'Αριθ. C 77/2 Επίσημη 'Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 29. 3. 82 
αναφερομένων στην εγκατάσταση, τοποθέτηση, λει­
τουργία καί αναγνώριση τών οργάνων χειρισμού, ενδει­
κτικών καί δεικτών τών γεωργικών καί δασικών έλκυστή-
ρων μέ τροχούς, συνέστησε τήν αύξηση της μέγιστης 
ταχύτητας τών έλκυστήρων άπό 25 σέ 30 χμ/ώρα· 
εκτιμώντας δτι ή Επιτροπή τών Ε.Κ. ακολούθησε γιά 
Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ 
έχοντας υπόψη τήν συνθήκη περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊ­
κής Οικονομικής Κοινότητος, καί ιδίως τό άρθρο 198, 
έχοντας υπόψη τήν αίτηση γνωμοδοτήσεως τοϋ Συμβου­
λίου τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων γιά τήν πρόταση 
αποφάσεως τοϋ Συμβουλίου περί θεσπίσεως προγράμμα­
τος έρευνας καί^ αναπτύξεως στον τομέα τής επιστήμης 
καί της τεχνικής γιά τήν εξυπηρέτηση αναπτυξιακών 
σκοπών (1982-1985), τήν οποία έλαβε ή ΟΙκονομική καί 
Κοινωνική 'Επιτροπή στίς 19 Μαΐου 1981, 
έχοντας υπόψη τήν απόφαση τοϋ Πρεδρείου της, τής 25ης 
Μαίου 1981, νά αναθέσει στό τμήμα ενεργείας καί πυρη-οίκονομικούς καί τεχνικούς λόγους αυτή τή σύσταση, πού 
δέν έχει επιπτώσεις σέ θέματα ασφάλειας, 
ΥΙΟΘΕΤΗΣΕ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ 
ομόφωνα: 
Ή ΟΚΕ εγκρίνει τήν πρόταση οδηγίας τοϋ Συμβουλίου. 
νικών υποθέσεων τήν κατάρτιση γνωμοδοτήσεως καί 
είσηγητικής εκθέσεως έπί τοϋ θέματος, 
έχοντας υπόψη τή γνωμοδότηση πού υιοθετήθηκε άπό τό 
προαναφερθέν τμήμα κατά τήν 67η συνεδρίαση του, ή 
οποία πραγματοποιήθηκε στίς 8 'Ιανουαρίου 1982, 
έχοντας υπόψη τήν προφορική εισήγηση τοϋ εισηγητή 
κ. Bornard, 
έχοντας υπόψη τις συζητήσεις της κατά τήν 194η σύνοδο 
ολομελείας τής 27ης καί 28ης 'Ιανουαρίου 1982 (συνεδρία­
ση τής 27ης 'Ιανουαρίου 1982), "Εγινε στίς Βρυξέλλες, στίς 27 'Ιανουαρίου 1982. 
Ό Πρόεδρος 
τής Οικονομικής καί Κοινωνικής 
Επιτροπής 
Tomas ROSEINGRAVE 
Γνωμοδότηση γιά μία πρόταση αποφάσεως τοϋ Συμβουλίου περί θεσπίσεως προγράμματος 
έρευνας καί αναπτύξεως στον τομέα της επιστήμης καί της τεχνικής γιά τήν εξυπηρέτηση 
αναπτυξιακών σκοπών (1982 -1985) 
Τό κείμενο πού αποτελεί αντικείμενο τής γνωμοδοτήσεως αυτής δέν έχει ακόμη δημοσιευθεί 
στην Επίσημη Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Α. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΕΩΣ 
Τό Συμβούλιο αποφάσισε στίς 19 Μαίου 1981 νά ζητήσει, σύμφωνα μέ τίς διατάξεις τοϋ άρθρου 
198 τής συνθήκης περί ιδρύσεως τής Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, τή γνωμοδότηση 
της Οικονομικές καί Κοινωνικής 'Επιτροπής γιά τήν ανωτέρω πρόταση. 
Β. ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 
Ή Οικονομική καί Κοινωνική 'Επιτροπή εξέδωσε τή γνωμοδότηση της γιά τό ανωτέρω θέμα 
κατά τήν 194η σύνοδο τής ολομελείας της, πού πραγματοποιήθηκε στίς Βρυξέλλες, στίς 27 καί 
28 'Ιανουαρίου 1982. 
