Αριθ. θ 339/90 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 311191 
Γνωμοδότηση για την πρόταση απόφασης του Συμβουλίου για τη διάδοση και την αξιοποίηση 
των γνώσεων που προκύπτουν από τα ειδικά προγράμματα έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης της 
^οινότητας^ 
^91^339^ 
ΣτιςΙΙΦεβρουαρίου 1991 και σύμφωνα με το άρθρο 130θ^της συνθήκης για την ίδρυση της ΕΟΚ 
το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει από την Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή να γνωμοδοτήσει 
για την παραπάνω πρόταση. 
Το τμήμαενέργειας^πυρηνικών θεμάτων και έρευναςστοοποίοανατεθηκεη προετοιμασίατων 
σχετικών εργασιών της ΟΚΕυιοθετησετηγνωμοδότησήτου στις Μ Ιουλίου 1991 μεβάσητην 
εισήγηση τοι^ κ. νοηοΐ^υ^κ^η. 
Στη ^9η σύνοδο της ολομέλειας της ^συνεδρίαση της ^ηςΣεπτεμβρίου!991^ηΟικονομική και 
Κοινωνική Επιτροπή υιοθέτησε ομόφωνα την ακόλουθη γνωμοδότηση 
^ΟΚΕ επικροτεί βασικά την πρόταση της Επιτροπής στ^ 
τικάμεμια κεντρική δράση και τηνπρωτοβουλία της Επιτρο­
πής που κατευθύνεται σττ^ν περαιτέρω ανάπτυξη των στόλων 
του προγράμματος ν^ΐιι^ Στην παρούσα γνωμοδότηση ^ 
ΟΚΕ διατυπώνει ορισμένες παρατηρήσεις και προτάσεις για 
την πρακτική εφαρμογή της δράσης και τη μελλοντική ανά­
πτυξη. 
1. Εισαγωγή 
1.1. 11 πείρα των τελευταίων ετών κατέδειξε τη σημασία 
που αποδίδεται στη διαδικασία για τη διάδοση των αποτελε­
σμάτων της κοινοτικής δραστηριότητας στοντομεα της έρευ 
νας και ανάπτυξης σε κοινοτική κλίμακα. 
1.1 ϋσημασία της διαδικασίας καιηδυνατότητασυμβο 
λής της Κοινότητας προς την κατεύθυνση αυτή αποτελούν 
αντικείμενο του άρθρου13θ^παράγραφοςγ. στο οποίο ^η 
διάδοση και αξιοποίηση τωναποτελεσμάτωντωνδραστήριο 
τήτωνστοντομεατηςκοινοτικής έρευνας^ τεχνολογικής ανά 
πτύξης και επίδειξης^ αναφέρονται ως μέτρα τα οποία μπορεί 
να θεσπίσειηΚοινότητα. ως συμπλήρωμα τωναναληφθεισών 
από τα κράτη μέλτ^ δράσεων. 
1.3. Κατ' εφαρμογή του άρθρου 130 Ι παράγραφος 2 της 
Συνθήκης ΕΟΚ το Συμβούλιο καθορίζει τους τρόπους διάδο­
σης των γνώσεων που απορρέουν από τα ειδικά προγράμματα. 
1.4. Το άρθρο 4.3 της απόφασης του Συμβουλίου 90 221/ 
ΕΥΡΑΤΟΜ, ΕΟΚ για το τρίτο πρόγραμμα-πλαίσιο (1990-
1994)(2) ορίζει ότι: «Οι λεπτομέρειες για τη διάδοση και 
την αξιοποίηση των αποτελεσμάτων, ιδίως ο τρόπος και η 
εκτέλεση της κεντρικής δράσης θα καθορισθούν με απόφαση 
του Συμβουλίου». 1.5. Στόχος της κεντρικής αυτής δράσης, η οποία αποτελεί 
αντικείμενο της παρούσας πρότασης της Επιτροπής, είναι η 
διασφάλιση της συνέχειας ορισμένων δράσεων, που αναλή­
φθηκαν βάσει του προγράμματος ναΐυε (ειδικό πρόγραμμα 
για τη διάδοση και αξιοποίηση των αποτελεσμάτων της επι­
στημονικής και τεχνολογικής έρευνας — 1989-1992) (3) και η 
εισαγωγή νέων θεμάτων, ιδίως σε σχέση με τις επιπτώσεις των 
μέτρων έρευνας και ανάπτυξης καθώς και των αποτελεσμάτων 
τους στην κοινωνία. 
