[pic] | ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ |

Βρυξέλλες, 19.12.2007

COM(2007) 826 τελικό

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

σύμφωνα με το άρθρο 19 παράγραφος 1 της οδηγίας 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου (χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή)

1. Εισαγωγή

Το άρθρο 19 παράγραφος 1 της οδηγίας 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου[1], σχετικά με την αναδιάρθρωση του κοινοτικού πλαισίου φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων και της ηλεκτρικής ενέργειας (που καλείται εφεξής: «Οδηγία φορολογίας της ενέργειας» ή «Οδηγία»), ορίζει ρητώς ότι, επιπλέον των διατάξεων που εκτίθενται στα προηγούμενα άρθρα, (ιδίως στα άρθρα 5, 15 και 17), το Συμβούλιο, αποφασίζοντας ομόφωνα μετά από πρόταση της Επιτροπής, μπορεί να επιτρέπει σε κάθε κράτος μέλος να εισάγει περαιτέρω φορολογικές απαλλαγές ή φορολογικές ελαφρύνσεις για ορισμένες ειδικές πολιτικές.

Η Επιτροπή οφείλει να εξετάζει όλα τα αιτήματα που λαμβάνει από τα κράτη μέλη. Πρέπει λοιπόν είτε να υποβάλλει πρόταση στο Συμβούλιο είτε, εναλλακτικά, να ενημερώνει το Συμβούλιο για τους λόγους για τους οποίους προτείνει να μην εγκριθεί το μέτρο.

Στα πλαίσια ευρείας επανεξέτασης των παρεκκλίσεων από την οδηγία φορολογίας της ενέργειας, που λήγουν στο τέλος του 2006, η Ιταλία, η Ιρλανδία, η Αυστρία, η Πορτογαλία και το Ηνωμένο Βασίλειο υπέβαλαν ειδικά αιτήματα για να επιτραπεί η παρέκκλιση, από το 2007 και μετά, από τις απαιτήσεις της οδηγίας σχετικά με τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή, που ξαναχρησιμοποιήθηκαν ως καύσιμο είτε απευθείας μετά από ανάκτηση είτε μετά από διαδικασία ανακύκλωσης. Αυτά τα αιτήματα πρωτοκολλήθηκαν από τη Γενική Διεύθυνση Φορολογία· και Τελωνειακή· Ένωση·[2].

Με επιστολή της 19ης Δεκεμβρίου 2006, όλα τα προαναφερθέντα κράτη μέλη κλήθηκαν να επανεξετάσουν τα αιτήματά τους και, σε περίπτωση που επέμεναν, να υποβάλουν πλήρη περιβαλλοντική επιχειρηματολογία που να αιτιολογεί τα περιβαλλοντικά οφέλη από τα προτεινόμενα μέτρα. Σε απάντηση σε αυτή την πρόσκληση, παρέσχον συμπληρωματικές πληροφορίες η Ιρλανδία, η Ιταλία, η Αυστρία, η Πορτογαλία και το Ηνωμένο Βασίλειο[3]. Στις 3 Οκτωβρίου 2007, η Ιταλία περιόρισε σημαντικά το πεδίο εφαρμογής του αιτήματός της[4].

Σκοπός της παρούσας ανακοίνωσης είναι να ενημερώσει το Συμβούλιο σχετικά με τους λόγους για τους οποίους η Επιτροπή δεν προτείνει να χορηγηθούν οι αιτηθείσες εγκρίσεις.

2. Περίληψη του αιτήματος

2.1. Το αίτημα που υπέβαλε η Ιταλία

Το αίτημα που υπέβαλε η Ιταλία αναφέρεται σε ευνοϊκή φορολογική αντιμετώπιση των πετρελαιοειδών που χρησιμοποιήθηκαν ως καύσιμο, υπό την προϋπόθεση ότι αυτά προκύπτουν από διαδικασία αναγέννησης χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών. Τα πετρελαιοειδή αυτής της προέλευσης υπόκεινται μόνο στο 50% του αντίστοιχου φορολογικού συντελεστή.