Τό κείμενο τής γνωμοδοτήσεως αυτής είναι τό ακόλουθο: 
29. 3. 82 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 'Αριθ. C 77/3 
ΥΙΟΘΕΤΗΣΕ ΤΗΝ ΑΚΟΛΟΥΘΗ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ 
ομόφωνα: 
1. Αιτιολόγηση της προτάσεως 
1.1. Ή ΟΚΕ δέχεται μέ ικανοποίηση τήν πρωτοβουλία 
πού έλαβε ή Επιτροπή των Ε.Κ. νά προτείνει ένα πρό­
γραμμα έρευνας καί αναπτύξεως στον τομέα της επιστή­
μης, της τεχνικής καί της εκπαιδεύσεως γιά τήν εξυπηρέ­
τηση άπτυξιακών σκοπών. Ή επιστήμη, ή τεχνική καί ή 
εκπαίδευση έχουν εξελιχθεί σε βασικά στοιχεία γιά τήν 
πρόοδο τών διάφορων χωρών καί γιά τήν προσαρμογή 
τους στίς διαρκώς έπιταχυνόμενες μεταβολές τών οικο­
νομικών καί κοινωνικών συνθηκών. 
1.2. Ή επιστημονική έρευνα είναι ακόμα σέ μεγάλο 
βαθμό συγκεντρωμένη στίς βιομηχανικές χώρες καί ή 
ανεπάρκεια τοϋ εξοπλισμού των αναπτυσσόμενων 
χωρών, στον τομέα αυτό, αποτελεί σημαντικό μειονέκτη­
μα. 
1.3. Είναι, λοιπόν, εξαιρετικά σκόπιμο νά καταβληθεί 
σημαντική προσπάθεια νά γίνουν οί κατάλληλες γνώσεις 
προσιτές στίς αναπτυσσόμενες χώρες καί νά αποτελέσει 
επιτέλους ή έκθεση τοϋ 'Οκτωβρίου 1977 της 'Επιτροπής 
Επιστημονικής καί Τεχνικής "Ερευνας (CREST), γιά τήν 
επιστημονική καί τεχνική συνεργασία μέ τίς χώρες αυτές, 
αντικείμενο κοινοτικού προγράμματος συγκεκριμένης 
εφαρμογής, ώς συνέχεια της υίοθετήσεως τού «Προγράμ­
ματος της Βιέννης» από τή Γενική Συνέλευση τών 'Ηνω­
μένων 'Εθνών στίς 23 'Ιανουαρίου 1980. Είναι ένα καλό 
παράδειγμα προσπάθειας συντονισμού δύο κοινοτικών 
πολιτικών: της πολιτικής επιστημονικής έρευνας καί τής 
πολιτικής συνεργασίας μέ τίς αναπτυσσόμενες χώρες. 
2. Ή επιλογή τών προτεραιοτήτων 
2.1. Δεδομένου δτι στην έκθεση τής Επιτροπής 'Επι­
στημονικής καί Τεχνικής "Ερευνας (CREST) επισημαί­
νονται τέσσερις επιστημονικοί τομείς πού έχουν προτε­
ραιότητα, καί συγκεκριμένα ό επισιτισμός καί τά γεωρ­
γικά προϊόντα, ή υγεία, ή ενέργεια καί ή αξιοποίηση τών 
φυσικών καί ορυκτών πόρων, ή ΟΚΕ διερωτάται γιατί 
προτείνει ή Επιτροπή τών Ε.Κ. νά περιληφθούν στό 
πρόγραμμα μόνο οί τομείς τής γεωργίας καί τής 
υγείας. 
2.2. Φαίνεται, ιδιαίτερα, δτι, από τήν ενεργειακή κρίση 
τού 1974, οί μή πετρελαιοπαραγωγοί αναπτυσσόμενες 
χώρες, έκτος από τίς μόνιμες δυσχέρειες τους, έχουν νά 
αντιμετωπίσουν μιά κατάσταση στην οποία τό δημόσιο 
χρέος τους αυξάνει μέ ρυθμό πού, σέ πολλές περιπτώσεις, 
περιορίζει τίς δυνατότητες άνακάμψεως καί τίς πολιτικές 
σέ άλλους τομείς. Εύλογα, λοιπόν, διερωτάται κανείς 
μήπως αυτό πού προέχει πάνω άπ' όλα είναι νά συγκε­
ντρωθούν οί προσπάθειες, συμπεριλαμβανομένου καί τού 
επιστημονικού τομέα, στό νά βοηθηθούν οί χώρες αυτές 
νά βγουν άπό τόν κύκλο τού χρέους στον όποιο έχουν εγκλεισθεί επιδιώκοντας τήν ανάπτυξη στό έδαφος τους 
κλασικών καί εναλλακτικών ενεργειακών πόρων. 
2.3. Ή ΟΚΕ έκρινε, ωστόσο, ότι τό πρόγραμμα πού 
τώρα υποβάλλεται γιά γνωμοδότηση θά μπορούσε νά 
αφιερωθεί στον επισιτισμό καί τήν υγεία. Πρόκειται, 
πράγματι, γιά τομείς στους οποίους οί υπάρχουσες ανά­
γκες είναι έκδηλες, σημαντικές, καθώς επίσης καί πολύ 
πιεστικές. "Οσον άφορα τή γεωργία εκφράζονται φόβοι 
ότι τουλάχιστον σέ ορισμένες περιοχές επίκεινται σημα­
ντικές ελλείψεις. 'Εξάλλου, τόσο στον τομέα τής 
γεωργίας όσο καί στον τομέα τής υγείας ορισμένες 
μορφές έρευνας μπορούν νά συμβάλουν σημαντικά καί μέ 
σχετικά ταχύ τρόπο στην επίτευξη περαιτέρω προόδου. 