1.^. Οι τροπολογίες της ΟΚΕ που περιέχονται στη γνωμο 
δότηση για το πρόγραμμα ν^ΐα^ ελήφθησαν εν μέρει 
υπόι^η τόσο στο τελικό πρόγραμμα ν^ΐιι^ όσο και στην 
παρούσα πρόταση.11 συνεκτίμηση αυτή έγινε όσον αφορά 
την ενίσχυση της οικονομικής και κοινωνικής συνο^ής^ την 
επικοινωνία, την οικονομίας τη διασφάλιση της φερεγγυότη 
τας κατά τη διάδοση των αποτελεσμάτων και το συντονισμό 
του νέου προγράμματοςμετα ήδη υφιστάμενα πουεπιδιώκουν 
την επίτευξη παράλληλων στόλων 
1 Ανακεφαλαίωση των προτάσεων της Επιτροπής 
11. Ηπρόταση απόφασης του Συμβουλίου περιλαμβάνει 
το περιεχόμενο και την εκτέλεση της κεντρικής δράσης για 
τη διάδοση και τηναξιοποίηση τωναποτελεσμάτωνπου 
προκύπτουν από ταειδικάπρογράμματαέρευναςκαιτε^νολο 
γικής ανάπτυξης του τρίτου προγράμματος πλαίσιο και τον 
καθορισμό των γενικών διατάξεων για την εν λόγω διάδοση 
και αξιοποίηση ι^άρθρο^ 
11 Κατά τηνυλοποίηση της κεντρικήςδράσηςθααντίκα 
τασταθούνοιήδηαναληφθείσεςβάσειτου προγράμματος 
ν^ΐιι^ πρωτοβουλίες τμηματική έρευνα^βιομη^ανία^ με 
νέες δράσεις^ οι οποίες συμπληρώνουν την τμηματική έρευνα 
^κοινωνία και έρευνα^επιστήμη. 
(') ΕΕ αριθ. Ο 53 της 28 2. 1991. σ. 39. 
(2) ΕΕ αριθ. Ι. 117 της 8 5. 1990. σ. 28. (3) ΕΕαριθ. Ι 299 της 13. 7. 1989. σ. 23. 
(4) ΕΕαριθ. Ο 337 της 31. 12. 1988, σ. 12. 
31. 12. 91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 339/91 
2.3. Για τη δράση στον τομέα της τμηματικής έρευνας — 
βιομηχανίας θα δημιουργηθεί ένα νέο όργανο το «Δίκτυο 
συνδεδεμένων υπηρεσιών» για την προώθηση της κοινοτικής 
έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης. 
2.4. Στόχος των προβλεπομένων στο πρόγραμμα τμηματι­
κής έρευνας — επιστήμης είναι να καταστήσει δυνατή τη 
συνδρομή των νομικών, πολιτικών, ψυχολογικών και κοινω­
νικών επιστημών στην έρευνα και την εφαρμογή των επιστη­
μονικών κλάδων της λογικής, σημειωτικής και επιστημολο­
γίας κατά την ανάλυση της επικοινωνίας στην έρευνα. 
2.5. Η τμηματική «έρευνας — κοινωνίας» περιλαμβάνει 
μέτρα για τον έλεγχο και την ανάλυση των επιπτώσεων των 
επιστημονικών και τεχνολογικών γνώσεων που απορρέουν 
από την ερευνητική δραστηριότητα, επί της κοινωνίας. Η 
κεντρική δράση υποδιαιρείται σε τρία μέρη ήτοι: την αξιολό­
γηση των κοινωνικών επιπτώσεων, την επικοινωνία με το 
κοινό καθώς και την ανάλυση της ζήτησης και των νέων 
αναγκών της κοινωνίας. 
2.6. Η χρηματοδοτική ενίσχυση της Κοινότητας για την 
εκτέλεση της κεντρικής δράσης ανέρχεται στο ποσό των 57 
εκατομμυρίων Ecu (1 % της συνολικής δαπάνης για το τρίτο 
πρόγραμμα-πλαίσιο) και κατανέμεται ως εξής: 
— τμηματική έρευνα — βιομηχανία 70/75 %, 
— τμηματική έρευνα — επιστήμη 15/12%, 
— τμηματική έρευνα — κοινωνία 15/12%. 
