Γνωμοδότηση για την πρόταση οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για την τροποποίηση της οδηγίας 89/522/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3ης Οκτωβρίου 1989 για το συντονισμό ορισμένων νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών αναφορικά με την άσκηση τηλεοπτικών δραστηριοτήτων ()

(95/Ή 301/11)

Στις 13 Σεπτεμβρίου 1995, και σύμφωνα με το άρθρο 100Α της Συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα βιομηχανίας, εμπορίου, βιοτεχνίας και υπηρεσιών, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών, υιοθέτησε τη γνωμοδότησή του στις 12 Ιουλίου 1995 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Ramaekers.

Κατά την 328η σύνοδο ολομέλειας της 13ης και 14ης Σεπτεμβρίου 1995 (συνεδρίαση της 13ης Σεπτεμβρίου 1995), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε κατά πλειοψηφία, με 12 ψήφους κατά και 4 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η ΟΚΕ εκτιμά την πρωτοβουλία της Επιτροπής να παρουσιάσει σχέδιο οδηγίας για τροποποίηση της οδηγίας 89/552/ΕΟΚ με σκοπό το συντονισμό ορισμένων νομοθετικών κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών αναφορικά με την άσκηση τηλεοπτικών δραστηριοτήτων, που συνήθως αποκαλείται «οδηγία για την τηλεόραση χωρίς σύνορα».

1.2. Η ΟΚΕ υποστηρίζει την Επιτροπή, βούληση της οποίας είναι η βελτίωση των σχετικών ρυθμίσεων, προκειμένου να καταστεί απτή η ανάγκη θέσπισης ενός σαφούς και σταθερού ρυθμιστικού πλαισίου στην προοπτική της υλοποίησης της «κοινωνίας της πληροφορίας».

Ειδικότερα, η ΟΚΕ τονίζει στις αιτιολογικές σκέψεις τη σημασία που αποδίδει η Επιτροπή σε αυτό το σχέδιο οδηγίας, δεδομένου ότι είναι απαραίτητη η ύπαρξη ενός ρυθμιστικού πλαισίου που να εφαρμόζεται στο περιεχόμενο των οπτικοακουστικών υπηρεσιών, ανεξαρτήτως του τρόπου μεταδόσεώς τους.

1.3. Η ΟΚΕ επισημαίνει εξίσου στις αιτιολογικές σκέψεις ότι είναι απαραίτητο να ενισχυθούν τα μέτρα προώθησης των ευρωπαϊκών έργων για την ανάπτυξη του οπτικοακουστικού τομέα, όπως υποστηρίζεται και από το Πράσινο Βιβλίο σε ό,τι αφορά τις στρατηγικές επιλογές για την ενίσχυση της βιομηχανίας προγραμμάτων στο πλαίσιο της οπτικοακουστικής πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

1.4. Η ΟΚΕ τονίζει ότι είναι αναγκαία η προώθηση μιας ευρωπαϊκής πολιτιστικής παιδείας ποιότητας.

Το ζήτημα είναι η παραγωγή έργων τα οποία επιθυμεί να παρακολουθεί το κοινό. Πρέπει εντούτοις να διατηρηθεί ένα είδος ισορροπίας μεταξύ της ψυχαγωγίας και της πολιτιστικής παιδείας και να υπενθυμισθούν οι τρεις βασικές αποστολές των μέσων μαζικής επικοινωνίας, ήτοι: εκπαίδευση, ενημέρωση και πολιτισμική παιδεία. Η ΟΚΕ επιπλέον δεν θα ήθελε να αγνοείται το δημιουργικό και καινοτόμο δυναμικό που εκφράζεται διαμέσου των νέων μέσων μαζικής επικοινωνίας.

1.5. Η ΟΚΕ τονίζει ότι είναι αναγκαίο να ληφθούν υπόψη οι οικονομικές και πολιτισμικές πραγματικότητες και συνεπώς να προβλεφθεί ένα προοδευτικό σύστημα για την επίτευξη του στόχου των αναλογιών εν σχέσει προς τα ευρωπαϊκά έργα. Η ΟΚΕ διερωτάται επίσης αν είναι δυνατή η εφαρμογή μέτρων χρηματοδοτικής ενίσχυσης μέσω ειδικού ταμείου που θα μπορούσε να δημιουργηθεί στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων, ή φορολογικών ενισχύσεων εν είδει εκπτώσεων μετά την ολοκλήρωση ενός έργου.

Στο πλαίσιο αυτό, η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι οι μεγάλες ευρωπαϊκές επιχειρήσεις παραγωγής εκτιμούν ότι η ευρωπαϊκή βιομηχανία πολλαπλών μέσων μαζικής επικοινωνίας (multimedia) θα μπορούσε να καταστεί ένας από τους βασικότερους προμηθευτές θέσεων απασχόλησης κατά τη 3η χιλιετηρίδα, εφόσον ληφθούν μέτρα για την απάλειψη των διαρθρωτικών αδυναμιών που υποσκάπτουν την ανταγωνιστικότητά της.

1.6. Η ΟΚΕ συγχαίρει την Επιτροπή για την απόφασή της να υπαγάγει τις νέες υπηρεσίες, όπως η τηλεαγορά, σε ένα ορισμένο αριθμό ελαχίστων προδιαγραφών που θα διέπουν τη μορφή και το περιεχόμενο των εκπομπών.

1.7. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για τη δεδομένη απόφαση της Επιτροπής να αποσαφηνίσει τους κανόνες που διέπουν την προστασία της φυσικής, πνευματικής και ηθικής ανάπτυξης των ανηλίκων.

2. Γενικές παρατηρήσεις

2.1. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει την πρόσθετη γνωμοδότησή της αναφορικά με την «Πρόταση οδηγίας του Συμβουλίου για το συντονισμό ορισμένων νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την άσκηση τηλεοπτικών δραστηριοτήτων» () στην οποία εξέφραζε τη λύπη της για το γεγονός ότι: «η οδηγία δεν καλύπτει παρά μόνο τις τηλεοπτικές εκπομπές αποκλείοντας την ηχητική ραδιοφωνική μετάδοση». Η ΟΚΕ έχει συνείδηση ότι είναι απαραίτητο να προβλεφθεί το συντομότερο δυνατό ένα ρυθμιστικό πλαίσιο για τον οπτικοακουστικό τομέα στο πλαίσιο των νέων τεχνολογιών και στην προοπτική της κοινωνίας της πληροφορίας. Λυπάται εντούτοις που δεν προβλέφθηκαν παρόμοιοι κανόνες ειδικώς για τη ραδιοφωνία.

2.2. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει τη γνωμοδότησή της για τις «Ραδιοτηλεοπτικές δραστηριότητες» (), στην οποία τόνιζε ότι είναι: «ανάγκη να ενθαρρυνθεί η προώθηση ευρωπαϊκών προγραμμάτων ... και ότι η ευρωπαϊκή πολιτιστική πολυφωνία και τα πολλαπλά χαρακτηριστικά της είναι για την Ευρώπη πλούτος. Στο πλαίσιο της εκκαθολικεύσεως των οπτικοακουστικών μέσων, η Ευρώπη δύναται να προσφέρει ένα φάσμα προγραμμάτων εξαιρετικής ποικιλίας».