Τέλος, τό χαμηλό ΰψος τής υπό μελέτη πιστώσεως δέν 
αφήνει περιθώρια διασκορπισμού τών προσπαθειών. 
2.4. Ή ΟΚΕ, όμως, εμμένει στην άποψη ότι, ανεξάρ­
τητα άπό τό παρόν πρόγραμμα σχετικά μέ τήν τροπική 
γεωργία καί τήν υγεία, πρέπει, αφ' ενός νά καταρτισθεί 
γρήγορα νέο καί ουσιαστικό ερευνητικό πρόγραμμα στον 
ενεργειακό τομέα, καί αφ' έτερου νά προβεί ή 'Επιτροπή 
τών Ε.Κ. σέ επανεξέταση όλων τών προγραμμάτων τής 
ενεργειακής συνεργασίας μέ τίς αναπτυσσόμενες χώρες, 
γιά νά λάβει υπόψη τόσο τήν έκθεση τού CREST όσο καί 
τή σημασία καί τά ειδικά χαρακτηριστικά τών ενεργεια­
κών προβλημάτων, πού υπογραμμίστηκαν ιδιαίτερα κατά 
τή διάσκεψη τών Ηνωμένων 'Εθνών τόν Αύγουστο τού 
1981 στό Ναϊρόμπι. Μ' αυτό τό πνεύμα εξάλλου, ή ΟΚΕ 
στή μελέτη πού εκπόνησε κατά τόν ίδιο χρόνο γιά τίς 
«εξωτερικές σχέσεις της ΕΟΚ», διατυπώνει τήν ευχή νά 
συμπεριλαμβάνονται «ενεργειακά πρωτόκολλα» στίς 
συμφωνίες πού συνάπτονται μέ τίς αναπτυσσόμενες 
χώρες. Ή ΟΚΕ εύχεται νά περατωθούν σύντομα οί 
εργασίες πού ανέλαβε ή 'Επιτροπή τών Ε.Κ. προς τήν 
κατεύθυνση αυτή. 
2.4.1. Πράγματι, στό Ναϊρόμπι τονίστηκε ιδιαίτερα, 
μέσω τού προγράμματος δράσεως πού υιοθετήθηκε, ή 
αποφασιστική σημασία πού έχουν τά ενεργειακά προβλή­
ματα γιά τήν ανάπτυξη τών φτωχότερων χωρών. Στό 
θεσμικό τομέα, ανατέθηκε στην διακυβερνητική επιτροπή 
πού προβλέπεται στά συμπεράσματα τής διασκέψεως καί 
περιλαμβάνει αντιπροσώπους τών Κρατών μελών, ή έναρ­
ξη τής εφαρμογής τού προγράμματος δράσεως. Στό 
χρηματοδοτικό τομέα, τό πρόγραμμα δράσεως υπογραμ­
μίζει τήν αναγκαιότητα πρόσθετων πόρων, τόσο δημό­
σιων όσο καί ιδιωτικών, γιά τήν αντιμετώπιση τών 
διαρκώς αυξανομένων επενδυτικών αναγκών. 
2.4.2. "Οσον άφορα τήν έρευνα, ή έκθεση τού CREST 
τού 'Οκτωβρίου 1977 είχε ήδη συστήσει «πρωτότυπες 
έρευνες καθώς καί σημαντική μεταβίβαση τεχνολογίας 
τόσο στους τομείς τής ηλιακής, τής αιολικής καί τής 
γεωθερμικής ενέργειας, όσο καί στον τομέα τής ενέργειας 
πού προέρχεται άπό αγροτικές δραστηριότητες ή πού 
λαμβάνεται άπό τά αστικά καί βιομηχανικά απόβλητα». 
Οί υπηρεσίες τής 'Επιτροπής τών Ε.Κ. έχουν ήδη εκπονή­
σει ορισμένα σχέδια πού θά μπορούσαν νά τεθούν γρήγο­
ρα σέ εφαρμογή στά πλαίσια τής ενάρξεως ενός νέου 
προγράμματος. 
'Αριθ. C 77/4 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 29. 3. 82 
2.4.3. Γενικότερα, ή Κοινότητα, καί Ιδίως ή Ευρωπαϊκή 
Τράπεζα Επενδύσεων, έχουν ήδη διαθέσει σημαντικά 
κεφάλαια γιά ενεργειακά προγράμματα στίς αναπτυσσό­
μενες χώρες, τά όποια κυμαίνονται άπό άπλες μελέτες 
έως πλήρεις εγκαταστάσεις, μέ παρεμβολή σχεδίων επι­
δείξεως. Ή Επιτροπή των Ε.Κ. θά πρέπει νά εξετάσει ύπό 
τό φώς της εμπειρίας αυτής ποιος τύπος προγράμματος 
ανταποκρίνεται περισσότερο στίς άνάγες τών ανα­
πτυσσόμενων χωρών στίς παρούσες συνθήκες. 