Οι λόγοι που προβάλλονται για το αίτημα είναι περιβαλλοντικοί και οικονομικοί. Σύμφωνα με τις ιταλικές αρχές, στόχος του μέτρου είναι η αντιστάθμιση των πρόσθετων δαπανών που σχετίζονται με την ειδική διαδικασία παραγωγής των εν λόγω πετρελαιοειδών, συμπεριλαμβανομένων και των δαπανών συγκέντρωσης χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών, των δαπανών αναγέννησης και την επακόλουθη επεξεργασία των υποπροϊόντων, όπως η αποθείωση (η οποία απαιτείται λόγω της υψηλής περιεκτικότητας αυτών των υποπροϊόντων σε θείο). Επίσης, οι ιταλικές αρχές επισημαίνουν τη σημασία του μέτρου όσον αφορά τις υψηλές δαπάνες συγκέντρωσης λόγω της ορεινής γεωμορφολογίας της χώρας, τον τύπο των συμμετεχουσών επιχειρήσεων (μικρές και μεσαίες) και τον μάλλον παλαιάς τεχνολογίας υφιστάμενο εξοπλισμό.

Οι ιταλικές αρχές τονίζουν ότι το μέτρο είναι σύμφωνο με τις διατάξεις της οδηγίας 75/439/ΕΟΚ[5] και με την προτεραιότητα που δίδεται στην αναγέννηση και ότι αποτελεί σημαντικό στοιχείο της ολοκληρωμένης πολιτικής που ενθαρρύνει τη συγκέντρωση και την αναγέννηση των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών. Σ’ αυτό το πλαίσιο, οι ιταλικές αρχές τονίζουν τα πολύ υψηλά ποσοστά συγκέντρωσης χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών που έχει επιτύχει η Ιταλία.

Το αίτημα προβλέπει τη λήξη της παρέκκλισης στις 31 Δεκεμβρίου 2012.

2.2. Το αίτημα που υπέβαλε η Ιρλανδία

Η Ιρλανδία επιθυμεί να χορηγήσει απαλλαγή από την επιβολή τελών στα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή τα οποία χρησιμοποιούνται εκ νέου ως καύσιμο, είτε απευθείας μετά από ανάκτηση είτε μετά από διαδικασία ανακύκλωσης.

Στόχος του μέτρου είναι η μείωση του συναφούς κόστους με παροχή δυνατότητας ανάκτησης καυσίμου και συνεπώς παροχή ενός κινήτρου για τη συγκέντρωση χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών. Κατά την άποψη της Ιρλανδίας, χωρίς ευνοϊκή φορολογική αντιμετώπιση, οι επιχειρηματίες θα αντιμετωπίσουν αύξηση των δαπανών συγκέντρωσης και τήρησης της νομοθεσίας. Οι ιρλανδικές αρχές τονίζουν ακόμα περισσότερο ότι η αναγέννηση των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών είναι αντιοικονομική και δεν μπορεί να εκληφθεί ως ορθή περιβαλλοντική επιλογή στην Ιρλανδία, λόγω του μικρού μεγέθους της αγοράς και της γεωγραφικής απομάκρυνσής της από μεγαλύτερα κράτη μέλη. Σύμφωνα με την Ιρλανδία, όλα τα αναγεννημένα πετρελαιοειδή που παράγονται στη χώρα θα έπρεπε να εξάγονται σε παραγωγούς λιπαντικών ελαίων στην αλλοδαπή, λόγω του ότι δεν υπάρχουν τέτοιες εγκαταστάσεις στην Ιρλανδία. Τα πρόσθετα έξοδα μεταφοράς θα επιδεινώσουν περαιτέρω την οικονομική βιωσιμότητα της αναγέννησης και θα αυξήσουν την επιβάρυνση που τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή αντιπροσωπεύουν για το περιβάλλον.

Οι ιρλανδικές αρχές τονίζουν επίσης ότι η πολιτική που στηρίζει την μετατροπή των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών σε καύσιμα παρέχει περαιτέρω πλεονεκτήματα επειδή θα μειώσει την ανάγκη εισαγωγών για την κάλυψη των ενεργειακών απαιτήσεων της Ιρλανδίας.

Τέλος, οι ιρλανδικές αρχές θεωρούν επίσης, ότι δεδομένης της αβεβαιότητας που προκύπτει από την εν εξελίξει αναθεώρηση της νομοθεσίας ΕΚ περί αποβλήτων[6], θα ήταν πρώιμο, σ’αυτό το στάδιο, να τροποποιηθούν οι εθνικές πρακτικές οι οποίες είχαν τύχει έγκρισης κατά το παρελθόν, μέσω παρέκκλισης.

Το αίτημα δεν προβλέπει καμία συγκεκριμένη ημερομηνία λήξης.

