάρτισης με τις οποίες οι συμφωνίες παρουσιάζουν ορισμένα κοινά χαρακτηριστικά, ούτε προσκρούουν σ’ αυτές. Αντίθετα, από πολλές απόψεις, οι συμφωνίες είναι μοναδικές στο είδος τους, ιδίως λόγω της φύσης τους ως διεθνών διμερών συμφωνιών και των πλεονεκτημάτων που παρουσιάζει αυτή η μορφή θεσμοθετημένης συνεργασίας στο πλαίσιο του διεθνούς δημοσίου δικαίου. Ενώ οι δραστηριότητες τις οποίες υποστηρίζουν οι συμφωνίες είναι σχετικά μικρού μεγέθους, σε σύγκριση με τον όγκο της διεθνούς συνεργασίας που υπάρχει συνήθως στον τομέα αυτό μεταξύ της ΕΕ, των ΗΠΑ και του Καναδά, προσφέρουν παρόλα αυτά ένα ευρύ φάσμα δυνατοτήτων. Μόνον όσον αφορά τον τομέα της νεολαίας (Καναδάς μόνον), οι αξιολογητές διαπίστωσαν αδυναμίες όσον αφορά την πρακτική εφαρμογή, πράγμα το οποίο καθιστά δύσκολη την εκτίμηση της συμπληρωματικότητας των συμφωνιών.

Αποτελεσματικότητα

Οι αξιολογητές διαπίστωσαν ότι οι συμφωνίες συνέβαλαν σε όλους τους επιδιωκόμενους στόχους, αλλά σημείωσαν μικρότερη πρόοδο από την αναμενόμενη όσον αφορά την παροχή ευκαιριών για συζήτηση σε θέματα πολιτικής και για ανταλλαγές και, στον Καναδά, όσον αφορά τον τομέα της νεολαίας. Οι συμφωνίες ωφέλησαν σημαντικά τους σπουδαστές/φοιτητές που συμμετέχουν στα προγράμματα, όσον αφορά την προσωπική και επαγγελματική τους εξέλιξη ("ήπιες" δεξιότητες, γλωσσομάθεια, διαπολιτισμικές ικανότητες και ικανότητες χρήσιμες για την παγκόσμια αγορά εργασίας και τα διεθνή εργασιακά περιβάλλοντα). Διαπιστώθηκε επίσης ότι οι συμφωνίες ωφέλησαν σημαντικά το προσωπικό και τους επαγγελματίες των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων, καθώς και τα ίδια τα ιδρύματα που συμμετείχαν στα σχέδια, ιδίως όσον αφορά τη σύσταση και τη συντήρηση των διεθνών δικτύων, τη βελτίωση της εικόνας τους και της φήμης τους, την ενίσχυση της ικανότητάς τους δραστηριοποίησης σε διεθνές επίπεδο και τη δημιουργία «φορέων της αλλαγής» που μπορούν να διαδίδουν τα θετικά αποτελέσματα σε όλα τα αντίστοιχα ιδρύματα.

Προστιθέμενη αξία

Η αξιολόγηση κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η πτυχή των συμφωνιών για διμερή χρηματοδότηση είχε σημαντική προστιθέμενη αξία σε στρατηγικό επίπεδο και ότι οι συμφωνίες καλύπτουν το εμφανές «κενό της αγοράς» όσον αφορά τη χρηματοδότηση της διεθνούς συνεργασίας μεταξύ της ΕΕ και των ΗΠΑ ή του Καναδά. Οι περισσότεροι εταίροι και συντονιστές πιστεύουν ότι τα σχέδιά τους είναι υψηλότερης ποιότητας, πιο χρήσιμα και πιο σημαντικά σε σύγκριση με άλλα προγράμματα διεθνούς συνεργασίας στον τομέα της εκπαίδευσης. Οι συμβάσεις θεωρήθηκαν πρότυπα για άλλες εκβιομηχανισμένες χώρες, και αυτό οφείλεται στο γεγονός ότι ευνοούν την κινητικότητα σπουδαστών/φοιτητών υψηλού επιπέδου, προάγουν τη χρήση καινοτόμων προσεγγίσεων στην ανάπτυξη των προγραμμάτων σπουδών, τη διαφάνεια και τη δυνατότητα μεταφοράς και παρέχουν ένα μέσο για τη διαμόρφωση του χαρακτήρα της διεθνούς συνεργασίας.

Αποδοτικότητα

Οι αξιολογητές διαπίστωσαν ότι, αν και απαιτούνται περισσότερα δεδομένα για την πλήρη εκτίμηση της αποδοτικότητας των προγραμμάτων, σε σύγκριση π.χ. με το πρόγραμμα Erasmus Mundus, και ως αποτέλεσμα της αρχής της συγχρηματοδότησης, ο μέσος προϋπολογισμός της ΕΕ ανά σπουδαστή που συμμετέχει στο πρόγραμμα των ανταλλαγών δυνάμει των συμφωνιών ήταν σημαντικά χαμηλότερος, πράγμα το οποίο αποδεικνύει την οικονομική αποδοτικότητα των συμφωνιών. Ωστόσο, ο υπερβολικά μικρός προϋπολογισμός που διατίθεται στην περίπτωση ΕΕ-Καναδά παρουσιάζει σημαντικό μειονέκτημα για την εκπλήρωση όλων των στόχων των συμφωνιών.