Για δαπάνες προσωπικού θα διατεθεί ποσοστό 6 % του συνο­
λικού ποσού κατ'ανώτατο όριο. 
3. Γενικές παρατηρήσεις 
3.1. Σχέση με το πρόγραμμα Value 
3.1.1. Το Ελεγκτικό Συνέδριο των Ευρωπαϊκών Κοινοτή­
των στην ειδική έκθεση αριθ. 2/91 εξέτασε διεξοδικά τον 
τρόπο αξιολόγησης των αποτελεσμάτων της κοινοτικής έρευ­
νας. Η εν λόγω έκθεση αφορά το χρονικό διάστημα πριν 
από την έναρξη της ισχύος του προγράμματος Value, που 
πραγματοποιήθηκε το Σεπτέμβριο του 1989. 
3.1.2. Η ανωτέρω έκθεση ασκεί δριμεία κριτική στις δρα­
στηριότητες της Επιτροπής αναφορικά με τον καθορισμό 
στόχων ήτοι: στη διάδοση των γνώσεων, στην προστασία της 
πνευματικής ιδιοκτησίας και στην αξιοποίηση των εφευρέ­
σεων και διατυπώνει σωρεία προτάσεων. 
3.1.3. Οι απαντήσεις της Επιτροπής επισυνάπτονται στην 
έκθεση. Από τις λίαν λεπτομερείς απαντήσεις προκύπτει ότι 
η Επιτροπή καταβάλλει κάθε προσπάθεια ώστε να ληφθούν 
εκτενώς υπόψη τόσο η κριτική όσο και οι προτάσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου κατά την εφαρμογή του προγράμματος 
Value και την επεξεργασία των νέων προτάσεων για την 
εφαρμογή της κεντρικής δράσης. 
3.1.4. Δυστυχώς δεν υφίσταται ακόμη σχετική έκθεση για 
το πρόγραμμα Value και τις εμπειρίες που έχουν απορρεύσει 
σχετικά και, έτσι δεν είναι δυνατόν οι ανωτέρω εμπειρίες να 
επιδράσουν στην αξιολόγηση της παρούσας απόφασης για 
το νέο πρόγραμμα κεντρικής δράσης. Κατά τη γνώμη της 
ΟΚΕ η ανάγκη ενός τέτοιου προγράμματος είναι μεγάλη και 
καθιστά επιτακτική την όσο το δυνατόν ταχύτερη έναρξη 
της εφαρμογής του παρόντος προγράμματος, ιδίως για να 
αποτραπεί η διακοπή των ήδη εφαρμοζομένων, στα πλαίσια 
του προγράμματος Value, επιμέρους δράσεων. 
3.1.5. Η Επιτροπή καλείται να εφαρμόσει σταδιακά τις 
εμπειρίες από το πρόγραμμα Value και να περιγράψει ρητώς 
την εν λόγω διαδικασία διάδοσης των γνώσεων στην προβλε­
πόμενη για το τέλος του 1992 έκθεση της. 
3.2. Πεδίον εφαρμογής 
3.2.1. Η κεντρική δράση αφορά αποκλειστικά τη διάδοση 
και αξιοποίηση των αποτελεσμάτων που προκύπτουν από τα 
προγράμματα έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης. Σχετικά 
θα δημιουργηθούν συστήματα συλλογής δεδομένων, αρχειο-
ποίησης και πληροφοριών (Cordis). Περαιτέρω είναι σκόπιμο 
να δημιουργηθεί δίκτυο συνδεδεμένων υπηρεσιών για την 
ανάλυση των πληροφοριών σχετικά με τα αποτελέσματα του 
κοινού προγράμματος έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης. 
3.2.2. Η ΟΚΕ προτείνει να εξετασθεί αν ο ενδεχόμενος 
περιορισμός ενός τέτοιου συστήματος για τη διάδοση και την 
αξιοποίηση αποκλειστικά των αποτελεσμάτων της κοινοτι­
κής έρευνας, ήτοι των άμεσων και εν μέρει χρηματοδοτούμε­
νων προγραμμάτων, είναι ορθός και δικαιολογημένος. Επ'αυ-
τού πρέπει να γίνουν περαιτέρω σκέψεις. 