2.3. Το αίτημα που υπέβαλε η Αυστρία

Η Αυστρία επιθυμεί να χορηγήσει φορολογική απαλλαγή για τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή που επαναχρησιμοποιούνται ως καύσιμο είτε απευθείας μετά από ανάκτηση είτε μετά από διαδικασία ανακύκλωσης. Οι λόγοι που προβάλλονται για το μέτρο αυτό είναι περιβαλλοντικής πολιτικής. Στόχος του είναι να στηρίξει τη συγκέντρωση χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών. Σύμφωνα με τις αυστριακές αρχές, η επιβολή φόρου στα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή που χρησιμοποιούνται για θέρμανση θα οδηγούσε σε υψηλότερες ποσότητες τέτοιων αποβλήτων που θα απορρίπτονται παράνομα στο περιβάλλον. Οι αυστριακές αρχές τονίζουν την ελάχιστη περιβαλλοντική επίπτωση της θερμικής επεξεργασίας των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών της ορυκτολογικής διαδικασίας σε εγκεκριμένες εγκαταστάσεις. Επιπλέον, ισχύει ήδη ένας συγκεκριμένος φόρος που καταβάλλεται για την απόρριψη χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών και συνεπώς, σύμφωνα με τις αυστριακές αρχές, ο ειδικός φόρος κατανάλωσης θα ισοδυναμούσε με διπλή φορολογία.

Επίσης, οι αυστριακές αρχές τονίζουν ότι βρίσκονται υπό εξέλιξη σημαντικές αλλαγές όσον αφορά την ευρωπαϊκή νομοθεσία σχετικά με τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή και κατά συνέπεια σ’αυτό το στάδιο είναι πρώιμη η αλλαγή του εθνικού πλαισίου.

Το αίτημα δεν προβλέπει καμία ημερομηνία λήξης.

2.4. Το αίτημα που υπέβαλε η Πορτογαλία

Η Πορτογαλία επιθυμεί να χορηγήσει φορολογική απαλλαγή για τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή που επαναχρησιμοποιούνται ως καύσιμο είτε απευθείας μετά από ανάκτηση είτε μετά από διαδικασία ανακύκλωσης και όπου η επαναχρησιμοποίηση υπόκειται σε φορολογία.

Στόχος του μέτρου είναι να στηρίξει ένα βιομηχανικό τομέα ο οποίος είναι υπό ανάπτυξη και δεν έχει ακόμα σταθεροποιηθεί. Κατά συνέπεια, το μέτρο στοχεύει στη δημιουργία τόσο φορολογικών όσο και οικονομικών συνθηκών που να διασφαλίζουν ότι οι δραστηριότητες συγκέντρωσης, επεξεργασίας, αναγέννησης και ανακύκλωσης των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών θα καταστεί οικονομικά βιώσιμη.

Κατά την άποψη των πορτογαλικών αρχών, η λήξη της παρέκκλισης της οποίας έτυχαν κατά το παρελθόν θα λειτουργήσει ως αντικίνητρο γι’αυτή τη δραστηριότητα, με δυνάμει αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον.

Το αίτημα προβλέπει τη λήξη της παρέκκλισης στις 31 Δεκεμβρίου 2012.

2.5. Το αίτημα που υπέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο

Το Ηνωμένο Βασίλειο επιθυμεί να χορηγήσει φορολογική απαλλαγή για τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή που επαναχρησιμοποιούνται ως καύσιμο είτε απευθείας μετά από ανάκτηση είτε μετά από διαδικασία ανακύκλωσης και όπου η επαναχρησιμοποίηση υπόκειται σε φορολογία.

Το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι θα είναι ελάχιστα τα οφέλη που θα προκύψουν από την αλλαγή της κλασικής φορολογικής αντιμετώπισης σε σύγκριση με τις δαπάνες και με άλλες επιπτώσεις που συνδέονται με τη λήξη της παρέκκλισης.

Το Ηνωμένο Βασίλειο ανησυχεί ότι η πολιτική του μεγιστοποίησης της συγκέντρωσης και επαναχρησιμοποίησης των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών θα μπορούσε να τεθεί σε κίνδυνο σε περίπτωση που καταργηθεί η ευνοϊκή φορολογική μεταχείριση. Κατά την άποψη των αρχών του Ηνωμένου Βασιλείου, η επιβολή ειδικού φόρου στα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή, όταν χρησιμοποιούνται για καύση, θα είχε αντίκτυπο επί της ζήτησης των καυσίμων που προέρχονται από απόβλητα και επί της τιμής που η αγορά θα ήταν σε θέση να αντέξει. Επιπλέον, το Ηνωμένο Βασίλειο επιμένει ότι θα υπάρξουν αυξημένες δαπάνες τήρησης της νομοθεσίας για τη βιομηχανία. Κατά την άποψή του, υπάρχει κίνδυνος οι συγκεντρώνοντες να υποχρεωθούν να επιβαρύνουν τη συγκέντρωση χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών, για να παραμείνουν κερδοφόροι, με αποτέλεσμα την αύξηση της παράνομης απόρριψης αυτών των προϊόντων, που θα έχει επιπτώσεις στο ποσοστό συγκέντρωσης και για το περιβάλλον.

