[pic] | ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ |

Βρυξέλλες, 10.11.2010

COM(2010) 656 τελικό

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Έκθεση προόδου σχετικά με την εφαρμογή της ολοκληρωμένης προσέγγισης της Κοινότητας για τη μείωση των εκπομπών CO 2 από τα ελαφρά οχήματα

ΕΚΘΕΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ, ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

Έκθεση προόδου σχετικά με την εφαρμογή της ολοκληρωμένης προσέγγισης της Κοινότητας για τη μείωση των εκπομπών CO 2 από τα ελαφρά επαγγελματικά οχήματα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Στις 7 Φεβρουαρίου 2007, η Επιτροπή εξέδωσε την ανακοίνωση COM (2007) 19 τελικό[1], στην οποία παρουσίασε τις γενικές γραμμές νέας στρατηγικής ευρέος φάσματος για τη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα από τα καινούργια επιβατικά αυτοκίνητα και τα ελαφρά επαγγελματικά οχήματα (τύπου βαν) που πωλούνται στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Εν συνεχεία, σύμφωνα με το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΚ) 443/2009[2], η Επιτροπή οφείλει να υποβάλει στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο έκθεση στην οποία να ανασκοπεί τη συντελούμενη πρόοδο υλοποίησης της ολοκληρωμένης προσέγγισης της Κοινότητας για τη μείωση των εκπομπών CO2 από ελαφρά οχήματα.

Στην παρούσα έκθεση παρουσιάζεται τελική αξιολόγηση της προ του 2007 στρατηγικής και εξετάζεται η πρόοδος που έχει συντελεστεί ως προς τα επιμέρους στοιχεία της στρατηγικής που χαράχθηκε το 2007.

ΤΕΛΙΚΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΠΡ Ο ΤΟΥ 2007 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ

Πριν το 2007, η κοινοτική στρατηγική βασιζόταν σε τρεις πυλώνες, όπως περιγράφε ται στην ανακοίνωση της Επιτροπής του 1995[3], η οποία εγκρίθηκε από το Συμβούλιο και από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο[4]. Η δομή αυτή προέβλεπε συνδυασμό μέτρων που αφορούσαν τόσο την προσφορά (αυτόβουλες δεσμεύσεις), όσο και τη ζήτηση (επισήμανση και φορολογία).

Η προ του 2007 στρατηγική επικεντρωνόταν σε στόχους για το 2008 και το 2009 και τα δεδομένα για τα έτη αυτά κατέστησαν διαθέσιμα πρόσφατα. Οι στατιστικές και τα στοιχεία από την παρακολούθηση που παρατίθενται στα ακόλουθο κείμενο δείχνουν, όπως αναμενόταν κατά τη χάραξη της στρατηγικής του 2007, ότι οι στόχοι της προ του 2007 στρατηγικής επιτεύχθηκαν μόνο εν μέρει.

Πρώτος πυλώνας: αυτόβουλες δεσμεύσεις της αυτοκινητοβιομηχανίας

Οι αυτόβουλες δεσμεύσεις των ευρωπαϊκών (ACEA), ιαπωνικών (JAMA) και κορεατικών (KAMA) ενώσεων αυτοκινητοβιομηχανιών προέβλεπαν ως στόχο για τον μέσο όρο των εκπομπών από καινούργια αυτοκίνητα τα 140 g CO2/km μέχρι το 2008 (στόχος ACEA) ή το 2009 (στόχος JAMA και KAMA). Στις αυτόβουλες δεσμεύσεις καθοριζόταν ότι οι εκπομπές CO2 από τα καινούργια επιβατικά αυτοκίνητα θα μετρούνται σύμφωνα με την οδηγία 93/116/ΕΚ της Επιτροπής[5], με βάση την οποία καθορίστηκαν οι στόχοι. Κατά την παρακολούθηση της τήρησης των δεσμεύσεων πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η τροποποίηση της διαδικασίας δοκιμής, αφότου τέθηκε σε ισχύ η εν λόγω οδηγία, με διόρθωση των μετρούμενων εκπομπών CO2. Η διόρθωση είναι μείωση με συντελεστή 0,7%, ο οποίος εφαρμόστηκε κατά την αξιολόγηση της προόδου που σημείωσαν οι ενώσεις αυτοκινητοβιομηχανιών ACEA, JAMA και KAMA[6].