2.4.4. Ή ΟΚΕ παρατηρεί δτι τόσο ή έκθεση τοΰ CREST 
δσο καί ή εμπειρία επιβεβαιώνουν δτι στους τομείς τής 
γεωργίας καί τής υγείας μπορούν ορισμένες μορφές 
αναπτύξεως νά επιφέρουν σημαντική συμβολή. Παρα­
δείγματος χάρη, ή ψύξη ή μέ άλλο τρόπο κατεργασία 
τροφίμων μέ ήλιοθερμικές μεθόδους μπορούν νά αποφέ­
ρουν σημαντικά κέρδη στϊς αναπτυσσόμενες χώρες Ιδιαί­
τερα κατά τήν εμπορία τών αγροτικών προϊόντων. Οί 
διάφορες μορφές μεταβολής βιολογικών υλών (βιομάζας) 
μπορούν προφανώς νά εξελιχθούν ταχύτερα άπό δτι οί 
ανάγκες τών φτωχών αγροτικών περιοχών. Ή Επιτροπή 
τών Ε.Κ. θά έπρεπε νά επαληθεύσει τά ενεργειακά της 
προγράμματα προκειμένου νά εξακριβώσει πώς θά μπο­
ρούσαν νά συμβάλουν σέ μία καλύτερη ανταπόκριση στίς 
ανάγκες τών αγροτικών περιοχών καί τών φτωχών 
χωρών. 
2.4.5. Ή ΟΚΕ υπογραμμίζει έξαλλου δτι ή προσπάθεια 
πού γίνεται πρέπει νά κατευθύνεται τόσο προς τίς νέες 
πηγές ενέργειας δσο καί προς τίς κλασικές πηγές ενέρ­
γειας, οί δυνατότητες τών οποίων κάθε άλλο παρά έχουν 
εξαντληθεί στίς χώρες αυτές, καί οί όποιες πρέπει νά 
αξιοποιηθούν δσο γίνεται περισσότερο. 
2.4.6. Τονίζει επίσης δτι παράλληλα μέ τίς νέες πρό­
σφορες οικονομικές υποχρεώσεις πρέπει νά εξετασθεί τό 
γεγονός άν οί πόροι γι' αυτές τίς ενέργειες, συμπεριλαμ­
βανομένων καί τών εργασιών έρεύνης καί αναπτύξεως, 
μπορούν νά διατεθούν ήδη τώρα στά πλαίσια ιών γενικών 
πιστώσεων τής συνθήκης τού Λομέ. 
2.5. Ή αναγκαστική ηθική υποχρέωση νά αποφευχθεί 
ή οικονομική καταστροφή τών πιό φτωχών χωρών, πού θά 
συντελοΰσε έξαλλου στην επιδείνωση τών τάσεων ύφέ-
σεως πού κυριαρχούν σήμερα στίς βιομηχανικές χώρες, 
κάνει πιό επιτακτική αυτή τήν πρόσθετη προσπάθεια νά 
διατεθούν πόροι γιά τήν επιστήμη στον τομέα τής ενέρ­
γειας σέ χώρες πού έχουν τή μεγαλύτερη ανάγκη. 
3. Ή φύση τής επιστημονικής έρευνας 
3.1. Ή ΟΚΕ διερωτήθηκε άν οί προσπάθειες πού κατα­
βάλλονται στον τομέα τής έρευνας θά πρέπει νά επεκτα­
θούν στην έρευνα αυτή καθ' αυτή ή στην προσαρμογή τών 
αποτελεσμάτων πού έχουν ήδη επιτευχθεί στίς είδικές 
συνθήκες πού επικρατούν στίς χώρες αυτές. 