Επιπλέον, το Ηνωμένο Βασίλειο επισημαίνει την αύξηση των διοικητικών δαπανών και δαπανών συγκέντρωσης, ιδίως για τις μικρές επιχειρήσεις καύσης χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών που θίγονται από τη λήξη της παρέκκλισης.

Σύμφωνα με το Ηνωμένο Βασίλειο, θα υπάρξουν επίσης δυσκολίες στον υπολογισμό των τελών επί των καυσίμων που προέρχονται από χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή, λόγω της παρουσίας πρόσθετων ουσιών και άλλων πετρελαιοειδών, συστατικά στα οποία έχει ήδη επιβληθεί ειδικό τέλος. Για να αποφευχθεί η διπλή φορολογία, το Ηνωμένο Βασίλειο υποστηρίζει ότι θα ήταν αναγκαία η σύσταση ενός συστήματος επιστροφής φόρων, για να αποφευχθεί η διπλή φορολογία.

Επίσης, το Ηνωμένο Βασίλειο ανησυχεί όσον αφορά την επίπτωση της επανεξέτασης της φορολογικής αντιμετώπισης των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών σε μια περίοδο κατά την οποία το μέλλον της αγοράς χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών είναι αβέβαιο: Η βιομηχανία προσπαθεί ακόμα να προσαρμοσθεί στη νεοθεσπισθείσα ευρωπαϊκή οδηγία για την αποτέφρωση των αποβλήτων[7], ενώ η εν εξελίξει επανεξέταση της ευρωπαϊκής οδηγίας σχετικά με τη νομοθεσία περί αποβλήτων έχει πιθανώς συνέπειες για τις στρατηγικές αποφάσεις όσον αφορά τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή.

Τέλος, το Ηνωμένο Βασίλειο είναι της γνώμης ότι η παρέκκλιση δεν έχει σημαντική επίδραση στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς.

Το αίτημα ως προβλέπει ημερομηνία λήξης την 31η Δεκεμβρίου 2011.

3. Ιστορικό των αιτημάτων

Σύμφωνα με το άρθρο 2 παράγραφος 1 στοιχείο β) της οδηγίας για τη φορολογία της ενέργειας, τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή, (μαζί με άλλα πετρελαιοειδή) θεωρούνται ως «ενεργειακά προϊόντα» για τους σκοπούς της οδηγίας και είναι, κατά συνέπεια, φορολογήσιμα όταν χρησιμοποιούνται ως καύσιμο κινητήρων ή ως καύσιμο θέρμανσης. Αυτή η αρχή είχε κατ’ αρχάς τεθεί σε ισχύ το 1993, δυνάμει της οδηγίας περί πετρελαιοειδών[8]. Ωστόσο, έκτοτε, ορισμένα κράτη μέλη εξουσιοδοτήθηκαν να παρεκκλίνουν από αυτόν τον γενικό κανόνα και να εξαιρέσουν από την επιβολή ειδικού φόρου κατανάλωσης τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή που επαναχρησιμοποιούνται ως καύσιμο είτε απευθείας μετά από ανάκτηση είτε μετά από διαδικασία ανακύκλωσης.

Οι παρεκκλίσεις παρατάθηκαν για τελευταία φορά μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2006, ημερομηνία η οποία ακολούθως ενσωματώθηκε στην οδηγία περί φορολογίας της ενέργειας (άρθρο 18 και παράρτημα II).

Η Επιτροπή, στην ανακοίνωσή της του Ιουνίου 2006 με τίτλο « Επανεξέταση των παρεκκλίσεων που περιέχονται στα παραρτήματα II και III της οδηγίας 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου, οι οποίες λήγουν στα τέλη του 2006 (και καλείται εφεξής «ανακοίνωση του 2006»)[9], δήλωσε ότι η ευνοϊκή φορολογική αντιμετώπιση των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών θα ήταν, κατά τη γνώμη της, ασυμβίβαστη με τις κοινοτικές φορολογικές και περιβαλλοντικές πολιτικές, αφού θα ευνοούσε τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή έναντι άλλων άμεσα ανταγωνιστικών ενεργειακών προϊόντων και, ταυτόχρονα, θα ευνοούσε τη γενική αντιμετώπιση των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών έναντι άλλων.