Βιωσιμότητα

Οι αξιολογητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι υπάρχει σαφής τάση συνέχισης των εταιρικών σχέσεων που έχουν συσταθεί βάσει των συμφωνιών: το ήμισυ των εταίρων και των συντονιστών των σχεδίων διατηρούν επαφές μετά την ολοκλήρωση των σχεδίων τους, και τα τρία τέταρτα των υποτρόφων Schuman-Fulbright εξακολουθούν να συνεργάζονται με συναδέλφους τους από τα ιδρύματα υποδοχής, συνήθως σε ερευνητικές δραστηριότητες. Ωστόσο, σε επίπεδο σχεδίου, αν και οι συντονιστές προτίθενται να συνεχίσουν τη συνεργασία τους λόγω της σημαντικής προσωπικής τους επένδυσης στο σχέδιο, η πλήρης συνέχιση των δραστηριοτήτων μετά την ολοκλήρωση ενός σχεδίου δεν συνηθίζεται εξαιτίας των σημερινών περιορισμών των πόρων των ιδρυμάτων, ενώ οι επιχειρήσεις σπανίως αποτελούν πηγή χρηματοδότησης, ιδίως για τους συμμετέχοντες από την ΕΕ.

Προαγωγή, διάδοση και αξιοποίηση

Οι αξιολογητές επισήμαναν σαφώς τη σημασία της επίτευξης αποτελεσμάτων σε ευρύτερη κλίμακα πέραν των άμεσων σχεδίων. Ωστόσο, διαπιστώθηκαν ορισμένα εμπόδια στην επίτευξη αυτού του αποτελέσματος, ιδίως εξαιτίας της εικαζόμενης έλλειψης ορατότητας ή/και αναγνωρισιμότητας των προγραμμάτων (με εξαίρεση το σύστημα υποτροφιών Schuman-Fulbright), καθώς και εξαιτίας της έλλειψης μιας ονομασίας κύρους (μόνον για τον Καναδά). Οι αξιολογητές στη συνέχεια κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η δημοσιότητα των συμφωνιών και η διάδοση των αποτελεσμάτων θα μπορούσε να βελτιωθεί. Δήλωσαν επίσης ότι η ετήσια διάσκεψη των διαχειριστών των σχεδίων θα πρέπει να διατηρηθεί ως σημαντική βάση που θα προσφέρει ευκαιρίες για την αμοιβαία ανταλλαγή εποικοδομητικών στοιχείων μεταξύ των διαφόρων σχεδίων και ιδρυμάτων. Η κάθετη γνωστοποίηση των αποτελεσμάτων των μέτρων στρατηγικού χαρακτήρα στα ενδιαφερόμενα μέρη πρέπει να βελτιωθεί. Τονίστηκαν από τους αξιολογητές τα δυνητικά οφέλη του συλλόγου αποφοίτων OCEANS όσον αφορά την προβολή και τη διάδοση. Οι δυνατότητες αξιοποίησης των αποτελεσμάτων στο εσωτερικό των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων αξιολογήθηκαν σε υψηλά επίπεδα, ενώ οι αξιολογητές έλαβαν ήδη υπόψη τον υψηλό βαθμό αξιοποίησης των αποτελεσμάτων μεταξύ των εκπαιδευτικών ιδρυμάτων.

Συστάσεις

Κατωτέρω περιγράφονται οι συστάσεις των αξιολογητών (με πλάγιους χαρακτήρες ), καθώς και οι παρατηρήσεις της Επιτροπής.

Συνάφεια προς το στόχο1) Οι συμφωνίες εξακολουθούν να είναι πολύ συναφείς προς τις ανάγκες της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, ενώ η καθιέρωση των συνδυασμένων/διπλών πτυχίων το 2006 δείχνει την ικανότητά της να παραμένει στην πρωτοπορία των εξελίξεων. Η μη εκτέλεση των ενεργειών αυτών στο πλαίσιο της συμφωνίας ΕΕ-Καναδά σημαίνει ότι δεν υλοποιήθηκε το πλήρες δυναμικό της συμφωνίας. Πρέπει να δοθεί προτεραιότητα στην εφαρμογή των εν λόγω πτυχών της συμφωνίας στην εναπομένουσα περίοδο έως το 2013.

Η Επιτροπή και οι ομόλογές της καναδικές υπηρεσίες έλαβαν τα αναγκαία μέτρα για να ενθαρρύνουν και να εφαρμόσουν σχέδια συνδυασμένων/διπλών πτυχίων με τη διμερή πρόσκληση υποβολής προτάσεων το 2010. Συνεπώς, δόθηκε επιχορήγηση σε μια εταιρική σχέση για την απονομή υπερατλαντικών πτυχίων στον τομέα της δασοκομίας. 2) Οι συμφωνίες ανταποκρίνονται σαφώς στις ανάγκες της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, αλλά σε μικρότερο βαθμό στις ανάγκες της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης (ΕΕΚ). Μεγαλύτερη προσοχή πρέπει να δοθεί στον τρόπο με τον οποίο πρέπει να ρυθμιστούν οι συμφωνίες για να ανταποκρίνονται καλύτερα στις ανάγκες του τομέα· η περαιτέρω προώθηση των συμφωνιών στον τομέα της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης δεν θα εξασφαλίσει από μόνη της μεγαλύτερο ενδιαφέρον και ζήτηση.