2.3. Η ΟΚΕ θέλει να υπενθυμίσει ότι οι προγενέστερες γνωμοδοτήσεις της επέδρασαν στο περιεχόμενο της οδηγίας του Συμβουλίου της 3ης Οκτωβρίου 1989, σκοπός της οποίας ήταν ο συντονισμός ορισμένων νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την άσκηση τηλεοπτικών δραστηριοτήτων. Χωρίς να προβαίνει σε εξαντλητική υπενθύμιση των συμβουλών της, η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για το γεγονός ότι ενσωματώνεται στην οδηγία το άρθρο 23 και μαζί με αυτό το κεφάλαιο VI που αφορούσαν το δικαίωμα απαντήσεως, σύμφωνα με το αίτημά της.

2.4. Η ΟΚΕ χαίρει για το γεγονός ότι η Επιτροπή φρόντισε να θέσει και να διευκρινίσει με σαφήνεια το κριτήριο της εγκατάστασης ως βασικό καθοριστικό κριτήριο της αρμοδιότητας ενός κράτους μέλους, χωρίς ωστόσο να παρακωλύει την αρχή της ελεύθερης κυκλοφορίας.

3. Ειδικές παρατηρήσεις

Άρθρο 1

3.1. Η ΟΚΕ χαίρει διότι διατηρούνται οι ορισμοί των εννοιών της παράνομης τηλεοπτικής διαφήμισης και της χορηγίας και διότι προστίθεται ο ορισμός της έννοιας «τηλεαγορά». Εντούτοις, θα ήταν χρήσιμο να γίνει σαφής διάκριση μεταξύ αυτού που η Επιτροπή εννοεί με τους όρους «πρόγραμμα» και «σποτ» της τηλεαγοράς και των κανόνων που πρέπει να εφαρμόζονται είτε στη μία είτε στην άλλη περίπτωση. Η ΟΚΕ φρονεί ότι θα ήταν επίσης απαραίτητο να ορισθούν οι έννοιες του «σταθμού», και του «ραδιοτηλεοπτικού οργανισμού» που μπορούν να προκαλέσουν σύγχυση στην πρόταση οδηγίας και ειδικότερα σε ό,τι αφορά τα σημεία 2 και 5 του άρθρου 4. Ως προς το σημέιο αυτό, η ΟΚΕ διερωτάται σχετικά με τον ορισμό που προτείνεται για το θεματικό σταθμό. Όπως προβλέπεται σήμερα η διαφήμιση (15% ημερησίως) και αποκλειομένου του χρόνου τηλεαγοράς (3 ώρες ημερησίως), είναι πολυάριθμοι οι σταθμοί γενικού περιεχομένου που θα μπορούσαν να διεκδικήσουν το καθεστώς θεματικού σταθμού με τις διαφορές που αυτό συνεπάγεται στο επίπεδο των ποσοστώσεων παραγωγής ή μετάδοσης. Αφετέρου, η ΟΚΕ διερωτάται σχετικά με την έννοια των προγραμμάτων στο πλαίσιο της «πολλαπλής προσφοράς». Είναι το σύνολο της προσφοράς αυτής ή ένα και μόνο από τα μέρη της που θα μπορούσαν να αποτελέσουν πρόγραμμα και μάλιστα σταθμό;

Άρθρο 2

3.1.1. Η Επιτροπή υποστηρίζει, αρκετά πειστικά, ότι οι προϋποθέσεις για τον καθορισμό της δικαιοδοσίας των κρατών μελών στην οποία οφείλουν να υπάγονται οι ραδιοτηλεοπτικοί οργανισμοί πρέπει να είναι διατυπωμένες με σαφήνεια και να είναι δυνατόν να πληρωθούν. Η ΟΚΕ συμφωνεί με την πρόταση της Επιτροπής οι ραδιοτηλεοπιτικοί οργανισμοί να τηρούν, όπου αυτό είναι εφικτό, καταρχήν τους κανόνες δικαίου της χώρας στην οποία είναι εγκατεστημένοι. Η προϋπόθεση αυτή πρέπει να διατυπωθεί με ακόμη μεγαλύτερη ακρίβεια ώστε η δικαιοδοσία να καθορίζεται με βάση την έδρα των κύριων οικονομικών δραστηριοτήτων των ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών.

3.1.2. Στις περιπτώσεις που αυτό δεν είναι δυνατόν, κυρίως για τον λόγο ότι ένας συγκεκριμένος ραδιοτηλεοπτικός οργανισμός είναι εγκατεστημένος εκτός της επικράτειας της Ευρωπαϊκής Ένωσης, τα προτεινόμενα δευτερεύοντα κριτήρια περιλαμβάνουν: (1) τον τόπο όπου καταρτίζεται η πολιτική προγράμματος, ή (2) τον τόπο παραγωγής του προγράμματος. Η ΟΚΕ προτείνει να προστεθεί στα δευτερεύοντα κριτήρια αναφορά στον τόπο όπου λαμβάνονται καθημερινά οι αποφάσεις σχετικά με το περιεχόμενο του προγράμματος.

3.1.3. Εκτός από την περιγραφή των κριτηρίων που καθορίζουν την ραδιοτηλεοπτική δραστηριότητα η διατύπωση της πρότασης τροποποίησης του άρθρου 2 συνδέει το ζήτημα της δικαιοδοσίας με τον τόπο όπου είναι εγκατεστημένοι οι ραδιοτηλεοπτικοί οργανισμοί, ή, εάν αυτό δεν είναι δυνατόν, το συνδέει με το κατά πόσον χρησιμοποιούν συχνότητα η οποία έχει παραχωρηθεί από εν λόγω κράτος μέλος ή χρησιμοποιούν το δυναμικό δορυφόρου που έχει παραχωρηθεί από ένα κράτος μέλος, ή (εάν μία από τις δύο προαναφερθείσες περιπτώσεις δεν ισχύει) εάν χρησιμοποιούν ανοδική ζεύξη με δορυφόρο, η οποία είναι εγκατεστημένη στο εν λόγω κράτος μέλος. Η ΟΚΕ ανησυχεί διότι η διατύπωση αυτή, η οποία βασίζεται σε τεχνικά χαρακτηριστικά, δεν αντανακλά τα επιχειρήματα που επικαλείται η Επιτροπή () και τα οποία συνοψίζονται πιό πάνω στην παράγραφο 3.1.2. Η ΟΚΕ σημειώνει το γεγονός ότι τα κριτήρια που καθορίζουν την ραδιοτηλεοπτική δραστηριότητα των οργανισμών εκτίθενται σε μία αιτιολογική σκέψη της οδηγίας όχι όμως στο άρθρο. Η Επιτροπή καλείται να επανεξετάσει την πρόταση τροποποίησης ώστε το πεδίο εφαρμογής της να διευρυνθεί και να διευκολυνθούν οι πιθανές ασάφειες μεταξύ των τεχνικών προϋποθέσεων και των κριτηρίων που καθορίζουν την ραδιοτηλεοπτική δραστηριότητα των εν λόγω οργανισμών.