Ταυτόχρονα, η Επιτροπή κάλεσε τα κράτη μέλη να υποβάλουν ένα δεόντως αιτιολογημένο αίτημα σύμφωνα με το άρθρο 19 της οδηγίας εάν έκριναν ότι, για λόγους ειδικής πολιτικής, ήταν απαραίτητη μία περαιτέρω παρέκκλιση.

4. Αξιολόγηση της Επιτροπής

Καταρχάς, πρέπει να επισημανθεί ότι πιθανόν να χρειασθεί εξουσιοδότηση δυνάμει του άρθρου 19 της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας, για την κάλυψη της φορολογικής αντιμετώπισης ορισμένων χρήσεων των ενεργειακών προϊόντων. Ωστόσο, μια τέτοια ανάγκη μπορεί να προκύψει μόνο όσον αφορά τις χρήσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής αυτής της οδηγίας. Τούτο δεν εφαρμόζεται στην κατεργασία πετρελαιοειδών όπως αυτή ορίζεται στο άρθρο 2 παράγραφος 4, τελευταία περίπτωση, της οδηγίας. Συνεπώς, στον βαθμό που η Αυστρία ή οποιοδήποτε άλλο κράτος μέλος αναφέρονται σε χρήσεις αυτού του είδους, τα αιτήματά τους είναι άνευ αντικειμένου.

Στον βαθμό που αυτά αφορούν χρησιμοποίηση χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών ως καυσίμου θέρμανσης ή καυσίμου κινητήρων που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας, τα περισσότερα από τα επιχειρήματα που προέβαλαν τα αιτούντα κράτη μέλη είναι όμοια με εκείνα με τα οποία ήδη έχει ασχοληθεί η ανακοίνωση του 2006. Τόσο αυτά τα επιχειρήματα όσο και τα πιο εξειδικευμένα επιχειρήματα που προέβαλαν τα αιτούντα κράτη μέλη δεν δικαιολογούν τη χορήγηση παρέκκλισης. Σχετικές λεπτομέρειες αναφέρονται κατωτέρω.

Κατά πρώτον, η Επιτροπή επιθυμεί να υπογραμμίσει ότι δεν δύνανται να γίνουν αποδεκτά επιχειρήματα τα οποία βασίζονται απλώς σε συνέπειες εγγενείς της μετάβασης από την παρέκκλιση στην κλασική φορολογία, όπως διοικητικά βάρη ή δαπάνες τήρησης της νομοθεσίας. Η οδηγία 2003/96/ΕΚ δεν προβλέπει, κατά γενικό κανόνα -σε αντίθεση προς την κλασική φορολογία- ευνοϊκή αντιμετώπιση για τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή που χρησιμοποιούνται ως καύσιμο θέρμανσης ή καύσιμο κινητήρων. Αντίθετα, οι παρεκκλίσεις υπέρ αυτής της χρησιμοποίησης χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών περιορίστηκαν χρονικά, σκοπίμως (30ή αιτιολογική σκέψη, άρθρο 18 και παράρτημα II της οδηγίας). Συνεπώς, επιχειρήματα όπως τα επικληθέντα δυνάμει του παρόντος κεφαλαίου, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι αντιστοιχούν σε λόγους ειδικής πολιτικής για τους σκοπούς του άρθρου 19 της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας.

Ακολούθως, τα συμφέροντα και οι πολιτικές που προβλέπονται στο άρθρο 19 παράγραφος 1 τρίτη περίπτωση αντιτίθενται στη χορήγηση εξουσιοδότησης.