Η Επιτροπή έχει συζητήσει κατ’ επανάληψη με τους υπερατλαντικούς ομολόγους της τους τρόπους για να ανταποκριθεί καλύτερα στις ανάγκες του τομέα της ΕΕΚ μέσω ετήσιων προσκλήσεων υποβολής προτάσεων. Οι συζητήσεις αυτές είχαν ως αποτέλεσμα να γίνουν πιο ελαστικές ορισμένες απαιτήσεις του προγράμματος για τα ιδρύματα επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης.

3) Η ποιότητα θεωρείται δεδομένη από τους συμμετέχοντες και τους διαχειριστές του προγράμματος. Το πρόγραμμα Erasmus Mundus επεδίωξε να αναγάγει την ποιότητα σε αναπόσπαστο μέρος της αξίας του προγράμματος που αναπτύσσεται και εξασφαλίζεται από τους ίδιους τους συμμετέχοντες· παρόμοια προσέγγιση συνιστάται για σχέδια στο πλαίσιο των συμφωνιών, ιδίως όσον αφορά τα συνδυασμένα/διπλά πτυχία.

Αν και συμφωνεί με το περιεχόμενο της παρούσας σύστασης, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι η εν λόγω στρατηγική βασίζεται σε σχετικά μικρό και, ως εκ τούτου, όχι πλήρως αντιπροσωπευτικό δείγμα της ανατροφοδότησης εκ μέρους των φοιτητών. Η ποιότητα των σχεδίων και των αποτελεσμάτων/εκροών τους είναι, κατά κανόνα, πολύ υψηλή. Ωστόσο, η Επιτροπή θα εξετάσει τον τρόπο με τον οποίο μπορεί να προαχθεί περαιτέρω η ποιότητα των σχεδίων που εκτελούνται βάσει και των δύο συμφωνιών. Ως πρώτο βήμα, θα διασφαλίσει, μέσω του Εκτελεστικού Οργανισμού Εκπαίδευσης, Οπτικοακουστικών Θεμάτων και Πολιτισμού, ότι όλοι οι εταίροι που συμμετέχουν σε διμερή σχέδια γνωρίζουν και χρησιμοποιούν το εγχειρίδιο διασφάλισης της ποιότητας και το εργαλείο αυτοαξιολόγησης του προγράμματος Erasmus Mundus[8].

Αποτελεσματικότητα

4) Ο Καναδάς δεν διαθέτει μέσο για τακτικές συζητήσεις και ανταλλαγές εμπειριών σε θέματα πολιτικής. Παρόλο που ο καταμερισμός των αρμοδιοτήτων μεταξύ ομοσπονδιακής και περιφερειακών κυβερνήσεων δυσχεραίνει τη σύσταση ενός μηχανισμού σε επίπεδο όμοιο με εκείνο των ΗΠΑ, θα πρέπει να καταβληθούν περαιτέρω προσπάθειες για την επίτευξη του στόχου της διοργάνωσης τακτικών εκδηλώσεων επί θεμάτων αμοιβαίου ενδιαφέροντος.

Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τη σύσταση αυτή. Μέσω διαφόρων διαύλων, η Επιτροπή εξετάζει εναλλακτικούς τρόπους για την έναρξη αξιόλογου και αμοιβαίως επωφελούς πολιτικού διαλόγου με τον Καναδά στους τομείς της εκπαίδευσης, της κατάρτισης και της νεολαίας. Η τακτική αυτή φάνηκε αποτελεσματική μέχρι στιγμής σε επίπεδο παν-καναδικών ενώσεων των τομέων της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, της επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης, καθώς και της διεθνούς εκπαίδευσης. Η Επιτροπή θα συνεχίσει τις προσπάθειές της με στόχο ιδίως το ομοσπονδιακό και το επαρχιακό επίπεδο στον Καναδά. 5) Οι συμφωνίες συνέβαλαν στην επίτευξη των στόχων της ΕΕ σε σημαντικούς τομείς, αλλά σημείωσαν μικρότερη πρόοδο από την αναμενόμενη όσον αφορά την παροχή ευκαιριών για τις συζητήσεις και τις ανταλλαγές σε θέματα πολιτικής, και, όσον αφορά τον Καναδά, στον τομέα της νεολαίας. Και οι δύο εν λόγω τομείς πρέπει να αποτελέσουν στρατηγική προτεραιότητα κατά το δεύτερο ήμισυ της διάρκειας ισχύος των συμφωνιών. Στον Καναδά, θα πρέπει να ληφθεί μια γρήγορη απόφαση ως προς το βαθμό στον οποίο ο τομέας της νεολαίας αποτελεί στρατηγική προτεραιότητα που αξίζει να τεθεί σε εφαρμογή κατά τη διάρκεια των τελευταίων ετών ισχύος της τρέχουσας συμφωνίας. Σε περίπτωση συνέχισης της αδράνειας, ο προϋπολογισμός της ΕΕ που διατίθεται στον τομέα αυτό θα πρέπει να ανακατανεμηθεί σε άλλα μέρη του προγράμματος, ώστε να αποφευχθεί η κατασπατάληση πόρων.

