ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ 
Κ0Μ(94) 82 τελικό 
Βρυξέλλες, 16.03.1994 
Κοινοτική πρωτοβουλία όοον αφορά τον εκσυγχρονισμό 
της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης της Πορτογαλίας 
ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ 
Κοινοτική πρωτοβουλία όοον αφορά τον εκσυγχρονισμό 
της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης της Πορτογαλίας 
Οι πορτογαλικές αρχές καθόλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων όσον 
αφορά την ΓΣΔΕ τόνισαν ότι η βιομηχανία κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης 
που αντιπροσωπεύει το 1/3 των θέσεων απασχόλησης και των εξαγωγών 
της πορτογαλικής βιομηχανίας, ήταν λιγότερο σε θέση από τη 
βιομηχανία της υπόλοιπης Κοινότητας να αντιμετωπίσει την αύξηση 
του διεθνούς ανταγωνισμού που θα προκύψει από την προοδευτική 
κατάργηση των περιορισμών στις εισαγωγές. Κατά τη συμφωνία για τα 
αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων της ΓΣΔΕ, η Επιτροπή και το 
Συμβούλιο αναγνώρισαν τον ιδιαίτερο και ζωτικό χαρακτήρα του τομέα 
κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης για την Πορτογαλία και συμφώνησαν όσον 
αφορά το ακόλουθο κείμενο : 
"Για να μπορέσει η Πορτογαλία να αντιμετωπίσει το ουσιαστικό 
πρόβλημα του μέλλοντος της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας, 
λαμβάνοντας υπόψη τον ιδιαίτερο χαρακτήρα των οικονομικών 
διαρθρώσεων της, το Συμβούλιο έλαβε γνώση και ενέκρινε την πρόθεση 
της Επιτροπής να διαθέσει 400 εκατ. ECU από τους πόρους που 
προορίζονται για τα προγράμματα κοινοτικής πρωτοβουλίας. Αυτή η 
εξαιρετική χορήγηση πρόκειται να εκσυγχρονίσει τον πορτογαλικό 
τομέα κλωστοϋφαντουργίας και να συμπληρώσει το πρόγραμμα που 
υπέβαλε η Πορτογαλία στο κοινοτικό πλαίσιο στήριξης για τον στόχο 
1· προστίθεται επίσης στην πρωτοβουλία RETEX που ισχύει μέχρι το 
1997. 
Επιπλέον, και πάντοτε σε αυτή την προοπτική εκσυγχρονισμού, οι 
πορτογαλικές επιχειρήσεις κλωστοϋφαντουργίας και ένδυσης θα 
μπορέσουν, όπως άλλες επιχειρήσεις να προσφύγουν στα δάνεια της 
Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων. Για να διευκολυνθεί αυτός ο τύπος 
χρηματοδότησης, οι πορτογαλικές επιχειρήσεις δικαιούνται 
επιδοτήσεων επιτοκίου των οποίων η χρηματοδότηση θα εξασφαλισθεί 
έως 100 εκατ. ECU για τα 6 έτη 1994-1999, με ανάληψη από την 
εξαιρετική χορήγηση 400 εκατ. ECU". 
Αυτή η πρωτοβουλία, παρόλο που αφορά μόνο ένα κράτος μέλος, είναι 
σύμφωνη με το άρθρο 3 του κανονισμού ΕΤΠΕ που θεσπίζει ότι μεταξύ 
των αποστολών που αναλαμβάνει το ταμείο αυτό η πρωτοβουλία της 
Επιτροπής αποσκοπεί να "συνεισφέρει στην επίλυση σοβαρών 
προβλημάτων που συνδέονται άμεσα με την υλοποίηση άλλων πολιτικών 
της Κοινότητας και θίγουν την κοινωνικο-οικονομική κατάσταση μίας 
ή πολλών περιφερειών". 
Ένα σημαντικό μέρος της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης 
είναι ιδιαίτερα ευάλωτο μπροστά στην προβλεπόμενη εξέλιξη του 
διεθνούς ανταγωνισμού. Στον τεχνολογικό τομέα, η ευαισθησία αυτή 
οφείλεται σε ένα πολύ χαμηλό συντελεστή επένδυσης, που ανέρχεται 
στο ήμισυ του μέσου κοινοτικού όρου για τους ίδιους τομείς. Στον 
εμπορικό τομέα, συνδέεται με μία υπερβολική συγκέντρωση της 
παραγωγής στις εργασίες επεξεργασίας για τους εντολοδότες που 
βρίσκονται στο εξωτερικό. 