3.2.3. Οι δαπάνες για την κοινή έρευνα των ΕΚ αναλογούν 
στο 2-3 % περίπου των συνολικών δαπανών που διατίθενται 
για την έρευνα στα επιμέρους κράτη μέλη της ΕΚ. Συνεπώς 
απαιτείται, εκτός από ορισμένες εξαιρέσεις, όπως τα ερευνη­
τικά προγράμματα της ΕΚ καλύπτουν ειδικούς τομείς κατά 
τρόπο όχι «επιφανειακό». Ο σημαντικότερος στόχος των κοι­
νοτικών προγραμμάτων έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης 
συνίσταται, πολύ περισσότερο, στην ολοκληρωμένη επί­
δραση, σε κοινοτική κλίμακα, των κοινών δραστηριοτήτων 
έρευνας και τεχνολογικής ανάπτυξης διαμέσου της συγκεκρι­
μένης χρήσης των μέσων και στην επίτευξη, μέσω της παρο­
χής κινήτρων, οιονεί καταλυτικών αποτελεσμάτων. 
3.2.4. Κατά τη γνώμη της ΟΚΕ μια κεντρική δράση της 
ΕΚ για τη διάδοση και την αξιοποίηση των γνώσεων που 
προκύπτουν από την Έρευνα και Ανάπτυξη (Ε&Α) πρέπει να 
έχει γενικά λειτουργίες που τείνουν προς την ολοκλήρωση 
και δίδουν ερεθίσματα δηλαδή όχι μόνο όσον αφορά τα ειδικά 
προγράμματα της Κοινότητας αλλά γενικά όσον αφορά τα 
Αριθ^33^ Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 31.11^1 
αποτελέσματα που προκύπτουν από την Ε^Αστην Κοινός 
τητα.Ηδιάδοση και αξιοποίηση των γνώσεων που προέρχο^ 
νταιαπότηνΕ^Α πρέπει γενικά να διέρχονται τα σύνορα των 
επιμέρουςκρατώνμε^,ώντηςΕΚ ούτως ώστενασυμ^ουνμε 
τρόπο εξαιρετικό στην ενίσχυση της διεθνούς ανταγωνιστή 
κής ικανότητας της βιομηχανίας της Κοινότητας. 
3.1ο. Κρίνεται σκόπιμο να ερευνηθούν οι δυνατότητες ως 
προς τον τρόπο υλοποίησης της ολοκληρωμένης και προτρε 
πτικήςεπενέργειαςτηςπροτεινόμενηςκεντρικήςδράσης. 
Επιπλέον απαιτείται να ερευνηθούν οι δυνατότητες ^νεργα^ 
σίας με τα αντίστοιχα ιδρύματα των επιμέρους κρατών με^,ών 
α^ά και οι δυνατότητες διεύρυνσης της εν εγωκεντρικής 
δράσης για αποτελέσματα που προκύπτουν από προγράμματα 
Ε^Α τα οποία δεν ανήκουν στα ειδικά προγράμματα της ΕΚ. 
33. ^^^^^ο^^^^^^^^ 
3.3.Ρ Επικροτείταιηδιατύπωσητωντριών^ασικώναρχών 
ήτοι^ του οριζόντιου των δράσεων^ της εσωτερικής συμπ^η 
ρωματικότητας και της επικουρικότητας τους. Επιπλέον έχει 
ιδιαίτερη σημασίαηπρακτική εφαρμογή τωνανωτέρωαρχών. 
3.3.1 ^δίως ως προς την αρχή της εσωτερικής συμπ^ηρω^ 
ματικότηταςείναι ανάγκη ειδικότερα νααποτραπείτοενδεχό 
μενο, αφενός επικαλύψεων και αφετέρου δημιουργίας κενών. 
Αυτό μπορεί να διασφαλισθεί με την αρμονική διασύνδεση 
της κεντρικής δράσης και των ειδικών προγραμμάτων. 
3.3.3. Ως προς την αρχή της επικουρικότητας πρέπεινα 
αποσαφηνισθεί ότιηεφαρμογή της ανωτέρω αρχής δεν πρό^ 
κείται να έχει ως αποτέλεσμα τον περιορισμό των αρμοδιοτή^ 
τωντωνδιαφόρων αρχών α^άπο^,ύ περισσότερο τηνπαροχή 
κινήτρων για τη συνεργασία μεταξύ των διαφόρων αρχών. ^ 
δημιουργία των συνδεδεμένων υπηρεσιών θα διαδραματίσει 
αποφασιστικό ρό^.ο στη συνεργασία με τις τοπικές αρχές. 