Ενώ οι συζητήσεις και οι ανταλλαγές σε θέματα πολιτικής με τον Καναδά είναι ακόμη ελάχιστα ανεπτυγμένες (βλ. παρατηρήσεις στη σύσταση 4 ), η Επιτροπή και το υπουργείο Παιδείας των ΗΠΑ έχουν ήδη οργανώσει δύο φόρουμ εκπαιδευτικής πολιτικής: ένα το 2009 σχετικά με τις μεταρρυθμίσεις στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και τη συνεργασία πανεπιστημίων-επιχειρήσεων και ένα το 2010 για την ποιότητα της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης, των σχολείων και της κατάρτισης του διδακτικού προσωπικού και για τις δεξιότητες που θα απαιτηθούν στο εγγύς μέλλον. Για το 2011, προγραμματίζεται ένα ακόμη φόρουμ για τη συζήτηση σχετικά με τις δεξιότητες των σπουδαστών/φοιτητών, τα πλαίσια προσόντων και τη μάθηση κατά τον 21ο αιώνα.

Όσον αφορά τον τομέα της νεολαίας και τον Καναδά, η Επιτροπή και οι καναδοί συνομιλητές της έχουν προβεί σε ενέργειες με στόχο την εφαρμογή μιας σειράς δράσεων. Με βάση αυτή την πρόσφατη εξέλιξη, δεν φαίνεται πλέον απαραίτητη η ανακατανομή των πόρων.

6) Πρέπει να διερευνηθεί η δυνατότητα ισχυρότερων διασυνδέσεων στο πλαίσιο της συμφωνίας ΕΕ-ΗΠΑ μεταξύ των διαφόρων φόρουμ πολιτικής και των μέτρων με γνώμονα την πολιτική για την καλύτερη επίτευξη των ενδεχόμενων συνεργειών, και για την εξασφάλιση ότι τα πορίσματα από τα εν λόγω μέτρα λαμβάνονται υπόψη σε επίπεδο ΕΕ και σε εθνικό επίπεδο.

Η Επιτροπή συμφωνεί με τη σύσταση αυτή και εξετάζει συγκεκριμένους τρόπους για την αύξηση των συνεργειών μεταξύ των φόρουμ πολιτικής και των μέτρων με γνώμονα την πολιτική, καθώς και για τη διάδοση των αποτελεσμάτων τους.

7) Τα οφέλη από τη συμμετοχή πρέπει διατίθενται σε ευρύτερη κλίμακα στα μικρότερα και με μικρότερη εμπειρία εκπαιδευτικά ιδρύματα και, ιδιαίτερα στον τομέα της επαγγελματικής κατάρτισης. Απαιτείται μεγαλύτερη προβολή με στόχο τα εν λόγω εκπαιδευτικά ιδρύματα, π.χ. με την ανάπτυξη ενός οδηγού ορθής πρακτικής όσον αφορά τον τομέα της επαγγελματικής κατάρτισης. Θα πρέπει να δοθεί προσοχή στη δημιουργία ενός μηχανισμού για την υποστήριξη σχεδίων που δεν έχουν δοκιμαστεί, ώστε να μπορούν να χρησιμοποιηθούν στη φάση της ανάπτυξης ενός σχεδίου. Επιπλέον, θα μπορούσε να δοθεί προτεραιότητα σε ορισμένα υποεκπροσωπούμενα εκπαιδευτικά ιδρύματα, στο πλαίσιο των ετήσιων προσκλήσεων υποβολής προτάσεων και να καταβληθούν προσπάθειες για να προσδιορίζονται και να υποστηρίζονται ήδη επιτυχόντες προερχόμενοι από υποεκπροσωπούμενα ιδρύματα, ώστε να αριστεύουν και να προάγουν τη συμμετοχή στους αντίστοιχους τομείς τους. Όσον αφορά την επαγγελματική εκπαίδευση και κατάρτιση, θα πρέπει να εκδοθεί ένα φυλλάδιο σχετικά με τα επιτυχή σχέδια ειδικά στον τομέα αυτό.

Η Επιτροπή συμφωνεί εν μέρει με την παρούσα σύσταση . Καταβλήθηκαν προσπάθειες για τη διευκόλυνση της πρόσβασης της ιδρύματα επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης στο πλαίσιο προηγούμενων ετήσιων προσκλήσεων υποβολής προτάσεων (βλ. παρατηρήσεις σχετικά με τη σύσταση 2): οι εν λόγω προσκλήσεις προέβλεπαν την κατά προτίμηση επιλογή ενός ποικίλου φάσματος ιδρυμάτων ή νέων ή/και ιδρυμάτων που δεν είχαν χρηματοδοτηθεί ακόμη ώστε να επιλέγονται κατά προτεραιότητα.