Γράφημα 1: Εξέλιξη των εκπομπών CO2 από καινούργια επιβατικά αυτοκίνητα, ανά ένωση αυτοκινητοβιομηχανιών (με διόρθωση ώστε να ληφθούν υπόψη οι αλλαγές της διαδικασίας του κύκλου δοκιμών)

[pic]

Πίνακας 1: Μέσος όρος των εκπομπών CO2 από καινούργια επιβατικά αυτοκίνητα, ανά ένωση αυτοκινητοβιομηχανιών (με διόρθωση ώστε να ληφθούν υπόψη οι αλλαγές της διαδικασίας του κύκλου δοκιμών)

Απαιτήσεις για την απόδοση των συστημάτων κλιματισμού | Εν εξελίξει |

Τοποθέτηση συστημάτων παρακολούθησης της ορθής πίεσης των ελαστικών | ( |

Όρια αντίστασης κύλισης των ελαστικών | ( |

Δείκτες αλλαγής ταχύτητας | ( |

Επίτευξη του στόχου εκπομπών 175 (160) gCO2/km από καινούργια ελαφρά επαγγελματικά οχήματα | Εν εξελίξει |

Αύξηση της χρήσης βιοκαυσίμων | ( |

Φορολογία | Περιορισμένη πρόοδος |

Ενημέρωση των καταναλωτών | Περιορισμένη πρόοδος |

Οικολογική οδήγηση | Περιορισμένη πρόοδος |

ΕΠΟΜΕΝΑ ΒΗΜΑΤΑ

ΜΕΣΟΠΡΟΘΕΣΜΗ ΔΡΑΣΗ

- Με τη στρατηγική για τα καθαρά και ενεργειακώς αποδοτικά οχήματα[31] επιδιώκεται η προώθηση της ανάπτυξης και της υιοθέτησης των καθαρών και ενεργειακώς αποδοτικών («πράσινων») οχημάτων. Όλες οι μελλοντικές νομοθετικές προτάσεις που θα αποσκοπούν στη μείωση των εκπομπών CO2 από τα νέα επιβατηγά αυτοκίνητα και τα ελαφρά επαγγελματικά οχήματα θα πρέπει να βασίζονται στις θεμελιώδεις αρχές ότι όλες οι μειώσεις πρέπει να είναι μετρήσιμες, επαληθεύσιμες και καταλογίσιμες.

Στις ειδικές δράσεις που συνδέονται με το πεδίο εφαρμογής της στρατηγικής και τις οποίες προβλέπει η Επιτροπή για την περίοδο 2010-2020 συγκαταλέγονται η επανεξέταση των τρόπων επίτευξης του στόχου των 95 gCO2/km το 2020 που ορίζεται στη νομοθεσία για τα αυτοκίνητα και, ενδεχομένως, των λεπτομερειών του μακροπρόθεσμου στόχου που προτείνεται στο σχέδιο κανονισμού για τις εκπομπές CO2 από ελαφρά επαγγελματικά οχήματα. Επιπλέον, η Επιτροπή δεσμεύεται να προτείνει νέο κύκλο δοκιμών, που να αντικατοπτρίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια τις πραγματικές συνθήκες οδήγησης, καθώς και τις αντίστοιχες ειδικές εκπομπές CO2 και κατανάλωση καυσίμου.

Η Επιτροπή προγραμματίζει επίσης να εξετάσει τη δυνατότητα μέτρησης και πιστοποίησης των εκπομπών CO2 από τα βαρέα επαγγελματικά οχήματα. Εφόσον συμφωνηθούν και εγκριθούν αυτές οι μέθοδοι, η Επιτροπή θα εξετάσει την εφαρμογή των προτύπων απόδοσης στα καινούργια βαρέα επαγγελματικά οχήματα.