Η βιομηχανία κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης, που είναι ιδιαίτερα 
συγκεντρωμένη στον βορρά και στο κέντρο της Πορτογαλίας, όπου σε 
ορισμένες περιφέρειες αντιπροσωπεύει άνω του 50% των θέσεων 
3-
βιομηχανικής απασχόλησης, πρέπει να υποστεί μία διαδικασία 
αναδιάρθρωσης με εντατικό ρυθμό. Αυτή η διαδικασία μπορεί να 
συνοδευτεί από ουσιαστικές απώλειες θέσεων απασχόλησης, όπως 
συνέβηκε κατά τη δεκαετία 1970 και 1980 στις περισσότερες από τις 
υπόλοιπες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. 
4. Η παρούσα πρωτοβουλία, με το να συνεισφέρει στον εκσυγχρονισμό της 
βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης της Πορτογαλίας, θα 
βοηθήσει τις περιφέρειες αυτής της χώρας που εξαρτώνται άμεσα από 
τον τομέα αυτό να αντεπεξέλθουν σ'αυτή τη δύσκολη στιγμή 
προσαρμογής του συνόλου του βιομηχανικού τους ιστού που, εξαιτίας 
της έλλειψης εναλλακτικών λύσεων και ενός ευμενούς περιβάλλοντος, 
δεν μπόρεσαν μέχρι σήμερα ούτε να διαφοροποιήσουν ικανοποιητικά 
τις οικονομικές τους δραστηριότητες ούτε να εκσυγχρονίσουν τη 
βιομηχανία τους. 
5. Πέραν της παρούσας πρωτοβουλίας, οι περιφέρειες αυτές επωφελούνται 
από την πρωτοβουλία RETEX που θα μπορέσει να τους επιτρέψει να 
επιταχύνουν τη διαφοροποίηση του βιομηχανικού τους ιστού. 
Η πρωτοβουλία στον τομέα της κλωστοϋφαντουργίας πρόκειται εξάλλου 
να συμπληρώσει τις ενέργειες που προβλέπονται στο πορτογαλικό ΚΠΣ, 
οι οποίες αφορούν το σύνολο της πορτογαλικής βιομηχανίας, με 
ενέργειες που προορίζονται ειδικότερα στον τομέα 
κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης ώστε να μπορέσει να ανταπεξέλθει στην 
πρόκληση με την οποία θα βρεθεί αντιμέτωπος στο μέλλον. 
Η σημαντική πρόκληση προσαρμογής απαιτεί, πριν απ'όλα, αλλαγή του 
τρόπου εσωτερικής οργάνωσης των επιχειρήσεων και αντιμετώπισης της 
συνεργασίας μεταξύ τους και με εξωτερικούς οργανισμούς. Πρέπει 
λοιπόν οι επιχειρήσεις αυτές να βοηθηθούν προκειμένου να τεθούν σε 
μία προοπτική εκσυγχρονισμού, επί υγειών βάσεων, λαμβάνοντας υπόψη 
την εξέλιξη των μεθόδων οργάνωσης, των τεχνολογιών και της 
διεθνούς αγοράς. 
Για το σκοπό αυτό, δίνεται έμφαση στη βελτίωση της τεχνολογίας των 
επιχειρήσεων, στην ανταλλαγή των εμπειριών, στη συνεργασία 
επιχειρηματιών, με τη βοήθεια ομάδων εμπειρογνωμόνων και φορέων 
αναζωογόνησης. 
Προκειμένου να ενισχυθούν οι επιχειρήσεις στον τεχνολογικό τομέα, 
και να πλησιάσουν τα επίπεδα παραγωγικότητας της πορτογαλικής 
βιομηχανίας στο μέσο κοινοτικό όρο, οι προσπάθειες εφαρμογής στο 
πλαίσιο της παρούσας πρωτοβουλίας μπορούν επίσης να αφορούν τον 
εκσυγχρονισμό του εξοπλισμού παραγωγής. 