Η Επιτροπή επισημαίνει, ωστόσο, ότι όλοι οι αιτούντες πρέπει να τυγχάνουν της ίδιας μεταχείρισης πράγμα το οποίο σημαίνει ότι οι μηχανισμοί ενίσχυσης δεν πρέπει να απευθύνονται σε μία μόνο κατηγορία υποψηφίων. Ο EACEA έθεσε σε εφαρμογή διάφορα εργαλεία υποστήριξης ενδεχόμενων αιτούντων, συγκεκριμένα οδηγούς πολυετών προγραμμάτων, συχνές ερωτήσεις (FAQs), επιτομές σχεδίων και λειτουργικές ηλεκτρονικές ταχυδρομικές θυρίδες στις οποίες μπορούν να υποβάλλονται θέματα που ενδεχομένως προέκυψαν κατά την φάση υποβολής της αίτησης. Επιπλέον, η Επιτροπή δρομολόγησε το EVE[9], το ενιαίο σημείο πληροφόρησης για τα ευρωπαϊκά σχέδια εκπαίδευσης, κατάρτισης, πολιτισμού και νεολαίας από το οποίο προβάλλονται χιλιάδες σχέδια και τα αποτελέσματά τους, κυρίως εκείνα που προβλέπονται από τις δύο συμφωνίες. Το εργαλείο αυτό για τη διάδοση και την αξιοποίηση των αποτελεσμάτων των σχεδίων βρίσκεται στη διάθεση του ευρύτερου κοινού και μπορεί να αποτελέσει πηγή έμπνευσης για συμμετέχοντες με μικρότερη εμπειρία ή από μικρότερα εκπαιδευτικά ιδρύματα.

8) Τέσσερα έτη μετά τη δρομολόγηση της ανανεωμένης συμφωνίας [με τον Καναδά] προέκυψαν πολύ λίγα συγκεκριμένα αποτελέσματα στον τομέα της νεολαίας, και πολύ μικρό δυναμικό. Πρέπει να δοθεί μεγαλύτερη προτεραιότητα στη δράση στον τομέα αυτό, ώστε να καταστεί πραγματικότητα η υλοποίηση της συμφωνίας.

Η Επιτροπή συμφωνεί μόνον εν μέρει με την παρούσα σύσταση . Μετά από μια βραδεία εκκίνηση, ο τομέας της νεολαίας έγινε πιο δυναμικός από το 2009. Βλ. παρατηρήσεις σχετικά με τη σύσταση 5) .

Αποδοτικότητα

9) Πρέπει να τεθούν σε εφαρμογή πιο διαρθρωμένες διαδικασίες επικοινωνίας σχετικά με τις ανάγκες πληροφόρησης, για παράδειγμα με την πιο αποτελεσματική χρήση των διυπηρεσιακών συνεδριάσεων μεταξύ Επιτροπής και EACEA.

Η Επιτροπή συμφωνεί με την παρούσα σύσταση και θα εξετάσει το θέμα της διοργάνωσης διυπηρεσιακών συνεδριάσεων με τον EACEA σε πιο τακτική βάση.

10) Θα πρέπει να αξιοποιηθούν καλύτερα τα σύγχρονα εργαλεία υποβολής εκθέσεων, ή τουλάχιστον τα τυποποιημένα μορφότυπα, να βελτιωθεί η αποτελεσματικότητα της συγκέντρωσης πληροφοριών/δεδομένων που απευθύνονται στους εταίρους και τους συντονιστές σχεδίων, καθώς και στον EACEA. Συνιστάται να εκπονηθεί ένα τυποποιημένο μορφότυπο για την καταχώριση των σπουδαστών/φοιτητών και δυνητικών αποφοίτων κατά τη στιγμή της επιλογής.

Ο EACEA έχει ήδη αρχίσει να αναθεωρεί τα εργαλεία υποβολής εκθέσεων που διαθέτει. Ειδικά, μια νέα δικτυακή βάση δεδομένων για την κινητικότητα θα πρέπει να είναι έτοιμη προς λειτουργία στις αρχές του 2012. Προβλέπεται ότι αυτό το νέο εργαλείο θα βελτιώσει τον εντοπισμό των σπουδαστών/φοιτητών και αποφοίτων.

11) Θα πρέπει να καθιερωθεί ένας διαρθρωμένος κύκλος συνεδριάσεων μεταξύ της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (ΓΔ Εκπαίδευση και Πολιτισμός) και της επιτροπής Fulbright Βελγίου/Λουξεμβούργου για την ανταλλαγή ποιοτικών στοιχείων σχετικά με το σύστημα υποτροφιών Schuman-Fulbright και την (πιθανή) συνέργεια με τις άλλες δράσεις στο πλαίσιο της συμφωνίας με τις ΗΠΑ. Ιδίως, η Επιτροπή θα πρέπει να λαμβάνει τακτικά ποιοτικές πληροφορίες σχετικά με τους υποτρόφους, όπως σχετικά με τη γεωγραφική κατανομή τους και το θέμα των σπουδών τους.

Θα πρέπει να συζητηθεί και να εγκριθεί ένα μορφότυπο για την υποβολή στη ΓΔ Εκπαίδευση και Πολιτισμός ποσοτικών δεδομένων σχετικά με τους υποτρόφους.

Η Επιτροπή συμφωνεί με την παρούσα σύσταση . Θα πρέπει να εισαχθούν συγκεκριμένα μέτρα για τη συγκέντρωση ποιοτικών πληροφοριών σχετικά με το σύστημα υποτροφιών Schuman-Fulbright, με διαρθρωμένο και τακτικό τρόπο, με σκοπό τη δημιουργία συνεργιών με άλλες δράσεις που υλοποιούνται στο πλαίσιο της συμφωνίας με τις ΗΠΑ και άλλων προγραμμάτων της ΕΕ.