3.4. ^^^^^^^^^^^ 
3.4.Ρ Ι^ΟΚΕ θεωρεί σημαντικό γεγονός τη λογική συνέ 
χιση των ανα^ηφθεισών^ στο πλαίσιο του προγράμματος 
ν^ δράσεων^ και την περαιτέρω ανάλογη ανάπτυξη τους. 
^εένα τέτοιο πεδίοακρι^ώςησυνέχιση των δραστηριοτήτων 
αποκτά ιδιαίτερη σημασία. 
3.4.1 Οσον αφορά το στόχο που αποσκοπεί στη δημιουρ^ 
γία ενός δικτύου συνδεδεμένων υπηρεσιών^αυτός επικροτείς 
ταικατ^αρχήν.Αόγωτης περίπλοκης δομής τόσο της ΕΚ όσο 
και των προγραμμάτων της Ε^Α έχει εξαιρετική σημασίαη 
άμεση και έγκαιρη κατά το δυνατόν ενημέρωση των χρηστών 
καιτων^κατανα^ωτών^μετηνπαροχήπ^ηροφοριώνσχετικά 
με τις γνώσεις και τα αποτελέσματα της κοινοτικής έρευνας. 
Ευνοούμενεςομάδες^στόχοιγιατηνπαροχήπ^ηροφοριών 
και βοήθειας κατά την τεχνολογική και οικονομική υ^οποί 
ηση των εν ^.όγω γνώσεων επι^ά^ετα^ χωρίς αμφι^ο^ία^ να 
είναι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις. 3.4.3. Η επιτυχία του στόχου για τη δημιουργία ενός 
δικτύου συνδεδεμένων υπηρεσιών θα εξαρτηθεί κυρίως από 
τηδυνατότηταεφαρμογήςενόςτέτοιουσχεδίου.Ωςπροςαυτό 
δεν γίνεται καμία ένδειξη στην πρόταση της Επιτροπής. 
3.4.4. Τοθέμα της έκτασης του δικτύου δη^.του αριθμού 
των συνδεδεμένων υπηρεσιών είναι αρκετά σημαντικό.Τοεν 
^.όγω σύστημα πρέπει αφενός να είναι ευνοϊκό για τους χρή 
στες ήτοι οι σχετικές συνδεδεμένες υπηρεσίες πρέπει να είναι 
ρ^ατές από τους χρήστες^ στοιχείο που απαιτεί την εγκατά 
στάση ενόςδιευρυμένου δικτύου^ ενώ αφετέρου ένατέτοιο 
δίκτυο είναι ανάγκη να μπορείναχρηματοδοτηθείκαινα 
παραμείνει οργανωτικά εύχρηστο 
3.4.^. Είναι σημαντικό ότι οι συνδεδεμένες υπηρεσίες θα 
προσαρμόζουν και θα χρησιμοποιούν τις πληροφορίες ανά 
^ογα με τις περιφερειακές καιτοπικέςανάγκες.Εξ αυτού 
συνάγεται ότι το δίκτυο των συνδεδεμένων υπηρεσιών πρέπει 
να οργανωθεί κατά τρόπο εξαιρετικά ευέλικτο όσον αφορά 
τον καθορισμό των αρμοδιοτήτων^τον τρόπο εργασίας και 
τη διάρθρωση των επιμέρους συνδεδεμένωνυπηρεσιώνχρειά 
^εται να χρησιμοποιηθούν οι εμπειρίες της τεχνολογίας των 
επικοινωνιών ^συνεργασία και ενδεχόμενη χρήση εθνικών 
εγκαταστάσεων και οργανώσεων σε επίπεδο περιφέρειας και 
τοπικής αυτοδιοίκησης αποτελεί καθοριστικό παράγοντα. 