Όπως προαναφέρθηκε, εκεί όπου είναι προσήκον, η ευνοϊκή φορολογική μεταχείριση μπορεί να δικαιολογηθεί μόνο βάσει της περιβαλλοντικής πολιτικής. Όσον αφορά τη χρησιμοποίηση των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών ως καυσίμων, η Επιτροπή θεωρεί ότι μια τέτοια δικαιολογία δεν είναι βάσιμη, υπό την τρέχουσα προοπτική[10]. Εκείνο που έχει σημασία, από περιβαλλοντικής πλευράς είναι η πλήρης συγκέντρωση των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών και ακολούθως η κατεργασία τους σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες, ιδίως με την κοινοτική νομοθεσία (βλ. άρθρα 2 και 3 της οδηγίας 75/439/ΕΟΚ και « Θεματική στρατηγική για την πρόληψη και την ανακύκλωση των αποβλήτων » που εξέδωσε η Επιτροπή τον Δεκέμβριο 2005[11] και που ενέκρινε το Συμβούλιο[12]. Αυτά τα κριτήρια δεν δικαιολογούν φορολογική αντιμετώπιση διαφορετική από την εναρμονισμένη αντιμετώπιση όταν χρησιμοποιούνται ως καύσιμα. Πράγματι, τα αποτελέσματα της κατάργησης ή της μείωσης της κανονικής φορολογίας -δυνάμει της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας- δεν περιορίζονται στην προαγωγή της κατάλληλης συγκέντρωσης, αλλά προλαμβάνουν τις ειδικές περιβαλλοντικές επιπτώσεις λόγω της χρήσης ως καυσίμου, σύμφωνα με τα κριτήρια αυτής της οδηγίας. Ενδεχόμενα προβλήματα στη συγκέντρωση χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών θα πρέπει να αντιμετωπισθούν με μέτρα συγκεκριμένα με αυτά τα προβλήματα και όχι μέσω της παροχής ειδικών πλεονεκτημάτων για τη χρησιμοποίηση ως καυσίμου, τα οποία πλεονεκτήματα δεν είναι συμφωνούν με το γενικό σύστημα της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας. Οποιαδήποτε κι αν είναι η φορολογική αντιμετώπιση της μη χρησιμοποίησης ως καυσίμων, ιδίως των λιπαντικών και των υδραυλικών ελαίων, δυνάμει της εθνικής νομοθεσίας, η κατάργηση ή η μείωση της φορολογίας καυσίμων θα αντιπροσώπευε κατά συνέπεια αδικαιολόγητη ευνοϊκή μεταχείριση αυτού του είδους χρησιμοποίησης.

Στο ίδιο πλαίσιο, δεν ευσταθεί το ότι μια τέτοια ευνοϊκή μεταχείριση συμβάλλει στη βελτίωση της ασφάλειας ανεφοδιασμού της ΕΕ ή κάποιου συγκεκριμένου κράτους μέλους. Με τη χρησιμοποίηση χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών εξοικονομούνται πρωτογενείς ενεργειακοί πόροι είτε πρόκειται για καύση είτε για αναγέννηση (σε αντίθετη τα λιπαντικά έλαια και τα υδραυλικά έλαια θα πρέπει να παραχθούν από το αργό πετρέλαιο).

Από πλευράς εσωτερικής αγοράς και ελεύθερου ανταγωνισμού , πρέπει να επισημανθεί ότι ένας από τους κύριους στόχους της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας είναι να εξασφαλίσει ίση μεταχείριση στα διάφορα ανταγωνιστικά ενεργειακά προϊόντα, ώστε να αποτραπούν στρεβλώσεις στην εσωτερική αγορά. Επιτρέπεται η ευνοϊκότερη φορολογική μεταχείριση ορισμένων ενεργειακών προϊόντων μόνο εάν δικαιολογείται, π.χ. για περιβαλλοντικούς λόγους, οι οποίοι δεν είναι της παρούσης (βλ. ανωτέρω). Επιπλέον, όσον αφορά το επιχείρημα που προέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο, σύμφωνα με το οποίο η παρέκκλιση δεν έχει ουσιαστικό αποτέλεσμα στη λειτουργία της εσωτερικής αγοράς, η Επιτροπή επισημαίνει ότι αντίθετα ένα τέτοιο αποτέλεσμα είναι άκρως πιθανό. Η φορολογική απαλλαγή που παρέχει το Ηνωμένο Βασίλειο μπορεί πράγματι να προσελκύσει τεχνητά εμπορικές συναλλαγές σε βάρος εκείνων των κρατών μελών, όπου είναι πιο αναπτυγμένη η ικανότητα αναγέννησης. Απεικόνιση των συναλλαγών σ’αυτόν τον τομέα περιέχεται στο αναλυτικό έγγραφο που είναι συνημμένο στην πλέον πρόσφατη έκθεση όσον αφορά την εφαρμογή της κοινοτικής νομοθεσίας περί αποβλήτων[13].

Τα συγκεκριμένα επιχειρήματα που προέβαλαν τα αιτούντα κράτη μέλη πρέπει να εξετασθούν σ’αυτό το πλαίσιο:

Η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχτεί το επιχείρημα που επικαλέσθηκαν ορισμένα κράτη μέλη, σύμφωνα με το οποίο η φορολογική απαλλαγή για τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή, που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα, ευνοεί τη συγκέντρωσή τους, διότι αυξάνει τα έσοδα που προκύπτουν από τη χρησιμοποίησή τους. Από τα στοιχεία που έχει στη διάθεσή της η Επιτροπή δεν προκύπτει ότι ένα χαμηλό ποσοστό συγκέντρωσης σε ένα κράτος μέλος σημαίνει κατ’ ανάγκη την ύπαρξη ειδικού φόρου κατανάλωσης για τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή που χρησιμοποιούνται ως καύσιμα. Τούτο σημαίνει μάλλον ότι οι συνθήκες συγκέντρωσης αφ’ εαυτών, έχουν αποφασιστική σημασία όταν πρόκειται για τη διασφάλιση υψηλών ποσοστών συγκέντρωσης.

