Τροποποιημένη πρόταση ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ σχετικά με την κατανάλωση αλκοόλ από τα παιδιά και τους εφήβους (υποβληθείσα από την Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 250, παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ) - (κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

1. ιστορικο

- Ημερομηνία διαβίβασης της πρότασης στο Συμβούλιο (COM(2000)736 τελικό): 28.11.2000.

- Ημερομηνία διαβίβασης της πρότασης από το Συμβούλιο στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο (διαδικασία διαβούλευσης (COM(2000)736-2001/0801(CNS)): 16.01.2001.

- Ημερομηνία γνωμοδότησης του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου (PE A5-150/01): 16.05.2001.

2. σκοποσ τησ προτασησ

Η πρόταση σύστασης του Συμβουλίου συνιστά την ανάπτυξη και την εφαρμογή κατάλληλων σφαιρικών πολιτικών για την προώθηση της υγείας όσον αφορά το αλκοόλ και τους νέους σε τοπικό, εθνικό επίπεδο και επίπεδο ΕΕ. Τα κράτη μέλη καλούνται να λάβουν μέτρα για την αντιμετώπιση των προβλημάτων που προκαλεί η κατανάλωση του αλκοόλ από νέους με την εκπαίδευση και την ενημέρωση και να ενισχύσουν την επιβολή του κανονιστικού ελέγχου, π.χ, κανόνων σχετικά με την πώληση αλκοόλ, την οδήγηση υπό την επήρεια του αλκοόλ και τη διαφήμιση οινοπνευματωδών ποτών.

Οι προτεινόμενες συστάσεις ζητούν επίσης από τα κράτη μέλη να καλέσουν τους παραγωγούς οινοπνευματωδών ποτών και τους εμπόρους λιανικής να υιοθετήσουν υπεύθυνους τρόπους επικοινωνίας και να εφαρμόσουν κανόνες εκούσιας ρύθμισης όσον αφορά τη διαφήμιση. Οι εθνικές κυβερνήσεις καλούνται να εκπονήσουν ή να αναπτύξουν από κοινού με τον ενδιαφερόμενο βιομηχανικό κλάδο περαιτέρω κώδικες συμπεριφοράς, προκειμένου να εξασφαλισθεί ότι τα οινοπνευματώδη προϊόντα δεν απευθύνονται ειδικά στους νέους ούτε προωθούνται με τρόπο που να τα καθιστά ιδιαίτερα ελκυστικά σε αυτούς.

3. η θεση τησ επιτροπησ οσον αφορα τισ τροπολογιεσ που ψηφισε το ευρωπαϊκο κοινοβουλιο

Μετά τη συζήτηση που πραγματοποιήθηκε σχετικά με την εν λόγω σύσταση στις 15 Μαΐου 2001, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο ενέκρινε τις ακόλουθες τροπολογίες στις 16 Mαΐου: 1-6, 8, 9 (1ο μέρος), 10-11, 12 (2ο μέρος), 14-18, 19 (1ο μέρος), 20-40, 42-46, 48-56. Η πρόταση όπως τροποποιήθηκε εγκρίθηκε με μεγάλη πλειοψηφία και το νομοθετικό ψήφισμα εγκρίθηκε με 445 ψήφους υπέρ, 63 κατά και 21 αποχές.

Ο επίτροπος Byrne είχε δηλώσει στην ολομέλεια στις 15 Mαΐου ότι από τις τροπολογίες αυτές η Επιτροπή μπορεί να αποδεχθεί πλήρως ή εν μέρει τις ακόλουθες: 1, 8, 10, 11, 15, 17, 18, 21, 22, 24, 27, 30, 31, 33, 34, 35, 38, 39, 40, 42, 49, 50, 51 και 52.

3.1. Οι ακόλουθες τροπολογίες γίνονται πλήρως αποδεκτές: 1, 8, 10, 11, 18, 27, 30, 31 και 34.

Οι λόγοι για τους οποίους οι τροπολογίες αυτές γίνονται πλήρως αποδεκτές μπορούν να συνοψιστούν ως εξής:

Τροπολογία 1: η νέα διατύπωση που προτείνεται για την αιτιολογική σκέψη 4 είναι σαφέστερη και αντανακλά τις δηλώσεις που γίνονται στην ανακοίνωση της Επιτροπής για την οδική ασφάλεια.