Αυτό είναι αναγκαίοκυρίως για οικονομικούς λόγους. Αν 
είναι δυνατό χρειάζεται επίσης συνεργασία με τις κοινοτικές 
αρχές παροχής πληροφοριών 
3.4.^. σχετικά με την οργανωτική δομή των συνδεδεμένων 
υπηρεσιών δεν γίνεται καμία ένδειξη στην πρόταση της Επι^ 
τροπής. Κατά τη γνώμη της ΟΚΕ είναι σκόπιμο πριν από τη 
δημιουργία ενός πλήρους δικτύου συνδεδεμένων υπηρεσιών 
να χρησιμοποιηθεί η πείρααπότηνεφαρμογή προτύπων 
προγραμμάτων σε διάφορες χώρες με διαφορετικές ανάγκες 
τόσο σε περιφερειακό επίπεδο όσο και σε επίπεδο τοπικής 
αυτοδιοίκησης. Οπωσδήποτε οι προβλεπόμενοι για τη συγκε 
ντρωτική αυτή δράση πόρο4περίπου ΙθεκατομμύριαΕο^ιγια 
την περίοδο της δράσης μόνο για έναν περιορισμένο αριθμό 
προγραμμάτων^πι^,ότων,είναι επαρκείς. 
3.0. ^^η^^^^^^^ 
3ϋ. ϋρόκειται για μια εντελώς νέα ιδεατή έννοιας ήτοι 
γιατηνενσωμάτωσηκαιά^ωνεπιστημονικώνκ^,άδωνεκ^ός 
από τις φυσικο^τεχνικές επιστήμες στην κοινοτική έρευνα. 
3ϋ Ωστόσοηενσωμάτωσήτουςστηδράσηαυτήδεν 
μπορεί να αφήσει περιθώρια αυτόνομης έρευνας στο κοινό 
τικό επίπεδο στους εν ^όγω επιστημονικούς κ^άδουςΜΕτσι 
κατά τη γνώμη της ΟΚΕ αποδίδεται ιδιαίτερη σημασία στην 
ολοκληρωμένη και προτρεπτική λειτουργία μιας τέτοιας κοι 
νοτικής δράσης σεέναπεδίοόπουυφίστανται σοβαρές δυσχέ 
ρειεςεπικοινωνίας^τόσο πέραν τωνδιακρατικώνσι^νόρων 
όσο και στην προσπέλαση των επιστημονικών ορίων. 
3.0.3. ϋΟΚΕ πρόκειται να συνεχίσει να υποστηρίξει με 
ενδιαφέρον αυτόν το νέο στόχο και αναμένει με ανυπόμονη 
σία τα αποτελέσματα. 
31.12.91 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων Αριθ. C 339/93 
3.6. Τμηματική έρευνα — κοινωνία 
3.6.1. Η ΟΚΕ ζητούσε όταν είχε την ευκαιρία, τη θεματο-
ποίηση των ερωτημάτων της τμηματικής έρευνας και κοινω­
νίας στην ΕΚ. Έτσι η ΟΚΕ χαιρετίζει με μεγαλύτερη ικανο­
ποίηση αυτόν τον πρώτο στόχο. 
3.6.2. Το θέμα της επίπτωσης των προγραμμάτων Ε&Α επί 
της κοινωνίας διαδραματίζει όλο και μεγαλύτερο ρόλο σε 
πολλές πολιτικές συζητήσεις. Ως προς αυτό δεν πρόκειται 
κυρίως για τις άμεσες επιπτώσεις επί της υγείας, της ασφά­
λειας και του περιβάλλοντος αλλά για τις κοινωνικές, ηθικές 
και θεσμικές πτυχές. 
3.6.3. Η ενημέρωση επίσης της κοινής γνώμης για τα προ­
βλήματα Ε&Α είναι σαφώς ένας σημαντικός παράγοντας. 
Δυστυχώς δεν απέδωσε η ενέργεια για τη διασαφήνιση της 
λειτουργίας του καθορισμού αρμοδιοτήτων και της διάδοσης 
των αποτελεσμάτων της κοινοτικής έρευνας απέναντι στην 
κοινή γνώμη. Έτσι, η κοινοτική έρευνα, σχεδόν άγνωστη ή 
χωρίς απτά αποτελέσματα, εκτός ορισμένων εξαιρέσεων, δεν 
απολαμβάνει ιδιαίτερης εκτίμησης από την κοινή γνώμη. 
Στην κοινή γνώμη δεν γίνεται κατανοητό, εκτός ορισμένων 
σημαντικών αποτελεσμάτων, ότι η σημασία της ολοκληρωμέ­
νης και προτρεπτικής λειτουργίας των κοινοτικών προγραμ­
μάτων Ε&Α αποτελεί την ουσία της κοινοτικής έρευνας. 
Ελπίζεται ότι το νέο πρόγραμμα θα συμβάλλει ουσιαστικά 
προς την κατεύθυνση αυτή. Αυτό θα συμβάλλει επίσης στην 
προσέλκυση νέων ενδιαφερομένων για τη χρήση των γνώ­
σεων που προκύπτουν από την κοινοτική έρευνα. 
