Γνωμοδότηση της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής για την "Πρόταση κανονισμού του Συμβουλίου για την τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1258/1999 περί χρηματοδοτήσεως της κοινής γεωργικής πολιτικής καθώς και άλλων διαφόρων κανονισμών για την κοινή γεωργική πολιτική"

(2001/C 123/17)

Στις 12 Σεπτεμβρίου 2000, και βάσει του άρθρου 37 του Εσωτερικού Κανονισμού το Συμβούλιο αποφάσισε να ζητήσει τη γνωμοδότηση της ΟΚΕ για την ανωτέρω πρόταση.

Το τμήμα Γεωργία, ανάπτυξη της υπαίθρου, περιβάλλον, στο οποίο ανατέθηκε η προετοιμασία των σχετικών εργασιών υιοθέτησε τη γνωμοδότηση του στις 20 Δεκεμβρίου 2000 με βάση την εισηγητική έκθεση του κ. Strasser.

Κατά την 378η σύνοδο ολομέλειας (συνεδρίαση της 24ης Ιανουαρίου 2001), η Οικονομική και Κοινωνική Επιτροπή, υιοθέτησε με ψήφους υπέρ 74, 1 κατά και 6 αποχές την ακόλουθη γνωμοδότηση.

1. Εισαγωγή

1.1. Η Επιτροπή πρότεινε στις 26 Ιουλίου 2000 μια περαιτέρω επεξεργασία της δημοσιονομικής μορφής της Ένωσης. Ουσιώδης στόχος της πρότασης είναι, η απλοποίηση του υφισταμένου δημοσιονομικού συστήματος και η αναδιάρθρωση του. Το σύστημα που ισχύει σήμερα διήρκησε για περισσότερα από 20 χρόνια.

1.2. Η μορφή του 1977 τροποποιήθηκε ακριβώς 14 φορές. Αφενός, για να ληφθούν υπόψη θεσμικές μεταβολές (Συνθήκη του Μάαστριχτ, Συνθήκη του Άμστερνταμ, χρηματοδοτήσεις υπέρ των μελών της ΕFTA εντός του ΕΟΧ) και, αφετέρου, με σκοπό να καταστεί δυνατή μια αυστηρότερη διαχείριση των κοινοτικών πόρων.

1.3. Κατά την Επιτροπή πρέπει όλες οι αρχές και οι αξιόλογες διατάξεις για τη δημοσιονομική και την οικονομική διαχείριση να συγκεντρωθούν σε μια νομική πράξη. Οι λεπτομερείς και τεχνικές διατάξεις επιβάλλεται, αντίθετα, να ρυθμισθούν σε κανονισμούς εφαρμογής.

1.4. Για να υπάρξει ανταπόκριση στην απαίτηση της αναγκαίας διαφάνειας κατά την εκτέλεση του προϋπολογισμού(1), προβλέπεται στην αναδιατύπωση για την εκτέλεση του προϋπολογισμού οι "αρνητικές δαπάνες" στο γεωργικό τομέα να τύχουν μεταχείρισης εσόδων συνδεομένων με ορισμένο σκοπό αντίστοιχα με τους κανόνες που ισχύουν στον τομέα αυτό.

1.5. Η έννοια "αρνητικές δαπάνες" χρησιμοποιείται όταν πρόκειται, αφενός, για αξιώσεις επιστροφής ήδη διενεργηθεισών πληρωμών και, αφετέρου, για έσοδα τα οποία κατά τη σχεδίαση του προϋπολογισμού δεν δύναται ακόμη να ληφθούν υπόψη με τη μορφή αυτή. Αυτές οι "αρνητικές δαπάνες", προκύπτουν από ένα πολύπλοκο μηχανισμό για τον προϋπολογισμό και διαιρούνται σε πέντε κατηγορίες:

- στα ποσά που ανακτώνται μετά από απάτες ή παρατυπίες (60 εκατ. ευρώ το 1999,

- στις διορθώσεις στις προκαταβολές που πραγματοποιήθηκαν βάσει του άρθρου 13 της δημοσιονομικής πειθαρχίας (126 εκατ. ευρώ το 1999),

- στα "κέρδη" που μπορεί να προέρχονται από πωλήσεις στο πλαίσιο δημόσιας αποθεματοποίησης (186 εκατ. ευρώ το 1999),

- στη συμπληρωματική εισφορά για την πλεονασματική παραγωγή γάλακτος (298 εκατ. ευρώ το 1999),

- στις δημοσιονομικές συνέπειες των αποφάσεων για την εκκαθάριση των λογαριασμών (606 εκατ. ευρώ το 1999).