3.2. Ή ΟΚΕ διαπιστώνει δτι στά πλαίσια τών προτά­
σεων τής Επιτροπής τών Ε.Κ. οί ενισχύσεις πού χορηγού­
νται στην έρευνα μπορούν νά διατεθούν σέ διαφορετικά 
επίπεδα καί σέ ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων. Χρησι­
μοποιώντας τήν ονοματολογία πού προς τό παρόν ισχύει στή «Διεθνή Τράπεζα» (BIRD) καί στον FAO ('Οργανι­
σμός Τροφίμων καί Γεωργίας τών Ηνωμένων Εθνών), οί 
δραστηριότητες αυτές μπορούν νά ταξινομηθούν ώς 
έξης: , 
α) θεμελιώδης έρευνα, πού έχει γιά στόχο νά επιτρέψει 
μία νέα αντίληψη τών βιολογικών καί ιατρικών προ­
βλημάτων παραδείγματος χάρη (τά όποια δέν αφο­
ρούν αναγκαστικά τίς αναπτυσσόμενες χώρες) χωρίς 
άμεσους πρακτικούς στόχους· 
β) στρατηγική έρευνα, πού έχει αναπτυχθεί γιά νά αντι­
μετωπισθούν ορισμένα καίρια προβλήματα τής εξειδι­
κευμένης έρευνας, πολλά άπό τά όποια είναι Ιδιαίτερα 
σημαντικά γιά τήν προβλεπόμενη ανάπτυξη τών 
τροπικών χωρών στους τομεϊς τής γεωργίας καί 
τής υγείας* 
γ) εφαρμοσμένη έρευνα, πού έχει γιά στόχο τή δη μιουργία 
νέων τεχνικών, συγκεκριμένα στον αγροτικό ή ιατρι­
κό τομέα, μέ τήν προοπτική νά εφαρμοσθούν στίς 
αναπτυσσόμενες χώρες· 
δ) έρευνα προσαρμογής, πού έχει γιά στόχο τήν προσαρ­
μογή μιας γνωστής τεχνολογίας στίς είδικές ανάγκες 
ορισμένων χωρών ή στίς Ιδιαίτερες συνθήκες τού 
περιβάλλοντος. 
3.2.1. Ή ΟΚΕ φρονεί δτι άν καί ή Κοινότητα μπορεί νά 
προσφέρει τίς υπηρεσίες της, έφ' δσον χρειασθεί, σέ δλα 
τά επίπεδα, θά πρέπει στά αρχικά στάδια νά εντείνει τίς 
προσπάθειες της σέ ορισμένους τομείς δραστηριοτήτων, 
πού αναφέρονται λεπτομερέστερα κατωτέρω, στους 
οποίους μπορεί καλύτερα νά βοηθήσει καί νά ενισχύσει 
τήν παγκόσμια προσπάθεια πού προς τό παρόν γίνεται 
στους τομείς τής γεωπονικής καί ιατρικής έρευνας. 
3.2.2. Ή ΟΚΕ παρατηρεί δτι ή προσπάθεια αυτή είναι 
σήμερα ανεκτίμητη. Στον γεωργικό τομέα υπάρχουν προς 
τό παρόν 13 γεωργικά ινστιτούτα (άπό τά όποια 10 
ευρίσκονται στίς αναπτυσσόμενες χώρες), πού ελέγχο­
νται καί χρηματοδοτούνται άπό τή συμβουλευτική ομάδα 
γιά τήν διεθνή γεωπονική έρευνα (CGRAI), στην οποία οί 
περισσότερες κυβερνήσεις παρέχουν οικονομική υποστή­
ριξη καί έχουν αναλάβει εργασίες γιά τήν εφαρμοσμένη 
έρευνα σχετικά μέ τά προβλήματα πού αντιμετωπίζουν 
ορισμένες είδικές καλλιέργειες καί περιοχές. Πολλές 
χώρες έχουν τά δικά τους Ιδρύματα γιά τήν έρευνα 
προσαρμογής, άπό τά όποια μεγάλος αριθμός χρηματο­
δοτείται άπό τά ευρωπαϊκά προγράμματα διμερούς βοη­
θείας. Αυτά τά ινστιτούτα ήταν πολύ αποτελεσματικά. 
Εντούτοις μιά πρόσφατη έκθεση πού έχει εκπονηθεί γιά 
τήν Διεθνή Τράπεζα (BIRD) έδειξε σαφώς δτι υπάρχει 
μεγάλη ανάγκη (σημείο πού δέν καλύπτουν οί παρούσες 
συμφωνίες) «στρατηγικής έρευνας γιά τήν επεξεργασία 
μίας εντελώς νέας μεθόδου αντιμετωπίσεως τών βιολογι­
κών προβλημάτων πού έχουν ιδιαίτερη σημασία γιά τίς 
αναπτυσσόμενες χώρες». Γιά νά ενισχυθούν οί υπάρχον­
τες οργανισμοί είναι «αναγκαίο νά ενθαρρυνθούν οί 
ερευνητές τών προηγμένων εθνικών Ιδρυμάτων γιά νά 
διευρύνουν τό πεδίο ερευνών τους έτσι ώστε νά συμπερι­
λάβουν κατάλληλες πτυχές τών ειδικών προβλημάτων 
πού χαρακτηρίζουν τίς τροπικές χώρες μέ χαμηλό εισό­
δημα». 
3.2.3. Ή ΟΚΕ θεωρεί δτι μιά καλή διαχείριση τού 
προγράμματος πού προτείνεται άπό τήν Επιτροπή τών 
29.3.82 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 'Αριθ. C 77/5 
Ε.Κ. θά μπορούσε νά παίξει αυτό τό ρόλο καί νά συμπλη­
ρώσει αποτελεσματικά τίς προσπάθειες τών υφιστα­
μένων ιδρυμάτων τόσο άπό τήν άποψη της έρευνας όσο 
καί της εκπαιδεύσεως. 