6. Για να μην οδηγήσουν οι ενισχύσεις στον εκσυγχρονισμό της 
βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης της Πορτογαλίας σε 
απαράδεκτη διαστρέβλωση των συνθηκών ανταγωνισμού στην κοινοτική 
αγορά, η Επιτροπή προτείνει, στις κατευθυντήριες γραμμές της όσον 
αφορά την πρωτοβουλία αυτή, να εξαρτηθεί η παροχή κοινοτικών 
ενισχύσεων από τα εξής : 
τα έργα που θα χρηματοδοτηθούν, δυνάμει της παρούσας πρωτοβουλίας, 
πρέπει να εγγραφούν στο πλαίσιο των υφιστάμενων οριζόντιων 
καθεστώτων ενίσχυσης στην Πορτογαλία. Δεν πρέπει λοιπόν να 
θεσπιστεί ειδικό καθεστώς ενίσχυσης για τον τομέα 
κλωστοϋφαντουργ ί ας-ένδυσης· 
επιπλέον, η χρηματοδότηση των επενδύσεων σε παραγωγικό εξοπλισμό 
θα περιοριστεί, στο πλαίσιο της παρούσας πρωτοβουλίας, οτη 
βελτίωση της πρόσβασης των επιχειρήσεων στα επιχειρηματικά 
κεφάλαια, τα επιδοτούμενα και/ή εγγυημένα δάνεια· 
Ζ 
τα έργα πρέπει να εγγράφονται στο πλαίσιο στρατηγικής προσαρμογής 
της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης για την οποία έχει 
συμφωνήσει η Επιτροπή με τις πορτογαλικές αρχές. Αυτές θα πρέπει 
να φροντίσουν ώστε ο εκσυγχρονισμός να μην οδηγήσει, συνολικά για 
ολόκληρη την Πορτογαλία σε αύξηση της παραγωγικής ικανότητας 
εκφραζόμενης σε όγκο. 
Η συνοχή της εκτέλεσης των χρηματοδοτούμενων ενεργειών, στο πλαίσιο της 
πρωτοβουλίας αυτής, θα πρέπει να επαληθεύεται περιοδικά, στο πλαίσιο 
της κατάληλης επιτροπής παρακολούθησης, με βάση τις εκθέσεις για την 
εκτέλεση και την ανεξάρτητη αξιολόγηση του προγράμματος. 
3 
Σχέδιο ανακοίνωσης προς τα κράτη μέλη 
σχετικά με τις κατευθυντήριες γραμμές της πρωτοβουλίας 
«ου προορίζεται για τον εκσυγχρονισμό της βιομηχανίας 
κλωστουφαντουργίας-ένδυσης της Πορτογαλίας 
1. Κατά τη συνεδρίαση της η Επιτροπή των Ευρωπαϊκών 
Κοινοτήτων απεφάσισε να δημιουργήσει κοινοτική πρωτοβουλία που 
εγγράφεται στο γενικό πλαίσιο περιφερειακής ανάπτυξης και αφορά 
τον εκσυγχρονισμό της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης της 
Πορτογαλίας, δυνάμει του άρθρου 11 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 
4253/88 του Συμβουλίου, όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό 
2082/93(1) και του άρθρου 3 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 4254/88, 
όπως τροποποιήθηκε από τον κανονισμό αριθ. 2083/93^2^. 
Ι. ΣΤΟΧΟΣ 
2. Η πρωτοβουλία αυτή έχει σαν στόχο την προώθηση του εκσυγχρονισμού 
των επιχειρήσεων κλωστουφαντουργίας-ένδυσης της Πορτογαλίας 
προκειμένου να διευκολυνθεί η προσαρμογή τους στην εξέλιξη του 
διεθνούς ανταγωνισμού. 
Η παροχή κοινοτικής συνδρομής, στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας αυτής, 
εξαρτάται από την έγκριση από την Επιτροπή μίας στρατηγικής 
προσαρμογής της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης κατά την 
περίοδο 1994-1999 που έχουν υποβάλει οι πορτογαλικές αρχές. 
Σ'αυτή τη στρατηγική περιλαμβάνεται επίσης ο καθορισμός μέτρων 
πλαισίωσης των ενισχύσεων στις επιχειρήσεις, ιδίως όσον αφορά την 
τήρηση της μη συνολικής αύξησης στην Πορτογαλία της παραγωγικής 
ικανότητας της βιομηχανίας κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης εκφραζόμενης 
σε όγκο. 
II. ΕΠΙΛΕΞΙΜΑ ΜΕΤΡΑ 
3. Τα μέτρα αφορούν τις επιχειρήσεις του τομέα κλωστοϋφαντουργίας-
ένδυσης που βρίσκονται επί του παρόντος στο πορτογαλικό έδαφος. 