Τροπολογία 8: φαίνεται ότι είναι πράγματι σκόπιμο να γίνει αποδεκτή η προτεινόμενη αναδιατύπωση της αιτιολογικής σκέψής 15, προκειμένου να τονισθεί με τρόπο σαφέστερο η ανάγκη για περισσότερη έρευνα, συμπεριλαμβανομένης της συλλογής πιο εκτεταμένων και συνεκτικών δεδομένων.

Τροπολογία 10: φαίνεται ότι είναι πράγματι σκόπιμο να βελτιωθεί η παράγραφος 1 επισημαίνοντας την ανάγκη για προώθηση της έρευνας και της συλλογής δεδομένων. Είναι επίσης λογικό να υπογραμμισθεί η ανάγκη να δοθεί στους νέους η δυνατότητα να κάνουν επιλογές βασιζόμενοι σε πληροφορίες και στο πλαίσιο αυτό να γίνει αναφορά στο περιφερειακό επίπεδο.

Τροπολογία 11: η νέα αυτή παράγραφος 1α προσθέτει αξία στη δήλωση της παραγράφου 1 προσθέτοντας μία αναφορά στο αλκοόλ ως έναν από τους καθοριστικούς παράγοντες της υγείας. Με την προσθήκη στοιχεία από την τροπολογία 17 η εν λόγω παράγραφος διατυπώνεται ως εξής: «να υποστηρίξουν τη μελέτη σχετικά με την κατανάλωση του αλκοόλ ως έναν εκ των καθοριστικών παραγόντων της υγείας βάσει του οποίου θα μπορούσαν να εκτιμηθούν οι συνέπειες σε τοπικό εθνικό, περιφερειακό και κοινοτικό επίπεδο και να ενθαρρύνουν στο πλαίσιο αυτό την ανάπτυξη βάσεων δεδομένων για τη συστηματική αντιμετώπιση όλων των θεμάτων που αφορούν το αλκοόλ και την υγεία» (βλ. επίσης τροπολογία17).

Τροπολογία 18: οι ενώσεις φοιτητών πρέπει όντως να μνημονευτούν στο σημείο αυτό της παραγράφου 5 μαζί με τις ενώσεις νέων και τις αθλητικές ενώσεις. η πίεση που ασκείται από την παρέα, η εκ των γονέων κατάχρηση οινοπνεύματος και η έλλειψη αυτοσεβασμού αποτελούν σημαντικούς τομείς ανησυχίας. η συμβολή στην εξάλειψη των αρνητικών εικόνων που συνδέονται με τις επιλογές χωρίς αποτελεί σωστό στόχο.

Τροπολογία 27: είναι σημαντικό να τονισθεί ο ρόλος των νέων στην παράγραφο 11. γίνεται επίσης αποδεκτή η αντικατάσταση της φράσης «να αρχίσουν να καταναλώνουν αλκοόλ σε ανησυχητικά επίπεδα».

Τροπολογία 30: η αντικατάσταση της φράσης «να καλέσουν» τους παραγωγούς και εμπόρους λιανικής να ενισχύσουν τον «εκούσιο» κανονιστικό έλεγχο με τη φράση «να απαιτήσουν από» αποτελεί αποδεκτή αλλαγή της διατύπωσης της παραγράφου 13.

Τροπολογία 31: η αντικατάσταση της φράσης «επιδιώξουν τη συμφωνία» των παραγωγών και των εμπόρων λιανικής με τη φράση «να απαιτήσουν την επίτευξη συμφωνίας» αποτελεί επίσης αποδεκτή αλλαγή της διατύπωσης της παραγράφου 14.

Τροπολογία 34: η προσθήκη νέας παύλας 10 στην παράγραφο 15 στοιχείο β) σχετικά με τη «χρησιμοποίηση παραπλανητικών εμπορικών ονομασιών» αποτελεί σκόπιμη διευκρίνηση η οποία επίσης εμπεριέχει έμμεση μνεία στα «αλκοολούχα αναψυκτικά» (alcopops) (που αποτέλεσαν το έναυσμα για τη σύνταξη της εν λόγω σύστασης).