Εξάλλου, η Επιτροπή θα αναπτύξει περαιτέρω την ανάλυση του κύκλου ζωής της χρήσης ενέργειας στα οχήματα. Θα εξετάσει κατά πόσο αυτή η προσέγγιση «από τη γεώτρηση μέχρι τον τροχό» (well to wheel) είναι δυνατόν να ενσωματωθεί σε μακροπρόθεσμους στόχους για τα οχήματα.

ΜΑΚΡΟΠΡΟΘΕΣΜΗ ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ

Από τις προκαταρκτικές εργασίες της Επιτροπής σχετικά με τα ζητήματα πιο μακροπρόθεσμης εξάλειψης των ανθρακούχων εκπομπών προκύπτει ότι, προκειμένου να διασφαλιστεί η επιδιωκόμενη συγκράτηση της πλανητικής υπερθέρμανσης στους 2°C, η μείωση των εκπομπών CO2 εντός της ΕΕ που πρέπει να επιτύχει η οικονομία της ΕΕ έως το 2050 πρέπει να ανέλθει σε περίπου 70%[32] σε σύγκριση με τα επίπεδα του 1990. Στον τομέα των μεταφορών πρέπει να καταβληθούν ιδιαίτερα σημαντικές προσπάθειες προς τον σκοπό αυτό. Αντιθέτως, οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου από τις οδικές μεταφορές αυξήθηκαν κατά 26% από το 1990.

Η ΕΕ πρέπει να βελτιώσει την απόδοση της χρήσης των πόρων και την ενεργειακή της ασφάλεια, να μειώσει την ατμοσφαιρική ρύπανση και να διατηρήσει τον ηγετικό της ρόλο στην καταπολέμηση της κλιματικής αλλαγής. Καθώς, παρά την τεχνολογική πρόοδο, αυξάνονται διαρκώς οι συνολικές εκπομπές CO2 που σχετίζονται με τις μεταφορές, χρειάζεται να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στον τομέα των οδικών μεταφορών. Θα απαιτηθούν ευρύτερες προσπάθειες για να καταστεί πραγματικότητα η βιώσιμη κινητικότητα. Η στρατηγική που εξετάστηκε στην παρούσα έκθεση επικεντρώνεται κυρίως σε οχήματα που διατίθενται στην αγορά, ενώ μια σημαντική πτυχή είναι ο τρόπος χρήσης μετά την αγορά τους.

Τα νομοθετικά μέτρα για την εφαρμογή της στρατηγικής επέκτειναν το χρονοδιάγραμμα επειδή συμπεριλήφθηκε μακροπρόθεσμος στόχος, για το 2020. Μια τέτοια μακροπρόθεσμη προοπτική είναι αναγκαία λόγω της κλίμακας των απαιτούμενων μειώσεων των εκπομπών και της διάρκειας του προγραμματισμού για τη βιομηχανία. Έτσι παρέχεται η δυνατότητα στη βιομηχανία να προετοιμαστεί για τα επόμενα βήματα μείωσης του CO2 και, κατά συνέπεια, παρόμοιος στόχος συμπεριλαμβάνεται στην πρόταση της Επιτροπής για κανονισμό που ορίζει πρότυπα εκπομπής CO2 για τα ελαφρά επαγγελματικά οχήματα.