Το πρόγραμμα που έχουν υποβάλει οι πορτογαλικές αρχές πρέπει να 
περιλαμβάνει ένα ισορροπημένο σύνολο μέτρων, συνεπών με το γενικό 
πλαίσιο περιφερειακής ανάπτυξης της Πορτογαλίας και με τη 
στρατηγική συνολικής προσαρμογής του τομέα κλωστοϋφαντουργίας-
ένδυσης, και να προσανατολίζονται προς την προετοιμασία και 
υλοποίηση μεμονωμένων σχεδίων εκσυγχρονισμού των επιχειρήσεων του 
τομέα αυτού, προς την ανάπτυξη συνεργασίας μεταξύ των επιχειρήσεων 
(1) ΕΕ αριθ. L 193 της 31.07.1993, σ. 24 Π 
(2) ΕΕ αριθ. L 193 της 31.07.1993, σ. 36 / 
καθώς και προς τη βελτίωση των υπηρεσιών που τις περιβάλλουν. 
Τα επιλέξιμα μέτρα μπορούν να αφορούν : 
α) Την ενίσχυση για την χρηματοδότηση εξωτερικών 
πραγματογνωμοσυνών που πρόκειται να βοηθήσουν τις επιχειρήσεις 
στην προετοιμασία των σχεδίων εκσυγχρονισμού τους και στη 
βελτίωση της τεχνογνωσίας όσον αφορά για παράδειγμα το 
σχεδιασμό, την πολιτική ποιότητας, τη σύλληψη και την παραγωγή 
με τη βοήθεια ηλεκτρονικών υπολογιστών, την εμπορία, την 
εσωτερική οργάνωση των επιχειρήσεων, την υγεία και ασφάλεια 
των εργαζομένων· 
β) ενέργειες επαγγελματικής κατάρτισης που συνδέονται με την 
προετοιμασία και υλοποίηση σχεδίων εκσυγχρονισμού καθώς και με 
την μετατροπή του προσωπικού που απειλείται από την ανεργία ή 
βρίσκεται ήδη σε ανεργία· 
γ) για τις MME που διαθέτουν σχέδιο εκσυγχρονισμού το οποίο έχει 
επινοηθεί με τη βοήθεια εξωτερικών εμπειρογνωμόνων, μία 
προσωρινή συνεισφορά για την χρηματοδότηση του μισθού των 
μηχανικών, τεχνικών ή ανωτάτων στελεχών που έχουν προσληφθεί 
για να βοηθήσουν στην υλοποίηση των σχεδίων αυτών· 
δ) τη χρηματοδότηση σχεδίων εκσυγχρονισμού των επιχειρήσεων είτε 
πρόκειται για μη υλικές επενδύσεις, βελτίωσης της τεχνογνωσίας 
είτε για υλικές επενδύσεις, συμπεριλαμβανομένου του εξοπλισμού 
που προορίζεται κατ'ευθείαν για την παραγωγή. 
Οι επενδύσεις σε εξοπλισμό ενθαρρύνονται μόνο με τη δυνατότητα 
πρόσβασης των επιχειρήσεων σε επιχειρηματικά κεφάλαια, σε 
δάνεια της ETE ή άλλων χρηματοδοτικών οργανισμών που 
συνοδεύονται από επιδοτήσεις επιτοκίου καθώς και από τα ταμεία 
εγγυήσεως· 
ε) τη σύσταση, σε όφελος του τομέα κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης, 
ομάδων αναζωογόνησης και παροχής συμβουλών, που αναλαμβάνουν 
να ευαισθητοποιήσουν τις επιχειρήσεις για τη βελτίωση της 
τεχνογνωσίας, να τις βοηθήσουν να αναπτύξουν τη συνεργασία 
μεταξύ τους καθώς και με τους προμηθευτές και τους πελάτες 
τους· 
στ) την ενίσχυση για την προσαρμογή των επιχειρήσεων 
κλωστοϋφαντουργίας-ένδυσης, ιδίως στις περιβαλλοντικές 
προδιαγραφές που ισχύουν στην Κοινότητα, και αποσκοπούν στη 
μείωση της μόλυνσης των επιχειρήσεων αυτών με τη διευκόλυνση 
της επεξεργασίας και ανακύκλωσης των λυμμάτων και βιομηχανικών 
αποβλήτων, και με την τεχνική βοήθεια που προορίζεται να 
συνεισφέρει στη σύσταση λιγότερο ρυπαντικών διαδικασιών 
παραγωγής ή συντήρησης. 
III. ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΑΡΟΧΗΣ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ ΣΤΗΡΙΞΗΣ 
4. Κατά τη λήψη κάθε αποφάσεως χρηματοδότησης των σχεδίων 
εκσυγχρονισμού των επιχειρήσεων, οι πορτογαλικές αρχές που έχουν 
αναλάβει την πλαισίωση των ενισχύσεων, πρέπει να επαληθεύσουν τη 
συνοχή των σχεδίων αυτών με τη συνολική στρατηγική προσαρμογής που 
έχουν συμφωνήσει με την Επιτροπή. Φροντίζουν ώστε η παροχή της 
ενίσχυσης να τηρεί το σχέδιο που έχει έτσι συμφωνηθεί. Οι 
S 
αναγκαίες διατάξεις όσον αφορά την εξέταση των αιτήσεων για παροχή 
ενίσχυσης, την παρακολούθηση της εφαρμογής των σχεδίων 
προσαρμογής, και τις κυρώσεις που εφαρμόζονται σε περίπτωση που 
δεν τηρούνται οι συνθήκες για την παροχή ενίσχυσης, καθορίζονται, 
κατόπιν κοινής συμφωνίας, από τις πορτογαλικές αρχές και την 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων. 
Τα επενδυτικά σχέδια που χρηματοδοτούνται δυνάμει της πρωτοβουλίας 
αυτής εγγράφονται στο πλαίσιο οριζοντίων καθεστώτων ενίσχυσης που 
υπάρχουν στην Πορτογαλία. Έτσι τα σχέδια αυτά μπορούν να πληρούν 
τα κριτήρια επιλεξιμότητας που προβλέπονται στα καθεστώτα αυτά. 
Δεν θεσπίζεται επομένως ειδικό καθεστώς ενίσχυσης για τον τομέα 
κλωστοϋφαντουργ ί ας-ένδυσης. 
Οι επιχειρήσεις που τυγχάνουν ενισχύσεως πρέπει να αποδείξουν ότι 
τηρούν την εθνική νομοθεσία όσον αφορά τις συνθήκες εργασίας. 
IV. ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΟΥΛΙΑΣ 
5. Το επιχειρησιακό πρόγραμμα κλωστοϋφαντουργίας για την Πορτογαλία 
απετέλεσε αντικείμενο κοινής χρηματοδότησης του κράτους μέλους και 
της Κοινότητας. Η συνολική συνεισφορά των διαρθρωτικών ταμείων 
στην πρωτοβουλία αυτή για την περίοδο 1994-1999 ανέρχεται σε 400 
εκατ. ECU. Μπορούν επίσης να υπάρξουν δάνεια της Ευρωπαϊκής 
Τράπεζας Επενδύσεων. Για να διευκολυνθεί αυτή η μορφή 
χρηματοδότησης, οι πορτογαλικές επιχειρήσεις μπορούν να τύχουν 
επιδοτήσεων επιτοκίου των οποίων η χρηματοδότηση εξασφαλίζεται, 
έως 100 εκατ. ECU με εισφορά από το προβλεπόμενο κονδύλιο για την 
πρωτοβουλία αυτή. 
V. ΕΦΑΡΜΟΓΗ 
6. Η Πορτογαλία υποβάλλει λεπτομερή πρόταση επιχειρησιακού 
προγράμματος εντός 4 μηνών από τη δημοσίευση της παρούσας 
ανακοίνωσης στην Επίσημη Εφημερίδα. 
Κάθε 6 μήνες, η Επιτροπή και οι πορτογαλικές αρχές εξετάζουν το 
κατά πόσον τηρείται η συμφωνηθείσα συνολική στρατηγική με την 
Επιτροπή, στο πλαίσιο της κατάλληλης επιτροπής παρακολούθησης, 
βάσει εκθέσεων όσον αφορά την εξέλιξη του προγράμματος και, εφόσον 
χρειαστεί, ανεξαρτήτων αξιολογήσεων. 
7. Διεύθυνση στην οποία πρέπει να σταλεί οιαδήποτε αλληλογραφία 
σχετική με την παρούσα ανακοίνωση : 
Κον Ε. Landabu.ru 
Γενικό Διευθυντή 
Γενική Διεύθυνση Περιφερειακών Πολιτικών 
Επιτροπή των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
200, rue de la Loi 
B-1049 Βρυξέλλες 
G 
ISSN 0254-1483 
COM(94)82 τελικό 
ΕΓΓΡΑΦΑ 
6R ίο 
Ap ι*. καταλόγου : CB-CO-94-092-GR-C 
ISBN 92-77-66447-9 
Υπηρεσία Επισήμων Εκδόσεων των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων 
L·2985 Luxembourg 
=*