3.2.4. Ή ΟΚΕ παρατηρεί ότι ή κατάσταση στον τομέα 
της ιατρικής έρευνας είναι κάπως διαφορετική. Υπάρχει 
ήδη ένα σημαντικό παγκόσμιο πρόγραμμα ερευνών τοϋ 
οποίου τή διαχείριση έχει αναλάβει ή ΔΟΥ (Διεθνής 
'Οργάνωση Υγείας). Παρόλα αυτά ή ΟΚΕ υπογραμμίζει 
ότι αυτό τό πρόγραμμα καλύπτει έξι ασθένειες (τόν έλώδη 
πυρετό, τή λεϊσμανίαση, τή σχιστοσωμίαση, τή φιλαρία-
ση, τήν τρυπανοσωμίαση καί τή λέπρα). Ή ΟΚΕ εγκρίνει 
τήν πρόταση νά ασχοληθεί πιό εντατικά ή 'Επιτροπή τών 
Ε.Κ. έπί παραδείγματι μέ τήν υγιεινή τοϋ περιβάλλοντος, 
καί ιδιαίτερα μέ τό πρόβλημα τοϋ νεροϋ. 
3.2.5. Ή ΟΚΕ διαπιστώνει επίσης ότι μεγάλο μέρος 
άπό τίς προσπάθειες πού έχουν αναληφθεί προς τό παρόν 
σέ διεθνές επίπεδο στον τομέα της Ιατρικής άφοροϋν τή 
δημιουργία ιδρυμάτων ιατρικής έρευνας στίς αναπτυσσό­
μενες χώρες ενώ τήν ϊδ;α εποχή τά ιδρύματα τών ανε­
πτυγμένων χωρών ευρίσκονται σέ παρακμή. Στό άμεσο 
μέλλον, σημαντικά αποτελέσματα μπορούν χωρίς αμφι­
βολία νά επιτευχθούν συντομότερα άπό σχέδια ή προ­
γράμματα ερευνών τά όποΐα έχουν εκπονηθεί καί εκτε­
λούνται μέ επιμέλεια άπό τά ιδρύματα τά όποια λειτουρ­
γούν ήδη στην Κοινότητα. Σ' αυτόν ακριβώς τόν τύπο 
έρευνας πού κατά ένα μεγάλο μέρος είναι «στρατηγική 
έρευνα» θά μπορούσαν νά συγκεντρωθούν τά προγράμμα­
τα της Κοινότητας. 
3.2.6. Ανεξάρτητα άπό τήν προτεραιότητα πού πρέπει 
νά δοθεί στά υπάρχοντα, ιδιαίτερα εξειδικευμένα, ιδρύμα­
τα, ή ανάγκη μεταδόσεως τών γνώσεων στίς αναπτυσσό­
μενες χώρες πρέπει νά οδηγήσει στην εξασφάλιση γιά 
τους κατοίκους αυτών τών χωρών της προσβάσεως στά 
ιδρύματα έρευνας γιά νά τελειοποιήσουν τίς γνώσεις τους, 
νά συμβάλουν στον προσανατολισμό τών ερευνών προς 
μιά κατεύθυνση πού νά καλύπτει τίς ανάγκες τών χωρών 
τους καί γιά νά αναπτύξουν τά ιδρύματα στίς χώρες τους, 
όταν οι συνθήκες τό επιτρέψουν. 
3.2.7. Άλλα είναι επίσης ουσιώδες νά γίνει ιδιαίτερη 
προσπάθεια τόσο στον τομέα της γεωργίας δσο καί της 
ιατρικής, στην σύσταση ομάδων ικανών νά εφαρμόσουν 
καί προσαρμόσουν τίς νέες τεχνικές στίς διάφορες χώ­
ρες. "Ετσι λοιπόν, ή ΟΚΕ κρίνει δτι στά προγράμματα πού 
θά εφαρμοσθούν μέσα στά πλαίσια της γενικής πολιτικής 
συνεργασίας, πρέπει νά ληφθεί υπόψη αυτός ό τύπος 
εκπαιδεύσεως. Ή ΟΚΕ ζητεί επίσης νά δοθεί μεγαλύτερη 
προσοχή στή σημασία τών «σχεδίων επιδείξεως» καί τών 
«πρότυπων σχεδίων» τών οποίων ή ανάπτυξη μπορεί νά 
είναι αποτελεσματική γιά τήν προσαρμογή τών αποτελε­
σμάτων της έρευνας, καί νά παίξουν σημαντικό ρόλο 
προσελκύσεως. 
3.2.8. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό νά μήν άποτελοΰν τά 
προγράμματα αυτά επανάληψη τών προσπαθειών τής 
Κοινότητας καί τών άλλων οργανισμών". Ώς προς τό 
σημείο αυτό, ή ΟΚΕ υπογραμμίζει τή σημασία πού πρέπει νά δοθεί στό συντονισμό τών προγραμμάτων μέ τή ΔΟΥ 
(στον τομέα τής υγείας) καί μέ τίς ομάδες δπως ή CGRAI 
(στον τομέα τής γεωργίας) καί όλους τους εθνικούς καί 
διεθνείς οργανισμούς, δημόσιους ή ιδιωτικούς πού έχουν 
παρόμοιες δραστηριότητες. 