Όσον αφορά το επιχείρημα που προέβαλε η Ιρλανδία, σχετικά με το μικρό μέγεθος της εθνικής αγοράς και την γεωγραφική της απομάκρυνση από μεγαλύτερα κράτη μέλη, πρέπει να επισημανθεί ότι αυτό μπορεί να έχει επιπτώσεις στις δαπάνες συγκέντρωσης, χωρίς όμως αυτό να σχετίζεται με την τελική χρήση των ανακτηθέντων χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών.

Όσον αφορά τις κατ’ισχυρισμό δυσκολίες που προέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο, ιδίως όσον αφορά τη μείωση των εναρμονισμένων φόρων που ήδη επιβάλλονται στα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή, η Επιτροπή θεωρεί ότι αυτή η πτυχή ουδόλως επηρεάζει την ανάλυση. Τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή είναι, από τη φύση τους, πάντοτε ρυπασμένα από την καύση των καυσίμων κινητήρων που χρησιμοποιούνται ως προωστικά στους κινητήρες, μαζί με το λιπαντικό. Ωστόσο, το στοιχείο του ειδικού φόρου που συμπεριλήφθηκε στην τιμή των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών είναι ήσσονος σημασίας. Επιπλέον, η Επιτροπή οφείλει να απορρίψει τα επιχειρήματα που προέβαλε η Αυστρία αναφερόμενη στην εθνική της φορολογία περί αποβλήτων. Η ύπαρξη συγκεκριμένων διατάξεων εθνικής φορολογίας δεν δικαιολογεί την παρέκκλιση από το σύστημα της εναρμονισμένης φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων.

Επίσης, η Επιτροπή δεν μπορεί να αποδεχτεί το επιχείρημα που προέβαλε το Ηνωμένο Βασίλειο και η Ιρλανδία, σχετικά με την επανεξέταση της ευρωπαϊκής νομοθεσίας περί αποβλήτων και τις ενδεχόμενες επιπτώσεις στις στρατηγικές αποφάσεις όσον αφορά τα χρησιμοποιημένα πετρελαιοειδή. Τόσο η ισχύουσα κοινοτική νομοθεσία στον τομέα των χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών[14] όσο και η πρόσφατη πρόταση της Επιτροπής σ’αυτόν τον τομέα[15] υποδηλώνουν ότι η καύση χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών θα έπρεπε να ευνοηθεί περισσότερο.

Η πρόθεση της Ιταλίας να στηρίξει τη βιομηχανία αναγέννησης, εμμέσως, μέσω ευνοϊκής φορολογικής αντιμετώπισης των ανακυκλωμένων καυσίμων που παράγονται, στη συγκεκριμένη περίπτωση, ως υποπροϊόντα της αναγέννησης, δεν δικαιολογεί διαφορετική ανάλυση. Όντως, οι εγκαταστάσεις αναγέννησης είναι ευέλικτες και ικανές να προσαρμόσουν τα προϊόντα τους στις ανάγκες της αγοράς. Ένα τέτοιο κίνητρο που προορίζεται για ένα υποπροϊόν, μπορεί να αυξήσει την παραγωγή διυλισμένων καυσίμων σε βάρος της παραγωγής λιπαντικού ορυκτελαίου. Συνεπώς, το μέτρο δημιουργεί κίνητρο για την παραγωγή καυσίμων και υπερβαίνει, κατά συνέπεια, το αναγκαίο για την προώθηση της αναγέννησης χρησιμοποιημένων πετρελαιοειδών σε βασικά πετρελαιοειδή.

5. Συμπέρασμα

Στον βαθμό που τα αιτήματα αναφέρονται σε χρησιμοποίηση που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας, η Επιτροπή εξέτασε τα επιχειρήματα που προέβαλαν τα σχετικά κράτη μέλη, ιδίως τα επιχειρήματα που βασίζονται στις περιβαλλοντικές πλευρές. Η Επιτροπή συμπεραίνει ότι τα επιχειρήματα αυτά δεν δικαιολογούν τις αιτούμενες από τις γενικές διατάξεις της οδηγίας περί φορολογίας της ενέργειας κατά των κριτηρίων του άρθρου 19 αυτής της οδηγίας παρεκκλίσεις.