Άρθρο 2 α)

3.2. Η ΟΚΕ διερωτάται σχετικά με την αποτελεσματικότητα ενός παρόμοιου μέτρου και παραπέμπει στη γνωμοδότησή της () στην οποία εξέφραζε ανησυχίες σχετικά με το θέμα των διαφημιστικών εκπομπών ενός κράτους μέλους που προορίζονται ειδικώς για άλλο κράτος μέλος και λυπάται που η πτυχή αυτή δεν εξετάσθηκε στο πλαίσιο της παρούσας οδηγίας. Παρά ταύτα, ενώ η ΟΚΕ θεωρεί ότι οι διατάξεις περιορισμού ή διακοπής που προβλέπονται στην οδηγία αποτελούν απαραίτητους μηχανισμούς σε περίπτωση παραβάσεως, εμμένει όμως στην άποψη ότι είναι ανάγκη να εφαρμόζονται με σύνεση για να μην θίγεται η αρχή της ελεύθερης παροχής υπηρεσιών. Η ΟΚΕ φρονεί ότι είναι σκόπιμο να μελετηθεί η σύσταση ενός ευρωπαϊκού κανονιστικού οργανισμού ο οποίος, αφού προβλεφθεί και προσδιορισθεί το εύρος των αρμοδιοτήτων του γενικότερα, θα διευκολύνει την άσκηση των εξουσιών της Επιτροπής, ειδικότερα στον τομέα της οικονομικής και δημοσιονομικής επόπτευσης.

Άρθρο 3

3.3. Η ΟΚΕ διαπιστώνει το περιθώριο που παρέχεται στα κράτη μέλη προκειμένου να προβλέψουν αυστηρότερους κανόνες από αυτούς που προβλέπονται στην οδηγία σε ό,τι αφορά ειδικότερα τη γλωσσολογική πολιτική, τη διαφύλαξη της πολυφωνίας της ενημέρωσης και των μαζικών μέσων επικοινωνίας ή αναφορικά με το ενδιαφέρον του κοινού σε ό,τι αφορά την ενημέρωση, την εκπαίδευση, τα πολιτιστικά θέματα ή τη ψυχαγωγία.

3.4. Η ΟΚΕ τονίζει ότι ο κατάλογος των θεμάτων αυτών δεν είναι εξαντλητικός και ότι άλλα θέματα θα μπορούσαν ενδεχομένως να αποτελέσουν αντικείμενο πιο περιοριστικών μέτρων.

3.5. Η ΟΚΕ φοβάται ότι η ύπαρξη παρόμοιων διατάξεων μπορεί να δημιουργήσει ανισορροπίες μεταξύ των κρατών μελών και μάλιστα στο εσωτερικό του ίδιου κράτους μέλους.

3.6. Η ΟΚΕ φρονεί ότι στο πλαίσιο αυτό θα ήταν ίσως απαραίτητο να μελετηθεί η εφαρμογή διαφορετικών κυρώσεων ανάλογα με το αν ο σταθμός είναι εθνικών ή διεθνών διαστάσεων. Δεδομένου τώρα ότι οι διαφορετικές κυρώσεις μπορούν να εφαρμόζονται βάσει παρόμοιων απαιτήσεων, η ΟΚΕ εμμένει στο γεγονός ότι είναι ανάγκη να δημιουργηθεί ο προαναφερθείς ευρωπαϊκός ρυθμιστικός οργανισμός ο οποίος και θα εναρμονίζει την εφαρμογή του συστήματος κυρώσεων. Στις γνωμοδοτήσεις της σχετικά με το Πράσινο Βιβλίο της Επιτροπής σχετικά με την «Πολυφωνία των μέσων μαζικής ενημέρωσης στην εσωτερική αγορά» της 22ας Σεπτεμβρίου 1993 () και σχετικά με τη σύνθεση της διαβουλευτικής διαδικασίας που ακολούθησε την «Ανακοίνωση της Επιτροπής προς το Συμβούλιο και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - Συνέχειες που πρέπει να δοθούν στη διαβουλευτική διαδικασία σχετικά με το Πράσινο Βιβλίο - Πολυφωνία και συγκέντρωση των μέσων μαζικής ενημέρωσης στην εσωτερική αγορά - Στάθμιση της αναγκαιότητας για μια κοινοτική ενέργεια», η ΟΚΕ τόνιζε ότι θεωρούσε απαραίτητη την υιοθέτηση ρύθμισης σχετικά με τις εθνικές και διεθνείς ομάδες μέσων μαζικής ενημέρωσης, οι οποίες σε ορισμένα κράτη μέλη κατέχουν μία μονοπωλιακή θέση επί ευρύτατων τομέων της αγοράς. Δεν είναι δυνατό στα πλαίσια μίας οδηγίας ΕΟΚ να γίνεται απλώς και μόνο αναφορά στην άρση των εμποδίων για την πρόσβαση στην αγορά. Τουναντίον η ευρωπαϊκή νομοθεσία οφείλει να καθορίσει συγκεκριμένα όρια, έτσι ώστε να περιορισθεί η ειδική συγκέντρωση στον τομέα των μέσων μαζικής ενημέρωσης.

Κεφάλαιο III - Οι ποσοστώσεις

3.7. Επί του θέματος των ποσοστώσεων, η ΟΚΕ υπενθυμίζει τις προγενέστερες γνωμοδότήσεις της σχετικά με την άσκηση ραδιοτηλεοπτικών δραστηριοτήτων. Στα έγγραφα αυτά η ΟΚΕ συμφωνούσε καταρχήν με την πρόταση οδηγίας στο μέτρο που επιχειρούσε να ευνοήσει την παραγωγή κοινοτικών έργων με σκοπό την ανάπτυξη της απασχόλησης και την προώθηση της ευρωπαϊκής δημιουργικότητας, αλλά διερωτάτο ήδη για τη σκοπιμότητα των προτεινομένων μέτρων, τόσο αναφορικά με τις δυνατότητες υλοποίησης των επιδιωκομένων στόχων όσο και σχετικά με το προβλεπόμενο σύστημα ελέγχου. Η ΟΚΕ υπογράμμιζε ότι για την καθιέρωση συστήματος ποσοστώσεων θα έπρεπε να ληφθούν υπόψη οι ιδιαίτερες καταστάσεις σε επίπεδο κρατών μελών και να ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα ούτως ώστε το σύστημα αυτό να παραμείνει ελαστικό και εφαρμόσιμο.

3.8. Η ΟΚΕ επισημαίνει τη διαγραφή της έννοιας «κάθε φορά που αυτό είναι εφικτό» όσον αφορά την εφαρμογή των ποσοστώσεων που καθιστά το καθεστώς αυστηρώς υποχρεωτικό και το περιορίζει σε διάρκεια 10 ετών.

3.9. Η ΟΚΕ διερωτάται σχετικά με την εμβέλεια του άρθρου 3 σε συνάρτηση με το σημείο 2. Πράγματι, η ΟΚΕ δεν μπορεί να κάνει δεκτή τη διαγραφή του άρθρου 4 μετά από παρέλευση δεκαετούς περιόδου άνευ σχετικής αξιολόγησης.