4. Τό περιεχόμενο τών προγραμμάτων 
4.1. Ή ΟΚΕ τονίζει ότι επείγει ή παρεμπόδιση τοΰ 
κινδύνου πολλαπλών παρεμβάσεων γιά πολιτικούς ή 
άλλους λόγους, ιδίως άν ληφθεί υπόψη τό μέτριο ΰψος τών 
πιστώσεων. Ζητά γι' αυτό επίμονα νά γίνει συντονισμός 
τών στόχων προκειμένου νά αποφευχθεί ένας διασκορ­
πισμός τών πρωτοβουλιών ό όποιος θά ήταν σέ βάρος τής 
αποτελεσματικότητας. 
4.1.1. Γιά τους ίδιους λόγους ή ΟΚΕ ζητεί τή συγκέ­
ντρωση τών πόρων στά καλύτερα ιδρύματα ερευνών πού 
υπάρχουν καί αναφέρονται ανωτέρω. 
4.1.2. Γιά νά μπορέσει τό πρόγραμμα νά έχει τό καλύ­
τερο δυνατό αποτέλεσμα στό σύνολο τών αναπτυσσομέ­
νων χωρών, πρέπει νά θεσπισθούν αυστηρά κριτήρια πού 
θά εφαρμοσθούν στίς προτάσεις χρηματοδοτήσεως, 
π.χ.: 
α) τίς πιθανές επιπτώσεις σέ διάφορους τύπους χωρών 
(π.χ. στίς λιγότερο αναπτυγμένες, στίς χώρες πού 
έχουν πληγεί περισσότερο άπό τήν ενεργειακή κρίση, 
κλπ.)· 
β) τήν καταλληλότητα τών προγραμμάτων γιά διάφο­
ρους τύπους γεωργικής καλλιέργειας (π.χ. ξηρά 
εδάφη, μαλακά εδάφη, κλπ.)· 
γ) τό αποτέλεσμα στά προϊόντα (π.χ. αξιολόγηση τών 
διαφόρων τροφών)· 
δ) τίς επιπτώσεις στίς κοινωνικές ομάδες (π.χ. καλλιερ­
γητές μικρών γεωργικών μονάδων, εργάτες φυτειών 
κλπ.). 
4.1.3. Θά πρέπει επίσης νά ληφθούν υπόψη οί ενδεχό­
μενοι οικονομικοί αντίκτυποι τών προτεινομένων ερευ­
νών στην Κοινότητα. 
4.1.4. Τό ίδιο ισχύει καί γιά τόν συντονισμό ή τή 
συμπληρωματικότητα πού πρέπει νά καθιερωθεί μεταξύ 
τών διαφόρων κέντρων έρευνας σέ διάφορα επίπεδα. 
4.2. Ή ΟΚΕ έλαβε γνώση τοΰ γεγονότος ότι τό παρόν 
πρόγραμμα τής 'Επιτροπής τών Ε.Κ., πού είναι πολύ 
διαφοροποιημένο, αποτελεί μόνο ένα πρώτο βήμα μέ 
στόχο νά γίνουν καλύτερα γνωστά τά κέντρα συμφε­
ρόντων καί οί διάφοροι ενδεχόμενοι φορείς. 
4.3. Ή προβλεπόμενη αναθεώρηση τοΰ προγράμμα­
τος, ή οποία θά γίνει σέ τρία χρόνια, άλλα πού μπορεί νά 
πραγματοποιηθεί καί σέ δύο χρόνια, θά πρέπει νά αποτε­
λέσει τήν ευκαιρία της συγκεντρώσεως όλων τών προ­
σπαθειών μέ σκοπό τήν ίδια αποτελεσματικότητα. 
i 
'Αριθ. C 77/6 'Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 29. 3. 82 
5. Χρηματοδότηση καί τρόπος εφαρμογής τοϋ προ­
γράμματος 
5.1. Ή ΟΚΕ πιστεύει ότι, έχοντας υπόψη τους στόχους 
πού έχουν τεθεί, οι πιστώσεις τών 40 εκατομμυρίων ΕΛΜ 
είναι ιδιαίτερα χαμηλές, δεδομένου ότι θά πρέπει νά 
κατανεμηθούν σέ 4 χρόνια, καί ότι θά πρέπει νά θεωρη­
θούν μόνο σάν μία αρχή. 
5.2. 'Υποστηρίζει ότι ένα επιστημονικό πρόγραμμα 
απαιτεί μακροπρόθεσμες προοπτικές, πού νά αφορούν 
περίοδο μεγαλύτερη από τέσσερα χρόνια, καθώς ή προ­
θεσμία αυτή δέν προσφέρει επιπλέον καμία εγγύηση στους 
νέους πού επιθυμούν νά αρχίσουν μιά πολύ ειδικευμένη 
επαγγελματική εκπαίδευση. 