Κατά συνέπεια, η Επιτροπή συμπεραίνει ότι, στον βαθμό που τα αιτήματα αναφέρονται σε χρησιμοποίηση που εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της οδηγίας 2003/96/ΕΚ, πληρούνται οι προϋποθέσεις που προβλέπονται στο άρθρο 19 αυτής της οδηγίας. Συνεπώς, η Επιτροπή δεν προτείνει τη χορήγηση των αιτηθεισών εγκρίσεων.

[1] Οδηγία 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου, της 27ης Οκτωβρίου 2003, σχετικά με την αναδιάρθρωση του κοινοτικού πλαισίου φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων και της ηλεκτρικής ενέργειας (ΕΕ L 283 της 31.10.2003 σ. 51), οδηγία που τροποποιήθηκε για τελευταία φορά από τις οδηγίες 2004/74/ΕΚ και 2004/75/ΕΚ (ΕΕ L 157, της 30ής Απριλίου 2004, σ. 87 και σ. 100).

[2] Επιστολές που πρωτοκολλήθηκαν στις 18 Σεπτεμβρίου 2006 (Αυστρία), στις 16 Οκτωβρίου 2006 (το Ηνωμένο Βασίλειο και η Πορτογαλία), στις 17 Οκτωβρίου 2006 (Ιταλία) και στις 14 Δεκεμβρίου 2006 (Ιρλανδία).

[3] Στις 14 Μαρτίου 2007 (Ιρλανδία), στις 3 Μαΐου και στις 29 Μαΐου 2007 (Ιταλία), στις 27 Ιουνίου 2007 (Αυστρία), στις 2 Απριλίου 2007 (Πορτογαλία) και στις 24 Ιανουαρίου και στις 22 Ιουνίου 2007 (το Ηνωμένο Βασίλειο).

[4] Αυτή η τροποποίηση πρωτοκολλήθηκε από τη Γενική Διεύθυνση Φορολογίας και Τελωνειακής Ένωσης, στις 5 Οκτωβρίου 2007.

[5] Οδηγία 75/439/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 16ης Ιουνίου 1976, περί διαθέσεως των χρησιμοποιημένων ορυκτελαίων, ΕΕ L 194, σ. 23, όπως αυτή τροποποιήθηκε.

[6] Πρόταση Οδηγίας του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου για τα απόβλητα [COM(2005)667 τελικό της 21ης Δεκεμβρίου 2005].

[7] Οδηγία 2000/76/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 4ης Δεκεμβρίου 2000, για την αποτέφρωση των αποβλήτων (ΕΕ L 332, της 28ης Δεκεμβρίου 2000, σ. 91).

[8] Οδηγία 92/81/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 19ης Οκτωβρίου 1992, για την εναρμόνιση των διαρθρώσεων των ειδικών φόρων κατανάλωσης που επιβάλλονται στα πετρελαιοειδή (ΕΕ L 316, της 31.10.1992), οδηγία που καταργήθηκε μαζί με την οδηγία 92/82/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 19ης Οκτωβρίου 1992, για την προσέγγιση των συντελεστών των ειδικών φόρων κατανάλωσης στα πετρελαιοειδή, από την 31η Δεκεμβρίου 2003 από την οδηγία 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου.

[9] COM(2006) 342, της 30ής Ιουνίου 2006 με τίτλο: «Επανεξέταση των παρεκκλίσεων που περιέχονται στα παραρτήματα II και III της οδηγίας 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου, οι οποίες λήγουν στα τέλη του 2006» .

[10] Η Επιτροπή επισημαίνει ότι, ήδη το 2000, πρότεινε την κατάργηση των παρεκκλίσεων για χρησιμοποιημένα ορυκτέλαια λόγω της αντίφασής τους με την κοινοτική περιβαλλοντική πολιτική (COM (2000) 678, της 15ης Νοεμβρίου 2000.

[11] COM(2005) 666, της 21ης Δεκεμβρίου 2005.

[12] Συμπεράσματα του Συμβουλίου, 27 Ιουνίου 2006 (10876/1/06 REV1).

[13] SEC(2006) 972, της 19ης Ιουλίου 2006, ιδίως σσ. 68 έως 70 και σ. 75.

[14] Βλέπε υποσημείωση 5 ανωτέρω.

[15] Βλέπε υποσημείωση 6 ανωτέρω.