Η ΟΚΕ διερωτάται σχετικά με το καθεστώς των ποσοστώσεων όσον αφορά την αποτελεσματικότητά του στο επίπεδο της υποστήριξης της διάδοσης ευρωπαϊκών έργων. Για το λόγο αυτό η ΟΚΕ εμμένει στην άποψή της και φρονεί ότι μία αξιολόγηση του μέτρου αυτού από τη στιγμή της ισχύος του θα επιτρέψει να καθορισθεί πόσο αποτελεσματικά στηρίζει την ευρωπαϊκή παραγωγή. Η διατήρηση του καθεστώτος ποσοστώσεων δεν μπορεί να δικαιολογηθεί παρά μόνο εάν αποδείξει ότι είναι σήμερα αποτελεσματικό. Η εκπνοή του δεν μπορεί συνεπώς να αποφασίζεται κατά τρόπο αυθαίρετο, αλλά αντιθέτως το σύστημα θα πρέπει να αποτελεί αντικείμενο συνεχούς αξιολόγησης επιτρέποντας έτσι την προσαρμογή των μέτρων σε συνάρτηση με την πραγματικότητα της αγοράς της κατανάλωσης, της διανομής και της οπτικοακουστικής παραγωγής.

3.10. Η ΟΚΕ διαπιστώνει τις τροποποιήσεις που έγιναν στην οδηγία 89/552/ΕΟΚ και διερωτάται σχετικά με την καταλληλότητα των νέων μέτρων που υιοθετήθηκαν.

Η ΟΚΕ διαπιστώνει ειδικότερα το εύρος που παρέχεται στους θεματικούς σταθμούς, όσοι προγραμματίζουν τουλάχιστον 80% έργα μυθοπλασίας ή κινηματογραφικές ταινίες, προκειμένου να επιλέγουν ανάμεσα στη δυνατότητα να ανταποκρίνονται στις ποσοστώσεις μετάδοσης ή να προορίζουν 25% από τον προϋπολογισμό του προγραμματισμού τους για τη μετάδοση ευρωπαϊκών έργων.

Το μέτρο αυτό που ανταποκρίνεται στην ευχή να υπάρξει ελαστικότητα στην εφαρμογή των μέτρων για τις ποσοστώσεις ενέχει τον κίνδυνο στρεβλώσεως του ανταγωνισμού στα πλαίσια της τηλεοπτικής αγοράς της κοινωνίας της πληροφορίας όπου οι σταθμοί γενικού περιεχομένου οφείλουν να τηρούν πιο αυστηρά κριτήρια από ό,τι οι θεματικοί σταθμοί ή εκείνοι που προτείνουν ποικίλα προγράμματα.

3.11. Η ΟΚΕ λυπάται για την ύπαρξη αυτής της διαφορετικής μεταχείρισης και εύχεται την εναρμόνιση των μέτρων. Θα ήταν ίσως σκόπιμο να παρασχεθεί στους σταθμούς γενικών θεμάτων η δυνατότητα να ανταποκρίνονται στον κανόνα των ποσοστώσεων συνδυάζοντας τις δύο προσεγγίσεις τόσο σε επίπεδο μετάδοσης όσο και χρηματοδοτικής επένδυσης για την παραγωγή.

Η ελαστικότητα αυτή δεν θα πρέπει ωστόσο να παράσχει τη δυνατότητα στους σταθμούς γενικών θεμάτων να παραβιάζουν το πνεύμα της οδηγίας, ή να αλλάξουν το πεδίο εφαρμογής της. Στον ευρωπαϊκό κανονιστικό οργανισμό, η σύσταση του οποίου προβλέπεται στο σημείο 3.2, θα πρέπει να ανατεθεί συγκεκριμένη αποστολή στον τομέα αυτόν.

3.12. Αντί λοιπόν για τη θέσπιση αυτών των διακεκριμένων και εξαιρετικά πολύπλοκων ως προς την αξιολόγηση καθεστώτων, δεν θα ήταν προτιμότερο να προταθεί ο καθορισμός μιας υποχρέωσης καταβολής συγκεκριμένων ποσών σε ένα ταμείο υποστήριξης της οπτικοακουστικής παραγωγής και να παρασχεθεί η πιθανή δυνατότητα σε όσους σταθμούς το επιθυμούν να ανταποκρίνονται σε ένα καθεστώς ποσοστώσεων μετάδοσης αντί να τροφοδοτείται το εν λόγω ταμείο;

Η πρόταση αυτή θα έδινε τη δυνατότητα να διασαφισθεί η κατάσταση με τον καθορισμό μιας σαφούς υποχρέωσης. Οι θεματικοί σταθμοί, όπως ο σταθμός «Eurosport», θα μπορούσαν έτσι να ενταχθούν στη ρύθμιση, ενώ το καθεστώς που προτείνεται σήμερα δεν θα επέτρεπε την αντιμετώπιση αυτού του είδους συγκεκριμένης περίπτωσης.

3.13. Στην περίπτωση αυτή θα πρέπει να θεσπισθεί ένα προοδευτικό σύστημα και για τις δύο δυνατότητες. Καθορισμός μιας ποσόστωσης μετάδοσης που με το χρόνο θα καθίσταται ολοένα και απαιτικότερη ή χρηματοδοτική συμμετοχή στο ταμείο η οποία και θα αυξάνεται επίσης με τον καιρό.

Φρόνιμο θα ήταν να προβλεφθούν προοδευτικά στάδια μετά τα οποία θα αξιολογείται η αποτελεσματικότητα του συστήματος πριν από το νέο στάδιο. Το ενδιαφέρον της πρότασης αυτής είναι ότι θα λαμβάνονται υπόψη τα προοδευτικά αποτελέσματα του προγράμματος Media II τα οποία δεν μπορούν να εκδηλωθούν κατά τρόπο άμεσο. Προς τούτο η ΟΚΕ υπενθυμίζει τα θέματα που εξέθεσε στη γνωμοδότησή της για την «Πολιτική στον τηλεοπτικοακουστικό τομέα». Ανάγκη δημιουργίας ενός κλίματος που να ευνοεί την ανάπτυξη των επιχειρήσεων της ευρωπαϊκής βιομηχανίας προγραμμάτων (Media 1996-2000) ().

3.14. Η ΟΚΕ υπενθυμίζει εξίσου τις εναλλακτικές προτάσεις των μεγάλων εταιρειών ευρωπαϊκής παραγωγής, δηλαδή την ενίσχυση των πνευματικών δικαιωμάτων, τη φορολογική ενίσχυση και ειδικότερα τη χρηματοδοτική ενίσχυση διαμέσου ενός ταμείου που θα μπορούσε να δημιουργηθεί στους κόλπους του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων.

3.15. Η ΟΚΕ εμμένει στην εξελικτική κατάσταση που παρουσιάζει ο οπτικοακουστικός χώρος ειδικότερα στην προοπτική της κοινωνίας της πληροφορίας.

Από την άποψη αυτή, η ΟΚΕ τονίζει ότι η έννοια του περιεχομένου θα είναι θεμελιώδης προκειμένου να προσδιορισθούν οι νέες υπηρεσίες που πρόκειται να κυκλοφορήσουν εντός των «αρτηριών της πληροφόρησης» ή διαμέσου των δορυφόρων.

Με την ελευθέρωση του συνόλου των τηλεπικοινωνιών που προβλέπεται για την 1η Ιανουαρίου 1998 και την εμφάνιση νέων υπηρεσιών, η ΟΚΕ φρονεί ότι η διατήρηση του καθεστώτος των ποσοστώσεων αυθαιρέτου διαρκείας 10 ετών μπορεί να θέσει πολλά προβλήματα.