3.2. Οι ακόλουθες τροπολογίες γίνονται αποδεκτές εν μέρει ή σε αναδιατυπωμένη μορφή: 15, 17, 21, 22, 24, 33, 35, 38, 39, 40, 42, 49, 50, 51 και 52.

Τροπολογία 15: οι ΜΚΟ μπορούν να διαδραματίσουν ρόλο στον τομέα αυτό και πρέπει να γίνει μνεία σε αυτές στην παράγραφο 10 (να ευνοήσουν μια προσέγγιση σε πολλά επίπεδα για την εκπαίδευση των νέων). Συνεπώς η παράγραφος 10 έχει τώρα την εξής διατύπωση: «να ευνοήσουν μια προσέγγιση σε πολλά επίπεδα για την εκπαίδευση των νέων σε θέματα χρήσης και κατάχρησης αλκοόλ, προκειμένου να βοηθήσουν στην πρόληψη της κατάχρησης, συμπεριλαμβανομένων, όπου κρίνεται σκόπιμο, των υπηρεσιών εκπαίδευσης, υγείας και νεότητας, των υπηρεσιών επιβολής του νόμου, των μη κυβερνητικών οργανώσεων και των μέσων ενημέρωσης».

Τροπολογία 17: η πτυχή των βάσεων δεδομένων πρέπει να αναφερθεί στο πλαίσιο της έρευνας και της συλλογής δεδομένων. Συνεπώς η παράγραφος 1α (νέα) έχει τώρα την εξής διατύπωση: «να υποστηρίξουν τη μελέτη σχετικά με την κατανάλωση του αλκοόλ ως έναν εκ των καθοριστικών παραγόντων της υγείας βάσει του οποίου θα μπορούσαν να εκτιμηθούν οι συνέπειες σε τοπικό εθνικό, περιφερειακό και κοινοτικό επίπεδο και να ενθαρρύνουν στο πλαίσιο αυτό την ανάπτυξη βάσεων δεδομένων για τη συστηματική αντιμετώπιση όλων των θεμάτων που αφορούν το αλκοόλ και την υγεία» (βλ. επίσης τροπολογία 11).

Τροπολογία 21: είναι σημαντικό να συμπεριληφθούν οι έμποροι λιανικής πώλησης στην ευθύνη για κατάρτιση των σερβιτόρων και των πωλητών όσον αφορά την προστασία των νέων και να προστεθεί μνεία στους ισχύοντες περιορισμούς των άδειών πώλησης αλκοόλ. συνεπώς η παράγραφος 6 έχει τώρα της εξής διατύπωση: «να ενθαρρύνουν τις προσπάθειες των παραγωγών και των λιανεμπόρων οινοπνευματωδών ποτών να αναπτύξουν ειδική κατάρτιση για τους σερβιτόρους και τους πωλητές όσον αφορά την προστασία των παιδιών και των εφήβων και όσον αφορά τους ισχύοντες περιορισμούς των αδειών πώλησης αλκοόλ στους νέους, καθώς και όσον αφορά τον αυστηρό χωρικό διαχωρισμό στο εμπόριο μεταξύ μη οινοπνευματωδών και οινοπνευματωδών ποτών.» (βλ επίσης τροπολογία 42).

Τροπολογία 22: η παραγωγή συμβουλευτικού υλικού κατόπιν διαβούλευσης με τους νέους αποτελεί σωστή πρόταση. οι δάσκαλοι και οι εκπαιδευτές μπορούν να διαδραματίσουν σημαντικό ρόλο στην προαγωγή της υγείας. η συμπερίληψη των μέσων ενημέρωσης και των χώρων εργασίας είναι αιτιολογημένη. Συνεπώς η παράγραφος 7 έχει τώρα την ακόλουθη διατύπωση: «να ενθαρρύνουν την παραγωγή, κατόπιν διαβούλευσης με τους νέους, εφόσον κρίνεται σκόπιμο, συμβουλευτικού υλικού για τους γονείς, τους δασκάλους και τους εκπαιδευτές, που θα τους βοηθήσει να συζητήσουν θέματα σχετικά με το αλκοόλ με τα παιδιά και τους εφήβους και να προωθήσουν τη διάδοσή τους μέσω τοπικών δικτύων όπως π.χ. σχολεία, υπηρεσίες υγειονομικής περίθαλψης, χώροι εργασίας, βιβλιοθήκες, κέντρα κοινοτήτων, καθώς και μέσω του Διαδικτύου και άλλων μέσων ενημέρωσης.»