12) Πρέπει να αναπτυχθεί μια πραγματιστική και εφικτή προσέγγιση για την παρακολούθηση των (πραγματικών) εισροών και εκροών των σχεδίων, ώστε να καταστεί ορατή η σχέση κόστους/αποτελεσματικότητας, καθώς και να διαμορφωθεί ένα σύνολο απλών κριτηρίων για την αξιολόγηση της σχέσης κόστους/αποτελεσματικότητας περισσότερο από ποιοτική άποψη.

Η Επιτροπή σημειώνει την παρούσα σύσταση , ωστόσο υπογραμμίζει τη διαπίστωση των αξιολογητών ότι «εκ πρώτης όψεως δεν φαίνεται να προξενούν οι συμφωνίες ανησυχία όσον αφορά τη σχέση κόστους-αποτελεσματικότητας». Λόγω των σχετικά μικρών προϋπολογισμών που διατίθενται για τις δύο συμφωνίες και τα επιμέρους σχέδια, μπορεί, πράγματι, να είναι καλύτερα από άποψη σχέσης κόστους-αποτελεσματικότητας να αναπτυχθεί μια τέτοια πραγματιστική και εφικτή προσέγγιση στο πλαίσιο ενός ευρύτερου προγράμματος της ΕΕ και, στη συνέχεια, να εφαρμοστεί, τηρουμένων των αναλογιών, σε διμερή σχέδια. Πρέπει να σημειωθεί ότι ο EACEA έχει θέσει σε εφαρμογή σύστημα παρακολούθησης, τόσο εξ αποστάσεως όσο και επιτόπιας, για την αξιολόγηση της εφαρμογής του σχεδίου σε σύγκριση με τα σχέδια που προβλέπονται στα εγκεκριμένα προγράμματα εργασίας.

13) Πρέπει να καταρτιστεί μητρώο των πλέον συνηθισμένων (νομικών) κωλυμάτων και των λύσεων που δόθηκαν, το οποίο θα διαβιβάζεται σε όλους τους νέους υποψηφίους.

Η Επιτροπή συμφωνεί με το περιεχόμενο της παρούσας σύστασης , αλλά επισημαίνει ότι έχει ήδη δημοσιευθεί το 2008 οδηγός ορθής πρακτικής που παρέχει πρακτικές συμβουλές και οδηγίες για το σχεδιασμό και την υλοποίηση ενός επιτυχημένου διμερούς σχεδίου[10]. Επιπλέον, στο πλαίσιο του προγράμματος μέτρων στρατηγικού χαρακτήρα του 2007 με τίτλο «σχέδιο καταλόγου προγραμμάτων διατλαντικού πτυχίου (TDP)»[11], εκπονήθηκε δημοσίευμα σχετικά με τις προκλήσεις και τις δυνατότητες που προκύπτουν κατά την εφαρμογή προγραμμάτων που οδηγούν στην απόκτηση συνδυασμένων/διπλών πτυχίων. Το εν λόγω δημοσίευμα διανεμήθηκε δωρεάν σε όλους τους υπεύθυνους και τους εταίρους υλοποίησης σχεδίων κατά τη διάσκεψη διευθυντών σχεδίων που πραγματοποιήθηκε στο Βερολίνο τον Οκτώβριο του 2010. Η Επιτροπή θα εξετάσει τον καλύτερο δυνατό τρόπο για να συμπληρώσει και να τεκμηριώσει τις διαθέσιμες πληροφορίες, καθώς και να τις διαδώσει όσο το δυνατόν ευρύτερα στο ενδιαφερόμενο κοινό.

Βιωσιμότητα

14) Πρέπει να τηρείται η αρχή των ιδίων επενδύσεων από τα συμμετέχοντα ιδρύματα, ώστε να τηρείται επίσης και η δέσμευση των συμβαλλομένων μερών κατά τη διάρκεια της χρηματοδότησης και μετά από αυτήν.

Η Επιτροπή δεν έχει την πρόθεση να τροποποιήσει την αρχή αυτή.

15) Πρέπει να ενθαρρύνεται η μεγαλύτερη συμμετοχή και οι επενδύσεις από εταίρους εκτός του τομέα της εκπαίδευσης.

Από την έναρξη ισχύος των προγραμμάτων και για να βελτιωθούν οι σχέσεις μεταξύ οργανισμών εκπαίδευσης και κατάρτισης, αφενός, και του κόσμου της εργασίας, αφετέρου, η Επιτροπή ενθάρρυνε τη σύσταση κοινοπραξιών μεταξύ οργανώσεων όπως επιχειρήσεις, συνδικαλιστικές οργανώσεις, βιομηχανίες και όμιλοι επιχειρήσεων, μη κυβερνητικές οργανώσεις, εκδότες, κρατικές υπηρεσίες, εμπορικά επιμελητήρια και ερευνητικά ιδρύματα για τις εργασίες του σχεδίου. Οι οργανισμοί αυτοί μπορούν, μεταξύ άλλων, να παρέχουν πρακτική άσκηση, επαγγελματικές συμβουλές και εμπειρογνωμοσύνη και να βοηθήσουν ένα σχέδιο να επιτύχει την εθνική και διεθνή προβολή που είναι απαραίτητη για την επιτυχία του, πέρα από την χρηματοδότηση.

16) Πρέπει να δοθεί η δυνατότητα για καινοτόμους αιτήσεις «συνέχειας» εκτός από τα σχέδια κινητικότητας που ευνοούν την αριστεία, με την απαίτηση να συμπεριλαμβάνονται και νέοι εταίροι– κατά προτίμηση από χώρες που εκπροσωπούνται λιγότερο στις συμφωνίες.