Ως προς αυτό η ΟΚΕ τονίζει ότι οι νέες υπηρεσίες, όπως το βίντεο κατ`αίτηση, δεν έχουν ενσωματωθεί στην οδηγία και οφείλουν να αποτελέσουν αντικείμενο ενός Πράσινου Βιβλίου.

3.16. Η ΟΚΕ φρονεί ότι η συνολική προβληματική των ποσοστώσεων θα πρέπει να υπαχθεί στο πλαίσιο μιας γενικότερης μελέτης για τις οπτικοακουστικές υπηρεσίες της κοινωνίας της πληροφορίας και να συμπεριληφθεί επίσης το ζήτημα της συγκέντρωσης των μέσων μαζικής ενημέρωσης. Στην προοπτική αυτή η ΟΚΕ κρίνει ότι κάθε άλλο μέτρο που μπορεί να υποστηρίξει την παραγωγή ή τη διάδοση οπτικοακουστικών περιεχομένων που εκφράζουν την ευρωπαϊκή παιδεία και που μπορούν να δημιουργήσουν θέσεις απασχόλησης στον τομέα αυτό, θα πρέπει να ενσωματωθεί στο ρυθμιστικό πλαίσιο που προβλέπεται στο «πρόγραμμα δράσης της Επιτροπής: προς την ευρωπαϊκή κοινωνία της πληροφορίας».

3.17. Η ΟΚΕ θεωρεί εξίσου ότι στην προοπτική δημιουργίας και υποστήριξης της απασχόλησης, θα πρέπει να διευκρινισθεί ότι τα έργα που πραγματοποιούνται στο πλαίσιο των συνθηκών κοινής παραγωγής με τρίτες χώρες, θα είναι ευρωπαϊκά όχι μόνο στην περίπτωση που διαθέτει πλειοψηφία το τμήμα της κοινοτικής συμπαραγωγής, εφόσον ο έλεγχος της παραγωγής δεν ανήκει σε ένα ή περισσότερους παραγωγούς εγκατεστημένους εκτός των κρατών μελών, αλλά επίσης και στην περίπτωση κατά την οποία η παραγωγή αφορά ένα σημαντικό και πλειοψηφικό τμήμα εργαζομένων που είναι εγκατεστημένοι στα κράτη μέλη της Κοινότητας.

3.18. Η ΟΚΕ υπογραμμίζει μία σειρά βασικών θεμάτων σε ό,τι αφορά τις ποσοστώσεις βάσει των οποίων η εφαρμογή τους καθίσταται προβληματική με τον τρόπο που προβλέπονται στο σχέδιο οδηγίας.

3.19. Ο ορισμός της έννοιας θεματικός σταθμός δεν θα επιτρέπει πάντοτε να προσδιορίζονται με ακρίβεια οι σταθμοί που εμπίπτουν στην κατηγορία αυτή.

3.20. Η μεταχείριση που προβλέπεται σχετικά με τις ποσοστώσεις για τους θεματικούς σταθμούς είναι ιδιαίτερα ευνοϊκή εν σχέσει προς τους σταθμούς γενικών θεμάτων.

Πράγματι, η καθιέρωση του 25 % του προϋπολογισμού προγραμματισμού δεν λαμβάνει υπόψη παρά μόνον την αγορά των δικαιωμάτων μετάδοσης.

Φαίνεται ότι είναι εξαιρετικά δύσκολο να προσδιορισθεί με ακρίβεια το ποσόν ενός προϋπολογισμού για προγραμματισμό. Θα ήταν ίσως αποτελεσματικότερο να γίνεται αναφορά στον κύκλο εργασιών.

3.21. Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι υφίσταται αντίφαση μεταξύ της διατήρησης των εκπομπών σε πλατώ στην έννοια του ευρωπαϊκού έργου και του στόχου των προβλεπόμενων μέτρων για την ενθάρρυνση και την υποστήριξη κατά κύριο λόγο της οπτικοακουστικής βιομηχανίας κινηματογραφικής παραγωγής, «αποθεματοποιημένων έργων» μάλλον παρά «προγραμμάτων ροής».

3.22. Αφετέρου, η εφαρμογή του σχεδίου οδηγίας όπως προτείνεται από την Επιτροπή δεν ενέχει τάχα τον κίνδυνο να υποχρεώσει τους τηλεοπτικούς οργανισμούς των μικρών κρατών να προσανατολίζονται μάλλον προς προγράμματα ροής παρά προς αποθεματοποιημένα προγράμματα;

Άρθρο 7

3.23. Η ΟΚΕ σημειώνει τις προθεσμίες τηλεοπτικής μετάδοσης που προτείνονται για τα κινηματογραφικά έργα μετά την πρώτη τους προβολή στις αίθουσες κινηματογράφου. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για την προτεραιότητα που παρέχεται στην ελευθερία σύναψης συμβάσεων, αλλά διερωτάται κατά πόσον οι προτεινόμενες προθεσμίες δεν αντιβαίνουν προς την πολιτική της διανομής που ενθαρρύνεται από την Επιτροπή. Η προτεινόμενη προθεσμία των 6 μηνών για τις υπηρεσίες πληρωμής ανά εκπομπή ενδέχεται να προκαλέσει άμεσο ανταγωνισμό μεταξύ των τηλεοπτικών υπηρεσιών επί πληρωμή και των αιθουσών κινηματογράφου, δεδομένου ότι η σταδιοδρομία μιας κινηματογραφικής ταινίας δεν εξαντλείται σε 6 μήνες. Υπάρχει φόβος ότι το σύστημα αυτό θα υποχρεώσει τις αίθουσες κινηματογράφου να προβαίνουν σε εξαιρετικά σύντομη απόσβεση των ταινιών.

3.24. Το σύστημα αυτό θα μπορούσε να αναπτύξει σε σημαντικό βαθμό τη σημερινή τάση ταυτόχρονης προβολής της ίδιας ταινίας σε ολοένα και μεγαλύτερο αριθμό κινηματογραφικών αιθουσών, δεδομένου ότι ορισμένα συγκροτήματα κινηματογράφου που διαθέτουν πολλές αίθουσες προβάλλουν ήδη την ίδια ταινία ταυτόχρονα σε πολλές αίθουσες. Η πολιτική αυτή οδηγεί τον τομέα της διανομής να προβαίνει σε ταχύτατη οικονομική εκμετάλλευση των ταινιών. Η πίεση των προθεσμιών ενέχει τον κίνδυνο να δημιουργήσει ένα σύστημα δύο ταχυτήτων όσον αφορά τη μετάδοση κινηματογραφικών ταινιών καθιστώντας ολοένα και πιο δύσκολη την πρόσβαση ταινιών μικρού ή μεσαίου προϋπολογισμού στην τηλεόραση.

Η ΟΚΕ ανησυχεί ιδιαίτερα για το γεγονός ότι ως σημείο αναφοράς για όλα τα κράτη της Ένωσης συνολικά λαμβάνεται η ημερομηνία εμφάνισης σε ένα οποιοδήποτε κράτος της Ένωσης. Το μέτρο αυτό μπορεί να έχει δύο διαφορετικές επιπτώσεις, είτε αυτό που η ΟΚΕ τόνισε προηγουμένως, είτε να ενθαρρύνει την αποτελεσματική και ταυτόχρονη διανομή στο σύνολο των κρατών της Ένωσης.