1.6. Για να μετατραπούν οι "αρνητικές δαπάνες" του ΕΓΤΠ-Εγγυήσεις σε έσοδα συνδεδεμένα με ορισμένο σκοπό, είναι ανάγκη, σύμφωνα με την πρόταση της Επιτροπής, να θεσπίζεται στην

- χρηματοδότηση της ΚΓΠ(2)

- θέσπιση ενός πρόσθετου φόρου στον τομέα του γάλακτος(3)

- χρηματοδότηση παρεμβατικών μέτρων με τη μορφή δημόσιας αποθήκευσης(4)

- διάθεση των βάσει της ΚΓΠ θεσπιζόμενων και καταπεπτουσών εγγυοδοτών, ασφαλειών ή εγγυήσεων(5)

ποια ποσά, βάσει της διαχείρισης της ΚΓΠ τα οποία επανακτώνται, εισπράττονται ή διαφυλάσσονται θα θεωρούνται ως έσοδα που συνδέονται με ορισμένο στόχο.

2. Παρατηρήσεις

2.1. Η ΟΚΕ θεωρεί ότι η προβλεπόμενη στην πρόταση της Επιτροπής ιδιαίτερη δημοσιονομική μεταχείριση και λογιστική παρουσίαση των εσόδων με ειδικό σκοπό αντιστοιχεί στη δημοσιονομική αρχή της διαφάνειας, ιδιαίτερα δε και στην αναγκαία διακρίβωση των διαφόρων κινήσεων των λογαριασμών στο γεωργικό προϋπολογισμό.

2.2. Η ΟΚΕ επιδοκιμάζει την πρόταση όπως οι "αρνητικές δαπάνες" μεταβληθούν σε "έσοδα με ειδικό προορισμό". Εξ αυτού έπεται και η αναγκαία διευκρίνιση, όπως έχει ζητηθεί πολλές φορές από το Ευρωπαϊκό Ελεγκτικό Συνέδριο. Επιπλέον η διευκρίνιση αυτή σημαίνει ότι τα ποσά που μετατρέπονται από "αρνητικές δαπάνες" σε "έσοδα με ειδικό σκοπό" διατίθενται, σαφώς, για του σκοπούς του ΕΓΤΠΕ-Εγγυήσεις. Η ΟΚΕ τονίζει ότι η προτεινόμενη τροποποίηση δεν σημαίνει καμιά πρόσθετη επιβάρυνση του κοινοτικού προϋπολογισμού.

2.3. Η ΟΚΕ καλεί την Επιτροπή να λάβει υπόψη κατά την (έκδοση) των αναγκαίων εκτελεστικών διατάξεων ότι στις ανακοινώσεις που θα διαβιβάζουν τα κράτη μέλη θα λαμβάνονται υπόψη προτάσεις που οδηγούν σε ορισμένους σκοπούς.

Βρυξέλλες, 24 Ιανουαρίου 2001.

Ο Πρόεδρος

της Οικονομικής και Κοινωνικής Επιτροπής

Göke Frerichs

(1) Το Ελ. Συνέδριο άσκησε κριτική για την ελλείπουσα δυνατότητα διακρίβωσης των "αρνητικών δαπανών" στη λογιστική απεικόνιση (βλ. ετήσια έκθεση για το δημοσιονομικό έτος 1998, σημείο 2.39.

(2) Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1258/1999. ΕΕ L 160 της 26.6.1999.

(3) Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3950/92. ΕΕ L 405 της 31.12.1992.

(4) Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 3950/92. ΕΕ L 337 της 4.12.1990.

(5) Κανονισμός (ΕΟΚ) αριθ. 352/78. ΕΕ L 50 της 22.2.1978.