Προκειμένου να βελτιωθεί η βεβαιότητα προγραμματισμού για τον κλάδο της αυτοκινητοβιομηχανίας, διασφαλίζοντας παράλληλα τη συνέχιση της μείωσης των εκπομπών CO2 από ελαφρά οχήματα, η Επιτροπή, βασιζόμενη σε διεξοδική εκτίμηση των επιπτώσεων, εξετάζει τη δυνατότητα να προτείνει επίσης στόχο για τις εκπομπές των επιβατικών αυτοκινήτων που πρέπει να επιτευχθεί μέχρι το 2025. Μεταξύ άλλων επιλογών, η Επιτροπή θα αξιολογήσει την εφικτότητα του στόχου των 70 gCO2/km έως το 2025, τον οποίο πρότεινε το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο στο ψήφισμά του της 24ης Οκτωβρίου 2007 σχετικά με την κοινοτική στρατηγική για τη μείωση των εκπομπών CO2 από τα επιβατηγά αυτοκίνητα και τα ελαφρά εμπορικά οχήματα (P6-TA(2007)0469)[33]. Πρέπει επίσης να εξεταστούν περαιτέρω μέτρα για τη μείωση των εκπομπών CO2 από τα ελαφρά επαγγελματικά οχήματα. Κατά την εξέταση των μακροπρόθεσμων στόχων πέραν του 2020 πρέπει να ληφθεί υπόψη η πιθανή διείσδυση στην αγορά των εναλλακτικών μορφών ενέργειας, και ιδίως της ηλεκτρικής ενέργειας.

[1] Ανακοίνωση της Επιτροπής στο Συμβούλιο και στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο - Αποτελέσματα της επανεξέτασης της κοινοτικής στρατηγικής για τη μείωση των εκπομπών CO2 από τα επιβατηγά αυτοκίνητα και τα ελαφρά εμπορικά οχήματα:http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:52007DC0019:EL:NOT

[2] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 443/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2009, σχετικά με τα πρότυπα επιδόσεων για τις εκπομπές από τα καινούργια επιβατικά αυτοκίνητα, EE L 140 της 5.6.2009.

[3] COM(95) 689, Κοινοτική στρατηγική για τη μείωση των εκπομπών CO2 από τα ιδιωτικής χρήσεως αυτοκίνητα και για την εξοικονόμηση καυσίμου.

[4] Συμπεράσματα του Συμβουλίου της 25.6.1996, ψήφισμα του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου της 22.9.1997.

[5] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:31993L0116:el:NOT

[6] Περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τη διόρθωση κατά 0,7% παρέχονται στα έγγραφα COM (2002) 693 τελικό και COM (2004) 78 τελικό.

[7] Σύστημα παρακολούθησης - ετήσιες εκθέσεις σχετικά με τις εκπομπές CO2 από τα καινούργια επιβατικά αυτοκίνητα: http://ec.europa.eu/environment/co2/co2_monitoring.htm

[8] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 443/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2009, σχετικά με τα πρότυπα επιδόσεων για τις εκπομπές από τα καινούργια επιβατικά αυτοκίνητα, στο πλαίσιο της ολοκληρωμένης προσέγγισης της Κοινότητας για τη μείωση των εκπομπών CO2 από ελαφρά οχήματα.

http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:32009R0443:el:NOT

[9] Ο στόχος των 130 gCO2/km επιβάλλεται σταδιακά από το 2012 έως το 2015: το 2012 μόνο το 65% του στόλου των καινούργιων οχημάτων πρέπει να τηρούν το στόχο, το 2013 το 75%, το 2014 το 80% και το 2015 το 100%.

[10] Οι ειδικές εκπομπές των καινούργιων επιβατικών αυτοκινήτων σε αυτόν τον πίνακα δεν έχουν διορθωθεί, όπως οι εμφαινόμενες στον πίνακα 1 και στο γράφημα 1, διότι κατά τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 443/2009 απαιτείται η χρήση των αριθμητικών στοιχείων σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 715/2007.