Η ΟΚΕ ζητεί από την Επιτροπή να εξετάσει με προσοχή την κατάσταση αυτή για να αποφευχθούν οι κίνδυνοι μιας επικίνδυνης ομοιομορφίας της δημιουργίας και της μετάδοσης και να λάβει τα κατάλληλα μέτρα ούτως ώστε να επιτευχθούν οι στόχοι της αποτελεσματικότητας της διανομής.

3.25. Η ιεράρχηση των προθεσμιών, όπως προβλέπεται, αφήνει να εννοηθεί ότι το μεγαλύτερο μέρος των νέων υπηρεσιών προς τους τηλεθεατές θα παρέχεται σταδιακά επί πληρωμή. Η πληρωμή ανά εκπομπή θα είναι συνεπώς ακριβότερη από τα τέλη τηλεοπτικής υπηρεσίας και τελικά ο τηλεθεατής θα έχει σταθμούς γενικών θεμάτων και παροχής υπηρεσιών προς το κοινό. Η ΟΚΕ διερωτάται συνεπώς σχετικά με την εξέλιξη που προορίζεται να έχουν οι νέες αυτές υπηρεσίες επί πληρωμή και για το κοινό που θα ενδιαφέρεται σχετικά.

3.26. Για το λόγο αυτό η ΟΚΕ ζητεί να μελετηθούν οι υπηρεσίες αυτές στο επίπεδο του κόστους, της αποδοτικότητάς τους, της ζήτησης, των αναγκαίων επενδύσεων και της επίπτωσής τους επί της διανομής στις αίθουσες κινηματογράφου, καθώς επίσης και στους σταθμούς γενικών θεμάτων και παροχής υπηρεσιών προς το κοινό.

Κεφάλαιο IV - Τηλεοπτική διαφήμιση, χορηγεία και τηλεαγορά

3.27. Η ΟΚΕ εκφράζει την ικανοποίησή της για τις διευκρινίσεις που γίνονται σχετικά με την έννοια της τηλεαγοράς στο πλαίσιο της ρύθμισης όσον αφορά τις σχέσεις της με την τηλεοπτική διαφήμιση. Λόγω του πολύπλοκου χαρακτήρα του θέματος, η ΟΚΕ επιφυλάσσεται να γνωμοδοτήσει αργότερα κατά την παρουσίαση του Πράσινου Βιβλίου που θα πραγματεύεται το θέμα της τηλεαγοράς.

3.28. Η ΟΚΕ επισημαίνει την τροποποίηση που επήλθε σχετικά με τη διακοπή από διαφημίσεις στο σημείο 3 του άρθρου 11.

Η πρόταση της Επιτροπής αποκλείει τις ταινίες που προορίζονται για την τηλεόραση από το καθεστώς της διακοπής που προβλέπεται για τις μεγάλης διαρκείας κινηματογραφικές ταινίες.

3.29. Εφεξής, θα είναι δυνατή η συχνότερη διακοπή των τηλεταινιών για τις διαφημίσεις από ότι για τις κινηματογραφικές ταινίες μακράς διάρκειας. Η ΟΚΕ φρονεί ότι το μέτρο αυτό θα έπρεπε να αποτελέσει αντικείμενο προσεκτικής εξέτασης. Πράγματι, η τηλεταινία μπορεί να εξομοιωθεί προς την κινηματογραφική ταινία μακράς διάρκειας σε ό,τι αφορά τη διάρκειά της και την αυτονομία της ως οπτικοακουστικό έργο.

Η καθιέρωση συχνότερων διακοπών ενέχει τον κίνδυνο να τροποποιηθεί η κατασκευή των τηλεταινιών σε ό,τι αφορά το ρυθμό και τη σεναριογραφική τους δομή. Παρά ταύτα η ΟΚΕ ανέκαθεν θεωρούσε ότι δεν έπρεπε να επιβληθούν υπερβολικά αυστηροί κανόνες σε ό,τι αφορά τις διακοπές από διαφημίσεις διότι υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθούν στρεβλωτικές πρακτικές ανταγωνισμού που να ενθαρρύνουν τους σημαντικότερους διαφημιστές. Για το λόγο αυτό, η ΟΚΕ ζητεί να επιδειχθεί μεγαλύτερη προσήλωση στην αξιολόγηση της επίδρασης του μέτρου αυτού πριν από την εφαρμογή του.

3.30. Η ΟΚΕ χαίρει για τη διατήρηση των δεοντολογικών κανόνων όσον αφορά τη διαφήμιση και την επέκταση αυτών και για τα μηνύματα τηλεαγοράς, ειδικότερα, σε ό,τι αφορά την προστασία των ανηλίκων.

3.31. Η ΟΚΕ λυπάται διότι η Επιτροπή δεν έλαβε υπόψη τις ευχές που έχει διατυπώσει κατά το παρελθόν σε ό,τι αφορά την απαγόρευση διαφημιστικών διακοπών για ορισμένες εκπομπές και ειδικότερα διότι δεν προβλέπεται η ένταξη εκπομπών φιλοσοφικού και πολιτικού περιεχομένου στο πλαίσιο των εκπομπών που δεν μπορούν να διακόπτονται από διαφημιστικά μηνύματα όπως οι εκπομπές θρησκευτικού περιεχομένου.

3.32. Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι αναφορικά με τη χορηγεία η Επιτροπή δεν επιθυμεί να διατηρηθεί η απαγόρευση για τα φάρμακα και τις ιατρικές θεραπείες.

Η ΟΚΕ αντιλαμβάνεται το αντικείμενο του μέτρου αυτού που θα επιτρέψει στις επιχειρήσεις των οποίων η δραστηριότητα στον ιατρικό τομέα είναι σημαντική να χορηγεί ορισμένες εκπομπές. Παρά ταύτα, η ΟΚΕ εύχεται να επιδειχθεί ιδιαίτερη προσοχή στο θέμα αυτό διευκρινίζοντας ότι αν η χορηγεία όπως προβλέπεται δεν θέτει προβλήματα ουσίας, δεν θα πρέπει η χορηγεία του είδους αυτού να συνδέεται με ένα οποιοδήποτε φάρμακο από πλευράς τηλεθεατού. Στην περίπτωση αυτή το προβλεπόμενο μέτρο θα απέβαινε απαράδεκτο με όλες τις σχετικές επιπτώσεις όσον αφορά την ενθάρρυνση της ιατρικής αυτοθεραπείας.

Άρθρο 18

3.33. Η ΟΚΕ σημειώνει τη διευκρίνιση που γίνεται σχετικά με την περίοδο αναφοράς διαρκείας μίας ώρας ωρολογιακής. Η ΟΚΕ ανησυχεί σχετικά με την τροποποίηση αυτή και φοβάται μήπως έχει ως αποτέλεσμα τη δημιουργία περιόδων ιδιαιτέρως υψηλής συγκέντρωσης διαφημιστικών μηνυμάτων σε ορισμένη στιγμή του προγράμματος που θα μπορούσε μάλιστα να υπερβεί το 20% εάν εφαρμοζόταν το παλαιό καθεστώς ωραρίου. Για το λόγο αυτό η ΟΚΕ, μεριμνώντας για την προστασία του καταναλωτή, φρονεί ότι πρέπει να αξιολογηθεί η επίδραση του μέτρου αυτού επί του προγραμματισμού προκειμένου να αποφευχθεί το φαινόμενο της υπερβολικής διαφημιστικής παρουσίας σε ορισμένες περιόδους μεγάλης ακροαματικότητας.