Τροπολογία 24: είναι σωστό να εξασφαλίζεται ότι η ανήλικοι καταναλωτές δεν γίνονται στόχος παραπλανητικών εμπορικών ονομασιών. Συνεπώς η παράγραφος 15 στοιχείο α) θα έχει τώρα την εξής διατύπωση: «να εξασφαλίζεται ότι οι παραγωγοί δεν παράγουν οινοπνευματώδη προϊόντα ειδικά για τα παιδιά και τους εφήβους, χρησιμοποιώντας μεταξύ άλλων παραπλανητικά εμπορικά ονόματα.» (βλ επίσης τροπολογία 33).

Τροπολογία 33: η εν λόγω τροπολογία προτείνει την αναδιατύπωση της παραγράφου 15 στοιχείο α) που καλύπτεται επίσης από την τροπολογία 24. η εν λόγω παράγραφος έχει τώρα την εξής διατύπωση: «να εξασφαλίζεται ότι οι παραγωγοί δεν παράγουν οινοπνευματώδη προϊόντα ειδικά για τα παιδιά και τους εφήβους, χρησιμοποιώντας μεταξύ άλλων παραπλανητικά εμπορικά ονόματα.» (βλ. τροπολογία 24).

Τροπολογία 35: η τροπολογία αυτή προτείνει να γίνει μνεία στην ανάγκη μείωσης του ενδεχόμενου σύγχυσης μεταξύ μη οινοπνευματωδών και οινοπνευματωδών ποτών. Μία νέα παύλα 11 στην παράγραφο 15 στοιχείο β) καλύπτει τώρα το θέμα αυτό: «-ενδεχόμενο σύγχυσης μη οινοπνευματωδών και οινοπνευματωδών ποτών.».

Τροπολογία 38: φαίνεται χρήσιμο να γίνει μνεία στην παράγραφο 15 στοιχείο β) στα είδη ποτών που απευθύνονται ειδικά στο νεανικό πληθυσμό: συνεπώς η πρώτη πρόταση της παραγράφου 15 στοιχείο β) έχει τώρα τη διατύπωση: «να διασφαλισθεί ότι τα οινοπνευματώδη ποτά δεν σχεδιάζονται ή προωθούνται ώστε να ελκύουν ειδικότερα τα παιδιά και τους εφήβους, π.χ. αλκοολούχα αναψυκτικά (alcopops) ή «συνθετικά ποτά» με την κάλυψη μεταξύ άλλων των ακόλουθων στοιχείων:».

Τροπολογία 39: είναι λογικό να διευκρινισθεί ότι η διαφήμιση μπορεί να απευθύνεται χωριστά στα παιδιά ή στους εφήβους ή παράλληλα και στις δύο ομάδες. Η παύλα 8 της παραγράφου 15 στοιχείο β) έχει συνεπώς τη διατύπωση: «- διαφήμιση στα έντυπα και άλλα μέσα ενημέρωσης που απευθύνονται σε παιδιά και/ή εφήβους» (βλ επίσης τροπολογία 40).

Τροπολογία 40: η τηλεοπτική διαφήμιση υπόκειται σε ρύθμιση σε επίπεδο ΕΕ, ενώ υφίστανται επίσης εθνικές ρυθμίσεις για το ραδιόφωνο. Συνεπώς φαίνεται σκόπιμο να γίνεται λόγος γενικότερα για «μέσα ενημέρωσης», αποφεύγοντας τη σύγκρουση με τις υφιστάμενες ρυθμίσεις. Η παύλα 8 της παραγράφου 15 στοιχείο β) διατυπώνεται τώρα ως εξής: «- διαφήμιση σε έντυπα και άλλα μέσα ενημέρωσης που απευθύνονται σε παιδιά και/ή εφήβους». (βλ. επίσης τροπολογία 39).