3.6.4. Η ανάλυση της ζήτησης και των νέων αναγκών της 
κοινωνίας αποτελεί βασική προϋπόθεση για μια ικανοποιη­
τική και μακρόχρονη κατάρτιση. Το τμήμα χαιρετίζει επίσης 
την πρόθεση για την ανάληψη σχετικής πρωτοβουλίας. Το 
εν λόγω θέμα πρέπει να γίνει αντικείμενο εμπεριστατωμένης 
ανάλυσης. Το τμήμα εκφράζει αμφιβολία για το αν οι χρήστες 
των αποτελεσμάτων που προέκυψαν από προηγούμενα προ­
γράμματα Ε&Α είναι κατάλληλα ενημερωμένοι. 
Βρυξέλλες, 25 Σεπτεμβρίου 1991. 4. Ειδικές παρατηρήσεις 
4.1. Προϋπολογισμός 
Η ΟΚΕ κρίνει ότι τα κονδύλια του προϋπολογισμού είναι 
ικανοποιητικά. Οι δράσεις για τη συνέχιση και την περαιτέρω 
ανάπτυξη του προγράμματος Value δύνανται να χρηματοδοτη­
θούν. Όσον αφορά τα προαναφερθέντα πρότυπα-προγράμ-
ματα — για το σχέδιο του δικτύου των συνδεδεμένων υπηρε­
σιών, yi'ama πρέπει να διατεθούν επαρκείς πιστώσεις για τη 
συναγωγή των πρώτων συμπερασμάτων από τα νέα τμήματα 
II και III του προγράμματος, ήτοι της τμηματικής έρευνας — 
επιστήμης και έρευνας — κοινωνίας. Πρόκειται να γίνει μια 
αρκετά προσεκτική αξιολόγηση των αποτελεσμάτων του προ­
γράμματος αυτού σε ενδιάμεση έκθεση κατά το 1992, σχετικά 
με την εκτίμηση της μελλοντικής ανάπτυξης της εν λόγω 
συγκεντρωτικής δράσης. 
4.2. Άρθρο 3 
Δυστυχώς και πάλι δίδεται αφορμή να αναφερθεί ότι οι σχετι­
κές εκθέσεις πρέπει να διαβιβασθούν όχι μόνο στο Συμβούλιο 
και στο Κοινοβούλιο αλλά και στην ΟΚΕ (βλέπε άρθρο 3 
της πρότασης). Αναφορικά με τα προαναφερθέντα θέματα 
είναι ιδιαίτερα σημαντικό να ενημερώνεται εμβριθώς η ΟΚΕ 
και να συμμετάσχει ενεργά στις σχετικές συζητήσεις. 
4.3. Άρθρα 4, 5 και 6 
Εφόσον για την ανάληψη της κεντρικής δράσης προβλέπεται 
η σύσταση επιτροπής επί υψηλού επιπέδου άρθρο 2, διαδικα­
σία III α της απόφασης του Συμβουλίου της 13ης Ιουλίου 
1984(]), τότε κρίνεται σκόπιμο όπως τα άρθρα 4, 5 και 6 
διατυπωθούν ανάλογα. Η ΟΚΕ ζητεί από την Επιτροπή να 
προβλεφθεί στη νέα διατύπωση η δυνατότητα συμμετοχής των 
κοινωνικών δυνάμεων στη λήψη των σχετικών αποφάσεων. 
4.4. Άρθρο 7 
Στην παράγραφο 1.6 απαιτείται να γίνει ρητή παραπομπή 
στους στόχους του άρθρου 130 α και 130 στ της Συνθήκης 
ΕΟΚ, ήτοι στην ενίσχυση των επιστημονικών και τεχνολογι­
κών βάσεων της ευρωπαϊκής βιομηχανίας και στη διευκόλυν­
ση της ανάπτυξης της διεθνούς ανταγωνιστικότητας της. 
(') Απόφαση του Συμβουλίου 87/373/ΕΟΚ σχετικά με τον καθορισμό 
των όρων για την άσκηση των εκτελεστικών αρμοδιοτήτων που 
ανατίθενται στην Επιτροπή, ΕΕ αριθ. L 197 της 18. 7. 1987. 
Ο Πρόεδρος της 
Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής 
Francois STAEDELIN