Άρθρο 18 β)

3.34. Η ΟΚΕ σημειώνει την επέκταση της διάρκειας των εκπομπών τηλεαγοράς σε 3 ώρες ανά 24ωρη περίοδο αντί 1 ώρας.

Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι το μέτρο αυτό δεν συνοδεύεται από σαφέστερα μέτρα εκτός εκείνων που προβλέπονται από το σχέδιο οδηγίας σε ό,τι αφορά τη διαπραγμάτευση συμβολαίων εξ αποστάσεως.

Θα έπρεπε τουλάχιστον να προβλεφθούν μέτρα σχετικά με την αναφορά των εμπορικών σημάτων.

Για τους καταναλωτές, το εμπορικό σήμα ενός προϊόντος μπορεί να καταστεί βασική πληροφορία πράγμα το οποίο δεν προβλέπεται από την οδηγία σε ό,τι αφορά τη διαπραγμάτευση συμβολαίων εξ αποστάσεως. Συνεπώς, η ΟΚΕ φοβάται μήπως τα προϊόντα ή οι υπηρεσίες που παρουσιάζονται στο πλαίσιο εκπομπών τηλεαγοράς, δίχως αναφορά του εμπορικού σήματος, αποτελέσουν αντικείμενο διαφημιστικών μηνυμάτων στον ίδιο σταθμό εκτός των εκπομπών τηλεαγοράς.

3.35. Η ΟΚΕ διαπιστώνει ότι στη μόνη διάταξη της πρότασης για τροποποίηση της οδηγίας 89/552/ΕΟΚ σχετικά με τους σταθμούς τηλεαγοράς ορίζεται ότι δεν υπάγονται σε κανένα ωριαίο περιορισμό. Μολαταύτα, η τηλεαγορά όπως οι λοιπές εκπομπές διέπεται από τις γενικότερες διατάξεις της οδηγίας όσον αφορά, μεταξύ άλλων, τις δεοντολογικές προδιαγραφές και την προστασία των ανηλίκων.

3.36. Η ΟΚΕ εκφράζει έντονες ανησυχίες όσον αφορά τη ρύθμιση που ισχύει για τους σταθμούς τηλεαγοράς, δεδομένου μάλιστα ότι σύμφωνα με τις προβλέψεις της Επιτροπής η τηλεαγορά θα αποτελέσει την υπηρεσία με την ταχύτερη ανάπτυξη στο κοινό. Μολονότι λήφθηκαν μέτρα για την αντιμετώπιση ορισμένων από τα προβλήματα αυτά, είναι ακόμη πολύ νωρίς για να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητά της (π.χ. η οδηγία για τις πωλήσεις εξ αποστάσεως, η οδηγία για τις καταχρηστικές ρήτρες στις συμβάσεις κατανάλωσης και η οδηγία περί ευθύνης ελαττωματικών προϊόντων. Για το λόγο αυτό, η ΟΚΕ επιφυλάσσεται να εξετάσει αργότερα την εν λόγω προβληματική.

3.37. Η ΟΚΕ κρίνει παραταύτα ότι έχει θεμελιώδη σημασία η ανάπτυξη μιας ελάχιστης ρύθμισης που θα καθορίζει τις σχέσεις μεταξύ διαφήμισης και αποκλειστικών υπηρεσιών τηλεαγοράς αφενός, και, αφετέρου, διαφήμισης και προϊόντων ή υπηρεσιών που παρουσιάζονται στο πλαίσιο εκπομπών τηλεαγοράς. Ως προς αυτό, θα έπρεπε επίσης να διευκρινισθούν οι σχέσεις μεταξύ της διαφήμισης και των σποτ τηλεαγοράς.

3.38. Η ΟΚΕ ζητεί επίσης να μάθει αν οι υπηρεσίες τηλεαγοράς πρέπει να θεωρούνται ως θεματικοί σταθμοί, και αν ναι, σε ποιό βαθμό και με ποιά μορφή θα πρέπει να συμμετέχουν στην υποστήριξη και την ανάπτυξη της ευρωπαϊκής οπτικοακουστικής βιομηχανίας.

3.39. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι η προβληματική της τηλεαγοράς εξαρτάται κατά κύριο λόγο από την πώληση εξ αποστάσεως και τους κανόνες που προβλέπονται σχετικά. Παρά ταύτα αν ληφθεί υπόψη ο οπτικοακουστικός χαρακτήρας αυτής της τεχνικής πωλήσεως και η ένταξή της στα παράθυρα των προγραμμάτων, η ΟΚΕ κρίνει ότι η δραστηριότητα της τηλεαγοράς πρέπει επίσης να διέπεται από σχετικούς κανόνες του οπτικοακουστικού τομέα.

3.40.

Διασυνοριακή μετάδοση ραδιοτηλεοπτικών προγραμμάτων

3.40.1. Ένα από τα άλυτα προβλήματα που αντιμετωπίζουν ορισμένοι πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και οι οργανισμοί παροχής τηλεοπτικών υπηρεσιών των παραμεθόριων περιοχών είναι η ασυμβατότητα ανάμεσα στο αίτημα ορισμένων κατοίκων των παραμεθόριων περιοχών να έχουν τη δυνατότητα να λαμβάνουν εκπομπές γειτονικών κρατών - με τη βοήθεια τεχνικών επίγειας ραδιοτηλεοπτικής μετάδοσης - και στους κανονισμούς που διέπουν τη χορήγηση αδείας οι οποίοι προστατεύουν τα εμπορικά συμφέροντα των τοπικών ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών και, κατά συνέπεια, περιορίζουν τη μετάδοση άμεσων διασυνοριακών ραδιοτηλεοπτικών εκπομπών.

3.40.2. Η καλωδιακή τηλεόραση και οι σταθμοί που εκπέμπουν μέσω δορυφόρου αλλάζουν τα δεδομένα του θέματος.

3.40.3. Η ΟΚΕ εκφράζει την ελπίδα ότι, με την πρώτη ευκαιρία, η Επιτροπή θα υποβάλει προτάσεις που θα διευρύνουν το πεδίο εφαρμογής της οδηγίας «τηλεόραση χωρίς σύνορα», ώστε να διευκολυνθεί ο τύπος αυτός διασυνοριακής μετάδοσης, με τις κατάλληλες ενδεχομένως αντισταθμιστικές ρυθμίσεις μεταξύ των ραδιοτηλεοπτικών οργανισμών.

4. Συμπεράσματα

4.1. Η ΟΚΕ επικροτεί τη μέριμνα που επιδεικνύει η Επιτροπή με το σχέδιο οδηγίας, σκοπός του οποίου είναι η εναρμόνιση και ο συντονισμός ορισμένων νομοθετικών κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων των κρατών μελών σχετικά με την άσκηση τηλεοπτικών δραστηριοτήτων.

4.2. Η ΟΚΕ διερωτάται, εντούτοις, σχετικά με την καταλληλότητα των νέων μέτρων που υιοθετήθηκαν όσον αφορά τις ποσοστώσεις.