Τροπολογία 42: ο χωρικός διαχωρισμός των οινοπνευματωδών και μη οινοπνευματωδών ποτών αποτελεί σημαντικό μέρος της κατάρτισης των πωλητών. Συνεπώς η παράγραφος 6 διατυπώνεται τώρα ως εξής: «να ενθαρρύνουν τις προσπάθειες των παραγωγών και των λιανεμπόρων οινοπνευματωδών ποτών να αναπτύξουν ειδική κατάρτιση για τους σερβιτόρους και τους πωλητές όσον αφορά την προστασία των παιδιών και των εφήβων και όσον αφορά τους ισχύοντες περιορισμούς των αδειών πώλησης αλκοόλ στους νέους, καθώς και όσον αφορά τον αυστηρό χωρικό διαχωρισμό στο εμπόριο μεταξύ μη οινοπνευματωδών και οινοπνευματωδών ποτών.» (βλ. επίσης τροπολογία 21).

Τροπολογία 49: είναι όντως αναγκαίο να τονισθεί ο ρόλος του νέου προγράμματος δράσης για τη δημόσια υγεία και η προσέγγιση της «υγείας σε άλλες πολιτικές» όσον αφορά την ενδεχόμενη ανάπτυξη πολιτικών για το αλκοόλ στο πλαίσιο της πρότασης σύστασης. Στο μέρος «συνέχεια σε κοινοτικό επίπεδο» προτείνεται μία νέα παράγραφος (4) για την κάλυψη των θεμάτων αυτών: «να γίνεται πλήρης χρήση όλων των κοινοτικών πολιτικών, ιδιαίτερα του προγράμματος δράσης στον τομέα της δημόσιας υγείας για την αντιμετώπιση των θεμάτων που καλύπτονται από την παρούσα σύσταση.»

Τροπολογία 50: η προτεινόμενη συμπερίληψη των προγραμμάτων της ΕΕ που απευθύνονται στους νέους καλύπτεται έμμεσα από τη νέα παράγραφο που καλύπτει την προσέγγιση της υγείας στις άλλες πολιτικές (βλ, τροπολογία 49).

Τροπολογία 51: είναι σωστό να τονισθεί η ανάγκη συντονισμού με την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας. Συνεπώς η παράγραφος 2 στο μέρος «Συνέχεια σε κοινοτικό επίπεδο« έχει τώρα την εξής διατύπωση: «να παρακολουθήσει, να αξιολογήσει και να ελέγξει τις εξελίξεις και τα μέτρα που λαμβάνονται στα κράτη μέλη και σε κοινοτικό επίπεδο, να συνεργάζεται, εφόσον κρίνεται σκόπιμο, με την Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας, και να εξασφαλίσει σε αυτό το πλαίσιο το συνεχή, εποικοδομητικό και δομημένο διάλογο με όλα τα ενδιαφερόμενα μέρη.».

Τροπολογία 52: φαίνεται όντως σκόπιμο να μειωθεί η διάρκεια της σύστασης και να γίνει μνεία στην τακτική υποβολή εκθέσεων. Συνεπώς η παράγραφος 3 του μέρους «Συνέχεια σε κοινοτικό επίπεδο» έχει τώρα την εξής διατύπωση : «να υποβάλει έκθεση για την εφαρμογή των προτεινόμενων μέτρων, βάσει των πληροφοριών που παρέχουν τα κράτη μέλη, όχι αργότερα από τα τέλη του τέταρτου έτους μετά την έκδοση της παρούσας σύστασης και στη συνέχεια να εξετάζεται, σε τακτά χρονικά διαστήματα, ο βαθμός στον οποίο τα προτεινόμενα μέτρα λειτουργούν αποτελεσματικά και η ανάγκη για περαιτέρω δράση».

4. συμπερασμα

Σύμφωνα με το άρθρο 250 παράγραφος 2 της συνθήκης ΕΚ, η Επιτροπή τροποποιεί την πρότασή της όπως περιγράφεται ανωτέρω.

Βρυξέλλες,

Για το Συμβούλιο

Ο πρόεδρος