5.3. Ή ΟΚΕ επιμένει στην αναγκαιότητα της παρακο­
λουθήσεως τών μέτρων πού θά ληφθούν καθώς καί στην 
αναγκαιότητα τοΰ ελέγχου της χρησιμοποιήσεως τών 
πιστώσεων. 
5.4. Ζητεί ιδιαίτερα νά τηρηθεί ή αρχή της συμπληρω-
ματικότητας τών κοινοτικών χρηματοδοτήσεων, δηλαδή 
οι πόροι αυτοί νά χορηγούνται προς συμπλήρωση τών 
κρατικών πόρων πού διατίθενται στά ερευνητικά προ­
γράμματα στον τομέα αυτό, αντί νά χρησιμοποιούνται γιά 
τήν κάληψη δαπανών πού θά έγίνοντο ούτως ή άλλως. 
6. Διαχείριση τοΰ προγράμματος 
6.1. Ή ΟΚΕ υπενθυμίζει τέλος τή σύσταση πού διε­
τύπωσε στή μελέτη τοΰ Φεβρουαρίου τοΰ 1980 μέ αφορμή τόν αυξανόμενο αριθμό τών συμβουλευτικών επιτρο­
πών: 
«Ή ΟΚΕ συνιστά συνεπώς ώς βραχυπρόθεσμο μέτρο 
νά μήν εγκρίνεται ή σύσταση καμίας νέας επιτροπής 
δν δέν αποδεικνύεται δτι ή δημιουργία της είναι 
απόλυτα απαραίτητη, δηλαδή ότι ή επιτροπή αυτή θά 
συμβάλει πραγματικά στίς κοινοτικές εργασίες στον 
τομέα της έρευνας καί της αναπτύξεως καί ότι οί 
εργασίες θά πραγματοποιούνται μέ Ικανοποιητικό 
τρόπο προσαρμόζοντας τίς αρμοδιότητες καί τή 
σύνθεση τών υφισταμένων οργάνων.» 
6.2. 'Εντούτοις, λαμβάνοντας υπόψη τή σύνθεση τών 
υφισταμένων συμβουλευτικών επιτροπών καί τόν πολύ 
ειδικό χαρακτήρα τών ερευνών πού αφορούν τήν τροπική 
αγροτική οικονομία καί τίς τροπικές ασθένειες, ή ΟΚΕ 
κατ' εξαίρεση δέν αντιτίθεται στην πρόταση της 'Επιτρο­
πής νά συγκροτήσει στους δύο αυτούς τομείς δύο συμβου­
λευτικές επιτροπές, πού θά αποτελούνται από τους πιό 
ικανούς εμπειρογνώμονες. 
6.3. Πάντως, ή ΟΚΕ επίμονα ζητεί αυτές οί επιτροπές 
νά συμμορφώνονται, όσον άφορα τίς επιλογές της, μέ τά 
κριτήρια πού θά έχουν θεσπισθεί γιά τόν προσανατολισμό 
τών προγραμμάτων, έχοντας τή μέριμνα γιά μία καλύτερη 
άμεση αποτελεσματικότητα, άλλα επίσης μέσα στό πνεύ­
μα τών στόχων προτεραιότητας πού είναι ή ανάπτυξη της 
έρευνας στίς αναπτυσσόμενες χώρες, ή βοήθεια γιά τήν 
κατάρτιση τών ερευνητών αυτών τών χωρών, καί ή 
ενίσχυση της συνεργασίας στον τομέα αυτόν μεταξύ 
βιομηχανικών καί αναπτυσσομένων χωρών. 
"Εγινε στίς Βρυξέλλες, στίς 27 'Ιανουαρίου 1982. 
Ό Πρόεδρος 
της Οικονομικής καί Κοινωνικής 
Επιτροπής 
Tomas ROSEINGRAVE 
Γνωμοδότηση γιά μία πρόταση κανονισμού περί της πληροφορήσεως καί διαβουλεύσεως τών 
εργαζομένων τών επιχειρήσεων συνθέτου δομής, καί ιδιαίτερα διεθνικής 
Τό κείμενο πού αποτελεί αντικείμενο της γνωμοδοτήσεως αυτής δημοσιεύεται στην Επίσημη 
Εφημερίδα τών Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων αριθ. C 297 της 15ης Νοεμβρίου 1980, σελίδα 3. 
Α. ΝΟΜΙΚΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΕΩΣ 
Τό Συμβούλιο αποφάσισε στίς 24 'Οκτωβρίου 1980 νά ζητήσει, σύμφωνα μέ τίς διατάξεις τών 
άρθρων 100 καί 117 της συνθήκης περί ιδρύσεως της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, τή 
γνωμοδότηση της Οικονομικής καί Κοινωνικής 'Επιτροπής γιά τήν ανωτέρω πρόταση.