Η ΟΚΕ θα ευχόταν την απεργασία ενός ελαστικότερου και πιο προοδευτικού συστήματος για να μπορέσει να ανταποκριθεί στα προοδευτικά αποτελέσματα του προγράμματος Media II. Επιπλέον, η ΟΚΕ παραπέμπει στη γνωμοδότησή της CES 526/95 για τα ζητήματα που τίθενται σχετικά με την αποτελεσματικότητα του προγράμματος Media II.

Για το λόγο αυτό η ΟΚΕ προτείνει να παράσχει η οδηγία στους ραδιοτηλεοπτικούς οργανισμούς το δικαίωμα επιλογής να ανταποκρίνονται στις ποσοστώσεις μετάδοσης ή επένδυσης ανεξαρτήτως αν είναι σταθμοί θεματικοί ή γενικού περιεχομένου.

Η ΟΚΕ προτείνει επίσης να ικανοποιούνται οι ποσοστώσεις, όποιες και αν είναι, κατά τρόπο προοδευτικό και να καθορισθούν ενδιάμεσα στάδια μετά τα οποία θα αξιολογείται η αποτελεσματικότητα των υιοθετημένων μέτρων από τη μετάβαση σε νέο στάδιο. Ο στόχος πρέπει να υλοποιείται π.χ. μετά από δύο ή τρία στάδια διετούς διαρκείας το καθένα.

4.3. Η ΟΚΕ επιμένει στην πολιτιστική πτυχή της προβληματικής και εύχεται τα μελετώμενα μέτρα να εξυπηρετήσουν την αξιολόγηση της ποιότητας της ευρωπαϊκής οπτικοακουστικής παραγωγής.

Από την άποψη αυτή, η ΟΚΕ φρονεί ότι η προώθηση της παιδείας και της ποιότητας δεν εξαρτάται αποκλειστικά και μόνο από τις ποσοστώσεις και για το λόγο αυτό προτείνει εναλλακτικές λύσεις έχοντας επίγνωση ότι οι ποσοστώσεις μπορούν επίσης να έχουν θετικό αποτέλεσμα στην ευρωπαϊκή παραγωγή υπό τον όρον βεβαίως ότι είναι προοδευτικές.

4.4. Η ΟΚΕ αφού τόνισε ότι είναι απαραίτητο να ληφθούν υπόψη οι οικονομικές και πολιτισμικές πραγματικότητες και να προβλεφθεί ένα προοδευτικό σύστημα για την επίτευξη του στόχου των αναλογιών των ευρωπαϊκών έργων, διερωτάται αν είναι δυνατή η εφαρμογή μέτρων οικονομικής ενίσχυσης μέσω ειδικού ταμείου που θα δημιουργηθεί στους κόλπους του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων.

Στο πλαίσιπο αυτό, η ΟΚΕ υπενθυμίζει τις προτάσεις των ευρωπαϊκών εταιρειών πολλαπλών μέσων ενημέρωσης που θα μπορούσαν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο για τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης κατά την τρίτη χιλιετηρίδα.

4.5. Η ΟΚΕ τονίζει επίσης τη σημασία της επεξεργασίας ενός σταθερού και σαφούς ρυθμιστικού πλαισίου στην προοπτική της επικείμενης «κοινωνίας της πληροφορίας». Η παρατήρηση ισχύει εξίσου και όσον αφορά τη ρύθμιση των διαδικασιών συγκέντρωσης που προσιδιάζουν στα μέσα μαζικής ενημέρωσης.

Ως προς αυτό, η ΟΚΕ αναμένει τα μελλοντικά πράσινα βιβλία για τις νέες υπηρεσίες και επιφυλάσσεται να επανέλθει στα θέματα αυτά.

Η ΟΚΕ φρονεί ότι είναι σκόπιμο να μελετηθεί η σύσταση ενός ρυθμιστικού οργανισμού του οποίου θα πρέπει να προβλεφθεί και να προσδιορισθεί το εύρος των γενικότερων αρμοδιοτήτων του.

4.6. Η ΟΚΕ διαπιστώνει τη μέριμνα της Επιτροπής να προσεγγίσει το ειδικότερο θέμα της τηλεαγοράς.

Ενώ η ΟΚΕ θεωρεί ότι το θέμα αυτό εμπίπτει κατά κύριο λόγο στην πρακτική των αγορών εξ αποστάσεως, φρονεί ότι αυτή η τεχνική αγοράς πρέπει εκ φύσεως να διέπεται από μία σειρά κανόνων οπτικοακουστικής.

Για το λόγο αυτό η ΟΚΕ επιφυλάσσεται επίσης να επανέλθει αργότερα στο ειδικότερο αυτό θέμα υπό το φως των διαφόρων καθεστώτων που θα θεσπισθούν για τη ρύθμισή του.

Βρυξέλλες, 13 Σεπτεμβρίου 1995.

Ο Πρόεδρος της

Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Carlos FERRER

() ΕΕ αριθ. C 185 της 19. 7. 1995, σ. 4.

() ΕΕ αριθ. C 159 της 26. 6. 1989.

() ΕΕ αριθ. C 232 της 31. 8. 1987.

() Παράγραφος 2.2.2 στη σελίδα 30 του ελληνικού κειμένου του έγγρ. COM(95) 86.

() EE αριθ. C 304 της 10. 11. 1993.

() ΕΕ αριθ. C 256 της 2. 10. 1995.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ στη γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Η παρακάτω τροπολογία, η οποία υπερψηφίσθηκε τουλάχιστον από το ένα τέταρτο των συμβούλων, απορρίφθηκε κατά τη διάρκεια των συζητήσεων:

Να διαγραφεί η δεύτερη πρόταση του σημείου 1.5:

«Η ΟΚΕ διερωτάται επίσης αν είναι δυνατή η εφαρμογή μέτρων χρηματοδοτικής ενίσχυσης μέσω ειδικού ταμείου που θα μπορούσε να δημιουργηθεί στα πλαίσια του Ευρωπαϊκού Ταμείου Επενδύσεων, ή φορολογικών ενισχύσεων εν είδει εκπτώσεων μετά την ολοκλήρωση ενός έργου.»

Αιτιολογία

Στο σημείο αυτό το τμήμα υποστηρίζει τη δημιουργία ενός ταμείου που να χορηγεί χρηματοδοτική ενίσχυση για την κατάρτιση ευρωπαϊκών προγραμμάτων. Η πρόταση οδηγίας δεν περιέχει καμία πρόταση και δεν κάνει καμία σχετική αναφορά. Η ανάγκη του ταμείου αυτού δεν θεμελιώνεται στη γνωμοδότηση και, εάν το σύστημα ποσοστώσεων καθιερωθεί (είτε όπως προτείνεται είτε βάσει μιας περαιτέρω τροπολογίας), θα δοθεί ώθηση στις ευρωπαϊκές παραγωγές. Κάθε πρόταση για χρηματοδοτική συνδρομή στη τηλεοπτική βιομηχανία πρέπει να αποτελεί το αντικείμενο χωριστής εξέτασης.

Αποτέλεσμα της ψηφοφορίας

Ψήφοι υπέρ: 25, ψήφοι κατά: 60, αποχές: 6.