Η Επιτροπή, αν και σημειώνει τη σύσταση αυτή, δεν θα δώσει συνέχεια σ’ αυτήν, λόγω της ακύρωσης των διμερών προσκλήσεων υποβολής προτάσεων από τις αρχές τόσο των ΗΠΑ όσο και του Καναδά.

Προαγωγή, διάδοση και αξιοποίηση

17) Το καθεστώς των συμφωνιών θα πρέπει να ενισχυθεί σε επίπεδο ΕΕ, για να αποκτήσει το ίδιο κύρος όπως το πρόγραμμα ATLANTIS στις ΗΠΑ. Η Επιτροπή θα πρέπει να ενθαρρύνει τη δημοσιότητα των δραστηριοτήτων στο πλαίσιο των συμφωνιών, για παράδειγμα με την υποστήριξη των προσκλήσεων των συντονιστών σχεδίων προς ενδιαφερόμενα μέρη υψηλού επιπέδου να συμμετάσχουν στις δραστηριότητές τους.

Το πρόγραμμα ΕΕ-Καναδά θα μπορούσε να προβληθεί περισσότερο, για να επεκταθεί η εμβέλεια του προγράμματος και το δυναμικό δημιουργίας ευρύτερου αντίκτυπου. Για να επιτευχθεί αυτό, πρέπει να εφαρμοστούν περισσότερο καινοτόμοι δράσεις και συνιστάται επίσης να καθιερωθεί ένας τίτλος όπως εκείνος του ATLANTIS που θα συμβάλει στη διαφήμιση και την εμπορία, όπως π.χ. MAPLE (κινητικότητα για υπερατλαντικές ανταλλαγές προώθησης της μάθησης) ή CHAMPLAIN (συνεργασία για μεγαλύτερη προώθηση της υπερατλαντικής κινητικότητας, της μάθησης και των διεθνών δικτύων). Συνιστάται επίσης η διαβούλευση με το δίκτυο OCEANS σχετικά με μια ενδεχόμενη ονομασία, ενδεχομένως μέσω διαγωνισμού.

Αν και η Επιτροπή αναγνωρίζει την ανάγκη για μεγαλύτερη προβολή των συμφωνιών εντός της ΕΕ, δεν θα δώσει συνέχεια στην παρούσα σύσταση, εξαιτίας της ματαίωσης των διμερών προσκλήσεων υποβολής προτάσεων από τις αρχές τόσο των ΗΠΑ όσο και του Καναδά.

18) Σχέδιο προγράμματος διάδοσης θα πρέπει να συμπεριληφθεί στην ενδιάμεση έκθεση των συντονιστών του σχεδίου. Όσον αφορά τα μέτρα στρατηγικού χαρακτήρα, πρέπει να εκπονηθεί ένα πρόγραμμα επικοινωνίας, κατά την έναρξη του έργου, που θα περιλαμβάνει δελτία τύπου. Η διάδοση θα πρέπει να αφορά ανώτερους κρατικούς υπαλλήλους και υπεύθυνους άλλων σχεδίων. Στην αίτηση μπορεί να περιλαμβάνεται ήδη η απαίτηση ανάπτυξης σχεδίου διάδοσης/προβολής.

Από κοινού με τον EACEA, η Επιτροπή θα εξετάσει τον καλύτερο τρόπο για την επίλυση των θεμάτων επικοινωνίας, διάδοσης και προβολής των σχεδίων/μέσω των σχεδίων και των αποτελεσμάτων τους στα ενδιαφερόμενα μέρη.

19) Τα ενδιαφερόμενα μέρη ενδιάμεσου και ανώτερου επιπέδου (εθνικές οργανώσεις πανεπιστημιακών/εκπαιδευτικών ιδρυμάτων και ιδρυμάτων επαγγελματικής εκπαίδευσης και κατάρτισης των ενδιαφερομένων χωρών, διεθνείς οργανώσεις, υπουργεία και άλλοι σημαντικοί παράγοντες) θα πρέπει να συμμετέχουν περισσότερο στα μέτρα στρατηγικού χαρακτήρα και να πληροφορούνται τουλάχιστον για την έναρξη, την πρόοδο και τα αποτελέσματα των σχεδίων αυτών.

Εκτός από τις υποχρεωτικές στρατηγικές για τη βιωσιμότητα και τη διάδοση, η Επιτροπή έχει ήδη ενθαρρύνει τους υπεύθυνους των μέτρων στρατηγικού χαρακτήρα να δέχονται ως εταίρους σχεδίων τα ενδιαφερόμενα μέρη και τους κάλεσε να διαδίδουν συστηματικά τα αποτελέσματα στις εν λόγω οργανώσεις και φορείς.

20) Το δίκτυο OCEANS έχει τη δυνατότητα να συμβάλει σημαντικά στην προώθηση και τη διάδοση των συμφωνιών. Θα πρέπει να ενθαρρυνθεί και να υποστηριχθεί δραστήρια στο ρόλο του από την Επιτροπή και από τις ομοσπονδιακές αρχές των ΗΠΑ και του Καναδά.

Η Επιτροπή λαμβάνει υπόψη τη σύσταση αυτή.