[11] http://ec.europa.eu/enterprise/sectors/automotive/files/projects/report_scrapping_schemes_en.pdf Η μείωση των εκπομπών CO2 από τα επιβατικά αυτοκίνητα επιτεύχθηκε με εξαιρετικά υψηλό κόστος κατά τη διάρκεια της κρίσης. Η μελέτη της IHS Global Insight με τίτλο « Assessment of the Effectiveness of Scrapping Schemes for Vehicles: Economic, Environmental and Safety Impacts» καταλήγει στο συμπέρασμα ότι: Σε γενικές γραμμές, αν ο μόνος λόγος για προγράμματα απόσυρσης ήταν η μείωση των εκπομπών, πρέπει να συναχθεί το συμπέρασμα (όπως και στις περισσότερες άλλες μελέτες) ότι πρόκειται για έναν δαπανηρό μηχανισμό μείωσης των εκπομπών - τουλάχιστον με βάση τις γενικές παραμέτρους του προγράμματος για το 2009. … εάν ολόκληρο το καθαρό χρηματοοικονομικό κόστος των προγραμμάτων απόσυρσης καταλογιστεί μόνον στη μείωση του CO 2 , το κόστος ανά εξοικονομούμενο τόνο CO 2 εκτιμάται ότι ανέρχεται σε 1110 ευρώ.

[12] http://ec.europa.eu/environment/air/transport/co2/co2_monitoring.htm

[13] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:32006L0040:en:NOT

[14] http://ec.europa.eu/enterprise/sectors/automotive/documents/consultations/2008-future-regulation/index_en.htm

[15] Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 661/2009 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου Regulation (EC) της 13ης Ιουλίου 2009 για τις απαιτήσεις έγκρισης τύπου και γενικής ασφαλείας των μηχανοκίνητων οχημάτων και των ρυμουλκουμένων τους, και των συστημάτων, κατασκευαστικών στοιχείων και χωριστών τεχνικών μονάδων που προορίζονται για τα οχήματα αυτά.

http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:32009R0661:EN:NOT

[16] Εκτίμηση του οργανισμού TNO, που συμπεριλήφθηκε αυτούσια στη θέση της ACEA κατά τη δημόσια διαβούλευση σχετικά με τους δείκτες αλλαγής ταχύτητας.

[17] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:52009PC0593:EN:NOT

[18] Οδηγία 2009/28/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Απριλίου 2009, σχετικά με την προώθηση της χρήσης ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές και την τροποποίηση και τη συνακόλουθη κατάργηση των οδηγιών 2001/77/ΕΚ και 2003/30/ΕΚ.

http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:32009L0028:EN:NOT

[19] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:31998L0070:EN:NOT

[20] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:01998L0070-20090625:EL:NOT

[21] COM(2009) 192 τελικό.

[22] Ιστότοπος για τη δημόσια διαβούλευση: http://ec.europa.eu/energy/renewables/consultations/2010_10_31_iluc_and_biofuels_en.htm

[23] http://www.europarl.europa.eu/activities/committees/studies/download.do?language=fr&file=31259

[24] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:32009R1222:EL:NOT

[25] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:52005PC0261:EL:NOT

[26] Βλ. «Εξέλιξη της φορολογίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση» στον ιστότοπο: http://ec.europa.eu/taxation_customs/resources/documents/taxation/gen_info/economic_analysis/tax_structures/2010/2010_full_text_en.pdf και τον οδηγό της ACEA σχετικά με τη φορολογία: http://www.acea.be/index.php/news/news_detail/acea_tax_guide_2010/

[27] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:52007PC0052:EL:NOT

[28] http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:32003L0096:EL:NOT

[29] COMPANY CAR TAXATION: Subsidies, Welfare and Environment http://ec.europa.eu/taxation_customs/resources/documents/taxation/gen_info/economic_analysis/tax_papers/taxation_paper_22_en.pdf

[30] http://ec.europa.eu/information_society/activities/esafety/doc/studies/energy/energy_eff_study_final.pdf

[31] http://ec.europa.eu/enterprise/sectors/automotive/competitiveness-cars21/energy-efficient/index_en.htm

[32] COM(2010)265 τελικό http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=COM:2010:0265:FIN:EL:PDF

[33] http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?type=TA&language=EL&reference=P6-TA-2007-0469