21) Η διάσκεψη των διαχειριστών των σχεδίων είναι η μόνη σημαντική δυνατότητα όλων των συμμετεχόντων να συναντώνται και να ανταλλάσσουν απόψεις. Είναι σημαντικό να εξακολουθήσει να διεξάγεται.

Η Επιτροπή συμφωνεί απολύτως με τη σύσταση αυτή. Ωστόσο, επειδή κανένα νέο διμερές σχέδιο δεν πρόκειται να επιλεγεί στο εγγύς μέλλον, η ανάγκη για τη διοργάνωση μιας τέτοιας διάσκεψης είναι μικρότερη.

22) Πρέπει να ενθαρρυνθεί η αξιοποίηση των αποτελεσμάτων από τα εκπαιδευτικά ιδρύματα, με την προσφορά ενός ηλεκτρονικού εργαλείου για την υποβολή ερωτήσεων και απαντήσεων σχετικά με τη συνεργασία μεταξύ τους. Ένα τέτοιο εργαλείο θα πρέπει να επιτρέψει στα ενδιαφερόμενα μέρη ή τους «νέους» αιτούντες να επωφελούνται από τα διδάγματα που προέκυψαν κατά το παρελθόν από την εφαρμογή και την εκτέλεση σχεδίων αυτού του είδους, καθώς και να διαδίδουν τα σχετικά αποτελέσματα/εκροές.

Βλ. παρατηρήσεις σχετικά με τις συστάσεις 0 και 12 .

Συμπεράσματα

Η Επιτροπή συμμερίζεται τη γενική εκτίμηση των αξιολογητών ότι οι συμφωνίες είναι πολύ σημαντικές και ότι πληρούν τόσο τους ευρύτερους όσο και τους πιο ειδικούς στόχους τους, ιδίως στο πλαίσιο της ανάπτυξης εκ μέρους της ΕΕ του ευρύτερου ρόλου της στον κόσμο, καθώς και τους στόχους των άρθρων 165 και 166 της ΣΛΕΕ.

Οι συμφωνίες δεν αλληλεπικαλύπτονται ούτε προσκρούουν σημαντικά με ευρύ φάσμα σχετικών πρωτοβουλιών της ΕΕ και προσφέρουν σημαντικά και απτά οφέλη για σπουδαστές/φοιτητές, σχολές και εκπαιδευτικά ιδρύματα. Το ενδιαφέρον των μερών των συμφωνιών αυξάνεται σταθερά, όπως φαίνεται από τον αριθμό των αιτήσεων που αυξήθηκε σημαντικά στη διάρκεια του 2009 και του 2010. Οι περισσότερες από τις δραστηριότητες που δεν θα είχαν πραγματοποιηθεί χωρίς χρηματοδότηση τόσο από την ΕΕ όσο και από τις ΗΠΑ ή τον Καναδά.

Επειδή η σχέση κόστους-οφέλους των συμφωνιών είναι συγκριτικά ικανοποιητική, λόγω της διμερούς χρηματοδότησης η οποία συνεπάγεται σημαντική προστιθέμενη αξία σε επίπεδο στρατηγικής, οι εν λόγω συμφωνίες αποτελούν πρότυπο για άλλες εκβιομηχανισμένες χώρες υψηλού εισοδήματος.

Λαμβάνοντας υπόψη τα ανωτέρω, η Επιτροπή εκφράζει τη λύπη της για τον αιφνίδιο τερματισμό των κύριων δραστηριοτήτων συνεργασίας που εφαρμόζονταν βάσει των δύο συμφωνιών.

Οι αξιολογητές προέβησαν σε ορισμένες προτάσεις με σκοπό τη βελτίωση ορισμένων πτυχών των προγραμμάτων, αλλά δεν διαπίστωσαν σημαντικά μειονεκτήματα. Η Επιτροπή έχει ήδη λάβει μέτρα όσον αφορά ορισμένες από τις υποδείξεις και θα λάβει υπόψη της και άλλες ακόμη από αυτές με τον τρόπο που αναφέρεται ανωτέρω.

[1] Απόφαση αριθ. 2006/910/EΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 346 της 9ης Δεκεμβρίου 2006, σ. 33).

[2] Απόφαση αριθ. 2006/964/EΚ του Συμβουλίου (ΕΕ L 397 της 30ης Δεκεμβρίου 2006, σ. 14).

[3] Νεολαία = μόνον στη συμφωνία ΕΕ-Καναδά.

[4] www.oceans-network.eu.

[5] Συμφωνία ΕΕ-ΗΠΑ: http://ec.europa.eu/education/eu-usa/doc1901_en.htm.

Συμφωνία ΕΕ-Καναδά: http://ec.europa.eu/education/eu-canada/doc1688_en.htm.

[6] Λόγω καθυστέρησης της έγκρισης της συμφωνίας ΕΕ-Καναδά, δεν δημοσιεύτηκε πρόσκληση υποβολής προτάσεων για το πρόγραμμα το 2006.

[7] Εκτός από το 2006, όταν η συγχρηματοδότηση ΕΕ ανήλθε σε 260 000 ευρώ.

[8] Διατίθεται δωρεάν στη διεύθυνση: http://www.emqa.eu.

[9] http://ec.europa.eu/dgs/education_culture/eve/index_en.htm.

[10] http://ec.europa.eu/education/external-relation-programmes/doc1949_en.htm.

[11] http://www.tdp-project.de.